1897.02.07

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 49

Τῆς 7 Φεβρουαρίου 1897.

(Παρασκευή).

Ὥρα 4 καὶ 25′ μ. μ.

(Γενομένης ἀπαρτίας, ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν Ὑπουργὸς κατέθηκεν εἰς τὸ Προεδρεῖον πίνακα, ἐμφαίνοντα τοὺς ἀξιωματικοὺς τοὺς μὴ κεκτημένους τὰ πρὸς προαγωγὴν προσόντα, δυναμένους δὲ νὰ προαχθῶσι διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου περὶ μὴ ὑπαγωγῆς τῶν ὑπαρχόντων γενικῶν ἀξιωματικῶν, τῶν ἀνθυποπλοιάρχων καὶ σημαιοφόρων καὶ τῶν τούτοις ἐξομοιουμένων εἰς τὰς σχετικὰς διατάξεις τῶν προηγουμένων νόμων. Διαπρεπὲς τοῦ Ἰταλικοῦ Κοινοβουλίου μέλος, ὁ κ. Εὐτύχιος Καβαλλότης, ἀπηύθυνε πρὸς τὴν Βουλὴν τὸ ἑξῆς τηλεγράφημα (ἀναγινώσκει): «Πρόεδρον Βουλῆς. Ἀθήνας. «Πρὸς τὴν μητέρα ἡμῶν Ἑλλάδα ἵπταται ὁ χαιρετισμός μου, χαιρετισμὸς πάσης Ἰταλικῆς ψυχῆς, καθ’ ὃν χρόνον τὰ Ἑλληνικὰ ὅπλα πληροῦσι τὸν προορισμόν των. Τὸν προορισμὸν τοῦτον οὐδεμία εὐρωπαϊκὴ ὁμοφωνία θὰ παρακωλύσῃ, καθόσον τὴν Ἑλλάδα προστατεύει ὁμοφωνία φοβερωτέρα, ἡ ὁμοφωνία τῶν καρδιῶν ὁλοκλήρου τοῦ πεπολιτισμένου κόσμου. Ὁπόταν τὰ στρατεύματα τοῦ Βάσσου κατασυντρίψωσι τὴν ἐπὶ τῆς ἱερᾶς νήσου τουρκικὴν βαρβαρότητα, οἱ πεπολιτισμένοι εὐρωπαϊκοὶ στρατοὶ θὰ προϋπαντήσωσι πρὸ τῶν Χανίων, τῆς Ρεθύμνου καὶ τοῦ Ἡρακλείου τὸν πολιτισμόν, κομίζοντα τὸν χαιρετισμὸν λαοῦ ἀπελευθερωθέντος, τὰ δὲ ἰταλικὰ πολεμικὰ σκάφη, φέροντα ἐπ’ αὐτῶν τὴν τιμὴν τῆς Ἰταλίας καὶ τὰ ἔμβολά των, δὲν λησμονοῦσιν ὅτι ἀνήκουσιν εἰς τὴν πατρίδα τοῦ Σανταρόζα.» «Ὁ Βουλευτὴς «Εὐτύχιος Καβαλλότης.» (Χειροκροτήματα ῥαγδαῖα καὶ ἐπευφημίαι ἐνθουσιώδεις ἔκ τε τῆς Βουλῆς καὶ τῶν ἀκροατηρίων).

§2Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Καταθέτω εἰς τὴν Βουλὴν νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου καταργεῖται τὸ μέχρι τοῦδε ὑπὸ τοῦ τελωνειακοῦ δασμολογίου ἐπιβαλλόμενον εἰσαγωγικὸν τέλος ἐπὶ τῶν ὅπλων τοῦ συστήματος Γκρᾶ καὶ ἐπὶ τῶν φυσιγγίων αὐτοῦ. (Εὖγε!). Καταθέτω ἐπίσης νομοσχέδιον περὶ χορηγίας ἀναπληρωτικῆς πιστώσεως ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1896 ἐκ δραχμῶν 3,573.10 δι’ ἔξοδα Βουλῆς. Καταθέτω προσέτι δήλωσιν περὶ προσθήκης ἐν τῷ εἰσαγομένῳ προϋπολογισμῷ τοῦ 1897 πιστώσεών τινων.

§3Γ. Ν. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Παρακαλῶ, τὸ πρῶτον νομοσχέδιον νὰ ἐγγραφῇ ἐκ τῶν πρώτων ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει.

§4Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν εἶναι ἀνάγκη, διότι ἐν τῷ νομοσχεδίῳ περιελήφθη διάταξις, διὰ τῆς ὁποίας ἡ ἰσχὺς αὐτοῦ ἄρχεται ἀπὸ σήμερον, δηλαδὴ ἀπὸ τῆς ἡμέρας τῆς εἰσαγωγῆς τοῦ νομοσχεδίου.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τά τε νομοσχέδια καὶ ἡ δήλωσις τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως θέλουσι τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 305–305).

§6ΑΛΕΞ. Γ. ΣΚΟΥΖΕΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν). Λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλὴν νομοσχέδιον περὶ καταργήσεως τῶν τέως ἐν Κρήτῃ Ἑλληνικῶν προξενικῶν ἀρχῶν. (Εὖγε!).

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὄρα Παράρτημα, ἀριθ. 506).

§8ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Καθ’ ἃς ἔχω πληροφορίας, ἡ κατάστασις τῶν ἐν Πειραιεῖ ἰδίως καὶ κατὰ δεύτερον λόγον τῶν ἐν Ἀθήναις προσφύγων Κρητῶν εἶναι ἐν πολλοῖς οἰκτρά. Εἶναι βέβαιον, ὅτι καὶ ἀπὸ μέρους τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἀπὸ μέρους τῆς ἰδιωτικῆς φιλανθρωπίας πολλὰ γίνονται, ἀλλὰ δὲν εἶναι ἀρκετά. Πρῶτον ἤρχισαν νὰ ἐπιπολάζωσιν ἀσθένειαι, καὶ ἰδίως συμβαίνουσι πλεῖστα κρούσματα εὐλογίας, δεύτερον πλεῖστοι ἐκ τῶν προσφύγων στεροῦνται τροφῆς. Νομίζω ὅτι εἰδικώτερον καὶ ἐντονώτερον πρέπει νὰ ἐπισπευσθῇ ἡ συντήρησις αὐτῶν, ἰδίᾳ δὲ νομίζω, ὅτι ἡ ἀστυνομικὴ ἀρχὴ πρέπει νὰ δώσῃ περισσοτέραν ὑποστήριξιν εἰς ἐξυπηρέτησιν τῶν φιλανθρωπικῶν σκοπῶν τῶν ἰδιωτικῶν σωματείων καὶ ἀτόμων. Τοῦτο ἐνόμισα καλὸν νὰ συστήσω εἰς τὴν Βουλὴν, καὶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἰδίως, διότι σημεριναὶ ἀκόμη πληροφορίαι μοὶ παρέστησαν, ὅτι ὑπάρχει ἀνάγκη πλειοτέρας ἐπιβλέψεως καὶ πλειοτέρας ἐνεργείας πρὸς περίθαλψιν τῶν προσφύγων. Δὲν νομίζω ἀναγκαῖον νὰ εἴπω πλειότερα περὶ τῆς πραγματοποιήσεως τῆς ἀνάγκης ταύτης, διότι πάντες αἰσθανόμεθα τὸ ἐπεῖγον καὶ τὸ ἐπιβαλλόμενον τοῦτο καθῆκον.

§9ΤΟΜΑΝ. Κύριε Πρόεδρε, ὑπεβλήθη νομοσχέδιον περὶ καταργήσεως τῶν ἐν Κρήτῃ Προξενείων. Φρονῶ ὅτι τὸ νομοσχέδιον ἦτο περιττὸν νὰ εἰσαχθῇ, διότι θὰ καταργήσωμεν διὰ νόμου τί; Δὲν δύνανται νὰ ὑπάρχωσι Προξενεῖα ὅπου ὑπάρχει Ἑλλὰς, ἑπομένως εἶναι αὐτοδικαίως κατηργημένα.

§10ΚΥΡ. Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Σπεύδω νὰ πληροφορήσω τὸν ἀξιότιμον ἐξ Ἄρτης Βουλευτὴν, ὅτι σήμερον ἀκριβῶς ἔλαβον ἀφορμὴν νὰ κατέλθω εἰς Πειραιᾶ, πρὸς ἐπίσκεψιν τῶν ἐκεῖ εὑρισκομένων προσφύγων Κρητῶν. Ὁμολογῶ, ὅτι παρετήρησα μέγαν συνωστισμὸν, διέταξα δὲ, ὅπως οἱ πρόσφυγες ἀραιωθῶσιν ὅσον τάχιστα. Δὲν πρέπει νὰ ἀξιῶμεν, Κύριοι, ὅπως εὐθὺς ἀμέσως οἱ δυστυχεῖς οὗτοι τύχωσι τῆς δεούσης διαίτης καὶ περιποιήσεως, τοσούτῳ μᾶλλον, καθόσον δέον νὰ μὴ λησμονῶμεν, ὅτι ἐκ τῶν πληροφοριῶν, ἃς ἤδη ἔχει τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, ὁ ἀριθμὸς τῶν προσφύγων ἔν τε τῇ πρωτευούσῃ καὶ ἐν ταῖς ἐπαρχίαις ὑπερβαίνει τὰς 15 χιλιάδας. Ὅσον δ’ ἀφορᾷ τὸν φόβον, ὅστις ἐγεννήθη, περὶ τῆς μεταδόσεως τῆς νόσου εὐλογίας, ἕνεκα τῶν ὀλίγων κρουσμάτων, ἅτινα ἐξεδηλώθησαν, δύναμαι νὰ πληροφορήσω τὴν Βουλὴν, ὅτι ἐλήφθησαν πάντα τὰ κατάλληλα μέτρα πρὸς ἀπομόνωσιν τῶν παθόντων, διετάχθησαν δὲ πάραυτα τρεῖς ἀστυΐατροι, οἵτινες ἀσχολοῦνται ἀποκλειστικῶς εἰς τὸν ἐμβολιασμὸν πάντων τῶν ἀφικομένων Κρητῶν.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ζητεῖ τις τὸν λόγον πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως; Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Δευτέρα συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ χορηγίας πιστώσεως ἴσοις τοῖς δύο δωδεκατημορίοις τῶν προϋπολογισθέντων ἐξόδων τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1897 διὰ τὰς δαπάνας τῶν μηνῶν Μαρτίου καὶ Ἀπριλίου 1897 καὶ περὶ τροποποιήσεως τῶν ἄρθρων 5 καὶ 6 τοῦ νόμου ͵ΒΥΝΑʹ τῆς 26 Δεκεμβρίου 1896. (Γίνεται δεκτὴ ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 1–4 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 5 (ἀναγινώσκει): «Τὸ ἄρθρον 5 τοῦ νόμου ͵ΒΥΝΑʹ συμπληροῦται διὰ τῆς προσθήκης τῶν λέξεων «καὶ ὡς ἐτροποποιήθησαν καὶ θέλουσι τροποποιηθῆ διὰ τῶν εἰσαχθεισῶν καὶ εἰσαχθησομένων ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν εἰς αὐτὴν δηλώσεων» μετὰ τὰς λέξεις «τοῦ ἔτους» καὶ τὸν ἀριθμὸν «1897» καὶ πρὸ τῶν λέξεων «ἐφ’ ὅσον ταῦτα.»

§13ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἡ διάταξις ἡ ἀναφερομένη εἰς τὰς ἰσχυούσας δηλώσεις εἶναι εὐνόητος, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰς δαπάνας, αἵτινες περιλαμβάνονται εἰς τὸ ἄρθρον 1 τοῦ νομοσχεδίου. Ἀλλ’ εἰς τὸ ἄρθρον 2 ἐπαναλαμβάνεται ἡ διάταξις περὶ εἰσαχθεισῶν δηλώσεων, ἐν τῇ θέσει δὲ ἐν ᾗ τίθεται, ἀναφέρεται εἰς δηλώσεις ἀναφερομένας εἰς νόμους ἰσχύοντας καὶ λειτουργοῦντας σήμερον, ἑπομένως δὲν ἐννοῶ τίνες δηλώσεις δύνανται νὰ ὑποβληθῶσιν εἰς τὴν Βουλήν. Ὡς πρὸς τὰ ἔσοδα, ὑπεβλήθη δήλωσις, σχετιζομένη μὲ νόμον ψηφισθέντα, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τοὺς καθυστερουμένους κληρωτούς.

§14Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Εἶναί τινα ἔσοδα, τὰ ὁποῖα δύνανται νὰ μεταβληθῶσιν, αἱ δὲ μεταβολαὶ νὰ ὑπερβαίνωσι τὰς προβλέψεις. Ἐπειδὴ τὰ ἔσοδα ταῦτα ἔχουσιν εἰδικὸν προορισμὸν, ὡς τὸ ἔσοδον ἐκ τῆς προθεσμίας τῆς χορηγουμένης εἰς τοὺς ὑποχρέους πρὸς στράτευσιν, ὅπερ εἶναι προσδιωρισμένον δι’ εἰδικὴν ἀνάγκην, βεβαίως πρέπει νὰ περιλάβωμεν τὴν περίπτωσιν, καθ’ ἣν θὰ ὑπερβαίνῃ τὸ ἔσοδον τὰς προσδοκίας. Ἀλλὰ δὲν ἐννοῶ ποία ἡ ζημία, τὴν ὁποίαν προβλέπετε.

§15ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Προβλέπω μόνον, ὅτι περιττεύει ἡ φράσις, καὶ πᾶν τὸ περιττὸν ἐν τῇ φράσει δύναται νὰ δώσῃ χώραν εἰς ἀλλοίαν ἑρμηνείαν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 5, ὡς ἔχει. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ λοιπὰ ἄρθρα, ὡς καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου εἰς βʹ συζήτησιν. Ἀκολούθως ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ εἰς αʹ συζήτησιν, κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον, ἄνευ ἀντιῤῥήσεως, τὰ ἑπόμενα νομοσχέδια: αʹ) Περὶ χορηγίας ἀναπληρωματικῆς πιστώσεως ἐκ δραχμῶν 50,000 ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ὑπουργείου τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1896. βʹ) Περὶ χορηγίας ἀναπληρωματικῶν πιστώσεων ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργείου τῆς χρήσεως τοῦ ἔτους 1896 ἐκ δραχμῶν 478,446.56. γʹ) Περὶ χορηγίας ἀναπληρωματικῆς πιστώσεως ἐκ δραχ. 462,500 ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν τῆς χρήσεως τοῦ 1896).

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ προσθήκης δευτέρου ἄρθρου εἰς τὸν νόμον ͵ΒΥΚΓʹ περὶ ἐκποιήσεως μέρους τῆς κληρονομίας τοῦ Ἀλεξάνδρου Α. Σούτσου. (Γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον, κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον, ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δευτέρα συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ παραχωρήσεως ἀποκλειστικῆς χρήσεως αἰγιαλοῦ ὑπὸ τοῦ ναυπηγείου Βασιλειάδου.

§18ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δύναται νὰ μᾶς εἴπῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς, ποίαν ἔκτασιν ἔχει ἡ διδομένη παραλία;

§19Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὑπάρχει ἓν διάγραμμα, τὸ ὁποῖον κατέθηκα εἰς τὸ Προεδρεῖον, καὶ τὸ ὁποῖον δύνασθε νὰ συμβουλευθῆτε. Σήμερον ἔχομεν τὴν δευτέραν συζήτησιν. (Γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον, κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον, ἄνευ ἑτέρας παρατηρήσεως).

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ ὑποχρεώσεως τῶν καλλιεργούντων γαίας ἢ φυτείας ἐθνικὰς ἢ ἐκκλησιαστικὰς εἰς ἀπότισιν δικαιώματος ἐπικαρπίας. (Γίνεται δεκτὴ ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου ἄνευ ἀντιῤῥήσεως. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 1–5, ὡς ἔχουσι).

§21Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Κατὰ τὴν προηγουμένην ἀνάγνωσιν ἐπρότεινα τὴν προσθήκην ἰδίου ἄρθρου 6, πρὸς ἀνόρθωσιν ἀδικήματος τῶν ἰσχυόντων νόμων. Κατὰ τὸ 1892 ἐβεβαιώθη δικαίωμα ἐπικαρπίας τῶν ἐτῶν 1889 καὶ 1890 1891. Τὸ πρᾶγμα κατὰ τύπους δύναται νὰ θεωρηθῇ εὔλογον, ἀλλὰ κατ’ οὐσίαν τυγχάνει ἄδικον. Τὸ δικαίωμα τῆς ἐπικαρπίας βεβαιοῦται ἐκ τῆς αὐτοψίας καὶ διὰ τῆς ἐκτιμήσεως τοῦ καρποῦ κατὰ τὸ ἔτος, καθ’ ὃ οὗτος παρήχθη, ἀλλὰ ὅταν ἡ βεβαίωσις τοῦ Δημοσίου ἐγένετο κατὰ τὸ 1892 ἐπὶ ἀγροῦ καλλιεργηθέντος τὸ 1889 καὶ προσδιορίζηται τότε τὸ ποσὸν τῆς ἐπικαρπίας, τὸ πρᾶγμα εἶναι ἄδικον. Ἀλλ’ ἡ βεβαίωσις ἐγένετο οὕτω, διότι γεωμέτραι κατὰ ὤθησιν ἐκ τῆς ὑπηρεσίας ἐνήργησαν ἄνευ ἐξετάσεως τῶν πραγμάτων, δὲν ἠδύνατο δὲ νὰ διαγραφῇ τοῦτο ἐκ τῶν βιβλίων τοῦ Κράτους· διὰ τοῦτο προτείνω διάταξιν, ὅπως τὸ ἄδικον τοῦτο ἀρθῇ. Τὸ πρόσθετον ἄρθρον ἔχει ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Δικαίωμα ἐπικαρπίας διὰ τὰ ἔτη 1889, 1890, 1891, βεβαιωθὲν ἐπὶ τῇ βάσει πρωτοκόλλων μὴ στηριζομένων εἰς αὐτοψίαν τῆς ἐν ἑκάστῳ τῶν ἐτῶν τούτων γενομένης καλλιεργείας, ἀλλὰ συνταχθέντων ἐπὶ τῇ βάσει πληροφοριῶν ληφθεισῶν μετὰ τὰ ἔτη ταῦτα, δὲν καθίσταται ἀπαιτητόν.»

§22ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Τὸ ποσὸν τοῦτο θὰ ἀπολεσθῇ;

§23Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Βεβαίως, διότι τὰ ὄργανα τῆς ἀρχῆς δὲν ἐβεβαίωσαν ἐγκαίρως.

§24ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Τουλάχιστον νὰ ληφθῇ εἷς μέσος ὅρος.

§25ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Πρόκειται περὶ ἀτόπου γενομένου καὶ ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Κορινθίας. Οἱ γεωμέτραι οἱ προσκεκολλημένοι παρὰ τῇ Ἐφορίᾳ Μαντινείας ἐπεξέτειναν τὴν δικαιοδοσίαν των καὶ ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Κορινθίας, χωρὶς νὰ ἔχωσι τοιαύτην δικαιοδοσίαν, οὕτω δὲ οἱ Κορίνθιοι κατεδικάσθησαν δυνάμει τῶν πρωτοκόλλων, τὰ ὁποῖα ἐξέδωκαν οἱ γεωμέτραι Μαντινείας, καὶ τὰ ἐξέδωκαν εἰς ἔτη, κατὰ τὰ ὁποῖα δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γνωσθῇ τὸ ποσὸν τῆς ἐπικαρπίας, διότι εἶχε παρέλθει τὸ ἔτος τῆς καλλιεργείας καὶ εἶχον ἐξαφανισθῆ τὰ ἴχνη αὐτῆς. Τὸ Δημόσιον δὲ δὲν διατρέχει τὸν κίνδυνον νὰ χάσῃ τίποτε, διότι τὰ πρωτόκολλα κατάκεινται εἰς τὰ γραφεῖα τῶν Ἐφοριῶν· πρόκειται περὶ ἁπλῆς διατυπώσεως.

§26ΜΑΥΡΟΜΜΑΤΗΣ. Τότε διατὶ νὰ περιορισθῇ εἰς αὐτὰ τὰ ἔτη;

§27Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Διότι πρέπει νὰ γνωρίζωμεν τὰ μέρη, εἰς τὰ ὁποῖα συνέβη αὐτὸ τὸ ἄτοπον.

§28Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τὸ κακὸν εἶναι γενικόν· οἱ γεωμέτραι πανταχοῦ ἐξακολουθοῦσι νὰ πιέζωσιν, ἔχοντες αὐτὴν τὴν δύναμιν τῶν πρωτοκόλλων. Διὰ τοῦτο παρεκάλεσα ἄλλοτε τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἐὰν τὸ Δημόσιον ἔχῃ ὠφέλειαν ἐκ τοῦ νόμου τούτου.

§29Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Κατέθηκα πίνακας, οἱ ὁποῖοι δηλοῦσι τὰ βεβαιωθέντα καὶ εἰσπραχθέντα κατὰ σειράν ἐτῶν, καὶ οἱ ὁποῖοι τυπωθέντες διενεμήθησαν.

§30Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τοῦτο ἠθέλησα νὰ ὑποδείξω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι, ἐὰν πρόκειται περὶ ὀλίγων χιλιάδων δραχμῶν, θὰ ἦτο προτιμότερον νὰ μὴ ἐξακολουθήσῃ ὁ νόμος, διὰ νὰ ἀπαλλαχθῶμεν ἀπὸ τὰς καταπιέσεις τῶν γεωμετρῶν. Πρὸς τοῦτο παρακαλῶ τὸν κ. Πρωθυπουργὸν καὶ τὴν Βουλήν νὰ ἀναβληθῇ ἡ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου τούτου συζήτησις, ἵνα ἐξευρεθῇ τρόπος βεβαιώσεως ἄλλος.

§31ΣΤΑΗΣ. Εἶναι ἀναμφίβολον, κύριε Πρόεδρε, ὅτι τὸ νομοσχέδιον εἶναι εὐεργετικόν, μάλιστα ὡς συνεπληρώθη πρὸ μικροῦ παρὰ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Καθιεροῦται ἡ ἀρχή, ἐὰν ἐντὸς τοῦ ἔτους δὲν βεβαιωθῇ, ὅτι γῆ ἐθνικὴ ἢ ἐκκλησιαστικὴ ἐσπάρη, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ζητηθῇ ὁ φόρος. Ἀλλ’ εἶναι λυπηρὸν, ὅτι καὶ εἰς τὸ εὐεργετικὸν τοῦτο νομοσχέδιον, ὡς καὶ εἰς τὸ πρὸ δύο ἡμερῶν ψηφισθὲν, δὲν συμπεριελήφθη διάταξις καὶ περὶ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἔλαβον μὲν τὰ παραχωρητήρια, ἀλλὰ δὲν ἐκαλλιέργησαν ποτὲ τὰς δηλωθείσας γαίας, ἕνεκα διαφόρων λόγων, οἱ ὁποῖοι εἶναι γνωστοὶ καὶ εἰς τὴν ὑπηρερίαν καὶ εἰς τὸν κ. Πρωθυπουργόν.

§32Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Τὰ λεγόμενα παρὰ τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἔχουσιν ἀληθῆ βάσιν. Κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ νόμου τοῦ ἀρχικοῦ καὶ τῶν μεταγενεστέρως ἐκδοθέντων καὶ τροποποιηθέντων συνετελέσθησαν πολλὰ ἄτοπα, ἐντεῦθεν ἐδημιουργήθησαν περιπλοκαὶ πολλαί, αἱ ὁποῖαι ἐπήνεγκον περιστάσεις, παραγαγούσας πολλὰ ἀδικήματα. Κατὰ τὸ ἔτος 1885 ἐψηφίσθη, τῇ εἰσηγήσει ἐμοῦ, νόμος, ὁ ὁποῖος ἠλάττωσέ τινα τῶν ἀδικημάτων τούτων, ὑπάρχει ὅμως ἀνάγκη καὶ ἄλλων τροποποιήσεων, καὶ ἐὰν ἐξακολουθήσω διευθύνων τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, θέλουσιν ὑποβληθῆ καὶ ἕτερα μέτρα, τὰ ὁποῖα θέλουσι συντελέσει εἰς μείωσιν τῶν καταθλίψεων τῶν ἐκ τοῦ νόμου ἐκείνου.

§33Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἐπειδὴ σήμερον διευθύνει τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ὁ εἰσηγητὴς τοῦ νόμου ἐκείνου, νομίζω ὅτι εἶναι καιρὸς νὰ φροντίσῃ, ὅπως ἐκλείψωσι τὰ ἀδικήματα. Ἀπὸ τοῦ νόμου ἐκείνου μέχρι σήμερον παρῆλθον ἕνδεκα ἔτη. Κατὰ τὰ ἕνδεκα ταῦτα ἔτη ἐξηκριβώθη, ἂν κατέχωνται καὶ παρὰ τίνων κατέχονται δηλωθεῖσαι γαῖαι, αἱ ὁποῖαι παρὰ πολλῶν ἐδηλώθησαν. Ἤθελον λοιπὸν σᾶς παρακαλέσει καὶ ἐγὼ, ὅπως σπεύσητε νὰ δώσητε διὰ νέου νόμου νέαν προθεσμίαν πρὸς δήλωσιν, καὶ οὕτω τὸ ποσὸν τὸ φοβερὸν, εἰς τὸ ὁποῖον νῦν ἀνέρχονται τὰ καθυστερούμενα, τὰ ὁποῖα ὑπολογίζονται, νομίζω, εἰς 20,000,000, ἐκκαθαρισθῇ. Τότε θὰ φανῇ, ὅτι δὲν εἶναι πραγματικὰ αὐτὰ, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν πλέον νὰ κατέχηται μέγα μέρος τῶν δηλωθεισῶν αὐτῶν γαιῶν, περὶ τῶν ὁποίων ἐξεδόθησαν παραχωρητήρια. Λοιπὸν συνενῶ καὶ ἐγὼ τὴν παράκλησίν μου μετὰ τοῦ κ. συναδέλφου, καὶ παρακαλῶ νὰ θεωρήσητε τὴν παρασκευὴν τοῦ περὶ τούτου νομοσχεδίου ὡς κατεπεῖγον ἔργον.

§34ΑΡ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν τὰ πρωτόκολλα τὰ ἐκδοθέντα κατὰ τὰ ἔτη 1889, 1890 καὶ 1891 θεωροῦνται ὡς ἐκδοθέντα οὐχὶ ἐπὶ τῇ βάσει αὐτοψίας, ἀλλὰ πληροφοριῶν, βεβαίως τὸ νομοσχέδιον τοῦτο ἐκτελεῖ τὸν σκοπόν του, καὶ τοιουτοτρόπως ἀπαλλάσσονται οἱ πάσχοντες ἀδίκως, διότι ὁμολογουμένως, ὡς γνωρίζομεν πάντες, οἱ γεωμέτραι ἐνήργησαν καταμετρήσεις, καὶ ἐξέδωκαν πρωτόκολλα ἐπὶ τῇ βάσει ὄχι αὐτοψίας, ἀλλὰ πληροφοριῶν. Ἐὰν λοιπὸν, ὡς φρονῶ, ἡ τροπολογία αὕτη ἐνέχῃ τὴν ἔννοιαν ταύτην, ὅτι τὰ πρωτόκολλα τὰ ἐκδοθέντα κατὰ τὰ ἔτη 1889, 1890 καὶ 1891, εἶναι ἄκυρα, θεωρῶ τὸ νομοσχέδιον εὐεργετικώτατον.

§35Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον ἀρχικῶς ὑπεβλήθη τὴν 6 Μαρτίου 1896, κατὰ τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, πρὸ μικροῦ δ’ ἠκούσαμεν προσθήκην ἄρθρου, τὸ ὁποῖον φαίνεται ἁπλοῦν, ἂν καὶ εἶναι ἀρκετὰ σπουδαῖον. Εἶμαι ὑπὲρ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου, καὶ ὡμίλησα κατὰ τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν ἐπ’ αὐτοῦ· διὰ τῆς προσθήκης ὅμως προτείνεται ἡ ἀπαλλαγή, ἡ δωρεὰ ἀπαιτήσεων τοῦ Δημοσίου, καὶ μάλιστα παραγεγραμμένων. Δὲν θέλω ν’ ἀμφισβητήσω, καὶ τὸ παραδέχομαι ὡς ἀληθὲς, διότι τοιοῦτον πρέπει νὰ ἦναι, ὅτι ἔλαβον χώραν ἀδικίαι. Εἴθε νὰ ἦσαν αἱ μόναι ἀδικίαι, αἱ ὁποῖαι λαμβάνουσι χώραν κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν νόμων! ἀλλὰ δυνάμεθα νὰ θεραπεύσωμεν τὸ κακόν; Ζητεῖται ἡ ἀπαλλαγὴ τῶν ὀφειλετῶν τοῦ Δημοσίου, διότι τὰ πρωτόκολλα εἶναι ἄκυρα. Οἱ ἔχοντες ἀξιώσεις διατὶ δὲν καταφεύγουσιν εἰς τὰ δικαστήρια;

§36ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Διότι δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον.

§37Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ἐὰν δὲν ἦναι τοῦτο ἐπιτετραμμένον, δὲν ἔχει καὶ ἡ Βουλὴ τὸ δικαίωμα νὰ ἀκυρώσῃ ἀπαιτήσεις καὶ μάλιστα ἀπαιτήσεις παραγεγραμμένας, καὶ νὰ ὑποχρεωθῇ τὸ Δημόσιον εἰς ἐπιστροφὴν τῶν καταβληθέντων.

§38Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν ἐπλήρωσαν οὐδὲ λεπτόν, ἑπομένως ἀνωδύνως καὶ ἀζημίως δύναται ἡ διάταξις νὰ ψηφισθῇ.

§39Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Προσέξατε ὅμως, μὴ συμβῇ διὰ τῆς ἐπιψηφίσεως ταύτης, οἱ ἐκτελεσταὶ τοῦ νόμου τοὺς μὲν εὐνοουμένους νὰ ἀφήνωσιν ἄνευ αὐτοψίας, τοὺς δὲ ἀντιπάλους νὰ ἐπισκέπτωνται, διότι τότε θὰ πληρόνωσι τὸ δικαίωμα μόνον οἱ ἀντιπολιτευόμενοι.

§40ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ ἀξιότιμος ἐκ Βόλου Βουλευτὴς βεβαίως δὲν ἔχει σαφῆ γνῶσιν τοῦ νόμου, τὴν μετατροπὴν τοῦ ὁποίου ζητεῖ τὸ νομοσχέδιον τὸ συζητούμενον, διότι καὶ κατὰ τὸν παλαιὸν νόμον ὁ γεωμέτρης ὀφείλει νὰ ἀντιληφθῇ τὴν καλλιεργηθεῖσαν γῆν καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἀντιλήψεώς του νὰ συντάξῃ τὸ πρωτόκολλον. Διὰ νὰ πληρωθῇ ὁ φόρος τῆς ἐπικαρπίας, πρέπει νὰ βεβαιωθῇ παρὰ δημοσίου ὑπαλλήλου, ὅτι ἐκαλλιεργήθη ἡ γῆ. Δύναται κατὰ τὸ ἔτος 1897 νὰ βεβαιώσῃ ὁ γεωμέτρης ὅτι ἐκαλλιεργήθη γῆ κατὰ τὸ ἔτος 1896; Διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ δίδεται τὸ δικαίωμα εἰς τὸν φορολογούμενον νὰ κάμῃ ἀντίῤῥησιν, καὶ ἂν ὁ Ὑπουργὸς δὲν δεχθῇ τὴν ἀντίῤῥησιν, ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ καταφύγῃ εἰς τὸ δικαστήριον.

§41ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι τὸ νομοσχέδιον τοῦτο περιέχει ἀναμφισβητήτως εὐεργετικὴν διάταξιν διὰ τοῦ κανονισμοῦ τῆς βεβαιώσεως τοῦ δικαιώματος ἐπικαρπίας ἐθνικοιδιοκτήτων γαιῶν μὴ δεδηλωμένων. Εἰς τοῦτο οὐδεμία πρέπει νὰ ὑπάρξῃ ἀντίῤῥησις. Προτείνεται καὶ ἰδιαιτέρα εὐεργετικὴ διάταξις, ἥτις ἀφορᾷ τὰς ἀργὰ γενομένας βεβαιώσεις δικαιώματος ἐπικαρπίας ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Κορινθίας. Δὲν νομίζω ὅτι πρέπει νὰ περιορισθῇ ἡ εὐεργετικὴ αὕτη διάταξις εἰς μίαν μόνον ἐπαρχίαν, σήμερον μάλιστα, ὅτε δύναται τοῦτο, προκειμένου περὶ τῆς ἐπαρχίας Κορινθίας, νὰ παρεξηγηθῇ.

§42Δ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Ὅλας τὰς ἐπαρχίας ἀφορᾷ ἡ διάταξις.

§43ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ διάταξις εἶναι γενική.

§44ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Συνάμα διὰ τῆς διατάξεως ταύτης, ἡ ὁποία πρέπει νὰ ἔχῃ γενικὸν χαρακτῆρα, ὡς ἔχει ἡ ἄλλη διάταξις τοῦ δευτέρου ἄρθρου, πρέπει νὰ ληφθῇ ὡσαύτως πρόνοια ἐν τῇ συντάξει τοῦ προστιθεμένου ἄρθρου, ὅπως μὴ δοθῇ πλήρης ἐλευθερία καὶ πλήρης εὐκολία εἰς καταχρήσεις, διότι αἱ γαῖαι αἱ καλλιεργούμεναι καλλιεργοῦνται κατὰ τὸ φθινόπωρον ἑκάστου ἔτους συνήθως, παράγουσι δὲ κατὰ τὸ ἔτος τὸ προσεχὲς ὁλόκληρον. Λοιπὸν ἡ καλλιέργεια τῶν γαιῶν περιλαμβάνει δύο ἔτη. Πῶς θὰ διορθωθῶσιν αἱ δυσκολίαι αὗται, εἶναι ζήτημα συντάξεως τοῦ ἄρθρου. Ἐπειδὴ δὲ τὸ ἄρθρον περιέχει νέαν διάταξιν, ὅλως ἄσχετον πρὸς τὰς διατάξεις τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἔχομεν ὑπ’ ὄψιν, νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἀνατυπωθῇ καὶ νὰ συζητηθῇ αὔριον. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ὑπὸ τοῦ κυρίου Πρωθυπουργοῦ προταθὲν ἄρθρον 6, ἄνευ ἑτέρας ἀντιῤῥήσεως. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν ὡς ἄρθρον 7 τὸ ἄρθρον 6 τοῦ νομοσχεδίου, ὡς καὶ τὸ σύνολον αὐτοῦ, εἰς γʹ συζήτησιν).

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου ͵ΒΡΞΔʹ περὶ μεταῤῥυθμίσεως τοῦ νόμου περὶ δημοσίου λογιστικοῦ.

§46ΣΤΑΗΣ. Ἐπειδὴ ἡ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου τούτου ὑποβληθεῖσα τροπολογία δὲν διενεμήθη ἐγκαίρως, ἀλλὰ μόλις πρὸ ὀλίγου, καὶ δὲν ἐλάβομεν τὸν ἀπαιτούμενον χρόνον νὰ μελετήσωμεν αὐτὴν, καὶ ἐπειδὴ ὁ ὑποβαλὼν τὴν τροπολογίαν κ. Σιμόπουλος ἀπουσιάζει, παρακαλῶ νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις αὐτοῦ διὰ τὴν αὔριον.

§47Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν ἔχω ἀντίῤῥησιν.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Δευτέρα συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου «περὶ μὴ ὑπαγωγῆς τῶν ὑπαρχόντων γενικῶν ἀξιωματικῶν, τῶν ἀνθυποπλοιάρχων καὶ σημαιοφόρων καὶ τῶν τούτοις ἐξομοιουμένων εἰς τὰ ἄρθρα 5, 6 καὶ 12 τοῦ ΨΒʹ, 7 καὶ 8 τοῦ ᾼΡΞΒʹ, 1 τοῦ ͵ΒΥΔʹ, 12 τοῦ ᾼΡΟϚʹ, 6 τοῦ ᾼΩΛΖʹ καὶ 6 τοῦ ᾼΩΜΔʹ νόμων».

§49Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Κατὰ τὴν προηγουμένην συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου τούτου ὑπεβλήθησαν παρατηρήσεις τινὲς παρὰ τῶν Κυρίων, τῶν καθημένων εἰς τὴν ἀντίθετον πτέρυγα, ἃς εὗρον ὀρθάς. Ἐπὶ τῇ βάσει τῶν παρατηρήσεων τούτων ἐποιησάμην τὰς δεούσας μεταβολὰς ἐν τῷ νομοσχεδίῳ. Τὸ ζήτημα ἦτο νὰ καθορισθῇ ἡ ἐποχὴ, καθ’ ἣν θέλουσι προβιβασθῆ οἱ περὶ ὧν ὁ λόγος ἀξιωματικοὶ, καὶ νὰ περιορισθῇ ὁ προβιβασμὸς εἰς τοὺς ὑπάρχοντας κατὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ νόμου τούτου ἀξιωματικούς. Κατὰ τὴν πρότασιν τοῦ κ. ἐξ Ἄρτης Βουλευτοῦ λοιπὸν, ἀντί: «Οἱ ὑπάρχοντες κατὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ παρόντος νόμου ἀξιωματικοὶ κτλ.» θέλει τεθῆ: «Οἱ κατὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ παρόντος νόμου πρὸς συμπλήρωσιν τῶν κατὰ ταύτην ὑπαρχουσῶν κενῶν θέσεων ἀπαιτούμενοι γενικοὶ ἀξιωματικοὶ, ἀνθυποπλοίαρχοι, σημαιοφόροι καὶ οἱ τούτοις ὁμοιόβαθμοι δὲν ὑπάγονται εἰς τὰς διατάξεις τῶν ἄρθρων 5, 6 καὶ 12 τοῦ ΨΒʹ, 7 καὶ 8 τοῦ ᾼΡΞΒʹ, 1 τοῦ ͵ΒΥΔʹ, 12 τοῦ ᾼΡΟϚʹ, 6 τοῦ ᾼΩΛΖʹ καὶ 6 τοῦ ᾼΩΜΔʹ νόμων». Ἑπομένως, εὐθὺς ὡς συμπληρωθῶσιν αἱ θέσεις, αἱ κατὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ νόμου ὑπάρχουσαι, ὁ νόμος ἀτονεῖ, ἀργεῖ. Ἀλλὰ προεβλήθη καὶ ἑτέρα πρότασις τοῦ κ. ἐκ Ζακύνθου Βουλευτοῦ, ὅπως τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, ἣν κατὰ τὸ χρονικὸν τοῦτο διάστημα δὲν ἀπαιτοῦμεν πρὸς προβιβασμὸν, συμπληρώνωσιν εἰς τὸν ἀμέσως ἀνώτερον βαθμόν. Οὕτω ἐν τέλει τοῦ ἄρθρου θὰ προστεθῇ (ἀναγινώσκει): «ὑποχρεοῦνται ὅμως προαγόμενοι νὰ συμπληρώσωσι τὸν τυχὸν ἐλλείποντα χρόνον τῆς ὑπηρεσίας αὑτῶν ἐν τῷ βαθμῷ, εἰς ὃν προαχθήσονται». Τοιουτοτρόπως νὰ ἀναγνωσθῇ τὸ ἄρθρον καὶ ἀνατυπωθῇ.

§50Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Δὲν ἐνόησα τὴν ἐξήγησιν, τὴν ὁποίαν ἔδωκεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν, διότι, προκειμένου ὁ ἀξιωματικὸς εἰς τὸν ἄλλον βαθμὸν νὰ κάμῃ τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, τοῦτο ἐπιβάλλεται εἰς αὐτὸν ὑπὸ τοῦ νόμου. Καὶ ἂν δὲν γείνουν προβιβασμοὶ σήμερον, εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ κάμῃ τὴν ὑποχρέωσιν τῶν προσόντων ἀπὸ τὸν νόμον. Ἄρα πρόκειται νὰ προστεθῇ καὶ ἄλλο ἄρθρον ἐν τῷ νόμῳ τῷ ὑπάρχοντι. Διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου καταργεῖται τὸ οἰκοδόμημα τοῦ Ναυτικοῦ. Ὁ νόμος αὐτὸς εἶναι ἀπὸ τοῦ 1861, σήμερον δὲ ζητεῖτε νὰ τοῦ ἀφαιρέσητε τρία ἢ τέσσαρα ἄρθρα, δὲν τῷ ὑπολείπονται δὲ οὕτω παρὰ δύο καὶ μόνον. Ἀλλ’ ἂς καταργήσωμεν κάλλιον τὸν νόμον ἐντελῶς, κ. συνάδελφοι, καὶ τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, διότι, ὅπως σήμερον ἔχει αὕτη, δὲν εἶναι θαλάσσιος ὑπηρεσία, διότι οἱ ἑκάστοτε προϋπολογισμοὶ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν δὲν ἀναγράφουσι παρὰ δύο μόνον πλοῖα ἐν ἐνεργείᾳ, τὰ δὲ ἄλλα ἐν ἐφεδρείᾳ· καὶ ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ ἐξηγήσω τὴν λέξιν ἐφεδρεία· εἶναι δηλαδὴ ἠγκυροβολημένα μὲ δύο ἀγκύρας καὶ μὲ πρυμνήσια ἐξ ἁλύσεων, οἱ δὲ ἀξιωματικοὶ αὐτῶν κάθηνται εἰς τὰ καφενεῖα καὶ τὰς οἰκίας των, ἀπολαμβάνοντες τὰς θαλασσίους ἀποδοχάς. Καταργήσατε λοιπὸν τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, ἀφοῦ τοιαύτη δὲν ὑπάρχει. Ἄλλως τε χθὲς ἀκόμη ἡ Βουλὴ παρεδέχθη ἓν ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἐθεώρησεν ἀντισυνταγματικὸν ἄλλοτε ὁ νῦν Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, καὶ πρόκειται περὶ ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι ὑπηρετοῦν 32 ἔτη...

§51ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ὁ Ζῶτος ὑπηρετεῖ 40 ἔτη.

§52ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἐγώ, κύριε συνάδελφε, 32 ἔτη... Καὶ θέλετε νὰ καταργήσητε τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, προκειμένου περὶ ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι τὸ 1895 ἐνεδύθησαν τὴν στολὴν τοῦ ἀξιωματικοῦ! Οἱ ἀξιωματικοί, τοὺς ὁποίους ἀφορᾷ τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον, εἰσῆλθον εἰς τὴν Σχολὴν τὸ 1893. Ἀλλὰ δὲν πρόκειται μόνον διὰ τοὺς μαχίμους ἀξιωματικούς, Κύριοι, ἀλλὰ δι’ ὅλους τοὺς κλάδους, πρόκειται καὶ περὶ λογιστῶν, οἱ ὁποῖοι πρὸ ἓξ μόλις μηνῶν προήχθησαν εἰς τὸν βαθμὸν τοῦτον, καὶ θὰ γείνουν νῦν ἀνθυποφροντισταί, πρόκειται περὶ τῶν ἰατρῶν καὶ τῶν φαρμακοποιῶν, οἱ ὁποῖοι χθὲς ἀκόμη ἔδωκαν ἐξετάσεις. Ἂν ἐπρόκειτο περὶ δύο ἢ τριῶν μόνον κλάδων, ἴσως θὰ ἦτο ἀνεκτὸν, ἀλλὰ πρόκειται περὶ ὅλων τῶν κλάδων. Λοιπὸν σαλεύεται τὸ οἰκοδόμημα καθ’ ὁλοκληρίαν. Καταργήσατε λοιπὸν τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, ἐπαναλαμβάνω, κύριοι συνάδελφοι, διὰ νὰ μὴ εὑρίσκηται ἡ Βουλὴ εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ψηφίζῃ τοιαῦτα νομοσχέδια προσωπικά. Καὶ λέγω καταργήσατε αὐτὴν, διότι δὲν εἶναι θαλάσσιος ὑπηρεσία, ὅπως ἐνεργεῖται. Βεβαίως δὲν εἶμαι ἐναντίος τῶν ἀξιωματικῶν, περὶ ὧν πρόκειται, ἀλλὰ δυστυχῶς πρόκειται διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου νὰ καταστρέψητε ἐκ θεμελίων τὸν νόμον, ὁ ὁποῖος ἰσχύει καὶ λειτουργεῖ ἀπὸ τοῦ 1861. Τότε διατὶ νὰ μὴ συμπεριλάβῃ εἰς τὸ νομοσχέδιον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν καὶ τοὺς τμηματάρχας τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν, καὶ διευθυντὰς γραφείων, καὶ τοὺς τμηματάρχας, οἱ ὁποῖοι ὑπηρετοῦσιν εἰς τὸν Ναύσταθμον; —διότι καὶ αὐτοὶ ἔχουν ἀνάγκην προβιβασμοῦ. Καὶ πάλιν ἐπαναλαμβάνω, κ. συνάδελφοι, νὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ μὴ παραδεχθῇ τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον. Πρόκειται περὶ ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον προήχθησαν καὶ πρόκειται νὰ προαχθῶσι καὶ πάλιν. Εἰς τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν ὑπέβαλε νομοσχέδιον περὶ λογιστῶν, τὸ ὁποῖον τῷ ἔδιδε τὸ δικαίωμα νὰ προβιβάζῃ κατ’ ἐκλογὴν, καὶ ἡ Βουλὴ τὸ ἐψήφισε· καὶ ἠξεύρετε τί παρανομίας ἔκαμεν ὁ κ. Ὑπουργός; Ἀκούσατε. Παρέλειψε τὸν πρῶτον καὶ δεύτερον, καὶ προήγαγε τὸν τελευταῖον· παρέλειψε τὸν πρῶτον, ὁ ὁποῖος ὑπηρετεῖ ἐπὶ εἴκοσιν ἔτη, καὶ ἐπροβίβασε τὸν τελευταῖον, καὶ πρόκειται νὰ προβιβασθῇ καὶ πάλιν ὁ ἴδιος. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ παραδεχθῇ τὴν τροπολογίαν μου, νὰ καταργηθῇ ἡ θαλάσσιος ὑπηρεσία· διότι, ὅταν ἀφαιρῆτε ἀπὸ ἕνα ἀξιωματικὸν κατώτερον ἕνδεκα μῆνας, οἵτινες ὑπολείπονται εἰς αὐτὸν, ὅπως συμπληρώσῃ τὸ χρονικὸν διάστημα, τὸ ἀπαιτούμενον πρὸς προβιβασμὸν, διατὶ νὰ μὴ παραδεχθῆτε διὰ τοὺς ὑπηρετήσαντας ὡς προσωπάρχας καὶ τμηματάρχας, οἱ ὁποῖοι ὑπηρετοῦσι 40 ἔτη, καὶ ὑποθέτω, ὅτι δὲν θὰ ἦναι τόσον κατάλληλοι μαθηταὶ διὰ νὰ μάθωσι γράμματα εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ ἀντιπλοιάρχου διὰ τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας; Καὶ πάλιν ἐπαναλαμβάνω, ὅτι δὲν εἶμαι κατὰ τῶν ἀξιωματικῶν, περὶ ὧν πρόκειται. Ἡ τάξις ἡ ἰδική μου, Κύριοι, εἶναι ἄλλη· εἰσῆλθον εἰς τὴν Σχολὴν τὸ 1867 ὡς δόκιμος, ἐμείναμεν τότε οἱ μαθηταὶ αὐτῆς ἐπὶ δύο ἔτη εἰς τὴν Σχολήν, καὶ ἤμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ μείνωμεν ἐπὶ 4 ἔτη ἐν τοῖς πλοίοις, ἵνα πρακτικῶς γυμνασθῶμεν περισσότερον, καὶ τὸ διάστημα ἐκεῖνο τῶν τεσσάρων ἐτῶν ἐθεωρεῖτο ἐπαρκές· μάλιστα τότε ὑπῆρχον ἀνώτεροι ἀξιωματικοί, ὑποστηρίζοντες, ὅτι ἔπρεπε νὰ μείνωμεν περισσότερον εἰς τὰ πλοῖα· σήμερον ὅμως συμβαίνει ὅλως τὸ ἐναντίον, ὁ κ. Ὑπουργὸς ζητεῖ τὴν ἐλάττωσιν τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας. Δι’ αὐτὸ παρακαλῶ καὶ πάλιν τὴν Βουλὴν νὰ καταργήσῃ μᾶλλον τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν. Δὲν θέλω νὰ εἰσέλθω εἰς τὰ καθέκαστα καὶ νὰ εἴπω ποία διαφορὰ ὑπάρχει μεταξὺ τοῦ πλοιάρχου, μένοντος εἰς τὸ ἐν ἐφεδρείᾳ πλοῖον, καὶ μεταξὺ ἡμῶν, διαμενόντων ἐν τῇ Βουλῇ, ἢ μεταξὺ τῶν ὑπηρετούντων εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ εἰς τὸν Ναύσταθμον. Θὰ ἔλθῃ ἡμέρα, καὶ προσεγγίζει ἤδη, καθ’ ἣν θὰ ἴδητε τ’ ἀποτελέσματα, τὰ ὁποῖα δυστυχῶς θὰ προκύψουν ἕνεκα τῆς ἐκ τῶν πλοίων ἀπομακρύνσεως τῶν κατωτέρων ἀξιωματικῶν. Εὔχομαι νὰ διαψευσθῶ.

§53Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Ἐγὼ νομίζω, ὅτι καὶ κατὰ ταύτην ἀκόμη τὴν συνεδρίασιν ἀπέδειξα, ὅτι ἐννοῶ νὰ σέβωμαι καὶ νὰ λαμβάνω ὑπ’ ὄψιν μου τὴν γνώμην οἱουδήποτε Βουλευτοῦ καὶ ὁποθενδήποτε ἂν προέρχηται, διότι πολλάκις διὰ τοῦ ἡγέτου ἡμῶν ἐπανελάβομεν, ὅτι ἡ πτέρυξ αὕτη (δεικνύει τὴν δεξιὰν) δὲν θεωρεῖ ἑαυτὴν, οὔτε ἐν τῇ ὁλομελείᾳ, οὔτε κατ’ ἄτομον, ὡς ἀλάνθαστον. Χθὲς ὁ κ. ἐξ Ἄρτης Βουλευτὴς ὑπέβαλεν ὀρθοτάτην τροπολογίαν, ἣν καὶ ἐδέχθην. Ὁ ἐκ Ζακύνθου κ. συνάδελφος ὑπέβαλεν ἑτέραν, ὀρθοτάτην, ἣν καὶ ἐδέχθην. Ἐν ἄλλοις ναυτικοῖς νομοσχεδίοις ὑπεβλήθησαν τῷ ὄντι ἐπιχειρήματα σπουδαιότατα καὶ ὀρθότατα, ὧν μελετήσαντες τὴν φύσιν, εὕρομεν, ὅτι ἐκεῖνοι, οἵτινες ὑπέβαλον τὰ ἐπιχειρήματα ταῦτα, εἶχον πλῆρες δίκαιον, καὶ ἐδέχθημεν τὰς τροπολογίας αὐτῶν. Ἑπομένως οὐδεμίαν δυσκολίαν ἔχω, ἂν ὁ κ. ἐκ Σπετσῶν Βουλευτὴς θελήσῃ νὰ διατυπώσῃ εἰς τροπολογίαν ὅσα ἐξέθηκεν ἀγορεύων, νὰ δεχθῶ, εἴτε ἐν μέρει, εἴτε ἐν ὅλῳ, τὰ τροπολογηθησόμενα. Ἐκεῖνο ὅμως, ὅπερ ὀφείλω πάλιν νὰ δηλώσω, εἶναι, ὅτι κύριον λόγον ἔχει τὸ νομοσχέδιον τοῦτο τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ψηφισθέντος ἀρτίως νόμου περὶ ἀριθμῶν, ὅστις δὲν θέλει δυνηθῆ νὰ λειτουργήσῃ, ἂν δὲν ἐνισχυθῇ, οὕτως εἰπεῖν, διὰ τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου, γινομένου νόμου τοῦ Κράτους. Ἂν ὅμως ἡ Βουλὴ νομίζῃ, ὅτι πρέπει νὰ ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα οὐχὶ ὑπὸ τὴν γενικωτέραν ταύτην ἔποψιν, ὑφ’ ἣν ἐγὼ, εἰσηγούμενος τὸν νόμον, ἐξήγησα, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα ὑπὸ τὴν ἔποψιν τὴν ἄλλην, ὑφ’ ἣν ἐπιθυμῶ καὶ ἐγὼ νὰ ἐξετασθῇ, τοῦ νὰ μὴ ἀδικηθῇ πρόσωπόν τι, ὅπερ, ὑπεῖκον εἰς τὴν διαταγὴν τῆς προϊσταμένης ἀρχῆς, ἐγκατέλιπε τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν ἐν τῷ Κράτει καὶ ἀπῆλθεν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ ἐξετέλεσεν ὑψίστην ὑπηρεσίαν τοῦ Κράτους, σήμερον δὲ κινδυνεύει νὰ τεθῇ ἐπὶ οὐρᾶς δέκα νεωτέρων αὐτοῦ, ἂν ἡ Βουλὴ νομίζῃ, ὅτι ὑπὸ τοιαύτην ἔννοιαν πρέπει νὰ διατυπωθῇ τὸ προκείμενον νομοσχέδιον, βεβαίως ἐγὼ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιταχθῶ εἰς τὴν θέλησιν τῆς Βουλῆς χωρὶς νὰ ἀποβλέψω εἴτε εἰς τὴν μίαν εἴτε εἰς τὴν ἄλλην περίστασιν. Ἐκεῖνο, ὅπερ ἐνόμισα ἐγώ, ὅτι ἔδει νὰ συμβῇ, εἶναι ὅ,τι συνέβη ἄλλοτε ἐν τῷ στρατῷ τῆς ξηρᾶς. Μήπως δὲν ἔχομεν ἐν αὐτῷ ἀρίστους ἀξιωματικούς, χωρὶς οὗτοι νὰ διανύσωσιν ἐν τῇ Στρατιωτικῇ Σχολῇ τὸ τελευταῖον ἔτος τῶν σπουδῶν αὐτῶν; Ὑπῆρξαν περιστάσεις ἐν τῷ Κράτει, καθ’ ἃς εἴχομεν ἀνάγκην ἀξιωματικῶν, ἐπετράπη δὲ ἡ κατάταξις ὡς ἀξιωματικῶν τῶν μαθητῶν ἐκείνων, οἵτινες δὲν εἶχον συμπληρώσει τὰς σπουδὰς αὐτῶν. Νομίζω μάλιστα, ὅτι εἰς τοῦτο συνέπραξε καὶ ὁ ἐξ Ὕδρας συνάδελφος. Τοῦτο κυρίως ἐσκόπει τὸ νομοσχέδιον. Ἀλλ’ ἐκ τῆς τοιαύτης διασκευῆς τοῦ νομοσχεδίου, τῆς ἐχούσης σκοπὸν γενικὸν καὶ ἐντελῶς ὑπηρεσιακὸν, συμβαίνει καὶ τὸ ἕτερον, νὰ ὠφεληθῇ καὶ ὁ ἀξιωματικὸς ἐκεῖνος, ὅστις, ὑπείκων εἰς τὴν διαταγὴν τοῦ Ὑπουργείου, ἐγκατέλιπε τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, καὶ μετέβη εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν, εἰργάσθη ἐπιτυχῶς, ὡς ἀνώτατος ἀξιωματικὸς τοῦ Κράτους, καὶ μοὶ ἐκόμισεν ἔγγραφα, δι’ ὧν ὁ Καννὲ ἀνεγνώρισεν, ὅτι τοσαύτην ἔχει οὗτος ἱκανότητα, ὥστε διώρθωσεν ὑπολογισμοὺς τῆς πυροβολικῆς τοῦ ἐξόχου ἐκείνου ἀνδρὸς, τοῦ Καννὲ. Συμπίπτει, λέγω, διὰ τοῦ νομοσχεδίου, ἐνῷ συμπληροῦμεν γενικὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Κράτους, νὰ ἔλθωμεν ἐπίκουροι καὶ εἰς ἀξιωματικὸν, ὅστις ἄλλως ἤθελεν ἀδικηθῆ. Ἂν ὅμως ἡ Βουλὴ νομίζῃ, ὅτι δὲν ἐπιβάλλεται ὡς ἐκ τῶν περιστάσεων νὰ προνοήσωμεν περὶ γενικῶν μέτρων, ἀλλὰ θέλει νὰ περιορισθῇ ἐντὸς στενωτέρου ὁρίου, βεβαίως δὲν ἐννοῶ νὰ δαπανήσω τὸν χρόνον τῆς Βουλῆς, ἐπιμένων εἰς πράγματα, ἅτινα εἶναι ἀδύνατον νὰ μὴ προκαλέσωσι θερμοτάτας συζητήσεις καὶ ψηφοφορίας ἐπὶ ψηφοφοριῶν καὶ τὰ τοιαῦτα, καὶ βεβαίως εἶμαι εὐδιάθετος νὰ δεχθῶ, εἴτε καθ’ ὁλοκληρίαν, εἴτε ἐν μέρει, ἣν θέλει διατυπώσει ὁ ἐκ Σπετσῶν κ. συνάδελφος τροπολογίαν. Ἀλλ’ ἐπειδὴ πρόκειται περὶ δευτέρας συζητήσεως, ἂς ἀναγνωσθῇ, ὡς ἔχει, ἀπόψε τὸ νομοσχέδιον, καὶ αὔριον, κατὰ τὴν τρίτην συζήτησιν, ἔχομεν καιρὸν νὰ συζητήσωμεν.

§54Ν. ΣΧΙΝΑΣ. Τὸ παρὸν νομοσχέδιον δικαίως προκαλεῖ τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς, διότι δὲν πρόκειται περὶ παρωνυχίδος, ἀλλὰ πρόκειται περὶ σπουδαίας ὑπηρεσίας. Ἄλλοτε ἐν τῷ στρατῷ, εἰς ἐκτάκτους περιστάσεις, ὡς ἐῤῥήθη, ἐγένοντο προβιβασμοὶ ἀξιωματικῶν, ἰδίᾳ δὲ κατωτέρων, πρὸ τῆς συμπληρώσεως τοῦ χρόνου τῆς ὑπηρεσίας, ὁ ὁποῖος ἀπῃτεῖτο διὰ τὴν προαγωγὴν αὐτῶν. Ἀλλὰ μὴ λησμονῶμεν, ὅτι ἐν τῷ στρατῷ τῆς ξηρᾶς τὰ καθήκοντα τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ πρὸς τὰ τοῦ ὑπολοχαγοῦ εἶναι ἐντελῶς τὰ αὐτὰ ἐν τῷ λόχῳ, ἐνῷ ἐν τῇ θαλασσίῳ ὑπηρεσίᾳ τὰ καθήκοντα τοῦ δοκίμου ἀπὸ τὰ τοῦ σημαιοφόρου ἀπέχουσιν ὅσον ἀνατολαὶ ἀπὸ δυσμῶν· ἐὰν δὲ οἱ σημαιοφόροι προβιβασθῶσιν εἰς ἀνθυποπλοιάρχους πρὸ τῆς διανύσεως τῆς κεκανονισμένης θαλασσίου ὑπηρεσίας, δὲν θέλουσιν ἐκτελέσει τὰ καθήκοντα τὰ ἀναγραφόμενα διὰ τὸν βαθμὸν τοῦ σημαιοφόρου. Ἐὰν δὲ θέλωμεν νὰ προσθέσωμεν τὴν ὑπηρεσίαν τὴν ὑπολειπομένην ἐν τῷ βαθμῷ τοῦ σημαιοφόρου εἰς τὴν τοῦ ἀνθυποπλοιάρχου, δὲν θὰ κατορθώσωμεν ἄλλο τι, παρὰ ὅ,τι ὁ κ. ἐκ Σπετσῶν συνάδελφος εἶπεν, ὅτι δὲν θὰ ἔχωμεν πλοῖα, εἰς τὰ ὁποῖα οἱ ἄνδρες οὗτοι νὰ συμπληρώσωσι τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν.

§55Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Δὲν εἶπον τοῦτο.

§56Ν. ΣΧΙΝΑΣ. Δὲν ὑπάρχουσι πλοῖα εἰς ἄλλας περιστάσεις, ἐν εἰρήνῃ, ἐπαρκῆ, ὥστε ἅπαντες οἱ ἀξιωματικοὶ νὰ ἐκπληρῶσι τὴν θαλάσσιον αὐτῶν ὑπηρεσίαν, ὡς ἀπαιτεῖ ὁ νόμος, πραγματικήν.

§57Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ὅλοι τὴν ἔχουσιν, ὅσοι ὑπηρέτησαν εἰς τὰ πλοῖα.

§58Ν. ΣΧΙΝΑΣ. Ἡ θαλάσσιος ὑπηρεσία εἶναι σπουδαιοτάτη διὰ τοὺς κατωτέρους ἀξιωματικοὺς, οὐχὶ δ’ ἐξ ἴσου σπουδαία καὶ διὰ τοὺς ἀνωτέρους. Ὅταν ὁ κατώτερος ἀξιωματικὸς ἐκτελέσῃ ὅλην του τὴν ὑπηρεσίαν, διοικήσῃ π. χ. εἰς τὸν στρατὸν τῆς ξηρᾶς καὶ λόχον καὶ τάγμα, ἡ περαιτέρω ὑπηρεσία πλέον διαφεύγει τὸν κύκλον ἐκεῖνον τὸν τυπικὸν, καὶ εἰσέρχεται εἰς ἕνα κύκλον πολὺ μεγαλειτέρας διοικήσεως ἀσυγκρίτῳ τῷ λόγῳ. Ἀλλ’ ἡ τυπικὴ ὑπηρεσία τῶν κατωτέρων ἰδίως βαθμῶν ἀπαιτεῖ εἰδικὴν ἐξάσκησιν, εἰδικὴν μελέτην, ὀφείλει δὲ ὁ ἀξιωματικὸς νὰ μάθῃ νὰ ἐκτελῇ ἐπακριβῶς τὰ καθήκοντά του. Πολλάκις καὶ παρ’ ἡμῖν ἐν τῷ στρατῷ τῆς ξηρᾶς, ἐν ἐπιστρατεύσει, καὶ ἀνθυπολοχαγοὶ καὶ ὑπολοχαγοὶ, ὡς καὶ ἐν εἰρήνῃ ἔτι, διῴκησαν λόχους, ἀλλὰ δὲν προήχθησαν εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ λοχαγοῦ, ἔμειναν μὲ τὸν βαθμὸν τοῦ ὑπολοχαγοῦ ἢ ἀνθυπολοχαγοῦ, καίτοι διοικοῦντες λόχον. Ὅταν δὲ τὰ πράγματα ἐπανῆλθον εἰς τὸν τακτικὸν αὐτῶν δρόμον, ἐπανέλαβον οἱ ἀξιωματικοὶ τὰ καθήκοντα τοῦ βαθμοῦ αὐτῶν. Φρονῶ δ’ ὅτι εἶναι καὶ καθόλου ἄδικον, ἐν σχέσει πρὸς τοὺς ἀξιωματικοὺς τοὺς ὑπηρετοῦντας εἰς τὴν ξηρὰν ἀπὸ 10 καὶ 12 ἐτῶν εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ, νὰ ἴδωσι τοὺς μετὰ πενταετῆ ἐκπαίδευσιν ἐξελθόντας ἐκ τῆς Σχολῆς τῶν δοκίμων εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυποπλοιάρχου ἢ ὑποπλοιάρχου. Εἶναι πικρὸν ὁμολογουμένως διὰ τοὺς κατωτέρους βαθμοὺς τοῦ Ναυτικοῦ, διότι ἴσως ἐκ τῆς ἀποσπάσεώς τινος εἰς εἰδικὴν ὑπηρεσίαν προῆλθεν ἓν ἀδίκημα, ἀλλὰ τὸ ἀδίκημα τοῦτο προὐκάλεσεν αὐτὸς ὁ ἀποσταλεὶς εἰς ἐκτέλεσιν τῆς ὑπηρεσίας ταύτης, διότι δὲν ἐδήλωσε πρὸς τὸν Ὑπουργὸν, ὅτι δὲν συνεπλήρωσε τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, καὶ διότι μετέβη εἰς τὴν Εὐρώπην, ἵνα ἐπεκτείνῃ τὰς σπουδάς του. Καὶ ἐγὼ κάλλιστα δύναμαι, ἂν θέλω, νὰ μεταβῶ εἰς τὴν Εὐρώπην, νὰ συμπληρώσω τὰς σπουδάς μου καὶ νὰ χάσω τὴν ἀρχαιότητά μου· ἀλλὰ τοῦτο διαφέρει. Ἐὰν ἐπῆγε δι’ εἰδικὴν ὑπηρεσίαν, ἔπρεπε δι’ εἰδικὴν ὑπηρεσίαν νὰ προκληθῇ καὶ εἰδικὸν διάταγμα, τὸ ὁποῖον νὰ τὸν διατηρήσῃ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ ἐν Εὐρώπῃ θωρηκτοῦ καὶ νὰ τὸν ἀποσπάσῃ ἐκ τούτου εἰς τὴν εἰδικὴν ὑπηρεσίαν.

§59Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ γείνῃ τοῦτο; Διὰ διατάγματος μετέβη εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν οὐχὶ πρὸς σπουδὰς, ἀλλὰ πρὸς ὑπηρεσίαν.

§60Ν. ΣΧΙΝΑΣ. Κύριε Ὑπουργὲ, γίνεται τὸ ἀκόλουθον. Πολλοὶ τῶν κυρίων ἀξιωματικῶν, καθήμενοι ἐν Ἀθήναις καὶ ἔχοντες δεμένα τὰ πλοῖά των εἰς Πειραιᾶ ἢ Ναύσταθμον, ἐξεπλήρωσαν τὴν θαλασσίαν των ὑπηρεσίαν καὶ προήχθησαν, ἄλλοι δὲ, οἱ ὁποῖοι διετέλεσαν ὅλον τὸν χρόνον τῆς ὑπηρεσίας των ἐν θαλάσσῃ καὶ διῆλθον ὅλους τοὺς ὅρμους καὶ τὰς ἀκτὰς τῆς Ἑλλάδος, ἐκεῖνοι ἀκριβῶς παρορῶνται σήμερον! Φρονῶ ἑπομένως, ὅτι διὰ τὴν ἔκτακτον ταύτην περίστασιν, κατὰ τὴν ὁποίαν εὑρίσκονται εἰς κίνησιν ἅπαντα τὰ πλοῖα τοῦ στόλου, δύναται νὰ ἀνατεθῶσι καθήκοντα βαθμοῦ ἀνωτέρου εἰς τοὺς ἔχοντας κατώτερον βαθμὸν, δηλ. οἱ σημαιοφόροι νὰ ἐκτελῶσιν ὅλα τὰ καθήκοντα τοῦ ἀνθυποπλοιάρχου, ἅμα δ’ ὡς παρέλθωσιν αἱ περιστάσεις αὗται, νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὸν τακτικὸν αὐτῆς δρόμον ἡ ὑπηρεσία.

§61ΣΤΑΗΣ...

§62Ν. ΣΧΙΝΑΣ. Φρονῶ δὲ, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ διαστήματος μεγαλειτέρου τῶν τριῶν ἕως ἓξ μηνῶν· διότι, καὶ ἂν παραδεχθῶμεν αὐτὸ, τὸ ὁποῖον λέγει ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐκ Κυθήρων, ὅτι πέρυσι προεβιβάσθησαν, ἤδη συνεπλήρωσαν πλέον τοῦ ἔτους ὑπηρεσίαν, ἑπομένως κατὰ νόμον, ἵνα προαχθῶσι, θὰ ἐκτελέσωσιν ὑπηρεσίαν, ἐπειδὴ ἡ ὡρισμένη εἶναι διετὴς, ὀλίγων μηνῶν ἀκόμη. Ὥστε πρόκειται περὶ ζητήματος ὀλίγων μόνον μηνῶν, ἀδίκως δὲ κατατριβόμεθα ἐδῶ, συζητοῦντες ἂν πρέπῃ νὰ τοὺς προαγάγωμεν σήμερον ἢ αὔριον. Ἐὰν αὔριον γείνωσι προβιβασμοὶ, φρονῶ ὅτι μᾶλλον θὰ τοὺς βλάψωμεν, παρὰ θὰ τοὺς ὠφελήσωμεν.

§63ΣΤΑΗΣ. Μετὰ τὴν ἀνάπτυξιν ἐπὶ τοῦ συζητουμένου θέματος, τὴν ἀληθῶς ἀξιοθαύμαστον, τὴν ὁποίαν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐκ Βόλου ἐποιήσατο, καὶ μετὰ τὴν ἐπίσης ἀξιοθαύμαστον ἀνάπτυξιν ὑπὸ τῶν ἄλλων ἀξιοτίμων συναδέλφων ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ θέματος, βεβαίως θὰ ἦτο περιττὸν νὰ λάβω καὶ ἐγὼ τὸν λόγον, ἐὰν ἡ ἐπιμονὴ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ δὲν μὲ ἠνάγκαζε. Καὶ μὲ ὅλην τὴν ἐπιμονὴν ταύτην πάλιν δὲν θὰ ἐλάμβανον τὸ λόγον, ἂν δὲν ἔβλεπον τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν παρεξηγήσαντα ἐντελῶς τοὺς λόγους τοῦ προλαλήσαντος· διότι, ἐνῷ εἰρωνικῶς ὁ κ. συνάδελφος ἐκ Σπετσῶν ἀπηυθύνετο πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν καὶ ἔλεγε «καταργήσατε τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν», ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν ἐνόμισεν ὅτι σπουδαίως τῷ ὑπεβάλλετο ἡ πρότασις αὕτη, καὶ εἶπεν: «ὑποβάλετε τροπολογίαν, καὶ εἶμαι πρόθυμος νὰ καταργήσω αὐτήν».

§64Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Δὲν εἶπον αὐτό· εἶπον τροπολογίαν τοῦ νομοσχεδίου.

§65ΣΤΑΗΣ. Εἴπετε τροπολογίαν τοῦ νομοσχεδίου σχετικήν, χωρὶς νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν, ὅτι δὲν δύναται νὰ γείνῃ, ὅπως καὶ χθὲς εἶπον, μεγαλειτέρα ἀσέβεια πρὸς τὸ ἔνδοξον ναυτικὸν τῆς Ἑλλάδος ἢ ἡ σύνταξις τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου, διότι βεβαίως δὲν ἐμελετήσατε τοὺς νόμους, τοὺς ὁποίους διὰ τοῦ μοναδικοῦ σας ἄρθρου ἔρχεσθε σήμερον νὰ καταργήσητε, χάριν ἑπτὰ ἀτόμων, καὶ δὲν ἐλάβετε ὑπ’ ὄψιν, ὅτι νομοθετεῖτε σήμερον χάριν ἑπτὰ ἀτόμων, καὶ ἀδικεῖτε τὸ ὑπόλοιπον τῶν ἀξιωματικῶν, τῶν 320 μαχίμων ἀξιωματικῶν. Ἀδικεῖ 320 ἀξιωματικοὺς ὁ κύριος Ὑπουργὸς χάριν 7 ἀνθυποπλοιάρχων. Ἀλλ’ ἐγὼ καὶ χθὲς ἔλεγον καὶ σήμερον ἐπαναλαμβάνω, ὅτι δὲν ἐπιτρέπεται εἰς τὴν Βουλὴν νὰ συζητῇ περὶ προσωπικῶν πραγμάτων. Ἐὰν δὲ θέλητε νὰ συζητῇ καὶ νὰ ψηφίζῃ περὶ προσωπικῶν πραγμάτων, τότε ἐφαρμόσατε τὸ Σύνταγμα καὶ φέρετε τὴν κάλπην νὰ ψηφίσωμεν. Ἔπειτα εἰς τοιαύτας στιγμὰς, χάριν ἑνὸς ἢ δύο εὐνοουμένων τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, νὰ κατατρίβηται εἰς τοιαύτην συζήτησιν ἡ Βουλή, εἶναι ἱεροσυλία. Μὴ νομίζετε δὲ, ὅτι ἡμεῖς δὲν ἐκτιμῶμεν τὰ πρόσωπα· τὰ ἐκτιμῶμεν, καὶ ἴσως συνδεόμεθα μετ’ αὐτῶν πλέον ἢ ὅσον σεῖς, διότι σεῖς συνδέεσθε μόνον ἐκλογικῶς μετ’ αὐτῶν, ἀλλ’ ἡμεῖς συνδεόμεθα καὶ συγγενικῶς· ἀλλ’ ἡ συγγένεια δὲν μᾶς ἐμποδίζει νὰ ὑπερασπισθῶμεν τὸ δίκαιον, καὶ πρὸ πάντων τὸ ἔνδοξον ναυτικὸν τῆς Ἑλλάδος, τοῦ ὁποίου τὴν μέλλουσαν δόξαν σεῖς ἔρχεσθε σήμερον νὰ ὑποσκάψητε. Εἶναι ἀπίστευτον, Κύριοι, ὅτι ὁ χερσαῖος Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν ζητεῖ νὰ καταργήσῃ τὸν νόμον περὶ θαλασσίου ὑπηρεσίας τὸν ὁποῖον πρῶτος συνέταξε—δὲν ἔχετε ἀνάγκην νὰ σᾶς τὸ εἴπω—ὁ Ἀθανάσιος Μιαούλης. Τὸ ἄρθρον 5 τοῦ νόμου ΨΒʹ τῆς 9 Νοεμβρίου 1861 λέγει: «Ἀνθυποπλοίαρχος οὐδεὶς γίνεται, πρὶν ἢ τοὐλάχιστον ἐπὶ ἔτη δύο χρηματίσῃ ἐπὶ πλοίου βασιλικοῦ δόκιμος ἢ κελευστὴς καὶ εἰς ἐξετάσεις ὑποβληθεὶς εὐδοκιμήσῃ». Σήμερον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν ἔχει κῦρος μεῖζον ἢ οἷον εἶχεν ὁ Ἀθανάσιος Μιαούλης, ὁ υἱὸς τοῦ μεγάλου ἐκείνου ναυάρχου. Τὸ ἄρθρον 6 τοῦ αὐτοῦ νόμου, τὸ ὁποῖον καταργεῖ σήμερον ὁ κ. Ὑπουργός, λέγει: «Ὑποπλοίαρχος οὐδεὶς γίνεται, πρὶν ἢ τοὐλάχιστον ἐπὶ δύο ἔτη χρηματίσῃ ἐπὶ πλοίου βασιλικοῦ»· καὶ οὕτω καθεξῆς καὶ διὰ τοὺς ἄλλους βαθμούς. Κατὰ τὸ 1884 ἄλλος ἔνδοξος ναυτικός, ὁ Τομπάζης, Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν, ἐθεσμοθέτησεν ἐν τῷ ΑΡΞΒʹ νόμῳ τῆς 29 Μαρτίου 1884, ἐν ἄρθρῳ 7, τὰ ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Οὐδεὶς προβιβάζεται ἀνθυποφροντιστής, ἂν δὲν ὑπηρετήσῃ δύο τοὐλάχιστον ἔτη ὡς λογιστής.» Ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔχει τοὺς λογιστάς του, ὑπὲρ τῶν ὁποίων ἐνδιαφέρεται, χάριν κομματικῶν λόγων, καὶ τοὺς ὁποίους, μεθ’ ὅλας τὰς διαμαρτυρίας, τὰς ὁποίας ἐγὼ κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος ἔφερον ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, προήγαγε δι’ ἐξαιρετικοῦ νόμου, καὶ εἰς τοὺς ὁποίους πρόκειται νὰ δώσῃ τρεῖς βαθμοὺς ἐν διαστήματι ἑνὸς ἔτους! Χάριν δ’ αὐτῶν ἔρχεται νὰ καταργήσῃ νόμους, ἐπαναλαμβάνω, τοὺς ὁποίους ἐνομοθέτησαν ἄνδρες, οἱ ὁποῖοι ἐδόξασαν τὸ Ναυτικὸν τῆς Ἑλλάδος. Διὰ τοῦτο λέγω, ὅτι εἶναι ἀσέβεια τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον φέρετε ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Καὶ βεβαίως θὰ ἀντιστῶμεν πάσῃ δυνάμει, ἔστω καὶ διὰ κωλυσιεργίας, ἐὰν ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν ἐπιμείνῃ νὰ ψηφίσῃ τοιοῦτον νομοσχέδιον.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γρίβας.

§67Ι. ΓΡΙΒΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, καὶ ἐγὼ συντάσσομαι μετὰ τῶν προλαλησάντων ὑπὲρ τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας, ὅσον ἀφορᾷ τοὺς κατωτέρους ἀξιωματικούς. Ὀφείλουσιν οἱ κατώτεροι ἀξιωματικοὶ νὰ ὑπηρετῶσιν ἐν τοῖς πλοίοις. Ἀλλ’ ὅπως ἔχει σήμερον ἡ θαλάσσιος ὑπηρεσία ἀπό τινος χρόνου, καὶ ὅπως τὴν κάμνουσιν οἱ ἀξιωματικοί, ὀφείλω νὰ μεταβάλω γνώμην καὶ νὰ ταχθῶ ὑπὲρ τῆς γνώμης περὶ καταργήσεως τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας. Καὶ διὰ τοῦτο μετὰ τῶν ἄλλων συναδέλφων κ. κ. Μπούμπουλη καὶ Σταΐκου ὑπεβάλομεν τροπολογίαν περὶ καταργήσεως τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας.

§68Λ. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἐκεῖ κατηντήσαμεν! καὶ θέλομεν νὰ ἐπεκτείνωμεν καὶ τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος!

§69Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Κύριε Πρόεδρε, ἐὰν ἐπρόκειτο διὰ τοῦ ὑποβληθέντος τούτου νομοσχεδίου νὰ καταργηθῇ, νὰ ἐπέλθῃ δηλ. ἀφορμή, ὅπως καταργηθῇ ἡ θαλάσσιος ὑπηρεσία, ἐγώ, καίτοι ὁ κ. ἐκ Κυθήρων συνάδελφος ἔχει ἀλλοίαν περὶ ἐμοῦ γνώμην, ἤθελον προβῆ εἰς τὸ νὰ ἀποσύρω τὸ νομοσχέδιον τοῦτο μᾶλλον ἢ νὰ δεχθῶ τὴν κατάργησιν τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας (ἐπιδοκιμασίαι ἐκ τῆς δεξιᾶς). Παρακαλῶ. Οὐδέποτε ἐζήτησα νὰ ἔχῃ περὶ ἐμοῦ ἀντίθετον γνώμην ἐκείνης, ἣν ἔχει ὁ κ. ἐκ Κυθήρων συνάδελφος. Μοὶ ἀρκεῖ ἡ γνώμη τῆς πλειονοψηφίας τῆς Βουλῆς καὶ ἡ γνώμη τῶν συμπολιτῶν μου. Ἐάν ποτε ὑπάρξῃ ἀνάγκη νὰ καταφύγω εἰς τὴν γνώμην τοῦ κ. ἐκ Κυθήρων Βουλευτοῦ, ἤθελον προτιμήσει βεβαίως νὰ μὴ κατέχω οὔτε τὴν θέσιν τοῦ Ὑπουργοῦ, ἀλλ’ οὔτε τὴν θέσιν τοῦ ἁπλοῦ Βουλευτοῦ. Λέγω λοιπὸν, ὅτι οὐδέποτε ἐγὼ ἐνόησα νὰ συντελέσω εἰς τὸ νὰ καταργήσω τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν. Ἐὰν ἔπραξά τι ὑπὲρ τοῦ Ναυτικοῦ, ἢ καλὸν ἢ κακόν, θέλει μὲ δικάσει ἡ πλειονοψηφία τῆς Βουλῆς καὶ οἱ συμπολῖταί μου κατὰ τὰς μελλούσας ἐκλογάς. Τὴν γνώμην τοῦ κ. ἐκ Κυθήρων Βουλευτοῦ καὶ τὴν ψῆφον αὐτοῦ ἐγώ, ἐπαναλαμβάνω, οὐδέποτε θέλω ζητήσει, μὴ ἔχων οὐδὲ ἀνάγκην αὐτῆς, ὅπως βεβαίως καὶ ὁ κ. ἐκ Κυθήρων Βουλευτὴς — δὲν θέλω νὰ ἀδικήσω αὐτὸν — δὲν ἔχει ἀνάγκην τῆς γνώμης μου περὶ αὐτοῦ. Ἐγὼ ἤθελον νὰ προβῶ εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ νόμου περὶ ἀριθμῶν, διότι ἐφρόνουν καὶ φρονῶ, ὅτι ὁ νόμος περὶ ἀριθμῶν πρέπει νὰ συναυλεῖ πρὸς τὸν νόμον περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ στόλου καὶ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν. Καὶ ὅμως δὲν ἠθέλησα νὰ ἐξαντλήσω ὅλους ἐκείνους τοὺς ἀριθμοὺς, οὓς μοὶ ἔδιδε τὸ δικαίωμα νὰ ἐξαντλήσω ὁ νόμος περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ στόλου, ἀλλὰ ἀφῆκα ἐν τῷ νόμῳ περὶ ἀριθμῶν ὀλιγωτέρους ἀριθμοὺς ἐκείνων, οὓς ἀπαιτεῖ ὁ νόμος περὶ ὀργανισμῶν. Ἀφοῦ δὲ ἡ Βουλὴ ἐψήφισε τὸν νόμον περὶ ἀριθμῶν, — καὶ, νομίζω, δικαίως — ἔπρεπε νὰ συντελέσω, ὥστε νὰ κινηθῇ ἐκεῖνο, ὅπερ ἐζήτησεν ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία, ψηφίζουσα τὸν νόμον περὶ ἀριθμῶν. Καὶ ἐπειδὴ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γένωνται οἱ προβιβασμοὶ ἐκεῖνοι, οὓς ἀπαιτεῖ ὁ ἤδη ψηφισθεὶς νόμος περὶ ἀριθμῶν, προέβην εἰς τὴν ὑποβολὴν συμπληρωματικοῦ νομοσχεδίου, ὅπως καταστῇ δυνατὸν νὰ ἐκτελεσθῇ ὁ νόμος περὶ ἀριθμῶν. Δὲν καταργοῦμεν διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, παντάπασι, διότι λέγομεν, ὅτι τὸ νομοσχέδιον τοῦτο εἶναι ἁπλῶς διαβατικὸν, ὅπως ἄλλοτε ἐψηφίσθη διαβατικὴ διάταξις, προκειμένου περὶ τοῦ στρατοῦ τῆς ξηρᾶς, ὅταν ἐξῆλθον οἱ εὐέλπιδες ἐκ τῆς Γʹ ἢ τῆς Δʹ τάξεως — δὲν ἐνθυμοῦμαι πόσαι τάξεις τότε ἦσαν εἰς τὴν Σχολὴν τῶν Εὐελπίδων — εἰς τὸν τακτικὸν στρατόν. Ἀλλ’ ἐπαναλέγω, ὅτι ἐγώ, καὶ ἐκ συστήματος, καὶ ἐκ χαρακτῆρος, καὶ ἴσως ἐκ μικρᾶς τινος πείρας, διότι καὶ ἐγὼ παρακάθημαι 16 ἢ 17 ἔτη ἐν τῇ Βουλῇ, ἐσχημάτισα τὴν πεποίθησιν, ὅτι δὲν εἶναι ὠφέλιμος εἰς τὰ πολιτικὰ κόμματα, οὐδ’ εἰς τοὺς πολιτικοὺς ἄνδρας, ἡ μεγάλη ἐπιμονή. Ἐσχημάτισα τὴν πεποίθησιν, ὅτι δέον τις νὰ ἦναι ἐνδοτικός, ὅταν ἐκ τῶν ἀντιθέτων προβάλλονται εὔλογοι λόγοι καὶ εὔλογα ἐπιχειρήματα. Διὰ τοῦτο δύο ἤδη τροπολογίας ἐδέχθην, ἃς ἐθεώρησα εὐλόγους, τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. ἐξ Ἄρτης Βουλευτοῦ, καὶ τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. ἐκ Ζακύνθου Βουλευτοῦ. Ἀλλ’ ἤδη προεβλήθη ἄλλος λόγος παρὰ τοῦ κ. ἐκ Σπετσῶν Βουλευτοῦ, νομίζοντος, ὅτι διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου δὲν πρέπει νὰ ἐπεκτείνωμεν εἰς πολλὰ πρόσωπα τὴν εὐεργετικὴν διάταξιν αὐτοῦ, τὴν εὐεργετικὴν μὲν εἰς πρόσωπα, εὐεργετικὴν ὅμως καὶ εἰς τὰ συμφέροντα τοῦ Ναυτικοῦ. Καὶ ἐδέχθην ὅπως ὑποβάλῃ αὔριον, ἢ καὶ σήμερον, τροπολογίαν ἔγγραφον, καὶ νομίζω, ὅτι ὑπέδειξα εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι εἰμὶ εὐδιάθετος νὰ συζητήσω τὴν τροπολογίαν αὐτήν, ἵνα περιορισθῇ ὅσῳ τὸ δυνατὸν περισσότερον ἡ ἐξαίρεσις, ἣν διὰ τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου ὑποβάλλω. Καὶ διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι ὅλοι οἱ λόγοι οὗτοι συντελοῦσι μὲν εἰς τὴν παράτασιν τῆς συζητήσεως, οὐχὶ ὅμως εἰς τὴν διαφώτισιν τοῦ ζητήματος καὶ εἰς τὴν ἐκ κοινῆς συνεννοήσεως ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου. Ἑπομένως νομίζω, ὅτι πρέπει, καὶ παρακαλῶ μάλιστα τὸν κ. ἐκ Σπετσῶν συνάδελφον, πρὸς ὅν, ἂν δὲν μὲ συνδέῃ ἡ πολιτικὴ φιλία, μὲ συνδέει ὅμως ἡ ἀτομική, δι’ ἧς μὲ τιμᾷ, νὰ ὑποβάλῃ τὴν τροπολογίαν αὐτοῦ, νὰ τυπωθῇ αὕτη καὶ διανεμηθῇ, καὶ ἂν αὔριον κατὰ τὴν τρίτην συζήτησιν ἴδωμεν, ὅτι ἡ τροπολογία αὕτη δύναται νὰ ἦναι ὀρθή, νὰ ψηφίσωμεν αὐτήν, ἐὰν δὲ ἴδωμεν, ὅτι δὲν εἶναι ὀρθή, καὶ ἡμεῖς μὲν ἐπιμένωμεν ἐντεῦθεν, οἱ Κύριοι δὲ ἐπιμένωσιν ἐκεῖθεν, ἢ θέλει λυθῆ τὸ ζήτημα διὰ τῶν ἀριθμῶν, ἢ θέλομεν ὑποχωρήσει, ἢ τέλος πάντων θέλομεν σκεφθῇ περὶ τίνος ἔχομεν νὰ ἐνεργήσωμεν κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς αὔριον.

§70Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐγὼ, εἶναι ἀληθὲς, ὅτι ἐζήτησα τὴν κατάργησιν τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας, ἀλλ’ ἐζήτησα ταύτην στηριχθεὶς, ὡς εἶπον, εἰς τὸν ὑποβληθέντα εἰς τὴν Βουλὴν πρὸς ψήφισιν προϋπολογισμόν. Καὶ φρονῶ ὅτι εἶχον δίκαιον, διότι εἰς τὸν προϋπολογισμὸν ἀναγράφονται δύο καὶ μόνον πλοῖα ἐν ἐνεργείᾳ, καὶ ὅταν ἀναγράφωνται δύο πλοῖα ἐν ἐνεργείᾳ, φυσικῷ τῷ λόγῳ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γείνῃ τι σπουδαῖον ἐν τῷ Ναυτικῷ. Ὄχι μόνον δὲν δύναται νὰ γείνῃ τι σπουδαῖον, ἀλλὰ καὶ ἐκείνη ἡ ἁπλῆ ὑπηρεσία, ἡ ἀναγραφομένη εἰς τὸν ἐσωτερικὸν κανονισμὸν τῆς ὑπηρεσίας, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γείνῃ, διότι ἡ τακτικὴ ὀλιγώτερα τῶν τριῶν πλοίων εἶναι ἀδύνατον νὰ παραδεχθῇ, συνεπῶς οὐδὲ τακτικὴ πολέμου δύναται νὰ γείνῃ, οὐδὲ τακτικὴ ὑπηρεσίας πρὸς γυμνάσια. Ὅλα δὲ τὰ ἄλλα πλοῖα ἀναγράφονται, κύριοι συνάδελφοι, ὡς ἔφεδρα, οὐχ ἧττον τὰ ἔφεδρα ἐκεῖνα πλοῖα φέρουσι πλήρη τὸν ὀργανισμὸν, ὅσον ἀφορᾷ τὰ ἐπιτελεῖα, δηλ. (ἵνα ἐξηγηθῶ καλλίτερον) κυβερνήτας, ἀξιωματικοὺς καὶ οἰκονομικούς, καὶ ἐπὶ πλέον προσθήκην καὶ δύο ἢ τριῶν ἄλλων ἀξιωματικῶν. Ἀλλὰ καὶ πάλιν ἐπαναλαμβάνω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἔφεδρα πλοῖα εἶναι τὰ ἠγκυροβολημένα μὲ δύο ἀγκύρας, ἴσως καὶ μὲ τρεῖς, καὶ ἐπ’ αὐτῶν ὁ ἀμφιθέτης, ὅστις συνδέει τὴν ἅλυσον, καὶ μὲ πρυμνήσια ἐξ ἁλύσεων, καὶ δὲν σαλεύουσιν ἐκ τῆς θέσεώς των· οὐχ ἧττον ἡ ἐπ’ αὐτῶν ὑπηρεσία λογίζεται θαλάσσιος ὑπηρεσία, καὶ θαλασσίους ἀποδοχὰς λαμβάνουσιν οἱ ὑπηρετοῦντες ἐν τοῖς πλοίοις αὐτοῖς ἀξιωματικοί. Τί δὲ, νομίζετε, συμβαίνει; Πλεῖστοι τῶν ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι ὑπηρετοῦσιν εἰς τὰ πλοῖα ταῦτα, εἶναι ἀπεσπασμένοι ἤδη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, διότι ἔχει τὸ δικαίωμα ὁ Ὑπουργὸς, κατὰ τινα διάταξιν ἐν τῷ νόμῳ, νὰ ἀποσπάσῃ ὅσους νομίζει ἀναγκαίους ἀξιωματικούς, καὶ νὰ λογίζηται θαλάσσιος ἡ ὑπηρεσία αὐτῶν αὕτη. Ἀλλὰ συμβαίνει ἓν μεγαλείτερον ἄτοπον· γίνεται μία πλαστογραφία, διότι περὶ τὸ τέλος τοῦ μηνὸς ὁ κυβερνήτης, ἢ μᾶλλον τὸ Οἰκονομικὸν Συμβούλιον, παρουσιάζει τούτους ὡς παρόντας, ὅπως λάβωσι τὸν μισθὸν, καὶ θεωρηθῇ θαλάσσιος ἡ ὑπηρεσία αὐτῶν. Βεβαίως τοῦτο εἶναι μία ψευδὴς βεβαίωσις, οὕτως εἰπεῖν. Οἱ λόγοι λοιπὸν αὐτοὶ μὲ ἠνάγκασαν νὰ ζητήσω τὴν κατάργησιν τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας. Ἐγὼ ὅμως τὸ τοιοῦτον δὲν τὸ ἐπιθυμῶ, διότι ὑπηρετῶ ἐπὶ 32 ἔτη, καὶ οὐδέποτε ὑπηρέτησα ἐν τῇ ξηρᾷ, τολμῶ δὲ νὰ εἴπω, ὅτι καὶ οὐδέποτε ἔλαβον τὴν κανονικήν μου ἄδειαν, πλὴν τοῦ χρόνου, ἀπὸ τοῦ ὁποίου ἡ ἐπαρχία μου μὲ ἔστειλεν ἐνταῦθα· ἐπὶ 15 ἔτη, ἀπὸ τοῦ βαθμοῦ τοῦ ἀνθυποπλοιάρχου μέχρι τοῦ βαθμοῦ τοῦ πλωτάρχου, ἐντὸς τῶν πλοίων διέμεινα, καὶ ἐπ’ αὐτῶν ἐπροβιβάσθην μέχρι τοῦ βαθμοῦ τοῦ πλωτάρχου· ὥστε εἶμαι φυσικῷ τῷ λόγῳ ὑπὲρ τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας. Ἀλλ’ ὅταν ἔρχηται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν σήμερον καὶ ζητῇ νὰ κάμῃ μίαν διαβατικὴν διάταξιν, τὴν ὁποίαν οὗτος ἐνόμισεν ὀρθὴν, νὰ προαγάγῃ ἀξιωματικούς, οἱ ὁποῖοι μόλις πρὸ 6 μηνῶν ἔλαβον τὸν βαθμὸν, τὸν ὁποῖον κέκτηται, καὶ δὲν παραδέχεται νὰ περιλάβῃ εἰς τὸ νομοσχέδιον ἐκείνους, τοὺς ὁποίους διὰ τῆς τροπολογίας μας ὁ κ. Γρίβας, ὁ κ. Στάϊκος καὶ ἐγὼ προσεθέσαμεν, διότι βεβαίως ἐβλέπομεν ἓν ἀδίκημα, νὰ βλέπωμεν τοὺς τμηματάρχας τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν, οἱ ὁποῖοι ὑπηρετοῦσιν ἐπὶ 40 ἔτη, νὰ ἦναι ὑποχρεωμένοι νὰ κάμουν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, καὶ οἱ τελευταῖον ἐξελθόντες ἐκ τῆς Σχολῆς νὰ μὴ ἔχουν τοιαύτην ὑποχρέωσιν, βεβαίως εἶμαι ὑπὲρ τῆς καταργήσεως τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας. Φρονῶ ὅτι ποσῶς δὲν δικαιολογεῖται ὁ κ. Ὑπουργὸς, λέγων, ὅτι τὸν ἀξιωματικὸν, χάριν τοῦ ὁποίου κυρίως ὑπέβαλε τὸ προκείμενον νομοσχέδιον, ἀπέστειλεν εἰς τὴν Εὐρώπην πρὸς ἐκτέλεσιν ὑπηρεσίας τοῦ Κράτους· διότι ὁ ἀξιωματικὸς αὐτὸς ὤφειλε νὰ τῷ εἴπῃ, ὅτι δὲν ἔχει συμπληρώσει τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, καὶ πλὴν τούτου νὰ τῷ εἴπῃ, ὅτι δὲν ἦτο ὁ κατάλληλος δι’ αὐτὴν τὴν ὑπηρεσίαν, καὶ ὅτι ὑπῆρχον ἀνώτεροι. Ἀλλ’ ἴσως ἐπειδὴ ἐπρόκειτο νὰ λαμβάνῃ 15 φράγκα χρυσᾶ καθ’ ἑκάστην, ἐπροτίμησε νὰ μὴ συμπληρώσῃ τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν του πρὸς προβιβασμὸν καὶ νὰ μεταβῇ νὰ ἐπιτηρήσῃ τὴν ὑπηρεσίαν ἐκείνην, περὶ ἧς πρόκειται. Δὲν θέλω ποσῶς νὰ μειώσω τὴν ἀξίαν τοῦ νέου ἀξιωματικοῦ. Ἀλλὰ καὶ ἂν ὑποτεθῇ, ὅτι ἡ ὑπηρεσία τὸν ὑπεχρέωσε νὰ μεταβῇ εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν, καὶ τοῦτο δὲν τὸν δικαιολογεῖ ποσῶς, διότι τοῦ ἐλλείπουσι 16 μῆνες, ὅπως συμπληρώσῃ τὰ προσόντα, τὰ ἀπαιτούμενα πρὸς προαγωγήν. Ἀλλὰ, καὶ πάλιν ἐπαναλαμβάνω, δὲν πρόκειται μόνον περὶ αὐτοῦ, πρόκειται καὶ περὶ ἄλλων κλάδων, πρόκειται περὶ λογιστῶν, διὰ τοὺς ὁποίους, ἐπαναλαμβάνω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον ἐψηφίσθη νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου ἡ Βουλὴ ἔδωσεν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τὸ δικαίωμα τῆς ἐκλογῆς.

§71Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Εἶπον, φέρετε τροπολογίαν.

§72Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἐγὼ δὲν ἔχω καμμίαν τροπολογίαν. Ἐγὼ εἶπον καὶ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι καταργεῖτε τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν.

§73Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ. Δὲν τὴν καταργῶ.

§74Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ὅταν ὑποστηρίζητε τοιοῦτον νομοσχέδιον, βεβαίως τὴν καταργεῖτε, κύριε Ὑπουργέ.

§75ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Δηλαδὴ εἶσθε κατὰ τοῦ νομοσχεδίου;

§76Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Βεβαίως εἶμαι, κύριε συνάδελφε, κατὰ τοῦ νομοσχεδίου, καὶ ἐπεθύμουν νὰ ἦσθε καὶ ὑμεῖς, ἀλλὰ δυστυχῶς δὲν θέλετε νὰ ἐννοήσητε, ὅτι διὰ τοῦ νομοσχεδίου καταστρέφεται ὁ ἰσχύων νόμος· δὲν ὑπολείπονται παρὰ δύο ἄρθρα μόνον αὐτοῦ, τὰ ἀφορῶντα εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ πλωτάρχου καὶ τοῦ πλοιάρχου. Ἂς περιληφθοῦν καὶ ἐκεῖνα, ἵνα καταργηθῇ ἐντελῶς ὁ νόμος τῶν προσόντων καὶ ὁ νόμος περὶ ἀποδοχῶν, νὰ γείνῃ ἀφομοίωσις τῆς μισθοδοσίας, ἵνα μὴ τοῦ λοιποῦ γίνωνται παράπονα ἐν τῷ σώματι τοῦ Ναυτικοῦ. Διότι ἀκούσατε, κ. συνάδελφοι, τί ἄτοπον λαμβάνει χώραν εἰς τὸ Ναυτικὸν ἡμῶν. Εἰς τὸν αὐτὸν περίβολον τοῦ Ναυστάθμου, ὑπάρχουν δύο τάξεις ἀξιωματικῶν, τοῦ αὐτοῦ (σημειώσατε) κλάδου· οἱ μὲν κατοικοῦντες πρὸς τὸ νοτιοδυτικὸν μέρος λογίζονται ὡς ἐν θαλασσίῳ ὑπηρεσίᾳ καὶ λαμβάνουν ἀποδοχὰς θαλασσίου ὑπηρεσίας, οἱ δὲ κατοικοῦντες πρὸς τὸ βορειοανατολικὸν μέρος (τοῦ αὐτοῦ κλάδου) δὲν λογίζονται ὡς ἐν θαλασσίῳ ὑπηρεσίᾳ καὶ λαμβάνουσιν ἀποδοχὰς ξηρᾶς· δηλ. (ἐξηγοῦμαι) οἱ μὲν ἀξιωματικοὶ τῆς ἀπὸ σταθμοῦ ἀμύνης λογίζονται ἐν θαλασσίῳ ὑπηρεσίᾳ, οἱ δὲ ἀξιωματικοί, οἱ ὁποῖοι ὑπηρετοῦσιν εἰς τὸν Ναύσταθμον, λογίζονται ὡς ἐν ὑπηρεσίᾳ ξηρᾶς, καὶ ἀποδοχὰς ξηρᾶς ἀπολαμβάνουσιν. Ἐπίσης τὸ αὐτὸ συμβαίνει καὶ εἰς τὸ Προγυμναστήριον τοῦ Πόρου, τὸ ὁποῖον εἶναι ἐν τῇ ξηρᾷ· οἱ ἀξιωματικοὶ οἱ ὑπηρετοῦντες ἐν αὐτῷ ἀπολαμβάνουσιν ἀποδοχὰς θαλασσίους, καὶ θαλάσσιος θεωρεῖται ἡ ὑπηρεσία αὐτῶν. Δι’ αὐτὸν λοιπὸν τὸν λόγον πρέπει νὰ καταργηθῇ ἡ θαλάσσιος ὑπηρεσία καὶ ν’ ἀφομοιωθῶσιν οἱ μισθοί, διότι δὲν εὑρίσκω, σᾶς βεβαιῶ, τὸν λόγον, ἵνα ὑπάρχῃ ἡ διαφορὰ τῶν ἀποδοχῶν, καθὼς καὶ τῶν προσόντων πρὸς προαγωγήν, διὰ τοὺς μὲν καὶ διὰ τοὺς δέ. Ἄδικος ὁμολογουμένως ἡ νομοθεσία αὕτη, ἐξ οὗ καὶ τὰ παράπονα ἑκάστοτε καὶ αἱ καταχρήσεις, ἢ μᾶλλον ἡ καταδολίευσις τῆς ὑπηρεσίας. Δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους παρακαλῶ, κ. συνάδελφοι, νὰ μὴ ψηφίσητε τὸ νομοσχέδιον, διότι θὰ ἔχῃ κακὰς συνεπείας ἀργότερα.

§77Γ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Ὅσον σπουδαῖον εἶναι τὸ ὑπὸ συζήτησιν θέμα, τοσοῦτον δὲν ἀπαιτεῖται καὶ μεγάλη φιλοσοφία, ἵνα ἐννοήσῃ τις περὶ τίνος πρόκειται, διότι μόλις εἴπῃ τις ἀξιωματικὸν τοῦ Ναυτικοῦ, ἐννοεῖ ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος κατ’ οὐσίαν καὶ ὄχι κατὰ τύπους ὑπηρέτησεν ἐν τῇ θαλάσσῃ. Ἀξιωματικὸς τοῦ Ναυτικοῦ μὴ ὑπηρετῶν ἐν τῇ θαλάσσῃ βεβαίως δὲν εἶναι ἀξιωματικὸς τοῦ Ναυτικοῦ· δύναται νὰ ἦναι τύποις, νὰ ἔχῃ τὰ γαλόνια, νὰ μισθοδοτῆται, ἀλλ’ ἀξιωματικὸς τοῦ Ναυτικοῦ δὲν εἶναι. Διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι ἡ θαλάσσιος ὑπηρεσία εἶναι ἀναγκαιοτάτη, καὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἔκαμαν τοὺς νόμους αὐτοὺς, ἦσαν ἔμπειροι εἰς τὰ τῆς ναυτικῆς ἐπιστήμης, καὶ ἐγνώριζον καλῶς, ὅτι μόνον διὰ τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας μορφοῦταί τις ναυτικός. Διὰ τὸν λόγον τοῦτον εἶμαι ὑπὲρ τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας. Ὅσον δὲ ἀφορᾷ τὴν προαγωγὴν τῶν ἐν τῇ σημειώσει τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἀναφερομένων, νομίζω ὅτι δὲν παρίσταται καμμία βία· διότι, ἐὰν ὑποτεθῇ ὅτι ὁ ἀνθυποπλοίαρχος ἢ ὁ σημαιοφόρος καὶ οἱ λοιποὶ θὰ προσθέσουν ἓν γαλόνι ἀκόμη, δὲν θὰ προσθέσουν ταὐτοχρόνως καὶ νέαν μόρφωσιν, καθιστῶσαν αὐτοὺς ἱκανοὺς νὰ διευθύνουν τὸ Ναυτικόν μας εἰς τὰς ἐκτάκτους περιστάσεις. Ἄλλως τε δὲν ἐξαρτᾶται ἡ ὕπαρξις τοῦ Ἑλληνικοῦ Ναυτικοῦ ἀπὸ τοὺς 5 ἀξιωματικούς, τοὺς ὁποίους ὁ κ. Ὑπουργὸς ζητεῖ νὰ προαγάγῃ. Διὰ τοῦτο συνιστῶ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἀποσύρῃ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, καὶ ὅταν εὑρεθῇ εἰς εὔθετον καιρὸν καὶ μελετήσῃ κάλλιον τὸ ζήτημα, νὰ ὑποβάλῃ νομοσχέδιον ἀναπτύσσον καὶ βελτιῶνον τὸ Ναυτικὸν πραγματικῶς, ἐνῷ τὸ προκείμενον νομοσχέδιον οὐ μόνον δὲν ἀναπτύσσει, ἀλλὰ τοὐναντίον βλάπτει, καταστρέφει· δὲν εἶναι δὲ κατάλληλος ἡ στιγμὴ νὰ ἐρχώμεθα εἰς ἀντεγκλήσεις ἐνταῦθα ἐπὶ ζητημάτων τοιούτων, διότι τὰ προσωπικὰ ζητήματα ἐπιφέρουν τὴν διαίρεσιν, καὶ δὲν εἶναι καιρὸς τοιούτων διαιρέσεων. Διὰ τοῦτο ἐπαναλαμβάνω νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἀποσύρῃ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, ἀναβάλλων δι’ ἄλλην καταλληλοτέραν περίστασιν.

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τσαμαδὸς ἔχει τὸν λόγον.

§79Ν. ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν πρόκειται ν’ ἀποσύρῃ τὸ νομοσχέδιον, εἶναι περιττὸν νὰ λάβω τὸν λόγον,—διότι ἐδήλωσεν, ὅτι εἶναι πρόθυμος νὰ τὸ ἀποσύρῃ...

§80ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν δηλοῖ τίποτε. Λοιπὸν ἀναπτύξατε τὰς ἰδέας σας.

§81ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Εἶπεν ὅτι, ἐὰν πρόκειται νὰ καταργήσωμεν τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, εἶναι προτιμότερον νὰ ἀποσυρθῇ τὸ νομοσχέδιον, ἀλλὰ δὲν θέλει νὰ καταργήσῃ τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν.

§82Ν. ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Κατόπιν τῶν ὅσων ἐλέχθησαν καὶ τῶν ὅσων ἐγὼ ἀνέπτυξα κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, οὐδεμία ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι πρόκειται περὶ καταργήσεως τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας, ὅπως προαχθῶσι 10 ἢ 12 νεαροὶ ἀξιωματικοί, μὴ ἔχοντες τὰ πρὸς προαγωγὴν ἀπαιτούμενα προσόντα. Πολὺ ὀρθῶς δὲ ὁ ἐκ Σπετσῶν ἀξιότιμος συνάδελφος ἀνέπτυξε τὸ ζήτημα, εἰπών: ὅταν οἱ ἀνθυποπλοίαρχοι καὶ οἱ σημαιοφόροι δὲν πρόκειται νὰ ἐκτελέσωσι τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν αὐτῶν, οὐδὲ νὰ συμπληρώσωσι τὸν χρόνον τὸν ἀπαιτούμενον πρὸς ἀπόκτησιν τῶν προσόντων τοῦ προβιβασμοῦ, θέλετε ν’ ἀπαιτήσητε ταῦτα ἀπὸ τοὺς πλωτάρχας καὶ πλοιάρχους, οἱ ὁποῖοι διατελοῦσιν ἀπὸ 30 ἐτῶν ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ; Οὐδεμία λοιπὸν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι τὸ νομοσχέδιον σκοπὸν ἔχει τὴν κατάργησιν τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας ὑπὲρ προσώπων, ἅτινα εἶναι συμπαθῆ πρὸς τὸν κ. Ὑπουργόν. Ἀλλ’ ἵνα σᾶς πείσω περὶ τῆς ἀνάγκης τῆς ἐκτελέσεως τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας ἐκ μέρους τῶν νεαρῶν τούτων ἀξιωματικῶν, θὰ σᾶς φέρω ἓν πρόσφατον παράδειγμα. Χθὲς ἀκόμη δύο τῶν τορπιλλικῶν σκαφῶν συνεκρούσθησαν πρὸς ἄλληλα, καὶ συνεκρούσθησαν οὐχὶ ἕνεκα τρικυμίας, οὐχὶ ἕνεκα σκότους ἢ ἕνεκα ἄλλων ἀφορμῶν, ἀλλ’ ἕνεκα ἀπροσεξίας καὶ ἐλλείψεως ἱκανῆς πείρας περὶ τὴν διοίκησιν τῶν τορπιλλικῶν σκαφῶν, μεταξὺ δὲ τῶν ἀξιωματικῶν τῶν συγκρουσθέντων σκαφῶν ὑπῆρχε καὶ εἷς ἐκ τῶν προτεινομένων πρὸς προβιβασμόν. Καὶ νομίζετε ὅτι τοῦτο δὲν εἶναι ἐπαρκὲς, ὅπως πείσῃ τὴν Βουλὴν, ὅτι ἡ θαλάσσιος ὑπηρεσία εἶναι ἡ βάσις, ἡ ὑψίστη ἀρχὴ τοῦ Ναυτικοῦ ἡμῶν; Καὶ τίς εἶναι δυνατὸν νὰ παραδεχθῇ, ὅτι ὁ ἀξιωματικὸς ὁ ναυτικὸς πρέπει νὰ ἦναι χερσαῖος; Ἀλλὰ ἐὰν οὗτοι ἦναι χερσαῖοι, διατὶ νὰ μὴ ἦναι οἱ πάντες χερσαῖοι; Νὰ καταργήσωμεν λοιπὸν τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν δι’ ὅλους τοὺς ἀξιωματικούς, καὶ τότε δυνάμεθα εὐκολώτερον νὰ προαγάγωμεν ὅν τινα θέλομεν. Ἀλλὰ πλὴν τούτου ὑπάρχουν καὶ τὰ ἀδικήματα τὰ συναφῆ. Μὴ λησμονεῖτε ὅτι οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ Ναυτικοῦ εἶναι Ἕλληνες ἀξιωματικοί, στενῶς συνδεδεμένοι οἱ πλεῖστοι μετὰ τῶν συναδέλφων των τοῦ στρατοῦ τῆς ξηρᾶς, πῶς δὲ θέλετε νὰ βλέπωσιν οἱ ἀξιωματικοὶ τῆς ξηρᾶς τοὺς μόλις χθὲς καταταχθέντας εἰς τὸ Ναυτικὸν συναδέλφους των προαγομένους γιγαντιαίοις βήμασι, καὶ αὐτοὶ νὰ παραμένωσιν ἐπὶ 10 καὶ 12 ἔτη εἰς τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ ἢ ὑπολοχαγοῦ; Διατὶ δὲν καταργοῦμεν καὶ ταύτην τὴν διάταξιν; Διατὶ δὲν προάγομεν αὐτοὺς δι’ εἰδικοῦ νόμου; Ἀλλὰ ἀνέφερεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Νακτικῶν, ὅτι τοῦτ’ αὐτὸ ἐγένετο εἰς παρελθοῦσαν ἐποχὴν καὶ εἰς τὸν στρατὸν τῆς ξηρᾶς, ἐξῆλθον τουτέστι μαθηταὶ τῆς Σχολῆς τῶν Εὐελπίδων ὡς ἀξιωματικοί, ἕνεκα περιστάσεων ἐκτάκτων. Ἀληθῶς ἐγένετο τοῦτο, ἀλλὰ δὲν ἐπρόκειτο περὶ προαγωγῆς, ἀλλὰ περὶ παραλείψεως ἀπολυτηρίων ἐξετάσεων· ὅτε ὅμως παρῆλθον αἱ ἔκτακτοι ἐκεῖναι περιστάσεις, ὑπέστησαν οἱ νέοι ἐκεῖνοι τὸν διαγωνισμὸν, καὶ ἐγὼ ἤμην μέλος τῆς ἐπιτροπῆς, ἥτις ἐξήτασε τοὺς ἀνθυπολοχαγοὺς ἐκείνους. Δὲν εἶναι συνεπῶς ὁμοία ἡ περίστασις. Οὐδεμία ἄρα ὑπολείπεται ἀμφιβολία, ὅτι ὁ νόμος αὐτὸς εἶναι καταστρεπτικός. Ψηφίσατέ τον, Κύριοι εἶσθε, ἀλλ’ ἀναλογίσθητε, ὅτι θὰ καταργήσητε τὸ Ναυτικὸν, θὰ καταργήσητε τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, ἥτις ἐστὶν ἡ βάσις τῆς ὑπάρξεως τοῦ Ναυτικοῦ.

§83ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Λυποῦμαι, διότι εὑρίσκομαι ἐν διαφωνίᾳ γνώμης μετὰ τοῦ ἐξ Ὕδρας ἀξιοτίμου συναδέλφου, μεθ’ οὗ πάντοτε εὐχαρίστως εὑρίσκομαι ἐν ὁμοφωνίᾳ. Ἀλλ’ ἐπειδὴ παρεδέχθην τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου καὶ ἐπρότεινα μάλιστα καὶ συμπλήρωσιν τοῦ νομοσχεδίου τούτου, νομίζω ὅτι ἔχω καθῆκον νὰ ἐκφέρω καὶ ἐγὼ τὴν γνώμην μου, διότι παρεδέχθην τὴν ἀρχὴν καὶ νομίζω χρήσιμον τὴν ψήφισιν αὐτοῦ. Λυποῦμαι, διότι τὸ ζήτημα συνεζητήθη ὑπὸ δύο ἐπόψεις, ὑπὸ τὴν ἔποψιν τὴν στενὴν καὶ ὑπὸ τὴν ἔποψιν τὴν εὐρυτέραν, χωρὶς νὰ συζητηθῇ ὑπὸ τὴν ἀληθῆ αὐτοῦ ἔποψιν· λυποῦμαι διότι ἐπαρουσιάσθη ἀφ’ ἑνὸς μὲν ἓν προσωπικὸν ζήτημα, τὸ ὁποῖον βεβαίως δὲν δύναται νὰ ἐπηρεάσῃ ἡμᾶς, καὶ ἀφ’ ἑτέρου ἓν ζήτημα γενικὸν, ἀφορῶν εἰς μέτρον σωτήριον, θεμελιῶδες, τοῦ Ναυτικοῦ ἡμῶν, τὸ τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας. Τὸ νομοσχέδιον, ὡς ἐγὼ τὸ ἀντελήφθην, καὶ ὡς νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἐξετασθῇ καὶ ἀναπτυχθῇ ἐν τῇ Βουλῇ, εἶναι νομοσχέδιον σκοποῦν τὴν θεραπείαν μιᾶς ἀνάγκης, παρισταμένης ἐν τῷ Ναυτικῷ ἡμῶν, σκοποῦν τὴν συμπλήρωσιν ἑνὸς κενοῦ. Ὑπάρχει ἐν τῷ Ναυτικῷ ἡμῶν κενὸν, καὶ τὸ κενὸν τοῦτο ἐπιδιώκει νὰ συμπληρώσῃ τὸ νομοσχέδιον, ὅπως καὶ ἐν τῷ στρατῷ τῆς ξηρᾶς ὑπῆρχον κενὰ, καὶ ἐλήφθη ἄλλο μέτρον, εἴτε διὰ νομοσχεδίου εἴτε διὰ πιστώσεως, πρὸς συμπλήρωσιν αὐτῶν. Τὸ ὑπάρχον ἐν τῷ Ναυτικῷ κενὸν εἶναι, ὅτι κατὰ τὸν ψηφισθέντα τελευταῖον νόμον περὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ Ναυτικοῦ, κατὰ τὰς ἀνάγκας τὰς ὑφισταμένας ἐν τῷ Ναυτικῷ ἡμῶν εἰς τὰς σημερινὰς περιστάσεις, πρέπει νὰ προβιβασθῶσί τινες ἐκ τῶν κατωτέρων ἀξιωματικῶν πρὸς συμπλήρωσιν τῶν ὑφισταμένων κενῶν. Ἀλλὰ μεταξὺ τῶν κατωτέρων ἀξιωματικῶν, τῶν ὑπαρχόντων σήμερον ἐν τῷ Ναυτικῷ ἡμῶν, δὲν ὑπάρχει ἀριθμὸς ἀρκετὸς, ἔχων συμπεπληρωμένην τὴν διετῆ θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, ὅπως συμπληρωθῶσι τὰ ὑφιστάμενα κενά· δὲν εἶναι ἑπομένως δυνατὸν νὰ συμπληρωθῶσι τὰ κενὰ ταῦτα, εἰμὴ δι’ ἐξαιρετικοῦ τινος μέτρου. Τὸ ἐξαιρετικὸν τοῦτο μέτρον εἶναι τὸ διὰ τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου λαμβανόμενον, ἤτοι ὅτι δύνανται νὰ προβιβασθῶσιν ἀξιωματικοὶ κατώτεροι, ἀναφερόμενοι ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, καίτοι δὲν συνεπλήρωσαν εἰσέτι τὸν ἀναγκαῖον χρόνον ἐν τῇ θαλασσίῳ αὐτῶν ὑπηρεσίᾳ, ἀλλ’ ὑπὸ τὸν ῥητὸν ὅρον, ὅτι τὸ ἐλλεῖπον αὐτοῖς χρονικὸν διάστημα, ἵνα προβιβασθῶσιν ἀπὸ τοῦ βαθμοῦ, ὃν κέκτηνται σήμερον, εἰς τὸν ἀνώτερον, τὸ χρονικὸν αὐτὸ διάστημα θὰ τὸ συμπληρώσωσιν ἐν τῷ νέῳ βαθμῷ, τὸν ὁποῖον θὰ λάβωσι...

§84Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Ἐτέθη.

§85ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. .. καὶ συνάμα ὑπὸ τὸν ῥητὸν ὅρον, ὅτι δὲν θὰ ἐπιτρέπηται εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν νὰ προβιβάσῃ οὐδένα ἐξ αὐτῶν μετὰ τὴν συμπλήρωσιν τῶν κενῶν τῶν ὑφισταμένων σήμερον, ἥτις συμπλήρωσις γενήσεται μετὰ τὴν δημοσίευσιν καὶ τὴν ἰσχὺν τοῦ νόμου τούτου. Δὲν νομίζω ἑπομένως, ὅτι προσήκει ἐν τῇ παρουσιαζομένῃ ἀνάγκῃ ἐν τῷ θέματι, τὸ ὁποῖον ὀφείλομεν νὰ συζητήσωμεν νὰ συζητῶμεν περὶ προσωπικῶν, καὶ λυποῦμαι, διότι τὸ ζήτημα τοῦτο ἐπαρουσιάσθη ἐν τῇ Βουλῇ, ἐρεθίζον τοὺς μὲν, συντελοῦν εἰς τὴν νευρικὴν διάθεσιν τῶν δέ. Δὲν πρόκειται νὰ συζητήσωμεν, ἂν ἡ θαλάσσιος ὑπηρεσία εἶναι ἀναγκαία ἢ μὴ διὰ τὸν προβιβασμὸν τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ Ναυτικοῦ, διότι βεβαίως μήτε τὸ νομοσχέδιον θίγει τοῦτο, μήτε κανεὶς ἄλλος, νομίζω, δύναται νὰ προτείνῃ σπουδαίως τὴν κατάργησιν τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας· δύναταί τις νὰ προτείνῃ τὴν τελειοτέραν αὐτῆς ἐκτέλεσιν, τὴν βελτίωσιν τῆς ὑπαρχούσης νομοθεσίας, ἀλλὰ βεβαίως σοβαρῶς δὲν δύναται νὰ προταθῇ, ὅτι δύναται νὰ καταργηθῇ ἡ θαλάσσιος ὑπηρεσία. Ἑπομένως νομίζω, ὅτι πρέπει, ἐὰν πιστεύωμεν πάντες, ὅπως καὶ ἐγώ, ὅτι ὑπάρχει ἀνάγκη τῆς ὑπηρεσίας διὰ νὰ συμπληρωθῇ ἡ ἀνάγκη αὕτη, πρέπει, λέγω, νὰ ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον τοῦτο. Ἐάν τις νομίζῃ ὅτι δὲν ὑπάρχει ἀνάγκη τῆς ὑπηρεσίας ταύτης, βεβαίως δὲν πρέπει νὰ ἐπηρεασθῶμεν μήτε ἐκ λόγων προσωπικῶν, μήτε ἐκ λόγων γενικῶν περὶ τῆς χρησιμότητος ἢ μὴ τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας. Ἑπομένως, ὅσοι πιστεύομεν, ὅτι ὑπάρχει ἡ ἀνάγκη αὕτη, πρέπει νὰ ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον τοῦτο.

§86ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Μίαν ἐρώτησιν, κύριε Ὑπουργὲ, παρακαλῶ νὰ μοὶ ἐπιτρέψητε. Ὁ πίναξ, τὸν ὁποῖον ἐπισυνάπτετε, περιλαμβάνει 21 πρόσωπα. Νομίζετε ὅτι διὰ τῆς προαγωγῆς τῶν προσώπων τούτων πληροῦνται ὅλα τὰ κενὰ, τὰ ὁποῖα ἐδημιουργήθησαν διὰ τοῦ νόμου περὶ ἀριθμῶν;

§87Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Διὰ τοῦ νόμου περὶ ἀριθμῶν δὲν εἶναι δημιουργημένα τὰ κενά· τὰ κενὰ εἶναι δημιουργημένα διὰ τοῦ νόμου περὶ ὀργανισμοῦ τῶν πληρωμάτων τοῦ στόλου καὶ τῶν ἄλλων ἀρχῶν τῶν ναυτικῶν, διότι οἱ ὀργανισμοὶ λέγουσιν, ὅτι ἀπαιτοῦμεν—ἂς εἴπωμεν—200 βαθμοφόρους, οἱ δὲ νόμοι περὶ ἀριθμῶν λέγουσιν, ὅτι οὐχὶ 200, ἀλλὰ 170. Λοιπὸν ἡμεῖς, ἵνα ὦμεν σύμφωνοι πρὸς τοὺς ἀριθμοὺς, ἐφέρομεν τὸ νομοσχέδιον αὐτό· καὶ πάλιν διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου δὲν συμπληροῦται ὁ νόμος περὶ ἀριθμῶν.

§88ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅπως εἶναι διατετυπωμένον, σημαίνει, ὅτι ὅλα θὰ τὰ συμπληρώσητε καὶ δὲν θὰ κάμητε μόνον 21 προβιβασμοὺς, ἀλλὰ θὰ κάμητε πολὺ περισσοτέρους.

§89Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Μὲ συγχωρεῖτε, εἶναι ὡρισμένοι οἱ ἀξιωματικοί, οἱ μάχιμοι καὶ οἱ οἰκονομικοί, οἵτινες δυνάμει τοῦ νόμου τούτου προάγονται· εἶναι ἐκεῖνοι, οἵτινες δὲν ἔχουσιν ἤδη κεκτημένην τόσην θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, ὅσην ἀπαιτοῦσιν οἱ κείμενοι νόμοι. Αὐτοὶ εἶναι ὡρισμένοι. Δὲν δυνάμεθα οὔτε μισὸν, διὰ νὰ εἴπω οὕτω, νὰ προβιβάσωμεν παραπάνω ἀπ’ ἐκείνους, οἵτινες εἶναι γεγραμμένοι. Εὐθὺς δὲ, ὅταν κατὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ νόμου συμπληρωθῶσι τὰ κενά, ὁ νόμος αὐτὸς ἀτονεῖ.

§90ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἀλλὰ παρεδέχθη τὴν ἐλάττωσιν τῶν οἰκονομικῶν ἀξιωματικῶν ὁ νόμος.

§91ΜΑΝΕΣΗΣ. Δὲν ἐσκόπουν νὰ ἀναμιχθῶ εἰς τὸ ζήτημα, ἀλλ’ ὁμολογῶ, ὅτι δὲν δύναταί τις νὰ σιωπήσῃ, ἀφοῦ πάντες γνωρίζομεν, πῶς ὁ σπουδαῖος αὐτὸς νόμος πρὸς ἐκτέλεσιν τῆς θαλασσίου αὐτῆς ὑπηρεσίας κατεδολιεύθη πάντοτε. Καὶ δὲν ἐννοῶ τὴν νῦν Κυβέρνησιν. Παρὰ πασῶν τῶν Κυβερνήσεων δὲν ἐτηρήθη ὁ νόμος. Ἀξιωματικοὶ διατελοῦντες ἐν ξένῃ ὑπηρεσίᾳ τῶν πλοίων, τουτέστιν ἐν τῷ Ὑπουργείῳ ἢ ἀλλαχοῦ, θεωροῦνται ὅτι ἐκτελοῦσιν ὑπηρεσίαν θαλάσσιον, καὶ ἐν τούτοις εἶναι μακρὰν τῶν πλοίων. Μοὶ εἶπον ὅτι ἐσχάτως διηύθυνε τμῆμα προσωπικοῦ πλοίαρχος, κυβερνήτης πλοίου, μένων ἐν τῇ ξηρᾷ καὶ μὴ ἐκτελέσας ὑπηρεσίαν θαλάσσιον. Ἡ καταδολίευσις λοιπὸν εἶναι κοινή, εἶναι γενική. Τί δὲ σᾶς λέγουσι; «Δὲν ἔχομεν ἐν ἐνεργείᾳ τοιαῦτα πλοῖα, ὥστε νὰ ἐκτελέσωσι τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν πάντες οἱ ἀξιωματικοὶ, οἱ μὴ ἔχοντες τὸν χρόνον τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας πρὸς προαγωγήν.» Νομίζω λοιπὸν, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν περὶ τούτου πρέπει νὰ φροντίσῃ, νὰ ἦναι ἐν ἐνεργείᾳ τοσαῦτα πλοῖα, ἔστω μικρὰ, ὀλιγοδάπανα, νὰ μορφώσῃ δὲ τὸ προσωπικὸν τῆς διοικήσεως αὐτῶν τοιοῦτον, ὥστε νὰ ἐκτελῶσι τὴν ὑπηρεσίαν τὴν θαλάσσιον πάντες οἱ ἀξιωματικοὶ, νὰ ὑποχρεῶται δὲ ὁ Ὑπουργὸς νὰ μὴ διορίζῃ ἀξιωματικὸν μὴ ἐκτελέσαντα τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, εἰς ἄλλην ὑπηρεσίαν. Φρονῶ ὅτι κακῶς ἔπραξε κατὰ τοῦτο ὁ κ. Ὑπουργὸς, ἀποστείλας εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν ἀξιωματικὸν μὴ συμπληρώσαντα τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, καὶ νομίζω μάλιστα, ὅτι ὁ ἀξιωματικὸς ἐκεῖνος πρέπει νὰ θεωρῆται ἐκτελῶν τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, διότι διετάχθη νὰ ἐκτελέσῃ ἄλλην ὑπηρεσίαν.

§92ΣΙΒΙΤΑΝΙΔΗΣ. Πολὺ ὀρθῶς λέγετε.

§93ΜΑΝΕΣΗΣ. Ἐὰν ὅμως ὑπῆρχεν ἄλλη ὑποχρέωσις, ὁ Ὑπουργὸς δὲν ἠδύνατο νὰ διατάξῃ, καὶ ἡ διαταγὴ ἤθελε θεωρηθῆ ἄκυρος. Ταῦτα, νομίζω, πρέπει νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψει, οὕτω πως πρέπει νὰ καταρτίσωμεν τὸν νόμον, ὥστε νὰ μὴ καταδολιεύηται. Φαντάσθητε, Κύριοι, ἄλλο· φαντάσθητε Ὑπουργὸν μὴ θέλοντα νὰ προαγάγῃ ἀξιωματικόν τινα· ἠμπορεῖ νὰ μὴ τὸν διορίσῃ ἐν τοῖς πλοίοις, ὥστε οὗτος νὰ μὴ ἐκτελέσῃ τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, καὶ νὰ μὴ ἀποκτήσῃ τὸ προσὸν πρὸς προαγωγήν. Δύναται νὰ γείνῃ τοῦτο;

§94ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Βεβαιότατα.

§95ΜΑΝΕΣΗΣ. Δύναται ὅμως ὁ ἀξιωματικὸς, ὅταν ἡ διαταγὴ ἤθελε θεωρεῖσθαι ὑπὸ τοῦ νόμου ἄκυρος, νὰ εἴπῃ: «δὲν δύναμαι νὰ μεταβῶ εἰς ἄλλην θέσιν· πρέπει νὰ ἐκπληρώσω τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν πρῶτον, ἵνα ἀποκτήσω τὰ προσόντα». Ἀλλὰ, θὰ μοὶ εἴπητε, ἔχομεν τοσαῦτα πλοῖα ἐν ἐνεργείᾳ, ὥστε πάντες οἱ ἀξιωματικοὶ νὰ δύνανται νὰ ὑπηρετῶσιν ἐν αὐτοῖς; Τοῦτο σκεφθῆτε νὰ κατορθώσητε.

§96Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἔχομεν, μάλιστα.

§97ΜΑΝΕΣΗΣ. Βεβαίως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διατηρήσητε πολλὰ πλοῖα πολυδάπανα, μεγάλα. Ἀλλὰ καταρτίσατε τὸ προσωπικὸν τοιοῦτον, ὥστε πράγματι νὰ ὑπάρχωσι θέσεις διὰ πολλοὺς ἀξιωματικοὺς πρὸς ἐκπλήρωσιν θαλασσίου ὑπηρεσίας. Ὅτι δὲ εἶναι τὸ πρῶτον προσὸν ἐν τῷ Ναυτικῷ ἡ θαλάσσιος ὑπηρεσία, νομίζετε ὅτι ὑπάρχει ἀμφιβολία; Διατί δὲν μὲ ὀνομάζετε ἐμὲ πλοίαρχον σήμερον; Ἀλλὰ ποῖον εἶναι τὸ μεγαλείτερον προσόν; Εἶναι νὰ τὸν ἐξοικειώσητε πρὸς τὴν θάλασσαν, νὰ τὸν κάμητε ναύτην, διότι πρὸς ταῖς θεωρητικαῖς γνώσεσιν ἀπαιτεῖται ἡ ἐξοικείωσις αὐτοῦ, ἵνα ἐκτελέσῃ μετὰ θάῤῥους τὸν πλοῦν καὶ ἵνα διοικήσῃ τοὺς ὑπ’ αὐτὸν ναύτας. Λοιπὸν ἐκτὸς τῶν θεωρητικῶν γνώσεων ἀπαιτεῖται, Κύριοι, τοῦτο τὸ προσόν. Διὰ τοῦτο καὶ μόνον ἐγὼ λυποῦμαι, μολονότι εἶναι παροδικὴ καὶ διαβατικὴ ἡ διάταξις, νὰ καθιερωθῇ, διότι φοβοῦμαι, ὅτι αὔριον θέλετε τὸν μεταχειρισθῆ καὶ διὰ μεγαλείτερα. Ἐγὼ, ἐὰν ὁμολογουμένως ὑπάρχῃ ἀνάγκη νὰ συμπληρωθῇ ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ Ναυτικοῦ, ἤθελον θέσει μίαν καὶ μόνην διάταξιν: «οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι δύνανται νὰ ἐκτελῶσιν ὑπηρεσίαν ἀνωτέραν διὰ τοῦ αὐτοῦ βαθμοῦ.»

§98ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν ἔχουσιν ἀνάγκην διατάξεως.

§99ΜΑΝΕΣΗΣ. Ὅταν ἤθελεν ἐπέλθει ὁ χρόνος τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας. Μοὶ λέγουσιν ὅτι οἱ σημαιοφόροι δὲν δύνανται νὰ θεωρηθῶσιν ἀξιωματικοί...

§100Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ὄχι.

§101ΜΑΝΕΣΗΣ. Δὲν εἶμαι ἐντελῶς ἐνήμερος εἰς τοῦτο. Ἐὰν λοιπὸν ἔχῃ οὕτω, καθιερώσατέ το.

§102Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ὁ ἀνθυπολοχαγός...

§103ΜΑΝΕΣΗΣ. Ἐν τῷ στρατῷ τῆς ξηρᾶς γνωρίζω.

§104Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Τὸ ἴδιον εἶναι.

§105ΜΑΝΕΣΗΣ. Ἀπόδειξις δὲ εἶναι, Κύριοι, τοῦτο, ὅτι, ὅταν ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἐπρότεινεν ἐσχάτως νομοσχέδιον περὶ τῶν κατωτέρων ἀξιωματικῶν, τὸ ὁποῖον εἶναι ἀναγεγραμμένον ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει, ἐν τῇ ἐπιτροπῇ τῶν Στρατιωτικῶν διασκεφθέντες ἀπεφασίσαμεν, ὅτι κατὰ προτίμησιν κατὰ πρῶτον λόγον πρέπει νὰ ἐκτελῆται ἡ ὑπηρεσία αὕτη ἐν τοῖς ὅπλοις, νὰ ἦναι δὲ ὑποχρεωτικὴ ἡ ὑπηρεσία αὕτη καὶ νὰ ὑποχρεῶται ὁ Ὑπουργὸς νὰ διατάσσῃ τοῦτο κατὰ πρῶτον λόγον, καὶ νὰ θεωρῆται πᾶσα ἀντίθετος διαταγὴ ἄκυρος, διότι τότε δὲν δύναται νὰ ἐπιβάλῃ ἓν ἀδίκημα μία ἀντίθετος διαταγή. Ὅπως λοιπὸν ἐκτελεῖται σήμερον ἡ ὑπηρεσία, βεβαίως κατεδολιεύθη ὁ νόμος. Διὰ τοῦτο ἐγὼ νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει ποτὲ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν νὰ μειοῖ τὸ μόνον, τὸ κυριώτερον προσὸν ἐν τῷ Ναυτικῷ, τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν. Ἐὰν ὅμως τώρα νομίζῃ, ὅτι διὰ τῆς προαγωγῆς τῶν ἀξιωματικῶν αὐτῶν πληροῖ τὰ κενὰ, νομίζω ὅτι δὲν εἶναι ὁ βαθμὸς, διὰ τοῦ ὁποίου θὰ κατορθώσῃ τοῦτο, ἀλλ’ ὅτι μόνον ἀποβλέπει εἰς πρόσωπα, τὰ ὁποῖα ἄλλως τε, ὡς μοὶ λέγουσιν, εἶναι πραγματικῶς ἄξια πολλῆς ἐκτιμήσεως καὶ ὑπολήψεως, ὡς ἱκανὰ καὶ ἐπιστημονικῶς καλῶς κατηρτισμένα. Μὴ ἀφαιρεῖτε κυρίως τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν ἀπὸ τοὺς μικροὺς ἀξιωματικούς, διότι ἐξέλιπε δυστυχῶς ἐκείνη ἡ ἰδέα—καὶ πρέπει νὰ τὸ εἴπωμεν— καὶ οἱ τῶν νήσων ἡμῶν κάτοικοι σήμερον δὲν εἶναι θαλάσσιοι, διότι μένουσιν ἐν τῇ ξηρᾷ. Δὲν ἕπεται ὅτι ὁ Ὑδραῖος σήμερον εἶναι πάντοτε ναύτης· διότι ὁ φίλος μου κ. Γκίκας π. χ. βεβαίως δὲν εἶναι ναύτης, ἐνῷ εἶναι Ὑδραῖος.

§106Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ὑδραῖος εἶναι.

§107ΜΑΝΕΣΗΣ. Καὶ ὁ κ. Τσαμαδὸς ἐπίσης δὲν εἶναι ναύτης, ἂν καὶ εἶναι Ὑδραῖος. Δι’ αὐτὸ νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ἐξοικειώσητε τοὺς ἀξιωματικοὺς μὲ τὸ στοιχεῖον τοῦτο, τὴν θάλασσαν, διότι δὲν ἕπεται ὅτι, ἐπειδὴ εἶναί τις κάτοικος νήσου, εἶναι καὶ ναύτης. Ὁ Τσουκαλᾶς, ὅπως μοὶ λέγουσιν, εἶναι λαμπρὸς ἐπιστημονικῶς ἀξιωματικός. Ἐὰν λοιπὸν πραγματικῶς ζυμωθῇ μὲ τὸ νέον αὐτὸ στάδιον, ἐξοικειωθῇ μὲ τὸ στοιχεῖον αὐτὸ, τὴν θάλασσαν, βεβαίως θὰ καταστῇ πολύτιμος ἀξιωματικός. Εἰς τοῦτο λοιπὸν κυρίως πρέπει ἡ διοίκησις νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχήν της, ὅπως πάντες ἀνεξαιρέτως ἐκτελῶσι τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, καὶ οὐδέποτε ἀξιωματικὸς διωρισμένος εἰς ἄλλην θέσιν νὰ θεωρῆται ἐκτελῶν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, μὴ εὑρισκόμενος ἐν τοῖς πλοίοις. Αὐτὸ καὶ μόνον μὲ κάμνει νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν, ἂν ἦναι δυνατὸν, τοὺς ἀξιωματικοὺς τούτους νὰ θεωρήσῃ δυναμένους νὰ ἐκτελῶσι τὴν ἀνωτέραν ὑπηρεσίαν, νὰ προαχθῶσι δὲ μόνον μετὰ τὴν ἀποπεράτωσιν τῆς θαλασσίου ὑπηρεσίας, διότι φοβοῦμαι, ὅτι θὰ ἔχωμεν κακὸν προηγούμενον, διότι βεβαίως ἔχω πεποίθησιν εἰς ὑμᾶς σήμερον, ἀλλὰ πιθανὸν νὰ ἔλθῃ ἄλλος αὔριον καὶ νὰ τὸ ἐπεκτείνῃ, καὶ ἂν προχθὲς, καλῶς ποιοῦντες, ἐδιστάσατε διὰ τοὺς — ἅς μοὶ ἐπιτρέψωσιν οἱ κύριοι συνάδελφοι— ἐγγηράσαντας ἀξιωματικοὺς τοῦ Ναυτικοῦ, ἐν τῇ Βουλῇ ὄντας, νὰ παραδεχθῆτε ἐξαίρεσιν, ἀποφανθέντες ὅτι δὲν δύνανται νὰ θεωρηθῶσιν ὡς ἐκπληρώσαντες θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, Βουλευταὶ διατελοῦντες, καίπερ ὄντες ἀρχαῖοι ἀξιωματικοὶ, δὲν διστάζετε διὰ τοὺς νεαροὺς αὐτοὺς ἀξιωματικοὺς, καὶ δὲν σπεύδετε νὰ θέσητε αὐτοὺς ἐν τοῖς πλοίοις, ὅπως ἀποκτήσωσι τὸ κύριον προσὸν καὶ ἀναπτυχθῇ ἐν τῇ θαλασσίῳ ὑπηρεσίᾳ ὁ πόθος αὐτῶν πρὸς τὸ στάδιον τοῦτο; Διὰ τοῦτο καὶ μόνον νομίζω ὅτι εἶναι πρόωρος τοὐλάχιστον, ἂν μὴ παράλογος, ἡ τοιαύτη διάταξις, καὶ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μὴ προβῇ εἰς αὐτήν. Ἐὰν ὅμως ἐπιμείνῃ ἡ Βουλὴ νὰ ψηφίσῃ τὴν διάταξιν ταύτην, τότε κηρύσσομαι ὑπὲρ τῆς τροπολογίας τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Ζακύνθου συναδέλφου, ἀλλὰ μὲ τὴν ὑποχρέωσιν, ὅτι οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι ἀπὸ τοῦ βαθμοῦ τοῦ ὑποπλοιάρχου μέχρι τοῦ πλωτάρχου δὲν θέλουσι προαχθῆ, ἐὰν δὲν ἐκτελέσωσιν ἐκτὸς τοῦ χρόνου τῆς ὑπηρεσίας, τῆς ἀπαιτουμένης διὰ τὴν προαγωγὴν ταύτην, καὶ ἐκείνην, ἣν ἤδη ὀφείλουσι πρὸς συμπλήρωσιν.

§108ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Αὐτὸ εἶναι ἀδύνατον. Ἀντιβαίνει εἰς τὸν νόμον.

§109ΜΑΝΕΣΗΣ. Ὁ νόμος θὰ τὸ διατάξῃ τώρα.

§110ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Εἶναι ἀδύνατον.

§111ΜΑΝΕΣΗΣ. Ἐὰν λοιπὸν ἐπιμένῃ ἡ Βουλή, τότε τοὐλάχιστον ἐγώ, ὑπὸ τὸν ὅρον, ὃν εἶπον, κηρύσσομαι ὑπὲρ τοῦ νομοσχεδίου.

§112Γ. Ν. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἀπορῶ μέ τινας τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων καὶ ἰδίᾳ μὲ τὸν ἀξιότιμον φίλον μου κ. Μάνεσην, ὅστις συνιστᾷ εἰς τὴν Κυβέρνησιν, καὶ ἰδίᾳ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν, ὅτι δέον νὰ ἔχῃ περισσότερα πλοῖα ἐν ἐνεργείᾳ, ἵνα οἱ ἀξιωματικοὶ δύνανται νὰ ἐκτελῶσι τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν. Φρονῶ, κύριε συνάδελφε, ὅτι τοῦτο εἶναι εὔκολον, καὶ δύναται πᾶσα Κυβέρνησις νὰ τὸ κάμῃ καὶ ὀφείλει νὰ τὸ κάμῃ χάριν τῆς πολεμικῆς τέχνης. Οὐδέποτε ἠλαττώθη τὸ κονδύλιον τῶν γαιανθράκων καὶ ὑλικῶν τῶν πλοίων ἐν τῷ προϋπολογισμῷ. Τετρακόσιαι χιλιάδες δραχμαὶ ἐδαπανήθησαν διὰ τὴν καύσιμον ὕλην τὸ 1896, διακόσιαι χιλιάδες εἶναι τώρα ἀναγεγραμμέναι εἰς τὸν ὑποβληθέντα προϋπολογισμὸν, ἴσως δ’ ἀνέλθωσι καὶ εἰς ὀκτακοσίας. Ἡ πίστωσις τῶν γαιανθράκων τοῦ 1896 ἐδαπανήθη, χωρὶς νὰ γείνῃ τὸ ἐλάχιστον γυμνάσιον. Ἐρωτῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν, ποῦ κατηναλώθη τὸ ποσὸν τῶν γαιανθράκων; Ἀλλὰ τί θέλετε, Κύριοι, ὅταν ἔχωμεν εἰς τὴν ῥάχιν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν τὰς ἀτμοτελωνίδας, τὰς προωρισμένας διὰ τὴν καταδίωξιν τῶν λαθρεμπορίων, ἐνῷ αὗται ἔπρεπε νὰ ὑπάγωνται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν; Τώρα δ’ ἔχομεν καὶ τοὺς ἀτμομυοδρόμονας, οἵτινες ἐκτελοῦσι τὴν ὑπηρεσίαν τῆς καταδιώξεως τῶν λαθρεμπορίων δυστυχῶς· καὶ λέγω δυστυχῶς, διότι εἰς τὰ πλοῖα ταῦτα ἄλλοτε ὑπηρέτουν πάντες σχεδὸν οἱ ἀξιωματικοί, ὁπόταν ταῦτα ἔκαμνον τὰ γυμνάσια, καὶ ὠνομάζοντο Μοῖρα τῶν γυμνασίων, εἰς τὴν ὁποίαν ἐν σμικρῷ τὰ πάντα, σᾶς βεβαιῶ, ἐγίνοντο πρὸς ἐκγύμνασιν τῶν πληρωμάτων καὶ ἐπιτελείων. Καὶ αὐτὸς ὁ ἀξιωματικός, περὶ τοῦ ὁποίου πρόκειται, σήμερον, ὑπηρέτει μαζῆ μου ὡς σημαιοφόρος· τὸν εἶχον σημαιοφόρον εἰς τὸ πλοῖον, ὃ ἐκυβέρνων. Εἶδον τὴν Ἀνατολικὴν καὶ τὴν Δυτικὴν Ἑλλάδα, εἶδον ἅπαντας τοὺς λιμένας, τοὺς ὅρμους, εἶδον πλειστάκις, πῶς ἡ ἄγκυρα πίπτει, εἶδον πῶς γίνεται τὸ γυμνάσιον τῆς τακτικῆς, τῆς ἀποβάσεως, καὶ ἐν γένει τὰ τοῦ πολέμου. Ἅμα ἡ Μοῖρα αὕτη ἔπαυσε νὰ ἐνεργῇ, ἔπαυσαν καὶ τὰ γυμνάσια· οὐχ ἧττον τὸ κονδύλιον ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τῶν γαιανθράκων ἀναγράφεται τὸ αὐτὸ, καὶ δαπανᾶται. Διατὶ λοιπὸν ἡ Κυβέρνησις, ἰδίᾳ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν, νὰ μὴ ἔχῃ πλειότερα πλοῖα ἐν ἐνεργείᾳ; Καὶ δύο Μοίρας κάλλιστα δύναται νὰ τὰς ἔχῃ καὶ τακτικὰ γυμνάσια νὰ γίνωνται. Δὲν ἐννοοῦμεν ὅτι τὰ πλοῖα αὐτὰ πρέπει ἀπὸ πρωΐας ἕως ἑσπέρας νὰ ἦναι ἐν ἀτμῷ. Θὰ κάμνωσι δὶς, ἔστω καὶ ἅπαξ τῆς ἑβδομάδος, ἢ τετράκις τοῦ μηνὸς, γυμνάσια τακτικῆς, καὶ σᾶς βεβαιῶ ὅτι δύνανται νὰ πλεονάζωσι γαιάνθρακες. Ἐνῷ ὅμως δὲν γίνεται κανὲν γυμνάσιον καθ’ ὅλον τὸ ἔτος, οἱ γαιάνθρακες δαπανῶνται, ὡς προεῖπον.

§113ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Τί γίνονται;

§114ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Φαίνεται ὅτι ὁ κ. συνάδελφος δὲν ἦτο ἐδῶ. Τὸ κονδύλιον τῶν 230,000 δραχμῶν, τὸ ὁποῖον ἀναγράφεται εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ 1896 διὰ γαιάνθρακας, δὲν ἤρκεσε, καὶ ἐζήτησε πίστωσιν συμπληρωτικὴν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν 170 χιλιάδων δραχμῶν.

§115ΣΤΑΗΣ. 280,000.

§116ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. 280,000, ἔστω. Γυμνάσια ὅμως οὐδόλως ἐγένοντο καθ’ ὅλον τὸ ἔτος 1896. Τοῦτο μόνον γνωρίζω, ὅτι ἡ «Ὕδρα», τὸ θωρηκτὸν, ἀπέπλευσε τοῦ λιμένος Πειραιῶς, μετέβη εἰς τὴν Τῆνον, κατὰ τὴν πανήγυριν, ὁ δὲ «Μιαούλης», τὸ εὔδρομον, μετέφερε τὴν Α. Υ. τὸν Διάδοχον εἰς Βρεντήσιον, καὶ ἡ «Μυκάλη» ἐῤῥυμούλκησε τὴν βυθοκόρον τοῦ Πειραιῶς εἰς Ναύπλιον· οὐχ ἧττον τὸ ποσὸν τῶν γαιανθράκων, καὶ πλέον αὐτοῦ, ἐδαπανήθη.

§117ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Ὁ ἑλληνικὸς στόλος ἔκαμε πέρυσι γυμνάσια.

§118ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Μέγα λάθος ἔχετε.

§119ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Ὁ τορπιλλικὸς ἔκαμε.

§120ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ὁ τορπιλλικὸς, μάλιστα· ἀλλὰ ἡ κατανάλωσις τῆς καυσίμου ὕλης τοῦ τορπιλλικοῦ στόλου εἶναι ἐλαχίστη. Ἀλλὰ καὶ ἡ κατανάλωσις τῶν ἄλλων πλοίων ἀκόμη εἶναι ἐλαχίστη, διότι ἡ μικρὰ Μοῖρα ἔχει καὶ τὰ ἱστία, τῶν ὁποίων δύναται νὰ κάμῃ χρῆσιν εἰς τὰ γυμνάσιά της. Ἀλλὰ δύναται ἡ Κυβέρνησις νὰ ἔχῃ πάντα σχεδὸν τὰ πλοῖα τοῦ στόλου ἡμῶν ἐν ἐνεργείᾳ, ἐφαρμόζουσα τὸν ὀργανισμὸν τοῦ Λεζὲν, καὶ τότε πάντες οἱ ἀξιωματικοὶ βεβαίως θὰ ἐξετέλουν τὴν θαλάσσιον ὑπηρεσίαν, καὶ μάλιστα νὰ πλεονάζουν καὶ οἱ γαιάνθρακες.

§121ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Τί γίνονται λοιπόν;

§122ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Δὲν ἠξεύρω τί γίνονται, κύριε συνάδελφε, οἱ γαιάνθρακες. Ἔχομεν εἰς βάρος μας, ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Ναυτικῶν, ὡς εἶπον, τὰς ἀτμοτελωνίδας καὶ τὰς ἐκτάκτους ὑπηρεσίας, τῶν Ὑπουργείων πάντων, καὶ τοιουτοτρόπως τὸ κονδύλιον τῶν γαιανθράκων ἐξαντλεῖται κατ’ ἔτος.

§123ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ζητεῖ ἕτερός τις τὸν λόγον;

§124ΣΤΑΗΣ. Προτείνομεν τὴν ἀναβολὴν, κύριε Πρόεδρε.

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ θέσω εἰς ψηφοφορίαν τὴν πρότασίν σας περὶ ἀναβολῆς. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀναβολὴν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται ὀλίγοι.) Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη.

§126ΣΤΑΗΣ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, κύριε Πρόεδρε (κίνησις ἐν τῇ δεξιᾷ).

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε ὡς ψηφολέκτης.

§128ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Εἶσθε δέκα;

§129ΣΤΑΗΣ. Εἴμεθα.

§130ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Δὲν εἶσθε. Ὁ κ. Καραπάνος εἶπε ναὶ, ὁ κ. ἐκ Ζακύνθου συνάδελφος εἶναι ἐπίσης σύμφωνος μεθ’ ἡμῶν, ὁ κ. Καράπαυλος ἐπίσης. Ποῦ εἶναι οἱ δέκα; Ἀλλ’ ἀφοῦ θέλει ὁ κ. Πρόεδρος, ὁρίστε.

§131ΚΑΡΑΠΑΥΛΟΣ. Τίνα σκοπὸν ἔχει ἡ ἀναβολή;

§132ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Διότι πρέπει νὰ τυπωθῶσιν αἱ τροπολογίαι τοῦ κ. Ὑπουργοῦ.

§133ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Εἰς τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν.

§134ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Εἶναι ἤδη δευτέρα.

§135ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Δὲν δύνασθε, καὶ μεθ’ ὅλας αὐτὰς τὰς περιστάσεις, νὰ λησμονήσητε ὅτι εἶσθε ἀντιπολιτευόμενοι. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀλήθεια (ἱλαρότης).

§136ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀναβολὴν τοῦ νομοσχεδίου λέγουσι Ναί, οἱ μὴ παραδεχόμενοι λέγουσιν Ὄχι.

§137Ν. ΛΕΒΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Κύριε Πρόεδρε, κατανοῶν τὸ κρίσιμον τῶν περιστάσεων καὶ ἐπαφήνων τὴν εὐθύνην, μεθ’ ὅσα εἶπον εἰς ἐπανειλημμένας συνεδριάσεις περὶ τῆς μὴ ἐπαρκοῦς συμπληρώσεως τῶν ἐπιτελείων τοῦ στόλου, εἰς ἐκείνους, οἵτινες νομίζουσιν, ὅτι δι’ ὀνομαστικῶν ψηφοφοριῶν πρέπει νὰ κωλυσιεργήσωμεν, ὅπως μὴ γένηται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, ἀποσύρω αὐτὸ, ὅπως, εἰ δυνατὸν, αὔριον τροπολογήσω αὐτὸ κατὰ τὰς διαθέσεις τῶν ἀξιοτίμων Κυρίων.

§138ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Ἀλλοίμονον, ἂν ὑποχωρῆτε εἰς τοιαῦτα! Ἐκάματε πολὺ κακὰ, νὰ τὸ ἀποσύρητε.

§139ΚΑΡΑΠΑΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε...

§140ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τί θέλετε; Δὲν ὑπάρχει θέμα ὁμιλίας. Ἀνεβλήθη δι’ αὔριον.

§141ΚΑΡΑΠΑΥΛΟΣ. Πολὺ καλά.

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δευτέρα συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ διορισμοῦ προξένων μὴ κεκτημένων τὰ ὁριζόμενα ὑπὸ τῶν σχετικῶν νόμων προσόντα. Ὁ κ. Φιλάρετος ἔχει τὸν λόγον.

§143Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Κύριε Πρόεδρε, νὰ ἀναβάλωμεν τὰ ὑπόλοιπα δι’ αὔριον.

§144Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ἂς τεθῶσι λοιπὸν αὐτὰ τὰ προξενικὰ πρῶτα ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει τῆς αὔριον. Γενικάς τινας παρατηρήσεις μόνον θὰ φέρω.

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις. Ὥρα 6 καὶ 45′ μ. μ.