1882.02.18

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 18

τῆς 18 Φεβρουαρίου 1882.

Ὥρα 2½ μ. μ.

Ἀπαρτίας γενομένης, ἀναγινώσκονται καὶ ἐγκρίνονται τὰ πρακτικὰ τῆς προτεραίας. (Ὁρκίζονται οἱ βουλευταὶ κ. κ. Καζαβέτας, Κοσσονάκος, Βελισσάριος καὶ Ἀστεριάδης.)

§1ΡΟΥΦΟΣ. Ὅρα Παράρτημα.)

§2Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. (Πρωθυπουργός). Ἐπειδὴ νομίζω, ὅτι τὸ ψεῦδος δὲν πρέπει νὰ λαμβάνῃ ὑπόστασιν οὔτε ἐπὶ μίαν κἂν στιγμήν, διὰ τοῦτο ἀπαντῶ, μολονότι αὔριον ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης θέλει ὁμιλήσει ἐπὶ τῆς μομφῆς, ἣν ὁ κ. Ῥοῦφος ἀποδίδει αὐτῷ· λέγω αὔριον, διότι, ἀπουσιάζων χθές, δὲν ἤκουσε· τῷ εἶπον περὶ τούτου, καὶ περιμένει νὰ ἴδῃ τὸν λόγον δημοσιευμένον· θέλω λοιπὸν σᾶς δώσει ἐγὼ ὀλίγας πληροφορίας. Ὅπως παρ’ αὐτοῦ ἤκουσα, οὐδεμίαν μετάθεσιν ἐνήργησεν εἰς τὸ δικαστήριον Πατρῶν, ἀφ’ ἧς διωρίσθη. Ἔμεινε τοῦτο ὅπως τὸ παρῄτησαν οἱ προκάτοχοί του, ἐκτὸς μιᾶς καὶ μόνης, τῆς ἀναφερομένης, ἥτις ἐγένετο ἐπὶ ζητήματος τιμῆς καὶ πρὸς τὸ συμφέρον τοῦ ἰδίου δικαστοῦ, εἰς ὃν ἐζήτησε προσωπικῶς τὴν περίστασιν ταύτην ὁ κ. ὑπουργὸς, καὶ ὁ δικαστὴς ὡμολόγησε τὴν ἀλήθειαν καὶ ἀκρίβειαν τοῦ γεγονότος. Μετετέθη λοιπὸν ὁ δικαστὴς διὰ ζήτημα τιμῆς, ἀφορῶν αὐτὸν τὸν ἴδιον καὶ τὸ ἴδιον συμφέρον. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰ περὶ ζωοκλεπτῶν, ὑπὲρ ὧν ἐγένετο ἡ μετάθεσις, μοὶ εἶπεν ὁ συνάδελφός μου, ὅτι αὐτὸς οὐδένα φίλον εἶχεν εἰς τὰς Πάτρας, οὔτε αὐτὸν τὸν δήμαρχον κ. Γιαννόπουλον, τὸν παρέλαβε δὲ καὶ τὸν διετήρει ὡς φίλον τῶν κ. κ. Ῥούφων. Ἑπομένως ἂν τῷ ὄντι τοιούτους ἔχωσι φίλους οἱ κ. Ῥούφοι, τίς πταίει; αὐτοί. Ἀλλ’ ἐγὼ, κύριοι, ὅστις γνωρίζω τὸν χαρακτῆρα τοῦ κ. Κανακάρη καὶ τοῦ κ. Γεωργίου ἐπίσης, εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁ ἄνθρωπος, περὶ οὗ πρόκειται, καὶ ὅστις ἐξακολουθεῖ νὰ ἦναι ἴσως φίλος των ἔτι, εἶναι ἄνθρωπος ἄξιος τῆς φιλίας καὶ τῆς ἀγάπης τοῦ δημάρχου Πατρῶν, ὅστις δὲν συνηθίζει νὰ συνδέηται μὲ κακοὺς καὶ ἀτίμους ἀνθρώπους· γνωρίζω τὸν ἔντιμον Θάνον· ὁ ἄνθρωπος λοιπὸν ἀναποφεύκτως πρέπει νὰ ἦναι τιμιώτατος. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης αὔριον θὰ σᾶς δώσῃ περισσοτέρας ἐξηγήσεις. Ἐγὼ σᾶς δίδω ταύτας ἐκ τοῦ προχείρου, διότι τὸ ψεῦδος πρέπει νὰ αἴρεται ἀμέσως, καὶ ἡ ἀλήθεια ν’ ἀνακαλύπτηται.

§3ΡΟΥΦΟΣ. Δύναμαι νὰ βεβαιώσω τὴν Βουλὴν, ὅτι ἡ πληροφορία, τὴν ὁποίαν ἔδωκε πρὸς τὸν κ. πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ὁ συνάδελφός του ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, εἶναι ψευδὴς, καὶ ὅτι ὁ δήμαρχος, περὶ τοῦ ὁποίου πρόκειται, δὲν εἶναι φίλος τοῦ Ῥούφου, οὔτε τοῦ Κανακάρη. Αὐτὸς μετὰ τὴν ἐκλογὴν τοῦ 1879, ὅπου τὸν ἠπάτησε, παρασυρθεὶς ἀπὸ ἐκεῖνον, ὑπὸ τοῦ ὁποίου σήμερον συνιστᾶται, δὲν ἐτόλμησε νὰ ἀνέλθῃ τὴν κλίμακα οὔτε τοῦ ἑνὸς ἀδελφοῦ, οὔτε τοῦ ἄλλου. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸν δικαστὴν, τοιαύτη εἶναι ἡ ὑπόληψις αὐτοῦ, ὥστε ὅλη ἡ πόλις τῶν Πατρῶν τὸν ἐτίμα, διότι οὐδέποτε ἔδωκε τὸ ἐλάχιστον παράπονον. Ὁ κ. Κωνσταντόπουλος, ἀνώτερος δικαστικὸς [ὑπάλληλος ἐν Πάτραις, εἶναι ἐδῶ, καὶ δύναται νὰ μαρτυρήσῃ περὶ τοῦ κ. Λυμπεράκη, ὅτι ὅλος ὁ ἐμπορικὸς κόσμος καὶ ὁ δικηγορικὸς σύλλογος ἐζήτησαν νὰ παραμείνῃ ἐν Πάτραις, διότι καὶ ἐργατικὸς ἦτο καὶ δίκαιος καὶ ἀμερόληπτος, τὰ δὲ λεχθέντα περὶ τῆς διαγωγῆς αὐτοῦ ψευδῶς παρεστάθησαν.

§4ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δὲν ἔχω σκοπὸν νὰ ὁμιλήσω ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς· ἔχω καθῆκον ὅμως νὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις, διότι ὁ κ. πρωθυπουργὸς ὡμίλησε περὶ δικαστοῦ τινος, ὅτι μετετέθη ἕνεκα λόγων τιμῆς. Ἡ κατηγορία, κύριοι, εἶναι πολὺ βαρεῖα.

§5ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Συγχωρήσατέ μοι νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι δὲν ἀφορᾷ τὰ καθήκοντά του ὡς δικαστοῦ.

§6ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἀδιάφορον· πρόκειται περὶ τιμῆς. Ὁ δικαστὴς, κύριοι, ἐκεῖνος, καθ’ ὅλον τὸ διάστημα αὐτοῦ ἄφησε τὰς καλλιτέρας ἐντυπώσεις, καὶ δύναμαι νὰ εἴπω, ὅτι μεταξὺ τῶν δικαστικῶν ἀνδρῶν ὁ κ. Λυμπεράκης εἰς τὴν σημερινὴν ἐποχὴν, καθ’ ἣν ἐποχὴν ὁ κ. Ῥικάκης διευθύνει τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης, δύναται νὰ θεωρηθῇ ὡς ἀδάμας. Ἀλλ’ εἶναι ἀληθὲς, κύριε Πρωθυπουργὲ, ὅτι μετετέθη ἐπὶ τοῦ κ. Ῥικάκη μόνον ὁ Λυμπεράκης; Ὄχι· ἐγὼ γνωρίζω, ὅταν συνεταξείδευα μετὰ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης εἰς τὴν Πατρίδα του καὶ παρέμεινα ὀλίγον εἰς τὴν πρωτεύουσαν τοῦ Νομοῦ, ὅτι τότε μετετέθη καὶ ἕτερος δικαστὴς ἀπὸ τὰς Πάτρας, ὁ Γεώργιος Ἰωαννίδης. Ὥστε δὲν εἶναι μία ἡ μετάθεσις, οὔτε εἶναι ἀληθῆ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης περὶ τῆς διαγωγῆς τοῦ Λυμπεράκη.

§7ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπειδὴ ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Πατρῶν ἐπεκαλέσθη τὴν μαρτυρίαν μου περὶ τοῦ δικαστοῦ κ. Λυμπεράκη, δύναμαι ἐν συνειδήσει νὰ διαβεβαιώσω τὴν Βουλὴν, ὅτι ἐφ’ ὅσον χρόνον διετέλουν ἐν τῇ Εἰσαγγελίᾳ τῶν ἐν Πάτραις Ἐφετῶν ἐγνώρισα τὸν κ. Λυμπεράκην ὡς ἕνα τῶν ἱκανωτέρων καὶ ἐντιμοτέρων δικαστῶν, τοὺς ὁποίους ἔχομεν. Ποῖοι λόγοι ἐπροκάλεσαν τὴν μετάθεσίν του, ἀγνοῶ, διότι εἶχον ἀναχωρήσει ἐκ Πατρῶν· ἐπληροφορήθην ὅμως, ὅτι ἡ μετάθεσίς του προεκάλεσε φοβερὰς κατὰ τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης δυσαρεσκείας καὶ ἐκ μέρους τῶν ἐμπόρων καὶ ἐκ μέρους τοῦ κοινοῦ· ἐλέγετο μάλιστα, ὅτι εἷς τῶν λόγων τῆς ἀποτυχίας τοῦ κ. ὑπουργοῦ ἐν Πάτραις ὑπῆρξεν ἡ μετάθεσις τοῦ κ. Λυμπεράκη. (Καταλαμβάνει τὴν ἕδραν τοῦ Προέδρου ὁ κ. Στεφανίδης.)

§8ΖΩΤΟΣ. Κύριοι βουλευταὶ, ἐὰν σπουδαῖον μέλος τῆς ἀντιπολιτεύσεως, παλαιὰ ἔχον δικαιώματα εἰς αὐτὴν, ἐφαίνετο πρωτοστάτης καὶ ἀντιπρόσωπος τῆς ἀντιπολιτεύσεως ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς Βάλτου, ἠδυνάμην ν’ ἀντικρούσω αὐτὸ, μὲ τὸν ἐνδόμυχον σεβασμὸν, ὅτι ἔχει πεποιθήσεις· ἀλλ’ ἐπειδὴ φαίνεται πρωτοστατῶν ὁ κ. Ῥοῦφος, ὁ ὁποῖος χθὲς ἀκόμη ἐλιθοβόλει τὸν κ. Τρικούπην εἰς τὰς Πάτρας, ὁ ὁποῖος ἴσως ἦτο ἄξιος ἀποδοκιμασίας, οὐχὶ ὅμως λιθοβολισμοῦ, δὲν δύναμαι νὰ εἴπω, ὅτι ἔχει πεποιθήσεις εἰς τοὺς λόγους του. Σήμερον ὠσφράνθη ὀσμὴν ὑπουργικῶν λαφύρων, καὶ θέλει νὰ λάβῃ δικαιώματα εἰς τὸ κόμμα διὰ τῆς ἀγορεύσεώς του. Εἰς τὰς ἐξελέγξεις τῶν ἐκλογῶν, ὅστις θέλει νὰ δικάσῃ ὀρθῶς καὶ δικαίως, δὲν στρεψοδικεῖ, ἀλλ’ εὑρίσκει τὴν ἀλήθειαν· ὁ κ. Ῥοῦφος ὅμως δὲν ἐφρόντισε νὰ εὕρῃ τὴν ἀλήθειαν, ἀλλὰ μέσα, ὅπως ἀποδείξῃ τὸ δίκαιον ἄδικον, καὶ τὸ ἄδικον δίκαιον. Ἔρχομαι εἰς τὰς λεπτομερείας· α) ὡς πρὸς τὴν μετάθεσιν τοῦ 2ου τάγματος τῶν εὐζώνων· ποῖον ἔγκλημα εὑρίσκει ὁ κ. Ῥοῦφος εἰς αὐτὴν τὴν πρᾶξιν, ἂν μετετέθη τὸ τάγμα ἀπὸ τὰ Τζουμέρκα εἰς τὸν Κραβασσαρᾶ; Οὐδέν. Ὁ κ. Στράτος, αὐτὸς ὁ ἔντιμος ἀξιωματικὸς, δὲν δύναται ν’ ἀρνηθῇ, ὅτι εἶχεν ἐπιστολὰς 120 στρατιωτῶν, δὲν ἤθελε δὲ λείψει νὰ ὑπάγῃ νὰ παρακαλέσῃ τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ μεταθέσῃ τὸ τάγμα ἀπὸ Τζουμέρκων εἰς Κραβασσαρᾶ, ἂν δὲν συνέβαινεν εἰς αὐτὸν δυστύχημα, ἡ ἀπώλεια τοῦ υἱοῦ του. Πῶς λοιπὸν προσάπτετε μομφὴν, ὅτι τὸ ἔκαμε πρὸς ἐπηρεασμὸν ὅ,τι ὁ ὑπουργὸς ἔπραξεν ἐν τῇ ἐξουσίᾳ του; Τὸ τάγμα μετετέθη εἰς τὰς 23 Σεπτεμβρίου, οὐδεὶς δὲ λόγος ὑπῆρχε τότε περὶ διαλύσεως· οἱ ἐνιστάμενοι λέγουν, ὅτι τὴν μετάθεσιν ἔκαμε διὰ τὴν παραπληρωματικὴν ἐκλογὴν Βάλτου, ἐπὶ τῷ προβιβασμῷ τοῦ κ. Ἴσκου, καὶ διότι ἤθελε νὰ ἐκτεθῇ εἰς τὸν ἀγῶνα αὐτός. Ἄλλη ἀπόδειξις, ὅτι εἶναι ψεῦδος, διότι ὁ κ. Ἴσκος δὲν ἀπεδύθη εἰς τὸν ἐκλογικὸν ἀγῶνα ἐκεῖνον.—Ἀποδίδεται ἔγκλημα εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, διότι δὲν ἤθελε νὰ βασανίσῃ τοὺς πατριώτας του εἰς τὰ Τζουμέρκα, ἐνῷ τὸ τάγμα ἐκεῖνο ἦτον ἀπ’ ἀρχῆς τῆς καταλήψεως ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ· ἄλλα τάγματα οὐδόλως ἔλαβον μέρος εἰς τὴν κατάληψιν καὶ δὲν ὑπέστησαν κακουχίας. Καὶ αὐτὸς ὁ κύριος Ῥοῦφος ἂν ἦτο ὑπουργὸς, τί θὰ ἔπραττε; Ἔγκλημα παρεστάθη διατὶ τὸ τάγμα περιεῖχεν ἐντοπίους ἀξιωματικοὺς καὶ ὑπαξιωματικούς· ἀλλ’ οὗτοι ὑπῆρχον εἰς αὐτὸ πρὸ ἐτῶν, παρῆλθον τόσοι ὑπουργοὶ καὶ δὲν τοὺς μετέθεσαν· εἶναι ἔγκλημα διότι ὁ κ. Βαλτινὸς τοὺς ἄφησε; Μᾶς λέγετε, ὅτι συνεστήθησαν πολλοὶ σταθμοὶ λόγῳ ἐπηρεασμοῦ. Οἱ σταθμοὶ εἶναι ἓξ μόνον· τέσσαρες προσετέθησαν μόνον, ἐξ ὧν οἱ τρεῖς ὑπὸ τοῦ Ἀρχηγείου, ἕνα δὲ μόνον προσέθηκε τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν κατ’ εὐθεῖαν· προσετέθησαν δὲ οἱ τρεῖς λόγῳ δημοσίας ἀσφαλείας καὶ οὐχὶ, ὡς λέγει ὁ κ. Ῥοῦφος, πρὸς ἐπηρεασμόν. Καὶ πῶς ἦτο δυνατὸν τρεῖς σταθμοὶ νὰ ἐπηρεάσωσιν ἑξακοσίους ψηφοφόρους, ἐνῷ αὐτοὶ εἶχον μόνον 27 ἄνδρας; οἱ τρεῖς δὲ αὐτοὶ σταθμοὶ εἶναι κατὰ σειράν, ἀπέχοντες δύω ἢ τρεῖς ὥρας ὁ εἷς ἀπὸ τὸν ἄλλον· καὶ ποίους ψηφοφόρους νὰ ἐπηρεάσωσι; Τοὺς κατοίκους τοῦ Βάλτου, οἱ ὁποῖοι πέραν τῶν τεσσαράκοντα ἐτῶν εἶναι παλαιοὶ στρατιῶται, ἐκ παίδων δὲ γυμνάζονται εἰς τὰ ὅπλα! Ὑπῆρχεν ἐν τῷ τόπῳ φυγοδικία τρομερά· ἔπρεπε λοιπὸν ἡ Κυβέρνησις αὐτὰ τὰ μέρη νὰ τὰ ἀφήσῃ εἰς τὴν διάθεσιν τῶν φυγοδίκων; καὶ δὲν ἠθέλατε τότε κατηγορήσει τὴν Κυβέρνησιν; Ἀλλ’ εὑρέθη ὁ σταθμὸς τῆς Κεγρινιᾶς· ἐκεῖ εὗρον τὸ ἔγκλημα τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν· διότι, λέγουν, συνεστήθη, ὅπως ἐπηρεάσῃ, ἐνῷ συνεστήθη λόγῳ δημοσίας ἀσφαλείας καὶ διότι κατήγετο ἐκεῖθεν ὁ λῃστὴς Μασούρας, ὅστις συνελήφθη καὶ εὑρίσκεται εἰς τὰς φυλακὰς Μεσολογγίου. Ἀλλ’ ἦλθε, λέγουν, μετὰ τὰς ἐκλογάς. Καὶ ποῦ τὸ ἠξεύρατε, ὅτι ἦλθεν ἀπὸ τὸ ἐξωτερικὸν εἰς τὸν Βάλτον μετὰ τὰς ἐκλογάς; Ἔγκλημα εὑρίσκουν, ὅτι εἰς τὴν συμπλοκὴν τῶν κατοίκων ἔλαβον μέρος οἱ στρατιῶται καὶ παρεμπόδισαν τὴν συμπλοκήν. Καὶ νομίζετε, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ λάβουν μέρος, ἀλλ’ ἔπρεπε ν’ ἀφήσουν τοὺς ἀνθρώπους ν’ ἀλληλομαχῶσι; Καὶ εἰς ποῖον μέρος τοῦ κόσμου οἱ στρατιωτικοὶ δὲν παρεμβαίνουν διὰ νὰ κατευνάσουν τὰ πάθη; Πάντες ἠθέλαμεν ἀποδώσει ἄδικον εἰς στρατιώτας, οἵτινες δὲν παρεμποδίζουν τοιαύτας ἔριδας, ὅταν τύχωσι παρόντες, καὶ ἀπὸ τὸν σταθμὸν ἐκεῖνον ἂν δὲν ἦναι. Ὁ κ. Ῥοῦφος μᾶς ὡμίλησε καὶ περὶ ἀποκλεισμοῦ· ἀλλὰ περὶ τούτου δὲν κάμνω λόγον· ἀρκεῖ ἡ σιωπὴ τοῦ Ἀνδρέου Στράτου, ὅστις προφορικῶς ἀνέπτυξε τὰς ἐνστάσεις καὶ οὐδὲν τοιοῦτον ἀνέφερεν· ἀφοῦ δὲ δὲν ὑπάρχῃ βία καὶ ἀποκλεισμός, δὲν βλέπω ποῖος ὁ λόγος τῆς ἀκυρότητος μιᾶς ἐκλογῆς, ἀφοῦ οὐδεὶς κατηγγέλθη εἰς τὴν δικαστικὴν ἀρχήν. Εἰς λεπτομερείας δὲν εἰσέρχομαι, οὔτε τὰ μέσα εἶχον νὰ εὕρω τὰς λεπτομερείας· ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν θ’ ἀναιρέσῃ τὰ πάντα. Μᾶς ἀνέφερον καὶ περὶ προβιβασμῶν· αὐτοὶ δὲν ἐγένοντο παρανόμως· ῥητῶς ὁ νόμος περὶ καταδιώξεως τῆς λῃστείας ἐπιβάλλει εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν νὰ προβιβάσῃ τοὺς ἀξιωματικούς, οἵτινες ἔλαβον μέρος εἰς συμπλοκὰς κατὰ λῃστῶν καὶ ἐπέφερον εὐάρεστα ἀποτελέσματα· ὥστε ὁ κ. ὑπουργός, πειθόμενος τοῖς νόμοις, ἐπροβίβασε τοὺς εὐάρεστα ἀποτελέσματα ἐπενεγκόντας. Μᾶς εἶπον, ὅτι ὁ κύριος Ἴσκος περιώδευσε καὶ μετέβη πρὸ τῆς χορηγήσεως τῆς ἀδείας του εἰς Κραβασσαρᾶν. Ὁ κύριος Ἴσκος, ἄνθρωπος τοῦ τόπου, ἦτο ὁ ἁρμοδιώτερος παντὸς ἄλλου καὶ καταλληλότερος ὅπως συνεννοηθῇ μετὰ τοῦ κ. διοικητοῦ ἐν Κραβασσαρᾷ πρὸς κατεύνασιν τῆς λῃστείας καὶ τῶν φυγοδίκων· δὲν ἐννοῶ ποῖον εἶναι τὸ ἀποτέλεσμα, ἂν μετέβη πρὸ πέντε ἡμερῶν εἰς τὸν Κραβασσαρᾶν· ποίαν ἐπιῤῥοὴν ἠδύνατο νὰ ἐξασκήσῃ εἰς πέντε ἡμέρας; Ὁ κ. Ἴσκος, εἶναι γνωστόν, ὅτι ἐκεῖ μετέβη λόγῳ ὑπηρεσίας καὶ ὅτι ἐκεῖ τὸν εὗρεν ἡ ἄδεια, καὶ εἰργάσθη εἰς τὰ ἐκλογικά. Διὰ τὰ ἐκλογικὰ, κύριοι, ἐργαζόμεθα, τρέχομεν πάντες· αὐτὸ δὲν εἶναι ἔγκλημα ποσῶς. Ἕτερον ἔγκλημα μᾶς ἀναφέρουν, ὅτι, ἐνῷ ὁ κ. Σκυλοδῆμος ἔλαβεν ἄδειαν κανονικὴν διὰ νὰ ἐκλεχθῇ βουλευτὴς, παρέμεινεν εἰς τὴν ἐπαρχίαν, χωρὶς νὰ ἐκθέσῃ κάλπην. Ὁ κύριος Σκυλοδῆμος ὅταν ἔλαβε τὴν ἄδειαν δὲν ἠδυνήθη νὰ εἰσχωρήσῃ εἰς συνδυασμόν, ἑπομένως δὲν ἐπλήρωσε τὰ ἐκλογικὰ ἔξοδα· ῥητὴ δὲ ἐγκύκλιος, ὑπ’ ἀριθ. 47, τοῦ ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν λέγει, ὅτι οἱ στρατιωτικοὶ οἱ λαβόντες κανονικὴν ἄδειαν καὶ μὴ ἐκτιθέμενοι ὀφείλουν νὰ παραμείνωσιν εἰς τὴν ἐπαρχίαν· ὥστε βλέπετε, ὅτι καὶ ἐνταῦθα δὲν ὑπάρχει παραβίασις. Μᾶς ἀναφέρουν ἄλλο· ὅτι ἀποσπασματάρχης τις Βραζὸς ἔλαβε ψηφοφόρους καὶ ὅτι συνώδευσεν αὐτοὺς εἰς Κραβασσαρᾶ, μετὰ ταῦτα δὲ μετέβη καὶ ἐψηφοφόρησεν εἰς Πατιόπουλον, ἕνδεκα ὥρας ἀπέχον τοῦ Κραβασσαρᾶ, ἐνῷ ὁ αὐτὸς ἀναφέρεται, ὅτι ἦτο ἐπὶ κεφαλῆς τοῦ σταθμοῦ Ἀμπελάκη. Ἀναλογισθῆτε τὸ τρομερὸν τοῦ ψεύδους, ὑπολογίζοντες τὸ ἀδύνατον, ὁ ἴδιος Βράζος νὰ ἦναι δυνατὸν νὰ εὑρεθῇ τὴν αὐτὴν ἡμέραν καὶ εἰς τὰ τρία σημεῖα.

§9ΙΣΚΟΣ. Εἴπατε εἰς τὸν κ. Ῥοῦφον νὰ μᾶς ἀνεύρῃ τὰ ὀνόματα τῶν Κομπογιανναίων καὶ Γεροκαμαίων, τοὺς ὁποίους ἐπῆγεν ὁ λοχίας νὰ ψηφοφορήσουν, εἰς τὸν κατάλογον.

§10ΖΩΤΟΣ. Καὶ τοῦτο εἶναι μία ἀπόδειξις, ἀλλὰ καὶ τὸ ἄλλο, πῶς εἶναι δυνατὸν αὐτὸς νὰ ἦναι εἰς Καρβασσαρᾶ καὶ νὰ εὑρίσκεται ταὐτοχρόνως εἰς τὸν σταθμὸν Ἀμπελάκη; Ἐσεῖς λέγετε ῥητῶς, ὅτι αὐτοὶ παρεβιάσθησαν καὶ ὅτι τοὺς ὡδήγησαν νὰ ψηφοφορήσωσιν· ὅτι ὁ Βράζος μετέβη εἰς τὴν ἐπαρχίαν Βονίτσης καὶ παρεβίασεν αὐτοὺς νὰ ὑπάγουν εἰς Βάλτον νὰ ψηφοφορήσωσιν· ὅτι εἰς τὸν δῆμον Ἀστακοῦ παρεβίασαν τοὺς ψηφοφόρους νὰ ὑπάγουν εἰς Βάλτον νὰ ψηφοφορήσωσι, καὶ ὅτι τοὺς ἀπέστειλαν, καὶ ἔμειναν οἱ στρατιῶται καὶ ἐφύλαττον τὰ ποίμνια ἕως ὅτου ψηφοφορήσωσι καὶ ἐπανέλθωσι. Τὸ Προεδρεῖον ὅμως τῆς Βουλῆς ἐζήτησε πληροφορίας καὶ ἔλαβε τὰς ἑξῆς· ὅτι οἱ ψηφοφόροι προσεκλήθησαν δυνάμει ἐπιστολῆς τοῦ κ. Ἴσκου, ὄχι ἀποσταλείσης διὰ στρατιωτῶν, ἀλλὰ δι’ ἑνὸς πεζοῦ, καὶ ὅτι δὲν εἶναι γνωστὸν ἐὰν ἐφύλαττον στρατιῶται τὰ ποίμνια. Ἀλλ’ ἦτο δυνατὸν νὰ μείνῃ ἄγνωστον τοῦτο; Πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ μείνῃ ἄγνωστον τοῦτο εἰς τὸ χωρίον; Πράγματα τόσον σπουδαῖα εἶναι δυνατὸν νὰ μείνουν ἄγνωστα; Καὶ αὐτὸ ψεῦδος τρομερόν. Ὅτι κατεκρατήθησαν ἐπίστρατοι καὶ δὲν ἀπελύθησαν μετὰ τὸ χρονικὸν διάστημα, τὸ ὁποῖον ἀπῄτει ὁ νόμος, ἀλλ’ ἐκρατήθησαν εἰς τὰς τάξεις, διὰ νὰ ὑποχρεωθῶσι νὰ δώσωσι ψῆφον εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν. Ἐρωτῶ τὴν συνείδησιν ἑνὸς ἑκάστου ἐξ ὑμῶν, ἐὰν ἦτο δυνατὸν νὰ δώσωσι ψῆφον λευκὴν εἰς τὸν κατακρατοῦντα αὐτοὺς, ἢ οὐχὶ, οἱ κάτοικοι μάλιστα τοῦ Βάλτου, οἵτινες θεωροῦνται κάπως ἀρειμάνιοι. Ἀλλ’ εἰς οἱανδήποτε ἐπαρχίαν ἐὰν συνέβαινε τοῦτο, δὲν ἠδύναντο νὰ δώσωσι ψῆφον εἰς τὸν κατακρατοῦντα αὐτούς. Καὶ ποῖος ἠδύνατο νὰ τοὺς κατακρατήσῃ παρανόμως; Οἱ ἐνιστάμενοι ἔδωσαν καὶ μίαν σημείωσιν 207 ψηφοφόρων, ὅτι δῆθεν αὐτοὶ ἐψηφοφόρησαν εἰς διαφόρους δήμους τῆς ἐπαρχίας Βάλτου. Ὁ κ. Ῥοῦφος, ἂν καὶ ἐκοπίασε πολὺ, εὗρε μόνον 128· ἀλλὰ, λέγει, ἠδύνατο νὰ εὕρῃ καὶ ἄλλους, πλὴν δὲν ἔλαβε τὸν κόπον αὐτόν. Ποῖος; Ὁ κ. Ῥοῦφος, ὅστις διὰ τὴν ἐκλογὴν Βάλτου ἠδύνατο νὰ ἀφιερώσῃ τοὐλάχιστον 58 ὥρας. Ἀλλὰ ὄχι 128, ἀλλὰ καὶ 160, οἵτινες φαίνονται στρατιῶται εἰς τὸ τάγμα κατὰ τὴν 20ὴν Δεκεμβρίου, ἐὰν ἦσαν, ποῖος ἠδύνατο νὰ μᾶς πείσῃ, ὅτι αὐτοὶ ἐψηφοφόρησαν ὑπὲρ τοῦ Βαλτινοῦ καὶ Ἴσκου; Διότι ἦσαν στρατιῶται; Ἐδῶ δωροδοκοῦμεν, τρέφομεν, περιποιούμεθα τοὺς ψηφοφόρους, καὶ ὅταν ἐν τούτοις ὑπάγουν εἰς τὴν κάλπην, μᾶς μαυρίζουν. Ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν αὐτοὶ νὰ ἔῤῥιψαν λευκὴν ψῆφον, ἓν ἄλλο, κύριοι, μᾶς κάμνει νὰ ἀμφιβάλλωμεν, τὸ ὅτι ὁ κ. Στράτος εἶχε λάβει ἐπιστολὴν παρ’ αὐτῶν, διὰ τῆς ὁποίας τὸν παρεκάλουν νὰ μεταβῇ εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν καὶ ἀπαιτήσῃ τὴν μετάθεσιν τοῦ τάγματος· ὥστε δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πιστεύσῃ τις, ὅτι ὁ κ. Στράτος δὲν ἔλαβε τὸ τρίτον τῶν 120 γραψάντων εἰς αὐτὸν καὶ ἑπομένως φίλων του. Περὶ Τσαούση ἤθελε νὰ ὑποδείξῃ ὁ κ. Ῥοῦφος, ὅτι ἐπηρέασε καὶ συγγενεῖς τοῦ κ. Βαλτινοῦ αὐτοῦ, καὶ ὅτι ἐτιμωρήθη διὰ τοῦτο ἀπὸ τὸ τάγμα, ἐπειδὴ ἔῤῥιπτεν ὅπλα. Καὶ τὶς δύναται νὰ μᾶς βεβαιώσῃ, ὅτι ὁ κ. Τσαούσης, διασκεδάζων μετὰ τῶν φίλων του, ἠθέλησε νὰ ἐπηρεάσῃ τοὺς ψηφοφόρους; ἢ δὲν ἐπιτρέπεται τάχα εἰς τὸν κ. Τσαούσην νὰ διασκεδάζῃ; Μάλιστα ὁ κ. διοικητὴς τοῦ τάγματος, ὡς λέγεται, ἦτο φατριαστὴς καὶ ἀφοσιωμένος· πῶς ἦτο δυνατὸν λοιπὸν νὰ τὸν τιμωρήσῃ, ἐὰν ἐσυμποσίαζε μετὰ ψηφοφόρων, ὡς διατείνονται; Ὅτι ὁ κ. Μοσχοβίτης μετέβη εἰς Κραβασσαρᾶ λόγῳ ψηφοφορίας. Ὁ κ. Μοσχοβίτης μετέβη εἰς Κραβασσαρᾶ λόγῳ δημοσίου ἀσφαλείας, ὡς σᾶς εἶπεν ὁ κ. ὑπουργός. Τοῦτο δὲ ἀποδεικνύεται, διότι οἱ ἀδελφοὶ τοῦ Μοσχοβίτου εἶναι φίλοι τοῦ Στράτου. Ἐὰν λοιπὸν τοὺς ἀδελφοὺς αὐτοῦ δὲν ἠδυνήθη νὰ ἐπηρεάσῃ καὶ νὰ τοὺς καταστήσῃ φίλους τοῦ κ. Βαλτινοῦ καὶ Ἴσκου, πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπηρεάσῃ τοὺς ξένους; Ἐγὼ πιστεύω, ὅτι πᾶς ἐξ ἡμῶν θὰ ἄγῃ καὶ θὰ φέρῃ κατὰ πρῶτον λόγον τοὺς συγγενεῖς του καὶ κατόπιν τοὺς ξένους. Τοῦτο ἀποδεικνύει, ὅτι ὁ κ. Μοσχοβίτης μετέβη ἐκεῖ λόγῳ τῆς δημοσίου ἀσφαλείας καὶ ὄχι χάριν ψηφοθηρίας. Περὶ ἐπιστατῶν τῆς ὁδοῦ εἰς Κραβασσαρᾶ λέγουν, ὅτι οὗτοι, περὶ τοὺς 29 ἢ 30, διωρίσθησαν παρὰ τοῦ Βαλτινοῦ καὶ Ἴσκου. Οἱ ἐπιστάται διορίζονται ὑπὸ τοῦ μηχανικοῦ, καὶ διορίζονται ἀναλόγως τῶν ἐργατῶν. Ὁ κ. Στράτος, ἔχων συγγενῆ καὶ φίλον τὸν μηχανικόν, διώρισεν ὅλους τοὺς ἐπιστάτας τῆς ὁδοῦ ἐκείνης ἀπὸ φίλους του. Βεβαίως δὲν εἶναι ἔγκλημα, ἐὰν ὁ Βαλτινὸς καὶ Ἴσκος διώρισαν εἴτε ἐκ τῶν φίλων των, εἴτε ἐκ τῶν φίλων τοῦ κ. Στράτου ἐπιστάτας. Ἐὰν μὲν ἦσαν φίλοι πιστοὶ καὶ διωρίσθησαν, ἑπομένως δὲν ἐπηρεάσθησαν· ἀλλ’ εἶναι ἔγκλημα, καὶ ἂν ἦσαν φίλοι τοῦ κ. Στράτου καὶ τοὺς διώρισε; Καὶ τίς ἐξ ὑμῶν, κύριοι, δὲν διορίζει ὑπαλλήλους ἐκ τῶν ἀντιθέτων, διὰ νὰ κάμῃ φίλους; Ἂς ἐρωτήσῃ τὴν συνείδησίν του, καὶ ἂς εἴπῃ ὄχι. Τώρα περὶ φρέατος. Ὁ κ. πρωθυπουργὸς λέγει, ὅτι δὲν ἔγεινεν· ὁ κ. ὑπουργὸς λέγει, ὅτι εἶναι· ὁ κ. μηχανικὸς ὅτι δὲν εἶναι. Ἀλλ’ ἔστω, καὶ ἂν ἦναι, ἔπρεπε νὰ μὴ κάμῃ αὐτὸ τὸ καλὸν εἰς τὴν ἐπαρχίαν του; ἔπρεπεν ὁ κ. Τρικούπης νὰ μὴ φροντίζῃ διὰ τὴν ὁδὸν τοῦ Μεσολογγίου; ἢ μήπως ἔκαμεν ἔγκλημα ὁ μακαρίτης Δεληγεώργης διότι ἔκαμε τὰς ὁδούς; Ὅταν, κύριοι, πρόκηται νὰ ἀκυροῦτε ἐκλογήν, ἐὰν κάμῃ τις τὸ καλὸν εἰς τὴν ἐπαρχίαν του, τότε θὰ σκεπτώμεθα ὅλοι ἐὰν πρέπῃ νὰ κάμωμεν καλόν τι. Ἴσα ἴσα ἡ ἅμιλλα τοῦ νὰ πράττῃ τις τὸ καλὸν εἶναι ἐκείνη, ἥτις σώζει τὰ ἔθνη. Εἰς ὅλας τὰς ἐνστάσεις, κύριοι, δὲν παρατηρῶ οὐδὲν, τὸ ὁποῖον νὰ δύνηται νὰ ἐπηρεάσῃ τὴν ἐκλογὴν, τοσοῦτο μᾶλλον, καθόσον ὑπάρχει πλειονοψηφία τοῦ μὲν κ. Βαλτινοῦ ἀπὸ τοῦ πρώτου ἐπιλαχόντος 438 ψήφων, τοῦ δὲ Ἴσκου 252. Μία τοιαύτη πλειονοψηφία εἰς ψηφοφόρους μόνον 1800 δὲν ἠδύνατο νὰ ἐπηρεασθῇ, διότι διωρίσθησαν 5 ἢ 10. Ἀλλὰ παρεστάθησαν ὑπὸ τοῦ κ. Ῥούφου πολὺ διαφορετικὰ καὶ διεστράφησαν τρομερά· τοῦτο δὲ μᾶς κάμνει περισσότερον νὰ σχηματίσωμεν πεποίθησιν, ὅτι οὐδεμία ἐπέμβασις ἐγένετο· διότι, ἂν καὶ ὁ κ. Ῥοῦφος, ἐκ προσωπικοῦ ὁρμώμενος λόγου, ἠθέλησε νὰ ἐξογκώσῃ τὰ πράγματα καὶ μεταβάλῃ δι’ αὐτοῦ τὸ φρόνημα τῆς Βουλῆς, δὲν ἠδυνήθη οὐδὲ τὸ ἐλάχιστον νὰ ἀποδείξῃ, οὔτε ὅτι ἐγένετο ἀποκλεισμός, οὔτε ἐπηρεασμός, οὔτε βία. Φρονῶ λοιπὸν, ὅτι, ἐὰν θελήσωμεν νὰ ψηφοφορήσωμεν κατὰ συνείδησιν καὶ ἀκολουθήσωμεν τὸ δίκαιον, πρέπει νὰ ἐπικυρώσωμεν τὴν ἐκλογήν.

§11Δ. ΣΤΑΪΚΟΣ. Λυποῦμαι, κύριοι, καὶ λυποῦμαι κατάκαρδα, διότι ἡ φυσική μου κατάστασις τὴν στιγμὴν ταύτην δὲν μοὶ ἐπιτρέπει νὰ ἀναπτυχθῶ, ὅπως ἐπεθύμουν νὰ ἀναπτυχθῶ σήμερον. Εἶναι, κύριοι, ἄπορον, πῶς ἔφθασε νὰ κατασταθῇ ζήτημα, καὶ, ἂν θέλητε, νὰ θεωρῆται πιθανὴ ἡ ἀκύρωσις τῆς ἐκλογῆς Βάλτου!!... Βεβαίως, ἐὰν ἐγνωρίζετε τὸν Βάλτον, ὅπως τὸν γνωρίζω, κύριε Λομβάρδε, δὲν ἠθέλατε ἀφήσει τὸ ἐπιφώνημα τσοῦ, τσοῦ, τσοῦ, ὅπερ ἡ γραμματικὴ μας δὲν ἐμπεριέχει. Ἤκουον, κύριοι, πρὸ ἡμερῶν, ἀλλὰ δὲν ἠδυνάμην νὰ τὸ πιστεύσω, ὅτι συζήτησις μακρὰ καὶ σοβαρὰ, κρατοῦσα ἐπὶ τριήμερον τὰς συζητήσεις ἐπὶ τῶν ἐξελέγξεων, ἐπρόκειτο νὰ λάβῃ χώραν ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς Βάλτου! Δὲν ἠδυνάμην νὰ τὸ πιστεύσω, διότι, ἂν ὑπάρχῃ ἐκλογὴ, ἥτις εἶναι ἡ καθαρὰ καὶ ἐλευθέρα ἀπόῤῥοια τῆς θελήσεως τῶν ἐκλογέων, αὕτη εἶναι ἡ ἐκλογὴ Βάλτου. Οὔτε δύναμαι, οὔτε ἀνάγκη εἶναι νὰ εἰσέλθω εἰς λεπτομερείας πρὸς καταπολέμησιν Πυργοποιΐας πεπλανημένων σκέψεων, ἵνα μὴ εἴπω ἄλλο τι, αἵτινες ἔφερον τὴν ἀναστάτωσιν εἰς τὰ πνεύματα καὶ εἰς τὸ Κοινοβούλιον, καὶ τῶν ὁποίων τὰ ἀποτελέσματα ἔσονται ὀλέθρια διὰ τὴν ζωὴν αὐτῆς τῆς Βουλῆς (Ἆ! ἆ! ἆ!)

§12ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Τί ἐννοεῖς;

§13Δ. ΣΤΑΪΚΟΣ. Θὰ ἐξηγηθῶ· ἔχετε ὑπομονήν· οὐδέποτε ἐσυνείθισα νὰ ἀποφεύγω τὰς ἐξηγήσεις. Κύριοι, τὸ σύνολον τῶν ἐνστάσεων συνοψίζεται εἰς τὸ ὅτι τὸ 2ον εὐζωνικὸν τάγμα ἐφρουροῦσεν ἐν Βάλτῳ, ὅτι ἀξιωματικοὶ καὶ ὁπλῖται, ἐκ τῆς αὐτῆς καταγόμενοι ἐπαρχίας, ἀπετέλουν μέρος τοῦ τάγματος αὐτοῦ, ὅτι τινὲς τούτων διετέλουν ἐν μεταβατικῇ ὑπηρεσίᾳ, καὶ ὅτι προσετέθησαν ἢ ἐδημιουργήθησαν τέσσαρες ἢ πέντε σταθμοί. Χάριν τῆς πλειοψηφίας τοῦ Τμήματος, χάριν τοῦ εἰσηγητοῦ, δὲν θέλω νὰ ἀντικρούσω τίποτε ἐξ αὐτῶν. Ἐρωτῶ ὅμως ὑμᾶς, καὶ προκαλῶ πάντας νὰ μοὶ εἴπητε, εἰς ποῖον νόμον εἶναι ἀναγεγραμμένη ἡ διάταξις, διὰ τῆς ὁποίας ἀποκλείεται ὁ στρατιώτης, ἢ ὁ ἀξιωματικὸς ὁ ἐντόπιος, νὰ ὑπηρετήσῃ ἐν τῇ ἰδίᾳ ἐπαρχίᾳ ἐφ’ ὅσον δὲν εἶναι προϊστάμενος ὑπηρεσίας; Ἐν τούτοις ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας σᾶς λέγει: ἀκυρώσατε τὴν ἐκλογὴν, διότι τὸ τάγμα περιεῖχε καὶ ἐντοπίους! Ἀπευθύνομαι μόνον πρὸς τὸν εἰσηγητὴν, διότι ὁ κ. Ῥοῦφος ἀνέλαβε τὸν ἄχαριν ἀγῶνα νὰ ὑποστηρίξῃ ὅ,τι ὠνόμασαν Πυργοποιΐαν. Δὲν ἔχετε, κύριοι, τὸ δικαίωμα νὰ ἐξετάσητε, ἂν ὑπῆρχον ἢ μὴ στρατιῶται ἐντόπιοι· ἔχετε ὅμως τὸ καθῆκον, ἔχετε τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐρευνήσητε, ἂν οἱ ἐντόπιοι αὐτοὶ, ἐν τῇ ἰδιότητί των τῇ στρατιωτικῇ, συνέδραμον εἰς τὸ νὰ ἀλλοιωθῇ τὸ φρόνημα τῆς ἐπαρχίας ὑπὲρ τοῦ Βαλτινοῦ καὶ Ἴσκου καὶ κατὰ τοῦ Ἀνδρέου καὶ Κώστα Στράτου. Τοιοῦτόν τι οὐδαμοῦ φαίνεται, οὐδαμοῦ ἀποδεικνύεται. Παρουσιάζεται μόνον ἡ περίστασις, ὅτι ἓν μεταβατικὸν ἀπόσπασμα ἐκακοποίησε τὸν Κώστα Μασούραν, φίλον τοῦ Στράτου. Τίς εἶναι ὅμως ὁ Μασούρας αὐτός; τίνος Στράτου εἶναι φίλος; Τὸ ἐπ’ ἐμοὶ γνωρίζω τὸ ἑξῆς. Κατὰ τὸ 1868, φρουρῶν ἐν Βάλτῳ, γνωρίζω, ὅτι ὁ λήσταρχος Μασούρας ᾐχμαλώτισε τὸν ἐκ Κεχρινιᾶς πολύτιμον φίλον τοῦ Ἀνδρέου Στράτου Μάργαρην, ὅτι ὑπεχρέωσε τοὺς συγγενεῖς αὐτοῦ νὰ προσφέρωσι πρὸς ἐξαγορὰν λύτρα 12, νομίζω, ἢ 14 χιλιάδας δραχμῶν, καὶ ὅτι, λαβὼν τὰ ἀνωτέρω λύτρα, οὐχὶ ἐφόνευσεν, ἀλλ’ ἐκρεούργησε, διεμέλισε τὸν Μαργάρην! Τοῦτο ἐγὼ γινώσκω καὶ τοῦτο βεβαιῶ. Βεβαιῶ δὲ ἐπίσης, ὅτι πρόσωπον, ὡς τὸν Κωνσταντῖνον Μασούραν, ἠδύνατο νὰ ἦναι φίλος οἱουδήποτε· δὲν ἦτο ὅμως φίλος τοῦ Ἀνδρέου Στράτου, διότι ὁ Ἀνδρέας Στράτος τοὺς φίλους του ἐκλέγει μεταξὺ ὁμοίων του, μεταξὺ τιμίων ἀνθρώπων. Δὲν δίδω, κύριοι, τὸ δικαίωμα εἰς κανένα ἐν τῷ περιβόλῳ τούτῳ νὰ ἐνδιαφέρηται πλειότερον ἐμοῦ ὑπὲρ τοῦ Ἀνδρέου Στράτου· διότι, ἐκτὸς τῆς προσωπικῆς φιλίας, ἥτις μὲ συνδέει μετ’ αὐτοῦ καὶ ἥτις στηρίζεται ἐπὶ τῆς ὑπολήψεως καὶ τῆς ἐκτιμήσεως τοῦ ἀτόμου, μὲ συνδέει μετ’ αὐτοῦ καὶ ἀγαπητὴ καὶ προσφιλὴς συγγένεια. Ἂν λοιπὸν τὰ μεταβατικὰ ἀποσπάσματα ἐκακοποίησαν λῃστήν, ἐκακοποίησαν κακοῦργον, δὲν ἐκακοποίησαν βεβαίως τότε φίλον τοῦ Ἀνδρέα Στράτου. Κύριοι ἀφήσωμεν παρακαλῶ τὰς ὑποθέσεις· ἃς λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν αὐτὰ τῆς ἐκλογῆς τὰ ἀποτελέσματα. Φρονεῖτε, κύριοι, ὅτι, ἀφοῦ 2,200 περίπου εἶναι οἱ ψηφοφορήσαντες, καὶ ὅτι ἀφοῦ ὁ κ. Βαλτινὸς ὑπερτερεῖ κατὰ 400 ἢ 450 ψήφους, φρονεῖτε, λέγω, ὅτι ἠδύνατο νὰ ὑπάρχῃ τοιαύτη διαφορὰ ἄνευ ἀποκλεισμοῦ, ἄνευ καλπονοθεύσεως, ἂν τοῦτο δὲν ἦτο ἡ καθαρά, ἡ ἐλευθέρα ἀπόῤῥοια τῆς θελήσεως μιᾶς ἐπαρχίας, οἷος ὁ Βάλτος; ὁ Βάλτος, ὅστις ὑπῆρξε τὸ προπύργιον τοῦ Ἑλληνισμοῦ κατὰ τῶν Ἀλβανῶν, ὁ Βάλτος ἤθελε πτοηθῆ καὶ ἤθελεν ἀλλάξει φρόνημα ἀπέναντι 100 ἢ 120 στρατιωτῶν ἐντοπίων!! Σᾶς προεῖπον, ὅτι δὲν ἀρνοῦμαι τίποτε, ὅτι δὲν ἀποκρούω τίποτε· ἀλλὰ σᾶς παρακαλῶ νὰ μὴ ἀμφιβάλητε, ὅτι ἐκ τῶν ἐντοπίων αὐτῶν ἕκαστος ἐψήφισεν ὑπὲρ ἐκείνων, διὰ τοὺς ὁποίους ἐνδιεφέρετο.

§14ΔΙΑΜΑΝΤΗΣ. Μὲ συγχωρεῖτε· ὁ κ. Στράτος, ὑπερασπιζόμενος τὰς ἐνστάσεις του εἰς τὸ Τμῆμα, ὡμολόγησεν, ὅτι ἐξ αὐτῶν τῶν στρατιωτῶν 120 τῷ ἔγραψαν ἐκ Τζουμέρκων, ζητοῦντες τὴν μετάθεσίν των. Ὑπάρχει λοιπὸν ἀπόδειξις, ὅτι ἑκατὸν εἴκοσιν ἦσαν ὑπὲρ τοῦ Στράτου.

§15Δ. ΣΤΑΪΚΟΣ. Δι’ ἐμὲ δὲν εἶναι ζήτημα, ὅτι ἕκαστος ἐψηφοφόρησε κατὰ τὰς πεποιθήσεις του καὶ τὰς συμπαθείας του. Αἱ σπουδαιότεραι λοιπὸν τῶν ἐνστάσεων, αἱ στηριζόμεναι εἰς τὴν μετάθεσιν τοῦ 2ου εὐζωνικοῦ τάγματος καὶ εἰς τὴν ψηφοφορίαν 139 στρατιωτῶν, ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ ἐπιτρέπεται νὰ ληφθῶσιν ὑπὸ σπουδαίαν ἔποψιν, ἀφοῦ ἐν οὐδεμιᾷ τῶν ἐκλογικῶν πράξεων παρουσιάζεταί τι, βεβαιοῦν, ὅτι δι’ αὐτῶν ἐπῆλθεν ἀντίθετον ἐκλογικὸν ἀποτέλεσμα. Εἰσὶν ὅμως καὶ ἐπιβοηθητικαί, οὕτως εἰπεῖν, ἐνστάσεις, ὁ διορισμὸς τοῦ κ. Ν. Μακρῆ καὶ μετὰ ταῦτα τοῦ κ. Χατζῆ Ἰωάννου ὡς διοικητῶν τοῦ ἱστορικοῦ τάγματος. Ἂν, κύριοι, ὁ Μακρῆς διωρίσθη διοικητὴς τοῦ τάγματος ἐκείνου, ἐστὲ βέβαιοι, ὅτι καὶ διὰ τὸν κ. Ἀνδρέαν Στράτον καὶ διὰ τὸν Κωνστ. Στράτον καὶ διὰ τὸν Ἴσκον καὶ διὰ τὸν Βαλτινὸν ἦτο ἡ ἀσφαλεστέρα ἐγγύησις περὶ τῆς τιμίας καὶ ἀξιοπρεποῦς διοικήσεως τοῦ τάγματος αὐτοῦ. Θὰ ἠδίκουν πολὺ τὸν ἀρχηγὸν τῆς οἰκογενείας Μακρῆ, θὰ ἠδίκουν ἐμαυτὸν, θὰ ἠδίκουν σᾶς, ὅσοι τὸν γνωρίζετε, ἐὰν κατηρχόμην νὰ ἀπαντήσω εἰς ἐκεῖνον, ὅστις διὰ τοῦ χαρακτῆρός του καὶ τῆς εὐθύτητός του κέκτηται δικαιώματα ἐπὶ τῆς κοινῆς ὑπολήψεως καὶ τοῦ γενικοῦ σεβασμοῦ. Μὴ λησμονῆτε ἐν τούτοις, ὅτι ὁ Μακρῆς τὸν Ὀκτώβριον ἀνέλαβε τοῦ τάγματος τὴν διοίκησιν, καὶ πρὸ τῆς 20 Νοεμβρίου, λαβὼν συνταγματικὴν ἄδειαν, ἀπῆλθε. Καθόσον ἀφορᾷ εἰς τὸν κ. Χατζῆ Ἰωάννου, εὐτυχῶς ἐπρόλαβεν ὁ ὑπέρμετρος ζῆλος τοῦ κ. εἰσηγητοῦ καὶ ἀπήλλαξεν ἐμὲ τῆς ὀχληρᾶς ἀνάγκης τοῦ νὰ μακρηγορήσω, ὑπερασπιζόμενος ἔντιμον ἄνδρα καὶ ἀξιότιμον σωματάρχην. Ὁ ἴδιος εἰσηγητὴς σᾶς εἶπε χθές, ὅτι, διότι παρεβιάσθη πειθαρχική τις διάταξις, φρουραρχικὴ, ὁ φρούραρχος Κραβασσαρᾶ κ. Χατζῆ Ἰωάννου ἐτιμώρησε τὸν ἀνεψιὸν τοῦ ὑπουργοῦ ἰατρὸν Τσαούσην, τὸν ὁποῖον ἐν τούτοις, κατὰ τὸν εἰσηγητήν, ὁ ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἀπέστειλεν κεῖ, «ἵνα συνεννοηθῇ καὶ προετοιμάσῃ τὰ τῆς ἐκλογῆς του», καὶ τὸν ἐτιμώρησε, διότι τὴν νύκτα, παρὰ τὰ διατεταγμένα, συνεθύμει μετὰ φίλων του, τοὺς ὁποίους ὁ κ. εἰσηγητὴς, συνηγορῶν τοιουτοτρόπως καὶ ἀκουσίως του ὑπὲρ τοῦ Χατζῆ Ἰωάννου, ὀνομάζει κομματάρχας τοῦ κ. Βαλτινοῦ. Δὲν ἀπαιτεῖται λοιπὸν οὐδ’ εὐγλωττία, οὐδὲ μακρηγορία, πρὸς ὑπεράσπισιν τοῦ κ. Χατζῆ Ἰωάννου, ἀφοῦ αὐτὸ τοῦτο τὸ γεγονὸς ἀποδεικνύει, πόσον ὁ Χατζῆ Ἰωάννου εἶναι ἀνώτερος τῆς εἰς αὐτὸν ἀποδοθείσης μορφῆς. Εὐτυχῶς καὶ διὰ τὸν Μακρῆν καὶ διὰ τὸν Χατζῆ Ἰωάννου κατήγορός των εἶναι ὁ κ. Γεώργιος Ῥοῦφος.... Ἐπειδὴ βλέπω τινὰς μειδιῶντας, δὲν θέλω νὰ ὑποθέσῃ τις, ὅτι προτίθεμαι νὰ προσβάλω τὸν κ. Γ. Ῥοῦφον Τοὐναντίον, καὶ μεθ’ ὑμῶν ἁπάντων καὶ μεθ’ ὅλης τῆς κοινωνίας ἀνομολογῶ, ὅτι ὁ κ. Γεώργιος Ῥοῦφος εἶναι ἄνθρωπος ἐντιμότατος· εἶναι δὲ πασίγνωστον, ὅτι διὰ τοῦ χαρακτῆρός του καὶ τῆς τιμῆς του ἀπολαύει ἐν Πάτραις μεγίστης ἐπιῤῥοῆς καὶ εἶναι πανταχοῦ γνωστότατος. Τοιοῦτος λοιπὸν ἀνὴρ θὰ ἦτο ἐπικίνδυνος κατήγορος, ἂν δὲν ἦτο ἐπίσης γνωστότατον, ὅτι σπεύδει πολὺ εἰς τὴν ἐκτίμησιν τῶν διαφόρων προσώπων. Δὲν εἶναι παράδοξον, ὅτι ἔσπευσε καὶ εἰς τὰς περὶ Μακρῆ καὶ Χατζῆ Ἰωάννου κρίσεις του, καὶ διὰ τοῦτο εἶπον, ὅτι δὲν εἶναι μέγα τὸ κακὸν, ὅτι ὑπὸ τοῦ Γ. Ῥούφου κατηγορήθησαν. Ταῦτα πρὸς ἀποφυγὴν πάσης παρεξηγήσεως. Κύριοι, ὁ κ. Βαλτινὸς κατὰ τὴν ἀνασκευὴν τῶν ἐνστάσεων σᾶς εἶπεν, ὅτι οὐδεμία ὑπάρχει γενικὴ ἐπιῤῥοὴ ἐν Βάλτῳ· δὲν σᾶς ἀπέκρυψεν ὅμως, καὶ εἶναι βέβαιον, ὅτι ὑπάρχουσιν ἐπιῤῥοαὶ μερικώτεραι εἰς ὡρισμένα τμήματα τῆς ἐπαρχίας, ὡς ἡ τοῦ κ. Ἴσκου ἐν τῷ δήμῳ Ἰδομένης. Ἡ ἐπιῤῥοὴ αὕτη τοῦ κ. Ἴσκου ἐν Ἰδομένῃ εἶναι κληρονομικὴ καὶ παγία, καὶ εἶναι παγία, διότι δὲν στηρίζεται εἰς ἐφήμερα ῥουσφέτια, ἀλλ’ εἶναι ἐπιῤῥοὴ στηριζομένη ἐπὶ παραδόσεων, ἐπὶ ἱστορίας, ἐπὶ αἱμάτων. Καὶ ὅταν τῆς Ἰδομένης οἱ κάτοικοι πανηγυρίζωσι καὶ ἑορτάζωσι, τὰ τραγούδιά των ἐξυμνοῦσι τοὺς μετὰ τῆς οἰκογενείας Ἴσκου ἄθλους τῶν συμπολιτῶν των, καὶ ἐνθουσιῶσιν αὐτούς. Τοιαύτην τινὰ ἐπιῤῥοὴν, ἐπὶ τοιούτων βάσεων στηριζομένην, ἔχουσι βεβαίως καὶ ὁ Στράτος καὶ ὁ Ῥάγκος καὶ αἱ λοιπαὶ στρατιωτικαὶ οἰκογένειαι τοῦ τόπου. Διὰ τοῦτο ἀναμφισβήτητος εἶναι καὶ ἡ τοπικὴ τοῦ Στράτου ἐπιῤῥοὴ ἐν Ἀμβρακίᾳ, καὶ ἡ τοῦ Ῥάγκου ἐν τῷ δήμῳ Θυάμου Αὐτὰ δὲ ταῦτα τὰ ἐξαγόμενα τῆς ἐκλογῆς τοῦτο ἀνομολογοῦσι· καθόσον μεγάλως πλειοψηφεῖ ὁ κ. Στράτος ἐν τῷ δήμῳ Ἀμβρακίας, ἰσοψηφεῖ δὲ ἐν τῷ δήμῳ Στράτου, ὅπου οἱ ἰσοδύναμοι κομματάρχαι Αὐδῆς δήμαρχος καὶ Παππᾶς ἀντίθετός του ἑκάτεροι ἐνήργουν ἀντιθέτως ὑπὲρ τοῦ ἑτέρου τῶν δύο συνδυασμῶν ἕκαστος. Ὅταν λοιπὸν ὁ Ἴσκος συνέπραττε μετὰ τοῦ Βαλτινοῦ, ὅταν ἐν τῷ δήμῳ Θυάμου ὁ Ῥάγκος καὶ ὁ Σκυλοδῆμος υἱοθετήθησαν τὸν συνδυασμὸν Βαλτινοῦ καὶ Ἴσκου, συμπράττοντος ἤδη καὶ τοῦ Ἰωάννου Ῥάγκου, προσώπου τὰ μάλα τιμωμένου καὶ ἀγαπωμένου, ὅστις κατὰ τὴν προτελευταίαν ἐκλογὴν δὲν ἦτο φίλος των, ἦτο ποτὲ δυνατὸν νὰ προσδοκᾷ τις ἐν τοῖς δήμοις Θυάμου καὶ Ἰδομένης διαφορετικὰ ἀποτελέσματα; Ἀφοῦ δὲ καὶ τὰ ὑπολειπόμενα κεφάλαια τοῦ μακαρίτου Καραγιαννοπούλου εἰς τὸν συνδυασμὸν Βαλτινοῦ καὶ Ἴσκου προσετέθησαν, ἦτο δυνατὸν νὰ φθάσωσι καὶ εἰς τὸν ἀριθμὸν τῶν ψήφων, οὓς ἔλαβον, ἂν ἔλειπεν ἡ πολὺ συνενεγκοῦσα προσωπικότης τοῦ ὄντως ἀγαπητοῦ Ἀνδρέου Στράτου; Ἐννοῶ, κύριοι, ὅτι δὲν πρόκειται νὰ μεταπείσω τοὺς προαποφασισμένους ἐξ ὑμῶν νὰ ψηφίσωσιν οὕτως ἢ ἄλλως· ἀπευθύνομαι πρὸς τοὺς βουλευτὰς καὶ τῶν δύω πτερύγων, ὅσοι θὰ ἀκούσωσι μόνον τὴν συνείδησίν των καὶ θὰ δώσωσι τὴν ψῆφόν των κατὰ τὴν ἐκ τῶν συζητήσεων σχηματισθησομένην πεποίθησίν των· πρὸς τούτους, λέγω, ἀπευθύνομαι καὶ, ποιούμενος ἔκκλησιν εἰς τὴν συνείδησίν των, προστίθημι: λάβετε ὑπ’ ὄψιν σας καὶ μελετήσατε τὸ τεῦχος τῶν ἐκθέσεων τῶν προεξελεγκτικῶν Τμημάτων· ἐγκύψατε ἐπὶ τῆς ἐκθέσεως τῆς πλειονοψηφίας τοῦ Τμήματος ἐπὶ τῆς προκειμένης ἐκλογῆς, καὶ εἴπατε ἐν συνειδήσει, ἂν ἡ ἔκθεσις αὕτη ᾖναι πρᾶξις δικαστῶν ἀπαθῶν καὶ ἀμερολήπτων, ἢ δὲν ᾖναι τοὐναντίον κατασκεύασμα φιλοπόνου ἐμπαθείας, ἀποφασισμένης ἐκ τῶν προτέρων νὰ κηλιδώσῃ, ἂν δὲν δυνηθῇ νὰ καταστρέψῃ, τὴν προκειμένην ἐκλογήν. Κύριοι, δὲν εἶναι τὸ ζήτημα μόνον διὰ τὴν ἐκλογὴν Βάλτου, τὴν ὁποίαν, ἂν ἀκυρώσητε σήμερον, δὲν θὰ ἐμποδίσητε τὸν Βαλτινὸν καὶ τὸν Ἴσκον νὰ ἐπανέλθωσι βουλευταί. Πρόκειται σήμερον περὶ σπουδαιοτέρου. Καὶ προσέξατε σεῖς πρὸ πάντων οἱ διὰ πρώτην φορὰν ἐρχόμενοι εἰς τὴν Βουλήν, οἱ νεήλυδες ἐπικληθέντες ὑπό τινος τῶν σπουδαιοτέρων βουλευτῶν, προσέξατε, λέγω, ἂν ἐπιθυμῆτε τὴν παράτασιν τοῦ κοινοβουλευτικοῦ σας βίου, προσέξατε νὰ μὴ ἐγκαινιάσητε αὐτὸν, ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ ἡ ἔκφρασις, δι’ ἐγκλήματος. (Θόρυβος ἀριστερά.)

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ἀνακαλέσητε τὴν φράσιν ταύτην.

§17ΣΤΑΪΚΟΣ. Δὲν ἀνακαλῶ τίποτε, διότι δὲν εἶπόν τι παρὰ τὸν Κανονισμόν.

§18ΦΙΛΑΡΕΤΟΣ. Ἐννοεῖτε διάλυσιν;

§19ΣΤΑΪΚΟΣ. Ἐννοῶ, ὅτι ἡ Βουλή, διὰ νὰ ζήσῃ, δέον νὰ στηρίζηται ἐπὶ τῆς κοινῆς συνειδήσεως· καὶ διὰ νὰ ἀποκτήσῃ ὑπὲρ ἑαυτῆς τὴν κοινὴν συνείδησιν, δέον ἐν τῷ καταρτισμῷ της νὰ μὴ ἀπομακρύνηται ἀπὸ τῆς νομιμότητος.

§20ΤΙΝΕΣ (ἀριστερά.). Αὐτὸ θέλομεν.

§21ΣΤΑΪΚΟΣ. Δὲν ἀρκεῖ νὰ τὸ θέλητε· πρέπει καὶ διὰ τῶν ἔργων νὰ τὸ ἀποδεικνύετε· καὶ ἀπεδείξατε τὸ ἐναντίον, ὑπερψηφίσαντες τῆς ἐκλογῆς Ἀγυιᾶς.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ (Στεφανίδης). Ἡ Ἀγυιὰ ἦλθεν ὡς ἡ περιστερὰ ἐντὸς τοῦ Βουλευτηρίου· δὲν ἦλθεν ἀπὸ καλπονοθεύσεις.

§23ΣΤΑΪΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν δύνασθε νὰ συζητῆτε ἀπὸ τῆς ἕδρας σας. Ἄν ἐπιθυμῆτε νὰ συζητήσητε, κατέλθετε τοῦ Προεδρείου.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς ἔκαμα τὴν παρατήρησιν μόνον.

§25ΣΤΑΪΚΟΣ. Τελειώνω, κύριοι, καὶ, καταλήγων τὸν λόγον, προκαλῶ καὶ πάλιν τὴν προσοχήν σας ἐπὶ ἀποφάσεως, ἥτις, ἂν σᾶς καταῤῥίψῃ εἰς τὴν κοινὴν συνείδησιν, θὰ συνεπιφέρῃ τὸ πρόωρον τέλος σας. Μὴ παρακολουθήσητε κατὰ τὴν ἀπόφασίν σας, οὔτε τὴν ἐμπάθειαν τοῦ κ. Ῥούφου, οὔτε τὸ ὑπερβολικὸν ἐνδιαφέρον τοῦ κ. Στάϊκου. Ψηφίσατε κατὰ συνείδησιν.

§26ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν.) Κύριοι, δὲν λαμβάνω τὸν λόγον διὰ νὰ ὑπερασπίσω τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς Βάλτου· ὁ ἔντιμος συνάδελφός μου κ. Βαλτινὸς εὐτυχῶς δὲν ἔχει ἀνάγκην τῆς ἐμῆς ὑπερασπίσεως· εἶμαι ὅμως ὑποχρεωμένος νὰ δώσω ἐξηγήσεις τινὰς πρὸς τὴν Βουλὴν σχετικῶς πρὸς ἀντικείμενα ἀναφερόμενα ἐν τῇ ἐκθέσει τῆς πλειοψηφίας τοῦ Τμήματος καὶ ἀναγόμενα εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, τὸ ὁποῖον ἔχω τὴν τιμὴν νὰ διευθύνω. Καὶ πρῶτον ἐν τῇ ἐκθέσει ταύτῃ περιέχεται καὶ ἡ ἑξῆς παράγραφος. «Ὡς πρὸς τὴν 23 ἔνστασιν. «Ὅτι κατὰ τοὺς ἐνισταμένους ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, τῇ συστάσει τοῦ συναδέλφου του ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, χάριν ψηφοθηρίας, διώρισε κατὰ τὰς παραμονὰς τῶν ἐκλογῶν τριάκοντα ἐπιστάτας ἐκ Βάλτου ἀγραμμάτους καὶ ἀνικάνους ἐπὶ τῆς ὁδοῦ ἀπὸ Ἀγρινίου διὰ Καρβασαρᾶ εἰς Ἄννινον, ὅτι οὗτοι εἶναι ἐντελῶς ἀγράμματοι καὶ ἀνίκανοι πρὸς ἐπιτήρησιν τῶν ἐκτελουμένων ἔργων καὶ πρὸς πᾶσαν ἄλλην ἐργασίαν· ὅτι οὗτοι δὲν ἐπιστατοῦσιν, ἀλλὰ, καθήμενοι εἰς τὰ χωρία των, φέρονται εἰς τὰς μισθοδοτικὰς καταστάσεις καὶ πληρόνονται· ὅτι ὁ ἀριθμὸς τῶν διορισθέντων ἐπιστατῶν εἶναι μέγιστος ἀπέναντι τῶν ὀλίγων χιλιομέτρων τῆς κατασκευαζομένης ὁδοῦ· ὅτι πρὶν διορισθῶσιν οὗτοι ἀνῆκον εἰς τὴν μερίδα τῶν Στράτων, καὶ ἅμα διορισθέντες ἀπεσκίρτησαν. Ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, παρ’ οὗ κατ’ ἐπανάληψιν ἐζήτησε τὸ Τμῆμα πληροφορίας, ἐπιμελῶς ἀπέφυγε νὰ τὰς δώσῃ, καὶ ἑπομένως μορφόνει γνώμην, ὅτι θὰ ἔχωνται ἀληθείας τὰ ἐν τῇ ἐνστάσει ταύτῃ ἀναφερόμενα, τοσούτῳ μᾶλλον, καθόσον, γενομένης ἐρεύνης ὑπὸ τοῦ Τμήματος ἐν τοῖς ἐκλογικοῖς καταλόγοις καὶ τοῖς πρωτοκόλλοις τῆς ψηφοφορίας, εὑρίσκονται πάντες οὗτοι ψηφοφορήσαντες. Θὰ ἦτο ἄλλως τε ἄδικον οἱ συνάδελφοι τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν νὰ μὴ χορηγήσωσιν αὐτῷ τὸ ἑκατοστημόριον τῆς συνδρομῆς, ἣν οὗτος ἐχορήγησεν αὐτοῖς». Δι’ αὐτῆς τῆς παραγράφου ἡ πλειοψηφία τοῦ Τμήματος, καὶ πρὸ πάντων ὁ κ. εἰσηγητὴς αὐτῆς, ἠδίκησε βεβαίως κατὰ πρῶτον λόγον ἑαυτὸν, ἰσχυριζόμενος, ὅτι ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἀπέφυγε ἐπιμελῶς νὰ χορηγήσῃ τὰς παρ’ αὐτοῦ ζητηθείσας πληροφορίας. Ἀληθῶς τὸ προεδρεῖον τῆς Βουλῆς ἀπηύθυνεν εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν ἔγγραφον τοῦ κ. εἰσηγητοῦ τοῦ Τμήματος, διὰ τοῦ ὁποίου ἐζήτει πληροφορίας τινὰς περὶ ὁδοστατῶν. Αὐθημερὸν τὸ ἔγγραφον τοῦτο διεβίβασα δι’ ἐπισημειωτικῆς διαταγῆς μου πρὸς τὴν διεύθυνσιν τῶν δημοσίων ἔργων, διὰ νὰ μοι χορηγήσῃ ἀκριβεῖς πληροφορίας. Ἡ Διεύθυνσις τῶν δημοσίων ἔργων μοὶ ὑπέβαλε τὴν ἔκθεσίν της, τὴν ὁποίαν αὐθημερὸν ἀπέστειλα ἐγὼ αὐτὸς εἰς τὸ προεδρεῖον τῆς Βουλῆς. Ἡ ἔκθεσις τοῦ Τμήματος φέρει χρονολογίαν 6 Φεβρουαρίου, τὸ δὲ ἔγγραφόν μου πρὸς τὸν κύριον πρόεδρον τῆς Βουλῆς φέρει χρονολογίαν 1 Φεβρουαρίου· ἑπομένως τὴν ἕκτην Φεβρουαρίου, ὅτε ὁ κ. εἰσηγητὴς συνέταξε καὶ ὑπέγραψε τὴν ἔκθεσίν του, εἶχεν ὑπ’ ὄψιν του τὸ ὑπ’ ἀριθ. 651 τῆς 1 Φεβρουαρίου ἔγγραφόν μου, διὰ τοῦ ὁποίου ἐχορηγήθησαν εἰς αὐτὸν αἱ ζητηθεῖσαι πληροφορίαι. Εὐχαριστῶ τὸν κ. Ῥοῦφον, διότι τώρα ἐπρόσθεσεν εἰς τὰ λοιπὰ ἔγγραφα καὶ τὸ ἔγγραφόν μου, περὶ τοῦ ὁποίου λαλῶ, διότι δὲν ὑπῆρχε. Τὸ ἔγγραφον τοῦ κ. Ῥούφου πρὸς τὸ προεδρεῖον τῆς Βουλῆς φέρει χρονολογίαν 26 Ἰανουαρίου· τὸ προεδρεῖον ἀπέστειλεν αὐτὸ εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν τὴν 28 Ἰανουαρίου καὶ τὴν ἐπιοῦσαν (29 Ἰανουαρίου) εἰσήχθη εἰς ἐμὲ τὸ ἔγγραφον αὐτό, ὅτε ἔγραψα ἐγὼ αὐτὸς ἰδιοχείρως πρὸς τὴν διεύθυνσιν τῶν δημοσίων ἔργων ἐπισημειωτικῶς τὰ ἑξῆς: «Ἡ Διεύθυνσις τῶν Δημοσίων ἔργων παραγγέλλεται νὰ μοὶ χορηγήσῃ τάχιστα ἀκριβεῖς πληροφορίας δι’ ἐκθέσεώς της.» Καὶ τὴν 30 Ἰανουαρίου μοὶ ὑπεβλήθη ἡ ἔκθεσις τοῦ Τμήματος, κατὰ τὴν ὁποίαν τέσσαρες μόνοι ἐπιστάται εἶχον διορισθῆ ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν ἀντὶ τῶν 30, τοὺς ὁποίους ἀναφέρει ἡ ἔκθεσις τῆς πλειοψηφίας τοῦ Τμήματος. Εἶναι πιθανὸν, ὅτι οἱ διευθύνοντες τὰ δημόσια ἔργα ἐν Ἀκαρνανίᾳ νομομηχανικοὶ Γράβαρης καὶ Ἔσλεν νὰ διώρισαν καὶ ἄλλους ἐργάτας ἢ ὁδοστάτας αὐτοὶ οὗτοι διὰ τὰς ἐργασίας των, ἀλλὰ τοῦτο οὐδόλως ἐπιβαρύνει ἐμὲ, οὐδ’ ἠδύναντο οὗτοι ν’ ἀφήσωσι τὰς ἐργασίας ἄνευ τοῦ ἀναγκαιοῦντος προσωπικοῦ. Δὲν θέλω ἐγὼ νὰ εἴπω ὁποία ἦτον ἡ πολιτικὴ συμπεριφορὰ τοῦ διευθύνοντος τὰ δημόσια ἔργα ἐν Ἀκαρνανίᾳ κ. Γράβαρη, διότι πάντες, ὅσοι ἀνήκετε εἰς τὸν Νομὸν ἐκεῖνον, γνωρίζετε εἰς ποίαν πολιτικὴν ἀπόχρωσιν ἔχει τὰς συμπαθείας του, ἑπομένως δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἐξυπηρετήσῃ τὰ πολιτικὰ συμφέροντα τοῦ κ. Βαλτινοῦ, ὁ ὁποῖος πολλάκις μοὶ παρεπονέθη κατὰ τῆς διαγωγῆς του, καὶ δὲν τὸ ἀποκρύπτω· ἐπὶ τῇ αἰτήσει του τελευταῖον ἠναγκάσθην νὰ τὸν μεταθέσω ἐκεῖθεν ὡς μεροληπτοῦντα.

§27ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Καὶ δὲν ἐπροχώρει τὴν ἐργασίαν ἐν γνώσει.

§28ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Λοιπὸν, ἐὰν διωρίσθησαν ἀπὸ τὸν κ. Γράβαρη τυχὸν ὁδοτηρηταὶ, ἐπιστάται ἢ ἄλλοι ὑπηρέται, βεβαίως δὲν θὰ ἀνῆκον εἰς τὸν κ. Βαλτινὸν, ὁ ὁποῖος πρὸ 4 μηνῶν ἐξηκολούθη παραπονούμενος κατ’ αὐτοῦ.

§29Κ. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Κύριε ὑπουργὲ, σᾶς εἶχον παρακαλέσει ἐγὼ ἄλλοτε, ἐπειδὴ ὁ κ. Γράβαρης ἦτο λίαν μεροληπτικὸς, νὰ τὸν διώξητε ἀπὸ τὴν Μεσσηνίαν, καὶ τὸν ἐδιώξατε; Ποίας λοιπὸν συμπαθείας θὰ εἶχε ὑπὲρ τοῦ κ. Βαλτινοῦ;

§30ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μετὰ τὸ ἔγγραφόν μου πρὸς τὸν κ. πρόεδρον τῆς Βουλῆς τῆς 1 Φεβρουαρίου, διὰ τοῦ ὁποίου, ὡς εἶπον, διεβίβασα τὴν ἔκθεσιν τοῦ Τμήματος τῶν δημοσίων ἔργων, ὁ κ. εἰσηγητὴς ἐζήτησε συμπληρωτικάς τινας πληροφορίας διὰ τοῦ ἀπὸ 4 Φεβρουαρίου ἐγγράφου του, ἔχοντος ὡς ἑξῆς: Κύριον Πρόεδρον τῆς Βουλῆς. Εἰς συμπλήρωσιν τῶν ὑπὸ τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν χορηγηθεισῶν δι’ ὑμῶν εἰς τὸ Εʹ τμῆμα τῆς Βουλῆς πληροφοριῶν περὶ τῶν διορισθέντων ἐπιστατῶν καὶ ὁδοτηρητῶν εἰς τὰς ὁδοὺς Ἀγρινίου, Καρβασαρᾶ καὶ Ἀννίνου, σᾶς παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε, νὰ συστήσητε εἰς τὸ αὐτὸ ὑπουργεῖον νὰ πληροφορήσῃ τὸ Τμῆμα ὅσον ἔνεστι ταχέως τίνες οἱ ὑπὸ τῶν Νομομηχανικῶν κ.κ. Γράβαρη καὶ Ἔσλεν καὶ ὑπὸ τῶν ἐργοδηγῶν Γουναράκη, Σακουλίδου καὶ Τσίλα διορισθέντες ἐπιστάται καὶ ὁδοτηρηταὶ, διότι ἐν τῇ ἀπὸ 30 Ἰανουαρίου ε. ε. ἀναφορᾷ τῆς διευθύνσεως τῶν δημοσίων ἔργων πρὸς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, τῇ διαβιβασθείσῃ εἰς τὸ Τμῆμα τῆς Βουλῆς, ἀναφέρεται μὲν, ὅτι διωρίσθησαν παρὰ τῶν εἰρημένων Νομομηχανικῶν καὶ ἐργοδηγῶν ἐπιστάται καὶ ὁδοτηρηταὶ, δὲν ἀναφέρεται ὅμως τίνες καὶ πόσοι διωρίσθησαν, ὅπερ ἔχομεν ἀπόλυτον ἀνάγκην νὰ μάθωμεν. Σχετικῶς δὲ πρὸς τὴν ὑπ’ ἀριθ. 714 ἀπὸ 2 Φεβρουαρίου ἀπάντησιν τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, παρακαλεῖσθε νὰ ζητήσητε ὡρισμένως, ὅπως τηλεγραφικῶς μάθῃ καὶ ἀνακοινώσῃ ἡμῖν τὸ ὑπουργεῖον, ἐὰν ἀνεῴχθη τοιοῦτον φρέαρ καὶ φέρῃ ἐπιγραφὴν «Πηγάδιον Βλασίου Βαλτινοῦ.» Ἐν Ἀθήναις, 4 Φεβρουαρίου 1882.

Ὁ εἰσηγητὴς τῆς ἐκλογῆς Βάλτου

Γ. ΡΟΥΦΟΣ.»

Ἀρ. πρ. 96.

Δ. 54.

Διευθύνεται πρὸς τὸ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ὑπουργεῖον, ἵνα εὐαρεστηθῇ νὰ δώσῃ ὁριστικωτέρας ἐπὶ τοῦ προκειμένου πληροφορίας, καθ’ ἃ ἐν τῇ παρούσῃ γίνεται λόγος ὑπὸ τοῦ κ. εἰσηγητοῦ τοῦ Τμήματος. (Ἐπὶ ἐπιστροφῇ.) Ἀθῆναι, τῇ 4 Φεβρουαρίου 1882.

Ὁ Πρόεδρος τῆς Βουλῆς

Δ. ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ.

Ἅμα ἔλαβον, κύριοι, καὶ τὸ νέον τοῦτο ἔγγραφον τοῦ εἰσηγητοῦ, ἀπέστειλα αὐτὸ διὰ τῆς ἑξῆς ἐπισημειώσεώς μου πρὸς τὴν διεύθυνσιν τῶν δημοσίων ἔργων τῇ 4 Φεβρουαρίου, δηλ. τὴν ἡμέραν καθ’ ἣν ἔλαβον αὐτό. (Ἀναγινώσκει.) «Κατεπεῖγον» — Ἡ Διεύθυνσις τῶν δημοσίων ἔργων παραγγέλλεται νὰ ἐκτελέσῃ τὴν πρόσθεν αἴτησιν τοῦ εἰσηγητοῦ τοῦ Τμήματος, τοῦ ἐξελέγχοντος τὴν βουλευτικὴν ἐκλογὴν Βάλτου, καὶ μοὶ ὑποβάλῃ τάχιστα τὴν δέουσαν ἔκθεσιν.» Ἀλλ’ ἡ διεύθυνσις τῶν δημοσίων ἔργων, ὡς μοὶ ἀνέφερε, δὲν εἶχεν ὑπ’ ὄψιν τοὺς παρὰ τῶν νομομηχανικῶν καὶ ἐργοδηγῶν διορισθέντας ὁδοτηρητὰς καὶ ἐπιστάτας, καὶ διὰ τοῦτο ἐζήτησεν ἀπὸ αὐτοὺς καὶ τηλεγραφικῶς καὶ ταχυδρομικῶς πληροφορίας, τὰς ὁποίας ὅμως μέχρι σήμερον, ὡς μὲ βεβαιοῖ τὸ Τμῆμα δι’ ἐγγράφου του, τὸ ὁποῖον παραδίδω εἰς τὸ Προεδρεῖον, δὲν ἠδυνήθη νὰ συγκεντρώσῃ, διότι ὁ εἷς ἐργοδηγὸς ἀποτείνεται πρὸς τὸν ἄλλον καὶ ὁ ἄλλος πρὸς τὸν ἕτερον, αἱ δὲ ἀποστάσεις μακριναὶ, καὶ ἡ συγκοινωνία ὡς ἐκ τοῦ χειμῶνος εἰς ἀνώμαλον κατάστασιν. Ἀλλὰ τὶ ἔπραξαν οἱ νομομηχανικοὶ καὶ οἱ ἐργοδηγοὶ ἐμὲ δὲν μὲ διαφέρει· τὸ ἀφορῶν ἐμὲ μέρος εἶναι, ὅτι τὸ Τμῆμα διατείνεται, ὅτι ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν διώρισεν, ἐπὶ τῇ συστάσει τοῦ κ. Βαλτινοῦ, 30 ἐπιστάτας καὶ ὁδοτηρητὰς ἀνικάνους κτλ. καὶ ἀντὶ τῶν 30 ἀπεδείχθη, ὅτι εἶναι διωρισμένοι μόνον τέσσαρες ἀπὸ τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ, κύριοι, τὴν ἀνόρυξιν τοῦ φρέατος, περὶ τοῦ ὁποίου τὸ Τμῆμα κάμνει λόγον ἐν τῇ ἐκθέσει αὑτοῦ, πληροφορῶ τὴν Βουλὴν, ὅτι κατὰ τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα μοὶ εἰσήγαγεν ἡ διεύθυνσις τῶν δημοσίων ἔργων, ἡ ἀνόρυξις τοῦ φρέατος τούτου διετάχθη τὸν Ἀπρίλιον ἢ τὸν Μάϊον 1881, ὅτε οὔτε κἂν ἰδέα ὑπῆρχε περὶ τῆς ἐνεργείας βουλευτικῶν ἐκλογῶν, τῇ αἰτήσει τῶν κατοίκων τῶν μερῶν ἐκείνων, πιθανὸν δὲ καὶ τῇ ἐνεργείᾳ τοῦ συναδέλφου μου κ. Βαλτινοῦ.

§31ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πῶς, δὲν εἴχετε κατὰ νοῦν τὴν διάλυσιν τῆς Βουλῆς;

§32ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς ἐμὲ δὲν ἦτο γνωστὴ ἡ ἰδέα αὕτη, καὶ ἂν ὑπῆρχεν ἔκτοτε, ἀλλ’ οὔτε ἤμην ὁ ἁρμόδιος. Τὰς περὶ τοῦ φρέατος πληροφορίας ἐχορήγησα εἰς τὸ Τμῆμα τῇ 2 Φεβρουαρίου διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 714 ἐγγράφου μου, τὸ ὁποῖον εἶχεν ὑπ’ ὄψιν του ὁ κ. εἰσηγητὴς ὅταν συνέταττε καὶ ὑπέγραφε τὴν ἔκθεσιν αὐτήν. (Ἀναγινώσκει.) «Πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς Ἀπαντῶντες ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀρ. 59 ὑμετέρου ἐπισημειωτικοῦ ἐγγράφου, λαμβάνομεν τὴν τιμὴν νὰ πληροφορήσωμεν ὑμᾶς, ὅτι οὐδὲν ἐδαπάνησε τὸ δημόσιον πρὸς κατασκευὴν φρέατος ἐν τῷ χωρίῳ Στάμου τῆς ἐπαρχίας Βάλτου. Τὸ Ὑπουργεῖον, λαβὸν μόνον ὑπ’ ὄψιν τὴν ἀπὸ ά. Μαΐου π. ε. ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τοῦ χωρίου Σπάρτου, αἰτούντων, συνῳδὰ τῷ ἄρθρῳ 8, τοῦ ΚΘʹ νόμου τῆς 31 Ἰανουαρίου 1864 περὶ βοσκησίμων γαιῶν, τὴν κατασκευὴν ὁδοῦ ἀπὸ τοῦ χωρίου Σπάρτου εἰς Καρβασαρᾶν καὶ ἀνέωξιν φρέατος πρὸς εὕρεσιν ποσίμου ὕδατος, παρήγγειλε διὰ τῆς ὑπ’ ἀρ. 4018 ἀπὸ 25 Ἰουλίου 1881 διαταγῆς του τὸν Νομομηχανικὸν Ἀκαρνανίας νὰ διατάξῃ τὸν ἐργοδηγὸν Γ. Παπαδημητρίου, ὅπως, συνεννοούμενος μετὰ τοῦ δημάρχου, προβῇ εἰς τὴν χάραξιν τῆς ἄνω μνησθείσης ὁδοῦ καὶ ἀνέωξιν φρέατος ἐν ὑποδειχθησομένῃ θέσει· καθ’ ἃ δὲ ὁ Νομομηχανικὸς ἀναφέρει, δὲν ὑπέβαλεν ὁ ἐργοδηγὸς Παπαδημητρίου μέχρι τοῦδε οὐδὲν σχετικὸν διὰ τὴν χάραξιν τῆς ὁδοῦ ἀπὸ Σπάρτου εἰς Καρβασαρᾶν.» Ἡ διαταγὴ λοιπὸν περὶ φρέατος ἐξεδόθη, ὡς ἠκούσατε, τὸν Ἰούλιον ἐπὶ τῇ αἰτήσει τῶν κατοίκων ὑποβληθείσῃ κατὰ Ἀπρίλιον εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, καὶ ὅτι διὰ τὴν ἀνέωξιν τοῦ φρέατος τούτου οὐδεμία δαπάνη ἐπεβάρυνε τὸ δημόσιον, διότι τὰ χρήματα, ἅτινα πρὸς τοῦτο ἐδαπανήθησαν, προέρχονται ἀπὸ τὴν ἐκμίσθωσιν τῶν κοινοτικῶν λειβαδίων, μέρος τῶν ὁποίων δαπανῶνται εἰς κοινωφελῆ ἔργα. Ταῦτα, κύριοι, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῶν ὁδοστατῶν καὶ τοῦ φρέατος· ἀλλ’ ἐπειδὴ ἡ ἔκθεσις τῆς πλειοψηφίας τοῦ Τμήματος ἐξακολουθεῖ νὰ μὲ ἀναφέρῃ καὶ ἀλλαχοῦ, θὰ μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ δώσω πληροφορίας τινὰς εἰς τὴν Βουλήν. Λέγει ὁ εἰσηγητὴς ἐν τῇ ἐκθέσει του (ἀναγινώσκει) «Κατὰ τὰ ὑπ’ ἀριθ. 4301 καὶ 4767 ἔγγραφα τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν, ὁ Νικόλ. Χατσόπουλος ἐκ Βάλτου διωρίσθη ὑπὸ τοῦ ὑπουργείου ἔπαρχος Λοκρίδος καὶ μετετέθη τὴν 10 Ὀκτωβρίου 1881 εἰς Θήβας, ὁ Γεώργιος Μπίνης, ἐκ Βάλτου ἐπίσης, διωρίσθη τὴν 12 Νοεμβρίου 1881 γραφεὺς τοῦ ἐπαρχείου Βάλτου, ὁ Ἀθανάσιος Καρακώστας, ἐπίσης ἐκ Βάλτου, διωρίσθη τὴν 14 Δεκεμβρίου 1881 πρωτοκολλητὴς τοῦ αὐτοῦ Ἐπαρχείου. Καὶ ὁ μὲν Μπίνης εἶναι ἐκ τοῦ δήμου Ἰδομένης, ὁ δὲ Καρακώστας ἐκ τοῦ δήμου Ἀμβρακίας, καὶ ὅτι ὁ τελευταῖος οὗτος διενυκτέρευσε κατὰ τὴν προτεραίαν τῆς ἐκλογῆς εἰς τὸ χωρίον Στάνου. Ἀλλὰ, κύριοι, ἐν τῷ δικαιώματι, ὅπερ ἔχει πᾶς ὑπουργὸς, διώρισα τῷ ὄντι, ἐπὶ τῇ συστάσει τοῦ κ. Βαλτινοῦ, τὸν Νοέμβριον ἢ Δεκέμβριον τοῦ 1880 τὸν κ. Χατζόπουλον ὡς ἔπαρχον, ἢ, μᾶλλον εἰπεῖν, ἐπανέφερον αὐτὸν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, διότι τὸν εὗρον ἐκτὸς αὐτῆς, καί τοι διατελέσαντα πολλὰ ἔτη ἐν αὐτῇ, καὶ ὅτι τὸν Ὀκτώβριον 1881 τὸν μετέθεσα ἐκ Λοκρίδος εἰς Θήβας διὰ λόγους τῆς ὑπηρεσίας καθαρῶς. Ἀλλὰ δὲν βλέπω τί σχέσιν ἔχει ὁ διορισμὸς τοῦ Χατζοπούλου, ὅστις συνέβη τὸν Νοέμβριον τοῦ 1880, μὲ τὴν ἐκλογὴν, ἡ ὁποία ἔγεινε τὸν Δεκέμβριον τοῦ 1881, ὡς καὶ ποίαν σχέσιν δύναται νὰ ἔχῃ ἡ μετάθεσις αὐτοῦ ἀπὸ τῆς ἐπαρχίας Λοκρίδος εἰς Θήβας. Διώρισα ἀληθῶς ἕνα πρωτοκολλητὴν καὶ ἕνα γραφέα τοῦ ἐπαρχείου Βάλτου· ἀλλ’ ὁ διορισμὸς αὐτὸς ἐγένετο ἐπὶ τῇ προτάσει τοῦ ἁρμοδίου ἐπάρχου, εἰς τὴν ὁποίαν οὐδὲν δικαίωμα εἶχον ν’ ἀντιταχθῶ· πολὺ πιθανὸν ὁ κ. Βαλτινὸς νὰ ὑπέδειξε τῷ ἐπάρχῳ τὰ διορισθέντα πρόσωπα, ἀλλὰ τί ἄλλο πράττομεν ὅλοι ἡμεῖς ὅσοι πολιτευόμεθα;

§33ΤΙΝΕΣ (δεξιόθεν). Κακὰ, κακά.

§34ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κακὰ καὶ ὀλέθρια, ἀλλ’ αὐτὰ γίνονται καὶ ἀπὸ ἡμᾶς, αὐτὰ γίνονται καὶ ἀπὸ σᾶς. Δὲν βλέπω λοιπὸν, κύριοι, ἀληθὲς τὸ παράπονον ἢ τὴν μομφὴν μᾶλλον τοῦ εἰσηγητοῦ, ὅτι ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἐπιμελῶς ἀπέφυγε νὰ χορηγήσῃ τὰς παρ’ αὐτοῦ ζητηθείσας πληροφορίας, ἐνῷ εἰς τὴν ἐκλογὴν Βάλτου, ὡς ἐξάγεται ἀπὸ τὴν ἰδίαν αὐτοῦ ἔκθεσιν καὶ ἀπὸ τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα εἶναι ὑπ’ ὄψιν σας, ἀπέστειλα εἰς τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς 5 ἢ 6 ἔγγραφα· δὲν ὤκνησα δὲ νὰ χορηγήσω αὐθωρεὶ καὶ πᾶσαν ἄλλην πληροφορίαν περὶ πάσης ἄλλης ἐκλογῆς.

§35ΗΛ. ΠΑΛΑΜΗΔΗΣ. Εἰς τὴν ἐκλογὴν Ἑρμιονίδος σᾶς ἐζήτησα διὰ τοῦ Προεδρείου πόσοι ἐπιβάται.......

§36ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπήντησα εἰς ὅλα ἐν γένει τὰ ἔγγραφα τοῦ Προεδρείου τῆς Βουλῆς, διὰ τῶν ὁποίων μοὶ ἐζητήθησαν πληροφορίαι περὶ οἱασδήποτε ἐκλογῆς, χορηγήσας ἀμέσως ὅσας ἠδυνάμην νὰ χορηγήσω τοιαύτας πληροφορίας. Δὲν ἔχω, κύριοι, νὰ προσθέσω ἄλλο τι καθ’ ὅσον ἀφορᾶ τὴν ἐκλογὴν, διότι, ὡς εἶπον ἐν ἀρχῇ τοῦ λόγου μου, ὁ ἔντιμος συνάδελφός μου ἀρκετὰ ἐπιτυχῶς ἀνεσκεύασεν ὅλας τὰς κατὰ τῆς ἐκλογῆς αἰτιάσεις, καὶ ἂν λάβῃ ἐκ νέου τὸν λόγον, θὰ ἀνασκευάσῃ καὶ ὅσα κατόπιν ἐλέχθησαν κατὰ τῆς ἐκλογῆς του.

§37ΡΟΥΦΟΣ. (Ὅρα Παράρτημα.) Λύεται ἡ συνεδρίασις ὥρᾳ 7.