1876.10.15

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 11

τῆς 15 Ὀκτωβρίου 1876.

(Παρασκευή.)

Ὥρᾳ 2 μ. μ.

Μετὰ τὴν ἐκφώνησιν τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου, εὑρεθείσης τῆς Βουλῆς ἐν ἀπαρτίᾳ, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως καὶ ἐπεκυρώθησαν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὰ ζητηθέντα ἔγγραφα παρὰ τοῦ ὑπουργείου δὲν μοὶ ἐστάλησαν εἰσέτι. Ἀντικείμενον τῆς ἡμερησίας διατάξεως εἶναι ἡ ἐξακολούθησις τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς Γόρτυνος. Ἀναγγέλλω εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι ἔλαβον δύο ἀναφορὰς τῶν συνταξιούχων τῆς Σύρου καὶ τῶν ἐδῶ.

§2ΠΟΛΛΟΙ. Εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῶν ἀναφορῶν.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει καὶ ἀναφορὰ τοῦ Ἀναστασίου Μαυροκεφάλου, ἐξαιτουμένου τὴν σύνταξίν του.

§4ΠΟΛΛΟΙ. Καὶ αὐτὴ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῶν ἀναφορῶν.

§5ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (πρωθυπουργός). Ὑποβάλλω εἰς τὴν Βουλὴν σύμβασιν προξενικὴν μετὰ τῆς Γαλλίας. Εἰς τὸ Γραφεῖον, κύριοι, εὑρέθησαν δύο ἀντίγραφα τῶν ἐγγράφων τοῦ ἐπάρχου Γόρτυνος καὶ ἡ πρᾶξις τοῦ συλλόγου, τὰ ὁποῖα ὑποβάλλω εἰς τὴν Βουλήν. Ὁ ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἐτηλεγράφησεν εἰς τὸν εἰσαγγελέα ν’ ἀποστείλῃ τὴν ἔκθεσιν τοῦ ἀνακριτοῦ, ὁ δὲ εἰσαγγελεὺς ἀπήντησεν ὅτι θὰ τὴν στείλῃ.

§6Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δὲν μᾶς χρησιμεύει.

§7ΖΩΧΙΟΣ. Ἐρωτῶ τὸν κ. πρωθυπουργὸν νὰ μᾶς εἴπῃ καὶ πάλιν πότε φθάνει ὁ Βασιλεὺς εἰς τὰς Ἀθήνας;

§8ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν δύναμαι νὰ τὸ προσδιορίσω.

§9ΖΩΧΙΟΣ. Δὲν πρέπει νὰ τὸ γνωρίζετε;

§10ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν τὸ γνωρίζω.

§11Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ (ἀναβαίνει τὸ βῆμα).

§12Χ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Πρέπει νὰ ἔχωμεν τὴν ἔκθεσιν τοῦ ἀνακριτοῦ, ἵνα προβῇ ἡ συζήτησις.

§13Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἠκούσθησαν καὶ σήμερον λέξεις περὶ ἀναβολῆς. Ἡ ἀναβολὴ δύναται νὰ προταθῇ κατὰ πᾶσαν στάσιν τῆς συζητήσεως, ἂν κριθῇ ἀναγκαία· δὲν ἠμπορεῖ ὅμως νὰ προταθῇ πρὸ πάσης συζητήσεως. Ἡ ἀναβολὴ εἶναι πόρισμα συζητήσεως· κατ’ ἐμὲ, οὐδόλως ὑπάρχει ἀνάγκη τῆς προσαγωγῆς τῆς ἐκθέσεως τοῦ ἀνακριτοῦ, καὶ τοῦτο θέλω ἀποδείξει εἰς τὴν Βουλήν. Χθὲς, κύριοι, ἀφοῦ διενεμήθη ἡ ἔκθεσις τοῦ τμήματος περὶ τῆς ἐκλογῆς Γόρτυνος, ἐγένοντο δύο ἐνστάσεις κατ’ αὐτῆς. Ἡ μία ἐγένετο ἀπὸ τὸν ἔντιμον βουλευτὴν Ζακύνθου κύριον Νέγκαν, ὁ ὁποῖος ἠρώτησεν ἐμὲ ἐὰν ἔχῃ εἰσιτήριον ὁ κύριος Πλαπούτας· ἐγὼ ἀπήντησα ἀγνοῶ, διότι δὲν ὑπῆρχεν εἰς τὸν φάκελλον τῆς ἐκλογῆς τὸ ἀναγκαῖον πρακτικόν. Ὁ κ. Νέγκας ὅμως φαίνεται τὸ ἤξευρε καὶ διὰ τοῦτο μὲ ἠρώτησε· μὲ ἠρώτησε λοιπὸν διὰ πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον ἐγὼ δὲν ἤξευρα καὶ αὐτὸς ἤξευρεν. Εἴχετε λοιπὸν καθῆκον, κ. Νέγκα, ὡς μέλος τοῦ τμήματος, νὰ προσέλθητε κατὰ τὴν σύνταξιν τῆς ἐκθέσεως, νὰ τὴν ἀναγνώσητε καὶ ἀναπληρώσητε πᾶσαν τυχὸν ἔλλειψίν της.

§14ΝΕΓΚΑΣ. Ὅτε συνετάχθη ἡ ἔκθεσις ἐγὼ δὲν ἔλαβα καμμίαν εἰδοποίησιν.

§15Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι, ὅτε ἀνεγνώσθη ἡ ἔκθεσις, σεῖς δὲν παρεστάθητε καὶ οὔτε ὑπεγράψατε· τοῦτο ὅμως δὲν εἶναι σφάλμα ἰδικόν μου, εἶναι ἰδικόν σας, διότι ἔπρεπε νὰ ἔλθητε, ν’ ἀναγνώσητε καὶ ὑπογράψητε, διότι τοῦτο ἦτο καθῆκόν σας.

§16ΝΕΓΚΑΣ. Δὲν ἔλαβον εἴδησιν.

§17Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Καὶ μήπως πρὸς ἡμᾶς ἐστάλησαν ἀγγελιαφόροι; Δὲν θέλω μὲ τοῦτο νὰ σᾶς ἐπικρίνω· ἀναφέρω μόνον τὸ γεγονὸς, διότι εἶσθε κύριος νὰ ἔλθητε ἢ νὰ μὴ ἔλθητε, νὰ ὑπογράψητε ἢ νὰ μὴ ὑπογράψητε, ἡ ἐλευθερία σας εἶναι πλήρης· ἀλλὰ δὲν ἦτο εἰς ἐμὲ γνωστὸν ὅτι δὲν ἐδόθη εἰσιτήριον εἰς τὸν Πλαπούταν. Εἶσθε παρὼν ὅτε ἐγένετο λόγος περὶ τοῦ πρωτοκόλλου, εἶπε δὲ ὁ κ. Λαδόπουλος δὲν ὑπάρχει, καὶ δὲν ὑπῆρχε πράγματι. Ἡ δευτέρα παρατήρησις ἐγένετο ἀπὸ τὸν ἔντιμον βουλευτὴν Γορτυνίας κύριον Γεώργιον Πλαπούταν, ὁ ὁποῖος ἀνέφερεν εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι ἡ ἔκθεσις ἐμπεριεῖχε σπουδαιοτάτην ἔλλειψιν, μεγάλην, οὐσιώδη, διότι δὲν ἐποιεῖτο μνείαν τοῦ πρακτικοῦ τῆς ἀνακηρύξεως, διότι δὲν ἐφέρθη ἐνώπιον τῆς Βουλῆς· δὲν ἐκάμαμεν λόγον περὶ τοῦ πρακτικοῦ τοῦ συλλόγου τῶν προέδρων τῶν ἐπιτροπῶν τῆς ἐπαρχίας Γόρτυνος, οἵτινες ὤφειλον ν’ ἀνακηρύξωσι βουλευτὴν τὸν Πλαπούταν. Ἀληθῶς ἡ ἔκθεσις ἔπρεπε νὰ ᾖναι ἀκριβὴς ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ἀλλ’ ἀκριβὴς ἐφ’ ὅσον ἦτο δυνατὸν ἀπὸ τὰ πρακτικά· διότι δὲν ἠδυνάμεθα ἡμεῖς νὰ ποιήσωμεν μνείαν ἐγγράφων, τὰ ὁποῖα ὑπεξῃρέθησαν, διότι δὲν ἔλλειψε μόνον ἓν ἔγγραφον, ἀλλὰ τρία. Ἔλλειψε τὸ γενικὸν πρωτόκολλον τῆς διαλογῆς, ἔλλειψε τὸ ἔγγραφον τοῦ ἐπάρχου, ὅπερ συνώδευε τὰ πρακτικά, ἔλλειψεν ἡ δήλωσις τοῦ ἐπάρχου πρὸς τὴν ἐπαρχίαν, ἡ ἀναγγέλλουσα τὸ ἀποτέλεσμα, ἔλλειψε δὲ καὶ τὸ εἰδοποιητήριον πρὸς τὸν κ. Κωνσταντῖνον Πλαπούταν. Δὲν ἠδυνάμεθα ἡμεῖς, ἐκτελοῦντες τὰς διαταγὰς τῆς Βουλῆς, ἢ νὰ φέρωμεν ἐνώπιόν της ἀκριβῆ τὴν ἀλήθειαν. Πῶς ἠδυνάμεθα νὰ ποιήσωμεν μνείαν ἐγγράφων μὴ ὑπαρχόντων; Ὁ ἔντιμος βουλευτὴς Γόρτυνος, πρὶν ἢ κάμῃ μνείαν περὶ τῆς ἐλλείψεως, ἣν εὗρεν εἰς τὴν ἔκθεσιν, παρεπονέθη, ὅτι τὸ τμῆμα συνῆλθε τὸ σάββατον καὶ ἀπεφάσισε τὴν εἰδοποίησίν του πρὸς τοὺς ἔχοντας ἐνστάσεις κατὰ τῆς ἐκλογῆς νὰ τοιχοκολλήσῃ τὴν 4 μ. μ. Ἐπειδὴ δὲ ἡ ἐπιοῦσα ἦτο κυριακὴ, καθ’ ἣν δὲν συνεδριάζει ἡ Βουλὴ, δὲν ἠδυνήθη νὰ λάβῃ γνῶσιν τῆς προκηρύξεως τοῦ τμήματος, ὅπως παρασταθῇ νὰ κάμῃ ἀντιῤῥήσεις. Ἐγὼ δὲν θέλω ποσῶς νὰ ἐξετάσω τοὺς λόγους τοῦ ἐντίμου βουλευτοῦ Γόρτυνος, ἀλλ’ εἰς τὸ παράπονόν του ἔχει ἄδικον, διότι 36 ὥρας ἔμενεν ἡ προκήρυξις τοιχοκολλημένη εἰς τὰ προπύλαια τοῦ Βουλευτηρίου, ὁ δὲ συνάδελφος κύριος Λαδόπουλος, ὁ ὁποῖος εἶναι μέλος τοῦ τμήματος καὶ μὲ τὸν ὁποῖον εἶναι σύμφωνοι, ἐγνώριζεν αὐτὰ τὰ πράγματα.

§18ΛΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶδον καθόλου τὸν κ. Πλαπούταν κατ’ ἐκείνας τὰς ἡμέρας.

§19Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐγὼ τὸ πιστεύω, ἂς τὸ πιστεύσουν καὶ οἱ ἄλλοι. Κατ’ ἐμὲ λοιπὸν, κατὰ τὸν νόμον καὶ τοὺς τύπους δὲν εἶχε δίκαιον νὰ παραπονεθῇ, διότι τὸ τμῆμα ἐξετέλεσεν ὅ,τι ἔπρεπε νὰ ἐκτελέσῃ.

§20ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ. Δὲν παρεπονέθην.

§21Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Λυποῦμαι διότι δὲν ἔλαβε γνῶσιν ὁ κ. Πλαπούτας, ἐνῷ ἡ προκήρυξις ἦτο τοιχοκολλημένη 36 ὥρας, ἐνῷ συνήθως μένει μόνον 24, διότι, ἂν ἐλάμβανε γνῶσιν, ἤθελε μᾶς εἴπῃ περὶ τοῦ πρακτικοῦ τοῦ ἐλλείποντος ἀπὸ τὴν δικογραφίαν, καὶ δὲν ἠθέλαμεν ὑποπέσει εἰς μέγα λάθος· ἀλλὰ δυστυχῶς δὲν ἠμπόρεσε νὰ μᾶς τὸ εἴπῃ, καὶ ἐμείναμεν εἰς τὸ σκότος. Καὶ τοῦτο μὲν ὡς πρὸς τὴν δευτέραν παρατήρησιν τοῦ συναδέλφου ἡμῶν. Ἐβασάνισα, κύριοι, πολὺ ἐμαυτὸν νὰ ἴδω τί ἔγειναν αὐτὰ τὰ ἔγγραφα, διότι παρίσταται περίστασις εἰδικὴ λίαν περίεργος. Τὰ ἔγγραφα παρέλαβε τὸ δεύτερον τμῆμα κατὰ διαταγὴν τῆς Βουλῆς, ἵνα ἐξελέγξῃ τὴν ἐκλογήν. Εἰς τὸ τμῆμα τοῦτο διωρίσθη ὁ κ. Ῥοῦφος εἰσηγητὴς, ὁ ὁποῖος μὲ ἐπληροφόρησεν, ὅτι ἐνώπιον τοῦ ἐντίμου βουλευτοῦ Καλαβρύτων Ἀθ. Πετιμεζᾶ καὶ τοῦ προέδρου τοῦ τμήματος ἀπεσφραγίσθη ὁ φάκελλος. Ἠρώτησα τὸν κ. Ῥοῦφον: Εἶδες τὰ ἔγγραφα τοῦ ἐπάρχου μέσα, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀναπόσπαστα ἀπὸ πᾶσαν ἐκλογήν; εἶδές τι περὶ πρακτικοῦ ἀνακηρύξεως, περὶ δηλώσεως τοῦ ἐπάρχου περὶ εἰσιτηρίου τοῦ Κωνσταντίνου Πλαπούτα; Ὄχι· ἐν τῷ φακέλλῳ, μοὶ εἶπεν, εὗρον δύο ἔγγραφα ἐμπεριέχοντα ἐνστάσεις δοθείσας ἐξωδίκως, τοὺς καταλόγους τῶν δήμων, τὸ βιβλίον τῶν πρακτικῶν καὶ τῆς ψηφοφορίας τῶν δήμων καὶ τὸ πρωτόκολλον τοῦ δημάρχου Λαγκαδίων, ὅστις ἀνεκάλυψε τὸ βιβλίον τοῦ πρωτοκόλλου, τὸ ὁποῖον εἶχεν ὑπεξαιρεθῆ καὶ εὑρέθη μετὰ τὴν ἐνέργειαν τοῦ ἀνακριτοῦ εἰς τὴν ἐκκλησίαν εἰς χεῖρας τοῦ κανδυλανάπτου. Λοιπὸν εἰς τὸν φάκελλον δὲν ἦτο τὰ ἔγγραφα. Ἠρώτησα τὸν κύριον Ῥοῦφον: Ἐλάβετε τὴν περιέργειαν νὰ παρατηρήσητε ἂν αἱ σφραγῖδες τοῦ φακέλλου ἦσαν ἀλύμαντοι; Πολὺ φυσικῶς μοὶ εἶπεν ὄχι, διότι κανεὶς δὲν δύναται νὰ ὑποθέσῃ ὅτι ἐν τῷ γραφείῳ τῆς Βουλῆς δύνανται νὰ ἀλλάξωσι τὰς σφραγῖδας καὶ ἔπειτα νὰ σφραγίσωσιν ἐκ νέου, τὸ ὁποῖον βεβαίως εἶναι δύσκολον νὰ τὸ πιστεύσω. Ἐπειδὴ τὰ ἔγγραφα ἔλλειπον, ἔπρεπε νὰ προσέξωσι πολὺ, διότι καὶ ὑποψία ῥιπτομένη κατ’ ἀρχῶν εἶναι πρᾶγμα βαρὺ, καὶ ἔπρεπε νὰ ζητηθῶσιν ὅλοι οἱ λόγοι, οἱ ὁποῖοι ἠδύναντο νὰ πείσωσι τὴν Βουλὴν περὶ τῆς ἀπωλείας τῶν ἐγγράφων. Ὁ ἔπαρχος Γορτυνίας ἦτο δυνατὸν νὰ ὑπεξαιρέσῃ τὰ ἔγγραφα, ἢ ἐξ ἀμελείας νὰ μείνωσιν εἰς τὸ γραφεῖόν του; πρώτη πηγὴ, καὶ ἀπὸ ἐκεῖ θὰ ἀρχίσω. Εἶναι τοῦτο δυνατόν; Ὄχι· Πρῶτον, ἂν ὁ ἔπαρχος εἶχε δολίαν προαίρεσιν νὰ μὴ σταλῶσι τὰ ἔγγραφα, δὲν ἤθελε στείλει οὔτε τὰ ἀντίγραφα εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, διότι πρὸς τί τότε ἡ ὑπεξαίρεσις; τὰ ἀντίγραφα τὰ ἐπικυρωθέντα ἀπὸ τὸν ἔπαρχον λογίζονται ὡς πρωτότυπα. Μήπως ἔμειναν εἰς τὸ ἐπαρχεῖον; Ἀδύνατον· εἶναι ἑπτὰ ἢ ὀκτὼ μῆνες ἀπὸ τῆς ἐκλογῆς, καὶ ἂν ὑποθέσωμεν ὅτι ἔμειναν ἐκεῖ ἐξ ἀμελείας, δὲν ἤθελε τὰ εὕρει τὴν τρίτην ἢ τὴν τετάρτην ἡμέραν, ἵνα τὰ ἐξαποστείλῃ εἰς τὸ γραφεῖον τῆς Βουλῆς; Τὰ ἔγγραφα, κύριοι, ὅπως γνωρίζετε, στέλλονται ἐσφραγισμένα εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, ὑπὸ τοῦ ὁποίου στέλλονται εἰς τὴν Βουλήν· δὲν ὑπάρχει δὲ παράδειγμα ἀφ’ ἧς γίνονται ἐκλογαὶ ἐν Ἑλλάδι, ὅτι ἐν τῷ ὑπουργείῳ ἐγένετο ἀπώλεια ἐγγράφων. Καὶ δὲν ὑπάρχει καὶ σήμερον βεβαίως, διότι, ἂν ὑποθέσωμεν ὅτι λωποδύται εἰσῆλθον εἰς τὸ ὑπουργεῖον καὶ ἔκλεψαν τὰ ἔγγραφα, δὲν ἤθελον κλέψει ἀσφαλέστερον τὰ ἀντίγραφα, τὰ ὁποῖα ἔκειντο ἀνοικτὰ εἰς μίαν θυρίδα τῆς καταχωρίσεως; Ἄλλως τε, ὅταν μετέβην εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ εἶπον ὅτι ἔλλειπον τὰ ἔγγραφα ἀπὸ τὸν φάκελλον, ὁ λίαν ἔντιμος, ὅπως γνωρίζετε, ὑπουργικὸς τμηματάρχης κύριος Βαλαβάνης, ἂν καὶ ὁ κύριος πρωθυπουργὸς δὲν ἦτο ἐκεῖ, αὐθωρεὶ προσήγαγε τὰ ἔγγραφα καὶ μοὶ εἶπεν ὑπάρχουν· σήμερον δὲ ὁ κύριος πρωθυπουργὸς τὰ ἔφερεν ἐδῶ. Λοιπὸν οὔτε εἰς τὸ ὑπουργεῖον συνέβη τι, καὶ ὅμως τὰ ἔγγραφα ἐχάθησαν. Λοιπὸν μένει νὰ ἐξετάσωμεν πῶς ἐχάθησαν. Τὸ ζήτημα τοῦτο εἶναι λίαν σπουδαῖον, διότι ἡ τιμὴ καὶ τοῦ γραφείου καὶ τῆς Βουλῆς ὑπαγορεύει νὰ ἀνακαλυφθῇ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα, διότι, κύριοι, ὅ,τι συμβαίνει σήμερον, δύναται νὰ συμβῇ καὶ αὔριον. Πρέπει λοιπὸν ὅ,τι δὲν δύναται νὰ κατορθωθῇ εἰς τὰς ἐκλογὰς εἰς τὰς ἐπαρχίας, νὰ κατορθοῦται κατὰ τὴν ἐξέλεγξιν; Ἐγὼ φρονῶ ὅτι καθῆκον τοῦ προέδρου τῆς Βουλῆς εἶναι νὰ ἐξετάσῃ αὐστηρῶς περὶ αὐτῶν τῶν πραγμάτων, καὶ οὐχὶ ὁ ἴδιος, ἀλλὰ νὰ καλέσῃ τὸν εἰσαγγελέα, νὰ προσκληθῇ ἡ δικαιοσύνη, διότι ἄλλως, κύριοι, ἕκαστος πρέπει νὰ λαμβάνῃ τὰ πρακτικὰ τῆς ἐκλογῆς τῆς ἐπαρχίας του εἰς τὸν οἶκόν του, νὰ λαμβάνῃ ὅπλα νὰ τὰ φυλάττῃ, ἄλλως ἐχαθήκαμεν. Αὐτὸ, κύριοι, εἶναι τὸ ἱστορικὸν, τὸ ὁποῖον σᾶς λέγω μὲ ὅλην τὴν ἀκρίβειαν περὶ τῆς ὑπεξαιρέσεως τῶν ἐγγράφων· δὲν δύναμαι νὰ ἐπιβαρύνω κανένα, διότι δὲν γνωρίζω. Ἀνήκει εἰς τὴν Βουλὴν νὰ φροντίσῃ καὶ διὰ τὸ παρὸν καὶ διὰ τὸ μέλλον.

§22Γ. ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ. Μοὶ ἐπιτρέπετε νὰ σᾶς κάμω μίαν ἐρώτησιν; Γνωρίζετε ἂν τὰ πρακτικὰ τῆς ἐκλογῆς ἐξῆλθον ἀπὸ τὸ γραφεῖον τῆς Βουλῆς ἐπὶ πολλὰς ὥρας ἢ ἡμέρας;

§23Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τὰ ἔγγραφα περὶ τῶν ὁποίων σᾶς ὁμιλῶ δὲν ὑπῆρχον εἰς τὸν φάκελλον. Τί θέλετε νὰ εἴπητε; ἐγὼ ἔλαβα τὰ πρακτικὰ εἰς τὴν οἰκίαν μου, διὰ νὰ συντάξω τὴν ἔκθεσιν.

§24Γ. ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ. Μόνον τότε;

§25Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τὸ γραφεῖον θὰ σᾶς δώσῃ περὶ τούτου πληροφορίας· τί ζητεῖτε ἀπὸ ἐμέ;

§26Ε. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ (πρὸς τὸν Γ. Πλαπούταν). Πῶς ὑβρίζετε;

§27Γ. ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ. Οὐδέποτε συνείθισα νὰ ὑβρίζω.

§28Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τί θέλετε νὰ εἴπητε; πρέπει νὰ ἔχητε τὴν παῤῥησίαν, ἡ ὁποία ἁρμόζει εἰς ἕνα βουλευτὴν, νὰ λέγῃ καθαρὰ ὅ,τι θέλει νὰ εἴπῃ.

§29Γ. ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ. Ἐπεῤῥίψατε μομφὴν εἰς τὸ γραφεῖον τῆς Βουλῆς.

§30Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Πρέπει νὰ ἀποδειχθῇ τίνες ὑπεξῄρεσαν τὰ ἔγγραφα.

§31ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Αὐτὸς δὲν εἶναι τρόπος συζητήσεως· διότι ἀπειλὰς δὲν δεχόμεθα ἀπὸ κανένα.

§32Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ποῖος σὲ ἀπειλεῖ; νομίζω ὅτι εἰς τὴν Βουλὴν ἐλάλησα πάντοτε εὐσχημόνως, ἀλλὰ δὲν δέχομαι προσβολάς.

§33Ε. ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ (πρὸς τὸν Ἀθ. Πετιμεζᾶν). Ὅστις δὲν δέχεται ἀπειλὰς, ἔχει τὴν φιλοτιμίαν νὰ μὴ δέχηται ὕβρεις· σεῖς ὑβρίσθητε, διότι εἶσθε μέλος τοῦ τμήματος.

§34ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δὲν πρόκειται περὶ τοῦ δευτέρου τμήματος.

§35Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Περὶ αὐτοῦ ἐγὼ κάμνω λόγον, διότι τὰ ἔγγραφα ἀνεῴχθησαν ἀπὸ τὸ δεύτερον τμῆμα ἐνώπιον τοῦ προέδρου τοῦ δευτέρου τμήματος παρὰ τοῦ εἰσηγητοῦ κ. Ῥούφου.

§36Γ. ΡΟΥΦΟΣ. Παρὰ τοῦ κ. Πετσάλη.

§37ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Λάθος ἔχετε.

§38ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τὰ ἔγγραφα ἀνεῴχθησαν ἐνώπιον τοῦ προέδρου καὶ παρεδόθησαν εἰς τὸν εἰσηγητήν· κατόπιν ἀπεδείχθη, ὅτι δὲν ἀνῆκον εἰς τὸ τμῆμα αὐτὸ, καὶ τὸ προεδρεῖον τὰ ἔλαβεν ὀπίσω.

§39Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ὁ εἰσηγητὴς ἐμέτρησε τὰ ἔγγραφα;

§40Γ. ΡΟΥΦΟΣ. Ὅτε μοὶ παρεδόθησαν τὰ ἔγγραφα, τὰ ἐμέτρησα καὶ ἦσαν τὰ πρωτόκολλα τῆς ψηφοφορίας, τὰ βιβλία τῶν πράξεων, οἱ κατάλογοι οἱ ἐκλογικοὶ, ἡ ἔκθεσις τοῦ δημάρχου καὶ αἱ δύο ἐνστάσεις, αἱ ὁποῖαι συνωδεύοντο μὲ δύο ἔγγραφα (θόρυβος)· οὔτε πρωτόκολλον διαλογῆς ἦτο, οὔτε εἰδοποίησις τοῦ ἐπάρχου, οὔτε εἰσιτήριον, οὔτε τίποτε. Ἐγὼ δὲν εἶχον κανὲν συμφέρον νὰ λείψουν τὰ ἔγγραφα ἀπὸ μέσα ἀπὸ τὸν φάκελλον.

§41ΡΙΚΑΚΗΣ. Συγχωρήσατέ μοι νὰ εἴπω δύο λέξεις. Νομίζω ὅτι ἡ προκειμένη συζήτησις εἶναι ξένη τοῦ θέματος. Δὲν θέλω νὰ παραδεχθῶ ὅτι ὑπεξῄρεσέ τις τὰ ἔγγραφα· δύνανται ν’ ἀπωλέσθησαν ἐξ οἱασδήποτε αἰτίας, χωρὶς ν’ ἀποδοθῇ εἰς κανὲν τῶν μελῶν τῆς Βουλῆς τὸ τοιοῦτον. Πρέπει νὰ ἔλθωμεν εἰς τὸ ζήτημα τῆς οὐσίας, αὐτὸ δὲ νὰ μείνῃ ἐκτὸς πάσης συζητήσεως.

§42Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐγὼ κανονίζω τὴν ὁμιλίαν μου κατὰ τὰς ἰδέας τὰς ἐδικάς μου· ἑπομένως δὲν ἠμπορῶ νὰ μὴ ποιήσω μνείαν ἑνὸς πράγματος, τὸ ὁποῖον πλαγίως ῥίπτεται κατ’ ἐμοῦ. Λοιπὸν αὐτὴ εἶναι ἡ καθαρὰ ἀλήθεια καὶ ἡ ἀκριβὴς ἱστορία τῆς ἀπωλείας τῶν ἐγγράφων· δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι καὶ ἡ Βουλὴ καὶ τὸ κοινὸν περὶ αὐτοῦ τοῦ πράγματος ἔχουν τὴν πεποίθησιν, τὴν ὁποίαν ἔχω καὶ ἐγὼ, διότι αὐτὸ λέγουν τὰ πράγματα. Ἀφοῦ ἀπήντησα, κύριοι, εἰς τὰς δύο ἐλλείψεις, αἱ ὁποῖαι ἐθεωρήθησαν ὡς πρὸς τὴν ἔκθεσιν τῆς ἐκλογῆς, εἰσέρχομαι εἰς τὴν ἐκλογήν. Ἡ ἐκλογὴ ἤρχισε καὶ ἐπεραιώθη καθ’ ὅλας τὰς διατυπώσεις τοῦ νόμου· μετὰ δὲ τὸ τέλος τῆς ψηφοφορίας συνῆλθεν ὁ σύλλογος τῶν ἐπιτροπῶν, διὰ νὰ κάμῃ τὴν γενικὴν διαλογὴν καὶ ἀνακήρυξιν τῶν ἐπιτυχόντων. Ἐγένετο λοιπὸν ἡ διαλογὴ καὶ ὁ Κωνσταντῖνος Πλαπούτας ἐπλειονοψήφησε κατὰ 750 ψήφους, νομίζω, ἀπὸ τὸν πρῶτον ἐπιλαχόντα καὶ 1500 ἀπὸ τὸν δεύτερον· ἀφοῦ δὲ ἐγένετο ἡ διαλογὴ, οἱ πρόεδροι τῶν ἐπιτροπῶν ἤτοι ὁ σύλλογος, εἶπον κατὰ πλειονοψηφίαν: δὲν πρέπει νὰ δοθῇ εἰσιτήριον εἰς τὸν κ. Πλαπούταν, διὰ τὸν λόγον, ὅτι αἱ ἐκλογαὶ τῶν δήμων Λαγκαδίων καὶ Ἡραίας εἶναι ἄκυροι. Ὁ σύλλογος λοιπὸν ἀντεποιήθη τὰ δικαιώματα τῆς Βουλῆς καὶ ἀπεφάνθη ὅτι ἡ ἐκλογὴ εἶναι ἄκυρος, καὶ διὰ τὸν λόγον αὐτὸν δὲν ἀνακηρύττει τὸν ὑποψήφιον, δηλ. ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον κατηγορήσαμεν ἄλλοτε καὶ εἴπομεν ὅτι αἱ κυβερνήσεις κάμνουν κακὰ νὰ μὴ δίδουν εἰσιτήρια, ὅπως εἰς τὸν Φιλήμονα, ὅπως εἰς τὸν Βαλέταν καὶ εἰς τοὺς βουλευτὰς Κορίνθου κατὰ τὰ 1874. Ἐκεῖνο λοιπὸν τὸ ὁποῖον δὲν ἐπιτρέπομεν εἰς τὴν ἐξουσίαν, τοῦτο ἔπραξεν ὁ σύλλογος τῶν ἐπιτροπῶν. Δύναταί τις λοιπὸν αὔριον πάλιν ἐπιτυχὼν καὶ μὴ ἔχων τὴν πλειονοψηφίαν τῶν ἐπιτροπῶν νὰ μὴ ἀνακηρυχθῇ; αὐτὸ εἶναι, κύριοι, μία χονδροειδεστάτη αὐθάδεια. Ὁ Ἔπαρχος εἰς τὴν περίστασιν αὐτὴν ἔκαμε, κύριοι, κατ’ ἐμὲ, ἐντίμως τὸ καθῆκόν του, διότι εἶπε διὰ προκηρύξεώς του, ὅτι τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς ἀνέδειξε τὸν κ. Πλαπούταν, προέβη δὲ καὶ περαιτέρω, ἔκαμε δηλοποίησιν πρὸς τὸν κ. Πλαπούταν, δι’ ἧς τὸν εἰδοποιεῖ, ὅτι κατὰ διαταγὴν τοῦ ὑπουργείου τοῦ κοινοποιεῖ τὴν δήλωσιν, ἡ ὁποία ἔχει τὸ αὐτὸ ἀποτέλεσμα. Καὶ τί ἄλλο εἶναι τὰ εἰδοποιητήρια; τί εἶναι λοιπὸν ὁ ἔπαρχος, ὅστις ἐζήτησε τὰς διαταγὰς τοῦ ὑπουργείου καὶ ἐκοινοποίησεν εἰς τὸν Πλαπούταν τὴν δήλωσιν αὐτὴν, ἥτις ἐπέχει τόπον εἰδοποιητηρίου, ὥστε, κατ’ ἐμὲ, ἡ κοινοποίησις τῆς δηλώσεως εἶναι ἀναπλήρωσις τοῦ εἰδοποιητηρίου. Ὁ σύλλογος τῶν ἐπιτροπῶν, κύριοι, κηρύττει αὐθαιρέτως δύο ἐπίσης ἐκλογὰς ἀκύρους, τῆς Ἡραίας καὶ τῶν Λαγκαδίων· αἱ ἐνστάσεις ὅλαι ἀπευθύνονται κατὰ τῆς ἐκλογῆς τῶν δύο τούτων δήμων, ὅλοι οἱ ἄλλοι δῆμοι δὲν προσβάλλονται. Τοῦτο, κύριοι, εἶναι μέγα τεκμήριον, καὶ ἰδίως μετὰ τὰ τελευταῖα συμβάντα, τοῦ νομίμου τῆς ἐκλογῆς, διότι ἄλλοτε, ὡς ἐνθυμεῖσθε, δὲν ἔμεινε δῆμος, ὁ ὁποῖος νὰ μὴ προσβληθῇ. Μέλλει λοιπὸν τώρα νὰ ἐξετάσῃ ἡ Βουλὴ τὰς ἐκλογὰς Ἡραίας καὶ Λαγκαδίων. Ἐπειδὴ δὲ δὲν εἴχομεν ἄλλα ἔγγραφα, περιωρίσθημεν εἰς τὴν ἔκθεσιν νὰ κάμωμεν λόγον περὶ τῶν πραγματικῶν γεγονότων. Τί συνέβη εἰς τὸν δῆμον Λαγκαδίων; Τὴν τρίτην ἡμέραν τῆς ἐκλογῆς (εἰς τὰ πρακτικὰ δὲν ὑπάρχει καμμία ἔνστασις), τὴν τρίτην ἡμέραν τῆς ἐκλογῆς ὑπεξῃρέθη τὸ πρωτόκολλον τῶν πράξεων· ἡ ἐπιτροπὴ, ἀντὶ νὰ ἐξακολουθήσῃ τὰς πράξεις εἰς τὸ βιβλίον τῆς ψηφοφορίας καὶ νὰ προβῇ εἰς τὴν ἐκλογὴν, φοβηθεῖσα, ἐνόμισεν ἀναγκαῖον νὰ διακόψῃ τὴν ἐκλογὴν, διὰ νὰ ἐρευνήσῃ ὅπως εὕρῃ τὸ βιβλίον, καὶ τὴν ἄλλην ἡμέραν νὰ ἀναπληρώσῃ τὸν χρόνον τῆς ψηφοφορίας, ὁ ὁποῖος ἔλειπεν ἐκείνην τὴν ἡμέραν, καὶ πράγματι οὕτως ἔπραξεν ἡ ἐπιτροπή· ἀνεφέρθη εἰς τὸν ἔπαρχον, ὁ ἔπαρχος εἰς τὸ ὑπουργεῖον, καὶ τὸ ὑπουργεῖον ἐνέκρινε νὰ παραταθῇ ὁ χρόνος ὁ ἐλλείψας εἰς τὴν ψηφοφορίαν, ὅπως ἔγεινεν εἰς ὅλας τὰς ἐκλογὰς, ἐν αἷς συνέβη αὐτό. Ἂν δὲν λανθάνωμαι, εἰς τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1875 τοῦ Πετσάλη ἡ ἐκλογὴ διεκόπη καὶ ἤρχισε μετὰ 8, 15 ἡμέρας, δὲν ἐνθυμοῦμαι καλά· ἀλλὰ καὶ ὅπου ἀλλοῦ διεκόπη ἡ ἐκλογὴ, σεῖς τὸ γνωρίζετε, ἀναπληροῦται τὸ χρονικὸν διάστημα. Μετὰ τὴν ἀναπλήρωσιν δὲ αὐτὴν, νόμιμος λόγος δὲν ὑπάρχει πρὸς ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς· ὑπάρχει ὅμως εἷς ἰσχυρισμὸς ὅτι, κατὰ τὴν ἡμέραν καθ’ ἣν διεκόπη ἡ ἐκλογὴ, ἦσαν 300 ψηφοφόροι, κατὰ δὲ τὴν ἡμέραν καθ’ ἣν ἐπανελήφθη ἦλθαν 100· ἄρα ἔλλειψαν διακόσιοι. Πρῶτον, κύριοι, αὐτὸ δι’ οὐδενὸς ἐγγράφου ἀποδεικνύεται· δεύτερον παραδέχομαι ὅτι εἶναι ἀληθὲς, ἀφοῦ ἐξεδόθη πρόγραμμα, ἠδύνατο πᾶς ὁ θέλων νὰ ἔλθῃ νὰ ψηφοφορήσῃ. Αὐτὸν τὸν κανόνα ἠκολούθησαν ὅλαι αἱ διακοπεῖσαι ψηφοφορίαι· δι’ αὐτὸ δὲν ἠμπορεῖ κανεὶς νὰ παραπονεθῇ, καὶ μάλιστα εἰς τὸν δῆμον Λαγκαδίων, ὅστις ἔχει δύο τρία χωρία· ἀλλὰ τὸ κύριον χωρίον εἶναι τὰ Λαγκάδια. Λέγω λοιπὸν, ὅτι ὁ ἰσχυρισμὸς αὐτὸς δὲν εἶναι νόμιμος, ἀλλ’ οὔτε δίκαιος. Ἀλλὰ καὶ ἂν παραδεχθῆτε, ὅτι καὶ διακόσιοι ψηφοφόροι ἔλλειψαν, καὶ προσθέσητε αὐτοὺς εἰς τὸν πρῶτον ἐπιλαχόντα Μπούκουραν, τὸ ἀποτέλεσμα ἐπηρεάζεται. Λοιπὸν παρατηρεῖτε, ὅτι τὴν ἐκλογὴν τοῦ δήμου αὐτοῦ δὲν ὑπάρχει κανεὶς λόγος ἱκανὸς νὰ τὴν προσβάλῃ. Ἔρχεται κατόπιν ἔνστασις περὶ τοῦ δήμου Ἡραίας. Εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς ψηφοφορίας δὲν ὑπάρχει καμμία ἔνστασις· ἐδόθη ὅμως μία ἔνστασις, ἡ ὁποία λέγει, ὅτι δὲν παρεστάθησαν κατὰ τὰς ἡμέρας τῆς ψηφοφορίας εἰς τὰς κάλπας τῶν ἀποτυχόντων Γεωργιάδου καὶ Μπούκουρα οἱ ἀντιπρόσωποι αὐτῶν· δὲν παρεστάθησαν δὲ ἀπὸ ψυχολογικὴν βίαν. Δευτέρα ἔνστασις, ὅτι παρεβιάσθη τὸ δικαίωμα τῶν ἐν τῷ καταλόγῳ ψηφοφόρων, διότι ἄλλοι ἀντὶ ἄλλων ἐψηφοφόρησαν. Ὑποσχόμεθα, λέγουν οἱ ἐνιστάμενοι, κατὰ τὴν ἀνάκρισιν τῆς ἐκλογῆς νὰ παρουσιάσωμεν τοὺς καταλόγους, εἰς τοὺς ὁποίους θὰ ᾖναι ἐγγεγραμμένοι οἱ ψηφοφόροι, τῶν ὁποίων τὸ δικαίωμα παρεβιάσθη. Κατὰ τῆς ἐνστάσεως αὐτῆς οὐδεὶς δύναται ν’ ἀντιλέξῃ, διότι αὐτοὶ λέγουν «Μᾶς παρεβίασαν τὸ δικαίωμα καὶ ἔχομεν τὴν ἀπόδειξιν· θὰ παρουσιάσωμεν τοὺς καταλόγους κατὰ τὴν ἀνάκρισιν». Ἀλλ’ οὐδείς, κύριοι, ἐνεφανίσθη κατὰ τὴν ἀνάκρισιν οὐδὲ ἔνστασιν ἁπλῆν νὰ κάμῃ ἢ παρατήρησιν, ἢ κατάλογον νὰ φέρῃ. Τὸ τμῆμα λοιπὸν, ἀφοῦ οὐδεὶς παρεστάθη κατὰ τὴν ἀνάκρισιν, ἐθεώρησεν ὅτι ἔπρεπε νὰ ἀποῤῥίψῃ τὴν ἔνστασιν· ἀποφασίσατε δὲ σεῖς ἂν αὐτὸ τὸ πρᾶγμα δύναται νὰ ἔχῃ ὑπόστασιν. Τὸ πρῶτον, ὅτι ἕνεκα ψυχολογικῆς βίας ἀνεχώρησαν οἱ ἀντιπρόσωποι, ἔπρεπε, κύριοι, τὸ τμῆμα νὰ ἐξετάσῃ. Ἐγὼ δὲ, ὡς εἰσηγητὴς τοῦ τμήματος, ἔπρεπε νὰ συλλέξω ὅ,τι ἦτο δυνατὸν καὶ ἀληθὲς, διὰ νὰ ἐκθέσω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Ἠρώτησα τὸν κύριον Πλαπούταν διατί ἔφυγον οἱ ἀντιπρόσωποι τοῦ Μπούκουρα καὶ Γεωργιάδου; μοὶ εἶπε δὲ, ὅπως μοῦ εἶπε σᾶς τὸ λέγω, ὅτι ὁ μὲν ἀντιπρόσωπος τοῦ Γεωργιάδου εἶναι ἐκ τοῦ δήμου Ἡραίας, ὁ δὲ τοῦ Μπούκουρα δὲν εἶναι ἐκ τοῦ δήμου Ἡραίας, ἀλλ’ ἀπὸ ἄλλον δῆμον. Κύριοι, οἱ ἀντιπρόσωποι αὐτοὶ ἀληθῶς δὲν παρουσιάσθησαν· ποία ὅμως εἶναι ἡ ψυχολογικὴ βία, ἡ ὁποία ἔκαμεν αὐτοὺς νὰ μὴ παρουσιασθῶσιν; Ἐγὼ ἐκ πείρας γνωρίζω καὶ σεῖς θὰ τὸ ὁμολογήσητε, ὅτι εἰς τὰς ἐκλογὰς ψυχολογικὴ βία δὲν περνᾷ, ἀλλὰ κανένα πιστόλι, κανένα μαχαῖρι, καμμία βία ὑλική. Ἀφίνει κανεὶς τὴν κάλπην τοῦ ὑποψηφίου καὶ νὰ φύγῃ ἀπὸ ψυχολογικὴν βίαν; Δὲν ἔκαμαν καμμίαν διαμαρτύρησιν νὰ τὴν ἐπιδώσουν δι’ ἑνὸς κλητῆρος, νὰ ἔχουν τὸ ἐπιδοτήριον· δὲν ἔκαμαν καμμίαν διαμαρτύρησιν νὰ τὴν ἐπιδώσουν εἰς τὸν ἔπαρχον, πρὸς τὴν στρατιωτικὴν ἀρχήν. Εἰς τὰς ἐνστάσεις δὲν γίνεται μνεία ἀπειλῶν, καὶ ἠξεύρετε ὅτι ὁ ποιν. νόμος τιμωρεῖ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι κάμνουν τὰς ἀπειλάς. Ἀπέναντι λοιπὸν ὅλων τῶν ἀναμφισβητήτων αὐτῶν γεγονότων, δὲν ἠμποροῦσα νὰ παραδεχθῶ τὴν ψυχολογικὴν βίαν· διῃρέθη ὅμως τὸ τμῆμα καὶ 6 τῶν μελῶν ἀκούσαντες αὐτοὺς τοὺς λόγους εἶπον, ὅτι ἡ ἐκλογὴ πρέπει νὰ ἐπικυρωθῇ· 5 ὅμως τῶν μελῶν εἶπον ὅτι ἡμεῖς δὲν εἴμεθα ἀκυρωτικοὶ, ἀλλὰ ἐπιφυλαττόμεθα νὰ ἴδωμεν τὴν ἔκθεσιν τοῦ ἀνακριτοῦ. Εἴπαμεν μάλιστα, εἶναι καὶ ὁ κ. πρόεδρος μεταξὺ ἡμῶν, εἴπαμεν μάλιστα, ὅταν ἔκαμα ἐγὼ τὴν παρατήρησιν, καὶ ἂν δὲν παρουσιασθῇ πρωτόκολλον, θὰ γείνῃ ἀναβολή; Μοῦ εἶπον ὄχι, ἐκτὸς ἂν δὲν παρουσιασθῇ μέχρι τῆς συνεδριάσεως, καὶ νομίζω ὅτι αὐτὴ εἶναι ἡ γνώμη τοῦ προέδρου. Λοιπὸν οἱ κύριοι ἐνόμισαν ἀναγκαῖον νὰ ἐπιφυλάξουν εἰς ἑαυτοὺς πλήρη ἐλευθερίαν, διὰ νὰ ἴδουν τὸ πρωτότυπον· διὰ τοῦτο δὲν ἔχω νὰ εἴπω τίποτε. Κατ’ ἐμὲ ὅμως, τί θὰ εἴπῃ αὐτὴ ἡ ἔκθεσις τοῦ ἀνακριτοῦ; θὰ πλάσσῃ ὁ ἀνακριτὴς νὰ στείλῃ εἰς τὴν Βουλὴν ἢ θὰ γράψῃ ἐπὶ τῇ βάσει ἑνὸς παραπόνου, μιᾶς ἐγκλήσεως; μόνος του ἠμπορεῖ νὰ τὸ εἴπῃ ὁ ἀνακριτὴς, ὅτι παρεβιάσθησαν οἱ ἀντιπρόσωποι ψυχολογικῶς; Διὰ τοῦτο λοιπὸν ἐγὼ νομίζω ὅτι, καὶ ἂν λείπῃ τὸ ἔγγραφον τοῦ ἀνακριτοῦ, εἶναι μάταιον νὰ τὸ περιμένωμεν, διότι ὁ ἀνακριτὴς δὲν ἠμπορεῖ νὰ πλάσσῃ· πρέπει νὰ τοῦ κάμουν μίαν μήνυσιν. Ἐγώ, κύριοι, ὁμολογῶ χάριν εἰς τὸν ἔντιμον ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, διότι ἐφρόντισε νὰ ἔλθουν αἱ ἐκθέσεις· ὅτε τὸν παρεκάλεσα εἰδικῶς νὰ ζητήσῃ τὴν ἀπάντησιν ἂν ὑπάρχῃ ἔκθεσις τοῦ ἀνακριτοῦ κατὰ τὸν δῆμον ἐκεῖνον, μοὶ εἶπεν ὅτι θὰ τηλεγραφήσῃ ἀμέσως καὶ ἴσως θὰ ἔχῃ καὶ τὴν ἀπάντησιν. Ἀλλά, λέγω, κατὰ τὴν κρίσιν μου, δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν τὸ ἔγγραφον, διότι πλάσματα ὁ ἀνακριτὴς δὲν κάμνει· ὁ ἀνακριτὴς εἶναι ὑποχρεωμένος ἢ νὰ δεχθῇ μίαν μήνυσιν ἢ νὰ βεβαιώσῃ ἕν γεγονός. Αὐταὶ εἶναι ἐνστάσεις γενικαὶ κατὰ τῶν δύο δήμων. Τώρα ὑπάρχει μία ἔνστασις τοῦ κ. Γεωργιάδου, ἡ ὁποία καὶ ἐκείνη εἶναι ψυχολογική. Λέγουν οἱ ἐνιστάμενοι ὅτι ὁ Γεωργιάδης ἐμειονοψήφησε μὲν, ἀλλ’ ἔχει τὰς πλέον ἐκλεκτὰς ψήφους τοῦ τόπου, τοὺς νοήμονας· τοῦτο, λέγουν, δὲν πρέπει νὰ τὸ περιφρονήσητε, διότι, ἂν ὑποθέσητε ὅτι αὔριον ψηφίζεται ὁ νέος ἐκλογικὸς νόμος, ὁ Γεωργιάδης εἶναι βουλευτής· ἐγὼ τὸ ἀναφέρω διότι νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἀναφέρω ὅ,τι ἄξιον λόγου εἶναι ἐν ταῖς ἐνστάσεσι. Κύριοι, ἐγὼ δὲν ἐνθυμοῦμαι ἀκόμη νὰ παρουσιασθῇ εἰς τὴν Βουλὴν μία ἐκλογὴ, ἡ ὁποία νὰ ἔχῃ ὀλιγωτέρας προσβολὰς ἀπὸ ὅσας ἔχει σήμερον ἡ ἐκλογὴ Γορτυνίας, ἡ ὁποία, ἐνθυμεῖσθε, ὁποίαν ἱστορικὴν μνείαν ἄφησεν εἰς τὰ χρονικὰ τῶν ἐκλογῶν διὰ τὰς ἀπείρους ἐνστάσεις, αἱ ὁποῖαι ἐγίνοντο· σήμερον ὅμως παρατηρῶ ὅτι ἡ ἐκλογὴ αὕτη εἶναι ἁγνοτάτη. Χαίρω διὰ τὴν πρόοδον τοῦ τόπου, δὲν πιστεύω δὲ, κύριοι, ὅτι ἡ Βουλὴ θὰ εἴπῃ σήμερον εἰς τὴν Γορτυνίαν: Ἔφερες ἐκλογὴν καθαρὰν, ἀλλ’ ἐγὼ θὰ τὴν ἀποβάλω. Φρονῶν ὅτι ἡ Βουλὴ ἀκολουθοῦσα τὴν τελευταίαν πορείαν της, τοῦ νὰ ἐξελέγχῃ τὰς ἐκλογὰς ἀνεξαρτήτως τῶν πολιτικῶν κομμάτων καὶ τοῦ φατριασμοῦ, ἐλπίζω ὅτι τὴν αὐτὴν πορείαν θὰ τηρήσῃ, ὅπως καὶ εἰς τὰς ἐκλογὰς τοῦ κ. Χατζίσκου καὶ τοῦ κ. Πεῤῥωτοῦ.

§43ΛΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν θ’ ἀσχοληθῶ, κύριοι, περὶ τὴν ἔρευναν τῆς ἀπωλείας τῶν ἐγγράφων, διότι τοῦτο δὲν ἔχει οὐδεμίαν πρακτικὴν ἀξίαν, ἀφοῦ τὰ ἀντίγραφα τούτων κατετέθησαν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς καὶ θὰ τὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν της. Εἶχον τὴν τιμὴν ν’ ἀποτελῶ μέρος εἰς τὸ τμῆμα τὸ προεξελέγξαν τὴν ἐκλογὴν Γόρτυνος, καὶ εἶχον γνώμην ἀκυρωτικήν· διὰ νὰ αἰτιολογήσω δὲ τὴν γνώμην μου ταύτην, θέλω ἐκθέσει ἐνώπιόν σας τοὺς λόγους, οἱ ὁποῖοι μὲ ἔπεισαν εἰς τοῦτο. Οἱ δῆμοι, κύριοι, εἰς τοὺς ὁποίους ἐγένοντο ἐκλογικαὶ παραβάσεις, αἵτινες, κατὰ τὴν πεποίθησίν μου, εἶναι ἱκαναὶ νὰ πείσουν καὶ τὴν ὑμετέραν συνείδησιν ὅτι ἐν Γορτυνίᾳ ἡ ἐκλογὴ δὲν ὑπῆρξε νόμιμος, εἶναι δύο, ὁ τῶν Λαγκαδίων καὶ ὁ δῆμος Ἡραίας. Καὶ εἰς μὲν τὴν ἐνεργηθεῖσαν ἐν τῷ δήμῳ Λαγκαδίων ἐκλογὴν παρατηροῦνται δύο οὐσιώδη, κατ’ ἐμὲ, ἐλαττώματα, τὰ ἑξῆς. Ὅτι κατὰ τὴν τρίτην ἡμέραν τῆς ψηφοφορίας, ἡμέραν ἑορτάσιμον καὶ κυριακὴν, πολὺς ἀριθμὸς ἐκλογέων δὲν κατώρθωσε νὰ ἐνασκήσῃ τὸ ἐκλογικὸν αὑτοῦ δικαίωμα καὶ ψηφοφορήσῃ· εἰς τὴν ἀδυναμίαν ταύτην περιῆλθον οὐχὶ ἐξ οἰκείας θελήσεως, ἀλλὰ διότι κατ’ ἐκείνην τὴν ἡμέραν ἀπωλέσθησαν τὰ πρακτικὰ, καὶ ἡ ἐπιτροπὴ, τούτῳ τῷ λόγῳ, ἐματαίωσε τὴν ἐκλογήν. Οὕτω λοιπὸν δὲν κατώρθωσε νὰ ψηφοφορήσῃ πολὺς ἀριθμὸς ἐκλογέων, οἵτινες κατὰ τὴν ἡμέραν ἐκείνην, ἡμέραν ἑορτάσιμον, εἶχον συῤῥεύσει πρὸς ἐνάσκησιν τοῦ δικαιώματός των, καὶ οἱ ὁποῖοι ἀνεχώρησαν χωρὶς νὰ γνωρίζωσι τὸν χρόνον, καθ’ ὃν ἔμελλε νὰ ἐπαναληφθῇ ἡ ἐκλογὴ, διότι ἡ ἐπιτροπὴ ἀναμένουσα τὰς ὁδηγίας τοῦ ἐπάρχου, πρὸς ὃν εἶχεν ἀναγγείλει τὴν ἀπώλειαν τῶν πρακτικῶν, οὐδὲν προεκήρυξεν, οὔτε περὶ τοῦ ἂν ἔμελλε νὰ ἐπαναληφθῇ ἡ ἐκλογὴ, οὔτε καὶ περὶ τοῦ χρόνου τῆς ἐπαναλήψεως τῆς διακοπείσης ψηφοφορίας· ἀλλὰ τὴν ἑπομένην ἡμέραν πολὺ ἀργὰ, ὅτε αἱ ὁδηγίαι τῆς Διοικητικῆς ἀρχῆς ἐκοινοποιήθησαν εἰς τὴν ἐφορευτικὴν ἐπιτροπὴν, ἐπανελήφθη ἡ ψηφοφορία, ὅτε πλέον οὐδεὶς τῶν ψηφοφόρων ὑπῆρχεν.

§44Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δὲν εἶναι πρόγραμμα αὐτό;

§45ΛΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ναί· ἀλλὰ τὴν ἡμέραν ἐκείνην τῆς διακοπῆς ἡ ἐπιτροπὴ δὲν προεκήρυξεν οὔτε τὴν ἡμέραν καθ’ ἣν ἔμελλε νὰ ἐπαναληφθῇ ἡ ἐκλογὴ, οὔτε καὶ ἂν ἔμελλε νὰ ἐπαναληφθῇ· οἱ δὲ ψηφοφόροι δὲν ἠδύναντο νὰ γνωρίζωσιν οὐδέν. Τὸ δεύτερον ἐλάττωμα τὸ ὁποῖον παρουσιάζεται ἐν τῇ ἐκλογῇ ἐκείνῃ εἶναι, ὅτι δὲν ἐτηρήθη οὐσιώδης διάταξις τοῦ νόμου τοῦ ἐκλογικοῦ, καθ’ ἣν μία ἡμέρα ἐκ τοῦ τετραημέρου διαστήματος ἀναγκαίως πρέπει νὰ ᾖναι κυριακή. Καὶ γνωρίζετε ὅτι ὁ ὅρος αὐτὸς εἶναι οὐσιώδης, διότι μόνον κατὰ τὰς ἑορτασίμους ἡμέρας οἱ ἐκλογεῖς δύνανται νὰ προσέλθουν· ἑπομένως παρατηρεῖτε, ὅτι ἐν τῷ δήμῳ Λαγκαδίων πολὺς ἀριθμὸς ἐκλογέων δὲν κατώρθωσε νὰ ψηφοφορήσῃ, καὶ ὅτι κατὰ τὸ διάστημα τῆς ἐκλογῆς δὲν παρενέπεσεν ἡμέρα ἑορτάσιμος, ὅπως ὁ νόμος παρακελεύει. Καὶ, κύριοι, μὴ νομίσητε ὅτι ὁμιλῶ περὶ γεγονότων, τὰ ὁποῖα ἡ φαντασία μου ἔπλασσεν ἢ προέρχονται ἄλλοθεν, ἢ ἐκ συμπαθειῶν πρὸς τὸν κύριον Μπούκουραν, ἀλλὰ προκύπτουν ἐκ τῶν ἐπισήμων ἐγγράφων, ἐκ τῶν πρακτικῶν τῆς ἐκλογῆς, καὶ βεβαιοῦνται ἐκ τῆς πράξεως τῆς ὁλοψηφίας τῆς ἐπιτροπῆς, βεβαιούσης ὅτι κατὰ τὴν ἡμέραν ἐκείνην, καθ’ ἣν ἀπωλέσθησαν τὰ πρακτικὰ, προκειμένης τῆς ἐνάρξεως τῆς ψηφοφορίας, 300 περίπου ἐκλογεῖς ἀνεχώρησαν πρὶν ψηφοφορήσουν· καὶ ἂν παραβάλητε τὸ ἀποτέλεσμα τῆς γενικῆς ἐκλογῆς μὲ τὸ τῆς συμπληρωτικῆς, θὰ ἴδητε ὅτι ἐν τῇ ἐκλογῇ τῇ γενικῇ ἐψηφοφόρησαν περὶ τοὺς 1500, ἐνῷ κατὰ τὴν συμπληρωτικὴν δὲν κατώρθωσαν νὰ ψηφοφορήσουν πλέον τῶν 330.

§46Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ποίαν ἐποχὴν ἐνηργήθη ἡ ἐκλογὴ αὕτη;

§47ΛΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Κατὰ τὸ φθινόπωρον.

§48Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κατ’ αὐτὴν τὴν ἐποχὴν εὑρίσκονται οἱ ἐκλογεῖς εἰς τὸν δῆμον Λαγκαδίων; ἐγὼ, ὡς γείτων, γνωρίζω ὅτι δὲν δύνανται νὰ εὑρεθοῦν οὔτε 300.

§49ΛΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Κατὰ τὴν ἐποχὴν τοῦ φθινοπώρου, κύριε Πετιμεζᾶ, ἐν τῷ δήμῳ Λαγκαδίων ἠδύναντο, ἐὰν δὲν διεκόπτετο ἡ ψηφοφορία ἢ μᾶλλον ἐὰν δὲν ἐματαιοῦτο ὡς ἐκ τῆς ἀπωλείας τῶν πρακτικῶν, νὰ ψηφοφορήσουν περὶ τοὺς 900, καὶ διὰ νὰ πεισθῆτε περὶ τούτου, δύνασθε νὰ παραβάλητε τὸν ὁλικὸν ἀριθμὸν τῶν ψηφοφορησάντων ἐν τῷ δήμῳ ἐκείνῳ εἰς παρομοίας ἐποχάς· ἐὰν δὲ θέλετε νὰ κάμητε τοιαύτην σύγκρισιν, θὰ ἴδητε ὅτι κατὰ τὸ 1874, ἐνεργηθείσης ἐν Λαγκαδίοις ἐκλογῆς κατὰ Ἰανουάριον μάλιστα μῆνα, ἐψηφοφόρησαν περὶ τοὺς 900 ἐκλογεῖς. Τὰ γεγονότα αὐτὰ βεβαιοῦνται, κύριοι, εἶπον, ἐκ τῶν ἐπισήμων ἐγγράφων, ὁλόκληρος δὲ ἡ ἐπιτροπὴ, κατὰ πλειοψηφίαν ἀνήκουσα εἰς τὴν ἀποτυχοῦσαν μερίδα, δὲν ἀμφισβητεῖ τοῦτο, ἀλλὰ τοὐναντίον διὰ πράξεώς της τὸ πιστοποιεῖ. Νομίζω ὅθεν, κύριοι, ὅτι ἡ ἐκλογὴ ἡ ἐν τῷ δήμῳ Λαγκαδίων δὲν ἠμπορεῖ νὰ θεωρηθῇ ὡς ἐκλογὴ νόμιμος, ὡς τοιαύτην δὲ φρονῶ, ὅτι θέλετε χαρακτηρίσει καὶ ὑμεῖς, καὶ διὰ τῆς ψήφου σας θὰ ἀκυρώσητε τὴν ἐκλογὴν ἐκείνην. Ἔρχομαι μετὰ τοῦτο εἰς τὴν ἐκλογὴν τοῦ δήμου Ἡραίας. Ἐν τῷ δήμῳ τούτῳ ἐψήφισαν 730, ὁ δὲ Πλαπούτας ἔλαβε τὸ ὅλον τῶν ψήφων μεῖον 10, ἐνῷ οἱ ἄλλοι ἔλαβον μόνον 45· ἐὰν δὲ παραβάλητε τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς αὐτῆς μὲ τὸ ἀποτέλεσμα τῆς γενικῆς ἐκλογῆς καὶ παραβάλητε τὰς ψήφους τὰς ὁποίας ἔλαβεν ὁ Γεωργιάδης, θὰ ἴδητε διαφορὰν μεγάλην, ὅτι ἐνῷ ὁ Γεωργιάδης τότε ἔλαβε περὶ τὰς 700 ψήφους, τόρα ἔλαβε 44 μόνον.

§50Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Μὲ ποῖον ἦτο συνδυασμένος;

§51ΛΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Μόνος του ὁ Γεωργιάδης· δὲν ἦτο συνδυασμένος μὲ κανένα, οὔτε μὲ τὸν Δεληγιάννην οὔτε μὲ τὸν Νικολόπουλον. Λοιπὸν ὁπόταν, κύριοι, ἔχητε δεδομένα αὐτὰ τ’ ἀποτελέσματα, τὰ ὁποῖα σᾶς ἐξέθεσα, νομίζετε ὅτι ἐνηργήθη ἐκλογὴ ἐν τῷ δήμῳ τούτῳ; ὅταν ἔχητε δεδομένον ὅτι ἡ πλειονοψηφία τῆς ἐπιτροπῆς ἀνῆκεν εἰς τοὺς ἀντιθέτους, ὅτι οἱ ἀντιπρόσωποι αὐτῶν ἐξώσθησαν ἀπὸ τὰ ὄργανα τῆς τοπικῆς ἀρχῆς καὶ δὲν παρευρέθησαν εἰς τὴν ἐκλογὴν, ἡ ἐκλογὴ αὕτη δὲν θὰ εἴπητε ὅτι ἐνηργήθη μονομερῶς, ὅτι εἶναι ἀληθῆ ὅσα λέγουν οἱ ἐνιστάμενοι, ὅτι ὁ ἀριθμὸς αὐτὸς ἐσημειώθη ἐκ τοῦ καταλόγου καὶ αὐτοὶ ἐψηφοφόρησαν ῥίψαντες σφαιρίδια δι’ ἐκείνους, οἵτινες φαίνονται ὅτι ἐψηφοφόρησαν δῆθεν; Διὰ τί νὰ ἐμποδίσωσι τοὺς ἀντιπροσώπους ν’ ἀντισταθοῦν; διότι εἶχον σκοπὸν εἰς τὸν δῆμον Ἡραίας νὰ ἐνεργήσωσιν εἰκονικὴν ἐκλογὴν, ὅπως καὶ ἄλλοτε εἰς τὰ 1872.

§52ΤΙΝΕΣ. Ἐμποδίσθησαν οἱ ἀντίθετοι νὰ παρασταθῶσι;

§53ΛΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα, καὶ δι’ αὐτὸ ἐζήτησαν τὸν ἀνακριτήν. Ὁπόταν, λέγω, ἔχητε ἀποδεδειγμένον ὅτι ἐν τῷ δήμῳ Λαγκαδίων δὲν κατώρθωσαν νὰ ψηφοφορήσωσιν ἐκλογεῖς ἀποδιωχθέντες, ὅτι παρεβιάσθη ὁ ἐκλογικὸς νόμος, διότι δὲν ἐμεσολάβησεν ἡμέρα ἑορτάσιμος, ὅτι ἐν τῷ δήμῳ Ἡραίας δὲν ἐνηργήθη ἐκλογὴ, διότι ἡ ἐνεργηθεῖσα εἶναι εἰκονικὴ, δύνασθε νὰ ἔχητε ἀναπαυμένην τὴν συνείδησίν σας περὶ τῆς ἐκλογῆς Γορτυνίας; Τοιαύτη ἐκλογὴ δύναται νὰ ἔχῃ τὰ στοιχεῖα τῆς νομιμότητος, τὴν ὁποίαν καὶ ὑμεῖς ἐπιδιώκετε καὶ ὁ νόμος ἀπαιτεῖ; Νομίζω ὅτι πρέπει νὰ δώσητε ἓν μάθημα εἰς αὐτοὺς τοὺς δήμους καὶ πρέπει νὰ κτυπήσητε αὐτὴν τὴν ῥυπαρότητα, διὰ νὰ μάθουν πλέον ὅτι οἱ ὑπὲρ ὧν ἐνεργοῦνται αἱ εἰκονικαὶ ἐκλογαὶ οὐδὲν δύνανται νὰ ἐλπίζουν ἐκ τοιούτου εἴδους ἐκλογῶν. Αὐτὰ τὰ ὁποῖα σᾶς εἶπον ἐξάγονται ἐκ τῶν ἐγγράφων, καὶ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα σᾶς εἶπεν ὁ κ. Πετιμεζᾶς εἶναι λόγια, τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν καμμίαν βασιμότητα. Παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ κηρύξῃ ἄκυρον τὴν ἐκλογὴν καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τοὺς δήμους τούτους.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Ῥοῦφος.

§55ΡΟΥΦΟΣ. Μεθ’ ὅσα ἐῤῥέθησαν, δὲν θεωρῶ ἀναγκαῖον ν’ ἀπαντήσω. Ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κύριος Πλαπούτας, ὅτι δὲν ὑπάρχει πρωτόκολλον καὶ εἰδοποίησις, ἀποδεικνύουν ὅτι ὁ κύριος Γεώργιος Πλαπούτας ἐγνώριζεν ὅτι ὑπῆρχον καὶ εὑρέθησαν προχθὲς τὰ ἔγγραφα, διὰ τῶν ὁποίων καταδεικνύεται τοῦτο.

§56ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ. Κύριοι βουλευταὶ, περὶ τῶν ἐγγράφων τῆς ἐκλογῆς Γόρτυνος, ἂν καὶ τόρα, ὅπως ὁ κύριος Ῥοῦφος εἶπε, δὲν ὑπάρχει καμμία μομφὴ κατ’ οὐδενὸς, παρεξηγήθην ὅτι ἠθέλησα νὰ ἐπιῤῥίψω μομφὴν εἰς τὸ προεδρεῖον, ἐνῷ ἐγὼ ἐνόμισα ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ ἀναλάβῃ ἡ Βουλὴ μίαν τοιαύτην εὐθύνην. Χαίρω ὅτι ἀπεδείχθη ὅτι ἔγγραφα δὲν ὑπῆρχον· ὁ κ. Ῥοῦφος εἶπεν ὅτι δὲν τὸ ἐγνώριζε, καὶ ἐγὼ δὲ δὲν εἶχον γνῶσιν ὅτι ὑπῆρχον καὶ ἐπέμενον ὅτι δὲν ὑπάρχουν.

§57ΡΟΥΦΟΣ. Ἀναγνώσατε τὰς ἐνστάσεις, διὰ νὰ πεισθῇ ἡ Βουλή.

§58ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ. Κύριοι, μόνος, ἐγὼ ἔχω τὸ ἐνδιαφέρον εἰς τὴν παροῦσαν ἐκλογήν· οὐδεὶς ἄλλος, ἐγὼ μόνος ἔχω τὸ συμφέρον ἡ ἐκλογὴ νὰ διεξαχθῇ νομίμως. Διατί; διότι ἀφορᾷ τοὺς τρεῖς ἀνακηρυχθέντας βουλευτὰς, οἵτινες εἶναι συγγενεῖς μου, ὁ εἷς ἀνεψιὸς, ὁ ἄλλος ἐξάδελφος καὶ ὁ ἄλλος γαμβρός.

§59Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Καὶ ἐκεῖνοι ἐκ τῶν συναδέλφων, οἵτινες θέλουσι νὰ ᾖναι ἡ ἐκλογὴ νόμιμος.

§60ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ. Ἐκπληρῶ λοιπὸν τὸ καθῆκόν μου, ἐὰν ἐκθέσω τὰ πράγματα ὅπως συνέβησαν. Δὲν ὑπάρχει, κύριοι, οὔτε εἰδοποιητήριον οὔτε ἀνακήρυξις, καὶ δὲν ἦτο ἀνάγκη νὰ τὸ μάθω τόρα· ἐγὼ τὸ ἐγνώριζον, ὅτι δὲν ἔγεινεν ἀνακήρυξις. Τόρα εἶναι ἀνακήρυξις αὕτη, τὴν ὁποίαν μᾶς παρουσιάζουν; εἶναι εἰδοποιητήριον ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θέλουν νὰ τὸ θεωρήσωμεν ὡς τοιοῦτον; Τὰ εἰδοποιητήρια, κύριοι, τὰ γνωρίζετε καλλίτερα ἀπὸ ἐμὲ τί περιέχουν: «Πρὸς τὸν κ. Χαράλαμπον Κανελλόπουλον βουλευτὴν Ὀλυμπίας. Σᾶς γνωστοποιοῦμεν ὅτι κατὰ τὴν ἐκλογὴν τῆς ἐπαρχίας ...... ἐλάβετε τόσας ψήφους, ἑπομένως ἀνεκηρύχθητε βουλευτής .....» Αὐτὰ εἶναι, κατ’ ἐμὴν ἰδέαν, τὰ εἰδοποιητήρια. Δὲν ἔχω τίποτε περισσότερον νὰ εἴπω· ἀρκεῖ ὅτι ὁ σύλλογος τῶν ἐπιτροπῶν διὰ τοῦ παρουσιασθέντος ἐγγράφου δὲν ἀναγνωρίζει τὰς δύο αὐτὰς ἐκλογάς. Ἀλλὰ, κύριοι, διὰ τὸν δῆμον Λαγκαδίων ἀρκούντως ἀνέπτυξε τὴν ὑπόθεσιν ὁ κ. Λαδόπουλος. Εἰς τὸν δῆμον αὐτὸν τὴν κυριακὴν, κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ νόμος διατάττει νὰ ἐνεργῶνται ἐκλογαὶ διὰ νὰ προσέρχηται ἡ ἐργατικὴ τάξις, κατ’ αὐτὴν τὴν ἡμέραν διεκόπη ἡ ψηφοφορία. Ἡ ἐπιτροπὴ εἰς τὸ πρωτόκολλόν της μᾶς λέγει, ὅτι προσῆλθον τριακόσιοι ψηφοφόροι, ἀλλ’ ἐπειδὴ δὲν εἴχομεν τὰ χαρτιὰ, ἐστείλαμεν εἰς τὸν ἔπαρχον νὰ μᾶς διατάξῃ τί νὰ κάμωμεν, ὁ δ’ ἔπαρχος διέταξε καὶ τὴν ἐπιοῦσαν ἐπανελήφθη ἡ ἐκλογή. Ἀφίνω σᾶς νὰ κρίνετε ἐὰν οἱ ψηφοφόροι, οἵτινες προσῆλθον τὴν κυριακὴν, ἠδύναντο νὰ ἔλθωσι πλέον ἄλλην ἡμέραν.

§61ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφ’ οὗ ἡ ἐπιτροπὴ ἦτο κατὰ τὰ ⅘ ἰδική των καὶ τόσον ἐνδιεφέρετο, αὐτὸ τὸ πρᾶγμα ἤθελε τὸ ἐκθέσει εἰς τὰ πρακτικά.

§62ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ. Τὸ ἐξέθηκε· θέλετε νὰ τὸ ἀναγνώσωμεν; Ἐνόμισα ὅτι χάνομεν ὥραν, ἀλλ’ ἐπειδὴ τὸ θέλετε, τὸ κάμνω. (Ἀναγινώσκει).

§63ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Ἐδημοσιεύθη αὐτὴ ἡ πρᾶξις;

§64ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ. Οὐδὲν ἔγγραφον ὑπάρχει.

§65ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Δὲν ἔπρεπε νὰ δημοσιευθῇ τὸ πρόγραμμα; (θόρυβος).

§66ΛΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀκούσατε, παρακαλῶ, τὶ λέγει ἡ ἐπιτροπὴ, καὶ ἐὰν ἔκαμε πρόγραμμα, θὰ μᾶς τὸ εἴπῃ. (Ἀναγινώσκει.) Οὐδαμοῦ κάμνει λόγον ὅτι ἔκαμε πρόγραμμα.

§67ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Σᾶς παρακαλοῦμεν νὰ μᾶς εἴπητε ὅ,τι ἔχετε νὰ μᾶς εἴπητε, καὶ ὅστις ἔχει ἔγγραφα νὰ ἀναγνώσῃ, ἂς ἀναβῇ εἰς τὸ βῆμα νὰ τὰ ἀναγνώσῃ.

§68ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ κυριακὴ ἦτο ἡ τρίτη ἡμέρα, ἥτις ἀπωλέσθη· ἔρχεται ἡ δευτέρα, ἥτις εἶναι ἡ τετάρτη ἡμέρα· ἔγεινε πρόγραμμα ὅτι τὴν τρίτην θέλει ἐξακολουθήσει ἡ ψηφοφορία;

§69ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ. Ὄχι. Εἶναι βέβαιον, κύριοι, ὅτι ἡ ἐκλογὴ εἰς τὸν δῆμον Λαγκαδίων διεκόπη τὴν κυριακὴν, ὅτι πρόγραμμα δὲν ἐξεδόθη, ὅτι ἡ ἐκλογὴ παρατείνεται καὶ τὴν τρίτην, καὶ ἑπομένως νὰ προσέλθωσιν οἱ ἐκλογεῖς νὰ ψηφοφορήσωσι· τοῦτο εἶναι αὐθεντικὸν, διότι βεβαιοῦται ἀπὸ τὰ πρακτικὰ τὰ ἐπίσημα. Μεταβαίνω εἰς τὸν δῆμον Ἡραίας, καὶ ἐδὼ νὰ προσέξητε, διότι κατὰ τοῦ κ. εἰσηγητοῦ δὲν ἔκαμα κανὲν παράπονον. Εἰς τὴν Ἡραίαν ἀπὸ τὸ 1862 ὀλίγισται ἐκλογαὶ ἐνηργήθησαν· αἱ ἄλλαι δὲν ἦσαν δυστυχῶς ἐκλογαὶ, καὶ θὰ τὸ ἀποδείξω τοῦτο ἐκ τῶν ἐπισήμων ἐγγράφων, διότι θὰ παραβάλω τ’ ἀποτελέσματα τῶν διαφόρων ἐκλογῶν· καὶ αὐτὸ εἶναι τὸ ἐνδιαφέρον, τὸ ὁποῖον ἔχω, ὅτι θέλω ἀπὸ τὸν δῆμον αὐτὸν, εἰς τὸν ὁποῖον ἀνήκω, νὰ λείψῃ ἡ κακοήθεια καὶ αἱ εἰκονικαὶ ἐκλογαί. Ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν τοῦ κ. Κουμουνδούρου, ἐὰν τῷ ἔγραφον πρὸ τῶν ἐκλογῶν περὶ τούτου, τοῦ κ. Δεληγεώργη ἐπίσης τὶ πρέπει νὰ πράξῃ διὰ νὰ λείψῃ ἡ κακοήθεια, τοῦ κ. Τρικούπη ἐσχάτως, καὶ δὲν ἐνθυμοῦμαι καὶ τίνος ἄλλου, καὶ ὁσάκις τὸ προελάμβανον, δὲν ἐγίνετο. Εἰς τὰ 1872, κύριοι, ἡ ἐκλογὴ τῆς Ἡραίας ἰδοὺ ποία εἶναι. (Ἀναγινώσκει.) Οἱ μὲν λαμβάνουσιν ἀπὸ 1140, οἱ ὁποῖοι φαίνονται ὡς ψηφοφορήσαντες, 1103–1102· οἱ δὲ ἄλλοι ἀπὸ 79–23. Εἰς τὰ 1869 (ἀναγινώσκει)· ἐπίσης οἱ μὲν λαμβάνουν ἀπὸ 30–50, οἱ δὲ ἀπὸ 570–577. Εἰς τὰ 1873...... (ἀναγινώσκει). Εἶναι τρίτη φορὰ, καθ’ ἣν ἐνεργεῖται τοιαύτη ἐκλογὴ εἰς τὴν Ἡραίαν· δὲν θέλω νὰ μνημονεύσω περὶ τοῦ 1873, διότι τὸ ἐνθυμεῖσθε καλλίτερον ἀπὸ ἐμὲ, ὁ κ. Θεόδωρος Δεληγιάννης ἔλαβεν εἰς τὸν δῆμον Μυλάοντος 887 ψήφους μαύρας καὶ οὐδεμίαν λευκήν. Εἰς τὴν Ἡραίαν δὲν ἐγένετο καλπονόθευσις τότε· ἠξεύρετε διὰ τί; διότι ὁ ἀνακριτὴς ἐπροστάτευσε τὴν ἐκλογὴν μὲ τὸ σπαθί του. Ἐὰν θέλετε, κύριοι, νὰ θέσητε ἓν τέρμα εἰς τὴν εἰκονικὴν ἐκλογὴν τῆς Ἡραίας, οὐ μόνον ν’ ἀκυρώσητε τὴν ἐκλογήν, ἀλλὰ νὰ συστήσητε καὶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν ν’ ἀνατρέξῃ εἰς τὰ παρελθόντα καὶ νὰ κάμῃ καὶ ἐδῶ ὅ,τι καὶ διὰ τὴν Μαντινείαν. Γνωρίζετε ὅτι εἰς τὴν Μαντινείαν ἐγένοντο αἱ παρανομώτεραι ἐκλογαί· ἐκεῖ εἶχον φθάσει εἰς ἕνα δῆμον νὰ ῥίπτουν τὰ σφαιρίδια μὲ τὸ ζύγι· ἐζύγιζεν ἓν δράμι ἕκαστον καὶ ὑπελόγιζον ὅτι 200 σφαιρίδια ζυγίζουν ἡμίσειαν ὀκᾶν. Ἠξεύρετε ὅτι εἰς τὴν Μαντινείαν σήμερον γίνονται αἱ νομιμώτεραι ἐκλογαὶ, διότι δύο ἐπιτροπαὶ εἶναι εἰσέτι καταδεδικασμέναι· ἂν δὲν πράξητε τὸ αὐτὸ διὰ τὴν Γορτυνίαν, οὐδέποτε, καὶ πρὸ πάντων εἰς τὴν Ἡραίαν, θὰ ἔχητε ἐκλογάς· ἑπομένως παρακαλῶ τὴν Βουλὴν ν’ ἀκυρώσῃ τὴν ἐκλογὴν τοῦ δήμου Ἡραίας. Οὐδέποτε ἐψηφοφόρησαν εἰς τὴν Γορτυνίαν ἐλάττονες τῶν δέκα χιλιάδων, σήμερον δὲ, ἂν ἀφαιρέσητε τὴν εἰκονικὴν ἐκλογὴν τῆς Ἡραίας καὶ τὴν ἄκυρον ἐκλογὴν τῶν Λαγκαδίων, μόνον χίλιοι ὀκτακόσιοι. Παρακαλῶ λοιπὸν τὴν Βουλὴν ἐπὶ τοῦ δήμου τῆς Ἡραίας, ἡ ὁποία δυσφημεῖται, νὰ θέση φραγμὸν καὶ, ὡς εἴπομεν, ν’ ἀκυρώσῃ τὴν ἐκλογὴν καὶ συστήσῃ εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου.

§70ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Κύριοι, οὔτε ἁπλῆ γνωριμία μὲ τὸν κ. Πλαπούταν μὲ συνδέει, ἀλλὰ διὰ τὰ παράξενα, τὰ ὁποῖα ἤκουσα σήμερον, ἀναγκάζομαι νὰ ὁμιλήσω. Εἴμεθα καταδεδικασμένοι ὅλοι ἡμεῖς οἱ βουλευταὶ, ὅταν πρόκηται περὶ ἐξελέγξεως τῶν ἐκλογῶν, ν’ ἀκούωμεν ὅλως τὰ ἐναντία· ἂν ἐπετύγχανεν ὁ κ. Γεωργιάδης ἢ ὁ Μπούκουρας, θὰ ἤρχετο ὁ κ. Πλαπούτας καὶ θὰ ἔλεγεν ὅτι ἐγένετο νομιμώτατα, μὲ τὰς αὐτὰς, ἐννοεῖται, ἐνστάσεις ἡ ἐκλογὴ εἰς τὴν Γορτυνίαν· ἡμεῖς ὅμως, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχομεν συμφέρον, θὰ κρίνωμεν ἀπαθῶς τὰ πράγματα. Ὁ κ. Πλαπούτας σᾶς εἶπεν ὅτι δὲν ἐγένετο ἀνακήρυξις καὶ ὅτι τὸ χαρτὶ, τὸ ὁποῖον μᾶς ἔστειλεν εἰς τὴν Βουλὴν τὸ ὑπουργεῖον, εἶναι πλαστόν. Ἀλλὰ καὶ ἂν δὲν ἐγένετο ἀνακήρυξις, καὶ ἂν δὲν ἐδόθη εἰσιτήριον, τοῦτο δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν, διότι, ἂν καθιερωθῇ τὸ ἐναντίον, κανεὶς δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἔλθῃ ἐδῶ· ἔχει σημασίαν τινά, πότε ὅμως; ὅταν ἡ Βουλὴ εἶναι ἀκατάρτιστος· ὅτε ὅμως εἶναι κατηρτισμένη, εἴτε ἔχει ὁ κ. Πλαπούτας εἰσιτήριον εἴτε δὲν ἔχει, οὔτε νὰ ὁμιλήσῃ δύναται, οὔτε νὰ παρακαθήσῃ. Τί θὰ κάμῃ ἡ Βουλή; θὰ ἀριθμήσῃ τὰς ψήφους τῶν μερικῶν διαλογῶν, ὁ δὲ ἔχων περισσοτέρας, αὐτὸς εἶναι βουλευτής. Ὁ δυστυχὴς ὁ Πλαπούτας ἐπάλαισεν ἐναντίον τῶν κομμάτων καὶ ἐπέτυχε· καὶ ὅμως ἔρχονται οἱ κύριοι καὶ σᾶς λέγουν ν’ ἀκυρώσητε τὴν ἐκλογὴν, διότι εἰς τὸν δῆμον Ἡραίας δὲν ἐπῆγαν οἱ ἀντιπρόσωποι· καὶ διὰ τί δὲν ὑπῆγαν; διότι ἐφοβήθησαν ψυχολογικὴν βίαν. Πρὸς θεοῦ, ὅλοι κάμνομεν ἐκλογάς· αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι δὲν εἶχον δύο ἀντιπροσώπους νὰ ὑπάγουν νὰ παλαίσωσι; διότι ἐκλογὴ δὲν θὰ εἴπῃ ἄλλο τι παρὰ πάλη.

§71ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Δὲν τοὺς ἄφησαν.

§72ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Δὲν εἶναι βεβαιωμένον διόλου ὅτι ἐμποδίσθησαν· φέρατέ μοι χαρτὶ τὸ ὁποῖον νὰ τὸ λέγῃ.

§73ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ. Ἐγὼ δὲν ὡμίλησα περὶ τῆς ἐκλογῆς Ἡραίας.

§74ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ὡμίλησεν ὁ κ. Λαδόπουλος.

§75ΛΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ εἶπον ὅτι εἶναι εἰκονική.

§76ΠΛΑΠΟΥΤΑΣ. Αἱ ἐκλογαὶ ἐνηργήθησαν μέσα εἰς τὰ σπήτια.

§77ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ἡ ἔνστασις εἶναι, ὅτι δὲν ἐπῆγαν ἕνεκα ψυχολογικῆς βίας· αὐτὸ εἶναι τὸ παράπονον, ἄλλο παράπονον δὲν ἔχει ἡ ἐκλογή. Δὲν εἶναι δὲ βεβαιωμένον ὅτι ἐπῆγαν οἱ ἀντιπρόσωποι καὶ δὲν τοὺς ἐδέχθησαν, διότι τὰ πρακτικὰ δὲν λέγουν τίποτε· τοὐναντίον, σημειοῦσιν ὅτι ἡ ἐκλογὴ ἐνηργήθη νομιμώτατα. Ἀλλὰ τί σᾶς λέγει ὁ κ. Πλαπούτας; δὲν ἔγεινεν ἐκλογή· διὰ τί; διότι οἱ ἐναντίοι ἔλαβον ὀλίγας ψήφους. Ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν ἂν ἐν Εὐρυτανίᾳ δὲν ὑπάρχῃ δῆμος, ὅπου οἱ ἐναντίοι δὲν εὑρίσκον νὰ διορίσουν ἀντιπρόσωπον, ὁ δῆμος Παρακαμπυλίων· ἀλλὰ διότι αὐτοῦ λαμβάνουν ὀλίγας ψήφους, διὰ τοῦτο ἡ ἐκλογὴ εἶναι ἄκυρος; Ὅταν ἐνεργῶνται αἱ ἐκλογαὶ καὶ ᾖναι ἰσόπαλα τὰ μέρη, τότε βεβαίως ἡ ἐπαρχία παλαίει· ὅταν ὅμως ἡ ἐκλογὴ ἐνεργῆται συμπληρωτικῶς δι’ ἓν πρόσωπον, τότε δὲν παλαίει πολύ· ὅ,τι δὲ συνέβη ἐν Γορτυνίᾳ, συμβαίνει εἰς ὅλας τὰς ἐπαρχίας, δὲν ἐπῆγαν οἱ ψηφοφόροι οὐχὶ ἕνεκα ψυχολογικῆς βίας ἀλλὰ διότι δὲν ἦσαν ἐν τῷ τόπῳ. Ἔρχεται ὁ δῆμος τῶν Λαγκαδίων. Ὅλοι κάμνετε ἐκλογὰς καὶ ἠξεύρετε πῶς γίνονται αἱ ἐκλογαί. Οἱ ἐναντίοι τοῦ Πλαπούτα εἶχον τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς ἰδικά των· αὐτοὶ διώριζαν καὶ τοὺς γραμματεῖς καὶ ὅλους. Πῶς ἦτο δυνατὸν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι εἶχον τὰς ἐλπίδας τῆς ἐπιτυχίας, ν’ ἀφαιρέσωσι τὸ βιβλίον τῶν πράξεων καὶ νὰ τὸ κρύψωσιν; ἰδοὺ πῶς συνέβη. Ἡ ἐπιτροπή, ἐπειδὴ εἶδεν ὅτι ἔχανεν, ἐτράβηξε τὸ πρακτικόν, ἵνα πλάσσῃ λόγον ἀκυρότητος, τὸ ἐτράβηξε δὲ τὴν τετάρτην ἡμέραν. Τὴν κυριακὴν λοιπὸν τὴν 12ην, ἅμα εἶδον ὅτι ἀποτυγχάνουν, ἀφῄρεσαν τὸ πρακτικόν· τί νὰ γείνῃ τότε; ν’ ἀναβληθῇ ἡ ἐκλογὴ διὰ τὴν ἑτέραν ἡμέραν, καὶ ἡ ἐκλογὴ ἐνηργήθη νομιμώτατα. Ἐψηφοφόρησαν, λέγουν, ὀλίγοι· ἀλλὰ πότε ἐγένετο ἡ ἐκλογή; ἐγένετο τὸν χειμῶνα. Δύο χιλιάδας τετρακοσίους ψηφοφόρους ἔχει ὁ δῆμος Καλλιδρομητῶν τῆς Εὐρυτανίας· λάβετε ὅλας τὰς ἐκλογὰς καὶ δὲν θὰ εὕρητε ὅτι ἐψηφοφόρησαν πλείονες τῶν 400–500. Τὸ αὐτὸ συμβαίνει καὶ εἰς τὰ Λαγκάδια, τὸν χειμῶνα οἱ ἄνθρωποι ἀποδημοῦσιν· ἰδοὺ ὁ λόγος διὰ τί δὲν ἐψηφοφόρησαν τόσοι. Τὴν ἑπομένην ἡμέραν ἐγένετο πρόγραμμα καὶ δὲν ἦτο ἀνάγκη νὰ δημοσιευθῇ, ἐτοιχοκολλήθη, διότι, ὡς ἠξεύρετε, τὰ Λαγκάδια εἶναι καθ’ ἑαυτὸ ἡ πόλις, ὑπάρχουν δὲ καὶ τρία χωρίδια. Βλέπετε ὅτι οὔτε διὰ τὸν ἕνα λόγον οὔτε διὰ τὸν ἄλλον εἶναι ἄκυρος, καὶ ὅμως ἔχουν τὸ θάῤῥος νὰ ἔρχωνται νὰ σᾶς λέγουν ὅτι, διὰ νὰ ἠθικοποιήσητε τὴν Γορτυνίαν, πρέπει νὰ ἀκυρώσητε ἐκλογὴν νομιμωτάτην. Ἂν ὑπάρχουν ἐγκληματίαι, τιμωρήσατέ τους· τί σᾶς πταίει ὁ λαός; ἂς τιμωρηθῇ ἡ ἐπιτροπή, ἡ ὁποία ἀφῄρεσε τὸ πρακτικόν. Ἐγὼ φρονῶ ὅτι ἡ ἐκλογὴ δὲν ἔχει τίποτε καὶ πρέπει νὰ ἐπικυρωθῇ, ἵνα μὴ ἀδικήσωμεν τὸν ἄνθρωπον αὐτόν, ὁ ὁποῖος ἐπέτυχεν· ἀκυρόνοντες δὲ τὴν ἐκλογὴν, θὰ στιγματίσητε τὴν Βουλήν.

§78ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐγώ, κύριοι, πρῶτον παρατηρῶ, ὅτι ἡ ἐκλογὴ τοῦ δήμου Λαγκαδίων εἶναι ἄκυρος· ὁ νόμος ἔχει ῥητὴν διάταξιν, ὅτι μία ἡμέρα τῆς ψηφοφορίας πρέπει νὰ ᾖναι κυριακή. Ἔλλειψεν ἡ κυριακὴ, ἡ ἐκλογὴ εἶναι ἄκυρος, καὶ ἂν ἔτι ἐτηρήθησαν ὅλοι οἱ τύποι. Ὡς πρὸς τὸν δῆμον τῆς Ἡραίας ἔχω νὰ προσθέσω ὅτι ἀπόδειξις, ὅτι ἡ ἐκλογὴ ἐνταῦθα εἶναι εἰκονικὴ, προκύπτει ἐξ αὐτῶν τῶν ἐπιχειρημάτων τοῦ προλαλήσαντος ἐντίμου βουλευτοῦ Εὐρυτανίας. Εἰς ὅλην τὴν ἐπαρχίαν, ὡς γνωρίζετε, ἐψηφοφόρησαν 1800, τὸ μὲν ἕνεκα τοῦ χειμῶνος, τὸ δὲ διότι ὁ συναγωνισμός, κατὰ τὴν ἰδέαν τοῦ κ. Δημητριάδου, δὲν ἦτο ζωηρὸς, καθόσον ἐπρόκειτο περὶ ἑνὸς μόνου βουλευτοῦ· εἶμαι εἰς τοῦτο πληρέστατα σύμφωνος. Ἀλλὰ πῶς συμβιβάζεται, ἀφοῦ εἰς ὅλην τὴν ἐπαρχίαν ἐψηφοφόρησαν 1800, νὰ ψηφοφορήσουν εἰς τὸν δῆμον Ἡραίας 750; τοῦτο δὲν εἶναι ἀρκετὸν νὰ σᾶς πείσῃ περὶ τῆς εἰκονικότητος τῆς ἐκλογῆς; καὶ δὲν εἶναι ἰσχυρὸς λόγος νὰ σᾶς πείσῃ ὅτι πρέπει ν’ ἀκυρώσητε τὴν ἐκλογὴν τοῦ δήμου τούτου;

§79ΣΩΤ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ὀφείλω νὰ δώσω μερικὰς ἐξηγήσεις εἰς τὴν Βουλὴν ἀναφορικῶς πάντοτε πρὸς τὴν ἔκθεσιν τοῦ τμήματος, διότι πρέπει ἡ Βουλὴ νὰ φωτισθῇ καθ’ ὅλα περὶ τῆς ἐκλογῆς. Καὶ πρῶτον, κύριοι, ἐφιλονεικήθη ὅτι κατὰ τὴν διακοπὴν τῆς ἐκλογῆς τοῦ δήμου Λαγκαδίων ἐγένετο πρόγραμμα· ἐδῶ μέσα εἰς τὰ πρακτικὰ εἶναι τὸ πρόγραμμα νομίμως ἐγγεγραμμένον. Τί λέγει ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπή; ὅτι, ἀναβληθείσης διὰ λόγους σπουδαίους τῆς ἐκλογῆς, προσκαλοῦνται οἱ ψηφοφόροι νὰ προσέλθωσι νὰ ψηφοφορήσωσι τὴν ἑπομένην. Λοιπὸν πρόγραμμα ὑπῆρξε.

§80ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. Ἡ κυριακὴ ἦτο ἡ τελευταία ἡμέρα τῆς ἐκλογῆς;

§81Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τὴν πέμπτην ἤρχισεν ἡ ἐκλογὴ «ἐν Λαγκαδίοις ἡμέραν πέμπτην κλπ·» τὴν κυριακὴν διεκόπη, καὶ τὴν δευτέραν ἐπανελήφθη. Ἡ τελευταία πρᾶξις τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς λέγει ὅτι ἡ ἐκλογὴ ἐνηργήθη «μεθ’ ὅλης τῆς νομιμότητος καὶ ἡσυχίας.» Δὲν διεκόπη δὲ τὴν κυριακὴν εἰμὴ μόνον τὴν δωδεκάτην ὥραν, ὅτε ἀνεκάλυψαν, ὅτι δὲν ὑπῆρχε τὸ βιβλίον, ὥστε ἀπὸ τῆς πρωίας μέχρι τῆς 12ης ἐγένετο ἐκλογή. Ἐζήτησαν δὲ νὰ ψηφοφορήσωσιν 139 καὶ ἡ ἐπιτροπὴ ἐδέχθη αὐτούς. Ἄν λοιπὸν, ἀφοῦ ἔγεινε πρόγραμμα καὶ προσεκλήθησαν οἱ ψηφοφόροι....

§82ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Ἔχετε ἀπόδειξιν ὅτι ἐδημοσιεύθη;

§83Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δύναται, κ. Κολιάτσε, νὰ πλάσσῃ τις ὅ,τι θέλῃ. Αὐτὰ ὅμως ποῦ σᾶς λέγω εἶναι γραμμένα εἰς τὰ πρακτικά. Ἄν, κύριοι, 5 ἄνθρωποι λάβουν γνῶσιν μιᾶς ἐκλογῆς, τὸ ἠξεύρει ὁλόκληρον τὸ χωρίον μέχρι τῆς ἑσπέρας. Ἀλλά, κύριοι, σᾶς λέγω ἀκόμη καὶ τοῦτο, ὅτι ἡ ἐκλογὴ διεκόπη τὴν κυριακὴν εἰς τὰς 12, ἐπανελήφθη δὲ διὰ τακτικοῦ προγράμματος, παρουσίᾳ 139 ἀνθρώπων. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι ὅλα τὰ στοιχεῖα αὐτὰ ἀνήκουν εἰς τὴν νομιμότητα τῆς ἐκλογῆς. Ὡς πρὸς τὸν δῆμον Ἡραίας ἐγένετο μία εὐφυὴς παρατήρησις, ὅτι πῶς εἶναι δυνατὸν ἀφοῦ καθ’ ὅλην τὴν ἐπαρχίαν ἐψηφοφόρησαν 1800. Εἰς τοῦτο ἀντιτάσσω, δὲν εἶναι ὅλοι οἱ δῆμοι μεταβατικοὶ εἰς τὴν ἐπαρχίαν μας; ὁ δῆμος Νωνάκριδος, τοῦ ὁποίου ὁ κατάλογος ἀναβαίνει εἰς 1800–2000, κατὰ τὸν Δεκέμβριον τί πληθυσμὸς εἶναι εἰς τὸν δῆμον ἐκεῖνον; 5 ἀγροφύλακες φυλάττουν τὰ σπήτια ὅλου τοῦ δήμου, ψυχὴ δὲν εὑρίσκεται ἕνα ποτῆρι νερὸ νὰ δώσῃ, ἂν δὲν σᾶς δώσουν οἱ ἀγροφύλακες· τὸ καλοκαῖρι θὰ ἴδητε ὅτι εἶναι γεμάτος ὁ δῆμος ἀπὸ ἀνθρώπους· οὕτω καὶ εἰς τὴν Γορτυνίαν εἶναι ὀρεινοὶ δῆμοι, εἶναι ἄνθρωποι βιομήχανοι, καὶ διὰ τοῦτο πλησιάζουν νὰ γείνουν οἱ πλέον πλούσιοι. Λοιπὸν, κύριοι, συμπεραίνω ὅτι αἱ παρατηρήσεις αὗται δίδουν ὅλην τὴν καθαρότητα εἰς τὴν ἐκλογὴν, δηλαδὴ φωτίζουν τὴν Βουλὴν ἀρκετὰ διὰ νὰ πράξῃ τὸ δίκαιον.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κηρύττεται περαιωμένη ἡ συζήτησις. Θὰ θέσω εἰς ψηφοφορίαν ἐὰν ἡ ἐκλογὴ τοῦ δήμου Ἡραίας ᾖναι ἄκυρος, καὶ ὕστερον τοῦ δήμου Λαγκαδίων. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄκυρον τῆς ἐκλογῆς τοῦ δήμου Ἡραίας παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται οἱ πλειότεροι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§85Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ὀνομαστικὴ ψηφοφορία.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολύ καλά· ἀλλὰ τὸ προεδρεῖον δὲν ἀμφιβάλλει.

§87Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ὀνομαστικὴ ψηφοφορία.

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολύ καλά. (Ἐνταῦθα ἐνεργεῖται ψηφοφορία κατ’ ὀνομαστικὴν κλῆσιν ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν τῶν ψηφολεκτῶν Σ. Κολιάτσου καὶ Δ. Δημητριάδου.) Πρωτόκολλον ψηφοφορίας τῶν Βουλευτῶν Ἐπὶ τοῦ ἑξῆς ζητήματος· Παραδέχεται ἡ Βουλὴ τὸ ἄκυρον τῆς ἐκλογῆς τοῦ δήμου Ἡραίας τῆς ἐπαρχίας Γορτυνίας, ναὶ ἢ ὄχι;

§89ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψηφοφόρησαν 125· 68 ἐψήφισαν ὑπὲρ τοῦ ἀκύρου, 52 ὑπὲρ τοῦ ἐγκύρου, καὶ 5 ἠρνήθησαν ψῆφον· ὥστε ὁ δῆμος Ἡραίας ἠκυρώθη. Τώρα ἐρχόμεθα εἰς τὸν δῆμον Λαγκαδίων. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄκυρον τῆς ἐκλογῆς τοῦ δήμου Λαγκαδίων παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται οἱ πλειότεροι) Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἄκυρον τῆς ἐκλογῆς Λαγκαδίων.

§90Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ ΚΑΙ ΕΤΕΡΟΙ. Δι’ ὀνομαστικῆς ψηφοφορίας. (Γίνεται ψηφοφορία ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν τῶν ψηφολεκτῶν Ἀλ. Πετσάλη καὶ Μ. Κανελλοπούλου.) Παραδέχεται ἡ Βουλὴ τὸ ἄκυρον τῆς ἐκλογῆς τοῦ δήμου Λαγκαδίων τῆς ἐπαρχίας Γορτυνίας, ναὶ ἢ ὄχι;

Περατωθείσης τῆς ψηφοφορίας, ὁ πρόεδρος ἀνήγγειλεν, ὅτι ἐψηφοφόρησαν 121· 69 ἐψήφισαν ὑπὲρ τοῦ ἀκύρου τῆς ἐκλογῆς τοῦ δήμου Λαγκαδίων, 52 κατὰ τοῦ ἀκύρου· ἄρα ἠκυρώθη.

§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἤδη ἐπανερχόμεθα εἰς τοὺς 9 δήμους. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῶν 9 δήμων τῆς ἐπαρχίας Γορτυνίας νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται πλεῖστοι). Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς τῶν 9 αὐτῶν δήμων. Μὴ ὑπάρχοντος ἑτέρου ἀντικειμένου εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, διαλύεται ἡ συνεδρίασις (ὥρα 7 παρὰ ¼.)