1872.06.16

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 27

Τῆς 16 Ἰουνίου 1872.

(Παρασκευή).

Ὥρα 8 Π. Μ. Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου, εὑρεθείσης ἐν ἀπαρτίᾳ τῆς Βουλῆς, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§1ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Κύριε πρόεδρε, εἰς τὸ μέρος ὅπου λέγουν τὰ πρακτικά, ὅτι ἐξέτασεν ὁ ὑπουργὸς τὰς ὑπὸ τῶν προκατόχων του ἀπονεμηθείσας χάριτας, τὰς ὁποίας ὑπέδειξεν ἐστερημένας ἐκθέσεων καὶ δικαιολογητικῶν ἐγγράφων, ἀνέφερε ῥητῶς τὸν ὑπουργὸν τοῦ 1867, εἰπὼν, ὅτι 200 περίπου χάριτες ἀπονεμηθεῖσαι κατὰ τὰ 1867, δὲν ἔφερον οὐδὲν δικαιολογητικὸν ἔγγραφον.

§2ΜΕΤΑΞΑΣ (ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Ἐγὼ ἔφερον 13 ἢ 14 διατάγματα, ὑποβληθέντα παρὰ τοῦ κ. Λομβάρδου, εἰς τὰ ὁποῖα δὲν εὗρον συστατικὰ ἔγγραφα· δὲν λέγω, ὅτι δὲν ὑπῆρξαν, ἠμπορεῖ ν’ ἀπωλέσθησαν.

§3ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. 200 περίπου χάριτες δὲν φέρουν δικαιολογητικὰ ἔγγραφα, προσέθεσε δὲ, ὅτι ἐξετάσας εἰς τὸ γραφεῖον δὲν τὰ εὗρεν· ἠρώτησε τὸν Θανόπουλον καὶ τοῦ εἶπεν, ὅτι δὲν ἠξεύρει τίποτε.

§4ΜΕΤΑΞΑΣ. Μάλιστα εἶχον τρεῖς ὑπαλλήλους εἰς ἐνέργειαν ἐπὶ τρεῖς ἡμέρας, καὶ ἐγὼ ἀτομικῶς ἐζήτουν καὶ δὲν εὕρομεν τίποτε.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ὑπαγορεύσατε νὰ γίνῃ ἡ διόρθωσις.

§6ΒΕΛΙΑΝΙΤΗΣ. Εἶπεν ὅτι εἰς 200 χάριτας δὲν εὗρεν ἐντὸς τῶν φακέλλων τὰ δικαιολογητικὰ ἔγγραφα.

§7ΜΕΤΑΞΑΣ. Εἶναι 253 καὶ ἐντὸς αὐτῶν ὑπάρχει ἕνας κατάλογος τοῦ ἐφετείου Ναυπλίου.

§8ΣΤΕΡΓΙΟΥ. Κύριε πρόεδρε, ἐγὼ νομίζω ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ μία προσθήκη καὶ παραπάνω. Ὁ κύριος ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης ὑπουργὸς εἶπε προχθές, ὅτι ἀπενεμήθησαν χάριτες δι’ ἐγκλήματα διαπραχθέντα ὑπὸ προσώπων, ὑπὲρ τῶν ὁποίων ὑπάρχουν συστάσεις καὶ διά τινα περὶ τῶν ὁποίων δὲν ὑπάρχουν συστάσεις.

§9ΜΕΤΑΞΑΣ. Μάλιστα, τὸ εἶπον. Τοῦ Σπετσεροπούλου, τοῦ Παρασκευᾶ.

§10ΜΠΟΥΤΟΣ. Κύριε πρόεδρε, τὰ ἐπίσημα πρακτικὰ εἶναι περίληψις τῶν λεχθέντων ἐν τῇ Βουλῇ· τὰ στενογραφημένα πρακτικὰ περιλαμβάνουν τὰς λεπτομερείας.

§11ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἐδῶ πρόκειται περὶ γεγονότων, ἐπὶ τῶν ὁποίων θ’ ἀποφανθῇ ἡ Βουλή.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἀκούσατε, κύριοι, πῶς διωρθώθη. Ἀναγινώσκεται τὸ σχετικὸν μέρος.

§13Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Νομίζω ὅτι εἶπεν, ὅτι ἐδόθη χάρις καὶ εἰς ἕνα ὁ ὁποῖος δὲν ἦτο εἰς τὰς φυλακάς.

§14ΑΡ. ΡΟΥΚΗΣ (γραμματεύς). Τότε ν’ ἀντιγράψωμεν τὰ στενογραφημένα νὰ τελειώσῃ.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ εἶπε παρακάτω αὐτό.

§16ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Τὰ πρακτικὰ λέγουν ὅτι οἱ ὑπουργοὶ ἀπονέμουν τὰς χάριτας. Οἱ ὑπουργοὶ προκαλοῦν, δὲν ἀπονέμουν.

§17ΤΙΝΕΣ. Αὐτὸ ἐννοεῖται.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, λάβετε τὰ πρακτικὰ καὶ γράψετε ὁ ἴδιος ὅ,τι εἴπατε.

§19ΖΕΓΓΕΛΗΣ. Καλὰ, θὰ γράψῃ ὅ,τι θέλει;

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὰ θὰ ἀκούσωμεν ὕστερον, καὶ θὰ ἰδῶμεν ἐὰν εἶπεν αὐτά.

§21ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἰδοὺ τὶ γράφει ὁ κύριος ὑπουργός. «Ὁ ὑπουργὸς ὑπέβαλεν εἰς τὴν Βουλὴν 13 ἢ 14 Βασιλικὰ Διατάγματα τοῦ ἔτους 1867, ἐμπεριέχοντα περίπου 253 χάριτας, δι’ ἃς δὲν ὑπῆρχον δικαιολογητικὰ ἔγγραφα, καὶ τοι ὁ κύριος ὑπουργὸς παρήγγειλε νὰ γίνῃ ἀκριβὴς ἐξέτασις παρὰ τῶν ὑπαλλήλων, οἵτινες ἐξετάσαντες ἀκριβῶς δὲν εὗρον δικαιολογητικὰ ἔγγραφα, εἰμὴ ἕνα κατάλογον τοῦ Ἐφετείου Ναυπλίας». Εἶναι ἄλλο τὸ ζήτημα ἐὰν οἱ ὑπάλληλοι δὲν εὗρον καὶ ἄλλο ἐὰν ὁ κ. ὑπουργὸς μᾶς ἐγγυᾶται, ὅτι ἡ ἐξέτασις ἐγένετο ἀκριβής. Καὶ προχθὲς καὶ σήμερον ἀκόμη σᾶς εἶπεν, ὅτι ἐπὶ δύω ἡμέρας ἦτον ὁ Κ. ὑπουργὸς ἐπὶ κεφαλῆς τῶν ὑπαλλήλων καὶ ἐζήτει τὰ ἔγγραφα. Ἐγὼ θέλω νὰ ἐξακριβωθῇ ἐὰν ὁ κύριος ὑπουργὸς ἐγγυᾶται ὅτι ἔγεινεν ἀκριβὴς ἐξέτασις.

§22ΜΕΤΑΞΑΣ. Ἐξέτασα καὶ ἐγὼ καὶ οἱ ὑπάλληλοι ἐπὶ ἡμέρας καὶ χθὲς ἀκόμη καὶ δὲν εὕρομεν τίποτε.

§23ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἰδοὺ λοιπόν, ὅτι λέγει ὅτι ἐγένετο ὅλη ἡ ἀκριβὴς ἐξέτασις καὶ δὲν εὗρε· τὸ ζήτημα εἶναι, ἂν ὁ κύριος ὑπουργὸς ἔχῃ πεποίθησιν, ὅτι δὲν ὑπάρχουν τὰ ἔγγραφα αὐτά.

§24ΜΕΤΑΞΑΣ. Σᾶς εἶπον καὶ προχθές, ὅτι ὁ κύριος Θανόπουλος ἦτο τότε τμηματάρχης· αὐτὸς λοιπὸν εἶχε τὸ συμφέρον νὰ τὰ εὕρῃ καὶ αὐτὸς γνωρίζει μόνος τὰ μέρη ὅπου εἶναι αὐτὰ τὰ ἔγγραφα.

§25ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἐῤῥέθη ὅτι ἐγένετο ἀκριβὴς ἐξέτασις καὶ δὲν ὑπάρχουν. Ἰδοὺ λοιπὸν «καίτοι ἐγένετο ἀκριβὴς ἐξέτασις ἐπὶ πολλὰς ἡμέρας......»

§26ΤΙΝΕΣ. Ἐπὶ δύω ἡμέρας.

§27ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Κύριοι, ἡ ἐπερώτησίς μου εἶναι ἀπὸ τῆς δευτέρας καὶ ὁ κύριος ὑπουργὸς μᾶς λέγει ὅτι χθὲς ἀκόμη ἐξέτασε.

§28ΜΠΟΥΤΟΣ. Θέλετε νὰ βάλητε εἰς τοῦ ὑπουργοῦ τὸ στόμα ὅ,τι θέλετε σεῖς;

§29ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἐγὼ δὲν ὁμιλῶ μὲ σᾶς, κύριε Μποῦτε. Καὶ σεῖς ἐν τῷ συμφέροντι τὸ ὁποῖον θέλετε νὰ προστατεύσητε δὲν κάμνετε καλά.

§30ΜΠΟΥΤΟΣ. Τὸ συμφέρον μου τὸ γνωρίζω πολὺ καλὰ καὶ δὲν ὁμιλῶ παρὰ περὶ τῶν πρακτικῶν.

§31ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Λοιπὸν, καί τοι ἀκριβὴς ἐγένετο ἐξέτασις. Συμφωνεῖτε κύριε, ὑπουργέ;

§32ΜΕΤΑΞΑΣ. Μάλιστα. Ἀναγινώσκεται πάλιν τὸ σχετικὸν μέρος τῶν πρακτικῶν διωρθωμένον.

§33ΜΕΤΑΞΑΣ. Μάλιστα προσθέσατε, ὅτι ὁ Γεωργιάδης ....

§34ΤΙΝΕΣ. Ὄχι, εἶναι περιττόν.

§35ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἂν θέλετε, βάλετε καὶ τὸν Γεωργιάδην καὶ τὸν Θανόπουλον καὶ ὅλους εἰς τὰ πρακτικά.

§36ΠΟΛΛΟΙ. Εἶναι περιττόν. Ἐξακολουθεῖ ἡ ἀνάγνωσις τῶν πρακτικῶν.

§37ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Μίαν παρατήρησιν θὰ κάμω, ἡ ὁποία νὰ τεθῇ εἰς τὰ σημερινὰ πρακτικά. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς δικαιοσύνης εἶπεν, ὅτι καὶ χθὲς ἐξηκολούθησεν ἐρευνῶν ἵνα εὕρῃ τὰ ἔγγραφα, καὶ ὅμως δὲν εὗρε τίποτε.

§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις ἐπὶ τῶν ἀναγνωσθέντων πρακτικῶν;

§39ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχω ἀναφορὰν τοῦ βουλευτοῦ Καλαβρύτων κ. Ζαΐμη, δι’ ἧς ζητεῖ τριακονθήμερον ἄδειαν ἀπουσίας.

§41ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ δοθῇ.

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λόγου γενομένου περὶ ἀδειῶν, ἐπιτρέψατέ μοι νὰ σᾶς ὑπενθυμίσω τὸ ἄρθρ. 85 τοῦ κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς, τὸ ὁποῖον λέγει ὅτι οὐδεὶς τῶν βουλευτῶν δύναται νὰ ἀναχωρήσῃ ἄνευ ἀδείας τῆς Βουλῆς· ἐν τούτοις πολλοὶ τῶν κυρίων βουλευτῶν ἀνεχώρησαν χωρὶς ἐγὼ κἂν νὰ τὸ γνωρίζω. Πρέπει, κύριοι, νὰ σεβώμεθα τὸν κανονισμὸν καὶ νὰ μὴ κλωτσοπατοῦμεν ὁ μὲν σήμερον τὴν διάταξιν Αʹ. ὁ δὲ αὔριον τὴν διάταξιν Βʹ.

§43ΤΙΝΕΣ. Νὰ προσκληθοῦν οἱ ἀναχωρήσαντες.

§44ΜΠΟΥΤΟΣ. Καὶ ἂν δὲν ἔλθωσι;

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγὼ λέγω, ὅτι ὅσοι ἀνεχώρησαν ἄνευ ἀδείας ἐξ Ἀθηνῶν, παρέβησαν τὸν κανονισμόν. Ὁ κύριος ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν μοὶ ἔστειλε τὰ ἔγγραφα τ’ ἀφορῶντα τὴν ἐκλογὴν Αἰγίνης· πρέπει νὰ κληρωθῇ τὸ τμῆμα, εἰς τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ παραπεμφθῇ.

§46Β. ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΣ (ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Εἰς πολλὰ μέρη τοῦ Κράτους, κύριοι, ὑπάρχουν 400 τὸν ἀριθμὸν ὡς ἔγγιστα πολῖται πάσχοντες ἀπὸ λώβην. Αἴσθημα φιλανθρωπίας ὑπηγόρευσεν εἰς πολλοὺς τῶν ἐντὸς καὶ ἐκτὸς τοῦ Κράτους νὰ συνεισφέρωσι τὸν ὀβολόν των ὑπὲρ τῶν πασχόντων τούτων καὶ οὕτω συνελέχθη κεφάλαιον περίπου 110–115 χιλιάδων δραχ. πρὸς ἀνέγερσιν ἀσύλου ὑπὲρ τῶν δυστυχῶν τούτων. Ὑποβάλλω ὅθεν εἰς τὴν Βουλὴν τὸ περὶ τούτου νομοσχέδιον. Δὲν πρόκειται, κύριοι, διὰ τοῦ εἰσαγομένου νομοσχεδίου νὰ δαπανήσῃ τι τὸ Δημόσιον, πρόκειται μόνον ἵνα ἡ Βουλὴ ἐπισπεύσῃ νὰ χορηγήσῃ τὴν ἄδειαν εἰς τὴν ἐκτελεστικὴν ἐξουσίαν νὰ κάμῃ χρῆσιν εἴτε ἐθνικῶν γαιῶν εἴτε μοναστηριακῶν 150 στρεμμάτων, ἐφ’ ὧν νὰ ἀνεγερθῇ τὸ ῥηθὲν κατάστημα, τὴν τοποθεσίαν τοῦ ὁποίου θέλει ὁρίσει τὸ Ἰατροσυνέδριον. Ὑποβάλλω εἰς τὴν Βουλὴν ἐπίσης σύμβασιν συναφθεῖσαν μεταξὺ τῶν ὑπουργῶν Ἐσωτερικῶν καὶ Οἰκονομικῶν ἀφ’ ἑνὸς, καὶ τοῦ κυρίου Τρικαλιώτου ἀφ’ ἑτέρου, περὶ συστάσεως Ζακχαροποιείου ἐν Ἑλλάδι. Οἱ λόγοι οἱ ὑπαγορεύσαντες τὴν σύμβασιν ταύτην ἐνυπάρχουσιν ἐν τῇ ἐκθέσει· ἄλλως τε καὶ αὐτὴ ἡ ἰδέα τῆς συστάσεως τοιούτου βιομηχανικοῦ ἐργοστασίου, τὴν ἀνάγκην τῆς ὑπάρξεως τοῦ ὁποίου ὁμολογουμένως πρὸ πολλοῦ αἰσθάνεται ὁ τόπος, δικαιολογεῖ ἀρκούντως τὴν σύμβασιν ταύτην. Ἐν Ἑπτανήσῳ, εἰς Κέρκυραν, Ζάκυνθον, Παξοὺς καὶ ἀλλαχοῦ ὑφίσταται ἓν εἶδος ἱερῶν ναῶν, καλουμένων συναδελφικῶν Πρὸς διοίκησιν τῶν ναῶν τούτων ἕκαστον ὑπουργεῖον ἐξέδιδεν ἑκάστοτε διαφόρους γνώμας· τούτου ἕνεκεν ἐγεννήθη σύγχισις, ἀποτέλεσμα τῆς ὁποίας ὑπῆρξε νὰ περιέλθωσι τὰ περὶ τῶν προκειμένων ναῶν εἰς μεγίστην ἀνωμαλίαν. Ἐνόμισα καλὸν πρὸς ἄρσιν πάσης συγχίσεως καὶ ἀνωμαλίας καὶ διὰ νὰ παύσῃ καὶ ἡ πολυγραφία ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου νὰ λυθῇ τὸ ζήτημα τοῦτο νομοθετικῶς, ὑπαγομένων εἰς τὸ μέλλον καὶ τῶν ναῶν τούτων εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν ἐνοριακῶν ναῶν καὶ διοικουμένων κατὰ τὰς σχετικὰς διατάξεις τοῦ περὶ δήμων νόμου. Πρὸς τοῦτο λοιπὸν ὑποβάλλω τὸ προκείμενον νομοσχέδιον. Ὑποβάλλω ἐπίσης ἑτέραν σύμβασιν μεταξὺ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τοῦ C. Pietgen, Δανοῦ, περὶ τηλεγραφικῆς συγκοινωνίας μεταξὺ Ἑλλάδος, Κωνσταντινουπόλεως καὶ Ὀδησσοῦ ἀφ’ ἑνός, καὶ ἀφ’ ἑτέρου μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Ἀλεξανδρείας· οἱ ὅροι τῆς συμβάσεως καὶ ἡ δικαιολογοῦσα αὐτὴν ἔκθεσις κατατίθενται εἰς τὴν Βουλήν. Ὁ νόμος τοῦ 1847 περὶ ἐπιβολῆς δημοτικῶν φόρων χάριν τῆς συντηρήσεως τῶν δήμων ἐν ἄρθρ. 1 αὐτοῦ ἐπιτρέπει τὴν ἐπιβολὴν φόρων ἐπὶ τῶν ὠνίων καὶ κατ’ ἐπέκτασιν ἐπὶ τῶν σιτηρῶν καὶ ἐμπορευμάτων μόνον εἰς τοὺς δήμους, οἵτινες εἰσὶ πρωτεύουσαι ἐπαρχιῶν, ἢ παρ’ οἷς ὑπάρχει τελωνειακὴ ἀρχὴ μέχρι καὶ αὐτοῦ τοῦ σταθμάρχου. Μακρὰ πεῖρα κατέδειξεν, ὅτι ὁ περιορισμὸς οὗτος πρέπει νὰ ἀρθῇ, ἐπιτρεπομένης εἰς ὅλους τοὺς δήμους ἐν γένει τῆς τοιαύτης ἐπιβολῆς φόρων, ὅταν ὑφίσταται πρὸς τοῦτο ἀνάγκη· κατὰ δὲ τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρ. 6 τοῦ αὐτοῦ νόμου, δι’ ἧς ὁρίζονται τα εἴδη τῶν ἀμέσων δημοσίων φόρων καὶ ἐπιβάλλεται ἡ δημοτικὴ εἰσφορὰ ἐπὶ τοῦ ἀκαθαρίστου εἰσοδήματος, συνάγεται ὅτι τὰ μέταλλα καὶ τὰ ὀρυκτὰ δὲν ὑπόκεινται εἰς δημοτικὴν εἰσφοράν. Ἐπειδὴ ἐν διαφόροις δήμοις τοῦ κράτους καλλιεργοῦνται μεταλλεῖα καὶ ὀρυχεῖα, δίκαιον καὶ ἀναγκαῖον εἶναι νὰ ὑποβάλλωνται καὶ ταῦτα εἰς δημοτικὸν φόρον πρὸς θεραπείαν τῶν ἀναγκῶν τῶν δήμων. Κατὰ τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 16 τοῦ αὐτοῦ νόμου, μόνον ὡς πρὸς τὴν εἴσπραξιν τῶν δημοτικῶν φόρων ἔχουσιν ἐφαρμογὴν αἱ διατάξεις τοῦ περὶ εἰσπράξεως τῶν δημοσίων ἐσόδων νόμου, ἀλλ’ ἐπειδὴ πολλάκις οἱ δῆμοι, ὡς π. χ. ὁ τῶν Ἀθηναίων, ἐνοικιάζοντες εἴτε κρεωπωλεῖα, εἴτε ἄλλα κτήματα ἀνήκοντα εἰς αὐτοὺς διὰ συμβολαίου, ἀπαντῶσι κατὰ τὴν εἴσπραξιν τοῦ μισθώματος πολλὰς δυσχερείας, ἐντεῦθεν δὲ περιπίπτουν εἰς ἀμηχανίαν, μὴ εἰσπραττομένου τοῦ προϋπολογισθέντος ἐσόδου, ἐθεώρησα καλὸν ἵνα ἐπεκταθῇ ἡ ἐφαρμογὴ τῆς διατάξεως ταύτης τοῦ νόμου καὶ εἰς ὅλα τὰ ἄλλα ἔσοδα τῶν δήμων, ἐξ οἱασδήποτε πηγῆς καὶ ἂν προέρχωνται, προσέτι δὲ καὶ εἰς τὰ ἔσοδα ἐν γένει τῆς κοινῆς περιουσίας τῶν δήμων τῶν νομῶν Κερκύρας, Κεφαλληνίας καὶ Ζακύνθου καὶ τῆς νήσου Κυθήρων, ἀφομοιουμένων τῶν τε δήμων καὶ τῆς κοινῆς τῶν εἰρημένων δήμων περιουσίας πρὸς τὸ δημόσιον ὡς πρὸς τὴν εἴσπραξιν τῶν ἐσόδων του, καὶ πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον ὑποβάλλω εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τῆς Βουλῆς τὸ προκείμενον νομοσχέδιον. Μεταξὺ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, τῶν Οἰκονομικῶν καὶ Ἐσωτερικῶν ἀφ’ ἑνός, καὶ ἀφ’ ἑτέρου τοῦ Ἰωάννου Δούμα ἐν Ὀδησσῷ, ἀντιπροσωπευομένου ὑπὸ τριῶν ἐντίμων πολιτῶν, τῶν κ. κ. Κωνστ. Δούμα, Κωνστ. Ἰσχομάχου καὶ Κωνστ. Μωραϊτίνη, συνέστη σύμβασις, ἀφορῶσα τὴν σύστασιν πυριτιδοποιείου ἐν Ἑλλάδι. Τὸ χρήσιμον τοιούτου καθιδρύματος εἶναι κατάδηλον, ὡς ἐκ περισσοῦ ὅμως ἐκτίθενται ἐν τῇ ἐκθέσει οἱ λόγοι οἱ συνηγοροῦντες ὑπὲρ τῆς συστάσεως τοιούτου βιομηχανικοῦ καταστήματος. Ἀπό τινος χρόνου, κύριοι, ὑφίστατο ἀλληλογραφία μεταξὺ τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ τῆς Γαλλικῆς σχολῆς ἐνταῦθα. Ἡ Γαλλικὴ σχολὴ ἐπεθύμει νὰ τῇ παραχωρήσῃ ἡ ἑλληνικὴ Κυβέρνησις γήπεδόν τι πρὸς ἀνέγερσιν καταστήματος ἀκαδημίας ἢ σχολῆς. Ἐπὶ τῆς προκατόχου κυβερνήσεως συνεννοήθησαν τὰ ἁρμόδια ὑπουργεῖα καὶ κατεβλήθη ἡ ἀνάλογος προσπάθεια πρὸς ἀνεύρεσιν ἀδιαθέτου γηπέδου, προσδιωρισμένου διὰ δημοσίας ἀνάγκας· ἐν τῷ μεταξὺ τούτῳ ἐν τῇ συνελεύσει τῆς Γαλλίας ἐπεψηφίσθη ἀνάλογος πίστωσις πρὸς ἀνέγερσιν καταστήματος σχολῆς ἐν Ἑλλάδι, ἡ δὲ Γαλλικὴ κυβέρνησις ἀπηύθυνεν ἐκ προκαταβολῆς τὰς εὐχαριστίας της εἰς τὴν Ἑλληνικὴν διὰ τὴν μελετωμένην παροχὴν γηπέδου πρὸς ἀνέγερσιν τοῦ τοιούτου καταστήματος. Ἡ παροῦσα Κυβέρνησις ἐθεώρησεν ἀναγκαῖον ν’ ἀσχοληθῇ περισσότερον καὶ νὰ πραγματοποιήσῃ τὴν ἄλλοτε ἀρξαμένην τοιαύτην διαπραγμάτευσιν διὰ τῆς δωρεὰν παροχῆς γηπέδου, καὶ ὡς τοιοῦτον ἐθεωρήθη κατάλληλον παρὰ τὰς ὑπωρείας τοῦ Λυκαβητοῦ. Ἐζητήθη τὸ πρῶτον μεγάλη ἔκτασις γηπέδου, ἀλλὰ περιωρίσθη εἰς πέντε μόνον βασιλικὰ στρέμματα, καθὸ ἀρκετά. Ἡ πεποίθησις, κύριοι, τοῦ ὅτι ἡ ἀνίδρυσις τοιούτου καθιδρύματος ἔσεται πρόξενος πολυειδῶν ἠθικῶν καὶ ὑλικῶν καλῶν καὶ ὅτι θέλει συντελέσει εἴς τε τὴν πρόοδον τῆς ἐπιστήμης καὶ τοῦ πολιτισμοῦ ὑπηγόρευσε τὸ μέτρον τοῦτο. Ὑποβάλλω εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τῆς Βουλῆς τὸ περὶ τούτου νομοσχέδιον.

§47ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Εἶναι δημόσιον τὸ γήπεδον;

§48Β. ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΣ (ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Μάλιστα· ἀλλ’ ἐννοεῖται ὅτι πρόκειται νὰ γίνῃ κτίριον ἀρκετὰ μεγαλοπρεπές.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἔχει τὸν λόγον.

§50ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ (ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ὡς γνωστὸν, κύριοι, αἱ δαπάναι μέχρι τοῦδε ἐγένοντο καὶ γίνονται δυνάμει Βασιλικῶν Διαταγμάτων εἰς βάρος τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ τρέχοντος ἔτους· πρὸ τῆς συγκαλέσεως τῆς Βουλῆς προεκλήθη Βασιλικὸν διάταγμα, διὰ τοῦ ὁποίου ἐχορηγήθη πίστωσις εἰς τὴν κυβέρνησιν τετράμηνος· τὸ διάταγμα τοῦτο ὑποβάλλω εἰς τὴν κύρωσιν τῆς Βουλῆς. Μετὰ τὴν συγκάλεσιν τῆς Βουλῆς, ἐπειδὴ δὲν εἶχεν ἔτι καταρτισθῆ αὕτη, μόλις πρό τινων ἡμερῶν καταρτισθεῖσα, οὐδεμία δὲ ἀναβολὴ ἠδύνατο νὰ γίνῃ διὰ τὰς δαπάνας τῶν δύω μηνῶν Μαΐου καὶ Ἰουνίου, προεκλήθη ἕτερον Βασιλικὸν διάταγμα, διὰ τοῦ ὁποίου ἐχορηγήθη ἡ ἀνάλογος πίστωσις ἐπίσης εἰς βάρος τοῦ διὰ τὸ ἐνεστὼς ἔτος προϋπολογισμοῦ· ὑποβάλλω δὲ καὶ τὸ διάταγμα τοῦτο εἰς τὴν κύρωσιν τῆς Βουλῆς. Ὁ προκάτοχός μου, ὅταν ὑπέβαλε τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ τρέχοντος ἔτους εἰς τὴν διαλυθεῖσαν Βουλὴν, συνυπέβαλε καὶ διαφόρους πιστώσεις· ταύτας ἐπαναφέρω σήμερον εἰς τὴν Βουλὴν μὲ τὴν παράκλησιν νὰ ἐπιψηφίσῃ αὐτὰς πρὸς τακτοποίησιν τῆς ὑπηρεσίας. Ὑποβάλλω λοιπὸν πρῶτον πίστωσιν ἐκ δραχμῶν 540,552 εἰς βάρος τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1870, ἀφορῶσαν τὰ ὑπουργεῖα τῆς Δικαιοσύνης, Οἰκονομικῶν καὶ Ἐσωτερικῶν· βʹ) πίστωσιν εἰς βάρος τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1871 ἐκ δρ. 357 χιλιάδων, ἀφορῶσαν τὰ ὑπουργεῖα Δικαιοσύνης καὶ Ἐσωτερικῶν· γʹ) πίστωσιν εἰς βάρος τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1871 ἐκ δραχ. 58 χιλιάδων, ἀφορῶσαν τὰ ὑπουργεῖα τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ Οἰκονομικῶν· δʹ) πίστωσιν εἰς βάρος τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1871 ἐκ δραχ. 3,000, ἀφορῶσαν τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν· έ) πίστωσιν διὰ τὸ αὐτὸ ἔτος, ἀφορῶσαν τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν ἐκ δραχ. 30,000· ϛʹ) πίστωσιν ἐκ δραχ. 904,720 εἰς βάρος ὡσαύτως τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 71, ἀφορῶσαν ὅλα ἐν γένει τὰ ὑπουργεῖα. Τὰ δικαιολογητικὰ ἔγγραφα τῶν πιστώσεων τούτων ὑπεβλήθησαν ὁμοῦ μὲ τὰς πιστώσεις ὑπὸ τοῦ ἐντίμου προκατόχου μου κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 18ης Δεκεμβρίου 1871, καὶ παρακαλῶ τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς νὰ πέμψῃ αὐτὰ μετὰ τῶν ὑποβαλλομένων ἤδη πιστώσεων εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τοῦ προϋπολογισμοῦ ἵνα τὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν. Τὸ ποσὸν τῶν πιστώσεων αὐτῶν ἀναβαίνει εἰς 1,352,720, ἀλλ’ εἰς αὐτὸ θὰ προστεθῶσι δυστυχῶς καὶ ποσὰ νέων πιστώσεων, τὰς ὁποίας ὑποβάλλω πρώτην ἤδη φορὰν εἰς τὴν Βουλὴν, συνοδεύων αὐτὰς μὲ τὰ ἀπαιτούμενα δικαιολογητικὰ ἔγγραφα. Ὑποβάλλω πρῶτον πίστωσιν ἐκ δραχ. 276,296 εἰς βάρος τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1871, ἀφορῶσαν δαπάνας διαφόρων κλάδων τῆς ὑπηρεσίας· ἐν τῇ αἰτιολογικῇ ἐκθέσει ἐμπεριέχονται ἀκριβῶς οἱ λόγοι, οἱ ὑπαγορεύσαντες τὴν αἴτησιν τῆς πιστώσεως ταύτης, ἐν δὲ τῷ προσηρτημένῳ πίνακι ἀναφέρονται λεπτομερῶς τὰ ποσὰ ἑκάστης δαπάνης. Πλὴν αὐτῆς τῆς πιστώσεως ζητεῖται καὶ ἑτέρα ὡσαύτως εἰς βάρος τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1871 ἐκ δραχ. 198,000· ἐν τῇ αἰτιολογικῇ ἐκθέσει ὑπάρχουσι συνημμένα τὰ διάφορα δικαιολογητικὰ ἔγγραφα, εἰς τὰ ὁποῖα στηρίζεται καὶ ἡ πίστωσις αὕτη. Ἑπομένως, ἀφοῦ προστεθῶσι καὶ τὰ δύο ταῦτα ποσὰ εἰς τὸ ἄνω ποσὸν τῶν δραχ. 1,352,720, ἀναβιβάζονται αἱ διὰ τοῦ 1871 ζητούμεναι πιστώσεις εἰς δραχ. 1,827,016. Ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις εἶχε λάβει τὸ μέτρον νὰ καταργήσῃ τὴν Γεωργικὴν Σχολὴν τῆς Τιρύνθου, καὶ διὰ τοῦτο δὲν ἐσημειώθη ἡ ἀπαιτουμένη δαπάνη εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ τρέχοντος ἔτος· ἐπειδὴ ὅμως δὲν ἐπρόφθασε νὰ ὑποβάλῃ τὸν περὶ τούτου νόμον, ἔμεναν τὰ πράγματα, ὡς εἶχον, καὶ ἐπειδὴ ἔπρεπε νὰ πληρωθῶσιν αἱ δαπάναι τῆς σχολῆς μέχρις οὗ καταργηθῇ νομοθετικῶς αὕτη, ἐζητήθη διὰ Β. διατάγματος πίστωσις εἰς βάρος τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ἔτους 1872 ἐκ δραχ. 3,215 καὶ τὸ διάταγμα τοῦτο ὑποβάλλεται εἰς τὴν κύρωσιν τῆς Βουλῆς.

§51Α. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Θέλετε καὶ ὑμεῖς τὴν κατάργησιν τῆς σχολῆς ταύτης;

§52ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα, διότι εἶναι περιττὴ καὶ προκαλεῖ ματαίαν δαπάνην μὲ ζημίαν τοῦ δημοσίου, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει τὴν διαχείρισιν τῆς σπουδαίας αὐτῆς περιουσίας, καὶ ἐνῷ ἐξοδεύει διὰ τὴν συντήρησιν τῆς σχολῆς, κατασπαταλῶνται τὰ εἰσοδήματα τῶν κτημάτων αὐτῆς, κακῶς διαχειριζόμενα. Ὡς γνωστὸν, τὸν προσεχῆ Μάϊον συγκροτεῖται ἐν Βιέννῃ παγκόσμιος ἔκθεσις, εἰς τὴν ὁποίαν ἐπετράπη διὰ βασιλικοῦ διατάγματος, ἐκδοθέντος τὸν παρελθόντα Σεπτέμβριον, νὰ λάβῃ μέρος καὶ ἡ Ἑλλάς. Ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις συμπεριέλαβεν εἰς τὸν προϋπολογισμὸν ἓν ποσὸν ἐκ δραχ. 50,000, ἵνα χρησιμεύσῃ πρὸς προμήθειαν καὶ ἀποστολὴν ἐγχωρίων προϊόντων. Ἐπειδὴ ὅμως ἦτον ἀνάγκη νὰ ληφθῇ ἀπὸ τοῦδε πρόνοια περὶ τῆς τοιαύτης προμηθείας, εὑρέθημεν εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ προκαλέσωμεν διὰ Β. Διατάγματος πίστωσιν ἐκ δραχ. 30,000 εἰς βάρος τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ τρ. ἔτους καὶ ἀπέναντι τοῦ ἐν αὐτῷ σημειουμένου ποσοῦ τῶν δραχ. 50,000· τὸ διάταγμα τοῦτο ὑποβάλλω εἰς τὴν κύρωσιν τῆς Βουλῆς. Κατὰ τὴν ἐνέργειαν τῶν βουλευτικῶν ἐκλογῶν ἀπαιτοῦνται ἔκτακτά τινα ἔξοδα διὰ τοὺς ὑπαλλήλους, οἱ ὁποῖοι λαμβάνουν μέρος εἰς τὴν διανομὴν τῶν σφαιριδίων καὶ τὴν διαλογὴν τῶν ψήφων, κατὰ τὸν περὶ ἐκλογῆς νόμον. Ὡς ἦτον ἑπόμενον, ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ 1872 δὲν ἠδύνατο νὰ προΐδῃ τοιαύτην δαπάνην, ἑπομένως ἐδέησε νὰ προκληθῇ διὰ Βασιλικοῦ Διατάγματος πίστωσις δραχ. 30,000 εἰς βάρος τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ τρέχοντος ἔτους, ἅπερ ὑποβάλλεται εἰς τὴν κύρωσιν ὑμῶν.

§53ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Πόσον εἶναι τὸ ποσόν;

§54ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς εἶπον 30,000. Δὲν πιστεύω ὅμως νὰ ἐδαπανήθη ὁλόκληρον, ὡς μοὶ εἶπεν ὁ κύριος ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν. Ὅταν συνέβη τὸ δυστύχημα ἑνὸς ἐντίμου συμπολίτου μας, τοῦ κυρίου Βασιλειάδου, διὰ τῆς πυρπολήσεως τοῦ ὡραίου βιομηχανικοῦ καταστήματός του ἐν Πειραιεῖ, ἡ Κυβέρνησις ἔσπευσε νὰ ἔλθῃ εἰς ἀρωγὴν αὐτοῦ· ἑπομένως ἐγγυήθη ὑπὲρ αὐτοῦ δι’ ἓν δάνειον ἐκ 200,000 δραχμῶν, ὅπως χρησιμεύσῃ διὰ τὴν ἀνέγερσιν τοῦ καταστήματος. Τὸ δάνειον ἐπραγματοποιήθη ἀπὸ τὴν Τράπεζαν καὶ ἐχρησίμευσεν ἀληθῶς εἰς τὴν ἀνέγερσιν καὶ ἀνοικοδόμησιν τοῦ καταστήματος, τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται ἤδη εἰς καλλιτέραν κατάστασιν παρ’ ὅ,τι ἦτο πρὶν καταστραφῇ καὶ προσεφέρθη ὑπὲρ τῆς Τραπέζης ὡς ἐγγύησις αὐτὸ τὸ ἴδιον κατάστημα· ἐννοεῖται δὲ, ὅτι ἡ ἐγγύησις ἀφορᾷ τὸ Δημόσιον μᾶλλον ἢ τὴν Τράπεζαν, διότι ἡ Τράπεζα ἔχει τὴν ἐγγύησιν τοῦ Δημοσίου, τὸ ὁποῖον πληρώνει τὸν τόκον εἰς αὐτήν. Ὁ κύριος Βασιλειάδης θέλων νὰ βελτιώσῃ τὸ ἀξιόλογον τοῦτο βιομηχανικὸν κατάστημα, ἔχει ἀνάγκην καὶ ἑνὸς ἄλλου δανείου ἐκ δραχμῶν 150,000· ἀλλ’ ἡ Τράπεζα, πρὸς τὴν ὁποίαν ἀπετάθη ὁ κύριος Βασιλειάδης, δυσκολεύεται νὰ χορηγήσῃ τὸ ζητούμενον ποσὸν καὶ λάβῃ εἰς δευτέραν ὑποθήκην τὸ αὐτὸ κατάστημα, διότι τοῦτο ἀντίκειται εἰς τὸ καταστατικόν της· ἑπομένως ὁ κύριος Βασιλειάδης προσέτρεξε καὶ αὖθις εἰς τὴν συνδρομὴν τῆς Κυβερνήσεως, ζητῶν νὰ συναινέσῃ νὰ μεταβληθῇ ἡ πρώτη ὑποθήκη διὰ τὸ δάνειον τῶν 200,000 δραχμῶν εἰς τὴν δευτέραν, ἵνα ἐγγραφῇ πρώτη ὑποθήκη διὰ τὸ νέον δάνειον. Ἐπειδὴ καὶ κατὰ τὴν γνώμην μου καὶ κατὰ τὴν γνώμην ἄλλων ἀξιοτίμων κυρίων, τὴν ὁποίαν ἐζήτησα παρ’ αὐτῶν, οὐδένα κίνδυνον διατρέχει τὸ Δημόσιον, διότι τὸ κατάστημα ἔχει ἀξίαν ἀνωτέραν τῶν 500,000 δραχμῶν, τὸ δὲ νέον δάνειον τῶν δραχ. 150,000 θὰ δαπανηθῇ πρὸς βελτίωσιν αὐτοῦ, δὲν ἐδίστασα νὰ παραδεχθῶ τὴν πρότασιν ταύτην. Ἐδίστασα ὅλως νὰ πράξω τοῦτο ἀφ’ ἑαυτοῦ, ὅπως παρόμοιον ἔπραξεν ὁ ἔντιμος προκάτοχός μου κ. Σωτηρόπουλος διὰ τὸν κύριον Ἀγαθακλῆν, ὁ ὁποῖος εὑρέθη εἰς παρομοίας περιστάσεις καὶ ὑπὲρ τοῦ ὁποίου ἐγγυήθη ἡ κυβέρνησις πρὸς τὴν Τράπεζαν διὰ δραχ. 100,000 ἐπὶ πρώτῃ ὑποθήκῃ τοῦ ἐν Στυλίδι καταστήματός του καὶ ὁ κύριος Σωτηρόπουλος συνῄνεσε νὰ μεταβληθῇ ἡ πρώτη αὕτη ὑποθήκη εἰς δευτέραν. Ἐδίστασα δὲ νὰ πράξω τοῦτο, ὡς δεσμευόμενος ἀπὸ τὰ πρακτικὰ τῆς Βουλῆς ἐπὶ τῆς συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἐγγυήσεως τοῦ δημοσίου ὑπὲρ τοῦ κ. Βασιλειάδου διὰ τὸ δάνειον τῶν δραχ. 200,000, διότι ὁ τότε ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐδήλωσεν ὅτι τὸ κατάστημα τοῦ κ. Βασιλειάδου θέλει χρησιμεύσει ὡς ἐγγύησις ὑπὲρ τοῦ δημοσίου. Τούτου ἕνεκα προτείνω ἵνα ἐπιτραπῇ νομοθετικῶς νὰ μεταβληθῇ ἡ ἤδη ὑπάρχουσα πρώτη ὑποθήκη εἰς δευτέραν.

§55Α. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Ὁ κύριος Βασιλειάδης εἶναι ἐνήμερος εἰς τὴν πληρωμὴν τῶν τόκων;

§56ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι· μέχρι τοῦδε καταβάλλει ἡ κυβέρνησις τοὺς τόκους, καὶ ἂν δὲν ἀπατῶμαι, οἱ τόκοι αὐτοὶ θὰ ἐπιβαρύνουν τὸ δημόσιον, διότι, ὡς νομίζω, ἐπὶ τοιούτῳ ὅρῳ ἐδόθη τὸ δάνειον. Ἐγὼ ἐν τούτοις προτείνω ἤδη τὴν μετατροπὴν τῆς πρώτης ὑποθήκης ὑπὲρ τοῦ δημοσίου εἰς δευτέραν, διὰ νὰ ἐγγράψῃ πρώτην ὑποθήκην ἡ Τράπεζα διὰ τὸ νέον δάνειον, καὶ ἐναπόκειται εἰς τὴν Βουλὴν νὰ πράξῃ ὅ,τι ἐγκρίνει. Τελευταῖον ὑποβάλλω νομοσχέδιον περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων ἀφορωσῶν τὰ ἅλατα. Ὡς γνωστόν, κατὰ τὴν διαχείρισιν τῶν ἁλάτων συμβαίνουσι πολλαὶ καὶ ποικίλαι καταχρήσεις καὶ ἐκ μέρους τῶν ὑπολόγων, καὶ ἐκ μέρους τῶν εἰσαγόντων ἀπὸ τὸ ἐξωτερικὸν ἅλατα καὶ ἐκ μέρους τῶν ἁλαταποθηκαρίων κατὰ τὴν παράδοσιν εἰς τοὺς ἀγοραστὰς, χωρὶς νὰ ἔχῃ τὸ δημόσιον ἀσφάλειάν τινα ἀπὸ τοὺς ὑπολόγους καὶ χωρὶς νὰ δύναται νὰ προλάβῃ τὰς τοιαύτας καταχρήσεις. Ἐνόμισα λοιπὸν ἀναγκαῖον νὰ προτείνω μέτρα τινὰ νομοθετικά, διὰ τῶν ὁποίων νομίζω, ὅτι προλαμβάνονται αἱ καταχρήσεις αὗται, ἂν ὄχι καθ’ ὁλοκληρίαν, τοὐλάχιστον κατὰ τὸ πλεῖστον. Ἐπειδὴ δὲ εἰς τὰ πλεῖστα μέρη δὲν ὑπάρχουν εἰδικαὶ ἁλαταποθῆκαι καὶ ὡς ἐκ τούτου ἀναγκάζονται οἱ πολῖται νὰ ἀγοράζωσι τὸ ἅλας ἀντὶ 30 καὶ 40 λεπτῶν, ἐθεώρησα εὔλογον νὰ θεραπεύσω καὶ τὴν ἀνάγκην ταύτην διὰ τῆς συστάσεως εἰδικῶν ἁλαταποθηκῶν εἰς διάφορα μέρη, ὅπως καταστήσω προχειροτέραν τὴν προμήθειαν τοῦ ἅλατος, καὶ ἤδη ἐσύστησα τοιαύτας πολλαχοῦ. Τὸ μέτρον τοῦτο ἔχω σκοπὸν νὰ τὸ ἐπεκτείνω καὶ εἰς ἄλλα μέρη, ἐν οἷς εἶναι ἐφικτὸν νὰ συστηθῶσι τοιαῦται εἰδικαὶ ἁλαταποθῆκαι. Ἐννοεῖται ὅμως ὅτι ἡ σύστασις αὐτῶν προκαλεῖ δαπάνας. Ἐνόμισα λοιπὸν δίκαιον νὰ συμβιβάσω τὸ συμφέρον τοῦ δημοσίου μὲ τὸ συμφέρον τῶν πολιτῶν· ἑπομένως διὰ τοῦ ὑποβαλλομένου νομοσχεδίου προτείνω τὴν αὔξησιν τῆς τιμῆς τοῦ ἅλατος ἀπὸ 10 εἰς 15 λεπτά. Πιστεύω ὅτι ἡ κοινωνία ἀγογγύστως θὰ δεχθῇ τὴν αὔξησιν ταύτην, διότι, καθὼς σᾶς εἶπον, εἰς τὰ πλεῖστα μέρη πωλεῖται ἤδη τὸ ἅλας ἀντὶ 30 ἢ 40 λεπτῶν· ἐλήφθησαν δὲ καὶ τὰ προσήκοντα μέτρα διὰ τῆς ἀκριβοῦς καταμετρήσεως τοῦ ἅλατος νὰ μὴ συμβαίνῃ ὅ,τι συνέβαινε μέχρι τοῦδε, διότι σήμερον ἀγοράζουν μὲν οἱ πολῖται δέκα λεπτὰ τὸ ἅλας, ἀλλ’ ἀντὶ νὰ λαμβάνουν ἀπὸ τοὺς ἁλαταποθηκαρίους 100 ὀκάδας λαμβάνουν 60–80· ἡ ἀντικατάστασις τοῦ ζυγίσματος διὰ μέτρου ἄλλου ἐλπίζω ὅτι θ’ ἀποσοβήσῃ εἰς τὸ μέλλον τὴν κατάχρησιν ταύτην, ὥστε καὶ ἡ προτεινομένη αὕτη αὔξησις εἶναι μᾶλλον φαινομένη ἢ πραγματική, ἐλπίζω δὲ ὅτι ἡ Βουλὴ θὰ τὴν παραδεχθῇ.

§57ΤΗΛ. ΡΟΥΚΗΣ. Ἡ αὔξησις τῆς τιμῆς θὰ παύσῃ τὴν κατάχρησιν;

§58Ν. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι· σᾶς εἶπον ὅτι, μολονότι ἀγοράζουν οἱ πολῖται πρὸς 10 λεπτὰ τὴν ὀκὰν, ἐπειδὴ ὅμως τὸ ζύγισμα ἐκ μέρους τῶν ἁλαταποθηκαρίων εἶναι πλημμελές, οἱ ἀγορασταὶ λαμβάνουν ἀντὶ 100 ὀκάδων 80 ἢ 60, καὶ ἐντεῦθεν ἡ πραγματικὴ τιμὴ τοῦ ἅλατος ἤδη εἶναι ἀνωτέρα τῶν λεπτῶν 15, μὲ τὴν διαφορὰν ὅτι εἶναι πρὸς ὄφελος τῶν ἀποθηκαρίων καὶ οὐχὶ τοῦ δημοσίου. Διὰ τοῦ νέου συστήματος εἶμαι βέβαιος ὅτι εἰς τὸ μέλλον θὰ παύσῃ ἡ κατάχρησις αὕτη καὶ ἰδοὺ διατί εἶπον ὅτι ἡ προτεινομένη αὔξησις δὲν εἶναι πραγματική.—Κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου θὰ ἐξετασθῇ τὸ ζήτημα τοῦτο ἀκριβέστερον. Γνωστοποιῶ εἰς τὴν Βουλὴν ὅτι κατὰ τὴν προσεχῆ συνεδρίασιν αὐτῆς θὰ ἐπαναφέρω εἰς αὐτὴν τὸν προϋπολογισμὸν, τὸν ὁποῖον τὸ προκάτοχον ὑπουργεῖον ὑπέβαλεν εἰς τὴν διαλυθεῖσαν Βουλὴν, μέ τινας τροποποιήσεις, τὰς ὁποίας ἐπεφέραμεν εἰς αὐτόν.

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πότε;

§60ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τὴν δευτέραν, κύριε πρόεδρε.

§61ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διανεμηθῇ ὁ ὑποβληθείς;

§62ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι, διότι θὰ γείνουν μερικαὶ τροποποιήσεις, ὡς σᾶς εἶπον.

§63ΚΑΤΡΙΒΑΝΟΣ. Ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ τῆς Μεγαλοπόλεως διάφοροι ὑπάλληλοι οἰκονομικοὶ καὶ διοικητικοὶ ἐνήργησαν διαφόρους ἐκνόμους πράξεις πρὸς καταδολίευσιν τῶν συμφερόντων τοῦ δημοσίου (κατὰ τὸν κύριον ὑπουργὸν ἐνήργησαν ἀπόπειραν πρὸς καταδολίευσιν), καθόσον ἐκνόμως ἐδόθησαν καὶ ἐκοινοποιήθησαν ἐγκρίσεις διαφόρων τμημάτων εἰς ἐνοικιαστὰς ἀντὶ εὐτελεστάτων τιμῶν. Ἐπιθυμῶ νὰ μάθω παρὰ τῶν κυρίων ὑπουργῶν τῶν Οἰκονομικῶν καὶ Ἐσωτερικῶν, ἐὰν οἱ ὑπάλληλοι αὐτοί, οἱ ὁποῖοι φρονῶ ὅτι εἶναι ὁ γραμματεὺς τῆς ἐφορείας καὶ ὁ γραμματεὺς τοῦ ἐπάρχου, ἐὰν κατηγγέλθησαν, ἐπαύθησαν ἢ διατηροῦνται ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ· διότι κατὰ δυστυχίαν τὰ γράμματα, τὰ ὁποῖα μοῦ στέλλουν ἐκ Μεγαλοπόλεως, τὰ λαμβάνω ἀργὰ καὶ ἄλλα δὲν τὰ λαμβάνω ὅλως διόλου, καὶ διὰ τοῦτο λαμβάνω τὰ γράμματά μου διὰ τῆς Τριπόλεως. Παρακαλῶ λοιπὸν τοὺς κυρίους ὑπουργοὺς τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ Οἰκονομικῶν νὰ μᾶς βεβαιώσωσιν ἐὰν ἐνηργήθησαν τοιαῦται πράξεις καὶ τί συνέβη, καὶ ἐὰν τὸ δημόσιον τρέχῃ κίνδυνόν τινα.

§64Ν. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ (ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Δυστυχῶς ὅ,τι εἶπεν ὁ κύριος Κατριβάνος εἶναι ἀληθές, διότι ἐγένετο ἀπόπειρα πρὸς καταδολίευσιν τῶν δημοσίων συμφερόντων, ἥτις εὐτυχῶς ἀπέτυχεν. Ὡς γνωρίζετε πάντες, αἱ ἀρχαὶ αἱ ἐνεργοῦσαι τὰς δημοπρασίας, ὑποβάλλουσαι τὰ πρακτικὰ τῶν δημοπρασιῶν εἰς τὸ ὑπουργεῖον, προτείνουν τὴν ἔγκρισιν ἢ τὴν ἀκύρωσιν τῆς δημοπρασίας. Τὸ ὑπουργεῖον βεβαίως ὅσα ἄλλα μέσα καὶ ἂν μεταχειρισθῇ, δὲν δύναται νὰ ἀρυσθῇ ἀκριβεστέρας πληροφορίας· ἑπομένως στηρίζεται εἰς τὰς πληροφορίας τῶν διενεργουσῶν τὰς δημοπρασίας ἐπιτοπίων ἀρχῶν. Ὡς καὶ οἱ προκάτοχοί μου ἦσαν αὐστηροί, οὕτω καὶ ἐγὼ ἐφάνην λίαν αὐστηρὸς εἰς τὸ ζήτημα τῶν ἐγκρίσεων, βασανίζων τὰς προτάσεις τῶν ἁρμοδίων ἀρχῶν περὶ ἐγκρίσεως τῶν δημοπρασιῶν, τὰς ὁποίας πολλάκις δὲν παρεδέχθην· ὡς ἐκ τούτου ἡ ἐνοικίασις τῶν προσόδων, καίτοι μὴ ἀποπερατωθεῖσα ἐντελῶς, ὑπερέβη τὰς προσδοκίας μου. Αἱ ἐν Μεγαλοπόλει ἀρχαί, αἱ κατὰ τὸν νόμον ἐνεργοῦσαι τὰς δημοπρασίας αὐτὰς, ὑποβαλοῦσαι τὰ πρακτικὰ εἰς τὸ ὑπουργεῖον, ἐπρότειναν τὴν ἔγκρισιν δέκα τμημάτων ἐπὶ τῇ ῥητῇ προτάσει, ὅτι αἱ προσενεχθεῖσαι προσφοραὶ εἶναι ἀνάλογοι μὲ τὴν προσδοκωμένην παραγωγήν. Τὸ ὑπουργεῖον βασισθὲν εἰς τὰς προτάσεις ταύτας, μὴ ἔχον δὲ ἄλλας ἐναντίας πληροφορίας, ἐξέδωκε τὰς ἐγκρίσεις καὶ διὰ τὰ 10 ταῦτα τμήματα, τὰς ὁποίας καὶ ἀπέστειλεν εἰς τὸν οἰκονομικὸν ἔφορον, μὲ τὴν ῥητὴν διαταγὴν νὰ κοινοποιήσῃ ταύτας εἰς τοὺς τελευταίους πλειοδότας, τότε μόνον, ὅταν ἐξαντλήσῃ ὅλα τὰ μέσα καὶ πεισθῇ, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προσφερθῇ ἀνώτερον ποσόν. Μετὰ τὴν ἀποστολὴν τῶν ἐγκρίσεων ἔλαβον τηλεγράφημά τι ἀπὸ τὸν δασονόμον Μεγαλοπόλεως, ὅτι ἐγένετο συνεννόησίς τις πρὸς καταδολίευσιν τῶν συμφερόντων τοῦ δημοσίου· παρόμοιον δὲ τηλεγράφημα ἔλαβον καὶ ἀπό τινας πολίτας τῆς Μεγαλοπόλεως, οἱ ὁποῖοι ἐπίσης ἔλεγον, ὅτι ἔγινε συνεννόησις νὰ γίνουν αἱ κοινοποιήσεις τῶν ἐγκρίσεων εἰς τοὺς τελευταίους πλειοδότας κατά τινα τρόπον μυστηριώδη. Τὴν αὐτὴν ἡμέραν, καθ’ ἣν ἔλαβον τὰ τηλεγραφήματα ταῦτα, διέταξα τηλεγραφικῶς τὸν Νομάρχην Τριπόλεως νὰ στείλῃ τὸν γραμματέα του εἰς Μεγαλόπολιν ἵνα ἐνεργήσῃ ἐξετάσεις καὶ φροντίσῃ νὰ προληφθῇ ἡ μελετωμένη κατάχρησις. Συγχρόνως τὴν αὐτὴν ἢ, διὰ νὰ ἦμαι ἀκριβής, τὴν ἐπιοῦσαν διέταξα τηλεγραφικῶς τὸν εἰσαγγελέα Τριπόλεως νὰ πέμψῃ εἰς Μεγαλόπολιν τακτικὸν ἀνακριτὴν ἵνα ἐπιληφθῇ δικαστικῶν ἀνακρίσεων πρὸς ἐξακρίβωσιν τῆς ἀληθείας καὶ τιμωρίαν τῶν ἐνόχων. Ἀφ’ ἑτέρου ἐστάλησαν ἔντονοι διαταγαὶ πρὸς τὰς ἐν Μεγαλοπόλει ἀρχὰς περὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου καὶ συγχρόνως παρεκάλεσα τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ διατάξῃ τὸν γραμματέα τῆς νομαρχίας, μεταβάντα ἤδη εἰς Μεγαλόπολιν, ὅπως ἀναλάβῃ τὴν διεύθυνσιν τοῦ ἐπαρχείου, μὴ ὑπάρχοντος ἐκεῖ ἐπάρχου, ὅπερ προθύμως ἐνήργησεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν. Ἀφοῦ μετέβησαν αἱ ἀρχαὶ αὗται ἐκ Τριπόλεως εἰς Μεγαλόπολιν, ἐπελήφθησαν ἀνακρίσεων καὶ ἐνήργησαν ὅ,τι ἀπῃτεῖτο πρὸς τὸ συμφέρον τοῦ δημοσίου, ὥστε πᾶσα ζημία ἐπρολήφθη· ἑπομένως ὅλα τὰ τμήματα ἐκεῖνα, περὶ ὧν εἶχον ἐκδοθῆ ἐγκρίσεις, συνεπείᾳ νέων προσφορῶν ἐξετέθησαν εἰς νέαν δημοπρασίαν καὶ προσεφέρθησαν ἀνώτερα ποσά· ἓν ἢ δύω τμήματα ἐξ αὐτῶν εἰσπράττονται διὰ λογαριασμὸν τοῦ δημοσίου, διότι αἱ προσενεχθεῖσαι προσφοραὶ δὲν ἐθεωρήθησαν συμφέρουσαι. Εἰς τὴν τελευταίαν αὐτὴν δημοπρασίαν ἔλαβε μέρος ὡς ἀναπληρωτὴς τοῦ ἐπάρχου ὁ νομαρχιακὸς γραμματεὺς κ. Μανοῦσος, ὅστις νομίζω, ὅτι εἶναι εἷς ἐκ τῶν καλλιτέρων διοικητικῶν ὑπαλλήλων· οὗτος μὲ πληροφορεῖ ἡμιεπισήμως χθὲς, ὅτι προελήφθη πᾶσα κατάχρησις καὶ ὅτι οὐδεμία ζημία συνέβη εἰς τὸ δημόσιον. Καὶ ταῦτα καθόσον ἀφορᾷ τὸ μέρος τῆς καταχρήσεως καὶ τῆς ζημίας τοῦ δημοσίου. Καθόσον ἀφορᾷ τὴν καταδίωξιν τῶν ὑπαλλήλων, οἵτινες ἀπεπειράθησαν νὰ ἐκτελέσωσι τὴν ἀξιόποινον ταύτην πρᾶξιν, σᾶς λέγω ὅτι ἡ δικαστικὴ ἀρχὴ ἐπελήφθη τῆς καταδιώξεως αὐτῶν, ἐπροφυλάκισε τὸν γραμματέα τῆς ἐφορείας καὶ ἐξέδωκεν ἐντάλματα συλλήψεως κατὰ τοῦ γραμματέως τοῦ ἐπαρχείου καὶ κατὰ τοῦ ἐφόρου. Ἔσπευσα δὲ νὰ προτείνω τὴν ἐκ τῆς ὑπηρεσίας ἀπόλυσιν τοῦ τε ἐφόρου καὶ γραμματέως αὐτοῦ καὶ τὴν ἀντικατάστασιν αὐτῶν, καὶ συγχρόνως εἰδοποίησα τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ λάβῃ καὶ αὐτὸς τὸ αὐτὸ μέτρον ὡς πρὸς τὸν γραμματέα τοῦ ἐπαρχείου, καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁ κ. συνάδελφός μου ἐξεπλήρωσε τὸ καθῆκόν του. Ὡς πρὸς τὴν ἑτέραν πλαγίαν αἰτίασιν τοῦ κ. βουλευτοῦ περὶ τῆς ταχυδρομικῆς ὑπηρεσίας, δὲν εἶμαι ἐγὼ εἰς θέσιν νὰ δώσω ἀπάντησίν τινα, ὑποθέτω ὅμως ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ἐὰν ἔλαβεν ἀφορμὴν ἐκ τῆς ὑπηρεσίας, θὰ ἐφάνη λίαν αὐστηρὸς κατὰ τοῦ ταχ. ἐπιστάτου, καὶ ἐπειδὴ ἤδη λαμβάνει γνῶσιν τῆς κατ’ αὐτοῦ ἀπευθυνθείσης αἰτιάσεως, θὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν τὶ συμβαίνει.

§65ΣΙΝΑΝΙΩΤΗΣ. Ἐκινήθη ἀγωγὴ κατὰ τοῦ δημοσίου, κύριε ὑπουργέ;

§66ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μέχρι τῆς ὥρας δὲν περιῆλθεν εἰς τὸ γραφεῖόν μου τοιοῦτόν τι. Ἠξεύρετε ὅτι αἱ κατὰ τοῦ δημοσίου ἀγωγαὶ κοινοποιοῦνται εἰς τὸν δικαστικὸν σύμβουλον καὶ κατόπιν ὑποβάλλονται εἰς τὸν ὑπουργόν. Οὐδὲν δικαίωμα ὅμως πρὸς ἀγωγὴν κατὰ τοῦ δημοσίου ἔχουσιν οἱ τελευταῖοι πλειοδόται περὶ ἀποζημιώσεως, διότι ἡ κοινοποίησις τριῶν μόνον ἐγκρίσεων ἐγένετο πρὸς αὐτοὺς ἐν κρυπτῷ καὶ παραβύστῳ καὶ παρὰ τὰς κεκανονισμένας διατυπώσεις ὑπὸ τῶν κατηγορουμένων ὑπαλλήλων.

§67ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΣ (ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν περιῆλθε πληροφορία περὶ παραβιάσεως διατάξεώς τινος τοῦ περὶ φορολογίας νόμου. Τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν αὐτοβούλως διέταξε τὸν γραμματέα τῆς νομαρχίας νὰ μεταβῇ εἰς Μεγαλόπολιν καὶ νὰ ἐξετάσῃ· μετέβη καὶ ὑπέβαλε τὴν ἔκθεσίν του· καὶ ἐπειδὴ ἐκφράζει ὑπονοίας κατὰ τοῦ γραμματέως περὶ παραβιάσεως τῶν καθηκόντων του, ἔσπευσα καὶ ὑπέβαλα διάταγμα καὶ ἀπελύθη τῆς ὑπηρεσίας πρὸ πέντε ἡμερῶν. Περὶ τοῦ ταχυδρομικοῦ ἐπιστάτου οὐδὲν παράπονον ὑπεβλήθη· ἐὰν εἶχε καὶ τὸ ὑπέβαλεν εἰς τὸν Διευθυντὴν τοῦ ταχυδρομείου, τὸ ὑπουργεῖον δὲν ἔχει γνῶσιν περὶ τούτου· ἠδύνατο δὲ νὰ γνωστοποιήσῃ τοῦτο εἰς τὸ ὑπουργεῖον, ἐὰν ὁ Διευθυντὴς δὲν ἐδέχετο νὰ ἐπιφέρῃ τὴν δέουσαν ἐπὶ τοῦ προκειμένου θεραπείαν.

§68ΚΑΤΡΙΒΑΝΟΣ. Περὶ τοῦ ταχυδρομικοῦ ἐπιστάτου μετέβην εἰς τὸν διευθυντὴν τοῦ ταχυδρομείου πρὸ τριῶν μηνῶν καὶ εἶπον ὅτι δὲν λαμβάνω τακτικῶς τὰ γράμματά μου, καὶ μοὶ εἶπεν, ὅτι δὲν δύναμαι νὰ κάμω κανὲν ἄλλο, ἂν δὲν τὸν παύσῃ τὸ ὑπουργεῖον. Ὁ ἐπιστάτης αὐτὸς εἶναι ἐκ Καρυταίνης καὶ ἔχει ἀναθέσει τὰ καθήκοντα τοῦ ἐπιστάτου εἰς ἕνα ἰδιώτην· εἰς ἡμᾶς δὲν ἀποστέλλονται τὰ γράμματα, καὶ ἕνεκα τούτου δὲν λαμβάνω οὔτε ἕνα γράμμα δι’ αὐτοῦ. Ἐκτὸς τούτου καὶ κατὰ τὰς ἐκλογὰς ἀκόμη πεντήκοντα γράμματα μοὶ ἐστάλησαν ἐπὶ συστάσει, καὶ μόλις τριάκοντα ἐλήφθησαν. Λοιπὸν λέγω, ὅτι δὲν μένει ἐν Μεγαλοπόλει ἀλλ’ ἐν Καρυταίνῃ· φέρετε τα ἔγγραφα ἀπὸ τὸ ταχυδρομεῖον διὰ νὰ ἰδῆτε, ὅτι τὰς ἀποστολὰς τὰς κάμνουν ἰδιῶται καὶ οὐχὶ ὁ ἐπιστάτης τοῦ ταχυδρομείου. Καθόσον ἀφορᾷ τὸ ὅτι προελήφθη πᾶσα κατάχρησις ὡς πρὸς τὰς δημοσίας προσόδους, ἔλαβα τὰς ἑξῆς πληροφορίας, ἤτοι ὅτι οἱ ἐνοικιασταὶ ἔκαμαν ἢ ἑτοιμάζονται νὰ κάμουν αἰτήσεις θεραπείας περὶ ἀποζημιώσεως· ἀλλὰ τοῦτο εἶναι ζήτημα δικαστικὸν, τὸ ὁποῖον θ’ ἀμφισβητηθῇ· εἶναι ὅμως βέβαιον καὶ ἀναμφισβήτητον ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἔλαβεν ὅλα τὰ κατάλληλα μέτρα πρὸς πρόληψιν πάσης καταχρήσεως. Τέλος πάντων οἱ ἐνοικιασταὶ ἀξιοῦσιν ἀποζημιώσεις, διότι οἱ ὑπάλληλοι ἔδοσαν τὰς ἐγκρίσεις εἰς αὐτοὺς, ἀλλὰ τοῦτο, ὡς εἶπον, εἶναι ζήτημα δικαστικόν.

§69ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΣ. Εἴπατε, κ. Κατριβάνε, ὅτι ἀπηυθύνθητε εἰς τὸν Διευθυντὴν τοῦ ταχυδρομείου· λυποῦμαι διότι, ἀφοῦ πολλάκις πρό τινων ἡμερῶν μοὶ ὡμιλήσατε περὶ ἄλλων ἀντικειμένων, δὲν ἀνεφέρατε τὰ παράπονα ταῦτα καὶ εἰς ἐμὲ, ἂν ἦσαν ἀληθῆ. Εἰκάζω δὲ ἐκ τούτου καὶ ἐκ τοῦ ὅτι ὁ Διευθυντὴς δὲν μοὶ ἀνέφερέ τι τοιοῦτον, ὅτι τὰ παράπονά σας δὲν θὰ εἴχοντο ἀληθείας. Πρὸ τριῶν τεσσάρων ἡμερῶν ὁ κ. Σινανιώτης μοὶ ἀνέφερε περὶ ἀντικαταστάσεως τοῦ ἐν λόγῳ ἐπιστάτου, καὶ νομίζω ἤδη ὅτι ὁ Διευθυντὴς τῶν ταχυδρομείων, εἰς ὃν ἀνεκοινώθη τοῦτο, ὑπέβαλε σχετικὴν πρότασιν εἰς τὸ ὑπουργεῖον. Ἐὰν, κύριοι, ὁ κ. Κατριβάνος τὸ παράπονόν του τοῦτο ἀνέφερεν εἰς τὴν ἀρχὴν καὶ τοῦτο εἴχετο ὑποστάσεως, δὲν ἔπρεπε νὰ ἔχῃ τὸν ἐλάχιστον δισταγμὸν ὅτι ἤθελεν ἀναντιῤῥήτως θεραπευθῆ.

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπειδὴ, κύριοι, δὲν ὑπάρχει ἄλλη ἐργασία, λύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρα 11 παρὰ 20|60).