1877.02.22

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 83

Τῆς 22 Φεβρουαρίου 1877.

(Τρίτη).

Ὥρα 2½ μ. μ.

Μετὰ τὴν ἐκφώνησιν τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου, εὑρεθείσης τῆς Βουλῆς ἐν ἀπαρτίᾳ, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως καὶ ἐπεκυρώθησαν.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Δημ. Καλογερόπουλος, ἀνθυπομοίραρχος τῆς χωροφυλακῆς, ζητεῖ νὰ τοῦ πληρωθοῦν καθυστερούμενοι μισθοὶ συνεπείᾳ ἀποφάσεως δικαστικῆς καὶ νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν. Ὁ Θεμιστ. Καραμπέτσος ζητεῖ προνόμιον κατασκευῆς καθαριστικῆς μηχανῆς τῆς σταφίδος. Ὁ κύριος πρωθυπουργὸς χθὲς ὑπέβαλε τὰ ἔγγραφα τοῦ Αἰγίου, ἐνῷ ἠγόρευεν ὁ κ. Ζωχιὸς, καὶ διὰ τοῦτο δὲν τὸν διέκοψα. Τινὲς τῶν βουλευτῶν ἔλαβον γνῶσιν αὐτῶν. Θέλει ἡ Βουλὴ νὰ προβῇ εἰς τὴν τρίτην συζήτησιν ἤδη; Ὁ κ. Ῥοῦφος ἔχει μίαν τροπολογίαν.

§2Γ. ΡΟΥΦΟΣ. Παραιτοῦμαι μετὰ τὴν πρότασιν τοῦ κυρίου Ῥάλλη.

§3ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ (ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Καταθέτω, κύριοι, τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ἐζήτησε πρὸ ἡμερῶν ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Πατρῶν, κ. Ῥοῦφος, περὶ τῆς ὑπηρεσίας τοῦ τελωνείου Καλαμῶν· παρακαλῶ δὲ τὴν Βουλὴ νὰ μοι ἐπιτρέψῃ, ὅπως συνοδεύσω αὐτὰ μὲ ἐξηγήσεις τινὰς, αἱ ὁποῖαι ἀφ’ ἑνὸς μὲν θὰ διευκολύνουν τοὺς κυρίους βουλευτὰς εἰς τὴν ἐξέτασιν τῆς ὑποθέσεως ταύτης, ἀφ’ ἑτέρου δὲ θ’ ἀπαλλάξουν ἴσως τὸν κ. Ῥοῦφον τοῦ κόπου, νὰ ἐπανέλθῃ καὶ αὖθις εἰς αὐτὴν. Δύω τινὰ, καθὼς γνωρίζετε, μοῦ κατηγορεῖ ὁ πρώην ὑπάλληλος τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, τοῦ ὁποίου ἡ διατριβὴ ἐφείλκυσε τοσοῦτον τὴν προσοχὴν τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ Πατρῶν· πρῶτον, ὅτι ἀπέλυσα αὐτὸν λόγῳ προσωπικῆς ἐκδικήσεως, διότι ἀνεκάλυψε καταχρήσεις διαπραχθείσας εἰς τὸ τελωνεῖον Καλαμῶν, ἔνθα ὑπηρέτουν συγγενεῖς καὶ φίλοι τοῦ κ. πρωθυπουργοῦ καὶ ἐμοῦ, καὶ δεύτερον ὅτι κατὰ τὴν πορείαν τῆς ὑπηρεσίας του παρενέβαλλον προσκόμματα πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦ νὰ καλύψω τοὺς ἐνόχους. Καθόσον ἀφορᾷ τὴν ἀπόλυσιν, ὁ λόγος, ὁ ὁποῖος προεκάλεσε ταύτην, εἶναι πασίγνωστος, καὶ ὁ ἀπολυθεὶς δὲν λέγει τὴν ἀλήθειαν, ἰσχυριζόμενος, ὅτι προῆλθεν αὕτη, ἕνεκα προσωπικῆς ἐκδικήσεως. Εἶναι δὲ τοσοῦτον μᾶλλον ἀξιοκατάκριτος διὰ τοῦτο, καθόσον ὄχι μόνον γνωρίζει καλῶς τὸν λόγον, ἕνεκεν τοῦ ὁποίου ἀπελύθη, ἀλλὰ καὶ διότι εἶναι ἐνδομύχως πεπεισμένος, ὅτι ἐὰν ὁ λόγος οὗτος δὲν ἐπήρχετο, αὐτὸς δὲν ἤθελεν ἀπολυθῆ. Εἰς τὴν Ἑλλάδα, κύριοι, δυστυχῶς οἱ ὑπάλληλοι παύονται διὰ νὰ διορισθοῦν ἢ προβιβασθοῦν ἄλλοι εἰς τὴν θέσιν των. Ἀλλ’ ἐγὼ, ὅτε ἀνέλαβον τὴν διεύθυνσιν τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, ἔλαβον τὸ μέτρον νὰ μὴ προτείνω τὴν ἀπόλυσιν οὐδενὸς τῶν ἀνωτέρων ὑπαλλήλων τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν ἄνευ λόγου· ἔπραξα δὲ τοῦτο ὄχι διότι οἱ εὑρεθέντες ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ ἦσαν οἱ καλλίτεροι ἢ οἱ μᾶλλον τυγχάνοντες τῆς ἐμπιστοσύνης μου, ἀλλὰ διότι ἐκ πείρας γνωρίζω, ὅτι ὁ ὑπουργὸς ἀπαλλάσσεται ἀπὸ πολλὰς ἐνοχλήσεις καὶ προφυλάσσεται ἀπὸ πολλὰς παρεκτροπὰς, ὅταν ὀχυροῦται ὄπισθεν ἑνὸς γενικοῦ μέτρου· εἰς τὸ γενικὸν αὐτὸ μέτρον, τὸ ὁποῖον ἔλαβον καὶ εἰς τὸ ὁποῖον μίαν μόνην ἐξαίρεσιν ἔκαμον, εἰς τὸ μέτρον αὐτὸ ὤφειλε τὴν διατήρησίν του ὁ κ. Τσίτσος μέχρι τέλους τοῦ 1876· ἀλλὰ κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ἡ Βουλὴ, συζητοῦσα τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, ἠλάττωσεν ἐναντίον τῶν ἐπιμόνων παραστάσεών μου τὸν ἀριθμὸν τῶν Οἰκονομικῶν ἐπιθεωρητῶν· συνεπείᾳ δὲ τῆς ἐλαττώσεως ταύτης ἐπροτίμησα νὰ διατηρήσω εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοὺς οἰκονομικοὺς ἐπιθεωρητὰς Λαμπρίδην ἐξ Εὐρυτανίας πρώην τμηματάρχην, Δικαῖον ἐκ Μεγαλοπόλεως καὶ Ῥαζικότσικαν ἐκ Μεσολογγίου· προκαλῶ δὲ οἱονδήποτε νὰ εἴπῃ ἂν ὤφειλον ν’ ἀπολύσω ἕνα τούτων διὰ νὰ διατηρήσω εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τὸν Τσῖτσον. Καθόσον δ’ ἀφορᾷ τὴν ἑτέραν κατηγορίαν, ὅτι δῆθεν παρενέβαλλον προσκόμματα εἰς τὴν πορείαν τῶν ἀνακρίσεων τὰς ὁποίας ἐπεχείρησε διὰ ν’ ἀνακαλύψῃ τὰς διαπραχθείσας καταχρήσεις εἰς τὸ τελωνεῖον Καλαμῶν, παρατηρῶ, ὅτι ὁ πρώην τελώνης Σκορδάκης, τὸν ὁποῖον ὁ ἀπολυθεὶς ἐπιθεωρητὴς ἀποκαλεῖ ἐξάδελφόν μου, ἔχει μακρυνήν τινα συγγένειαν μετὰ τῆς συζύγου μου, ἀλλὰ δὲν διωρίσθη παρ’ ἐμοῦ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν· αὐτὸς εἶναι ἀρχαιότατος ὑπάλληλος καὶ διετέλεσιν ὡς τελώνης ἐπὶ τῶν ὑπουργείων Τρικούπη, Βούλγαρη, Δεληγεώργη, Ζαΐμη καὶ ἄλλων. Καὶ δὲν διακρίνεται μὲν ἐπὶ ἱκανότητι ὁ ὑπάλληλος οὗτος, ἀλλ’ ἐθεωρήθη παντοῦ ὡς τίμιος ἄνθρωπος, τοῦτο δὲ δύνανται νὰ μαρτυρήσουν πρὸ παντὸς ἄλλου οἱ ἀξιότιμοι βουλευταὶ Ὕδρας, εἰς τὴν νῆσον τῶν ὁποίων ὑπηρέτησεν ἐπὶ πολὺν χρόνον. Ἀλλ’ οὔτε ἡ καλὴ ἰδέα τὴν ὁποίαν εἶχον περὶ τοῦ ἀνθρώπου τούτου, οὔτε ἡ μικρὰ συγγένεια αὐτοῦ μετὰ τῆς συζύγου μου μὲ ἐμπόδισαν νὰ θέσω καὶ αὐτὸν ὑπὸ ἐπιτήρησιν. Ὅτε ἐπέστη ἡ ἐποχὴ τῆς φορτώσεως καὶ ἐξαγωγῆς τῶν προϊόντων καὶ ἀπέστειλα τοὺς οἰκονομικοὺς ἐπιθεωρητὰς καὶ ἄλλους ὑπαλλήλους εἰς τὰς σταφιδοφόρους ἐπαρχίας, προσεκάλεσα καὶ τὸν οἰκονομικὸν ἐπιθεωρητὴν Τσῖτσον, ὅστις εὑρίσκετο τότε εἰς τὴν Κέρκυραν, νὰ μεταβῇ εἰς Καλάμας, καὶ ν’ ἀναλάβῃ τὴν ἐπιτήρησιν τῆς ἐξαγωγῆς τῶν προϊόντων, καὶ τὴν ἀνωτάτην ἐποπτείαν ὅλων τῶν οἰκονομικῶν ὑπαλλήλων τοῦ νομοῦ Μεσσηνίας· ἐπροτίμησα δὲ τὸν Τσῖτσον ὡς ἄνθρωπον μὴ ἀνήκοντα εἰς τὴν ἡμετέραν πολιτικὴν, καὶ μὴ ἔχοντα σχέσεις μεθ’ ἡμῶν καὶ τῶν φίλων μας, καὶ ἑπομένως ὡς δυνάμενον, κατὰ τὴν κρίσιν μου, νὰ ἐπιβληθῇ εἰς τὰ μέρη ἐκεῖνα μᾶλλον παντὸς ἄλλου· συγχρόνως ἀπέστειλα καὶ τρεῖς ἄλλους ὑπαλλήλους τοῦ ὑπουργείου καὶ τοῦ ἐλεγκτικοῦ συνεδρίου, ἐκ τῶν ὁποίων ὁ εἷς ἐτοποθετήθη εἰς Μεσσήνην, ὁ ἄλλος εἰς τὴν Τριφυλίαν καὶ ὁ τρίτος, ὁ καὶ ὑποδεέστερος, ἀφέθη ὡς βοηθὸς αὐτοῦ τοῦ ἐπιθεωρητοῦ. Ἀλλ’ ὁ ἐπιθεωρητὴς ἅμα ἔφθασεν εἰς τὰς Καλάμας ἀντὶ νὰ ἔλθῃ εἰς συνεννόησιν μετὰ τοῦ τελώνου καὶ νὰ κανονίσῃ ἀπὸ κοινοῦ μετ’ αὐτοῦ πάντα τ’ ἀφορῶντα τὴν ὑπηρεσίαν, διὰ νὰ ἐξασφαλίσῃ τὰ συμφέροντα τοῦ δημοσίου καὶ εὐκολύνῃ τὸ ἐμπόριον, ἔλαβεν ἐχθρικὴν ἀπέναντι τῶν ὑπαλλήλων τοῦ τελωνείου θέσιν, ἤρχισε νὰ ἐπιτίθηται κατ’ αὐτῶν, νὰ φέρηται ἀποτόμως καὶ νὰ τοὺς κακολογῇ· ἔλαβεν ὑπὸ τὴν προστασίαν του φύλακάς τινας, τοὺς ὁποίους ὁ τελώνης εἶχε τιμωρήσει, συγχρόνως δὲ ἔγραψε καὶ πρὸς ἐμὲ ἰδιαιτέραν ἐπιστολὴν, δι’ ἧς μὲ παρεκάλει θερμῶς νὰ τὸν στείλω ἀλλαχοῦ ἢ νὰ τὸν ἐπαναφέρω εἰς Κέρκυραν· ὡς πρὸς δὲ τὸν τελώνην καὶ τὸν ἐλεγκτὴν μοῦ ἐπρότεινε νὰ τοὺς στείλω εἰς ἄλλην κατωτέραν ὑπηρεσίαν, ὡς ἀνθρώπους ἀμαθεῖς καὶ ἀγροίκους. Εἰς τὴν ἐπιστολὴν ταύτην οὐδεμίαν ἔδωκα προσοχὴν, διότι κατὰ τὸ σχέδιον τὸ ἰδικόν μου ἦτον ἀναγκαῖον νὰ μείνῃ εἰς τὰς Καλάμας ὁ Τσίτσος, ἐὰν δὲ ἤθελον ἀποφασίσει νὰ κοσκινίσω τοὺς Οἰκονομικοὺς ὑπαλλήλους ὑπὸ τὴν ἔποψιν τῶν γραμμάτων καὶ τῆς καλῆς συμπεριφορᾶς, ἔπρεπε ν’ ἀποβάλω πολλούς. Μετά τινας ἡμέρας ὁ ἐπιθεωρητὴς ἔγραψεν ἀναφορὰν διὰ τῆς ὁποίας κατεφέρετο κατὰ τῶν ὑπαλλήλων τοῦ τελωνείου, καὶ ἐζήτει ἐπιμόνως ν’ ἀναχωρήσῃ ἐκεῖθεν, λόγῳ ὅτι οἱ ὑπάλληλοι οὗτοι ὑποπίπτουν εἰς πολλὰς παρεκτροπάς· ἀλλ’ ὅταν ἔφθασεν εἰς τὴν ἀπαρίθμησιν τῶν παρεκτροπῶν, δὲν εὗρε νὰ τοὺς ἀποδώσῃ ἄλλο, εἰμὴ ὅτι γενομένης φορτώσεως προϊόντων εἰς τὸν σταθμὸν τοῦ Ἁλμυροῦ, ὁ σταθμάρχης Ἁλμυροῦ δὲν εἰδοποίησε τὸν τελώνην, ὁ δὲ τελώνης ἐρωτηθεὶς περὶ τούτου ἀπὸ τὸν ἐπιθεωρητὴν, ἐσιώπησε καὶ δὲν ἀπελογήθη ἀμέσως· ὅτι ὁ δέκαρχος, εἰς τὸν ὁποῖον ἀνέθεσεν ὁ τελώνης τὴν διεύθυνσιν τῆς ἑξηκονταρχίας, δὲν ἦτο ὁ ἁρμοδιώτερος, ὅτι ἐτοποθέτει τοὺς φύλακας εἰς τὰ ὑποτελωνεῖα κτλ· ἀλλὰ ὅσοι γνωρίζουν τὴν τελωνιακὴν ὑπηρεσίαν δύνανται νὰ κρίνουν ὅτι αἱ παρεκτροπαί, τὰς ὁποίας ἀπέδιδεν ὁ ἐπιθεωρητὴς εἰς τὸν τελώνην, δὲν εἶναι πράγματι τοιαῦται καὶ ὅτι τὸ μόνον σφάλμα τοῦ τελώνου εἰς τὴν προκειμένην περίστασιν ἦτο ὅτι δὲν ἔδειξε τὴν δέουσαν προθυμίαν νὰ ἀπαντήσῃ εἰς τὴν πρόσκλησιν τοῦ ἐπιθεωρητοῦ. Συνεπείᾳ τῆς ἀναφορᾶς ταύτης, ἀπεδοκίμασα τὴν διαγωγὴν τοῦ τελώνου, διότι δὲν ἔσπευδε νὰ ἀπαντᾷ καὶ νὰ ὑπακούῃ εἰς τὸν προϊστάμενον ἐπιθεωρητὴν, ἀλλ’ ἀφ’ ἑτέρου ἔκαμα καὶ εἰς τὸν ἐπιθεωρητὴν τὴν παρατήρησιν, ὅτι δὲν ἀνταποκρίνεται εἰς τὴν ἀποστολήν του, προσφερόμενος κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἀπέναντι ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι καὶ ἀρχαιότητα καὶ δικαιώματα ἔχουσιν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, τὸν προσεκάλουν δὲ νὰ καταπαύσῃ τὰς ἔριδας, νὰ ἔλθῃ εἰς συνεννόησιν μὲ τὸν τελώνην, καὶ νὰ φροντίσῃ περὶ ἐξασφαλίσεως τῶν δικαιωμάτων τοῦ δημοσίου, συγχρόνως δ’ ἔγραψα εἰς τὸν νομάρχην νὰ καλέσῃ καὶ τὸν ἐπιθεωρητὴν καὶ τὸν τελώνην, νὰ τοὺς κάμῃ τὰς ἀναγκαίας παρατηρήσεις καὶ νὰ ἀπαιτήσῃ παρ’ αὐτῶν ἵνα συμπράττωσιν. Ἀλλὰ ταῦτα πάντα πῶς τὰ ἐκλαμβάνει, νομίζετε, ὁ ἐπιθεωρητὴς καὶ πῶς τὰ σχολιάζει ἐν τῇ διατριβῇ του; τὰ παριστᾷ ὡς ὑπαγορεύσεις εἰς τὸ νὰ ἀνεχθῇ τὸν τελώνην νὰ κάμῃ καταχρήσεις καὶ νὰ λαμβάνῃ καὶ αὐτὸς τὸ μέρος του! Φαίνεται ὅτι ὁ ἄνθρωπος αὐτὸς μὲ ὑποθέτει ἐντελῶς βλάκα καὶ ἠλίθιον, ζητῶν νὰ δώσῃ τοιαύτην ἑρμηνείαν εἰς τὰς διαταγάς μου· ἐὰν ἦτον εἰς τὴν διάνοιάν μου νὰ γίνωνται καταχρήσεις, ἀντὶ νὰ στείλω ἐκεῖ ἐπιθεωρητὴν, ἠδυνάμην ν’ ἀφήσω μόνους τοὺς ὑπαλλήλους διὰ νὰ κλέπτουν ἀφόβως καὶ ἀνεξετάστως, καὶ οὐχὶ νὰ διατάττω τὸν σταλέντα νὰ ἀνέχηται τὰς καταχρήσεις. Ἐννοεῖται ὅτι αἱ διαταγαί μου καθὼς καὶ αἱ ἐπιστολαί μου δὲν ἔφερον κανὲν ἀποτέλεσμα, καὶ ὁ ἐπιθεωρητὴς ἐξηκολούθησε νὰ γράφῃ κατὰ τὰς ἑπομένας ἡμέρας ἀναφορὰς πρὸς τὸ ὑπουργεῖον καταγγέλλων ὁτὲ μὲν τὴν μίαν ὁτὲ δὲ τὴν ἄλλην ἀταξίαν, ἀλλὰ καθὼς θέλετε ἰδεῖ ἐκ τῆς ἀλληλογραφίας ἐπρόκειτο περὶ ἀταξιῶν, αἱ ὁποῖαι τιμωροῦνται μὲν πειθαρχικῶς, ἀλλὰ διὰ τὰς ὁποίας πάντοτε ἡ κεντρικὴ ὑπηρεσία φαίνεται ἐπιεικὴς, διότι δυστυχῶς λαμβάνουν χώραν πανταχοῦ, ὁ δὲ ἐπιθεωρητὴς ἐγίνωσκεν, ὅτι τινὲς δὲν ἔλειπον οὐδ’ εἰς αὐτὸ τὸ τελωνεῖον Κερκύρας. Ἀλλὰ πρὶν προφθάσῃ ἡ κεντρικὴ ὑπηρεσία ν’ ἀποφανθῇ ἐπὶ τῶν καταγγελιῶν τούτων καὶ νὰ ἐφαρμόσῃ τὴν πειθαρχικὴν αὑτῆς ἐξουσίαν, ἔφθασεν εἰς τὸ ὑπουργεῖον ἀναφορὰ τοῦ οἰκονομικοῦ ἐπιθεωρητοῦ, διαλαμβάνουσα ὅτι κατὰ τὸν παρελθόντα Ἀπρίλιον ὁ τελώνης καὶ ὁ ἐλεγκτὴς ἔκαμον σπουδαίαν κατάχρησιν καὶ ὅτι προβαίνει εἰς ἀνάκρισιν πρὸς ἀνακάλυψιν αὐτῆς. Μετὰ τὴν ἀναφορὰν ταύτην δὲν ἠδύνατο νὰ γείνῃ ἐκ μέρους τοῦ ὑπουργείου σκέψις περὶ ἐκτοπίσεως τοῦ ἐπιθεωρητοῦ ἀπὸ τὸ μέρος ἐκεῖνο, διότι ἐὰν ἐγίνετο τοιοῦτόν τι ἤθελε μείνει ὑπόνοια ὅτι ἀπεμακρύνετο ἐπίτηδες διὰ νὰ μὴ ἀνακαλύψῃ τὴν γενομένην κατάχρησιν, ἐθεωρήθη δὲ καὶ περιττὴ ἡ ἐφορμογὴ τῶν πειθαρχικῶν μέτρων, ἀφοῦ οἱ ὑπάλληλοι, κατὰ τῶν ὁποίων ἠδύναντο ταῦτα νὰ ἐφαρμοσθῶσι, κατηγοροῦντο δι’ ἔγκλημα, τὸ ὁποῖον ἤθελε φέρει τὴν ἀποκεφάλισίν των. Γνωρίζετε δὲ, ὅτι τὰ πειθαρχικὰ μέτρα ἐφαρμόζονται κατὰ τῶν ζώντων ὑπαλλήλων ὄχι δὲ καὶ κατ’ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἑτοιμοθάνατοι ἢ σχεδὸν ἀποκαμμένοι. Διὰ τῆς ἀναφορᾶς ταύτης ἐζήτει ὁ ἐπιθεωρητὴς νὰ ἐκτοπισθῶσιν οἱ ὑπάλληλοι ἐκεῖθεν ὅπως δυνηθῇ εὐκολώτερον νὰ ἀνακαλύψῃ τὸ ἔγκλημα· ἐνῷ δὲ ἐσκέπτετο ἡ ὑπηρεσία περὶ μεταθέσεως αὐτῶν φθάνει ἑτέρα ἀναφορὰ τοῦ ἐπιθεωρητοῦ διαλαμβάνουσα, ὅτι ἐκ τῶν ἀνακρίσεων τὰς ὁποίας μέχρι τῆς στιγμῆς ἐκείνης ἐνήργησεν, ἀπεδεικνύετο ἡ ἐνοχὴ τῶν κατηγορουμένων, καὶ ὅτι ἀπεφάσισε νὰ τοὺς παύσῃ προσωρινῶς, ἀλλὰ δὲν εἶχε μὲ ποίους νὰ τοὺς ἀντικαταστήσῃ· εἶναι ἀληθὲς ὅτι οἱ ἐπιθεωρηταὶ ἔχουν τὸ δικαίωμα τῆς προσωρινῆς παύσεως, ἀλλὰ ἡ κύρωσις τοῦ ἐσχάτου τούτου μέτρου ἀνήκει εἰς τὸν ὑπουργὸν καὶ ἐφαρμόζεται συνήθως ὅταν ὑπάρχῃ κίνδυνος, ἀλλ’ ἐπὶ τοῦ προκειμένου δὲν ὑπῆρχε τοιοῦτος ἀφοῦ παρίστατο ὁ ἐπιθεωρητής. Διὰ τοῦτο ἐτηλεγράφησα πρὸς τὸν ἐπιθεωρητὴν ὅτι ἀπαγορεύω τὴν προσωρινὴν παῦσιν, διότι θέλω λάβει ὁριστικὸν μέτρον περὶ τῶν ὑπαλλήλων· αὐθημερὸν διέταξα τηλεγραφικῶς ἕνα τῶν ὑπαλλήλων τοῦ τελωνείου Ναυπλίου, νὰ μεταβῇ εἰς Καλάμας καὶ ἀναλάβῃ τὴν ὑπηρεσίαν· μετὰ δὲ δύω ἡμέρας μετέθεσα ἐκεῖθεν καὶ τὸν τελώνην καὶ τὸν ἐλεγκτὴν καὶ οὕτως ἔμεινεν ἐλεύθερον τὸ στάδιον εἰς τὸν ἐπιθεωρητὴν νὰ ἐνεργήσῃ τὰς ἀνακρίσεις πρὸς ἀνακάλυψιν τῆς καταγγελλομένης καταχρήσεως. Ἀλλ’ ἐν τῷ μεταξὺ συνέβη ἐπεισόδιόν τι, τὸ ὁποῖον καὶ τοῦτο παρεξηγεῖ ὁ ἐπιθεωρητής· ὁ ὑπάλληλος, τὸν ὁποῖον εἶχον τοποθετήσει εἰς Τριφυλίαν, ἐζητεῖτο ἀπὸ τὸν ἐνταῦθα ἀνακριτὴν ὡς μάρτυς οὐσιωδέστατος διὰ τὴν ὑπόθεσιν τοῦ ἀτυχοῦς Κανελλοπούλου· ἐβιάσθην λοιπὸν νὰ τὸν καλέσω εἰς Ἀθήνας, ἀλλ’ ὅπως μὴ μείνῃ ἡ Τριφυλλία ἄνευ ἐπιτηρητοῦ παρήγγειλα τὸν βοηθὸν τοῦ ἐπιθεωρητοῦ νὰ μεταβῇ προσωρινῶς ἐκεῖ· τοῦτο δὲ παρεξηγεῖ ὁ ἐπιθεωρητὴς λέγων ὅτι ἐπίτηδες ἀπεμακρύνθη ὁ βοηθὸς διὰ νὰ μὴ λάβῃ ἐκεῖνος καιρὸν νὰ τελειώσῃ τὴν ἀνάκρισιν. Ἀλλὰ διὰ νὰ λείψῃ καὶ ἡ αἰτίασις αὐτὴ, μόλις ἔμεινεν ἐλεύθερος ἀπὸ τὴν ἀνάκρισιν ὁ ἐκ Τριφυλλίας μετακληθεὶς ἐνταῦθα ὑπάλληλος, καὶ εὐθεὶς παρηγγέλθη νὰ μεταβῇ εἰς Καλάμας, καὶ ν’ ἀναλάβῃ αὐτὸς τὴν ἐπιτήρησιν τῆς φορτώσεως τῶν προϊόντων, καὶ οὕτως ὁ ἐπιθεωρητὴς περιορισθῇ εἰς τὴν ἐξέτασιν τῶν καταχρήσεων. Μετ’ ὀλίγας ἡμέρας ἡ ἀνάκρισις ἐτελείωσε καὶ ὑπεβλήθη εἰς τὸ ὑπουργεῖον ἡ σχηματισθεῖσα δικογραφία· ἐξ αὐτῆς παρετήρησα ὅτι αἱ ἀποδείξεις ἐφ’ ὧν ἐστηρίζετο ἡ κατηγορία ἦσαν μαρτυρίαι τελωνοφυλάκων καὶ δεκαρχῶν, πολλοὶ τῶν ὁποίων εἶχον τιμωρηθῆ ἄλλοτε ἀπὸ τὸν τελώνην. Σᾶς ὁμολογῶ δὲ ὅτι ἂν ὑπῆρχεν εἰς ἐνέργειαν ἡ διάταξις ἐκείνη τῆς ποινικῆς δικονομίας, κατὰ τὴν ὁποίαν ἀπῃτεῖτο ἄδεια τοῦ ὑπουργοῦ πρὸς εἰσαγωγὴν εἰς δίκην καὶ ἡ ἄδεια αὐτὴ εἶχε συνεπείας, σᾶς ὁμολογῶ, λέγω, ὅτι ἤθελον δυσκολευθῆ νὰ τὴν δώσω ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ὑποβληθέντος ἀποτελέσματος, ἀλλ’ ἤθελον διατάξει περαιτέρω ἐξέτασιν τῆς ὑποθέσεως· ἀλλ’ ἐπειδὴ ἄδεια ἐκ μέρους τοῦ ὑπουργοῦ δὲν ἀπαιτεῖται, οὐδὲ ἡ ἀποστολὴ τῶν ἐγγράφων εἰς τὸν εἰσαγγελέα ἔχει καμμίαν διοικητικὴν συνέπειαν, διὰ τοῦτο παρέπεμψα τὴν δικογραφίαν εἰς τὸν εἰσαγγελέα τῶν Καλαμῶν, εἰς τὴν δικαστικὴν τουτέστι ἀρχὴν, ἡ ὁποία εἶναι ἁρμοδία νὰ καταδιώκῃ τὰς ἀξιοποίνους πράξεις, περιορισθεὶς νὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις περὶ τῆς ἐχθρότητος τοῦ ἐπιθεωρητοῦ πρὸς τοὺς ὑπαλλήλους καὶ περὶ τῆς ἀμφιβολίας, ἡ ὁποία ἐγεννᾶτο ἐν ἐμοὶ ἐκ τῶν καταθέσεων τῶν τελωνοφυλάκων· αἱ δικαστικαὶ ἀρχαὶ τῶν Καλαμῶν ἐθεώρησαν τοὺς ὑπαλλήλους τούτους προφυλακιστέους, καὶ βραδύτερον ἐξέδωκαν βούλευμα διὰ τοῦ ὁποίου παραπέμπονται εἰς τὸ κακουργιοδικεῖον. Ἐννοεῖται δὲ ὅτι ἅμα ἀνηγγέλθη εἰς τὸ ὑπουργεῖον ὅτι ἐξεδόθη ἔνταλμα φυλακίσεως, ἀπελύθησαν ἀμφότεροι ὁριστικῶς τῆς ὑπηρεσίας. Κατὰ τοῦ βουλεύματος τῶν ἐν Καλάμαις πλημμελειοδικῶν ἐγένετο ἀνακοπὴ εἰς τὸ ἐφετεῖον Ναυπλίου, τὸ ὁποῖον μελετῆσαν τὴν ὑπόθεσιν εὗρε τὴν ἀνάκρισιν ἀτελῆ, καὶ ἐξέδωκε βούλευμα, διὰ τοῦ ὁποίου διέταξε περαιτέρω ἀνακρίσεις. Διὰ τὸν λόγον δὲ τοῦτον εἰς τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα σᾶς ὑπέβαλον, δὲν θὰ εὕρητε συνημμένον τὸ βούλευμα τοῦ πλημμελειοδικείου Καλαμῶν, διότι τοῦτο τὸ ἐζήτησα ἀπὸ τὸν εἰσαγγελέα τῶν ἐφετῶν, ἀλλ’ οὗτος μὲ ἐπληροφόρησε διὰ δύω τηλεγραφημάτων τὰ ἑξῆς· Ἀριθ. τηλ. 268. Ἐκ Ναυπλίου.

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ

Ἀθήνας. Συμβούλιον ἐφετῶν, εὑρὸν ἀτελεστάτην ἀνάκρισιν ἐπὶ ποινικῆς ὑποθέσεως Δημ. Σκορδάκη κλπ. διέταξε διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 92 τῆς 12 Φεβρουαρίου ε. ε. βουλεύματός του περαιτέρω ἀνάκρισιν. Παρηγγέλθη ἀμέσως ἡ ἐνέργεια. Εἰσαγγελεὺς Καλαμῶν προσεκλήθη τηλεγραφικῶς ὑποβαλεῖν ἀπ’ εὐθείας ζητούμενον ἀντίγραφον τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1323 π. ε. σχετικοῦ βουλεύματος πλημμελειοδικῶν. Ἐπὶ τοῦ 9100 τηλεγραφήματός του.

Εἰσαγγελεὺς ἐφετῶν

ΠΑΡΑΣΚΕΥΟΠΟΥΛΟΣ.

Δι’ ἄλλου τηλεγραφήματός του λέγει· Ἀριθ. τηλ. 281. Λίαν κατεπεῖγον,

Ἐκ Ναυπλίου

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ

Ἀθήνας. Διατακτικὸν ὑπ’ ἀριθ. 92 ε. ε. βουλεύματος Ἐφετῶν ἔχει οὕτω· Δεχόμενον τὴν ἀνωτέρω τοῦ εἰσαγγελέως πρότασιν, ἀναβάλλει ν’ ἀποφανθῇ ὁριστικῶς ἐπὶ τῶν ἀνακοπῶν τῶν κατηγορουμένων, διατάσσει περαιτέρω ἀνάκρισιν ἐπὶ τῷ τέλει τοῦ νὰ ἐνεργηθῶσι τὰ ἐν τῇ ἀνωτέρω τοῦ εἰσαγγελέως προτάσει ἀναφερόμενα. Πληροφορῶ ὅτι ἡ ἀνάκρισις εἶχεν ἀτυχῶς ἐνεργηθῇ ἀτελεστάτη καὶ ἡ διοικητικὴ καὶ ἡ δικαστικὴ, ἡ δὲ ἀλήθεια δὲν ἠρευνήθη μετὰ τῆς δεούσης σοβαρότητος, δι’ ὃ ἐπρότεινα καὶ διετάχθη ν’ ἀνερευνηθῶσι σπουδαίως τὰ γεγονότα, ἐξ ὧν δύναται νὰ βεβαιωθῇ ἀσφαλῶς ἂν οἱ κατηγορούμενοι ὦσι παραπεμπτέοι ἢ οὐχί. Ἐπὶ τοῦ 932 τηλεγραφήματος

Εἰσαγγελεὺς ἐφετῶν

ΠΑΡΑΣΚΕΥΟΠΟΥΛΟΣ.

Ἐκ τῆς συντόμου δὲ ἀφηγήσεως, τὴν ὁποίαν ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ σᾶς κάμω, νομίζω, ὅτι ἔχετε βεβαιωμένα δύω τινά· πρῶτον ὅτι, ἂν καὶ τὰ πρόσωπα τὰ ὁποῖα ὑπηρετοῦν εἰς τὸ τελωνεῖον Καλαμῶν ἦσαν φιλικὰ, μολαταῦτα δὲν ἔλειψα νὰ στείλω καὶ εἰς τὸ τελωνεῖον αὐτὸ ἐπιθεωρητὴν, καὶ πρὸς τοῦτο ἐξελεξάμην πρόσωπον, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει σχέσεις μὲ τὰ ὑπηρετοῦντα ἐκεῖ πρόσωπα, οὔτε ἀνήκει εἰς τὴν πολιτικήν μας. Τοῦτο νομίζω, ὅτι εἶναι τρανωτάτη ἀπόδειξις ὅτι ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν δὲν εἶχε οὔτε ἐπιθυμίαν, οὔτε σκοπὸν ν’ ἀνεχθῇ ἢ νὰ ἐπιτρέψῃ νὰ γείνουν καταχρήσεις, διότι ἄλλως ἦτο εἰς τὴν ἐξουσίαν μου νὰ μὴ στείλω ἐπιθεωρητὴν καὶ νὰ ἀφήσω τοὺς φίλους αὐτοὺς ὑπαλλήλους νὰ κλέπτουν μόνοι· δεύτερον εἶναι βεβαιωμένον ὅτι ἅμα ἐπελήφθη ὁ ἐπιθεωρητὴς ἐξετάσεων καὶ ἀνέφερεν, ὅτι καταγίνεται εἰς ἀνακάλυψιν καταχρήσεων, διετηρήθη εἰς τὴν θέσιν του μέχρι τοῦ πέρατος τῶν ἀνακρίσεων, ἡ δὲ δικαστικὴ ἀρχὴ προσεκλήθη νὰ ἐκπληρώσῃ τὸ καθῆκόν της. Ταῦτα δὲ μαρτυροῦσιν, ὅτι οὐδεμία διάθεσις ὑπῆρχεν ὅπως καλυφθῶσι τὰ τυχὸν γενόμενα. Ἐὰν ἐφάνην δύσκολος εἰς τὴν ἀποδοχὴν τῶν προτάσεων τοῦ ἐπιθεωρητοῦ, τοῦτο προῆλθεν ἕνεκα τῆς ἐχθρότητος μὲ τὴν ὁποίαν προσεφέρετο οὗτος, ἀλλ’ ἐκ τούτου οὐδόλως παρεκωλύθη οὔτε ἡ διοικητικὴ, οὔτε ἡ δικαστικὴ πορεία τῆς ὑποθέσεως.

§4ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (πρωθυπουργός). Σχετικῶς πρὸς τὴν ἐπερώτησιν τοῦ κ. Ῥούφου διὰ τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν λέγω, ὅτι ὁ εἰσαγγελεὺς καὶ ὁ πρόεδρος τῶν ἐν Καλάμαις πρωτοδικῶν μετετέθησαν κατ’ ἐπίμονον αὐτῶν καὶ ἐπανειλημμένην αἴτησιν· καὶ οἱ δύω παρεπονοῦντο, ὅτι τὸ κλίμα καταστρέφει τὴν ὑγείαν των.

§5Γ. ΡΟΥΦΟΣ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ. Αἱ αἰτήσεις;

§6ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Αἱ αἰτήσεις εἶναι ἰδιαίτεραι ἐπιστολαὶ, καὶ δὲν ἔχω τὴν ὑποχρέωσιν νὰ δικαιολογηθῶ. Ὁ πρόεδρος μάλιστα μετεχειρίσθη καὶ τὸν Νομάρχην καὶ τὸν παρεκάλεσε νὰ γράψῃ ὅτι ἡ σύζυγός του ἠσθένησε.

§7Γ. ΡΟΥΦΟΣ. Κατὰ τὴν ἡμέραν, τὴν ὁποίαν ἀπηύθυνα τὴν ἐπερώτησίν μου εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ἀπῄτησα τὴν προσαγωγὴν 44 ἐγγράφων· πιστεύω δὲ ὅτι τὰ ἔγγραφα ταῦτα ὅλα ἐκτὸς τοῦ βουλεύματος θὰ ἦναι εἰς τὸν φάκελλον, τὸν ὁποῖον ὑπέβαλεν ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν· ἰδίως δὲ ἡ ἔκθεσις διὰ τῆς ὁποίας ἀπεστέλλοντο τὰ δικόγραφα τῆς ἀνακρίσεως τῆς ἐνεργηθείσης ὑπὸ τοῦ Τσίτσου.

§8ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τὰ ἔγγραφα ἐδῶ εἶναι.

§9Γ. ΡΟΥΦΟΣ. Θὰ παρακαλέσω δὲ τὸν ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ἐπειδὴ ἴσως ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ λάβῃ περισσοτέραν συζήτησιν, καὶ ἐπειδὴ σκέπτομαι νὰ προσδιορίσω τὴν ἐρχομένην Πέμπτην ὡς ἡμέραν συζητήσεως, θὰ τὸν παρακαλέσω αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ ζητήσῃ τηλεγραφικῶς νὰ διαταχθῇ ὁ εἰσαγγελεὺς Καλαμῶν νὰ μᾶς ἀποστείλῃ ἀντίγραφον τοῦ βουλεύματος, διότι θὰ κάμω χρῆσιν αὐτοῦ κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς συζητήσεως.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μεταβαίνομεν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§11ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ (ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Πρὸς πληροφορίαν τῆς Βουλῆς καταθέτω ἀντίγραφον τοῦ συμβολαίου τὸ ὁποῖον οἱ ὑπουργοὶ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ Οἰκονομικῶν ὡς ἀντιπρόσωποι τοῦ δημοσίου συνέταξαν μετὰ τοῦ κ. Παπαῤῥηγοπούλου περὶ τοῦ Λυκαβητοῦ· διὰ τοῦ συμβολαίου τούτου, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει ἀνάγκην νομοθετικῆς κυρώσεως, συνεφωνήθη ὥστε ὁ μὲν κ. Παπαῤῥηγόπουλος νὰ παύσῃ πᾶσαν λατόμησιν εἰς τὸν Λυκαβητὸν, ἡ δὲ Κυβέρνησις νὰ ἀναλάβῃ τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐπεκτείνῃ τὸ σχέδιον τῆς πόλεως πρὸς τοὺς πρόποδας τοῦ Λυκαβητοῦ ἐπὶ τῆς λοιπῆς ἰδιοκτησίας τοῦ κ. Παππαῤῥηγοπούλου· ἀλλὰ τοῦτο θὰ γείνῃ, ὅταν οἱ δανεισταὶ τοῦ κ. Παππαῤῥηγοπούλου, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ὑποθήκας ἐπὶ τῆς ἰδιοκτησίας του ταύτης, συγκατατεθοῦν συμβολαιογραφικῶς καὶ αὐτοὶ ἐπὶ τῶν συμφωνηθέντων· αὐτὴν τὴν λύσιν ἔλαβεν ἡ ὑπόθεσις.

§12ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ. Εἶναι καὶ διάφοροι ἄλλοι ἰδιοκτῆται, ἑπομένως πρέπει νὰ ληφθῇ πρόνοια καὶ περὶ ἐκείνων, διὰ νὰ ἀποφύγῃ τὸ δημόσιον δικαστικοὺς ἀγῶνας.

§13ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Παπαῤῥηγόπουλος εἶναι εἰς ἐξαιρετικὴν θέσιν, διότι ἔχει δικαστικὴν ἀπόφασιν ὑπὲρ αὐτοῦ, ἡ ὁποία τὸν ἀναγνωρίζει ἰδιοκτήτην ἐπὶ τοῦ Λυκαβητοῦ μέχρι τῆς κορυφῆς ὅπως τρέχουν τὰ νερὰ ἐπὶ τῆς ἰδιοκτησίας του· ἀλλ’ ἡ δικαστικὴ αὕτη ἀπόφασις μοὶ φαίνεται πολὺ ἐσφαλμένη, καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι ἂν γεννηθῇ τοιαύτη δίκη ἀπὸ ἄλλον καὶ ἐπανέλθῃ εἰς τὰ δικαστήρια, τὸ δημόσιον θέλει νικήσει, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ χαρακτηρισθῇ ὡς ἰδιωτικὴ ἰδιοκτησία ἀδέσποτος καὶ μηδέποτε καταληφθεὶς βράχος· διὰ τοῦτο ἂν ἄλλος τις θελήσῃ νὰ ἐνεργήσῃ λατόμησιν ἐπὶ τοῦ ὄρους Λυκαβητοῦ, ἡ Κυβέρνησις θὰ τὸν ἐμποδίσῃ καὶ θέλει φέρει τὴν ὑπόθεσιν ἐνώπιον τῶν δικαστηρίων.

§14ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ. Ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι ἀποφάσεις· λατομοῦν ὄπισθεν τῆς Πνυκὸς, ἐν τούτοις ἐξεδόθησαν ἀποφάσεις ὑπὲρ τῶν λατομούντων· αὐτοὶ δὲ οἱ ὁποῖοι λατομοῦν εἰς αὐτὸ τὸ μέρος λατομοῦν πρὸ 30 ἐτῶν. Παρὰ νὰ δαπανᾷ τὸ δημόσιον εἰς δικηγόρους καὶ δίκας, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἐπιζήμιοι δι’ αὐτὸ, καλὸν θὰ ἦτο νὰ λυθῇ τὸ ζήτημα δι’ ἄλλου τρόπου, ὁ ὁποῖος νὰ μὴ ᾖναι ἐπιζήμιος οὔτε εἰς τὸ δημόσιον οὔτε εἰς τοὺς ἰδιοκτήτας.

§15ΖΕΓΓΕΛΗΣ. Πόση εἶναι ἡ ἔκτασις ἐπὶ τῆς ὁποίας θὰ ἐφαρμοσθῇ ἐπεκτεινόμενον τὸ σχέδιον τῆς πόλεως;

§16ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Περιλαμβάνει 70,000 πήχεις.

§17ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἂν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἤθελε περιορίσει τὴν ἀνακοίνωσιν αὐτοῦ εἰς μόνην τὴν εἴδησιν, ὅτι ἐτελείωσεν ἡ ὑπόθεσις τοῦ Λυκαβητοῦ, δὲν εἶχον ἀφορμὴν νὰ φέρω τὸν λόγον ἐπ’ αὐτοῦ· ἐπειδὴ ὅμως ἔκρινεν ἀναγκαῖον νὰ δηλώσῃ καὶ τοὺς ὅρους ὑπὸ τοὺς ὁποίους ἐλύθη, ἂν καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς ἐδήλωσεν, ὅτι δὲν χρῄζει νομοθετικῆς κυρώσεως, μ’ ὅλα ταῦτα οἱ ἀνακοινωθέντες ὅροι εἰς τὴν Βουλὴν δὲν δύνανται νὰ διέλθουν ἄνευ οὐδεμιᾶς παρατηρήσεως, διότι εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ ὑποληφθῇ ὅτι ἔχουν τὴν σιωπηρὰν συναίνεσιν τῆς Βουλῆς· διὰ τοῦτο ἐνόμισα ἀναγκαῖον νὰ κάμω τὴν δήλωσιν δι’ ἐμαυτὸν, ὅτι ἐξακολουθῶ νὰ θεωρῶ ὑπεύθυνον τὴν νομοτελεστικὴν ἐξουσίαν.

§18ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Νομίζω, ὅτι ἔχει καὶ ἄλλην τινὰ συνέπειαν, ὅτι διὰ συμβολαίου ἀπαλλοτριοῦται ἡ Κυβέρνησις ἑνὸς δικαιώματος, τὸ ὁποῖον ἐπὶ σχεδίων πόλεων ἔχει πάντοτε· ἠξεύρετε, ὅτι ὡς παράδειγμα δεικνύον τὴν διαφορὰν, ἡ ὁποία ὑπάρχει μεταξὺ δικαιώματος ἀποζημιώσεως, ἕνεκα πράξεως τοῦ δημοσίου καὶ μὴ δικαιώματος ἀποζημιώσεως φέρεται πάντοτε τὸ τῆς ῥυμοτομίας· λέγουν δηλαδὴ ὅτι δύναται νὰ προκύψῃ ζημία κατά τινος ἰδιώτου ἐκ τῆς καταστροφῆς οἰκίας, ἂν δηλαδὴ τὸ σχέδιον κατήρτισεν ὁδὸν, καὶ παραδέχονται ὁμοθύμως πάντες ὅτι αὐτὸ τὸ δικαίωμα εἶναι τόσον ἀπόλυτον τῆς Κυβερνήσεως, ὥστε δὲν δύναται ποτὲ ὁ ἰδιώτης ὁ ζημιωθεὶς νὰ προσφύγῃ εἰς τὰ δικαστήρια· καί τινες παραδέχονται ὅτι καὶ ἡ μεταβολὴ τοῦ σχεδίου τῆς πόλεως καὶ αὐτὸ δὲν δίδει οὐδὲν δικαίωμα εἰς τὸν ἰδιώτην. Τώρα αὐτὴ ἡ ἐπέκτασις εἶναι ὑποχρεωτικὴ διὰ τὴν Κυβέρνησιν· καὶ προσέτι ὅτι ὁ Λυκαβητὸς ἔπρεπε νὰ μείνῃ ἐλεύθερος, καὶ μάλιστα ἂν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ εἷς ἄγριος κῆπος ἐκεῖ ὁ ὁποῖος νὰ χρησιμεύῃ ὡς στολισμὸς τῆς πόλεως· δι’ αὐτὸν τὸν λόγον, ἀλλὰ συγχρόνως καὶ διὰ τὸν λόγον τὸν ὁποῖον ὁ κ. Δηλιγιάννης ἀνέφερε καὶ διότι ἡ Κυβέρνησις ἀναδέχεται μίαν ὑποχρέωσιν τοῦ νὰ μὴ δύναται νὰ ἐξασκήσῃ τὸ δικαίωμά της ἐλευθέρως, δὲν ἔπρεπε οὕτως νὰ γίνῃ, ἐνῷ ὅλη ὅλη ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ θὰ ᾖναι 15–20,000 δραχμῶν.

§19ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ (ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Παρατηρῶ πρῶτον ὅτι ἡ ἐπέκτασις τοῦ σχεδίου θέλει γίνει μέχρι τοῦ δενδροφυτευμένου μέρους, καὶ ἑπομένως οὐδεμία βλάβη θέλει ἐπέλθει εἰς τὸ ὄρος· καθόσον δ’ ἀφορᾷ τὴν ἑτέραν παρατήρησιν ὅτι ἐδεσμεύθη ἡ Κυβέρνησις διὰ συμβολαίου νὰ περιλάβῃ τὸ μέρος ἐκεῖνο εἰς τὸ σχέδιον καὶ ὅτι δὲν δύναται νὰ φέρῃ μεταβολὴν, μοὶ φαίνεται ὅτι εἶναι ἀβάσιμος, διότι διὰ συμβολαίου ἡ Κυβέρνησις ἀναλαμβάνει τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐπεκτείνῃ ἅπαξ τὴν γραμμὴν τοῦ σχεδίου μέχρι τοῦ μέρους, τὸ ὁποῖον τὸ συμβόλαιον διαλαμβάνει, καὶ τοιουτοτρόπως νὰ ἐξομοιώσῃ καὶ τὸ μέρος μὲ τὰς λοιπὰς θέσεις, αἱ ὁποῖαι περιλαμβάνονται ἐντὸς τοῦ σχεδίου τῆς πόλεως· ἀλλ’ ἐὰν βραδύτερον ἡ Κυβέρνησις θελήσῃ νὰ κάμῃ μεταβολὰς εἰς τὸ μέρος αὐτὸ, δὲν κωλύεται νὰ τὰς κάμῃ, ὅπως δύναται νὰ κάμῃ τοιαύτας καὶ εἰς τὰ ἄλλα μέρη ὅπου νῦν ὑπάρχει σχέδιον· καὶ βεβαίως δὲν ἠμπορεῖ ὁ Παπαῤῥηγόπουλος νὰ ἔχῃ μεγαλείτερον δικαίωμα ἀπὸ τὰ δικαιώματα, τὰ ὁποῖα ἔχουν καὶ ὅλοι οἱ ἄλλοι ἰδιοκτῆται τῶν ὁποίων ἡ ἰδιοκτησία περιλαμβάνεται σήμερον ἐν τῷ σχεδίῳ· οὐδὲν τοιοῦτον ὑπέρτερον δικαίωμα παραχωρεῖται τῷ Παπαῤῥηγοπούλῳ σήμερον διὰ τοῦ συμβολαίου. Ἀλλὰ κατὰ τὴν γνώμην τοῦ δικαστικοῦ συμβούλου, ἐὰν θελήσῃ ἡ Κυβέρνησις νὰ περιορίσῃ τὸ σχέδιον τῆς πόλεως καὶ νὰ ἀφήσῃ ἐκτὸς αὐτοῦ μέρη, τὰ ὁποῖα συμπεριελαμβάνοντο ἐντὸς τοῦ σχεδίου, δὲν εἶναι ἀπηλλαγμένη ὑποχρεώσεων πρὸς ἀποζημίωσιν· ἑπομένως ὅ,τι θὰ γίνῃ δι’ ὅλας τὰς ἄλλας ἰδιοκτησίας θὰ γίνῃ καὶ διὰ τὴν ἰδιοκτησίαν τοῦ Παπαῤῥηγοπούλου.

§20ΜΑΥΡΟΜΑΡΑΣ. Δὲν σᾶς ἤρεσε ὁ ὅρος τῆς ἀποζημιώσεως; μοῦ φαίνεται ὅτι τὸ προταθὲν ποσὸν εἶναι ἀρκετὸν ὥστε νὰ λάβετε τὴν ἰδιοκτησίαν.

§21ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐζητοῦντο 70–80,000 διὰ νὰ λάβωμεν τὴν ἰδιοκτησίαν· 25,000 ἐζητοῦντο διὰ τὸν βράχον μόνον. Ἄλλως, θὰ ἐπήγαινον εἰς τὸ δικαστήριον διὰ τὴν παρεμπόδισιν τῆς λιθοτομίας.

§22ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Μάλιστα νὰ ὑπάγῃ εἰς τὰ δικαστήρια. Τί λαμβάνει κατὰ μῆνα; δώσατέ του 200, 240 δραχμάς· ὑποθέσατε ὅτι ἔχετε ἕνα λογιστὴν ά. τάξεως ἀκόμη.

§23ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Γνωρίζετε, κύριοι, ὅτι ὡς ἐκ τῆς φύσεως τῶν δημοσίων ἡμῶν ἐσόδων, αἱ εἰσπράξεις τοῦ δημοσίου ταμείου κατὰ τοὺς πρώτους μῆνας τοῦ ἔτους εἶναι πολὺ ὀλιγώτεραι ἀπὸ τὰς εἰσπράξεις, αἱ ὁποῖαι γίνονται κατὰ τὴν δευτέραν ἑξαμηνίαν, διὰ τοῦτο τὸ δημόσιον εὑρίσκεται κατὰ τοὺς πρώτους μῆνας πάντοτε εἰς στενοχωρίας καὶ ἀναγκάζεται νὰ καταφεύγῃ εἰς προσωρινὰ δάνεια, τὰ ὁποῖα ἂν ἡ χρῆσις, περὶ ἧς πρόκειται, δὲν ἀφήσῃ ἔλλειμμα, πληρόνεται κατὰ τὴν λῆξιν τοῦ ἔτους· ὅταν ὅμως ἀφίνῃ ἔλλειμμα, δὲν δύναται νὰ γίνῃ τοῦτο· σωρεύονται δὲ τὰ προσωρινὰ δάνεια μέχρις οὗ ληφθῇ ἄλλο τι μέτρον περὶ αὐτῶν. Τοιοῦτον προσωρινὸν δάνειον εἶχεν ἐνεργηθῆ κατὰ τὸ 1875 ἐξ ἑνὸς ἑκατομμυρίου, τὸ ὁποῖον δὲν ἐστάθη δυνατὸν νὰ ἀποδοθῇ εἰς τὸ τέλος τοῦ ἔτους, διότι δυστυχῶς καὶ ἡ χρῆσις τοῦ 1875 ἔκλεισε μὲ ἔλλειμμα ὄχι μικρόν. Κατὰ τὰς ἀρχὰς τοῦ 1876 εὑρέθη ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ καταφύγῃ εἰς προσωρινὸν δάνειαν 2,500,000, τὸ μὲν διὰ νὰ πληρώσῃ τὰ ὅπλα, τὰ ὁποῖα εἶχον ἀγορασθῆ κατὰ τὰ 1875 καὶ διὰ τὰ ὁποῖα εἶχε δοθῆ πίστωσις 500,000 ἐπὶ τῆς χρήσεως τοῦ 1875, τὸ δὲ διὰ νὰ πληρωθῇ ὑλικὸν πολέμου ἐξ ἑνὸς ἑκατομμυρίου καὶ ἐπέκεινα, τὸ ὁποῖον ἐπρομηθεύθημεν κατὰ τὸ 1876. Ἐκ τῶν προσωρινῶν τούτων δανείων ἀπεδόθησάν τινα διαρκοῦντος τοῦ ἔτους 1876, καὶ σήμερον τὰ ὀφειλόμενα προσωρινὰ δάνεια, συμπεριλαμβανομένου καὶ τοῦ δανείου τοῦ 1,000,000 τοῦ 1875, ἀναβαίνουν εἰς 2,700,000. Ἕνεκα τοῦ ἐλλείμματος, τὸ ὁποῖον, καθὼς γνωρίζετε, ἀφίνει ἡ χρῆσις τοῦ 1876, ἔτι δὲ καὶ ἕνεκα τῆς ἀφαιρέσεως τῶν εἰσπράξεων τοῦ τελωνείου Ζακύνθου, αἱ ὁποῖαι κατατίθενται ἀπὸ τὴν ἀρχὴν τοῦ ἔτους εἰς τὴν Τράπεζαν διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ δανείου τῶν 10,000,000 τὸ ὁποῖον ἐψηφίσθη ἀπὸ τὴν Βουλὴν χωρὶς νὰ ὁρισθῇ δι’ αὐτὸ οὐδεὶς εἰδικὸς πόρος, εὑρισκόμεθα καὶ σήμερον εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ καταφύγωμεν εἰς προσωρινὸν δάνειον διὰ νὰ ἐπαρκέσωμεν εἰς τὰς πληρωμὰς τοῦ δημοσίου ταμείου. Ἀλλὰ παρετηρήθη ὅτι τὰ προσωρινὰ δάνεια, τὰ ὁποῖα ἔχει τὸ δικαίωμα ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐνεργῇ κατὰ τὸν νόμον τοῦ 1853, δὲν εἶναι εὔκολον νὰ πραγματοποιῶνται· πρῶτον, διότι ἐγεννήθη εἴς τινας ἡ ἰδέα ὅτι ὁ νόμος αὐτὸς δὲν ἔχει ἰσχὺν καὶ κῦρος διὰ τὸν λόγον ὅτι, ἀφοῦ ἐπληρώθησαν ἅπαξ τὰ δάνεια ὅσα εἶχον συνομολογηθῆ ἐπὶ τῇ βάσει αὐτοῦ, ἔπαυσε πλέον ἡ ἰσχύς του, καὶ δεύτερον διότι τὰ γινόμενα κατὰ τὸν νόμον ἐκεῖνον δάνεια δὲν ἠμποροῦν νὰ γίνωνται εἰμὴ ἀπὸ Τραπέζας ἢ ἢ ἀπὸ τραπεζίτας καθὸ συνιστάμενα ἀπὸ μεγάλα ποσά· εὐκολώτερον δὲ ἠμποροῦν νὰ πραγματοποιηθοῦν προσωρινὰ δάνεια διὰ τῶν ἐντόκων γραμματίων, τὰ ὁποῖα κατὰ τὸν νόμον τοῦ 1865 ἠμποροῦν νὰ καταβαίνουν μέχρι τῶν 30 δραχμῶν, καθόσον δι’ αὐτῶν τὸ δημόσιον δύναται νὰ δανείζεται ἀπὸ πολλοὺς καὶ ἀπὸ ὀλίγα· διὰ τοῦτο λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ σᾶς παρουσιάσω νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου ἀφ’ ἑνὸς μὲν καταργοῦνται ὅλοι οἱ νόμοι διὰ τῶν ὁποίων ἔχει ἡ Κυβέρνησις τὴν ἄδειαν νὰ κάμῃ τοιαῦτα δάνεια, χωρὶς ἐννοεῖται ἐκ τούτου νὰ παραβλαφθῇ τὸ κῦρος τῶν μέχρι τοῦδε συνωμολογημένων δανείων, τὰ ὁποῖα θέλουν ἐξακολουθῆ νὰ ἰσχύουν μέχρι τῆς ἐξοφλήσεώς των· ἀφ’ ἑτέρου δὲ τὸ ποσὸν τῶν ἐντόκων γραμματίων, τὸ ὁποῖον κατὰ τοὺς κειμένους νόμους δὲν δύναται νὰ ὑπερβαίνῃ τὰ 6,000,000, ἀναβιβάζεται εἰς 9,000,000. Ἐπειδὴ ἡ ὑπόθεσις ὡς ἐκ τῆς φύσεώς της εἶναι κατεπείγουσα, θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ διατάξῃ νὰ τυπωθῇ ὅπως διανεμηθῇ καὶ νὰ ἐγγραφῇ ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει καὶ συζητηθῇ αὔριον εἰς αʹ ἀνάγνωσιν.

§24ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἐρωτῶ τὸν ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν πόσον θὰ ᾖναι τὸ ἔλλειμα τοῦ 1876;

§25ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ ὑπερβῇ τὰ 2,000,000.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρχόμεθα εἰς τὸ νομοσχέδιον τῶν χρημάτων τοῦ Αἰγίου· οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ τὸ παρεδέχθη ὡς ἑξῆς· «Ἐπιτρέπεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ διαθέσῃ τὰ δυνάμει τοῦ ἀπὸ 25 Δεκεμβρίου 1861 Β. Διατάγματος συλλεγέντα χρήματα συμφώνως μὲ τοὺς ὁρισμοὺς αὐτοῦ.»

§27ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ. Νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ γείνῃ νόμος περὶ αὐτοῦ· τὸ γραμμάτιον ἐκεῖνο ἐξεδόθη παρανόμως, διότι δὲν ἠδύνατο νὰ ἐκδοθῇ γραμμάτιον ἀπὸ τὸν Κεντρικὸν ταμίαν, πρὶν ἢ ἐκδοθῇ Βασιλικὸν Διάταγμα, τὸ ὁποῖον νὰ ὁρίζῃ τὰ πρόσωπα· ἑπομένως δὲν ἔχομεν ἀνάγκην νόμου, ἀρκεῖ νὰ ἀκυρώσωμεν τὸ γραμμάτιον.

§28ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ γραμμάτιον δὲν εἶναι ἄκυρον, διότι εἶναι γραμμάτιον διὰ τοῦ ὁποίου χρήματα ἀπὸ τὸ Κεντρικὸν ταμεῖον ἀπεστέλλοντο εἰς τὸ Αἴγιον, ἐννοεῖται δὲ ὅτι, ἀφοῦ μετεβιβάζοντο τὰ χρήματα, ἤθελον διανεμηθῆ κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ νόμου. Τώρα τὰ χρήματα αὐτὰ δὲν μετεβιβάσθησαν, διότι τὸ γραμμάτιον παρέπεσε, φαίνεται, ἕνεκα τῶν ἀνωμαλιῶν τῆς μεταπολιτεύσεως, καθόσον εἶχεν ἐκδοθῆ εἰς τὰς πρώτας ἡμέρας τοῦ Ὀκτωβρίου 1862· ὁ κ. Ῥεβελάκης ἐρωτᾷ, ἐὰν δὲν ὑποπτεύωμαι, ὅτι τὸ γραμμάτιον αὐτὸ ἠμπορεῖ νὰ ᾖναι ἐξωφλημένον. Ἀγνοεῖ ὁ κ, Ῥεβελάκης, ὅτι εἰς τὸ γενικὸν λογιστήριον κρατεῖται ἀκριβὴς λογαριασμὸς ὅλων τῶν τοιούτων γραμματίων, καὶ κατ’ αὐτὸν τὸ γραμμάτιον αὐτὸ δὲν εἶναι ἐξωφλημένον· ἑπομένως δύναται πάντοτε νὰ ἐκδοθῇ ἀντίγραφον αὐτοῦ καὶ νὰ πληρωθῇ, ἀφοῦ ἐπιθεωρηθῇ ἀπὸ τὸ γενικὸν λογιστήριον· ἐπειδὴ ὅμως τὸ γραμμάτιον αὐτὸ εἶναι γραμμάτιον χρηματικὸν, παρεγράφη κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ λογιστικοῦ νόμου· διὰ τῆς τροπολογίας ὅμως τοῦ κ. Ῥάλλη ἐπιτυγχάνεται ὁ σκοπὸς, διότι διατάσσεται ἡ πληρωμὴ πάντων τῶν εἰσπραχθέντων χρημάτων νὰ γείνῃ κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ νόμου ἐκείνου.

§29ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ. Κατὰ τοῦτο διαφέρομεν, ὅτι ἐγὼ νομίζω, ὅτι δὲν ἔχετε ἀνάγκην νόμου· ἡ ἀκύρωσις τοῦ γραμματίου φέρει τὰ πράγματα εἰς τὴν θέσιν των.

§30Σ. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι, τὰ χρήματα ἐδίδοντο κατὰ ποσότητας, καὶ τὸ Κεντρικὸν ταμεῖον ἐξέδιδε εἰδικὰ γραμμάτια· συνήχθη λοιπὸν ἓν ποσὸν 150 ἢ 200,000 δραχμ. καὶ ἐξεδόθη ἀπὸ τὸ Κεντρικὸν ταμεῖον τὴν 4 Ὀκωβρίου ἓν γραμμάτιον δραχμ. 85,000 ἐπὶ τοῦ ταμείου Αἰγίου, ἔκτοτε δὲ ἐπῆλθε ἡ μεταπολίτευσις, ἕνεκα τῆς ὁποίας φαίνεται, ὅτι τὸ γραμμάτιον τοῦτο παράπεσε. Τώρα ἐὰν τὸ γραμμάτιον αὐτὸ πράγματι δὲν ἐξωφλήθη, ἐναπόκειται νὰ σκεφθῇ ἡ Βουλὴ, ὥστε νὰ πληρωθῶσιν αἱ δραχμαὶ αὐταὶ, διότι εἶναι ἄδικον αἱ συνεισφοραὶ νὰ μὴ πραγματοποιηθοῦν, καὶ πιστεύω, ὅτι ἡ πρότασις τοῦ κ. Ῥάλλη, καθὼς εἶπεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἱκανοποιεῖ τὴν περίστασιν· ὥστε τὸ γραμμάτιον δὲν εἶναι παρατύπως ἐκδεδομένον, ἐξεδόθη καλῶς, δὲν εἶμαι ὅμως εἰς θέσιν νὰ βεβαιώσω, ἐὰν ὅλον τὸ ποσὸν ἦτο προωρισμένον διὰ τὸ Αἴγιον.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μακρυγιάννης προτείνει τὸ ἄκυρον. Οἱ παραδεχόμενοι αὐτὸ παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται ὀλίγοι.) Ἀπεῤῥίφθη. Γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον καὶ τὸ σύνολον.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μεταβαίνομεν εἰς τὸν στρατολογικὸν νόμον.

§33ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Κύριοι, χθὲς ἀνεβάλομεν τὴν συζήτησιν τοῦ ἄρθρου 52, διότι ὑπέθεσάν τινες τῶν κ. βουλευτῶν, ὅτι ὑπάρχει ἔλλειψίς τις, τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ ἀναπληρώσωμεν. Κύριοι, δὲν ἔχομεν τὴν ἰδέαν τοῦ ἀπταίστου, καὶ ἠμπορούσαμεν νὰ δεχθῶμεν καὶ ἡμεῖς, ὅτι ἐλλείψεις ὑφίστανται· κατὰ τὴν ἰδέαν μας τὸ σύστημα, τὸ ὁποῖον παρεδέχθη τὸ νομοσχέδιον, εἶναι τὸ ὀρθώτερον καὶ τὸ ἀσφαλέστερον, τὸ σύστημα αὐτὸ ἀπομακρύνει πᾶσαν ἀδικίαν. Ἀλλὰ μᾶς εἶπόν τινες, ὅτι δύναται νὰ συμπέσῃ ὥστε τὴν αὐτὴν ἡμέραν νὰ παρουσιασθῶσι ταυτοχρόνως καὶ νὰ καταταχθῶσι στρατιῶται. Ὁμολογῶ, ὅτι ἡ περίστασις εἶναι πολὺ σπανία, ἀλλὰ ἠμπορεῖ νὰ λάβῃ χώραν, καὶ διὰ τοῦτο παρουσιάζομεν τροπολογίαν. Ἵνα προλάβωμεν καὶ αὐτὸ τὸ ἐνδεχόμενον, ζητοῦμεν εἰς τὴν παράγραφον πρώτην νὰ προστεθῇ ἡ λέξις «καὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ» καὶ νὰ ἀπαλειφθῇ ἡ λέξις «ἐνιαυσίου»· εἰς δὲ τὸν δεύτερον παράγραφον νὰ προστεθῇ «ἐκ τῆς ἀρχαιοτέρας ἀπογραφῆς κατὰ τὴν χρονολογικὴν σειρὰν τῆς κατατάξεώς των· ἐν συγχρόνῳ δὲ κατατάξει τὴν τῆς ἀπολύσεως σειρὰν ὁρίζει ὁ κλῆρος. Ἡ κλήρωσις γίνεται ἐνώπιον τῶν ἐν Ἀθήναις πρωτοδικῶν ἕνα μῆνα πρὸ τῆς λήξεως ἑκάστης ἀπογραφῆς ἐκ καταλόγου ὑποβαλλομένου ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων ὑπουργῶν 20 ἡμέρας πρὸ τῆς κληρώσεως.» Κατὰ τὴν γνώμην μας ἀντίγραφον τοῦ μητρώου τῆς κατατάξεως ὅλων τῶν νεοσυλλέκτων θέλει ἀποστέλλεσθαι εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, ἐκεῖ θέλει κρατεῖσθαι ἓν γενικὸν μητρῷον, τὸ ὁποῖον ἕνα μῆνα πρὸ τῆς λήξεως τῆς θητείας θέλει ἀποστέλλεσθαι εἰς τὸ δικαστήριον, τὸ ὁποῖον θὰ κάμῃ τὴν κλήρωσιν εἰς τὴν περίπτωσιν, καθ’ ἣν συμπίπτει νὰ ᾖναι ταὐτόχρονος ἐμφάνισις καὶ ταὐτόχρονος κατάταξις. Ὅταν τοιαύτη περίστασις δὲν παρουσιάζεται, ἡ κλήρωσις δὲν εἶναι ἀναγκαία. Τοιουτοτρόπως νομίζω, ὅτι λύεται πᾶσα ἀμφιβολία.

§34ΡΙΚΑΚΗΣ. Ὁ τελευταῖος παράγραφος θὰ μείνῃ;

§35ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὄχι.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἀκούσατε πῶς ἐτροπολογήθη τὸ ἄρθρον· «Ἄρθρον 52. Ἐκ τῶν κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ παρόντος νόμου κατατασσομένων ἐν τῷ στρατῷ νεοσυλλέκτων διατηροῦνται πάντοτε ἐν ταῖς τάξεσι τοῦ στρατοῦ μόνον ἄνδρες ἰσάριθμοι πρὸς τοὺς καθ’ ἕκαστον ἔτος ὑπὸ τοῦ περὶ στρατιωτικῆς δυνάμεως νόμου καὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ ὁριζομένους. Πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον ἀπολύεται συγχρόνως τῇ κατατάξει τῶν νεοσυλλέκτων ἑκάστης νέας ἀπογραφῆς ὁ ἀπαιτούμενος ἀριθμὸς λαμβανόμενος ἐκ τῆς ἀρχαιοτέρας ἀπογραφῆς κατὰ τὴν χρονολογικὴν σειρὰν τῆς κατατάξεώς των· ἐν συγχρόνῳ δὲ κατατάξει τὴν τῆς ἀπολύσεως σειρὰν ὁρίζει ὁ κλῆρος. Ἡ κλήρωσις γίνεται ἐνώπιον τῶν ἐν Ἀθήναις πρωτοδικῶν ἕνα μῆνα πρὸ τῆς λήξεως ἑκάστης ἀπογραφῆς ἐκ καταλόγου ὑποβαλλομένου ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων ὑπουργῶν 20 ἡμέρας πρὸ τῆς κληρώσεως»

§37ΚΑΤΣΙΝΑΣ. Κύριε πρόεδρε, νὰ προβῶμεν πάρα κάτω, διότι ἡ τροπολογία εἶναι ἀνάγκη νὰ τυπωθῇ καὶ νὰ διανεμηθῇ.

§38ΚΑΡΑΠΑΥΛΟΣ. Ἐὰν δὲν λυθῇ ἐδῶ τὸ ζήτημα τῆς κληρώσεως, δὲν δυνάμεθα νὰ προβῶμεν εἰς τὴν ψήφισιν τῶν ἄλλων ἄρθρων.

§39Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν μοὶ κάμετε τὴν χάριν ἐὰν ᾖναι δυνατὸν τὴν τροπολογίαν νὰ παραστήσετε δι’ ἀριθμῶν;

§40ΚΑΡΑΠΑΥΛΟΣ. Ἀκούσατέ την πρῶτον. Ἀναγινώσκει τὴν τροπολογίαν. Τὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἔπρεπε νὰ λύσῃ ὁ νόμος ἦτο πῶς νὰ ἔχωμεν εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ τόσους ἄνδρας, ὅσους ὁρίζει ὁ προϋπολογισμὸς καὶ ὁ νόμος, καὶ συγχρόνως νὰ ἔχωμεν ἐν τῷ στρατῷ ὑπηρετοῦντας ὅλους τοὺς ἄγοντας τὸ 21 ἔτος. Κατὰ τὸ σχέδιον τῆς ἐπιτροπῆς εἷς ἀριθμὸς στρατιωτῶν ὑπηρετεῖ ἐπὶ 3 ἔτη, εἷς ἕτερος ἐπὶ ἓν ἔτος, ἀπολυομένων τῶν ὑπεραρίθμων, τοὺς δὲ ὑπεραρίθμους προσδιορίζει κλήρωσις. Τὸ νομοσχέδιον τοῦ ὑπουργείου ἐκαινοτόμησε κατὰ τοῦτο, εἶπε δὲν θέλω τοὺς ὑπεραρίθμους νὰ ἐξάγω ἐκ τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ τὸ ἐρχόμενον ἀπὸ τὴν τελευταίαν ἀπογραφήν· θέλω νὰ τοὺς ἐξάγω ἀπὸ τὴν ἀρχαιοτέραν. Ὅταν τοῦτο ληφθῇ ὡς βάσις, ἔχομεν ὡς ἀποτέλεσμα ὅτι κατ’ ἀνάγκην θὰ ἐξέρχωνται ἐκ τῆς ἀπογραφῆς ὡς ὑπεράριθμοι ὁ ἀριθμὸς ἐκεῖνος, ὅστις κατὰ τὸν προϋπολογισμὸν εἶναι ἄνω τοῦ προσδιοριζομένου ποσοῦ. Ὑποθέσατε ὅτι ἔχομεν ἀριθμὸν 8,000 ἀνδρῶν, οἵτινες ὑπηρετοῦσιν ἐν τῷ στρατῷ· οὗτοι θ’ ἀποτελέσουν δύω ἀπογραφὰς, ἡ ἅ. εἰς 4000 καὶ ἡ βʹ. εἰς 4000. Ὑποθέσατε ἤδη ὅτι εἰς τὴν γʹ. ἀπογραφὴν ἔρχεται ἀριθμὸς 5,000 ἀνδρῶν. Τί θὰ συμβῇ, θὰ ἐξέλθουν οἱ τῆς ά. ἀπογραφῆς 4,000 ἄνδρες, ἀλλὰ κατ’ ἀνάγκην πρέπει νὰ ἔβγουν πάλιν ἐκ τῆς ἀρχαιοτέρας ἀπογραφῆς ἕτεροι 1000· δὲν εἶναι δυνατὸν ἄλλως νὰ γείνῃ. Κατὰ τὴν τροπολογίαν δὲ τὴν ὁποίαν ἤδη προτείνω οἱ 1000 ἄνδρες θὰ ταχθῶσιν ἐν ἀδείᾳ. Ἵνα μὴ ἔχωμεν δὲ τὸ ἀδίκημα νὰ ταχθῶσι χίλιοι ἄνδρες, νὰ τεθῶσιν ἐν ἀδείᾳ, ἡ τροπολογία δέχεται ἄλλον τρόπον· ἡ ἄδεια νὰ δίδεται διαδοχικῶς, ἀναλόγως τῆς ἀπογραφῆς. Σήμερον δὲ γίνεται ἓν ἀδίκημα· ὅταν ὁ διὰ τοῦ προϋπολογισμοῦ ὁριζόμενος ἀριθμὸς τῶν ὑπηρετούντων εἶναι ὀλιγώτερος τοῦ ὑπάρχοντος, τότε οἱ σωματάρχαι δίδουν ἀδείας, ἀλλ’ αἱ ἄδειαι δίδονται κατὰ θέλησιν. Τοῦτο θέλει νὰ περιορίσῃ ἡ τροπολογία μας, ὅτι αἱ ἄδειαι θὰ δίδωνται ἰσοχρόνως εἰς ὅλους τῆς ἀπογραφῆς. Ἐν τῇ ἰσοχρόνῳ δὲ κατατάξει θ’ ἀποφασίζῃ ὁ κλῆρος τὴν σειράν, ἣν θὰ λάβουν εἰς τὸ μητρῷον. Τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν εἶναι ὑποχρεωμένον νὰ κρατῇ μητρῷον, ὅπου θὰ ᾖναι καταγεγραμμένοι ὅλοι οἱ ἄνδρες οἱ ὑπηρετοῦντες κατὰ τὴν χρονολογικὴν σειρὰν τῆς κατατάξεως. Ὅτε δὲ ἡ κατάταξις εἶναι ταυτόχρονος, θ’ ἀποφασίζῃ ὁ κλῆρος.

§41ΡΙΚΑΚΗΣ. Καὶ ἂν ἔλθωσιν ὀλιγώτεροι ἄνδρες π. χ. μόνον 3,000, οἱ μέλλοντες ν’ ἀπολυθῶσι 4,000 ἔχουν κεκτημένον δικαίωμα, δὲν νομίζετε ὅτι ἐπὶ τοῦ προκειμένου θὰ παρουσιασθῇ δυσκολία....;

§42ΚΑΡΑΠΑΥΛΟΣ. ..... (θόρυβος).

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι λοιπὸν τὸ ἄρθρον, ὡς ἐτροπολογήθη, παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. «Ἄρθρον 58. Ἡ περὶ ἐθελουσίας κατατάξεως πρᾶξις συντάσσεται ἐνώπιον τοῦ οἰκείου Δημάρχου συμφώνως πρὸς τὰ ἄρθρα ἄρθρα 41–47 τοῦ Ἀστικοῦ νόμου ὁριζόμενα. Ἡ διάρκεια τῆς ἐθελουσίας ὑποχρεώσεως καταχωρίζεται ἐν τῇ αὐτῇ πράξει. Οἱ λοιποὶ ὅροι ἀναγινώσκονται εἰς τὸν ἀναδεχόμενον τὴν ἐθελουσίαν ὑποχρέωσιν πρὸ τῆς ὑπογραφῆς τῆς πράξεως καὶ γίνεται τούτου μνεία ἐν αὐτῇ ἐπὶ ποινῇ ἀκυρότητος». Οἱ παραδεχόμενοι παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι.) Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἄρθρον 59. Οἱ φοιτηταὶ τῶν Πανεπιστημίων καὶ οἱ μαθηταὶ τῶν Γυμνασίων οἱ μὴ αἰτήσαντες ἀναβολὴν κατατάξεως, κατὰ τὸ ἄρθρον 35, δικαιοῦνται, ἐὰν παρουσιάσωσιν ἀποδείξεις τῶν ἁρμοδίων προγυμναστῶν, ὅτι ἐξησκήθησαν εἰς ὅλα τὰ διατεταγμένα ἐν τοῖς οἰκείοις Ἐκπαιδευτηρίοις γυμνάσια, νὰ ὑποβληθῶσι, μετὰ ἓξ μηνῶν ἐνεργὸν ὑπηρεσίαν, εἰς τὰς ὑπὸ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν κανονισθησομένας ἐξετάσεις, καὶ, ἂν εὐδοκιμήσωσιν ἐν αὐταῖς, ν’ ἀπολυθῶσι τῶν τάξεων τοῦ ἐνεργοῦ στρατοῦ καὶ νὰ μεταβῶσι μέχρι τῆς συμπληρώσεως τῆς θητείας εἰς τὴν διαθεσιμότητα αὐτοῦ. Τὴν περὶ τούτου δήλωσιν ὀφείλουσι νὰ ὑποβάλωσι κατὰ τὸν χρόνον τῆς κατατάξεως αὐτῶν καὶ ν’ ἀναλάβωσι τῇ ἰδίᾳ δαπάνῃ προμήθειαν τῆς στολῆς, ἀποσκευῆς καὶ ἱπποσκευῆς των.

§44ΜΙΛΗΣΗΣ (ὑπουργὸς Ἐκπαιδεύσεως). Ἐκ τοῦ ἄρθρου τούτου παρακαλῶ νὰ διαγραφῇ ἐν ἀρχῇ τοῦ ἐδαφίου ἡ φράσις «καὶ οἱ μαθηταὶ τῶν Γυμνασίων» συνεπῶς πρὸς τὴν γενομένην ἤδη ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς, νὰ προστεθῇ δὲ ἡ φράσις «οἱ μαθηταὶ τοῦ Σχολείου τῶν τεχνῶν». Ἐν τέλει δὲ τοῦ πρώτου ἐδαφίου νὰ προστεθῶσιν αἱ ἑξῆς λέξεις «ὑποχρεουμένων εἰς ἐπιθεωρήσεις καὶ ἀσκήσεις, κανονισθησομένας ὑπὸ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, ἀλλὰ μὴ ὑπερβαινούσας τὰς 30 ἡμέρας κατ’ ἔτος.» Ἐνταῦθα ὡς παρατηρεῖται ὁρίζεται εἰδική τις διαθεσιμότης διὰ τοὺς φοιτητὰς τοῦ Πανεπιστημίου καὶ τοὺς ἐθελοντάς. Ἐπίσης νὰ προστεθῇ εἰς τὸ αὐτὸ ἐδάφιον καὶ ἡ πρότασις «ἐν περιπτώσει ἀποτυχίας κατὰ τὰς ἐξετάσεις θέλουσι μείνει μίαν εἰσέτι ἑξαμηνίαν ἐν τῇ ἐνεργῷ ὑπηρεσίᾳ.»

§45ΤΙΝΕΣ. Ἐξηγήσατε τὴν ἔννοιαν τῶν προσθαφαιρέσεων τούτων.

§46ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἰδού, κύριοι, καθαρώτερον· οἱ φοιτηταὶ τοῦ Πανεπιστημίου, οἱ δηλώσαντες ὅτι δὲν θέλουν νὰ κάμουν χρῆσιν τοῦ δικαιώματος, τὸ ὁποῖον τοῖς χορηγεῖται ὑπὸ τοῦ νόμου, τουτέστι νὰ ἀναλάβωσι τὴν ὑπηρεσίαν ἐν τῷ στρατῷ μετὰ τὰς ἐξετάσεις αὐτῶν, ὑποχρεοῦνται νὰ ὑπηρετήσωσιν 6 μόνον μῆνας ἐν τῷ ἐνεργῷ στρατῷ· μετὰ δὲ τοῦτο ὀφείλουσι νὰ ὑποβληθῶσιν εἰς ἐξετάσεις, καὶ ἐὰν ἀποτύχωσι, τότε παρατείνεται ὁ χρόνος τῆς ὑπηρεσίας των ἐπὶ 6 ἔτι μῆνας.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀκούσατε, κύριοι, πῶς ἐτροπολογήθη τὸ ἄρθρον. «Ἄρθρον 59. Οἱ φοιτηταὶ τοῦ Πανεπιστημίου καὶ οἱ μαθηταὶ τῶν Γυμνασίων, οἱ μὴ αἰτήσαντες ἀναβολὴν κατατάξεως, κατὰ τὸ ἄρθρον 35, δικαιοῦνται, ἐὰν παρουσιάσωσιν ἀποδείξεις τῶν ἁρμοδίων προγυμναστῶν, ὅτι ἐξησκήθησαν εἰς ὅλα τὰ διατεταγμένα ἐν τοῖς οἰκείοις Ἐκπαιδευτηρίοις γυμνάσια, νὰ ὑποβληθῶσι, μετὰ ἓξ μηνῶν ἐνεργὸν ὑπηρεσίαν, εἰς τὰς ὑπὸ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν κανονισθησομένας ἐξετάσεις, καὶ, ἂν εὐδοκιμήσωσιν ἐν αὐταῖς, ν’ ἀπολυθῶσι μέχρι τῆς συμπληρώσεως τῆς θητείας εἰς τὴν διαθεσιμότητα αὐτοῦ, ὑποχρεούμενοι εἰς ἐπιθεωρήσεις καὶ ἀσκήσεις κανονισθησομένας ὑπὸ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν ἀλλ’ οὐχὶ πλέον τῶν 30 ἡμερῶν κατ’ ἔτος. Ἐν περιπτώσει ἀποτυχίας κατὰ τὰς ἐξετάσεις, μένουσιν εἰσέτι μίαν ἑξαμηνίαν ἐν τῇ ἐνεργῷ ὑπηρεσίᾳ. Αἱ διατάξεις αὗται ἐφαρμόζονται καὶ εἰς τοὺς λαβόντας ἀναβολὴν κατατάξεως μετὰ τὴν συμπλήρωσιν τῆς πενταετίας. Τὴν περὶ τούτου δήλωσιν ὀφείλουσι νὰ ὑποβάλωσι κατὰ τὸν χρόνον τῆς κατατάξεως αὐτῶν καὶ ν’ ἀναλάβωσι τῇ ἰδίᾳ δαπάνῃ προμήθειαν τῆς στολῆς, ἀποσκευῆς καὶ ἱπποσκευῆς των.» Οἱ παραδεχόμενοι παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται πλεῖστοι.) Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Κατόπιν ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἄρθρον 60 καὶ 61 δι’ εἰδικῆς ἐφ’ ἑκάστου αὐτῶν ψηφοφορίας ἔχοντα ὡς ἑξῆς· Ἄρθρον 60. Εἰς τοὺς ἑκουσίως κατατασσομένους παῖδας ἵνα μαθητεύσωσιν ἐν τῇ μουσικῇ, ἐν τῷ ὁπλοστασίῳ, ἐν τῷ ναυστάθμῳ ἢ ἔν τινι τῶν ἄλλων στρατιωτικῶν τεχνικῶν καταστημάτων, σωμάτων ἢ εἰδικῶν ὑπηρεσιῶν δὲν ἐφαρμόζεται ἡ περὶ νομίμου ἡλικίας διάταξις τοῦ ἄρθρου 56, ἀλλ’ ὀφείλουσιν οὗτοι νὰ προσαγάγωσιν ἐπίσημα ἔγγραφα περὶ τῆς συγκαταθέσεως τῶν γονέων ἢ τῶν νομίμως διωρισμένων ἐπιτρόπων. Ὑποχρεοῦνται δὲ καὶ οὗτοι νὰ διανύσωσι κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ παρόντος νόμου τὴν στρατιωτικὴν αὐτῶν ὑπηρεσίαν ἐν τῷ ἐνεργῷ στρατῷ, μετὰ τὴν συμπλήρωσιν τοῦ 19 ἔτους τῆς ἡλικίας αὐτῶν. Ἄρθρον 61. Ἡ ἐνάσκησις τοῦ περὶ ἐξετάσεως μετὰ ἓξ μῆνας δικαιώματος τοῦ ἄρθρου 59 ἀναστέλλεται ἐν πολέμῳ, καθὼς καὶ ὅταν ὁ στρατὸς τίθηται εἰς ἐμπόλεμον κατάστασιν.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 62. «Γίνονται δεκτοὶ πρὸς ἀνακατάταξιν οἱ ὑποδεκανεῖς, στρατιῶται καὶ σαλπιγκταὶ ἐπὶ ἓν ἔτος κατ’ ἐλάχιστον ὅρον καὶ ἐπὶ τρία κατ’ ἀνώτατον, μὴ ἐπιτρεπομένης ἀνακατατάξεως, μετὰ τὴν συμπλήρωσιν ἑξαετοῦς ὑπηρεσίας ἐν τῷ ἐνεργῷ στρατῷ. Εἰς τοὺς ἤδη ὑπηρετοῦντας ὑπαξιωματικοὺς ἐπιτρέπεται, κατ’ ἐξαίρεσιν, ἡ ἀνακατάταξις μέχρι συμπληρώσεως τῶν ἐτῶν τῆς ἀποστρατείας αὐτῶν.»

§49ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ. Τὸ ἄρθρον τοῦτο παρακαλῶ νὰ μεταβληθῇ ὡς ἑξῆς· Ἄρθρον 62. Γίνονται δεκτοὶ πρὸς ἀνακατάταξιν οἱ ὑποδεκανεῖς, στρατιῶται καὶ σαλπιγκταὶ ἐπὶ ἓν ἔτος κατ’ ἐλάχιστον ὅρον καὶ ἐπὶ ἓξ κατ’ ἀνώτατον, μὴ ἐπιτρεπομένης ἀνακατατάξεως μετὰ τὴν συμπλήρωσιν ὀκταετοῦς ὑπηρεσίας ἐν τῷ ἐνεργῷ στρατῷ. Εἰς δὲ τοὺς ὑπαξιωματικούς, τεχνίτας, μουσικοὺς καὶ νοσοκόμους ἐπιτρέπεται ἡ ἀνακατάταξις.

§50ΣΟΥΤΣΟΣ. Θὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ περισσοτέραν πρόνοιαν διὰ τοὺς ὑπαξιωματικούς, διότι προβλέπω ὅτι δὲν θὰ ἔχωμεν ὑπαξιωματικούς. Οἱ λόγοι, οἱ ὁποῖοι κρατοῦν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοὺς ὑπαξιωματικούς, εἶναι τρεῖς· ἡ ἐλπὶς τῆς προόδου, ἡ ἀνακατάταξις καὶ ἡ σύνταξις· τὴν σήμερον καταργοῦνται ταῦτα.

§51ΚΑΡΑΪΣΚΑΚΗΣ ΚΑΙ Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δὲν καταργοῦνται.

§52ΣΟΥΤΣΟΣ. Ἐπιθυμῶ νὰ τεθῇ τοὐλάχιστον μία διάταξις, ἡ ὁποία ὑπάρχει καὶ εἰς τὸν Γαλλικὸν κανονισμόν· μετὰ τριετίαν νὰ λαμβάνωσιν ἐπιμίσθιόν τι.

§53Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Αὐτὸ δύναται νὰ προστεθῇ εἰς τὸ περὶ μισθοδοσίας.

§54ΜΠΟΥΜΠΟΥΛΗΣ. Εἰς τὸ τρίτον ἐδάφιον παρακαλῶ, ἐπειδὴ ὁ νόμος δὲν προέβλεψε περὶ τῶν ναυτῶν, νὰ προστεθῶσι τὰ ἑξῆς· ἐν τῷ κατὰ θάλασσαν στρατῷ γίνονται δεκτοὶ πρὸς ἀνακατάταξιν οἱ ἀπὸ παίδων προαχθέντες εἰς ὑπαξιωματικοὺς δίοποι μὲν μέχρι τοῦ 29 τῆς ἡλικίας ἔτους, ὑποκελευσταὶ δὲ ἀπὸ διόπων προαχθέντες μέχρι τοῦ 33 καὶ κελευσταὶ ἀπὸ ὑποκελευστῶν προαχθέντες μέχρι τοῦ 40 ἔτους. Ὡσαύτως ἐπιτρέπεται ἡ ἀνακατάταξις καὶ εἰς τοὺς ὑπάρχοντας ὑπαξιωματικοὺς μέχρι τῆς συμπληρώσεως τοῦ 40 ἔτους τῆς ἡλικίας αὐτῶν.

§55ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον, ὡς ἐτροπολογήθη καὶ μὲ τὴν προσθήκην τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§56ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. (Ἀναγινώσκει). Ἄρθρον 63 Γίνονται ἐπίσης δεκτοὶ πρὸς ἀνακατάταξιν μέχρι συμπληρώσεως τοῦ πεντηκοστοῦ ἔτους τῆς ἡλικίας αὑτῶν 1) Οἱ μουσικοὶ, τῶν σαλπιγκτῶν ἐξαιρουμένων· 2) Οἱ νοσοκόμοι· 3) Οἱ τεχνῖται τοῦ ὁπλοστασίου καὶ οἱ ὁπλοποιοὶ τῶν ταγμάτων· 4) Οἱ ὑπαξιωματικοὶ τῶν ἐφορειῶν τοῦ ὑλικοῦ, καὶ 5) Οἱ ὑπαξιωματικοὶ τοῦ μηχανικοῦ.

§57ΤΙΝΕΣ. Εἶναι περιττὸν, νὰ ἀπαλειφθῇ· (διαγράφεται).

§58ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Πρὶν προβῶμεν εἰς τὸ 84 ἄρθρον θὰ προσθέσωμεν ἄρθρα τινὰ, τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν εἰς τὸ σχέδιον τῆς ἐπιτροπῆς ἐπιγραφόμενα οὕτως. «Περὶ ἐθελουσίας ὑπὸ ὅρους κατατάξεως.» Κατὰ τὸ σχέδιον τῆς ἐπιτροπῆς ἐπιτρέπεται ἡ κατάταξις εἰς μερικὰς κατηγορίας, τὰς ὁποίας ἡμεῖς ἐτροποποιήσαμεν «διὰ πάντα Ἕλληνα». Ἑπομένως προτείνομεν ὑποτροπολογίαν τινά· ἐὰν ἡ Βουλὴ συναινῇ νὰ παραδεχθῇ τὰ ἄρθρα αὐτὰ, ἐδῶ εἶναι ὁ κατάλληλος τόπος· προτείνω ν’ ἀπαλειφθῇ τὸ ἄρθρον 55 τῆς ἐπιτροπῆς, διότι ἡμεῖς θέλομεν, ὥστε εἰς τὴν ἐθελουσίαν κατάταξιν νὰ ὑπάγωνται πάντες οἱ Ἕλληνες μετὰ ἐξέλεγξίν τινα.

§59ΜΙΛΗΣΗΣ. Λοιπὸν θὰ ἔχωμεν «Τμῆμα 4. Μέρος 5. Περὶ τῆς ὑπὸ ὅρους ἐθελουσίας κατατάξεως»· θὰ ἀρχίσῃ δὲ ἀπὸ τὸ ἄρθρον 56, ἀφοῦ ἀπαλειφθῇ ἡ λέξις «ἐπίσης», καὶ ἑπομένως θὰ ἀρχίσῃ τὸ ἄρθρον οὕτως. «Εἰσὶ δεκτοὶ πρὸ τῆς συντάξεως....» (Κατόπιν ἐγένοντο παραδεκτὰ ἄνευ ἀντιῤῥήσεως, (τοῦ 72 ἄρθρου τροποποιηθέντος τῇ προτάσει τοῦ κ. Ῥικάκη καὶ τοῦ 88 ἀπαλειφθέντος τῇ προτάσει τοῦ κ. Πλαπούτα καὶ ἑνὸς ἑτέρου ἄρθρου προστεθέντος τῇ προτάσει τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Ἐκπαιδεύσεως) τὰ ἑπόμενα ἄρθρα νομοσχεδίου).

§60ΡΑΛΛΗΣ. Τὸ τελευταῖον ἄρθρον περιλαμβάνει καὶ τὴν φάλαγγα τοῦ Πανεπιστημίου, ναὶ ἢ ὄχι;

§61ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὄχι.

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον, ὅπως ἐψηφίσθη, θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ εἰς τοὺς κυρίους βουλευτὰς καὶ κατόπιν θέλει ψηφισθῆ τὸ σύνολον.

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ ὁ κύριος ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ὑπέβαλον νομοσχέδιον περὶ διαθέσεως τῆς ἐγχωρίου περιουσίας Κεφαλληνίας. Θὰ τυπωθῇ.

§64Δ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Κύριοι, θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν, ἐπειδὴ τώρα δὲν ἔχει ἄλλην ἐργασίαν, νὰ ἐπιτρέψῃ, ὥστε νὰ ἀναγνωσθῇ διὰ πρώτην φορὰν τὸ σχέδιον νόμου, τὸ ὁποῖον ὑπέβαλον οἱ κύριοι ὑπουργοὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, Οἰκονομικῶν καὶ Ἐκκλησιαστικῶν, διὰ τοῦ ὁποίου παρακαλεῖται τὸ Σῶμα, νὰ νομοθετηθῇ εἰς τὸ μέλλον, ὥστε τὸ εἰσόδημα, τὸ ὁποῖον ἐλάμβανον αἱ μοναχαὶ τοῦ ἁγίου Κωνσταντίνου ἐν Καλάμαις ἀπὸ τῆς ἐκμισθώσεως τῶν ἐν Καλάμαις ἐπὶ τοῦ περιβόλου Βαρσαμᾶ ἀνεγηγερμένων ἐργοστασίων, νὰ αὐξηθῇ ἀπὸ τὸ ἓν τρίτον εἰς τὸ ἥμισυ.

§65ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα. (Ψηφίζεται τὸ νομοσχέδιον εἰς ά. ἀνάγνωσιν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως ἔχον ὡς ἑξῆς·) Ἄρθρον 1. Τὸ δυνάμει τοῦ ΦΛΔʹ. ἀπὸ 25 Μαΐου 1859 νόμου χορηγούμενον ἓν τρίτον τῆς ἐτησίας προσόδου, τῆς προκυπτούσης ἐκ τῆς ἐκμισθώσεως τῶν ἐν τῇ πόλει Καλαμῶν ἐπὶ τοῦ μωραιοπεριβόλου Βαρσαμᾶ ἀνεγηγερμένων ἐργοστασίων, πρὸς τὰς πρώην Μοναχὰς τῆς ἐν τῇ εἰρημένῃ πόλει διαλελυμένης Μονῆς τοῦ ἁγίου Κωνσταντίνου, τὰς ἀσχολουμένας εἰς τὴν μεταξοϋφαντικὴν καὶ τὰς συντρόφους αὐτῶν, αὐξάνεται ἀπὸ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ παρόντος νόμου εἰς τὸ ἥμισυ. Ἄρθρον 2. Αἱ εἰς τὸν παρόντα νόμον ἀντιβαίνουσαι διατάξεις τοῦ ΦΛΔʹ. νόμου καταργοῦνται.

§66ΠΟΛΛΟΙ. Αὔριον.

§67ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Αὔριον θὰ προταχθῇ ἡ συζήτησις τῶν φορολογικῶν νόμων.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις. Ὥρᾳ 5 καὶ 15|60 μ. μ.