1868.11.26

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 9

Τῆς 26 Νοεμβρίου 1868.

Ὥρα 1.

Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου εὑρεθείσης ἐν ἀπαρτίᾳ τῆς Βουλῆς, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως καὶ ἐπεκυρώθησαν.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι, τὸ προεδρεῖον παρουσιάσθη εἰς τὸν Βασιλέα καὶ ἀπηύθυνε πρὸς τὴν Μεγαλειότητά Του τὴν ἑξῆς προσφώνησιν.

ΠΡΟΣΦΩΝΗΣΙΣ

ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΕΙΟΥ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ.

«Βασιλεῦ! Τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς συνελθούσης εἰς ἔκτακτον Σύνοδον ἀναγγέλλει εἰς τὴν Ὑμ. Μ. τὸν καταρτισμὸν αὑτοῦ. Συναισθάνεται τὴν ἀνάγκην, ἥτις ὑπηγόρευσε τὴν ἔκτακτον ταύτην συγκάλεσιν, καὶ εἶναι πεπεισμένον ὅτι καὶ ἡ Βουλὴ ἅπασα φρονεῖ τὸ αὐτό. Πιστεύει δὲ ὅτι αὕτη θὰ παρέξῃ προθύμως τὴν συνδρομὴν, τὴν ὁποίαν αἱ περιστοιχοῦσαι τὴν πατρίδα ἔκτακτοι καὶ δυσχερεῖς περιστάσεις καθιστῶσιν ἀναγκαιοτάτην.» Ὁ δὲ Βασιλεὺς ἔκαμε τὴν ἑξῆς ἀντιφώνησιν.

ΑΝΤΙΦΩΝΗΣΙΣ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΕΩΣ.

«Εὐχαρίστως ἀκούω, Κύριε Πρόεδρε, τὴν πεποίθησιν, ἣν Μοὶ ἐκφράζετε, ὅτι ἡ Βουλὴ καὶ εἰς τὴν ἔκτακτον αὐτὴν Σύνοδον θέλει παράσχει προθύμως τὴν συνδρομὴν, ἣν αἱ σημεριναὶ δυσχέρειαι καὶ αἱ κρίσιμοι ἐν γένει περιστάσεις καθιστῶσιν ἀναγκαιοτάτην. Πέπεισμαι ὅτι καὶ τὸ Προεδρεῖον θέλει καταβάλει πᾶσαν προσπάθειαν ὅπως συζητηθῶσι καὶ ψηφισθῶσι τὸ ταχύτερον ὅ τε προϋπολογισμὸς καὶ οἱ φορολογικοὶ νόμοι διὰ τὸ προσεγγίζον ἔτος.»

§2Θ. ΚΟΛΟΚΟΤΡΩΝΗΣ. Νὰ καταχωρισθῇ εἰς τὰ πρακτικά.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐτυπώθησαν διάφοροι προτάσεις, περὶ τῶν ὁποίων πρέπει νὰ ἀποφασίσῃ ἡ Βουλὴ, ἵνα παραπεμφθῶσιν εἰς τὰς ἁρμοδίας ἐπιτροπάς. Ὑπάρχει πρότασις περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ δανείου τῶν 28,000,000, ἑτέρα περὶ αὐξήσεως τοῦ χρεωλύτρου τοῦ δανείου τῶν 15,000,000· θὰ παραπεμφθῶσιν εἰς τὴν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ἐπιτροπήν. Ὑπάρχει ὡσαύτως πρότασις περὶ ἐκτάκτου πιστώσεως τῶν 6,000,000 καὶ θὰ παραπεμφθῇ εἰς τὴν ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐπιτροπήν. Ὑπάρχει ὡσαύτως πρότασις περὶ καταργήσεως τῶν θέσεων τῶν ἑξηκονταρχῶν καὶ ἐλαττώσεως δεκάρχων καὶ τελωνοφυλάκων· θὰ παραπεμφθῇ εἰς τὴν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ἐπιτροπήν. Ὑπάρχει πρότασις τῶν βουλευτῶν Μονφεῤῥάτου, Δαυῆ καὶ Μεταξᾶ περὶ ἀναστολῆς τῆς φορολογίας τῶν διοδίων εἰς τὴν Ἑπτάνησον· αὐτὴ θὰ σταλῇ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῶν Ἐσωτερικῶν.

§4ΜΟΜΦΕΡΑΤΟΣ. Παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ θεωρήσῃ τὴν πρότασιν αὐτὴν ὡς κατεπείγουσαν.

§5ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Κατὰ σειρὰν θὰ ψηφισθῇ.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔρχονται κατόπιν αἱ τροπολογίαι τῶν κ. κ. Καραγιαννοπούλου, Τσαμάλα καὶ λοιπῶν περὶ ἐλαττώσεως τῶν φόρων τῶν ζώων. Θὰ σταλῇ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῶν Οἰκονομικῶν.

§7ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ ἐπιτροπὴ ἐπέφερεν ἤδη ἐλάττωσιν 5 λεπτῶν.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἑτέρα πρότασις τοῦ βουλευτοῦ Ἀνδρίτσου περὶ φορολογίας τῶν ζώων καὶ μελισσίων· προτείνει καὶ αὐτὸς τὴν ἐλάττωσιν τοῦ φόρου εἰς 30 λεπτά. Ὑπάρχει καὶ ἑτέρα τοῦ ἰδίου περὶ προσδιορισμοῦ τοῦ ἐγγείου φόρου διὰ τὸ ἔτος 1869, καὶ περὶ τοῦ φόρου τῶν ἐπιτηδευμάτων διὰ νὰ ἐφαρμοσθῇ εἰς τὴν Ἑπτάνησον.

§9ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ τυπωθοῦν ὅλαι αἱ τροπολογίαι.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἑτέρα πρότασις τοῦ ἰδίου βουλευτοῦ περὶ ἐπεκτάσεως τῆς ἐλαττώσεως τῶν μισθῶν, θέλει τυπωθῆ· ὑπάρχει ἑτέρα πρότασις τοῦ Πετραλιᾶ καὶ Σοφιανοπούλου περὶ καθυστερούντων, θέλει τυπωθῆ· ὑπάρχει πρότασις τοῦ κ. Πλαστῆρα περὶ ἐλαττώσεως ἐξόδων, αὐξήσεως τῶν ἐσόδων τοῦ κράτους, ἐλαττώσεως τοῦ φόρου καὶ διαθέσεως τῆς ἐθνικῆς γῆς. Αὐτὴ ἡ πρότασις ἐτυπώθη ὑπὸ τοῦ ἰδίου· θέλει διανεμηθῆ καὶ θέλει ἀποφασίσει ἡ Βουλὴ τὰ περαιτέρω. Ὑπάρχει ἀναφορά τινος Κατελούζου, ἡ ὁποία ἐδόθη ἐπὶ τῆς τακτικῆς συνόδου, ἀλλὰ δὲν ἦτο καιρὸς νὰ ἀναγνωσθῇ· ἀναγινώσκεται τώρα. Ἀφορᾷ τὸ κληροδότημα τοῦ κ. Τριανταφυλλίδου. (Ἀναγινώσκεται ἡ ἀναφορά). Εἶναι καλὸν νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῆς ἐκπαιδεύσεως.

§11ΔΗΜΗΤΡΑΚΑΚΗΣ. Ἔχω μίαν πρότασιν νὰ σᾶς ἀναγνώσω περὶ φορολογίας τῶν προϊόντων τῆς γῆς. Διὰ τὸ 1869.

ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑ

Ἐπὶ τοῦ νόμου περὶ τῆς φορολογίας τῶν προϊόντων τῆς γῆς ὁρίζουσα ἔγγειον φόρον. Ἄρθρον 2. «§ ά. Ἐπὶ τῶν δημητριακῶν 7%. § βʹ. Ἐπὶ τοῦ ἐλαίου εἰς εἶδος 9%, ἐπὶ τῶν ἐλαιῶν εἰς χρήματα λεπτὰ 2½ δι’ ἑκάστην ὀκᾶν. Ἡ ἐπικαρπία τοῦ προϊόντος τούτου διὰ τὰ ἐθνικοϊδιόκτητα πληρόνεται εἰς εἶδος ἢ χρήματα, κατ’ ἐκλογὴν τοῦ φορολογουμένου. § έ. Ἐπὶ τῆς ῥητίνης, κατράμης, ἀσβέστου καὶ λοιπῶν δασικῶν προϊόντων πλὴν τοῦ πρινοκοκκίου πρὸς 9%. Ἄρθρον 4. Ἐπὶ τῶν κατὰ στρέμμα φορολογουμένων.

Ἄρθρον 5. Περὶ τῶν εἰς τὰ τελωνεῖα φορολογουμένων.

Ἄρθρον 6. Ἐπὶ τῶν Λακωνικῶν προϊόντων.

Ἐν Ἀθήναις, τῇ 26 Νοεμβρίου 1868.

Δ. ΔΗΜΗΤΡΑΚΑΚΗΣ.»

§12ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ τυπωθῇ.

§13ΔΗΜΗΤΡΑΚΑΚΗΣ. Καὶ νὰ σταλῇ εἰς τὴν ἐπιτροπήν. Ὁ εἰσηγητὴς τῆς ἐξελεγκτικῆς περὶ προϋπολογισμοῦ ἐπιτροπῆς κ. Παπαμιχαλόπουλος ἄρχεται τῆς ἀναγνώσεως ἐκθέσεως τῆς ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν.

§14ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Ἡμεῖς δὲν ὑπεγράψαμεν αὐτὴν τὴν ἔκθεσιν (θόρυβος).

§15ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς τὴν ἔδωκα καὶ δὲν ἠθελήσατε νὰ τὴν ὑπογράψητε.

§16ΣΑΡΑΒΑΣ. Κύριοι, προτοῦ ν’ ἀναγνωσθῇ ἡ ἔκθεσις εἰς τὴν ἐπιτροπὴν νὰ περιφέρηται εἰς τὴν Βουλὴν πρὸς ὑπογραφὴν εἶναι ἄτοπον καὶ δὲν δυνάμεθα νὰ τὸ παραδεχθῶμεν. Ἔχω ὅλην τὴν ἐμπιστοσύνην εἰς τὸν κ. εἰσηγητὴν, ἀλλ’ ἔχω καὶ ἐγὼ εὐθύνην, καὶ ἑπομένως θέλω νὰ ᾖμαι ἐν γνώσει ἐκείνου τὸ ὁποῖον ὑπογράφω.

§17ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ ἀνέγνωσα τὴν ἔκθεσιν ἐπὶ παρουσίᾳ 15 μελῶν, τὰ ὁποῖα καὶ ὑπέγραψαν. Μεταξὺ τῶν μελῶν εἶναι ὑπογεγραμμένος καὶ ὁ κ. Σκαρλάτος Σοῦτσος· παρεκάλεσα καὶ τὰ λοιπὰ μέλη νὰ ὑπογράψουν, ἀλλὰ δὲν ἠθέλησαν· τί νὰ κάμω; Θέλετε ν’ ἀναγνωσθῇ τώρα ἡ ἔκθεσις; καλῶς· ἄλλως τὴν ἀφίνομεν δι’ αὔριον (θόρυβος).

§18ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Χθὲς συνῆλθεν ἡ ἐπιτροπὴ τοῦ προϋπολογισμοῦ κατὰ πρῶτον καὶ εἰσῆλθεν εἰς τὴν συζήτησιν αὐτοῦ. Διήλθομεν ἀστραπηδὸν 4 προϋπολογισμοὺς ὑπουργείων, εἰργάσθημεν σήμερον ἐπὶ τρεῖς ὥρας καὶ ἡμίσειαν. Ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος, εἰσηγητὴς ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, καὶ ὁ κ. Δημητριάδης, ἐπὶ τοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν, παρουσίασαν τὰς ἐκθέσεις καθ’ ἣν στιγμὴν διελύετο ἡ συνεδρίασις τῆς ἐπιτροπῆς. Ἡμεῖς εἴπομεν, αὔριον τὸ πρωΐ ὑπογράφομεν, διότι σήμερον παρῆλθεν ἡ ὥρα καὶ τὴν 12 προσκαλούμεθα εἰς τὴν συνεδρίασιν τῆς Βουλῆς, ἰδοὺ τί συνέβη. Ἐὰν ἡ πλειοψηφία θέλῃ νὰ μᾶς βιάσῃ, ἄλλο πρᾶγμα....

§19ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ὅμως ἡ ἔκθεσις ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ὑπουργείου τῶν ἐξωτερικῶν ὑπεγράφη ἀπὸ τὸν κ. Ζαΐμην.

§20ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Ἐγὼ δὲν ἐξετάζω τί κάμνουν ἄλλοι, ἐγὼ ἐξετάζω τὸν ἑαυτόν μου (θόρυβος).

§21Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Εἰς τὴν ἔκθεσιν τῆς ἐπιτροπῆς ὑπάρχουν αἱ ἀποφάσεις τῆς ἐποτροπῆς· ἤδη ἐγείρεται τὸ ζήτημα περὶ ἑνὸς τύπου, περὶ τοῦ πῶς ἔπρεπε νὰ ὑπογραφῇ. Ἐπειδὴ ἡ Βουλὴ συνῆλθε σήμερον, ἐνομίσαμεν καλὸν νὰ ὑπογράψωμεν ὅσα μέλη εἴμεθα παρόντα κατὰ πλειοψηφίαν.

§22ΤΣΟΚΡΗΣ. Φαίνεται, μεταξὺ σας τὸ ἀπεφασίσατε, διότι ἡμεῖς δὲν ἔχομεν εἴδησιν.

§23Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ὅταν ὁμιλῆτε, νὰ λέγετε τὴν ἀλήθειαν. Λοιπὸν, κ. πρόεδρε, ἐπιμένομεν εἰς τὴν ἀνάγνωσιν τῆς ἐκθέσεως παρὰ τοῦ εἰσηγητοῦ, ἡ ὁποία περιέχει πράγματι τὰς ἀποφάσεις τῆς ἐπιτροπῆς καὶ εἶναι ὑπογεγραμμένη παρὰ τῆς νομίμου ἀπαρτίας.

§24ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Φέρει 15 ὑπογραφάς.

§25ΣΑΡΑΒΑΣ. Ἂν ἡ σύμπραξις τῆς μειονοψηφίας ᾖναι ἀναγκαία εἰς τὴν ἀκριβῆ ἐξέτασιν καὶ ἐξέλεγξιν τοῦ προϋπολογισμοῦ, δὲν ἐννοῶ πῶς ἀνεγνώσθη ἡ ἔκθεσις ἄνευ τῆς συμπράξεως τῆς μειονοψηφίας· ἂν ἡ πλειοψηφία θέλῃ νὰ κάμῃ ὅ,τι θέλει, δύναται καὶ τὴν ἔκθεσιν ν’ ἀναγνώσῃ καὶ ὅλον τὸν προϋπολογισμὸν νὰ παραδεχθῇ. Ἐπὶ τοῦ προκειμένου τὸ βέβαιον εἶναι ὅτι κανὲν μέλος τῆς μειονοψηφίας δὲν ὑπέγραψε.

§26ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπορῶ μὲ τὴν ἐπιμονὴν τοῦ κ. Σαράβα. Ἐπαναλαμβάνω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἡ ἔκθεσις ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν ὑπεγράφη αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἀπὸ ὅλα τὰ μέλη τῆς μειονοψηφίας, δὲν ἐννοῶ δὲ διατὶ αὐταὶ αἱ ἀντιῤῥήσεις διὰ τὸ ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν. Ἐγὼ τὴν ἔκθεσιν σᾶς τὴν παρουσίασα, δὲν ἠθελήσατε νὰ ὑπογράψετε, ἀρνηθέντες ἄνευ λόγου τινος. Εἰς τὸ τέλος τῆς συνεδριάσεως τῆς ἐπιτροπῆς τὴν παρουσίασα καὶ δὲν ἠθελήσατε νὰ λάβητε μέρος. Ἐκ τῶν μελῶν τῆς μειονοψηφίας ὁ κ. Σκαρλάτος Σοῦτσος ὑπέγραψε.

§27ΔΗΜΗΤΡΑΚΑΚΗΣ. Δὲν ἐπίστευα, κύριοι, ὅτι ἔμελλεν ἡ ἐπιτροπὴ τοῦ προϋπολογισμοῦ νὰ ἀρχίσῃ οὕτω τὰς ἐργασίας της καὶ νὰ ἔλθῃ οὕτως εἰς διαφωνίαν, καὶ ὁποίαν διαφωνίαν; νὰ δεικνύῃ δυσπιστίαν τὸ ἓν μέλος τῆς ἐπιτροπῆς πρὸς τὸ ἕτερον. Ὁ εἰσηγητὴς μᾶς ἀνέφερεν, ὅτι ὑπέγραψεν ὁ δεῖνα καὶ δεῖνα· πρὸς τί ἡ διάκρισις αὕτη τῶν προσώπων; ἕκαστος ἔχει τὰς πεποιθήσεις του. Τὸ βέβαιον εἶναι, ὅτι εἰς τὴν ἐπιτροπὴν, ἡ ὁποία εἰς τὴν λήξασαν σύνοδον, χθὲς, εἶχε τὴν ἐργασίαν αὐτὴν, καὶ ἡ ὁποία συνέκειτο ἀπὸ πλειοψηφίαν καὶ μειονοψηφίαν, ἐλάμβανον σημειώσεις οἱ ὀνομαζόμενοι εἰσηγηταὶ τῶν διαφόρων κλάδων τοῦ προϋπολογισμοῦ, συνέταττον τὰς ἐκθέσεις καὶ ἤρχοντο εἰς τὴν συνεδρίασιν, ἀνεγίνωσκον τὴν ἔκθεσιν ἥτις ἐσυζητεῖτο καὶ κατόπιν ἐζητοῦντο αἱ ὑπογραφαὶ τῶν μελῶν. Ἀλλ’ εἰς τὴν νῦν συνεδριάζουσαν ἐπιτροπὴν ζητοῦνται ἐπὶ ποδὸς αἱ ὑπογραφαὶ, ὅπως ἄλλοτε ἔκαμνεν ὁ Παρίσης, ὅστις συνέταττε τὰς ἐκθέσεις τῶν εἰσηγητικῶν ἐπιτροπῶν καὶ ἐκάλει τὰ μέλη αὐτῶν νὰ τὰς ὑπογράφωσιν. Ἡ μειονοψηφία, ὡς σᾶς εἶπεν ὁ κ. Σαράβας, δὲν ἔλαβε μέρος εἰς τὴν ἀνάγνωσιν τῆς ἐκθέσεως, καὶ ἀφοῦ τὰ μέλη αὐτῆς δὲν ἤκουσαν, δὲν δύνανται νὰ ὑπογράψουν ὡς ψευδομάρτυρες. Ὤφειλεν ὁ εἰσηγητὴς νὰ φέρῃ τὴν ἔκθεσίν του εἰς τὴν ἐπιτροπὴν, νὰ τὴν ἀναγνώσῃ καὶ κατόπιν νὰ τὴν ὑπογράψουν ὅλα τὰ μέλη. Ἡ ἔκθεσις πρὶν ὑπογραφῇ πρέπει νὰ συζητηθῇ.

§28Β. ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἦλθον ἐνταῦθα πολλοὶ νὰ ὁμιλήσουν περὶ πραγμάτων, τὰ ὁποῖα δὲν γνωρίζουν. Ἡ ἐπιτροπὴ συνῆλθε σήμερον, ἐπρόκειτο ν’ ἀναγνωσθοῦν 2 ἐκθέσεις, ἕτοιμοι οὖσαι ἀπὸ τῆς χθές. Τινὰ τῶν μελῶν εἶπον, ἂς μείνουν ν’ ἀναγνωσθοῦν εἰς τὸ τέλος, καὶ οὕτως ἔμειναν εἰς τὸ τέλος τῆς συνεδριάσεως. Ἡ ἐπιτροπὴ ἤρχισε τὰς ἐργασίας της καὶ εἰργάσθη ἀπὸ τῆς 10 μέχρι τῆς δωδεκάτης. Τινὰ τῶν μελῶν ἔλεγον, ὅτι πρέπει νὰ ἀπέλθουν ἵνα φάγουν, διότι τὴν δωδεκάτην ἤρχετο ἡ συνεδρίασις τῆς Βουλῆς· τὰ λοιπὰ μέλη ἔμειναν, ἤκουσαν τὴν ἀνάγνωσιν τῆς ἐκθέσεως καὶ ὑπέγραψαν κατὰ πλειονοψηφίαν. Δὲν ἐννοῶ τώρα αὐτὰς τὰς ἀντιῤῥήσεις. Ἡ ἐπιτροπὴ ἔμεινεν, δὲν διελύθη, ἐξηκολούθησε τὰς ἐργασίας της· τινὰ τῶν μελῶν εἶχον ἐργασίαν, δὲν ἔμειναν νὰ ὑπογράψουν· τί ἄτοπον ἔγεινε; Ἡ ἐπιτροπὴ ἐντὸς τῶν καθηκόντων της προέβη εἰς τὴν ἀνάγνωσιν τῆς ἐκθέσεως καὶ ὑπέγραψεν· ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν τοῦ κυρίου Σούτσου.

§29ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Αὐτὰ ὅπου λέγετε δὲν τὰ ἐννοῶ.

§30ΝΙΚΟΛΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτοὶ, οἱ ὁποῖοι ἀντιλέγουν, εἶναι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἔφυγαν πρὸ τοῦ νὰ διαλυθῇ ἡ ἐπιτροπή.

§31ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Γνωρίζω τὸν ζῆλόν σας, ἀλλὰ δὲν πρόκειται περὶ τούτου. Κύριοι, συνήλθομεν χθὲς, κατὰ πρῶτον ἐσυζητήσαμεν τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν ὁμολογουμένως ἐν ἀδελφικῇ ὁμονοίᾳ, χωρὶς νὰ μαλλώσωμεν· εἶπεν ἕκαστος τὴν γνώμην του· ἤλθομεν κατόπιν εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν καὶ οὕτω καθ’ ἑξῆς, ἀνεθέσαμεν δὲ εἰς δύο εἰσηγητὰς νὰ συντάξωσι τὴν ἔκθεσιν· ἤλθομεν σήμερον ἀκριβῶς τὴν 10 ὥραν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν, ἐπελήφθημεν ἀμέσως ἑτέρου ὑπουργείου, τοῦ ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης· ἐξηκολουθοῦμεν συζητοῦντες, καὶ ἤλθομεν εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν· τὸν ἁρπάξαμεν gallopant, μὲ τὰ τέσσαρα· ἐπλησίασεν ἡ ὥρα δώδεκα, καὶ τότε εἴπομεν, εἶναι καιρὸς νὰ ἀπέλθωμεν, διότι τὴν 12 ἀρχίζει ἡ Βουλή.

§32ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Πρὶν τελειώσωμεν μάλιστα ἐζητήσαμεν νὰ φύγωμεν.

§33ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Μάλιστα· τινὲς εἶπον νὰ μείνωμεν νὰ τελειώσουν αἱ περαιωμέναι ἐκθέσεις· ἡμεῖς εἴπομεν, αὔριον ἀναγινώσκονται· ἡμεῖς ἀπεχωρήσαμεν, ἔμεινεν ἡ πλειονοψηφία. Βεβαίως, κύριοι, ὡς πλειονοψηφία ἔχετε τὴν δύναμιν.... (θόρυβος).

§34ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ ἔκθεσις ἀνεγνώσθη καὶ κατόπιν ὑπεγράφη (θόρυβος).

§35ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Ἐγὼ δὲν γνωρίζω τίποτε, ἀνεχώρησα. Ἐμείναμεν ὅμως σύμφωνοι ν’ ἀναγνωσθῇ καὶ νὰ ὑπογραφῇ αὔριον, ἵνα δυνηθῶμεν νὰ φέρωμεν τὰς παρατηρήσεις μας. Ἅμα ὡς ἦλθον ἐντὸς τῆς Βουλῆς, εἶδον τὸν κ. Δημητριάδην, ὅστις μοὶ εἶπε, «ὑπόγραψε τὴν ἔκθεσιν·» τοῦ εἶπον, αὔριον· μοὶ ἀπεκρίθη, «παρατήρησε, ὅτι ἐν τῇ ἐκθέσει αὐτῇ ἀντιπροσωπεύονται ὅλαι αἱ γνῶμαι καὶ αἱ ἰδέαι.» Εἶδον τὴν ἔκθεσιν, δὲν εἶχον νὰ φέρω ἀντίῤῥησιν, ὑπέγραψα. Τὴν ἔκθεσιν ὅμως ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν δὲν τὴν εἶδον.

§36ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ δὲν λέγω, ὅτι τὴν εἴδετε, μοὶ εἶπεν ὅμως ὁ πρόεδρος τῆς ἐπιτροπῆς, ὅτι σᾶς παρουσίασεν αὐτὴν νὰ ὑπογράψητε καὶ ἐφέρατε δυσκολίας.

§37ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Ἐγὼ δὲν εἶδον τὸν πρόεδρον τῆς ἐπιτροπῆς. Ἂν θέλετε νὰ μᾶς πιέσητε, ἀναγνώσατέ την, δὲν ἔχομεν ἀντίῤῥησιν.

§38Κ. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Κύριοι, μὲ ἠνάγκασε νὰ λάβω τὸν λόγον, χωρὶς νὰ ἔχω διάθεσιν, ἡ ἀγόρευσις τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ Λακεδαίμονος κυρίου Δημητρακάκη, τοσοῦτον μᾶλλον, ὅσον ἐγὼ ὡς εἰσηγητὴς περιέφερον ἀληθῶς τὴν ἔκθεσίν μου πρὸς ὑπογραφήν. Νομίζω, ὅτι πέραν πολὺ ἔτρεξεν ὁ κύριος Δημητρακάκης, ἐξομοιώσας τὴν ἐργασίαν γραφέων ἢ ὑπαλλήλων τῆς Βουλῆς μὲ τὴν ἐργασίαν τῶν βουλευτῶν. Ἔπρεπε τοὐλάχιστον μεταξὺ μας νὰ ὑπάρχῃ ἡ δέουσα ἁβροφροσύνη καὶ καλὴ πίστις.

§39ΔΗΜΗΤΡΑΚΑΚΗΣ. Ἡ ἐποχὴ ἐκείνη εἶχε κάμει αὐτὸν τὸν γραφέα ἀνώτερον τῶν βουλευτῶν, διότι ὁ Παρίσης συνέταττε τὰς ἐκθέσεις καὶ τὰς ὑπέγραφον οἱ βουλευταί· σήμερον τὰς ἐκθέσεις φέρουν οἱ εἰσηγηταὶ ἐπὶ ποδὸς πρὸς ὑπογραφήν, αὔριον θὰ τὰς περιφέρῃ ὁ διευθυντὴς τοῦ γραφείου. Διὰ τοῦτο δὲν θέλω νὰ ἐπανέλθῃ ἡ λυπηρὰ ἐκείνη κατάστασις, καθ’ ἣν οἱ γραφεῖς τῆς Βουλῆς ἔγειναν ἀνώτεροι τῶν βουλευτῶν.

§40ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ἐπὶ τῆς διακοπῆς δὲν ἀπαντῶ. Λοιπὸν, κύριοι, δὲν ὑπάρχει καμμία ὁμοιότης, οὔτε εἶμαι σύμφωνος ὅτι ἡ πλειονοψηφία τῆς ἐπιτροπῆς πρέπει μονομερῶς νὰ ὑπογράφῃ τὰς ἐκθέσεις της ἄνευ τῆς συμπράξεως τῆς μειοψηφίας· τοῦτο τὸ ἀποκρούω. Δύναται τὸ τοιοῦτον νὰ λάβῃ χώραν εἰς περίστασιν, καθ’ ἣν πραγματικῶς ἐπέλθῃ ῥῆξις μεταξὺ τῶν μελῶν τῆς πλειοψηφίας καὶ μειοψηφίας τῆς ἐπιτροπῆς, ὅτε ἡ μειοψηφία συντάττει ἰδίαν ἔκθεσιν. Ἐπὶ τοῦ προκειμένου ὅμως πλήρης ὁμοφωνία, πλήρης ἁρμονία ἐπεκράτησεν ἀπ’ ἀρχῆς μέχρι τέλους εἰς τὰς ἐργασίας τῆς ἐπιτροπῆς καὶ δὲν ὑπάρχει λόγος χωριστῶν ἐκθέσεων. Ἠξεύρετε, ὅτι αἱ ἐργασίαι τῆς μιᾶς ἡμέρας φέρονται εἰς πέρας τὴν ἐπιοῦσαν, διότι τὴν ἐπιοῦσαν ὑπογράφονται αἱ ἐκθέσεις. Ἀληθῶς εἰς τὴν ἔναρξιν τῆς συνεδριάσεως σήμερον εἴπομεν ν’ ἀναγνώσωμεν τὰς ἐκθέσεις, ἀλλ’ ἐπικρατεστέρα γνώμη ὥρισε τὸ τέλος τῆς συνεδριάσεως· ἐπειδὴ ὅμως εἰς τὸ τέλος εἶχε παρέλθει πολὺ ἡ ὥρα, ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω τὴν ἀλήθειαν, πολλοὶ ἀπεφάσισαν ν’ ἀναχωρήσουν, καὶ ὁμολογῶ ἀκόμη μίαν ἄλλην ἀλήθειαν, ὅτι ἡ μειοψηφία ἐξῆλθε καὶ ἔμεινεν ἐξ αὐτῆς μόνον ὁ στρατηγὸς κ. Σοῦτσος. Ἀνεγνώσθη ἡ ἔκθεσις τῶν Οἰκονομικῶν, ὑπέγραψαν τὰ μείναντα μέλη καὶ ὁ στρατηγός· τώρα ἐὰν μὲ ἐρωτήσητε, ὀφείλω νὰ εἴπω ὅτι κανονικῶς δὲν ὑπεγράφη ἡ ἔκθεσις, ἀλλ’ ἐπειδὴ καὶ αἱ δύω ἐκθέσεις περιέχουν αὐτολεξεὶ πᾶν ὅ,τι ἐλέχθη καὶ εἶναι πιστὴ διερμηνεία τῶν γενομένων ἀποφάσεων, συνειθισμένον εἶναι πρὸς εὐκολίαν τῶν ἐργασιῶν οἱ εἰσηγηταὶ νὰ δίδουν κατόπιν τὰς ἐκθέσεις πρὸς ὑπογραφήν. Ὑπάρχει καμμία διαφωνία; ὑπάρχει καμμία κακὴ ἔκφρασις; δὲν ἑρμηνεύεται πιστῶς ἡ ἀπόφασις τῆς ἐπιτροπῆς; τὸ ἐννοῶ· ὅταν ὅμως ὑπέγραψαν τὰ μέλη, θὰ εἴπῃ, ὅτι παρεδέχθησαν.

§41ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅταν ὅμως δὲν ὑπέγραψαν;

§42ΣΑΡΑΒΑΣ. Οὔτε τοῖς ἔδειξαν τὰς ἐκθέσεις;

§43ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφοῦ ἡ ἀνάγνωσις δὲν ἐγένετο κανονικῶς, κατόπιν δὲ οἱ ἀναχωρήσαντες συνῄνεσαν νὰ ὑπογράψουν, τὸ ἐννοῶ, τότε τὸ πρᾶγμα ἔλαβε τύπον κανονικόν· ἀλλὰ δι’ ἐκείνην τὴν ἔκθεσιν, διὰ τὴν ὁποίαν οἱ ἀναχωρήσαντες βουλευταὶ δὲν συνῄνεσαν νὰ ὑπογράψουν, νομίζετε σεῖς, ὅτι δύναται πάλιν αὐτὴ ἡ μὴ κανονικὴ ἀνάγνωσις νὰ θεωρηθῇ κανονική;

§44ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Μὰ ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος εἶπεν, ὅτι ὑπέγραψαν.

§45ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπέγραψαν οἱ παρόντες.

§46ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ἐγὼ ἠθέλησα νὰ εἴπω, ὅτι δὲν εἶναι καλὸν νὰ ἐρχώμεθα νὰ ῥίπτωμεν ἀπὸ τοῦ βήματος τοιαύτας λέξεις, ἑπομένως ἀπόκειται εἰς τὴν Βουλὴν, ἐὰν θέλῃ, νὰ ἀναγνώσῃ τὰς ἐκθέσεις ἢ μή.

§47Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Συγχωρήσατέ μοι, κύριοι βουλευταὶ, νὰ ὁμολογήσω, ὅτι μὲ λύπην μου παρατηρῶ αὐτὴν τὴν σκηνὴν, ἡ ὁποία ἤνοιξε χωρὶς νὰ ἔχῃ οὐδένα λόγον οὔτε τυπικὸν, οὔτε οὐσιαστικόν. Ἡ σκηνὴ αὕτη εἶναι ἡ ἔκφρασις σκληρῶν τινων λέξεων ἐκ μέρους μελῶν τινων τῆς ἐπιτροπῆς πρὸς τὰ ἄλλα μέλη τῆς ἐπιτροπῆς. Ἐπιθυμῶ, κύριοι βουλευταὶ, νὰ ᾖναι εἰς πλήρη γνῶσιν ἡ Βουλὴ ὅλων τῶν διατρεχόντων, ὅπως πράγματι μὴ πτοηθῇ ἀπὸ τὴν ἔκφρασιν τοῦ ἑνὸς καὶ τοῦ ἄλλου μέλους. Ἡ ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐπιτροπὴ συνελθοῦσα, κύριοι, καὶ ἀρχίσασα τὰς ἐργασίας αὑτῆς, ἐξηκολούθησε καὶ ἐφέτος εὐτυχῶς τὸν αὐτὸν δρόμον, τὸν ὁποῖον ἐξηκολούθησε καὶ κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον· εἰργάσθη μὲ ὅλην τὴν εἰλικρίνειαν, μὲ ὅλην τὴν ἡσυχίαν καὶ μὲ ὅλην τὴν ἐμβρίθειαν, ἡ ὁποία εἶναι χαρακτηριστικὴ τῶν ἀνδρῶν, οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦν τὴν ἐπιτροπὴν αὐτήν. Ἐξητάσαμεν τὰ διάφορα ἀντικείμενα, καὶ ἕκαστος τῶν κυρίων βουλευτῶν, οἱ ὁποῖοι εἶναι μέλη τῆς ἐπιτροπῆς, ἐξέθεσε τὴν γνώμην του, εἴτε ἐν μειοψηφίᾳ, εἴτε ἐν πλειοψηφίᾳ διατελῶν, ἐλευθέρως. Σήμερον ἐνῷ διεξήλθομεν τοὺς προϋπολογισμοὺς τοῦ ὑπουργείου τῆς δικαιοσύνης καὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἐπαρουσίασαν οἱ εἰσηγηταὶ ἐκθέσεις τῶν ὑπουργείων, τὰ ὁποῖα εἰς τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν ἐσυζητήθησαν. Εἶναι ἀληθὲς, ὅτι κατὰ τὸ τέλος τῆς συνεδριάσεως τινὰ τῶν μελῶν τῆς ἐπιτροπῆς ἀνεχώρησαν, καὶ οὐδόλως, κύριοι, ἠθέλομεν προβῆ ἴσως καὶ ἡμεῖς οἱ ἐναπομείναντες, ἂν καὶ εἴμεθα 15, χάριν ἁβροφροσύνης εἰς τὴν ὑπογραφὴν, ἐὰν δὲν ἐγίνετο ἡ παρατήρησις, ὅτι ἡ Βουλὴ εἰδοποιηθεῖσα νὰ συνέλθῃ, συνέρχεται ἐπὶ τῷ σκοπῷ ν’ ἀναγνωσθῶσι πρὸς αὐτὴν ἐκθέσεις ὑπογεγραμμέναι. Δὲν ἐπιστεύομεν ποτὲ, ὅτι κἀνὲν τῶν ἀπόντων μελῶν ἤθελε φέρει παρατηρήσεις εἰς τὴν ὁμόφωνον ἀπόφασιν τῆς ἐπιτροπῆς. Δὲν εἶναι ἀληθὲς, ὅτι πάντοτε οἱ τύποι διετηρήθησαν αὐστηρῶς εἰς τὰς ἐπιτροπάς. Ἐπειδὴ ὁμιλοῦμεν δημοσίᾳ καὶ ὡς δημόσιοι ἄνδρες ὀφείλομεν νὰ ἀναδεχώμεθα τὴν εὐθύνην τῶν πράξεών μας, καὶ δημοσίᾳ πρέπει νὰ λέγωμεν τὴν ἀλήθειαν. Πολλάκις, ἀπειράκις, καθ’ ἑκάστην σχεδὸν αἱ ἐπιτροπαὶ ἐργάζονται, ἀποφασίζουν, διορίζουν εἰσηγητὰς, συντάττουν τὰς ἐκθέσεις καὶ πολλάκις (ὀφείλομεν νὰ τὸ ὁμολογήσωμεν, διότι εἶπον, πρέπει νὰ ἔχωμεν τὴν τόλμην ν’ ἀναλαμβάνωμεν τὴν εὐθύνην τῶν πράξεών μας), τὰ μέλη ὑπέγραψαν οὐχὶ ἐν τῇ συνεδριάσει τῶν ἐπιτροπῶν, ἀλλ’ εἰς τὰ δωμάτια καὶ τὴν αἴθουσαν τῶν συζητήσεων, πολλάκις δὲ καὶ εἰς ἄλλα μέρη.

§48ΚΑΤΣΙΚΑΠΗΣ. Διὰ τοῦτο μετεμελήθησαν καὶ πολλάκις.

§49Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δὲν ἐννοῶ τὸν ἄνθρωπον, ὁ ὁποῖος ὑπέγραψεν ἓν ἔγγραφον, νὰ μεταμελῆται, διότι κἀνεὶς δὲν βιάζει τὸν ἄλλον νὰ ὑπογράφῃ. Αὐτὴ, κύριοι, ἡ τάξις παρηκολούθησε καὶ αὐτὴ ἐφηρμόσθη πληρέστατα καὶ σήμερον, ἑπομένως αἱ αἰτιάσεις εἶναι ἄδικοι. Ἀλλὰ παρατηρῶ ἀκόμη καὶ ἄλλα τι εἰς τοὺς κ. κ. βουλευτὰς, οἱ ὁποῖοι τόσον πολὺ ἤγειραν τὴν φωνὴν κατ’ αὐτῆς τῆς πράξεως. Ἡ ἐπιτροπὴ ὡς ἐπιτροπὴ τοῦ προϋπολογισμοῦ σύγκειται ἀπὸ 22 μέλη. Πολλάκις ἔτυχε κατὰ τὰς συνεδριάσεις, εἴτε λόγῳ ἰδιαιτέρας ἀνάγκης, εἴτε διὰ διαφόρους λόγους, μέλη τινὰ τῶν ἐπιτροπῶν νὰ εἴπωσι πρὸς τὴν ἐπιτροπὴν, ἐργασθῆτε, ἐξακολουθήσατε τὸ ἔργον σας, διότι ἡμεῖς ἀναχωροῦμεν καὶ αὔριον ὑπογράφομεν· καὶ πρὸς εὐκολίαν τῶν μελῶν αὐτῶν ἡ ἐπιτροπὴ οὔτε παρετήρησέ ποτε καὶ οὔτε ἠδύνατο νὰ παρατηρήσῃ τι, διότι τίς δύναται νὰ ἀναγκάσῃ τὸν ἄλλον διὰ τῆς βίας νὰ ἐκτελέσῃ ἓν καθῆκον; Αὐτὸ εἶναι ἀληθές· ὅλοι εἶσθε μέλη τῶν ἐπιτροπῶν καὶ οὐδεὶς θ’ ἀρνηθῇ αὐτὸ ἐν καλῇ πίστει. Τοῦτο μόνον σᾶς λέγω, κύριοι, ὅτι ὁ λόγος, ὁ ὁποῖος μᾶς ἔπεισε νὰ προχωρήσωμεν, ἐν στενοχωρίᾳ εὑρισκόμενοι διὰ τὴν ἀπουσίαν τοῦ κ. Σαράβα, τοῦ κ. Αὐγερινοῦ, τοῦ κ. Σωτηροπούλου, ἦτο μόνον καὶ μόνον νὰ καταρτισθῇ ἡ ἔκθεσις ὅπως ἀναγνωσθῇ εἰς τὴν Βουλὴν, ἡ ὁποία συνεκλήθη πρὸς τοῦτο. Ἐὰν λοιπὸν συνέβη νὰ μὴ δοθῇ καὶ εἰς τοὺς ἄλλους νὰ ὑπογράψουν, ἐγὼ ὁμολογῶ, ὅτι δὲν πρέπει νὰ τὸ ἀποδώσουν εἰς κᾀμμίαν πρόθεσιν, διότι δὲν εἶναι ἄξιον τοιαύτης αὐστηρᾶς ἐπιτιμήσεως νὰ μᾶς εἴπουν, ὅτι ὑπεγράψαμεν χωρὶς νὰ γνωρίζωμεν, ὑπεγράψαμεν ἐν κακῇ πίστει καὶ τὰ τοιαῦτα.

§50ΣΑΡΑΒΑΣ. Αὐτὰ δὲν ἐλέχθησαν, σεῖς τὰ λέγετε.

§51Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ὄχι, βεβαιότατα. Ἐγὼ μόνον παρατηρῶ πρὸς τὰ μέλη, τὰ ὁποῖα δυστυχῶς δὲν ἔτυχον νὰ ὑπογράψουν τὴν ἔκθεσιν αὐτὴν, ὅτι τὸ δικαίωμα, τὸ ὁποῖον ἔχουν νὰ ὑπογράψουν ἢ μὴ, δὲν κλείει καὶ μέχρις αὐτῆς τῆς στιγμῆς τῆς ἀναγνώσεως τῆς ἐκθέσεως. Τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς δύνανται καὶ μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῆς ἐκθέσεως νὰ ὑπογράψουν καὶ νὰ ἐκφέρουν τὴν γνώμην των· ἀλλὰ καὶ ἂν ἀκόμη τυπωθῇ καὶ μέχρι τῆς συζητήσεως ποῖος δύναται νὰ ἐμποδίσῃ τὸν ἄλλον νὰ ἐκφέρῃ οἱαςδήποτε παρατηρήσεις θέλει; Παρατηρεῖτε λοιπὸν, κύριοι, ὅτι οὔτε οὐσιαστικῶς, οὔτε τυπικῶς παρεβλάφθη κᾀνὲν δικαίωμα, οὔτε ἔγεινέ τι ἐκ κακῆς πίστεως.

§52ΣΑΡΑΒΑΣ. Δὲν τὸ εἴπομεν.

§53ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Ἡμεῖς εἴπομεν μόνον ν’ ἀναβληθῇ ἡ ἀνάγνωσις, διότι δὲν ὑπεγράψαμεν.

§54Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τὸ εἶπον ἄλλοι, πρὸς τοὺς ὁποίους δὲν θέλω ν’ ἀπαντήσω παρὰ ἐν γενικῇ συζητήσει· μόνον ἀπαντῶ εἰς τὰς ἰδέας. Ἐξ ὅλων αὐτῶν παρατηρεῖτε, κύριοι βουλευταὶ, πῶς ἔχει τὸ πρᾶγμα. Σκοπὸν δὲν ἔχω νὰ σᾶς εἴπω τίποτε ἄλλο, εἰμὴ μόνον νὰ διηγηθῶ τὴν ἱστορίαν, καθὼς τὴν διηγήθην, διὰ νὰ ἦσθε ἐν πλήρει γνώσει ὅλων τῶν πραγμάτων, τὰ ὁποῖα ἔτρεξαν.

§55ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀθ. Πετιμεζᾶς.

§56ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κύριοι βουλευταὶ, ἐὰν ἡ Βουλὴ δὲν εἶχε προηγούμενα, τὰ ὁποῖα νὰ κάμουν εἰς αὐτὴν ἀποστροφὴν, οὕτως εἰπεῖν, βεβαίως τὸ προκείμενον ζήτημα δὲν ἦτο ἄξιον νὰ συζητηθῇ. Ἀλλ’ ἐνθυμηθῆτε, ὅτι ἐντὸς αὐτῆς τῆς Βουλῆς εἰς μίαν περίστασιν εἰσήχθη ἓν νομοσχέδιον περὶ ἐπιβολῆς φόρου εἰς τὰς καμήλους, αἵτινες διέρχονται μίαν ὁδὸν, δὲν ἐνθυμοῦμαι ποίαν, καὶ διότι τὸ νομοσχέδιον ἦτο ἁπλούστατον καὶ δὲν ἀφωροῦσε σπουδαῖα συμφέροντα τοῦ τόπου, ἡ Βουλὴ ἀπὸ κοινοῦ ἀπεφάνθη, ὅτι δὲν εἶναι ἀνάγκη οὔτε νὰ τυπωθῇ, ἀλλὰ παρεδέχετο αὐτὸ εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν· καὶ τὸ καταλαμβάνετε ἀμέσως διατὶ τὸ παρεδέχθη. Διότι πράγματι δὲν ἦτο ἀνάγκη τυπώσεως καὶ συζητήσεως, καθ’ ὅσον μάλιστα ὅλαι αἱ κάμηλοι αἱ ὑπάρχουσαι εἰς τὴν Ἑλλάδα εἶναι 18. Ἀλλ’ ἐνθυμεῖσθε, κύριοι, διότι παρεδέχθητε αὐτὸ τὸ προηγούμενον τὶ μᾶς ἔφερον κατόπιν. Ἓν νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου ἐπέβαλλον 140 ἑκατομμύρια δραχ. χρέος εἰς τὴν Ἑλλάδα, καὶ μᾶς ἔλεγον, δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ τὸ τυπώσητε καὶ πρέπει νὰ τὸ παραδεχθῆτε εἰς πρώτην ἀνάγνωσιν· καὶ καταπατοῦντες τὸν κανονισμὸν ἔλεγον, ὅτι ἔχομεν προηγούμενον, καὶ τὸ προηγούμενον αὐτὸ ἦτο τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἀνεγνώσθη ἐπὶ τῆς φορολογίας τῶν διοδίων τῶν καμήλων. Αὐτὰ λοιπὸν τὰ προηγούμενα πρέπει νὰ μὴ τὰ καθιερώσητε· πρέπει νὰ προσέξῃ πολὺ ἡ Βουλὴ, διότι εἴδετε, ὅτι ἀπὸ ἓν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἡ Βουλὴ ἐθεώρησεν ὡς μηδαμινὸν, τίνα νομολογίαν ἐξήγαγε κατόπιν ἡ πλειοψηφία τῆς Βουλῆς, νὰ θεωρήσῃ ὡς πρώτην ἀνάγνωσιν τὴν εἰσαγωγὴν νομοσχεδίου, τὸ ἐπαναλέγω, ἐπιβάλλοντος 140 ἑκατομμύρια χρέος ἐπὶ τῆς πατρίδος. Χάριν λοιπὸν αὐτοῦ τοῦ προηγουμένου ἔρχομαι νὰ συνηγορήσω ὑπὲρ τῆς ἰδέας τῆς μειοψηφίας. Πόσον ἠγωνίσθησαν ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ νὰ σᾶς πείσουν, ὅτι εἰς ὅλας τὰς περιστάσεις αἱ ἐπιτροπαὶ ἐργάζονται, αἱ ἐκθέσεις συντάσσονται ἀπὸ τοὺς εἰσηγητὰς, καὶ ἑπομένως αἱ ὑπογραφαὶ τῶν κυρίων βουλευτῶν, οἵτινες ἔχουν μέρος εἰς τὰς διαφόρους ἐπιτροπὰς, δίδονται ἀδιαφόρως ὁτὲ μὲν εἰς τὸ δωμάτιον τῶν διασκέψεων, ὁτὲ δὲ ἐκτὸς τοῦ δωματίου αὐτοῦ, εἴτε εἰς τὴν γενικὴν αἴθουσαν, εἴτε εἰς τὰ ἰδιαίτερα δωμάτια, εἴτε καὶ ἐκτὸς ἀκόμη τῆς Βουλῆς. Τοῦτο τὸ παραδέχομαι, κύριοι, ἀλλὰ πότε γίνεται; Ὅταν ἐσυζητήθη ἡ ἔκθεσις, ἐσυζητήθη τὸ ἀντικείμενον καὶ εὑρεθῶσι καθ’ ὅλα σύμφωνα τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς. Γίνεται ἀκόμη, κύριοι, εἰς τὴν περίστασιν ἐκείνην, κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν φέρεται ἡ ἐλαχίστη ἀντίῤῥησις ἐπὶ τῆς παρουσιαζομένης ἐκθέσεως. Ἀλλ’ ὅταν, κύριοι, παρουσιάζεται μία ἔκθεσις καὶ μέλη τῆς μειοψηφίας τῆς ἐπιτροπῆς ἔρχονται καὶ σᾶς ἀμφισβητοῦν καὶ λέγουν, ὅτι δὲν εἴδομεν αὐτὴν τὴν ἔκθεσιν, ὅτι δὲν τὴν ἐχωνεύσαμεν, ὅτι δὲν δυνάμεθα τυφλοῖς ὄμμασι νὰ θέσωμεν τὴν ὑπογραφήν μας ὑπὸ μίαν ἔκθεσιν, τὴν ὁποίαν δὲν ἀνεγνώσαμεν, ὅταν τέλος πάντων ἔρχεται αὐτὴ ἡ ἀντίῤῥησις, ἐν τίνι δικαιώματι ἐπιμένετε πλέον νὰ ἀναγνωσθῇ αὐτὴ ἡ ἔκθεσις; Μοὶ φαίνεται, κύριοι, ὅτι ἡ λογικὴ, ἡ φρόνησις, τὸ δίκαιον ἀπαιτεῖ ν’ ἀκούσωμεν τὴν γνώμην τῶν μελῶν ἐκείνων, τὰ ὁποῖα δὲν ἠδυνήθησαν νὰ ὑπογράψουν ἐν καιρῷ εἰς τὴν ἔκθεσιν καὶ τὰ ὁποῖα ἔχουν ἀνάγκην νὰ μελετήσουν αὐτὴν, διὰ νὰ φέρουν τὰς ἐνστάσεις των, ἢ διὰ νὰ εὑρεθοῦν σύμφωνα. Ἠγωνίσθησαν ἀκόμη νὰ σᾶς πείσουν, ὅτι τὰ μέλη αὐτὰ τῆς μειοψηφίας, τὰ ὁποῖα δὲν ὑπεγράφησαν εἰς τὴν ἔκθεσιν, δύνανται καὶ μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν νὰ προσθέσουν τὰς ὑπογραφάς των. Ὄχι, κύριοι, ὁ κ. εἰσηγητὴς καὶ ἡ πλειοψηφία τῆς ἐπιτροπῆς ἠθέλησαν διὰ τῆς ἀναγνώσεως τῆς ἐκθέσεως, χωρὶς νὰ τὴν ἴδουν μέλη τινὰ ἔχοντα τὰ αὐτὰ δικαιώματα ἐντὸς τῆς ἐπιτροπῆς τὰ ὁποῖα ἔχει καὶ ὁ κ. εἰσηγητὴς καὶ τὰ μέλη τῆς πλειοψηφίας, αὐτοὶ, λέγω, ἐρειδόμενοι ἐπὶ τῆς πλειοψηφίας των ἠθέλησαν τρόπον τινὰ νὰ περιφρονήσουν τὴν γνώμην τῆς μειοψηφίας, τὴν ὁποίαν θεωρεῖ ἀναγκαίαν ὁ κανονισμὸς, τὴν ὁποίαν ἐθεώρησεν ἀναγκαίαν αὐτὴ ἡ Βουλή. Λοιπὸν ἔχουν δίκαιον, σᾶς ἐρωτῶ, μετὰ τὴν ἀνάπτυξιν ὅλων αὐτῶν τῶν γεγονότων, οἱ κύριοι νὰ διϊσχυρίζωνται, ὅτι πρέπει νὰ ἀναγνωσθῇ ἡ ἔκθεσις καὶ κατόπιν ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ ὑπογράψουν; Πόθεν ἔχουν τὸ δικαίωμα; Ἅμα ἡ ἔκθεσις ἀναγνωσθῇ καὶ φέρῃ τὸν ἀριθμὸν ἀ. ὑπογραφῶν, καὶ μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν εὑρεθῇ ἡ ἔκθεσις ὅτι ἔχει τὸν ἀριθμὸν ἀ. + 1 ὑπογραφῶν, βεβαιωθῆτε, ὅτι ἡ ἔκθεσις ἐκείνη δὲν εἶναι παρὰ ἓν ἔγγραφον πλαστογραφημένον, διότι μέχρι τῆς στιγμῆς, κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ἀναγνωσθῇ ἡ ἔκθεσις, πρέπει νὰ ὑπογραφῇ· ἀφοῦ ἅπαξ ἀναγνωσθῇ, εἶναι ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον ἀνήκει εἰς τὴν Βουλὴν καὶ δὲν δύναται νὰ τὸ μεταβάλῃ κανείς. Καὶ εἶναι μὲν ἀληθὲς, ὅτι ἕκαστον τῶν μελῶν, ἢ ἕκαστος βουλευτὴς ἔχει τὸ δικαίωμα κατὰ τὴν γενικὴν συζήτησιν νὰ φέρῃ τὰς παρατηρήσεις του, ἀλλὰ νὰ τὰς φέρῃ ὡς βουλευτής. Δι’ ὅλους λοιπὸν αὐτοὺς τοὺς λόγους τοὺς δικαίους, τοὺς λογικοὺς, τοὺς ἐξαγομένους ἀπὸ τὰς διατάξεις αὐτοῦ τοῦ κανονισμοῦ μας, ὁ ὁποῖος διέπει καὶ τὰς συζητήσεις τῆς Βουλῆς καὶ τὰς ἐργασίας τῶν διαφόρων ἐπιτροπῶν, νομίζω, ὅτι οὔτε κἄν λόγος ἔπρεπε νὰ γίνῃ ὅτι πρέπει νὰ ἀναγνωσθῇ σήμερον ἡ προκειμένη ἔκθεσις· τόσῳ δὲ περισσότερον, καθ’ ὅσον ἡ ἔκθεσις θὰ ἀναγνωσθῇ αὔριον. Ὅτι δὲν ὑπάρχει πρόθεσις εἰς τὴν μειονοψηφίαν νὰ ἀναβάλῃ τὰς ἐργασίας τῆς Βουλῆς ἀπόδειξις εἶναι, ὅτι μόλις πρὸ τριῶν ἡμερῶν συνῆλθεν αὐτὴ ἡ ἐπιτροπὴ, καὶ ἤδη μέχρι σήμερον ἔχει τέσσαρας προϋπολογισμούς. Λοιπὸν διατί νὰ μὴ ἀναγνωσθῇ αὔριον;

§57Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δὲν ἀποδίδομεν μομφήν.

§58ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Δι’ ὅλους αὐτοὺς τοὺς λόγους νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν πρέπει κατ’ οὐδένα λόγον νὰ παραδεχθῇ νὰ ἀναγνωσθῇ ἡ ἔκθεσις σήμερον, ἀφοῦ ἐφέρθη ἔνστασις ἀπὸ τὴν μειοψηφίαν ὅτι δὲν ἀνέγνωσεν, ὅτι δὲν ἐμελέτησεν αὐτήν.

§59Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κύριε πρόεδρε, πολὺ κακὸν πρᾶγμα εἶναι νὰ ὁμιλῇ τις ἐπὶ μιᾶς ἐκθέσεως, τὴν ὁποίαν δὲν ἀνέγνωσε, καὶ ὁ λόγος ἁπλούστατος· αἱ γνῶμαι τῆς μειοψηφίας τῆς ἐπιτροπῆς, αἱ ὁποῖαι περιέχονται εἰς τὸ πρωτόκολλον, ὑπάρχουν ὅλαι εἰς τὴν ἔκθεσιν.

§60ΣΑΡΑΒΑΣ. Δὲν μᾶς εἶναι ἀρκετὴ ἡ μαρτυρία σας.

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταὶ, ἐὰν ἡ μειοψηφία ἐπιμένῃ νὰ μὴ ἀναγνωσθῇ διότι ἔχει λόγους ἰσχυροὺς, νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει ν’ ἀναγνωσθῇ· ἀλλὰ τὴν παρακαλῶ, ἐὰν δὲν ἔχῃ σπουδαίους λόγους, νὰ παραδεχθῇ τὴν ἀνάγνωσιν διὰ τὴν εὐκολίαν τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς.

§62ΣΑΡΑΒΑΣ. Δὲν θέλομεν νὰ καθιερώσωμεν κακὸν προηγούμενον.

§63ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Δὲν ἀνεγνώσαμεν τὸ χαρτὶ διὰ νὰ ἴδωμεν, ἐὰν καλῶς ἐκφράζωνται αἱ γνῶμαί μας.

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὡς πρὸς τὴν ἀνάγνωσιν τῆς ἐκθέσεως τοῦ ὑπουργείου τῶν ἐξωτερικῶν ἔχετε καμμίαν ἀντίῤῥησιν;

§65ΤΙΝΕΣ. Ὄχι, αὐτὴ ὑπεγράφη. (Ἐνταῦθα ὁ κύριος Δημητριάδης ὡς εἰσηγητὴς ἀναγινώσκει τὴν ἔκθεσιν τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν).

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ τυπωθῇ, θὰ διανεμηθῇ καὶ θὰ λάβῃ τὴν σειράν της εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Ἀναγινώσκεται πρότασις τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν. «Ἄρθρον μοναδικόν. Ἐπιτρέπεται νὰ ἐνεργηθῇ ναυτολογία πεντήκοντα ἀνδρῶν, ἀναγκαιούντων εἰς τὸ πολεμικὸν ναυτικὸν, διὰ τὸ ἔτος 1868, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ περὶ ναυτικῆς ἀπογραφῆς νόμου τῆς 20 Ὀκτωβρίου 1867.» «Πᾶσα διάταξις ἐναντία εἰς τὸν παρόντα νόμον καταργεῖται.»

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλει τυπωθῆ καὶ διανεμηθῆ. Χρεωστῶ μίαν ἀπάντησιν εἰς τὸν βουλευτὴν Γόρτυνος περὶ τῆς ἀναφορᾶς τοῦ ἀπόντος συναδέλφου του βουλευτοῦ Πλαπούτα. Ἐξήτασα, ἀλλὰ τοιοῦτον ἔγγραφον δὲν παρουσιάσθη καὶ δὲν ὑπάρχει εἰς τὸ γραφεῖον τῆς Βουλῆς.

§68ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Κύριε πρόεδρε, παρακαλῶ τὸν λόγον. Βλέπω ἕνα ζῆλον, μίαν σπουδὴν διὰ τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ τῶν φορολογικῶν νόμων, ἀλλὰ παρατηρῶ εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι δὲν δύναται, νομίζω, νὰ προβῇ εἰς τὴν συζήτησιν τῶν δύω αὐτῶν σπουδαίων ἀντικειμένων ἄνευ στοιχείων τινων, τὰ ὁποῖα πολλάκις κατὰ τὴν παρελθοῦσαν σύνοδον τινὲς τῶν κυρίων βουλευτῶν ἐζήτησαν, ἡ δὲ κυβέρνησις δὲν τὰ παρουσίασε· τὰ στοιχεῖα ταῦτα εἶναι ὁ ἀπολογισμὸς τοῦ 1867, ὁ προσωρινὸς, καθὼς καὶ ἡ κατάστασις τῶν εἰσπράξεων τοῦ 1868 μέχρι τέλους Ὀκτωβρίου. Πιστεύω, ὅτι ἕκαστος τῶν βουλευτῶν ἔχει ἀνάγκην νὰ συμβουλευθῇ αὐτὰ, διὰ νὰ κρίνῃ περὶ τοῦ μέλλοντος· διότι προϋπολογισμὸς τί θὰ εἰπῇ; πρόνοια τοῦ μέλλοντος. Διὰ νὰ προνοήσῃ κἀνεὶς περὶ τοῦ μέλλοντος τοὐλάχιστον πρέπει νὰ γνωρίζῃ τὸ παρελθόν, πρέπει νὰ γνωρίζῃ τὸ ἐνεστώς. Ἡ κυβέρνησις ὅμως ἀδιαφορεῖ εἰς αὐτὰ τὰ ἀντικείμενα χωρὶς νὰ συλλογίζηται, ὅτι ὑπάρχει ῥητὴ διάταξις εἰς τὸν νόμον περὶ δημοσίου λογιστικοῦ, κατὰ τὴν ὁποίαν ὤφειλε, χωρὶς νὰ τὰς ζητήσῃ ἡ Βουλὴ, νὰ ὑποβάλῃ αὐτὰς τὰς πληροφορίας, αὐτὰς τὰς καταστάσεις· καὶ μάλιστα περιέχει καὶ μίαν ἄλλην διάταξιν, ὅτι ἡ κυβέρνησις διορίζει καὶ μέλη τοῦ κοινοβουλίου, διὰ νὰ συγκρίνουν τὰ παρουσιασθέντα ἔγγραφα μὲ τὰ δημόσια βιβλία. Δὲν ζητοῦμεν τὸ τοιοῦτον· ἂς φέρῃ τοὐλάχιστον αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἐζητήσαμεν, τουτέστι τὸν προσωρινὸν ἀπολογισμὸν τοῦ 1867, τῆς χρήσεως ἥτις ἔληξε τέλη Ὀκτωβρίου 1868, καὶ κατάστασιν τῶν εἰσπράξεων τοῦ 1868 μέχρι τέλους Ὀκτωβρίου. Εἶναι ἀναγκαῖα καὶ δι’ ἕνα ἄλλον λόγον. Ἡ Βουλὴ ἡ παρελθοῦσα, ἡ διαλυθεῖσα, ἐτροποποίησε σπουδαίως τοὺς φορολογικοὺς νόμους, καὶ ἐν τούτοις δὲν γνωρίζει τὰ ἀποτελέσματα. Μᾶς λέγει ὁ κ. ὑπουργὸς, μὴν εἶσθε φειδωλοὶ εἰς τὰς δαπάνας· αἱ εἰσπράξεις τῶν δημητριακῶν καρπῶν λ. χ. ὑπερέβησαν κατὰ τόσα ἑκατομμύρια. Ἀλλὰ νὰ τὰ γνωρίζωμεν καὶ ἡμεῖς, δὲν πρέπει νὰ τὰ γνωρίζῃ μόνος του· πρέπει νὰ φέρῃ δημόσια ἔγγραφα, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὁποίων ἕκαστος τῶν βουλευτῶν νὰ εἴπῃ τὴν γνώμην του, νὰ ἀποφασίσῃ. Ἑπομένως δὲν ἐννοῶ, κατὰ τὴν ἰδέαν μου, νὰ προβῇ ἡ Βουλὴ εἰς τὴν συζήτησιν τῶν δύω αὐτῶν σπουδαίων ἀντικειμένων, τοὐτέστι τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ τοῦ φορολογικοῦ νόμου, ἐὰν προηγουμένως δὲν ὑποβάλῃ ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν οἰκονομικῶν αὐτὰ τὰ δύω ἔγγραφα· ἄνευ αὐτῶν δὲν δυνάμεθα, θὰ ἤμεθα εἰς τὸ σκότος. Δὲν ἐνθυμεῖσθε, κύριοι; κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ ἡμεῖς ἰσχυριζόμεθα ὅτι ἦτο 14 ἑκατομμύρια ἔλλειμμα, ὁ κύριος ὑπουργὸς ἔλεγε 4 ἢ 5. Ὅταν πρόκειται περὶ ἀριθμῶν, χρειάζεται ἀμφισβήτησις; Ἔπρεπεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νὰ φέρῃ ὅτι τόσα ἔσοδα ἔχει, τόσα ἐβεβαιώθησαν, τόσα ἐδανείσθη καὶ ἑπομένως τὸ ὑπόλοιπον εἶναι ἔλλειμμα. Τίποτε τοιοῦτον δὲν ἔφερε καὶ ἄνευ τῶν τοιούτων στοιχείων δὲν ἐννοῶ ἡ Βουλὴ νὰ προβῇ εἰς τὴν συζήτησιν αὐτῶν τῶν δύω ἀντικειμένων, καὶ πιστεύω ὅτι καὶ ἡ Βουλὴ παραδέχεται τὴν πρότασίν μου.

§69ΣΩΤ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ν’ ἀκούσωμεν τὸν ὑπουργόν.

§70ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Κύριε πρόεδρε, τὴν πρότασίν μου στηρίζω εἰς τὸν νόμον τοῦ δημοσίου λογιστικοῦ, καὶ οὔτε κἂν δύναται εἰς συζήτησιν νὰ τεθῇ, ἐκτὸς ἐὰν φέρουν τροποποποίησιν τοῦ νόμου ἐκείνου. Εἶσθε ὁ ἁρμοδιώτερος, γνωρίζετε πολὺ καλλίτερον τὸν νόμον αὐτὸν, διότι ὑμεῖς τὸν εἰσηγάγετε.

§71ΣΩΤ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἀκούσατε καὶ ἡμᾶς, μὴ ταράττεσθε.

§72ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ὄχι, ἀλλὰ μόνον τὰ παιδιὰ λέγουν νὰ ἐρωτήσωμεν καὶ τὸν διδάσκαλον. Τὸ θεωρῶ ἐντροπὴν νὰ λέγουν, πρέπει νὰ ἀκούσωμεν καὶ τὸν ὑπουργόν! Στηρίζω τὴν πρότασίν μου εἰς ἕνα νόμον.

§73ΣΩΤ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Προχθὲς ὁ κ. Κεχαγιᾶς παρεκάλεσε τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ φέρῃ αὐτὰ τὰ ἔγγραφα καὶ ὁ ὑπουργὸς εἶπεν, ὅτι θὰ τὰ φέρῃ.

§74ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ὄχι μόνον ὑποστηρίζω τὴν πρότασιν τοῦ κ. Κεχαγιᾶ, ἀλλὰ συγχρόνως παρακαλῶ νὰ ἐνθυμίσῃ τὸ Προεδρεῖον τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν τὴν ὑπόσχεσιν, τὴν ὁποίαν ἔδωκε, νὰ φέρῃ τὴν κατάστασιν τῶν δημοσίων χρεῶν, τὴν ὁποίαν ἐζήτησα καὶ ὑπεσχέθη ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ φέρῃ.

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι, νομίζω ὅτι εἰς τὴν προλαβοῦσαν συνεδρίασιν ἐζητήθη ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν κατάστασις τῶν βεβαιωθέντων καὶ εἰσπραχθέντων ἐσόδων τῆς χρήσεως τοῦ 1868 μέχρι τέλους Ὀκτωβρίου. Ὁ ὑπουργὸς ὑπεσχέθη νὰ φέρῃ αὐτὴν τὴν κατάστασιν μέχρι τέλους Σεπτεμβρίου, ἐὰν δὲν δυνηθῇ νὰ τὴν φέρῃ μέχρι τέλους Ὀκτωβρίου. Τώρα προσθέτει ὁ κ. Κεχαγιᾶς καὶ σημείωσιν τῶν βεβαιωθέντων καὶ εἰσπραχθέντων μέχρι τέλους Σεπτεμβρίου ἢ Ὀκτωβρίου 1868.

§76ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Κατὰ κεφάλαιον καὶ ἄρθρον, διότι πρέπει νὰ συγκρίνωμεν ἕκαστον κεφάλαιον· ἐννοῶ ὅτι πρὶν προσαγάγῃ αὐτὸ τὸ ὁποῖον ὑπεσχέθη δὲν δύναται ἡ Βουλὴ νὰ προβῇ εἰς τὴν συζήτησιν οὔτε τοῦ προϋπολογισμοῦ, οὔτε τοῦ φορολογικοῦ νόμου.

§77ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Συγχρόνως ἓν ἀπὸ αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἀποβλέπουν τὸ γενικὸν τοῦ κράτους εἶναι καὶ τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ἀποβλέπουν τὴν φορολογίαν τῆς Ἑπτανήσου, καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν καὶ ταῦτα νὰ τὰ παρουσιάσῃ· διότι ὅταν φθάσωμεν εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ φορολογικοῦ νόμου, θὰ παρουσιασθῇ ἀνάγκη νὰ γίνῃ λόγος καὶ περὶ φορολογίας τῆς Ἑπτανήσου, καὶ ἑπομένως πρέπει νὰ ἔχωμεν καὶ τὰ στοιχεῖα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἐλάβομεν ὑπ’ ὄψιν καὶ κατὰ τὴν προηγουμένην σύνοδον, καὶ πρέπει νὰ ἴδωμεν τὴν ἀναλογίαν, τὴν ὁποίαν τότε ἀπεφάσισεν ἡ Βουλὴ καὶ τὴν ὁποίαν παρεδέχθη ὁ τότε ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὅστις εἶναι παρών.

§78ΜΑΛΛΙΑΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ βουλευτὴς Σπάρτης Κ. Δημητρακάκης εἰς τὴν λήξασαν σύνοδον ὑπέβαλε πρότασιν, διὰ τῆς ὁποίας ἐζήτει νὰ ἀναβληθοῦν αἱ περὶ ἰσοβιότητος διατάξεις τοῦ Συντάγματος. Ἡ πρότασις τοῦ νόμου, τὴν ὁποίαν ὁ κ. βουλευτὴς ἠναγκάσθη ν’ ἀποσύρῃ, ἔληξεν εἰς τὸ ἑξῆς· ἐζητήθη ἀπὸ τὸν βουλευτὴν νὰ τεθῇ προθεσμία, ἵνα φέρῃ ὁ ὑπουργὸς τὸν νόμον ἐπὶ τῶν προσόντων, ἑνὸς μηνός. Ἀνεχώρησα καὶ δὲν ἠξεύρω ἐὰν ὑπεβλήθη κατόπιν ὁ νόμος περὶ προσόντων· καθόσον ὅμως γνωρίζω καὶ ἔχω πληροφορίας, ὅ,τι γράφεται εἰς τὰ πρακτικὰ, ἐκεῖνο καὶ ὑπάρχει, τουτέστι μία ἁπλῆ μαρτυρία. Ἡ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς, ἡ ὑποχρέωσις τοῦ ὑπουργοῦ ἐλησμονήθη. Ἐγὼ δὲν γνωρίζω πῶς πρόκειται νὰ καταρτισθῶσι τὰ δικαστήρια, τὰ ὁποῖα ἔγειναν ἰσόβια· ἡ προθεσμία παρῆλθεν, ἀλλ’ ἡ ἀνάγκη τοῦ νόμου δὲν παρῆλθεν. Ὑποθέτω λοιπὸν, ὅτι τὸ προεδρεῖον δύναται νὰ ὑποβάλῃ τὰ περὶ τούτου εἰς τὸν ἁρμόδιον ὑπουργὸν διὰ νὰ φανῇ ὅτι ὑπενθυμίζει εἰς αὐτὸν τὴν ὑποχρέωσίν του καὶ τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς. Ὅτι ὁ νόμος περὶ προσόντων καθίσταται ἀναγκαῖος, τοῦτο ἐξάγεται ἐκ τοῦ ὅτι ἀναγράφεται εἰς ἕνα θεμελιώδη νόμον, τὸν ὁποῖον μόνον νὰ ἀθετῶμεν ἠξεύρομεν.

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἀποτέλεσμα ποῖον εἶναι;

§80ΜΑΛΛΙΑΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅτι ὁ ὑπουργὸς ὑπεσχέθη νὰ φέρῃ τὸν νόμον περὶ προσόντων τῶν ὑπαλλήλων ἐντὸς τῆς προθεσμίας αὐτῆς καὶ πρέπει νὰ δειχθῇ πρόθυμος νὰ τὸν φέρῃ.

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολὺ καλά. Ἄλλο ἀντικείμενον δὲν ἔχομεν. Αὔριον ἔχομεν συνεδρίασιν κατὰ τὴν 12. Διαλύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρα 2 5/60 Μ. Μ.)