1869.10.13

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 48.

Τῆς 13 Ὀκτωβρίου 1869.

(Δευτέρα)

Ὥρα 12.

Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου, εὑρεθείσης ἐν ἀπαρτίᾳ τῆς Βουλῆς, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις ἀντίῤῥησιν κατὰ τῶν πρακτικῶν;

§2ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἐγὼ θὰ κάμω μίαν παρατήρησιν. Ἐνθυμεῖσθε, ὅτε ἐκάμομεν μίαν ἐξήγησιν· αὐτὸ ἐννοεῖται, ὑποτίθεται· ἀλλ’ ἐπιθυμῶ νὰ ᾖναι σημειωμένον, ὅτι ἡ πρότασις ὅπως ἐψηφοφορήθη ἐννοεῖ, ἂν ὁ κ. Κεχαγιᾶς ἐπιμένῃ διὰ τοὺς ἐν τοῖς ἐπισήμοις πρακτικοῖς ἢ διὰ τοὺς ἐν τοῖς στενογραφήμασιν ἀναφερομένους λόγους.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγὼ λέγω, ὅτι ἐῤῥέθησαν οὕτως· ἄλλοι εἶπον διὰ τοὺς εἰς τὰ στενογραφημένα πρακτικὰ, ἄλλοι διὰ τοὺς εἰς τὰ ἐπίσημα ἀναφερομένους λόγους· ἑπομένως κατελήξαμεν εἰς τὸ συμπέρασμα, ὁ πρόεδρος θὰ ἐρωτήσῃ τὸν κ. Κεχαγιᾶν ἐὰν ἔδωκε τὴν παραίτησίν του διὰ τοὺς ἐν τοῖς ἐπισήμοις πρακτικοῖς ἀναφερομένους λόγους.

§4ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὁ κ. Χριστόπουλος εἶπεν, ὅτι διὰ νὰ ψηφοφορήσῃ πρέπει νὰ συμπληρωθῇ ἡ πρότασις, δηλ. νὰ ἐρωτηθῇ ὁ κ. Κεχαγιᾶς, ἐὰν παρῃτήθη διὰ τοὺς ἐν τοῖς ἐπισήμοις, ἢ διὰ τοὺς ἐν τοῖς στενογραφημένοις πρακτικοῖς λόγους, ὁ δὲ Λομβάρδος εἶπεν, ὅτι αὐτὸ εἶναι περιττὸν, διότι ἐννοεῖται· αὐτὴ ἡ ὁμιλία ἔλαβε χώραν· πιστεύσατε, ὅτι δὲν λησμονῶ.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅσα ἐῤῥέθησαν συνεχωνεύθησαν εἰς δύο, εἰς τὴν πρότασιν τοῦ κ. Μίληση καὶ εἰς τὴν πρότασιν τοῦ κ. Δεληγεώργη, εἰς τὴν ὁποίαν συνεχωνεύθη καὶ ἡ ἄλλη πρότασις. Πολλὰ ἐῤῥέθησαν.

§6ΧΡ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Γραμματεύς). Ἀναγινώσκει τὴν τελευταίαν παράγραφον τῶν ἐπισήμων πρακτικῶν τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§7ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ κ. Λομβάρδου εἶναι, ἀφοῦ ἐθέσατε τὸ ζήτημα, τὴν πρότασιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ βουλευτὴς Μεσολογγίου, πρὶν τεθῇ ἡ πρότασις αὐτὴ εἰς ψηφοφορίαν ἐζητήθη ἡ ἐξήγησις, καὶ ἐῤῥέθη, ὅτι αὐτὸ ἐννοεῖ· δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ ἄλλως, διότι τί θέλετε νὰ εἴπῃ ὁ κ. Κεχαγιᾶς;

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅ,τι εἶπον εἶναι γραμμένα, καὶ δὲν τὰ ἐκοινοποίησα, διότι ἐπερίμενα νὰ κυρωθοῦν τὰ πρακτικά. Ἀμέσως κατόπιν θὰ γίνῃ ἡ δήλωσις.

§9ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Λέγω, ὅτι δὲν εἶναι γεγραμμένη ἡ ὁμιλία τοῦ κ. Χρηστοπούλου καὶ ἡ ἀπάντησις τοῦ κ. Λομβάρδου.

§10ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ὑπ’ αὐτὸ τὸ πνεῦμα ἐψηφίσθη ἡ πρότασις τοῦ κ. Δεληγεώργη.

§11Λ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Τὸ τελευταῖον, εἰς τὸ ὁποῖον κατηντήσαμεν ἦσαν δύο προτάσεις, καὶ ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὴν δευτέραν, ἐὰν ἐπιμένῃ ὁ κ. Κεχαγιᾶς κατὰ τοὺς ἐν τοῖς ἐπισήμοις πρακτικοῖς ἀναφερομένους λόγους· ὥστε τὰ πρακτικὰ ἔχουσι καλῶς.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἡ Βουλὴ ἐρωτᾶται, ἔχουσι καλῶς τὰ πρακτικά;

§13Χ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε πρόεδρε, ὁ ἔντιμος συνάδελφός μου κ. Κουμουνδοῦρος μοὶ εἶπεν ἤδη ὅτι τὰ ἐπίσημα πρακτικὰ δὲν περιλαμβάνουσι τὴν πρότασιν, τὴν ὁποίαν ἐπὶ τοῦ θέματος τοῦ κ. Δεληγεώργη ἔκαμον ἐγὼ, ὅτι δηλ. ἂν ἡ πρότασις αὕτη ἐννοῇ, νὰ ἐρωτηθῇ ὁ κ. Κεχαγιᾶς περὶ τοῦ ποίους λόγους θεωρεῖ ὡς ἰδικούς του, τοὺς ἐν τοῖς πρακτικοῖς τοῖς ἐπισήμοις, ἢ τοὺς ἐν τοῖς στενογραφήμασιν; Ἂν δὲν τὸ ἐννοῇ, νὰ προστεθῇ· τότε μοὶ εἶπον, ὅτι ἐννοεῖται τοῦτο. Ὁ δὲ κ. Λομβάρδος ἐσηκώθη καὶ ἔκαμε τὴν ἐξήγησιν μακρυτέραν εἰπὼν, ὅτι τοῦτο συνεξυπακούεται εἰς τὴν ἐρώτησιν.

§14Λ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Αὐτὰ εἶπον προτήτερα.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὰ ὑπάρχουν, ἀλλὰ δὲν εἶναι τὸ θέμα ὅπως λέγετε, ἀλλ’ ὅπως ἐτέθη.

§16Χ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἰδοὺ τὶ λέγουν, κ. πρόεδρε, τὰ στενογραφημένα πρακτικά. (Ἀναγινώσκει).

§17ΧΡ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀναγινώσκει τὸ ἐπὶ τῆς παραιτήσεως τοῦ κ. Κεχαγιᾶ μέρος τῶν ἐπισήμων πρακτικῶν τῆς 23 συνεδριάσεως τῆς 7 Ἰουλίου ε. ε.).

§18Χ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κατὰ τὸ θέμα ἔκαμα παρατήρησιν καὶ μοὶ εἶπον, ὅτι αὐτὸ τὸ ὁποῖον θέλω νὰ ἐννοηθῇ, ἐννοεῖται, καὶ ἐσιώπησα.

§19ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ πρότασις τοῦ κ. Δεληγεώργη ἦτο γνωστὴ, ὅλη ἡ Βουλὴ ἐγνώριζε τί θὰ ψηφοφορήσῃ. Ὁ κ. Χρηστόπουλος κατὰ τὴν ψηφοφορίαν εἶπέ τι, ἀλλ’ ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὴν πρότασιν τοῦ κ. Δεληγεώργη. Σήμερον τί θὰ κάμωμεν; θὰ εἴπωμεν, ὅτι ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὴν πρότασιν τοῦ κ. Χριστοπούλου; Αὐτὸ εἶναι ἀσυνεπὲς καὶ ἀνακόλουθον.

§20ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἡ ἀκρίβεια νομίζω, ὅτι εἶναι αὕτη. Μετὰ τὴν συζήτησιν, ἀφοῦ ἐτέθη τὸ ζήτημα εἰς ψηφοφορίαν διάφοροι παρετήρησαν, ὅτι δὲν τίθεται σωστὰ τὸ θέμα, ὁ δὲ κ. Χρηστόπουλος εἶπεν, ἐὰν τοῦτο δὲν ἐννοῆται μέλλω νὰ καταψηφίσω, καὶ τότε τοῦ παρετήρησα, ὅτε ἐπρόκειτο νὰ ψηφοφορηθῇ τὸ θέμα, ὅτι εἶναι περιττὴ ἡ παρατήρησις τὴν ὁποίαν θέλει νὰ κάμῃ περὶ τῶν ἐν τοῖς στενογραφημένοις πρακτικοῖς ἀναφερομένων λόγων, διότι ἐπὶ τῆς προτάσεως τοῦ κ. Δεληγεώργη ἐξάγεται ἐξ ἀνάγκης, ὅτι ἐὰν δὲν παρῃτήθη διὰ τοὺς λόγους τοὺς ἐν τοῖς πρακτικοῖς, ἕπεται ἐξ ἀνάγκης ὅτι παρῃτήθη, διὰ τοὺς ἐν τοῖς ἐπισήμοις στενογραφημένοις τὰ ὁποῖα γνωρίζει, διότι ἐτυπώθησαν, ἐνῷ τὰ ἐπίσημα δὲν τὰ γνωρίζει, διότι δὲν ἐτυπώθησαν. Σήμερον δὲ τὰ πρακτικὰ θέτουν τὴν παρατήρησιν αὐτὴν, ἐντὸς τῆς στιγμῆς καθ’ ἣν ἐγένοντο, διότι ἐγένοντο κατὰ τὴν ψηφοφορίαν, καὶ ἑπομένως ἐννοεῖται ὅτι ἐψηφίσθη ἡ πρότασις μὲ αὐτὴν τὴν ἰδέαν, μὲ αὐτὴν τὴν ἔννοιαν.

§21Λ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Τοῦτο ἐννοήσατε σεῖς.

§22ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἀφοῦ ἐγένετο κατὰ τὴν ψηφοφορίαν, θὰ εἴπῃ ὅτι ἡ πρότασις οὕτως ἐψηφοφορήθη καὶ θὰ εἴπῃ, ὅτι ἡ καλὴ πίστις ἀπαιτοῦσεν οὕτω νὰ γίνῃ.

§23Λ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Τίποτε δὲν ἔγεινεν ἀπὸ αὐτά.

§24ΔΑΓΡΕΣ. Νομίζω, ὅτι ἡ συζήτησις αὐτὴ δὲν ἔχει τὸν τόπον της, καθόσον ἐσυζητήθη τὸ ζήτημα αὐτὸ ἀρκετά· ἡ δὲ Βουλὴ προέβη εἰς ἀπόφασιν καὶ αὐτὴ εἶναι δογματικὴ, καθαρὰ, σαφὴς, εἰλικρινής. Ἡ Βουλὴ, ὡς ἐνθυμεῖσθε τότε, μετὰ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ θέματος κατέληξε καὶ παρεδέχθη τὴν ἑξῆς ἀπόφασιν. Εἶπεν εἰς τὸν κ. Κεχαγιᾶν, καὶ αὐτὸ εἶναι παρὰ πολὺ, σὲ ἐρωτῶ παρῃτήθης διὰ τοὺς ἐν τοῖς ἐπισήμοις πρακτικοῖς λόγους; ὁ κ. Κεχαγιᾶς δὲν δύναται νὰ ἔλθῃ εἰς σχόλια. Τίποτε ἄλλο δὲν δύναται νὰ εἴπῃ, ἢ ὅτι παρῃτήθη διὰ τοὺς ἐν τοῖς ἐπισήμοις πρακτικοῖς ἀναφερομένους λόγους, ἢ δὲν παρῃτήθη. Νομίζω ὅτι δὲν ἐπιτρέπεται νὰ γίνουν σχόλια εἰς τὰς ἀποφάσεις τῆς Βουλῆς. Ὁ κ. Κεχαγιᾶς προσκαλούμενος δὲν ἔχει νὰ εἴπῃ, ἢ ὅτι παρῃτήθη διὰ τοὺς ἐν τοῖς πρακτικοῖς λόγους, ἢ ὅτι δὲν παρῃτήθη διὰ τοὺς ἐν αὐτοῖς ἀναφερομένους λόγους.

§25ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Τὸ λέγετε σήμερον.

§26ΔΑΓΡΕΣ. Καὶ προχθὲς εἶπον ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τεθῇ ζήτημα τοιοῦτον· καὶ ὅταν ἐπρόκειτο νὰ τεθῇ εἰς ψηφοφορίαν τὸ ζήτημα, εἶπον ὅτι δὲν πρέπει νὰ τεθῇ ζήτημα τοιοῦτον.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν μένει, κύριοι, παρὰ νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Βουλὴ ἂν τὰ πρακτικὰ ἔχωσι καλῶς.

§28ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἡμεῖς δὲν ζητοῦμεν ψηφοφορίαν, ἀλλ’ οὕτω καθιεροῦται κακὸν προηγούμενον τοῦ νὰ λέγῃ ὁ βουλευτὴς ἐγὼ εἶπον τοῦτο, καὶ ὑμεῖς νὰ λέγετε ὄχι. Ὁ κ. Χριστόπουλος λέγει ἐγὼ προέταξα τοῦτο· ὁ κ. Λομβάρδος τοῦτο· σεῖς λέγετε ὄχι.

§29ΔΑΓΡΕΣ. Ἐγὼ παρατηρῶ ὅτι ἡ ὁμολογία καὶ ἡ διάθεσις ἑνὸς βουλευτοῦ δὲν δύναται νὰ κατισχύσῃ τοῦ ὅλου. Ὅλων δὲ εἶναι ὅ,τι εἶναι εἰς τὰ πρακτικὰ καὶ τὸ ὁποῖον παρεδέχθημεν ὅλοι· αὐτὰ πρέπει νὰ κατισχύσουν, διότι ὁ ἄνθρωπος εἶναι ἄτομον καὶ σφάλλει.

§30Χ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε πρόεδρε, ἐπιθυμῶ νὰ συννενοηθῶμεν περὶ τῆς σημασίας τῶν πρακτικῶν. Τὰ πρακτικὰ ὡς ὅλοι γνωρίζομεν εἶναι, ἐξ ἑνὸς μὲν ἡ καταγραφὴ τῶν πράξεων, καὶ ἀφ’ ἑτέρου ἡ σημείωσις τῶν λόγων περιληπτικῶς ἑνὸς ἑκάστου, τοὺς ὁποίους ἐξέφερεν. Ἐγὼ σήμερον δὲν ζητῶ νὰ δώσητε ἔννοιάν τινα ἐπὶ τῆς προτάσεως τοῦ κ. Δεληγεώργη, ὡς ἐγὼ ἤθελον τὴν ζητήσει ἢ ἄλλος τις· δώσατε οἱανδήποτε ἔννοιαν θέλετε· ὁ δὲ κ. Κεχαγιᾶς ἂς ἐρωτηθῇ ὡς ἐννοεῖ καὶ θέλει τὸ προεδρεῖον, ἤτοι, ὅπως φρονεῖ ὅτι ἐννοεῖ ἡ πρότασις τοῦ κ. Δεληγεώργη· ἔχω ὅμως τὸ δικαίωμα νὰ ζητήσω ἀπὸ τὸ γραφεῖον νὰ σημειωθῶσιν οἱ λόγοι μου, ἐν περιλήψει, τοὺς ὁποίους κατὰ τοῦ θέματος εἶπον· δὲν δύναται οὐδεμία ἀπόφασις νὰ μοῦ ἐμποδίσῃ τὸν λόγον, καὶ ἐπειδὴ δὲν δύναται νὰ μοὶ ἀφαιρέσῃ τὸν λόγον, τὰ ἔγγραφα πρακτικὰ ὀφείλουν, ἐν περιλήψει, νὰ περιλάβωσι τοὺς λόγους μου.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπειδὴ πρόκειται περὶ πρακτικῶν, περὶ εἰλικρινείας, ἐγὼ ὀφείλω νὰ ὑπερασπίσω αὐτὸ, τὸ ὁποῖον ἔγινε.

§32Χ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχετε δίκαιον· ἀλλὰ καὶ ἐγὼ ἔχω δίκαιον νὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ ἔχητε ὀλίγην ὑπομονήν.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Φέρετε ἕνα κανονισμόν.

§34ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀκούσατέ μου, καὶ ὕστερον βλέπετε τὸν κανονισμόν. Ὁ κανονισμὸς λέγει ὅτι σημειοῦνται ἐν περιλήψει, καὶ ταύτην, κύριε πρόεδρε, κάμετε ὅσον θέλετε μικρὰν, βάλλετε δύω λέξεις μόνον, ἐγὼ δὲν δίδω μεγάλην σημασίαν εἰς τὰς λέξεις ἀλλ’ εἰς τὴν ἔννοιαν, ἄλλως τε καὶ αἱ λέξεις αὗται σπουδαιόταται ἐθεωρήθησαν καὶ ἀπὸ τὸν βουλευτὴν Μεσολογγίου· εἰς τὴν ἔννοιαν λοιπὸν πρέπει νὰ προσέχωμεν· ἐννοεῖται ὅμως νὰ ὑπάρχῃ ἐν τοῖς πρακτικοῖς ἐν περιλήψει αὐτὸ, ὅ,τι εἶπον. Τώρα πόθεν ὑπάρχει ἀπόδειξις τοῦ ὅ,τι εἶπον; Βεβαίως ἤκουσάν τινες ὅτι εἶπον κἄτι, τινὲς δὲν τὸ ἤκουσαν, διὰ τοὺς μὴ ἀκούσαντας δὲν ἔχω παράπονον. Πρὸς τοὺς ἀκούσαντας, τὰ στενογραφημένα πρακτικὰ δύνανται νὰ ᾖναι ἐπιβοηθητικὰ τῆς γνώμης των, συμπληρωτικά· ἐὰν δὲ δὲν ἔχῃ οὕτω καὶ δὲν χρησιμεύουν πρὸς συμπλήρωσιν, εἶναι ἄτοπον νὰ χάνωμεν τὸν καιρόν μας μὲ αὐτὰ τὰ πρακτικὰ, νὰ χάνωμεν τόσα χρήματα. Ἄσκοπον δὲ καὶ σεῖς καὶ ἡμεῖς νὰ θεωρήσωμεν ὡς σπουδαίαν τὴν ὑπηρεσίαν ταύτην τῆς Βουλῆς. Καὶ ὅμως εἶναι τῳόντι σπουδαία ἡ ὑπηρεσία αὕτη, καὶ σεῖς καὶ ὅλοι ἡμεῖς τὸ ἠξεύρομεν. Σήμερον μάλιστα ἀποτελεῖ ἀναπόσπαστον μέρος τῆς δημοσιογραφίας, ἥτις καλῶς ἠξεύρετε, κύριε πρόεδρε, εἶναι μία ἀπὸ τὰς ὑπερτάτας κοινωνικὰς δυνάμεις. Ἐν τοῖς στενογραφημένοις πρακτικοῖς φαίνεται τὶ εἶπον· παρακαλῶ λοιπὸν τὸν κύριον πρόεδρον, παρακαλῶ τὴν Βουλὴν, νὰ ἐπιτρέψῃ ἢ νὰ μὴ ἀποτρέψῃ νὰ σημειωθῇ ὅ,τι εἶπον.

§35Λ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Νὰ σημειωθῇ ὅτι δὲν ἔγινε κατ’ ὀνομαστικὴν κλῆσιν ἡ ψηφοφορία καὶ δὲν ἠξεύρομεν ἂν ὁ κ. Χριστόπουλος ἐσηκώθη ἢ ὄχι.

§36ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν ᾖναι ἀληθὲς, καὶ εἶναι ἀληθὲς, ὅτι ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς εἶναι ἐρωτηματικὴ, τότε οἱ θέλοντες νὰ μείνῃ ὅπως ἀπεφασίσθη, δεικνύονται περισσότερον φίλοι εἰς τὸν κ. Κεχαγιᾶ· διότι τί εἴπαμεν ἡμεῖς; ἐὰν, ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς ὥρισεν, ὁ κύριος Κεχαγιᾶς παρητήθη διὰ τοὺς λόγους τοὺς ἐν τοῖς πρακτικοῖς, ἀπόκειται δὲ εἰς αὐτὸν νὰ εἴπῃ ὁποῖον λόγον θέλει νὰ εἴπῃ, ὄχι δι’ αὐτὸ, ἀλλὰ νὰ εἴπῃ, δι’ ἐκεῖνο δι’ ἐκεῖνο... ἑπομένως τὰ πρακτικὰ ἔχουν καλῶς καὶ ἡ συζήτησις εἶναι ἄσκοπος.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτᾶται ἡ Βουλὴ πάλιν, ἐὰν τὰ πρακτικὰ ἔχουσι καλῶς ἢ ὄχι.

§38ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Σκεφθῆτε τί καθιεροῦται, κύριε πρόεδρε!

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λέγετε ὅτι δὲν ἔχουν καλῶς τὰ πρακτικά;

§40ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἐπιμένομεν ὅτι δὲν ἔχουν τὴν ἰδέαν μας, καὶ περὶ τούτου τίς εἶναι εἰς καλλιτέραν θέσιν ν’ ἀποφασίσῃ παρὰ ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος τὴν εἶπεν;

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐδῶ εἶναι ὁ κανονισμὸς, ὁ κοινὸς νόμος. (Ἀναγινώσκει τὰ σχετικὰ περὶ πρακτικῶν ἄρθρα τοῦ κανονισμοῦ). Λοιπὸν βλέπετε ὅτι τὰ πρακτικὰ συντάσσονται μὲν ἐν περιλήψει, ὀνόματα δὲ δὲν ἀναφέρουσι μέσα, ἔπειτα ἔρχονται εἰς δευτέραν ἀνάγνωσιν, ἀναγινώσκονται καὶ ὅσοι ἔχουν ἀντιῤῥήσεις τὰς λέγουν, ἡ δὲ Βουλὴ ἀποφασίζει. Λέγετε ὅτι ἡ ψηφοφορία δὲν εἶναι σύμφωνος μὲ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἀπεφασίσθη, ἢ ὅτι τὰ πρακτικὰ δὲν περιέχουν τὴν φράσιν, τὴν ὁποίαν εἷς βουλευτὴς εἶπεν. Μετὰ ταῦτα θέλετε νὰ ἐμβῇ αὐτὴ ἡ ἰδέα· ποῦ, κύριε Χριστόπουλε;

§42ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μετὰ τὴν πρότασιν.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ τὸ θέμα ἐψηφίσθη.

§44Χ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε πρόεδρε, ἐγὼ δὲν ἥρπασα τὸν λόγον, μοὶ τὸν ἐδώκατε χθὲς, λοιπὸν ἐντὸς τοῦ κανονισμοῦ ἐλάλησα· ἐξέφερα μίαν ἰδέαν, ἐζήτησα μίαν ἐξήγησιν ἐπὶ τῆς προτάσεως, ἥτις ἔμελλε νὰ ψηφοφορηθῇ. Τὸ περιστατικὸν τοῦτο, κύριε πρόεδρε, δὲν εἶναι σημειωμένον, ὅπως ὁ κανονισμὸς ἀπαιτεῖ.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς διακόπτω· ἐζητήσατε μίαν ἐξήγησιν, ἀπὸ ποῖον τὴν ἐζητήσατε καὶ τί σᾶς ἀπήντησε;

§46ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἀπὸ τὸν προτείναντα.

§47Χ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐζήτησα μίαν ἐξήγησιν καὶ ἐδόθη. Διατὶ νὰ μὴ σημειωθῇ τοῦτο; δὲν ζητῶ τὴν τιμὴν νὰ κατονομασθῶ ὅτι ἐλάλησα, πολλοῦ γε καὶ δεῖ· ζητῶ νὰ σημειωθῇ, ὅτι βουλευτής τις, ἤτοι ὅπως σημειοῦται εἰς τὰ πρακτικὰ κατὰ τὸν κανονισμὸν, ἐλάλησε τοῦτο καὶ τοῦτο· ἂν ἀπεκρίθη τις, νὰ σημειωθῇ, ὅτι ἕτερος βουλευτὴς εἶπε τοῦτο καὶ τοῦτο.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ ζητεῖτε μόνον;

§49Χ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτό.

§50ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ἵνα τοὺς εὐχαριστήσετε δὲν διαβάζετε καὶ τὰ στενογραφήματα ὅπου ἔχουν καὶ τὰ ὀνόματα;

§51ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Νὰ καταχωρισθῇ ἡ ἰδέα αὐτὴ εἰς τὰ ἐπίσημα πρακτικά.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ποῦ θέλετε νὰ βάλωμεν τὴν φράσιν;

§53Χ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μετὰ τὸ θέμα, ἤτοι ἀφοῦ ἀνεγνώσθη. Ἰδοὺ δὲ κύριε πρόεδρε τί εἶπον. «Ἂν ὁ ἔντιμος βουλευτὴς Μεσολογγίου δεχθῇ μίαν μικρὰν εἰς τὴν πρότασίν του προσθήκην, τὴν ψηφοφορῶ καὶ ἐγὼ καὶ πολλοὶ ἐξ ἡμῶν, ἤτοι νὰ δεχθῇ ὅτι παρῃτήθη διὰ τὰ ἐν τοῖς ἐπισήμοις πρακτικοῖς, ἢ διὰ τὰ ἐν τοῖς στενογραφημένοις;»

§54ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Θέσατε καὶ μίαν προθεσμίαν πέντε ἡμερῶν.

§55ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, Μάλιστα.

§56ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Κύριε πρόεδρε, ἵνα τελειώνωμεν, νομίζω, ὅτι ἡ παρατήρησις τοῦ κ. βουλευτοῦ Ὀλυμπίας εἶναι περιττὴ, διότι ἐξάγεται ἐξ ἀνάγκης ἐκ τῆς προτάσεως τοῦ κ. Δεληγεώργη· ἂν εἴπῃ ὅτι δὲν παραιτοῦμαι διὰ τοὺς ἐν τοῖς ἐπισήμοις πρακτικοῖς, ἔρχεται ἐξ ἀνάγκης ὅ,τι εἶπεν ὁ κ. Χρηστόπουλος. Ἀξιῶ λοιπὸν καὶ ἐπιθυμῶ νὰ περιλάβωσι τὰ ἐπίσημα πρακτικὰ ἁπλῶς τὰ διατρέξαντα.

§57ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Οἱ βουλευταὶ οἱ εἰπόντες αὐτοὺς τοὺς λόγους, ἂν ἐπιμένουν, νομίζω ὅτι πρέπει νὰ σημειωθῶσιν ἐν τοῖς πρακτικοῖς· ἂν ἡμεῖς δὲν τοὺς ἠκούσαμεν, πρέπει νὰ δώσωμεν πίστιν· δὲν μεταβάλλομεν ἄλλως τε τίποτε, εὐχαριστοῦμεν δὲ καὶ τοὺς λαλήσαντας.

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἰδοὺ πῶς διωρθώθησαν τὰ πρακτικὰ· «εἰπόντος τινὸς, ὅτι καὶ οὕτω ψηφοφορουμένης τῆς προτάσεως τοῦ κ. Δεληγεώργη, νὰ σημειωθῇ εἰς ταῦτα, ἂν παραιτῆται ὁ κ. Κεχαγιᾶς διὰ τοὺς ἐν τοῖς ἐπισήμοις πρακτικοῖς λόγους ἢ τοὺς ἐν τοῖς στενογραφημένοις, διότι αὐτὸ ἐννοεῖ ἡ πρότασις τοῦ κ. Δεληγεώργη.» Εἶναι δεκτὴ ἡ διόρθωσις τῶν πρακτικῶν;

§59ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ ΚΑΙ ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§60ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Καταλαμβάνετε λοιπὸν, ὅτι δὲν ἐζητήσαμεν κανὲν παράλογον πρᾶγμα.

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μικρὸν παρόραμα ἔλαβε χώραν εἰς τὴν τύπωσιν ἑνὸς νομοσχεδίου τοῦ ὑπουργείου τῶν ἐσωτερικῶν εἰς τὸν νόμον περὶ συντηρήσεως τηλεγραφικῶν γραμμῶν. Λέγει ἐδῶ, «ὁ ἀριθμὸς τῶν τηλεγραφικῶν φυλάκων ὁρίζεται εἰς 63» κατὰ λάθος δὲ ἐσημειώθη 62. Ὑπάρχει ἕτερον λάθος εἰς τὸ ἄρθρ. 5, ἀντὶ νὰ τεθῇ «ἀνάλογον πρὸς τοὺς κόπους» ἐτέθη «κατ’ ἀνάλογον» εἰς δὲ τὸ 12 ἄρθρον τοῦ νομοσχεδίου, περὶ τομῆς τοῦ ἰσθμοῦ ἀντὶ 12 ἐγράφη ΙΔʹ. ἐπιτρέπει ἡ Βουλὴ νὰ διορθωθῶσι;

§62ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχουν αἱ ἑξῆς ἀναφοραί. Ζαχαρένια Γραμματικοπούλου χήρα, ἐξαιτεῖται σύνταξιν ἀνάλογον τῶν πρὸς τὴν πατρίδα ἐκδουλεύσεων τοῦ ἀνδρός της.

§64ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῶν ἀναφορῶν.

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διάφοροι μαθηταὶ τῶν ἐν Ἀθήναις γυμνασίων καὶ φοιτηταὶ ζητοῦν τὴν σύστασιν ἕδρας τῆς ἀγγλικῆς γλώσσης.

§66ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῆς παιδείας.

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πλοίαρχοι καὶ ναῦται ἐκ Γαλαξειδίου 135 τὸν ἀριθμὸν ἐξαιτοῦνται παρὰ τῆς Βουλῆς νὰ ἐμποδίσῃ τὴν σπατάλην τῶν χρημάτων πρὸς σύστασιν ναυτικοῦ ἀσύλου.

§68ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ σταλῇ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῶν ναυτικῶν.

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐμποροπλοίαρχοι καὶ ναῦται 104 τὸν ἀριθμὸν ἐξαιτοῦνται παρὰ τῆς Βουλῆς τὴν τροποποίησιν τοῦ νόμου περὶ ἀπομαχικοῦ ταμείου.

§70ΜΙΛΗΣΗΣ. Αὐτὴ ἡ ἀναφορὰ νὰ σταλῇ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν, ὅπου ἐστάλησαν καὶ τὰ νομοσχέδια περὶ ναυτικῆς τραπέζης.

§71Γ. ΙΑΚΩΒΑΤΟΣ. Ζητήσας τὸν λόγον σπεύδω νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλὴν ἀντικείμενον γενικοῦ συμφέροντος· τὸ ἀντικείμενον τοῦτο εἶναι νομοσχέδιον κατὰ τῆς καλπονοθεύσεως· γενικώτερον ἀντικείμενον νομίζω δὲν ὑπάρχει διὰ τὰς περιστάσεις αὐτὰς νὰ ὑποβληθῇ εἰς τὴν σημερινὴν Βουλήν. Ἀφ’ ἧς ἡ Συνέλευσις ἀπεφάσισε τὰ τέσσαρα ἰδιώματα τῆς ψηφοφορίας, τουτέστι νὰ ᾖναι αὕτη ἄμεσος, καθολικὴ, μυστικὴ καὶ διὰ σφαιριδίων, ἀφῆκεν ἐλευθέρας τὰς Βουλὰς νὰ συντάξωσι τὸν νόμον τὸν βουλευτικὸν καὶ νὰ διατάξωσι τὰ περὶ τῆς ψηφοφορίας, ὅπως ἤθελε δόξῃ αὐταῖς. Ὅτε συνεζητεῖτο ὁ βουλευτικὸς νόμος δὲν ἐδόθη ἡ δέουσα προσοχὴ εἰς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον, κατὰ τὴν ἐμὴν γνώμην, εἶναι ἡ πηγὴ τῶν καλπονοθεύσεων. Ἀπὸ ἄλλο μέρος ἡ Συνέλευσις ἐφοβεῖτο τὰς καλπονοθεύσεις καὶ ἐντούτοις δὲν προῆλθον ἀπὸ τὸ μέρος, ὅπου ἤλπιζον νὰ ἔλθωσιν, ἀλλ’ ἀνεφάνησαν ἐκεῖ ὅπου δὲν τὰς ἐπερίμεναν. Εἶναι ἔναυλος εἰς τὰς ἀκοὰς τῆς Βουλῆς ἡ φωνὴ τῶν ἐπαρχιῶν κατὰ τῆς καλπονοθεύσεως· ἔπρεπε νὰ φέρω ἔκθεσιν μὲ τὴν πρότασιν αὐτὴν τοῦ νόμου, ἀλλ’ ἐπειδὴ τὸ ἀντικείμενον εἶναι γνωστότατον εἰς τὴν Βουλὴν, τὸ σκέπτεται καὶ ἡ Βουλὴ, καὶ ἡ πολιτεία καὶ ἰδίᾳ ἕκαστος, διὰ τοῦτο ἐνόμισα ν’ ἀναπληρώσω τὴν ἔκθεσιν διὰ τῶν ὀλίγων καὶ βραχέων αὐτῶν παρατηρήσεων, τὰς ὁποίας ὑποβάλλω εἰς τὴν Βουλὴν. Δύο πράγματα ἀσχημίζουσι τὰς ἐκλογὰς τῆς Ἑλλάδος, ἡ βία καὶ ἡ καλπονόθευσις. Ἡ διαφθορὰ ἐμφιλοχωρεῖ καὶ αὐτὴ, ἀλλ’ ἀπὸ ἐλάχιστον μέρος, καὶ εἰς ὀλίγα μέρη κατ’ εὐτυχίαν τῆς Ἑλλάδος. Ἡ ἀπόδειξις δὲ τῆς βίας καὶ τῆς καλπονοθεύσεως εἶναι ἄπειρος. Δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν, προφύλαξον Κυβέρνησις τὰς ἐκλογὰς ἀπὸ τὴν βίαν, καὶ ὑπόσχομαι ἐγὼ νὰ σοῦ τὰς προφυλάξω ἀπὸ τὴν καλπονόθευσιν. Ἐπειδὴ δὲ ἡ βία δὲν δύναται νὰ διορθωθῇ ὑπὸ τῆς Βουλῆς, κάλλιστα ὑποβάλλω τὸ δεύτερον μέρος τῆς προτάσεώς μου, τουτέστιν μικρὰν παρατήρησιν, διὰ τῆς ὁποίας νὰ τροποποιήσωμεν τριῶν γραμμῶν ἐδάφιον τοῦ βουλευτικοῦ νόμου, καὶ κατὰ τὴν ἰδέαν μου θέλουν ἐκλείψει αἱ καλπονοθεύσεις. Ποῖος εἶναι ἡ πηγὴ τῆς καλπονοθεύσεως; διότι ἂν βεβαιωθῶμεν, ὅτι αὐτὴ εἶναι ἡ ἀληθὴς πηγὴ τῶν καλπονοθεύσεων, ἐκεῖ πρέπει νὰ διευθύνωμεν τὸν νοῦν μας, νὰ φέρωμεν τὴν θεραπείαν καὶ νὰ φράξωμεν τὸ μέρος ἐκεῖνο, ἐξ οὗ προέρχονται αἱ καλπονοθεύσεις. Ἐνθυμεῖσθε πόση συζήτησις ἔγινε καὶ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τῆς Βʹ. περιόδου, ὡς καὶ τῆς Γʹ. περὶ τῶν σφαιριδίων, τὰ ὁποῖα πλεονάζουσι μετὰ τὴν ἀπαρίθμησιν. Ἡ Συνέλευσις ψηφίζουσα τὸν βουλευτικὸν νόμον, ὀλίγην προσοχὴν ἔδωκεν εἰς αὐτά, καὶ τὸ ἀντικείμενον αὐτὸ εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ διορθώσῃ διὰ μιᾶς ἁπλῆς τροποποιήσεως, μικρότατον ἐδάφιον νόμου, τὰ σφαιρίδια τὰ πλεονάζοντα ἀφαιροῦνται λέγει ὁ νόμος ἀπὸ τοῦ Ναί. Ἂν ἐῤῥίφθησαν εἰς τὸ Ναὶ, δικαίῳ τῷ λόγῳ ἀφαιροῦνται ἀπὸ τοῦ Ναί· ἀλλ’ ἐπὶ τῇ ὑποθέσει ὅτι ἐῤῥίφθησαν εἰς τὸ Ὄχι, πόθεν θὰ ἀφαιρεθῶσιν; Ὁ νόμος λέγει ἀπὸ τὸ ναὶ, συμφωνῶ δὲ καὶ ἐγὼ, ὅτι πρέπει ν’ ἀφαιρῶνται ἀπὸ τὸ ναί, ὁσάκις δὲν ὑπάρχει ἐναντία ἀπόδειξις τοῦ ἐγκλήματος, ὅτι ὑπὸ ἐχθροῦ ἐῤῥίφθησαν. Δὲν πρόκειται ἤδη σήμερον νὰ ἐξελέγξωμεν, νὰ διεξαγάγωμεν ἐκλογήν τινα διὰ ν’ ἀφαιρέσωμεν τὰ πλεονάζοντα σφαιρίδια ἀπὸ τὸ ναὶ ἢ ἀπὸ τὸ ὄχι, πρόκειται νὰ νομοθετήσωμεν διὰ τίνος μέσου δύναται νὰ ἐμποδισθῇ νὰ ῥίπτωνται σφαιρίδια εἰς τὸ ναὶ ἢ εἰς τὸ ὄχι. Πῶς ῥίπτονται τὰ σφαιρίδια σήμερον εἰς τὸ ναὶ ὑπὸ τῶν φίλων, εἰς τὸ ὄχι ὑπὸ τῶν ἐχθρῶν. Νομίζω δὲ, ὅτι τοῦτο προέρχεται, διότι οἱ σφαιριοδόται δὲν διορίζονται ὑπὸ τοῦ ὑποψηφίου· ἂν νομοθετήσωμεν ὅτι ὁ ὑποψήφιος ἢ ὁ ἀντιπρόσωπός του ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ διορίζῃ τὸν σφαιριοδότην, τί θέλει ἀκολουθήσει; ὅτι ὁ σφαιριοδότης ἐπιτηρεῖ τὸν ἐκλογέα ὅταν ψηφοφορῇ καὶ τὸν ἐπιτηρεῖ, ὡς βλέπετε, ἄνθρωπος τῆς ἐμπιστοσύνης τοῦ ὑποψηφίου. Ὑποθέσατε ἤδη, ὅτι φίλος τὸν φίλον βοηθεῖ διὰ νὰ ῥίψῃ σφαιρίδια εἰς τὸ ναί· αὐτὰ τὰ σφαιρίδια ἀφαιροῦνται ἀπὸ τοῦ ναί, λέγω δὲ καὶ ἐξ ἄλλου, ὅτι τὸ τοιοῦτον ὁ φίλος δὲν τὸ πράττει. Ἂν δὲ ὁ προσερχόμενος ψηφοφόρος ἦναι ἐχθρὸς, εἶναι ἀδύνατον νὰ ῥίψῃ σφαιρίδια εἰς τὸ ὄχι, διότι ἐπιτηρεῖται ὑπὸ τοῦ ὑποψηφίου καὶ ὑπὸ τοῦ σφαιριοδότου τῆς ἐμπιστοσύνης τοῦ ὑποψηφίου. Διὰ τοῦτο πρέπει ν’ ἀφαιρέσωμεν τὴν ἐξουσίαν ἀπὸ τὴν ἐφορευτικὴν ἐπιτροπὴν νὰ διορίζῃ τοὺς σφαιριοδότας, διότι οὗτοι τότε εἶναι ἄνθρωποι τῆς ἐμπιστοσύνης τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία ἐνδέχεται νὰ κλίνῃ μᾶλλον ὑπὲρ τοῦ ἑνὸς ὑποψηφίου ἢ ὑπὲρ τοῦ ἑτέρου. Διότι οἱ σφαιριοδόται εἶναι δημόσιοι ὑπάλληλοι, εἶναι μισθωτοὶ, λαμβάνουσιν ἀποζημίωσιν καὶ ἔχουν συμφέρον νὰ κλίνουν ὑπὲρ ἐκείνου, εἰς τὸν ὁποῖον βλέπουν, ὅτι κλίνει ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπή. Ἂν γίνῃ δεκτὸν οἱ σφαιριοδόται νὰ ἐκλέγωνται ὑπὸ τῶν ὑποψηφίων, δὲν θὰ ἀκούσωμεν καλπονόθευσιν εἰς τὰς ἐκλογάς. Αὐτὴ εἶναι ἡ πρώτη πηγὴ τῆς καλπονοθεύσεως καὶ νομίζω, ὅτι τὴν ἐμφράττομεν (θόρυβος).

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡσυχία.

§73ΙΑΚΩΒΑΤΟΣ. Ἡ ταραχὴ αὐτὴ σημαίνει ὅτι ὀργᾷ ὁ νοῦς. Δευτέρα πηγὴ καλπονοθεύσεως παρετηρήσαμεν, ὅτι εἶναι ἡ λεπτότης τῶν σφαιριδίων· τὸ Β. Διάταγμα, τὸ ἐκδοθὲν κατὰ συνέπειαν τοῦ βουλευτικοῦ νόμου τοῦ ὑπὸ τῆς Συνελεύσεως ψηφισθέντος, δὲν προσδιώρισε τὴν διάμετρον τοῦ σφαιριδίου, ἑπομένως τί ἠκολούθησεν; εἶναι τόσον λεπτὸν, ὥστε ἰδίοις ὀφθαλμοῖς ἐξήτασα ψηφοφόρον καὶ εἶδον, ὅτι μεταξὺ τῶν τριῶν ἑτέρων τῆς χειρός του δακτύλων ἔκρυπτε τρία σφαιρίδια καὶ ἦτον ἀδύνατον νὰ ἐννοηθῇ τί γίνεται μὲ τοῦτο; ἡ ἐκλογὴ μεταβάλλεται εἰς ταχυδακτυλουργίαν, καὶ ὅσοι ἔχουν περισσοτέραν ἐπιτηδειότητα εἰς τοὺς δακτύλους δύνανται νὰ ῥίψουν περισσότερα σφαιρίδια καὶ νὰ νοθεύσουν τὴν ἐκλογήν. Ἅμα ἐννοήσαμεν καὶ τὴν δευτέραν πηγὴν εὔκολος ἡ θεραπεία. Νὰ διπλασιασθῇ καὶ νὰ τριπλασιασθῇ ἡ διάμετρος τῶν σφαιριδίων, νὰ τὰ κάμωμεν λεπτοκάρυα, εἶναι ἀδύνατον πλέον νὰ καλπονοθεύσουν. Τρίτη πηγὴ εἶναι οἱ ἔντυποι κατάλογοι. Τί συνέβη; ὅτι τινὲς ἢ πολλοὶ τῶν δημάρχων ἐκδίδοντες εἰς τύπωσιν τὸν κατάλογον παραμορφόνονται εἰς τὸ τυπογραφεῖον τὰ ὀνόματα τῶν ψηφοφόρων...

§74ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸν παραμορφόνει ὁ δήμαρχος, ὄχι ὁ τυπογράφος.

§75ΙΑΚΩΒΑΤΟΣ. Τόσον χειρότερα. Νὰ φράξωμεν αὐτὴν τὴν ὀπὴν τῆς καλπονοθεύσεως καὶ νὰ διατάξωμεν, ὥστε ὁ δήμαρχος νὰ παραπέμπῃ τὸν πρωτότυπον κατάλογον εἰς τὴν ἐφορευτικὴν ἐπιτροπήν.

§76ΤΙΝΕΣ. Τὸν στέλνει καὶ τώρα.

§77ΙΑΚΩΒΑΤΟΣ. Εἶναι ἀδύνατον νὰ μὴ φροντίζῃ νὰ στείλῃ αὐτὸν τὸν κατάλογον, ὅταν ἠξεύρῃ ὅτι τὸν ἀπειλεῖ ἑνὸς ἔτους φυλάκισις. Ἑπομένως ὑποβάλλω εἰς τὴν σκέψιν τῆς Βουλῆς τὸ νομοσχέδιον τοῦτο καὶ ἐπειδὴ δὲν εἶναι ἀντικείμενον νέον, εἰς τὸ ὁποῖον δὲν ἔχετε ἀνάγκην νὰ φωτισθῆτε ἀπὸ τὴν γνωμοδότησιν τῆς ἐπιτροπῆς, ἀπὸ χρονοτριβὰς, ἐπειδὴ ἐγγίζουσιν ἐπὶ θύρας αἱ ἐκλογαὶ αἱ δημοτικαὶ, διὰ τοῦτο παρακαλῶ νὰ μὴ παρέλθῃ αὐτὴ ἡ σύνοδος τῆς Βουλῆς, ἀλλὰ νὰ τὸ λάβητε ὑπὸ σκέψιν, νὰ τὸ τροποποιήσητε, νὰ τὸ ἐνδυναμώσητε μὲ ἄλλας διατάξεις ὅπως ἤθελε δόξῃ ὑμῖν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον παρακαλῶ ἐπίσης νὰ κατανοήσῃ ἡ Βουλὴ εἶναι τοῦτο, νὰ μὴ πλανηθῇ ἀπὸ τὴν ἰδέαν ὅτι ὅλα αὐτὰ εἶναι ὀρθὰ καὶ ἐξαίρετα, ἀλλὰ θέλουν γίνει δεκτὰ εἰς τὴν γενικὴν μεταῤῥύθμισιν τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, διότι περιμένοντες τὴν ἀναθεώρησιν τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, ἀναθεώρησιν τῆς ὅλης ἑλληνικῆς νομοθεσίας, νομίζω ὅτι ματαιοπονεῖτε καὶ εἶναι προτιμότερον νὰ προλάβητε καλπονοθεύσεις διὰ μικρῶν νομοσχεδίων, παρὰ νὰ γίνωνται καὶ νὰ κατακραυγάζῃ ἡ ἑλληνικὴ κοινωνία καὶ νὰ γενώμεθα ὁ περίγελως ὅλης τῆς Ἑλλάδος καὶ τῆς Εὐρώπης.

Τὸ νομοσχέδιον ἔχει οὕτω πως· (ἀναγινώσκει)

ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟΝ

Περὶ καλπονοθεύσεως. Ἄρθρον 1. Ὁ κατὰ πᾶσαν βουλευτικὴν, ἐπαρχιακὴν καὶ δημοτικὴν ἐκλογὴν ὑποψήφιος ἢ ὁ προτείνας αὐτὸν, ἢ ὁ ἀντιπρόσωπος, ἢ ὁ ἀναπληρωτὴς αὐτοῦ, διορίζει ἐνώπιον τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς, πρὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς ψηφοφορίας ἢ καὶ κατόπιν, ἐν ᾗ ἂν ἡμέρᾳ θελήσῃ, διὰ δηλώσεως σημειουμένης καὶ ὑπογραφομένης ἐν τοῖς πρακτικοῖς τῆς ψηφοφορίας, ἕνα ἢ δύω σφαιριοδότας ἑαυτοῦ ἐκ τοῦ καταλόγου τῶν ἐκλογέων, μὴ ὄντας ὑπαλλήλους δημοσίους, μηδὲ δημοτικοὺς, μηδὲ ἐκ τῶν ἐπὶ τῆς ψηφοφορίας, ὅπως οὗτοι σφαιροδοτῶσιν ἐναλλάξ. Ἄρθρον 2. Ἐὰν δὲν διορισθῇ εἷς τοὐλάχιστον σφαιριοδότης ὡς ἀνωτέρω, ἢ ὁ διορισθεὶς ἀποχωρήσῃ, θέλει διορίζει ἡ ἐφορευτικὴ ἐπιτροπὴ κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον. Ἄρθρον 3. Ἕκαστος ὑποψήφιος δύναται, ὁσάκις θελήσῃ, ν’ ἀντικαθιστᾷ ἕτερον ἢ ἑτέρους σφαιριοδότας εἰς τοὺς ὑπ’ αὐτοῦ ἢ ὑπὸ τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς διωρισμένους. Ἄρθρον 4. Οἱ σφαιριοδόται ὑπάγονται κατὰ τὰ λοιπὰ εἰς τὰς διατάξεις τοῦ περὶ ἐκλογῆς βουλευτῶν ϞΓʹ. νόμου. Ἄρθρον 5. Τὰ σφαιρίδια θέλουσιν ἔχει διάμετρον ἑκατοστῶν ...... Ἄρθρον 6. Πᾶς δήμαρχος ὀφείλει, ἐπὶ ποινῇ ἑνὸς τοὐλάχιστον ἔτους φυλακίσεως, νὰ πέμπῃ εἰς τὴν ἐφορευτικὴν ἐπιτροπὴν πρὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς ψηφοφορίας τὸν ἐν τῇ δημαρχίᾳ πρωτότυπον χειρόγραφον ἐκλογικὸν κατάλογον, καθ’ ὃν πρέπει νὰ ἐνεργῆται ἡ ψηφοφορία. Ἐν περιπτώσει μὴ ἐγκαίρου ἀποστολῆς τοῦ καταλόγου, ἡ ψηφοφορία γίνεται καὶ κατὰ τὸν ἔντυπον κατάλογον. Ἄρθρον 7. Καταργοῦνται τὰ ἐδάφια 2 καὶ 3 τοῦ ἀριθμοῦ ϛ. τοῦ ἄρθρου 44 τοῦ περὶ ἐκλογῆς βουλευτῶν νόμου. Ἐν Ἀθήναις, τὴν 12 τοῦ Ὀκτωβρίου τοῦ 1869. Οἱ βουλευταὶ Γεώρ. Τυπάλδος Ἰακωβᾶτος, Χαρ. Τυπάλδος Ἰακωβᾶτος.

§78ΚΑΡΑΛΙΒΑΝΟΣ. Κύριε Ἰακωβᾶτε, σᾶς παρακαλῶ διὰ νὰ συμπληρώσητε αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον. Νομίζω ὅτι παρελείψατε ἕν τῶν σπουδαιοτέρων αἰτίων τῶν καλπονοθεύσεων, καὶ ἐπειδὴ κατεβάλετε πολλὴν προσοχὴν ἐπὶ τούτων, νὰ λάβητε καὶ τοῦτο ὑπ’ ὄψιν· πῶς νὰ προλάβωμεν ὥστε νὰ μὴ γίνωνται τὰ πρακτικὰ πρὸ τῆς ἀπαριθμήσεως τῶν σφαιριδίων.

§79ΙΑΚΩΒΑΤΟΣ. Ἐγὼ παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ διατάξῃ τὴν ἐκτύπωσιν αὐτῆς τῆς προτάσεως καὶ νὰ ὁρίσωμεν ἡμέραν ῥητὴν μετὰ 5 ἢ 6 ἡμέρας νὰ συζητήσωμεν, καὶ εἰς αὐτὸ τὸ διάστημα ἔχομεν καιρὸν νὰ ἔλθωμεν εἰς συνέντευξιν καὶ νὰ σκεφθῶμεν.

§80ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ τυπωθῇ καὶ θὰ διανεμηθῇ.

§81ΤΙΝΕΣ. Καὶ νὰ ὑπάγῃ εἰς τὴν ἐπιτροπήν.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα, ὕστερον, τῶν Ἐσωτερικῶν.

§83ΣΑΡΑΒΑΣ (Ὑπουργὸς Ἐκκλησιαστικῶν). Κύριοι, κατὰ τὸ γράμμα τοῦ νόμου περὶ συντάξεως τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων ἀποκλείεται μία κατηγορία δημοσίων ὑπαλλήλων, ὑπαγομένων εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τοῦ ὁποίου διευθύνω ὑπουργείου, τὴν ὁποίαν βεβαίως τὸ πνεῦμα αὐτοῦ σκοπὸν δὲν εἶχε ν’ ἀποκλείσῃ Γνωρίζετε ὅτι κατὰ τὸ 1ον ἄρθρον τοῦ νόμου περὶ συντάξεως ἡ σύνταξις δίδεται εἰς τοὺς διοριζομένους διὰ Β. Διατάγματος ἢ δι’ ὑπουργικῆς διαταγῆς καὶ μισθοδοτουμένους ἀπὸ τοῦ δημοσίου ταμείου. Ὑπάρχουν ἐν τούτοις καθηγηταὶ καὶ διδάσκαλοι, οἱ ὁποῖοι ἐξομοιοῦνται καθ’ ὅλα μὲ τοὺς μισθοδοτουμένους ἀπὸ τοῦ δημοσίου ταμείου, καὶ μολοντοῦτο ἐκ τοῦ γράμματος τοῦ νόμου φαίνονται ὅτι ἀποκλείονται· λόγου χάριν, οἱ καθηγηταὶ τῆς Ῥιζαρείου σχολῆς, οἵτινες διορίζονται διὰ Β. Διατάγματος, εἶναι δημόσιοι ὑπάλληλοι, ὑπόκεινται εἰς τὰς αὐτὰς ὑποχρεώσεις, μισθοδοτοῦνται ὅμως ἀπὸ τῆς Ῥιζαρείου περιουσίας· οἱ διδάσκαλοι τῶν ἱερατικῶν σχολῶν, οἵτινες, ὡς γνωρίζετε, μισθοδοτοῦνται ἀπὸ ἰδιαίτερον ταμεῖον· διάφοροι ἄλλοι διδάσκαλοι πληρονόμενοι ἀπὸ κοινότητας, ἢ ἀπὸ κληροδοτήματα, οἵτινες καὶ αὐτοὶ διορίζονται διὰ Β. Διατάγματος· παρεκτὸς τούτου ὑπάλληλοί τινες τοῦ Πανεπιστημίου δύο γραφεῖς, ὁ ὑπογραμματεὺς, ὁ λογιστὴς, καὶ οἵτινες ἐπεκράτησε νὰ πληρώνωνται ἀπὸ τῆς ἰδιαιτέρας παρουσίας τοῦ Πανεπιστημίου, ἤθελεν εἶσθαι ἄδικον, φρονῶ, ἡ τάξις αὐτὴ τῶν ὑπαλλήλων ν’ ἀποκλείηται ἀπὸ τὸ εὐεργέτημα τῆς συντάξεως καί τοι τῶν ὑπαλλήλων τούτων ὑπαγομένων εἰς τὰς ὑποχρεώσεις τῶν λοιπῶν ὑπαλλήλων. Δι’ αὐτὸ ἐθεώρησα ὅτι ἐκπληρῶ καθῆκον δικαιοσύνης ὑποβάλλων σχέδιον νόμου, διὰ τοῦ ὁποίου ἀπονέμεται καὶ εἰς αὐτοὺς τὸ δικαίωμα τῆς συντάξεως, ὑποβαλλομένους, ἐννοεῖται, εἰς τὰς ὑποχρεώσεις, εἰς τὰς ὁποίας ὑποβάλλονται καὶ οἱ λοιποί.

§84ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐνεργεῖται κράτησις;

§85ΣΑΡΑΒΑΣ. Βέβαια. (Ἀναγινώσκει τὸ νομοσχέδιον.)

ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟΝ

Περὶ συντάξεως πολιτικῶν ὑπαλλήλων μὴ μισθοδοτουμένων παρὰ τοῦ δημοσίου ταμείου. Ἄρθρον μοναδικόν. Οἱ κατὰ τὸ ἄρθρον 1 τοῦ ΧΝΒʹ. νόμου διοριζόμενοι καθηγηταί, διδάσκαλοι καὶ ὑπάλληλοι δημοσίων γραφείων τῆς δικαιοδοσίας τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ τῆς δημοσίας ἐκπαιδεύσεως, ἀπολαύουσι τοῦ δικαιώματος τῆς συντάξεως κατὰ τὰς διατάξεις τῶν νόμων ΧΝΒʹ. καὶ ΡΛΘʹ. καὶ ἂν μὴ μισθοδοτῶνται παρὰ τοῦ δημοσίου ταμείου. Ὁ ἐπὶ τῶν Ἐκκλησιαστικῶν καὶ τῆς

δημοσίας ἐκπαιδεύσεως ὑπουργὸς

Δ. ΣΑΡΑΒΑΣ.

Τὸ ἄρθρον τοῦτο εἶναι καθ’ ὅλα ὅμοιον μὲ τὸ 1 ἄρθρον τοῦ νόμου περὶ συντάξεως μὲ μόνην τὴν διαφορὰν ὅτι ἀφαιρεῖται ἡ ἔκφρασις, ἂν μισθοδοτοῦνται παρὰ τοῦ δημοσίου ταμείου.

§86ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Θὰ λογισθῇ ἡ παρελθοῦσα ὑπηρεσία;

§87ΣΑΡΑΒΑΣ. Μάλιστα· ἀλλὰ ὑποχρεοῦνται νὰ καταβάλωσι δι’ αὐτὴν τὸ 5%.

§88ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Αὐτοὶ οἱ ἰδιωτικοὶ διδάσκαλοι ἔχουσι τὸ δικαίωμα νὰ λαμβάνουν ἀπὸ τὰς καταβολὰς τὰς εἰς τὸ ταμεῖον τῶν συντάξεων;

§89ΣΑΡΑΒΑΣ. Ἀφομοιοῦνται μὲ τοὺς λοιποὺς ὑπαλλήλους, ὑποβαλλόμενοι εἰς τὰς ὑποχρεώσεις τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ ἔχοντες τὰ αὐτὰ δικαιώματα. (Καταθέτει τὸ νομοσχέδιον εἰς τὸ προεδρεῖον.)

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ τυπωθῇ καὶ θὰ διανεμηθῇ.

§91ΛΕΚΚΑΣ. Ὤφειλον κατὰ καθῆκον νὰ ἦμαι φίλος, ὡς πάντες ὑμεῖς, τῶν συμφερόντων τοῦ δημοσίου, νομίζω καθῆκον νὰ σᾶς ὑποβάλω μίαν ὑπόθεσιν σοβαράν, ἀποβλέπουσαν συμφέροντα δημοσίου, ἥτις περιῆλθεν εἰς γνῶσίν μου. Αἱ κλεῖς τῆς οἰκίας τοῦ στρατηγοῦ Χατζῆ–Πέτρου εὑρίσκονται εἰς τὸ πρωτοδικεῖον. Ἡ οἰκία αὕτη ἐπρόκειτο ἄλλοτε ν’ ἀγορασθῇ παρὰ τοῦ δημοσίου· διὰ τί δὲν ἠγοράσθη; σεῖς ἠμπορεῖ νὰ τὸ ἠξεύρητε, ἐγὼ δὲν τὸ ἠξεύρω, διότι δὲν εἶχον τὴν τιμὴν νὰ εὑρίσκωμαι εἰς τὸν περίβολον τοῦτον κατὰ τὴν παρελθοῦσαν περίοδον.

§92ΔΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς τὸ λέγομεν ἡμεῖς· διότι δὲν ἐδόθη πίστωσις.

§93ΛΕΚΚΑΣ. Ἐν τούτοις ἐδῶ εἶναι τὸ σοβαρόν, καίτοι μὴ ἀγορασθεῖσα, αὐθαιρέτως ἐκατοικήθη ἀπὸ οἰκογένειαν, καὶ ὄχι ἀπὸ μίαν, ἀλλ’ ἀπὸ δύω.

§94ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποίας;

§95ΛΕΚΚΑΣ. Ἔχετε ὑπομονὴν, ἐγὼ σᾶς λέγω τὸ περιστατικὸν, κατόπιν θὰ ἔλθουν οἱ ὑπουργοὶ νὰ σᾶς φωτίσουν· ἐγὼ σᾶς λέγω τί ἤκουσα· ἴσως εἶναι ψευδές. — Ἀκολούθως περιῆλθεν εἰς ἐνοικίασιν ἀρχῆς δημοσίας, ὑπουργείου. Μετὰ ταῦτα ὑπουργεῖόν τι, πιστεύω νὰ ἦναι τὸ ὑπουργεῖον τῶν ἐξωτερικῶν, ἐζήτησε νὰ ἔλθῃ εἰς συνεννοήσεις ἐπὶ ἐνοικιάσει μὲ τὸν ἰδιοκτήτην. Ὁ ἰδιοκτήτης εἶπεν, κύριοι, ἐγὼ τὴν οἰκίαν μου τὴν θεωρῶ ἀνήκουσαν εἰς τὸ δημόσιον, διότι ἐγένετο χρῆσις αὐτῆς, οὐχὶ ἐπὶ ἐνοικιάσει, ἀλλ’ ὡς οἴκημα ἀνῆκον εἰς τὸ δημόσιον, ἐγένετο χρῆσις οἴκοθεν, διότι τὸ δημόσιον δὲν ἐνοικιάζει οἰκίας διὰ νὰ κατοικοῦν οἰκογένειαι. Παραχωρεῖ πολλάκις τοιαύτας οἰκίας, ἀλλὰ δὲν ἐνοικιάζει ἐπίτηδες διὰ νὰ κατοικοῦν οἰκογένειαι. Σᾶς παρακαλῶ λοιπὸν νὰ μοὶ δώσητε τὴν ἄδειαν, νὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν οἰκονομικῶν ἢ τῶν ἐξωτερικῶν, διότι εἷς τῶν κυρίων αὐτῶν ὑπουργῶν κατῴκησε, νὰ μᾶς φωτίσῃ τί συμβαίνει, διότι φοβοῦμαι μήπως, ἐν ᾧ ἄλλοτε δὲν παρεδέχθημεν τὴν ἀγορὰν τῆς οἰκίας μὲ ὡρισμένον ποσὸν 100 ἢ 110 χιλιάδων δραχμῶν, φοβοῦμαι μήπως ὑπαρχουσῶν τῶν κλειδῶν εἰς τὸ δικαστήριον ἡ ὑπόθεσις περιπλεχθῇ εἰς τὰ δικαστήρια καὶ ἀπὸ τοῦ ἑνὸς εἰς ἄλλο, πληρώσῃ τὸ ἀτυχὲς δημόσιον 50 ἢ 60 χιλιάδας δραχμῶν καὶ δὲν ἔχομεν οὔτε οἰκίαν. Παρακαλῶ λοιπὸν τοὺς σχετικοὺς κυρίους ὑπουργοὺς, νὰ μᾶς εἴπωσι τί γνωρίζουσι ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ἀντικειμένου.

§96Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (ὑπουργὸς ἐξωτερικῶν). Ἐν πρώτοις χρεωστῶ νὰ ἡσυχάσω τὴν Βουλὴν βεβαιόνων αὐτὴν ὅτι δὲν κατοικῶ ὡς ἰδιώτης εἰς τὴν οἰκίαν, περὶ ἧς πρόκειται, οὔτε μετέβαλον αὐτὴν ποτε κατὰ τὸ παρελθὸν εἰς ἰδιωτικὸν οἴκημα· ἐὰν ὅμως πρὸ τοῦ σχηματισμοῦ τοῦ ὑπουργείου, τοῦ ὁποίου ἀποτελῶ μέλος, ἰδιῶται, ἄτομα ἢ οἰκογένειαι, κατῴκησαν ἐν αὐτῇ, θέλετε ἔχει τὴν καλωσύνην ν’ ἀναγνωρίσητε βεβαίως, ὅτι ἐγὼ δὲν εὐθύνομαι τὸ παράπαν. Ὅταν ἐσχηματίσθη τὸ ὑπουργεῖον, ἐπληροφορήθην ὅτι τὸ ὑπουργεῖον τῶν ἐξωτερικῶν εἶχεν ἐγκατασταθῆ ἐκεῖ, ὅθεν ἐδιευθύνθην εἰς αὐτὴν, καὶ τὴν ἐπιοῦσαν ἐζήτησα νὰ πληροφορηθῶ πῶς κατέχεται ὑπὸ τοῦ δημοσίου ἡ οἰκία αὕτη. Ἔμαθα λοιπὸν ὅτι ὑπάρχει μεταξὺ τοῦ Χατζῆ Πέτρου καὶ τῆς προκατόχου κυβερνήσεως, τῆς προεδρευομένης ὑπὸ τοῦ ἐξ Ὕδρας Βουλευτοῦ κ. Βούλγαρη, συμβόλαιον, διὰ τοῦ ὁποίου ἐπωλεῖτο ἡ οἰκία εἰς τὸ δημόσιον, καὶ ὅτι τὸ δημόσιον τὴν ἀγοράζει ὑπὸ τὸν ὅρον ἐὰν ἐκυροῦτο ἡ ἀγοραπωλησία διὰ νόμου ἐπιψηφιζομένου ὑπὸ τῆς Βουλῆς. Κατὰ τὸ διάστημα αὐτὸ οὐδένα εὗρον ψηφισθέντα ὑπὸ τῆς Βουλῆς νόμον τοιοῦτον. Εἵπετο ὅτι καθῆκον εἶχον ν’ ἀποτανθῶ εἰς τὸν ἰδιοκτήτην καὶ νὰ τῷ εἴπω, ὅτι ἡ οἰκία αὕτη δὲν θεωρεῖται ἠγορασμένη καὶ ἑπομένως ὑποθέτω ὅτι εἶναι ὑπ’ ἐνοικίασιν· καὶ ἐπειδὴ δὲν ὑπάρχει ἀγοραπωλησία, καὶ ἐπειδὴ δὲν ὑπάρχει συμβόλαιον ἐκμισθώσεως, ἐδήλωσα αὐτῷ ὅτι εἶμαι πρόθυμος νὰ συμβιβασθῶ μετ’ αὐτοῦ πρὸς συνομολόγησιν ἐνοικιάσεως. Ὁ ἰδιοκτήτης τῆς οἰκίας μὲ ἔκαμε τὴν παρατήρησιν ὅτι θεωρεῖ τὴν οἰκίαν κτῆμα τοῦ δημοσίου, καὶ ὅτι ἔχει ἀξιώσεις ἀποζημιώσεως. Ἐγὼ ἀπήντησα ὅτι δὲν εἶμαι ἁρμόδιος νὰ διεξαγάγω τὰς ἀξιώσεις του περὶ ἀποζημιώσεων καὶ ὅτι ἂν ἔχῃ τοιαύτας, ἂς τὰς ἀνακοινώσῃ εἰς τὸ δημόσιον καὶ δι’ αὐτοῦ κατὰ παντὸς ὑπευθύνου. Ἀλλὰ τότε ἦτο Μάρτιος μὴν, καὶ ἐδῶ αἱ ἐνοικιάσεις εἴθισται νὰ γίνωνται τὴν αʹ. Σεπτεμβρίου, καὶ ἑπομένως δὲν ἠδυνάμην ν’ ἀφήσω τὴν οἰκίαν. Τὸν εἰδοποίησα λοιπὸν ὅτι, ἂν δὲν θέλῃ νὰ συνεννοηθῇ μετ’ ἐμοῦ πρὸς ἐνοικίασιν τῆς οἰκίας, εἶμαι ἠναγκασμένος νὰ εὕρω ἄλλην· ἐπειδὴ δὲ δὲν συνῄνεσεν εἰς τοῦτο, εὗρον ἄλλην, ὅπου μετακομίσθη ἀπὸ τῆς α. Σεπτεμβρίου τὸ ὑπουργεῖον. Ὁ στρατηγὸς Χατζῆ Πέτρος ἔφερεν ἀξιώσεις κατὰ τῆς κυβερνήσεως στηριζομένας ἐπὶ τῶν γεγονότων, τὰ ὁποῖα σᾶς ἀνεκοίνωσεν ὁ προαγορεύσας, ὅτι κατῴκουν οἰκογένειαι ἢ ἄτομα κτλ. Ὅλα αὐτὰ ἀποτελοῦσι μίαν ἀξίωσιν, ἡ ὁποία ἀνεκοινώθη εἰς τὸ δικαστικὸν τμῆμα τοῦ ὑπουργείου τῶν οἰκονομικῶν καὶ ὑπάρχει μία δίκη, καθ’ ἣν τὸ δημόσιον θὰ ὑπερασπίσῃ τὰ συμφέροντά του.

§97ΤΙΝΕΣ. Ποῖαι οἰκογένειαι κατῴκουν;

§98Θ. Π. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ὡς ὑπουργὸς τῶν ἐξωτερικῶν δὲν ἠμπορῶ νὰ ἔχω τὴν ἀστυνομίαν τῆς πόλεως· ὅταν δὲ τὰ ἄτομα, ἢ αἱ οἰκογένειαι κατῴκησαν ἐν τῇ οἰκίᾳ, ὡς εἶπεν ὁ προαγορεύσας, δὲν ἤμην οὐδὲ ὑπουργὸς ἀλλ’ ἰδιώτης· ὅθεν πρέπει νὰ ζητήσητε τὰς πληροφορίας αὐτὰς ἀπὸ τὸ ἁρμόδιον πρόσωπον, τὸ ὁποῖον τότε ἤσκει τὴν ἀστυνομίαν ἐν τῇ πόλει.

§99ΚΑΤΣΑΚΟΣ. Παρακαλῶ τὸν κύριον Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, κύριε πρόεδρε, νὰ μᾶς εἴπῃ, μετὰ τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐκλογῆς τοῦ κ. Κουμουνδούρου ἐκ τοῦ Οἰτύλου, ἂν ἔλαβε τὸ μέτρον νὰ διατάξῃ τὴν ἐπανάληψιν τῆς ἐκλογῆς, ναὶ ἢ ὄχι.

§100Θ. Α. ΖΑΪΜΗΣ. (πρωθυπουργός). Κύριοι, δὲν μοὶ ἀνεκοινώθη τὸ πρακτικὸν τῆς Βουλῆς· ἄνευ εἰδοποιήσεως τῆς Βουλῆς δὲν ἠδυνάμην νὰ διατάξω ἐκλογήν.

§101Λ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος νὰ διατάξῃ νὰ σταλῇ τὸ πρακτικὸν τῆς Βουλῆς.

§102ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νέα ἐκλογὴ θὰ γίνῃ λοιπόν; Οἱ παραδεχόμενοι νὰ ἐγερθῶσι.

§103ΠΟΛΛΟΙ. Τὸ παραδεχόμεθα δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις (θόρυβος).

§104ΛΕΚΚΑΣ. Κύριοι, τὸ ζήτημα δὲν ἐτελείωσεν· ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν νὰ μᾶς εἴπῃ, εἶναι ὑπόθεσις δικαστικὴ, εἶναι αἱ κλεῖς εἰς τὸ δικαστήριον; διὰ νὰ δώσωμεν κάτι τι εἰς τὸν Στρατηγὸν νὰ τελειώσωμεν (θόρυβος).

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι, εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§106Λ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Λοιπὸν νὰ εἰδοποιηθῇ ὁ κ. Πρωθυπουγὸς διὰ νὰ διατάξῃ τήν ἐκλογήν.

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βέβαια, ἀπεφάνθη ἡ Βουλὴ περὶ τούτου. Ἔχομεν τώρα νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἀναγινώσκεται διὰ τρίτην φορὰν καὶ προσέξατε. Ἄρχεται ἡ ἀνάγνωσις τοῦ περὶ τῶν ἔργων τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου νομοσχεδίου διὰ τρίτην φορὰν.

§108ΔΑΓΡΕΣ. Νομίζω ὅτι δὲν ἦτο κακὸν νὰ προστεθῇ, ὥστε νὰ τυπόνεται καὶ πᾶν σύγγραμμα, ἀφορῶν τὴν γεωργίαν καὶ τοὺς πίνακας τῶν δημοτικῶν σχολείων.

§109ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ. Βρίθει ὁ τόπος ἰδιωτικῶν τυπογραφείων. Περαιοῦται ἡ ἀνάγνωσις τοῦ ἐν λόγῳ νομοσχεδίου, ὅπερ γίνεται δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον, ὡς καὶ τὸ σύνολον ἄνευ ἀντιῤῥήσεως διὰ τρίτην φορὰν ὡς ἐτροποποιήθη κατὰ τὴν βʹ. ἀνάγνωσιν· ἔχει δὲ ὡς ἑξῆς. Ἄρθρον 1. Τὰ μόνα ἔργα τοῦ καταστήματος τοῦ Ἐθνικοῦ Τυπογραφείου καὶ λιθογραφείου εἶναι εἰς τὸ ἑξῆς, ἡ τύπωσις· ά) Τῆς ἐφημερίδος τῆς Κυβερνήσεως. βʹ.) Τῶν Πρακτικῶν τῶν συνεδριάσεων τῆς Βουλῆς, ὡς καὶ πάσης ἄλλης αὐτῆς ἐργασίας. γʹ.) Τῶν ἀποφάσεων τοῦ Ἀρείου Πάγου, δʹ.) Τῶν φορολογικῶν ἐν γένει καὶ ἄλλων ἐντύπων, ὡς καὶ τῶν γενικῶν διαταγῶν καὶ πάσης ἄλλης τὴν δημοσίαν ὑπηρεσίαν ἀφορώσης ἐργασίας τῶν Ὑπουργείων τῶν χρηζουσῶν τυπώσεως, καὶ τῶν ἐντύπων τοῦ Ἐθνικοῦ Πανεπιστημίου καὶ τῆς βιβλιοθήκης. έ.) Τῆς ἀρχαιολογικῆς ἐφημερίδος. ϛʹ.) Τῶν ἐκδιδομένων ὑπὸ τῆς ἐπιτροπῆς τοῦ ἐθνικοῦ στόλου ἐγγράφων, ὡς καὶ τῆς ἐπὶ τῶν Ὀλυμπίων καὶ κληροδοτημάτων ἐπιτροπῆς καὶ ζʹ.) Ἡ λιθογράφησις παντὸς σχεδίου ἀναγομένου εἰς τὴν δημοσίαν ὑπηρεσίαν. Ἡ δαπάνη τῆς τυπώσεως τῶν κατὰ τὸ ἄρθρ. 839 τῆς πολ. Δικονομίας ὑποκειμένων εἰς δημοσίευσιν ἀποφάσεων, ἐκκαθαρίζεται καὶ βεβαιοῦται ὑπὸ τοῦ Διευθυντοῦ τοῦ Τυπογραφείου κατὰ τὰς ἰσχυούσας περὶ δημοσίων ἐσόδων διατάξεις. Ἄρθρον 2. Τὰ ἄρθρ. 6 καὶ 7 τοῦ ἀπὸ 26 Αὐγούστου (7 Σεπτεμβρίου) 1838 Διατάγματος περὶ τοῦ ὀργανισμοῦ τῆς Βασιλικῆς Τυπογραφίας καὶ λιθογραφίας, ὡς καὶ πᾶσα ἄλλη σχετικὴ διάταξις ἀντικειμένη εἰς τὸν παρόντα Νόμον καταργοῦνται. Ἄρχεται ἡ ἀνάγνωσις διὰ δευτέραν φορὰν τοῦ περὶ δυνάμεως κατὰ θάλασσαν τοῦ Στρατοῦ Νομοσχεδίου.

§110ΔΑΓΡΕΣ. Κάμνω, κύριε πρόεδρε, ἀπὸ τοῦδε τὴν παρατήρησιν ὅτι ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Σπετσῶν λαμβάνει χώραν μία βλάβη ὡς ἐκ τοῦ περὶ ναυτολογίας νόμου, ἡ ὁποία βλάπτει καὶ τὴν ναυτιλίαν καὶ τὸν τόπον, χωρὶς νὰ ὠφελῇ τὸ ναυτικόν. Οἱ κάτοικοι τῶν Σπετσῶν τοσοῦτον ἀποφεύγουν τὴν κλήρωσιν εἰς τὸ ναυτικόν, ὥστε προτιμοῦν καὶ ὁ πρῶτος, καὶ ὁ δεύτερος, καὶ ὁ τρίτος, καὶ ὁ εἰκοστὸς νὰ καταφύγουν εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Καλὸν θὰ ἦτο διὰ τὴν νῆσον αὐτὴν νὰ γίνῃ σκέψις, πῶς ἠμπορεῖ νὰ εὑρεθῇ ἄλλος τρόπος καταλληλότερος διὰ νὰ δίδουν καὶ αὐτοὶ τὸ ἀνάλογον μέρος, τὸ ὁποῖον θὰ κάμῃ ὥστε νὰ μὴ ἐξέρχωνται τοῦ Κράτους ἄνθρωποι, οἵτινες θὰ ἦναι λίαν χρήσιμοι· καὶ πολλάκις ἐκεῖ διαφθείρονται καὶ δὲν ἐπανέρχονται.

§111ΠΙΠΙΝΟΣ. Ἐγὼ ἔχω ἐναντίαν πληροφορίαν.

§112ΔΑΓΡΕΣ. Ἠμπορεῖ λοιπὸν ν’ ἀντικατασταθῇ αὐτὴ ἡ διάταξις δι’ ἄλλου μέτρου.

§113ΚΑΡΑΛΙΒΑΝΟΣ. Παρακαλῶ, μίαν παρατήρησιν θὰ κάμω ἀπὸ τοῦδε διὰ νὰ ἔλθῃ εἰς γνῶσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ.

§114ΝΙΚΟΔΗΜΟΣ. Εἰς τὴν τρίτην ἀνάγνωσιν θὰ κάμω καὶ ἐγὼ λόγον περὶ ναυτολογίας.

§115ΚΑΡΑΛΙΒΑΝΟΣ. Ἡ πατρίς μου, ὡς γνωρίζετε, εἶναι ναυτικὴ πόλις· αὐτὴ τάττεται ὑπὸ δύο τάξεις, ὁτὲ μὲν δίδει στρατευσίμους τῆς ξηρᾶς, ὁτὲ δὲ τῆς θαλάσσης· πέρυσιν, ὅταν ἔγιναν δύο κληρώσεις, τὴν πρώτην φορὰν ἔδωκε στρατιώτας διὰ τὴν ξηρὰν, τὴν δευτέραν φορὰν ἔδωκε ναύτας. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ λείψῃ αὐτὸ τὸ ἀμφίβιον, ἂν ᾖναι δυνατὸν, διότι νομίζω ὅτι πολὺ καλλίτερον ἤθελεν εἶσθαι, ἐὰν ἐτάττετο εἰς τὴν τάξιν ἐκείνην, νὰ δίδῃ ἄνδρας εἰς τὸ ναυτικὸν, ἀφοῦ αὐτὸ εἶναι καὶ τὸ κύριον ἔργον τῶν κατοίκων. Ἐπιθυμῶ νὰ λάβῃ τοῦτο ὑπ’ ὄψιν ὁ κ. ὑπουργὸς καὶ ν’ ἀποφασίσῃ ὥστε, ὁ δῆμος νὰ δίδῃ ἄνδρας ἢ εἰς τὴν ξηρὰν ἢ εἰς τὴν θάλασσαν.

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις εἰς τὸ βʹ. ἄρθρον;

§117ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν παρεδέχθη. — Ἄρθρον γʹ. (ἀναγινώσκεται). Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις κατὰ τοῦ γʹ. ἄρθρου.

§119ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§120ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατὰ τοῦ συνόλου;

§121ΠΟΛΛΟΙ. Ὂχι.

§122ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§123ΧΡ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (γραμματεύς). Περὶ ἀγορᾶς οἰκίας διὰ τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν. (Ἀναγινώσκει τὸ νομοσχέδιον).

§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις κατὰ τοῦ ά. ἄρθρου;

§125ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§126ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν παρεδέχθη.

§127ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (γραμματεύς). Ἄρθρον βʹ. (τὸ ἀναγινώσκει).

§128Λ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Ὁ ὑπουργὸς νὰ παρουσιάσῃ τὸ σχέδιον.

§129ΤΡΙΓΓΕΤΑΣ (ὑπουργὸς Ναυτικῶν). Κατὰ τὸ 1867 ὁ ὑπουργὸς τότε ἐνόμισε ἀναγκαῖον ν’ ἀνεύρῃ, ν’ ἀναζητήσῃ οἰκοδομὴν πρὸς χρῆσιν τοῦ ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν, διότι τὸ νῦν κατάστημα δὲν εἶναι κατάλληλον· τότε δὲ εἶχον παρουσιάσει οἱ κληρονόμοι τοῦ Σκυλίτση μίαν ἀναφορὰν, τὴν ὁποίαν καταθέτω εἰς τὸ γραφεῖον τῆς Βουλῆς, καὶ ὁ τότε ὑπουργὸς ἐζήτησε νὰ διορισθῇ μία ἐπιτροπὴ πρὸς ἐξέτασιν τῆς οἰκοδομῆς· ἐγὼ ἔχω ἀντίγραφον αὐτῆς τῆς αἰτήσεως· τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν διέταξε μίαν ἐπιτροπὴν νὰ μεταβῇ εἰς τὴν οἰκοδομὴν, ἥτις νὰ συντάξῃ ἔκθεσιν ἐὰν ᾖναι κατάλληλος ἡ οἰκοδομὴ διὰ τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν· διωρίσθη δὲ τότε μία ἐπιτροπὴ ἀπὸ τὸν ἀρχηγὸν τοῦ μηχανικοῦ καὶ δύω ἄλλους ἀνωτέρους ἀξιωματικούς· ὁ ὑπουργὸς τότε Βότσαρης ἔπεμψε τὴν ἔκθεσιν μὲ ἄλλας λέξεις τὸν προϋπολογισμόν· ἡ ἔκθεσις αὕτη παρουσιάζει τὴν κατάστασιν τῆς οἰκοδομῆς καὶ τὴν ἀξίαν αὐτῆς καὶ συνιστᾷ τὴν οἰκοδομήν. Ὅταν ἔλαβον τὴν διεύθυνσιν τοῦ ὑπουργείου τούτου, παρετήρησα καὶ ἐγὼ ὅτι ἡ οἰκοδομὴ, εἰς ἣν εὑρίσκετο τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ναυτικῶν, δὲν εἶναι κατάλληλος, διότι καὶ ἡ ὑπηρεσία ἐπεκτάνθη καὶ ἐντὸς αὐτοῦ ὑπάρχει καὶ τὸ ἀπομαχικὸν ταμεῖον. Λοιπὸν ἐνόμισα ἀναγκαῖον, διότι καὶ οἱ κληρονόμοι ἀνέφερον πάλιν νὰ ἐπιχειρήσω τὴν ἀγορὰν, τότε ἀνεῦρον τὰ προηγούμενα χαρτία καὶ ἐθεώρησα περιττὸν νὰ συστήσω νέαν ἐπιτροπὴν· καθὼς γνωρίζετε τὸ 1867 ὅλαι αἱ οἰκοδομαὶ ἦταν ὑποτιμημέναι, 67,300 τὴν ἐξετίμησαν, σήμερον δὲ φθάνει ἡ ἀξία της καὶ τὰς 90 χιλιάδας. Νομίζω δὲ, ὅτι αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον δὲν ἔχει βάλει οὔτε τὸ ὄνομα, οὔτε τὴν ἀξίαν τῆς οἰκίας, διότι ἤλθομεν εἰς 67½ χιλιάδας, καὶ ὁ ἀνώτερος λογαριασμὸς εἶναι μέχρι τῶν 70 χιλιάδων, ὅταν πληρώσωμεν 7 χιλιάδας κατ’ ἔτος χρεώλυτρον, μετὰ εἴκοσιν ἔτη θὰ φθάσωμεν εἰς τὴν ἐξώφλησιν. Διὰ νὰ εὐχαριστήσω δὲ τὸν φίλον μου κ. Σωτηρόπουλον, ἔκαμα καὶ αὐτὸν τὸν μαθηματικὸν ὑπολογισμὸν, διότι ἔκαμα μαθηματικὴν πρᾶξιν διὰ λογαρίθμων, διὰ νὰ παρατηρήσῃ ὅτι ἀπαιτοῦνται 20 ἔτη καὶ 11 μῆνες. Δὲν ἔχω δυσκολίαν νὰ περάσω εἰς τὸ νομοσχέδιον καὶ τὴν οἰκοδομὴν, ἐγὼ ὅμως ἐνόμισα ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ τὴν συμπεριλάβωμεν, ἀλλ’ ἐπειδὴ εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ ὑπερτιμηθῇ, ἐγὼ λέγω ὅτι πρέπει νὰ σημειωθῇ καὶ μία ἄλλη, καὶ αὐτὴ εἶναι ἡ οἰκία τοῦ κ. Σαράντη, τὴν ὁποίαν ἐξεποίησαν εἰς τὴν δημοπρασίαν καὶ ἔμεινεν εἰς τὴν Τράπεζαν καὶ εὐκολώτερον δυνάμεθα νὰ τὴν λάβωμεν· ἐὰν θέλετε βάλλομεν τὴν οἰκίαν τοῦ Σκυλίτση ἢ τοῦ Σαράντη, διὰ νὰ εὐχαριστήσω τὸν κύριον Σωτηρόπουλον.

§130ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ νὰ συμφωνήσητε μὲ τὸν νόμον.

§131ΤΡΙΓΓΕΤΑΣ. Ὁ νόμος δὲν διαλαμβάνει περὶ σχεδίου, μόνον ζητεῖ ὁ ὑπουργὸς πίστωσιν καὶ τότε εἶναι ἁρμόδιος νὰ διατάξῃ τοὺς σχετικοὺς μὲ τὴν ὑπόθεσιν μηχανικοὺς νὰ συντάξωσι τὸν προϋπολογισμὸν, τὸ σχέδιον, καὶ ἔπειτα νὰ ἔλθῃ εἰς διαπραγμάτευσιν. Ἐγὼ ἐὰν φέρω τὸ σχέδιον, νομίζω ὅτι ἕκαστος βουλευτὴς δὲν εἶναι εἰς κατάστασιν νὰ τὸ ἐννοήσῃ· ὁ νόμος λέγει προϋπολογισμὸν μόνον. Κατ’ ἀνώτατον ὅρον ἡ ἐξόφλησις θέλει ἔλθει μετὰ 20 περίπου ἔτη, ἐπὶ ὑποθέσει ὅτι ἡ ἀγορὰ δὲν θέλει ὑπερβῆ τὰς 70 χιλιάδας καὶ ὁ ἐνιαύσιος τόκος τὰ 8%.

§132ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἐπληροφορήθην, ἀλλὰ δὲν γνωρίζω ἂν ᾖναι ἀληθὲς, ὅτι οἱ κληρονόμοι τοῦ Σκυλίτση ἔδιδον τὴν οἰκίαν διὰ 63 χιλ. δραχμὰς εἴς τινα ἰατρὸν, ἀκολούθως δὲ, ὁ ἰατρὸς αὐτὸς, ἐπειδὴ δὲν συμβιβάζεται ἡ οἰκοδομὴ μὲ τὴν οἰκογένειάν του, διότι ἤθελε τὸ ἄνω πάτωμα νὰ τὸ ἐνοικιάζῃ καὶ τὸ ἄλλο νὰ ἐνοικῇ, ἤθελε κάμει περισσότερα ἔξοδα, παρῃτήθη τῆς ἀγορᾶς. Παρακαλῶ λοιπὸν τὸν ὑπουργὸν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν του τοῦτο, καὶ λάβῃ τὰς δεούσας πληροφορίας.

§133ΤΡΙΓΓΕΤΑΣ. Βεβαίως ὅταν λάβω αὐτὸν τὸν νόμον θὰ διορίσω ἀνθρώπους νὰ ἔλθουν εἰς ἐξηγήσεις, νὰ ἐξετάσουν· βεβαίως, ἂν ἠμποροῦμεν, θὰ τὴν λάβωμεν καὶ 60 χιλ. δραχ. ἑπομένως νὰ προστεθῶσιν εἰς τὸ νομοσχέδιον αἱ λέξεις «τοῦ Σκυλίτση ἢ τοῦ Σαράντη».

§134ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταὶ, θὰ τυπωθῇ αὐτὴ ἡ τροπολογία, ἥτις θέλει προστεθῆ εἰς τὸ βʹ. ἄρθρον· τὰ ἄλλα ἔγγραφα κατατίθενται. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§135ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§136ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἶναι περιττὸν νὰ τυπωθῇ ἡ τροπολογία, καθ’ ὅσον ἔρχεται εἰς τὴν συζήτησιν.

§137ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν παρεδέχθη τὸ ἄρθρον βʹ. μετὰ τῆς τροπολογίας. Ἄρθρον γʹ. (Ἀναγινώσκεται). Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§138ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§139ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Κύριοι, παρακαλοῦνται αἱ ἐπιτροπαὶ νὰ συνέλθωσι, διότι κατεπείγουν μερικὰ νομοσχέδια· εὐτυχῶς τὸ τμῆμα τῶν στρατιωτικῶν σήμερον συνῆλθε καὶ διώρισε τὸν εἰσηγητήν. Παρακαλοῦνται λοιπὸν οἱ εἰσηγηταὶ νὰ φέρωσιν ὅσον δυνατὸν τάχιστα τὰς ἐκθέσεις.

§140ΜΙΛΗΣΗΣ. Κύριε πρόεδρε, τί κάμνει ἡ ἐπιτροπὴ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ ληστείας;

§141Λ. ΚΡΕΣΤΕΝΙΤΗΣ. Δὲν ἦτον ἐδῶ ὁ κ. Μίλησης φαίνεται προχθές, διότι ἡ Βουλὴ ἀπεφάσισεν ἐντὸς δέκα ἡμερῶν.

§142ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἐγὼ τὸν κύριον πρόεδρον ἠρώτησα. Ἀκούσατέ τον καὶ σεῖς, καὶ θὰ πεισθῆτε ὅτι εἶχον δίκαιον νὰ ἐρωτήσω.

§143ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ σᾶς ἀναγγείλω, ἐπειδὴ ἔγινε μία παρατήρησις ἀπὸ τὸν κύριον βουλευτὴν Ἑρμιονίδος, σπουδαῖόν τι. Ὁ ἔντιμος ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἔκαμε μίαν διακοίνωσιν εἰς τὸ προεδρεῖον, διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖ νὰ εἰδοποιηθῇ ἡ ἐπιτροπή, ἡ ὁποία ἐπεφορτίσθη νὰ ἐπεξεργασθῇ τὸ νομοσχέδιον τῆς ληστείας, τὸ ἄρθρον 1 καὶ 2 νὰ μὴ τὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν, διότι ἐστάλησαν εἰς τὰ ἀνώτερα δικαστήρια· καθ’ ὅσον δ’ ἀφορᾷ τὰ ὑπόλοιπα ἄρθρα, τὰ ὁποῖα δύνανται ν’ ἀποτελέσωσιν αὐτοτελῆ νόμον, ἡ ἐπιτροπὴ δύναται νὰ προχωρήσῃ.

§144ΜΙΛΗΣΗΣ. Θὰ κατατμηθῇ λοιπὸν τὸ νομοσχέδιον εἰς δύο; Αὐτὸ εἶναι τερατῶδες.

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὔριον ἔχομεν συνεδρίασιν, κύριοι. Λύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρα 2 παρὰ 5|60.)