1867.04.08

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 86

Τῆς 8 Ἀπριλίου 1867.

(Σάββατον).

Ὥρα 11.

Ἀναγνωσθέντος τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου καὶ τῆς Βουλῆς ἐν ἀπαρτίᾳ εὑρεθείσης, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῶν δύο προηγουμένων συνεδριάσεων.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις ἀντίῤῥησιν κατὰ τῶν πρακτικῶν;

§2ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§3ΜΑΥΡΟΓΙΑΝΝΗΣ. Ἡ Βουλὴ ἀπεφάσισε νὰ τυπωθῇ ἡ ἔκθεσις τῆς ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῆς ἀνακρίσεως τοῦ κυρίου Σακελλαριάδου.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐτυπώθη.

§5ΜΑΥΡΟΓΙΑΝΝΗΣ. Λοιπὸν νὰ διανεμηθῇ.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βέβαια.

§7ΖΕΡΒΟΣ. Ὅλοι γνωρίζετε, κύριοι, τὸ κατεπεῖγον τῆς λύσεως τοῦ Κερκυραϊκοῦ ζητήματος, καὶ εἰς τὴν πρώτην σύνοδον ἀνεπτύχθη· ἡ κυβέρνησις ἐσύστησε μίαν πολυμελῆ ἐπιτροπὴν ἀπὸ τοὺς μᾶλλον διακεκριμένους νομομαθεῖς τοῦ κράτους, ἥτις ἐπεξειργάσθη τὸ ζήτημα ἕνα ὁλόκληρον μῆνα καὶ ἔφερε νομοσχέδιον εἰς τὴν Βουλὴν, τὸ ὁποῖον ἀνεγνώσθη εἰς δύο κατὰ συνέχειαν ἡμέρας καὶ σήμερον πρόκειται εἰς τρίτην ἀνάγνωσιν. Παρακαλῶ λοιπὸν τὴν Βουλὴν νὰ τὸ θεωρήσῃ ὡς κατεπεῖγον καὶ νὰ ἐξακολουθήσῃ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς τρίτης ἀναγνώσεως, νὰ προταχθῇ δὲ παντὸς ἄλλου ζητήματος. Κύριε πρωθυπουργὲ, εἶναι ἡ θέλησίς σας;

§8ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐγὼ θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν μετὰ τὴν συζήτησιν τοῦ Λαυρίου νὰ προτάξῃ τὸ ζήτημα αὐτό.

§9ΡΩΜΑΙΟΣ. Εἶναι εἰς κατάστασιν ἡ Βουλὴ νομοσχέδιον ἀπὸ 80 ἄρθρα νὰ συζητήσῃ τώρα; Πρόκειται περὶ μεγάλου συμφέροντος.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅλα τὰ νομοσχέδια εἶναι τῶν ὑπουργῶν· ὅποια θέλουν θὰ τὰ συζητήσωμεν, ὅποια θέλουν θὰ τὰ ἀποῤῥίψωμεν.

§11ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταὶ, ἐπειδὴ σήμερον εἶναι ἡ τελευταία ἡμέρα τῆς δευτέρας συνόδου καὶ πρόκειται νὰ ἀπέλθωμεν ἐντεῦθεν, ἐθεώρησα καθῆκόν μου νὰ ἐφελκύσω σπουδαίως τὴν προσοχὴν τῆς κυβερνήσεως ἐπὶ τῆς ἐκρύθμου καταστάσεως, εἰς ἣν εὑρίσκεται ἡ ἐπαρχία, τὴν ὁποίαν ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀντιπροσωπεύω. Ἡ Τριφυλία, κύριοι, εἶναι μία τῶν μεγαλειτέρων ἐπαρχιῶν τῆς Πελοποννήσου· οἱ κάτοικοι αὐτῆς, γνωστοὶ ὑπὸ τὸ ἱστορικώτατον ὄνομα Δρέδες, ἔλαβον εἰς τὸν μεγάλον ὑπὲρ ἀνεξαρτησίας ἀγῶνα σπουδαῖον μέρος καὶ προσέφεραν μεγάλας εἰς τὴν πατρίδα ἐκδουλεύσεις. Βλέπετε τὸν γέροντα ἐκεῖνον συνάδελφόν μας, ὅστις κάθηται ἐκεῖ κάτω μαζευμένος; Ὁ γέρων αὐτὸς εἶναι ἓν τῶν ἐπισημοτέρων λειψάνων τοῦ ἱεροῦ ἀγῶνος· ἀφοῦ ἔλαβε τὴν ἀτυχίαν, εἰς νεαρὰν ἡλικίαν εὑρισκόμενος, νὰ ἰδῇ τὸν πατέρα του, προεστῶτα τῆς Πελοποννήσου, φονευμένον ἀπὸ τοὺς ὀθωμανούς, καὶ ἀφοῦ τὸν διεδέχθη αὐτὸς εἰς τὴν ὑψηλὴν ταύτην θέσιν, ὑπηρέτησε καθ’ ὅλον τὸν ἀγῶνα στρατιωτικῶς, πολιτικῶς, καὶ προσέφερεν εἰς τὸν βωμὸν τῆς πατρίδος μεγάλην περιουσίαν· ἡ ἔνδοξος αὐτοῦ γενεὰ ἀριθμεῖ 16 θύματα πεσόντα κατὰ τὸν ὑπὲρ ἀνεξαρτησίας ἀγῶνα, καὶ μεταξὺ τῶν θυμάτων αὐτῶν εἶναι εἷς ἀρχιερεὺς καὶ εἷς οἰκονόμος· μετὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς πρώτης Βασιλείας πρώτη πάλιν ἡ Τριφυλία ἔλαβε τὰ ὅπλα καὶ ἀπήτησεν ἀπὸ τὸν βασιλέα Ὄθωνα νὰ ἐκπληρώσῃ τὰς ὑποσχέσεις του, ἤτοι νὰ κυβερνήσῃ τὸ κράτος συνταγματικῶς, πρώτη δὲ ἡ ἐπαρχία ἐκείνη εἶδεν εἰς τὴν πρωτεύουσάν της ἀναπεπταμένην τὴν ἐρυθρὰν σημαίαν τῶν στρατοδικείων καὶ προσέφερε νέα θύματα διὰ νὰ ὑποστηρίξῃ τὰς συνταγματικὰς ἐλευθερίας τοῦ ἔθνους. Ὅταν ἔγεινεν ἡ μεταπολίτευσις τοῦ 8βρίου, ὁ λαὸς τῆς ἐπαρχίας ἐκείνης ὁμοθύμως καὶ ὡς εἷς ἄνθρωπος ἠγέρθη, κατέλυσε τὰς δημοτικὰς ἀρχὰς καὶ ἀνέθεσε τὴν δημοτικὴν διοίκησιν εἰς ἀνθρώπους τῆς ἐκλογῆς του, ἔστρεψε δὲ τὰ βλέμματά του εἰς τὸν γηραιὸν ἀγωνιστὴν κύριον Γρηγοριάδην, ὄχι μόνον διὰ τὰ προηγούμενά του, ἀλλὰ καὶ διότι εἰς τὴν μεταπολίτευσιν εἶχε λάβει σπουδαῖον μέρος, ἀψηφήσας καὶ τῆς γερουσιαστικῆς θέσεως, τὴν ὁποίαν κατεῖχε, καὶ τῶν ἄλλων ὠφελημάτων, τὰ ὁποῖα ἀπελάμβανεν. Ἀλλὰ, κύριοι, ὁ ἐπαναστατικὸς σάλος, ἀπὸ τὸν ὁποῖον ὅλαι αἱ ἐπαρχίαι τοῦ κράτους εἶχον κλονισθῆ, εἰς τὴν Τριφυλίαν ἀπέβη ἔτι μᾶλλον ἐπαισθητὸς ἕνεκα δύω αἰτίων, τῶν ἑξῆς· πρῶτον, διότι ἡ προσωρινὴ κυβέρνησις διὰ λόγους, τοὺς ὁποίους δὲν θέλω νὰ ἐκθέσω ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, δὲν ἠθέλησε ν’ ἀναγνωρίσῃ τοὺς λαοπροβλήτους δημάρχους καὶ νὰ τοὺς ἐπικυρώσῃ εὐθὺς εἰς τὰς θέσεις, εἰς ἃς ἡ ἐμπιστοσύνη τοῦ λαοῦ τοὺς ἀνεβίβασεν· ὡς ἐκ τούτου οἱ καταλυθέντες δήμαρχοι νομίζοντες, ὅτι εἶχον δικαίωμα νὰ ἐπανέλθωσιν εἰς τὴν δημοτικὴν ἐξουσίαν, ὥπλισαν ἀνθρώπους καὶ ἐπροσπάθουν νὰ ἀποβάλουν τοὺς διαδόχους των, οἵτινες ἠναγκάσθησαν νὰ πράξουν τὸ αὐτὸ διὰ νὰ κρατήσουν τὰς θέσεις των· δεύτερον, διότι ἀκυρωθείσης τῆς πρώτης ἐκλογῆς τῶν πληρεξουσίων, ἡ κυβέρνησις δὲν ἠθέλησε νὰ διατάξῃ ταχέως τὴν ἐπανάληψιν τῆς ἐκλογῆς· ὡς ἐκ τούτου ἐπεκράτησεν ἐπὶ πολλοὺς μῆνας ἡ ταραχὴ καὶ ἡ κίνησις, ἥτις παρακολουθεῖ τὴν προπαρασκευὴν τῶν ἐκλογῶν. Ἕνεκα τῶν δύω τούτων αἰτίων, διὰ τὰ ὁποῖα ὁ λαὸς τῆς Τριφυλίας οὐδόλως εὐθύνεται, συνέβησαν πολλὰ δυστυχήματα εἰς τὴν ἐπαρχίαν ἐκείνην, ὁ τόπος περιῆλθεν εἰς ἀναρχίαν καὶ πολλάκις διεκόπησαν αἱ σχέσεις μεταξὺ τῶν ἔξω δήμων καὶ τῆς πρωτευούσης· ἠπείλησαν δὲ οἱ ἔξω νὰ κάμουν εἰσβολὴν διὰ νὰ τιμωρήσουν ὀλίγους αὐθάδεις, οἵτινες τοὺς ἐκακομεταχειρίζοντο, ἀλλ’ οἱ φρόνιμοι ἐκ τῶν χωρικῶν ἐμπόδιζον τὴν παρεκτροπὴν αὐτήν. Δυστυχῶς ὅμως κατὰ τὰς παραμονὰς τῆς ἐλεύσεως τῆς Α. Μ. συνέβη μικρὰ συμπλοκὴ καὶ εἰς τὴν συμπλοκὴν ταύτην ἐφονεύθησαν 8 ἄνθρωποι, ἐκ τῶν ὁποίων οἱ ἑπτὰ ἀνῆκον εἰς τὴν μερίδα τοῦ κυρίου Γρηγοριάδη· συνέβη δὲ δύω ἐξ αὐτῶν νὰ κατάγωνται ἀπὸ τὸ χωρίον Σουλιμᾶ, τὸ ὁποῖον εἶναι ἡ μητρόπολις τῶν Ντρέδων καὶ τὸ ἰσχυρότερον χωρίον τῆς ἐπαρχίας. Τὸ περιστατικὸν αὐτὸ κατετρόμαξεν ὅλον τὸν κόσμον καὶ ὅλοι ἐκλείσθησαν εἰς τὰς οἰκίας των· οἱ συγγενεῖς τῶν φονευθέντων δὲν ἐτόλμησαν οὔτε κἂν νὰ ἐξέλθουν τῶν οἰκιῶν των διὰ νὰ λάβουν τοὺς νεκροὺς καὶ νὰ τοὺς ἐνταφιάσουν. Τὴν ἀκόλουθον ἡμέραν 80 συγγενεῖς καὶ φίλοι τῶν φονευθέντων, ἔχοντες ἐπὶ κεφαλῆς τὸν συνάδελφον ἡμῶν κύριον Μαυροειδῆ, ὥδευον πρὸς τὴν Κυπαρισσίαν διὰ νὰ δώσωσι συνδρομὴν εἰς τοὺς φίλους, τοὺς συγγενεῖς καὶ τὰς ἀρχὰς, ἀλλὰ κάτοικοί τινες τῆς μητροπόλεως ἐξελθόντες διὰ νὰ τοὺς ἐμποδίσωσι τὴν εἴσοδον, ἐτράπησαν εἰς φυγὴν καὶ οὕτω καταδιωκόμενοι καὶ καταδιώκοντες εἰσῆλθον ὁμοῦ εἰς τὴν πόλιν· ἀλλ’ ἐνῷ εἰσήρχοντο ἐφονεύθησαν πέντε ἐκ τῶν χωρικῶν, οἵτινες κατέλαβον οἰκίας τινὰς καὶ ὠχυρώθησαν ἐν αὐταῖς· μετὰ τὴν εἰσβολὴν τῶν ὀλίγων τούτων χωρικῶν εἰσῆλθον καὶ πολλοὶ ἄλλοι ἐκ τῶν διαφόρων χωρίων τῆς Τριφυλίας καὶ Ὀλυμπίας καὶ ὁ ἐμφύλιος πόλεμος ἐφαίνετο ἄφευκτος. Τὴν νύκτα ὅμως ἔφυγον οἱ ἐπὶ κεφαλῆς τῆς ἀντιθέτου τοῦ Κ. Γρηγοριάδου μερίδος, τὴν δὲ ἐπιοῦσαν, ἅμα ἔγεινε γνωστὴ ἡ ἀναχώρησις αὐτῶν, ἔπαυσε μὲν ὁ πόλεμος, ἀλλά τινες τῶν χωρικῶν ἐπεδόθησαν εἰς τὴν διαρπαγὴν καὶ ἥρπαζον ὅ,τι εὕρισκον, οἱ δὲ συγγενεῖς τῶν φονευθέντων κατὰ τὴν εἰσβολὴν ἔκαυσαν πέντε οἰκίας, ἐξ ὧν ὑπέθετον ὅτι ἐξήρχοντο οἱ πυροβολισμοί. Ὁ κύριος Γρηγοριάδης καὶ ὁ κύριος Μαυροειδὴς ἔλαβον ὅλα τὰ δυνατὰ μέτρα διὰ νὰ ἐπαναφέρουν τὴν τάξιν, καὶ τὴν ἐπανέφερον ἐντὸς ὀλίγων ὡρῶν. Αὐτὸ εἶναι τὸ ἱστορικὸν τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς, τίποτε περισσότερον, τίποτε ὀλιγώτερον· βλέπετε ὅτι ἕνεκα τῶν αἰτίων, τὰ ὁποῖα σᾶς ἐξέθεσα, συνέβη ἐμφύλιος πόλεμος, ἐμφύλιος σύγκρουσις, τῆς ὁποίας ἀποτέλεσμα ὑπῆρξε νὰ φονευθοῦν τινες, νὰ ἐμπρησθῶσιν ὀλίγαι οἰκίαι καὶ νὰ γείνῃ διαρπαγή τις ἐντὸς τῆς πόλεως. Τὰ γενόμενα μοὶ φαίνεται, ὅτι δὲν διαφέρουν πολὺ ἀφ’ ὅσων ἔλαβον χώραν κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ἐνταῦθα καὶ ἀλλαχοῦ. Ἔπρεπε λοιπὸν νὰ μὴ καταδιωχθῶσι καὶ αὐτὰ, ὅπως δὲν καταδιώκονται καὶ τὰ ἄλλα, μέχρις οὗ ἡ κυβέρνησις λάβῃ γενικόν τι μέτρον. Ἀλλὰ κατὰ δυστυχίαν ἡ Τριφυλία καὶ ὡς πρὸς τοῦτο εὑρέθη εἰς ἐξαιρετικὴν θέσιν· ἡ δικαστικὴ ἐξουσία ἐπελάβετο τῆς καταδιώξεως τοῦ ἐγκλήματος, τὸ ὁποῖον σᾶς ἐξιστόρησα, ἐξετάσθησαν πολλὰ πρόσωπα καὶ ἐξεδόθησαν ἐντάλματα συλλήψεως κατὰ 97 προσώπων, μεταξὺ τῶν ὁποίων περιελήφθησαν καί τινα, τὰ ὁποῖα οὐδὲν ἔλαβον μέρος, καὶ ὄχι μόνον ἐγκληματικὰς πράξεις δὲν ἔκαμον, ἀλλὰ οὔτε κἂν μετέβησαν εἰς τὴν Κυπαρισσίαν· διότι, ὡς γνωρίζετε, εἰς τὰς τοιαύτας περιστάσεις κάμνει τὸ μέρος της καὶ ἡ ἐμπάθεια, καὶ εὑρέθησαν ἄνθρωποι, οἵτινες, διὰ νὰ κάμωσι τοὺς σκοπούς των, ἐμαρτύρησαν ψευδῶς. Ὡς ἐκ τούτου, κύριοι, ὅλοι οἱ κάτοικοι τῆς ἐπαρχίας, ἰδίως τῶν ὀρεινῶν δήμων, ἔχουν τὴν ἰδέαν, ὅτι καταδιώκονται παρὰ τῆς δικαστικῆς ἀρχῆς διὰ τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν· ἑπομένως ὁσάκις διαδίδεται ἡ φήμη (καὶ τοῦτο γίνεται πολὺ συχνὰ), ὅτι ἡ δικαστικὴ ἀρχὴ θέλει προβῆ εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἐνταλμάτων, οἱ ἄνθρωποι δὲν πηγαίνουν εἰς τὴν πόλιν διὰ τὰς ὑποθέσεις των, τοὺς προσκαλοῦν ὡς μάρτυρας, ἀπέχουν νὰ παρουσιασθῶσι, καὶ διὰ τοῦτο πολλοὶ ὑπόδικοι ἐκρατήθησαν ἐπὶ πολὺν χρόνον εἰς τὰς φυλακάς, καὶ ἐπὶ τέλους τὰ δικαστήρια ἐβιάσθησαν νὰ τοὺς ἀθωώσωσι διὰ τὴν ἔλλειψιν τῶν μαρτύρων τῆς κατηγορίας. Καὶ δὲν ἀρκεῖ μόνον ὅτι παρέλυσεν ἡ δικαιοσύνη, ὅτι παρέλυσεν ἡ εἴσπραξις τῶν φόρων, ἀλλὰ ἀκόμη καὶ εἰς πολλὰ χωρία βάλλουν σκοποὺς, οἵτινες εὐθὺς ἅμα ἰδοῦν χωροφύλακας, φωνάζουν «ἐμβῆκαν τὰ βῴδια εἰς τὸ λειβάδι» ὅπερ σημαίνει ἔρχονται χωροφύλακες καὶ φύγετε. Αὐτὴ εἶναι ἡ κατάστασις, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται ἡ ἐπαρχία αὐτή. Διὰ τοῦτο, κύριοι, ὁσάκις ἠδυνήθην νὰ ἀκουσθῶ καὶ ὁσάκις ἴσχυσεν ἡ φωνή μου, ὑπεστήριξα πάντοτε, ὅτι, ἀφοῦ ἡ Κυβέρνησις ἀπεφάσισε νὰ καταδιώξῃ αὐτὸ τὸ ἔγκλημα, τὸ ὀρθότερον ἦτο νὰ μὴ τὸ ὑπαγάγῃ εἰς τοὺς κοινοὺς τύπους, ἀλλὰ νὰ περαιώσῃ τὰς ἀνακρίσεις καὶ νὰ ἐκδώσῃ τὸ βούλευμα, διότι τότε ὁ ἀριθμὸς τῶν κατηγορουμένων ἤθελεν ἐλαττωθῆ κατὰ πολύ, ἐνῷ σήμερον ἀναβαίνει εἰς 950, ἀγνοῶ δὲ μέχρι τίνος ἐπὶ τέλους θέλει ἀναβιβασθῆ. Ἰδού, κύριοι, αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον ἀκούετε πάντοτε, ὅτι οἱ βουλευταὶ τῆς Τριφυλίας ὑποστηρίζουν τὴν ἀμνηστείαν. Ὑποστηρίζουν τὴν ἀμνηστείαν κυρίως διὰ τὸ συμβὰν αὐτὸ τῆς Κυπαρισσίας, τὴν γενικεύουσι δὲ καὶ εἰς τὰ ἄλλα, διότι ἐγὼ τοὐλάχιστον ἔχω τὴν πεποίθησιν, ὅτι ἐὰν ἡ ἀμνηστεία ἐγίνετο γενικὴ (μέ τινας ἐξαιρέσεις πάντοτε), ἡ κατάστασις τοὐλάχιστον τῆς Πελοποννήσου δὲν ἤθελεν εἶναι τοιαύτη ὁποία εἶναι σήμερον, ἡ λῃστεία δὲν ἤθελεν ἀναπτυχθῆ, ἡ δικαιοσύνη δὲν ἤθελε παραλύσει καὶ τὸ δημόσιον Ταμεῖον δὲν ἤθελεν εὑρίσκεσθαι εἰς τόσον ἀθλίαν κατάστασιν, ἐπὶ τέλους δὲ δὲν ἤθελον πάθει καὶ ἐγὼ τὸ μέγα τῆς αἰχμαλωσίας δυστύχημα· ἡ δὲ πεῖρα, ἡ πικρὰ πεῖρα, τὴν ὁποίαν μὲ κίνδυνον τῆς ζωῆς μου καὶ μὲ ἀπώλειαν τῆς περιουσίας μου ἀπέκτησα, μοὶ ἐβεβαίωσαν, ὅτι αἱ σκέψεις μου ἦσαν κατὰ πάντα ὀρθαί. Τώρα καταλαμβάνετε, ὅτι ἡ ἐπαρχία αὕτη εὑρίσκεται εἰς πλήρη ἀναστάτωσιν, καὶ ἐὰν ἐξακολουθήσῃ ἡ καταδίωξις τῆς εἰρημένης πράξεως, εἶναι ὡς νὰ θέλετε νὰ διαγράψετε ἀπὸ τὸν γεωγραφικὸν χάρτην τῆς Ἑλλάδος μίαν ἐπαρχίαν ἱστορικὴν, τῆς ὁποίας τὰ δικαιώματα καὶ τὰς ἐκδουλεύσεις γνωρίζετε καλλίτερα ἀπὸ ἐμέ. Διὰ τοῦτο λέγω, ὅτι ἡ κυβέρνησις πρέπει νὰ σκεφθῇ σπουδαίως ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου· καθὼς δὲν καταδιώκει καὶ τὰ ἄλλα πολιτικὰ ἐγκλήματα, οὕτω δὲν πρέπει νὰ διώκῃ καὶ αὐτό· καὶ ἐπειδὴ τὸ πρᾶγμα εἶναι λίαν σπουδαῖον, παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἔλθῃ μίαν ὥραν ἀρχήτερα εἰς μίαν ὁριστικὴν λύσιν αὐτοῦ. Νομίσας καθῆκόν μου ὡς ἀντιπρόσωπος αὐτῆς τῆς ἐπαρχίας νὰ ἐκθέσω τὴν κατάστασιν αὐτῆς, κηρύττομαι ἀνεύθυνος διὰ πᾶν ἐνδεχόμενον.

§12ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Πρωθυπουργός). Δι’ ὅλα αὐτὰ τὰ πολιτικὰ ἐγκλήματα ἡ κυβέρνησις μελετᾷ καὶ καταγίνεται νὰ φθάσῃ ὅσον τὸ δυνατὸν ταχύτερον εἰς μίαν λύσιν, ἡ ὁποία νὰ δύναται νὰ συμβιβάσῃ τὴν κατάστασιν τῶν ἀνθρώπων ἐκείνων μὲ τὰς ἀνάγκας καὶ τὰ συμφέροντα τῆς κοινωνίας καὶ τῆς πολιτείας. Σήμερον, κύριοι, κατ’ οὐδένα λόγον δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ἔμβωμεν εἰς τὴν συζήτησιν καὶ ἐπιψήφισιν προτάσεως ἀμνηστείας, ὁ καιρὸς δὲν μᾶς τὸ ἐπιτρέπει· καὶ δεύτερον, αὐτὸ τὸ ζήτημα εἶναι σφιγκτὰ συνδεδεμένον μὲ τὴν ὑπόληψιν τῆς κοινωνίας, καὶ σᾶς παρακαλῶ νὰ μὴ σπεύσητε, διότι ἡ Κυβέρνησις σκέπτεται ἐπ’ αὐτοῦ.

§13ΤΙΝΕΣ. Πολὺ καλά.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι, ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ φορολογίας τοῦ μολύβδου καὶ τῶν σκωριῶν τοῦ Λαυρίου (θόρυβος). Κύριοι, οἱ ὑπουργοὶ ἔχουν ὅλα τὰ νομοσχέδια, ἑπομένως προσδιορίζουν τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, διότι ὅσα θέλουν τὰ ἀποσύρουν.

§15ΜΑΥΡΟΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν δύναται νὰ συζητηθῇ ὡς τροπολογία· εἶναι ὅλως διόλου ἀνεξάρτητον νομοσχέδιον καὶ πρέπει ν’ ἀρχίσωμεν ἀπὸ τῆς πρώτης συζητήσεως. Τὸ ζήτημα τοῦ Λαυρίου εἶναι ζήτημα ἀφορῶν μεγάλην ἐθνικὴν περιουσίαν, καὶ ἀπαιτεῖ μεγάλην καὶ ἐκτεταμένην συζήτησιν· πρέπει πρὸς τούτοις νὰ παρίσταται ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, διότι ἡμεῖς ἔχομεν ἀφορμὴν νὰ πιστεύωμεν, ὅτι ὁ ὑπουργὸς δὲν εἶναι σύμφωνος (θόρυβος).

§16ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Δὲν εἶμαι ἐναντίος τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου ὅπως τὸ ἐπαρουσίασεν ὁ κύριος ὑπουργός. Θὰ παρακαλέσω μόνον τὸν κύριον Πρωθυπουργὸν νὰ μᾶς δώσῃ ἡμισείας ὥρας καιρόν ....

§17ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τί νὰ εἰπῆτε;

§18ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Χθὲς δὲν εἰδοποιήθημεν, ὅτι σήμερον ἐπρόκειτο νὰ συζητηθῇ τὸ νομοσχέδιον, οὔτε ἠξεύραμεν, ὅτι ἤθελε παρουσιασθῆ τροπολογία· ἀφ’ ἑτέρου βλέπω, ὅτι δὲν εἶναι καὶ ὅλοι οἱ βουλευταὶ παρόντες· πρέπει νὰ ἤμεθα πλήρεις.

§19ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἀνεβλήθη, ὡς γνωρίζει ἡ Βουλὴ, ὅπως ζητηθῶσιν ἐπιτοπίως πληροφορίαι, διὰ νὰ ἐξερευνηθῇ ποῖον εἶναι τὸ καθαρὸν κέρδος. Αἱ πληροφορίαι ὅλαι συνελέχθησαν, ἑπομένως παρακαλῶ ἤδη νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν συζήτησιν.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναί τις κατὰ τῆς ἀρχῆς;

§21ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον πρῶτον.

§23ΙΩΑΝΝΟΥ. Ἐπεθύμουν, Κύριοι, τοιαῦτα ζητήματα νὰ μὴν εἰσήγοντο κατὰ τὴν παραμονὴν τῆς λήξεως τῆς συνόδου, ἐπεθύμουν νὰ συζητῶνται μετὰ περισσοτέρας ἀνέσεως καὶ νὰ ψηφίζωνται μεθ’ ὥριμον σκέψιν· ἐπιβλαβεστάτην ὅμως θεωρῶ πάντοτε τὴν ἀναβολήν· ἀπ’ ἀρχῆς ἐδείχθην ὑπὲρ τῆς συζητήσεως. Εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ἦμαι μέλος τῆς ἐπιστημονικῆς ἐπιτροπῆς, τῆς ἀποσταλείσης παρὰ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν οἰκονομικῶν εἰς Λαύριον. Ἀντελήφθημεν τῶν ἐκεῖ γενομένων καὶ συνετάξαμεν ἔκθεσιν, ἥτις εὑρίσκεται εἰς χεῖράς σας, καὶ τὴν ὁποίαν πολλοὶ ἐξ ὑμῶν, πιστεύω, ὅτι ἀνεγνώσατε καὶ κατενοήσατε. Οὔτε αἱ περιφρονήσεις καὶ αἱ ἐπιβουλαὶ τῆς ἑταιρίας, οὔτε αἱ φωνασκίαι τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου ἡμῶν κ. Σακελλαριάδου, οὔτε τὰ γραφέντα ἐν ταῖς ἐφημερίσιν, οὔτε αἱ προκλήσεις τοῦ κ. Τασόγλου καὶ συντροφίας ἐπηρέασαν ἡμᾶς εἰς τὴν κρίσιν μας, ἀλλὰ μετὰ θάῤῥους κατεδείξαμεν εἰς ὑμᾶς τὰς πραγματικὰς ὠφελείας, τὰς ὁποίας ἡ ἑταιρία ἐκ τῶν σκωριῶν τοῦ Λαυρίου καρποῦται. Πνεῦμα δικαιοσύνης, πνεῦμα εὐθύτητος ὡδήγησεν ἡμᾶς εἰς τὰς πράξεις μας. Ἔθεσεν ὡς βάσιν ἡ ἐπιτροπὴ, ὅτι ἡ κυβέρνησις, ὅτι τὸ ἔθνος ἡμῶν καθῆκον ἔχει καὶ συμφέρον νὰ ἐμψυχόνῃ τὰς τοιαύτας ἑταιρίας, διότι ἐν τῷ ἡμετέρῳ ἐδάφει περικλείονται πλούτη, τῶν ὁποίων τὴν ἀναζήτησιν ἔχει ἀνάγκην νὰ προκαλῇ. Ἀντελήφθημεν, Κύριοι, ἰδίοις ὄμμασι τοῦ προϊόντος τοῦ ἐξαγομένου παρὰ τῆς ἑταιρίας, ὡρίσαμεν ἐπιτοπίως τὰς ἀπαιτουμένας δαπάνας, ἀνεύρομεν τὰ ἀναγκαιοῦντα ἀρχικὰ κεφάλαια διὰ τὴν ἐπιχείρησιν ταύτην, ἀπεσβέσαμεν ταῦτα χρεωλυτικῶς ἐπιβαρύναντες τὸ ἐξαγόμενον προϊὸν, καὶ προσδιωρίσαμεν τὸ ἀπαιτούμενον ὑλικὸν καὶ τὰ ἀπαιτούμενα κεφάλαια πρὸς ἀγορὰν καὶ ἀνακαμίνευσιν τῶν σκωριῶν. Ἅπαντα δὲ ταῦτα περιεγράψαμεν ἐν τῇ ἐκθέσει ἡμῶν μετ’ ἀκριβείας, καὶ κατεδείξαμεν οὐχὶ μυθώδεις ὠφελείας, ὁποίας ὁ ἀντιπρόσωπος κ. Σακελλαριάδης παρέστησεν, οὐχὶ μικροῦ λόγου ἀξίας, ὁποίας ἡ ἑταιρία διϊσχυρίζεται, ἀλλὰ τὰς πραγματικὰς, καὶ κατελήξαμεν εἰς τὸ ἀποτέλεσμα, ὅτι καθ’ ἑκάστην ἡμέραν ὠφελεῖτο ἡ ἑταιρία πρὸ τῶν ὀφθαλμῶν ἡμῶν, ἐφ’ ὅσῳ διεμένομεν εἰς Λαύριον, 5,000 δραχμὰς καθαρὰς, καὶ ὅτι κατὰ μὲν τὸ παρελθὸν ὠφελήθη δύω ἑκατομμύρια δραχμῶν, ἀπηλλαγμένα παντὸς ἐξόδου, κατὰ δὲ τὸ μέλλον θέλει ὠφεληθῆ 2½ ἑκατομ. κατ’ ἔτος αὐξάνουσα τὸν ἀριθμὸν τῶν καμίνων, καὶ κατὰ τὸ τέλος τῆς ἐπιχειρήσεως εἰκοσιπέντε ἑκατομμύρια καθαρὰ θὰ εἶναι τὰ κέρδη, τὰ ὁποῖα ἡ ἑταιρία θέλει ὠφεληθῆ ἐκ τῶν ἀνακαμινευομένων σκωριῶν. Τούτων ἀντελήφθημεν καὶ ταῦτα μετ’ ἀκριβείας περιεγράψαμεν ἐκπληρώσαντες τὴν ἐντολήν μας ὡς μέλη ἐπιστημονικά. Ἤδη θέλω ἐκπληρώσει τὴν ἐντολήν μου καὶ ὡς συνάδελφος ἡμῶν, προτιθέμενος νὰ ἐπιφέρω γνώμην καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν φορολογίαν τοῦ προϊόντος αὐτοῦ, ἣν σκοπεῖ τὸ σημερινὸν νομοσχέδιον. Δὲν εἶναι δίκαιον, Κύριοι, νὰ συγκρίνωμεν τὰς σκωρίας αὐτὰς πρὸς τὰ ὀρυκτά, οὔτε πρὸς τὰ μέταλλα, οὔτε πρὸς τὰ διάφορα προϊόντα τῆς γῆς, ἀλλ’ ὀφείλομεν νὰ θεωρήσωμεν ταύτας ὡς νέον προϊὸν, καὶ ὡς τοιοῦτον νὰ τὰς φορολογήσωμεν, ἀφοῦ προηγουμένως ἐξετάσωμεν ὁποίαν ἀβεβαιότητα ἡ ἐπιχείρησις αὕτη δύναται νὰ ἔχῃ, ὁποίους κινδύνους διατρέχει, ὁποῖα τὰ ἀρχικὰ κεφάλαια, τὰ ὁποῖα ἀπαιτοῦνται ὅπως ἡ ἀνακαμίνευσις λάβῃ πέρας, ὁποία ἡ τοῦ τεχνίτου εὐφυΐα, καὶ τέλος ἂν ἡ κατανάλωσις τοῦ προϊόντος εἶναι μεγάλη ἢ μικρά. Ἅπαντα ταῦτα πρέπει νὰ λύσωμεν, καὶ μετὰ τὴν λύσιν αὐτῶν νὰ ἐπιβάλωμεν τὸν δίκαιον φόρον χωρὶς οὔτε τὴν ἑταιρίαν νὰ πνίξωμεν οὔτε τὸ ἔθνος ν’ ἀδικήσωμεν, καὶ τούτου τὴν λύσιν θέλω ἐν τοῖς ἑξῆς ἐπιζητήσει. Καὶ πρῶτον περὶ τῆς ἀβεβαιότητος τῆς ἐπιχειρήσεως. Οὐδεμίαν ἀβεβαιότητα, Κύριοι, ἡ ἐπιχείρησις αὕτη διατρέχει, καὶ οὐδόλως παρουσιάζει τὰς δυσχερείας ἐκείνας, τοὺς κινδύνους καὶ τὰς μεγάλας δαπάνας, ἃς παρουσιάζει ἓν μεταλλεῖον, καθόσον μία καὶ μόνη ἁπλουστάτη ἀνάλυσις ἤρκει νὰ καταδείξῃ ὅτι αἱ ἀνακαμινευόμεναι σκωρίαι περιέχουσι 10% μολύβδου, καὶ ἑπομένως ὅτι τὰ ἐκ τῆς ἀνακαμινεύσεως αὐτῶν κέρδη εἶναι μεγάλα. Ἀλλὰ διατί τοῦτο μέχρι τοῦδε δὲν ἐγένετο; Δὲν ἦλθον σήμερον ἐγὼ νὰ ἐπιῤῥίψω μομφὴν οὔτε κατὰ κυβερνήσεων οὔτε κατ’ ἀτόμων, δὲν ἦλθον νὰ ἐκθέσω εἰς ὑμᾶς διατί δὲν ἐπράξαμεν τοῦτο ἢ ἐκεῖνο, ἀλλ’ ἦλθον μόνον νὰ σᾶς ἐκφράσω τὰς σκέψεις μου καθόσον ἀφορᾷ τὴν φορολογίαν. Εἶναι ἁπλουστάτη, ἐπαναλαμβάνω, ἡ ἀνακαμίνευσις τῶν σκωριῶν, καθόσον ἀρκεῖ μόνον ἡ μετ’ ἀνθράκων αὐτῶν ἀνάμιξις καὶ ἡ εἰς ὑψηλὸν βαθμὸν πυράκτωσις ὅπως καταλίπωσι τὸν εἰς ἑαυτὰς μόλυβδον, καὶ οὐδεμίαν ἔχουσιν ἀνάγκην συντηκτικῶν ὑλῶν ὅπως τὰ μέταλλα. Δεύτερον περὶ τῶν ἀρχικῶν κεφαλαίων. Ποῖα τὰ ἀρχικὰ κεφάλαια, τὰ ὁποῖα ἡ ἑταιρία ἐδαπάνησε; 550 χιλιάδες δραχ. ὅπως φέρῃ τὸ ἔργον αὑτῆς εἰς πέρας· μὲ τὸ ἀσήμαντον δὲ τοῦτο ποσὸν κερδίζει σήμερον 2½ ἑκατομμύρια κατ’ ἔτος. Ἀλλὰ καὶ τὰ κεφάλαια ταῦτα, τὰ ὁποῖα τῳόντι εἶναι πραγματικὰ, ὡς ἐν τῇ ἐκθέσει λέγομεν, ἀπεσβέσαμεν χρεωλυτικῶς ἐπιβαρύναντες τὴν ἀκαθάριστον πρόσοδον. Μία δὲ τοιαύτη ἐπιχείρησις δύναται πάντοτε ν’ ἀνεύρῃ κεφάλαια, διότι παρουσιάζει βέβαια κέρδη. Καθόσον ἀφορᾷ τὴν κατανάλωσιν τοῦ προϊόντος, ἅπαντες γνωρίζομεν, ὅτι ἡ κατανάλωσις τοῦ μολύβδου εἶναι μεγάλη, καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συγκριθῇ πρὸς τὸν μαγνησίτην, ὀρυκτὸν ἐν τῇ πατρίδι ἡμῶν ὑπάρχον, καθόσον ἡ κατανάλωσις τοῦ μαγνησίτου σχετικῶς εἶναι ἐλαχίστη· ὑπολείπεται τέλος ἡ εὐφυΐα τοῦ τεχνίτου. Τῳόντι, Κύριοι, τοῦτο δὲν δυνάμεθα νὰ τὸ ἀποσιωπήσωμεν. Ἡ ἑταιρία Ῥοῦ εἶναι ἐκ τῶν ὀλίγων ἑταιριῶν, αἵτινες ἔχουσι τὴν εἰδικότητα περὶ τὴν ἀνακαμίνευσιν τῶν σκωριῶν καὶ πρέπει νὰ τὴν ἀνταμείψωμεν διὰ τοῦτο, καὶ πρέπει, ἐπιβάλλοντες φόρον, ν’ ἀναλογισθῶμεν τὴν εἰδικότητα ταύτην, ὄχι διότι δὲν δύναται πᾶσα ἑταιρία νὰ ἐνεργήσῃ τὴν ἀνακαμίνευσιν, ἀλλὰ διότι αὕτη ἔχουσα ἴδιον σύστημα κλιβάνων, παράγει πλειότερον μολύβδου ποσὸν δι’ ὀλιγωτέρων δαπανῶν. Ἀλλὰ, Κύριοι, εἰς ἐποχὴν καθ’ ἣν ἐπεβαρύναμεν πάσας τὰς τάξεις τῆς κοινωνίας, καθ’ ἣν ηὐξήσαμεν τὸν φόρον τοῦ γεωργοῦ καὶ ἐδεκαπλασιάσαμεν τὸν φόρον τῶν ποιμνίων, εἶναι δίκαιον νὰ ἐπιβάλωμεν εἰς τὰς σκωρίας φόρον μόνον 10%, φόρον τὸν ὁποῖον ἡ ἑταιρία οὔτε αἰσθάνεται εἰς αὐτὴν ἐπιβαλλόμενον, τοσαῦτα ὠφελουμένη; Ἀλλὰ καὶ πρὸς τὰς τάξεις τῶν φορολογουμένων προϊόντων ἂν ζητήσῃ τις ἐξ ὑμῶν νὰ ὑπαγάγῃ τὰς σκωρίας, θέλει ἐπίσης καταλήξει εἰς ἀποτέλεσμα διάφορον τοῦ διὰ τοῦ ὑπουργικοῦ νομοσχεδίου. Πρὸς τοῦτο, παρακολουθοῦντες τὸν κύριον Σωτηρόπουλον, οὗτινος τὰς πρακτικὰς γνώσεις πάντοτε ἐσεβάσθημεν, εἰς τὴν περὶ φορολογίας τῶν σκωριῶν ἔκθεσίν του ἰδοὺ τί ἀπαντῶμεν. «Ἀναλογία τις εὑρίσκεται μεταξὺ τῆς τῶν σκωριῶν προσόδου καὶ τῆς τῶν ὀρυχείων καὶ ἰδίως τῶν ὀρυχείων τῶν ἐξορυττομένων ἐν ὑπαίθρῳ, οἷον τῆς Σμύριδος, τοῦ Μαγνησίτου κλπ.» Ἐρωτῶμεν ἤδη τὸν κύριον πρωθυπουργὸν, πῶς φορολογεῖται ἡ Σμύρις, καὶ τί λέγει τὸ δεύτερον ἄρθρον τοῦ περὶ δημοσίας καὶ ἰδιωτικῆς Σμύριδος διατάγματος; Λέγει ὅτι εἰς ἕκαστον καντάριον ἐπιβάλλεται φόρος δραχμῶν πέντε. Ποία δὲ εἶναι ἡ ἀξία τῆς Σμύριδος; 10 ἢ 11 δραχμαὶ κατὰ καντάριον. Ἐκ τῶν δραχμῶν τούτων τρεῖς δραχμαὶ ἀπαιτοῦνται ἔξοδα διὰ τὴν ἐξόρυξιν αὐτῆς, ἑπομένως ἐπὶ καθαρᾶς προσόδου ὀκτὼ δραχμῶν ἐπιβάλλεται φόρος πέντε. Εἰπέτε μοι λοιπὸν, σᾶς παρακαλῶ, ὑπάρχει ἀναλογία τις μεταξὺ τῆς φορολογίας ταύτης καὶ τῆς φορολογίας τῶν σκωριῶν, ὡς σήμερον ὑπολογίζεται ἐν τῷ ὑπουργικῷ νομοσχεδίῳ; Ὡς πρὸς δὲ τὸν Μαγνησίτην, ὁ φόρος αὐτοῦ δὲν ὑπερβαίνει τὸ 10%, καθ’ ἃς ἔχω πληροφορίας ἐκ τῶν ἰδιοκτητῶν αὐτοῦ· δὲν πρέπει ὅμως ἐπὶ τούτου νὰ στηριχθῇ ἡ φορολογία τῶν σκωριῶν, διότι ἡ κατανάλωσις τοῦ μαγνησίτου εἶναι ἐλαχίστη, ἐν ᾧ ἡ τοῦ μολύβδου εἶναι μεγίστη. Ἀκολούθως ὁ κύριος Σωτηρόπουλος λέγει· «Ἡ ἐπὶ τῶν προϊόντων τῆς γῆς φορολογία, εἰ καὶ παρ’ ἡμῶν ἐπιβάλλεται ἐπὶ τῆς ἀκαθαρίστου προσόδου, καὶ ἑπομένως ἀφαιρεῖ μέρος τῶν καταβαλλομένων ὑπὸ τοῦ γεωργοῦ κεφαλαίου καὶ ἐργασίας, προϋποθέτει ὅμως μίαν τινὰ καθαρὰν πρόσοδον. Ἐπὶ τοῦ προηγουμένου τί ἄλλο πράττει ὁ ἀνακαμινεύων σκωρίας πρὸς ἐξαγωγὴν τοῦ ἐν αὐταῖς μετάλλου ἢ ὅ,τι ὁ γεωργὸς πρὸς χρησιμοποίησιν τῆς παραγωγικῆς τοῦ ἐδάφους δυνάμεως; Δύναταί τις μάλιστα νὰ κατατάξῃ εἰς κρείττονα θέσιν τὸν πρῶτον....» Κατὰ ταῦτα συγκρίνει ὁ κύριος Σωτηρόπουλος τὸν ἀνακαμινευτὴν τῶν σκωριῶν πρὸς τὸν γεωργὸν καὶ θέτει μάλιστα τὸν πρῶτον εἰς κρείττονα θέσιν. Ἐγὼ τὸ παραδέχομαι καὶ ἐρωτῶ τὸν κύριον Σωτηρόπουλον, ποία εἶναι ἡ καθαρὰ πρόσοδος τοῦ γεωργοῦ; Καθ’ ἃς συνέλεξα πληροφορίας ἐξ ἀνθρώπων εἰδημόνων, οὐδέποτε ὑπερβαίνει τὸ 40%, ἐφ’ ὧν ἐπιβάλλεται φόρος ὀκτὼ, ἤτοι 20% ἐπὶ τῆς καθαρᾶς προσόδου. Ἐκτὸς δὲ τούτου ὁ γεωργὸς διατρέχει τοὺς μεγαλειτέρους κινδύνους, ἐν ᾧ ὁ ἀνακαμινευτὴς τῶν σκωριῶν οὐδένα, καὶ ὅμως, προκειμένου περὶ φορολογίας, ὁ ἀνακαμινευτὴς τίθεται διὰ τοῦ ὑπουργικοῦ νομοσχεδίου εἰς κρείττονα θέσιν τοῦ γεωργοῦ, δηλ. ὑποχρεοῦται εἰς τὴν πληρωμὴν ἐλαφροτέρου φόρου. Ταῦτα, Κύριοι, εἶναι ἡ ἀληθὴς καὶ ἀκριβὴς τῶν πραγμάτων παράστασις, αὗται εἶναι αἱ σκέψεις μου τὰς ὁποίας ἐνόμισα καθῆκόν μου νὰ σᾶς ὑποβάλω ὡς πρὸς τὴν φορολογίαν τῶν σκωριῶν, καὶ αὕτη εἶναι ἡ τροπολογία ἣν φέρω ὑπὸ τὴν ἐπιψήφισιν ὑμῶν· «Ἐπιβάλλεται φόρος ἐπὶ μὲν τῶν σκωριῶν δραχ. τριῶν κατὰ τόνον, ἐπὶ δὲ τοῦ ἐξ αὐτῶν ἐξαγομένου μολύβδου δραχ. τεσσαράκοντα κατὰ τόνον.» Ἐκ ταύτης βλέπετε, ὅτι ἐνῷ ὁ γεωργὸς ὅστις, κατὰ τὸν κ. Σωτηρόπουλον, δὲν διαφέρει τοῦ ἀνακαμινευτοῦ, πληρόνει 20% ἐπὶ τῆς καθαρᾶς προσόδου, ἐγὼ ἀρκοῦμαι ἐπὶ τοῦ παρόντος διὰ τὸν ἀνακαμινευτὴν εἰς 16%, οὐχὶ ὅμως καὶ εἰς τὰ 10% τοῦ ὑπουργικοῦ νομοσχεδίου. Περαίνων δὲ τὸν λόγον μου ὀφείλω νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῆς κυβερνήσεως καὶ τῆς Βουλῆς εἰς τὸ ἑξῆς ζήτημα. Ἐπειδὴ ὑπάρχει διαφωνία μεταξὺ ἡμῶν καὶ τῆς ἑταιρίας ὡς πρὸς τὸ ποσὸν τοῦ ἐξαχθέντος μολύβδου, τοῦ καταφαινομένου εἰς τὰ βιβλία τῆς ἑταιρίας, νομίζω ἀναγκαιότατον νὰ ἀποσταλῇ παρὰ τῆς κυβερνήσεως ἀνώτερος ὑπάλληλος, ὅστις νὰ ἐπιτηρῇ διηνεκῶς τὸν ἐξαγόμενον μόλυβδον.

§24ΚΑΤΣΙΝΑΣ. Κ. βουλευτά! Ἀφοῦ παραδέχεσθε, ὅτι οἱ ἐκκαμινεύοντες τὰς σκωρίας εἶναι εἰς κρείττονα θέσιν τοῦ γεωργοῦ, καὶ ἀφοῦ γνωρίζετε, ὅτι τὸν γεωργὸν τὸν ἐπιβαρύνομεν μὲ 20%, ποία σκέψις σᾶς ὡδήγησεν, ὥστε νὰ παραδέχεσθε, ὅτι ἡ φορολογία τῶν 16% εἶναι ἀρκετὴ ἐπὶ τοῦ παρόντος;

§25ΙΩΑΝΝΟΥ. Ἰδού, κύριε· παρεδέχθην τοῦτο κατὰ τὸ παρελθὸν καὶ κατὰ τὸ παρὸν, διότι ἡ ἑταιρία ἁπάσας τὰς δαπάνας αὐτῆς τὰς ἐνήργησεν ἐν τῷ διαστήματι τούτῳ· εἰς τὸ μέλλον αἱ δαπάναι της θὰ εἶναι ἐλάχισται, ὥστε ὅταν ἐπέλθῃ ἡ τρίτη σύνοδος καὶ ψηφίσωμεν τὸν φόρον τοῦ μολύβδου, τότε βεβαίως θὰ εἶμαι σύμφωνος ἐντελῶς πρὸς τὴν ἰδέαν αὐτὴν, τοὐτέστι θὰ φέρω τροπολογίαν ἢ θὰ ψηφίσω τοιαύτην πρὸς 20%.

§26ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἐπειδὴ εἰς τὴν Εὐρώπην εἶναι, μοὶ φαίνεται, μόνον εἰς τὴν Ἱσπανίαν· καθὼς καὶ τὴν Σαρδηνίαν τοιούτου εἴδους ἀνακαμινεύσεις, ἐρωτῶ, ἐὰν ὑμεῖς καὶ ἡ ἐπιτροπὴ παρετηρήσατε, ὁποῖαι αἱ παραχωρήσεις, αἵτινες δίδονται ἀπὸ τὰς Κυβερνήσεις ἐκείνας εἰς τὰς ἑταιρίας αὐτὰς, αἵτινες κατὰ πρῶτον ἀνέλαβον τὴν καλλιέργειαν αὐτῶν τῶν σκωριῶν· διότι νομίζω, ὁπότε αἱ εὐρωπαϊκαὶ κυβερνήσεις, αἵτινες ἔχουν ὅλα τὰ μέσα, ὅλας τὰς ὁμαλὰς περιστάσεις καὶ τὰς εὐτυχεῖς, δίδουν μὲ ἓν εἶδος παραχωρήσεων, πολὺ περισσότερον μὲ ὀλιγωτέρας παραχωρήσεις πρέπει νὰ δίδῃ ἓν ἔθνος, τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται εἰς πολὺ διαφορετικὰς περιστάσεις.

§27ΙΩΑΝΝΟΥ. Εἶναι βέβαιον, ὅτι ἔργον ἰδικόν μου δὲν εἶναι νὰ ἐξετάσω τὰς παραχωρήσεις, τὰς ὁποίας αἱ κυβερνήσεις ἐκεῖναι παρέχουν εἰς τὴν ἑταιρίαν τοῦ Ῥοῦ· οὐδέποτε ὅμως θέλω καταδεχθῆ νὰ συγκρίνω τὸ ἔθνος τὸ Ἑλληνικὸν πρὸς τὸ ἔθνος τὸ Ἱσπανικὸν καὶ τὸ Ἰταλικὸν, καθόσον ἀφορᾷ τὴν οἰκονομικὴν κατάστασιν· εἶναι δὲ ἔργον τῆς κυβερνήσεως νὰ ἐξετάσῃ ὁποίας ὠφελείας καὶ παραχωρήσεις δύναται νὰ δώσῃ. Ἄλλως τε ὅταν τὰ πράγματα λαλοῦν, εἶναι περιττὸν ν’ ἀνατρέξωμεν εἰς πληροφορίας ἄλλας.

§28ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (πρωθυπουργός). Κύριοι! Ὁ κ. Κατσίνας μὲ προέλαβε, διότι ἤθελα ἐρωτήσει καὶ ἐγὼ τὸν Κ. Ἰωάννου, ἀντὶ 16 δραχ. ἐπειδὴ τόσον κολοσσαῖα κέρδη παρουσιάζονται καὶ τόσον μεγάλας ἀνάγκας ἔχομεν, διατί νὰ μὴ ἐπιβάλῃ 26, 36; Διατί ὁ κ. Ἰωάννου νὰ σταματήσῃ; Σᾶς εἶπεν, ὅτι ἐσταμάτησε, διότι εἶχεν ὑπ’ ὄψιν δυσκολίας τινας, τὰς ὁποίας κατὰ τὴν ἀρχήν της ἡ ἑταιρία ἀπήντησεν. Εἴμεθα ὑπόχρεοι ν’ ἀποζημιώσωμεν τὴν ἑταιρίαν διὰ τὰς δυσκολίας; καὶ διὰ τοῦτο δὲν ἐκλήθη, νὰ κερδήσῃ διὰ δυσκολιῶν; Τί μᾶς μέλει; ἡμεῖς πρέπει νὰ πάρωμεν ἀπὸ τὰ κέρδη, καὶ αἱ δυσκολίαι μᾶς εἶναι ἀδιάφοροι· καὶ δὲν ἐννοῶ πῶς ἐμποδίζουσι τὸν κ. Ἰωάννου αὐταὶ αἱ δυσκολίαι, αἱ ὁποῖαι ποτὲ δὲν λαμβάνονται ὑπ’ ὄψιν, διὰ νὰ προσθέσῃ ἕνα φόρον ἀνώτερον. Δὲν εἶναι λοιπὸν, κύριοι, δὲν ἠμπορεῖ νὰ εἶναι κανὼν τῆς φορολογίας, τὴν ὁποίαν θὰ ἐπιθέσωμεν σήμερον, τὸ αὐθαίρετον καὶ αἱ σκέψεις αἱ τυχαῖαι· πρέπει νὰ εἶναι γεγονότα, πράγματα ἐκπηγάζοντα ἀπὸ τὴν κατάστασιν τοῦ προϊόντος καὶ τὰ κέρδη, καὶ ἐπὶ τούτου θὰ σᾶς κάμω λόγον σήμερον. Ἂς μοὶ συγχωρήσῃ ὁ κ. συνάδελφός μας· ὅταν ἤκουσα αὐτὸν ὁμιλοῦντα περὶ τῆς εὐκολίας, μὲ τὴν ὁποίαν ἠμποροῦν αὐτὰ τὰ πράγματα νὰ ἐκκαμινευθῶσιν, ἐνθυμήθην τὸ ἀνέκδοτον, ἐὰν δὲν μὲ ἀπατᾷ ἡ μνήμη, τοῦ Κολόμβου. Ὅταν τὸν Κολόμβον μίαν φορὰν τὸν ἔλεγον, ὅτι τίποτε δὲν κατώρθωσεν ἀνακαλύψας τὴν Ἀμερικὴν, ἔδωκεν εἰς ἕνα ἄνθρωπον ἓν αὐγὸν νὰ τὸ στήσῃ· αὐτὸς ὅμως δὲν ἠδυνήθη νὰ κάμῃ αὐτό· τότε ὁ Κολόμβος τὸ ἐπῆρε, τὸ ἐπίεσεν ὀλίγον καὶ ἐστάθη. Ὁ ἄνθρωπος εἶπε· τί μέγα πρᾶγμα ἔκαμες; αὐτὸ ὅλοι ἠμπορούσαμεν νὰ τὸ κάμωμεν· καὶ ὅμως 2000 ἔτη δὲν τὸ ἔκαμε κανείς. Ὅλοι οἱ μηχανικοὶ ἕως τώρα δὲν κατώρθωσαν νὰ εὕρουν τίποτε, καὶ ἔχω πεποίθησιν, ὅτι ὅλα τὰ ἔντιμα μέλη τῆς ἐπιτροπῆς, ἐὰν κατὰ πρώτην φορὰν ἐπήγαινον, δὲν θὰ ἀνεκάλυπτον τίποτε· καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι, ἐὰν δὲν ἐβοηθοῦντο ἀπὸ ἐκείνους τοὺς ἀνθρώπους, πάλιν τίποτε δὲν ἤθελον ἀνακαλύψει. Καὶ ὄχι μόνον αὐτό! ἡ δυσκολία αὕτη δὲν ἀπηντήθη εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἀπηντήθη εἰς τὴν ἰδίαν Γαλλίαν. Εἶναι γνωστόν, ὅτι τὰ μεταλλουργεῖα τῆς Μασσαλίας ἠναγκάσθησαν ν’ ἀφεθῶσι κατόπιν· διότι ἐκκαμινεύσαντες τὰς σκωρίας δὲν εὗρον τὸ ἀνάλογον ποσὸν τοῦ κέρδους, τὸ ὁποῖον ἐκάλυπτε τὰ ἔξοδα, καὶ διὰ τοῦτο τὰ καταστήματα αὐτὰ παρητήθησαν. Δὲν ἦτο ἔργον λοιπὸν τόσον εὔκολον, οὔτε ἔργον τοῦ τυχόντος ἡ ἐκκαμίνευσις τῶν σκωριῶν αὐτῶν, καὶ ἡ ἀνεύρεσις τούτου τοῦ πλούτου ὀφείλεται εἰς τὴν ἰδιαιτέραν ἐμπειρίαν καὶ ἱκανότητα αὐτῆς τῆς ἑταιρίας. Ἀλλὰ τοῦτο οὔτε ὠφελεῖ οὔτε βλάπτει· μᾶς εἶναι ἐντελῶς ἀδιάφορον, ἐὰν ἠδύναντο καὶ ἄλλοι νὰ εὕρουν ἢ ὄχι. Ἐὰν ἡ ἀνεύρεσις ὀφείλεται εἰς τὴν ἑταιρίαν αὐτὴν ἢ τὴν ἐπιδεξιότητά της ἢ ὄχι, αὐτὸ εἶναι ξένον τοῦ ζητήματος. Τὸ εἶπον μόνον, διότι δὲν ἐπιθυμῶ αὐτὰ τὰ γεγονότα νὰ παρουσιάζωνται ἐντεῦθεν, καὶ νὰ λέγουν πολλοί, μικρὰ ἦσαν τὰ πράγματα, καὶ ἀποροῦμεν πῶς αἱ παρελθοῦσαι κυβερνήσεις δὲν ἠμπόρεσαν ν’ ἀνακαλύψουν τόσον μικρὰ πράγματα. Δὲν ἠμπόρεσαν, διότι καὶ ἄνθρωποι σπουδαῖοι εἰς τὴν Ἑλλάδα πολλάκις ἐστάλησαν ἀπὸ τὴν κυβέρνησιν, καὶ τίποτε δὲν ἀνεκάλυψαν, καὶ εἶμαι βέβαιος, ἐὰν ἡ ἐπιτροπὴ ἐπήγαινε κατὰ πρώτη φορὰν ν’ ἀνακαλύψῃ τὰς σκωρίας, τίποτε δὲν ἤθελεν ἀνακαλύψει. Κύριοι, πρόκειται ἤδη περὶ τοῦ φόρου, τὸν ὁποῖον πρέπει νὰ ἐπιβάλωμεν. Πρὸς τοῦτο δὲν πρόκειται παντελῶς νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν τοὺς λόγους τοὺς ὁποίους ἀνέφερεν ὁ κ. Ἰωάννου. Μᾶς εἶναι ἀδιάφοροι οἱ κίνδυνοι, ἡ ἐπιτηδειότης, καὶ ὅλα αὐτά, καὶ τὰ ἔξοδα, τὰ ὁποῖα τυχὸν κατέβαλον· ὅλα αὐτὰ μᾶς εἶναι ἐντελῶς ἀδιάφορα. Ἡμεῖς σκοποῦμεν νὰ λάβωμεν ἓν ποσοστὸν ἐπὶ τῶν προϊόντων, τὰ ὁποῖα λαμβάνει ἡ ἑταιρία ἐκκαμινεύουσα τὰ μέταλλα, καὶ ἐπ’ αὐτῆς τῆς ἀναλογίας τοῦ ποσοστοῦ πρέπει νὰ ἐπιστήσωμεν τὴν προσοχήν μας. Εἶναι ἐντελῶς ἀδιάφορον, λέγω ἐγώ, ἐὰν τὸ ἔσοδον τῆς ἑταιρίας αὑτῆς ἀναβαίνῃ εἰς ἑκατομμύρια, ἐπειδὴ ἀπὸ ἑκατομμύρια θὰ λάβωμεν ἡμεῖς τὸ ποσοστόν μας· εἶναι ἀδιάφορον, ἐὰν εἶναι ὀλίγα ποσά, διότι ἀπὸ τὰ ὀλίγα ποσὰ πάλιν θὰ λάβωμεν τὸ ποσοστόν μας. Δὲν πρέπει λοιπὸν νὰ σᾶς ἐπηρεάσῃ, πόσα θὰ κερδήσῃ ἡ ἑταιρία. Ἐὰν κερδήσῃ περισσότερον, τόσῳ καλλίτερον, διότι τόσῳ περισσότερον θὰ λάβωμεν. Εἶναι λοιπὸν ξένα τὰ ζητήματα ταῦτα εἰς τὴν ἐπιβολὴν τοῦ φόρου· διότι ἐὰν δὲν ἦσαν ξένα, τί ἄλλο ἠθέλομεν κάμει, παρὰ ὑπολογίζοντες ὅλον τὸν πλοῦτον τῶν σταφιδαμπέλων καὶ λέγοντες· ὅλαι αἱ σταφίδες τῆς Πελοποννήσου δίδουν κέρδος 10,000,000, νὰ πάρωμεν 15 τὴν χιλιάδα; Δὲν εἶναι σωστὸν αὐτό. Τώρα, κύριοι, ἠμπορεῖ αὐτὸ τὸ προϊὸν νὰ παραβληθῇ μὲ κανὲν εἶδος προϊόντος εἰς τὴν Ἑλλάδα; Κατ’ ἐμὴν πεποίθησιν, ἐὰν ἀκολουθήσωμεν τὰς γενικὰς ἀρχάς, ἀμφιβάλλω ἐὰν ἔχωμεν τὸ δικαίωμα νὰ ἐπιβάλωμεν κανένα φόρον. Ποῖαι εἶναι αἱ γενικαὶ ἀρχαί, αἱ ὁποῖαι διέπουν τὸ σύστημα τῆς Ἑλλάδος; Ἐγὼ δὲν εἶμαι ὑπὲρ τῆς ἰδέας αὐτῆς, ἀλλ’ ἐὰν θέλετε νὰ ἐξετάσητε ποῦ στηρίζεται τὸ δικαίωμά μας, ποῖον εἶναι τὸ γενικὸν δικαίωμα τὸ ἐπιβαλλόμενον ἀπὸ τὴν νομοθεσίαν μας ἐπὶ τῆς φορολογίας, κατὰ τὸ σύστημα, τὸ ὁποῖον παρεδέχθημεν, βιομηχανικὰ προϊόντα δὲν πληρώνουν τίποτε. Χθὲς ἀκόμη τὸ ἀπεφασίσαμεν εἰς τὸν φόρον ἐπὶ τῆς μετάξης. Σᾶς ἐρωτῶ, ὁ μόλυβδος εἶναι φυσικὸν προϊὸν ἐξαγόμενον ἀπὸ τὴν γῆν τῆς Ἑλλάδος, ἢ εἶναι προϊὸν ἐξαγόμενον ἀπὸ τὴν τέχνην; Ἐπιβάλλοντες φόρον εἰς τὸν μόλυβδον, φορολογοῦμεν τὸ προϊὸν τῆς γῆς, τὸ ὁποῖον παράγει ἡ δύναμις τῆς γῆς, ἢ φορολογοῦμεν τὸ προϊὸν καθ’ αὑτὸ τῆς τέχνης;

§29ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἀμφότερα.

§30ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τότε ἐὰν φορολογῆτε ἀμφότερα, πάρετε τὴν ἀναλογίαν σας ἀπὸ τὴν σκωρίαν, καὶ μὴ ἐξετάζετε τὴν ἀναλογίαν τοῦ μολύβδου· ὁ μόλυβδος εἶναι ἰδικός του, ὅμως ὄχι, κύριοι! Λογίζομεν, τί ἐξάγει αὐτὸς ἀπὸ τὴν ἐργασίαν, καὶ τὸ ἐξαγόμενον αὐτὸ δὲν εἶναι μόνον τῆς ἐργασίας, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τῆς καταβολῆς τοῦ κεφαλαίου καὶ ἀπὸ αὐτὸ τὸ ἐξαγόμενον λαμβάνομεν ποσοστόν. Λοιπὸν λαμβάνομεν ποσοστὸν ὄχι ἀπὸ τὸ καθαρὸν προϊὸν τῆς γῆς μας, ἀλλὰ ποσοστὸν ἀπὸ τὸ προϊὸν τῆς τέχνης, προϊὸν, τὸ ὁποῖον διὰ νὰ παραχθῇ, ἔχει ἀνάγκην καταβολῆς καὶ κεφαλαίων καὶ ἐργασίας καὶ κόπων.

§31ΧΑΤΖΙΣΚΟΣ. Καὶ ἐπιτήδευμα.

§32ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Μὰ ἐπιτήδευμα λαμβάνομεν. Ἀλλὰ, κύριοι, δὲν ἀρκεῖ, ὅτι ζητοῦμεν νὰ λάβωμεν φόρον, καὶ πρέπει νὰ λάβωμεν φόρον, διότι τέλος πάντων εἶναι πλοῦτος, ὁ ὁποῖος κατ’ εὐτυχίαν μας εὑρίσκεται εἰς τὴν Ἑλλάδα, καὶ δὲν θέλομεν νὰ τὸν ἀφήσωμεν νὰ φύγῃ, πρέπει νὰ πάρωμεν τὴν ἀναλογίαν μας· ἀλλὰ θέλομεν νὰ ἐπιβάλωμεν ἕνα φόρον ἐξαιρετικὸν καὶ διάφορον παντὸς ἄλλου φόρου, καὶ λαμβάνομεν τί ὡς βάσιν; τὴν φορολογίαν τῶν γαιῶν· ὡς κανόνα θέλομεν νὰ βάλωμεν τὴν φορολογίαν ἐπὶ τῶν γαιῶν, καὶ ἐπ’ αὐτῆς νὰ λάβωμεν τὸν φόρον. Εἶναι κανὼν αὐτός; καὶ ἐρωτῶ τὸν κ. Ἰωάννου, ἐὰν ὁ κανὼν αὐτὸς εἶναι δίκαιος, ὀρθὸς, διατί νὰ μὴ τὸν ἐφαρμώσωμεν ἐφ’ ὅλων τῶν προϊόντων, καὶ διατί νὰ μὴ τηρήσωμεν τὴν ἰδίαν ἀναλογίαν ἐπὶ τῶν προϊόντων ὅλων ἐν γένει τῆς Ἑλλάδος; Ἐὰν κανὼν πρέπει νὰ ὑπάρχῃ ἐπὶ τῶν προϊόντων τῆς γῆς, καὶ ἐὰν αὐτὸς ὁ κανὼν εἶναι ὁ ἀσφαλέστερος, πρέπει ἐφ’ ὅλων τῶν προϊόντων τῆς Ἑλλάδος νὰ τὸν ἐφαρμώσωμεν, καὶ τότε ὁ κ. Ἰωάννου, ἐὰν ἐπαγγέλλεται τὸν ἰατρὸν, ἐὰν κερδίζῃ 100 δρ., πρέπει νὰ πληρώσῃ 50.

§33ΙΩΑΝΝΟΥ. Μὰ δὲν εἶναι ἰδική μου σκέψις, εἶναι τοῦ Κ. Σωτηροπούλου.

§34ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὁ κ. Σωτηρόπουλος ἔκαμε τὴν σκέψιν, διὰ νὰ ἐξάξῃ τὸ δίκαιον τῆς φορολογίας· δὲν συζητοῦνται οἱ λόγοι τοῦ νομοσχεδίου, συζητοῦνται αἱ διατάξεις του, καὶ ἑπομένως ἐγὼ ἠμπορῶ νὰ ἔχω ἄλλους λόγους καὶ ἄλλας διατάξεις. Ἐὰν λοιπὸν, κύριοι, κανὼν πρέπει νὰ εἶναι τῆς φορολογίας αὐτῆς ὁ κανὼν τῆς φορολογίας τῶν προϊόντων τῆς γῆς, τότε δὲν ἐννοῶ ποσῶς, διατὶ αὐτὸν τὸν κανόνα νὰ τὸν ἐφαρμώσωμεν κατ’ ἐξαίρεσιν εἰς αὐτὸ τὸ εἶδος καὶ νὰ ἐξαιρέσωμεν τὸν ἑαυτόν μας· πρέπει νὰ τὸν ἐφαρμώσωμεν κατὰ γενικὴν ἔποψιν καὶ νὰ ἐπιβάλωμεν τὴν φορολογίαν αὐτὴν εἰς ὅλην τὴν ἐργασίαν τῆς Ἑλλάδος καὶ ὅλα τὰ προϊόντα, καὶ τότε οὐδεὶς ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ παραπονεθῇ· διότι θὰ εἴπωμεν, σὲ ὑπηγάγομεν εἰς τὸν κανόνα, τὸν ὁποῖον ὅλοι παρεδέχθημεν. Ἀλλ’ αὐτὸς ὁ κανὼν δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ. Ποῖος ἄλλος κανὼν ἠμπορεῖ νὰ μᾶς χρησιμεύσῃ διὰ νὰ ἐπιβάλωμεν φόρον; Κατ’ ἐμὲ, τὸ πολὺ νομίζω, πῶς δὲν ἠμπορεῖ νὰ μᾶς χρησιμεύσῃ παρ’ ὁ κανὼν, τὸν ὁποῖον ἡ νομοθεσία μας ἔθεσεν ὡς πρὸς τὰ τοιούτου εἴδους προϊόντα. Αἱ σκωρίαι καὶ ὁ μόλυβδος εἶναι ἀραβόσιτος; πλησιάζει πρὸς τὸν ἀραβόσιτον; Ὄχι βεβαίως. Εἶναι μέταλλον; Ὄχι· ἀλλὰ πλησιάζει πρὸς ἐκεῖνο. Εἶναι ὀρυκτὸν ἐντελῶς; Ὄχι· ἀλλὰ πλησιάζει ἐκεῖ, καὶ διὰ τοῦτο δὲν εἶναι οὔτε τὸ ἓν, οὔτε τὸ ἄλλο. Μέταλλον δὲν εἶναι διὰ τοὺς λόγους τοὺς ὁποίους εἶπα· διότι διὰ τὸ μεταλλεῖον πρέπει νὰ ἀρχίσῃ μία ἐργασία ἀμφίβολος, νὰ εἰσέλθῃς εἰς τὰ ἔγκατα τῆς γῆς, νὰ ἐρευνήσῃς τὴν ὕλην διὰ πολλῶν ἐξόδων καὶ κινδύνων, νὰ καθαρίσῃς καὶ νὰ φέρῃς τὸ προϊὸν· ἀλλὰ τοιοῦτόν τι δὲν ὑπάρχει. Οὔτε ὀρυκτὸν δὲν εἶναι· διότι τὸ ὀρυκτὸν δὲν εἶναι ἀποτέλεσμα ἐπιστημονικῆς ἐργασίας, ἀλλ’ εἶναι προϊὸν ὑλικῆς ἐντελῶς ἐργασίας· π. χ. αἱ μυλόπετραι δὲν ἔχουν ἀνάγκην παρὰ νὰ τὰς ἀποκόψῃς. Ὀρυχεῖον εἶναι ἡ σμύρις καὶ δι’ αὐτὴν δὲν ἔχεις τίποτε ἀνάγκην, παρὰ νὰ τὴν μεταφέρῃς. Ἀλλ’ εἰς τὴν τάξιν τῶν ὀρυκτῶν δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ προϊὸν, τὸ ὁποῖον, διὰ νὰ ἐξαχθῇ, ἔχει ἀνάγκην ἐπιστημονικῆς ἐργασίας, καὶ πολλὰ σπουδαίας καὶ πολλὰ μεγάλης. Δὲν εἶναι λοιπὸν οὔτε τὸ ἓν οὔτε τὸ ἄλλο, ἀλλὰ πλησιάζει πρὸς αὐτὰ, καὶ ἐπειδὴ πλησιάζει, νομίζω ἐγὼ καὶ ἐνομίσαμεν, ὅτι δὲν ἠμποροῦμεν νὰ θέσωμεν ὡς βάσιν, ἐπιβάλλοντες φόρον, παρὰ τὴν βάσιν, τὴν ὁποίαν ἡ νομοθεσία μας ἔθεσεν ἐπὶ τοῦ τοιούτου εἴδους τῶν προϊόντων. Ἠμποροῦμεν, ἐὰν θέλωμεν, ν’ ἀδικήσωμεν, ἠμποροῦμεν νὰ κάμωμεν αὐθαιρεσίαν, καθὼς ἠμποροῦμεν ἤδη, ἐὰν θέλωμεν, νὰ ἐπιβάλωμεν νόμον καὶ νὰ δημεύσωμεν τὴν περιουσίαν ἑνὸς, ἀλλὰ δὲν ἠμποροῦμεν, ἐὰν θέλωμεν νὰ τηρήσωμεν τοὺς κανόνας, τοὺς ὁποίους μέχρι τοῦδε παρεδέχθημεν, καὶ οἱ ὁποῖοι διέπουν τὴν φορολογίαν μας. Ὡς βάσιν λοιπὸν, ἐὰν θέλωμεν νὰ ἤμεθα συνεπεῖς, δὲν ἠμποροῦμεν νὰ λάβωμεν, ἐπιβάλλοντες τὸν φόρον, παρὰ τὰ εἴδη ἐκεῖνα, πρὸς τὰ ὁποῖα ἔχει σχέσιν ὁ μόλυβδος. Καὶ νομίζω, κύριοι, κατ’ ἐμὲ, ὅτι οὔτε αὐτὸν τὸν ἀνώτερον ὅρον τῶν 10 δραχμῶν, ἀφοῦ παραδεχόμεθα αὐτὴν τὴν ἀρχὴν, ἠμπορούσαμεν νὰ ἐπιβάλωμεν, διότι ναὶ μὲν εἰς τὰ ὀρυχεῖα ἐπιβάλλομεν αὐτὸν τὸν φόρον, ἀλλ’ ἐκεῖ οὔτε κόπων, οὔτε ἐξόδων τοιούτων ἔχομεν ἀνάγκην· ἑπομένως τὰ ὀρυχεῖα δίδουν ἀμέσως τὸ προϊὸν, καὶ τὸ προϊὸν αὐτὸ, ἐπειδὴ χωρὶς κόπων καὶ ἐξόδων παράγεται, ἠμπορεῖ νὰ φορολογηθῇ βαρύτερον· ἀλλ’ ὅταν τὸ προϊὸν τοῦτο ἐξάγεται μὲ μεγάλα κεφάλαια καὶ ἐργασίαν, δὲν ἔπρεπε νὰ τὸ ὑποβάλωμεν εἰς φόρον 10%. Ἀλλ’ ὅμως ἐνώπιον τῆς ἐπιθυμίας ν’ αὐξήσωμεν τὰ ἔσοδα δὲν ἐδιστάσαμεν, καὶ νομίζω, ὅτι καλῶς ἐπράξαμεν ὑπολογίσαντες τὸν φόρον αὐτὸν ὡς τὸν φόρον τῶν ὀρυκτῶν. Ἰδοὺ, κύριοι, ὁ λόγος, ὁ ὁποῖος μᾶς ὡδήγησε νὰ ἐπιβάλωμεν τὸν φόρον, περὶ οὗ πρόκειται· καὶ δὲν εἶναι ἀδιάφορος ἡ ἐρώτησις, τὴν ὁποίαν σᾶς ἔκαμεν ὁ κ. Στράτος· εἶναι πολλὰ σπουδαία, διότι εἶναι πολλὰ σπουδαῖον νὰ μάθετε τί ἀπεφάσισαν τὰ πεπολιτισμένα κράτη, καὶ ἐγὼ καταδέχομαι, καὶ νομίζω, ὅτι εἶσθε σύμφωνοι, νὰ συμμορφωθῶμεν μὲ τὴν κατάστασιν τῆς Ἰταλίας· νομίζω, ὅτι ἡ κατάστασις τῆς Ἰταλίας δὲν εἶναι χειροτέρα ἀπὸ τὴν ἰδικήν μας, καὶ ὅταν ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν μας πεπολιτισμένα κράτη, ὅπου ἡ βιομηχανία καὶ αὐτὸ τὸ εἶδος τῆς ἐργασίας τοσοῦτον ἀνεπτύχθη, δὲν εἶναι ἐντελῶς ἀδιάφορον. Τοῦτο τὸ ἐλάβομεν ὑπ’ ὄψιν, καὶ ἠξεύρετε διατί; Διότι αὗται αἱ ἐπιχειρήσεις εἰς τὸν πεπολιτισμένον κόσμον δὲν ἔχουν καθ’ αὑτὸ σκοπὸν τὴν φορολογίαν, ἔχουν σκοπὸν τὴν ἐργασίαν, τὴν ἀνάπτυξιν, τὴν προμήθειαν τῆς ἀναγκαίας ὕλης πρὸς ὑποστήριξιν καὶ ἀνάπτυξιν τῆς βιομηχανίας· ἔχουν τέλος σκοπὸν ἐσωτερικῆς βελτιώσεως τῆς κοινωνίας ἐν γένει διὰ τῆς ἐργασίας καὶ τῆς αὐξήσεως τοῦ πλούτου, καὶ ὄχι τὴν φορολογίαν, καὶ διὰ τοῦτο εἰς τὴν Εὐρώπην τὸ προϊὸν τοῦτο, οὕτω παραγόμενον, δὲν φορολογεῖται τόσον, φορολογεῖται πολὺ ὀλιγώτερον, διότι, ἐπαναλαμβάνω, σκοπὸς δὲν εἶναι ἡ φορολογία. Διὰ τοῦτο ἡ ἐρώτησις τοῦ κ. Στράτου ἦτο πολλὰ σπουδαία, καὶ δὲν νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι κατὰ πρώτην φορὰν εἰσερχόμεθα εἰς τὸν πολιτισμὸν, νὰ προσέξωμεν τί κάμνουν τὰ ἄλλα ἔθνη, καθόσον λάβετε ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ἐξ αὐτῆς τῆς ἀντιπαθείας, ἢ ἐξ αὐτῆς τῆς ἀντιπράξεως ἢ τῆς ἐπιθυμίας τοῦ μεγαλειτέρου κέρδους ἐκ μέρους τῶν ἐπιχειρήσεων ἀπεξενώσαμεν, ἀπεμονώσαμεν τὰ κεφάλαια ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα. Ἐδῶ πλησίον μας, εἰς τὴν Τουρκίαν, συῤῥέουν τὰ κεφάλαια δι’ ἐπιχειρήσεις, καὶ ἐπιχειρήσεις πολλαί, καὶ σιδηρόδρομοι ἐγένοντο, καὶ διάφοροι ἄλλαι ἐπιχειρήσεις ἐγένοντο, καὶ εἰς τὴν Ἑλλάδα τίποτε δὲν ἔγινε· διότι δι’ αὐτῶν τῶν μεγάλων ἀπαιτήσεων, τὰς ὁποίας ἀνεπτύξαμεν, ἀπεμακρύναμεν τὰ κεφάλαια, καὶ ἐνῷ ἡ Εὐρώπη πλημμυρεῖ κεφαλαίων, εἴμεθα ἀφωρισμένοι, οὕτως εἰπεῖν· τὰ κεφάλαια δὲν μᾶς πλησιάζουν.

§35ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἀσφάλεια δὲν ὑπάρχει.

§36ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν εἶναι διότι δὲν ἔχομεν ἀσφάλειαν, παρὰ διότι ὅταν ἔλθῃ καμμία ἐπιχείρησις ἐδῶ, ὑποθέτομεν φαντασιώδη ἀμέσως κέρδη, ἢ ἐὰν ὑπάρχουν, ζητοῦμεν νὰ τὰ ἀποῤῥοφήσωμεν, καὶ δὲν φεύγουν ἀπὸ τὴν πατρίδα των τὰ κεφάλαια ὅταν ὠφελείας μεγάλας δὲν ἐλπίζουν νὰ ἀπολαύσουν. Δὲν ἐνθυμεῖσθε πέρυσι τί ἔγεινε δι’ αὐτὴν τὴν ἀθλίαν Κωπαΐδα; δὲν ἐνθυμεῖσθε, πόσαι ἐξυφάνθησαν συκοφαντίαι; δὲν ἐνθυμεῖσθε, πῶς περιέτρεχον τὰ κεφάλαια εἰς τὰς ὁδοὺς εἰς τὰς Ἀθήνας, κατὰ τὰς πληροφορίας πολλῶν, καὶ δὲν ἐχρειάζετο παρὰ ν’ ἀνοίξωμεν τὰς θύρας διὰ νὰ εἰσέλθουν νὰ πλημμυρήσουν τὴν Ἑλλάδα; Καὶ ἰδού, ἡ Κωπαῒς σχεδὸν ἀπέτυχε, καὶ κεφάλαια δὲν εὑρίσκονται.

§37ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τί γίνεται αὐτὴ ἡ ὑπόθεσις; (θόρυβος).

§38Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Παρακαλῶ, αὐταὶ αἱ ἐρωτήσεις τοῦ κ. Παπαμιχαλοπούλου σᾶς φαίνονται παράξενοι; Συζητεῖται ἓν ἐπιστημονικὸν πρᾶγμα· ἔχομεν ἀνάγκην νὰ μάθωμεν τὰ ἀποτελέσματα μιᾶς ἄλλης ἐπιστημονικῆς ἐπιχειρήσεως.

§39ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Διατί δὲν ἐρωτήσατε χθές, προχθές, παρὰ διακόπτετε τώρα; (θόρυβος).

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡσυχάσατε, κύριοι, καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς θέλει ν’ ἀπαντήσῃ.

§41ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Σᾶς ἀπαντῶ. Οὐδὲν κεφάλαιον παρουσιάζεται διὰ τὴν ἀποξήρανσιν τῆς Κωπαΐδος, καὶ ὁ ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος ἀνεδέχθη, ἀπέτυχε μέχρι τοῦδε. Κεφάλαια δὲν ἔρχονται· καὶ ἠξεύρετε διατί δὲν εὑρίσκονται κεφάλαια ἴσως καὶ διὰ τὴν Κωπαΐδα; Κατὰ μέγα μέρος καὶ αὐτὴ ἡ κατάστασις συντελεῖ· διότι, κύριοι, πολλὴν ἐμπιστοσύνην δὲν ἔχουν τοῦ νὰ ἔλθουν τὰ κεφάλαια εἰς τὴν Κωπαΐδα· διότι μόλις παρουσιασθοῦν, τυραννοῦνται, πιέζονται καὶ προσπαθοῦμεν τίποτε ἄλλο παρὰ πῶς ν’ ἀφαιρέσωμεν τὴν τελευταίαν ἰκμάδα ἀπὸ αὐτὰ τὰ κεφάλαια· διότι νομίζομεν, ὅτι τοιουτοτρόπως φορολογοῦμεν αὐτὰ τὰ κεφάλαια, τὰ ὁποῖα θὰ μᾶς πλουτίσουν. Καὶ τοιουτοτρόπως, κύριοι, ἀπεμονώσαμεν τὴν Ἑλλάδα....

§42ΖΩΤΟΣ. Ἂς τὰ ἀφήσωμεν αὐτὰ δι’ ἄλλην συζήτησιν.

§43ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Πάντοτε ἠμποροῦμεν νὰ τὰ εἴπωμεν αὐτά. Λοιπόν, κύριοι, εἷς τῶν λόγων, οἱ ὁποῖοι ἐπίσης ἐπηρέασαν κατὰ τὸν προσδιορισμὸν τοῦ φόρου αὐτοῦ, ὑπῆρξεν ὄχι μόνον ὁ φορολογικός, ὅστις κατ’ ἐμὲ, ὅπως ἐτέθη, εἶναι καὶ οἰκονομικὸς, ἀλλὰ καὶ τῆς ἐμψυχώσεως τῶν κεφαλαίων ἐν τῷ τόπῳ, καὶ ἡ ἐπιζήτησις τῶν ἄλλων ἀποτελεσμάτων τῆς ἐμψυχώσεως τοιούτων βιομηχανιῶν ἐν Ἑλλάδι. Ἐνομίσαμεν, ὅτι, ἀφ’ οὗ τέλος πάντων μία ἑταιρία ἀνεπτύχθη ἐν τῷ τόπῳ αὐτῷ, ἀφ’ οὗ ἓν κεφάλαιον ἦλθεν ἐν τῷ τόπῳ αὐτῷ, δὲν ἔπρεπε νὰ τὸ καταδιώξωμεν μέχρις ἐσχάτων καὶ νὰ δώσωμεν τὸ παράδειγμα ὅτι τότε μόνον εὐχαριστούμεθα, ὅταν οἱ ἐρχόμενοι εἰς τὴν πατρίδα μας φεύγουν ῥακένδυτοι. Ἰδοὺ διὰ τὶ ἠκολουθήσαμεν τὸν φόρον τὸν ὁποῖον ὁ Κ. Σωτηρόπουλος ἔθεσε μετὰ μελέτην καὶ ἐξέτασιν ἐκτεταμένην καὶ διαρκῆ. Νομίζω λοιπὸν ὅτι τὸ ποσοστὸν, τὸ ὁποῖον ἐπεβάλομεν, εἶναι σύμφωνον πρὸς τὰς ἀρχὰς τὰς ὁποίας ἡ νομοθεσία μας εἰς τοιούτου εἴδους προϊόντα παρεδέχθη μέχρι τοῦδε, καὶ εἶναι ποσοστὸν τὸ ὁποῖον ἠμποροῦμεν δικαίως καὶ εὐλόγως νὰ τὸ ἀπαιτήσωμεν. Ἀλλά, κύριοι, ὁ φόρος αὐτὸς εἶναι δι’ ἓν ἔτος· ἂν ἡ Βουλὴ νομίσῃ ὅτι εἶναι ὑπερβολικὸς, ἠμπορεῖ νὰ τὸν μεταβάλῃ· ἀλλ’ ἠμπορεῖτε νὰ μεταβάλητε τὸν φόρον αὐτὸν καὶ ἂν παραδεχθῆτε τὴν ἰδέαν τοῦ κ. Ἰωάννου ὡς πρὸς τὸ παρελθόν; ὄχι· διότι σεῖς οἱ ὁποῖοι τὸ κάμνετε, ἀπομακρύνεσθε ἀπὸ τῆς οὐσιωδεστάτης ἀρχῆς τῆς καλῆς πίστεως καὶ τῆς πολιτικῆς ἠθικῆς. Καὶ πῶς; δύω μέχρι τοῦδε νόμους ἔχετε· ἕνα κυρωθέντα καὶ ἕνα μὴ· ὁ νόμος εἶναι ὁ περὶ μεταλλείων καὶ ὀρυκτῶν, ὅστις ῥητῶς λέγει, ὅτι διὰ τοιούτου εἴδους προϊόντα δὲν λαμβάνονται κατ’ ἀνώτερον ὅρον παρὰ 5%, ἡ δ’ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις διὰ τοῦ νόμου, τὸν ὁποῖον πέρυσιν εἰσήγαγεν, εἶπεν ὁ φόρος νὰ αὐξηθῇ εἰς 10%· ναὶ μὲν δὲν ἐψηφίσθη ὁ νόμος αὐτὸς, μόνον εἶναι ἐκπεφρασμένη ἡ γνώμη τῆς Ἑλλ. Κυβερνήσεως, ἥτις εἶπε δὲν θέλω νὰ ἐπιβάλω παρὰ 10%. Ἠμπορεῖτε τώρα μετὰ τόσα ἔτη, ἀφ’ οὗ ἀφήσατε τὸν ἄνθρωπον αὐτὸν νὰ ἐκμεταλλεύῃ καὶ ἐξάγῃ προϊόντα, νὰ θέλετε νὰ τῷ ἐπιβάλετε φόρον ἀνώτερον καὶ αὐτῶν τῶν ὑποσχέσεων, καὶ τῆς νομοθεσίας, καὶ τοῦ δικαίου καὶ τῆς ἀναλογίας τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ ἐπιβάλητε; Ἠμπορεῖτε νὰ τὸ κάμετε, διότι ἠμπορεῖτε νὰ νομοθετήσητε ἐν τῷ τόπῳ σας, ἀλλ’ ἂν τὸ πράξητε, καὶ διὰ τὸ παρελθὸν ἰδίως, θέλετε ἀδικήσει καὶ παραβιάσει τὸν νόμον τὸν ὁποῖον σεῖς οἱ ἴδιοι καθιερώσατε. Νομίζω λοιπὸν ὅτι, ὅπως καὶ ἀπὸ τὰς δύω κυβερνήσεις προσδιωρίσθη ὁ φόρος, εἶναι καὶ ὀρθὸς καὶ σύμφωνος ἐπὶ πλέον ὄχι ἐπὶ ἔλαττον μὲ τὴν νομοθεσίαν, ἥτις τώρα διέπει τὰ τοιούτου εἴδους προϊόντα εἰς τὴν πατρίδα μας.

§44ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Κύριοι, δὲν εἴμεθα προσκεκλημένοι διὰ νὰ ἀπονείμωμεν βραβεῖα εἰς τὴν εὐφυΐαν καὶ νοημοσύνην· ὅταν πρόκειται περὶ αὐτοῦ καὶ προσκληθῶμεν, τότε δυνάμεθα νὰ δώσωμεν τὴν γνώμην μας. Δὲν πρόκειται λοιπὸν σήμερον περὶ βραβείου, ἀλλὰ νὰ ἐξετάσωμεν μὲ ὅλην τὴν δικαιοσύνην καὶ ἰσότητα, τὴν ὁποίαν μᾶς ἐπιβάλλει τὸ καθῆκον, ἡ νομοθεσία μας, καὶ νὰ κανονίσωμεν καὶ ὁρίσωμεν μίαν πρόσοδον, ἥτις σήμερον κατὰ πρῶτον φορολογεῖται. Διὰ τοῦτο περιττὸν εἶναι καὶ τὸ νὰ νεωτερίσωμεν, ὅπως παρεισήγαγον τὶ ἐν Ἰαπωνίᾳ καὶ Ἰταλίᾳ ἔπραξαν, διότι οἱ τοιοῦτοι πρέπει νὰ φέρουν καὶ τὰς περιστάσεις. Πρῶτον ἀγνοοῦμεν, δὲν μᾶς ἔφερε κανεὶς, ποία ἐστάθη ἡ συμφωνία τῶν κυβερνήσεων ἐκείνων ἐν Ἰαπωνίᾳ ἢ Σαρδηνίᾳ. Τὸ ζήτημα ἐπὶ τοῦ παρόντος εἶναι ὅτι μία περιουσία, ἥτις εὑρίσκεται ἐπὶ τοῦ ἐδάφους, λείψανον τῆς εὐεργετικῆς καὶ μεγάλης γενεᾶς τῶν ἀρχαίων, οἱ ὁποῖοι κοντὰ εἰς τοὺς ἄλλους θησαυροὺς, τοὺς ὁποίους μᾶς ἄφησαν, καὶ πράξεις καὶ ὀνόματα καὶ ἱστορίαν καὶ φῶτα, μᾶς ἄφησαν καὶ τι, τὸ ὁποῖον εἶναι θησαυρός. Ἔ! καὶ δὲν ὀφείλομεν νὰ σκεφθῶμεν, χωρὶς νὰ ἀδικήσωμεν κανένα οὔτε νὰ βλάψωμεν, κατὰ ποῖον δίκαιον τρόπον ὀφείλομεν νὰ κανονίσωμεν τὴν διάθεσιν αὐτοῦ; Νομίζω ὅτι οὔτε ἡ Ἑταιρία ἔχει τὴν ἀξίωσιν αὐτὴν, ὅταν καὶ ἐκείνη ἐντίμως ἐνεργῇ τὰ ἔργα της καὶ χωρὶς νὰ θέλῃ νὰ βλάψῃ εἴτε ἑαυτὴν εἴτε τοὺς ἄλλους. Περὶ τούτου λοιπὸν ἔχομεν προηγούμενον νομοσχέδιον, ἐπὶ τοῦ ὁποίου σήμερον συζητοῦμεν καὶ τὸ ὁποῖον φέρει ἡ Κυβέρνησις μὲ μίαν τροπολογίαν. Καὶ τοῦτο τὸ νομοσχέδιον, λέγει, εἰσαχθὲν πέρυσιν εἰς τὴν Βουλὴν καὶ μεῖναν ἀσυζήτητον, ἔδωκε δικαιώματα. Δὲν εἶναι ἀληθὲς, διότι εἰς τὴν Βουλὴν τὴν μίαν ἡμέραν ὑπεβλήθη καὶ τὴν ἄλλην τῆς εἶπε τῆς Βουλῆς ἡ Κυβέρνησις, «δὲν εἶναι ἰδικόν σου ἔργον, πήγαινε εἰς τὴν δουλειάν σου.» Λοιπὸν ἐὰν ἔμεινεν ἀσυζήτητον τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο, ἔμεινε διότι ἡ κυβέρνησις, ἥτις τὸ ἔφερε, δὲν εἶχε τὴν διάθεσιν νὰ συζητηθῇ. Δὲν ἠξεύρω ποῖοι λόγοι τὴν ἔπεισαν.

§45ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐνόμισεν ὅτι ἔπρεπε νὰ κάμῃ καλλίτερον ἔργον.

§46ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Λοιπὸν ἡ κυβέρνησις δὲν ἦτο πεπεισμένη εἰς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔκαμεν. Ἰδοὺ λοιπὸν διὰ τὶ δὲν ἐσυζητήθη. Καὶ ἐκ τοῦ ἀμφιβόλου δὲν παράγεται καμμία κατηγορία, οὔτε δικαίωμα. Ἡ κυβέρνησις ἔφερεν ἓν νομοσχέδιον, ἀλλ’ εἶδεν ὕστερον ὅτι δὲν ἔχει βεβαίας πληροφορίας, καὶ διὰ τοῦτο τὸ ἀνέβαλε καὶ διέλυσε καὶ τὴν Βουλήν. Πρὸς τί; διὰ νὰ γείνουν ἔρευναι ἐπιτοπίως καὶ λεπτομερέστεραι· καὶ τοῦτο ἔγεινεν. Ὀφείλομεν λοιπὸν καὶ ἐκ τῶν προγενεστέρων νὰ δώσωμεν προσοχὴν εἰς τὴν ἄρνησίν μας τὴν ὁποίαν ἡμεῖς ἐζητήσαμεν καὶ τὴν ὁποίαν αὐτὴ ἡ Κυβέρνησις ἐπροκάλεσε καὶ ἀνέβαλε διὰ νὰ γείνουν ἔρευναι· καὶ εἶναι ἡ ἐπιστημονικὴ ἐπιτροπή, ἥτις ἀπεστάλη ἐκεῖ. Ἀποτέλεσμα λοιπὸν τῶν ἐρευνῶν αὐτῶν μετὰ τὴν εἰσαγωγὴν τοῦ νομοσχεδίου ἔχομεν τὴν ἔκθεσιν, τὴν ὁποίαν ὁ συνάδελφός μας ὡς μέλος τῆς Βουλῆς, τὸ ὁποῖον ἐστάλη ἐκεῖ καὶ εἶδεν, ἔκαμεν. Ὑπάρχει λοιπὸν ἀμφιβολία ἐπὶ τῆς γνώμης, τὴν ὁποίαν τὸ σταλὲν παρὰ τῆς Βουλῆς μέλος αὐτῆς ἔφερεν; Ἐγὼ νομίζω, οὐδεμία· διότι πρέπει νὰ στηρίζεται εἴς τι θετικὸν διὰ νὰ ὑπάρχῃ ἐναντία. Ἐκ τῆς ἐκθέσεως, τὴν ὁποίαν ὁ ὑπουργὸς ἔφερε διὰ τῆς τροπολογίας, βλέπετε ὅτι ἕκαστος τόνος μολύβδου πωλεῖται κατὰ τὰς σημειώσεις αὐτῆς τῆς ἑταιρίας ἀντὶ φράγκων 448, ἤτοι δραχ. 502, 54, τὰ ἔξοδα ὅλα ὅσα ἔγειναν διὰ τὴν πρώτην προκαταβολὴν καὶ διὰ τὰς ἄλλας ἀνάγκας τῆς ἐξαγωγῆς ἀναβαίνουν εἰς 243, ὥστε μένει καθαρὸν κέρδος 243 δρ. δι’ ἕκαστον τόνον μολύβδου. Κατὰ τὸ σύστημα τὸ ὁποῖον ἔχομεν ἡμεῖς ἐν Ἑλλάδι, τὸ φορολογικὸν, δὲν ὠφελούμεθα εἰμὴ τὸ ἀκαθάριστον ἐπὶ ὅλων τῶν προϊόντων· λαμβάνομεν τελωνιακὸν δικαίωμα ἐπὶ τοῦ ἀκαθαρίστου κέρδους τοῦ ἐμπόρου. Θέλετε λοιπὸν ὡς ἐμπόρευμα, θέλετε ὡς προϊόν, θέλετε ὡς περιουσίαν, ὁπωσδήποτε ἐπὶ τοῦ ἀκαθαρίστου θὰ τὸ φορολογήσωμεν, ἐπὶ τῆς παραγωγῆς. Ἀλλὰ διὰ νὰ ἤμεθα πλέον ἐλαφρυντικοὶ καὶ δώσωμεν περισσοτέραν συνδρομὴν εἰς τὴν ἐργασίαν, ἐρχόμεθα εἰς τὸ καθαρὸν, ἐπιβάλλοντες ἕνα φόρον ἐπὶ τοῦ καθαροῦ εἰσοδήματος. Νομίζετε ὅτι ὁ φόρος, τὸν ὁποῖον τὸ προλαλῆσαν μέλος τῆς ἐπιτροπῆς διὰ τῆς τροπολογίας ἐπιβάλλει, εἶναι βαρύς; Κατὰ τὸ νομοσχέδιον, κύριοι, τὸ ὁποῖον φέρει βάσιν τὰ προϊόντα τῶν δημητριακῶν καρπῶν, κατ’ ἐκεῖνο ἔχομεν 8% ἐπὶ τοῦ ἀκαθαρίστου εἰσοδήματος· λοιπόν, βλέπετε, ὁ φόρος ἔρχεται πολὺ βαρύτερος· ἂν ἴσως ἦτο ἀμφίβολος ἡ δαπάνη, μάλιστα, ἀλλ’ ἡ δαπάνη εἶναι φανερά· δὲν φθάνει ἡ δαπάνη οὔτε τὸ ἥμισυ τῆς προσόδου. Ἐπειδὴ λοιπὸν ἡ δαπάνη εἶναι φανερὰ, ἠδυνάμεθα νὰ κανονίσωμεν τοῦτο· ἀλλ’ ἐπειδὴ τὸ μέλος τὸ ὁποῖον ἐστείλαμεν ἐκεῖ καὶ ἐπεφορτίσθη νὰ κάμῃ ὅλην τὴν ἔρευναν, ἐπιτοπίως καὶ μὲ ὅλην τὴν εὐσυνειδησίαν ἐξέτασαν, μᾶς ἔφερεν ὅλας τὰς λεπτομερείας, διὰ τοῦτο παραδέχομαι, καὶ νομίζω, ὅτι δὲν ἠμποροῦμεν νὰ κάμωμεν δικαιότερον καὶ ὀρθότερον παρὰ νὰ ἀποφασίσωμεν, παραδεχόμενοι τὸ 16 τοῖς ἑκατὸν, καὶ τὴν τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν ὁ ἐπὶ τούτῳ ἐπιφορτισμένος παρὰ τῆς Βουλῆς μᾶς ἔφερεν. Διότι ἄλλως πρὸς τί τὸν ἀπεστείλαμεν ἐκεῖ; διὰ νὰ κάμῃ ἐρεύνας καὶ λάβωμεν πληροφορίας, τὰς ὁποίας νὰ ἀποσιωπήσωμεν, ἢ κατ’ αὐτὰς νὰ σχηματίσωμεν τὴν γνώμην μας; Ὀφείλομεν λοιπὸν ἐπ’ αὐτῇ τῇ βάσει νὰ ἀποφασίσωμεν καὶ ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ φόρου νὰ μείνωμεν. Διαψεύδει κανεὶς τὴν ἔκθεσίν του, τοὺς συλλογισμούς του; Οὐδείς· καὶ ἂν οἱ συλλογισμοί του εἶναι ὀρθοὶ, καὶ βάσιμοι, καὶ ἀληθεῖς καὶ πραγματικοὶ, δὲν ἠμποροῦμεν παρὰ εἴμεθα ὑποχρεωμένοι, κατὰ τὸ καθῆκόν μας, νὰ ἀποφασίσωμεν αὐτὸ, οὐδένα βλάπτοντες οὔτε ἀδικοῦντες, εἰμὴ ἀκολουθοῦντες τὸ δίκαιον καὶ τὸ ὀρθόν.

§47Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τὸ ζήτημα, κύριοι, τὸ ὁποῖον σήμερον πρόκειται νὰ λύσῃ ἡ Βουλὴ, εἶναι ὁ φόρος ἐπὶ τῶν σκωριῶν τοῦ Λαυρίου. Τὸ ζήτημα τοῦτο μᾶς ἀπασχολεῖ, ὡς γνωρίζετε, ἀπὸ τὰς ἀρχὰς σχεδὸν τῆς παρελθούσης συνόδου, καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ φθάσῃ ἡ Βουλὴ εἰς κανὲν ἀποτέλεσμα, πρὶν ἢ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν της, οὕτως εἰπεῖν, αὐτὰ τὰ πραγματικὰ ἐξαγόμενα, ἐκ τῶν ὁποίων νὰ σχηματίσῃ ἰδίαν κρίσιν ἀσφαλῆ, καὶ τοιουτοτρόπως νὰ προβῇ εἰς μίαν ἀπόφασιν φορολογίας. Διότι, κύριοι, διὰ νὰ ἐπιβάλητε ἕνα φόρον εἰς ἓν εἶδος, φυσικῷ τῷ λόγῳ θὰ συμβουλευθῆτε τὸν ὀρθὸν λόγον, διότι ἡ δικαιοσύνη δὲν εἶναι τίποτε ἄλλο παρὰ ὁ ὀρθὸς λόγος· καὶ διὰ νὰ σχηματίσητε ὀρθὸν λόγον, πρέπει νὰ ἔχητε ὀρθὸν καὶ βάσιμον πρᾶγμα· ἐν τούτοις ἠμπορεῖτε νὰ φθάσητε εἰς τὴν προσέγγισιν, ἥτις παρακολουθεῖ ὅλα τὰ ἀνθρώπινα πράγματα. Διὰ τοῦτο, ὅταν ἀπὸ πέρυσι τὸ ζήτημα ἦλθεν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ὑπεστήριξα νὰ συστηθῶσιν ἐπιστημονικαὶ ἐπιτροπαὶ, νὰ μεταβῶσιν ἐπιτοπίως, νὰ προβοῦν εἰς ἀναλύσεις καὶ σχηματίσουν τὰ ἀποτελέσματα ἐκ τῶν ἐξετάσεων, καὶ ταῦτα νὰ ὑποβάλωσιν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, καὶ μετὰ τὴν μελέτην αὐτῶν νὰ προέλθῃ ἡ Βουλὴ εἰς μίαν ἀπόφασιν. Τῇ ἀληθείᾳ, κύριοι, μετενόησα, διότι ὑπεστήριξα τὸ πρᾶγμα τοῦτο, καίτοι ὀρθὸν, καὶ ἂν δὲν εἶχον αὐτὴν τὴν ὑποχρέωσιν ἐπὶ τοῦ σημερινοῦ ζητήματος, ἴσως ἴσως ἤθελον σιωπήσει, διὰ μόνον τὸν λόγον, ὅτι μὲ ὅλας τὰς ἐρεύνας ἀκόμη δὲν ἠδυνήθην νὰ σχηματίσω ἀσφαλῆ κρίσιν περὶ αὐτοῦ τοῦ πράγματος. Κύριοι, ἐπιτρέψατε νὰ σᾶς ἀναφέρω ἓν πρᾶγμα, ὅπως σχετίσω ὅλα τὰ ζητήματα, ὅσα ἐσυζητήθησαν καὶ δύνανται νὰ ἔχουν ὡς πρὸς πᾶν ἄλλο ἀντικείμενον, ὄχι ὡς πρὸς τὴν φυσικὴν, ἀλλ’ ὡς πρὸς τὰς σχέσεις, τὰ ζητήματα, ὅσα κατ’ ἀναλογίαν τῶν ἀγαθῶν, τὰ ὁποῖα δύνανται νὰ φέρουν εἰς ἕνα τόπον, ἔχουν σχέσιν μὲ τὸ προκείμενον. Καὶ τῇ ἀληθείᾳ διὰ τοῦτο ἐπέμεινα ὁ πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ μοὶ εἴπῃ τί ἀπέγεινε διὰ μίαν ἄλλην ἐπιχείρησιν, τὴν ὁποίαν ἐγὼ τοὐλάχιστον ὑπερασπίσθην δι’ ὅλης τῆς θερμότητος ἐνώπιόν σας. Ἠκούσατε τί ἀπέγεινεν· ἐχάθη, δὲν ὑπάρχει καμμία ἐλπίς. Καὶ ἤκουσά τινας τῶν ἐντίμων συναδέλφων, οἱ ὁποῖοι εἶπον ὅτι ἐπρομάντευσαν, διότι ἀληθῶς ἐκείνη ἡ ἑταιρία ἐφέρθη ἀγυρτικῶς· ἀλλ’ ἂν ἡ ἑταιρία ἐκείνη ἦτο κερδοσκοπικὴ, ἤθελεν ἀφήσει τὴν ἐπιχείρησιν; Θὰ εἰπῇ λοιπὸν, ὅτι πραγματικαὶ δυσκολίαι ὑπῆρξαν ἀνυπέρβλητοι, καὶ ἡ ἑταιρία ἐκείνη ἀπεμακρύνθη· καὶ ἐγὼ δὲν ἐπεθύμουν νὰ ναυαγήσῃ, καὶ ἂν εἶχε καὶ μεγάλα κέρδη. Καὶ ἀπόδειξις εἶναι, ὅτι μετὰ τὰ περιστατικὰ ἐκεῖνα, οἱ Κορίνθιοι, τοὺς ὁποίους ἐπικαλοῦμαι καὶ εἶναι ἐδῶ καὶ οἱ ἀντιπρόσωποί των, διὰ τῶν δημοτικῶν καὶ ἐπαρχιακῶν συμβουλίων ἔδωκαν ἀναφορὰν παρακαλοῦντες τὴν Κυβέρνησιν νὰ παραχωρήσῃ ὅλην τὴν Στυμφαλίδα λίμνην εἰς ἀποξήρανσιν, ὅπως καὶ αὐτοὶ ὠφεληθοῦν διὰ τοῦ ἀρχαίου ὑδραγωγείου. Καὶ ἀκόμη εἰς τὸ νομοσχέδιον προχθὲς εἶδα καὶ παρακαλοῦν νὰ δοθῇ καὶ τὸ δικαίωμα νὰ ποτίσουν καὶ τὰς γαίας τοῦ δημοσίου. Καὶ σκέπτονται πολὺ καλὰ, διότι ἂν ἡ ἐπιφάνεια τῆς Κορίνθου ἤθελε λάβει τὴν χάριν νὰ λάβῃ τὰ νερὰ τῆς Στυμφαλίδος, ἡ Νέα Κόρινθος ἤθελε προχωρήσει πολὺ κατὰ τὸν ἐγχώριον πλοῦτον. Καὶ ὅμως, κύριοι, καὶ ἡ ἐπιχείρησις ἐκείνη ἀπέτυχεν. Ἀλλὰ τοῦτο δὲν τὸ ἀναφέρω, διότι ἡ περίστασις ὁμοιάζει μὲ τὴν τοῦ Λαυρίου, διότι δὲν ἠδυνήθην νὰ σχηματίσω περὶ τούτου πλήρη γνῶσιν· μολοντοῦτο χρεωστῶ νὰ σᾶς τὸ εἴπω, διότι δύναται νὰ συντελέσῃ εἰς τὴν μόρφωσιν τῶν πεποιθήσεών σας. Καὶ πέρυσι σᾶς ἐσυμβούλευσα, καὶ ἐφέτος σᾶς συμβουλεύω νὰ μὴ λάβητε ὑπ’ ὄψιν παρὰ τὰ συμφέροντα τοῦ ἔθνους, νὰ σκεφθῆτε τὶ ὠφελεῖ εἰς τὴν πατρίδα. Ἂν ἡ ἑταιρία αὐτὴ ὠφελῇ τὸν τόπον, νὰ τὴν κρατήσητε, διότι ἔχομεν κέρδος, ἂν δὲν ὠφελῇ, νὰ τὴν συντρίψωμεν, διότι ἡμεῖς δὲν δυνάμεθα νὰ συλλογισθῶμεν περὶ ἄλλου πράγματος, παρὰ περὶ ὅσων ὠφελοῦν τὴν πατρίδα. Ἔρχομαι, κύριοι εἰς τὸ κύριον ζήτημα, διὰ νὰ ἐξετάσω αὐτὸ εἰς τὴν οὐσίαν του, πρὶν ἢ μεταβῶ εἰς τὰς πολιτικὰς σχέσεις καὶ ἄλλας ὠφελείας, τὰς ὁποίας τὸ ζήτημα τοῦτο δύναται νὰ ἔχῃ διὰ τὸν τόπον, Αἱ ἐπιστημονικαὶ ἐκθέσεις, αἱ ὁποῖαι ἔπρεπε πρὸ παντὸς ἄλλου νὰ μᾶς φωτίσουν, διότι οὐδὲν ἄλλο μέσον ἔχομεν, δυστυχῶς ἀντιφάσκουν εἰς τρόπον πολὺ περίεργον· καὶ ὅταν τὰ ἐπιστημονικὰ ἐξαγόμενα, τὰ ὁποῖα ἔγειναν μὲ τόσας δαπάνας καὶ θυσίας, ἔρχονται εἰς ἀντίφασιν, σᾶς ἐρωτῶ, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ σχηματίσω ἐγὼ τελείαν πεποίθησιν; Καὶ ἰδού, ἐν πρώτοις ἐζήτησα πληροφορίας ἀπὸ τὸν κ. Ἰωάννου, τὸν ἀξιότιμον βουλευτὴν Κορινθίας, ἄνδρα ἐπιστήμονα, δυνάμενον εἰς αὐτὸ τὸ ζήτημα, ὡς πρὸς τὸ ἐπιστημονικὸν μέρος, νὰ κρίνῃ ἀσφαλέστερον παντὸς ἄλλου, διότι τὸ ζήτημα τοῦτο καθαρῶς ἀνάγεται εἰς χημικὰς ἐργασίας, ἐζήτησά τινας πληροφορίας, διότι δὲν ἤξευρα ἢ δὲν ἐνθυμήθην, ὅτι σήμερον ἔπρεπε νὰ συζητηθῇ τὸ ἀντικείμενον τοῦτο καὶ δὲν εἶχον μελετήσει χθὲς αὐτὸ τὸ ζήτημα. Ἐν πρώτοις τῷ εἶπα νὰ μοὶ δώσῃ μίαν πληροφορίαν, ποῖα εἶναι τὰ καθ’ ἡμέραν ἔξοδα ἑκάστης καμίνου· μοὶ ἔδειξε λοιπὸν ἀμέσως μίαν σημείωσιν ἐντὸς τῆς ἐκθέσεως, τὴν ὁποίαν συνέταξεν, εἰς τὴν ὁποίαν φαίνεται, ὅτι τὰ ἔξοδα ἀναβαίνουν εἰς δραχ. 556:76. Ἡ ἐπιτροπὴ, ἡ ὁποία συνέκειτο ἀπὸ ἀξιωματικοὺς ἐπίσης ἐπιστήμονας, λέγει, ὅτι δύω κάμινοι θέλουν δραχ. 1328· ἂν διπλασιασθῇ τὸ 556, εἶναι 1100. Βλέπετε λοιπὸν μίαν διαφορὰν σπουδαίαν. Ἂν λοιπὸν τὰ κέρδη διαφέρουν κατὰ τόσον, ἐννοεῖται, ὅτι θὰ ἐλαττωθοῦν τὰ ἔσοδα.

§48ΙΩΑΝΝΟΥ. Ἡ ἐπιτροπὴ, ἡ ἰδική μας, ἔχει δρ. 556 δι’ ἑκάστην κάμινον.

§49ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἂν λοιπὸν εἰς τὰ ἔξοδα ὑπάρχῃ τοιαύτη διαφορὰ μεταξὺ των, πῶς θέλετε νὰ σχηματίσω ἀσφαλεῖς ὑπολογισμοὺς ἐπὶ τοῦ φόρου, τὸν ὁποῖον θὰ ἐπιβάλω; Ἀλλὰ δὲν εἶναι αὐτὴ ἡ διαφορὰ μόνη. Εἰς μὲν τὴν ἐπιστημονικὴν ἀνάλυσιν τῆς πρώτης ἐπιτροπῆς εὑρίσκετε....

§50ΙΩΑΝΝΟΥ. Μὲ συγχωρεῖτε νὰ σᾶς διακόψω. Ἔπρεπε νὰ μελετήσῃ τις πρῶτον τὴν ἔκθεσιν, καὶ κατόπιν νὰ φέρῃ τὰς κρίσεις του. Ἡ ἄλλη ἐπιτροπὴ παραδέχεται 250 ἡμέρας ἐργατικάς· ἡ δευτέρα 350· ὥστε βλέπετε, ὅτι εἰς τὴν στιγμὴν δὲν γίνονται αὐτὰ τὰ πράγματα.

§51ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐδῶ δὲν κάμνετε λόγον περὶ αὐτοῦ.

§52ΙΩΑΝΝΟΥ. Κάμνομεν· πρέπει νὰ τὸ μελετήσητε μετ’ ἐπιστασίας.

§53Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Πολὺ καλά· καὶ ἐγὼ αὐτὸ θέλω νὰ μάθω, τί εἶναι καὶ τί γίνεται. Τέλος πάντων καὶ μὲ τὰς 350 ἡμέρας φθάνουν τὰ ἔξοδα....

§54ΙΩΑΝΝΟΥ. Ἡ περυσινὴ ἐπιτροπὴ λέγει, ὅτι ἕκαστος τόνος ἐπιβάλλεται μὲ 300 δραχ. ἔξοδα, ἡ ἐφετεινὴ λέγει μὲ 250 δρ.

§55Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐδῶ λοιπὸν βλέπετε ὅτι ὑπάρχουν 456· τὸ διπλάσιον εἶναι 900, ὥστε θέλετε τὰς 300 ἡμέρας λογίσητε, θέλετε τὰς 250, εἰς μὲν τὴν πρώτην περίπτωσιν εἶναι κατὰ 400 διαφορὰ, εἰς δὲ τὴν ἄλλην τὸ διπλάσιον· ἀλλὰ, βλέπετε, ἡ μία ἐπιτροπὴ λέγει 7%, ἡ ἄλλη λέγει 6%· λοιπὸν σταθερόν τι δὲν ἔχομεν. Ὅταν, κύριοι, ὑπάρχουν δύω πράγματα ἀντίθετα, ἐγὼ δὲν ἀμφισβητῶ κανὲν, διότι δὲν ἠξεύρω ποῖον εἶναι τὸ ἀσφαλέστερον.

§56ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὡς πρὸς τὸ τέλειον ἀποτέλεσμα αἱ δύω ἐπιτροπαὶ ὀλίγον διαφέρουν.

§57Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἀλλ’ ἀκόμη, κύριοι, σᾶς κάμω μίαν ἄλλην παρατήρησιν, τὴν ὁποίαν ἠδυνήθην νὰ ἴδω τροχάδην, ἥτις εἶναι ἐπίσης σπουδαία, διότι ἀφορᾷ τὴν κατανάλωσιν. Διὰ τὸ ποσὸν τοῦ μολύβδου ὅπερ ἐξοδεύεται ἔχομεν τρεῖς γνώμας ὑπ’ ὄψιν μας· ἡ μία ἐπιτροπὴ λέγει 10%, ἡ βʹ. ἔχει διαφοράν, ἡ γʹ. ἔχει τρίτην γνώμην. Ὥστε ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου ἐγὼ δὲν ἠδυνήθην νὰ σχηματίσω καμμίαν πεποίθησιν ἀπόλυτον, καὶ διὰ τοῦτο ἀφίνω εἰς τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς νὰ παραδεχθῇ ὁποιανδήποτε νομίζει συμφέρουσαν, διότι ἂν παραδεχθῶ τὴν μίαν, φοβοῦμαι μὴ βλάψω τὸ δημόσιον· ἂν τὴν ἄλλην, μήπως βλάψω τὴν ἑταιρίαν. Ἕκαστος λοιπὸν ἂς ἀποφασίσῃ κατὰ τὴν ἰδίαν του κρίσιν. Μετὰ τοῦτο ἔπρεπε νὰ ἐξετάσω ἓν ἄλλο ἀντικείμενον. Καὶ ἠρώτησα πραγματικῶς τὸν κύριον Ἰωάννου πόσας καμίνους εἶχεν ἡ ἑταιρία εἰς ἐνέργειαν μέχρι τέλους τοῦ 1866, καὶ μὲ εἶπεν ὅτι εἶχε 12.

§58ΙΩΑΝΝΟΥ. Μόνον 8.

§59Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κατὰ μέσον ὅρον 8. Ἕπεται ὅτι ἡ ἑταιρία δὲν ἔφθασεν εἰς ὅλην τὴν ἀνάπτυξιν τῆς ἐνεργείας 12 καμίνων, διότι πρόκειται μέχρι 16 νὰ φθάσῃ. Βλέπετε λοιπὸν ὅτι εἶναι πολὺ σπουδαῖον νὰ συλλογισθῆτε ὅτι τὰ ὀφέλη τῆς ἑταιρίας κατὰ μὲν τὸ ἓν ἔτος θὰ εἶναι ὀλιγώτερα, τὸ βον περισσότερα καὶ οὕτω καθεξῆς θὰ αὐξάνουν. Ἀλλὰ, κύριοι, δὲν πρέπει νὰ ὑποκύπτωμεν διόλου καμμίαν ἀλήθειαν· πολλάκις δύνανται νὰ παρουσιασθῶσι καὶ μικρότερα ἀποτελέσματα· εἶναι ἐκ τῆς φύσεως αὐτῶν τῶν πραγμάτων, ἐπειδὴ αὐταὶ αἱ σκωρίαι δὲν εἶναι προϊὸν φυσικὸν, ἀλλὰ τὸ κατάλοιπον μιᾶς τεχνικῆς ἐργασίας, καὶ ἰδοὺ τὶ λέγει ὁ Στράβων. (Ἀναγινώσκει). Λοιπὸν, βλέπετε, αὗται αἱ σκωρίαι ὑπέστησαν διπλῆν ἀνακαμίνευσιν· τίς οἶδεν ἂν δὲν θὰ ὑποστῶσι καὶ ἄλλας πολλάς. Λοιπὸν καθόσον ἀνακαμινευθοῦν περισσότερον, κατὰ τοσοῦτον θὰ ἦναι ὀλιγώτερα τὰ μεταλλεῖα. Λοιπὸν ὅλα αὐτὰ πρέπει νὰ τὰ λάβῃ τις ὑπ’ ὄψιν διὰ νὰ σχηματίσῃ τὴν πεποίθησίν του ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ἀντικειμένου. Κύριοι, μετὰ τὰς ὀλίγας παρατηρήσεις τὰς ὁποίας σᾶς ἔκαμα ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τῶν σκωριῶν, εἰς ὀλίγα θὰ σᾶς ἀπασχολήσω ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τῆς φορολογίας. Τὸ κατ’ ἐμὲ, κύριοι, δὲν εἶμαι οἰκονομολόγος διὰ νὰ σᾶς εἴπω, οὕτως ἢ ἄλλως πρέπει νὰ φορολογεῖσθε, ἀλλ’ ἁπλῶς παρατηρῶ ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔφερεν ἕνα νόμον καὶ σᾶς εἶπε, λάβετε 10% ἐπὶ τοῦ καθαροῦ εἰσοδήματος· ὁ κ. Ἰωάννου εἶπε, λάβετε 16%. Ἐὰν ὁ Νόμος ἦτο πάγιος, ἤθελον πολεμήσει καὶ τὴν μίαν ἰδέαν καὶ τὴν ἄλλην· ἀλλ’ ἐπειδὴ εἶναι δι’ ἓν μόνον ἔτος, βέβαια εἰς τὸ ἑπόμενον ἔτος θὰ δυνηθῶμεν νὰ κρίνωμεν ἀσφαλέστερον, καὶ ἂν τοὺς ἀδικήσαμεν ἐφέτος, νὰ τοὺς δικαιώσωμεν, ἂν δὲ ἀδικήσαμεν τὸ δημόσιον, νὰ τὸ δικαιώσωμεν ἐπίσης. Ἐπειδὴ λοιπὸν τὸ Νομοσχέδιον εἶναι δι’ ἓν μόνον ἔτος, ἠθέλησα νὰ ἐξετάσω ποία θὰ εἶναι ἡ ζημία ἐντὸς αὐτοῦ τοῦ ἔτους ὑπὸ τὴν μίαν καὶ τὴν ἄλλην περίστασιν. Τὸ 10% πρὸς 16% δὲν φέρει μεγάλην διαφορὰν κατὰ τὸν ἀγρὸν· πάντοτε ἀπὸ 100–150 χιλ. δρ. θὰ εἶναι ἡ διαφορὰ, μεταξὺ αὐτῶν τῶν δύω θὰ εἶναι ἡ διαφορὰ τοῦ κέρδους ἢ τῆς ζημίας. Λοιπὸν ἂν παραδεχθῆτε ὅτι 120,000 δυνάμεθα νὰ λάβωμεν περισσότερον, ἐννοεῖται ὅτι 120,000 θὰ ἀπωλέσῃ τὸ δημόσιον ἂν δὲν τὰς λάβῃ. Εἰς τοῦτο τὸ κονδύλιον στηρίζεται ἡ ζημία ἢ ἡ ὠφέλεια τοῦ ἔθνους, πάντοτε διὰ τὰ 2 παρελθόντα ἔτη. Λοιπὸν ἡ Βουλὴ, ἀμέσως σήμερον λύουσα τὸ ζήτημα, πρέπει νὰ συλλογισθῇ ὅτι ἢ θὰ κερδήσῃ 120,000 δραχ. περισσότερον ἢ θὰ χάσῃ 120,000 ὀλιγώτερον, διότι τὸ ἑπόμενον θὰ ἔχῃ νὰ σκεφθῇ πολὺ ὀρθότερον· τώρα εἶναι ὀρθοτέρα ἡ γνώμη τοῦ Ὑπουργοῦ, θὰ ζημιωθῶμεν 120,000 δραχ· εἶναι ὀρθὴ ἡ τοῦ κ. Ἰωάννου, ἡ ἑταιρία θὰ ζημιωθῇ 120,000 δραχ. Ἡ ζημία λοιπὸν εἶναι διὰ τὸ ἔτος αὐτὸ 120,000 δραχ., διότι τὸ ἐρχόμενον ἠμποροῦμεν νὰ κάμωμεν ὅ,τι θέλομεν.

§60ΤΙΝΕΣ. 150,000 ζημία εἶναι.

§61Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Διὰ νὰ ἀποφανθῶ δὲν ἔπρεπε νὰ λάβω τὰς γνώσεις ἄλλων, παρ’ ἐκείνων πρὸς τοὺς ὁποίους ἡ ἐπιστημονικὴ ὑπόληψίς μου εἶναι μεγάλη, καὶ μάλιστα ἀφοῦ ἐπῆγαν ἐπιτοπίως καὶ ἐξέτασαν. Μετὰ τοῦτο, κύριοι, βλέπω ὅτι ἡ σημερινὴ συζήτησις ἔχει ν’ ἀποφασίσῃ ἐπὶ 120,000 δραχ. καὶ καταλαμβάνετε ὅτι τὸ ζήτημα δὲν εἶναι ἴσως ἄξιον μεγάλης προσοχῆς, ἀφοῦ δὲν ἀφίνομεν τὸ δικαίωμα διὰ πολλὰ ἔτη, ἀφοῦ ὁ Νόμος ἠμπορεῖ νὰ μεταβληθῇ τοῦ χρόνου. Ἀφοῦ λοιπὸν τὸ πρᾶγμα κατήντησε τόσον μικρὸν, νομίζω ὅτι εἶναι πολυτιμότερον νὰ σκεφθῶμεν ἄλλό τι. Καὶ τοῦτο τὸ παρετήρησα εἰς τὴν ἔκθεσιν τῆς ἐπιτροπῆς· ἰδοὺ τὶ λέγει ὡς πρὸς τὰς ὠφελείας, ἃς παρέχει ἡ ἑταιρία, διότι, κύριοι, δὲν πρέπει νὰ ἐξετάζωμεν μόνον τίνας ὠφελείας θὰ ἔχῃ τὸ δημόσιον, ἀλλὰ καὶ τίνας ὠφελείας θὰ ἔχουν ἡ βιομηχανία, αἱ τέχναι, ἡ ἐργασία κτλ. Ἰδοὺ, κύριοι, τὶ λέγει ἡ ἐπιτροπὴ αὐτὴ, εἰς τὴν ὁποίαν ἀποτελεῖ μέρος ὁ λίαν ἀξιότιμος κ. Ἰωάννου. «Ἡ ἀναλαβοῦσα τὴν ἀνακαμίνευσιν τῶν Λαυριωτικῶν σκωριῶν ἑταιρία εἶναι ἐκ τῶν ὀλίγων, αἵτινες ἔφερον μεθ’ ἑαυτῶν εἰς τὴν ἡμετέραν Πατρίδα πραγματικὰ κεφάλαια πίστεως, ἱκανότητος καὶ χρημάτων· ἀλλ’ ἅμα τῇ πρώτῃ αὐτῆς ἐγκαταστάσει περιεκυκλώθη ἀπό τινας μὲν παριστῶντας ἑαυτοὺς ἀπαραιτήτους πρὸς εὐόδωσιν τῆς ἐπιχειρήσεως, ἐξ ἄλλων δὲ ἀμφισβητούντων πᾶν βῆμα τῆς ἑταιρίας, καὶ φροντιζόντων νὰ ἀντικαταστήσωσι ταύτην, καὶ ἀπὸ πολλοὺς, οἵτινες, τὴν φαντασίαν ἐξημμένην ἔχοντες, μετεποίησαν τὰς μολυβδούχους σκωρίας εἰς χρυσοῦχα καὶ ἀργυροῦχα τῆς Καλλιφορνίας ἐδάφη, καὶ οὕτως ἐδημιούργησαν εἴτε ἐν καλῇ τῇ πίστει, εἴτε πρὸς ἀποπλάνησιν τῶν ἁπλουστέρων μυθώδεις ὑπὲρ τῆς ἑταιρίας ὠφελείας.» Εἶδα τὸν κ. Μαυρογιάννην καὶ κάμνω μίαν ἀναδρομήν. Εἰς τὴν πρώτην μου ὁμιλίαν ἐν τῇ Βουλῇ περὶ τῆς ἰδίας ὑποθέσεως ἔκαμα ἕνα λογαριασμὸν ἐσφαλμένον· ἐλογάριασα τὴν σκωρίαν εἰς μόλυβδον καὶ τότε ἀντὶ τῶν 35,000 ἐγὼ εὕρισκα 3,000,000, καὶ ὁ κύριος Μαυρογιάννης μὲ ἔκαμε τὴν παρατήρησιν ὅτι σφάλλω, καὶ πραγματικῶς ἐνόησα καὶ ἐγὼ τὸ σφάλμα μου. Τοῦτο σᾶς τὸ ἀναφέρω, διότι τὸ ¼ εἰς ἓν ἔργον μέγα, κολοσσαῖον, εἶναι δυνατὸν ἢ νὰ καταστρέψῃ τὴν ἑταιρίαν ἢ νὰ ζημιώσῃ τὸ δημόσιον σημαντικά. Ἐπανέρχομαι λοιπόν. «Καὶ εἶναι μὲν βέβαιον, κ. ὑπουργὲ, ὅτι ἡ ἑταιρία ὑπεβλήθη εἰς δαπάνας, ὅπως καὶ τὰς συμφυεῖς πρὸς πᾶσαν μεταλλουργικὴν ἐπιχείρησιν δυσχερείας ἐν τόπῳ, οἷος ὁ ἡμέτερος, ὑπερνικήσῃ, καὶ τοὺς πολεμοῦντας αὐτὴν ἐξουδετερώσῃ, καὶ τὴν ἐξεγερθεῖσαν δημοσίαν γνώμην διὰ πραγμάτων κατευνάσῃ. Αἱ δαπάναι ὅμως αὗται λίαν ἀφειδῶς ἐξεχύθησαν, διότι ἡ ἑταιρία ἐπεδίωκε τὴν λύσιν τῶν δυσχερειῶν τούτων ὑπὸ τὸ πρίσμα μόνων τῶν ἑαυτῆς συμφερόντων· διὸ καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ, προκειμένου νὰ ἐπιβληθῇ φόρος ἐπὶ τῆς καθαρᾶς προσόδου τῆς ἐπιχειρήσεως ταύτης, τὰς μὲν ἀμέσως μετ’ αὐτῆς συνδεομένας δαπάνας γενναίως ὑπελόγισεν, ἐκ δὲ τῶν λοιπῶν πολλὰς μὲν περιέστειλεν, ἄλλας δ’ ἐντελῶς ἀπέῤῥιψε, καί τινας καθ’ ὁλοκληρίαν παρεδέχθη. Προέβη δ’ εἰς τοῦτο ἡ ἐπιτροπὴ, πεπεισμένη, ὅτι ἡ Ἑταιρία, δαψιλῶς ἐν τῇ ἐπιχειρήσει ταύτῃ ἀμειβομένη, καὶ τὸν τόπον πολυειδῶς ὠφελεῖ· τὸ μὲν, διότι πρώτη ἐν Ἑλλάδι ἐνεργεῖ μεταλλουργικὰς ἐργασίας καὶ δίδει νύξιν πρὸς ἀνεύρεσιν τῶν ὠφελειῶν, ἃς τὸ ἔθνος ἡμῶν πρέπει νὰ προσδοκᾷ ἐκ τῆς ἐκμεταλλεύσεως τῶν φυσικῶν προϊόντων τῶν ἐν τῷ ἐδάφει του περικλειομένων, τὸ δὲ, διότι ἐν τῇ ἡμετέρᾳ χώρᾳ εὐρύτατον στάδιον εἰς τὴν ἐργατικὴν τάξιν διανοίγεται, ἀφοῦ καὶ σήμερον ἔτι πλεῖσται ἐργατικαὶ οἰκογένειαι ἐκ τῆς ἐπιχειρήσεως ταύτης ἀποζῶσι, καὶ τέλος διότι βέβαιον ἐτήσιον εἰσόδημα ὑπὲρ τοῦ δημοσίου κανονίζεται. Ἡ δὲ Λαυριωτικὴ, κ. ὑπουργὲ, ἡ ἀπὸ τῶν χρόνων τοῦ Περικλέους νεκρὰ καὶ ἄγονος διατελοῦσα, ἀναλαμβάνει σήμερον νέαν ζωὴν, διασχίζεται ὑπὸ ἁμαξωτῶν ὁδῶν, δέχεται πλοῖα, κινεῖ ἐμπόριον, ἐπισύρει τὴν προσοχὴν τῶν τε ἐντοπίων καὶ τῶν ξένων, καὶ διὰ τῶν σκωριῶν αὐτῆς, ὑποδεικνύουσα τοὺς θησαυρούς, οὓς κρύπτει ἐν τοῖς ἐγκάτοις της, ὑπόσχεται μεγάλα εἰς τὸ ἔθνος ἡμῶν, ἐὰν ἐσκευμένως τοῦτο ἐπὶ τοιούτων ἐπιχειρήσεων ἐργαζόμενον, κατορθώσῃ νὰ ἐπωφεληθῇ αὐτῶν.» Λοιπὸν βλέπετε ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ εὗρεν ὅτι ἡ μεταλλουργικὴ εἰς τὴν Ἑλλάδα ἐν γένει μᾶς ὠφελεῖ, καὶ τοῦτο ὑμεῖς οἱ πολιτικοὶ ἄνδρες πρέπει νὰ τὸ λάβετε ὑπ’ ὄψιν σας, διότι δὲν πρέπει νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν πόσα λεπτὰ θὰ εἰσέλθουν εἰς τὸ Ταμεῖον, ἀλλὰ καὶ κατὰ πόσον ὑπ’ ἄλλην ἔποψιν θὰ ὠφεληθῇ ἡ ἑταιρία. Μετὰ τὰς παραστάσεις ταύτας δὲν ἀξίζει, νομίζω, νὰ σχηματίσῃ τις θεωρίαν περὶ τοῦ φόρου 10 ἢ 16%, διότι, βλέπετε, τὸ κέρδος θὰ εἶναι 150,000 δραχ· παραδέχομαι τὸν ἀνώτατον ὅρον, ἂν ὅμως ἠμπορῇ καὶ εἰς τοῦτο τις ἀλανθάστως νὰ σχηματίσῃ πεποίθησιν ἀπόλυτον, διότι, κατ’ ἐμὲ, νομίζω δὲν ἠξεύρομεν ἂν τοῦτο εἶναι σωστὸν ἢ τὸ ἄλλο. Τέλος πάντων ἡ Βουλὴ δύναται νὰ ἀποφασίσῃ ὅ,τι ἐγκρίνει· τὸ κατ’ ἐμὲ δὲν δύναμαι νὰ σχηματίσω τελείως πεποίθησιν. Τοῦτο μόνον λέγω, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ ἑκατομμυρίων διὰ τὸ ἔτος αὐτό. Παραδέχομαι ὅμως πληρέστατα τὴν γνώμην τοῦ κ. Ἰωάννου ὡς πρὸς τὸ ἄλλο ζήτημα, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ὄχι μόνον πρέπει νὰ στείλῃ ἕνα ὑπάλληλον διὰ νὰ ἐφορεύῃ, ἀλλὰ ἐγὼ ἐπιθυμῶ ἡ Κυβέρνησις νὰ στείλῃ καὶ ἕνα ἄνθρωπον ἐπιστήμονα, ὁ ὁποῖος νὰ παρακολουθῇ τὴν πρόοδον καὶ κρατήσῃ ἓν ἡμερολόγιον τῶν γινομένων διὰ νὰ ἤμεθα ἐν πληρεστάτῃ γνώσει ὅταν θὰ ἀποφασίσωμεν πάλιν. Καὶ νομίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἠμποροῦσε νὰ κάμῃ καὶ μίαν ἄλλην ἐργασίαν, τουτέστι ν’ ἀποσπάσῃ νέους τινὰς ἐκ τῶν ἐν τῷ πολυτεχνείῳ ἐκπαιδευομένων, νὰ ὑπάγουν νὰ σπουδάσουν τὴν μεταλλουργικὴν, διότι ἡ πρᾶξις δύσκολος, καὶ νὰ σχηματισθοῦν καὶ τεχνῖται διὰ τὸ μέλλον. Καὶ τοῦτο ἤθελα παρακαλέσει τὴν Βουλὴν νὰ τὸ μελετήσῃ καὶ ἀποφασίσῃ.

§62ΙΩΑΝΝΟΥ. Ἡ ὁμιλία τοῦ κ. Πετιμεζᾶ ἦτο ἀτυχὴς κατὰ τοῦτο, διότι ἦλθεν εἰς τὸ βῆμα οὐχὶ δι’ ἄλλον σκοπὸν, ἀλλὰ διὰ νὰ ἐξελέγξῃ τὰς ἐπιτροπὰς ἐνώπιον ὑμῶν καὶ νὰ καταδείξῃ ὅτι εἶναι ἐναντίος· δὲν εἶναι διόλου ἐναντίος. Ἂς ἀφήσωμεν τὰς ἐπιτροπὰς νὰ καταδείξουν τὰ λάθη των. Σήμερον αἱ ἐπιτροπαὶ συμπίπτουν εἰς τὸ ποσὸν τῶν 250,000 δραχμῶν.

§63ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὰς σκέψεις, κύριοι, τῶν βουλῶν ἐπὶ τοῦ ἐν λόγῳ ἀντικειμένου ἐπῆλθε παλλίῤῥοιά τις ἀπροσδόκητος· ἀπὸ τὰ ἄκρα καὶ ἀμύθητα ἐκεῖνα ποσὰ, τὰ ὁποῖα παρουσίαζον αἱ πέρυσι γενόμεναι ἔρευναι, ἐπήλθομεν σήμερον εἰς τὸ ἄλλο τέρμα, εἰς τὸ ἄκρως ἐναντίον ἀποτέλεσμα. Τὰ ποσὰ, βλέπετε, παρουσιάζονται ἐνώπιόν σας λίαν σμικρὰ καὶ ἀσήμαντα· καὶ πάλιν εἰς τοῦτο ἀμφιβολίαι, καὶ πρῶτος ἐγὼ ἤμην ὁ ἀμφιβάλλων καὶ ἐζήτησα νὰ σταλῇ νέα ἐπιτροπὴ διὰ νὰ κάμῃ νέαν ἔρευναν. Ὁπωσδήποτε, βλέπετε, καὶ αὐτῆς αἱ ἔρευναι κατέληξαν εἰς τὸ αὐτὸ συμπέρασμα, ἔλαττον τῶν ἀποτελεσμάτων τῆς πρώτης. Ὥστε, ἂν δὲ εἶχον ὑπ’ ὄψιν μου ἄλλο τι, καὶ πάλιν θὰ ἤμην εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ζητήσω ἀπὸ τὴν Βουλὴν τὸ νὰ παραδεχθῆτε νέαν ἀναβολήν. Ἀλλ’ ὄχι, κύριοι, δὲν θέλω τὸ κάμει, μολονότι τινὲς τὸ θεωροῦν ἀναγκαῖον, διότι ὅσον προβαίνομεν, ἡ τύχη μας χειροτερεύει· ἀντὶ νὰ φθάσωμεν εἰς ἀποτέλεσμα εὑρισκόμεθα εἰς ἐξαγόμενα ὑποθετικὰ, εἴτε ἀμφίβολα· ὅλως διόλου ἐναντία· καὶ τοῦτο σᾶς ὑπέδειξαν ἄλλοι προλαλήσαντες. Ἐγὼ λαμβάνω ὡς βάσιν τὴν ὁμιλίαν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, ὅτι τοὐλάχιστον ἂν ὄχι ὡς τὰ προϊόντα τῆς γῆς, ἂν ὄχι ὡς ἔκτακτόν τι ἀντικείμενον φορολογίας περάσωμεν τὰς σκωριὰς, πρέπει νὰ τὰς περάσωμεν ὡς μίαν βιομηχανίαν. Ἐνθυμηθεῖτε ὅμως, κύριοι, ὅτι τὰς βιομηχανίας ἐν τῷ φορολογικῷ νομοσχεδίῳ τῶν ὁμογενῶν μας, τῶν ἐμπόρων μας, τῶν τραπεζιτῶν μας, τὰς ἐπεβαρύναμεν πολὺ περισσότερον, ὄχι πάντοτε ἐπὶ τῇ βάσει τῶν 10 ἢ 15, ἀλλὰ καὶ τῶν 30 καὶ 40%, καὶ βεβαιωθεῖτε ὅτι ὅσα ἔξοδα ἔχει ἡ ἑταιρία αὕτη, τοὐτέστι 220 χιλιάδας δραχμ., ἔχει μόνον ἓν ἐμπορικὸν κατάστημα· ἢ νομίζετε ὅτι ἔχει ὀλιγωτέρους κινδύνους ἢ χρειάζεται ὀλιγωτέραν ἀσφάλειαν; Λοιπὸν οὐδὲ μὲ τοῦ ἐλαχίστου ἐπιτηδευματίου δὲν ἀναλογεῖ σήμερον ὁ φόρος, τὸν ὁποῖον θέλετε νὰ ἐπιβάλετε εἰς μίαν ἑταιρίαν ἔχουσαν ἕτοιμα τὰ ἑκατομμύρια· τοὐλάχιστον ἂν λάβετε τὸν μέσον ὅρον καὶ θεωρήσετε τὴν ἑταιρίαν αὐτὴν ὡς καθαρὰν βιομήχανον, πρέπει νὰ δειχθῆτε ἐξ ἴσου ἐπιεικεῖς ὅπως καὶ πρὸς τοὺς ὁμογενεῖς μας. Προσέξατε, κύριοι, μὴν ἀποφασίσετε πρὸς ζημίαν μας· καὶ θέλει εἶσθαι καὶ ἐθνικὴ ἡ ζημία, διότι ὁ κόσμος θέλει ἰδῆ πολὺ μέτρια ἀποτελέσματα, καὶ ἴσως γεννηθῇ καὶ ὁ δισταγμὸς, ὅστις γεννᾶται εἰς τὴν συνείδησιν τὴν ἰδικήν μου.

§64ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Δὲν ἀνέβην, κύριοι, τὸ βῆμα οὔτε νὰ προσβάλω οὔτε νὰ ἐγκωμιάσω τὴν ἑταιρίαν, διότι αἱ πράξεις της καὶ τὰ ἔργα της τὴν ἐγκωμιάζουν καὶ τὴν τιμοῦν ἀποχρώντως· καὶ ἂν προῆλθον τὰ πράγματα εἰς τοιαύτην ἀνωμαλίαν, ὁποία παρίσταται σήμερον, εἶναι αἰτία αὐτὴ ἡ ἰδία ἑταιρία, διότι οὐδέποτε παρουσιάσθη μὲ εἰλικρίνειαν· οὐδέποτε προσεφέρθη εἰς τὴν Κυβέρνησιν ὡς ἔπρεπε νὰ προσφερθῇ εἷς ξένος ἐργολάβος διὰ νὰ ἠμπορέσῃ νὰ διαχειρισθῇ τὰ πλούτη, νὰ ὠφεληθῇ καὶ νὰ ὠφελήσῃ. Γνωρίζετε τὸ πρῶτον ἱστορικὸν, καὶ τὸ ἀναφέρω ἐπίτηδες, ὅτι ἡ ἑταιρία δὲν ἐζήτησε τὰς σκωρίας τοῦ Λαυρίου πρὸς ἀνακαμίνευσιν μολύβδου ἢ ἀργύρου, ἀλλὰ πρὸς σύστασιν ὑελοποιείου, καὶ ἐπιτρέψατέ μοι, παρακαλῶ, νὰ ἀναγνώσω τὸ ἔγγραφον αὐτὸ, ἐξ οὗ θέλει γνωρίσει ἕκαστος τοὺς σκοποὺς καὶ τὰ δικαιώματά της. (Ἀναγινώσκει περικοπὴν τοῦ ἐγγράφου). Ἐὰν τότε, κύριοι, ἡ ἑταιρία αὐτὴ εἶχε τὴν εἰλικρίνειαν, τίς ἡ ἀνάγκη νὰ ζητήσῃ νὰ ἐξαπατήσῃ τὴν Κυβέρνησιν κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, ἕως οὗ κατώρθωσε νὰ πάρῃ τὸ ἔγγραφον ἐκεῖνο παρὰ τοῦ Βάλβη καὶ συνηλλάχθη μετὰ ταῦτα μετὰ τῶν κατοίκων τοῦ Λαυρίου; Καὶ ἐνῷ ἔπρεπε νὰ συζητηθῇ αὐτὴ ἡ ὑπόθεσις προηγουμένως περὶ τοῦ ἐγγράφου αὐτοῦ τοῦ Βάλβη, ἥτις εἰσήχθη, καὶ ἐντεῦθεν νὰ σχηματίσῃ γνώμην ἡ Βουλὴ, ἀπεναντίας ἐρχόμεθα σήμερον νὰ συζητήσωμεν τὴν ὑπόθεσιν τοῦ Λαυρίου καὶ νὰ ἀποφασίσωμεν περὶ τοῦ τέλους, τοῦ δικαιώματος τοῦ δημοσίου! Εἶναι δίκαιον καὶ πρέπει ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον κάμνομεν σήμερον; Ὄχι 10 ἀλλὰ καὶ 5 νὰ μᾶς παρουσιάσουν τὴν ἡμέραν ταύτην, ἢ καὶ ὁλόκληρον τὸ Λαύριον ἐὰν μᾶς εἴπουν νὰ παραχωρήσωμεν εἰς τὴν ἑταιρίαν, πιστεύω ὅτι θέλομεν τὸ παραχωρήσει ἀσυζητητί. Διατί τὰ ἔγγραφα τῶν διαφόρων ἐπιτροπῶν νὰ μὴ σταλῶσιν εἰς μίαν ἐπιτροπὴν, διὰ νὰ γνωρίσῃ καὶ ἡ ἐπιτροπὴ καὶ τὰ μέλη τῆς Βουλῆς τὸ ἀληθὲς ἐξαγόμενον; Ὑψώθησαν λόγοι ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ὅτι δῆθεν εἴμεθα διῶκται, ξενηλάται, ὅτι δῆθεν φωνασκοῦμεν· ὄχι, μόνον τὴν ἀγυρτείαν καταδιώκομεν, μόνον τοὺς συκοφάντας καταγγέλλομεν· ἀπεναντίας ηὐχήθημεν καὶ εὐχόμεθα ἀντὶ μιᾶς ἑταιρίας, δέκα νὰ ἔλθουν εἰς τὴν Ἑλλάδα διὰ νὰ ἐξορύξωσι τὰ πλούτη τὰ ὁποῖα τὸ ἑλληνικὸν ἔδαφος εἰς πολλὰ μέρη κρύπτει, ἀλλὰ δυστυχῶς οὐδεμία οὐδέποτε κυβέρνησις ἐφρόντισε περὶ αὐτοῦ. Καὶ εἴδατε ὅτι τὸ βάρος αὐτὸ πάλιν ἀποδίδεται εἰς ἡμᾶς, διότι ἐκλείσαμεν τοὺς ὀφθαλμοὺς καὶ μία ἑταιρία ἐργάζεται 10 ἔτη τὸν σιδηρόδρομον τοῦ Πειραιῶς καὶ μόλις θὰ τὸν ἀποπερατώσῃ εἰς τὴν αἰωνιότητα· ἡμεῖς, οἵτινες κακῶς ἐβουλεύθημεν καὶ παρεχωρήσαμεν τὴν ἀποξήρανσιν τῆς Κωπαΐδος μὲ τόσας ὑποσχέσεις καὶ...καὶ...καὶ μόλον τοῦτο ὁ κύριος ἐργολάβος δὲν παραδέχεται τὴν πρότασιν, τὴν ἀποῤῥίπτει. Ναὶ μὲν εἶμαι εὐχαριστημένος ἐπὶ τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ εἶναι μεταβατικὸν, ἀλλὰ καὶ μεταβατικὸν, κύριοι, ἐνῷ εἶναι, ἠξεύρετε τί θὰ προκύψῃ; ἀντὶ 10 καὶ 11 καμίνους, τὰς ὁποίας ἔχει σήμερον ἡ ἑταιρία, θὰ συστήσῃ 40 ἢ 50, ὥστε νὰ ἐξαντλήσῃ ἐν τῷ διαστήματι αὐτῷ τοῦ ἔτους ὅλον τὸν θησαυρὸν, καὶ κατόπιν, ὅταν θὰ μάθωμεν τὰ ἀληθῆ ἀποτελέσματα, ὅτε θὰ γνωρίσωμεν τὰ πλούτη, τὰ ὁποῖα προφανῶς διαρπάζονται, τότε δὲν θὰ ἔχωμεν τί νὰ ζητήσωμεν διὰ τοῦ κατόπιν νομοσχεδίου. Προτείνας λοιπὸν τὸ ὑπουργεῖον καὶ ἡ Βουλὴ νὰ ἀποστείλουν μίαν ἐπιτροπὴν, ἡ ἐπιτροπὴ αὐτὴ παρουσίασεν ἓν ἀποτέλεσμα καλὸν ἢ κακόν· νομίζω, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὠφελειῶν δύναται νὰ βαδίσῃ τὸ ὑπουργεῖον. Ἄλλως πρὸς τί ἡ ἀποστολὴ τῆς ἐπιτροπῆς αὐτῆς, τὴν ὁποίαν καὶ ἡ ἑταιρία τοσοῦτον ἐκθειάζει, ἀποδεχομένη τὰς πράξεις της; Στοχασθῆτε, ἡ μὲν ἑταιρία ἀποδέχεται τὰς πράξεις τῆς ἐπιτροπῆς καὶ ἡ ἐπιτροπὴ προτείνει 16 καὶ τὸ νομοσχέδιον 10%! Ὥστε ἐνταῦθα, κύριοι, ὑπάρχει μία ἀντίφασις· ἢ δὲν ἔπρεπε νὰ ἀποστείλωμεν αὐτὴν τὴν ἐπιτροπὴν, ἢ ἀφοῦ τὴν ἐστείλαμεν, τοὐλάχιστον πρὸς τιμὴν τῆς Βουλῆς καὶ τοῦ ὑπουργείου πρέπει νὰ ἀποδεχθῶμεν τὰ ἀληθῆ ἐξαγόμενα αὐτῆς τῆς ἐπιτροπῆς.

§65ΤΙΝΕΣ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Ἐπιβάλλεται φόρος ἐπὶ τῶν σκωριῶν καὶ τῆς καθαρᾶς προσόδου τοῦ ἐξ αὐτοῦ μολύβδου 16%· ὁ φόρος οὗτος διορίζεται διὰ τὸ ἔτος 1867 εἰς δραχμὰς 3 τὸν τόνον σκωριῶν καὶ εἰς δραχμὰς 40 τὸν τόνον μολύβδου· ὁ αὐτὸς φόρος ἰσχύει καὶ διὰ τὸ παρελθόν.»

§67ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Λοιπὸν ὁ κύριος Ἰωάννου ζητεῖ τὸν φόρον αὐτὸν νὰ τὸν ἐπιβάλωμεν καὶ εἰς τὸ παρελθὸν ἀκόμη.

§68ΙΩΑΝ. ΙΩΑΝΝΟΥ. Θέλετε; νὰ τὸ διαιρέσωμεν.

§69ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἐγὼ εἶμαι κατὰ καὶ τῆς διαιρέσεως καὶ ὅπως ἔχει.

§70ΙΩ. ΙΩΑΝΝΟΥ. Ἂς διαιρεθῇ.

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν διὰ τὸ ἔτος 1867 πρῶτον.

§72ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Νομίζω ὅτι ὁ κύριος Ἰωάννου θεωρεῖ, ὅτι ἡ πρότασίς του ἔχει δύω ζητήματα· δὲν ἐννοεῖ νὰ μεταβάλῃ τὴν πρότασίν του, ἀλλὰ νὰ ψηφοφορηθῇ πρῶτον τὸ πρῶτον ζήτημα καὶ ἔπειτα τὸ δεύτερον.

§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παρδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κυρίου Ἰωάννου τοῦ νὰ ληφθῇ φόρος ἀπὸ τὰς σκωρίας 3 δραχμαὶ δι’ ἕκαστον τόνον καὶ 40 δι’ ἕκαστον τόνον μολύβδου διὰ τὸ ἔτος 1867, λέγουσι ναὶ, οἱ δὲ μὴ παραδεχόμενοι λέγουσιν ὄχι. Τὰς 24 τὰς κάμνει 40 καὶ τὸ 10% τὸ κάμνει 16%. (Ἐγένετο ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν τῶν ψηφολεκτῶν Χαντσοπούλου καὶ Καΐρη) Ἡ πρότασις τοῦ κυρίου Ἰωάννου, ψηφοφορησάντων 122, ἀπεῤῥίφθη διὰ ψήφων 91 κατὰ 27, ἑνὸς ἀρνηθέντος. Ὁ κ. Ἰωάννου ἐλπίζω ὅτι τὸ δεύτερον θὰ τὸ ἀποσύρῃ.

§74ΤΙΝΕΣ. Βέβαια.

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναγινώσκεται τὸ 1 ἄρθρον τοῦ νομοσχεδίου τοῦ ὑπουργείου. Ἄρθρον 1. «Ἐπιβάλλεται φόρος ἐπὶ τῶν σκωριῶν ἢ ἐπὶ τῆς καθαρᾶς προσόδου τοῦ ἐξ αὐτῶν μολύβδου δέκα τοῖς ἑκατόν. Ὁ φόρος οὗτος ὁρίζεται διὰ τὸ ἔτος 1867 εἰς δραχμὰς δύω κατὰ τόνον σκωριῶν καὶ εἰς δραχμὰς (21 καὶ 38 0/0) εἴκοσι τέσσαρας καὶ λεπτὰ τριάκοντα ὀκτὼ κατὰ τόνον μολύβδου. Ὁ αὐτὸς φόρος εἰσπραχθήσεται καὶ ἐπὶ τοῦ πρὸ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ παρόντος νόμου ἐξαχθέντος μολύβδου.»

§76ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μίαν παρατήρησιν ἔχω νὰ κάμω, ὅτι εἶναι καλλίτερον ὁ φόρος νὰ λαμβάνεται εἰς εἶδος, διότι τοῦ μολύβδου ἠμπορεῖ νὰ αὐξήσῃ ἡ τιμὴ, διότι γίνεται μεγάλη κατανάλωσις αὐτοῦ· ἑπομένως ὁ μόλυβδος ἠμπορεῖ νὰ μᾶς χρησιμεύσῃ καλλίτερα.

§77ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ εἶναι τῆς Κυβερνήσεως.

§78ΛΑΠΠΑΣ. Εἴτε εἰς χρήματα, εἴτε εἰς εἶδος, τὸ ἴδιον κάμνει.

§79ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἡ δευτέρα παράγραφος ὁρίζει τὸ καθαρὸν κέρδος, ἑπομένως, ὅταν μεταβληθῇ τὸ κέρδος, μεταβάλλεται καὶ τὸ ποσόν.

§80ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§81ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 2. «Ἐπιβάλλεται ὡσαύτως, πλὴν τοῦ εἰρημένου φόρου, ἐπὶ τῶν ἀναγνωρισθησομένων νομίμως ἐθνικῶν σκωριῶν ἢ ἐπὶ τῆς καθαρᾶς προσόδου τοῦ ἐξ αὐτῶν μολύβδου δικαίωμα εἴκοσι τοῖς ἑκατόν. Τὸ δικαίωμα τοῦτο ὁρίζεται διὰ τὸ ἔτος 1867 εἰς δραχμὰς τέσσαρας κατὰ τόνον σκωριῶν καὶ εἰς δραχμὰς τεσσαράκοντα ὀκτὼ καὶ λεπτὰ ἑβδομήκοντα ἓξ κατὰ τόνον μολύβδου. Τὸ αὐτὸ δικαίωμα εἰσπραχθήσεται καὶ ἐπὶ τοῦ πρὸ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ παρόντος νόμου ἐξαχθέντος ἐκ τῶν ἀναγνωρισθησομένων νομίμως ἐθνικῶν σκωριῶν μολύβδου.»

§83Κ. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Κύριοι βουλευταὶ, τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον διαιρεῖται εἰς δύω· πρῶτον, εἰς τὸν ἔγγειον φόρον, καὶ δεύτερον εἰς τὸ δικαίωμα τῆς ἐπικαρπίας. Τὸ πρῶτον μέρος ἐψηφίσθη, εἶναι ἀπόφασις τῆς Βουλῆς καὶ ἑπομένως εἶναι σεβαστή· ἀλλ’ ἐὰν τυχόν, κύριοι, κατὰ τὴν ἀπόφασιν ταύτην τῆς Βουλῆς συνέβη καὶ ἓν λάθος εἴτε ὑπὲρ τῆς ἑταιρίας, εἴτε κατὰ τῆς ἑταιρίας, αὐτὸ θὰ εἶναι εὔκολον εἰς τὸ μέλλον νὰ διορθωθῇ. Τὸ νομοσχέδιον ὅμως, κύριοι, καθιεροῖ καὶ ἓν ἄλλο δικαίωμα ἐπὶ πραγμάτων, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι εἰσέτι δεδικασμένα εἰς ἡμᾶς, διότι λέγομεν εἰς τὴν ἑταιρίαν, ἐὰν τὰ δικαστήρια ἤθελον ἐπιδικάσει εἰς τὸ δημόσιον τὴν περιουσίαν αὐτὴν, σὺ θέλεις δίδει δικαίωμα ἐπικαρπίας 20% καὶ δι’ αὐτὸ τὸ ποσὸν θὰ λάβωμεν ἐγγυήσεις· τοὐτέστιν, ἐξάγεται ἐξ αὐτοῦ τοῦ νόμου, ὅτι ἡ ἑταιρία κατεπάτησεν αὐτογνωμόνως ξένην περιουσίαν, τῆς ὁποίας ἡ ἔκτασις εἶναι ἐκκρεμὴς ἐνώπιον τῶν δικαστηρίων καὶ ἀμφισβητεῖται εἰς τίνα ἀνήκει αὐτὴ ἡ περιουσία. Ἡμεῖς, Κύριοι, ἐὰν ἔχωμεν δικαίωμα, δὲν δυνάμεθα νὰ μεταχειρισθῶμεν τοῦτο ἢ ἐκεῖνο, ἀλλὰ κατὰ τὸ δίκαιον, τὸ ὁποῖον ἐφαρμόζεται εἰς ὅλα τὰ εἴδη τῆς περιουσίας καὶ τῶν ἰδιωτῶν καὶ τοῦ δημοσίου, θὰ λάβωμεν μέτρα ἐξασφαλιστικά. Εἶναι γνωστὸν, κύριοι, εἰς ὅλην τὴν Ἑλληνικὴν κοινωνίαν, ὅτι ὑπάρχει δίκη ἐκκρεμὴς μεταξὺ δημοσίου καὶ τῆς ἑταιρίας, καὶ ὅτι τὸ ἐφετεῖον ἐξέδωκεν ἀπόφασιν, διὰ τῆς ὁποίας ὑπεχρέωσε τὴν ἑταιρίαν νὰ δώσῃ ἐγγυήσεις εἰς τὸ δημόσιον· ὥρισε μάλιστα καὶ τὸ ποσὸν τῆς ἐγγυήσεως. Τί ἄλλο πρέπει νὰ κάμῃ τὸ δημόσιον παρὰ αὐτὸ μόνον; νὰ ἐκτελέσῃ τὴν ἀπόφασιν τῶν δικαστηρίων, νὰ λάβῃ τὴν ἐγγύησιν τὴν διαταχθεῖσαν, καὶ ὅταν ἐπιδικασθῇ ἡ περιουσία αὐτὴ εἰς τὸ δημόσιον, τοὐτέστιν ὅταν ἤθελεν ἀναγνωρισθῇ τὸ δημόσιον, ὅτι εἶναι κύριος τῆς περιουσίας ταύτης, τότε θέλει ἔλθει εἰς μίαν διεκδίκησιν τῆς περιουσίας ταύτης, καὶ ἢ θὰ ἔλθῃ εἰς συμβιβασμὸν, ἢ θὰ ζητήσῃ τὰ εἰσοδήματα καὶ τὸ δικαστήριον θὰ ἀποφασίσῃ. Θέλει δὲ εἶσθαι ἐξησφαλισμένον τὸ δημόσιον διὰ τῆς ἐγγυήσεως, τὴν ὁποίαν δυνάμει τῆς ἀποφάσεως τοῦ δικαστηρίου θὰ λάβῃ. Ἤδη πῶς δυνάμεθα νὰ προδικάσωμεν, ὅτι τόσον θέλομεν λάβει, ἐὰν δὲν ἀποφασίσωσι πρῶτον τὰ δικαστήρια; Ἐὰν μετὰ 15 ἔτη τὰ δικαστήρια ἤθελον μᾶς εἴπει, ὅτι εἶσθε κύριοι, καὶ ὅταν ὁ μόλυβδος θὰ ἔχῃ ἴσως 5 δραχμὰς ἡ ὀκὰ, διατί νὰ περιορισθῶμεν εἰς αὐτὸ τὸ ποσόν; Ἐδῶ δὲν πρόκειται περὶ μεταβάσεως περιουσίας καὶ ἀποζημιώσεως, διότι τότε μόνον δικαιοῦται τὸ δημόσιον νὰ παραβάλῃ τὰς βάσεις τοῦ ἐγγείου φόρου πρὸς τὸ δικαίωμα τῆς ἐπικαρπίας. Ἡ ἑταιρία παρέλαβεν αὐτὴν τὴν περιουσίαν καὶ τὸ δημόσιον ἐνήγαγεν αὐτὴν εἰς τὰ δικαστήρια· δὲν πρέπει παρὰ νὰ περιμένωμεν τὴν ἀπόφασιν τῶν δικαστηρίων. Αὐτὸ τοὐλάχιστον κανονίζει τὸ δίκαιον ἐν γένει· ἡμεῖς πρέπει νὰ λάβωμεν μέτρα ἐξασφαλιστικὰ κατὰ τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ προϊόντος, καὶ ἅμα ἐπέλθῃ ἡ τελεσίδικος ἀπόφασις, τότε ἔρχεται εἰς ἡμᾶς τὸ ἀπαιτητὸν δικαίωμα περὶ τῆς ἀποζημιώσεως διὰ τὰ εἰσοδήματα, καὶ εἴμεθα τότε εἰς θέσιν καὶ δυνάμεθα νὰ ἔλθωμεν εἰς ἓν πρακτικὸν ἀποτέλεσμα. Σήμερον δὲν πρέπει νὰ ἐπιβάλωμεν κανὲν δικαίωμα ἐπικαρπίας, ἀλλὰ μόνον ἐξασφαλιστικὰ μέτρα νὰ λάβωμεν. Ὅθεν παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν Βουλὴν νὰ παραδεχθῶσι τὴν ἀπόῤῥιψιν τοῦ 2 καὶ 3 ἄρθρου, μένει δὲ εἰς τὸ δημόσιον νὰ ἐξασφαλίσῃ τὰ δικαιώματά του καὶ νὰ λάβῃ τὸν φόρον, ὅταν ἀποκτήσῃ αὐτά.

§84ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ (ὑπουργὸς ἐξωτερικῶν). Κύριοι, εἶχε τῳόντι δίκαιον ὁ πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως λέγων, ὅτι ἔχομεν τάσιν νὰ μὴν ἀφήσωμεν τίποτε εἰς τὴν ἑταιρίαν. Ἰδού, ἀφοῦ ἐψηφίσθη τὸ πρῶτον ἄρθρον, λαμβάνει τὸν λόγον ὁ βουλευτὴς Καρυστίας καὶ προτείνει ἐνστάσεις, αἱ ὁποῖαι ἐὰν γίνωσι δεκταί, ματαιοῦται τὸ ὅλον νομοσχέδιον. Τί λέγει; νὰ μὴ πράξωμεν οὐδὲν, νὰ μὴ ἀποφασίσωμέν τι περὶ τῶν ἐθνικῶν σκωριῶν, ἀλλὰ νὰ ἀφήσωμεν τὴν πρότασιν εἰς τὰ δικαστήρια· ἐνόσῳ δὲ τὸ ζήτημα μένει ἐπίδικον, νὰ μὴ δύνανται αὐτοὶ νὰ πράττωσι τίποτε, διότι δὲν δύνανται νὰ πράττωσιν, ἐὰν δὲν ἠξεύρωσιν εἰς τί ὑποχρεοῦνται. Ἑπομένως ἡ ἀπόφασις αὕτη θὰ κάμῃ τὴν ἑταιρίαν νὰ ἀφήσῃ τὰς ἐργασίας της· ὥστε δὲν θέλομεν κατορθώσει τίποτε ἄλλο δι’ αὐτοῦ, παρὰ νὰ ἀποδιώξωμεν αὐτὴν τὴν ἑταιρίαν. Ἀλλὰ καὶ ἡ ψῆφος τῆς Βουλῆς καὶ ἡ γενικὴ διάθεσις δὲν εἶναι τὸ νὰ ἀποκρούσωμεν ἑταιρίαν τοῦ νὰ ἐκμεταλλεύεται τὰς σκωρίας ταύτας. Δὲν φρονῶ, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δύναται νὰ ἐκτελέσῃ τὸ ἔργον τοῦτο καλλίτερον παρὰ ἡ ἑταιρία· ἀπεναντίας εἴμεθα τῆς ἰδέας, ὅτι ταῦτα πάλιν δι’ ἑταιριῶν θὰ ἐκτελεσθῶσι καλλίτερον. Ποῖος λοιπὸν εἶναι ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον ὑποθέτει, ὅτι δὲν πρέπει νὰ θέσωμεν ἀπὸ τοῦδε αὐτὰς τὰς ἀρχὰς, καὶ ποῖον κίνδυνον βλέπει ὁ κύριος Δημητριάδης ἐκ τῆς ἐργασίας; Ἐτόλμησε νὰ εἴπῃ, ὅτι ἐπεμβαίνομεν εἰς τὰ δικαστήρια· εἰς τὰ δικαστήρια δὲν ἀναφερόμεθα, ἀλλὰ ἀπὸ τοῦδε δηλοῦμεν ἐκεῖνο, ὅτι ἐπὶ τῶν βάσεων αὐτῶν τὸ δημόσιον πρόκειται νὰ παραχωρήσῃ τὸ προνόμιον τῆς ἀνακαμινεύσεως εἰς αὐτήν. Ἐὰν ἤρχετο νὰ συζητήσῃ τοὺς ὅρους, ἐπὶ τῶν ὅρων ἤθελον ὑποστηρίξει τὴν πρότασιν αὐτὴν, διότι αὐτὸ ἐθεώρησα ὀρθόν· ἀλλὰ ὅταν ἔρχεται καὶ μᾶς λέγει νὰ ἀφήσωμεν αὐτὸ καὶ νὰ μὴ ἀποφασίσωμεν τώρα, δὲν δύναμαι νὰ ἴδω ἄλλον σκοπὸν παρὰ τὸ νὰ ἀποδιώξωμεν τὴν ἑταιρίαν. Θὰ ἦτον δὲ τοῦτο ἐπιζήμιον εἰς τὸ δημόσιον καὶ εἰς τὸν τόπον, διότι αὐτὴ εἶναι ἑταιρία ὅλως ἐξαιρετικὴ μεταξὺ τῶν εἰς Ἑλλάδα ἐλθουσῶν, διότι φέρει καὶ κεφάλαια χρηματικὰ καὶ ἱκανότητας, ἐνῷ αἱ ἄλλαι δὲν ἔφερον τοιαῦτα. Καὶ διὰ τοῦτο εἴδομεν τοιαύτας ἑταιρίας ἀποτυχούσας, ἠκούσαμεν παράπονα, ὅτι ὁ σιδηρόδρομος δὲν ἐπραγματοποιήθη· καὶ διατί; διότι ἡ ἑταιρία αὐτὴ δὲν εἶχε τὰ κεφάλαια, τὰ χρήματα. Ὁ λόγος δὲ, διὰ τὸν ὁποῖον πρὸς τοιαύτας ἑταιρίας ἔχομεν νὰ συναλλαττώμεθα, εἶναι ὅτι ἄλλαι ἑταιρίαι σπουδαιότεραι δὲν θέλουν νὰ συναλλαχθῶσι, γνωρίζουσαι τὸ πνεῦμα, μὲ τὸ ὁποῖον γίνονται αἱ συναλλαγαί. Ἀλλὰ εἶπον, ὅτι ὄχι μόνον τὸ δημόσιον ἔχει συμφέρον καὶ δύναται νὰ ἐξασφαλίσῃ τοῦτο, ἀλλὰ καὶ ἔργον δικαιοσύνης εἶναι· διότι παρὰ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν οἰκονομικῶν, ἐρωτηθέντος ἂν ἔχῃ ἀξίωσιν τὸ δημόσιον ἐπὶ τῶν σκωριῶν ἐκείνων, ἐδόθη ἡ ἀπάντησις εἰς τὴν ἑταιρίαν, ὅτι ἐπί τινων μόνων ἔχει ἀξίωσιν τὸ δημόσιον, ἐπὶ ἄλλων δὲ δὲν ἔχει. Δὲν θέλω νὰ εἰσέλθω εἰς τὸ ζήτημα, κατὰ πόσον τὸ ἔγγραφον αὐτὸ δύναται νὰ καταστήσῃ ὅ,τι εἶναι ἐθνικὸν ἰδιόκτητον, ἢ νὰ δώσῃ δικαίωμα ἀποζημιώσεως· ἀλλὰ τὸ ἔγγραφον ἐκεῖνο ἀποδεικνύει, ὅτι δὲν εἶναι ὀρθὴ ἡ ἰδέα τοῦ κυρίου Δημητριάδου, ὅτι ἡ ἑταιρία αὕτη εἶναι κακῆς πίστεως· διότι ἡ ἑταιρία αὐτὴ κατέχει καὶ ἐκμεταλλεύει τὰς γαίας αὐτὰς δυνάμει αὐτοῦ τοῦ ἐγγράφου· ἑπομένως κακῆς πίστεως δὲν δύναται νὰ ὀνομασθῇ.

§85Κ. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Δὲν εἶπον ὅτι εἶναι κακῆς πίστεως, τοὐναντίον τὴν θεωρῶ ὡς καλῆς πίστεως.

§86ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Λοιπὸν ἡ ἑταιρία εἶναι καλῆς πίστεως κατὰ τὴν ὁμολογίαν τοῦ κυρίου Δημητριάδου, καὶ ἀπέκτησε δικαιώματα συνεπείᾳ τοῦ ἐγγράφου τοῦ ὑπουργοῦ τῶν οἰκονομικῶν· ἑπομένως φρονῶ, ὅτι τὸ δημόσιον......

§87Κ. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Τὴν θεωρῶ καλῆς πίστεως κατὰ τοῦτο, ὅτι ἡ ἑταιρία ἐθεώρησε τὰς σκωρίας ὡς ἰδιοκτήτους, καὶ κατὰ συνέπειαν συνήλλαγη μετὰ τῶν ἰδιωτῶν· ἐπειδὴ τὸ δημόσιον διεκδικεῖ αὐτὴν τὴν περιουσίαν, ἐὰν ἤθελε θεωρηθῆ κακῆς πίστεως, τότε......

§88ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Αὐτὸ εἶπον καὶ ἐγώ, ὅτι δὲν θέλω νὰ ἐξετάσω τὸ ἔγγραφον, ἀλλ’ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δύναται νὰ εἴπῃ, ὅτι ἡ ἑταιρία αὐτὴ εἶναι καλῆς πίστεως· ἑπομένως δὲν πρέπει νὰ ἀποδιώξωμεν αὐτὴν τὴν ἑταιρίαν, ἀποδεχόμενοι τὴν πρότασιν τοῦ κυρίου Δημητριάδου. Ἀλλὰ καὶ ἡ δικαιοσύνη ἀποκρούει τὴν πρότασιν αὐτὴν, ἀφοῦ συνεπεία ἑνὸς ἐγγράφου αὕτη προέβη εἰς τὰ ἔργα καὶ τὰς δαπάνας εἰς ἃς προέβη. Ὡς πρὸς τὸ ποσὸν τὸ ἀναφερόμενον ἐντὸς τοῦ ἄρθρου δὲν ἐγένετο κἀμμία παρατήρησις· ἑπομένως δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ ὁμιλήσω.

§89ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Νομίζω, ὅτι ἡ διάταξις τοῦ δευτέρου ἄρθρου εἶναι πλέον ἢ ἐτησία καθὼς εἶναι καὶ τοῦ ἄρθρου πρώτου.

§90ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Πρέπει νὰ ἐννοηθῇ καθὼς καὶ τὸ ἄρθρον 1. Αὐτὸ ὁρίζει πάγιον φόρον 10%· ἐτήσιος δὲ εἶναι μόνον ὁ προσδιορισμὸς τῆς εἰς χρήματα πληρωμῆς.

§91ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Διατί φροντίζετε περὶ τῆς ἐπικαρπίας, ἐνῷ ὀρθότερον καὶ εὐλογώτερον φαίνεται, ὅτι πρέπει νὰ κάμετε τοῦτο ὅταν ἀποκτήσετε τὸ πρᾶγμα; Διότι, διὰ νὰ προσδιορίσητε τὸ δικαίωμα, πρέπει νὰ ἔχητε ὑπ’ ὄψιν τὰ ποσὰ, καὶ οὕτω νὰ δυνηθῆτε νὰ ἀποφασίσητε ὀρθότερον.

§92ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Διότι, ἐὰν δὲν προσδιορισθῇ τὸ ποσὸν, ἡ ἑταιρία δὲν θὰ δυνηθῇ νὰ ἐργάζεται· αὐτὴ κατέχει καλῇ τῇ πίστει κτήματα ἐπίδικα, διεκδικοῦνται δὲ ὑπὸ τοῦ δημοσίου· ἐὰν δὲ τὸ δημόσιον δὲν τῇ εἴπῃ τώρα, ὅτι τόσα θὰ δώσῃ, πῶς δύναται αὐτὴ νὰ ὑπολογίσῃ ἐὰν θὰ ἔχῃ κέρδος ἢ ὄχι;

§93ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ὅπως προέβη ὡς τώρα.

§94ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Πῶς δύναται ἡ ἑταιρία αὐτὴ νὰ προβῇ εἰς μίαν ἐπιχείρησιν, ὅταν ἔχῃ τὸν φόβον ὅτι, ἐὰν προβῇ, ἀντὶ ὠφελείας καὶ κέρδους ζημίαν θὰ λάβῃ; Ἀλλὰ ἀφοῦ τὰ πάντα εἶναι ὑπὸ δίκην, ἀφοῦ εἶναι ἀληθὲς, ὅτι ἔχουν ἔγγραφον ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν τῶν οἰκονομικῶν, ὅτι τὸ δημόσιον δὲν διεκδικεῖ αὐτὰ ὅλα, ἀλλὰ μέρος αὐτῆς τῆς περιουσίας, εἶναι πολὺ δίκαιον νὰ προσδιορίσωμεν ποσόν.

§95ΣΩΤ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ὁ φόρος εἶναι πάγιος, ἀλλὰ τὰ ποσοστὰ μεταβάλλονται.

§96ΚΥΠΡΙΑΔΗΣ. Κατὰ πρῶτον, κύριοι, νομίζω ὅτι ὑπάρχει ἀσάφεια εἰς τὸ νομοσχέδιον, διότι, ἐνῷ ἐκφράζεται γενικῶς περὶ φόρων ἐπὶ τῶν σκωριῶν τὸ ποσοστὸν τοῦ φόρου ἐβασίσθη εἰς τὰ ἀποτελέσματα τῶν σκωριῶν, τοῦ Λαυρίου. Πρέπει δηλ. νὰ ὑποθέσῃ τις, ὅτι ἐντὸς τῆς Ἑλλάδος δὲν εἶναι δυνατὸν ν’ ἀνακαλυφθῶσιν ἀλλοῦ σκωρίαι, ἵνα μὴ μένῃ καμμία ἀμφιβολία, ὅτι ὁμιλοῦντες περὶ σκωριῶν ὁμιλοῦμεν περὶ τῶν σκωριῶν Λαυρίου. Ἐπειδὴ ὅμως εἶναι ἄγνωστον, ἤκουσα ὅτι καὶ εἰς ἕτερον μέρος ὑπάρχουν σκωρίαι· καὶ ἐπειδὴ, ἂν ὑπάρχουν, ἐνδέχεται νὰ μὴ ἔχουν τὴν ἀξίαν, τὴν ὁποίαν ἔχουν αἱ τοῦ Δαυρίου, καλὸν ἤθελεν εἶσθαι νὰ τεθῇ ἡ φράσις ὅτι ἐπιβάλλεται φόρος ἐπὶ τῶν σκωριῶν τοῦ Λαυρίου. Τοῦτο εἰς κανὲν τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου δὲν φαίνεται καὶ καλὸν εἶναι νὰ προστεθῇ. Ἐπὶ τοῦ πρώτου ἄρθρου, κύριοι, ἐψήφισα ὑπὲρ τοῦ φόρου, ὃν τὸ νομοσχέδιον ἐπιβάλλει· ἀληθῶς δὲν εἶχον καθαρὰν τὴν ἰδέαν τὴν ὁποίαν τώρα κατενόησα, ὅτι τὸ ποσὸν τὸ διὰ τὸ ἔτος 1867 νομοθετούμενον ἀνάγεται εἰς τὴν τιμὴν τοῦ ποσοστοῦ, καὶ ὅτι τὸ ποσοστὸν τοῦ φόρου εἶναι πάγιον· διότι τότε ἠδύναντο νὰ ἐγερθῶσιν ἀρκετοὶ δισταγμοὶ καὶ ἠδυνάμεθα νὰ ζητήσωμεν καὶ τότε μίαν τροπολογίαν. Λέγω, ὅτι παραδέχομαι τὸ ποσοστὸν διὰ τὸ 1867, ἐπιφυλαττόμενος εἰς τὸ 1868, ἂν αἱ ἔρευναι καὶ τ’ ἀποτελέσματα ἀποδείξωσι περισσότερον κέρδος, ν’ αὐξήσωμεν τὸν φόρον αὐτόν· καὶ τότε, ἂν παρατηρήσωμεν ὅτι ὁ φόρος πρὸς 10% εἶναι ὀλίγος, δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν ἀντὶ 24 δραχμὰς κατὰ τόνον μολύβδου, νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἀπαιτοῦμεν 40, 50, 60, οὐχὶ ἐπὶ τοῦ ποσοστοῦ· καὶ διὰ τοῦ τρόπου τούτου δυνάμεθα νὰ ἐπιφέρωμεν θεραπείαν, ὁ δὲ φορολογούμενος δὲν δύναται ν’ ἀντιτείνῃ, διότι τοιοῦτος εἶναι ὁ νόμος. Ἀλλὰ, κύριοι, ἐκεῖνο ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἀντίκειμαι καὶ ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἐπιθυμῶ, ὥστε ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ Βουλὴ νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχήν της, εἶναι τὸ ἐφεξῆς. Ἂν ἦναι συμφέρον, ἂν ἦναι δίκαιον, ἂν ἦναι νόμιμον ἀπὸ τοῦδε ἡ Κυβέρνησις, τὸ δημόσιον, τὸ ἔθνος ν’ ἀπαλλοτριωθῇ τῆς περιουσίας του, περιουσίας, ἡ ὁποία εἶναι ἄδηλος, περιουσίας, ἡ ὁποία εἶναι ἐκκρεμὴς ἐνώπιον τῶν δικαστηρίων, περιουσίας, ἡ ὁποία ἐτάραξε τόσον καὶ τόσον καὶ τὰ δικαστήρια καὶ τὴν κοινωνίαν. Διὰ τοῦτο ὁ λόγος, τὸν ὁποῖον λαμβάνω, ἀνάγεται εἰς τὸ ἄρθρον 3. Ἀλλ’ ἐπειδὴ ὁ κύριος Δημητριάδης συνέδεσε τὰ δύω ἄρθρα, διὰ τοῦτο ἔρχομαι νὰ ὑποβάλω τὰς ἀντιῤῥήσεις μου ὡς πρὸς τὸ ἀντικείμενον τοῦτο. Καὶ κατὰ πρῶτον παρατηρῶ εἰς τὸν ἔντιμον ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅτι δὲν εἶναι ἀκριβεῖς αἱ πληροφορίαι, ὅτι ἅπασαι αἱ σκωρίαι τοῦ Λαυρίου εἶναι ἐπίδικοι μεταξὺ τοῦ δημοσίου καὶ τῆς ἑταιρίας ἢ τῆς κοινότητος. Αἱ σκωρίαι τοῦ Λαυρίου διαιροῦνται εἰς τρεῖς τάξεις. Εἰς σκωρίας αἱ ὁποῖαι κεῖνται ὑπὸ τὰ δάση, εἰς σκωρίας, αἱ ὁποῖαι εἶναι εἰς ἄσκεπα μέρη, καὶ εἰς σκωρίας, αἱ ὁποῖαι εἰσὶν εἰς ἀνεγνωρισμένας ἰδιωτικὰς ἰδιοκτησίας. Τὸ δημόσιον δὲν δικάζεται μὲ τὴν ἑταιρίαν τοῦ Ῥοῦ, παρὰ μόνον περὶ τῶν σκωριῶν τῆς πρώτης κατηγορίας, τὰς ὑπὸ τὰ δάση καὶ τὰς καλυπτομένας ἀπὸ τὴν θάλασσαν. Καθόσον ἀφορᾷ τὰς σκωρίας, αἱ ὁποῖαι εὑρίσκονται εἰς δάση καὶ παράμερα μέρη, ὑπάρχει δίκη μεταξὺ τῆς κοινότητος καὶ τῆς ἑταιρίας Ῥοῦ. Τὸ δημόσιον στηρίζει τὴν ἰδιοκτησίαν του εἰς τὸ διάταγμα, τὸ ὁποῖον λέγει, ὅτι ὅλα τὰ δάση, περὶ τῶν ὁποίων οἱ κάτοικοι δὲν παρουσίασαν ἐν καιρῷ τοὺς τίτλους των, γίνονται ἐθνικὰ, ὡς καὶ εἰς τὸν νόμον περὶ διακρίσεως κτημάτων, ὁ ὁποῖος λέγει, ὅτι ὅλα τὰ μέρη, τὰ ὁποῖα καλύπτονται ἀπὸ τὰς ἀναβράσεις τῶν ὑδάτων, εἶναι ἐθνικά. Ἐνταῦθα τὸ δημόσιον στηρίζει τοὺς τίτλους του. Ἐπομένως ἐκτὸς τῆς πρώτης κατηγορίας μένει ἡ δευτέρα, ἡ ὁποία κεῖται εἰς περιφέρειαν μὴ καλυπτομένην ἀπὸ δάση, ἀλλὰ περιφέρειαν, ἥτις φιλονεικεῖται μεταξὺ τῆς ἑταιρίας καὶ τῆς κοινότητος. Ὑπάρχουν ἀκόμη καὶ ἕτεραι σκωρίαι, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἡ κοινότης δὲν ἔχει ἀξιώσεις, ἀλλὰ φιλονεικοῦνται μεταξὺ τῆς ἑταιρίας καὶ ἑτέρων ἀγοραστῶν, διότι αὐτοὶ οἱ κάτοχοι ἐπώλησαν καὶ εἰς τὴν μίαν καὶ εἰς τὴν ἄλλην. Πρέπει ἐπομένως, κύριοι, πρὸς δικαιολόγησιν τοῦ νομοσχεδίου νὰ χωρίσωμεν ἐκ τῶν προτέρων ποῖος εἶναι ὁ φόρος τῆς ἐπικαρπίας διὰ τὰς μὲν ἢ τὰς δέ. Ἡ ἑταιρία ἅμα δὲν ἔχει βέβαιον, ὅτι αἱ ἐθνικαὶ σκωρίαι τῆς ἀνήκουν, εἶναι ἠναγκασμένη νὰ σταματήσῃ τὰς ἐργασίας της καὶ δὲν γνωρίζει ποῖον ὑπολογισμὸν νὰ κάμῃ. Τοῦτο βεβαίως δὲν εἶναι ἀκριβὲς, διότι ἡ ἑταιρία δύναται, χωρὶς νὰ ἐπηρεάζεται ἀπὸ τὰς ἀξιώσεις ἑτέρων, νὰ ἐξακολουθῇ τὰς ἐργασίας της ἀνακαμινεύουσα τὰς σκωρίας τῆς δευτέρας, τῆς τρίτης κατηγορίας. Ἂν δὲ καὶ ὡς πρὸς αὐτὰς ὑπάρχῃ ἀμφισβήτησις, δὲν πηγάζει ἀπὸ τὸ δημόσιον, εἶναι ἀμφισβήτησις μεταξὺ ἰδιωτῶν, περὶ τῶν ὁποίων τὸ δημόσιον δὲν ὀφείλει λόγον εἰς τὴν ἑταιρίαν. Τώρα, κύριοι, διὰ ποῖον λόγον ἐγὼ ἀντιτείνω, ὥστε ἡ Βουλὴ ἀπὸ τοῦδε νὰ παραδεχθῇ, ὅτι αἱ σκωρίαι αἱ ἐθνικαὶ τοῦ Λαυρίου, ἂν τοιαῦται ἀναγνωρισθοῦν ἀπὸ τὰ δικαστήρια, νὰ μὴ παραχωρηθοῦν εἰς τὴν ἑταιρίαν Ῥοῦ; Ἀντιτείνω διὰ πολλοὺς λόγους. Πρῶτον, διότι κατὰ γενικὸν κανόνα ἡ παραχώρησις τῆς ἐθνικῆς περιουσίας δὲν γίνεται κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον· ἔχομεν πρόσφατον τὸ παράδειγμα τῆς Κωπαΐδος. Πάντοτε λαμβάνει χώραν μία σύμβασις καὶ εἰς τὴν σύμβασιν αὐτὴν κανονίζονται τὰ δικαιώματα καὶ αἱ ὑποχρεώσεις τοῦ τε δημοσίου καὶ τοῦ προσώπου, εἰς τὸ ὁποῖον γίνεται ἡ παραχώρησις τῆς ἐθνικῆς περιουσίας. Καὶ διὰ τί τοῦτο; ἵνα μὴ ἦναι ἀφ’ ἑνὸς τὸ ἔθνος δεσμευμένον, ἀφ’ ἑτέρου τὸ συμβαλλόμενον μέρος μένῃ ἐλεύθερον. Ποῖος θέλει μᾶς ἐπαινέσει ὅταν ἡμεῖς ἐδῶ λέγωμεν, παραχωροῦμεν εἰς τὴν ἑταιρίαν Ῥοῦ τὴν ἀνακαμίνευσιν τῶν ἐθνικῶν σκωριῶν, αὔριον δὲ ἡ ἑταιρία Ῥοῦ μετὰ ὑπερηφανείας μᾶς εἴπῃ, ὅτι ἀποῤῥίπτω τὴν προσφοράν, ἢ μᾶς εἴπῃ, δέχομαι μὲν, ἔχω ὅμως μεγάλας ἀπαιτήσεις κατὰ τοῦ δημοσίου; διότι ἔχω ἓν ἔγγραφον τοῦ ὑπουργείου, κατὰ τὸ ὁποῖον μοὶ ἐδήλωσεν, ὅτι δὲν ἔχει τὸ δημόσιον ἀπαιτήσεις ἐπὶ τῶν σκωριῶν, καὶ ἐγὼ ἐξώδευσα 500,000 ὅπως τὰς ἀγοράσω· ἑπομένως σήμερον θέλω νὰ μὲ ἀποζημιώσητε καὶ νὰ μοὶ δώσητε καὶ τὸ τίμημα, τὸ ὁποῖον ἐπλήρωσα εἰς τὴν κοινότητα πρὸς ἀγορὰν τῶν σκωριῶν αὐτῶν. Τί θέλομεν εἴπει ἡμεῖς; δυνάμεθα ν’ ἀποκρούσωμεν διὰ τοῦ νομοσχεδίου τὴν πρότασιν ταύτην τοῦ κ. Ῥοῦ; Ὁ κ. Ῥοῦ δὲν θέλει ἔχει ἐλεύθερον τὸ στάδιον νὰ φέρῃ τὰς ἀπαιτήσεις του ταύτας καὶ ἐνώπιον τῶν δικαστηρίων; Καὶ διπλωματικῶς, ἂν θέλετε, δύναται νὰ ὑποχρεώσῃ τὴν Κυβέρνησιν ὡς ἠθικὸν πρόσωπον, ἂν τὸ ἔγγραφον τοῦ κ. Βάλβη δὲν ἰσχύῃ νὰ δεσμεύσῃ τὸ ἔθνος. Βλέπετε διὰ ποῖον λόγον δὲν εἶναι μήτε δίκαιον, μήτε φρόνιμον, μήτε συμφέρον διὰ τὸ ἔθνος νὰ παραδεχθῶμεν αὐτὴν τὴν παραχώρησιν ὅπως γίνεται εἰς τὴν ἑταιρίαν Ῥοῦ. Θέλετε δὲ μὲ εἴπει, τὶ δύναται νὰ πράξῃ ἡ Κυβέρνησις; Ἡ Κυβέρνησις, ἂν εἶναι ἀποφασισμένη νὰ παραχωρήσῃ εἰς τὴν ἑταιρίαν Ῥοῦ τὰς σκωρίας αὐτὰς, καὶ ἂν νομίζῃ, ὅτι εἰς τοῦτο δὲν δύναται νὰ πράξῃ ἄλλως ἢ ἔχουσα τὴν συγκατάθεσιν τῆς Βουλῆς, δύναται νὰ ζητήσῃ ἀπὸ τὴν Βουλὴν τὴν ἐξουσίαν νὰ παραχωρήσῃ, ἂν ἐγκρίνῃ, εἰς τὴν ἑταιρίαν Ῥοῦ τὰς σκωρίας αὐτὰς· καὶ τότε συμβάλλεται μετ’ αὐτῆς καὶ δι’ ἑνὸς συμβολαίου κανονίζουσι τὰς ἀμοιβαίας ὑποχρεώσεις των. Οὕτω δὲ οὔτε ἡ ἑταιρία βλάπτεται οὔτε τὸ ἔθνος ζημιοῦται, προφυλαττόμενον ἀπὸ ἐνδεχομένας ἀπαιτήσεις, εἴτε δικαστικὰς εἴτε διπλωματικάς. Νομίζω, ὅτι δι’ αὐτὸν τὸν λόγον, ὁ ὁποῖος ἀνάγεται εἰς τὰ ἔργα τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος περιστρέφεται εἰς τὴν φρόνησιν, μὲ τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις πρέπει νὰ ἐνεργῇ ἐπὶ τοῦ προκειμένου, τὸ ἄρθρον δὲν πρέπει νὰ γείνῃ παραδεκτόν. Ἔρχεται τὸ δεύτερον ζήτημα· πρέπει ἡ Βουλὴ νὰ δώσῃ τὴν ἄδειαν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, νὰ ἐγκρίνῃ ἂν δύναται νὰ συμβληθῇ μὲ τὴν ἑταιρίαν Ῥοῦ, καὶ εἰς τρόπον ὥστε νὰ ἀποκόψῃ τὰς ἐνστάσεις της; πρέπει ἡ Βουλὴ ἐκ τῶν προτέρων νὰ δώσῃ τὴν ἄδειαν εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ παραχωρήσῃ εἰς τὴν ἑταιρίαν τὴν ἀνακαμίνευσιν τῶν σκωριῶν τοῦ Λαυρίου; Ὡς πρὸς τοῦτο ἔχω γενικὰς ἀντιῤῥήσεις, τῶν ὁποίων ὅμως τὴν ἐκτίμησιν ἀφίνω εἰς τὴν Βουλὴν καὶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν, καὶ φρονῶ, ὅτι κανεὶς δὲν πρέπει νὰ ἀξιοῖ προνόμια ἐπὶ τῆς ἐθνικῆς περιουσίας. Ὁ κ. Ῥοῦ εἶναι ἑταιρία ἐμπορικὴ καὶ ἐπιχειριματική· τοιαῦται ἑταιρίαι δύνανται αὔριον νὰ παρουσιασθοῦν καὶ ἄλλαι καὶ νὰ προσφέρουν εἰς τὸ δημόσιον μεγαλειτέρας ὠφελείας· ἑπομένως δὲν πρέπει νὰ θεωρήσωμεν αὐτὴν τὴν ἑταιρίαν ἀδικημένην, διότι μέχρι τοῦδε διὰ τῶν λαβόντων χώραν παρατραγώδων κατώρθωσαν νὰ κάμουν καταστήματα, διὰ τῶν ὁποίων ἀνακαμινεύουν τὰς σκωρίας, τὰς μεταφέρουν καὶ κερδίζουν ἀρκετὰ· καὶ ἂν δὲν ἐκέρδισαν ἕως τώρα, θὰ κερδίσουν μετὰ ταῦτα· ἂν δὲν λάβουν 32, θὰ λάβουν 10 ἑκατομμύρια, καὶ μία ἑταιρία, ἡ ὁποία ἔχει ὑπ’ ὄψιν της τὸν πλοῦτον αὐτὸν, ἡ ὁποία ὑπερενίκησε τὰς δυσχερείας, ἡ ὁποία ἔμαθε τὸν μηχανισμὸν καὶ ἡ ὁποία δὲν ἔχει ἢ ἐργάτας νὰ πληρόνῃ καὶ χρυσίον νὰ μαζεύῃ, δὲν θὰ φύγῃ ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα. Δικαίως δὲ οἱ εὐρωπαῖοι καὶ οἱ ὁμογενεῖς δύνανται νὰ μᾶς παραπονεθοῦν, διὰ ποῖον λόγον ἐκάματε αὐτὰς τὰς προτιμήσεις, αὐτὰς τὰς ἀποκλειστικὰς ἀναγνωρίσεις τῆς ἑταιρίας Ῥοῦ ἐπ’ αὐτῆς τῆς ἐθνικῆς περιουσίας, ἐνῷ κατὰ γενικὸν κανόνα, ὅταν ἐνοικιάζεται ἐθνικὴ περιουσία, προκαλεῖται συναγωνισμὸς καὶ παραχωρεῖται εἰς ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος παράσχει μεγαλειτέρας ὠφελείας. Ἀνεξαρτήτως τούτων ὑπάρχει καὶ ἕτερος λόγος θίγων τὰ συμφέρντα τρίτου, καὶ ὁ ὁποῖος δύναται νὰ ἔχῃ ἐπιῤῥοὴν εἰς τὰ ἐνώπιον τῶν δικαστηρίων ἐπιβληθέντα ζητήματα. Ἠξεύρετε, κύριοι, ὅτι αἱ σκωρίαι τοῦ Λαυρίου ἐπωλήθησαν ὡς κοινωτικαὶ μὲν εἰς τὴν ἑταιρίαν Ῥοῦ, ὡς ἰδιωτικαὶ ὅμως, ἀπὸ τοὺς ἰδιώτας ἐπωλήθησαν εἰς ἑτέρας ἑταιρίας εὐρωπαϊκάς τε καὶ ἑλληνικάς, καὶ ὑπάρχει καὶ δίκη μεταξὺ τῆς ἑλληνικῆς ἑταιρίας, τῆς ὁποίας ἀρχηγὸς εἶναι ὁ Μαλαβάξης, καὶ τῆς κοινότητος καὶ τῆς ἑταιρίας Ῥοῦ, περὶ τοῦ εἰς ποῖον τούτων ἀνήκουν αἱ σκωρίαι, εἰς τὴν κοινότητα, εἰς τὴν ἑταιρίαν, εἰς τοὺς ἰδιώτας, εἰς τὴν Ἑλληνικὴν ἑταιρίαν κτλ. Ὅλα ταῦτα τὰ ζητήματα εἶναι ἐκκρεμῆ ἐνώπιον τῶν δικαστηρίων. Ταῦτα πάντα λοιπὸν ἡμεῖς τὰ θυσιάζομεν, διότι ὁ κ. Ῥοῦ καὶ ἄλλος τις δὲν ἔχει παρὰ νὰ κάμῃ τὸν προϋπολογισμόν του καὶ νὰ εἴπῃ, τὶ θέλω ἐγὼ ὅλας αὐτὰς τὰς δίκας καὶ τοὺς κινδύνους καὶ τὰς περιπλοκάς; καλὸν εἶναι νὰ ὑποστηρίξω, ὅτι αἱ σκωρίαι εἶναι ἐθνικαί; διότι τότε ἀποπέμπονται ὅλοι οἱ ἄλλοι καὶ ὁ κ. Ῥοῦ εἶναι ἀσφαλὴς, ὅτι αὐτὸ τοῦ ἀνήκει. Εἶναι ὀρθὸν, κύριοι, ὅτι τὸ δημόσιον πρέπει νὰ ὠφελῆται καὶ νὰ κερδίζῃ τὰς δίκας του κ’ ἐκεῖ, ὅπου δὲν ἔχει δίκαιον; Εἶναι παραδεδεγμένη ἡ ἀρχὴ, ὅτι πρέπει νὰ γυμνόνηται ὁ ἰδιώτης ὅπως πλουτῇ τὸ δημόσιον; Ἀπεναντίας ἡ ἐναντία ἀρχὴ εἶναι παραδεδεγμένη, ὅτι, προκειμένης δίκης μεταξὺ δημοσίου καὶ ἰδιώτου, προτιμότερον ν’ ἀδικηθῇ τὸ δημόσιον, διότι τὸ δημόσιον ἀπὸ τοιαύτας μικρὰς ἀδικίας δὲν καταστρέφεται, ὁ ἰδιώτης ὅμως καταστρέφεται, καὶ ἄνευ πολιτῶν, ἄνευ ἰδιωτῶν, ἄνευ φορολογουμένων, οὔτε κοινωνία, οὔτε Κυβέρνησις, οὔτε δημόσιον δύναται νὰ ὑπάρξῃ. Αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν τὰς δίκας των ἐκκρεμεῖς εἰς τὸ Ἐφετεῖον, Ἄρειον Πάγον καὶ Πρωτοδικεῖον, προσβάλλονται διὰ τῆς διατάξεως αὐτῆς, καὶ ἐνδέχεται τὸ δίκαιον νὰ μὴ ζυγισθῇ πρεπόντως, ἀλλ’ ἡ πλάστιγξ νὰ κλίνῃ ὑπὲρ τοῦ δημοσίου καὶ τῆς ἑταιρίας Ῥοῦ πρὸς βλάβην τῶν ἄλλων ὅλων. Εἶναι μία δίκη εἰς τὸ Ἐφετεῖον τῶν Ἀθηνῶν μεταξὺ τῆς κοινότητος καὶ τοῦ δημοσίου, ἑτέρα μεταξὺ Μαλαβάξη καὶ Ῥοῦ, ἑτέρα δίκη ὡσαύτως εἰς τὸ Ἐφετεῖον Ναυπλίας· ἐκτὸς τούτου ὑπάρχει ἑτέρα δίκη μεταξὺ τῆς Ἑλληνικῆς ἑταιρίας καὶ τοῦ Ῥοῦ. Ὑπάρχουν λοιπὸν ζητήματα ἐκκρεμῆ ἐνώπιον τῶν δικαστηρίων, καὶ φιλονεικοῦνται πολλαχῶς καὶ πολυτρόπως μεταξὺ πολλῶν προσώπων. Φρονῶ ἑπομένως, ὅτι ἡ λύσις τοῦ ζητήματος αὐτοῦ κατὰ τὸν τρόπον τοῦ νομοσχεδίου ἀδύνατον νὰ μὴ ἐπηρεάσῃ τὴν λύσιν τῶν ἰδιωτικῶν διενέξεων ἐνώπιον τῶν δικαστηρίων, καὶ δυνάμεθα οὕτω νὰ προσβάλωμεν κεκτημένα δικαιώματα τρίτων. Παρατηρήσατε τὰ ἔντυπα· ὑπάρχει ἓν χοτζέτι, τὸ ὁποῖον λέγει, τὸ κτῆμα τοῦ Δαυρίου ἐπωλήθη ἀπὸ ἕνα ὀθωμανὸν εἰς τρίτον πρόσωπον· ἑπομένως ὅ,τι περιέχει, δάση, σκωρίας καὶ πᾶν ἀνήκει εἰς ἡμᾶς τοὺς τρίτους. Ἰδοὺ ἀξίωσις, τὴν ὁποίαν τὰ δικαστήρια θὰ λύσουν, καὶ ὁ Ἄρειος Πάγος ἀπεφάσισεν ὑπὲρ τῶν τρίτων καὶ ἀνῄρεσε τὴν ἀπόφασιν τοῦ Ἐφετείου Ἀθηνῶν, τὸ ὁποῖον εἶπεν, ὅτι αἱ σκωρίαι εἶναι κοινωτικαί. Ὁ Ἄρειος Πάγος εἶπε, πῶς δυνάμεθα ἡμεῖς νὰ προσβάλωμεν, ἂν τὸ χοτζέτι εἶναι τακτικὸν, δικαιώματα τρίτων; Ἐγὼ τοὐλάχιστον, ἐξ ὅσων γνωρίζω καὶ ἐκ τῆς πείρας βεβαίως παραδέχομαι ὅτι εἶναι ἀδύνατον ἡ λύσις τῆς ὑποθέσεως, ὅπως ἔγεινε διὰ τοῦ νομοσχεδίου, νὰ μὴν ἐπηρεάσῃ τὴν λύσιν τῶν διαφορῶν ἐνώπιον τῶν δικαστηρίων. Δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους, κύριοι, χωρὶς ν’ ἀντικρούω, χωρὶς νὰ ἦμαι ἐναντίος εἰς τῆς ἐπιψήφισιν τοῦ δευτέρου ἄρθρου τοῦ νομοσχεδίου, εἶμαι ἐναντίος μόνον ὡς πρὸς τὸ τρίτον, καὶ ζητῶ τὴν ἐξάλειψιν αὐτοῦ, ἢ τοὐλάχιστον τὴν σύνταξίν του κατὰ τρόπον, ὅστις νὰ δίδῃ τὴν ἐξουσίαν εἰς τὴν κυβέρνησιν νὰ διαπραγματευθῇ μετὰ τοῦ Κ. Ῥοῦ περὶ τῆς παραχωρήσεως αὐτῆς τῆς ἐπιχειρίσεως εἰς τρόπον, ὥστε νὰ ἐξασφαλίζωνται καὶ τὰ συμφέροντα τοῦ δημοσίου.

§97ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Κ. Πρόεδρε, μίαν ἐξήγησιν.

§98ΛΑΠΠΑΣ. Κ. Πρόεδρε, ἠξεύρετε εἶναι 3 ἡ ὥρα.

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἠμπορῶ νὰ βιάσω τὴν συζήτησιν.

§100ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Τὸ τρίτον ἄρθρον εἶναι συνέπεια τῆς διατάξεως τοῦ δευτέρου, καὶ ἐννοῶ νὰ μείνῃ ἐντελῶς ἐλευθέρα ἡ ἐνέργεια τοῦ δημοσίου· ἐὰν ὅμως ἡ Βουλὴ ἤθελε παραδεχθῆ τὴν διάταξιν τοῦ δευτέρου ἄρθρου, ἐγὼ δὲν εἶμαι ἐναντίος εἰς τὴν διάταξιν τοῦ τρίτου, διότι ἐννοῶ κάλλιστα νὰ προτιμηθῇ πάσης ἄλλης ἑταιρίας ἡ ἑταιρία Ῥοῦ, ἡ ὁποία ἵδρυσε τὸ κατάστημα αὐτὸ, εἰργάσθη καὶ ἔφερεν ἓν ἀποτέλεσμα· ἐννοῶ ὅμως νὰ μείνῃ ἐλευθέρα ἡ ἐνέργεια τῆς κυβερνήσεως. Ν’ ἀπαλειφθῇ τὸ δεύτερον ἄρθρον καὶ τότε τὸ τρίτον ἂς ὑπάρχῃ.

§101ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. (ὑπουργὸς ἐξωτερικῶν). Ὁ Κ. Κυπριάδης παραδέχεται τὸ δεύτερον ἄρθρον. Ἀφοῦ παραδέχεται τὸ δεύτερον, πραγματικῶς δὲν βλέπω, πῶς δύναται νὰ πολεμήσῃ τὸ τρίτον. Ὅταν παραδέχεται τὸ δεύτερον, παραδέχεται τὴν ἀρχὴν τῆς ἐκχωρίσεως τῶν ἐθνικῶν σκωριῶν ἐπὶ ὡρισμένῃ τιμῇ. Τώρα διὰ τοῦ τρίτου ἄρθρου ὁρίζομεν τὸ πρόσωπον, εἰς τὸ ὁποῖον γίνεται ἡ ἐκχώρισις. Νομίζω ὅτι ἐκ τῶν προηγουμένων, τὰ ὁποῖα ἔχομεν περὶ τῆς ἑταιρίας αὐτῆς, δυνάμεθα νὰ πεισθῶμεν, ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ εὕρωμεν καταλληλοτέραν ἑταιρίαν, καὶ τοσούτῳ μᾶλλον, καθόσον ἡ παραχώρησις, γενομένη ἀπὸ τοῦδε, ἐπιφέρει καὶ πολλὰς ἄλλας ὠφελείας καὶ εἰς τὸ δημόσιον καὶ εἰς τὴν ἑταιρίαν.

§102ΤΣΟΚΡΗΣ. Εἰς τὸ Λαύριον εἶναι καὶ ἰδιωτικαὶ σκωρίαι.

§103ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Διατηροῦνται τὰ δικαιώματα αὐτῶν. Τὸ νομοσχέδιον δὲν ἔχει νὰ κάμῃ περὶ τῶν ἰδιωτικῶν σκωριῶν· τὸ πρᾶγμα μένει καθὼς ἦτο μέχρι τοῦδε. Ἐὰν φανοῦν ἐθνικαὶ, θὰ πληρόνουν 20% καὶ θὰ τὰς ἐκκαμινεύσῃ ἡ ἰδία ἑταιρία. Ὡς πρὸς τὴν ἑτέραν πρότασιν τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ Κέας, τοῦ νὰ ἀφεθῇ εἰς τὴν κυβέρνησιν τὸ δικαίωμα νὰ διαπραγματευθῇ μετὰ τῆς ἑταιρίας, τοῦτο εἶναι ὅλως περιττὸν, διότι ἡ κυβέρνησις δὲν ἔφερε τὴν πρότασιν ταύτην ἁπλῶς καὶ ὡς ἔτυχε, τὴν ἔφερεν ἀφοῦ συννενοήθη μετὰ τῆς ἑταιρίας, ἀφοῦ ἔμαθεν ὑπὸ ποίους ὅρους ἡ ἑταιρία δύναται νὰ ἐργασθῇ.

§104ΚΥΠΡΙΑΔΗΣ. Ἔχετε ἔγγραφον;

§105ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ἔχομεν ἔγγραφον ὅτι παραδέχεται τοὺς ὅρους τοῦ νομοσχεδίου.

§106ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Ἐν τούτοις τῆς δίδετε δικαιώματα καὶ αὔριον ἠμπορεῖ νὰ ἐγείρῃ μυρίας ἀγωγάς.

§107ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Αὐτὴ εἶναι ἄλλη ἰδέα πάλιν. Ἐγὼ ἀπαντῶ εἰς τὸν κ. Κυπριάδην, ὁ ὁποῖος λέγει νὰ ἐπιτραπῇ εἰς τὴν κυβέρνησιν νὰ συνεννοηθῇ μετὰ τῆς ἑταιρίας. Αὐτὸ ἔγεινεν ἤδη. Τὰ τῆς ἰδιοκτησίας τὰ ἀφίνομεν ἐντελῶς εἰς τὰ δικαστήρια· περὶ αὐτῶν δὲν δυνάμεθα ἤδη νὰ ἀποφασίσωμεν. Ὁ κ. Δημητριάδης ἔχει ἄλλην ἀρχὴν, φρονεῖ, ὅτι δὲν πρέπει νὰ γείνῃ ἡ παραχώρησις διόλου, ἀλλ’ ὡς πρὸς τοῦτο ὡμίλησα.

§108ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ἐγὼ ἐννοῶ νὰ μὴ προσδιορίσωμεν ἀπὸ τοῦδε δικαιώματα ἐπικαρπίας· νὰ λάβωμεν ἐξασφαλιστικὰ μέτρα δι’ ἐγγυήσεων, καὶ ὅταν ἐκδοθῇ ἀπόφασις ὁριστικὴ ὑπὸ τοῦ δικαστηρίου, τότε τὸ κάμνομεν· εἰς πᾶσαν δὲ περίστασιν ἐννοῶ νὰ προτιμηθῇ ἡ ἑταιρία Ῥοῦ.

§109ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Ὡς πρὸς τοῦτο ἀνέφερα πρὶν τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους, ἐπειδὴ βιαζόμεθα καὶ εἶναι περιττὸν νὰ τοὺς ἐπαναλάβω, ἡ κυβέρνησις φρονεῖ, ὅτι εἶναι ἀναγκαῖον νὰ προσδιορισθῇ ἀπὸ τοῦδε τὸ ποσὸν αὐτό. Τὸ ποσὸν αὐτὸ προσδιορίζεται εἰς 20% καὶ οὐδεμία παρουσιάσθη ἀντίῤῥησις. Ὁ κ. Κυπριάδης ἔχει κάμει καὶ ἄλλην παρατήρησιν, εἰς τὴν ὁποίαν πολὺ ἐπέμεινεν, ὅτι ἡ ἐκχώρισις ἡ γενομένη εἰς τὴν ἑταιρίαν Ῥοῦ θὰ ἔχῃ τὴν συνέπειαν ν’ ἀδικηθῶσιν ἰδιῶται, οἵτινες ἔχουν δίκας ἐνώπιον τῶν δικαστηρίων. Ἀλλὰ τοῦτο δὲν δύναμαι νὰ τὸ ἐννοήσω, διότι ὑποθέτει, ὅτι τὰ δικαστήρια δὲν εἶναι ἀδέκαστα, ὅτι κατά τι δύνανται νὰ ἐπηρεασθῶσιν. Ἐὰν ἔχουν δίκαιον οἱ ἰδιῶται, εἴτε εἶναι εἴτε δὲν εἶναι ἀντίδικος τὸ δημόσιον, οὐδόλως δύνανται νὰ ἐπηρεασθῶσι τὰ δικαστήρια, τὰ ὁποῖα ἔχω πεποίθησιν, ὅτι εἶναι δίκαια.

§110ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί! καὶ ἐγὼ νομίζω, ὅτι τὸ δικαίωμα ἢ τὸ προνόμιον, τὸ ὁποῖον τὸ τρίτον ἄρθρον τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου ἀσφαλίζει εἰς τὴν ἑταιρίαν Ῥοῦ καὶ συντροφίαν ὡς πρὸς τὴν ἀνακαμίνευσιν ἐκ μέρους αὐτῆς τῶν ἐπιδίκων σκωριῶν, ἐν περιπτώσει καθ’ ἣν ἤθελον ἀναγνωρισθῆ ἐθνικαὶ, εἶναι ἐναντίον καὶ τοῦ δικαίου καὶ τοῦ ὀρθοῦ λόγου καὶ τοῦ δημοσίου συμφέροντος. Δὲν πρέπει νὰ δεσμευθῇ τὸ δημόσιον εἰς τὴν ἐλευθέραν διαχείρισιν καὶ διάθεσιν τῆς περιουσίας του· ὅταν αὕτη ἀναγνωρισθῇ ὡς τοιαύτη, πρέπει νὰ μείνῃ ἐλεύθερον νὰ διαθέσῃ τὴν περιουσίαν του ὅπως τὰ συμφέροντά του ὑπαγορεύσουν· διότι, ἐὰν παρουσιασθῇ μία ἄλλη ἑταιρία μὲ συμφορωτέρους ὅρους, δὲν πρέπει τὸ δημόσιον νὰ προτιμήσῃ αὐτήν; ἐὰν τὸ δημόσιον προκηρύξῃ συναγωνισμὸν, ὅπως κάμνουν εἰς τὴν διάθεσιν ὅλων ἐν γένει τῶν ἐθνικῶν κτημάτων, καὶ παρουσιασθῇ ἄλλη προσφορὰ συμφορωτέρα, δὲν πρέπει τὸ δημόσιον νὰ τὴν προτιμήσῃ; Ἀλλὰ σᾶς λέγουν οἱ ὑποστηρίζοντες τὸ ἐναντίον, ὅτι ἡ ἑταιρία ἀπέκτησε δικαιώματα, καὶ τὰ δικαιώματα ἀπέκτησε, διότι αὐτογνωμόνως, αὐθαιρέτως κατέλαβε τὴν ἐθνικὴν περιουσίαν, ἄλλως τε καὶ δυνάμει ἑνὸς ἐγγράφου τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ἀναρμοδίως ἐκδοθέντος. Καὶ ἐὰν παραδεχθῇ τοῦτο, δὲν καθιερόνομεν, δὲν ἐνισχύομεν, δὲν ὑποστηρίζομεν τὴν αὐτοδίκαιον, τὴν αὐτοδύναμον κατάληψιν τῆς ἐθνικῆς περιουσίας; Κανὲν δικαίωμα ἑπομένως ἡ ἑταιρία δὲν ἀπέκτησε διὰ τῆς αὐθαιρέτου καταλήψεως τῶν σκωριῶν, ἐὰν αὗται ἀναγνωρισθῶσιν ὡς ἐθνικαὶ, καὶ δι’ αὐτὰς τὸ δημόσιον πρέπει νὰ μείνῃ ἐλεύθερον νὰ διαθέσῃ αὐτὰς ὅπως τὰ συμφέροντά του ἀπαιτοῦν. Ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ προσδιορισθῇ φόρος πάγιος καὶ ἀναλλοίωτος ἢ δικαίωμα ἐπικαρπίας 20%, τότε βεβαίως ἤθελον καὶ ἐγὼ συμφωνήσει, ὅτι ἔπρεπε νὰ προτιμηθῇ ἡ ἑταιρία αὕτη ἀπὸ πᾶσαν ἄλλην, δηλαδὴ ἀντὶ νὰ λαμβάνωμεν ἀπὸ μίαν ἄλλην ἑταιρίαν τὸν φόρον τῆς ἐπικαρπίας πρὸς 20%, νὰ λάβωμεν τὸν φόρον αὐτὸν ἀπὸ τὴν ἑταιρίαν αὐτὴν, ἡ ὁποία τῳόντι ἐκοπίασεν, ἐδαπάνησεν, ἐγκατέστησεν ἐντελῶς τὴν ἐπιχείρησιν αὐτὴν εἰς τὸν τόπον ἡμῶν. Ἀλλὰ κατ’ ἐμὲ δὲν πρόκειται τοιοῦτόν τι. Τὸ δικαίωμα τῆς ἐπικαρπίας, τὸ ὁποῖον ἀναφέρεται εἰς τὸ ἄρθρον δεύτερον τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου, δηλαδὴ τῶν 20%, ἀναφέρεται εἰς τὸν μόλυβδον ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος θὰ ἐξαχθῇ μέχρι τῆς ἐποχῆς, καθ’ ἣν ἤθελον ἀναγνωρισθῆ αἱ προκείμεναι σκωρίαι ὡς ἐθνικαί, καὶ κατὰ τὴν ἰδέαν μου ὁ φόρος αὐτὸς δὲν εἶναι πάγιος, ἀφορᾷ τὸν ἐξαχθέντα μόλυβδον καὶ τὸν ἐξαχθησόμενον μέχρι τῆς ἀναγνωρίσεως τῶν προκειμένων σκωριῶν ὡς ἐθνικῶν, καὶ τοιοῦτος φόρος πρέπει νὰ προσδιορισθῇ ἀπὸ τοῦδε διὰ τὰς σκωρίας αὐτὰς, διὰ νὰ γνωρίζῃ ἡ ἑταιρία ποῖον φόρον θὰ πληρώσῃ εἰς τὸ δημόσιον ἐν περιπτώσει, καθ’ ἣν ἤθελον ἀναγνωρισθῆ ὡς ἐθνικαί. Ἀλλὰ τοῦτο δὲν δεσμεύει τὸ δημόσιον νὰ διαθέσῃ ἔπειτα αὐτὴν τὴν περιουσίαν του ὅπως τὰ συμφέροντά του ὑπαγορεύουσιν εἰς αὐτό. Προτείνω λοιπὸν τὸ μὲν ἄρθρον δεύτερον νὰ τροποποιηθῇ ὡς ἐφεξῆς· «Ἐπιβάλλεται ὡσαύτως ὁ εἰρημένος φόρος ἐπὶ τῶν ἀναγνωρισθησομένων νομίμως ἐθνικῶν σκωριῶν καὶ ἐπὶ τῆς καθαρᾶς προσόδου τοῦ ἐξ αὐτῶν μολύβδου δικαίωμα 20% μέχρι τῆς ἀναγνωρίσεως τῶν σκωριῶν τούτων ὡς ἐθνικῶν, ἐὰν ἀναγνωρισθῶσιν ὡς τοιαῦται·» καὶ δεύτερον, προτείνω τὴν ἀπάλειψιν τοῦ ἄρθρου τρίτου ὡς δεσμεύοντος τὸ δημόσιον ἀπὸ τῆς ἐλευθέρας διαθέσεως τῆς περιουσίας του, διὰ νὰ δύναται τὸ δημόσιον, ἐὰν ἀναγνωρισθῶσιν εἰς αὐτὸ αἱ προκείμεναι σκωρίαι ὡς ἐθνικαί, νὰ διαθέσῃ αὐτὰς κατὰ τὸ συμφέρον του ἢ παραχωροῦν αὐτὰς εἰς τὴν ἰδίαν ἑταιρίαν, ἢ παραχωροῦν τὴν ἀνακαμίνευσιν αὐτῶν εἰς ἄλλην ἑταιρίαν, ἐὰν παρουσιάσῃ ἄλλη ἐπωφελεστέρους εἰς τὸ δημόσιον ὅρους. Ὁ προσδιορισμὸς ἑπομένως τοῦ φόρου ἢ τοῦ δικαιώματος τῆς ἐπικαρπίας τῶν 20%, κατὰ τὸν ἔντιμον συνάδελφόν μας Κ. Δημητριάδην, μοὶ φαίνεται, ὅτι δὲν παρέχει κανὲν δικαίωμα εἰς τὴν ἑταιρίαν, ἐὰν τροποποιηθῇ τὸ ἄρθρον ὅπως εἶπον, τοὐτέστι νὰ ἐπιβληθῇ ὁ φόρος αὐτὸς ἐπὶ τῶν σκωριῶν μέχρι τῆς ἐποχῆς καθ’ ἣν ἤθελον ἀναγνωρισθῇ ὡς ἐθνικαί.

§111ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Λέγετε νὰ πάρῃ τὰ ῥοῦχά της ἡ ἑταιρία καὶ νὰ φύγῃ;

§112ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν θέλω νὰ φύγῃ, διότι ἐκτὸς τῶν σκωριῶν, τὰς ὁποίας ἀμφισβητεῖ τὸ δημόσιον, ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι.

§113ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὅλας τὰς ἀμφισβητεῖ· τὸ λέγω ἐπισήμως, οὐδεμιᾶς ἐξαιρουμένης.

§114ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν δὲν μὲ ἀπατᾷ ἡ μνήμη, εἰς τὴν ἔκθεσιν τοῦ κυρίου ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν Σωτηροπούλου, ἀναφέρεται, ὅτι δύω μόνον εἴδη σκωριῶν φιλονεικεῖ τὸ δημόσιον.

§115ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὅλας τὰς διεκδικεῖ.

§116ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχει ἄλλο δικαίωμα παραγόμενον ἐκ τῶν νόμων περὶ μεταλλείων, καὶ δὲν ἐθεωρήθη ἀνάγκη νὰ παραιτηθῇ τὸ δημόσιον τοῦ δικαιώματος ἐκείνου.

§117ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ τοῦτο ἐὰν εἶναι ἀληθὲς, νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἐπηρεάσῃ παντάπασι τὴν Βουλὴν εἰς τὴν ἀπόφασίν της· διότι τίς ἔδωκε τὸ δικαίωμα εἰς τὴν ἑταιρίαν νὰ καταλάβῃ αὐθαιρέτως τὴν ἐθνικὴν περιουσίαν, καὶ διὰ τοῦτο νὰ εἴπῃ ἀπέκτησα δικαίωμα, δὲν δύνασθε νὰ μὲ διώξητε, διότι καταστρέφομαι; Αὐτὸ ἠμπορεῖ κανεὶς νὰ ἰσχυρισθῇ δι’ ὅλην ἐν γένει τὴν ἐθνικὴν περιουσίαν, ὅταν καταλάβῃ αὐτὴν αὐθαιρέτως, καὶ διὰ τὰς ἀμπελῶνας καὶ τοὺς σταφιδαμπελῶνας, καὶ δι’ ὅλα ἐν γένει τὰ ἐθνικὰ κτήματα, καὶ ὅμως δὲν συμβαίνει. Πηγαίνουν καὶ φυτεύουν εἰς τὰ ἐθνικὰ κτήματα σταφιδῶνας καὶ ἀμπελῶνας, καὶ τὸ δημόσιον τὰς ἀφαιρεῖ ὡς κακῆς πίστεως. Κτίζουν ἐπὶ ἐθνικῶν οἰκοπέδων κτίρια, διὰ τὰ ὁποῖα δαπανοῦν 20 καὶ 100 χιλιάδας δραχμῶν, καὶ ὅμως τὸ δημόσιον τὰς ἀφαιρεῖ. Διατί νὰ γείνῃ αὐτὴ ἡ ἐξαίρεσις εἰς τὴν ἑταιρίαν, τὴν ὁποίαν οὔτε γνωρίζω, οὔτε ἔχω λόγους ν’ ἀντιπολιτευθῶ; διατί νὰ γείνῃ ἡ ἐξαίρεσις, ἡ ὁποία δὲν γίνεται εἰς ἡμᾶς δυνάμει τῆς ἐν ἰσχύϊ νομοθεσίας; Ἐπιμένω λοιπὸν τὸ ἄρθρον δεύτερον νὰ τροποποιηθῇ, ὅπως εἶπον, καὶ δεύτερον τὸ ἄρθρον τρίτον ν’ ἀπαλειφθῇ, διὰ νὰ μείνῃ τὸ δημόσιον ἐλεύθερον νὰ διαθέσῃ τὴν περιουσίαν του, ἐάν ποτε ἤθελεν ἀναγνωρισθῇ εἰς αὐτὸ τοιαύτη, ὅπως τὰ συμφέροντά του ἤθελον ὁδηγήσει, εἴτε διὰ συναγωνισμοῦ εἴτε δι’ ἄλλων συμφωνιῶν.

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κ. Κυπριάδη, ἔχετε τροπολογίαν;

§119ΚΥΠΡΙΑΔΗΣ. Ἀφοῦ τὸ ὑπουργεῖον δὲν τὴν παραδέχεται, εἶναι ἀδύνατον νὰ περάσῃ καὶ δὲν ἐπιμένω.

§120ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ ἐπιμένω ὁ φόρος τῶν 20% νὰ θεωρῆται ὡς δικαίωμα ἐπικαρπίας τῶν ἐθνικῶν σκωριῶν μέχρι τῆς στιγμῆς, καθ’ ἣν ἤθελον ἀναγνωρισθῆ ὡς τοιαῦται ἀπὸ τὸ δικαστήριον, καὶ δεύτερον τὸ ἄρθρον τρίτον ν’ ἀπαλειφθῇ.

§121ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὴν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ δευτέρου ἄρθρου ζητῶ πρῶτον.

§122ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Μίαν ἐρώτησιν ἔχω νὰ κάμω. Μετὰ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νόμου αὐτοῦ αἱ ἐκκρεμεῖς δίκαι, αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουν, θὰ τὰς ἐξακολουθήσῃ τὸ δημόσιον ἢ θὰ τὰς ἐγκαταλείψῃ;

§123ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Θὰ τὰς ἐξακολουθήσῃ.

§124ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Δεύτερον παρατηρῶ, καθόσον ἀφορᾶ τὴν παραχώρησιν, ἡ ἑταιρία ἔχει ἐργαστήρια νὰ ἐκκαμινεύσῃ καὶ 2 καὶ 3 καὶ 4 ἔτη· δὲν πρέπει ἡμεῖς νὰ παραχωρήσωμεν τὸν ἐθνικὸν πλοῦτον, διότι ἐνδεχόμενον νὰ λάβωμεν μίαν ἀνάγκην αὔριον νὰ βάλωμεν ὑποθήκην διὰ τὰς ἀνάγκας τῆς πατρίδος, γενομένης δὲ τῆς παραχωρήσεως ἀπὸ τοῦδε, ἀποξενούμεθα διὰ παντός.

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀπωτέρα πρότασις εἶναι ἡ τοῦ κυρίου Δημητριάδου περὶ ἀπαλείψεως. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀπάλειψιν τοῦ 2ου ἄρθρου νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἀπεῤῥίφθη. Ἡ τροπολογία τοῦ Κ. Παπαμιχαλοπούλου λέγει, ὅτι 20% θὰ πέρνῃ τὸ δημόσιον ἕως ὅτου ἀποδειχθοῦν ἐθνικαί. Ἀπ’ ἐκεῖ καὶ πέραν εἶναι τὸ δημόσιον ἐλεύθερον νὰ τὰς διαθέσῃ ὅπως θέλει. Οἱ παραδεχόμενοι αὐτὴν νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἀπεῤῥίφθη.

§126ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Κύριε πρόεδρε, ἐρωτῶ τὸν κύριον ὑπουργὸν, μέχρις ὅτου αἱ γαῖαι αὗται ἀποδειχθῶσιν ἐθνικαὶ, ὁ μόλυβδος ἐξάγεται. Πῶς θὰ γνωρίζωμεν πόσος μόλυβδος ἐξήχθη ἐκ τῶν ἐθνικῶν γαιῶν, καὶ πόσος ἐκ τῶν ἰδιοκτήτων;

§127ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Αὐτὸ εἶναι ἔργον ἐδικόν μας.

§128ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Δι’ αὐτὸ ἦτο καλὴ ἡ ἰδέα τοῦ Κ. Πετιμεζᾶ, ὅτι πρέπει νὰ σταλῇ ἄνθρωπος ἐπιστήμων ἐκεῖ, ὁ ὁποῖος θὰ παρίσταται εἰς τὴν φόρτωσιν καὶ τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ μολύβδου.

§129ΙΩΑΝΝΟΥ. Ἡ Κυβέρνησις τὸ ἀπεδέχθη.

§130ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐρωτήσω καὶ διὰ τὴν ἀπάλειψιν τοῦ 3ου ἄρθρου. Τὸ 2ον τὸ ἐδέχθη ἡ Βουλή. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀπάλειψιν τοῦ 3ου ἄρθρου παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται ὀλίγοι). Ἀπεῤῥίφθη. Λοιπὸν ἡ Βουλὴ παρεδέχθη καὶ τὸ 3ον. Ἀναγινώσκεται καὶ τὸ 4ον ἄρθρον. Ἄρθρον 4. «Ὁ φόρος καὶ τὸ δικαίωμα, περὶ ὧν διαλαμβάνουσι τὰ ἄρθρα 1 καὶ 2 τοῦ παρόντος Νόμου, βεβαιοῦνται καὶ εἰσπράττονται κατὰ τὴν ἐξαγωγὴν ἢ τὴν διὰ θαλάσσης μεταφορὰν ἐφαρμοζομένων τῶν σχετικῶν τελωνιακῶν διατάξεων.»

§131ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τί ἐννοεῖτε μὲ τὸ «τηροῦν τὰς σχετικὰς τελωνιακὰς διατάξεις;»

§132ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὅ,τι γίνεται πάντοτε εἰς τὴν ἐξαγωγήν.

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἀντίῤῥησις δὲν ὑπάρχει. Ἀναγινώσκεται τὸ 5ον ἄρθρον. Ἄρθρον 5. «Πρὸς ἐξασφάλισιν τοῦ κατὰ τὸ ἄρθρον 2 δικαιώματος διά τε τὸν ἐξαχθέντα καὶ ἐξαχθησόμενον μόλυβδον τὸ δημόσιον θέλει ἐγγράψει δυνάμει τοῦ παρόντος Νόμου πρώτην ὑποθήκην ἐπὶ τῶν ἐργαστηρίων, οἰκοδομῶν, ἐργοστασίων ἢ μηχανῶν ἢ ἑτέρων αὐτῶν παραρτημάτων, τῶν εἰς τὴν ἑταιρίαν Ἱλαρίωνος Ῥοῦ καὶ Σας ἀνηκόντων, ἥτις θεωρεῖται ἀρκοῦσα μέχρι τέλους τοῦ ἔτους 1867, καὶ θέλει ἰσχύει μέχρις οὗ ὁριστικῶς καὶ τελεσιδίκως ἀποπερατωθῶσιν αἱ περὶ τῆς κυριότητος δικαστικαὶ ἀμφισβητήσεις καὶ πληρωθῇ τὸ ἐκκαθαρισθησόμενον δικαίωμα τοῦ δημοσίου.»

§134ΚΥΠΡΙΑΔΗΣ. Ἐννοῶ νὰ μὴ προσκόψωμεν εἰς τὴν ἐργασίαν τῆς ἑταιρίας, ἀλλὰ καὶ νὰ μὴ βλαφθῶμεν. Τώρα ἐρχόμεθα νὰ ἐξασφαλίσωμεν ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐνομοθετήσαμεν, νὰ τὸ πάρωμεν, καὶ ἀπὸ ποῦ; Νὰ βάλωμεν ὑποθήκην τὰ καλύβια, τὰ ὁποῖα ἔχουν ἐκεῖ καὶ τὰ ὁποῖα ἔχουν συμφωνίαν μὲ τοὺς χωρικούς, ὅταν φύγῃ ἡ ἑταιρία, νὰ μείνουν ἰδιοκτησία των. Ἀλλ’ ὑποθέσατε, ὅτι τὰ ἐπήραμεν· τί θὰ ὠφεληθῇ τὸ δημόσιον; 100,000 δραχ. ἠμπορεῖ νὰ πιάσῃ ἀπὸ ἐκείνας τὰς οἰκοδομάς. Λοιπὸν ἂς δώσῃ τοὐλάχιστον μίαν ἐγγύησιν πρὸς ἐξασφάλισιν τοῦ δημοσίου. Ἡ ἑταιρία ἔχει δώσει ἤδη 200 χιλιάδας δραχμῶν, ἀλλὰ φροντίσατε νὰ ἐξασφαλίσητε τὸ δημόσιον ἂν ὄχι διὰ μετρητῶν, δι’ ὑποθηκῶν ἐντὸς τῶν Ἀθηνῶν καὶ καθεξῆς.

§135ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Νὰ δώσουν ἐγγύησιν ἀναλόγως τοῦ φόρου.

§136ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Αὐτὰ τὰ χρήματα ἐθεωρήθησαν ἐπαρκῆ διὰ τὸ ποσὸν τὸ μέχρι τοῦδε.

§137ΚΥΠΡΙΑΔΗΣ. Μὰ δὲν εἶναι ἐπαρκῆ. Ὑποθέτω, ὅτι ἡ ἑταιρία θέλει νὰ μᾶς πληρώσῃ, ἀλλ’ ἐὰν δὲν θέλῃ καὶ σκεφθῇ νὰ φύγῃ, τί θὰ κάμωμεν; Θὰ πάρωμεν τὰς καλύβας τὰς ὁποίας θὰ ἀφήσῃ εἰς τὸ Λαύριον καὶ αἱ ὁποῖαι δὲν ἀξίζουν τίποτε;

§138ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Νὰ βάλωμεν «ἀποχρῶσαν ἐγγύησιν».

§139ΚΥΠΡΙΑΔΗΣ. Μάλιστα.

§140ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν «ἡ ἑταιρία ὑποχρεοῦται νὰ δώσῃ ἀποχρῶσαν ἐγγύησιν».

§141ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ὄχι, ἡ προσθήκη νὰ τεθῇ «καὶ πᾶσαν ἄλλην ἀποχρῶσαν ἐγγύησιν». Τὸ ζήτημα τὸ ἔθεσαν τὰ Δικαστήρια, καὶ δὲν πρέπει τὸ δημόσιον νὰ παραιτηθῇ ἀπὸ τελεσίδικον ἀπόφασιν.

§142ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Ὁ κύριος Ὑπουργὸς εἶπεν, ὅτι αἱ ἀποφάσεις θὰ ἐκτελεσθῶσι.

§143ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραδέχεται λοιπὸν ἡ Βουλὴ καὶ τὸ σύνολον;

§144ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι νὰ σηκωθοῦν (ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι)· παρεδέχθη.

§146ΤΙΝΕΣ. Τὸ περὶ ὁδοποιΐας.

§147ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γνωρίζετε ὅτι ἔχομεν καὶ τὸν ἀπολογισμὸν μας· σᾶς τὸ λέγω διὰ νὰ μὴ μᾶς ἀφήσητε μοναχούς. Κύριοι, ὑπάρχει ἓν μικρόν τι περὶ φόρου τῶν ζώων, ὅτι τὰ ζῶα τῶν μεταναστατῶν ἀπαλλάσσονται ἀπὸ φόρον διὰ τὸ ἐνεστὼς ἔτος. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§148ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρεδέχθη.

§150ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὑπάρχει ἓν νομοσχέδιον ἐκκρεμὲς ἐνώπιόν σας, μεγάλης τῳόντι σπουδαιότητος. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἐὰν πρέπει νὰ συζητηθῇ συνεπείᾳ μελέτης, ἐννοεῖται, ὅτι ἔχει ἀνάγκην μεγίστης μελέτης, αὐτὸ τὸ ὁμολογῶ. Ἐὰν τὸ παραδεχθῆτε πειθόμενοι εἰς τὴν ἐργασίαν μιᾶς ἐπιτροπῆς, ἠμπορεῖτε νὰ τὸ συζητήσητε συντόμως, ἀλλὰ τότε θὰ εἰπῇ, ὅτι ὅλα τὰ μέλη τῆς ἐπιτροπῆς πρέπει νὰ συμφωνήσωσι. Λοιπὸν παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ ἀποφανθῇ, ἐὰν νομίζῃ πῶς τὸ Νομοσχέδιον αὐτὸ ἠμπορεῖ νὰ συζητηθῇ εἰς τὸ ὀλίγον αὐτὸ διάστημα, ναὶ ἢ ὄχι. Ἐὰν ἡ Βουλὴ νομίζῃ ὅτι αὐτὸ δὲν ἠμπορεῖ νὰ γείνῃ, τότε θέλω παρακαλέσει τὴν Βουλὴν νὰ παραδεχθῇ ἓν μόνον ἄρθρον.

§151ΡΩΜΑΙΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν αὐτό.

§152ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ποῖον ἄρθρον, Κύριοι; Τὸ ἄρθρον αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὸν κανονισμὸν τῶν ἐκτιμήσεων τῶν ἐλαιώνων. Λοιπὸν, τώρα διαφωνία ὑπάρχει, καὶ τὸ βλέπω, Κύριοι, εἰς αὐτὸ τὸ Νομοσχέδιον, διαφωνία ὡς πρὸς τὸν κανονισμὸν τῶν χρεῶν, διότι μερικὰ μέλη ζητοῦν νὰ δοθῇ εἰς πολλὰ χρέη προθεσμία, ἄλλα δὲν τὸ ἐγκρίνουν. Εἶναι ἄλλαι ἀκόμη ἀντιῤῥήσεις καὶ διαφωνίαι. Ὅμως εἰς αὐτὸ τὸ ἄρθρον, Κύριοι, νομίζω, πῶς δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ καμμία διαφωνία· διότι ἐὰν αὐτὸ τὸ ἄρθρον μείνῃ ἀσυζήτητον καὶ ἀπαράδεκτον, τὸ ἀποτέλεσμα θέλει εἶσθαι τὸ αὐτὸ καὶ διὰ τὸ τρέχον ἔτος, ἂν ἡ Βουλὴ δὲν συνέλθῃ ταχύτερον καὶ δὲν κανονίσῃ αὐτὸ τὸ ζήτημα. Ἑπομένως, κύριοι, θὰ ἐπαναληφθῇ μία ἀδικία, ἥτις ἐγένετο καὶ εἰς τὸ παρελθὸν ἔτος. Ἀλλά, σᾶς παρακαλῶ, ἡ κατάστασις τῆς Κερκύρας εἶναι ὀλίγον δυσχερὴς ἐξ αἰτίας αὐτοῦ τοῦ ζητήματος, καὶ ἐνδέχεται νὰ λάβουν χώραν καὶ ἀδικίαι τινές. Τὸ κατ’ ἐμὲ ἐπιθυμῶ, ἂν ἡ Βουλή, ἥτις δύναται νὰ συζητήσῃ καὶ παραδεχθῇ αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον τώρα.....

§153ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Δὲν τὸ ἐννοοῦμεν διόλου.

§154ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τοιαῦτα σπουδαῖα νομοσχέδια διὰ μίαν ὥραν δὲν συζητοῦνται.

§155ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὡς πρὸς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τὸ ὑπουργεῖον εἶναι ἐλεύθερον νὰ ὁρίσῃ ὁποίαν θέλει· ἠμπορεῖ νὰ τὸ ἀναγνώσῃ.

§156ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Ἀφ’ οὗ διαφωνοῦν οἱ Κερκυραῖοι.

§157ΚΩΣΤΑΝΤΑΣ. Κατὰ τὴν ἔναρξιν τῶν βουλευτικῶν ἐργασιῶν καὶ ἐγὼ παρουσιάσθην ἐνώπιόν σας μὲ ἓν νομοσχέδιον ...

§158ΠΑΔΟΒΑΣ. Ἀφ’ οὗ θέλουν πρῶτον τὰ ἄλλα, ἂς προηγηθοῦν.

§159ΚΩΣΤΑΝΤΑΣ. Ὀλίγας πληροφορίας θὰ δώσω, κύριοι· ὁ κ. ὑπουργὸς ὡμίλησε μὲ πνεῦμα, μὲ τὸ ὁποῖον δὲν ἀφίνει καμμίαν ἀμφιβολίαν. Κατὰ τὴν ἔναρξιν λοιπὸν τῶν βουλευτικῶν ἐργασιῶν.....

§160ΤΙΝΕΣ. Τί τὰ θέλεις αὐτά;

§161ΚΩΣΤΑΝΤΑΣ. Ἂν δὲν παραδέχεσθε αὐτά, δὲν πρέπει μήτε ἐκεῖνα, διότι εἶναι μία προδοσία τῆς Κερκύρας.

§162ΠΟΛΛΟΙ. Τὸ περὶ ὁδοποιΐας, κ. πρόεδρε.

§163ΚΩΣΤΑΝΤΑΣ. Οὔτε εἰς τὴν Βουλὴν δὲν μᾶς ἀφίνετε νὰ ὁμιλήσωμεν; Τί εἶναι αὐτό; (καταβαίνει ἀπὸ τοῦ βήματος μετ’ ἀγανακτήσεως).

§164ΡΩΜΑΙΟΣ. .... (θόρυβος).

§165ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἀπορῶ διὰ τί ὁ κ. Ῥωμαῖος φωνάζει. Εἴμεθα σύμφωνοι· μόνον εἰς ἓν ζήτημα διαφωνοῦμεν, τὸ ζήτημα τῶν χρεῶν.

§166ΡΩΜΑΙΟΣ. Ἀγαπᾶτε νὰ σᾶς εἴπω τὴν μαστοριὰν ὅπου τρέχει αὐτοῦ; διότι πρόκειται νὰ φορολογήσωμεν τὸν τόπον· οἱ Κερκυραῖοι ἠξεύρομεν νὰ ζητήσωμεν καὶ ὑποστηρίξωμεν τὰ δικαιώματά μας.

§167ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, κύριοι, προβαίνομεν εἰς τὸ περὶ ὁδοποιΐας. Ἄρθρον 1......

§168ΡΩΜΑΙΟΣ. Κ. Πρόεδρε, μὲ συγχωρεῖτε, μίαν λέξιν· διαμαρτύρομαι κατὰ τῆς Βουλῆς· ὁ κ. πρωθυπουργὸς μὲ ἐφοβέρισε καὶ μὲ ἐπρόσβαλε, καὶ ἀναχωρῶ, καὶ κάμετε ὅ,τι θέλετε.

§169ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατὰ τὴν γνώμην τοῦ πρωθυπουργοῦ σήμερον εἶναι πολλὰ νομοσχέδια· προχωροῦμεν εἰς τὸ περὶ ὁδοποιΐας. Ἄρθρον 1. Συνιστᾶται ἰδιαίτερον ταμεῖον ἐθνικῆς ὁδοποιΐας καὶ τῆς διὰ θαλάσσης ἀτμοπλοϊκῆς συγκοινωνίας, οὗ οἱ πόροι εἰσὶν οἱ ἑξῆς. ά) Πέντε τοῖς ἑκατὸν ἐκ τῶν τελωνιακῶν δασμῶν. βʹ.) Τὸ ἓν τρίτον τῶν κατὰ τὸ 4 ἄρθρον τοῦ παρόντος νόμου ἀμέσων φόρων. γʹ.) Τὸ ποσὸν, τὸ κατ’ ἔτος εἰσπραττόμενον ἐκ τῶν ἐπιβαλλομένων διοδίων ἐπὶ τῶν ἐθνικῶν καὶ ἐπαρχικῶν ὁδῶν.»

§170ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἔχω τροπολογίας τινάς εἰς τὸν § 1, Χθὲς ἐψηφίσατε ἕνα νόμον περὶ δανείου, καὶ εἴπομεν ὅτι αὐτὰ τὰ ποσὰ τὰ ὡρισμένα πρὸς ἐξόφλησιν τοῦ δανείου πρέπει νὰ μένουν ἀνέγγικτα. Λοιπὸν εἰς τὸν § 1 προσθέτω· «ἐξαιρέσει τῶν ἐτησίως διατεθειμένων εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ δανείου τῶν 25,000,000.»

§171ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καθὼς διορθοῦται εἶναι δεκτὸν τὸ ἄρθρον;

§172ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§173ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Ἄρθρον 2. Τὰ ἐκ τῶν ἀνωτέρω πόρων εἰσπραττόμενα ποσὰ κατατίθενται ἐν τραπέζῃ τινὶ τοῦ Κράτους, καὶ δαπανῶνται δι’ ἐπιταγῶν τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ὑπουργοῦ ἀποκλειστικῶς πρὸς κατασκευὴν καὶ συντήρησιν ἐθνικῶν καὶ πρὸς συντήρησιν ἐπαρχιακῶν ὁδῶν καὶ πρὸς συνδρομὴν τῆς διὰ θαλάσσης ἀτμοπλοϊκῆς συγκοινωνίας».

§174ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Νὰ προστεθῇ «ἐντόκως ἢ ἀτόκως κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ καταστατικοῦ αὐτῆς.»

§175ΠΟΛΛΟΙ. Δεκτόν.

§176ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Ἄρθρον 3. Ἡ τήρησις τῶν λογαριασμῶν τῶν κατὰ τὸ προηγούμενον ἄρθρον δαπανωμένων ποσῶν ἀνατίθεται ὑπὸ τὴν ἄμεσον διεύθυνσιν τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ὑπουργοῦ εἰς τριμελῆ ἐπιτροπὴν, συγκειμένην ἐκ τῶν τμηματαρχῶν τοῦ ὑπουργείου τῶν Ἐσωτερικῶν ἐπὶ τῶν δημοσίων ἔργων καὶ τοῦ λογιστικοῦ καὶ ἑνὸς ὑπουργικοῦ γραμματέως τοῦ αὐτοῦ ὑπουργείου».

§177ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Παρακαλῶ νὰ προστεθῇ «ἐκ τοῦ διευθυντοῦ τοῦ γενικοῦ λογιστηρίου καὶ τῶν».

§178ΠΟΛΛΟΙ. Δεκτόν.

§179ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Ἄρθρον 4. Ἐπιβάλλεται φόρος ὁδοποιΐας· ά.) Ἓν τοῖς ἑκατὸν ἐπὶ τῶν προϊόντων τῆς γῆς. βʹ.) Ἓν πεμπτημόριον ἐκ τοῦ φόρου τῶν ζώων. γʹ.) Ἓν πεμπτημόριον ἐκ τοῦ φόρου τῶν ἐπιτηδευμάτων καὶ τῶν οἰκοδομῶν».

§180ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἀντὶ «τοῦ ἐγγείου φόρου» ἐβάλαμεν «καὶ τοῦ δικαιώματος τῆς ἐπικαρπίας» καὶ διὰ τοῦτο μετεβάλαμεν τὸ ἄρθρ. οὕτω· «8% ἐκ τῆς προσόδου τῶν ἐγγείων φόρων καὶ τοῦ δικαιώματος τῆς ἐπικαρπίας, καὶ 5% ἐκ τοῦ φόρου ζώων, τὰ ὁποῖα διατίθενται ὡς ἀκολούθως». Κατὰ τοὺς ὑπολογισμοὺς τοὺς ὁποίους ἐκάμαμεν, ἂν ἐπιμένωμεν εἰς τοὺς φόρους ὅπως ἐβάλθη, ἤθελεν εἰσπράξει τὸ Ταμεῖον 1,700,000. Τοῦτο μᾶς ἐφάνη δυσανάλογον ὡς πρὸς τὰ μέσα τῆς ἐκτελέσεως καὶ πολὺ μέγα ὡς πρὸς τὸ ταμεῖον (θόρυβος) καὶ διὰ τοῦτο ἐτροποποιήσαμεν νὰ μείνῃ τὸ ἔσοδον 1,200,000 δραχμαί.

§181ΔΕΛΗΓΙΩΡΓΗΣ. Ἂν τὰ δύο ταμεῖα ἀποτελοῦν 1,200,000.

§182ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τὰ δύο ταμεῖα ἀποτελοῦν 1,700,000 καὶ τὸ ἐλαττώσαμεν εἰς 1,200,000.

§183ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. 5% εἶναι εἰκοστημόριον.

§184ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Κατὰ τὴν ἀπαρίθμησιν τὴν ἐφετεινὴν 100 χιλ. δραχ. δίδουν τὰ ζῶα.

§185ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Καλλίτερον νὰ ἐλαττώσητε τὸ ά. ἄρθρον, διότι τὸ πνεῦμα τῆς Βουλῆς εἶναι....

§186ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τὸ 1 ἄρθρον δὲν πρέπει νὰ ἐλαττώσωμεν, διότι ἐπιβαρύνεται μὲ τὴν πληρωμὴν τῆς ἀτμοπλοϊκῆς ἑταιρίας· ἀφαιροῦμεν 400,000 δραχ. διὰ τὴν ἀτμοπλοϊκὴν ἑταιρίαν, καὶ μένουν 200,000, αἱ ὁποῖαι θὰ χρησιμεύσουν διὰ τὰς ἐθνικὰς ὁδοὺς τοῦ Κράτους. Ἑπομένως μένει ποσὸν διὰ τὰς δημοτικὰς καὶ ἐπαρχιακὰς ὁδούς.

§187ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἔχετε τὸν λογαριασμόν;

§188ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν τὸν ἔχομεν· ἀλλὰ δότε μοι ἕνα προϋπολογισμὸν νὰ τὸν κάμωμεν. Οἱ κύριοι Κουμουνδοῦρος, Δεληγεώργης καὶ Σωτηρόπουλος ἔχοντες τὸν προϋπολογισμὸν συνεργάζονται ἐπὶ τούτου.

§189ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Λοιπὸν, ἂν θέλετε, τὸ πολὺ νὰ βάλωμεν 10% καὶ πλέον οὔ.

§190ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Βάλετε 10.

§191ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ἀφαιρέσωμεν ὅλα, οὔτε νὰ προσθέσωμεν καὶ τὰ δύω.

§192ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Πολὺ καλά· ὅταν ὅμως πρόκειται νὰ κάμωμεν ἐλάττωσιν....

§193Χ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. Βάλετε 9 ἢ 10.

§194ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν ἠμποροῦμεν, ἡ κατάστασις τοῦ προϋπολογισμοῦ δὲν μᾶς τὸ ἐπιτρέπει. Λοιπὸν 10% καὶ 5% ἐπὶ τῶν ζώων, καὶ γίνεται ὡς ἀκολούθως.

§195ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων, τῶν οἰκοδομῶν, ὅπως ἔχει;

§196ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τὸν φόρον τῶν ἐπιτηδευμάτων καὶ τῶν οἰκοδομῶν τὸν ἀφαιροῦμεν.

§197ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Λυποῦμαι διότι δὲν ἔχω ἀριθμοὺς νὰ σᾶς ἐνθυμίσω τί γίνεται εἰς τὰ ἄλλα ἔθνη· καὶ ὁ φόρος τῶν ἐπιτηδευμάτων καὶ τῶν οἰκοδομῶν καὶ οἱ ἔγγειοι φόροι συντρέχουν εἰς τὰς ἐπαρχιακὰς καὶ δημοτικὰς διοικήσεις.

§198ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὁ φόρος τῶν οἰκοδομῶν συντρέχει κατὰ 15%· σᾶς λέγω ὅμως ὅτι ἐπὶ τοῦ παρόντος εἶναι ἀδύνατον νὰ προσθέσωμέν τι, διότι ἡ κατάστασις τοῦ προϋπολογισμοῦ δὲν τὸ ἐπιτρέπει.

§199ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν τὸ ἄρθρον παραδέχεται κατὰ τὴν τροποποίησιν τοῦ Ὑπουργοῦ;

§200ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§201ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Ἄρθρον 5. Ἐκ τῶν κατὰ τὸ ἀνωτέρω ἄρθρον εἰσπραττομένων ἐν ἑκάστῃ ἐπαρχίᾳ φόρων, τὸ μὲν τρίτον εἰσέρχεται εἰς τὸ κατὰ τὸ ἄρθρον 1 ταμεῖον, τὸ ἕτερον τρίτον προσδιορίζεται εἰς κατασκευὴν τῶν ἐπαρχιακῶν ὁδῶν, καὶ τὸ τελευταῖον τρίτον, διανεμόμενον εἰς τοὺς δήμους τῆς ἐπαρχίας ἀναλόγως τῆς εἰσφορᾶς ἑκάστου, προσδιορίζεται εἰς ἐκτέλεσιν τῶν τεχνικῶν ἔργων τῶν δημοτικῶν. Προσθήκη καμμία δὲν ὑπάρχει· εἶναι δεκτόν;

§202ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§203ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἔχομεν ἓν ἄρθρον πρόσθετον· «Πρόσθετος φόρος μέχρι ἑνὸς τοῖς ἑκατὸν ἐπὶ τῶν προϊόντων τῆς γῆς ὑπὲρ τῆς ἐπαρχιακῆς καὶ δημοτικῆς ὁδοποιΐας· Β. Διάταγμα θέλει ὁρίζει καὶ τὸν χρόνον τῆς διαρκείας τοῦ προσθέτου φόρους. Ἂν ἡ Βουλὴ τὸ θέλῃ αὐτό...

§204ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι· δὲν τὸ θέλομεν.

§205ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Καλά· λοιπὸν τότε τὸ 6 ἄρθρον ἀπαλείφεται καθὼς καὶ τὸ 7.

§206ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ὡς ἄρθρον 6 ἔρχεται τὸ τοῦ νομοσχεδίου 8. Ἄρθρον 6. «Τὰ κατὰ τὸ ἄρθρον 5 τῶν κατ’ ἐπαρχίας εἰσπραττομένων φόρων προσδιοριζόμενα ὑπὲρ τῆς ἐπαρχιακῆς καὶ δημοτικῆς ὁδοποιΐας ποσὰ, καὶ προσέτι τὰ κατὰ τὸ ἄρθρον 6 εἰσπραττόμενα, διανεμόμενα ἐξ ἡμισείας μεταξὺ ἐπαρχιακῶν καὶ δημοτικῶν ὁδῶν κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρου 5, ἀπαρτίζουσι τὸν ὁδικὸν ἑκάστης ἐπαρχίας φόρον, καὶ κατατιθέμενα ἐν τραπέζῃ τινὶ τοῦ Κράτους, δαπανῶνται ἀποκλειστικῶς δι’ ἐνταλμάτων τῆς κατὰ τὸ ἑπόμενον ἄρθρον ἐπιτροπῆς πρὸς κατασκευὴν ἐπαρχιακῶν καὶ δημοτικῶν ὁδῶν ἐν αὐτῇ, τηρουμένων τῶν διατάξεων τοῦ περὶ ὁδοποιΐας νόμου.»

§207ΔΑΡΕΙΩΤΗΣ. Εἶναι περιττὸν τὸ «εἰσπραττομένων» καθὼς καὶ τὸ παρακάτω «εἰσπραττόμενα».

§208ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§209ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὡς 7ον ἔρχεται τὸ τοῦ νομοσχεδίου 9· ὡς 8ον δὲ τὸ 10, καὶ ὡς 9 τὸ 11 τοῦ νομοσχεδίου· ἔχοντα ὡς ἑξῆς. Ἄρθρον 7. «Τὰ πρὸς σύστασιν ἐπαρχιακῶν ὁδῶν ἐν ἑκάστῃ ἐπαρχίᾳ ἐκτελούμενα ἔργα ἐφορεύει τριμελὴς ἐπιτροπὴ, ἧς πρόεδρος μὲν εἶναι ὁ ἔπαρχος, ἓν μέλος ἐκλέγει τὸ ἐπαρχιακὸν συμβούλιον, καὶ τὸ ἓν τὸ δημοτικὸν τῆς ἐπαρχίας καὶ τοῦ δήμου, ἐν ταῖς περιφερείαις τῶν ὁποίων κεῖται ἡ κατασκευαζομένη ὁδὸς ἢ τὸ κατασκευαζόμενον αὐτῆς τμῆμα.» Ἄρθρον 8. «Εἰς τὴν κατὰ τὸ ἄρθρ. 3 ἐπιτροπὴν ἀνατίθεται καὶ ἡ συγκέντρωσις καὶ τακτοποίησις τῶν λογαριασμῶν τῶν κατὰ τὰ ἄρθρα 4, 6 καὶ 8 εἰσπράξεων καὶ δαπανῶν.» Ἄρθρον 9. «Καθ’ ἕκαστον ἔτος θέλει συντάττεσθαι ὑπὸ τῆς κατὰ τὸ προηγούμενον ἄρθρον ἐπιτροπῆς, καὶ ἐγκρινόμενος ὑπὸ τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ὑπουργοῦ, θέλει ὑποβάλλεσθαι εἰς τὴν Βουλὴν καὶ δημοσιεύεσθαι διὰ τῆς ἐφημερίδος τῆς Κυβερνήσεως ἴδιος ἀπολογισμὸς τῶν κατὰ τὰ ἄρθρα 1, 2, 4, 6 καὶ 8 ἐνιαυσίων εἰσπράξεων καὶ δαπανῶν.»

§210ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀντίῤῥησις ὡς πρὸς ταῦτα δὲν ὑπάρχει;

§211ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι, καμμία.

§212ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἐνταῦθα ἔχομεν ἓν ἄρθρον πρόσθετον, ὡς 10ον, διότι ὁ νόμος αὐτὸς ἐφαρμόζεται καὶ εἰς τὴν Ἑπτάνησον, τὸ ἑξῆς. Ἄρθρον 10. «Τὸ ὑπὸ τὸν τίτλον ὁδικὸν δικαίωμα μέχρι τοῦδε εἰσπραττόμενον ἐν τοῖς τελωνείοις τῶν Ἰονίων νήσων πρόσθετον τέλος ἐξαγωγῆς 1½% θέλει ἐξακολουθεῖ ἐπιβαλλόμενον ὑπὲρ τῶν δήμων τῆς οἰκείας νήσου. Διὰ Βασιλικοῦ διατάγματος, ἐκδοθησομένου ἀφοῦ ἀκουσθῶσι τὰ ἐπαρχιακὰ καὶ δημοτικὰ συμβούλια τῶν νήσων, ὁρισθήσεται ἡ ἀναλογία τῆς εἰς ἕκαστον τῶν δήμων διανομῆς τοῦ εἰσπραττομένου ποσοῦ.»

§213ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§214ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὡς 11ον ἔρχεται τὸ τοῦ νομοσχεδίου 12ον. Ἄρθρον 11. «Διὰ Β. Διατάγματος θέλουσι κανονισθῆ τὰ καθήκοντα τῶν κατὰ τὰ ἄρθρα 3 καὶ 9 ἐπιτροπῶν καὶ πᾶν ὅ,τι ἀφορῶν τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ παρόντος νόμου.» Ἀντίῤῥησις δὲν ὑπάρχει;

§215ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, καμμία.

§216ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραδέχεται ἡ Βουλὴ καὶ τὸ σύνολον;

§217ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§218ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλετε, Κύριοι Κερκυραῖοι, τὸ κερκυραϊκόν;

§219ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ περὶ ῥυμοτομίας, ἁπλῆ ἀνάγνωσις εἶναι.

§220ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μήπως τὸ κερκυραϊκὸν εἶναι ἀλλοιώτικον;

§221ΡΩΜΑΙΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, σᾶς ἔφερα ἓν ἔγγραφον νὰ τὸ ἀναγνώσετε καὶ καταχωρισθῆ εἰς τὰ πρακτικά ...

§222Τ. ΠΛΕΣΣΑΣ. Τί τὸ θέλεις αὐτὸ τὸ μπαστοῦνι ποῦ τὸ κρατεῖς; (πλησιάζων αὐτὸν) (θόρυβος).

§223ΡΩΜΑΙΟΣ. Βλέπετε, Κύριε Πρόεδρε; (θόρυβος).

§224Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν, ἐπειδὴ πρόκειται νὰ λήξουν αἱ συνεδριάσεις της καὶ ὑπάρχουν μερικὰ νομοσχέδια τὰ ὁποῖα δὲν ἀπαιτοῦν συζήτησιν, νὰ τελειώνωμεν ἐκεῖνα καὶ κατόπιν ν’ ἀρχίσωμεν τακτικὴν συζήτησιν ἐπὶ τῶν ἀξίων συζητήσεων νομοσχεδίων.

§225ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα. Ἐνταῦθα ἀναγινώσκεται καὶ γίνεται δεκτὸν διὰ τρίτην φορὰν τὸ περὶ ῥυμοτομίας νομοσχέδιον κατ’ ἄρθρον, ὡς καὶ τὸ σύνολον. Ἄρθρον 1. «Οἱ ἐλάχιστοι ὅροι τοῦ ἐμβαδοῦ, τοῦ προσώπου καὶ τοῦ βάθους τῶν παρὰ τὰς ὁδοὺς ἢ πλατείας ἐν ταῖς πόλεσι καὶ κώμαις οἰκοπέδων προσδιορίζονται ἐφ’ ἅπαξ, εἰδικῶς δι’ ἑκάστην πόλιν καὶ κώμην, διὰ Β. Διατάγματος, προηγουμένης γνωμοδοτήσεως τοῦ ἁρμοδίου δημοτικοῦ συμβουλίου. Οἱ ἐλάχιστοι οὗτοι ὅροι δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ὦσιν οὔτε μείζονες τῶν ἐν Ἀθήναις, οὔτε ἐλάσσονες τῶν ἐν Ἑρμουπόλει μέχρι τοῦδε προσδιωρισμένων.» Ἄρθρον 2. «Τὸ ἄρθρον 2 τοῦ ἀπὸ 20 Νοεμβρίου 1842 Β. Διατάγματος περὶ ἐκτελέσεως τοῦ σχεδίου Ἑρμουπόλεως, περὶ τοῦ τρόπου τῆς διαθέσεως τῶν τεμαχίων, ἐφαρμόζεται ἐν πάσαις ταῖς πόλεσι καὶ κώμαις τοῦ Κράτους.» Ἄρθρον 3. «Ἡ ἐκτίμησις τῶν παρὰ τῶν ὁδῶν καὶ πλατειῶν καταλαμβανομένων γηπέδων γίνεται ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἀξίας αὐτῶν πρὸ τῆς ἐγκρίσεως τῆς ῥυμοτομίας.» Ἄρθρον 4. «Τὸ ἄρθρ. 7 τοῦ ἀπὸ 9 Ἀπριλίου 1836 Β. Διατάγματος περὶ ἐκτελέσεως τοῦ σχεδίου τῆς πόλεως Ἀθηνῶν, περὶ τῶν εἰς τὸ ἀρχικὸν σχέδιον ἑκάστης πόλεως ἢ κώμης ἀντιβαινουσῶν οἰκοδομῶν, τὸ ἄρθρον 8 τοῦ αὐτοῦ Διατάγματος καὶ τὰ ἄρθρα 17, 18, 19, 20, 21, 24, 26 καὶ 27 τοῦ περὶ τοῦ αὐτοῦ ἀντικειμένου Διατάγματος τῆς 12 Νοεμβρίου 1836, ἐφαρμόζονται εἰς ὅλας τὰς λοιπὰς πόλεις καὶ κώμας τοῦ Κράτους. Ἡ ἐκτέλεσις τῶν διατάξεων τῶν ἀνωτέρω εἰρημένων ἄρθρων 7 καὶ 19 ἐν ἑκάστῃ τῶν λοιπῶν πόλεων καὶ κωμῶν, πλὴν τῶν Ἀθηνῶν καὶ τῆς Ἑρμουπόλεως, θέλει κατασταθῆ ὑποχρεωτικὴ διὰ Β. Διατάγματος, ἀναλόγως τῶν τοπικῶν καὶ ἄλλων περιστάσεων αὐτῶν.» Ἄρθρον 5. «Αἱ διατάξεις τοῦ ἀπὸ 11 Σεπτεμβρίου 1856 νόμου περὶ κατασκευῆς πεζοδρομίων καὶ ὑπονόμων ἐφαρμόζονται διὰ Β. Διατάγματος, ἐκδιδομένου ἐπὶ τῇ αἰτήσει τῶν ἁρμοδίων δημοτικῶν συμβουλίων, καὶ εἰς πόλεις καὶ κώμας, αἵτινες δὲν εἶναι πρωτεύουσαι νομῶν ἢ ἐπαρχιῶν.» Ἄρθρον 6. «Τὰ ἄρθρα 16 καὶ 23 τοῦ ἀπὸ 12 Νοεμβρίου 1836 Β. Διατάγματος περὶ ἐκτελέσεως τοῦ σχεδίου τῆς πόλεως Ἀθηνῶν, αἱ λοιπαὶ διατάξεις αὐτοῦ τε καὶ τοῦ ἀπὸ 9 Ἀπριλίου τοῦ αὐτοῦ ἔτους περὶ τοῦ αὐτοῦ ἀντικειμένου, ὡς καὶ πᾶσαι αἱ ἄλλαι γενικαὶ ἢ εἰδικαὶ διατάξεις περὶ ἐκτελέσεως τῶν σχεδίων τῶν πόλεων καὶ κωμῶν, αἱ ἀντιβαίνουσαι εἰς τὸν παρόντα νόμον καταργοῦνται.» Κατόπιν ἀναγινώσκονται καὶ γίνονται δεκτὰ ἄνευ ἀντιῤῥήσεως διὰ γʹ. φορὰν τ’ ἄρθρα ἓν, δύω, τρία καὶ τέσσαρα τοῦ περὶ ἀποξηράνσεως ἑλῶν καὶ λιμνῶν νομοσχεδίου. Ἄρθρον 1. «Ἐπιτρέπεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ παραχωρῇ εἰς ἑταιρίας τὸ δικαίωμα τῆς ἀποξηράνσεως λιμνῶν· εἰς τὴν παραχώρησιν ταύτην περιλαμβάνεται τὸ συνήθως κατακλυζόμενον ἔδαφος τῆς λίμνης, τὸ κείμενον ἐντὸς τῆς περιμέτρου τῶν συνήθων πλημμυρῶν. Διὰ τὴν τοιαύτην παραχώρησιν ἐκδίδοται Β. διάταγμα τῇ προτάσει τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου.» Ἄρθρον 2. «Ὑπὲρ τῆς ἀναλαβούσης τὴν ἀποξήρανσιν ἑταιρίας δύνανται νὰ γείνωσιν αἱ ἑξῆς παραχωρήσεις. ά. Μέχρι τοῦ ἡμίσεως τῶν ἀποξηρανθησομένων γαιῶν εἰς πλήρη ἰδιοκτησίαν τῆς ἑταιρίας. βʹ. Ἡ ἐπικαρπία τοῦ παραχωρουμένου ὑπολοίπου ἐδάφους μέχρι 99 ἐτῶν. γʹ. Ἡ ἀπαλλαγὴ παντὸς φόρου ἐπὶ πενταετίαν ἀπὸ τῆς ἐκτελέσεως τῶν ἔργων τῆς ἀποξηράνσεως. δʹ. Ἡ ἀτέλεια ἐπὶ τῶν παραχωρουμένων γαιῶν καὶ τῶν ἐπ’ αὐτῶν οἰκοδομῶν, ὡς καὶ τοῦ εἰσαγομένου ὑλικοῦ, τοῦ ἀναγκαιοῦντος εἰς τὴν ἀποξήρανσιν, τὴν καλλιέργειαν ἢ τὰς οἰκοδομὰς μέχρι δέκα ἐτῶν, ἀρχομένων ἀπὸ τῆς παραχωρήσεως, καὶ έ. Ἀνάλογος ἔκτασις γῆς, ἀνηκούσης εἰς τὸ δημόσιον, πέριξ τῆς λίμνης πρὸς σύστασιν ἀποθηκῶν ἢ ἐργοστασίων διὰ τὴν ὑπηρεσίαν τῆς ἑταιρίας.» Ἄρθρον 3. «Ἐντὸς 10 ἐτῶν κατ’ ἀνώτατον ὅρον ἀπὸ τῆς παραχωρήσεως πρέπει νὰ ὦσιν ἀποπερατωμένα τ’ ἀφορῶντα τὴν ἀποξήρανσιν ἔργα· ἐν ἐναντίᾳ περιπτώσει ἡ ἑταιρία πληρόνει πρὸς ὄφελος τοῦ δημοσίου ταμείου πρόστιμον, ὁριζόμενον διὰ τῆς συμβάσεως, καὶ οὐχὶ κατώτερον τῶν 5.000 δραχμῶν, κηρύττεται δὲ δι’ ἀποφάσεως τοῦ ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἔκπτωτος τῆς παραχωρήσεως. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει τὰ μὲν ἐκτελεσθέντα ἔργα μένουν πρὸς ὄφελος τῆς ἐκπτώτου ἑταιρίας, ἡ δὲ Κυβέρνησις θέλει παραχωρεῖ τὴν ἐπιχείρησιν εἰς ἄλλην ἑταιρίαν ὑπὸ τοὺς ἀνωτέρω ὅρους.» Ἄρθρον 4. «Αἱ διατάξεις τοῦ ἀπὸ 24 Ἰανουαρίου 1867 ΡΟΓʹ. νόμου καὶ τῆς δι’ αὐτοῦ ἐπικυρωθείσης συμβάσεως περὶ ἀποξηράνσεως τῆς Κωπαΐδος λίμνης, καθόσον ἀφορᾷ τὴν βεβαίωσιν τῶν δύω περιμέτρων τῶν συνήθων καὶ ἐκτάκτων πλημμυρῶν, τὴν ἐκδίκασιν τῶν ἀξιώσεων, ὅσαι ἤθελον παρουσιασθῆ ὑπὸ ἰδιωτῶν διὰ γαίας κειμένας μεταξὺ τῶν περιμέτρων, καὶ τὸν τρόπον τῆς ἀποζημιώσεως αὐτῶν, ἐφαρμόζονται καὶ εἰς τὰς δυνάμει τοῦ παρόντος νόμου γεννησομένας παραχωρήσεις. Ἡ ἑταιρία δικαιοῦται ν’ ἀπαιτήσῃ ἀπὸ τοὺς ἰδιοκτήτας τῶν μεταξὺ τῶν δύω περιμέτρων κειμένων γαιῶν τὸ ⅓ τῆς μείζονος ἀξίας τῆς εἰς αὐτοὺς ἀποδοθησομένης ἐκ τῶν ἔργων τῆς ἀποξηράνσεως.»

§226ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 5 (ἀναγινώσκεται). «Τὸ ποσὸν τῆς καταβλητέας εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον ὑπὸ τῆς ἑταιρίας ἐγγυήσεως ἐντὸς τῶν ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 3 ὁριζομένων ὅρων, ἡ προθεσμία τῆς καταβολῆς αὐτῆς καὶ αἱ λοιπαὶ λεπτομέρειαι τῆς παραχωρήσεως ὁρισθήσονται διὰ τοῦ κατὰ τὸ ἄρθρον 1 ἐκδοθησομένου διὰ τὴν παραχώρησιν Β. Διατάγματος.»

§227ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις. Ἄρθρον 6. «Ἐπιτρέπεται εἰς τὴν ἑταιρίαν, τὴν ἀναδεχθεῖσαν τὴν ἀποξήρανσιν ἐκτάσεώς τινος, νὰ χρησιμοποιήσῃ τὰ ὕδατα, τὰ ὁποῖα κατέκλυζον αὐτὴν, εἰς σύστασιν βιομηχανικῶν καταστημάτων καὶ ἄρδευσιν ἐν γένει γαιῶν, λαμβάνουσαν ἀπὸ τοὺς ἰδιοκτήτας ἢ κατόχους τῶν γαιῶν τούτων δικαίωμα, διὰ Β. Διατάγματος ὁρισθησόμενον, καὶ οὐχὶ ἀνώτερον τῶν 3 δραχμῶν κατὰ στρέμμα.»

§228ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Μίαν παρατήρησιν θὰ κάμω, κύριοι· ἐδῶ ὑπάρχει μία τροπολογία, ἥτις ἀφορᾷ τὴν ἀποξήρανσιν τῆς λίμνης Στυμφαλίδος. Ἐννοεῖται ὅτι ἡ τροπολογία αὕτη ἔγεινεν ἀπὸ τοὺς κυρίους βουλευτὰς Κορίνθου καὶ τοὺς ἔχοντας ἐκεῖ κτήματα. Προσέτι δὲ καὶ ἄνθρωποι, οἵτινες ἔχουν συμφέροντα ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ἀντικειμένου διὰ τὰ κτήματά τους, μὲ ἐπιφόρτισαν νὰ προτείνω μίαν τροπολογίαν ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ἄρθρου. Ἂν ἐπρόκειτο μόνον περὶ τῆς ἀποξηράνσεως τῆς λίμνης, ἐννοεῖται ὅτι δὲν εἶχον δυσκολίαν νὰ παραδεχθοῦν ὅλους τοὺς ὅρους αὐτοὺς, ἀλλ’ οἱ Κορίνθιοι ἐννοοῦν τὰ νερὰ, ἃ πρόκειται ν’ ἀφαιρεθοῦν ἀπὸ τὴν λίμνην, νὰ διοχετευθῶσι εἰς τὴν Κόρινθον διὰ τοῦ ὑπάρχοντος ἀρχαίου ὑδραγωγείου, ὃ ἀπαιτεῖ μεγάλας καὶ συνεχεῖς δαπάνας. Ἐννοεῖται, ὅτι καμμία ἑταιρία φυσικῷ τῷ λόγῳ χάριν τῶν Κορινθίων δὲν θὰ ὑπάγῃ ν’ ἀναλάβῃ τοιοῦτον ἔργον καὶ ὑποστῇ ζημίας μεγάλας. Διὰ τοῦτο, ἂν πρόκειται ἑταιρία τις νὰ κάμῃ αὐτὴν τὴν μεγάλην ὠφέλειαν, διότι ἡ πεδιὰς τῆς Κορίνθου ἀληθῶς θὰ μεταβληθῇ εἰς παράδεισον ὡς ἦτο καὶ πρότερον εἰς τοὺς ἀρχαίους χρόνους, νομίζω ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ παραχωρήσωμεν ἓν δικαίωμα περισσότερον καὶ τὸ ὁποῖον νὰ στηριχθῇ εἴτε εἰς μίαν παραχώρησιν ἐπὶ τῶν ἐθνικῶν κτημάτων εἴτε καὶ ἐπάνω εἰς τὰ κτήματα, τὰ ὁποῖα θὰ ποτισθῶσι. Διὰ τοῦτο προτείνω νὰ δοθῇ ἓν δικαίωμα ἐπὶ τῆς ἐπικαρπίας τῶν γαιῶν, καὶ ἠμπορεῖ νὰ γείνῃ αὐτὴ ἡ παραχώρησις, διότι θὰ ἔχωμεν μεγάλας εὐφορίας, αἵτινες θ’ ἀποδώσουν ὠφελείας· πρὸς δὲ ν’ αὐξήσωμεν καὶ τὰς εἰς τὸν δῆμον παραχωρήσεις. Ἐδῶ λοιπὸν ὑπάρχει μία πρότασις φυσικὰ παραπολὺ ἐκτεταμένη, ἀλλ’ ἠμποροῦμεν ν’ ἀκούσωμεν καὶ τὴν γνώμην τῆς Κυβερνήσεως. Ἡ ἰδέα μου εἶναι ὅτι εἶναι πολὺ ὁ χρόνος διὰ 40 ἔτη.

§229ΖΩΤΟΣ. Ἐνῷ, Κύριοι, διὰ τὴν Κωπαΐδα παρεχωρήσαμεν τὸ ¼, διατί ἐδῶ τὸ ἥμισυ; Διὰ τοῦτο νομίζω ὅτι τὸ δημόσιον, τὸ ὁποῖον δὲν πρέπει βεβαίως νὰ σκέπτηται ἀποκλειστικῶς μόνον περὶ τῆς ὠφελείας του, ἀλλὰ καὶ περὶ τῆς ὠφελείας τοῦ λαοῦ, διότι εἶναι ὠφέλεια τοῦ ταμείου ἡ ὠφέλεια τοῦ λαοῦ... (θόρυβος). Ἀφίνω εἰς τὴν ἐκτίμησιν τῆς κυβερνήσεως αὐτὴν τὴν ἰδέαν· πρὸς δὲ ν’ αὐξήσωμεν καὶ τὸν φόρον τοῦ ὕδατος.

§230ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Οἱ ἐργολάβοι θὰ λαμβάνουν ἓν δικαίωμα ἀπὸ τοὺς ἀγροὺς τοὺς ὁποίους τὰ ὕδατα, ἃ θὰ διοχετεύωνται ἐκ τῶν ὀχετῶν τῶν νέων, θὰ ποτίσωσιν. Ὁ δὲ ἀνώτατος ὅρος θὰ εἶναι 3 δραχμαὶ, θὰ προσδιορισθῇ δὲ διὰ Β. Διατάγματος.

§231ΤΣΟΚΡΗΣ. Ἱστορικῶς λέγω ὅτι τὰ ὕδατα αὐτὰ κατασταλάζουν εἰς τὸν κάμπον τοῦ Ἄργους· ἐὰν τὰ φέρουν καὶ τὰ ῥίψουν εἰς τὴν Κορινθίαν, τί θὰ γείνῃ ὁ λαμπρὸς κάμπος τοῦ Ἄργους;

§232ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἡ Κυβέρνησις θὰ σκεφθῇ.

§233ΤΣΟΚΡΗΣ. Πολὺ καλά. (Θόρυβος).

§234ΖΩΤΟΣ. Αὐτὸς ὁ ἀνώτατος ὅρος τῶν 3 δραχμῶν δι’ αὐτὴν τὴν λίμνην μόνον θὰ εἶναι;

§235ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ὄχι, δι’ ὅλας (θόρυβος).

§236ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀπολογισμὸς τῆς Βουλῆς, κύριοι. (Ἀναγινώσκεται.) Πρὸς τὴν Βουλήν. «Ὑποβάλλεται εἰς τὴν κύρωσιν τῆς Βουλῆς ὁ ἀπολογισμὸς τῶν ἐξόδων τῆς ἐνεστώσης Συνόδου. Ἐξ αὐτοῦ θέλετε παρατηρήσει, ὅτι ἐκ τοῦ προϋπολογισθέντος ποσοῦ τῶν δρ. 332,000 διὰ βουλευτικὰς ἀποζημιώσεις διετέθησαν εἰς βουλευτὰς παρόντας καὶ ἐκπληρώσαντας τὰ ἔργα των δρ. 328,967, ἔμεινε δὲ διαθέσιμος ἡ ποσότης δρ. 3,033. Ἐκ τοῦ προϋπολογισθέντος ποσοῦ διὰ τὸ προσωπικὸν τοῦ Γραφείου καὶ τῶν Στενογράφων δρ. 27,620 διετέθησαν, συμπεριλαμβανομένης καὶ τῆς δαπάνης διὰ τὴν μισθοδοσίαν τῶν ἐννέα ἡμερῶν τοῦ μηνὸς Ἀπριλίου, δραχ. 22,800 καὶ ἔμειναν διαθέσιμοι διὰ τοὺς ὑπολειπομένους μῆνας εἰς μισθοδοσίαν τῶν διαρκῶν ὑπαλλήλων καὶ κλητήρων δρ. 4,820, καὶ τέλος ἐκ τοῦ προϋπολογισθέντος ποσοῦ ἐκ δρ. 3,400 διὰ τὰ ἔξοδα ἐν γένει τοῦ γραφείου διετέθησαν ἄχρι τοῦδε δραχμαὶ 2,760 καὶ ἔμειναν διὰ τὰς προσεχεῖς ἀνάγκας δρ. 640. Ἐνταῦθα κρίνει ἐπάναγκες ἡ ἐπιτροπὴ νὰ παρατηρήσῃ, ὅτι κατὰ τὸν προϋπολογισμὸν ἡ ἀποζημίωσις τῶν ὁπωσδήποτε μισθοδοτουμένων ἄλλοθι βουλευτῶν ἐκανονίσθη ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἑξαμήνου διαρκείας τῆς Συνόδου, καὶ ἀφῃρέθη ἐκ τοῦ ποσοῦ τῆς ἀποζημιώσεώς των ἑξάμηνος μισθοδοσία εἴτε σύνταξις αὐτῶν. Ἀλλ’ ἡ ἐπιτροπὴ φρονοῦσα, ὅτι ἡ ἔκπτωσις αὕτη πρέπει ν’ ἀναλογισθῇ ἐπὶ τέσσαρας μῆνας, συμπεριέλαβε τὸ ἀνάλογον ποσὸν εἰς τὸν ἀπολογισμόν. Ἐπὶ τέλους ἡ ἐπιτροπὴ ὀφείλει νὰ ὁμολογήσῃ ὅτι ἐπὶ πάσης τῆς χρηματικῆς διαχειρίσεως ἐπεκράτησε πνεῦμα οἰκονομίας, καὶ ὅτι ἐπ’ οὐδενὸς κονδυλίου δὲν ἐγένετο ὑπέρβασις.»

§237ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἔχομεν καὶ τὴν ταχυδρομικὴν σύμβασιν τῆς Αὐστρίας.

§238ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἀναγνώσωμεν τὸν πίνακα τοῦ ἀπολογισμοῦ.

(Ἀναγινώσκεται)

ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ

τῶν ἐξόδων τῆς Βουλῆς κατὰ τὴν Βʹ. Σύνοδον τῆς Αʹ. Περιόδου 1867.

§239ΜΑΥΡΟΓΕΝΗΣ. Ἐπιθυμῶ νὰ μάθω ἂν ἐν τῷ ἀπολογισμῷ τῆς βουλῆς ὑπάρχῃ τὸ κονδύλιον τῆς μισθοδοσίας τοῦ βιβλιοφύλακος Κ. Τερτσέτη.

§240ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὑπάρχει· ἂν ἡ Βουλὴ θέλῃ, τὸ περνῶμεν.

§241ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§242ΚΥΡΙΑΚΟΣ. Τί θέλει γείνει περὶ τοῦ κ. Παράσχου κ. πρόεδρε;

§243ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐνόσῳ ἐργάζεται θὰ πληρωθῇ.

§244ΚΥΡΙΑΚΟΣ. Δὲν ἐννοῶ εἷς νέος, ὅστις πρὸ εἰκοσιπενταετίας ἐργάζεται εἰς τὰ κοινοβουλευτικὰ σώματα, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ παραλειφθῇ οὕτω.

§245ΜΑΝΟΥΣΑΚΗΣ. Ἂν ἐργάζεται, ἡ Βουλὴ θὰ πληρωθῇ.

§246ΚΥΡΙΑΚΟΣ. Καὶ οἱ ἄλλοι δὲν ἐργάζονται, ἀλλὰ πληρόνονται (θόρυβος).

§247ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ ταράττεσθε, κύριοι· τὸ ἥμισυ πέρνουν οἱ στενογράφοι, ὁ ἀρχικλητὴρ καὶ οἱ γραφεῖς.

§248Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Εἷς ἐκ τῶν ὑπαλλήλων νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ στηριχθῇ· εἶναι ἐκεῖνος ὅστις διορθόνει τὴν ἐφημερίδα.

§249ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὸ μετὰ ταῦτα θὰ τὴν διορθόνῃ ὁ διευθυντής.

§250ΧΑΤΖΙΣΚΟΣ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ. Εἶναι ὁ Παντελῆς.

§251ΚΥΡΙΑΚΟΣ. Ὁ κ. Παράσχος, κ. πρόεδρε, κατηνάλωσε τὰ τρυφερώτερα ἔτη τῆς νεότητός του εἰς τὰ κοινοβουλευτικὰ σώματα καὶ δὲν πρέπει ν’ ἀδικηθῇ.

§252ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ πληρώνεται καὶ αὐτὸς ὅπως καὶ οἱ ἄλλοι.

§253ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἢ ὅλοι πρέπει νὰ παύσουν, ἢ νὰ πληρωθῇ καὶ αὐτός.

§254ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ὅπως ἦτο πέρυσι καὶ ἐφέτος.

§255ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἰδοὺ τὶ λέγει ὁ κανονισμός σας, κύριοι. (Ἀναγινώσκει τὸ τελευταῖον ἐδάφιον τοῦ ἄρθρου 76).

§256ΚΥΡΙΑΚΟΣ. Τὸ προσωπικὸν τῆς Βουλῆς, ὅπως καὶ πέρυσι, καὶ μετὰ τὴν διάλυσιν.

§257ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§258ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολὺ καλά, ἀφοῦ τὸ θέλει ἡ Βουλή· δὲν ἔχομεν πίστωσιν, ἀλλὰ θὰ τὴν προσθέσωμεν.

§259ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ἰδοὺ τὶ λέγει ἡ περυσινὴ ἀπόφασις. (Ἀναγινώσκει). «Ἐν τῷ μεταξὺ δὲ, ἐπὶ τῇ προτάσει τοῦ προέδρου, ἀνεγνώσθη ἡ ὑποβληθεῖσα παρὰ πολλῶν βουλευτῶν πρότασις, ὡς προσθήκη εἰς τὸ ἄρθρον 76 τοῦ κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς, περὶ τῆς μισθοδοσίας τῶν ὑπαλλήλων τοῦ γραφείου τῆς Βουλῆς, κατὰ τὴν ἀπουσίαν αὐτῆς, ἔχουσα οὕτως· «Ἡ μισθοδοσία τῶν ἐν τῷ νόμῳ ΨΜΘʹ. τῆς 11 Σεπτεμβρίου 1862 ἀναφερομένων ὑπαλλήλων τοῦ γραφείου, θέλει ἐξακολουθῆ καὶ κατὰ τὴν ἀπουσίαν τῆς Βουλῆς.» ὡς καὶ ἡ ἐπ’ αὐτῆς τροπολογία τοῦ βουλευτοῦ Καρυστίας, περὶ τῆς μισθοδοσίας τοῦ ἐπιθεωρητοῦ τῶν στενογραφημένων πρακτικῶν, τοῦ διορθωτοῦ τῶν ἐντύπων καὶ τῆς κατὰ τὸ ἥμισυ τῶν στενογράφων. Ἡ δὲ Βουλὴ παρεδέχθη τὴν ἀνωτέρω πρότασιν μετὰ τῆς ἐπ’ αὐτῆς τροπολογίας, ἀποφηναμένη ἵνα ἐξακολουθῇ καὶ κατὰ τὴν ἀπουσίαν αὐτῆς πλήρη ἡ μισθοδοσία τῶν ὑπαλλήλων τοῦ γραφείου, ἤτοι παρεκτὸς τῶν ἤδη ἐν τῷ ἄρθρῳ 76 τοῦ κανονισμοῦ μνημονευομένων, ἤτοι τοῦ διευθυντοῦ καὶ λοιπῶν, καὶ τοῦ συντάκτου, τῶν δύω βοηθῶν, τοῦ ἐπιθεωρητοῦ τῶν στενογραφημένων πρακτικῶν καὶ τοῦ διορθωτοῦ τῶν ἐντύπων, τῶν δὲ τεσσάρων στενογράφων κατὰ τὸ ἥμισυ.

§260ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολὺ καλά· εἴπομεν ὅ,τι ἔγινε καὶ πέρυσι θὰ γίνῃ καὶ ἐφέτος.

§261ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἔχω νὰ κάμω καμμίαν παρατήρησιν· μίαν πρότασιν ἔχω νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλὴν, καὶ αὕτη εἶναι ἡ ἀκόλουθος. Ὅλοι γνωρίζομεν, ὅτι ὁ κύριος Σωτηρόπουλος καταγίνεται εἰς τὴν σύνταξιν φορολογικοῦ νομοσχεδίου. Ἐπειδὴ ὁ κ. Σωτηρόπουλος ὑπέστη αὐτὸ τὸ δυστύχημα καὶ δὲν εἶναι εἰς κατάστασιν νὰ μεταβῇ εἰς τὴν Εὐρώπην, προτείνω νὰ εὐαρεστηθῇ ἡ Βουλὴ νὰ τῷ χορηγήσῃ ἓν ποσὸν ἀπὸ 5,000 δραχ.

§262ΓΟΝΤΙΚΑΣ. 6,000 προτείνω ἐγώ.

§263ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ μεταβῇ πρὸς ἕνα σκοπὸν κοινωφελῆ.

§264ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νομίζω ὅτι, ὅπως ἔρχεται ἡ πρότασις, ἀντίκειται εἰς τὸ Σύνταγμα.

§265ΜΠΑΛΑΝΟΣ. Ὑποτίθεται ὅτι δὲν εἶναι αὕτη πρότασις, διότι νομίμως δὲν δύναται νὰ ἔλθῃ τοιαύτη· εἶναι εὐχὴ, τὴν ὁποίαν θὰ πραγματοποιήσῃ τὸ ὑπουργεῖον.

§266ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὰ ὁδοιπορικά.

§267ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τὸ ὑπουργεῖον δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὸ κάμῃ· ἐὰν ἡ Βουλὴ θέλῃ, ἔχει προϋπολογισμὸν, καὶ νομίζω ὅτι ἠμπορεῖ νὰ δώσῃ ἀπὸ αὐτόν.

§268ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅταν προσθέσωμεν τοὺς γραμματεῖς, δὲν ὑπάρχει ποσόν.

§269ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Τέλος πάντων πρέπει νὰ προσθέσωμεν μίαν πίστωσιν.

§270ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ 66 καὶ 67.

§271ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπληρώσαμεν τὰς 80,000 δραχμάς.

§272ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Ὅταν ἡ Βουλὴ θελήσῃ νὰ δώσῃ πίστωσιν, πρέπει νὰ προέλθῃ ἐκ τοῦ ὑπουργείου, διότι πᾶσα πρότασις, ἀφορῶσα πρόσωπα, ἀπαγορεύεται νὰ ἔλθῃ ἐκ μέρους τῆς Βουλῆς.

§273ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ τοῦτο, διότι θὰ ἔχωμεν ἀνάγκην τριπλῆς συζητήσεως· εἶμαι τῆς ἰδέας νὰ συστήσωμεν αὐτὸ εἰς τὸ ὑπουργεῖον.

§274ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἐγὼ δὲν ἀναδέχομαι αὐτὸ τὸ πρᾶγμα.

§275ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Χθὲς ἐψηφίσαμεν τὴν σύμβασιν τῆς ἑταιρίας, καὶ ἐκεῖ ἔχει ὁ ὑπουργὸς 15 θέσεις νὰ διαθέσῃ εἰς πρόσωπα, τὰ ὁποῖα θέλει· ἰδοὺ ὁ ναῦλος ποῦ εἶναι πληρωμένος.

§276ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§277ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Καὶ ἂν λάβῃ ἀνάγκην ἀπὸ χρήματα καὶ ἡ Κυβέρνησις τοῦ δώσῃ, ἡ Βουλὴ λέγει ἀπὸ τοῦδε, ὅτι ἐγκρίνει τὴν πίστωσιν.

§278ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἔχομεν ἕτερα καθήκοντα, τὰ ὁποῖα ὅλοι γνωρίζετε.

§279ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑποβάλλονται εἰς τρίτην συζήτησιν τὰ νομοσχέδια. ά) Περὶ συστάσεως τελωνιακοῦ σταθμαρχείου ἐν Μύλοις τοῦ Ἄργους, ἔχον οὕτως. Ἄρθρον μόνον. «Συσαίνεται σταθμαρχεῖον ἐν Μύλοις τοῦ Ἄργους.» Παρεδέχθη. βʹ.) Περὶ συστάσεως οἰκονομικῶν ἀρχῶν ἐν Βάλτῳ, ἔχον οὕτω· «Καθίσταται ἐν τῇ ἐπαρχίᾳ Βάλτου οἰκονομικὴ ἐφορία καὶ ἐπαρχιακὸν ταμεῖον γʹ. τάξεως.» Παρεδέχθη. γʹ.) Περὶ κυρώσεως θαλασσοπλοϊκῆς συμβάσεως μεταξὺ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ Φρεσσινὲτ, ἔχον οὕτω· Ἄρθρον μόνον «Ἡ μεταξὺ τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ τῶν Ταχυδρομείων ἀφ’ ἑνὸς, καὶ τοῦ ἐν Πειραιεῖ Πράκτορος τῆς ἀτμοπλοϊκῆς ἑταιρίας «Μ. Φρεσσινὲτ, πατὴρ καὶ υἱὸς» ἀφ’ ἑτέρου, συνομολογηθεῖσα ἐνταῦθα τὴν 28 Φεβρουαρίου ε. ε. θαλασσοπλοϊκὴ σύμβασις, ἐξ ἄρθρων 10, καὶ ἧς τὸ κείμενον ἕπεται, ἔχει πλήρη καὶ νόμιμον ἰσχύν.» Παρεδέχθη.

ΣΥΜΒΑΣΙΣ

Μεταξὺ τῆς Γενικῆς Διευθύνσεως τῶν Ταχυδρομείων τῆς Ἑλλάδος καὶ τῆς Ἀτμοπλοϊκῆς ἑταιρίας «Μ. Φρεσσινὲτ πατὴρ καὶ υἱός.» «Ὁ Κ. Θεόδωρος Λεονάρδος, Γεν. Διευθυντὴς τῶν Ταχυδρομείων τοῦ Βασιλείου τῆς Ἑλλάδος, καὶ ὁ Κ. Θεοφ. Φεράλδης, ἐν ὀνόματι τῆς ἐν Μασσαλίᾳ ἀτμοπλοϊκῆς ἑταιρίας, Μὰρκ Φρεσσινὲτ, πατὴρ καὶ υἱὸς, λαβόντες ἐντολὴν νὰ προσδιορίσωσι τὰς μεταξὺ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς μνησθείσης ἑταιρίας σχέσεις, καὶ ἀνταλλάξαντες ἀμοιβαίως τὰ πληρεξούσια αὑτῶν, συνεφώνησαν τὰ ἀκόλουθα ἄρθρα. Ἄρθρον 1. Ἡ ἑταιρία ὑπὸ τὴν ἐπωνυμίαν «Μὰρκ Φρεσσινὲτ, πατὴρ καὶ υἱὸς,» ἀναλαμβάνει τὴν ὑποχρέωσιν νὰ διατηρῇ διὰ τῶν ἀτμοπλοίων της, πλὴν περιστάσεων ἀνωτέρας δυνάμεως, γραμμὴν συγκοινωνίας μεταξὺ Μασσαλίας καὶ Πειραιῶς, Πειραιῶς καὶ Κωνσταντινουπόλεως, διὰ προσεγγίσεως εἰς Γένοβαν, Μεστήνην, Σύρον, Σμύρνην, Καλλίπολιν, Δαρδανέλια καὶ Ῥοδεστόν, κατά τε τὴν ἄνοδον καὶ ἐπάνοδον. Ἄρθρον 2. Τὰ ἀτμόπλοια τῆς μνησθείσης ἑταιρίας θέλουν ὑπηρετεῖ τοὺς λιμένας τοῦ Πειραιῶς καὶ τῆς Σύρου, κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῆς ἀνωτέρω ὑποδειχθείσης γραμμῆς συγκοινωνίας ἀνόδου καὶ ἐπανόδου, κατὰ πᾶν εἰκοσαήμερον. Ἄρθρον 3. Ἡ μνησθεῖσα ἑταιρία κέκτηται μόνη τὸ δικαίωμα τοῦ νὰ τροποποιῇ καὶ ἐνεργῇ πᾶσαν δήποτε, ἐπὶ τοῦ ὡς ἀνωτέρω ἐκτελουμένου διὰ τῶν ἀτμοπλοίων της δρομολογίου, ἣν ἤθελε νομίσει κατάλληλον μεταβολὴν ὑπὲρ τῶν συμφερόντων τῆς ἐπιχειρήσεώς της, εἰδοποιοῦσα περὶ τούτου τὸ ταχύτερον τὴν Γενικὴν Διεύθυνσιν τῶν Ἑλληνικῶν Ταχυδρομείων. Αἱ ἡμέραι τῆς ἀφίξεως καὶ τῆς ἀναχωρήσεως τῶν ἀτμοπλοίων της ἐν τοῖς λιμέσι, τοὺς ὁποίους θέλει ὑπηρετεῖ κατὰ τὸ μνησθὲν δρομολόγιον, θέλουν κανονισθῆ ἀποκλειστικῶς ὑπὸ τῆς ἑταιρίας, κοινοποιουμένου τοῦ κανονισμοῦ τούτου ἐπισήμως εἰς τὴν Γενικὴν Διεύθυνσιν τῶν Ἑλληνικῶν ταχυδρομείων. Ἄρθρον 4. Τὰ ἀτμόπλοια τῆς μνησθείσης Ἑταιρίας, ἐνόσῳ θέλουσιν εἶσθαι προσδιωρισμένα εἰς τὴν ἐν λόγῳ ὑπηρεσίαν, θέλουσιν ἀπολαμβάνει εἰς τοὺς λιμένας τοῦ Ἑλληνικοῦ Βασιλείου, ἔνθα ἔχουσι δικαίωμα νὰ καταπλέωσι κατὰ τὸ ἄρθρ. 2 τῆς παρούσης συμβάσεως, πλήρους ἀτελείας παντὸς ναυτιλιακοῦ καὶ λιμενικοῦ δικαιώματος, ὡς καὶ διαμετακομιστικοῦ καὶ τελωνιακοῦ ἐπὶ τῶν γαιανθράκων, τῶν προσδιωρισμένων εἰς κατανάλωσιν αὑτῶν, καὶ δὲν δύνανται νὰ ἀποτραπῶσι τοῦ εἰδικοῦ αὑτῶν προορισμοῦ, μήτε τῆς ὑπηρεσίας, δι’ ἣν καὶ προσδιωρίσθησαν, ἥτις εἶναι ἡ μεταφορὰ ἐμπορευμάτων, χρηματοδεμάτων καὶ ἐπιστολῶν, μήτε τέλος νὰ ὑποβληθῶσιν εἰς κατάσχεσιν, κωλυσιπλοΐαν, παρεμπόδισιν ἕνεκα χρεῶν ἢ αὐθεντικῶν κρατήσεων. Ἐννοεῖται, ὅτι αἱ παραχωρηθεῖσαι διὰ τοῦ παρόντος ἄρθρου ἀτέλειαι θέλουσιν ἐπίσης ἐφαρμοσθῆ καὶ εἰς τὴν γενομένην ἐν Ἑλλάδι ὑπὸ τῶν ἀτμοπλοίων τῆς μνησθείσης ἑταιρίας ὑπηρεσίαν, ἀπὸ τῆς ὑπογραφῆς τῆς παρούσης συμβάσεως παρ’ ἀμφοτέρων τῶν ἀμοιβαίων πληρεξουσίων. Ἄρθρον 5. Τὰ ἀτμόπλοια τῆς εἰρημένης ἑταιρίας ἔχουσι τὴν ἄδειαν νὰ ἐπιβιβάζωσι καὶ ἀποβιβάζωσιν εἰς τοὺς λιμένας Πειραιῶς καὶ Σύρου χρήματα καὶ εἴδη χρυσᾶ καὶ ἀργυρᾶ, ἐμπορεύματα πάσης φύσεως, ὡς καὶ ἐπιβάτας παντὸς ἔθνους μετὰ τῶν ἰδίων αὐτῶν ἐνδυμάτων καὶ πραγμάτων, καθ’ ὅσον ἥ τε εἰσαγωγὴ ἢ ἡ εἴσοδος καὶ ἡ ἐξαγωγὴ ἢ ἡ ἔξοδος εἶναι συγκεχωρημένη ὑπὸ τῶν Ἑλληνικῶν νόμων, ὑπὸ τὸν ὅρον, ὅτι οἱ πλοίαρχοι αὐτῶν θέλουσιν ὑποβάλλεσθαι ἐν πάσῃ περιστάσει εἰς τὰς ὑγειονομικὰς, τὰς τελωνειακὰς καὶ τὰς ἀστυνομικὰς τῶν λιμένων τούτων διατάξεις, τὰς ἀφορώσας τὴν εἴσοδον καὶ ἔξοδον τῶν ἐπιβατῶν καὶ τῶν ἐμπορευμάτων. Ἐννοεῖται, ὅτι τὰ ἀτμόπλοια ταῦτα θέλουσιν ἔχει ἐκ μέρους τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως τὰς αὐτὰς εὐκολίας, τὰς παρεχομένας εἰς ἄλλα ξένα ἀτμόπλοια τῆς αὐτῆς φύσεως ἐν ταῖς μετὰ τῶν τελωνείων, τῶν λιμενιακῶν καὶ ὑγειονομικῶν ἀρχῶν ἐργασίαις αὑτῶν, ὅπως γίνηται ἡ μεταφορὰ μετὰ ταχύτητος καὶ ἄνευ διακοπῆς. Ἄρθρον 6. Αἱ ἐσωτερικαὶ συγκοινωνίαι ἀφ’ ἑνὸς εἰς ἄλλον λιμένα τοῦ Ἑλληνικοῦ Βασιλείου ὑπὸ ἀτμοπλοίων τῆς εἰρημένης ἑταιρίας δὲν συγχωροῦνται, εἰμὴ καθόσον ἐπιτρέπουσι τοῦτο οἱ ἐγχώριοι νόμοι. Ἄρθρον 7. Ἐὰν ἡ εἰρημένη ἑταιρία ἤθελε συνομολογήσει μεταγενεστέρως μετὰ τῆς Ἑλληνικῆς ἀτμοπλοϊκῆς, ἢ μετ’ ἄλλης ξένης ἑταιρίας, ἀνεγνωρισμένης ὑπὸ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, σύμβασιν πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦ νὰ ἐνεργῶνται μεταξὺ αὐτῶν ἀνταλλαγαὶ μεταφορᾶς χρηματοδεμάτων, ἐμπορευμάτων καὶ ἐπιβατῶν, ἀδιαφόρως τῆς προελεύσεως αὐτῶν, ἐσωτερικῆς τε καὶ ἐξωτερικῆς, συμφωνεῖται ἀπὸ τοῦδε, ὅτι πᾶσα μεταβίβασις ἀφ’ ἑνὸς εἰς ἕτερον ἀτμόπλοιον θέλει γίνεσθαι ἐντὸς τῶν λιμένων Πειραιῶς καὶ Σύρου ἐλευθέρα παντὸς διαμετακομιστικοῦ δικαιώματος, τῶν ἀτμοπλοίων δυναμένων νὰ πλησιάζωσιν ἵνα ἐνεργῶσι τὰς ἀνταλλαγὰς αὐτῶν. Εἰς ἐναντίαν περίπτωσιν τὰ χρηματοδέματα καὶ τὰ ἐμπορεύματα, τὰ προσδιωρισμένα πρὸς μεταβίβασιν ἐπὶ ἑτέρου ἀτμοπλοίου, θέλουσι μὲν φυλάττεσθαι ἐπὶ τῆς ξηρᾶς δι’ ἐξόδων τῆς ἑταιρίας ἄνευ πληρωμῆς τινος διαμετακομιστικοῦ τέλους, ἀλλὰ θέλουσιν ὑποβάλλεσθαι εἰς τὴν ἐπιτήρησιν τῆς τελωνιακῆς ἀρχῆς καὶ εἰς τοὺς ὑγειονομικοὺς κανονισμούς. Ἄρθρον 8. Ἡ ἑταιρία «Μὰρκ Φρασσινὲτ πατὴρ καὶ υἱὸς» ἀναλαμβάνει τὴν ὑποχρέωσιν πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν. ά) Νὰ μετακομίζῃ ὑπὲρ αὐτῆς δωρεὰν ἀφ’ ἑνὸς εἰς ἕτερον ὑπηρετούμενον διὰ τῶν ἀτμοπλοίων της λιμένα, κατὰ τὸ ὡς ἀνωτέρω μνημονευθὲν δρομολόγιον, τοὺς περιέχοντας τὴν Ἑλληνικὴν ἀλληλογραφίαν φακέλλους, τὰς ἐφημερίδας καὶ περιοδικὰ συγγράμματα, οἵτινες θέλουσι δίδεσθαι εἰς τὰ εἰρημένα ἀτμόπλοια εἴτε ὑπὸ τῶν Ἑλληνικῶν καὶ ξένων ταχυδρομικῶν γραφείων, εἴτε ὑπὸ τῶν Ἑλλήνων προξένων, τῶν ἑδρευόντων εἰς τοὺς λιμένας, ἔνθα θέλουσι προσεγγίζει τὰ ἀτμόπλοια ταῦτα, καὶ ἔνθα δὲν ὑπάρχουσιν ἑλλην. ταχυδρομικὰ γραφεῖα, καὶ τοὺς ὁποίους θέλουσι παραδίδει ἅμα τῇ εἰσόδῳ ἢ τῇ προσεγγίσει αὐτῶν. βʹ.) Νὰ μετακομίζῃ δωρεὰν χρήματα καὶ ἀντικείμενα, ἀνήκοντα εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν, προερχόμενα ἢ διευθυνόμενα εἰς τοὺς ἐξωτερικοὺς λιμένας, ὅπου προσεγγίζουν τὰ ἀτμόπλοια. Τὸ βάρος τῶν δωρεὰν μετακομιζομένων τούτων δὲν δύναται νὰ ὑπερβῇ ποτὲ τὸν ἕνα τόνον ἐκ χιλίων χιλιογράμμων καθ’ ἕκαστον ταξείδιον. γʹ.) Νὰ τῇ παραχωρῇ ἐτησίως 15 δωρεὰν θέσεις ἐπιβατῶν 1ης τάξεως ἀνόδου καὶ ἐπανόδου, μὴ συμπεριλαμβανομένων ὅμως τῶν ἐξόδων τῆς διατροφῆς, ἅτινα θέλουσιν εἶσθαι καθ’ ὅλας τὰς περιπτώσεις εἰς βάρος τῶν ἐπιβατῶν. Αἱ θέσεις αὗται θέλουν χορηγεῖσθαι τῇ προτάσει καὶ αἰτήσει τοῦ γενικοῦ Διευθυντοῦ τῶν ἑλληνικῶν Ταχυδρομείων. Ἄρθρον 9. Ἀπαγορεύεται ῥητῶς εἰς τοὺς πλοιάρχους τῶν ἀτμοπλοίων τῆς εἰρημένης ἑταιρίας, ὁσάκις προσορμίζονται εἰς Πειραιᾶ καὶ Σύρον, ὡς καὶ εἰς τοὺς πράκτορας αὐτῆς, νὰ δέχωνται ἐπιστολὰς ἐκτὸς τῶν ταχυδρομικῶν φακέλλων, ἐξαιρέσει, ἐννοεῖται, τῶν ἐπιστολῶν τῶν διπλωματικῶν καὶ προξενικῶν πρακτόρων, τῆς αὐτοκρατορικῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐκείνων τῆς ὑπηρεσίας τῶν πρακτόρων τῆς ἑταιρίας. Ἄρθρον 10. Ἡ παροῦσα σύμβασις, ἐπιφυλαττομένης τῆς ἐγκρίσεως τῷ Βασιλεῖ, θέλει ἐπικυρωθῆ ἀφ’ ἑνὸς μὲν παρὰ τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ἑλληνικοῦ ὑπουργείου, ἀφ’ ἑτέρου δὲ ὑπὸ τῶν Διευθυντῶν τῆς εἰρημένης ἑταιρίας, καὶ θέλει τεθῆ εἰς ἐνέργειαν ἐν διαστήματι δύω μηνῶν ἢ ταχύτερον, ἀφ’ ἧς ἀνταλλαχθῶσιν αἱ ἀμοιβαῖαι ἐπικυρώσεις ἐν Ἀθήναις, καὶ θέλει ἰσχύει ἐπὶ ἓν ἔτος· τούτου παρελθόντος, θέλει ἐξακολουθῆ ἰσχύουσα ἀπὸ ἔτους εἰς ἔτος, μέχρις οὗ τὸ ἓν τῶν συμβαλλομένων μερῶν ἀναγγείλει πρὸς τὸ ἕτερον, ἓξ μῆνας πρίν, τὴν πρόθεσιν αὐτοῦ τοῦ νὰ παύσῃ ἡ ἰσχὺς τῆς συμβάσεως. Εἰς πίστωσιν τούτων οἱ πληρεξούσιοι τῶν δύω συμβαλλομένων μερῶν ὑπέγραψαν τὴν παροῦσαν σύμβασιν καὶ ἔθεντο ἐπ’ αὐτῆς τὰς ἑαυτῶν σφραγίδας. Ἐγένετο τὴν 28 Φεβρουαρίου (12 Μαρτίου) 1867.

Θ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ, Θ. ΦΕΡΑΛΔΗΣ.»

δ) περὶ κυρώσεως ταχυδρομικῆς συμβάσεως μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Αὐστρίας, ἔχον ὡς ἕπεται.

ΤΑΧΥΔΡΟΜΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΙΣ

Μεταξὺ τοῦ Βασιλείου τῆς Ἑλλάδος καὶ τῆς Αὐτοκρατορίας τῆς Αὐστρίας. Ἡ Α. Μ. ὁ Βασιλεὺς τῶν Ἑλλήνων καὶ ἡ Α. Μ. ὁ Αὐτοκράτωρ τῆς Αὐστρίας, ἐπιθυμοῦντες ἐξίσου νὰ συσφίγξωσι τοὺς ἑνοῦντας τὰς δύω ἐπικρατείας φιλικοὺς δεσμοὺς, καὶ νὰ κανονίσωσι διὰ νέας συμβάσεως τὴν ὑπηρεσίαν τῶν ἀνταποκρίσεων μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Αὐστρίας ἐπὶ βάσεων ἐπωφελεστέρων εἰς τοὺς κατοίκους τῶν δύω ἐπικρατειῶν, διώρισαν πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον πληρεξουσίους, ἤτοι· Ἡ μὲν Α. Μ. ὁ Βασιλεὺς τῶν Ἑλλήνων τὸν Κ. Θεόδωρον Λεονάρδον, Ἱππότην τοῦ χρυσοῦ σταυροῦ τοῦ Βασιλικοῦ αὐτοῦ τάγματος τοῦ Σωτῆρος, Ταξιάρχην τοῦ τάγματος τῆς Ἁγίας Ἄννης, τοῦ ἁγίου Στανισλάου δευτέρας τάξεως τῆς Ῥωσσίας, τοῦ Βασιλικοῦ Τάγματος τῶν ἁγίων Μαυρικίου καὶ Λαζάρου τῆς Ἰταλίας, Γ. Διευθυντὴν τῶν ταχυδρομείων τῆς Α. Ἑλληνικῆς Μεγαλειότητος. Ἡ δὲ Α. Μ. ὁ Αὐτοκράτωρ τῆς Αὐστρίας τὸν κύριον Ἑῤῥῖκον Τέσταν, Βαρόνον, Ἱππότην τοῦ Αὐτοκρατορικοῦ τάγματος τοῦ Λεοπόλδου καὶ τῶν Ὀθωμανικῶν ταγμάτων Νιζὰν Ἰφτιχὰρ καὶ Μεδζιτιὲ 1. τάξεως, ἀνώτερον ἀξιωματικὸν τοῦ Περσικοῦ τάγματος τοῦ Λέοντος καὶ τοῦ Ἡλίου, Ταξιάρχην τῶν Ταγμάτων τοῦ Ἁγίου Στανισλάου τῆς Ῥωσσίας καὶ τοῦ Ἁγίου Σωτῆρος τῆς Ἑλλάδος, Ἱππότην τοῦ Παπικοῦ Τάγματος τοῦ Ἁγίου Γρηγορίου, τοῦ Ἁγίου Ἰωσὴφ τῆς Τοσκάνης, ἔκτακτον ἀπεσταλμένον καὶ πληρεξούσιον ὑπουργόν του παρὰ τῇ Α. Μ. τῷ Βασιλεῖ τῶν Ἑλλήνων. Οἵτινες διακοινώσαντες πρὸς ἀλλήλους τὰ πληρεξούσια αὑτῶν, εὑρεθέντα ἐν καλῇ τάξει, συνεφώνησαν τὰ ἑπόμενα ἄρθρα. Ἄρθρον 1. Μεταξὺ Αὐστρίας καὶ Ἑλλάδος συνίστανται ταχυδρ. περιοδικαὶ συγκοινωνίαι διὰ τὴν μεταφορὰν τῶν παντὸς εἴδους ἀνταποκρίσεων ἔκ τε Αὐστρίας καὶ ἄλλων ξένων χωρῶν εἰς Ἑλλάδα καὶ τ’ ἀνάπαλιν ἀποστελλομένων. Αἱ συγκοινωνίαι αὗται διατηροῦνται διὰ τῶν ἀτμοπλοίων τοῦ Αὐστριακοῦ Λόϋδ ἢ ἄλλων πλοίων ὑπὸ σημαίαν Αὐστριακὴν, ναυλουμένων, ἢ χορηγίαν λαμβανόντων ὑπὸ τῆς Αὐστριακῆς Κυβερνήσεως, διαπλεόντων κατὰ τὸ ἐν ἐνεργείᾳ δρομολόγιον, ἤτοι μεταξὺ τῶν λιμένων τοῦ Πειραιῶς, Σύρου, τῶν Ἰονίων νήσων καὶ τῆς Τεργέστης, ὡς καὶ μεταξὺ τῶν αὐτῶν λιμένων καὶ τῶν τῆς Μαύρης θαλάσσης, ἐκεῖθεν δὲ κατὰ τὸν Δούναβιν καὶ τ’ ἀνάπαλιν. Ἡ Γ. Διεύθυσις τῶν Ταχυδρομείων τῆς Αὐστρίας ἐπιφυλάσσει ἑαυτῇ τὸ δικαίωμα νὰ τροποποιῇ τὰ δρομολόγια ὡς καὶ τὰς ἡμέρας καὶ τὰς ὥρας τῆς ἀναχωρήσεως καὶ ἀφίξεως τῶν ἀτμοπλοίων, κατὰ τὰς ἀνάγκας τῆς ὑπηρεσίας καὶ πρὸς τὸ συμφέρον τῶν δύω ἐπικρατειῶν· ὑποχρεοῦται ὅμως νὰ προειδοποιῇ περὶ τούτου ἐν ἁρμοδίῳ χρόνῳ τὴν Γ. Διεύθυνσιν τῶν Ἑλληνικῶν ταχυδρομείων. Ἄρθρον 2. Ἡ Α.Μ. ὁ Βασιλεὺς τῶν Ἑλλήνων ἐπιφυλάσει ἑαυτῷ τὸ δικαίωμα ν’ αὐξάνῃ εἰς τὸ μέλλον τὰς διὰ τοῦ ἄρθρ. 1 τῆς παρούσης συμβάσεως ὁριζομένας συγκοινωνίας διὰ τῶν ἀτμοπλοίων τῆς Ἑλληνικῆς ἑταιρίας, ἢ ἄλλων πλοίων ὑπὸ σημαίαν Ἑλληνικὴν, ναυλουμένων ἢ χορηγίαν λαμβανόντων ὑπὸ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως Ἐν τῇ προβλεπομένῃ ἐν τῷ παρόντι ἄρθρῳ περιπτώσει, ἡ Γ. Διεύθυνσις τῶν Ἑλληνικῶν Ταχυδρομείων κανονίζει τὸ δρομολόγιον ὡς καὶ τὰς ἡμέρας καὶ τὰς ὥρας τῆς ἀναχωρήσεως καὶ τῆς ἀφίξεως τῶν μνησθέντων ἀτμοπλοίων, κατὰ τὰς ἀνάγκας καὶ τὸ συμφέρον τῆς ὑπηρεσίας, ὑποχρεουμένη ὅμως νὰ προειδοποιῇ περὶ τούτου ἐν ἁρμοδίῳ χρόνῳ τὴν Γ. Διεύθυνσιν τῶν Αὐστριακῶν ἀτμοπλοίων. Ἄρθρον 3. Τὰ εἰς τὴν ταχ. ὑπηρεσίαν χρησιμεύοντα αὐστριακὰ ἀτμόπλοια ἀπολαύουσιν ἐντὸς τῶν Ἑλληνικῶν λιμένων, ἔνθα καταπλέουσι, κατὰ τὰ ἄρθρ. 1 καὶ 24 τῆς παρούσης συμβάσεως, καὶ τὰ Ἑλληνικὰ ἀτμόπλοια τὰ ὁρισθησόμενα διὰ τὴν ταχ. ὑπηρεσίαν, ἀπολαύουσιν ἐντὸς τῶν Αὐστριακῶν λιμένων, ἔνθα καταπλέουσι, κατὰ τὸ ἄρθρ. 2 τῆς παρούσης συμβάσεως, κατά τε τὴν εἴσοδον καὶ ἔξοδον αὐτῶν, ὅλων τῶν εὐκολιῶν περὶ τὰ ναυτιλιακὰ καὶ λιμενικὰ τέλη καὶ τὸ τέλος τοῦ ὡρισμένου διὰ τὴν κατανάλωσιν αὐτῶν ἄνθρακος, καθὼς καὶ ὅλων τῶν τιμῶν, προνομίων καὶ πάσης εὐκολίας εἰς τὰς τελωνικὰς, ἀστυνομικὰς, λιμενικὰς καὶ ὑγειονομικὰς ἐργασίας, χορηγουμένης εἰς τὰ ἐθνικὰ πλοῖα, ἢ εἰς τὰ πλοῖα οἱασδήποτε ξένης ναυτιλιακῆς ἑταιρίας, τὰ χρησιμεύοντα εἰς τὴν ταχ. ὑπηρεσίαν. Ἐπ’ οὐδεμιᾷ προφάσει δὲν κωλύονται ἀπὸ τοῦ ὡρισμένου αὐτοῖς εἰδικοῦ διάπλου, ἤτοι τὸν τῆς μεταφορᾶς ἀνταποκρίσεως, ἐπιβατῶν, ἐμπορευμάτων, χρηματοδεμάτων κτλ, οὔτε ὑποβάλλονται εἰς κατάσχεσιν, παρεμπόδισιν, κωλυσιπλοΐαν ἢ αὐθεντικὴν κράτησιν. Ἄρθρον 4. Τὰ ὡρισμένα διὰ τὴν ταχυδρομικὴν ὑπηρεσίαν ἀτμόπλοια τῶν δύω Γεν. Διευθύνσεων δύνανται νὰ ἐπιβιβάζωσι καὶ ἀποβιβάζωσιν ἐν τοῖς λιμέσιν, ἔνθα προσορμίζονται, κατὰ τὰ περιοδικὰ αὑτῶν ταξείδια συμφώνως πρὸς τὰ τιμολόγιά των, εἴδη καὶ ὕλας χρυσοῦ καὶ ἀργύρου, ἐμπορεύματα παντὸς εἴδους, καθὼς καὶ ἐπιβάτας παντὸς ἔθνους μετὰ τῶν ἀνηκόντων αὐτοῖς ἐνδυμάτων καὶ πραγμάτων, ἐπὶ τῷ ὅρῳ τοῦ νὰ τηρῶσιν οἱ πλοίαρχοι ἐν πάσῃ περιπτώσει τὰς ὑγειονομικὰς, τελωνικὰς, καὶ ἀστυνομικὰς διατάξεις τῶν λιμένων τούτων, τὰς ἀφορώσας τὴν ἐπιβίβασιν καὶ ἀποβίβασιν τῶν ἐπιβατῶν καὶ τῶν ἐμπορευμάτων. Αἱ διατάξεις ὅμως τῶν ἄρθρων τούτων δὲν ἐφαρμόζονται εἰς τὰς ἐσωτερικὰς συγκοινωνίας ἀπὸ ἑνὸς εἰς ἕτερον τῆς Αὐστρίας λιμένα διὰ τῶν Ἑλληνικῶν ἀτμοπλοίων, οὔτε ἀπὸ ἑνὸς εἰς ἕτερον τῆς Ἑλλάδος λιμένα διὰ τῶν Αὐστριακῶν ἀτμοπλοίων, εἰμὴ καθόσον ἐπιτρέπεται ὑπὸ τῶν νόμων τῶν δύω Ἐπικρατειῶν ἢ τῶν ἐν ἐνεργείᾳ συμβάσεων. Ἐννοεῖται ὅτι αἱ συγκοινωνίαι μεταξὺ τῶν Ἰονίων νήσων, ἤτοι Κερκύρας, Ζακύνθου, Κεφαλληνίας, Λευκάδος, Κυθήρων καὶ Παξῶν, καὶ μεταξὺ αὐτῶν καὶ τῶν λοιπῶν λιμένων τῆς Ἑλλάδος, ἔνθα τὰ ἀτμόπλοια τοῦ Αὐστριακοῦ Λόϋδ δύνανται νὰ προσορμίζωνται, ἐξακολουθοῦσι μέχρι τοῦ 1870 ἔτους. Ἄρθρον 5. Ἡ ἀνταλλαγὴ τῶν ἀνταποκρίσεων γίνεται ἐν κεκλεισμένοις φακέλλοις, τὰ δὲ ταχυδρομικὰ γραφεῖα τὰ ἐπιφορτισθησόμενα τὴν ἀνταλλαγὴν τῶν φακέλλων τούτων προσδιορίζονται κοινῇ, συναινέσει τῶν δύω Γενικῶν Διευθύνσεων. Ἄρθρον 6. Οἱ ἐπιθυμοῦντες νὰ πέμψωσι συνήθη γράμματα, ἤτοι μὴ συστημένα ἐκ τῆς Αὐστρίας καὶ τῶν χωρῶν τῆς Αὐστρο–Γερμανικῆς ταχυδρ. ἑνώσεως εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ τ’ ἀνάπαλιν, δύνανται, κατ’ ἐκλογὴν, ν’ ἀφήσωσι τὸ τέλος αὐτῶν εἰς βάρος τῶν ἐπιγραφομένων, ἢ νὰ προπληρώσωσιν αὐτὸ μέχρι τοῦ πρὸς ὃν ὅρου. Ἄρθρον 7. Τὰ πληρωτέα τέλη διὰ τὰς ἐξ Αὐστρίας εἰς Ἑλλάδα ἀποστελλομένας ἀνταποκρίσεις καὶ τ’ ἀνάπαλιν εἰσί. ά.) Τὸ θαλάσσιον κόμιστρον καὶ τὸ τῆς διεκκομίσεως ἐπὶ τοῦ σιδηροδρόμου μεταξὺ Βάρνης καὶ Ῥουστουκίου καὶ ἐπὶ τοῦ Δουνάβεως. βʹ) Τὸ Αὐστριακὸν ταχυδρ. τέλος ἢ τῆς Αὐστρο–γερμανικῆς ταχ. ἑνώσεως. γʹ) Τὸ Ἑλληνικὸν ταχ. τέλος. Τὸ θαλάσσιον κόμιστρον διὰ τὴν διεκκομιζομένην διὰ τῶν Αὐστριακῶν ἀτμοπλοίων, καὶ, κατὰ τὰς περιστάσεις, διὰ τοῦ σιδηροδρόμου καὶ διὰ τῶν ἐπὶ τοῦ Δουνάβεως ἀτμοπλοίων ἀλληλογραφίαν εἰσπράττεται ὑπὲρ τῆς Αὐστριακῆς Γ. Διευθύνσεως, τὸ δὲ θαλάσσιον κόμιστρον διὰ τὴν διεκκομιζομένην διὰ τῶν Ἑλληνικῶν ἀτμοπλοίων ἀλληλογραφίαν εἰσπράττεται ὑπὲρ τῆς Ἑλληνικῆς Γ. Διευθύνσεως. Τὰ διὰ τὴν διεκόμισιν μεταξὺ τῶν δύω συνόρων ἔξοδα τῶν ἀνταποκρίσεων θέλει ἀναδέχεσθαι ἡ Γενικὴ Διεύθυνσις τῶν Αὐστριακῶν ἢ Ἑλληνικῶν ταχυδρομείων, καθόσον ἡ διεκκόμισις γίνεται διὰ τῶν Αὐστριακῶν ἢ Ἑλληνικῶν ἀτμοπλοίων. Ἄρθρον 8. Τὸ εἰσπρακτέον τέλος ἐν Αὐστρίᾳ καὶ εἰς τὰς ἀποτελούσας μέρος τῆς Αὐστρο–Γερμανικῆς ταχ. ἑνώσεως χώρας ὁρίζεται ὡς ἕπεται. 1) Δι’ ἕκαστον ἁπλοῦν γράμμα προπληρωμένον διὰ τὴν Ἑλλάδα, εἰς 25 αὐστριακὰ σόλδια. 2) Δι’ ἕκαστον ἁπλοῦν γράμμα ἀπροπλήρωτον, ἐξ Ἑλλάδος καταγόμενον, εἰς 30 σόλδια. Ἀμοιβαίως τὸ εἰσπρακτέον ἐν Ἑλλάδι τέλος ὁρίζεται ὡς ἀκολούθως. 1. Δι’ ἕκαστον ἁπλοῦν γράμμα προπληρωμένον διὰ τὴν Αὐστρίαν καὶ διὰ τὰς ἀποτελούσας μέρος τῆς Αὐστρογερμανικῆς ἑνώσεως χώρας, εἰς 70 λεπτά. 2. Δι’ ἕκαστον ἁπλοῦν γράμμα ἀπροπλήρωτον, καταγόμενον ἐξ Αὐστρίας καὶ ἐκ τῶν ἀποτελουσῶν μέρος τῆς Αὐστρογερμανικῆς ἑνώσεως χωρῶν, εἰς 85 λεπτά. Εἰς τὰ τέλη ταῦτα συμπεριλαμβάνεται τὸ θαλάσσιον κόμιστρον καὶ τὸ τῆς διεκκομίσεως ἐπὶ τοῦ σιδηροδρόμου μεταξὺ Βάρνης καὶ Ῥουστουκίου καὶ ἐπὶ τοῦ Δουνάβεως, ὅπερ ὁρίζεται εἰς 8 σόλδια διά τε τὰ προπληρωμένα ὡς καὶ διὰ τὰ ἀπλήρωτα γράμματα. Ἄρθρον 9. Κατ’ ἐξαίρεσιν πρὸς τὰς διατάξεις τοῦ προηγουμένου ἄρθρου τὸ ἁπλοῦν τέλος τῶν ἐξ Ἑλλάδος γραμμάτων διὰ τοὺς Αὐστριακοὺς λιμένας, ἔνθα προσεγγίζουσι τὰ διαπλέοντα μεταξὺ Τεργέστης καὶ Ἑλλάδος ἀτμόπλοια, ὡς καὶ τὸ ἁπλοῦν τέλος τῶν ἐκ τῶν Αὐστριακῶν τούτων λιμένων διὰ τὴν Ἑλλάδα γραμμάτων, ἐλαττοῦνται ὡς ἑξῆς· α) Ἐν Αὐστρίᾳ εἰς 20 σόλδια καὶ ἐν Ἑλλάδι εἰς 55 λεπτὰ, ἐν περιπτώσει προπληρωμῆς. β) Ἐν Αὐστρίᾳ εἰς 25 σόλδια καὶ ἐν Ἑλλάδι εἰς 70 λεπτὰ, ἐν περιπτώσει μὴ προπληρωμῆς. Ἄρθρον 10. Τὰ γράμματα ὅσων τὸ βάρος δὲν ὑπερβαίνει τὰ 15 γραμμάρια (ἓν λότιον) θεωροῦνται ὡς ἁπλᾶ. Ἀπὸ 15 δὲ εἰς 15 γραμμάρια (ἐκ λοτίου εἰς λότιον) προστίθεται ἓν περιπλέον τέλος. Ἄρθρον 11. Τὸ προϊὸν τῶν εἰσπρακτέων, δυνάμει τῶν προηγουμένων ἄρθρων τελῶν, διανέμεται κατὰ τὸν ἑπόμενον πίνακα:

Ἄρθρον 12. Τὰ δείγματα ἐμπορευμάτων καὶ τὰ τυπογραφικὰ ἐκτυπώματα, τὰ ἔχοντα τυπογραφικὰς διορθώσεις, ὡς καὶ τὰ προσκολλώμενα εἰς τὰ ἐκτυπώματα ταῦτα χειρόγραφα, ἅτινα σχετίζονται πρὸς ταῦτα, προπληρόνονται μέχρι τοῦ πρὸς ὃν ὅρου πρὸς 5 σόλδια ἀνὰ 40 γραμμάρια, ἢ τοῦ κλάσματος 40 γραμμαρίων, ὅταν ταῦτα ἀποστέλλωνται ἐξ Αὐστρίας ἢ τῆς Αὐστρογερμανικῆς ταχυδρομ. ἑνώσεως εἰς τὴν Ἑλλάδα πρὸς 14 δὲ λεπτὰ ἀνὰ 40 γραμμάρια ἢ τοῦ κλάσματος 40 γραμμαρίων, ὅταν ἀποστέλλωνται ἐξ Ἑλλάδος εἰς τὴν Αὐστρίαν ἢ εἰς τὴν Αὐστρογερμανικὴν ταχυδρομ. ἕνωσιν. Τὰ δείγματα δὲν ἀποστέλλονται εἰμὴ ὑπὸ τοὺς διαγραφομένους διὰ τῶν τελωνιακῶν νόμων ἑκάστης Ἐπικρατείας ὅρους. Δὲν πρέπει νὰ ἔχωσιν οὐδεμίαν ἀγοραίαν ἀξίαν· νὰ τίθενται ὑπὸ ταινίαν ἢ εἰς τρόπον ὥστε νὰ μὴ ἀφίνωσιν οὐδεμίαν ἀμφιβολίαν περὶ τοῦ εἴδους των, νὰ μὴ φέρωσιν οὐδεμίαν διὰ τῆς χειρὸς γραφὴν εἰμὴ τὴν διεύθυνσιν τοῦ ἐπιγραφομένου, ἢ σημεῖόν τι τοῦ τεχνουργείου ἢ τοῦ ἐμπόρου. Τὰ τυπογραφικὰ ἐκτυπώματα καὶ τὰ ἐν αὐτοῖς προσκολλώμενα χειρόγραφα τίθενται ὡσαύτως ὑπὸ ταινίαν, χωρὶς νὰ περιέχωσιν οὐδὲν γράμμα ἢ σημείωσιν, φέρουσαν τὸν χαρακτῆρα ἀλληλογραφίας, ἢ ἀντισταθμοῦσαν πρὸς ταύτην. Τὰ δείγματα καὶ τὰ ἐκτυπώματα τὰ μὴ ἐκπληροῦντα τοὺς μνημονευθέντας ὅρους, ἢ τῶν ὁποίων τὸ τέλος ἤθελεν ἀφεθῆ εἰς βάρος τῶν ἐπιγραφομένων, ὑποβάλλονται εἰς τὸ τιμολόγιον τῶν γραμμάτων. Ἡ Γ. διεύθυνσις τῶν ταχυδρομείων τῆς Αὐστρίας πληρόνει εἰς τὴν Γ. διεύθυνσιν τῶν ταχυδρομείων τῆς Ἑλλάδος διὰ τὰ δείγματα καὶ διὰ τὰ τυπογραφικὰ ἐκτυπώματα, τὰ ἐξ Αὐστρίας ἢ τὰ ἐκ τῶν τῆς Αὐστρογερμανικῆς ταχυδ. ἑνώσεως καταγόμενα καὶ προπληρωμένα, δυνάμει τοῦ παρόντος ἄρθρου, ἓν σόλδιον ἀνὰ 40 γραμμάρια, ἢ τοῦ κλάσματος 40 γραμμαρίων, ἐὰν διεκομίζωνται μεταξὺ τοῦ Αὐστριακοῦ καὶ Ἑλληνικοῦ συνόρου δι’ ἐξόδων τῆς Αὐστρίας, καὶ τὴν ποσότητα 3 σολδίων, ἐὰν ἡ διεκόμισις γίνῃ δι’ ἐξόδων τῆς Ἑλλάδος. Ἡ Ἑλληνικὴ γεν. διεύθυνσις πληρόνει εἰς τὴν Γ. διεύθυνσιν τῶν Αὐστριακῶν ταχυδρομείων διὰ τὰ δείγματα καὶ διὰ τὰ τυπογραφικὰ ἐκτυπώματα, ἐξ Ἑλλάδος καταγόμενα καὶ προπληρωμένα, δυνάμει τοῦ παρόντος ἄρθρου, τὴν ποσότητα δύω σολδίων ἀνὰ 40 γραμμάρια ἢ τοῦ κλάσματος 40 γραμμαρίων, ἐὰν διεκομίζωνται μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ καὶ τοῦ Αὐστριακοῦ συνόρου δι’ ἐξόδων τῆς Ἑλλάδος, καὶ τὴν ποσότητα 4 σολδίων, ἐὰν ἡ διεκόμισις γίνῃ δι’ ἐξόδων τῆς Αὐστρίας. Ἄρθρον 13. Ἡ Γεν. διεύθυνσις τῶν ταχυδρ. τῆς Αὐστρίας παραδίδει εἰς τὴν Γεν. διεύθυνσιν τῶν ταχυδρ. τῆς Ἑλλάδος γράμματα συστημένα διὰ τὴν Ἑλλάδα. Ὡσαύτως καὶ ἡ γεν. διεύθυνσις τῶν ταχυδρ. τῆς Ἑλλάδος παραδίδει εἰς τὴν Γεν. διεύθυνσιν τῶν ταχ. τῆς Αὐστρίας γράμματα συστημένα διὰ τὴν Αὐστρίαν καὶ τὰς χώρας τῆς Αὐστρογερμανικῆς ταχυδρ. ἑνώσεως, καὶ καθόσον εἶναι ἐφικτὸν, διὰ τὰς χώρας, εἰς ἃς ἡ Αὐστρία χρησιμεύει ὡς μέσον. Τὸ τέλος τῶν συστημένων γραμμάτων προαποτίεται πάντοτε μέχρι τοῦ πρὸς ὃν ὅρου. Πᾶν συστημένον γράμμα, καταγόμενον ἐξ Αὐστρίας ἢ ἐκ τῶν χωρῶν τῆς Αὐστρογερμανικῆς Ταχ. ἑνώσεως, καὶ πᾶν συστημένον γράμμα διευθυνόμενον ἐξ Ἑλλάδος εἰς Αὐστρίαν ἢ τὰς χώρας τῆς Αὐστρογερμανικῆς ἑνώσεως, θέλει ὑποβάλλεται, κατὰ τὴν ἀναχώρησιν, πλὴν τοῦ ἀνήκοντος δικαιώματος, εἰς σύνηθες προπληρωμένον γράμμα τοῦ αὐτοῦ βάρους, καὶ εἰς ἕτερον ὡρισμένον τέλος 10 σολδίων ἢ λεπτῶν 30, κατὰ τὰς περιστάσεις. Τὸ ὡρισμένον τοῦτο τέλος μένει εἰς ὄφελος τῆς ἀποστελλούσης ὑπηρεσίας. Ὁ ἀποστολεὺς παντὸς συστημένου γράμματος δύναται νὰ ζητήσῃ, κατὰ τὴν κατάθεσιν αὐτοῦ, νὰ τῷ δοθῇ εἰδοποίησις τῆς ὑπὸ τοῦ ἐπιγραφομένου παραλαβῆς του. Ἐν τῇ περιπτώσει ταύτῃ προπληρόνει, διὰ τὸ τέλος τῆς εἰδοποιήσεως, ὅμοιον δικαίωμα 10 σολδίων ἢ λεπτῶν 30, κατὰ τὰς περιστάσεις. Τὸ ὁμοιόμορφον τοῦτο δικαίωμα μένει εἰς ὄφελος τῆς ἀποστελλούσης ὑπηρεσίας. Τὰ συστημένα δείγματα ἐμπορευμάτων καὶ τὰ ἔντυπα παντὸς εἴδους, καταγόμενα ἐξ Αὐστρίας καὶ ἐκ τῶν χωρῶν τῆς Αὐστρογερμανικῆς ἑνώσεως διὰ τὴν Ἑλλάδα, ἢ τὰ ἐξ Ἑλλάδος εἰς Αὐστρίαν καὶ εἰς τὰς χώρας τῆς Αὐστρογερμανικῆς ταχ. ἑνώσεως διευθυνόμενα, ὑποβάλλονται ἐκτὸς τοῦ διὰ τῶν ἄρθρων 14 καὶ 15 χορηγουμένου μετρίου δικαιώματος καὶ εἰς τὸ μνησθὲν ὡρισμένον τέλος, καὶ θεωροῦνται ἐν πάσῃ ἄλλῃ περιπτώσει ὡς συστημένα γράμματα. Ἄρθρον 14. Ἐν περιπτώσει, καθ’ ἣν συστημένον γράμμα ἀποστελλόμενον ἐξ Αὐστρίας ἢ ἐξ ἄλλης ἐπικρατείας τῆς Αὐστρογερμανικῆς ταχυδρ. ἑνώσεως εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἢ ἐξ Ἑλλάδος εἰς Αὐστρίαν ἢ εἰς ἑτέραν τῆς ἑνώσεως ἐπικράτειαν, ἤθελεν ἀπολεσθῆ ἐκ σφάλματος ταχ. ὑπαλλήλου, ἐκείνη τῶν δύω διευθύνσεων, ἐπὶ τῆς χώρας τῆς ὁποίας ἤθελε συμβῆ ἡ ἀπώλεια, ἀποζημιοῖ τὸν ἀποστολέα μὲ φιορίνια 21 (αὐστρ. νόμισμα) ἐντὸς δύω μηνῶν ἀπὸ τῆς ἡμέρας τῆς αἰτήσεως. Τὸ δικαίωμα τῆς αἰτήσεως λήγει μετὰ 6 μῆνας ἀπὸ τῆς ἡμέρας τῆς παραδόσεως τοῦ γράμματος· παρελθούσης τῆς προθεσμίας ταύτης, οὐδεμία ἀποζημίωσις δίδεται. Ἐὰν συστημένον γράμμα ἀπολεσθῇ ἐκ σφάλματος ταχυδρομικοῦ ὑπαλλήλου, κατὰ τὴν διὰ θαλάσσης μεταφορὰν, ἡ ἀποζημίωσις πληρόνεται ὑπὸ τῆς Αὐστριακῆς ἢ Ἑλληνικῆς Γενικῆς Διευθύνσεως, καθόσον τὸ γράμμα ἤθελε παραδοθῆ εἰς τὰ Αὐστριακὰ ἢ Ἑλληνικὰ ἀτμόπλοια. Ἄρθρον 15. Πᾶν δέμα περιέχον ἐφημερίδας, περιοδικὰ συγγράμματα, βιβλία χαρτοδεμένα ἢ δεδεμένα, φυλλάδια, μουσικὴν, καταλόγους, προγράμματα, ἀγγελίας, τρεχούσας τιμὰς, καὶ λοιπὰ τυπωμένα, λιθογραφημένα ἢ μεταλλογραφημένα, ἐξ Αὐστρίας καὶ ἐκ τῆς Αὐστρογερμανικῆς ταχυδρομικῆς ἑνώσεως εἰς Ἑλλάδα ἀποστελλόμενον, θέλει προπληρόνεσθαι μέχρι τοῦ πρὸς ὃν ὅρου πρὸς 5 σόλδια ἀνὰ 40 γραμμάρια, ἢ τοῦ κλάσματος 40 γραμμαρίων· καὶ τ’ ἀνάπαλιν, πᾶν δέμα περιέχον τῆς αὐτῆς φύσεως ἀντικείμενα, ἀποστελλόμενον ἐξ Ἑλλάδος εἰς Αὐστρίαν καὶ εἰς τὰς χώρας τῆς Αὐστρογερμανικῆς ἑνώσεως, προπληρόνεται μέχρι τοῦ πρὸς ὃν ὅρου πρὸς 14 λεπτὰ ἀνὰ 40 γραμμάρια ἢ τοῦ κλάσματος 40 γραμμαρίων. Ἡ Γενικὴ Διεύθυνσις τῶν ταχυδρομείων τῆς Αὐστρίας πληρόνει εἰς τὴν Γενικὴν Διεύθυνσιν τῆς Ἑλλάδος δι’ ἕκαστον δέμα, καταγόμενον ἐξ Αὐστρίας ἢ τῶν χωρῶν τῆς Αὐστρογερμανικῆς ταχυδρομικῆς ἑνώσεως καὶ προπληρωμένον, δυνάμει τοῦ παρόντος ἄρθρου, τὴν ποσότητα 1 σολδίου ἀνὰ 40 γραμμάρια (2½ λότια) ἢ τοῦ κλάσματος 40 γραμμαρίων, ἐὰν τὸ δέμα διεκκομίζεται μεταξὺ τοῦ Αὐστριακοῦ καὶ Ἑλληνικοῦ συνόρου δι’ ἐξόδων τῆς Αὐστρίας, καὶ τὴν ποσότητα 3 σολδίων ὡσαύτως ἀνὰ 40 γραμμάρια (2½ λότια) ἢ τοῦ κλάσματος 40 γραμμαρίων, ἐὰν ἡ διεκκόμισις γίνεται δι’ ἐξόδων τῆς Ἑλλάδος. Ὡσαύτως καὶ ἡ Ἑλληνικὴ Γενικὴ διεύθυνσις πληρόνει εἰς τὴν τῆς Αὐστρίας δι’ ἕκαστον δέμα, καταγόμενον ἐξ Ἑλλάδος καὶ προπληρωμένον, δυνάμει τοῦ παρόντος ἄρθρου, τὴν ποσότητα δύω σολδίων ἀνὰ 40 γραμμάρια (2½ λότια) ἢ τοῦ κλάσματος 40 γραμμαρίων, ἐὰν τὸ δέμα διακομίζεται μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ καὶ τοῦ Αὐστριακοῦ συνόρου δι’ ἐξόδων τῆς Ἑλλάδος, καὶ τὴν ποσότητα τῶν 4 σολδίων ὡσαύτως ἀνὰ 40 γραμμάρια ἢ τοῦ κλάσματος 40 γραμμαρίων, ἐὰν ἡ διακόμισις γίνεται δι’ ἐξόδων τῆς Αὐστρίας. Ἵνα ἀπολαύσωσι τὰ ἔντυπα τῆς χορηγουμένης ὑπὸ τοῦ παρόντος ἄρθρου ἐλαττώσεως τῶν τελῶν, προπληρόνται μέχρι τοῦ πρὸς ὃν ὅρου, ἢ μέχρι τῶν ὡρισμένων ἐν ταῖς σχετικαῖς συμβάσεσιν ὁρίων, τίθενται ὑπὸ ταινίαν καὶ δὲν φέρουσιν οὐδὲν χειρόγραφον, ἀριθμὸν ἢ οἱονδήποτε διὰ τῆς χειρὸς σημεῖον, εἰμὴ τὴν διεύθυνσιν τοῦ ἐπιγραφομένου, τὴν ὑπογραφὴν τοῦ ἀποστολέως καὶ τὴν ἡμερομηνίαν. Τὰ μὴ ἐκπληρώσαντα τοὺς ὅρους αὐτοὺς ἔντυπα θεωροῦνται ὡς γράμματα, καὶ λαμβάνονται ὑπ’ ὄψιν συνεπῶς. Ἄρθρον 16. Τὸ τέλος τῶν γραμμάτων, τῶν δειγμάτων, τῶν ἐμπορευμάτων καὶ τῶν ἐντύπων παντὸς εἴδους τῶν ἐκ τῶν ξένων ἐπικρατειῶν εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Βασίλειον ἀποστελλομένων ἀκαλύπτως καὶ τ’ ἀνάπαλιν συνίσταται. ά.) Ἐκ τοῦ ξένου τέλους. βʹ.) Ἐκ τοῦ Αὐστριακοῦ τέλους ἢ ἐκ τοῦ τέλους τῆς Αὐστρογερμανικῆς ἑνώσεως, κατὰ τὰς συνομολογηθείσας ἢ συνομολογηθησομένας μὲ τὰς ξένας διευθύνσεις συμβάσεις. γ.) Ἐκ τοῦ θαλασσίου κομίστρου καὶ δ.) Ἐκ τοῦ Ἑλληνικοῦ τέλους, τοῦ ἐν τῷ ἄρθρῳ 11 τῆς παρούσης συμβάσεως συμφωνηθέντος. Ἡ Ἑλληνικὴ διεύθυνσις πληρόνει εἰς τὴν Αὐστριακὴν τὸ ξένον καὶ τὸ Αὐστριακὸν ἢ Γερμανικὸν τέλος διά τε τὰς προπληρωμένας ἀνταποκρίσεις, τὰς ἐξ Ἑλλάδος καταγομένας διὰ τὰς ξένας ἐπικρατείας, καθὼς καὶ διὰ τὰς ἀπληρώτους, τὰς ἐκ τῶν ξένων ἐπικρατειῶν καταγομένας διὰ τὴν Ἑλλάδα. Τὸ θαλάσιον κόμιστρον ἀνήκει εἰς τὴν Αὐστριακὴν ἢ τὴν Ἑλληνικὴν διεύθυνσιν, καθόσον ἡ μετακόμισις γίνεται διὰ τῶν Αὐστριακῶν ἢ Ἑλληνικῶν ἀτμοπλοίων. Τὸ Ἑλληνικὸν τέλος ἀποδίδεται ὑπὸ τῆς Αὐστριακῆς διευθύνσεως εἰς τὴν Ἑλληνικὴν διὰ τὰς ἀπληρώτους ἀνταποκρίσεις τὰς ἐξ Ἑλλάδος καταγομένας, καθὼς καὶ διὰ τὰς ἐκ τῶν ξένων ἐπικρατειῶν καταγομένας καὶ προπληρωμένας μέχρι τοῦ πρὸς ὃν ὅρου. Ἡ ἑκουσία ἢ ὑποχρεωτικὴ προπληρωμὴ μέχρι τοῦ πρὸς ὃν ὅρου ἢ μέχρι συνόρου τινὸς τῶν ἐν τῷ παρόντι ἄρθρῳ μνημονευομένων ἀνταποκρίσεων, οἱ ὅροι οὓς ὀφείλουν νὰ ἐκπληρῶσι τὰ δείγματα καὶ τὰ ἔντυπα ἵνα ἀπολαύωσι τοῦ μετρίου τέλους, οἱ ὅροι τῆς συστάσεως τῶν γραμμάτων κτλ. ἐξαρτῶνται ἐκ τῶν σχετικῶν διατάξεων τῶν ἐν ταῖς συνομολογηθείσαις ἢ συνομολογηθησομέναις ταχ. συμβάσεσι μεταξὺ Αὐστρίας καὶ τῶν ξένων ἐπικρατειῶν περιεχομένων. Οἱ ὅροι καθ’ οὓς ἀνταλλάσσονται μεταξὺ τῆς Γενικῆς Διευθύνσεως τῶν Ταχυδρομείων τῆς Αὐστρίας καὶ τῆς Γενικῆς Διευθύνσεως τῶν Ταχυδρομείων τῆς Ἑλλάδος τὰ γράμματα, τὰ δείγματα ἐμπορευμάτων καὶ τὰ ἔντυπα, τὰ ἐκ τῶν χωρῶν εἰς ἃς ἡ Αὐστρία χρησιμεύει ὡς μέσον εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Βασίλειον καὶ τ’ ἀνάπαλιν ἀποστελλόμενα, σημειοῦνται ἐπὶ δύω πινάκων προσηρτημένων ἐν τῷ κανονισμῷ τῆς ἐκτελέσεως τῆς συμβάσεως. Ἄρθρον 17. Ἡ πληρωμὴ παντὸς εἴδους ἀνταποκρίσεων δύναται νὰ γίνῃ εἰς ἀμφοτέρας τὰς συμβαλλομένας ἐπικρατείας διὰ τῶν ἁρμοδίων γραμματοσήμων. Ἄρθρον 18. Ὁσάκις τὰ ἐπιτιθέμενα ἐπὶ ἑνὸς γράμματος γραμματόσημα παριστῶσι ποσότητα κατωτέραν τῆς ὀφειλομένης διὰ τὴν μέχρι τοῦ πρὸς ὃν ὅρου προπληρωμὴν, τὸ γράμμα θεωρεῖται ὡς ἀπλήρωτον καὶ διατιμᾶται ὡς τοιοῦτον, ἐκπιπτομένης τῆς ἀξίας τῶν ἐπ’ αὐτοῦ γραμματοσήμων. Ὁσάκις τὰ ἐπιτιθέμενα ἐπὶ τῶν ἐντύπων καὶ τῶν δειγμάτων ἐμπορευμάτων γραμματόσημα παριστῶσι ποσότητα κατωτέραν τῆς ὀφειλομένης διὰ τὴν μέχρι τοῦ πρὸς ὃν ὅρου προπληρωμὴν, τὰ ἔντυπα καὶ τὰ δείγματα διατιμῶνται ὡς ἀπλήρωτα γράμματα, ἀφαιρουμένης τῆς ἀξίας τῶν ἐπιτεθέντων γραμματοσήμων. Τὰ ἐπιφορτισμένα τὴν ἀνταλλαγὴν τῶν κεκλεισμένων φακέλλων Αὐστριακὰ καὶ Ἑλληνικὰ Ταχ. γραφεῖα κρατοῦσι λογαριασμὸν τῶν γραμματοσήμων τούτων, κατὰ τὴν διατίμησιν τῶν ἀνεπαρκῶς διὰ γραμματοσήμων προπληρωθεισῶν ἀνταποκρίσεων. Ἄρθρον 19. Τὰ γράμματα, τὰ παντὸς εἴδους ἔντυπα καὶ τὰ δείγματα ἐμπορευμάτων, τὰ κακῶς ἐπιγεγραμμένα ἢ διευθυνθέντα, ἀντεπιστρέφονται ἀμοιβαίως ἄνευ ἀναβολῆς, κατὰ τὰς τιμὰς τὰς ὁποίας παρεδόθησαν ταῦτα εἰς λογαριασμὸν τῆς ἀποστελλούσης ὑπηρεσίας εἰς τὴν ἑτέραν. Τὰ γράμματα, τὰ παντὸς εἴδους ἔντυπα καὶ τὰ δείγματα ἐμπορίας, τὰ ὁποῖα δι’ οἱανδήποτε αἰτίαν δὲν δύνανται νὰ ἐπιδοθῶσιν εἰς τοὺς ἐπιγραφομένους, ἀντεπιστρέφονται ἑκατέρωθεν. Ὅσα δὲ τῶν ἀντικειμένων τούτων παρεδόθησαν προπληρωμένα ἀντεπιστρέφονται ἄνευ τέλους καὶ ἄνευ ἀφαιρέσεως. Ὅσα δὲ παρεδόθησαν εἰς λογαριασμὸν ἀποδίδονται ἐπὶ τῇ τιμῇ, ἐφ’ ἧς ἀρχικῶς ὑπελογίσθησαν ὑπὸ τῆς ἀποστελλούσης ὑπηρεσίας. Ἄρθρον 20. Τὰ γράμματα, τὰ παντὸς εἴδους ἔντυπα καὶ τὰ δείγματα ἐμπορευμάτων, τὰ ἀντεπισταλέντα ἕνεκα ἀλλαγῆς διαμονῆς τῶν ἐπιγραφομένων, δὲν ὑποβάλλονται ὡς ἐκ τῆς ἀνταποστολῆς ταύτης εἰς συμπληρωματικὸν τέλος. Αἱ συστημέναι ἀνταποκρίσεις, ἐν περιπτώσει ἀνταποστολῆς, θεωροῦνται ὡς γράμματα, χωρὶς νὰ ὑποβάλλωνται εἰς νέον δικαίωμα συστάσεως. Ἄρθρον 21. Αἱ δύο Γεν. Διευθύνσεις τῆς Αὐστρίας καὶ τῆς Ἑλλάδος δὲν δέχονται οὐδὲν γράμμα, διευθυνόμενον εἰς μίαν τῶν δύο ἐπικρατειῶν ἢ τὰς χώρας, αἵτινες δανείζονται τὸ μέσον αὐτῶν, περιέχον χρυσὸν, ἢ κατειργασμένον ἄργυρον, ἢ ἀδάμαντας, ἢ πολύτιμα πράγματα ἢ ἄλλα ἀντικείμενα ὑποκείμενα εἰς τελωνιακὸν δικαίωμα. Ἄρθρον 22. Οἱ ὑπάλληλοι τῶν Αὐστριακῶν ἀτμοπλοίων ἐν τοῖς Ἑλληνικοῖς λιμέσι καὶ οἱ ὑπάλληλοι τῶν Ἑλλ. ἀτμοπλοίων ἐν τοῖς Αὐστριακοῖς λιμέσι δέχονται παρὰ τῶν ταχυδρομικῶν γραφείων μόνον τὰς μετακομισθησομένας ἀνταποκρίσεις, ὑποχρεούμενοι μάλιστα νὰ δέχωνται καὶ νὰ παραδίδωσι τοὺς ταχυδρομικοὺς φακέλλους εἰς τὰ ἁρμόδια ταχυδρομικὰ γραφεῖα. Ἐξαιροῦνται αἱ ἀνταποκρίσεις τῆς ὑπηρεσίας τῶν πρακτόρων τῶν Αὐστριακῶν ἀτμοπλοίων μεταξύ των καὶ μετὰ τῶν Γεν. κεντρικῶν Διευθύνσεών των ἐν Αὐστρίᾳ, ὡς καὶ αἱ ἀνταποκρίσεις τῆς ὑπηρεσίας τῶν ὀργάνων τῆς Αὐστριακῆς Κυβερνήσεως ἐν τοῖς Ἑλληνικοῖς λιμέσι μεταξὺ αὐτῶν καὶ μετὰ τῆς Κυβερνήσεώς των. Ἡ αὐτὴ ἐξαίρεσις ὑφίσταται καὶ διὰ τὰς ἀνταποκρίσεις τῆς ὑπηρεσίας τῶν πρακτόρων τῶν Ἑλλ. ἀτμοπλοίων μεταξὺ αὐτῶν καὶ μετὰ τῶν Γενικῶν κεντρικῶν Διευθύνσεών των, ὡς καὶ διὰ τὴν ἀλληλογραφίαν τῆς ὑπηρεσίας τῶν ὀργάνων τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως ἐν τοῖς Αὐστριακοῖς λιμέσι μεταξὺ αὐτῶν καὶ μετὰ τῆς Κυβερνήσεώς των. Οἱ διευθυνταὶ τῶν ἀτμοπλοίων τῶν ὡρισμένων εἰς τὴν ἀμοιβαίαν μεταφορὰν τῶν ἀνταποκρίσεων ἀμφοτέρων τῶν Γενικῶν Διευθύνσεων ἐπαγρυπνοῦσιν ἵνα μὴ μεταφέρωνται γράμματα δολίως ὑπὸ τοῦ πληρώματός των ἢ ὑπὸ τῶν ἐπιβατῶν, καὶ καταγγέλλουσιν ὅπου ἀνήκει τὰς παραβάσεις. Ἄρθρον 23. Ἡ Αὐστριακὴ καὶ ἡ Ἑλλ. Κυβέρνησις ὑποχρεοῦνται ἀμοιβαίως νὰ μεταφέρωσι διὰ τῆς χώρας αὐτῶν ὡς καὶ διὰ τῶν διαπλεόντων μεταξὺ Αὐστρίας καὶ Ἑλλάδος ἀτμοπλοίων τοὺς κεκλεισμένους φακέλλους, τοὺς ὁποίους τὰ ἀμοιβαῖα ταχυδρομεῖα ἤθελον ἀνταλλάσσει μεταξὺ τῶν ξένων γραφείων. Ἡ διεύθυνσις τῶν ταχυδρομείων τῆς Ἑλλάδος πληρόνει εἰς τὴν διεύθυνσιν τῶν ταχυδρομείων τῆς Αὐστρίας διὰ τὴν ἀξίαν τῆς διὰ θαλάσσης μεταφορᾶς τῶν γραμμάτων, δειγμάτων ἐμπορίας, ἐφημερίδων καὶ ἄλλων ἐντύπων περιεχομένων ἐντὸς τῶν κεκλεισμένων φακέλλων, τοὺς ὁποίους τὰ ἑλληνικὰ ταχυδρομεῖα ἤθελον ἀποστέλλει ἢ δέχεσθαι διὰ τῶν Αὐστριακῶν ἀτμοπλοίων, τὴν ποσότητα 16 σολδίων ἀνὰ 2 λότια καθαροῦ βάρους, διὰ τὰ γράμματα, καὶ τὴν ποσότητα 60 σολδίων κατὰ χιλιόγραμμον, ὡσαύτως καθαροῦ βάρους, διὰ τὰ δείγματα ἐμπορευμάτων καὶ διὰ παντὸς εἴδους ἔντυπα. Ἡ Γεν. Διεύθυνσις τῶν ταχυδρομείων τῆς Αὐστρίας πληρόνει εἰς τὴν Γενικὴν Διεύθυνσιν τῶν ταχυδρομείων τῆς Ἑλλάδος διὰ τὴν ἀξίαν τῆς διὰ θαλάσσης μεταφορᾶς τῶν γραμμάτων, δειγμάτων ἐμπορίας, ἐφημερίδων καὶ ἄλλων ἐντύπων, περιεχομένων ἐντὸς τῶν κεκλεισμένων φακέλλων, τοὺς ὁποίους τὰ αὐστριακὰ ταχυδρομικὰ γραφεῖα θέλουν ἀποστέλλει ἢ δέχεσθαι διὰ τῶν ἑλληνικῶν ἀτμοπλοίων τὴν ποσότητα 16 σολδίων ἀνὰ 2 λότια καθαροῦ βάρους, διὰ τὰ γράμματα, καὶ τὴν ποσότητα 60 σολδίων κατὰ χιλιόγραμμον, ὡσαύτως καθαροῦ βάρους, διὰ τὰ δείγματα ἐμπορευμάτων καὶ διὰ τὰ παντὸς εἴδους ἔντυπα. Αἱ τιμαὶ τῆς διὰ τοῦ Αὐστριακοῦ καὶ Ἑλληνικοῦ ἐδάφους μεταφορᾶς τῶν κεκλεισμένων φακέλλων προσδιορίζονται, τυχούσης περιστάσεως, κοινῇ συναινέσει τῶν δύω Γενικῶν Διευθύνσεων. Ἄρθρον 24. Ἐπὶ τῇ αἰτήσει τῆς Ἑλληνικῆς Γενικῆς Διευθύνσεως τῶν ταχυδρομείων, τὰ διαπλέοντα μεταξὺ τῶν λιμένων Σύρου, Πειραιῶς καὶ τῶν Ἰονίων νήσων καὶ μεταξὺ τῶν Ἑλληνικῶν τούτων λιμένων καὶ τῶν ξένων λιμένων, ἔνθα θέλουσι προσορμίζεσθαι τὰ Αὐστριακὰ ἀτμόπλοια, κατὰ τὸ δρομολόγιόν των, θέλουσιν ἐξακολουθῆ νὰ δέχωνται καὶ νὰ μεταφέρωσι τὴν ἀλληλογραφίαν, τὴν ὁποίαν τὰ Ἑλληνικὰ ταχυδρομικὰ γραφεῖα θέλουσιν ἀνταλλάσσει ἐν κεκλεισμένοις φακέλλοις, εἴτε μεταξύ των, εἴτε μεταξὺ τῶν ἐν τοῖς ῥηθεῖσι λιμέσι καθιδρυμένων Ἑλληνικῶν, Αὐστριακῶν ἢ ξένων ταχυδρομικῶν γραφείων. Ἡ Γενικὴ Διεύθυνσις τῶν ταχυδρομείων τῆς Ἑλλάδος πληρόνει εἰς τὴν Γενικὴν Διεύθυνσιν τῶν ταχυδρομείων τῆς Αὐστρίας. α) Διὰ τὴν μεταφορὰν τῶν ἀνταλλασσομένων μεταξὺ τῶν Ἑλληνικῶν γραφείων Σύρου, Πειραιῶς καὶ τῶν Ἰονίων νήσων κεκλεισμένων φακέλλων τὴν ποσότητα 8 σολδίων, ἀνὰ 2 λότια καθαροῦ βάρους διὰ τὰ γράμματα, καὶ τὴν ποσότητα 12 σολδίων κατὰ χιλιόγραμμον, ὡσαύτως καθαροῦ βάρους, διὰ τὰ δείγματα ἐμπορίας καὶ τὰ παντὸς εἴδους ἔντυπα. β) Διὰ τὴν μεταφορὰν τῶν ἐξ Ἑλλάδος εἰς τοὺς διαφόρους ξένους λιμένας ἀποστελλομένων καὶ τ’ ἀνάπαλιν κεκλεισμένων φακέλλων, τὴν ποσότητα 16 σολδίων ἀνὰ δύω λότια καθαροῦ βάρους διὰ τὰ γράμματα, καὶ τὴν ποσότητα 60 σολδίων κατὰ χιλιόγραμμον, ὡσαύτως καθαροῦ βάρους, διὰ τὰ δείγματα ἐμπορίας καὶ τὰ παντὸς εἴδους ἔντυπα. Ἐννοεῖται ὅτι οἱ εἰς Ἑλλάδα ἀποστελλόμενοι παρ’ ἄλλων καὶ οὐχὶ παρὰ τῶν ἐν τοῖς ῥηθεῖσι ξένοις λιμέσι καθιδρυμένων ταχυδρομικῶν γραφείων κεκλεισμένοι φάκελλοι, παραδίδονται εἰς τὰ Ἑλληνικὰ ταχυδρομικὰ γραφεῖα ἐλεύθεροι παντὸς θαλασσίου κομίστρου, ἐκτὸς μόνον ἐὰν ἡ Γενικὴ Διεύθυνσις τῶν Ἑλληνικῶν ταχυδρομείων ἤθελεν ἀναδεχθῆ νὰ προαποτίῃ τὸ θαλάσσιον τοῦτο δικαίωμα ἐν Ἑλλάδι. Ἄρθρον 25. Ἡ ἐπίσημος τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως ἀλληλογραφία μετακομίζεται δωρεὰν μεταξὺ τῶν Ἑλληνικῶν λιμένων, ἔνθα προσορμίζονται τὰ Αὐστριακὰ ἀτμόπλοια. Ἄρθρον 26. Τὸ βάρος τῆς ἀχρήστου ἀλληλογραφίας, ὡς καὶ τῶν φύλλων εἰδοποιήσεως καὶ ἄλλων λογιστικῶν ἐγγράφων, προερχομένων ἐκ τῆς ἀνταλλαγῆς τῶν ἐν κεκλεισμένοις φακέλλοις μεταφερομένων ἀνταποκρίσεων, κατὰ τὰ ἄρθρα 23 καὶ 24 τῆς παρούσης συμβάσεως, δὲν συμπεριλαμβάνεται εἰς τὸ ζύγισμα τῶν γραμμάτων, ἐφημερίδων καὶ ἐντύπων παντὸς εἴδους, ἅτινα διατιμῶνται κατὰ τὰς ὁριζομένας ἐν τοῖς μνησθεῖσιν ἄρθροις τιμὰς τῆς μεταφορᾶς. Ἄρθρον 27. Τὰ πληρωτέα δικαιώματα διὰ τὴν μεταφορὰν τῶν ἐν τοῖς ἄρθροις 23 καὶ 24 μνημονευθέντων κεκλεισμένων φακέλλων καταχωροῦνται ἐντὸς τριμήνου λογαριασμοῦ. Ἄρθρον 28. Τὸ διὰ τὰς ἀνταλλασσομένας μεταξὺ τῶν δύο Γενικῶν Διευθύνσεων ἀνταποκρίσεις δικαίωμα ἐκκαθαρίζεται διὰ λογαριασμοῦ συντασσομένου καθ’ ἑκάστην τριμηνίαν. Τὸ πληρωτέον ὑπόλοιπον πληρόνεται, ἐν τῷ διαστήματι τριῶν μηνῶν ἀπὸ τῆς ἡμέρας τῆς ἀποστολῆς τοῦ τριμήνου λογαριασμοῦ, τοῖς μετρητοῖς (νόμισμα Αὐστριακὸν) ἢ εἰς συναλλαγματικὰς, δι’ ὁλόκληρον τὴν ποσότητα, κατὰ τὸ αὐτὸ νόμισμα, καὶ ἀποστέλλεται εἰς τὴν Διεύθυνσιν τῶν ταχυδρομείων ἐν Τεργέστῃ, ἢ εἰς τὴν Γ. Διεύθυνσιν τῶν Ἑλληνικῶν ταχυδρομείων, ἐὰν αὕτη ἢ ἐκείνη ἔχῃ νὰ λαμβάνῃ. Ἄρθρον 29. Αἱ δύο Γεν. Διευθύνσεις κανονίζουν τὸν τύπον τῶν λογαριασμῶν, καὶ πᾶν ἄλλο μέτρον λεπτομερείας καὶ τάξεως ἀναγκαῖον πρὸς ἐξασφάλισιν τῆς ἐκτελέσεως τῶν ὅρων τῆς παρούσης συμβάσεως. Ἐννοεῖται δὲ ὅτι τὰ ἀνωτέρω ἐνδεικνυόμενα μέτρα δύνανται νὰ τροποποιηθῶσι παρ’ ἀμφοτέρων τῶν διευθύνσεων, ὁσάκις ἀναγνωρίσωσι, κοινῇ συναινέσει, τὴν τοιαύτην ἀνάγκην. Ἄρθρον 30. Ἡ παροῦσα σύμβασις τίθεται εἰς ἐνέργειαν τὸ ταχύτερον, καὶ ἰσχύει μέχρι τέλους τοῦ ἔτους 1870· τούτου δὲ παρελθόντος, διαρκεῖ ἰσχύουσα ἀπὸ ἔτους εἰς ἔτος μέχρις οὗ ἡ μία τῶν δύω Κυβερνήσεων ἀναγγείλῃ πρὸς τὴν ἑτέραν ἓν ἔτος προτοῦ τὴν πρόθεσιν αὑτῆς τοῦ νὰ παύσῃ ἡ ἰσχὺς τῆς συμβάσεως, ἢ ἄλλως τε ἐν περιπτώσει, καθ’ ἣν νέα συνθήκη ἀναπληρώσει αὐτήν. Ἐν τῇ τελευταίᾳ ταύτῃ περιπτώσει, καὶ ἂν ἡ Ἑλληνικὴ κυβέρνησις τὸ ζητήσῃ, αἱ μνημονευθεῖσαι ἐν τοῖς ἄρθροις 1 καὶ 4 τῆς παρούσης συμβάσεως συγκοινωνίαι ἐξακολουθοῦσι πάντοτε. Ἀπὸ τῆς ἡμέρας καθ’ ἣν τεθῇ εἰς ἐνέργειαν ἡ παροῦσα σύμβασις καταργοῦνται ἥ τε συνομολογηθεῖσα μεταξὺ τῆς αὐστριακῆς αὐτοκρατορίας καὶ τοῦ Βασιλείου τῆς Ἑλλάδος τὴν 27/9 Δεκεμβρίου 1850 ταχυδ. σύμβασις, ἡ συνομολογηθεῖσα μεταξὺ τῆς Γ. Διευθύνσεως τῶν ἑλ. ταχυδρομείων καὶ τῆς Γ. Διευθύνσεως τῶν ἐπιχειρήσεων τῶν ἀτμοπλοίων τοῦ Αὐστρ. Λόϋδ τὴν 26/8 Δεκεμβρίου 1850 ναυτιλιακὴ σύμβασις, καὶ ἡ συνομολογηθεῖσα μεταξὺ τῆς αὐτῆς Γ. Διευθύνσεως τοῦ Λόϋδ καὶ τῆς πρώην Κυβερνήσεως τῶν Ἰονίων Νήσων τὴν 1/13 Δεκεμβρίου 1853 ταχυδρ. καὶ ναυτιλιακὴ σύμβασις. Ἄρθρον 31. Ἡ παροῦσα σύμβασις θέλει ἐπικυρωθῆ, αἱ δὲ ἐπικυρώσεις αὐτῆς ἀνταλλαχθήσονται εἰς Ἀθήνας ὅσον οἷόν τε τάχιον. Εἰς πίστωσιν τούτου οἱ ἀμοιβαῖοι πληρεξούσιοι ὑπέγραψαν τὴν παροῦσαν σύμβασιν, ἐπιθέντες καὶ τὰς ἰδίας σφραγίδας. Ἐγένετο ἐν Ἀθήναις τὴν 5|17 Ἀπριλίου τοῦ χιλιοστοῦ ὀκτακοσιοστοῦ ἑξηκοστοῦ ἑβδόμου ἔτους.

ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ (Τ. Σ.) ΤΕΣΤΑΣ (Τ. Σ.)»

§280ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Πρωθυπουργός). Ἔχω ἀνάγκην νὰ σᾶς δώσω μίαν διασάφησιν· παρακαλῶ νὰ γνωρίζετε ἓν πρᾶγμα, ὅτι σᾶς ζητοῦμεν ἐδῶ 300,000 δραχμάς. Ὑπάρχει μία σύμβασις, αὐτὸ πρέπει νὰ τὸ γνωρίζῃ ἡ Βουλὴ καὶ νὰ τὸ ψηφίσῃ ἐν γνώσει· ὑπάρχει σύμβασις ταχυδρογικὴ μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Αὐστρίας. Κατὰ τὴν σύμβασιν αὐτὴν, τὰ ἀτμόπλοια ἐπλησίαζον εἰς τοὺς ἑλληνικοὺς λιμένας καὶ δὲν ἐπληρώνοντο τὰ τέλη· ἡ σύμβασις ἔληξεν εἰς τὰ 1860· ἐπρόκειτο νὰ γίνῃ ἄλλη, ἀλλὰ δὲν ἐπεκυρώθη. Ἐν τούτοις τὰ αὐστριακὰ ἀτμόπλοια ἐξηκολούθουν τὸν τακτικόν των πλοῦν καὶ ἐπλησίαζον, καὶ τὸ δημόσιον ἐσημείονε τὰ τέλη, καὶ διὰ τῶν ἀτμοπλοίων αὐτῶν, φαίνεται, ὑπεχρεώθη 200–300 χιλιάδας δραχμάς. Τώρα δυνάμει αὐτῆς τῆς συμβάσεως σᾶς ζητοῦνται αὐτὰ τὰ τέλη, διότι ἡ ἑταιρία λέγει, πῶς ἐγὼ, μολονότι δὲν ἐπεκυρώσατε τὴν σύμβασιν αὐτὴν, ἐξηκολούθουν τὴν συγκοινωνίαν σας· ἐξηκολούθουν τὴν ὑποχρέωσιν καὶ ἄνευ συμβάσεως· νομίζω ὅτι δὲν ὑπάρχει κανὲν δικαίωμα νὰ ὑποχρεωθῶ καὶ εἰς τὰ βάρη, τὰ ὁποῖα ὑπεκείμην καὶ πρίν.

§281ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἐξεπλήρου πάντοτε τὴν ὑποχρέωσίν της;

§282ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Μάλιστα.

§283ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§284ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Περὶ ναυτικῆς ἀπογραφῆς. «Ἄρθρον 1. Κατ’ ἔτος διὰ Β. Διατάγματος θέλουν ὁρίζεσθαι αἱ νῆσοι καὶ οἱ παράλιοι δῆμοι τοῦ Κράτους, τῶν ὁποίων οἱ στρατεύσιμοι ἀπαλάσσονται τῆς κατὰ ξηρὰν, καὶ ὑποχρεοῦνται εἰς τὴν κατὰ θάλασσαν στράτευσιν.»

§285ΔΑΡΕΙΩΤΗΣ. Ἐγὼ νομίζω πῶς εἶναι καλὸν νὰ γίνῃ διὰ νόμου καὶ ὄχι διὰ Β. Διατάγματος.

§286ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Δὲν εἶναι καλὸν νὰ γίνῃ τοῦτο· πολλὰ μέρη θὰ θελήσουν νὰ στείλουν τοὺς νεοσυλλέκτους εἰς τὸ ναυτικὸν καὶ ὄχι εἰς τὸν στρατόν. Ὅταν ὁρίζεται διὰ Β. Διατάγματος, ἡ Κυβέρνησις λαμβάνει ὑπ’ ὄψιν καὶ τὰς ἀνάγκας τοῦ δήμου αὐτοῦ, ὅστις ἐνδέχεται νὰ μὴν εἶναι εἰς κατάστασιν νὰ δίδῃ εἰς τὸ ναυτικόν. Περὶ αὐτῶν ἡ Κυβέρνησις ἠξεύρει καλλίτερα.

§287ΔΑΡΕΙΩΤΗΣ. Καλλίτερα εἶναι ἡ Βουλὴ νὰ ὁρίσῃ τοῦτο.

§288ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Ὅλοι οἱ Ἕλληνες θὰ ζητήσουν νὰ εἶναι εἰς τὸ ναυτικόν.

§289ΔΑΡΕΙΩΤΗΣ. Ἴσα ἴσα διὰ τοῦτο τὸ λέγω, διότι πρέπει ὅλοι οἱ ἕλληνες νὰ συντρέξουν εἰς τὸ ναυτικόν.

§290ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Ἂς δώσῃ ὁ Θεὸς νὰ ἔχωμεν τόσα πλοῖα καὶ τότε μάλιστα· ἡμεῖς ἔχομεν ἕνα καὶ μόνον. Κατόπιν ἀνεγνώσθησαν καὶ παρεδέχθησαν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως τὰ ἑπόμενα ἄρθρα 2, 3, 4 καὶ 5. «Ἄρθρον 2. Ἡ ναυτολογία αὕτη ἐνεργεῖται διὰ κληρώσεως, ὡς καὶ ἡ στρατολογία· κληρόνονται δὲ οἱ δημόται τῶν νήσων καὶ παραλίων δήμων, τῶν κατὰ τὸ 1 ἄρθρον ὁρισθησομένων, ἀπὸ τοῦ δεκάτου ὀγδόου ἀρχομένου, μέχρι τοῦ εἰκοστοῦ τετάρτου συμπεπληρωμένου ἔτους τῆς ἡλικίας αὐτῶν. Ἄρθρον 3. Ἡ κλήρωσις τῶν διὰ τὸ Β. Ναυτικὸν προωρισμένων ἐνεργεῖται ἀπαραλλάκτως ὡς καί, τῶν διὰ τὸν στρατόν. Ἄρθρον 4. Συνιστῶνται ναυτολογικαὶ ἐπιτροπαὶ εἰς Σύρον, Πειραιᾶ, Πάτρας καὶ Πόρον. Ἄρθρον 5. Ἑκάστη ναυτολογικὴ ἐπιτροπὴ θέλει σύγκεισθαι ἀπὸ τὸν λιμενάρχην ἢ ὑπολιμενάρχην, ὡς πρόεδρον, ἕνα ἀξιωματικὸν τοῦ Β. Ναυτικοῦ, ἐν ἐνεργείᾳ ἢ διαθεσιμότητι διατελοῦντα καὶ προσδιοριζόμενον ὑπὸ τοῦ προέδρου, καὶ ἕνα ἰατρὸν τοῦ Β. Ναυτικοῦ, ὃν δύναται ν’ ἀναπληροῖ, ἐν ἐλλείψει, ὁ ἰατρὸς τῆς εἰς τὸ μέρος ἐκεῖνο σταθμευούσης φρουρᾶς, προσκαλούμενος ὑπὸ τοῦ λιμενάρχου.

§291ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Ἄρθρον 6. Ἡ θητεία τῶν εἰς τὸ Β. Ναυτικὸν κατατασσομένων ἔσεται ἑξαετής· ἤτοι τριετὴς διαρκὴς ὑπηρεσία καὶ τριετὴς ἐφεδρεία, ὡς καὶ ἡ τοῦ στρατοῦ τῆς ξηρᾶς.»

§292ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Παρατηρεῖτε, ὅτι εἰς ὅλα τὰ κράτη ἡ θητεία προσδιορίζεται ὅσον τὸ δυνατὸν δι’ ὀλιγώτερα ἔτη· εἰς τὴν Γαλλίαν προσδιωρίσθη διὰ 2 ἔτη· καὶ δὲν ἐννοῶ τὴν ἐφεδρείαν αὐτήν· ἐν ἀνάγκῃ δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ εἶναι ὅλα τὰ πλοῖά μας εἰς τοὺς λιμένας μας καὶ ὅλοι οἱ ναυτικοὶ νὰ εἶναι ἕτοιμοι νὰ ὑπηρετήσωσι.

§293ΒΟΤΣΑΡΗΣ. Οὕτως ἔχει καὶ εἰς τὸν στρατόν.

§294ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§295ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Ἄρθρον 7. Ἐπιτρέπεται ἡ ἀντικατάστασις· εἰσὶ δὲ δεκτοὶ ὡς ἀντικαταστάται οἱ διανύσαντες ὁλόκληρον θητείαν ἐν τῷ Β. Στόλῳ, καὶ οἱ φέροντες δίπλωμα ἐμποροναύτου, ἀποδεδειγμένως δὲ ὑπηρετήσαντες τρία τοὐλάχιστον ἔτη ὡς τοιοῦτοι.» «Ἄρθρον 8. Εἰσὶ δεκτοὶ ἐν τοῖς Β. πληρώμασιν ὡς ἐθελονταὶ καὶ ὡς ἀντικαταστάται, οἱ ἔχοντες ἡλικίαν ἀπὸ τοῦ εἰκοστοῦ δευτέρου ἀρχομένου, μέχρι τοῦ τεσσαρακοστοῦ συμπεπληρωμένου ἔτους τῆς ἡλικίας αὐτῶν, ἀφοῦ παρουσιάσωσιν ἢ ἄφεσιν ἐκ τοῦ Β. Ναυτικοῦ ἢ δίπλωμα ἐμποροναύτου.» Ἄρθρον 9. Ἐπιτρέπεται ἡ κατάταξις παίδων ἀπὸ τοῦ δεκάτου τετάρτου ἔτους μέχρι τοῦ δεκάτου ἑβδόμου συμπεπληρωμένου, πλὴν οὗτοι δὲν ἀπαλλάσσονται τῆς μετὰ ταῦτα κληρώσεως. Ἄρθρον 10. Οἱ κληρωθησόμενοι, ὅταν θεωρηθῶσι παρὰ τῶν ναυτολογικῶν ἐπιτροπῶν ὡς ἱκανοί, ἀποστέλλονται ἐν τοῖς Β. πλοίοις κατὰ τὰς ἀνάγκας τῆς ὑπηρεσίας. Ἄρθρον 11. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἐνστάσεις κτλ. ἰσχύουσι τὰ περὶ ἀπογραφῆς τοῦ στρατοῦ τῆς ξηρᾶς νόμου κανονιζόμενα. Ἄρθρον 12 Πᾶσα διάταξις ἀντιβαίνουσα εἰς τὸν παρόντα νόμον καταργεῖται». Παρεδέχθησαν ἄνευ ἀντιῤῥήσεως.

§296ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχομεν τὸ περὶ λειπομαρτύρων (ἀνεγνώσθη). Ἄρθρον 1. «Κλητευθέντος μάρτυρός τινος ἐνώπιον τοῦ δικαστηρίου τῶν Κακουργιοδικῶν καὶ μὴ ἐμφανισθέντος, τὸ δικαστήριον τῶν συνέδρων δύναται, προτείναντος τοῦ Εἰσαγγελέως ἢ τοῦ κατηγορουμένου, ἐνόσῳ δὲν ἐξετασθῆ εἰσέτι ὁ πρῶτος μάρτυς, ν’ ἀναβάλῃ τὴν συζήτησιν τῆς κατηγορίας εἰς ἑτέραν τινὰ συνεδρίασιν. Ἄρθρον 2. Ἀποφασισθείσης τῆς ἀναβολῆς, τὸ δικαστήριον καταδικάζει τὸν μὴ ἐμφανισθέντα μάρτυρα εἰς φυλάκισιν τριῶν μηνῶν, καὶ ἐν ὑποτροπῇ εἰς φυλάκισιν ἑνὸς ἔτους, καὶ εἰς τὴν πληρωμὴν ὅλων τῶν ἐκ τῆς μὴ ἐμφανίσεώς του προξενηθέντων ἐξόδων, καὶ διατάσσει τὴν διὰ βίας προσαγωγὴν αὐτοῦ. Μὴ ἐγκριθείσης ὅμως τῆς ἀναβολῆς, ἐφαρμόζονται αἱ διατάξεις τοῦ ἄρθρου 381 καὶ ἑπόμενα τῆς ποινικῆς δικονομίας. Ἄρθρον 3. Ὁ Εἰσαγγελεὺς ὀφείλει, καί τοι διαταχθείσης τῆς διὰ βίας προσαγωγῆς τοῦ μάρτυρος, νὰ κλητεύσῃ ἐκ νέου αὐτόν· ἂν δὲ καὶ πάλιν δὲν ἐμφανισθῇ οὗτος ἢ δὲν προσαχθῇ, βεβαίως καταδικάζεται, εἴτε ἀναβληθῇ πάλιν ἡ δίκη εἴτε μὴ, κατὰ τὸ προηγούμενον ἄρθρον εἰς τὴν ποινὴν τῆς ὑποτροπῆς. Ἄρθρον 4. Ὁ καταδικασθεὶς μάρτυς δύναται ἐντὸς ἀνατρεπτικῆς προθεσμίας 14 ἡμερῶν ἀπὸ τῆς εἰς αὐτὸν κοινοποιήσεως τῆς καταδικαστικῆς ἀποφάσεως νὰ κάμῃ ἀνακοπὴν κατὰ τὰ ἐν τῷ ἄρθρῳ 338 τῆς Ποιν. Δικονομίας ὡρισμένα. Ἡ ἀνακοπὴ αὕτη εἰσάγεται παρὰ τοῦ εἰσαγγελέως εἰς τὸ ἀκροατήριον τοῦ δικαστηρίου τὴν ἡμέραν ἐκείνην, καθ’ ἣν πρόκειται νὰ δικασθῇ ἡ κυρία ὑπόθεσις, καὶ γίνεται ἡ κατ’ ἀντιμωλίαν συζήτησις, μετὰ τὴν συζήτησιν τῆς κυρίας ὑποθέσεως, κατὰ τὰ ἐν τοῖς ἄρθροις 339, 341 καὶ 382 τῆς ποιν. δικονομίας ὡρισμένα. Ἂν ὅμω ὁ καταδικασθεὶς μάρτυς δὲν ἔκαμεν ἀνακοπὴν, ἡ ἀπόφασις ἐκτελεῖται. Ἄρθρον 5. Ὁ εἰσαγγελεὺς, ὅστις ἤθελε παραβῆ τὰς διατάξεις τῶν ἀνωτέρω ἄρθρων, τιμωρεῖται πειθαρχικῶς· παρὰ τοῦ ὑπουργείου τῆς Δικαιοσύνης. Ἄρθρον 6. Πᾶσα ἄλλη διάταξις ἀντιβαίνουσα εἰς τὰς τῶν ἀνωτέρω ἄρθρων καταργεῖται.

§297ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἤδη τὸ περὶ τροποποιήσεως ἄρθρου τινὸς τοῦ δικαστικοῦ ὀργανισμοῦ περὶ ἐνόρκων.

§298ΛΑΜΠΡΥΝΙΔΗΣ. Ἕνας ἔνορκος ἠμπορεῖ νὰ ἔχῃ ἀνάγκην τοιαύτην, ὥστε νὰ μὴν ἠμπορῇ νὰ παρευρεθῇ καὶ νὰ παρουσιασθῇ εἰς τὸ δικαστήριον· πρέπει νὰ τοῦ ἀποστεροῦμεν τὰ πολιτικὰ δικαιώματα; Τοῦτο εἶναι δρακόντιον· ἡ Βουλὴ δὲν τὸ παραδέχεται αὐτό.

§299ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ἴδωμεν.

§300ΠΑΔΟΒΑΣ. Ἐγὼ λέγω, ὅτι πρέπει ὁ ἔνορκος νὰ μὴν ὑποχρεοῦται νὰ μεταβαίνῃ εἰς ἄλλην ἐπαρχίαν, ἀλλὰ εἰς τὴν ἐπαρχίαν του μόνον.

§301ΤΙΝΕΣ. Ἄ! ἄ! ἄ!

§302ΕΤΕΡΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§303ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν παρεδέχθη.

§304Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. (Δεικνύων εἰς τὴν Βουλὴν τὸν Ἀθανάσιον Δούκα, εὐταξίαν). Ἰδοὺ ἕνας γέρων ἄνθρωπος, ὅστις ὑπηρέτησεν ἀρκετὰ ἔτη εἰς τὰ νομοθετικὰ σώματα· πρέπει αὐτὸν νὰ τὸν πετάξωμεν εἰς τοὺς δρόμους;

§305ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, πρέπει νὰ διατηρηθῇ.

§306ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Καὶ ὁ βοηθὸς Κοκκάλας.

§307ΤΙΝΕΣ. Μάλιστα.

§308ΕΤΕΡΟΙ. Ὅσοι ὑπηρέτησαν πρέπει νὰ μείνουν.

§309ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ νὰ τὸ ἀναβάλῃ ὁ κύριος Λομβάρδος.

§310ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἂν εἶναι νὰ προκαλέσῃ συζήτησιν....

§311ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ ἀναβάλλεται· ὁ κύριος Παδοβᾶς ἔχει τὸν λόγον διὰ τὸ Κερκυραϊκόν.

§312ΡΩΜΑΙΟΣ. Κύριε πρόεδρε, δὲν εἶναι ἀπαρτία.

§313ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γίνεται ἡ παρατήρησις ὅτι δὲν εἶναι ἀπαρτία· βλέπω ὅτι δὲν εἶναι τῷ ὄντι....

§314ΤΙΝΕΣ. Εἶναι ἀπαρτία.

§315ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὔριον εἰς τὰς 10 σᾶς περιμένω καὶ τὴν δευτέραν καὶ τὴν τρίτην ὅ,τι ἔχομεν τὰ τελειόνομεν.—Λύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρα 5 παρὰ 10/60.)