1895.06.15

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 24

τῆς 15 Ἰουνίου 1895.

(Πέμπτη)

Ὥρα 5 καὶ 30′ μ. μ.

(Γενομένης ἀπαρτίας, ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατάδικοι τῶν φυλακῶν Καλαμῶν δι’ ἀναφορᾶς των παρακαλοῦσι τὴν Βουλὴν, ὅπως ψηφίσῃ νόμον, δι’ οὗ ὁ χρόνος τῆς προφυλακίσεως τῶν πρὸ τοῦ ἔτους 1892 καταδικασθέντων νὰ ἐκπεσθῇ ἐκ τῆς καταγνωσθείσης αὐτοῖς ποινῆς. Ὁ κ. Σέχος ἔχει τὸν λόγον.

§2ΣΕΧΟΣ. Εἰς τὴν, οὕτως εἰπεῖν, ἀκροβολιστικὴν χθὲς ἀγόρευσιν τῶν στρατιωτικῶν συναδέλφων περὶ τῶν εἰς τὴν ἀστυνομίαν ὑπηρετούντων ἀξιωματικῶν καὶ τῆς δι’ αὐτοὺς δαπάνης ἠθέλησα νὰ ἐπιβοηθήσω ἰδέαν τινά, ἀλλὰ μοὶ φαίνεται ὅτι ἤμην εἰς ἀριθμούς τινας ὑπερβολικὸς, καὶ χάριν ἀκριβείας παρέχω τὰς ἑξῆς πληροφορίας. Ἀπὸ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν τοῦ 1895 ἀφαιροῦνται αἱ δαπάναι διὰ 275 ἀξιωματικοὺς καὶ 40 ἀνθυπασπιστάς, ἤτοι 315 ἀξιωματικοὺς καὶ ἀνθυπασπιστάς, τῶν ὁποίων αἱ μισθοδοσίαι ἀνέρχονται εἰς 640,680 δραχμάς, εἰς δὲ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ αὐτοῦ ἔτους τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν προστίθεται δαπάνη ἀστυνομικῆς ὑπηρεσίας δι’ ἀξιωματικοὺς 269 καὶ ἀνθυπασπιστὰς 40, ἤτοι 309 ἐν ὅλῳ, τῶν ὁποίων αἱ μισθοδοσίαι ἀνέρχονται εἰς 590,800 δραχ. Ὥστε εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν προστίθεται δαπάνη μικροτέρα τῆς ἀφαιρουμένης ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν κατὰ δραχμὰς 49,880. Ἐν τούτοις εἰς αὐτὴν τὴν δαπάνην τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν ἐκ 590,800 προστίθενται ὁδοιπορικὰ δραχ. 136,560, ἤτοι ἐν ὅλῳ ἡ δαπάνη διὰ τοὺς ἀξιωματικοὺς καὶ ἀνθυπασπιστὰς τῆς ἀστυνομίας ἀνέρχεται εἰς δραχ. 727,360. Ἐὰν ἀπὸ τὸ ποσὸν τοῦτο, τὸ ὁποῖον ἐπιβαρύνει τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, ἀφαιρεθῇ τὸ ἀφαιρούμενον ἀπὸ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, ἡ ἐπὶ πλέον δαπάνη ἡ ἀναγραφομένη διὰ τὴν ἀστυνομίαν ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Ἐσωτερικῶν εἶναι 86,680 δραχ. Ἐπὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἀτόμων παρατηρῶ, ὅτι ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν ἀναφέρει 275 ἀξιωματικοὺς καὶ 40 ἀνθυπασπιστάς, ἐν ὅλῳ 315 ἀνθυπασπιστὰς καὶ ἀξιωματικοὺς, ὧν αἱ μισθοδοσίαι ἀφαιροῦνται ἀπὸ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, ἐνῷ εἰς τὴν δαπάνην τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν προστίθεται ἡ μισθοδοσία 269 ἀξιωματικῶν καὶ 40 ἀνθυπασπιστῶν, 309 ἐν ὅλῳ, ὥστε εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν προστίθενται ἀξιωματικοὶ κατὰ 6 ὀλιγώτεροι ἐκείνων, οἵτινες ἀφαιροῦνται ἀπὸ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν. Ἐνῷ δὲ εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν προστίθεται δαπάνη διὰ μισθοδοσίαν ἀνθυπασπιστῶν καὶ ἀξιωματικῶν 309 ἐν ὅλῳ, εἰς τὰς ἀποζημιώσεις τῆς ὁδοιπορίας προστίθεται δαπάνη δι’ ἀξιωματικοὺς 334 καὶ 40 ἀνθυπασπιστάς, ἤτοι ἐν ὅλῳ δι’ ἄτομα 374. Τὸ σημείωμα, τὸ ὁποῖον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἔδωκεν, ἀναφέρει ὅτι ἐν τῇ ἀστυνομικῇ ὑπηρεσίᾳ ὑπάρχουσιν ἀξιωματικοὶ 322, πλέον 40 ἀνθυπασπισταί, ἐν ὅλῳ 362. Ἐξ αὐτῶν ὅλων τῶν ἀριθμῶν ἀποδεικνύεται ἀνομοιότης, δηλαδὴ δὲν προστίθεται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν δαπάνη δι’ ἀξιωματικοὺς ἴσους κατ’ ἀριθμὸν καὶ δαπάνην μὲ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἀφαιροῦνται ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, καὶ τὸ σημείωμα, τὸ ὁποῖον ἔδωκεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, καὶ περὶ τοῦ ὁποίου δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι εἶναι ἀληθέστατον, διαλαμβάνει ἀξιωματικοὺς 47 ἐπὶ πλέον ἐκείνων, οἵτινες ἀφαιροῦνται ἀπὸ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν. Ταῦτα ὤφειλον νὰ ἐκθέσω, ἵνα ἦμαι ἐν ἀκριβείᾳ τῶν ὅσων ἀναφέρει ὁ ὑποβληθεὶς προϋπολογισμὸς τοῦ 1895.

§3ΣΙΝΑΝΙΩΤΗΣ. Περιῆλθεν εἰς χεῖράς μου ἀναφορὰ ὑπογεγραμμένη παρὰ πολλῶν γεωκτημόνων τῶν χωρίων Γιανναίων καὶ Καμάρας τῆς ἐπαρχίας Μεγαλοπόλεως, δι’ ἧς παραπονοῦνται, ὅτι, καίτοι ἔχουσι γαίας δεδηλωμένας ἐν τῇ περιφερείᾳ τοῦ δήμου Πελλάνης τῆς ἐπαρχίας Λακεδαίμονος, ἐν τούτοις ὁ οἰκονομικὸς ἔφορος ἐνοικιάζει τὴν χορτονομὴν τῶν γαιῶν τούτων, διότι εἴθισται νὰ ἐνοικιάζηται ἡ χορτονομὴ ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν. Τὸ ἀληθὲς εἶναι, ὅτι ἄλλοτε αἱ γαῖαι αὗται ἀνῆκον εἰς Μονήν τινα, ὀνόματι Ρεκίτσαν, δὲν εἶναι ὅμως ἐξηρημέναι τοῦ νόμου περὶ διανομῆς τῆς ἐθνικῆς γῆς, καὶ ἑπομένως καλῶς δεδηλωμέναι εἰσίν. Ἄτοπον ὅθεν εἶναι νὰ ἐνοικιάζωνται παρὰ τοῦ Δημοσίου, ὅπερ ἄλλως τε ἀπολαμβάνει μὲν 500 δραχ. κατὰ πενταετίαν, δι’ 100 ὅμως δραχμὰς κατ’ ἔτος γίνεται ἀποκλεισμὸς εἰς τρία χωρία, καὶ παρακαλῶ τὸν σεβαστὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ εὐαρεστηθῇ καὶ διατάξῃ τὴν ἄρσιν τοῦ ἀτόπου τούτου.

§4ΠΕΡΡΟΣ. Προκειμένου νὰ συζητηθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ τῆς στοιχειώδους ἢ δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως, τὸ ὁποῖον ἀνεγράφη ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει ἐκ τῶν πρώτων, ἐπιθυμῶ νὰ μοὶ δοθῶσιν, ὡς καὶ εἰς τὴν Βουλὴν ἐπίσης, διότι πολλοί, πιστεύω, ἐκ τῶν συναδέλφων θὰ ἔχωσιν ἐπιθυμίαν νὰ λάβωσι τὰς πληροφορίας ταύτας, ἐπιθυμῶ, λέγω, νὰ μοὶ δοθῶσι πληροφορίαι τινὲς, ἀναγκαῖαι κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου τούτου. Ἐπειδὴ παρατηρῶ, ὅτι τὸ νομοσχέδιον εἶναι μεταξὺ τῶν πρώτων ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει, καὶ ἐπείγει ἡ χορήγησις τῶν πληροφοριῶν τούτων, διὰ τοῦτο θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας νὰ χορηγήσῃ ταύτας, εἰ δυνατόν, αὔριον ἢ μεθαύριον, δηλαδὴ πρὸ τῆς συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου. Αἱ αἰτούμεναι πληροφορίαι στρέφονται ἰδίως εἰς τὰ ἑξῆς: 1) Πόσα συνεισφέρει ἕκαστος δῆμος κατ’ ἔτος εἰς τὸ Δημόσιον διὰ τὴν δημοτικὴν ἐκπαίδευσιν, καὶ πόσα αἱ Μοναί. 2) Πόσα δημοτικὰ σχολεῖα καὶ γραμματοδιδασκαλεῖα ὑπάρχουσιν ἐν ἑκάστῳ δήμῳ. 3) Ποία ἡ κατὰ δήμους δαπάνη διὰ τοὺς μισθοὺς τῶν δημοδιδασκάλων καὶ γραμματοδιδασκάλων καὶ διὰ τὰ μισθώματα τῶν καταστημάτων. Αἱ πληροφορίαι αὗταί εἰσιν ἀναγκαῖαι, τοὐλάχιστον εἰς ἐμὲ, διότι εἰς ὅλας τὰς ἐπαρχίας, ἰδίως εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου, διεδόθη ὅτι ὅλα τὰ σχολεῖα θὰ κλείσουν διὰ τοῦ συστήματος τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ὑπεβλήθη. Ἐπιθυμῶ λοιπὸν νὰ δοθῶσιν αἱ πληροφορίαι αὗται, ἵνα γνωρίζωμεν κατὰ τὴν συζήτησιν, τί θέλει συμβῆ. Διότι, ἐὰν πράγματι τὸ νομοσχέδιον τοῦτο ἔχῃ προορισμὸν νὰ ἐπιφέρῃ κατάργησιν πολλῶν σχολείων ἐν τοῖς χωρίοις, πιστεύω ὅτι πολλοὶ ἐξ ἡμῶν θὰ ἐξεγερθῶμεν κατὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου· ἀλλὰ δὲν πιστεύω ὅτι πράγματι ὁ σκοπὸς τοῦ νομοσχεδίου θέλει εἶσθαι αὐτὸς, οὔτε ὅτι τὸ νομοσχέδιον θέλει ἔχει ὡς ἀποτέλεσμα τὸ κλείσιμον τῶν σχολείων, διότι ἀλλοίμονον εἰς τοὺς ἀπόρους ἰδίως δήμους, ἐὰν ἐπέλθῃ τοιοῦτον ἀποτέλεσμα!

§5ΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω ὅτι ὅταν πρόκειται περὶ παρεκτροπῶν ὀργάνων τῆς ἐξουσίας ἐν σχέσει καὶ πρὸς ἐνεργουμένας ἐκλογὰς, νομίζω καὶ ἤθελον παρακαλέσει συγχρόνως τὴν Κυβέρνησιν σχετικῶς πρὸς τοῦτο, ὅτι καὶ ὁ τηλέγραφος δύναται νὰ χρησιμοποιῆται. Πρόκειται περὶ τοῦ ἀστυνόμου Καρπενησίου, τοῦ στρατιωτικοῦ ἐκείνου ἀστυνόμου, περὶ τοῦ ὁποίου εἶχε γείνῃ λόγος καὶ κατὰ τὴν ἐξέλεγξιν τῆς ἐκλογῆς Εὐρυτανίας, καὶ, ὡς ἐνθυμεῖσθε, ἐγένετο ἀκύρωσις τῆς ἐκλογῆς ἑνὸς τμήματος τοῦ δήμου Καρπενησίων ὡς πρὸς τὸν κ. Ἀλεξανδρόπουλον, ἐπιτυχόντα διὰ δύο ψήφων ἀπέναντι τοῦ κ. Ἰατρίδου, τοῦ συμμάχου του, καὶ διὰ 10 ψήφων ἀπέναντι τοῦ κ. Ζώτου, συμμάχου ἡμῶν, ἐγένετο δὲ ἡ ἀκύρωσις, ἕνεκα τῶν παρεκτροπῶν τοῦ ἀστυνόμου Καρπενησίου. Ὁ ἀστυνόμος οὗτος εἶχε μεμνηστευμένην ἀδελφὴν κομματάρχου τινὸς ἑνὸς τῶν ἀντιπάλων, ὃν δὲν διστάζω νὰ ὀνομάσω, τοῦ κ. Βουλπιώτου, καὶ συγγενοῦς τοῦ κ. Ἰατρίδου. Ὅτι ἡ ἀκύρωσις ἐγένετο διὰ τοιοῦτον λόγον, δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφισβήτησις· μάλιστα εἶχεν ἀναγραφῇ καὶ ἐν κυρίῳ ἄρθρῳ τῆς «Πρωΐας», ὅτι ἐκλογαί τινες, καὶ ὡρισμένως ἡ περὶ ἧς ὁ λόγος, ἠκυρώθησαν ἕνεκα παρεκτροπῶν τῶν ὀργάνων τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας. Εἵπετο βεβαίως ἀμέσως εἰς τοῦτο, ὅτι προκειμένου νὰ ἐνεργηθῇ ἐκλογὴ ἐν αὐτῷ τῷ δήμῳ Καρπενησίων μάλιστα, τὸ πρῶτον ἔργον τῆς Κυβερνήσεως ὤφειλε νὰ ἦναι ἡ ταχίστη μετατόπισις τοῦ ἀστυνόμου Καρπενησίου.

§6ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δύναται νὰ τὸ κάμῃ αὐτό;

§7ΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχει γείνῃ αὐτὸ ἐν τῇ ἐνταῦθα ὑπηρεσίᾳ, καὶ σπεύδω νὰ εἴπω πρὸς τὸν συνάδελφον, ὅτι πρόκειται περὶ τῆς χρησιμοποιήσεως τοῦ τηλεγράφου, καὶ εἰς τοῦτο μόνον περιστρέφεται ἡ αἴτησίς μου πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, διότι αὐτὸ, τὸ ὁποῖον εἴπετε, ἔχει ἤδη γείνῃ. Ἐὰν ἔχω παράπονόν τι πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, τὸ παράπονον εἶναι σχετικὸν μόνον πρὸς τὴν ἐπίσπευσιν, τὴν ὁποίαν κατ’ ἐμὲ ὤφειλε νὰ ἐπιτείνῃ, διότι ἄλλως δὲν πρόκειται περὶ παραμελήσεως καθήκοντός τινος ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἐνθυμεῖσθε—καὶ θὰ ἴδητε εἰς ποῖον συμπέρασμα θὰ καταλήξω, τὸ ὁποῖον καὶ ἐξ ἀρχῆς εἶπον,—ἐνθυμεῖσθε, λέγω, ὅτι ὅταν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἀνέφερον ὅτι ὁ ἀστυνόμος αὐτὸς εἶναι μεμνηστευμένος, μοὶ ἠμφισβητεῖτο ἀπὸ τῆς θέσεως ἐκείνης παρά τινος τῶν συναδέλφων, ὅτι δὲν ὑπάρχει αὐτὴ ἡ μνηστεία. Ἐπῆλθεν ἡ ἀκύρωσις τῆς ἐκλογῆς, καὶ ἀνακοινοῦται ἐπισήμως πλέον πρὸς τὸ Ἀρχηγεῖον ἡ τέλεσις τῶν γάμων τοῦ ἀστυνόμου αὐτοῦ μετ’ αὐτῆς ἐκείνης τῆς κόρης, τὴν ὁποίαν εἶχον ἀναφέρει. Ἀφοῦ ἐτελέσθη ὁ γάμος, ἐννοεῖται ὅτι ἔπρεπεν ἀμέσως νὰ ἐπισπευσθῇ καὶ ἡ μετατόπισις τοῦ ἀστυνόμου, καὶ ὁ ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς ἀνέφερε τοῦτο εἰς τὸ Ὑπουργεῖον. Πρόκειται πλέον περὶ παρεκτροπῶν ἐν αὐτῇ τῇ ἐκλογῇ καὶ ἐν ἐκλογῇ, ἐν ᾗ μετέχει τοῦ ἀγῶνος αὐτὸ ἐκεῖνο τὸ πρόσωπον, ὑπὲρ οὗ ὑποτίθεται ἐνδιαφερόμενος ὁ ἀστυνόμος. Τὸ πρῶτον, λέγω, τὸ ὁποῖον ἔπρεπε νὰ τελεσθῇ τάχιστα, ἦτο ἡ μετατόπισις τοῦ ἀστυνόμου, ὡς παρὰ τὸν νόμον μένοντος ἐν τῷ δήμῳ Καρπενησίου, καὶ προκειμένου νὰ ἐνεργηθῇ ἐκλογὴ, ἑκάστη ἡμέρα παραμονῆς τοῦ ἀστυνόμου ἐν τῷ δήμῳ παρεξηγεῖται, δυστυχῶς δὲ ἡ τοιαύτη ἐν τῷ δήμῳ παραμονή του ἤδη, ὅτε ἐτέλεσε τὸν γάμον του, καὶ ὅτε πρόκειται νὰ ἐνεργηθῇ κατὰ τὴν 25 τοῦ μηνὸς ἡ ἐκλογὴ, καθ’ ἣν θέλει ἀγωνισθῆ αὐτὸ ἐκεῖνο τὸ πρόσωπον, ὑπὲρ οὗ ἐνδιεφέρετο ὁ ἀστυνόμος, ἐντείνει τὰς παρεκτροπὰς του καὶ ὡς ἐκ τοῦ ἄλλου ἐνδιαφέροντος, τὸ ὁποῖον ἔχει, καὶ ὡς ἐξ αὐτῶν τῶν αἰτιάσεων, αἱ ὁποῖαι ἀπηυθύνθησαν ἐναντίον αὐτοῦ. Καὶ δὲν πρόκειται ἴσως περὶ τοῦ κινδύνου, διὰ τὸν ὁποῖον ἐγὼ πιθανὸν νὰ ἔχω λόγους νὰ μὴ ἀνησυχῶ πολύ, διότι δύναμαι νὰ καυχηθῶ, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ τὸν ἐξουδετερώσω, μεταβαίνων αὔριον εἰς Καρπενήσιον, ἀλλὰ πρόκειται περὶ παρεκτροπῶν, διὰ τὰς ὁποίας δὲν θέλω οὔτε πόῤῥωθεν νὰ ὑποτίθεται ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὄχι παραμελῶν τὸ καθῆκόν του, ἀλλὰ καὶ ἁπλῶς μὴ ἐπισπεύδων, ὡς ὤφειλε νὰ ἐπισπεύσῃ, ἀφοῦ ἔλαβε διάφορα τηλεγραφήματα, εἰς τὰ ὁποῖα μοὶ παριστῶσιν, ὅτι καὶ ἡ παραμονὴ τοῦ ἀστυνόμου ἐκεῖ, ἡ παρὰ τὸν νόμον, προξενεῖ μέγα σκάνδαλον καὶ δύναται νὰ προκαλέσῃ καὶ σκηνάς. Θέλω λοιπὸν νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅπως μὴ περιορισθῇ μόνον εἰς τὴν μετάθεσιν τοῦ ἀστυνόμου, ἡ ὁποία ἔχει γείνῃ, ἀλλὰ σήμερον τηλεγραφικῶς νὰ παραγγείλῃ τὸν ἀστυνόμον Καρπενησίου νὰ ἀπόσχῃ προσωρινῶς, μέχρις οὗ διὰ τῆς μεταθέσεώς του γείνῃ ὁριστικῶς, τῆς ἐκτελέσεως τῶν ἔργων του. Διότι, ἐὰν ἡ ἐκλογὴ, ἡ ὁποία θὰ ἐνεργηθῇ κατὰ τὴν 25 τοῦ μηνὸς, ἐνεργηθῇ ὑπάρχοντος ἐκεῖ τοῦ ἀστυνόμου αὐτοῦ, ἀφοῦ καὶ τὸν γάμον του ἐτέλεσε, πότε, ἐὰν ὑποτεθῇ πρὸς στιγμὴν, ὅτι ἐπιτυγχάνει ὁ ὑπὲρ οὗ ἐνδιαφέρεται ὁ ἀστυνόμος, ἀφοῦ διὰ τὸν λόγον τοῦτον ἠκυρώθη προηγουμένως ἡ ἐκλογή, πρέπει κατὰ διπλοῦν λόγον νὰ ἐπέλθῃ νέα ἀκύρωσις.

§8Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Τί ἐπιθυμεῖτε;

§9ΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπειδὴ τὸ ταχυδρομεῖον θέλει τέσσαρας ἡμέρας νὰ φθάσῃ εἰς Καρπενήσιον, πρόκειται δὲ εἰς τὰς 25 τοῦ μηνὸς νὰ ἐνεργηθῇ ἡ ἐκλογὴ, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ πράξῃ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον, ἐπισπεύδων πλειότερον τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ καθήκοντός του, ἠδύνατο νὰ πράξῃ πρὸ 20 ἡμερῶν, δηλαδὴ νὰ τηλεγραφήσῃ ἀμέσως εἰς τὸν ἀστυνόμον νὰ ἀπόσχῃ προσωρινῶς, μέχρις οὗ ὁριστικῶς μετατεθῇ, τῶν καθηκόντων του.

§10ΚΥΡ. Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Ὡς σᾶς εἶπον πρὸ ἡμερῶν, εὐθὺς ὡς ἔμαθον, ὅτι ὁ ἐν λόγῳ ἀστυνόμος ἔλαβε σύζυγον ἐκ τοῦ τόπου ἐκείνου, ἀμέσως ὑπέβαλον διάταγμα περὶ μεταθέσεώς του, καὶ μετετέθη. Τώρα ἐπιθυμεῖτε νὰ τηλεγραφήσω;

§11ΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ ἀκριβῶς διὰ νὰ πιστοποιήσω καὶ ἀπέναντι τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι παρεξήγησαν τὴν παρέλευσιν τῶν ὀλίγων ἡμερῶν, ὅτι καὶ ὑμεῖς δὲν παρελείψατε νὰ σπεύσητε εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ καθήκοντός σας, διὰ τοῦτο ὡμίλησα.

§12ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν γνωρίζω κατὰ πόσον ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν εἶναι εἰς θέσιν νὰ παράσχῃ εἰς τὴν Βουλὴν πληροφορίας τινὰς, σχετιζομένας πρὸς τὸ νομοσχέδιον, τὸ ἀναγεγραμμένον ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει, περὶ μεταβολῶν ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ τοῦ τμήματος γαιῶν καὶ φυτειῶν. Ἐὰν ἦναι εἰς θέσιν, θὰ παρεκάλουν τὸν κύριον Ὑπουργόν, ὅπως προσαγάγῃ εἰς τὴν Βουλὴν πίνακα, ἐμφαίνοντα πόσαι ἐκκαθαρίσεις ἐγένοντο ἀπὸ τοῦ Ἰανουαρίου 1893, ὅτε ἐψηφίσθη ὁ νόμος, περὶ τῆς καταργήσεως τοῦ ὁποίου πρόκειται, μέχρι τοῦδε, καὶ τὸ ποσὸν τῆς καταβληθείσης δι’ αὐτὰς παρὰ τοῦ Δημοσίου ἀμοιβῆς, καὶ πόσαι ἐκκαθαρίσεις ἐγένοντο κατὰ τὸ ἀντίστοιχον διάστημα τοῦ παρελθόντος ἔτους.

§13Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Δηλαδὴ πόσαι ἐγένοντο ὑπὸ τὸ νῦν ἰσχῦον σύστημα καὶ πόσαι ὑπὸ τὸ πρὶν ἰσχῦον;

§14ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα.

§15ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Ὁ ἐν Τριπόλει Σύλλογος τῶν Ἐμποροβιομηχάνων, γνωστὸς καὶ εἰς τὸν ἀξιότιμον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, μοὶ ἔπεμψε ψήφισμα, ἐν ᾧ ἐκφράζεται εὐχὴ πρὸς διατήρησιν τοῦ θεσμοῦ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας. Ταὐτοχρόνως ὁ ἀξιότιμος πρόεδρος τοῦ Συλλόγου κ. Θεοδωρόπουλος μοὶ ἐκφράζει τὴν ἀπορίαν, ὅτι ἐν τῇ Βουλῇ κατετέθη πρὸ ἡμερῶν ἀναφορὰ δῆθεν τοῦ Συλλόγου, ἐκφράζουσα τὴν ἐναντίαν εὐχὴν, καὶ μοὶ δίδει ἐξ ὀνόματος τοῦ Συλλόγου τὴν ἐντολὴν νὰ διαβεβαιώσω τὴν Βουλήν, ὅτι οὐδέποτε ὁ Σύλλογος ἔπεμψε τοιαύτην ἀναφοράν. Προτοῦ ὅμως μεμφθῶ τινος, εἶχον καθῆκον νὰ ἐξετάσω τὰ πρακτικά, ἐν αὐτοῖς δ’ ἀνέγνων, ὅτι κατετέθη μὲν ἀναφορά, ἀλλὰ ὑπογεγραμμένη μόνον παρὰ μελῶν τοῦ Συλλόγου, καὶ οὐχὶ τοῦ Συλλόγου ὡς σωματείου. Ἀντίγραφον τοῦ ψηφίσματος στέλλεται καὶ εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς καὶ εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως· ἐγχειρίζω δὲ τὸ ψήφισμα τοῦτο πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον, καὶ παρακαλῶ τὴν Βουλὴν καὶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβωσιν ὑπ’ ὄψει τὴν ἐκφραζομένην εὐχὴν, ἥτις περιέχει εἰλικρινῆ γνώμην πολυαρίθμων ἀξιοτίμων συμπολιτῶν μου.

§16ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι Βουλευταί, ἐν Τριπόλει πρὸ ὀλίγου καιροῦ συνέστη τῷ ὄντι Σύλλογος ἐμποροβιομηχανικὸς, ἀποτελούμενος ἀπὸ τόσα μέλη, ὅσοι εἶναι οἱ ἐν τῇ πόλει ἐμποροβιομήχανοι, δηλαδὴ ἀπὸ τὰ τρία τέταρτα τῆς Τριπόλεως, διότι ὁ τόπος μας εἶναι καθαρῶς βιομηχανικός. Εἶναι δὲ ἀδύνατον νὰ συνέλθῃ Σύλλογος ἀποτελούμενος ἐκ 3,000 μελῶν, καὶ νὰ ἐκδώσῃ τοιοῦτον ψήφισμα, διότι οὔτε χῶρον ἔχει πρὸς τοῦτο, οὔτε διωργανωμένος εἶναι οὕτω πως.

§17ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Εἶναι ὑπογεγραμμένος ὁ πρόεδρος τοῦ Συλλόγου καὶ ὁ γραμματεύς, ἑπομένως εἶναι ἡ ἀρχή.

§18ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Οἱ βιομήχανοι δὲν ἔχουν καιρὸν νὰ ἐκδίδουν ψηφίσματα· ἐργάζονται 20 ὥρας τὸ ἡμερονύκτιον. Λοιπὸν εἶναι ἀτομικὴ γνώμη ὀλίγων μελῶν τοῦ Συλλόγου. Ὁ πρόεδρος εἶναι ὄντως σεβαστὸν πρόσωπον, ἀλλὰ λίαν γεγηρακώς, ὁ δὲ γραμματεὺς κ. Ἀγγελινίδης φίλος τοῦ κ. Μανέτα· ἐὰν δὲ ἦτο γνώμη τοῦ Ἐμποροβιομηχανικοῦ Συλλόγου, ὤφειλον καὶ ἐγὼ νὰ ὑποταχθῶ ἀμέσως εἰς αὐτήν. Ἀλλὰ ἐκεῖ, κύριοι Βουλευταί, ἐν Τριπόλει, ὑπάρχουν πρόσωπά τινα ὀνειροπολοῦντα τὴν δημοτικὴν ἀρχήν· ἀγωνίζονται δηλαδὴ πρὸς ἐκπόρθησιν τοῦ δημοτικοῦ ταμείου. Τὰ πρόσωπα ταῦτα δὲν δύνανται νὰ ἰσχυρισθῶσιν ὅτι πολιτεύονται, ἐὰν δὲν διατελῶσιν ὑπὸ τὴν αἰγίδα μιᾶς ἐξουσίας. Ἡ ἀστυνομία λοιπὸν Τριπόλεως, συγκειμένη ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον ἐξ ἐντοπίων ἀστυφυλάκων, εἶναι ἐπιθυμητὸν ὄργανον αὐτῶν, καὶ τὰ πρόσωπα ταῦτα ἴσως ἔλαβον τὰς γνώμας τινῶν ἐκ τῶν ἀξιοτίμων μελῶν τοῦ Συλλόγου, καὶ ἀπησχόλησαν τὴν Βουλήν, παριστῶντα τοῦτο ὡς ψήφισμα ὁλοκλήρου τῆς Τριπόλεως. Ἐγὼ χθὲς ἔλαβον ἀναφοράν τινα ἐκ μέρους συμπολίτου μού τινός, τὴν ὁποίαν ἐνεχείρισα εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ἵνα μὴ ἀπασχολήσω τὴν Βουλήν, μεθ’ ὅσα ἐκτίθενται καθ’ ἑκάστην ἐν αὐτῇ κατὰ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας. Τί νομίζετε ὅτι λέγεται ἐν τῇ ἀναφορᾷ, ἐν τῇ ὁποίᾳ ἐπισυνάπτεται καὶ μήνυσις εἰς τὴν Εἰσαγγελίαν, μὴ γενομένη δεκτή, διὰ τὸν λόγον τὸν ὁποῖον θὰ ἀκούσητε; Ἀπὸ τὰ δυτικὰ πρόθυρα τῆς Τριπόλεως μέχρις Ὀλυμπίας ὁ τόπος εἶναι ὀρεινός, καὶ σποραδικῶς τῷ ὄντι ὑπάρχουν δάση τινά, εἰς τὰ ὁποῖα ὁ Γερμανὸς τοῦ γεωργικοῦ σταθμοῦ τῆς Βυτίνης ἔχει ἀπαγορεύσει τὴν βοσκὴν τῶν ποιμνίων. Ἀλλ’ οἱ χωροφύλακες, δηλαδὴ τὰ ὄργανα τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, δὲν περιορίζονται εἰς τὸ νὰ φυλάττωσι τὰ ἀπηγορευμένα δάση, ἀλλ’ ὅπου δήποτε εὑρίσκουν εἰς τὰ δάση ποίμνια, τὰ συλλαμβάνουσι, λαμβάνουν σύλληπτρα καὶ εἰσάγουν εἰς τὸ Πταισματοδικεῖον τοὺς ποιμένας. Ἀλλ’ εἴτε ἀποδειχθῇ εἴτε ὄχι ἡ ἐνοχή των, τὰ σύλληπτρα πληρόνονται. Τοιοῦτόν τι συνέβη χθές. Οἱ χωροφύλακες τῆς ἀστυνομικῆς περιφερείας τοῦ δήμου Φαλάνθου συνέλαβον τὰ ποίμνια ἑνὸς συμπολίτου μου καὶ ζητοῦν σύλληπτρα. Αὐτὸς καταγγέλλει εἰς τὴν Εἰσαγγελίαν τὴν πρᾶξιν, ζητῶν καὶ τὴν εἰς αὐτὸν ἀπόδοσιν τοῦ ποιμνίου του, τὴν δὲ μήνυσιν διετύπωσεν ὡς ἑξῆς: «Μήνυσις Μέλου κατὰ τεσσάρων χωροφυλάκων, ὑπηρετούντων ἐν τῇ ἀστυνομικῇ ὑπηρεσίᾳ τοῦ δήμου Φαλάνθου, τῶν ὁποίων τὰ ὀνόματα δὲν γνωρίζω.» Ὁ Εἰσαγγελεὺς δὲν δέχεται τὴν μήνυσιν, καὶ τὸν στέλλει νὰ μάθῃ τὰ ὀνόματα τῶν μηνυομένων. Πηγαίνει αὐτὸς νὰ τὰ μάθῃ, ἀλλ’ ὁ ἀστυνόμος τὸν ἀπέπεμψεν, ὁ δὲ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, πρὸς ὃν ἐνεχείρισα τὴν μήνυσιν, διέταξε τὸν Εἰσαγγελέα Τριπόλεως νὰ μεταβῇ ὁ ἴδιος ἐπὶ τόπου καὶ ἀνακαλύψῃ τοὺς ἐγκληματίας αὐτοὺς, ἐὰν δὲν ἔχῃ ἄλλον ἀνακριτικὸν ὑπάλληλον. Τούτων ἕνεκα τοιαύτη γνώμη ἐπικρατεῖ ἐν τῷ τόπῳ μου περὶ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, καὶ ὄχι ἡ γνώμη τῶν κ. κ. Θεοδωροπούλου καὶ Ἀγγελινίδου, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἐντιμότατοι ὡς ἔμποροι, ἀλλὰ δὲν δύνανται νὰ διαγνώσωσι τὸ φρόνημα τῆς ἐπαρχίας μας.

§19ΚΡΙΤΣΑΣ. Θεωρεῖτε αὐτοὺς τοὺς ἀνθρώπους ἱκανοὺς νὰ πλαστογραφήσουν;

§20ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι βεβαίως. Ἀλλ’ αὐτοὶ καταγίνονται εἰς τὸ ἔργον των καὶ δὲν ἀναμιγνύονται εἰς τὴν πολιτικήν.

§21ΚΡΙΤΣΑΣ. Παρακαλῶ νὰ μοὶ εἴπητε, ἐὰν ἦναι δυνατὸν νὰ παραγαράξουν τὴν θέλησιν ἑνὸς Συλλόγου.

§22ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Διαμαρτύρομαι κατὰ τῆς μομφῆς, τὴν ὁποίαν θέλετε νὰ ἀποδώσητε εἰς τοὺς συμπολίτας μου αὐτοὺς, τοὺς ὁποίους ἐκτιμῶ, ἀλλὰ θεωρῶ ἀνικάνους νὰ ἐκφράσωσι τὴν θέλησιν τοῦ τόπου.

§23ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Ὁ κ. Βουλευτὴς διὰ τῆς τελευταίας του φράσεως ἠθέλησε νὰ κολάσῃ τὴν ἐντύπωσιν, ἣν παρήγαγον αἱ πρῶταί του ἐκφράσεις, διότι, χωρὶς νὰ ἔχῃ ἀπόδειξιν, ὅτι ὁ σεβαστὸς πρόεδρος τοῦ Συλλόγου γέρων Θεοδωρόπουλος, τετιμημένος, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, καὶ διὰ προσωπικῆς γνωριμίας πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, αὐτὸς ἑβδομηκοντούτης, ἦτο δυνατὸν νὰ κάμῃ πλαστὸν ψήφισμα τοῦ Συλλόγου...;

§24ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ποῖος τὰ λέγει αὐτά;

§25ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Μὴ μὲ διακόπτετε... Εἶναι ἀδύνατον νὰ πιστεύσητε καὶ ὑμεῖς ὁ ἴδιος, ὅτι ὁ Θεοδωρόπουλος καὶ ὁ γραμματεὺς ἤθελον ἀπευθύνει ψευδῶς ἐκ μέρους τοῦ Συλλόγου μίαν εὐχὴν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Ἄλλο εἶναι τὸ ζήτημα, ἐὰν ἡ γνώμη τοῦ Συλλόγου δύναται νὰ ἀντιπροσωπεύῃ καὶ τὴν γνώμην τῆς ἐπαρχίας Μαντινείας. Αὐτοὶ ἀντιπροσωπεύουν τὴν γνώμην τοῦ Συλλόγου. Ἴσως διὰ τοῦτο ἐταράχθητε, διότι τὴν γνώμην τῆς ἐπαρχίας ἀντιπροσωπεύετε σεῖς βεβαίως πρωτίστως, καὶ διὰ τῆς ψήφου ὑμῶν θὰ καταργηθῇ ὁ θεσμὸς τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, ἀλλὰ τὴν γνώμην τοῦ Συλλόγου τὴν ἀντιπροσωπεύουν αὐτοί. Διατὶ δὲ προέβησαν εἰς τὴν γνώμην ταύτην; Τὸ λέγει ἡ ἐπιστολή. Διότι προχθὲς ἐδῶ ἀνεγνώσθη ἀναφορὰ, ἡ ὁποία ἐφαίνετο ὅτι προήρχετο ἐκ τοῦ Συλλόγου ἐκείνου. Ἐγὼ δὲν ἤμην παρὼν, ἀλλ’ ἀνέγνων εἰς τὰ πρακτικὰ, ὅτι τῷ ὄντι ἀνεγνώσθη τοιαύτη ἀναφορὰ, ἀλλὰ ὑπογεγραμμένη ὑπὸ μελῶν τοῦ Ἐμποροβιομηχανικοῦ Συλλόγου. Ἤμην ἐντεταλμένος νὰ εἴπω, ὅτι τοιαύτη ἀναφορὰ ἦτο ψευδής· ἀλλ’ ἀφοῦ εἶδον, ὅτι ἔφερε τὴν ὑπογραφὴν μελῶν τινων, τὰ πράγματα ἦσαν καθαρά. Μοὶ φαίνεται λοιπὸν, ὅτι ὅλος αὐτὸς ὁ θόρυβος ἦτο περιττὸς, ἔσπευσε δ’ ὁ κ. Μπακόπουλος νὰ ἐπιῤῥίψῃ ἄδικον μομφὴν εἰς τὰ μέλη λαμπροῦ καὶ κοινωφελεστάτου σωματείου τῆς πατρίδος μας.

§26ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Οὐδαμῶς ἐγὼ ὑπηνίχθην ὅτι ὁ κ. πρόεδρος τοῦ Ἐμποροβιομηχανικοῦ Συλλόγου καὶ ὁ γραμματεὺς ἐπλαστούργησαν τὸ φρόνημα τοῦ Συλλόγου· ἐγὼ ἰσχυρίσθην, ὅτι ἦτο ἀδύνατον νὰ συνῆλθον ὅλα τὰ μέλη τὰ ἀποτελοῦντα τὸν Σύλλογον τοῦτον. Ὁ κ. πρόεδρος καὶ ὁ γραμματεὺς διὰ τοῦ ψηφίσματος αὑτοῦ ἀντιπροσωπεύουσι γνώμας ὡρισμένας· δὲν εἶναι δὲ δυνατὸν ὁ πρόεδρος καὶ ὁ γραμματεὺς καὶ ὀλίγα μέλη, τὰ ὁποῖα συνῆλθον, νὰ γινώσκωσι τὸ φρόνημα τοῦ τόπου περὶ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, κατὰ τῆς ὁποίας ἐκηρύχθη σύμπας ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Καὶ διαμαρτύρομαι κατὰ τῶν ὑπαινιγμῶν τοῦ κ. Τριανταφυλλάκου, ὅτι ἐγὼ ἀπέδωκα μομφὴν εἰς δύο ἔντιμα μέλη τῆς κοινωνίας Τριπόλεως.

§27ΑΛΚΙΒΙΑΔΗΣ ΔΕΛΗΓΙΑΝΝΗΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, ἐὰν ἐλήφθη πρόνοιά τις διὰ τοὺς δικαιούχους, τοὺς ἔχοντας λαμβάνειν παρὰ τοῦ σιδηροδρόμου Μύλων–Καλαμῶν, ἐκ τῶν ὁποίων πλεῖστοι ἐδυστύχησαν καὶ μάλιστα πολλὰ παράπονα ἐξέφρασαν, ὡς μὲ ἐβεβαίωσαν, καὶ πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὅτε ἐσχάτως περιοδεύων εὑρίσκετο ἐν Τριπόλει. Ἐὰν δὲν ἐλήφθη εἰσέτι πρόνοια, θὰ παρακαλέσω ὅπως ληφθῇ τοιαύτη, διότι εἶναι δίκαια τὰ παράπονα τῶν ἀνθρώπων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἔδωκαν τὰ χρήματά των μὲ τὴν ἰδέαν ὅτι θ’ ἀποζημιωθῶσιν ἀπὸ τὸ Δημόσιον, ἀλλὰ δυστυχῶς παρῆλθε τόσος καιρὸς καὶ μέχρι σήμερον δὲν ἐπληρώθησαν.

§28ΚΡΙΤΣΑΣ. Τὰ αὐτὰ παράπονα, κύριε Πρόεδρε, ἐγείρουσι καὶ ἐν Λαμίᾳ οἱ διάφοροι ἔμποροι καὶ βιομήχανοι, οἱ ὁποῖοι ἀφ’ ἧς ἐποχῆς ἤρξατο τῶν ἐργασιῶν της ἡ ἑταιρία τῆς κατασκευῆς τοῦ σιδηροδρόμου Πειραιῶς–Λαρίσης ἐπίστονον τοὺς διαφόρους ὑπεργολάβους, λαμβάνοντες τὰ χρήματά των, ὅταν τὸ Δημόσιον ἐπλήρονεν εἰς τὴν ἑταιρίαν κατὰ δίμηνον, συνεπῶς δὲ καὶ ἡ ἑταιρία πρὸς τοὺς ὑπεργολάβους τὴν ἀξίαν τῆς κατὰ τὸ διάστημα αὐτὸ ἐκτελεσθείσης ἐργασίας. Ὡς γνωρίζει ἡ Κυβέρνησις, ἡ ἑταιρία ἐκείνη ἐκηρύχθη ἔκπτωτος καὶ δὲν ἐπλήρωσεν εἰς τοὺς ὑπεργολάβους της τὰ πρὸς αὐτοὺς ὀφειλόμενα διὰ τὴν ἐργασίαν τοῦ τελευταίου χρονικοῦ διαστήματος, καὶ συνεπῶς οὗτοι, στερούμενοι χρημάτων, καθυστεροῦσι μέχρι σήμερον εἰς τὴν ἀγορὰν τῆς Λαμίας ποσὸν 600,000 δραχμῶν, ἐκ τῆς καθυστερήσεως τοῦ ὁποίου ἡ ἀγορὰ αὕτη περιέστη εἰς λίαν δυσάρεστον θέσιν, ἀπὸ τῆς ὁποίας ἵνα ἀπαλλαγῇ, ἀνάγκη εἶναι νὰ τῇ δοθῇ ἀποζημίωσίς τις ἐκ μέρους τοῦ Δημοσίου, εἰς χεῖρας τοῦ ὁποίου εὑρίσκονται χρήματα τῆς ἑταιρίας ἐκείνης.

§29Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐπειδὴ πρόκειται περὶ ὑποχρεώσεως, τὴν ὁποίαν ἀξιοῦσιν οἱ κύριοι προαγορεύσαντες, ὅτι ἔχει τὸ δημόσιον ταμεῖον, ἵνα ἀποζημιώσῃ πολίτας ζημιωθέντας, ὑπέλαβον ὅτι ἔπρεπεν ἐγὼ νὰ δώσω εἰς αὐτοὺς τὴν πληροφορίαν περὶ τῆς γνώμης, τὴν ὁποίαν ἔχει ἡ Κυβέρνησις. Ἡ Κυβέρνησις ἔχει γνώμην, ὅτι τὸ Κράτος δὲν εἶναι παντάπασιν ὑπόχρεων ν’ ἀποζημιώσῃ κανένα. Τὴν ἰδίαν ταύτην γνώμην εἶχε καὶ κατὰ τὸ 1891, ὅτε ἐπῆλθεν ἡ πτώχευσις τοῦ ἐργολάβου τῆς κατασκευῆς τοῦ σιδηροδρόμου Μύλων–Καλαμῶν κ. Ρολέν. Τότε μάλιστα οἱ ἐνδιαφερόμενοι, τῇ συμβουλῇ καὶ ἄλλων ἐν Ἀθήναις, μὴ ἐνδιαφερομένων, προσέφυγον εἴς τινας Βουλευτὰς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως νομικοὺς καὶ ἔλαβον γνωμοδότησιν καὶ αὐτῶν, διὰ τῆς ὁποίας ἐκήρυσσον τὸ Δημόσιον ὑπόχρεων πρὸς ἀποζημίωσιν. Δὲν γνωρίζω ἐὰν ἐπὶ τῇ βάσει τῆς γνωμοδοτήσεως ταύτης ἢ ἐπὶ τίνος ἄλλου λόγου στηριζόμενοι Πρέσβεις ἐν Ἀθήναις, ἐπειδὴ μεταξὺ τῶν ἐργαζομένων κατὰ τὴν κατασκευὴν τοῦ εἰρημένου σιδηροδρόμου ἦσαν καὶ ἐργολάβοι ξένων ἑταιριῶν, ἀπηύθυναν διακοίνωσιν ταυτόσημον εἰς τὸν ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν Ὑπουργὸν, καὶ ἠξίωσαν ν’ ἀναλάβῃ ἡ Κυβέρνησις τὴν ὑποχρέωσιν ν’ ἀποζημιώσῃ τοὺς ζημιωθέντας. Ἡ Κυβέρνησις καὶ πρὸς τοὺς κυρίους Πρέσβεις ἐδήλωσε τὴν γνώμην, ὅτι δὲν θεωρεῖ ὑπόχρεων τὸ Δημόσιον ν’ ἀποζημιώσῃ, καὶ πρὸς τοὺς πολίτας Ἕλληνας τὴν αὐτὴν ἔδωκεν ἀπάντησιν. Ἀλλ’ ἐνῷ οὕτως ἔχουσι τὰ τῶν ὑποχρεώσεων τοῦ Κράτους, ὑπελείπετο ὅμως εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἄλλο καθῆκον πρὸς τοὺς πολίτας Ἕλληνας ἐκείνους, οἵτινες ἐδυστύχησαν ἕνεκα τῶν ζημιῶν, ἃς ὑπέστησαν, ἡ δὲ θέσις αὐτῶν ἐχειροτέρευσεν ἐπαισθητῶς καὶ ἐπῆλθε μεγάλη μεταβολὴ ἐπὶ τὰ χείρω τῆς καταστάσεως αὐτῶν. Διὰ τοῦτο, συνειδυῖα τὸ καθῆκον πρὸς τοὺς δυστυχήσαντας τούτους πολίτας τοῦ Βασιλείου, ἔκρινεν ὅτι ὤφειλε νὰ προκαλέσῃ ὑπὲρ αὐτῶν τὴν περίθαλψιν τοῦ Κράτους. Δὲν πρόκειται λοιπὸν περὶ ἀποζημιώσεως, ἀλλὰ πρόκειται περὶ βοηθείας, τὴν ὁποίαν τὸ Κράτος παρέχει πρὸς πολίτας Ἕλληνας, οἵτινες ἐζημιώθησαν ἐκ καλῆς πίστεως καὶ πεποιθήσεως περὶ τῆς ἐπιχειρήσεως, εἰς τὴν ὁποίαν παρεῖχον τὰ εἴδη, τὰ ὁποῖα παρέσχον, ἢ τὴν ἐργασίαν αὐτῶν. Διὰ τοῦτο τὸ Ὑπουργεῖον ἐσύστησε τότε ἐπιτροπὴν, καὶ ἀπέστειλεν αὐτὴν ἐπὶ τόπου, ἵνα ἐξακριβώσῃ πόσαι ἦσαν αἱ ζημίαι τῶν πολιτῶν Ἑλλήνων, εἴτε ἐργατῶν, εἴτε χορηγητῶν, εἴτε ἐργολάβων, ζημίαι ἐπελθοῦσαι αὐτοῖς ἕνεκα τῆς πτωχεύσεως τοῦ κ. Ρολέν· ἡ δὲ ἐπιτροπὴ αὕτη εἰργάσθη καὶ ὑπέβαλε περὶ τούτου ἔκθεσιν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον. Ἡμεῖς ἐφρονοῦμεν τότε, ὅτε ἐπέμψαμεν τὴν ἐπιτροπὴν, ὅτι, ἀφοῦ ἐπληροφορούμεθα ἐκ τῆς ἐκθέσεως τῆς ἐπιτροπῆς περὶ τοῦ ποσοῦ τῆς ζημίας, ἣν ὑπέστη ἕκαστος τῶν παραπονουμένων, προσῆκε νὰ ἐξετάσωμεν τὰ τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως ἑκάστου αὐτῶν, καὶ τὰ τῶν οἰκογενειακῶν περιστάσεων αὐτῶν, ἐφ’ ὅσον δ’ ἡ οἰκονομικὴ κατάστασις αὐτῶν ἢ αἱ οἰκογενειακαὶ περιστάσεις των ἔπειθον ὅτι ἦσαν ἄξιοι βοηθείας, ἤμεθα διατεθειμένοι νὰ προκαλέσωμεν τὴν ἀπόφασιν τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας καὶ νὰ παράσχωμεν αὐτοῖς ἀνάλογον περίθαλψιν. Ἀλλ’ ἡμεῖς τότε μετ’ ὀλίγον ἠναγκάσθημεν νὰ καταλίπωμεν τὴν ἀρχὴν, τὰ πράγματα δ’ ἔμειναν, ὡς εἶχον, διότι οἱ διάδοχοι ἡμῶν οὐδεμίαν ἔλαβον πρόνοιαν, ἐγκαταλιπόντες τὴν ὑπόθεσιν ἐκεῖ, ὅπου ἀφήκαμεν αὐτήν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν θέλει εἰσαγάγῃ βεβαίως εἰς ὑμᾶς τὴν ὑπόθεσιν, διότι ἡμεῖς ἐξακολουθοῦμεν νὰ ἔχωμεν τὴν αὐτὴν γνώμην, τὴν ὁποίαν εἴχομεν τότε, ὅτι οὐδεμίαν ἔχει τὸ Κράτος πρὸς οὐδένα ὑποχρέωσιν, ἵνα ἀποζημιώσῃ αὐτὸν, καὶ ὅτι ἑπομένως δὲν ὑπάρχει ἐπιβεβλημένη ἐκ τοῦ νόμου ὑποχρέωσις εἰς τὸ Κράτος, οὐδ’ ὀφείλει τὸ δημόσιον ταμεῖον ν’ ἀποδώσῃ αὐτοῖς ἀποζημίωσιν. Ὀφείλει ὅμως ἡ Κυβέρνησις νὰ λάβῃ πρόνοιαν, ἵνα ζητήσῃ ἐγκαίρως καὶ τὴν συνδρομὴν τῆς Βουλῆς, ὅπως παράσχῃ βοήθειαν εἰς τὰ δυστυχήσαντα ἄτομα.

§30ΚΡΙΤΣΑΣ. Τὸ ζήτημα εἶναι, κύριε Πρωθυπουργὲ, ὅτι διάφοροι ἀγοραὶ ὑπεβλήθησαν εἰς ζημίας, δοῦσαι πίστιν εἰς τοὺς διαφόρους ἐκείνους ὑπεργολάβους, καὶ ὅτι εἰς τούτους τὸ Δημόσιον, τὸ ὁποῖον κρατεῖ μέγα ποσὸν χρημάτων, καλὸν εἶναι νὰ δώσῃ τὰ καθυστερούμενα ποσά, δίδον εἰς τὴν παροχὴν ταύτην εἴτε τὸ ὄνομα τοῦ βοηθήματος εἴτε τὸ τῆς ἀποζημιώσεως.

§31Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Διαφέρει.

§32ΚΡΙΤΣΑΣ. Ἀδιαφορῶ ἐγὼ ὡς πρὸς τὸ ὄνομα, τὸ ὁποῖον θὰ δοθῇ εἰς τὸ χορήγημα αὐτὸ, ἀποβλέπω δὲ μόνον εἰς τὴν οὐσίαν τοῦ πράγματος, ἤτοι εἰς τὴν ὁπωσδήποτε ἀποζημίωσιν τῶν ζημιωθέντων ἐκείνων ἐν Λαμίᾳ, καὶ τοσούτῳ μᾶλλον, καθόσον, ὡς ἐνθυμοῦμαι, ἐν τῷ προϋπολογισμῷ, τῷ ὑπὸ τῆς παρούσης Κυβερνήσεως ὑποβληθέντι, ἀναγράφεται κονδύλιόν τι ἐκ 400,000 δραχμῶν, προωρισμένον νὰ δοθῇ εἰς τοὺς ἐμποροβιομηχάνους τοὺς ζημιωθέντας ἐν Πελοποννήσῳ ὑπὸ τοῦ ἀναλαβόντος τὴν κατασκευὴν τοῦ σιδηροδρόμου Μύλων–Καλαμῶν μετὰ τὴν πτώχευσιν αὐτοῦ. Ἐνῷ δὲ οἱ πιστώσαντες τὸν ἐργολάβον ἐκεῖνον ἢ τοὺς ὑπεργολάβους τοῦ ἔργου ἐκείνου ἀποζημιοῦνται, δὲν ἐννοῶ τὸν λόγον, διὰ τὸν ὁποῖον δὲν πρέπει ν’ ἀποζημιωθῶσι καὶ οἱ ἐν Λαμίᾳ ὑποστάντες ὁμοίας καὶ ὑπὸ τὰς αὐτὰς περιστάσεις ζημίας. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ καὶ πάλιν τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ πρόνοιαν καὶ περὶ ἐκείνων, διότι ἄλλως ἡ ἀγορὰ τῆς Λαμίας, μὴ οὖσα πλουσία, θὰ πάθῃ σπουδαίως, ὡς ἐκ τῆς καθυστερήσεως τοῦ λίαν δι’ αὐτὴν σεβαστοῦ ποσοῦ τῶν 600 χιλιάδων δραχμῶν.

§33Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Περὶ τοῦ σιδηροδρόμου Πειραιῶς–Λαρίσης δὲν ἐπραγματεύθην, διότι δὲν γνωρίζω πῶς ἔχουσι τὰ κατ’ αὐτόν. Ἀπεκρίθην πρὸς τὸν κ. ἐκ Μεσσήνης συνάδελφον, διδοὺς εἰς αὐτὸν πληροφορίας περὶ τοῦ σιδηροδρόμου Μύλων–Καλαμῶν. Περὶ τοῦ σιδηροδρόμου Πειραιῶς–Λαρίσης ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν θέλει ἀσχοληθῆ νὰ ἐξετάσῃ· νομίζω ὅμως ἀναγκαῖον νὰ ἐπαναλάβω πρὸς τὸν κ. ἐκ Φθιώτιδος Βουλευτὴν, ὅτι ἡ ἀποζημίωσις διαφέρει τῆς βοηθείας. Δὲν εἶναι ταυτόν. Ἀποζημίωσις εἶναι ἡ ἀπόδοσις ἀκεραίου τοῦ ποσοῦ, τὸ ὁποῖον ὀφείλει τις νὰ ἀποδώσῃ εἰς ἄλλον· βοήθεια δὲ εἶναι χορηγία ποσοῦ τινος, κατὰ βούλησιν τοῦ χορηγοῦντος, πρὸς περίθαλψιν τοῦ λαμβάνοντος αὐτό. Τὸ ποσὸν τῆς βοηθείας δὲν προσδιορίζει τὸ ποσὸν τῆς ζημίας, ἀλλὰ προσδιορίζει ἡ οἰκονομικὴ ἀδυναμία ἢ ἡ ἀνικανότης τοῦ παθόντος. Καθιστᾷ εὔλογον μὲν τὴν βοήθειαν ἡ ζημία, ἀλλὰ δὲν κανονίζει τὸ ποσὸν τῆς βοηθείας, τὸ ὁποῖον κανονίζει ἡ οἰκονομικὴ ἀδυναμία τοῦ βοηθουμένου.

§34ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι, ὅπως καὶ ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶπε, τὸ Κράτος δὲν ἔχει ὑποχρέωσίν τινα μήτε πρὸς τοὺς ζημιωθέντας ἐκ τῆς πτωχεύσεως τοῦ Ρολὲν, μήτε πρὸς τοὺς ζημιωθέντας ἐκ τῆς πτωχεύσεως τοῦ ἐργολάβου τοῦ σιδηροδρόμου Πειραιῶς–Λαρίσης...

§35Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ὑπάρχουσιν ἀληθῶς ποσὰ χρηματικὰ, τὰ ὁποῖα κατετέθησαν εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον εἴτε λόγῳ ἐγγυήσεως, εἴτε λόγῳ κρατήσεως, ἀλλ’ οὐδεμίαν ἔδωκα γνώμην περὶ τούτου, διότι πρέπει νὰ μελετηθῇ ἡ ὑπόθεσις.

§36ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δὲν ἤθελον καὶ ἐγὼ νὰ κάμω παρατήρησιν ἐπὶ τούτου. Ἀλλὰ καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸν σιδηρόδρομον Μύλων–Καλαμῶν καὶ τὰς ζημίας τὰς ἐπελθούσας εἰς διαφόρους προμηθευτὰς ἐν Τριπόλει, νομίζω ὅτι ἐκτὸς τῶν σκέψεων καὶ ἐρευνῶν, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο καὶ τὰς ὁποίας ἀνέφερεν ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, συνέβη καὶ τι ἄλλο. Δὲν ἐνθυμοῦμαι ἀκριβῶς ἐπὶ τίνος Ὑπουργείου ἐγένετο ὁ σύνδεσμος τῆς περιθάλψεως καὶ τοῦ βοηθήματος τούτου ὑπὲρ τῶν παθόντων ἐκ τῆς πτωχεύσεως τοῦ Ρολὲν μετὰ τῆς περατώσεως τοῦ ἐλλείποντος μέρους τῆς γραμμῆς, τοῦ συνδέοντος τὴν Τρίπολιν μὲ τὸ Διαβολίτσι. Ἡ ἑταιρία, ἡ ὁποία εἶχεν ἀναλάβει τὴν κατασκευὴν τοῦ τμήματος τούτου, καὶ ἡ ὁποία ἐξακολουθεῖ οὖσα ὑπόχρεως διὰ τὴν κατασκευὴν αὐτοῦ, ἡ ἑταιρία αὕτη, ἐξ ὅσων ἔμαθον καὶ ἐγὼ ἐν Τριπόλει, ἦλθεν εἰς συνεννόησιν μὲ τοὺς διαφόρους παθόντας, καὶ νομίζω, ὅτι ἔφθασεν εἰς μίαν συνεννόησιν μετ’ αὐτῶν, ἱκανοποιοῦσαν αὐτούς, ἥτις ἀπῄτει δαπάνην 350,000 περίπου δραχμῶν.

§37ΑΛΚ. ΔΕΛΗΓΙΑΝΝΗΣ. 20%.

§38ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Δὲν ἐπιμένω· δυνατὸν νὰ ἦναι 350 ἢ 330 ἢ 380 χιλιάδες. Δὲν πρόκειται περὶ τούτου. Ἀλλ’ ἐξ ὅταν ἐγὼ τοὐλάχιστον ἐπληροφορήθην τότε, εἶδον ὅτι διὰ μιᾶς θυσίας, διδομένης ὑπὸ τὸν τίτλον βοηθήματος ἀπὸ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ἑταιρία, ἥτις ἦτο ὑπόχρεως νὰ κατασκευάσῃ τὸ τμῆμα τοῦτο τοῦ σιδηροδρόμου, ἀνεδέχετο νὰ ἄρξηται τοῦ ἔργου, νὰ παραλάβῃ τὰ τῆς ἐργασίας αὐτῆς, καὶ νὰ ἄρξηται τῆς κατασκευῆς τοῦ τμήματος αὐτοῦ. Ἐὰν τοῦτο ἦναι ἀκριβές,—καὶ ὑποθέτω ὅτι εἶναι ἀκριβές, διότι ἐνθυμοῦμαι ὅτι πολλοὶ ἐκ τῶν παυθέντων καὶ ἐν ἐκ τῶν μελῶν τῶν διευθυνόντων τὴν ἑταιρίαν, ἥτις ἀνέλαβε τὴν κατασκευήν, μοὶ τὸ ἐβεβαίωσαν τότε, (ἴσως εἶναι 1½ ἔτος καὶ περισσότερον)—ἐὰν, λέγω, τοῦτο ἦναι ἀκριβές, νομίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις πρέπει νὰ συνδέσῃ τὰ δύο ταῦτα ζητήματα, πρέπει νὰ συνδέσῃ τὸ ζήτημα τοῦ βοηθήματος, τὸ ὁποῖον θὰ δώσῃ εἰς τοὺς παθόντας ἐν Τριπόλει, μὲ τὸ ζήτημα τῆς ἐνάρξεως τῆς κατασκευῆς τοῦ τμήματος τούτου· πρέπει νὰ πράξῃ τοῦτο, διότι τὸ συμφέρον τοῦ Δημοσίου τὸ ἀπαιτεῖ, ἀλλὰ καὶ δι’ ἕνα ἄλλον λόγον, διότι βοήθημα ἁπλῶς, ἄνευ δικαιολογικῆς τινος αἰτίας, δὲν νομίζω ὅτι σήμερον τὸ Κράτος εἶναι εἰς κατάστασιν νὰ δώσῃ. Ἐὰν παραδεχθῶμεν τὸ ἐναντίον, θὰ ἔχωμεν καὶ ἄλλους παθόντας, εἰδικώτερον τοὺς ἐκ τοῦ σιδηροδρόμου Λαρίσης, οἵτινες θ’ ἀπαιτήσωσιν ἐπίσης βοήθημα, ἴσως πολὺ μεγαλείτερον. Καὶ δι’ ἄλλα ἐπίσης ἔργα θὰ παρουσιασθῶσιν ἀπαιτήσεις, στηριζόμενοι εἰς τὴν αὐτὴν δικαιολογίαν· δικαιολογία δὲ δικαιολογοῦσα πληρέστατα τὸ βοήθημα, τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ δοθῇ ἐν Τριπόλει, θὰ ἦναι, ὅτι διὰ τοῦ βοηθήματος τούτου εὐκολύνεται ἡ ἔναρξις τῆς κατασκευῆς. Διὰ τοῦτο ἐπαναλαμβάνω τὴν σύστασιν, ὅπως μελετηθῇ τὸ ζήτημα πληρέστερον καὶ συνδεθῇ ἡ θυσία αὕτη τοῦ Δημοσίου, χάριν βοηθήματος τῶν παθόντων ἐν Τριπόλει, μὲ τὴν ἐνέργειαν καὶ τὴν ἐξασφάλισιν τῆς τελειοποιήσεως τοῦ τμήματος ἐκείνου, τὸ ὁποῖον παρουσιάζει μεγάλην τὴν σπουδαιότητα, ὅπως πάντες γνωρίζομεν καὶ ὅπως πολλάκις ἀνεπτύχθη καὶ παρὰ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ παρὰ πολλῶν ἄλλων. Τότε μόνον ὁ σιδηρόδρομος Μύλων–Καλαμῶν θ’ ἀποβῇ σιδηρόδρομος ὠφέλιμος εἰς τὴν χώραν, τότε θὰ ἀποβῇ ἴσως καὶ προσοδοφόρος διὰ τὸ Δημόσιον.

§39Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὁ κ. ἐξ Ἄρτης συνάδελφος γνωρίζει ὅτι ἡ κατασκευὴ τοῦ ὑπολοίπου μέρους τῆς γραμμῆς τοῦ σιδηροδρόμου Μύλων–Καλαμῶν, ἤτοι τοῦ τμήματος ἀπὸ Τριπόλεως εἰς Διαβολίτσι, ὅτι ἡ κατασκευὴ αὕτη ἀνελήφθη ὑπὸ ἑταιρίας ἐπὶ τῇ βάσει συμβάσεως, ἡ ὁποία συνωμολογήθη μεταξὺ αὐτῆς καὶ τῆς Κυβερνήσεως, περιβληθείσης καὶ τὸ νομοθετικὸν κῦρος. Οὐδεὶς λόγος ὑπάρχει, ἵνα ἡ σύμβασις αὕτη θεωρηθῇ μὴ ὑπάρχουσα, ἑπομένως ἡ σύμβασις αὕτη ἰσχύει. Ἐὰν ἡ ἑταιρία, ἥτις εἶχεν ἀναλάβει δι’ αὐτῆς τὴν ὑποχρέωσιν νὰ προβῇ εἰς τὰ ἔργα τῆς κατασκευῆς τοῦ τμήματος, περὶ οὗ εἶπον, τοῦ τμήματος ἀπὸ Τριπόλεως εἰς Διαβολίτσι, δὲν προέβη μέχρι τοῦδε, ἰσχυρίζετο ὅτι δὲν προέβη, διότι οἱ διαδεξάμενοι ἡμᾶς δὲν εἶχον τὴν αὐτὴν γνώμην περὶ τούτου, ἢ ἐφρόνουν ὅτι ἄλλως ἔπρεπε νὰ μεταῤῥυθμισθῶσι τὰ περὶ τῆς ὀφειλομένης βοηθείας εἰς τοὺς ζημιωθέντας, καὶ ἑπομένως νὰ κανονίσωσιν ἄλλως τὰ τῆς κατασκευῆς τοῦ ὑπολοίπου τμήματος. Ἡμεῖς δὲν ἔχομεν τὴν γνώμην ταύτην, ἐν ὅσῳ ἡ ἑταιρία δηλοῖ, ὅτι εἶναι πρόθυμος νὰ ἐκτελέσῃ τὰς ὑποχρεώσεις της. Ἐδικαιολόγει, ὡς εἶπον, αὕτη τὴν ἀναβολὴν νὰ ἐκτελέσῃ τὰς ὑποχρεώσεις της διὰ τοῦ εἰρημένου λόγου. Διὰ τοῦτο ἐλάβομεν ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τὴν πρόνοιαν νὰ ἄρωμεν τὴν αἰτίαν, διὰ τὴν ὁποίαν ἡ εἰρημένη ἑταιρία ἰσχυρίζετο ὅτι ἠναγκάσθη νὰ ἀναλάβῃ τὴν κατασκευήν. Ἑπομένως, ἐὰν νῦν ἡ ἑταιρία ἤθελε κωλυθῆ νὰ ἀρχίσῃ τὰ ἔργα, ἂν δὲν ποιήσηται ἔναρξιν αὐτῶν, θέλει κηρυχθῆ ἔκπτωτος, καὶ ἑπομένως δὲν θέλει γείνῃ χρῆσις τῆς πιστώσεως, ἀλλὰ θέλει ἀνευρεθῆ ἄλλη ἑταιρία, ἵνα μετ’ αὐτῆς συμφωνήσωμεν, ὅπως ἀναλάβῃ τὴν κατασκευήν. Οὕτως ἔχει ἡ ὑπόθεσις, ἥτις φαίνεται συνδεδεμένη μετὰ τῆς βοηθείας τῶν δυστυχησάντων.

§40ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ὥστε συνδέεται τὸ ζήτημα;

§41Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Βεβαίως.

§42ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐμμένει ἀληθῶς ἐν τῇ αὐτῇ γνώμῃ, τὴν ὁποίαν πάντοτε ἐξέφρασεν ἐν τῇ Βουλῇ, ὅτι οὐδὲν δικαίωμα ἀποζημιώσεως ἔχουσιν οἱ ἐκ τῆς γραμμῆς τοῦ σιδηροδρόμου Μύλων–Καλαμῶν ζημιωθέντες. Εἶπεν ἐνταῦθα, ὅτι Βουλευταὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἐξήνεγκον ἐναντίαν γνώμην, μάλιστα δημοσίᾳ γνωμοδοτήσαντες, διὰ τῆς ὁποίας...

§43Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν εἶσθε ὑμεῖς.

§44ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Ἀκριβῶς αὐτὸ θὰ εἴπω· εἴμεθα σύμφωνοι. Δὲν εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ἦμαι τότε Βουλευτής, ἀλλ’ ὅτε εἰσῆλθον ὕστερον εἰς τὸ Κοινοβούλιον, ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ὑπεστήριξα, ὅτι ἐξαιρετικῶς εἰς τὴν ὑπόθεσιν Μύλων–Καλαμῶν ἐφρόνουν καὶ ἐξακολουθῶ νὰ φρονῶ, ὅτι οἱ ζημιωθέντες ἔχουσι δικαίωμα ἀγωγῆς. Εἶναι ἀληθὲς, ὅτι ἔμεινα ἐντελῶς μεμονωμένος ἐν τῇ Βουλῇ, ἀλλὰ διότι ἤμην μεμονωμένος, δὲν νομίζω ὅτι εἶμαι καὶ ἐν τῇ πλάνῃ. Ἰδοὺ δὲ ποῖαι εἶναι αἱ ἐξαιρετικαὶ περιστάσεις, ἕνεκα τῶν ὁποίων φρονῶ, ὅτι οἱ ζημιωθέντες ἔχουσι δικαίωμα ἀγωγῆς, διότι, ὡς ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως κάλλιστα γνωρίζει, τὰ ἐκτελεσθέντα ἔργα, ἕνεκα τῶν ὁποίων ἐπῆλθον εἰς τοὺς συμπολίτας μου ζημίαι 1,200,000,—ἂν δὲν ἀπατῶμαι — ἐξετελέσθησαν ἀκριβῶς μετὰ τὴν ἀπόφασιν τῆς Κυβερνήσεως, διὰ τῆς ὁποίας ἔπαυσε πλέον νὰ δίδῃ χρήματα εἰς τὴν ἑταιρίαν Ρολὲν καὶ ἐκήρυξε ταύτην ἔκπτωτον, μοὶ φαίνεται, τῶν δικαιωμάτων της. Τότε πολλοὶ τῶν ἐργατῶν, οἱ ὁποῖοι εἰργάζοντο εἰς τὴν γραμμὴν Τριπόλεως, ξένοι ὄντες, εὑρέθησαν εἰς στενοχωρίαν, ἠπειλεῖτο σχεδὸν ἡ τάξις, ὁ δὲ νομάρχης τότε Ἀρκαδίας συνέστησεν εἰς αὐτοὺς, κατ’ ἐντολὴν τῆς Κυβερνήσεως, νὰ ἐργασθῶσι, καὶ εἰργάσθησαν — καὶ ἐργολάβοι καὶ ὑπεργολάβοι— εἰς τὴν γραμμὴν, καὶ ἀκριβῶς ὅλα τὰ ἐκτελεσθέντα ἔργα ἐξετελέσθησαν ἀπὸ τῆς 10 Αὐγούστου, ἂν δὲν μ’ ἀπατᾷ ἡ μνήμη, μέχρι τῆς 15 Ὀκτωβρίου· καθ’ ὅλον δ’ αὐτὸν τὸν χρόνον ἡ Κυβέρνησις οὐδὲ λεπτὸν ἔδωκεν εἰς τὴν ἑταιρίαν Ρολὲν, διότι εἶχε παύσει νὰ δίδῃ, νομίζουσα ὅτι ἡ ἑταιρία εὑρίσκεται ἐν χρεωκοπίᾳ. Εἶπον λοιπὸν τότε εἰς τὴν Βουλὴν, καὶ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι διὰ τῆς δαπάνης τῶν ἐργολάβων, ὑπεργολάβων καὶ ἐργατῶν κατεσκευάσθη γραμμὴ, κατεσκευάσθη δημόσιον ἔργον, ἐκ τῆς κατασκευῆς δὲ τοῦ δημοσίου τούτου ἔργου ὠφελήθη ἡ Κυβέρνησις μὲ τὴν ζημίαν τῶν ἰδιωτῶν. Αὐτὸς εἶναι ὁ δικαιολογητικὸς λόγος τῆς ἐμῆς γνώμης...

§45ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Δὲν ἔχει πληρώσει τὸ Δημόσιον τὸ ἀντίτιμον αὐτῆς τῆς ἐργασίας;

§46ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Ὄχι... Αὐτὴν τὴν βάσιν εἶχον τὴν δικαιολογητικὴν, ὑποστηρίξας καὶ τότε, ἐπαναλαμβάνω δὲ καὶ σήμερον, ὅτι φρονῶ ὅτι δικαίωμα ἀγωγῆς ἔχουσιν οἱ ζημιωθέντες. Ἐπαναλαμβάνω δὲ πάλιν νὰ εἴπω, ὅτι ἔμεινα μεμονωμένος ἐν τῇ γνώμῃ μου. Ταῦτα εἶπον, ὅπως δικαιολογήσω τὴν πρᾶξιν τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία, ἐνῷ ἐμμένει ἐν τῇ γνώμῃ της, ὅτι δικαίωμα ἀγωγῆς δὲν ὑπάρχει κατὰ τοῦ Δημοσίου, ἀπεφάσισεν ἐν τούτοις, ἔστω καὶ ὑπὸ τὸν τύπον τῆς συνδρομῆς, νὰ ἔλθῃ ὁπωςδήποτε εἰς ἀνόρθωσιν ἀδικήματος φανερωτάτου. Καὶ πόσον νομίζετε, Κύριοι, ὅτι θὰ ἀποζημιώσῃ τοὺς ζημιωθέντας, ἂν ἡ πίστωσις ψηφισθῇ τῶν 400,000; οὔτε 30% ἐπὶ τῆς ὅλης ζημίας, μὴ ὑπολογιζομένων τῶν τόκων τῶν κεφαλαίων, τὰ ὁποῖα οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ ἀπὸ τοῦ 1891 ἐστερήθησαν. Διὰ τοῦτο θὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν νὰ προσκομίσῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὸν κατάλογον ἐκεῖνον τῆς ἐπὶ τόπου ἀποστολῆς ἐπὶ τῆς Κυβερνήσεως τοῦ κ. Δηλιγιάννη ἐπιτροπῆς, ἐν τῷ ὁποίῳ ἀκριβῶς σημειοῦνται κατ’ ὄνομα καὶ κατ’ ἀπαιτήσεις οἱ ζημιωθέντες, διὰ νὰ κρίνῃ ἡ Βουλή, ἂν ἡ πίστωσις τῶν 400,000, ἡ ζητουμένη, ἦναι ὄντως ὑπερβολική, ἢ μόνον ἐν μέρει ἀποζημιοῖ τοὺς ὄντως ἀδίκως ζημιωθέντας. Ταῦτα εἶχον νὰ εἴπω εἰς τὴν Βουλὴν, καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν εἰς πρώτην εὐκαιρίαν νὰ προσκομίσῃ τὸν κατάλογον.

§47ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι Βουλευταί, ἡ Τρίπολις πρὸ τῆς ἐμφανίσεως τῆς ἑταιρίας Ρολὲν πρὸς κατασκευὴν τοῦ σιδηροδρόμου Μύλων–Καλαμῶν ἤκμαζεν οἰκονομικῶς, διότι ὡς βάσιν οἰκονομικὴν εἶχε τὴν βιομηχανίαν καὶ τὴν γεωργίαν· καὶ ὀλίγα μὲν κέρδη προσεπορίζετο ἐκ τῶν κλάδων τούτων, ἀλλὰ σταθερά. Ἡ τότε Κυβέρνησις ἐπαρουσίασε μίαν ἑταιρίαν μὲ μεγάλην πολυτέλειαν, εἰς τὴν ὁποίαν ἔδωκε μεγάλην συνδρομὴν καὶ εἰς τὴν διαταγὴν τῆς ὁποίας ἐτέθησαν ὅλαι αἱ ἀρχαί· εἵπετο λοιπὸν οἱ συμπολῖταί μου Τριπολῖται νὰ περιβάλωσι ταύτην μὲ μεγάλην ἐμπιστοσύνην, καὶ τούτου ἕνεκα ἐχορήγησαν πολλὰς πιστώσεις εἴς τε τὰ πρωτεύοντα πρόσωπα τῆς ἑταιρίας καὶ εἰς τοὺς ἐργολάβους καὶ ἐργάτας αὐτῆς, διότι εἶχον πεποίθησιν εἰς τὴν Κυβέρνησιν τῆς πατρίδος των, ὅτι, ἀφοῦ ἐξέλεξε τὴν ἑταιρίαν αὐτὴν πρὸς κατασκευὴν τοιούτου ἔργου, εἶχε προσέξει εἰς τὸ φερέγγυον αὐτῆς. Περὶ τὸ 1,500,000 δραχμῶν οἱ βιομήχανοι τῆς Τριπόλεως καὶ ἔμποροι ἐπίστωσαν τὰ πρόσωπα τῆς ἑταιρίας, ἐργολάβους καὶ ὑπεργολάβους, πεποιθότες ὅτι ἡ Κυβέρνησις κατέβαλε πᾶσαν ἐπιμέλειαν ὡς πρὸς τὸ φερέγγυον τοῦ ἐργολάβου· ἀλλ’ εἰς τοῦτο ἠπατήθησαν, καὶ τούτου ἕνεκα τὸ Δημόσιον εὐθύνεται, οὐ μόνον διὰ τὸν λόγον, τὸν ὁποῖον ὁ κ. Τριανταφυλλάκος ἀνέπτυξε, καθόσον τῷ ὄντι πολλὰ τῶν ἔργων ἐξετελέσθησαν τῇ προτροπῇ τοῦ νομάρχου, ὁ ὁποῖος, καὶ ὅταν ἐκηρύχθη ἔκπτωτος ἡ ἑταιρία, παρεκίνει τοὺς ἐργάτας νὰ ἐξακολουθήσωσιν ἐργαζόμενοι, βεβαιῶν ὅτι ἡ Κυβέρνησις θ’ ἀποζημιώσῃ αὐτούς, εἴτε ἡ διάδοχος ἑταιρία, ἐξηκολούθησαν δὲ ἐπὶ τῇ βεβαιώσει ταύτῃ ἐπὶ ἀρκετὸν χρόνον νὰ ἐργάζωνται, ἐξαντλήσαντες τὰ κεφάλαιά των· ἀλλὰ καὶ ἡ διάδοχος ἑταιρία τοῦ Ρολὲν εἰς τὸ αὐτὸ σημεῖον ἦλθε...

§48ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ὑπάρχει διάδοχος;

§49ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀνετέθη ἡ περαίωσις τοῦ ἔργου εἰς τὴν Πιστωτικὴν Τράπεζαν...

§50Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐκάμετε σύγχυσιν ἐνταῦθα.

§51ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. .. τῆς ὁποίας οὐδὲ ἴχνος σώζεται. Οὕτω δὲ καταστράφησαν οἱ δυστυχεῖς συμπολῖταί μου. Ἐνέχεται λοιπὸν ἡ Κυβέρνησις, διότι οἱ ὑπάλληλοι αὐτῆς προέτρεψαν τοὺς ἐργάτας νὰ ἐξακολουθήσωσι τὴν ἐργασίαν, καὶ διότι δὲν κατέβαλε τὴν προσήκουσαν ἐπιμέλειαν πρὸς ἐκλογὴν τῆς ἑταιρίας. Οἱ συμπολῖταί μου, συμβαλλόμενοι πρὸς τὴν ἑταιρίαν, συνεβάλλοντο πρὸς αὐτὴν τὴν Κυβέρνησιν, τῆς ὁποίας ὑποκατάστατος ἦτο ὁ ἐργολάβος. Περὶ τὰ 1,500,000 ἐστερήθη ἡ ἀγορὰ τῆς Τριπόλεως, καὶ ταῦτα ἐξ αὐτῆς τῆς περιστάσεως, ἀλλὰ καὶ διότι εἶναι ὑπαίτιον τῆς ἀφερεγγυότητος τοῦ ἐργολάβου. Διὰ ταῦτα φρονῶ, ὅτι εἶναι ὑπεύθυνον εἰς ἀποζημιώσεις, καὶ οὐχὶ λόγῳ φιλανθρωπίας νὰ δώσῃ τὸ ἐλάχιστον χρηματικὸν ποσόν, τὸ ἐν τῷ προϋπολογισμῷ ἀναγραφόμενον.

§52ΚΡΙΤΣΑΣ. Ἐπαναλαμβάνω τὴν λησμονηθεῖσαν παράκλησίν μου, ἰδίως διότι, μεθ’ ὅσα ἐλέχθησαν ὑπὸ τῶν προαγορευσάντων συναδέλφων ἐκ Μαντινείας, πείθομαι ἀδιστάκτως, ὅτι καὶ οἱ ἐν Λαμίᾳ ἐζημιώθησαν ὑπὸ τὰς αὐτὰς περιστάσεις, ὡς καὶ οἱ ἐν Τριπόλει. Δὲν θὰ ἐπέμενον εἰς τὴν ἀξίωσιν ταύτην, ἂν δὲν ἔβλεπον ἀναγεγραμμένον ἐν τῷ προϋπολογισμῷ (σελ. 52 Ὑπουργ. Ἐσωτερικῶν) τὸ ἑξῆς κονδύλιον (ἀναγινώσκει): «Συνδρομὴ εἰς τοὺς ζημιωθέντας ἐκ τῆς πτωχεύσεως τοῦ ἐργολάβου κατασκευαστοῦ τοῦ σιδηροδρόμου Μύλων–Καλαμῶν, χορηγητάς, παντοπώλας, ἐργάτας κλπ. ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ συνταχθέντος ὑπὸ τῆς πρὸς τοῦτο σταλείσης ἐπὶ τόπου ἐπιτροπῆς καταλόγου τῶν πρὸς αὐτοὺς ὀφειλομένων δραχ. 400,000.» Δίδονται 400 χιλιάδες δραχμῶν, τὴν χορήγησιν τῶν ὁποίων ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως δύναται νὰ ὀνομάσῃ βοήθημα, ἀποζημίωσιν, συνδρομὴν ἢ καὶ ἐλεημοσύνην. Ἀλλ’ ἐνῷ δίδεται συνδρομὴ εἰς τὴν ἀγορὰν τῆς Τριπόλεως, τὴν ὁποίαν, ἀκμαίαν οὖσαν, δὲν δύναται νὰ κλονίσῃ ἐπαισθητῶς ἡ ἔλλειψις τοῦ ἑνὸς ἑκατομμυρίου δραχμῶν, εἰς τὸ ὁποῖον, ὡς εἶπον οἱ ἐκ Μαντινείας συνάδελφοι, ἀνέρχεται ἡ ὅλη ζημία, δίκαιον, νομίζω, εἶναι νὰ δοθῇ ὁμοία συνδρομὴ καὶ εἰς τὴν Λαμίαν, διὰ τὴν ὁποίαν τὸ ποσὸν τῶν 600 χιλιάδων δραχμῶν ἀποτελεῖ τὸ μεῖζον μέρος τῶν κεφαλαίων της.

§53ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Οἱ κάτοικοι Ἁγίου Κωνσταντίνου τοῦ δήμου Δαφνησίων τῆς Λοκρίδος διὰ τηλεγραφήματός των, ἀπευθυνομένου πρὸς ἐμέ τε καὶ τὸν ἀξιότιμον συνάδελφόν μου, παραπονοῦνται, ὅτι οἱ καρποί των, μόλις θερισθέντες ἐκ τῶν ἀγρῶν, κατεσχέθησαν ὑπὸ τοῦ οἰκείου δασάρχου, ἐπὶ τῷ λόγῳ ὅτι οἱ ἀγροὶ οὗτοι κεῖνται ἐπὶ ἀπηγορευμένης διὰ καλλιέργειαν τοποθεσίας συνεπείᾳ πυρκαϊᾶς, πρὸ ἐτῶν πολλῶν ἐπισυμβάσης ἐκεῖ. Καθ’ ἃς ἔχω πληροφορίας, ἡ ἀπαγόρευσις τῆς καλλιεργείας λήγει μετὰ διετίαν, οἱ κάτοικοι ὅμως Ἁγίου Κωνσταντίνου, ὑπείκοντες εἰς ἀναπόδραστον ἀνάγκην, ἠθέτησαν ἀπὸ τοῦ παρελθόντος φθινοπώρου τὴν περὶ ἧς ὁ λόγος ἀπαγόρευσιν. Τὸ παρελθὸν ἔαρ, ὡς γνωστὸν, συνέβησαν οἱ μεγάλοι καὶ καταστρεπτικοὶ σεισμοὶ ἐν Λοκρίδι, συνεπείᾳ τῶν ὁποίων εἶδον οἱ κάτοικοι Ἁγίου Κωνσταντίνου ὄχι μόνον τὸ χωρίον των ἀνατρεπόμενον ἐκ θεμελίων, ἀλλὰ καὶ μέγα μέρος τῶν παρὰ τὴν παραλίαν ἀγρῶν των βυθιζόμενον καὶ μεταβαλλόμενον εἰς θάλασσαν. Παρὰ τοῖς τότε μάλιστα ἐπισκεψαμένοις τὰ μέρη ἐκεῖνα σεισμολόγοις ἐπεκράτησεν ἡ γνώμη, ὅτι ἡ καθίζησις τοῦ ἐδάφους ἠδύνατο νὰ ἐξακολουθήσῃ μέχρι τοῦ παρακειμένου ὄρους, ἐπὶ τῆς κλιτύος τοῦ ὁποίου ἀπεφασίσθη ὑπὸ τῶν ἀρχῶν νὰ γείνῃ ὁ νέος συνοικισμὸς τῶν κατοίκων τοῦ Ἁγίου Κωνσταντίνου. Ἐν τῷ μέσῳ τοιαύτης καταστάσεως πᾶς τις θὰ εὕρῃ δικαιολογημένους πληρέστατα τούτους, ἐὰν, ἀφήσαντες ἀκαλλιεργήτους τοὺς ὑπολειπομένους ἐν τῇ παραλίᾳ ἀγρούς των, ἠναγκάσθησαν νὰ καλλιεργήσωσι τοὺς ἐπὶ τῶν κλιτύων τοῦ ὄρους κειμένους, ἐναντίον τῆς ἀπαγορεύσεως τῆς δασικῆς ὑπηρεσίας, ἕνεκα τῆς ἐπισυμβάσης ἐκεῖ πυρκαϊᾶς. Τί ἠθέλατε νὰ κάμωσιν; Εἶχον μείνῃ ἄστεγοι ἐκ τῶν σεισμῶν, ἀπολέσαντες καὶ τὸ πλεῖστον μέρος τῆς κινητῆς περιουσίας των. Παρὰ τοῦ Δημοσίου οὐδεμία ἀπολύτως συνδρομὴ παρεσχέθη εἰς αὐτούς. Ἐκ τῶν ἐράνων οὐδ’ ὀβολὸς ἔφθασε μέχρις αὐτῶν. Ἐν τῇ ἀπελπισίᾳ των ἐσκέφθησαν ν’ ἀθετήσωσι τὴν περὶ καλλιεργείας ἀπαγόρευσιν τῆς δασικῆς ὑπηρεσίας, ὅπως οὕτω τοὐλάχιστον ἐξοικονομήσωσι τὸν ἐπιούσιον ἄρτον τῶν οἰκογενειῶν των. Τὸν ἄρτον των τοῦτον ζητεῖ νὰ τοῖς ἀποστερήσῃ νῦν, διὰ τῆς ἀναγγελθείσης κατασχέσεως τῶν καρπῶν των, ὁ κ. δασάρχης. Ἔχων δι’ ἐλπίδος, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν καὶ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐν ἀγνοίᾳ διατελῶν ὅλων αὐτῶν τῶν θλιβερῶν περιστατικῶν ἐξέδωκε τὴν περὶ κατασχέσεως διαταγὴν, εἶμαι βέβαιος, ὅτι θὰ σπεύσῃ νῦν, ὅτε πληροφορεῖται, πῶς ἔχουσι τὰ πράγματα, νὰ ἀνακαλέσῃ αὐτὴν καὶ ν’ ἀφήσῃ εἰς τοὺς δυστυχεῖς κατοίκους τοῦ Ἁγίου Κωνσταντίνου, ὅπως ἐν τῷ μέσῳ τῆς ἄλλης κακοδαιμονίας των διασώσωσι τοὐλάχιστον τὸν ἐπιούσιόν των ἄρτον. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ θὰ ὑπενθύμιζον τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸν τὴν πολλάκις ἀπευθυνθεῖσαν πρὸς αὐτὸν σύστασίν μου, ὅπως ἐπισπεύσῃ τὴν δημοσίευσιν τοῦ Β. Διατάγματος, τοῦ ἐγκρίνοντος τὸ νέον σχέδιον τῆς Ἀταλάντης.

§54Γ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Καταθέτω ἀναφορὰν εἰς τὴν Βουλὴν τῶν δημοδιδασκάλων Γυθείου, διὰ τῆς ὁποίας παρακαλοῦσι τὴν Βουλὴν νὰ μὴ ἐπιψηφίσῃ τὸ περὶ δημοτικῆς ἐκπαιδεύσεως νομοσχέδιον, θεωροῦντες αὐτὸ καταστρεπτικόν· καὶ ἐγὼ δὲ φρονῶ, ὅτι εἶναι τοιοῦτον, καὶ δὲν πιστεύω ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐπιμείνῃ εἰς τὴν ψήφισιν αὐτοῦ.

§55ΡΑΛΛΗΣ. Εὐχαρίστως ἀναγγέλλω, ὅτι ἡ ἐπὶ τοῦ Προϋπολογισμοῦ ἐπιτροπὴ ἐπεράτωσε τὴν προεξέλεγξιν τῶν ἐσόδων, καὶ εἰσῆλθεν εἰς τὰ ἔξοδα, ἀλλὰ δυστυχῶς, μεθ’ ὅλας τὰς ἐπανειλημμένας παρακλήσεις, δὲν προσήχθησαν πᾶσαι αἱ πληροφορίαι, τὰς ὁποίας ἐζητήσαμεν.

§56Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Δὲν γνωρίζω, εἰμὴ μίαν μόνον ἐπιθυμίαν ὑμῶν μὴ ἐκπληρωθεῖσαν, ἐκείνην, περὶ τῆς ὁποίας ἐγένετο χθὲς λόγος, ἤτοι περὶ τῆς καταθέσεως τῆς προσωρινῆς καταστάσεως τοῦ 1894 καὶ 1895 μέχρι τέλους Ἀπριλίου, διότι περὶ Μαΐου δὲν ἠδύνατο νὰ γείνῃ λόγος, μὴ ὑπαρχόντων, ὡς μοὶ εἶπεν ὁ Διευθυντὴς τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, τῶν στοιχείων. Περὶ τοῦ μηνὸς Ἀπριλίου μοὶ εἶπεν, ὅτι ἀσχολεῖται νὰ συγκεντρώσῃ τὰ στοιχεῖα, τότε δὲ θέλει μοὶ ἀποστείλει τὴν κατάστασιν, καὶ θέλω διαβιβάσει αὐτὴν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τοῦ Προϋπολογισμοῦ.

§57ΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀναγκάζομαι, κύριε Πρόεδρε, νὰ ἐκτελέσω καθῆκον κἄπως ἄχαρι· ἐκτελῶ δὲ ἐντολὴν συναδέλφου μου, τοῦ κ. Τσιτσάρα, παρὰ τοῦ ὁποίου ἔλαβον ταύτην τὴν στιγμὴν τηλεγράφημα, κατὰ τὸ ὁποῖον, ἐνῷ μετετέθησαν ἐκεῖθεν ἄλλοι ἀξιωματικοί, χάριν τοῦ ἀνεπηρεάστου τῆς μετ’ ὀλίγας ἡμέρας ἐνεργηθησομένης ἐν Εὐρυτανίᾳ ἐπαναληπτικῆς βουλευτικῆς ἐκλογῆς, διατηρεῖται ἐκεῖ ὁ στρατιωτικὸς ἰατρὸς Φαρμάκης, σκανδαλωδῶς ἐπεμβαίνων ὑπὲρ ἑνὸς τῶν ὑποψηφίων. (Ἀναγινώσκει τὸ τηλεγράφημα). Νομίζω ὅτι καλὸν θὰ ἦτο νὰ ληφθῇ πρόνοιά τις, διὰ νὰ μὴ ἀποπλανᾶται καὶ ἡ Κυβέρνησις ἀπὸ παραστάσεις πολλάκις ἐξ ἐνδιαφέροντος ἐκλογικοῦ παρεχομένας αὐτῇ. Βεβαίως ἡ Κυβέρνησις εἶναι καὶ κόμμα, καὶ ὡς κόμμα δύναται νὰ ἐνδιαφέρηται ὑπὲρ ἑνὸς ὑποψηφίου, καὶ οὐδὲν τὸ ἄτοπον εἰς τοῦτο, καὶ ἰδίως οὐδὲν τὸ δυνάμενον νὰ σκανδαλίσῃ ἐμέ. Καὶ ὡς κόμμα δύναται καὶ νὰ γράφῃ ἐν ταῖς ἐφημερίσιν ὅσα εἶδον σήμερον γραφέντα ἐν τῇ «Πρωΐᾳ». Ἀλλ’ ὡς Κυβέρνησις εἶναι ἀνάγκη νὰ μεριμνήσῃ νὰ μὴ ὑπάρχῃ ἄλλη παρεξήγησις ἐν τῇ ἐνεργείᾳ τῆς ἐκλογῆς αὐτῆς καὶ νὰ μὴ ὑπάρχωσι παρεξηγήσεις, αἱ ὁποῖαι σκανδαλίζουσιν, ὡς ἐπὶ τοῦ προκειμένου, αὐτοὺς τοὺς φίλους της, ὡς ἐσκανδαλίσθη ὁ κ. Τσιτσάρας δικαίως. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς μεταθέσεις τῶν ἄλλων, ἡ Κυβέρνησις ἐδικαιοῦτο, ἐν τῇ ἐξουσίᾳ αὐτῆς, νὰ προβῇ εἰς ταύτας· ἀλλ’ ἐνῷ μετέθεσεν ἀξιωματικοὺς ἄλλους, οἱ ὁποῖοι οὐδὲν ἔχουσιν ἐνδιαφέρον, κατ’ ἀντίθεσιν πρὸς τοῦτο διατηρεῖται στρατιωτικὸς ἰατρὸς ὁ κ. Φαρμάκης, ὁ ὁποῖος καὶ πολιτευόμενος ἐν τῷ τόπῳ εἶναι καὶ ἐνδιαφέρεται καὶ ἄλλοτε ὑπῆρξε Βουλευτής, ἐκ τῶν ἐνθερμοτάτων φίλων τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Οὗτος δὲ ἐργάζεται ἐκεῖ, περιέρχεται τὰ χωρία, διανέμει φάρμακα κλπ. Ὑποθέτω ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν γνωρίζει ταῦτα, ἀνακοινῶ δὲ αὐτὰ κατὰ καθῆκον ἐπισήμως ἐνταῦθα, ἵνα ἀμέσως λάβῃ πρόνοιαν περὶ περιστολῆς τῶν τοιούτων. Ἀλλὰ ποία θὰ ἦτο πρόνοια σοβαρά; Μετ’ ὀλίγας ἡμέρας ἐνεργεῖται ἡ ἐκλογή, ἑκάστη δὲ στιγμὴ παρερχομένη ἀνοίγει στάδιον παρεξηγήσεων· λοιπὸν πρέπει τηλεγραφικῶς ὁ στρατιωτικὸς ἰατρὸς κ. Φαρμάκης ν’ ἀπαλλαγῇ τῆς ἐνοχλήσεως τοῦ νὰ περιφέρηται εἰς τὰ χωρία ψηφοθηρῶν, καὶ ἀπαλλαγῇ καὶ τὸ Δημόσιον τῆς δαπάνης τῶν φαρμάκων, τὰ ὁποῖα οὗτος διανέμει δωρεάν.

§58ΣΜΟΛΕΝΙΤΖ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Περὶ τῶν πληροφοριῶν, τὰς ὁποίας ἔδωκεν ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς ἐξ Εὐρυτανίας, οὐδὲν γνωρίζω. Θὰ ἐξετάσω καὶ θὰ πράξω τὰ δέοντα. Βεβαίως ὅμως, ὡς ἰατρὸς στρατιωτικός, οὐδεὶς ἔχει ἐξουσίαν νὰ διανέμῃ φάρμακα τοῦ Δημοσίου.

§59Γ. ΚΟΖΑΚΗΣ ΤΥΠΑΛΔΟΣ. Πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν δίδω τὴν ἑξῆς πληροφορίαν. Μοὶ ἀνεκοινώθη τὸ ἑξῆς τηλεγράφημα ἐκ Κερατέας: «Κατόπιν νομίμου συνελεύσεως κοινότητος Κερατέας πρὸς ἐκλογὴν ἀγροφυλάκων, συνεπείᾳ διαταγῆς Νομαρχίας, ἀπεστάλησαν παρὰ ταύτης ἀστυνόμῳ Θορικίων, ὑπολοχαγῷ Μπαΐρᾳ, σχετικὰ ἐκλογῆς πρὸς ἐνέργειαν τῶν νομίμων, ἀλλ’ οὗτος, ἐκ πνεύματος ἐμπαθείας κατὰ δημοτικῆς ἀρχῆς δι’ ἐκκρεμεῖς κατ’ αὐτοῦ μηνύσεις, ἀντιποιούμενος δικαστικὰ καθήκοντα, ἄνευ οὐδενὸς δικαιώματος ἐκήρυξε πρωτόκολλον ἐκλογῆς ἀγροφυλάκων πλαστὸν, καὶ ἐνεργεῖ ἀνακρίσεις περὶ τῆς γνησιότητος τῶν ὑπογραφῶν τῶν ἐκλογέων, ὧν τὸ γνήσιον ἐπεκύρωσε δήμαρχος Θορικίων, καὶ ἐὰν σχετικὴ διακήρυξις δημάρχου ἀναγνωσθῇ ἐπ’ ἐκκλησίας, ἕνεκα σκανδαλώδους ταύτης διαγωγῆς ἀπειλεῖται διατάραξις δημοσίας τάξεως, καὶ ὡς ἐκ τῆς ἀναβολῆς διορισμοῦ ἐκλεχθέντων ἀγροφυλάκων σπουδαῖα συμφέροντα κοινότητος ἀπειλοῦνται. Παρακαλοῦμεν ληφθῶσι μέτρα πρὸς ἄρσιν τοιούτου σκανδάλου καὶ πρόληψιν δυσαρέστων σκηνῶν» Τὸ τηλεγράφημα τοῦτο νομίζω ὅτι εἶναι χθεσινόν.

§60ΚΥΡ. Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Πρὸ δύο ἀκριβῶς ἡμερῶν ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Ἀττικῆς κ. Ἀγγελόπουλος μοὶ ἀνεκοίνωσε τὸ τηλεγράφημα τοῦτο, ἐγὼ δὲ ἔσπευσα ἀμέσως νὰ τηλεγραφήσω, ὅπως λάβω πληροφορίας. Εὐθὺς ὡς λάβω ταύτας, θέλω τὰς ἀνακοινώσει εἰς τὴν Βουλήν.

§61Γ. ΚΟΖΑΚΗΣ ΤΥΠΑΛΔΟΣ. Μοὶ ἦτο ἄγνωστον, ὅτι ἀνεκοινώθη εἰς ὑμᾶς τὸ τηλεγράφημα. Ἐννοεῖται, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς, λαβὼν γνῶσιν αὐτοῦ, θέλει ἐνεργήσει δραστηρίως, διότι πρόκειται περὶ δημοσίας τάξεως. Ἑπομένως τοιαύτη περίπτωσις ἀπαιτεῖ σύντονον ἐνέργειαν.

§62ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐν σχέσει πρὸς ὅσα ἐλέχθησαν πρὶν περὶ σεισμῶν τῆς Λοκρίδος, θὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ ἐπισπεύσῃ τὴν δημοσίευσιν τοῦ διατάγματος, δι’ οὗ ἐγκρίνεται τὸ νέον σχεδιάγραμμα τῆς πόλεως Ἀταλάντης. Μετὰ τὴν ἐπελθοῦσαν καταστροφὴν ἐσκέφθησαν νὰ κάμωσι νέον σχέδιον τῆς πόλεως ταύτης, ἀλλ’ εἰ καὶ παρῆλθεν ἔκτοτε ἔτος ὁλόκληρον, δὲν κατωρθώθη ὅμως ἀκόμη νὰ δημοσιευθῇ τὸ σχετικὸν σχεδιάγραμμα. Τί δὲ συνέβη οὕτως; Ὅσοι μὲν ἦσαν φίλοι τῆς τέως κρατούσης φατρίας ἐλάμβανον ἄδειαν καὶ ᾠκοδόμουν οἰκίας. Οἱ ἄλλοι ὤφειλον νὰ περιμένωσιν εἰς τὰ παραπήγματα, ἐν ὥρᾳ χειμῶνος καὶ θέρους, τὴν δημοσίευσιν τοῦ διατάγματος. Τὸ διάταγμα εἶναι ἕτοιμον πρὸ πολλοῦ, δὲν ἠξεύρω δὲ ποῦ ἔχει σκαλώσει. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ζητήσῃ περὶ τούτου πληροφορίας καὶ ἐπισπεύσῃ τὴν δημοσίευσιν αὐτοῦ.

§63ΒΟΤΣΗΣ. Ἐξ ὀνόματος τῶν ἐμπόρων τῆς πόλεως Πατρῶν θὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν νὰ σπεύσῃ καὶ ὑποβάλῃ νομοσχέδιον περὶ καταργήσεως τοῦ νόμου περὶ προληπτικοῦ συμβιβασμοῦ, ὁ ὁποῖος κατέστη προκλητικὸς τῆς πτωχεύσεως, καὶ ὄχι προληπτικός, καὶ κατήνεγκε καιριώτατον τραῦμα εἰς τὰ ἐμπορικὰ συμφέροντα. Ἤθελον ὑποβάλει ἐγὼ πρότασιν περὶ καταργήσεως τοῦ νόμου τούτου, ἀλλὰ φρονῶ, ὅτι, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις υἱοθετήσῃ τὸ ζήτημα, θὰ φθάσωμεν ἀσφαλέστερον εἰς τὸ ποθούμενον ἀποτέλεσμα.

§64Ν. ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Συντρέχω καὶ ἐγὼ τὸν κ. συνάδελφον ἐκ Πατρῶν, καὶ παρακαλῶ καὶ ἐγὼ τὴν Κυβέρνησιν νὰ ὑποβάλῃ νομοσχέδιον περὶ καταργήσεως τοῦ νόμου περὶ προληπτικοῦ τῆς πτωχεύσεως συμβιβασμοῦ, διότι ἡ ἀγορὰ τοῦ Πειραιῶς ἰδίᾳ πολὺ πάσχει ἐκ τούτου, καὶ πολλοί, δολιευόμενοι τὸν νόμον τοῦτον, ἀγοράζουσιν ἐμπορεύματα μεγάλης ἀξίας ἐπὶ πιστώσει, πωλοῦσιν ὅσα ἠγόρασαν, καὶ μετὰ ταῦτα προκαλοῦσι προληπτικὸν συμβιβασμόν, καὶ οὐδὲν πληρόνουσιν εἰς τοὺς δανειστάς των.

§65ΔΑΓΡΕΣ. Καὶ ἐκ μέρους τῶν Καλαμίων ἐμπόρων ὑποβάλλω καὶ ἐγὼ τὴν αὐτὴν παράκλησιν, διότι καὶ ἐν Καλάμαις τὸ αὐτὸ συμβαίνει. Πεποίθησις ἀδιάσειστος ὑπάρχει, ὅτι ὁ νόμος οὗτος συνετέλεσεν εἰς τὴν ἔκλειψιν τῆς πίστεως, διότι οὐδεὶς τῶν ἐμπόρων τολμᾷ νὰ χορηγήσῃ χρήματα εἰς τοὺς συναδέλφους του ἢ πρὸς μικρεμπόρους, ὧν πολλὰ παραδείγματα ἔχομεν, ὅτι, ἐνῷ ἐδανείσθησαν μεγάλα ποσά, προβαίνουσιν εἶτα εἰς αἴτησιν προληπτικοῦ συμβιβασμοῦ, κατὰ τὴν ὁποίαν οἱ μὲν εὐνοούμενοι δανεισταὶ λαμβάνουσι τὰ χρήματά των, οἱ δὲ μὴ εὐνοούμενοι οὐδὲν λαμβάνουσι.

§66Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Τοιαύτας παραστάσεις ἔχομεν πολλαχόθεν. Πρὸ μικροῦ ἐν τῷ ἀναγνωστηρίῳ τῆς Βουλῆς ἐκλήθην καὶ ἐδέχθην πληθὺν ἐμπόρων ἐκ Πειραιῶς, οἱ ὁποῖοι μάλιστα μοὶ ἐνεχείρισαν καὶ ὑπόμνημα, τὸ ὁποῖον ἔχω μετ’ ἐμαυτοῦ. Καὶ ἐκ Πατρῶν ὡσαύτως ἔχω τοιαύτας συστάσεις καὶ ἐξ ἄλλων πόλεων. Βεβαιῶ τοὺς Κυρίους, οἱ ὁποῖοι ἐπισπεύδουσι δι’ ἐπερωτήσεων τὴν ὑπόθεσιν, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον μελετᾷ περὶ τούτου, καὶ εὐθύς, ὡς θέλει σχηματίσει πεποίθησιν περὶ τῆς ἀνάγκης τῆς μεταβολῆς, θέλει ὑποβάλει εἰς τὴν Βουλὴν νομοθετικὸν μέτρον.

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς. Ὁ κ. Μαστραπᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§68ΜΑΣΤΡΑΠΑΣ. Ἀνέρχομαι, Κύριοι, τὸ βῆμα τοῦτο οὐχὶ ἵνα κάμω ἐπίδειξιν ῥητορικῆς, διότι οὔτε ῥήτωρ εἶμαι, οὔτε τὴν ἕξιν ἔχω τοῦ ὁμιλεῖν ἐνώπιον πολυπληθοῦς ἀκροατηρίου, καὶ δὴ ἐνώπιον Κοινοβουλίου, ἀλλ’ ἵνα εἴπω ὀλίγα τινὰ περὶ τῆς διατηρήσεως τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς καὶ περὶ τῆς ἀναθέσεως τῶν ἀστυνομικῶν καθηκόντων εἰς τὴν χωροφυλακήν. Παρακαλῶ δὲ ὑμᾶς νὰ μὲ ἀκροασθῆτε καὶ νὰ μὴ μὲ διακόψητε, διότι δὲν εἶμαι κάτοχος τοῦ βήματος. Τὴν ὕπαρξιν τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς θεωρῶ, Κύριοι, ἀναγκαιοτάτην καὶ ἄνευ τῆς προσθήκης εἰς αὐτὸ καὶ τῆς ὑπηρεσίας τῆς ἀστυνομίας, πολλῷ δὲ μᾶλλον, ὅταν τοῦτο ἔχῃ καὶ τὰ καθήκοντα αὐτῆς· διότι ἐν τῷ Ἀρχηγείῳ ὑπάρχει τὸ ἑνιαῖον τῆς διοικήσεως καὶ ἡ ἀναγκαία ἐπίβλεψις πρὸς τοὺς διαφόρους βαθμολόγους, καὶ διότι ἐν τῷ Ἀρχηγείῳ ὑπάρχει ἐῤῥωμένη ἀντίστασις κατὰ τῆς ἀναμίξεως τῆς πολιτικῆς, ἡ ὁποία, εἰσελθοῦσα πρὸ καιροῦ, κατέστρεψε τὴν χωροφυλακὴν (εὖγε! εὖγε!). Ἐφ’ ὅσον, Κύριοι, ἡ χωροφυλακὴ διῳκεῖτο παρὰ ἀρχηγῶν, ἤκμαζε καὶ μεγάλας ὑπηρεσίας προσέφερεν εἰς τὸν τόπον· ἴσως ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως γνωρίζει κάλλιον ἐμοῦ, ὅτε ὑπῆρχον ἀρχηγοὶ τῆς χωροφυλακῆς οἱ ἀοίδιμοι στρατηγοὶ Βλαχόπουλος καὶ Καρατζᾶς, ὁποία ἦτο ἡ χωροφυλακὴ καὶ ὁποίας ὑπηρεσίας προσέφερεν εἰς τὸν τόπον. Δὲν ἐννοῶ, Κύριοι, ὁποία ἀντισυνταγματικότης ὑπάρχει εἰς τὴν ὕπαρξιν τοῦ Ἀρχηγείου καὶ ὁποῖα ἐμπόδια ἔφερε τοῦτο εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀφοῦ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν καὶ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἔχουσι πειθαρχικὴν δικαιοδοσίαν ἐπ’ αὐτοῦ καὶ δύνανται νὰ ἐπιβάλλωσι τιμωρίας, τὰς ὁποίας δὲν δύνανται νὰ ἐπιβάλλωσι πρὸς ἄλλους ἀνωτέρους ὑπαλλήλους. Ἔχει τὸ δικαίωμα ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν διὰ πᾶσαν παρεκτροπὴν νὰ τιμωρῇ τὸν ἀρχηγὸν μὲ φυλάκισιν μέχρι 2 μηνῶν, καὶ δύναται νὰ τὸν ἀντικαθιστᾷ εἰς πᾶσαν στιγμήν. Ἡ κατάργησις, Κύριοι, τοῦ Ἀρχηγείου, ἔχω πλήρη βεβαιότητα, ὅτι ταχέως θὰ ἀποδείξῃ εἰς ἡμᾶς, ὅτι ἐπράξαμεν σφάλμα, καὶ ἡ ἰδία Κυβέρνησις θὰ εὑρεθῇ εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ διορίσῃ καὶ πάλιν ἀξιωματικοὺς διὰ τὴν ἐπιτήρησιν τῶν κατωτέρων ὀργάνων, ἐφ’ ὅσον ἔχει τὴν στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν, τοὺς ὁποίους βεβαίως δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ παραλαμβάνῃ ἐκ τοῦ στρατεύματος. Καὶ ταῦτα μὲν εἶχον νὰ εἴπω περὶ τῆς διατηρήσεως τοῦ Ἀρχηγείου. Ἐπειδὴ δὲ ἡ Κυβέρνησις ἐβεβαίωσεν, ὅτι ταχέως θὰ φέρῃ καὶ τὸν νόμον περὶ καταργήσεως τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, θεωρῶ ἀναγκαῖον ἀπὸ τοῦδε, καίτοι τὸ ζήτημα τοῦτο δὲν πρόκειται νὰ συζητηθῇ σήμερον, νὰ ἐκφράσω τὴν γνώμην μου, εἰς ποῖον σῶμα θεωρῶ ὀρθὸν νὰ ἀνατεθῶσι τὰ καθήκοντα τῆς ἀστυνομίας. Νομίζω, Κύριοι, ὅτι τὸ σῶμα τῆς χωροφυλακῆς, ὡς ἐκ τοῦ προορισμοῦ του καὶ τοῦ ὀργανισμοῦ του, ἔχει ὅλα τὰ στοιχεῖα, ἵνα ἀναλάβῃ τὴν ἀστυνομίαν. Ἐὰν εἰς τὸ σῶμα τοῦτο δώσωμεν τοὺς ἐθελοντὰς τῶν 2,000, ὅσοι εἶναι οἱ ἀστυφύλακες, θέλομεν ἐπαναφέρει αὐτὸ εἰς τὴν πρώτην αὐτοῦ περιωπὴν, τὴν ὁποίαν ἀπώλεσε. Συνάμα δὲ — καὶ τοῦτο δύναται καὶ σήμερον νὰ πράξῃ ἡ Κυβέρνησις — νὰ λάβωμεν τὴν μερίδα τῶν κληρωτῶν ἐκ τῶν ἐπαρχιῶν ἐκείνων, τῶν ὁποίων οἱ ἄνδρες εἶναι κατάλληλοι διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τῆς χωροφυλακῆς, καὶ ὄχι ἐκ τῶν ἐπαρχιῶν ἐκείνων, τῶν ὁποίων οἱ ἄνδρες εἶναι ὅλως ἀκατάλληλοι διὰ τὴν ὑπηρεσίαν ταύτης. Εἶναι γνωσταὶ αἱ ἐπαρχίαι, αἱ ὁποῖαι παρέχουν ἄνδρας διὰ τὴν χωροφυλακὴν καὶ τὰ εὐζωνικὰ τάγματα· τοὺς κληρωτοὺς λοιπὸν τῶν ἐπαρχιῶν τούτων ὀφείλει ἡ Κυβέρνησις νὰ διατάξῃ τὰ στρατολογικὰ γραφεῖα νὰ κατατάττωσιν εἰς τὴν χωροφυλακὴν ἰδιαζόντως. Διὰ τῆς κατατάξεως τῶν 2,000 ἐθελοντῶν εἰς τὴν χωροφυλακὴν, τὸ σῶμα τοῦτο ὄχι μόνον θ’ ἀνακτήσῃ τὴν πρώτην αὐτοῦ περιωπὴν, ἀλλὰ καὶ μεγάλη οἰκονομία θὰ ἐπέλθῃ εἰς τὸ Δημόσιον· διότι, ἐνῷ διὰ τοὺς 2,000 ἀστυφύλακας ἔχομεν τρεῖς τάξεις, ἀνὰ 70, 80 καὶ 90 δραχμὰς, διὰ τὴν χωροφυλακὴν θὰ ἔχωμεν μίαν καὶ μὲ 45 μόνον δραχμὰς, ἀφοῦ ἔχομεν παράδειγμα τοὺς καταταχθέντας εἰς τὰ εὐζωνικὰ τάγματα 500 ἐθελοντὰς μὲ μισθὸν μόνον 30 δραχμῶν καὶ τὴν ἐνδυμασίαν των. Μεγάλην λοιπὸν οἰκονομίαν θέλομεν προσπορίσει εἰς τὸ Δημόσιον διὰ τῆς κατατάξεως ἐθελοντῶν εἰς τὴν χωροφυλακὴν, καὶ θέλομεν καταρτίσει σῶμα κατάλληλον διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τῆς χωροφυλακῆς καὶ τῆς ἀστυνομίας, ἀπαλλάσσοντες τὸ στράτευμα ἀπὸ τῆς ἀνασχολήσεως εἰς τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν. Ἐὰν δὲ, Κύριοι, ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀξιωματικῶν τῆς χωροφυλακῆς δὲν ἐπαρκῇ διὰ τὴν ὑπηρεσίαν αὐτῆς, ἀφοῦ ἀνατεθῇ εἰς αὐτὴν ἡ ἀστυνομικὴ ὑπηρεσία,—ἐννοῶ ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν ἐν συνδυασμῷ πρὸς δημοτικὴν ἀστυνομίαν, καὶ εἰς μὲν τὴν δημοτικὴν ἀστυνομίαν νὰ ἀνατεθῶσι μόνον τὰ καθήκοντα τῆς ἀγορᾶς καὶ τῆς καθαριότητος, ὅλα δὲ τὰ ἄλλα νὰ τὰ ἔχῃ ἡ χωροφυλακή,— ἐὰν, λέγω, οἱ ἀξιωματικοὶ τῆς χωροφυλακῆς δὲν ἐπαρκῶσι καὶ διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τῆς ἀστυνομίας, ἡ ὁποία θ’ ἀνατεθῇ εἰς τὴν χωροφυλακὴν, τὸ Ὑπουργεῖον δύναται κάλλιστα νὰ μεταθέσῃ ἀξιωματικοὺς ἐκ τῶν διαφόρων σωμάτων, ἐκείνους οἱ ὁποῖοι θέλουσι νὰ μετατεθῶσι καὶ δύνανται νὰ ὦσι κατάλληλοι διὰ τὸν σκοπὸν τοῦτον, διότι πᾶς ἀξιωματικὸς δὲν εἶναι κατάλληλος δι’ ἀστυνομικὰ καθήκοντα. Πᾶν ἄλλο κατασκεύασμα ἀστυνομίας, κατὰ τὴν γνώμην μου, δὲν θὰ δυνηθῇ νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὰς προσδοκίας ἡμῶν, καὶ ταχέως θ’ ἀναγκασθῶμεν καὶ πάλιν νὰ τὸ μεταβάλωμεν. Εἴχομεν, Κύριοι, διοικητικὴν ἀστυνομίαν, ἀλλὰ καὶ ἡ ἀστυνομία αὕτη, νομίζω, δὲν ἀφῆκε καλὰς ἐντυπώσεις, ὁ δὲ ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν Ὑπουργὸς κ. Λεβίδης θὰ ἐνθυμεῖται, νομίζω, μίαν ἡμέραν, καθ’ ἣν εἰσῆλθεν εἰς τὸ Κοινοβούλιον ἐξηγριωμένος, διότι ὁ λαὸς ἐξυλοκοπεῖτο παρὰ τῶν κλητήρων τῆς διοικητικῆς ἀστυνομίας ἔξωθεν τῶν προπυλαίων τοῦ Βουλευτηρίου. Πᾶν ἄλλο λοιπὸν κατασκεύασμα, τὸ ὁποῖον ἤθελε γείνῃ πρὸς ἀντικατάστασιν τῆς σημερινῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας θὰ ἔχῃ τὰ αὐτὰ κακὰ, τὰ ὁποῖα εἶχε καὶ ἡ διοικητικὴ ἀστυνομία. Δὲν θέλω νὰ ἀναφέρω καὶ τὰ ἄλλα κακὰ τῆς διοικητικῆς ἀστυνομίας, τὰ τῶν χαρτοπαιγνίων, τῶν κοινῶν καταστημάτων καὶ λοιπὰ, ἅτινα εἰς πάντας εἶναι γνωστά. Δὲν ἔχω, Κύριοι, νὰ εἴπω περισσότερα, διότι, ὡς στρατιώτης, μόνον ὅ,τι ἐκ τῆς πείρας ἠδυνήθην νὰ ἀρυσθῶ γνωρίζω. Περαίνων δὲ τὸν λόγον, θὰ παρακαλέσω τοὺς ἀξιοτίμους συναδέλφους νὰ μὴ φέρωσι καθ’ ἑκάστην ζητήματα κατὰ τῶν στρατιωτικῶν ἀστυνόμων, διότι δὲν ἁρμόζει νὰ ὑβρίζωνται ἀξιωματικοὶ, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι μισθοφόροι, παρὰ τέκνα τῆς Ἑλλάδος.

§69ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Αἱ πράξεις των τὰ προκαλοῦσι.

§70ΜΑΣΤΡΑΠΑΣ. Δὲν ἁρμόζει νὰ ὑβρίζωνται ἀξιωματικοί, εἰς τοὺς ὁποίους ἐπεβλήθησαν ἀλλότρια καθήκοντα δυνάμει νόμου, καὶ οἱ ὁποῖοι ἐξεπλήρωσαν ταῦτα ἐπιτυχῶς καὶ ἔφεραν αἴσια ἀποτελέσματα, κατὰ τὴν γνώμην μου, καὶ ἐπὶ τῆς δημοσίας ἀσφαλείας καὶ ἐπὶ τῶν ἐγκλημάτων καὶ ἐπὶ τῶν εἰσπράξεων, καὶ ἰδίως ἐπὶ τῆς φορολογίας τοῦ καπνοῦ. Δύναμαι, Κύριοι, νὰ σᾶς βεβαιώσω, ὅτι ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ μου, πρὶν ἢ γείνῃ ἡ στρατιωτικὴ ἀστυνομία, οὐδεὶς ἐφορολογεῖτο διὰ τὸν καπνὸν, ἀλλ’ ἀφ’ ὅτου ἐγκατέστη ἡ στρατιωτικὴ ἀστυνομία, ὅλοι πληρόνουσι τὸν φόρον αὐτόν. Ἐάν τινες τῶν ἀστυνόμων παρεξετράπησαν, ἔχομεν νόμους, ἔχομεν κανονισμοὺς, καὶ γνωρίζετε ὅτι οἱ στρατιωτικοὶ ὑποβάλλονται εἰς τὰς μεγαλειτέρας τιμωρίας αὐθωρεί. Καὶ ἄλλοτε, Κύριοι, ἠθέλησαν νὰ ὑπαγάγωσι τοὺς ἀξιωματικοὺς εἰς τὰ πολιτικὰ δικαστήρια, καὶ εἶδον ὅτι ἤθελον κάμῃ σφάλμα. Οἱ στρατιωτικοὶ νόμοι εἶναι αὐστηρότατοι. Ἐὰν λοιπὸν ἀξιωματικός τις παρεκτρέπηται, καταγγείλατε αὐτὸν καὶ θὰ τιμωρηθῇ. Καὶ ἔχετε, Κύριοι ὡς βέβαιον, ὅτι τὰ Στρατοδικεῖα διαχειρίζονται τὴν δικαιοσύνην μὲ αὐστηρότητα καὶ συμφώνως τοῖς κειμένοις νόμοις,—χωρὶς νὰ ἐννοῶ βεβαίως, ὅτι τὰ πολιτικὰ δικαστήρια δὲν εἶναι αὐστηρὰ,—καὶ πολλῶν ἀξιωματικῶν ἔσπασαν τὰ ξίφη. Ἐπαναλαμβάνω λοιπὸν νὰ παρακαλέσω τοὺς κυρίους συναδέλφους νὰ μὴ ἐξακολουθήσωσι τὴν τοιαύτην κατάστασιν.

§71ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Οὐδεὶς ὕβρισε τοὺς ἀξιωματικούς.

§72ΜΑΣΤΡΑΠΑΣ. Τσουλήδες χθὲς ὠνόμασαν τοὺς ἀξιωματικοὺς ἐδῶ, καὶ δὲν ἁρμόζει τοῦτο νὰ λέγηται ἀπὸ Βουλευτάς.

§73ΡΑΖΕΛΟΣ. Ὀφείλω, κύριοι Βουλευταί, νὰ ἐπαναλάβω καὶ ἐγὼ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἀρχόμενος τοῦ λόγου αὐτοῦ εἶπεν ὁ προλαλήσας ἀξιότιμος συνάδελφος, ὅτι τουτέστιν, ἐὰν λαμβάνω τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ καταργήσεως τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς, δὲν πράττω τοῦτο ἀπὸ πόθον ἐπιδείξεως, οὔτε διότι νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἀκούσητε καὶ τὴν ἐμὴν γνώμην, ἵνα σχηματίσητε τὴν πεποίθησίν σας. Εὐτυχῶς μεταξὺ ἡμῶν παρακάθηνται πολλοὶ καὶ στρατιωτικοὶ Βουλευταί, διακρινόμενοι διὰ τὰς γνώσεις αὐτῶν καὶ τὴν εὐγλωττίαν, καὶ ἕτεροι μὴ τοιοῦτοι, εἰδικῶς περὶ τὰ στρατιωτικὰ ἀσχοληθέντες, ὥστε νὰ μὴ ὑπάρχῃ φόβος, ὅτι δύναται νὰ μείνῃ καὶ τὸ ἐλάχιστον ἀνεξέταστον καὶ ἀνεξέλεγκτον ἐπὶ παρομοίου εἰς τὴν ψῆφον τῆς Βουλῆς ὑποβαλλομένου ζητήματος. Ἐὰν πράττω τοῦτο, τὸ πράττω διότι μοὶ ἐπιβάλλεται ἐκ καθήκοντος καὶ πρὸς τὸν στρατὸν, οὗτινος ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀποτελῶ μέρος, καὶ πρὸς τὴν ἐπαρχίαν, ἡ ὁποία μοὶ ἔκαμε τὴν τιμὴν νὰ μὲ ἀποστείλῃ ἐνταῦθα, καὶ ἡ ὁποία βεβαίως ἀξιοῖ, ὅπως ἀκούηται ἡ φωνὴ αὐτῆς ἐν τῷ Κοινοβουλίῳ, προκειμένου περὶ ζητημάτων εἰς σπουδαῖα τῆς χώρας συμφέροντα ἀφορώντων. Δίδωμι δὲ εἰς ὑμᾶς τὴν διαβεβαίωσιν, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι οὔτε πνεῦμα προκαταλήψεως οὔτε πνεῦμα ἀντιπολιτεύσεως κατὰ τῆς Κυβερνήσεως ἐνυπάρχει καὶ κατ’ ἐλάχιστον ἐν ταῖς σκέψεσι, τὰς ὁποίας θὰ λάβω τὴν τιμὴν νὰ θέσω ὑπ’ ὄψει ὑμῶν, καὶ αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀπόῤῥοια πεποιθήσεως πηγαζούσης ἐκ μελέτης ἐπὶ τοῦ ὑπὸ ἔλεγχον θεσμοῦ καὶ ἐκ παρατηρήσεων ἐπὶ τῶν ἀποτελεσμάτων, τὰ ὁποῖα ἐπέφερεν ἡ ἐπὶ ἓν καὶ ἥμισυ ἔτος ἐφαρμογὴ αὐτοῦ. Δράττομαι μάλιστα τῆς περιστάσεως ταύτης, καὶ παρακαλῶ τοὺς ἀξιοτίμους συναδέλφους νὰ μοὶ συγχωρήσωσι τὴν παρέκβασιν ταύτην, ἡ ὁποία εἶναι ἴσως ὄχι ἐπίκαιρος, ἀλλὰ τὴν ὁποίαν θεωρῶ ἀναγκαίαν, διότι κατὰ πρώτην φορὰν λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ἀποτελῶ μέρος τοῦ Κοινοβουλίου, δράττομαι, λέγω, τῆς περιστάσεως ταύτης, διὰ νὰ δηλώσω ἅπαξ διὰ παντὸς, ὅτι τὴν ἐν τῇ Βουλῇ πορείαν μου θέλει κανονίζει μόνον ἡ ἀτομικὴ ἐμοῦ πεποίθησις καὶ τὸ συμφέρον τῇ πατρίδι, θέλω δὲ ὑποστηρίζει πάντα τὰ ζητήματα, τὰ ὁποῖα ἤθελον κρίνει ὡς τείνοντα πρὸς ἀνόρθωσιν τῶν πραγμάτων τοῦ τόπου, ὡς ἐπίσης θέλω πολεμεῖ κατὰ δύναμιν πάντα τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα κατὰ τὴν κρίσιν μου θέλουσι τείνει πρὸς τὸν ἐναντίον σκοπὸν (εὖγε! εὖγε!). Τὴν δήλωσιν δὲ ταύτην ποιοῦμαι τοσούτῳ μᾶλλον εὐχαρίστως, ὅσῳ συμπίπτει ἀκριβῶς καὶ πρὸς τὴν ἐντολὴν, ἣν ἔλαβον παρὰ τῶν συμπολιτῶν μου, πρὸς τοὺς ὁποίους πολλάκις εἰς τὰ διάφορα μέρη ὁμιλῶν κατὰ τὴν πρὸ τῶν ἐκλογῶν περιοδείαν μου, ἐδήλωσα σαφῶς καὶ ἄνευ περιστροφῶν, ὅτι, ἐν ᾗ περιπτώσει ἤθελον μοὶ κάμει τὴν τιμὴν νὰ μὲ ἀποστείλωσιν εἰς τὸ Κοινοβούλιον, τὴν πορείαν μου δὲν θέλουσι ῥυθμίζει τὰ κομματικὰ συμφέροντα, ἀλλὰ μόνον αἱ πεποιθήσεις καὶ ὁ πόθος τοῦ νὰ ἐξυπηρετήσω τὰ γενικὰ τοῦ τόπου συμφέροντα. Μετὰ τὴν παρέκβασιν ταύτην εἰσέρχομαι, κύριοι Βουλευταί, εἰς τὸ ὑπὸ συζήτησιν θέμα. Πολὺ ὀρθῶς παρετήρησεν ὁ ἐξ Ἰθάκης ἀξιότιμος συνάδελφος, ὁ πρῶτος λαβὼν τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου, ὅτι διὰ νὰ ὁμιλήσῃ τις περὶ τῆς καταργήσεως τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς, εὑρίσκεται εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ὁμιλήσῃ καὶ περὶ τοῦ θεσμοῦ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, διότι τὰ δύο ταῦτα εἶναι ἀλληλένδετα καὶ δὲν δύνανται νὰ χωρισθῶσιν. Εἶμαι, κύριοι Βουλευταί, κατ’ ἀρχὴν κατὰ τοῦ θεσμοῦ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, καὶ εἶμαι ἐναντίος αὐτοῦ, διότι τὸν θεωρῶ ἀντικείμενον εἰς τὸ πνεῦμα τῶν διεπόντων ἡμᾶς θεσμῶν, διότι θεωρῶ αὐτὸν βλαβερὸν εἰς τὰ στράτευμα, ἀπὸ τὰ στελέχη τοῦ ὁποίου ἀφαιρεῖ πληθὺν ἀξιωματικῶν, παραβλάπτων οὕτω τὴν στρατιωτικὴν ἐν τοῖς διαφόροις σώμασιν ὑπηρεσίαν, καταστρεπτικὸν πρὸς τὰ ἄτομα, τὰ ὁποῖα ἀπασχολεῖ ἀπὸ τὰ ἔργα, διὰ τὰ ὁποῖα ἰδίως ἔχουσι προορισθῆ, (τὰ ἄτομα δηλαδὴ εἰς τὰ ὁποῖα ἀνατίθεται ἡ ἀστυνομικὴ ὑπηρεσία) καὶ ῥίπτει αὐτὰ εἰς τὴν ἀστυνομίαν, ὅπου εὑρίσκονται ἐκτεθειμένα εἰς παντοίους κινδύνους καὶ εἰς παντοίας ἀπογοητεύσεις, εἰς τὸν κίνδυνον τοῦ νὰ ὑποστῶσι πολλά, ἴσως δὲ νὰ στερηθῶσι καὶ τοῦ βαθμοῦ των. Διὰ τοὺς λόγους μάλιστα τούτους κατὰ προσέγγισιν δὲν παραδέχομαι καὶ τὴν ἰδέαν, τὴν ὁποίαν ἐξέφρασε κατὰ τὴν πρώτην συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου ὁ ἐξ Ἐπιδαύρου Λιμηρᾶς ἀξιότιμος συνάδελφος καὶ φίλος μου κ. Παπαμιχαλόπουλος, ὡς καὶ τὴν ἰδέαν, τὴν ὁποίαν σήμερον ὑπεστήριξεν ὁ ἐκ Δωρίδος ἀξιότιμος Βουλευτής, ὅτι δηλαδὴ διὰ νὰ σχηματισθῇ καλὴ ἀστυνομία, εἶναι ἀναγκαῖον νὰ ἀνατεθῇ αὕτη εἰς τὴν χωροφυλακήν. Ἡ χωροφυλακή, κύριοι Βουλευταί, εἶναι μὲν ἀληθὲς ὅτι ἔχει τὴν ἀνωτέραν ὑπηρεσίαν τῆς δημοσίας τάξεως καὶ ἀσφαλείας, ἀλλ’ εἶναι σῶμα κυρίως στρατιωτικόν, σῶμα μάλιστα, τὸ ὁποῖον κατὰ τοὺς κανονισμοὺς αὐτοῦ ἀπαιτεῖται νὰ σύγκειται ἐξ ἐπιλέκτων στρατιωτικῶν, αὐτὸς δὲ ἀκριβῶς ὁ χαρακτήρ του, ὅτι εἶναι στρατιωτικὸν σῶμα, φρονῶ ὅτι εἶναι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος δὲν ἐπιτρέπει ὥστε εἰς τὴν χωροφυλακὴν νὰ ἀνατεθῇ ἡ ἀστυνομία τοῦ Κράτους. Βεβαίως ἡ χωροφυλακὴ πρέπει νὰ ἀναδιοργανωθῇ, βεβαίως πρέπει νὰ μεταβληθῇ τὸ σύστημα τῆς κατατάξεως τῶν ὁπλιτῶν, τῶν ἀποτελούντων τὴν χωροφυλακήν, εἰσαγομένου τοῦ συστήματος τῆς κατατάξεως ἐθελοντῶν, νὰ αὐξήσῃ τὸ σῶμα τῶν ἀξιωματικῶν, νὰ μεταβληθῇ ὁ ὀργανισμὸς αὐτοῦ, νὰ συστηθῇ Ἀρχηγεῖον χωροφυλακῆς, Ἀρχηγεῖον, τὸ ὁποῖον νὰ διευθύνῃ αὐτὸ τὴν χωροφυλακὴν ὡς σῶμα στρατιωτικόν, ὡς σῶμα ἔχον τὴν ἀνωτέραν ἐπιτήρησιν τῆς δημοσίας τάξεως καὶ ἀσφαλείας. Καθ’ ὅσον ὅμως ἀφορᾷ τὴν τοπικὴν ἀστυνομίαν, τὴν ἰδιαιτέραν ἀστυνομίαν, τὰ μικρὰ ἔργα τῆς ἀστυνομίας, εἶμαι καὶ θὰ ἦμαι πάντοτε τῆς ἰδέας, ὅτι πρέπει ἡ ἀστυνομία νὰ ἐξασκῆται παρὰ πολιτῶν. Βεβαίως δὲν πρόκειται ἤδη περὶ τοῦ ποῖον σύστημα εἶναι προτιμότερον· αὐτὰ εἶναι ἄλλης ἐποχῆς καὶ ἄλλης συζητήσεως ἀντικείμενον, κατὰ τὴν ὁποίαν ἴσως λάβω τὴν τιμὴν νὰ ἐκθέσω εἰς τὴν Βουλὴν τὰς σκέψεις μου. Κατὰ τὰς προηγουμένας συζητήσεις, κύριοι Βουλευταί, ἠκούσατε ὅτι ἐψάλησαν ἱερεμιάδες κατὰ τῶν στρατιωτικῶν ἀστυνόμων· ἀφ’ ἑνός, ἠκούσατε ἀφ’ ἑτέρου, ὅτι ἐτονίσθησαν παιᾶνες ὑπὲρ αὐτῶν, ἠκούσατε πολλοὺς ἐκ τῶν συναδέλφων ζητοῦντας νὰ καταβαραθρώσωσι τοὺς ἀστυνόμους, ἑτέρους δὲ ζητοῦντας νὰ ἀνυψώσωσιν αὐτοὺς εἰς αἰθέρια ὕψη. Τίνες ἐκ τούτων ἔχουσι δίκαιον; Νομίζω ὅτι οὔτε οἱ μὲν οὔτε οἱ δὲ εὑρίσκονται ἐν τῷ δικαίῳ. Εἶναι ἀληθές, καὶ δὲν δύναται νὰ ἀρνηθῇ τις, ὅτι τῷ ὄντι πολλοὶ στρατιωτικοὶ ἀστυνόμοι, ὡς καὶ πολλὰ κατώτερα ἀστυνομικὰ ὄργανα, ὑπέπεσαν εἰς παρεκτροπὰς, ἀλλὰ μὲ ταῦτο, κύριοι Βουλευταί, νομίζω ὅτι δὲν εἶναι ὑπεύθυνον ὁλόκληρον τὸ σῶμα τῆς ἀστυνομίας, νομίζω ὅτι δὲν εἶναι δίκαιον, ἕνεκα τούτου, νὰ ἀποδίδωται μομφὴ εἰς ὅλα τὰ ἄτομα, τὰ ἀποτελοῦντα τὴν στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν· νομίζω δέ, ὅτι δὲν ἦτο ὀρθὸν νὰ ἀκουσθῶσι κατὰ τοῦ σώματος τῶν ἀξιωματικῶν, τῶν ἀποτελούντων τὴν στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν, αἱ φωναὶ καὶ αἱ φράσεις, αἱ ὁποῖαι ἠκούσθησαν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ· διότι, ὡς εἶπε καὶ ὁ ἀξιότιμος προλαλήσας ἐκ Δωρίδος Βουλευτὴς, βεβαίως καὶ οἱ ἀξιωματικοὶ ἐκεῖνοι εἶναι συγγενεῖς, εἶναι φίλοι ἡμῶν, εἶναι Ἕλληνες ἐπὶ τέλους, δὲν ἀνήκουσιν εἰς τὸν Βουλγαρικὸν στρατόν· πρέπει δὲ νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν ἓξ χιλιάδες ἄνδρες νὰ εὑρεθῶσι πάντες ἐστερημένοι παθῶν, νὰ εὑρεθῶσι πάντες ἀκριβεῖς εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τῶν καθηκόντων των. Ἐκεῖνο μάλιστα, τὸ ὁποῖον εἶναι εὐχάριστον, καὶ τὸ ὁποῖον βεβαίως θὰ παρετηρήσατε, εἶναι, ὅτι κατ’ οὐδενὸς ἐκ τῶν ἀστυνόμων παρουσιάσθη κατηγορία, ἡ ὁποία νὰ δεικνύῃ ὅτι ὁ ἀστυνόμος οὗτος πάσχει ἔλλειψιν συναισθήσεως τιμῆς, πάσχει ἔλλειψιν στρατιωτικοῦ πνεύματος, διότι οὐδὲν ἔγκλημα ταπεινωτικόν, οὐδὲν ἔγκλημα ἐξευτελιστικὸν ἀπεδόθη εἰς κανένα ἐκ τῶν στρατιωτικῶν ἀστυνόμων. Τὰ ἐγκλήματα πάντα τὰ ἀποδοθέντα εἰς αὐτοὺς ἀπέβλεπον πράξεις βίας. Καὶ πῶς θέλετε, κύριοι Βουλευταὶ, ὅταν ἁρπάζητε τὸν ἀξιωματικὸν ἀπὸ τὸν στρατῶνα, ὅπου εἶναι συνειθισμένος νὰ θεωρῇ τὴν θέλησιν αὑτοῦ ὡς ἐπιβεβλημένον νόμον εἰς τοὺς ὑποδεεστέρους του, ὅπου εἶναι συνειθισμένος νὰ θεωρῇ τὴν θέλησιν τοῦ ἀνωτέρου του ὡς νόμον δι’ αὐτὸν, ὅταν τὸν ἁρπάζητε καὶ τὸν ῥίπτητε εἰς τὴν ἀστυνομίαν, τὸν ῥίπτητε ἐν τῷ μέσῳ τῶν κρεωπωλῶν, ἐν τῷ μέσῳ τῶν λαχανοπωλῶν, τῶν μεθύσων, τῶν κοινῶν γυναικῶν, ὅπου δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ ἀπαντήσῃ ἀντίστασιν, ἀντίδρασιν, ἀντιλογίαν, πῶς θέλετε νὰ μὴ εὑρεθῇ εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ μὴ τῷ ἐπιβληθῇ πολλάκις νὰ μεταχειρισθῇ τὴν βίαν; Καὶ δὲν εἶναι δίκαιον νὰ θεωρῆτε τοὺς ἀστυνόμους μᾶλλον θύματα τοῦ καθήκοντός των, παρὰ ἐνόχους, καὶ νὰ μὴ κραυγάζητε κατ’ αὐτῶν; Βεβαίως, κύριοι Βουλευταὶ, ἐὰν εἰσήγετο νομοσχέδιον περὶ καταργήσεως τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, ἤθελον ὑπερψηφίσει εὐχαρίστως αὐτοῦ. Βεβαιώθητε δ’ ὅτι ὁλόκληρος ὁ Ἑλληνικὸς στρατὸς θ’ ἀπεδέχετο μετ’ εὐφροσύνης τὴν κατάργησιν τοῦ θεσμοῦ τούτου, πολὺ δὲ πλέον εὐφροσύνως θὰ ἀπεδέχοντο τὴν κατάργησιν αὐτοῦ οἱ ἀξιωματικοὶ οἱ ἀποτελοῦντες τὴν ἀστυνομίαν, καὶ οἱ ὁποῖοι, ἐὰν ἐλαμβάνετε τὴν καλωσύνην νὰ ἐξετάσητε τὰ γραφεῖα τοῦ Ἀρχηγείου, θὰ ἐμανθάνετε πόσους κόπους, πόσας αἰτήσεις καὶ ἰδιαιτέρας ἐνεργείας καταβάλλουσιν, ἵνα καταρθώσωσι ν’ ἀπαλλαγῶσι τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας. Φρονῶ ὅμως, ὅτι δὲν θὰ ἐπεκρότει ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς, τοὐλάχιστον τὸ πλεῖστον μέρος αὐτοῦ, εἰς τὴν κατάργησιν τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, καὶ δὲν θὰ ἐπεκρότει, διότι εἶναι βεβαιωμένον ὅτι ἡ στρατιωτικὴ ἀστυνομία συνετέλεσεν εἰς τὴν ἐμπέδωσιν τῆς δημοσίας τάξεως, συνετέλεσεν εἰς τὴν ἐξασφάλισιν τῆς περιουσίας τῶν πολιτῶν, συνετέλεσεν εἰς τὴν ἐλάττωσιν τῶν ἐγκλημάτων, συνετέλεσεν εἰς τὴν προστασίαν τῶν συμφερόντων τοῦ Δημοσίου, τοῦ ὁποίου τὰ ἔσοδα ὑπερβολικῶς ηὐξήθησαν. Ἵνα μὴ φανῶ, κύριοι Βουλευταὶ, ὅτι μεταχειρίζομαι λόγους κενοὺς, ἀλλ’ ὅτι στηρίζομαι ἐπὶ πραγμάτων, παρεκάλεσα τοὺς κ.κ. Ὑπουργοὺς νὰ καταθέσωσιν εἰς τὴν Βουλὴν πληροφορίας τινὰς καὶ καταστάσεις, ἐπὶ τῶν ὁποίων στηριζόμενος θ’ ἀπεδείκνυον τοιουτοτρόπως τοὺς λόγους μου, ὥστε νὰ μὴ δύναταί τις νὰ ἀντιλέξῃ. Δυστυχῶς ὅμως οἱ κ. Ὑπουργοὶ δὲν κατέθεσαν εἰσέτι τὰς καταστάσεις ταύτας, ἴσως διότι ἡ ὑπηρεσία των δὲν ἠκολούθη ἀκόμη, ἀγνοῶ διὰ ποῖον ἕτερον λόγον. Παραπονοῦμαι ὅμως ἰδίως κατὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, τὸν ὁποῖον ἐπανειλημμένως παρεκάλεσα νὰ ὑποβάλῃ καταστάσεις τινὰς, καὶ ἰδίως καταστάσεις τῶν ἐγκληματικῶν πράξεων, αἱ ὁποῖαι ἔλαβον χώραν κατὰ τὸ 1894, ὡς καὶ τῶν ἐγκληματικῶν πράξεων, αἱ ὁποῖαι ἔλαβον χώραν κατὰ τὸ 1893, καὶ ἐκ τῶν ὁποίων θ’ ἀπεδεικνύετο κατὰ τρόπον τοιοῦτον, ὥστε νὰ μὴ δύναταί τις νὰ ἀντείπῃ, ὅτι ἡ δημοσία τάξις ἐπαγιώθη διὰ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, διότι εἶναι ἀποδεδειγμένον, ὅτι τὰ ἐγκλήματα πάντα ἠλαττώθησαν κατὰ τὸ 1894, κατὰ τὸ ὁποῖον ἐλειτούργει ἡ στρατιωτικὴ ἀστυνομία, ἠλαττώθη δὲ ἰδίως τὸ ἔγκλημα τῆς ζωοκλοπῆς, τὸ ὁποῖον γνωρίζετε πόσον ἐμάστιζε τὰς πλείστας τῶν ἐπαρχιῶν. Ἐζήτησα ἐπίσης καταστάσεις τῶν δηλωθέντων ζώων κατὰ τὰ ἔτη 1893 καὶ 1894, ἐκ τῆς παραβολῆς τῶν ὁποίων θὰ ἐνεφαίνετο ὅτι τὰ ἔσοδα τοῦ δημοσίου ηὐξήθησαν κατὰ μέγα μέρος τῷ 1894, καὶ ηὐξήθησαν, διότι ἀνετέθη ἡ ὑπηρεσία αὕτη εἰς τὰ ὄργανα τῆς ἀστυνομίας, τὰ ὁποῖα ἐξετέλεσαν αὐτὴν μετὰ τιμιότητος καὶ δραστηριότητος...

§74ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Ὥστε δι’ αὐτὸ χρησιμεύουσιν οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ ἑλληνικοῦ στρατοῦ;

§75ΡΑΖΕΛΟΣ. Ἐὰν ἐπροσέχετε, κ. συνάδελφε, θὰ ἠκούετε ὅτι καὶ ἐγὼ φρονῶ, ὅτι δι’ αὐτὸ δὲν πρέπει νὰ ὑπάρχῃ στρατιωτικὴ ἀστυνομία.

§76ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Εἶναι ἐπικήδειος λόγος τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας.

§77ΡΑΖΕΛΟΣ. Ἐγὼ λέγω τὴν ἀλήθειαν πάντοτε κατὰ τὴν πεποίθησίν μου. Ἐζήτησα ὡσαύτως κατάστασιν τοῦ φορολογηθέντος καπνοῦ κατὰ τὰ ἔτη 1893 καὶ 1894, ἐκ τῆς ὁποίας καταστάσεως θὰ ἐφαίνετο πόσον ηὐξήθησαν τὰ ἔσοδα τοῦ Δημοσίου, ἀλλὰ κατάστασις τοιαύτη δὲν ὑπεβλήθη. Ἔλαβον ὅμως μίαν ἰδιαιτέραν σημείωσιν, ἐκ τῆς ὁποίας ἀποδεικνύεται, ὅτι ἡ διαφορὰ τοῦ φορολογηθέντος καπνοῦ μεταξὺ τῶν ἐτῶν 1893 καὶ 1894 εἶναι 133,021 ὀκάδες· διότι τὸ μὲν 1893 ἐφορολογήθησαν 994,075 ὀκάδες καπνοῦ, τὸ δὲ 1894 ὀκάδες 1,127,096, τουτέστι πλεόνασμα κατὰ τὸ 1894 ὀκάδες 133,021· τὸ πλεόνασμα δὲ τοῦτο, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψει τοῦ φόρου, ὁ ὁποῖος ἐπιβάλλεται, δηλαδὴ δραχ. 5,80 διὰ φόρον καπνοῦ κατ’ ὀκᾶν καὶ δραχ. 2,40 διὰ φόρον σιγαροχάρτου, ἐν συνόλῳ δραχ. 8,20, αὐξάνει τὸ ποσὸν τῶν ἐσόδων τοῦ Δημοσίου κατὰ τὸ 1894 ἐν συγκρίσει πρὸς τὸ 1893 εἰς 1,090,077 δραχ.

§78Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐὰν ἐπετρέπετε διακοπάς, ἤθελον σᾶς ἐξηγήσει τὴν αἰτίαν τῆς διαφορᾶς ταύτης τῶν δημοσίων ἐσόδων.

§79ΡΑΖΕΛΟΣ. Ἤκουσα προχθὲς τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ ἀναγινώσκοντος μίαν κατάστασιν, κατὰ τὴν ὁποίαν εἴς τινας τῶν ἐπαρχιῶν ἐφορολογήθησαν ἐλάχιστα ποσὰ κατὰ τινας μῆνας, εἰς ἄλλας δὲ δὲν ἐφορολογήθησαν ποσῶς. Νομίζω ὅτι τὰ μερικὰ αὐτὰ ἀποτελέσματα δὲν δύνανται νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψει ἀπέναντι τοῦ συνόλου τῶν ἀποτελεσμάτων, ἴσως δὲ ὑπάρχει καὶ ἄλλος τις λόγος, ὁ ὁποῖος ἐπέφερε τὸ ἀποτέλεσμα τοῦτο, ὁ λόγος δηλαδή, ὅτι εἰς πολλὰ μέρη συμπίπτει νὰ ἦναι πολὺ ὀλίγα καπνοκοπτήρια, τὰ ὁποῖα κόπτουσι τὸν ἀναγκαιοῦντα εἰς αὐτὰ καπνὸν τὸν ἕνα μῆνα, τὸν δὲ ἄλλον μῆνα δὲν κόπτουσι ποσῶς. Ἐπαναλαμβάνω, κύριοι Βουλευταί, ὅτι νομίζω ἀνεπίδεκτον ἀμφισβητήσεως ὅτι ἡ δημοσία τάξις ἐπαγιώθη καὶ τὰ ἔσοδα τοῦ Δημοσίου ηὐξήθησαν διὰ τῶν ἐνεργειῶν τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας· ἀλλ’ ἐπαναλαμβάνω ἐπίσης, ὅτι πολὺ εὐχαρίστως ἤθελον καταψηφίσει τοῦ θεσμοῦ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, διὰ τοὺς λόγους τοὺς ὁποίους προεξέθηκα. Δὲν βλέπω ὅμως τὸν λόγον, διὰ τὸν ὁποῖον, ἐνῷ ἡ στρατιωτικὴ ἀστυνομία διατηρεῖται ἰσχύουσα μέχρι τοῦ ἔτους 1896, καὶ ἐνταῦθα ἐπιτρέψατέ μοι νὰ εἴπω, ὅτι φρονῶ οὐχὶ σπουδαῖον τὸν προβληθέντα λόγον, ὅτι δηλαδὴ αἱ ἐπικείμεναι δημοτικαὶ ἐκλογαὶ ἐπέφερον τὴν ἀνάγκην τῆς ἀναβολῆς ταύτης τῆς καταργήσεως τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, διότι οὐδὲ δυσκολία περὶ τὴν εὕρεσιν προσωπικοῦ νομίζω ὅτι δύναται νὰ ὑπάρχῃ παρὰ Κυβερνήσεως ἡ ὁποία ἀπολαμβάνει τοσοῦτον καταπληκτικῆς πλειοψηφίας παρὰ τῷ λαῷ, καὶ ἡ ὁποία ἑπομένως πολὺ εὐκόλως θὰ ἠδύνατο νὰ εὕρῃ 400 ἢ 500 πρόσωπα, δυνάμενα νὰ διαχειρισθῶσι καλῶς τὴν ἀστυνομικὴν ἐξουσίαν, οὐδὲ αἱ δυσκολίαι περὶ τὴν παράδοσιν τῆς ὑπηρεσίας εἶναι τοιαῦται, ὥστε, ἐνῷ παρεμπίπτει τρίμηνον χρονικὸν διάστημα, νὰ ἐπιφέρωσι τὴν ἀναβολὴν τῆς καταργήσεως τοῦ θεσμοῦ,—δὲν δύναμαι, λέγω, νὰ ἐννοήσω τὸν λόγον, διὰ τὸν ὁποῖον, ἐνῷ ἡ ἀστυνομία διατηρεῖται μέχρι τῆς 1 Ἰανουαρίου 1896, ζητεῖται ἡ κατάργησις τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς. Ἤκουσα τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ ἐκθέτοντος τοὺς λόγους τούτου κατὰ τὴν πρώτην συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου, καὶ ὁμολογῶ ὅτι ἐθαύμασα τῆς εὐγλωττίας αὐτοῦ, ᾐσθάνθην δ’ ἐμαυτὸν εὐτυχῆ, διότι ἐκ τοῦ σύνεγγυς ἀντελήφθην τῆς ῥητορικῆς αὐτοῦ δεινότητος, τὴν ὁποίαν πολλάκις προηγουμένως εἶχον ἐκτιμήσει. Δὲν δύναμαι ὅμως νὰ ἀποκρύψω, ὅτι τὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα προέβαλεν, ἵνα καταδείξῃ ὅτι εἶναι ἀναγκαία ἡ κατάργησις τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς, δὲν ἠδυνήθησαν νὰ μὲ πείσωσι· λυποῦμαι μάλιστα, διότι τοσαύτη δύναμις λόγου κατηναλώθη πρὸς ὑποστήριξιν ὑποθέσεως οὐχὶ δικαίας. Λυποῦμαι δ’ ἔτι περισσότερον, διότι ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, ἐν τῇ ῥύμῃ τοῦ λόγου του, δὲν ἠρκέσθη μόνον εἰς τὸ νὰ ὑποστηρίξῃ τοὺς λόγους τούτους, ἀλλ’ ἠδίκησε καὶ ἀξιωματικὸν ἔντιμον, ἀξιωματικὸν, ὁ ὁποῖος εἶναι γνωστὸν ὅτι εἶναι λάτρης τοῦ καθήκοντος, καὶ λάτρης τοῦ καθήκοντος μέχρις ὑπερβολῆς, ἐὰν δύναται νὰ εἴπῃ τις ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ λατρεύηταί ποτε τὸ καθῆκον μεθ’ ὑπερβολῆς. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς εἶπεν, ὅτι ἡ κατάργησις τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς εἶναι ἀναγκαία, διότι ἡ διοίκησις τῆς ἀστυνομίας ἀνήκει εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅτι ὁ ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς ἐνασκεῖ διοικητικὴν ἐξουσίαν ἀνεύθυνον, ἐνῷ πρέπει νὰ ἔχωμεν ἐνώπιον ἡμῶν τοὺς ὑπευθύνους, ὅτι τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς ἀπεδείχθη ὅτι δὲν ἐνήργει ὅ,τι ὤφειλε νὰ ἐνεργῇ πρὸς καταστολὴν τῶν παρεκτροπῶν τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων, ὅτι αἱ ὑποβαλλόμεναι μηνύσεις δὲν ἐνεργοῦντο καὶ ἔμενον εἰς τὰς τραπέζας τοῦ Ἀρχηγείου, ὅτι αὐτὸς ὁ ἴδιος ἐπετηρεῖτο κατὰ τὴν περιοδείαν του, εἴτε ἐν γνώσει εἴτε ἐν ἀγνοίᾳ, ἀλλὰ βεβαίως τῇ εὐθύνῃ τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς. Καὶ πρῶτον νομίζω ὅτι ὁ ἰσχυρισμὸς, ὅτι ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν δὲν διοικεῖ τὴν ἀστυνομίαν, δὲν εἶναι ὀρθὸς, διότι, κατὰ τὸ ἄρθρον 4 τοῦ νῦν ἰσχύοντος ͵ΒΡΠΗʹ νόμου, «τοῦ προσωπικοῦ τῆς ἀστυνομίας τοῦ Κράτους προΐσταται ὑπὸ τὴν διεύθυνσιν τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν ὁ ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς.» Ἐδῶ βλέπετε, ὅτι ὁ νόμος αὐτὸς ἀναθέτει τὴν διεύθυνσιν, τὴν διοίκησιν τῆς ἀστυνομίας εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν· δὲν δίδει εἰς αὐτὸν τὴν ἄμεσον ἐνέργειαν ἐπὶ τῶν ἀστυνομικῶν πραγμάτων, ἀλλὰ δὲν ἠδύνατο νὰ τὴν δώσῃ, ὡς ἐκ τοῦ ἰδιάζοντος ὀργανισμοῦ τῆς ἀστυνομίας, ἡ ὁποία εἶναι στρατιωτικὸν σῶμα, ἡ ὁποία ἀποτελεῖται ὑπὸ στρατιωτικῶν, καὶ ἡ ὁποία ἑπομένως, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψει τοῦ πνεύματος τῶν στρατιωτικῶν κανονισμῶν, ὀφείλει νὰ διοικῆται ὑπὸ στρατιωτικοῦ· βεβαίως δὲ ὁ στρατιωτικὸς οὗτος εἶναι ὑπεύθυνος ἀπέναντι τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, καὶ δὲν βλέπω πῶς θεωρεῖται ἀνεύθυνος ὁ ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς ἐνῷ αὐτὸς ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν δύναται ἀπὸ στιγμῆς εἰς στιγμὴν νὰ τῷ ἐπιβάλλῃ παρατηρήσεις, δύναται νὰ ζητήσῃ τὴν παῦσιν, δύναται νὰ ζητήσῃ τὴν ἀποπομπήν του, ἀφ’ ἑτέρου δὲ διατελεῖ ὑπὸ τὴν ἀδιάλειπτον, ὑπὸ τὴν σταθερὰν ἐπιτήρησιν τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, ὑπὸ τὰς ἀμέσους διαταγὰς τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν...

§80ΣΜΟΛΕΝΙΤΖ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ὁ ὁποῖος οὐδόλως δύναται νὰ ἐπέμβῃ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς.

§81ΡΑΖΕΛΟΣ. Βεβαίως δὲν δύναται νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὰς λεπτομερείας τῆς ἀστυνομικῆς ὑπηρεσίας ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, διὰ πᾶσαν ὅμως παράλειψιν, διὰ πᾶσαν παράβασιν τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς δύναται νὰ τὸν τιμωρήσῃ διὰ φυλακίσεως, δύναται νὰ τὸν τιμωρήσῃ δι’ ἀργίας, δύναται νὰ τὸν τιμωρήσῃ δι’ ἀποτάξεως, δύναται νὰ τὸν ἀποπέμψῃ τοῦ Ἀρχηγείου. Καὶ ἀπόδειξις τούτου εἶναι καὶ ἡ τιμωρία ἡ ἐπιβληθεῖσα εἰς τὸν ἀρχηγὸν τῆς χωροφυλακῆς, τιμωρία, ἡ ὁποία, ἴσως ἐγένετο καὶ αἰτία νὰ ἀπέλθῃ τοῦ Ἀρχηγείου ὁ τότε ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς. Ὁ νόμος αὐτὸς νομίζω ὅτι δὲν ἀφαιρεῖ ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν τὴν δικαιοδοσίαν, τὴν ὁποίαν δίδουσιν οἱ στρατιωτικοὶ κανονισμοὶ εἰς πάντα στρατιωτικὸν ἐπὶ τῶν ὑποδεεστέρων του. Καθ’ ὅσον δ’ ἀφορᾷ τὴν ἑτέραν αἰτίασιν, ἀπόδειξις τοῦ κατὰ πόσον ὁ ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς ἐμερίμνησεν, ὅπως μὴ μείνῃ ἀτιμώρητος καὶ ἡ ἐλαχίστη παρεκτροπὴ παντὸς ἀστυνομικοῦ ὀργάνου, ἀπόδειξις τοῦ πόσον εἶναι ἀναγκαία ἡ ὕπαρξις τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς διὰ τὴν καταστολὴν τῶν παρεκτροπῶν τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων, εἶναι ἡ κατάστασις, τὴν ὁποίαν ἐζήτησα, καὶ τὴν ὁποίαν εὐηρεστήθη ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ καταθέσῃ, μολονότι δὲν κατετέθησαν καὶ ἕτεραί τινες συμπληρωτικαὶ πληροφορίαι, τὰς ὁποίας ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσω αὐτὸν νὰ ὑποβάλῃ προχθές. Κατὰ τὴν σημείωσιν, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς ἀπὸ 1 Ἰανουαρίου 1894 μέχρι τέλους Μαΐου ἐνεστῶτος ἔτους ἐπέβαλε τὰς ἑξῆς ποινὰς (ἀναγινώσκει)....

§82ΣΜΟΛΕΝΙΤΖ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Ἠξεύρετε διατί; Διὰ πειθαρχικὰς ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον πράξεις, οὐχὶ διὰ βίαν κατὰ τῶν πολιτῶν, οὐχὶ δι’ ἀστυνομικὰς παραβάσεις.

§83ΡΑΖΕΛΟΣ. Δι’ αὐτὸ ἀκριβῶς ἐζήτησα τὴν ἑτέραν λεπτομερῆ κατάστασιν, διότι γνωρίζω ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως, ὅτι αἱ πλεῖσται τῶν ποινῶν αὐτῶν ἀφορῶσι παραβάσεις ἀστυνομικῶν καθηκόντων.

§84ΣΜΟΛΕΝΙΤΖ. Ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης.

§85ΡΑΖΕΛΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης δὲν ἔχει ἁρμοδιότητα ἐπὶ τῶν ποινῶν, τὰς ὁποίας ἐπιβάλλει τὸ Ἀρχηγεῖον.

§86ΣΜΟΛΕΝΙΤΖ. Ταύτας τὰς ἔχετε.

§87ΡΑΖΕΛΟΣ. Μάλιστα· ἀλλ’ ἐζήτησα προχθὲς αὐτὸ ἀκριβῶς, τὸ ὁποῖον εἴπετε, νὰ ὁρισθῇ δηλαδὴ διὰ ποῖα παραπτώματα ἐπεβλήθησαν αἱ ποιναί.

§88ΣΜΟΛΕΝΙΤΖ. Ἔλαβε τὴν πρόνοιαν νὰ μὴ τὰ σημειώσῃ.

§89ΡΑΖΕΛΟΣ. Διὰ τὸν λόγον τοῦτον ἐζήτησα τὴν κατάστασιν αὐτήν· διότι, ἐπαναλαμβάνω, ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὁδηγεῖ ἐμὲ, εἶναι ἡ ὑποστήριξις τῆς ἀληθείας. Ἐὰν αἱ καταστάσεις αὐταὶ ὑπεβάλλοντο, θὰ ἐβλέπετε,—διότι ἔλαβον μίαν ἰδιαιτέραν σημείωσιν,—θὰ ἐβλέπετε, ὅτι ἀπὸ τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς ἔχουσιν ἐπιβληθῆ ἐν συνόλῳ εἰς τὰ διάφορα ἀστυνομικὰ ὄργανα ποιναὶ, πόσαι νομίζετε; Εἰς τοὺς ἀξιωματικοὺς 1462 ἡμερῶν, εἰς τοὺς ὑπαξιωματικοὺς καὶ ὁπλίτας 7433, δηλ. ἐν συνόλῳ 8895, τουτέστιν ἐτιμώρησε τὰ διάφορα ἄτομα τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας ὁ κ. ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς διὰ φυλακίσεως ἐν συνόλῳ 24 ἐτῶν (ἱλαρότης).

§90ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁποῖα ἀστυνομικὰ καθήκοντα ἐνήργουν ἐντὸς τῶν φυλακῶν;

§91ΡΑΖΕΛΟΣ. Δὲν ἦσαν ὅλοι ἐντὸς τῶν φυλακῶν, διότι εἶναι 7,000 ἄνδρες. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἀποδεικνύεται ἐκ τῆς σημειώσεως αὐτῆς, εἶναι, ὅτι ὁ ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς ἐμερίμνησεν εἴπερ τις καὶ ἄλλος, ἵνα καταστέλλῃ πᾶσαν παρεκτροπὴν ἀστυνομικήν· ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἀποδεικνύεται ἐκ τῆς καταστάσεως αὐτῆς, εἶναι ὅτι, ἐνόσῳ ὑπάρχει στρατιωτικὴ ἀστυνομία, εἶναι ἀναγκαία καὶ ἡ ὕπαρξις τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς.

§92ΣΜΟΛΕΝΙΤΖ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Μὲ συγχωρεῖτε νὰ σᾶς ἐρωτήσω κἄτι τι ἄλλο; Ἐνθυμεῖσθε ἂν συνῆλθε ποτὲ τὸ Συμβούλιον τῆς ἐποπτείας διὰ μετάθεσιν ἀστυνόμου;

§93ΡΑΖΕΛΟΣ. Πολλάκις.

§94ΣΜΟΛΕΝΙΤΖ. Πότε;

§95ΡΑΖΕΛΟΣ. Τὸ Συμβούλιον τῆς ἐποπτείας συνήρχετο ἅπαξ τῆς ἑβδομάδος. Ὑπάρχει μάλιστα βιβλίον εἰς τὸ Ἀρχηγεῖον, ἐν τῷ ὁποίῳ ἀναγράφονται αἱ ἀποφάσεις τοῦ Συμβουλίου.

§96ΣΜΟΛΕΝΙΤΖ. Δι’ ἀστυνομικὰς παραβάσεις;

§97ΡΑΖΕΛΟΣ. Βεβαίως. Σᾶς παρακαλῶ μάλιστα νὰ προσαγάγητε τὸ βιβλίον τοῦτο, ἐκ τοῦ ὁποίου θὰ ἴδητε, ὅτι τὸ Συμβούλιον τῆς ἐποπτείας συνέρχεται ἀδιαλείπτως· οὐδέποτε παρῆλθεν ἑβδομὰς, κατὰ τὴν ὁποίαν νὰ μὴ συνέλθῃ. Ἀπόδειξις δὲ τοῦ ὅτι καὶ τὸ Συμβούλιον τῆς ἐποπτείας εἶναι ἀναγκαῖον, εἶναι μία διακοπὴν, τὴν ὁποίαν ἔκαμε προχθὲς, ὅτε ὡμίλει εἷς τῶν κυρίων Βουλευτῶν, ἕτερος τῶν κυρίων συναδέλφων, ὁ ἐκ Μυκώνου, νομίζω, συνάδελφος κ. Παγανέλης· εἶπε τουτέστιν οὗτος, ὅτι πολλαὶ ἀποφάσεις τοῦ Συμβουλίου τῆς ἐποπτείας εὑρέθησαν ἀνενέργητοι εἰς τὸ γραφεῖον τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν. Δὲν γνωρίζω ἂν ἦναι ἀσφαλεῖς αἱ πληροφορίαι αὗται τοῦ κ. συναδέλφου, ἀλλὰ βεβαίως, ἂν ὑποτεθῇ ὅτι εἶναι ἀληθεῖς, ἀποδεικνύουσιν ἀκριβῶς αὐτὸ, τὸ ὁποῖον εἶπον, ὅτι καὶ τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς καὶ τοῦ Συμβουλίου τῆς ἐποπτείας ἡ διατήρησις εἶναι ἀπαραίτητος, ὅτι εἶναι ἀναγκαῖον τὸ Συμβούλιον τῆς ἐποπτείας καὶ πρὸς ἐξασφάλισιν τῆς θέσεως τῶν ἀστυνόμων καὶ πρὸς προστασίαν τῶν συμφερόντων τῶν πολιτῶν· διότι δὲν δύναται νὰ ὑποθέσῃ τις, ὅτι εἰς Συμβούλιον πολυμελὲς, ἀποτελούμενον ἐκ προσώπων διακεκριμένων, εἶναι πιθανὸν νὰ εὑρεθῇ πλειοψηφία, ἡ ὁποία νὰ μὴ ἀποφασίζῃ συμφώνως πρὸς τὰς ὑπαγορεύσεις τῆς συνειδήσεως, συμφώνως πρὸς τὸ δίκαιον, συμφώνως πρὸς τὸ ὀρθόν.

§98ΛΕΒΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Ἐντὸς πόσου χρόνου ἐπεβλήθησαν αἱ ποιναὶ αὗται;

§99ΡΑΖΕΛΟΣ. Ἐντὸς ἑνὸς καὶ ἡμίσεως ἔτους.

§100ΛΕΒΙΔΗΣ. Καὶ πόσαι εἶναι;

§101ΡΑΖΕΛΟΣ. Οἱ ἀπαρτίζοντες τὴν ἀστυνομίαν ἄνδρες ἀνέρχονται ἐν συνόλῳ εἰς 6,995.

§102ΛΕΒΙΔΗΣ. Αἱ ποιναὶ πόσαι εἶναι;

§103ΡΑΖΕΛΟΣ. Αἱ ποιναὶ εἶπον ὅτι ἀνέρχονται εἰς 8,000 ἡμερῶν φυλάκισιν καὶ πλέον. Ἔλαβον μίαν πρόχειρον σημείωσιν, διότι ἡ λεπτομερὴς κατάστασις, τὴν ὁποίαν παρεκάλεσα τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν, δὲν κατηρτίσθη εἰσέτι.

§104ΣΜΟΛΕΝΙΤΖ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Δὲν ἠξεύρω ἂν ἀνεφέρατε ὅτι ὑπάρχουσι καὶ 3,000 μηνύσεις.

§105ΡΑΖΕΛΟΣ. Ἐζήτησα κατάστασιν, τὴν ὁποίαν δὲν ὑπέβαλεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης. Ἐὰν δὲ ὑπεβλήθησαν τοσαῦται μηνύσεις, βεβαίως δὲν πταίει τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς ἢ τὸ Συμβούλιον τῆς ἐποπτείας. Τώρα πρόκειται περὶ τοῦ ἂν πρέπῃ νὰ καταργηθῇ τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς, ἢ ἂν ἡ ὕπαρξις τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς, ἡ ὕπαρξις τοῦ Συμβουλίου τῆς ἐποπτείας ἦναι ἀναγκαία, ἐνόσῳ ὑφίσταται ἡ στρατιωτικὴ ἀστυνομία. Θεωρῶ μάλιστα καθῆκον νὰ ὑπενθυμίσω καὶ ἕτερόν τι εἰς τὴν Βουλήν, τὸ ὁποῖον ἴσως πλεῖστοι ἐξ ὑμῶν γνωρίζετε ἐκ τῶν ἐν ταῖς ἐφημερίσι δημοσιευομένων ὁσάκις ἀστυνόμος τις ἢ καὶ κατώτερόν τι ἀστυνομικὸν ὄργανον κατηγγέλλετο διὰ πρᾶξιν, ἡ ὁποία ὁπωσδήποτε ἐνεποίησε ποιάν τινα ἐντύπωσιν, ἡ τιμωρία ἐπήρχετο ἄμεσος καὶ ἀποτελεσματική. Κατηγορήθη ἀστυνόμος, ὁ ὁποῖος ἐβασάνισεν ἕνα ἄνθρωπον διὰ τανάλλας, ὁ ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς παρευθὺς τὸν ἐκάλεσε τηλεγραφικῶς εἰς Ἀθήνας καὶ τὸν ἐτιμώρησε διὰ τριμήνου φυλακίσεως, θεὶς αὐτὸν ἐδῶ εἰς ἓν κρατητήριον. Ἐπίσης ἕτερος ἀξιωματικὸς, ὁ ὁποῖος κατηγγέλθη ἐσχάτως ἐν Μεσολογγίῳ ὡς λαβὼν μέρος εἴς τινα διαδήλωσιν ὑπὲρ ἑνὸς ἐκ τῶν πολιτευομένων, ἐκλήθη τηλεγραφικῶς εἰς Ἀθήνας καὶ ἐτιμωρήθη παραδειγματικῶς.

§106ΧΑΤΖΗΠΕΤΡΟΣ. Ἐκ τόσων χιλιάδων καταγγελθέντων ἐτιμωρήθησαν ἴσως καὶ δύο.

§107ΡΑΖΕΛΟΣ. Ὅλοι αὐτοὶ οἱ λόγοι νομίζω ὅτι ἀποδεικνύουσιν, ὅτι, ἐνόσῳ ὑφίσταται στρατιωτικὴ ἀστυνομία, εἶναι ἀναγκαία ἡ ὕπαρξις τοῦ Ἀρχηγείου· νομίζω μάλιστα, ὅτι δύναμαι νὰ βεβαιώσω ὑμᾶς—καὶ εὔχομαι νὰ μὲ διαψεύσωσι τὰ πράγματα—ὅτι, ἐὰν τὸ Ἀρχηγεῖον καταργηθῇ καὶ ἡ στρατιωτικὴ ἀστυνομία ἐξακολουθήσῃ ὑφισταμένη, θέλομεν ἴδει, ὅτι τὰ ἀποτελέσματα θὰ ὦσι τελείως δυσάρεστα καὶ διὰ τὴν δημοσίαν τάξιν καὶ διὰ τὴν στρατιωτικὴν πειθαρχίαν.

§108Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὁ κ. προαγορεύσας ἐβεβαίου τὴν Βουλὴν, ὅτι τὰ ἔσοδα τὰ ἐκ τοῦ καπνοῦ ηὔξησαν κατὰ τὸ 1894, παραβαλλόμενα πρὸς τὰ εἰσπραχθέντα κατὰ τὸ 1893, καὶ ὅτι τοῦτο ὀφείλεται εἰς τὴν στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν. Ἐπειδὴ μοὶ φαίνεται, ὅτι ὁ ἰσχυρισμὸς αὐτὸς εἶναι ἐσφαλμένος, ὤφειλον νὰ ἐξηγήσω εἰς τὴν Βουλὴν ἐκ τίνων λόγων ἐπῆλθεν ἡ αὔξησις τῶν ἐσόδων. Τὰ ἐκ τοῦ καπνοῦ ἔσοδα δὲν ηὔξησαν κατὰ τὸ 1894, ἀλλὰ ἡ αὔξησις αὕτη ἤρξατο ἀπὸ τοῦ 1893. Ἐὰν παραβάλητε τὰ ἔσοδα τὰ εἰσπραχθέντα ἐκ τοῦ καπνοῦ κατὰ τὸ 1893 πρὸς τὰ εἰσπραχθέντα κατὰ τὸ 1892, θέλετε εὑρεῖ, ὅτι κατὰ τὸ 1893 εἰσεπράχθησαν περισσότερα ἢ ὅσα κατὰ τὸ 1892. Ἐὰν παραβάλητε τὰ ἔσοδα τοῦ καπνοῦ τοῦ 1894 πρὸς τὰ τοῦ 1893, θέλετε εὑρεῖ, ὅτι τὰ κατὰ τὸ 1894 ἔσοδα ἦσαν περισσότερα τῶν τοῦ 1893. Ἡ αἰτία ὅμως ἦτο ἄλλη, ἦτο ἡ μεταβολὴ τῆς νομοθεσίας. Ἐπὶ τῆς φορολογίας τοῦ καπνοῦ ἐγένετο ἀποδεκτὸν κατὰ τὸ 1883 τὸ σύστημα τῆς διὰ τῶν κοπτηρίων φορολογίας αὐτοῦ. Τὸ σύστημα τοῦτο ἀνετράπη δι’ ἄλλου συστήματος κατὰ τὸ 1886, τοῦ συστήματος τῆς ἀστυνομικῆς ἐπιβλέψεως τοῦ καπνοῦ ἀπὸ τῆς στιγμῆς τῆς παραγωγῆς μέχρι τοῦ χρόνου τῆς καταναλώσεως. Κατὰ τὸ 1887 ἐπανῆλθε τὸ σύστημα τῶν κοπτηρίων, ἐπὶ τῆς Κυβερνήσεως τοῦ κ. Τρικούπη. Κατὰ τὸ 1891, ὅτε ἡμεῖς ἐκλήθημεν αὖθις εἰς τὴν Κυβέρνησιν, εἰσηγάγομεν αὖθις τὸ σύστημα τῆς ἀστυνομικῆς ἐπιτηρήσεως τοῦ παραγομένου καπνοῦ. Τὸ σύστημα τῶν κοπτηρίων, ὡς ἐλειτούργει, δὲν ἐπήρκει νὰ προλάβῃ τὰς κατὰ τῆς φορολογίας τοῦ καπνοῦ καταχρήσεις, εἶχε δὲ καὶ ἄλλα αἰσθητὰ ἐλαττώματα. Τὸ σύστημα τῆς ἀστυνομικῆς ἐπιτηρήσεως τοῦ καπνοῦ ἐλειτούργησε μόνον 8 μῆνας κατὰ τὸ 1886. Κατὰ τὸ 1891 δὲν ἐλειτούργησε παντάπασι, διότι ἐγὼ αὐτὸς ἀνέστειλα τὴν δημοσίευσιν τοῦ νόμου, ἕνεκα τοῦ χρηματικοῦ ἀποκλεισμοῦ, τὸν ὁποῖον κατώρθωσαν τότε, πρὸς διάῤῥηξιν τοῦ ὁποίου ἠναγκάσθην νὰ καταφύγω εἰς τὴν διὰ μονοπωλίου φορολογίαν τοῦ καπνοῦ. Ἀλλὰ κατὰ τὸ 1893, ὅτε ἦλθεν αὖθις ὁ τότε κ. Βουλευτὴς ἐκ Μεσολογγίου εἰς τὴν ἀρχὴν, ἐφήρμοσε τὴν γνώμην, τὴν ὁποίαν εἶχε δώσει κατὰ τὴν συζήτησιν τὴν γενομένην τὸ 1892 ὁ βουλευτὴς ἐκ Μαντινείας κ. Κωνσταντόπουλος. Ὁ κ. Κωνσταντόπουλος παρέστησεν, ὅτι οὐδέτερον τῶν δύο εἰρημένων συστημάτων ἦτο πλῆρες, ἔπρεπε δὲ τὰ δύο ταῦτα συστήματα νὰ συγχωνευθῶσι, καὶ νὰ νομοθετηθῶσιν οὐ μόνον τὰ κοπτήρια, ἀλλὰ καὶ ἡ ἀστυνομικὴ ἐπιτήρησις. Τὴν γνώμην ταύτην τοῦ κ. Κωνσταντοπούλου ἐφήρμοσεν ὁ κ. πρώην Βουλευτὴς ἐκ Μεσολογγίου κατὰ τὸ 1893, ἐπειδὴ δ’ ἐφήρμοσεν αὐτὴν κατὰ τὸ μέσον τοῦ ἔτους, ἔφερε τὰ εὐχάριστα ἀποτελέσματα μόνον ἐπὶ ἓξ μῆνας. Διὰ τοῦτο κατὰ τὸ 1893 εἰσεπράχθησαν περισσότερα ἢ ὅσα εἶχον εἰσπραχθῆ κατὰ τὸ 1892, ἐφαρμοσθέντος τοῦ ὑπὸ τοῦ κ. Κωνσταντοπούλου προταθέντος μικτοῦ συστήματος· ἀλλὰ κατὰ τὸ 1894, καθ’ ὃ ἐλειτούργησεν ὁ νόμος καθ’ ὅλον τὸ ἔτος, τ’ ἀποτελέσματα ἦσαν ἀνώτερα, καὶ εἰσεπράχθησαν περισσότερα ἢ ὅσα εἶχον εἰσπραχθῆ τὸ 1893, πολλῷ δὲ περισσότερα ἢ ὅσα εἶχον εἰσπραχθῆ τὸ 1892. Ἑπομένως τὴν αὔξησιν τῶν ἐσόδων ἐκ τοῦ φόρου τοῦ καπνοῦ δὲν πρέπει νὰ ἀποδίδετε εἰς τὴν στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν, ἀλλ’ εἰς τὴν μεταβολὴν τοῦ συστήματος τῆς φορολογίας. Νομίζω μάλιστα, ὅτι, μολονότι περιστάλη διὰ τοῦ συστήματος αὐτοῦ ἡ λαθρεμπορία καὶ ἡ ἀποφυγὴ τῆς πληρωμῆς τοῦ φόρου τούτου, μ’ ὅλα ταῦτα δὲν ἐξέλιπεν ἐντελῶς, ὡς παρετήρησα καὶ κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1894. Ἑπομένως δὲν πρέπει ν’ ἀντιποιῶνται οἱ ὑπὲρ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας τὴν αὔξησιν τῶν ἐσόδων ἐκ τοῦ καπνοῦ, ὡς προϊόν καὶ ἔργον τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, πολλῷ δὲ ἧττον δὲν πρέπει νὰ ἀντιποιῶνται τὴν αὔξησιν τῶν τελωνειακῶν τελῶν, διότι καὶ ἡ αὔξησις αὕτη κατὰ τὸ 1893 εἶναι ἀποτέλεσμα μεταβολῆς τοῦ δασμολογίου.

§109ΡΑΖΕΛΟΣ. Δὲν ἀποκρούω ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, ὅτι ἐνδεχόμενον νὰ ὑπάρχωσι καὶ ἄλλοι λόγοι, οἱ ὁποῖοι συνετέλεσαν εἰς τὴν αὔξησιν, βεβαίως ὅμως συνετέλεσε καὶ ἡ στρατιωτικὴ ἀστυνομία.

§110ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι.

§111Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ἐπιθυμῶν νὰ μὴ κρατήσω ἐπὶ πολὺ τὸ βῆμα, παρακαλῶ τοὺς ἀξιοτίμους συναδέλφους νὰ μὴ μὲ διακόπτωσι· παρακαλῶ δὲ καὶ τὸν κ. Πρόεδρον νὰ λάβῃ σημείωσιν τῆς αἰτήσεώς μου, ἵνα ἐφαρμόσῃ τὸν Κανονισμόν.

§112ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγὼ τὸν ἐφαρμόζω καὶ ἄνευ τῆς προτροπῆς ὑμῶν.

§113Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Οὐχὶ ὅτι αἱ διακοπαὶ μὲ στενοχωροῦσι, — μὲ εὐχαριστοῦσι μάλιστα — ἀλλὰ διὰ νὰ μὴ παρέρχηται ἡ ὥρα. Ἐννοεῖται ὅτι οἱ κύριοι Ὑπουργοὶ δύνανται νὰ μὲ διακόπτωσιν, ὁσάκις θέλουν. Δὲν γνωρίζω, κύριοι Βουλευταὶ, σπουδαιότερον νομοσχέδιον, ὑποβληθὲν κατὰ τὴν ἐνεστῶσαν σύνοδον, τοῦ ὑπὸ συζήτησιν, ἀδιαῤῥήκτως συνδεομένου μετὰ τῆς προτάσεως περὶ καταργήσεως τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας. Ἀφορᾷ ἀπ’ εὐθείας εἰς τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν, ἥτις βεβαίως δὲν εἶναι ἑδραιωμένη ἐπαρκῶς. Δὲν ἔχω ἐγὼ ἀνάγκην ν’ ἀποδείξω τοῦτο· τὸ μαρτυροῦσιν αἱ καθημεριναὶ διαμαρτυρίαι, αἱ πανταχόθεν ἐκδηλούμεναι, αἵτινες ἀποδεικνύουσιν, ὅτι ἡ ἐνεστῶσα κατάστασις βεβαίως δὲν εἶναι ἡ πρέπουσα. Δὲν ἀνῆλθον τὸ βῆμα, ὅπως ὑμνήσω τὴν στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν, καὶ δὲν θὰ ἦτο τοῦτο εὔκολον εἰς ἀντιπρόσωπον τῶν μερῶν ἐκείνων, ἔνθα ἐφηρμόσθη ἡ τανάλια, ὡς ἀποδεικτικὸν μέσον, καὶ ἡ περιαγωγὴ γυμνῆς γυναικὸς, ὡς ποινὴ πρωτότυπος ἢ μᾶλλον τουρκική. Ἀλλὰ μ’ ὅλα ταῦτα εἶμαι κατὰ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου, διὰ λόγους, τοὺς ὁποίους θέλω ἀναπτύξει. Δὲν εἶμαι κἂν ὑπὲρ τῆς καταργήσεως τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας· σᾶς παρακαλῶ δὲ νὰ μὴ βιασθῆτε νὰ μορφώσητε γνώμην περὶ τῆς γνώμης μου, διότι μακρὰ πεῖρα μὲ ἔπεισε νὰ ἦμαι πολὺ ἐπιφυλακτικός. Κατ’ ἀρχὴν ἐμορφώθην ἀντικαταργητικός. Πολλοὶ θεσμοὶ εἶναι κάκιστοι, αὐτὸς εἶναι πλειότερον τῶν ἄλλων. Ἐπεθύμουν ὅμως νὰ συζητήσω περὶ ἑνὸς ἑκάστου ἐξ αὐτῶν, ἵνα μάθω, ἐὰν μὲ τὸ αὐτὸ θάῤῥος ἤθελε προταθῆ ἡ κατάργησις αὐτῶν. Ἡ πεῖρα μὲ ἐδίδαξε κατὰ τὸ νομοθετεῖν νὰ ἔχω πάντοτε ὑπ’ ὄψιν τὸ «σπεῦσε βραδέως»· ἐπίσης τὸ «μὴ κίνει κακὸν εὖ κείμενον». Εἶμαι λοιπὸν ὑπὲρ μὲν τῆς διατηρήσεως τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, ἐνόσῳ δὲν παρουσιάζεται ἐνώπιον ἡμῶν σύστημα ὑποσχόμενον ἐκ τῶν προτέρων τὴν βελτίωσιν. Εἶμαι ὑπὲρ τῆς καταργήσεως τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, ὅταν τὸ νεώτερον μέτρον δύναται νὰ δώσῃ ἡμῖν τὴν ἐλπίδα βελτιώσεως τῆς καταστάσεως. Ἢ, ἄλλαις λέξεσιν, εἶμαι ὑπὲρ τῆς μεθοδικῆς καταργήσεως τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε ν’ ἀναπτύξω τὸν τρόπον τοῦ σκέπτεσθαι τὸν ἐμόν, ἵνα ἐξηγήσω καὶ ἐγὼ τὴν γνώμην μου. Δὲν ἤμην Βουλευτὴς καὶ δὲν ἐψήφισα ὑπὲρ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας. Δὲν θὰ ἐψήφιζον βεβαίως αὐτὸν, καὶ τότε ἔτι κατέκρινα ψηφιζόμενον τὸν θεσμὸν ἐν ἔργῳ μου, τὸ ὁποῖον ἐδημοσίευσα εἰς τὸν «Δικαστικὸν Ὀργανισμόν». Ἐδέησε μετ’ ἀλλεπαλλήλους ἀποπείρας νὰ ἐπιβληθῇ εἰς τὸν τράχηλον τοῦ ἑλληνικοῦ λαοῦ, διότι, ἐνῷ εἶχεν ὑποβληθῆ διὰ νομοσχεδίου κατὰ τὸ 1888, δὲν ἐτόλμησε κἄν ὁ τότε ὑποβαλὼν αὐτὸ Ὑπουργὸς νὰ φέρῃ αὐτὸ ὑπὸ συζήτησιν, καὶ ἔμεινεν ἐν σχεδίῳ. Ἐδέησε ἐκ νέου νὰ ὑποβληθῇ καὶ νὰ γείνῃ σύντονος ἐνέργεια, ὅπως ψηφισθῇ, ἀλλὰ καὶ πάλιν δὲν ἐφηρμόσθη. Γνωρίζετε ὅτι, ἐνῷ ἐγένετο νόμος τὴν 21 Ἰουλίου 1892, δὲν ἐτέθη παντελῶς εἰς ἐνέργειαν. Ἐξήγησεν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Κερκύρας εὔγλωττος συνάδελφος, ὅτι τοῦτο ὠφείλετο εἰς τὴν δυσκολίαν τῆς κατατάξεως. Ἂς μοὶ ἐπιτρέψῃ νὰ εἴπω, ὅτι τοῦτο ἠδύνατο νὰ ἦναι εἷς λόγος, ἀλλ’ ὄχι ὁ μόνος. Ἡ τότε ἀναβολὴ ὀφείλεται εἰς τὰς διαμαρτυρίας, εἰς τὰς παραστάσεις τοῦ ἑλληνικοῦ λαοῦ, διότι ἦτο θεσμὸς δεσποτικὸς, τὸν ὁποῖον ἀπέκρουεν ἡ κοινὴ συνείδησις. Ἐψηφίσθη ὁ νόμος τὸ 1893, ἐξεδόθη μάλιστα καὶ τὸ διάταγμα, ὅτε ἐπῆλθεν ὑπουργικὴ μεταβολή, καὶ ἡ νέα Κυβέρνησις δὲν ἐφήρμοσε τὸν νόμον. Ἐδέησεν ὅμως πολιτικὰ δυστυχήματα νὰ ἐπαναφέρωσιν εἰς τὴν ἀρχὴν τὴν Κυβέρνησιν ἐκείνην, ἥτις εἶχε κατὰ νοῦν τὸν θεσμὸν, καὶ τότε ἤρχισεν ἐφαρμοζόμενος ἀπὸ 1ης Ἰουλίου 1894. Πολλά, Κύριοι, ἐλέχθησαν καὶ εἰς διαφόρους συνεδριάσεις, ἀφ’ ὅτου ἤρξατο ἐμφανιζόμενος ὁ θεσμός. Θὰ ἦτο περιττολογία νὰ συνοψίσω κἄν τὰ λεχθέντα. Ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ ὅμως ἐν συμπεράσματι νὰ εἴπω, ὅτι ὁ θεσμὸς εἶναι ἀνελεύθερος, εἶναι δεσποτικός. Ὁ θεσμὸς αὐτὸς εἶναι ἰδιόῤῥυθμος. Δὲν γνωρίζω ἄλλο Κράτος, ἐκτὸς τῆς Ρωσσίας, ἐν τῷ ὁποίῳ ἰσχύει τοιοῦτός τις θεσμός.

§114Γ. ΚΟΖΑΚΗΣ ΤΥΠΑΛΔΟΣ. Δὲν ὑπάρχει εἰς κανὲν Κράτος.

§115Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ἀλλὰ, κύριοι Βουλευταί, διὰ νὰ συνεννοηθῶμεν, εἶναι ἀνάγκη νὰ ὑπομνήσω, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, εἰσάγων τὸν προϋπολογισμὸν, προκειμένου λόγου περὶ τῶν δυνατῶν συνεπειῶν, σαφῶς διέκρινε τὰ ἔργα τῆς τοπικῆς ἀστυνομίας ἀπὸ τὰ ἔργα καὶ τὰ καθήκοντα τῶν ἐξουσιῶν τῶν ἐπιτετραμμένων τὰ τῆς ἐν γένει τάξεως, ἢ, κατ’ ἄλλον τρόπον, ὅπου ὑπάρχει δῆμος, κύριοι Βουλευταί, ἐκεῖ ὑπάρχει καὶ δημοτικὴ ἀστυνομία, ὡς δικαίωμα ἀναγραφὲν ἀπὸ τῆς Γαλλικῆς ἐπαναστάσεως, Θέλετε εὕρει ἐκεῖ τὸ δικαίωμα τῆς δημοτικῆς ἀστυνομίας, τῆς τοπικῆς, ὡς δικαίωμα συμφυὲς εἰς τοὺς δήμους. Ὥπως δὲν δύνασθε νὰ ἐννοήσητε ἄνθρωπον ἄνευ ἐλευθερίας, οὕτω δὲν δύνασθε νὰ ἐννοήσητε δῆμον ἄνευ δημοτικῆς ἀστυνομίας. Οἱ συγγραφεῖς οὕτω πως χαρακτηρίζουσι τὴν δημοτικὴν ἀστυνομίαν. Ὁ Henrion de Pansey μεταξὺ ἄλλων λέγει τὰ ἑξῆς, τὰ ὁποῖα θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ εὐαρεστηθῇ ν’ ἀκούσῃ (ἀναγινώσκει): «Ἡ ἕνωσις τῶν πολιτῶν εἰς κώμας (bourgades), ὅτε αὗται ἐμορφώθησαν, δὲν ἐσκόπει εἰς μόνην τὴν διαχείρισιν τῆς κοινῆς περιουσίας. Ἡ ἀνάγκη τῆς συντηρήσεως αὐτῶν τοῖς ἐπέβαλε νὰ μετέλθωσι τοὺς τρόπους τοὺς προσφορωτάτους, ὅπως ἀπὸ τῆς ἕδρας τοῦ δήμου ἀπομακρύνωσι πᾶν τὸ δυνάμενον νὰ καταστήσῃ αὐτὴν ἥκιστα ἀσφαλῆ, μὴ ὑγιεινὴν, δυσάρεστον. Τὸ δικαίωμα τῆς ἐπιτοπίου ἀστυνομίας δὲν εἶναι παραχώρησις ἐκ τῆς δημοσίας ἐξουσίας, ἀλλὰ τὴν πηγὴν αὐτοῦ ἔχει ἐν τῷ κανόνι τοῦ φυσικοῦ δικαίου, τῷ ἐξουσιοδοτοῦντι πάντα τὰ ἄτομα, καὶ κατ’ ἀκολουθίαν τὰ σωματεῖα κατοίκων, ἅτινα σχετικῶς πρὸς τὴν μεγάλην οἰκογένειαν οὐδέν εἰσιν ἕτερον ἢ ἄτομα, ὅπως ἀγρυπνῶσι περὶ τῆς συντηρήσεως αὐτῶν. Τὰ ἀστυνομικὰ καθήκοντα ἐντεῦθεν, τὰ ἀπονεμηθέντα εἰς τοὺς δημάρχους ὑπὸ τοῦ νόμου τοῦ 1789, εἰσὶ συμφυῆ ὅλως (sont propres) τῇ δημοτικῇ ἐξουσίᾳ, ἤτοι ὑφίστανται ἐκ τῆς οὐσίας αὐτῆς καὶ πηγάζουσιν ἐκ τῆς φύσεως αὐτῆς.» Ἀλλά, Κύριοι, ἡ δημοτικὴ ἀστυνομία εἶναι ἐκείνη, εἰς τὴν ὁποίαν ἐπιβάλλεται ὑπὸ τῆς Πολιτείας τὸ καθῆκον τῆς τηρήσεως τῆς τάξεως ἐν συνόλῳ; Ὁ κ. Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου πολὺ ὀρθῶς κατέδειξε τὰς ἐργασίας, αἵτινες ἐπιβάλλονται εἰς τὴν δημοτικὴν ἀστυνομίαν. Ἡ δημοτικὴ ἀστυνομία πρὸ παντὸς εἶναι προληπτική, καὶ ἐργάζεται ἐντὸς τῶν ὁρίων τῶν δήμων. Εἰς ἄλλα ὅμως σώματα ἐπεβλήθη τὸ καθῆκον τῆς τηρήσεως τῆς δημοσίας τάξεως ἐν ὅλῃ τῇ ἐπικρατείᾳ. Τοιοῦτον δὲ σῶμα ἀνεγνωρίσθη ἡ χωροφυλακή, ἥτις εἶναι ἐντεταλμένη τὴν ἐπαγρύπνησιν τῆς δημοσίας ἀσφαλείας καὶ τὴν τήρησιν τῆς τάξεως, ἅμα δὲ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν νόμων καθ’ ὅλην τὴν ἔκτασιν τῆς ἐπικρατείας...

§116Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Καὶ ἀλαχοῦ τὸ μετέβαλον εἰς σῶμα ὑπηρετικὸν τῆς ἀστυνομίας.

§117Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ναί, ἐν συνεργασίᾳ μετὰ τῆς δημοτικῆς ἀστυνομίας. Μὲ τὰς γενικὰς ταύτας ἀρχὰς, κύριοι Βουλευταὶ, ὠργανώθησαν τὰ Κράτη, καὶ μάλιστα τὰ συνταγματικά. Αἱ ἀρχαὶ, αἱ ἐν Γαλλίᾳ κατὰ πρῶτον ἀναγραφεῖσαι, μετεδόθησαν εἰς ὅλην τὴν Ἠπειρωτικὴν Εὐρώπην· δῆμοι μετὰ δημοτικῆς ἀστυνομίας ὑπάρχουσιν ἁπανταχοῦ τῆς Εὐρώπης· τοῦτο συμβαίνει εἰς τὴν Ἰταλίαν, εἰς τὴν Αὐστρίαν, εἰς τὴν Πρωσσίαν, εἰς τὴν Βαυαρίαν, εἰς τὴν Σαξωνίαν, εἰς τὸ Βέλγιον, εἰς τὴν Ἑλβετίαν, εἰς τὴν Ἱσπανίαν καὶ Πορτογαλίαν, εἰς τὴν Ὁλλανδίαν. Καὶ παρ’ ἡμῖν διὰ τοῦ ἄρθρου 40 τοῦ περὶ δήμων νόμου ἀνετέθη εἰς τὸν δήμαρχον ἡ δημοτικὴ ἀστυνομία, καὶ παρ’ ἡμῖν ἀνεγράφησαν κατὰ τὸ ὑπόδειγμα ἄλλων Κρατῶν τὰ καθήκοντα τῆς δημοτικῆς ἀστυνομίας, καὶ παρ’ ἡμῖν εἰσήχθη χωροφυλακὴ καὶ ἐλειτούργησεν ἐπὶ μακρὰν σειρὰν ἐτῶν. Ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ μία παρένθεσις· εἶμαι υἱὸς ταγματάρχου τῆς χωροφυλακῆς, καὶ ἐὰν δὲν φέρω τόσα ἔτη, ὥστε νὰ ἐνθυμῶμαι τοὺς χρόνους τοὺς καλοὺς τῆς χωροφυλακῆς, οὐχ ἧττον βεβαίως ἐξ οἰκογενειακῶν παραδόσεων πολλὰ γνωρίζω. «Ἀλλ’ ἡ δημοτικὴ ἀστυνομία ἐναυάγησεν, ἀλλ’ ἡ δημοτικὴ ἀστυνομία κατέστη ἀθλία, ἀλλ’ ἡ χωροφυλακὴ ἀθλιεστέρα». Καὶ τίς ἀρνεῖται τοῦτο; τίς ἠρνήθη, ὅτι ἡ δημοτικὴ ἀστυνομία εἶχεν ἐκτροχιασθῆ καὶ δὲν ἀνταπεκρίνετο εἰς τὸν ὑψηλὸν αὐτῆς σκοπόν; Καὶ τίς δύναται νὰ ὑποστηρίξῃ, ὅτι ἡ χωροφυλακὴ δὲν εἶχε συντριβῆ καὶ ὅτι ὁ χωροφύλαξ δὲν ἠξιώθη τοῦ ὀλίγον τιμητικοῦ ἐπωνύμου «σταυρωτής»; Διατὶ ἐκεῖνοι, οἵτινες εἶχον τόσην ἰσχὺν, ὅτε ἐσκέπτοντο περὶ τοῦ θεσμοῦ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, δὲν ἐμερίμνων νὰ βελτιώσωσι τὴν δημοτικὴν ἀστυνομίαν, νὰ βελτιώσωσι τὴν χωροφυλακὴν, οὐχὶ μόνον νὰ τὴν ἐπαναφέρωσιν εἰς τὸ πρότερον αὐτῆς ὕψος, ἀλλὰ καὶ πολὺ καλλίτερον;—διότι αἱ κοινωνικαὶ συνθῆκαι καὶ αἱ πολιτειακαὶ μετεβλήθησαν.— Ἀντὶ τούτων τί ἔπραξαν; ὤθησαν αὐτὴν εἰς τὸ βάραθρον, καὶ κατεδείκνυον καθ’ ἑκάστην, ὅτι ὑπῆρχεν ἀνάγκη μεταβολῆς τῆς οἰκτρᾶς ἐκείνης καταστάσεως. Τοῦτο, κύριοι συνάδελφοι, ἔφερε τὴν γενικὴν ἀγανάκτησιν καὶ τὴν ἀπόγνωσιν τοῦ ἑλληνικοῦ λαοῦ· διότι τίς δύναται νὰ ἀρνηθῇ, ὅτι, κατὰ τὸ τὸ κρατοῦν ὀλίγον πρὸ τοῦ θεσμοῦ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας σύστημα, ἡ κατάστασις ἦτο οἰκτρά, ἀξία ἀπογνώσεως; Ἀλλ’ ἐπαναλαμβάνω, τοῦτο δὲν ὑπηγόρευε τὴν εἰσαγωγὴν θεσμοῦ, οἷος ὁ θεσμὸς τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, ὅστις ἀνατρέπει τὰ δικαιώματα τῆς δημοτικῆς αὐτονομίας, ὅστις, ὡς εὐγλώττως πολλοὶ πρὸ ἐμοῦ κατέδειξαν ἐξ ἀμφοτέρων τῶν πτερύγων, καταστρέφει τὸν ὀλίγον ἐναπομείναντα ἡμῖν στρατὸν, ὅστις ἐμηδένισε τὴν χωροφυλακὴν, τὴν ὁποίαν δὲν κατήργησεν, ἀλλὰ διετήρησε, πρὸς ἐξευτελισμὸν, ὅστις ἐμόρφωσε σῶμα πρωτότυπον—ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ ἡ λέξις—ἐξ ἀρλεκίνων, διότι εἰς αὐτὸ τὸ σῶμα ἔχετε ἀξιωματικοὺς τῆς χωροφυλακῆς, ἀξιωματικοὺς καὶ ὁπλίτας τοῦ πεζικοῦ, ἀξιωματικοὺς ὅλων τῶν σωμάτων, ἔχετε ἀστυφύλακας, χωροφύλακας, εὐζώνους, ἔχετε ἀνθοδέσμην ἐξ ὅλων τῶν ὅπλων...

§118ΣΙΝΑΝΙΩΤΗΣ. Ἐπιτρέπετε μίαν διακοπήν;

§119Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ὄχι· διότι, ἂν ἐπιτρέψω εἰς ὑμᾶς τὴν διακοπὴν, ἡ ὁποία δὲν ἔχει κακὸν σκοπὸν, θὰ ἐπιτρέψω καὶ εἰς ἄλλους· οὕτω δὲ θὰ παρατείνω ἀκουσίως τὴν ἐν τῷ βήματι διαμονήν μου.

§120ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ διακόπτετε.

§121Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ἐλέχθη, Κύριοι, ὅτι ὁ θεσμὸς ὑπηγορεύθη ὑπὸ δύο λόγων, ὑπὸ σκοποῦ συγκεντρωτικοῦ, διότι μακρὸν ἔδιδεν εἰς ἑαυτὴν βίον ἡ Κυβέρνησις, καὶ ἐκ λόγου φορολογικοῦ. Κατεδείχθη ὑπὸ τοῦ κ. Προέδρου τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, ὅτι καὶ αὐτὸς ὁ φορολογικὸς σκοπὸς ἐκ τῶν ὑστέρων δὲν ἐπηλήθευσε. Τῇ ἀληθείᾳ ἐν πεποιθήσει δὲν εὑρίσκω κατὰ τίνα τρόπον ἠδύναντο οἱ ἱδρυταὶ τοῦ θεσμοῦ αὐτοῦ νὰ σκεφθῶσι τὴν ἀντικατάστασιν τοῦ κακοῦ ἐκείνου δι’ ἑτέρου κακοῦ. Ἀλλ’ εἶπον πρότερον, μὴ κίνει κακὸν εὖ κείμενον· διατί; ἐχειροτέρευσεν ὁ θεσμὸς ἐν συνόλῳ τὴν κατάστασιν, ἥτις προϋπῆρχεν; ἐπιτρέψατέ μοι, κύριοι Βουλευταὶ, νὰ ὑποστηρίξω, ὅτι, μεθ’ ὅλα τὰ συμβάντα, μεθ’ ὅλας τὰς παρεκτροπὰς, αἱ ὁποῖαι βαθμηδὸν καὶ κατ’ ὀλίγον ἠραιώθησαν, ἐν τῷ συνόλῳ δὲν εἶναι χειροτέρα ἡ κατάστασις ἐκείνης, ἡ ὁποία ἦτο πρὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς ἰσχύος τοῦ νόμου, ἀλλ’ εἶναι θεσμὸς, ὅστις εἶχε καταδικασθῆ εἰς θάνατον ἀπὸ τῆς ἐποχῆς τῆς γεννήσεώς του, καὶ ἀκριβῶς τοῦτο ἔλεγον, ὅταν ἐν τῷ συγγράμματί μου ἔγραφον, ὅτι δὲν δύναται νὰ ἔχῃ μακρὸν βίον. Ἂς σκεφθῶμεν ὅμως, μὴ τυχὸν καὶ ὁ διάδοχος θεσμὸς, διὰ τοῦ ὁποίου ζητοῦμεν ν’ ἀντικαταστήσωμεν αὐτὸν, μὴ τυχὸν ἦναι χείρων καὶ φέρῃ χείρονα κατάστασιν. Ἰδοὺ διατὶ, κύριοι Βουλευταὶ, δὲν περιορίζομαι εἰς τὴν ἐξέτασιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς, ἀλλ’ ἐξετάζω ὁλόκληρον τὸν θεσμὸν τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, πρῶτον διότι ἡ ὕπαρξις τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς εἶναι ἡ βάσις τοῦ ὅλου οἰκοδομήματος. Ἐνόσῳ θὰ διατηρήσητε τὴν στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν, δὲν δύνασθε νὰ καταργήσητε τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς· ἀλλὰ καὶ ἐὰν καταργήσητε τὴν στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν, εἶσθαι ὑποχρεωμένοι, ὡς ἐπακριβῶς ἀπέδειξαν ἄλλοι συνάδελφοι, καὶ ἰδίως ὁ προαγορεύσας βουλευτὴς Δωρίδος κ. Μαστραπᾶς, νὰ διατηρήσητε τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς, διότι δὲν θὰ καταργήσητε τὸ σῶμα τῆς χωροφυλακῆς.

§122ΛΕΒΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Δὲν νομίζετε, ὅτι τὰ δύο Ὑπουργεῖα, τὸ τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τὸ τῶν Ἐσωτερικῶν, θὰ ἔχωσι μεγαλειτέραν ἐπίβλεψιν;

§123Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ἐπίβλεψιν πότε;

§124ΛΕΒΙΔΗΣ. Ἐπὶ τῆς ἀστυνομίας.

§125Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ὄχι. Ἀνεπτύχθησαν ἐδῶ οἱ λόγοι οἱ ὑπηρεσιακοί, οἵτινες μὲ πείθουσι, καὶ ἡ πεῖρα ἀκόμη ἀποδεικνύει, ὅτι τὸ Ἀρχηγεῖον καὶ μόνον εἶναι χρησιμώτατον, μὴ ἀναπληρούμενον ὑπὸ τῶν Ὑπουργῶν, διὰ λόγους γνωστοὺς καὶ εὐνοήτους. Ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὴν στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν, τὸ Ἀρχηγεῖον θεωρῶ ὡς τὸ ὅλον οἰκοδόμημα, καθόσον, ἐὰν κρημνίσητε τοὺς ἀκρογωνιαίους αὐτῆς λίθους, ὕστερον θὰ ταφῆτε ὑπὸ τὰ ἐρείπια...

§126Ν. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Διατί;

§127Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ὁ λόγος ἀνεπτύχθη, ὁ λόγος ἐξηγήθη, καὶ ἐθεώρησα περιττὸν νὰ τὸν ἀναπτύξω σήμερον, διότι, ὡς ἐννοεῖτε ἄριστα, μεθ’ ὅλην τὴν καλὴν πρόθεσιν τῶν κ. κ. Ὑπουργῶν, θὰ εὑρεθῶσιν οὗτοι εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ προβῶσιν εἰς μετακινήσεις τοῦ προσωπικοῦ, αἱ ὁποῖαι δὲν θὰ ἐξυπηρετήσωσι τὴν δημοσίαν τάξιν, διότι, μεθ’ ὅλην τὴν καλὴν διάθεσιν τῶν κ. κ. Βουλευτῶν, οἱ Βουλευταὶ θέλετε γείνῃ θύματα κακῶν εἰσηγήσεων καὶ θέλετε ἐντὸς βραχυτάτου διαστήματος μετανοήσει ὑμεῖς, ὡς ἐκ τῶν ὀλεθρίων ἀποτελεσμάτων. Τοσούτῳ μᾶλλον, λέγω, ὁμιλῶ περὶ τοῦ θεσμοῦ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, ἐνῷ σήμερον δὲν συζητοῦμεν τὴν πρότασιν περὶ καταργήσεως τῆς ἀστυνομίας, διότι ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἔδωκε ψηλαφητὰς ἀποδείξεις, ὅτι ἔχει τὴν καλὴν πρόθεσιν τῆς βελτιώσεως τῶν σχεδίων του ἐκείνων, τὰ ὁποῖα παρασκευάζει, καὶ πρὶν ἢ ὑποβάλῃ τὸ νομοσχέδιόν του, νομίζω καλὸν νὰ δηλώσω ἐν συμπεράσματι τὰς σκέψεις μου, κατὰ τίνα δηλαδὴ τρόπον νομίζω, ὅτι εἶναι εὐκταῖον ν’ ἀντικαταστήσωμεν κακὸν εὖ κείμενον. Ὁ κ. Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως καὶ ἐκ τῶν παραστάσεων, αἱ ὁποῖαι τῷ ἐγένοντο παρὰ τῶν φίλων του, ἔλαβε τὰ ἀκόλουθα μέτρα πρὸς ἀντικατάστασιν τῆς σημερινῆς καταστάσεως. Προτείνει τὴν κατάργησιν τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς ἀπὸ τοῦδε, διατηρεῖ δὲ τὴν στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν μέχρι τῆς 1 Ἰανουαρίου 1896. Πρὸ μικροῦ ἐξήγησα, ὅτι ἡ κατάργησις τοῦ Ἀρχηγείου βεβαίως δὲν θέλει συντελέσει εἰς τὴν βελτίωσιν, καὶ δὲν ἐπανέρχομαι. Ἐπιτρέψατέ μοι ἐν τούτοις νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸ μόνον ἐπιχείρημα, τὸ ὁποῖον ὁ κ. Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἔφερε πρὸς κατάργησιν τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς. Εἶπεν ὅτι τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς εἶναι θεσμὸς τρόπον τινὰ ἀντισυνταγματικός. Διατί; Διότι εἰς τὰς παραστάσεις τὰς ἐνταῦθα γενομένας δὲν ὑπάρχει τις ὁ ἀπαντήσων. Ἂς μοὶ ἐπιτρέψῃ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ μὴ εὕρω καλῶς ἠτιολογημένην τὴν γνώμην του πρὸς κατάργησιν τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς, διότι, ὡς πρὸ μικροῦ ἀπεδείχθη, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν κειμένων νόμων, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ τιμωρήσῃ τὸν ἀρχηγὸν τῆς χωροφυλακῆς διὰ φυλακίσεως δύο μηνῶν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι παρὼν ὁ ἀρχηγός! Καὶ ὅταν γίνηται μία ἐπερώτησις διὰ τὸν δεῖνα Πρόεδρον δικαστηρίου, — δὲν ὁμιλῶ περὶ τῶν Εἰσαγγελέων, οἱ ὁποῖοι μετέχουσι καὶ διοικητικῆς φύσεως, — ὅταν γίνηται ἄλλη ἐπερώτησις περὶ ἄλλων σωματείων, ὅταν μεθαύριον θὰ γίνηται ἐπερώτησις διὰ τὸ Συμβούλιον τῆς ὑπηρεσίας τοῦ δημοσίου χρέους, τὸ ὁποῖον θὰ ἔχῃ ὡς μέλη τοὺς ἀντιπροσώπους ἀνωνύμων ἑταιριῶν, παρατήρησις τὴν ὁποίαν καὶ ὁ ἀξιότιμος ἐκ Παρνασσίδος συνάδελφος ὑπέβαλε καὶ ἐγὼ πρὸ αὐτοῦ κατὰ τὴν αʹ συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου εἶχον ὑποβάλει, τίς θὰ ἀπαντήσῃ, ἐρωτῶ, διὰ τὸν κ. Πρόεδρον τοῦ Ἀρείου Πάγου, διὰ τὸν κ. Πρόεδρον τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τῆς Τραπέζης ἢ διὰ τοὺς Διευθυντὰς τῶν Τραπεζῶν; Τίς; Δὲν θὰ ὑπάρχῃ ἐδῶ κανεὶς ἁρμόδιος. Ἀλλὰ περὶ τοῦ ἀρχηγοῦ ὑπάρχει ὁ προϊστάμενός του, ὁ ὁποῖος θὰ ἠδύνατο νὰ δώσῃ τὴν ἀπάντησιν εἰς πᾶσαν μομφὴν κατὰ τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς. Ἀλλὰ τί προτείνει ὁ κ. Πρωθυπουργὸς διὰ τὸ μέλλον; Τί προτείνει ἀπὸ 1 Ἰανουαρίου ὁ κ. Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ ἡ Κυβέρνησις, βεβαίως δὲ καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν; Προτείνουσι διοικητικὴν ἀστυνομίαν διὰ τὰς ἕδρας τῶν νομῶν καὶ διὰ τὰς ἕδρας τῶν ἐπαρχιῶν καὶ διὰ τὰς ἕδρας τῶν δήμων, οἵτινες ἔχουσι πληθυσμὸν ἀνώτερον τῶν 15,000 ψυχῶν, ἐπεκτείνουσιν ὅμως τὴν διοικητικὴν ἀστυνομίαν καὶ εἰς τοὺς δήμους ἐκείνους, εἰς οὓς ὁ Εἰσαγγελεὺς μετὰ τοῦ Νομάρχου ἤθελον καταγγείλει τὸν δήμαρχον ἢ τὸν ἀστυνόμον ὡς ἀνεπαρκεῖς! Εἶπέ τινα ὁ κ. Πρωθυπουργὸς περὶ τῆς χωροφυλακῆς, ἀλλὰ ἐκ τοῦ τρόπου μὲ τὸν ὁποῖον ἐλάλησεν, ἐνόησα ὅτι οὐδὲν μέτρον πρόκειται νὰ ληφθῇ, ἄξιον τοῦ σώματος τῆς χωροφυλακῆς, διότι περὶ χωροφυλακῆς ἐν τῇ ὁμιλίᾳ του οὐδὲν ἄλλο εἶπεν, εἰμὴ μόνον τοῦτο: «Ἡμεῖς στέργομεν ἀντὶ τῶν ἀστυνομικῶν κλητήρων νὰ χρησιμεύσωσιν οἱ ἀστυφύλακες ὡς ἀστυνομικοὶ κλητῆρες, οὐχὶ ὅμως ὡς στρατιωτικὸν σῶμα. Ἓν τοιοῦτο στρατιωτικὸν σῶμα πρέπει νὰ ὑπάρχῃ, ἡ χωροφυλακή». Οὐδὲν εἶπεν ὅμως περὶ τῆς ἀναδιοργανώσεως τῆς χωροφυλακῆς. Δὲν ἐννοῶ ὅτι ἀποκλείεται νὰ σκεφθῇ καὶ βραδύτερον περὶ τούτου· ἀλλ’ οὐδεμίαν ἐλπίδα ἔδωκεν εἰς ἡμᾶς, ὅτι ἡ χωροφυλακὴ δὲν θέλει ἐπανέλθει, οἵα πρὸ μικροῦ ἦτο, πρὸ τοῦ θεσμοῦ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας...

§128Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν τολμῶ νὰ ποιήσωμαι χρῆσιν τῆς ἀδείας, τὴν ὁποίαν μοὶ ἐδώκατε, εἰς διακοπάς. Αἱ γνῶμαι ὑμῶν εἶναι γνῶμαι ἐμβριθεῖς, καὶ θέλουσι βεβαίως συζητηθῆ εὐρέως· νομίζω ὅμως, ὅτι ὑπάρχει καὶ ἓν λάθος, τὸ ὁποῖον ἐπιτρέψατέ μοι νὰ παρατηρήσω, ὅτι δηλαδὴ συζητεῖτε ἄνευ ἐδάφους. Ποῖον εἶναι τὸ ἔδαφος; Τὸ νομοσχέδιον. Δὲν ἔχετε τὸ νομοσχέδιον· ἔχετε ἰδέας ῥηθείσας ἐν γένει. Ἂν εἴχετε τὸ νομοσχέδιον πλῆρες, ἠθέλετε ἴδει καὶ τὰ περὶ χωροφυλακῆς καὶ τὰ περὶ ἀστυφυλάκων καὶ πάντα ταῦτα. Ἑπομένως νομίζω, ὅτι κοπιάζετε ἐπὶ θέματος, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι ὥριμον ἀκόμη.

§129Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Κύριε Πρωθυπουργέ, εἶπον πρὸ μικροῦ ὅτι τὸ νομοσχέδιον περὶ τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς συνδέω τοσοῦτον μετὰ τοῦ θεσμοῦ, ὥστε νομίζω, ὅτι ἅμα ἐκλείψωσιν οἱ ἀκρογωνιαῖοι λίθοι αὐτοῦ, θὰ εὑρεθῶμεν ὑπὸ τὰ ἐρείπια τοῦ θεσμοῦ. Εἶπον προσέτι, ὅτι τὰ περὶ μεταβολῆς τοῦ θεσμοῦ αὐτοῦ ἐν γένει ἐξετάζω ἀπὸ τοῦδε, διότι ἀκριβῶς ἡ Κυβέρνησις παρασκευάζει τὰ νομοσχέδιά της, καὶ εἶναι χρήσιμον νὰ εἴπω τὰς ἰδέας μου ἐγκαίρως, τὰς ἰδέας μου δὲ τὰς στηρίζω ἐπὶ τῆς εἰσηγητηρίου ἀγορεύσεως εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ.

§130Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὡς γνώμας πρὸς ὁδηγίαν τῶν συντασσόντων, μάλιστα.

§131Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ἀκριβῶς μὲ τοιαύτην ἔννοιαν τὰς ὑποβάλλω. Ὁ κ. Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου λοιπὸν μᾶς ὑπόσχεται διοικητικὴν ἀστυνομίαν εἰς τὰς ἕδρας τῶν νομῶν καὶ τῶν ἐπαρχιῶν, δηλ. εἰς 16 ἕδρας τῶν νομῶν, εἰς 53 ἕδρας τῶν ἐπαρχιῶν, ἂν δὲν ἔκαμον λάθος εἰς τὸν ἀριθμόν...

§132ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι εἰς ὅλας τὰς ἕδρας τῶν ἐπαρχιῶν. Ὄπου ὑπάρχει πληθυσμὸς 15,000.

§133Γ. ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Λάθος ἔχετε (ἀναγινώσκει): «Ἡμεῖς φρονοῦμεν, — ἔλεγεν ὁ κ. Πρωθυπουργός, — ὅτι πρέπει νὰ τροποποιηθῇ ἡ περὶ στρατιωτικῆς ἀστυνομίας νομοθεσία, καὶ νὰ ἐπιτραπῇ διὰ νόμου νὰ συνιστῶνται διοικητικαὶ ἀστυνομίαι οὐχὶ μόνον ἐν Ἀθήναις καὶ ἐν Πειραιεῖ, ἀλλ’ ἐν πάσαις ταῖς πρωτευούσαις τῶν νομῶν καὶ ἐν πάσαις ταῖς πρωτευούσαις τῶν ἐπαρχιῶν, καὶ προσέτι ἐν ἐκείνοις τοῖς δήμοις, οἵτινες ἔχουσι πληθυσμὸν ὑπερβαίνοντα τὰς 15 χιλιάδας ψυχῶν... καὶ εἰς ἐκείνους τοὺς δήμους, ὅπου οἱ Εἰσαγγελεῖς ἤθελον καταγγείλει τοὺς δημάρχους ἢ τοὺς δημοτικοὺς ἀστυνόμους ὡς ἀνεπαρκεῖς.» Ὥστε κατὰ τὸ σύστημα τοῦτο θέλομεν ἔχει διοικητικὴν ἀστυνομίαν εἰς 70 πόλεις, ἤτοι εἰς 16 ἕδρας νομῶν, εἰς 53 ἕδρας ἐπαρχιῶν καὶ εἰς τὸν Πειραιᾶ, θὰ ἔχωμεν δὲ δημοτικὴν εἰς 370 δήμους, εἰς τοὺς ὁποίους ὅμως ὁ Εἰσαγγελεὺς καὶ ὁ Νομάρχης θὰ ἔχωσι δικαίωμα νὰ καταργῶσι τὴν δημοτικὴν ἀστυνομίαν—δὲν γνωρίζω ἂν θὰ τὴν καταργῶσιν ἐσαεὶ, ἢ ἂν θὰ ἴσχυε τοῦτο διαρκούσης μόνον τῆς δημαρχικῆς περιόδου. Ἐπαναλαμβάνω, περὶ χωροφυλακῆς μέχρις αὐτῆς τῆς στιγμῆς δὲν ἔχω τὴν γνώμην τῆς Κυβερνήσεως· ἐλπίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ ἀσχοληθῇ εἰς τοῦτο, ἀλλὰ μέχρις αὐτῆς τῆς στιγμῆς δὲν ἔχω τὴν ἐλπίδα, ὅτι θὰ ἔχωμεν ἐξ αὐτῆς ὠφέλειαν καὶ εἰς τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν, διότι παρατηρῶ, ὅτι τὸ σύστημα τῆς Κυβερνήσεως εἶναι νὰ λάβῃ ὡς βάσιν τὴν στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν, καὶ ἐκ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας νὰ ὀργανώσῃ διοικητικὴν ἀστυνομίαν. Ὥστε τὴν χωροφυλακὴν θ’ ἀφήσῃ εἰς τὴν οἰκτράν της θέσιν. Τὸ σύστημα τοῦτο δὲν τὸ εὑρίσκω σπουδαῖον, καὶ ἰδοὺ εἰς ποῖα μέρη διαφωνῶ. Ἐκτὸς τῆς συγχύσεως, ἐκτὸς τῆς μεγάλης δαπάνης, ἐκτὸς τοῦ ὅτι ἡ διοικητικὴ ἀστυνομία δὲν ἀφῆκε τόσον λαμπρὰς ἀναμνήσεις, ἐκτὸς πολλῶν ἄλλων λόγων, τὸ μικτὸν αὐτὸ σύστημα εἰς τόσα μέρη θὰ φέρῃ μεγάλην σύγχυσιν. Δὲν γνωρίζω ἂν θὰ ἦναι ἐπαρκῶς ἠτιολογημένη ἡ γνώμη τῆς Κυβερνήσεως, ἂν πρόκειται νὰ ἱδρύσῃ διοικητικὴν ἀστυνομίαν ἐν Ἀθήναις καὶ Πειραιεῖ· ἴσως ληφθῶσι μέτρα κατάλληλα, τὰ ὁποῖα νὰ δώσωσιν ἐλπίδας, ὅτι ἡ διοικητικὴ ἀστυνομία Ἀθηνῶν–Πειραιῶς θὰ λειτουργῇ ὡς καὶ καθ’ ἣν ἐποχὴν ὑφίστατο ἡ στρατιωτικὴ ἀστυνομία, διότι τώρα εἶναι οἱ ἀστυφύλακες, ἀλλὰ νομίζω, — καὶ εἰς τοῦτο κυρίως διαφωνῶ μὲ τὸν κ. Πρόεδρον τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου—ὅτι ἔπρεπε νὰ ληφθῇ ὡς βάσις ἡ στρατιωτικὴ ἀστυνομία, ἵνα βελτιώσωμεν αὐτὴν, ἀναδιοργανίζοντες τὴν χωροφυλακήν, στρατολογοῦντες ἀξιωματικοὺς καὶ ἐνωμοτάρχας καὶ χωροφύλακας ἐκ τῶν ἐπιλέκτων, προσλαμβάνοντες δὲ τοὺς ἐκλεκτοὺς ἀξιωματικούς, τοὺς ὑπαξιωματικοὺς καὶ ὁπλίτας ἐκ τῶν ἄλλων στρατιωτικῶν σωμάτων καὶ τοὺς ἀστυφύλακας, ἵνα μορφώσωμεν τὴν χωροφυλακήν, εἰς τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ στηρίξωμεν ὅλας ἡμῶν τὰς ἐλπίδας. Ἐναυάγησε, Κύριοι, ἡ στρατιωτικὴ ἀστυνομία· καὶ πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ μὴ ναυαγήσῃ; Ἂς μοὶ ἐπιτρέψωσιν οἱ ἱδρυταὶ νὰ εἴπω, ὅτι πολὺ ἐπιπολαίως ἐσκέφθησαν περὶ τῆς δημοσίας τάξεως, περὶ τοῦ τιμαλφεστέρου δικαιώματος τῶν πολιτῶν. Παρέλαβον καὶ κατέταξαν εἰς τὴν ἀστυνομίαν ἄνδρας οὐχὶ τὸ ὠμέγα, ἀλλ’ οὔτε τὸ ἄλφα γινώσκοντας τῶν καθηκόντων. Ὡμίλησα μετ’ ἀστυνόμων, οἱ ὁποῖοι διετέλουν εἰς παντελῆ ἄγνοιαν τῶν καθηκόντων των. Καὶ τίς δύναται νὰ τοὺς κατηγορήσῃ; Ποία πρόνοια ἐλήφθη περὶ αὐτῶν; Ἐπεθύμουν αἱ ἰδέαι μου αὗται νὰ μεταβιβασθῶσιν ὡς πεποιθήσεις καὶ εἰς ἄλλους ἐκτὸς ἐμοῦ· διότι δὲν πρόκειται περὶ μικρῶν, ἀλλὰ περὶ τοῦ ὑψίστου τῶν δικαιωμάτων. Ἐν τοῖς τοιούτοις θεσμοῖς ἐμπιστευόμεθα τὴν ζωὴν, τὴν τιμὴν καὶ τὴν περιουσίαν τῶν πολιτῶν· πρέπει νὰ σκεφθῶμεν ἐμβριθῶς καὶ σπουδαίως, πρέπει νὰ σκεφθῶμεν καλῶς, πρὶν ἢ καταργήσωμεν τὸν θεσμὸν αὐτὸν, διὰ τίνος θὰ τὸν ἀντικαταστήσωμεν. Δὲν ἀρκοῦμαι μόνον εἰς τὴν καλλιτέραν στρατολογίαν, νομίζω ἀπαραίτητον σχολεῖον ἐκπαιδεύσεως ἀξιωματικῶν τὴν Σχολὴν ἀξιωματικῶν τῆς χωροφυλακῆς, εἰς τὴν ὁποίαν νὰ δύνανται νὰ ἐκμάθωσι τὰ στοιχειώδη αὐτῶν καθήκοντα. Θὰ ἦτο μακρὸν νὰ διηγηθῶ κωμικοτραγικὰς σκηνὰς, λαβούσας χώραν κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ περιφήμου αὐτοῦ θεσμοῦ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, ὡς ἐκ τῆς παντελοῦς ἀγνοίας τῶν καθηκόντων, εἰς ἣν διατελοῦσι τὰ ὄργανα αὐτῆς. Ἀλλὰ μόνον χωροφυλακὴ δὲν δύναται νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὰς ἀπαιτήσεις τῆς δημοσίας τάξεως· ἡ δημοτικὴ ἀστυνομία εἶναι ἀπαραίτητος. Μή τις ἐξ ἡμῶν μ’ ἐρωτήσῃ: «θέλετε νὰ ἐπανέλθῃ ἡ δημοτικὴ ἀστυνομία, οἵα ἦτο;»· διότι ἐννοεῖ, ὅτι τοῦτο δὲν συνιστῶ· πολλοῦ γε καὶ δεῖ. Ἡ πεῖρα ἔδειξε τὰ τρωτὰ μέρη τῆς δημοτικῆς ἀστυνομίας· ἂς ὠφεληθῶμεν ἐξ αὐτῆς. Χαλαρώσατε τὸν δεσμὸν μεταξὺ δημάρχου καὶ ἀστυνόμου, ψηφίσατε θητείαν ἀστυνομικῶν κλητήρων, καὶ οὕτω δύνασθε νὰ βελτιώσητε τὸν θεσμὸν τῆς δημοτικῆς ἀστυνομίας. Ἐν Γαλλίᾳ ἐγένετο τελευταῖον ὁ νόμος τῇ 5 Ἀπριλίου 1884, δι’ οὗ ἐβελτίωσαν τὴν κατάστασιν τῆς δημοτικῆς ἀστυνομίας. Εἶχον καὶ ἐκεῖ ἐξετάσει τὸ ζήτημα, περὶ οὗ ὁ κ. Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἀνέφερε, περὶ ἐποπτείας τοῦ νομάρχου· εὑρίσκομεν ὅμως εἰς τὸ ἄρθρον 20 τοῦ τελευταίου γαλλικοῦ νόμου, ὅτι ὁ νομάρχης δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ καταργῇ τὴν δημοτικὴν ἀστυνομίαν, ἀλλ’ ὅτι πρὸς συμπλήρωσιν τοῦ ἔργου τοῦ ἀστυνόμου ὀφείλει ἐκ τοῦ σύνεγγυς νὰ ἀγρυπνῇ καὶ ἐπιβλέπῃ. Ἂς βελτιωθῇ ἡ διοίκησις, καὶ θὰ βελτιωθῇ καὶ ἡ δημοτικὴ ἀστυνομία. Ἵνα καταλήξω, Κύριοι εἰς τὸ τελευταῖον συμπέρασμα, ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ προσθέσω, ὅτι τὸ προτεινόμενον μέτρον εἴτε παρ’ ἐμοῦ εἴτε παρ’ ἄλλων, ὅσον τέλειον καὶ ἂν ὑποτεθῇ, δὲν δύναται νὰ τελεσφορήσῃ, ἐὰν μὴ ἄλλα μέτρα ὀργανικὰ καὶ ῥιζικώτερα ληφθῶσι, πρωτίστως ἡ βελτίωσις τῆς ἀπονομῆς τῆς δικαιοσύνης. Λάβετε τὰ συμβάντα ὑπὸ μελέτην, παρατηρήσατε ὅτι εἰς τὰ Πρωτοδικεῖα, εἰς τὰ ὁποῖα ὑπήχθησαν αἱ παρεκτροπαὶ τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων, ἐπῆλθε βελτίωσις. Καὶ ἂν εἴχομεν τὴν ἀτυχίαν νὰ παραταθῇ ὁ κακὸς αὐτὸς θεσμὸς, ἔχω τὴν πεποίθησιν, ὅτι βαθμηδὸν καὶ κατ’ ὀλίγον θὰ ἐμετριάζοντο αἱ παρεκτροπαί. Ὁμιλῶ περὶ κακοῦ θεσμοῦ ἀλλ’ οἱ θεσμοὶ εἶναι ἐνδεδειγμένοι ὑπὸ τῶν ἀναγκῶν τῆς Πολιτείας. Ἐρωτῶ σᾶς, τοὺς ἀμειλίκτους κατὰ τῶν παρεκτρεπομένων ἀστυνομικῶν ὀργάνων: ἐλήφθησαν τὰ κατάλληλα μέτρα περὶ τῆς εἰσαγγελικῆς ἐποπτείας; Ἀλλ’ ἐρωτῶ καὶ τοὺς μηδενίσαντας τὴν χωροφυλακὴν, τοὺς καταργήσαντας τὴν δημοτικὴν ἀστυνομίαν: δὲν ἦτο προτιμότερον νὰ μεριμνήσωσι περὶ τῆς εἰσαγγελικῆς ἐποπτείας; Θὰ ἔλθῃ στιγμὴ, καθ’ ἣν θὰ ἀποδείξω, ὅτι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἐξυμνοῦσι τὸ παρελθὸν, δὲν ἐσκέφθησαν παντελῶς περὶ δικαιοσύνης, περιέκοψαν ἐκ Πρωτοδικείων θέσεις Εἰσαγγελέων πρὸς τύφλωσιν τῆς ποινικῆς δικαιοσύνης! Ὁ ἀξιότιμος ἐκ Παρνασσίδος Βουλευτὴς, ὢν Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, διὰ νὰ οἰκονομήσῃ ἑκατοντάδας τινὰς δραχμῶν, περιέκοψε 3 ἢ 4 θέσεις Εἰσαγγελέων, ἐκαρατόμησε τοὺς ἀντεισαγγελεῖς, καὶ ἔπραξε πᾶν ὅ,τι ἠδύνατο, ὅπως μὴ γείνῃ ἡ εἰσαγγελικὴ ἐποπτεία. Ἵνα συμπληρώσω τὰς σκέψεις μου, παρατηρῶ, ὅτι διαφωνῶ ῥιζικῶς εἰς τὴν ἰδέαν τῆς Κυβερνήσεως περὶ καταργήσεως τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς, τὸ ὁποῖον θεωρῶ ἀπαραίτητον, ἰδίως μὲν μέχρι τῆς καταργήσεως τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, ἀλλὰ καὶ μετὰ ταῦτα ἔτι. Συνιστῶ δὲ τὴν ἀναδιοργάνωσιν πρωτίστως τῆς χωροφυλακῆς καὶ προσέτι τῆς δημοτικῆς ἀστυνομίας ὑπὸ ὅλως νεωτέρας συνθήκας καὶ συμφώνως πρὸς τὰ διδάγματα τῆς πείρας. Ἀλλὰ παρ’ οὐδενὸς μέτρου περιμένω βελτίωσιν ἀξίαν λόγου ἐν τῇ δημοσίᾳ ἀσφαλείᾳ, ἐὰν προηγουμένως δὲν βελτιωθῇ ἡ δικαιοσύνη καὶ ἐὰν μὴ εἰσαγγελικὴ μετὰ τῆς ὑπουργικῆς ἐποπτείας παρακολουθῶσιν ἀγρύπνως καὶ ἐκ τοῦ σύνεγγυς τὰς πράξεις καὶ τὰς παραλείψεις τῶν ἐντεταλμένων τὰ τῆς δημοσίας τάξεως, πρὸς οὓς ἡ Πολιτεία ἐνεπιστεύθη τὰ τιμαλφέστερα τῶν πολιτῶν δικαιώματα.

§134ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Τὸ περὶ στρατιωτικῆς ἀστυνομίας νομοθέτημα, ἀντισυνταγματικῶς, ὡς ἀπεδείχθη, λειτουργῆσαν, φρονῶ ὅτι δέον νὰ καταργηθῇ καθόσον ἐκ τῆς ἐξασκήσεως τῆς ἀστυνομικῆς ἐξουσίας ὑπὸ στρατιωτικῶν, ὅλως διάφορον ἐχόντων ὑπὸ τοῦ Συντάγματος καὶ τῶν νόμων τὸν προορισμὸν, οὐ μόνον ἡ δημοσία ἀσφάλεια καὶ τάξις δὲν ἐπαγιώθη, ἀλλὰ καὶ τὰ ἱερώτερα τοῦ πολίτου δικαιώματα, τὰ ὑπὸ τοῦ Συντάγματος ἀπονεμόμενα αὐτῷ, πλειστάκις παρεβιάσθησαν παρὰ τῶν ἐντεταλμένων τὴν ἐξουσίαν ταύτην, ἰδίᾳ τῶν κατωτέρων ὀργάνων, εἰς οὐδὲν ἀναλογιζομένων τὴν ἀτομικὴν ἐλευθερίαν τοῦ πολίτου, τὴν ἱερότητα τοῦ ἀσύλου τῆς κατοικίας, τὰ προσφιλῆ ἡμῶν πατρικὰ ἤθη καὶ ἔθιμα, ἀλλὰ ποιουμένων χρῆσιν μέσων ἀτίμων καὶ ἐκβιαστικῶν, ἅτινα τὸ Σύνταγμα ποσῶς δὲν παραδέχεται, καὶ οὐ μόνον τὸ Σύνταγμα, ἀλλὰ καὶ πάντες οἱ ἐξευγενισμένοι καὶ νομιμόφρονες λαοὶ κατεδίκασαν, ὡς λείψανα βαρβάρου ἐποχῆς καὶ σατραπικῆς τυραννίας! Πολλάκις, κύριοι Βουλευταὶ, μετὰ λύπης μου ἀνέγνωσα ἐν τῇ ἀξιοτίμῳ ἡμῶν ἐφημεριδογραφίᾳ τὰ σκληρὰ δεινοπαθήματα κατὰ πλείστων πολιτῶν, ἅτινα μοὶ ὑπενθύμισαν τὰ μαρτύρια τῆς Ἱερᾶς Ἐξετάσεως τῆς Ἱσπανίας, τὰ φρικτὰ δὲ ἐκεῖνα τοῦ ἀστυνόμου Δελλαρέτου ἐν Νεαπόλει καὶ Σικελίᾳ, πρὸς δὲ τὰς σκληρότητας τῶν γειτόνων ἡμῶν βασιβουζούκων. Πρὸ πάντων δὲ, κύριοι Βουλευταὶ, μοὶ ὑπενθύμισαν ἓν ἀπάνθρωπον ἀπόφθεγμα τῶν ἀστυνόμων καὶ τιμαριούχων Ἑνετῶν ἐν Ἑλλάδι, τὸ ὁποῖον ἔλεγον: «Al Greco tumultuante pane e bastone», ἤτοι «εἰς τὸν ταραχοποιὸν Ἕλληνα ἄρτον καὶ ῥάπισμα». Δυστυχῶς τὰ ὄργανα τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας ἀνεδείχθησαν σκληρότερα, βαρβαρώτερα τῶν ὀργάνων τῆς Ἑνετικῆς ἀστυνομίας, ἀδίκως καὶ παρανόμως ἀφαιροῦντες τὸν ἄρτον τοῦ πτωχοῦ λαοῦ, μὴ ἐξαιροῦντες δὲ τὸ σκληρὸν καὶ ἀπάνθρωπον ῥάπισμα. Πρὸ πάντων δὲ πρέπει νὰ καταργηθῇ, ἀξιότιμοι κύριοι Βουλευταὶ, ὁ θεσμὸς αὐτὸς, διότι ἐξευτελίζει τὴν δημοτικὴν ἀρχὴν, ἥτις εἶναι ἡ εὐγενεστέρα, ἡ τιμαλφεστέρα ἀρχὴ, χάριν τῆς ὁποίας οἱ πατέρες ἡμῶν ἔχυσαν ποταμοὺς αἱμάτων, ἵνα ἴδωσιν αὐτὴν νὰ ἄρχῃ καὶ νὰ ἀντιπροσωπεύῃ πᾶσαν Ἑλληνικὴν κοινότητα. Ὁ γενναῖος ἡμῶν στρατὸς δὲν πρέπει νὰ ἀναμιγνύηται εἰς τὰ τῆς δημοτικῆς ἀρχῆς. Εἶναι ἀλλαχοῦ τὰ ἱερὰ καὶ ὑψηλὰ αὐτοῦ καθήκοντα, ἐκεῖ ὅπου τὸν καλεῖ ὁ φοβερὸς φόρος τοῦ αἵματος! Ἐκεῖ πρέπει νὰ ἐξασκῆται, ἵνα ἐν ἡμέρᾳ καθ’ ἣν ἡ Θεία Πρόνοια εὐλογήσει, αὐτὸς, ὡς ὁ τῶν προγόνων καὶ τῶν πατέρων ἡμῶν στρατὸς, δρέψῃ εἰς τὰ ἱερὰ πεδία τῆς τιμῆς καὶ τῆς νίκης τὰς ἀειθαλεῖς τῆς δόξης δάφνας, δι’ ὧν νὰ περικοσμήσῃ τοὺς ἱεροὺς βωμοὺς τῆς ἐνδόξου καὶ πεφιλημένης ἡμῶν πατρίδος!

§135ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Δὲν προτίθεμαι νὰ ἐξέλθω τοῦ θέματος, ὡς πάντες οἱ μέχρι τοῦδε ἀγορεύσαντες κατὰ τὸ μᾶλλον καὶ ἧττον ἔπραξαν τοῦτο. Μετὰ τὰ λεχθέντα κατὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου νομίζω ὅτι ὀλίγα ὑπολείπονται εἰς ἐμὲ νὰ προσθέσω ἐναντίον αὐτοῦ. Νομίζω ὅτι ἡ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ καταργήσεως τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς πρέπει νὰ ἀναβληθῇ, διότι σήμερον οὐδένα ἔχει σκοπόν, προκειμένου μετ’ ὀλίγας ἡμέρας νὰ συζητηθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ καταργήσεως τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας. Τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς ὑπῆρξεν ἡ κεφαλὴ τοῦ θεσμοῦ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας. Διὰ τῆς καταργήσεως δὲ αὐτοῦ οὐδὲν ἄλλο ἐπιδιώκεται ἢ ἡ ἀποκεφάλισις τοῦ σώματος, ἐξ ἧς οὐδὲν ἄλλο θὰ παραχθῇ ἢ σῶμα ἀδρανὲς καὶ ἀκέφαλον, τὸ ὁποῖον ἴσως θὰ παραστήσῃ τὸ οἰκτρὸν θέαμα τοῦ τέρατος. Οἱ λόγοι, οὓς ὁ κύριος Πρωθυπουργὸς προέβαλεν ὑπὲρ τῆς καταργήσεως τοῦ Ἀρχηγείου, δὲν εἶναι ἱκανοὶ νὰ πείσωσιν ὑμᾶς περὶ τῆς ἀληθοῦς αἰτίας. Προέβαλεν ὡς λόγον καταργήσεως τὴν ὕπαρξιν τοῦ Συμβουλίου τῆς ἐποπτείας, εἰς τὸ ὁποῖον ἐξεδικάζοντο αἱ ὑποθέσεις τῶν ἀστυνόμων ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῆς μεταθέσεως ἢ τῆς ἀπαλλαγῆς ἀπὸ τῶν ἀστυνομικῶν καθηκόντων. Ἀκριβῶς τὴν ἐγγύησιν τῆς ἀκριβοῦς ἐκτελέσεως τοῦ καθήκοντος τῶν ἀστυνόμων θεωρεῖ ὁ κύριος Πρωθυπουργὸς ὡς τὸ αἴτιον τῆς καταργήσεως τοῦ Ἀρχηγείου. Διότι ταύτην ὁ θεσμὸς ἔταξεν ὡς πραγματικὴν ἐγγύησιν· ἀφῄρεσε δηλαδὴ ἀπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν τὸ δικαίωμα τῆς μεταθέσεως καὶ τῆς ἀπαλλαγῆς τῶν ἀστυνόμων ἄνευ προηγουμένης γνωματεύσεως τοῦ Συμβουλίου. Ὁ νόμος ἀνέθηκε τὸν ἔλεγχον τοῦτον εἰς ἄνδρας πεπειραμένους, εἰς ἄνδρας τῆς ὑπηρεσίας, οἱ ὁποῖοι ἠδύναντο νὰ σταθμίσωσι τοὺς προτεινομένους λόγους καὶ ἀποφανθῶσι περὶ τῆς ἀπαλλαγῆς ἢ τῆς μεταθέσεως τοῦ ἀξιωματικοῦ ἀστυνόμου...

§136ΛΕΒΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Τὰ οἰκεῖα τμήματα τῶν Ὑπουργείων δὲν διευθύνονται ἀπὸ πεπειραμένους ἄνδρας, ἵνα ἐνεργήσωσιν ἐν περιπτώσει μὴ ὑπάρξεως τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς;

§137ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ἔχετε ὀλίγην ὑπομονήν... Ἀλλὰ δὲν εἶναι οὗτος ὁ μόνος λόγος ὁ προκαλέσας τὴν ὑποβολὴν τοῦ νομοσχεδίου. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔφερε καὶ ἕτερον λόγον, τὴν παρεμβολὴν τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς, ὅπερ μυρία παρεμβάλλει προσκόμματα εἰς τὴν λειτουργίαν τοῦ συστήματος, καὶ ἐχαρακτήρισε τὴν ὕπαρξιν αὐτοῦ ὡς ἀντισυνταγματικήν, διότι ἐλλείπει ὁ ὑπεύθυνος. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι σαφῶς ἐγνώσθη, ὅτι ὁ διευθύνων τὰ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας εἶναι ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, καθόσον ὑπὸ τὴν διεύθυνσιν καὶ τὴν ἐπιτήρησιν αὐτοῦ ὑφίσταται τὸ Ἀρχηγεῖον καὶ ὁλόκληρον τὸ σῶμα τὸ ἀποτελούμενον ἐκ χωροφυλάκων καὶ ἀστυφυλάκων. Ἑπομένως δὲν βλέπω διατὶ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν δὲν εἶναι ὑπεύθυνος, καὶ ὡς τοιοῦτος, παρὼν πάντοτε ἐν τῇ Βουλῇ, ὑπόχρεως νὰ δώσῃ πᾶσαν πληροφορίαν, αἰτουμένην ἐκ μέρους τῶν κ. κ. Βουλευτῶν. Ἀλλ’ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς εἶπεν, ὅτι κατὰ τὴν παρελθοῦσαν Βουλὴν ἐρωτώμενος ὁ τότε Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὕψου τοὺς ὤμους, μὴ γινώσκων τί ν’ ἀπαντήσῃ. Εἰς τὴν ἀδυναμίαν ταύτην εὑρίσκετο καὶ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, μὲ ὅλην τὴν προθυμίαν, τὴν ὁποίαν εἶχε, νὰ ἱκανοποιήσῃ τὴν περιέργειαν καὶ τὰς ἀπαιτήσεις τῶν κ. κ. Βουλευτῶν. Καὶ ὁ μὲν Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν βεβαιότατα δὲν ἠδύνατο νὰ πράξῃ ἄλλως, διότι κατ’ οὐδὲν ἀναμιγνύεται ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν εἰς τὰ τῆς ἀστυνομικῆς ὑπηρεσίας, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ὅμως ἀπήντα, ἐφ’ ὅσον αἱ ἐπερωτήσεις ἦσαν πραγματικαί, καὶ ἐφ’ ὅσον τὰ γεγονότα ἔλαβον χώραν. Ἀλλ’ ὅταν ἀπηυθύνοντο πρὸς αὐτὸν ἐπερωτήσεις περὶ ἀνυπάρκτων γεγονότων, τί ἠθέλατε νὰ ἀπαντήσῃ; Νομίζω λοιπόν, ὅτι ἡ κατάργησις τοῦ Ἀρχηγείου δὲν προέρχεται ἀπὸ λόγους σπουδαίους, ἀπὸ λόγους εἴτε ἀντισυνταγματικοὺς εἴτε παρακωλύοντας τὴν λειτουργίαν τοῦ πολιτεύματος· προέρχεται ἀπὸ λόγους εὐνοήτους, τουτέστιν ἀπὸ λόγους κομματικούς· διότι οἱ ἀστυνόμοι δὲν ἠδύναντο νὰ μετακληθῶσιν εὐθὺς ἀμέσως, καταγγελλόμενοι, ἢ νὰ ἀπαλλαγῶσι τῶν ἀστυνομικῶν αὐτῶν καθηκόντων. Διὰ τῆς καταργήσεως τοῦ Ἀρχηγείου ἐπέρχεται τὸ ποθούμενον, διότι σήμερον οὐδεὶς ὑπάρχει ὁ ἀμφιβάλλων ὅτι μετὰ τὴν κατάργησιν τοῦ Ἀρχηγείου οἱ ἀστυνόμοι εὑρίσκονται πλέον εἰς τὰς χεῖρας τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν. Καὶ μὲ ὅλην τὴν ὑπόληψιν, τὴν ὁποίαν ἔχω πρὸς τὸν ἀκέραιον χαρακτῆρα τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, δὲν ἀμφιβάλλω, ὅτι καὶ αὐτὸς δὲν θὰ δυνηθῇ νὰ ἀντιστῇ μέχρι τέλους, καὶ ὅτι θὰ ἐνδώσῃ εἰς τὸν πειρασμὸν, καὶ θὰ διενεργήσῃ τὰς μεταθέσεις ταύτας, ἃς ὁ πολιτευτής, ὁ κομματάρχης ἢ κομματάρχισκος ἤθελεν ἀπαιτήσει, καταγγέλλων τὸν ἀστυνόμον ὡς παρεκτραπέντα κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν καθηκόντων του, — διότι πολὺ δύσκολον εἶναι νὰ ἐξακριβωθῇ ἡ ἀλήθεια, ὅταν αὕτη δὲν ἐπιτρέπηται νὰ ἐξακριβωθῇ. Φρονῶ λοιπὸν, ὅτι τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς, εἰς τὸ ὁποῖον ἑνοῦται ἅπασα ἡ ὑπηρεσία, τὸ ὁποῖον ἐκτὸς τῆς διευθύνσεως τῆς γενικῆς ὑπηρεσίας τῆς τε χωροφυλακῆς καὶ τῆς ἀστυνομίας ἔχει καὶ τὸν ἔλεγχον, — διότι παρὰ τῷ Ἀρχηγείῳ ὑπάρχουσιν οἱ ἐπιθεωρηταί, οἵτινες εὑρίσκονται εἰς ἄμεσον συνάφειαν μετὰ τῶν ἀστυνομιῶν καὶ δύνανται ἑκάστοτε νὰ ἐλέγχωσι τοὺς ἀστυνόμους ἑκάστης ἀστυνομικῆς περιφερείας, — δὲν πρέπει νὰ καταργηθῇ. Τὸ ἐπ’ ἐμοί, δύναμαι ἀπὸ τοῦδε νὰ προΐδω, τί θὰ συμβῇ μετὰ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νόμου· πάντες οὗτοι θὰ μετατεθῶσι.

§138ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ (ἐκ τῆς δεξιᾶς). Βεβαίως.

§139ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως θὰ μετατεθῶσι πολλοί. Εἰς τὸ Αἴγιον ἔχομεν ἀστυνόμον, ὁ ὁποῖος εἰς τὰς ἀνακρίσεις, ἄλλα λέγουσιν οἱ μάρτυρες, καὶ ἄλλα αὐτὸς γράφει.

§140ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Κύριε Παναγιωτόπουλε, ἐν Αἰγίῳ ἔχετε ἀστυνόμον ἱκανώτατον.

§141ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχομεν ἀστυνόμον, ὁ ὁποῖος ὡμολόγησεν εἰς τὸ δικαστήριον, ὅτι στερεῖται τῆς κοινοτάτης ἀντιλήψεως· πρόκειται περὶ ἀστυνόμου, τὸν ὁποῖον γνωρίζουσι πάντες οἱ στρατιωτικοὶ καὶ οἰκτείρουσι, πρόκειται περὶ ἀστυνόμου, ὁ ὁποῖος μετέβαλε τὸ κυριώτερον μέρος τῆς πλατείας τῆς πόλεως εἰς πορνοστάσιον, ὑπὸ τὴν προστασίαν τῆς ἀστυνομίας!

§142ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ἐὰν ὁ νῦν προϊστάμενος τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς κρίνηται ἀνεπαρκής, ἀντικαταστήσατε αὐτὸν, — ὑπάρχουσι δὲ ἐν τῷ στρατῷ ἀνώτεροι ἀξιωματικοί, δυνάμενοι ἐπαξίως νὰ καθέξωσι τὴν θέσιν ταύτην, — ἀλλὰ μὴ ἀποκεφαλίζετε τὸ σῶμα, διότι τὸ σῶμα τῆς ἀστυνομίας ἀποτελεῖται ἐξ 7,000 ἀνδρῶν καὶ 300 καὶ πλέον ἀξιωματικῶν, ὑπηρετούντων ὡς ἀστυνόμων. Ἐὰν τοὐλάχιστον τὸ νομοσχέδιον ἐλάμβανε πρόνοιαν, ὅπως οἱ ἐπιθυμοῦντες ἐκ τῶν ἀξιωματικῶν ἀστυνόμων ἐπανέλθωσιν εἰς τὰ σώματά των, τότε κατά τι θὰ ἦτο ἀνακουφιστικόν. Ὡς εἶπον, δὲν προτίθεμαι νὰ ὁμιλήσω γενικώτερον ἐπὶ τῶν ἀποτελεσμάτων καὶ τῶν ὑπηρεσιῶν, τὰς ὁποίας προσέφερεν ἡ στρατιωτικὴ ἀστυνομία, ἀφ’ ὅτου διεδέχθη τὴν δημοτικὴν ἀστυνομίαν, διότι ταῦτα θὰ ἐκθέσωμεν διὰ μακρῶν, ὁπόταν θὰ εἰσαχθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀντικαταστάσεως τῆς νῦν ἀστυνομίας, καὶ ἐλπίζω ταχέως ἡ Κυβέρνησις νὰ σπεύσῃ νὰ ὑποβάλῃ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, διότι δι’ αὐτοῦ θέλει περισωθῆ καὶ ἡ τιμὴ τοῦ σώματος τῆς χωροφυλακῆς καὶ τῶν παρ’ αὐτῇ ἀξιωματικῶν, τῶν ὑπηρετούντων ὡς ἀστυνόμων, καθόσον σήμερον ῥιπτόμενοι οὗτοι ἄνευ στρατιωτικοῦ διοικητοῦ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν αὐτήν, βεβαίως θὰ παρεκτραπῶσι καὶ θὰ παράσχωσιν ἀποτελέσματα ὀλέθρια διὰ τὴν ἀστυνομίαν. Πλὴν τούτου παρατηρῶ ὅτι τὸ νομοσχέδιον ἔχει ἰδιόῤῥυθμόν τινα τύπον, διότι, ἐνῷ τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς ἀποτελεῖ μέρος τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ, καὶ ἐνῷ ἔδει ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ φέρῃ εἰδικὸν νομοσχέδιον περὶ τῆς καταργήσεως αὐτοῦ, ἐδέχθη ὅπως τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, τὸ τροποποιοῦν τὸν ὀργανισμὸν τοῦ στρατοῦ, συνταχθῇ καὶ ὑποβληθῇ ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν. Ἐν τῷ νομοσχεδίῳ τούτῳ περιελήφθησαν καὶ διατάξεις, τροποποιοῦσαι ἄρθρα τινὰ τοῦ νόμου περὶ στρατιωτικῆς ἀστυνομίας. Ἐν αὐταῖς δὲ παρατηρεῖ τις, ὅτι ἐνῷ καταργεῖται τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς, ἐπαναφέρονται πολὺ ὀρθῶς οἱ τρεῖς ἐπιθεωρηταὶ ἀντισυνταγματάρχαι εἰς ἐπιθεώρησιν. Ἀλλ’ εἰς τίνα ἐπιθεώρησιν; Ὁ ὀργανισμὸς τοῦ στρατοῦ οὐδαμοῦ περιλαμβάνει τοιαύτην, δὲν πιστεύω δὲ νὰ πρόκειται περὶ τῆς ἐπιθεωρήσεως τοῦ πυροβολικοῦ ἢ τοῦ μηχανικοῦ ἢ τῶν μουσικῶν. Ἴσως δὲν ἐγένετο ἡ τροποποίησις κανονικῶς, ἵνα μὴ ὁ κ. ἐξ Ἐπιδαύρου Λιμηρᾶς Βουλευτὴς κατατάξῃ καὶ ταύτην μεταξὺ τῶν ἄλλων, ἀλλ’ ἐν τούτοις βεβαίως ἔπρεπεν εἰδικὸν νομοσχέδιον νὰ περιλαμβάνῃ τὰ περὶ τροποποιήσεως τῶν ἄρθρων καὶ τῶν πινάκων τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ. Δὲν εἶμαι ὑπὲρ τῆς καταργήσεως τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς. Ἀνεξαρτήτως τῆς ὑπηρεσίας τῆς ἀστυνομίας, πρεσβεύω ὅτι δέον νὰ ὑπάρχῃ καὶ ἀνωτέρα ἀρχὴ τοῦ σώματος τῆς χωροφυλακῆς, διότι ἀληθῶς ἐπ’ ἐσχάτων εἶχε καταργηθῆ τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς, τὸ ὁποῖον ἀνέκαθεν ὑπῆρχεν εἰς τὸν ὀργανισμὸν τοῦ στρατοῦ. Τὸ πολυάριθμον αὐτὸ σῶμα, τὸ περιέχον πολλὰς μονάδας ὑποδεεστέρας, ἤτοι 16 Μοιραρχίας, ἔδει νὰ ἔχῃ καὶ μίαν ἀρχὴν, ἥτις νὰ ἐφορᾷ ἐπ’ αὐτοῦ καὶ κανονίζῃ τὴν γενικὴν διοίκησιν. Δὲν φρονῶ λοιπὸν, ὅτι πρέπει νὰ καταργηθῇ τὸ Ἀρχηγεῖον, διότι ἐπίκειται ἡ κατάργησις τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας. Τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς πρέπει νὰ μείνῃ ὡς ἔχει, ἀφαιρουμένων, ἐννοεῖται, τῶν ἐπιθεωρητῶν τῆς ἀστυνομίας. Τὸ ἄρθρον 6 τοῦ νομοσχεδίου καταργεῖ τὰ ἄρθρα 33 καὶ 34 τοῦ ἰσχύοντος νόμου, καὶ οὐδὲν ἀναφέρει περὶ τοῦ ἄρθρου 35, τὸ ὁποῖον πραγματεύεται περὶ τῆς ἀντικαταστάσεως ἀστυνόμου, ὁπόταν κωλύηται ὁ προϊστάμενος τῆς ἀστυνομίας. Τὸ ἄρθρον τοῦτο τοῦ νόμου λέγει, ὅτι οὗτος διορίζεται κατὰ διαταγὴν τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς. Ἀλλ’ ὁ ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς θὰ καταργηθῇ· τίς λοιπὸν θὰ διορίσῃ τὸν ἀντικαταστάτην τούτου;

§143Ν. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν.

§144ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Ἐν τούτοις τὸ νομοσχέδιον οὐδὲν ἀναφέρει. Φρονῶ λοιπὸν, ὅτι καὶ περὶ αὐτοῦ εἶναι ἀνάγκη νὰ ληφθῇ πρόνοια, καὶ ἂν τὸ νομοσχέδιον συνετάσσετο ἐπιμελέστερον, βεβαίως δὲν θὰ ὑπῆρχεν αὕτη ἡ ἀνωμαλία. Κατὰ τὸ ἄρθρον 9 τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου «τὰ ἐν τοῖς ἄρθροις 5 καὶ 6 τοῦ ἰσχύοντος νόμου ἀναγραφόμενα καθήκοντα τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς ἀνατίθενται εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, τὰ δὲ ἐν τοῖς ἄρθροις 11, 12, 13, 17 καὶ 18 τοῦ αὐτοῦ νόμου εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν.» Ἀλλὰ τὸ δεύτερον ἐδάφιον τοῦ ἄρθρου 12 τοῦ ἰσχύοντος νόμου νομίζω ὅτι παρέλκει, καὶ πρέπει νὰ ἀπαλειφθῇ, διότι πρόκειται περὶ κατατάξεως. «Ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ βιβλίου τούτου, λέγει τὸ ἄρθρον 12, τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν συντάσσει καὶ ἀποστέλλει εἰς τὸν ἀρχηγὸν τῆς χωροφυλακῆς, ὁσάκις ὑφίσταται ἀνάγκη κατατάξεως ἀστυφυλάκων, ὀνομαστικὸν κατάλογον τῶν κατατακτέων ἀστυφυλάκων» κλπ. Ταῦτα πάντα δὲν ἔχουσι πλέον κῦρος, ὥστε εἶναι περιττὸν καὶ νὰ ὑπάρχῃ ἡ διάταξις αὕτη. Ὡς πρὸς τὰ ἄρθρα 5 καὶ 6, ὁμολογῶ ὅτι δὲν ἐνόησα, πῶς ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν θὰ διεξάγῃ τὰ ἀναγραφόμενα ἐν αὐτοῖς, τὰ ὁποῖα ἀφορῶσιν εἰς τὴν στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν τῆς χωροφυλακῆς, τὰ περὶ ὁπλισμοῦ, ἱματισμοῦ κτλ. Διὰ ταῦτα νομίζω, ὅτι εἶναι ἀναγκαῖον, τὸ νομοσχέδιον νὰ ἀναθεωρηθῇ, καὶ πρὸς τοῦτο παρακαλῶ νὰ ἀναβληθῇ ἡ ἐπ’ αὐτοῦ συζήτησις, ἵνα ἐπιμελέστερον διαῤῥυθμισθῇ, διότι ἄλλως θὰ ὑπάρξωσι τοιαῦται ἀταξίαι, αἱ ὁποῖαι βεβαίως θὰ καταστήσωσι τὸν νόμον τοῦτον πλημμελῆ.

§145ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, προσεπάθησα ν’ ἀποφύγω νὰ λάβω μέρος εἰς ζήτημα, τὸ ὁποῖον εἶναι μᾶλλον στρατιωτικὸν ἢ πολιτικὸν, πολλῷ μᾶλλον ἀφοῦ τοσοῦτοι διακεκριμένοι συνάδελφοι εἰδικοὶ ὑπάρχουσιν ἐν τῷ Κοινοβουλίῳ, καταλληλότεροι ἐμοῦ. Ἀλλ’ ἀναγκάζομαι νὰ μετάσχω τῆς συζητήσεως, διότι βλέπω ἐντελῶς παραβλεπομένην τὴν ἀλήθειαν. Τοιαύτη εἶναι ἡ ἀγανάκτησις τῆς ἐπαρχίας μου, καὶ δύναμαι νὰ εἴπω ὅλου τοῦ νομοῦ Εὐβοίας, κατὰ τῆς ἀστυνομίας καὶ τοῦ Ἀρχηγείου, ὥστε σᾶς βεβαιῶ, ὅτι ἐπεθύμουν ἀπὸ τοῦδε νὰ ἴδω ἀσπαῖρον τὸ σῶμα τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας καὶ πρὸ πάντων τὴν κεφαλὴν αὐτῆς, τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς. Ἀφ’ ἧς, Κύριοι, συνεστήθη ἡ ἀστυνομία ἡ στρατιωτική, ἤρχισαν ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ μου τὰ παράπονα· ἦλθεν εἷς ὑπομοίραρχος, ὁ ὁποῖος ἔφυγε μετὰ πάροδον ἓξ μηνῶν μὲ δέκα χιλιάδας δραχμὰς εἰς τὸ θυλάκιον ἐκ καταχρήσεων καὶ καταπιέσεων κατὰ τῶν δυστυχῶν ποιμένων καὶ χωρικῶν. Ἐναντίον τοῦ νόμου, συνελάμβανε τὰ ποίμνια εἰς θέσεις μὴ ἀπηγορευμένας καὶ ἐφορολόγει κατὰ βούλησιν τοὺς ποιμένας. Καταγγελίαι ἐδόθησαν πολλαί, ἀλλὰ γνωρίζετε τί μοὶ εἶπον δικασταί τινες; ὅτι «πρέπει νὰ καλύψωμεν τὰς τοιαύτας παρεκτροπὰς, ἵνα σώσωμεν τὴν τιμὴν τῆς ἀστυνομίας καὶ τοῦ νόμου!» Ἐκάμνομεν καταγγελίας, ἐστέλλοντο αὐτοὶ οἱ λεγόμενοι ἐπιθεωρηταί, ἀλλ’ ἀπήρχοντο χωρὶς νὰ συντάξωσιν ἔκθεσιν, καλύπτοντες οὕτω τὴν ἀλήθειαν. Ἐπὶ τέλους ἠναγκάσθημεν νὰ προσφύγωμεν εἰς τὰ διάφορα Ὑπουργεῖα, ὡς καὶ εἰς ὑψηλοτέρας ἀρχὰς, ἀλλ’ οὐδεμιᾶς ἐτύχομεν ἱκανοποιήσεως. Ἔφυγεν ἐπὶ τέλους ὁ κύριος αὐτὸς ὑπομοίραρχος καὶ ἦλθεν εἰς ἄλλος, λαμπρὸς ἀξιωματικὸς, εἰ καὶ ἀνθυπασπιστὴς, ὀνόματι Πετρόπαυλος, ὁ ὁποῖος ἀφῆκεν ἐποχὴν ἐναρέτου ἀνθρώπου. Ἀλλ’ ὁ ἄνθρωπος οὗτος δὲν ἦτο τοῦ κόμματος, καὶ ἑπομένως δὲν ηὐχαρίστει τὸ κόμμα, κατώρθωσαν δὲ ἐντὸς 20 ἡμερῶν νὰ τὸν διώξουν ἀπὸ ἐκεῖ. Μετὰ ταῦτα ἦλθεν ἄλλος, ὅστις μέχρι σήμερον κατέχει τὴν θέσιν τοῦ ἐκεῖ ἀστυνόμου· οὗτος, ἐκτὸς τῶν παρανόμων συλλήψεων τῶν ζώων, διὰ τὰς ὁποίας πολλάκις ἠναγκαζόμην νὰ μεταβαίνω εἰς τὸν Εἰρηνοδίκην καὶ ὁ Εἰρηνοδίκης νὰ μεταβαίνῃ καὶ νὰ ἀποδίδῃ εἰς τοὺς χωρικοὺς τὰ κατακρατούμενα παρανόμως ζῶα, ἀποδεικνύων ὅτι ταῦτα δὲν εὑρέθησαν εἰς ἀπηγορευμένας θέσεις, ἐκτὸς, λέγω, τούτων, διέπραττε καθ’ ἑκάστην πλείστας πράξεις παρανομίας καὶ βίας. Ἐν τούτοις, Κύριοι, μεθ’ ὅλας τὰς καταπιέσεις, τὰς ὁποίας ἔκαμνε, διότι καὶ πολλοὺς πολίτας ἐῤῥάπισε καὶ τέκνα πολλῶν οἰκογενειῶν παρανόμως ἐφυλάκισε, τινὰ δὲ, δίκην κτηνῶν, ἀφοῦ τὰ ἐμουντζούρονε, τὰ περιέφερεν εἰς ὁλόκληρον τὴν πόλιν, διὰ νὰ γιουχαρίζωνται πρὸς τιμωρίαν των, μεθ’ ὅλα, λέγω, ταῦτα, ἐστάθη ἀδύνατον νὰ μετατεθῇ. Ἦλθον αἱ ἐκλογαί, συνελάμβανε τοὺς φίλους μου, τοὺς ἔθετεν εἰς τὰς φυλακὰς καὶ τοὺς ἐξεβίαζε νὰ ὁρκισθῶσιν, ὅτι θὰ δώσουν ψῆφον εἰς τοὺς ἀντιθέτους μου· εἶναι δὲ μάρτυρες καὶ αὐτοὶ οἱ ὑπαξιωματικοὶ, ἐνώπιον τῶν ὁποίων διεπράττοντο τὰ ὄργια ταῦτα. Ἐτηλεγράφησα πρὸς τὸ Ἀρχηγεῖον, πρὸς τὸν Βασιλέα· δὲν ἠδυνήθην νὰ κάμω τίποτε. Ἦλθεν ἐκεῖ εἷς ἐπιθεωρητὴς, ὁ ὁποῖος προσεπάθει νὰ μὲ πείσῃ, ὅτι ὁ ἀστυνόμος αὐτὸς προστατεύεται ἀπὸ κάποιον ὑψηλῆς περιωπῆς καὶ ὅτι πρέπει νὰ καλύψωμεν τὴν ἀλήθειαν, ἵνα τὸν σώσωμεν. Ἐνῷ δὲ, Κύριοι, κατηγγέλθη καὶ ἐξητάσθησαν μάρτυρες καὶ παρουσιάσθησαν οἱ ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ἀδίκως ἐκακοποιήθησαν ὑπ’ αὐτοῦ, οὐδὲν ἔπαθε! Σᾶς φέρω δ’ ἓν παράδειγμα μεταξὺ τῶν τόσων ὀργίων τοῦ κυρίου ἀστυνόμου, τὸ ὁποῖον κατήγγειλα εἰς τὸν τότε ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸν κ. Παπαδιαμαντόπουλον. Ἡμέραν τινὰ συνέλαβε τὸν υἱὸν ἑνὸς οἰκοκύρη τῆς ἐπαρχίας, τὸν ὁποῖον ἀφοῦ ἐξυλοκόπησεν ἀνηλεῶς, ἐφυλάκισε καθ’ ὅλην τὴν νύκτα εἰς ἓν ὑπόγειον, εἰς τὸ ὁποῖον ἀμφιβάλλω ἐάν ποτε εἰσῆλθεν ἄνθρωπος, καὶ δὲν ἐπέτρεψε οὔτε ἐνδύματα νὰ τῷ στείλωσιν ἀπὸ τὴν οἰκογένειάν του! Τὸ πρωΐ τῆς ἐπιούσης τὸν ἐξήγαγε καὶ τοῦ εἶπε: «Σὰν σ’ ἀρέσῃ ἄλλοτε, ἔλα νὰ μοῦ ζητήσῃς λόγον!» Τί εἶχε συμβῆ; ὁ ἀδελφὸς τοῦ συλληφθέντος εἶχε μίαν αἶγα, τὴν ὁποίαν ἔβοσκεν εἰς ἓν ἰδιόκτητον κτῆμά των· τὸν εἶδεν ὁ ἀστυνόμος καὶ τοῦ λέγει: «Στάσου βρέ! νὰ πάρω τὴν γίδα.» Τότε ἔρχεται ὁ μεγαλύτερος ἀδελφὸς καὶ λέγει εἰς τὸν ἀστυνόμον: «Κύριε ἀστυνόμε, τὸ μέρος αὐτὸ εἶναι ἰδικόν μας». Αὐτὸ ἤρκεσε διὰ νὰ ὀργισθῇ ὁ κ. ἀστυνόμος καὶ νὰ κάμῃ ὅ,τι ἀνέφερα. Αὐτοὶ εἶναι οἱ ἀστυνόμοι, τοὺς ὁποίους ἐκθειάζουσί τινες! ἀλλ’ ἠξεύρετε διατί; διότι μερικοὶ εἶχον τὰ μέσα νὰ κατορθόνουν νὰ ἔχουν ἀστυνόμους, οἱ ὁποῖοι ἢ ἦσαν πράγματι καλοὶ, ἢ ἦσαν φίλοι τῆς φατρίας, εἰς ἣν ἀνῆκον. Ἐάν που εὑρέθησαν ἀστυνόμοι ἔντιμοι καὶ μὴ φορολογοῦντες παρανόμως, οὗτοί εἰσιν ἐξαίρεσις. Εἰς τὴν πρωτεύουσαν τοῦ νομοῦ μας, μετὰ τὴν ἐκτόπισιν πολλῶν ἀστυνόμων, ἐπὶ τέλους ἦλθεν εἷς, ὁ κύριος Γιάνναρος, ὃν ὀνομάζω πρὸς τιμήν του, ὑπὲρ τοῦ ὁποίου σήμερον γίνεται ἔρανος, ὅπως εἰς ἔνδειξιν ὑπολήψεως, ἀγάπης καὶ τιμῆς τῷ προσφέρωσιν οἱ πολῖται πάσης τάξεως σπάθην. Ἀλλ’ ὡς προεῖπον, οἱ τοιοῦτοι ἀστυνόμοι εἶναι ἐλάχιστοι, καὶ ἂν ὑπῆρχον τοιοῦτοι, οὐδεὶς θὰ εἶχε παράπονον. Ἴσως μοὶ εἴπητε, ὅτι δὲν πταίει ὁ θεσμὸς, ἀλλὰ πταίουν οἱ χαρακτῆρες καὶ οἱ ἄνθρωποι. Σήμερον ὅμως δὲν ἐξετάζω, ἂν ἦναι καλὴ ἡ στρατιωτικὴ ἀστυνομία ἢ ὄχι, σήμερον ἐξετάζω περὶ τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς, ἐὰν ἦναι ἀναγκαῖον. Ἐξ ὅσων ἡ πεῖρα μοὶ ἔδωκεν ἀφορμὴν νὰ παρατηρήσω, ὁ θεσμὸς οὗτος ἀπέτυχεν, οἱ ἐπιθεωρηταὶ δὲν εἶχον πρὸ ὀφθαλμῶν τὸ καθῆκόν των, ἀλλ’ ἐνόμισαν, ὅτι καθῆκον εἶχον νὰ καλύψωσι πᾶσαν πρᾶξιν ἀθέμιτον παντὸς παρεκτρεπομένου ἀστυνόμου, ἵνα ὑποστηρίξωσι τὸν θεσμὸν, ἴσως δὲ καὶ ἀπὸ πνεῦμα ἀδελφότητος ἢ φατριαστικοῦ συμφέροντος. Ὅπως ὁ θεσμὸς ἔχει, οὐδὲν δύναται νὰ προλάβῃ τὸ Ἀρχηγεῖον, διότι ὁ ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς δὲν δύναται, κατὰ τὸ σύστημα τοῦτο, νὰ παύσῃ εὐθὺς τὸν παρεκτρεπόμενον καὶ νὰ τιμωρήσῃ πᾶσαν παρανομίαν, ἀλλ’ ἀναγκάζεται νὰ λέγῃ πρὸς τὸν παραπονούμενον δι’ ἀστυνομικὰς παρεκτροπὰς: «Κύριε, πρέπει πρῶτον τὰ δικαστήρια νὰ τιμωρήσουν τὸν παρεκτρεπόμενον, νὰ μοῦ φέρῃς ἀντίγραφον τῆς ἀποφάσεως τοῦ δικαστηρίου, καὶ ἐγὼ ἀμέσως νὰ προτείνω εἰς τὸ Συμβούλιον τὴν ἀντικατάστασίν του». Αὐτὸς ὁ ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς μοὶ ἐξέφρασε τὴν ἀδυναμίαν, τὴν ὁποίαν ἔχει ὁ νόμος, διότι ἄλλοτε μὲν ὁ εἷς τῶν ἐπιθεωρητῶν ἦτο ἀσθενὴς, ἄλλοτε δὲ ἠναγκάζετο νὰ ἀποστέλλῃ δεξιὰ καὶ ἀριστερὰ τοὺς ἐπιθεωρητὰς καὶ νὰ μὴ ἔχῃ ἐνώπιόν του τὸ Συμβούλιον ὁλόκληρον, δυνάμει τοῦ ὁποίου νὰ προβῇ ἀμέσως εἰς τὴν ταχεῖαν ἀντικατάστασιν, ἢ τοὐλάχιστον εἰς τὴν ἀποστολὴν ἀνακριτοῦ, ὅπως καταστείλῃ τὴν παρανομίαν καὶ ἐκφοβίσῃ τὸν παρεκτρεπόμενον. Ἀπόδειξις δὲ, Κύριοι, ὅτι δὲν δύναται νὰ προβῇ εὐθὺς ὁ ἀρχηγὸς εἰς τὴν θεραπείαν τῶν γινομένων παρανομιῶν, εἶναι ὅτι δὲν ἠδυνήθη νὰ μεταθέσῃ τὸν ἀστυνόμον ἐκεῖνον, ἐναντίον τοῦ ὁποίου τόσαι καταγγελίαι εἶχον ὑποβληθῆ καὶ ἐκ μέρους τοῦ νομάρχου, ὅστις εἶχε κάμῃ ἔκθεσιν ἐναντίον του, καὶ ἐκ μέρους τοῦ δημάρχου· κατώρθωσε δὲ ὁ ἀστυνόμος ἐκεῖνος, ἕνεκεν τῆς λαμπρᾶς διαδικασίας, ἡ ὁποία ὑπάρχει ἐν τῷ νόμῳ, περὶ ἐπιθεωρητῶν, νὰ διατηρῆται εἰσέτι ἐν τῇ θέσει του. Διὰ ν’ ἀποφύγω τοὺς προσωπικοὺς λόγους, δὲν ἐπεθύμουν νὰ λάβω τὸν λόγον, ἀλλ’ ἐπειδὴ οἱ ὑμνηταὶ τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς καὶ τῶν ἐπιθεωρητῶν εἶχον πάρα πολὺ ὑψώσει τὴν ἀνάγκην τῆς διατηρήσεως τοῦ θεσμοῦ τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς, ἠναγκάσθην νὰ σᾶς παραστήσω τὰ λαβόντα χώραν ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ μου, ἵνα διαμαρτυρηθῶ κατ’ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ὑποστηρίζουν τὴν διατήρησιν τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς. Ὁ ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς δὲν ἔχει εὐθύνας, ὡς εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, διότι δὲν εἶναι παρὰ ὄργανον αὐτοῦ τοῦ Συμβουλίου, τὸ ὁποῖον, εἴτε τυχαίως εἴτε ἀπὸ σκοποῦ, συνέστη ἀπὸ ἀνθρώπους τῆς φατρίας, ὧν ὁ προορισμὸς καὶ ἡ ἀποστολὴ ἦτο νὰ καμμύωσι τοὺς ὀφθαλμοὺς, καλύπτοντες τὰς παρανομίας καὶ οὕτω προστατεύοντες τοὺς φίλους τῆς φατρίας. Ὅταν ἐπιθεωρητής τις ἀπεστέλλετο εἰς ἐπαρχίαν τινὰ πρὸς βεβαίωσιν διαπραχθέντος ἀδικήματος, ὁ ἐπιθεωρητὴς οὗτος ἐκ πνεύματος ὁμοφροσύνης κατώρθου πολλάκις καὶ διὰ πιέσεων νὰ μεταβάλλῃ τὰς μαρτυρίας τὰς διδομένας κατὰ τῶν καταγγελθέντων ἀστυνομικῶν ὀργάνων, ἢ σοφιστικῶς συνέτασσεν ἔκθεσιν ὑπὲρ τοῦ παρανομήσαντος ἀστυνόμου, ἢ ἠμέλει νὰ ἀποστείλῃ τοιαύτην εἰς τὸ Ἀρχηγεῖον. Οὐδεὶς βεβαίως δύναται νὰ ἀγνοῇ ταῦτα πάντα, ἀλλὰ ἡ ἀλήθεια εἶναι, ὅτι οἱ μὲν, ὡς ὑποστηρίξαντες τὸν θεσμὸν τοῦτον, — ὡς Βουλευταὶ τῆς παρελθούσης περιόδου, — οἱ δὲ, ὡς γεννήτορες τοῦ ἐκτρώματος τούτου, δὲν θέλουσι νὰ τὸν κατακρίνωσι, καὶ δι’ αὐτὸ τὸν ὑποστηρίζουσιν. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι καὶ πρὸς τὸ συμφέρον τοῦ στρατοῦ καὶ πρὸς τὸ συμφέρον αὐτῶν τῶν ἐλευθεριῶν ἡμῶν, τῶν τε ἐθνικῶν καὶ τῶν δημοτικῶν, εἶναι ἐπάναγκες νὰ καταργήσωμεν τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς, ἀφοῦ ἡ ὕπαρξις τούτου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προλαμβάνῃ τὰς κακοηθείας, τὰς παρὰ τῶν ὀργάνων τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας διαπραττομένας. Παρακαλῶ δὲ νὰ μὴ διστάσῃ τις μετ’ ἐνθουσιασμοῦ νὰ ψηφίσῃ τὴν κατάργησιν, ἐὰν θέλῃ νὰ ἐπισύρῃ τὰς εὐλογίας τοῦ κόσμου.

§146ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§147ΡΑΛΛΗΣ. Ἐὰν πρόκειται, κύριε Πρόεδρε, νὰ προχωρήσωμεν καὶ ἐπὶ ἄλλων νομοσχεδίων, καλὸν εἶναι, διὰ νὰ ἦναι ἐντελεστέρα ἡ ἐργασία τῆς Βουλῆς, νὰ διακόψωμεν, ὅπως δειπνήσωμεν.

§148Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Τί προτείνεται;

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ διακοπὴ ἐπὶ ἡμίσειαν ὥραν.

§150Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Τὴν δεχόμεθα.

§151ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀλλὰ διακοπὴ ἐπὶ ἡμίσειαν ὥραν εἶναι ἀδύνατος· τοὐλάχιστον μιᾶς ὥρας διακοπὴ πρέπει νὰ γείνῃ.

§152Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐὰν γείνῃ διακοπὴ μιᾶς ὥρας, ἐπειδὴ ἤδη εἶναι 9½, ἡ συνεδρίασις θὰ ἐπαναληφθῇ περὶ τὰς 10½, ὁπότε δὲν θὰ ἦναι καιρὸς ἵνα ἐξακολουθήσωμεν.

§153ΡΑΛΛΗΣ. Ἀλλὰ δυστυχῶς δὲν εἴμεθα πάντες ἐν ἴσῃ μοίρᾳ, διότι ἡμεῖς εὑρισκόμεθα ἐνταῦθα ἀπὸ τὰς 3½.

§154Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Διότι συμβαίνει νὰ ἦσθε μέλη τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ Προϋπολογισμοῦ. Μὴ ἐξετάζετε τὸ τοιοῦτον.

§155ΡΑΛΛΗΣ. Ἐν τούτοις ἀδυνατοῦμεν νὰ ἐξακολουθήσωμεν. Ἐὰν αἱ συνεδριάσεις τῆς Βουλῆς ἄρχωνται κατὰ τὴν 5ην ὥραν, ὡς πρέπει, δέον νὰ διακόπτωμεν κατὰ τὰς 8½, ὡς ἐγίνετο πάντοτε, καὶ νὰ ἐπαναλαμβάνηται ἡ συνεδρίασις κατὰ τὰς 9½. Οὕτω θὰ ἦναι εἰς θέσιν ἡ Βουλὴ νὰ ἐξακολουθήσῃ τὴν ἐργασίαν της. Τὴν πρότασιν περὶ διακοπῆς προέβαλον ἀπόψε, ἐν ᾗ περιπτώσει μετὰ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ πρόκειται νὰ ἐξακολουθήσωμεν, ἐὰν ὅμως πρόκειται νὰ σταματήσωμεν εἰς αὐτὸ, οὐδένα ἔχει λόγον ἡ διακοπή.

§156Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν γνωρίζω πότε θὰ τελειώσῃ. Ἐὰν τελειώσῃ ἡ συζήτησις τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου εἰς τὰς 11 ἢ 12, βεβαίως δὲν δυνάμεθα νὰ ἐξακολουθήσωμεν.

§157ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος ἐδήλωσεν ὅτι ὀλίγον θὰ ὁμιλήσῃ.

§158ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἂς ἐξακολουθήσωμεν λοιπὸν, κύριε Πρόεδρε.

§159ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Παπαμιχαλόπουλε, ἔχετε τὸν λόγον.

§160ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ συμφωνία τῶν γνωμῶν τῶν κ. κ. συναδέλφων, προπάντων τῶν ἀποτελούντων τὴν πολιτικὴν μερίδα, ἥτις παρέχει τὴν ὑποστήριξίν της πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ἥτις ἐξεφράσθη κατὰ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, εἶναι πλήρης, πλήρης ἀπὸ τοῦ κατωτάτου τόνου τῆς κλίμακος μέχρι τῆς διαπασῶν· ἐν τῷ μεταξὺ ὅμως παρ’ οὐδενὸς ἐκ τῶν συναδέλφων διετυπώθη, πῶς αἱ παρεκτροπαὶ καὶ αἱ ὑπερβασίαι καὶ αἱ παρανομίαι καὶ αἱ κακουργίαι καὶ οἱ βασιβουζουκισμοὶ τῶν ἀξιωματικῶν τῶν ἀπεσπασμένων εἰς τὴν ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν θὰ ἐκλίπωσι, πῶς οὗτοι θὰ παύσωσιν ὑποπίπτοντες εἰς πάσας ταύτας τὰς πράξεις, ἅμα λείψῃ τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς ἐκ τοῦ μέσου, ἅμα ἀφαιρεθῶσι καὶ ἀποσπασθῶσιν ἀπὸ τὴν διοίκησιν αὐτοῦ, ὑπὸ τὴν ὁποίαν νῦν διατελοῦσιν. Ἐὰν δὲν ἐφοβούμην νὰ προκληθῇ μακροτέρα διὰ τοῦ διαλογικοῦ τρόπου συζήτησις, ἤθελον προκαλέσει καὶ τώρα τοὺς ἀξιοτίμους κ. κ. συναδέλφους, παρακαλῶν ἕνα καθ’ ἕνα αὐτῶν νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ μοὶ δώσῃ τὴν ἀπάντησιν, πῶς θὰ μεταβληθῶσιν οἱ στρατιωτικοὶ ἀστυνόμοι ἀπὸ κακῶν καὶ παρανομούντων καὶ κακουργούντων εἰς καλοὺς καὶ νομοταγεῖς καὶ ἀγαθοὺς, ἅμα ἐπὶ κεφαλῆς αὐτῶν σταθῇ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, ἀφαιρουμένου τοῦ Ἀρχηγείου;

§161ΠΕΡΡΟΣ. Διὰ τῆς παύσεως καὶ τῆς ἐκτοπίσεως.

§162ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. «Διὰ τῆς παύσεως καὶ τῆς ἐκτοπίσεως». Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπάντησις· αὐτὴν λαμβάνω κατὰ πρῶτον παρὰ τοῦ ἐκ Κυνουρίας συναδέλφου καὶ φίλου μου κ. Πέῤῥου. «Διὰ τῆς παύσεως καὶ τῆς ἐκτοπίσεως». Ποῦ θὰ ἐκτοπισθῇ καὶ ποῦ θὰ μετατεθῇ ὁ κακὸς ἀστυνόμος;

§163ΠΕΡΡΟΣ. Εἰς τὸ σῶμά του.

§164ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ στρατοῦ, ἐρχόμενοι ὅλοι ἐκ περιτροπῆς εἰς τὴν ἀστυνομίαν, καὶ δίδοντες ἀφορμὰς, τὰς ὁποίας αὐτὸ τὸ ἐπάγγελμα τοῦ ἀστυνομεύειν παρέχει, ὅταν ἐξετάζωνται ὑπὸ τὴν κομματικὴν παρ’ ἡμῶν ἔποψιν, καὶ τὰς ὁποίας καλοῦμεν ὑπερβάσεις καὶ παρανομίας καὶ ἄλλως, ὡς βαρυτέρας ἔτι πράξεις, θὰ περιέλθωσιν εἰς ἐκεῖνο τὸ ἀποτέλεσμα, περὶ τοῦ ὁποίου καὶ κατὰ τὴν πρώτην ἀνάγνωσιν τοῦ σήμερον εἰς τρίτην συζητουμένου νομοσχεδίου ὡμίλησα, καὶ κατὰ τὴν προηγουμένην σύνοδον καὶ περίοδον τῆς Βουλῆς ἔσπευσα νὰ ἐκφράσω γνώμην, καὶ ἐφ’ οὗ ἐπέστησα τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς καὶ τῆς τότε Κυβερνήσεως, εἰς τὸ σημεῖον δηλαδὴ τῆς μειώσεως καὶ τῆς βλάβης τῆς ὑπολήψεως αὐτῶν. Ὅλοι οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ ἑλληνικοῦ στρατοῦ ὑποκειμενικῶς μὲν θὰ ὑποπέσωσιν εἰς σφάλματα καὶ εἰς πράξεις ἀσυμβιβάστους πρὸς τὸν χαρακτῆρα τὸν στρατιωτικὸν καὶ τὴν ἀποστολήν των, ἀντικειμενικῶς δὲ θὰ θεωρῶνται κακοὶ, ἵνα μή τι ἄλλο εἴπω. Ἐὰν τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς, κατὰ τὸν τελευταῖον ἀγορεύσαντα συνάδελφον ἐκ Ξηροχωρίου, δὲν ἐπαρκῇ ἐκ τῆς περιωρισμένης ἐξουσίας, τὴν ὁποίαν κατὰ τὴν γνώμην του ἔχει, ἢ ἐκ τῶν ἀνεπαρκῶν μέσων, τὰ ὁποῖα εἶναι διατεθειμένα ὑπ’ αὐτὸ πρὸς ἐπιτήρησιν καὶ περιστολὴν τῶν ἐν τῇ ἀστυνομικῇ ὑπηρεσίᾳ ἀπεσπασμένων ἀξιωματικῶν, δύναται νὰ βελτιωθῇ ὁ περὶ αὐτοῦ νόμος, ἐπὶ τῷ τέλει τοῦ νὰ χορηγηθῶσιν εἰς αὐτὸ τὰ μέσα, ἵνα ἐπαρκῇ εἰς τὴν ἐπιτήρησιν καὶ πρόληψιν τῶν ὑπερβασιῶν τῶν ἀξιωματικῶν. Ἀλλὰ τοῦτο δὲν προτείνουσιν οἱ Κύριοι· προτείνουσι τὴν κατάργησιν τοῦ Ἀρχηγείου ἄνευ τῆς δικαιολογίας, ἐπαναλαμβάνω καὶ διὰ τρίτην ταύτην φορὰν, περὶ τοῦ πῶς ὑπὸ τὴν νέαν διοίκησιν, τὴν ἀμέσως δηλαδὴ ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν ἐνασκουμένην, οἱ ἀξιωματικοὶ θὰ μεταβληθῶσιν ἀπὸ κακῶν εἰς καλούς. Εἶμαι τῆς ἰδέας, ὅτι τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς πρέπει νὰ διατηρηθῇ, ἐπὶ τῷ συμφέροντι καὶ τῆς ἀστυνομικῆς ὑπηρεσίας καὶ τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ· ἐν ᾗ ὅμως περιπτώσει ἡ Κυβέρνησις, δι’ οὓς αὐτὴ ἔχει λόγους, ἐπιμένῃ εἰς τὴν κατάργησιν τοῦ Ἀρχηγείου, συνιστῶ εἰς αὐτὴν καὶ πάλιν νὰ προβῇ ἀμέσως ἐν τῇ συνόδῳ ταύτῃ εἰς τὴν ὑποβολὴν καὶ τὴν παρὰ τῆς Βουλῆς ἐπιζήτησιν τῆς ψηφίσεως τοῦ περὶ τῆς ἀντικαταστάσεως ὁλοκλήρου τοῦ ἀστυνομικοῦ συστήματος νομοσχεδίου αὐτῆς, διὰ νὰ ἐπαναφέρωμεν ὅτι τάχιον τοὺς ἀξιωματικοὺς εἰς τὸ στράτευμα. Ἐπὶ τούτου, ὅπερ εἶναι καὶ τὸ κυριώτερον μέρος τοῦ λόγου μου, ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Βουλῆς σπουδαιότατα. Πρόκειται περὶ θεσμοῦ, τὸν ὁποῖον ἐγὼ αὐτὸς, πρὶν ἢ πλεῖστοι τῶν συναδέλφων εἰσέλθωσιν εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην, κατηγόρησα ὡς αἴτιον τῆς καταστροφῆς τοῦ στρατεύματος, ὡς αἴτιον ζημίας μεγάλης δι’ ἕνα ἕκαστον τῶν ἀξιωματικῶν τῶν ἀπεσπασμένων εἰς τὴν ὑπηρεσίας τῆς ἀστυνομίας. Ζητῶ καὶ συνιστῶ νὰ ἐπανέλθωσιν, ὅτι τάχιον, οἱ ἀξιωματικοὶ εἰς τὰς τάξεις των, νὰ ἀναλάβωσι πάλιν τὰ καθήκοντα ἐκεῖνα, διὰ τὰ ὁποῖα εἶναι προωρισμένοι, νὰ ἀναλάβωσι στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν, νὰ σχηματισθῇ τάχιστα δι’ αὐτοὺς στρατόπεδον, εἰς τὸ ὁποῖον νὰ σταλῶσιν, ἵνα ἐπιτελέσωσιν ἐπὶ τὸ ἀποκλειστικώτερον τὰ στρατιωτικά των καθήκοντα, ἵνα ἀνακτήσωσι πάλιν ἐκεῖνο, διὰ τὸ ὁποῖον τοὺς προωρίζει ἡ πατρίς. Εἶναι δὲ ἐπίκαιρος, νομίζω, ἡ στιγμὴ νὰ ἐπαναλάβω διὰ τρίτην ταύτην φορὰν τὴν σύστασίν μου ταύτην, διότι ὁ κ. Πρόεδρος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, εἴπερ τις καὶ ἄλλος, γνώστης τῶν πραγμάτων τῶν κατὰ τὴν Ἀνατολὴν καὶ ἰδίᾳ τῶν ἀφορώντων εἰς τὰ Ἑλληνικὰ, δὲν δύναται νὰ μὴ διαβλέπῃ, ὅτι ταχέως θὰ λάβωμεν πάλιν ἀνάγκην, ἂν μὴ νὰ προσφύγωμεν, ἀλλὰ τοὐλάχιστον νὰ ἀτενίσωμεν εἰς τὸν ἑλληνικὸν στρατόν. Φαίνονται νέφη συσσωρευόμενα ἐκεῖ, πρὸς βοῤῥᾶν· φαίνονται αἱ ὑπερφίαλοι ἀξιώσεις ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἀντικατέστησαν κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη τὸν ἐχθρὸν τοῦ Ἑλληνισμοῦ ἐν τῇ Ἀνατολῇ, καθιστάμεναι θρασύτεραι. Θὰ ἰδῆτε μετ’ ὀλίγον ἀπονεμόμενα νέα βεράτια, θὰ ἰδῆτε μετ’ ὀλίγον νέας ὑπερβάσεις συνόρων, καὶ ἡμεῖς θὰ ἔχωμεν ἐδῶ τοὺς ἀξιωματικοὺς ζυγίζοντας βούτυρον καὶ ἐξετάζοντας ἑώλους ἰχθῦς! (Θόρυβος). Συνιστῶ καὶ ἐπαναλαμβάνω νὰ ἐπανέλθωσιν οἱ ἀξιωματικοὶ εἰς τὸ στράτευμα ὡς τάχιον, διότι ταχέως ὁ ἑλληνικὸς στρατὸς θὰ μᾶς χρειασθῇ καὶ πάλιν. Ἐν ᾗ ὅμως περιπτώσει δὲν θέλετε τώρα νὰ καταργήσητε τὴν στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν, μὴ θελήσετε νὰ καταστήσητε τοὺς ἀξιωματικοὺς ὑποχειρίους εἰς τὴν πολιτικὴν (θόρυβος), νὰ ἐκτραπῶσι περισσότερον ὑπὸ τὰς πολλὰς καὶ ποικίλας πιέσεις, εἰς τὰς ὁποίας θὰ ὑποβληθῶσι (θόρυβος).

§165ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ διακόπτετε.

§166ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ μειώσητε τὴν ἀξίαν καὶ τὸ γόητρον τῶν ἀξιωματικῶν ὡς πρὸς τὸν σκοπὸν, διὰ τὸν ὁποῖον εἶναι προωρισμένοι, ὅταν καταστήσητε αὐτοὺς ὑποχειρίους εἰς τὴν πολιτικὴν ἐξουσίαν. Ἄφετε νὰ διευθύνωνται, ἐφ’ ὅσον ἀτυχῶς εἶναι ἀπεσπασμένοι εἰς τὴν ἀστυνομικὴν ὑπηρεσίαν, διὰ κεφαλῆς στρατιωτικῆς. Δὲν ἀρκεῖ ὁ ἀρχηγὸς συνταγματάρχης; ἔχετε δικαίωμα νὰ διορίσητε εἰς τὴν θέσιν τοῦ ἀρχηγοῦ ὑποστράτηγον. Δὲν ἀρκοῦσιν οἱ τρεῖς ἐπόπται; αὐξήσατε εἰς ἓξ τὸν ἀριθμὸν αὐτῶν. Δὲν ἀρκοῦσιν οἱ ἀντισυνταγματάρχαι; διορίσατε συνταγματάρχας. Ἀλλ’ ἄφετε τοὺς ἀξιωματικοὺς διευθυνομένους παρὰ στρατιωτικῆς ἀρχῆς, ἡ ὁποία ἐννοεῖ αὐτοὺς κάλλιον, καὶ μὴ θελήσετε νὰ ῥίψητε αὐτοὺς εἰς πολιτικὰς χεῖρας, διότι θὰ γίνητε αἰτία μεγάλων ζημιῶν εἰς τὸ ἑλληνικὸν στράτευμα καὶ εἰς τὴν Ἑλληνικὴν ὑπόθεσιν, ἂν νομίζητε ὑφισταμένην τοιαύτην.

§167ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δημητριάδης ἔχει τὸν λόγον.

§168Ν. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Κύριοι Βουλευταὶ, ἐὰν μόνον ἡ πληροφορία, τὴν ὁποίαν ἔδωκεν ὁ ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, ζητηθεῖσαν παρ’ ἐμοῦ, ἐλαμβάνετο παρὰ τῆς Βουλῆς ὑπ’ ὄψιν, θὰ ἤρκει νὰ καταδικάσῃ τὸ Ἀρχηγεῖον. Τοῦτο ἢ ἐνέπαιξε τὴν Βουλὴν, δηλῶσαν ὅτι μόνον μία ἀνθρωποκτονία ἐγένετο παρ’ ἑνὸς ἀξιωματικοῦ Καράμπελα καθ’ ἑνὸς χωροφύλακος, ἢ εἰς ἐντελῆ ἄγνοιαν εὑρίσκεται τῶν ἀστυνομικῶν καθηκόντων, καὶ ἑπομένως τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς δὲν ἐξετέλεσε τὸ καθῆκόν του, διότι ἡ Βουλὴ ὅλη γνωρίζει, ὅτι αἱ πληροφορίαι του εἰσὶν ἀνακριβεῖς. Εἷς Βουλευτὴς εἶπεν, ὅτι εἰς τὰ Φιλιατρὰ ἐφονεύθησαν πέντε, ἄλλος ὅτι ἀλλοῦ ἐφονεύθησαν τρεῖς, ὁ κ. Μυκώνιος ἀνέφερεν ἕνα, τὸ δὲ Ἀρχηγεῖον γνωρίζει μόνον ἕνα! Τὸ μεγαλείτερον ἐπιχείρημα κατὰ τῆς καταργήσεως τοῦ Ἀρχηγείου, τὸ ὁποῖον ἔφερον οἱ ἀντίθετοι, εἶναι ὅτι θ’ ἀναμιχθῇ ἡ πολιτικὴ εἰς τὰς μεταθέσεις τῶν ἀστυνόμων καὶ τὰς παύσεις. Καλά. Καὶ μήπως δὲν θὰ ἔλθουν ἄλλοι ἀξιωματικοὶ ἐκ τοῦ στρατοῦ ὡς ἀναπληρωταί; Ἢ μόνον οἱ ὑπάρχοντες εἶναι τὸ ἀφρόγαλα, καὶ οἱ ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι θὰ ἔλθουν, δὲν εἶναι ἄνθρωποι τοῦ καθήκοντος; Καὶ λέγουν ἔπειτα οἱ ἀντίθετοι, ὅτι ὑποστηρίζουν τὸν στρατὸν, ἐνῷ τὸν ὑβρίζουν!

§169ΚΡΙΤΣΑΣ. Ἄξιος ὁ μισθός σου! Διὰ τοῦ μέτρου, τὸ ὁποῖον προσπαθεῖτε νὰ καθιερώσητε, θὰ καταστήσητε ὑποχειρίους τοὺς ἀξιωματικοὺς εἰς τὴν πολιτικὴν, διότι θὰ ζητήσητε παρὰ τοῦ ἀστυνόμου ἔκνομόν τινα ἐνέργειαν καὶ θὰ τὴν κάμῃ ἐξ ἀνάγκης (θόρυβος). Δὲν δυνάμεθα βεβαίως νὰ ἀρνηθῶμεν, ὅτι τινὲς ἐκ τῶν ἀξιωματικῶν, μεθ’ ὅλον τὸν καλὸν χαρακτῆρα, τὸν ὁποῖον ἔχουσι, θὰ ὑποκύψωσιν εἰς τὰς τοιαύτας ἀπαιτήσεις, ἔχοντες ὑπ’ ὄψιν ὅτι διὰ ψύλλου πήδημα δύνασθε νὰ τοὺς μεταθέσητε εἰς τὰ πέρατα τῆς Ἑλλάδος (θόρυβος).

§170Λ. ΣΙΝΑΝΙΩΤΗΣ. Ὑβρίζετε τοὺς ἀξιωματικοὺς, φρονοῦντες ὅτι πτοοῦνται. Καὶ ἐγὼ ὑπέστην 50 μεταθέσεις, ἀλλὰ ὁ χαρακτήρ μου δὲν μετεβλήθη.

§171Ν. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ὁ διακόπτων με κ. Κρίτσας εἶπεν, ὅτι, ἐὰν ἐγὼ ζητήσω κἄτι τι ἔκνομον, θὰ τὸ ἐπιβάλω, καὶ ὁ ἀξιωματικὸς θ’ ἀναγκασθῇ νὰ ἐνδώσῃ ἢ θὰ μετατεθῇ. Καὶ ἔκνομον μὲν δὲν θὰ ζητήσω ποτὲ, ἀλλὰ καὶ ἂν μετατεθῇ, τί θὰ χάσῃ; θὰ πληρώσῃ τὸ Δημόσιον. Λοιπὸν νομίζει, ὅτι ὁ χαρακτὴρ ἑνὸς ἀνθρώπου, μάλιστα ἀξιωματικοῦ, θὰ καταστραφῇ διότι θὰ μετατεθῇ ἀπὸ ἑνὸς μέρους εἰς ἄλλο; ἀπὸ τὴν ἐπαρχίαν μου λ. χ. εἰς τὴν Ἰθάκην; Μήπως ἐκεῖ θὰ εὕρῃ Ζουλοῦ; Ἕλληνας θὰ εὕρῃ καὶ ἐκεῖ, καὶ ἡ Ἑλλὰς δὲν φθάνει μέχρι τῶν ὁρίων τῆς Οἰκουμένης. Διὰ νὰ καταστραφῇ ὁ χαρακτὴρ τοῦ ἀξιωματικοῦ, πρέπει οὗτος νὰ μὴ ἔχῃ τοιοῦτον. Λοιπὸν τὸ μεγαλείτερον ἐπιχείρημα, τὸ ὁποῖον φέρουσιν, ὅτι ἡ πολιτικὴ θὰ κατορθώσῃ διὰ τῶν παύσεων καὶ τῶν μεταθέσεων νὰ καταστρέψῃ τὴν στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν, δὲν εἶναι ἀληθὲς, διότι θὰ ἔλθωσι πάλιν ἄλλοι ἀξιωματικοὶ, οἱ ὁποῖοι θ’ ἀντικαταστήσωσι τοὺς μετατεθέντας, καὶ ἑπομένως δὲν θὰ πάθῃ τίποτε ἡ στρατιωτικὴ ἀστυνομία, ἕως ὅτου καταργηθῇ ἐντελῶς. Τώρα, ἂν ὁ θεσμὸς τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας ἦναι καλὸς ἢ κακὸς, ὅταν ἔλθῃ ἡ ὥρα τῆς συζητήσεως θ’ ἀπαντήσωμεν καὶ εἰς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἐξύμνησαν τὴν στρατιωτικὴν ἀστυνομίαν, καὶ εἰς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι εἶπον ὅτι ἔχει μικρὰν ἱστορίαν, ἡ ὁποία ὅμως ἱστορία δυστυχῶς ἀποτελεῖ τὸ μαρτυρολόγιον ὁλοκλήρου τοῦ λαοῦ τῆς Ἑλλάδος.

§172ΚΡΙΤΣΑΣ. Ὁ ἀξιότιμος ἐκ Μεγαλοπόλεως βουλευτὴς καὶ στενός μου φίλος κ. Σινανιώτης, διακόψαντα πρὸ ὀλίγου τὸν ἀξιότιμον ἐκ Σκοπέλου συνάδελφον, καὶ εἰπόντα ὅτι διὰ τῆς ἀρχῆς, ἣν προτίθενται νὰ καθιερώσωσι, θὰ ἐπιτύχωσι τὸ ταχύτερον τὴν διαφθορὰν τοῦ χαρακτῆρος τῶν ἀξιωματικῶν, τῶν παρὰ τῇ ἀστυνομικῇ ὑπηρεσίᾳ ἀπεσπασμένων, ἔσπευσε νὰ μὲ ἀντιδιακόψῃ καὶ νὰ μοὶ εἴπῃ καυχησιολογῶν, ὅτι καὶ αὐτὸς ὑπέστη πλείστας μεταθέσεις, καὶ ὅμως ἐκ τῶν μεταθέσεων τούτων οὐδόλως μετεβλήθη ὁ χαρακτὴρ αὐτοῦ. Τοῦτο εἶναι ἀληθές. Προκειμένου, Κύριοι, περὶ τοῦ κ. Σινανιώτου, τοῦ ὁποίου τὸν χαρακτῆρα ἐγὼ πρὸ παντὸς ἄλλου ἐξ ὑμῶν ἐγνώρισα...

§173ΣΙΝΑΝΙΩΤΗΣ. Νὰ ἐξηγηθῆτε, σᾶς παρακαλῶ.

§174ΚΡΙΤΣΑΣ. Μὴ βιάζεσθε καὶ θ’ ἀκούσητε... Προκειμένου, λέγω, περὶ τοῦ χαρακτῆρος τοῦ κ. Σινανιώτου, ὃν ἐγὼ πρὸ παντὸς ἄλλου ἐξ ὑμῶν ἐγνώρισα, δύναμαι νὰ εἴπω, ὅτι αὑτὸς εἶναι λαμπρός...

§175ΛΙΜΠΡΙΤΗΣ. Ἐὰν γνωρίζητε τὸν χαρακτῆρά του, δὲν ἔπρεπε νὰ τῷ ἀποδώσητε τὴν καυχησιολογίαν, τὴν ὁποίαν εἴπατε, διότι ἡ καυχησιολογία δὲν εἶναι προτέρημα.

§176ΚΡΙΤΣΑΣ. Ὁ κ. Σινανιώτης εἶπεν ἐπὶ λέξει τὰ ἑξῆς, ἂν δὲν σφάλλωμαι: «Ἐγὼ ὑπέστην 50 μεταθέσεις, καὶ ὅμως ὁ χαρακτήρ μου οὐδόλως μετεβλήθη». Τί ἄλλο εἶναι τοῦτο ἢ καύχησις; Ἂς βεβαιωθῇ ὁ κ. Σινανιώτης, ὅτι δὲν θέλω νὰ μειώσω τὴν ὑπόληψιν, τὴν ὁποίαν τρέφω πρὸς αὐτὸν, ὡς ἀξιωματικόν. Τοὐναντίον μάλιστα, ἂς πιστεύσῃ, ὅτι, ἂν μοὶ ἐπετρέπετο, θὰ προσεπάθουν κατ’ αὐτὴν ταύτην τὴν στιγμὴν νὰ ἐπιβάλω καὶ εἰς τὰ λοιπὰ μέλη τῆς Βουλῆς τὴν γνώμην, ἣν πάντοτε εἶχον περὶ αὐτοῦ ὡς ἀξιωματικοῦ. Ἐρωτῶ ὅμως ὑμᾶς, κ. Σινανιώτη. Ὑποτεθείσθω ἀφ’ ἑνὸς, ὅτι ὑμεῖς ὁ ἴδιος εἶσθε ἀστυνόμος ἐν Τυρνάβῳ π. χ. καὶ δὲν εἶσθε ἀνεξάρτητος, ὡς εἶσθε, ἀλλ’ ἀνθυπολοχαγὸς πτωχὸς, ἐστερημένος ὑποστηρίξεως ἰσχυροῦ τινος, ἔγγαμος, ἔχων σύζυγον καὶ τέκνα, καὶ συνεπῶς ἁπάσας τὰς ὑποχρεώσεις, ἃς συνεπάγεται δυστυχῶς, κατὰ τὰς παρούσας μάλιστα περιστάσεις, ὁ γάμος, καὶ ἀφ’ ἑτέρου ὅτι εἷς ἐκ τῶν πολιτευομένων τῆς ἐπαρχίας ἐκείνης, καταχρώμενος τῆς ἰσχύος του ὡς Βουλευτοῦ, ἐζήτει παρ’ ὑμῶν, ὡς ἀστυνόμου, πράγματα ἔκνομα...

§177ΣΙΝΑΝΙΩΤΗΣ. Δὲν θὰ τὰ ἔκαμνον.

§178ΚΡΙΤΣΑΣ. Δὲν θὰ τὰ ἐκάμνετε, εἰς οὐδὲν λογιζόμενος τὰς ἀπειλὰς τοῦ βουλευτοῦ ἐκείνου καὶ τὰς ὑλικὰς δαπάνας, εἰς τὰς ὁποίας θὰ σᾶς ὑπέβαλλεν ἡ μῆνις αὐτοῦ, ἥτις θ’ ἀπέληγεν εἰς μίαν μετάθεσιν εἰς Γύθειον, ἤτοι εἰς τὸ ἄλλο ἄκρον. Ἀλλὰ δύνασθε, κύριε συνάδελφε, νὰ βεβαιώσητε, ὅτι πάντες οἱ ἀξιωματικοὶ εἶναι εἰς θέσιν νὰ ὑποστῶσι τὴν μετάθεσιν ταύτην, προκειμένου περὶ τοσαύτης δαπάνης, τὴν ὁποίαν φοβοῦνται περισσότερον ἢ τὸν θάνατον;

§179ΣΙΝΑΝΙΩΤΗΣ. Ὑπεπέσατε εἰς φαῦλον κύκλον ἰδεῶν. Δὲν ἐπεξηγήσατε ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἴπετε. Ἠθελήσατε νὰ ἀναλάβητε τὴν ὑπεράσπισιν τῶν ἀξιωματικῶν, καὶ ἐν τούτοις ὑβρίζετε αὐτούς, διότι φρονεῖτε, ὅτι, ἵνα μὴ μετατίθενται οὗτοι δεξιὰ καὶ ἀριστερὰ καὶ ὑποστῶσι δαπάνην δέκα δραχμῶν, θὰ ἀναγκάζωνται νὰ ὑπείκωσιν εἰς τὰς θελήσεις τῶν πολιτευομένων. Τοῦτο, νομίζω, ταπεινοῖ τοὺς ἀξιωματικούς, διότι ἀλλοίμονον ἂν ἐπρόκειτο καὶ περὶ ἐκστρατείας! Ἐγὼ δὲ οὐδέποτε παραδέχομαι τοῦτο διὰ τοὺς ἀξιωματικοὺς τοῦ στρατοῦ μας. Ἡμεῖς, συνηγοροῦντες σήμερον ὑπὲρ τῆς καταργήσεως τοῦ Ἀρχηγείου καὶ συνεπῶς τῆς ἀστυνομίας, συμμεριζόμεθα ἀκριβῶς τὴν γνώμην αὐτῶν τούτων τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ, οἵτινες ἁπαξάπαντες τὴν κατάργησιν ταύτην ποθοῦσιν. Οἱ συνηγοροῦντες ὅμως ὑπὲρ τῆς διατηρήσεως τοῦ θεσμοῦ τούτου, ἂς βεβαιωθῶσιν ὅτι διαπράττουσι κατὰ τοῦ στρατοῦ ἀδίκημα.

§180ΚΡΙΤΣΑΣ. Περιμένετε νὰ τελειώσω.

§181ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Κρίτσα, νομίζετε ὅτι οἱ πολιτευόμενοι ζητοῦσιν ἀχρειότητας; Τότε πῶς ἐγκατελείψατε τὴν θέσιν τοῦ ἀξιωματικοῦ καὶ ἤλθετε εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην; Στρατηγοὶ καὶ συνταγματάρχαι ἐγκαταλείπουσι τὴν θέσιν αὐτῶν καὶ ἔρχονται ἐνταῦθα, ἵνα ἀναστραφῶσι μὲ ἐντίμους ἀνθρώπους, καὶ σεῖς διὰ τῆς ὁμιλίας σας παριστᾶτε τοὺς πολιτευομένους ὡς ἀνθρώπους ἱκανοὺς νὰ ζητήσωσιν ἀχρειότητας ἀπὸ τοὺς ἀξιωματικούς! Τοιαύτην ἰδέαν, ἣν ἐγὼ εἶπον, ἔχομεν ἡμεῖς περὶ ἡμῶν αὐτῶν. Ἐὰν ὑμεῖς πολιτεύεσθε καθ’ ὃν τρόπον εἴπετε, δὲν πρέπει ἐκ τῶν ἰδίων νὰ κρίνητε καὶ τοὺς ἄλλους.

§182ΚΡΙΤΣΑΣ. Ἐγὼ οὐδέποτε κατέταξα ἅπαντας τοὺς πολιτευομένους εἰς τὴν αὐτὴν κατηγορίαν. Ὅσον δ’ ἀφορᾷ ἐμὲ, σᾶς βεβαιῶ ὅτι χάριν κομματικοῦ συμφέροντος ἢ πείσματος, οὐδέποτε θὰ καταδεχόμην, λαμβάνων ἀφορμὴν ἐξ ἑνὸς ἀτοπήματος ἀστυνομικοῦ τινος ὀργάνου, νὰ δυσφημήσω τὸν στρατὸν ὁλόκληρον (θόρυβος). Εἶμαι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι δὲν κατέρχονται μέχρι τοῦ σημείου αὐτοῦ... Ἀλλ’ ἐπὶ τοῦ προκειμένου. Καὶ ἂν μὲν πρόκειται περὶ μιᾶς μεταθέσεως, τὸ πρᾶγμα εἶναι ὑποφερτόν. Ἀλλ’ ἐὰν εἰς τὴν νέαν ἐπαρχίαν, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ τὸν στείλῃ ἡ πολιτική, ὁ μετατεθεὶς ἀστυνόμος εὕρῃ τὰς αὐτὰς κατὰ σύμπτωσιν ἀπαιτήσεις, καὶ ἐκ τῆς ἀποῤῥίψεως αὐτῶν μετατεθῇ ἐκ νέου εἰς Ἄρταν καὶ ἐκεῖθεν εἰς Ἀνάφην, ποία θὰ ἦναι ἡ θέσις τοῦ πτωχοῦ αὐτοῦ ἀξιωματικοῦ; Αὕτη, Κύριοι, εἶναι ἡ διὰ τῆς καταργήσεως τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς καθιερωθησομένη κατάστασις, ἡ ὁποία, ἂν δὲν διαφθείρῃ, θὰ χαλαρώσῃ τοὐλάχιστον τὸν χαρακτῆρα πολλῶν ἀξιωματικῶν. Μὴ θέλετε λοιπὸν νὰ δικαιολογήσητε τὴν σπουδήν σας πρὸς κατάργησιν τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς. Ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον σπεύδετε εἰς τὴν κατάργησιν αὐτοῦ, εἶναι γνωστὸς καὶ θὰ γείνῃ γνωστότερος, ὅταν μετὰ τινας ἡμέρας τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, μεταβληθὲν εἰς νόμον τοῦ Κράτους, τεθῇ ἐν ἰσχύϊ.

§183Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Λυποῦμαι διότι ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Φθιώτιδος μετέτρεψε τὴν συζήτησιν εἰς κατηγορητήριον κατὰ τῆς πλειονοψηφίας. Λυποῦμαι δ’ ἔτι μᾶλλον, διότι ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Φθιώτιδος, ἐνῷ ἀνήκει εἰς τὸν στρατὸν, ἠθέλησε νὰ ὁμιλήσῃ περὶ ἡμῶν ὡς ἀνευλαβῶς πρὸς τὰ συμφέροντα τοῦ στρατοῦ σκεπτομένων, εἰσήγαγε δὲ ἡμᾶς εἰς στάδιον αἰτιάσεων, αἵτινες δὲν ἁρμόζουσιν εἰς συζητήσεις Κοινοβουλίου. Ἠναγκάσθην ὅμως νὰ λάβω τὸν λόγον δι’ ἄλλην αἰτίαν, ἰδίως δ’ ὅπως ἀνασκευάσω ἰδέας, τὰς ὁποίας ἄλλοι, πλὴν τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Φθιώτιδος, ἀνεκοίνωσαν εἰς τὴν Βουλήν. Εἶπόν τινες, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ζητηθῇ ἡ κατάργησις τοῦ Ἀρχηγείου, διότι τὸ Ἀρχηγεῖον εἶναι ὁ δεσμὸς ὁ συνδέων πάσας τὰς ἀστυνομίας, τοῦτο συγκεντρώνει πάσας ταύτας τὰς κατὰ μέρος ὑπηρεσίας ἐν ἑαυτῷ, ἑνοποιεῖ τὴν ἀστυνομικὴν ἐνέργειαν καὶ δίδει ζωὴν εἰς τὰς διαφόρους διακλαδώσεις αὐτῆς. Ἐὰν τοῦτο ἦναι τὸ προτέρημα τοῦ Ἀρχηγείου, ἐγὼ κηρύττω, ὅτι τοῦτο δὲν εἶναι προτέρημα, ἀλλ’ ἐλάττωμα αὐτοῦ, διότι μόνη ἡ ἑνοποίησις τῆς ἀστυνομίας, μόνη ἡ ἑνότης τῆς ἀστυνομικῆς ἐνεργείας ἀναιρεῖ τὸν χαρακτῆρα τῆς ἀστυνομικῆς ὑπηρεσίας, οἵαν ἐχαρακτήρισεν αὐτὴν καὶ ἐδημιούργησεν αὐτὴν ἡ ἑλληνικὴ νομοθεσία. Ἡ ἑνότης τῆς ἐνεργείας ἀνήκει εἰς τὰ στρατιωτικὰ σώματα καὶ εἶναι χρησιμωτάτη, μόνη δ’ αὕτη συντηρεῖ τὸ σθένος καὶ τὴν δύναμιν τῆς στρατιωτικῆς ἐνεργείας· ἀλλὰ δὲν χρησιμεύει εἰς τὴν τοπικὴν ἀστυνομίαν, ἥτις εἶναι φύσει κατανεμημένη κατὰ περιφερείας, διότι ἑκάστη αὐτῶν ἀποτελεῖ ἰδίαν ἀστυνομικὴν ὕπαρξιν, οὐδ’ ὑπάρχει συμφέρον, ὅπως συνδέσῃ τις τὰς ἀστυνομίας τῶν διαφόρων τόπων. Ἠθέλησαν ἀληθῶς νὰ ἀλλοιώσωσι τὸν χαρακτῆρα τῆς ἀστυνομικῆς ὑπηρεσίας, ἠθέλησαν νὰ μεταβάλωσιν αὐτὴν ἀπὸ ὑπηρεσίας διοικητικῆς εἰς ὑπηρεσίαν στρατιωτικὴν, καὶ ὑπέλαβον ὅτι ἔπρεπε τὴν ἀστυνομίαν νὰ μεταποιήσωσιν εἰς σύνταγμα στρατοῦ, ἐπὶ κεφαλῆς τοῦ ὁποίου ἔταξαν ἕνα συνταγματάρχην, τὸν ἀρχηγόν, ἵνα δίδῃ προστάγματα, ὡς δίδουσιν οἱ διοικοῦντες συντάγματα συνταγματάρχαι πρὸς τὰ τάγματα καὶ τοὺς λόχους, οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦσι τὸ σύνταγμα. Τοῦτο δὲν εἶναι μόνον ἀλλοίωσις, εἶναι παραποίησις τῶν ἀστυνομικῶν θεσμῶν. Δὲν ὑπολείπεται ἢ νὰ μεταποιήσωμεν καὶ τὴν κοινωνίαν εἰς στρατιωτικὸν σῶμα, νὰ ἀναθρέψωμεν καὶ αὐτὴν εἰς τὴν στρατιωτικὴν πειθαρχίαν. Τὰ ἄλλα δικαιώματα τοῦ ἀτόμου εἶναι κατ’ αὐτοὺς ἀνάξια προσοχῆς, ἀπέναντι τοῦ καλοῦ, τὸ ὁποῖον προσδοκᾶται, ἐὰν ἀποκατασταθῇ ἐν τῇ κοινωνίᾳ ἡ στρατιωτικὴ πειθαρχία. Καὶ εἶδόν που κοινωνίαν στρατιωτικῶς ἀνατεθραμμένην πράγματι. Ἀλλὰ δὲν νομίζω ὅτι εἶναι ἡ ὥρα, κατὰ τὴν ὁποίαν θέλομεν καὶ ἡμεῖς ἐπιθυμήσει νὰ λάβωμεν οὐχὶ ἀγωγὴν στρατιωτικὴν, ἀλλ’ ἤθη στρατοῦ συντεταγμένου. Ἐν τῷ συντεταγμένῳ στρατῷ μία ὑπάρχει γνώμη καὶ μία θέλησις, ἡ τοῦ διοικοῦντος τὸν στρατόν. Πᾶσα ἀντίῤῥησις κατὰ τῆς γνώμης αὐτοῦ, κατὰ τῆς θελήσεως αὐτοῦ, εἶναι ἔγκλημα στρατιωτικόν, τὸ ὁποῖον παραπέμπεται εἰς τὰ Στρατοδικεῖα, καὶ δικάζονται οἱ αὐτουργοὶ τοῦ ἐγκλήματος τούτου. Ἀλλ’ εἰς τὴν διοικητικὴν καὶ τὴν πολιτικὴν ὑπηρεσίαν ἡ ἀντίῤῥησις δὲν εἶναι ἔγκλημα, ἡ ἀντίῤῥησις εἶναι ἀναφορὰ, παριστῶσα τὰ πράγματα ὡς ἀντιλαμβάνεται αὐτῶν ὁ προβάλλων τὴν ἀναφορὰν, ὁ δὲ παριστῶν τὰ πράγματα ὡς ἀντιλαμβάνεται αὐτῶν, ὁ ἐκτιθεὶς τὰς γνώμας, τὰς ὁποίας αὐτὸς ὡς ἄτομον ἔχει, πρὸς τὸν προϊστάμενον αὐτοῦ, δὲν πράττει ἔγκλημα, ἐκπληροῖ καθῆκον, τὸ ὁποῖον ὀφείλει νὰ ἐκπληρώσῃ. Ἀλλ’ ἀφοῦ παρέστησαν τὴν ἑνότητα τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας ὡς προτέρημα, τὸ ὁποῖον δὲν εὑρίσκομεν ἐν τῇ συντηρήσει τοῦ Ἀρχηγείου, παρέστησαν καὶ ἄλλο τι συνάμα, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι πραγματικόν, παρέστησαν ὅτι μόνη ἡ ὕπαρξις τοῦ Ἀρχηγείου δύναται νὰ ἐπιβάλῃ τὴν τάξιν εἰς τὰ ὄργανα τῆς ἀστυνομίας, μόνη ἡ ὕπαρξις τοῦ Ἀρχηγείου δύναται νὰ ὑποχρεώσῃ τὰ ὄργανα τῆς ἀστυνομίας νὰ ἐκπληρῶσι τὸ καθῆκόν των καὶ νὰ σέβωνται τὰ δικαιώματα τῶν ἄλλων, καὶ ὅτι, ἂν δὲν ὑπάρχει Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς, τὰ ὄργανα τῆς ἀστυνομίας, ἢ οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ στρατοῦ, δὲν θέλουσι σέβεσθαι πλέον τὴν τάξιν, δὲν θέλουσι σέβεσθαι πλέον τὰ δικαιώματα τῶν πολιτῶν, θέλουσι παρεκτρέπεσθαι, καὶ ἡ ἀστυνομία θέλει κατασταθῆ ἀρχὴ οὐχὶ συντηροῦσα, ἀλλὰ παραλύουσα τὴν τάξιν. Καὶ ταῦτα λέγουσιν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἀνήκουσιν εἰς τὸν στρατὸν, καὶ οἱ ὁποῖοι νομίζουσιν ὅτι ὑπερασπίζονται τὴν τιμὴν τοῦ στρατοῦ, τοιαῦτα λέγοντες καὶ προβάλλοντες. Καὶ ἂν ὑπάρχῃ τῷ ὄντι ἔλλειψις ἐν τῇ δημιουργίᾳ τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς, αὕτη εἶναι, ὅτι κατέστησαν αὐτὸ ἀνίκανον νὰ ἐπιβάλῃ τὴν τάξιν, διότι δὲ παρέσχον αὐτῷ τὰ μέσα νὰ ἐπιτηρῇ καὶ ἐλέγχῃ τὰ ὑπ’ αὐτὸ ὄργανα, τὸ κατέστησαν ἀνίκανον, διότι τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς προΐσταται ἑκατοστύος ἀστυνόμων, ὅταν δὲ καταγγέλλωνται παραβάσεις αὐτῶν ἢ παρεκτροπαὶ, τὸ Ἀρχηγεῖον δὲν δύναται νὰ πληροφορηθῇ τὴν ἀλήθειαν. Πῶς θὰ δυνηθῇ νὰ μάθῃ, ἐὰν τὰ καταγγελλόμενα ὦσιν ἀληθῆ, ἐὰν ἀληθῶς λαμβάνωσι χώραν παρεκτροπαὶ, ἐὰν ἀληθῶς διεπράχθησαν πράξεις βίας ὑπὸ τῶν ἀστυνόμων; Τρεῖς μόνον ἔχει ἐπιθεωρητὰς, καὶ οἱ τρεῖς οὗτοι ἐπιθεωρηταὶ πρέπει κατὰ πᾶσαν καταγγελίαν νὰ σπεύδωσιν εἰς τὸν τόπον, ἐν ᾧ διατείνονται ὅτι διεπράχθησαν παρεκτροπαὶ, ἵνα ἐξετάζωσι καὶ πληροφορῶσι τὸν ἀρχηγὸν, ἐὰν ἐτελέσθησαν ἢ ὄχι αἱ παρεκτροπαί. Τὸ Ἀρχηγεῖον δὲν δύναται ν’ ἀποταθῇ πρὸς τοὺς νομάρχας, ἵνα ζητήσῃ πληροφορίας, δὲν δύναται ν’ ἀποταθῇ πρὸς τοὺς εἰσαγγελεῖς ἵνα ζητήσῃ πληροφορίας, διότι οἱ θεσμοὶ οἱ ἀστυνομικοὶ ἐνεποίησαν τὴν δυσπιστίαν μεταξὺ τῶν ὀργάνων τῆς ἀστυνομίας, τῶν ἀξιωματικῶν, πρὸς τὰς ἄλλας πολιτικὰς ἀρχάς. Τί εἶναι αἱ ἄλλαι πολιτικαὶ ἀρχαί; Εἶναι ὄργανα τῆς πολιτικῆς, τοῦ φατριασμοῦ, εἶναι ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουσι συνείδησιν τῶν καθηκόντων αὐτῶν, εἶναι ἄνθρωποι τοὺς ὁποίους διέφθειρεν ἡ πολιτική! Καὶ πρὸ μικροῦ ἤκουον ἀξιότιμον Βουλευτὴν, τὸν ὁποῖον τιμῶ ἰδιαζόντως διὰ τὴν φιλοπονίαν του, ὁ ὁποῖος ἔλεγεν, ὅτι τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς ἀποτελεῖ ἀντίστασιν κατὰ τῆς πολιτικῆς, ἡ ὁποία κατέστρεψε τὴν χωροφυλακήν. Τοῦτο ὅμως δὲν εἶναι ἱστορικῶς ἀληθές. Τὴν χωροφυλακὴν δὲν τὴν κατέστρεψεν ἡ πολιτικὴ, τὴν χωροφυλακὴν κατέστρεψαν οἱ ὀργανισμοὶ αὐτῆς, οἱ νεώτεροι ὀργανισμοὶ, τοὺς ὁποίους ἔδωκαν εἰς τὴν χωροφυλακήν. Ἐὰν ἡ χωροφυλακὴ εἶχεν ἔτι τὸν παλαιὸν ὀργανισμὸν αὐτῆς, τὸν ὁποῖον ἔδωκαν εἰς αὐτὴν ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι συνέστησαν αὐτὴν, ἡ χωροφυλακὴ δὲν ἤθελε καταστραφῆ, ἐὰν πράγματι κατεστράφη, ὡς αὐτοὶ λέγουσιν. Ἀλλ’ ὅταν τὴν χωροφυλακὴν κατήρτισαν ἐκ τῶν ἀνδρῶν, τοὺς ὁποίους ἡ ἐτησία ἀπογραφὴ στέλλει εἰς τὰ συντάγματα τοῦ στρατοῦ, βεβαίως δὲν ἔχετε πλέον χωροφυλακὴν, ἀλλ’ ἔχετε στρατιώτας· δὲν ἔχετε δυστυχῶς οὔτε στρατιώτας, διότι αὐτοὶ μόλις ἐτελείωσαν τὸ σχολεῖον τοῦ λόχου, ἴσως δὲν τὸ εἶχον τελειώσει ἀκόμη, ὅτε ἐνεδύθησαν τὴν στολὴν τοῦ χωροφύλακος καὶ ἀπεστάλησαν εἰς τὰς ἐπαρχίας, ἵνα γείνωσιν ὄργανα βοηθητικὰ τῆς ἀνακρίσεως, ἵνα ἐκτελῶσιν ὑπηρεσίαν χωροφυλακῆς. Τοιαῦται αἰτίαι ἠλλοίωσαν καὶ ἔβλαψαν τὴν χωροφυλακήν. Ἐγὼ φρονῶ, ὅτι ὑπὲρ πᾶν ἄλλο πρέπει νὰ ποιώμεθα περὶ πλείστου τὰ δικαιώματα, τὰ ὁποῖα τὸ Σύνταγμα ἀπένειμεν εἰς τοὺς πολίτας. Φρονῶ ὅτι οὐδὲν συμφέρον καὶ οὐδεὶς λόγος δύναται νὰ δικαιολογήσῃ τὴν ἀθέτησιν τῆς ἀσφαλείας τοῦ προσώπου, τὸ ἄσυλον τῆς οἰκογενείας αὐτοῦ, τὴν εὐλάβειαν ἥτις ὀφείλεται πρὸς τὰ δικαιώματα αὐτοῦ. Δὲν νομίζω δὲ ὅτι πρέπει νὰ μὴ ἐξετάζωνται αἱ καταγγελίαι εἴτε δι’ ἔλλειψιν ὀργάνων πρὸς ἐξέτασιν, εἴτε δι’ οἱονδήποτε ἄλλον λόγον. Ἀλλὰ φαίνεται, ὅτι τινὲς φρονοῦσιν, ὅτι καὶ διὰ μέσων ἀθετούντων τὴν ἀτομικὴν ἀσφάλειαν τοῦ πολίτου προσήκει νὰ ἀποκαθιστῶμεν τὴν τάξιν· ἀλλ’ ἐγὼ δὲν νομίζω ὅτι δυνάμεθα νὰ μετερχώμεθα βίαν κατὰ τῶν ἀτόμων, δὲν νομίζω ὅτι δυνάμεθα νὰ ποιώμεθα χρῆσιν βασάνων, φρονῶ δ’ ὅτι πάντες, ὅσοι ἐξετράπησαν εἰς βασάνους, ἔπραξαν ἐγκλήματα, τὰ ὁποῖά εἰσιν ἄξια δικαστηρίου Κακουργιοδικῶν. Καὶ ἐν ᾧ τοιαῦτά τινα ἐπράττοντο, καὶ ἔμενον διὰ τοὺς εἰρημένους λόγους ἀτιμώρητα, ἰσχυρίζονται ὅτι ἔπρεπεν οὐχ ἧττον νὰ διατηρήσωμεν τὸ Ἀρχηγεῖον, τὸ ὁποῖον δὲν ἠδύνατο οὐδὲ νὰ ἐξετάσῃ, οὐδὲ νὰ καταστείλῃ τὰς τοιαύτας πράξεις. Εἶπον, διὰ νὰ ἀναιρέσωσι τὰ περὶ τῆς ἀτιμωρησίας τῶν παρεκτραπέντων ἀστυνομικῶν ὀργάνων λεχθέντα, ὅτι ἐξεδόθησαν ὑπὸ τοῦ Ἀρχηγείου δισχίλιαι πειθαρχικαὶ ἀποφάσεις. Ἀλλὰ δι’ αὐτῶν ἐτιμωροῦντο πειθαρχικῶς ἐγκλήματα. Πρωτάκουστον πρᾶγμα. Ἡμεῖς δὲν ἠρωτήσαμεν, ἐὰν ἐτιμωρήθησαν πειθαρχικῶς, ἀλλ’ ἠρωτήσαμεν ἐὰν κατεδίωξαν τὰ ἐγκλήματα ἐνώπιον τῶν δικαστηρίων. Ἀλλ’ ὁ περὶ στρατιωτικῆς ἀστυνομίας νόμος μᾶς μεταδίδει ποίαν ἰδέαν εἶχον περὶ τούτου (ἀναγινώσκει): «Ἐὰν ὁ ἀδικηθεὶς καταγγείλῃ εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν ἢ τὸν ἀρχηγὸν τῆς χωροφυλακῆς ἀστυνόμον ἢ ἐκτελοῦντα ἀστυνομικὰ καθήκοντα ὁπλίτην ἐπὶ πταίσματι ἢ πλημμελήματι, εἰς τὴν δημοσίαν αὐτοῦ ὑπηρεσίαν ἀναγομένῳ, δύναται νὰ ἐπιβληθῇ εἰς τὸν καταγγελθέντα πειθαρχικὴ ποινὴ κρατήσεως ἢ φυλακίσεως ὑπὸ μὲν τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν μέχρι τριῶν μηνῶν, ὑπὸ δὲ τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς μέχρι δύο μηνῶν.» Ἡ νομοθεσία αὕτη εἶναι καινοφανής, ἀφοῦ τὰ πλημμελήματα τιμωροῦνται κατ’ αὐτὴν διὰ πειθαρχικῆς ποινῆς. Ἔλεγέ τις ἐκ τῶν κ. κ. Βουλευτῶν, ὅτι κακῶς ἰσχυρίσθησαν καὶ παρέστησαν ὡς ἐλάττωμα τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς, ἢ τοῦ ὀργανισμοῦ αὐτοῦ, τὴν ὑπὸ τοῦ νόμου τούτου δημιουργηθεῖσαν ἀνικανότητα τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τοῦ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργοῦ, νὰ καταστέλλῃ τὰς παρεκτροπάς· ἐπεκαλέσθη δ’ ὡς ἀπόδειξιν τὸ ἀπονεμηθὲν ὑπὸ τοῦ νόμου εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν δικαίωμα νὰ ἐπιβάλλῃ πειθαρχικὴν ποινὴν φυλακίσεως μέχρι τριῶν μηνῶν. Ἀλλὰ ἡ πειθαρχικὴ ἐξουσία τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν περιορίζεται κατὰ τῶν παραβάσεων τῶν ἀστυνόμων ὡς ἀξιωματικῶν, καὶ οὐχὶ ὡς ἀστυνόμων. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν δὲν δύναται νὰ ἐξετάσῃ, ἐάν τις ἀστυνόμος ἐνήργησε καλῶς ἢ κακῶς τὰ ἀστυνομικά του καθήκοντα, ἐὰν παρεξετράπη κατὰ τὴν ἐκπλήρωσιν αὐτῶν, ἐὰν παρέλειψε νὰ ἐκτελέσῃ τὸ ἀστυνομικὸν καθῆκόν του κατὰ ταύτην ἢ ἐκείνην τὴν περίπτωσιν, ἀλλ’ ἔχει τὴν πειθαρχικὴν ἐξουσίαν, καθαρῶς στρατιωτικήν, ἥτις εἶναι οὕτως ἀναγκαιοτάτη διὰ νὰ συντηρῇ τὴν τάξιν καὶ τὴν πειθαρχίαν ἐν τοῖς στρατιωτικοῖς σώμασιν, ἵνα συντηρῇ τὴν οὐσίαν τῶν στρατιωτικῶν καθηκόντων. Ὅ,τι δὲ ἐλέχθη ὅτι οἱ ἀστυνόμοι διατελοῦσιν ὑπὸ τὴν διεύθυνσιν τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, εἶναι εἰρωνεία, ἥτις ἀνεγράφη ἐν τῷ νόμῳ. Τί ἐστὶν ἡ διεύθυνσις; Διεύθυνσις εἶναι ἡ ὤθησις, ἡ ἐπιτήρησις, ὁ ἔλεγχος καὶ ἡ καταστολή. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ δίδῃ ὤθησιν εἴς τινα ἀστυνόμον, νὰ παραγγείλῃ, φέρ’ εἰπεῖν, αὐτῷ νὰ πράξῃ τοῦτο ἢ ἐκεῖνο. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ ἐπιτηρῇ τὸν ἀστυνόμον, πῶς ἐκπληροῖ τὰ ἀστυνομικὰ καθήκοντά του· αὐτὸν ἐπιτηροῦσιν οἱ ἐπιθεωρηταί. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ ἐλέγχῃ τὸν ἀστυνόμον, ἂν καλῶς ἢ κακῶς ἐξετέλεσε τὰ ἀστυνομικὰ καθήκοντά του, ἀλλὰ δικαίωμα ἔχει ν’ ἀποφασίζῃ τὸ Συμβούλιον. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ καταστέλλῃ τὰς παρεκτροπὰς, ἐφ’ ὧν ἁρμόδιον εἶναι μόνον τὸ Συμβούλιον. Ἐὰν ἐγένετο μνεία ἐν τῷ νόμῳ, ὅτι τὰ ἀστυνομικὰ ὄργανα διατελοῦσιν ὑπὸ τὴν διεύθυνσιν τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἡ μνεία ἦτο ὄντως εἰρωνικὴ πρὸς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ἐνῷ αὐτὸς εἶναι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἐνασκεῖ κατὰ τοὺς θεσμοὺς τὴν γενικὴν ἀστυνομίαν ἐν τῷ Κράτει, τὴν ἀστυνομίαν διὰ τῆς ὁποίας προλαμβάνεται ἡ διατάραξις τῆς δημοσίας τάξεως, διὰ τῆς ὁποίας καταστέλλεται πᾶσα ἀπόπειρα πρὸς προσβολὴν τῆς δημοσίας ἀσφαλείας, πᾶσα προαίρεσις ἀπειλοῦσα τὴν ἀκεραιότητα αὐτὴν τοῦ Κράτους. Αὐτὸς λοιπὸν ὁ Ὑπουργὸς δὲν ἔχει δικαίωμα οὔτε ἐπιτηρήσεως οὔτε ἐλέγχου. Διατί; διότι εἶναι ἡ πολιτική! Εἶναι δὲ καιρὸς νὰ μὴ σιωπήσω πλέον πρὸς τὰς ὑπὸ συναδέλφων ἐκτοξευθείσας τοιαύτας αἰτιάσεις. Ὅταν λέγωσι πολιτικήν, ἐννοοῦσι τοὺς πολιτικοὺς ἄνδρας τοῦ τόπου, ἀλλ’ οἱ πολιτικοὶ ἄνδρες τοῦ τόπου εἶναι αὐτὸς ὁ τόπος. Ἐὰν λοιπὸν οἱ πολιτικοὶ ἦναι διεφθαρμένοι, τοῦτο ἀποδεικνύει, ὅτι ὁ τόπος εἶναι διεφθαρμένος, οὐδεὶς δ’ ἔχει δικαίωμα νὰ ποιήσηται ἐξαίρεσιν ἑαυτοῦ, ἀλλὰ πάντες οἱ πολιτευόμενοι περιλαμβάνονται εἰς τὴν ἀνωτέρω μομφήν. Ὅταν λοιπὸν ὁμιλῶσι περὶ τῆς πολιτικῆς τῆς πατρίδος των, ὀφείλουσι ν’ ἀναλύωσι καλῶς τοὺς λόγους των, διὰ νὰ ἐννοῶσιν, ὅτι πράττουσιν ὅ,τι δὲν ἔχουσι σκοπὸν νὰ πράξωσιν, ὅτι ὑβρίζουσιν, ἐνῷ δὲν ἔχουσι σκοπὸν νὰ ὑβρίσωσι. Δὲν εἶναι ζήτημα μεταξὺ τῆς μιᾶς πτέρυγος καὶ τῆς ἄλλης. Δὲν εἶναι ζήτημα ἐὰν ἡ πτέρυξ αὕτη ἦναι κακοηθεστέρα τῆς πτέρυγος ἐκείνης, καὶ προβάλλουσιν ὅτι ἡ πτέρυξ αὕτη θέλει διαφθείρει τοὺς ἀστυνόμους. Ἡ ὕβρις πρὸς τοὺς πολιτευομένους εἶναι ὕβρις πρὸς πάντα τὰ πολιτευόμενα πρόσωπα...

§184ΚΡΙΤΣΑΣ. Αὔριον θὰ ἦναι ἡ ἄλλη πτέρυξ.

§185Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἑπομένως διατείνεσθε, ὅτι πάντες οἱ πολιτικοί εἰσι κακοήθεις! Ἀλλ’ ἀπορῶ πῶς ἀνέχεσθε νὰ διατρίβητε ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, ἀπορῶ πῶς ἀνέχεσθε νὰ ἐξακολουθῆτε νὰ ἦσθε πολίτης Ἕλλην! (εὖγε! εὖγε! ἐκ τῆς δεξιᾶς πτέρυγος, χειροκροτήματα ἐκ τῶν ἀκροατηρίων). Ποίας ἔχω ἰδέας περὶ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, ἐν περιλήψει ἀνεκοίνωσα εἰς τὴν Βουλήν. Δὲν εἰσήγαγον εἰσέτι τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον θέλω προβάλει εἰς αὐτήν· θέλω δὲ παρακαλέσει αὐτὴν νὰ συζητήσῃ καὶ ψηφίσῃ αὐτό, ὅταν προτεθῇ ὑπ’ ὄψιν αὐτῆς, τότε δὲ εἰμὶ διατεθειμένος καὶ ὀφείλω νὰ δεχθῶ εὐρυτάτην συζήτησιν. Τότε ἃς καταδείξωσι τὰ προτερήματα τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας. Τότε ἃς ἐλέγξωσι τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα θέλω προβάλει πρὸς λειτουργίαν τῆς ἀστυνομίας. Ἡ παροῦσα συζήτησις περὶ τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας ἦτο ὄντως πρόωρος. Ἀλλὰ περὶ τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς, περὶ οὗ ἡ παροῦσα συζήτησις, μοὶ ἐφάνη ὅτι ἡ συζήτησις ἐξετράπη πέραν τοῦ ὁρίου, διότι μετετράπη εἰς συζήτησιν ἂν ὁ θεσμὸς ἦναι χρήσιμος καὶ λυσιτελὴς ἢ ὄχι, ἐὰν ἦναι συμφέρον νὰ καταργήσωμεν αὐτὸν ἢ ὄχι, μετετράπη εἰς ἀντεγκλήσεις, τὰς ὁποίας νομίζω ὅτι πρέπει ν’ ἀποφεύγωμεν, διότι, ὅταν αἱ ἀντεγκλήσεις αὗται δὲν ἦναι μόνον κατ’ ἀτόμων, ἀλλὰ κατὰ ὁμάδων, κατὰ τάξεων, ἀποβαίνουσιν ἀφορμαὶ μεγάλων ἀτόπων.

§186ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οὐδεὶς ἕτερος εἶναι ἐγγεγραμμένος. Κηρύσσεται ἡ συζήτησις περατωμένη.

§187ΚΟΡΠΑΣ. Τὸν λόγον, κύριε Πρόεδρε.

§188ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὲ συγχωρεῖτε, ἐκήρυξα τὴν συζήτησιν περατωμένην. Ἠμπορεῖτε νὰ ὁμιλήσητε ἐπὶ τοῦ πρώτου ἄρθρου. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν.

§189ΠΕΤΣΑΛΗΣ ΚΑΙ ΕΤΕΡΟΙ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§190ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶσθε δέκα πέντε;

§191ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα.

§192ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου λέγουσι Ναί, οἱ μὴ παραδεχόμενοι λέγουσιν Ὄχι.

§193ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ψηφίζων ναὶ κατὰ τοῦ Ἀρχηγείου τῆς Χωροφυλακῆς, ἐνδομύχως φρονῶ, ὅτι ψηφίζω ναὶ κατὰ τοῦ Ἀρχηγείου τῆς Ἀστυνομίας. Κάμνω δὲ τὴν διάκρισιν ταύτην, διότι λόγοι στρατιωτικοὶ μὲ πείθουσιν, ὅτι πολὺ πιθανὸν νὰ χρειασθῶμεν Ἀρχηγεῖον τῆς Χωροφυλακῆς.

§194Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Βεβαίως.

§195ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ ψηφοφορία. (Γίνεται ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν, ὡς ψηφολεκτῶν, τῶν βουλευτῶν Π. Μερλοπούλου καὶ Θ. Βελλιανίτου, κατὰ τὸ ἑπόμενον πρωτόκολλον ψηφοφορίας).

§196ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψηφοφόρησαν ἐν ὅλῳ 132. Ἐκ τούτων 115 εἶπον Ναί, 14 εἶπον Ὄχι, καὶ 3 ἠρνήθησαν ψῆφον. Ἑπομένως ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου εἰς γʹ συζήτησιν. Προβαίνομεν εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν. (Ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 1 τοῦ νομοσχεδίου ἄνευ ἀντιῤῥήσεως.

§197ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 2 (ἀναγινώσκεται). Ἐπὶ τούτου ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Κόρπα, προτεινομένη ἀντὶ τοῦ ἄρθρου 2, καὶ ἔχουσα οὕτω:

§198ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Εἰς τὸν ὑπὸ στοιχεῖον Βʹ πίνακα, τὸν προσηρτημένον εἰς τὸν ΒΡΟϚʹ νόμον τῆς 21 Φεβρουαρίου 1893 «περὶ καταργήσεως καὶ ἀντικαταστάσεως ἄρθρων καὶ πινάκων τοῦ περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ ἐνεργοῦ στρατοῦ νόμου», ἐμφαίνοντα τὴν σύνθεσιν τῶν ἀρχηγείων στρατοῦ ἐν εἰρήνῃ, προστίθενται τὰ ἑξῆς· «Ἀντισυνταγματάρχαι τῆς χωροφυλακῆς, ἐπιθεωρηταὶ τῆς χωροφυλακῆς

κατανεμόμενοι εἰς τὰ τρία ἀρχηγεῖα στρατοῦ.»

§199ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν ταύτην, εἰς ἀντικατάστασιν τοῦ ἄρθρου 2, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκονται εἶτα καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 3–7 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§200ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 8 (ἀναγινώσκεται). Ἐπὶ τούτου ἔχει τροπολογίαν ὁ κ. Καλλιφρονᾶς (ἀναγινώσκεται).

§201Ν. ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Οἱ λόγοι οἵτινες μὲ ὤθησαν εἰς τὴν πρότασιν τῆς ἀντικαταστάσεως τοῦ ἄρθρου 8, εἶναι τὰ παράπονα, τὰ πανταχόθεν ἐξεγειρόμενα κατὰ τῆς ἀνεπαρκείας τῶν ἀνδρῶν τῆς χωροφυλακῆς πρὸς διαφύλαξιν τῶν κτημάτων τῶν πόλεων Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς. Εἶναι γνωστὸν, ὅτι ἐν Ἀθήναις καὶ Πειραιεῖ δὲν ὑπάρχουσι μεγάλοι γεωκτήμονες, τῶν ὁποίων τὰ κτήματα νὰ καθίστανται εὐκόλως γνωστὰ, ὡς ἐκ τῆς μεγάλης αὐτῶν περιφερείας, τοὐναντίον ὅλαι σχεδὸν αἱ ἰδιοκτησίαι σύγκεινται ἀπὸ 2 μέχρι 10 τὸ πολὺ στρεμμάτων, δυσκολωτάτη ἑπομένως καθίσταται ἡ διάκρισις ἑκάστης ἰδιοκτησίας καὶ εἰς αὐτοὺς τοὺς κτηματίας, πολὺ δὲ περισσότερον εἰς τοὺς χωροφύλακας, οἵτινες οὐδεμίαν ἔχουσιν ἀφορμὴν νὰ γνωρίζωσι τὰ ὅρια ἑκάστης ἰδιοκτησίας. Διέρχεται εἷς χωροφύλαξ καὶ βλέπει εἰς ἓν κτῆμα ἄνθρωπον κόπτοντα δένδρον, τὸν ἐκλαμβάνει ὡς τὸν ἰδιοκτήτην, ἐνῷ ἐκεῖνος εἶναι ἁπλούστατα κλέπτης. Οἱ χωροφύλακες, διερχόμενοι πάντοτε ἔφιπποι τὰς μεγάλας ὁδοὺς, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἴδωσι τί γίνεται ἐντὸς τῶν κτημάτων, τῶν εὑρισκομένων εἰς τὰς στενὰς παρόδους. Ἄλλως τε οὗτοι οὐδεμίαν ὑπέχουσιν εὐθύνην διὰ τὰς προσγιγνομένας ἐπὶ τῶν κτημάτων ζημίας, ἐνῷ, ἂν τὴν ὑπηρεσίαν ταύτην ἀναλάβωσι κτηματίαι, κατὰ τοὺς πρώην περὶ ἀγροφυλακῆς νόμους, οὗτοι θὰ θεωρῶνται ὑπεύθυνοι προσωπικῶς καὶ ὑποχρεωμένοι εἰς ἀποζημίωσιν, ἐὰν δὲν ἀνακαλύψωσι τοὺς δράστας τῶν ζημιῶν, διότι καὶ ἐγγύησιν δίδουσι διὰ τοῦτο πρὸ τοῦ διορισμοῦ των. Διὰ ταῦτα ἐνόμισα, ὅτι ἔπρεπε νὰ προτείνω τὸν διορισμὸν εἰς τὴν ἀγροφυλακὴν ἀνθρώπων εἰδικῶν, δηλαδὴ κτηματιῶν, οἵτινες νὰ γνωρίζωσιν ἀκριβῶς τὰς διαφόρους ἰδιοκτησίας καὶ νὰ ὑπέχωσιν εὐθύνην, τὴν ὁποίαν δὲν ἔχουν σήμερον οἱ χωροφύλακες. Ἐλπίζω δὲ, ὅτι καὶ ἡ Βουλὴ καὶ ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς θὰ δεχθῶσι πρότασιν δικαίαν καὶ ἀσφαλίζουσαν τὴν περιουσίαν τῶν κτηματιῶν.

§202Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν ἔχω ἀφορμὴν ν’ ἀμφισβητήσω τὴν ὀρθότητα τῶν παρατηρήσεων, τὰς ὁποίας ἔκαμεν ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς, ἀλλὰ νομίζω ὅτι δὲν πρέπει νὰ θίξωμεν τὰ περὶ τούτου, διότι ἐξερχόμεθα οὕτως ἐκ τοῦ σκοποῦ τοῦ νόμου.

§203ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀποσύρει τὴν τροπολογίαν του ὁ κ. Καλλιφρονᾶς;

§204Ν. ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Μετὰ τὴν ἀπάντησιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, βεβαίως.

§205ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 8, ὡς ἔχει, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 9.

§206ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Τὰ ἐν τοῖς ἄρθροις 5 καὶ 6 τοῦ ἀνωτέρω νόμου ἀναγραφόμενα καθήκοντα τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς ἀνατίθενται εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, τὰ δὲ ἐν τοῖς ἄρθροις 11, 12, 13, 17 καὶ 18 τοῦ αὐτοῦ νόμου εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν.»

§207ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Ἐπὶ τούτου ἔχω νὰ φέρω τὴν ἑξῆς παρατήρησιν. Τὸ ἄρθρον λέγει, ὅτι τὰ ἐν τοῖς ἄρθροις 5 καὶ 6 τοῦ ἰσχύοντος νόμου διαγραφόμενα καθήκοντα ἀνατίθενται εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν. Τοῦτο δὲν θὰ ἦναι ἐφικτὸν, διότι κατὰ τὸ ἄρθρον 5 τοῦ ἰσχύοντος νόμου ὁ ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς δύναται νὰ ἀναθέσῃ τὰ καθήκοντα τῆς χωροφυλακῆς εἰς τὰς κατὰ τόπους ἀστυνομίας, καὶ τότε οἱ ἀστυνόμοι ὑπάγονται πλέον εἰς τὰς σχετικὰς Μοιραρχίας. Νομίζω δ’ ὅτι, ἐπειδὴ αἱ ἀστυνομικαὶ περιφέρειαι θὰ ἀποχωρισθῶσιν ἐντελῶς τῶν καθηκόντων τῆς χωροφυλακῆς, τὸ ἄρθρον 5 καθὼς καὶ τὸ ἄρθρον 6 τοῦ ἰσχύοντος νόμου δέον νὰ καταργηθῶσι, διότι οὔτε ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν δύναται νὰ ἔχῃ τὰ καθήκοντα ταῦτα, οὔτε ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν. Ὅσον δ’ ἀφορᾷ τὸ ἄρθρον 13, τοῦ ὁποίου τὰς διατάξεις ἀναλαμβάνει νὰ ἐκτελῇ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, νομίζω ὅτι δὲν εἶναι καὶ τοῦτο ὀρθὸν, διότι κατὰ τὸ ἄρθρον τοῦτο ὁ Ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς λαμβάνων παρὰ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν τὸν κατάλογον τῶν αἰτησάντων νὰ καταταχθῶσιν εἰς τὴν ἀστυφυλακὴν, κατατάσσει αὐτοὺς εἰς τὰς διαφόρους ἀστυνομικὰς περιφερείας ἀναλόγως τῶν ἀναγκῶν. Ἀλλὰ πῶς θὰ δυνηθῇ νὰ διανείμῃ τοὺς ἀστυφύλακας ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ἐνῷ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐτωτερικῶν θὰ γνωρίζῃ τὰς ἀνάγκας ταύτας; Νομίζω λοιπὸν, ὅτι δύναται μὲν τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν νὰ τηρῇ τὰ μητρῷα, ἀλλὰ τὸν συντασσόμενον πίνακα νὰ πέμπῃ εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ὁ ὁποῖος νὰ διανέμῃ τοὺς ἀστυφύλακας εἰς τὰς ἀστυνομικὰς περιφερείας. Ἐπίσης τὸ ἄρθρον 18, τοῦ ὁποίου αἱ διατάξεις ἀνατίθενται διὰ τοῦ νομοσχεδίου εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ἀναγράφει τὰ δικαιώματα τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς διὰ τὴν ἀπόλυσιν τῶν ἀστυφυλάκων. Ἀλλὰ πῶς θὰ δύναται ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν νὰ ἀπολύῃ τοὺς ἀστυφύλακας τοὺς ὑπαγομένους εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν;

§208Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Τὴν πρότασιν τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Λοκρίδος περὶ καταργήσεως τῶν ἄρθρων 5 καὶ 6 ἀποδεχόμεθα, διότι εὑρίσκομεν αὐτὴν ὀρθὴν, ἀλλὰ τὴν γνώμην αὐτοῦ περὶ τῆς ὑπαγωγῆς εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν τῶν ἀντικειμένων τὰ ὁποῖα προβλέπουσι τὰ ἄρθρα 13 καὶ 15, δὲν τὴν συμμεριζόμεθα, διότι τὸ νομοσχέδιον τοῦτο δὲν σκοπεῖ νὰ μεταβάλῃ παντάπασι τὸ οἰκοδόμημα τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, ἀφίνει δ’ αὐτὸ οἷον ἐδημιουργήθη ὑπὸ τῶν νόμων, ἤτοι σῶμα στρατιωτικὸν, τὸ ὁποῖον ὑπάγεται εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ἀπὸ τὸν ὁποῖον διεξάγονται πάντα τὰ ἀφορῶντα τὸ σῶμα τῆς ἀστυφυλακῆς. Ἐὰν δὲ αἱ ἀστυνομικαὶ ἀνάγκαι ἀπαιτῶσι τὴν μεταβολὴν τοῦ ἀριθμοῦ τῶν φρουρούντων ἔν τινι τόπῳ ἀστυφυλάκων, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ζητεῖ τοῦτο ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὁ ὁποῖος διατάσσει ἢ τὴν αὔξησιν ἢ τὴν ἐλάττωσιν. Ἐὰν ἠθέλομεν ὑποβάλει τὸ σῶμα τῆς ἀστυφυλακῆς εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, θὰ μετεβάλλομεν τὸ σῶμα τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ διατηρήσωμεν μέχρις ὅτου μεταβάλῃ αὐτὸ ὁ νόμος.

§209ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Ἐγὼ ἐζήτησα, τὰ περὶ συντάξεως τοῦ καταλόγου τῶν κατατακτέων νὰ μείνωσιν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, παρ’ ᾧ κρατεῖται τὸ μητρῷον, ἀλλ’ ὁ κατάλογος καταρτιζόμενος νὰ ἀποστέλληται εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν ἵνα κατανέμωνται οἱ ἀστυφύλακες εἰς τὰς ἀστυνομίας κατὰ τὰς ἀνάγκας τῆς ὑπηρεσίας. Ἐπίσης ἐζήτησα, τὸ δικαίωμα τῆς ἀπολύσεως νὰ ἀφεθῇ εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, διότι, ἀφοῦ κατὰ τὸ ἄρθρον 4 τοῦ νομοσχεδίου ἡ ἀστυνομία ὑπάγεται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ οἱ ἀστυφύλακες ἀπολύονται τῇ προτάσει τῶν κατὰ περιφερείας ἀστυνόμων, πῶς θὰ ἀπολύῃ αὐτοὺς ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, πρὸς ὃν οἱ ἀστυνόμοι δὲν ἔχουσι καθῆκον νὰ ἀναφέρωνται;

§210Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὁ Ὑπουργῶν Ἐσωτερικῶν θὰ διαβιβάζῃ τὰς ἀνάγκας εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν. Δὲν εἶναι φυσικὸν εἰς σῶμα στρατιωτικὸν νὰ διατάσσῃ Ὑπουργὸς πολιτικοῦ Ὑπουργείου.

§211ΡΑΖΕΛΟΣ. Καταργουμένων τῶν ἄρθρων 5 καὶ 6, μένει ἀμφίβολον παρὰ τίνος θὰ ἐκτελῶνται τὰ ἀστυνομικὰ καθήκοντα εἰς τὰς ἄλλας ἀστυνομικὰς περιφερείας, τὰς μὴ πρωτευούσας νομῶν.

§212ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Θὰ ἐκτελῶνται παρὰ τῶν ἀξιωματικῶν τῆς χωροφυλακῆς, τῶν ἀπεσπασμένων παρὰ τῇ ἀστυνομίᾳ.

§213ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Τὴν παρατήρησιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως πρὸς τὸν κ. Βουλευτὴν ἐκ Λοκρίδος, ὅτι ὁ ἀστυνόμος θὰ προτείνῃ δι’ ἐκθέσεώς του εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν τὴν ἀποβολὴν τοῦ ἀστυφύλακος, ὁ δὲ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν θὰ προβαίνῃ εἰς ταύτην, εὑρίσκω λίαν ὀρθήν, νομίζω ὅμως, ὅτι θὰ ἦτο ὀρθότερον δι’ εἰδικῆς διατάξεως νὰ καθορισθῇ τοῦτο.

§214ΠΕΤΑΛΑΣ. Φρονῶ ὅτι ἡ κατάργησις τῶν ἄρθρων 5 καὶ 6 θὰ φέρῃ μεγαλειτέραν σύγχυσιν, διότι τὰ ἄρθρα αὐτὰ ἐκτὸς τῶν ἄλλων ἐμπεριέχουσι καὶ ἄλλας διατάξεις, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀναγκαῖαι, ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει ὁ θεσμὸς αὐτός, διότι πραγματεύονται περὶ τοῦ ἱματισμοῦ καὶ τῆς μισθοδοσίας.

§215ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Τὰ ἄρθρα 5 καὶ 6, ὧν τὰ καθήκοντα μεταβιβάζει τὸ ἄρθρον 9 τοῦ νομοσχεδίου ἀπὸ τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, πραγματεύονται περὶ ἐξουσίας τοῦ ἀρχηγοῦ ἐπὶ τῆς χωροφυλακῆς ὡς στρατιωτικοῦ σώματος, οὐχὶ δ’ ὡς σώματος ἀστυνομικοῦ. Διότι τί λέγει τὸ ἄρθρον 5; ὅτι ὁ ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς δύναται εἰς τοὺς ἀστυνόμους τῆς αʹ κατηγορίας τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ ͵ΒΡΠΗʹ νόμου, ἤτοι τῶν δήμων πρώτης τάξεως, ἢ τῶν ἐχόντων πληθυσμὸν ἄνω τῶν 5,000, ν’ ἀναθέτῃ τὰ καθήκοντα τῆς χωροφυλακῆς. Λοιπὸν δὲν εἶναι δυνατὸν, ὡς θέλει τὸ ἄρθρον, νὰ μεταβιβασθῶσιν εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν δικαιώματα τοιαῦτα τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς χωροφυλακῆς. Ταῦτα θὰ μείνωσιν εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, καὶ πρέπει νὰ λείψῃ ἐντελῶς τὸ πρῶτον μέρος τοῦ ἄρθρου 9, τὸ ἀφορῶν εἰς τὰ ἄρθρα 5 καὶ 6. Ἄλλως, ἂν ἀφεθῇ ὡς ἔχει τὸ ἄρθρον, θὰ ἔχωμεν σφετερισμὸν ἐξουσιῶν. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν δὲν θὰ προΐσταται μόνον τῆς ἀστυνομίας, ἀλλὰ καὶ τῆς χωροφυλακῆς. Θὰ δύναται, παρὰ τὴν θέλησιν τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, νὰ ἀναθέτῃ ἔν τισι δήμοις τοῦ Κράτους εἰς τὰ ἀστυνομικά του ὄργανα τὴν ἐνέργειαν τῶν καθηκόντων τῆς χωροφυλακῆς καὶ νὰ προΐσταται αὐτῆς. Ἐν τούτοις κατὰ τὸ ἄρθρον 3 τὸ σῶμα τῆς χωροφυλακῆς ὑπάγεται εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν. Προδήλως ὑπάρχει σύγχυσις ἐξουσιῶν ἐν τῷ ἄρθρῳ 9, καὶ πρέπει νὰ ἀρθῇ.

§216ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συμφώνως ταῖς παρατηρήσεσιν, αἵτινες ἐγένοντο δεκταὶ ὑπὸ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, τὸ ἄρθρον 9 ἐτροποποιήθη ὡς ἑξῆς.

§217ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Τὰ ἄρθρα 5 καὶ 6 τοῦ ἀνωτέρω νόμου καταργοῦνται. Τὰ ἐν τοῖς ἄρθροις 12, 13, 17 καὶ 18 τοῦ αὐτοῦ νόμου διαγραφόμενα καθήκοντα ἀνατίθενται εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν.»

§218ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 9, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Πρὸ τοῦ συνόλου ἔχει τὸν λόγον ὁ κ. Κόρπας.

§219ΚΟΡΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ κατὰ τὴν ἑσπέραν ταύτην ἐκφωνηθέντες λόγοι ὑπὲρ τῆς διατηρήσεως τοῦ Ἀρχηγείου τῆς χωροφυλακῆς ἀναντιῤῥήτως ὑπῆρξαν οἱ ἐπικήδειοι αὐτοῦ, ἐνῷ δὲ πρόκειται μετ’ ὀλίγον διὰ τῆς ψηφίσεως τοῦ συνόλου τοῦ νομοσχεδίου εἰς τρίτην ἀνάγνωσιν νὰ δώσωμεν πρὸς τὸ Ἀρχηγεῖον τὸν τελευταῖον ἀσπασμὸν, θεωρῶ καθῆκόν μου νὰ κάμω γνωστὸν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὅτι τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς θέλει ζῇ· διότι διὰ τοῦ ἄρθρου 30 τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ στρατοῦ τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς χωροφυλακῆς μένει ὑπὸ τὴν μεγαλειτέραν αὐτοῦ ἰσχὺν, καθόσον κατὰ τὸ ἄρθρον τοῦτο τοῦ ὀργανισμοῦ «οἱ ἀρχηγοὶ στρατοῦ εἶναι ἐν ταὐτῷ ἐπιθεωρηταὶ στρατοῦ· ἐξαιροῦνται τούτου τὰ σώματα τῆς χωροφυλακῆς καὶ ἀστυφυλακῆς, ἐν οἷς τὰ καθήκοντα τοῦ ἐπιθεωρητοῦ ἐκτελεῖ ὁ ἀρχηγὸς τῆς χωροφυλακῆς». Ἵνα ἐκλείψῃ λοιπὸν καὶ ἡ μνήμη αὐτοῦ, εἶναι ἀνάγκη νὰ ὑποβληθῇ τροποποίησις τοῦ ἀνωτέρω ἄρθρου τοῦ ὀργανισμοῦ, ἡ ὁποία νὰ καταργῇ τὸ ἄρθρον τοῦτο. Τοιαύτην τροπολογίαν ὑποβάλλω, ἡ ὁποία δέον νὰ ψηφισθῇ ὡς ἄρθρον 10.

§220ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τώρα εἶναι ἀργά.

§221ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Βουλευτὴς ἐζήτησε τὸν λόγον πρὸ τοῦ συνόλου. Ἡ τροπολογία τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Κέας εἶναι προσθήκη ὡς ἄρθρον 10 καὶ ἔχει οὕτω (ἀναγινώσκει): «Τὸ ἄρθρον 30 τοῦ ὑπὸ στοιχεῖον ͵ΒΡΟϚʹ νόμου περὶ καταργήσεως καὶ ἀντικαταστάσεως ἄρθρων καὶ πινάκων τοῦ περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ ἐνεργοῦ στρατοῦ νόμου ἀντικαθίσταται διὰ τοῦ ἑξῆς: «Ἄρθρον 30. Οἱ ἀρχηγοὶ στρατοῦ εἰσιν ἐν ταὐτῷ ἐπιθεωρηταὶ τοῦ στρατοῦ».

§222ΣΜΟΛΕΝΤΖ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Εἶναι πολὺ ὀρθὴ ἡ τροπολογία καὶ τὴν ἀποδεχόμεθα.

§223ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀναγνωσθεῖσαν τροπολογίαν, ὡς ἄρθρον 10, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου εἰς γʹ συζήτησιν, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Λύεται ἡ συνεδρίασις. Ὥρᾳ 11 καὶ 20′ μ. μ.