1878.12.04

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 55

Τῆς 4 Δεκεμβρίου 1878

(Δευτέρα).

Ὥρα 2 Μ. Μ. (Ἀναγνωσθέντος τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου, καὶ τῆς Βουλῆς ἐν ἀπαρτίᾳ εὑρεθείσης, ἤρξατο ἡ συνεδρίασις).

(Ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως μέχρι τοῦ μέρους: «Ἀνεγνώσθη ἔκθεσις τῆς Ἐπιτροπῆς προτεινούσης, ἵνα ὁ ἀριθμὸς τῶν τακτικῶν καθηγητῶν αὐξηθῇ κατὰ 5, τῶν δὲ ἐκτάκτων περιορισθῇ εἰς 6. Μετά τινα δὲ συζήτησιν ἐπὶ ταύτης ἡ Βουλὴ παρεδέχθη νὰ προστεθῶσι δραχ. 6000, καὶ οὕτως ἀναβιβασθῇ ἡ πίστωσις τοῦ ἄρθρου τούτου»).

§1ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ (Ὑπουργὸς Παιδείας). Κύριε Πρόεδρε, ἐὰν ἐνθυμῆται ἡ Βουλή, προχθὲς εἴπωμεν, ὅτι 4 ἔκτακτοι καθηγηταὶ θὰ προβιβασθῶσιν εἰς τὴν θέσιν τοῦ τακτικοῦ, καὶ θὰ προστεθῇ εἷς ἔκτακτος. Αὐτὴ ἦτο ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς. Εἰς τὰ πρακτικὰ ἀναφέρεται ποσὸν 6000 δραχμῶν. Παρακαλῶ ὁ λογαριασμὸς νὰ γείνῃ σωστός.

§2ΠΟΛΛΟΙ. Εἶναι λάθος λογιστικὸν βέβαια.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐψήφισε τὸ ποσὸν 6000 δραχμῶν ἐπὶ τῇ προτάσει τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὅτι πρέπει νὰ προστεθῇ διὰ τὴν θεραπείαν τῶν ἀναγκῶν τούτων ποσότης. Τώρα λέγει ὁ κ. ὑπουργὸς ν’ αὐξήσῃ τὸ ποσὸν τοῦτο.

§4ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Παρακαλῶ. Δὲν εἶπα αὐτό, ἀλλ’ εἶπα, ὅτι μετὰ τὴν πρότασιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ἡ Νομικὴ Σχολή, ὅτι πρέπει νὰ προβιβασθῶσι 4 ἔκτακτοι καθηγηταὶ εἰς τακτικούς, νὰ προστεθῇ δὲ καὶ ἕνας ἄλλος, τὸ ὅλον 5, καὶ εἷς ἔκτακτος νὰ παραδίδῃ τὸ μάθημα τῆς Ἰατροδικαστικῆς καὶ Τοξικολογίας, ἡ Βουλὴ ἀπεφάσισε καὶ ἐνέκρινε τὴν πρότασιν αὐτήν· περὶ τοῦ ποσοῦ δὲν εἶπον τίποτε, ἀλλὰ πρέπει ὁ λογαριασμὸς νὰ γείνῃ σωστός. Τὸ ποσὸν τῶν 6000, πρέπει νὰ γείνῃ 9000.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἐγκρίνει ἡ Βουλὴ ν’ ἀναβιβασθῇ τὸ ποσὸν τοῦτο τῶν 6000 εἰς 9000;

§6ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, Μάλιστα. (Ἐξακολουθεῖ καὶ τελειώνει ἡ ἀνάγνωσις τῶν πρακτικῶν).

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις ἐπὶ τῶν πρακτικῶν;

§8ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγκρίνονται. — Διάφοροι κάτοικοι τῆς πόλεως Σπάρτης καὶ τοῦ Μιστρᾶ παραπονοῦνται, ὅτι οὐδεμία πρόνοια ἐλήφθη περὶ κατασκευῆς τῆς γεφύρας ἐπὶ τοῦ ποταμοῦ Σκοτιᾶ καὶ ἐπισκευὴν τῆς ὁδοῦ Μιστρᾶ, ἀφοῦ τ’ αναγκαιοῦντα πρὸς τοῦτο χρήματα εἰσὶ κατατεθειμένα εἰς τὴν Τράπεζαν. Ἐὰν ἐγκρίνῃ ἡ Βουλὴ, νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν.

§10ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, Μάλιστα.

§11ΒΑΡΒΟΓΛΗΣ. Πρὸ πέντε ἐτῶν ἡ ὑπόθεσις αὕτη εἶναι ἐνώπιον τοῦ ἁρμοδίου τμηματάρχου, ἀλλ’ οὐδεμία ἐνέργεια ἐγένετο.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Ἐπιτροπὴ ὑποβάλλει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ νομοσχεδίου τινός. Θὰ τυπωθῇ.

§13ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Πρωθυπουργός). Κύριοι, κατὰ τὴν Θεσσαλίαν ὑπερεπλεόνασεν ἢ ἀκμάζει αὐξανομένη ἡ ληστεία· χθὲς μάλιστα ἐγένετο σπουδαία ληστεία εἰς Ἤπειρον, ὑπάρχει ὁ νόμος, ὅστις ὅμως τίθεται εἰς ἐνέργειαν ἀδείᾳ τῆς Βουλῆς ὡς γνωστὸν κατὰ τῆς λῃστείας. Τὸ παρελθὸν ἔτος ἐδώσατε τὴν ἄδειαν νὰ τεθῇ εἰς ἐνέργειαν ὁ νόμος ἐκεῖνος δι’ ἓν ἔτος, καὶ ἐτέθη μόνον δι’ 8 μῆνας, καὶ ἡ προθεσμία παρῆλθε, ὁ κίνδυνος ὅμως ὑφίσταται. Παρακαλῶ σήμερον τὴν Βουλὴν νὰ δώσῃ τὴν ἄδειαν, ὥστε, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις εὑρεθῇ εἰς ἀνάγκην, νὰ θέσῃ καὶ πάλιν τὸν νόμον αὐτὸν εἰς ἐνέργειαν. Παρακαλῶ δὲ τὴν Βουλὴν ν’ ἀναγνωσθῇ εἰς πρώτην συζήτησιν.

§14ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§15ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὑποβάλλω νομοσχέδιον περὶ κυρώσεως ταχυδρομικῆς συμβάσεως μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Αὐστρίας, καὶ παρακαλῶ τὴν Βουλὴν ν’ ἀναγνωσθῇ καὶ εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν.

§16ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γνωρίζετε, ὅτι ἀφ’ ἑνὸς δὲν συνεζητήθη κανὲν νομοσχέδιον εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν πρὶν τυπωθῇ· ἀλλὰ προκειμένου περὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ τῆς λῃστείας ἐν Ἠπειροθεσσαλίᾳ δὲν τολμᾷ νὰ ἐναντιωθῇ εἰς τὴν πρότασιν ταύτην τοσούτῳ μᾶλλον, καθόσον τὸ νομοσχέδιον ὑπάρχει τυπωμένον, καὶ ἠμπορεῖ νὰ διανεμηθῇ εἰς τὴν στιγμὴν εἰς τοὺς κ. κ. Βουλευτάς, διὰ νὰ τὸ λάβωσιν ὑπ’ ὄψιν.

§18ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ (πρὸς τοὺς κλητῆρας). Διανείματε τὸ νομοσχέδιον εἰς τοὺς κ. κ. Βουλευτάς. (Διανέμεται). Ἐγκρίνει λοιπὸν ἡ Βουλὴ νὰ συζητηθῇ εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν;

§20ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα. (Ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται παραδεκτὸν κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον δι’ εἰδικῆς ἐφ’ ἑνὸς ἑκάστου ἄρθρου ἀναστάσεως ἄνευ ἀντιῤῥήσεως).

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρχόμεθα τώρα εἰς τὴν σύμβασιν μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Αὐστρίας. Ἄρθρον μόνον. Οἱ παραδεχόμενοι εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§22ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ τυπωθῇ, κ. Πρόεδρε, καὶ νὰ διανεμηθῇ αὔριον.

§23ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Πρὸ ἡμερῶν εἷς τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων ἡμῶν ἐζήτησεν, ὅπως ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν παρουσιάσῃ εἰς τὴν Βουλὴν κατάλογον ὅλων τῶν μέχρι τοῦδε αἰτήσεων περὶ παραχωρήσεως λιμνῶν τῶν ἐν τῷ Ὑπουργείῳ τῶν Ἐσωτερικῶν εὑρισκομένων. Σήμερον διενεμήθη εἰς ἡμᾶς τοιοῦτος, μὴ φέρον ὑπογραφήν τινα βεβαιοῦσαν τὸ ἐπίσημον αὐτοῦ. Παρακαλῶ τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργὸν νὰ εἴπῃ ἂν πιστοποιῇ τὴν ἐπισημότητα τοῦ καταλόγου τούτου.

§24ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Βέβαια.

§25ΒΑΛΕΤΤΑΣ. Νὰ σημειωθῇ λοιπὸν τοῦτο, κ. πρόεδρε, εἰς τὰ πρακτικά. Μετὰ τὴν ἔκθεσιν τῆς ἐξεταστικῆς Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία ἐξελέχθη διὰ νὰ ἐξετάσῃ τὸ ζήτημα τῶν ὑπὸ τοῦ κ. Πετιμεζᾶ γενομένων προμηθειῶν, νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ εἶχε καθῆκον νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα τοῦτο, καὶ νὰ πράξῃ ὅ,τι ἤθελε νομίσει καλόν· μεταξὺ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι εἶχον τὴν διάθεσιν νὰ ἐξετάσουν τὴν ὑπόθεσιν ἤμην καὶ ἐγὼ, καὶ ἀφοῦ ἐμελέτησα τὴν ἔκθεσιν τῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τὰ σχετικὰ ἔγγραφα, ἐζήτησα τὴν ἐφημερίδα τῶν Συζητήσεων τῆς Βουλῆς, ἵνα ἴδω καὶ τὰς ἀντιῤῥήσεις, τὰς ὁποίας ἐνώπιον τῆς Βουλῆς κατὰ καιροὺς ἔφερε ὁ κ. Σ. Πετιμεζᾶς εἰς τὰς κατ’ αὐτοῦ αἰτιάσεις. Δυστυχῶς ὅμως εἰς τὰ πρακτικὰ τὰ στενογραφημένα δὲν εὗρον οὐδεμίαν ὁμιλίαν κ. Πετιμεζᾶ. Παρακαλῶ λοιπὸν τὸ Προεδρεῖον νὰ δώσῃ τὸν λόγον τῆς ἐλλείψεως ταύτης, διότι νομίζω, ὅτι ὑπάρχει ἀπόφασις τῆς Βουλῆς, κατὰ τὴν ὁποίαν, ἐάν τις τῶν Βουλευτῶν ἤθελε κρατήσει ἀγόρευσίν τού τινα, τὸ στενογραφικὸν γραφεῖον ὀφείλει νὰ δημοσιεύσῃ ταύτην ἀδιόρθωτον, διότι οὕτω μόνον εἶναι δυνατὸν νὰ δημοσιεύωνται τακτικῶς τὰ πρακτικὰ ἐν τῇ ἐφημερίδι τῆς Βουλῆς.

§26Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Εἶναι ἀληθὲς, κ. Πρόεδρε, ὅτι τοὺς δύω λόγους μου τοὺς ἔχω στὸ σπῆτί μου, ἀλλ’ εἶναι ἀδύνατον νὰ διορθώσω αὐτοὺς, διότι λείπουν τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ἀνέγνωσα καὶ τὰ ἀνέγνωσα καὶ ὅπως εἶναι δὲν ἠμπορεῖ κανεὶς ἀπὸ αὐτοὺς νὰ ἐννοήσῃ τίποτε· τὰ δὲ ἔγγραφα εὑρίσκοντο μέχρι τῆς προχθὲς εἰς τὴν Ἐπιτροπήν. Νομίζω, ὅτι παρεκάλεσα ὑμᾶς, κ. Πρόεδρε, νὰ εἴπητε εἰς τὴν Ἐπιτροπήν νὰ μοῦ δώσῃ τὰ ἔγγραφα· ἄλλως τε τί νὰ διορθώσω; εἶναι σειρὰ ἐγγράφων 15 ἢ 20. Ἰδοὺ ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον δὲν ἐδημοσίευσα τὰς ἀγορεύσεις μου.

§27ΧΑΡ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μετὰ τὸ πέρας τῶν ἐργασιῶν τῆς Ἐπιτροπῆς θὰ τὰ λάβῃ ὁ κ. Πετιμεζᾶς.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διὰ τὴν παρατήρησιν τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ κ. Βαλέττας, ἐζήτησα τὸν λόγον ἀπὸ τὸ στενογραφικὸν γραφεῖον, καὶ μοῦ εἶπεν, ὅτι ὁ κ. Πετιμεζᾶς δὲν ἔκαμε καθ’ ὅλον τὸ διάστημα τῶν ἀγορεύσεών του, παρὰ ν’ ἀναγινώσκῃ ἔγγραφα, καὶ ἐπειδὴ αὐτὰ δὲν ὑπάρχουν, διὰ τοῦτο προῆλθε ἡ βραδύτης τῆς δημοσιεύσεως τῶν λόγων του. Τώρα, ὅτε ἦλθον τὰ ἔγγραφα ἀπὸ τὴν ἐπιτροπὴν, θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Πετιμεζᾶν νὰ τὰ λάβῃ καὶ τακτοποιήσῃ τὰς ἀγορεύσεις του, ὥστε νὰ δημοσιευθῶσι.

§29ΒΟΥΛΠΙΩΤΗΣ. Ἐπιτρέψατέ μοι, κ. Πρόεδρε, νὰ προσθέσω, ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ δὲν ἔλαβε καμμίαν γνῶσιν, ὅτι πρὸς συμπλήρωσιν τῶν λόγων τοῦ κ. Πετμεζᾶ ὑπῆρξεν ἡ δυσκολία αὕτη· ἐὰν ἐλάμβανεν ἡ Ἐπιτροπὴ γνῶσιν τῆς δυσκολίας ταύτης τοῦ κ. Πετμεζᾶ, ὡς λέγει, ἠδύνατο νὰ διατάξῃ νὰ γίνουν ἀντίγραφα, ὥστε νὰ ἦναι δημοσιευμένοι οἱ λόγοι τοῦ κ. Πετμεζᾶ.

§30Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐγὼ ἀνεφέρθην εἰς τὸ Προεδρεῖον περὶ τούτου. Παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε, ἐπειδὴ ἔγεινε λόγο, περὶ τούτου, νὰ διατάξητε νὰ τυπωθῶσιν αὐτὰ τὰ δύω ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα εἶναι σχετικὰ μὲ τὴν ὑπόθεσιν (τὰ καταθέτει εἰς τὸ Προεδρεῖον).

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δύω ἔγγραφα καταθέτει ὁ κ. Πετμεζᾶς καὶ ζητεῖ νὰ τυπωθῶσι.

§32ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Ἐπειδὴ, κύριοι, δὲν ὑπάρχει χρόνος νὰ περιμένωμεν, ἕως ὅτου γίνῃ γʹ ἀνάγνωσις τῆς προτάσεώς μου, τὴν ὁποίαν εἶχα τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλλω εἰς τὴν Βουλὴν, διότι δὲν εἶναι ἄλλη σύνοδος τῆς Βουλῆς, καὶ πρόκειται νὰ γίνουν βουλευτικαὶ ἐκλογαί, διὰ ταῦτα παρακαλῶ τὴν Βουλὴν, ἂν ἐπιθυμῇ νὰ συζητήσῃ ἀπὸ τοῦδε τὴν πρότασίν μου, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλα. Προτείνω λοιπὸν ν’ ἀναγνωσθῇ σήμερον εἰς ά ἀνάγνωσιν.

§33ΠΟΛΛΟΙ. Μετὰ τὸν προϋπολογισμόν.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑποστηρίζεται ἡ πρότασις τοῦ κ. Κορωναίου ὑπὸ δέκα; (ἐγείρονται ὑπὲρ τοὺς δέκα). Οἱ παραδεχόμενοι λοιπὸν τὴν πρότασιν τοῦ Βουλευτοῦ Κυθήρων κ. Κορωναίου, ὥστε ἡ πρότασίς του νὰ προταχθῇ.....

§35ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Τί πρότασις εἶναι αὐτὴ δὲν τὴν γνωρίζομεν.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι τυπωμένη καὶ διανεμημένη καὶ ἐγεγραμμένη εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§37ΤΙΝΕΣ. Εἶναι τροπολογία τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου.

§38ΕΤΕΡΟΙ. Ἔχει φέρει ἔκθεσιν ἐπ’ αὐτῆς ἡ Ἐπιτροπή; Πρέπει νὰ σταλῇ εἰς τὴν Ἐπιτροπήν.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι λοιπὸν, κύριοι, τὴν πρότασιν τοῦ Βουλευτοῦ Κυθήρων νὰ προταχθῇ ἡ πρότασίς του ὡς πρῶτον ἀντικείμενον νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ ὀλιγώτεροι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη.

§40ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Δὲν ἔχω καμμίαν ἄλλην ἐργασίαν πλέον, κύριοι, (ἀναχωρεῖ).

§41ΡΩΜΑΙΟΣ. Κόπιασε στὸ καλόν.

§42ΡΙΚΑΚΗΣ. Κατὰ τὴν συζήτησιν, κύριοι, ἥτις ἔλαβε χώραν, καὶ ἥτις συμπεριέλαβε τὰς οἰκονομικάς μας ἰδέας, εἶχον τὴν τιμὴν μεταξὺ τῶν διαφόρων ἰδεῶν, τὰς ὁποίας ἀνέπτυξα, ν’ ἀναφέρω καὶ τὴν ἰδέαν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ὀφείλει νὰ φροντίσῃ περὶ τῆς εἰσπράξεως τῶν καθυστερούντων· συνεπείᾳ τούτου παρεκάλεσα τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, νὰ καταθέσῃ τὴν κατάστασιν, ἣν καὶ κατέθεσεν. Ἐπειδὴ συνεπείᾳ τοῦ ἰσχυρισμοῦ μου ἐκείνου ἔχω τὸ καθῆκον νὰ διατυπώσω καὶ ἐν εἴδει προτάσεως νόμου τὸν τρόπον, κατὰ τὸν ὁποῖον νομίζω, ὅτι δύναται νὰ γείνῃ ἡ εἴσπραξις, λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω πρότασιν νόμου περὶ τῆς εἰσπράξεως τῶν καθυστερούντων, λαβὼν ὑπ’ ὄψιν καὶ τὴν πρότασιν τοῦ κ. Σωτηροπούλου, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλε κατὰ τὸ 1866. Πιστεύω, ὅτι τὸ ἀντικείμενον εἶναι τόσῳ σπουδαῖον, ὥστε ἡ Βουλὴ θέλει ἀποφασίσει νὰ προτάξῃ τὴν συζήτησιν καὶ ἐπιψήφιν τοιούτου νόμου· μολονότι βλέπω τὴν δυσκολίαν τῆς Βουλῆς νὰ προχωρήσῃ εἰς ἄλλα ἔργα, τὸ προκείμενον νομοσχέδιον ὄχι μόνον προτίθεται ν’ ἀνακουφίσῃ τοὺς φορολογουμένους, ἀλλὰ καὶ νὰ ἐξασφαλίσῃ ἓν τακτικὸν ἐτήσιον εἰσόδημα τοῦ Κράτους.

§43ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ τυπωθῇ.

§44ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ προταχθῇ ἡ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου τοῦ δανείου τῶν 60,000,000.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ζητεῖ νὰ προταχθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ συνομολογήσεως δανείου 60,000,000. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§46ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι.

§47ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Δὲν ἔχομεν ἀντίῤῥησιν, κύριε Πρόεδρε, νὰ προταχθῇ, ἀλλὰ θὰ συζητήσωμεν.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναγινώσκεται λοιπὸν εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν τὸ νομοσχέδιον περὶ δανείου τῶν 60,000,000. Ἔχει τις τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἀρχῆς;

§49ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Μάλιστα.

§50ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Σᾶς λέγω, κύριοι, ὅτι κατὰ λάθος δὲν προσετέθη εἰς τὸ νομοσχέδιον ἄρθρον, ὅτι τὸ δάνειον αὐτὸ θὰ χρησιμεύσῃ πρὸ πάντων εἰς τὴν ἄρσιν τῆς ἀναγκαστικῆς κυκλοφορίας καὶ εἰς τὴν συγκοινωνίαν.

§51ΡΙΚΑΚΗΣ. Αὐτὸ ἴσα ἴσα.

§52ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Μάλιστα· ἀλλ’ ὡς σᾶς εἶπον κατὰ λάθος παρελείφθη τὸ ἄρθρον αὐτὸ, καὶ τὸ εἶπον μάλιστα προχθὲς εἰς τὸν κ. Δούμαν, ὅστις μὲ ἠρώτησε, θὰ χρησιμεύσῃ τὸ δάνειον τοῦτο κατὰ πρῶτον λόγον εἰς τὴν ἄρσιν τῆς ἀναγκαστικῆς κυκλοφορίας, κατὰ δεύτερον εἰς τὴν συγκοινωνίαν.

§53ΤΙΝΕΣ (ἀριστερόθεν). Δὲν ἀρκεῖ.

§54ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν πειράζει, θὰ ἴδωμεν· ἐὰν πραγματοποιηθῇ καὶ πόσον....

§55ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Μετὰ τὰς ἐξηγήσεις, κ. Πρόεδρε, τὰς ὁποίας ἔδωκεν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς περὶ τοῦ σκοποῦ εἰς ὃν ἀφορᾷ ὁ νόμος οὗτος περὶ δανείου πιστεύω ὅτι δὲν θὰ εὑρεθῶμεν εἰς ἀσυμφωνίαν, ἀλλὰ πρέπει νὰ διατυπώσωμεν τὰς ἰδέας ἐφ’ ὧν συμφωνοῦμεν περὶ τοῦ σκοποῦ τοῦ δανείου τούτου. Ὅπως εἶχε τὸ δάνειον ἐν τῷ νομοσχεδίῳ πρὸ τῆς διορθώσεως καὶ τῆς βεβαιώσεως περὶ τοῦ σκοποῦ, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ κ. Πρωθυπουργὸς, ἀπεκρούετο παρ’ ἡμῶν· διότι ἡμεῖς συνηνοῦμεν νὰ ψηφισθῇ τὸ δάνειον πρὸς τὸν σκοπὸν πρῶτον τῆς ἄρσεως τῆς ἀναγκαστικῆς κυκλοφορίας, πρὸς τοῦτο ἀπαιτοῦνται 39 ἑκατομμύρια δραχμαί.

§56ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. 45,000,000.

§57ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Δὲν ἐπραγματοποιήθη ἀκόμη τὸ νέον δάνειον τῶν 5,000,000. Λοιπὸν 39,000,000 ἔλαβε μέχρι τῆς ὥρας τὸ Δημόσιον παρὰ τῶν Τραπεζῶν Ἐθνικῆς καὶ Ἰονικῆς. Ταῦτα δὲ πρέπει ν’ ἀποδοθῶσιν εἰς τὰς Τραπέζας ἐκείνας διὰ νὰ λείψῃ ἡ ἀναγκαστικὴ κυκλοφορία. Ἐπειδὴ δὲ ἐπιτρέπεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ συνομολογήσῃ τὸ δάνειον τοῦτο πρὸς 75%, τὸ ποσὸν τὸ πραγματικὸν θὰ ἦναι περίπου 45 ἑκατομμύρια.

§58ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. 45,000,000 φράγκων.

§59ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἑπομένως 5 περίπου ἑκατομμύρια εἶναι τὸ πραγματοποιούμενον ποσόν· ἐὰν δὲ πραγματοποιηθῇ ἐν τῷ μεταξὺ ἀπὸ τὸ Δημόσιον καὶ τὸ ἕτερον δάνειον περὶ τοῦ ὁποίου ἔλαβεν ἄδειαν ἐσχάτως τῶν 5,000,000 δραχμῶν, φθάνομεν εἰς ποσὸν ἀποδοθησόμενον 41,000,000 δραχμῶν, ὥστε τὸ ὑπολειπόμενον ποσὸν θὰ ἦναι 4, 5, ἢ τὸ πολὺ 10 ἑκατομμύρια· ὁλόκληρον δὲ τὸ ποσὸν τοῦτο ἐννοοῦμεν νὰ δοθῇ εἰς τὸ ταμεῖον τῆς ὁδοποιΐας ὅσον δήποτε καὶ ἂν ἦναι, διότι δὲν δύναται ἐκ τῶν προτέρων νὰ προσδιορισθῇ ἀκριβῶς, ἀφοῦ δὲν γνωρίζωμεν ἀκριβῶς μέχρι τίνος ποσοῦ θέλει πραγματοποιηθῆ τὸ δάνειον τῶν 5,000,000, ἀλλ’ ὅπως δήποτε τοὐλάχιστον θὰ ἦναι 5,000,000. Ταῦτα φρονοῦμεν, ὅτι πρέπει νὰ δοθῶσιν εἰς τὸ ταμεῖον τῆς ὁδοποιΐας, ἀφοῦ μάλιστα ἡ ἐκφρασθεῖσα ἀρχικὴ ἰδέα ἦτο τὸ ποσὸν τῆς προικίσεως τοῦ ὁδικοῦ ταμείου νὰ ἦναι 10,000,000· ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει δὲν θὰ ὑπολείπηται ποσόν τι, ἀφοῦ εἴπωμεν, ὅτι κατὰ πρῶτον λόγον τὰ ἐκ τοῦ δανείου τούτου χρήματα θέλουσι διατεθῆ εἰς πληρωμὴν τῶν δανείων πρὸς ἄρσιν τῆς ἀναγκαστικῆς κυκλοφορίας καὶ κατὰ δεύτερον λόγον τὸ ὑπόλοιπον θέλει δοθῆ εἰς τὸ ταμεῖον τῆς ὁδοποιΐας. Ἀλλὰ δὲν ἀρκεῖ νὰ εἴπωμεν μόνον ταῦτα, πρέπει νὰ λάβωμεν καὶ ἐγγυήσεις ἐν αὐτῷ τῷ νόμῳ, ὅτι οὕτω θέλει διατεθῆ τὸ ποσὸν, τὸ ὁποῖον ἐκ τοῦ δανείου τούτου θέλει πραγματοποιηθῆ, καὶ ζητοῦμεν ὡς πρὸς τοῦτο νὰ περιληφθῶσιν ἐν τῷ νόμῳ αἱ διατάξεις περὶ ἐγγυήσεων καὶ περὶ εὐθύνης τῆς Κυβερνήσεως, αἱ ἀναγεγραμμέναι ἐν τῷ νόμῳ περὶ τοῦ δανείου τῶν 10,000,000, τῷ ληφθέντι κατὰ Δεκέμβριον τοῦ 1877. Ἐὰν τοῦτο παραδεχθῇ ἡ Κυβέρνησις, εἴμεθα σύμφωνοι, ἀλλὰ πρέπει νὰ διατυπώσωμεν τὰς ἰδέας ταύτας ἐν τῷ νόμῳ.

§60ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Πρωθυπουργός). Εἰς ἓν πρὸ πάντων πρέπει νὰ προσέξωμεν σήμερον, ὅτι δὲν πρέπει ἐκ τῶν προτέρων νὰ προσδιορίσωμεν τὸ ποσὸν τοῦ μεταλλικοῦ, τὸ ὁποῖον θὰ χρησιμεύσῃ πρὸς ἄρσιν τῆς ἀναγκαστικῆς κυκλοφορίας τῶν τραπεζικῶν γραμματίων. Ἂς σημειώσωμεν εἰς τὸν νόμον, ὅτι τὸ δάνειον θὰ χρησιμεύσῃ διὰ τὴν ἄρσιν τῆς ἀναγκαστικῆς κυκλοφορίας τῶν τραπεζικῶν γραμματίων πρῶτον· δεύτερον, ὅτι μέχρις ὀκτὼ ἑκατομμυρίων ποσὸν κατόπιν θέλει χρησιμεύσει διὰ τὴν συγκοινωνίαν· τὰ δ’ ἄλλα, ἐὰν περισσεύσωσι, διὰ τὰς ἀνάγκας τοῦ Κράτους. Δεχόμεθα δὲ πᾶσαν διάταξιν, ἡ ὁποία θ’ ἀσφαλίσῃ τὴν χρῆσιν τοῦ δανείου, διότι ἡμεῖς μὲν εἰλικρινῶς αὐτὸ θέλομεν, οἱ δὲ κατόπιν ἡμῶν ἂς ἦναι ἐπίσης δεσμευμένοι.

§61ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἀφοῦ ὁ Κ. πρωθυπουργὸς συμφωνεῖ περὶ τῆς χρήσεως τοῦ προϊόντος τοῦ δανείου καθ’ ἃ εἴπομεν, ἀλλ’ ὑποθέτει ὅτι δύναται νὰ ὑπάρξῃ μέγα περίσσευμα, νομίζω ὅτι πρέπει νὰ παραδεχθῶμεν τὴν ἑξῆς διαβάθμισιν, ὅτι κατὰ πρῶτον λόγον θέλει διατεθῆ τὸ ἀναγκαιοῦν ποσὸν πρὸς ἄρσιν τῆς ἀναγκαστικῆς κυκλοφορίας, εἶτα δὲ θέλει διατεθῆ εἰς προικοδότησιν τοῦ ταμείου τῆς Ἐθνικῆς ὁδοποιΐας ποσὸν μέχρι 10 ἑκατομμυρίων, τὸ δὲ ὑπόλοιπον θέλει χρησιμεύσει πρὸς περιορισμὸν τῶν ἐντόκων γραμματίων.

§62ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Κάμετε τροπολογίαν.

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἀρχῆς;

§64Ν. ΣΟΥΤΣΟΣ. Ἐγὼ, κύριοι, εἶμαι μέχρι μανίας ἐναντίον τοῦ Νομοσχεδίου αὐτοῦ (θόρυβος). Ναὶ, κύριοι, τὸ ἐπαναλαμβάνω, μέχρι μανίας, διότι τὸ θεωρῶ ὄλεθρον τῆς Ἑλλάδος (θόρυβος) Ἠμπορεῖ νὰ σφάλλω, ἀλλὰ δὲν δύναμαι παρὰ νὰ ἐκθέσω τοὺς λόγους ἐφ’ ὧν στηρίζομαι πρὸς τοῦτο. Πρόκειται, κύριοι, νὰ ψηφίσωμεν 60 ἑκατομμύρια δάνειον ὀνομαστικὸν, διὰ τὸ ὁποῖον θέλομεν πληρόνει τόκον καὶ χρεωλύσιον περὶ τὰ 5 ἑκατομμύρια, ἔστω, κατ’ ἔτος· ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν ἡμῶν καὶ τὰ δύω ἥμισυ ἑκατομμύρια, τὰ ὁποῖα θὰ πληρόνωμεν διὰ τὰ παλαιὰ χρέη, ἔχομεν τὸ ὅλον 7 καὶ ἥμισυ ἑκατομμύρια πάγιον ἐτήσιον χρέος· ἐὰν εἰς αὐτὰ προσθέσωμεν καὶ τὰ 10 ἑκατομμύρια τὸ ἔλλειμμα τοῦ προϋπολογισμοῦ, θὰ ἔχωμεν 17 καὶ ½ ἑκατομ. ἔλλειμμα εἰς τὸ τέλος τοῦ ἔτους 1879 Πῶς θὰ τὰ ἀναπληρώσωμεν; Μὴ δυνάμενοι πλέον νὰ κάμωμεν ἄλλο δάνειον, θέλομεν καὶ πάλιν καταφύγει εἰς Τραπέζας καὶ κατὰ τὴν λῆξιν τοῦ ἔτους θέλομεν ἐπαναφέρει τὴν ἀναγκαστικὴν κυκλοφορίαν, ὥστε δι’ αὐτοῦ τοῦ δανείου θὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὰ αὐτὰ ἐπιβαρύνοντες τὸν προϋπολογισμὸν μὲ 5 ἑκατομμύρια. Ἀλλ’ ἂν, κύριοι, διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ δανείου τούτου θέλομεν 5 ἑκατομμύρια, διατί τὰ ἑκατομμύρια ταῦτα νὰ μὴ τὰ δίδωμεν κατ’ ἔτος εἰς τὰς Τραπέζας καὶ νὰ καίωμεν δημοσίᾳ 5 ἑκατομμύρια χαρτονόμισμα κατ’ ἔτος; Διὰ τοῦ τρόπου τούτου εἰς 5 ἢ 6 ἔτη πληρόνομεν τὸ πρὸς τὴν Τράπεζαν χρέος μας, αἴρομεν τὴν ἀναγκαστικὴν κυκλοφορίαν, διὰ δὲ τὰ ὑπολειπόμενα 34 μέχρι τῆς συμπληρώσεως τῶν 40 τοῦ νομοσχεδίου θὰ ἔχωμεν 5 ἑκατομμύρια περίσσευμα διὰ παραγωγικὰ ἔργα. Ἀλλὰ τέλος πάντων ψηφίζοντες 5 ἑκατομμύρια ἐτησίαν δαπάνην καὶ τόκον καὶ χρεωλύσιον δὲν πρέπει νὰ γνωρίζωμεν καὶ ποῖοι φόροι θέλουσι ἐπιβληθῆ εἰς τὸν λαὸν πρὸς συμπλήρωσίν των; ἢ καὶ περὶ τούτων θέλει ληφθῆ πρόνοια, ὅταν προσκτήσωμεν τὴν Θεσσαλίαν καὶ Ἤπειρον; Διὰ τοὺς λόγους τούτους εἶμαι κατὰ τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ νομοσχεδίου τούτου.

§65ΡΙΚΑΚΗΣ. Ἡ γνώμη τοῦ κ. Σούτσου ἔχει τὴν ἀξίαν της καὶ ἤθελον εἶσθαι ὑπὲρ αὐτῆς, ἐὰν ὁ τόπος δὲν εὑρίσκετο ὑπὸ τὸ βάρος ἄλλης ἀνάγκης, τῆς ἀναγκαστικῆς κυκλοφορίας. Εἶναι ἀληθὲς, ὅτι ὁ τόκος, τὸν ὁποῖον θὰ πληρόνει τὸ Δημόσιον εἶναι βαρὺς, ἀλλὰ δὲν πρέπει μόνον εἰς τοῦτο ν’ ἀποβλέψωμεν, ἀλλὰ πρέπει νὰ φροντίσωμεν ἀφ’ ἑτέρου ν’ ἀπαλλαγῇ ἡ κοινωνία ἀπὸ τὰ βάρη καὶ τὰς ζημίας, ἀπὸ τὰς ὁποίας τὸ σύστημα τοῦ κ. Σούτσου δὲν μᾶς ἀπαλλάττει εἰμὴ μετὰ ἑπτὰ ἔτη κατὰ τὰ ὁποῖα θέλομεν ἔχει τὸν τόπον καταδεδικασμένον ὑπὸ τὸ βάρος αὐτό. Ἕνεκα τούτου, ἐπειδὴ ἡ ὠφέλεια θὰ ἐπέλθῃ πολὺ ἀργὰ, εἶναι πολὺ προτιμότερον σχετικῶς τὸ ἕτερον σύστημα.

§66ΣΟΥΤΣΟΣ. Ὅ,τι εἶπεν ὁ κ. Ῥικάκης δὲν εἶναι ὀρθὸν, διότι ἀμέσως τὸ πρῶτον ἔτος ἀφοῦ ἀποδίδοντες 5 ἑκατομμύρια εἰς τὰς Τραπέζας καύσωμεν ταῦτα δημοσίᾳ, ἀμέσως, λέγω, θὰ λάβῃ ὕψωσιν τὸ χαρτονόμισμα, ἔτι δὲ τὸ δεύτερον ἔτος καὶ καθεξῆς. Κάμνω δὲ πρὸς τούτοις τὴν παρατήρησιν, ὅτι οὐδαμοῦ τοῦ κόσμου ἀναγκαστικὴ κυκλοφορία αἴρεται διὰ μιᾶς ὅπερ φέρει κλονισμοὺς εἰς τὰς δοσοληψίας, ἀλλὰ τοῦτο γίνεται πάντοτε βαθμιαίως. Ἐκτὸς τούτου παρατηρῶ, ὅτι ἡ ἀναγκαστικὴ κυκλοφορία δὲν ἐπιβαρύνει τοὺς χωρικούς, οἵτινες ἔχουσιν ἐκ τοῦ τόπου πάντα τὰ χρήσιμα αὐτοῖς, ἀλλὰ ἐπιβαρύνει ἡμᾶς τοὺς ἐν ταῖς πόλεσι εὐπόρους, ὥστε ἐλαχίστη προέρχεται ζημία εἰς τὸν λαὸν ἐκ τῆς ἀναγκαστικῆς κυκλοφορίας· ἐνῷ τοὐναντίον ἐὰν ἐπιβάλλωμεν φόρους 5 ἑκατομμυρίων, μέγιστον βάρος θέλει ἐπιβαρύνει τὸν λαόν. Λοιπὸν προτείνω, καθὼς εἰς ὅλα τὰ ἔθνη, ἡ ἄρσις τῆς ἀναγκαστικῆς κυκλοφορίας νὰ γίνῃ ὀλίγον κατ’ ὀλίγον· οὕτω δὲ πράττοντες μετά τινα ἔτη θέλομεν ἔχει περίσσευμα, ὅπερ θέλομεν μεταχειρισθῆ εἰς παραγωγικὰ ἔργα, ἐὰν δὲν θελήσωμεν νὰ ἐλαττώσωμεν τὴν φορολογίαν. Ἡ ψῆφός μου εἶναι μία, ἀλλ’ ἔχω τὴν πεποίθησιν, ὅτι εἰς ταύτην ἔγκειται τὸ ὀρθὸν καὶ ἐλπίζω, ὅτι τὸ ὀρθὸν θέλει κατισχύσει. (Γίνεται παραδεκτὸν εἰς ά. συζήτησιν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως τὸ Νομοσχέδιον περὶ συνομολογήσεως 60 ἑκατομμυρίων κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον).

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ τροπολογία, ἡ ὁποία ὑπεβλήθη, περιλαμβάνει 5 προσθετὰ ἄρθρα.

§68ΤΙΝΕΣ. Ν’ ἀναγνωσθῇ.

§69ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (ἀναγινώσκει τὴν τροπολογίαν).

§70ΜΑΥΡΟΜΑΡΑΣ. Εἰς τὸ ἕν ἐπὶ τῶν προσθέτων ἄρθρων παρατηρῶ τὸ ἑξῆς· ὅτι ἤθελεν εἶσθαι καλὸν, ἀφοῦ τόσα ἑκατομμύρια κατατίθενται εἰς τὴν Τράπεζαν ὅτι πρέπει νὰ κατατίθενται ἐντόκως σύμφωνα μὲ τοὺς ὅρους τοῦ καταστατικοῦ τῆς Τραπέζης, διότι εἶναι ἄδικον νὰ μὴ πληρώνῃ ἡ Τράπεζα τόκον.

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ τροπολογία θὰ τυπωθῇ· θὰ ληφθῇ δὲ ὑπ’ ὄψιν καὶ αὐτὴ ἡ παρατήρησις. Ἡ Κυβέρνησις ζητεῖ ν’ ἀναγνωσθῇ εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν τὸ Νομοσχέδιον περὶ ἀναπληρωτικῆς πιστώσεως δραχμῶν 2 ἑκατομμυρίων ἐπὶ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Στρατιωτικῶν τῆς χρήσεως τοῦ 1878.

§72ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἔχομεν ἔκθεσιν τῆς ἐπιτροπῆς;

§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι.

§74ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ Ἐπιτροπὴ τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐζήτησε πληροφορίας ἀπὸ τὸ ἁρμόδιον τμῆμα καὶ φαίνεται ὅτι αἱ πληροφορίαι αὗται δὲν ἦλθον εἰσέτι, καθόσον δὲν μᾶς προσεκάλεσε καὶ ὁ κ. Πρόεδρος. Ἐὰν εἰς ἄλλο νομοσχέδιον ἐθεωρήθη λίαν ἀναγκαία ἡ ἔκθεσις τῆς ἐπιτροπῆς, πολὺ περισσότερον εἶναι ἀναγκαία εἰς τοῦτο, καὶ ὀφείλει ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ διατάξῃ νὰ δοθῶσιν αἱ πληροφορίαι.

§75ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἀφήσατέ το.

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Κυβέρνησις τὸ ἀποσύρει. Ἔχομεν ἤδη ἕν μικρὸν νομοσχέδιον εἰς ά. ἀνάγνωσιν περὶ διατηρήσεως τῆς κατοχῆς τοῦ Δημοσίου διὰ τὰ λειβάδια. (Ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον.) Ἕτερον νομοσχέδιον εἰς ά. συζήτησιν περὶ τῆς προθεσμίας πρὸς ἀναθεώρησιν τοῦ καταλόγου τοῦ φόρου τῶν ἐπιτηδευμάτων. (Ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον.) Ἕτερον νομοσχέδιον εἰς ά. ἀνάγνωσιν τὸ περὶ προσόντων τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου.

§77ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει θὰ προτείνω νὰ προταχθῶσι τὰ νομοσχέδια, τὰ ἔχοντα σχέσιν μὲ τὸν προϋπολογισμὸν, τοσούτῳ μᾶλλον, καθόσον φρονῶ ὅτι τὸ Νομοσχέδιον αὐτὸ ὄχι μόνον δὲν βελτιοῖ τὴν κατάστασιν τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου ἀλλὰ τοὐναντίον καταστρέφει καὶ τὰς ὑπαρχούσας ἐγγυήσεις, τὰς ὁποίας παρέχει ὁ ὑπάρχων νόμος διὰ τῆς αὐθαιρεσίας, ἥτις ἐπιτρέπεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν.

§78Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἐὰν τὸ νομοσχέδιον συντελῇ ἢ ὄχι εἰς τὴν βελτίωσιν τῆς καταστάσεως τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου, τοῦτο θέλει ἀποδειχθῆ, ὅταν γείνῃ συζήτησις ἐπὶ τῆς οὐσίας αὐτῆς· πρὶν ὅμως ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις, εἶναι ἄκαιρον, οἱ μὲν νὰ λέγωσιν ὅτι αὐτὸ καταστρέφει, οἱ δὲ νὰ ἔρχωνται καὶ νὰ ὑποστηρίζουν τὸ ἐναντίον. Δὲν ἔχουν δίκαιον νὰ ἐπιμένουν νὰ μὴ συζητηθῇ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, διότι ἀντετάξαμεν ὅτι δὲν πρέπει πρὸ τούτου νὰ συζητηθῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ διανομῆς τῆς κοινῆς περιουσίας Λευκάδος. Νομίζω δὲ ὅτι δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ μεταχειρισθῶ ἄλλον λόγον, εἰμὴ ὅτι τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο ἀφώρα συμφέροντα τῆς Λευκάδος, τοῦτο δὲ εἰς γενικὰ συμφέροντα, εἰς ἐξασφάλισιν ἐλέγχου τινὸς τῆς διαχειρίσεως τῆς οἰκονομικῆς· σᾶς ἔκαμα μόνον γνωστὸν ὅτι ἐν περιπτώσει, καθ’ ἣν ἕν μέλος ἀσθενήσῃ ἤ κωλυθῇ, δὲν θέλομεν ἔχει ἐξέλεγξιν διαχειρίσεως, οὔτε τοῦ τελευταίου ἀποθηκαρίου.

§79ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Οἱ λόγοι τοὺς ὁποίους σᾶς ἐπρότεινεν ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ὑπὲρ τῆς προτιμήσεως τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ὑπέβαλεν εἰς τὴν Βουλὴν, δὲν στηρίζονται ἐπὶ τῶν πραγμάτων. Ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εἶπεν, ὅτι, ἐὰν τὸ νομοσχέδιον τοῦτο δὲν ψηφισθῇ καὶ ἐπέλθῃ ἀποχώρησις μέλους τινὸς τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου, τὸ Συνέδριον δὲν θὰ ἦναι εἰς θέσιν νὰ λειτουργήσῃ. Τοῦτο νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι πραγματικὸν, διότι ὁ ὑφιστάμενος νόμος ἐπιτρέπει τὸν διορισμὸν καὶ μελῶν, καὶ ἀντιπροέδρου, καὶ προέδρου, ἀλλ’ ἐπιτρέπει τοῦτο διὰ τρόπου, ὅστις φαίνεται ὅτι ἀπαρέσκει εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ἀρέσκει δὲ εἰς ἡμᾶς. Βεβαίως ὁ ὑφιστάμενος νόμος εἶναι ἐπιδεκτικὸς βελτιώσεως· τοιαύτη δὲ βελτίωσις θὰ ἦτο ὁ κανονισμὸς τῶν προσόντων τῶν μελῶν τοῦ Συνεδρίου καὶ τῶν ἀνωτέρων καὶ κατωτέρων ὑπαλλήλων αὐτοῦ. Καὶ ὡς πρὸς τοῦτο ἠξεύρετε, ὅτι συνετάχθη νομοσχέδιον καὶ διενεμήθη πρὸς τοὺς κκ. Βουλευτὰς, παρ’ ἄλλων ὅμως ἢ παρὰ τῶν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως, δυνάμενον νὰ χρησιμεύσῃ ὡς βάσις ἐργασίας τοιαύτης παρὰ τῆς Βουλῆς. Ἀλλὰ τὸ προτεινόμενον ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως, πᾶν ἄλλο εἶναι ἢ νομοσχέδιον, ὁποῖον τὸ παρ’ ἐμοῦ μνημονευόμενον, διότι ἐκεῖνο μὲν ἀφορᾷ εἰς τὴν συμπλήρωσιν τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου καὶ εἰς διοργανισμὸν αὐτοῦ ἀνταποκρινόμενον πρὸς τὸν προορισμόν του, ἐνῷ ἐν τῷ ὑπ’ ὄψιν ἡμῶν νομοσχεδίῳ τῆς Κυβερνήσεως πρόκειται μόνον περὶ τοῦ τρόπου τοῦ διορισμοῦ τοῦ προσωπικοῦ τοῦ Συνεδρίου, ἄνευ τῶν ἐγγυήσεων δι’ ὧν ὁ κείμενος νόμος περιβάλλει ὡς πρὸς τοῦτο τὴν ἐνέργειαν τῆς Κυβερνήσεως.

§80ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὰ ἀνήκουσιν εἰς τὴν οὐσίαν.

§81ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Εἰσήλθατε εἰς τὴν οὐσίαν.

§82ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Βεβαίως, ἐφ’ ὅσον εἶναι ἀνάγκη, διὰ νὰ ἀποδείξω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ προταχθῇ.

§83ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἀφήσατέ το λοιπόν, κ. Πρόεδρε.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Ἔχομεν ἤδη εἰς βʹ. ἀνάγνωσιν τὸ Νομοσχέδιον περὶ ἀναπληρωτικῆς πιστώσεως δραχ. 32,000 ἐπὶ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης τῆς χρήσεως 1878. (Ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται παραδεκτὸν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον, ὡς κατὰ ἑπόμενα; (Εἰς βʹ. συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀναπληρωτικῆς πιστώσεως δραχ. 2,500 ἐπὶ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν τῆς χρήσεως τοῦ 1878.) (Εἰς βʹ. συζήτησιν τὸ Νομοσχέδιον περὶ ὀργανώσεως τοῦ Κεντρικοῦ Ταμείου.) (Εἰς βʹ. συζήτησιν τὸ Νομοσχέδιον περὶ ἀπαλλαγῆς τῶν τελῶν χαρτοσήμου τῶν ὁμολογιῶν καὶ λοιπῶν ἐγγράφων τοῦ ἐνεχειροδανειστηρίου Κερκύρας.) (Εἰς βʹ. συζήτησιν τὸ Νομοσχέδιον περὶ περιθάλψεως τῶν παραιτουμένων Ἐπισκόπων.) (Εἰς βʹ. συζήτησιν τὸ Νομοσχέδιον περὶ παρατάσεως τῶν προθεσμιῶν πρὸς δήλωσιν ἐθνικῶν καὶ ἐκκλησιαστικῶν γαιῶν, ἐν ᾧ προσετέθη ὡς δεύτερον ἄρθρον ἡ τροπολογία τοῦ κ. Παπαμιχαλοπούλου.) (Εἰς βʹ. συζήτησιν τὸ Νομοσχέδιον περὶ προσωπικοῦ τοῦ Ἀστεροσκοπείου.) (Ψηφίζονται εἰς δευτέραν ἀνάγνωσιν τὰ νομοσχέδια περὶ ἐφόρων τῶν ἀρχαιοτήτων, περὶ τοῦ προσωπικοῦ τῆς Ἀστυκλινικῆς καὶ περὶ συντάξεως ὑπαλλήλων τινῶν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐκκλησιαστικῶν.)

§85ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νομοσχέδιον περὶ ἐπιθεωρήσεως τῶν δημοτικῶν σχολείων.

§86ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας νὰ μὴ ἐπιμείνῃ εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου τούτου. Ἀναγνωρίζω τὴν ἀνάγκην καλλιτέρας τῶν σχολείων ἐποπτείας, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι τὸ νομοσχέδιον δὲν ἱκανοποιεῖ τὴν ἀνάγκην ταύτην.

§87ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Βεβαίως δὲν εἶπον ὅτι πληροῖ ὅλας τὰς ἀνάγκας καὶ ἐλλείψεις, ἀλλὰ πληροῖ τὴν οὐσιωδεστάτην πασῶν, διότι μέχρι τοῦδε τὰ σχολεῖα δὲν ἐπιθεωροῦνται καὶ δὲν ὑπάρχει οὐδεὶς ἔλεγχος, καὶ ὅπως εἶναι δὲν εἶναι σχολεῖα.

§88ΜΙΛΗΣΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶπον καθαρῶς, ὅτι ἀναγνωρίζω ὅτι ἡ ὑπάρχουσα νομοθεσία χρῄζει μεταῤῥυθμίσεως, διὰ νὰ καθιερωθῇ ἔλεγχος μᾶλλον τελεσφόρος ἐπὶ τῶν δημοτικῶν σχολείων, ἀλλὰ δὲν πρέπει νὰ σπεύδωμεν εἰς μεταῤῥύθμισιν ὀργανικῶν νόμων, ἰσχυόντων ἐπὶ πολλὰ ἔτη. Τὸ ἐπαναλαμβάνω, θεωρῶ, ὅτι τὸ νομοσχέδιον δὲν πληροῖ τὴν ὑφισταμένην ἀνάγκην· φοβοῦμαι δὲ, ὅτι, ὅπως ἐν σπουδῇ παρεσκευάσθη, θὰ βλάψῃ ἀντὶ νὰ ὠφελήσῃ.

§89ΚΑΡΑΠΑΥΛΟΣ. Εἰς τὴν ἀρχὴν δὲν εἶναι ἐναντίος ὁ βουλευτὴς ἐξ Ἑρμιονίδος· τώρα καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰς λεπτομερείας νομίζω, ὅτι εἰς τὴν τρίτην ἀνάγνωσιν δύναται νὰ φέρῃ τροπολογίας.

§90ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἐγὼ ἀνεγνώρισα ἁπλῶς τὸν λόγον τῆς ἀρχῆς, ἤτοι τὴν ἀνάγκην τῆς μεταῤῥυθμίσεως, οὐχὶ δὲ τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου· διὰ τοῦτο παρεκάλεσα νὰ μὴ ἐπισπεύσῃ ὁ κύριος ὑπουργὸς τὴν συζήτησιν αὐτοῦ.

§91ΤΙΝΕΣ. Ἂς ἀναβληθῇ.

§92ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Ὄχι.

§93ΜΙΛΗΣΗΣ. Πρέπει νὰ ἐξελεγχθῇ προσηκόντως· ἂς σταλῇ λοιπὸν εἰς τὴν ἐπιτροπήν.

§94ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Ἡ ἐπιτροπὴ ἐγνωμοδότησε.

§95ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἐγὼ ἁπλῆν παράκλησιν ἀπηύθυνα εἰς τὸν κύριον Ὑπουργόν. Ἐὰν δὲν τὴν δέχεται, ἂς συζητηθῇ. Ἐπιφυλάσσομαι δὲ νὰ ὁμιλήσω εἰς γʹ. συζήτησιν. (Ψηφίζεται εἰς δευτέραν ἀνάγνωσιν τὸ νομοσχέδιον περὶ ἐπιθεωρήσεως τῶν δημοτικῶν σχολείων.)

§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν ζητεῖ νὰ ἀναγνωσθῇ εἰς δευτέραν συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀνιδρύσεως πολεμικοῦ ναυστάθμου μετὰ δεξαμενῆς.

§97ΜΙΛΗΣΗΣ. Τὴν αὐτὴν παράκλησιν ἀπευθύνω καὶ πρὸς τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν, ἐλπίζω δὲ ὅτι τώρα θὰ εἰσακουσθῶ, διότι θὰ ἐπικαλεσθῶ ἐπίκουρον τὸν ἀξιότιμον συνάδελφόν του, τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν. Χθὲς ὁ κύριος Δηλιγιάννης, προκειμένης προτάσεως περὶ ἐπισκευῆς τοῦ Μουσείου, ἀντέταξε τὸν λογιστικὸν νόμον, εἰπὼν ὅτι δὲν δύναται νὰ ἐγγραφῇ τοιαύτη πίστωσις εἰς τὸν προϋπολογισμὸν, ἐὰν δὲν ὑποβληθῇ τὸ σχέδιον τῆς ἐπισκευῆς καὶ ὁ ἀπαιτούμενος προϋπολογισμὸς τῆς δαπάνης. Ἐπὶ τοῦ προκειμένου δὲ ὄχι μόνον δὲν παρουσιάζεται οὔτε σχέδιον οὔτε προϋπολογισμὸς δαπάνης, ἀλλ’ οὔτε κἂν τὸν τόπον γνωρίζομεν, ἐφ’ οὗ πρόκειται νὰ ἀνεγερθῇ δημόσιον ἔργον τόσον σπουδαῖον καὶ δαπανηρόν. Οὕτω, κύριοι, δὲν διαχειρίζονται τὰ δημόσια.

§98ΠΕΡΩΤΗΣ. Τί θέλομεν ἡμεῖς ναυστάθμους καὶ δεξαμενάς.

§99ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ (Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Δὲν πρόκειται περὶ ἀνιδρύσεως, ἀλλὰ περὶ διαῤῥυθμίσεως τοῦ τρόπου καθ’ ὃν θὰ ἀποφασίσωμεν τὸ τῆς δεξαμενῆς. Δὲν δύναται δὲ νὰ γείνῃ προκαταρκτικὸν σχέδιον ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὁποίου νὰ ὑπολογισθῇ ἡ δαπάνη, διότι τὰ ὑδραυλικὰ δὲν προϋπολογίζονται. Ἐσυζητήσατε πράγματα ἀνάξια λόγου, καὶ σήμερον ὅτε πρόκειται περὶ τοῦ σπουδαιοτέρου ἀντικειμένου φέρετε ἀντιῤῥήσεις. Εἶναι γεγονότα τὰ ὁποῖα κάμνουν τὴν μεγαλειτέραν ἐντύπωσιν καὶ ἀπελπίζουν τοὺς θέλοντας νὰ ἐργασθῶσι. Ὅταν ἔλθῃ εἰς τρίτην ἀνάγνωσιν, ἀποῤῥίψατέ το.

§100ΡΙΚΑΚΗΣ. Ὑπάρχει μία πλάνη. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν ζητεῖ νὰ παρασκευάσῃ μίαν ἐργασίαν διὰ τὴν ὁποίαν ὅμως δὲν ἔχει ἀνάγκην νόμου. Ὅταν ἀποφασισθῇ ὁ ναύσταθμος, τότε ἀποφασίζομεν (θόρυβος).

§101ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Θὰ γείνῃ δαπάνη. Τὸ νομοσχέδιον ἔχει συνάφειαν μὲ τὸν προϋπολογισμόν.

§102ΒΑΛΣΑΜΑΚΗΣ. Ἡμεῖς εἴπομεν νὰ προτιμηθοῦν νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν ἀντίῤῥησιν.

§103ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ δύναται ὅμως ἑκάστοτε νὰ μεταβάλῃ τὴν ἀπόφασίν της περὶ τῆς ἡμερησίας διατάξεως.

§104Μ. ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Ἐγὼ δὲν τὸ ἀποσύρω διὰ κανένα λόγον, διότι δὲν θέλω νὰ ἔχω τὴν εὐθύνην.

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι νὰ ἀναγνωσθῇ εἰς δευτέραν συζήτησιν τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀνιδρύσεως πολεμικοῦ ναυστάθμου μετὰ δεξαμενῆς παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§106ΤΙΝΕΣ. Δὲν παρεδέχθη.

§107ΜΙΛΗΣΗΣ ΚΑΙ ΠΕΡΩΤΗΣ. Δι’ ὀνοματικῆς κλήσεως.

§108ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Ὑπουργὸς ἀποσύρει τὴν πρότασίν του καὶ εἰσερχόμεθα εἰς τὸν προϋπολογισμόν. Ὑπουργεῖον Ἐκκλησιαστικῶν. Κεφάλαιον 4 ἄρθρον 1, προσωπικὸν δημοτικῶν σχολείων. (Ἀναγινώσκεται ἡ ἐπὶ τούτου γνώμη τῆς ἐπιτροπῆς). «Ἐπὶ δὲ τοῦ Κεφαλ. 4, ἄρθρου 1, ἐδαφίου βʹ. «προσωπικὸν Δημοτικῶν Σχολείων» ἡ Ἐπιτροπὴ παρατηρεῖ ὅτι ὁ ὑπουργὸς τῆς Παιδείας δι’ ἐγγράφου του πρὸς τὴν Ἐπιτροπὴν ζητεῖ νὰ προστεθῶσι δραχ. 14,000 ὅπως ἐπαρκέσῃ τὸ ποσὸν τὸ πρὸς συντήρησιν τῶν Δημοτικῶν Σχολείων χορηγούμενον εἰς τοὺς ἀπορωτέρους τῶν Δήμων, καθόσον πλεῖστοι δῆμοι εἶναι ἐντελῶς ἄποροι καὶ ἑπομένως ἡ σύστασις τοιούτων ἀναγκαιοτάτων σχολείων ἀποβαίνει ἀδύνατος· ὅθεν ἡ Ἐπιτροπὴ προτείνει καὶ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ ποσοῦ τῶν 14,000 δραχμῶν.»

§109ΜΑΥΡΟΜΑΡΑΣ. Ὅταν τὸ Δημόσιον ἔρχεται εἰς ἐπικουρίαν πρέπει νὰ ἔρχηται γενικῶς εἰς ὅλους. Πολλὰ χωρία δὲν εἶναι συγκεντρωμένα καὶ ἀποτελοῦσι τὰ ⅔ ἑνὸς δήμου καὶ δὲν ἔχουν κανὲν σχολεῖον. Σήμερον τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐκκλησιαστικῶν ἔκαμε πρότασιν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν νὰ ψηφισθῇ ποσόν τι διὰ νὰ δύναται νὰ συντρέχῃ τοὺς δήμους εἰς τὴν κατάρτισιν νέων σχολείων. Νομίζω, ὅτι εἶναι δικαιότατον πρᾶγμα, διότι ὁ λαὸς ἀπέναντι τῶν φόρων του δὲν ἔχει ἄλλην τροφὴν προχειροτέραν εἰμὴ τὴν δημοτικὴν ἐκπαίδευσιν.

§110ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας νὰ δηλώσῃ ἐὰν ὑπάρχῃ ἀνάγκη τῆς προσθήκης.

§111Δ. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ὁ ἴδιος τὴν ἐζήτησε.

§112ΜΙΛΗΣΗΣ. Τότε εἶμαι ὑπὲρ αὐτῆς.

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Ὑπουργὸς παραδέχεται νὰ αὐξηθῇ ἡ πίστωσις τοῦ ἄρθρου τούτου κατὰ 14,000 δραχμάς. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§114ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§115ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 2 καὶ 3). Ἅρθρον 4. Ἔξοδα Διδασκαλείου. (Ἀναγινώσκεται ἡ ἐπὶ τούτου γνώμη τῆς Ἐπιτροπῆς). Ἐπὶ δὲ τοῦ Κεφαλ. 4, ἄρθρου 1 «ἔξοδα Διδασκαλείου» ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας ζητεῖ νὰ χορηγηθῇ πίστωσις ἐκ δραχ. 1642 «ἐδάφιον εʹ.» διὰ μετοχέτευσιν τοῦ φωταερίου εἰς τὸ κατάστημα τοῦ Διδασκαλείου, καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ προτείνει καὶ τὴν ἐπιψήφισιν τῆς πιστώσεως ταύτης ὡς ἀναγκαιοτάτης. Ἐπίσης προτείνει τὴν ἐπιψήφισιν τῆς πιστώσεως δραχ. 800, ὡς ἐδάφιον ϛʹ. τοῦ αὐτοῦ Κεφαλ. καὶ ἄρθρου, ἣν ζητεῖ ὁ Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας πρὸς συντήρησιν καὶ καλλιέργειαν τοῦ ἐν τῷ Διδασκαλείῳ κήπου, ἐν ᾧ ἀσκοῦνται οἱ μαθηταὶ ἐν τῇ γεωργικῇ καὶ κηπουρικῇ. Ἐπίσης προτείνει νὰ ψηφισθῇ πίστωσις ἐκ δραχ. 600 ὡς λίαν ἀναγκαία κατὰ τὴν βεβαίωσιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ πρὸς ἀγορὰν ὑποδειγμάτων διαφόρων ὀργάνων πρὸς καρποφόρον διδασκαλίαν τῶν μαθημάτων ἐν τοῖς δημοτικοῖς σχολείοις ἐκ τῶν ἐν τῇ ἐν Παρισίοις ἐκθέσει βραβευθέντων.»

§116ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Ἐγὼ δέχομαι τὴν προσθήκην αὐτήν.

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ζητεῖται ἡ αὔξησις τῆς πιστώσεως τοῦ ἄρθρου 4 κατὰ 3042 δραχ. Οἱ παραδεχόμενοι παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν· ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ψηφίζονται τὸ κεφάλαιον 5, βοηθήματα, καὶ τὸ κεφάλαιον 6, ὁπλασκία).

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐνταῦθα ἠμποροῦν νὰ προστεθοῦν τὰ ἔξοδα τῶν κεκλεισμένων καὶ τῶν διαγεγραμμένων χρήσεων.

§119ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Εἶναι πιστώσεις ἐκ δραχμῶν 48,563.50 κατὰ τὸν συνημμένον κατάλογον. Τὴν πίστωσιν αὐτὴν ἐξήλεγξεν ἡ Ἐπιτροπή.

§120ΖΑΪΜΗΣ. Αὐτὰ εἶναι ἀδιαφιλονείκητα.

§121Α. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Περὶ τῆς ὁπλασκίας ἤθελον μίαν ἐξήγησιν, ἐὰν εἰς τὸ κονδύλιον αὐτὸ περιλαμβάνεται ἡ ἀντιμισθία τοῦ ἀντιφαλαγγάρχου τοῦ Πανεπιστημίου, διότι γνωρίζετε, ὅτι μετὰ τὸν θάνατον τοῦ μακαρίτου Βούρβαχη διωρίσθη ὡς προγυμναστὴς εἷς ταγματάρχης ἀπόμαχος εἰς τὸν ὁποῖον καθυστερεῖται ἡ ἀντιμισθία, καὶ ἐκίνησεν ἀγωγήν.

§122ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπὸ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ 1879 ἀφῃρέθη ἡ ἀντιμισθία τοῦ ἀντιφαλαγγάρχου.

§123Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Εἰς τὰ 1878 ὁ τότε φαλαγγάρχης προέβαλεν αἴτησιν ἀποζημιώσεως, καὶ τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον δὲν ἐνέκρινε, κατόπιν ὅμως ἐπανελήφθη ἡ ἀξίωσις καὶ κατ’ ἐξαίρεσιν περιελήφθη ἓν ποσὸν εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ 1878, ὁ δὲ τοῦ 1879 δὲν περιλαμβάνει.

§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ὁ Ὑπουργὸς τῶν ἐκκλησιαστικῶν εἶχεν ὑποβάλει νομοσχέδιον διὰ τοῦ ὁποίου ἐζήτει πίστωσιν ἐκ τῆς χρήσεως τοῦ 1878 δι’ ἔξοδα κεκλεισμένων καὶ διαγεγραμμένων χρήσεων. Τὸ νομοσχέδιον τοῦτο ἐπεξειργάσθη ἡ Ἐπιτροπὴ καὶ προτείνει τὴν ἔγκρισίν του πλήν τινων μελῶν τὰ ὁποῖα ἐπιφυλάσσονται νὰ φέρουν παρατηρήσεις. Ἐπειδὴ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο δὲν ἐσυζητήθη, οὔτε εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν, ἐπῆλθε δὲ ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ 1879, δὲν ἀντιβαίνει εἰς τὴν τάξιν νὰ περιληφθῇ ἡ δαπάνη αὕτη ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τοῦ 1879. Ἓν μόνον εἰμπορεῖ νὰ προκύψῃ, ὅτι εἶναι ἐνδεχόμενον ἔξοδά τινα, τὰ ὁποῖα σημειοῦνται εἰς τὸ ἄρθρον ὡς κεκλεισμέναι χρήσεις, νὰ παρουσιασθῇ ἡ ἀνάγκη νὰ μεταφερθοῦν εἰς τὸ ἄρθρον τῶν διαγεγραμμένων χρήσεων, ἀλλὰ τοῦτο δὲν μεταβάλλει τὴν οὐσίαν· ἑπομένως νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ δύναται νὰ συζητήσῃ τὴν δαπάνην αὐτὴν ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ. Λοιπὸν πιστεύω, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις. Θὰ ἐρωτήσω τὴν Βουλὴν· οἱ παραδεχόμενοι 48,553 καὶ 20 δι’ ἔξοδα κεκλεισμένων καὶ διαγεγραμμένων χρήσεων νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πολλοί). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Εἰσερχόμεθα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, ἀλλὰ προηγουμένως πρέπει νὰ ἀναγνωσθῶσι δύω νομοσχέδια σχετικὰ πρὸς αὐτὸν, τὸ περὶ ἀτμοτελωνίδων καὶ τελωνοφυλάκων.

§125ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα. (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 1, 2, 3.) Ἄρθρον 4.

§126ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Εἰς τὴν περὶ προσόντων διάταξιν ἀναγράφεται ὡς προσὸν τοῦ ὑπολογιστοῦ, ὅτι πρέπει νὰ ἔχῃ ἀπολυτήριον γυμνασίου· μοῦ φαίνεται, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εὑρεθῶσι νέοι τελειώσαντες τὸ γυμνάσιον καὶ ὕστερον νὰ δεχθῶσι νὰ ὑπηρετήσωσιν ὡς ὑπολογισταί· τουλάχιστον νὰ τεθῇ ἀπολυτήριον σχολείου, ὅπερ εἶναι ἡ βάσις καὶ δι’ ὅλας τὰς ἄλλας ὑπηρεσίας.

§127ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Μάλιστα, δέχομαι.

§128ΡΟΥΦΟΣ. Καὶ ἀντὶ τριετοῦς ὑπηρεσίας νὰ γείνῃ διετοῦς.

§129ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ὄχι, τριετοῦς.

§130ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 4 μὲ τὴν τροποποίησιν τοῦ κ. Θεοχάρη νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πολλοί). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 5, 6, 7). Ἄρθρον 8.

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐνταῦθα ἡ ἐπιτροπὴ ἔχει παρατηρήσεις. Προτείνει νὰ περιορισθῇ ἡ ἐξουσία τοῦ πλοιάρχου εἰς περιορισμὸν ἢ κράτησιν μέχρι 3 ἡμερῶν· καθ’ ἃς δὲ περιπτώσεις κατὰ τὸ αὐτὸ ἄρθρον ἐπιβάλλεται περιορισμὸς ἢ κράτησις μείζων, νὰ δικάζῃ τὸ ἁρμόδιον πταισματοδικεῖον.

§132ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ποῦ νὰ εὑρεθῇ πταισματοδικεῖον;

§133ΡΙΚΑΚΗΣ. Δὲν δυνάμεθα, κύριοι, νὰ κάμωμεν σύγχυσιν, ἐξουσιῶν καὶ νὰ δώσωμεν εἰς τὰς διοικητικὰς ἀρχὰς ἐξουσίαν, ἥτις ἀνήκει εἰς μόνην τὴν δικαστικήν· μόνος ὁ περὶ ναυτιλίας νόμος ἔδωσε εἰς τὸν πλοίαρχον τὸ δικαίωμα, ὅταν εὑρίσκεται ἐν τῷ μέσῳ τῆς θαλάσσης, παραλαμβάνων τὸν ναύτην καὶ τὸν ἀρχαιότερον τῶν ναυτῶν, νὰ ἐπιβάλῃ περιορισμὸν μέχρι τριῶν ἡμερῶν· καὶ μόλα ταῦτα τὴν ποινὴν ταύτην περιέβαλεν ὁ νομοθέτης μὲ διαφόρους ἐγγυήσεις καὶ ἀπῄτησε νὰ ἐγγράφεται ἡ πρᾶξις ἐν τῷ βιβλίῳ τοῦ πλοίου· ἐπὶ τοῦ προκειμένου παρεδέχθημεν τὴν ἰδίαν ἐξουσίαν τοῦ πλοιάρχου, μ’ ὅλον ὅτι δύναταί τις νὰ εἴπῃ ὅτι αἱ ἀτμοτελωνίδες δὲν θὰ εὑρίσκωνται εἰς τὴν θάλασσαν τόσον χρόνον, ὅσον τὰ πλοῖα τὰ ὁποῖα ταξειδεύουν τὴν Μεσόγειον καὶ τὸν Ὠκεανὸν, μ’ ὅλα ταῦτα παρεδέχθημεν τὸ δικαίωμα τοῦτο διὰ τὸν πλοίαρχον. Μοὶ λέγει ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος ποῦ θὰ εὑρεθῇ πταισματοδικεῖον. Ὡς ἠκούσατε ἂν εἶναι παράπτωμα τὸ ὁποῖον τιμωρεῖται μὲ ἀνωτέραν ποινὴν, ὁ πλοίαρχος δὲν ἔχει παρὰ νὰ τὸ καταγγείλῃ εἰς τὴν πλησιεστέραν ἁρμοδίαν ἀρχήν.

§134ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ποῦ θὰ γίνῃ ἡ διαδικασία; πρέπει νὰ περιμένῃ ἡ ἀτμοτελωνὶς νὰ τελειώσῃ ἡ διαδικασία καὶ ἡ καταδίωξις τοῦ ναύτου;

§135ΡΙΚΑΚΗΣ. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ περιμένῃ ἡ ἀτμοτελωνὶς, θὰ τὸν καταγγείλῃ διὰ τὸ παράπτωμα καὶ ἐν καιρῷ τῷ δέοντι θὰ τιμωρηθῇ ὁ ναύτης. Σᾶς λέγω ὅτι πρέπει νὰ διατυπώσωμεν τὸν νόμον συμφώνως μὲ τὰς γενικὰς ἀρχὰς καὶ τοὺς κειμένους νόμους τοὺς ὁποίους ἔχομεν.

§136ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Πρὸ τοῦ 1877 ὅτε ὁ ἀξιότιμος πρώην Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν κ. Δεληγεώργης προέβαλεν εἰς τὴν Βουλὴν τὴν ἀνάγκην τῶν θαλασσίων περιπολιῶν πρὸς ἐξασφάλισιν τῶν τελωνιακῶν ἐσόδων, πρὸ τούτου καὶ ἐγὼ διευθύνων τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν κατεῖδον τὴν ἀνάγκην ταύτην καὶ διενοούμην νὰ θεραπεύσω αὐτὴν διὰ λιβυρνίδων ἱστιοφόρων κινουμένων διὰ κωπῶν· ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν τοῦ 1877 ἠθέλησε νὰ εἰσαγάγῃ τὰς ἀτμοτελωνίδας· καὶ ὅτι μὲν ἔχομεν μεγίστην ἀνάγκην θαλασσίων περιπολιῶν πρὸς πρόληψιν τῶν λαθρεμπορίων εἶναι ἀναντίῤῥητον· ὅτι δὲ τὰ τελωνιακὰ ἔσοδα εἶναι ὁ πρώτιστος καὶ μέγιστος πόρος τοῦ κράτους εἶναι ἐπίσης ἀναντίῤῥητον, ὁ τρόπος ὅμως μὲ τὸν ὁποῖον κατὰ τὸν νόμον τοῦ 1877 διεσκευάσθησαν τὰ τῶν ἀτμοτελωνίδων κατεδείχθη ἀτελής· διότι ὄχι μόνον ἦτον ἀδύνατον νὰ εὑρεθῶσι πληρώματα, ἀλλ’ ἀκόμη καὶ οἱ εὑρεθέντες ἀπεδείχθησαν μὴ χρήσιμοι διὰ τὴν ναυτικὴν ὑπηρεσίαν, καὶ ἐντεῦθεν ἐπῆλθε βλάβη καὶ ζημία εἰς τὰ πλοῖα· ὅταν ἐγενόμην Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν πρὸ ἑνὸς μηνὸς κατεῖδον τὴν ἀνάγκην ταύτην· ἡ πρώτη ἰδέα ἥτις μοὶ ἐπῆλθε ἦτο νὰ συνεννοηθῶ μὲ τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν καὶ νὰ τῷ προτείνω νὰ μοὶ χορηγήσῃ πληρώματα ἐκ τοῦ πολεμικοῦ Ναυτικοῦ· δυστυχῶς ὅμως τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν μοὶ εἶπε ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν τοῦτο, διότι ἔπρεπε αἱ ἀτμοτελωνίδες νὰ θεωρηθῶσι τοῦ ἐθνικοῦ στόλου, ὁ δὲ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἔπρεπε νὰ ἀπευθύνεται πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν διὰ τὴν κίνησίν των· ἠναγκάσθην λοιπὸν νὰ καταρτίσω ἰδιαίτερα πληρώματα διὰ τὰς ἀτμοτελωνίδας ὀλίγον διαφορετικὰ ἀπὸ τὰ τοῦ πολεμικοῦ ναυτικοῦ· ἐπειδὴ δὲ ἡ μίσθωσις τῶν ναυτῶν καὶ ὑπαξιωματικῶν εἶναι προαιρετικὴ καὶ οὐχὶ ἀναγκαστικὴ, εἶναι ἕν συνάλλαγμα τὸ ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις συνάπτει μὲ τὸν πολίτην, «θέλεις νὰ γίνῃς ὑπαξιωματικὸς ἢ ναύτης; θὰ γίνῃς ὑπ’ αὐτοὺς τοὺς ὅρους· ἂν δέχεσαι καλῶς», ἑπομένως δὲν βλέπω τι παράξενον καὶ παρὰ τοὺς κειμένους νόμους. Ὁ κ. Ῥικάκης θέλει νὰ ἐφαρμόσῃ τὸ διάταγμα περὶ ἀστυνομίας τῆς ἐμπορικῆς ναυτιλίας, ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει οὐδεμία ὁμοιότης· αἱ ἀτμοτελωνίδες εἶναι σκάφη τῆς δημοσίας ὑπηρεσίας τοῦ κράτους καὶ ἐξυπηρετοῦν τὰ συμφέροντα τοῦ κράτους· δὲν εὑρίσκω οὐδεμίαν ὁμοιότητα.

§137ΡΙΚΑΚΗΣ. Λυποῦμαι διότι ἤκουσα παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ μίαν ἰδέαν ἡ ὁποία δὲν δύναται νὰ ὑποστηριχθῇ· νομίζετε ὅτι ἰσχύει συνάλλαγμα μεταξὺ τοῦ πολίτου καὶ τῆς Κυβερνήσεως, κατὰ τὸ ὁποῖον ὑποβάλλει ὁ ναύτης ἑαυτὸν εἰς τὸν ὅρον τῆς προσωπικῆς κρατήσεως; ἀλλὰ τοῦτο δὲν εἶναι νόμιμον· εἶναι πλάνη, κατ’ οὐδένα τρόπον δὲν δύναται νὰ ὑποστηριχθῇ· τοῦτο ἀντίκειται εἰς τὰς γενικωτέρας ἀρχὰς τῆς νομοθεσίας ἡμῶν, τὸ σύστημα ἐν γένει, τὸ ὁποῖον μᾶς διέπει· νομίζετε ὅτι ἠμπορῶ νὰ κλείσω συμφωνίαν μὲ τὸν ὑπηρέτην μου, τὸν ὑπάλληλόν μου, ὅτι διὰ τὰ παραπτώματά του νὰ ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ τὸν φυλακίζω ἐπὶ ἕνα μῆνα; δὲν εἶναι δυνατὸν τοῦτο νὰ ὑποστηριχθῇ.

§138ΜΙΛΗΣΗΣ. Δὲν μοῦ φαίνεται ὀρθὴ ἡ γνώμη τοῦ προαγορεύσαντος· τὸ ἄρθρον ὁμιλεῖ ἐνταῦθα περὶ πειθαρχικῆς ἐξουσίας, τοὐτέστι δὲν πρόκειται περὶ φυλακίσεως.

§139ΡΙΚΑΚΗΣ. Περὶ κρατήσεως;

§140ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἂν περὶ φυλακίσεως ἐπρόκειτο, τότε βεβαίως πᾶσα ἄλλη ἀρχὴ θὰ ἦτον ἀναρμοδία ἐκτὸς τῆς δικαστικῆς, ἀλλ’ ἐδῶ πρόκειται περὶ ἁπλῆς κρατήσεως, τουτέστι περὶ μιᾶς τῶν ποινῶν, τὰς ὁποίας δύνανται οἱ ὑπουργοὶ τῶν Στρατιωτικῶν καὶ Ναυτικῶν ἐν τῇ πειθαρχικῇ αὐτῶν ἐξουσίᾳ νὰ ἐπιβάλλωσιν εἰς τοὺς ὑποδεεστέρους. Δὲν ἐννοῶ δὲ ποῦ στηριζόμενος ὁ κ. Ῥικάκης θέλει ν’ ἀρνηθῇ εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅταν ἐνεργῇ ἀνάλογα καθήκοντα, τὴν πειθαρχικὴν ἐξουσίαν ἐπὶ τῶν ὑπαλλήλων τοῦ κλάδου του, οὐδὲ βλέπω πῶς, προκειμένου περὶ διοικήσεως πλοίων, διάταξις νομοθετικὴ, ἡ ὁποία δίδει τοιαύτην ἐξουσίαν εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ἢ καὶ εἰς ἄλλους ἀνωτέρους ὑπαλλήλους τοῦ ὑπουργείου τούτου, εἶναι τερατώδης καὶ ἐπιστημονικῶς ἰδιόῤῥυθμος καὶ παράτυπος. Ἐν τῷ τελευταίῳ ἐδαφίῳ, ὅταν πρόκηται νὰ ἐπιβληθῇ ποινὴ, ἐκεῖ τὸ νομοσχέδιον διατάττει, ὅτι πρέπει νὰ παραπέμπηται ὁ ὑπαίτιος εἰς τὸ ἁρμόδιον πλημμελειοδικεῖον. Μοὶ φαίνεται, κύριοι, ὅτι τὸ ἀντικείμενον δὲν ἦτον ἄξιον νὰ ἐπισύρῃ τόσας παρατηρήσεις ἐκ μέρους τοῦ ἀξιοτίμου Βουλευτοῦ Πατρῶν. Ἐγὼ θὰ παρακαλέσω μόνον τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ διορθώσῃ τὸ λεκτικὸν τῆς 3 ἢ 4 παραγράφου, τὸ ὁποῖον εἶναι ἀνώμαλον. Ἐν γένει δὲ θὰ παρακαλέσω τοὺς κ. Ὑπουργοὺς, ὅταν ὑποβάλλουν νομοσχέδια, νὰ ἐφιστῶσι μείζονα προσοχὴν εἰς τὴν σύνταξιν, διότι οἱ νόμοι εἶναι τὰ κυριώτερα μνημεῖα τῆς καταστάσεως γλώσσης.

§141ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν γνωρίζω ἂν αὐτὸ ἦναι σφάλμα τοῦ τύπου μᾶλλον, ἢ τῆς συντάξεως.

§142ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐνόμιζον, ὅτι ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἤθελεν ἀποδεχθῆ ἄνευ ἀντιῤῥήσεως τὰς παρατηρήσεις τῆς Ἐπιτροπῆς, διότι διὰ τῆς τροποποιήσεως, τὴν ὁποίαν προτείνει, δὲν πρόκειται ν’ ἀφαιρεθῇ ἡ πειθαρχικὴ ἐξουσία, ἡ μέλλουσα νὰ ἐξασκῆται ἐπὶ τοῦ πληρώματος· τουναντίον μένει πάντοτε εἰς τὸν πλοίαρχον τὸ δικαίωμα τῆς ἐπιβλέψεως καὶ προσωρινῆς παύσεως· ἡ ἐπιτροπὴ περιώρισε μόνον τὸ δικαίωμα τῆς κρατήσεως πέραν τῶν 3 ἡμερῶν, διότι ἐνόμισεν, ὅτι οὐδέποτε θὰ εὑρεθῇ ὁ πλοίαρχος τῆς ἀτμοτελωνίδος εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ μένῃ εἰς τὴν θάλασσαν πλέον τῶν τριῶν ἡμερῶν, καὶ οὕτω νὰ μὴ εὑρεθῇ εἰς θέσιν νὰ καταγγείλῃ τὸν ναύτην, ἐνώπιον τῆς δικαστικῆς ἀρχῆς. Πολλοὶ ἐκ τῶν συναδέλφων ὑπέλαβον, ὅτι διὰ τῆς τροποποιήσεως τῆς Ἐπιτροπῆς πρόκειται νὰ λείψῃ ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ἡ πειθαρχικὴ ἐξουσία· τοῦτο δὲν εἶναι ἀκριβές· ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν διατηρεῖ ὅλην τὴν πειθαρχικὴν αὐτοῦ ἐξουσίαν, ὁ δὲ πλοίαρχος διὰ τὴν προσωρινὴν παῦσιν καὶ διὰ............ Εἰς τὸν κύριον Μίλησιν παρατηρῶ ὅτι οὐδεὶς νόμος ἔδωκε τὸ δικαίωμα εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἐπιβάλῃ τὴν ποινὴν τῆς κρατήσεως. Τοιοῦτον δικαίωμα ἔχουσι μόνοι οἱ ὑπουργοὶ τῶν Στρατιωτικῶν καὶ Ναυτικῶν. Ἔδωκε τὸ δικαίωμα εἰς τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἐπιβάλλῃ προσωρινὴν παῦσιν, πρόστιμον οὐχὶ δὲ καὶ κράτησιν. Διὰ τοῦτο ἡ Ἐπιτροπὴ τῶν οἰκονομικῶν παρατηρεῖ, ὅτι ἀρκεῖ ἡ ποινὴ τῶν 3 ἡμερῶν.

§143ΜΑΥΡΟΜΑΡΑΣ. Αὐτὸ εἶναι ἐναντίον ὅλων τῶν γενικῶν ἀρχῶν τοῦ δικαίου. Τοιοῦτον δικαίωμα ἔχουσιν οἱ Ὑπουργοὶ τῶν Στρατιωτικῶν καὶ Ναυτικῶν, ἀλλ’ ἐκεῖ ἐδόθη, διότι ὑπάρχει ἡ πειθαρχικὴ ἐξουσία.

§144ΜΙΛΗΣΗΣ. Ὅπου ὑπάρχει ἀνάγκη κυρίως ὑπακοῆς καὶ πειθαρχίας διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῆς ὑπηρεσίας, ἐκεῖ πᾶς ἐν γένει ὁ διευθύνων ταύτην πρέπει νὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα νὰ ἐπιβάλῃ κράτησιν. Ἀφοῦ ἔχουσι τὸ δικαίωμα οἱ ἐμποροπλοίαρχοι νὰ ἐπιβάλλωσι κράτησιν εἰς τοὺς ἀπειθοῦντας ναύτας, πῶς διστάζεται νὰ δώσητε τὸ αὐτὸ δικαίωμα εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ἐν ᾗ περιπτώσει διευθύνει δημόσια πλοῖα; Δὲν ἐννοῶ δὲ τὰς ἀντιῤῥήσεις, αἱ ὁποῖαι γίνονται ἐν ὀνόματι τῆς ἐπιστήμης, ἀφοῦ ἀναγνωρίζουν ὅτι τὸ δικαίωμα τῆς κρατήσεως συνδέεται μὲ τὴν πειθαρχικὴν ἐξουσίαν, ὅπου ἐν γένει ἀπαιτεῖται ἀπόλυτος ὑπακοὴ καὶ εὐπείθεια.

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέτω εἰς ψηφοφορίαν τὸ ζήτημα. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν γνώμην τῆς Ἐπιτροπῆς ἔχουσαν ὡς ἑξῆς· «Διὰ τοὺς λόγους τούτου ἡ Ἐπιτροπὴ φρονεῖ, ὅτι τὸ ἄρθρον 8ον δέον νὰ ψηφισθῇ ὡς ἔχει κατὰ τὰ λοιπά, νὰ περιορισθῇ δὲ ἡ ἐξουσία τοῦ πλοιάρχου εἰς περιορισμὸν ἢ κράτησιν μέχρι 3 ἡμερῶν· καθ’ ἃς δὲ περιπτώσεις κατὰ τὸ αὐτὸ ἄρθρον ἐπιβάλλεται περιορισμὸς ἢ κράτησις μείζων, νὰ δικάζῃ τὸ ἁρμόδιον Πταισματοδικεῖον»· παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον μὲ τὴν γενομένην γραμματικὴν διόρθωσιν παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Εἶτα ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἄρθρον 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16 καὶ 17 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως.

§146ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. Ἄρθρον 18.

§147ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Ἐπιτροπὴ ἐνταῦθα προτείνει τὰ ἑξῆς· «Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 18 ἡ Ἐπιτροπὴ φρονεῖ, ὅτι ἡ αὔξησις τῶν τελωνοφυλάκων πρέπει νὰ περιορισθῇ εἰς μόνον εἴκοσιν ἄνδρας ὡς ἐπαρκοῦντας εἰς τὰς ἀνάγκας τῆς τελωνιακῆς ὑπηρεσίας, νὰ προστεθῶσι δὲ ὡς βʹ. ἐδ. εἰς τὸ αὐτὸ ἄρθρον αἱ ἑξῆς λέξεις «Οἱ τελωνοφύλακες οὗτοι θέλουσι ληφθῆ κατὰ προτίμησιν μεταξὺ τῶν δυνάμει τοῦ ΧΙΖʹ. νόμου ἀπολυθέντων πεντήκοντα τελωνοφυλάκων, ἐφ’ ὅσον ἡ ἀπόλυσις δὲν ἐστηρίχθη εἰς ἐπιβεβλημένας ποινάς».

§148ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Δέχομαι τὴν πρότασιν τῆς Ἐπιτροπῆς.

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 18 μετὰ τῶν παρατηρήσεων τῆς Ἐπιτροπῆς παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη Κατόπιν ἡ Βουλὴ ἐψήφισε καὶ τὰ ἑπόμενα ἄρθρα καὶ τὸ σύνολον ἄνευ ἀντιῤῥήσεως εἰς γʹ. συζήτησιν.

§150ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπανερχόμεθα εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν. Ἡ Βουλὴ ἐψήφισε τὸ κεφάλ. 1. «χρέος ἐξωτερικὸν» καὶ ἐκ τοῦ κεφαλ. 2 τὰ ἄρθρα 1, 2, 3 καὶ 4 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως.

§151ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. Ἄρθρον 5. «Δάνεια χρεωλυτικὰ» 6,940, 043.12.

§152Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐκ τοῦ ποσοῦ αὐτοῦ θ’ ἀφαιρεθῶσι 90,000 δραχμαί, ἐπειδὴ δὲν ἐψηφίσθη ἡ σύμβασις μετὰ τῆς Ἰονικῆς Τραπέζης, ὥστε θὰ μείνῃ τὸ ποσὸν 6,850,043.12.

§153ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραδέχεται ἡ Βουλὴ τὴν ἐλάττωσιν;

§154ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§155ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. Ἄρθρον 6. Ὁμοίως «δάνεια προσωρινά.» 100,000.

§156ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ ὁ κύριος Ὑπουργὸς νὰ μᾶς εἴπῃ ποῖα εἶναι τὰ προσωρινὰ δάνεια δι’ ἃ πληρώνομεν τόκους 160,000 καὶ δυνάμει τίνων νόμων.

§157ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Αἱ προκάτοχοι Κυβερνήσεις εἶχον λάβει προσωρινὰ δάνεια ἀπὸ τὰς Τραπέζας, διὰ τὰ ὁποῖα ἐπληρώναμεν τόκον 200,000 μέχρι τοῦ λήγοντος ἔτους. Τὰ δάνεια ταῦτα ἠλαττώθησαν κατὰ τὸ ἐνεστὼς ἔτος, καὶ διὰ τοῦτο ἠλαττώθη καὶ ὁ τόκος αὐτῶν εἰς 160,000 δραχ. Ἐγένοντο δὲ παρὰ τῶν ἐνταῦθα Τραπεζῶν. Τὰ δάνεια ταῦτα εὕρομεν συνομολογημένα, δὲν τὰ συνωμολογήσαμεν ἡμεῖς. Ἐπειδὴ δὲ ἠλαττώθησαν τὰ ποσὰ, ἠλαττώθη καὶ ὁ τόκος κατὰ 40,000 ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τοῦ 1879.

§158ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐνθυμεῖσθε ἂν συνωμολογήθησαν δυνάμει νόμου; καὶ νομίζετε ὅτι εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ συνομολογῶνται δάνεια ἄνευ νόμου;

§159ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὴ ἡ παρατήρησις δὲν ἀφορᾷ ἐμὲ ὡς πρώην ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ἀλλ’ οὔτε τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν. Τὰ δάνεια τὰ εὕρομεν· ἐπληρόναμεν τόκον περισσότερον, καὶ κατωρθώσαμεν νὰ ἐλλατωθῇ. Αὐτὰ ἐγένοντο ἐπὶ τῆς ὑπουργίας τοῦ κ. Δεληγεώργη, ἂν δὲν ἀπατῶμαι· ὁ κ. Ὑπουργὸς δύναται νὰ ἐξετάσῃ αὔριον καὶ μᾶς πληροφορήσῃ καλλίτερον.

§160ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἡ ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ Παρνασσίδος δὲν ἀφορᾷ εἰς τὸν κ. Παπαμιχαλόπουλον, ἀφορᾷ ὅμως εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὴν σημειοῦσαν τὸ ποσὸν τοῦτο ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τοῦ 1879. Ὁ κ. Σιμόπουλος ὀρθῶς ἀπηύθυνεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὴν ἐρώτησιν ἂν τὰ ποσὰ, δι’ ἃ ζητοῦνται πιστώσεις, δύνανται νὰ πληρωθῶσι νομίμως, καὶ ἂν δὲν δύνανται, διατὶ δὲν λαμβάνει πρόνοιαν ἡ Κυβέρνησις, ὅπως λαβοῦσα ἤδη παρὰ τῆς Βουλῆς ἄδειαν δανείου 10 ἑκατομμυρίων, ἐξ αὐτοῦ πληρώσῃ τὸ κεφάλαιον τῶν δανείων τούτων, καὶ λείψῃ οὕτω ἀπὸ τοῦ προϋπολογισμοῦ πίστωσις μὴ στηριζομένη εἰς νόμον. Ὡς ἐνθυμεῖσθε, ὅτε ἐψηφίσαμεν τὴν αὔξησιν τῶν ἐντόκων γραμματίων ἀπὸ 6 εἰς 9 ἑκατομμύρια, περιελάβομεν ἐν τῷ νόμῳ διάταξιν, καθ’ ἣν καταργοῦνται πάντες οἱ προϋπάρχοντες νόμοι, οἱ ἐπιτρέποντες τὴν συνομολόγησιν προσωρινῶν δανείων. Πῶς λοιπὸν ἤδη ἐνταῦθα ἀναγράφεται πίστωσις περὶ τόκων τοιούτων δανείων;

§161ΜΑΥΡΟΜΑΡΑΣ. Ἤκουσα, κ. Σωτηρόπουλε, ὅτι ἐκ τοῦ κυρίου Δεληγεώργη ἐγένοντο τὰ δάνεια ἐκεῖνα· δὲν ἐνθυμοῦμαι τοιοῦτόν τι.

§162ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Τήνου παρενόησε τοὺς λόγους μου. Τὰ δάνεια καὶ ἂν ἐγένοντο ἐπὶ τοῦ κυρίου Δεληγεώργη, καλῶς ἐγένοντο καὶ νομίμως, διότι ὁ νόμος ὁ καταργῶν ταῦτα ἐπροτάθη μεταγενέστερον, καὶ διὰ τοῦτο εὑρίσκω παράδοξον, πῶς σημειοῦνται εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ 1879.

§163ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις ἐπὶ τοῦ ποσοῦ τούτου;

§164ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι. (Εἶτα ἡ Βουλὴ παρεδέχθη καὶ τὸ ἄρθρον 7 τοῦ κεφαλαίου 2 ἄνευ ἀντιῤῥήσεως.

§165ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ περιλάβῃ ὡς 8 ἄρθρον κονδύλιον, ὅπερ θὰ ἐπιγραφῇ «ὑπηρεσία τοῦ συνομολογηθησομένου δανείου τῶν 60,000,000». Κατὰ τὸ νομοσχέδιον τὸ ἀνώτατον ποσὸν τοῦ τόκου, τὸ ὁποῖον θέλομεν πληρώσει εἶναι 6%, ἑπομένως ἔχομεν 3,600,000. Ἐπειδὴ ἔχομεν καὶ προμήθειαν ἐπὶ τοῦ ὅλου δανείου 900,000, προτείνω ἐπὶ τοῦ ὅλου δανείου νὰ τεθῇ τὸ ποσὸν 5,800,000.

§166ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τοιαύτην περίπτωσιν πρέπει νὰ ἐκπέσητε ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τὸ ποσὸν τὸ σημειούμενον διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τῶν συνομολογηθέντων δανείων.

§167ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν δυνάμεθα νὰ τὸ κάμωμεν, διότι, ἐὰν δὲν πραγματοποιηθῇ τὸ δάνειον, δὲν θὰ ἔχωμεν τὴν ἀναγκαίαν πίστωσιν.

§168ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν βλάπτει νὰ τεθῶσι καὶ τὰ δύω.

§169ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἔχω νὰ προτείνω καὶ ἕτερον ἄρθρον. Ἡ χρεωλυτικὴ δόσις ἡ πληρωτέα κατὰ τὴν σύμβασιν περὶ τακτοποιήσεως τῶν παλαιῶν δανείων ἀνέρχεται εἰς 1,893,750 νέας δραχμάς, δηλ. 2,121,000 παλαιὰς δραχμάς· ἐπειδὴ δὲ δὲν θέλομεν πληρώσει παρὰ μόνον τὴν τρίτην τριμηνίαν, τὸ ἀναλογοῦν εἰς αὐτὴν ποσὸν ἀνέρχεται εἰς 1,590,750.

§170ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ δάνειον εἶναι ἑξάμηνον· παρατηρῶ δέ, ὅτι πρέπει ὀλίγας ἡμέρας πρότερον νὰ τὸ στείλετε, καὶ νὰ τὸ ἔχετε ἕτοιμον κατὰ τὸν Δεκέμβριον τοῦ 1879 ἐν Λονδίνῳ, διότι τὴν 15 Δεκεμβρίου εἶναι πληρωτέον.

§171ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Νομίζω, ὅτι αὐτὸ δὲν σᾶς ἀφορᾷ, ἐὰν δὲν τὸ κάμωμεν, ἔχετε δικαίωμα νὰ μᾶς κατακρίνητε.

§172ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Πῶς δυνάμεθα νὰ ψηφίσωμεν κακῶς, ἐπιφυλαττόμενοι νὰ κάμωμεν ἔπειτα ἐπικρίσεις ἐπὶ ταῖς συνεπείαις τῆς ἡμετέρας ψήφου; (Θόρυβος).

§173ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Πρέπει νὰ γίνωσιν ἐνταῦθα δύω ἐδάφια, τὸ πρῶτον εἶναι 2,121,000, τὸ δὲ δεύτερον εἶναι ἡ διαφορὰ τοῦ συναλλάγματος 225,000.

§174ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἐννοεῖται, ὅτι τὰ ποσὰ πρέπει νὰ σημειωθῶσι πλήρη. Ὁ κύριος ὑπουργὸς νομίζει, ὅτι ἡμεῖς ψηφίζομεν ἀφορῶντες εἰς αὐτὸν καὶ οὐχὶ εἰς τὸ κοινὸν συμφέρον, ἀπαιτοῦν, ὅπως τὸ Δημόσιον ᾖ ἐνήμερον εἰς τὰς πληρωμάς του. Ἐκ τοῦ νόμου ὃν ἀρτίως ἐψηφίσαμεν, ἠξεύρω, ὅτι τὸν Δεκέμβριον εἶναι ὑπόχρεως ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐμβάσῃ τὰ τῆς δευτέρας ἑξαμηνίας, καὶ ἐὰν δὲν ψηφίσωμεν ἤδη τὸ ποσὸν, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἐμβάσῃ τότε, ἡ Κυβέρνησις θὰ ἦναι ἠναγκασμένη νὰ ἀθετήσῃ ἐθνικὴν ὑποχρέωσιν. Σύμφωνα λοιπὸν πρὸς τὸν νόμον ζητοῦμεν νὰ καταχωρισθῶσιν ἐν τῷ προϋπολογισμῷ πιστώσεις διὰ ποσὰ, ἅτινα βαρύνουσι τὸ Ἔθνος κατὰ τὸ ἔτος 1879. Ὡς πρὸς τὸ ἕτερον ποσὸν τὸ ἀφορῶν εἰς τὸν τόκον καὶ τὸ χρεωλύσιον τοῦ δανείου τῶν 60,000,000, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ περιληφθῇ ὡς πρόσθετον ἐδάφιον ἐντὸς τοῦ ἄρθρου τῶν χρεωλυτικῶν δανείων, ὥστε ἂν τυχὸν δὲν πραγματοποιηθῇ τὸ δάνειον τοῦτο ἢ ἂν πραγματοποιηθῇ, ἀλλ’ οὐχὶ ἐπαρπῶς, ὅπως ἐξοφληθῶσι τὰ δάνεια τῶν Τραπεζῶν, ἢ τέλος καὶ ἂν πραγματοποιηθῇ ὁλόκληρον, ἡ πίστωσις τοῦ ἄρθρου νὰ ᾖ πάντοτε ἐπαρκὴς ἐπερχομένου τοῦ ἰσοζυγίου διὰ τῆς ἐναλλαγῆς τῶν ἐδαφίων, ὅπερ ἐπιτρέπεται κατὰ τὸν λογιστικὸν νόμον, ἐνῷ τοῦτο δὲν ἐπιτρέπεται ἀπὸ ἄρθρον εἰς ἄρθρον.

§175ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διὰ μὲν τὸ δάνειον τῶν 60,000,000 ζητεῖται πίστωσις 5,800,000, κύριος ὁ βουλευτὴς Μεσολογγίου προτείνει νὰ ἀποτελέσῃ τοῦτο ἐδάφιον χωριστὸν τοῦ ἄρθρου τῶν χρεωλυτικῶν δανείων.

§176ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἐν τῷ ὑπολογισμῷ ἐγένετο ἡ ἀφαίρεσις τοῦ ποσοῦ τοῦ ἀντιστοιχοῦντος πρὸς τὸν τόκον, ὃν πληρόνει σήμερον τὸ Δημόσιον διὰ τὰ δάνεια τὰ ἐπὶ ἀναγκαστικῇ κυκλοφορίᾳ. Τὸ ποσὸν ἐκεῖνο θὰ περιέχηται ἐν τῷ δευτέρῳ ἐδαφίῳ τῷ μνημονεύοντι τὰ δάνεια τῶν Τραπεζῶν.

§177ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω, ὅτι εἴτε τὸ ἕν γίνει εἴτε τὸ ἄλλο δὲν βλάπτει, διότι βεβαίως ἐὰν γίνῃ ἐγκαίρως τὸ δάνειον δι’ οὗ θὰ πληρώσωμεν τὰ πρὸς τὰς Τραπέζας ὀφειλόμενα, τόκον δὲν θὰ πληρώσωμεν διὰ τὰ δάνεια ταῦτα καὶ ἑπομένως θὰ περισσεύσῃ ἡ πίστωσις αὕτη, ἥτις εἶναι σημειωμένη ἐν τῷ προϋπολογισμῷ.

§178ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Πρέπει νὰ ἔχωμεν προϋπολογισμὸν ἀληθῆ.

§179ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μετὰ τὰς διασαφήσεις ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ καὶ τοῦτο.

§180Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν θὰ ᾖναι ἀληθές, διότι ἐκ τῆς πιστώσεως θὰ πληρόνωμεν τόκους δανείου τὸ ὁποῖον δὲν θὰ ᾖναι τῶν 60,000,000 διὰ τὸ ὁποῖον λαμβάνομεν τὴν ἄδειαν.

§181ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ ὁ κ. Ὑπουργὸς δέχεται νὰ ᾖναι ἀδάφιον βʹ. τοῦ ἄρθρου «χρεωλυτικὸν δάνειον», δὲν θέλει ὅμως νὰ ἐλαττωθῇ τὸ ποσὸν ἀλλὰ νὰ μείνῃ ὅπως ἔχει.

§182ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Εἶναι ἀναγκαῖον, διότι πρέπει νὰ ἔχωμεν τὸν προϋπολογισμὸν ἀληθῆ.

§183ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπειδὴ λαμβάνεται ὁλόκληρος ἡ πίστωσις τοῦ τόκου τῶν 60 ἑκατομμυρίων, ἠμποροῦμεν ν’ ἀφαιρέσωμεν τὸν τόκον διὰ τὰ δάνεια πρὸς τὴν Ἐθνικὴν καὶ Ἰονικὴν Τράπεζαν, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ ἐξοφληθῶσιν ἐκ τοῦ δανείου τῶν 60 ἑκατομμυρίων.

§184ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπιμένετε, κ. Ὑπουργέ, νὰ μὴ ἀφαιρεθῇ;

§185Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Νὰ ἐξηγηθῇ ὅτι ἐν περιπτώσει καθ’ ἣν δὲν συνομολογηθῇ τὸ δάνειον τῶν 60,000,000 εἰς χρόνον τοσοῦτον ὅστις ἀπαιτεῖται, ὅτι εἶμαι ἠναγκασμένος νὰ πληρώσω τόκους διὰ τὰ 35,000,000 δραχ. ἐκ τῆς πιστώσεως τῶν 60,000,000, διότι δι’ ἐμὲ εἶναι ἀδιάφορον.

§186ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ μὲν ποσὸν τῆς Τραπέζης θὰ μείνῃ ἀμετάβλητον, τὸ δὲ ποσὸν τῶν 60,000,000 τὸ ἐλαττοῦμεν. Ἐὰν δὲ κατορθωθῇ ὥστε τὸ δάνειον τῶν 60,000,000 νὰ πραγματοποιηθῇ ἀπὸ τῆς πρώτης τοῦ ἔτους δύναται νὰ μεταχειρισθῇ ὁ Ὑπουργὸς αὐτὸ τὸ ποσόν. Λοιπὸν μετ’ αὐτὴν τὴν διασάφησιν 5,400,000 θὰ γράψωμεν εἰς βʹ. ἐδάφιον, πλὴν τούτου θέλομεν γράψει διὰ τὸ δάνειον τὸ ἐξωτερικὸν, πόσα εἴπατε;

§187ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. (Ἀναγινώσκει).

§188ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὥστε τὸ ὅλον εἶναι 2,400,000, τὸ ὁποῖον θὰ γραφῇ εἰς χωριστὸν ἄρθρον. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις βεβαίως.

§189ΠΟΛΛΟΙ. Ὂχι.

§190ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν θὰ τὸ ὑπολογίσωμεν εἰς ὅλον τὸ κεφάλαιον. (Γίνεται δεκτὸν τὸ κεφάλαιον γʹ. ἄνευ ἀντιῤῥήσεως. Τὸ μέρος Βʹ. ὡς καθιερούμενον ὑπὸ τοῦ Συντάγματος δὲν ἐτέθη.)

§191ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ (Ἀναγινώσκει). «Μέρος γʹ. νομοθετικὸν σῶμα. Κεφάλαιον 5. Ἀποζημιώσεις βουλευτῶν καὶ ἔξοδα γραφείου 467,000».

§192ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐδῶ θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ προσθέσωμεν ποσὸν ἕνεκα τῶν πιστώσεων παρελθουσῶν συνόδων καὶ νὰ τὸ κάμωμεν 480,000.

§193ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις. (Κατόπιν ἐγένετο δεκτὸν τὸ μέρος Δʹ. ἄρθρον ά.) βʹ.) ἀνεγνώσθη δὲ καὶ τὸ ἄρθρον 1)

§194ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (Ἀναγινώσκει). «Ἐπὶ τοῦ Κεφ. 6, ἄρθρου 1 «προσωπικὸν Ὑπουργείου» ἡ Ἐπιτροπὴ παρατηρεῖ, ὅτι ἡ ζητουμένη ἐκ δραχ. 12,000 πίστωσις διὰ μισθὸν τῶν μαθητευομένων εἶναι ὑπέρογκος, καθόσον τὸ προσωπικὸν τῆς κεντρικῆς ὑπηρεσίας εἶναι πολυάριθμον καὶ δύναται νὰ ἐπαρκέσῃ εἰς τὰς ἀνάγκας αὐτῆς, διὸ κατὰ πλειοψηφίαν προτείνει ὅπως περιορισθῇ ἡ πίστωσις αὕτη εἰς δραχ. 8,000, εὐχομένη ἵνα εἰς τὸ μέλλον κανονισθῇ τακτικώτερον· ἡ δὲ μειοψηφία παρατηρεῖ ὅτι ἡ δαπάνη αὕτη εἶναι λίαν ἀναγκαία καὶ νὰ ψηφισθῇ ὡς ἔχει ἐν τῷ προϋπολογισμῷ.»

§195Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἀπὸ τὰ 1862 ἐκυρώθη νόμος διὰ τοῦ ὁποίου ἐπετράπη εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ διορίζῃ μαθητευομένους καὶ νὰ πληρώνῃ ἐκ τοῦ δημοσίου ταμείου δραχ. 1000 κατὰ μῆνα, ἤτοι 12,000 τὸ ἔτος. Τώρα ἂν θέλετε νὰ τὸ ἀφαιρέσητε, εἶσθε κύριοι.

§196ΤΙΝΕΣ. Εἶναι ἀναγκαῖοι.

§197ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν δὲν ὑποστηρίζεται (Κατόπιν ἐγένοντο δεκτὰ καὶ τὰ ἄρθρα 2 καὶ 3· ἀναγινώσκεται δὲ καὶ τὸ ἄρθρον 4).

§198ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (Ἀναγινώσκει). «Ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ Κεφαλαίου, ἄρθρου 4 «Ἔξοδα ὑπηρεσίας Ὑπουργείου» παρατηρεῖ ὅτι τὰ ἐπιμίσθια καὶ αἱ ἀντιμισθίαι πρέπει εἰς τὸ μέλλον νὰ περιορισθῶσι διὰ νόμου ἵνα μὴ συμβαίνωσι κατὰ πᾶν ἔτος ἀδικαιολόγητοι αὐξήσεις, τινὰ δὲ τῶν μελῶν ἐπρότεινον νὰ περιορισθῇ τὸ ποσὸν τῶν 3,000 διὰ συνδρομὴν ἐφημερίδων κλπ· ἀλλ’ ἡ πλειονοψηφία παρετήρησεν ὅτι τὸ ποσὸν τοῦτο ὡς λίαν εὐτελὲς νὰ μείνῃ ὡς ἔχει, διότι τὸ ὑπουργεῖον ἔχει καὶ ἀνάγκην δημοσιεύσεως ἐγγράφων.»

§199ΠΟΛΛΟΙ. Ὅπως ἔχει νὰ μείνῃ.

§200ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν δὲν ὑποστηρίζεται. Γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 5 καὶ 6 ἐπὶ δὲ τοῦ ἄρθρου 7.

§201ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (Ἀναγινώσκει). «Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 7 τοῦ αὐτοῦ Κεφαλαίου «προσωπικὸν τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου» ἡ Ἐπιτροπὴ ἐν γένει μὲν συνιστᾷ, ὡς καὶ ἐν ἀρχῇ ἐῤῥέθη, ὅπως ληφθῇ ταχέως πρόνοια περὶ βελτιώσεως καὶ χρησιμοποιήσεως τοῦ κλάδου τούτου τῆς δημοσίας ὑπηρεσίας· συνεπῶς δὲ μὲ τὰ περὶ μαθητευομένων παρὰ τῷ ὑπουργείῳ προταθέντα προτείνει ἐπίσης κατὰ πλειονοψηφίαν ὅπως καὶ ἡ πρὸς τὸν αὐτὸν σκοπὸν περιεχομένη καὶ ἐν τῷ ἄρθρῳ τούτῳ πίστωσις ἐκ δραχ. 5,400 περιορισθῇ εἰς 4,000 δραχμάς· πρὸς δὲ παρατηρεῖ ὅτι ὁ ἐκ δραχμῶν 320 μισθὸς τοῦ ἀρχειοφύλακος πρέπει νὰ κανονισθῇ διὰ νόμου.»

§202ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ ποσὸν ἐσημειώθη συνεπείᾳ παραστάσεων τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου.

§203ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὑποστηρίζεται. Ἑπομένως παρεδέχθη.

§204ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν πρόκειται νὰ λαλήσω περὶ τῆς πιστώσεως, τῆς χορηγουμένης διὰ τοῦ ἄρθρου τούτου. Ἀλλὰ νομίζω, κ. Πρόεδρε, ὅτι ἤθελον παραλείψει ἓν καθῆκον ἐὰν προκειμένου περὶ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου δὲν ἤθελον ὑψώσει φωνὴν ὑπὲρ τῆς τακτοποιήσεως αὐτοῦ, ὑπὲρ τῆς λειτουργίας ἑνὸς θεσμοῦ, ὁ ὁποῖος καὶ διὰ τὴν ἐξέλεγξιν καὶ διὰ τὴν τήρησιν τῶν χρημάτων τοῦ δημοσίου εἶναι ἀπαραίτητος. Νομίζω, κ. Πρόεδρε, ὅτι ἀφοῦ ὁ πρόεδρος τοῦ σώματος τούτου δι’ ἐκθέσεώς του ἐδημοσίευσεν, ὅτι ἐὰν τὸ σῶμα τοῦτο ἀφεθῇ οὕτω παραμελημένον ὅπως εἶναι σήμερον καταντᾷ ἐντελῶς περιττὸν, νομίζω ὅτι ἦτο καθῆκον τῆς Κυβερνήσεως νὰ ὑποβάλῃ εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς τῆς συνόδου τὸ προσῆκον νομοσχέδιον περὶ διοργανισμοῦ τοῦ Συνεδρίου, οὕτως ὥστε νὰ ἐκπληροῖ τὴν ἀποστολήν του, διότι ἄλλως τὸ σῶμα τοῦτο δὲν ἐκπληροῖ τὴν ἀποστολήν του καὶ αἱ δαπάναι τὰς ὁποίας ψηφίζομεν σήμερον δὲν θέλουσι χρησιμεύσει εἰς οὐδέν.

§205ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὡς πρὸς τὴν πίστωσιν δὲν ὑπῆρξε ἀντίῤῥησις καὶ ἑπομένως ἡ Βουλὴ παρεδέχθη αὐτήν. Κατόπιν ἐγένοντο δεκτὰ τὸ ἄρθρον 8, τὸ κεφάλαιον 7, ὁλόκληρον τὸ κεφάλαιον 8· ἐπὶ δὲ τοῦ κεφαλαίου 9 ἐγένοντο αἱ ἑξῆς παρατηρήσεις.

§206Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Εἰς τὰς κεκλεισμένας καὶ διαγεγραμμένας χρήσεις, ἤτοι εἰς τὰ ἄρθρα 1 καὶ 2 τοῦ κεφαλαίου αὐτοῦ ἔχω προβάλει δηλώσεις, αἱ ὁποῖαι ἐτυπώθησαν καὶ διενεμήθησαν.

§207ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς διὰ τῶν δηλώσεών του προτείνει εἰς μὲν τὰς κεκλεισμένας χρήσεις προσθήκην 65,182 καὶ 77 λεπτῶν, εἰς δὲ τὰς διαγεγραμμένας χρήσεις 15,077 καὶ 74 λεπτῶν.

§208Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐὰν δὲν πληρώσῃ τὸ Δημόσιον, εἶναι ὑποχρεωμένον νὰ πληρώσῃ τόκους.

§209ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§210ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παραδέχεται τὰ ἄρθρα μὲ τὰς προσθήκας αὐτάς. Κατόπιν ἐγένετο δεκτὸν τὸ ἄρθρον 1 τοῦ κεφαλαίου 10, ἀνεγνώσθη δὲ καὶ τὸ ἄρθρον 2.

§211ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. Ἀναγινώσκει. «Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 2 Κεφαλ. 10 «ἄμεσοι φόροι» ἡ Ἐπιτροπὴ κατὰ πλειονοψηφίαν φρονεῖ, ὅτι διὰ τὴν βεβαίωσιν τοῦ φόρου τῶν ζώων ἀρκεῖ τὸ ποσὸν τῶν 20,000 δραχμῶν καὶ προτείνει ἀντὶ τῶν 30,000 δραχ. 20,000».

§212ΠΟΛΛΟΙ. Καλῶς ἔχει τὸ ἄρθρον.

§213ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρεδέχθη. (Κατόπιν ἐγένετο δεκτὸν καὶ τὸ 3 ἄρθρον, ἀνεγνώσθη δὲ τὸ ἄρθρον 1 τοῦ Κεφαλαίου 11).

§214Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐπειδὴ ἐψηφίσθη ὁ νόμος περὶ ἀτμοτελωνίδων, εἶναι ἀνάγκη νὰ προσθέσωμεν δαπάνην 12,000 διὰ τὴν ὑπηρεσίαν.

§215ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς προτείνει προσθήκην 12,000 ἕνεκα τῆς προσθήκης τῶν 12 τελωνοφυλάκων.

§216ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις. (Κατόπιν ἐγένετο δεκτὸν καὶ τὸ ἄρθρον 2, ἀνεγνώσθη δὲ τὸ ἄρθρον 3).

§217Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ὄχι μόνον συμφέρον ἀστυνομίας τῆς πόλεως Πειραιῶς, ἀλλὰ ἀκόμη καὶ συμφέρον τοῦ ἐμπορίου ὑπηγόρευσεν εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν τὴν ἀνάγκην τῆς κατασκευῆς πυριτιδαποθήκης, ἄλλης παρ’ ἐκείνην, ἥτις ὑπάρχει, διότι ὄχι μόνον ἡ θέσις ἐν ᾗ εὑρίσκεται δὲν εἶναι καλὴ, ἀλλὰ καὶ ἡ χωρητικότης δὲν ἐπαρκεῖ εἰς τὰς ἀνάγκας. Ἕνεκα τούτου συνετάχθη σχέδιον, ὑπεβλήθη δὲ εἰς τὴν Βουλὴν τὸ σχετικὸν νομοσχέδιον. Ἡ δαπάνη τὴν ὁποίαν καταβάλλει τὸ Δημόσιον δὲν εἶναι δαπάνη ἀπηλλαγμένη ὠφελειῶν, διότι ἀπολαμβάνομεν δικαιώματα ἐναποθηκεύσεως. Τώρα, ἐὰν ἡ Βουλὴ θέλῃ νὰ περιλάβῃ τὸ ποσὸν, τὸ ὁποῖον θὰ δαπανηθῇ διὰ τὴν κατασκευὴν εἰς δραχ. 35,000 περίπου, θὰ τὸ συμπεριλάβῃ εἰς τὸ ἄρθρον αὐτὸ, διότι βεβαίως θὰ θεραπεύσῃ δύω συγχρόνως ἀνάγκας.

§218ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐνθυμεῖσθε, ὅτι περὶ τούτου εἶχε ὑποβληθῆ πίστωσις δι’ ἰδίου νομοσχεδίου· τὸ νομοσχέδιον ἐπεξειργάσθη ἡ ἐπιτροπὴ, καὶ τὸ συνιστᾷ εἰς τὴν παραδοχὴν τῆς Βουλῆς. Νομίζω, ὅτι ἤδη δύναται νὰ προστεθῇ εἰς τὸν προϋπολογισμὸν ἡ δαπάνη, ἀλλὰ νὰ προστεθῇ καὶ ἰδιαίτερον ἄρθρον. Ποῦ νομίζετε; θὰ προστεθῇ ἢ ὡς ἄρθρον 9 τοῦ ἑνδεκάτου κεφαλαίου, ἢ ὡς ἄρθρον 4 τοῦ 14 κεφαλαίου.

§219ΤΙΝΕΣ. Εἰς τὸ 14 κεφάλαιον εἶναι καλλίτερα τώρα.

§220ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι καλλίτερα. Ὥστε τὸ ἄρθρον 3 γίνεται δεκτόν. Μεταβαίνομεν δὲ εἰς τὸ ἄρθρον 4.

§221Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Θὰ προστεθῇ ἐκεῖ ὑπηρεσία τῶν ἀτμοτελωνίδων’ ἑπομένως θὰ αὐξήσῃ ἡ πίστωσις τοῦ ά. ἐδαφίου, ἥτις εἶναι 34,200, κατὰ 32,400.

§222ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§223ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι. (Κατόπιν ἐγένοντο δεκτὰ τὰ ἄρθρα 5, 6, 7 καὶ 8, ὡς καὶ καὶ τὸ ἄρθρον 1 τοῦ κεφαλαίου· ἀναγινώσκεται δὲ καὶ τὸ ἄρθρον 2.)

§224Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Εἰς τὸ έ ἐδάφιον ὑπάρχουσιν 6,000, εἶναι δὲ ἀνάγκη νὰ ἀναβιβασθῶσι εἰς 9,000.

§225ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ζητεῖται προσθήκη εἰς θ’ ἄρθρον τοῦ 12 κεφαλαίου προσθήκη 3,000 δραχμῶν.

§226ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§227ΦΙΛΗΜΩΝ. Ἐπειδὴ ἐζήτησε προσθήκην ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν ἐπὶ τῆς καταστάσεως τοῦ ἐθνικοῦ τυπογραφείου, διότι ὁ ἴδιος δύναται νὰ ὁμολογήσῃ, ὅτι, ἐπειδὴ δὲν ἦτο εἰς κατάστασιν τὸ ἐθνικὸν τυπογραφεῖον, κατέφυγεν εἰς ἰδιωτικὸν διὰ τὴν τύπωσιν τοῦ διπλωματικῶν ἐγγράφων.

§228ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι ἀληθές, ὅτι κατέφυγεν εἰς ἰδιωτικὸν τυπογραφεῖον.

§229Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἠναγκάσθην νὰ καταβάλλω πολλοὺς κόπους, ὅπως γίνωσι καλλίτερα.

§230ΦΙΛΗΜΩΝ. Καὶ μολαταῦτα δὲν ἐπετύχατε καθ’ ὁλοκληρίαν.

§231Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Τὸ τυπογραφεῖον ἔχει βεβαίως ἀνάγκην βελτιώσεως.

§232ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἔχει καλῶς. Ἔχομεν ἤδη τὸ κεφάλαιον 13, δημόσια νομίσματα, ἄρθρον 1, προσωπικὸν δασῶν, 74,960.

§233ΜΑΥΡΟΚΟΡΔΑΤΟΣ. Εἶναι γνωστὴ ἡ κακὴ κατάστασις εἰς τὴν ὁποίαν περιῆλθον τὰ δάση ἡμῶν. Μεγάλαι ἐκτάσεις, αἱ ὁποῖαι ἤθελον παρέχει μεγάλας ὠφελείας εἰς τὸν τόπον, σήμερον εὑρίσκονται ἐγκαταλελειμμέναι καὶ οὐ μόνον δὲν ἀποδίδουν πρόσοδον, ἀλλὰ καὶ καταστρέφονται καθημερινῶς. Πρό τινος καιροῦ ἐνομίζετο, ὅτι ἤθελε δοθῆ θεραπεία ἐὰν δὲν μεταβάλλετο ἡ προηγουμένη κατάστασις καὶ διὰ τοῦτο τὸ πρότερον ὑπάρχον προσωπικὸν ἀντικατεστάθη διὰ τῆς ἀρχῆς τοῦ ἐφόρου καὶ τῆς χωροφυλακῆς· καθ’ ἃ δὲ βλέπομεν τὸ σύστημα αὐτὸ ἀπέτυχε καὶ ἀντὶ βελτιώσεως ἐπῆλθε χειροτέρευσις. Ὅπως δὲ ἐνθυμοῦμαι ἡμεῖς, κ. Πρόεδρε, ὡς Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εἴχατε ὑποβάλει νομοσχέδιον ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου, ἤθελα δὲ παρακαλέσει τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὸ ζήτημα τοῦτο καὶ δὲν ἀμφιβάλλω, ὅτι ἅμα δυνηθῇ θέλει ὑποβάλει νομοσχέδιον περὶ τούτου.

§234ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι, νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον εἰς τὸ Κοινοβούλιον τῆς Ἑλλάδος νὰ ψηφίσῃ τὴν πίστωσιν τὴν ἀφορῶσαν εἰς τὸ προσωπικὸν τῶν δασῶν, χωρὶς νὰ φροντίσῃ περὶ τῆς βελτιώσεως αὐτῶν. Ἡ κατάστασις τῶν δασῶν εἶναι οἰκτροτάτη, καὶ νομίζω, ὅτι ἦτο καθῆκον τῆς Κυβερνήσεως νὰ προνοήσῃ πρὸ πολλοῦ περὶ τῆς βελτιώσεως, τοσούτῳ μᾶλλον καθ’ ὅσον φρονῶ, ὅτι τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ἄλλοτε ὑπεβλήθη εἰς τὴν Βουλὴν, ὅπως δήποτε ἐθεράπευε τὰς ἐλλείψεις αὐτάς. Πρὸ πολλοῦ ἀπεφασίσθη παρὰ τῆς Βουλῆς νὰ ἐγγραφῇ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν καὶ ἐπιψηφισθῇ παρὰ τῆς Βουλῆς· ἴσως ὅμως ἄλλα σπουδαιότερα ἀντικείμενα, τὰ ὁποῖα ὑπέβαλεν ἡ Κυβέρνησις, ἀπέτρεψαν τοῦτο· ἀλλὰ φρονῶ, ὅτι ἐν ὅσῳ ἀκόμη ἐργαζόμεθα εἶναι δυνατὸν νὰ ἐγγραφῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν καὶ ἐπιψηφισθῇ. Πλὴν ὅμως τούτου, κύριοι, ἤκουσα, ὅτι ἀπὸ πολλοῦ ἐγένοντο προσπάθειαι περὶ δασῶν ἐκ μέρους τοῦ δήμου Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς καὶ περὶ τούτου ἐσυστήθη ἐπιτροπὴ παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὅπως καταρτίσῃ νομοσχέδιον, ἀλλὰ τοῦτο δὲν ὑπεβλήθη. Παρακαλῶ λοιπὸν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τῶν Οἰκονομικῶν, ἐὰν ὑπάρχῃ ἕτοιμον νομοσχέδιον, νὰ ὑποβληθῇ· ἐὰν ὅμως δὲν εἶναι δυνατόν, νὰ ἐγγραφῇ τὸ νομοσχέδιον περὶ δασῶν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§235Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἡ μελέτη περὶ βελτιώσεως, ἐπιτηρήσεως καὶ καλλιεργείας τῶν δασῶν εἶναι μελέτη χρῄζουσα μεγάλης προσοχῆς καὶ ἐπιμελείας. Κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος ἐπῆλθε μεταβολή τις εἰς τὸν προηγούμενον νόμον, δὲν εἶμαι ὅμως εἰς θέσιν νὰ βεβαιώσω ἐὰν ἐπῆλθε ὠφέλεια ἢ βλάβη ἐξ αὐτοῦ. Τὰ νομοθετήματα ἀπαιτεῖται πάροδος χρόνου διὰ νὰ γνωρίσωμεν καὶ τ’ ἀποτελέσματα αὐτῶν. Ἐκεῖνο ὅμως τὸ ὁποῖον πρὸ παντὸς νομίζω ὅτι εἶναι ἀναγκαῖον νὰ ἐπισύρῃ καὶ τὴν προσοχὴν τῆς ἐκτελεστικῆς καὶ τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας εἶναι ἡ προσθήκη καὶ ἀποκατάστασις ἐπὶ τοῦ κλάδου τούτου προσωπικοῦ ἐπιστημονικοῦ ἕνεκα τῆς ἐλλείψεως τοῦ ὁποίου ἡ κατάστασις τῶν δασῶν περιῆλθεν ὅπου εὑρίσκεται καὶ δὲν ἐννοῶ τὸ προσωπικὸν τὸ ἀνώτερον μόνον ἀλλὰ καὶ τὸ κατώτερον καὶ ὅτι πρέπει νὰ ἦναι οὕτω πως κατηρτισμένον ὥστε νὰ ἔχῃ τις στοιχειώδεις γνώσεις. Ἐὰν μείνω εἰς τὸ ὑπουργεῖον, ἔχω καθῆκον σπουδαιότατον νὰ ἐνασχοληθῶ ἰδίως περὶ τῆς βελτιώσεως τῆς καταστάσεως τῶν δασῶν.

§236ΒΑΛΣΑΜΑΚΗΣ. Ἐπειδὴ ἐγένετο λόγος περὶ τοῦ νομοσχεδίου τοῦ ψηφισθέντος κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον καὶ τοῦ ἀναθέσαντος τὴν τήρησιν τῶν δασῶν εἰς τὴν χωροφυλακὴν καὶ ἐπειδὴ μάλιστα πολλοὶ ἐξεφράσθησαν ὑπὲρ τῆς καταργήσεως αὐτοῦ τοῦ νόμου, ὀφείλω νὰ δηλώσω ὅτι εἶμαι ἐναντίος τῆς καταργήσεως αὐτοῦ· διότι ναὶ μὲν ὁ εἰσαχθεὶς νόμος δὲν ἔφερε ὅλα τὰ ἀποτελέσματα, τὰ ὁποῖα ἦσαν ἐπιθυμητά, οὐχ ἧττον ὅμως ἡ βελτίωσις ἣν ἐπέφερε εἶναι ἐπαισθητή. Δύναμαι δὲ νὰ βεβαιώσω ἔχων ὑπ’ ὄψιν τὸ δάσος τῆς ἰδιαιτέρας πατρίδος μου τὸ ὁποῖον ἀφ’ ὅτου ἀνέλαβεν ἡ χωροφυλακὴ ὄχι μόνον δὲν κατεστράφη ἀλλὰ ἐβελτιώθη καὶ ἐπὶ πολὺ ἡ κατάστασις αὐτοῦ. Δὲν περιωρίσθην ὅμως εἰς τὸ φαινόμενον αὐτὸ τῆς ἰδιαιτέρας μου πατρίδος, ἀλλ’ ἐκ τοῦ ἁρμοδίου τμηματάρχου ἐπληροφορήθην, ὅτι ἐν γένει αἱ πληροφορίαι του εἰσὶν εὐάρεστοι, διότι ἐβελτιώθη κατὰ πολὺ ἡ κατάστασις τῶν δασῶν, καί, ἔλεγεν, ἐνῷ πρὶν δὲν ἐγνωρίζομεν οὔτε τὰς ζημίας οὔτε τὰς καταστροφὰς, σήμερον τοὐλάχιστον εἴμεθα εἰς θέσιν νὰ γνωρίζωμεν ποῦ γίνεται ἡ καταστροφή. Ἀλλ’ ἤδη δὲν πρόκειται περὶ τούτου. Ὁ Κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν σᾶς εἶπεν, ὅτι ἡ καλλιέργεια τῶν δασῶν εἶναι ἐπιστήμη σπουδαιοτάτη, ἀλλὰ στερούμεθα τῶν ὀργάνων, διὰ τῶν ὁποίων θὰ καλλιεργήσωμεν τὰ δάση· (Θόρυβος).

§237ΠΟΛΛΟΙ. Ἀρκετά.

§238ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν κατὰ τῆς πιστώσεως τοῦ ἄρθρου δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις. (Ψηφίζονται τὰ ἄρθρα 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, καὶ 10 καὶ τὰ ἄρθρα 1 καὶ 2 τοῦ 14 κεφαλαίου). Ἄρθρον 3. Οἰκοδομαὶ καὶ ἐπισκευαὶ δημοσίων κτηρίων δρ. 59,000.

§239ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 3 Κεφαλ. 14 «Ἔξοδα Δημοσίων κτιρίων» παρατηρεῖ ὅτι ἡ ἐκ 30,000 δραχ. ζητουμένη πίστωσις δι’ ἀγορὰν ἰδιωτικῶν κτιρίων διὰ καταστήματα τοῦ Δημοσίου πρέπει νὰ ἀπαλειφθῇ καὶ νὰ συζητηθῇ ἐν καιρῷ ἐὰν ἦναι ἀνάγκη δι’ εἰδικῆς πιστώσεως κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ περὶ λογιστικοῦ νόμου.

§240Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἡ πίστωσις αὕτη δὲν δύναται νὰ διατεθῇ, εἰμὴ ἐὰν προηγουμένως ἐγκριθῇ ἡ ἀγορὰ οἰκοπέδου ὑπὸ τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας, ἑπομένως ἐὰν θέλετε νὰ αὐξήσητε τὴν πίστωσιν δὲν τρέχετε κανέναν κίνδυνον· ἐὰν δὲ θέλετε νὰ τὴν διαγράψετε, εἶσθαι κύριοι.

§241ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τῆς ἐπιτροπῆς.............

§242ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὁ Ὑπουργὸς ἐπὶ πιστώσεων ἢ τὰς ὑποστηρίζει ἢ τὰς πολεμεῖ. Ἐὰν ψηφίσωμεν τὴν πίστωσιν, θὰ τὴν ψηφίσωμεν μόνον διότι ἡ Κυβέρνησις τὴν ζητεῖ· ἐὰν ἡ Κυβέρνησις δὲν τὴν ὑποστηρίζει, θὰ διαγραφῇ. Ἀφοῦ δὲν δύναται νὰ διατεθῇ ἡ πίστωσις, διατὶ νὰ ἐπαναληφθῇ;

§243ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἠκούσατε τὴν δήλωσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὁ ὁποῖος τὴν ἀφίνει εἰς τὴν Βουλήν. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τῆς Ἐπιτροπῆς περὶ διαγραφῆς τῆς πιστώσεως τῶν 30,000 δραχμῶν παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἐδῶ θὰ προστεθῇ ὡς 4 ἄρθρον ἡ ἐγκριθεῖσα πίστωσις διὰ τὴν κατασκευὴν τῆς πυριτιδαποθήκης.

§244Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Μετὰ τῆς δηλώσεως ὅτι μοὶ εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ κάμω χρῆσιν ἂν καὶ τὸ νομοσχέδιον δὲν ἐψηφίσθη.

§245ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βεβαίως, διότι ὁ λογιστικὸς νόμος ἐπιτρέπει, ἀναγραφομένης τῆς δαπάνης εἰς ἰδιαίτερον ἄρθρον τοῦ προϋπολογισμοῦ, καὶ ἄνευ νόμου νὰ γίνεται χρῆσις τῆς δαπάνης.

§246Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν εἰς κεφάλαιον ἴδιον νὰ συναινέσῃ νὰ περιλάβῃ ποσὸν 30 ἢ 25 χιλιάδων δραχμῶν τοῦ ὁποίου θὰ γίνῃ χρῆσις κατὰ τὸν νόμον περὶ ἀποξηράνσεως τοῦ Βοιωτικοῦ πεδίου.

§247ΦΙΛΩΝ. 30 δὲν ἀρκοῦν, 40 τοὐλάχιστον χρειάζονται.

§248ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Τὸ αὐτὸ ποσὸν νὰ σημειωθῇ καὶ εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐσόδων.

§249Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Βεβαίως.

§250ΛΑΠΑΣ. Ὅσα καὶ ἂν παραδεχθῇ ἡ Βουλὴ εἶναι πρὸς τὸ συμφέρον τοῦ Δημοσίου, διότι θὰ συντελέσῃ εἰς ἓν ἔργον κοινωφελέστατον, ἐκ τοῦ ὁποίου θὰ ἔχῃ μεγίστας ὠφελείας, δὲν θὰ ζημιωθῇ δὲ τίποτε, διότι τὸ αὐτὸ ποσὸν, τὸ ὁποῖον θὰ σημειώσω ἐγὼ θὰ τὸ εἰσπράξῃ κατὰ τὸν νόμον, τὸν ὁποῖον παρεδέχθημεν περὶ ἀποξηράνσεως τοῦ Βοιωτικοῦ πεδίου.

§251ΠΟΛΛΟΙ. 30,000.

§252ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν θὰ προστεθῇ 5 ἄρθρον περιέχον πίστωσιν 30,000 δραχ. διὰ τὴν ἀποξήρανσιν τοῦ Βοιωτικοῦ πεδίου.

§253ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§254ΣΙΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι διὰ τὴν ἀποξήρανσιν, ἀλλὰ διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ δανείου.

§255ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βεβαίως. (Γίνονται δεκτὰ κεφάλ. 15, κεφάλαιον 16, ἄρθρον 1, 2, 3, 4, κεφάλ. 17). (Κεφάλαιον 18 ἀπόδοσις κεφαλαίου ὁδοποιΐας 1,800,000).

§256ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Αὐτὸ πρέπει ν’ αὐξήσῃ.

§257ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ αὐξηθῇ καὶ τὸ ἔσοδον κατ’ ἴσον ποσόν.

§258ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. 3,000,000.

§259ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Εἶναι περισσότερα παρὰ 3,000,000. Κατὰ τοὺς ἰσολογισμοὺς γνωρίζομεν, ὅτι οἱ νέοι φόροι θὰ φέρουν σχεδὸν 2,000,000. Ἔπρεπε νὰ φέρουν οἱ κύριοι Ὑπουργοὶ μίαν σημείωσιν καὶ ἐπὶ τῇ βάσει αὐτῆς νὰ αὐξήσωμεν τὴν πίστωσιν ἐνταῦθα.

§260ΤΙΝΕΣ. 3½ ἑκατομμύρια.

§261ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Σημειώσατε 3½ ἑκατομμύρια εἰς τὰ ἔξοδα καὶ 1,700,000 εἰς τὸ ἔσοδον.

§262ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν παραδέχεται ἡ Βουλὴ 3½ ἑκατομμύρια;

§263ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§264ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐτελείωσε τὸ ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν. Αὔριον ἐξακολουθοῦμεν τὸν προϋπολογισμόν. Λύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρᾳ 7 παρὰ ¼).