| 1379 | Προσωπικὸν μεταλλείων καὶ ὀρυκτῶν | 6,465 | |
| 1380 | Ὑλικὸν ὑπηρεσίας | 5,280 | |
| 1381 | Ἔξοδα ἐξορύξεως καὶ μεταφορᾶς ὑλικοῦ | 80,000 |
| 1383 | Προσωπικὸν ἁλικῶν | 17,366 |
1.651 στίχοι · 13.439 λέξεις · 2 πίνακες · 202 παρεμβάσεις
§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 66
Τῆς 15 Μαρτίου 1867.
Τετάρτη.
Ὥρα 11 Π. Μ. Ἀναγνωσθέντος τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου καὶ τῆς Βουλῆς ἐν ἀπαρτίᾳ εὑρεθείσης, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.
§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τις ἀντίῤῥησιν κατὰ τῶν πρακτικῶν;
§2ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.
§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κ. Ἠλίας Μαυρομιχάλης ἔχει ζητήσει τὸν λόγον διὰ νὰ κάμῃ μίαν ἐπερώτησιν· εἶναι ἐδῶ; ἄλλως προχωροῦμεν.
§4Δ. ΓΡΙΒΑΣ (Ὑπουργὸς Ναυτικῶν). Κύριοι, ἔν τινι συνεδριάσει ἔγεινεν ἐπερώτησις ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ Πόρου περὶ δῆθεν παρανομιῶν. Δὲν ἀπαντῶ εἰς ἀοριστίας πρὶν τὰς ὁρίσῃ· δύω εἶναι αἱ ἀναφερόμεναι ἐκεῖ ὡς παρανομίαι δῆθεν καὶ ἡ μία εἶναι, ὅτι ἐδιορίσθησαν δύω λογισταὶ εἰς τὸ Βασιλικὸν Ναυτικὸν, ὁ εἷς ὑπὸ τοῦ Κ. Σαχίνη καὶ ὁ ἄλλος ὑπὸ τοῦ Κ. Δρόσου· ἡ δὲ δευτέρα εἶναι ἡ παῦσις δύω τροφοδοτῶν. Ὅσον ἀφορᾷ τοὺς λογιστὰς ὑπάρχουν 25 θέσεις, ἐκ τῶν ὁποίων αἱ 23 ἦσαν συμπεπληρωμέναι, ἐκ δὲ τῶν δύο κενῶν θέσεων ὁ Κ. Σαχίνης συνεπλήρωσε τὴν 24 καὶ ὁ Δρόσος τὴν 25· τοῦτο δὲν τὸ νομίζω παρανομίαν. Ὡς πρὸς τοὺς τροφοδότας, οὗτοι παύονται καὶ διορίζονται, εἶναι γραφεῖς ἁπλοῖ, κᾀνεὶς δὲ νόμος δὲν τοὺς ἐξασφαλίζει, ἀλλὰ παύονται καὶ διορίζονται κατὰ τὴν ἀνάγκην τῆς ὑπηρεσίας.
§5ΚΑΡΑΜΑΝΟΣ. Θέλω νὰ καταδείξω, ὅτι τὰ βασιλικὰ διατάγματα δὲν εἶναι σεβαστά.
§6ΓΡΙΒΑΣ. Εἶναι πολὺ σεβαστά.
§7ΚΑΡΑΜΑΝΟΣ. Πρῶτον θὰ καταδείξω, ὅτι ὁ ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν παρηνόμησε.
§8ΤΙΝΕΣ. Ποῖος ὑπουργός;
§9ΚΑΡΑΜΑΝΟΣ. Ὁ νῦν ὑπουργός, ὅστις διώρισεν ὑπεραρίθμους βοηθοὺς εἰς τὸν κλάδον τῆς ὑπηρεσίας (θόρυβος)· τὸ προκάτοχον ὑπουργεῖον ἀληθῶς ἐπέφερεν οἰκονομίας ἀρκούσας· μόνον κατ’ αὐτοῦ ἔχω μίαν κατηγορίαν, ὅτι παρανόμως ἀπένειμε τὸν βαθμὸν τοῦ λογιστοῦ εἰς τὸν Ἐλευθέριον Γκίκα, καὶ θὰ τὸ ἀποδείξω· οὐχ ἧττον ὅμως ὁ Κ. Δρόσος ἐπέφερε καὶ ἱκανὰς οἰκονομίας εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τὴν ναυτικὴν, ὅπου ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπιφέρῃ τοιαύτας. Ὁ νῦν ὑπουργὸς ὅμως, ἅμα ἦλθεν, ἀμέσως διώρισε 40 ὑπεραρίθμους βοηθοὺς (θόρυβος). Ἐγὼ ἔλαβον ἀφορμὴν ἐκ τοῦ λιμεναρχείου Πόρου. Κατὰ τὸν περὶ λιμεναρχείων κανονισμὸν, μόνον εἷς βοηθὸς ἐπιτρέπεται εἰς τὸ λιμεναρχεῖον Πόρου νὰ διορίζηται· ὁ Κ. Δρόσος τὸν κατήργησε καὶ αὐτόν· καὶ ἀληθῶς ἡ ὑπηρεσία ἡ λιμενικὴ ἐνηργεῖτο καὶ τότε τακτικῶς, χωρὶς βλάβην τῆς ὑπηρεσίας καὶ τῶν ναυτιλλομένων.
§10ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ τὸ γνωρίζητε ὑμεῖς.
§11ΚΑΡΑΜΑΝΟΣ. Τὸ γνωρίζω, διότι εἶμαι ἀπὸ τὸν Πόρον. Ὁ νῦν ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν, ἅμα ἦλθεν, ὄχι μόνον δὲν περιωρίσθη νὰ διορίσῃ ἕνα βοηθὸν, ἀλλὰ διώρισε δύω· τοῦτο ἐκίνησε τὴν περιέργειαν τῶν κατοίκων, καὶ μάλιστα διότι ἐγένετο εἰς ἐποχὴν καθ’ ἣν βαρεῖς φόροι ἐπιβάλλονται διὰ τὴν διατήρησιν τῆς ἡσυχίας καὶ τάξεως.
§12ΚΑΡΑΛΙΒΑΝΟΣ. Κύριε Καραμάνε, εἰς τὸ οἰκεῖον μέρος τοῦ προϋπολογισμοῦ δύνασθε νὰ λάβητε τὸν λόγον καὶ νὰ ὁμιλήσητε περὶ αὐτοῦ.
§13ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι ἀντικείμενον τῆς ἡμερησίας διατάξεως ἡ ἀπάντησις; Σήμερον συζητοῦμεν τὸν προϋπολογισμὸν (θόρυβος).
§14ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Πρὸς τιμὴν τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν παρακαλῶ νὰ ἐπέλθῃ ἡσυχία καὶ ὁ ὑπουργὸς εἶναι παρὼν καὶ δύναται ν’ ἀπαντήσῃ, διότι τοιουτοτρόπως, ὅταν θέλητε νὰ προκαταλάβητε τὸν προαγορεύσαντα, ἐνοχοποιεῖτε τὸν ὑπουργόν.
§15ΚΑΡΑΜΑΝΟΣ. Ἐγὼ εἶπον, ὅτι παρανόμως ὁ ὑπουργὸς διώρισεν ὑπεραρίθμους βοηθοὺς (θόρυβος), διότι λαβὼν ἀφορμὴν ἐκ τοῦ ὑπεραρίθμου ἀριθμοῦ τῶν βοηθῶν παρὰ τῷ λιμεναρχείῳ Πόρου καὶ πληροφορηθεὶς, ὅτι καὶ εἰς ἄλλα λιμεναρχεῖα ὑπάρχουσιν ὑπεράριθμοι, ἀνήγγειλα τοῦτο εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν ναυτικῶν «Σεῖς προτίθεσθε νὰ βάλητε φόρους· ἐν τούτοις διορίζετε ὑπεραρίθμους βοηθούς.» Ὁ ὑπουργὸς τῶν ναυτικῶν μοι εἶπεν ὅτι θὰ τοὺς παύσῃ. Παρῆλθεν εἷς μὴν, μετέβην εἰς Πόρον καὶ εἶδον, ὅτι ὑπῆρχον κατακραυγαὶ δι’ αὐτὴν τὴν πρᾶξιν τοῦ ὑπουργοῦ· ἐπανῆλθον καὶ τῷ εἶπον, ὅτι θὰ κάμω ἐπερώτησιν· τότε δὲ προῆλθεν εἰς παύσεις, καὶ ἀντὶ νὰ παύσῃ τοὺς ἐναντίον τοῦ Βασιλικοῦ διατάγματος διορισθέντας, ἔπαυσε τοὺς ἔχοντας τὰ νόμιμα προσόντα.
§16ΤΙΝΕΣ. Ἐκαταλάβαμεν, σᾶς ἐνοήσαμεν.
§17ΚΑΡΑΜΑΝΟΣ. Κατὰ τὸ ἔτος 1848 τὴν 20 Ὀκτωβρίου, ἐξεδόθη Βασιλικὸν διάταγμα, διὰ τοῦ ὁποίου ὡρίσθη ὁ ἀριθμὸς τῶν τροφοδοτῶν ὡς καὶ τὰ προσόντα αὐτῶν. Τὸ Βασιλικὸν διάταγμα λέγει, ὅτι οἱ ἐπιθυμοῦντες νὰ διορισθῶσι τροφοδόται εἰς τὴν Βασιλικὴν ὑπηρεσίαν, ὀφείλουν νὰ ἔχωσι τὰς δεῖνα καὶ δεῖνα γνώσεις καὶ νὰ ὑποβληθῶσιν εἰς ἐξετάσεις· συνάμα ὥρισε τὸν ἀριθμὸν τῶν τροφοδοτῶν, ὅστις ἀναβαίνει εἰς τὸν ἀριθμὸν 12 καὶ λέγει ὅτι «οἱ τροφοδόται οἱ ἐπὶ τῶν πλοίων δι’ ἔλλειψιν θέσεων μὴ διοριζόμενοι ὑπηρετοῦσιν εἰς τὸν Ναύσταθμον.» Ὁσάκις ἄρα δὲν διορίζονται εἰς τὰ πλοῖα ἕνεκα ἐλλείψεως θέσεως, ὑπηρετοῦσιν εἰς τὸν Ναύσταθμον.
§18ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἰς ποίαν τάξιν ἀνάγονται αὐτοί;
§19ΓΡΙΒΑΣ. Ἐὰν τοὺς θεωρῆτε ἀξιωματικούς, καθὼς γνωρίζετε, ἀνάγκη ν’ ἀνταποκρίνωνται εἰς ἕνα βαθμόν· ὁ τροφοδότης δὲν ἔχει βαθμόν, διότι δὲν διορίζεται διὰ Βασιλικοῦ διατάγματος· ἐὰν τὸν ὑποθέσητε σιτιστὴν, ὁ σιτιστὴς ἔχει θητείαν ἐν τῷ στρατῷ ὡρισμένην· ἑπομένως δὲν εἶναι ἄλλο τι παρὰ πολίτης.
§20ΚΑΡΑΜΑΝΟΣ. Κατ’ αὐτὴν λοιπὸν τὴν ἐποχὴν διωρίσθησαν αὐτοὶ ὡς τροφοδόται συνεπείᾳ ἐξετάσεως καὶ δυνάμει τοῦ Βασιλικοῦ διατάγματος. Κατόπιν αὐτοῦ τοῦ διατάγματος ἐξεδόθη τὸ ἑπόμενον περὶ διορισμοῦ τῶν ὑπολογιστῶν τοῦ Βασιλικοῦ Ναυτικοῦ, τὸ ὁποῖον λέγει, ὅτι ἀντὶ πολιτικῶν ὑπαλλήλων κτλ. (ἀναγινώσκεται τὸ διάταγμα). Κύριοι, τὸ Βασιλικὸν αὐτὸ διάταγμα λέγει, ἵνα διορίζωνται τοῦ λοιποῦ ὑπολογισταὶ ὀφείλουν νὰ ἐξετασθῶσι καὶ νὰ ἔχωσι τὰ ὡς εἴρηται προσόντα· ὁ Κ. ὑπουργὸς ἐτήρησε τὸ διάταγμα τοῦτο, σᾶς ἐρωτῶ;
§21ΓΡΙΒΑΣ. Δύω διωρίσθησαν ἀντὶ 4 παυθέντων, καὶ ὁ εἷς ἦτο πρώην ὑπάλληλος, ὁ δὲ ἄλλος τροφοδότης ἄλλοτε καὶ ἐπαύθη· ἂν ὑπῆρχε νόμος, ὅστις νὰ τὸν ἐξησφάλιζε, δὲν ἤθελε παυθῆ, καὶ ἀφοῦ προσόντα δὲν τίθενται διὰ τὸν βαθμὸν τοῦ λογιστοῦ, πῶς θὰ τηρηθῶσι διὰ τὸν ὑπολογιστήν;
§22ΚΑΡΑΜΑΝΟΣ. Λοιπὸν κρίνατε, Κύριοι Βουλευταί· ὁ Κ. ὑπουργὸς δὲν θέλει προσόντα. Λοιπὸν ἔφερεν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν μὴ ἔχοντας τοιαῦτα προσόντα, ἀνθρώπους μὴ ὑποβληθέντας εἰς ἐξετάσεις, συνάμα δὲ χωρὶς νὰ φροντίσῃ ἂν ᾖναι ἱκανοὶ διὰ τὴν ὑπηρεσίαν· διώρισε δὲ μεταξὺ ἄλλων καὶ τὸν Ἡλίαν Μπαλῆν τὸν Εὐθύμιον Μαυρογιάννην, τὸν Ὀρλὼφ κ.τ.λ.
§23ΓΡΙΒΑΣ. Ὁ δεύτερος εἶχε πρὸ 2 ἐτῶν παυθῆ, ὁ δὲ Μπαλῆς διωρίσθη ἀπὸ ἄλλο ὑπουργεῖον.
§24ΚΑΡΑΜΑΝΟΣ. Καὶ τόσους ἄλλους.
§25ΓΡΙΒΑΣ. Ὁρίσατέ τους.
§26ΚΑΡΑΜΑΝΟΣ. Θὰ ἐξετάσω πρῶτον, καὶ τότε θὰ τὸ κάμω. Κατώρθωσε λοιπὸν νὰ εὕρῃ θέσιν δι’ αὐτοὺς καὶ νὰ παύσῃ τοὺς ἔχοντας κεκτημένα δικαιώματα, τὰ ἀπαιτούμενα προσόντα, καὶ ὑποστάντας τὰς ἐξετάσεις, πρὸς δὲ εὐδοκιμήσαντας ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ. Λοιπὸν βλέπετε, Κύριοι, ἐξ ὅλων τούτων, ὅτι ὁ Κύριος ὑπουργὸς οὔτε κεκτημένα δικαιώματα ἐσεβάσθη, οὔτε τὰ Βασιλικὰ διατάγματα ἐτήρησεν, ἀλλ’ ἔπαυσε τοὺς ὑπαλλήλους αὐτοὺς, καὶ ὡς ἐκ τούτου ἔγεινεν αἴτιος ὅπως ψυχρανθῇ ὁ ζῆλος περὶ τὴν ὑπηρεσίαν. Ἐδικαίωσε τοὺς προκατόχους ὑπουργοὺς καὶ τοὺς ἐδικαίωσεν εἰπὼν, ὅτι ἐν τῷ δικαιώματί του, ὁ μὲν Κ. Σαχίνης ἔκαμε τὸν Κ. Νικολαΐδην λογιστὴν, ὁ δὲ Κ. Δρόσος τὸν Κύριον Γκίκαν. Κύριοι, ὁ βαθμὸς τοῦ λογιστοῦ ἰσοδυναμεῖ μὲ τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ, εἶναι βαθμὸς οἰκονομικοῦ ὑπαλλήλου στρατιωτικοῦ, καὶ ὡς τοιοῦτος βαθμὸς ἀπονέμεται εἰς τοὺς ἔχοντας τὰ προσόντα καὶ ὑπηρεσίαν μεγάλην καὶ πολυετῆ. Ὁ βαθμὸς αὐτὸς εἶναι εἰς αὐτοὺς κτῆμα, εἶναι μία προικοδότησις πρὸς τὸ ἄτομον, τὸ ὁποῖον προσέφερε μεγάλας ὑπηρεσίας καὶ πολυετεῖς ἐκδουλεύσεις εἰς τὸ ἔθνος. Ἂς ἐξετάσωμεν οἱ ἀποκτήσαντες τὸν βαθμὸν τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ ὁποίας ὑπηρεσίας προσήνεγκον εἰς τὸ ἔθνος, ἂς ἐξετάσωμεν ποῖα προσόντα εἶχεν ὁ Ἐλευθέριος Γκίκας, ὅστις ἦτον ἁπλοῦς πολίτης (θόρυβος)· ὁ Ἐλευθέριος Γκίκας διωρίσθη ὑπολογιστὴς χωρὶς νὰ τηρηθῇ τὸ Βασιλικὸν Διάταγμα· ἐπειδὴ δὲ ὁ Κύριος ὑπουργὸς εἶπεν, ὅτι διωρίσθη νομίμως, φαίνεται, ὅτι θεωρεῖ τοῦτο νόμιμον, διότι δὲν ὑπεβλήθη εἰς ἐξετάσεις, καὶ διότι δὲν ἔχει τὰ προσόντα (θόρυβος). Λοιπὸν ἔγεινε πρῶτον ὑπολογιστὴς, καὶ ἀφοῦ ὑπηρέτησε δύω μῆνας, τὸν ἐβάπτισεν ὁ Κ. Δρόσος λογιστὴν, δηλαδὴ ἀνθυπολοχαγόν. Φαντασθῆτε! πῶς πρέπει νὰ ὀνομάσω τοῦτο; Καὶ εἶναι εὐσυνειδησία νὰ ἀπονέμηται ὁ βαθμὸς τοῦ ἀξιωματικοῦ εἰς ἀνθρώπους μὴ ἐξετασθέντας καὶ μὴ ἔχοντας τὰ προσόντα, καὶ νὰ παύωνται ἄνθρωποι ἀποκτήσαντες τὸν βαθμὸν αὐτὸν διὰ πολυετοῦς ὑπηρεσίας; Καὶ πῶς ἀπέκτησε τὸν βαθμὸν αὐτοῦ ὁ Κ. ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν, εἰμὴ μετὰ μεγάλην καὶ πολυετῆ ὑπηρεσίαν; Καὶ εἶναι δίκαιον ν’ ἀποδώσωμεν αὐτὸν τὸν βαθμὸν εἰς τὸν Ἐλευθέριον Γκίκαν; Τὸν δὲ Γεώργιον Νικολαΐδην ἐπίσης ἀνέδειξεν ὁ Κύριος Σαχίνης λογιστὴν, τουτέστιν ἀνθυπολοχαγόν· αὐτὸς ὁ ἄνθρωπος ἐγένετο ἐπίσης ἐπὶ τῆς μεταπολιτεύσεως ὑπολογιστὴς καὶ ἡ Συνέλευσις κατήργησεν αὐτοῦ τὸν βαθμὸν, ὁ δὲ Κ. Σαχίνης ἐναντίον τοῦ ψηφίσματος τῆς ἐθνοσυνελεύσεως ἐπανέφερε καὶ αὐτὸν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Β. Στόλου, δοὺς αὐτῷ τὸν βαθμὸν τοῦ λογιστοῦ. Αὐτὰ, Κύριοι, εἶχον νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι αὐτοὶ καὶ πλεῖστοι ὅσοι πληρόνονται ἀδίκως εἰς βάρος τοῦ Βασιλικοῦ Ναυτικοῦ· ἐκ τούτου δὲ καὶ ἡ κακὴ κατάστασις, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρισκόμεθα. Δὲν ἔχετε τὴν ὑπομονὴν, οὔτε εἶναι τοῦ παρόντος χρόνου νὰ ἀπαριθμήσω ὅλας τὰς αὐθαιρεσίας καὶ καταχρήσεις, αἵτινες ἔλαβον χώραν ἀπὸ τοὺς κατὰ καιρὸν ὑπουργούς. Παρακαλῶ ὅμως τὴν Βουλὴν ν’ ἀποφασίσῃ καὶ διατάξῃ ὅπως εἰς τὸ ἑξῆς τοὐλάχιστον λαμβάνωνται ὑπ’ ὄψιν τὰ διατάγματα καὶ ὦσι σεβαστὰ τὰ κεκτημένα δικαιώματα.
§27ΓΡΙΒΑΣ (ὑπουργὸς Ναυτικῶν). Διὰ Βασιλικοῦ διατάγματος ἔχοντος ἰσχὺν νόμου, διότι φέρει τὸν τύπον τὸν ἀπαιτούμενον, κανονίζεται ἡ δικαιοδοσία τῶν γραμματέων τῆς ἐπικρατείας, οἵτινες τότε κατεῖχον θέσιν ὑπουργοῦ· ὁ τροφοδότης παύεται καὶ διορίζεται δυνάμει αὐτοῦ τοῦ νόμου, καθὼς ὁ κλητὴρ τοῦ ὑπουργείου, καὶ οἱ κλητῆρες τοῦ πανεπιστημίου παρὰ τοῦ ἁρμοδίου ὑπουργοῦ· ἄλλος νόμος μεταγενέστερος δὲν κατέστρεψεν αὐτόν. Κατὰ συνέπειαν, οἱ τροφοδόται δὲν εἶναι ἄλλο παρὰ γραφεῖς, καὶ, ἂν θέλετε, κἄτι τι ὀλιγώτερον ἀπὸ γραφεῖς, διότι λαμβάνουν πολὺ μικρότερον μισθὸν ἀπὸ ἐκεῖνον. Αὐτὰ καθόσον ἀφορᾷ τοὺς τροφοδότας. Καθόσον δ’ ἀφορᾷ τοὺς λογιστὰς, ἐπὶ Μιαούλη εἶχε προκληθῆ νόμος, διὰ τοῦ ὁποίου ὁρίζεται ὁ ἀριθμὸς τῶν λογιστῶν εἰς 25· σᾶς εἶπον καὶ πρὶν, ὅτι οἱ δύω ἀριθμοὶ ἔλειπον καὶ τοὺς συνεπλήρωσαν, ὁ Κ. Σαχίνης τὸν ἕνα, καὶ ὁ Κ. Δρόσος τὸν ἕτερον· εἶναι δὲ ἀδιάφορον ἀπὸ ποίους τοὺς συνεπλήρωσαν, ἀπὸ πολίτας ἢ ἀπὸ στρατιωτικοὺς, καθόσον δὲν ἐμποδίζοντο οὔτε ὑπὸ τοῦ νόμου περὶ λογιστῶν, οὔτε ὑπὸ διαταγμάτων, διότι ὁ νόμος, καθὼς σᾶς εἶπον, χορηγεῖ εἰς τὸν ὑπουργὸν τὸ δικαίωμα νὰ πάρῃ ὅποιον θέλει, ἢ ἀπὸ τὸ γραφεῖον ἢ ἀπὸ τοὺς πολίτας.
§28ΚΑΡΑΜΑΝΟΣ. Εἴδετε, κύριοι, καὶ χαίρω πολὺ, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν δὲν εἶχε λόγους ἐκ τῆς ὑπηρεσίας ἵνα παύσῃ ἀρχαίους ὑπαλλήλους, οἱ ὁποῖοι συνεπείᾳ ἐξετάσεων εἶχον τὸν βαθμόν των καὶ προσήνεγκον πλείστας ὑπηρεσίας· ἁπλῶς τὸ ἤθελε (θόρυβος). Τέλος πάντων θεωρῶ ἀναγκαῖον νὰ ζητήσῃ ἡ Βουλὴ τὰ Β. Διατάγματα νὰ γίνουν σεβαστά· ζητῶ προσέτι νὰ προκαλέσῃ ὁ κ. ὑπουργὸς Β. Διάταγμα, διὰ τοῦ ὁποίου νὰ ὁρίζωνται τὰ προσόντα τῶν λογιστῶν.
§29ΓΡΙΒΑΣ (ὑπουργὸς Ναυτικῶν). Ἔχω σκοπὸν νὰ προκαλέσω νόμον, διὰ τοῦ ὁποίου νὰ ἐξασφαλίζωνται αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι.
§30ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Ὑπάρχει νόμος.
§31ΚΑΡΑΜΑΝΟΣ. Εἷς ὑπουργὸς, ὅταν ἐνεργῇ καθ’ ὑπέρβασιν τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἐνεργεῖ παρανόμως.
§32ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Κύριοι, πρόκειται περὶ μιᾶς παρανομίας, τὴν ὁποίαν κατηγορεῖ ὁ βουλευτὴς Τροιζηνίας, καὶ ἔρχομαι νὰ σᾶς δώσω ὀλίγας ἐξηγήσεις περὶ τούτου. Διῄρεσε τὴν κατηγορίαν του εἰς δύω, ὅτι οἱ πρώην ὑπουργοὶ ἀπένειμαν βαθμοὺς εἰς πολίτας ναυτικοὺς χωρὶς νὰ λάβωσιν ὑπ’ ὄψιν τὰ ὀργανικὰ διατάγματα, τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν περὶ τῶν προσόντων τῶν προσώπων τούτων· περὶ τούτου βεβαίως δὲν ἐνδιαφέρεται τὸ παρὸν ὑπουργεῖον, διότι αὐτὴ ἡ πρᾶξις εὐθύνει τοὺς παρελθόντας ὑπουργούς. Σᾶς εἶπεν ὁ κ. ὑπουργὸς, ὅτι οἱ λογισταὶ δὲν ἀπαιτεῖται νὰ ἔχουν προσόντα, ἀλλὰ τὴν ἐκλογὴν τοῦ ὑπουργοῦ, παρατηρῶ εἰς τοῦτο, ὅτι ὑπάρχει διάταγμα, τὸ ὁποῖον προσδιορίζει χρονολογίαν, ἐντὸς τῆς ὁποίας ὀφείλουσι νὰ ὑπηρετήσωσιν ὡς ὑπολογισταὶ ἢ ὡς βοηθοὶ ἐν τῷ ὑπουργείῳ ἢ εἰς τὰ λιμεναρχεῖα.
§33ΓΡΙΒΑΣ. Δὲν ὑπάρχει τοιοῦτον διάταγμα. Προτίθεμαι νὰ προκαλέσω νόμον.
§34ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Καθόσον ἀφορᾷ τὴν παρατήρησιν τοῦ βουλευτοῦ Τροιζηνίας, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν διώρισεν ὑπεραρίθμους ὑπαλλήλους εἰς τὰ λιμεναρχεῖα, ἔχει δίκαιον, ἀλλ’ ἂς μὲ συγχωρήσῃ νὰ παρατηρήσω πρὸς αὐτὸν, ὅτι ἡ ὑπέρβασις αὕτη δὲν δύναται νὰ θεωρηθῇ παρανομία, καὶ ἰδοὺ διατί. Γνωρίζετε, ὅτι κατὰ τὸ 1860 ὁ τότε ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν παρουσίασεν εἰς τὴν Βουλὴν νόμον περὶ ναυτικοῦ ἀπομαχικοῦ ταμείου. Τὸ ταμεῖον τοῦτο εἶναι καθαρῶς ἰδιωτικόν. Ἡ ὑπηρεσία τοῦ ταμείου τούτου ἀνετέθη εἰς ἀξιωματικοὺς τῆς Κυβερνήσεως ὑπηρετοῦντας μὲ μόνον τὸν μισθὸν τοῦ βαθμοῦ των· τοῦτο εἶναι μία εὐεργεσία, τὴν ὁποίαν ἤθελε νὰ προσφέρῃ εἰς τὸ ἐμπορικὸν ναυτικὸν ἡ Κυβέρνησις. Ἂν ὁ ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν διώρισεν ἕνα ὑπεράριθμον, πρέπει νὰ τοῦ ὀφείλῃ ὁ κ. Καραμάνος εὐγνωμοσύνην, διότι εἰς ἕκαστον λιμεναρχεῖον κρατοῦσι λογιστικὰ βιβλία, ἀντιγράφουν τὰ ναυτολόγια καὶ ἐκτελεῖται συγχρόνως καὶ ἡ ὑπηρεσία τῶν ἀποδημητηρίων ἐγγράφων τῶν πλοίων τῶν ἐξερχομένων καὶ εἰσερχομένων· συλλογισθῆτε, ὅτι εἰς ἓν ναυτικὸν μέρος, ὁποῖον εἶναι τὸ τοῦ Πόρου, ἂν δὲν ὑπάρχῃ τὸ ἀναγκαῖον προσωπικὸν εἰς ἕνα λιμενάρχην, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διεξαχθῇ ἡ εἰρημένη ὑπηρεσία τοῦ ἀπομαχικοῦ ναυτικοῦ ταμείου.
§35ΚΑΡΑΜΑΝΟΣ. Διώρισεν ἀγραμμάτους.
§36ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Εἰς τὰ κεντρικὰ λιμεναρχεῖα εἶναι ἀδύνατον νὰ διεξαχθῇ ἡ ὑπηρεσία, ἂν δὲν ὑπάρχουν 8 ἕως 10 πρόσωπα, τὰ ὁποῖα νὰ ὑπηρετοῦν. Ὁ κ. ὑπουργὸς ἴσως ἐνόησεν, ὅτι πρέπει νὰ φέρῃ νόμον περὶ προσόντων τῶν προσώπων αὐτῶν τῶν γραφείων ἢ καὶ περιορισμοῦ τοῦ ἀριθμοῦ αὐτῶν, ἀλλὰ μάθετε, ὅτι τοῦτο θὰ γείνῃ μὲ ζημίαν μεγάλην καὶ θὰ κολοβωθῇ ἡ ὑπηρεσία τοῦ ἀπομαχικοῦ ναυτικοῦ ταμείου.
§37ΚΑΡΑΛΙΒΑΝΟΣ. Ἐπὶ τῆς ὑπουργείας τοῦ κ. Λαζαρέτου ἐξεδόθη τὸ Β. Διάταγμα περὶ προσόντων τῶν βοηθῶν· ἐκεῖ ἀνεφέρετο, ὅτι οἱ βοηθοὶ πρέπει νὰ ἔχωσι τελειωμένον τὸ γυμνάσιον ἢ πρέπει νὰ ἦσαν εἰς τοιαύτας ὑπηρεσίας, ἀλλὰ δὲν ἔγεινε τίποτε· ὁ ἴδιος ὑπουργὸς δὲν ἠθέλησε νὰ κάμῃ ὅ,τι ἦτο δίκαιον νὰ κάμῃ εἰς τὴν ὑπηρεσίαν (θόρυβος). Εὕρισκε τότε νεοδιωρισμένους πολλοὺς, οἱ ὁποῖοι πραγματικῶς ἦσαν ἀνίκανοι καὶ ἀγράμματοι, αὐτοὶ ἔπρεπε βεβαίως νὰ ἀποβληθῶσιν ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν, ἀλλὰ δὲν ἐγένετο τίποτε. Ὁ ὑπουργὸς ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἐπροκάλεσε τὸ διάταγμα αὐτὸ, δὲν ἔμεινε πολὺν καιρόν· διὰ τοῦτο ἦλθεν ἕτερος καὶ τρίτος κατόπιν, οἱ ὁποῖοι ἴσως δὲν ἠμπόρεσαν νὰ λάβουν τίποτε ὑπ’ ὄψιν, καθόσον δὲν ὑπῆρχε τὸ Σῶμα τῆς Βουλῆς εἰς ἐνέργειαν. Ἂν λοιπὸν σήμερον ἔλθῃ εἷς ὑπουργὸς καὶ ὡς ἐκ τῆς ὑπηρεσίας ἀναγκασθῇ νὰ διορίσῃ τινὰς ὑπολογιστὰς, τῶν ὁποίων οἱ ὑπολιμενάρχαι καὶ λιμενάρχαι γνωρίζουν τὴν πεῖραν καὶ τὴν ἱκανότητα, τοῦτο δὲν εἶναι ἁμάρτημα, καθόσον ὁ ὑπουργὸς ἠδύνατο οἴκοθεν νὰ τοὺς ἀποβάλῃ καὶ νὰ φέρῃ καλλιτέρους· τοῦτο δὲ ἔκαμε τοσούτῳ περισσότερον, καθόσον ὁ ἴδιος ὑπουργὸς μετ’ οὐ πολὺ θέλει ὑποβάλει νόμον εἰς τὴν Βουλήν. Ὥστε νομίζω, ὅτι αἱ μομφαὶ, αἱ ὁποῖαι ῥίπτονται ἀπὸ τὸν κ. βουλευτὴν κατὰ τοῦ νῦν ὑπουργοῦ, εἶναι ἄδικοι.
§38ΒΟΤΣΑΡΗΣ (ὑπουργὸς Στρατιωτικῶν). Θὰ σᾶς ὑποβάλω νομοσχέδιον περὶ συγχωνεύσεως τῶν τριῶν εὐεργετικῶν ταμείων.
§39ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ τυπωθῇ.
§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μεταβαίνομεν εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ταμεῖα.
«Προσωπικὸν····················316,000»
Αὐτὸ ἐψηφίσθη.
«Ποσοστὰ εἰσπράξεων············154,000»
§41ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.
§42ΛΕΩΤΣΑΚΟΣ. Νὰ ψηφισθῇ ἡ πρότασίς μου περὶ συστάσεως ταμείου εἰς τὴν ἐπαρχίαν Οἰτύλου.
§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶσθε ἐδῶ, κύριε; Τὰ πρακτικὰ ἐκυρώθησαν.
§44ΛΕΩΤΣΑΚΟΣ. Ἐπιμένω, κύριε Πρόεδρε.
§45ΠΛΕΣΣΑΣ. Ἐπιμένετε, δὲν σᾶς περνᾷ.
§46ΛΕΩΤΣΑΚΟΣ. Διαβάσατε τὸν κανονισμὸν (θόρυβος).
§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν ἐδιάβασα (θόρυβος).
«Ἔξοδα ὑπηρεσίας ἐν γένει······ 45,000»
Μεταθέσεων····················· 6,000
§48ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.
§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κεφάλαιον 8. οἰκονομικαὶ ἐφορίαι.
«Προσωπικόν····················178,000»
Ἡ ἐπιτροπὴ προτείνει τὰ ἑξῆς. «Διὰ τοὺς ἀνωτέρω ἐκτεθέντας λόγους δὲν παραδέχεται ἡ ἐπιτροπὴ τὴν ἀπάλειψιν τῆς δαπάνης διὰ τοὺς πρωτοκολλιστὰς τῶν ἐφοριῶν Γʹ. τάξεως, καὶ 5 γραφεῖς Βʹ. τάξεως, καὶ προτείνει νὰ προστεθῇ εἰς τὸ ἄρθρον τοῦτο ἡ ἀντιμισθία αὐτῶν ἀναβαίνουσα εἰς δραχ. 9,240. Πρέπει ἐπίσης νὰ προστεθῶσι δραχ. 2,400 διὰ τὴν σύστασιν οἰκον. ἐφορίας ἐν Βάλτῳ καὶ τὸν ὑποβιβασμὸν τῆς ἐν Βονίτσῃ ἀπὸ τῆς γʹ. εἰς τὴν δʹ. τάξιν· ἐὰν ἡ Βουλὴ παραδεχθῇ τὴν ὑπὸ συζήτησιν πρότασιν, θὰ παραδεχθῇ ἔτι αὔξησιν ἐκ δρ. 240 εἰς τὸ 2 ἄρθρον τοῦ αὐτοῦ κεφαλαίου διὰ τὴν κανονικὴν ἐπιχορήγησιν τῆς νέας ταύτης ἐφορίας»
§50ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.
§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρεδέχθη λοιπὸν ἡ γνώμη τῆς ἐπιτροπῆς.
§52ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ἀπὸ τὰς ἐφορίας ἀφῃρέθησαν 33 κλητῆρες, ὥστε κἀμμία ἐφορία δὲν ἔχει κλητῆρα ἐγένοντο παράπονα· μόνον τρεῖς νὰ διατηρηθοῦν τῆς πρώτης τάξεως· ἑπομένως παρακαλῶ νὰ προστεθοῦν 180 δραχμαί.
§53Α. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Δὲν ἠμπορῶ παρὰ νὰ ἐκφράσω τὴν εὐγνωμοσύνην μου εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ ὁποῖος βασίζεται εἰς τὴν ἀρχὴν τῆς οἰκονομίας· ἀλλὰ δὲν ἀρκεῖ νὰ γράφωνται εἰς τοὺς προϋπολογισμοὺς, καὶ ὅταν ἀναχωρῇ ἡ Βουλὴ νὰ παραβιάζωνται καὶ ἔπειτα νὰ ἔρχωνται οἱ κ. ὑπουργοὶ μὲ ἀναπληρωτικὰς πιστώσεις, λέγοντες, ὅτι λόγοι ἀνυπέρβλητοι, ἀνάγκαι ἀκαταμάχητοι μᾶς ἔκαμαν νὰ παραβιάσωμεν τὸν προϋπολογισμόν. Ὁ κ. ὑπουργὸς εἶναι εἰς κατάστασιν νὰ γνωρίζῃ ἀκριβῶς μὲ πόσον ποσὸν δύναται νὰ διοικήσῃ, καὶ ἑπομένως νὰ διεξαγάγῃ τὴν ὑπηρεσίαν, καὶ ἐπὶ τῇ βεβαιώσει αὐτοῦ ἡ Βουλὴ νὰ παραδεχθῇ· διότι πρέπει νὰ τεθῇ τέρμα πλέον, ὥστε οἱ ὑπουργοὶ νὰ μὴ ἔρχωνται μὲ ἀναπληρωτικὰς πιστώσεις, διότι τοῦτο, κύριοι, εἶναι κατασοφισμὸς τοῦ νόμου, εἶναι καταπάτησις τοῦ περὶ λογιστικοῦ νόμου καὶ τῶν τακτικῶν πιστώσεων. Διότι, κατὰ τὸν νόμον τὸν λογιστικὸν, τριῶν εἰδῶν πιστώσεις ἀναγνωρίζομεν· τὰς τακτικὰς, τὰς ὁποίας δίδει ὁ προϋπολογισμὸς, τὰς ἐκτάκτους καὶ τὰς ἀναπληρωτικάς. Αἱ συμπληρωτικαὶ καθυστεροῦν ἀπὸ τὸ 1847, εἶναι ἄγνωστοι, διότι δὲν ἔχομεν ἀπολογισμοὺς, καὶ ἡμεῖς ἀπολογισμὸν οὔτε εἴδομεν οὔτε ἐλπίζομεν νὰ ἴδωμεν. Δὲν ἐννοοῦμεν νὰ κατηγορήσωμεν κἀνένα· ἁπλῶς μόνον ἐννοοῦμεν νὰ συστήσωμεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι πρέπει νὰ σέβεται τὸν προϋπολογισμόν. Αὐτὰς τὰς παρατηρήσεις ἐνόμισα ἀναγκαῖον νὰ ὑποβάλω, καὶ πιστεύω, ὅτι ἡ Βουλὴ θέλει τὰς ἐκτιμήσει. Προκειμένου περὶ προϋπολογισμοῦ, τὸ καθῆκον ἡμῶν δὲν εἶναι νὰ ἀναγινώσκωμεν τὰ ἄρθρα καὶ τὰ κεφάλαια· πρέπει νὰ ἐπιτρέπεται εὐρεῖα καὶ μακρὰ συζήτησις, ἵνα πεισθῶμεν καὶ ἡμεῖς καὶ οἱ ὑπουργοὶ καὶ ὁ κόσμος, ὅτι δὲν ζητοῦμεν παρ’ ὅ,τι εἶναι εἰς τὸν προϋπολογισμὸν αὐτὸ νὰ ἐκτελῆται. Οἱ προϋπολογισμοὶ εἰς τὰ πεπολιτισμένα ἔθνη περιέχουν τὰ ἔξοδα, τὰς δαπάνας, καὶ τὰ ἔσοδα περιέχουν τὰς δαπάνας, αἱ ὁποῖαι πρόκειται νὰ ἀναπληρώσουν τὰς ὑφισταμένας ἀνάγκας καὶ νὰ φέρωσι καί τι διὰ τὸ μέλλον. Ἐδῶ βλέπω ἕνα προϋπολογισμὸν, ὁ ὁποῖος δὲν ἔχει τίποτε ἄλλο παρὰ 20 ἑκατομμύρια διὰ παλαιὰς ὑποχρεώσεις, τόσον διὰ τὸ δεῖνα, τόσον διὰ τὸ ἄλλο, καὶ διὰ τὸ μέλλον τίποτε! Κύριοι, σήμερον μοὶ ἐδόθη ἀφορμὴ νὰ πιστεύσω, ὅτι ὑπάρχουσι δικαστικαὶ ἀποφάσεις τελεσίδικοι ἐπιβαρύνουσαι τὸν προϋπολογισμὸν κατ’ ἔτος μὲ 12%· ζητοῦν οἱ διάδικοι νὰ θέσουν ἓν τέρμα καὶ δὲν δίδει τὸ δημόσιον ἀκρόασιν· φωνάζει, ἐκτάκτους νόμους πρέπει νὰ φέρωμεν, πρέπει νὰ στενοχωρήσωμεν τοὺς πολίτας, καὶ κἀνεὶς διὰ τὸ μέλλον δὲν φροντίζει. Γίνονται αἱ ἀποφάσεις τῶν δικαστηρίων τελεσίδικοι, καὶ ὅμως τὸ δημόσιον δὲν φροντίζει νὰ πληρώσῃ τὰς ὑποχρεώσεις του. Ὁ Οἰκονομόπουλος κατεδίκασε τὸ δημόσιον νὰ τοῦ δώσῃ 12,000 δραχ. καὶ ὅμως δὲν δύναται νὰ τὰς λάβῃ. Εἶναι οἰκογενειάρχης, σᾶς ὁμιλῶ περὶ γεγονότος σημερινοῦ. Προσθέτουν εἰς τὸν προϋπολογισμὸν δαπάνας διὰ δικηγόρους 60,000 δρ., καὶ ὅμως μᾶς ἔρχονται πιστώσεις 200,000 δραχ. Τίς ἐξήτασε ποτὲ διὰ τί ἔρχονται αἱ ὑπερβάσεις αὗται; Ἐδόθη ἡ προσήκουσα προσοχὴ ἀπὸ μέρους τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν, τὸ ὁποῖον ἀντιπροσωπεύει τὸ δημόσιον, ἂν πρέπῃ νὰ ἐξακολουθήσωσι δίκαι τινὲς αἱ ὁποῖαι οὐδεμίαν ὠφέλειαν θέλουσι φέρει εἰς αὐτό; Θὰ σᾶς ἀναφέρω 3 μόνον δίκας, ἵνα ἰδῆτε τὰ ἀποτελέσματα, καὶ θέλετε φρίξει. Κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος εἰς τὰ δικαστήρια τοῦ Ναυπλίου 400 διάδικοι ἐκλήθησαν ἐνώπιον τοῦ δικαστηρίου ἀπὸ μέρους τοῦ Δημοσίου περὶ διεκδικήσεως ἀγορῶν γενομένων κατὰ τὸ 1826, τρεῖς δὲ ἔκτακτοι δικηγόροι διωρίσθησαν, καὶ ἀμοιβὴ ἐδόθη εἰς αὐτοὺς γενναία. Ἐγένετο συζήτησις, ἐπροτάθη ἀναβολὴ καὶ ἐξεδόθη προδικαστικὴ ἀπόφασις, μετὰ ταῦτα ὁριστικὴ, ἀποῤῥίπτουσα τὴν ἀγωγὴν τοῦ Δημοσίου, καὶ τὸ Δημόσιον ἕνεκα τῶν πολλῶν αὐτῶν διαδίκων κατεδικάσθη εἰς μίαν ποσότητα ὑπέρογκον. Κατ’ ἐκείνην τὴν δίκην, κύριοι, ὁλόκληρα τάγματα κλητήρων ἐτέθησαν εἰς ἐνέργειαν καὶ ἐπεφορτίσθησαν τὰ δικαστήρια μὲ ὑπέρογκον ἐργασίαν, διότι ἐξεδόθησαν 400 ἀποφάσεις ὁριστικαὶ, καὶ ἔκαμαν, ὥστε καὶ ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νὰ θαυμάσῃ διὰ τὴν φιλοπονίαν τοῦ δικαστηρίου· διότι ἔβλεπε τοσοῦτον ἀριθμὸν ἀποφάσεων καὶ δὲν ἐσυλλογίζετο, ὅτι εἶναι μία καὶ ἡ αὐτὴ ἀπόφασις, μία καὶ ἡ αὐτὴ δίκη, διὰ τὴν ὁποίαν μάλιστα ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ εἴπωμεν εἰς τὸν ὑπουργὸν, δὲν πρέπει νὰ σοῦ δοθῇ πίστωσις· διότι ἀντὶ νὰ οἰκονομήσητε, ἐπιβαρύνετε τὸν προϋπολογισμὸν μὲ πράξεις κακῆς διοικήσεως. Δὲν ἔχω, κύριοι, ἐπὶ τούτου νὰ εἴπω τίποτε, διότι τὸ ζήτημα εἶναι νομικὸν καὶ ἐνταῦθα πρόκειται περὶ παραγραφῆς, ἡ ὁποία ἔλαβε χώραν. Ἑτέρα δίκη κύριοι, εἶναι, ὅτι, ὅτε κατὰ τὰ 1834 ἡ Βασιλεία τοῦ Ὄθωνος, θέλουσα νὰ κάμῃ ἀποικίαν εἰς τὴν Τύρινθον ἔδωκεν εἰς τοὺς Βαυαροὺς ἀξιωματικοὺς γαίας διὰ Νόμου, ὅπως εἶχε δώσει καὶ διὰ τὸν συνοικισμὸν τοῦ Ἡρακλείου, δυνάμει τοῦ Νόμου τότε εἶχε διαταχθῆ νὰ μὴ δύνανται οὗτοι νὰ πωλήσωσι τὰς γαίας εἰς ἄλλον ἄποικον ἐντὸς δέκα ἐτῶν ἀπὸ τῆς παραχωρήσεως τῶν γαιῶν. Τὸν συνοικισμὸν τοῦτον προσδιώρισεν ὁ νόμος διὰ νὰ ἐκπληρώσῃ καὶ μίαν ὑποχρέωσιν τὴν ὁποίαν εἶχε διὰ τῆς συνθήκης μὲ τὴν Βαυαρίαν ἀναλάβει ἡ Ἑλλ. Κυβέρνησις, ὅτι δηλ. ἐν περιπτώσει καθ’ ἣν ἤθελον ἀφεθῆ οἱ ἀξιωματικοὶ οὗτοι, νὰ ἔχωσι τὴν συνδρομὴν τῆς ἐπανόδου των· εἰς αὐτοὺς τοὺς Βαυαροὺς εἶχον δοθῆ καὶ χρήματα καὶ ἐπεχείρησαν τὴν καλλιέργειαν γαιῶν τινων, ἤγειραν οἰκοδομάς· ἀλλὰ, κύριοι, ἐχρεώθησαν, ἔλαβον καὶ ἄλλα χρήματα ἀπὸ τοῦ Δημοσίου ταμείου, ἀλλὰ δὲν ἦσαν εἰς κατάστασιν νὰ πράξωσι τίποτε. Ἐζήτησαν τὴν ἄδειαν, καὶ ὁ ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἐν ὀνόματι τοῦ Βασιλέως, (διότι ἐξ αὐτοῦ τότε ἀπέῤῥεον τὰ πάντα) ἔδωκε τὴν ἄδειαν νὰ κοινοποιήσῃ, ὅτι οἱ ἄποικοι εἶναι κύριοι νὰ ἐκποιήσωσι τὰ κτήματα. Τὰ ἐξεποίησαν λοιπὸν εἰς ἄλλους, πλὴν τὸ Δημόσιον δὲν ἔλαβε τίποτε. Ἐκοιμήθη τὸ Δημόσιον τὸν ὕπνον τῆς ὑπομονῆς ἀπὸ τοῦ 34 μέχρι τοῦ 65. Ἐγείρεται τὸ 1845, εὑρίσκει τοὺς ἀγοραστὰς αὐτῶν τῶν κτημάτων καὶ ἐπιτίθεται κατ’ αὐτῶν· ἐγείρονται ἀγωγαὶ πλέον τῶν 70 καὶ τοὺς φέρει εἰς τὰ δικαστήρια, καὶ τοὺς λέγει, ἔλθετε νὰ μοῦ παραχωρήσητε τὰς γαίας αὐτὰς, τὰς ὁποίας ἐδόσαμεν εἰς τοὺς Βαυαροὺς (θόρυβος). Πίστωσις δίδεται πλέον τῶν 60,000 καὶ ἔρχονται συμπληρωτικαὶ 160,000 δρ. καὶ ὡς ἐκ τούτου ἡ ἐπιτροπὴ ἔρχεται καὶ λέγει, ἀντὶ νὰ πληρόνῃ τόσα τὸ δημόσιον ἂς συστηθῇ ἕν δικαστικὸν γραφεῖον, διότι δὲν πρέπει νὰ δίδωμεν πιστώσεις ἀνεξελέγκτους· πρέπει, ὅταν ἔρχωνται πιστώσεις, νὰ ζητῶμεν εἰς τὶ τὰ ποσὰ αὐτὰ θέλουσι χρησιμεύσει· λέγω, ὅτι καὶ εἰς αὐτὴν τὴν ὑπόθεσιν δὲν πρέπει νὰ ἐπιτρέψωμεν πίστωσιν, ἀλλὰ πρέπει νὰ συστήσωμεν στενῶς εἰς τὴν κυβέρνησιν νὰ παραιτηθῇ αὐτῶν τῶν δικῶν· διότι εἶναι ἀδύνατον νὰ κερδήσῃ, ἀλλὰ καὶ ἂν κερδήσῃ, οὐδεμία ὠφέλεια, διότι ἐνταῦθα ἡ ἀρχὴ τῆς καλῆς πίστεως τῶν κατόχων αὐτῶν ἐπιτρέπει νὰ πληρώσωμεν τὰς δαπάνας τὰς ὠφελίμους καὶ ἀναγκαίας. Πρέπει νὰ ἐπιτρέψωμεν ἡμεῖς τοιαύτας δαπάνας χωρὶς νὰ προσέξωμεν; Προτείνω εἰς τὴν Βουλὴν νὰ συστηθῇ στενῶς εἰς τὸ ὑπουργεῖον ἡ καλὴ διοίκησις καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰ μέρη αὐτὰ, καὶ τὴν καλὴν διοίκησιν τὴν εὑρίσκει, ὁσάκις φροντίζει νὰ μὴ συῤῥέουν δίκαι ἀπερισκέπτως καὶ ἐπιβαρύνεται τὸ δημόσιον ταμεῖον.
§54ΛΕΩΤΣΑΚΟΣ. Ἐπιμένω, Κ. Πρόεδρε, νὰ ψηφισθῇ ἡ πρότασίς μου· ἀπὸ χθὲς τὸ ἐπροτείναμεν 15.
§55ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἦσαν 15· ἔπειτα ἐδιαβάσαμεν τὰ πρακτικὰ καὶ ἐπεκυρώθησαν, καὶ δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ἐπανέλθωμεν.
§56ΛΕΩΤΣΑΚΟΣ. Ἐπιμένομεν σήμερον.
§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἠμπορεῖτε μόνος σας.
§58ΛΕΩΤΣΑΚΟΣ. Δὲν εἶμαι μόνος, ἰδοὺ καὶ οἱ ἄλλοι (οὐδεὶς ἐγείρεται).
§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν πταίω ἐγὼ, ἀλλ’ ὑμεῖς. —Λοιπὸν ἀντὶ 30 κλητήρων νὰ τεθοῦν 33.
§60ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Κύριε ὑπουργὲ, κεκλεισμένων χρήσεων ἔχετε νομοσχέδια πολλά;
§61ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Μάλιστα, ἀλλὰ κατόπιν. Τὸ βέβαιον εἶναι, ὅτι μεγαλήτερα ποσὰ ὀφείλονται ἀπὸ ἔξοδα κεκλεισμένων χρήσεων. Διὰ τοῦτο ὑπέβαλον καὶ νομοσχέδια πιστώσεων τοιούτων· ἀλλὰ τί ὠφελεῖ; ἐδόθησαν αἱ πιστώσεις καὶ ἐξεδόθησαν τὰ ἐντάλματα. Δι’ ὅσα εἶπεν ὁ Κ. Δημητριάδης ἔχει δίκαιον· ἀλλὰ δὲν ἔχομεν χρήματα· αὐτὸ εἶναι δι’ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι λέγουν, ὅταν δὲν πρέπει νὰ αὐξήσωμεν τοὺς φόρους.
§62Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κάμετε οἰκονομίας.
§63ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Αὐτὸ εἶναι.....
§64Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Μάλιστα, αὐτὸ εἶναι, καὶ τὸ συζητοῦμεν ὅτε θέλετε.
§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Μέρος Εʹ. Κεφ. 10. Ἄμεσοι φόροι. Ἄρθρον 1 εἴσπραξις δεκάτων 33,000. — Ἄρθρον 2 φόρος ζώων 14,000. Ἄρθρον 3 φόροι ἐπιτηδευμάτων καὶ οἰκοδομῶν 200000». — «Κεφ. 11. Ἔμμεσοι φόροι. Ἄρθρον. 1 προσωπικὸν τελωνείων 604,000.» Ἰδοὺ τί λέγει ἡ ἐπιτροπή. «ΚΕΦ. 11. Ἄρθρον 1. Προσωπικὸν τελωνείων. Τὸ προσωπικὸν τῶν τελωνείων, πλὴν τῶν ἀνδρῶν τοῦ Σώματος τῆς τελωνοφυλακῆς, συνίσταται κατὰ τοὺς ὀργανικοὺς νόμους ἐκ 255 ὑπαλλήλων, τῶν ὁποίων ἡ ἐτησία μισθοδοσία ἀναβαίνει εἰς δρ. 424,980· ἐξ αὐτῶν ἐκπίπτονται πρόσωπα 114 τῶν ὁποίων ἡ μισθοδοσία ἀποτελεῖ τὸ ποσὸν τῶν δραχμῶν 165 480, καὶ οὕτω μένουσι πρόσωπα 140 μὲ μισθοδοσίαν δραχμῶν 258,500. Κατὰ τὸ 1866 ἡ ὀργανικὴ δύναμις τῶν τελωνιακῶν ὑπαλλήλων εἶχεν ὑπολογισθῆ εἰς 227 ἄνδρας, διότι παρελείποντο αἱ θέσεις σταθμαρχῶν τινων καὶ ἄλλων ὑπαλλήλων, ὡς κατεχόμεναι ἀνέκαθεν ἀπὸ ὑπαλλήλους ἄλλων κλάδων· ἡ μισθοδοσία αὐτῶν ἀνέβαινεν εἰς δρ. 368,360. Ἐκ τούτων δὲ εἶχον ἀφαιρεθῆ πρόσωπα 51, ὧν ἡ μισθοδοσία ἔφερε δρ. 72,969, καὶ ἔμενον ὑπάλληλοι 176 μὲ μισθοδοσίαν δραχ. 320,391, ὥστε ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ 1867 περιέχει ὀλιγώτερον ἀπὸ τὸν τοῦ 1866, 36 πρόσωπα καὶ 60,831 μισθοδοσίαν. Ἐπειδὴ ὅμως ἀφ’ ἑτέρου περιλαμβάνει περιπλέον 6,200 δραχ. διὰ τὴν μισθοδοσίαν ἑνὸς δεκάρχου καὶ τὴν αὔξησιν τοῦ μισθοῦ τῶν ἀνακαταταχθέντων τελωνοφυλάκων, ἡ πραγματικὴ διαφορὰ μετὰ τὴν νενομισμένην ἐλάττωσιν τῶν μισθῶν καὶ ἐπιμισθίων περιορίζεται εἰς δραχμὰς 43, 955. Ἐνταῦθα ἡ ἐπιτροπὴ θεωρεῖ ἀναγκαῖον νὰ συστήσῃ εἰς τὴν Βουλὴν ὅπως ἐφελκύσῃ τὴν προσοχὴν τοῦ ἁρμοδίου ὑπουργοῦ εἰς τὴν κατάλληλον ἀναπλήρωσιν τῶν ἀφαιρουμένων ὑπαλλήλων, διότι πολὺς φόβος ὑπάρχει μήπως ἡ παρουσιαζομένη εἰς τὰ ἔσοδα τῶν τελωνείων ἔκπτωσις ἔχῃ ἐν μέρει τὴν πηγήν της εἰς τὴν μεγάλην τοῦ προσωπικοῦ ἐλάττωσιν· ἡ δὲ πλειοψηφία τῆς ἐπιτροπῆς, θεωροῦσα περιττὰς τὰς θέσεις τῶν ἑξηκονταρχῶν καὶ δεκαρχῶν, προτείνει εἰς τὴν Βουλὴν νὰ ἀπαλείψῃ τὴν ζητουμένην διὰ μισθοδοσίαν αὐτῶν πίστωσιν καὶ νὰ ὑποχρεώσῃ τὸν ὑπουργὸν νὰ εἰσαγάγῃ νόμον περὶ καταργήσεως τῶν θέσεων τούτων. Ἐπειδὴ δὲ ἡ Βουλὴ ἔχει ἐνώπιόν της ἐκκρεμῆ πρότασιν περὶ συστάσεως ὑποτελωνείου εἰς τοὺς Μύλους τῆς Ἀργολίδος, ὀφείλει νὰ προσθέσῃ δραχ. 1200 διὰ τὴν μισθοδοσίαν ἑνὸς ὑποτελώνου δʹ. τάξεως, ἐὰν ἡ πρότασις αὕτη γενῇ δεκτή.»
§66ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Πρόκειται περὶ μεταῤῥυθμίσεως ὅλου αὐτοῦ τοῦ κλάδου, καὶ δὲν εἶμαι εἰς θέσιν νὰ διατυπώσω μίαν ἰδέαν. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον παρατηρῶ, εἶναι, ὅτι πλεονάζουν οἱ δέκαρχοι, καὶ διὰ τοῦτο παρέλαβον εἴκοσιν ἓξ ἐξ αὐτῶν καὶ τοὺς ἔθεσα εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τὴν δασονομικήν· διὰ τοῦτο δὲ ἐπρότεινα καὶ τὴν ἀπάλειψιν τῆς πιστώσεως διὰ τοὺς δασονόμους.
§67ΛΑΜΠΡΥΝΙΔΗΣ. Οἱ δέκαρχοι εἶναι μὲ θητείαν δυνάμει νόμου καὶ θὰ σᾶς κινήσουν ἀγωγήν.
§68ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Δὲν τοὺς ἀποβάλλομεν.
§69ΔΑΡΕΙΩΤΗΣ. Παρετήρησα, ὅτι ἡ ὑπηρεσία αὕτη, ἥτις κατὰ θεωρίαν εἶναι ἀρίστη, εἰς τὸ πρακτικὸν δὲν φέρει ἀποτελέσματα. Πρέπει νὰ πιστεύσητε, ὅτι αἱ μεγαλήτεραι καταχρήσεις, αἱ ὁποῖαι συνέβησαν καὶ θὰ συμβαίνουν, προέρχονται ἀπὸ τοὺς τελωνοφύλακας καὶ τοὺς λοιπούς. Πρέπει ὁ Κ. ὑπουργὸς νὰ σκεφθῇ ὅσον τάχιστα καὶ νὰ φέρῃ ὀργανικὸν νόμον περὶ τούτου.
§70ΚΑΡΑΛΙΒΑΝΟΣ. Συμφωνῶ πληρέστατα μὲ τὸν προαγορεύσαντα, ὅτι τὸ σῶμα τῆς τελωνοφυλακῆς εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον κατατρώγει τὰ δημόσια χρήματα, καὶ εὔχομαι ἵνα πραγματικῶς ὁ Κ. ὑπουργὸς σκεφθῇ ὅσον τάχιον περὶ τῆς ἀντικαταστάσεως αὐτοῦ τοῦ σώματος· ὅσον ὅμως ἀφορᾷ τὴν ἀπάλειψιν τῆς πιστώσεως, δὲν συμφωνῶ μέχρις ὅτου ἔλθῃ ἓν νομοσχέδιον. Εἶμαι λοιπὸν κατὰ τῆς ἀπαλείψεως καὶ φρονῶ, ὅτι ἐπὶ τοῦ παρόντος πρέπει νὰ μείνουν οἱ δέκαρχοι, ἑξηκόνταρχοι καὶ λοιποί.
§71ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Δὲν θέλω, Κύριοι, οὔτε νὰ ἐλέγξω, οὔτε νὰ ἐπαινέσω τὴν διαγωγὴν τῶν ὑπὸ θητείαν τελωνοφυλάκων. Δεδόσθω, ὅτι εἶναι καλοὶ ἢ κακοί. Ἀλλ’ ὁ κ. ὑπουργὸς ἀφ’ ὅτου ὡς ἐκ τῆς πείρας ἐμελέτησε τὰ περὶ τῆς διαγωγῆς αὐτῶν, θέλων τρόπον τινὰ νὰ διασώσῃ τὰ τελωνεῖα ἀπὸ τὴν διαρπαγὴν καὶ λεηλασίαν, καὶ μὴ δυνηθεὶς νὰ τοὺς ἀποσπάσῃ τῆς ὑπηρεσίας ἕνεκα τῆς θητείας ἐκείνης, τί ἐμεθοδεύθη; νὰ τοὺς ἀποστείλῃ εἰς τὰ δάση. Ἀλλὰ, Κύριοι, ἐὰν γίνεται μία κατάχρησις εἰς τὰ τελωνεῖα, εἶναι ἐφήμερος, παρέρχεται. Ἡ καταστροφὴ ὅμως τῶν δασῶν, ἥτις μέλλει νὰ πηγάσῃ ὡς ἐξ αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων, δὲν ἀναπληροῦται οὐδέποτε, καὶ φρονῶ, ὅτι ὁ ἀξιότιμος ὑπουργὸς ὤφειλε μᾶλλον νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχήν του εἰς τὰ δάση καὶ ὄχι εἰς τὰ τελωνεῖα. Ἡ διαγωγὴ τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν ἐδικάσθη καὶ κατεδικάσθη ἐξ ὅλης τῆς κοινωνίας. Ἂν θέλετε νὰ ἀνατρέξω ἀκόμη καὶ εἰς τοὺς προϊσταμένους αὐτῶν, δὲν εὑρίσκεται οὐδεὶς παρ’ οὐδενὸς εὐχαριστημένος. Κύριοι, γνωρίζετε πόσον τὰ δάση εἶναι προσοδοφόρα, πόσον ἀποβλέπουν καὶ συντελοῦν εἰς τὴν ὑγείαν, πόσον εἰς τὴν τροφὴν τῶν ζώων, διὰ τῶν βροχῶν, καὶ πολλὰ ἄλλα· ἀλλὰ σήμερον, καὶ ἰδίως (τὸ λέγω μὲ λύπην μου) ἀπὸ τῆς Μεταβολῆς ὅλα τὰ ὡραιότερα δάση κατεστράφησαν, διότι τὰ δάση ἔμειναν ἀφρούρητα. Ἡ φύλαξις αὐτῶν ἀνετέθη εἰς τοὺς οἰκονομικοὺς ἐφόρους, ἀλλ’ οὗτοι εἶναι δυνατὸν ποτε νὰ ἐπιβλέψουν τί γίνεται 5 καὶ 10 ὥρας μακρὰν αὐτῶν; Τὰ ἀνέθετον εἰς τοὺς δασοφύλακας, ἀλλ’ οὗτοι ἠξεύρομεν, ὅτι εἶναι ἄνθρωποι μικρᾶς τάξεως καὶ κυττάζουν τὸ συμφέρον αὐτῶν. Καὶ ἠξεύρετε διατί ἔκαμε τοῦτο ὁ Κ. ὑπουργός; Ἐγὼ μαντεύω· διότι εἶχεν ἀξιώσεις νὰ παύσῃ ἐκεῖνον καὶ ἐκεῖνον τὸν δασονόμον, καὶ μὴ δυνάμενος νὰ παύσῃ οὐδένα, ἔκαμεν αὐτὴν τὴν τράμπαν, ἥτις ὅμως θὰ χρησιμεύσῃ εἰς τὴν καταστροφὴν τῶν δασῶν.
§72ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὰ τελωνεῖα τοῦ Κράτους εἰσπράττονται 10 ἑκατομμύρια· ἐκτὸς τούτου εἰσπράττονται 2 ἑκατομμύρια ἀπὸ ἐγγείους φόρους σταφίδος, σύκων καὶ ἄλλων προϊόντων, τὰ ὁποῖα φορολογοῦνται εἰς τὰ τελωνεῖα· ἐπίσης τὰ δικαιώματα τῶν μεταλλείων, καὶ μέγα μέρος τοῦ δικαιώματος τοῦ ἅλατος· ὥστε εἶναι συγκεντρωμένη ἡ διαχείρισις καὶ εἴσπραξις τοῦ ἡμίσεως τῶν εἰσοδημάτων τοῦ Κράτους, καὶ ὅλα αὐτὰ κατὰ μέγα μέρος ἐξασφαλίζονται ἀπὸ τοὺς τελωνοφύλακας. Διὰ τοῦτο εἶμαι τῆς γνώμης, ὅτι τὸ ἀντικείμενον αὐτὸ εἶναι σπουδαῖον, καὶ δὲν πρέπει νὰ τὸ λύσωμεν σήμερον, στηριζόμενοι εἰς μίαν γνώμην τῆς πλειονοψηφίας τῆς ἐπιτροπῆς. Φρονῶ λοιπὸν, ὅτι πρέπει νὰ μείνῃ ἡ πίστωσις, ὅπως ἔχει, καὶ νὰ ἔλθῃ κατόπιν ἡ συζήτησις τοῦ ἀντικειμένου αὐτοῦ δι’ ἑνὸς ἰδιαιτέρου νόμου.
§73ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Δὲν δυνάμεθα νὰ παραδεχθῶμεν οὐδεμίαν τῶν προτάσεων, διότι ὄχι μόνον ὀλίγαι ὑπηρεσίαι ὑπαγορεύουν τὴν ἀπόῤῥιψιν, ἀλλὰ καὶ προφυλακτικὰ μέτρα. Ὅσον περισσότερον πολλαπλασιάζομεν τὰ τελωνεῖα καὶ ὑποτελωνεῖα, τόσον περισσότεραι καταχρήσεις δύνανται νὰ λάβουν χώραν. Σᾶς εἶπον ἄλλοτε, ὅτι ἡ Γαλλία ἔχει πολὺ ὀλιγώτερα τελωνεῖα 3, 4, ἐνῷ ἡμεῖς καταντᾷ νὰ ἔχωμεν εἰς κάθε νῆσον καὶ ἓν ὑποτελωνεῖον. Διὰ ταῦτα καὶ λόγῳ δημοσίου συμφέροντος ἀκόμη δὲν εἶναι συμφέρον νὰ συστηθοῦν τὰ τελωνεῖα αὐτά. Ὑπάρχουν τὰ σταθμαρχεῖα καὶ εἰς ἐκεῖνα τὰ μέρη ἀναπληροῦται ἡ ἀνάγκη, λ. χ. εἰς τοὺς Μύλους· ἀπέναντι τῶν Μύλων εἶναι τὸ Ναύπλιον. Ἄν ἐπρόκειτο μόνον ἀπὸ τὸ ἐξωτερικὸν νὰ μεταφερθοῦν ἐμπορεύματα, ἦτο ἀνάγκη νὰ συστηθῇ ὑποτελωνεῖον, ἀλλὰ ἀπὸ λιμένας ἄλλους ἐσωτερικοὺς ἐπιτρέπεται ἡ εἰσαγωγή· ἑπομένως καθίσταται πάντῃ περιττὴ ἡ σύστασις ὑποτελωνείου, τὸ ὁποῖον δὲν χρησιμεύει παρ’ ὅταν πρόκειται νὰ γίνῃ εἰσαγωγὴ ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν.
§74ΤΣΩΚΡΗΣ. Ὁ Κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν θέλει νὰ τηρήσῃ τὴν οἰκονομίαν· ἡμεῖς, κύριε ὑπουργέ, τὴν οἰκονομίαν δὲν θέλομεν τὴν ἐγγίξει. Εἰς τοὺς Μύλους ὑπάρχει εἷς ἁλαταποθηκάριος, ὁ ὁποῖος δύναται ν’ ἀναλάβῃ καὶ τὴν ὑπηρεσίαν αὐτὴν χωρὶς νὰ κάμῃ κἀνὲν ἔξοδον περισσότερον τὸ δημόσιον. Ἀλλὰ τὸ τελωνεῖον τοῦ Ναυπλίου τελωνίζει τὰ προϊόντα τοῦ Ἄργους· εἰς τὸ παράλιον τοῦ Ναυπλίου μπαρκάρομεν ὅλοι μας τὰς σταφίδας καὶ τὰς στέλνομεν εἰς τὸ Ναύπλιον καὶ πληρόνομεν φόρον· ὅταν τὰ βάζωμεν εἰς τὰς βάρκες, μᾶς ὑποχρεοῦν καὶ ζυγίζομεν πάλιν τὰ ἐμπορεύματα. Καὶ δὲν εἶναι μόνον τὸ Ἄργος, εἶναι πολλαὶ ἐπαρχίαι τῆς Πελοποννήσου· ὅλη ἡ Πελοπόννησος ἔχει δοσοληψίας μὲ τὸ Ναύπλιον λόγῳ τοῦ τελωνείου· εἶδα βάρκαν, κύριοι, φορτωμένην ἀπὸ ζάχαρη καὶ καφὲ καὶ ἐναυάγησεν εἰς τὸ παράλιον τοῦ τελωνείου τοῦ Ναυπλίου· ὅλαι αἱ ἐπαρχίαι ἔχουν δοσοληψίαν καὶ ὅλαι τὸ ζητοῦν αὐτὸ, οὐχὶ μόνον τὸ Ἄργος, καὶ, νομίζω, δὲν εἶναι κᾀνένα μεγάλον ἔξοδον. Σᾶς εἶπα ὅτι δύνασθε ν’ ἀναθέσετε τὸ βάρος εἰς τὸν ἴδιον τὸν ἁλαταποθηκάριον καὶ δὲν θὰ ἔχετε κᾀνὲν ἔξοδον. Εὐκολύνετε οὕτως ὅλην τὴν κοινωνίαν καὶ ὅλην τὴν Πελοπόννησον. Σᾶς ὑποσχόμεθα ἑπομένως, ὅτι περισσότερα θὰ συνάξετε. Καὶ σᾶς ὑποσχόμεθα εἰς τοὺς Μύλους νὰ φτιάσωμεν ἕνα λιμένα καλλίτερον ἀπὸ τοῦ Ναυπλίου.
§75ΛΑΜΠΡΥΝΙΔΗΣ. Κύριοι βουλευταί.
§76ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶσθε ἐναντίος;
§77ΛΑΜΠΡΥΝΙΔΗΣ. Ὄχι, θὰ προσθέσω καὶ ἐγὼ κᾄτι τι. Δὲν εἶναι ἀληθὲς, ὅτι κινδυνεύουν τὰ συμφέροντα τοῦ δημοσίου, ἐὰν συστήσωμεν σταθμὸν εἰς τὸ Ἄργος· ὅτι προσγίνεται ζημία ἐὰν συστήσωμεν σταθμὸν εἰς τοὺς Μύλους· καὶ ἰδοὺ οἱ λόγοι. Πρέπει νὰ συγκεντρώσωμεν, ἰσχυρίζεται ὁ Κ. ὑπουργὸς, τὰ τελωνεῖα ὅσον εἶναι δυνατὸν εἰς μικρότερον ἀριθμόν· ἀλλ’ ἐγὼ θεωρῶ ἀναγκαῖον ὅσον εἶναι δυνατὸν νὰ μὴν ἀφίνωμεν τὰς παραλίους πόλεις ὅλως διόλου ἀφυλάκτους καὶ ἀνεπιτηρήτους· ἂν συστήσωμεν, κύριοι, ἕνα σταθμὸν εἰς τοὺς Μύλους, δὲν καταστρέφομεν τὰ δημόσια συμφέροντα, ἐξ ἐναντίας ἐξασφαλίζομεν μάλιστα αὐτὰ, διότι ἐκεῖ θὰ ἐπιτηρῇ εἷς ὑπάλληλος, ὅστις εἶναι ἐπιτετραμμένος τὸ τελωνεῖον καὶ ἑπομένως δὲν θὰ ᾖναι εὔκολον εἰς τὸν λαθρέμπορον νὰ εἰσαγάγῃ λαθρεμπόριον εἰς αὐτὴν τὴν πόλιν· τώρα μένουσι τὰ παράλια ὅλα ἀφύλακτα, καὶ τοῦτο ἐννοεῖ ὅτι δίδει χώραν εὐκολώτερον εἰς λαθρεμπόρια. Δὲν εἶναι ἀληθὴς ὁ λόγος, ὅτι θὰ κινδυνεύσωσι τὰ συμφέροντα τοῦ δημοσίου, ἐὰν συστηθῇ σταθμός· ἐξ ἐναντίας δὲν εἶναι ἐπιζήμιον παντάπασι, διότι, συσταινομένου τοῦ σταθμοῦ, ἔχομεν ἕνα ἁλαταποθηκάριον, ὁ ὁποῖος θ’ ἀναδεχθῇ καὶ αὐτὸ τὸ καθῆκον, δεύτερον ἔχομεν περισσοτέραν ἐγγύησιν καὶ βεβαιότητα περὶ τῆς εἰσπράξεως τῶν τελωνιακῶν δικαιωμάτων. Ἰδοὺ λοιπὸν, ὅτι ἀντὶ ζημίας ἔχομεν ὠφέλειαν. Τώρα δὲν πρέπει μόνον αὐτοὺς τοὺς δύω λόγους νὰ ἐξετάσωμεν, πρέπει νὰ ἐξετάσωμεν καὶ τὰς ἀνάγκας τοῦ ἐμπορίου. Τὸ ἥμισυ τῆς Πελοποννήσου ἔχει ἀνάγκην καὶ πάσχει καὶ αἰσθάνεται τὴν ἀπόλυτον ἀνάγκην τῆς συστάσεως τοῦ σταθμοῦ εἰς Μύλους· διότι δὲν δύναται εὐκόλως ἐν καιρῷ χειμῶνος νὰ μεταφέρῃ τὰς πραγματείας του ὁ ἔμπορος, ὅστις τὰς μεταφέρει μὲ τὸν σκοπὸν νὰ τὰς μεταγάγῃ εἰς Τρίπολιν ἢ ἄλλας ἐπαρχίας, δὲν ἔχει σκοπὸν νὰ κάμῃ τὴν ἀπόβασιν ἐκεῖ, διότι δὲν εἶναι μετακόμισις τροφῶν, ἀλλ’ ἕνεκα ἐλλείψεως ὑποτελωνείου εἰς Μύλους ἀναγκάζεται νὰ τὰς ἀποβιβάζῃ εἰς Ναύπλιον καὶ ἐκεῖθεν διὰ λέμβου εἰς Μύλους· ἀλλὰ διατρέχει κίνδυνον, διότι ἐν καιρῷ χειμῶνος πολλὰ ναυάγια συμβαίνουσιν. Λοιπὸν νομίζω, ὅτι καὶ ἡ δαπάνη 500 καὶ 1000 δραχμῶν δὲν εἶναι μεγάλη, ἀλλ’ οὔτε αὐτὴν τὴν δαπάνην θὰ ὑποστῇ τὸ δημόσιον· θέλει ὅμως διευκολύνει ἡ σύστασις τὸ ἥμισυ τῆς Πελοποννήσου καὶ θέλει ἀναπτύξει αὐτὸ καὶ συγχρόνως καὶ τὰς προσόδους τοῦ δημοσίου.
§78ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Καθόσον ἐνόησα ἐκ τῶν συντόμων ἀγορεύσεων τῶν ἐντίμων βουλευτῶν τοῦ Ἄργους, ζητοῦν τὴν καθίδρυσιν τελωνιακῆς ἀρχῆς εἰς τοὺς Μύλους πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦ νὰ διευκολύνωσι τὴν ἐξαγωγὴν τῶν προϊόντων των καὶ τὴν ἐκφόρτωσιν τῶν ἐμπορευμάτων ἀπὸ τοῦ ἐσωτερικοῦ, δὲν πρόκειται δὲ περὶ εἰσαγωγῆς ἐμπορευμάτων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ. Ἡ ἀπαίτησίς των, κύριοι, θεραπεύεται, νομίζω, διὰ τῆς ἐγκαθιδρύσεως ἑνὸς σταθμαρχείου εἰς τοὺς Μύλους.
§79ΤΙΝΕΣ. Μάλιστα, μάλιστα.
§80ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὡς πρὸς τὴν δαπάνην δὲ λέγω, ὅτι εἶναι ἀσήμαντος, διότι διὰ τὴν μισθοδοσίαν ἑνὸς σταθμάρχου ἀπαιτοῦνται 75 δραχ. κατὰ μῆνα, πλὴν εἰς τὸν τελωνοσταθμάρχην τοῦτον δύνανται νὰ ἀνατεθῶσι καὶ τὰ χρέη τοῦ ἁλαταποθηκαρίου δι’ ἃ πληρόνεται κατὰ μῆνα. Διὰ τοῦτο εἶμαι τῆς γνώμης νὰ συστηθῇ σταθμαρχεῖον.
§81ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ λόγος δι’ ὃν ζητεῖται ἡ σύστασις τελωνιακῆς ἀρχῆς εἰς τοὺς Μύλους, δὲν εἶναι ἄλλος παρὰ διὰ ν’ ἀποφύγουν τὸν μικρὸν φόρον ὃν δίδουν εἰς τὴν προκυμαίαν τοῦ Ναυπλίου· ἀλλ’ ἔπρεπε νὰ ἔχωσιν ὑπ’ ὄψιν των, ὅτι οἱ λιμένες καὶ αἱ προκυμαῖαι ἀποβλέπουν τὴν ὠφέλειαν ἐν γένει τοῦ ἐμπορίου καὶ τῆς ναυτικῆς ἐμπορίας· ἠμποροῦν νὰ εἴπουν, ὅτι ὅλα τὰ ἐμπορεύματα τὰ εἰσαγόμενα εἰς τὸ Ναύπλιον νὰ μὴν ὑπόκεινται εἰς κανένα φόρον· προκειμένου νὰ ζητῶμεν ὅμως νὰ συστηθῇ ὑποτελωνεῖον εἰς τοὺς Μύλους, δὲν ζητοῦμεν τίποτε ἄλλο παρὰ νὰ καταστρέψωμεν τοῦ δημοσίου τὰ συμφέροντα. Μήπως οἱ ἔμποροι τοῦ Ναυπλίου δυσαρεστοῦνται, ἂν συστηθῇ ὑποτελωνεῖον εἰς τοὺς Μύλους διὰ νὰ κάμουν διάφορα λαθρεμπόρια καὶ ἐκεῖνοι; λοιπὸν ὅλοι εἶναι εὐχαριστημένοι νὰ συστηθῇ τοιαύτη ἀρχή. Τὰ ἐμπορεύματα τοῦ Ἄργους τὰ φορολογούμενα ἀνήκουν κατὰ τὸ πλεῖστον εἰς τοὺς Ναυπλιεῖς· ὑπάρχουν μόνον τὰ κτήματα εἰς τὴν περιφέρειαν τῆς ἐπαρχίας Ἄργους· τὸ Τσεβέρι καὶ οἱ Μῦλοι εἶναι τόποι εἰς οὓς ὑπάρχουν αἱ σταφίδες, ἀνήκουν δὲ εἰς τοὺς Ναυπλιεῖς· ὥστε οἱ Ναυπλιεῖς ἐδικαιοῦντο νὰ μὴν ὑπαχθῶσιν εἰς φορολογίαν αὐτὰ τὰ προϊόντα των. Καὶ μολαταῦτα δὲν ἐξέρχεται οὐδεμία φωνὴ ἀπ’ ἐκείνους, ἀλλὰ ἀπὸ τοὺς Ἀργείους, τῶν ὁποίων τὰ προϊόντα δὲν εἶναι ἄλλα παρὰ κρομμύδια καὶ κολοκύνθια. Νομίζω λοιπὸν ἐξ ὅλων αὐτῶν, ὅτι ἡ κυβέρνησις καὶ ἡ Βουλὴ θέλει ἀποκρούσει τὴν σύστασιν τελων. ἀρχῶν εἰς Μύλους.
§82ΤΣΩΚΡΗΣ. Ἔχει πολὺ ἄδικον ὁ προλαλήσας, διότι τὰ κρομμύδια ἡμεῖς τὰ στέλνομεν καὶ τὰ τρώγουν οἱ Ναυπλιεῖς. Καὶ μολαταῦτα καὶ τοὺς Ναυπλιεῖς τοὺς συμφέρει, διότι τώρα δὲν κάμνουν τίποτε παρὰ νὰ μᾶς τυραννοῦν 5 ἡμέρας. Διὰ τοῦτο προτείνω νὰ συστηθῇ τὸ ὑποτελωνεῖον.
§83Α. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Δὲν θέλω, κύριοι, νὰ συνδαυλίσω μῖσος μεταξὺ Ἄργους, Ναυπλίου καὶ Τριπόλεως, εἶμαι συντηρητικώτατος. Ὁ λιμὴν δὲν ἀνήκει εἰς κἀνένα, εἶναι τοῦ ἔθνους, τῆς Ἑλλάδος ὁλοκλήρου. Πρέπει νὰ ᾖναί τις διόλου ἄμοιρος τῆς ἀρχῆς τοῦ ἐμπορίου διὰ νὰ ἔχῃ τοιαύτας ἰδέας. Ὅταν ἐπρόκειτο νὰ ὑπάγῃ τὸ ταμεῖον εἰς Ἄργος, τὸ ὑπεστήριξα, διατί; διότι τὴν πρᾶξιν ἐθεώρουν καλὴν, ὠφέλιμον διὰ τὴν ὑπηρεσίαν· ἀλλὰ σήμερον οὐδεμίαν ὠφέλειαν εὑρίσκω, ἥτις θὰ προκύψῃ ἐξ αὐτῆς τῆς προτάσεως διὰ νὰ τὴν ἐπιψηφίσω· εἰς τοὺς Μύλους ἀποθήκας διὰ τὰς σταφίδας δὲν ἔχουν, εἰς τὸ Ναύπλιον ὑπάρχουν ἢ τοῦ Σωτηροπούλου καὶ τόσων ἄλλων. Εἰς τὸ Ναύπλιον ὑπάρχουσι μέσα, διότι ὑπάρχει ἡ Ἀργολικὴ ὁδός· ἡ ἀπὸ Μύλους μέχρις Ἄργους ἀπόστασις εἶναι μεγαλητέρα. Ταῦτα καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν εὐκολίαν καὶ πρὸς φωτισμὸν καὶ τῶν ἄλλων βουλευτῶν. Ὅταν, κύριοι, σκεπτώμεθα δι’ αὐτὰ τὰ ζητήματα, πρέπει νὰ σκεπτώμεθα ὡς γενικοὶ ἀντιπρόσωποι. Ἀλλὰ ποῖος θὰ τελωνίσῃ τὰς πραγματείας καὶ ὅλα τὰ εἴδη; Τολμᾷ οἰκογενειάρχης νὰ διανυκτερεύσῃ εἰς τοὺς Μύλους; Ἀφίνω, ὅτι ὁ τόπος οὗτος εἶναι στενώτατος, ὅτι λιμὴν δὲν ὑπάρχει, ὡς καὶ ἀποθῆκαι· ἀλλ’ ὑπάρχουσι ξένοι ἐργάται καὶ κινδυνεύουν τὴν ζωήν των καὶ τὰ ζῶά των. Συμφέροντα, κύριοι, τοῦ Ἄργους δὲν προσβάλλονται, διότι τὸ Ἄργος δὲν ἔχει ἐμπόριον. Αὐτοὶ οἱ ἴδιοι βουλευταὶ τοῦ Ἄργους σᾶς τὸ εἶπον τοῦτο· τί σᾶς εἶπον, ὅταν ἐπρόκειτο νὰ φορολογήσετε τοὺς ἐπιτηδευματίας τοῦ Ἄργους; τοὺς ἐπιτηδευματίας τοῦ Ἄργους ζητεῖτε νὰ φορολογήσητε, εἶπον, ἀφοῦ δὲν ἔχουν μεγάλον ἐμπόριον ἐκεῖ; Πῶς λοιπὸν ζητοῦν τώρα οἱ ἴδιοι τὴν σύστασιν αὐτῆς τῆς ἀρχῆς, καὶ λέγουν, ὅτι τὸ ἐμπόριον τοῦ Ἄργους εἶναι μεγάλον; Νομίζω, δι’ ὅλους αὐτοὺς τοὺς λόγους, μακρὰν τοῦ νὰ φθονήσω τοὺς Ἀργείους διὰ τὴν σύστασιν αὐτῆς τῆς ἀρχῆς, ὅτι πρέπει ν’ ἀποῤῥιφθῇ ἡ πρότασις αὕτη. Προτείνω λοιπὸν τὴν ἀπόῤῥιψιν.
§84ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Δὲν πρόκειται, κύριοι, οὔτε ὑπὲρ τῶν Ἀργείων, οὔτε ὑπὲρ τῶν Θηβαίων, ἀλλὰ περὶ τῆς εὐκολίας τοῦ ἐμπορίου καὶ περὶ αὐτῆς ἐφρόντισε καὶ φροντίζει πάντοτε ἡ κυβέρνησις. Βλέπετε, ὅτι εἰς τὸ στόμιον τῆς Ἀττικῆς—τὸν Πειραιᾶ, ὑπάρχει ἓν τελωνεῖον, ἀλλὰ μολαταῦτα διὰ τὸν φακὸν αὐτὸν τῆς πρωτευούσης συνεστήθη ἄλλο τελωνεῖον καὶ δαπανῶνται τόσα κατ’ ἔτος· διατί τοῦτο; πρὸς εὐκολίαν τοῦ ἐμπορίου. Τὸ τελωνεῖον εἰς τοὺς Μύλους δὲν τὸ ζητοῦν οἱ Ἀργεῖοι, ἀπ’ ἐναντίας μάλιστα ἐγὼ πιστεύω, ὅτι προσβάλλονται τὰ συμφέροντα τῶν Ἀργείων, καὶ νομίζω, ὅτι εὐκολύνονται περισσότερον τώρα, καὶ δύναμαι νὰ τοὺς διαβεβαιώσω, ὅτι τὰ συμφέροντά των ἠδύναντο νὰ βλαφθῶσιν, ἐὰν ὑπῆρχε τοιαύτη ἀρχὴ ἕως τώρα. Ἀλλὰ πρόκειται περὶ τοῦ μεγαλητέρου συμφέροντος, τῆς Πελοποννήσου. Γνωρίζετε τὴν θέσιν τοῦ Ναυπλίου· ὁ ἔμπορος εἶναι ἠναγκασμένος νὰ βουτηχθῇ μέσα εἰς τὸν πηλὸν, ἐὰν ὑπάγῃ διὰ ξηρᾶς, ἐὰν δὲ διὰ θαλάσσης, κινδυνεύει νὰ ναυαγήσῃ, καὶ ἔχομεν τοιαῦτα μαρτύρια. Ἂν, κύριοι, ἀκούσετε τοὺς γογγυσμοὺς, τὰ παράπονα τῶν εἰς τὰ κεντρικώτερα μέρη τῆς Πελοποννήσου ἐμπόρων, ὅπου ὑπάρχει μεγαλήτερον ἐμπόριον παρὰ εἰς τὸ Ναύπλιον καὶ τὸ Ἄργος, τοὺς ἀνθρώπους αὐτοὺς τοὺς εὑρίσκετε εὐχαριστημένους διπλᾶ νὰ πληρώσουν, καὶ ὄχι ὅπως εἶπεν ὁ προαγορεύσας, διὰ νὰ ἀποφύγουν ὅσα χρεωστοῦν νὰ πληρώσουν δικαιώματα, ἀλλ’ εἶναι ἀποφασισμένοι διπλᾶ νὰ πληρώσουν, διὰ νὰ ἐγερθῇ καὶ μία ἄλλη πόλις νέα, διότι εἶναι περιωρισμένοι εἰς τὸ Ναύπλιον, καὶ τὸ Ναύπλιον αὐτὸ ἔπρεπεν ἡ Κυβέρνησις νὰ φροντίσῃ νὰ τὸ καταστήσῃ ἀληθῶς φρούριον. Σᾶς εἶπεν ὁ Κ. Δημητριάδης, ὅτι τελωνεῖον εἰς τοὺς Μύλους νὰ ὑπάρξῃ εἶναι κίνδυνος, διότι τοὺς κλέπτουν καὶ τὰ ζῶα· ἀλλά, κύριε Δημητριάδη, εἶναι ἄξιον τὸ τοιοῦτον νὰ λέγεται, ὅταν τόσος στρατὸς ἑδρεύῃ εἰς τὸ Ναύπλιον; Μάλιστα δι’ αὐτὸν τοῦτον τὸν λόγον, ἐπειδὴ τὸ μέρος εἶναι τοσοῦτον ἐπικίνδυνον, πρέπει νὰ τὸ περιφρουρήσωμεν, διότι εἶναι ἡ γέφυρα τῆς Πελοποννήσου.
§85ΜΑΝΟΥΣΑΚΗΣ. Εἰς τοὺς Μύλους ὑπάρχει ἀπόσπασμα τοῦ Ναυπλίου (θόρυβος).
§86ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Ὁ στρατὸς, ὅστις ἑδρεύει εἰς τὸ Ναύπλιον, διατί νὰ μὴν ἑδρεύῃ εἰς τοὺς Μύλους; Γινομένου ὑποτελωνείου, τότε μετατίθεται περισσότερος στρατὸς καὶ τοιουτοτρόπως ἐξασφαλίζεται ὁ τόπος. Εἶναι ἀνάξιον μάλιστα τὸ τοιοῦτον νὰ λέγεται, ὅτι εἰς τοὺς Μύλους, ὅπου καὶ στρατὸς ὑπάρχει, δὲν δύναται νὰ διατηρηθῇ ἡσυχία. Ὅπως λοιπὸν ἡ κυβέρνησις προέβλεψε καὶ ἐσύστησε πολλαχοῦ τελωνιακὰς ἀρχὰς διὰ τὴν οἰκονομίαν, οὕτω πρέπει νὰ φροντίσῃ νὰ συστηθῇ καὶ ἐκεῖ. Ἤθελον ἐκταθῆ περισσότερον διὰ νὰ ἀποδείξω πόσον καὶ πολιτικῶς καὶ στρατιωτικῶς συμφέρει νὰ συστηθῇ ἐκεῖ τελωνιακὴ ἀρχὴ, ν’ ἀνεγερθῇ πόλις διὰ νὰ χρησιμεύσῃ, ἀλλὰ τὰ τοιαῦτα τὰ ἀποφεύγω ἤδη καὶ σᾶς φέρω μόνον τὸ παράδειγμα, ὅτι, ἐνῷ ὁ Πειραιεὺς ἀπέχει ¾ τῆς ὥρας, μολαταῦτα ὑπάρχει ἐδῶ τελωνεῖον χωρὶς νὰ χρησιμεύῃ, καὶ, ἂν θέλετε, τὰ μεγαλήτερα λαθρεμπόρια γίνονται ἀπὸ τοῦ Πειραιῶς μέχρι τῶν Ἀθηνῶν· ἐκεῖ δὲ δυσανασχετοῦμεν δι’ ἑκατὸν δραχ. κατὰ μῆνα! Μὰ, μὴ τὰ τοιαῦτα, κύριοι.
§87ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Εἰς τὸν καλλωπισμὸν τὸν ἐξωτερικὸν πάσης πόλεως ὀφείλει μόνον τὸ δημόσιον νὰ συνεισφέρῃ. Οἱ Ναυπλιεῖς κατώρθωσαν νὰ κάμουν νόμον, ὥστε ὅλα τὰ ἐμπορεύματα ὁλοκλήρου τῆς Πελοποννήσου ἀφίνουν ½%. Ἂν ᾖναι ἀνάγκη νὰ διορθωθῇ ἡ προκυμαία, ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ ἐπιβαρύνετε τὸν προϋπολογισμὸν πρὸς βλάβην ὅμως τοῦ δημοσίου, ἀλλὰ διὰ νὰ ἐπιβαρύνεται ὁ καταναλωτὴς τῆς Τριπόλεως ν’ ἀγοράζῃ τὰ ἐμπορεύματα 1% περισσότερον ἀπὸ τοὺς κατοίκους Ναυπλίου, αὐτὸ μοὶ φαίνεται, ὅτι εἶναι ἐντελῶς καὶ κατ’ οὐσίαν ἄδικον. Δὲν εἶναι ἀληθὲς ὅ,τι εἶπεν ὁ Κ. Δημητριάδης, ὅτι εἰς τοὺς Μύλους δὲν εὑρίσκει τις οὔτε χάνι οὔτε τίποτε, διότι εἶναι πάντῃ βέβαιον, ὅτι ὅσοι ἔρχονται ἀπὸ τὴν Ἀρκαδίαν ἐκεῖ καταλύουν, καὶ ἐνίοτε τὸν χειμῶνα εἶναι πολὺ ἐπικίνδυνον νὰ ἔρχωνται διὰ τοῦ δρόμου τοῦ γύρου. Ἐγὼ, κύριοι, ἐκινδύνευσα νὰ πνιγῶ προχθὲς ὅστις φοβοῦμαι τὴν θάλασσαν. Διὰ βάρκας εἶναι ἐπίσης ἐπικίνδυνον, διότι ὑπάρχουν πολλὰ παραδείγματα, ὅτι εἰς τὸ Καστέλλι πολλάκις ἐπνίγησαν βάρκαι. Λοιπὸν αὐτὴ εἶναι ἡ ἐπιθυμία ὅλων τῶν ἐμπόρων τῆς Τριπόλεως, καὶ πρέπει νὰ μάθητε, (καὶ καλλίτερον ἐμοῦ γνωρίζετε), ὅτι τὸ ἐμπόριον τῆς Τριπόλεως εἶναι ἂν ὄχι εἰκοσαπλάσιον, δεκαπλάσιον ὅμως τοῦ Ναυπλίου, διότι ἡ Τρίπολις εἶναι ἡ ἐμπορικωτέρα καὶ κεντρικωτέρα πόλις τῆς Πελοποννήσου. Λοιπὸν τὰ ἐμπορεύματα αὐτὰ πρὸς τί νὰ συνεισφέρουν εἰς τὸν καλλωπισμὸν μιᾶς πόλεως, πρὸς τὴν ὁποίαν δὲν ἔχουν κἀμμίαν ὑποχρέωσιν; Ἡ κοινωνία χρεωστεῖ νὰ συνεισφέρῃ εἰς τὰ βάρη τῆς κοινωνίας ὁλοκλήρου, ἀλλ’ ἡ μία πόλις νὰ συνεισφέρῃ πρὸς τὸν καλλωπισμὸν μιᾶς ἄλλης ὑποδεεστέρας, αὐτὸ εἶναι ἄδικον καὶ κατ’ οὐσίαν καὶ κατὰ τύπον. Προτείνω λοιπὸν, ὥστε νὰ συστηθῇ τὸ σταθμαρχεῖον αὐτὸ, ἀφοῦ μάλιστα ὁ Κ. Σωτηρόπουλος σᾶς ἀπέδειξεν, ὅτι δὲν θὰ πληρωθοῦν παρὰ 15 δραχμαὶ κατὰ μῆνα.
§88ΕΥΘΥΜΙΟΠΟΥΛΟΣ. Μᾶς ἔφερον τὸν ἰσχυρισμὸν, ὅτι ναὶ μὲν τὸ Ναύπλιον εἶναι πόλις, ἡ ὁποία φροντίζει περὶ τοῦ λιμένος της, ἀλλ’ εἶναι πόλις μικρὰ, ὅτι ἡ Τρίπολις εἶναι πόλις μεγάλη· διατί λοιπὸν νὰ πληρόνεται ὁ φόρος εἰς τὸ Ναύπλιον καὶ ὄχι εἰς τὴν Τρίπολιν; Ἐὰν ἦτο παραθαλάσσιος ἡ Τρίπολις, βεβαίως ἤθελε κανονισθῆ καὶ ἐκεῖ φόρος, ὅπως εἰς ὅλα τὰ παράλια μέρη τῆς Ἑλλάδος, ὅπου ὑπάρχει λιμὴν ἢ προκυμαία. Μόνον οἱ Τριπολῖται θέλουν ν’ ἀποφύγουν αὐτὸν τὸν φόρον, διότι δὲν ἠμποροῦν ἀπὸ ἄλλον λιμένα ν’ ἀποβιβάσουν τὰ ἐμπορεύματά των παρὰ ἀπὸ τοῦ Ναυπλίου, καὶ διὰ νὰ ἔχουν τὸ πλεονέκτημα νὰ ἀνταγωνίζωνται εὐκολώτερον, θέλουν νὰ ἀποφύγουν ἕνα φόρον· ἑπομένως κηρύττομαι κατὰ τῆς συστάσεως ὑποτελωνείου εἰς Μύλους.
§89ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Τὰ ἐμπορεύματα, ὅταν φθάνουν εἰς Ναύπλιον, καὶ οἱ ἔμποροι εἶναι Ναυπλιεῖς, ἔχουν ὑποχρέωσιν νὰ πληρώσουν ναυτιλιακὸν φόρον. Δὲν ζητοῦμεν ν’ ἀφαιρέσωμεν ἓν δικαίωμά των, ζητοῦμεν νὰ μὴ μᾶς ἐπιβάλλουν φόρον, ὁ ὁποῖος ἀνήκει εἰς αὐτούς. Λέγω λοιπὸν, ὅτι ἡ διάρκεια τοῦ νόμου αὐτοῦ ἔληξε πρὸ ἑνὸς ἔτους. Τὸν νόμον, ὁ ὁποῖος ἔγεινε, πρῶτον δὲν τὸν ἐψήφισα ἐγὼ, ἔπειτα καὶ ἂν ἐψηφίσθη ἐναντίον τῆς θελήσεώς μου, δὲν θὰ εἴπῃ, ὅτι δὲν ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ ὑπερασπίζωμαι τὰ συμφέροντα τῶν συμπολιτῶν μου. Ἐκτὸς τούτου ἡ διάρκεια τοῦ νόμου ἐκείνου ἦτο διὰ 5 ἔτη καὶ ἔληξε καὶ δὲν ἔχουν τὸ δικαίωμα ν’ ἀνανεόνουν ἐπ’ ἄπειρον τὸν νόμον αὐτόν. Ζητῶ λοιπὸν νὰ συστηθῇ τὸ ὑποτελωνεῖον αὐτὸ, διὰ ν’ ἀφαιρέσωμεν ½% φόρον ἄδικον, ὁ ὁποῖος καταβάλλεται διὰ νὰ καλλωπίζεται τὸ ἐσωτερικὸν τοῦ Ναυπλίου, εἰς τὸ ὁποῖον οὐδεμίαν ὑποχρέωσιν ἔχομεν ἡμεῖς.
§90ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Βλέπω, ὅτι ὁ μόνος λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον ζητοῦν οἱ κύριοι τὴν σύστασιν τοῦ ὑποτελωνείου καὶ ὄχι τοῦ σταθμαρχείου (διότι ὑπάρχει μεγάλη διαφορὰ· εἰς τὰ σταθμαρχεῖα ἐπιτρέπεται μόνον ἐξαγωγὴ προϊόντων, ἐνῷ εἰς τὰ ὑποτελωνεῖα ἐπιτρέπονται καὶ τὰ δύο) βλέπω, ὅτι ὁ μόνος λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον ζητοῦν τὴν σύστασιν τοῦ ὑποτελωνείου εἶναι διὰ νὰ ἀπαλλαχθοῦν ἀπὸ τὴν πληρωμήν.
§91ΤΣΩΚΡΗΣ. Ὄχι, διὰ τὴν εὐκολίαν.
§92ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Σᾶς παρακαλῶ, εὐκολία δὲν εἶναι, καὶ τὰ ἐμπορεύματα πάλιν θὰ ὑποχρεωθῶσιν εἰς πληρωμήν. Ποῖον θὰ ᾖναι λοιπὸν τὸ κέρδος σας; Τίποτε ἄλλο, παρὰ ζηλοτυπία, διὰ τί νὰ πληρόνουν ἐντὸς τοῦ Ναυπλίου· καὶ ποῦ; εἰς μίαν πόλιν, ἡ ὁποία ἦτο ἄλλοτε πρωτεύουσα τοῦ βασιλείου, ἡ ὁποία ὑπέφερε πολλὰ μετὰ τὴν μεταφορὰν τῆς πρωτευούσης· εἶναι δίκαιον νὰ κάμωμεν ἄλλο κέντρον ἀπέναντι τοῦ Ναυπλίου, διὰ νὰ καταστραφῇ ἔτι περισσότερον; Νομίζω, οὔτε ἡ δικαιοσύνη τὸ ἀπαιτεῖ, οὔτε ὁ ὀρθὸς λόγος· διατὶ ἀφοῦ ἐξωδεύθησαν τόσα χρήματα διὰ προκυμαίαν καὶ λιμένα, ν’ ἀφήσωμεν αὐτὰ καὶ νὰ κατασκευάσωμεν ἀλλοῦ; Τὰ δικαιώματα θὰ πληρόνωνται καὶ πάλιν, διότι θὰ κατασκευασθῇ προκυμαία.
§93ΤΣΩΚΡΗΣ. Προκυμαία ὑπάρχει.
§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν τὴν σύστασιν σταθμαρχείου παραδέχεται καὶ ὁ Κ. ὑπουργὸς, νομίζω....
§95ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ἀπαιτεῖται πίστωσις· ἐκτὸς τούτου, καθὼς παρατηρεῖτε, προτείνεται ἡ κατάργησις 37 σταθμαρχῶν. Ἐπειδὴ κατόπιν παρετήρησα, ὅτι ἀνετέθη ἡ ὑπηρεσία αὐτῶν εἰς ἄλλους, οἱ ὁποῖοι ἔχουν καὶ ἄλλας ὑπηρεσίας ποικίλας, προτείνω νὰ ἐπανέλθῃ ἡ πίστωσις διὰ τρεῖς σταθμάρχας· κατὰ τὸν ὀργανικὸν νόμον, εἶναι 46, καταργοῦνται 37, μένουν 9 καὶ 3 τώρα, τουτέστι 3600· διὰ τὸν αὐτὸν λόγον ἐπανέρχεται ἡ πίστωσις ἑνὸς ἐλεγκτοῦ 2.400 τὰ ὅλον 6,000.
§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κ. Γιαννουλίδης ἔχει τὸν λόγον διὰ σύστασιν ἄλλου ὑποτελωνείου.
§97Α. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Νὰ παραδέχθη, τοῦτο νὰ γίνῃ ψηφοφορία.
§98ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι νὰ σημειωθῇ πίστωσις διὰ σύστασιν σταθμαρχείου εἰς Μύλους νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι)· παρεδέχθη. — Ὁ Κ. Γιαννουλίδης.
§99ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ἐρωτήσατε καὶ διὰ τὰ ἄλλα δύο ἂν ὑπάρχῃ ἀντίῤῥησις.
§100ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει.
§101ΓΙΑΝΝΟΥΛΙΔΗΣ. Ὁ λιμὴν, περὶ τοῦ ὁποίου πρόκειται νὰ γίνῃ σύστασις τοῦ ὑποτελωνείου αὐτοῦ, κεῖται νοτιοδυτικῶς τῆς ἐπαρχίας αὐτῆς, ὅπου ὅλα τὰ πλοῖα ἐν γένει τῶν ἐθνῶν, τὰ ὁποῖα διαβαίνουν καὶ πρὸς τὴν Τουρκίαν καὶ πρὸς τὴν Ἀδριατικὴν καὶ τ’ ἄλλα μέρη τῆς Μεσογείου, ἀναγκάζονται νὰ διέρχωνται ἐκεῖ καὶ νὰ κατέρχωνται· ἅμα λοιπὸν πνέουν ἐναντίοι ἄνεμοι, ἐξασφαλίζονται ἐκεῖ. Αὐτὰ φέρουσι διάφορα ἐμπορεύματα καταναλισκόμενα ἐν τῷ τόπῳ· μολαταῦτα ἡ ἔλλειψις τῆς εἰσαγωγῆς ὑποχρεώνει τοὺς κατοίκους ἐκείνους καὶ ἄκοντας νὰ ἔλθουν εἰς λαθρεμπόριον, καθ’ ὅσον ἔχουν μεγάλην ἀνάγκην τῶν εἰδῶν αὐτῶν· ἡ ἀνάγκη λοιπὸν αὕτη, παρασταθεῖσα εἰς τὴν κυβέρνησιν, τὴν ἠνάγκασεν ἀπὸ τὰ 54 ἄχρι τοῦδε καταχρηστικῶς νὰ ἐξακολουθῇ νὰ παραγγέλλῃ τὸν ὑποτελώνην τῆς πρωτευούσης ν’ ἀποστέλλῃ ὑπάλληλον διὰ νὰ τελωνίζωνται αὐτὰ τὰ εἴδη· ἐπεφυλάχθη δὲ νὰ φέρῃ ὀργανικὸν νόμον διὰ νὰ ὁρίσῃ ὡς ὑποτελωνεῖον καὶ τὸ σταθμαρχεῖον αὐτό. Δυστυχῶς ἄχρι τοῦδε δὲν ἐπῆλθεν ὁ νόμος αὐτός. Ἀλλὰ μήπως διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ, τὸν ὁποῖον ἀπεφάσισεν, ἠμπόρεσε καὶ τὰ συμφέροντα τοῦ δημοσίου νὰ φυλάξῃ καὶ τὰς ἀνάγκας τῶν κατοίκων νὰ ἱκανοποιήσῃ; Ὄχι βεβαίως· διότι, ἐρχομένου ἑνὸς πλοίου, διὰ νὰ εἰδοποιήσουν τὸν τελώνην τῆς Ἄνδρου, ὅστις εὑρίσκεται 8 ὥρας μακρὰν καὶ ἂν εὑρεθῇ εὐδιάθετος ἢ εὔκαιρος νὰ ἔλθῃ τὴν ἐπιοῦσαν, τὴν τρίτην εἰμπορεῖ νὰ γείνῃ ἡ πρᾶξις τῆς εἰσαγωγῆς. Τί γίνεται λοιπόν; παρουσιάζεται οὔριος ἄνεμος καὶ ἀναχωρεῖ τὸ πλοῖον. Ἐξερχομένου αὐτοῦ τοῦ λιμένος, οἱ κάτοικοι ἔχουν ἀνάγκην καὶ παραλαμβάνουν ὁλόκληρον τὸ φορτίον χωρὶς νὰ πληρόνουν. Κατὰ συνέπειαν εὑρέθην εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ κάμω τὴν πρότασιν αὐτὴν ἀντὶ τοῦ σταθμαρχείου νὰ συστηθῇ ὑποτελωνεῖον· ἡ δαπάνη εἶναι, κύριοι, ἀνὰ 20 δραχ. κατὰ μῆνα, τοὐτέστι 240· ἀλλ’ ἀπέναντι τῶν ὠφελειῶν, αἵτινες θὰ προκύψωσιν εἰς τὸ δημόσιον, θὰ ᾖναι μηδαμινή. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ δεχθῇ νὰ προστεθῇ τὸ ποσὸν αὐτὸ, διὰ νὰ χρησιμεύσῃ εἰς τὴν σύστασιν τοῦ ὑποτελωνείου. Ἀλλ’ ὁ Κ. ὑπουργὸς ἔχει μίαν ἰδέαν· ὅσον πολλαπλασιάζονται τὰ μέρη τῆς εἰσαγωγῆς, τόσον λέγει, καὶ ἡ κατάχρησις· ἐγὼ ὅμως ἔχω τὸ θάῤῥος νὰ τῷ εἴπω, ὅτι ἔχει ἐσφαλμένην πολὺ ἰδέαν, διότι, ὅταν δὲν ἐπιτρέπηται ἡ εἰσαγωγὴ, οἱ κάτοικοι ἔρχονται κατ’ ἀνάγκην εἰς τὴν κατάχρησιν· καὶ ἡ κατάχρησις αὕτη δὲν παρουσιάζεται παρὰ ἀπὸ τοὺς τελωνοφύλακας. Ἠξεύρω, ὅτι εἶχε τὴν τόλμην τελωνιακὸς φύλαξ νὰ μοὶ εἴπῃ, ὅτε ἦλθεν ἓν πλοῖον, ἐὰν ἔχω ἀνάγκην, νὰ μὲ συντρέξῃ, ἀρκεῖ νὰ ὠφεληθῇ καὶ αὐτός· ἡ ληστεία αὕτη λοιπὸν φέρει τὴν ζημίαν, ὄχι ὅμως τὸ νὰ γίνεται εἰς περισσότερα μέρη ἡ εἰσαγωγή· διὰ τοῦτο δὲν πιστεύω ν’ ἀντιλέξῃ ὁ Κ. ὑπουργὸς διὰ τὸ συμφέρον καὶ τοῦ δημοσίου καὶ τῶν δυστυχῶν αὐτῶν κατοίκων.
§102ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ἀντιλέγω διὰ τοὺς ἰδίους λόγους, τοὺς ὁποίους προεῖπον.
§103ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι λοιπὸν νὰ μεταβληθῇ τὸ ἐν Γαυρίῳ σταθμαρχεῖον εἰς ὑποτελωνεῖον νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται ὀλίγοι)· ἀπεῤῥίφθη.
§104ΚΑΡΑΜΑΝΟΣ. Ἐγὼ θὰ ὁμιλήσω συμφώνως μὲ τὸ πνεῦμα τοῦ Κ. ὑπουργοῦ, ὅστις ἐζήτησεν οἰκονομίας. Αὐτὰς ἐπιζητῶ καὶ ἐγώ. Τὸ ὑποτελωνεῖον τοῦ Πόρου, κύριοι, καθίσταται περιττὸν, ἐὰν ἡ οἰκονομικὴ ὑπηρεσία ἐνεργηθῇ, ὅπως ἐνηργεῖτο, μέχρι τοῦ ἔτους 1855.
§105ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Πῶς θὰ γίνῃ τοῦτο;
§106ΚΑΡΑΜΑΝΟΣ. Ἐὰν τοῦτο παραδεχθῇ ἡ Βουλὴ, θὰ προκύψῃ ὠφέλεια 3000 δραχ. Σᾶς παρακαλῶ νὰ προσέξητε. Ἡ ἐπαρχία Τροιζηνίας εἶναι ἡνωμένη μετὰ τῆς ἐπαρχίας Ὕδρας διοικητικῶς καὶ οἰκονομικῶς. Μέχρι τῆς ἐποχῆς ταύτης ὑπῆρχε διὰ τὴν οἰκονομικὴν ὑπηρεσίαν τῶν δύω ἐπαρχιῶν εἷς τελώνης καὶ εἷς ταμίας, καὶ ὁ μὲν ταμίας εἶχε τὴν ἕδραν του εἰς Πόρον, ὁ δὲ τελώνης εἰς Ὕδραν, καὶ οὕτως ἡ ὑπηρεσία ἐνηργεῖτο ἁρμονικώτερον πρὸς ὄφελος καὶ τοῦ δημοσίου καὶ πρὸς εὐκολίαν τῶν φορολογουμένων, ἀλλὰ κατὰ τὸ ἔτος 1855 δυστυχῶς διὰ λόγους ἀγνώστους εἰς ἐμὲ, μετεφέρθη τὸ ταμεῖον ἐκ Πόρου εἰς Ὕδραν· ἐκ τούτου προέκυψεν ἡ ἀνάγκη συστάσεως τελωνείου εἰς Πόρον καὶ ἡ ἐπιβάρυνσις τοῦ δημοσίου ταμείου μὲ δαπάνην ἐπὶ πλέον δραχμῶν 3,000. Ἀλλὰ, κύριοι, ἡ δαπάνη αὕτη καθίσταται ὅλως περιττὴ, ἐὰν τὰ πράγματα ἐπανέλθωσιν εἰς τὴν προτέραν των κατάστασιν, μετατιθεμένου τοῦ ταμείου ἀπὸ Ὕδρας εἰς Πόρον. Ἐὰν δὲ τοῦτο παραδεχθῇ ἡ Βουλὴ, οὐ μόνον εὐκολία θέλει προσγίνει εἰς τοὺς φορολογουμένους Τροιζηνίας, ἀλλὰ καὶ εἰς τὸ δημόσιον ἐπενεχθήσεται ὠφέλεια τοὐλάχιστον 3,000, καθόσον τὰ τοῦ ἐν Πόρῳ ὑποτελώνου καθήκοντα θέλουσιν ἀνατεθῇ εἰς τὸν ταμίαν. Προτείνω λοιπὸν, κύριοι, τὴν μετάθεσιν τοῦ ταμείου ἀπὸ Ὕδραν εἰς Πόρον.
§107ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Κύριοι, ἀγνοῶ τοὺς λόγους διὰ τοὺς ὁποίους ζητεῖ ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Πόρου τὴν κατάργησιν τοῦ τελωνείου καὶ τὴν σύστασιν τοῦ ταμείου.
§108Σ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Τί λέγει ὁ ὑπουργός;
§109ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Προτείνω τὴν ἀφαίρεσιν τῆς πιστώσεως, διότι νομίζω, ὅτι ἡ συγχώνευσις τοῦ ταμείου τῆς Ὕδρας μὲ τὸ τελωνεῖον δύναται νὰ συμβιβασθῇ· θὰ συμβουλευθῶ τὴν ὑπηρεσίαν, καὶ, ἂν ᾖναι δυνατὸν νὰ γείνῃ τοῦτο, θὰ τὸ κάμω.
§110ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐνοήσαμεν τί ζητεῖ ὁ Κ. Καραμάνος, ἀλλὰ θέλομεν νὰ πληροφορηθῶμεν, ἐὰν ἡ συγχώνευσις τῆς ὑπηρεσίας δύναται νὰ μὴ παραβλάψῃ τὰ συμφέροντα τῶν ἰδιωτῶν καὶ ἐξ αὐτοῦ προκύψῃ βλάβη ἀντὶ ὠφελείας.
§111ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ἤκουσα καὶ σᾶς εἶπον, ὅτι θὰ συμβουλευθῶ τὴν ὑπηρεσίαν, καὶ θὰ κάμω ὅ,τι οὔτε τὰ συμφέροντα τῶν ἰδιωτῶν θὰ βλάψῃ, οὔτε τοῦ δημοσίου.
§112ΚΑΡΑΜΑΝΟΣ. Ἐπαναλαμβάνω νὰ παρακαλέσω, ἵνα ἡ οἰκονομικὴ ὑπηρεσία ἐν ταῖς ἐπαρχίαις Ὕδρας καὶ Τροιζηνίας κανονισθῇ ὅπως ἦτο μέχρι τοῦ ἔτους 1855.
§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ νὰ ἐξακολουθήσωμεν.
§114ΚΟΡΙΖΗΣ. Τί ἔγεινε;
§115ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν τὸ παραδέχθη ὁ ὑπουργός.
§116ΚΟΡΙΖΗΣ. Ἐξ αὐτοῦ θὰ προκύψῃ οἰκονομία, πῶς δὲν τὸ παραδέχεται;
§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Ἄρθρον 2. Ἔξοδα ὑπηρεσίας ἐν γένει 45,000 δραχμάς. Ἄρθρον 3. Οἰκοδομαὶ καὶ ἐπισκευαὶ τελωνιακῶν καταστημάτων 10,000 δραχ. Ἄρθρον 4. Προσωπικὸν σφραγιστηρίου 13,390». Ἡ ἐπιτροπὴ ἀποφαίνεται περὶ αὐτοῦ ὡς ἑξῆς· ΚΕΦΑΛ. 11. Ἄρθρον 4. Προσωπικὸν Σφραγιστηρίου. «Τὸ μέτρον τοῦ νὰ ἀνατεθῇ ἡ διεύθυνσις τοῦ σφραγιστηρίου εἰς τὸν διευθύνοντα τὸν γεωμετρικὸν κλάδον ἀξιωματικὸν τοῦ μηχανικοῦ εἶναι ὠφέλιμον, διότι οἰκονομεῖται ὁ μισθὸς τοῦ διευθυντοῦ, ἀλλ’ ἡ χορήγησις ἐπιμισθίου εἰς τὸν ἀξιωματικὸν τοῦτον διὰ τὴν προκειμένην διεύθυνσιν ἀντιβαίνει εἰς τὸ ἄρθρ. 30 τοῦ περὶ δημοσίου λογιστικοῦ νόμου, κατὰ τὸ ὁποῖον ἐπιμίσθιον διὰ τὰς προσθέτους ὑπηρεσίας δίδεται ὁπόταν καὶ ὅπως ῥητὸς νόμος τὸ ἐπιτρέπῃ· ἕνεκα δὲ τῆς ἐλλείψεως τοιούτου νόμου ἡ ἐπιτροπὴ προτείνει νὰ ἀφαιρεθῶσιν ἐκ τοῦ κεφαλαίου τούτου δραχ. 1440, τὰς ὁποίας ἐπιφυλάττεται νὰ προσθέσῃ εἰς τὸ κεφάλ. 14 ἄρθρ. 1 διὰ νὰ προσληφθῇ ὡς διευθυντὴς τοῦ γεωμετρικοῦ κλάδου λοχαγὸς, ἐὰν ὁ ὑπολοχαγὸς δὲν δύναται μὲ μόνον τὸν κανονικὸν μισθόν του νὰ ἐκπληροῖ καὶ τὰς δύω ταύτας ὑπηρεσίας».
§118ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Τὸ ποσὸν, ὅπερ ὑπάρχει, εἶναι οἰκονομικώτερον, διότι δύναται νὰ ζητηθῇ πίστωσις 400 δραχ. κατὰ μῆνα.
§119ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν πρόκειται περὶ οἰκονομίας, διότι, καθόσον ἀφορᾷ αὐτὸ, ἡ ἐπιτροπὴ εἶναι ἐντελῶς σύμφωνος· ἀλλὰ παρετήρησεν ἡ ἐπιτροπὴ, ὅτι ἡ ἐπιχορήγησις ἐπιμισθίου δὲν δύναται νὰ γίνῃ, εἰμὴ ὅπως ὁ νόμος ὁρίζει· ὑπ’ αὐτὴν τὴν ἔποψιν ἡ ἐπιτροπὴ δὲν ἐνέκρινε νὰ μείνῃ τὸ ἐπιμίσθιον, ἀντὶ δὲ τούτου προτείνει μίαν ἄλλην οἰκονομίαν, διότι καὶ αὐτὴ βλέπει, ὅτι ἕνας δὲν δύναται νὰ κάμῃ καὶ τὰς δύω ὑπηρεσίας μὲ ἕνα μικρὸν μισθόν. Προτείνει λοιπὸν ἀντὶ ὑπολοχαγοῦ νὰ ἦναι λοχαγός.
§120ΛΑΠΠΑΣ. Ἠμπορεῖ νὰ κάμῃ αὐτὴν τὴν ὑπηρεσίαν καὶ ἀνθυπολοχαγός.
§121ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ λόγος εἶναι, ὅτι δὲν τὸ ἐπιτρέπει ὁ νόμος.
§122ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ κάμωμεν ἄλλο, διότι θὰ γείνῃ ἓν ἀδίκημα.
§123ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἡ γνώμη τῆς ἐπιτροπῆς πίπτει. «Ἄρθρον 5. Ὑλικὸν κτλ. χαρτοσήμου καὶ γραμματοσήμου 62,000 δρ. Ἄρθρον 6. Ἀποδοχαὶ χαρτοσήμου 60,000. Ἄρθρον 7. Ποσοστὰ γραμματοσήμου 30,000. Κεφάλ. 12. Δημόσια καταστήματα. Ἄρθρον 1. Νομισματοκοπεῖον δὲν ἔχει. Ἄρθρον 2. Τυπογραφεῖον καὶ λιθογραφεῖον 50,075. Ἄρθρον 3. Ὑλικὸν τυπογραφείου καὶ λιθογραφείου 10,000. Κεφάλ. 13. Δημόσια νομήματα. Ἄρθρον 1. Προσωπικὸν δασῶν 99,912».
§124ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Εἶπον τοὺς λόγους διὰ τοὺς ὁποίους ἐπροτείναμεν τὴν ἀπάλειψιν, τοὐτέστιν ὁ ἥμισυς ἀριθμὸς τῶν δασονόμων, τοὺς ὁποίους ἀφῃρέσαμεν ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν, θέλει ἀντικατασταθῇ ἀπὸ δεκάρχας, καὶ εἰς τοὺς ἐφόρους ἀνατίθενται τὰ καθήκοντα αὐτῶν.
§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. (Ἀναγινώσκεται ἡ γνώμη τῆς ἐπιτροπῆς.) «Κεφάλ. 13. Ἄρθρον 1. Προσωπικὸν δασῶν. Ἡ ἀναγκαία διὰ τὴν μισθοδοσίαν τοῦ προσωπικοῦ τούτου κατὰ τὸν ὀργανικὸν νόμον δαπάνη συμποσοῦται εἰς δραχμὰς 152,160. Ἀλλ’ ἀφαιρουμένου τοῦ γραμματέως τῆς ἐπιτροπῆς τῶν δασῶν, τῶν δέκα δασαρχῶν καὶ εἴκοσι δασονόμων, ἡ δαπάνη περιορίζεται καὶ ἐφέτος εἰς δραχμὰς 99,912, ὅσαι σχεδὸν εἶχον σημειωθῆ καὶ εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ παρελθόντος ἔτους. Ἀλλὰ καὶ ἐκ τοῦ ποσοῦ τούτου πρόκειται νὰ οἰκονομηθῶσι δραχ. 24,000, διότι, ὡς μανθάνει ἡ ἐπιτροπὴ, ὁ ὑπουργὸς ἀπέλυσε τῆς ὑπηρεσίας καὶ τοὺς ἑτέρους εἴκοσι δασονόμους καὶ ἀνέθηκε τὴν ὑπηρεσίαν αὐτῶν εἰς δακάρχας τῆς τελωνοφυλακῆς. Ἡ ἐπιτροπὴ δὲν ἔχει πολλοὺς λόγους ἵνα συνηγορήσῃ ὑπὲρ τῆς διατηρήσεως τοῦ διέποντος μέχρι τοῦδε τὴν οἰκονομικὴν, ὑπηρεσίαν συστήματος, διότι τὸ προσωπικὸν τῶν δασονόμων λαμβανόμενον συνήθως ἄνευ πολλῆς προσοχῆς μεταξὺ προσώπων ἀνικάνων καὶ μὴ παρεχόντων τὰ ἀπαιτούμενα ἐχέγγυα, δὲν ἦτον εἰς κατάστασιν νὰ ἐκπληρώσῃ δεόντως τὴν ἀποστολήν του οὔτε ὡς πρὸς τὴν βεβαίωσιν τῶν φόρων τῆς ξυλείας, οὔτε ὡς πρὸς τὴν διαφύλαξιν τῶν δασῶν, ἥτις ἀποτελεῖ τὸ κύριον ἔργον τῶν δασονομικῶν ὑπαλλήλων· ἐντεῦθεν τὰ μὲν εἰσοδήματα εἶναι λίαν περιωρισμένα καὶ δυσανάλογα μὲ τὴν ἔκτασιν καὶ τὴν ἀξίαν τῶν δασῶν, μόλις εἰς τὸ διπλάσιον τῆς ἀπαιτουμένης διὰ τὸ προσωπικὸν δαπάνης ἀναβαίνοντα, τὰ περισσότερα δὲ καὶ σημαντικώτερα δάση κατεστράφησαν γενόμενα παρανάλωμα τοῦ πυρὸς τῶν γεωργῶν καὶ τῶν ποιμένων καὶ τοῦ σιδήρου τῶν ὑλοτόμων. Ἀλλὰ τὴν λυπηρὰν καὶ ἐπιζήμιον ταύτην κατάστασιν δὲν θέλει δυνηθῆ νὰ μεταβάλῃ οὐσιωδῶς, κατὰ τὴν γνώμην τῆς ἐπιτροπῆς, ἡ ἀντικατάστασις τῶν δασονόμων διὰ τῶν δεκαρχῶν τῆς τελωνοφυλακῆς, διότι οἱ δεκάρχαι, ἐνῷ δὲν ἔχουσιν εἰδικότητά τινα περὶ τὴν ὑπηρεσίαν ταύτην, στεροῦνται καὶ τῆς ἀπαιτουμένης ἕξεως τοῦ νὰ τρέχωσιν εἰς τὰ δάση, ὡς συνειθίσαντες νὰ ζῶσιν εἰς τὰ παράλια. Διὰ τοὺς λόγους τούτους ἀπαιτεῖται νὰ ληφθῇ ἄνευ ἀναβολῆς ἡ ἀνήκουσα πρόνοια, ὅπως διοργανισθῇ καταλλήλως ὁ σπουδαῖος οὗτος κλάδος καὶ εἰσαχθῶσιν ἐν αὐτῷ πρόσωπα ἔχοντα τὰ ἀναγκαῖα πρὸς ἐκπλήρωσιν τῶν καθηκόντων των προσόντα, μέχρι δὲ τούτου ἡ πλειονοψηφία θεωρεῖ ἀναγκαίαν τὴν διατήρησιν τῶν περιεχομένων ἐν τῷ προϋπολογισμῷ 20 δασονόμων».
§126ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ἐὰν κἀνὲν μέλος τῆς ἐπιτροπῆς δὲν ὑποστηρίζῃ αὐτὴν τὴν γνώμην τῆς ἐπιτροπῆς, τὴν ὑποστηρίζω ἐγώ· ἐκτὸς τῶν λόγων, τοὺς ὁποίους ἀναφέρει ἡ ἐπιτροπή, ἡ καταστροφὴ τῶν δασῶν χρονολογεῖται ἀπὸ τὰ 62 καὶ ἐντεῦθεν, καὶ παρὰ πάντων ὁμολογεῖται, ὅτι ἡ εἴσπραξις ἠλαττώθη ἐπὶ πολὺ διὰ τῆς ἀναθέσεως τῶν καθηκόντων τῶν δασαρχῶν καὶ δασονόμων εἰς ἐφόρους· διότι οἱ ἔφοροι αὐτοὶ δὲν ἐξέρχονται τοῦ γραφείου των, ἀλλ’ ἀφίνουσι τὴν ἐπιτήρησιν τῶν δασῶν εἰς τοὺς δασοφύλακας, οἵτινες ἕνεκα τῆς μικρᾶς μισθοδοσίας των ἀναγκάζονται νὰ τρέπωνται εἰς καταχρήσεις· ἐνῷ, ὅταν ὑπῆρχον οἱ δασονομικοὶ ὑπάλληλοι, οἵτινες ὑπῆρχον μέχρι τοῦ 62, καὶ τὸ δημόσιον ὠφελεῖτο περισσότερον, καὶ τὰ δάση δὲν κατεστρέφοντο· διότι ἐκεῖνοι ἐξετέλουν τὰ καθήκοντά των καὶ περιήρχοντο τὰ διάφορα δάση, καὶ οὕτως ἐχρησίμευον ὄχι μόνον εἰς τὴν διατήρησιν τῶν δασῶν, ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν ἐξάλειψιν καὶ καταδίωξιν τῆς ζωοκλοπῆς καὶ τῆς ληστείας ἂν θέλετε· καὶ ὡς ἐκ τούτου ἦσαν πολὺ χρήσιμοι καὶ εἰς τὴν δημόσιον ἀσφάλειαν. Εἶναι ὅλως διόλου ἀνοίκειον νὰ ἀναθέσωμεν εἰς τοὺς δεκάρχας δικαστικὰ καθήκοντα, διότι αὐτοὶ εἶναι καθαρῶς διοικητικοὶ ὑπάλληλοι, οἱ δὲ ἔφοροι δὲν εἶναι εἰς κατάστασιν νὰ τρέχουν εἰς τὰ δάση πρὸς ἐκπλήρωσιν τῶν καθηκόντων των. Ὑποστηρίζω λοιπὸν ὄχι μόνον νὰ διατηρηθῶσιν οἱ ὑπάρχοντες δασονόμοι, ἀλλά, ἐὰν ᾖναι δυνατόν, διὰ νόμου ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἐπαναφέρῃ καὶ τοὺς λοιπούς, διότι καθὼς ἡ πεῖρα ἀπέδειξεν, ἀπὸ τοῦ 62 καὶ ἐντεῦθεν καὶ ὀλιγώτερον ὠφελήθη τὸ δημόσιον, καὶ τὰ δάση σχεδὸν κατεστράφησαν. Προτείνω λοιπὸν, ὥστε νὰ γείνῃ παραδεκτὴ ἡ γνώμη τῆς ἐπιτροπῆς καὶ ὁ ὑπουργὸς διὰ νόμου νὰ ἐπαναφέρῃ τοὺς δασονόμους καὶ δασάρχας, διότι οἱ ἔφοροι δὲν κάμνουν τίποτε. Εἰς τὴν Τρίπολιν ὑπῆρχε δασάρχης, καὶ τώρα τὰ καθήκοντά του εἶναι ἀνατεθειμένα εἰς τὸν ἔφορον· συγκρίνατε τὰς εἰσπράξεις αἵτινες ὑπῆρχον ὅταν ἦτον ὁ Φλέσας δασάρχης, μὲ τὰς εἰσπράξεις τὰς τωρινὰς, ὅτε τὰ καθήκοντα αὐτοῦ ἀνετέθησαν εἰς τοὺς ἐφόρους, καὶ θέλετε ἰδῆ μίαν μεγάλην διαφοράν. Εἰς τὴν Δημητσάναν θέλετε ἰδῆ, ὅτι ἡ αὐτὴ διαφορὰ ἐπίσης ὑπάρχει. Προτείνω λοιπὸν νὰ διατηρηθῶσιν οἱ δασονόμοι καὶ νὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ πρῴην σύστημα, διότι δι’ αὐτοῦ καὶ μεγαλητέρα ὠφέλεια θέλει προκύψει εἰς τὸ δημόσιον καὶ τὰ δάση θέλουν διατηρηθῆ καλλίτερα.
§127ΚΑΡΑΛΙΒΑΝΟΣ. Εἶμαι ἐναντίος τῆς γνώμης τῆς ἐπιτροπῆς. Ὁ Κ. προλαλήσας παρεκάλεσε τὸν Κ. ὑπουργὸν περὶ τῆς ἐξασφαλίσεως μάλιστα τῶν ὑπαρχόντων δασαρχῶν καὶ δασονόμων· ἐγὼ θὰ παρακαλέσω τὸν Κ. ὑπουργὸν νὰ μὴν ἀποφασίσῃ τοῦτο κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, διότι ἀναγνωρίζω καὶ εἶμαι πεπεισμένος, ὅτι οὐδεὶς δασάρχης καὶ δασονόμος ὑπάρχει ἐν Ἑλλάδι πλὴν δύω σπουδασάντων ἐν Γερμανίᾳ· αὐτοὺς μόνους ἀναγνωρίζω ὡς δυναμένους νὰ ἐκτελέσωσιν αὐτὴν τὴν ὑπηρεσίαν, ὅλοι δὲ οἱ ἄλλοι οἱ μέχρι τοῦδε ὑπάρξαντες δὲν ἦσαν παρὰ ἁπλοῖ πολῖται, οἵτινες εἴτε ὑπηρέτησαν εἰς τὸν στρατὸν, εἴτε ἦσαν φαλαγγῖται. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον λέγω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἔλθῃ ἕνας νόμος τοιοῦτος, ἐν ὅσῳ δὲν ὑπάρξουν πολλοὶ σπουδάσαντες αὐτὴν τὴν τέχνην, οἵτινες νὰ καθέξουν ἐπαξίως αὐτὴν τὴν τιμήν. Ὁ Κ. ὑπουργὸς ἠμπορεῖ νὰ σκεφθῇ ἄλλως πως καθόσον ἀφορᾷ τὴν διεύθυνσιν τῶν δασῶν, καὶ περὶ αὐτοῦ δὲν εἶμαι ἐγὼ ὁ ἁρμόδιος νὰ δώσω γνώμην, διότι δὲν εἶναι τοῦ παρόντος καιροῦ· ἔρχομαι μόνον νὰ εἴπω, καθόσον ἀφορᾷ τὴν γνώμην τῆς ἐπιτροπῆς, ὅτι οὐδεμίαν ἰδιαιτέραν ἱκανότητα ἀναγνωρίζω εἰς τοὺς δασονόμους ἐκείνης τῶν δεκάρχων· ἀπεναντίας παραδέχομαι ὅτι οἱ δέκαρχοι θέλουν ἐκπληρώσει τὸ καθῆκον αὐτῶν καλλίτερα, διότι αὐτοὶ τοὐλάχιστον ἐσυνήθισαν εἰς μίαν πειθαρχίαν καὶ ἐγνώρισαν τὸν κόσμον καλλίτερα, καὶ δι’ αὐτὴν τὴν αἰτίαν δύνανται καὶ τὴν ὑπηρεσίαν αὐτὴν νὰ ἐκπληρώσωσι καταλληλότερον καὶ τῶν συμφερόντων τοῦ δημοσίου νὰ φεισθῶσι περισσότερον. Ἐὰν ἡ ἐπιτροπὴ ἐπαρουσιάζετο καὶ πραγματικῶς μᾶς ἔφερε πρόσωπα, τὰ ὁποῖα νὰ εἶχον μίαν τινὰ ἀξίαν ἀνωτέραν τῆς τῶν δεκάρχων, τότε βεβαίως ἤθελον σεβασθῆ τὴν γνώμην ἐκείνης. Ἄλλως τε πρὸς τί νὰ ἐξοδεύωμεν εἰς δασονόμους καὶ δασάρχας; διὰ νὰ γίνωνται αἱ καταχρήσεις πολυπληθεῖς; Καὶ μὴν ἔχετε τὴν ἰδέαν, ὅτι, ἐὰν ἀντικατασταθῶσιν ἀπὸ τοὺς δεκάρχας, τότε θ’ αὐξήσουν αἱ καταχρήσεις, διότι, ἂν κάμουν καὶ αὐτοὶ, δὲν θὰ κάμουν περισσοτέρας ἀπὸ ἐκείνους· καὶ ἂν οἱ δασονόμοι τρέχουν εἰς τὰ ὄρη, δὲν τὸ κάμνουν παρὰ διὰ νὰ κερδοσκοπήσουν περισσότερα, καὶ ὄχι νὰ φυλάξουν τὰ δάση· πηγαίνουν διὰ νὰ ἀποζήσουν εἰς τὰ σπίτια τῶν χωρικῶν καὶ νὰ ὠφεληθῶσι περισσότερον. Δὲν βλέπω λοιπὸν κἀμμίαν ἀφορμὴν, δὲν βλέπω τι, τὸ ὁποῖον νὰ μὲ πείσῃ, ὅτι δύναται νὰ ὑπάρξῃ ὠφέλεια μεγαλητέρα. Ἐὰν δὲ παραδεχθῶμεν τὴν γνώμην τοῦ ὑπουργοῦ, τοὐναντίον εἰς αὐτὴν βλέπω μίαν ὠφέλειαν, τὴν ὁποίαν θὰ ἔχωμεν, ἐπειδὴ δὲν θὰ μισθοδοτῶμεν δασονόμους καὶ δασάρχας.
§128ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν βλέπω νὰ ἔχετε γνώσεις περὶ τῶν τοιούτων.
§129ΚΑΡΑΛΙΒΑΝΟΣ. Ἀνήκω εἰς ἐπαρχίαν καὶ γνωρίζω πολὺ καλὰ ποῖοι εἶναι δασονόμοι καὶ ποῖοι εἶναι δασοφύλακες. Λοιπὸν δὲν γνωρίζω οὔτε οἱ μὲν νὰ ἦναι ἄξιοι, οὔτε οἱ δέ.
§130ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Ἂς ἐνοικιασθῶσιν ὅλα τὰ δάση, ὅπως γίνεται εἰς ὅλον τὸν κόσμον.
§131ΚΑΡΑΛΙΒΑΝΟΣ. Τοῦτο τὸ εἶπον· ἂς φέρῃ ὁ ὑπουργὸς ἕνα νόμον, διὰ τοῦ ὁποίου νὰ προτείνῃ τὴν ἐκποίησιν τῶν δασῶν ἢ τὴν ἐνοικίασιν.
§132ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ὁ Κ. Καραλίβανος ἐγεννήθη ἐν τῷ μέσῳ τῆς θαλάσσης, ἐγὼ δὲ ἐν τῷ μέσῳ τῶν δασῶν· λοιπὸν ἁρμοδιώτερος δὲν δύναται νὰ ᾖναι ὁ Κ. Καραλίβανος ἀπὸ ἐμὲ εἰς αὐτὸ τὸ ζήτημα. Οἱ σπουδάσαντες εἰς τὴν Γερμανίαν, ὁδηγούμενοι ἀπὸ τὴν φυσικὴν διὰ τὰ δένδρα, ἐγνωμοδότησαν πρὸ τεσσάρων ἐτῶν, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν ἔλατος κοπτομένη νὰ ξαναφυτρώσῃ, καὶ μολαταῦτα εἰς τὴν ἐπαρχίαν Καρυταίνης, εἰς τὴν ἐπαρχίαν Τριπόλεως (εἰς τὴν Ἁλωνίσταιναν) σαράντα φοραῖς ἐὰν κοπῇ ἡ ἔλατος, ξαναφυτρώνει· τοῦτο ἐθεωρήθη ἀφύσικον εἰς τὰ 62 καὶ ἡ Ἀμαλία ἠναγκάσθη νὰ στείλῃ τὸν Ῥιγώνην νὰ ὑπάγῃ ἐπιτοπίως εἰς τὸ μέρος Ἁλωνίσταιναν καὶ ἔκοψεν ὁλοκλήρους ἐλάτους καὶ τὰ ἔφερε καὶ εἶδον πραγματικῶς, ὅτι συμβαίνει αὐτὸ τὸ παράδοξον εἰς αὐτὰς τὰς ἐλάτους, τὸ ὁποῖον δὲν συμβαίνει ἀλλοῦ· αὐτὸ τὸ ἀνακάλυψεν ὁ τότε δασάρχης Φλέσας. Ἐκτὸς δὲ τούτου αὐτοί, ποῦ θὰ σπουδάσουν εἰς τὴν Γερμανίαν, φρονεῖτε ὅτι θὰ δεχθοῦν αὐτὴν τὴν θέσιν μὲ 80 δρ. τὸν μῆνα; Οὐδέποτε πιστεύω, ὅτι θέλει παραδεχθῆ ἐκεῖνος, ὅστις ἐσπούδασε ἐν Γερμανίᾳ, νὰ ὑπάγῃ νὰ τρέχῃ εἰς τὰ δάση ἐν καιρῷ θέρους καὶ ἐν καιρῷ χειμῶνος μὲ αὐτὸν τὸν εὐτελῆ μισθὸν διὰ νὰ ἐκτελέσῃ τὸ καθῆκόν του. Ὅπου λοιπὸν τὰ πράγματα ὁμιλοῦν, οἱ λόγοι εἶναι περιττοί. Ἡμεῖς λοιπὸν σᾶς λέγομεν, ὅτι πρέπει νὰ παρατηρήσετε τὰς εἰσπράξεις τὰς πρὸ τοῦ 62, καὶ τὰς ἀπὸ τοῦ 62, διὰ νὰ ἰδῆτε πόσον αἱ δεύτεραι εἶναι ἐλαττωμέναι. Δὲν λέγομεν, ὅτι δὲν ἐγίνοντο καὶ τότε καταχρήσεις, ἀλλὰ μεταξὺ τῶν καταχρήσεων ἐκείνων καὶ τούτων εἶναι μεγάλη διαφορὰ, εἶναι πολὺ ὀλιγώτεραι αἱ καταχρήσεις αἵτινες ἐγίνοντο, ἀπὸ ἐκείνας αἵτινες θὰ γίνωνται ἀπὸ τοὺς δεκάρχους· ἐὰν λοιπὸν πρέπει νὰ ἀνατεθῶσι τὰ καθήκοντα αὐτὰ εἰς κἀμμίαν ἀρχὴν ἀνωτέραν, πρέπει νὰ ὑπάρχουν οἱ δασονομικοὶ ὑπάλληλοι καὶ πρέπει νὰ ἐπαναφέρωμεν τοὺς δασάρχας καὶ δασονόμους.
§133ΚΕΧΑΓΙΑΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἐξ ὅσων ἤκουσα δὲν βλέπω κἀνένα ἄλλον λόγον νὰ ἀποκρούῃ τὸ μέτρον, τὸ ὁποῖον ἔλαβα, παρ’ ὅ,τι ὁ τίτλος τοῦ διορισμοῦ δίδει καὶ εἰδικότητα εἰς τὸ ἄτομον. Ποῖος ἦτο ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον μετεχειρίσθην αὐτὸ τὸ μέτρον; νὰ οἰκονομήσω τὴν πληρωμὴν τῶν 20 δασονόμων ἀπὸ τοὺς δεκάρχας, οἱ ὁποῖοι ἐπλεόνασαν, διότι δὲν ἠδυνήθην νὰ τοὺς παύσω, καθόσον ἔχουν θητείαν. Λοιπὸν μετεχειρίσθην 20 δεκάρχας, οἱ ὁποῖοι ἔχουν θητείαν καὶ ἔχουν διὰ τοῦτο περισσοτέρας ἐγγυήσεις εἰς τὴν διαχείρισιν.
§134ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Κύριε Πρόεδρε....
§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐρωτήσω τὴν Βουλὴν, ἂν θέλῃ καὶ τρίτην φορὰν νὰ ὁμιλήσητε.
§136ΠΟΛΛΟΙ. Ἂς ᾖναι.
§137ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Οἱ ὑπεράριθμοι δέκαρχοι, ὅταν ἔγειναν ἐναντίον τοῦ Νόμου, δὲν ὑποχρεοῦται τὸ Δημόσιον νὰ τοὺς διατηρήσῃ μὲ τὴν θητείαν των· ἂς πέσουν ἐπὶ κεφαλῆς ἐκείνου, ὅστις τοὺς ἔκαμεν· ὀφείλετε λοιπὸν νὰ τοὺς παύσητε.
§138ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ἐντὸς τοῦ σώματος δύνανται νὰ μετετεθοῦν.
§139ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Δὲν εἶχον σκοπὸν νὰ ἀναβῶ τὸ βῆμα, ἂν δὲν ἐβιαζόμην ν’ ἀντικρούσω ἓν ἀξιότιμον μέλος, τὸν Κ. Καραλίβανον, λέγοντα καὶ πρὸς τὴν Βουλὴν καὶ τὸ ὑπουργεῖον, στῆθι, ἄφησε τὰ δάση νὰ καταστραφοῦν ἀπὸ τὸ πῦρ, μέχρις ὅτου ἀποσταλῶσιν εἰς τὴν Εὐρώπην ἄνθρωποι νὰ ἐκπαιδευθοῦν....
§140ΚΑΡΑΛΙΒΑΝΟΣ. Δὲν μ’ ἐνόησες· δὲν εἶπον τοῦτο.
§141ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Σᾶς τὸ λέγω αὐτολεξεὶ τί εἴπετε· δὲν ὑπάρχει οὐδεὶς, οὔτε εἷς δασάρχης ἢ δασονόμος, ὅστις νὰ ἐκπληρώσῃ ἀκριβῶς τὸ καθῆκόν του, παρὰ δύω καὶ εἰς αὐτοὺς ἀπεδώκατε τὴν δάφνην, διότι ἐσπούδασαν ἐν Εὐρώπῃ, καὶ ὅτι τότε ὁ ὑπουργὸς δύναται νὰ μεταβάλῃ τὸ σύστημά του, ὅταν ἀποστείλωμεν ἀνθρώπους νὰ σπουδάσουν. Κύριοι, δὲν ἐξετάζω περὶ προσώπων, ἀλλ’ ἀνατρέχω εἰς τὴν ἐποχὴν ἐκείνην τὴν πρὸ τῆς μεταβολῆς· προκαλῶ τὸν ἔντιμον ὑπουργὸν νὰ φέρῃ τοὺς πίνακας ἐκείνους, νὰ τοὺς θεωρήσῃ καὶ παραβάλῃ, καὶ θέλετε ἰδῆ, ὅτι διπλάσιαι πρόσοδοι ἐγίνοντο τότε. Ἀφ’ ὅτου δὲ μετεβλήθη τὸ σύστημα τοῦτο, δὲν ἔχομεν εἰμὴ ὀλίγιστά τινα ποσὰ, καὶ ὅπως τὸ κατήντησεν ὁ Κ. ὑπουργὸς, δὲν θὰ ἔχωμεν παντάπασιν. Ὁ σκοπός μου, κύριοι, εἶναι διὰ τὰ δάση, διότι τὰ δάση εἶναι πολύτιμος, ἀναγκαιοτάτη περιουσία εἰς τὸ ἔθνος, καὶ ἄλλα ἦσαν τὰ δάση πρὸ ὀλίγων ἐτῶν, καὶ ἄλλα σήμερον. Βλέπετε, ὅτι καθ’ ἑκάστην δάση καίονται, καταστρέφονται, καὶ οὐδεὶς τιμωρεῖται. Δι’ ὅλους λοιπὸν αὐτοὺς τοὺς λόγους ὑποστηρίζω τὴν γνώμην τῆς ἐπιτροπῆς. Ὡς πρὸς τοὺς δεκάρχας, τοὺς ὁποίους ὁ κ. ὑπουργὸς κατέστησεν αὐθαιρέτως, θὰ κάμω μίαν παρατήρησιν· εἶναι ὑπέρβασις αὐτὴ ἢ ὄχι; Ἐγὼ δὲν ἀποφαίνομαι ἤδη, διότι θὰ μᾶς διαφωτίσῃ ὁ κ. ὑπουργὸς, καὶ παρακαλῶ ὡς πρὸς τοῦτο νὰ ἔχω τὴν ὑπομονήν σας. Κατὰ τὸ φαινόμενον φαίνεται, ὅτι εἶναι ὑπέρβασις· διότι ἄλλως, ἂν δὲν ἦσαν ἀναγκαῖοι, διὰ τί διωρίσθησαν; καὶ τίνες; Αὐτὰ ὀφείλει νὰ τὰ ἐξετάζῃ ἡ Βουλὴ, καὶ ὄχι ἐν παρόδῳ νὰ διέρχεται τοσοῦτον σπουδαῖα ζητήματα, τὰ ὁποῖα ἀφορῶσι τὸ μεγαλεῖον τοῦ ἔθνους· διότι, ὅταν ἓν ἔθνος καταστρέφῃ τὰ δάση του, ὀνομάζεται βάρβαρον. Ἂν ᾖναι λοιπὸν ἀναγκαῖοι, διὰ τί νὰ τοὺς ὑπάγῃ εἰς τὰ δασονομεῖα;
§142ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Αὐτὸ τὸ εἶπον, λόγῳ οἰκονομίας.
§143ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Διότι ἐπλεόνασαν· ἀλλὰ τὰ ἀτοπήματα τῶν ὑπουργῶν δὲν θὰ κτυποῦν τὸ ἔθνος. Πρέπει ἡ Βουλὴ νὰ κτυπήσῃ τοὺς ὑπουργούς. Ἐνοικιάσατε δι’ ἓν ἔτος τὸ τελωνεῖον τοῦ Πειραιῶς καὶ τῆς Σύρου, παραβάλετε τὰς προσόδους, καὶ θέλετε ἰδῆ, ὅτι θέλετε ἔχει αὔξησιν ἑνὸς ἑκατομμυρίου.
§144ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς νὰ μᾶς εἴπῃ ἂν καταργῆται ὁ δασονομικὸς νόμος διὰ τοῦ προϋπολογισμοῦ ἢ ὄχι.
§145ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ὁμιλεῖτε ἀργὰ, διότι θέλετε ἰδῆ κατάργησιν θέσεων λόγῳ οἰκονομίας μεγάλου ποσοῦ.
§146ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ὅταν ὁ δέκαρχος γείνῃ δασονόμος, δὲν καταργεῖται ὁ νόμος;
§147ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ὄχι· ὅταν ἡ παρελθοῦσα Κυβέρνησις λόγῳ οἰκονομίας κατήργησε τοὺς ἐπιθεωρητὰς, κατήργησε τὸν νόμον; ὄχι· ὁ νόμος ὑπάρχει· ἀλλ’ ὅταν ἡ Βουλὴ δὲν χορηγήσῃ τὸ ποσὸν αὐτῆς τῆς πιστώσεως, ὁ νόμος μένει νεκρός.
§148ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπιμένει ἡ ἐπιτροπὴ νὰ ζητήσω τὴν γνώμην της;
§149ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ πλειονοψηφία τῆς ἐπιτροπῆς ἔκαμε τοιαύτην πρότασιν.
§150ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν γνώμην τῆς πλειονοψηφίας τῆς ἐπιτροπῆς νὰ μένουν 20 δασονόμοι, ἐν ᾧ ὁ ὑπουργὸς προτείνει τὴν ἀπάλειψιν τῆς πιστώσεως τῶν 4,000....
§151ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Σήμερον προτείνει ὁ ὑπουργὸς τὴν ἀπάλειψιν· νομίζω λοιπὸν, ὅτι πρῶτον πρέπει νὰ ψηφοφορηθῇ τοῦ κ. ὑπουργοῦ ἡ πρότασις, ὅστις προτείνει τὴν ἀπάλειψιν αὐτῆς τῆς δαπάνης (θόρυβος).
§152ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Νομίζω, ὅτι, καὶ ἡ πίστωσις ἂν γίνῃ, ὁ ὑπουργὸς ἔχει τὸ δικαίωμα τῆς ἀπαλείψεως.
§153ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ὅσοι παραδέχονται τὴν γνώμην τοῦ κ. ὑπουργοῦ περὶ ἀπαλείψεως νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται σχεδὸν ὅλοι). Παρεδέχθη. —«Ἄρθρον 2, ἔξοδα ὑπηρεσίας τελωνείων 45000.»
§154ΣΙΝΑΝΙΩΤΗΣ. Νὰ καταργηθῇ καὶ ἡ διάταξις τῶν δασοφυλάκων, διότι ὑπάρχει συνθήκη, ὥστε νὰ ἐκδοθῇ ἓν διάταγμα, καὶ εἶναι ἀντικείμενον νομοθετικόν· λοιπὸν ἐξεδόθη αὐτὸ τὸ διάταγμα, ἀλλὰ δὲν δύναται νὰ ἔχῃ ὑποχρεωτικὴν δύναμιν διὰ τὸ κράτος· ἐπειδὴ λοιπὸν ἐπικρατεῖ ἡ συνήθεια νὰ διατηρῶνται 4 ἔτη, θέλω, ὥστε ἡ Βουλὴ νὰ καταργήσῃ αὐτὸ τὸ διάταγμα, διότι ἐβάλθησαν ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι δι’ ἕν λεπτὸν προδίδουν τὰ δημόσια συμφέροντα.
§155ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ἡ πρότασις, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ ἔντιμος βουλευτὴς, δὲν ἔχει σχέσιν μὲ τὴν συζήτησιν τοῦ προϋπολογισμοῦ. Τί συζητοῦμεν; πίστωσιν περὶ δαπάνης δασοφυλάκων· ἂν οἱ δασοφύλακες ἔχουν θητείαν ἢ ὄχι, αὐτὸ κανονίζεται δι’ ἄλλου τρόπου· ἢ ἔχουν ἢ δὲν ἔχουν θητείαν, ἡ πίστωσις θὰ χορηγηθῇ; αὐτὸ εἶναι.
§156ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Λυποῦμαι πολὺ, διότι ὁ ἔντιμος βουλευτὴς Μεγαλοπόλεως ἐλησμόνησεν ὅσα ἐῤῥέθησαν περὶ τοῦ διατάγματος τούτου καὶ ἐκέντησε συζήτησιν περὶ τῶν διαταγμάτων, τὰ ὁποῖα ἐξεδόθησαν ἐν ἀπουσίᾳ τῆς Βουλῆς. Τὸ διάταγμα περὶ δασοφυλάκων, ὡς ἔλαβον τὴν τιμὴν νὰ παρατηρήσω τότε ἀπὸ τοῦ βήματος, δὲν εἶναι νομοθετικῆς φύσεως, ἀλλ’ ὅλως διοικητικῆς. Κατὰ τοὺς κειμένους νόμους, ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ διορίζῃ καὶ παύῃ τοὺς δασοφύλακας κατὰ τὸ δοκοῦν. Ἐγὼ ἐνόμισα, ὅτι τοῦτο ἔβλαπτεν εἰς τὰ συμφέροντα τοῦ δημοσίου· ἐπροκάλεσα λοιπὸν ἓν διάταγμα, διὰ τοῦ ὁποίου κανονίζεται ὁ τρόπος τοῦ διορισμοῦ τῶν δασοφυλάκων καὶ τῆς παύσεως αὐτῶν· τὸ διάταγμα αὐτὸ δὲν ἔχει καμμίαν συνέπειαν διὰ κἀνένα· οἱ διάδοχοί μου ὑπουργοὶ τὸ ἐσεβάσθησαν· ἄν τις τῶν ὑπουργῶν θέλῃ, δύναται νὰ τὸ ἀνακαλέσῃ, καὶ τοιουτοτρόπως ὅλα αἴρονται. Τὸ νὰ ἔρχεται ὅμως ὁ ἕνας καὶ ὁ ἄλλος νὰ λέγῃ ὅ,τι θέλει, νὰ καταργηθῇ αὐτὸ, ἢ νὰ ἐπιβάλῃ ὑποχρέωσιν εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, δὲν εἶναι δίκαιον οὔτε ὀρθόν.
§157ΣΙΝΑΝΙΩΤΗΣ. Λέγω, ὅτι ὁ Κ. ὑπουργὸς δὲν ἔχει δίκαιον. Πρόκειται ἤδη νὰ ἀποφασισθῇ τὸ ἔξοδον τῶν δασοφυλάκων· λοιπὸν ἡ Βουλὴ δὲν πρέπει νὰ ἀποφανθῇ, οἱ δασοφύλακες ποίαν θητείαν πρέπει νὰ ἔχουν; Μοὶ φαίνεται, εἶναι καιρὸς νὰ ἀποφανθῇ, ἂν θὰ ἔχουν θητείαν, κατὰ τὸ διάταγμα τοῦ Κ. Σωτηροπούλου, ἢ ὄχι· διότι γνωρίζω, ὅτι ἐπαύθησαν δασοφύλακες, οἱ ὁποῖοι θὰ κινήσουν ἀγωγὴν κατὰ τοῦ δημοσίου. Ἔχει ἰσχὺν αὐτὸ τὸ διάταγμα, ἢ ὄχι; τί μᾶς λέγει ὁ κ. Σωτηρόπουλος; ὅτι, θέλων νὰ δεσμεύσῃ τὸν ἑαυτόν του, ἔκαμεν αὐτὸ τὸ διάταγμα (θόρυβος). Μοὶ φαίνεται, ὅτι εἶναι ὁ ἁρμοδιώτερος καιρὸς νὰ ἀποφανθῇ ἡ Βουλὴ, καὶ πρέπει νὰ μάθῃ ὁ κ. Σωτηρόπουλος, ὅτι τοιαῦτα ἀντικείμενα δὲν δύναται νὰ τὰ κάμῃ, ἀλλὰ πρέπει νὰ ζητῇ τὴν συναίνεσιν τοῦ νομοθετικοῦ Σώματος. Φρονῶ λοιπὸν, ὅτι πρέπει νὰ ἀποφανθῇ ἡ Βουλὴ περὶ τοῦ ζητήματος τούτου. Φέρω λοιπὸν ῥητὴν πρότασιν, τὸ διάταγμα τοῦτο εἶναι φύσεως νομοθετικῆς ἢ ὄχι; ἔχει δύναμιν ὑποχρεωτικὴν ἢ ὄχι; Προχθὲς ἤμην εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν καὶ ἐγένετο λόγος, ὅτι οἱ δέκαρχοι, οἱ τελωνιακοὶ ὑπάλληλοι μὲ θητείαν, κάμνουν τὰς μεγαλητέρας καταχρήσεις. Λοιπὸν φρονῶ, ὅτι ἡ Βουλὴ πρέπει νὰ ἐξετάσῃ τὰ τοῦ διατάγματος τούτου, καὶ κάμνω αὐτὴν τὴν πρότασιν.
§158ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Εἶναι ματαία ἡ συζήτησις, κἀνεὶς ἐξ ἡμῶν, οὔτε ὁ κύριος Σωτηρόπουλος, δὲν ἰσχυρίζεται, ὅτι τὸ διάταγμα ἔχει νομοθετικὴν ἰσχύν· εἶναι διάταγμα, ὅπως εἶναι ὅλα, τῆς ἁρμοδιότητος τῆς ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας· τὸ διάταγμα αὐτὸ ἀφορᾷ τὴν ἐνέργειαν τοῦ ὑπουργοῦ.
§159ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Νὰ σημειωθῇ εἰς τὰ πρακτικὰ ὅτι οὐδὲν δικαίωμα ἀπέκτησαν διὰ τοῦ διατάγματος, καὶ τότε ἀρκούμεθα (θόρυβος).
§160ΚΥΠΡΙΑΔΗΣ. Δὲν ἐννοῶ τὶ συζητοῦμεν· ὁ ἔντιμος κύριος Γόντικας διετύπωσε κἄτι τι, τὸ ὁποῖον δῆθεν συζητοῦμεν, ἂν ἡ θέσις περὶ τῆς ὁποίας πρόκειται νὰ δώσωμεν πίστωσιν εἶναι νομοθετημένη......
§161ΤΙΝΕΣ. Δὲν πρόκειται περὶ τούτου.
§162ΚΥΠΡΙΑΔΗΣ. Λοιπὸν τὸ ἂν ἦναι νομοθετημένη ἡ θέσις ἢ ὄχι διὰ δασοφύλακας δὲν εἶναι ζήτημα, διότι εἶναι γνωστὸν, ὅτι ὑπάρχει νόμος περὶ δασῶν, ὁ ὁποῖος λέγει ὅτι διορίζονται δασονόμοι καὶ δασοφύλακες· ὥστε ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον διετύπωσεν ὁ ἔντιμος συνάδελφός μου καὶ φίλος μου, δὲν εἶναι ἀντικείμενον. Ὁ δὲ κύριος Σινανιώτης, ὁ ὁποῖος ἔφερε τὴν ἑτέραν πρότασιν, δὲν βλέπω πῶς τὴν διετύπωσε καὶ ἐπὶ τίνος πρόκειται νὰ ἀποφασίσῃ ἡ Βουλή. Ἂν πρόκειται νὰ ἐγερθῇ ἓν μέγα ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἦλθεν ἐπὶ τοῦ προπαρελθόντος ὑπουργείου περὶ τῆς ἰσχύος τῶν διαταγμάτων, ἐὰν πρόκειται νὰ κατηγορήσωμεν κἀνένα ὑπουργὸν διότι ἐξέδωκε διάταγμα νομοθετικῆς φύσεως χωρὶς νὰ μᾶς ἀκούσῃ, ἔχομεν ἕτερον στάδιον· ὅπως δήποτε σήμερον πρέπει νὰ γείνῃ πρότασις ἢ κατηγορητικὴ ἢ ἀκυρωτικὴ ἢ ἄλλο τι. Ἀλλὰ σήμερον πρόκειται νὰ ἀποφασίσωμεν, πρέπει νὰ δοθῇ πίστωσις εἰς δασοφύλακας, ναὶ ἢ ὄχι; Ἡ πίστωσις δὲν δύναται νὰ διαφιλονεικηθῇ· τώρα λέγουν τινὲς, ὅτι διὰ τοῦ διατάγματος ἐκείνου, τὸ ὁποῖον ἀνεγνώριζε θητείαν, πολλοὶ τὴν σήμερον ἐγείρουν ἀγωγὰς κατὰ τοῦ δημοσίου, ζητοῦντες ἀποζημίωσιν. Ἂν ἐγείρουν ἀγωγὰς, τότε τὸ δικαστήριον θὰ ἐξετάσῃ, εἶχε δικαίωμα τὸ δημόσιον νὰ ἐκδώσῃ τοιαῦτα διατάγματα; ἂν τὸ δικαστήριον εἴπῃ, ὅτι δὲν εἶχε τὸ δικαίωμα τότε ἡ ἀγωγὴ τῶν δασοφυλάκων θὰ ἀπολεσθῇ· ἂν τὰ δικαστήρια, εἴπουν, ὅτι ὁ ὑπουργὸς ἐντὸς τῆς ἐξουσίας του ἐξέδωκε τὸ διάταγμα, τότε ἡ Βουλὴ μένει κυρίαρχος νὰ ζητήσῃ κατόπιν λόγον ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν, ὁ ὁποῖος ὑπέβαλε τὸ δημόσιον εἰς μίαν δαπάνην δι’ ἑνὸς διατάγματος. Ἀλλὰ σήμερον, ὅτε πρόκειται περὶ μιᾶς ἁπλῆς πιστώσεως καὶ ὅτε οὔτε πρότασις, οὔτε τροπολογία φέρεται, δὲν πρέπει νὰ χάνωμεν τὸν καιρὸν συζητοῦντες ἀντικείμενα ξένα. Τοῦτο εἶναι σπουδαῖον, διότι ἐννοεῖτε ὅτι δὲν πρέπει νὰ δώσωμεν δικαίωμα εἰς τοὺς ὑπουργοὺς νὰ ὑποχρεῶσι τὸ δημόσιον εἰς πληρωμὰς, ἀλλὰ μόνον νὰ ἐκτελῶσι τοὺς νόμους· διὰ τοῦτο προτείνω, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἀφορμὴ νὰ σκεπτώμεθα περὶ ἄλλων καὶ προτείνω τὸ ἀπαράδεκτον πάσης προτάσεως, ἥτις οὔτε κἂν φέρεται γραπτὴ, καὶ προτείνω νὰ τεθῇ εἰς ψηφοφορίαν ἂν ἡ πίστωσις ᾖναι δεκτή.
§163ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ἐγὼ δὲν ἀντιλέγω εἰς ταῦτα, ἀλλ’ ἐπειδὴ ἐνδέχεται νὰ ἐγερθῶσιν αἱ ἀγωγαὶ, περιωρίσθην νὰ ἐρωτήσω τὴν κυβέρνησιν ἂν θεωρῇ, ὅτι τὸ διάταγμα αὐτὸ ἔχει ἰσχὺν νόμου, ἂν νομίζῃ, ὅτι αὐτοὶ οἱ δασοφύλακες ἀπέκτησαν δικαιώματα ἀφ’ ἧς χρονολογεῖται τὸ διάταγμα αὐτό· δὲν λέγω τὸ ἐναντίον, ὅτι σήμερον συζητοῦμεν περὶ τῆς πιστώσεως· ἐγεννήθη ὁ λόγος περὶ τοῦ διατάγματος ἐμμέσως καὶ ἔκαμα λόγον, ὅπως σημειωθῇ εἰς τὰ πρακτικὰ ἡ ἀπάντησις τοῦ ὑπουργοῦ καὶ μάθουν αὐτοὶ, ὅτι δὲν ἀπέκτησαν δικαίωμα· διατὶ τοῦτο νὰ περιμένωμεν νὰ τὸ μάθωμεν ἀπὸ τὸν πρωτοδίκην;
§164ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Δὲν ἀπέκτησαν δικαίωμα.
§165ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶμαι βιασμένος νὰ ζητήσω τὴν γνώμην τῆς Βουλῆς· παραδέχεσθε τὴν πίστωσιν;
§166ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα. Μετὰ ταῦτα ἡ Βουλὴ παρεδέχθη τὰ ἑπόμενα κεφάλαια καὶ ἄρθρα τοῦ προϋπολογισμοῦ ὡς ἑξῆς.
| Προσωπικὸν μεταλλείων καὶ ὀρυκτῶν | 6,465 |
| Ὑλικὸν ὑπηρεσίας | 5,280 |
| Ἔξοδα ἐξορύξεως καὶ μεταφορᾶς ὑλικοῦ | 80,000 |
Δημόσια νομήματα
| Προσωπικὸν ἁλικῶν | 17,366 |
§167ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὸ προσωπικὸν τῶν ἁλικῶν ἔχει ἡ ἐπιτροπὴ παρατηρήσεις. «ΚΕΦ. 13. Ἄρθρον 6–8. Ἁλικαί. «Διὰ τὸ προσωπικὸν τῶν ἀποθηκαρίων καὶ τὰ ἔξοδα τῆς καλλιεργείας τῶν ἁλικῶν καὶ τῆς μεταφορᾶς ἁλάτων δαπανῶνται ἐτησίως 120–140,000 δραχ. ἤτοι πλέον τοῦ ἑνὸς πέμπτου τοῦ εἰσπραττομένου ἀπὸ τὸ μονοπώλιον τοῦ ἅλατος ἐσόδου, καὶ ὅμως οὐ μόνον ἡ τιμὴ τῶν 10 λεπτῶν, εἰς τὴν ὁποίαν πωλεῖται τὸ ἅλας ἐν ταῖς δημοσίαις ἁλαταποθήκαις, εἶναι ἀρκετὰ μεγάλη, ἀλλὰ καὶ ὅπου δὲν ὑπάρχουσι τοιαῦται, οἱ κάτοικοι ἀπαντῶσι πολλὰς δυσκολίας εἰς τὴν προμήθειαν αὐτοῦ καὶ τὸ πληρόνουσιν εἰς διπλασίαν καὶ τριπλασίαν τιμήν.» «Ἡ ἐπιτροπή, ὡς καὶ ἄλλοτε ἐξέθηκε, φρονεῖ, ὅτι τὸ ἐν ἐνεργείᾳ σύστημα τῆς διαχειρίσεως τῶν ἁλικῶν δὲν εἶναι τὸ καταλληλότερον, διότι καὶ καταχρήσεις συμβαίνουσιν, ἐπαισθητῶς ἐλαττόνουσαι τὴν ὁποίαν ἠδύνατο τὸ δημόσιον νὰ ἔχῃ πρόσοδον, καὶ ὅλων τῶν ἐπαρχιῶν οἱ κάτοικοι δὲν ἠμποροῦν νὰ προμηθεύωνται εὐκόλως τὸ ἀντικείμενον τοῦτο τῆς πρώτης ἀνάγκης, τοῦ ὁποίου ἡ χρῆσις ἐπεκτεινομένη εἰς τὴν κτηνοτροφίαν ἠδύνατο νὰ ἀποβῇ πρόξενος ὠφελειῶν διὰ τὸν τόπον. Κατὰ τὴν γνώμην τῆς ἐπιτροπῆς ἡ πολυετὴς τῶν ἁλικῶν ἐκμίσθωσις εἶναι τὸ μόνον μέσον, διὰ τοῦ ὁποίου δύνανται νὰ ἐκλείψωσι πάντα τὰ σήμερον εἰς τὴν διαχείρισιν τῶν ἁλάτων συμβαίνοντα ἄτοπα.»
§168ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Τὰ ἔξοδα τῆς ἐπιστασίας καὶ καλλιεργείας τῶν ἁλικῶν εἶναι, ὡς παρατηρεῖτε, 120,000 δραχμῶν· περιωρίσθη ὅμως ἡ καλλιέργεια τῶν ἁλικῶν εἰς 2 ἢ εἰς 3 ἁλικὰς καὶ ὁ περιορισμὸς οὗτος ἐπέφερε τὰς δυσκολίας τῆς μεταφορᾶς τοῦ ἅλατος εἰς τὰ κέντρα τῶν ἐπαρχιῶν, καὶ διὰ τοῦτο ἡ ἀξία τοῦ ἅλατος ὑπερετιμήθη· ἔρχομαι νὰ ἐρωτήσω τὸν ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, θὰ ἐπιμείνῃ εἰς τὴν τιμὴν τοῦ ἅλατος διὰ τὸ ἐξωτερικὸν εἰς 4 λεπτὰ, ὅπως ἐγένετο καὶ ἐπὶ τοῦ ὑπουργείου τοῦ κυρίου Σωτηροπούλου;
§169ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἀναλόγως τῆς ζητήσεως.
§170ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Ἡ Τουρκία πρὸ δύο ἐτῶν διὰ νόμου τὸ ἅλας, τὸ ὁποῖον ἐκαλλιεργεῖτο εἰς τὰς ἁλικάς της, τὸ κατέστησε μονοπώλιον καὶ ἐπέφερε τὴν ζήτησιν τοῦ ἰδικοῦ μας ἅλατος εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ὁ Κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐνόμισεν, ὅτι θὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ ζήτησις καὶ ἂν αὐξήσῃ τὴν τιμὴν τοῦ ἅλατος εἰς 4 λεπτὰ, ἀλλ’ ὅτε ηὔξησεν ἔπαυσεν ἡ ζήτησις.
§171ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶχον πολλὰ ἅλατα καὶ διὰ τοῦτο ηὔξησα τὴν τιμήν.
§172ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Βλάπτεται ὅμως τὸ δημόσιον ἀπὸ τὴν ὑψηλὴν τιμήν. Ἡ Τουρκία θὰ ἐξακολουθῇ νὰ ἔχῃ τὸ μονοπώλιον τοῦ ἅλατος, καὶ διὰ τοῦτο ἤθελον παρακαλέσει τὸν Κ. ὑπουργὸν νὰ διατάξῃ τὴν καλλιέργειαν ὅλων τῶν ἁλικῶν, διότι καὶ δὲν χρειαζόμεθα ἔξοδα μεγάλα. Ὁ λόγος δὲ, Κύριοι, εἶναι ἐμπορικός· ἡμεῖς εἴμεθα τὸ ὅμορον Κράτος τῆς Τουρκίας. Ὅταν καταβιβασθῇ τὸ ἅλας εἰς τὴν τιμὴν εἰς τὴν ὁποίαν τὸ ἔχει ἡ Εὐρώπη, τότε τὰ πλοῖα ἀντὶ νὰ φορτόνουν ἀπὸ τὴν Εὐρώπην θὰ φορτόνουν ἀπὸ τὰς ἁλικάς μας, καὶ θὰ παραχθῇ μία πρόσοδος ὑπὲρ τὰς 400,000 δραχμῶν. Ἐπιμένω λοιπὸν ζητῶν ἀπὸ τὸν Κύριον ὑπουργὸν νὰ καταβιβάσῃ τὴν τιμὴν τοῦ ἅλατος, ἅμα ἀρχίσῃ τὴν καλλιέργειαν τῶν ἁλικῶν ἐκείνων, αἱ ὁποῖαι εἶναι πλησίον τῶν ναυτικῶν μερῶν, π. χ. τῆς Νάξου, τῆς Ἀναβύσου, τῆς Θερμησίας, τοῦ Μεσολογγίου, ὅπου διέρχονται τὰ Γαλαξειδιώτικα πλοῖα. Μάθετε, ὅτι προχθὲς ἕνεκα τῆς ἀπαιτήσεως, ἣν εἶχε τὸ Μαυροβοῦνι ἀπὸ τὴν Τουρκίαν,—τῆς παραχωρήσεως ἑνὸς λιμένος εἰς τὸ Ἀντίβαρι, ὅλοι οἱ ἰδιοκτῆται τῶν πλοίων ἐπροθυμοποιήθησαν νὰ ὑπάγουν εἰς τὸ Ἀντίβαρι νὰ φορτώσουν ἅλας. Πρέπει ὡσαύτως νὰ καλλιεργηθῶσι καὶ αἱ περίφημοι ἁλικαί, τὰς ὁποίας ἔχει ἡ Λευκάς· διατηροῦντες τὴν τιμὴν, ὡς σήμερον ὑπάρχει, δὲν κάμνομεν τίποτε· ἅμα ὅμως ἐλαττωθῇ, μάθετε, ὅτι ὅλη ἡ Ἑλλὰς θὰ ἔχῃ ἅλας τῆς Λευκάδος. Τὰ χρήματα, τὰ ὁποῖα εἴμεθα ἠναγκασμένοι νὰ δίδωμεν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν, δὲν εἶναι καλλίτερον νὰ τὰ πέρνῃ ἡ Κυβέρνησις; Τί εἶναι, Κύριοι, ἁλικὴ; θάλασσα, ἡ ὁποία πήγνυται μὲ ὀλίγα ἔξοδα. Ἡ Αὐστρία εἶχε συνθήκην μετὰ τῆς Ἰταλίας ν’ ἀγοράζῃ τὸ ἅλας ἀπὸ τὰς ἁλικὰς τῆς Σικελίας, ἀλλ’ ὅτε ἐπῆλθον τὰ Ἰταλικὰ εἶχε παρέλθει καὶ ἡ προθεσμία τῆς συνθήκης καὶ κατηργήθη. Σήμερον ἡ Αὐστρία ἀγοράζει τὸ ἅλας ἀπὸ τὸ Κάλαρι τῆς Σαρδηνίας, ἀλλὰ δὲν γνωρίζετε, ὅτι τῆς εἶναι εὐκολώτερον νὰ τὸ ἀγοράζῃ ἀπὸ τῆς Λευκάδος; Ὑπῆρχε μάλιστα πρὸς τοῦτο καὶ μία συνθήκη μετὰ τῆς Ἰονίου Πολιτείας καὶ ἤρχοντο οἱ Αὐστριακοὶ καὶ ἐλάμβανον τὸ ἅλας ἀπὸ ἐκεῖ.
§173ΒΑΛΑΩΡΙΤΗΣ. Μάλιστα.
§174ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Συλλογισθῆτε ποίαν πρόσοδον χάνομεν ἕνεκα τῆς ἀγνοίας τοῦ ἐμπορίου· ὁ Κ. ὑπουργὸς, ὅταν ἐρωτήσῃ πολλοὺς ἐμπόρους καὶ μελετήσῃ τὸ ἀντικείμενον τοῦτο, θέλει μάθει, ὅτι θὰ ἔχῃ μίαν πρόσοδον τὸ δημόσιον πλέον τῶν 500,000 δραχμῶν.
§175ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ἀφοῦ τὸ ἅλας δὲν κοστίζει εἰς τὴν Κυβέρνησιν παρὰ ἥμισυ λεπτὸν καὶ δύναται νὰ τὸ πωλῇ πρὸς δύω καὶ τρία λεπτὰ, ἐννοεῖται, ἔχει συμφέρον ὅσον τὸ δυνατὸν νὰ παραγάγῃ ἅλας. Ἀλλὰ σήμερον τὸ ἅλας τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται εἰς τὰς ἀποθήκας δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπαρκέσῃ εἰς τὰς ἀνάγκας τοῦ τόπου· ἑπομένως δὲν δύναμαι νὰ ἐλαττώσω τὴν τιμὴν, διότι ὁ τόπος θὰ μείνῃ ἄνευ ἅλατος. Τοιαύτην δ’ εὐθύνην δὲν ἀναδέχομαι.
§176ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Καλλιεργήσατε ἁλικάς.
§177ΜΠΑΛΑΦΑΣ. Εἰς τὸ κεφάλαιον τῶν τελωνείων προσεθέσαμεν ἓν σταθμαρχεῖον. Παρέστησεν ὁ Κ. Σωτηρόπουλος, ὅτι θὰ ὑπάρχῃ ἁλαταποθηκάριος ἐκεῖ, καὶ 15 δραχμαὶ κατὰ μῆνα θὰ ᾖναι ἡ διαφορά. Ἐδῶ λοιπὸν πρέπει ν’ ἀφαιρεθῇ ὁ εἰδικὸς ἀποθηκάριος.
§178ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔξοδα ὑπηρεσίας ἁλικῶν δραχ.........
§179ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπερίμενα νὰ προτείνῃ ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν τὴν κατάργησιν τῶν εἰδικῶν ἁλαταποθηκῶν διὰ δύω λόγους· πρῶτον, διότι θὰ προκύψῃ μία οἰκονομία ἐξ 80 χιλιάδων δραχμῶν, καὶ ἀφ’ ἑτέρου θὰ ἐκλείψουν αἱ καταχρήσεις, αἱ ὁποῖαι καθ’ ἑκάστην λαμβάνουσι χώραν ἀπὸ τοὺς εἰδικοὺς ἁλαταποθηκαρίους ἐξ 100 χιλιάδων δραχμῶν κατ’ ἔτος, καὶ δεύτερον θὰ προσφερθῇ σπουδαία ὑπηρεσία εἰς τὴν κοινωνίαν ἀποκαθιστῶσα τὸ ἅλας ἀντικείμενον ἐμπορίου. Ἀλλ’ ἀφοῦ ὁ Κ. ὑπουργὸς δὲν ἔκαμε τοιαύτην πρότασιν, λαμβάνω ἐγὼ αὐτὸν τὸν ἀγῶνα ἀπέναντι τῆς Βουλῆς. Ἡ ἀνάγκη αὕτη ἀνεγνωρίσθη ἀπὸ τοῦ 61 καὶ ἔκτοτε ἐξεδόθη ὁ ἀπὸ 20 Αὐγούστου νόμος, διὰ τοῦ ὁποίου καταργοῦνται αἱ εἰδικαὶ ἁλαταποθῆκαι. Δὲν ἠξεύρω διὰ ποῖον λόγον δὲν ἐφηρμόσθη ὁ νόμος αὐτός. Ἡ ἰδέα, ἥτις ὑπῆρχεν, ὅτι διὰ τῆς ὑπάρξεως εἰδικῶν ἁλαταποθηκῶν εἴς τινα παράλια μέρη ἐκωλύοντο οἱ κάτοικοι εἰς τὴν ἀγορὰν τοῦ ἅλατος, δὲν εἶναι ὀρθή, διότι τοιαῦται ὑπῆρχον εἰς ὀλίγα μόνον μέρη. Ὅταν ὅμως τὸ ἅλας γίνῃ ἀντικείμενον ἐμπορίου, θὰ γεννηθῇ συναγωνισμὸς μεταξὺ τῶν ναυτικῶν καὶ θὰ προθυμοποιοῦνται οἱ μικροὶ πλοίαρχοι νὰ φέρουν ἅλας ὅπου ὑπάρχει ἀνάγκη, ἐνῷ σήμερον πωλεῖται 10 λεπτά.
§180ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Διατί δὲν γίνεται ἀντικείμενον ἐμπορίου εἰς τὰ μεσόγεια μέρη;
§181ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ σᾶς εἰπῶ, διότι προτίθεμαι νὰ προτείνω καὶ τὴν ἐλάττωσιν τοῦ φόρου τοῦ ἅλατος. Ἐντὸς τῶν ἀγορῶν πωλεῖται τὸ ἅλας πρὸς 30 λεπτὰ τὴν ὀκὰν (θόρυβος). Ἐγὼ προτείνω νὰ τεθῇ εἰς ἐνέργειαν ὁ νόμος τοῦ 61, κατὰ τὸν ὁποῖον καταργοῦνται αἱ εἰδικαὶ ἁλαταποθῆκαι, πρὸς δὲ καὶ νὰ ἐλαττωθῇ ἡ τιμὴ τοῦ ἅλατος ἀπὸ 10 εἰς 8 λεπτά. Διὰ τῆς προτάσεώς μου ταύτης θὰ ἐπέλθῃ οἰκονομία 80 χιλιάδων δραχμῶν ἀπὸ τὴν ἔλλειψιν τῶν εἰδικῶν ἁλαταποθηκῶν, ἀπὸ ἔξοδα μεταφορᾶς ἁλάτων καὶ πρὸς τούτοις θὰ προκύψῃ οἰκονομία 150 χιλιάδων δραχμῶν ἀπὸ τὰς καταχρήσεις, αἱ ὁποῖαι λαμβάνουν χώραν. Ἀλλ’ ἐκτὸς τούτου ἔχω καὶ ἑτέραν πρότασιν νὰ κάμω εἰς τὴν Βουλὴν συνδεομένην μετὰ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ. Ὁ νόμος περὶ ἁλάτων δὲν ἐφαρμόζεται εἰς τὴν Ἑπτάνησον καὶ προέρχεται ἀνισότης, διότι οἱ μὲν κάτοικοι τῆς λοιπῆς Ἑλλάδος ἀγοράζουν τὸ ἅλας πρὸς 10 λεπτά, οἱ δὲ Ἑπτανήσιοι πρὸς 2 μόνον, ἀκόμη δὲ καὶ τὸ δημόσιον ζημιοῦται, διότι ὅλοι οἱ γείτονες τῆς Ἑπτανήσου κάτοικοι τῆς λοιπῆς Ἑλλάδος προμηθεύονται εὐθηνότερον ἅλας ἀπὸ τὴν Ἑπτάνησον.
§182ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Τοῦτο εἶναι λαθρεμπόριον καὶ ἀπαγορεύεται.
§183ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ λέγω τί γίνεται. Δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους προτείνω τὴν εἰσαγωγὴν τοῦ νόμου περὶ ἁλάτων εἰς τὴν Ἑπτάνησον.
§184ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Τὴν ἰδέαν περὶ καταργήσεως τῶν εἰδικῶν ἁλαταποθηκῶν τὴν εἶχον καὶ τὴν ἔχω, ἀλλὰ δὲν προβαίνω εἰς τὸ μέτρον τοῦτο, μὴ θέλων νὰ ἔχωσι πολλοὶ τὴν καλωσύνην νὰ λέγουν, ὅτι καὶ εἰς τοῦτο ὡς εἰς πολλὰ ἄλλα θέλω νὰ νεωτερίσω. Ἠξεύρω, ὅτι αὐτὴ ἡ ἰδέα, καίτοι ὀρθή, θὰ πολεμηθῇ ἀπὸ τὰς προλήψεις, διότι καὶ ὁ Κ. Σῖμος ἔλαβε τὸ μέτρον τοῦτο· κατήργησε τὰς ἀποθήκας, ἀλλὰ μετὰ ταῦτα ἠναγκάσθη νὰ ἀνακαλέσῃ τὸν νόμον αὐτὸν, διότι ἠγέρθησαν παράπονα, ὅτι τὸ ἅλας θὰ πωλῆται ἀκριβώτερον κτλ. Τοῦτο ὅμως εἶναι πρόληψις, διότι διὰ τοῦ συναγωνισμοῦ (ὅπως γίνεται διὰ τὰ λοιπὰ ἐμπορεύματα θὰ γείνῃ καὶ διὰ τὸ ἅλας) θὰ ἐλαττωθῇ ἡ τιμή του. Ἀλλὰ, ὡς εἶπον, δὲν ἐπιθυμῶ νὰ νεωτερίσω καὶ ὡς πρὸς τοῦτο. Ἂς ἀφήσωμεν ἐφέτος, ὡς ἔχουν τὰ πράγματα, καὶ εἰς τὸ ἑπόμενον ἔτος ἐγὼ ἢ ἕτερός τις δύναται νὰ λάβῃ τὸ μέτρον. Ὡς πρὸς τὸ ἕτερον σφάλλει ὁ κύριος βουλευτὴς, νομίζων, ὅτι ὡς πρὸς τὸν φόρον τοῦ ἅλατος διαφέρομεν μὲ τοὺς Ἑπτανησίους. Ἀπ’ ἀρχῆς σᾶς εἶπον, ὅτι ἐκεῖνοι πληρόνουν 18%, καὶ ἡμεῖς μόνον 8%, ἑπομένως συμψηφίζονται αἱ ὀφειλαὶ τῶν ἄλλων φόρων μὲ τὸ περιπλέον, τὸ ὁποῖον πληρόνουν. Ἐκτὸς ὅμως τούτου αἱ ἁλικαὶ τῆς Ἑπτανήσου ἀνήκουν εἰς τοὺς δήμους ὡς ἰδιοκτησία αὐτῶν, ἑπομένως, ἂν σήμερον ἀφαιρέσωμεν αὐτὴν παρ’ αὐτῶν, πρέπει νὰ φέρωμεν πρότασιν ἀποζημιώσεως, διότι ἐκ τούτων ἀπολαμβάνουν μίαν πρόσοδον, τὴν ὁποίαν δὲν δυνάμεθα ν’ ἀφαιρέσωμεν λόγῳ τοῦ μονοπωλίου, χωρὶς νὰ τοὺς ἀποζημιώσωμεν. Ὅπως ἐδῶ ἔχουν βοσκὰς, ἐκεῖ ἔχουν ἁλικὰς οἱ δῆμοι.
§185ΖΟΥΜΠΟΥΛΑΚΗΣ. Διὰ τί λοιπὸν, ἀφοῦ ἀναγνωρίζετε, ὅτι τὰ κείμενα καλῶς ἔχουν, κατηργήσατε τὴν ἁλαταποθήκην Ἐπιδαύρου Λιμηρᾶς;
§186ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Διότι παρετήρησα, ὅτι 15 χιλιάδων δραχμῶν ἦσαν ὑπόλογοι ἐκεῖ οἱ ὑπάλληλοι.
§187ΠΡΟΕΔΡΟΣ. 7 «ἔξοδα ὑπηρεσίας ἁλικῶν············ 9,700».
8 «Καλλιέργεια ἁλυκῶν καὶ μεταφορὰ ἁλάτων······110,000».
Κεφ. 14. 1 «Προσωπικὸν γεωμετρικοῦ κλάδου······ 31,960».
Ἡ ἐπιτροπὴ ἔχει μίαν παρατήρησιν. «Κεφ. 14. Ἄρθρον 1. «Προσωπικὸν γεωμετρικοῦ κλάδου». «Ἐνταῦθα πρέπει νὰ προστεθῶσι δρ. 1,440 διὰ τοὺς ἐκτεθέντας εἰς τὸ Κεφ. 12, ἄρθρον 4 λόγους». Αὐτὸ ὅμως ἐλύθη.
§188ΠΟΛΛΟΙ. Βέβαια.
§189ΠΡΟΕΔΡΟΣ. 2 «ἔξοδα διοικήσεως κτημάτων········· 24,100
3 «οἰκοδομαὶ καὶ ἐπισκευαί····················· 11,500
4 «ἐκκλησιαστικὰ κτήματα». Δὲν εἶναι τίποτε. «Μέρος ΣΤʹ. Διάφοροι πληρωμαί.
Κεφ. 15 «ἐπιστροφαὶ χρημάτων··················· 28,000
Κεφ. 16 «ἀποζημιώσεις».
1 «ἐκτέλεσις δικαστικῶν ἀποφάσεων··············250,000
2 «ἀντιμισθία δικηγόρων························ 60,000»
§190ΚΕΧΑΓΙΑΣ (ὑπουργὸς οἰκονομικῶν). Ἐπεφυλάχθημεν νὰ συζητήσωμεν τὸ σπουδαῖον τοῦτο ἀντικείμενον τῆς διευθύνσεως τῶν δικαστικῶν ὑποθέσεων, αἵτινες ὑπερεπλεόνασαν εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν οἰκονομικῶν καὶ διὰ τὰς ὁποίας τὸ δημόσιον ὑποφέρει ὄχι ὀλίγας ζημίας. Παρετηρήσατε, ὅτι διέγραψα τὴν πίστωσιν τοῦ δικαστικοῦ τμήματος ἐπὶ τῷ σκοπῷ τοῦ νὰ προτείνω μίαν αὔξησιν 10,000 δραχ. εἰς τοῦτο τὸ κεφάλαιον ἐπὶ τῷ σκοπῷ, καὶ τὸ λέγω πρὸς γνῶσιν τῆς Βουλῆς, νὰ προστεθῇ εἷς ἐκ τῶν διακεκριμένων δικηγόρων μὲ μηνιαίαν μισθοδοσίαν 800 δραχ. καὶ νὰ συμφωνηθῇ τοὐλάχιστον διὰ μίαν πενταετίαν, διότι ἄλλως βέβαια οὔτε διακεκριμένον δικηγόρον θὰ εὕρωμεν, οὔτε μὲ ὀλιγωτέραν μισθοδοσίαν τῶν 800 δραχμῶν. Ὁ δικηγόρος αὐτὸς, ἔχων ἐξησφαλισμένην τὴν θέσιν του ἐπὶ 5 ἔτη, εἶναι βέβαιον, ὅτι καὶ τὰ συμφέροντα τοῦ δημοσίου θὰ τὰ ὑπερασπίζεται ἐν τοῖς δικαστηρίοις καὶ τὰς ἄλλας ὑποθέσεις θὰ τὰς διευθύνῃ, διότι οἱ ὑπουργοὶ τῶν οἰκονομικῶν, καθὼς καὶ ἐγὼ, δὲν εἶναι συνήθως νομικοὶ, καὶ εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐπαρκέσουν εἰς ὅλας τὰς ὑποθέσεις. Ὅταν ἦναι λοιπὸν εἷς διακεκριμένος δικηγόρος καὶ δύναται νὰ συζητῇ καὶ διευθύνῃ τὰς σπουδαίας ὑποθέσεις, εἶναι βέβαιον, ὅτι τὸ τοιοῦτον μέτρον πολυειδῶς θέλει ὠφελήσει τὰ συμφέροντα τοῦ δημοσίου. Διὰ τοῦτο προτείνω τὴν προσθήκην 10,000 δραχμῶν διὰ διορισμὸν ἑνὸς διακεκριμένου δικηγόρου μὲ 800 δραχμὰς κατὰ μῆνα καὶ ἐπὶ 5 ἔτη τοὐλάχιστον.
§191ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν θὰ ἔχῃ ἰδικάς του ὑποθέσεις;
§192ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ὄχι· μόνον τοῦ δημοσίου.
§193ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω, ὅτι πρὶν ἔλθωμεν εἰς τὴν συζήτησιν τῆς προτάσεως αὐτῆς πρέπει νὰ τελειώσῃ ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, ὅπερ ὑπέβαλεν ἡ ἐπιτροπὴ τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ ὅπερ ἐσυζητήθη δίς. Πρὶν τελειώσῃ ἡ συζήτησις ἐκείνη εἶναι παράκαιρον νὰ παραδεχθῶμεν τὴν πρότασιν τοῦ ὑπουργοῦ.
§194ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Νομίζω, ὅτι ἡ πρότασις τῆς ἐπιτροπῆς εἶναι σπουδαία καὶ χρήζει συζητήσεως· ἀλλ’ ὅτε παρουσιάσθη ὁ ὑπουργός, ἀντέταξε καὶ εἶπεν, ὅτι τὸ δικαστικὸν τμῆμα τοῦ ὑπουργείου του ἔχει καλῶς.
§195ΚΕΧΑΓΙΑΣ (ὑπουργὸς οἰκονομικῶν). Ὄχι καλῶς, ἀλλ’ εἶπον ν’ ἀναβληθῇ τὸ ζήτημα.
§196ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Νῦν δὲ αἰσθάνεται ὁ κ. ὑπουργός, καὶ δικαίως, τὴν ἀνάγκην τῆς μεταῤῥυθμίσεως τοῦ δικαστικοῦ τούτου τμήματος. Καὶ πραγματικῶς ἡ μεταῤῥύθμισις αὐτοῦ τοῦ τμήματος εἶναι σπουδαία, ἀναγκαία· διότι πραγματικῶς καταστρέφονται μεγάλα συμφέροντα τοῦ δημοσίου. Ἀλλὰ δὲν εἶναι, νομίζω, τοῦ παρόντος καιροῦ νὰ παραδεχθῶμεν καὶ τὴν πρότασιν τῆς ἐπιτροπῆς, μήτε καὶ τοῦ ὑπουργοῦ· δι’ ἑνὸς μόνου ἀτόμου ἐγὼ νομίζω, ὅτι δὲν δύναται νὰ ἐπαρκέσῃ· ἐγὼ δὲν θέλω ἕνα, διότι αὐτὸς ἐνδεχόμενον καὶ ν’ ἀσθενήσῃ, καὶ νὰ ἐπηρεασθῇ, ἄνθρωπος εἶναι· διὰ τοῦτο ἐγὼ προτείνω τρεῖς.
§197ΛΑΜΠΡΥΝΙΔΗΣ. Ναί, ἀλλὰ δὲν εὑρίσκετε τρεῖς δικηγόρους μὲ μισθὸν εὐτελῆ.
§198ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΑΔΗΣ. Εὑρίσκω, καὶ ἤθελον προτείνει, ἂν θέλετε, καὶ πρόσωπα διακεκριμένα, τὰ ὁποῖα μετ’ ἀγαλλιάσεως ἤθελε παραδεχθῇ ἡ Βουλή, ἀλλὰ τοῦτο δὲν θέλω νὰ τὸ κάμω τώρα. Θεωρῶ λοιπὸν καὶ τὴν πρότασιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ καὶ τὴν τῆς ἐπιτροπῆς ἀρκετὰ σπουδαίας, καὶ πιστεύω ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς θὰ μᾶς δώσῃ καιρὸν νὰ τὴν ἐξετάσωμεν. Ἐὰν ὅμως καὶ ἐπιμείνῃ, ὥστε ἡ πρότασίς του νὰ ἐξαρπασθῇ αὐτομάτως χωρὶς συζητήσεως, τοὐτέστιν αὐτὴν τὴν στιγμήν, προτείνω ὅτι δὲν εἴμεθα πλήρεις, καὶ ὅτι πρέπει νὰ διαλυθῶμεν.
§199ΚΕΧΑΓΙΑΣ (ὑπουργὸς οἰκονομικῶν). Δὲν ἐννοῶ, ἂν ἡ Βουλὴ παραδεχθῇ τὴν αὔξησιν τὴν πιστώσεως, νὰ προδικάσωμεν τὴν πρότασιν αὐτήν. Ἐννοεῖται, ὅταν ἡ Βουλὴ παραδεχθῇ τὸ νομοσχέδιον, ὅπερ εἶναι εἰς συζήτησιν, δὲν θὰ γείνῃ χρῆσις αὐτοῦ τοῦ κεφαλαίου. Δὲν ἐννοῶ νὰ πολεμήσω κᾀμμίαν ἰδέαν, ἀλλὰ πρέπει νὰ ληφθῇ μία πρόνοια, ὥστε, ἂν ἡ Βουλὴ δὲν παραδεχθῇ τὴν πρότασιν ἐκείνην, νὰ γείνῃ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπον ἐγώ.
§200ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἀφοῦ ἔχομεν περὶ τούτου νομοσχέδιον καὶ ἡ Βουλὴ δὲν ἐπεψήφισεν αὐτὸ, νομίζετε, ὅτι δυνάμεθα ἐσπευσμένως νὰ περάσωμεν αὐτὴν τὴν συζήτησιν; διότι ἐπίσπευσίς τις παρουσιάζεται, ἥτις ὁμολογῶ, ὅτι δὲν γίνεται μετὰ σκέψεως ὡρίμου· αὐτὸ εἶναι ἄλλο σύστημα ὅλως ἀντίθετον τοῦ τῆς ἐπιτροπῆς· καὶ διατί λέγετε, ὅτι δὲν προδικάζει; προδικάζει· ἔχομεν τὴν πρόθεσιν νὰ κάμωμεν ὅλα τὰ πράγματα, ἀλλ’ ὄχι μὲ αὐτὴν τὴν ἐπίσπευσιν.
§201ΚΥΠΡΙΑΔΗΣ. Θὰ ἐξακολουθήσωμεν, κύριε Πρόεδρε, διὰ νὰ ὁμιλήσω καὶ ἐγώ;
§202ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀφοῦ εἶπον πῶς δὲν εἴμεθα πλήρεις, πρέπει νὰ διαλύσωμεν τὴν συνεδρίασιν. Διαλύεται ἡ συνεδρίασις (ὥρα 5 καὶ 5|60).
| 1379 | Προσωπικὸν μεταλλείων καὶ ὀρυκτῶν | 6,465 | |
| 1380 | Ὑλικὸν ὑπηρεσίας | 5,280 | |
| 1381 | Ἔξοδα ἐξορύξεως καὶ μεταφορᾶς ὑλικοῦ | 80,000 |
| 1383 | Προσωπικὸν ἁλικῶν | 17,366 |