1892.12.23

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 27

τῆς 23 Δεκεμβρίου 1892.

(Τετάρτη).

Ὥρᾳ 6 μ. μ.

(Γενομένης ἀπαρτίας, ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τηλεγράφημα καπνοπωλῶν ἐξ Ἄργους πρὸς τὴν Α. Μ. τὸν Βασιλέα, πρὸς τὸν κ. Πρωθυπουργὸν, πρὸς τὸν Πρόεδρον τῆς Βουλῆς, πρὸς τὸν βουλευτὴν κ. Α. Γεωργαντᾶν καὶ πρὸς διαφόρους ἐφημερίδας, παραπονουμένων, ὅτι ἡ Ὑπομοιραρχία Ἄργους, συλλαβοῦσα αὐτοὺς ὡς ὑπόπτους, ζητεῖ παρ’ αὐτῶν τὴν παράδοσιν μηχανημάτων κοπῆς καπνοῦ, καὶ ὅτι ἀποστείλασα αὐτοὺς εἰς Ναύπλιον, ἐφυλάκισεν εἰς τὰς φυλακὰς τῶν ὑποδίκων.

§2Α. ΓΕΩΡΓΑΝΤΑΣ. Τηλεγράφημα πρὸς τὴν Α. Μεγαλειότητα καὶ πρὸς ὑμᾶς, κύριε Πρόεδρε, τηλεγράφημα πρὸς τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ πρὸς τοὺς ἀντιπροσώπους τοῦ ἔθνους ὤφειλε τὸ Προεδρεῖον λέξιν πρὸς λέξιν νὰ ἀναγνώσῃ πρὸς τὴν Βουλήν. Ἂν, κύριε Πρόεδρε, τὰ ἐν τῷ τηλεγραφήματι ἀναγραφόμενα ἦναι ἀληθῆ, βεβαιῶ τὴν Βουλήν, ὅτι ἀνετράπησαν οἱ ὅροι τῆς νομοθεσίας ἡμῶν. Ἂν ἐπὶ ἁπλῇ ὑπονοίᾳ συλλαμβάνωνται πολῖται καὶ σύρωνται εἰς τὰς φυλακὰς, ἀλλοίμονον καὶ εἰς ἡμᾶς καὶ εἰς αὐτούς! Πολλοὶ καπνοπῶλαι ἀναφέρονται εἰς τὸν Βασιλέα ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Ὑπομοιραρχία Ἄργους μᾶς συνέλαβεν, ἀπαιτοῦσα νὰ τῇ παραδώσωμεν μηχανήματα κοπῆς καπνοῦ, ἅτινα δὲν ἔχομεν, ὑποπτεύουσα, ὅτι τοιαῦτα ὑπάρχουσιν ἐν ταῖς οἰκίαις ἡμῶν. Μᾶς ἔπεμψεν εἰς τὴν Μοιραρχίαν Ναυπλίου, ἥτις μᾶς ἔθεσεν εἰς τὰς φυλακὰς τῶν ὑποδίκων. Δὲν ὑπάρχει ἆρά γε δι’ ἡμᾶς Σύνταγμα, οἵτινες πληρόνομεν καὶ φόρους καὶ ἐπιτήδευμα;» Δὲν γνωρίζω, ἂν ὑπάρχῃ διάταξις ἐν τῷ νόμῳ περὶ φορολογίας τοῦ καπνοῦ, καθ’ ἣν ἐπὶ ἁπλῇ ὑπονοίᾳ ἐπιτρέπεται νὰ συλλαμβάνηται ὁ καπνοπώλης καὶ νὰ φυλακίζηται. Ἀλλοίμονον δὲ, ἂν ὑπῆρχεν! Ὁπωσδήποτε ἡ Ὑπομοιραρχία ἔπρεπε νὰ παρουσιάσῃ ἔνταλμα συλλήψεως ἢ φυλακίσεως, ἢ βούλευμα τῆς δικαστικῆς ἐξουσίας, διὰ νὰ συλλάβῃ τοὺς παραπονουμένους καπνοπώλας καὶ τοὺς φέρῃ εἰς τὰς φυλακάς· τὸ νὰ τοὺς συλλαμβάνῃ δὲ ἐπὶ τῇ ἁπλῇ ὑπονοίᾳ ὅτι εἶχον μηχανήματα κοπῆς καπνοῦ, καὶ νὰ τοὺς φυλακίζῃ, εἶναι ἔγκλημα, εἶναι πρᾶξις ἐγκληματικὴ τῆς ἐξουσίας. Δὲν γνωρίζω δὲ ποῦ θὰ φθάσωμεν, καὶ αὐτὴ ἡ Κυβέρνησις ἴσως δὲν τὸ γνωρίζει, ἐὰν τοιαῦτα ἐξακολουθῇ μεταχειριζομένη ἡ ἐξουσία μέσα πρὸς πίεσιν καὶ κατάθλιψιν τῶν πολιτῶν. Δὲν πιστεύω νὰ ἦναι ψευδῆ τὰ ἐν τῷ τηλεγραφήματι ἀναγραφόμενα, καὶ δὲν τὸ πιστεύω, διότι τηλεγραφοῦσιν οἱ παθόντες φορολογούμενοι πρὸς τὸν σεβαστὸν ἡμῶν Βασιλέα, δὲν τὸ πιστεύω, διότι ἐτόλμησαν νὰ ἀναφερθῶσι πρὸς τὴν Κυβέρνησιν τοῦ τόπου καὶ πρὸς τὸν Πρόεδρον τῆς Βουλῆς, διότι τηλεγραφοῦσι πρὸς τοὺς ἀντιπροσώπους τοῦ ἔθνους. Δύναμαι, κύριοι συνάδελφοι, νὰ βεβαιώσω ὑμᾶς, ὅτι ὁ πρῶτος τῶν ἐν τῷ τηλεγραφήματι ὑπογεγραμμένων, ὁ Διαμαντόπουλος, πρὸ ἔτους ἐγκατέλειψε τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ, ὑπαξιωματικὸς ὤν, καὶ ἀπεφάσισε νὰ πορίζηται τὰ πρὸς τὸ ζῆν πωλῶν καπνόν. Δὲν γνωρίζει νὰ κόπτῃ καπνόν· τί μηχανήματα δύναται νὰ ἔχῃ αὐτὸς, καὶ πῶς ἐτόλμησεν ἡ Ὑπομοιραρχία νὰ συλλάβῃ πτωχοὺς φορολογουμένους, χωρὶς νὰ ἀνεύρῃ μηχανήματα, καὶ νὰ τοὺς θέσῃ εἰς τὰς φυλακάς; Ποῦ εἶναι τὸ σῶμα τοῦ ἐγκλήματος; Ὁ Ἰωάννης Τριπολιτσιώτης ὄχι μόνον δὲν γνωρίζει νὰ κόπτῃ καπνὸν, ἀλλ’ εἶναι καὶ ἀνήλικος. Μόνον ἕνα ἢ δύο ἐξ αὐτῶν δὲν γνωρίζω· ὅλοι οἱ ἄλλοι εἶναι ἄνθρωποι, οἵτινες δὲν γνωρίζουν οὔτε μὲ τὸ μαχαῖρι νὰ κόψουν καπνὸν, ὄχι μὲ μηχανήν. Ἀλλὰ καὶ ἂν ἔκοπτον ἢ κόπτουν καπνὸν, δὲν εἶχε δικαίωμα ἡ χωροφυλακὴ νὰ τοὺς συλλάβῃ ἄνευ ἐνδείξεων, καὶ χωρὶς νὰ ἀνεύρῃ μηχάνημά τι. Πῶς λοιπὸν τοὺς συνέλαβον καὶ τοὺς ἀπήγαγον εἰς τὰς φυλακάς; Ποῦ εὑρισκόμεθα; Μὴ νομίζετε, Κύριοι, τὸ πρᾶγμα μικρόν· σκεφθῆτε ὅτι εἶναι δέκα ἄνθρωποι εἰς τὰς φυλακὰς ἀδίκως! Μὴ τυχὸν ἡ Κυβέρνησις ὠθῇ τὰ πράγματα εἰς τὸ σημεῖον ἐκεῖνο, εἰς ὃ δὲν πρέπει νὰ τὰ ὠθῇ; Καὶ ἂν σήμερον φυλακισθῶσιν 10 καὶ αὔριον ἄλλοι 10, ποῦ θὰ φθάσωμεν; Θὰ φθάσωμεν εἰς τὴν οἰκίαν τοῦ Πρωθυπουργοῦ, καὶ ἐκεῖ θὰ ζητήσωμεν τὴν τιμωρίαν τῶν παρανομούντων. Φρονῶ, κύριε Πρόεδρε, ὅτι τὸ ἀδίκημα εἶναι μέγα διὰ τοὺς συμπολίτας μου, πτωχοὺς φορολογουμένους, καὶ παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ φέρῃ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὰ ἔγγραφα, δυνάμει τῶν ὁποίων συνελήφθησαν καὶ ἐφυλακίσθησαν· ἄλλως ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ ὑποθέσω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐν γνώσει παρανομεῖ.

§3ΡΙΚΑΚΗΣ. Νομίζω ὅτι τὸ καταγγελλόμενον περιστατικὸν εἶναι ἀρκετὰ σπουδαῖον, ἀποβλέπον τὴν προσωπικὴν ἐλευθερίαν. Καταγγέλλεται ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τοσοῦτον ἐπισήμως καὶ ὑποστηρίζεται ὑπὸ τοῦ κ. συναδέλφου περιστατικόν, ὅπερ δὲν δύναται, ἐὰν ἦναι ἀληθὲς, παρὰ νὰ ἐμποιήσῃ μεγάλην ἐντύπωσιν, ἰδίως διότι καταγγέλλεται παράνομος σύλληψις καὶ φυλάκισις ἐν πρωτευούσῃ, ἔνθα ἑδρεύουσι δύο ἀνώταται δικαστικαὶ ἐξουσίαι. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν πρέπει νὰ μείνῃ ἐπὶ πολὺ ὑπὸ τὰς ἐντυπώσεις τῆς ἀναπτύξεως τοῦ κ. συναδέλφου, καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ζητήσῃ τηλεγραφικῶς πληροφορίας ἀπὸ τὸν Εἰσαγγελέα τῶν Ἐφετῶν, καὶ κατὰ τὴν αὐριανὴν συνεδρίασιν νὰ τὰς ἀνακοινώσῃ εἰς τὴν Βουλήν.

§4Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Τὸ τηλεγράφημα ἀπηυθύνετο καὶ πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν. Ἐζήτησα ἀμέσως πληροφορίας, τὴν ἀπάντησιν δὲ, ἣν θὰ λάβῃ τὸ Ὑπουργεῖον, θ’ ἀνακοινώσω, καὶ τότε θ’ ἀναπτύξωμεν τὰ τοῦ θέματος, διότι ἤδη ἀγνοοῦμεν κατὰ πόσον ἔχουσι βάσιν τὰ καταγγελλόμενα.

§5ΣΥΝΟΔΙΝΟΣ. Εἶναι γνωστὸν, Κύριοι, ὅτι μετὰ 8 ἢ 10 ἡμέρας λήγει ἡ σύμβασις μετὰ τῆς Ἑλληνικῆς Ἀτμοπλοϊκῆς Ἑταιρίας, δυνάμει τῆς ὁποίας τὰ ἀτμόπλοια αὐτῆς προσεγγίζουσιν εἰς ὅλας τὰς νήσους καὶ εἰς τὰ διάφορα μέρη τοῦ Κράτους, ἅτινα ἀποτελοῦσι τὰς μὴ προσοδοφόρας γραμμάς. Καὶ εἶναι μὲν ἀληθὲς, ὅτι ὁ κ. Πρωθυπουργὸς διεβεβαίωσε τοὺς ἐνδιαφερομένους Βουλευτὰς, ὅτι θὰ ληφθῇ πρόνοια περὶ τῆς συγκοινωνίας τῶν μερῶν τούτων, καὶ ὅτι θ’ ἀναγραφῇ ἐν τῷ προϋπολογισμῷ ἀνάλογος πίστωσις πρὸς ἐπιχορήγησιν, ἀλλ’ ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τοιαύτη πίστωσις πρὸς ἐπιχορήγησιν δὲν ἀνεγράφη, μετὰ 8 δὲ ἕως 10 ἡμέρας λήγει ἡ σύμβασις, κατὰ συνέπειαν παύει καὶ ἡ συγκοινωνία τῶν διαφόρων νήσων. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ πρόνοιαν πρὸ τῆς λήξεως τῆς συμβάσεως· δὲν βλέπω δὲ τὴν πρόνοιαν ταύτην ἐν τῷ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίῳ περὶ τελῶν ἀγκυροβολίας καὶ φαρικῶν, διότι ἐν αὐτῷ μόνον περὶ τῆς ταχυδρομικῆς κινήσεως ἐλήφθη πρόνοια, οὐχὶ δὲ καὶ περὶ τῆς συγκοινωνίας τῶν διαφόρων μερῶν τῶν ἀγόνων γραμμῶν. Παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ πρόνοιαν περὶ τούτου πρὸ τῆς λήξεως τοῦ ἔτους, διότι ἄλλως δὲν θὰ δυνηθῶμεν νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὰς πατρίδας μας.

§6ΣΠ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον ἐψηφίσθη νόμος, δι’ οὗ ἐπεβάλλετο φόρος ἐπὶ τῶν ἑσπεριδοειδῶν στρεμματικός. Ὁ τρόπος οὗτος τῆς φορολογίας, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸν κλάδον αὐτὸν τῆς γεωργίας καὶ ἐν γένει τὸν κλάδον τῆς κηπουρικῆς, εἶναι ἄδικος καὶ διὰ τὴν Πολιτείαν καὶ διὰ τοὺς παραγωγοὺς ἐν γένει, πρὸ πάντων δὲ σήμερον, ὅτε καὶ ἐπιζήμιος εἶναι, ἕνεκα τῆς ψωριάσεως, ἥτις κατέστρεψε μὲν τὸν καρπὸν, καταστήσασα αὐτὸν μὴ ἐμπορεύσιμον, ἐπαπειλεῖ δὲ σπουδαίως αὐτὴν τὴν ὕπαρξιν τῶν δένδρων, καὶ ἔχει φέρει εἰς πλήρη ἀποθάῤῥυνσιν τοὺς ἰδιοκτήτας, οἵτινες δὲν ἀνέλαβον εἰσέτι ἐκ τῶν καιρίων τραυμάτων, ἅτινα τοῖς ἐπέφερεν ἡ κομμίασις. Περὶ τούτου ἔσχον τὴν τιμὴν νὰ λάβω συνέντευξιν μετὰ τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, ἐξ ὀνόματος πολλῶν κτηματιῶν τῆς Τροιζηνίας, καθ’ ἣν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς μοὶ ἔδωκε τὴν διαβεβαίωσιν, ὅτι ἐν τῇ συνόδῳ ταύτῃ θέλει ζητήσει παρὰ τῆς Βουλῆς νὰ μεταβληθῇ ὁ στρεμματικὸς φόρος εἰς φόρον ἐπὶ τῆς ἐξαγωγῆς. Ἐπειδὴ ὅμως οὐδὲν μέχρι τοῦδε ἐγένετο, παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ μᾶς εἴπῃ, ἂν σκοπῇ νὰ ζητήσῃ τὴν μετατροπὴν ταύτην, ἢ οὔ. Τὸν παρακαλῶ δὲ ἤδη, διότι πᾶσα μετατροπὴ πρέπει νὰ λάβῃ χώραν πρὸ τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἂν σκοπῇ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς νὰ πράξῃ τοῦτο, τὸν παρακαλῶ νὰ ἀπαλλάξῃ ἐντελῶς τῆς φορολογίας τοὺς ψωραλέους, οὕτως εἰπεῖν, ἑσπεριδοειδεῖς καρποὺς, ὡς μὴ ἐμπορευσίμους. Τὸν παρακαλῶ δὲ κατὰ τοσοῦτον ἐλευθέρως, καθ’ ὅσον ἡ ἐμὴ ἐν Πόρῳ ἰδιοκτησία οὐδεμίαν βλάβην ἐκ τῆς νόσου ὑπέστη, καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι δυνάμει τῶν μέτρων, ἅτινα ἔλαβον, θέλω ἀποφύγει ἐντελῶς τὴν ὀχληρὰν ταύτην ἐπίσκεψιν, καὶ ἑπομένως δὲν δύναμαι νὰ ἐκληφθῶ, ὅτι κινοῦμαι εἰς τὴν παράκλησίν μου ταύτην ἐξ ἰδιοτελοῦς σκοποῦ.

§7Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Διὰ τὴν συμμετοχὴν τῆς Ἑλλάδος εἰς τὴν ἔκθεσιν τοῦ Σικάγου ἐδόθη πίστωσις διὰ Β. Διατάγματος ἐκ 50,000 δραχμῶν. Ἐννοεῖται, ὅτι ἡ πίστωσις αὕτη ἦτο ἀνεπαρκὴς, καὶ ἦτο ἀπαρχὴ μόνον τῶν δαπανῶν, αἵτινες δὲν θέλουσιν ἐπιβαρύνει καθ’ ὁλοκληρίαν τὸ Δημόσιον, διότι ἐν πολλοῖς θὰ ὑπάρξῃ ἀπόδοσις ἐκ τῆς πωλήσεως τῶν ἀποστελλομένων εἰδῶν. Ἤδη παρίσταται ἀνάγκη περαιτέρω πιστώσεως ἐξ 100,000 δραχμῶν, καὶ περὶ τούτου ὑποβάλλω νομοσχέδιον.

§8ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Διατὶ δὲν ἀναγράφετε ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τὴν δαπάνην;

§9Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Διότι ἐγένετο ἡ δαπάνη κατὰ τὸ 1892. Ζητεῖται ἡ πίστωσις πρὸς πληρωμὰς κατόπιν ἀναληφθεισῶν ὑποχρεώσεων.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 97).

§11Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐγένετο ἐπερώτησις περὶ τοῦ φόρου τοῦ ἐπιβαλλομένου ἐπὶ τῶν ἑσπεριδοειδῶν. Περὶ τούτου, ὅτε ἐψηφίσθη ὁ νόμος ὁ περὶ φόρου ἐπὶ τῶν προϊόντων τῆς γῆς καὶ ἐπὶ τῶν ζώων, ἔλαβον τὴν ἀφορμὴν νὰ εἴπω, ὅτι, καίτοι ἐν τῷ νόμῳ ἀνεγράφετο ὁ φόρος οὗτος ὡς στρεμματικός, ἂν ἀπεδεικνύετο ὅτι οἱ ἰδιοκτῆται προετίμων τοῦ στρεμματικοῦ φόρου τὸν φόρον ἐπὶ τῆς ἐξαγωγῆς, ὁποῖος ὑπῆρχεν ἐπὶ τῇ καταργήσει τῇ ἐπελθούσῃ μετὰ τὴν ἀσθένειαν τῶν δένδρων, δὲν θὰ ὑπῆρχε δυσκολία, ὅπως ἀποδεχθῶμεν τὸ σύστημα τοῦτο. Ἔκτοτε ἐγένετο ἐξέτασις περὶ τοῦ θέματος, καὶ τῷ ὄντι φαίνεται ὑφισταμένη γενικωτέρα γνώμη ὑπὲρ τοῦ παλαιοῦ συστήματος, τουτέστι τῆς ἐπιβολῆς φόρου κατὰ τὴν ἐξαγωγὴν καὶ τὴν μεταφοράν, καὶ τοιοῦτον νομοσχέδιον ὑπεβλήθη. Εἰς τὴν σύστασιν τοῦ κ. Βουλευτοῦ, ὅπως τὰ μὴ ὑγιᾶ ἀπαλλαγῶσι τοῦ φόρου, διότι δὲν εἶναι ἐμπορεύσιμα, ἀπαντῶ, ὅτι κατὰ τὸ σύστημα, ὅπερ εἰσάγομεν, ταῦτα δὲν ὑποβάλλονται εἰς φορολογίαν. Κατὰ τὸ ὑφιστάμενον σύστημα τῆς φορολογίας, πληρόνουσι φόρον, διότι ἡ στρεμματικὴ φορολογία δὲν ποιεῖται διάκρισιν. Προκειμένου ὅμως περὶ φορολογίας τῶν ἐξαγομένων, ἐπειδὴ ἐξάγονται μόνον τὰ ἐμπορεύσιμα, ἱκανοποιεῖται ὁ κ. Βουλευτὴς ἄνευ οὐδεμιᾶς περὶ τούτου παρ’ ἡμῶν εἰδικῆς προνοίας.

§12ΣΚΟΥΛΟΥΔΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν). Προχθὲς ὁ κύριος Βουλευτὴς Πυλίας ἐζήτησε νὰ πληροφορήσω τὴν Βουλήν, τίνες λόγοι ὑπηγόρευσαν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν νὰ προβῇ εἰς τὴν ἐν τῇ δημοπρασίᾳ ἑνοποίησιν τῆς χορηγίας τῶν τροφῶν τῶν πληρωμάτων, καὶ ἂν ἐκ τῆς ἑνοποιήσεως ταύτης θὰ προέλθῃ ὠφέλεια ἢ ζημία εἰς τὸ Δημόσιον. Ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν φρονεῖ ἀδιστάκτως, ὅτι διὰ τῆς ἑνοποιήσεως τῆς χορηγίας τῶν τροφίμων εἰς τὰ πληρώματα τῶν στόλων θέλει ἐπέλθει ὠφέλεια εἰς τὸ Δημόσιον καὶ βελτίωσις ὡς πρὸς τὴν ποιότητα τῶν χορηγουμένων τροφίμων. Εἶναι ἀληθές, ὅτι μέχρι τοῦδε ἡ μειοδοσία τῶν τροφίμων διὰ τὰ πληρώματα τῶν πλοίων τῶν ναυλοχούντων ἐν Πειραιεῖ καὶ ἐν Σαλαμῖνι καὶ διὰ τὰ πληρώματα τοῦ Ναυστάθμου, ἐγίνετο χωριστή, τουτέστιν ἐνηργεῖτο ἰδίᾳ δημοπρασία διὰ τὸν οἶνον, ἰδίᾳ διὰ τὸ κρέας, ἰδίᾳ διὰ τὸν ἄρτον καὶ ἰδίᾳ διὰ τὰ λοιπὰ τρόφιμα, τὰ ὄσπρια, τὸν καφὲ καὶ τὴν ζάκχαριν. Ἡ δὲ κατάτμησις τῆς χορηγίας τῶν τροφίμων τούτων παρεῖχε πράγματι τὴν εὐκολίαν εἰς πολλούς, καὶ μάλιστα εἰς μικρούς, πολλάκις δὲ καὶ ἀγνώστους, νὰ προσέρχωνται εἰς τὸν διαγωνισμόν. Ἐκ τούτου δὲ ὁ διαγωνισμὸς διεξήγετο μετὰ πείσματος, καὶ οὐχὶ σπανίως κατέληγεν εἰς προσφορὰς τιμῶν εὐτελεστάτων. Ἐκ τῶν προσερχομένων ὅμως τούτων εἰς τὸν διαγωνισμὸν ἄλλοι προσήρχοντο ἐπὶ μόνῳ τῷ σκοπῷ τοῦ νὰ ἀποσπάσωσιν ἐκ τῶν ἀντιπάλων χρηματικόν τι δῶρον, ὅπως ἀποσυρθῶσι κατόπιν τοῦ ἀγῶνος, ἄλλοι δέ, ὅσοι τυχὸν ἤθελον ἐπιτύχει νὰ λάβωσι μέρος εἰς τὴν προμήθειαν τῶν τροφίμων, μὴ ἔχοντες ἐπαρκῆ χρηματικὰ μέσα, ἠναγκάζοντο νὰ καταφεύγωσι κατόπιν εἰς ἄλλους κεφαλαιούχους, εἰς οὓς κατέβαλλον τόκους βαρεῖς διὰ τὰ χρήματα, ἅτινα ἐδανείζοντο παρ’ αὐτῶν, ἁδρὰς προμηθείας, καὶ πολλάκις μεγάλην μερίδα ἐκ τοῦ κέρδους. Ἀλλὰ πάντα ταῦτα ἐννοεῖται, ὅτι κατέληγον εἰς βάρος τοῦ Δημοσίου, διότι ὅλα προσετίθεντο εἰς τὴν τιμήν, τὴν ὁποίαν προσέφερον κατὰ τὴν μειοδοσίαν. Πολλάκις μάλιστα οἱ μικροπρομηθευταὶ οὗτοι ἀναγκάζονται νὰ ἀγοράζωσι τὰ χορηγούμενα εἴδη καὶ ἐπὶ πιστώσει, τούτου δ’ ἕνεκα τὰ ἀγοράζουσιν εἰς τιμὰς οὐ μόνον μὴ ἀπολειπούσας εἰς αὐτοὺς κέρδος, ἀλλὰ προξενούσας καὶ ζημίας· ἀπὸ τῆς ζημίας ταύτης προσπαθοῦσιν, ἐννοεῖται, κατόπιν νὰ ἀπαλλαγῶσι διὰ παντοίων μέσων, καὶ δὴ διὰ πλαγίων, τουτέστι προσπαθοῦσι νὰ χορηγῶσι τρόφιμα κατωτέρας ποιότητος, εἴτε εἰς ποσότητα ἀνακριβῆ. Ἐξασκεῖται βεβαίως ὁ ἔλεγχος ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων κατὰ τῶν προμηθευτῶν τούτων, ἀλλ’ εἶναι ἀνιαρὸν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν νὰ παραμονεύῃ καὶ νὰ ἀνιχνεύῃ ἑκάστην πρωΐαν τὰς τάσεις ταύτας τῶν μικροπρομηθευτῶν, αἵτινες οὐδόλως ἀπίθανον, ὅτι ἐπιτυγχάνουσιν ἐνίοτε, πρὸς βλάβην τοῦ δημοσίου συμφέροντος καὶ κυρίως πρὸς βλάβην τῆς ποιότητος τῆς τροφῆς τῶν πληρωμάτων. Ἰδίως κατὰ τῆς κακῆς ποιότητος τῶν τροφίμων ἐγένοντο πολλάκις παράπονα καὶ παραστάσεις πρὸς τὴν κεντρικὴν ὑπηρεσίαν· καὶ εἶναι μὲν ἀληθὲς, ὅτι οἱ ἀξιωματικοὶ οἱ τεταγμένοι εἰς τὴν ἐπίβλεψιν καὶ παραλαβὴν τῶν τροφίμων ἀποῤῥίπτουσι συχνὰ τὰ μὴ καλῆς ποιότητος, ἀλλὰ καὶ αὐτὴ ἡ ἀπόῤῥιψις φέρει διατάραξιν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, διότι ἀπὸ τῆς στιγμῆς, ἀφ’ ἧς ἀποῤῥίπτονται τὰ κακῆς ποιότητος τρόφιμα, ὡς π. χ. ἐν τῷ Ναυστάθμῳ, μέχρι τῆς στιγμῆς, καθ’ ἣν θὰ φέρωσι νέα καλῆς ποιότητος, παρέρχεται πολὺς χρόνος· συνέβη δὲ πολλάκις οἱ ναῦται νὰ μὴ ἔχωσι τὸ γεῦμα αὐτῶν ἕτοιμον κατὰ τὴν κεκανονισμένην ὥραν. Ἐνῷ λοιπὸν ὡς ἐκ τῆς διαιρέσεως τῶν χορηγουμένων εἰδῶν ἡ κεντρικὴ ὑπηρεσία πολλάκις ἤκουσε παράπονα, τοὐναντίον, ὅπου ἐφηρμόσθη τὸ σύστημα τῆς ἑνιαίας χορηγίας τῶν τροφίμων, εἴχομεν λίαν εὐάρεστα ἀποτελέσματα, καὶ τοῦτο σχεδὸν διαρκῶς. Οὕτως ἐν Πόρῳ ἡ χορηγία τῶν τροφίμων γίνεται ἑνιαία, πάντες δὲ οἱ ἀξιωματικοί, οἱ ἐκεῖ χρηματίσαντες, ἀνώτεροι καὶ κατώτεροι, ἐκφράζονται μετ’ ἄκρας εὐαρεσκείας περὶ τῆς λειτουργίας τοῦ συστήματος καὶ περὶ τῆς καλῆς ποιότητος τῶν τροφῶν. Καὶ τὸ πρᾶγμα ἐξηγεῖται· διότι, ὅταν συμβαίνῃ εἷς προμηθευτὴς ὅλων τῶν εἰδῶν τῶν τροφίμων νὰ ὑφίσταται ἐπί τινος εἴδους μικρὰν ζημίαν, ἐπὶ τῶν ἄλλων συνήθως ἔχει κέρδος, αὐτὸ δὲ τὸ συμφέρον του τὸν καλεῖ νὰ ἐκπληροῖ εὐσυνειδήτως τὰς ὑποχρεώσεις του, διὰ νὰ μὴ γείνῃ ἔκπτωτος καὶ ἀπολέσῃ οὕτω τὸ κέρδος, τὸ προερχόμενον ἐκ τῆς ἐπωφελοῦς εἰς αὐτὸν μερίδος τῆς χορηγίας. Διὰ τοὺς λόγους τούτους, ἡ ὑπηρεσία ἐνόμισε καλὸν νὰ δοκιμάσῃ ἐφέτος τὸ σύστημα τῆς ἑνιαίας χορηγίας καὶ ἐν Πειραιεῖ, ὅπου συνήθως ἐκτίθεται κατ’ εἶδος ἡ τροφοδοσία διὰ τὰ πληρώματα τῶν ἐκεῖ ναυλοχούντων βασιλικῶν πλοίων, τῶν ἐν Σαλαμῖνι καὶ ἐν τῷ Ναυστάθμῳ. Ἐκ δὲ τῶν μέχρι τοῦδε γενομένων προσφορῶν κατὰ τὴν ἐνεργηθεῖσαν ἤδη πρώτην μειοδοσίαν, εὐλόγως ἐλπίζει ἡ ὑπηρεσία, ὅτι καὶ ἐν Πειραιεῖ θέλει ἐπιτύχει τὸ σύστημα τοῦτο. Ἄλλως τε, ἐπειδὴ θὰ ἐπαναληφθῇ μετ’ ὀλίγας ἡμέρας διὰ τελευταίαν φορὰν ἡ μειοδοσία, δύνανται καὶ οἱ μικροὶ κεφαλαιοῦχοι νὰ λάβωσι μέρος εἰς αὐτήν. Δύνανται μάλιστα, συνεννοούμενοι, νὰ ἀναδείξωσιν ἕνα ἀντιπρόσωπον μεταξὺ αὐτῶν, ὅστις ἐπ’ ὀνόματί των νὰ λάβῃ μέρος εἰς τὸν συναγωνισμὸν, καὶ νὰ ἐπιζητήσωσι τὴν ὅλην χορηγίαν, διανεμόμενοι τὴν παροχὴν ἑκάστου εἴδους. Ὁ κ. Βουλευτὴς προχθὲς, ἀναπτύσσων τὴν ἐπερώτησίν του, εἶπεν ὅτι τὸ ποσὸν τῶν 15,000 δραχμῶν, ὅπερ ἐτάχθη ὡς ἐγγύησις ἐν τῇ προκειμένῃ μειοδοσίᾳ, εἶναί τι ὑπερβολικόν...

§13ΣΑΚΚΗΣ. Εἶπον ὅτι εἶναι ὀλίγοι οἱ δυνάμενοι νὰ δώσουν τόσην ἐγγύησιν.

§14ΣΚΟΥΛΟΥΔΗΣ. .. ἑπομένως ἀποκλείει τοὺς μικροὺς κεφαλαιούχους. Καὶ καθ’ ὅσον μὲν ἀφορᾷ εἰς τούτους, νομίζω ὅτι κατέδειξα ἐπαρκῶς τοὺς λόγους, δι’ οὓς ἡ ὑπηρεσία δὲν θεωρεῖ τὴν συμμετοχὴν αὐτῶν εἰς τὸν διαγωνισμὸν ὡς λυσιτελῆ. Καθ’ ὅσον δ’ ἀφορᾷ εἰς τὴν ἐγγύησιν αὐτὴν καθ’ ἑαυτὴν, ὅταν ἀναλογισθῇ τις, ὅτι ἡ ὅλη δοσοληψία διὰ τὴν ἐτησίαν προμήθειαν τῶν τροφίμων τοῦ στόλου ὑπερβαίνει τὸ 1,200,000 δραχμῶν, καὶ ὅτι ἐνδέχεται ἀπρόοπτόν τι περιστατικὸν νὰ ἐπιφέρῃ οὐσιώδη ὑπερτίμησιν εἰς τὰ εἴδη τὰ εἰσαγόμενα ἰδίως ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, νομίζω ὅτι δὲν θὰ ἐπιμείνῃ φρονῶν, ὅτι τὸ ποσὸν αὐτὸ τῶν 15,000 δραχμῶν εἶναι μέγα. Τοὐναντίον μάλιστα, ἴσως εἶναι καὶ μικρὸν, διότι κατὰ τοὺς ὅρους τῆς ἐγγυήσεως δύναται νὰ κατατεθῇ εἴτε εἰς μετρητὰ, εἴτε εἰς ἐθνικὰ χρεώγραφα εἰς τὴν τιμὴν τῆς ἐκδόσεώς των, τὸ ὁποῖον σημαίνει, ὅτι τὸ ποσὸν τῶν 15,000 δραχμῶν δύναται νὰ κατέλθῃ καὶ μέχρι τῶν 10,000 δραχμῶν περίπου.

§15ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ποία ἀναλογία ὑπάρχει μεταξὺ τῶν γενομένων προσφορῶν ἑνωτικῶς καὶ τῶν γενομένων κεχωρισμένως κατ’ εἶδος;

§16ΣΚΟΥΛΟΥΔΗΣ. Δὲν δυνάμεθα νὰ φέρωμεν σύγκρισιν ἀκριβῆ, διότι, ὡς εἶπον, μόνον ἐν Πειραιεῖ ἡ μειοδοσία ἐγένετο κατ’ εἶδος, ἐν δὲ Πόρῳ—καὶ ἀναφέρω ἰδίως τὸν Πόρον, καίτοι ὑπάρχουσι καὶ ἄλλοι λιμένες τοῦ Κράτους, εἰς οὓς αἱ μειοδοσίαι πρὸς χορηγίαν τῶν τροφίμων γίνονται ἡνωμέναι, διότι ἐν Πόρῳ ἔχομεν τὸν μεγαλείτερον ἀριθμὸν ναυτῶν μετὰ τὰ τρία σημεῖα, περὶ ὧν πρόκειται νῦν, τουτέστι τὸν Πειραιᾶ, τὴν Σαλαμῖνα καὶ τὸν Ναύσταθμον, — ἐν Πόρῳ, λέγω, αἱ τιμαί εἰσι κατά τι ἀνώτεραι τῶν ἐν Πειραιεῖ προσφερομένων, ἀλλὰ τοῦτο συμβαίνει οὐχὶ διότι ἡ χορηγία εἶναι ἡνωμένη, ἀλλὰ διότι ὁ Πόρος ἀπέχει πλειότερον τῶν κεντρικῶν ἀγορῶν, ἐν αἷς εἰσιν ἀποθηκευμένα τὰ διάφορα εἴδη τῶν τροφίμων. Ἐν συγκρίσει λοιπὸν αἱ τιμαὶ τοῦ Πόρου εἰσὶ συνήθως κατά τι ἀνώτεραι τῶν τιμῶν, αἱ ὁποῖαι προσφέρονται ἐν Πειραιεῖ· ἀλλὰ τοῦτο, ἐπαναλαμβάνω, ἐξηγεῖται, διότι ἐν Πόρῳ δὲν ὑπάρχουσιν αἱ εὐκολίαι, αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουσιν ἐν Πειραιεῖ, οὔτε τόσον πολυάριθμοι εἶναι οἱ κάτοικοι τοῦ μέρους ἐκείνου, οὔτε ἀλευρόμυλοι ὑπάρχουσιν, οὔτε ἀποθῆκαι δημητριακῶν καὶ ὀσπρίων, καὶ αὐτοῦ δὲ τοῦ κρέατος ἡ μεταφορὰ ἐπίσης γίνεται διὰ θαλάσσης. Ταῦτα ἐξηγοῦσι, διατὶ αἱ τιμαὶ ἐν Πόρῳ ἦσαν πάντοτε κατά τι ἀνώτεραι· ἀλλ’ οὐδόλως πρέπει τοῦτο νὰ ἀποδοθῇ εἰς τὸ ὅτι ἡ μειοδοσία ἐγένετο ἑνωτική.

§17ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ὥστε σήμερον αἱ τιμαὶ τῶν γενομένων προσφορῶν εἶναι ἀνώτεραι ἐκείνων, αἵτινες προσηνέχθησαν πέρυσι;

§18ΣΚΟΥΛΟΥΔΗΣ. Δὲν εἶπον τοῦτο· εἶπον, ὅτι πέρυσι μεταξὺ τῆς μειοδοσίας τῆς γενομένης κατ’ εἶδος ἐν Πειραιεῖ καὶ τῆς ἡνωμένης, τῆς λαβούσης χώραν ἐν Πόρῳ, αἱ τιμαὶ αἱ προσενεχθεῖσαι ἐν Πόρῳ ἦσαν κατά τι ἀνώτεραι τῶν τιμῶν τῶν προσενεχθεισῶν ἐν Πειραιεῖ· καὶ ἐξήγησα διὰ τίνας λόγους ἐν Πόρῳ αἱ τιμαὶ παρουσιάζονται συνήθως κατά τι ὑψηλότεραι· ἐφέτος ὅμως αἱ τιμαὶ αἱ μέχρι τοῦδε κατὰ τὴν μειοδοσίαν προσενεχθεῖσαι, καίτοι ἡ ἀγοραία τιμή τινων ἐκ τῶν κυριωτέρων εἰδῶν εἶναι πολὺ ἀνωτέρα τῆς περισυνῆς, οἷον ἡ τιμὴ τοῦ κρέατος, ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου καὶ ἡ τιμὴ τῶν ἐλαιῶν, αἱ μέχρι τοῦδε προσενεχθεῖσαι τιμαὶ μᾶς παρέχουσι, λέγω, τὴν ἐλπίδα, ὅτι δὲν θὰ ὑπερβῶμεν ἐπὶ τοῦ ὅλου τὰς τιμὰς, τὰς ὁποίας πέρυσιν ἐπληρώσαμεν.

§19ΣΠ. Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἀναγκάζομαι νὰ δώσω μίαν ἐξήγησιν εἰς τὴν παράκλησίν μου, ὄχι τόσον ἕνεκα τῆς ἀντιφάσεως, ἣν ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εὗρεν εἰς τὰ παρ’ ἐμοῦ πρὸ ὀλίγου λεχθέντα,—διότι ἐπὶ τοιούτων ἀντιφάσεων, καὶ ἂν πράγματι ὑπῆρχον, οὐδὲ τὴν ἐλαχίστην προσοχὴν σκοπῶ ποτὲ νὰ δώσω,—ἀλλὰ χάριν καὶ πρὸς ὄφελος τῶν παραγωγῶν. Ἀληθῶς τὰ ψωραλέα ἑσπεριδοειδῆ προϊόντα πωλοῦνται, ἀλλὰ στέλλονται πρὸς κατανάλωσιν εἰς τὰ πέριξ τοῦ τόπου τῆς παραγωγῆς μέρη· δὲν ἀποτελοῦσιν ὅμως ἐμπορεύσιμον ὕλην, οἵα λέγεται ἡ στελλομένη εἰς τὰς ἐμπορικὰς ἀγορὰς, ὡς ἐν παραδείγματι εἰς τὰς ἐν Κωνσταντινουπόλει, Τεργέστῃ, Θεσσαλονίκῃ κλπ. Ἐκτὸς δὲ τούτου, καὶ ἡ τιμὴ τούτων εἶναι κατὰ τὰ ¾ μικροτέρα τῶν ὑγιῶν προϊόντων. Ὁ λόγος δὲ, ὁ ὁποῖος μὲ ἀναγκάζει νὰ ἐπιμείνω ἀπὸ τοῦδε εἰς τὴν παράκλησίν μου ταύτην, εἶναι, ὅτι ἐλπίζω περισσότερον νὰ εἰσακουσθῶ παρὰ τοῦ ἀξιοτίμου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ἤδη, πρὶν ἢ ὑποβληθῇ ἡ περὶ οὗ ὁ λόγος μετατροπὴ τοῦ φόρου, ἢ κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ εἰδικοῦ περὶ ταύτης νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον μετ’ ὀλίγον, κατὰ τὴν ὑπόσχεσιν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ,—διὸ καὶ τὸν εὐχαριστῶ,—θέλει ὑποβληθῆ.

§20ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν). Ὁ ἐξ Ἄρτης ἀξιότιμος Βουλευτὴς ὑπέβαλε τὴν ἑξῆς ἐπερώτησιν (ἀναγινώσκει): «Παρακαλεῖται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ ὑποβάλῃ σημείωσιν τῶν ὁδῶν, διὰ τὴν κατασκευὴν τῶν ὁποίων ὑπεγράφη συμβόλαιον μεταξὺ τοῦ Δημοσίου καὶ ἐργολάβου, τὴν συνομολογηθεῖσαν δι’ ἑκάστην αὐτῶν δαπάνην, τὸ συντελεσθὲν μέρος ἑκάστης καὶ τί ὑπολείπεται ὅπως ἐκτελεσθῇ». Καταθέτω πίνακα, ἐν τῷ ὁποίῳ ὁ κ. Βουλευτὴς θὰ εὕρῃ κατὰ νομοὺς καὶ κατὰ τάξιν ὁδῶν τὸν κατάλογον τῶν ὁδῶν, τὸ ὄνομα τοῦ ἐργολάβου, τὴν ἡμερομηνίαν τῆς ἐγκριτικῆς διαταγῆς, τὰ ποσὰ τὰ ἐγκριθέντα, τὰ ποσὰ τὰ πληρωθέντα καὶ τὰ ποσὰ τὰ ὀφειλόμενα.

§21ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ταῦτα εἶναι γενικοῦ ἐνδιαφέροντος, καὶ παρακαλῶ νὰ τυπωθῶσιν.

§22ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Μάλιστα ἂς τυπωθῶσιν. Ὁ αὐτὸς κ. Βουλευτὴς ἐζήτησε, δεύτερον, «πίνακα ἐμφαίνοντα τὰ διὰ τὸ ταμεῖον τῆς Ὁδοποιΐας προϋπολογισθέντα ἔσοδα κατὰ κεφάλαιον καὶ ἄρθρον διὰ τὰ ἔτη 1890, 1891 καὶ 1892». Τὰ προϋπολογισθέντα ἔσοδα ἀναγράφονται εἰς τοὺς ὑποβληθέντας ἐγκαίρως προϋπολογισμοὺς ἐν τῇ Βουλῇ. Ἐπειδὴ ὅμως ὑποθέτω, ὅτι ὁ κ. Βουλευτὴς δὲν τοὺς ἔχει, καταθέτω πάλιν τοὺς προϋπολογισμοὺς αὐτοὺς, ὅπως δυνηθῇ νὰ τοὺς μελετήσῃ. Τρίτον, ἐζήτησε «πίνακα ἐμφαίνοντα τὰ βεβαιωθέντα ἐκ τῶν ἐσόδων τούτων καθ’ ὅλην τὴν χρῆσιν τῶν ἐτῶν 1887–1892». Τὴν ἐπερώτησιν ταύτην πρέπει νὰ ἀπευθύνῃ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, διότι τὸ ταμεῖον τῆς Ὁδοποιΐας εἶχε μόνον τὰ ποσὰ τὰ εἰσαχθέντα εἰς τὸ ταμεῖον, καὶ ὄχι τὰ βεβαιωθέντα· τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν θὰ δυνηθῇ εὐκόλως νὰ δώσῃ εἰς τὸν κ. Βουλευτὴν τὰς πληροφορίας, ἂν ζητήσῃ ταύτας παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν εἶχε μόνον κατάλογον τῶν εἰσαχθέντων εἰς τὸ ταμεῖον τῆς Ὁδοποιίας κατὰ τὰ περὶ τούτου ἐκδοθέντα γραμμάτια ὑπὸ τοῦ ταμείου.

§23ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Καταθέτετε τὸν κατάλογον;

§24ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐγὼ καταθέτω μόνον τὸν κατάλογον τῶν εἰσαχθέντων. Σᾶς ἔχω ἐδῶ μίαν σημείωσιν, ἐν τῇ ὁποίᾳ θέλετε εὕρει τὰ εἰσαχθέντα κατὰ τὸ ἔτος 1889, ἀλλὰ μόνον περὶ τῶν εἰσαχθέντων. Τέταρτον, ἐζήτησε «τὰ εἰσπραχθέντα ἐξ αὐτῶν». Καὶ αὕτη δὲν εἶναι ἐρώτησις, εἰς τὴν ὁποίαν δύναται νὰ ἀπαντήσῃ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν· τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν εἶναι ἁρμόδιον νὰ ἀπαντήσῃ περὶ εἰσπραχθέντων. Πέμπτον, ἐζήτησε «τὰ διὰ τὸ αὐτὸ ταμεῖον προϋπολογισθέντα ἔξοδα διὰ τὰ αὐτὰ τρία ἔτη, καὶ τὰ ἀναγνωρισθέντα τοιαῦτα ἔξοδα καθ’ ὅλην τὴν χρῆσιν τῶν ἐτῶν 1890, 1891 καὶ 1892 μέχρι τέλους Νοεμβρίου 1892». Αὐτὰ θὰ τὰ εὕρῃ ἐν τῷ ἀπολογισμῷ τοῦ 1892, τὸν ὁποῖον καὶ καταθέτω. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ κατὰ τὸ 1891 καὶ 1892 ἐνταλθέντα, δύναμαι νὰ δώσω τὴν πληροφορίαν ταύτην εἰς τὸν κ. Βουλευτὴν, ἀλλ’ ὄχι διὰ τὰ πληρωθέντα, διότι τὰ ἐνταλθέντα εἶναι γνωστὰ εἰς τὸ ταμεῖον, καὶ ἑπομένως ἔχω πίνακα τῶν κατὰ τὸ ἔτος 1891 ἐνταλθέντων πρὸς πληρωμὴν ἐξόδων· αὐτὰ ἀνέρχονται εἰς 6,733,275 δραχμάς. Ἔχω δὲ καὶ ἕτερον πίνακα τῶν ἐνταλθέντων κατὰ τὸ 1892 μέχρι τέλους Νοεμβρίου, ἀνέρχονται δὲ ταῦτα εἰς 4,188,707.

§25ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Καὶ πληρωθέντα συνάμα;

§26ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τὸ ταμεῖον ἐξέδωκεν ἐντάλματα, ἂν δὲ ὁ δικαιοῦχος τοῦ ἐντάλματος ἐπαρουσιάσθη εἰς τὸ ταμεῖον καὶ ἔλαβε τὴν πληρωμὴν, δὲν εἶναι τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, τὸ ὁποῖον δύναται νὰ γνωρίζῃ τὸ πρᾶγμα· τὴν πληροφορίαν ταύτην δέον νὰ ζητήσητε παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, διότι τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν δὲν δύναται νὰ ἔχῃ τὴν πληροφορίαν ταύτην, ἢ ἐὰν τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν τὴν δώσῃ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον δὲν ἔγεινε μέχρι τοῦδε, οὔτε ἠδύνατο νὰ γείνῃ, προκειμένου περὶ ἐνταλμάτων μέχρι τέλους Νοεμβρίου 1892.

§27ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἐὰν ζητήσω νὰ μεταβιβασθῶσιν αἱ ἐρωτήσεις αὗται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, θὰ εὐαρεστηθῇ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ μοὶ δώσῃ τὰς πληροφορίας;

§28Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Πᾶσα πληροφορία θέλει σᾶς δοθῆ.

§29ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ὥστε θὰ παρακαλέσω τὸ Γραφεῖον τῆς Βουλῆς νὰ πέμψῃ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν τὰς ἐρωτήσεις μου ἐκείνας, ἐπὶ τῶν ὁποίων ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἐνόμισεν ὅτι ἦτο ἀναρμόδιος νὰ ἀπαντήσῃ, διότι, κατ’ ἐμὲ, ἡ ὑπηρεσία ἐνόμισεν, ὅτι ἦτο ἀναρμοδία, καθόσον τὰς πληροφορίας αὐτὰς, τὰς ὁποίας ἐζήτησα, ἡ ὑπηρεσία τοῦ ταμείου τῆς Ὁδοποιίας, σήμερον πρὸ πάντων, ὅτε τὸ ταμεῖον τοῦτο εὑρίσκεται ἐν ἐκκαθαρίσει, πιστεύω ὅτι ἔπρεπε νὰ τὰς εἶχε ζητήσει πρὸς ὁδηγίαν αὐτοῦ τοῦ ἰδίου ταμείου τῆς Ὁδοποιίας, τὸ ὁποῖον ἐκκαθαρίζει αὐτοὺς τοὺς παλαιοὺς λογαριασμούς. Ἀλλὰ δὲν θέλω νὰ ἀπευθύνω κἀμμίαν μομφὴν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, διότι καὶ ἐγὼ γνωρίζω καλῶς, ὅτι ἡ ὑπηρεσία αὕτη δὲν εἶναι τόσον πλήρης, ὥστε νὰ ἔχῃ αὐτὰς τὰς πληροφορίας· ἐπίστευον ὅμως, ὅτι ἠδύνατο νὰ τὰς χορηγήσῃ, ἀφοῦ ἅπαξ ἐζητήθησαν παρὰ τῆς Βουλῆς.

§30ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει ἀνεγράφη ἡ συζήτησις τοῦ προϋπολογισμοῦ, ταχέως δὲ, μετὰ τὴν διακοπὴν τῶν ἐργασιῶν ἐπὶ ταῖς ἐπικειμέναις ἑορταῖς, θὰ ἐπιληφθῶμεν τῆς ἐξετάσεως αὐτοῦ. Ἔχων ἀνάγκην πληροφοριῶν τινων ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν, ἔρχομαι νὰ ζητήσω αὐτὰς ἀπὸ τοῦδε. Κατὰ τὴν σύνταξιν τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου τούτου ἐπεκράτησε τὸ αὐτὸ πνεῦμα τῆς οἰκονομίας, τὸ ὁποῖον αἱ περιστάσεις, ἐν αἷς διατελοῦμεν, ὑπαγορεύουσι. Καὶ οὕτως ἐγένοντο οἰκονομίαι μεγάλων ποσῶν, πλέον τῶν 2,000,000 δραχμῶν. Ἐπί τινων ἐξ αὐτῶν, κατὰ τὰς παρατηρήσεις μου, ἠδύναντο νὰ ἐπέλθωσι μεταβολαὶ, ποῦ μὲν ἐπὶ πλέον, ποῦ δὲ ἐπὶ ἔλαττον. Ὁ εἰσαχθεὶς προϋπολογισμὸς τοῦ Ὑπουργείου τούτου ἐπιφέρει εἰς τὸ μέχρι τοῦδε καθεστὼς τῆς διοικήσεως ἐν γένει τοῦ στρατεύματος πολλὰς διαφορὰς ὡς πρὸς τὰ πρόσωπα καὶ ὡς πρὸς τὰ πράγματα· ἠδύναντό τινες οἰκονομίαι νὰ παραλειφθῶσιν, ὡς ἐπιβλαβεῖς εἰς τὸ στράτευμα, ἠδύναντο νὰ ἐπέλθωσιν ἄλλαι, ὄχι μάλιστα μικροῦ λόγου ἄξιαι, πρὸς ἀνακούφισιν τῶν δημοσίων οἰκονομικῶν· ἀλλὰ περὶ τούτου γενήσεται λόγος, ὅταν ἔλθωμεν εἰς τὴν συζήτησιν τῶν καθέκαστα. Αἱ πληροφορίαι, τῶν ὁποίων ἔχω ἀνάγκην, εἶναι αἱ ἑξῆς. Πρὸ τούτου ὅμως ἐπαναλαμβάνω τὴν ἐρώτησίν μου πρὸς τὸν ἁρμόδιον κ. Ὑπουργὸν, ἐὰν θὰ ἔχωμεν ταχέως τοὺς «Καταστατικοὺς πίνακας τοῦ κατὰ γῆν στρατοῦ», περὶ τῶν ὁποίων εἶπεν ἐν ἄλλῃ συνεδρίᾳ, ὅτι προσεχῶς θὰ ἔχωμεν αὐτούς.

§31ΤΣΑΜΑΔΟΣ (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Διενεμήθησαν.

§32ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ δὲν τοὺς ἔλαβον.

§33ΤΣΑΜΑΔΟΣ. Μόλις σήμερον ἐδόθησαν εἰς τὴν Βουλήν.

§34ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Αἱ ἄλλαι πληροφορίαι, τὰς ὁποίας ζητῶ, εἶναι αἱ ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Αʹ. Ἐὰν οἱ ἐν τῇ σημειώσει, ἣν ὑπέβαλεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῇ Βουλῇ, κατ’ αἴτησιν τοῦ ἀξιοτίμου Βουλευτοῦ ἐκ Λοκρίδος...

§35ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐγὼ ἐπρότεινα εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτε ὑπέβαλεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τὰς πληροφορίας ἐκείνας, νὰ τυπωθῶσι καὶ διανεμηθῶσιν εἰς τοὺς κ.κ. Βουλευτὰς, ὡς ἐνδιαφέρουσαι, δυστυχῶς ὅμως οὐδεὶς ὑπεστήριξε τὴν πρότασίν μου καὶ ἐνόμισα, ὅτι οὐδεὶς ἄλλος τῶν κ.κ. Βουλευτῶν ἔχει ἀνάγκην αὐτῶν.

§36ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος ὑπεσχέθη νὰ τὰς τυπώσῃ.

§37ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τὴν ἡμέραν ἐκείνην ἀπεφασίσθη, ὡς ἐγὼ ἀντελήφθην, ἡ μὴ τύπωσις· διὰ τοῦτο ἐγὼ ἔλαβον ἀντίγραφα τῶν πληροφοριῶν ἐκείνων ἐκ τοῦ γραφείου τῆς Βουλῆς ἰδίᾳ χειρὶ, αὐτὰ τὰ ὁποῖα σᾶς ἐπιδεικνύω.

§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ τυπωθῶσιν, ἀλλὰ πότε θὰ τυπωθῶσι, δὲν ἐγγυῶμαι· διότι αὐτὰ μόνον, τὰ ὁποῖα ἔφερεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν σήμερον, ἀπαιτοῦσι τοὐλάχιστον δέκα ἡμέρας διὰ νὰ τυπωθῶσι, διότι εἶναι ἀριθμοί· κατὰ συνέπειαν μὴ ἔχετε παράπονον, ἐὰν δὲν ἑτοιμασθῶσιν ἐγκαίρως. (Ὅρα Παράρτημα, ἀριθ. 98).

§39ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἄς ἐλπίσωμεν, ὅτι αἱ διακοπαὶ θὰ ἐπιτρέψωσι τὴν τύπωσιν.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακοπαὶ δὲν θὰ γίνουν.

§41ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἀλλ’ εἶναι ἀδύνατον νὰ προβῶμεν εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ, χωρὶς νὰ ἔχωμεν αὐτὰς τὰς πληροφορίας ἐντύπους ὑπ’ ὄψιν· εἶναι τὰ ἀπαραιτήτως ἀναγκαῖα στοιχεῖα πρὸς συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ.

§42ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ ἐπαναλαμβάνω τὴν ἀνακοίνωσιν τῆς ἐπερωτήσεώς μου, ἣν θὰ καταθέσω ἔγγραφον εἰς τὸ Προεδρεῖον, καὶ ἥτις ἔχει οὕτως (ἀναγινώσκει): «Παρακαλεῖται ὁ κ. ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ὑπουργὸς νὰ εὐαρεστηθῇ νὰ προσαγάγῃ τῇ Βουλῇ τὰς ἑξῆς πληροφορίας: Αʹ) Ἐὰν οἱ ἐν τῇ σημειώσει, ἣν ὑπέβαλε τῇ Βουλῇ, κατ’ αἴτησιν τοῦ ἀξιοτίμου Βουλευτοῦ Λοκρίδος, ἀναγραφόμενοι 202 ὁπλῖται, οἱ χρησιμοποιούμενοι ὡς γραφεῖς, εἰσὶν ἅπαντες οἱ ἐν γραφείοις ἐργαζόμενοι, ἢ μὴ παρελείφθησαν νὰ σημειωθῶσι καὶ ἕτεροι; Ἢ, ἀκριβέστερον: Πόσοι εἰσὶν ἅπαντες οἱ ὑπηρετοῦντες ὑπαξιωματικοὶ καὶ στρατιῶται ἐν τῷ Ὑπουργείῳ, ἐν τοῖς Φρουραρχείοις, ἐν τοῖς στρατολογικοῖς γραφείοις, ἐν ταῖς στρατιωτικαῖς σχολαῖς πάσαις (Σχολείῳ Εὐελπίδων, Σχολείῳ Ὑπαξιωματικῶν, Σχολείῳ ἐφέδρων ἀξιωματικῶν, Σχολείῳ βολῆς Πεζικοῦ, Σχολείῳ βολῆς Πυροβολικοῦ, Σχολείῳ ἱππευτικῆς κλπ.) ἐν ταῖς Ἐπιθεωρήσεσι Πυροβολικοῦ, Μηχανικοῦ καὶ Χωροφυλακῆς, ἐν τοῖς τεχνικοῖς συμβουλευτικοῖς τμήμασι Πυροβολικοῦ καὶ Μηχανικοῦ, ἐν ταῖς διευθύνσεσι Μηχανικοῦ, ἐν τοῖς ταμείοις, ἐν ταῖς ἀποθήκαις ὑλικοῦ πολέμου καὶ ἱματισμοῦ, ἐν τοῖς ἀρτοποιείοις, ἐν τοῖς λόχοις πυροσβεστῶν καὶ τηλεγραφητῶν, ἐν ταῖς Μοιραρχίαις, ἐν τοῖς Στρατοδικείοις καὶ ἐν ἄλλῃ τινὶ τυχὸν ὑπηρεσίᾳ μὴ μαχίμῳ. Ἅπαντες δ’ οὗτοι νὰ σημειωθῶσι συλλήβδην ἐν τῷ ὁλικῷ ἀριθμῷ, καὶ οὐχὶ κατὰ κατηγορίας, ὡς ἀνωτέρω ἀριθμοῦνται, χάριν εὐκολίας τῆς ὑπηρεσίας. Βʹ) Ἂν ἐν τῷ ὑποβληθέντι προϋπολογισμῷ παρελείφθησαν ν’ ἀναγραφῶσιν (ἕνεκα καταργήσεως ἢ μεταβολῆς αὐτῶν) θέσεις ἐκ τῶν διὰ τοῦ ἐν ἰσχύϊ ὀργανισμοῦ προβλεπομένων καὶ ἐν τίσι σώμασιν ἢ ὑπηρεσίαις συνέβη τοῦτο. Ἐπίσης, ἐὰν ἐν τῷ αὐτῷ προϋπολογισμῷ ἀναγράφωνται νέαι θέσεις ἢ μεταβολαὶ ἐν τοῖς βαθμοῖς ὑπαρχουσῶν θέσεων· πόσαι δ’ εἰσὶν αὗται κατ’ ἀριθμὸν, καὶ τίνες κατὰ σῶμα ἢ ὑπηρεσίαν καὶ κατὰ βαθμόν. Γʹ) Διὰ τίνα λόγον ἐκρίθη εὔλογον νὰ εἰσαχθῇ ἐπὶ μᾶλλον ἐν τῷ μισθολογίῳ τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ ἡ διαφορὰ τῶν μισθῶν; ἤτοι, διατὶ, ἀντὶ ν’ αὐξηθῇ πρὸς πλήρη ἀφομοίωσιν τῶν ἀποδοχῶν καὶ ὁ μισθὸς τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ πεζικοῦ πρὸς τοὺς τῶν ἄλλων σωμάτων, τοὐναντίον προτείνεται ἡ ἐλάττωσις τοῦ μισθοῦ τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ ὑγειονομικοῦ σώματος, τῶν τοῦ ὑλικοῦ πυροβολικοῦ, τῶν τοῦ οἰκονομικοῦ καὶ τῶν τῆς χωροφυλακῆς; Θὰ ὑποβληθῇ δὲ περὶ τούτου σχέδιον νόμου ἢ θ’ ἀρκεσθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς εἰς τὴν διὰ μόνου τοῦ προϋπολογισμοῦ κατάργησιν τοῦ οἰκείου πίνακος τοῦ νόμου ΦΛϚʹ τῆς 28 Μαΐου 1859; Πόση δ’ ἔσται ἡ ἐπὶ ἔλαττον δαπάνη διὰ τῆς μειώσεως τῶν μισθῶν τῶν ἀξιωματικῶν τούτων ἐν συνόλῳ; Δʹ) Διὰ τίνα λόγον καταργοῦνται οἱ ἵπποι τῶν λοχαγῶν ἐπιτελῶν καὶ τῶν ἀνθυπολοχαγῶν γραμματέων τοῦ πεζικοῦ καὶ τῶν λοχαγῶν ἐπιτελῶν τῶν εὐζωνικῶν ταγμάτων, ἐνῷ κρίνονται ἀναγκαῖοι καὶ διατηροῦνται διὰ τὰς ἀντιστοίχους θέσεις τοῦ μηχανικοῦ καὶ τοῦ λοχαγοῦ τῆς Ἐπιθεωρήσεως αὐτοῦ; Διατὶ δὲ καταργοῦνται καὶ οἱ ἵπποι τῶν ταγματαρχῶν διευθυντῶν τῶν στρατολογικῶν γραφείων; Εʹ) Διὰ τίνα λόγον ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν δὲν ἔκρινεν εὔλογον τὴν ἵδρυσιν Ἐπιθεωρήσεως καὶ τοῦ Πεζικοῦ, ἀφοῦ κρίνεται ἀναγκαία ἡ διατήρησις Ἐπιθεωρήσεων διὰ τὰ λοιπὰ σώματα, οἷον τὸ μηχανικόν, τὸ πυροβολικὸν καὶ τὴν χωροφυλακήν, σώματα καὶ καθ’ ἕκαστα καὶ ἐν συνόλῳ εὐαριθμότερα τοῦ πεζικοῦ, τοῦ καὶ κυριωτάτου ὅπλου τοῦ στρατοῦ; Ϛʹ) Τίνας ἐργασίας ἐκτελεῖ τὸ τοπογραφικὸν τμῆμα τοῦ μηχανικοῦ δι’ ὅλον τὸ ἔτος, ἀφοῦ οἱ εἰς αὐτὸ ἀνήκοντες ἱκανώτατοι ὄντως ἀξιωματικοὶ τοῦ μηχανικοῦ χρησιμοποιοῦνται ἀποκλειστικῶς ἐν ταῖς ἐργασίαις τῆς Γεωδαιτικῆς ἐπιτροπῆς; Ζʹ) Δὲν εἶναι ἆρά γε δυνατὸν νὰ εἰσαχθῶσιν οἰκονομίαι δεκάδων τινῶν χιλιάδων δραχμῶν διὰ τῆς ἀπαλείψεως διαφόρων μισθῶν, διδομένων εἰς ἰδιώτας, καλλιγράφους, ἰχνογράφους, χημικούς, διδασκάλους ἱππασίας, μεταφραστάς, γραφεῖς, τυπογράφους, βιβλιοδέτας καὶ ἄλλους τοιούτους, ἀφοῦ νῦν διά τινας μὲν τῶν ὑπηρεσιῶν τούτων ἔχομεν ἱκανῶς μεμορφωμένους ἀξιωματικοὺς καὶ ἐπιστήμονας, οὓς παρέχει εἰς τὸν στρατὸν ἡ γενικὴ στρατολογία, ἁπάσας δὲ τὰς λοιπὰς δύνανται νὰ ἐκτελέσωσιν ὑπαξιωματικοὶ καὶ στρατιῶται; Τίνες δ’ εἰσὶν αἱ ὑπὸ ἰδιωτῶν κατεχόμεναι ἐν ὅλῃ τῇ ὑπηρεσίᾳ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν θέσεις, καὶ τίνας μισθοὺς λαμβάνουσιν οἱ ἰδιῶται οὗτοι; Ηʹ) Τὰ φρουραρχεῖα Πειραιῶς καὶ Παλαμηδίου διατηροῦνται ἐν τῷ νέῳ προϋπολογισμῷ; Θʹ) Τίς ὁ διδάσκων ἱππασίαν ἐν τῷ στρατιωτικῷ σχολείῳ τῶν Εὐελπίδων, δι’ ὃν ἀναγράφεται ἐν τῷ κεφαλαίῳ 8, ἄρθρῳ 1, τοῦ εἰσαχθέντος προϋπολογισμοῦ δαπάνη δραχ. 3,600 ἐτησίως; Ἐδίδαξεν οὗτος κατὰ τὸ λῆγον ἔτος; Ἐμισθοδοτήθη; Ιʹ) Εἰς πόσον ποσὸν ἀνέρχεται ἡ ἐτησία δαπάνη τοῦ Βʹ ἀρτοποιείου (Ναυπλίου), καὶ πόσας μερίδας ἄρτου χορηγεῖ τοῦτο ἐτησίως, ἵνα κριθῇ, ἂν παράγῃ τόσης ἀξίας ἐργασίαν, ὅση δύναται νὰ καλύψῃ τὴν δι’ αὐτὸ δαπάνην.» Ἐλπίζω ὅτι αἱ πληροφορίαι, τὰς ὁποίας ζητῶ, δὲν εἶναι δύσκολοι, καὶ ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν θέλει εὐαρεστηθῆ νὰ προσαγάγῃ αὐτὰς ἐν καιρῷ, ἵνα χρησιμεύσωσι κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ. Παραδίδω ἐγγράφους τὰς ἐπερωτήσεις μου εἰς τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς, καὶ παρακαλῶ νὰ τὰς διαβιβάσῃ εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν. Πρὶν δ’ ἢ κατέλθω τοῦ βήματος, δὲν κρίνω ἄσκοπον, προκειμένου μετ’ ὀλίγον νὰ συζητήσωμεν τὸ νομοσχέδιον περὶ ὀργανισμοῦ τῆς ὑποβρυχίου ἀμύνης, νὰ συστήσω εἰς τὴν ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν ἐπιτροπήν, ὅπως εὐαρεστηθῇ νὰ ὑποβάλῃ τὴν περὶ τούτου ἔκθεσίν της, λίαν ἀναγκαίαν, κατ’ ἐμέ, διότι ἐκ τῶν παρατηρήσεων αὐτῆς θέλει φωτισθῆ ἡ Βουλὴ πρὸς μόρφωσιν ὑγιοῦς γνώμης.

§43ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν θὰ ὑποβάλωμεν παρατηρήσεις ἢ ὄχι, ἐξαρτᾶται ἐκ τῆς ὑφισταμένης ἀνάγκης· διὰ τοῦτο καὶ τὴν ἔκθεσιν τὴν συνετάξαμεν ἁπλῆν. Σᾶς εἰδοποιῶ δέ, πρὸς ἡσυχίαν σας, ὅτι συνετάχθη ἡ ἔκθεσις, ἀλλὰ δὲν ὑπεγράφη εἰσέτι, διότι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς ἐπιτροπῆς ἀσθενῶν οἰκουρεῖ καὶ δὲν προσῆλθεν εἰς τὴν Βουλήν.

§44ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ὁποῖον ἐγὼ δὲν ἐγνώριζον.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἔκθεσις συνετάχθη ἀπὸ προχθές, ἀλλὰ δὲν ἀνεκοινώθη εἰς τὴν Βουλήν, διότι ὁ Πρόεδρος τῆς ἐπιτροπῆς κ. Σαχτούρης ἀσθενῶν δὲν τὴν ὑπέγραψεν.

§46ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐνθυμεῖσθε, κύριε Πρόεδρε, μεθ’ ὁποίου στόμφου χθὲς ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς διεκήρυττεν, ὅτι ὅλαι αἱ ὑπ’ ἐμοῦ διὰ τῶν 101 ἐπερωτήσεών μου ὑποδειχθεῖσαι διαφοραὶ ἐξ ἑκατομμυρίων πολλῶν μεταξὺ τῶν διαφόρων λογαριασμῶν, τοὺς ὁποίους ὑπέβαλεν εἰς τὴν Βουλήν, συμπτύσσονται εἰς 4 ἢ 5 μόνον χιλιάδας δραχμῶν. Ἐνθυμεῖσθε συγχρόνως, ὁπόσον ἀνεκάγχασε τότε ἐξ ἀγαλλιάσεως ὁ κ. ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν Ὑπουργὸς ἐπὶ τῷ τοιούτῳ κατορθώματι τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, ὁπόσον δὲ συνέσπασε τοὺς ὤμους καὶ τὰς ὀφρῦς ἐν μακαρίᾳ πεποιθήσει εἰς τοὺς λόγους τούτου, ὅτε ἐγὼ τῷ συνέστησα νὰ ἔχῃ ὀλίγην ὑπομονὴν, καὶ θὰ ἴδωμεν, τίς τελευταῖος θὰ γελάσῃ. Ἐὰν χθὲς ἤδη ὁ κ. Δραγούμης δὲν ἐξῆλθεν ἐκ τῆς πλάνης, ἐν ᾗ διετέλει, μεθ’ ὅσα ἐγὼ ἐκ τοῦ προχείρου ἀνταπήντησα, ἐλπίζω σήμερον νὰ μὴ ὑπολειφθῇ εἰς αὐτὸν ἡ ἐλαχίστη ἀμφιβολία, ὅτι ἐγέλασαν ἀκαίρως ὅλως. Ἐλπίζω μάλιστα σήμερον καὶ αὐτὸς ὁ κ. Πρωθυπουργὸς νὰ μεταμεληθῇ διὰ τὴν πρόωρον χαράν του ἐπὶ τῇ δῆθεν καταχθείσῃ κατ’ ἐμοῦ νίκῃ. Ἐγώ, κύριε Πρόεδρε, θελήσας χθὲς ν’ ἀνασκευάσω ἀμέσως τὰ ὑπὸ τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ λεχθέντα, καὶ μὴ ἔχων ἐνταῦθα πρόχειρον τὸ ἐμὸν τεῦχος τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἠναγκάσθην νὰ ζητήσω ἓν τοιοῦτον ἐκ τοῦ γραφείου τῆς Βουλῆς. Μετ’ ἀπορίας ὅμως παρετήρησα, ὅτι κατ’ ἀρχὰς παρενεβάλλοντο προσκόμματα εἰς τοῦτο καὶ ἐδέησε ἐπανειλημμένως νὰ ζητήσω τὸ τεῦχος, ἕως οὗ κατορθώσω νὰ τὸ λάβω ἀνὰ χεῖρας. Ἤνοιξα τότε αὐτὸ, ὅπως ῥίψω ἓν βλέμμα ἐπὶ τοῦ πίνακος, τοῦ παριστῶντος τὴν νῦν κατάστασιν τοῦ δημοσίου ἡμῶν χρέους, ὅπως ἀνεύρω ἐν αὐτῷ τοὺς ἀριθμοὺς, τοὺς ὁποίους εἶχον ἐξελέγξει διὰ τῶν ἐπερωτήσεών μου ὡς ἀνακριβεῖς καὶ ἀφισταμένους τῆς ἀληθείας καθ’ ἑκατομμύρια πολλά. Μετ’ ἐκπλήξεως ὅμως ἀληθοῦς παρετήρησα ἀναγραφομένους ἐν αὐτῷ νέους ἀριθμοὺς, ἀριθμοὺς ὅλως διαφόρους ἐκείνων, οἵτινες ἀνεγράφοντο ἐν τῷ πίνακι τοῦ ἐμοῦ τεύχους, τοῦ τεύχους, ὅπερ ὑπεβλήθη ὑπ’ αὐτοῦ τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ εἰς τὴν Βουλὴν κατὰ τὴν εἰσήγησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1893, καὶ διενεμήθη εἶτα εἰς ὅλους ἡμᾶς. Ἐκινδύνευσα νὰ μὴ πιστεύσω τοὺς ὀφθαλμούς μου· ἐνόμισα ὅτι ἡ μνήμη μὲ ἠπάτα· τόση μεγάλη ἦτο ἡ διαφορὰ τῶν ἀριθμῶν. Διὰ τοῦτο δὲ χθὲς δὲν ἠθέλησα νὰ φέρω τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου, μηδὲ νὰ ζητήσω τὴν λύσιν τῆς ἀπορίας, ἥτις ἠγέρθη ἐν ἐμοὶ παρὰ τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ. Ἐπέμεινα μετὰ τὸ τέλος τῆς συνεδριάσεως νὰ παραλάβω τὸ τεῦχος τοῦ προϋπολογισμοῦ, τὸ ἐπιδοθὲν εἰς ἐμὲ ἐνταῦθα, ὅπως ἀντιπαραβάλω αὐτὸ πρὸς τὸ ἰδικόν μου τεῦχος καὶ πεισθῶ περὶ τῆς ἀκριβείας τῶν ὑπονοιῶν μου. Τὸ γραφεῖον τῆς Βουλῆς μοὶ παρενέβαλε καὶ πάλιν πολλὰ προσκόμματα εἰς τοῦτο, μοὶ ἀνεκοινώθη δὲ, ὅτι τὸ χθὲς δοθέν μοι τεῦχος ἀνήκει, δὲν ἠξεύρω εἰς ποῖον μέλος τοῦ Κοινοβουλίου, εἰς ὃ ὤφειλον διὰ τοῦτο νὰ τὸ ἐπιστρέψω· ἀλλ’ ἐγὼ, κωφεύσας πρὸς ταῦτα, παρέλαβον μετ’ ἐμοῦ, σχεδὸν αὐθαιρέτως, τὸ τεῦχος, ὅπερ ἀντιπαραβαλὼν κατ’ οἶκον πρὸς τὸ ἐμὸν τεῦχος, τί ἀνεκάλυψα, νομίζετε; Ἐν τῷ τεύχει τῷ χθὲς δοθέντι μοι ὑπῆρχον ἀναγεγραμμένοι ἀριθμοὶ, διαφέροντες τῶν τοῦ ἐμοῦ τεύχους καθ’ ἑκατομμύρια πολλά, ἐξ οὗ ἐπείσθην, ὅτι ἡ μνήμη μου δὲν μὲ εἶχεν ἀπατήσει· ἀλλ’ ἐπείσθην ἐν ταὐτῷ καὶ περὶ ἄλλου τινὸς δυστυχῶς, τοῦ ἑξῆς. Ἡ ὑπηρεσία, ὡς φαίνεται, ἅμα λαβοῦσα γνῶσιν τῶν ἐπερωτήσεών μου, δι’ ὧν οἱ ὑπ’ αὐτῆς ὑποβληθέντες δημόσιοι λογαριασμοὶ ἠλέγχοντο ἐν πολλοῖς παρακεχαραγμένοι, ἠθέλησε τὸ ἓν ἔγκλημα νὰ συγκαλύψῃ δι’ ἄλλου. Δὲν εἶχε τὸ θάῤῥος νὰ ἐπανορθώσῃ τὰς πρώτας ἀνακριβείας, ἐὰν τῷ ὄντι προέκειτο περὶ τοιούτων, διὰ τῆς μόνης εὐθείας ὁδοῦ, ὑποβάλλουσα εἰς τὴν Βουλὴν νέον πίνακα τοῦ δημοσίου χρέους διὰ τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, καὶ ἀποκηρύττουσα δι’ αὐτοῦ τὸν πρῶτον πίνακά της, ὡς πρό τινος ἀπεκήρυξε καὶ ἕτερον πίνακα τοῦ δημοσίου χρέους, δημοσιευθέντα ὑπὸ τοῦ τμήματος τῶν δημοσίων χρεῶν χάριν τῶν ξένων ἐλεγκτῶν. Ἀντὶ τούτου προετίμησε λάθρα, καὶ ἐν ἀγνοίᾳ ἡμῶν, εἰς τὰ τεύχη τοῦ προϋπολογισμοῦ, τὰ παρακατατεθειμένα ἐν τῷ γραφείῳ τῆς Βουλῆς, νὰ ἐπικολλήσῃ ἁπλούστατα νέον πίνακα τοῦ δημοσίου χρέους, ἐπανορθοῦντα τὰς καθ’ ἑκατομμύρια παραχαράξεις, ἃς ἐγὼ εἶχον καταγγείλει διὰ τῶν ἐπερωτήσεών μου. Ὁ σκοπός, ὃν οὕτω πως προέθετο ἡ ὑπηρεσία, εἶναι νῦν προφανὴς εἰς πάντας. Ἠθέλησε νὰ προπαρασκευάσῃ τὸ ἔδαφος, ἐφ’ οὗ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἠδύνατο νὰ στήσῃ τὴν χθεσινὴν θριαμβευτικήν του ἁψῖδα· ἠθέλησε νὰ παράσχῃ εἰς τοῦτον τὴν εὐκαιρίαν, ὅπως μ’ ἐξελέγξῃ, ἔστω καὶ πρὸς στιγμήν, ὡς ἀνίκανον νὰ ἀναγνώσω ἀριθμούς· ἠθέλησε νὰ παράσχῃ τὸ μέσον εἰς τὸν ἀξιότιμον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, δι’ οὗ τὰς ἐξ ἑκατομμυρίων διαφορὰς, τὰς ἀναγραφείσας εἰς τὰς ἐπερωτήσεις μου, θὰ μετέβαλλεν αἴφνης εἰς χιλιάδας τινὰς μόνον δραχμῶν· ἠθέλησε νὰ παράσχῃ οὕτω τὴν εὔθετον ἀφορμὴν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν ν’ ἀνακαγχάσῃ χθὲς, εἰς δὲ τὰ δημοσιογραφικὰ τῆς Κυβερνήσεως ὄργανα ν’ ἀλλαλάξωσι σήμερον ἐπὶ τῷ θριάμβῳ, ὃν ἤρατο δῆθεν κατ’ ἐμοῦ ὁ κ. Πρωθυπουργός. Ἀλλ’ ἰδοὺ, κύριε Πρόεδρε, ὅτι νῦν, ἀποκαλυπτομένης ἐν ὅλῃ τῇ εἰδεχθείᾳ αὑτῆς τῆς λαθροχειρίας τῆς ὑπηρεσίας, διαλάμπει ἡ ἀλήθεια καὶ ἀναφαίνονται ἀκέραιαι αἱ ὑπ’ ἐμοῦ ἐλεγχθεῖσαι διαφοραὶ ἐξ ἑκατομμυρίων. Ἔχω ἐνώπιόν μου ἔνθεν μὲν τὸ σῶμα τοῦ ἐγκλήματος, τὸ χθὲς δοθέν μοι ἐκ τοῦ γραφείου τῆς Βουλῆς τεῦχος τοῦ προϋπολογισμοῦ μὲ τὸν ἐπικεκολλημένον εἰς αὐτὸ νέον πίνακα, ἔνθεν δὲ τὸ ἀρχῆθεν εἰς πάντας ἡμᾶς διανεμηθὲν τεῦχος, καὶ μεταξὺ αὐτῶν ἀκούσατε ὁποῖαι διαφοραὶ ὑπάρχουσιν. Ἐν ᾧ ἐν τούτῳ τὸ δάνειον τοῦ σιδηροδρόμου Πειραιῶς–Λαρίσσης κατὰ τὴν 31 Δεκεμβρίου 1892 ὑπολογίζεται εἰς 44,255,000, ἐν ἐκείνῳ ἀναβιβάζεται αὐτὸ εἰς 59,925,500, ὅ ἐστὶν ὑπάρχει ἐπὶ πλέον διαφορὰ ἐκ 15,670,500!

§47ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔντυπα εἶναι καὶ τὰ δύο;

§48ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Μάλιστα, κύριε Βουλευτὰ, εἶναι ἔντυπα καὶ τὰ δύο, εἶναι αὐτὰ τὰ τεύχη τοῦ προϋπολογισμοῦ, τὰ ὁποῖα βλέπετε ἐνώπιόν μου. Παραπλήσιαι διαφοραὶ μεταξὺ τοῦ πίνακος τοῦ ἰδικοῦ μου τεύχους καὶ τοῦ πίνακος τοῦ τεύχους τοῦ γραφείου τῆς Βουλῆς, ὅπερ μοὶ ἐδόθη χθὲς, ἤτοι διαφοραὶ ἐκ 12–15 ἑκατομμυρίων, ἀπαντῶσι καὶ ἐν τοῖς ὑπολοίποις τῆς 31 Δεκεμβρίου τοῦ 1892, ἐν τοῖς ὑπολοίποις τοῖς μεταβιβαζομένοις εἰς χρέωσιν τῆς διαχειρίσεως τοῦ ἔτους 1893, ἐν τοῖς ὑπολοίποις δανείων, ὀφειλομένων κατὰ τὴν 31 Δεκεμβρίου 1892 εἰς τὸ ἄρτιον, καὶ ἐν τῷ συνόλῳ τῶν ἐσωτερικῶν καὶ ἐξωτερικῶν ἡμῶν δανείων, ὅπερ κατὰ τὸ ἓν τεῦχος ὑπολογίζεται εἰς 669,788,477.67, ἐν ᾧ κατὰ τὸ ἄλλο ἀναβιβάζεται εἰς 685,458,977.57, ἤτοι ὑπάρχει ἐπὶ πλέον διαφορὰ 15,670,499.90. Ἰδοὺ ὁποῖαι διαφοραὶ ὑπάρχουσι μεταξὺ τοῦ ἑνὸς καὶ τοῦ ἄλλου τεύχους.

§49ΣΤΑΗΣ. Τοιαῦτα τεύχη ἐστάλησαν καὶ εἰς ἡμᾶς, καὶ εἰς τὸ ἰδικόν μου τεῦχος ὑπάρχει ἡ προσθήκη αὕτη.

§50ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐν τούτοις, κύριε Πρόεδρε, ὅπως θέλω ἀποδείξει, ὅταν λάβω ἀνὰ χεῖρας τὰς χθὲς ὑποβληθείσας ἐγγράφους ἀπαντήσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν εἰς τὰς ἐπερωτήσεις μου, καὶ ὁ τελευταῖος πίναξ, ὁ διὰ λαθροχειρίας ἐπικολληθεὶς εἴς τινα τεύχη τοῦ προϋπολογισμοῦ, δὲν διακρίνεται ἐπ’ ἀκριβείᾳ, καὶ ὁ πίναξ οὗτος ἀφίσταται τῆς ἀληθείας κατὰ πολλὰ ἀκόμη ἑκατομμύρια. Ἐγὼ, ὅπως ἅπαξ ἐπιχυθῇ φῶς εἰς τὸ πρᾶγμα, παρεκάλεσα ἤδη ἐπανειλημμένως τὸν ἀξιότιμον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ἵνα ὑποβάλῃ ἐπὶ τέλους εἰς τὴν Βουλὴν ἕνα πίνακα, μίαν γενικὴν κατάστασιν λεπτομερῆ τοῦ δημοσίου ἡμῶν χρέους, τοῦ τε παγίου, τοῦ τε χρεωλυτικοῦ, τοῦ τε κυμαίνοντος καὶ τῶν παρακαταθηκῶν· ἀλλ’ αὐτὸς ἀποφεύγει ἐπὶ τοσαύτας ἑβδομάδας νὰ τὸ πράξῃ. Ἠπόρουν μέχρι τοῦδε, διατὶ ἡ τοιαύτη ἄρνησις ἐπιτελέσεως ἑνὸς καθήκοντος· τὸ διατὶ, ἐννοεῖτε τώρα. Δὲν ἠξεύρω δὲ, ἂν καὶ σήμερον ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν θὰ ἔχῃ τὸ θάῤῥος νὰ ἀνακαγχάσῃ.

§51ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν). Ἐγένετο ἤδη.

§52ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἀλλὰ μεθ’ ὅσα ἐγὼ ἐπέῤῥιψα σήμερον κατὰ πρόσωπον τοῦ προϊσταμένου σας κ. Πρωθυπουργοῦ, ἀμφιβάλλω, ἐὰν σᾶς ὑπολείπηται πλέον ὄρεξις εἰς τοῦτο Ἐὰν θελήσητε ν’ ἀνακαγχάσητε καὶ νῦν, θ’ ἀνακαγχάσητε βεβαίως εἰς βάρος τοῦ προϊσταμένου σας, εἰς βάρος τῆς Κυβερνήσεως, ἧς μέλος εἶσθε καὶ σεῖς. Πλὴν ἐγὼ πρὸς τιμήν σας παραδέχομαι, ὅτι δὲν θ’ ἀνακαγχάσητε πλέον, ἀλλὰ θὰ συγκαλύψητε τὸ πρόσωπον ὑπ’ αἰσχύνης καὶ σεῖς καὶ τὰ ἐν τῇ δημοσιογραφίᾳ ὄργανά σας.

§53Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὁ κ. Βουλευτὴς καλῶς γινώσκει, ὅτι τὸ τεῦχος τὸ ἐπιδιωρθωμένον εἶχε διανεμηθῆ εἰς τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ ἀπὸ τῆς ἀρχῆς τῶν ἐργασιῶν αὐτῆς, τὸ γινώσκει δὲ, διότι αὐτὸ τὸ τεῦχος, τὸ ὁποῖον ἔχει ἐνώπιόν του, ἀνήκει εἰς ἓν τῶν μελῶν τῆς ἐπιτροπῆς, καὶ ἑπομένως ἔχει ἐκ τούτου βεβαιωμένον, ὅτι πρὸ τῶν ἐπερωτήσεών του ἐγένοντο αἱ διορθώσεις, αἵτινες εἶναι ἁπλῶς γραφικαὶ καὶ τυπογραφικαί. Ἐξακριβωθέντων ἐν τῷ κειμένῳ σφαλμάτων, ἐγένοντο ἐντὸς δύο ἢ τριῶν ἡμερῶν ἀπὸ τῆς διανομῆς αἱ διορθώσεις, εἴτε δι’ ἀντικαταστάσεως τοῦ φύλλου, εἴτε ἄλλως, καὶ ἐγένετο νέα διανομή, ἴσως ὄχι καὶ εἰς ὅλους τοὺς κυρίους Βουλευτὰς, ἀλλ’ ἐγένετο πάντως εἰς τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς καὶ εἰς ἄλλους πολλούς. Τὸ συμβὰν τοῦτο ἦτο γενικῶς γνωστόν· ἦτο γνωστὸν, ὅτι τὰ πρῶτα διανεμηθέντα τεύχη περιεῖχον σφάλματα, καὶ ὅτι, ἀντὶ νὰ διανεμηθῇ πρόσθετος σελὶς, περιλαμβάνουσα διορθώσεις παροραμάτων, ἐγένετο ἡ διόρθωσις ἐν αὐτῷ τῷ τεύχει, καὶ διενεμήθησαν τὰ νέα τεύχη. Τοῦτο εἶναι τὸ συμβὰν, καὶ δὲν ἥρμοζε νὰ γένηται λόγος περὶ τούτου παρὰ Βουλευτοῦ, ἔχοντος τὴν ἱκανότητα νὰ ὁμιλῇ χρησιμώτερον.

§54ΡΑΛΛΗΣ. Ἐγὼ δὲν θεωρῶ τὸ πρᾶγμα τόσον ἁπλοῦν, ὡς ἠθέλησε νὰ τὸ παραστήσῃ ὁ κ. Πρωθυπουργός. Βέβαιον εἶναι, ὅτι εἰς πάντας τοὺς Βουλευτὰς διενεμήθη τεῦχος μὴ περιλαμβάνον τὰς διορθώσεις τῶν σφαλμάτων, τὰ ὁποῖα κατέδειξεν ὁ κ. Βουλευτὴς Λοκρίδος· οὐδεὶς ἀνήγγειλεν, ὅτι τὸ διανεμηθὲν ἡμῖν τεῦχος περιελάμβανε σφάλματα, τὰ ὁποῖα διωρθώθησαν. Ὑποθέτω δὲ, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως γνωρίζει πῶς στοιχειοθετοῦνται, πῶς δένονται καὶ διανέμονται τὰ τεύχη τοῦ προϋπολογισμοῦ, ὥστε νὰ μὴ πιστεύῃ, ὅτι τὸ τεῦχος τὸ ἀνακοινωθὲν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐξετυπώθη ἰδιαιτέρως. Τὰ τεύχη διενεμήθησαν συγχρόνως, οὐδὲ πιστεύω, ὅτι ἡ ὑπηρεσία τῆς Βουλῆς ἠθέλησε νὰ ἐπιδείξῃ τόσην προθυμίαν ὑπὲρ τῶν Βουλευτῶν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὥστε νὰ διανείμῃ εἰς αὐτοὺς τὰ πρῶτα τεύχη, τὰ ἐσφαλμένα. Μετὰ τὰς παρατηρήσεις τοῦ Βουλευτοῦ Λοκρίδος, εἰς ὡρισμένα τεύχη ἐπεκολλήθη φύλλον πρόσθετον διορθωθὲν, ἡ δὲ διόρθωσις ἐγένετο λαθραίως. Ἀλλ’ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὤφειλε νὰ πράξῃ ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἦτο, κατ’ ἐμὲ, νὰ καταγγείλῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὰ παρεισφρήσαντα σφάλματα, καὶ οὐχὶ ν’ ἀφήσῃ τοὺς Βουλευτὰς νὰ περιπίπτουν εἰς πλάνας ἐκ τῶν ἐν τοῖς ἐπισήμοις πίναξι σφαλμάτων. Θλίβομαι δὲ, ὅταν τοιαῦται παρατηρήσεις γίνωνται, ἀποδεικνύουσαι ἐσχάτην ὀλιγωρίαν περὶ τὴν σύνταξιν τῶν ἐπισήμων πινάκων, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὁποίων θὰ κρίνωμεν τὴν δημοσίαν διαχείρισιν, βλέπων ἐκείνους, τοὺς ὁποίους εὐθύνουσι τὰ ἐν αὐτοῖς σφάλματα, νὰ καγχάζωσι. Δὲν ὑπῆρχέ τι ἄξιον γέλωτος ἐνταῦθα· γνωρίζετε δὲ πάντες, πῶς χαρακτηρίζονται ἐκεῖνοι, οἵτινες τόσον εὐκόλως γελῶσι, κἄν τι μὴ γελοῖον ᾖ.

§55Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Πρέπει νὰ ἐξηγηθῇ, ὅτι τὰ περὶ ὧν ὡμίλησεν ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Λοκρίδος οὐδεμίαν σχέσιν ἔχουσι πρὸς ὅσα ἀνεκοίνωσα χθές· καὶ τοῦτο λέγω, ἵνα μὴ ὑποτεθῇ, ὅτι μεταξὺ τῶν ἐσφαλμένως παρ’ αὐτοῦ ῥηθέντων ὑπάρχουσι καὶ τὰ διορθωθέντα ὑπὸ τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου καὶ ἐπικολληθέντα ἐν τῷ τεύχει. Ἐδῶ ὑπάρχει ἀξιότιμον μέλος τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ, εἰς ὃ ἀνήκει καὶ τὸ τεῦχος, ὅπερ εἶχεν ἀνὰ χεῖρας ὁ κ. Βουλευτής, δύναται δὲ οὗτος νὰ μαρτυρήσῃ, ὅτι, ἀφ’ ἧς ἤρξαντο αἱ ἐργασίαι τῆς ἐπιτροπῆς, εἶχον ἐπενεχθῆ αἱ διορθώσεις, αἵτινες ἄλλως, ὡς εἶπον, οὐδεμίαν ἔχουσι σχέσιν πρὸς τοὺς ἐσφαλμένους ὑπολογισμοὺς τοῦ κ. Βουλευτοῦ. Ὀλίγα γραφικὰ ἢ τυπογραφικὰ σφάλματα ἐν τεύχει οὕτως ὀγκώδει οὐδὲν παρουσιάζουσι τὸ ἀσύνηθες, οὐδ’ εἶναι ἀσυνήθης ἡ τῶν παροραμάτων διόρθωσις, μόνη δὲ διαφορὰ ἀπὸ τοῦ συνήθως συμβαίνοντος εἶναι, ὅτι ἐτυπώθησαν αἱ διορθώσεις ἐπὶ ἰδίων φύλλων, ἐπικολληθέντων εἰς τὸ κείμενον, ἀντὶ νὰ δημοσιευθῶσιν ἐν φύλλῳ προσθέτῳ.

§56ΡΑΛΛΗΣ. Ἡ καλὴ πίστις ἐπέβαλλε ν’ ἀποσταλῇ εἰς πάντας τοὺς Βουλευτὰς τὸ τεῦχος διωρθωμένον, ἢ τοὐλάχιστον τὸ διορθωθὲν φύλλον. Μὴ κρυπτώμεθα ὄπισθεν τοῦ δακτύλου μας, καὶ μὴ ἰσχυρίζεσθε, ὅτι σᾶς ἐλέγχομεν ἀδίκως διὰ σπουδαῖα σφάλματα τῶν ἐπισήμων πινάκων. Τοὺς πίνακας, τοὺς ὁποίους διενείματε εἰς τοὺς ξένους, τοὺς ἀπεκρύψατε, καὶ ὅταν ἐξηλέγχθητε διὰ τὰς ἐν αὐτοῖς διαφορὰς, τοὺς ἀπεκηρύξατε, καὶ ἰσχυρίσθητε, ὅτι οἱ πίνακες, δι’ οὓς φέρετε εὐθύνην, εἶναι οἱ ἐν τῷ τεύχει τοῦ προϋπολογισμοῦ. Τοὺς πίνακας καὶ τούτους τοὺς ἀποδεικνύομεν ἐσφαλμένους, καὶ λέγετε, ὅτι ἡμεῖς σφάλλομεν, ἐλέγχοντες τὰ σφάλματά σας, τὰ ὁποῖα σπεύδετε νὰ καλύψητε διὰ τῆς λαθραίας ἐπικολλήσεως φύλλων εἰς τεύχη, ἅτινα δὲν ἐστείλατε εἰς πάντας τοὺς Βουλευτάς.

§57ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Εἶναι δίκαιον νὰ σταλῶσιν εἰς ὅλους τοὺς Βουλευτὰς τὰ διορθωθέντα φύλλα.

§58ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐγὼ ἐπιμένω, ὅτι πρέπει νὰ κατατεθῶσι καταστάσεις ἀκριβεῖς ὅλων τῶν χρεῶν, διότι αἱ ὑπάρχουσαι δὲν εἶναι ἀκριβεῖς.

§59Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὁμιλεῖτε περὶ καταστάσεων ὅλων τῶν χρεῶν, ἀλλὰ τὴν αἴτησιν δὲν ὑπεβάλετε ἐγγράφως· εἰς ὅσας ὑπεβάλετε ἐγγράφως ἀπήντησα, δὲν εἶναι δὲ δυνατὸν νὰ ἐνθυμῶμαι τὰ προφορικῶς ζητούμενα. Πιθανὸν ἡ αἴτησις ὑμῶν νὰ περιλαμβάνηται ἐν τοῖς ἐπισήμοις πρακτικοῖς, ἀλλ’ ἐγὼ δὲν δύναμαι νὰ ἀναζητῶ τὰ ἐν τοῖς πρακτικοῖς.

§60ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Τὴν ἐπερώτησίν μου περὶ τοῦ δημοσίου χρέους ἀνέγραψα ἐπίτηδες τελευταίαν εἰς τὰς 101 ἐπερωτήσεις μου, καὶ μὲ μεγάλα γράμματα, ὅπως εὐκολώτερον ὑποπέσῃ αὕτη εἰς τὴν προσοχὴν τοῦ κυρίου Πρωθυπουργοῦ, ὁ ὁποῖος ὅμως εἶχε καθῆκον καὶ ἄνευ ἐπερωτήσεως νὰ ὑποβάλῃ λεπτομερῆ πίνακα περὶ τοῦ δημοσίου ἡμῶν χρέους, ὅπως ἐξ αὐτοῦ μάθῃ ἐπὶ τέλους καὶ ἡ Βουλὴ καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς, τί ὀφείλει τὸ Κράτος, καὶ διατὶ εὑρίσκεται τὴν σήμερον εἰς τὰ πρόθυρα τῆς χρεωκοπίας. Παρατηρῶ δὲ, ὅτι καὶ χθὲς ἤδη ἐξῆρα τὴν μονομερῆ ἀπάντησιν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ πρὸς μόνας τὰς ἐπερωτήσεις μου, τὰς ἀναγομένας εἰς τὰ βεβαιούμενα ἔξοδα. Ἐπειδὴ ὅμως σήμερον τὰ δημοσιογραφικά του ὄργανα διεβεβαίωσαν, ὅτι ὁ κ. Τρικούπης ὅλας τὰς ἐξ ἑκατομμυρίων διαφορὰς ἀπέδειξεν ἑώλους, ἠναγκάσθην ν’ ἀποδείξω, ὅτι αἱ τοιαῦται διαφοραὶ μένουσιν ἀκέραιαι, μεθ’ ὅλην τὴν διὰ λαθροχειρίας ἀντικατάστασιν τοῦ πίνακος τῶν χρεῶν εἴς τινα τεύχη τοῦ προϋπολογισμοῦ. Δύναμαι δ’ ἐκ τοῦ προχείρου νὰ ἀναφέρω νέας διαφορὰς, ἀπαντώσας καὶ ἐν τῷ νέῳ ἐπηνωρθωμένῳ πίνακι, ὡς τὴν ἐπὶ τοῦ παγίου δανείου τῆς Ὁδοποιΐας, ὅπερ κατὰ τὸν πίνακα ὑπολογίζεται εἰς 1,498,192, ἐνῷ κατὰ τὴν τελευταίαν μηνιαίαν κατάστασιν τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης, τὴν μόνην ἀκριβῆ, ἀναβιβάζεται αὐτὸ εἰς 1,711,545. Παρατηρῶ δ’ ἐν τέλει, ὅτι δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον εἰς τὸν κ. Πρωθυπουργὸν νὰ ὁμιλῇ περὶ παροραμάτων ἁπλῶν, προκειμένου περὶ διαφορῶν ἐξ ἑκατοστύων χιλιάδων καὶ ἐξ ἑκατομμυρίων δραχμῶν. Οἱ πίνακες συντάσσονται καὶ ἀναθεωροῦνται ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἐπισήμων βιβλίων τοῦ Κράτους ὑπὸ διαφόρων ὑπαλλήλων τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, τυπούμενοι δὲ, διορθοῦνται πολλάκις καὶ ἀντιπαραβάλλονται ἐπανειλημμένως ὑπὸ τῶν αὐτῶν ὑπαλλήλων. Ὅταν δὲ μετὰ τοιαύτην ἐργασίαν ὑπολείπωνται καὶ πάλιν τοιαῦται κολοσσιαῖαι διαφοραὶ, τοῦτο ἀποδεικνύει, ὅτι δὲν πρόκειται πλέον περὶ ἁπλῶν παροραμάτων, ἀλλὰ περὶ ἀληθοῦς παραχαράξεως τῶν ἐπισήμων ἀριθμῶν τοῦ Κράτους.

§61Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Εἰς τὸν κ. Βουλευτὴν εἶπον, ὅτι τὰς προφορικὰς ἐπερωτήσεις, ὅταν τὰς ἐνθυμῶμαι, τὰς λαμβάνω ὑπ’ ὄψει, ἀλλὰ δὲν τὰς ἐνθυμοῦμαι, ὅταν ᾖναι 101. Ἤδη, ἐὰν μοὶ ἀνακοινωθῇ ἡ αἴτησις ἐγγράφως, θέλω δώσει ταχυτέραν τὴν ἀπάντησιν, ἀλλ’ οὐσιαστικῶς οὐδεμίαν ἔχει ἀνάγκην τῆς πληροφορίας ὁ κ. Βουλευτὴς, διότι τὴν εὑρίσκει ἐν τῷ προϋπολογισμῷ. Ὁ κ. Βουλευτὴς τὴν θέλει αὐτοτελῶς. Αἱ πληροφορίαι ὅμως εὑρίσκονται πᾶσαι ἐν τοῖς ἀναλυτικοῖς πίναξι τοῦ προϋπολογισμοῦ, περιέχουσι πᾶσαν πληροφορίαν, οὐ μόνον περὶ τοῦ τόκου καὶ τοῦ χρεωλύτρου, ἀλλὰ καὶ περὶ τοῦ κεφαλαίου καὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ὁμολογιῶν κτλ. Ὁ κ. Βουλευτὴς θέλει νὰ τῷ δοθῶσιν αἱ πληροφορίαι αὗται ἐν ἰδιαιτέρῳ φύλλῳ. Τὰς ἔχει πάσας ἐν τοῖς ἀναλυτικοῖς φύλλοις τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἐν τῷ προϋπολογισμῷ οὐδὲν λείπει τῶν πρὸς κατανόησιν τῶν στοιχείων τοῦ δημοσίου χρέους.

§62ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐν τοῖς πίναξι τῶν λεπτομεριῶν δὲν ὑπάρχουσιν ἀναγεγραμμέναι καὶ αἱ παρακαταθῆκαι, ἐγγυοδοσίαι κλπ., ὧν ἐγὼ ἐπίσης ἐζήτησα λεπτομερῆ πίνακα. Πλὴν τούτου, ἡ Βουλὴ ἔχει ἀνάγκην ἰδιαιτέρας ἀκριβοῦς καταστάσεως τοῦ δημοσίου χρέους, ὅπως ἐπὶ τῇ βάσει αὐτῆς ἐνασκήσῃ τὸν κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον ἐπὶ τῶν ἀριθμῶν τῶν ἀναγραφομένων ἐν τῷ τεύχει τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἀφοῦ δὲ μέχρι τοῦδε ἔχουσι δημοσιευθῆ τόσοι πίνακες τοῦ δημοσίου ἡμῶν χρέους, ἀντιφατικοὶ πρὸς ἀλλήλους, ἀφοῦ καὶ αὐτὸς ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἀποκηρύττει αὐτοὺς τὸν ἕνα μετὰ τὸν ἄλλον ὡς ἀνακριβεῖς, δὲν ἔχομεν δικαίωμα ν’ ἀπαιτήσωμεν παρ’ αὐτοῦ, ὅπως μᾶς ὑποβάλῃ ἐπὶ τέλους ἕνα λεπτομερῆ πίνακα, περὶ οὗ καὶ αὐτὸς νὰ δύναται νὰ διϊσχυρισθῇ μετὰ λόγου, ὅτι εἶναι ἀκριβὴς, καὶ ἡ Βουλὴ νὰ στηριχθῇ εἰς αὐτόν;

§63Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Εἶχον δίκαιον ζητῶν, ὅπως ὑποβάλῃ ὁ κ. Βουλευτὴς ἐγγράφως τὰς αἰτήσεις αὐτοῦ· διότι, ἐνῷ ἔλεγεν, ὅτι ἐζήτει πίνακα τοῦ δημοσίου χρέους, ἐζήτει καὶ ἄλλο τι, τοῦτο δ’ ἐκτὸς τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἐζήτει πίνακα τῶν παρακαταθηκῶν. Αἱ ζητούμεναι πληροφορίαι θέλουσι δοθῆ· ἐπειδὴ δὲ ἡ περὶ παρακαταθηκῶν περιέργεια, ἵνα ᾖ ἀρτία, δέον ἵνα ἐπεκταθῇ καὶ εἰς τὰ ὀφειλόμενα ὑπὸ τοῦ Δημοσίου εἰς τὰ λιμενικὰ ταμεῖα ἢ ἐξ ἐγγυοδοσιῶν ἢ ἐξ ἄλλων λόγων, παρακαλῶ τὸν κ. Βουλευτὴν, ἵνα εὐαρεστηθῇ νὰ συμπληρώσῃ τὴν αἴτησιν αὐτοῦ, καθιστῶν αὐτὴν σκόπιμον.

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ τελῶν ἀγκυροβολίας καὶ φαρικῶν.

§65Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Θὰ ὑποβάλω τροπολογίας τινὰς ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου τούτου. Κατόπιν πολλῶν λεχθέντων κατὰ τὰς προηγουμένας ἐπιψηφίσεις τοῦ νόμου καὶ παραστάσεων γενομένων ἐκτὸς τῆς Βουλῆς, κατηρτίσθη σύστημα τροπολογιῶν, αἵτινες ἔντυποι διενεμήθησαν πρὸς ὑμᾶς, ὅπως εὐθὺς ἤδη τὰς ἔχητε ὑπ’ ὄψει. Κατὰ τὰς τροπολογίας ταύτας, ἐπὶ ἀτμοπλοίων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ κατὰ τὰς δύο πρώτας περιπτώσεις, τουτέστι τὴν ἀποβίβασιν καὶ ἐπιβίβασιν, ἢ μόνον τὴν ἀποβίβασιν, ἢ μόνον τὴν ἐπιβίβασιν, περιορίζομεν τὴν ἐν τῷ νομοσχεδίῳ φορολογίαν εἰς τὴν ἀποβίβασιν καὶ ἐπιβίβασιν ἐμπορευμάτων, ἀφαιροῦμεν δὲ ἀπὸ τοῦ οἰκείου ἐδαφίου τὰ περὶ ἐπιβατῶν, διότι δὲν θεωροῦμεν ἐνδεδειγμένην τὴν ἐπιβολὴν τέλους κατὰ τὰ ἐδάφια ἐκεῖνα λόγῳ μόνον ἐπιβατῶν· ἐὰν δὲν ἐγένετο ἐμπορευμάτων ἀποβίβασις ἢ ἐπιβίβασις, τὰ τέλη τῶν ἐδαφίων ἐκείνων δὲν θὰ ἔχωσιν ἐφαρμογὴν, θὰ ἔχωσιν ὅμως ἐφαρμογὴν τὰ τέλη τοῦ ἐδαφίου τρίτου, καθ’ ὃ, ἐὰν ὑπάρχωσιν ἐπιβάται, εἴτε τὸ ἀτμόπλοιον διαμείνῃ πλέον τῶν 70 ὡρῶν, εἴτε ἔλαττον, θέλει ὑποβληθῆ εἰς πληρωμὴν τέλους κατὰ τόννον 30 λεπτῶν. Ἀλλ’ ἐνῷ τοῦτο διασαφηνίζεται ὡς πρὸς τὴν κατηγορίαν τοῦ τρίτου ἐδαφίου, προστίθεται διάταξις ἐν τῷ αὐτῷ ἄρθρῳ, κατωτέρω, καθ’ ἣν ἐπιτρέπεται, ὅπως ἀντὶ πληρωμῆς 30 λεπτῶν κατὰ τόννον λόγῳ ἀποβιβάσεως ἢ ἐπιβιβάσεως ἐπιβάτου καταβάλληται τέλος δι’ ἕκαστον ἐπιβάτην· 10 δραχμῶν, καὶ οὕτως ἀποφεύγομεν τὸ ἄτοπον, περὶ οὗ ἐγένετο λόγος, τῆς λόγῳ ἐπιβιβάσεως ἢ ἀποβιβάσεως ἑνὸς ἐπιβάτου καταβολῆς τέλους ἐπὶ τῆς ὅλης χωρητικότητος τοῦ ἀτμοπλοίου 30 λεπτῶν κατὰ τόννον.

§66ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Εἶναι καὶ πολλοὶ ἐπιβάται, οἱ ὁποῖοι δὲν πληρόνουν.

§67Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὅταν τὸ ἀτμόπλοιον ἐπιβιβάσῃ ἢ ἀποβιβάσῃ ἕνα ἐπιβάτην, εἶναι, νομίζω, εὐεργετικὴ ἡ διάταξις περὶ πληρωμῆς τέλους δεκαδράχμου, ἀπαλλάττοντος αὐτὸ ἀπὸ τῆς κατὰ τόννον φορολογίας· ἡ δὲ ἔννοια τῆς λέξεως «ἐπιβάτης» θὰ μείνῃ ὁποία τέως ἀναγνωρίζεται παρ’ ἡμῖν. Ἑτέραν τροποποίησιν εἰσάγομεν εἰς τὸ ἄρθρον τοῦτο περὶ περιορισμοῦ τοῦ τέλους ἐπὶ τῶν ἀτμοπλοίων, τῶν μὴ ἀποβιβασάντων ἢ μὴ ἐπιβιβασάντων φορτίον ὁλόκληρον· ἐὰν ταῦτα ἀπεβίβασαν καὶ ἐπεβίβασαν φορτίον μὴ ὑπερβαῖνον τὰ ⅖ τῆς χωρητικότητος τοῦ ἀτμοπλοίου, ὑποβάλλονται εἰς πληρωμὴν τοῦ ἡμίσεως τέλους, ἐὰν δὲ ἐπεβίβασαν καὶ ἀπεβίβασαν φορτίον μὴ ὑπερβαῖνον τὸ ⅕ τῆς χωρητικότητος, ὑποβάλλονται εἰς ἁπλοῦν τέλος 30 λεπτῶν, ἀντὶ τῆς μιᾶς δραχμῆς· ἐπίσης καὶ ἐὰν ἐπεβίβασαν μόνον ἢ ἀπεβίβασαν μόνον φορτίον μὴ ὑπερβαῖνον τὸ ⅕ τῆς χωρητικότητος· ἐκλείπει δ’ οὕτω τὸ ἄτοπον, περὶ οὗ ἐγένετο λόγος, ὅτι πλοῖον, ὅπερ ἤθελε προσεγγίσει εἰς λιμένα ἑλληνικὸν καὶ παραλάβῃ φορτίον οὐχὶ ὁλόκληρον, θὰ ὑπεβάλλετο εἰς τὰ ἐν τῷ ἄρθρῳ τούτῳ τέλη ὁλόκληρα· πρὸς τούτοις παρέχει ἡ τροπολογία εἰς τὰ ἀτμόπλοια, ἅτινα ἐντὸς μηνὸς ἀπὸ τοῦ πρώτου αὐτῶν κατάπλου εἰς λιμένα ἑλληνικὸν ἤθελον προσεγγίσει εἰς ἄλλους ἑλληνικοὺς λιμένας ἄνευ προσεγγίσεως εἰς ξένον λιμένα, τὸ πλεονέκτημα τῆς πληρωμῆς ἐφ’ ἅπαξ μόνον τοῦ ἀνωτάτου τέλους. Καὶ ταῦτα περὶ τῶν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ καταπλεόντων ἀτμοπλοίων· περὶ δὲ τῶν ἐξ ἑτέρου λιμένος τοῦ ἐσωτερικοῦ καταπλεόντων, ταῦτα, κατ’ ἄλλο ἐδάφιον τῆς τροπολογίας, ἐντὸς τοῦ μηνὸς δὲν ὑποβάλλονται εἰς τέλος ἀνώτερον τῶν 50 λεπτῶν, ἀδιακρίτως, εἰς ὅσους καὶ ἂν προσεγγίσωσι λιμένας. Ἀλλὰ καὶ ἑτέρα γίνεται παραχώρησις ὑπὲρ τῶν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ καταπλεόντων εἰς τοὺς λιμένας τοὺς ἑλληνικοὺς πλοίων· μειοῦται τὸ κατὰ τόννον τέλος, ὅταν τὰ πλοῖα ἦναι μεγάλης χωρητικότητος· διότι ἐθεωρήθη συμφέρον, προκειμένου περὶ λιμένων, ὁποῖοι οἱ ἡμέτεροι, ἔνθα δὲν εἶναι πάντοτε εὔκολον πλοῖον μεγάλης χωρητικότητος ν’ ἀποβιβάζῃ πλῆρες φορτίον, ἢ νὰ παραλαμβάνῃ πλῆρες φορτίον, νὰ μὴ ἀποτραπῶσι τοῦ κατάπλου διὰ βαρέων τελῶν τὰ μεγάλα πλοῖα. Καὶ δὲν ἀρκεῖ ὡς πρὸς τοῦτο ἡ διάταξις τῆς τροπολογίας περὶ περιορισμοῦ τοῦ τέλους εἰς 30 λεπτὰ, ἢ εἰς 50 λεπτὰ, κατὰ λόγον τῆς μὴ ὑπερβάσεως τοῦ πεμπτημορίου ἢ τῶν δύο πεμπτημορίων τοῦ φορτίου, ἀλλ’ ἐθεωρήσαμεν, ὅτι ἔπρεπε νὰ συμπληρώσωμεν τὴν διάταξιν, περιορίζοντες τὸ τέλος, ἂν τὸ πλοῖον ἔχῃ χωρητικότητα ἀνωτέραν τῶν χιλίων τόννων, ἐπὶ τῶν τόννων τῶν ἀπὸ 1000 μέχρι 1500 εἰς τὸ ἥμισυ, ἐπὶ τῶν τόννων τῶν ἀπὸ 1500 μέχρι 2000 εἰς τὸ τρίτον, ἐπὶ τῶν ἀπὸ 2000 μέχρι 2500 εἰς τὸ τέταρτον, τῶν ἐπέκεινα τῶν 2500 τόννων μενόντων ἀσυδότων. Τοιουτοτρόπως ἐνισχύομεν τὴν προσόρμισιν εἰς τοὺς λιμένας ἡμῶν τῶν μεγάλων ἀτμοπλοίων, ἅτινα, διερχόμενα ἐντεῦθεν ἐπὶ ἄλλῳ προορισμῷ, θὰ δύνανται νὰ προσεγγίζωσιν εἰς ἑλληνικοὺς λιμένας, ἵνα προβαίνωσιν εἰς πράξεις ἐν αὐτοῖς ἐπὶ διττῷ περιορισμῷ τοῦ τέλους, τοῦτο μὲν λόγῳ τῆς μὴ ὑπερβάσεως τοῦ πεμπτημορίου τοῦ φορτίου, τοῦτο δὲ λόγῳ τῆς μειώσεως ἢ τῆς ἄρσεως τοῦ τέλους ἐπὶ τῆς πέραν τῶν 1000 ἢ τῶν 2500 τόννων χωρητικότητος.

§68ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ἡ ἀναλογία τῆς πληρωμῆς βασίζεται ἐπὶ τοῦ ποσοῦ τῆς φορτώσεως ἢ ἐκφορτώσεως, ἢ ἐπεκτείνεται ἐπὶ τὸ ὅλον;

§69Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Αἱ ἐκπτώσεις τῆς τροπολογίας ἐπὶ τῶν τόννων τῶν ὑπερβαινόντων τοὺς χιλίους ἐπιπροστίθενται εἰς τὰς ἐκπτώσεις, ἃς ἐπάγεται κατ’ αὐτὴν ἡ μὴ ὑπερβαίνουσα τὸ πεμπτημόριον ἢ τὰ δύο πεμπτημόρια φόρτωσις ἢ ἐκφόρτωσις· πλήρης δὲ εἶναι ἡ ἀσυδοσία τῶν τόννων τῶν ἐπέκεινα τῶν 2500.

§70ΣΤΕΦΑΝΟΥ. Ποία χωρητικότης θὰ λαμβάνηται ὑπ’ ὄψιν; Τοῦ νηϊολογίου ἢ ἡ πραγματική;

§71Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον ἀφορᾷ εἰς τὴν καθαρὰν χωρητικότητα, ἥτις κατὰ τὴν νομοθεσίαν ἡμῶν εἶναι ἡ τοῦ νηϊολογίου.

§72ΣΥΝΟΔΙΝΟΣ. Δὲν ἐξηγεῖται καλῶς τὸ νομοσχέδιον ἐπὶ τούτου.

§73ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πρέπει νὰ διακρίνωμεν τοὺς τόννους τῆς εἰδικῆς χωρητικότητος ἀπὸ τοὺς τόννους τῆς καθαρᾶς χωρητικότητος καὶ ἀπὸ τοὺς τόννους τοῦ βάρους. Αὕτη εἶναι κυρίως ἡ διάκρισις, ἡ ὁποία πρέπει νὰ γείνῃ.

§74ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου φέρομεν τὰς παρατηρήσεις.

§75Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὑπάρχει νομοθεσία παρ’ ἡμῖν, κανονίζουσα τὰ περὶ τούτου. Γίνεται ἡ καταμέτρησις κατὰ τὸ σύστημα τοῦ Μόρσωνος. Ὅταν λέγῃ τὸ νομοσχέδιον «καθαρᾶς χωρητικότητος», ἐννοεῖ κατὰ τὴν νομοθεσίαν τὴν Ἑλληνικήν. Τὰ πλεονεκτήματα ταῦτα ἀφορῶσιν εἰς πάντα τὰ πλοῖα, ἑλληνικὰ, ἢ ξένα, ἀφομοιούμενα πρὸς τὰ ἑλληνικὰ κατὰ σύμβασιν, τὰ καταπλέοντα εἰς ἑλληνικοὺς λιμένας. Ἀλλ’ ἐκτὸς τῶν εὐκολιῶν, αἵτινες παρέχονται πρὸς τὰ πλοῖα ταῦτα διὰ τῶν νέων τούτων διατάξεων, αἱ τροπολογίαι ἀφορῶσι καὶ εἰς περαιτέρω εὐκολίας, παρεχομένας πρὸς τὰ ἀτμόπλοια τὰ ταχυδρομικά· διότι καὶ κατὰ τὸ νομοσχέδιον σπουδαιόταται γίνονται ὑπὲρ αὐτῶν διακρίσεις· ἀλλὰ ταύτας τὰς διακρίσεις, ἐνομίσαμεν ὅτι εἶναι πρέπον νὰ ἐπεκτείνωμεν. Καὶ οὕτως, ἀντὶ τοῦ ἀνωτάτου ὅρου τῶν τεσσάρων δραχμῶν κατὰ τόννον εἰς διάστημα ἑνὸς ἔτους, ἐνομίσαμεν, ὅτι ἠδυνάμεθα ν’ ἀποδεχθῶμεν τὸν ὅρον μιᾶς δραχμῆς κατὰ τόννον ἐν διαστήματι τριῶν μηνῶν. Τοῦτο εἶναι μεγάλη εὐκολία πρὸς τὰ ἀτμόπλοια· διότι δὲν ὑποχρεοῦμεν αὐτά, ἵνα ἐπανέρχωνται τὰ αὐτὰ ἐντὸς τοῦ ἔτους, ἀλλὰ καὶ ἐναλλάσσοντα δύνανται ν’ ἀπολαμβάνωσι τῆς παραχωρήσεως ἐπὶ τῷ αὐτῷ ὅρῳ, ἄνευ ὅμως καὶ ζημίας ἐπαισθητῆς τοῦ Δημοσίου. Πλὴν ὅμως τούτου, γίνεται καὶ ἑτέρα παραχώρησις, σπουδαιοτέρα ἔτι, εἰς τὰ ταχυδρομικὰ ἀτμόπλοια, τὰ μὴ καταπλέοντα εἰς ἑλληνικοὺς λιμένας συχνά· διότι εἶναι μὲν γενικὴ ἡ παραχώρησις εἰς τὰ ταχυδρομικὰ ἀτμόπλοια, ἀλλ’ ἡ ἐφαρμογὴ αὐτῆς θὰ ἀποδειχθῇ ὑφισταμένη μόνον εἰς τὰ μὴ προσεγγίζοντα πολλάκις ἐντὸς τῆς τριμηνίας εἰς τοὺς λιμένας ἡμῶν. Ὡς πρὸς ταῦτα, ἂν ἦναι ταχυδρομικὰ, γίνεται παραχώρησις ἐπὶ τοῦ ὅρου τῶν τελῶν τῶν κατὰ τὸ ἄρθρον 1 τοῦ νομοσχεδίου 30%· ὥστε, ἂν ὁ ἀνώτατος ὅρος διὰ τὰ ἄλλα ἦναι 1 δραχμὴ, διὰ ταῦτα εἶναι 70 λεπτὰ, καὶ οὕτω καθεξῆς, κατερχομένου τοῦ τέλους δι’ αὐτὰ μέχρις 20 λεπτῶν, διότι ἐπὶ τοῦ κατωτάτου τέλους, τοῦ ἐπιβαλλομένου εἰς τὰ ἀτμόπλοια, τὰ μὴ προβαίνοντα εἰς πράξεις, ἢ προβαίνοντα εἰς πράξεις ἐπὶ ὅρῳ κατωτέρῳ τοῦ πεμπτημορίου, τὸ ποσὸν τοῦ τέλους μειοῦται μέχρις 20 λεπτῶν κατὰ τόννον. Μετὰ τοιαύτην τῶν τοῦ νομοσχεδίου οἰκονομίαν, νομίζω ὅτι οὐδεμία ξένη ἑταιρία δύναται νὰ θεωρήσῃ, ὅτι σπουδαίως ἐπιβαρύνεται, διότι ἡ διαφορὰ καὶ πρὸς τὸ καθεστὼς δὲν εἶναι πολὺ σπουδαία· ὑπάρχει βεβαίως διαφορὰ, διότι ἐπιπροσθέτομεν κατὰ τὸ νομοσχέδιον εἰς τὰ φαρικὰ τέλη τὰ τέλη ἀγκυροβολίας, ἀλλὰ πέραν τῆς προσθήκης ταύτης πολὺ μικρὰ εἶναι ἡ ἐπιβάρυνσις, ἐκτὸς μόνον τῆς ἐκ τῆς πληρωμῆς τοῦ τέλους εἰς χρυσόν· ἀλλὰ περὶ ταύτης ἐννοεῖται, ὅτι τὰ ξένα ἀτμόπλοια δὲν δύνανται νὰ παραπονεθῶσιν, ἀφοῦ τὰ Κράτη, εἰς ἃ ταῦτα ἀνήκουσιν, ἐπιβάλλουσι καὶ λογίζουσι πάντας τοὺς φόρους καὶ πάσας τὰς πληρωμὰς εἰς χρυσόν. Οὕτω τροποποιούμενον τὸ νομοσχέδιον, νομίζω ὅτι οὐδεμίαν πλέον παρέχει ἀφορμὴν πρὸς ἀντιῤῥήσεις. Τὰ τέλη, ἅτινα καὶ ἀρχικῶς εἶχον προσδιορισθῆ κατώτερα τῶν ἐπιβαλλομένων παρὰ τῶν ξένων Κρατῶν εἰς τὴν ἑλληνικὴν σημαίαν, ἤδη εἰς τοιοῦτον βαθμὸν περιορίζονται, ὥστε κατὰ τῶν ὅρων τῶν τελῶν τῶν ἐν τῷ νομοσχεδίῳ δὲν χωρεῖ ἀντίῤῥησις βάσιμος.

§76ΡΑΛΛΗΣ. Ἔγεινεν ὑπολογισμός τις περὶ τῆς διαφορᾶς, ἡ ὁποία ἐπέρχεται διὰ τοῦ νομοσχεδίου, τοῦ οὕτω πως τροποποιουμένου, ὡς πρὸς τὰς εἰσπράξεις;

§77Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Δὲν ἐπέρχεται ὅση ἐκ πρώτης ὄψεως ὑποτίθεται διαφορὰ, διότι αἱ τροποποιήσεις, γενόμεναι μᾶλλον πρὸς προσέλκυσιν πλοίων, δὲν ἐπάγονται σπουδαίαν μείωσιν ὑφισταμένων εἰσπράξεων, ἀφοῦ ἀφορῶσι κυρίως εἰς προσεγγίσεις, αἵτινες ἄνευ τῆς μειώσεως τοῦ τέλους ἢ δὲν θὰ ἐγίνοντο, ἢ θὰ ἦσαν ἐλάσσονες. Ἐπὶ δὲ τῶν ἀτμοπλοίων τῶν ἑταιριῶν, τῶν συχνὰς ἀναγραφουσῶν ἐν τοῖς δρομολογίοις αὐτῶν τὰς προσεγγίσεις εἰς τοὺς λιμένας ἡμῶν, περιωρίζετο καὶ ὑπὸ τοῦ ἀρχικοῦ νομοσχεδίου τὸ τέλος εἰς 4 δραχμὰς κατ’ ἔτος, τουτέστιν εἰς 4 κατάπλους, διότι ἕκαστος κατάπλους μετὰ φορτώσεως καὶ ἐκφορτώσεως ἐπάγεται πληρωμὴν τέλους 1 δραχμῆς, 4 ἄρα δραχμαὶ ἀνταποκρίνονται πρὸς 4 προσορμίσεις. Ἐν τούτοις, ὡς εἴδετε ἐξ ὅσων ἀνέγνων πινάκων κατὰ προηγουμένην συνεδρίασιν, ἐνῷ ὑποβάλλονται εἰς πληρωμὴν 4 δραχμῶν διὰ 4 προσεγγίσεις, προσεγγίσεις κατὰ μέσον ὅρον ἄλλα μὲν τῶν πλοίων ἐποιοῦντο 15, ἄλλα 30, καὶ ἄλλα 40· καὶ μέχρι 50 καὶ 60 εἴχομεν προσεγγίσεις κατὰ τὸ διάστημα τοῦ ἔτους. Ἐπ’ αὐτῶν ἐννοεῖται ὅτι οὐδεμία ἐπέρχεται διαφορά· ἡ διαφορὰ ἐπέρχεται ἐπὶ ὀλίγων ἀτμοπλοίων, ἅτινα, καίτοι ἀνήκουσιν εἰς ταχυδρομικὴν γραμμὴν, δὲν καταπλέουσιν ὅμως τετράκις τοῦ ἔτους, ἀλλὰ καὶ ὡς πρὸς ταῦτα τὸ Δημόσιον δὲν ζημιοῦται, διότι, ἂν ὁ ἀριθμὸς τῶν προσεγγίσεων δὲν μεταβάλληται, ἡ μεταβολὴ τῶν πλοίων δὲν ἐλαττόνει τὴν πρόσοδον τοῦ Δημοσίου, διευκολύνει ὅμως τὴν ἑταιρίαν, μὴ ὑποχρεοῦσα αὐτὴν νὰ διατηρῇ τὰ αὐτὰ ἀτμόπλοια ἐπὶ τῶν αὐτῶν γραμμῶν· εἶναι μάλιστα καὶ ἐλπὶς, ὅτι ἡ παραχώρησις αὕτη θὰ ἔχῃ ὡς ἀποτέλεσμα τὴν παρακίνησιν τῶν ἑταιριῶν νὰ ἀφήσωσι τὰς γραμμὰς αὐτῶν ὡς ἔχουσι, νὰ μὴ διαῤῥυθμίσωσιν αὐτὰς πρὸς τὰ νέα τέλη, διότι ἡ πρόσθετος ἐπιβάρυνσις ἐκ τῆς ἐλλείψεως πάσης μεταβολῆς δὲν εἶναι ἱκανῶς σπουδαία, ὅπως ταῖς ὑπαγορεύσῃ τοιοῦτο μέτρον. Ἐνδεχόμενον ἄρα ἐκ τοιούτων τινῶν τροποποιήσεων νὰ ἐπέλθῃ αὔξησις μᾶλλον ἢ ἐλάττωσις τῶν προσόδων τοῦ Δημοσίου.

§78ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Ὑποτίθεται, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ἐν τῷ διατάγματι τῷ ἐκδοθησομένῳ θὰ κανονισθῇ ὁ τρόπος τῆς ἐξευρέσεως τοῦ ποσοῦ τῶν ἐπιβιβαζομένων καὶ ἀποβιβαζομένων ἐμπορευμάτων σχετικῶς πρὸς τὴν χωρητικότητα τῶν πλοίων...

§79Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὅλα ταῦτα βεβαίως εἶναι κανονιστικά.

§80ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Καὶ ἐν περιπτώσει διαφωνίας, τί τὸ ποιητέον; Ἐὰν δὲ ταῦτα θὰ κανονισθῶσιν ἐν τῷ διατάγματι, νομίζω ὅτι εἶναι ἀνάγκη ἐν τῷ νόμῳ νὰ λεχθῇ τοῦτο, ὅτι διὰ τοῦ διατάγματος θὰ κανονισθῇ ὁ τρόπος.

§81Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Δὲν νομίζω νὰ ἦναι ἀναγκαῖον τοῦτο, ἀφοῦ εἶναι ταῦτα ἀποκλειστικῶς ἐκτελεστικά.

§82ΡΑΛΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, προχθὲς ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως κατέθηκε πίνακας σχετιζομένους πρὸς τὸ νομοσχέδιον. Τοὺς πίνακας τούτους παρακαλῶ νὰ διατάξητε νὰ μοὶ δοθῶσιν. Εἶναι οἱ πίνακες τῶν προσεγγίσεων τῶν διαφόρων ἀτμοπλοϊκῶν ἑταιριῶν, μεθ’ ὑπολογισμοῦ τῶν τελῶν τῶν καταβαλλομένων δυνάμει τοῦ ἰσχύοντος νόμου καὶ τῶν καταβληθησομένων δυνάμει τοῦ ὑποβαλλομένου νομοσχεδίου.

§83ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Βλέπετε, κύριοι Βουλευταὶ, ὅτι ἡ σύστασις, ὅπως ἀναβληθῇ ἐπί τινας ἡμέρας ἡ ψήφισις τοῦ νομοσχεδίου τούτου, ἐπέφερεν ἐπαισθητὴν τὴν βελτίωσιν εἰς τὸ νομοσχέδιον, περὶ οὗ πρόκειται.

§84ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Ἔγεινε δεκτὴ ἡ αἴτησίς σας.

§85ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Διότι ἔγεινε δεκτὴ, ὑπῆρξεν ἀναβολὴ, καὶ διότι ὑπῆρξεν ἀναβολὴ, ἐπῆλθον σκέψεις καὶ πληροφορίαι, καὶ αἱ πληροφορίαι, εὑρεθεῖσαι ὀρθαὶ, ἐγένοντο δεκταὶ καὶ ἡ βελτίωσις ἐγένετο.

§86ΡΑΛΛΗΣ. Ἀνετράπη ἐντελῶς τὸ νομοσχέδιον. Ἐκ τοῦ παλαιοῦ νομοσχεδίου δὲν μένει τίποτε.

§87ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Πρῶτον φρονῶ, ὅτι καὶ μετὰ τὰς τροπολογίας τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ ἡ αὔξησις τῶν τελῶν ἐπὶ τῆς ναυτιλίας εἶναι ὑπερβολική. Ἐὰν λάβητε ὑπ’ ὄψει τὰ μέχρι τοῦδε πληρονόμενα τέλη καὶ τὰ διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου ἐπιβαλλόμενα, θὰ ἴδητε, ὅτι, ἂν μὲν τὰ ἀτμόπλοια ἀποβιβάσωσι πλῆρες φορτίον ἢ παραλάβωσι πλῆρες φορτίον ἐξ Ἑλλάδος, —καὶ μὴ λησμονεῖτε, ὅτι πλῆρες φορτίον πολύτιμον ἐξ Ἑλλάδος λαμβάνουσι τὰ ἀτμόπλοια τὸ τῆς σταφίδος,— θὰ πληρώσωσι τὸ πενταπλάσιον τοῦ ἤδη πληρονομένου τέλους, καὶ ἐκτὸς αὐτοῦ θὰ πληρώσωσι τὸ τέλος τοῦτο εἰς χρυσὸν καὶ οὐχὶ εἰς τὸ κυκλοφοροῦν νόμισμα τοῦ τόπου. Πρῶτον λοιπὸν πενταπλασίασις τοῦ τέλους τοῦ πληρονομένου διὰ τὸ φορτίον τὸ πλῆρες σταφίδος, τὸ ἀπερχόμενον ἐκ Πατρῶν, ἐξ Αἰγίου ἢ ἐξ οἱουδήποτε ἄλλου λιμένος ἑλληνικοῦ. Ἡ πενταπλασίασις δ’ αὕτη θὰ βαρύνῃ τὸν ναῦλον καὶ ἑπομένως τὴν σταφίδα καὶ ἄλλα προϊόντα ἑλληνικά. Σήμερον τὰ ἀτμόπλοια τὰ ἑλληνικὰ καὶ τὰ τούτοις ἀφομοιούμενα ξένα ἀποτίουσι φόρον 10 λεπτῶν κατὰ τόννον.

§88ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Μετὰ τῶν λιμενικῶν.

§89ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Κατὰ τὰς συμβάσεις, τῶν λιμενικῶν εἶναι ἀπηλλαγμένα.

§90Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ποῖα εἶναι ἀπηλλαγμένα; τὰ φορτόνοντα σταφίδα; Οὐδαμῶς.

§91ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Τὰ ἀτμόπλοια τὰ ἐρχόμενα ἐκ Γερμανίας, Ἀγγλίας, Ὁλλανδίας, Δανίας καὶ διὰ συμβάσεως συνδεδεμένα μετὰ τῆς Ἑλλάδος ἀπαλλάσσονται τῶν λιμενικῶν τελῶν ῥητῶς διὰ τῆς συμβάσεως, ἡ ὁποία ὑπάρχει μεταξὺ τῆς Ἑλλάδος καὶ τῶν Δυνάμεων τούτων καὶ τῶν ἑταιριῶν.

§92Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἀφομοιοῦνται πρὸς τὰ ἑλληνικὰ, καὶ τὰ ἑλληνικὰ πληρόνουσιν εἰς τὸν λιμένα Πατρῶν· τὸ ἑλληνικὸν ἀτμόπλοιον πληρόνει ὑπὲρ τοῦ λιμένος Πατρῶν.

§93ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐὰν ἔχωσι ταχυδρομικὰς συμβάσεις;

§94Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Δὲν πρόκειται περὶ ταχυδρομικῶν. Ὡμιλήσατε περὶ σταφίδος.

§95ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Δὲν ἀπαγορεύεται εἰς τὰ ταχυδρομικὰ νὰ παραλάβωσι σταφίδα.

§96Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Δὲν τοῖς ἀπαγορεύεται βεβαίως, ἀλλὰ δὲν δύνανται.

§97ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Αἱ πλεῖσται ταχυδρομικαὶ ἑταιρίαι παραλαμβάνουσι. Σᾶς ἔχω καὶ τὴν ἀπόδειξιν.

§98ΦΩΤΗΛΑΣ. Συμβαίνει ἐνίοτε, ἀλλὰ σπανίως.

§99ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἡ Ὁλλανδικὴ ταχυδρομικὴ ἀτμοπλοϊκὴ ἑταιρία, ἡ Δανική, ἡ Ἀγγλικὴ παρέλαβον πλειστάκις σταφίδα καὶ καπνόν. Ἔχω καταστάσεις ἐπισήμους, βεβαιούσας τὰ παραληφθέντα ποσὰ ἑλληνικῶν προϊόντων.

§100ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν). Καταχρηστικῶς.

§101ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Σεῖς, Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ὁ ὁποῖος ὑπεγράψατε τὰς συμβάσεις, λέγετε «καταχρηστικῶς»!

§102ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Μάλιστα· διότι γνωρίζω τὰ τῆς συμβάσεως αὐτῆς· ὁρίζονται πλοῖα τακτικὰ δῆθεν, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι τακτικὰ, ἵνα ἀπολαμβάνωσι τὰ προνόμια, τὰ ὁποῖα ἀπολαμβάνουσι τὰ ταχυδρομικά. Καὶ αὐτὴ ἡ κατάχρησις ἔδωκεν ἀφορμὴν εἰς τὸ νομοσχέδιον.

§103Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Κατὰ τὴν σύμβασιν δὲν παραλαμβάνουσι σταφίδα ἐκ Πατρῶν, διότι τακτικὴν γραμμὴν ἔχουσι μόνον διὰ τὸν Πειραιᾶ, δὲν ἔχουσι διὰ τὰς Πάτρας. Καταπλέουσιν εἰς Πάτρας, ἵνα φορτώσωσι σταφίδα, ἀλλ’ αἱ Πάτραι δὲν εἶναι ἐν τῷ δρομολογίῳ των· ἑπομένως ὀφείλουσι νὰ πληρώσωσι.

§104ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Καὶ ἐκ Πειραιῶς καὶ ἐκ Πατρῶν καὶ ἐκ Κεφαλληνίας ἔχει φορτώσει σταφίδα ἡ ἑταιρία ἡ Ὁλλανδική. Ἔχω καὶ τὰ ποσά· 77,800 χιλιόγραμμα ἐξήγαγε διὰ τοῦ ἀτμοπλοίου αὐτῆς «ὁ Κάστωρ», 41,200 διὰ τῆς «Πηνελόπης», 22,500 διὰ τοῦ «Τιτᾶνος» καὶ ἄλλα μικρὰ ποσὰ δι’ ἄλλων ἀτμοπλοίων. Ποσὰ μεγαλείτερα ἔχουσιν ἐξαγάγει αἱ Ἀγγλικαὶ ἑταιρίαι, ἡ Δανικὴ, ἡ Ρωσσικὴ κλπ...

§105ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πλὴν τῆς σταφίδος φορτόνουσιν εἰς τὸν Πειραιᾶ βαλανίδια, σῦκα κλπ., τὰ ὁποῖα ἔρχονται ἐκ παντὸς μέρους τῆς Ἑλλάδος εἰς τὸν Πειραιᾶ.

§106ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Καὶ καπνόν... Ἀλλ’ ἀφήσατε νὰ ἐξακολουθήσω, καὶ θὰ ἴδητε, ὅτι αἱ μεγάλαι ξενικαὶ ἑταιρίαι, ἰδίως αἱ ὑπερωκεάνειοι, παρέχουν μεγάλας ὑπηρεσίας εἰς τὸ ἑλληνικὸν ἐμπόριον, εἰς τὴν ἑλληνικὴν παραγωγήν. Τὰ πλοῖα, τὰ ὁποῖα καθ’ ὁλοκληρίαν φορτόνουσιν ἐξ Ἑλλάδος, θὰ πληρόνωσι, φορτόνοντα καὶ ἐκφορτόνοντα, 50 λεπτὰ, ἢ 40 ἢ 30 λεπτὰ δι’ ἑκάστην φόρτωσιν ἢ ἐκφόρτωσιν. Οἱονδήποτε ποσὸν καὶ ἂν λάβητε, θὰ ἴδητε, ὅτι αὐξάνουσι τὰ τέλη κατὰ τοσοῦτον, ὥστε τὸ ποσὸν, τὸ ὁποῖον σήμερον ἐπιπροστίθεται, ἀνέρχεται εἰς 500, 600 καὶ 1000 φράγκα κατὰ πλοῖον, ἀναλόγως τῆς χωρητικότητος τοῦ πλοίου· καὶ τὰ χρήματα ταῦτα, εἰς χρυσὸν πληρονόμενα, θὰ ἐπιπροστεθῶσι βεβαίως εἰς τὸν ναῦλον τῶν πλοίων, τὰ ὁποῖα θὰ παραλαμβάνωσιν ἐντεῦθεν τὰ ἑλληνικὰ προϊόντα, ἢ θὰ μεταφέρωσιν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ προϊόντα ἀλλοδαπὰ καταναλώσιμα ἐνταῦθα, καὶ τοιαῦτα εἶναι κυρίως τὰ τῆς πρώτης ἀνάγκης. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ὁμολογουμένως ἐπέφερε βελτίωσιν διὰ τὰ πλοῖα τὰ ἔχοντα ταχυδρομικὰς συμβάσεις καὶ δυνάμενα ν’ ἀποτίνωσι 4 δραχμὰς κατ’ ἔτος, διῄρεσε μάλιστα καὶ κατὰ τριμηνίαν τὸ τέλος, τὸ ὁποῖον ὑπεχρέου ταῦτα νὰ πληρόνωσι. Τοῦ εὐεργετήματος τούτου ὅμως δὲν δύνανται ἀπολύτως νὰ μετάσχωσι τὰ ἀτμόπλοια τῶν ὑπερωκεανείων ἑταιριῶν, διότι ἕκαστον ἀτμόπλοιον, ἀποπλέον ἐκ τῶν βορείων λιμένων τῆς Εὐρώπης, εἰσερχόμενον εἰς τὰ νοτιονατολικὰ καὶ εἰς τὴν Μεσόγειον καὶ πορευόμενον εἰς Ὀδησσὸν, κατατρίβει, ὅπως ἐνεργήσῃ τὸ ταξείδιον, ἕνα καὶ ἥμισυν μῆνα. Κατ’ ἀκολουθίαν ἕκαστον πλοῖον ἔχει ἀνάγκην τριῶν μηνῶν περίπου, ὅπως ἐκτελέσῃ τὸν πλοῦν καὶ ἐπιστρέψῃ εἰς τὸν λιμένα τὸν ὑπερωκεάνειον, ὁπόθεν ἀνεχώρησεν. Ὥστε κατὰ τριμηνίαν τὸ μὲν ἀτμόπλοιον τῶν ὑπερωκεανείων ἑταιριῶν θὰ πληρόνῃ μίαν δραχμὴν δι’ ἕνα πλοῦν, τὰ δὲ ἀτμόπλοια τῶν ἄλλων ἑταιριῶν τοῦ Λόϋδ, τὰ αἰγυπτιακὰ καὶ τὰ πλησιέστερα, τὰ τουρκικὰ, θὰ πληρόνωσι τὴν αὐτὴν δραχμὴν διὰ δέκα πλόας, διὰ 15 πλόας, καὶ ἑπομένως τὸ μὲν πλοῖον τὸ αἰγυπτιακὸν, τὸ τουρκικὸν, τὸ αὐστριακὸν θὰ πληρόνῃ δι’ ἕκαστον πλοῦν 5 λεπτὰ ἢ 7 ἢ 10 λεπτὰ κατὰ τόννον, τὸ δὲ ὑπερωκεάνειον, τὸ ὁποῖον θὰ σᾶς εἴπω ὁποίας παρέχει εὐκολίας καὶ ὑπηρεσίας εἰς τὴν ἑλληνικὴν παραγωγὴν καὶ τὴν ἑλληνικὴν κατανάλωσιν, θὰ πληρόνῃ μίαν δραχμὴν κατὰ τόννον. Νομίζετε, ὅτι εἶναι δίκαιον; νομίζετε ὅτι εἶναι συμφέρον; Βεβαίως ὄχι. Δὲν εἶναι συμφέρον εἰς τὸ Κράτος ν’ ἀπομακρύνωμεν δι’ ὑπερβολικῆς, δι’ ἀπαγορευτικῆς φορολογίας τὴν ὑπερωκεάνειον ἀτμοπλοϊκὴν συγκοινωνίαν· διότι ἔχομεν ἀναμφισβητήτως ἀποδεδειγμένον, ὅτι ἀπὸ τῆς ἐποχῆς, καθ’ ἣν ἤρξαντο λειτουργοῦσαι αἱ ὑπερωκεάνειοι ἑταιρίαι, ἐν αἷς περιλαμβάνω καὶ τὰς ἑταιρίας Μεσσαζερῆ καὶ Φραισσινὲ, αἵτινες, καίτοι μὴ ὑπερωκεάνειοι, ἀφομοιοῦνται πρὸς τὰς ὑπερωκεανείους, ἕνεκα τῶν μεγάλων πλόων, τοὺς ὁποίους εἶναι ἠναγκασμέναι νὰ ἐκτελέσωσιν ἐντὸς τῆς Μεσογείου, τῆς Μαύρης θαλάσσης κλπ...

§107ΦΩΤΗΛΑΣ. Πηγαίνουν καὶ εἰς τὴν Κίναν.

§108ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Δὲν εἶναι τὰ ἴδια ἀτμόπλοια· ἀλλὰ τινὰ ἐξ αὐτῶν πηγαίνουσι καὶ ἐκεῖ. Καὶ δι’ αὐτὸ βεβαίως ἔχομεν ἀπόλυτον συμφέρον, ἀντὶ ν’ ἀποκρούσωμεν τὰς ἑταιρίας αὐτὰς, νὰ προσελκύσωμεν τὰ ἀτμόπλοια αὐτῶν, ὅπως ὅσον οἷόν τε συχνότερον προσεγγίζωσι, διότι ἡ προσέγγισις αὐτῶν ἡ συχνοτέρα ἔχει ὡς ἀποτέλεσμα τὴν συχνὴν προσαγωγὴν εἰς Ἑλλάδα ἀντικειμένων πρώτης ἀνάγκης δι’ ἐλαφροῦ ναύλου. Καὶ ἡ ὄρυζα καὶ ὁ καφὲς καὶ ἡ ζάκχαρις καὶ τὰ σίδηρα καὶ τὰ τοῦβλα καὶ ἐν γένει πάντα τὰ ἀντικείμενα τῆς πρώτης ἀνάγκης καὶ διὰ τὴν κατοικίαν ἡμῶν καὶ διὰ τὴν τροφὴν ἡμῶν ἔρχονται διὰ τῶν ἀτμοπλοίων αὐτῶν. Ἐὰν ἐπιβάλητε φόρον μιᾶς δραχμῆς κατὰ τόννον δι’ ἕκαστον πλοῦν εἰς τὰς ἑταιρίας ταύτας, βεβαίως αἱ ἑταιρίαι αὗται θὰ παύσωσι προσερχόμεναι εἰς τοὺς ἑλληνικοὺς λιμένας, τὸ ἀποτέλεσμα δὲ θὰ ἦναι, ὅτι θὰ ἔχωμεν ἐπαύξησιν μεγάλην τῶν ναύλων· ἀλλὰ θὰ ἐπέλθῃ καὶ ἄλλο κακὸν συγχρόνως...

§109ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Πρέπει νὰ ὑποθέσητε, ὅτι τὸ φορτίον εἶναι ὁλόκληρον, ἐνῷ δὲν συμβαίνει ποτὲ τοῦτο εἰς αὐτὰς τὰς ἑταιρίας.

§110ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς διατείνεται, ὅτι ἔκαμε μίαν εὐεργεσίαν εἰς τὰς ταχυδρομικὰς ἑταιρίας διὰ τοῦ ἄρθρου 4. Ἰδοὺ τί λέγει τὸ ἄρθρον τοῦτο ἐν συνόψει: «Τὰ ἀλλοδαπὰ καὶ ἡμεδαπὰ ἀτμόπλοια, τὰ ἐκτελοῦντα καὶ ταχυδρομικὴν ὑπηρεσίαν ἐν Ἑλλάδι διὰ συμβάσεων, ἀπαλλάσσονται παντὸς τέλους, ἐὰν πληρόνωσι κατὰ τριμηνίαν δραχμὴν μίαν κατὰ τόννον.» Ἐγὼ διατείνομαι, ὅτι αὐτὴ ἡ διάταξις δὲν εἶναι νέα, ἀλλὰ παλαιὰ, ἐκτὸς τοῦ ποσοῦ τοῦ φόρου, ὅπερ εὐεργετικῶς τετραπλασιάζει ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, διότι ἀντὶ μιᾶς δραχμῆς κατ’ ἔτος, νῦν ἐπιβάλλει μίαν δραχμὴν κατὰ τριμηνίαν· λέγω δὲ, ὅτι τοῦ εὐεργετήματος τούτου μὲ τετραπλασιασμὸν τοῦ φόρου δὲν δύνανται νὰ μετάσχωσιν αἱ ὑπερωκεάνειοι ἑταιρίαι, αἱ ἔχουσαι τὰς αὐτὰς συμβάσεις, διότι οἱ πλόες εἶναι μακροὶ καὶ μόλις ἕνα ἢ τὸ πολὺ δύο πλόας θὰ ἐκτελῇ τὸ αὐτὸ ἀτμόπλοιον ἐντὸς τριμηνίας, ἐνῷ τὰ ἄλλα θὰ ἐκτελῶσι δεκαπλασίους, καὶ οὕτω θὰ πληρόνωσι τὸ δέκατον τοῦ φόρου, ὃν θὰ πληρόνωσιν αἱ ὑπερωκεάνειοι.

§111ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Αὐτὸ εἶναι ἄλλο πρᾶγμα. Ἐγὼ λέγω, ὅτι τὰ ἀτμόπλοια, περὶ ὧν ὁμιλεῖτε, δὲν πληρόνουσι μίαν δραχμήν. Ἵνα πληρώσωσι μίαν δραχμὴν, πρέπει νὰ φέρωσι πλῆρες φορτίον, διότι ἄλλως ἐφαρμόζεται ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 1. Λοιπὸν ἐν τῇ πρακτικῇ οὐδέποτε πληρόνουσι μίαν δραχμήν. Διατὶ ὑπολογίζετε μίαν δραχμήν; Ὑποθέσατε ὅτι ἔχουσι ⅖ τοῦ φορτίου. Θὰ πληρώσωσι μίαν δραχμήν;

§112Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). 20 λεπτὰ θὰ πληρώσωσι.

§113ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Σᾶς ὁμιλῶ περὶ τοῦ δῆθεν εὐεργετήματος τοῦ ἄρθρου 4, ὅπερ εὐεργετεῖ ὀλίγους μόνον, καὶ σᾶς ὁμιλῶ περὶ φορτίου πλήρους. Ἐπιτρέψατε νὰ τελειώσω, καὶ ὅταν ἴδητε, ὅτι ἀφῆκά τι κενὸν, συμπληρώσατέ το.

§114ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ἐὰν ἔχωσι πλῆρες τὸ φορτίον, τότε ἂς πληρώσωσι.

§115ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Μὲ συγχωρεῖτε· δὲν πρέπει νὰ πληρώσωσι, διότι βαρύνονται τὰ ἔξοδα τῆς ἑλληνικῆς παραγωγῆς, σταφίδος, σύκων, ἐλαίου, μετάλλων κλπ. Θὰ ἔλθω εἰς τὰς διαφορὰς τῶν ⅖ καὶ τοῦ ⅕.

§116ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Μὲ συγχωρεῖτε, κύριε Βουλευτά· δὲν ἤκουσα, ὅτι εἴχετε ὑπ’ ὄψει τὸ πλῆρες φορτίον, διότι ὁμιλεῖτε περὶ ἑταιριῶν, αἱ ὁποῖαι οὐδέποτε φθάνουσιν εἰς Ἑλλάδα μὲ πλῆρες φορτίον, ἑπομένως δὲν ἠδυνάμην νὰ παραδεχθῶ τὴν ὑπόθεσιν τὴν ἰδικήν σας, ἐνῷ ἐν τῇ πρακτικῇ δὲν γίνεται· ἄρα ὁμιλεῖτε περὶ πλοίων ἰδανικῶν. Δύνασθε νὰ ὑποθέσητε ποτὲ πλοῖον ἐξ Ὁλλανδίας ἐρχόμενον καὶ διευθυνόμενον εἰς Ὀδησσὸν, προσεγγίζον εἰς Ἑλλάδα μὲ πλῆρες φορτίον;

§117ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Θὰ ὑποθέσω, κύριε Ὑπουργὲ, ὅτι πλοῖον τοιοῦτο, φορτωμένον γαιάνθρακας ἢ σίδηρα ἢ τοῦβλα, δύναται νὰ ἔλθῃ εἰς Πάτρας, Σῦρον ἢ Πειραιᾶ, καὶ ν’ ἀποπλεύσῃ μὲ πλῆρες φορτίον σταφίδος, σύκων, ἐλαίου κλπ.

§118ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τότε εἶναι δίκαιον νὰ πληρώσῃ.

§119Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἐὰν ἦναι ταχυδρομικὸν, θὰ πληρώσῃ 70 λεπτά.

§120ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Διότι τοῦ ἔχετε τὴν ἔκπτωσιν τοῦ 30%. Ἀλλὰ ἐπλήρονε μέχρι τοῦδε δέκα λεπτά. Ἑρμηνεύω τὴν αὔξησιν τῶν τελῶν, ἀποδεχόμενος τὴν σχετικὴν ἐλάττωσιν, τὴν ὁποίαν ἐπιφέρετε διὰ τῆς τροπολογίας σας ἐπὶ τοῦ ἀρχικοῦ νομοσχεδίου· ἐγὼ δέχομαι, ὅτι 30 λεπτὰ ἐπιβάλλετε εἰς πάντας, ἐνῷ δὲν πρόκειται περὶ 30 λεπτῶν· ἐὰν ἦναι πλῆρες τὸ φορτίον, θὰ πληρώσῃ περισσότερα· 30 λεπτὰ λοιπὸν διὰ τὴν ἀποβίβασιν καὶ 30 διὰ τὴν ἐπιβίβασιν, 60.

§121Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὄχι, δὲν εἶναι κεχωρισμένα· 30 λεπτὰ, 20 μάλιστα εἶναι, καὶ μὲ ἐπιβίβασιν καὶ μὲ ἀποβίβασιν. Μέχρις 20 λεπτῶν κατέρχεται τὸ τέλος, ἐὰν τὰ τῶν πλοίων ἔχωσιν ὅπως τὰ παριστᾷ ἐδῶ τὸ πρακτορεῖον τῆς ἑταιρίας. Τὸ πρακτορεῖον τῆς ἑταιρίας παριστᾷ, ὅτι αἱ ἐπιβιβάσεις καὶ ἀποβιβάσεις δὲν φθάνουσι ποτὲ μέχρι τοῦ πεμπτημορίου. Ἐὰν λοιπὸν δὲν φθάνωσι μέχρι τοῦ πεμπτημορίου, τὸ τέλος θὰ ἦναι 20λεπτὰ κατὰ τὰς τροπολογίας, διότι διὰ τὰ κάτω τοῦ πεμπτημορίου ἐν συνόλῳ ἐπιβιβάζοντα καὶ ἀποβιβάζοντα εἶναι τὸ τέλος 30 λεπτὰ, ἀλλ’ εἶναι καὶ ἡ ἐλάττωσις, ἐπειδὴ τὰ πλοῖα ταῦτα εἶναι ταχυδρομικὰ, τοῦ τριτημορίου. Τὸ τριτημόριον εἶναι 10 λεπτὰ, ἄρα μόνον 20 λεπτὰ θὰ πληρόνωσι.

§122ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. 20 διὰ τὴν ἐπιβίβασιν καὶ 20 διὰ τὴν ἀποβίβασιν.

§123ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὄχι. Σᾶς βεβαιῶ, ὅτι οὕτως ἔχει.

§124ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐὰν ἑρμηνευθῇ οὕτω, βεβαίως.

§125ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Οὕτως ἔχει τὸ νομοσχέδιον.

§126ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Μίαν δραχμὴν τὸν τόννον ἐν τῷ λιμένι· ἓν αὐτό. Δεύτερον 50 λεπτά, ἂν ἀποβιβάσωσι μόνον ἢ παραλάβωσι μόνον.

§127ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τὸ ὅλον.

§128ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ὄχι, ἂν μόνον ἀποβιβάσωσι, 50 λεπτὰ, ἂν δὲ παραλάβωσιν, ἄλλα 50.

§129ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Παρακάτω, παρακάτω.

§130ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἂν λοιπὸν ἔλθωσι καὶ παραλάβωσι καὶ ἔχωσι κάτω τοῦ πεμπτημορίου, ὡς εἶπον, θὰ πληρώσωσι 30 λεπτά.

§131Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἂν ἦναι ἓν πεμπτημόριον, 30 λεπτά, ἂν ἦναι δύο πεμπτημόρια, 50 λεπτά. Λοιπόν, ἂν ἦναι τὸ πεμπτημόριον,—καὶ κατὰ τὰς σημειώσεις τοῦ πρακτορείου εἶναι πάντοτε κάτω τοῦ πεμπτημορίου,—διὰ τὰς δύο πράξεις θὰ πληρώσωσι 30 λεπτά, ἀλλὰ τὰ 30 λεπτὰ μεμειωμένα κατὰ τὸ ⅓· ὥστε 20 λεπτὰ εἶναι, οὐχὶ δὲ 1 δραχμὴ ἢ 70 λεπτά.

§132ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. 20 λεπτὰ διὰ τὴν ἐπιβίβασιν, καὶ διὰ τὴν ἀποβίβασιν ἄλλα τόσα.

§133ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὄχι· διότι τὸ ἄρθρον τὸν αὐτὸν ἐπιβάλλει ὅρον τῶν 30 λεπτῶν καὶ διὰ τὴν ἀποβίβασιν ἅμα καὶ τὴν ἐπιβίβασιν καὶ διὰ μόνην τὴν ἀποβίβασιν ἢ μόνην τὴν ἐπιβίβασιν, ὅταν πρόκηται περὶ ἀποβιβάσεως ἢ ἐπιβιβάσεως τοῦ πεμπτημορίου ὁμοῦ ἢ κεχωρισμένου.

§134ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Εἶναι ἰδιαίτερα ἐδάφια.

§135ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Τὸ εὐεργέτημα εἶναι μεγαλείτερον ἢ ὅσον τὸ θέλετε.

§136ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Τὸ εὐεργέτημα τὸ παρουσιαζόμενον σήμερον σᾶς εἶπον ὅτι τὸ ἀποδέχομαι, καὶ μάλιστα σᾶς εὐγνωμονῶ ἐν ὀνόματι ἐκείνων, οἵτινες θ’ ἀπολαμβάνωσιν αὐτοῦ.

§137ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Πολλαπλασίως.

§138ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Μάλιστα καὶ ὅσον θέλετε· δὲν ἔχω κἀμμίαν ἀντίῤῥησιν, ἀρκεῖ μόνον νὰ θέλητε νὰ δεχθῆτε ὅ,τι σᾶς προτείνομεν, ὅπως ἐξασφαλίσητε καὶ τὴν εὐγνωμοσύνην τῶν ὑπερωκεανείων ἑταιριῶν.

§139ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Περὶ αὐτῶν κυρίως πρόκειται.

§140ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Εἰς αὐτὰς ἀφορᾷ.

§141ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Μὲ συγχωρεῖτε· τότε ἢ δὲν ἐννοούμεθα, ἢ κάτι ἄλλο συμβαίνει. Δὲν ἔχω βεβαίως τὴν ἀξίωσιν, ὅτι ἔχω τὴν ὀξύνοιαν μείζονα ὑμῶν, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι καὶ ἐγὼ δύναμαι νὰ ἀντιλαμβάνωμαι τῶν πραγμάτων ὄχι τόσον πολὺ δυσκόλως, ὅσον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν νομίζει.

§142ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ὄχι· ὑμεῖς ἀντιλαμβάνεσθε λαμπρὰ, ἀλλ’ ἐγὼ εἶπον, ὅτι τὸ πλῆρες φορτίον εἶναι ἰδανικὸν, δὲν εἶναι πραγματικόν. Ἐδῶ εἶναι ἡ διαφορά. Ἀποδέχεσθε πλῆρες φορτίον καὶ φορτώσεως καὶ ἐκφορτώσεως.

§143ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Τότε εἶναι μία δραχμή.

§144ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τότε εἶναι μόνον μία δραχμή.

§145ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. 70 λεπτὰ εἶναι διὰ τὰ ταχυδρομικὰ, διὰ τὰ φορτόνοντα ὅμως τὴν σταφίδα, αὐτὰ σήμερον θέλουσι πληρώσει βαρύτερα τέλη· τὰ βαρύτερα τέλη θὰ ἐπιπέσωσιν ἐπὶ τοῦ προϊόντος τῆς σταφίδος καὶ τῶν ἄλλων ἐξαγομένων εἰδῶν· ἀλλὰ τὴν τετράδραχμον καταβολήν, ὅπως ὁρίζεται ἐνταῦθα, πληρόνουσι τὰ συχνάκις ἐρχόμενα ἀτμόπλοια. Ἰδοὺ διατὶ κατὰ τοὺς πίνακας, τοὺς ὁποίους ὑπέβαλεν ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ τῶν ὁποίων ἐγὼ ἔλαβον γνῶσιν καὶ ἐκράτησα καὶ ἀντίγραφον, προκύπτει, ὅτι ἑταιρίαι τινὲς ζημιοῦνται οὐχὶ πολὺ, ἴσως καὶ ὠφελοῦνται κατά τι, ὅπως ἡ τοῦ Λόϋδ, ἑταιρίαι δ’ ἄλλαι ὠφελοῦνται κατὰ πολύ. Ἡ Κεδιβιὲ τῆς Αἰγύπτου, παραδείγματος χάριν, ἐνῷ κατὰ τὸν κείμενον νόμον πληρόνει 10,152 φράγκα ἐτησίως, κατὰ τὸ νομοσχέδιον τὸ ὑπὸ συζήτησιν, καὶ μάλιστα κατὰ τὴν τροπολογίαν αὐτοῦ, θὰ ἐλαττωθῇ τὸ ποσὸν τοῦτο, ἐνῷ τὰ τέλη αὐξάνονται.

§146Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Οὐχί· εἶναι ἐν τῷ συνόλῳ τῶν τῆς ἀγκυροβολίας καὶ τῶν φαρικῶν ἀνώτερον.

§147ΚΑΡΑΠΑΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, νὰ ἠμπορέσωμεν νὰ ἐννοήσωμεν.

§148ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ λάθος εἶναι τοῦ ἀγορεύοντος, ὁ ὁποῖος ἐπιτρέπει τὰς διακοπάς.

§149ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἡ διαλογικὴ συζήτησις ἐπὶ τοιούτου θέματος φωτίζει πάντας ἡμᾶς, ἵνα ἐννοηθῇ, τί θὰ ψηφίσωμεν. Πληρόνει 6,000 δραχμὰς, δηλ. ὠφελεῖται 4,000 ἡ ἑταιρία Κεδιβιὲ, διότι δι’ ὀλίγων ἀτμοπλοίων ἐκτελεῖ πολλοὺς πλόας· ἀφομοιοῦται πρὸς τὰ τὴν ἀκτοπλοΐαν τελοῦντα Ἑλληνικά· δύναται καὶ ἅπαξ καὶ δὶς τῆς ἑβδομάδος νὰ ἔρχηται καὶ ν’ ἀναχωρῇ ἀτμόπλοιον δι’ Ἀλεξάνδρειαν.

§150ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Διπλασιάζεται τὸ ποσόν. Ἡ παραβολὴ, τὴν ὁποίαν ἐκάμετε, εἶναι τελῶν ἀγκυροβολίας καὶ φαρικῶν, πρὸς μόνα φαρικὰ κατὰ τὸν πίνακα, τὸν ὁποῖον ἔχετε ὑπ’ ὄψει ὑμῶν· πρέπει ἑπομένως νὰ διπλασιάσητε τὰ τῶν φαρικῶν κατὰ τὸν πίνακα, καὶ θὰ ἔχητε τότε τέλη ἐπὶ πλέον κατὰ τὸ νομοσχέδιον.

§151ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Δὲν πρόκειται περὶ φαρικῶν τελῶν ἐν διακρίσει.

§152ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Οὕτως ἔχει.

§153ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Δὲν ἀμφιβάλλω, ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει διάκρισις· εἴτε λέγετε φαρικὰ τέλη, εἴτε λέγετε ἀγκυροβολίας τέλη, εἶναι ἓν καὶ τὸ αὐτό.

§154ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Εἶναι διπλασιασμένα τὰ τέλη.

§155ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Αὐτὸ εἶναι. Προσθέτετε ἓν εἶδος, ἤτοι τὸ δικαίωμα τῆς ἀγκυροβολίας, καὶ εἶναι μία πρόσθετος φορολογία, τὴν ὁποίαν τώρα ἐπιβάλλετε. Αἱ ἑταιρίαι, περὶ τῶν ὁποίων, Κύριοι, ἐπεθύμουν νὰ ὁμιλήσω ὑμῖν, ἔχουσιν ἀνάγκην τῆς συνδρομῆς καὶ τῆς εὐνοϊκωτέρας ὑποστηρίξεως, καθόσον συνετέλεσαν εἰς τὴν διευκόλυνσιν τῆς ἐξαγωγῆς τῶν Ἑλληνικῶν προϊόντων καὶ τὴν διαβίβασιν αὐτῶν εἰς λιμένας, εἰς τοὺς ὁποίους ἦτο ἄγνωστος μέχρι τοῦδε ἡ κατανάλωσις τῶν ἐμπορευμάτων τούτων. Ὀφείλομεν δὲ ὁμολογουμένως εὐγνωμοσύνην, τοὐλάχιστον οἱ παραγωγοὶ οἱ Ἕλληνες, εἰς τὰς ὑπερωκεανείους ἑταιρίας, αἵτινες κατώρθωσαν νὰ εἰσαγάγωσι τὰ Ἑλληνικὰ καπνὰ, καὶ ἰδίως τὰ τοῦ Ἄργους, εἰς τοὺς βορείους λιμένας καὶ εἰς τὴν Γερμανίαν, καὶ τὴν σταφίδα εἰς πλείστους ὅσους λιμένας τῆς βορείου Εὐρώπης.

§156ΦΩΤΗΛΑΣ. Τὰ ἀτμόπλοια τὴν εἰσήγαγον;

§157ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Μάλιστα. Εἰς τοὺς βορείους λιμένας τῆς Εὐρώπης διὰ τούτων κατωρθώθη ὀλίγον κατ’ ὀλίγον νὰ εἰσαχθῶσι δι’ ἀπ’ εὐθείας εἰσαγωγῆς τὰ προϊόντα ταῦτα, καὶ σήμερον οἱ Ἑλληνικοὶ καπνοὶ συναγωνίζονται καὶ ὑπερβάλλουσι τοὺς καπνοὺς τῆς Κροατίας, οἵτινες εἶναι τῆς αὐτῆς σχεδὸν ποιότητος πρὸς τὴν τοῦ Ἄργους, εὐτελοῦς δηλαδὴ ἀξίας καὶ μετρίας ποιότητος. Ἄν ἤδη ἐπιβάλωμεν τέλη ὑπερβάλλοντα εἰς τὰς ἑταιρίας ταύτας καὶ ἐν γένει εἰς τὰ ἀτμόπλοια, ἡ διαφορὰ τῶν ναύλων, οἵτινες θέλουσι βεβαίως αὐξήσει, θέλει ματαιώσει τὴν διαφορὰν τῆς τιμῆς τῆς διὰ τὰς ἀγορὰς τὰς Εὐρωπαϊκὰς τῶν καπνῶν τῶν Ἑλληνικῶν πρὸς τοὺς καπνοὺς τῆς Κροατίας, ἑπομένως θέλουσι προτιμηθῆ πλέον οἱ καπνοὶ ἐκεῖνοι τῶν καπνῶν τῶν Ἑλληνικῶν, καὶ ἔχομεν ζημίαν μεγάλην τῆς Ἑλληνικῆς παραγωγῆς. Ἐγὼ φρονῶ, ὅτι ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, ἂν θέλῃ νὰ συντελέσῃ εἰς τὴν μὴ, οὕτως εἰπεῖν, ἀδικίαν τῶν ὑπερωκεανείων ἑταιριῶν καὶ τῆς Μεσσαζερῆ, τὰ πλοῖα τῶν ὁποίων δὲν δύνανται νὰ ἔχωσι συνεχεῖς πλόας ἐν τῇ Ἑλλάδι, διότι οἱ συνεχεῖς πλόες ἔχουσι τὸ εὐεργέτημα τῆς τετραδράχμου μόνον κατ’ ἐνιαυτὸν πληρωμῆς, πρέπει νὰ δειχθῇ εὐνοϊκὸς καὶ πρὸς τὰς ἑταιρίας ταύτας.

§158ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὄχι· μονοδράχμου κατὰ τριμηνίαν.

§159ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Δὲν δύνανται νὰ ὠφεληθῶσι τῆς διατάξεως ταύτης τὰ πλοῖα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα θὰ δύνανται μόνον κατὰ τὴν τριμηνίαν ἅπαξ ἢ δὶς νὰ προσεγγίζωσιν εἰς λιμένας τῆς Ἑλλάδος. Ἄλλα ἀτμόπλοια μετὰ πάροδον πλειόνων τῶν 3 ἢ 4 μηνῶν θὰ ἐπανέρχωνται ἐνταῦθα. Τὸ Κεδιβιὲ ὅμως ἀπὸ τὴν Ἀλεξάνδρειαν ἕως τὸν Πειραιᾶ θὰ ἔρχηται καθ’ ἑβδομάδα καὶ δὶς τῆς ἑβδομάδος· ἡ ἀπόστασις εἶναι γνωστή· τὸ Κεδιβιὲ τούτου ἕνεκα θὰ ὑπέχῃ πληρωμὴν μόνον 5 λεπτῶν κατὰ τόννον, ἢ 4 ἢ 3 λεπτῶν, ἐνῷ σήμερον πληρόνει δέκα λεπτά· καὶ ὅμως αἱ ὑπερωκεάνειοι, αἵτινες ἐπλήρονον καὶ αὐταὶ δέκα λεπτά, καὶ τ’ ἄλλα ἑλληνικὰ ἀτμόπλοια τὰ φορτηγὰ θὰ πληρόνωσιν ἤδη μίαν δραχμὴν κατὰ τόννον διὰ πλῆρες φορτίον, ἢ καὶ μέρος αὐτοῦ, ἐὰν δὲν ἔχωσι σύμβασιν. Νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι δίκαιον, οὔτε εἶναι ἡ πρόθεσις τῆς Κυβερνήσεως τοιαύτη· ἡ πρόθεσις τῆς Κυβερνήσεως δὲν εἶναι νὰ βλάψῃ τὰς ἐμπορικὰς ὑπερωκεανείους ἀτμοπλοϊκὰς ἑταιρίας καὶ τὴν Μεσσαζερῆ ἢ τὸ Φραισσινὲ ἢ τὰ Ἑλληνικὰ φορτηγὰ ἀτμόπλοια τὰ μὴ ἀνήκοντα εἰς ἑταιρίας ἐχούσας σύμβασιν· ἀπ’ ἐναντίας ζητεῖ νὰ λάβῃ περισσότερα, καὶ εὐλόγως, οὐχὶ ὑπερβολικὰ, ἀλλὰ περισσότερα τῶν ἤδη λαμβανομένων, διότι εἰς ὅλους τοὺς ἄλλους λιμένας τῆς Εὐρώπης αἱ οἰκεῖαι Κυβερνήσεις ἔχουσιν ἐπιβάλει ἀρκετὰ μεγάλα βάρη, καὶ ἴσως διότι κατὰ τὴν σύμβασιν μετὰ τῆς Αὐστρίας, ἴσως καὶ ἄλλων Δυνάμεων, ἀλλ’ ἰδίως μετὰ τῆς Αὐστρίας, ὡς ἐνθυμοῦμαι, δὲν ὑπάρχει ὁ ὅρος τῆς ἀφομοιώσεως πρὸ τὰ ἐγχώρια, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀπαλλαγὴν τῶν τελῶν, ἀλλ’ ὁ ὅρος τῆς ἀφομοιώσεως πρὸς τὰ μᾶλλον εὐνοούμενα ξένα, ὅστις ἀπεδείχθη ἐπιβλαβής· διότι, καθ’ ἃς ἔχω πληροφορίας, ἐν Αὐστρίᾳ ἐπιβάλλονται τέλη ὑπερβολικὰ κατὰ τῶν ξένων πλοίων καὶ ὑπὲρ τῶν ἰδίων ἐλαφρότερα. Τοιουτρόπως ἡ ἰδική μας ἀτμοπλοΐα, ἢ τὰ Ἑλληνικὰ πλοῖα, προσερχόμενα εἰς τοὺς Αὐστριακοὺς λιμένας, εἰς τὴν Τεργέστην ἢ τὸ Φιοῦμε, πληρόνουσι μεγαλείτερα τέλη παρ’ ὅ,τι τὰ Αὐστριακὰ, διότι ὁ ὅρος τῆς συμβάσεως λέγει, ὅτι ἀφομοιοῦνται πρὸς τὰ πλοῖα τοῦ μᾶλλον εὐνοουμένου Κράτους καὶ οὐχὶ πρὸς τὰ ἐγχώρια. Αὐτὸ εἶναι ἐλάττωμα τῆς συμβάσεως, τὸ ὁποῖον θὰ διορθωθῇ ὅταν ἀνανεωθῇ αὕτη. Ἀλλ’ ὑφίσταται ἡ Ἑλληνικὴ ἀτμοπλοΐα καὶ ἡ Ἑλληνικὴ ναυτιλία ἐν γένει ζημίαν ὡς ἐκ τῶν μεγάλων τελῶν. Καὶ ἔχομεν, Κύριοι, συμφέρον νὰ ὑποστηρίξωμεν ὡς οἷόν τε τὴν Ἑλληνικὴν ναυτιλίαν, εἴτε ἀτμήρη, εἴτε ἱστιοφόρον. Περὶ τῶν Ἑλληνικῶν καὶ περὶ τῶν ξένων ἀτμοπλοϊκῶν ἑταιριῶν τῶν προστατευομένων διὰ συμβάσεων ἐδέχθη ὁ κ. Πρωθυπουργὸς καὶ ὑπέβαλε τροπολογίαν τινά. Νομίζω ὅμως, ὅτι πρέπει νὰ δεχθῇ τοιαύτην καὶ ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὰ Ἑλληνικὰ ἀτμόπλοια τὰ μὴ ἀνήκοντα εἰς ἑταιρίας, ὡς καὶ εἰς τὰς ὑπερωκεανείους ἑταιρίας καὶ τὴν Μεσσαζερῆ καὶ Φραισσινὲ, ὅρον τινὰ ἀκροτελεύτιον, κατὰ τὸν ὁποῖον νὰ ἐπιτραπῇ, ἀφοῦ ἐπιθυμεῖ ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀπολαύσῃ ἔστω καὶ κατὰ 50% πλέον ἐκείνων, τὰ ὁποῖα ἀπολαμβάνει καὶ ταῦτα εἰς χρυσὸν, ὥστε νὰ ἔχῃ αὔξησιν 100% νὰ δύναται, ἂν θέλῃ, νὰ δεχθῇ τὴν κατὰ σύμβασιν ὁλικῶς παροχὴν τῶν τελῶν παρὰ τῶν ἑταιριῶν (par abonnement). Ὥστε, ἂν σήμερον μία ἑταιρία πληρόνῃ 100,000, νὰ ἐπιβληθῇ εἰς ταύτην νὰ πληρόνῃ 50% ἐπὶ πλέον, ἤτοι 150,000, καὶ ταύτας εἰς χρυσόν· δηλαδὴ θὰ ἔχωμεν πλέον ἢ διπλασιασμὸν τῶν τελῶν τῶν ἤδη πληρονομένων, καὶ τοῦτο μὲ ἄκραν εὐχαρίστησιν τῶν ἀτμοπλοϊκῶν ἑταιριῶν. Ἡ τροπολογία, ἣν προτείνω καὶ παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ δεχθῇ εἶναι ἡ ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Ὡς πρὸς τὰς ἀτμοπλοϊκὰς ἑταιρίας, αἵτινες τηροῦσι συγκοινωνίαν τακτικὴν μεταξὺ τῶν Εὐρωπαϊκῶν καὶ Ἑλληνικῶν λιμένων, ἐπιτρέπεται τῇ Κυβερνήσει, νὰ συνεννοηθῇ μετ’ αὐτῶν περὶ προπληρωτέας συνδρομῆς abonnement ἐπὶ τοῦ ὅλου τῶν κατάπλων καὶ ἀπόπλων, ὑπὸ τὸν ὅρον, ὅπως αἱ παρ’ αὐτῶν πληρονόμεναι συνδρομαὶ αὐξάνωνται κατὰ 50% ἀπὸ τὸ ποσὸν τὸ πληρωθὲν ἐν συνόλῳ κατὰ τὸ προηγούμενον τοῦ παρόντος νόμου ἔτος, ἀναλόγως τῶν προσεγγίσεων αὐτῶν.» Τοιουτοτρόπως ἡ Κυβέρνησις ἔχει τὸ δικαίωμα, μετὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου, ἂν ψηφισθῇ ἡ τοιαύτη τροπολογία, νὰ ἔλθῃ εἰς συμβάσεις μὲ τὰς ἑταιρίας καὶ νὰ λαμβάνῃ εἰς ὡρισμένην ἐποχὴν ὁλικῶς, ἀθρόως, ποσὸν εἰς χρυσὸν ἀρκετὰ σοβαρὸν καὶ διπλάσιον ἐκείνου, τὸ ὁποῖον σήμερον πληρόνουσι. Τοιουτοτρόπως αἱ ἑταιρίαι ἀπαλλάσσονται τοῦ ὑπερβολικοῦ τέλους καὶ τῆς ἀνισότητος μεταξὺ τῶν συχνάκις ἐρχομένων εἰς τοὺς ἑλληνικοὺς λιμένας ξενικῶν πλοίων καὶ τῶν σπανίως, διότι ἀδυνατοῦσιν ἕνεκα τῶν μεγάλων ἀποστάσεων νὰ ἔρχωνται συχνάκις τὰ αὐτὰ ἀτμόπλοια· διότι μὴ λησμονεῖτε, ὅτι εἶναι ἀτομικὸς ὁ φόρος, δηλ. ἐπὶ ἑκάστου ἀτμοπλοίου· ἕκαστον ἀτμόπλοιον δὲν δύναται ἢ ἐπὶ ὡρισμένον μακρὸν χρονικὸν διάστημα νὰ ἐκτελέσῃ τὸν ἀπὸ Πετρουπόλεως ἢ ἄλλου λιμένος τῶν βορείων θαλασσῶν μέχρι τῶν ἑλληνικῶν λιμένων πλοῦν. Τὸ αὐτὸ δὲ χρονικὸν διάστημα ἄλλη ἑταιρία, ἐκτὸς τῶν ἑλληνικῶν, ἡ αἰγυπτιακὴ π. χ. ἢ ἡ τουρκικὴ, δύναται νὰ ἐκτελέσῃ διὰ τοῦ αὐτοῦ σκάφους δέκα πλόας. Ἀλλ’ ἔχομεν καὶ ἄλλην ὠφέλειαν ἐκ τῆς τροπολογίας μου ταύτης, ἂν γένηται δεκτή: Ἀφοῦ ἡ ἑταιρία εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ πληρώσῃ ἐφ’ ἅπαξ ποσὸν ὡρισμένον, καὶ θὰ πληρώσῃ τοῦτο ὁλικῶς, ἔχει μέγα ἐνδιαφέρον νὰ αὐξήσῃ ὡς οἷόν τε τοὺς πλόας, καὶ ἑπομένως θὰ ἔχωμεν πυκνοτέραν καὶ συχνοτέραν τὴν συγκοινωνίαν, πρὸς ὄφελος καὶ τῆς ἐσωτερικῆς καταναλώσεως καὶ τῆς ἐντοπίου παραγωγῆς τῶν προϊόντων. Ὅσον κατορθοῦμεν νὰ καθιστῶμεν πυκνοτέραν τὴν διὰ θαλάσσης συγκοινωνίαν, τόσον μεγαλείτερον ἔχομεν συμφέρον, διότι καὶ ἡ κατανάλωσις αὐξάνει, καθισταμένων εὐθηνοτέρων τῶν εἰδῶν, καὶ ἡ ἐξαγωγὴ τῶν προϊόντων ἡμῶν ἐπίσης. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι ὁ κ. Πρωθυπουργὸς δύναται νὰ δεχθῇ τὴν τροπολογίαν ταύτην, ἡ ὁποία θὰ ἦναι δυνητική· ἂν θέλῃ καὶ κρίνῃ συμφέρον, θὰ δύναται νὰ συμβληθῇ, ἂν δὲν θέλῃ, οὐδὲν θὰ πράξῃ τοιοῦτον. Ἀλλὰ, Κύριοι, μέριμνά τις ὁμολογουμένως ἐλήφθη ὑπὲρ τῶν Ἑλληνικῶν ἀτμοπλοϊκῶν ἑταιριῶν καὶ τῶν ξενικῶν ἐν μέρει διὰ τῶν βελτιώσεων, τὰς ὁποίας ὑπέβαλε σήμερον ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, τὰς ὁποίας ἐγὼ δὲν θεωρῶ ἐπαρκεῖς, ἀλλ’ αἱ ὁποῖαι ὁπωσδήποτε περιορίζουσι τὸ κακὸν, τὸ ὁποῖον ἐπήρχετο ἐκ τοῦ ἀρχικοῦ νομοσχεδίου. Καὶ ὑπὲρ τῶν Ἑλληνικῶν ἀτμοπλοϊκῶν ἑταιριῶν, τῶν ἐχουσῶν ταχυδρομικὰς συμβάσεις, ὑπεραρκούντως μεριμνᾷ ἡ Κυβέρνησις, καὶ δὲν δύναμαι νὰ τὸ ἀρνηθῶ. Εἶμαι, Κύριοι, καὶ ἴσως καθ’ ὑπερβολὴν, φανατικὸς ὑπὲρ τῆς ὑποστηρίξεως τῆς βιομηχανίας, τῆς ναυτιλίας καὶ ἐν γένει πάσης ἐθνικῆς παραγωγῆς, διότι ἔχομεν ἀπόλυτον ἀνάγκην τοιαύτης ὑποστηρίξεως, ἂν δὲ πάσχωμεν σήμερον οἰκονομικῶς, πάσχομεν καὶ ἐξ ἐλλείψεως τοιαύτης προνοίας ἐγκαίρου. Νομίζω ὅμως, ὅτι εἰς τὴν σπουδὴν τῆς μερίμνης ὑπὲρ τῶν ἀτμοπλοϊκῶν ἑταιριῶν ἐλησμονήθη καθ’ ὁλοκληρίαν καὶ παρημελήθη ἡ βάσις καὶ τὸ κρηπίδωμα τῆς Ἑλληνικῆς ἀτμοπλοΐας καὶ τοῦ πολεμικοῦ ἡμῶν ναυτικοῦ, δηλ. ἡ ἱστιοφόρος ναυτιλία. Ἡ ἱστιοφόρος ναυτιλία, ὑπὲρ τῆς ὁποίας εἶναι περιττὸν σήμερον νὰ ψάλω ἐγὼ ὕμνους καὶ νὰ ὑμνήσω τὰ ἀθάνατα αὐτῆς ἔργα ὑπὲρ τῆς παλιγγενεσίας ἡμῶν, τὰ ὁποῖα εἶναι ἐν τῇ ἱστορίᾳ ἀναγεγραμμένα, ἡ ἱστιοφόρος ναυτιλία παρημελήθη ὑφ’ ἡμῶν. Ἡ ἱστιοφόρος ναυτιλία, ἥτις, καθ’ ἃς ἔχω θετικὰς πληροφορίας, κατὰ τὸ 1816 ἠρίθμει 600 πλοῖα καὶ 14,000 ναύτας, κατὰ τὸ 1834 3,269 πλοῖα καὶ 20,000 ναύτας, κατὰ τὸ 1847 3,500 πλοῖα καὶ 27,000 ναύτας, ἤδη, καθ’ ἃς ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου πληροφορίας ἀξιολόγου ἐφημερίδος τῆς Σύρου, εἰλημμένας ἐκ τοῦ νηογνώμονος Veritas τοῦ 1891–1892, ἡ ἐμπορικὴ ναυτιλία ἡμῶν ἀριθμεῖ μόνον 1334 πλοῖα· ἠλαττώθη, ὡς βλέπετε, κατ’ ἀριθμὸν ὑπερβολικῶς. Εὐτυχῶς τὸ ποσὸν τῶν τόννων ἀνῆλθεν εἰς 281,000. Τοῦτο τὸ ποσὸν τῶν τόννων σᾶς ἀποδεικνύει, ὅτι ἡ ἐλάττωσις τοῦ ἀριθμοῦ ἐπέφερεν αὔξησιν τῆς χωρητικότητος τῶν πλοίων, καὶ ἑπομένως, ὅτι ἡ κατασκευὴ τῶν πλοίων τῶν Ἑλληνικῶν σήμερον εἶναι μεγάλης χωρητικότητος, δηλαδὴ εἶναι χωρητικότητος τοιαύτης, ἡ ὁποία ἐπιτρέπει τὴν θαλασσοπλοΐαν τὴν μεγάλην τὴν ἐν τῷ ἐξωτερικῷ καὶ ἀνὰ τοὺς ὠκεανοὺς ἔτι, οὐχὶ τὴν μικρὰν ἀκτοπλοΐαν ἐντὸς τῆς Ἑλλάδος. Ἡ θαλασσοπλοΐα ἐκτὸς τῆς Ἑλλάδος σήμερον ἐπιφέρει πολλὰ τὰ ἀγαθὰ ὑπὲρ τοῦ τόπου, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι παρακωλύεται κατά τι διὰ τῶν τελῶν, τὰ ὁποῖα ἐπιβάλλει ὁ κ. Πρωθυπουργός. Εἰς τὴν ἱστιοφόρον ἡμῶν ναυτιλίαν δὲν ἔπρεπε νὰ ἐπιβάλλωμεν τέλη μεγάλα· ἔπρεπε μάλιστα νὰ ἀπαλλάσσωμεν αὐτὴν οἱουδήποτε τέλους, καὶ μάλιστα εἰς τὰ μεγάλα ἱστιοφόρα, τὰ ἐν Ἑλλάδι κατασκευαζόμενα καὶ εἰς μεγάλους πλόας ἐπιδιδόμενα, νὰ παρέχωμεν ἀμοιβὰς.

§160ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Συμφωνῶ πληρέστατα.

§161ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Γνωρίζω, ὅτι ἐσυμφωνεῖτε καὶ ἄλλοτε· σᾶς ἤκουσα εὐφροσύνως ἐκ τῆς θέσεως ἐκείνης ὁμιλοῦντα ἐνθουσιωδῶς καὶ ὑπερασπιζόμενον τὴν ἐμπορικὴν ἱστιοφόρον ναυτιλίαν μας. Πρὸ ὀλίγου ἀκόμη ἐν Γαλλίᾳ, ἐν τῇ πλουσιωτάτῃ Γαλλίᾳ, ἥτις κέκτηται μέγαν ἀριθμὸν καὶ ναυτῶν καὶ πλοίων, καὶ δύναμιν καὶ πλοῦτον ἄφθονον, ἐμερίμνησαν ὑπὲρ τῆς ναυτιλίας τῆς ἱστιοφόρου μετὰ τοσαύτης πεισμονῆς καὶ ἐπιμονῆς, ὥστε δὲν δύνασθε παρὰ νὰ θαυμάσητε τῶν ἀνδρῶν αὐτῶν τὴν μέριμναν, οἵτινες ἐπὶ ἡμέρας ὁλοκλήρους συνεζήτουν καὶ ἐν τῇ Βουλῇ καὶ ἐν ἰδιαιτέραις ἐπιτροπαῖς, πῶς θὰ δυνηθῶσι νὰ ὑποστηρίξωσι τὴν Γαλλικὴν ναυτιλίαν καὶ τὴν Γαλλικὴν ναυπηγικήν. Ὑπὲρ τῆς ναυτιλίας αὐτῶν εἶχον διὰ νόμου ἄλλοτε παράσχει ἀμοιβὰς (primes) ἀναλόγως τοῦ ποσοῦ τῶν τόννων καὶ τῶν διανυομένων μιλίων· ἡ ἀμοιβὴ ἀνέρχεται, ἂν δὲν μὲ ἀπατᾷ ἡ μνήμη, εἰς 1½ φράγκον κατὰ τόννον καὶ ἀνὰ χίλια μίλια. Σήμερον συζητοῦσι καὶ ἐψήφισαν νομίζω ἀμοιβὴν οὐ μόνον διὰ τοὺς ὑπερωκεανείους πλόας, ἀλλὰ καὶ διὰ τὰς μικρὰς ἀποστάσεις καὶ διὰ τὴν μεγάλην λεγομένην ἀκτοπλοΐαν. Διότι ἡ Γαλλία δὲν εἶναι ὅπως ἡ Ἑλλὰς γεωγραφικῶς· μεταξὺ τῶν παραλίων αὐτῆς μεσολαβοῦσι καὶ ἄλλαι χῶραι, ἑπομένως ἔχει ἀνάγκην μεγαλειτέρας ἀκτοπλοΐας, καὶ ὑπὲρ ταύτης ἐψήφισαν ἀμοιβὰς. Καὶ ἡμεῖς ὄχι μόνον ἀμοιβὴν δὲν ἐψηφίσαμεν ὑπὲρ τῆς ἱστιοφόρου ναυτιλίας, εἰς τὴν ὁποίαν κυρίως ὀφείλομεν κατὰ τὸ ἥμισυ τὴν ἐλευθερίαν καὶ τὴν ἀνεξαρτησίαν ἡμῶν, ἐκτὸς τοῦ μεγάλου γενικοῦ συμφέροντος, τὸ ὁποῖον ἔχομεν, ἀλλὰ καὶ τέλη βαρέα ἔχομεν ἐπιβάλει εἰς αὐτήν. Σήμερον δὲ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς διὰ τοῦ νομοσχεδίου ἐπιβάλλει νέα τέλη.

§162ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Πόσα;

§163ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. 40 ἀντὶ 35. Δὲν λέγω ὅτι εἶναι ὑπερβολικά, ἀλλὰ εἶναι νέα τέλη, ὡς τὰ ἀποκαλεῖτε, ἀγκυροβολίας, καὶ τὰ συγχωνεύετε μὲ τὰ φαρικά. Ἐγὼ σᾶς παρακαλῶ νὰ τὰ ἐλαττώσητε διὰ τὰ ἱστιοφόρα πλοῖα κατὰ τὸ ἥμισυ τοὐλάχιστον.

§164ΘΕΟΤΟΚΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Λησμονεῖτε πάντοτε τὰ λιμενικά.

§165ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ....

§166ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Τοὺς ἄλλους νόμους δὲν τοὺς καταργεῖτε.

§167ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Καταργοῦνται ὅλοι.

§168ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τὸν φόρον χωρητικότητος τὸν καταργοῦμεν.

§169ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἄλλο τὸ ἓν καὶ ἄλλο τὸ ἄλλο. Ἰδοὺ ποῖοι νόμοι καταργοῦνται διὰ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου: (ἀναγινώσκει) «καταργοῦνται οἱ νόμοι ΩΟΗʹ τοῦ 1880, ἄρθρα τινὰ τοῦ ᾼΥΠΒʹ τοῦ 1887, ὁ ᾼΦΝΖʹ τοῦ 1887, καὶ ὁ ᾼΩΜΕʹ τοῦ 1890. Ἔχομεν τὸν ΡΚΘʹ νόμον, ὁ ὁποῖος δὲν ἀφορᾷ εἰς λιμενικὰ τέλη, ἀλλ’ ἀφορᾷ εἰς πρόσθετα λιμενικὰ τέλη. Ἄλλο ζήτημα· δὲν ἔχει σχέσιν τὸ ἓν μὲ τὸ ἄλλο.

§170ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἐν συνόλῳ καταργοῦμεν 45 λεπτά· 35 λεπτὰ εἶναι τὰ ὑπάρχοντα καὶ 10 λεπτὰ διὰ τὸν λιμένα· κατ’ ἐλάχιστον ἄρα ὅρον 45 λεπτά, ἐνῷ κατὰ τὸ νομοσχέδιον εἶναι 40.

§171ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ὁ νόμος ΡΚΘʹ ἀφορᾷ εἰς πρόσθετα λιμενικὰ τέλη.

§172ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Μοὶ ἐπιτρέπετε;

§173ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Μάλιστα.

§174ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον περὶ τροποποιήσεως τοῦ ͵ΡΚΘʹ νόμου λέγει, ὅτι οἱ κατὰ τὰ ἄρθρα 1 καὶ 2 τοῦ ͵ΡΚΘʹ νόμου τῆς 29 Δεκεμβρίου 1865 περὶ λιμένων καὶ προκυμαιῶν πρόσθετοι φόροι ἐπιβάλλονται μόνον...

§175ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Πρόσθετοι.

§176ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Παρακαλῶ. Εἶναι αὐτὸς ὁ νόμος, ὁ ὁποῖος καθορίζει τὰ λιμενικὰ τέλη σήμερον ἁπλῶς.

§177ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ὄχι εἶναι καὶ ὁ ΧΓʹ καὶ ὁ ΧΘʹ καὶ ἄλλοι νόμοι ἐπιβάλλοντες ναυτιλιακὰ τέλη.

§178ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἐκεῖνος κατηργήθη διὰ τοῦ νόμου περὶ φαρικῶν τελῶν, καὶ μένουν μόνον τὰ ἄλλα, τὰ ὁποῖα εἶναι 10 λεπτὰ ἐν ἑκάστῳ λιμένι, πλὴν ἐλαχίστων ἐξαιρέσεων.

§179ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Σήμερον δι’ ἄλλου νομοσχεδίου καταργεῖτε τὸ διὰ τοῦ ΡΚΘʹ δυνητικὸν κατὰ θέλησιν τῶν δήμων τέλος.

§180ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Τὸ τοῦ ΡΚΘʹ· τὸ ἄλλο εἶναι κατηργημένον.

§181ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Τὸ εὔχομαι· δὲν ἔχω ἢ νὰ ζητήσω νὰ ἀναγραφῇ, ὅτι οἱ νόμοι αὐτοὶ εἶναι κατηργημένοι, οὔτε δύνανται νὰ ἀναβιώσωσιν ὁπωσδήποτε. Ἐγὼ φρονῶ, ὅτι διὰ τοῦ νόμου ᾼΥΠΒʹ τοῦ 1887 ηὐξήσατε τὰ φαρικὰ τέλη, περιλαβόντες ἐν αὐτοῖς καὶ τὰ λιμενικὰ τέλη, τὰ διὰ τοῦ ΧΘʹ νόμου ἐπιβεβλημένα· ἤδη τὰ ηὐξημένα ταῦτα τέλη ἀπὸ 35 λεπτῶν αὐξάνετε εἰς 40 λεπτὰ κατὰ τόννον.

§182ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Δὲν μοὶ λέγετε, τί πληρόνουσι λιμενικὰ σήμερον;

§183ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Διὰ τοῦ νόμου ΩΟΗʹ ἔχετε καταργήσει διατάξεις τινὰς τοῦ ΧΘʹ, ΧΓʹ καὶ ἄλλων νόμων, βαρυνούσας ἄλλοτε τὴν Ἑλληνικὴν ναυτιλίαν· ἀλλὰ σήμερον καταργεῖτε τὴν σύμβασιν ταύτην καὶ τὸν σχετικὸν αὐτῇ νόμον. Αἱ καταργήσεις αἱ στηριζόμεναι ἐπ’ αὐτῆς τῆς συμβάσεως καὶ ἄλλων διατάξεων τοῦ κυρώσαντος αὐτὴν νόμου ΩΟΗʹ τί γίνονται;

§184ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ. Κατηργήθησαν πλέον.

§185ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐφ’ ὅσον ὑφίσταται ἡ σύμβασις καὶ ὁ νόμος, μάλιστα· ἀλλὰ σήμερον, καταργουμένου τοῦ νόμου, ὁ ὁποῖος ἠκύρου τὰς ὑποχρεώσεις ταύτας τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ καθιέρου ἀτελείας τινὰς, δὲν ἀναβιοῦσιν αἱ διατάξεις αὗται;

§186ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Βεβαίως ὄχι· εἶναι ὡρισμέναι αἱ διατάξεις τοῦ νόμου ΡΚΘʹ, αἱ καταργούμεναι.

§187ΧΟΪΔΑΣ. Πρέπει νὰ γείνῃ ῥητὴ μνεία.

§188Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Τὰ ἱστιοφόρα σήμερον πληρόνουσιν ἐπὶ παντὸς κατάπλου εἰς λιμένα Ἑλληνικὸν 10 λεπτά, ἐξαιρετικῶς δὲ 5 λεπτὰ εἰς λιμένας ἄλλους δευτερεύοντας· σήμερον καταργοῦνται ταῦτα, καὶ ἀντὶ τούτων θὰ πληρόνωσι τέλος 5 λεπτά. Ἐπειδὴ δὲ τὰ νῦν κείμενα φαρικὰ εἶναι 35 λεπτά, πληρόνουσι φόρον 35 λεπτὰ καὶ ἐπὶ πλέον τοσάκις 10 λεπτά, ὅσαι εἶναι αἱ προσεγγίσεις, κατ’ ἐλάχιστον ἄρα 45 λεπτά, ἐνῷ κατὰ τὸ νομοσχέδιον θὰ πληρόνωσι μόνον τέλος 40 λεπτά, κατ’ ἐλάχιστον ἄρα ὅρον ἀπολαύουσιν ἐλαττώσεως 5 λεπτῶν, ἴσως δὲ καὶ 20 καὶ 25 ἢ 35.

§189ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐγὼ εὔχομαι νὰ γένηται οὕτω, ἀλλὰ αἱ προφορικαὶ βεβαιώσεις σας δὲν ἀποτελοῦσιν ἐλάττωσιν. Ταύτην ἐπεθύμουν νὰ ἴδω ἐν τοῖς νόμοις ἀναγεγραμμένην. Ἠξεύρετε, Κύριοι, τί πληρόνει ἡ Ἑλληνικὴ ναυτιλία ἡ ἱστιοφόρος; Δὲν εἶναι μόνον αὐτὰ τὰ 40 λεπτά, περὶ ὧν φιλονεικεῖ ὁ κ. Πρωθυπουργός. Ἡ Ἑλληνικὴ ναυτιλία πληρόνει τὰ ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Τὰ τέλη τὰ ἐπιβαλλόμενα εἰς τὰ ἐμπορικὰ πλοῖα καὶ τοὺς ἰδιοκτήτας αὐτῶν εἰσὶ τὰ ἑξῆς: αʹ) Φόρος ἐπιβαλλόμενος εἰς τοὺς ἰδιοκτήτας τῶν πλοίων. βʹ) Τέλη ναυτιλιακῶν ἐγγράφων (ἐγγράφου ἐθνικότητος καὶ ναυτιλιακοῦ διπλώματος). γʹ) Δικαιώματα καταμετρήσεως πλοίων. δʹ) Λιμενικὰ δικαιώματα. εʹ) Ὑγειονομικὰ δικαιώματα. ϛʹ) Προξενικὰ δικαιώματα» (Καὶ ἐδῶ εἶναι βάθος ἀμέτρητον, διότι δυστυχῶς τὰ προξενικὰ τέλη λαμβάνουσιν ἐλαστικότητα πολλὴν, ἥτις κατέστη ἡ μάστιγξ τῆς Ἑλληνικῆς ναυτιλίας). «ζʹ) Τέλη ἐπιβαλλόμενα εἴς τινας ἐξωτερικοὺς λιμένας ὑπὲρ νοσοκομείων καὶ ἄλλων ἀγαθοεργῶν σκοπῶν. ηʹ) Φόρος ἐπιβαλλόμενος διὰ τὴν ἐπισκευὴν καὶ τὴν κάθαρσιν τῶν λιμένων.» Αὐτὰ εἶναι τὰ ἐπιβαρύνοντα ἤδη τὴν ἐμπορικὴν ἡμῶν ναυτιλίαν τέλη· ἐκτὸς δὲ τῶν τελῶν τούτων, εἶναι καὶ ἐκεῖνα, εἰς τὰ ὁποῖα παραπέμπει καὶ ὁ κύριος Πρωθυπουργός.

§190Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Τὰ καταργούμενα.

§191ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Καταργεῖτε τὰ πρόσθετα λιμενικὰ τέλη, αὐξάνετε δὲ τὸν ὅρον τῆς πληρωμῆς διὰ τὰ ἐμπορεύματα τὰ περιεχόμενα ἐν τοῖς πλοίοις, καὶ ἐπιβάλλετε αὔξησιν 50%.

§192ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Αὐτὰ δὲν ἐπιβαρύνουσι τὸ πλοῖον.

§193ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Καταργεῖτε ἕνα φόρον, ἀλλ’ εἰσάγετε αὐτὸν διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου καὶ τοῦ ἀμέσως ἑπομένου ηὐξημένον.

§194ΘΕΟΤΟΚΗΣ. Ὄχι ηὐξημένον, διότι 40 καὶ 5 εἶναι 45, ἐνῷ ἤδη ὁ φόρος ὁρίζεται εἰς 40, καὶ τὸ 40 εἶναι ὀλιγώτερον τοῦ 45· ὥστε ἐπιβάλλεται ὁ φόρος ἠλαττωμένος.

§195ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Λησμονεῖτε καὶ τὴν αὔξησιν τοῦ τέλους ἐπὶ τῶν ἐμπορευμάτων ἀπὸ 10 εἰς 15%; Ἐγώ, Κύριοι, σᾶς ὁμολογῶ, ὅτι, ἐὰν ἤμην εἰς τὴν θέσιν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ καὶ εἶχον τὴν ὑποστήριξιν τῆς πλειοψηφίας, θὰ ἐπρότεινα τροπολογίαν, κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ὠφεληθῇ ἡ Ἑλληνικὴ ναυτιλία, χωρὶς νὰ ἐπεκτείνωμεν τὴν ἀπαλλαγὴν τῆς πληρωμῆς εἰς χρυσὸν καὶ ἐπὶ ὅλων τῶν ἄλλων πλοίων· διότι βεβαίως εἰς τὰ ξενικὰ πλοῖα τὰ ἱστιοφόρα δὲν εἶναι ἐπαισθητὴ ἡ πληρωμὴ τῶν τελῶν εἰς χρυσὸν, διότι πάσας τὰς συναλλαγὰς αὐτῶν ἐνεργοῦσιν εἰς χρυσόν· νομίζουσι μάλιστα, ὅτι ὑποχρεοῦνται νὰ καταβάλλωσιν εἰς χρυσὸν, καὶ καταβάλλουσιν εἰς τοιοῦτο νόμισμα. Ἐὰν ἦτο δυνατὸν νὰ ληφθῇ πρόνοια, ὅπως τὰ πλοῖα τὰ δὶς καὶ τρὶς εἰς Ἑλληνικὸν λιμένα ἐνιαυσίως προσερχόμενα ὑποβάλλωνται εἰς πληρωμὴν τῶν τελῶν εἰς χαρτονόμισμα, τὰ δὲ ἄλλα, τὰ ἐφ’ ἅπαξ, ἢ σπανιώτερον, κατ’ ἔτος εἰς Ἑλληνικοὺς λιμένας προσερχόμενα, ὑποβάλλωνται εἰς τὴν εἰς χρυσὸν πληρωμὴν, νομίζω ὅτι τοῦτο θὰ ἦτο ἐλαφρυντικὸν ὑπὲρ τῆς ἱστιοφόρου ἡμῶν ναυτιλίας. Ἴσως ὁ κ. Πρωθυπουργὸς δὲν ἔχει σήμερον τὸν καιρὸν νὰ μελετήσῃ καὶ νὰ δεχθῇ ταῦτα, ἀλλ’ ἐὰν θέλῃ, δύναται βεβαίως εἰς ἄλλην εὐκαιρίαν, προσεχῆ ὅσον οἷόν τε, νὰ ὑποβάλῃ εὐεργετικὰς ὑπὲρ τῆς Ἑλληνικῆς ἱστιοφόρου ναυτιλίας διατάξεις. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον παρακαλῶ τὸν κ. Πρωθυπουργὸν, καταλήγων τὸν λόγον, εἶναι νὰ δεχθῇ τὴν τροπολογίαν μου περὶ τῆς κατὰ συμφωνίαν πληρωμῆς, νὰ ἐλαττώσῃ τὰ φαρικὰ τέλη κατὰ τὸ ἥμισυ ἐπὶ τῆς ἱστιοφόρου ναυτιλίας, καὶ νὰ ἐξεύρῃ τρόπον, ὅπως μὴ ἀποκλεισθῶσι σχεδὸν τῶν Ἑλληνικῶν λιμένων τὰ Ἑλληνικὰ ἀτμόπλοια τὰ μὴ ἀνήκοντα εἰς ἑταιρίας ἐχούσας ταχυδρομικὰς συμβάσεις.

§196ΣΥΝΟΔΙΝΟΣ. Δύο ἐρωτήσεις θ’ ἀποτείνω, κύριε Πρόεδρε, εἰς τὸν κ. Πρωθυπουργὸν, προκειμένου περὶ καταργήσεως νόμου. Ἐνθυμοῦμαι, ὅτι εἰς τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον ἐψηφίσαμεν νόμον περὶ τοῦ λιμένος Λευκάδος, εἰδικῶς ἐπιβάλλοντα φόρον ἐπὶ τῶν ἐν Λευκάδι προσορμιζομένων πλοίων. Αὐτὸς δὲν καταργεῖται· λοιπὸν τὰ πλοῖα, τὰ ὁποῖα θὰ προσορμίζωνται εἰς Λευκάδα, θὰ πληρόνωσι δύο φόρους;

§197Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Βεβαίως.

§198ΣΥΝΟΔΙΝΟΣ. Τότε δὲν θὰ προσορμίζωνται πλοῖα εἰς Λευκάδα.

§199Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὁ ἐπιβληθεὶς φόρος ἀφορᾷ εἰς ὡρισμένην ἀνάγκην.

§200ΣΥΝΟΔΙΝΟΣ. Ἐκτὸς τούτου, τὰ χρήματα τὰ εἰσπραττόμενα παρὰ τῶν διαφόρων λιμενικῶν ταμείων, οὐχὶ βεβαίως ἐκ τῶν τῆς πρώτης τάξεως λιμένων, ἀλλὰ τῶν λιμένων τῶν ἐπαρχιῶν, οἱ ὁποῖοι οὐδεμίαν ἄλλην ἔχουσι πρόσοδον, τὰ χρήματα αὐτὰ ἐχρησίμευον πρὸς κατασκευὴν λιμένων, προκυμαιῶν καὶ διαφόρων ἄλλων ἔργων λιμενικῶν. Σήμερον, ὅτε ἡ Κυβέρνησις ἀναλαμβάνει τὰ χρήματα τῶν προσόδων τούτων, πῶς θὰ ἐπισκευάζωσι τοὺς λιμένας αὐτῶν αἱ διάφοροι, ὡς εἶπον, ἐπαρχίαι; Γνωρίζω, ὅτι ἐν Αὐστρίᾳ τὰ λιμενικὰ δικαιώματα εἰσπράττονται ὑπὸ τοῦ Κράτους ἀπὸ πολλοῦ, ἀλλ’ ἐν Αὐστρίᾳ τὸ Κράτος ἔχει καὶ τὴν κατασκευὴν τῶν λιμένων, καὶ δύναται νὰ δαπανήσῃ δύο ἑκατομμύρια φιορινίων διὰ λιμένα, ἀπὸ τὸν ὁποῖον οὐδὲν ἔχει εἰσόδημα, χρήσιμον ὅμως διὰ τὴν ἐμπορικὴν ναυτιλίαν. Ἡ Κυβέρνησις ἤδη σκέπτεται νὰ ἔλθῃ εἰς ἀρωγὴν τῶν ἡμετέρων λιμενικῶν ταμείων, παρουσιαζομένης τοιαύτης ἀνάγκης;

§201Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὁ κ. Βουλευτὴς ὑποθέτει, ὅτι τὰ καταργούμενα τέλη ἔχουσι σπουδαιότητα ὡς πρὸς τὰς προσόδους τῶν λιμενικῶν ταμείων. Κατὰ μέσον ὅρον τὰ τέλη κατὰ τόννον πρὸς τὰ τέλη τὰ λιμενικὰ εἶναι τὸ 1/15, τὰ διατηρούμενα ἄρα ὑπὲρ τῶν λιμενικῶν ταμείων τέλη εἶναι τὰ σπουδαῖα, κατέστησαν δὲ πολὺ σπουδαιότερα κατόπιν τῶν αὐξήσεων τοῦ δασμολογίου, πρὸς ὃ σχετίζονται τὰ τέλη.

§202ΡΑΛΛΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον, ὡς ἐτροποποιήθη διὰ τῶν τροπολογιῶν τῶν ὑποβληθεισῶν σήμερον, ἀνετράπη ἐντελῶς. Ἔχομεν δὲ ἐνώπιον ἡμῶν ὅλως διάφορον σχέδιον νόμου, τὸ ὁποῖον χρήζει μελέτης, καθόσον φρονῶ, ὅτι καθιστᾷ τὰ τέλη τὰ ἐπιβαλλόμενα εἰς τὴν ἑλληνικὴν ναυτιλίαν καταστρεπτικά. Ἡ τροπολογία, ἡ ὑποβληθεῖσα παρὰ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὀφείλεται κυρίως εἰς τὰς παραστάσεις τῶν ξένων ἀτμοπλοϊκῶν ἑταιριῶν. Οὐδεὶς δύναται ν’ ἀμφισβητήσῃ τὰς ὑπ’ αὐτῶν παρασχεθείσας εἰς τὸν τόπον ὑπηρεσίας, ἀλλ’ ἡμεῖς ἰδίως ὀφείλομεν νὰ μεριμνήσωμεν ὑπὲρ τῆς ἰδίας ἡμῶν ναυτιλίας, θεωρῶ δὲ, ὅτι τὸ νομοσχέδιον, ὡς ἐτροποποιήθη, εἰς οὐδὲν ἕτερον φέρει ἢ εἰς τὸ νὰ καταστήσῃ ἀδύνατον πλέον τὸν συναγωνισμὸν τῶν ἑλληνικῶν ἀτμοπλοίων πρὸς τὰ ξένα. Καὶ διὰ τοῦτο φρονῶ, ὅτι χρήζει περισσοτέρας μελέτης τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον, ὡς ἐτροποποιήθη. Ἡ τροπολογία εἰσάγει ἀκριβῶς ὑπὲρ τῶν ἀτμοπλοίων ἐκείνων, τὰ ὁποῖα ὑπερβαίνουσι τὴν χωρητικότητα τῶν χιλίων τόννων, ἀτελείας ὡρισμένας· ἀλλὰ τοιαῦτα ἀτμόπλοια, χωρητικότητος τόννων ὑπὲρ τοὺς χιλίους, αἱ ἑλληνικαὶ ἑταιρίαι δὲν ἔχουσιν, ἐντεῦθεν δὲ θὰ συμβῇ, ὅτι αἱ ἀτέλειαι αὗται θὰ βαρύνωσιν εἰς τὸν συναγωνισμὸν μεταξὺ τῶν Ἑλλήνων καὶ τῶν ξένων...

§203ΣΥΝΟΔΙΝΟΣ. Ὑπάρχουσι πολλὰ ἑλληνικὰ ἀτμόπλοια τοιαύτης χωρητικότητος.

§204ΡΑΛΛΗΣ. Ἐλάχιστα ὑπάρχουσιν.... Εἶναι καιρὸς νὰ μεριμνήσωμεν ὀλίγον καὶ περὶ τῶν συμφερόντων τῶν Ἑλληνικῶν, πρέπει δὲ νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν ἡμῶν, ὅτι τὰ ἑλληνικὰ ἀτμόπλοια δὲν εἶναι, εἰμὴ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα γνωρίζομεν ἐνῷ τὰ ἀτμόπλοια τῶν ξένων ἑταιριῶν, τὰ προσορμιζόμενα εἰς τοὺς ἑλληνικοὺς λιμένας, δύνανται νὰ ἦναι διάφορα. Ἔχομεν δυστυχῶς ἀτελεστάτας πληροφορίας περὶ τῶν προσορμίσεων, ἔχομεν πληροφορίας περὶ τῶν ξένων ἑταιριῶν, ἀλλ’ οὐδεμίαν πληροφορίαν περὶ τῶν διαφόρων πλοίων καὶ τῆς χωρητικότητος τῶν πλοίων τῶν ἀτμοπλοϊκῶν ἑταιριῶν τῶν ἑλληνικῶν μᾶς ἔδωκεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, καίτοι παρεκάλεσα αὐτὸν ἀπὸ τῆς πρώτης ἀναγνώσεως τοῦ νομοσχεδίου νὰ προσκομίσῃ τοιαύτας. Εἰς τὰς πληροφορίας δὲ ταύτας τὰς ἀτελεῖς, τὰς ὁποίας ἔχομεν, στηριζόμενος, ἰσχυρίζομαι ὅτι τὸ νομοσχέδιον, ὡς ἐτροποποιήθη, θέλει ψηφιζόμενον καταστῆ ἐπαχθέστατον εἰς τὴν ἑλληνικὴν ναυτιλίαν, διότι βλέπω, ὅτι τὰ πλεῖστα τῶν ἀτμοπλοίων τῶν ξένων ἑταιριῶν ὑπερβαίνουσι τὴν χωρητικότητα τῶν χιλίων τόννων, καὶ ἀναγκαίως καθίσταται ἀδύνατος ὁ συναγωνισμὸς τῶν ἑλληνικῶν ἀτμοπλοίων πρὸς αὐτά. Σημειώσατε δὲ, ὅτι καὶ ἐκεῖνα τὰ ὀλίγα ἀτμόπλοια, τὰ ὁποῖα εἶναι κατωτέρας χωρητικότητος τῶν χιλίων τόννων, εὐκόλως θ’ ἀντικαταστηθῶσιν ὑπὸ τῶν ξένων ἑταιριῶν διὰ μεγαλειτέρων. Ὑπὸ τὴν ἔποψιν ταύτην, ἡ τροπολογία, ἡ ὁποία εἰσήχθη σήμερον καὶ ἡ ὁποία ἀνατρέπει ἄρδην τὸ ἀρχικὸν σχέδιον τῆς Κυβερνήσεως, ἔχει ἀνάγκην μελέτης, καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν ἐκ τοῦ προχείρου νὰ προβῶμεν εἰς ἐπιψήφισιν αὐτῆς. Διὰ τοῦτο ἤθελον παρακαλέσει τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἀναβάλῃ τὴν τρίτην συζήτησιν δι’ αὔριον ἢ δι’ ἄλλην ἡμέραν.

§205ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Διαφωνῶ πρὸς τὸν κύριον συνάδελφον· συμφωνῶ πληρέστατα, ὅτι πρέπει νὰ ὑποστηρίξωμεν τὴν ἑλληνικὴν ναυτιλίαν, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἤμεθα ἀποκλειστικοὶ, καὶ νὰ ἀποδιώξωμεν τῶν ἑλληνικῶν θαλασσῶν τὰ ξένα ἀτμόπλοια, καὶ μάλιστα τὰ μεγάλης χωρητικότητος, διότι ἔχει ἀνάγκην καὶ ἡ ἐν Ἑλλάδι κατανάλωσις καὶ ἡ ἑλληνικὴ παραγωγὴ τῆς ὅσον οἷόν τε συνεχεστέρας προσεγγίσεως τῶν ξένων αὐτῶν ἀτμοπλοίων. Ἡ διάταξις δ’ αὕτη θέλει συντελέσει, ὅπως καὶ ἡ ἑλληνικὴ ἀτμοπλοΐα ἀναπτυχθῇ κατὰ τὴν χωρητικότητα τῶν ἀτμοπλοίων. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι ὁ κ. συνάδελφος δὲν ἀπέβλεψεν εἰς τὰς ἀτελείας, τὰς ὁποίας ἔχει ἡ ἑλληνικὴ ναυτιλία ἐκ τοῦ νομοσχεδίου, διότι αἱ τέσσαρες δραχμαὶ, τὰς ὁποίας θὰ πληρόνωσι τὰ ἑλληνικὰ ἀτμόπλοια οἱασδήποτε χωρητικότητος ἐτησίως κατὰ τόννον, θέλουσι φθάσει οὐχὶ εἰς μίαν δραχμὴν κατὰ τόννον, ὡς ἀναγράφει ἀρχικῶς τὸ νομοσχέδιον, ἀλλ’ εἰς πέντε λεπτά, ἀναλόγως τῆς πυκνότητος τῆς συγκοινωνίας, διότι τὰ πλοῖα ταῦτα, ἐκτελοῦντα συχνοὺς πλόας, θὰ πυκνώσωσιν αὐτοὺς ἔτι μᾶλλον.

§206ΡΑΛΛΗΣ. Ἡ μέριμνα ἡ ἐπαρκὴς, ἡ ὁποία λαμβάνεται ὑπὲρ τῆς ἀτμήρους ἡμῶν ἀτμοπλοΐας, εἶναι ὅτι αὐτὴ ἡ μόλις γεννωμένη παρ’ ἡμῖν, τίθεται εἰς συναγωνισμὸν ἄνισον πρὸς τὴν ἀτμοπλοΐαν τῶν ξένων, τὴν ἔχουσαν ἐπιχορηγήσεις σπουδαιοτάτας ἐκ τῶν Κυβερνήσεων, εἰς ἃς ἀνήκουσι, διότι καὶ ἡ Ρωσσικὴ ἑταιρία ἔχει ἐπιχορήγησιν καὶ ἡ Αἰγυπτιακὴ καὶ ἡ ἑταιρία τοῦ Λόϋδ καὶ ἡ ἑταιρία τῶν διαπορθμεύσεων τῶν Γαλλικῶν, ἐνῷ ἡ ἰδική μας ἀτμοπλοΐα οὐδεμίαν ἔχει ἐπιχορήγησιν, διότι λαμβάνεται, καὶ δικαίως, φροντὶς νὰ καταργηθῇ ὁ νόμος τῆς ἐπιχορηγήσεως τῆς χορηγουμένης ἄλλοτε εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Ἀτμοπλοΐαν· ἡμεῖς μεριμνῶμεν περὶ ὅλων τῶν ἑταιριῶν, μεριμνῶμεν ὑπὲρ τῶν ὑπερωκεανείων ἑταιριῶν, διότι ὀφείλομεν εὐγνωμοσύνην εἰς ταύτας, καθόσον ἐγνώρισαν εἰς τὰς ὑπερωκεανείους χώρας ὅτι ὑπάρχει καὶ ἑλληνικὸς καπνός. Ἀλλὰ τὸ ζήτημα τῆς ἀτμοπλοΐας ἡμῶν εἶναι τόσον μέγα, ὥστε ἔπρεπε νὰ ἀποκλεισθῇ πᾶσα σκέψις εἰσπράξεως οἱουδήποτε τέλους ἐξ αὐτῆς. Πῶς δὲ θὰ ἦτο δυνατὸν, ἀπέναντι τῶν συμβάσεων, διὰ τῶν ὁποίων δεσμευόμεθα πρὸς τοὺς ξένους, νὰ καταστῇ ἄνισος καὶ ἀδύνατος ὁ συναγωνισμὸς τῶν ξένων ἑταιριῶν πρὸς τὴν ἑλληνικὴν ναυτιλίαν; Κατ’ ἐμὲ, ἵνα καταστήσωμεν ἀδύνατον τὸν συναγωνισμὸν τοῦτον, δέον νὰ προστατεύσωμεν διὰ παντὸς τρόπου τὴν ἑλληνικὴν ναυτιλίαν, νὰ ἀναπτύξωμεν αὐτὴν, διότι ἐκεῖ εὑρίσκω τὴν πρόοδον τὴν ἐθνικὴν, τὴν προαγωγὴν τὴν ἐθνικὴν, τὴν δύναμιν τὴν ἐθνικήν. Δύναται δὲ νὰ ἐπιτευχθῇ τοῦτο, χωρὶς νὰ ὑπάρξῃ ἀφορμὴ πρὸς διαμαρτυρίαν ἐκ μέρους τῶν ξένων, πρὸς οὓς συνδεόμεθα διὰ συμβάσεων. Ἠδύνατο νὰ ἐπιτευχθῇ τοῦτο, ἐὰν συγχρόνως μὲ αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον ὑπεβάλλετο καὶ νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου θὰ καθιεροῦντο βραβεῖα εἰς τὰ ἑλληνικὰ ἀτμόπλοια, ἀναλόγως τῶν πλόων, τοὺς ὁποίους ἕκαστον αὐτῶν ἤθελεν ἐκτελέσει. Διὰ τοῦτο δὲ οὐδεὶς ξένος ἠδύνατο νὰ παραπονεθῇ. Ἀπὸ μακροῦ χρόνου συνηγόρησα ὑπὲρ τῆς προστασίας τῆς ἡμετέρας ἀτμοπλοΐας, καὶ ὑπῆρξεν ἐποχὴ, καθ’ ἣν εὑρισκόμεθα ὁμοῦ ἐν τῇ Ἀντιπολιτεύσει μετὰ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, καὶ αὐτὸς τότε τὰς αὐτὰς ἀρχὰς ὑπεστήριζεν· ἀλλὰ σήμερον βλέπω, ὅτι σπεύδομεν νὰ εἰσπράξωμεν τέλη, καὶ διὰ τῆς εἰσπράξεως ταύτης τῶν τελῶν νὰ καταστήσωμεν ἄνισον τὸν συναγωνισμὸν μεταξὺ τῆς ἑλληνικῆς ἀτμοπλοΐας, τῆς εἰς τὰ σπάργανα ἔτι εὑρισκομένης, καὶ τῶν ξένων μεγάλων ἑταιριῶν, αἱ ὁποῖαι τὴν καταπολεμοῦσι. Κατ’ ἐμὲ, πρέπει κατ’ ἀρχὴν νὰ καταψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, διότι, κατ’ ἐμὲ, τὸ ζήτημα εἶναι τόσον σπουδαῖον, ὥστε ἡ εἴσπραξις οἱουδήποτε τέλους πρέπει νὰ θεωρηθῇ ἄνευ σημασίας.

§207ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Συμφωνῶ πρὸς τὸν κ. συνάδελφον μόνον εἰς τὸ ὅτι πρέπει νὰ ὑποστηριχθῇ ἡ ἑλληνικὴ ναυτιλία, ἀλλὰ διαφωνῶ εἰς πάντα τὰ ἄλλα.

§208ΡΑΛΛΗΣ. Εἰς τίποτε δὲν συμφωνοῦμεν.

§209ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Μόνον εἰς τὴν ἀρχὴν τῆς ὑποστηρίξεως τῆς ἑλληνικῆς ναυτιλίας συμφωνοῦμεν· δὲν διαφωνοῦμεν εἰς τὴν καταψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου, ἀλλὰ διαφωνοῦμεν εἰς ὅλα τὰ ἄλλα. Καὶ βεβαίως διαφωνοῦμεν, καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς γνωρίζει τοὺς λόγους, δι’ οὓς διαφωνοῦμεν ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν. Ἀλλὰ, κύριε Πρόεδρε, μὲ τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον εὔχομαι νὰ συμφωνήσουν τοὐλάχιστον οἱ ξένοι· ἐγὼ ὁμολογῶ, ὅτι δὲν δύναμαι νὰ εἰσέλθω εἰς λεπτομερῆ ἐξέτασιν τοῦ θέματος τῆς ὑποστηρίξεως, ἢ μὴ, τῆς ἑλληνικῆς ἀτμοπλοΐας τῆς ἀτμήρους διὰ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου, διότι νομίζω, ὅτι ἡ ἔρευνα αὕτη δὲν εἶναι συμφέρουσα· εὔχομαι δὲ, οἱ ἄλλοι νὰ νομίσωσιν, ὅτι ὑπάρχει ἐπιβάρυνσις τῆς ἑλληνικῆς ἀτμοπλοΐας διὰ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου, καὶ νὰ μὴ διαμαρτυρηθῶσι διὰ τὸ ἀντίθετον.

§210Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐγὼ διαφωνῶ καὶ πρὸς τοὺς δύο κυρίους Βουλευτὰς (ἱλαρότης), καὶ συνιστῶ εἰς τὴν Βουλὴν τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου, διότι διὰ τῆς καταψηφίσεως αὐτοῦ δὲν θέλει ἐπιτευχθῆ οὔτε τὸ παρὰ τοῦ ἑτέρου, οὔτε τὸ παρὰ τοῦ ἄλλου ἐπιζητούμενον. Ὁ κ. Βουλευτὴς ἐξ Ἀττικῆς, ζητῶν τὴν καταψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου χάριν τῆς ἑλληνικῆς ναυτιλίας, νομίζω, ὅτι διὰ τοῦ προτεινομένου δὲν ἐπιτυγχάνει τοῦ σκοποῦ του, διότι καταψηφιζομένου τοῦ νομοσχεδίου μένομεν ἐν τῷ καθεστῶτι, τὸ δὲ καθεστὼς ἀναντιῤῥήτως εἶναι ὀλιγώτερον εὐνοϊκὸν πρὸς τὴν ἑλληνικὴν ναυτιλίαν, παρὰ τὸ τοῦ νομοσχεδίου σύστημα. Κατὰ τὸ σύστημα τοῦ νομοσχεδίου, ἐπιβάλλεται τέλος εἰς τὴν ξένην ναυτιλίαν πολλαπλάσιον τοῦ μέχρι τοῦδε ἐπιβαλλομένου. Ὁ κ. Βουλευτὴς φρονεῖ, ὅτι τὸ σύστημα, καθ’ ὃ δύναται νὰ βοηθηθῇ ἡ ἑλληνικὴ ναυτιλία, εἶναι τὸ τῶν βραβείων· ἀλλὰ τοῦτο δὲν παρακωλύεται ὑπὸ τοῦ νομοσχεδίου. Τί θέλομεν πράξει περὶ τῶν χορηγημάτων καὶ περὶ τῶν βραβείων, τοῦτο εἶναι ἀντικείμενον ἑτέρας σκέψεως καὶ ὅλως ἀνεξάρτητον. Πρὸς χορηγήματα τὸ Δημόσιον ἐποιήσατο θυσίας ὑπερτέρας ἴσως τῶν δυνάμεων αὐτοῦ· ἐὰν τὰς ἐποιήσατο χρησίμως ἢ οὒ, εἶναι ἄσχετον πρὸς τὸ προκείμενον. Ἀλλὰ τὰς ὑπὲρ τῆς ναυτιλίας θυσίας τὸ Δημόσιον ἀπεδέχθη, καὶ δὲν ὑπάρχει λόγος, ἵνα ὑποθέτωμεν, ὅτι τὸ Δημόσιον δὲν εἶναι εὐδιάθετον πρὸς αὐτάς. Ὅταν μετὰ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου τούτου ἐπέλθῃ ἡ ὥρα νὰ μεριμνήσωμεν περὶ βραβείων καὶ ἐπιχορηγήσεων, θὰ δυνηθῶμεν νὰ σκεφθῶμεν, ἂν πρέπῃ νὰ γένηται παροχὴ αὐτῶν, καὶ κατὰ τίνα τρόπον θὰ κανονισθῶσιν. Ἀλλὰ σήμερον δὲν εἶναι δυνατὸν, ἐν σχέσει πρὸς τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, νὰ εὕρωμεν σύστημα ὠφελιμώτερον πρὸς τὴν ἐγχώριον ναυτιλίαν τοῦ διὰ τοῦ νομοσχεδίου προτεινομένου. Ὁ κ. Βουλευτὴς λέγει, ὅτι εἴμεθα δεσμευμένοι διὰ συμβάσεων πρὸς τοὺς ξένους, καὶ πρέπει νὰ ἀπαλλαγῶμεν αὐτῶν, ἵνα δυνηθῶμεν νὰ χορηγήσωμεν εἰς τὴν ἡμετέραν ναυτιλίαν πλεονεκτήματα διὰ τῆς ἐπιβαρύνσεως τῆς ξένης. Ἀλλὰ τὴν συνδρομὴν πρὸς τὴν ἑλληνικὴν ναυτιλίαν διὰ τοιούτων πλεονεκτημάτων θεωρῶ ὅλως ἄσκοπον· ἀνώτατος ὅρος προστασίας θὰ ἦτο ὁ ἀποκλεισμὸς τῆς ξένης ναυτιλίας χάριν τῆς ἡμετέρας· ἀλλὰ καὶ μετὰ τὴν θυσίαν ταύτην τί θὰ ἐπετυγχάνομεν; Θὰ ἐπετυγχάνομεν τὴν ἀνάπτυξιν τῆς ἡμετέρας ναυτιλίας ἐν τῷ στενῷ κύκλῳ τῶν ἡμετέρων θαλασσῶν. Ἀλλ’ αὕτη εἶναι ἡ ὑποστήριξις, ἣν ἀπεκδέχεται ἡ ναυτιλία ἡμῶν; Ἡ ὑποστήριξις, ἣν πρέπει νὰ δώσωμεν εἰς τὴν ἑλληνικὴν ναυτιλίαν, εἶναι ἡ παρέχουσα εἰς αὐτὴν εὔθετον τὴν ἀφετηρίαν πρὸς ἐπέκτασιν τῆς ἀναπτύξεως αὐτῆς πέραν τῶν ὁρίων τοῦ Κράτους, ἀλλὰ καὶ πέραν τῆς Γιβραλτάρης καὶ τῆς διώρυγος τοῦ Σουέζ. Πρὸς ταῦτα δὲν δύναται νὰ συντελέσῃ ἡ προστασία, ἡ παρεχομένη διὰ τελῶν ἐν τοῖς ἑλληνικοῖς λιμέσι, ἐπιβαλλομένων μὲν εἰς τὴν ξένην ναυτιλίαν, μὴ ἐπιβαλλομένων δὲ εἰς τὴν ἑλληνικὴν ναυτιλίαν. Αἱ συμβάσεις, δι’ ὧν παρεμποδίζεται ἡ τοιαύτη προστασία, δὲν εἶναι πρὸς ἄτομα καὶ ἀτμοπλοϊκὰς ἑταιρίας, ἀλλὰ πρὸς Κράτη, εἶναι δὲ πολὺ ὠφελιμώτεραι εἰς τὴν ἑλληνικὴν ναυτιλίαν τῶν τελῶν, ὧν συνιστᾷ ὁ κ. Βουλευτὴς τὴν ἐπιβολὴν κατόπιν τῆς καταργήσεως τῶν συμβάσεων. Διότι αἱ συμβάσεις αὗται τί ἄλλο ἐφαρμόζουσιν ἢ τὴν ἀρχὴν τῆς ἀμοιβαιότητος; Ἡ δὲ ἀμοιβαιότης, παρέχουσα εἰς τὰς ἄλλας σημαίας τὸ δικαίωμα τοῦ ἐλευθέρου ἐπὶ ἰσοτελείᾳ πλοῦ εἰς τοὺς ἑλληνικοὺς λιμένας, παρέχει ἐπίσης εἰς τὴν ἑλληνικὴν σημαίαν τὴν ἀπόλαυσιν τοῦ αὐτοῦ δικαιώματος ἐν τοῖς λιμέσι τῶν Κρατῶν ἐκείνων, τουτέστιν ἐν λιμέσι πολὺ ἐμπορικωτέροις, πολὺ πλουσιωτέροις. Ἡ κατάργησις ἄρα τῶν συμβάσεων τούτων...

§211ΡΑΛΛΗΣ. Οὐδέποτε ἐπρότεινα τοιοῦτόν τι, ὅτι πρέπει δηλ. νὰ καταργηθοῦν αἱ συμβάσεις. Εἶπον ὅτι, ἐπειδὴ εἴμεθα δεσμευμένοι ἐκ τῶν συμβάσεων, πρέπει νὰ εὕρωμεν ἄλλην ὁδὸν, διὰ ν’ ἀποδώσωμεν δικαιοσύνην εἰς τὴν ἑλληνικὴν ναυτιλίαν.

§212Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἐγὼ ἤκουσα τοῦ κ. Βουλευτοῦ, ἐπικρίνοντος τὸ νομοσχέδιον, διότι ἐπιβάλλει τέλη εἰς τὴν ἑλληνικὴν ναυτιλίαν, ὅσα καὶ εἰς τὴν ξένην, καὶ λέγω, ὅτι ἡ ἐπίκρισις αὐτὴ τοῦ νομοσχεδίου βεβαίως στηρίζεται ἐπὶ τῆς ἰδέας, ὅτι ἔδει νὰ ἐπιδιωχθῇ τὸ ἀντίθετον· ἄλλως ἄσκοπος ἡ ἐπίκρισις τοῦ προτεινομένου, ὅπερ εἶναι συνέπεια τῶν συμβάσεων. Ὁ κ. Βουλευτὴς, κατακρίνων τὸ νομοσχέδιον, τὸ ἀποῤῥέον ἐκ τῶν συμβάσεων, ἐνεδείκνυεν ἐπιθυμίαν, ὅπως ἀπαλλαγῶμεν ἐκ τῶν συμβάσεων, καὶ πρὸς ταύτην τὴν ἐπιθυμίαν αὐτοῦ ἀπήντων, ὅτε ὁ κ. Βουλευτὴς διέκοψέ με, λέγων ὅτι θεωρεῖ καὶ αὐτὸς τὰς συμβάσεις ὠφελίμους. Ἀφοῦ αἱ συμβάσεις εἶναι ὠφέλιμοι, ἐντὸς τῶν ὅρων τῶν συμβάσεων τούτων πρέπει νὰ πράξωμεν πᾶν ὅ,τι δυνάμεθα ὑπὲρ τῆς ἡμετέρας ναυτιλίας. Δὲν εἶναι δυνατὸν κατὰ τὰς συμβάσεις νὰ ἐπιβάλωμεν τέλη εἰς τὴν ξένην σημαίαν, ἂν μὴ ἐπιβάλωμεν αὐτὰ καὶ εἰς τὴν ἡμετέραν. Αἱ ἐπιβαρύνσεις λοιπὸν ἐπιβάλλονται κατὰ τὸ φαινόμενον καὶ κατὰ κανόνα σήμερον αἱ αὐταὶ καὶ εἰς τὴν ξένην ναυτιλίαν καὶ εἰς τὴν ἡμετέραν, ἀλλὰ κατὰ τὰ ἀποτελέσματα, ἐπειδὴ ἡ ξένη ναυτιλία συχνότερον τῆς ἑλληνικῆς καταπλέει εἰς ἑλληνικοὺς λιμένας ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, ἐπιπίπτει εἰς τὴν ξένην ναυτιλίαν ἡ ἐπιβάρυνσις πλειότερον ἢ εἰς τὴν ἡμετέραν. Τούτου ἕνεκα δὲν βλέπω λόγον ἀναβολῆς τῆς συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου. Ἄν, ἀποδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Βουλευτοῦ, θ’ ἀπεξεδεχόμεθα κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἀναβολῆς πληροφορίαν τινὰ, ἧς στερούμεθα, δὲν θὰ ὑπῆρχεν ὁ ἀντιλέγων εἰς τὴν ἀναβολήν. Ἀλλ’ ἤδη, ὅτε καὶ ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκφράζει ἐπιθυμίαν, ἵνα ἐμμένωμεν ἐν ταῖς συμβάσεσι, δυνάμεθα νὰ ἐξακολουθήσωμεν τὴν συζήτησιν, διότι ἔχομεν ὅλα τὰ πρὸς αὐτὴν στοιχεῖα· οὐδὲν δύναται νὰ προστεθῇ εἰς ταῦτα ἐκ πληροφοριῶν, ἃς θὰ ἔχωμεν αὔριον καὶ δὲν ἔχομεν σήμερον. Φρονῶ δὲ, ὅτι καὶ ὁ κ. Βουλευτὴς δὲν διετύπωσεν ὡρισμένην πρότασιν περὶ τούτου, ἀλλ’ ἐξέφρασεν ἁπλῶς εὐχὴν, συνδεομένην πρὸς τὴν γνώμην, ὅτι θὰ ἦτο προτιμότερον τὸ νομοσχέδιον νὰ μὴ ἐψηφίζετο.

§213ΡΑΛΛΗΣ. Ἐγὼ ἠρώτησα τὸν κ. Πρωθυπουργὸν, ἂν δύναται νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν περὶ τῶν ἀποτελεσμάτων τῆς τροπολογίας, καὶ κατ’ ἀντιπαραβολὴν περὶ τῶν ἀποτελεσμάτων τοῦ νομοσχεδίου. Τὰ ἀποτελέσματα τοῦ νομοσχεδίου τὰ ἔχομεν, ἀλλὰ τὰ ἀποτελέσματα τὰ ἐκ τῆς τροπολογίας δὲν τὰ ἔχομεν. Ἀπὸ χθὲς τὸ ἑσπέρας ἕως σήμερον διετυπώθη ἡ τροπολογία, δὲν φέρει δὲ ἐλαφρύνσεις τόσον μικρὰς, ὅσον ἠθέλησε νὰ παραστήσῃ ὁ κ. Πρωθυπουργός· περιλαμβάνει ἀτελείας, αἱ ὁποῖαι πᾶσαι τρέπονται ὑπὲρ τῶν ξένων ἀτμοπλοϊκῶν ἑταιριῶν, περιλαμβάνει πρώτην ἀτέλειαν ὡς πρὸς τὰ ἀτμόπλοια τὰ ὑπερβαίνοντα τοὺς χιλίους τόννους, περιλαμβάνει δευτέραν ἀτέλειαν ὡς πρὸς τὰ ⅖, καὶ οὕτω καθεξῆς. Ὅλαι δὲ αἱ ἀτέλειαι αὗται ἀφορῶσι κυρίως εἰς τὰς ἀτμοπλοΐας τὰς ξένας. Νομίζει ὅτι δὲν εἶναι ἀναγκαῖον στοιχεῖον πρὸς τὴν σκόπιμον συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου, ὅπως ἐτροποποιήθη, ὅλαι αὐταὶ αἱ πληροφορίαι, καὶ ἰδίως ἡ πληροφορία περὶ τῶν ἀποτελεσμάτων; Ἄν πρόκηται περὶ μηδαμινῶν ἀποτελεσμάτων, τὰ ὁποῖα οὐδὲ κατ’ ἐλάχιστον δύνανται νὰ συντελέσωσιν εἰς τὴν ἀνόρθωσιν τῶν οἰκονομικῶν μας, καὶ μόνον πρόκειται νὰ βαρύνουν τὴν ἑλληνικὴν ἀτμοπλοΐαν καὶ νὰ ὠφελήσουν τὴν ξένην, βεβαίως δὲν πρέπει νὰ συζητηθῇ τὸ νομοσχέδιον. Νομίζω δὲ, ὅτι λείπουν τὰ στοιχεῖα ἐκεῖνα, ἐπὶ τῶν ὁποίων στηριζόμενός τις δύναται ν’ ἀποφανθῇ περὶ τῶν ἀποτελεσμάτων τοῦ νομοσχεδίου, καὶ διὰ τοῦτο λέγω, ὅτι πρέπει νὰ ἀναβληθῇ, ὄχι διότι ἐλπίζω, ὅτι δύναται νὰ τροποποιηθῇ εἰς τρόπον ὥστε νὰ κατορθωθῇ ἡ μὴ ἐπιβάρυνσις τῆς ἑλληνικῆς ἀτμοπλοΐας, ἀλλὰ διότι ἴσως δύναται νὰ γείνῃ γενικωτέρα σκέψις, ἡ ὁποία νὰ ἐλαφρύνῃ τὰ ἀποτελέσματα τοῦ νομοσχεδίου ὡς πρὸς τὴν ἑλληνικὴν ναυτιλίαν, οὕτως ὥστε, ὅ,τι σήμερον δυνάμεθα ν’ ἀπαιτήσωμεν παρὰ τῆς ἀτμοπλοΐας τῆς ἑλληνικῆς, λόγῳ τῆς ἰσότητος τῆς ἐπιβαλλομένης ἐκ τῶν συμβάσεων, νὰ τὸ ἀποδώσωμεν διὰ τῆς ἄλλης χειρός· καὶ κατὰ τοῦτο θεωρῶ, ὅτι εἶναι ἀτελὴς ἡ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου ἐργασία, διότι συγχρόνως μὲ τὴν ἐπιβολὴν τῶν τελῶν ἀγκυροβολίας καὶ τῶν φαρικῶν τελῶν ἔπρεπε νὰ ὑποβληθῇ νομοσχέδιον, δι’ οὗ θὰ ἀπεδίδετο εἰς τὴν ἑλληνικὴν ἀτμοπλοΐαν ὅ,τι σήμερον δυνάμει τοῦ νομοσχεδίου τῆς κρατοῦμεν. Αὐταὶ εἶναι αἱ ἰδέαι, οἱ ὁποῖαι δύνανται γενικώτερον νὰ συζητηθῶσι, καὶ ἐπιφυλάσσομαι νὰ τὰς συζητήσω γενικώτερον, ἂν δὲν ἀναβληθῇ τὸ νομοσχέδιον.

§214Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Αἱ πληροφορίαι, ἃς ζητεῖ ὁ κ. Βουλευτὴς, ἐκ τῆς φύσεως αὐτῶν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παρασχεθῶσι, διότι καθώρισεν ὁ κ. Βουλευτὴς, ὅτι ἤθελε νὰ γινώσκῃ, ποῖον θὰ ἦναι τὸ ἀποτέλεσμα τῆς διατάξεως, καθ’ ἣν, ὅταν ἀτμόπλοιον ποιῆται πράξεις μὴ ὑπερβαινούσας τὸ πεμπτημόριον τῆς χωρητικότητος, περιορίζεται τὸ τέλος. Τοῦτο δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γινώσκωμεν, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γινώσκωμεν πόσα ἀτμόπλοια, προορισμὸν ἔχοντα τὴν Ἑλλάδα, διεξάγουσι πράξεις ἐπαγομένας τὸ μεμειωμένον τέλος, πολλῷ δὲ μᾶλλον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γινώσκωμεν κατὰ πόσον τὰ ἀτμόπλοια, τὰ ἐπ’ ἄλλῳ ἀρχικῷ προορισμῷ διαπλέοντα τὰς ἑλληνικὰς θαλάσσας, ἂν τοῖς παρασχεθῇ ἡ εὐκολία αὕτη, θέλουσι προσεγγίζει εἰς τὴν Ἑλλάδα. Παρέχομεν τὴν εὐκολίαν, ἐλπίζοντες νὰ προκαλέσωμεν προσεγγίσεις, αἵτινες ἄλλως δὲν θὰ ἐγίνοντο· ἐν τοιαύτῃ δὲ περιπτώσει, ἀντὶ μειώσεως τῆς προσόδου ἐκ τοῦ περιορισμοῦ τοῦ τέλους, θὰ ἔχωμεν αὔξησιν αὐτῆς. Τὸ αὐτὸ ἐπίσης ἐπὶ τῆς ἐλαττώσεως τῶν τελῶν ἐπὶ τῶν τόννων τῶν ἄνω τῶν χιλίων, διότι φορολογία ἐπὶ τῷ αὐτῷ ὅρῳ πάντων τῶν τόννων θὰ εἶχεν ὡς ἀποτέλεσμα τὴν μὴ προσέγγισιν εἰς ἑλληνικοὺς λιμένας τῶν ἀτμοπλοίων μεγάλης χωρητικότητος, πόσα ὅμως ἀτμόπλοια θ’ ἀπεῖχον ἕνεκα τοῦ λόγου τούτου ἀπὸ τῶν προσεγγίσεων εἰς ἑλληνικοὺς λιμένας, εἶναι ἀδύνατον ἐκ προοιμίων νὰ ἐξακριβώσωμεν, κατὰ πόσον δὲ ἡ διάταξις αὕτη θέλει συντελέσει, ἵνα προσελκύσῃ πλοῖα εἰς τοὺς ἑλληνικοὺς λιμένας, τοῦτο ἐπίσης ἀφορᾷ εἰς πιθανότητας, αἵτινες δὲν δύναται νὰ καταρτίσωσι πληροφορίαν οὐδὲ κατὰ προσέγγισιν θετικήν. Ὁ λόγος, δι’ ὃν δὲν ἀνακοινοῦμεν τὰς πληροφορίας τὰς ὑπὸ τοῦ κ. Βουλευτοῦ ζητηθείσας, εἶναι ὅτι, ὡς ἐκ τῆς φύσεως αὐτῶν, τὰ ζητηθέντα δὲν δύνανται νὰ καταρτισθῶσιν ὑπὸ τύπον θετικότητος, διότι στερούμεθα τῶν στοιχείων πρὸς καθορισμὸν τῶν ἀποτελεσμάτων τοῦ νομοσχεδίου πρὸ τῆς ἐφαρμογῆς αὐτοῦ. Ἐξέφρασα ὅμως ἣν ἔχω γνώμην, ὅτι τοῦ νομοσχεδίου ἀποτέλεσμα θέλει εἶσθαι ἐπαύξησις τῶν προσόδων τοῦ Δημοσίου. (Γίνεται δεκτὴ ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου, ἄνευ ἑτέρας ἀντιῤῥήσεως).

§215ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 1. (Ἀναγινώσκεται, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ).

§216ΣΥΝΟΔΙΝΟΣ. Τὸ ἄρθρον δὲν ὁρίζει ἀκριβῶς, τίνα τόννον ἐννοεῖ· λέγει ἁπλῶς «κατὰ τόννον».

§217Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὁρίζεται ἐν ἄρθρῳ 9 (ἀναγινώσκει): «Τὰ τέλη, περὶ ὧν ὁ παρὼν νόμος, λογίζονται κατὰ τόννον ἐπὶ τῆς καθαρᾶς τῶν πλοίων χωρητικότητος». (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 1, ὡς ἀνεγνώσθη).

§218ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 2. (Ἀναγινώσκεται ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ).

§219ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Ὑπουργὸν, καὶ εἰς τὸ πρῶτον καὶ εἰς τὸ δεύτερον ἄρθρον νὰ παραδεχθῇ, ὅπως προστεθῇ «ἐκτὸς λόγων ἀνωτέρας βίας».

§220Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἑβδομήκοντα δύο ὧραι εἶναι ἡ διάκρισις τῆς ἀνωτέρας βίας. Ὁ χρονικὸς οὗτος ὅρος ἀρκεῖ.

§221ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ὑποθέσατε ὅτι ἀτμόπλοιον ἢ ἱστιοφόρον ἔρχεται εἰς τὸν λιμένα, ἵνα ἀνθρακεύσῃ, καὶ μένει ἐπὶ δύο ἡμέρας· τὴν τρίτην ἡμέραν πρόκειται νὰ ἀναχωρήσῃ, διὰ νὰ μὴ πληρώσῃ τέλη, ἀλλ’ αἰφνιδίως ἐπέρχεται τρικυμία· τότε, διὰ νὰ μὴ πληρώσῃ τέλη, πρέπει νὰ ἐξέλθῃ τοῦ λιμένος καὶ νὰ ἐπιστρέψῃ, διὰ νὰ θεωρηθῇ ἐκ νέου καταπλέον.

§222Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἀρκεταὶ εἶναι αἱ 72 ὧραι. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 2, ὡς ἀνεγνώσθη. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ ἄνευ ἀντιῤῥήσεως τὸ ἄρθρον 3, ὡς ἔχει, καὶ τὸ ἄρθρον 4, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ).

§223ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 5 (ἀναγινώσκεται).

§224ΣΥΝΟΔΙΝΟΣ. Εἰς τὸ ἄρθρον τοῦτο ἐτέθη, ὅτι τὸ πλοῖον πληρόνει 40 λεπτὰ, ἂν ἐπιβιβάσῃ φορτίον ἢ ἐπιβάτας. Βεβαίως τὰ ἱστιοφόρα πλοῖα δὲν πρόκειται νὰ μεταφέρωσιν ἐπιβάτας· μοὶ φαίνεται ὅμως, ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ λείψουν οἱ ἐπιβάται, καὶ τοῦτο διὰ τὸν ἑξῆς λόγον. Ἕν ἱστιοφόρον πλοῖον, εὑρισκόμενον εἰς λιμένα τινὰ, πρόκειται νὰ εὕρῃ ναύτας, καὶ μὴ εὑρίσκον τοιούτους, ἔχοντας φυλλάδιον ναυτικὸν, λαμβάνει ἀπὸ τοὺς μὴ ἔχοντας φυλλάδιον, αὐτοὺς δὲ τοὺς καταγράφει ὡς ἐπιβάτας, ἀλλὰ πράγματι εἶναι ναῦται· κατὰ συνέπειαν δι’ ἕνα τοιοῦτον ἐπιβάτην πρόκειται νὰ πληρώσῃ, ὅπερ ἄδικον. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ ἀφαιρεθῶσιν αἱ λέξεις «ἢ ἐπιβάτας».

§225Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Νὰ ἀφαιρεθῶσιν αἱ λέξεις αὗται καὶ κατὰ τὰς δύο περιπτώσεις.

§226ΣΥΝΟΔΙΝΟΣ. Εἰς δὲ τὴν τρίτην περίπτωσιν λέγει, ὅτι πληρόνουν 20 λεπτὰ κατὰ τόννον, ἐὰν, μήτε ἀποβιβάσαντα μήτε παραλαβόντα φορτίον ἢ ἐπιβάτας, διαμείνωσιν ἐν τῷ λιμένι ὑπὲρ τὰς 8 ἡμέρας. Μοὶ φαίνεται, ὅτι προκειμένου περὶ ἱστιοφόρου ναυτιλίας, εἶναι μία περίπτωσις, καθ’ ἣν πρέπει νὰ ἀφαιρεθῇ καθ’ ὁλοκληρίαν ἡ ὑποχρέωσις τῶν 20 λεπτῶν κατὰ τόννον. Διότι ἓν ἱστιοφόρον μεταβαίνει εἰς λιμένα μὴ ἀσφαλῆ· ἂν κατὰ τὸν διάπλουν τὸ καταλάβῃ τρικυμία, θ’ ἀναγκασθῇ νὰ καταφύγῃ εἰς λιμένα ἀσφαλῆ, χωρὶς νὰ ἐπιβιβάσῃ ἢ ἀποβιβάσῃ εἰς αὐτὸν τίποτε· δὲν εἶναι δὲ δίκαιον νὰ πληρώσῃ φόρον, διότι ἐκεῖ ἐπῆγε νὰ ἐξασφαλισθῇ. Θὰ ἔχῃ δὲ καὶ συμφέρον ἡ πόλις, εἰς τὸν λιμένα τῆς ὁποίας θὰ μείνῃ τόσας ἡμέρας, ἢ ὅλον τὸν χειμῶνα. Εἶναι δὲ τοῦτο καὶ ἀνακούφισις, παρεχομένη εἰς τὴν ἱστιοφόρον ἡμῶν ναυτιλίαν. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ ἀπαλειφθῇ τὸ τέλος τοῦτο.

§227Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Τὸ τέλος τοῦτο ὑφίσταται σήμερον, καὶ ὑφίσταται κατὰ τὸν νόμον περὶ φάρων. Νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ φέρωμεν τοιαύτας μεταβολὰς, ἀφοῦ ἀπαλλάττομεν τὸ πλοῖον ἀπὸ τῆς πληρωμῆς τῶν 10 λεπτῶν, εἰς ἣν ὑπεβάλλετο χάριν τοῦ λιμενικοῦ ταμείου.

§228ΣΥΝΟΔΙΝΟΣ. Τουλάχιστον αἱ ὀκτὼ ἡμέραι νὰ αὐξήσουν, διότι δι’ ἓν ἱστιοφόρον πλοῖον εἶναι ὀλίγαι, καθόσον ἐνίοτε ἡ τρικυμία διαρκεῖ καὶ 20 ἡμέρας.

§229Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἂς τεθῇ «10 ἡμέρας». (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 5 μετὰ τῶν ἀνωτέρω τροποποιήσεων. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 6–10 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως, τὰ μὲν 6, 8 καὶ 10 ὡς ἐτροποποιήθησαν ὑπὸ τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, τὰ δὲ 7. 8 καὶ 9 ὡς ἔχουσιν ἐν τῷ νομοσχεδίῳ).

§230ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 11 (ἀναγινώσκεται).

§231ΣΥΝΟΔΙΝΟΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ παραδεχθῇ προσθήκην καὶ ἕκτου ἐδαφίου, δι’ οὗ νὰ ἀπαλλάσσωνται τὰ νεότευκτα πλοῖα πάσης φορολογίας ἐπὶ πέντε ἔτη. Εἰς τὰ Εὐρωπαϊκὰ Κράτη ὄχι μόνον ἀτέλειαι παρέχονται, ἀλλὰ καὶ ἀμοιβαὶ εἰς τοὺς ναυπηγοῦντας πλοῖα ἰδιοκτήτας ἢ πλοιάρχους. Νομίζω, ὅτι εἶναι δίκαιον τὰ νεότευκτα πλοῖα νὰ ἀπαλλάσσωνται ἐπὶ πενταετίαν.

§232Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἂς ἐπιφυλάξωμεν τὰ περὶ τούτου εἰς τὸ νομοσχέδιον, οὗτινος δὲν θὰ βραδύνῃ πολὺ ἡ εἰσαγωγή, περὶ παροχῆς εὐρυτέρας βοηθείας εἰς τὴν ἱστιοφόρον ναυτιλίαν.

§233ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὸ ἄρθρον 11 ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Βοκοτοπούλου.

§234ΒΟΚΟΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν τῷ νομοσχεδίῳ γίνεται μία διάκρισις μεταξὺ τῶν πλοίων, τὰ ὁποῖα καθέλκονται εἰς τὸν λιμένα ἐκ τῶν ναυπηγείων, καὶ τῶν πλοίων, τὰ ὁποῖα μεταβαίνουν εἰς ἄλλον λιμένα πρὸς ἐξαρτισμόν. Ἅμα ἐξέλθῃ τοῦ λιμένος πρὸς ἐξαρτισμὸν, θὰ πληρώσῃ;

§235Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἄν τὸ πλοῖον ἐξέλθῃ ἐξηρτισμένον ἐκ τοῦ λιμένος, ἔνθα ἐναυπηγήθη, εἰς οὐδεμίαν ὑποβάλλεται πληρωμήν. Τὸ πλοῖον τοῦτο δὲν κατέπλευσεν ἐκεῖ, καὶ ἑπομένως δὲν ὑπάγεται εἰς φορολογίαν. Θὰ ὑπήγετο εἰς φορολογίαν, μεταβαῖνον πρὸς ἐξαρτισμὸν εἰς ἕτερον λιμένα, ἐν τῷ λιμένι τοῦ ἐξαρτισμοῦ, ἂν μὴ ἀνεγράφετο τὸ ἐναντίον ἐν τῷ νομοσχεδίῳ· ἀναγραφὴ ὅμως τοιαύτη εἶναι ἄσκοπος ὡς πρὸς τὸν λιμένα, ὅπου ἐναυπηγήθη, διότι ἐκεῖ δὲν ὑποβάλλεται εἰς φορολογίαν, ὡς μὴ καταπλεῦσαν εἰς τὸν λιμένα ἐκεῖνον.

§236ΒΟΚΟΤΟΠΟΥΛΟΣ. Λοιπὸν πλοῖον, τὸ ὁποῖον ἐναυπηγήθη εἰς τὸν λιμένα Σύρου καὶ ἐξαρτίζεται ἐκεῖ, θὰ πληρώσῃ;

§237Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὄχι.

§238ΒΟΚΟΤΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἂν ὑπάγῃ εἰς ἄλλον λιμένα τοῦ Κράτους νὰ ἐξαρτισθῇ, θὰ πληρώσῃ;

§239Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Δὲν θὰ πληρώσῃ· διότι τὸ νομοσχέδιον τοῦτο ὁρίζει. Ὑποβάλλει ἐν τοῖς ἑλληνικοῖς λιμέσι εἰς φορολογίαν μόνον τὰ ἐξ ἄλλων λιμένων καταπλέοντα. Τὸ περὶ οὗ πρόκειται πλοῖον, ἐὰν ἐναυπηγήθη ἐν τῷ λιμένι, δὲν ὑπάγεται εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν καταπλευσάντων εἰς ἑλληνικὸν λιμένα, ἐὰν δὲ κατέπλευσε πρὸς ἐξαρτισμὸν εὐθὺς μετὰ τὴν ναυπήγησιν, ἀπαλλάσσεται τοῦ τέλους ὑπὸ τοῦ νομοσχεδίου.

§240ΜΠΟΓΙΑΤΖΟΓΛΟΥΣ. Πλοῖόν τι ἔρχεται νὰ παραχειμάσῃ, νὰ ἀφοπλισθῇ εἰς τὸν λιμένα, ἢ ἔρχεται νὰ διαλυθῇ, διότι δὲν εἶναι εἰς κατάστασιν πλέον νὰ ταξειδεύσῃ. Τὸ πλοῖον τοῦτο θὰ πληρώσῃ;

§241Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Βεβαίως.

§242ΜΠΟΓΙΑΤΖΟΓΛΟΥΣ. Κατὰ τὸν Αὐστριακὸν νόμον, αὐτὰ ἀπαλλάσσονται. Δὲν εἶναι εὔλογον νὰ ζητῆτε τέλη, ἀπὸ πλοῖον, τὸ ὁποῖον ἔρχεται νὰ παραχειμάσῃ ἢ ἔρχεται νὰ διαλυθῇ εἰς τὰ ἐξ ὧν συνετέθη. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 11, ὡς ἔχει, ἄνευ ἑτέρας ἀντιῤῥήσεως).

§243ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 12 (ἀναγινώσκεται).

§244ΜΠΟΓΙΑΤΖΟΓΛΟΥΣ. Ἡ λέξις «ἐμπορική», ἡ ἀναφερομένη ἐν τῷ ἄρθρῳ, πρέπει νὰ διαγραφῇ ἐκ τοῦ ἄρθρου καὶ ν’ ἀντικατασταθῇ. Ὑποθέσατε, ὅτι εἷς πλοίαρχος ἐκδίδει ἓν συνάλλαγμα· τοῦτο εἶναι πρᾶξις ἐμπορική, ἑπομένως κατὰ τὴν φορολογίαν τοῦ ἄρθρου πρέπει νὰ πληρώσῃ τέλος, ἐνῷ, τὸ ἐπ’ ἐμοὶ, φρονῶ, ὅτι διὰ τῆς λέξεως αὐτῆς ἐννοοῦμεν φόρτωσιν ἢ ἐκφόρτωσιν. Πρέπει λοιπὸν ν’ ἀντικατασταθῇ ἡ λέξις «ἐμπορικὴν» δι’ ἄλλης καταλληλοτέρας, τῆς φορτώσεως ἢ τῆς ἐκφορτώσεως.

§245ΒΟΚΟΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς αὐτὸ ἀφορᾷ καὶ ἡ τροπολογία μου ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 12, διότι διὰ τοῦ νομοσχεδίου περιορίζεται πολὺ ὁ κύκλος τῶν ἐμπορικῶν πράξεων, ἐνῷ συνήθως τὸ πλοῖον, τὸ ὁποῖον ἔρχεται εἰς τὸν λιμένα πρὸς ἐπισκευήν, ἐνεργεῖ ἀπείρους πράξεις ἄλλας, μὴ ἐχούσας σχέσιν μὲ τὸ φορτίον, ὡς τὸν δανεισμὸν διὰ τὴν ἐπισκευήν, μεταβολὴν τοῦ πληρώματος καὶ ἄλλας πολλάς. Αὐταὶ ὅλαι αἱ πράξεις κατὰ τὸ νομοσχέδιον ἀποκλείονται· τοῦθ ὅπερ βεβαίως δὲν εἶναι ὁ σκοπὸς τοῦ νομοθέτου, νὰ ἐπιβαρύνωμεν δηλαδὴ τὸ ἀτύχημα τῆς ναυτιλίας, ἀκριβῶς ὅταν χρειάζηται νὰ δώσωμεν εἰς αὐτὴν συνδρομήν. Διὰ τοῦτο περιώρισα εἰς τὴν τροπολογίαν μου τὰς περιπτώσεις τῶν ἐμπορικῶν πράξεων, διὰ τὰς ὁποίας δικαίως νὰ φορολογῆται τὸ πλοῖον εἰς τὴν ναύλωσιν. Προσέτι, κατὰ τὸ νομοσχέδιον, φαίνεται ὅτι ὑπάρχει εἷς μόνον λιμὴν, εἰς τὸν ὁποῖον θὰ προσορμισθῇ μετὰ τὸ πάθημα τὸ πλοῖον, ἐνῷ συνήθως συμβαίνει νὰ ἦναι δύο οἱ λιμένες, εἷς λιμὴν, εἰς τὸν ὁποῖον πρῶτον προσέρχεται, διότι πλησίον αὐτοῦ τῷ συνέβη τὸ πάθημα, καὶ ἄλλος λιμὴν, εἰς τὸν ὁποῖον θὰ πλεύσῃ μετὰ ταῦτα διὰ νὰ ἐπισκευασθῇ· κατὰ τὸ νομοσχέδιον, θὰ φορολογηθῇ βεβαίως τὸ πλοῖον, ὅταν πλησιάζῃ εἰς τὸν πρῶτον λιμένα ὄχι πρὸς ἐπισκευὴν, ἀλλὰ πρὸς σωτηρίαν, ὅταν δὲ φύγῃ ἀπὸ τὸν λιμένα, εἰς ὃν ἐσώθη ἐκ τοῦ παθήματός του, καὶ πλεύσῃ εἰς τὸν λιμένα τῆς ἐπισκευῆς, θὰ τῷ εἴπωσιν εὐλόγως, ὅτι δὲν ἔπαθε κατὰ τὸν πλοῦν, διότι προέρχεται ἀπὸ τὸν λιμένα, εἰς τὸν ὁποῖον πρῶτον κατέφυγε πρὸς σωτηρίαν καὶ εἰς τὸν ὁποῖον ἔληξεν ὁ πλοῦς, καθ’ ὃν τὸ πλοῖον ἔπαθε. Νομίζω ὅτι τὰς ἀμφιβολίας ταύτας, αἱ ὁποῖαι δύνανται νὰ προκύψωσι κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν, τὰς περιλαμβάνει ἡ τροπολογία μου, καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὴν Βουλὴν νὰ τὴν ἀποδεχθῇ. Ἡ τροπολογία μου εἶναι ἡ ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Τὰ ἐμπορικὰ πλοῖα, ἱστιοφόρα καὶ ἀτμοκίνητα, ἑλληνικὰ καὶ ξένα, παθόντα κατὰ τὸν πλοῦν καὶ καταπλέοντα εἰς τινα ἑλληνικὸν λιμένα ἕνεκα ἀναγκαίας ἐπισκευῆς, δὲν ὑποχρεοῦνται εἰς καταβολὴν δικαιωμάτων φαρικῶν καὶ ἀγκυροβολίας, ἐφ’ ὅσον χρόνον παραμείνωσιν εἴτε ἐν τῷ λιμένι τούτῳ, εἴτε ἐν τῷ τῆς ἐπισκευῆς, ἐὰν οὐδεμίαν ἐνεργήσωσι ναύλωσιν ὁλικὴν ἢ μερικὴν, οὐδ’ ἐκποιήσωσιν ἄνευ νομίμου ἀνάγκης μέρος ἢ τὸ ὅλον τοῦ φορτίου». Καὶ διὰ νὰ προληφθοῦν αἱ καταχρήσεις, αἱ ὁποῖαι δύνανται νὰ γείνουν διὰ τῆς ἀποκρύψεως τῆς ναυλώσεως, ἐπιφέρω τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 15, κατὰ τὴν ὁποίαν τιμωρεῖται ὁ πλοίαρχος, ἐὰν ἀποκηρύξῃ τὴν τοιαύτην ναύλωσιν.

§246Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὡς πρὸς μὲν τὸν καθορισμὸν τῆς ἐννοίας τῶν λέξεων «πρᾶξιν ἐμπορικὴν», νομίζω ὅτι δυνάμεθα ν’ ἀντικαταστήσωμεν αὐτὰς διὰ τῶν ἑξῆς· μετὰ τὴν φράσιν «ἐὰν οὐδεμίαν ἐνεργήσωσι πρᾶξιν» νὰ τεθῇ «ἐκ τῶν κατὰ τὸν νόμον τοῦτον ἐπαγομένων καταβολὴν τέλους»· ἀντὶ δὲ τῆς λέξεως «ἐμπορικὴ» εἰς τὴν κατόπιν φράσιν, νὰ τεθῇ ἡ λέξις «τοιαύτη». Ὡς πρὸς δὲ τὴν ἑτέραν παρατήρησιν τοῦ κ. Βουλευτοῦ, νομίζω ὅτι, ἐὰν διαγράψωμεν τὰς λέξεις «κατὰ τὸν πλοῦν», ἡ ἔννοια διευκρινίζεται, διότι ἐκεῖθεν γεννᾶται κυρίως ἡ ἀμφιβολία.

§247ΒΟΚΟΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀλλ’ ἐν τῇ τροποποιήσει παραλείπεται ἡ φράσις τοῦ νομοσχεδίου «πρὸς ἐκτέλεσιν τῶν ἀναγκαίων ἐπισκευῶν»· διότι δύναται νὰ συμβῇ, ὥστε πλοῖον καταπλεῦσαν εἰς λιμένα τινὰ διὰ νὰ ἐπισκευασθῇ, νὰ ἦναι ὑποχρεωμένον νὰ μείνῃ ἐν τῷ λιμένι τούτῳ καὶ μετὰ τὸ τέλος τῶν ἐπισκευῶν.

§248Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν ἔπαυσε χαρακτηριζόμενον ὡς καταπλεῦσαν πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον.

§249ΒΟΚΟΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀλλὰ τὸ ἄρθρον λέγει «ἐφ’ ὅσον χρόνον καὶ ἂν παραμείνωσιν ἐν τῷ λιμένι πρὸς ἐκτέλεσιν τῶν ἀναγκαίων ἐπισκευῶν»· τοῦτο θέλω, νὰ μὴ ἦναι ὁ χρόνος τῆς παραμονῆς ἐν τῷ λιμένι ὁ αὐτὸς μὲ τὸν τῆς ἐπισκευῆς, διότι καὶ μετὰ τὴν ἐπισκευὴν δύναται τὸ πλοῖον νὰ παραμείνῃ ἐν τῷ λιμένι λόγῳ κατασχέσεως ἢ δικαστικῶν διενέξεων.

§250Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Νὰ ἀφαιρέσωμεν τὴν φράσιν «πρὸς ἐκτέλεσιν τῶν ἀναγκαίων ἐπισκευῶν». (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 12 μετὰ τῶν ἀνωτέρω τροποποιήσεων τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ).

§251ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 13 (ἀναγινώσκεται).

§252ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν κ. Πρωθυπουργὸν νὰ τροποποιήσῃ τὸ ἄρθρον αὐτὸ, διότι νομίζω, ὅτι ἔρχεται εἰς ἀντίφασιν πρὸς τὴν παράγραφον γʹ τοῦ ἄρθρου 1, καὶ πρέπει νὰ σαφηνισθῇ, διὰ νὰ μὴ ὑπάρχῃ ἀντινομία.

§253Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Τὸ ἐδάφιον γʹ τοῦ ἄρθρου 1, εἰς ὃ ἀφορᾷ ἡ παρατήρησις τοῦ κ. Βουλευτοῦ, δὲν ὁρίζει ποῖος ἀπαλλάσσεται, ὁρίζει ποῖος φορολογεῖται, καὶ λέγει, ὅτι φορολογεῖται διὰ 30 λεπτῶν ὅστις μείνῃ πέραν τῶν 72 ὡρῶν· ἔπρεπεν ἑπομένως νὰ ἐπακολουθήσῃ διάταξις ἐν τῷ κεφαλαίῳ τῶν ἀπαλλαγῶν, ὁρίζουσα ποῖος ἀπαλλάσσεται· ἀπαλλάσσεται δὲ ὅστις μείνῃ ἔλαττον τῶν 72 ὡρῶν. Ἀλλ’ ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ παρατηρῶ, ὅτι αἱ ἐν τῷ ἄρθρῳ τεθειμέναι 8 ἡμέραι διὰ τὰ ἱστιοφόρα πρέπει κατὰ τὰ προαποφασισθέντα νὰ αὐξηθῶσιν εἰς 10. (Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 13 μετὰ τῆς τροποποιήσεως ταύτης).

§254ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 14. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως προτείνει διὰ τῆς τροπολογίας του ὡς ἄρθρον 14 τὸ ἑξῆς.

§255ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Ἐν τῇ ἐφαρμογῇ τοῦ νόμου τούτου ἡ χωρητικότης τῶν ἀτμοπλοίων λογίζεται ἀκεραία μόνον μέχρι χιλίων τόννων· οἱ δ’ ἐπέκεινα τῶν χιλίων τόννων μέχρι τῶν χιλίων πεντακοσίων λογίζονται ἠλαττωμένοι εἰς τὸ ἥμισυ· ἀπὸ δὲ τῶν χιλίων πεντακοσίων μέχρι τῶν δύο χιλιάδων εἰς τὸ τρίτον· καὶ ἀπὸ τῶν δύο χιλιάδων μέχρι τῶν δύο χιλιάδων πεντακοσίων εἰς τὸ τέταρτον, τῶν ἐπὶ πλέον τόννων οὐδαμῶς λογιζομένων».

§256ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 14, ὡς ἀνεγνώσθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκονται εἶτα καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 14 καὶ 15 τοῦ νομοσχεδίου, λαβόντα τὴν θέσιν ἄρθρων 15 καὶ 16 τοῦ ψηφιζομένου).

§257ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 16 τοῦ νομοσχεδίου γίνεται ἄρθρον 17. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου τούτου διὰ τῆς τροπολογίας τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως προτείνεται ἡ ἐν τέλει τοῦ πρώτου ἐδαφίου προσθήκη τῶν λέξεων «ἀποδιδόμεναι εἰς δραχμάς». (Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον μετὰ τῆς προσθήκης ταύτης).

§258ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐν τῷ ἄρθρῳ τούτῳ εἶναι ἡ τροπολογία μου.

§259ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Ζυγομαλᾶ παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (Ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Τὸ ἄρθρον 17 τοῦ νομοσχεδίου γίνεται ἄρθρον 18. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου τούτου προσετέθη διὰ τῆς τροπολογίας τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ὡς ἐδάφιον τέταρτον τὸ ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Ὁ ᾼΩΜΕʹ νόμος τῆς 30 Μαΐου 1890 περὶ ἀπαλλαγῆς ἀπὸ τῶν φαρικῶν τελῶν τῶν ἀνθρακευόντων ἀτμοπλοίων». Τὸ δὲ ἐδάφιον 4 τοῦ νομοσχεδίου ἔγεινεν ἐδάφιον 5. (Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον ὡς ἐτροποποιήθη, καὶ γίνεται δεκτὸν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§260ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἡ ἐπιψήφισις τοῦ συνόλου τοῦ νομοσχεδίου νὰ ἀναβληθῇ διὰ τὴν αὔριον, ὅπως ἐν τῷ μεταξὺ συναρμολογηθῇ τὸ νομοσχέδιον, τυπωθῇ καὶ διανεμηθῇ.

§261ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κάμνετε πρότασιν ἀναβολῆς;

§262ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἐπιβάλλεται ὑπὸ τοῦ Κανονισμοῦ αὐτοδικαίως.

§263ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἴσως αὔριον δὲν θὰ ἔχωμεν συνεδρίασιν.

§264ΡΑΛΛΗΣ. Πρῶτον πρέπει νὰ γνωρίζωμεν πότε θὰ ἔχωμεν συνεδρίασιν. Ἐὰν πρόκηται νὰ ἔχωμεν τὴν Δευτέραν, δὲν ἔχει κἀμμίαν σημασίαν.

§265Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Νὰ συνέλθωμεν αὔριον.

§266ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Καλλίτερον νὰ τελειώσωμεν ἀπόψε, καὶ νὰ μὴ ἔλθωμεν αὔριον.

§267ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§268Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐὰν δυνάμεθα ἀπόψε νὰ ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον περὶ δασμολογίου, δὲν συνερχόμεθα αὔριον.

§269ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§270ΡΑΛΛΗΣ. Πότε θὰ συνέλθωμεν μετὰ ταῦτα;

§271Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Τὴν Δευτέραν. (Γίνεται δεκτὸν καὶ τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου περὶ τελῶν ἀγκυροβολίας καὶ φαρικῶν εἰς γʹ συζήτησιν. Ἀκολούθως ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ ἄνευ ἀντιῤῥήσεως εἰς γʹ συζήτησιν, κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον, τὰ νομοσχέδια: 1) περὶ τροποποιήσεως τοῦ ΡΚΘʹ νόμου περὶ λιμένων, προκυμαιῶν, φάρων κλπ., καὶ 2) περὶ εἰσπράξεως τῶν ἐξωτερικῶν ταχυδρομικῶν καὶ τηλεγραφικῶν τελῶν).

§272ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τρίτη συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ τελωνειακοῦ δασμολογίου.

§273Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Παρατηρῶ ἤδη, ἵνα σημειωθῇ, ὅτι ἐν ἄρθρῳ 6 προτείνω, ὅπως διαγραφῇ ἡ λέξις «ἁμαξῶν». Ἐπίσης προτείνω, ὅπως εἰς τὸ ἄρθρον 31 προστεθῇ δεύτερον ἐδάφιον, ὡς ἑξῆς: «Ὁ νόμος οὗτος ἰσχύει ἀπὸ τῆς ἐπιούσης τῆς εἰς τὴν Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως καταχωρήσεως».

§274ΣΚΟΥΖΕΣ. Ἐπικειμένης τῆς συζητήσεως τοῦ δασμολογίου, θὰ ἐπισύρω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ καὶ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ἐπί τινων ἀντικειμένων, ἐπὶ τῶν ὁποίων μοὶ φαίνεται, ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ ληφθῇ πρόνοια. Πράττω δὲ τοῦτο ὄχι εἰς τὴν σειρὰν τῆς κλάσεως τῶν ἀντικειμένων αὐτῶν, ἀλλ’ ἐν ἀρχῇ, ὅπως δώσω εἰς τὸν κ. Πρωθυπουργὸν τὸν καιρὸν νὰ σκεφθῇ, καὶ ἰδίᾳ ἐὰν δύναται νὰ ἐπιφέρῃ τὰς ζητηθησομένας μεταβολάς. Πρῶτον εἰς τὴν κλάσιν 232, «Ὑάλινα σκεύη, μὴ εἰδικῶς κατονομαζόμενα, λευκὰ ἁπλᾶ κλπ.», ἡ ὁποία ὑποβάλλεται εἰς τέλος 30 λεπτῶν, καὶ εἰς τὴν κλάσιν 233, «Ὅμοια ὡς ἀνωτέρω τετορευμένα», ἡ ὁποία ὑποβάλλεται εἰς τέλος 75 λεπτῶν, αὐξηθέντος τοῦ τέλους ἀπὸ 50 λεπτῶν, ὡς ἦτο. Εἰς αὐτὰς τὰς δύο κλάσεις παρατηρῶ τὰ ἑξῆς. Εἰς τὴν πρώτην κλάσιν, τὴν 232, ὑπάγονται ἀντικείμενα τῆς πρώτης ἀνάγκης καὶ πολὺ μικρᾶς τιμῆς, τὰ ὁποῖα χρησιμεύουσι διὰ τὰς ἐντελῶς ἀπόρους τάξεις· εἰς αὐτὴν ὑπάγονται 12–15 ἀντικείμενα, ἐξ ὧν ἕν, τὸ κυριώτερον, εἶναι τὰ ποτήρια τὰ κοινότατα, αὐτά, τὰ ὁποῖα μεταχειρίζεται ὁ ἁπλούστατος λαός, τὰ λεγόμενα συνήθως ποτήρια τῆς ταβέρνας, τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται καὶ εἰς ἑκάστην καλύβην τοῦ ἁπλουστάτου χωρικοῦ. Τῶν ποτηρίων αὐτῶν ἡ ἀγοραία ἀξία εἰς τὸ ἐξωτερικὸν εἶναι ἐλαχίστη, ἑνὸς φράγκου κατὰ δωδεκάδα· ὑποβαλλομένων τούτων εἰς τέλος 30 λεπτῶν, μὲ τοὺς προσθέτους φόρους, καταντᾷ ἡ δωδεκὰς νὰ πληρόνῃ φόρον 1,80, διότι ἡ δωδεκὰς ζυγίζει 4 ὀκάδας.

§275ΠΟΤΑΜΙΑΝΟΣ...

§276ΣΚΟΥΖΕΣ. Μοὶ κάμνει τὴν παρατήρησιν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος, ὅτι αὐτὰ γίνονται εἰς τὸν τόπον. Καὶ ἐγὼ ἔκαμα τὴν παρατήρησιν, διατὶ νὰ μὴ προμηθευώμεθα ἀπὸ τὸν τόπον; Δυστυχῶς ὅμως τὸ μόνον ἐργοστάσιον, τὸ ὁποῖον λειτουργεῖ, τὸ τῆς Σύρου, δὲν δύναται νὰ ἐξαρκέσῃ ὄχι εἰς τὴν κατανάλωσιν τοῦ τόπου, ἀλλ’ οὔτε εἰς ἐλάχιστον μέρος, διότι μόνον δύο φούρνους ἔχει, δὲν δύναται δὲ νὰ παρέξῃ, παρὰ ἓν πολλοστημόριον. Ἑπομένως ἤθελον προτείνει εἰς τὸν κ. Πρωθυπουργὸν καὶ Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἐλαττώσῃ εἰδικῶς διὰ τὰ ποτήρια αὐτὰ τὰ κοινὰ, τὰ ὁποῖα εἶναι τῆς κοινοτάτης χρήσεως, τὸν φόρον ἀπὸ 30 λεπτῶν εἰς 15, νὰ αὐξήσῃ δὲ τὸν φόρον τῆς 233 κλάσεως, τὰ ἀντικείμενα τῆς ὁποίας εἶναι ἀντικείμενα πολυτελείας, καὶ τὰ ὁποῖα μεταχειρίζονται αἱ εὐπορώτεραι τάξεις, αἱ ὁποῖαι δύνανται νὰ ἐπιβαρυνθῶσι μὲ ἀνάλογον φόρον, καὶ ἀντὶ 75 λεπτῶν νὰ γείνῃ 95 ἢ 1 δραχμὴ, διότι εἰς τὸν πτωχὸν ἄνθρωπον, ἀντὶ νὰ δώσῃ 15 λεπτὰ δι’ ἓν ποτήριον, νὰ δώσῃ εἴκοσι λεπτὰ, τοῦ ἀποφαίνεται, ἐνῷ εἰς ἕνα εὔπορον, τὸ νὰ δώσῃ 60 λεπτὰ ἀντὶ 50 δὲν ἔχει σημασίαν. Δεύτερον εἰς τὴν κλάσιν 238 «αἱ ἐξ ὑάλου ἀπομιμήσεις μαργαριτῶν, πολυτίμων λίθων, κοραλλίου, ἐξαρτήματα πολυφώτων (πολυελαίων), ὑάλινοι βῶλοι, χάνδραι κλπ. καθὼς καὶ σωλῆνες, σφαῖραι καὶ Abat-jour λαμπῶν κεχωρισμένως εἰσαγόμενα». Αὐτοὶ οἱ σωλῆνες εἶναι ἐκεῖνοι, τοὺς ὁποίους μεταχειρίζεται ὁ ἔχων τὴν μικροτέραν λάμπαν πετρελαίου, ἡ ὁποία ὁλόκληρος ἀξίζει δύο δραχμάς· ὁ σωλὴν αὐτὸς ἔχει ἐλαχίστην ἀγοραίαν ἀξίαν ἐν Εὐρώπῃ, 41/100 μόνον τοῦ φράγκου στοιχίζει ἡ δωδεκὰς, ὑποβάλλεται δ’ ἐπίσης εἰς δασμὸν 1,80, διότι πληρόνουσι κατ’ ὀκᾶν τέλος 1 δραχμὴν, τὸ αὐτὸ δηλαδὴ τέλος, τὸ ὁποῖον πληρόνουσιν οἱ σωλῆνες, οἱ γλόμποι λεγόμενοι, οἱ ὁποῖοι εἶναι εἴδη πολυτελείας, καὶ ἕκαστος, τῶν ὁποίων στοιχίζει 5 ἕως 10 δραχμάς. Ἐὰν εἰς ἕνα εὔπορον ἄνθρωπον τὸ νὰ σπάσῃ ἕνα σωλῆνα καὶ νὰ πληρώσῃ 15 λεπτὰ δὲν στοιχίζῃ τίποτε, ἀλλ’ εἰς τὸν ἐργάτην, εἰς τὸν ράπτην, εἰς τὸν παπουτσῆν, εἰς τὸν ξυλουργὸν, οἱ ὁποῖοι ἐργάζονται ὅλοι μὲ λάμπας καὶ κάμνουν τὸ νυκτέρι, ὅταν σπάσῃ εἷς σωλὴν (καὶ σπάζουν συχνὰ) ἀντὶ νὰ πληρώσῃ 15 λεπτὰ, νὰ πληρώσῃ 20, τοῦ ἀποφαίνεται, καὶ νομίζω ὅτι δύναται, χωρὶς νὰ ἐπέλθῃ ἐλάττωσις εἰς τὰ ἔσοδα, νὰ γείνῃ μία ἐλάττωσις εἰδικῶς δι’ αὐτοὺς τοὺς σωλῆνας, ἐπιβαρυνομένων τῶν γλόμπων τῆς πολυτελείας, οἱ ὁποῖοι στοιχίζουν 3 καὶ 5 καὶ 8 δραχμὰς, διότι ἐπὶ τοιούτου ποσοῦ δύνανται νὰ προστεθῶσι 30 καὶ 40 λεπτὰ τελωνειακὰ, ἐνῷ οἱ σωλῆνες δὲν ἐπιδέχονται νὰ ἐπιβαρυνθῶσι περιπλέον. Ἐπίσης εἰς τὴν κλάσιν 301 τοῦ χάρτου ἀναφέρεται ὅτι «χάρτης ταχυδρομικὸς (πόστας κοινῶς) οἱουδήποτε σχήματος» κλπ. ὑποβάλλεται εἰς τέλος 1 δραχμῆς. Εἶναι γνωστὸν, ὅτι ἀπό τινος εἰσήχθη ἡ βιομηχανία τῶν φακέλλων παρ’ ἡμῖν· τὸ χαρτὶ, τὸ ὁποῖον χρησιμεύει εἰς φακέλλους, ὅταν εἰσάγηται εἰς μεγάλα φύλλα, θεωρεῖται ὅτι εἶναι πόστας, διότι εἶναι τῆς αὐτῆς ποιότητος, καὶ ὑποβάλλεται εἰς τέλος 1 δραχμῆς, δηλ. εἰς τὸν φόρον, τὸν ὁποῖον πληρόνει τὸ μικρὸ χαρτὶ εἰς σχῆμα γραμμάτων, τῆς πόστας συνήθως λεγόμενον· δύναται δὲ νὰ ληφθῇ πρόνοια, ὅπως τὸ χαρτὶ, τὸ ὁποῖον εἰσάγεται διὰ τοὺς φακέλλους, μὴ πληρόνῃ τὸν αὐτὸν φόρον, καὶ δὲν δύναται νὰ ὑποτεθῇ, ὅτι θὰ ἔχομεν καταχρήσεις, διότι εἰς τὴν Εὐρώπην, καθὼς πολλοὶ ἐξ ἡμῶν, ὅσοι εἶδον ἐργοστάσια χαρτοποιείου, θὰ εἶδον, τὸ χαρτὶ τὸ προωρισμένον διὰ τοὺς φακέλλους κόπτεται ἐπίμηκες, ἀκριβῶς διὰ νὰ μὴ ἐπέρχηται σπατάλη...

§277ΕΥΤΑΞΙΑΣ...

§278ΣΚΟΥΖΕΣ. Δὲν πρόκειται περὶ τῶν φίλων μου, πρόκειται διὰ τοὺς ἐργαζομένους αὐτὸ τὸ εἶδος.

§279ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Εἶναι ἓν ἐργοστάσιον μόνον.

§280ΣΚΟΥΖΕΣ. Εἰς τὰς Ἀθήνας εἶναι τρία, καὶ ὅπως ἔγειναν ἐργοστάσια ἐν Ἀθήναις, διατὶ δὲν θὰ γείνουν καὶ εἰς τὴν Σῦρον καὶ εἰς τὰς Πάτρας; Αὐτὰ δὲ τὰ ἐργοστάσια δίδουν ἐργασίαν καὶ εἰς ἄνδρας καὶ εἰς γυναῖκας καὶ εἰς παιδία. Εἰς δὲ τὴν κλάσιν 302 παρατηρῶ τὸ ἑξῆς: «χάρτης πρωτοκόλλων καὶ λογιστικῶν βιβλίων, χάρτης ἰχνογραφίας κλπ. ἡ ὀκᾶ λεπτὰ 60». Ἐπίσης, ἐδάφιον βʹ, βιβλία λογιστικὰ καὶ βιβλία ἀντιγραφῆς ὑπάγονται εἰς τὸν ἴδιον φόρον, ἐνῷ ὁ εἰσάγων χάρτην τοιοῦτον διὰ κατασκευὴν βιβλίων πληρόνει 60 λεπτά. Θὰ ἦτο δίκαιον, ὁ εἰσάγων βιβλία ἕτοιμα νὰ ἐπιβαρυνθῇ μὲ ἀνάλογον περισσότερον δασμὸν ὥστε νὰ ἱκανοποιηθῆται διὰ τὴν ἐργασίαν, τὴν ὁποίαν κάμνει τις ἐδῶ, παρασκευάζων βιβλία τοιαῦτα, καὶ διὰ τὰ λοιπὰ εἴδη, ἤτοι χάρτην, πετσὶ καὶ διάφορα ἄλλα, τὰ ὁποῖα χρειάζονται, ὅπως ἀποτελεσθῇ τὸ βιβλίον. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὰς παρατηρήσεις ταύτας, αἱ ὁποῖαι ἄλλως δὲν θὰ ἐπιφέρωσι μείωσιν τῶν ἐσόδων, τὴν αὔξησιν τῶν ὁποίων πᾶς τις ἡμῶν ἀποδέχεται κατ’ ἀνάγκην.

§281ΒΟΚΟΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπὶ τῶν παρατηρήσεων τοῦ ἐξ Ἀττικῆς ἀξιοτίμου Βουλευτοῦ θὰ φέρω μόνον τὴν ἑξῆς ἀντιπαρατήρησιν. Ἡ ἐλάττωσις τοῦ τέλους, τὴν ὁποίαν ζητεῖ νὰ ἐπιτύχῃ διὰ τὰ ποτήρια τῆς κοινῆς χρήσεως, αὐτὴ εἶναι ἐπιβάρυνσις τῆς ἐγχωρίας παραγωγῆς, ὅπερ σημαίνει νὰ καταστραφῇ ἡ μόνη ὑφισταμένη σήμερον ἐν Ἑλλάδι βιομηχανία τῆς ὑαλουργίας, καὶ ἡ ὁποία ἔχει ἀνάγκην πάσης ὑποστηρίξεως, ἵνα προαχθῇ. Ὁ μόνος λόγος, τὸν ὁποῖον εὗρεν ὁ κ. Βουλευτὴς, εἶναι, ὅτι δὲν ἐπαρκεῖ τὸ ἐν Σύρῳ ἐργοστάσιον· ἀλλ’ ἐὰν δὲν ἐπαρκῇ, θὰ ἦναι εὐτύχημα νὰ γείνῃ καὶ ἄλλο ἀκόμη. Ὥστε πρέπει νὰ αὐξηθῇ ὁ δασμὸς, ὄχι νὰ ἐλαττωθῇ.

§282Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Εἰς τὴν σύστασιν τοῦ κ. Βουλευτοῦ, τὴν ἀφορῶσαν εἰς ὑάλινα σκεύη τῆς κοινοτέρας χρήσεως, παρατηρῶ, ὅτι περὶ τούτων οὐδὲν περιελήφθη ἐν ταῖς προτάσεσι, καὶ ὅτι ἡ Βουλὴ ἐφάνη διατεθειμένη, ἵνα ἀποδεχθῇ τὴν ἀρχὴν, ὅπως περιορισθῶμεν κατὰ τὴν συζήτησιν ταύτην εἰς μόνας τὰς κλάσεις, περὶ ὧν προτείνονται μεταῤῥυθμίσεις, κατὰ τ’ ἄλλα δὲ νὰ θεωρήσῃ τὸ δασμολόγιον ὡς εἰσαχθὲν μόνον χάριν τῆς συμπαγιώσεως, τῆς ἑνοποιήσεως τῶν ἐψηφισμένων, οὐχὶ δὲ καὶ πρὸς μεταῤῥύθμισιν. Περὶ τῶν ὑαλίνων σκευῶν τῆς κοινοτέρας χρήσεως οὐδὲν προβλέπει τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἔχομεν ὑποβάλει πρὸ τῆς εἰσαγωγῆς τοῦ δασμολογίου, καὶ οὐδεμίαν τροποποίησιν ἐπάγεται τὸ νῦν συζητούμενον νομοσχέδιον· ἑπομένως φρονῶ, ὅτι εἶναι ὀρθότερον νὰ μὴ ἐπιληφθῶμεν τοῦ θέματος τούτου ἤδη, βραδύτερον δὲ νὰ συζητήσωμεν περὶ αὐτοῦ, ἐὰν εἰδικωτέρα πρότασις ὑποβληθῇ εἰς τὴν Βουλὴν, ἀσχέτως πρὸς τὸ νομοσχέδιον καὶ μετὰ τὴν ψήφισιν αὐτοῦ, περὶ ἄλλων μεταῤῥυθμίσεων. Περὶ δὲ τοῦ ζητήματος τῶν φακέλλων παρατηρῶ ἐπίσης, ὅτι παρέχεται ἱκανὴ προστασία εἰς τοὺς κατασκευάζοντας τοὺς φακέλλους ἐνταῦθα, δὲν εἶναι δὲ καὶ ἡ βιομηχανία τοιαύτη, ὥστε νὰ ἐφελκύῃ ἰδιαιτέρως τὴν προσοχὴν τοῦ νομοθέτου, διότι δὲν ἀπασχολεῖ πολλὰ πρόσωπα. Αἱ μηχαναὶ τῆς κατασκευῆς φακέλλων καθιστῶσι τὴν ἐργασίαν τῶν ἐργατίδων ὀλίγην σχετικῶς, ἀλλὰ καὶ αὕτη ἡ ἐργασία σπουδαίως ἀμείβεται ἐκ τοῦ νομοσχεδίου· διότι τὸ νομοσχέδιον ἐπιβάλλει τέλος εἰς τὸν χάρτην τῆς πολυτελείας, τὸν χάρτην τὸν ταχυδρομικὸν, 2 δραχμὰς, ἐνῷ ὁ χάρτης, ἐξ οὗ συνήθως κατασκευάζονται οἱ φάκελλοι, ὑποβάλλεται εἰς δασμὸν 40 λεπτῶν, ἐπειδὴ ὅμως ἐπέρχεται καὶ ἀπώλεια ἐν τῇ κοπῇ τῶν φακέλλων, ὑπολογίζεται ὁ δασμὸς εἰς 52 λεπτά· ἔχομεν λοιπὸν βραβεῖον ὑπὲρ τῆς βιομηχανίας ταύτης τὴν διαφορὰν μεταξὺ τῶν 52 λεπτῶν καὶ τῶν 2 δραχμῶν. Ἀλλὰ καὶ ἂν ὑποτεθῇ, ὅτι τοῦ αὐτοῦ χάρτου γίνεται χρῆσις εἰς τὴν κατασκευὴν φακέλλων, ἡ διαφορὰ τῆς φορολογίας τῶν φακέλλων καὶ τῆς τοῦ χάρτου ἀφίνει ἱκανὸν κέρδος. Δὲν θὰ ἦτο δὲ δυνατὸν νὰ γένηται ἡ διάκρισις, ἐὰν ὑποτεθῇ, ὅτι ἐθεωρεῖτο δίκαιον νὰ γένηται προσθήκη τις εἰς τὸν χάρτην τὸν εἰδικῶς εἰσαγόμενον πρὸς φακελλοποιΐαν. Γίνεται ἡ παρατήρησις, ὅτι θὰ ἠδύνατο ὁ πρὸς φακελλοποιΐαν χάρτης νὰ φορολογῆται ὀλιγώτερον, ἔχων ὡρισμένον σχῆμα, ἐπιτήδειον πρὸς κατασκευὴν φακέλλων, ἀλλ’ ἀνεπιτήδειον πρὸς γραφήν· ἀλλὰ τοῦτο δὲν εἶναι εὔκολον, διότι καὶ ὑπὸ τοιοῦτον σχῆμα ὁ χάρτης δύναται νὰ χρησιμεύσῃ πρὸς ἄλλους σκοπούς. Ἀλλὰ δὲν ἔχομεν ἀνάγκην νὰ ἐνδιατρίψωμεν εἰς τοῦτο, διότι ἱκανὴ παρέχεται συνδρομὴ εἰς τὴν βιομηχανίαν ταύτην, ἥτις δὲν ἀπασχολεῖ ἄλλως καὶ πολὺ προσωπικόν. Ἡ παρατήρησις τοῦ κ. Βουλευτοῦ ἀφορᾷ καὶ εἰς τὰ βιβλία τῶν καταστίχων, ηὔξησε δὲ τὸ τέλος κατὰ τὸ νομοσχέδιον ἐπὶ τοῦ χάρτου τῶν καταστίχων, αὐξάνει ὅμως καὶ τὸ τέλος ἐπὶ τῶν βιβλίων ἐν σχέσει πρὸς τὸ τέλος ἐπὶ τοῦ χάρτου, ὥστε δὲν καθίσταται χείρων ἡ θέσις τῶν καταστίχων ἐν σχέσει πρὸς τὴν τῶν βιβλίων.

§283ΜΠΟΓΙΑΤΖΟΓΛΟΥΣ. Πρό τινων ἐτῶν ἱδρύθη ἐν Ἑλλάδι ἡ βιομηχανία τῶν φλανελλῶν, καὶ μάλιστα γίνεται πρὸς τοῦτο χρῆσις καὶ ἀτμήρων μηχανῶν· σπουδαῖα ἐργοστάσια ἱδρύθησαν, καὶ ὑπάρχει ἐλπίς, λόγῳ τοῦ φόρου τοῦ τεταγμένου ἐπὶ τῶν φλανελλῶν, ἡ βιομηχανία αὕτη νὰ ἀναπτυχθῇ, καὶ θὰ δύναται νὰ γίνηται ἐξαγωγὴ εἰς τὴν γείτονα ἐπικράτειαν. Ἐν τούτοις ἡ πρώτη ὕλη, δηλαδὴ τὸ νῆμα τὸ ἐξ ἐρίου, ὑποβάλλεται εἰς φόρον 2 δραχμῶν κατ’ ὀκᾶν, ἐνῷ, προκειμένου περὶ φεσοποιΐας, ἡ πρώτη ὕλη εἶναι ἀτελής. Νομίζω ὅτι ἐπὶ τοῦ προκειμένου δὲν τηροῦμεν τὸν κανόνα τῆς ἰσότητος, τοσούτῳ μᾶλλον, ὅσῳ, κατ’ ἐμὲ κριτὴν, προκειμένου περὶ βιομηχανίας φλανελλῶν, ὑπάρχει ἐλπὶς μεγαλειτέρας ἀναπτύξεως, παρὰ προκειμένου περὶ βιομηχανίας τῆς φεσοποιΐας. Σημειώσατε δὲ, ὅτι, προκειμένου περὶ κατασκευῆς μιᾶς δωδεκάδος φλανελλῶν, κατὰ τὰς πληροφορίας μου, ἀπαιτοῦνται 4 ὀκάδες νήματος ἐξ ἐρίου, διότι ἀποκόπτονται πολλὰ μέρη πρὸς συναρμογὴν τοῦ ὑφάσματος. Λοιπὸν 4 ὀκάδες πρὸς 2 δραχμὰς πληρόνουν 8 δραχμὰς φόρον. Σημειώσατε δὲ, ὅτι ἐκτὸς τοῦ φόρου τοῦ Δημοσίου, πληρόνουσι καὶ δημοτικὸν φόρον, λιμενικὰ κλπ., τὰ ὁποῖα ἐπιβαρύνουσι τὸ μαλλίον μὲ μίαν δραχμήν. Ἔχομεν λοιπὸν, πρὸς 3 δραχμὰς, ἐπὶ τῶν τεσσάρων ὀκάδων 12 δραχμὰς φόρον. Ὑπὸ τοιοῦτον σύστημα, φρονῶ, ὅτι ἡ βιομηχανία αὕτη δὲν δύναται νὰ προοδεύσῃ, ἐνῷ προκειμένου περὶ φεσοποιΐας ἀφίνομεν τὴν πρώτην ὕλην ἀτελῆ. Δὲν φρονεῖτε ὅτι εἶναι περίπτωσις νὰ τηρήσωμεν τὸν κανόνα τῆς ἰσότητος μεταξὺ τῶν δύο αὐτῶν βιομηχανιῶν; Σημειώσατε δὲ, ὅτι καταστήματά τινα κατασκευάζοντα φέσια κατασκευάζουσι καὶ φλανέλλας· ἀλλὰ τὸ ἔριον τὸ χρησιμεῦον διὰ τὴν φεσοποιΐαν χρησιμεύει καὶ διὰ τὰς φλανέλλας, ἐπομένως ὑποκλέπτεται ὁ φόρος, καὶ πᾶς συναγωνισμὸς πρὸς ἄλλα καταστήματα εἶναι ἀδύνατος. Φρονῶ, ὅτι τὸ Δημόσιον δὲν θὰ ζημιωθῇ σπουδαίως, ἐὰν ἀφήσῃ ἀτελῆ τὴν πρώτην ὕλην.

§284ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Καὶ ἐν Τριπόλει ὑπάρχουσι δύο ἀτμήρη φλανελλοποιεῖα, τὰ ὁποῖα ἐδημιουργήθησαν συνεπείᾳ τῆς συμβάσεως μετὰ τῆς Γερμανίας. Ἐν τῇ συμβάσει ταύτῃ καὶ ἐν τῷ ἀριθ. 29 § γʹ τῶν κατονομαζομένων ἐμπορευμάτων ἀπαντᾷ «κλωσταὶ μάλλιναι (μεριναὶ) διὰ φέσια ἐλαιοβαφεῖς, ἀτελεῖς»· ἀλλ’ ἐν παρενθέσει τίθεται «κλωσταὶ διὰ φέσια»· ἡ παρένθεσις ἔχει σκοπὸν νὰ διακρίνῃ τὰς κλωστὰς τὰς μαλλίνας ἀπὸ τὰ μάλλινα νήματα, τὰ χρησιμεύοντα πρὸς κέντημα τῶν κυριῶν. Ἐπὶ τῇ βάσει αὐτῆς τῆς ἀτελείας, ἐπειδὴ αἱ κλωσταὶ αἱ μάλλιναι εἶναι χρήσιμοι εἰς τὴν φεσοποιΐαν καὶ φλανελλοποιΐαν συνάμα, ἐδημιουργήθησαν ἐν Τριπόλει δύο τοιαῦτα καταστήματα, εἶναι δὲ ἄδικον νὰ ὑποβάλωμεν εἰς φορολογίαν τὴν πρώτην ὕλην, ἡ ὁποία χρησιμεύει πρὸς ἀνάπτυξιν τῆς βιομηχανίας. Οἱ ἄνθρωποι εἰργάσθησαν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν συνθηκῶν καὶ τῶν νόμων, καὶ κατέθεσαν κεφάλαια· ἐὰν δὲ ἤδη τεθῇ ὁ δασμὸς ἐπὶ τῶν εἰδῶν αὐτῶν, εὑρίσκονται ἐκτεθειμένοι. Διὰ τοῦτο θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ μετριάσῃ τὸν δασμὸν, ἂν δὲν θέλῃ ν’ ἀφήσῃ, ὡς ἐγὼ φρονῶ, ἀτελῆ τὴν πρώτην ὕλην.

§285ΒΟΚΟΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἀληθὲς, ὅτι ἡ φλανελλοποιΐα ἱδρύθη ἐπὶ τῇ βάσει τῆς Γερμανικῆς συμβάσεως καὶ τοῦ δασμολογίου, ὅπερ ἀφίνει ἀτελῆ τὴν σχετικὴν ὕλην. Ἡ αὐτὴ δὲ ὕλη, ἡ ὁποία χρησιμεύει διὰ τὰ φέσια, χρησιμεύει καὶ διὰ τὰς φλανέλλας, ἀλλὰ τὸ Δημόσιον ἐνόμισεν, ὅτι ἡ ἐν τῷ δασμολογίῳ φράσις «διὰ φέσια» εἶναι οὐχὶ ἐνδεικτική, ἀλλὰ περιοριστικὴ, καὶ ἐθεώρησεν, ὅτι πᾶσα ἄλλη ὁμοία ὕλη, εἰσαγομένη διὰ πᾶσαν ἄλλην ἐργασίαν, δὲν ὑπάγεται εἰς τὴν κατηγορίαν αὐτήν. Ἐν τούτοις μὲ τὸν φόρον, τὸν ὁποῖον ἐπιβάλλομεν σήμερον, δυσκόλως θέλει ἀνθέξει ἡ βιομηχανία αὕτη ἀπέναντι τοῦ ξένου συναγωνισμοῦ, διότι εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ τὰ κεφάλαια εἶναι εὐθηνότερα καὶ ἄλλοι οἱ ὅροι τῆς ἐργασίας. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὸν κύριον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ἂν οὐχὶ ἐντελῶς νὰ ἀφαιρέσῃ, τοὐλάχιστον νὰ ἐλαττώσῃ τὸν φόρον ἀπὸ 2 δραχμῶν εἰς 1, διότι τοῦτο εἶναι δίκαιον.

§286ΣΥΝΟΔΙΝΟΣ. Εἶναι ἀληθὲς, ὅτι πολλαὶ διαμαρτυρίαι ἐκ μέρους τῶν ἐργοστασιαρχῶν ἔφθασαν εἰς τὴν Βουλὴν, καὶ σήμερον ἔτι διενεμήθη ἐφημερὶς, διαλαμβάνουσα τὰ περὶ τούτου. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον νὰ ἐλαττώσῃ, ὡς εἶπε καὶ ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος, τὸν φόρον ἀπὸ δύο δραχμῶν εἰς μίαν, ἀφοῦ εἶναι ἀποδεδειγμένον, ὅτι τὸ αὐτὸ εἶδος χρησιμεύει καὶ διὰ τὴν φεσοποιΐαν καὶ διὰ τὴν φλανελλοποιΐαν.

§287ΖΕΓΓΕΛΗΣ. Καὶ ἐγὼ παρακαλῶ, ὅπως γείνῃ ἐλάττωσις τοῦ φόρου τούτου, διότι ἡ αὐτὴ ὕλη χρησιμεύει καὶ διὰ τὴν φεσοποιΐαν καὶ διὰ τὴν φλανελλοποιΐαν. Ἔχομεν δὲ καταστήματα καὶ ἐν Τριπόλει καὶ ἐν Σύρῳ, τὰ ὁποῖα ὑπὸ τοῦ νόμου προστατεύονται, δὲν δύνανται δὲ νὰ ὑπάρξωσι μὲ τὴν ἐπιβαλλομένην φορολογίαν. Διὰ τοῦτο τὴν γνώμην τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων ὑποστηρίζω ἐκθύμως καὶ ἐγώ.

§288Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἡ πρότασις τῶν κυρίων Βουλευτῶν ἔχει μεγαλειτέραν σπουδαιότητα τῆς παραστηθείσης εἰς τὴν Βουλήν· διότι, ἐὰν γένηται δεκτὴ ἡ ἐπιδιωκομένη ἀτέλεια, θὰ ἔχωμεν ζημίαν δασμολογικὴν μεγίστην, μηδεμιᾶς μετὰ τὴν ἀτέλειαν εἰσαχθησομένης φλανέλλας ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ. Ὁ δασμὸς ἐπὶ τῶν φλανελλῶν εἶναι 5 δραχμῶν, εἰς τραπεζικὰ δὲ γραμμάτια δραχμῶν 6,61 ἡ ὀκᾶ, καὶ ἐπὶ τοῦ φόρου τούτου ἐστηρίχθη καὶ στηρίζεται ὁλόκληρος ἡ βιομηχανία αὕτη, διότι παρ’ ἡμῖν βεβαίως δὲν ἠμπορεῖ νὰ προαχθῇ ἡ φλανελλοποιΐα ἐπὶ τοσοῦτον, ὥστε νὰ συναγωνίζηται πρὸς τὴν φλανελλοποιΐαν τῶν ἄλλων χωρῶν, ἀφοῦ τὸ νῆμα δὲν κατασκευάζεται ἐνταῦθα· ἐδῶ εἰσάγεται τὸ νῆμα ἐν τῇ τελευταίᾳ αὐτοῦ ἀναπτύξει, ὅτε πλέον οὐδὲν ἀναμένει ἐκ τῆς βιομηχανίας ἢ ἁπλουστάτην πλοκὴν, διότι ἐξ ὅλων τῶν πλεκτῶν ἡ φλανέλλα εἶναι τὸ ἁπλούστερον, ἵνα ἀποφέρῃ κέρδος ἐκ τοῦ δασμοῦ δραχμῶν 6,61 κατ’ ὀκᾶν. Τὸ κέρδος εἶναι σπουδαῖον, καὶ διὰ τοῦτο μετὰ μεγάλης ὁρμῆς προήχθησαν καταστήματα ἐν Σύρῳ καὶ Τριπόλει, καὶ τοῦτο, ὅπερ ὑμεῖς ἀκούετε λίαν εὐαρέστως, εἰς τὰ ἐμὰ ὦτα ἠχεῖ λίαν δυσαρέστως, διότι ἡ ἀνάπτυξις τῆς βιομηχανίας ταύτης, οὐδένα πλοῦτον προσποριζούσης εἰς τὴν χώραν, στερεῖ σπουδαίας προσόδου τὸ Δημόσιον. Ἀλλ’ ἀσχέτως πρὸς τὸν σκοπὸν τῆς βιομηχανίας καὶ πρὸς τὰ ἀποτελέσματα αὐτῆς, ἔχομεν καὶ τὸ ζήτημα τῶν συνθηκῶν καὶ τῶν νόμων. Ὁ νόμος καὶ ἡ συνθήκη κανονίζουσιν, ὅτι τὸ νῆμα τὸ προωρισμένον εἰς τὴν φεσοποιΐαν εἶναι ἀπηλλαγμένον παντὸς τέλους, δίκαιον δὲ εἶναι νὰ ὑπάρχῃ εὐνοϊκωτέρα τις διάταξις διὰ τὴν φεσοποιΐαν ἢ διὰ τὴν ἄλλην κατεργασίαν τοῦ νήματος, διότι ἐν τῇ φεσοποιΐᾳ ἡ κατεργασία εἶναι μεγαλειτέρα τῆς ἐν τῇ φλανελλοποιΐᾳ. Δεσμὸς ἐκ τῆς συμβάσεως δὲν ὑπάρχει εἰς τὰ τοῦ νήματος τοῦ μὴ προωρισμένου εἰς τὴν φεσοποιΐαν. Τὸ ζήτημα τοῦτο ἐπαρουσιάσθη καὶ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, καὶ ἐλύθη οὐ μόνον ἐνταῦθα, ἀλλὰ καὶ ἐν τῷ ἐξωτερικῷ, ὅπου προκληθέντες ἀπεφάνθησαν ἁρμόδιοι, ὅτι διάκρισις ὑφίσταται ἐν τῷ εἴδει τῶν νημάτων, ὅτι ἄλλο εἶναι τὸ νῆμα διὰ τὴν φλανελλοποιΐαν καὶ ἄλλο διὰ τὴν φεσοποιΐαν. Ἔχομεν περὶ τούτου ἐκθέσεις καθοριζούσας τὰ διακριτικὰ τῶν δύο τούτων εἰδῶν. Ἐπὶ ταῖς ἀπαντήσεσι ταύταις καὶ ἐπὶ τῇ ἀποφάνσει τῶν παρ’ ἡμῖν εἰδικωτέρων, ἡ ὑπηρεσία ὥρισεν, ὅτι τὸ νῆμα τῆς φλανελλοποιΐας ἀνήκει εἰς κατηγορίαν, περὶ ἧς δὲν προέβλεψε τὸ δασμολόγιον, ὑπαγομένην εἰς δασμὸν κατ’ ἐκτίμησιν 20%. Δὲν ἐπιβαρύνει τὸν δασμὸν τοῦτον τὸ νέον δασμολόγιον, ἀλλ’ εἰδικεύει αὐτὸν ἐπὶ ὅρῳ ἀντιστοίχῳ πρὸς τὸν τέως ἰσχύοντα τῶν 20% ἐπὶ τῆς ἀξίας. Ὁ ἀξιότιμος Βουλευτὴς εἶπεν, ὅτι ἐκ τούτου θέλει παρεμποδισθῆ ἡ παραγωγὴ βιομηχανίας ἐπιτυχῶς συναγωνιζομένης πρὸς τὴν ξένην βιομηχανίαν. Τῷ ὄντι, ἐὰν ἠδυνάμεθα ἐνταῦθα νὰ παραγάγωμεν φλανέλλας πρὸς ἐξαγωγήν, θὰ ἦτο ἀπόδειξις, ὅτι ἡ βιομηχανία αὕτη συναγωνίζεται ἐπιτυχῶς πρὸς τὴν τοῦ ἐξωτερικοῦ καὶ δὲν ζῇ ἐκ τοῦ δασμολογίου, ἀλλ’ ἡ ἐλπίς, ὅτι θὰ ἠδυνάμεθα ἡμεῖς, φέροντες τὸ νῆμα ἐκ Γερμανίας καὶ Ἀγγλίας, νὰ κατασκευάζωμεν φλανέλλας, αἵτινες νὰ συναγωνίζωνται ἐν Ἀγγλίᾳ καὶ Γερμανίᾳ πρὸς τὰς ἐγχωρίους, εἶναι ὑπὲρ πᾶν μέτρον αἰσιόδοξοι· ἀλλὰ καὶ ἐν Τουρκίᾳ δὲν δυνάμεθα νὰ συναγωνισθῶμεν πρὸς τὰς ἐξ ἄλλων χωρῶν. Πρόκειται λοιπὸν περὶ παραγωγῆς βιομηχανικοῦ προϊόντος, καταναλισκομένου ἀποκλειστικῶς ἐντὸς τῆς χώρας, ἀπολαύοντος τὰ κέρδη τὰ ἐκ τοῦ δασμοῦ, καὶ καλὸν θὰ ἦτο, ἂν μὴ ἀπήλαυεν ὅλον τὸ κέρδος τοῦτο, ἀλλὰ παρήτει μέρος αὐτοῦ ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου. Ἤδη δὲ, ὡς κανονίζονται τὰ τοῦ δασμολογίου, δὲν παρεμποδίζεται ἡ βιομηχανία, μειοῦται ὅμως τοῦ Δημοσίου ἡ ζημία καὶ ἡ ὑπὲρ τῶν δύο καταστημάτων φορολογία τοῦ λαοῦ. Ἡ μείωσις τοῦ ἐκ τοῦ δασμολογίου κέρδους καὶ αὐτὰ τὰ καταστήματα ὠφελεῖ. Ἐὰν εἶχον ἀτέλειαν πλήρη καὶ ἑπομένως δασμολογικὸν κέρδος δραχμῶν 6 καὶ 61/00 κατ’ ὀκᾶν παραγομένου προϊόντος, τὸ ἀποτέλεσμα θὰ ἦτο νὰ ἐργάζωνται ἀπροσέκτως, μὴ ἐπωφελούμενοι ἐκ τῶν τελευταίων προόδων τῆς τέχνης, ἀρκούμενοι εἰς τὸ ἄφθονον ἐκ τοῦ δασμοῦ κέρδος· ἤδη, ὅτε κατὰ τὸ νέον δασμολόγιον θ’ ἀποδίδωσι μέρος τοῦ κέρδους εἰς τὸ Δημόσιον διὰ τῆς πληρωμῆς τοῦ δασμοῦ τῶν 2 δραχμῶν κατ’ ὀκᾶν ἐπὶ τοῦ νήματος, θὰ καταβάλλωσιν ἐν τῇ ἐργασίᾳ ἐπιμέλειαν, ὑποσχομένην ὠφέλειαν εἰς τὸ Δημόσιον καὶ εἰς ἑαυτοὺς, καὶ πρόοδον εἰς τὴν βιομηχανίαν.

§289ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Καὶ ἐγὼ εἶμαι σύμφωνος, ὅπως μὴ διὰ βαρέος εἰσαγωγικοῦ δασμοῦ προστατεύωνται βιομηχανίαι ἀνάξιαι προστασίας, βιομηχανίαι ἀποζῶσαι ἐκ μόνου τοῦ βαρέος δασμοῦ. Ἀλλ’ ἀφοῦ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἔκαμεν ἐξαιρέσεις τῆς ἀρχῆς ταύτης προκειμένου περὶ ἄλλων παραπλησίων βιομηχανιῶν, ὡς ἡ τῆς πιλοποιΐας, ἡ τῶν ταχυδρομικῶν φακέλλων, ἡ τῆς κηροπηγίας, δὲν ἐννοῶ, διατὶ δὲν ἐπεκτείνει νῦν τὴν ἐξαίρεσιν ταύτην καὶ ἐπὶ τῆς φλανελλοποιΐας.

§290ΦΩΤΗΛΑΣ. Θέλω νὰ εἴπω δύο λέξεις περὶ τῆς ἐγχωρίου πιλοποιΐας. Ἐπεσκέφθην τυχαίως — διότι ἐργάζονται ἐν αὐτῷ πολλοὶ Καλαβρυτινοὶ — ἓν κατάστημα ἐνταῦθα, ἔνθα κατασκευάζονται πῖλοι, εἶδον δ’ ἐν αὐτῷ ἐργαζομένους πλείονας τῶν 200 ἀνθρώπων...

§291ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Εἶναι πλείονα τοῦ ἑνὸς τοιαῦτα ἐργοστάσια.

§292ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἓν εἶδον ἐγώ... Εἰς αὐτὸ δὲ τὸ κατάστημα ὑπάρχει πλήρης κατεργασία· ὅλη ἡ ὕλη ἡ ἀρχικὴ διασκευάζεται...

§293ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἐννοεῖτε τὴν ψάθαν;

§294ΦΩΤΗΛΑΣ. Πᾶσαν ὕλην, καὶ ψάθαν καὶ ἄλλην... Ἀφοῦ ἐν τῷ καταστήματι αὐτῷ — δὲν ἠξεύρω πῶς λέγεται ὁ καταστηματάρχης — ἐργάζονται ἄνθρωποι πλείονες τῶν 200, νομίζω καλὸν νὰ προστατευθῇ ἡ βιομηχανία αὐτοῦ, ἐπιβαλλομένου δασμοῦ εἰς τὰ ἔξωθεν εἰσαγόμενα εἴδη. Ὡσαύτως ἐν Πάτραις, κύριε Πρόεδρε, ὑπάρχει κατάστημα κατασκευῆς λουμινίων, ἐν τῷ ὁποίῳ ἐργάζονται πλείονες τῶν 150 ἀνθρώπων, — καὶ ἔδωκα περὶ τούτου τροπολογίαν εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως...

§295ΠΟΤΑΜΙΑΝΟΣ. Λουμίνια διὰ τὰ κανδήλια;

§296ΦΩΤΗΛΑΣ. Μάλιστα... Καὶ αὐτὸ τὸ κατάστημα πρέπει νὰ προστατευθῇ, αὐξανομένου τοῦ εἰσαγωγικοῦ δασμοῦ ἀπὸ δρ. 1,20 εἰς 4 δραχμὰς, ὡς προτείνω διὰ τῆς τροπολογίας μου. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς αὐτὸ τὸ κατάστημα διὰ τῶν δασμῶν τῶν ὑπαρχόντων δὲν ἐννοεῖ νὰ τὸ προστατεύσῃ, διότι ἐπιβάλλει δασμὸν μόνον δρ. 1,20 κατ’ ὀκᾶν ἐπὶ τῶν λουμινίων, 20 δὲ λεπτῶν κατ’ ὀκᾶν ἐπὶ τῶν κυτίων αὐτῶν· οἱ ἔξωθεν δὲ φέροντες τὰ λουμίνια εἰσάγουσι χωριστὰ τὰ κυτία καὶ χωριστὰ τὰ λουμίνια, ὅταν δὲ τὰ ἀποβιβάσωσιν εἰς τὸ τελωνεῖον, τὰ προσαρμόζουσι, καὶ οὕτως ἀποφεύγουσι τὸν φόρον τῶν κυτίων. Διὰ τοῦτο ἔδωκα τὴν τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν παρακαλῶ νὰ ἀποδεχθῇ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, νὰ ἐπιβληθῇ φόρος 4 δραχμῶν ἢ τοὐλάχιστον 3 κατ’ ὀκᾶν, ἀλλ’ εἰς τὰ λουμίνια νὰ συμπεριληφθῶσι καὶ τὰ κυτία.

§297Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὁ κ. Βουλευτὴς ἐκ Λοκρίδος ἐθεώρησεν, ὅτι τὰ παρ’ ἐμοῦ λεχθέντα περὶ τῶν φλανελλῶν καὶ τοῦ νήματος ἦσαν εἰς ἀντίφασιν πρὸς τὰ προτεινόμενα περὶ πίλων καὶ περὶ κηριζίνης καὶ περὶ ἄλλων εἰδῶν, διότι κατὰ τὸν κ. Βουλευτὴν ἐγὼ εἶχον εἰπεῖ πρὸς τὴν Βουλὴν, προκεικένου περὶ τῶν νημάτων, ὅτι ταῦτα ἔπρεπε νὰ μὴ φορολογηθῶσιν, ἵνα βοηθηθῇ ἡ βιομηχανία, ἐνῷ τοὐναντίον ἔπρεπε νὰ φορολογηθῶσιν ἐπὶ πλέον, διότι, ὡς ἀποφαίνεται ὁ κ. Βουλευτὴς, ἡ συνδρομὴ πρὸς τὴν βιομηχανίαν δὲν συνάδει πρὸς τὸ σύστημα, τοῦ δασμολογίου. Τὸ σύστημα τοῦ δασμολογίου τὰ αὐτὰ ἐπιβάλλει καὶ πρὸς τὰ νήματα τῆς φλανελλοποιΐας καὶ πρὸς τὰ πιλήματα καὶ πρὸς τὴν κηριζίνην. Δὲν ἐφαρμόζει τὸ δασμολόγιον τὴν ἀρχὴν τοῦ ἐντελῶς ἀπροστατεύτου τῆς βιομηχανίας, δὲν ἐφαρμόζει ὅμως καὶ τὴν ἀρχὴν τῆς ἀναπτύξεως βιομηχανίας ἐπὶ μόνου τοῦ δασμολογίου, ἰδίως δὲ βιομηχανίας μὴ παρεχούσης μετὰ τὴν πρώτην ὤθησιν, ἥτις θὰ τῇ δοθῇ διὰ τῆς τοιαύτης προστασίας, τὸ ἐνδόσιμον τῆς αὐθυπαρξίας. Ταῦτα εἶπον ἐξ ἀφορμῆς τῆς συστάσεως, ὅπως μὴ ἐπιμένωμεν εἰς τὸν προτεινόμενον δασμὸν τῶν 2 δραχμῶν. Διὰ τὸ νῆμα εἶπον, ὅτι πρέπει νὰ θέσωμεν δασμὸν, ἀλλὰ δὲν πρέπει καὶ νὰ θέσωμεν τὸν ὅλον δασμὸν τὸν ἀντιστοιχοῦντα εἰς τὸν ἐπὶ τῆς φλανέλλας.

§298ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Διατὶ δὲν θέτετε καὶ εἰς τὰ πιλήματα τότε;

§299Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Περὶ πιλημάτων ὁ κ. Βουλευτὴς, ἵνα ὑποστηρίξῃ τὸ ἐπιχείρημά του, εἶπεν ὅτι ἀφίνομεν ἀτελῆ τὰ πιλήματα τὰ ἐν σχήματι πίλων καὶ ἅτινα εἶναι πῖλοι.

§300ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Δὲν ἀπαιτοῦσιν, εἶπον, μεγάλην τέχνην, ἵνα μεταβληθῶσιν εἰς πίλους.

§301Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὅσοι ἐπεσκέφθητε κατάστημα πιλοποιΐας γινώσκετε, ὅτι ἡ ἀρχικὴ ὕλη τοῦ πίλου εἶναι αὐτὸ τὸ πίλημα· τὸ σχῆμα, ὅπερ δίδεται εἰς τὸ πίλημα ἐν τῇ κατασκευῇ αὐτοῦ, δὲν ἔχει σημασίαν, οὐδὲν προσθέτει εἰς αὐτὸ, διότι ὁ τρόπος τῆς κατασκευῆς τοῦ πιλήματος ἐπιτρέπει, ὅπως ἀποτυπῶται ἐν παντὶ σχήματι. Τὸ πίλημα εἶναι ἁπλουστάτη ὕλη, ἥτις δὲν δύναται ἢ νὰ θεωρηθῇ ὡς πρώτη ὕλη, ὅταν ἦναι ἀχρωμάτιστον· τοῦτο δὲ, ὅταν πρόκηται νὰ χρησιμοποιηθῇ εἰς τὴν πιλοποιΐαν, κατασκευάζεται ἐν ἀποτυπώσει πίλου. Ἐνταῦθα ὁμολογουμένως γίνεται καὶ ἐργασία τις πρὸς κατασκευὴν πίλων ἐκ τοῦ πιλήματος, ὅπερ, ἐν οἱῳδήποτε καὶ ἂν ἀπετυπώθη σχήματι, εἶναι ἡ πρώτη ὕλη τοῦ πίλου.

§302ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Καὶ τὸ νῆμα διὰ τὰς φλανέλλας εἶναι πρώτη ὕλη.

§303Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ταύτην τὴν πρώτην ὕλην τῶν πίλων, εἶπον ὅτι, ἂν μὲν ἦναι ἀχρωμάτιστος, πρέπει νὰ ἀφήσωμεν ἀτελῆ, ἂν δὲ ἦναι κεχρωματισμένη, πρέπει νὰ φορολογήσωμεν ἐλάχιστον, τὸν δὲ πῖλον τὸν κατειργασμένον πρέπει νὰ φορολογήσωμεν σπουδαίως, καὶ διὰ τὸν λόγον τῆς προστασίας τῆς ἐγχωρίου βιομηχανίας, ἀλλὰ καὶ διότι ἀπὸ τοῦ πιλήματος μέχρι τοῦ κατειργασμένου πίλου ὑπέχει δασμολογίαν πολλὴν ἡ ἐγχώριος βιομηχανία. Τὸ κατάστημα τὸ κατεργαζόμενον τὸ πίλημα εἰς πίλους δὲν προμηθεύεται μόνον τὸ πίλημα, ἀλλὰ συμπληροῖ αὐτὸ δι’ ἄλλων εἰδῶν, ὡς βλέπει πᾶς τις προχείρως ἐν τῷ ἰδίῳ αὐτοῦ πίλῳ· ἀλλ’ ἡ προμήθεια ἑκάστου τῶν ἄλλων εἰδῶν, τῶν καταρτιζόντων τὸν πῖλον, ἐπάγεται δασμολόγησιν, οἱ δὲ δασμοὶ, οἱ ἐπιβαρύνοντες τὸν ὅλον πῖλον, δὲν ἀπεῖχον πολὺ ἀπὸ τοῦ δασμοῦ τοῦ ἐπιβαλλομένου εἰς τὸν ἕτοιμον πῖλον, καὶ διὰ τοῦτο χάριν τῆς ἰσότητος καὶ προστασίας ἐν τῇ ἀναλογίᾳ, ἥτις διήκει διὰ τοῦ δασμολογίου, ἔπρεπε νὰ αὐξήσωμεν καὶ τὸν δασμὸν ἐπὶ τῶν πίλων. Καὶ ὡς πρὸς τὰς φλανέλλας, τοῦτο ὑπεστηρίχθη παρ’ ἐμοῦ πρὸ ὀλίγου, εἰς ἀπάντησιν ἑτέρου ἀξιοτίμου Βουλευτοῦ. Καὶ εἰς τὰ περὶ φλανελλῶν ἀπέκρουσα πρότασιν περὶ αὐξήσεως τοῦ δασμοῦ, ἀλλ’ ἀφ’ ἑτέρου δὲν νομίζω, ὅτι πρέπει καὶ νὰ μὴ ἀφήσωμεν διαφοράν τινα δασμοῦ, ἥτις ἐπιτρέπει εἰς τὴν βιομηχανίαν ταύτην νὰ ὑπάρξῃ παρ’ ἡμῖν, συναγωνιζομένη πρὸς τὰς ξένας βιομηχανίας, ἄνευ ὅμως ὑπερβολικοῦ κέρδους, ἀλλὰ καὶ ἄνευ ἀποῤῥοφήσεως τῆς ἐκ τοῦ δασμοῦ προσόδου. Ἐπειδὴ βλέπω ὅτι ἐπελήφθημεν ἤδη τῶν προτάσεων περὶ τοῦ δασμολογίου, ὑποβάλλω καὶ ἐγὼ δύο, ἵνα ληφθῶσιν ἀπὸ τοῦδε ὑπ’ ὄψει. Ἡ πρώτη ἀνάγεται εἰς τὸ ἄρθρον 1, ὅπου ἐγένετο παρατήρησις ἐπὶ τοῦ σημειώματος τοῦ ἀφορῶντος εἰς τὰ εἰσαγόμενα ποίμνια ἐκ τῶν ὁμόρων ἐπαρχιῶν. Ἐγένετο ἡ παρατήρησις, ὅτι ἡ προσθήκη ἡ ἀφορῶσα εἰς τοὺς κριοὺς ἠδύνατο νὰ φέρῃ δυσχερείας εἰς τὴν εἰσαγωγὴν τῶν ποιμνίων πρὸς παραχείμασιν ἐν τῇ χώρᾳ. Τούτου ἕνεκα προτείνω τροποποίησιν τῶν ἐν τῇ σημειώσει, καθ’ ἣν δὲν γίνεται διάκρισις τῶν κριῶν, ἀλλὰ γίνεται καθορισμὸς τοῦ χρόνου, καθ’ ὃν τὰ ποίμνια ταῦτα εἰσάγονται ἐν τῇ χώρᾳ, περιοριζομένου αὐτοῦ ἀπὸ τῆς 10 Ὀκτωβρίου μέχρι τῆς 20 Νοεμβρίου· διότι αὕτη εἶναι ἡ ἐποχὴ, καθ’ ἣν εἰσάγονται τὰ ποίμνια οὐχὶ πρὸς σφαγὴν, ἀλλὰ πρὸς παραχείμασιν. Ἐπίσης καὶ ἄλλην τροπολογίαν προτείνω, ἀφορῶσαν εἰς ἠλεκτροτεχνικὰ σκεύη, ἅτινα ἔμενον ἐντελῶς ἀφορολόγητα, διότι τοιούτων σκευῶν δὲν ἐγίνετο χρῆσις ὅτε ἀρχικῶς τὸ δασμολόγιον συνετάχθη· ἤδη ὅμως τοῦ ἠλεκτρισμοῦ γίνεται σπουδαία χρῆσις βιομηχανικὴ παρ’ ἡμῖν, καὶ εἶναι ἀνάγκη νὰ φορολογηθῶσι καὶ τὰ εἴδη ταῦτα, προτείνω δὲ, ὅπως ἐν τῇ κλάσει 287 περιληφθῶσι τὰ περὶ τούτου. Τὰς τροπολογίας ταύτας παραδίδω εἰς τὸ Προεδρεῖον, ἵνα ἀναγνωσθῶσιν ἐν τοῖς οἰκείοις χωρίοις.

§304ΦΩΤΗΛΑΣ. Περὶ λουμινίων, κύριε Πρόεδρε;

§305Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Περὶ τῶν λουμινίων ὁ κύριος Βουλευτὴς εἶπεν, ὅτι δασμὸς 20 λεπτῶν μόνον ἐπιβάλλεται ἐπὶ τῶν κυτίων, ἀλλ’ ἐν ταῖς προτάσεσιν ἡμῶν περιλαβάνεται αὔξησις τοῦ δασμοῦ ἐπὶ τῶν κυτίων ἀπὸ 20 εἰς 30. Αὔξησις ἀπὸ 20 εἰς 30 λεπτὰ εἶναι διαφορὰ 37%, ἀλλὰ δὲν εἶναι ἐν τούτῳ ὁ δασμὸς τῶν κυτίων ὁ σπουδαιότερος παράγων. Βάσις τοῦ δασμοῦ εἶναι ἡ ὕλη, ἐξ ἧς τὰ λουμίνια κατασκευάζονται· καὶ αὕτη ὅμως —ἤτοι αἱ θρυαλλίδες μετὰ τοῦ κυκλοτεροῦς χάρτου— φορολογεῖται πρὸς 1 δραχμὴν καὶ 20 λεπτὰ κατ’ ὀκᾶν, ἑπομένως νομίζομεν, ὅτι παρέχεται προστασία εἰς τὴν βιομηχανίαν ταύτην, καὶ ὅτι, πρὸς τὸ παρὸν τοὐλάχιστον, δὲν ἐνδεικνύεται ἡ ἀνάγκη τῆς αὐξήσεως αὐτῆς.

§306ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, οὐδεμίαν ἔννοιαν ἔχει ἡ αὔξησις αὕτη, καὶ ἀπορῶ πῶς ὁ κ. Πρωθυπουργὸς δὲν θέλει νὰ ἀποδεχθῇ, ἔστω καὶ ἐν μέτρῳ, τὴν τροπολογίαν μου. Ἰδοὺ τί συμβαίνει. Τὰ κυτία οἱ εἰσάγοντες λουμίνια τὰ φέρουσι χωριστὰ, διότι ἐπιβάλλεται δασμὸς δρ. 1,20 κατ’ ὀκᾶν ἐπὶ τῶν λουμινίων, καὶ 20 λεπτῶν κατ’ ὀκᾶν ἐπὶ τῶν κυτίων, ἅμα δὲ ἀποβιβασθῶσιν εἰς τὸ τελωνεῖον, προσαρμόζουσι τὰ λουμίνια εἰς τὰ κυτία καὶ ἐντεῦθεν ἀποφεύγουσι τὸν φόρον.

§307Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν τὸν ἀποφεύγουσι.

§308ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἀποφεύγουσι τὸν φόρον τῶν 1,20· διότι τὰ κυτία πρὸς αὐτὸν τὸν σκοπὸν χρησιμεύουσι· δὲν ἔρχονται κυτία δι’ ἄλλον σκοπὸν, παρὰ μόνον διὰ τὴν ἀπόθεσιν λουμινίων. Ὑπάρχει λοιπὸν ἓν κατάστημα ἐν Πάτραις, καὶ δι’ αὐτὸ ἔδωκα τὴν τροπολογίαν μου, ὑπάρχει ἐργοστασιάρχης σπουδαῖος, ὁ ὁποῖος κατηνάλωσεν ὁλόκληρον τὴν περιουσίαν του εἰς αὐτὴν τὴν ἐργασίαν. Ἐν αὐτῷ τῷ καταστήματι ἐργάζονται πλείονες τῶν 200 ἐργατῶν, καὶ συναγωνίζεται πρὸς τὰ εὐρωπαϊκὰ καταστήματα, δύναται δὲ νὰ προμηθεύῃ ὄχι μόνον ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα διὰ τῶν λουμινίων καὶ τῶν κυτίων, ἀλλὰ καὶ τὴν Ἀνατολὴν ἀκόμη, ἐνῷ δὲν ἔχει προστασίαν τινά. Ποία εἶναι ἡ προστασία, τὴν ὁποίαν δίδει ὁ κύριος Πρωθυπουργὸς εἰς αὐτὸ τὸ κατάστημα τὸ βιομηχανικόν, ἐν τῷ ὁποίῳ, βεβαιῶ ἐπανειλημμένως, ἐργάζονται πλείονες τῶν 200 ἀνθρώπων; Εἶπεν ὅτι φορολογεῖ τὰ κυτία τὰ ἔξωθεν εἰσαγόμενα, ἀπὸ 20 λεπτῶν, διὰ 30 λεπτῶν τὴν ὀκᾶν. Μέγα βάρος, λέγει ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως! «Πῶς λέγετε ὅτι δὲν παρέχεται προστασία εἰς τὴν βιομηχανίαν ταύτην, ἀφοῦ ἐπιβάλλεται δασμὸς 1 δρ. καὶ 20 λεπτῶν ἐπὶ τῶν λουμινίων!» Ἠξεύρετε πόσον ζυγίζουσι τὰ λουμίνια; Χιλιάδες ἐξ αὐτῶν ἀπαιτοῦνται, ἴσως ἑκατομμύρια, ἵνα ἀποτελέσωσι βάρος μιᾶς ὀκᾶς.

§309Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Τοῦτο εἶναι τὸ ἀτύχημα τῆς βιομηχανίας. Ἡ βιομηχανία αὕτη τοιαῦτα παράγει· δὲν δύναται νὰ φορολογηθῇ δι’ ἄλλου βάρους.

§310ΦΩΤΗΛΑΣ. Δὲν εἶναι ἀτύχημα τῆς βιομηχανίας, εἶναι μεγάλη ἀγχίνοια τοῦ βιομηχάνου, ὁ ὁποῖος καὶ εἰς τοῦτο τὸ λεπτότατον εἶδος, εἰς τὸ ὁποῖον ἀπαιτοῦνται ἑκατομμύρια λουμινίων, ἵνα ἀποτελέσωσι μίαν ὀκᾶν, κατήρτισε μίαν τοιαύτην βιομηχανίαν, ἐν τῇ ὁποίᾳ ἐργάζονται τόσοι ἐργάται, καὶ ἐλπίζω παρ’ ὑμῶν, κύριε Πρωθυπουργέ, ὅτι θὰ προστατεύσητε τὴν βιομηχανίαν ταύτην τῶν Πατρῶν.

§311ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τὴν ἐπροστάτευσε.

§312ΦΩΤΗΛΑΣ. Δὲν τὴν ἐπροστάτευσε διόλου· διότι, ἂν ἀπὸ 1,20 δὲν ἐννοῆτε νὰ αὐξήσητε τὸ τέλος, ἂν ὄχι εἰς 4 δραχμὰς, ὡς ἐγὼ ἔχω προτείνῃ διὰ τῆς τροπολογίας μου, τοὐλάχιστον εἰς 2 δραχμὰς, περιλαμβανομένων καὶ τῶν κυτίων, δὲν προστατεύετε βιομηχανίαν, ἥτις, σᾶς βεβαιῶ, εἶναι ἀξία πάσης προστασίας καὶ ὑποστηρίξεως ὡς δύνανται νὰ μαρτυρήσωσιν οἱ ἐκ Πατρῶν συνάδελφοί μου... Ἠξεύρετε τὸ κατάστημα τοῦ κυρίου Λαμπροπούλου, κύριε Χοϊδᾶ;

§313ΧΟΪΔΑΣ. Μάλιστα.

§314ΦΩΤΗΛΑΣ. Εἶναι κατάστημα, εἰς τὸ ὁποῖον ἐργάζονται 200 πτωχοὶ ἄνθρωποι, λαμβάνοντες ἕκαστος 2 δραχμὰς καθ’ ἡμέραν. Ὁ ἐργοστασιάρχης αὐτὸς κατεργάζεται μίαν τοιαύτην λεπτοτάτην βιομηχανίαν, τὴν ὁποίαν ὑμεῖς, κύριε Πρωθυπουργὲ, τὴν ἐνεπαίξατε σχεδόν.

§315Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Διατί;

§316ΦΩΤΗΛΑΣ. Διότι εἴπετε, ὅτι μὲ 1 καὶ 20 τὴν ὀκᾶν φορολογεῖται βαρέως τὸ εἶδος αὐτῆς, καὶ πταίει ἡ βιομηχανία, διότι πρέπει νὰ γείνωσιν ἓν ἑκατομμύριον ἐξ αὐτῶν τῶν λουμινίων, ἵνα ἀποτελεσθῇ μία ὀκᾶ.

§317ΔΡΟΣΙΝΟΣ. Τέσσαρας χιλιάδας περιλαμβάνει ἡ ὀκᾶ.

§318ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἠξίουν καὶ ἐγὼ, κύριε Πρωθυπουργὲ, ὡς φίλος τῆς Κυβερνήσεως, παρ’ ὑμῶν νὰ προστατευθῇ ἡ βιομηχανία αὕτη, καὶ σᾶς παρακαλῶ νὰ παραδεχθῆτε, ἂν ὄχι 4 δραχμάς, τὰς ὁποίας προτείνω διὰ τῆς τροπολογίας μου, τοὐλάχιστον 2 δραχμὰς κατ’ ὀκᾶν, ἵνα προστατευθῇ ἓν βιομηχανικὸν κατάστημα, εἰς τὸ ὁποῖον ἐργάζονται πλείονες τῶν διακοσίων ἀνθρώπων, ἀφοῦ καὶ ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου ἐπείσθη καὶ μοὶ εἶπεν ὅτι ἔχω δίκαιον· ἀπορῶ δὲ, πῶς ὑμεῖς, κύριε Πρόεδρε, δὲν πείθεσθε. Σᾶς παρακαλῶ λοιπὸν νὰ δεχθῆτε τὴν τροπολογίαν μου, ὅπως ἐπιβληθῶσι δύο δραχμαὶ κατ’ ὀκᾶν ἐπὶ τῆς εἰσαγωγῆς, ἢ νὰ μοὶ εἴπητε τὸν λόγον, δι’ ὃν δὲν τὸ ἀποδέχεσθε.

§319Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ἐγὼ χάριν τῆς βιομηχανίας δὲν τὸ ἀποδέχομαι· διότι, ἂν ἐπιβαρύνωμεν τὴν βιομηχανίαν διὰ τοῦ προσθέτου τούτου δασμοῦ, ἐξ οὗ βεβαίως θὰ θελήσῃ νὰ ἐπωφεληθῇ τὸ κατάστημα, αὐξάνον τὴν τιμὴν τοῦ παραγομένου εἴδους, τὸ εἶδος τοῦτο θὰ καταναλίσκηται πολὺ ὀλιγώτερον ἢ σήμερον, καὶ οὕτω, ἀντὶ 200 προσώπων ἐργαζομένων, πολὺ πιθανὸν νὰ ἴδωμεν αὐτὰ περιοριζόμενα εἰς 150 ἢ εἰς 100.

§320ΦΩΤΗΛΑΣ. Τώρα θὰ σᾶς ἀπαντήσω εἰς αὐτὸ, διότι δὲν εἶμαι βλὰξ (ἱλαρότης)

§321Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὁ κ. Βουλευτὴς παρετήρησε πρότερον, ὅτι ὡμίλησα περὶ τοῦ τέλους ἐν σχέσει πρὸς τὴν τιμὴν τοῦ προϊόντος, ἵνα παραστήσω, ὅτι ἡ βιομηχανία δὲν ἔχει σπουδαιότητα. Ἡ βιομηχανία ἀναντιῤῥήτως ἔχει σπουδαιότητα, διότι εἶναι μέγα τὸ ποσὸν τὸ πωλούμενον, ἀλλὰ προκειμένου περὶ τοιούτων εἰδῶν, ἅτινα σήμερον ἀντικαθίστανται ὑπὸ ἄλλων τεχνικωτέρων ἐπινοήσεων, πρέπει νὰ ὦμεν προσεκτικοὶ, ἵνα μὴ, ἐπιβαρύνοντες αὐτὰ, τὰ ἴδωμεν ταχύτερον ἐκλείποντα. Ταῦτα θὰ ἐκλίπωσιν ὁπωσδήποτε, διότι δὲν συμβαδίζουσι μετὰ τῆς προόδου τῆς τέχνης. Βεβαίως σήμερον γίνεται πολὺ ὀλιγωτέρα ἡ ἄλλοτε κατανάλωσις αὐτῶν, κατ’ ἀναλογίαν πρὸς τὸν πληθυσμὸν, καὶ θὰ γίνηται, καιροῦ προϊόντος, ἔτι ὀλιγωτέρα· ἀλλὰ νομίζω, ὅτι, ἂν παρεδεχόμεθα προτάσεις, ὁποῖαι αἱ ὑποβαλλόμεναι εἰς τὴν Βουλὴν σήμερον, θὰ ἐπεσπεύδομεν τὴν φθίσιν τῆς βιομηχανίας ταύτης καὶ θὰ ἐξωθοῦμεν αὐτὴν ταχύτερον εἰς τὸ ὁπωσδήποτε μοιραῖον αὐτῆς τέλος.

§322ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, λυποῦμαι ἀληθῶς, ὅτι ἀνέλαβον τὴν προστασίαν αὐτοῦ τοῦ βιομηχανικοῦ καταστήματος· διότι ἐκτὸς τοῦ ὅτι ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἀνεκήρυξε τὸν θάνατόν του ἀπὸ τοῦδε, ὡς ἀχρήστου οὔσης τῆς ὕλης ταύτης, ἕνεκα τῆς προόδου τῆς τέχνης, ὡς εἶπε, δὲν ἐννοεῖ νὰ τὸ προστατεύσῃ οὐδ’ ἐπ’ ὀλίγον χρόνον ἔτι, ἵνα ζήσῃ. Ἴσως ἀντικατασταθῶσι βεβαίως τὰ λουμίνια δι’ ἄλλων φώτων, διὰ τοῦ ἠλεκτρικοῦ φωτὸς ἢ ἄλλων μέσων· ἀλλ’ ἐπ’ ὀλίγον χρόνον δὲν ἐννοεῖτε νὰ προστατεύσητε τὴν βιομηχανίαν ταύτην; Ἐννοεῖ νὰ τὴν προστατεύσῃ ὁ κ. Πρωθυπουργός, ἀλλὰ πῶς; Διὰ τοῦ περιορισμοῦ τῆς καταναλώσεως αὐτῆς· διότι ἅμα δὲν ἐπιβάλλητε δασμὸν περισσότερον εἰς τὰ ἔξωθεν εἰσαγόμενα λουμίνια καὶ κυτία, εἶναι μικροτέρα ἡ κατανάλωσις τῶν ἐν τῷ τόπῳ κατασκευαζομένων. Καὶ αὐτὸ λέγει ἡ λογική. Τώρα βεβαίως, ἀπέναντι τῶν ἐπιχειρημάτων καὶ τῆς διανοίας τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, τί ἔχω ἐγὼ νὰ ἀντιτάξω; Ἀλλὰ δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω καὶ τὸν συλλογισμὸν αὐτοῦ, ὅτι, ἂν ἐπιβάλωμεν τέλη βαρύτερα ἐπὶ τῆς εἰσαγωγῆς, ἡ κατανάλωσις τῶν λουμινίων τῶν κατασκευαζομένων ἐν Ἑλλάδι θὰ ἦναι μικροτέρα, ἂν δ’ ἐπιβάλωμεν τέλη ἐλαφρότερα, ἡ κατανάλωσις θὰ ἦναι μεγαλειτέρα. Τοῦτο δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω, κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, μὲ ὅλην τὴν ὑπόληψιν, τὴν ὁποίαν ἔχω πρὸς ὑμᾶς (ἱλαρότης).

§323ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Ἤδη κατὰ τὴν πρώτην ἀνάγνωσιν τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου ἐπέστησα, Κύριοι, τὴν ὑμετέραν προσοχὴν ἐπὶ τοῦ μεγάλου ἀδικήματος, τὸ ὁποῖον προσγίνεται εἰς τὴν δημοσιογραφίαν διὰ τῆς ἐπιβολῆς τόσον βαρέος δασμοῦ εἰς τὸν δι’ αὐτὴν εἰσαγόμενον ἔξωθεν τυπογραφικὸν χάρτην. Εἶπον τότε, ὅτι ἡ δημοσιογραφία ἔχει τὴν σήμερον νὰ ἐκπληρώσῃ ὑψηλὴν ἀποστολὴν παρ’ ἡμῖν, διότι εἶναι ἡ μόνη σχεδὸν ἀναπτύσσουσα, μορφοῦσα καὶ ἠθοποιοῦσα τὸν Ἑλληνικὸν λαόν· διὸ δὲν ἔπρεπε νὰ δυσχεραίνωμεν τὸ ἔργον αὐτῆς τοῦτο διὰ τοιούτων βαρῶν, οἷος ὁ ἐπὶ τοῦ χάρτου αὐτῆς ἐπιβαλλόμενος δασμός. Νῦν ἐπανέρχομαι εἰς τὴν πρότασίν μου ἐκείνην περὶ καταργήσεως τοῦ τοιούτου δασμοῦ, ἀφορμὴν λαμβάνων ἐξ ὅσων εἶπεν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς περὶ ἐνισχύσεως βιομηχανιῶν, οἵα ἡ πιλοποιΐα, ἡ κηροπηγία καὶ εἴ τις ἄλλη παραπλησία. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι ἀξία μείζονος στοργῆς ἐκ μέρους αὐτοῦ εἶναι ἡ δημοσιογραφία, ἂν ὄχι ὡς δύναμις ἠθοποιὸς διὰ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, τοὐλάχιστον ὡς βιομηχανικὴ ἐπιχείρησις. Ἡ ἔκδοσις μιᾶς ἐφημερίδος, Κύριοι, εἶναι τὴν σήμερον βιομηχανικὴ ἐπιχείρησις σπουδαιοτάτη. Ἂν λάβητε ὑπ’ ὄψιν, ὁπόσους ἀνθρώπους ἀπασχολεῖ αὕτη διὰ τὴν σύνταξιν, ἐκτύπωσιν, διεκπεραίωσιν καὶ πώλησίν της, θὰ ἴδητε, ὅτι ἡ δημοσιογραφία, καθόλου ὡς βιομηχανία, καὶ πολὺ περισσοτέραν ἐργασίαν ἔχει, καὶ πολὺ περισσοτέρους ἀπασχολεῖ ἢ ἡ κηροπηγία καὶ ἡ πιλοποιΐα. Ἀλλὰ διατὶ τότε, κύριε Πρωθυπουργέ, ἐπὶ τούτων μὲν τὴν πρώτην ὕλην, τὴν σχεδὸν κατειργασμένην, ἢ ἐλαφρότατα φορολογεῖτε, ὡς τὴν κηριζίνην καὶ στεατίνην ἐπὶ τῆς κηροπηγίας, ἢ ὅλως ἀτελῆ ἀφίνετε, ὡς τὰ πιλήματα ἐπὶ τῆς πιλοποιΐας, τὴν δὲ πρώτην ὕλην τῆς δημοσιογραφίας, τὴν ὅλως ἀκατέργαστον δι’ αὐτήν, ὑποβάλλετε εἰς βαρύτατον δασμόν; Εἶναι δὲ τοιοῦτος ὁ δασμὸς τοῦ χάρτου, διότι ἐπὶ τῶν μεγάλων ἐφημερίδων τοὐλάχιστον ἀναλογεῖ πρὸς ἥμισυ λεπτὸν σχεδὸν κατὰ φύλλον, ἐξ οὗ οἱ ἐκδόται αὐτῶν ἔχουσι καθαρὸν κέρδος μόλις 1 λεπτοῦ, δηλαδὴ ὑποβάλλονται οἱ δυστυχεῖς δημοσιογράφοι εἰς φόρον 50 ἐπὶ τοῖς ἑκατόν, καθ’ ὃν χρόνον καὶ αὐταὶ αἱ Τράπεζαι παρ’ ἡμῖν μόλις 5% φορολογοῦνται ἐπὶ τοῦ καθαροῦ εἰσοδήματός των. Καὶ μήπως ἀπαιτῇ μείζονα ἐργασίαν ἡ πρώτη ὕλη τῆς κηροπηγίας καὶ τῆς πιλοποιΐας πρὸς παραγωγὴν τῶν προϊόντων τούτων, ὅπως αὐτὴ μὲν ἢ ἐλάχιστα φορολογῆται, ἢ ὅλως ἀτελὴς μένῃ, ἡ δὲ πρώτη ὕλη τῆς δημοσιογραφίας ὑποβάλληται εἰς τὸν νῦν ἐπαχθῆ δασμόν; Ἀλλὰ τί εἶναι ἡ πρὸς μεταβολὴν τῆς κηριζίνης εἰς λαμπάδας καὶ τῶν πιλημάτων εἰς πίλους ἐργασία, παραβαλλομένη πρὸς τὴν διανοητικὴν καὶ ὑλικὴν ἐργασίαν, τὴν ἀπαιτουμένην πρὸς μεταβολὴν τοῦ χάρτου εἰς ἐφημερίδα; Καὶ ἀγνοεῖτε, πόση ἐργασία χρειάζεται τὴν σήμερον πρὸς σύνταξιν, στοιχειοθεσίαν, ἐκτύπωσιν, διεκπεραίωσιν, διανομὴν καὶ πώλησιν μιᾶς ἐφημερίδος; Δὲν θέλω νὰ λάβητε, Κύριοι, πρὸ ὀφθαλμῶν τὴν ὑψηλὴν ἀποστολήν, ἣν ἐκπληροῖ ἡ δημοσιογραφία καὶ ἐν τῇ Πολιτείᾳ καὶ ἐν τῇ κοινωνίᾳ. Ἐξετάσατε αὐτὴν ὑπὸ τὴν ταπεινοτέραν της ἔποψιν, ὑπὸ τὴν καθαρῶς βιομηχανικὴν, καὶ θὰ ἴδητε, ὅτι οὐδεμία ἄλλη βιομηχανικὴ ἐπιχείρησις ἐν Ἑλλάδι φορολογεῖται τόσον ἀδίκως καὶ δυσαναλόγως, τόσον ἀπανθρώπως, ὅσον αὐτή. Καὶ δὲν εἶναι μόνος ὁ δασμὸς τοῦ χάρτου, ὁ ἐπιβαρύνων νῦν τὸν ἐκδότην μιᾶς ἐφημερίδος. Ἂν οὗτος ἔχῃ ἴδιον τυπογραφεῖον, ὑποβάλλεται καὶ εἰς φόρον ἐπιτηδεύματος, ὡς τυπογράφος, ἂν δὲ τύχῃ νὰ ἐκδώσῃ καὶ κανὲν βιβλίον, ὑποβάλλεται καὶ εἰς δεύτερον φόρον ἐπιτηδεύματος, ὡς ἐκδότης βιβλίων. Προσθέσατε δὲ νῦν εἰς πάντα ταῦτα καὶ τὴν ὑπερτίμησιν τοῦ συναλλάγματος κατὰ 50%, καὶ θὰ ἴδητε, ὁπόσον ἀφόρητος, ὁπόσον ἀπελπιστικὴ καθίσταται ἡ θέσις τῆς δημοσιογραφίας. Τὴν κατάργησιν, Κύριοι, τοῦ δασμοῦ τοῦ δημοσιογραφικοῦ χάρτου προτείνει καὶ ἡ ἐπὶ τῆς ἀναθεωρήσεως τοῦ δασμολογίου ἐπιτροπή, ἧς τὴν ἐργασίαν λέγει ὅτι ἐπωφελήθη ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, ἀλλὰ μόνον ὅπου τὸν συνέφερε, προσέθεσα ἐγώ. Τὴν κατάργησιν ταύτην ὑπεσχέθη ἄλλοτε καὶ ὁ κ. Τρικούπης· πῶς τώρα δὲν ἐννοεῖ νὰ ἐκπληρώσῃ τὰς ὑποσχέσεις του ἐκείνας;

§324ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Βεβαίως πρέπει νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψει παρὰ τῆς Κυβερνήσεως αἱ συστάσεις τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων ὑπὲρ τῆς φλανελλοποιΐας καὶ τῆς βιομηχανίας τῶν λουμινίων καὶ πάσης ἐν γένει ἐγχωρίου βιομηχανίας. Ὑπὲρ τῆς ἑλληνικῆς δημοσιογραφίας ὅμως καθῆκον ὑπέρτερον ἐπιβάλλει πᾶσιν ἡμῖν νὰ μεριμνήσωμεν ἐπειγόντως. Τούτου ἕνεκα ἑνόνω καὶ ἐγὼ τὰς συστάσεις μου πρὸς τὰς τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου, τοσούτῳ μᾶλλον, ὅσῳ ἕνεκα τῆς ἀναγκαστικῆς κυκλοφορίας καὶ τῆς μεγάλης ὑπερτιμήσεως τοῦ συναλλάγματος σήμερον καθίσταται σχεδὸν ἀδύνατον, ἂν ἐλαχίστη ὑπερτίμησις προστεθῇ εἰς τὸ συνάλλαγμα, νὰ ὑπάρξωσιν αἱ ἐφημερίδες καὶ νὰ πωλῶνται εἰς τὴν αὐτὴν τιμὴν αἵ τε πεντάλεπτοι καὶ αἱ δεκάλεπτοι· εἶναι ὑποχρεωμέναι ν’ αὐξήσωσι τὴν τιμήν, ἂν τὸ συνάλαγμα φθάσῃ 1,60 ἢ 165, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι ἀδύνατον νὰ γείνῃ, ὅπως βαδίζομεν.

§325Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Δὲν εἶναι δυνατόν.

§326ΖΥΓΟΜΑΛΑΣ. Ἐγὼ εὔχομαι ἐξ ἴσου διακαῶς πρὸς ὑμᾶς νὰ φθάσῃ εἰς τὸ ἄρτιον. Ἀλλ’ ἐὰν, ὃ μὴ γένοιτο, ἐξακολουθήσῃ ἡ ὑπερτίμησις, μετ’ ὀλίγον δὲν θὰ ἦναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ δημοσιογραφία ἐν Ἑλλάδι, ἢ θ’ ἀναγκασθῶσιν, ἡ μὲν πεντάλεπτος νὰ ὑπερτιμηθῇ εἰς 10 λεπτά, ἡ δὲ δεκάλεπτος εἰς 15, θὰ περιορισθῇ δὲ σημαντικῶς ἡ πώλησίς των, καὶ ἑπομένως θὰ ἐπέλθῃ ζημία ὄχι μόνον κοινωνικὴ καὶ βιομηχανική, ἀλλὰ καὶ πολιτειακή· διότι ἡ δημοσιογραφία εἶναι ἐκ τῶν δυνάμεων, αἱ ὁποῖαι σήμερον λειτουργοῦσι καὶ ἐπὶ τῶν ὁποίων ἡμεῖς βασιζόμεθα, εἶναι μία ἐγγύησις ὑπὲρ τῶν ἐλευθεριῶν, εἶναι ὁ μόνος ἔλεγχος, ὅστις ἀσκεῖται ἐπὶ τῶν πράξεων τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῶν ἄλλων ἐξουσιῶν ἐν ἀπουσίᾳ τῆς Βουλῆς, εἶναι, τολμῶ εἰπεῖν, ἀνωτάτη τις ἐξουσία ἀνεγνωρισμένη καὶ καθιερωμένη ὑπ’ αὐτοῦ τοῦ Συντάγματος καὶ ὑπὸ πάντων τῶν νεωτέρων πολιτευμάτων. Ἐὰν δὲν ὑποστηριχθῇ ὁ τύπος νομοθετικῶς, οὐχὶ μόνον χάριν αὐτοῦ, ἀλλὰ κυρίως χάριν ἡμῶν καὶ πάντων τῶν Ἑλλήνων πολιτῶν, δὲν δύναται οὗτος νὰ ὑπάρξῃ, θὰ περιορισθῇ δὲ εἰς τοιοῦτον βαθμὸν, ὥστε νὰ ἦναι ἐν πλήρει ἀνυπαρξίᾳ, ἂν δὲν ληφθῇ ἄμεσος μέριμνα. Ὁ ἀνεξάρτητος τύπος—καὶ τοιοῦτος εἶναι σχεδὸν ὁλόκληρος ὁ ἡμερήσιος,— θὰ φθάσῃ εἰς ἀδυναμίαν. Διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, καὶ διότι εἶναι καὶ αὐτὸς τῆς ἰδέας, καὶ διότι ἡ ἐπιτροπὴ συνέστησεν αὐτῷ τοῦτο, καὶ διότι ὁλόκληρος ἡ Βουλὴ δεικνύει τὴν εὐμενῆ διάθεσιν αὐτῆς εἰς ἔργον δικαιοσύνης καὶ πολιτικῆς συνέσεως καὶ προβλεπτικότητος, δίκαιον εἶναι καὶ ἀπολύτως ἀναγκαῖον νὰ δεχθῇ, ἂν μὴ τὴν κατάργησιν τοῦ τέλους, τοὐλάχιστον ἐλάττωσιν αὐτοῦ ἀπὸ 20 λεπτῶν εἰς 10 λεπτά. Τοιουτοτρόπως νομίζω, ὅτι δύναται νὰ παρασχεθῇ μικρὰ εὐκολία εἰς τὴν δημοσιογραφίαν, ὥστε νὰ δύναται νὰ ζήσῃ κατὰ τοὺς δεινοὺς τούτους καιρούς.

§327ΕΥΤΑΞΙΑΣ. Λυποῦμαι ὅτι ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἠθέλησε νὰ παρουσιάσῃ ἓν τελευταῖον ἐπιχείρημα ὑπὲρ τῆς δημοσιογραφίας, εἰπὼν ὅτι, ἂν ἐξακολουθήσῃ ἐπιβαλλόμενος ὁ βαρὺς δασμὸς, ἂν ἐξακολουθήσῃ ἡ ὕψωσις τῆς ἐπικαταλλαγῆς, δὲν θὰ δυνηθῇ νὰ ζήσῃ ἡ δημοσιογραφία. Ἀλλ’ ἀκριβῶς τοῦτο θέλει καὶ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, θέλει νὰ μὴ ὑπάρχῃ ἔλεγχος, καὶ διὰ τοῦτο ἐπιμένει. (Γίνεται δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον κατ’ ἀρχήν. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ, ὡς ἔχουσι, τὰ ἄρθρα 1–5).

§328ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 6 (ἀναγινώσκεται). Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου τούτου ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως προτείνει τὴν ἀπάλειψιν τῆς λέξεως «ἁμαξῶν». Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 6 μετὰ τῆς τροποποιήσεως ταύτης παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀναγινώσκονται εἶτα καὶ γίνονται δεκτὰ, ὡς ἔχουσι, τὰ ἄρθρα 7–30).

§329ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 31 (ἀναγινώσκεται). Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως προτείνει νὰ προστεθῇ δεύτερον ἐδάφιον, ἔχον ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Ὁ νόμος οὗτος ἰσχύει ἀπὸ τῆς ἐπιούσης τῆς εἰς τὴν Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως καταχωρήσεως». Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 31 μετὰ τῆς προσθήκης ταύτης παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου, ὡς ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρχεται ἤδη ἡ ψήφισις τοῦ εἰς τὸ νομοσχέδιον προσηρτημένου δασμολογίου, ὡς μεταῤῥυθμίζεται. Κλάσις 1 (ἀναγινώσκεται). Ἡ σημείωσις ἡ ὑπὸ τὸ ἐδάφ. ιʹ τῆς κλάσεως 1 ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «Ὁλόκληρα ποίμνια προβάτων, τὰ προερχόμενα ἐκ τῶν μεθορίων διαμερισμάτων καὶ κατ’ ἔτος εἰσαγόμενα πρὸς διαχείμασιν διὰ τῆς μεθορίου γραμμῆς ἀπὸ τῆς 10 Ὀκτωβρίου μέχρι τῆς 20 Νοεμβρίου ἑκάστου ἔτους, ἀπαλλάσσονται τοῦ εἰσαγωγικοῦ τέλους». (Γίνεται δεκτὴ ἡ κλάσις 1 μετὰ τῆς τροποποιήσεως ταύτης. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται αἱ κλάσεις 2–97).

§330ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει). «Κλάσις 98.— αʹ) Κηρὸς λευκὸς εἰς τύπους ἢ τεμάχια καὶ σφραγιδόκηρος (βουλοκήριον). Γενικὸς εἰσαγωγικὸς δασμὸς ἡ ὀκᾶ δρ. 1,20».

§331ΦΩΤΗΛΑΣ. Παρακαλῶ καὶ πάλιν τὸν κ. Πρωθυπουργὸν νὰ δεχθῇ τὴν τροπολογίαν μου. Δὲν εἶναι σπουδαῖον τὸ πρᾶγμα. Προτείνω νὰ αὐξηθῇ ὁ εἰσαγωγικὸς δασμὸς ἀπὸ 1,20 εἰς 2 δραχμάς, χάριν προστασίας τῆς ἐγχωρίου βιομηχανίας τῶν λουμινίων.

§332ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ Προεδρεῖον δὲν ἔχει ὑπ’ ὄψιν του τοιαύτην τροπολογίαν.

§333ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἡ πρότασίς μου εἶναι ὄχι ἐπὶ ὅλης αὐτῆς τῆς κατηγορίας, διότι εἶναι «κηρὸς λευκὸς εἰς τύπους ἢ τεμάχια, σφραγιδοκηρὸς (βουλοκῆρι) κλπ.» Ἐγὼ μόνον ἐπὶ τοῦ κηροῦ τοῦ εἰς λουμίνια ἔχω διατυπώσει τροπολογίαν.

§334Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Νομίζω ὅτι ἐν γένει ἐν τοιούτῳ πνεύματι διεξήχθη ἡ συζήτησις, ὅπως μὴ θίξωμεν τὰς κλάσεις τὰς μὴ περιλαμβανομένας ἐν ταῖς τροποποιήσεσι τῆς Κυβερνήσεως. Ἄλλως δὲν βλέπω, πῶς δυνάμεθα νὰ τροποποιήσωμεν τὰ ἀφορῶντα εἰς τὰ λουμίνια καὶ κυτία.....

§335ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἀποδεχθῆτε τοὐλάχιστον τὴν αὔξησιν ὅσον ἀφορᾷ τὰ λουμίνια.

§336Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Πῶς;

§337ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἰδού. Διὰ τὸν κηρὸν τὸν χρησιμεύοντα διὰ λουμίνια νὰ ὁρισθῇ εἰσαγωγικὸς δασμὸς 2 δρ. ἀντὶ 1,20. Καὶ τοῦτο, ἐπαναλαμβάνω, χάριν τῆς ὑποστηρίξεως τῆς ἐγχωρίου βιομηχανίας, ἥτις ἄλλως καταστρέφεται.

§338ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Νὰ κοιμῶνται οἱ ἄνθρωποι χωρὶς λουμίνια (ἱλαρότης).

§339ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριε Κρεστενίτη, σᾶς παρεκάλεσαν καὶ σᾶς, ἀλλὰ δὲν ἠνοίξατε τὸ στόμα σας! Καὶ σᾶς ἐψήφισαν μάλιστα κατὰ τὰς ἐκλογάς· ἀλλά.... (διάλογοι).

§340Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Παρατηρῶ ὅτι, ἂν ἦτο δυνατὸν νὰ δώσωμεν διατύπωσιν εἰς τὴν γνώμην τοῦ κ. Φωτήλα, θὰ ἤμεθα διατεθειμένοι νὰ τὴν λάβωμεν ὑπ’ ὄψει, ἀφοῦ μάλιστα καὶ ὁ κ. Βουλευτὴς δὲν ἐπιμένει εἰς τὸ ἀρχῆθεν προταθὲν, ὅπως περιληφθῶσι καὶ τὰ κυτία· ἀλλὰ δὲν βλέπω, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ γείνῃ ἡ διάκρισις τοῦ κηροῦ τοῦ χρησιμεύοντος εἰς λουμίνια καὶ τοῦ κηροῦ τοῦ ἄλλου. Ὁ χρησιμεύων εἰς κατασκευὴν λουμινίων κηρὸς εἶναι ὁ συνήθης κηρός.

§341ΦΩΤΗΛΑΣ. Μὲ συγχωρεῖτε. Ἐγὼ ὑπέβαλον προχθὲς τὴν τροπολογίαν μου, διὰ νὰ τὴν λάβῃ ἡ Βουλὴ ὑπ’ ὄψιν καὶ τὴν μελετήσῃ. Τὰ λουμίνια δὲν ὑπάγονται εἰς ἄλλην τάξιν. Ἅμα σαφηνισθῇ εἰς αὐτὴν τὴν κλάσιν, τὴν 98, ὅτι ὁ κηρὸς ὁ προωρισμένος διὰ λουμίνια πληρόνει εἰσαγωγικὸν δασμὸν, ἀντὶ 1,20, δραχμὰς 2, ἐκλείπει πᾶσα ἀμφιβολία.

§342Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Πῶς εἶναι δυνατὸν ἡ τελωνειακὴ ἀρχὴ νὰ διακρίνῃ;

§343ΦΩΤΗΛΑΣ. Θὰ ἰδῇ τὰ λουμίνια. Εἶναι εὐκολώτατον νὰ τὰ διακρίνῃ.

§344Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἂν ἦσαν εἰς σχῆμα λουμινίων, θὰ ἠδυνάμεθα νὰ ὁρίσωμεν τοιοῦτόν τι. Ἀλλ’ οἱ εἰσάγοντες τὸν κηρὸν τὸν πρὸς τοῦτο χρησιμεύοντα δὲν εἰσάγουσιν αὐτὸν παρεσκευασμένον διακεκριμένως εἰς λουμίνια, ἐπιφυλαττόμενοι νὰ προσαρτήσωσιν εἰς αὐτὸν τὸν χάρτην τὸν κυκλοτερῶς κεκομμένον, καὶ τὸν θέσωσιν εἶτα ἐν τῷ κυτίῳ.

§345ΦΩΤΗΛΑΣ. Εἶναι τόσον βλάκες οἱ τελῶναι, ὥστε νὰ μὴ διακρίνωσι τὰ λουμίνια ἀπὸ τὸν κηρόν; (γέλωτες).

§346ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἀρκετὰ, κύριε Πρόεδρε. Παρακάτω.

§347ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Ἐπὶ τῆς 86 κλάσεως ἔχω παρατηρήσεις...

§348ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψηφίσθη.

§349ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Μὲ συγχωρεῖτε, κύριε Πρόεδρε, δὲν ἐψηφίσθη· δὲν ἤκουσα τίποτε. Ἐπιθυμῶ νὰ ὁμιλήσω. (Θόρυβος).

§350ΠΡΟΕΔΡΟΣ....

§351Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Αἱ κλάσεις δὲν ψηφίζονται κεχωρισμένως· αἱ κλάσεις ὅλαι ψηφίζονται ἐν τῷ 1ῳ ἄρθρῳ. Ἐψηφίσαμεν τὸ 1ον ἄρθρον, ὑπὸ τὴν ἐπιφύλαξιν νὰ ψηφίσωμεν καὶ ὁλόκληρον τὸ παράρτημα τοῦ ἄρθρου 1. Ἀφοῦ λοιπὸν δὲν ἐψηφίσαμεν ἔτι ὁλόκληρον τὸ δασμολόγιον, ἔχει ἕκαστος τὸ δικαίωμα νὰ ὑποβάλῃ παρατηρήσεις ἐπὶ οἱασδήποτε κλάσεως.

§352ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Ἐπὶ τῆς 86 κλάσεως παρατηρῶ, Κύριοι, ὅτι κατὰ κανόνα αἱ τροπολογίαι αἱ ἐπενεχθεῖσαι ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸ δασμολόγιον ἀφορῶσιν εἰς τὴν αὔξησιν τῶν φόρων ἕνεκα τῶν περιστάσεων τῶν οἰκονομικῶν, ὑφ’ ἃς διατελοῦμεν· κατ’ ἐξαίρεσιν ὅμως ἐνταῦθα, δὲν πρόκειται περὶ αὐξήσεως, ἀλλὰ περὶ ἐλαττώσεως...

§353ΣΥΝΟΔΙΝΟΣ. Εἶναι 11½ ἡ ὥρα.

§354ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Ὀλίγον μὲ ἐνδιαφέρει, ὅταν ἔχω νὰ ἐκτελέσω ἓν καθῆκον, καὶ μία μετὰ τὸ μεσονύκτιον ἂν ἦναι... Ἡ ἐπερχομένη μεταβολὴ θίγει εἰς τὰ καίρια ὡρισμένην βιομηχανίαν. Κατὰ τὸ 1884 ἐψηφίσθη ὑπὸ τῆς Βουλῆς τὸ δασμολόγιον τὸ μέχρι σήμερον ὑπὸ τροποποιήσεις τινὰς ἰσχῦον. Κατὰ τοῦτο, χάριν προστασίας βιομηχανίας δημιουργουμένης τότε ἐν Πειραιεῖ, ἐψηφίσθησαν προστατευτικὰ τέλη δραχμῶν 8 κατ’ ὀκᾶν ἐπὶ τῶν χρωμάτων τῆς ἀνιλίνης. Συνεπείᾳ τοῦ προστατευτικοῦ τούτου φόρου ἀνεπτύχθη βιομηχανία ἐπιστημονικὴ ἐν Πειραιεῖ, ἥτις μέχρι τῆς σήμερον εὐδοκίμως εἰργάσθη. Ἀλλ’ ἤδη ὑποβάλλονται τροπολογίαι, καθ’ ἃς ὁ προστατευτικὸς αὐτὸς δασμὸς ἀπὸ 8 δραχμῶν ἐλαττοῦται εἰς δύο. Ἡ τοιαύτη ἐλάττωσις εἶναι κατὰ τὴν ἐμὴν γνώμην καὶ κατὰ τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἔχω ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως, τελεία καταστροφὴ τῆς βιομηχανίας ταύτης. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔχει τὴν γνώμην, ὅτι ἡ βιομηχανία δὲν ἐδημιουργήθη, εἰμὴ μόνον διὰ τοῦ δασμοῦ. Ἀλλ’ εἰς τοῦτο παρατηρῶ, ὅτι, ἂν αὐτὸ ἦτο ἀκριβές, ἀπὸ ὀκταετίας, ἥτις ἐμεσολάβησε μεταξὺ τοῦ 1884 καὶ τοῦ 1892, δὲν ἦτο δύσκολον νὰ δημιουργηθῶσι καὶ ἄλλαι βιομηχανίαι· καὶ ἄλλοι ὑπάρχουσιν ἐνταῦθα βιομήχανοι, οἵτινες ἠδύναντο, ἄν ἐνόμιζον, ὅτι ἔχουσι τοιαῦτα κέρδη, νὰ δημιουργήσωσι τοιαύτην βιομηχανίαν, οἵα παρεστάθη εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως. Ἐὰν ἐπὶ ὀκταετίαν, ἐπαναλαμβάνω, οὐδεμία ἐδημιουργήθη βιομηχανία ὁμοία, τοῦτο εἶναι ἀπόδειξις, ὅτι ἡ βιομηχανία δὲν ἐδημιουργήθη μόνον διὰ τοῦ δασμοῦ, ἀλλ’ ἐτελειοποιήθη καὶ ἐδημιουργήθη διὰ γνώσεων ἐπιστημονικῶν, οἵας κέκτηνται ἀληθῶς ἐκεῖνοι, οἵτινες ἐδημιούργησαν καὶ προήγαγον τὴν ἐπιστημονικὴν ταύτην βιομηχανίαν χημικῶν προϊόντων· πρὸς τὸν σκοπὸν ὅμως νὰ παραστήσωσι τὰ πράγματα εὐλογώτερα πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, μετεχειρίσθησαν τὴν γνώμην τῶν ἐν Πειραιεῖ ἐργοστασιαρχῶν, παρέστησαν τουτέστιν εἰς τὸν σεβαστὸν Πρόεδρον, ὅτι ἡ βιομηχανία τῆς ἀνιλίνης, ἡ ἐν Πειραιεῖ, ἐπιστημονικῶς ἀσκουμένη, εἶναι πρὸς βλάβην τῶν ἄλλων βιομηχανιῶν· τοῦτο δὲν εἶναι ἀκριβές· διότι, κατὰ τὰς πληροφορίας πάντοτε, τὰς ὁποίας ἔχω ἐγγράφως, ἐκ τῶν ἐν Πειραιεῖ ἐργοστασίων ἓν καὶ μόνον ποιεῖται χρῆσιν τῶν χρωμάτων τῆς ἀνιλίνης, τὸ χαρτοποιεῖον τοῦ Φαλήρου, πάντα δὲ τὰ ἄλλα, κατὰ τὰς ἐπιστολὰς, τὰς ὁποίας παρὰ τῶν ἰδίων ἐργοστασιαρχῶν ἔχω, ποιοῦνται χρῆσιν χρωμάτων ἐκ φυτικῶν οὐσιῶν. Ἐν τούτοις εἰς τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἔχει ἡ ἐπιτροπὴ, ἡ ταχθεῖσα ὅπως συλλέξῃ πληροφορίας, προκειμένου περὶ τῶν μεταβολῶν, παρίστησιν ὡς ἀπαιτοῦντας τὴν τοιαύτην μεταβολὴν ὅλους τοὺς ἐργοστασιάρχας· ἐν τούτοις ἰδοὺ αἱ ἐπιστολαὶ τῶν Κυρίων τούτων, οἵτινες ὁμολογοῦσιν ἐνυπογράφως, ὅτι τῶν χρωμάτων τῆς ἀνιλίνης οὐδεμίαν αὐτοὶ ποιοῦνται χρῆσιν· εἶναι δὲ τὰ χρώματα ταῦτα κυρίως προωρισμένα διὰ τὴν μικρὰν ταπητουργίαν, οἱ δὲ ταπητουργοὶ ὅλων τῶν πόλεων τῆς Πελοποννήσου καὶ τῆς Στερεᾶς Ἑλλάδος — δὲν ἠξεύρω ἂν καὶ τῶν νήσων, διότι ἐκεῖθεν δὲν ἔχω πληροφορίας, — παρακαλοῦσι τὴν Κυβέρνησιν, ὄχι μόνον νὰ μὴ ἐλαττώσῃ τὸν δασμὸν, ἀλλὰ, ἂν ἦναι δυνατὸν, καὶ νὰ αὐξήσῃ αὐτὸν, διότι τοιουτοτρόπως θὰ ἔχωσι καὶ εὐωνότερα, ἀλλὰ καὶ ἀσφαλέστερα χρώματα. Ἀλλ’ ἐὰν ὁ κ. Πρόεδρος ἔχῃ σχηματίσει τὴν πεποίθησιν, ὅτι ὁ δασμὸς αὐτὸς εἶναι ἐπὶ τοσοῦτον προστατευτικὸς, ὥστε δύναται νὰ παραβλάψῃ ἄλλας βιομηχανίας, — ἄν καὶ, ὡς προεῖπον, ἐκ τῶν ἐπιστολῶν, τὰς ὁποίας ἔχω, ἀποδεικνύεται ὅτι, ἂν ἐδόθησαν ποτὲ πληροφορίαι εἰς τὴν ἐπιτροπὴν, ἐδόθησαν ψευδῶς ὑπὸ κακοβούλων καὶ ἀντιζήλων ἐν ἐπιστημονικῷ σταδίῳ πρὸς τὸν διαπρεπῆ χημικὸν Οἰκονομίδην, — ἄν, λέγω, ὁ κ. Πρόεδρος ἔχῃ τὴν γνώμην, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἐλαττωθῇ ὁ δασμὸς, τότε θὰ τὸν παρακαλέσω νὰ ἐλαττωθῇ ἐπὶ τοσοῦτον, ὥστε νὰ μὴ φέρῃ τελείας καταστροφὰς εἰς τὴν βιομηχανίαν ταύτην. Ὅταν, Κύριοι, ἐδημιουργήθη μία βιομηχανία ἐπὶ τῇ βάσει νόμου, ψηφισθέντος ὑπὸ τῆς Βουλῆς κατὰ τὸ 1884, ὅταν ἐτέθησαν καὶ ἐχρησιμοποιήθησαν κεφάλαια διὰ τὴν βιομηχανίαν ταύτην, εἶναι ἐντελῶς ἄδικον καὶ ἄστοργον νὰ ἔρχηται ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία νὰ ἀφαιρῇ τὰ κεφάλαια ταῦτα καὶ νὰ τὰ καταστρέφῃ, χωρὶς νὰ τοῖς δώσῃ τὸν καιρὸν νὰ χρησιμοποιηθῶσιν ἀλλαχοῦ. Αὕτη εἶναι ἡ γνώμη, ἡ ὁποία κρατεῖ ἁπανταχοῦ. Βεβαίως δὲν εἶναι εὔκολον νὰ μεταῤῥυθμίζηται ἀνὰ πᾶσαν στιγμὴν τὸ δασμολόγιον, καὶ διὰ τοῦτο ἠκούσατε τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, λέγοντος ὅτι δὲν πρόκειται εἰμὴ περὶ αὐξήσεως δασμῶν, ἀνέβαλε δὲ τὰς παρατηρήσεις συναδέλφων κατὰ τὴν ὥραν, καθ’ ἣν θέλει σκεφθῇ περὶ γενικῆς ἀναθεωρήσεως. Δὲν εἶναι ἔργον πάσης στιγμῆς ἡ ἀναθεώρησις τοῦ δασμολογίου· πρόκειται ἐν τῇ παρούσῃ ὥρᾳ νὰ ψηφίσωμεν αὔξησιν δασμῶν, πρὸς τὸν σκοπὸν νὰ θεραπεύσωμεν ἀνάγκας τοῦ Κράτους· ἀλλ’ ἐν τῇ συζητουμένῃ περιπτώσει ψηφίζομεν ἀναθεώρησιν τοῦ δασμολογίου πραγματικὴν, ἀναθεώρησιν ἰσοδυναμοῦσαν πρὸς καταστροφὴν μιᾶς βιομηχανίας, ἐπαρκῶς λειτουργούσης. Ὅταν δὲ πρόκηται νὰ μεταβάλωμεν σύστημα, ἐὰν πιστεύσωμεν, ὅτι ὁ εἰσαγωγικὸς δασμὸς, τὸν ὁποῖον ἐθέσαμεν ἅπαξ, δὲν εἶναι πλέον χρήσιμος, ἡ οἰκονομικὴ ἐπιστήμη ἐπιβάλλει εἰς ἡμᾶς, οὐχὶ ἀποτόμως νὰ προβῶμεν εἰς τὴν κατάργησιν, ἀλλ’ εἰς τὴν κλιμακωτὴν ἐλάττωσιν τοῦ δασμοῦ. Ταύτην τὴν γνώμην ἔχει καὶ ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, τὴν ὁποίαν κατὰ τὸ 1884 ἀγορεύων ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἐξήνεγκεν. Αὐτὴ ἡ περικοπὴ τοῦ λόγου μᾶς ἀποδεικνύει τὴν γνώμην, τὴν ὁποίαν εἶχεν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς τότε, καὶ ταύτην θέλω ἐπικαλεσθῆ καὶ ἐγὼ σήμερον (ἀναγινώσκει): «Τὴν προστασίαν, κατὰ τὴν ἔννοιαν τῆς λέξεως τὴν εἰδικὴν, δὲν ἀπεδέχθημεν· ἐξαιρετικῶς εὕρηνται ἐν τῷ δασμολογίῳ διατάξεις τινὲς προστατευτικαὶ, καὶ τοῦτο, οὐχὶ διότι παραδεχόμεθα κατ’ ἀρχὴν τὴν εὐεργεσίαν ταύτην, ἀλλὰ διότι ὑπάρχουσι βιομηχανίαι συστηθεῖσαι καὶ ἀναπτυχθεῖσαι ὑπὸ τὸ κράτος προστατευτικῶν τελῶν, καὶ ἕνεκα τούτων, ἐὰν προηρχόμεθα ἀποτόμως εἰς κατάργησιν αὐτῶν, ἠθέλομεν προξενήσει μεγίστας ζημίας. Ἠναγκάσθημεν λοιπὸν ὡς πρὸς ταῦτα νὰ διατηρήσωμεν τὸ προϋπάρχον τέλος, ἢ νὰ τροποποιήσωμεν αὐτὸ κλιμακηδὸν ἐν τῷ μέλλοντι, οὐχὶ διότι ἐφρονοῦμεν, ὅτι ἦτο ἀπολύτως ὀρθὸς ὁ τοιοῦτος κανονισμὸς, ἀλλὰ διότι ἐνομίσαμεν, ὅτι ἔπρεπε νὰ προνοήσωμεν περὶ τῶν καταστημάτων, τὰ ὁποῖα ὑπὸ τὸ κράτος τῶν μέχρι τοῦδε τελῶν συνεστήθησαν καὶ ἀνεπτύχθησαν, ἐκτεθέντων πολλῶν κεφαλαίων εἰς αὐτά. Μία ἐκ τῶν τοιούτων βιομηχανιῶν, ἥτις ἀνεπτύχθη ἐκ τοῦ δασμολογίου, εἶναι ἡ τῆς ἀλευροποιΐας, ὡς πρὸς τὴν ὁποίαν βλέπετε, ὅτι ἐλάβομεν μέτρα τινὰ περὶ βαθμιαίας καὶ οὐχὶ ἀμέσου ἐλαττώσεως τοῦ δασμοῦ». Ἐὰν λοιπὸν ὁ κ. Πρόεδρος ἔχῃ τὴν γνώμην, ὅτι ἡ βιομηχανία ζῇ μόνον διὰ τοῦ δασμοῦ τοῦ προστατευτικοῦ, ἡ ὁποία γνώμη, κατ’ ἐμὲ, δὲν στηρίζεται ἐπὶ ἀσφαλῶν πληροφοριῶν, διότι ἡ ὑπηρεσία διευθύνεται ἐνίοτε ὑπ’ ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἔχουσι προσωπικὰς ἀντιπαθείας καὶ ἐπιστημονικὰς ἀντιζηλίας, θὰ παρακαλέσω αὐτὸν νὰ προβῇ εἰς τὴν κλιμακωτὴν ἐλάττωσιν τοῦ φόρου, κλιμακωτὴ δὲ ἐλάττωσις δὲν εἶναι βεβαίως ἀπὸ ὀκτὼ δραχμῶν εἰς δραχμὰς δύο. Ἔχω πλὴν τούτων πιστοποιητικὰ, ἐκ τῶν ὁποίων ἀποδεικνύεται, ὅτι τὰ χρώματα τῆς ἀνιλίνης ποικίλλουσιν ἀπὸ 12 δραχμῶν μέχρις 25, ἑπομένως κατὰ μέσον ὅρον ἡ ἀξία αὐτῶν εἶναι 18 δραχμῶν χρυσῶν, ἰσοδυναμουσῶν πρὸς 25 χαρτίνους, καὶ ἐὰν ἐφαρμόσωμεν τὸ ἔσχατον ὅριον τῶν 25 δραχμῶν, καὶ λάβωμεν τὸν φορολογικὸν φόρον τὸν μὴ κατονομαζόμενον ἐν τῷ δασμολογίῳ, πρέπει νὰ ἐλαττωθῇ ὁ φόρος οὗτος εἰς τέσσαρας δραχμάς. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὸν κ. Πρωθυπουργὸν, ἐὰν ἐμμένῃ ἐν τῇ γνώμῃ του, νὰ προβῇ εἰς ἐλάττωσιν ἀνάλογον διὰ τὸ ἔτος τοῦτο, καὶ θὰ ἦμαι λίαν εὐχαριστημένος, ἐὰν φρονῇ, ὅτι εἶναι ἐν τῷ δικαίῳ, νὰ ἐλαττώσῃ τὸ προσεχὲς ἔτος τὸν δασμὸν εἰς δύο δραχμάς.

§355Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (Πρωθυπουργός). Ὀλίγα εἶναι τὰ εἴδη, ἐφ’ ὧν ἐγένοντο προτάσεις μειώσεως τοῦ φόρου, οὐδὲν δὲ, ἐφ’ οὗ ἐγένετο πρότασις μειώσεως τοσοῦτον σπουδαίας, ὅσον ἐνταῦθα· ἀλλ’ ἐπεβάλλετο ἡ ἀνάγκη τῆς προτάσεως, καὶ δὲν εἶναι νέα ἡ ἰδέα τῆς μειώσεως τοῦ ὑπερβολικοῦ τούτου δασμοῦ καὶ τῆς διατηρήσεως αὐτοῦ ἐν μέτρῳ ἀναλόγῳ πρὸς τὸν χαρακτῆρα τοῦ εἴδους τούτου, ὅπερ ἐν Ἑλλάδι, ὡς καὶ ἀλλαχοῦ, παρουσιάζεται ὡς πρώτης ἀνάγκης. Ἐν Ἑλλάδι δὲ εἰδικώτερον εἶναι πρώτης ἀνάγκης εἰς βιομηχανίαν οἰκογενειακὴν, ὁποία ἡ παρ’ ἡμῖν, καὶ προσέτι εἰς βιομηχανίας ἀνεπτυγμένας ἐκ τῶν παρ’ ἡμῖν, τουτέστι τὴν βυρσοδεψίαν, τὴν ἐριουργίαν καὶ ἄλλας. Εὐθὺς σχεδὸν μετὰ τὴν ψήφισιν τοῦ δασμολογίου ἀνεγνωρίσαμεν, ὅτι ἐπεβάλομεν τέλος βαρὺ, ἐναντίον τῶν ἀρχῶν τοῦ δασμολογίου ἐκείνου, εἰς εἶδος πρώτης ἀνάγκης, καὶ προέβημεν μάλιστα παρὰ τῇ Γερμανικῇ Κυβερνήσει εἰς πρότασιν περὶ καταργήσεως τοῦ δασμοῦ τούτου ἐπ’ ἀνταλλάγμασιν, ἅτινα ἀπεξεδεχόμεθα παρ’ ἐκείνης· ἀλλ’ ἐδόθη ἡμῖν ἀπάντησις, ὅτι δὲν ἠδυνάμεθα νὰ ἐλπίσωμεν ἀνταλλάγματα, διότι οὐ μόνον ἐν Γερμανίᾳ παράγεται ἀνιλίνη, ἀλλὰ καὶ ἀλλαχοῦ, ἰδίως δὲ ἐν Ἑλβετίᾳ, ἐξ ἧς προέρχεται ἡ ὀλίγη ἀνιλίνη, ἡ εἰσαγομένη παρ’ ἡμῖν, εἰσάγεται ὅμως ἐκ Γερμανίας μέγα ποσὸν βιομηχανικῶν προϊόντων, ἅτινα δὲν εἶναι ἀνιλίνη κατεσκευασμένη, εἶναι ὅμως ἀνιλίνη ἐν τῷ προκαταρτικῷ τῆς συντελέσεως σταθμῷ, τουτέστιν ἐν τῷ τελικῷ σταθμῷ τῆς κατεργασίας τῶν πρώτων ὑλῶν, ἐξ ὧν αὕτη παράγεται. Ἐν ταύτῃ δὲ τῇ τελευταίᾳ μορφῇ εἰσαγομένη ἀτελῶς ὑπὸ καταστήματος ἐνταῦθα ὡς πρώτη ὕλη, μετασκευάζεται εἰς ἀνιλίνην δι’ ἀσημάντου ἐπιπροσθέτου κατεργασίας. Ἡ Γερμανία ἄρα εἶχε συμφέρον, ἀφοῦ ἐκεῖθεν ἐγίνετο ἡ προμήθεια τῶν πρώτων τούτων ὑλῶν, ἐκ τῆς κατεργασίας τῆς πίσσης τῶν γαιανθράκων παραγομένων, νὰ ὑποστηρίξῃ μᾶλλον τὴν βιομηχανίαν ταύτην, τὴν προκαταρκτικῶς κατεργαζομένην τὴν ἀνιλίνην, παρὰ τὴν βιομηχανίαν τὴν κατεργαζομένην αὐτὴν ἐν τῷ τελευταίῳ σταδίῳ. Μάλιστα, καθ’ ἃ ἐπληροφορήθημεν, προετίμα ἡ Γερμανία τὴν διατήρησιν παρ’ ἡμῖν ἐν τούτοις τοῦ δασμολογικοῦ καθεστῶτος, ἵνα μὴ, καταργομένου τοῦ τέλους ἐπὶ τῆς ἀνιλίνης, στερηθῇ ἡ Γερμανικὴ βιομηχανία τῆς ὠφελείας ἐκ τῆς εἰσαγωγῆς τῶν κατειργασμένων πρώτων ὑλῶν, τῆς ἀνιλίνης εἰσαγομένης ἐκ τῆς Ἑλβετίας. Κατὰ τὰς πληροφορίας τῆς ὑπηρεσίας ἐνταῦθα, τὸ ποσὸν τῆς ἀνιλίνης τὸ καταναλισκόμενον ἐν τῇ χώρᾳ εἶναι περίπου τεσσαράκοντα χιλιάδων ὀκάδων· ἐκ τούτων 3,500 εἰσάγονται ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, δασμολογούμεναι πρὸς 8 δραχμὰς, κατεργάζεται δὲ τὸ κατάστημα διὰ τῆς μετατροπῆς τῆς ὕλης, τῆς ἐν τῷ προτελευταίῳ σταδίῳ τῆς κατεργασίας εἰσαγομένης, περίπου 10,000 ὀκάδας, ὑπολείπονται ἄρα 26,450 ὀκάδες, αἵτινες, ὡς φαίνεται, εἰσάγονται διὰ τῆς λαθρεμπορίας. Αὕτη ἡ κατάστασις τῆς καταναλώσεως τῆς ἀνιλίνης ἐν τῇ χώρᾳ, κυρίως εἰς ὄφελος τῶν λαθρεμπόρων, δὲν ἠδύνατο ἢ νὰ ἑλκύσῃ τὴν προσοχὴν ἡμῶν ἀπὸ χρόνου μακροῦ, τουτέστιν εὐθὺς κατόπιν τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νέου δασμολογίου, ἐν οὗ τῇ συντάξει ἡ ὑπηρεσία παρεπλανήθη περὶ τὰ τῆς κατατάξεως τῆς ἀνιλίνης, διότι αὕτη εἶναι προϊὸν νεώτερον, οὗτινος ἡ χρῆσις ὀλίγον εἶχε τότε ἀναπτυχθῆ. Ὁ δασμὸς οὗτος τῶν 8 δραχμῶν, ὁ σήμερον κείμενος, στερεῖ τὸ Δημόσιον τῆς προσόδου, ἣν θ’ ἀπελάμβανεν, ἂν μὴ ἀπεκλείετο τῆς εἰσαγωγῆς ἡ ἀνιλίνη διὰ δασμοῦ οἱονεὶ ἀπαγορευτικοῦ, ἀφοῦ μόλις τὸ δεκατημόριον τοῦ καταναλισκομένου ἐν τῇ χώρᾳ ποσοῦ εἰσάγεται. Σπουδαίως ἐπιβαρύνει ὁ φόρος οὗτος τὴν ἐγχώριον βιομηχανίαν, πολλὴν ποιουμένην χρῆσιν τῆς ἀνιλίνης, προστατεύων μίαν μόνην μὴ ἀξίαν μεγάλης θυσίας, ἀφοῦ δὲν εἶναι βιομηχανία, κατεργαζομένη τὴν πρώτην ὕλην, ἤτοι τὴν πίσσαν τῶν γαιανθράκων ἐν τῇ ἀρχικῇ αὐτῆς καταστάσει, ἀλλὰ περιορίζεται εἰς μετασκευὴν κατειργασμένης ὕλης. Ἐπιβλαβέστερον δ’ ἔτι ἐπιδρᾷ ὁ φόρος περὶ τὰ τῆς λαθρεμπορίας, εἰς ἣν παραδίδει τὸ πλεῖστον τῆς καταναλώσεως τοῦ εἴδους. Ἔπρεπεν ἄρα νὰ γένηται σκέψις, ὅπως προσπορίζηται πρόσοδον τὸ Κράτος ἐκ τοῦ εἴδους τούτου δι’ ἐπιβολῆς δασμοῦ, μὴ ἔχοντος, ὅπως ὁ νῦν ἰσχύων, χαρακτῆρα σχεδὸν ἀπαγορευτικόν, ἀλλὰ βαρυτέρου μὲν τῶν ἀποκλειστικῶς πρὸς ταμιευτικοὺς σκοποὺς ἀποτινομένων φόρων, μὴ ὑπερβαίνοντος ὅμως τὸν ὅρον προστατευτικοῦ φόρου. Ὅθεν κατεφύγομεν εἰς τὰ γινόμενα ἀλλαχοῦ, ἵνα κρίνωμεν περὶ τοῦ κανονιστέου ὅρου τοῦ δασμοῦ τούτου, εὕρομεν δὲ, ὅτι πανταχοῦ, μετὰ μιᾶς ἢ δύο ἐξαιρέσεων, ἡ ἀνιλίνη δασμολογεῖται κατὰ τοὺς κανόνας τοὺς διέποντας τὰ τῶν χρησίμων εἰς τὴν βιομηχανίαν πρώτων ὑλῶν. Οὕτως ἐν Ἀγγλίᾳ, Γερμανίᾳ, Βελγίῳ, Πορτογαλίᾳ, Σουηδίᾳ καὶ Νορβηγίᾳ εἰσάγεται ἀτελής· ἐν ἄλλοις Κράτεσιν, ὅπου φορολογεῖται, ὁ ὅρος τοῦ δασμοῦ ὑστερεῖ κατὰ 10, 20 καὶ 30% τοῦ ὅρου, ὃν ἐν τῷ ὑπὸ συζήτησιν δασμολογίῳ ἐπιβάλλομεν. Ἐνῷ ἡμεῖς ἐν τῷ κειμένῳ δασμολογίῳ ἐπιβάλλομεν δασμὸν ἐπὶ τῆς ἀνιλίνης 8 δραχμῶν κατ’ ὀκᾶν, ἐν δὲ τῷ νῦν προτεινομένῳ 2 δραχμῶν, ἡ Ἱσπανία ἐπιβάλλει δασμὸν 5 λεπτῶν κατὰ χιλιόγραμμον, ἡ Ἑλβετία 7 λεπτῶν, ἡ Ἰταλία 15 λεπτῶν, ἡ Αὐστρία 25 λεπτῶν, ἡ Ρωμουνία 60 λεπτῶν, ἡ Γαλλία μιᾶς δραχμῆς, καὶ ἡ Ρωσσία ἑνὸς ῥουβλίου· ὥστε μόνον ἐν Ρωσσίᾳ καὶ Γαλλίᾳ ἀπαντᾷ προστατευτικὸς φόρος κατὰ τῆς ἀνιλίνης, ἀλλὰ καὶ ἐν Ρωσσίᾳ ἐπὶ ὅρῳ πολὺ κατωτέρῳ τοῦ ἰσχύοντος παρ’ ἡμῖν, ἐν Γαλλίᾳ δὲ ἐπὶ τῷ ⅛ τοῦ παρ’ ἡμῖν κειμένου. Πλὴν τῶν δύο τούτων χωρῶν, ὁ ἐπὶ τῆς ἀνιλίνης δασμὸς, ὡς βλέπετε, εἶναι ἀλλαχοῦ ἐλάχιστος, εἶναι φόρος στατιστικῆς μᾶλλον ἢ φόρος ἐπιβεβλημένος χάριν προσόδου. Ἀλλὰ δὲν ὠφείλομεν νὰ ἐξετάσωμεν τὸ ζήτημα ὑπὸ ταύτην μόνην τὴν ἄποψιν· θέλοντες νὰ συνδράμωμεν τὴν παρ’ ἡμῖν ταπητουργίαν, τὴν ἐριουργίαν, τὴν βυρσοδεψίαν, τὴν χαρτοποιΐαν, τὴν κατασκευὴν τῶν βαμβακερῶν ὑφασμάτων, καὶ ἰδίως τὴν βαφικὴν, ὠφείλομεν νὰ ἐξετάσωμεν τὰ τῆς τιμῆς τῆς ἀνιλίνης τῆς ἐν τῷ ἐξωτερικῷ κατασκευαζομένης· αἱ δὲ περὶ ταύτης πληροφορίαι τῆς ὑπηρεσίας δὲν συμφωνοῦσι πρὸς τὰ πρὸ μικροῦ ἀνακοινωθέντα εἰς τὴν Βουλήν, διότι ὡς ἀνώτατος ὅρος τῆς τιμῆς τῆς ἀνιλίνης σημειοῦται παρὰ τῇ ὑπηρεσίᾳ ὁ τῶν 13 δραχμῶν, ὁ δὲ τῶν 10 δραχμῶν, ὃν πρὸ μικροῦ ἤκουσα ἀναφερόμενον ὡς κατώτατον, εἶναι καὶ αὐτὸς ἀνώτερος τοῦ ἀμέσως ἑπομένου εἰς τὸν ἀνώτατον ὅρον. Ἔχω δὲ καὶ τιμολόγιον ἐνταῦθα ἐκ τῶν νεωτάτων, καθ’ ὃ τὰ χρώματα ἀνιλίνης τιμῶνται ὡς ἑξῆς: «Τὰ κυανᾶ, φράγκα 12,70, τὰ φαιὰ 8,80, τὰ κίτρινα 5,60, τὰ πράσινα 4,80, τὰ ἐρυθρᾶ 5,45, τὰ ἰώδη 8, τὰ πορφυρᾶ 5,60, τὰ μελανὰ 7,70· μέσος ὅρος τιμῆς τῶν συνήθως ἐν χρήσει χρωμάτων εἶναι δραχμαὶ 7 ἢ 6. Ἐπὶ τῆς τιμῆς ταύτης ὁ φόρος ὁ νῦν κείμενος εἶναι 120%. Ἐὰν ἠθέλομεν αὐστηρῶς νὰ ἐφαρμόσωμεν τὸν κανόνα τὸν διέποντα τὰ τοῦ δασμολογίου ἡμῶν, ἔπρεπε νὰ ἀναγράψωμεν ἀτέλειαν ὑπὲρ τῶν χρωμάτων τῆς ἀνιλίνης, καὶ τοῦτο ἀναμφηρίστως ἠθέλομεν πράξει, ἂν μὴ ὑπῆρχεν ἐγκατεστημένη ἐν τῇ χώρᾳ βιομηχανία μετατροπῆς εἰς χρώματα ἀνιλίνης τῆς κατειργασμένης πρώτης ὕλης· χάριν ταύτης, οὐ μόνον ἀτέλειαν δὲν προτείνομεν, ἀλλ’ οὐδ’ εἰς δασμὸν 5% ἢ 10% περιοριζόμεθα, ἀλλ’ ἀναγράφομεν δασμὸν 2 φράγκων χρυσῶν, ἤτοι 30%. Νομίζω, ὅτι προστασία 30% εἶναι πλέον ἢ ἐπαρκὴς ὑπὲρ οἱασδήποτε βιομηχανίας, ἀλλὰ μάλιστα ὑπὲρ βιομηχανίας παραλαμβανούσης ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ τὴν πρώτην ὕλην κατειργασμένην κατὰ τὸ πλεῖστον· προστασία μεγαλειτέρα, προστασία οἵα ἡ νῦν παρεχομένη, σπουδαίως παραβλάπτει τὴν βιομηχανικὴ ἀνάπτυξιν τῆς χώρας. Ὁ ἰσχυρισμὸς ὅτι τὰ ὑπὸ τῆς ἐγχωρίου βιομηχανίας παραγόμενα χρώματα ἀνιλίνης προτιμῶνται ὑπὸ τῶν μετερχομένων ἐν τῇ χώρᾳ βιομηχανικὰ ἐπαγγέλματα, παρ’ οἷς γίνεται χρῆσις τοιούτων χρωμάτων, εἶναι ὅλως ἀπαράδεκτος, οὐδὲ δύναται νὰ στηριχθῇ ἡ γνώμη, ὅτι τὰ παραγόμενα ἐν Ἑλλάδι χρώματα ἀνιλίνης εἶναι καλλιτέρας ποιότητος τῶν ξενικῶν· ἀδικοῦμεν δὲ ὁλόκληρον τὴν ἀναπτυσσομένην ἡμῶν βιομηχανίαν, ἐμποδίζοντες αὐτὴν νὰ μεταχειρίζηται καλλιτέρας ποιότητος χρώματα. Ἐῤῥήθη, ὅτι τὸ παρ’ ἡμῖν ἐργοστάσιον κατασκευῆς χρωμάτων ἀνιλίνης παρέχει καὶ συμβουλάς· ἀλλὰ συμβουλὰς παρέχουσι καὶ τὰ ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ καταστήματα, ἀσφαλεστέρας μάλιστα καὶ σπουδαιοτέρας καὶ συστηματικωτέρας. Τὰ ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ καταστήματα ἔχουσι παρ’ ἑαυτοῖς ὠργανωμένην ὑπηρεσίαν πληροφοριῶν καὶ ὁδηγιῶν, ἐλλείπουσι δὲ παρ’ ἡμῖν τὰ στοιχεῖα πρὸς ὀργάνωσιν τοιούτων ὑπηρεσιῶν. Καὶ μετὰ τὴν μείωσιν τοῦ τέλους ἐπὶ τῶν εἰσαγομένων χρωμάτων ἀνιλίνης ἀπὸ 8 δραχμῶν εἰς 2 δραχμὰς, ἔχω τὴν πεποίθησιν, ὅτι ἡ βιομηχανία τοῦ ἐν Πειραιεῖ καταστήματος παραγωγῆς χρωμάτων ἀνιλίνης θὰ ἐξακολουθῇ λειτουργοῦσα, ἐπὶ ἐλάσσονι μὲν κέρδει ἐκ τοῦ δασμοῦ, καίπερ διατηρηθέντος ἐπὶ ὅρῳ προστατευτικῷ, ἐπὶ μείζονι ὅμως κέρδει ἐκ τῆς ἐπιμελεστέρας καὶ οἰκονομικωτέρας ἐργασίας, καὶ ἐπὶ βελτιώσει τῆς ποιότητος τοῦ παραγομένου προϊόντος καὶ μειώσει τῆς τιμῆς αὐτοῦ. Τἀποτελέσματα ταῦτα ἀποῤῥέουσιν αὐτομάτως ἐκ τοῦ συναγωνισμοῦ, ὃν ἀπέκλειε τέως τὸ ἀπαγορευτικὸν τοῦ δασμοῦ. Ἡ βελτίωσις τῆς ποιότητος τῶν χρωμάτων τῆς ἀνιλίνης εἶναι ζήτημα ζωτικὸν εἰς τὴν βιομηχανίαν τῆς χώρας· διότι τὰ χρώματα τῆς ἀνιλίνης εἶναι μὲν πολὺ εὐθηνὰ ἐν τῇ ἀντιπαραβολῇ πρὸς τὰ ἐν χρήσει πρὸ τῆς ἀνακαλύψεως αὐτῆς, ἀλλὰ δὲν ἀναπληροῖ τὰ χρώματα ἐκεῖνα, ἂν μὴ ἦναι ἀρίστης ποιότητος, ἡ δὲ ζημία ἐκ τῆς χρήσεως χρωμάτων ἀνιλίνης κατωτέρας ποιότητος εἶναι ἀνυπολόγιστος. Τῆς ἐγχωρίου βιομηχανίας, ἥτις εἶναι κυρίως οἰκογενειακὴ, ἰδιαίτερον χαρακτηριστικὸν ἦτο τῶν χρωμάτων τὸ ζωηρὸν καὶ τὸ ἀνεξίτηλον, ἐνόσῳ δὲν εἶχε γενικευθῆ ἡ χρῆσις τῶν χρωμάτων τῆς προωδευομένης τέχνης. Ἀλλ’ ἀφοῦ ἤδη ποιεῖται χρῆσιν ἡ οἰκογενειακὴ ἡμῶν βιομηχανία τῶν εὐθηνοτέρων χρωμάτων, πρέπει ἡ νομοθεσία νὰ μὴ συντελῇ δι’ ἀπαγορευτικῶν διατάξεων καὶ ὑπερμέτρου προστασίας, ὅπως τὰ χρώματα ταῦτα μὴ προσφέρωνται ὑπὸ τοὺς ἀρίστους ὅρους, περὶ ὧν ἐγγυᾶται ὁ συναγωνισμός.

§356ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Ὀλίγας λέξεις μόνον θὰ εἴπω. Ἀνέφερεν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, ὅτι ἐν Ῥωσσίᾳ ὑπάρχει δασμὸς ἑνὸς ῥουβλίου· ἀνάγκη ν’ ἀναφέρω καὶ ἐγὼ, ὅτι ἐν Ἀμερικῇ ὁ ἐπὶ τῆς ἀνιλίνης δασμὸς εἶναι 2 δολλαρίων. Ἀλλὰ λαμβάνων ὑπ’ ὄψιν τὸν ἐν Γαλλίᾳ, ὁ ἐκεῖ δασμὸς ἀναλογεῖ πρὸς 2 δραχμὰς καὶ πλέον κατ’ ὀκᾶν· ἀλλὰ προσέτι ὁ κ. Πρόεδρος γνωρίζει πολὺ καλῶς, ὅτι ἡ βιομηχανία ἀναπτύσσεται διὰ τῆς καταναλώσεως, καὶ ἑπομένως σχετικῶς μὲ τὴν ἐν Ἑλλάδι κατανάλωσιν εἶναι πολὺ μικρὸς ὁ δασμὸς τῶν ὀκτὼ δραχμῶν. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν τὸν κ. Πρωθυπουργὸν νὰ μὴ ἐπιμείνῃ εἰς τὴν γνώμην του. Ἀληθῶς καὶ κατὰ τὸ 1880 εἰσήγαγε τροπολογίαν ὁμοίαν, ἀλλ’ εὐτυχῶς ὑπῆρχεν ἐνταῦθα εἰδικὸς ἀνὴρ, ὁ κ. Νέγρης, ὁ ὁποῖος κατώρθωσε διὰ τῆς εἰδικότητός του νὰ πείσῃ αὐτὸν νὰ μὴ ἐπιμείνῃ. Θὰ ἦναι, φρονῶ, ὁπωσδήποτε ἄτοπον διὰ τὸν τόπον μας νὰ καταστραφῶσι βιομηχανίαι ἐπιστημονικαὶ, διότι αὗται εἶναι ὁ πυρὴν ἄλλων βιομηχανιῶν. Θὰ τὸν παρακαλέσω περὶ τούτου ἰδιαιτέρως, διότι ἄλλως θὰ καταστραφῇ βιομηχανία, ἡ ὁποία βραδύτερον δὲν θὰ ἦναι καιρὸς ν’ ἀνασυστηθῇ. (Ἀναγινώσκονται εἶτα αἱ κλάσεις 99–148).

§357ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κλάσις 149 (ἀναγινώσκει): «Σίκερα (ῥοσόλια) παντοειδῆ...» Ἐν τῇ στήλῃ ταύτῃ ἡ μονὰς βάρους ἢ μέτρου, ἐφ’ ἧς ἐπιβάλλεται ὁ δασμὸς, διωρθώθη, κατὰ πρότασιν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, εἰς «100 μετρ. ὀκάδες». (Γίνεται δεκτὴ ἡ τροποποίησις αὕτη. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται αἱ κλάσεις 150–286).

§358ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατηγορία ΙΓʹ..... Κεφάλαιον Εʹ. «Ἐπιστημονικὰ ἐν γένει ἐργαλεῖα...» Ἐνταῦθα προσετέθησαν αἱ λέξεις «καὶ ἠλεκτροτεχνικά»· οὕτω δὲ ὁ τίτλος τοῦ κεφαλαίου ἐτροποποιήθη ὡς ἑξῆς: «Ἐπιστημονικὰ καὶ ἠλεκτροτεχνικὰ ἐν γένει ἐργαλεῖα». Ἡ δὲ ὑπὸ τὸ κεφάλαιον τοῦτο κλάσις 287 διῃρέθη εἰς δύο ἐδάφια, ἐξ ὧν τὸ πρῶτον περιλαμβάνει πάντα τὰ εἴδη, τὰ νῦν εἰς τὴν κλάσιν 287 ἀναγόμενα, τὸ δὲ δεύτερον ἔχει ὡς ἑξῆς (ἀναγινώσκει): «βʹ) Ἠλεκτρικὰ τηλέφωνα, μικρόφωνα, ἠλεκτρικοὶ κώδωνες, ἐπαφαὶ (touches) δι’ ἠλεκτρικοὺς κώδωνας καὶ ἠλεκτρικὸν φῶς, ἠλεκτρικοὶ δεῖκται (tableaux indicateurs) δι’ ἠλεκτρικοὺς κώδωνας καὶ τηλέφωνα, μηχαναὶ τηλεγράφων, οἷον πομποὶ (χειριστήρια), δέκται καὶ μέρη πάντων τῶν ἀνωτέρω. Ὀκᾶ, γενικὸς δασμὸς εἰς μεταλλικὸν δραχ. 6, γενικὸς δασμὸς εἰς τραπεζικὰ γραμμάτια δραχμὰς 7,94.» (Γίνονται δεκτοὶ αἱ τροποποιήσεις αὗται ἄνευ ἀντιῤῥήσεως. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται αἱ κλάσεις 288–320).

§359ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κλάσις 321. «Δʹ. Ἀλεξήλια καὶ ἀλεξίβροχα». (Ἀναγινώσκεται). Ἐν τῷ ἐδαφ. εʹ, «τὰ ἐστολισμένα διὰ τριχάπτων ἢ κεντημάτων δασμολογοῦνται κατ’ ἐκτίμησιν ἐπὶ τῆς ἀξίας των», ὁ δασμὸς εἰς μεταλλικὸν ηὐξήθη ἀπὸ 20% εἰς 25%· ἐπίσης ὁ δασμὸς εἰς τραπεζικὰ γραμμάτια ηὐξήθη ἀπὸ 20% εἰς 25%. (Γίνεται δεκτὴ καὶ ἡ τροποποίησις αὕτη ἄνευ ἀντιῤῥήσεως. Μεθ’ ὃ ἀναγινώσκονται αἱ λοιπαὶ κλάσεις τοῦ δασμολογίου).

§360ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ δασμολόγιον ὡς ἀνεγνώσθη, μετὰ τῶν τροποποιήσεων, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ἀκολούθως ἀναγινώσκονται καὶ ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§361ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις. Ὥρᾳ 9 καὶ 30′ μ. μ.