1877.06.28

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 33.

Τῆς 28 Ἰουνίου 1877.

(Τρίτῃ)

Ὥρα 8½ μ. μ.

Εὑρεθείσης τῆς Βουλῆς ἐν ἀπαρτίᾳ, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως καὶ ἐπεκυρώθησαν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀντικείμενον τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως εἶναι ἡ συζήτησις τῶν νομοσχεδίων κατὰ τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν παρακαλεῖ τὴν Βουλὴν νὰ προταχθῶσι τὰ εἰς βʹ. συζήτησιν 2 νομοσχέδιά του.

§2ΤΙΝΕΣ. Ὄχι, ὄχι.

§3ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ (ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ παρεμβάλω εἰς τὴν συζήτησιν νομοσχέδια τὰ ὁποῖα ἠδύναντο νὰ ἐμποδίσουν τὴν τέλεσιν τῆς ἐπιθυμίας τῆς Βουλῆς, τοῦ νὰ συζητήσῃ πρωτίστως τὸν νόμον περὶ ἐκλογῆς, βεβαίως, ἠδύναντο νὰ ἐγερθῶσι διαμαρτυρήσεις· ἀλλὰ παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν βʹ. ἀνάγνωσιν δύο νομοσχεδίων, τὰ ὁποῖα εἶναι κατεπείγοντα καὶ τὰ ὁποῖα, καθὼς γνωρίζετε, εἶναι συντομώτατα, ὥστε βλέπετε καὶ τὸ ἓν καὶ τὸ ἄλλο θὰ γείνῃ.

§4ΤΙΝΕΣ. Μάλιστα, μάλιστα.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν κατέθεσε τὰ ἑξῆς νομοσχέδια· α) περὶ ἀνακλήσεως ἀποστράτων ἀνθυπολοχαγῶν εἰς ἐνέργειαν, β) περὶ πληρώσεως θέσεων ἀρχιμουσικῶν, γ) περὶ ἐλεγκτῶν τοῦ ὑλικοῦ τοῦ πολέμου.

§6ΤΙΝΕΣ. Νὰ τυπωθοῦν.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχω διαφόρους ἀναφορὰς πολιτῶν. Ὁ Δημήτριος Λαγόπουλος παραπονεῖται κατὰ τῆς ἐφεδρείας· εἷς Στεφανίδης ζητεῖ βοήθειαν· ὁ Ἀριστοτέλης Σταμάτης ζητεῖ νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὸ σῶμά του· διάφοροι πολῖται παραπονοῦνται κατὰ τοῦ καταστήματος τῶν σιφυλιτικῶν νοσημάτων· ἕτερος καταγγέλλει ὡς παράνομον τὸν διορισμὸν ἑνὸς τελωνειακοῦ φύλακος.

§8ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ σταλοῦν εἰς τὰ ἁρμόδια ὑπουργεῖα.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλή;

§10ΤΙΝΕΣ. Μάλιστα.

§11ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (ὑπουργὸς Ἐξωτερικῶν). Ἐζητήθησαν χθὲς διάφορα ἔγγραφα ἀναγόμενα εἰς τὴ ὑπηρεσίαν τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν ὑπουργείου, καταγγελθείσης συνάμα καὶ κολοσσιαίας δῆθεν καταχρήσεως τὴν ὁποίαν ὁ ἔντιμος βουλευτὴς Μέσης ἀνεβίβασεν εἰς ἑκατομμύριον. Εἶπεν, ὅτι αἱ προξενικαὶ ἀρχαί, αἱ ὑπὸ τοῦ νόμου τεταγμέναι ὅπως εἰσπράττωσι πρόσθετον ποσοστὸν δύω λεπτῶν κατὰ τόνον ἐπὶ τῶν πλοίων πρὸς ἀγαθοεργοὺς σκοπούς, κατεχράσθησαν τὰς εἰσπράξεις ταύτας, ὅτι δὲ καὶ αἱ κατὰ καιροὺς Κυβερνήσεις εἶναι ὑπόλογοι διὰ τὴν κατάχρησιν ταύτην, διότι δὲν ἐξέδωκαν τὰ διατάγματα ὧν ἄνευ ὁ νόμος δὲν ἠδύνατο νὰ ἐφαρμοσθῇ. Πάντα ταῦτα εἶναι ἐσφαλμένα, οὔτε ἀληθὲς εἶναι, ὅτι τὰ διατάγματα δὲν ἐξεδόθησαν. Ἔφερα ἐνταῦθα τοὺς πίνακας τῶν εἰσπράξεων καὶ τῶν δαπανῶν τούτων. Ὡς ἠξεύρετε, πρόκειται περὶ ἓξ προξένων, ἐκ τούτων ἔφερα πλήρεις τοὺς πίνακας διὰ τὰ 5, μόνον διὰ τὸ τῆς Τεργέστης δὲν εὗρον πρόχειρα τὰ ἔγγραφα, ἔφερα δὲ οὐ μόνον τοὺς πίνακας, ἀλλὰ καὶ τὰς ἀποδείξεις τῆς πληρωμῆς, τὰς ὁποίας οἱ πρόξενοι ὑποβάλλουν παρὰ τῶν νοσοκομείων καὶ τῶν ἄλλων καταστημάτων· ἔφερα δὲ καὶ τὰ διατάγματα ὧν τὴν ἔκδοσιν ἠρνήθη ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Μέσης· ταῦτα κατατίθενται ἐν πρωτοτύπῳ. Μεταξὺ τῶν κατατιθεμένων ἐγγράφων εἶναι καὶ τὰ δικαιολογητικὰ τῶν προξένων. Παρακαλῶ δὲ τὴν Βουλὴν ἵνα ἐπιτρέψῃ ὅπως μείνουν δύω μόνον ἡμέρας ἐδῶ, κατόπιν δὲ μοὶ ἀποδοθῶσι.

§12ΖΩΧΙΟΣ. Νὰ φέρετε τὴν ἀλληλογραφίαν τοῦ ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν καὶ τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν.

§13ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Παρατηρῶ εἰς τὸν κ. Ζωχιὸν ὅτι εἶναι καὶ ὡς πρὸς τοῦτο ἠπατημένος, διότι ἡ ἀλληλογραφία αὕτη δὲν ἀφορᾷ εἰς καταχρήσεις ἀλλ’ εἰς διάφορον γνώμην τῶν δύω ὑπουργείων περὶ τοῦ τρόπου τῆς διαχειρίσεως τῶν χρημάτων, τὰ ὁποῖα ἄλλως δὲν ἀναβαίνουν καὶ εἰς τόσῳ μεγάλον ποσόν· εἰς τὸ προξενεῖον Σμύρνης ἀναβαίνουσιν εἰς 369 δραχμὰς, εἰς τὸ προξενεῖον τῆς Θεσσαλονίκης εἰς 300, εἰς τὸ τῆς Ἀλεξανδρείας τριακοσίας, εἰς δὲ τὸ τῆς Μελίτης εἰς 1000, καὶ εἰς μόνον τὸ τῆς Κωνσταντινουπόλεως εἰς 10,000. Ἐν Κωνσταντινουπόλει ἐξοδεύονται 6,000 διὰ τὸ νοσοκομεῖον τοῦ γένους, ἔνθα νοσηλεύονται καὶ ναῦται.

§14ΖΩΧΙΟΣ. Οὐδείς.

§15ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Εἶσθε ἠπατημένος. Τὸ νοσοκομεῖον ἐκεῖ εἶναι εὐεργετικώτατον ἵδρυμα. Τὸ δὲ ἄλλο ποσὸν διατίθεται ὑπὸ ἐπιτροπῆς τῆς ὁποίας προεδρεύει μὲν ὁ πρεσβευτὴς, ἀποτελεῖται δὲ ἐκ δύω εὐυπολήπτων ἐμπόρων τῆς Κωνσταντινουπόλεως ἐκ τοῦ γραμματέως τῆς πρεσβείας καὶ τοῦ γραμματέως τοῦ ἐμπορικοῦ τμήματος. Ἡ ἐπιτροπὴ αὕτη συνεστήθη διὰ Β. Διατάγματος. Ἡ διαφορὰ γνώμης μεταξὺ τῶν δύω ὑπουργείων συνίσταται εἰς τοῦτο, ὅτι τὸ μὲν ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν ἐφρόνει ὅτι τὰ μικρὰ ταῦτα ποσὰ ἔπρεπε νὰ διατίθενται ἐπιτοπίως χάριν τῶν νοσοκομείων ἔνθα νοσηλεύονται οἱ ναῦται. Τὸ δὲ ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν, ἤθελε τὸ ποσὸν νὰ στέλληται ἐνταῦθα ὑπὲρ τοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου. Ἐννοεῖται ὅτι ἐν τῇ διαφορᾷ ταύτῃ ὑπερίσχυσε τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν διὰ τῶν ὑπαλλήλων τοῦ ὁποίου γίνεται ἡ εἴσπραξις· νομίζω δὲ ὅτι εἶναι καὶ νομιμώτερον καὶ εὐλογώτερον αἱ εἰσπράξεις αὗται νὰ δαπανῶνται ἐπιτοπίως.

§16ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Παρακαλῶ τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν νὰ γράψῃ εἰς τὴν Πρεσβείαν νὰ στείλῃ στατιστικὸν πίνακα τῶν ναυτῶν τῶν νοσηλευθέντων εἰς τὸ νοσοκομεῖον.

§17ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (ὑπουργὸς Παιδείας). Ἡ ἐπιθυμία τῆς Βουλῆς ἡ ἐπανειλημμένως δηλωθεῖσα εἶναι νὰ προβῇ ἀμέσως εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ νόμου περὶ ἐκλογῆς βουλευτῶν· εἰς τὴν συζήτησιν αὐτὴν δὲν σκοπῶ νὰ προτείνω οὐδὲν ἀντιτιθέμενον. Ἐπειδὴ ὅμως μετὰ τὸν νόμον περὶ ἐκλογῆς βουλευτῶν, ἡ ἡμερησία διάταξις περιλαμβάνει πολλὰ νομοσχέδια, ἕκαστον τῶν ὁποίων σκοπεῖ νὰ θεραπεύσῃ ἀνάγκας ἐπειγούσας, ὑποθέτω ὅτι ἡ Βουλὴ ἤθελεν εὑρεθῆ εἰς δυσκολίαν τινὰ διὰ νὰ προσδιορίσῃ τὴν τάξιν τῆς συζητήσεως τὴν ὁποίαν τὰ νομοσχέδια ταῦτα θέλουν λάβει· ἄλλως τε ἔχει ὑπ’ ὄψιν της ἡ Βουλὴ ὅτι ἡ σημερινὴ συνεδρίασις ἂν δὲν εἶναι ἡ προτελευταία εἶναι μία τῶν τελευταίων. Μεταξὺ τῶν νομοσχεδίων τούτων εἶναι καὶ ἓν τὸ ὁποῖον θεραπεύει ἀνάγκην μεγάλην πρὸ πολλοῦ ὑπάρχουσαν μεθ’ ἧς συνδέεται καὶ τὸ μέλλον τοῦ τόπου, καὶ ἡ Βουλὴ ἐπανειλημμένως ἐξέφρασε τὴν ἀνάγκην τοῦ νομοσχεδίου τούτου. Ἐπειδὴ ἐπιθυμῶ ν’ ἀπαλλάξω ἐμαυτὸν τῆς εὐθύνης, ἡ ὁποία εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ μὲ βαρύνῃ μὴ ψηφιζομένου τοῦ νομοσχεδίου περὶ Διδασκαλείου, ἐνόμισα ἀναγκαῖον νὰ ἀπευθύνω τὰς ὀλίγας αὐτὰς λέξεις πρὸς τὴν Βουλὴν διὰ νὰ τὴν παρακαλέσω μετὰ τὸ νομοσχέδιον τοῦ περὶ ἐκλογῆς νὰ ἔλθῃ καὶ τὸ τοῦ Διδασκαλείου.

§18ΝΕΖΕΡΙΤΗΣ. Φέρω εἰς γνῶσιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης τὰ ἑξῆς γεγονότα, τὰ ὁποῖα τὸν παρακαλῶ νὰ τὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν. Εἰς ἕνα δῆμον τῆς ἐπαρχίας Πατρῶν ὑπάρχει εἰρηνοδίκης τις Παππαδέλος· αὐτὸς ἦτο καὶ ἄλλοτε καὶ εἶχε παυθῆ, ἀπέδωσε δὲ τὴν παῦσίν του εἰς ἐμέ· ἕνεκα τούτου προβαίνει καὶ προέβη εἰς πολλὰ ἀτοπήματα· ἐσχάτως προέβη εἰς φυλάκισιν ὁλοκλήρου κοινότητος, συνοικεῖ δὲ μὲ τὸν δήμαρχον καὶ καταπιέζει τοὺς ἀντιθέτους, καὶ πλεῖστα ἄλλα ἄτοπα λαμβάνουν χώραν. Παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν ν’ ἐξετάσῃ ὅλα αὐτὰ τὰ γεγονότα καὶ νὰ φέρῃ τὴν δέουσαν θεραπείαν.

§19Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Διαβεβαιῶ τὸν κ. Νεζερίτην ὅτι ὁ Παππαδέλος εἶναι ἀπὸ τοὺς καλλιτέρους πολίτας.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προβαίνομεν εἰς τὴν βʹ. συζήτησιν τοῦ περὶ σμύριδος νομοσχεδίου. (Ψηφίζεται κατ’ ἀρχὴν, ἄρθρον καὶ σύνολον ὡς καὶ τὸ νομοσχέδιον περὶ δικαστικοῦ συμβούλου παρὰ τῷ ὑπουργείῳ τῶν Οἰκονομικῶν).

§21ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Παρακαλῶ ν’ ἀναγνωσθῇ εἰς βʹ. ἀνάγνωσιν τὸ περὶ εἰδικῶν ἐπιτρόπων τῶν μελλόντων νὰ ὑπογράψουν τὰ χαρτονομίσματα.

§22ΤΙΝΕΣ. Μάλιστα, μάλιστα.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προβαίνομεν εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ περὶ ἐκλογῆς βουλευτῶν νόμου. (Ἀνεγνώσθησαν καὶ ἐγένοντο δεκτὰ ἄνευ ἀντιῤῥήσεως τὰ ἄρθρα 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11 καὶ 12). Ἀναγινώσκεται τὸ 13 ἄρθρον.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σέρβος ἔχει τὴν ἑξῆς τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 13 (ἀναγινώσκεται).

§25ΤΙΝΕΣ. Τί σημαίνει τὸ εἰς τὸ τέλος τῆς ά. παραγράφου «διοριζομένων δι’ ἰδίας ἀντιλήψεως»;

§26ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. «...... Διοριζομένων παρὰ τοῦ δημάρχου ἢ δι’ ἰδίας ἀντιλήψεως».

§27ΡΟΝΤΗΡΗΣ. «Ἢ ἐπὶ τῇ βάσει ἰδίας ἀντιλήψεως τοῦ δημάρχου».

§28ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὁ δήμαρχος συλλέγει πάσας τὰς πληροφορίας, ἔχει ὅμως καὶ τὴν ἰδίαν ἀντίληψιν.

§29ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. «Διοριζομένων παρὰ τοῦ δημάρχου, εἴτε ἐξ ἰδίας αὑτοῦ ἀντιλήψεως».

§30ΜΙΛΗΣΗΣ. Πρέπει νὰ μεταχειρισθῆτε ἀντὶ τοῦ διαζευτικοῦ τὸ καὶ «ἐπὶ τῇ βάσει ...... καὶ».

§31ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. «Διοριζομένων παρὰ τοῦ δημάρχου καὶ δι’ ἰδίας ἀντιλήψεως αὑτοῦ».

§32ΣΕΡΒΟΣ. Ἓν μέγα σκάνδαλον, τὸ ὁποῖον συμβαίνει μέχρι τοῦδε εἰς τὴν σύνταξιν τῶν καταλόγων, πρέπει νὰ τὸ διορθώσωμεν. Γνωρίζετε, κύριοι, ὅτι οἱ ἐστερημένοι τῶν πολιτικῶν δικαιωμάτων πρέπει νὰ διαγράφωνται ἐκ τῶν καταλόγων, καὶ διὰ τοῦτο ὁ εἰσαγγελεὺς τῶν πρωτοδικῶν καὶ τῶν ἐφετῶν ἦσαν ὑποχρεωμένοι κατ’ ἔτος νὰ στέλλουν κατάλογον τῶν ἐστερουμένων τῶν πολιτικῶν αὑτῶν δικαιωμάτων καὶ τὰς ἀποφάσεις, καὶ ὁ δήμαρχος ἔχων αὐτὸν τὸν κατάλογον διέγραφε τοὺς ἐν αὐτῷ. Τώρα τί λέγει αὐτὸς ὁ νόμος; ὅτι ὁ δήμαρχος δὲν ἠμπορεῖ. Ἑπομένως ἡ πρότασίς μου ἔχει αὐτὴν τὴν εὐκολίαν ὅπως ὁ εἰσαγγελεὺς τῶν πρωτοδικῶν καὶ ἐφετῶν κατ’ ἔτος στέλλῃ κατάλογον τῶν ἐστερουμένων ...........

§33ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ποῦ νὰ στείλλῃ αὐτὸν τὸν κατάλογον;

§34ΣΕΡΒΟΣ. Εἰς τοὺς ἐπάρχους, καὶ οὗτοι εἰς τοὺς οἰκείους δήμους, διότι τώρα θὰ κατασκευασθοῦν οἱ κατάλογοι, καὶ ἐπειδὴ ὁ δήμαρχος βλέπει ἕνα ὅστις ἔχει ἡλικίαν 25, ἢ 30 ἐτῶν τὸν ἐγγράφει· καὶ διὰ τοῦτο καὶ ὁ νόμος περὶ ζωοκλοπῆς δὲν ἔφερε τὰ ἀγαθὰ, διότι δὲν ἐφηρμόσθη μία τοιαύτη διάταξις.

§35ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἡ τροπολογία δὲν ἠμπορεῖ νὰ τεθῇ ἐδῶ, ἀλλ’ εἰς τὸ ἄρθρον 19. Ἐδῶ ὅμως θέλω αἱ κοινοποιήσεις νὰ γείνουν εἰς τὸν πρόεδρον τῶν πρωτοδικῶν. Διὰ νὰ ἐξασφαλισθῇ καὶ αὐτὸ ἀφήσατε εἰς τὸ ἄρθρον 19.

§36ΣΕΡΒΟΣ. Κύριε ὑπουργὲ, τὸ ἄρθρον 19 ἀφορᾷ τὴν ἀναθεώρησιν καὶ ἐδῶ πρόκειται περὶ προκαταρκτικῶν καταλόγων. Δεύτερον ἡμεῖς εὐτυχῶς ἔχομεν ληξιαρχικὰς πράξεις, οἱ δήμαρχοι ζητοῦν τὰς ληξιαρχικὰς πράξεις, ἀλλὰ ἠμπορεῖ νὰ μὴ τὰς δίδουν, καὶ διὰ τοῦτο δι’ ἰδίας παραγράφου ἐξουσιοδοτῶ τὸν δήμαρχον νὰ ζητῇ πληροφορίας.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον ὅπως ἐτροπολογήθη. Οἱ παραδεχόμενοι νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 14.

§38ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Κύριε πρόεδρε, ἐπιθυμῶ νὰ σημειωθῇ εἰς τὰ πρακτικά, ὅτι αὐτοπροσώπως ὁ δήμαρχος θὰ παρίσταται κατὰ τὴν σύνταξιν τοῦ ἐκλογικοῦ καταλόγου ἀφοῦ ἔχει καὶ τὴν εὐθύνην· διότι ὅλοι γνωρίζομεν τί γίνεται, ὅτι ὁ δήμαρχος λαμβάνει ἄδειαν καὶ ἀφίνει τὸν πάρεδρον.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 14 παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 15.

§40ΡΟΥΦΟΣ. «Τὸν συνταχθέντα κατάλογον ὑπογεγραμμένον ὑπ’ αὐτοῦ, ὑποβάλλει ὁ δήμαρχος εἰς τὸ δημοτικὸν συμβούλιον συγκαλούμενον πρὸς τοῦτο ἐπὶ τακτικαῖς ἀποδείξεσι». Ἡ συγκάλεσις γίνεται ὑπὸ τοῦ προέδρου τοῦ δημοτικοῦ συμβουλίου· ὅταν ὅμως ὁ πρόεδρος παρεμβάλλει προσκόμματα; Διὰ τοῦτο πρέπει νὰ βάλλωμεν, ὅτι ἡ πρόσκλησις πρέπει νὰ γίνεται παρὰ τοῦ δημάρχου καὶ ὄχι παρὰ τοῦ προέδρου. Ἔκαμα δήμαρχος καὶ γνωρίζω τὰς δυσκολίας, τὰς ὁποίας παρουσιάζουν.

§41ΡΟΝΤΗΡΗΣ. Ἐὰν δὲν γίνεται ἀπαρτία, δὲν συγκροτεῖται τὸ συμβούλιον, τί γίνεται;

§42ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Κύριοι, δὲν πρέπει νὰ καταστρέψωμεν τὴν ἀρχὴν τὴν ὁποίαν ἐθέσαμεν· ἠμποροῦμεν νὰ προσθέσωμεν ποινὰς καὶ εἰς τὸν πρόεδρον καὶ εἰς τοὺς συμβούλους.

§43Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Εἰς τὸν δημοτικὸν νόμον τὸν παλαιὸν προεβλέποντο αἱ περιστάσεις αὐταὶ καὶ ὑπάρχουσι τιμωρίαι, καὶ διὰ τὸν πρόεδρον καὶ διὰ τοὺς δημοτικοὺς συμβούλους· πρὸς τὰς τιμωρίας αὐτὰς προστίθενται καὶ αἱ τιμωρίαι αὐτοῦ τοῦ νόμου. Ἐὰν δὲ καὶ δι’ αὐτῶν τῶν μέσων δὲν κατορθώσωμεν τίποτε, τότε ἂς αἰτιώμεθα ἑαυτούς.

§44ΡΟΥΦΟΣ. Αἱ ποιναὶ εἶναι ἐλάχιστοι, καὶ διὰ τοῦτο ὅλοι οἱ δημοτικοὶ σύμβουλοι παραδέχονται νὰ πληρόνωσι ἓξ ἢ ὀκτὼ δραχμὰς, ἢ νὰ παύωνται προσωρινῶς.

§45Α. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Πρέπει νὰ τεθῇ προθεσμία, ὥστε ἐν αὐτῇ, ἐὰν δὲν συνέλθῃ τὸ συμβούλιον, νὰ ὑποβάλλῃ ὁ δήμαρχος τὸν κατάλογον.

§46ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Κατὰ τὸ σύστημα αὐτὸ ἡ ἐργασία εἶναι προπαρασκευαστικὴ, διότι ὁ κατάλογος ὅπως συνετάχθη ὑποβάλλεται εἰς τὸ συμβούλιον τὸ δημοτικὸν, διότι οἱ σύμβουλοι γνωρίζουν τοὺς δημότας, ἀλλ’ αὐτὸ γίνεται κατόπιν, ὥστε καὶ ἂν λάβῃ χώραν αὐτὸ δὲν εἶναι οὐσιῶδες· ἀλλ’ ἐγὼ πιστεύω, ὅτι δὲν θὰ λάβουν χώραν τὰ ἄτοπα αὐτὰ, ὅταν τεθοῦν καὶ ποιναί· μόνον ἠμποροῦμεν νὰ βάλωμεν «συγκαλούμενον ἐντὸς πέντε ἡμερῶν πρὸς τοῦτο».

§47ΡΟΥΦΟΣ. Νὰ προστεθῇ, ὅτι ἐν περιπτώσει κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν συνέλθῃ, νὰ ὑποβάλῃ τὸν κατάλογον ὡς ἔχει.

§48ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Αὐτὸ τὸ ὁποῖον προτείνει ὁ κ. Ῥοῦφος εἶναι κατὰ τοῦ πνεύματος καὶ τοῦ σκοποῦ τοῦ νομοσχεδίου· ἐγὼ διαβεβαιῶ τὸν κ. Ῥοῦφον, ὅτι ἔχω συμφέρον ὅλοι οἱ σύμβουλοι νὰ παρευρίσκωνται εἰς τὰς συνεδριάσεις καὶ νὰ ὑποστηρίζουν τοὺς φίλους των.

§49ΡΟΝΤΗΡΗΣ. Πρέπει νὰ τεθῇ τὸ ἐὰν τὸ συμβούλιον δὲν συνέλθῃ ἐντὸς 5 ἡμερῶν, ὅτι παραπέμπεται ὁ κατάλογος, διότι ἐὰν μερίς τις ἐνδιαφέρεται εἰς τοὺς προϋπάρχοντας καταλόγους δὲν θὰ συνέλθῃ καὶ δὲν θὰ γείνῃ ἀπαρτία.

§50ΜΙΛΗΣΗΣ. Αὐτὸ τὸ κακὸν, τὸ ὁποῖον ὑποδεικνύετε, δὲν εἶναι μέγα, διότι ὁ ἔλεγχος ὁ ἀληθὴς τῶν καταλόγων ἔρχεται κατόπιν, τὸ ἕτερον εἶναι ἀθεράπευτον, διότι ἂν κατορθώσῃ ὁ δήμαρχος νὰ μὴ διέλθῃ ὁ κατάλογος διὰ τοῦ δημοτικοῦ συμβουλίου, θὰ κάμωμεν ἐκλογὰς μὲ τοὺς προηγουμένους καταλόγους.

§51ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἠμποροῦμεν νὰ ἐπιβάλωμεν αὐστηρὰς ποινὰς μέχρις ἀποπομπῆς.

§52ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν πρέπει νὰ ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὸ συμβούλιον νὰ σταματᾷ τὰς ἐργασίας.

§53ΙΩ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Ἡμεῖς ἐννοοῦμεν καὶ ποιναὶ νὰ ἐπιβληθῶσι καὶ προθεσμία νὰ ὁρισθῇ, διότι ἡ πρόοδος τῆς διαδικασίας ἐξαρτᾶται ἐκ τῆς συγκαλέσεως τοῦ συμβουλίου.

§54ΜΙΛΗΣΗΣ. Νὰ ἐπιβληθῶσι ποιναὶ εἰς τὰ μέλη τοῦ δημοτικοῦ συμβουλίου· οὐχ ἧττον, ἐὰν μὲ ὅλας τὰς ποινὰς δὲν κάμῃ συνεδρίασιν, νὰ ὑποτίθεται, ὅτι τὸ δημοτικὸν συμβούλιον δὲν ἔχει νὰ φέρῃ καμμίαν παρατήρησιν ἐπὶ τοῦ καταλόγου τὸν ὁποῖον συνέταξεν ὁ δήμαρχος.

§55ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐκ πείρας γνωρίζω, ὅτι πολλάκις οἱ δήμαρχοι συγκαλοῦσι τὰ μέλη τοῦ δημοτικοῦ συμβουλίου διὰ κλητήρων τῆς δημαρχίας· οὗτοι ὅμως δὲν προσέρχονται ἐνίοτε εἰς τοὺς ἀντιθέτους. Διὰ τοῦτο προτείνω νὰ στέλλωνται πρὸς αὐτοὺς δικαστικοὶ κλητῆρες (θόρυβος).

§56ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Αὐτὰ τὰ ὁποῖα προτείνουν θὰ ἔχουν ὡς ἀποτέλεσμα, ὅτι οἱ πλεῖστοι κατάλογοι τοῦ Κράτους δὲν θὰ θεωρηθοῦν ἀπὸ τὰ δημοτικὰ συμβούλια. Μᾶς εἶπον, ὅτι εἰς περίστασιν, κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν συνέλθῃ τὸ δημοτικὸν συμβούλιον, νὰ θεωρῆται ὁ κατάλογος τὸν ὁποῖον ἔχει νὰ ἐξετάσῃ, ὡς ἐξετασθεὶς, καὶ ὅτι δὲν εἶχε τὸ δημοτικὸν συμβούλιον νὰ φέρῃ ἐπ’ αὐτοῦ καμμίαν παρατήρησιν. Ὑποθέσατε λοιπὸν τὸν δήμαρχον ἔχοντα τὴν πλειοψηφίαν τοῦ δημοτικοῦ συμβουλίου καὶ παρεμβάλλοντα προσκόμματα εἰς τὸν νόμιμον καταρτισμὸν τοῦ συμβουλίου, τότε θὰ ὑποβληθῇ ὁ κατάλογος ὅπως συνετάχθη παρ’ αὐτοῦ εἰς τὸν εἰρηνοδίκην χωρὶς νὰ ὑποστῇ τὸν ἔλεγχον τοῦ δημοτικοῦ συμβουλίου, ἐνῷ διὰ τοῦ ἄρθρου ὅπως ἔχει, ὅλαι αἱ μερίδες ἔχουν συμφέρον ν’ ἀντιπροσωπευθοῦν ὑπὸ τοῦ δημοτικοῦ συμβουλίου. Σήμερον ἔχομεν τὰς ποινὰς τὰς ἐπιβαλλομένας εἰς ὅλους τοὺς ὑπαλλήλους ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἓν καθῆκον νὰ ἐκπληρώσουν, εἴτε κατὰ τὴν σύνταξιν τοῦ καταλόγου, εἴτε κατὰ τὴν ἄλλην λειτουργίαν τοῦ βουλευτικοῦ νόμου καὶ ἀρνοῦνται νὰ ἐκπληρώσωσι τὸ καθῆκόν των. Ὅταν ἔχομεν λοιπὸν αὐτὰς τὰς αὐστηρὰς ποινὰς καὶ δὲν θὰ δυνηθῇ νὰ καταρτισθῇ δημοτικὸν συμβούλιον, ἐστὲ βέβαιοι, ὅτι ὅ,τι καὶ ἂν κάμωμεν καταλόγους δὲν θὰ ἔχωμεν.

§57ΚΑΤΣΙΚΑΠΗΣ. Ἡ διάταξις αὕτη, κύριοι, εἶναι σπουδαία, καὶ ἂν τὸ ἄρθρον μείνῃ ὡς ἔχει, τὸ νομοσχέδιον θέλει ματαιωθῆ· διότι ἂν θεωρηθῇ ἐκ τῶν ὧν οὐκ ἄνευ ἡ ἐπεξεργασία ἐκ μέρους τοῦ δημοτικοῦ συμβουλίου, δίδομεν ἀμέσως εἰς τοὺς δημάρχους, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ὑπὲρ ἑαυτῶν καὶ τὸ δημοτικὸν συμβούλιον, ὅπερ συμβαίνει εἰς τὰς πλείστας τῶν ἐπαρχιῶν, τὸν τρόπον νὰ ὑπεκφεύγουν τὴν σύνταξιν νέων καταλόγων, αἱ δὲ μέλλουσαι ἐκλογαὶ θὰ ἐνεργηθῶσιν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν παλαιῶν. Τώρα ἂς ἴδωμεν ὁποῖον κακὸν θὰ προκύψῃ ἂν δὲν ὑποβληθῇ ὁ κατάλογος εἰς τὴν ἐπεξεργασίαν τοῦ δημοτικοῦ συμβουλίου καὶ ὁποῖον εἰς τὴν ἐναντίαν περίστασιν. Ἂν δὲν ὑποβληθῇ ὁ κατάλογος εἰς τὴν ἐπεξεργασίαν τοῦ δημοτικοῦ συμβουλίου, τοῦτο τί ἐμποδίζει τοὺς ἐνδιαφερομένους νὰ φέρωσι τὰς ἐνστάσεις των ἐπὶ τοῦ καταλόγου, ὅστις θὰ ἐκτεθῇ δημοσίᾳ; οὐδέν· οὔτε δὲ ἡ ἐπεξεργασία ἐκ μέρους τοῦ δημοτικοῦ συμβουλίου ἐμποδίζει τὰς ἐνστάσεις· διὰ τοῦτο πρέπει νὰ τεθῇ, ὅτι ἂν ἐντὸς 10 ἡμερῶν δὲν συνέλθῃ τὸ δημοτικὸν συμβούλιον προσκληθὲν, νὰ ἐφαρμόζωνται μὲν αἱ ποιναὶ, νὰ πέμπεται δὲ ὁ κατάλογος εἰς τὸν εἰρηνοδίκην.

§58ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἡ διάθεσις τῆς Βουλῆς εἶναι νὰ ἀποδεχθῇ τὴν γνώμην τὴν ὁποίαν ἐπρότεινα· αὕτη δὲ νομίζω, ὅτι δύναται νὰ διατυπωθῇ ὡς ἑξῆς· «Τὸν συνταχθέντα κατάλογον, ὑπογεγραμμένον ὑπ’ αὐτοῦ, ὑποβάλλει ὁ δήμαρχος εἰς τὸ δημοτικὸν συμβούλιον συγκαλούμενον πρὸς τοῦτο ἐπὶ τακτικαῖς ἀποδείξεσιν ἐντὸς 5 ἡμερῶν ἀπὸ τῆς συντάξεως αὐτοῦ, ὅπερ ἐπιφέρει» ὡς ἔχει τὸ ἄρθρον ἐν τῷ νομοσχεδίῳ· εἰς τὸ τέλος δὲ νὰ τεθῇ ἐδάφιον ἰδιαίτερον, «ἂν τὸ δημοτικὸν συμβούλιον δὲν συνέλθῃ ἐντὸς τῆς πενθημέρου προθεσμίας ἢ δὲν φέρῃ τὰς παρατηρήσεις του ἐντὸς τῶν ἑπομένων 10 ἡμερῶν, ὁ κατάλογος πέμπεται καὶ ἄνευ τῆς πράξεως αὐτοῦ εἰς τὸν εἰρηνοδίκην.»

§59ΙΩ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Δὲν ὁρίζεται ἐν τῷ νόμῳ καὶ ὁ χρόνος, καθ’ ὃν ὀφείλει νὰ τελέσῃ τὴν ἐργασίαν του ὁ δήμαρχος. Πρέπει νὰ τεθῇ, ὅτι ὀφείλει νὰ τὴν περαιώσῃ ἐντὸς τριάκοντα ἡμερῶν.

§60ΒΟΥΛΠΙΩΤΗΣ. Μένει ὡσαύτως ἀσαφὲς πόθεν ἄρχεται ἡ προθεσμία τῶν 5 ἡμερῶν, ἐντὸς τῶν ὁποίων θὰ συγκληθῇ τὸ δημοτικὸν συμβούλιον. Ὁ προσδιορισμὸς τοῦ σημείου ἔχει πολλὴν σημασίαν ὡς πρὸς τὴν εὐθύνην τοῦ ......

§61ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἀπὸ τῆς συντάξεως τοῦ καταλόγου.

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἠκούσατε τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Μίληση. Ὁ κ. Κασβίκης ἔχει τροπολογίαν νὰ προσκαλῶνται τὰ μέλη διὰ δικαστικοῦ κλητῆρος.

§63ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Καὶ ποῦ θὰ τοὺς εὕρωμεν.

§64ΡΟΝΤΗΡΗΣ. Καὶ ἂν οἱ κλητῆρες γείνουν ἄφαντοι, τί θὰ γείνῃ;

§65ΚΑΣΒΙΚΗΣ. Κύριοι, ὅλοι γνωρίζετε, ὅτι ἡ βάσις τοῦ πολιτικοῦ οἰκοδομήματος εἶναι ἡ σύνταξις τῶν καταλόγων, εἶναι δικαστικὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα ἀποδεικνύουν οἱ δικαστικοὶ κλητῆρες, ἡ ὅλη ἀσφάλεια εἶναι ἡ δι’ ἐπιδόσεως δικαστικοῦ κλητῆρος, ἐν ἐναντίᾳ περιπτώσει νὰ προστεθῇ «νὰ συνυπογράφουν οἱ συγκαλούμενοι». Πρέπει νὰ συνυπογράφουν οἱ συγκαλούμενοι.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ τροπολογία τοῦ κ. Μίληση «ἐντὸς πέντε ἡμερῶν ἀπὸ τῆς συντάξεως.»

§67ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὀφείλει ἀπὸ τῆς συντάξεως ἐντὸς πέντε ἡμερῶν νὰ ἐπιδοθῇ εἰς τὸν πρόεδρον καὶ ὁ πρόεδρος νὰ προσκαλέσῃ.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Κασβίκη;

§69ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Μίληση, νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πολλοί). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Εἶτα ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ τὰ ἄρθρα 16, 17 καὶ 18. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 19.

§71ΣΕΡΒΟΣ. Παρακαλῶ, ἔχω τροπολογίαν. Προτείνω νὰ τροποποιηθῇ τὸ ἄρθρον ὡς ἑξῆς· «ἄρθρον 19. κατὰ μὲν τὸ παρὸν ἔτος μέχρι 31 Αὐγούστου.»

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον, ὡς ἐτροπολογήθη, παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πολλοί). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Εἶτα ἐγένοντο δεκτὰ τὰ ἄρθρα 20 καὶ 21. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 22.

§73ΜΑΥΡΟΜΑΡΑΣ. Ἡ ἔννοια καὶ τοῦ παλαιοῦ καὶ τοῦ νέου νόμου εἶναι ὅτι ὁ ἅπαξ ἐγγραφεὶς εἰς ἕνα κατάλογον καὶ μὴ νομίμως διαγραφεὶς δὲν στερεῖται ποτὲ τοῦ δικαιώματος τοῦ ψηφοφορεῖν, ἀλλ’ ἰδοὺ τί συνέβη καθ’ ὅλας τὰς παρελθούσας ἐκλογάς· οἱ δήμαρχοι ἔκαμαν νέους καταλόγους κατὰ τὰς ἐποχὰς τῆς ἀναθεωρήσεως καὶ ὅσους ἤθελαν ἄφιναν, ὅσους ἤθελαν διέγραφον, οἱ δὲ διαγραγραφέντες δὲν ἠδύναντο νὰ ψηφοφορήσουν, ἐνῷ ἡ ἔννοια τοῦ νόμου εἶναι ὅτι πᾶς πολίτης ὁ ὁποῖος ἅπαξ ἀπέκτησε τὸ δικαίωμα τοῦ ψηφοφορεῖν νὰ μὴ τὸ στερῆται εἰμὴ νομίμως. Λοιπὸν προτείνω νὰ προστεθῇ εἰς τὰ πρακτικὰ ἐπίσημος ἑρμηνεία ὅτι ὁ ἅπαξ ἀποκτήσας τὸ δικαίωμα τοῦ ψηφοφορεῖν καὶ μὴ εὑρίσκων τὸ ὄνομα αὑτοῦ ἐν τῷ καταλόγῳ δύναται νὰ ψηφοφορήσῃ ἐπὶ τῇ βάσει παντὸς ἄλλου καταλόγου, ὁ ὁποῖος τὸν περιεῖχε· διότι ἄλλως τὸ δικαίωμα τῆς ψήφου δὲν θὰ ᾖναι ἀλήθεια.

§74ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Ὑποστηρίζω τὴν ἰδέαν τοῦ κ. Μαυρομαρᾶ, διότι εἷς οἰκοκύρης ὁ ὁποῖος ἐπὶ 50 ἔτη εἶχε τὸ δικαίωμα τοῦ ψηφοφορεῖν, λόγῳ ὅτι ἀνῆκεν εἰς ἄλλην πολιτικὴν ἀπόχρωσιν, διεγράφη, καὶ ἂν καὶ ἔκαμεν ἔνστασιν κατὰ τὴν ἐκλογὴν ἐστάθη ἀδύνατον νὰ ψηφοφορήσῃ. Λοιπὸν νὰ γείνῃ μνεία ὅτι, ὅταν δὲν ὑπάρχει ἀπόφασις ἀποστεροῦσα τὸν πολίτην τοῦ δικαιώματος τοῦ ψηφοφορεῖν, νὰ ἔχῃ οὗτος τὸ δικαίωμα νὰ ψηφοφορῇ.

§75ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (ὑπουργὸς Ἐξωτερικῶν). Κατὰ τὴν πρότασιν τοῦ κ. Μαυρομαρᾶ πρόκειται ν’ ἀντικατασταθῇ εἰς τὰ δικαιώματα τοῦ προέδρου τοῦ δικαστηρίου ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ, διότι διὰ νὰ ὑπάρχῃ τὸ σφάλμα τοῦτο πρέπει ὁ πρόεδρος τοῦ δικαστηρίου εἴτε ἐκ προθέσεως εἴτε ἐξ ἀμελείας νὰ ἔκαμε τὴν παράλειψιν· τῆς παραλείψεως δὲ ταύτης τὴν διόρθωσιν θέλει ν’ ἀναθέσῃ εἰς ἐκείνην τὴν ἀρχὴν κατὰ τῆς ὁποίας ἡ Βουλὴ ἔδειξε πάντοτε δυσπιστίαν. Συνιστῶ εἰς τὴν Βουλὴν νὰ παραδεχθῇ τὸ ἄρθρον ὡς ἔχει, ῥητῶς δὲ μάλιστα ν’ ἀποφανθῇ ὅτι δὲν δέχεται τὴν διόρθωσιν ταύτην.

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον ὡς ἔχει παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πολλοί). Ἡ Βουλὴ παραδέχθη. Εἶτα ἀνεγνώσθησαν καὶ ἐγένοντο δεκτὰ τὰ ἄρθρα 23 καὶ 24. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 25.

§77ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν προβιβάζεται ἡ ἡλικία εἰς τοὺς καταλόγους κατ’ ἔτος καὶ διὰ τοῦτο συμβαίνει μεγάλη σύγχυσις. Εἷς ἑξηκοντούτης εἶναι γεγραμμένος ὡς τεσσαρακοντούτης. Νὰ ἐπιβληθῇ λοιπὸν εἰς τὸν δήμαρχον κατ’ ἔτος νὰ προβιβάζῃ τὴν ἡλικίαν.

§78ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ἔχει δίκαιον. Εἰς τὸ ἄρθρον 25 προστίθεται γʹ. ἐδάφιον ὡς ἑξῆς· «περὶ προσθήκης τῆς αὐξήσεως τῆς ἡλικίας τῶν ἐγγεγραμμένων ἐν τῷ προηγουμένῳ καταλόγῳ».

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον, ὡς ἐτροπολογήθη, νὰ ἐγερθῶσιν· (ἀνίστανται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 26.

§80ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 27.

§82ΤΙΝΕΣ. Τὸ 300 νὰ γίνῃ 200.

§83ΚΑΤΣΙΚΑΠΗΣ. Δὲν εἶναι αὐτό.

§84Θ. Α. ΖΑΪΜΗΣ. Τὸ «εἰς τὸν πρόεδρον τοῦ πρωτοδικείου τῆς πρωτευούσης τοῦ νομοῦ» νὰ γίνῃ «εἰς τὸν πρόεδρον τοῦ οἰκείου πρωτοδικείου».

§85ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§86ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἐξακολουθεῖ νὰ ὑπάρχῃ ἓν κενόν. Οἱ κατάλογοι διανέμονται 25 ἡμέρας πρὶν τῆς ψηφοφορίας εἰς τοὺς δημάρχους, τίποτε δὲ ἀδύνατον νὰ συμβῇ ὁ θάνατος τοῦ ὑποψηφίου ἐντὸς 25 ἡμερῶν· δὲν θὰ ἔχουν τὸ δικαίωμα οἱ ἐκλογεῖς νὰ τὸν ἀναπληρώσωσι; Διὰ τοῦτο προτείνω νὰ προστεθῇ «ἡ πρότασις δύναται νὰ γίνῃ καὶ τρεῖς ἡμέρας πρὸ τῆς ψηφοφορίας πρὸς ἀντικατάστασιν ἑνὸς τῶν ὑποψηφίων ἀποβιώσαντος μετὰ τὴν ἐπίδοσιν τῶν προτάσεων».

§87ΤΙΝΕΣ. Ὄχι 3, ἀλλὰ 5 ἡμέρας.

§88ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἔστω.

§89ΖΩΧΙΟΣ. Διὰ νὰ σωθῇ ὁ τόπος ἀπὸ τὴν ἐπιβουλὴν τοῦ θανάτου τὸ κάμετε αὐτό; Ἔγεινε μία πρότασις καὶ ὑπάρχουν 50 ὑποψήφιοι, ἀπέθανεν εἷς, θὰ ἐνδυθῶμεν ὅλοι μαῦρα;

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον, ὅπως ἐτροποποιήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (θόρυβος). Δὲν ἀκούω.

§91ΤΙΝΕΣ. Δὲν παρεδέχθη.

§92ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τὸ βέβαιον εἶναι ὅτι ἡ ἰδέα παρεδέχθη, ἀλλὰ δὲν ἀρκεῖ τοῦτο, διότι πρέπει νὰ προηγηθῇ καὶ μία διαδικασία πλήρης· ὁ προταθεὶς πρέπει νὰ ἀνακηρυχθῇ, πρέπει νὰ ἐκδοθῇ πρόγραμμα, καὶ τὸ πρόγραμμα ἔχει προθεσμίας κ. λ. Ἑπομένως διὰ νὰ δεχθῶμεν καὶ αὐτὴν τὴν τροπολογίαν, πρέπει νὰ τὴν συνοδεύσωμεν μὲ ἄλλην τροπολογίαν. Λοιπόν, κύριε πρόεδρε, ἐὰν θὰ δεχθῶμεν αὐτὴν τὴν τροπολογίαν, πρέπει νὰ προσθέσωμεν ὅτι τὴν ἐπαύριον τὸ δικαστήριον τὸν ἀνακηρύττει, καὶ ὅτι δι’ ἰδίου προγράμματος θέλει κοινοποιηθῆ τοῦτο, πράγματα τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι εὔκολα.

§93ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον, ὅπως ἔχει ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Κατόπιν ἐγένοντο παραδεκτὰ τὰ ἄρθρα 28 καὶ 29. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 30.

§94ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Εἰς τὸ ά ἐδάφιον νὰ προστεθῇ τοῦτο «δύναται δὲ καὶ ν’ ἀνακαλέσῃ τὸν διορισμόν των, καὶ ἀντικαταστήσῃ δι’ ἑτέρων κατὰ πᾶσαν στιγμὴν μέχρι τῆς λήξεως τῆς ψηφοφορίας».

§95ΤΙΝΕΣ. Αὐτὸ ὑπάρχει.

§96ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Δὲν ὑπάρχει, διότι εἶναι ἡ ὑπουργικὴ ἐγκύκλιος, ἡ ὁποία τὸν ἐμποδίζει.

§97ΠΕΤΣΑΛΗΣ ΚΑΙ ΜΑΥΡΟΜΑΡΑΣ. Διὰ πράξεως τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς.

§98ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Καὶ διὰ τοῦ νομάρχου.

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον, ὅπως ἐτροπολογήθη, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἡ τροπολογία θὰ τεθῇ ὡς βʹ. παράγραφος. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 31.

§100Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Καλὸν εἶναι νὰ προστεθῇ «ὅτι οἱ ἀντιπρόσωποι δὲν καταδιώκονται διὰ κανὲν ἔγκλημα κατὰ τὰς ἡμέρας τῆς ψηφοφορίας.»

§101ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δι’ ἐπαυτοφώρῳ ἔγκλημα.....

§102Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ὄχι, δὲν ἐννοῶ αὐτὸ, ἀλλὰ συνεπείᾳ ἐνταλμάτων ἐκδοθέντων κατὰ τὰς ἡμέρας τῶν ἐκλογῶν, διότι εἰμπορεῖ νὰ γίνῃ ἐκ προαιρέσεως τοῦτο.

§103ΚΑΤΣΙΚΑΠΗΣ. Καὶ δὲν τοὺς ἀντικαθιστᾷ ὁ ὑποψήφιος;

§104ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἔχει κατὰ τοῦτο δίκαιον ὁ κ. βουλευτὴς καὶ ἀναγνωρίζω ὅτι καθ’ ἣν στιγμὴν ἐνεργεῖται ἡ ψηφοφορία πηγαίνουν στρατιῶται καὶ συλλαμβάνουν πολίτας, λόγῳ ὅτι ἔχουν καταδικασθῆ· ἐλπίζω ὅμως ὅτι τοῦτο δὲν θὰ ἐπαναληφθῇ πλέον· ἀλλ’ ἐκτὸς τούτου, ἐπειδὴ ἔχει τὸ δικαίωμα ὁ ὑποψήφιος νὰ διορίζῃ ἄλλον ἀντικαταστάτην, δὲν πρέπει νὰ παραδεχθῶμεν τὴν ἀρχὴν εἰς τὸν νόμον, ὅτι ἐνόσῳ τις εἶναι ἀντιπρόσωπος δὲν πρέπει νὰ καταδιώκεται· ἔπειτα ἡ ἐκλογὴ θὰ γίνεται εἰς μίαν ἡμέραν.

§105Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἀποσύρω τὴν πρότασίν μου.

§106ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν τὸ ἄρθρον γίνεται δεκτὸν ὅπως ἔχει. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 32.

§107ΡΟΝΤΗΡΗΣ. Νομίζω ἀναγκαῖον νὰ προστεθῇ «ἐπὶ τούτῳ δὲ εἰσέρχονται καὶ εἰς τὸν τόπον τῆς ψηφοφορίας».

§108ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὄχι δὲν εἶναι ἀναγκαῖον, ἀλλ’ ἀποτελεῖ καὶ πλεονασμὸν ἐὰν τεθῇ· διότι αὐτοὶ στέλλονται διὰ νὰ εἰσέλθουν· ὅλα τὰ ἄρθρα ἀναφέρουν ὅτι ἐπιτελοῦν καθήκοντα εἰς τὴν ψηφοφορίαν, εἶναι ὡς ἐλεγκταὶ ἐντὸς τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας.

§109ΡΟΝΤΗΡΗΣ. Εἶναι ἄλλο ἄρθρον τὸ ὁποῖον λέγει, ὅτι ἀπαγορεύεται ἡ εἴσοδος εἰς πάντα δημόσιον ὑπάλληλον.

§110ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Αὐτοὶ ἐκτελοῦν καθήκοντα.

§111ΡΟΝΤΗΡΗΣ. Μετὰ τὴν ἐξήγησιν αὐτὴν δὲν ἐπιμένω.

§112ΜΙΛΗΣΗΣ. Νὰ εἰσέρχωνται μόνον διὰ βεβαίωσιν.

§113ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Νὰ λείψουν ἀπὸ τὸ ἄρθρον αὐτὸ αἱ λέξεις «κατὰ τὸ ἄρθρον.» (Ἐγένετο δεκτὸν τὸ ἄρθρον, ἀφαιρεθεισῶν τῶν λέξεων «κατὰ τὸ ἄρθρον» ὡς καὶ τὸ ἄρθρον 33) (Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 34.)

§114ΤΙΝΕΣ. Οἱ δικηγόροι νὰ λείψουν.

§115ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν ἠξεύρω, ἐὰν θὰ ἔχωμεν ἀρκετοὺς δικαστικοὺς ὑπαλλήλους ὥστε νὰ ἐπαρκέσουν εἰς τὴν ἀνάγκην τὴν ὁποίαν σκοπεύει νὰ θεραπεύσῃ ὁ νόμος· ἄλλως τε, ὅταν ἐμπιστευώμεθα εἰς τοὺς εἰρηνοδίκας, δὲν ἠμποροῦμεν νὰ μὴ ἔχωμεν τὴν ἐμπιστοσύνην εἰς τοὺς δικηγόρους παρ’ ἐφέταις, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀνώτεροι τῶν εἰρηνοδικῶν καὶ μάλιστα τρίτης τάξεως.

§116ΡΟΝΤΗΡΗΣ. Δὲν εἶναι ἀληθές, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἐμπιστευθῶμεν εἰς τοὺς δικηγόρους, διότι οἱ δικηγόροι εἶναι ἀνεξάρτητοι καὶ μάλιστα ἐὰν διορίζωνται ἐκ τῶν παρ’ ἐφέταις δικηγόρων ὑπὸ τοῦ Ἀρείου Πάγου.

§117ΖΩΧΙΟΣ. Δὲν ἠξεύρω ἀλλοῦ, ἀλλ’ ἐὰν ἐφαρμοσθῇ εἰς τὴν Κέρκυραν αὐτὸ τὸ μέτρον τοῦ νὰ στέλλουν ἕνα διάβολον δικηγόρον, θὰ τὰ κάμῃ ὅπως τὰ θέλει. Τί θέλετε νὰ τοὺς βάλλετε αὐτοὺς τοὺς ἀγγέλους εἰς τὰς ἐκλογάς; (Θόρυβος).

§118ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ δικηγόρος ἔχει συμφέροντα καὶ δὲν ἠμπορεῖ νὰ μείνῃ ἀμέτοχος.

§119Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἡ οἰκονομία τοῦ νόμου ἀπῄτησε κατὰ τὴν ἐνέργειαν τῆς ψηφοφορίας νὰ παρίσταται καὶ ἡ δικαστικὴ ἀρχή, ὡς μία ἐγγύησις διὰ τὴν νόμιμον διεξαγωγὴν αὐτῆς. Ἐλήφθησαν λοιπὸν ὅλοι οἱ δικαστικοὶ ὑπάλληλοι, ὅσοι εἶναι δυνατὸν νὰ ληφθῶσιν, ἀλλ’ οὗτοι δὲν εἶναι ἀρκετοὶ ὅπως πληρώσωσι τὰς ἀνάγκας τὰς ὁποίας παρουσιάζουν τὰ πολλὰ ἐκλογικὰ τμήματα· ἑπομένως λοιπὸν ἔπρεπε νὰ προσφύγωμεν εἰς τὰ ἄτομα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα εἶναι ἀνατεθραμμένα μὲ τὸν δικαστικὸν βίον καὶ μὲ τὰς δικαστικὰς συνηθείας καὶ οὗτοι βεβαίως εἶναι οἱ δικηγόροι. Ἀπορῶ πῶς οἱ κύριοι, οἵτινες ἔφεραν τὴν ἔνστασιν, δέχονται τοὺς εἰρηνοδίκας καὶ τοὺς παρέδρους ἀρνοῦνται δὲ νὰ δεχθῶσι ποίους; τοὺς δικηγόρους τοὺς παρ’ ἐφέταις. Διατί; δὲν ἐννοῶ κανένα λόγον. Ὁ εἰρηνοδίκης καὶ ὁ πάρεδρος παρέχει περισσοτέραν ἐγγύησιν; νομίζω, ὅτι δὲν ἔχουν κανὲν δίκαιον ν’ ἐνίστανται κατὰ τῆς τάξεως τῶν δικηγόρων, ἀφοῦ μάλιστα ὑπάρχει ἡ ἐγγύησις ὅτι ἡ ἐκλογὴ τῶν δικηγόρων θὰ γείνῃ ἀπὸ τὸ ἀνώτερον δικαστήριον τοῦ Ἀρείου Πάγου, ὁ ὁποῖος συγκροτεῖται ἀπὸ τὰ ἀκεραιότερα πρόσωπα.

§120ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Κατὰ τὸν νόμον, κύριοι, οἱ δικηγόροι πρόκειται νὰ διορισθοῦν, ὅταν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ οἰκονομηθῇ ἄλλως ἡ ἔλλειψις, καὶ διὰ τοῦτο ὑποθέτω, ὅτι εἰς τὴν Κέρκυραν δὲν θὰ συμβῇ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. Ζωχιός, διότι πρέπει πρῶτον νὰ λείψουν οἱ δικηγόροι καὶ οἱ ἐφέται. Ἀλλὰ διὰ νὰ μὴ εὑρεθῶμεν εἰς διαφωνίαν ἠμποροῦμεν νὰ δεχθῶμεν μίαν τροπολογίαν «νὰ διορίζωνται οἱ δικηγόροι ἐν ἀνάγκῃ ἐξ ἄλλου νομοῦ.»

§121ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§122ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τουτέστι νὰ γείνῃ τὸ ἄρθρον «ἐὰν ὁ ἀριθμὸς αὐτῶν δὲν ἀρκεῖ, συμπληροῖ ὁ Ἄρειος Πάγος τοὺς ἐλλείποντας ἐκ τῶν παρὰ τοῖς ἐφετείοις καὶ πρωτοδικείοις διωρισμένων δικηγόρων ἄλλου νομοῦ.» Τουτέστι νὰ προστεθῶσιν αἱ λέξεις «ἄλλου νομοῦ.»

§123ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Οὔτε αὐτὸ δὲν εἶναι σωστόν, διότι τοῦ ἑνὸς νομοῦ δικηγόρος θὰ ᾖναι ἢ φίλος μου ἢ φίλος τῶν ἀντιθέτων. (Παρεδέχθη τὸ ἄρθρον ὅπως ἐτροποποιήθη, πρὸς τούτοις δὲ καὶ τὰ ἑπόμενα ἄρθρα 35, 36 καὶ 37. (Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 38.)

§124ΤΙΝΕΣ. Θέλετε καὶ διδασκάλους;

§125ΥΠΟΥΡΓΟΙ. Νὰ εὔγουν.

§126ΤΙΝΕΣ. Οἱ δημοδιδάσκαλοι μόνον.

§127ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τῳόντι οἱ δημοδιδάσκαλοι δὲν πρέπει νὰ λάβουν μέρος, ἀλλ’ ὄχι καὶ οἱ ἄλλοι διδάσκαλοι.

§128ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον ὁμιλεῖ ὄχι περὶ τῶν ἐν ἐνεργείᾳ εὑρισκομένων.

§129ΤΙΝΕΣ. Μετὰ τὴν λέξιν «διδάσκαλοι» νὰ προστεθῶσιν αἱ λέξεις ἐντὸς παρενθέσεως «ἐκτὸς τῶν δημοδιδασκάλων.»

§130ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν διὰ μέσου θὰ προστεθῶσιν αἱ λέξεις «ἐκτὸς τῶν δημοδιδασκάλων.»

§131ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα. (Ἐγένετο παραδεκτὸν τὸ ἄρθρον ὅπως ἐτροποποιήθη, κατόπιν δὲ καὶ τὰ ἑπόμενα ἄρθρα 39, 40, 41 καὶ 42.) Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 43.

§132ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Μοὶ φαίνεται ὅτι τόσοι σφαιριδιοδόται ὅσαι κάλπαι εἶναι ὀλίγοι, διότι ἡ ψηφοφορία καὶ ἡ ἐκλογικὴ πάλη δὲν θὰ ᾖναι τοσοῦτον πολυχρόνιος ὅσον ἄλλοτε· εἷς λοιπὸν σφαιριδιοδότης δὲν ἀρκεῖ· ἕκαστος ὑποψήφιος νὰ ἔχῃ 2 σφαιριδιοδότας.

§133ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Πετσάλης ὡμίλησε περὶ σφαιριδιοδοτῶν· νομίζω, κύριοι, ὅτι ὁ θεσμὸς αὐτὸς πολὺ εὐλόγως δύναται νὰ λείψῃ διότι ἔβλαψε πολυειδῶς τὰς ἐκλογὰς καὶ συνετέλεσε πάντοτε νὰ φέρῃ τὴν σύγχυσιν καὶ τὴν καλπονόθευσιν. Προτείνω νὰ τεθῇ ὅτι ἕκαστος ἀντιπρόσωπος τοῦ ὑποψηφίου δύναται νὰ ᾖναι καὶ σφαιριδιοδότης.

§134ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἡ διαφορὰ τῆς ἰδέας σας ἀπὸ τὴν ἰδίαν τῆς Βουλῆς εἶναι ὅτι ἡ Βουλὴ θέλει καὶ ὁ ἀντιπρόσωπος νὰ ὑπάγῃ εἰς τὴν κάλπην καὶ εἷς ἄλλος σφαιριδιοδότης.

§135Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Εἶναι ὀρθοτάτη ἡ πρότασις τοῦ κ. Διαμαντοπούλου. Ὅσον ὀλιγώτερα εἶναι τὰ πρόσωπα καὶ ἐπαρκοῦν εἰς τὴν λειτουργίαν τῆς ὑπηρεσίας, ἡ ὁποία ἀπαιτεῖται, τόσον καλλίτερα καὶ ἡσυχώτερα ἡ ἐκλογὴ θὰ διεξαχθῇ· καὶ μὴ νομίζετε, ὅτι αὐτὸ εἶναι περιττόν, διότι οἱ σφαιριδιοδόται προσθέτουν μεγάλην σύγχυσιν.

§136ΤΙΝΕΣ. Δὲν ἀρκεῖ εἷς νὰ ᾖναι ὡς ἀντιπρόσωπος καὶ ὡς σφαιριοδότης· ποῖος θὰ κάμῃ μίαν ἔνστασιν;

§137ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Διαμαντοπούλου νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παρεδέχθη. Ἑπομένως ἐγένετο δεκτὸν τὸ ἄρθρον. (Εἶτα ἀναγνωσθὲν τὸ ἄρθρον 44 ἐγένετο δεκτόν). Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 45.

§138ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Ἤθελα παρακαλέσει τὸν κ. ὑπουργὸν ἀντὶ τῆς μιᾶς ἡμέρας νὰ δεχθῇ τὰς δύω, καθ’ ὅσον εἰς πολλὰς ἐπαρχίας ὑπάρχουν χωρία, τὰ ὁποῖα ἀπέχουν 10 καὶ 15 ὥρας ἀπὸ τὴν πρωτεύουσαν τοῦ δήμου, καὶ μία οἰκογένεια πολυμελὴς πῶς ν’ ἀφήσῃ τὰ ζῶά της καὶ νὰ μεταβῇ εἰς τὸν τόπον τῆς ἐκλογῆς;

§139ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν). Ἐνομίσαμεν, κύριοι, ὅτι προτιμότερον ἦτο ἡ μία ἡμέρα· αἱ ἡμέραι τῶν ἐκλογῶν εἶναι τὸ βασανιστήριον τῶν πολιτικῶν. Ὅσον μεγαλειτέρα εἶναι ἡ προθεσμία τόσον δίδει χώραν εἰς καταχρήσεις καὶ ἐγκλήματα, τόσον περισσότερον ἐπιβαρύνονται οἱ ψηφοφόροι καὶ διατηροῦνται ἐξηγμένα τὰ πάθη. Συμφερώτερον καὶ καλλίτερον εἶναι νὰ προσδιορισθῇ ἡ ἐκλογὴ εἰς μίαν ἡμέραν.

§140Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Καὶ σήμερον, κύριοι, ἡ ἐκλογὴ εἰς μίαν ἡμέραν γίνεται, τὴν Κυριακήν· εἰς τὰς πρωτευούσας μάλιστα ὅπου ὁ λαὸς εἶναι πλησίον τῆς κάλπης ψηφοφοροῦν τὴν τετάρτην ἡμέραν, διότι ἐκθέτει τὴν ψῆφόν του εἰς πλειοδοσίαν· ἡ μία ἡμέρα θὰ ἀφαιρέσῃ αὐτὴν τὴν κακοήθειαν. Ἂν κατὰ μίαν ἡμέραν γίνεται ἡ ψηφοφορία, δὲν θὰ ὑπάρχῃ νὺξ εἰς τὸ μέσον, διότι ἐν αὐτῇ παρασκευάζονται ὅλα τὰ ἐγκλήματα. Ὅταν ᾖναι μία ἡμέρα, δὲν προφθάνει νὰ γείνῃ οὐδεμία συνεννόησις μήτε ταραχαί, μήτε παρεμποδίσεις τῶν ψηφοφόρων καὶ τόσα ἄλλα ἐγκλήματα. Μίαν ἡμέραν ψηφοφορεῖ ὅλη ἡ Γαλλία καὶ ἐδῶ δὲν ἠμπορεῖ νὰ ψηφίσῃ εἷς δῆμος, ὁ ὁποῖος δὲν ἔχει ἄνω τῶν 500 ψηφοφόρων; Ἄν σήμερον εἷς δῆμος ἔχει 1000 ψηφοφόρους, μετὰ τὴν σύνταξιν τῶν καταλόγων τοὺς ὁποίους θὰ κάμωμεν θὰ ἔχῃ μόνον 400· διότι οἱ 600 εἶναι παιδάρια. Ὑποθέτω λοιπὸν εἰς ἕνα δῆμον ὑπάρχουν 800· ἡ πεῖρα ἀπέδειξεν, ὅτι ἐντὸς 5 ὡρῶν ψηφοφοροῦν 1000 ἄνθρωποι· ἄν δὲ ὑπάρχουν, κύριοι, ἐλαττώματα εἰς τὸν νόμον, δὲν εἶναι δι’ ἓν πρόσωπον εἶναι δι’ ὅλα τὰ κόμματα, ἑπομένως οὐδεμία ζημία ἐπέρχεται· δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους ἐπιμένω νὰ μείνῃ μία ἡμέρα.

§141ΠΑΠΑΚΩΣΤΑΣ. Δὲν ἠξεύρω τί γίνεται εἰς τὰς ἄλλας ἐπαρχίας, ἀλλ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰς μεθορίους ἐπαρχίας, αὐτὸ θὰ βλάψῃ πολλούς, διότι ἡμεῖς ἔχομεν τὸν κίνδυνον τῆς ληστείας, ὅταν γυμνωθοῦν τὰ χωρία ἀπὸ ὅλους τοὺς ἄνδρας· συνέβη αὐτὸ τὸ πρᾶγμα καὶ ἄλλοτε· ἀκόμη οἱ κάτοικοι τῶν μερῶν ἐκείνων εἶναι ποιμένες· πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐγκαταλείψουν τὰ ποίμνιά των καὶ νὰ φύγουν ὅλοι; Ἀπὸ τὰς 4 ἡμέρας νὰ τὰς κάμωμεν δύω.

§142ΡΟΝΤΗΡΗΣ. Ἡ ληστεία δὲν ὑπάρχει, κύριοι.

§143Θ. Α. ΖΑΪΜΗΣ (ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Μία ἐκ τῶν βάσεων τοῦ νομοσχεδίου τῆς Κυβερνήσεως εἶναι καὶ ἡ ἐπὶ μίαν ἡμέραν διάρκεια τῆς ἐκλογῆς, ἀλλὰ διὰ τοῦτο δὲν ἐννοοῦμεν, ὅτι ἐπιθυμοῦμεν νὰ πιέσωμεν τὰς πεποιθήσεις τῶν βουλευτῶν νὰ ψηφίσουν ὑπὲρ τῆς μιᾶς ἡμέρας· οὐχ ἧττον ὅμως ὀφείλομεν νὰ δικαιολογήσωμεν τὴν γνώμην ἡμῶν ὑπὲρ τοῦ μονοημέρου τῆς ψηφοφορίας. Ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν σᾶς ἐξέθηκεν ἐν συντόμῳ τοὺς λόγους, οἵτινες ἔπεισαν τὸ ὑπουργεῖον ἵνα ἀποδεχθῇ τὴν διάταξιν ταύτην· ὁ κυριώτερος λόγος εἶναι, διότι καὶ ἡμεῖς ὡς ὑπουργοὶ καὶ ὑμεῖς ὡς βουλευταὶ ἐπιθυμοῦμεν νὰ ἐξασφαλίσωμεν τὴν εἰλικρίνειαν τῶν ἐκλογῶν, ν’ ἀποφύγωμεν τὸν σάλον, τὸν ὁποῖον γεννᾷ ἡ ψηφοφορία τῶν πολλῶν ἡμερῶν, καὶ νὰ ἀποφύγωμεν μυρία ἄλλα ἄτοπα, τὰ ὁποῖα γίνονται. Ὁ λόγος, ὁ ὁποῖος ἀντιτάσσεται κατὰ τῆς μιᾶς ἡμέρας, εἶναι ὅτι δὲν θὰ ᾖναι καιρὸς ἵνα προφθάσουν ὅλοι οἱ ἐκλογεῖς ἑνὸς δήμου νὰ ψηφίσουν. Τὸ ἄτοπον τοῦτο τὸ νομοσχέδιον ἐζήτησε νὰ τὸ προλάβῃ, διότι τὸ νομοσχέδιον ἔδωκε τὸ δικαίωμα, ὥστε καὶ οἱ δῆμοι βʹ. τάξεως νὰ διαιρῶνται εἰς πολλὰ ἐκλογικὰ τμήματα. Ὅταν τοῦτο, κύριοι, γίνεται, δὲν βλέπω ποία δυσκολία ὑπάρχει εἰς τὸ νὰ προφθάσουν ὅλοι, ἂν θέλωσι νὰ προσέλθωσιν· Ἄν λάβητε τὰ πρακτικὰ ψηφοφοριῶν, θέλετε ἰδεῖ, ὅτι εἶναι δυνατὸν καὶ 1000 νὰ ψηφίσουν τὴν αὐτὴν ἡμέραν. Ἄν λοιπόν, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον εἶναι ἀδύνατον, δῆμος βʹ. τάξεως ἔχῃ 1500 ψηφοφόρους, ἡ διαίρεσις αὐτοῦ εἰς 2 τμήματα θέλει εὐκολύνει κατὰ μέγα μέρος τὴν ψηφοφορίαν. Ἄπειρα ἄτοπα γεννῶνται, κύριοι, ἐκ τῆς πολυημέρου ψηφοφορίας, καὶ ὁ ἀξιότιμος κ. Πετιμεζᾶς ὀρθότατα σᾶς εἶπεν, ὅτι τὸ πολυήμερον τῶν ἐκλογῶν δίδει χώραν εἰς καλπονοθεύσεις, αἱ ὁποῖαι κατὰ τὸ πλεῖστον γίνονται διὰ συνεννοήσεων λαμβανουσῶν χώραν κατὰ τὴν νύκτα. Καὶ ἄλλο ἄτοπον λαμβάνει χώραν εἰς πολλοὺς δήμους· τὸ ἄτοπον ἵνα δημόται ἐγγεγραμμένοι εἰς ἕνα δῆμον ψηφοφοροῦν εἰς ἄλλον· ἡμεῖς ἔχομεν ἀδιακόπως μεταξὺ Καλαβρύτων καὶ Αἰγιαλείας αὐτὸ τὸ ἀθέμιτον συνοικέσιον· πολλοὶ δὲ ἕνεκα τῆς μακρᾶς πρὸς ψηφοφορίαν προθεσμίας ψηφοφοροῦν καὶ εἰς τρίτον δῆμον. Ὅταν λοιπὸν ὁρίσητε μίαν μόνον ἡμέραν, θέλετε ἀποφύγει καὶ τὴν παράβασιν αὐτὴν τοῦ νόμου. Ἐπίσης τὴν δωροδοκίαν θὰ τὴν ἀποφύγητε, ὅταν προσδιορίσητε μίαν μόνον ἡμέραν· διότι ὁ μὴ αἰσθανόμενος τὴν ἀξίαν τῆς ψήφου του εἶναι δύσκολον νὰ ἔλθῃ εἰς διαπραγματεύσεις κατὰ τὸ διάστημα αὐτὸ τῆς ἡμέρας. Αὐτοὶ εἶναι οἱ λόγοι, οἱ ὁποῖοι ἔπεισαν τὸ ὑπουργεῖον νὰ δεχθῇ τὴν μίαν ἡμέραν.

§144ΚΑΤΣΙΚΑΠΗΣ. Κύριοι, δύω παράδοξα πράγματα μοὶ παρουσιάσθησαν καθ’ ὅλον τὸν πολιτικόν μου βίον, ἓν εἰς μεμακρυσμένην ἐποχὴν, ὅτε εὑρέθησαν διευθυνταὶ ὑπουργείων οἱ ὁποῖοι ἔγραφον ἐγκυκλίους εἰς τοὺς δημάρχους τοῦ Κράτους, ὅτι πρὸς καταστροφὴν τῶν λῃστῶν πρέπει νὰ ἀνάπτουν πολλὰ πυρὰ πέριξ τοῦ χωρίου, καὶ ἂν βλέπουν, ὅτι εἶναι πολλοὶ λῃσταὶ, νὰ διατάττουν διπλάσιον ἀριθμὸν νὰ τοὺς καταδιώκουν, τοῦτ’ αὐτὸ μοὶ φαίνεται, ὅτι συζητεῖται καὶ ἤδη. Λέγουσιν, ὅτι αἱ καλπονοθεύσεις γίνονται ἐν καιρῷ νυκτός. Μεταξὺ 100 καλπονοθεύσεων ἡ μία μόνον θὰ ἔγεινεν ἐν καιρῷ νυκτός· ποῖαι εἶναι αἱ καλπονοθεύσεις ἐκεῖναι αἱ ὁποῖαι παρουσιάσθησαν πάντοτε εἰς τὰς ὄψεις μας; Πρὸ πάντων πλεονασμὸς σφαιριδίων ἀπὸ τὸν ἀριθμὸν τῶν ψηφοφορησάντων· ψηφοφορία ἀνηλίκων ἢ ἑτεροδημοτῶν, ἢ ἀνυπάρκτων, ἀποκλεισμὸς ψηφοφόρων, εὕρεσις ἐν τοῖς σακκιδίοις τῶν καλπῶν ἀριθμοῦ ξένων σφαιριδίων, καταστροφὴ βιαία τῶν καλπῶν καὶ ἐντεῦθεν ματαίωσις τῆς ψηφοφορίας, σπανιώτατα δὲ παρουσιάσθη περίστασις καθ’ ἣν ἐν καιρῷ νυκτὸς κατώρθωσαν διὰ δόλου νὰ γείνῃ ἡ καλπονόθευσις. Εἶναι ἀληθὲς, ὅτι ὅπως ἡ πρὶν διάρκεια τῆς ψηφοφορίας οὕτω καὶ ἡ ὑφισταμένη εἶναι μεγάλη, διότι εἰς τὴν διάρκειαν τῶν 4 ἡμερῶν τῷ ὄντι συμβαίνουν πολλὰ πράγματα· δύω ἡμέραι ἀρκοῦν. Καὶ δὲν συλλογίζεσθε, κύριοι, ὅτι ψηφίζοντες μονοήμερον τὴν ψηφοφορίαν ἀποκρούεται τοὺς πολίτας τοῦ νὰ ψηφοφορήσουν; καὶ τίς σᾶς ἔδωκε τὸ δικαίωμα τοῦτο; Τὰ 9/10, κύριοι, τῆς ἐπαρχίας Δωρίδος εἶναι κτηνοτρόφοι, ἡ ἐπαρχία ἔχει 300,000 ζώων μικρῶν καὶ μεγάλων, διὰ τὰ ὁποῖα πληρώνουν φόρους (γέλως). Καὶ ἐπειδὴ εἶπον ζῶα καὶ ἐγελάσατε, δὲν ὑπάρχουν ζῶα εἰς τὰς λοιπὰς ἐπαρχίας τοῦ κράτους;

§145ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἶναι δίποδα.

§146ΚΑΤΣΙΚΑΠΗΣ. Τὰ ἰδικά μας ζῶα ἔχουν τέσσαρα πόδια. Πῶς λοιπὸν τὰ 9/10 νὰ ἔλθουν εἰς μίαν ἡμέραν νὰ ψηφίσουν; Λοιπὸν ἓν ἀπὸ τὰ δύω τοὺς ἀναγκάζετε νὰ πράξουν, ἢ ν’ ἀφήσουν τὰ ζῶά των εἰς τὴν διάκρισιν τῶν λύκων καὶ τῶν ζωοκλόπων ἢ νὰ ἀπόσχωσι ἀπὸ τοῦ νὰ ἐξασκήσωσι τὸ δικαίωμά των. Μᾶς ὡμίλησαν, κύριοι, περὶ τῆς δημοσίας τάξεως· ἐγὼ σᾶς λέγω, ὅτι ἡ δημοσία τάξις κινδυνεύει, ἐὰν ἀποφασίσητε τὴν ψηφοφορίαν μονοήμερον, διότι ἀναγκάζονται τὰ κόμματα νὰ συγκεντρώνουν ὅλους τοὺς ἀνθρώπους, εἰς τὰ ἐκλογικὰ μέρη τὴν ἰδίαν ἡμέραν. Τοῦτο ἐπιφέρει αὐτὸ καθ’ ἑαυτὸ ἀταξίαν· πολὺ δὲ περισσοτέρα θὰ ἐπέλθῃ ἀταξία καὶ σύγχυσις καὶ θὰ ἐπέρχωνται δυστυχήματα, διότι κάθε κόμμα θὰ προσπαθῇ νὰ προηγηθοῦν οἱ φίλοι του· ἐπίσης ἡ δαπάνη θὰ ᾖναι πολὺ μεγαλειτέρα, διότι θ’ ἀναγκασθοῦν οἱ ὑποψήφιοι νὰ φέρουν πολλοὺς ψηφοφόρους των ἀγωγιάζοντες ζῶα. Εἶμαι βέβαιος πολλὰ παράπονα θὰ ἐγερθῶσιν ἐκ τῶν ὑπερμάχων τῆς μιᾶς ἡμέρας καὶ ἐπιθυμῶ τοῦτο νὰ ᾖναι γεγραμμένον μὲ μεγάλα γράμματα.

§147Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἡ ἀνάγκη τῆς μεταβολῆς ἐστηρίζετο πρὸ πάντων εἰς δύω ἀρχὰς, εἰς τὴν μίαν ψῆφον καὶ εἰς τὴν ἐπικράτησιν τῆς μιᾶς ἡμέρας, ἡ ὁποία ἐγγυᾶται ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότερον τὴν εἰλικρίνειαν τῆς ψηφοφορίας. Τὸ νὰ ἰσχυρίζωνται σήμερον, ὅτι δὲν ἠμπορεῖ νὰ συμβιβασθῇ ἡ ψηφοφορία τῆς μιᾶς ἡμέρας εἶναι πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον δὲν πρέπει νὰ ψηφίσητε· διότι ποτὲ δὲν πρέπει νὰ καταδικάσητε τὸν τόπον σας, ὅτι δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐνεργήσῃ εἰς μίαν ἡμέραν ἐκλογὴν, διότι εἶναι λησταὶ εἰς τὸν τόπον· ὁ λόγος ὅτι θ’ ἀφήσουν τὰ κτήνη των εἶναι ἀνυπόστατος. Λέγω δὲ ὅτι ἡ μία ἡμέρα εἶναι ἀρκετὴ, ὄχι νὰ ψηφίσουν οἱ ἐν τῷ καταλόγῳ, ἀλλὰ καὶ ὑπερδιπλάσιοι. Ἀναφέρω ἓν μόνον περιστατικὸν εἰς τὸν κ. Διαμαντόπουλον, ὅστις τοῦτο φοβούμενος εἶναι ἐναντίος, τοῦ ἀναφέρω τὴν ἐκλογὴν ἐν τῷ μεγαλειτέρῳ δήμῳ τῶν Καλαβρύτων, τῇ Κερπινῇ. Ἐκεῖ ἤρχισεν ἡ ἐκλογὴ τὴν 12ην ὥραν, διότι παρῆλθεν ἀρκετὸς χρόνος διὰ τὴν τοποθέτησιν τῶν καλπῶν καὶ λοιπῶν τὰ ὁποῖα κατὰ τὸ νέον νομοσχέδιον γίνονται τὴν προτεραίαν· περὶ τὴν μίαν ὥραν ἤρχισεν ἔρις, ἥτις ἐπέφερεν ῥῆξιν ἕνεκα τῆς ὁποίας ἡ ψηφοφορία διεκόπη τρεῖς ὥρας καὶ ἔμειναν τρεῖς ὧραι μόνον διὰ νὰ ψηφίσουν, καὶ τὴν ἡμέραν ἐκείνην πόσοι ἐψηφοφόρησαν; 664. Πῶς λοιπὸν ὁ δῆμος ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος εἶναι δευτέρας τάξεως καὶ ὁ ὁποῖος θὰ διαιρεθῇ εἰς δύω ἐκλογικὰ τμήματα δὲν θὰ ἐπαρκέσῃ νὰ ψηφίσῃ εἰς μίαν ἡμέραν; Εἶναι σπουδαῖα αὐτὰ τὰ ἐπιχειρήματα; Κύριοι, ἐὰν θέλωμεν εἰλικρινεῖς ἐκλογὰς, πρέπει νὰ παραδεχθῶμεν τὴν μίαν μόνον ἡμέραν, καὶ ἰδοὺ διατί· διότι τὴν πρώτην ἡμέραν γίνεται ἡ ψηφοφορία εἰς ὅλους τοὺς δήμους· ἐὰν παραδεχθῶμεν τὰς δύω ἡμέρας θέλουν εἶσθαι εἰς συνεννόησιν αἱ μερίδες καὶ ἡ μία βλέπουσα τὴν ἀποτυχίαν της θὰ γράψῃ πρὸς τοὺς φίλους της καὶ θὰ μεταχειρισθῇ πᾶν μέσον καὶ ἡ νὺξ ὅταν διέλθῃ ὑπὸ αὐτὰς τὰς σκέψεις θὰ φέρῃ τὰ ἀποτελέσματά της ἢ τότε ἢ τὴν ἀκόλουθον ἡμέραν. Αὐτὸς δὲ εἶναι ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον εὑρίσκομεν τὰ πλεονάζοντα σφαιρίδια, διότι προσπαθοῦν διὰ παντὸς μέσου νὰ μεταβάλλουν τὴν δύναμιν τῆς πλειονοψηφίας. Τί ζητοῦν, κύριοι, διὰ τῶν δύω ἡμερῶν; ζητοῦν νὰ ἐφαρμοσθῇ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐφῃρμόσθη καὶ εἰς τὰς ἄλλας ἐκλογάς. Ἀφοῦ ἐπληροφορήθησαν ὅτι τὰ ἀποτελέσματα τῶν ἄλλων δήμων δὲν τοὺς ἐγγυῶντο τὸ ἀποτέλεσμα, ἔλεγον, κάμετε τώρα μίαν χίνα παραγεμιστὴ εἰς τὸν δῆμον αὐτόν. Ἀλλὰ εἰς μίαν ἡμέραν δὲν θὰ δυνηθοῦν, διότι εὐθὺς τὸ ἑσπέρας θὰ γείνῃ ἡ διαλογή. Ὁ λόγος δὲ ὅτι οἱ κτηνοτρόφοι δὲν θὰ ἐπαρκέσουν νὰ ψηφοφορήσουν δὲν εἶναι ὀρθός. Διατί; ὑποθέσατε ὅτι ἐγὼ ὅτι ἔχω μίαν οἰκογένειαν ἀπὸ τέσσαρα ἄτομα, οἱ δύω φυλάττουν τὸ πρωΐ τὰ ζῶα καὶ ψηφοφοροῦν οἱ ἄλλοι, οἱ δὲ ἄλλοι δύω μετὰ μεσημβρίαν καὶ ψηφοφοροῦν οἱ ἄλλοι, διότι εἶναι ἀδύνατον τὰ ἐκλογικὰ τμήματα ν’ ἀπέχουν ἀπὸ τριῶν ὡρῶν περισσότερον, ὥστε οἱ μὲν ψηφοφοροῦν τὸ πρωΐ, οἱ δὲ ἄλλοι μετὰ μεσημβρίαν. Ἐγὼ ζῶ εἰς ἐπαρχίαν, ἡ ὁποία ἔχει καὶ κτηνοτρόφους καὶ σταφιδοκτήμονας καὶ ἐν γένει ὅλα τὰ ἐπαγγέλματα καὶ γνωρίζω ὅτι οὐδεὶς θὰ δυσκολευθῇ. Δὲν πρέπει δὲ ποτὲ ἡ Βουλὴ νὰ παραδεχθῇ νὰ παρέλθῃ μία νὺξ εἰς τὴν ψηφοφορίαν, διότι θὰ ἔχῃ κακὰ ἀποτελέσματα. Οὕτως ἐφωνάζαμεν καὶ εἰς τὴν Συνέλευσιν, ὅτι τὸ διάστημα τῶν τεσσάρων ἡμερῶν δὲν ἐπαρκεῖ, διότι εἴμεθα συνειθισμένοι ἀπὸ τὰς ἐκλογὰς ἐπὶ Ὄθωνος, αἱ ὁποῖαι διήρκουν ὀκτὼ ἡμέρας· ἀλλὰ νὰ σᾶς ἀναφέρω καὶ δι’ αὐτὰς τὰς ἐκλογὰς ἓν παράδειγμα τὴν ἐκλογὴν τοῦ 1847. Τότε ἐψηφοφορεῖτο ὁ θεῖός μου ὁ Νικόλαος Πετιμεζᾶς, δὲν ὑπῆρχε δὲ τηλέγραφος, ἀλλὰ διετάχθη ἐδῶθεν ν’ ἀφήσουν τὸν Νικόλαον Πετιμεζᾶν καὶ νὰ βάλουν τὸν Βασίλειον Πετιμεζᾶν τὴν τελευταίαν ἡμέραν· ὥστε ὅταν ἐγένετο ἡ διαλογὴ ἀντὶ νὰ εὕρουν τὸν Νικόλαον Πετιμεζᾶν τὸν ὁποῖον ἐψηφοφόρουν ὅλοι εὗρον τὸν Βασίλειον Πετιμεζᾶν καὶ ἐναντίον τῆς θελήσεως αὐτοῦ τοῦ ἰδίου, διότι καὶ αὐτὸς ἦτον ὑπὲρ τοῦ Νικολάου.

§148ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προσέξατε, κύριοι, θὰ θέσω εἰς ψηφοφορίαν τὸ ζήτημα. Ὁ κ. Πετσάλης ἐπρότεινεν δύω ἡμέρας νὰ ἐξακολουθῇ ἡ ψηφοφορία καί τινες ἄλλοι· ἑπομένως θέλω θέσει εἰς ψηφοφορίαν τὴν πρότασιν τοῦ κ. Πετσάλη. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Πετσάλη παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσι (τὸ ἀποτέλεσμα ἀμφίβολον).

§149ΤΙΝΕΣ. Τἀνάπαλιν, κύριε Πρόεδρε.

§150ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ μὴ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Πετσάλη παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσι (τὸ ἀποτέλεσμα ἀμφίβολον).

§151ΠΟΛΛΟΙ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§152ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κ. Πετσάλη λέγουσι ναὶ, οἱ δὲ παραδεχόμενοι τὴν μίαν ἡμέραν λέγουσιν ὄχι. (Γίνεται δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ψηφοφορία ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν τῶν Βουλευτῶν Πετσάλη καὶ Ῥούφου). Πρωτόκολλον ψηφοφορίας τῶν Βουλευτῶν Ἐπὶ τοῦ ἑξῆς ζητήματος· Παραδέχεται ἡ Βουλὴ τὴν πρότασιν τοῦ βουλευτοῦ Α. Πετσάλη περὶ διημέρου διαρκείας τῆς ψηφοφορίας, ναὶ, ἢ ὄχι;

Ἐψηφοφόρησαν ἐν ὅλῳ 103. 40 ὑπὲρ τῆς προτάσεως καὶ 63 κατ’ αὐτῆς· κατὰ συνέπειαν ἡ Βουλὴ ἀπέῤῥιψε τὴν πρότασιν τοῦ κ. Πετσάλη· ἑπομένως μένει τὸ ἄρθρον ὡς ἔχει. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 46.

§153ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ προσδιορισμὸς τοῦ τόπου τῆς ψηφοφορίας προσδιορίζεται πρὸ τριῶν μηνῶν· παρακαλῶ δὲ τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν περίπτωσιν τῆς διαλύσεως τῆς Βουλῆς· δι’ αὐτὸ προτείνω νὰ προστεθῇ «ἐκτὸς ἐὰν ἐπέλθῃ διάλυσις τῆς Βουλῆς, ὅτε ἡ προθεσμία περιορίζεται εἰς ἕνα μῆνα».

§154Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Διὰ κάθε ἐνδεχόμενον θὰ κάμω μίαν παρατήρησιν· ἐπειδὴ ὁ ἐκλογικὸς νόμος διαιρεῖται εἰς κεφάλαια καὶ ἐπειδὴ εὑρισκόμεθα εἰς τὸ κεφάλαιον ὄγδοον, εἰς περίστασιν καθ’ ἣν δὲν δυνηθῇ νὰ συνέλθῃ ἡ Βουλὴ καὶ παραλύσουν αἱ συνεδριάσεις, νομίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις δύναται νὰ κυρώσῃ τὸν νόμον ἕως τοῦ ὀγδόου κεφαλαίου.

§155ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἰμπορεῖ νὰ γείνῃ αὐτό.

§156Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐγὼ ἔφερον τὴν ἔνστασιν αὐτὴν ἐπὶ μόνῳ τῷ λόγῳ, ὅτι εἶναι ἐνδεχόμενον, ἀλλ’ ἴσως ἀπατῶμαι, καὶ πρὸ πάντων διὰ νὰ μὴ μείνουν οἱ ὑπάρχοντες κατάλογοι.

§157ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ φρονῶ, ὅτι θὰ ψηφισθῇ ὁ νόμος καὶ οἱ φόβοι θὰ ἐξαλειφθῶσιν, ὅταν ἀποφασίσουν καὶ οἱ ἄλλοι νὰ παύσουν τὴν πολυλογίαν, διότι ἂν δὲν γείνῃ ἀπαρτία τὰ πρακτικὰ δὲν θὰ ἀναγνωσθῶσιν.

§158Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δὲν θὰ ἐπιτρέψω εἰς κανένα νὰ λέγῃ ὅτι ἐγὼ ὁμιλῶ πολλά, διότι πάντοτε λαμβάνω σπουδαίως τὸν λόγον, δὲν διακόπτω οὐδένα, ὁ δὲ κ. Χριστόπουλος δὲν κάμνει τίποτε ἄλλο παρὰ νὰ διακόπτῃ ὡς γραῖα.

§159ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τὸ οὐσιῶδες τοῦ νόμου δὲν εἶναι μόνον εἰς τὴν σύνταξιν τῶν καταλόγων, παρὰ εἰς ὅλον τὸν νόμον, διότι ὁ νόμος προέβλεψεν ἀσφαλείας καὶ ἐγγυήσεις, ἑπομένως πρέπει ἡ Βουλὴ ν’ ἀποφασίσῃ νὰ συζητήσῃ ὅλον τὸν νόμον.

§160ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§161ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Μίαν παρατήρησιν θὰ κάμω εἰς τὸν κ. Δανόπουλον· ὁ νόμος ἔχει σκοπὸν, τὰ ἅπαξ ἀποφασισθέντα μέρη νὰ μείνουν ἀμετάβλητα· ἐὰν κρημνισθῇ ἓν ἐκλογικὸν μέρος, τότε θ’ ἀποφασισθῇ ἄλλο. Τὸ ἄρθρον 46 ἐγένετο δεκτόν. Ἐγένοντο παραδεκτὰ τὰ ἑπόμενα ἄρθρα 47, 48, 49, 50, 51, 52, 53, 54, 55 καὶ 56. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 57.

§162ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Κατόπιν τοῦ ά ἐδαφίου νὰ προστεθῶσι τὰ ἑξῆς· «καὶ ἡ ἐπὶ τῆς γνώμης ταύτης παρατήρησις τοῦ ἀντιπροσώπου τῆς δικαστικῆς ἀρχῆς». Ἐγένετο δεκτὸν μετὰ τῆς προσθήκης· ἀναγινώσκεται δὲ τὸ ἄρθρον 58.

§163ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Μετὰ τὴν λέξιν «ἥτις» νὰ προστεθῶσιν αἱ λέξεις «ἀφοῦ ἀκούσῃ τὸν ἀντιπρόσωπον τῆς διοικητικῆς ἀρχῆς» καὶ μετὰ τὰς λέξεις, «καταχωρίζουσα τὰς ἀποφάσεις της», νὰ προστεθῶσιν αἱ λέξεις, «μετὰ τῆς γνωμοδοτήσεως τοῦ ἀντιπροσώπου τῆς δικαστικῆς ἀρχῆς». Παρεδέχθη τὸ ἄρθρον ὅπως ἐτροπολογήθη. Κατόπιν ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 59.

§164ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Καὶ ἐδῶ νὰ προστεθῶσιν αἱ λέξεις «ἐπιτηροῦντος τοῦ ἀντιπροσώπου τῆς δικαστικῆς ἀρχῆς.» Ἐγένετο παραδεκτὸν ὅπως ἐτροπολογήθη. Κατόπιν δὲ καὶ τὰ ἑπόμενα ἄρθρα 60, 61, 62 καὶ 63. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 64.

§165ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἡ ἑξῆς τροπολογία τοῦ κ. Ζαλλώνη (ἀναγινώσκεται).

§166ΖΑΛΩΝΗΣ. Ὑπάρχουσι πολλὰ προηγούμενα ἐκ τῶν ὁποίων καταδεικνύεται ὅτι τὰ σφαιρίδια ἐῤῥίφθησαν εἰς τὸ ὄχι διὰ νὰ ἀφαιρεθοῦν ἀπὸ τὸ ναὶ, καὶ διὰ τοῦτο φρονῶ, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἀφαιροῦνται τότε τὰ σφαιρίδια ἀπὸ τὸ ναί, καὶ ὁ λόγος εἶναι προφανής. Εἰς τὴν πατρίδα μου, κύριοι, ἔλαβε χώραν τοιοῦτον εἶδος καλπονοθεύσεως, διότι ἔν τινι σάκκῳ εὑρέθησαν σώματα ξένα, σώματα ἐντὸς τῶν ὁποίων περιείχοντο 100 περίπου σφαιρίδια καὶ τὰ τοιαῦτα ἀφηρέθησαν ἀπὸ τὸ ναί. Σᾶς παρακαλῶ λοιπόν, ὁσάκις προφανῶς καταδεικνύεται ὅτι τὰ σφαιρίδια ἐῤῥίφθησαν εἰς τὸ ὄχι, νὰ μὴ ἀφαιροῦνται ἀπὸ τὸ ναὶ, ἀφοῦ τὸ σῶμα τοῦ ἐγκλήματος, ὑπάρχει ἐν τῇ κάλπῃ.

§167ΡΕΒΕΛΑΚΗΣ. Εἶναι μία εἰδικὴ περίπτωσις, τὴν ὁποία δὲν δυνάμεθα νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν.

§168ΜΑΥΡΟΜΑΡΑΣ. Κύριοι, ὁ νομοθέτης ἀφαιρεῖ τὰ σφαιρίδια ἀπὸ τὸ ναὶ ἐν περιπτώσει καθ’ ἣν δὲν γνωρίζει ποῦ ἐῤῥίφθησαν. Ὅταν ὅμως εἶναι ἀποδεδειγμένον ὅτι ἐχθρικὴ χεὶρ ἢ κακοήθης ἔῤῥιψε τὰ σφαιρίδια εἰς τὸ ὄχι διὰ νὰ ματαιώσῃ τὴν ἐκλογὴν, τότε βέβαια δὲν θὰ παραδεχθῇ τοῦτο.

§169ΤΙΝΕΣ. Ποῖος θὰ τὸ βεβαιώσῃ;

§170ΜΑΥΡΟΜΑΡΑΣ. Ἐνθυμεῖσθε ὅμως ὅτι ἐγένετο μεγάλη συζήτησις καί τοι ἦτον ἀποδεδειγμένον, καὶ ὅτι εἴχομεν μέγαν ἀνταγωνισμὸν εἰς τὴν Τῆνον· πρέπει νὰ ᾖναι νομοθετικῶς ἀποφασισμένον, ὅτι ἐν περιπτώσει καθ’ ἣν ξένον σῶμα εὑρεθῇ εἰς τὸ ὄχι διὰ νὰ ζημιωθῇ ὁ ὑποψήφιος, τότε τὰ σφαιρίδια πρέπει νὰ ἀφαιροῦνται ἀπὸ τὸ ὄχι.

§171Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Αὐτὸ λύει ἡ Βουλή.

§172ΜΑΥΡΟΜΑΡΑΣ. Πρέπει νὰ σημειωθῇ ἐπίσημος ἑρμηνεία εἰς τὰ πρακτικὰ, ὅτι τὸ λύει ἡ Βουλὴ κατὰ τὴν ἐξέλεγξιν.

§173Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἡ Βουλὴ ἔχει αὐτὸ τὸ δικαίωμα.

§174ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Μάλιστα, εἴμεθα σύμφωνοι.

§175ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναγινώσκω τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Ζαλλώνη· (τὴν ἀναγινώσκει).

§176ΣΟΥΤΣΟΣ. Δὲν τὸ ἀποδέχομαι αὐτὸ, διότι τὸ ξένον σῶμα ἠμπορεῖ νὰ ῥιφθῇ εἰς τὸ ὄχι καὶ τὰ σφαιρίδια εἰς τὸ ναί.

§177ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Ζαλλώνη παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἡ Βουλὴ δὲν παραδέχθη.

§178ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Εἰς τὴν ἀ. παράγραφον θὰ κάμω μίαν προσθήκην. Μετὰ τὰς λέξεις «διὰ τοῦ προγράμματος ὡρισμένης» νὰ προστεθῶσιν αἱ λέξεις «ἐκτὸς ἐὰν ἐπέλθῃ διακοπὴ, ὅτε παρατείνεται ἡ ψηφοφορία μέχρι συμπληρώσεως τῶν ὡρῶν τῆς διακοπῆς».

§179ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἰδοὺ ἡ προσθήκη· «πλὴν ἐὰν διακοπῇ ἡ ψηφοφορία, ὅτε παρατείνεται αὕτη μέχρις ἀναπληρώσεως τοῦ χρόνου ἐφ’ ὃν διήρκεσεν ἡ διακοπή.» Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον, ὅπως ἀνεγνώσθη τώρα, νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 65.

§180ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ διορθοῦται, ἀντὶ «εἰς τὸν πρόεδρον τοῦ ἐν τῇ πρωτευούσῃ τοῦ νομοῦ πρωτοδικείου» νὰ τεθῇ «εἰς τὸν πρόεδρον τοῦ οἰκείου πρωτοδικείου» καὶ τὸ «τοῦ νομοῦ» νὰ γείνῃ «τῆς περιφερείας τοῦ πρωτοδικείου» (θόρυβος).

§181ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅταν συμβῇ μία ἐπαρχία νὰ ὑπάγηται εἰς δύο δικαιοδοσίας δικαστηρίου, ποῦ θὰ γείνῃ ἡ διαλογή;

§182ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ἐκεῖ, ὅπου ὑπάγεται διοικητικῶς ἡ ἐπαρχία.

§183ΤΙΝΕΣ. Νὰ σημειωθῇ αὐτὸ εἰς τὰ πρακτικὰ (θόρυβος).

§184ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Θὰ ὑπάρχουν βιβλία, θὰ ὑπάρχουν ἀποδείξεις διαλογῆς, θὰ ᾖναι ἐσφραγισμένα κτλ. Ὅλα αὐτὰ εἶναι ἐξωτερικοὶ τύποι.

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 65, ὡς ἔχει, νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 66.

§186ΤΙΝΕΣ. Τὸ «ἐνάρξεως» βέβαια πρέπει νὰ γείνῃ «ἀνακηρύξεως».

§187ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§188ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βέβαια, κατὰ λάθος ἐτυπώθη οὕτω. Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον. Ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ ἄνευ ἀντιῤῥήσεως τὰ ἄρθρα 67, 68, 69, 70, 71, 72, 73, 74, 75, καὶ 76. Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 77.

§189ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Μετὰ τὸ «καὶ δικαστικοὶ λειτουργοὶ» νὰ προστεθῇ τὸ ἑξῆς «καὶ πάντες οἱ ἐν ταῖς ἐκλογαῖς ὁπωσδήποτε κατὰ τὸν παρόντα νόμον συμπράττοντες».

§190ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§191ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 77 ὅπως ἐτροπολογήθη, νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη. Ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ ἄνευ ἀντιῤῥήσεως τὰ ἄρθρα 78, 79, 80, 81, 82, 83, 84, 85, 86, 87, 88, 89, 90, 91, 92, 93, 94, 95, 96, 97, 98, 99, 100, 101, καὶ 102).

§192ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐνταῦθα φρονῶ, ὅτι πρέπει νὰ προστεθοῦν τὰ ἑπόμενα δύω ἄρθρα ὡς τροπολογίαι. «Ἄρθρον 103. Οἱ ὁριστικοὶ κατάλογοι τῶν ἐχόντων τὸ δικαίωμα τοῦ ψηφοφορεῖν εἰς τὰς βουλευτικὰς ἐκλογὰς ἰσχύουσι καὶ εἰς τὴν ἐκλογὴν τῶν δημοτικῶν ἀρχῶν ὡς καὶ ἐκείνων τῶν ἐπαρχιακῶν συμβούλων». Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§193ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι.

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρεδέχθη Ἀναγινώσκεται τὸ ἄρθρον 104.

§195ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (ὑπουργὸς Ἐξωτερικῶν). Παρακαλῶ μίαν προσθήκην νὰ παραδεχθῇ ἡ Βουλὴ εἰς τὸ ἄρθρον 104, ἥτις ἔχει ὡς ἑξῆς· «Πρὸς ἐκτέλεσιν δὲ τοῦ ὅρου τῆς συγχρόνου καθ’ ἅπαν τὸ Κράτος ἐνεργείας τῆς ψηφοφορίας τῶν δημοτικῶν ἀρχῶν ἡ τετραετὴς διάρκεια τῆς ὑπηρεσίας αὐτῶν λήγει τὴν 15 Ἀπριλίου, κτλ.»

§196ΕΤΕΡΟΙ. «Τὴν πρώτην Μαΐου» (διάλογοι).

§197ΠΟΛΛΟΙ. «Τὴν 15 Ἰουνίου».

§198ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸν Ἰούνιον δὲν εἶναι κατάλληλος ὁ χρόνος (θόρυβος).

§199ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (ὑπουργὸς Ἐξωτερικῶν). Ἀντὶ 15 Ἀπριλίου ἂς θέσωμεν λοιπὸν «15 Ἰουνίου» (διάλογοι θορυβώδεις μεταξὺ τῶν βουλευτῶν).

§200ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἰδοὺ λοιπὸν, κύριοι, πῶς διωρθώθη, ὥστε αἱ ἐκλογαὶ νὰ συμπίπτουν τὸ πρῶτον δεκαήμερον τοῦ Ἀπριλίου. «Πρὸς ἐκτέλεσιν δὲ τοῦ ὅρου τῆς συγχρόνου καθ’ ἅπαν τὸ Κράτος ἐνεργείας τῆς ψηφοφορίας τῶν δημοτικῶν ἀρχῶν, ἡ τετραετὴς διάρκεια τῆς ὑπηρεσίας αὐτῶν λήγει τὴν 25 Ἰουνίου, ἡ δὲ ψηφοφορία ἄρχεται 80 ἡμέρας πρὸ τῆς λήξεως τῆς περιόδου, προστιθεμένων ἢ ἀφαιρουμένων τόσων μόνον ἡμερῶν, ὅσαι ἀπαιτοῦνται ἵνα ἡ ψηφοφορία ἐνεργεῖται ἐν ἡμέρᾳ Κυριακῇ».

§201ΡΟΝΤΗΡΗΣ. Διὰ νὰ γίνονται τὸν Ἀπρίλιον αἱ ἐκλογαὶ, πρέπει νὰ γείνῃ «τὴν 15 Ἰουλίου.

§202ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. «Τὴν 25 Ἰουλίου», διὰ νὰ γίνωνται αἱ ἐκλογαὶ τὰς πρώτας ἡμέρας τοῦ Μαΐου.

§203ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§204ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν τίθεται ἀντὶ «τὴν 25 Ἰουνίου» τὸ «τὴν 25 Ἰουλίου». Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον κατ’ αὐτὴν τὴν τροπολογίαν, νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη. «Ἄρθρον 105. Οἱ ὑπάρχοντες ἐκλογικοὶ κατάλογοι τῶν δήμων ἀκυροῦνται εὐθὺς ὡς οἱ κατὰ τὸν παρόντα νόμον συντακτέοι κατασταθῶσιν ὁριστικοί».

§205ΚΑΤΣΙΚΑΠΗΣ. Αὐτὴν τὴν διάταξιν τὴν θεωρῶ βλαβερὰν καὶ προτείνω νὰ γείνῃ οὕτω· «.... ἀκυροῦνται εὐθὺς ὡς δημοσιευθῇ ὁ παρὼν νόμος».

§206ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§207ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον, ὅπως ἐτροπολογήθη, νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη. «Ἄρθρον 106. Πᾶσα διάταξις, ἀντιβαίνουσα εἰς τὸν παρόντα νόμον, ἀκυροῦνται». Οἱ παραδεχόμενοι νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη. Ψηφοφορεῖται, κύριοι, τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ σύνολον τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἐκλογῆς βουλευτῶν εἰς τρίτην συζήτησιν νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§208ΤΙΝΕΣ. Νὰ ἐπικυρωθοῦν τὰ πρακτικά.

§209ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, αὔριον.

§210ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἂν θέλῃ ἡ Βουλὴ νὰ προβῇ εἰς τὴν τῶν ὑπὸ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν ὑποβληθέντων νομοσχεδίων συζήτησιν....

§211ΠΟΛΛΟΙ. Αὔριον, αὔριον.

§212ΕΤΕΡΟΙ. Ποίαν ὥραν αὔριον, κ. πρόεδρε;

§213ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁποίαν ὥραν θέλετε σεῖς. Λύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρα 2 παρὰ 10 Μ. Μ.)