1894.12.13

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 33

Τῆς 13 Δεκεμβρίου 1894.

(Τρίτη).

Ὥρᾳ 5 καὶ 30′ μ. μ.

(Γενομένης ἀπαρτίας, ἀναγινώσκονται καὶ μετά τινα προσθήκην ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολλοὶ κτηματίαι Ἀττικῆς παρακαλοῦσι νὰ ληφθῇ πρόνοια καὶ περὶ τῆς ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Ἀττικῆς παραγομένης σταφίδος σουλτανίνας, διότι καταπονοῦνται ἐκ τῶν πολλαπλῶν φόρων, τοὺς ὁποίους πληρόνουσι.

§2ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Καὶ ἄλλοτε παρεκάλεσα τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν περὶ τούτου, διότι οἱ κτηματίαι οὗτοι, οἱ παράγοντες σουλτανίναν σταφίδα, πληρόνουσι διπλοῦν φόρον, πληρόνουσι φόρον ἐπὶ τοῦ οἴνου καὶ φόρον στρεμματικόν. Εἶναι δίκαιον νὰ ληφθῇ πρόνοιά τις, διότι καταστρέφεται μία παραγωγὴ, ἥτις προαγομένη δύναται νὰ ὠφελήσῃ τὸν τόπον.

§3ΟΡΙΓΩΝΗΣ. Καὶ ἐγὼ συνιστῶ τὴν ἀναφορὰν ταύτην, καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Πρωθυπουργὸν νὰ λάβῃ πρόνοιαν.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλει ἀποσταλῆ ἡ ἀναφορὰ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν μὲ τὴν σύστασιν τῶν κ. Βουλευτῶν. Πολλοὶ τῶν ἐν ταῖς φυλακαῖς Χαλκίδος καταδίκων ζητοῦσιν, ὅπως ἀφεθῶσι δι’ ὅλης τῆς ἡμέρας τὰ δωμάτιά των ἀνοικτά. Παραπέμπεται ἡ ἀναφορά των εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης. Πολλοὶ τῶν ἐν Ἀθήναις τραπεζιτικῶν ὑπαλλήλων δι’ ἀναφορᾶς των παρακαλοῦσι τὴν Βουλήν, ὅπως ἐλαττώσῃ τὸν παρ’ αὐτῶν πληρονόμενον φόρον ἐπιτηδεύματος. Παραπέμπεται ἡ ἀναφορά των εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν. Πολλοὶ ἔμποροι ἐκ τῆς ἐπαρχίας Μεγαλοπόλεως διὰ τηλεγραφήματός των παρακαλοῦσι τὴν Βουλήν, ὅπως προβῇ εἰς τὴν κατάργησιν τῶν διαπυλίων τελῶν. Ὁ κ. Κανακάρης ἔχει τὸν λόγον.

§5ΚΑΝΑΚΑΡΗΣ. Δὲν θὰ ἔλεγον τὰς ὀλίγας λέξεις, τὰς ὁποίας θέλω εἴπει, ἐὰν ὑπερτάτη ἀνάγκη δὲν μὲ ὤθει· διότι δὲν θέλω νὰ θεωρηθῶ κωλυσιεργῶν, ἂν καὶ ἔχω τὴν ἰδέαν, ὅτι ἡ κωλυσιεργία, προκειμένου περὶ ζητήματος ζωτικοῦ, ἵνα σώσῃ τὴν οὐσίαν, εἶναι ἐπιτετραμμένη. Ἔχω ἐπιστολὰς ἀπὸ τὰς Πάτρας, διὰ τῶν ὁποίων μοὶ περιγράφουσι τὴν ἀθλίαν καὶ ἐλεεινὴν τοῦ τόπου κατάστασιν. Ὁ κόσμος ἀπηλπίσθη ἕνεκα τῆς μεγάλης πτωχείας καὶ πενίας, καὶ δὲν βλέπει κἀνὲν μέτρον σωστικὸν λαμβανόμενον οὔτε παρὰ τῆς Κυβερνήσεως οὔτε παρὰ τῆς Βουλῆς περὶ τῆς σταφίδος. Πάντες ἀνέμενον, ὅτι μέτρα σπουδαῖα ἤθελον ληφθῆ ἀλλ’ ἐνῷ ἐχάρησαν διὰ τὴν παραδοχὴν τῆς ἀρχῆς τῆς παρακρατήσεως, ἡ χαρὰ ἐκείνη διήρκεσε μόνον τρεῖς ἡμέρας, διότι ἀπεῤῥίφθη τὸ νομοσχέδιον, καταψηφισθὲν καὶ παρὰ πολλῶν ἐξ ἐκείνων, οἵτινες ἐψηφοφόρησαν τὴν ἀρχὴν τῆς παρακρατήσεως. Ἡ κατάστασις τῆς ἐπαρχίας Πατρῶν εἶναι ἐλεεινή, καὶ ὁ κόσμος, ἀντὶ νὰ ἴδῃ μέτρα σωστικὰ ὑπὲρ τῆς σταφίδος, δὲν βλέπει παρὰ ἀπηνῆ καταδίωξιν τῶν πεινώντων ὀφειλετῶν τοῦ Δημοσίου καὶ προγράμματα πλειστηριασμῶν εἰς τὴν Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως καθ’ ἡμέραν. Τοιαύτην ἀπορίαν οὐδέποτε ἡ Πελοπόννησος εἶδε (θόρυβος). Μὴ ταραχθῆτε, ἂν σᾶς εἴπω ὅτι ἡμεῖς εἴμεθα ἡ αἰτία τοῦ κακοῦ, οἱ Βουλευταὶ τῆς Πελοποννήσου. Τίς μᾶς ἐμποδίζει νὰ ἑνωθῶμεν καὶ προτείνωμεν τὰ σωστικὰ μέτρα; Διεφωνήσαμεν ὡς πρὸς τὴν παρακράτησιν, ἀλλὰ συμφωνοῦμεν εἰς τὸ μέτρον τῶν γενικῶν ἀποθηκῶν, εἰς τὸ μέτρον τῆς ἱδρύσεως ταμείου ἀμύνης, εἰς τὴν ἀπότισιν τοῦ φόρου εἰς εἶδος. Τίς μᾶς ἐμποδίζει νὰ ἑνωθῶμεν καὶ καταστήσωμεν τὴν φωνὴν τῆς δυστυχοῦς πατρίδος μας σεβαστήν; Ἄλλως ἔπρεπε νὰ γείνωμεν Ἰρλανδοί, ἂν δὲν μᾶς ἤκουεν ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ Βουλή. Τί μᾶς ἐμποδίζει νὰ μιμηθῶμεν τὸ παράδειγμα τῶν Βουλευτῶν τῆς Θεσσαλίας, οἱ ὁποῖοι ἐψήφισαν παρὰ τὴν θέλησιν τῆς Κυβερνήσεως, ὅταν ἐπρόκειτο περὶ ζητήματος σπουδαίου τοῦ τόπου των; Εἶναι καιρὸς νὰ συνέλθωμεν καὶ νὰ συλλογισθῶμεν, ὅτι ἡ Πελοπόννησος κινδυνεύει. Πρέπει νὰ συλλογισθῶμεν, ὅτι εἴμεθα ἀντιπρόσωποι τοῦ τόπου ἐκείνου, ὅστις πρῶτος ὕψωσε τὸ λάβαρον τῆς ἱερᾶς ἐπαναστάσεως, ὅστις εἶναι ἡ κοιτὶς τοῦ νέου Ἑλληνισμοῦ, ἡ πατρὶς τῶν Δεληγιανναίων, τοῦ Ζαΐμη, τοῦ Φλέσσα, τοῦ Παλαιῶν Πατρῶν, τοῦ Λόντου, τοῦ Φωτήλα καὶ τόσων ἄλλων ἡρώων, καὶ ὅστις σήμερον ἕνεκα τῆς δυστυχίας κινδυνεύει νὰ χαθῇ. Εἶναι καιρὸς νὰ συνέλθωμεν, ἵνα σώσωμεν τὴν Πελοπόννησον. Ἐὰν δὲ δὲν ἔχωμεν τὸ σθένος νὰ τὴν φέρωμεν εἰς τὸ ὕψος, εἰς τὸ ὁποῖον μᾶς τὴν παρέδωκαν οἱ πατέρες ἡμῶν, τοὐλάχιστον νὰ ἐπιβληθῶμεν, ὅπως παύσῃ νὰ πεινᾷ. Διὰ τοῦτο προτείνω σήμερον νὰ προταχθῇ τὸ νομοσχέδιον τοῦ σεβαστοῦ Βουλευτοῦ Αἰγιαλείας, καὶ ν’ ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις ἀμέσως, διότι πᾶσαν ἀναβολὴν θεωρῶ προδοσίαν κατὰ τῆς πατρίδος.

§6Α. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁμολογῶ καὶ ἐγώ, ὅτι δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω τὴν σιγήν, τὴν ὁποίαν δεικνύει ὁ κ. Πρωθυπουργός, προκαλούμενος παρὰ πολλῶν ἐκ τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων, ὅπως λάβῃ πρόνοιαν ὑπὲρ τῶν πασχουσῶν σταφιδοφόρων ἐπαρχιῶν. Ἐκπλήσσομαι πῶς ὁ κ. Πρωθυπουργός, ὁ ἄλλοτε ἐπιτήδειος καὶ πρόχειρος πρὸς ἐξεύρεσιν μέσων καὶ σχεδίων, ἤδη δεικνύει τοιαύτην περιφρόνησιν πρὸς τὰς σταφιδοφόρους ἐπαρχίας. Ὑποθέτω ὅτι ἡ σιωπή, τὴν ὁποίαν δεικνύει ὁ κ. Πρωθυπουργὸς πρὸς τοὺς σταφιδοκτήμονας, εἶναι σιωπὴ ἔνοχος, σιωπὴ ἐσκεμμένη, ἔχουσα λόγον τὴν τιμωρίαν τῶν μερῶν ἐκείνων, ἐνῷ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς γνωρίζει ὅτι αἱ σταφιδοφόροι ἐπαρχίαι πρῶται συνετέλεσαν εἰς τὴν κραταίωσιν τῆς θέσεως τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ· ἡμεῖς οἱ ἐκτεθέντες ὑπὲρ τοῦ σταφιδικοῦ ζητήματος, καθ’ ὃν τρόπον ἐξετέθημεν, εἴχομεν ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ἐπιτελοῦμεν διπλοῦν τοῦ ἀξιώματος ἡμῶν καθῆκον· πρῶτον διότι ἀγωνιζόμενοι ὑπὲρ τῆς ὑποθέσεως τῆς σταφίδος ἀγωνιζόμεθα ὑπὲρ ἐθνικῆς ὑποθέσεως, καὶ δεύτερον διότι διὰ τῆς ἐπιτυχίας μέτρου τινὸς ἐπειθόμεθα ὅτι θὰ ἐξαγάγωμεν τὰς σταφιδοφόρους ἐπαρχίας ἐκ τῆς ἀγωνιώδους καταστάσεως, εἰς ἣν περιῆλθον κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη. Διότι ἐξετέθημεν ὅμως ὑπὲρ τοῦ συστήματος τῆς παρακρατήσεως, δὲν εἴμεθα καὶ πολέμιοι παντὸς ἄλλου σχεδίου, τείνοντος πρὸς τὸν σκοπὸν τῆς βελτιώσεως τῆς τύχης τῶν πασχουσῶν ἐπαρχιῶν, τοὐναντίον εἴμεθα πρόθυμοι νὰ ἀσπασθῶμεν πᾶσαν ἰδέαν καὶ πᾶσαν πρότασιν, εἴτε ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως προερχομένην, εἴτε ἐκ μέρους ἄλλου τινός. Καὶ ἄν τινες ἐξ ἡμῶν κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ ἀτυχοῦς ἐκείνου σχεδίου τῆς παρακρατήσεως δὲν ἐλάβομεν τὸν λόγον, τοῦτο ἐγένετο οὐχὶ διότι δὲν εἴχομεν ἐπιχειρήματα, ἀλλὰ διότι ἐπείσθημεν περὶ τοῦ πολέμου καὶ τῆς ἀδιαφορίας, τὴν ὁποίαν ἐδείκνυεν ἡ Κυβέρνησις καὶ οἱ φίλοι αὐτῆς κατὰ τοῦ σχεδίου ἐκείνου. Τὸ ζήτημα τῆς σταφίδος δι’ ἡμᾶς, τοὺς καταγομένους ἐκ σταφιδοφόρων ἐπαρχιῶν, καὶ δι’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα, δὲν εἶναι ζήτημα ὑλικῆς ὠφελείας, ἀλλὰ ζήτημα καθαρᾶς φιλοτιμίας, εἶναι ζήτημα καθαρᾶς ἀτομικότητος· ἀποτεινόμενος δὲ πρὸς τοὺς ἐκ τῆς πτέρυγος ἐκείνης (δεικνύει τὴν δεξιὰν) ἀξιοτίμους συναδέλφους τῶν σταφιδοφόρων ἐπαρχιῶν, τοῖς λέγω ὅτι πρέπει νὰ ἀφήσωσι τὴν πολιτικὴν τῆς καρδίας πρὸς τὸν κ. Πρωθυπουργὸν καὶ τὴν πολιτικὴν τῆς ἀφοσιώσεως, διότι αἱ ἐπαρχίαι ἐκεῖναι καὶ τὰ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα ἐπολιτεύθησαν πρὸς τὸν κ. Πρωθυπουργὸν ὑπὸ τοιαύτην ἰδιότητα, πρῶται αὗται περιεφρονήθησαν καὶ πρῶται αὗται παρηγκωνίσθησαν. Ἔπρεπε νὰ κατισχύσῃ ἐν τῇ πολιτικῇ σκηνῇ τῆς Ἑλλάδος ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, ὅπως περιφρονηθῇ ἡ Πελοπόννησος καὶ αἱ σταφιδοφόροι ἐπαρχίαι, αἵτινες ἐστεφάνωσαν αὐτὸν ἄλλοτε, περιερχόμενον αὐτὰς καὶ ἐπευφημούμενον ὑπὸ χιλιάδων πολιτῶν, ἔπρεπε, λέγω, νὰ ἐπικρατήσῃ ἐν τῇ πολιτικῇ ὁ κ. Τρικούπης, ὅπως ἐξέλθωσιν ἐκ τῶν ὑπογείων πρόσωπά τινα καὶ καταλάβωσι παρὰ τῇ Ἑλληνικῇ κοινωνίᾳ θέσιν. Ὁμολογῶ, Κύριοι, ὅτι βδελύσσομαι τὰ μέτρα, τὰ τείνοντα εἰς τὴν παράλυσιν τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς καὶ τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ δηλῶ, ὅτι δὲν θὰ δυνηθῶ καὶ ἐγὼ ν’ ἀποφύγω ἐκεῖνα, εὐθὺς ὡς ἡ Κυβέρνησις δὲν πράξῃ τι ὑπὲρ τῶν σταφιδοφόρων ἐπαρχιῶν. (Εὖγε! ἐξ ἀριστερῶν).

§7Λ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ὡμίλησα καὶ ἐγὼ προχθὲς διὰ μακρῶν ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου, καὶ ἀνέπτυξα τὴν ἐπ’ αὐτοῦ γνώμην μου, ζητήσας νὰ προταχθῇ πρὸ πάσης ἄλλης συζητήσεως τὸ σταφιδικὸν ζήτημα, εἰπὼν μάλιστα, ὅτι ἡ ἐπιψήφισις τοῦ προϋπολογισμοῦ, τὴν ὁποίαν ἐπισπεύδουσι, θὰ ἦναι ὁ τάφος πάσης ἐλπίδος ὑπὲρ τῆς σταφίδος· Ἐκεῖνοι δὲ, οἵτινες ἀναμένουσιν ἀκόμη ἐκ τῆς πρωτοβουλίας τῆς Κυβερνήσεως ὠφέλιμόν τι μέτρον ὑπὲρ τῆς σταφίδος, ἀποδεικνύουσι μεγίστην ἁπλότητα. Εἶπον καὶ ἐπαναλέγω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἡ παροῦσα εἶναι πολεμία τῆς σταφίδος, καὶ ὅτι οὐδὲν μέτρον ὑπὲρ αὐτῆς ἀνέχεται. Ἀπορῶ δὲ μὲ τοὺς συναδέλφους ἐκ τῶν σταφιδοφόρων ἐπαρχιῶν, οἵτινες κάθηνται εἰς τὴν πτέρυγα ἐκείνην, πῶς κατορθοῦσι νὰ πιστεύωσιν, ὅτι θεωροῦνται ὡς ὑποστηρικταὶ τῆς σταφίδος, ὅταν ὁμιλῶσιν ὑπὲρ αὐτῆς, ἐνῷ ἐκ τῶν προτέρων διατελοῦσιν ἐν πληρεστάτῃ γνώσει, ὅτι ἡ Κυβέρνησις πᾶν μέτρον ὑπὲρ τῆς σταφίδος τὸ ἔχει καταδεδικασμένον. Ἐὰν οἱ ἔντιμοι συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι παρακάθηνται ἐκεῖ, θέλωσι νὰ γείνῃ τι ὑπὲρ τῆς σταφίδος, πρέπει νὰ ἐπιβληθῶσιν εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Οὕτω πρέπει νὰ πράξωσιν, ἐὰν θέλωσι νὰ ἔχωσι τὴν εὐγνωμοσύνην τοῦ λαοῦ καὶ νὰ ἦναι ἀγαπητοὶ παρ’ αὐτῷ. Εἶπον δὲ καὶ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι τὸ ζήτημα τῆς σταφίδος δὲν ἀφορᾷ μόνον τὰς σταφιδοφόρους ἐπαρχίας, ἀλλ’ ἀφορᾷ ἐν γένει τὴν Ἑλλάδα, καὶ εἶναι ζήτημα ἐθνικόν· πρέπει δὲ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς νὰ σκεφθῇ, ὅτι, ἂν δὲν ληφθῇ φροντὶς ὑπὲρ τῆς σταφίδος, ἂν δὲν ληφθῇ μέτρον τι κατὰ τῆς σταφιδικῆς κρίσεως, καθίσταται ἀδύνατον νὰ ἐκτελεσθῇ ὁ προϋπολογισμὸς τῶν ἐσόδων τοῦ Κράτους, οὗ ἐπισπεύδει τὴν ἐπιψήφισιν. Τί τὸν θέλει τὸν προϋπολογισμὸν; Τίς θὰ πληρώσῃ τοὺς φόρους; Ἡ Πελοπόννησος διατελεῖ ἐν πληρεστάτῃ πενίᾳ, καὶ εἶπεν ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς ἐκ Πατρῶν τί συμβαίνει ἐν Πελοποννήσῳ, ἐγὼ δὲ ἀπορῶ μὲ τὴν ἀναλγησίαν αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι, καίτοι βλέποντες ὅτι πεινᾷ ἡ Πελοπόννησος, διέταξαν τοὺς ταμίας καὶ ἐξέθηκαν εἰς πλειστηριασμὸν ἄπειρα σταφιδικὰ κτήματα, ὅπως πληρωθῶσιν οἱ φόροι. Ἄν τις ῥίψῃ βλέμμα εἰς τὴν Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως, θὰ φρίξῃ μὲ τοὺς πλειστηριασμούς, οἵτινες ἀναγράφονται ἐν αὐτῇ καὶ δὲν σκέπτονται, θὰ εὑρεθῇ τις νὰ ἀγοράσῃ ἐν Πελοποννήσῳ κτῆμα σταφιδικόν; Μὲ τί χρήματα νὰ τὸ ἀγοράσῃ; Ἀλλ’ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς πρέπει νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ὁ λαὸς τῆς Πελοποννήσου θὰ ἀμυνθῇ κατὰ τῆς καταστάσεως αὐτῆς, τὴν ὁποίαν δὲν δύναται πλέον νὰ ἀνεχθῇ. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ προταχθῇ ἡ συζήτησις τοῦ σταφιδικοῦ ζητήματος, διότι τοῦτο εἶναι ἡ βάσις, ἐφ’ ἧς θὰ στηριχθῇ ὁ προϋπολογισμός.

§8ΡΙΚΑΚΗΣ. Ὅτε ἀπεῤῥίφθη τὸ νομοσχέδιον περὶ παρακρατήσεως, ἐν ὀλίγοις παρέστησα καὶ προεῖδον τὰς συνεπείας τῆς ἀποφάσεως ἐκείνης τῆς Βουλῆς. Ἡ Βουλὴ νομίζω ὅτι ἔσφαλεν ὄχι μόνον διότι δὲν ἔδωκε προσοχὴν εἰς τὰς αἰτήσεις τῶν πασχουσῶν ἐπαρχιῶν, ἀλλ’ ἔσφαλε καὶ πολιτικῶς, διότι ἠθέλησε ν’ ἀφήσῃ ἐκκρεμὲς ἓν ζήτημα, τὸ ὁποῖον δὲν θὰ τὴν ἀφήσῃ ποτὲ ἥσυχον. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κλείσωσιν αἱ θύραι τοῦ Βουλευτηρίου, χωρὶς νὰ δοθῇ ἀπάντησις εἰς τὰς ἐπαρχίας ἐκείνας, αἱ ὁποῖαι ἀπὸ ἑνὸς ἤδη ἔτους κρούουσι τὰς θύρας αὐτοῦ. Ὅταν ὁλόκληρος κοινωνία πάσχῃ, δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον εἰς τὸ Κοινοβούλιον, τὸ ὁποῖον ἔχει καὶ ὑποχρεώσεις, νὰ μὴ προσέχῃ εἰς τὰς αἰτήσεις καὶ τὰς προτάσεις, αἱ ὁποῖαι ὑποβάλλονται πρὸς αὐτὸ ὑπὸ τῆς πασχούσης κοινωνίας. Ἡ ἀπόῤῥιψις τοῦ μέτρου ἐκείνου, χωρὶς ἀμέσως νὰ ἐπιληφθῇ ἡ Βουλὴ ἄλλης προτάσεως, οὔτε τῆς προτάσεως ἐκείνης, ἡ ὁποία μετ’ ὀλίγας ἡμέρας ὑπεβλήθη, δὲν ἠδύνατο ἢ νὰ ἀπελπίσῃ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἐνδιαφέρονται διὰ τὸ ζήτημα τοῦτο ἰδιαιτέρως, διὰ τὸ ὁποῖον ἔπρεπε νὰ ἐνδιαφέρωνται ὄχι μόνον αἱ ἐπαρχίαι ἐκεῖναι, ἀλλ’ ὁλόκληρος ἡ Ἑλλάς, ὡς εἶπον κατὰ τὰς προηγουμένας συνεδριάσεις, διότι τὸ ζήτημα εἶναι ἐθνικὸν καὶ ὄχι ἐπαρχιακόν. Πρόκειται περὶ σπουδαιοτάτου καὶ μοναδικοῦ προϊόντος τῆς Ἑλλάδος, καὶ ἐρωτῶ, ποῦ στηρίζει τὸ Κράτος τὸν προϋπολογισμόν, ποῦ στηρίζει τὰ μέσα, διὰ τῶν ὁποίων δύναται νὰ ἀπαντήσῃ τὰς μεγάλας ὑποχρεώσεις, τὰς ὁποίας ἔχει, ἐὰν ἀφήσῃ ἐγκαταλελειμμένον τὸ σπουδαιότατον τοῦτο προϊόν, τὸ ὁποῖον ἔχει; Ποῖος λοιπὸν ὁ λόγος σήμερον, διὰ τὸν ὁποῖον, ἀφοῦ ὑποβάλλεται μία νέα πρότασις, ἡ Βουλὴ νὰ μὴ παραδεχθῇ αὐτήν, ἀφοῦ μάλιστα οὐδεμία θὰ ἐπέλθῃ βραδύτης; διότι κατὰ τὴν γνώμην μου εἴμεθα ὅλοι σύμφωνοι, καὶ ἀρκεῖ ἡ Κυβέρνησις νὰ χειραγωγήσῃ τὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία δὲν θ’ ἀπασχολήσῃ παντελῶς τὴν Βουλήν. Παρακαλῶ λοιπόν, κύριε Πρόεδρε, ν’ ἀποφασισθῇ, ὥστε ἐν τῷ μεταξὺ τῆς συζητήσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ νὰ ἀναγινώσκηται τὸ νομοσχέδιον, καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι θὰ ψηφισθῇ, χωρὶς νὰ ἀπασχολήσῃ τὴν Βουλήν, εἰμὴ μόνον ἐπ’ ὀλίγα λεπτὰ τῆς ὥρας καθ’ ἑκάστην.

§9ΣΑΚΚΗΣ. Ἀναγκάζομαι, κύριε Πρόεδρε, νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν ἀξιότιμον ἐκ Πατρῶν συνάδελφον, καὶ νὰ εἴπω εἰς αὐτὸν, ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν ἔσφαλεν, ἀποῤῥίψασα μωρὸν καὶ ἄσκοπον μέτρον, ὁποῖον ἦτο τὸ προταθέν. Ἀπὸ τοῦ 1888 εἶμαι εἷς ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι φωνάζουσιν ὑπὲρ τῆς διαδόσεως τοῦ προϊόντος διὰ συνθηκῶν καὶ δι’ ἄλλων μέσων προστατευτικῶν, τὰ ὁποῖα ἠδύναντο νὰ ἐξασφαλίσωσι τὴν τύχην τοῦ προϊόντος τούτου· ἀλλὰ δυστυχῶς οὐδεμία φωνὴ ἡνώθη μετ’ ἐμοῦ, ἵνα πιέσῃ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἠδύναντο καὶ εἶναι ἁρμόδιοι νὰ φροντίσωσι περὶ τῆς διαδόσεως τοῦ προϊόντος αὐτοῦ. Κατὰ τὸ τρέχον ἔτος παρουσιάσθη ἐν τῇ Βουλῇ τὸ ζήτημα τοῦτο, καὶ ἐν τούτοις κατεγινόμεθα νὰ συζητῶμεν περὶ μέτρου, τὸ ὁποῖον οὐδόλως ἠδύνατο νὰ ὠφελήσῃ τὸ προϊὸν, ἀλλὰ μόνον σκοπὸν εἶχε νὰ πληρώσῃ τὰ βαλάντια ἀνθρώπων τινῶν, οἱ ὁποῖοι ὑπῆρξαν οἱ κυρίως καταστροφεῖς τῆς σταφίδος. Εἶμαι ὑπὲρ τῆς γνώμης νὰ ληφθῇ ἕτερον μέτρον, δυνάμενον νὰ ἔχῃ πρακτικὸν ἀποτέλεσμα, φρονῶ δὲ, ὅτι τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐξ Αἰγιαλείας ὑπέβαλε, περιέχει τοιοῦτόν τινα σκοπὸν, ἀλλὰ συγχρόνως φρονῶ, ὅτι πρέπει νὰ φροντίσωμεν καὶ περὶ εὑρέσεως κεφαλαίων πρὸς καλλιέργειαν τοῦ προϊόντος κατὰ τὸ τρέχον ἔτος. Συμπεραίνων, κύριε Πρόεδρε, προτείνω, ὅπως ἔλθῃ εἰς συζήτησιν τὸ μέτρον, τὸ ὁποῖον ἐπροτάθη ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου, ἀφοῦ προηγουμένως ὑποβληθῇ εἰς ἐπιτροπὴν, ἡ ὁποία ἐντὸς δύο ἢ τριῶν ἡμερῶν, ἀφοῦ μελετήσῃ τοῦτο, νὰ ἐπενέγκῃ τὰς δεούσας τροποποιήσεις.

§10ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἀμέσως ν’ ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις.

§11ΠΑΧΥΣ. Αὔριον τὸ πρωΐ εἰς τὰς 10 νὰ γείνῃ συνεδρίασις, διὰ νὰ συζητήσωμεν τὸ νομοσχέδιον τὸ σταφιδικόν.

§12Θ. ΚΑΝΑΚΑΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, νὰ προταχθῶσιν ὡς πρῶτον ἀντικείμενον τὰ δύο νομοσχέδια περὶ σταφίδος, τὰ ἀναγεγραμμένα ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει, καὶ νὰ ἀρχίσῃ ἡ ἐπ’ αὐτῶν συζήτησις πρὸ τῆς συζητήσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐρωτήσω τὴν Βουλὴν ἐπὶ τῆς προτάσεώς σας. Θὰ ἐρωτήσω αὐτὴν δι’ ἀναστάσεως· ἐννοεῖται δὲ, ὅτι δύνασθε, ἂν θελήσητε, νὰ ζητήσητε κατόπιν ὀνομαστικὴν κλῆσιν. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. ἐκ Πατρῶν Βουλευτοῦ, ὅπως μεταῤῥυθμισθῇ ἡ ἡμερησία διάταξις καὶ προταχθῶσι τῆς συζητήσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ τὰ νομοσχέδια περὶ σταφίδος, τὸ ὑποβληθὲν παρὰ τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐξ Αἰγιαλείας καὶ τὸ ὑποβληθὲν παρὰ τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐκ Καλαβρύτων, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ ἐξ ἀριστερῶν). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη.

§14ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Οἱ ἐκεῖθεν, οἱ ὁποῖοι δὲν ἠγέρθησαν, ἀποδέχονται τὴν πρότασιν (ἱλαρότης).

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγὼ προσεκάλεσα νὰ ἐγερθῶσιν οἱ δεχόμενοι τὴν πρότασιν.

§16ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Ἐρωτήσατε τὸ ἀντίστροφον, κύριε Πρόεδρε.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ μὴ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Βουλευτοῦ Πατρῶν παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι ἐκ δεξιῶν). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη τὴν πρότασιν.

§18Θ. ΚΑΝΑΚΑΡΗΣ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, κύριε Πρόεδρε.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Βουλευτοῦ Πατρῶν, ὅπως προταχθῶσι τοῦ προϋπολογισμοῦ τὰ νομοσχέδια περὶ ταμείου σταφιδικῆς ἀμύνης καὶ περὶ Σταφιδικῆς Τραπέζης λέγουσι Ναὶ, οἱ μὴ παραδεχόμενοι λέγουσιν Ὄχι. (Γίνεται ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν, ὡς ψηφολεκτῶν, τῶν βουλευτῶν Σάκκη καὶ Ναυπλιώτου, κατὰ τὸ ἑπόμενον πρωτόκολλον ψηφοφορίας).

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψήφισαν ἐν ὅλῳ 148, ἐξ ὧν 55 ὑπὲρ τῆς προτάσεως καὶ 93 κατ’ αὐτῆς. Συνεπῶς ἡ πρότασις ἀπεῤῥίφθη. Ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§21ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Περιῆλθεν εἰς γνῶσίν μου γεγονός τι, ἐπὶ τοῦ ὁποίου θὰ ἐπικαλεσθῶ τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν. Παρά τινος τῶν ὑποταμιῶν Ἀθηνῶν ἐξεδόθησαν ἐντάλματα συλλήψεως διὰ χρέος πρὸς τὸ Δημόσιον ἐκ φόρου ἐπιτηδεύματος κατὰ 17 ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ ἰατρῶν, ὡς ἀσκούντων τὸ ἰατρικὸν ἐπάγγελμα ἐν τῇ πόλει καὶ ὑποκειμένων εἰς φορολογίαν. Δὲν γνωρίζω ἂν ἐτηρήθησαν αἱ διαγραφόμεναι ὑπὸ τῶν νόμων διατυπώσεις ἐν τῇ ἐνεργείᾳ ταύτῃ τῶν ὑποταμιῶν, ἡ ὁποία ἔφθασε μέχρι τοῦ σημείου τούτου, ὥστε νὰ ἐκδοθῶσιν ἐντάλματα ἐκτελεστὰ κατὰ 17 ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ, τοὺς ὁποίους θὰ ἴδωμεν συρομένους εἰς τὰς φυλακάς. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι ἡ οὐσία εἶναι ὅλως διόλου κατ’ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι προέβησαν εἰς τὸ μέτρον τοῦτο. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιβληθῇ φόρος ἐπιτηδεύματος εἰς ἰατροὺς στρατιωτικοὺς, οἵτινες ἐνασχολοῦνται δι’ ὅλης τῆς ἡμέρας καὶ πολλάκις δι’ ὅλης τῆς νυκτὸς εἰς τὴν ὑπηρεσίαν καθ’ ὁλοκληρίαν τῶν δημοσίων συμφερόντων; Οἱ στρατιωτικοὶ ἰατροὶ δὲν εἶναι μόνιμοι ἐν Ἀθήναις. Τινὲς ἐξ αὐτῶν, κατὰ τῶν ὁποίων ἐξεδόθησαν τὰ ἐντάλματα, αὐτὴν τὴν στιγμὴν ὑπηρετοῦσι μακρὰν τῶν Ἀθηνῶν, εἷς ἐν Ραψάνῃ, ἕτερος ἐν Ναυπλίῳ. Οἱ στρατιωτικοὶ ἰατροὶ, καὶ ἂν ἐξασκῶσι τὸ ἐπάγγελμα τοῦ ἰατροῦ, ἐξασκοῦσιν αὐτὸ ἐν λίαν περιωρισμένῳ κύκλῳ ἐν τῇ πόλει καὶ μεταξὺ ἀνθρώπων, παρὰ τῶν ὁποίων βεβαίως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀμείβωνται γενναίως καὶ ἐπαρκῶς. Πλεῖστοι στρατιωτικοὶ ἰατροὶ ἀκολουθοῦσι τὰ στρατολογικὰ συμβούλια κατὰ τοὺς τρεῖς μῆνας τοῦ θέρους, καὶ ἑπομένως δὲν μένουσιν εἰς κἀμμίαν πόλιν, ἀκολουθοῦσι τὰς φρουρὰς, μετατιθεμένας ἀπὸ πόλεως εἰς πόλιν, μετατίθενται δὲ καὶ αὐτοὶ ἀτομικῶς, ὁ εἷς ἐδῶ καὶ ὁ ἄλλος ἐκεῖ· εἶναι ἀδύνατον λοιπὸν ν’ ἀποκτήσωσι πελατείαν προσοδοφόρον, ἵνα ὑποβάλλωνται εἰς φόρον ἐπιτηδεύματος, ὡς ὑποβάλλονται οἱ πολιτικοὶ ἰατροὶ, οἱ ὁποῖοι κερδίζουσιν ὁμολογουμένως πολλὰ, πάντως ὅμως ἐπαρκῆ πρὸς φορολογίαν. Διὰ τὸν λόγον, ὁ ὁποῖος ὑπηγόρευσεν εἰς τοὺς συντάξαντας τοὺς φορολογικοὺς καταλόγους νὰ ὑποβάλωσιν εἰς φόρον ἐπιτηδεύματος τοὺς στρατιωτικοὺς ἰατροὺς, διὰ τὸν αὐτὸν λόγον ἔπρεπε νὰ ὑποβληθῶσιν εἰς φόρον ἐπιτηδεύματος καὶ ἄλλαι τάξεις ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι κατὰ τὰς ὥρας, καθ’ ἃς δὲν ἔχουσιν ὑπηρεσίαν, καταγίνονται εἰς ἄλλη ἔργα. Σᾶς ἀναφέρω μόνον τοὺς μουσικούς...

§22ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Οἱ καθηγηταὶ τῆς Νομικῆς Σχολῆς τοῦ Πανεπιστημίου ὑποβάλλονται εἰς φόρον ἐπιτηδεύματος;

§23ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Οἱ καθηγηταὶ τοῦ Πανεπιστημίου οὔτε μετατίθενται, οὔτε δύνανται νὰ συγκριθῶσι τὰ εἰσοδήματα αὐτῶν μὲ τὰ πενιχρότατα εἰσοδήματα τῶν στρατιωτικῶν ἰατρῶν, ὑπολοχαγῶν καὶ ἀνθυπολοχαγῶν.

§24ΡΑΛΛΗΣ. Οἱ στρατιωτικοὶ δὲν δύνανται νὰ ἔχωσιν ἄλλο ἐπιτήδευμα.

§25ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἄλλως τε εἰς τοὺς στρατιωτικοὺς τούτους ἐπεβλήθη ὁ φόρος αὐτὸς ἀνισώτατος· εἰς λοχαγοὺς π. χ. ἐπεβλήθη φόρος 60 δραχμῶν, εἰς ὑπολοχαγοὺς ἢ ἀνθυπολοχαγοὺς ἐπεβλήθη φόρος 100 δραχμῶν. Οὐδὲ κατὰ τοῦτο τοὐλάχιστον ἐτηρήθη τάξις τις. Μανθάνω δὲ, ὅτι εἰς ἄλλας πόλεις δὲν ἐγένετο τοιοῦτόν τι. Ἠξεύρετε δὲ πῶς συνέβη, Κύριοι, τοῦτο; Ἑκάστη τάξις ἐπιτηδευματιῶν ὁρίζει αὐτὴ δι’ ἑαυτὴν τὸ ποσὸν τοῦ φόρου, εἰς τὸ ὁποῖον ἕκαστος ἐξ αὐτῶν ὑποβάλλεται. Οἱ συνελθόντες ἰατροὶ ἔῤῥιψαν ἓν μέρος τοῦ φόρου, τὸν ὁποῖον ἡ ὁμοταξία των ἔπρεπε νὰ πληρώσῃ, εἰς τοὺς στρατιωτικοὺς ἰατροὺς, καὶ κατένειμαν ὅλως διόλου ἀπροσέκτως, ἵνα μή τι ἄλλο εἴπω, εἰς τοὺς διαφόρους βαθμοὺς μέγα μέρος τοῦ φόρου, ἵνα ἐλαττώσωσι τὸν φόρον, τὸν ὁποῖον αὐτοὶ ἦσαν ὑποχρεωμένοι νὰ πληρώσωσιν. Ὅλη ἡ ἱστορία αὐτὴ, Κύριοι συνάδελφοι, ἄγει εἰς τοῦτο, ὅτι βλέπομεν σήμερον ἐντάλματα ἐκδιδόμενα κατὰ στρατιωτικῶν ἰατρῶν,—δὲν ἠξεύρω ἂν ἦναι τοῦτο εἰς γνῶσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, καὶ διὰ τοῦτο ἐπεκαλέσθην τὴν προσοχὴν αὐτοῦ καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν,—βλέπομεν ἐντάλματα ἐκδιδόμενα κατὰ στρατιωτικῶν, εἰς τοὺς ὁποίους ἀποδίδεται ἡ ἐνασχόλησις εἰς ἄλλο ἐπάγγελμα, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι ἐκεῖνο, διὰ τὸ ὁποῖον ὡρκίσθησαν πίστιν καὶ διὰ τὸ ὁποῖον φέρουσι τὸ στέμμα καὶ τὰς ἐπωμίδας. Διὰ τοῦτο πιστεύω, ὅτι θὰ φροντίσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ἐν συνεννοήσει μετὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ἵνα ἄρωσι τὸ ἄτοπον τοῦτο.

§26ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν, ποίαν ἀπόφασιν ἔλαβε, προκειμένου περὶ τῆς ἐνοικιάσεως τοῦ καταστήματος τοῦ Ἐφετείου Ναυπλίου, διότι, ὡς γνωρίζει οὗτος κάλλιον ἡμῶν, μέχρι σήμερον ἀπὸ πέντε ἐτῶν ὡς κατάστημα τοῦ Ἐφετείου ἐκείνου ἐχρησίμευεν ἡ πρώτη σχεδὸν ἐκ τῶν οἰκοδομῶν τῆς πόλεως τοῦ Ναυπλίου, ἦτο δὲ ἐνοικιασμένη ἀντὶ 325 δραχμῶν κατὰ μῆνα, οἰκοδομὴ, ἡ ὁποία ἦτο λίαν ἐπαρκὴς εἰς τὰς ἀνάγκας τοῦ δικαστηρίου ἐκείνου καὶ ἴσως ἠδύνατο νὰ χρησιμεύσῃ ὡς πρότυπον οἰκοδομήματος διὰ τὰ δικαστικὰ καταστήματα τοῦ Κράτους· ἀλλὰ μετὰ τὴν λῆξιν τοῦ χρόνου τῆς ἐνοικιάσεως, διὰ λόγους, τοὺς ὁποίους γνωρίζει μόνον ὁ κ. Ὑπουργὸς, ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου ἐργάζεται, ὥστε νὰ ἐγκαταλειφθῇ ἡ οἰκοδομὴ αὕτη, καὶ ἀντὶ ταύτης νὰ προτιμηθῇ ἄλλη οἰκοδομὴ, ἥκιστα χρησιμεύουσα πρὸς τὸν σκοπὸν, τὸν ὁποῖον βεβαίως δύναται νὰ ἔχῃ τοιοῦτον κατάστημα δικαστικὸν, ὁποῖον εἶναι τὸ Ἐφετεῖον Ναυπλίου. Ταῦτα ἀναγκάζομαι νὰ ὑπομνήσω εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, διότι πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν μετὰ τὴν λῆξιν τοῦ χρόνου τῆς ἐνοικιάσεως τοῦ καταστήματος τοῦ Ἐφετείου Ναυπλίου ἐπιδιώκεται διὰ παντὸς τρόπου νὰ ἐγκαταλειφθῇ τοῦτο καὶ νὰ προτιμηθῇ ἄλλη οἰκοδομὴ, ἡ ὁποία βεβαίως εἰς πᾶν ἄλλο δύναται νὰ συντελέσῃ, παρὰ εἰς τὴν χρῆσιν δικαστηρίου ἐφετῶν.

§27ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐνδιαφέρεται κανεὶς Βουλευτής;

§28ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Ἀγνοῶ ποῖος ἐνδιαφέρεται· γινώσκω μόνον, ὅτι τὸ κατάστημα τοῦτο, τὸ ἀπὸ 5 ἐτῶν χρησιμεῦον ὡς Ἐφετεῖον Ναυπλίου, καὶ δι’ ἐνοίκιον τοῦ ὁποίου ἐπληρόνοντο μέχρι σήμερον 325 δραχμαὶ κατὰ μῆνα, σήμερον ὁ ἰδιοκτήτης τῆς οἰκοδομῆς δι’ ἀναφορᾶς του πρὸς τὸν αὐτὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης ἐδήλωσεν, ὅτι δέχεται νὰ ἐνοικιάσῃ ἀντὶ 200 μόνον δραχμῶν· γνωρίζω δὲ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅτι τὸ μέχρι σήμερον λειτουργοῦν κατάστημα τοῦ Ἐφετείου Ναυπλίου περιέχει 18 διαμερίσματα, ὅτι εἶναι οἰκοδομὴ ἐκ τῶν πρωτίστων, ἵνα μὴ εἴπω ἡ πρώτη, τῆς πόλεως ἐκείνης, καὶ ὅτι διὰ τῆς ὑπηρεσίας ζητεῖται νὰ προτιμηθῇ κατάστημα ἄλλο, τὸ ὁποῖον βεβαίως ὡς χάνι μέχρι σήμερον ἐχρησίμευε, καὶ ὡς χάνι δύναται νὰ προτιμηθῇ οἰκοδομὴ, ἡ ὁποία περιβάλλεται ἀπὸ τὰ ἰχθυοπωλεῖα τῆς πόλεως ἐκείνης καὶ ἀπὸ ἄλλα δυσώνυμα μέρη. Καὶ ὅμως, γνωρίζω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ὅτι ὑπεβλήθη σύστασις παρὰ τῶν ἁρμοδίων, ὅτι αὐτὴ ἡ οἰκοδομὴ δέον νὰ προτιμηθῇ ἐκείνης, ἡ ὁποία μέχρι σήμερον ἐτίμα πραγματικῶς τὰ δικαστήρια τοῦ Κράτους, διότι οὐδὲν οἰκοδόμημα τοιοῦτον ἠδύνατο νὰ παραβληθῇ πρὸς ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐχρησίμευεν ὡς Ἐφετεῖον Ναυπλίου. Παρακαλῶ λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ γνωρίσῃ εἰς τὴν Βουλὴν, ἂν πράγματι ὑπεβλήθη εἰς αὐτὸν δήλωσις τοῦ ἰδιοκτήτου τῆς μέχρι σήμερον χρησιμευούσης ὡς Ἐφετείου Ναυπλίου οἰκοδομῆς, καὶ διὰ τῆς ὁποίας δηλώσεως ὁ ἰδιοκτήτης οὗτος δέχεται νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ ἐνοικίασις αὕτη ἀντὶ 200 μόνον δραχμῶν, ἐνῷ μέχρι σήμερον ἐπληρόνετο ἐνοίκιον 325 δραχμῶν, καὶ ἂν ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου του προτιμᾷ νὰ συστήσῃ εἰς αὐτὸν νὰ ἐνοικιασθῇ ἄλλο κατάστημα ἀντὶ ἴσου ἢ καὶ πλείονος ποσοῦ, ἀντὶ 250 δραχμῶν, καὶ ἂν ἐκ τῆς ὑπηρεσίας ἔχῃ πληροφορίας, ὅτι ἡ οἰκοδομὴ αὕτη εἶναι ἐντελῶς ἀνεπαρκὴς, ἐπὶ τοσοῦτον δὲ ἀνεπαρκὴς, ὥστε δὲν δύναται νὰ χρησιμεύσῃ οὔτε διὰ τὰ ἀρχεῖα τοῦ Ἐφετείου Ναυπλίου, εἰς τὰ ὁποῖα, ὡς παντὸς ἄλλου κάλλιον ἡμῶν γνωρίζει ὁ κ. Ὑπουργὸς, ἐναποτίθενται τὰ ἀρχεῖα ὅλων τῶν Κακουργιοδικείων τοῦ Κράτους.

§29ΣΤΕΦΑΝΟΥ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης). Ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης δὲν γνωρίζει ἄλλους λόγους, παρὰ τοὺς λόγους τῆς ὑπηρεσίας, οὔτε δύναται νὰ ληφθῇ ἄλλη τις ἐνέργεια ὑπ’ ὄψιν ἐν τῷ θέματι τούτῳ ἢ ἡ φωνὴ τῆς ὑπηρεσίας. Πράγματι ὑπεβλήθη ἀναφορὰ ὑπό τινος, τοῦ ὁποίου τὸ ὄνομα μοὶ διαφεύγει...

§30ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Τοῦ κ. Κοκκίνου.

§31ΣΤΕΦΑΝΟΥ. Σᾶς βεβαιῶ, ὅτι δὲν ἐνθυμοῦμαι... Ὑπεβλήθη, λέγω, ἀναφορὰ ὑπό τινος, προσφέροντος τὴν οἰκίαν του εἰς ἐνοίκιον πολὺ κατώτερον ἐκείνου, τὸ ὁποῖον πληρώνει τὸ Δημόσιον διὰ τὸ κατάστημα τὸ νῦν τοῦ Ἐφετείου. Τὴν ἀναφορὰν ταύτην, πρὸ ὀλίγων μόλις ἡμερῶν λαβών, πρὸ 3 ἢ 4, παρέπεμψα εἰς τὸν κ. Εἰσαγγελέα τῶν ἐν Ναυπλίῳ Ἐφετῶν, ἵνα πληροφορήσῃ τὸ Ὑπουργεῖον καὶ γνωμοδοτήσῃ, διότι βεβαίως τὸ Ὑπουργεῖον δὲν δύναται ἐντεῦθεν νὰ κρίνῃ περὶ τῶν ἐν Ναυπλίῳ. Ἡ ἀπάντησις τοῦ Εἰσαγγελέως δὲν ἦλθεν ἔτι, πρὸ ὀλίγου δὲ, ἐργαζόμενος εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, ἔλαβον γνῶσιν ἀναφορᾶς τοῦ ἰδιοκτήτου τῆς οἰκίας, ὅπου ὑπάρχει νῦν τὸ Ἐφετεῖον, καταβιβάζοντος τὸ ἐνοίκιον τὸ μέχρι τοῦδε καταβαλλόμενον εἰς αὐτὸν κατὰ 125 δραχμάς. Ἡ ἀναφορὰ αὕτη διέταξα νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὸν κ. Εἰσαγγελέα τῶν ἐν Ναυπλίῳ Ἐφετῶν, ἵνα οὗτος ἔχῃ καὶ ταύτην ὑπ’ ὄψιν, ὅταν θὰ ἀπαντήσῃ εἰς τὴν προηγουμένην ἐρώτησιν τοῦ Ὑπουργείου, δίδων τὰς δεούσας πληροφορίας. Οὐδεμία ἔτι ἀπόφασις ἐλήφθη, βεβαίως δὲ θὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ ἀναφορὰ τοῦ ἰδιοκτήτου τοῦ ὑπάρχοντος καταστήματος, διότι ἡ μεταφορὰ καὶ μόνη εἰς ἄλλο κατάστημα, ἐκτὸς τῆς δαπάνης, θὰ συνεπαγάγῃ καὶ ἄλλας ζημίας κατὰ τὴν μεταφορὰν τῶν ἀρχείων, οὔτε ὑπάρχει ἄλλος τις λόγος ἢ ὁ τῆς ὑπηρεσίας πρὸς ἐνέργειαν ἐν τῷ θέματι τούτῳ, ὡς δύναμαι νὰ διαβεβαιώσω τὸν κ. Βουλευτήν.

§32ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Πολλοὶ γονεῖς τῶν μαθητῶν τοῦ ἑλληνικοῦ σχολείου Ἀταλάντης παραπονοῦνται δι’ ἀναφορᾶς των περὶ τῆς οἰκίας, ἥτις ἐκεῖ ἐνοικιάσθη δι’ ἑλληνικὸν σχολεῖον. Μέχρι τοῦδε τὰ τέκνα τῶν ἐφοίτων εἰς παραπήγμά τι, ἡμίσειαν ὥραν μακρὰν τῆς πόλεως ὑπάρχον, ἐν τῷ μέσῳ τοῦ χειμῶνος, τὸ παράπηγμα δὲ ἐκεῖνο, ἄνευ κεράμων καὶ ἄνευ ὑαλοπινάκων, ἦτο ἐκτεθειμένον εἰς ὅλους τοὺς ἀνέμους. Ἔκαμαν ἐπανειλημμένας παραστάσεις εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, ζητοῦντες ὅπως ἐνοικιασθῇ οἰκία κατάλληλος ἐντὸς τῆς πόλεως, ἀφοῦ δυστυχῶς δὲν ἐλήφθη ἀκόμη πρόνοια παρὰ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅπερ διεχειρίσθη τὰς 400,000, τὰς ληφθείσας ἀπὸ τὴν ἐπιτροπὴν τῶν ἐράνων, σὺν τοῖς ἄλλοις καὶ πρὸς τὸν σκοπὸν ἀνεγέρσεως ἐκπαιδευτηρίων εἰς τὰ παθόντα ἐκ τῶν σεισμῶν μέρη, ἵνα ἱδρυθῇ καὶ ἐν Ἀταλάντῃ ἑλληνικὸν σχολεῖον. Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐκκλησιαστικῶν διέταξε νὰ ἐπιθεωρηθῶσι διάφοροι οἰκίαι πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον, καὶ δυστυχῶς ἐξέλεξε τὴν ἀκαταλληλοτάτην πασῶν, μόνον καὶ μόνον διότι ὑπεδεικνύετο ὑπὸ τοῦ κόμματος, ὡς γράφουσιν οἱ ἀναφερόμενοι. Ἡ οἰκία αὕτη εἶναι εἰς τὸ ἄκρον τῆς πόλεως, παρά τινα στενωπόν, ἐντὸς ἑτοιμοῤῥόπων οἰκιῶν, ἑτοιμόῤῥοπος οὖσα καὶ αὐτή, καὶ ἐπαπειλεῖται ἐν αὐτῇ ἡ ζωὴ ὅλων τῶν μαθητῶν τοῦ ἑλλην. σχολείου. Διαβεβαιοῦσι δὲ οἱ γονεῖς τῶν μαθητῶν ἐν τῇ ἀναφορᾷ αὐτῶν, ὅτι ἄνευ γνωμοδοτήσεως τοῦ μηχανικοῦ πρόκειται νὰ γείνῃ ἡ ἐνοικίασις αὕτη. Τουλάχιστον ἔπρεπε νὰ τηρηθῶσιν οἱ τύποι καὶ νὰ διαταχθῇ ὁ μηχανικός, ὅστις ἔχει συνείδησιν, νὰ ὁμολογήσῃ, ὅτι πρόκειται περὶ προφανοῦς κινδύνου τῆς ζωῆς τῶν παιδίων, τῶν φοιτώντων εἰς τὸ ἑλληνικὸν σχολεῖον, διότι οἱ σεισμοί, καθ’ ἃς ἔχομεν ὅλοι πληροφορίας, πλὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἐξακολουθοῦσιν ἀκόμη δυστυχῶς ἐν Ἀταλάντη καὶ κίνδυνοι πολλοὶ ἐπικρέμανται εἰς τὴν ζωὴν καὶ τῶν ἄλλων κατοίκων καὶ κατ’ ἐξοχὴν εἰς τὰ τέκνα των. Τὴν ἀναφορὰν ταύτην, φέρουσαν τὰς ὑπογραφὰς τῶν ἐγκριτωτέρων πολιτῶν Ἀταλάντης, μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ κομματαρχῶν τοῦ συναδέλφου μου ἐκ Λοκρίδος, ὡς λ. χ. τοῦ κ. Κοκόλα, παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν καὶ ζητήσῃ γνωμοδότησιν παρὰ τοῦ μηχανικοῦ ὑπ’ εὐθύνην του, ἂν ἡ οἰκία αὕτη ἦναι κατάλληλος νὰ χρησιμεύσῃ διὰ σχολεῖον ἢ ὄχι. Συγχρόνως ὀφείλω νὰ ἀναγνώσω πρὸς τὴν Βουλὴν ἀτομικήν τινα ἐπιστολὴν, ἀπευθυνομένην παρά τινων ὀρφανῶν καὶ χηρῶν ἀγωνιστῶν, διότι παρηγκωνίσθησαν ὅλως διόλου κατὰ τὴν διανομὴν τῶν βοηθημάτων, ἰδίως τῆς ξυλείας, καὶ τοῦτο πρὸς ἀπόδειξιν τοῦ τρόπου, κατὰ τὸν ὁποῖον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν διέταξεν ἐκεῖ τὴν διανομὴν τῆς ξυλείας. Ἰδοὺ τί μοὶ γράφουσιν ἐξ Ἀταλάντης ὑπὸ ἡμερομηνίαν 6 τρέχοντος μηνὸς (ἀναγινώσκει): «Δὲν δυνάμεθα νὰ σᾶς παραστήσωμεν, τί συμβαίνει ἐνταῦθα μὲ τὴν διανομὴν τῆς ξυλείας. Ὅστις ἔχει μέσον καὶ ψῆφον λαμβάνει 3–4 μερίδια, ὡς ἔλαβον πολλοὶ, καὶ εἴμεθα ἕτοιμοι νὰ στείλωμεν καὶ κατάλογον, ὅπου εἰς ἕνα σπῆτι ἔλαβον διὰ πέντε πρόσωπα, ἡμεῖς δὲ, κόραι ἀγωνιστῶν, ἀπροστάτευτοι καὶ ὀρφαναὶ, δὲν ἐλάβομεν καθ’ ὁλοκληρίαν. Εἶναι λοιπὸν δικαία διανομὴ αὐτή; Μεταβαίνομεν εἰς τὸν εἰρηνοδίκην», (αὐτὸς εἶναι ὅλη ἡ ἐπιτροπὴ, τὴν ὁποίαν ἔχει καὶ διευθύνει τὰ τῆς διανομῆς τῶν βοηθημάτων ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν) «μεταβαίνομεν εἰς τὸν εἰρηνοδίκην», (τὸν γνωστὸν Σκαμπαρδώνην) «ὅστις εἶναι ὁ μόνος, ὁ ὁποῖος δίδει τὴν ξυλείαν, καὶ μᾶς λέγει καθ’ ἑκάστην «αὔριον νὰ ἔλθητε». «Λοιπὸν ὑψώσατε φωνὴν ἐν τῇ Βουλῇ, νὰ δοθῇ καὶ εἰς ἡμᾶς ξυλεία.» Θὰ παρακαλέσω νὰ διαβιβάσῃ καὶ ταύτην τὴν ἐπιστολὴν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἰς τὸν εἰρηνοδίκην Ἀταλάντης, καὶ νὰ ζητήσῃ λόγον, διατὶ παραγκωνίζονται οἰκογένειαι ἀγωνιστῶν, ἐντελῶς ἀπροστάτευτοι καὶ ἔχουσαι ὑπὲρ πάντα ἄλλον ἀνάγκην τῆς προστασίας τῆς ἐπιτροπῆς.

§33ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν γνωρίζω τὸ δημοσιευθὲν ἔν τινι ἐφημερίδι τῆς Ἄνδρου, ὅτι ὁ Μιχαὴλ Δερτοῦζος, γαμβρὸς Βουλευτοῦ τῆς πλευρᾶς ἐκείνης, (δεικνύει τὴν δεξιὰν) εἶναι διωρισμένος ἐν Ἄνδρῳ τηλεγραφητής, ἐναντίον τοῦ νόμου περὶ ἐντοπίων ὑπαλλήλων. Ἀλλὰ παρεκτὸς τούτου ὑπάρχει ἕτερος τηλεγραφητής, ὁ ὁποῖος ἐργάζεται, ἐκεῖνος δὲ, καίτοι μὴ ἐργαζόμενος, λαμβάνει τὸν μισθόν του, ὅστις τῷ χρησιμεύει ὡς περίθαλψις, ὡς σύνταξις ἄνευ ἐργασίας. Νομίζω ὅτι ἐπιβάλλεται εἰς τὸν Ὑπουργὸν νὰ ἐνεργήσῃ τὸ καθῆκόν του συμφώνως μὲ τὸν νόμον. Πρὸς δὲ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν ὑποβάλλω τὴν ἑξῆς παράκλησιν. Ἀπὸ τοῦ Ἰουνίου διετάχθησαν αἱ ἐξετάσεις τῶν ὑπαξιωματικῶν τοῦ πεζικοῦ διὰ τὴν θέσιν τοῦ ἀνθυπασπιστοῦ, κατωρθώθη δὲ νὰ ἄρξωνται τὸν Ὀκτώβριον καὶ ἐπερατώθησαν εἰς τὰς 22 Νοεμβρίου, ἀλλὰ μέχρι τοῦδε δὲν ἐδημοσιεύθη τὸ ἀποτέλεσμα. Ἐπειδὴ δὲ διαδίδεται, ὅτι δύναται νὰ συμβῶσιν ἀδικίαι εἰς τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐξετάσεων, παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἐπιταχύνῃ τὸ πέρας τῆς ἐργασίας ταύτης, καὶ νὰ ἐπιβλέψῃ, ὅπως μὴ ἀδικηθῶσιν οἱ πτωχοὶ ὑπαξιωματικοί. Πιστεύω ὅτι ὁ κ. Τσαμαδὸς, ὡς πάντοτε, θὰ ἀποδώσῃ δικαιοσύνην, ἀποφεύγων τοὺς πειρασμούς.

§34Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργὸς καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν). Ὑποβάλλω εἰς τὴν Βουλὴν νομοσχέδιον περὶ χορηγίας ἀναπληρωματικῶν πιστώσεων ἐπὶ τῆς χρήσεως τοῦ 1894 ἐκ δραχμῶν 1,906,601, καὶ ἀκυρώσεως πιστώσεων τῆς αὐτῆς χρήσεως ἐκ δραχ. 1,846,635.84. Ὑποβάλλω προσέτι νομοσχέδιον περὶ χορηγίας ἐκτάκτου πιστώσεως ἐκ δραχμῶν 1050 ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τῆς χρήσεως τοῦ 1894 τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, ὑπὸ τὸ Κεφάλαιον 25 «Ἐπιμνημόσυνοι τελεταί». Ὑποβάλλω νομοσχέδιον περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου περὶ χαρτοσήμου ὡς πρὸς τὰ εἰσιτήρια τῶν σιδηροδρόμων καὶ ἀτμοπλοίων. Ὑποβάλλω καὶ νομοσχέδιον περὶ μεταῤῥυθμίσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τῶν νόμων περὶ φορολογίας τοῦ καπνοῦ.

§35ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Τὰ ὑποβληθέντα νομοσχέδια περὶ ἀναπληρωτικῶν πιστώσεων, ὡς καὶ ἡ χθεσινὴ δήλωσις τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν περὶ μεταβολῶν ἐπενεκτέων ἐν τῷ προϋπολογισμῷ, παρακαλῶ τὸ Προεδρεῖον νὰ διατάξῃ, ὅπως ὅσον τὸ δυνατὸν ταχύτερον τυπωθῶσι καὶ διανεμηθῶσι, διότι σχετίζονται μὲ τὸν προϋπολογισμόν.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλουσι τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 116–119).

§37ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐγὼ ἐπέστρεψα τὰς δηλώσεις χθὲς τὸ ἑσπέρας ἐπίτηδες, ὅπως αὗται, κατὰ τὴν διαβεβαίωσιν τοῦ Προεδρείου, ἐκτυπωθῶσι καὶ διανεμηθῶσιν εἰς τοὺς Βουλευτὰς διαρκούσης τῆς συζητήσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ· ἔχω δὲ ἀπόλυτον ἀνάγκην αὐτῶν.

§38Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὑμεῖς ἐπεβραδύνατε τὴν τύπωσιν.

§39ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Μόλις ἔῤῥιψα ἓν βλέμμα καὶ μετὰ πέντε λεπτὰ τὰς ἐπέστρεψα ἀμέσως.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐστάλησαν, κύριε Βουλευτὰ, πρὸς τύπωσιν.

§41ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Πληροφοροῦμαι, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ἐν τῷ Διδασκαλείῳ τῆς Πελοποννήσου, καίτοι ἤδη πλησιάζει ἡ λῆξις τῆς πρώτης ἑξαμηνίας τοῦ σχολικοῦ ἔτους, δὲν διωρίσθη ἀκόμη καθηγητής, ἵνα παραδίδῃ τὰ Ἑλληνικὰ μαθήματα. Δὲν γνωρίζω ἐὰν αἱ πληροφορίαι μου αὗται ἦναι ἀληθεῖς, καὶ διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, εἶναι ἀληθὲς ὅτι εἰσέτι δὲν διωρίσθη καθηγητὴς τῶν Ἑλληνικῶν μαθημάτων ἐν τῷ Διδασκαλείῳ τῆς Πελοποννήσου; καὶ ἂν ἦναι ἀληθές, διατὶ στεροῦνται τῆς διδασκαλίας τῶν Ἑλληνικῶν μαθημάτων ὑπὲρ τοὺς 100 μαθηταὶ, ἕτοιμοι νὰ ἐξέλθωσιν ἐκεῖθεν, ἵνα διδάξωσι τὴν νεολαίαν τῆς πατρίδος; καὶ τί θὰ διδάξωσιν, ἀφοῦ δὲν μανθάνουσι τὰ Ἑλληνικά;

§42Δ. Μ. ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Ἐκπαιδεύσεως). Εἶναι ἀληθές, ὅτι μέχρι τοῦδε δὲν διωρίσθη καθηγητής, θὰ διορισθῇ ὅμως προσεχῶς.

§43ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Ἀλλὰ διατὶ ἐν ἄλλῳ Διδασκαλείῳ τοῦ Κράτους ὑπάρχουσι δύο καθηγηταὶ τῶν Ἑλληνικῶν, ἐνῷ εἷς ἀνήκει εἰς αὐτὸ, καὶ τὸ Διδασκαλεῖον τῆς Πελοποννήσου δὲν ἔχει κἀνένα; Ἔρχομαι ἤδη νὰ πιστεύσω τὴν μομφὴν, τὴν ὁποίαν προηγουμένως ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Πατρῶν ἐξήνεγκε κατὰ τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ἀπεχθάνεται πᾶν τὸ ἐν Πελοποννήσῳ.

§44ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Θ’ ἀφαιρεθῇ ὁ εἷς καθηγητὴς ἐκ τοῦ ἄλλου Διδασκαλείου καὶ θὰ μετατεθῇ εἰς τὸ τῆς Πελοποννήσου.

§45ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Καὶ διατὶ ἀπὸ τὴν ἀρχὴν τοῦ ἔτους δὲν ἐλήφθη ἡ πρόνοια αὕτη; Ἡ ἐκ τοῦ τετραμήνου ἐπελθοῦσα ζημία εἰς τοὺς μαθητὰς πῶς θ’ ἀναπληρωθῇ;

§46ΠΑΠΑΧΕΛΑΣ. Ἔλαβον ἐκ Μεσσήνης τηλεγράφημα, τὸ ὁποῖον ἀπευθύνεται καὶ πρὸς τοὺς λοιποὺς συναδέλφους μου, δι’ οὗ οἱ κάτοικοι παρακαλοῦσι τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν Βουλήν, ὅπως ληφθῇ πρόνοια περὶ συντηρήσεως τοῦ αὐτόθι Γυμνασίου, τὸ ὁποῖον κινδυνεύει νὰ κλείσῃ, ἕνεκα ἐλλείψεως πόρων· ὑποδεικνύουσι δὲ τὴν ἀνάγκην, ὅπως ἐπέλθῃ ἐπίκουρον τὸ λιμενικὸν ταμεῖον Μεσσήνης. Ὁ κ. Καρατζᾶς ἀναφορικῶς πρὸς τὸ ζήτημα τοῦτο, ὑπέβαλε πρό τινων ἡμερῶν πρότασιν νόμου, καθ’ ἣν, ἐφ’ ὅσον οἱ φόροι, οἱ ὡρισμένοι πρὸς συντήρησιν τοῦ Γυμνασίου, δὲν ἐπαρκοῦσι, νὰ ἔρχηται εἰς ἐπικουρίαν τὸ λιμενικὸν ταμεῖον Μεσσήνης. Φρονῶ ὅτι ἡ πρότασις τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου μου εἶναι δικαία, διότι δὲν πρόκειται δι’ αὐτῆς νὰ ἐπιβαρύνωμεν τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Κράτους ἢ ἄλλας ἐπαρχίας· ζητοῦμεν μόνον, ὅπως τὸ λιμενικὸν ταμεῖον τῆς ἐπαρχίας ἡμῶν συντρέχῃ πρὸς συντήρησιν τοῦ Γυμνασίου ἐκείνου, διότι μετὰ τὴν καταστροφὴν τῆς σταφίδος καὶ τῶν σύκων τῆς Μεσσήνης τὸ Γυμνάσιον διατρέχει τὸν κίνδυνον νὰ διαλυθῇ. Παρακαλῶ δὲ τὴν Βουλήν, ὅπως συναινέσῃ νὰ προηγηθῇ ἡ συζήτησις τῆς προτάσεως ταύτης, διότι οὐδεμίαν θέλει προκαλέσει ἀντίῤῥησιν.

§47ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ὑπέβαλον, κύριε Πρόεδρε, πρὸ πολλῶν ἡμερῶν πρότασιν νόμου περὶ στρεμματικῆς φορολογίας, ἀλλ’ οὔτε ἐτυπώθη, οὔτε διενεμήθη. Παρακαλῶ νὰ διατάξητε νὰ γείνῃ ἡ ἐπιβαλλομένη αὕτη διατύπωσις.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ τυπωθῇ, κύριε Βουλευτά.

§49ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐκπαιδεύσεως ἐπὶ τοῦ ἑξῆς. Ἀνέγνωσα εἰς τὰς ἐφημερίδας, ὅτι ὁ Πρύτανις τοῦ Πανεπιστημίου ἀπέστειλεν ἔγγραφον πρὸς τὸν καθηγητὴν κ. Μιστριώτην, δι’ οὗ καλεῖ αὐτὸν εἰς ἀπολογίαν. Δὲν γνωρίζω ὁ Πρύτανις νὰ ἔχῃ τοιαύτην ἁρμοδιότητα πρὸς τοῦτο. Καὶ ἄλλοτε συνέστησα τῷ κ. Ὑπουργῷ νὰ ἐπέμβῃ καὶ διασώσῃ τὴν ὑπόληψιν τοῦ Πανεπιστημίου, καὶ θεραπεύσῃ τὰ ἑκατέρωθεν ἀναφανέντα πρὸς πρόληψιν μεγαλειτέρων ἀτόπων. Ἐπαναλαμβάνω τὴν παράκλησίν μου ταύτην, ὅπως ἐπέμβῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ σωφρονίσῃ τὸν κ. Πρύτανιν, διότι ὁμολογουμένως οὗτος στερεῖται σωφροσύνης, ἀφοῦ ἐπιλαμβάνεται ὅλως ἀναρμοδίως τοιαύτης ἐργασίας, καὶ ὀφείλει ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ τὸν καταγγείλῃ, διότι οὐδεμίαν ἔχει ἁρμοδιότητα, ὅπως ἐγκαλῇ τοὺς καθηγητὰς ἐπὶ τῇ συμπεριφορᾷ των ὡς πρὸς τὰ πανεπιστημιακά, καὶ τὸν παρακαλῶ νὰ ἀνακοινώσῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὰ ἀποτελέσματα τῆς ἐνεργείας του ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου. Τὸν δὲ κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ἐπαναλαμβάνω νὰ παρακαλέσω νὰ μᾶς εἴπῃ, τί ἔπραξε κατὰ τοῦ ἀστυνόμου Πετρέα, τὸν ὁποῖον ἀνεγνώρισεν ὡς παραβάτην τῶν νόμων; πῶς τὸν διατηρεῖ ἐν τῷ τόπῳ, ἔνθα πολιτεύεται; καὶ ἐπὶ τέλους τί θὰ γείνῃ αὐτὴ ἡ κατάστασις; Νομίζει ὁ κ. Ὑπουργὸς, ὅτι δὲν εἶναι ἔγκλημα νὰ συλλάβῃ ὁ ἀστυνόμος τὸν δήμαρχον καὶ νὰ τὸν φυλακίσῃ, διότι οἱ κύριοι τῶν προβάτων δὲν ἐπλήρωσαν τὰ σύλληπτρα; Πλὴν τούτου, παρατηρῶ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅτι αἱ ἀρχαί του τῷ παρέσχον ἀνακριβεῖς πληροφορίας, διότι, καθ’ ἃ ἐξ ἐπιστολῆς φίλου μου ἐκεῖθεν μανθάνω, ὁ δήμαρχος οὔτε παρέλαβε πρόβατα οὔτε παρέδωκε, ψευδῶς δὲ αἱ ἀρχαὶ παρέστησαν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅτι τὰ πρόβατα παρεδόθησαν εἰς τὸν δήμαρχον, καὶ ἐπειδὴ ὁ δήμαρχος τὰ παρέδωκεν εἰς τοὺς ἰδιοκτήτας, ἐξεβιάσθη ὑπὸ τοῦ ἀστυνόμου ἡ πληρωμὴ τῶν συλλήπτρων. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν ὄχι μόνον νὰ ἐπιφέρῃ διόρθωσιν τῆς καταστάσεως ταύτης καὶ ἀπομακρύνῃ τὸν ἀστυνόμον αὐτὸν, ἀλλὰ καὶ νὰ ἐπιτιμήσῃ τὰς ἀρχάς του διὰ τὰς ἀνακριβεῖς πληροφορίας, τὰς ὁποίας τῷ ἐχορήγησαν.

§50ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς δὲν διστάζει νὰ ἐπιῤῥίπτῃ μομφὴν ἐντεῦθεν κατὰ παντὸς, καὶ δι’ αὐτὸ δὲν ἐδίστασε νὰ ἐπιῤῥίψῃ μομφὴν καὶ κατὰ τοῦ ἀστυνόμου Πετρέα. Ὁ ἀστυνόμος Πετρέας βεβαίως δὲν πολιτεύεται ἐν Γυθείῳ, οὔτε κατάγεται ἐκ τῆς ἐπαρχίας ἐκείνης, κατάγεται ἐκ τῆς ἐπαρχίας Οἰτύλου, δὲν εἶναι δὲ ἀκριβὲς οὔτε ὅτι ὁ ἀστυνόμος Πετρέας ἔλαβε 200 δραχμὰς λόγῳ συλλήπτρων. Ὁ δεύτερος ἀστυνόμος Στεφάνου κατέσχε πρόβατα, τῶν ὁποίων ἡ κυριότης ἠμφισβητεῖτο, τὰ ὁποῖα παρέδωκεν εἰς τὸν δήμαρχον Καρυουπόλεως· τὰ πρόβατα αὐτὰ ὁ δήμαρχος ἠρνήθη ν’ ἀποδώσῃ εἰς τοὺς κυρίους των, ἐπὶ διαφόροις προφάσεσι, καὶ ἕνεκα τούτου ὁ ἀστυνόμος παρήγγειλεν εἰς τὸν δήμαρχον δι’ ἐγγράφου του νὰ δώσῃ τὰ πρόβατα εἰς τοὺς κυρίους αὐτῶν· ὁ δήμαρχος ἠρνήθη καὶ μετὰ τοῦτο τὴν ἀπόδοσιν, τότε δὲ ὁ ἀστυνόμος συνέλαβε τὸν δήμαρχον ἐν Γυθείῳ καὶ τῷ εἶπεν ὅτι θὰ τὸν παραπέμψῃ εἰς τὸν Εἰσαγγελέα διὰ τὴν τοιαύτην πρᾶξίν του, ἀλλ’ ὁ δήμαρχος, ἀναγνωρίσας τὸ ἄδικον, προσέφερε λόγῳ ἐγγυήσεως τὴν ἀξίαν τῶν προβάτων εἰς τὸν ἀστυνόμον, συνταχθείσης καὶ τῆς προσηκούσης ἐκθέσεως, καὶ ἀνεχώρησεν εἰς τὴν ἕδραν του· ἀφοῦ δὲ παρέδωκε τὰ πρόβατα, ἔλαβε τὰ λόγῳ ἐγγυήσεως κατατεθέντα χρήματα. Τὸ μόνον κακὸν, τὸ ὁποῖον ἔκαμεν ὁ ἀστυνόμος ἐκεῖνος, εἶναι ὅτι ὄντως δὲν ἀπέστειλε τὸν δήμαρχον εἰς τὸν Εἰσαγγελέα ἐπὶ ἰδιοποιήσει.

§51ΣΠΥΡ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Φοβοῦμαι, ὅτι καὶ ὁ ἀξιότιμος ἐκ Γυθείου συνάδελφος δὲν εὑρίσκεται ἐν τῇ ἀληθείᾳ. Ἀναγκάζομαι δὲ, κύριε Πρόεδρε, νὰ ἐπαναφέρω τὴν ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου συζήτησιν, μόνον καὶ μόνον διότι ὁ κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸς εἶπεν ἡμῖν, ὅτε περὶ τοῦ γεγονότος τούτου τῷ ἐζήτησα πληροφορίας, ὅτι ὁ ἀστυνόμος Γυθείου παρέδωκε τὰ πρόβατα εἰς τὸν δήμαρχον Καρυουπόλεως, οὗτος δὲ εἴς τινα ἰδιώτην, ὡς τὸν δῆθεν ἰδιοκτήτην αὐτῶν, χωρὶς νὰ λάβῃ τὰ κεκανονισμένα σύλληπτρα, διὸ καὶ ἐφυλάκισεν αὐτὸν ὁ ἀστυνόμος, οὗ ὅμως τὸ παράνομον τῆς πράξεως ἀνεγνώρισε καὶ αὐτὸς οὗτος ὁ κ. Ὑπουργός. Δυστυχῶς αἱ πληροφορίαι τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὡς καὶ τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Γυθείου συναδέλφου, παρασάγγας ὅλας τῆς ἀληθείας ἀπέχουσι, καὶ τοῦτο καθίσταται δῆλον ἐκ τῆς πρὸς με ἐπιστολῆς τοῦ δημάρχου Καρυουπόλεως κ. Φαράκου, ἀνδρὸς εὐσυνειδήτου καὶ ἀληθοῦς οἰκοκύρη. Ἐπιτρέψατε δὲ νὰ ἀναγνώσω αὐτήν.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι ἀνάγκη, κύριε Βουλευτά· ἡ Βουλὴ πιστεύει εἰς ὅσα θὰ εἴπητε.

§53ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Καλῶς. Τὸ πρᾶγμα ὅμως ἔχει οὕτω. Ὅτε ὁ δεύτερος ἀστυνόμος Γυθείου κ. Στεφάνου διήρχετο ἐκ τῆς πρωτευούσης τοῦ δήμου Καρυουπόλεως, μεταβαίνων εἰς τὸν δῆμον Κολοκυνθίου, παρουσιάσθη πρὸς αὐτὸν ὁ ἰδιοκτήτης τῶν ποιμνίων Στυλιανὸς Καλκανάκος, καὶ ἀνέφερεν αὐτῷ δι’ ἐγγράφου αἰτήσεώς του, ὅτι ὁ Ἀπόστολος Καλκανάκος καὶ ἕτερός τις τῷ ἀφῄρεσαν, ἄνευ τινὸς δικαιώματος, 10 πρόβατα, ἅτινα καὶ ἐζήτει νὰ τῷ ἐπιστραφῶσι. Συνεπείᾳ τῆς μηνύσεως ταύτης, ὁ δεύτερος ἀστυνόμος κατέσχε τὰ πρόβατα καὶ παρέδωκεν αὐτὰ τῷ δημάρχῳ, ἵνα ἀνεύρῃ τὸν ἀληθῆ αὐτῶν κύριον καὶ ἐξετάσῃ τὰ περαιτέρω. Ἐνῷ ὅμως ὁ δήμαρχος κατεῖχεν εἰσέτι τὰ πρόβατα συνεπείᾳ ἐγγράφου τοῦ διερχομένου ἐκεῖθεν ἀστυνόμου Στεφάνου, ὁ ἀστυνόμος Πετρέας διέταξε τὸν ἐκεῖ σταθμάρχην νὰ παραλάβῃ τὰ πρόβατα παρὰ τοῦ δημάρχου καὶ παραδώσῃ αὐτὰ εἰς τὸν Ἀπόστολον Καλκανάκον, ὡς τὸν δῆθεν κύριον αὐτῶν. Ὁ δήμαρχος Καρυουπόλεως τότε, ἵνα ἀπεκδυθῇ πάσης εὐθύνης, ἐγνώρισεν ὑπηρεσιακῶς τῷ ἀστυνόμῳ Πετρέᾳ, ὅτι τὰ πρόβατα ἀνήκουσι δυνάμει συμβολαίου εἰς τὸν Στυλιανὸν Καλκανάκον, ἠθέλησε δὲ καὶ διὰ ζώσης, ὅτε μετά τινας ἡμέρας μετέβη εἰς Γύθειον, νὰ παραστήσῃ αὐτῷ τὴν ἀληθῆ φάσιν τῆς ὑποθέσεως καὶ τὸν παρεμποδίσῃ ἐκ πράξεως παρανόμου καὶ ἐγκληματικῆς. Ἀλλ’ οὗτος, ἀντὶ πάσης ἀπαντήσεως, διέταξε νὰ φυλακίσουν τὸν δήμαρχον, ἀπεφυλάκισε δ’ αὐτὸν, ἀφοῦ ἔλαβε παρ’ αὐτοῦ ὡς λύτρα 200 δραχμάς. Οὕτως ἔχει ἡ ὑπόθεσις, κύριε Πρόεδρε, καὶ πρὸς διασάφησιν αὐτῆς παρακαλῶ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸν νὰ καταθέσῃ ὁλόκληρον τὸν φάκελλον τῶν σχετικῶν ἐγγράφων, διότι ἐξ αὐτοῦ θέλει ἀποδειχθῆ, ὅτι δὲν ἐνήργησε τὸ καθῆκόν του ὁ πρῶτος ἀστυνόμος, καὶ ὅτι δὲν ἔπρεπεν ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Γυθείου κ. Πετροπουλάκης νὰ ὑπερασπισθῇ ἄνθρωπον, ὁ ὁποῖος ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Γυθείου διέπραξε τόσα πολλὰ κακὰ, ὥστε ἔφερεν εἰς δύσκολον θέσιν πολλάκις καὶ αὐτοὺς τοὺς φίλους τοῦ κ. Βουλευτοῦ.

§54ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Ἐκ τῶν ἐγγράφων, τὰ ὁποῖα θὰ παρακαλέσω καὶ ἐγὼ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ καταθέσῃ, θέλει ἀποδειχθῆ, ὅτι ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Οἰτύλου δὲν ἔχει ἀκριβεῖς πληροφορίας· τὸ μόνον δὲ κακὸν, τὸ ὁποῖον ἔχει ὁ Πετρέας, εἶναι, ὅτι ἔχει ἀδελφὸν, ὁ ὁποῖος πολιτεύεται ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Οἰτύλου καὶ εἶναι ἀντίπαλος τοῦ κ. Κουμουνδούρου.

§55ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Οὔτε τὸν ἐσυλλογίσθην ποτέ.

§56ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΗΣ. Βεβαίως τὸν ἐσυλλογίσθης καὶ θὰ τὸν συλλογισθῇς καὶ εἰς τὸ μέλλον.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι Βουλευταί, νομίζω ὅτι αἱ προσωπικαὶ αὗται ἀντεγκλήσεις δὲν ἁρμόζουν εἰς τὴν Βουλήν.

§58ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς Γυθείου ἠρνήθη ὅλα τὰ γεγονότα, ὑπεστήριξε δὲ, ὅτι ὁ δήμαρχος ζητηθεὶς ἔδωκεν ἐγγύησιν. Ἐγὼ δέχομαι τὴν διαβεβαίωσιν ταύτην τοῦ κ. Βουλευτοῦ, καὶ ἐρωτῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ἡ τοιαύτη ἐγγυοδοσία εἶναι ἐκβίασις ἢ ὄχι; Ἔχει δικαίωμα ὁ ἀστυνόμος νὰ μετέλθῃ ἔργα ἀνακριτοῦ ἢ εἰρηνοδίκου, καὶ νὰ ἐκτελέσῃ κατὰ τοῦ δημάρχου διὰ τὴν ἐγγύησιν περὶ τῶν συλλήπτρων; Αὐτὸ καὶ μόνον τὸ γεγονὸς πρέπει νὰ πείσῃ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἐνεργήσῃ τὸ καθῆκόν του ὄχι μόνον διὰ τῆς καταδιώξεως τοῦ ἀστυνόμου, ἀλλὰ καὶ διὰ τῆς ἀπομακρύνσεως αὐτοῦ ἐκεῖθεν.

§59ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἐνδέχεται νὰ ἦναι εὐχάριστον διὰ τοὺς κυρίους Ὑπουργοὺς νὰ δίδωσιν ἀπαντήσεις εἰς τὰς ἐπερωτήσεις, αἱ ὁποῖαι ὑποβάλλονται εἰς τὴν Βουλὴν, Βουλευταὶ, ἔχοντες ἀντίθετα πρὸς τοὺς ὑποβαλόντας τὰς ἐπερωτήσεις συμφέροντα. Ἐνδέχεται τοῦτο νὰ ἦναι εὐχάριστον καὶ νὰ παρέχῃ ἄνεσιν εἰς τοὺς κυρίους Ὑπουργοὺς, ἀλλὰ βεβαίως δὲν εἶναι τακτικόν. Ἡ ἐπερώτησις, ἡ ὁποία ὑπεβλήθη πρὸ ἡμερῶν παρὰ τοῦ ἐξ Οἰτύλου κ. Βουλευτοῦ, σήμερον δὲ παρὰ τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἐξ Ἀττικῆς, ἔπρεπε νὰ ἐφελκύσῃ τὴν προσοχὴν καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν.

§60ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν). Διατὶ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν;

§61ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Διότι πρόκειται περὶ στρατιωτικῶν ἀστυνόμων, καὶ ἐπιτρέψατέ μοι νὰ θεωρῶ τοὺς στρατιωτικοὺς ἀστυνόμους συνδεομένους πάντοτε μὲ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τὸν Ὑπουργὸν τὸν διευθύνοντα αὐτό. Ἡ κατηγορία, ἡ ὁποία ἐγένετο πρὸ ἡμερῶν, ἐπανελήφθη σήμερον· ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἶχεν ἔκτοτε ὅλον τὸ χρονικὸν διάστημα, ὅπως πληροφορηθῇ τί ἐγένετο ἐκεῖ, καὶ φωτίσῃ σήμερον τὴν Βουλήν, ἐὰν ὅσα προχθὲς ὁ ἴδιος ἀνεκοίνωσεν εἰς τὴν Βουλὴν ἦναι ἀκριβῆ, καὶ ἂν ἔλαβε τὰ ἀναγκαῖα μέτρα, τὰ ὁποῖα ὁ νόμος ἐπιβάλλει καὶ τὰ ὁποῖα ὤφειλεν οὗτος νὰ λάβῃ. Νομίζω ὅτι οὕτω πρέπει νὰ διεξάγωνται αἱ ἐπερωτήσεις, αἱ ὑποβαλλόμεναι εἰς τὴν Βουλήν, καὶ ὄχι διὰ τῶν προσωπικῶν συζητήσεων καὶ ἀντεγκλήσεων τῶν Βουλευτῶν, αἱ ὁποῖαι μήτε φωτίζουσι τὴν Βουλήν, μήτε συντελοῦσιν εἰς τὴν λύσιν τῶν παρουσιαζομένων ζητημάτων.

§62ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Δὲν γνωρίζω διατὶ ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἄρτης δὲν ἐθεώρησεν ἐπαρκῆ τὴν ἀπάντησιν, τὴν ὁποίαν ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅτε τὸ πρῶτον ὑπεβλήθη ἡ ἐπερώτησις, ἔδωκεν. Ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἄρτης γνωρίζει τὰ καθήκοντα, τὰ ὁποῖα ἐπὶ τοῦ προκειμένου δύναται νὰ ἔχῃ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν. Ὅτε ὁ ἐξ Οἰτύλου κ. Βουλευτὴς ἀνέφερε τὸ γεγονός, εὐθὺς ἀμέσως τότε ἐγὼ ἀνεκοίνωσα τὰς πληροφορίας, ἃς εἶχον παρὰ τῶν ἀρχῶν. Εἶπον τότε, ὅτι καὶ εἰς ἐμὲ ἀνηγγέλθη παρὰ τοῦ δημάρχου, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, τοῦ ἰδίου, ὅτι συνελήφθη καὶ ἐφυλακίσθη καὶ ὅτι ἐζητεῖτο καταβολὴ παρ’ αὐτοῦ 200 δραχμῶν λόγῳ συλλήπτρων· ἀμέσως ἐτηλεγράφησα εἰς τὸν νομάρχην Μεσσηνίας, ἵνα μοὶ δώσῃ πληροφορίας, ὁ δὲ νομάρχης μοὶ διεβίβασεν αὐτὰς τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας τότε ἀνεκοίνωσα συνεπείᾳ τῆς ἐπερωτήσεως τοῦ κ. Βουλευτοῦ. Ἐθεώρουν ὅτι τὰ ὑπὸ τοῦ νομάρχου ἀνακοινωθέντα μοι εἶναι τὰ ἀληθῆ, καὶ ἐδικαιούμην νὰ τὰ θεωρῶ τοιαῦτα καὶ δικαιοῦμαι μέχρι τῆς ἀποδείξεως τοῦ ἐναντίου νὰ τὰ θεωρῶ τοιαῦτα. Ἔλαβον λοιπὸν τηλεγράφημα παρὰ τοῦ νομάρχου, ὁ ὁποῖος μὲ ἐβεβαίου, ὅτι ἡ ὑπόθεσις εἶχεν ὡς ἐγὼ τὴν ἐξέθεσα, τουτέστιν ὅτι ὁ ἀστυνόμος—δὲν μοὶ ἔλεγε περὶ τοῦ ἐὰν ἦτο ὁ πρῶτος ἢ ὁ δεύτερος ἀστυνόμος, οὔτε περὶ τοῦ ἐὰν ὀνομάζηται Πετρέας ἢ Στεφάνου· τόσον δὲ εἶναι βέβαιον τοῦτο, ὥστε, ὅτε πρὸ ὀλίγου ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς ἠρώτησε «τί ἔκαμεν ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν περὶ Πετρέα;» ἠγνόουν περὶ τίνος ὑποθέσεως ἐπρόκειτο, καὶ ἐὰν δὲν ἀνέφερε τὸ γεγονός, βεβαιότατα δὲν θὰ ἐγνώριζον κἄν, ὅτι πρόκειται περὶ αὐτῆς τῆς ὑποθέσεως, διότι τὸ ὄνομα τοῦ ἀστυνόμου ἐντελῶς ἠγνόουν,—μὲ ἐπληροφόρει, λέγω, ὁ νομάρχης, ὅτι ὁ ἀστυνόμος συνέλαβε ποίμνια βόσκοντα παρανόμως, ὅτι τὰ παρέδωκεν εἰς τὸν δήμαρχον, ἵνα τὰ φυλάξῃ, μέχρις οὗ παρουσιασθῇ ὁ κύριος αὐτῶν, ὅτι ὁ δήμαρχος, ἀναγνωρίσας ὅτι ταῦτα ἀνῆκον εἰς ἄλλον, παρὰ ἐκεῖνον, τὸν ὁποῖον ἐνόμιζεν ὁ ἀστυνόμος, τὰ παρέδωκεν εἰς τὸν θεωρούμενον παρ’ αὐτοῦ κύριον, καὶ ὅτι ἐντεῦθεν θυμωθεὶς ὁ ἀστυνόμος καὶ θεωρήσας ὅτι ἐζημιώθησαν οἱ ὑπ’ αὐτὸν ἄνδρες τὰ σύλληπτρα, ἐζήτησε παρὰ τοῦ δημάρχου τὰ σύλληπτρα καὶ προέβη εἰς τὴν σύλληψιν τοῦ δημάρχου. Παρήγγειλα τότε εἰς τὸν νομάρχην, ἐὰν οὕτως ἔχῃ ἡ ὑπόθεσις, νὰ διατάξῃ τὴν ἀπόλυσιν τοῦ δημάρχου,—διότι δὲν ἐβεβαιοῦτο καὶ ἐὰν ἐκρατήθη ὁ δήμαρχος ἢ ὄχι, ἐὰν ἐπλήρωσεν ἢ ὄχι,—καὶ παρέπεμψα τὰ τηλεγραφήματα ταῦτα εἰς τὴν ἁρμοδίαν ἐπὶ τῆς καταδιώξεως ἀρχὴν, τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς Χωροφυλακῆς, ἵνα ἐνεργήσῃ τὰ δέοντα κατὰ τοῦ ἀστυνόμου, ἂν τὰ ἀναφερόμενα ὑπὸ τοῦ νομάρχου ἦναι ἀληθῆ. Μέχρις ἐδῶ ἐξεπλήρωσα τὸ καθῆκόν μου. Ὡς πρὸς τὴν τιμωρίαν, τὸ Ἀρχηγεῖον τῆς Χωροφυλακῆς εἶναι ἀνεξάρτητος ἀρχὴ, καὶ δὲν ἀναγγέλλει εἰς τὸ Ὑπουργεῖον ἂν ἐτιμώρησε τοῦτον ἢ ἐκεῖνον τὸν ἀστυνόμον· δὲν ἀμφιβάλλω ὅμως, ὅτι τὸ Ἀρχηγεῖον ἐξεπλήρωσε τὸ καθῆκόν του.

§63ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Νὰ πληροφορηθῆτε περὶ τούτου καὶ νὰ τὸ ἀνακοινώσητε εἰς τὴν Βουλήν.

§64ΜΠΟΥΦΙΔΗΣ. Αὐτὸ εἶναι δεύτερον ζήτημα· δὲν ἐζητήθη ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν τότε νὰ φέρῃ τοιοῦτον ἀποτέλεσμα· ἠρωτήθη μόνον ὁ Ὑπουργὸς, ἂν ἔλαβε γνῶσιν τοῦ γεγονότος· μάλιστα ὁ κ. Βουλευτὴς μειδιῶν ἀνήγγειλεν ὡς ἐπεισόδιον κατὰ τὴν συζήτησιν ἐκείνην τὸ γεγονὸς, καὶ ἠρώτησεν ἂν ἔλαβε γνῶσιν καὶ αὐτοῦ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ἀπήντησα δὲ τότε, ὅτι ἔλαβον γνῶσιν. Δὲν μοὶ ἐζητήθη δὲ πληροφορία, ἂν ἐτιμωρήθη ὁ ἀστυνόμος ἢ ὄχι. Ἤδη μοὶ ζητεῖται τοιαύτη πληροφορία. Θέλω τὴν ζητήσει παρὰ τοῦ Ἀρχηγείου καὶ θέλω τὴν φέρῃ εἰς τὴν Βουλήν.

§65ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Δύο τινὰ παρέλειψεν ὁ κ. Ὑπουργὸς, κατὰ παράβασιν τοῦ καθήκοντός του. Πρῶτον ἔπρεπε νὰ ἀρκεσθῇ εἰς τὰς πληροφορίας τῶν ὑπαλλήλων του, αἱ ὁποῖαι ὑπερήρκουν πρὸς καταδίωξιν τοῦ ἀστυνόμου, καὶ δεύτερον ἔπρεπε νὰ ἀποστείλῃ τὰ σχετικὰ ἔγγραφα εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ὅπως καταδιωχθῇ ὁ ἐγκληματίας. Οὐδόλως δὲ δικαιολογεῖται διὰ τῆς ἀπαντήσεώς του.

§66ΣΠ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἀληθὲς εἶπεν ὁ κύριος Ὑπουργὸς, ὅτι τὴν ἡμέραν ἐκείνην μειδιῶν ἔκαμα πρὸς αὐτὸν τὴν περὶ τοῦ ἀστυνόμου Γυθείου ἐπερώτησίν μου, διότι δὲν ἐσκόπουν νὰ εἰσέλθω εἰς εὐρυτέραν περὶ τοῦ ἐπεισοδίου τούτου συζήτησιν, μόνον καὶ μόνον ἵνα μὴ παρεξηγηθῶ, ὡς παρ’ ἐλπίδα παρεξηγήθην παρὰ τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Γυθείου συναδέλφου, ὅτι δῆθεν λόγοι προσωπικοὶ μὲ ὤθησαν εἰς τοῦτο. Εὐτυχῶς καὶ τῶν λόγων, οὓς ὑπαινίσσεται ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος, καὶ τῶν προσώπων αὐτῶν ἀκόμη πολὺ ὑπεράνω ἵσταμαι, ὥστε νὰ προσέχω πρὸς ταῦτα, ἡ δὲ ἐπερώτησίς μου ἀποχρώντως ἀποδεικνύει τὴν ἀλήθειαν τῶν λόγων μου. Ἠναγκάσθην ὅμως σήμερον νὰ ἐπανέλθω εἰς τὸ θέμα, διότι μετὰ τὴν ἐπιστολὴν, ἣν ἔλαβον, ἐθεώρησα τὰς πληροφορίας τοῦ κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργοῦ οὐχὶ ἀκριβεῖς, καὶ ἐπεθύμουν νὰ διαφωτίσω αὐτὸν κατὰ τὴν ἐξακρίβωσιν τῆς ἀληθείας, ἥτις ἐκτίθεται ἀκεραία ἐν τῇ πρός με ἐπιστολῇ τοῦ κ. δημάρχου Καρυουπόλεως, ἧς καὶ ἀναγκάζομαι ἤδη ν’ ἀναγνώσω περικοπάς τινας, ἵνα φιμώσω τὰ στόματα τῶν ἐνδιαφερομένων εἰς τὴν στρέβλωσιν ἐκείνης. «Ἐνῷ ὁ δεύτερος ἀστυνόμος (μοὶ γράφει ὁ δήμαρχος) διήρχετο τῆς πρωτευούσης τοῦ δήμου, μεταβαίνων πρὸς τὸν δῆμον Κολοκυνθίων, ἐνεφανίσθη ἐνώπιόν του ὁ ἐκ τοῦ χωρίου Τσεροβᾶς τοῦ οὗ προΐσταμαι δήμου Στυλιανὸς Καλκανάκος καὶ ἐπέδωκεν αὐτῷ ἔγγραφον αἴτησιν, ἐν ᾗ ἀνεφέρετο, ὅτι ὁ Ἀπόστολος Καλκανάκος ἐκ τοῦ ἄνω χωρίου μετά τινος ἄλλου ἀφῄρεσαν αὐτῷ αὐθαιρέτως, ἄνευ τινὸς δικαιώματος, 10 πρόβατα. Δυνάμει δὲ τῆς αἰτήσεως τοῦ ῥηθέντος Καλκανάκου, ὁ ἀστυνόμος Στεφάνου διέταξε τοὺς ὑπὸ τὴν διοίκησίν του στρατιώτας τοῦ ἀστυνομικοῦ σταθμοῦ Καρυουπόλεως νὰ μεταβῶσιν εἰς τὸ χωρίον Τσεροβᾶ, ὅπου καὶ εὗρον τὰ παρανόμως ἀφαιρεθέντα πρόβατα εἰς χεῖρας τοῦ ῥηθέντος Ἀποστόλου Καλκανάκου, ἅτινα κατέσχον καὶ μετέφεραν εἰς τὸ ἀστυνομικὸν γραφεῖον, ὅπου μετὰ τὴν μεταφορὰν καὶ παράδοσιν αὐτῶν πρὸς τὸν ἐκεῖ ἀναμένοντα ἀστυνόμον Στεφάνου μοὶ ἐκοινοποίησεν οὗτος ἔγγραφον, δι’ οὗ μοὶ παρέδωκε τὰ περὶ ὧν πρόκειται πρόβατα, ὅπως θέσω ταῦτα εἰς φύλαξιν, μὲ παρεκάλεσε δὲ νὰ ἐξετάσω εἰς τίνα ἀνήκουσι καὶ παραδώσω αὐτὰ πρὸς τὸν δικαιοῦχον. Καὶ ἐνῷ εἶχον ὑπὸ φύλαξιν τὰ ῥηθέντα πρόβατα συνεπείᾳ ἐγγράφου τοῦ διερχομένου ἀστυνόμου Στεφάνου, ὁ πρῶτος ἀστυνόμος Δημήτριος Πετρέας διέταξε καὶ ἀφῄρεσαν τὰ πρόβατα, τὰ ὁποῖα ἔδωκε πρὸς τὸν εἰρημένον Ἀπόστολον Καλκανάκον καὶ τὸν σύντροφον αὐτοῦ καίτοι προηγουμένως ἀπέστειλα ὑπηρεσιακῶς πρὸς τὸ ἀστυνόμον Πετρέαν αἴτησιν τοῦ Στυλιανοῦ Καλκανάκου, δι’ ἧς ἀνεφέρετο, ὅτι τυγχάνει οὗτος κύριος καὶ κάτοχος τῶν προβάτων δυνάμει συμβολαίου, ὃ καὶ συνῆψα, συνάμα δὲ καὶ μήνυσιν κατ’ ἀμφοτέρων διὰ τὴν αὐθαίρετον ἀφαίρεσιν τῶν προβάτων, πρὸς δὲ καὶ τὸ συμβόλαιον, δι’ οὗ ὡμολόγουν, ὅτι παρητοῦντο οὗτοι πάσης ἐκ τῶν προβάτων ἀξιώσεώς των, ἱκανοποιηθέντες διὰ κτημάτων ἀπὸ τὸν Στυλιανὸν Καλκανάκον καὶ ὅτι οὗτος εἶναι κύριος καὶ κάτοχος τῶν προβάτων. Ὁ ἀστυνόμος ὅμως Πετρέας, τὰ μάλα, ὡς φαίνεται, ἐνδιαφερόμενος ὑπὲρ αὐτῶν, παρέδωκε τὰ πρόβατα εἰς τοὺς μηδένα τίτλον ἔχοντας παρανόμως. «Ἅπαντα τὰ ἀνωτέρω σχετικὰ ὑπέβαλον τῷ ἀστυνόμῳ Πετρέᾳ ἐγκαίρως, τὴν ἑπομένην δὲ τῆς παραδόσεως τῶν προβάτων μετέβην εἰς τὸ ἀστυνομικὸν γραφεῖον, ὅπως καὶ προφορικῶς γνωρίσω αὐτῷ τὸ παράνομον, καὶ ἐξετάσω ἂν ἔλαβεν οὗτος νεωτέραν ἀπόφασιν διὰ τὴν κατάσχεσιν τῶν προβάτων. Ἀλλ’ ἀντὶ ἄλλης ἀπαντήσεως, διέταξε τοὺς ὑπ’ αὐτὸν στρατιώτας καὶ μὲ ἔθεσαν ὑπὸ φυλάκισιν, ἄνευ τινὸς δικαιώματος, οὗτος δὲ μετὰ τὴν φυλάκισίν μου καὶ ὑπὸ τῶν στρατιωτῶν φρούρησίν μου μοὶ εἶπε: «διὰ ν’ ἀφεθῇς ἐλεύθερος, νὰ μοὶ μετρήσῃς 200 δραχμάς.» Ὅπως δὲ ἐξαγοράσω τὴν προσωπικήν μου ἐλευθερίαν, κατέβαλον ταύτας, καὶ χάριν τῶν καταβληθέντων λύτρων πρὸς τὸν παρανομοῦντα τοῦτον ἀστυνόμον ἀφέθην ἐλεύθερος, καὶ ἀμέσως κατήγγειλα αὐτὸν πρὸς τὸν νομάρχην, πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ πρὸς τὸ Ἀρχηγεῖον, ἐν ᾧ ὑπάρχουσι τὰ σχετικὰ ἔγγραφα τῆς κατηγορίας ταύτης, ὡς καὶ ἄλλαι οὐχὶ ὀλίγαι.» Βλέπετε, Κύριοι, ὅτι δὲν πρόκειται οὔτε περὶ συλλήπτρων, οὔτε περὶ ἄλλης πράξεως, κεκαλυμμένης κἄπως μὲ νόμιμόν τινα τύπον, ἀλλὰ πρόκειται περὶ καθαρᾶς παρανομίας τοῦ ἀστυνόμου. Διὸ καὶ πάλιν παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸν, ἵνα φέρῃ ὁλόκληρον τὴν σχετικὴν δικογραφίαν καὶ πληροφορήσῃ συνάμα τὴν Βουλὴν, τίνα μέτρα ἔλαβεν ἡ ὑπηρεσία κατὰ τοῦ παρανομοῦντος ὀργάνου αὐτῆς.

§67ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Ἄνευ ἀξιώσεως νὰ τύχω ἀπαντήσεως παρὰ τοῦ ἀξιοτίμου ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν Ὑπουργοῦ, γνωρίζω μόνον εἰς αὐτὸν τὰ συμβαίνοντα περὶ τῆς ἐκλογῆς τοῦ Πατριάρχου (γέλωτες ἐν τῇ δεξιᾷ καὶ φωναί: ὢ! ὢ!). Γελῶσι, προκειμένου περὶ τῆς θρησκείας ἡμῶν, αὐτοὶ οὗτοι, οἱ ὁποῖοι πρὸς τοῖς ἄλλοις ἀποδεικνύουσιν, ὅτι δὲν ἔχουσι κἀμμίαν θρησκείαν!

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὰ δὲν ἐπιτρέπονται.

§69ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Σεῖς πρῶτος ὠφείλετε νὰ μὴ ἐπιτρέψητε γέλωτας, ὅταν ἠκούσατε ἀναφερόμενον τὸ ὄνομα τῆς Ἐκκλησίας μας.

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς παρακαλῶ, μὴ προκαλεῖτε ἀντεγκλήσεις.

§71ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Νομίζω ὅτι ὑμεῖς βεβαίως ἐν ταῖς λεπτομερείαις δὲν ἐκπληροῦτε τὸ καθῆκόν σας, διότι ἐγὼ οὐδὲν ἄτοπον ἀνέφερον· ὑπέμνησα ἁπλῶς εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν, προκειμένου περὶ τῆς ἐκλογῆς τοῦ Πατριάρχου τῆς Ἐκκλησίας ἡμῶν, ποίαν γνώμην ὀφείλει νὰ ἔχῃ καὶ ποίας πληροφορίας δύναται νὰ μεταδώσῃ εἰς ἡμᾶς. Ὅταν δὲ ἠκούσατε τὴν πτέρυγα ἐκείνην γελάσασαν ἐπὶ τοῦ σπουδαιοτάτου τούτου ζητήματος, ὑμεῖς ἐνομίσατε, ὅτι ἐγὼ δὲν εὑρίσκομαι ἐντὸς τοῦ Κανονισμοῦ! Νομίζω, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ὑμεῖς δὲν εὑρίσκεσθε ἐντὸς αὐτοῦ, διότι οὐδὲν πλέον εἶπον, εἰμὴ ὑπέμνησα εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν, ἐὰν ἐμερίμνησε νὰ ἔχῃ πληροφορίας περὶ τοῦ σπουδαιοτάτου τούτου ἐθνικοῦ ζητήματος...

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ εἶναι ἐντὸς τῶν καθηκόντων καὶ τῶν δικαιωμάτων σας νὰ τὸ ἐρωτήσητε, ἀλλ’ ὄχι καὶ νὰ λέγητε ὅτι οἱ Βουλευταὶ δὲν ἔχουν καμμίαν θρησκείαν. Μία φωνή. Εἶναι ἀκαταλόγιστος!

§73ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Ἐπὶ τούτῳ δὲ ἡ πτέρυξ ἐκείνη ἐγέλασε, καὶ τὸν γέλωτα ἐκεῖνον ὑμεῖς ἐνομίσατε ἐπιτρεπόμενον ὑπὸ τοῦ Κανονισμοῦ. Κατὰ τοῦτο ὑμεῖς πρῶτος ἐσφάλατε, διότι ὑμεῖς ἐλησμονήσατε, ὅτι πρὶν ἢ γελάσωσιν, ἐγὼ δὲν ἀνέφερον παρὰ μόνον περὶ τοῦ σπουδαιοτάτου τούτου ζητήματος, καὶ παρακαλῶ τὸ Προεδρεῖον νὰ μὴ ἐπαναληφθῇ τὸ ἄτοπον. Ὅταν πρόκηται περὶ ἐθνικῶν ζητημάτων τοιούτων, ὁ Πρόεδρος τῆς Βουλῆς νομίζει, ὅτι πρόκειται περὶ γελωτοποιῶν! Βεβαίως ὁ ἐκτὸς τῆς Βουλῆς κόσμος θὰ γελᾷ ἐπὶ τῇ γελωτοποιήσει τοῦ σπουδαιοτάτου τούτου ἐθνικοῦ ζητήματος. Ἤθελον νὰ ὑπενθυμίζον εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν ποίαν ἔχει γνῶσιν περὶ τῶν συμβαινόντων διὰ τὸ σπουδαιότατον τοῦτο ἐθνικὸν ζήτημα τῆς ἐκλογῆς τοῦ Πατριάρχου τῆς θρησκείας ἡμῶν, ἀλλὰ βεβαίως οὐδεμίαν δύναται νὰ ἔχῃ γνῶσιν, ὅτι διπλωματικαὶ ἐνέργειαι ἄλλων Κρατῶν, ἐχόντων ἀντίθετα πρὸς ἡμᾶς συμφέροντα, ἐπιδιώκουσι διὰ παντὸς τρόπου νὰ ἀποκλείσωσιν ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος ὑπὲρ πάντα ἄλλον δύναται νὰ ἦναι ὁ προτιμότερος. Καὶ δὲν μοὶ ἐπιτρέπεται ἐν τῷ ἐθνικῷ τούτῳ συνεδρίῳ νὰ ὀνομάσω ἐκεῖνον, τὸν ὁποῖον ἴσως δύναται ἡ ἐθνικὴ γνώμη νὰ κρίνῃ προτιμότερον. Καὶ ταῦτα, κύριε Πρόεδρε, πρὸς τοὺς γελῶντας διὰ τὸ ἐθνικὸν τοῦτο σπουδαιότατον ζήτημα, δι’ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι νομίζουσιν ὅτι τὸ ἐθνικὸν τοῦτο συνέδριον μετεβλήθη εἰς Δημοτικὸν Συμβούλιον, πρὸ τοῦ ὁποίου δύνανται νὰ συζητῶσι μόνον περὶ τῶν τοπικῶν καὶ εὐτελεστάτων ζητημάτων τῶν χωρίων των καὶ ὅτι ἡμεῖς ἐλησμονήσαμεν ἐπὶ τέλους, ὅτι ἀποτελοῦμεν τὴν ἀντιπροσωπείαν τοῦ ἔθνους, καὶ ὄχι μόνον τοῦ Κράτους καὶ τοῦ χωρίου, ἀπὸ τὸ ὁποῖον ἐκλεγόμεθα, ἀλλὰ παντὸς τοῦ Ἑλληνικοῦ. Δὲν ἔπρεπε λοιπὸν, κύριε Πρόεδρε, νὰ μὲ διακόψητε, καὶ διὰ τοῦτο σᾶς παρακαλῶ, ἄλλοτε νὰ ἔχητε μείζονα προσοχήν. Συνεπῶς ὑμεῖς κατὰ τὴν ἑσπέραν ταύτην ἐπταίσατε, διότι καθῆκον εἴχετε νὰ ἐπιτιμήσητε ἐκείνους, προκειμένου μάλιστα περὶ τοιούτων ζητημάτων, σεῖς ὁ Πρόεδρος τῆς Βουλῆς τῶν Ἑλλήνων...

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τότε θὰ ἐπιτιμήσω καὶ τὸν κ. Εὐταξίαν διότι πρὸ ὀλίγου ἐγέλασε (ἱλαρότης).

§75ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Γελᾷ διότι γελᾶτε ὑμεῖς, κύριε Πρόεδρε.

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ἦσθε βέβαιος, ὅτι οὐδεὶς συνάδελφος γελᾷ δι’ αὐτὰ τὰ σπουδαῖα ζητήματα.

§77ΒΑΛΛΗΝΔΑΣ. Βεβαίως δὲν δύναμαι νὰ ἀδικήσω γενικῶς τὴν ἐθνικὴν ἀντιπροσωπείαν, ὅτι γελᾷ διὰ τοιαῦτα σπουδαῖα καὶ ἔκτακτα ἐθνικὰ ζητήματα.

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Πρῶτον ἀντικείμενον αὐτῆς εἶναι ἡ ἐξακολούθησις τῆς γενικῆς συζητήσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους. Ὁ κ. Εὐταξίας ἔχει τὸν λόγον.

§79ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Μακρὸν, Κύριοι, καὶ ἐπίμονον ἀγῶνα διεξηγάγομεν ἐν τῷ παρελθόντι ἡμεῖς οἱ ἀντιπολιτευόμενοι πρὸς τὸν κ. Πρωθυπουργὸν, ὡς πρὸς τὴν σύνταξιν τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους. Αἱ βάσεις, εἰς ἃς ἐστήριξεν αὐτὸς πάντας τοὺς ἀπὸ τοῦ ἔτους 1882 καὶ ἐντεῦθεν ὑποβληθέντας εἰς τὴν Βουλὴν προϋπολογισμοὺς, ὑπῆρξαν ἀείποτε σαθραὶ καὶ ἐπισφαλεῖς. Οὔτε τὰ ἔσοδα οὔτε τὰ ἔξοδα προϋπελόγιζεν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν πράγματι εἰσπραττομένων καὶ τῶν πράγματι δαπανωμένων ὑπὸ τοῦ Δημοσίου. Ὡς πρὸς ἐκεῖνα μὲν ἐλάμβανε συνήθως ὡς βάσιν τὰ βεβαιωθέντα κατὰ τὴν προηγουμένην χρῆσιν, χωρὶς νὰ ὑπολογίζῃ ὅτι μεταξὺ αὐτῶν καὶ τῶν πράγματι εἰσπραττομένων ὑπῆρχεν ἀπόστασις μεγάλη· τὰ δ’ ἔξοδα ἐφρόντιζε νὰ παρουσιάζῃ πάντοτε ἐλάττω τῶν πράγματι δαπανωμένων, ἀδιαφορῶν ἐὰν οὕτως ἔμενον κενὰ χαίνοντα ἐν αὐτοῖς, ἅτινα ἠναγκάζετο εἶτα νὰ πληρόνῃ δι’ ἀναπληρωματικῶν καὶ ἐκτάκτων πιστώσεων. Αὐτὸς περὶ ἑνὸς καὶ μόνου ἐφρόντιζε κυρίως, πῶς δηλαδὴ τοὺς προϋπολογισμούς του νὰ παριστᾷ ἐκ τοῦ προτέρου ἔχοντας ἰσοζύγιον, «καὶ ὄχι μόνον ἰσοζύγιον, ἀλλὰ καὶ περίσσευμα», κατὰ τὴν παροιμιώδη ἔκτοτε καταστᾶσαν ἔκφρασίν του. Ἡμεῖς πάντοτε κατεδείξαμεν τὸ σφαλερὸν τῶν βάσεων τῶν προϋπολογισμῶν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ καὶ τὰ ἐλλείμματα, εἰς ἃ ἐξ ἀνάγκης θὰ κατέληγον αὐτοί, οὕτω πῶς συνταττόμενοι καὶ ψηφιζόμενοι ὑπὸ τῆς Βουλῆς. Μὴ ἀρκούμενοι δὲ εἰς μόνην τὴν ἀρνητικὴν ταύτην πολεμικὴν, ὑπεδεικνύομεν ἐν ταὐτῷ καὶ τὰς μόνας ὀρθὰς καὶ ὑγιεῖς βάσεις, εἰς ἃς ὤφειλον νὰ στηρίζωνται αὐτοί. Πρὸς τοῦτο συνιστῶμεν, ὡς πρὸς μὲν τὰ ἔσοδα, νὰ γίνεται ὁ προϋπολογισμὸς αὐτῶν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν εἰσπραττομένων καὶ οὐχὶ τῶν βεβαιουμένων, τῶν εἰσπραττομένων δὲ οὐχὶ μιᾶς καὶ μόνης, ἀλλὰ πλειόνων χρήσεων, λαμβανομένου ἐξ αὐτῶν τοῦ μέσου ὅρου, ὅπου προϊοῦσα αὔξησις ἢ μείωσις ἐσόδου τινός, ἢ φορολογικὴ μεταῤῥύθμισις, ἢ ἄλλοι ἐξαιρετικοὶ λόγοι δὲν θὰ ὑπηγόρευον παράβασιν τοῦ γενικοῦ τούτου κανόνος. Ὡς πρὸς δὲ τὰ ἔξοδα, ὑπεδεικνύομεν τὴν ἀπόλυτον ἀνάγκην τῆς εἰλικρινοῦς ἐν τῷ προϋπολογισμῷ ἀναγραφῆς των, ἐφ’ ὅσον ἠδύναντο αὐτὰ νὰ προβλεφθῶσι, καὶ δὴ κατὰ τρόπον περιορίζοντα κατὰ τὸ δυνατὸν τὴν μετὰ ταῦτα προσφυγὴν εἰς ἀναπληρωματικὰς καὶ ἐκτάκτους πιστώσεις. Κατεκρίνομεν ἰδίᾳ τὴν εἰς τραπεζικὰ γραμμάτια ἀναγραφὴν τῶν εἰς χρυσὸν ὑποχρεώσεων τοῦ Κράτους ἄνευ νομισματικῆς διαφορᾶς, ἢ ἄνευ ἐπαρκοῦς τοιαύτης. Πρὸς ταῦτα ἀπήντα τότε ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, ὅτι αὐτὸς, ἀποτίνων τὰς εἰς χρυσὸν ὀφειλὰς διὰ τῶν λεγομένων οἰκονομικῶν συνδυασμῶν, παρεσκεύαζε διὰ τούτων καὶ τὴν βαθμιαίαν ἄρσιν τῆς ἀναγκαστικῆς κυκλοφορίας, οὕτω δὲ θ’ ἀποκαθίστατο σὺν τῷ χρόνῳ ἀφ’ ἑαυτῆς ἡ ἐξίσωσις τῶν εἰς τραπεζικὰ γραμμάτια πρὸς τὰς εἰς χρυσὸν πληρωμάς. Ἀλλ’ ἐκ τῶν πραγμάτων αὐτῶν ἀπεδείχθη ὕστερον, ὁπόσον δίκαιον εἴχομεν ἡμεῖς, ἰσχυριζόμενοι ἔκτοτε, ὅτι διὰ τῶν οἰκονομικῶν συνδυασμῶν συνεκαλύπτοντο μόνον τὰ ἐλλείμματα, χωρὶς δὲ νὰ αἴρηται δι’ αὐτῶν ἡ ἀναγκαστικὴ κυκλοφορία, ἀνεβάλλετο μόνον ἡ μοιραία καταστροφὴ καὶ ηὐρύνετο οὕτως ὁ κύκλος αὐτῆς. Κατεκρίνομεν ἐπίσης καὶ τὸν χαρακτηρισμὸν ὡς ἐκτάκτων, πιστώσεων, αἱ ὁποῖαι ἠδύναντο κάλλιστα νὰ προβλεφθῶσι καὶ ν’ ἀναγραφῶσιν ὡς τακτικαὶ ἐν τῷ προϋπολογισμῷ, κατὰ τὸν Λογιστικὸν ἡμῶν νόμον. Καὶ αἱ πιστώσεις αὗται, ἀνερχόμεναι ἐτησίως εἰς δεκάδας ὅλας ἑκατομμυρίων, ἦσαν ἡ δευτέρα καὶ σπουδαιοτάτη πληγὴ τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων, ἣν οὐδέποτε ἐσκέφθη νὰ ἐπουλώσῃ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, ἀδιαφορῶν, ἐὰν οὕτω καθίστατο μᾶλλον ἀναπόδραστος καὶ εὐρυτέρα ἡ ἐπικειμένη καταστροφή. Ἀλλὰ καὶ τὰς πιστώσεις ἔτι, ἃς καὶ αὐτὸς οὗτος ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐθεώρει τακτικὰς, τακτικωτάτας, δὲν ἀνέγραφε πάντοτε ἀκεραίας ἐν τῷ προϋπολογισμῷ, ἢ παρέλειπεν ὅλως, ἀντικαθιστῶν εἶτα αὐτὰς εἴτε δι’ ἀναπληρωματικῶν εἴτε καὶ δι’ ἐκτάκτων πιστώσεων. Τοῦ τεύχους τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1894 προέταξεν αὐτὸς πίνακα ἐκτάκτων ἐξόδων, δι’ ὧν ἠθέλησε νὰ δικαιολογήσῃ τὴν συνομολόγησιν καὶ διάθεσιν τοσούτων δανείων, μεταξὺ δὲ αὐτῶν ἀναγράφονται, ὡς σᾶς ἀπέδειξα κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐκείνου, σὺν ἄλλοις καὶ ἀποζημιώσεις Βουλευτῶν καὶ ἔξοδα ἐκλογικὰ καὶ πληρωμαὶ τοκοχρεωλυσίων καὶ αὐτὴ ἡ μισθοδοσία τοῦ κλητῆρος τοῦ Ἰατροσυνεδρίου, ὡς ἔκτακτοι δαπάναι, ὧν χάριν ἔπρεπε νὰ ὑπερδιπλασιασθῇ τὸ δημόσιον ἡμῶν χρέος! Μὲ τοιούτους προϋπολογισμούς, Κύριοι, δὲν ἦτο δυνατὸν ἢ νὰ ἔχωμεν ἐλλείμματα μεγάλα, ἐλλείμματα ἀνελθόντα ἐντὸς ἑνδεκαετίας, κατ’ αὐτὴν τὴν ὁμολογίαν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, μεταξὺ μὲν τακτικῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων εἰς 113, μεταξὺ δὲ τακτικῶν ἐσόδων καὶ τακτικῶν καὶ ἐκτάκτων ἐξόδων εἰς 313 ἑκατομμύρια, ἄνευ συνυπολογισμοῦ τῆς νομισματικῆς διαφορᾶς, μεθ’ ἧς αὐτὰ ὑπερβαίνουσι καὶ τὰ 400 ἑκατομμύρια. Ἔπρεπε, Κύριοι, τὰ ἐλλείμματα νὰ φθάσωσιν εἰς τὸ μυθῶδες αὐτὸ ποσὸν, ἔπρεπε χάριν αὐτῶν νὰ ὑπερδιπλασιασθῇ τὸ δημόσιον ἡμῶν χρέος, ἔπρεπεν ὑπὸ τὸ βάρος τούτου νὰ καμφθῇ καὶ γονατίσῃ τὸ Κράτος, ἔπρεπεν ἐν μιᾷ λέξει νὰ συντελεσθῇ ἡ χρεωκοπία τῆς 10 Δεκεμβρίου, ὅπως τέλος διανοίξῃ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς τοὺς ὀφθαλμούς του πρὸ τοῦ βαράθρου, εἰς ὅ περιήγαγεν αὐτὸς οὗτος τὰ πράγματα. Ἀλλὰ μὴ νομίσῃ τις, ὅτι τὰ παθήματα ἐγένοντο δι’ αὐτὸν μαθήματα· πολλοῦ γε καὶ δεῖ! Εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἠναγκάσθη οὕτω διὰ τὸ ἔτος 1894 νὰ προϋπολογίσῃ τὰ ἔσοδα ἐπὶ τῇ βάσει τῶν εἰσπραττομένων καὶ νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὸν μέσον ὅρον τῶν πραγματοποιηθεισῶν εἰσπράξεων κατὰ τὰς τρεῖς προηγουμένας χρήσεις· ἠναγκάσθη ἐπίσης νὰ ἀναγράψῃ ἐν τοῖς ἐξόδοις καὶ νομισματικὴν διαφορὰν διὰ τὰς εἰς χρυσὸν ὀφειλὰς τοῦ Δημοσίου ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ὑποτιμήσεως τοῦ τραπεζικοῦ γραμματίου, καθ’ ὃν χρόνον συνέταττε τὸν προϋπολογισμὸν, νὰ συμπεριλάβῃ δ’ ἐν αὐτοῖς καὶ τὰ τέως ἔκτακτα θεωρούμενα ὑπ’ αὐτοῦ ἔξοδα, ἰδίᾳ διὰ τὰ δημόσια ἔργα καὶ τὴν κατασκευὴν τῶν σιδηροδρόμων. Ἀλλὰ καὶ ταῦτα ἔπραξε κατὰ τρόπον ὡς ἐπὶ τὸ πολὺ αὐθαίρετον καὶ πλημμελῆ. Ἐν πρώτοις τὸν μέσον ὅρον τῶν πραγματοποιηθέντων ἐσόδων κατὰ τὰς τρεῖς προηγουμένας χρήσεις ὥριζεν εἰκῇ καὶ ὡς ἔτυχε συνήθως, οὐδ’ ἐποιεῖτο τὰς διακρίσεις ἐκείνας, ἃς ἐγὼ πρότερον ὑπέδειξα καὶ ἃς ἐπιφυλάττομαι ν’ ἀναπτύξω μετ’ ὀλίγον διὰ μακρῶν, ὅταν ἐπιληφθῶ τοῦ ἐλέγχου τῶν ἐσόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1895. Εἶτα δ’ ἐν τοῖς ἐξόδοις δὲν ἄφινε περιθώριον διὰ τὴν νομισματικὴν διαφοράν, ἐπιβαλλόμενον ὑπ’ αὐτῆς τῆς νομισματικῆς ἀνωμαλίας, ὑφ’ ἣν διετέλει τότε καὶ ἐξακολουθεῖ ἔτι διατελοῦσα ἡ ἀγορὰ ἡμῶν. Ἐνῷ δὲ ἀνέγραφε πίστωσιν διὰ κατασκευὴν σιδηροδρόμων, κατὰ τρόπον πρωτοφανῆ δὲν ἀνέφερεν ὡρισμένον ποσὸν, ὅπως ζητήσῃ βραδύτερον ἀναπληρωτικὴν πίστωσιν, ἐπὶ προδήλῳ ἀθετήσει τοῦ Συντάγματος καὶ καταστρατηγήσει τοῦ νόμου περὶ Δημοσίου Λογιστικοῦ. Καὶ ἄλλας δὲ πιστώσεις ἀνέγραψεν ἐπὶ ἔλαττον τοῦ προσήκοντος, ὡς ἀπέδειξαν αἱ ἔκτοτε ζητηθεῖσαι ἀναπληρωτικαὶ αὐτῶν πιστώσεις. Οὐδὲν θαῦμα, Κύριοι, ἐὰν οὕτω τὸ περίσσευμα τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1894 ἐξητμίσθη ἤδη πρὸ τῆς ἐπιψηφίσεώς του διὰ τῆς ἐν τῷ μεταξὺ ἐπελθούσης περαιτέρω ὑποτιμήσεως τοῦ τραπεζικοῦ γραμματίου. Πρὸς 1,70 προϋπελόγισε τότε ὁ κ. Πρωθυπουργὸς τὸ φράγκον, πρὸς 1,74 κατὰ μέσον ὅρον ἐπρομηθεύθη αὐτὸ, ὡς μαρτυρεῖ ὁ σχετικὸς πίναξ, ὁ ὑποβληθεὶς ὑπ’ αὐτοῦ κατ’ αἴτησίν μου εἰς τὴν τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐπιτροπείαν. Αἱ δὲ μετὰ ταῦτα αἰτηθεῖσαι ἀναπληρωτικαὶ καὶ ἔκτακτοι πιστώσεις κατέστησαν ἀμφίβολον καὶ αὐτὸ τὸ ὑπολανθάνον περίσσευμα ἐκ τῆς ἐπὶ ἔλαττον ἀναγραφῆς ἐνίων ἐσόδων, δι’ ἣν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς δικαίως ἐνομίσθη ὡς κακόπιστος, ὡς ζητήσας δηλαδὴ ν’ ἀποκρύψῃ οὕτω τὰ ἀληθῆ ἔσοδα τοῦ Κράτους, καθ’ ὃν χρόνον ἔμελλε νὰ προέλθῃ εἰς τὰς περὶ συμβιβασμοῦ διαπραγματεύσεις πρὸς τοὺς πιστωτάς του. Ἐπὶ τῶν αὐτῶν βάσεων καὶ μὲ τὰς αὐτὰς περίπου πλημμελείας τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1894 ἔχει συνταχθῆ καὶ ὁ ὑπὸ συζήτησιν προϋπολογισμὸς τοῦ 1895. Τὰ ἔσοδα τούτου προϋπολογίζονται ἀκρίτως καὶ ἀλογίστως ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ μέσου ὅρου τῶν τριῶν προηγουμένων χρήσεων, χωρὶς ὅμως ὁ μέσος οὗτος ὅρος νὰ ἐξακριβῶται, ὡς δεῖ, περὶ οὗ παρατηρητέον, ὅτι λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν καὶ ὅπου ἔτι αὐτὸς δὲν ἐγχωρῇ, εἴτε διὰ παρατηρουμένην προϊοῦσαν αὔξησιν, εἴτε διὰ παρατηρουμένην προϊοῦσαν μείωσιν, εἴτε δι’ ἐπελθοῦσαν ἐν τῷ μεταξὺ φορολογικὴν μεταῤῥύθμισιν, εἴτε δι’ ἄλλους λόγους. Οὕτω δὲ ἄλλα μὲν τῶν ἐσόδων ἀναγράφονται ἐπὶ πλέον, ἄλλα δ’ ἐπὶ ἔλαττον τοῦ προσήκοντος. Καὶ ἐν τοῖς ἐξόδοις δ’ ἐλλείπει πᾶν περιθώριον ἐν τῇ ἀναγραφῇ τῆς νομισματικῆς διαφορᾶς διὰ πᾶσαν ἐνδεχομένην περαιτέρω ὑποτίμησιν τοῦ τραπεζικοῦ γραμματίου, πολλαὶ δὲ πιστώσεις ἀναγράφονται ἐπὶ ἔλαττον τοῦ προσήκοντος. Ἐνῷ δὲ κατὰ πᾶσαν πιθανότητα καὶ ὁ προκείμενος προϋπολογισμὸς θὰ καταλήξῃ εἰς ἔλλειμμα πολλοῦ λόγου ἄξιον, οὐδὲν ἧττον εἶναι καὶ αὐτὸς κατὰ τρόπον τοιοῦτον συντεταγμένος, ὥστε νὰ ἐνισχύῃ τὰς περὶ κακοπιστίας τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ ὑπονοίας, ἃς εἶχεν ἐγείρει ἤδη ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ 1894. Καὶ πῶς θέλετε, Κύριοι, νὰ μὴ ἀποδώσῃ τις κακοπιστίαν εἰς αὐτόν, ὅταν ὁ ἴδιος προϋπελόγισε τὰ ἔσοδα τοῦ Κράτους ἐπὶ τῇ βάσει μιᾶς καὶ τῆς αὐτῆς φορολογίας διὰ μὲν τὸ ἔτος 1893 εἰς 111,701,939, διὰ δὲ τὸ 1894 εἰς 88,749,669, διὰ δὲ τὸ 1895 εἰς 91,331,118; Πῶς θέλετε νὰ μὴ ἀποδώσῃ τις κακοπιστίαν εἰς ἐκεῖνον, ὅστις, ἐνῷ καὶ διὰ τῶν εἰσηγητηρίων του λόγων καὶ διὰ τῶν δημοσιευομένων ἑκάστοτε προσωρινῶν καταστάσεων καὶ ἀπολογισμῶν διατρανοῖ προϊοῦσαν αὔξησιν τῶν ἐσόδων τοῦ Κράτους, οὐδὲν ἧττον διὰ τῶν ὑποβαλλομένων ἀπὸ τῆς ἐπικηρύξεως τῆς χρεωκοπίας τοῦ Κράτους προϋπολογισμῶν μειοῖ αὐτὰ τόσον καταπληκτικῶς; Διὰ τῶν προσωρινῶν ἀπολογισμῶν τῶν χρήσεων 1892 καὶ 1893 διαπιστοῖ, ὅτι κατ’ ἐκείνην μὲν εἰσεπράχθησαν 94,621,279, κατὰ ταύτην δὲ 96,799,666, ἤτοι ἐπὶ πλέον 2,178,387. Διὰ τῆς προσωρινῆς καταστάσεως τῶν δέκα πρώτων μηνῶν τοῦ 1894 ἐν ἀντιπαραβολῇ πρὸς τοὺς ἀντιστοίχους μῆνας τοῦ 1893 διατρανοῖ, ὅτι, ἐνῷ τὸ παρελθὸν ἔτος εἰσεπράχθησαν ἀπὸ 1 Ἰανουαρίου μέχρι 31 Ὀκτωβρίου μόλις 59,605,294, ἐφέτος εἰσεπράχθησαν ἐντὸς τοῦ αὐτοῦ χρονικοῦ διαστήματος 66,823,656, ἤτοι ἐπὶ πλέον 7,318,362. Κατὰ ταῦτα, καὶ ἐπὶ τῇ ὑποθέσει, καθ’ ἣν ἡ αὔξησις τῶν ἐσόδων δὲν θὰ ἦτο προϊοῦσα, ἀναλόγως πρὸς τὰ ἔσοδα τῶν τελευταίων τούτων χρήσεων, ἔπρεπεν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν μέχρι τοῦδε γνωστῶν ἀποτελεσμάτων τῆς χρήσεως τοῦ 1894 διὰ τὸ ἐπιὸν ἔτος νὰ προϋπολογισθῶσιν αὐτὰ τοὐλάχιστον εἰς 100,000,000. Δὲν ἔχουσι λοιπὸν δίκαιον οἱ ἐπιῤῥίπτοντες εἰς τὸν κ. Πρωθυπουργὸν κακοπιστίαν κατὰ τὴν σύνταξιν καὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1894 καὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1895, ὡς προϋπολογίσαντος τὰ ἔσοδα κατὰ δεκάδα ἑκατομμυρίων ἐπὶ ἔλαττον τοῦ προσήκοντος, ἐπὶ τῷ σκοπῷ τοῦ ν’ ἀποκρύψῃ μέρος τῶν ἐσόδων τοῦ Κράτους ἀπὸ τῶν πιστωτῶν του, ἐνόσῳ ὑφίστανται ἔτι ἐκκρεμεῖς αἱ πρὸς αὐτοὺς περὶ συμβιβασμοῦ διαπραγματεύσεις; Ἀλλ’ ἀκριβεστέρα τις ἐξέτασις τοῦ πράγματος ἀποδεικνύει ὅτι ἀδίκως μέμφονταί τινες τὸν ἀξιότιμον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ κακοπιστίᾳ ἐν τῇ περιπτώσει τοὐλάχιστον ταύτῃ. Διότι, Κύριοι, ἡ προϊοῦσα δῆθεν αὔξησις τῶν ἐσόδων, ἡ ἐμφαινομένη ἐκ τῶν προσωρινῶν καταστάσεων, δὲν εἶναι ἀληθὴς καὶ πραγματική, ἀλλὰ πλαστὴ καὶ εἰκονική. Τοῦτο γίνεται κατάδηλον ἰδίᾳ ἐκ τῆς τελευταίας προσωρινῆς καταστάσεως, τῆς ἀναγραφούσης τὰ εἰσπραχθέντα κατὰ τοὺς 10 πρώτους μῆνας τοῦ 1894 ἐν ἀντιπαραβολῇ πρὸς τοὺς ἀντιστοίχους μῆνας τοῦ 1893. Ἐν αὐτῇ λ. χ. ἀναφέρεται ὅτι, ἐνῷ πέρυσιν αἱ εἰσπράξεις τῶν μονοπωλίων εἶχον ἀνέλθη εἰς 4,765,249, ἐφέτος ἔφθασαν εἰς 7,423,223, ἤτοι ὑπερέβησαν ἐκείνας κατὰ 2,657,973. Ἀλλὰ τί μαρτυρεῖ ἡ πέρυσιν ἐν τῷ τεύχει τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1894 δημοσιευθεῖσα προσωρινὴ κατάστασις τῶν εἰσπράξεων τῶν δέκα πρώτων μηνῶν τοῦ 1893; ὅτι κατ’ αὐτοὺς εἰσεπράχθησαν ἐκ τῶν μονοπωλίων οὐχὶ 4,765,249, ἀλλ’ 8,383,698, ἤτοι ἐπὶ πλέον τοῦ ἐν τῇ ἐφετεινῇ καταστάσει ἀναγραφομένου ποσοῦ 3,618,448. Ἐν ἄλλαις λέξεσιν ἔχομεν ἐφέτος ἐκ τῶν μονοπωλίων οὐχὶ αὔξησιν εἰσπράξεων κατὰ 2,657,973, ἀλλὰ μείωσιν κατὰ 960,475. Καὶ ἐν τῷ συνόλῳ τῶν εἰσπράξεων τῶν 10 πρώτων μηνῶν τοῦ 1894 ἐν ἀντιπαραβολῇ πρὸς τὰς εἰσπράξεις τῶν ἀντιστοίχων μηνῶν τοῦ 1893 ἔχομεν διαφορὰν πολλοῦ λόγου ἀξίαν. Ἐνῷ δηλαδὴ κατὰ τὴν ἐφετεινὴν κατάστασιν ἐμφαίνεται ὅτι τὸ 1893 εἰσεπράχθησαν 59,605,294, τὸ δὲ 1894 περὶ τὰ 66,923,656, ἤτοι ἐπὶ πλέον 7,308,362, κατὰ τὴν περυσινὴν κατάστασιν τῶν ἐσόδων τοῦ 1893 κατὰ τοὺς 10 πρώτους αὐτοῦ μῆνας, τὴν δημοσιευθεῖσαν ἐν τῷ τεύχει τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1894, ἐμφαίνεται ὅτι αὐτὰ ἀνῆλθον εἰς 63,272,924, ἤτοι ἔχομεν διαφορὰν ἐπὶ πλέον ἐκ 3,667,630, οὕτω δὲ ἡ ἐν τῇ ἐφετεινῇ καταστάσει παρατηρουμένη ἐπὶ πλέον διαφορὰ τῶν εἰσπράξεων τοῦ 1894 ἐν ἀντιπαραβολῇ πρὸς τὰς τοῦ 1893 περιορίζεται ἐξ 7,318,362 εἰς 3,650,732 μεταβαλλομένη μάλιστα, δι’ οὓς λόγους θὰ ὑποδείξω μετ’ ὀλίγον, εἰς διαφορὰν ἐπὶ ἔλαττον. Ἀλλὰ πόθεν ἡ κολοσσιαία αὕτη διαφορὰ μεταξὺ τῆς πέρυσι καὶ τῆς ἐφέτος δημοσιευθείσης καταστάσεως τῶν εἰσπράξεων τῶν 10 πρώτων μηνῶν ἑνὸς καὶ τοῦ αὐτοῦ ἔτους 1893; Εἶναι αὐταὶ ἐπίσημοι καταστάσεις ἀμφότεραι, προερχόμεναι ἐκ μιᾶς καὶ τῆς αὐτῆς πηγῆς. Ἐρωτῶ ἤδη ὑμᾶς, τοὺς παρακολουθοῦντας τὸν κ. Πρωθυπουργὸν, νὰ μοὶ εἴπητε, πῶς πρέπει νὰ ὀνομάσωμεν τὰς καταστάσεις ταύτας; Πῶς συμβαίνει ὥστε ἐκ μιᾶς καὶ τῆς αὐτῆς πηγῆς, ἐξ ἑνὸς καὶ τοῦ αὐτοῦ ἐπισήμου γραφείου νὰ προέρχωνται τοιαῦται διαφοραὶ ἑκατομμυρίων ὅλων; Δὲν ἐξεγείρεται, Κύριοι, τὸ αἴσθημα τῆς τιμῆς σας ἐναντίον τῆς καταφώρου ταύτης παραχαράξεως; Δὲν ἤρκει τὸ ἄλλο ὄνειδος, τὸ ὁποῖον ἐπεσωρεύθη εἰς τὴν Ἑλλάδα ἕνεκα τῆς πτωχεύσεως, ἔπρεπεν ἀκόμη καὶ ἐν αὐτῇ τῇ πτωχεύσει νὰ προστεθῇ τὸ ὄνειδος τῆς παραχαράξεως τῶν ἐπισήμων λογαριασμῶν τοῦ Κράτους; Ἔχει καθῆκον ὁ κ. Πρωθυπουργὸς νὰ λάβῃ τὸν λόγον καὶ ν’ ἀπολογηθῇ διὰ τὴν πρᾶξιν, τὴν ὁποίαν τοῦ καταγγέλλομεν· ἔχει καθῆκον καὶ αὐτὸς ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειονοψηφίας καὶ πρόεδρος τῆς ἐπιτροπείας τοῦ προϋπολογισμοῦ νὰ λάβῃ τὸν λόγον καὶ νὰ δικαιολογήσῃ τὴν τοιαύτην πρᾶξιν, ἐὰν ἦναι δυνατὸν νὰ τὴν δικαιολογήσῃ. Ὅστις ἀμφιβάλλει, τὸν παρακαλῶ νὰ προσέλθῃ καὶ νὰ ἀναγνώσῃ. Εἶναι αὐταὶ αἱ δύο ἐπίσημοι καταστάσεις αἱ διαφέρουσαι ἡ μία ἀπὸ τὴν ἄλλην κατὰ 4 καὶ 6 ἑκατομμύρια (ἐπιδεικνύει αὐτάς).

§80Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Τὸ περίεργον εἶναι, ὅτι ἐδόθη ἡ ἀπάντησις εἰς τοῦτο, καὶ προσποιεῖσθε ὅτι δὲν τὴν ἠκούσατε.

§81ΡΑΛΛΗΣ. Ἡ ἀπάντησις δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ διαψεύσῃ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ 1894. Ἔπρεπε νὰ ἔχητε ὑπ’ ὄψιν σας, ὅτι ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειονοψηφίας καὶ πρόεδρος τῆς ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ κατὰ τὸ 1895 ὑπῆρξεν εἰσηγητὴς τῆς πλειονοψηφίας καὶ κατὰ τὸ 1894, καὶ ἐγνώριζεν, ὅτι ἐν τῷ προϋπολογισμῷ ὑπῆρχε κατακεχωρισμένη ἡ προσωρινὴ κατάστασις τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τῶν δέκα πρώτων μηνῶν τοῦ 1893, διότι γνωρίζει ν’ ἀναγινώσκῃ. Εἰς αὐτὸ παρακαλῶ νὰ ἀπαντήσητε.

§82ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Δὲν ὑπάρχει ἀνάγκη ἀπαντήσεως.

§83ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Διὰ τὸν κ. Δραγούμην βεβαίως οὐδεμία ὑπάρχει ἀνάγκη ἀπαντήσεως, ἀλλ’ ὑπάρχει τοιαύτη ἀνάγκη δι’ ἡμᾶς τοὺς ἄλλους, διὰ τὸ ἔθνος ὁλόκληρον (Θόρυβος).

§84ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἐγὼ ἔδωκα ἀπάντησιν εἰς τοῦτο, καὶ ἀπέδειξα, ὅτι οἱ πίνακες ἀνέγραψαν ἁπλῶς ὅ,τι ὑπῆρχεν ἀναγεγραμμένον ἐν τοῖς δημοσίοις βιβλίοις. Οὐδένα εἶχον λόγον ἐγώ, ὅπως θέλω νὰ παραστήσω, ὅτι ἦσαν εἰσπεπραγμένα 4.000,000 ἐπὶ πλέον κατὰ τὸν Ὀκτώβριον καὶ οὐχὶ κατὰ τὸν Νοέμβριον τοῦ 1894, ἢ ὅτι ἦσαν εἰσπεπραγμένα κατὰ τὸν Νοέμβριον καὶ οὐχὶ κατὰ τὸν Ὀκτώβριον τοῦ 1893. Τὴν ἐξήγησιν τῶν διαφορῶν ἐν ταῖς ἐγγραφαῖς ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Λοκρίδος τὴν ἐνόησεν, ἀλλὰ προσποιεῖται ὅτι δὲν τὴν ἤκουσεν· ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς τὴν ἤκουσεν, ἀλλὰ δὲν τὴν ἐνόησε, καὶ διὰ τοῦτο ἐπαναλαμβάνει τὰ αὐτά, ἅτινα ὑπερβάλλουσι καὶ τὸ ἀστεῖον.

§85ΡΑΛΛΗΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως προσποιεῖται ὅτι δὲν ἐννοεῖ. Κατηγοροῦμεν καὶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὸν κ. εἰσηγητὴν τῆς πλειονοψηφίας τῆς ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ ὅτι περιέλαβον ἐν τῇ ἐκθέσει τῆς πλειονοψηφίας τῆς ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1895 ἐν γνώσει ψευδεῖς ἀριθμούς,—περὶ τούτου ἀκριβῶς πρόκειται, —διότι, ἐνῷ εἶχε κατακεχωρισμένην τὴν κατάστασιν τὴν ἀκριβῆ περὶ τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τῶν δέκα πρώτων μηνῶν τοῦ 1893 ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τοῦ 1894, τὸν ὁποῖον ἐπεξειργάσθη ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὁ κ. πρόεδρος τῆς ἐπιτροπῆς ἐστηρίχθη κατὰ τὴν σύνταξιν τῆς ἐκθέσεως ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1895 εἰς ἐσφαλμένην κατάστασιν, ἄλλην παρὰ τὴν κατακεχωρισμένην ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τοῦ 1894. Καὶ ἐρωτᾶται ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος νομίζει, ὅτι δὲν τὸν ἐννοοῦμεν, καὶ ὁ κ. πρόεδρος τῆς ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ, ὁ ὁποῖος ὑπομειδιᾷ, διὰ τὴν ἀναγραφὴν τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τῶν δέκα πρώτων μηνῶν τοῦ 1893 εἰς κατάστασιν, ἥτις διεψεύδετο διὰ καταστάσεως κατακεχωρισμένης ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τοῦ 1894, —διεψεύδετο δὲ οὐ μόνον ὡς πρὸς τὰ ἔσοδα, ἀλλὰ καὶ ὡς πρὸς τὰ ἔξοδα, —καὶ πῶς ἐπὶ τῇ βάσει τοιαύτης καταστάσεως προβάλλουσι τὸν ἰσχυρισμὸν, ὅτι τὰ ἔσοδα τοῦ 1894 εἶναι ὑπέρτερα τῶν ἐσόδων τοῦ 1893, διατὶ ἀναγράφουσιν ὡς ἔξοδα τῶν δέκα πρώτων μηνῶν τοῦ 1893 δρ. 45,000,000, ἐνῷ ἀναγράφονται ἐν τῇ ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τοῦ 1894 καταστάσει 41,000,000· διότι ἡ δικαιολογία, ἣν ἀντέταξεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὡς πρὸς τὰ ἔσοδα, ὅτι δὲν ἦσαν δῆθεν πρόχειρα κατὰ τὴν ἐποχὴν, καθ’ ἣν συνετάχθη ἡ ἔκθεσις τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ διὰ τὸ ἔτος 1895, τὰ ἀποτελέσματα τῆς ἐκ τῶν μονοπωλίων διαχειρίσεως τῆς Ἑταιρίας τῶν Μονοπωλίων, καίτοι ταῦτα ἦσαν κατακεχωρισμένα ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τοῦ 1894, ὁ ἰσχυρισμὸς οὗτος δὲν χωρεῖ ὡς πρὸς τὰ ἔξοδα. Εἰς τὴν ἔκθεσίν του ὁ κ. πρόεδρος τῆς ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ ἀναφέρει ὡς πραγματοποιηθέντα κατὰ τοὺς δέκα πρώτους μῆνας τοῦ 1893 ἔξοδα ἐκ δραχ. 45,000,000, καὶ ἐν τούτοις ἰδοὺ τί ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ 1894 λέγει: «Προσωρινὴ κατάστασις τῶν ἐσόδων τῆς χρήσεως 1893, ἀπὸ 1 Ἰανουαρίου 1893 μέχρι τέλους Ὀκτωβρίου 1893. Εἰσπραχθέντα δρ. 63,272,924 καὶ 71/00». «Προσωρινὴ κατάστασις τῶν ἐξόδων. Πραγματοποιηθεῖσαι πληρωμαὶ δραχ. 41,083,361 καὶ 39/00.» Τοιαῦται εἶναι αἱ εἰσπράξεις καὶ αἱ πληρωμαί, κατὰ τὴν κατάστασιν τὴν ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τοῦ 1894, τῶν δέκα πρώτων μηνῶν 1893 καὶ παρακαλῶ, δικαιολογήσατε τώρα, δικαιολογήσατε πῶς εἶναι δυνατὸν ἐν τῇ παραβολῇ τῶν ἐσόδων καὶ τῶν ἐξόδων τῶν δέκα πρώτων μηνῶν τῶν ἐτῶν 1895 καὶ 1894 νὰ ἀναγράφητε τοὺς ἀριθμοὺς, τοὺς ὁποίους ἀνεγράψατε ἐν τῇ ἐκθέσει τοῦ 1895, ἤτοι εἰσπράξεις δρ. 59,605,294 καὶ πληρωμὰς δρ. 44,238,306. Ἐλπίζω ὅτι ἐνοήσατε· πρόκειται περὶ χονδροειδοῦς διαστροφῆς τῶν πραγμάτων.

§86ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὑποθέτω ὅτι ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς ἐνόησεν ἑαυτόν· διότι ἐγὼ βεβαίως δὲν τὸν ἐνόησα.

§87ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Θὰ ἐννοήσητε ἐμέ.

§88ΡΑΛΛΗΣ. Ἀληθῶς θλίβεταί τις, ὅτι ἐπὶ τοιαύτης παραχαράξεως τῶν ἐπισήμων ἀριθμῶν ἔχετε ἀκόμη τὴν τόλμην νὰ προσποιῆσθε ὅτι δὲν ἐννοεῖτε. Εἶναι καιρὸς τέλος πάντων νὰ καταλάβῃ τὸ πρόσωπόν σας τὸ ἐρύθημα.

§89ΣΑΚΚΗΣ. Μὲ συγχωρεῖτε, κύριε Εὐταξία. Πληροφοροῦμαι ταύτην τὴν στιγμήν, ὅτι ἐπίκεινται συγκρούσεις ἐν τῇ πόλει, διότι ὁ ἀστυνόμος Μαρούλης μετέβη καὶ ἔκλεισε τὴν Ἐπαγγελματικὴν Σχολήν. Ἐν τίνι δικαιώματι προέβη ἡ Κυβέρνησις εἰς τὸ κλείσιμον τῆς Σχολῆς; Δὲν λειτουργοῦσι πλέον οἱ νόμοι ἐν Ἑλλάδι;

§90ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἰσχυρίσθη, ὅτι οἱ πίνακες ἀνέγραψαν ἁπλῶς ὅ,τι εἶναι ἀναγεγραμμένον ἐν τοῖς δημοσίοις βιβλίοις, ἀλλὰ δὲν μᾶς ἐξήγησε διόλου, πόθεν ἡ διαφορὰ μεταξὺ τῶν πέρυσι καὶ τῶν ἐφέτος δημοσιευθέντων πινάκων περὶ τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τῶν δέκα πρώτων μηνῶν ἑνὸς καὶ τοῦ αὐτοῦ ἔτους 1893. Ἐὰν αὐτοὶ ἐλήφθησαν ἐκ τῶν αὐτῶν ἐπισήμων βιβλίων, ὤφειλον νὰ συμφωνῶσι πρὸς ἀλλήλους μέχρι κεραίας καὶ νὰ μὴ ἔχωμεν διαφορὰς μεταξὺ αὐτῶν ἐκ τοσούτων ἑκατομμυρίων. Ἀφοῦ δὲ ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀδυνατεῖ νὰ μᾶς ἐξηγήσῃ τὴν τοιαύτην διαφοράν, ἔχομεν τὸ δικαίωμα ἡμεῖς νὰ χαρακτηρίσωμεν αὐτὴν ὡς παραχάραξιν τῶν ἐπισήμων ἀριθμῶν τοῦ Κράτους. Δὲν πιστεύω, Κύριοι, ὅτι τὴν τοιαύτην παραχάραξιν ἀπετόλμησεν αὐτὸς οὗτος ὁ κ. Πρωθυπουργός. Αὐτὸς εἶναι ἀνίκανος εἰς τοῦτο, διότι ἐλάχιστα ἐννοεῖ ἀπὸ ἀριθμούς. Ἄλλος εἶναι ὁ διαπράξας αὐτήν. Εἶναι οὗτος ὁ συντάκτης τῶν προϋπολογισμῶν, ὅστις, μαντεύων ἐκ τῆς φυσιογνωμίας τοῦ προϊσταμένου του, τί οὗτος θέλει, μεταβάλλει αὐτοὺς ἑκάστοτε, ἀναλόγως τῶν ἐπιθυμιῶν του. Ἐπεθύμει π. χ. ὁ κ. Πρωθυπουργὸς διὰ τὸ ἔτος 1893 προϋπολογισμὸν μὲ ἔσοδα ἐξωγκωμένα, ἵν’ ἀποδείξῃ εἰς τοὺς πιστωτάς μας, ὅτι εἴχομεν ἤδη ἰσοζύγιον «καὶ ὄχι μόνον ἰσοζύγιον, ἀλλὰ καὶ περίσσευμα» ἱκανὸν εἰς κάλυψιν τῶν τοκοχρεωλυσίων τοῦ δανείου, ὅπερ ἐπεθύμει τότε νὰ συνομολογήσῃ· καὶ τὴν ἐπιθυμίαν του ταύτην ἐννοήσας ὁ συντάκτης τοῦ προϋπολογισμοῦ, διεσκεύασε τοῦτον οὕτω διὰ τὸ ἔτος 1893, ὥστε νὰ παρουσιάζῃ ἔσοδα ἐξ 111,701,939. Διὰ τὸ 1894 ἐπεθύμει ὁ κ. Πρωθυπουργὸς προϋπολογισμόν, δικαιολογοῦντα τὴν ἐν τῷ μεταξὺ συντελεσθεῖσαν χρεωκοπίαν τοῦ Κράτους καὶ ἀποδεικνύοντα ὅτι αὐτὸ καὶ μετὰ τὴν ἀποκοπὴν τῶν χρεωλύτρων μόλις τρία δεκατημόρια τῶν τόκων ἠδύνατο νὰ πληρώσῃ πρὸς τοὺς πιστωτάς του· καὶ τὴν ἐπιθυμίαν του ταύτην κατανοήσας ὁ συντάκτης τοῦ προϋπολογισμοῦ, διεσκεύασεν αὐτὸν διὰ τὸ ἔτος 1894 οὕτως, ὥστε νὰ παρουσιάζῃ ἔσοδα μόλις 88,749,669. Νῦν διὰ τὸ 1895, ὡς φαίνεται, ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἐπεθύμει ν’ ἀποδείξῃ εἰς τοὺς πιστωτάς μας, ὅτι δυνάμεθα νὰ πληρώσωμεν καὶ πλέον τῶν τριῶν δεκατημορίων, ὅσα δηλαδὴ προσέφερεν αὐτὸς ἐνταῦθα ἢ ἐν Λονδίνῳ· καὶ τὴν ἐπιθυμίαν του ταύτην ἐννοήσας ὁ συντάκτης τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἀνεβίβασε τὰ ἔσοδα αὐτοῦ διὰ τὸ ἔτος 1895 εἰς 91,331,118. Αὐτὸς οὗτος εἶναι ὁ παραχαράττων καὶ τοὺς ἐπισήμους ἀριθμοὺς τοῦ Κράτους, ὡς ἀπέδειξα τοῦτο καὶ ἄλλοτε καὶ νῦν, προσάγων ἐνώπιον ὑμῶν ἁπτὰς τὰς ἀποδείξεις, τὰς καταστάσεις, αἵτινες, προκειμένου περὶ μιᾶς καὶ τῆς αὐτῆς χρονικῆς περιόδου, τοσοῦτον διΐστανται πρὸς ἀλλήλας. Ὄτι δ’ ἐκ προθέσεως διεπράχθη ἡ παραχάραξις, δι’ ἧς ἐπεδιώκετο νὰ παρασταθῇ ἡ χρῆσις τοῦ 1894 ὡς ἔχουσα νὰ ἐπιδείξῃ ἀνώτερα τῆς τοῦ 1893 ἔσοδα, τοῦτο γίνεται κατάδηλον καὶ ἐκ τοῦ ἑξῆς γεγονότος. Ἐν τοῖς ἐσόδοις τῶν δέκα πρώτων μηνῶν τοῦ 1894 ἀναγράφονται ὡς «τυχηρὰ ἔσοδα ἀπρόβλεπτα» 4,210,494 ἀπέναντι προϋπολογισθέντων 345,000. Ὑπὸ τυχηρὰ ἔσοδα ἐννοοῦνται, κατὰ τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1895, τὰ «ἐκ χρεῶν ὁπλιτῶν, ἐξ ἐκποιήσεως ἀδεσπότων ζώων, ἐκ κατασχομένης ξυλείας κλπ.» προερχόμενα. Ἀλλ’ ἐπειδὴ ἐφάνη ἀπίθανος εἰς τὸν ἀξιότιμον ἐξ Ἄνδρου Βουλευτὴν ἡ ἐντεῦθεν εἴσπραξις 4,210,494 δρ. κατὰ τοὺς 10 πρώτους μῆνας τοῦ 1894, ἀπηύθυνεν ἤδη οὗτος ἐπερώτησιν, εἰς ἣν ἔσπευσε ν’ ἀπαντήσῃ ὁ κ. Πρωθυπουργός, ὅτι ἐκ τοῦ ποσοῦ αὐτοῦ 2,000,000 προέρχονται ἐκ τῆς ἐγγυήσεως τῆς ἐκπτώτου κηρυχθείσης ἐργολάβου Ἀγγλικῆς ἑταιρίας τοῦ σιδηροδρόμου Πειραιῶς–Λαρίσης, τὰ δὲ λοιπὰ ἐκ τῶν κρατήσεων αὐτῆς. Ἀλλὰ τίνα σχέσιν, Κύριοι, ἔχουσι τὰ ποσὰ ταῦτα πρὸς τὰ «τυχηρὰ ἔσοδα ἀπρόβλεπτα», ἵνα ἀναγραφῶσιν ὡς τοιαῦτα ἐν τῇ προσωρινῇ καταστάσει τῶν 10 πρώτων μηνῶν τοῦ 1894;...

§91Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὅλα τὰ ἐντὸς τοῦ μηνὸς ἀναγνωριζόμενα ἔσοδα ἀναγράφονται ἐν τῇ καταστάσει τοῦ μηνός. Τοῦτο εἶναι μηνιαία κατάστασις ἐσόδων.

§92ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἀλλ’ ἡ ἐγγύησις δὲν εἶναι ἔσοδον τοῦ μηνός· εἶναι κυμαῖνον χρέος.

§93ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Τὸ κυμαῖνον χρέος δὲν εἰσέρχεται εἰς τὴν κατάστασιν.

§94ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Αὐτὸ ἀκριβῶς ὑποστηρίζω καὶ ἐγὼ καὶ ὅμως ἰδοὺ ὅτι εἰσῆλθεν αὐτὸ εἰς τὴν προσωρινὴν κατάστασιν, καὶ ἐξωγκώθησαν οὕτω τὰ ἔσοδα τοῦ 1894 κατὰ 2,000,000, εἰς ὅσον ποσὸν ἀνέρχεται ἡ ἐγγύησις τῆς ἐκπτώτου κηρυχθείσης Ἀγγλικῆς ἑταιρίας.

§95ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Τοῦτο δὲν εἶναι κυμαῖνον χρέος. Ταῦτα ἔπρεπε νὰ τὰ ἀφήσητε ὑμεῖς, ἵνα τὰ εἴπῃ ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς (ἱλαρότης).

§96ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Παρακαλῶ, ἄφετε κατὰ μέρος τὸν ἀξιότιμον Βουλευτὴν Ἀττικῆς. Τώρα ἔχετε νὰ κάμετε μὲ ἐμὲ, ἐγὼ δὲ σᾶς λέγω, ὅτι αἱ ἐγγυήσεις εἶναι κυμαῖνον χρέος, ὡς δὲν ἀγνοεῖ καὶ ὁ τελευταῖος γραφεὺς τοῦ Ὑπουργείου σας. Ἡ ἔκπτωσις δ’ ἐγγυήσεώς τινος δὲν σημαίνει ἄλλο τι ἢ ἀνάλογον πρὸς τὸ ποσὸν αὐτῆς ἐλάττωσιν τοῦ κυμαίνοντος χρέους, ἥτις ἔπρεπε ν’ ἀναγραφῇ ὡς τοιαύτη ἐν τῷ ἀπολογισμῷ ὡς τακτοποίησις λογαριασμοῦ.

§97ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Καὶ τί ἄλλο εἶναι ἡ προσωρινὴ κατάστασις ἢ ἀπολογισμός; Εἶναι ὁ ἀπολογισμὸς ἐν τῇ μηνιαίᾳ προόδῳ τοῦ καταρτισμοῦ αὐτοῦ.

§98ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐν τῇ προσωρινῇ καταστάσει ἀναγράφονται τὰ τρέχοντα, οὕτως εἰπεῖν, ἔσοδα καὶ ἔξοδα χρήσεώς τινος. Ἡ δ’ ἔκπτωσις ἐγγυήσεως δὲν εἶναι τοιοῦτον ἔσοδον, ἀλλ’ εἶναι μείωσις τοῦ κυμαίνοντος χρέους.

§99ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Οὐδεμίαν σχέσιν ἔχει πρὸς τὸ κυμαῖνον χρέος.

§100ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Εἶσθε Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐπὶ δεκαετίαν καὶ ἐπέκεινα, καὶ ἀγνοεῖτε ἀκόμη τόσον στοιχειῶδες πρᾶγμα, ἀφοῦ μάλιστα εἰς τοὺς κατ’ ἔτος ὑποβαλλομένους ὑφ’ ὑμῶν προϋπολογισμοὺς εἰς τὴν Βουλὴν ἐν Κεφαλαίῳ Αʹ ἄρθρῳ 8 τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου σας ἀναγράφονται «τόκοι χρηματικῶν ἐγγυήσεων»!

§101ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Δὲν πρόκειται ἤδη περὶ ἐγγυήσεων. Ἤδη ἐγένετο ἔκπτωτος ἡ ἑταιρία, καὶ τὸ ποσὸν, τὸ ὁποῖον εἶχε καταβεβλημένον ὡς ἐγγύησιν, τὸ ποσὸν, ὅπερ ἐκρατεῖτο ὑπὸ τοῦ Δημοσίου, ἵνα καλύψῃ τὰς ἐνδεχομένας παραλείψεις τῆς ἑταιρίας, τὰ ποσὰ ταῦτα παρέλαβε τὸ Δημόσιον ὡς περιουσίαν αὑτοῦ.

§102ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Καὶ δὲν μοὶ λέγετε, παρακαλῶ, τί ἐκάματε αὐτὰ τὰ ποσὰ, τὰ ὁποῖα μόλις τώρα παρέλαβε τὸ Δημόσιον, ὡς ἰσχυρίζεσθε, σεῖς δ’ ἐσπεύσατε ν’ ἀναγράψητε αὐτὰ ὡς ἔσοδά του ἐν τῇ προσωρινῇ καταστάσει;

§103ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἀνεγράφησαν ὡς ἔσοδα τοῦ Κράτους. Εἶναι πιθανὸν τὰ ἔσοδα ταῦτα τοῦ Κράτους νὰ μὴ εὑρίσκωνται ἐν τῷ δημοσίῳ ταμείῳ, — τοῦτο ἀφορᾷ εἰς τὴν γενικὴν διαχείρισιν, — ἀλλ’ ἐν τῷ πίνακι τῶν ἐσόδων τοῦ Κράτους τῶν πραγματοποιηθέντων κατὰ τὸ ἔτος 1894 ταῦτα δὲν δύνανται νὰ λείψωσι, διότι, ἂν λείψωσι, δὲν ἀναγράφομεν ἐν ταῖς καταστάσεσι τὰ ἐν τοῖς βιβλίοις τοῦ Κράτους, δὲν ἀναγράφομεν τὰς τελεσθείσας πράξεις· αἱ περὶ τῶν ἐσόδων πράξεις τοῦ 1894 περιλαμβάνουσι καὶ ταύτας, ἔπρεπεν ἄρα νὰ ἀναγράψωσι τὰς πράξεις ταύτας καὶ αἱ προσωριναὶ καταστάσεις τοῦ 1894.

§104ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐν πρώτοις δὲν εἶναι πιθανὸν, ἀλλὰ βέβαιον, βεβαιότατον, κ. Πρωθυπουργὲ, ὅτι ἡ ἐκ 2,000,000 φράγκων, χρυσῶν ἐγγύησις τῆς ἐργολάβου ἑταιρίας τοῦ σιδηροδρόμου Πειραιῶς–Λαρίσης ἐξητμίσθη ἤδη, ἅμα καταβληθεῖσα ἐν ἔτει 1890, ἐκ τοῦ δημοσίου ταμείου, διατεθεῖσα ὑφ’ ὑμῶν αὐτῶν ὑπὲρ ἄλλων ἀναγκῶν τοῦ Κράτους. Ἀπορῶ δὲ, πῶς νῦν σεῖς ἀκριβῶς λέγετε, ὅτι πιθανὸν νὰ μὴ εὑρίσκωνται τὰ δύο αὐτὰ ἑκατομμύρια ἐν τῷ δημοσίῳ ταμείῳ. Καὶ κατὰ τοῦτο λοιπὸν δὲν προέκειτο νῦν περὶ εἰσπράξεως, ἀλλὰ περὶ τακτοποιήσεως λογαριασμοῦ.

§105ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ποίαν σχέσιν ἔχει ἂν ἐδαπανήθη πρότερον ἢ ὄχι; Τώρα ἀνεγνωρίσθη ὡς δημόσιον ἔσοδον ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον, εἴτε τώρα δαπανᾶται, εἴτε πρότερον ἐδαπανήθη, δὲν ἦτο δημόσιον ἔσοδον πρὸ τοῦ ἔτους τούτου.

§106ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Μὴ ζητεῖτε νὰ συγχίσητε τὰ ἀσύγχυτα, κύριε Πρωθυπουργέ. Ἕκαστος γινώσκει, καὶ αὐτὸς ὁ ἀδαέστατος περὶ τὴν οἰκονομικὴν διαχείρισιν, ὅτι, προκειμένου περὶ ἐγγυήσεως, ἥτις πρὸ ἐτῶν εἶχε δαπανηθῆ καὶ ἀπετέλει ἔκτοτε μέρος τοῦ κυμαίνοντος χρέους, δὲν ἦτο δυνατὸν ν’ ἀναγραφῇ νῦν αὐτὴ, ὅτε ἡ καταβαλοῦσα ἑταιρία ἐκηρύχθη ἔκπτωτος, ὡς ἔσοδον τοῦ 1894 ἐν προσωρινῇ καταστάσει τῆς χρήσεως αὐτοῦ. Εἶναι μόνον μείωσις τοῦ κυμαίνοντος χρέους κατὰ 2,000,000, ἥτις ἠδύνατο νὰ γείνῃ ἐν τέλει τῆς χρήσεως ὑπὸ τὸν τύπον τακτοποιήσεως λογαριασμῶν. Καὶ τὸ ὑπόλοιπον ποσὸν ἐκ τῶν 4,210,494, τὸ προερχόμενον ἐκ τῶν κρατήσεων τῆς περὶ ἧς ὁ λόγος ἑταιρίας, δὲν εἶναι ὡσαύτως ἔσοδον πραγματοποιηθὲν ἐντὸς τοῦ ἔτους 1894 καὶ ὡς τοιοῦτο δυνάμενον ν’ ἀναγραφῇ ἐν προσωρινῇ καταστάσει τῆς χρήσεως αὐτοῦ. Εἶναι γνωστὸν, ὅτι ἡ Ἀγγλικὴ ἑταιρία εἶχε λάβει παρὰ τοῦ Δημοσίου περιπλέον τοῦ ποσοῦ, ὅπερ ἐδικαιοῦτο αὐτὴ νὰ λάβῃ ἀπέναντι τῆς ἐργασίας της περὶ τὰ 5,000,000, κατὰ τὴν ἀπόφασιν τοῦ Γερμανοῦ διαιτητοῦ. Τὸ ποσὸν τοῦτο ἦτο καθαρὰ ζημία τοῦ Κράτους, ἐξ ἧς ἔπρεπε νὰ ἐκπέσωσι νῦν αἱ γενόμεναι κρατήσεις καὶ νὰ μειωθῇ κατ’ ἀνάλογον ποσὸν ἡ προσγενομένη εἰς τὸ Δημόσιον ζημία ἐξ ὑπαιτιότητος ὑμῶν, ὅστις τόσον ἀβασανίστως ἐθεωρεῖτε τὰς ἑκάστοτε ὑποβαλλομένας εἰς ὑμᾶς καταστάσεις τῶν Ἄγγλων καὶ κατεσπαταλᾶτε οὕτω τὸ δημόσιον χρῆμα. Καὶ ἡ ἔκπτωσις αὕτη ἐκ τῆς ζημίας ἠδύνατο καὶ ὤφειλε νὰ γείνῃ ἐν τέλει τῆς χρήσεως ὑπὸ τὸν τύπον τακτοποιήσεως λογαριασμῶν. Ἂν δὲ καὶ τὰς κρατήσεις, ὡς καὶ τὴν ἐγγύησιν, παρουσιάζετε ὑμεῖς νῦν ὡς ἔσοδον τῆς χρήσεως τοῦ 1894 ἐν προσωρινῇ αὐτῆς καταστάσει, πράττετε τοῦτο ἐν ἐπιγνώσει τοῦ ὅτι αὐταὶ δὲν ἀνήκουσιν εἰς τὰ ἔσοδα τῆς χρήσεως ταύτης. Ἀλλ’ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι καὶ διὰ τοῦτο θεωρῶ ἐγὼ ὑμᾶς ἀνίκανον, ἀποδίδω δὲ καὶ τὴν ψευδῆ ταύτην παράστασιν ὡς ἐσόδων τῶν 10 πρώτων μηνῶν τῆς χρήσεως τοῦ 1894 τῶν περὶ ὧν ὁ λόγος 4,210,494 εἰς αὐτὸν ἐκεῖνον, ὅστις παρεχάραξε νῦν καὶ τοὺς ἐπισήμους ἀριθμοὺς τῶν ἐσόδων τοῦ 1893, ἵν’ ἀποδείξῃ ταῦτα οὕτω κατὰ 7,318,862 κατώτερα τῶν ἐσόδων τοῦ 1894. Ἀλλ’ ἂν νῦν προσθέσωμεν εἰς τὰ ἔσοδα τοῦ 1893 τὰ ἐκ παραχαράξεως ἀφαιρεθέντα ἐξ αὐτῶν, ὡς εἴδομεν πρότερον, 3,667,630, ἀφαιρέσωμεν δ’ ἐκ τῶν ἐσόδων τοῦ 1894 τὰ μὴ ἀνήκοντα εἰς τὴν χρῆσιν αὐτοῦ «τυχηρὰ ἔσοδα ἀπρόβλεπτα ἐκ τῆς ἐγγυήσεως καὶ τῶν κρατήσεων τῆς Ἀγγλικῆς ἑταιρίας 4,210,494, θὰ ἴδωμεν οὕτω τὰς ἐξ 7,318,862 ἐπὶ πλέον εἰσπράξεις τοῦ 1894 μεταπιπτούσας εἰς εἰσπράξεις ἐπὶ ἔλαττον κατὰ 559,262. Τὸ ποσὸν τοῦτο, Κύριοι, θὰ ἦτο πολὺ ἀνώτερον, ἐὰν μὴ εἴχομεν ἐφέτος ἐξαιρετικῶς ἀνωτέρας τελωνειακὰς εἰσπράξεις ἐν συγκρίσει πρὸς τὸ ἔτος 1893. Τὸ ἐμπόριον, δι’ οὓς λόγους ὑπηνίχθην πρότερον, ἐπιφυλάττομαι δὲ νὰ ἀναπτύξω βραδύτερον διὰ μακρῶν, εἶχε περιορίσει κατὰ πολὺ τὰς προμηθείας του ἐν ἔτει 1893, σχεδὸν μέχρις ἐξαντλήσεως τῆς παρακαταθήκης του. Ἐν ἔτει δὲ 1894, ἀναθαῤῥῆσαν ἐκ τῆς περὶ συμβιβασμοῦ διαβουκολήσεως, προέβη εἰς προμηθείας, ὧν χάριν ἐπῆλθεν ἡ αὔξησις τῶν τελωνειακῶν εἰσπράξεων. Ἀλλ’ ἂν ἀπίδωμεν ἐκ τῶν εἰσπράξεων τούτων καὶ ἐκ τῶν εἰσπράξεων ἐκ τοῦ καπνοῦ, αἵτινες ἀπὸ ἔτους εἰς ἔτος, ἀφ’ ὅτου καθ’ ὑπόδειξιν ἡμῶν ἐψηφίσθησαν ἐν ἔτει 1892 αἱ γνωσταὶ περιοριστικαὶ τοῦ λαθρεμπορίου διατάξεις, ἔχουσι νὰ ἐπιδείξωσι προϊοῦσαν αὔξησιν· ἂν ἀπίδωμεν προσέτι ἐκ τῶν εἰσπράξεων ἐκ τῆς σταφίδος, ἧς ἡ λαμπρὰ ἐσοδεία τοῦ 1893 ἐξήχθη καὶ ἐφορολογήθη κατὰ τὸ πλεῖστον τὸ 1894· ἂν ἀπίδωμεν, λέγω, ἐκ τῶν εἰσπράξεων τούτων, θὰ εὕρωμεν πάσας σχεδὸν τὰς ἄλλας εἰσπράξεις τοῦ 1894 ὑστερούσας κατὰ πολὺ τῶν εἰσπράξεων τοῦ 1893. Οὕτως ὑστεροῦσιν αἱ εἰσπράξεις ἐκ τῶν φόρων τῶν ἀροτριώντων κτηνῶν, τοῦ ἐλαίου, τῶν διαφόρων προϊόντων, τῶν Ἑπτανησιακῶν προϊόντων, τῶν ζώων, τῶν οἰκοδομῶν, ἐκ τῶν τελῶν χαρτοσήμου καὶ τηλεγράφου, ἐκ προσθέτων τελῶν 20% καὶ τόκων ὑπερημερίας, ἐξ ἀνταλλάγματος στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας, ἐξ εἰδῶν τοῦ μονοπωλίου, ἐκ μεταλλείων, λατομείων καὶ ὀρυχείων, ἐξ ἰχθυοτροφείων, ἐκ παγίων καὶ προσωρινῶν δόσεων, ἐκ καθυστερούντων ἐσόδων παρελθουσῶν χρήσεων καὶ ἐξ εἰσφορᾶς δήμων καὶ μονῶν ὑπὲρ στοιχειώδους ἐκπαιδεύσεως. Πᾶσαι δηλαδὴ αἱ εἰσπράξεις, αἱ μαρτυροῦσαι κυρίως τὴν φορολογικὴν ἀντοχὴν τοῦ λαοῦ, ὑστεροῦσι τὸ ἐνεστὼς ἔτος ἐν ἀντιπαραβολῇ πρὸς τὸ παρελθὸν ἔτος. Ἀλλὰ διατί τότε διεπράχθη ἡ παραχάραξις τῶν ἐπισήμων ἀριθμῶν τοῦ Κράτους, ὅπως παρασταθῶσι ψευδῶς αἱ εἰσπράξεις τοῦ 1894 ἀνώτεραι τῶν τοῦ 1893; Ὁμολογῶ, Κύριοι, ὅτι ἐβασάνισα ἐπὶ πολὺ τὸν νοῦν μου, ἵνα ἀνεύρω λόγον τινὰ πρὸς τοῦτο. Ἐνόουν κάλλιστα πάσας τὰς ἀποτολμηθείσας πρὶν παραχαράξεις τῶν ἐπισήμων ἀριθμῶν τοῦ Κράτους, ὅπως ἐπιῤῥιφθῇ μέγα μέρος τῶν ἐλλειμμάτων τῆς ἀπὸ τοῦ 1882 καὶ ἐντεῦθεν οἰκονομικῆς διαχειρίσεως τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ εἴτε εἰς τὴν πρὸ τοῦ ἔτους ἐκείνου διαχείρισιν, εἴτε εἰς τὴν διαχείρισιν τῶν ἔκτοτε διαλειμμάτων τῆς Κυβερνήσεως τοῦ κ. Τρικούπη, καὶ οὕτως ἀνακουφισθῇ πως αὐτὸς ἐκ τῆς εὐθύνης, ἣν ὑπέχει διὰ τὴν συντελεσθεῖσαν χρεωκοπίαν τοῦ Κράτους. Ἐνόουν κάλλιστα καὶ τὰς ἀποτολμηθείσας πρὶν παραχαράξεις τῶν ἐπισήμων ἀριθμῶν τοῦ Κράτους, δι’ ὧν παριστῶντο εἰκονικὰ ἰσοζύγια καὶ περισσεύματα, δι’ ὧν εἴχομεν προϊοῦσαν αὔξησιν εἰσπράξεων· διότι οὕτω πως ἐπεδιώκετο ἡ ἐξαπάτησις τῶν πιστωτῶν μας, ὅπως νέα δάνεια συνομολογῶσι πρὸς ἡμᾶς. Ἀλλὰ νῦν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἔχει τὸ ἀντίθετον συμφέρον. Ὀφείλει νὰ παραστήσῃ τὰς δημοσίας εἰσπράξεις μειουμένας, ὅπως οὕτω καὶ τὴν χρεωκοπίαν τοῦ Κράτους δικαιολογήσῃ καὶ ὅσον ἔνεστιν εὐνοϊκωτέρων ὅρων τύχῃ ὑπὲρ αὐτοῦ κατὰ τὴν συνομολόγησιν τοῦ ἐπιδιωκομένου συμβιβασμοῦ πρὸς τοὺς πιστωτάς του. Πῶς ὅμως, ἐναντίον τοῦ συμφέροντός του τούτου, παραχαράττονται νῦν οἱ ἐπίσημοι ἀριθμοὶ τοῦ Κράτους, ἵνα παρασταθῶσιν αἱ εἰσπράξεις αὐτοῦ ἐν προϊούσῃ αὐξήσει καὶ οὕτως ἀποδειχθῇ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς κακόπιστος, ὡς ἐν τῇ χρεωκοπίᾳ, καὶ ἐν τοῖς ποσοστοῖς, ἅτινα προσφέρει πρὸς τοὺς πιστωτάς μας διὰ τὸν συμβιβασμόν; Ἰδοὺ, Κύριοι, ἓν ἀληθὲς αἴνιγμα, ὅπερ ἐγὼ τοὐλάχιστον δὲν ἠδυνήθην νὰ ἐξηγήσω ἄλλως, εἰμὴ ὅτι ὁ συντάκτης τῶν προϋπολογισμῶν καὶ καταστάσεων, ὁ γνωστὸς παραχαράκτης τῶν ἐπισήμων ἀριθμῶν τοῦ Κράτους, ἢ παρενόησε νῦν τὰς προθέσεις καὶ τὴν ἐπιθυμίαν τοῦ προϊσταμένου του, ἢ συνέβη καὶ εἰς αὐτὸν ὅ,τι καὶ εἰς τὸν κλέπτην ἐκεῖνον, ὅστις φυλακισθείς ποτε, ἵνα μὴ λησμονήσῃ τὴν τέχνην του, ὑπέκλεπτεν ἐν τῇ φυλακῇ τὸν σκοῦφόν του. Ἠναγκάσθην, Κύριοι, νὰ ἐνδιατρίψω ὑπὲρ τὸ δέον ἴσως εἰς τὴν ἐξέτασιν τοῦ ὁλικοῦ ἀποτελέσματος τῶν εἰσπράξεων τοῦ 1894, διότι καὶ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς καὶ ὁ ἀξιότιμος εἰσηγητὴς τῆς πλειονοψηφίας εἰς τὸ ἀποτέλεσμα αὐτὸ, τὸ ψευδὲς καὶ εἰκονικὸν, ἠθέλησαν κατὰ πρῶτον καὶ κύριον λόγον νὰ στηρίξωσι τὰς περὶ τῶν ἐσόδων τοῦ 1895 προβλέψεις των. Οὕτω κατέδειξα τὸ σφαλερὸν τῆς βάσεως αὐτῶν ταύτης. Οὐχ ἧττον σφαλερὰ ὑπῆρξε καὶ ἡ ἑτέρα αὐτῶν βάσις, ἡ τοῦ ὁλικοῦ ἀποτελέσματος τῶν εἰσπράξεων τοῦ 1893. Διότι καὶ ἐν ἐκείναις, Κύριοι, περιλαμβάνονται ἔσοδα ὅλως ἔκτακτα, ὡς τοιαῦτα μὴ δυνάμενα νὰ ἐπαναληφθῶσιν ἐν τῷ μέλλοντι, μηδὲ νὰ χρησιμεύσωσιν ὡς βάσις διὰ τὰς περὶ τοῦ μέλλοντος προβλέψεις ἡμῶν. Οὕτως εἰσεπράχθησαν τότε ἐκ τῶν εἰς χρυσὸν ἐσόδων τοῦ Κράτους, ἅτινα διὰ μιᾶς ἐγκυκλίου τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ κατηργήθησαν τὸ παρελθὸν ἔτος, καὶ ἐκ νομισματοποιΐας ὡς 3,500,000, ἅτινα δὲν θὰ εἰσπραχθῶσιν ἐν τῷ μέλλοντι. Κατὰ ταῦτα, ἀληθῆ ὅρον συγκρίσεως διὰ τὰ ἔσοδα τοῦ προκειμένου προϋπολογισμοῦ δὲν δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν ἐν τῷ ὁλικῷ ἀποτελέσματι τῶν εἰσπράξεων τῶν ἐτῶν 1893 καὶ 1894, ἀλλ’ ἐν τοῖς καθ’ ἕκαστον αὐτῶν. Διὸ εἶμαι νῦν ἠναγκασμένος καὶ ἐγὼ νὰ ἐξετάσω ἓν ἕκαστον τῶν ἐσόδων τοῦ προκειμένου προϋπολογισμοῦ, καὶ δὴ ἐν ἀντιπαραβολῇ πρὸς τὰ ἔσοδα τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν, ἀνευρίσκων τὸν πραγματικὸν μέσον ὅρον αὐτῶν, ὅπου τοιοῦτος ἐγχωρῇ, ἢ καθορίζων κατὰ προσέγγισιν τὴν ἀπόδοσιν αὐτοῦ ἐπὶ τῇ βάσει τῆς προϊούσης αὐξήσεως ἢ μειώσεως τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν, ὅπου ἔχομεν τοιαύτας, ἢ ἐπὶ τῇ βάσει ἄλλων λόγων, ἐπηρεαζόντων ὁπωσδήποτε ἔσοδόν τι. Διὰ τοιούτου λεπτομεροῦς ἐλέγχου ἑνὸς ἑκάστου τῶν ἐσόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1895 δυνάμεθα νὰ καταλήξωμεν εἰς τὸ προσῆκον ὁλικὸν ἀποτέλεσμα αὐτῶν...

§107ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ (ἐκ τῆς ἀριστερᾶς). Αὔριον, αὔριον.

§108ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Θὰ ὁμιλήσητε ἀκόμη πολλὴν ὥραν;

§109ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Βεβαίως, ἀφοῦ τώρα μόλις θὰ εἰσέλθω εἰς τὰς λεπτομερείας τοῦ προϋπολογισμοῦ.

§110ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Κύριε Εὐταξία, νὰ ἀναβάλωμεν δι’ αὔριον.

§111ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐὰν δέχηται ἡ Βουλή...

§112ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Δὲν εἴμεθα καὶ ἐν ἀπαρτίᾳ.

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Φέρετε ἔνστασιν περὶ ἀπαρτίας, κύριε Βουλευτά;

§114ΑΛΕΞΑΚΗΣ. Βεβαίως.

§115ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θ’ ἀναγνωσθῇ ὁ κατάλογος. (Ἀναγινώσκεται ὁ ὀνομαστικὸς τῶν Βουλευτῶν κατάλογος, ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν τοῦ βουλευτοῦ Πατρῶν Ἀγγελῆ Ρούφου, μεθ’ ὃ γίνεται ἡ διαλογή).

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρόντες 108 Βουλευταί. Ἡ Βουλὴ εἶναι ἐν ἀπαρτίᾳ. Ὁ κ. Εὐταξίας ἔχει τὸν λόγον.

§117ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἄρχομαι, Κύριοι, τῆς ἐξετάσεως τῶν ἐσόδων τοῦ Κράτους, καθ’ ἣν σειρὰν εἶναι αὐτὰ ἀναγεγραμμένα ἐν τῷ προϋπολογισμῷ. Περὶ τοῦ ἐγγείου φόρου ἐπὶ τῶν ἀροτριώντων κτηνῶν παρατηρῶ, ὅτι ἐν ἀρχῇ εἴχομεν ἐπ’ αὐτοῦ προϊοῦσαν μείωσιν, ἥτις μετὰ τὴν ἐπελθοῦσαν προσθήκην τῶν δύο δεκατημορίων ἐν ἔτει 1887 μετετράπη εἰς αὔξησιν, ὅπως ὅμως πάλιν μεταπέσῃ εἰς μείωσιν, ἕως οὗ τὸ 1890 καταργηθέντων τῶν δύο δεκατημορίων κατέστη αὕτη ἐπαισθητὴ τὰ μάλιστα. Τὸ 1892 προσετέθησαν αὖθις τὰ δύο δεκατημόρια, εἴχομεν δὲ τότε ἐκ τοῦ περὶ οὗ ὁ λόγος φόρου ἔσοδον ἐκ 2,168,543, ὅπερ τὸ 1893 ἀνῆλθεν εἰς 2,259,941. Ὁ συντάκτης τοῦ προϋπολογισμοῦ, καίτοι ἀνευρίσκων ὡς μέσον ὅρον τῶν εἰσπράξεων τῶν δύο αὐτῶν ἐτῶν τὸ ποσὸν τῶν 2,172,574, οὐδὲν ἧττον προϋπολογίζει ὡς ἔσοδον εἰσπρακτέον τὸ 1895 ἐκ 2,230,000. Πῶς ὅμως τοῦτο, ἀφοῦ ἄλλως τε κατὰ τοὺς 10 πρώτους μῆνας τοῦ 1894 εἴχομεν ἐν ἀντιπαραβολῇ πρὸς τοὺς ἀντιστοίχους μῆνας τοῦ 1893, ἐπὶ ἔλαττον εἴσπραξιν ἐκ 320,896; Ἐνῷ δηλ. κατὰ τοὺς δέκα πρώτους μῆνας τοῦ 1893 εἶχον εἰσπραχθῆ 975,786, τὸ 1894 περιωρίσθη τὸ ποσὸν τοῦτο εἰς 654,890. Τὸν φόρον ἐπὶ τῶν περιβολίων καὶ βοσκῶν θεωρῶ ἀνάξιον ἰδιαιτέρου λόγου. Ὡς πρὸς τὸν φόρον ἐπὶ τοῦ ἐλαίου, παρατηρῶ ὅτι ἐσφαλμένως ἀναγράφονται ἐν τῷ προκειμένῳ προϋπολογισμῷ ὡς εἰσπραχθέντα ἐξ αὐτοῦ τὸ 1891 μὲν 1,059,684, ἐνῷ εἰσεπράχθησαν 1,058,684, τὸ 1892 δὲ 970,282, ἐνῷ εἰσεπράχθησαν 969,135, τὸ 1893 δὲ 2,353,686, ἐνῷ εἰσεπράχθησαν 2,334,353. Ἀκρίτως δὲ ὅλως ἐξευρίσκει καὶ ἀναγράφει τὸν μέσον ὅρον τῶν εἰσπράξεων τῶν τριῶν τούτων ἐτῶν ἐξ 1,461,055, ἐνῷ μέσος ὅρος ἐπὶ τοῦ ἐσόδου τούτου δὲν ἐγχωρεῖ, καθόσον ἐπὶ τοῦ ἐλαίου, ὡς καὶ ὁ ἴδιος παρατηρεῖ, ἔχομεν συνήθως μεταλλαγὴν εὐφορίας καὶ ἀφορίας ἀπὸ ἔτους εἰς ἔτος. Τὸ 1894 εἴχομεν ἀφορίαν, τὸ 1895 θὰ ἔχωμεν κατὰ πᾶσαν πιθανότητα εὐφορίαν. Ὁ φόρος ἐπὶ τοῦ οἴνου προϋπολογίζεται εἰς 1,870,000 ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ μέσου ὅρου τῶν ἐξ αὐτοῦ εἰσπράξεων κατὰ τὰ ἔτη 1892 καὶ 1893. Ἀλλ’ ἐσφαλμένως ἀναγράφονται ὡς εἰσπραχθέντα τὸ 1893 ἐκ τοῦ προκειμένου φόρου 1,717,094, ἐνῷ εἰσεπράχθησαν 1,889,296, ἐσφαλμένως δὲ κατ’ ἀκολουθίαν ἀναγράφεται καὶ ὡς μέσος ὅρος τῶν εἰσπράξεων τῶν ἐτῶν 1892 καὶ 1893 τὸ ποσὸν 1,808,133, ἐνῷ αὐτὸ εἶναι 1,894,198. Τὸ προϋπολογιζόμενον διὰ τὸ 1895 ἔσοδον ἐκ τοῦ οἴνου δὲν θὰ ἦτο βεβαίως ὑπερβολικὸν ἐν ὁμαλῇ καταστάσει πραγμάτων. Ἀλλ’ ἡ μεγάλη ἀζητησία καὶ ὑποτίμησις τοῦ προϊόντος ἡμῶν τούτου δὲν εἶναι ἀπίθανον νὰ συνεπαγάγῃ ἐνιαχοῦ περιορισμὸν τῆς καλλιεργείας τῆς ἀμπέλου καὶ τῆς οἰνοπαραγωγῆς, ἐν τοιαύτῃ δὲ περιπτώσει ν’ ἀποδειχθῇ καὶ τὸ ἐξ 1,870,000 προϋπολογιζόμενον ἐκ τοῦ οἴνου ἔσοδον τοῦ Δημοσίου διὰ τὸ ἔτος 1895 ἀνώτερον τοῦ πραγματικοῦ. Ὁ φόρος ἐπὶ τῆς σταφίδος τῶν παλαιῶν ἐπαρχιῶν προϋπολογίζεται εἰς 4.615,308, ἤτοι κατὰ 547,308 ἀνώτερος τοῦ διὰ τὸ ἔτος 1894 προϋπολογισθέντος εἰς 4,068,000; πλὴν διατὶ τοῦτο; Ἐν πρώτοις ἐσφαλμένως ἀναγράφονται καὶ ἐνταῦθα ὡς εἰσπραχθέντα τὸ 1892 μὲν 4,108,208, ἐνῷ εἰσεπράχθησαν 4,054,386, τὸ 1893 δὲ 4,993,170, ἐνῷ εἰσεπράχθησαν 4,417,299, ὡς μέσος δὲ ὅρος τῶν εἰσπράξεων τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν 4,654,599, ἐνῷ αὐτὸς εἶναι 4,444,701. Πῶς λοιπὸν ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ μέσου τούτου ὅρου προϋπολογίζονται εἰσπράξεις ἐκ τῆς σταφίδος 4,615,308 διὰ τὸ ἔτος 1895; Μήπως ἔχομεν προϊοῦσαν αὔξησιν τοῦ ἐσόδου τούτου κατὰ τὰ τελευταῖα τρία ἔτη; Παραγνωρίζει δὲ ὁ συντάκτης τοῦ προϋπολογισμοῦ τέλεον τὴν ὑφισταμένην σταφιδικὴν κρίσιν, δι’ ἣν κατὰ πᾶσαν πιθανότητα θὰ περιορισθῇ ἐφέτος καὶ ἡ καλλιέργεια τοῦ προϊόντος ἡμῶν τούτου καὶ ὡς ἐξ ἐλλείψεως κεφαλαίων πρὸς τοῦτο καὶ ὡς ἐκ τῆς ἀζητησίας καὶ ὑποτιμήσεως αὐτοῦ, δι’ ἣν ἐνιαχοῦ δὲν καλύπτονται κἄν αἱ δαπάναι τῆς καλλιεργείας. Τὸν φόρον ἐπὶ τῶν σύκων καὶ τὸν φόρον ἐπὶ τῶν διαφόρων προϊόντων, τὸν εἰσπραττόμενον εἰς τὰ τελωνεῖα, παρέρχομαι, παρατηρῶν μόνον, ὅτι ἐπ’ αὐτῶν ἔχομεν προϊοῦσαν αὔξησιν κατὰ τὰ τρία προηγούμενα ἔτη, δι’ ἣν δὲν ἐπετρέπετο νὰ τεθῇ ὡς βάσις διὰ τὸ προσεχὲς ἔτος ὁ μέσος ὅρος τῶν εἰσπράξεων αὐτῶν. Ἀλλὰ τὰ ἐξ αὐτῶν ἔσοδα δὲν εἶναι πολλοῦ λόγου ἄξια. Ὁ φόρος ἐπὶ τῶν προϊόντων Ἑπτανήσου, ὁ εἰσπραττόμενος εἰς τὰ τελωνεῖα, προϋπολογίζεται εἰς 2,514,600, ἤτοι κατὰ 84,600 ἐπὶ πλέον τοῦ ἔτους 1894, ὅτε αὐτὸς προϋπελογίσθη εἰς 2,430,000. Ἀστεία εἶναι ἡ ἐξεύρεσις καὶ ἀναγραφὴ τοῦ μέσου ὅρου τῶν εἰσπράξεων τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν ἐκ τοῦ προκειμένου φόρου. Αἱ κυριώταται πρόσοδοι αὐτοῦ εἶναι, ὡς γνωστόν, κατὰ πρῶτον καὶ κύριον λόγον ἡ ἐκ τοῦ ἐλαίου, κατὰ δεύτερον δὲ λόγον ἡ ἐκ τῆς σταφίδος. Ἀλλ’ ἐπὶ τοῦ ἐλαίου, ὡς εἴδομεν ἤδη, ἔχομεν ἐναλλαγὴν εὐφορίας καὶ ἀφορίας ἀπὸ ἔτους εἰς ἔτος, ὥστε ἐπ’ αὐτοῦ δὲν δύναται νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν μέσος ὅρος. Πλὴν τούτου, διὰ τὴν ἐκ τοῦ φόρου τοῦ ἐλαίου τῆς Ἑπτανήσου εἴσπραξιν δὲν δυνάμεθα νὰ ὑπολογίσωμεν ἐπὶ εὐφορίαν, ἀλλ’ ἐπὶ ἀφορίαν κατὰ τὸ προσεχὲς ἔτος, διότι ἐκεῖ φορολογεῖται ἐν τοῖς τελωνείοις τὸ ἔλαιον τῆς παραγωγῆς τοῦ ἡγουμένου ἔτους, θὰ φορολογηθῇ δὲ καὶ τὸ 1895 τὸ ἔλαιον τοῦ ἀφόρου ἔτους 1894. Ἐντεῦθεν πρέπει ν’ ἀναμένωμεν ἔκπτωσιν ἐκ τοῦ ἐσόδου του. Καὶ ἐπὶ τῆς σταφίδος τῆς Ἑπτανήσου δὲν ἐγχωρεῖ μέσος ὅρος, διότι αὐτὴ δὲν φορολογεῖται ἐκεῖ κατὰ χιλιόλιτρον, ὡς ἐν τῇ λοιπῇ Ἑλλάδι, ἀλλ’ ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἀγοραίας τιμῆς. Ἐπειδὴ δὲ τὸ προϊὸν τοῦτο εὕρηται ἐν ὑποτιμήσει, ἀνάγκη καὶ διὰ τὸν γενικώτερον λόγον, ὃν ὑπέδειξα πρίν, προκειμένου περὶ τῆς σταφίδος τῶν παλαιῶν ἐπαρχιῶν, καὶ διὰ τὸν εἰδικὸν λόγον τὸν ἀπαντῶντα ἐπὶ τῆς σταφίδος τῆς Ἑπτανήσου, ν’ ἀναμένωμεν μείωσιν καὶ ἐκ τῆς προσόδου ταύτης. Ἰδοὺ οἱ λόγοι, Κύριοι, δι’ οὓς νομίζω ὅτι εὐτυχεῖς πρέπει νὰ λογίζωμεν ἡμᾶς αὐτοὺς, ἐὰν ἐκ τῶν προϊόντων τῆς Ἑπτανήσου εἰσπράξωμεν τὸ προσεχὲς ἔτος καὶ 2,000,000. Ἐκ τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ζώων προϋπολογίζονται 2,290,000 ἀπέναντι 2,058.000 προϋπολογισθέντων διὰ τὸ παρελθὸν ἔτος, ἤτοι νῦν ἐπὶ πλέον κατὰ 232,000. Τὸ 1893 εἰσεπράχθησαν ἐξ αὐτοῦ ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ νόμου ͵ΒΠʹ, δι’ οὗ ἐν ἔτει 1892 ἐπηνέχθησαν μεταῤῥυθμίσεις εἰς τοὺς φορολογικοὺς ὅρους καὶ εἰς τὸν τρόπον τῆς βεβαιώσεως αὐτοῦ, 2,251,429. Ἀλλ’ ἀφοῦ κατὰ τοὺς 10 πρώτους μῆνας τοῦ 1894 εἴχομεν εἰσπράξεις ἐξ αὐτοῦ 1,224,075, ἤτοι ἐν ἀντιπαραβολῇ πρὸς τοὺς ἀντιστοίχους μῆνας τοῦ 1893, καθ’ οὓς εἶχον εἰσπραχθῆ 1,340,970, ἐλάττωσιν κατὰ 116,895, πῶς εἶναι δυνατὸν τὸ προσεχὲς ἔτος νὰ ἔχωμεν ἐντεῦθεν ἀνωτέραν πρόσοδον καὶ αὐτοῦ τοῦ 1893; Πιθανωτέρα εἶναι ἡ μείωσις αὐτῆς, ἥτις θὰ ἐπέλθῃ, ὡς ἐφέτος, καὶ τὸ ἐπιὸν ἔτος, ἕνεκα τῆς μεγάλης καταναλώσεως ἐγχωρίων ζώων, τῆς ὀφειλομένης εἰς τὴν ὑπερτίμησιν τῶν ἔξωθεν εἰσαγομένων ζώων, κατ’ ἀκολουθίαν τῆς ὑποτιμήσεως τοῦ τραπεζικοῦ γραμματίου. Ὁ φόρος ἐπὶ τῶν ἐπιτηδευμάτων προϋπολογίζεται εἰς 2,065.000, ἀπέναντι 1,960,000 προϋπολογισθέντων διὰ τὸ 1894, ἤτοι ἐπὶ πλέον κατὰ 105,000. Ἐπὶ τοῦ φόρου τούτου ὁ συντάκτης τοῦ προϋπολογισμοῦ ἀναγράφων τὰ εἰσπραχθέντα κατὰ τὰ ἔτη 1891, 1892 καὶ 1893, λαμβάνει ὡς βάσιν τὸν μέσον αὐτῶν ὅρον. Ὁ ὅρος ὅμως οὗτος δὲν ἐγχωρεῖ ἐνταῦθα, διότι ἔχομεν προϊοῦσαν αὔξησιν ἀξίαν λόγου. Οὕτω, ἐνῷ τὰ εἰσπραχθέντα τὸ 1891 ὑπολογίζονται εἰς 1,581,930; τὸ 1892 ἀνῆλθε τὸ περὶ οὗ ὁ λόγος ἔσοδον εἰς 2,239,609 καὶ τὸ 1893 εἰς 2,376,690. Ἡ προϊοῦσα δὲ αὕτη αὔξησις παρατηρεῖται καὶ κατὰ τοὺς δέκα πρώτους μῆνας τοῦ 1894 ἐν ἀντιπαραβολῇ πρὸς τοὺς ἀντιστοίχους μῆνας τοῦ 1893. Ἐνῷ δηλαδὴ κατὰ τούτους εἴχομεν εἴσπραξιν ἐκ δραχ. 377,819, κατ’ ἐκείνους ἀνῆλθεν αὕτη εἰς 449,113. Διὰ ταῦτα πρέπει νὰ προσδοκῶμεν ἀνώτερον ποσὸν τοῦ νῦν προϋπολογιζομένου. Ἐκ τοῦ φόρου τῶν οἰκοδομῶν προϋπολογίζονται 2,100,000, ἀπέναντι 1,930,000 προϋπολογισθέντων διὰ τὸ 1894, ἤτοι ἐπὶ πλέον κατὰ 170,000. Καὶ ἐπὶ τοῦ προσδιορισμοῦ τοῦ φόρου τούτου λαμβάνεται ὡς βάσις ὁ μέσος ὅρος τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν, καὶ οὗτος ἐπηυξημένος κατά τι. Ἀλλ’ ἐπὶ τοῦ φόρου τῶν οἰκοδομῶν παρατηρεῖται ἀπὸ τοῦ 1893 μείωσις προϊοῦσα, ἥτις θὰ ἐξακολουθήσῃ βεβαίως καὶ τὸ προσεχὲς ἔτος ἐν τῷ μέσῳ τῆς κρατούσης οἰκονομικῆς δυσπραγίας. Βεβαίως ἐγένοντο πολλαὶ νέαι οἰκοδομαὶ, ὡς παρατηρεῖ ὁ συντάκτης τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἀλλὰ δὲν εἶναι ἀνάλογος πρὸς αὐτὰς καὶ ἡ αὔξησις τοῦ πληθυσμοῦ. Καὶ διὰ τὸν λόγον τοῦτον καὶ διὰ τὴν οἰκονομικὴν καχεξίαν πολλαὶ οἰκίαι μένουσιν ἀνενοικίαστοι καὶ τὰ ἐνοίκια ἔχουσιν ὑποτιμηθῆ μεγάλως. Ἀφοῦ δὲ ἡ βεβαίωσις τοῦ φόρου γίνεται ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἐνοικίων καὶ ἀπαλλάσσονται αὐτοῦ αἱ οἰκοδομαὶ, καθόσον μένουσιν ἀνενοικίαστοι, οὐδεμία ἀμφιβολία ὅτι τὸ 1895 θὰ ἔχωμεν οὐχὶ ἐπὶ πλέον, ἀλλ’ ἐπὶ ἔλαττον τοῦ μέσου ὅρου εἴσπραξιν ἐκ τοῦ προκειμένου φόρου. Ἐπὶ τοῦ φόρου τοῦ καθαροῦ εἰσοδήματος τῶν ἀνωνύμων ἑταιριῶν κλπ. καταπληκτικὴ εἶναι ἡ προϊοῦσα μείωσις. Ἐκ 459,221, ὅσα εἰσεπράχθησαν ἐξ αὐτοῦ τὸ 1891, κατῆλθε τὸ 1892 εἰς 298,740 καὶ τὸ 1893 εἰς 220,293. Ἐνῷ δὲ καὶ ἄλλως εἶναι γνωστὴ ἡ οἰκτρὰ κατάστασις τῶν ἀνωνύμων ἡμῶν ἑταιριῶν, χωρὶς νὰ παρέχῃ ἐλπίδα προσεχοῦς βελτιώσεως, ἐν τούτοις ὁ συντάκτης τοῦ προϋπολογισμοῦ ἀναζητεῖ καὶ ἀναγράφει καὶ ἐπὶ τοῦ προκειμένου ἐσόδου τὸν μέσον ὅρον τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν. Οὕτω διεξήλθομεν, Κύριοι, ἕνα πρὸς ἕνα τοὺς ἀμέσους φόρους. Ἐν κεφαλαίῳ δ’ ἐγὼ τοὐλάχιστον ὑπολογίζω ἐκ μὲν τῶν φόρων τῶν ἀροτριώντων κτηνῶν, τοῦ οἴνου, τῆς σταφίδος, τῶν ἑπτανησιακῶν προϊόντων, τῶν ζώων, τῶν οἰκοδομῶν καὶ τοῦ καθαροῦ εἰσοδήματος εἴσπραξιν ἐπὶ ἔλαττον τῶν προϋπολογιζομένων κατὰ 1,450,000, ἐκ δὲ τῶν φόρων τῶν σύκων, τῶν ἐν τοῖς τελωνείοις φορολογουμένων διαφόρων προϊόντων καὶ τῶν ἐπιτηδευμάτων εἴσπραξιν ἐπὶ πλέον κατὰ 250,000. Μεταβαίνων νῦν εἰς τοὺς φόρους καταναλώσεως, ὀφείλω νὰ ἐνδιατρίψω κυρίως εἰς τὸν σπουδαιότατον αὐτῶν, τὸν τελωνειακὸν δασμὸν εἰσαγωγῆς. Ἐκ τούτου προϋπολογίζονται νῦν 22,303,000, ἀπέναντι 18,000,000 προϋπολογισθέντων διὰ τὸ 1894, ἤτοι ἐπὶ πλέον κατὰ 4,303,000. Πέρυσι δικαίως κατεκρίθη τὸ προϋπολογισθὲν ποσὸν ὡς ἔλαττον κατὰ πολὺ τοῦ πραγματοποιηθησομένου, αἱ δὲ μέχρι τοῦδε τελωνειακαὶ εἰσπράξεις ὑπερηκόντισαν βεβαίως καὶ τὰς προσδοκίας ἐκείνων, οἵτινες ἦσαν τότε πολὺ αἰσιοδοξότεροι τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ. Διὰ τὸ 1895 ἐλήφθη ὡς βάσις τὸ ἔσοδον τοῦ 1893, ἐπειδὴ δ’ αἱ εἰσπράξεις τοῦ 1894 θὰ ὑπερβῶσι τοῦτο, ἐντεῦθεν καὶ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς καὶ ἄλλοι προήχθησαν νὰ πιστεύσωσιν, ὅτι θὰ ἔχωμεν τὸ προσεχὲς ἔτος εἴσπραξιν πολὺ ἀνωτέραν τῆς προϋπολογιζομένης. Ἀλλ’ ἐγὼ δὲν ἀποδέχομαι τοῦτο. Ἡ αὔξησις τῶν τελωνειακῶν εἰσπράξεων, ἡ παρατηρηθεῖσα ἐν ἔτει 1894, εἶναι παροδική, οὐδὲ δύναται νὰ ἐξακολουθήσῃ καὶ τὸ 1895. Τὸ 1893 ἡ εἰσαγωγὴ εἶχεν ἐλαττωθῆ κατὰ πολὺ, τοῦτο μὲν, διότι τὸ ἐμπόριον εἶχε προβῆ εἰς ἱκανὰς προμηθείας ἤδη λήγοντος τοῦ 1892 ἐπὶ τῇ ἐπικειμένῃ τότε μεταῤῥυθμίσει τοῦ δασμολογίου, καθ’ ἣν ηὔξανεν ὁ δασμὸς ἐπὶ πολλῶν εἰδῶν, τοῦτο δὲ, διότι ἡ τότε κρατοῦσα ἐκκρεμότης ἐν τῷ οἰκονομικῷ ζητήματι καὶ ἀβεβαιότης περὶ τοῦ μέλλοντος ἠνάγκαζε τοὺς πάντας νὰ περιστείλωσι κατὰ πολὺ τὰς παραγγελίας των εἰς τὴν ἀλλοδαπὴν καὶ ν’ ἀρκεσθῶσιν εἰς τὰς ἐνταῦθα παρακαταθήκας, ἃς εἶδον οὕτω μέχρι τέλους τοῦ 1893 σχεδὸν ἐξαντλουμένας. Ἀλλὰ λήγοντος αὐτοῦ συνετελέσθη ἡ χρεωκοπία, δι’ ἣν πολλοὶ ἐπίστευσαν ὅτι θὰ ἐπήρχετο ἀνακούφισις μεγάλη εἰς τὴν νομισματικὴν ἡμῶν ἀγορὰν, ὡς ἐκ τῆς ἀποκοπῆς τῶν χρεωλυσίων καὶ τῆς περιστολῆς τῶν τόκων τοῦ Δημοσίου κατὰ ἑπτὰ δεκατημόρια. Ἂν προσέτι λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν καὶ τὰς περὶ συμβιβασμοῦ καὶ περὶ ἀναζωογονήσεως τῆς δημοσίας καὶ κατ’ ἰδίαν ἡμῶν πίστεως ἐπαγγελίας τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, δι’ ὧν ἔκτοτε διεβουκόλησε τὴν χώραν καὶ ἐξ ὧν ἀναθαῤῥῆσαν καὶ τὸ ἐμπόριον προέβη εἰς προμηθείας πολλὰς πρὸς ἀναπλήρωσιν καὶ τῶν κενῶν, ἅτινα ἐγκατέλιπεν εἰς αὐτὸ τὸ 1893, θὰ εὕρωμεν οὕτως εὐεξήγητον τὴν αὔξησιν τῆς εἰσαγωγῆς ἐν ἔτει 1894. Τελευταῖον δ’ ἔπρεπε νὰ ἐπιταθῇ αὕτη ἐπὶ τῇ ἀναγγελίᾳ τοῦ περὶ διαπυλίων νομοσχεδίου, δι’ οὗ ἔμελλε ν’ αὐξήσῃ κατὰ 2½ τοῖς ἑκατὸν ὁ εἰσαγωγικὸς δασμὸς ὑπὲρ ὅλων ἀδιακρίτως τῶν δήμων καὶ νὰ προστεθῶσι 50% εἰς τὰ εἰσαγωγικὰ τέλη τοῦ σίτου. Ἀλλ’ οὕτω, Κύριοι, θὰ εὑρεθῶμεν ἐν ἔτει 1895 ἀκριβῶς εἰς ἣν θέσιν ἤμεθα ἐν ἔτει 1893. Ὡς τότε δηλαδὴ, καὶ νῦν τὸ ἐμπόριον θὰ ἔχῃ ἐπὶ πολὺ τὰς παρακαταθήκας του πλήρεις, διὰ τὴν ἐπικειμένην αὔξησιν τῶν εἰσαγωγικῶν δασμῶν ὡς τότε, καὶ νῦν θὰ εὑρεθῶμεν ἐν ἐκκρεμότητι τοῦ οἰκονομικοῦ ζητήματος καὶ ἐν ἀβεβαιότητι περὶ τοῦ μέλλοντος, ἀφοῦ αἱ περὶ συμβιβασμοῦ διαπραγματεύσεις, διακοπεῖσαι πρὸ πολλοῦ, δὲν ἐπανελήφθησαν, οὐδ’ εἶναι ἐλπὶς νὰ ἐπαναληφθῶσι καὶ ἀχθῶσι ταχέως εἰς αἴσιον πέρας. Θὰ εὑρεθῶμεν ἄρα τὸ προσεχὲς ἔτος, ὡς πρὸς τὴν εἰσαγωγὴν, ὑπὸ τὰς αὐτὰς περίπου συνθήκας, ὑφ’ ἃς καὶ τὸ 1893· διὸ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προσδοκῶμεν νῦν ἀνωτέρας τῶν τότε τελωνειακῶν εἰσπράξεων. Φόβος εἶναι μάλιστα, μή τοι ὑπολειφθῶσιν αὗται καὶ τοῦ προϋπολογιζομένου ποσοῦ, δι’ ἕτερόν τινα λόγον, ὃν δὲν φαίνεται λαβὼν ὑπ’ ὄψιν ὁ συντάκτης τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἐτελέσθησαν ἤδη ἐπ’ αἰσίοις οἰωνοῖς ἐν Θεσσαλίᾳ τὰ ἐγκαίνια τοῦ μεγάλου ζαχαροποιείου, τοῦ ἱδρυθέντος ἐκεῖ ὑπὸ τοῦ ὁμογενοῦς Χρ. Ζωγράφου. Ὁσονδήποτε καὶ ἂν ἦναι εὐχάριστον τὸ γεγονὸς τοῦτο διὰ τὴν καθόλου οἰκονομίαν τῆς χώρας, ἀφοῦ δι’ αὐτοῦ ἐπετελέσθη ἓν μέγα βῆμα προόδου διὰ τὴν βιομηχανίαν καὶ γεωργίαν ἐν Ἑλλάδι, εἶναι ὅμως δυσάρεστον αὐτὸ διὰ τὰς τελωνειακὰς εἰσπράξεις, ἐξ ὧν 4,500,000 περίπου προέρχονται ἐκ τοῦ δασμοῦ τῆς ζαχάρεως, τὸ δὲ ποσὸν τοῦτο θὰ μειωθῇ βεβαίως κατὰ πολὺ μετὰ τὴν ἵδρυσιν τοῦ ἐν Θεσσαλίᾳ ζαχαροποιείου. Ἐκ δικαιώματος καταναλώσεως καπνοῦ προϋπολογίζονται 6,388,000, ἀπέναντι 5,808,400, προϋπολογισθέντων διὰ τὸ 1894, ἤτοι ἐπὶ πλέον νῦν κατὰ 579,600. Ἡ αὔξησις αὕτη εἶναι βεβαίως δεδικαιολογημένη ἐκ τῆς προϊούσης αὐξήσεως τοῦ ἐσόδου τούτου, ἀφ’ ἧς ἐψηφίσθησαν αἱ περιοριστικαὶ τοῦ λαθρεμπορίου τοῦ καπνοῦ διατάξεις ἐν ἔτει 1892, ὡς ὑπεδήλωσα ἤδη τοῦτο πρότερον. Τὴν κατανάλωσιν δὲ τοῦ καπνοῦ, ὡς γνωστόν, δὲν μειοῖ, ἀλλὰ τοὐναντίον ἐπιτείνει ἡ οἰκονομικὴ δυσπραγία. Πολλοὶ ἐννοοῦσι νὰ διασκεδάσωσι τὴν δυστυχίαν των διὰ τοῦ ἀπολαυστικοῦ, εἰ καὶ ἐπιβλαβοῦς πως εἰς τὴν ὑγείαν, ἀντικειμένου τούτου τῆς καταναλώσεως. Διὸ καὶ ἐγὼ οὐδὲν ἔχω νὰ ἀντείπω εἰς τὴν ἐπὶ πλέον ἀναγραφὴν τοῦ ἐξ αὐτοῦ ἐσόδου τοῦ Κράτους ἐν τῷ προκειμένῳ προϋπολογισμῷ. Ἐκ δικαιώματος καταναλώσεως πνευματωδῶν ποτῶν προϋπολογίζονται 60,000, ὅσα καὶ διὰ τὸ ἔτος 1894. Ἀλλ’ ἤδη κατὰ τοὺς πρώτους δέκα μῆνας τοῦ ἔτους τούτου ἐβεβαιώθησαν 64,831, καὶ εἰσεπράχθησαν 60,781, αἵτινες θ’ ἀνέλθωσι κατ’ ἀναλογίαν μέχρι τέλους εἰς 70,000 τοὐλάχιστον, εἰς ὃ ποσὸν ἔπρεπε νὰ προϋπολογισθῶσι κυρίως καὶ διὰ τὸ 1895 αἱ ἐντεῦθεν εἰσπράξεις. Ἐκ τῶν περὶ ὧν ὁ λόγος 60,000 αἱ 13,000 προέρχονται ἐκ τοῦ οἰνοπνεύματος. Εἰς τὸ μικροσκοπικὸν τοῦτο ποσὸν περιωρίσθη ἐπὶ τέλους ὁ φόρος τοῦ οἰνοπνεύματος, οὗτινος ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἐνεφανίσθη πάλαι ποτὲ ὡς μεταῤῥυθμιστής, προοιωνιζόμενος ἐξ αὐτοῦ ἔσοδα ἐξ ἑκατομμυρίων ὅλων. Εἰς 2,140,000 εἶχε προϋπολογίσει αὐτὰ διὰ τὸ ἔτος 1884, εἰς 1,364,200 διὰ τὸ ἔτος 1889, εἰς 500,000 διὰ τὸ ἔτος 1893, ἕως οὗ μετὰ τὴν κατάργησιν τοῦ φόρου τῶν οἰνοπνευματοποιείων αʹ καὶ βʹ κατηγορίας ἠρκέσθη εἰς μόνας τὰς 13,000 διὰ τὸ 1894 καὶ 1895. Sic transit gloria mundi καὶ τοῦ κ. Τρικούπη ἡ φορολογικὴ σοφία! Ἀλλ’ εἶναι ἀστειοτάτη ἡ ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐσόδων παράθεσις τῶν εἰσπράξεων ἐκ τῶν πνευματωδῶν ποτῶν κατὰ τὰ ἔτη 1891, 1892 καὶ 1893 καὶ ἡ ἀναγραφὴ τοῦ μέσου αὐτῶν ὅρου ἐκ 326,619. Καὶ τίνα σχέσιν ἔχει, κ. Πρωθυπουργέ, τὸ ποσὸν τοῦτο πρὸς τὰς προϋπολογιζομένας νῦν 60,000;

§118Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Διότι ἔχομεν πίνακα παραθέσεων, καὶ ἔπρεπε νὰ ἠξεύρωμεν πρὸς τί θὰ παραβάλωμεν τὰ ἐν ἑκάστῳ ἄρθρῳ προϋπολογιζόμενα.

§119ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἀλλὰ πῶς εἶναι δυνατόν ποτε νὰ παραβληθῶσιν αἱ ἐκ τῶν πνευματωδῶν ποτῶν εἰσπράξεις τοῦ 1893 πρὸς τὰς τοῦ 1895, ἀφοῦ εἶναι γνωστὸν τοῖς πᾶσιν ὅτι ὁ κυριώτατος αὐτῶν πόρος, ὁ ἐκ τοῦ οἰνοπνεύματος, περιωρίσθη εἰς ἐλάχιστον ποσὸν, εἰς 13,000 μόνον, μετὰ τὴν κατάργησιν τῶν οἰνοπνευματοποιείων αʹ καὶ βʹ κατηγορίας, τὴν ἐπελθοῦσαν ἤδη ἀπὸ τοῦ τέλους τοῦ 1893; Σᾶς ἐρωτῶ δὲ καὶ πάλιν, τίνα σχέσιν ἔχει ὁ μέσος ὅρος τῶν εἰσπράξεων τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν ἐκ 326,619 πρὸς τὰς προϋπολογιζομένας 60,000 διὰ τὸ 1895, ὁ ἀναγραφόμενος ἐνταῦθα;

§120ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἔπρεπε ν’ ἀναγραφῶσι τὰ τοῦ 3ου ἄρθρου, εἰς ὃ ἀνήκουσι δραχμαὶ 60,000 κατὰ τὸ 1895.

§121ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἀλλὰ δὲν σᾶς ἐρωτῶ περὶ τούτου· σᾶς ἐρωτῶ, τίνα σχέσιν ἔχουσιν αἱ 60,000.

§122ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἀνήκουσιν εἰς τὸ αὐτὸ ἄρθρον. Ἀναγράφομεν ἑξήκοντα χιλιάδας διὰ τὸν ζῦθον καὶ τὰ ἐξ ἀμυλωδῶν οὐσιῶν καὶ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ εἰσαγόμενα οἰνοπνεύματα.

§123ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἡ παράθεσις τῶν εἰσπράξεων τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν καὶ τοῦ μέσου αὐτῶν ὅρου ἐγένετο ἐνταῦθα ἄνευ λόγου, εἰκῆ καὶ ὡς ἔτυχεν, εἰς τὸν βρόντον, τὸ δὴ λεγόμενον, ὅπως εἰς τὸν βρόντον ἀναγράφετε καὶ ὡς εἴσπραξιν τοῦ 1893 ἔτους ἐκ πνευματωδῶν ποτῶν 486,667, ἐνῷ αὐτὴ ἀνῆλθε, κατὰ τὸν δημοσιευθέντα ἤδη προσωρινὸν ἀπολογισμὸν τοῦ ἔτους ἐκείνου, εἰς 355,238 μόνον, ὅπως εἰς τὸν βρόντον ἀναγράφετε κατωτέρω καὶ ὡς εἴσπραξιν τοῦ αὐτοῦ ἔτους 1893 ἐκ τοῦ λιανικῶς πωλουμένου οἴνου 297,650, ἐνῷ αὐτὴ, κατὰ τὸν αὐτὸν προσωρινὸν ἀπολογισμὸν, ἀνῆλθεν εἰς 231,684 μόνον.

§124ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Παραβάλλετε βεβαιωθέντα πρὸς εἰσπραχθέντα, δὲν ἔχετε δὲ ὑπ’ ὄψει τὰ ἀποτελέσματα τοῦ 1894.

§125ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐνταῦθα ἀναγράφετε εἰσπράξεις. Πῶς κατορθόνετε νὰ μεταβάλλωνται οἱ ἀριθμοὶ, εἶναι περίεργον! Μεταβαίνων νῦν εἰς τὴν ἐξέτασιν τῶν ἐσόδων ἐκ τελῶν καὶ δικαιωμάτων, παρατηρῶ ἐν κεφαλαίῳ περὶ τῶν ἐσόδων ἐκ φόρων καταναλώσεως, ὅτι τὰ μὲν πνευματώδη ποτὰ θ’ ἀποδώσωσιν ὡς 10,000 ἐπὶ πλέον τῶν προϋπολογιζομένων, ὁ δὲ λιανικῶς πωλούμενος οἶνος, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν εἰσπραχθέντων ἐξ αὐτοῦ ἐν ἔτει 1893, ὡς 50,000 δραχ. ἐπὶ ἔλαττον. Ἐκ τελῶν χαρτοσήμου προϋπολογίζονται 12,506,000, ἀπέναντι 12,477,067 προϋπολογισθέντων διὰ τὸ 1894, ἤτοι νῦν ἐπὶ ἔλαττον κατὰ 421,067. Καὶ ἐνταῦθα παρατίθενται ἀλογίστως αἱ εἰσπράξεις τῶν ἐτῶν 1891,1892 καὶ 1893, καὶ ἐξευρίσκεται ὁ μέσος αὐτῶν ὅρος, ἐνῷ εἶναι γνωστὸν, ὅτι ἐν τῷ μεταξὺ ἔχουσιν ἐπέλθῃ σπουδαῖαι φορολογικαὶ μεταῤῥυθμίσεις εἰς τὰ τέλη τοῦ χαρτοσήμου καὶ ἐκ τῆς καθιερώσεως τῶν ἐκπαιδευτικῶν τελῶν ἐν ἔτει 1892 καὶ ἐκ τῆς αὐξήσεως διαφόρων τελῶν, μάλιστα δὲ τῶν δικαστικῶν τελῶν ἀρχομένου τοῦ 1893. Τούτου ἕνεκεν, ἐνῷ τὸ 1891 εἴχομεν εἴσπραξιν ἐξ 9,923,960, τὸ 1893 ἀνῆλθεν αὕτη εἰς 12,611,544. Κατὰ τοὺς δέκα πρώτους μῆνας τοῦ 1894 ἐν ἀντιπαραβολῇ πρὸς τοὺς ἀντιστοίχους μῆνας τοῦ 1893 ἐπῆλθε μείωσις εἰς τὸ ἔσοδον τοῦτο κατὰ 136,451, διότι, ἐνῷ κατὰ τούτους εἴχομεν εἴσπραξιν ἐκ 10,397,438, κατ’ ἐκείνους κατῆλθεν αὐτὴ εἰς 10,200,987. Μεγάλη μείωσις ἐπῆλθεν ἰδίᾳ εἰς τὰ δικαστικὰ τέλη, διὰ τὸ ἐπαχθὲς τῶν ὁποίων πολλοὶ προτιμῶσι νῦν νὰ στερηθῶσι τοῦ δικαίου των ἢ νὰ διεκδικήσωσιν αὐτὸ διὰ τῆς δικαστικῆς ὁδοῦ. Ἐλάττωσις παρατηρεῖται καὶ εἰς τὰ ἐκπαιδευτικὰ τέλη, ἂν δὲ ἡ ἐλάττωσις αὕτη ἐξακολουθήσῃ καὶ τὸ προσεχὲς ἔτος, βεβαίως ἀδύνατον νὰ πραγματοποιηθῇ ἔσοδον ἀνώτερον τοῦ νῦν προϋπολογιζομένου ἐκ τελῶν χαρτοσήμου, ὡς ἤλπισάν τινες. Ἐκ τελῶν προξενικῶν προϋπολογίζονται 515,000, ἀπέναντι 560,000 προϋπολογισθέντων διὰ τὸ ἔτος 1894, ἤτοι νῦν (ἐπὶ ἔλαττον κατὰ 45,000. Καὶ ἐν τῷ ἐσόδῳ τούτῳ παρατίθενται ὅλως ἀνακριβῶς αἱ εἰσπράξεις τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν, ἀνακριβὴς δὲ εἶναι κατ’ ἀκολουθίαν καὶ ὁ ἀναγραφόμενος μέσος ὅρος αὐτῶν. Διότι ἐν ἔτει 1891 δὲν εἰσεπράχθησαν ἐξ αὐτῶν 573,040, ὡς ἀναφέρεται ἐν τῷ προκειμένῳ προϋπολογισμῷ, ἀλλὰ μόνον 543,271, κατὰ τὸν ἐπίσημον ἀπολογισμὸν τοῦ ἔτους ἐκείνου, οὐδὲ 549,977 τὸ 1892, ἀλλὰ μόνον 503,626, κατὰ τὸν προσωρινὸν αὐτοῦ ἀπολογισμὸν, οὐδὲ 514,647 τὸ 1893, ἀλλὰ μόνον 487,797, κατὰ τὸν προσωρινὸν αὐτοῦ ἀπολογισμόν. Ὡς παρατηρεῖτε, Κύριοι, καὶ ἐνταῦθα παρατίθενται εἰσπράξεις ἀνύπαρκτοι τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν, παραχαραχθέντων τῶν σχετικῶν ἐπισήμων ἀριθμῶν τοῦ Κράτους ὑπὸ τοῦ γνωστοῦ παραχαράκτου τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου. Εἰς τὸν βρόντον δὲ κατ’ ἀκολουθίαν ἀναγράφεται καὶ ὡς μέσος ὅρος αὐτῶν 545,888, ἐνῷ ὁ ἀληθὴς μέσος ὅρος ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἀληθῶν εἰσπράξεων τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν εἶναι 512,231. Ἀλλ’ ἐγχωρεῖ ἐνταῦθα μέσος ὅρος, ἀφοῦ ἔχομεν κατ’ ἔτος προϊοῦσαν μείωσιν; Βεβαίως ὄχι. Ἔπρεπε μᾶλλον ἐπὶ τῇ βάσει τῆς προϊούσης μειώσεως καὶ ἀναλόγως πρὸς τὰς εἰσπράξεις τοῦ τελευταίου ἔτους τῆς ἀντιπαραβολῆς 1893 νὰ προϋπολογισθῇ τὸ ἐκ προξενικῶν τελῶν ἔσοδον διὰ τὸ 1895 τὸ πολὺ πολὺ εἰς 480,000. Περὶ τῶν ταχυδρομικῶν καὶ τηλεγραφικῶν τελῶν οὐδὲν ἔχω νὰ παρατηρήσω. Ἐξαιρετικῶς ἐπ’ αὐτῶν ἀναγράφεται ὁ μέσος ὅρος τῶν εἰσπράξεων τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν, καὶ μόνον ἐπὶ τῶν ταχυδρομικῶν ἐπιταγῶν γίνεται ἀποδεκτὴ αὔξησίς τις, ἀνάλογος πρὸς τὴν προϊοῦσαν αὔξησιν τῆς ἐξ αὐτῶν εἰσπράξεως. Ἐπὶ τῶν ποινικῶν ὅμως τελῶν παρατηρῶ ὅτι ἐκ τῶν παρατιθεμένων εἰσπράξεων τῶν προηγουμένων ἐτῶν μόνον αἱ τοῦ 1892 ἐκ 594,644 εἶναι ἀκριβεῖς, αἱ λοιπαὶ εἶναι ἐσφαλμέναι· διότι κατὰ τὸν ἐπίσημον ἀπολογισμὸν τοῦ 1891 ἐκ ποινικῶν τελῶν εἰσεπράχθησαν οὐχὶ 478,337, ἀλλὰ 473,336, κατὰ δὲ τὸν προσωρινὸν ἀπολογισμὸν τοῦ 1893 εἰσεπράχθησαν οὐχὶ 800,764, ἀλλὰ 849,333. Κατὰ ταῦτα δὲ ὁ μέσος ὅρος εἶναι οὐχὶ 624,581, ἀλλ’ 639,101. Ἀλλ’ ἐπειδὴ ἐπὶ τοῦ προκειμένου δὲν ἐγχωρεῖ μέσος ὅρος, ἀφοῦ ἔχομεν προϊοῦσαν αὔξησιν, διὰ τοῦτο δὲν νομίζω ὅτι εἶναι ἀκριβὴς ὁ ἐπὶ τῇ βάσει αὐτοῦ προσδιορισμὸς τοῦ ἐσόδου ἐκ τῶν ποινικῶν τελῶν εἰς 650,000. Τοῦτο ἔπρεπε νὰ προϋπολογισθῇ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν εἰσπράξεων τοῦ 1893 τοὐλάχιστον εἰς 800,000. Ἐπὶ τῶν ποινῶν ἐκ λαθρεμπορίας προϋπολογίζονται 116,000, ἀπέναντι 200,000 προϋπολογισθεισῶν διὰ τὸ 1894, ἤτοι ἐπὶ ἔλαττον νῦν κατὰ 84,000. Ἀλλὰ καὶ ἐνταῦθα ἀνακριβῶς ὅλως παρατίθενται αἱ εἰσπράξεις τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν· διότι τὸ 1891 δὲν εἰσεπράχθησαν 155,257, ἀλλ’ 131,697, τὸ δὲ 1892 εἰσεπράχθησαν οὐχὶ 151,903, ἀλλ’ 149,349, τὸ δὲ 1893 οὐχὶ 115,472, ἀλλ’ 111,958. Κατὰ ταῦτα δὲ καὶ ὁ μέσος ὅρος τῶν εἰσπράξεων τῶν περὶ ὧν ὁ λόγος ἐτῶν εἶναι οὐχὶ 140,877, ἀλλὰ 132,172. Δὲν θὰ εὕρωμεν δὲ ὑπέρογκον τὸ ἀναγραφὲν ἐκ ποινῶν λαθρεμπορίας ἔσοδον 116,000 διὰ τὸ 1895, ἐὰν συνυπολογίσωμεν τὴν μείωσιν τοῦ ἐσόδου τούτου κατὰ τοὺς δέκα πρώτους μῆνας τοῦ 1894 ἐν ἀντιπαραβολῇ πρὸς τοὺς ἀντιστοίχους μῆνας τοῦ 1893. Ἐνῷ δηλαδὴ κατὰ τοὺς μῆνας τούτους εἰσεπράχθησαν 100,922, κατ’ ἐκείνους περιωρίσθη ἡ εἴσπραξις αὕτη εἰς 54,650. Τὸ ἐκ ποινῶν ἐκ παραβάσεων φορολογικῶν νόμων ἔσοδον θεωρῶ ἀνάξιον λόγου. Ἐπὶ τῶν ἐσόδων ἐκ καθυστερήσεως δημοσίων ἐσόδων παρατηρῶ, ὅτι, πλὴν μικρῶν ἀνακριβειῶν ὡς πρὸς τὰ εἰσπραχθέντα ἐξ αὐτῶν ποσὰ κατὰ τὰ ἔτη 1892 καὶ 1893, καλῶς ἔχει καὶ ὁ μέσος ὅρος τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν. Ἀλλὰ διατὶ ἀντὶ τούτου ἐξ 947,112 προσδιορίζεται τὸ εἰσπρακτέον κατὰ τὸ 1895 ποσὸν εἰς 808,000; Ὁπωσδήποτε ἐγὼ τοὐλάχιστον προσδοκῶ ἐντεῦθεν ἐπὶ πλέον εἴσπραξιν περὶ τὰς 100,000. Περὶ ἀνταλλάγματος ἐκ τῆς στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας καὶ διαφόρων δικαιωμάτων οὐδὲν ἔχω νὰ παρατηρήσω ἄξιον λόγου. Ἐπὶ τῶν τελῶν ὅμως ἀγκυροβολίας μετ’ ἀπορίας βλέπω μὴ γινομένην ἐν τῷ προκειμένῳ προϋπολογισμῷ τὴν διάκρισιν τῶν εἰς χρυσὸν καὶ εἰς τραπεζικὰ γραμμάτια εἰσπράξεων, ὡς ἐν τοῖς προϋπολογισμοῖς τοῦ 1893 καὶ 1894. Ἀφοῦ δὲ τὸ 1893 εἰσεπράχθησαν ἐξ αὐτῶν 183,759 εἰς χρυσὸν καὶ 118,431 εἰς τραπεζικὰ γραμμάτια, ἤτοι ἐν ὅλῳ 302,190, ἀφοῦ κατὰ τοὺς δέκα πρώτους μῆνας τοῦ 1894 εἴχομεν εἰσπράξεις 193,763 μὲν εἰς χρυσὸν, 90,837 δὲ εἰς τραπεζικὰ γραμμάτια καὶ κατ’ ἀναλογίαν θὰ ἔχωμεν κατὰ τοὺς ὑπολοίπους μῆνας εἰς χρυσὸν μὲν 38,000, εἰς τραπεζικὰ δὲ γραμμάτια 18,000, ἤτοι τὸ ὅλον 340,600, νομίζω ὅτι ἔπρεπε νὰ προσδιορισθῇ τὸ ἔσοδον τῶν τελῶν ἀγκυροβολίας εἰς 350,000 τοὐλάχιστον. Τὸ ἐκ βιομηχανικῶν σημάτων ἔσοδον εἶναι ἀνάξιον λόγου. Ἀλλ’ ἐκ τῶν προεκτεθειμένων περὶ τελῶν καὶ δικαιωμάτων θὰ ἔχωμεν εἰσπράξεις ἐξ αὐτῶν τὸ 1895 ἐπὶ πλέον μὲν τῶν προϋπολογιζομένων ὡς 300,000, ἐπὶ ἔλαττον δὲ περὶ τὰς 35,000. Ἐκ τῶν μονοπωλίων προϋπολογίζονται 11,073,250, ἀπέναντι 11,027,000 προϋπολογισθέντων διὰ τὸ 1894, ἤτοι νῦν ἐπὶ πλέον κατὰ 46,250. Ἀλλὰ καὶ ἐνταῦθα παρατίθενται παρακεχαραγμένοι οἱ ἀριθμοὶ τῶν εἰσπράξεων τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν. Ἐνῷ δηλαδὴ κατὰ τοὺς σχετικοὺς ἀπολογισμοὺς εἰσεπράχθησαν ἐκ τῶν μονοπωλίων τὸ 1891 μὲν 9,705,493, τὸ 1892 δὲ 10,787,243, τὸ 1893 δὲ 10,882,229, νῦν ἀναβιβάζονται αὐταὶ αὐθαιρέτως διὰ τὸ 1891 μὲν εἰς 9,731,663, διὰ τὸ 1892 δὲ εἰς 10,835,614, διὰ τὸ 1893 δὲ εἰς 10,913,579. Κατὰ ταῦτα καὶ ὁ μέσος ὅρος τῶν εἰσπράξεων τῶν ἐτῶν τούτων δὲν εἶναι 10,493,618, ἀλλὰ 10,458,321. Τὰς εἰσπράξεις τῶν μονοπωλίων κατὰ τοὺς 10 πρώτους μῆνας τοῦ 1894 ἐν ἀντιπαραβολῇ πρὸς τοὺς ἀντιστοίχους μῆνας τοῦ 1893 δὲν λαμβάνω ὑπ’ ὄψιν, ὡς παρακεχαραγμένας, καθ’ ἃ ἀπέδειξα ἤδη. Ἐπὶ τῇ βάσει δὲ τῶν εἰσπράξεων τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν, καὶ ἂν παραδεχθῶμεν προϊοῦσαν αὔξησιν, ἡ αὔξησις αὕτη δὲν θὰ ἦναι τοιαύτη τὸ προσεχὲς ἔτος, ὥστε νὰ ὑπερβῇ τὸ προϋπολογιζόμενον ποσόν. Ἐπὶ τῆς προσόδου δημοσίων κτημάτων, καταστημάτων καὶ νομημάτων προϋπολογίζονται ἐξ ἐπικαρπίας ἀκινήτων ἐθνικῶν καὶ ἐκκλησιαστικῶν κτημάτων ἐν ὅλῳ 420,220, εἰ καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ μέσου ὅρου τῶν τριῶν τελευταίων ἐτῶν, ὅστις ἐγχωρεῖ κάλλιστα ἐνταῦθα, ἔπρεπε νὰ προϋπολογισθῶσιν εἰς 435,616. Ὡς πρὸς τὰ λοιπὰ ἔσοδα τοῦ κεφαλαίου τούτου, ἐκ προσόδου μεταλλείων, λατομείων καὶ ὀρυχείων καὶ ἐνοικίων λουτρῶν, ἰχθυοτροφείων, καὶ μερισμάτων σιδηροδρόμων τοῦ Κράτους, οὐδὲν ἔχω νὰ παρατηρήσω. Ὡς πρὸς τὰ δάση μόνον παρατηρῶ, ὅτι καὶ ἐπὶ τῶν εἰσπράξεων τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν, τῶν ἀναγραφομένων ἐνταῦθα, ἔχομεν παραχάραξιν τῶν ἐπισήμων ἀριθμῶν τοῦ Κράτους. Διότι, ἐνῷ κατὰ τοὺς σχετικοὺς ἀπολογισμοὺς εἰσεπράχθησαν ἐκ τῶν δασῶν τὸ 1891 μὲν 1,440,128, τὸ 1892 δὲ 1,681,298, τὸ 1893 δὲ 1,529,859, ἐνταῦθα ἀναγράφονται ὡς εἰσπράξεις ἐξ αὐτῶν διὰ τὸ 1891 μὲν 1,450,318, διὰ τὸ 1892 δὲ 1,683,788, διὰ τὸ 1893 δὲ 1,534,556. Κατ’ ἀκολουθίαν καὶ ὁ ἀναγραφόμενος μέσος ὅρος τῶν εἰσπράξεων τούτων δὲν εἶναι 1,556,220, ἀλλὰ 1,550,428. Πλὴν τούτου, ὀφείλω νὰ παρατηρήσω, ὅτι ἀπὸ τῆς ἀνιδρύσεως τῶν δασαρχείων παρατηρεῖται μείωσις τοῦ ἐσόδου τῶν δασῶν, δι’ ἣν καλὸν θὰ ἦτο νὰ ἀναγραφῇ ἐπὶ ἔλαττον τοῦ μέσου ὅρου τὸ εἰσπρακτέον ποσὸν κατὰ 50,000 περίπου, ἤτοι ἐπὶ ἔλαττον τοῦ προϋπολογιζομένου ποσοῦ κατὰ 28,000. Ἐξ ἐκποιήσεως δημοσίων κτημάτων ἀκινήτων καὶ κινητῶν προϋπολογίζονται 991,900, ἀπέναντι 1,320,119 προϋπολογισθέντων διὰ τὸ 1894, ἤτοι νῦν ἐπὶ ἔλαττον κατὰ 325,219. Καὶ ἐνταῦθα παρατίθενται ἄλλαι ἀντ’ ἄλλων εἰσπράξεις τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν, ἵνα ἐξευρεθῇ ἄλλος ἀντ’ ἄλλου μέσος αὐτῶν ὅρος. Ἀντὶ τῶν πράγματι εἰσπραχθέντων τὸ 1891 ἐξ 1,169,463 ἀναγράφονται 1,183,528, ἀντὶ τῶν εἰσπραχθέντων τὸ 1892 ἐξ 1,249,516 ἀναφέρονται 1,271,588, καὶ ἀντὶ τῶν 930,657 τοῦ 1893 μόνον 861,896. Κατὰ ταῦτα καὶ ὁ ἀληθὴς μέσος ὅρος εἶναι οὐχὶ 1,105,673, ἀλλ’ 1,116,545. Πλὴν καὶ οὕτω τίνα σημασίαν ἔχει ὁ μέσος οὗτος ὅρος, προκειμένου περὶ ἐσόδου, ἐφ’ οὗ παρατηρεῖται καταπληκτικὴ μείωσις τελευταῖον; Ἡ μείωσις αὕτη ἐξηκολούθησε καὶ κατὰ τοὺς 10 πρώτους μῆνας τοῦ 1894 ἐν ἀντιπαραβολῇ πρὸς τοὺς ἀντιστοίχους μῆνας τοῦ 1893, διότι, ἐνῷ κατὰ τούτους εἰσεπράχθησαν 289,644, κατ’ ἐκείνους εἰσεπράχθησαν μόνον 208,247, ἤτοι ἐπὶ ἔλαττον 81,397. Θὰ ἔχωμεν δὲ καὶ ἐν τῷ μέλλοντι προϊοῦσαν μείωσιν τοῦ περὶ οὗ ὁ λόγος ἐσόδου ἰδίᾳ ἐκ τῶν προκαταβολῶν καὶ προσωρινῶν δόσεων ἐθνικῶν γαιῶν καὶ φυτειῶν κτλ, διότι πάντοτε ὀλιγώτεραι δηλώσεις θὰ γίνωνται ἐν τῷ μέλλοντι, καθ’ ὅσον δὲ προχωρεῖ ἡ ἐκκαθάρισις τῶν ἤδη γενομένων, θὰ μεταβάλλωνται αἱ προσωριναὶ εἰς παγίας δόσεις. Διὰ ταῦτα ἐγὼ τοὐλάχιστον εἶμαι τῆς γνώμης, ὅτι πρέπει τὸ προϋπολογιζόμενον διὰ τὸ 1895 ἔσοδον ἐξ ἐκποιήσεως δημοσίων κτημάτων ἀκινήτων καὶ κινητῶν νὰ ἐλαττωθῇ κατὰ 100,000 περίπου. Περὶ ἀπολήψεων ἐκ τῶν ἐσόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ οὐδὲν ἔχω νὰ παρατηρήσω. Ἐκ κρατήσεων ἐκ τῶν μισθῶν τῶν πολιτικῶν ὑπαλλήλων προϋπολογίζονται 867,000, ἀπέναντι 903,000 προϋπολογισθεισῶν διὰ τὸ 1894, ἤτοι νῦν ἐπὶ ἔλαττον κατὰ 36,000. Ἐνταῦθα παρατίθενται αἱ εἰσπράξεις μόνον τῶν ἐτῶν 1891 καὶ 1892, καὶ αὗται ἀνακριβῶς, οὐχὶ δὲ καὶ αἱ τοῦ 1893, ἀνευρίσκεται δὲ ὡς μέσος ὅρος τὸ ποσὸν 866,785. Ἀλλ’ ἀφοῦ τὸ 1891 εἰσεπράχθησαν 854,526, τὸ 1892 δὲ 883,459, τὸ 1893 δὲ 1,088,411, ἔχομεν μέσον ὅρον αὐτῶν 942,132. Πλὴν ἔχομεν προϊοῦσαν αὔξησιν ἐπὶ τοῦ ἐσόδου τούτου, ἧς ἕνεκα πρέπει νὰ προϋπολογίσωμεν τὰ ἐκ κρατήσεων ἐκ τῶν μισθῶν τῶν πολιτικῶν ὑπαλλήλων κατὰ 100,000 τοὐλάχιστον ἐπὶ πλέον τοῦ ἐν τῷ προϋπολογισμῷ ἀναγραφομένου ποσοῦ. Τὰς ἐπιστροφὰς χρημάτων καὶ τὰ ἐλλείμματα ἐκ διαχειρίσεως ὑπολόγων θεωρῶ ἀνάξια ἰδιαιτέρου λόγου. Περὶ τυχηρῶν ἐσόδων ἀπροβλέπτων παρατηρῶ, ὅτι παρατίθενται αἱ εἰσπράξεις τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν, ἐν αἷς καὶ ἡ τοῦ 1892 ἐκ 3,249,962. Ἀλλὰ 2,560,000 ἐκ τούτων προέρχονται ἐκ τοῦ ἀνταλλάγματος τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης πρὸς τὸ Κράτος διὰ τὴν παραίτησιν τούτου ἐκ τῆς συμμετοχῆς του εἰς τὰ κέρδη ἐκ τῶν τραπεζικῶν της γραμματίων. Ἆρά γε ἔχει καὶ ἄλλο παραπλήσιον δικαίωμα νὰ παραιτήσῃ ἡ Κυβέρνησις, ὅπως ἐλπίσῃ ἐξ αὐτοῦ καὶ ἐν τῷ μέλλοντι τοιοῦτον ἔσοδον; Διότι τίνα ἄλλον σκοπὸν ἔχει ἡ παράθεσις καὶ τοῦ περὶ οὗ ὁ λόγος ἀνταλλάγματος πρὸς ἐξεύρεσιν τοῦ μέσου ὅρου τῶν εἰσπράξεων ἐκ τυχηρῶν ἐσόδων ἀπροβλέπτων; Ἐξ εἰσπράξεων καθυστερούντων ἐσόδων παρελθουσῶν χρήσεων προϋπολογίζονται 2,035,000, ἀπέναντι 3,720,000 προϋπολογισθέντων διὰ τὸ 1894 ἤτοι ἐπὶ ἔλαττον νῦν κατὰ 1,685,000. Καὶ ἐνταῦθα ἀνακριβῶς παρατίθενται αἱ εἰσπράξεις τῶν τριῶν προηγουμένων ἐτῶν· διότι τὸ 1891 δὲν εἰσεπράχθησαν 4,089,030, ὡς ἀναφέρεται, ἀλλὰ 4,014,040, τὸ δὲ 1892 ὄχι 3,537,557, ἀλλὰ 3,538,188, τὸ δὲ 1893 ὄχι 3,674,557, ἀλλὰ 3,680,728. Κατ’ ἀκολουθίαν ὁ μέσος ὅρος τῶν εἰσπράξεων αὐτῶν δὲν εἶναι 4,767,157, ἀλλὰ 3,744,318. Πλὴν ἔχομεν ἐνταῦθα προϊοῦσαν μείωσιν, ἥτις καθίσταται μεγαλειτέρα τοὺς δέκα πρώτους μῆνας τοῦ 1894 ἐν ἀντιπαραβολῇ πρὸς τοὺς ἀντιστοίχους μῆνας τοῦ 1893. Ἐνῷ δηλαδὴ κατὰ τούτους εἰσεπράχθησαν 2,983,043, κατ’ ἐκείνους 1,818,031, ἤτοι ἐπὶ ἔλαττον 1,165,012. Ἐν τῷ μέσῳ τῆς δυσπραγίας τῆς χώρας θὰ ἐξακολουθήσῃ καὶ τὸ ἐπιὸν ἔτος ἡ τοιαύτη μείωσις. Οἱ ὀφειλέται πρὸς τὸ Δημόσιον ἐκ τοιούτων ἐσόδων ἔχουσιν ἤδη καταδικασθῆ εἰς τὸ πρόσθετον τῶν 20%, καὶ ἐφεξῆς ὑπολογίζουσι μόνον εἰς τὸν τόκον τῶν 8%, ὅστις ὅμως οὐδεμίαν προξενεῖ εἰς αὐτοὺς ἐντύπωσιν, ἀφοῦ ἄλλως τε δὲν δύνανται νὰ πληρώσωσιν. Αὐτοὶ εἶναι παραδεδομένοι εἰς τὴν μάστιγα τῶν ἀμίσθων εἰσπρακτόρων, διότι οἱ ταμίαι κρατοῦσι δι’ ἑαυτοὺς ὅλας τὰς ἀσφαλεῖς εἰσπράξεις, ἵνα καρπωθῶσι μόνοι τὰ βέβαια ποσοστά των, καὶ ἀφίνουσιν εἰς τοὺς εἰσπράκτορας τὰ ἀβέβαια καθυστεροῦντα. Οἱ εἰσπράκτορες, ἐκτὸς τοῦ ὅτι δυσκόλως εἰσπράττουσιν αὐτὰ, ἀλλ’ ἔχουσι καὶ συμφέρον νὰ τὰ ἀφίνωσιν ἐκκρεμῆ, ὅπως ἀπὸ καιροῦ εἰς καιρὸν φορολογῶσιν ἰδιαιτέρως τοὺς καθυστεροῦντας ὀφειλέτας καὶ κερδίζωσι πλείονα ἐκείνων, ἅτινα θὰ ἀπελάμβανον ἐκ ποσοστῶν. Τὰ καθυστεροῦντα, Κύριοι, εἶναι φοβερὰ μάστιξ διὰ τὸν ἐνδεῆ καὶ πεινῶντα τὴν σήμερον λαὸν, χωρὶς πλέον ν’ ἀποφέρωσιν ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου ὅπερ πρὶν ἀπέφερον ποσόν. Ἐκ φαρικῶν δικαιωμάτων προϋπολογίζονται 300,000, ἀπέναντι 450,000 προϋπολογισθεισῶν διὰ τὸ 1894. Ἐπ’ αὐτῶν παρετηρήθη μείωσις ἀξία λόγου μεταξὺ τῶν εἰσπράξεων τοῦ 1892 καὶ 1893. Ἀλλὰ τὸ 1894 ἐπῆλθε πάλιν αὔξησις αὐτῶν· διότι, ἐνῷ κατὰ τοὺς δέκα πρώτους μῆνας τοῦ 1893 ἡ ἐξ αὐτῶν εἴσπραξις ἦτο 126,127, κατὰ τοὺς ἀντιστοίχους μῆνας τοῦ 1894 ἀνῆλθεν αὐτὴ εἰς 263,358, ἤτοι ὑπῆρξεν ἀνωτέρα ἐκείνης κατὰ 137,231. Ἰδοὺ διατὶ ἐγὼ τοὐλάχιστον νομίζω, ὅτι τὸ νῦν προϋπολογιζόμενον ἔσοδον ἐκ φαρικῶν δικαιωμάτων περιεστάλη ὑπὲρ τὸ δέον, καὶ ὅτι κάλλιστα ἠδυνάμεθα νὰ προϋπολογίσωμεν, ἀντὶ τῶν 300,000 δραχμῶν, 350,000. Οὐδὲν ἔχω νὰ παρατηρήσω περὶ διεθνῶν τηλεγραφικῶν τελῶν ἀποδοτέων. Ἀλλὰ περὶ τῶν εἰσφορῶν τῶν δήμων ὑπὲρ τῆς στοιχειώδους ἐκπαιδεύσεως καὶ τῆς Διοικητικῆς Ἀστυνομίας ὀφείλω νὰ εἴπω δύο λέξεις. Ἐπὶ τῆς πρώτης αὐτῶν ἔχομεν προϊοῦσαν μείωσιν κατὰ τὰ ἔτη 1892 καὶ 1893, παρατηρουμένην καὶ κατὰ τοὺς πρώτους μῆνας τοῦ 1894, ἐν ἀντιπαραβολῇ πρὸς τοὺς ἀντιστοίχους μῆνας τοῦ 1893. Ἡ μείωσις αὕτη θὰ ἐπιταθῇ κατὰ πᾶσαν πιθανότητα ἔτι μᾶλλον, τόσον διὰ τὴν οἰκονομικὴν ἀθλιότητα, ἐν ᾗ εὕρηνται πάντες σχεδὸν οἱ δῆμοι τοῦ Κράτους καὶ περὶ ἧς ἐν τῷ μέσῳ τῆς κρατούσης οἰκονομικῆς δυσπραγίας τῆς χώρας δὲν ὑπάρχει ἐλπὶς νὰ βελτιωθῇ τόσον ταχέως, ὅσον καὶ διὰ τὸ νέον βάρος, ὅπερ ἀπὸ τοῦ παρελθόντος ἔτους ἐπεβλήθη εἰς αὐτοὺς πρὸς συντήρησιν τῆς στρατιωτικῆς ἀστυνομίας. Δὲν ἠξεύρω, τί θὰ γείνῃ, ἂν ψηφισθῇ τὸ περὶ διαπυλίων νομοσχέδιον, ἂν ὅμως μείνωσι τὰ πράγματα ὡς ἔχουσι νῦν, βεβαίως αἱ πραγματοποιηθησόμεναι ἐκ τῶν περὶ ὧν ὁ λόγος εἰσφορῶν εἰσπράξεις θὰ ὑπολειφθῶσι τῶν προϋπολογιζομένων τοὐλάχιστον κατὰ 600,000. Ἕως ἐδῶ, Κύριοι, περιορίζονται αἱ παρατηρήσεις μου αἱ περὶ αὐξομειώσεων, ἐπενεκτέων εἰς τὰ διάφορα ἔσοδα τοῦ προκειμένου προϋπολογισμοῦ. Εἰσῆλθον ὁμολογουμένως εἰς λεπτομερείας πολλὰς κατὰ τρόπον ἀνήκουστον εἰς ἄλλα Κοινοβούλια. Πλὴν εἰς ἄλλα Κοινοβούλια οὐδέποτε θὰ ἔφθανεν εἰς γενικὴν συζήτησιν ἐν τῇ ὁλομελείᾳ προϋπολογισμὸς, οἷος ὁ παρών. Προϋπολογισμὸς, φέρων καὶ ἐν τῷ συνόλῳ καὶ ἐν τοῖς καθ’ ἕκαστον ἀνεξίτηλα τὰ στίγματα τῆς πλαστότητος, τῆς παραχαράξεως καὶ ἀνακριβείας τῶν ἀριθμῶν, ὡς ὁ προκείμενος, θὰ ἐπεστρέφετο ἐκεῖ πάραυτα ὑπ’ αὐτῆς τῆς ἐπιτροπείας εἰς τὸν οἰκεῖον Ὑπουργὸν ὡς ἀπαράδεκτος. Ἐν τῇ ὁλομελείᾳ τῆς Βουλῆς, ἐὰν ἠξιοῦτο αὐτὸς λόγου τινὸς, ὁ λόγος θὰ ἐστρέφετο εἰς τοῦτο καὶ μόνον, εἰς τὸ νὰ κηρυχθῇ δηλαδὴ εἰς κατάστασιν ἀπαγορεύσεως ὁ συντάκτης αὐτοῦ. Παρ’ ἡμῖν ὅμως ἐν μὲν τῇ ἐπιτροπῇ ἡ πλειονοψηφία ἐκώφευσε πρὸς πᾶσαν ἡμῶν τῶν ἀντιπολιτευομένων παρατήρησιν, καὶ τὴν δικαιοτάτην καὶ ὀρθοτάτην, ἐν δὲ τῇ ὁλομελείᾳ εἶχε τὴν ἀπόνοιαν νὰ προκαλέσῃ τὸν λεπτομερῆ ἔλεγχον, ὃν ἠκούσατε ἤδη καὶ ὃν θὰ συμπληρώσω ἐν τοῖς ἐφεξῆς, ὅπως μὴ ὑπολειφθῇ ἡ ἐλαχίστη ἀμφιβολία, ὅτι προϋπολογισμὸν, οἷος ὁ ὑπὸ συζήτησιν, θὰ ἠσχύνετο καὶ ὁ ἔσχατος παντοπώλης νὰ συντάξῃ καὶ ὑποβάλῃ εἰς τὸν ἔλεγχον τῶν ἄλλων. Τὸ συμπέρασμα, Κύριοι, τῆς ἐξετάσεως τῶν ἐσόδων τοῦ προκειμένου προϋπολογισμοῦ εἶναι, ὅτι ταῦτα ἔχουσι νὰ ἐπιδείξωσιν εἰσπράξεις ἐπὶ πλέον μὲν τῶν προϋπολογιζομένων ἐξ 695,000, ἐπὶ ἔλαττον δὲ ἐκ 2,163,000, τουτέστι προκύπτει ἐξ αὐτῶν ἔλλειμμα ὡς ἔγγιστα 1,500,000. Ἀλλὰ πρὶν ἢ καταστρέψω τὸν περὶ ἐσόδων λόγον, ὀφείλω νὰ προσθέσω ὀλίγας λέξεις περὶ τῶν εἰς χρυσὸν εἰσπράξεων. Ἤδη ἐν τῇ ἐπιτροπείᾳ τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἐπὶ τῇ δηλώσει τοῦ προέδρου αὐτῆς, ὅτι τὸ τῆς σμύριδος ἔσοδον ἐκ 400,000 προϋπολογίζεται εἰς χρυσὸν, ἐξεδήλωσα τὴν ἀπορίαν μου, πῶς δὲν ἀναγράφεται καὶ νομισματικὴ διαφορὰ ἐπ’ αὐτοῦ. Ὁ κ. πρόεδρος ἀπήντησεν ἐν ἀρχῇ, ὅτι ἡ διάκρισις αὕτη δὲν γίνεται κατὰ τὸ σύστημα τὸ ἐπικρατῆσαν ἀπὸ ἐτῶν ἤδη καὶ καθ’ ὃ τά τε ἔσοδα καὶ τὰ ἔξοδα ἀναγράφονται ἄνευ νομισματικῆς διακρίσεως. Ὅτε δ’ ἐγὼ τῷ ἀντεπαρετήρησα, ὅτι τὸ σύστημα τοῦτο ἐγκατελείφθη ἤδη, ἀφ’ ἧς ἑκοῦσα ἄκουσα ἡ Κυβέρνησις ἠναγκάσθη ν’ ἀναγράψῃ ἐν τοῖς ἐξόδοις τοῦ προϋπολογισμοῦ νομισματικὴν διαφορὰν διὰ τοὺς εἰς χρυσὸν τόκους τοῦ δημοσίου χρέους, τότε ἀνέκρουσεν αὐτὸς πρύμναν καὶ ἔγραψεν ἐν τῇ ἐκθέσει τῆς πλειονοψηφίας, ὅτι ἡ νομισματικὴ διαφορὰ τῶν εἰς χρυσὸν εἰσπράξεων ἐκ τῆς σμύριδος ἐμπεριλαμβάνεται ἐν μέρει μὲν εἰς τὰ τυχηρὰ ἔσοδα ἀπρόβλεπτα, ἐν μέρει δὲ εἰς τὴν ὑπὸ τὰ ἔκτακτα ἔσοδα ἀναγραφομένην ὑπερτίμησιν καὶ νομισματικὴν διαφορὰν κτλ. ἐξ ἐκτάκτων πόρων. Ἀλλ’ ἐν πρώτοις ἡ νομισματικὴ διαφορὰ τακτικῶν ἐσόδων οὐδεμίαν σχέσιν ἔχει πρὸς τὰ τυχηρὰ ἔσοδα ἀπρόβλεπτα καὶ πρὸς τὴν νομισματικὴν διαφορὰν ἐξ ἐκτάκτων πόρων. Εἶτα δὲ, καὶ ἐὰν ἦτο ἀληθὴς ὁ ἰσχυρισμὸς τοῦ εἰσηγητοῦ τῆς πλειονοψηφίας, ποῦ ἡ ἀναγραφὴ τῆς νομισματικῆς διαφορᾶς τῶν εἰς χρυσὸν τακτικῶν ἐσόδων ἐν τοῖς τυχηροῖς ἐσόδοις καὶ ἐν τῇ νομισματικῇ διαφορᾷ ἐξ ἐκτάκτων πόρων; Ἐξ ἐκείνων προϋπολογίζονται 310,000, ἐκ ταύτης δὲ 120,000, ἐν ὅλῳ 430,000. Ἀλλ’ ἔχομεν εἰσπράξεις ἐξ ἐσόδων εἰς χρυσὸν ἐκ τελῶν ἀγκυροβολίας, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν εἰς χρυσὸν εἰσπράξεων αὐτῶν κατὰ τὸ 1894, περὶ τὰς 230,000, ἐκ Ναξίας σμύριδος 400,000 καὶ ἐκ προξενικῶν τελῶν 515,000, ἐν ὅλῳ 1,145,000. Ἀφαιρέσει 100,000, καταβαλλομένων εἰς χρυσὸν πρὸς τοὺς προξενικοὺς ὑπαλλήλους, τοὺς μισθοδοτουμένους ἀπὸ 200 δρ. τὸν μῆνα καὶ κατωτέρω, ὑπολείπονται εἰς χρυσὸν εἰσπράξεις 1,045,000, ὧν ἡ νομισματικὴ διαφορὰ ἀνέρχεται εἰς 800,000 περίπου. Ποῦ ὅμως ἴχνος τοῦ ποσοῦ τούτου ἐν τοῖς τυχηροῖς ἐσόδοις καὶ ἐν τῇ νομισματικῇ ὑπερτιμήσει ἐξ ἐκτάκτων πόρων; Ἔστω καὶ τόδε μαρτύριον τρανὸν τῆς ἀτασθαλίας περὶ τὴν σύνταξιν τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ τὴν οἰκονομικὴν ἡμῶν διαχείρισιν. Μεταβαίνω δὲ νῦν, Κύριοι, εἰς τὴν ἐξέτασιν τῶν ἐξόδων τοῦ προκειμένου προϋπολογισμοῦ.

§126ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ (ἐξ ἀριστερῶν). Αὔριον, κύριε Εὐταξία.

§127ΡΟΥΚΗΣ. Ὄχι αὔριον· καθήσατε.

§128ΤΙΝΕΣ (ἐξ ἀριστερῶν). Αὔριον, αὔριον.

§129ΚΑΝΤΑΡΤΖΗΣ. Νὰ τελειώσῃ ὅμως αὔριον.

§130ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις. Ὥρα 10 καὶ 45′ μ. μ.