1864.09.19

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 322.

Τῆς 19 Σεπτεμβρίου 1864.

(Σάββατον).

Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου, εὑρεθείσης πλήρους τῆς Συνελεύσεως, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης Συνεδριάσεως. Τὴν ἕδραν τοῦ Προέδρου κατέχει ὁ Ἀντιπρόεδρος Κ. Παπαγεωργίου.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, ἔχει τις ἀντίῤῥησιν κατὰ τῆς ἐγκρίσεως τῶν πρακτικῶν;

§2ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἐγκρίνονται. Ὑποβάλλεται πρότασις πιστώσεως. Ἄρθρον 1. Ἐπιτρέπεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ διαθέσῃ πρὸς ἀνακούφισιν τῶν ἐκ τῆς ἐπὶ τῶν ἁλωνίων συμβάσης πυρκαϊᾶς ζημιωθέντων κατοίκων τοῦ χωρίου ἁγίας Εὐθυμίας τῆς ἐπαρχίας Παρνασσίδος δραχμὰς 15,000. Ἄρθρον 2. Τὸ ποσὸν τοῦτο θέλει διανεμηθῆ πρὸς τοὺς ζημιωθέντας, ἀναλόγως τῆς ζημίας ἑκάστου. Ἄρθρον 3. Χορηγεῖται πρὸς τοῦτο ἔκτακτος πίστωσις ἐκ δραχμῶν 15,000, καταλογισθησομένη ὡς ἴδιον ἐδάφιον τοῦ κεφαλαίου 10 τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ὑπουργείου τοῦ ἔτους 1864. Οἱ ὑπουργοὶ

Ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν

Α. ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ.

Ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν

Σ. ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ.

§4ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ (ὑπουργ. τῶν Οἰκονομικῶν). Παρακαλῶ τὴν Συνέλευσιν νὰ τὸ κηρύξῃ κατεπεῖγον, διότι πρόκειται περὶ συνδρομῆς ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι εἶχον τὸ δυστύχημα νὰ χάσουν ὅλα των τὰ γεννήματα.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§6ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλει τυπωθῆ καὶ τεθῆ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Ἐπίσης ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ζητεῖ ἑτέραν πίστωσιν δραχμῶν 1,000. Ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῆς χρήσεως 1864 τοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ὑπουργείου χορηγεῖται ἀναπληρωτικὴ πίστωσις δραχμῶν 1,000 καταλογιζομένη ὑπὸ τὸ κεφάλ. 9 ἄρθρον 1 ἔξοδα κεκλεισμένων χρήσεων πρὸς πληρωμὴν τῶν μηνῶν Νοεμβρίου καὶ Δεκεμβρίου 1862 τῆς καθυστερουμένης συντάξεως εἰς τὴν χήραν τοῦ στρατάρχου Θ. Γρίβα.

Ὁ πληρεξούσιος καὶ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν

Σ. ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ.

§8ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ στηρίζεται εἰς τὴν ἀπόφασιν τῆς Συνελεύσεως.

§9ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, εἶναι γνωστόν.

§10ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ τὴν Συνέλευσιν νὰ τὸ παραδεχθῇ ἀμέσως.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις κατὰ τῆς παραδοχῆς;

§12ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι νὰ σηκωθῶσι.

§14ΠΟΛΛΟΙ (ἐγείρονται). Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρεδέχθη. Ὑποβάλλεται ἑτέρα πρότασις πιστώσεως. Ἐπὶ τοῦ διὰ τὸ 1864 εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ὑπουργείου χορηγεῖται ἀναπληρωτικὴ πίστωσις ἐκ δραχμῶν 6,000, καταλογιζομένη εἰς τὸ κεφάλαιον βʹ. ἄρθρον 4, ὑλικὸν καὶ ἄλλα ἔξοδα.

Ὁ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ὑπουργὸς

Σ. ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ.

§16ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐκ τῆς ἐκθέσεως πληροφορεῖσθε, ὅτι, ὅταν ἀπέλαβον τὴν διεύθυνσιν τοῦ ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν δὲν ἔμειναν παρὰ 1300 δραχμαὶ περίπου διὰ τὰ ἔξοδα τοῦ γραφείου· μὲ τὸ ποσὸν τοῦτο εἶναι ἀδύνατον νὰ οἰκονομηθῇ ἡ ὑπηρεσία ἐπὶ ἓξ μῆνας. Παρακαλῶ λοιπὸν τὴν Συνέλευσιν νὰ μοὶ δώσῃ ἀναπληρωτικὴν πίστωσιν 6,000.

§17ΑΦΕΝΤΟΥΛΗΣ. Πῶς δὲν ἠριθμήσατε τὰ ἔξοδα τοῦ ὑπουργείου ἀναλόγως;

§18ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Οἱ προκάτοχοί μου ὑπουργοὶ εἶχον σχεδὸν ἐξαντλήσει ὁλόκληρον αὐτὸ τὸ ποσόν. Λοιπὸν παρακαλῶ νὰ κηρυχθῇ κατεπείγουσα.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;

§20ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀφοῦ τυπωθῇ θέλει τεθῆ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§22ΤΙΝΕΣ. Μὰ ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἐρωτῶ, οἱ παραδεχόμενοι τὸ κατεπεῖγον νὰ ἐγερθῶσι ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη. Ἐπίσης ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ὑποβάλλει πρότασιν, διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖ πίστωσιν πρὸς διατήρησιν τοῦ ἀτμοδρόμονος ἐπὶ μίαν ἔτι τριμηνίαν. Ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ ἐπὶ τῶν Ναυτικῶν ὑπουργείου διὰ τὸ ἔτος 1864 χορηγεῖται ἀναπληρωτικὴ πίστωσις ἐκ δραχμῶν ἑξήκοντα ἐννέα χιλιάδων τριακοσίων τεσσαράκοντα τριῶν ἀριθ. 69,343, καταλογιζομένη εἰς τὰ ἑξῆς κεφάλαια καὶ ἄρθρα.

Ὁ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ὑπουργὸς

Σ. ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ.

§24ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ Κυβέρνησις θέλει νὰ μάθῃ ἐὰν δίδετε τὴν πίστωσιν αὐτὴν διὰ νὰ λάβῃ τὰ ἀνάλογα μέτρα.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ κατεπεῖγον νὰ σηκωθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι) Παρεδέχθη. Ἑτέρα πρότασις τοῦ αὐτοῦ ὑπουργοῦ. Ἄρθρον Μοναδικόν. Πρὸς ἐκδίκασιν ἐνστάσεως κατὰ τῶν φορολογικῶν καταλόγων τῶν οἰκοδομῶν καὶ τῶν ἐπιτηδευμάτων ἄρθρον 6 τοῦ νόμου ΚΒʹ 1864 καὶ 13 τοῦ ἀπὸ 4/16 Νοεμβρίου 1836, ὅπου τὰ οἰκεῖα δημοτικὰ συμβούλια δὲν ὑφίστανται νομίμως, οἱ πρόεδροι τούτων θέλουσιν ἀναπληροῦσθαι ἐκ τοιούτων τῶν παρακειμένων δήμων τῇ προσκλήσει τῆς ἁρμοδίας διοικητικῆς ἀρχῆς.

Ὁ πληρεξ. καὶ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν

Σ. ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ.

Ἐνταῦθα καταλαμβάνει τὴν ἕδραν τοῦ Προέδρου ὁ Πρόεδρος τῆς Συνελεύσεως Κ. Ι. Μεσσηνέζης.

§26ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ζητῶ δηλαδὴ νὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ κάμω καὶ εἰς τὰς Σπέτσας καὶ ὅπου δὲν ὑπάρχει δημοτικὸν συμβούλιον, ὅ,τι ἀπεφασίσθη ἐδῶ. Ἠξεύρετε, ὅτι ἡ Συνέλευσις ἐδῶ ἀπεφάσισε πρὸς ἐκδίκασιν τῶν φορολογικῶν καταλόγων τῶν οἰκοδομῶν καὶ τῶν ἐπιτηδευμάτων, νὰ ἀναπληρωθῇ ὁ πρόεδρος τοῦ δημοτικοῦ συμβουλίου Ἀθηνῶν διὰ τοῦ Πειραιῶς.

§27ΠΟΛΛΟΙ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραδέχεται ἡ Συνέλευσις τὸ κατεπεῖγον;

§29ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ πρότασις λοιπὸν θέλει θέλει τυπωθῆ.

§31ΠΟΛΛΟΙ. Τώρα.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὴν δευτέραν ἠμπορεῖτε νὰ τὰ παραδεχθῆτε, ἐὰν θέλητε, ἀλλὰ δὲν ἠμπορῶ ἐγὼ νὰ βιάσω τὸν κανονισμόν· θέλει τυπωθῆ καὶ λάβει θέσιν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Μοὶ ἐνεχειρίσθη, Κύριοι, ὑπὸ τοῦ πληρεξουσίου Κωνσταντινουπόλεως Κ. Πανᾶ, ἀναφορὰ τῶν ἐν Κωνσταντινουπόλει παρεπιδημούντων Ἑλλήνων, ζητούντων τὴν ἀλλαγὴν τοῦ προσωπικοῦ τοῦ ἐν Κωνσταντινουπόλει Ἑλληνικοῦ Γραφείου, ἐκφράζουσα διάφορα παράπονα· νομίζω ὅτι ἡ ἀναφορὰ πρέπει νὰ διευθυνθῇ εἰς τὸ ὑπουργεῖον.

§33ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§34ΠΑΝΑΣ ΚΑΙ ΕΤΕΡΟΙ. Νὰ ἀναγνωσθῇ.

§35ΚΟΚΚΙΝΟΣ. Ὄχι.

§36ΠΑΝΑΣ. Διατὶ ὄχι, ἀφοῦ εἶναι 60,000 λαός;

§37ΚΟΚΚΙΝΟΣ. Ὁ Κ. Τριανταφύλλης εἶναι γνωστός.

§38ΠΑΝΑΣ. Δὲν σοῦ λέγω δι’ αὐτόν.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ζητεῖται ἡ ἀνάγνωσις τῆς ἀναφορᾶς· γίνεται ἀντίῤῥησις κατ’ αὐτῆς, ὀφείλω λοιπὸν νὰ ἐρωτήσω τὴν Συνέλ. Οἱ παραδεχόμενοι νὰ ἀναγνωσθῇ ἡ ἀναφορὰ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη. Ἐνταῦθα γίνεται ἡ ἀνάγνωσις τῆς ἀναφορᾶς. Πρὸς τὴν Βʹ. ἐν Ἀθήναις Ἐθνικὴν τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσιν. Κύριοι Πληρεξούσιοι! Εἶναι γνωστὸν, Κύριοι, καὶ παρὰ πᾶσιν ὁμολογούμενον, ὅτι ἐκ τοῦ μέρους τούτου ἐξαρτῶνται τὰ σπουδαιότερα τοῦ Ἑλληνισμοῦ συμφέροντα, ὥστε περιττὸν κρίνομεν τοῦ νὰ προβῶμεν εἰς οἱανδήποτε ἀνάπτυξιν ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου. Ἐπίσης εἶναι γνωστὸν ὅτι περὶ τὰς 60,000 ὑπηκόων Ἑλλήνων παροικοῦσιν ἐνταῦθα, μετερχόμενοι πᾶν εἶδος εὐγενοῦς ἐπαγγέλματος μετὰ δραστηριότητος καὶ ὀξυδερκείας, αἵτινες τιμῶσι τὸ Ἑλληνικὸν πνεῦμα καὶ καθιστῶσι τὸν Ἕλληνα ὑπέροχον παντὸς μετὰ τῶν ἐνταῦθα Εὐρωπαίων συναγωνισμοῦ. Ἐκεῖνο ὅμως ὅπερ παραλύει τὴν δραστηριότητα ἡμῶν καὶ καταστρέφει τὰς διαφόρους ἡμῶν ἐπιχειρήσεις, εἶναι ἡ ἔλλειψις Γραφείου καλῶς ὠργανισμένου, ὅπως δυνηθῇ νὰ προστατεύσῃ ἀποτελεσματικῶς τὰς παντοειδεῖς ἡμῶν ἀναφυομένας διαφορὰς μεταξὺ Ὀθωμανῶν καὶ Εὐρωπαίων, καὶ ἀντιπροσωπεύσῃ δεόντως τὴν Ἐθνικὴν ἀξιοπρέπειαν καὶ ὑπόληψιν. Ἰδοὺ τὸ ἀντικείμενον, ἐπὶ τοῦ ὁποίου προτιθέμεθα νὰ ἐπιστήσωμεν τὴν προσοχὴν τοῦ Ἐθνικοῦ Συνεδρίου καὶ νὰ ἐπικαλεσθῶμεν τὴν φιλοπατρίαν τῶν μελῶν ἐκείνων, ἅτινα διὰ τῶν γνώσεων καὶ τῆς πείρας των, δύνανται νὰ συντελέσωσιν εἰς τὴν ἐπιδιόρθωσιν τοῦ ἀφορήτου τούτου κακοῦ. Ὅστις τῶν Κ.Κ. Πληρεξουσίων ὑψώσει φωνὴν ὑπὲρ τοῦ Ἐθνικοῦ τούτου ζητήματος καὶ ἐνσκήψει εἰς τὴν ἔρευναν τοῦ πῶς ἐπιτυχέστερον δύναται νὰ ἐπιτευχθῇ ὁ σκοπὸς, ἂς ἦναι βέβαιος ὅτι θέλει προσφέρει εἰς τὴν πατρίδα τὴν ἐξοχωτέραν ὑπηρεσίαν, καὶ τὴν σωστικωτέραν ἐκδούλευσιν πρὸς 60,000 ἐκ τῶν τέκνων αὐτῆς, ἅτινα ζῶσι μὲν μακράν της, ἀλλ’ οὐχ ἧττον μὲ βουρκωμένους ὀφθαλμοὺς πρὸς αὐτὴν ἀνατενίζουσι νύκτα καὶ ἡμέραν. Δὲν λανθάνει ὑμᾶς πρὸς τοῖς ἄλλοις, Κύριοι Πληρεξούσιοι, ὅτι πλεῖσται ὅσαι ἀναφοραὶ ὑπεβλήθησαν εἰς τὰς κατὰ καιροὺς Κυβερνήσεις διὰ μυριάδων περιβεβλημμέναι ὑπογραφῶν, δι’ ὧν ἐπεζητεῖτο ἡ θεραπεία τοῦ κακοῦ τούτου, ἀλλ’ οὐ μόνον οὐδεμία ἀκρόασις πρὸς αὐτὰς ἐδόθη, ἀλλὰ καὶ εἰς ἀπάντησιν ἡ ἀδιαφορία ὑπερηύξησε καὶ ἡ παραλυσία ἐκορυφώθη ἀλλ’ οὔτε ἡμεῖς ἀγνοοῦμεν ὅτι πολλάκις ἀπὸ τοῦ βήματος τοῦ Ἐθνικοῦ Συνεδρίου ἐξηνέχθησαν ἐπερωτήσεις, ἐκ μέρους γενναίων καρδιῶν πρὸς τὰς Κυβερνήσεις, περὶ τῆς καταστάσεως τῶν ἔξω ὑπηκόων καὶ ὅτι ἐδόθησαν πρὸς αὐτοὺς ὑποσχέσεις ἐκτάκτου μερίμνης πρὸς διόρθωσιν τῶν κακῶς ἐχόντων· πλὴν αἱ ὑποσχέσεις ἐκεῖναι ὑπῆρξαν λέξεις κεναὶ ἄνευ οὐδενὸς ἐνεργητικοῦ ἀποτελέσματος. Μέλλοντες νὰ περαιώσωμεν τὴν παροῦσαν κρίνομεν ἐπάναγκες νὰ ὑποβάλωμεν εἰς τοὺς μέλλοντας ν’ ἀσχοληθῶσιν ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου (καὶ πεποίθαμεν ὅτι εὑρεθήσονται πολλοί), ὅτι ἔχομεν ἀνάγκην ὑπαλλήλων καὶ διερμηνέων διακρινομένων διὰ τὸ ἀκέραιον τοῦ χαρακτῆρος, τὴν αὐταπάρνησιν, τὴν δραστηριότητα, τὴν ἀνάπτυξιν, τὴν ἀμεροληψίαν καὶ τὴν καλὴν συμπεριφοράν· ἔχοντες τὰ προσόντα ταῦτα θέλουν θεωρεῖ πάντας ἴσους καὶ οὐχὶ τοὺς μὲν νὰ θωπεύωσιν, τοὺς δὲ νὰ θεωρῶσιν ὡς εἵλωτας καὶ ἀποπέμπουσιν· οἱ διερμηνεῖς, οἱ ἐπιτετραμμένοι νὰ παρίστανται κατὰ τὴν ἐκδίκασιν τῶν ἡμετέρων διαφορῶν ἐνώπιον τῶν διαφόρων Ὀθωμανικῶν ἀρχῶν, φρονοῦμεν ὅτι πρέπει νὰ ὦσι κάτοχοι τῶν Νόμων καὶ οὐχὶ τῆς Τουρκικῆς γλώσσης, διότι σήμερον πάντες οἱ ἐν τοῖς γραφείοις Τοῦρκοι ὁμιλοῦσι τὴν Γαλλικήν. Πρὸς τοῖς ἄλλοις νὰ ὦσιν ἔμμισθοι καὶ νὰ μὴ περιμένωσιν ἐκ τῆς γενναιοφροσύνης τῶν πασχόντων τὸν προσπορισμὸν τοῦ βίου, καθόσον τοῦτο, ὡς ἐξευτελίζον τὸν δίδοντα καθὼς καὶ τὸν λαμβάνοντα, ἀπηγορεύθη αὐστηρῶς καὶ παρ’ αὐτοῖς ἀκόμη τοῖς Ὀθωμανοῖς. Ἄλλως τε οἱ διερμηνεῖς ὀφείλουσι νὰ ὦσι πεπροικισμένοι ἐκτὸς ὅλων τῶν ἄλλων ἀρετῶν, μετὰ παῤῥησίας καὶ τόλμης, καθόσον ἄνευ αὐτῶν οὐδὲν κατορθοῦσι. Ταῦτα ὑποβάλλοντες ὑπ’ ὄψιν τοῦ Ἐθνικοῦ Συνεδρίου, πεποίθαμεν ὅτι θέλει σπουδαίως ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου ἀσχοληθῇ, δι’ ὃ καὶ ὑποσημειούμεθα εὐσεβάστως. Ἐν Κωνσταντινουπόλει 2 Σεπτεμβρίου 1864. Οἱ Εὐπειθέστατοι. (ἕπονται 325 ὑπογραφαί.)

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἀναφορὰ νομίζω, Κύριοι, ὅτι πρέπει νὰ διευθυνθῇ εἰς τὸ ὑπουργεῖον.

§41Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Κύριε Πρόεδρε, ἠμπορῶ νὰ δώσω πληροφορίας τινάς εἰς τὴν Ἐθνικὴν Συνέλευσιν· διὰ τῆς ἀναφορᾶς δύο τινὰ συνιστῶνται ά.) ἡ βελτίωσις τοῦ προσωπικοῦ τῶν ἐν τῇ προξενικῇ περιφερείᾳ Κωνσταντινουπόλεως διατελούντων ὑπαλλήλων· βʹ. ὁ προσδιορισμὸς μισθοῦ εἰς αὐτούς· ἐν πρώτοις δὲν ἐννοῶ τί οἱ ἀναφερόμενοι λέγουσι περὶ μισθοῦ τῶν διερμηνέων. Κατὰ τοὺς νόμους οἱ διερμηνεῖς ἔχουν μισθὸν προσδιωρισμένον, ἐὰν δὲ λαμβάνουν πλέον τοῦ μισθοῦ τούτου, εἶναι τοῦτο κατάχρησις, τὴν ὁποίαν ἐὰν καταγγείλωσιν εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν ἐξωτερικῶν βεβαίως θέλει διαπραχθῆ προανάκρισις, καὶ θέλει παραπεμφθῆ εἰς τὰ δικαστήρια ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος πλέον τοῦ μισθοῦ του λαμβάνει χρήματα. Περὶ δὲ τῆς βελτιώσεως τοῦ προξενείου γνωρίζει ἴσως ἡ Συνέλευσις, ὅτι διωρίσθη Πρέσβυς τῆς Α. Μ. ἐν Κωνσταντινουπόλει, ὁ ὁποῖος θέλει μεταβῆ ἐκεῖ, καὶ ὁ ὁποῖος θέλει μοὶ ὑποβάλει τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας θέλει συλλέξει περὶ τῶν προσώπων τῶν διατελούντων ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ. Ἐφ’ ὅσον αἱ προτάσεις τοῦ Κ. Πρέσβεως συμπέσωσι μὲ τὰς πεποιθήσεις τοῦ ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν προσώπων τούτων βεβαίως θέλουσι τροποποιηθῆ.

§42ΖΕΡΒΑΣ. Τὸν λόγον, Κύριε Πρόεδρε.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τί θέλετε νὰ εἰπῆτε· μοὶ φαίνεται, ὅτι ἡ συζήτησις εἶναι περιττή.

§44ΖΕΡΒΑΣ. Ἐπὶ πολλὰ ἔτη διατρέχει αὐτὴ ἡ ὑπόθεσις τῶν Προξενείων. Πανταχόθεν τοῦ Ἐξωτερικοῦ, τοὐλάχιστον ἀπὸ τὸν καιρὸν, ὅτε ἤμεθα Βουλευταὶ ἐδῶ εἰς τὰς Ἀθήνας, ἔχομεν καθ’ ἡμέραν τοιαύτας ἀναφορὰς, διὰ τῶν ὁποίων ἀείποτε οἱ παρεπιδημοῦντες εἰς τὸ ἐξωτερικὸν Ἕλληνες κατέκριναν τὴν διαγωγὴν τῶν Ἑλληνικῶν πρακτόρων. Πάντοτε οἱ ὑπουργοὶ ὁσάκις ἐπερωτήθησαν περὶ τοιούτων ἀντικειμένων, ἔκαμνον χρῆσιν τῆς αὐτῆς γλώσσης, οἵας καὶ ὁ σημερινὸς ὑπουργός· πάντοτε μᾶς εἶπον, ὅτι θὰ ζητήσωμεν νὰ λάβωμεν πληροφορίας ἀπὸ τὰ ἁρμόδια πρόσωπα καὶ θὰ ἐκπληρώσωμεν τὸ καθῆκόν μας. Ἀλλὰ, Κύριοι, ἐν ὅσῳ ὑφίσταται εἰσέτι, διότι θὰ καταργηθῇ μία Σατανικὴ διάταξις εἰς τὴν πολιτικὴν δικονομίαν δυνάμει τῆς ὁποίας οὐδέποτε ὑπάλληλος ἠμπορεῖ νὰ εἰσαχθῇ εἰς τὴν νόμιμον ἀνάκρισιν καὶ νὰ ἔλθῃ εἰς φῶς ἡ διαγωγὴ τοῦ κατηγορουμένου, διότι οἱ πράκτορες διωρίσθησαν κατ’ ἐκλογὴν αὐτῶν τῶν ἰδίων ὑπουργῶν, ἑπομένως ἡ κατηγορία ἀπευθύνεται εἰς τὸν ἴδιον ὑπουργόν. Καὶ οἱαιδήποτε καὶ ἂν ἦσαν αἱ ἀποδείξεις, ὅσον καὶ ἂν ἠμποροῦσαν νὰ ἀποδείξουν τοῦ ἡλίου φαεινότερον τὴν κατηγορίαν, οὐδέποτε ὅμως ἔβλεπε τὸ φῶς τῆς ἡμέρας, ἐκρύπτετο εἰς τὰ ἄχρηστα λεγόμενα χαρτιὰ, καὶ τοιουτοτρόπως ὁ ὑπάλληλος αὐτὸς ἔκαμνε χρῆσιν τῆς αὐτῆς διαγωγῆς, διότι ἐξέλειπεν ὅλως διόλου ὁ φόβος ἀπὸ τοὺς ὑπαλλήλους ὅτι ἠδύναντο μίαν ἡμέραν νὰ ἔλθουν ἐνώπιον τοῦ ἀνακριτοῦ, καὶ νὰ ἀποδειχθῇ ἡ κατ’ αὐτῶν κατηγορία. Συμπεραίνω λοιπὸν, ὅτι δὲν εἶναι σημερινὸν τὸ τοιοῦτον, ἅπαντες, ἐξαιρουμένων βεβαίως ὀλίγων, ἅπαντες οἱ πράκτορες Ἕλληνες εἶναι ἱμάτιον λερωμένον, καὶ ἂν δὲν ἀλλάξωμεν, αἰωνίως τὴν λέραν θὰ τὴν ἔχωμεν ἐπάνω μας. Εἶναι καιρὸς νὰ λάβῃ μέτρον ἡ Κυβέρνησις νὰ ἠμπορέσῃ ν’ ἀπαλλάξῃ τοὺς Ἕλληνας ἀπὸ τὴν παλαιὰν αὐτὴν λέραν, ἀπὸ τὴν μάστιγα τῶν καταχραστῶν ὑπαλλήλων· δὲν σᾶς λέγω, ὅτι δὲν ὑπάρχουν καί τινες καλοὶ, ἀλλὰ μεταξὺ κακῶν χάνεται καὶ ὁ καλός. Ἑπομένως εἶναι ἀναπόφευκτος ἀνάγκη, καὶ βεβαιωθῆτε ὅτι τὸ λέγω μετὰ συνειδήσεως, κατοικῶ εἰς ἕνα τόπον, τοῦ ὁποίου οἱ κάτοικοι περιφέρονται πάντοτε εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ ἔχουν καθημέραν νὰ κάμουν μὲ τοὺς Προξένους. Ἑπομένως εἶναι τόσα παράπονα κατ’ αὐτῶν, γίνονται τόσαι καταπιέσεις, τόσαι καταχρήσεις, ὥστε ἐντρέπομαι καὶ νὰ τὰς ἐκθέσω, καὶ δὲν θὰ τὸ πιστεύσῃ ὁ Κ. ὑπουργὸς, θὰ εἴπῃ ὅτι θέλομεν νὰ κατακρίνωμεν τοὺς ὑπαλλήλους του, ὅτι πάντοτε θέλομεν νὰ καταφερώμεθα. Σᾶς λέγω ὅμως, ὅτι ὅσον καλὴ καὶ ἂν ᾖναι ἡ διαγωγὴ αὐτῶν τῶν Προξένων, οὐδέποτε θέλουν εὑρεθῆ 300 ἄνθρωποι νὰ ὁμονοήσουν διὰ νὰ καταφερθοῦν καθ’ ὑπαλλήλου ἀδίκως. Οἱ ὑπογεγραμμένοι εἰς αὐτὴν τὴν ἀναφορὰν εἶναι ἄνθρωποι ὄχι οἱ τυχόντες, εἶναι μεγαλέμποροι, οἱ ὁποῖοι διαχειρίζονται ἑκατομμύρια.

§45ΚΟΚΚΙΝΟΣ. Κανεὶς δὲν εἶναι.

§46ΖΕΡΒΑΣ. Διάβασε τὰ ὀνόματα νὰ ἰδῇς· μόνον ὁ ἑαυτός σου δὲν εἶσαι Εἶναι ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν τὰ συμφέροντά των, οἱ ὁποῖοι διαφέρονται καὶ εἰς τὴν παραμικρὰν ἀθλίαν διαγωγὴν τῶν ὑπαλλήλων. Ἑπομένως ἡ Συνέλευσις πρέπει νὰ πεισθῇ ὅτι ὅσα ἐλέχθησαν περὶ τῶν Προξένων εἶναι ἀληθῆ, διότι δὲν ἠμπορεῖ νὰ καταδικάσῃ ὅλους τοὺς Ἕλληνας τοῦ Ἐξωτερικοῦ, διὰ νὰ δικαιώσῃ πέντε ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι ἔζησαν καὶ ἀνετράφησαν ἐν τῇ Σχολῇ τῆς διαφθορᾶς τοῦ παρελθόντος συστήματος. Ἑπομένως ἐπαναλαμβάνω νὰ συστήσῃ ἡ Συνέλευσις ν’ ἀλλαχθῇ αὐτὸ τὸ προσωπικόν· ἂς τοὺς στείλῃ ἀλλοῦ νὰ ζήσουν καλλίτερα. Εἰς τὴν ἐξωτερικὴν ὑπηρεσίαν ὅμως πρέπει νὰ σταλοῦν καλοὶ ὑπάλληλοι. Πρὸ ὀλίγου ἦτο ἕνας ἄνθρωπος εἰς τὴν Τρίπολιν τῆς Βαρβαρίας, ὁ ὁποῖος μετήρχετο τὸ ἐμπόριον, τὸ Προξενεῖον ἐκεῖ δὲν ἔχει κανὲν εἰσόδημα, οὔτε δικαιώματα τυχηρά· ὁ ἔμπορος ἤθελε νὰ λάβῃ τὴν θέσιν αὐτὴν χάριν τιμῆς καὶ νὰ καταγίνηται εἰς τὸ ἐμπόριον, ἵνα ἔχῃ καὶ περισσοτέραν ὑπόληψιν. Ὁ προκάτοχος Ὑπουργὸς τὸν διώρισεν, ἅμα ὅμως ἐπήγαινεν ὁ διορισμὸς τοῦ Προξένου, τοῦ ἐντίμου αὐτοῦ ἀνθρώπου, ἔρχεται ἕνας ἄνθρωπος ἀπὸ ἐκεῖ φύλαξ τοῦ Τελωνείου ῥαγιὰς καὶ αἴφνης φαίνεται διωρισμένος οὗτος Πρόξενος εἰς τὴν Τρίπολιν· πλεῖσται ἀναφοραὶ τότε μοὶ ἐδόθησαν περὶ τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς, θέλω τὰς φέρει, κατεξανέστη ὁ τόπος, καὶ ἔλεγον, πρὸς Θεοῦ, ἐντροπὴ εἰς τοὺς Ἕλληνας νὰ διορίσουν φύλακα τοῦ Τελωνείου Πρόξενον, ἐνῷ ὑπῆρχον τόσοι ἄλλοι ἔμποροι· ὁ χθὲς φύλαξ τοῦ Τελωνείου, σήμερον δὲ Πρόξενος! ὅλοι ἠπόρουν πῶς τοῦτο ἔγινεν· ἀναφοραὶ ἐγένοντο, καὶ ἐστάλησαν εἰς τὸ ὑπουργεῖον, οὔτε φωνὴ ὅμως, οὔτε ἀκρόασις.

§47ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞ. Πότε ἐγένοντο ταῦτα;

§48ΖΕΡΒΑΣ. Ἐγένετο πρὸ ἑνὸς μηνός· λέγω λοιπὸν εἰς τὴν Συνέλευσιν ὅτι ἡ ὑπηρεσία ἡ Προξενικὴ πρέπει νὰ βελτιωθῇ, διότι ἄλλως βλάπτονται τὰ ἑλληνικὰ συμφέροντα εἰς τὸ Ἐξωτερικόν.

§49ΘΕΟΔΩΡ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπουρ. τῶν ἐξωτερικῶν). Δύο τρόποι τῆς Προξενικῆς ὑπηρεσίας ὑπάρχουσιν, ὡς προτείνει ὁ Κ. Ζέρβας· ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν νὰ ὑποβάλῃ διάταγμα εἰς τὸν Βασιλέα δι’ οὗ νὰ παυθῶσιν ὅλοι οἱ ἐν τοῖς Προξενείοις διατελοῦντες ὑπάλληλοι. Νομίζω, ὅτι ὁ τρόπος αὐτὸς δὲν θέλει μᾶς φέρει εἰς τὴν ἀλήθειαν, διότι ὁ ἴδιος Κ. Ζέρβας ὡμολόγησεν ὅτι ὑπάρχουσι καὶ ἐξαιρέσεις, καὶ ἑπομένως θὰ ἀδικήσωμεν τὰς ἐξαιρέσεις.

§50ΣΧΙΝΑΣ. Τί λέγετε περὶ αὐτοῦ, τὸ ὁποῖον ἀνέφερεν ὁ Κ. Ζέρβας;

§51ΘΕΟΔ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ὁ βʹ. τρόπος εἶναι νὰ ἐξαιρεθῶσιν ἐκεῖνοι, οἵτινες ἐφάνησαν καταχρασταὶ ὡς Πρόξενοι· ὁ τρόπος οὗτος νομίζω, ὅτι εἶναι ὁ προτιμώτερος, καὶ παρέχω προθύμως ἐμαυτὸν εἰς τὸν Κ. Ζέρβαν, ὅστις μετὰ πολλοῦ ζήλου ὑπερασπίζεται τὸ συμφέρον τῶν ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ καὶ εἰς πάντα ἄλλον νὰ ἔλθῃ νὰ μοὶ καταγγείλῃ ὡρισμένας καταχρήσεις, ὡρισμένας ἀνικανότητας ὑπαλλήλου, καὶ θέλετε μὲ εὕρει πλέον ἔνθερμον ἀπὸ τὸν ἑαυτόν του, ἀρκεῖ νὰ ὑπάρχουν πράξεις, αἱ ὁποῖαι νὰ γεννῶσι κατηγορίαν. Ἐπειδὴ ὁ Κ. Σχινᾶς εἶναι ἀνυπόμονος νὰ μάθῃ τί συνέβη εἰς τὴν Τρίπολιν τῆς Βαρβαρίας, λέγω, ἂν ὁ Κ. Ζέρβας ἔκαμνεν ἐπερώτησιν περὶ τοῦ διορισμοῦ Προξενικοῦ τινος Ὑπαλλήλου εἰς τὴν Τρίπολιν τῆς Βαρβαρίας, εἶμαι ἕτοιμος νὰ δώσω πᾶσαν πληροφορίαν λεπτομερῶς· ὅ,τι ὅμως σήμερον ἐνθυμοῦμαι, ἴσως νὰ μὴν ᾖναι λίαν ἀκριβὲς, εἶναι τὸ ἑξῆς· εἶχε διορισθῆ ἐν Τριπόλει τῆς Βαρβαρίας Πρόξενος ἢ Ὑποπρόξενός τις, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, τῇ συστάσει τοῦ Κ. Ζέρβα· κατὰ τὰς πληροφορίας δὲ αἵτινες εἶχον δοθῆ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον κατὰ μῆνα Μάρτιον, ὁ ῥηθεὶς Πρόξενος κατῴκει μακρὰν 8 ἢ 12 ὥρας τῆς πόλεως· ἦτο δὲ προσέτι καὶ ναυτίλος· μοὶ ἐσυστήθη δὲ ὑπὸ ἄλλων ἀνθρώπων λίαν ἀξιοτίμων, τοὺς ὁποίους ὁ Κ. Ζέρβας ὑποθέτω ὅτι σέβεται περισσότερον ἐμοῦ, ἀποκατεστημένων ἐκεῖ· 15 ἡμέρας μετὰ τὸν διορισμὸν ἦλθον πληροφορίαι, ὅτι αὐτὸς δὲν εἶναι πολίτης Ἕλλην, καὶ κατὰ συνέπειαν τηλεγραφικῶς διετάχθη ἡ πρεσβεία νὰ μὴ ζητήσῃ τὸ ἐκτελεστήριον τοῦ διορισθέντος, παρεκλήθη δὲ νὰ ἐξετάσῃ τὰ περὶ τῆς ἐθνικότητος καὶ τῆς ποιότητος αὐτοῦ, ὅταν δὲ ἔλθωσιν αἱ πληροφορίαι τότε θέλει ἀποφανθῆ ἡ Κυβέρνησις ἂν θὰ διορίσῃ αὐτὸν ἢ τὸν παύσῃ.

§52ΖΕΡΒΑΣ. Ἐπιφυλάττομαι καὶ ἐγὼ νὰ φέρω τὴν δευτέραν τὰς ἀναφοράς.

§53ΚΑΛΟΣ. Βεβαίως οὔτε τόσον καλὴ εἶναι ἡ κατάστασις τῶν Προξενείων, οὔτε τόσον κακὴ ὅσον σᾶς παρίσταται· συμφέρον ἔχομεν, ἔχει καὶ ἡ Κυβέρνησις, νὰ βελτιωθῇ ὁ Προξενικὸς κλάδος· ἀλλὰ δὲν πρέπει διὰ μιᾶς μονοκονδυλιᾶς νὰ ῥιφθῶσιν εἰς τὸν δρόμον καλοὶ καὶ κακοί. Καθῆκον ἔχομεν νὰ συστήσωμεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὴν ἀναφορὰν τῶν ἐν Κωνσταντινουπόλει πολιτῶν Ἑλλήνων μὲ τὴν παρατήρησιν νὰ φέρῃ τὴν δυνατὴν θεραπείαν πρὸς τὸ συμφέρον τῆς Κυβερνήσεως· τοῦτο δὲ νὰ πράξῃ ὄχι μόνον εἰς τὴν Κωνσταντινούπολιν ἀλλὰ καὶ εἰς ἄλλα μέρη· ἂς ἀφήσωμεν τὴν εὐθύνην τοῦ χρόνου τῆς βελτιώσεως, καὶ αὐτῆς τῆς βελτιώσεως εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀρκεῖ μόνον νὰ συστήσωμεν, ὅτι ὀφείλει νὰ διορθώσῃ τὸν κλάδον τοῦτον.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀρκεῖται ἡ συνέλευσις εἰς τὰ λεχθέντα;

§55ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀρκεῖται ἡ Συνέλευσις νὰ παρεπεμφθῇ εἰς τὴν Κυβέρνησιν μὲ σύστασιν;

§57ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γνωστοποιῶ, ὅτι μοὶ ἐνεχειρίσθη ἑτέρα ἀναφορὰ, προερχομένη ἀπὸ τῶν ἐν Σουλινᾷ κατοίκων Ἑλλήνων· οἱ ὁμογενεῖς οὗτοι παραπονοῦνται, ὅτι ἀδίκως ἐπαύθη ὁ ἐκεῖ Πρόξενος Χατζῆ Ἀναργύρου· θέλει ἡ συνέλευσις νὰ ἀναγνωσθῇ; Εἶναι ἐκτεταμένη.

§59ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπουρ. Ἐξωτ.). Ἴσως εἶναι περιττὸν νὰ Σᾶς ἀναγνώσω τὴν ἀναφορὰν, καὶ δηλώσω εἰς τὴν Συνέλευσιν, ὅτι εἰς τὸν Σουλινᾶ δὲν ὑπάρχει Πρόξενος οὐδὲ Ὑποπρόξενος ἀλλὰ Προξενικὸς Πράκτωρ, ὅστις δὲν ἐπαύθη.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ διευθύνω εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τὴν ἀναφορὰν πρὸς γνῶσιν· ὑπεβάλλεται πρότασις παρὰ τοῦ Πληρεξουσίου Κ. Καλοῦ, ἀφορῶσα τὴν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν πρότασιν περὶ ἀφομοιώσεως. Ἡ ἐν Ἀθήναις Βʹ. τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις. Ἔχουσα ὑπ’ ὄψιν τὰς ἀποφάσεις ὅλων τῶν προηγουμένων Συνελεύσεων περὶ διανομῆς τῶν ἐθνικῶν γαιῶν, καὶ τὸ 105 ἄρθρον τοῦ Συντάγματος τῆς ἐν Ἀθήναις Αʹ. Συνελεύσεως τῆς Γʹ. Σεπτεμβρίου, δι’ οὗ ἐπιβάλλεται ἡ ὑποχρέωσις εἰς τὴν Νομοτελεστικὴν ἐξουσίαν νὰ λάβῃ πρόνοιαν περὶ διανομῆς τῶν Ἐθνικῶν γαιῶν, καὶ θεωροῦσα ὡς πρώτιστον μέλημα αὑτῆς ἵνα σκεφθῇ περὶ τῆς γεωργικῆς τάξεως, ἥτις, καί τοι διὰ τοῦ αἵματός της συντελέσασα εἰς τὴν ἀπελευθέρωσιν τῆς πατρίδος, ἐξακολουθεῖ νὰ ᾖναι εἰς οἵαν ἦτο κατάστασιν καὶ ἐπὶ Τουρκοκρατίας, καὶ θέλουσα νὰ ἀποκαταστήσῃ αὐτὴν, φρονοῦσα ἄλλως τε, ὅτι εἰς τὸ δημόσιον δὲν συμφέρει νὰ ᾖναι ἰδιοκτήτης γαιῶν, τὰς ὁποίας οἱ πολῖται ἀπὸ δάση καὶ ἕλη κατέστησαν κτήματα καὶ καρποφόρους ἀγρούς, καὶ ἔχουσα ὑπ’ ὄψιν της τὰς διαφόρους ὑποβληθείσας προτάσεις περὶ παραχωρήσεως εἰς τοὺς κατόχους τῶν ἐπὶ Ἐθνικῶν γαιῶν φυτειῶν καὶ τῶν κατεχομένων γαιῶν, τὰς ὁποίας εἶναι ἐνδεχόμενον ὡς ἐκ τῶν πολλῶν καὶ σπουδαίων ἐργασιῶν νὰ μὴ δυνηθῇ νὰ συζητήσῃ. Ψηφίζει. Ἄρθρον 1. Ἐντὸς τῆς Αʹ. Βουλευτικῆς Συνόδου ὀφείλει ἡ Νομοθετικὴ ἐξουσία ν’ ἀποφασίσῃ ὁριστικῶς περὶ παραχωρήσεως τῶν κατεχομένων Ἐθνικῶν γαιῶν καὶ ἐθνικοϊδιοκτήτων φυτειῶν εἰς τοὺς κατόχους αὐτῶν, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὑποβληθεισῶν προτάσεων τῶν πληρεξουσίων Κυρίων Ἀλ. Κουμουνδούρου καὶ Λ. Λινιᾶνος, ὁριζομένων ὡς ἀνωτέρας τιμῆς ἑκάστου στρέμματος δραχμῶν 60, καὶ κατωτέρας 20. Ἄρθρον 2. Ἂν ἐντὸς τῆς ἀνωτέρω προθεσμίας δὲν ἀποφασισθῶσι τὰ εἰς τὸ ἀνωτέρω ἄρθρον ἀναφερόμενα, πᾶσαι αἱ κατεχόμεναι Ἐθνικαὶ γαῖαι καὶ ἐθνοϊδιόκτητοι φυτεῖαι κηρύσσονται πλήρης καὶ ἀναφαίρετος ἰδιοκτησία τῶν κατεχόντων αὐτὰς ἀπὸ τῆς 1 Ἰανουαρίου 1866.

Ὁ πληρεξούσιος Καλαμῶν

Κ. ΔΑΓΡΕΣ.

Ἡ πρότασις θέλει ληφθῆ ὑπ’ ὄψιν κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς σχετικῆς προτάσεως· ὑποβάλλεται τροπολογία ὑπὸ τοῦ Κ. Δαγρὲ ἀφορῶσα τὸ Νομοσχέδιον περὶ φυτειῶν. Μοι ἐνεχειρίσθη ὑπὸ τοῦ Κ. Παλαμίδη ἀναφορὰ τῆς χήρας τοῦ ὑποστρατήγου Δημ. Καρατάσσου.

§61ΠΑΛΑΜΙΔΗΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, ἡ οἰκογένεια τοῦ Τζάμη Καρατάσου, εἶναι οἰκογένεια ἥτις ἔλαβε μέρος εἰς ὅλα τὰ δεινὰ τῆς πατρίδος· κατετρέχθη δὲ τελευταῖον ὑπὸ τοῦ Ὄθωνος, ἐφυλακίσθη· καὶ ἐν τῇ φυλακῇ ἔδωκε τὴν παραίτησίν του ἀπὸ τὸν βαθμόν του καὶ ἀνεχώρησεν ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα. Σήμερον ἡ σύζυγός του παρακαλεῖ τὴν Συνέλευσιν, ἐπειδὴ ἐπαύθη αὐθαιρέτως, νὰ καταταχθῇ τὸ ὄνομά του εἰς τὰ μητρῷα καὶ νὰ τῷ δοθῇ μισθοδοσία ἀπὸ τὸν καιρὸν ὅπου ἐπαύθη μέχρις οὗ ἀπέθανε.

§62ΜΑΚΡΗΣ. Νομίζω, ὅτι εἰς τὴν πρότασιν ταύτην δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ ἀντίῤῥησις· διότι ὁ Τζάμης Καρατάσος εἶναι εἷς ἐκ τῶν πρωταγωνιστῶν.

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραδέχεται ἡ Συνέλευσις νὰ διευθυνθῇ ἡ ἀναφορὰ μὲ σύστασιν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἥτις νὰ λάβῃ πρόνοιαν περὶ τῆς οἰκογενείας αὐτῆς τοῦ Καρατάσσου.

§64ΚΑΛΑΜΙΔΑΣ. Πρέπει νὰ γίνῃ σχέδιον ψηφίσματος διὰ νὰ ὑποβληθῇ (θόρυβος).

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Συνέλευσις δὲν δύναται νὰ κάμῃ ψήφισμα προκειμένου περὶ δαπάνης.

§66ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Ἡ περὶ συστάσεως πρότασις πρέπει νὰ διατυπώνηται, διότι δὲν ἠξεύρει ποῖον τύπον νὰ μεταχειρισθῇ ἡ Συνέλευσις, ὅπως ἀναγκάσῃ τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως φέρῃ θεραπείαν. Τὸ αὐτὸ ἐγένετο καὶ ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς τῆς χήρας Μακρυγιάννη καὶ κἀμμία θεραπεία δὲν ἐπῆλθε. Μία ἁπλῆ σύστασις δὲν ἀρκεῖ· πρέπει νὰ εἴπωμεν ὥστε νὰ ἔλθῃ ἡ Κυβέρνησις νὰ φέρῃ ἓν Νομοσχέδιον ἢ ψήφισμα· διότι ἄλλως πὼς αἱ μέχρι τοῦδε Κυβερνήσεις δι’ ἁπλῶν συστάσεων οὐδὲν ἀποτέλεσμα ἔφερον.

§67ΧΑΡ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Πρέπει νὰ εὑρεθῇ πραγματικῶς ἕνας τρόπος.....

§68ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν οὐδέποτε παρευρίσκεται εἰς τὰς συνεδριάσεις· εἶναι μία περιφρόνησις τοῦ Ὑπουργοῦ εἰς τὴν Συνέλευσιν.

§69ΛΑΠΑΣ. Δὲν εἶναι πληρεξούσιος.

§70ΜΠΟΥΚΑΟΥΡΗΣ. Πότε ἐζητήθη καὶ δὲν ἦλθε.

§71ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Συμφωνῶ μὲ τὸν Κ. Μαυρομιχάλην, καὶ παρατηρῶ, ὅτι ὁσάκις ἔγινε λόγος περὶ συστάσεως ἀπὸ τὴν Συνέλευσιν, ποτὲ ἡ Συνέλευσις δὲν ἔμαθε τὶ ἔγεινε· διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι ὁ τρόπος ὁ καταλληλότερος εἶναι, ὁσάκις ἡ Συνέλευσις κάμνει μίαν σύστασιν, τότε νὰ ζητεῖται λόγος ἀπὸ τὸ ὑπουργεῖον καὶ ἡ Συνέλευσις ἐπιφυλάττεται νὰ ἀποφαίνεται.

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γνωστοποιῶ εἰς τὴν Συνέλευσιν, ὅτι κατὰ κατάλογον ἢ λογαριασμὸν, τὸν ὁποῖον μοὶ ἐνεχείρισεν ὁ ἐπιμελητὴς τῆς Συνελεύσεως ἀπὸ τὰς συνδρομὰς τῆς ἐφημερίδος τῆς στενογραφικῆς κατὰ τὸ διάστημα τῆς βʹ καὶ γʹ ἑξαμηνίας εἰσεπράχθησαν δραχ. 408, ἐνῷ κατὰ τὸ διάστημα τῆς ἀ. εἰσεπράχθησαν 1500· νομίζω τὸ ποσὸν αὐτὸ, ὅτι πρέπει νὰ κατατεθῇ εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον ὡς ἔσοδον.

§73ΛΑΠΑΣ. Κύριοι, τὸ ὑπουργεῖον τῶν ἐσωτερικῶν, ἀφ’ οὗ ἐγνώρισε τὴν μεγάλην ἀνάγκην, ἵνα ἐπισκευασθῇ ἡ ὁδὸς ἀπὸ Λεβαδείας μέχρι Θηβῶν, διέταξε πρὸ καιροῦ νὰ ἐπισκευασθῇ ἓν τμῆμα. Ὁ ἐργολάβος περιέμεινε τὴν ἔγκρισιν τοῦ ὑπουργείου. Ἐπειδὴ τὸ ὑπουργεῖον δὲν ἠδύνατο νὰ ἀποφασίσῃ, πρὶν ἀποφασίσῃ ἡ Συνέλευσις, σᾶς παρακαλῶ θερμῶς, ἐπειδὴ ἡ ὑπόθεσις εἶναι κατεπείγουσα νὰ ἐγκρίνητε αὐτὴν, διότι εἶναι ἁπλουστάτη, καὶ διότι ἔχει μεγάλην ἀνάγκην ὁ τόπος.

§74ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞ. Μάλιστα, μάλιστα.

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ πρότασις περὶ τῆς ὁποίας σᾶς ὡμίλησεν ὁ Κ. Λάπας ἀφορᾷ τὸ νὰ κηρυχθῇ δημοσία ὁδὸς ἡ ἀπὸ Λεβαδείας εἰς Θήβας ἄγουσα· θὰ ἐρωτήσω τὴν Συνέλευσιν.

§76ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Τί πρόκειται νὰ ἀποφασίσητε; πρόκειται τῳόντι περὶ μιᾶς μεγάλης ὠφελείας, παρακαλῶ ὅμως τὴν Συνέλευσιν νὰ μὴ ἀποφανθῇ· τὴν δευτέραν θέλω φέρει ἐγὼ μίαν πρότασιν ἵνα ἀποφασίσωμεν.

§77ΣΟΥΪΔΑΣ. Ἤθελον παρακαλέσει τὸν Κ. ἐπὶ τῶν ἐσωτερικῶν ὑπουργὸν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν καὶ τὴν ἀπὸ Μεσολόγγιον καὶ Ἀγρίνιον καὶ Ναύπακτον ἄγουσαν ὁδόν.

§78ΣΟΥΛΤΑΝΗΣ. Κύριοι, ἡ ἀπὸ Λεβαδείας εἰς Θήβας ὁδὸς εἶναι χαρακτηρισμένη δημοσία ἀπὸ τὰ 1839, μέχρι δὲ τῆς ἐποχῆς ταύτης, ἡ προσωπικὴ ἐργασία τῶν κατοίκων τῆς ἐπαρχίας Λεβαδείας καὶ Θηβῶν ἐδιώρθωνε τὰς ἐλλείψεις, κατὰ τὸ πλεῖστον ὅμως μέρος κατεστράφη· τὴν σήμερον παρίσταται μεγαλητέρα ἀνάγκη διὰ τὴν μετακόμησιν τῶν βαμβάκων, πέρισυ ὅτε τὸ προϊὸν αὐτὸ ἦτο κατὰ τὸ πέμπτον ὀλιγώτερον τοῦ ἐφετεινοῦ, ἐπλήρωσαν 12 λεπτὰ τὴν ὀκὰν μεταφορὰν, ἀπὸ Λεβαδείας εἰς Θήβας, ἐφέτος εἶναι βέβαιον ὅτι θὰ πληρώσῃ 20. Ἡ Κυβέρνησις μὲ ὀλίγα ἔξοδα δύναται νὰ τὴν διορθώσῃ· ἡ ὁδὸς αὕτη ἀπὸ τὰ 1839 ἐχαρακτηρίσθη ὡς δημοσία. Ἐπειδὴ δὲ ἡ Κυβέρνησις ἴσως δὲν εὑρίσκει τὸ διάταγμα δι’ οὗ ἐχαρακτηρίσθη ἡ ὁδὸς αὕτη ὡς δημοσία, νὰ φέρῃ ψήφισμα. Τὸ ἔξοδον δὲ, Κύριοι, νομίζω ὅτι δὲν θὰ ᾖναι μέγα, μόλις θὰ ᾖναι 3 χιλιάδες δραχμαὶ δι’ ἐπαρχίαν ἡ ὁποία ἴσως θὰ δώσῃ ἓν ἑκατομμύριον δραχ. εἰς τὸ δημόσιον.

§79ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἂς μάθουν οἱ Κύριοι πληρεξούσιοι ὅτι ἡ πρότασις περὶ ἐξόδων πρέπει νὰ ἔλθῃ ἀπὸ τὸ ὑπουργεῖον.

§80ΛΑΠΑΣ. Ἐνταῦθα πρόκειται περὶ τοῦ χαρακτηρισμοῦ τῆς ὁδοῦ.

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κ. Ὑπουργὸς κάμνει λόγον περὶ ἀναβολῆς, τὴν παραδέχεται ἡ Συνέλευσις.

§82ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§83ΕΥΜΟΡΦΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι, πρὸ ἑνὸς καὶ ἡμίσεως ἔτους ὑπέβαλον ἐνώπιον τῆς Συνελεύσεως ὑπόμνημα περὶ καταργήσεως τῶν τελωνείων τοῦ Κράτους· προχθὲς, ἀναβὰς τὸ βῆμα, σᾶς παρεκάλεσα νὰ διατάξητε τὴν τύπωσιν αὐτοῦ καθὼς καί τινων σχετικῶν ἐγγράφων, τὰ ὁποῖα νὰ ἔχητε ἐνώπιον ὑμῶν, εἴτε τώρα ὡς πληρεξούσιοι εἴτε μετὰ ταῦτα ὡς βουλευταί· δὲν σᾶς ζητῶ τίποτε ἐπαναστατικῷ δικαιώματι οὔτε δι’ ἐμαυτὸν οὔτε διὰ τὴν ἐπαρχίαν μου, τὸ ζήτημα τοῦτο ἀφορᾷ ὅλον τὸ πανελλήνιον, καὶ ἀδιακόπως θὰ ἐπιμένω, Κύριοι, λέγων, ὅτι τὰ τελωνεῖα πρέπει νὰ καταργηθῶσι. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ διατάξητε τὴν τύπωσιν τῶν ἐγγράφων αὐτῶν.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀκούσατε τὴν πρότασιν τοῦ πληρεξουσίου Σύρου. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τύπωσιν τῶν ἐγγράφων περὶ τῶν ὁποίων ἔκαμεν λόγον ὁ Κ. Εὐμορφόπουλος νὰ ἐγερθῶσι (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη. Ἔχει τὸν λόγον ὁ Κ. Μποῦσκος.

§85ΜΠΟΥΣΚΟΣ. Μετὰ τὴν μεταβολὴν τῆς 10 8βρίου ὅτε ἐλθοῦσα ἡ Συνέλευσις ἀνέλαβε νὰ συζητήσῃ περὶ τῶν σπουδαιοτέρων ἀντικειμένων τοῦ ἔθνους, ὡς ἓν ἐκ τούτων ἐθεώρησε καὶ τὸ περὶ δασῶν· αὐτὸ, Κύριοι, ἐτίθετο μέχρι τινὸς ὡς κατεπεῖγον εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Ἐνόσῳ ἐγίνετο τοῦτο ὑπῆρχε καὶ ἡ παρηγορία ὅτι θέλει ἔλθει ἡμέρα καθ’ ἣν θὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν, ἀλλὰ τώρα οὔτε εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τίθεται. Τὸ ἀντικείμενον αὐτὸ, Κύριοι, τὸ θεωρῶ σπουδαῖον καὶ οὐσιῶδες, καὶ παρακαλῶ τὴν Συνέλευσιν νὰ διατάξῃ νὰ τεθῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραδέχεται ἡ Συνέλευσις νὰ τεθῇ καὶ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν;

§87ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§88ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Ἐγὼ δὲ, Κύριε Πρόεδρε, σᾶς εὐχαριστῶ, ὅτι ἐθέσατε τὴν πρότασιν περὶ τοῦ καθαρισμοῦ τοῦ λιμένος Σπετσῶν τελευταίαν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§89ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πρὸ πολλῶν μηνῶν, Κύριε Πρόεδρε, σᾶς ὑπέβαλον πρότασιν περὶ ἑρμηνείας τοῦ Αʹ. ἄρθρου τοῦ περὶ συντάξεως τῶν πολιτικῶν ὑπαλλήλων, παρακαλῶ τὴν Συνέλευσιν ἂν ἐγκρίνῃ τὴν συζήτησιν νὰ τὴν κηρύξῃ κατεπείγουσαν καὶ νὰ λάβῃ μέρος εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραδέχεται ἡ Συνέλευσις, νὰ καταταχθῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν καὶ ἡ πρότασις αὕτη ἡ ἑρμηνευτικὴ τοῦ πρώτου ἄρθρου περὶ συντάξεως τῶν πολιτικῶν ὑπαλλήλων.

§91ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§92ΚΑΤΣΙΚΑΠΗΣ. Παρατηρῶ, ὅτι ἡ σημερινὴ ἡμέρα ἐγένετο λίαν ὀχληρὰ, ἕως τώρα διὰ τῶν διαφόρων προτάσεων ἐπὶ τῆς ἡμερησίας διατάξεως καὶ ἐπὶ πολλῶν ἄλλων· ἀλλὰ δὲν ἐθεώρησα ἀπὸ σκοποῦ νὰ ἀφήσω τὴν Συνέλευσιν ἐν ἀγνοίᾳ ἑνὸς περιστατικοῦ, τὸ ὁποῖον κατὰ τὸ φαινόμενον εἶναι ἀσήμαντον, πράγματι ὅμως εἶναι μεγίστης σπουδαιότητος κατ’ ἐμέ. Ἠξεύρετε ὅτι πρὸ ἑνὸς περίπου ἔτους ὑπάρχει ἐκκρεμὲς τὸ ζήτημα περὶ τῆς συντάξεως τῶν πρώην Γερουσιαστῶν. Καὶ αὐτὴν τὴν στιγμὴν, Κύριοι, καὶ πολλάκις ἄλλοτε ἤκουσα, ὅτι ἐγὼ, ὅστις ἔφερα αὐτὴν τὴν πρότασιν ἐνώπιον τῆς Συνελεύσεως ὁρμῶμαι ἀπὸ ἀτομικὸν πάθος. Κύριοι, δὲν ἔχω ἀνάγκην, μήτε δικαίωμα ἔχει τις, μήτε ἐγὼ εἶμαι ὑπόχρεως νὰ δώσω λόγον τῶν αἰσθημάτων μου. Ἐκεῖνο ὅμως, τὸ ὁποῖον ὀφείλω νὰ παρατηρήσω εἶναι, ὅτι ἐὰν ἡ Συνέλευσις φρονῇ, ὅτι ὁρμῶμαι ἀπὸ πάθος ἀτομικὸν, ὄχι μόνον νὰ μὴ περιποιηθῇ τὸ πάθος τοῦτο, ἀλλὰ καὶ νὰ τὸ ἀποκρούσῃ, δίδουσα εἰς τὸν ἄνθρωπον ἐκεῖνον μεγάλας ἀμοιβάς. Δὲν ὁρμῶμαι ἀπ’ αὐτὸ τὸ αἴσθημα, ἀλλ’ ἀπ’ ἄλλο εὐγενέστερον· ἰδοὺ ὁποῖον. Νομίζω, ὅτι ἡ Συνέλευσις πρέπει νὰ χρησιμεύσῃ εἰς μελλούσας Βουλὰς ὡς ὑπογραμμὸς τῆς εὐθύτητος καὶ τῆς γενναιότητος, πρὸ πάντων εἰς τὴν ἐκπλήρωσιν τῶν καθηκόντων της, διότι, ὅταν μία Συνέλευσις δὲν ἔχει.......

§93ΤΙΝΕΣ. Εἰς τὴν οὐσίαν.

§94ΚΑΤΣΙΚΑΠΗΣ. Αὐτὰ εἶναι τῆς οὐσίας, δηλαδὴ, ὅταν μία Συνέλευσις δὲν ἔχει τὴν γενναιότητα νὰ προβῇ εἰς μίαν ἀπόφασιν, ἀφορῶσαν πρόσωπα, πῶς θὰ ἔχητε τὴν ἀξίωσιν, ὅτι μία μέλλουσα Βουλὴ θὰ ἔχῃ τὴν γενναιότητα αὐτήν; ἠξεύρετε, Κύριοι, ὅτι δύω συνεδριάσεις, δύω ψηφοφορίαι ἐματαιώθησαν δι’ αὐτὸ τὸ ζήτημα· καὶ δὲν θέλω νὰ εἴπω, ὅτι ἐματαιώθησαν ἀπὸ πλαγίαν τινὰ ἐνέργειαν, οὐχ ἧττον ὅμως ἐματαιώθησαν καὶ ἡ ψηφοφορία εἶναι διακεκομμένη. Νομίζω, ὅτι ἡ διακεκομμένη ψηφοφορία δὲν ἠμπορεῖ νὰ μένῃ ἐκκρεμὴς διὰ πολὺν καιρόν. Προχθὲς ἡ Συνέλευσις ἀνέβαλε τὴν ψηφοφορίαν, ἰδίως διὰ τὸ ζήτημα, τὸ περὶ ἐθνικῶν φυτειῶν. Ἀλλ’ ἐπειδὴ τὸ ζήτημα αὐτὸ ἔλαβε μεγάλην ἔκτασιν, διὰ τοῦτο παρακαλῶ σήμερον ἡ Συνέλευσις νὰ ἐπαναλάβῃ τὴν διακοπεῖσαν ψηφοφορίαν.

§95ΤΙΝΕΣ. Μάλιστα, μάλιστα.

§96ΚΑΤΣΙΚΑΠΗΣ. Διότι μάθετε, Κύριοι, ὅτι ἐὰν δὲν ἐπαναληφθῇ σήμερον ἡ διακοπεῖσα ψηφοφορία, τὸ ζήτημα αὐτὸ θὰ μείνῃ ἐκκρεμὲς μέχρι διαλύσεως τῆς Συνελεύσεως καὶ ὅλοι ἐννοεῖτε τὰ ἀποτελέσματα (θόρυβος).

§97ΖΕΡΒΑΣ. Εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν πρέπει νὰ καταταχθῇ μία πρότασις, δι’ ἧς ζητεῖται ἡ κατάργησις τῶν διαβατηρίων εἰς τὸ ἐσωτερικόν· καὶ προσέτι νὰ ἔλθῃ νὰ μᾶς φέρῃ τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐξετάσεων ἡ ἐπιτροπὴ ἐπὶ τῶν λαβόντων χώραν καταχρήσεων καὶ ἁρπαγῶν.

§98ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἔκθεσις τῆς ἐπιτροπῆς ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ἀντικειμένου ἐτυπώθη, θέλει δὲ διανεμηθῆ σήμερον, καὶ θέλει εἰσαχθῆ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§99Α. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Πιστεύω, ὅτι, ἅπασα ἡ Συνέλευσις δὲν ἔχει αὐτὴν τὴν ἐπιθυμίαν, τὴν ὁποίαν ἐξέλαβεν ὁ Κ. Κατσικαπῆς. Τὸ ζήτημα αὐτὸ ἔμεινεν ἐκκρεμὲς, καὶ θὰ μένῃ.

§100ΤΙΝΕΣ. Ὄχι, ὄχι.

§101Γ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Προτιθέμεθα, Κύριοι, καὶ εἶναι δίκαιον, νὰ φέρωμεν πρότασιν περὶ ὅλων ἐν γένει τῶν πρώην Γερουσιαστῶν, περὶ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἀπὸ τῆς ἀρχῆς τοῦ περὶ ἀνεξαρτησίας ἀγῶνος προσέφερον ἐκδουλεύσεις, ὅπως ἡ Συνέλευσις δώσῃ εἰς αὐτοὺς μίαν ἀνάλογον σύνταξιν διὰ νὰ ᾖναι εὐχαριστημένοι ἐν ὅσῳ ζῶσιν· εἶναι ἄτοπον νὰ προχωρήσωμεν εἰς...

§102ΤΙΝΕΣ. Αὐτὸ εἶναι ἄλλο ἀντικείμενον.

§103ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρατηρῶ, ὅτι ἐγὼ διέγραψα τὸ ἀντικείμενον αὐτὸ ἐπὶ τῆς ἡμερησίας διατάξεως, τὸ διέγραψα δὲ διότι ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη μίαν πρότασιν ἀναβλητικὴν ἐπ’ ἀορίστῳ· ἐὰν ἡ Συνέλευσις διατάξῃ νὰ τεθῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν ἄλλης ἡμέρας, δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίῤῥησιν.

§104ΔΑΓΡΕΣ. Ἐκ τῶν προτάσεων, αἱ ὁποῖαι παρουσιάζονται καθ’ ἑκάστην, πολλαὶ εἶναι ἀναγκαῖαι· παρατηρῶ τὴν ἀνάγκην νὰ ἐξοδεύσωμεν περισσοτέρας ὥρας εἰς τὴν ἐργασίαν μας, νὰ ἐργαζώμεθα καθ’ ἑκάστην καὶ τὴν Τρίτην καὶ τὴν Πέμπτην.

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καὶ ἐγὼ τὸ θεωρῶ ἀπολύτως ἀναγκαῖον.

§106ΚΑΤΣΙΚΑΠΗΣ. Πῶς ἐπιτρέπετε ἄλλας προτάσεις, Κ. Πρόεδρε, πρὶν τελειώσῃ αὐτή;

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ τὴν Συνέλευσιν νὰ ἀποφασίσῃ, ἐὰν ἡ διακοπεῖσα ψηφοφορία περὶ τῆς προτάσεως τῆς συντάξεως τῶν Γερουσιαστῶν, πρέπει νὰ καταταχθῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§108ΚΑΤΣΙΚΑΠΗΣ ΚΑΙ ΕΤΕΡΟΙ. Σήμερον.

§109ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀφοῦ δὲν εἶναι εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, πῶς ἠμποροῦν σήμερον; Τὴν τρίτην τὴν κάμνομεν. Παραδέχεται ἡ Συνέλευσις τὴν Τρίτην;

§110ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§111ΕΤΕΡΟΙ. Σήμερον.

§112ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχομεν πρότασιν τοῦ Κυρίου Δαγρὲ νὰ καταργήσωμεν τὰς δύο ἡμέρας τῆς ἑβδομάδος.

§113ΚΑΤΣΙΚΑΠΗΣ. Ἐγὼ φέρω πρότασιν νὰ ἐπαναληφθῇ σήμερον ἡ ψηφοφορία.

§114ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι νὰ γίνῃ σήμερον ἡ ψηφοφορία νὰ σηκωθῶσιν· (ἐγείρονται οἱ ὀλιγώτεροι). Ἀπεῤῥίφθη. Ἐνθυμεῖσθε, ὅτι κατὰ τὴν τελευταίαν καὶ προτελευταίαν συνεδρίασιν ὁ πληρεξούσιος Σπετσῶν παρεκάλεσε τὴν Συνέλευσιν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν κατὰ τὴν πρώτην συνεδρίασι, καὶ εἰ δυνατὸν νὰ ἐπιψηφίσῃ μίαν πρότασιν, ἀφορῶσαν ἔργα, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ ἐκτελεσθῶσιν εἰς τὸν λιμένα Σπετσῶν. Ἐὰν ἡ Συνέλευσις ἦναι εἰς τὰς αὐτὰς διαθέσεις, τὴν παρακαλῶ νὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ νὰ τὴν ἀναγνώσω.

§115ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§116ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἰδοὺ ἡ πρότασις. «Ἄρθρ. 1. Πρὸς ἐκκαθαρισμὸν τοῦ λιμένος Σπετσῶν, τὴν κατασκευὴν προκυμαίας καὶ αἱμασιᾶς καὶ τὴν ἐκτέλεσιν ἄλλων δημοφελῶν ἀναγκαίων ἔργων, ἐπιβάλλονται οἱ ἑξῆς φόροι καὶ προσωπικαὶ ἐργασίαι. α.) Δύο τοῖς ἑκατὸν ἐφ’ ὅλων ἐν γένει τῶν εἰσαγομένων εἰς Σπέτσας ἐμπορευμάτων καὶ προϊόντων ἐκ τῶν ἐντὸς ἢ ἐκτὸς τῆς ἐπικρατείας μερῶν. β.) Ἓν ἡμερομίσθιον ἐτησίως ἐφ’ ἑκάστης οἰκογενείας τῶν κατοίκων κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ περὶ ὁδοποιΐας νόμου. γ.) Δέκα λεπτὰ τὸν τόνον ἐφ’ ὅλων τῶν ἑκάστοτε ἐκ τοῦ λιμένος Σπετσῶν ἀποπλεόντων ἐγχωρίων ἢ μὴ πλοίων τῶν ἀπὸ 40 τόνων καὶ ἐπέκεινα. Ἄρθρ. 2. Ἡ εἴσπραξις τῶν ἐν τῷ προηγουμένῳ ἄρθρῳ φόρων γίνεται συνάμα μὲ τὴν τῶν δημοσίων παρὰ τῶν ἁρμοδίων δημοσίων ὑπαλλήλων ἐπ’ ἀμοιβῇ 1% ἐπὶ τοῦ εἰσπραττομένου ποσοῦ. Ἐφαρμόζονται δὲ ὡς πρὸς τὴν εἴσπραξιν τῶν φόρων τούτων αἱ διατάξεις τῶν νόμων κατὰ τῶν καθυστερούντων εἰς τὸ δημόσιον, καθὼς καὶ αἱ διατάξεις τῶν περὶ δημοσίου λογιστικοῦ νόμων ὡς πρὸς τοὺς δημοσίους ὑπολόγους. Ἄρθρ. 3. Χορηγεῖται ἐκ μέρους τοῦ δημοσίου συνδρομὴ πρὸς ἀποπεράτωσιν τοῦ ἔργου ἓξ χιλιάδες δραχμῶν, ἀριθ. 6,000, ἐτησίως ἐπὶ πέντε ἔτη, αἵτινες θέλουσιν καταχωρεῖσθαι εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ὑπουργείου ἐπὶ τοῦ κεφαλαίου τῶν δημοσίων ἔργων. Ἄρθρ. 4. Ἐπιτρέπεται τῷ δήμῳ τῶν Σπετσῶν νὰ δανεισθῇ παρὰ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης ἢ παρ’ ἄλλου τινὸς δανειστικοῦ καταστήματος τὰ ἀπαιτούμενα κεφάλαια διὰ τὴν ἔναρξιν καὶ ἀποπεράτωσιν τοῦ ἔργου ἐπὶ τῇ ἐγγυήσει τῶν ἀνωτέρω φόρων. Ἄρθρ. 5. Ἡ ἐκτέλεσις τοῦ ἔργου θέλει ἐνεργηθῆ κατὰ τὰ περὶ δημοσίων ἔργων διατεταγμένα, θέλει δὲ ἐφορεύει ἐπ’ αὐτοῦ ἐπιτροπὴ συγκειμένη ἐκ τοῦ δημάρχου, ὡς προέδρου, ἑνὸς μέλους διοριζομένου παρὰ τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἑνὸς ἑτέρου ἐκλεγομένου παρὰ τοῦ Δημ. συμβουλίου Σπετσῶν. Τὰ καθήκοντα τῆς ἐπιτροπῆς ταύτης θέλουσι κανονισθῆ διὰ Β. Διατάγματος. Ἄρθρ. 6 Ἡ εἴσπραξις τῶν κατὰ τὸ ἄρθρον 1 φόρων θέλει διαρκέσει ἐπὶ ἑξαετίαν· Ἐν Ἀθήναις, τῇ 26 Μαρτίου 1864.

Ὁ πληρεξούσιος Σπετσῶν

Δ. ΘΕΟΧΑΡΗΣ.

§117ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Ὡς πρὸς τὸ ἄρθρον ἐκεῖνο, διὰ τοῦ ὁποίου ζητῶ τὴν συνδρομὴν τῆς Κυβερνήσεως τὰς 6,000 δραχμὰς, ὁ Κύριος ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἔκαμε τὴν ἀντίῤῥησιν, ὅτι δὲν δύναμαι ἐγὼ ὡς πληρεξούσιος νὰ ζητήσω τὴν αὔξησιν ἐπὶ τῶν ἐξόδων, ἀλλ’ αὐτὸς ὡς ὑπουργὸς θὰ ἔλθῃ νὰ ζητήσῃ, συμφώνως μὲ τὸ περὶ τούτου ψήφισμα, εἰδικὴν πίστωσιν διὰ τὸ ἔργον τοῦτο. Παρακαλῶ τὸν Κ. ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν λοιπὸν νὰ σπεύσῃ νὰ ζητήσῃ μίαν πίστωσιν 6,000 κατ’ ἔτος ἐφ’ ὅσον θὰ διαρκέσῃ ὁ νόμος. Νομίζω, Κύριοι, ὅτι ἡ νῆσος τῶν Σπετσῶν, ἥτις μετὰ τῶν ἄλλων δύο νήσων Ὕδρας καὶ Ψαρῶν ἐθυσίασε τόσα ἑκατομμύρια ὑπὲρ τῆς ἀνεξαρτησίας τοῦ Ἔθνους, ἡ καταναυμαχήσασα μὲ τὰ ἰδιόκτητά της πλοῖα μίαν αὐτοκρατορίαν, ἡ θυσιάσασα τόσα ἔνδοξα τέκνα εἰς τὸν βωμὸν τῆς πατρίδος ὑπὲρ ἐλευθερίας μαχόμενα, δικαιοῦται πληρέστατα νὰ λάβῃ 30,000 δραχμὰς βοήθειαν πρὸς κατασκευὴν τοῦ λιμένος της. Διὰ τοῦτο ἀπαλείφω τὸ ἄρθρον ἀπὸ τὴν πρότασιν ἂν θέλετε, ἀφίνω δὲ τὸν Κ. ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ ἔλθῃ νὰ ζητήσῃ αὐτὴν τὴν πίστωσιν.

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἀντίῤῥησις κατὰ τῆς ἀρχῆς ὑπάρχει;

§119ΚΑΤΣΙΚΑΠΗΣ. Δὲν εἶναι τὸ πρῶτον ἀντικείμενον αὐτό.

§120ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἀπεφάσισε προχθὲς ἡ Συνέλευσις.

§121ΑΝΤΩΝΙΑΔΗΣ. Πρόκειται, Κύριοι, περὶ δημοτικῶν φόρων· καὶ ὑπάρχει ἕνας νόμος, ὅτι δὲν ἠμποροῦν νὰ ἐπιβληθοῦν δημοτικοὶ φόροι ἄνευ γνωμοδοτήσεως τοῦ δημοτικοῦ συμβουλίου.

§122ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Δὲν ὑπάρχει δημοτικὸν συμβούλιον.

§123ΚΑΛΟΣ. Μίαν παρατήρησιν κάμνω εἰς τὸν Κ. Ἀντωνιάδην, ὅτι νόμος τις δύναται νὰ ἐπέλθῃ εἰς πᾶσαν περίστασιν (θόρυβος). Δὲν ὑπάρχει δημοτικὴ ἀρχὴ εἰς τὸν δῆμον τῶν Σπετσῶν, ἑπομένως πρέπει νὰ γίνῃ διὰ νόμου.

§124ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Διὰ νόμου γίνεται. Προικαλῶ, Κύριοι, τὸν Κ. Νομάρχην, ὅστις εἶδε......

§125ΠΟΛΛΟΙ. Ἀρκετὰ, ἀρκετά.

§126ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη. Ἡ ἐν Ἀθήναις Βʹ. τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις Ψηφίζει. Ἄρθρ. 1. Πρὸς ἐκκαθαρισμὸν τοῦ λιμένος Σπετσῶν, τὴν κατασκευὴν προκυμαίας καὶ αἱμασιᾶς καὶ τὴν ἐκτέλεσιν ἄλλων δημοφελῶν ἀναγκαίων ἔργων, ἐπιβάλλονται οἱ ἑξῆς φόροι καὶ προσωπικαὶ ἐργασίαι. α) Δύο τοῖς ἑκατὸν ἐφ’ ὅλων ἐν γένει τῶν εἰσαγομένων εἰς Σπέτσας ἐμπορευμάτων καὶ προϊόντων ἐκ τῶν ἐντὸς ἢ ἐκτὸς τῆς ἐπικρατείας μερῶν. β) Ἓν ἡμερομίσθιον ἐτησίως ἐφ’ ἑκάστης οἰκογενείας τῶν κατοίκων κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ περὶ ὁδοποιΐας Νόμου. γ) Δέκα λεπτὰ τὸν τόνον ἐφ’ ὅλων τῶν ἑκάστοτε ἐκ τοῦ λιμένος τῶν Σπετσῶν ἀποπλεόντων ἐγχωρίων ἢ μὴ πλοίων τῶν ἀπὸ 10 τόνων καὶ ἐπέκεινα.

§127ΑΘ. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Μίαν μόνον παρατήρησιν ὀφείλω νὰ κάμω, ὅτι δὲν εἶναι νόμιμος ὁ φόρος, τὸν ὁποῖον ἐπιβάλλετε ἐπὶ τῶν εἰσπραττομένων εἰς Σπέτσας ἐκ τῶν ἐντὸς τοῦ Κράτους. Πρῶτον ἔχομεν τὴν ἀρχὴν, ὅτι ἡ μεταφορὰ ἐντὸς τοῦ Κράτους εἶναι ἐλευθέρα, καὶ δὲν πρέπει νὰ παραδεχθῶμεν ἀδικαιολογήτως οἱανδήποτε ἐξαίρεσιν. Ἐκτὸς λοιπὸν, ὅτι ἐδῶ παρουσιάζεται μία ἐξαίρεσις τῆς γενικῆς αὐτῆς ἀρχῆς τοῦ ἐμπορίου, ὑπάρχει καὶ δεύτερος λόγος, ὅστις περιορίζει τὸν συναγωνισμόν· ἐμπορεύματα ἐρχόμενα ἀπὸ τὴν Εὐρώπην εἰς Σύρον, εἰς Πειραιᾶ, Ναύπλιον, Πάτρας καὶ εἰς ἄλλας κεντρικὰς ἐμπορικὰς πόλεις ὑποβάλλονται εἰς φόρον τῆς προκυμαίας τοῦ λιμένος. Ἐδῶ λοιπὸν πρόκειται καὶ τὰ ἐμπορεύματα, τὰ ὁποῖα ἅπαξ ἐπλήρωσαν ἕνα τοιοῦτον φόρον εἰς ἄλλο μέρος, νὰ πληρώσουν δεύτερον τὸν αὐτὸν φόρον.

§128ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Εἶναι δημοτικός.

§129ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Ἄλλος εἶναι ὁ δημοτικὸς τῆς καταναλώσεως. Λοιπὸν οἱ ἔμποροι οἱ κατέχοντες τὰ αὐτὰ προϊόντα εἰς τὰ σημειωθέντα μέρη, δὲν δύνανται νὰ συναγωνισθοῦν πρὸς τοὺς ἐμπόρους, οἱ ὁποῖοι φέρουν ἀπ’ εὐθείας αὐτὰ τὰ ἐμπορεύματα, θὰ πληρώσουν ἅπαξ καὶ αὐτὸν τὸν φόρον. Τοιοῦτον περιορισμὸν λοιπὸν τῆς ἐλευθερίας τοῦ ἐμπορίου δὲν πρέπει ποτὲ νὰ παραδεχθῇ ἡ Συνέλευσις. Ζητῶ λοιπὸν νὰ ἀπαλειφθῇ τὸ μέρος τὸ ἀφορῶν τὴν μεταφορὰν τῶν προϊόντων ἐντὸς τοῦ Κράτους.

§130ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Ὁ προαγορεύσας σᾶς εἶπεν, ὅτι θὰ ὑποβληθῶσιν εἰς δεύτερον φόρον τὰ προϊόντα, τὰ ὁποῖα θὰ εἰσαχθῶσιν ἐκ τοῦ ἐσωτερικοῦ· φαίνεται θὰ ἀγνοῇ ὁ προαγορεύσας, ὅτι ὅλα τὰ προϊόντα, ὅσα εἰσάγονται εἰς Πειραιᾶ, εἶναι ἠναγκασμένα νὰ πληρώσουν τὸν φόρον τῆς προκυμαίας, καὶ μετὰ ταῦτα, ὅταν ὑπάγουν εἰς Λεβαδείαν πληρόνουν καὶ δεύτερον φόρον τὸν δημοτικόν.

§131Α. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Ἐδῶ γίνεται μία σύγχυσις τοῦ δημοτικοῦ φόρου μὲ τὸν νέον φόρον.

§132ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Αὐτὸς εἶναι.

§133ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Εὑρίσκεσθε εἰς μίαν μεγάλην πλάνην πραγματικήν· λοιπὸν ἄλλος εἶναι ὁ δημοτικὸς φόρος, καὶ σᾶς λέγω, ὅτι εἰς Εὔβοιαν ἡμεῖς ἔχομεν τὸν φόρον τῆς προκυμαίας καὶ τὸν δημοτικὸν, καὶ ἄλλον τρίτον καὶ τέταρτον φόρον (θόρυβος)· δὲν πρόκειται περὶ Σπετσῶν, οὔτε περὶ ἡμῶν, ἀλλὰ περὶ τῶν ἄλλων ἀνθρώπων τῶν συναγωνιζομένων εἰς τὸ ἐμπόριον, καὶ ἡμεῖς εἰς Χαλκίδα δὲν πληρόνομεν φόρον προκυμαίας εἰς τὰ ἐμπορεύματα τὰ εἰσαγόμενα ἐκ τῶν ἐντὸς τοῦ Κράτους ἐπαρχιῶν. Ἄλλος εἶναι ὁ φόρος ὁ δημοτικὸς τῆς καταναλώσεως. Ὁ νόμος ὁ περὶ δήμων ἐπιτρέπει εἰς ἕνα ἔμπορον νὰ εἰσαγάγῃ ἐμπορεύματα νὰ τὰ κρατήσῃ τρεῖς μῆνας, καὶ νὰ τὰ ἐξαγάγῃ ἐκ νέου χωρὶς νὰ πληρώσῃ τίποτε (θόρυβος).

§134ΖΕΡΒΑΣ. Κάμνω τὴν παρατήρησιν ὅτι ἡ ὑπόθεσις ἥτις παρουσιάζεται κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον εἶναι σπουδαιοτάτη. Δὲν εἶμαι ἐναντίος τῆς βελτιώσεως τοῦ λιμένος τῶν Σπετσῶν, διότι ἴσως ἔχω καὶ ἐγὼ τὰ αὐτὰ συμφέροντα ὁποῖα καὶ ὁ προτείνων· ἀλλὰ παρατηρῶ, Κύριε Πρόεδρε, ὅτι ἡ σπουδαιότης αὐτῆς τῆς προτάσεως ἀπαιτεῖ περισσοτέραν σκέψιν· βλέπω διαφόρους ὅρους ἐπιβαλλομένους ἐκ τοῦ προχείρου, φόρους πολὺ βαρεῖς. Ἑπομένως διὰ νὰ γείνῃ ἓν τοιοῦτον κοινὸν ἔργον ἀπαιτεῖται πρὸ πάντων νὰ ἐξετασθῇ ποία ἡ κατάστασις τοῦ λιμένος, ποία ἡ βελτίωσις, πόσος εἶναι ὁ προϋπολογισμὸς τῶν ἀπαιτουμένων ἐξόδων καὶ τῶν ἐνδεχομένων εἰσπρακτέων φόρων ἐὰν θεωρηθῇ ἀνάγκη νὰ ἐπιβληθοῦν 10 λεπτὰ εἰς τὸν τόνον· τότε ἀπέναντι τοῦ καλοῦ εὐχαρίστως θέλομεν ὑποφέρει νὰ πληρώσωμεν τὰ λεπτὰ αὐτά. Ἐὰν ὅμως ἀποδειχθῇ ὅτι εἶναι πολὺ βαρὺς ὁ φόρος αὐτὸς, θὰ ἔλθωμεν εἰς ἓν ἄλλο. Ἑπομένως προτείνω νὰ διευθυνθῇ πρῶτον ἡ ὑπόθεσις εἰς τὸ ἁρμόδιον ὑπουργεῖον, νὰ γείνῃ ἐξέτασις καὶ προϋπολογισμὸς καθὼς δι’ ὅλα τὰ δημόσια ἔργα, νὰ ἴδωμεν καὶ ἡ γνώμη τῆς Κυβερνήσεως ποία εἶναι. Ἀλλοίμονον Κύριε, Πρόεδρε, (θόρυβος).

§135ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Ὁ φόρος αὐτὸς ἐπιβάλλεται καὶ εἰς Σύρον, καὶ εἰς Ἄνδρον, εἰς τὴν Νάξον, καὶ εἰς Πειραιᾶ καὶ παντοῦ ὅπου γείνεται δημόσιον ἔργον.

§136ΖΕΡΒΑΣ. Τί τρόπος εἶναι αὐτὸς, Κύριε Πρόεδρε; Ἀλλοίμονον λοιπὸν εἰς τὸ ἔθνος ἐὰν κάθε πληρεξούσιος ἔλθῃ ἐκ τοῦ προχείρου νὰ ζητήσῃ ἐπιβολὴν φόρου χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ ἀνάγκη.

§137ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κ. Ζέρβας κάμνει πρότασιν ἀναβλητικήν. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν ταύτην νὰ ἐγερθῶσι (οὐδεὶς ἐγείρεται). Ἀπεῤῥίφθη. —Ὁ Κ. Πετσάλης ζητεῖ τὰ εἰσαγόμενα ἀπὸ τὸ κράτος εἰς Σπέτσας νὰ μὴ πληρώνουν φόρον. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν τροπολογίαν αὑτὴν νὰ ἐγερθῶσι (ἐγείρεται εἷς). Ἀπεῤῥίφθη. — Οἱ παραδεχόμενοι τὸ πρῶτον ἄρθρον ὡς ἀνεγνώσθη, νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη. Ἄρθρ. 2 Ἡ εἴσπραξις τῶν ἐν τῷ προηγουμένῳ ἄρθρῳ φόρων γίνεται συνάμα μὲ τὴν τῶν δημοσίων παρὰ τῶν ἁρμοδίων δημοσίων ὑπαλλήλων ἐπ’ ἀμοιβῇ 1% ἐπὶ τοῦ εἰσπραττομένου ποσοῦ. Ἐφαρμόζονται δὲ ὡς πρὸς τὴν εἴσπραξιν τῶν φόρων τούτων αἱ διατάξεις τῶν Νόμων κατὰ τῶν καθυστερούντων εἰς τὸ δημόσιον, καθὼς καὶ αἱ διατάξεις τῶν περὶ δημοσίου λογιστικοῦ Νόμων ὡς πρὸς τοὺς δημοσίους ὑπολόγους. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον ὡς ἀνεγνώσθη νὰ ἐγερθῶσι· (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη. Ἄρθρ. 3. Ἐπιτρέπεται τῷ δήμῳ τῶν Σπετσῶν νὰ δανεισθῇ παρὰ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης ἢ παρ’ ἄλλου τινὸς δανειστικοῦ καταστήματος τὰ ἀπαιτούμενα κεφάλαια διὰ τὴν ἔναρξιν καὶ ἀποπεράτωσιν τοῦ ἔργου ἐπὶ τῇ ἐγγυήσει τῶν ἀνωτέρω φόρων. Οἱ παραδεχόμενοι τὸ ἄρθρον 3, ὡς ἀνεγνώσθη νὰ ἐγερθῶσι. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη. Ἄρθρ. 4. Ἡ ἐκτέλεσις τοῦ ἔργου θέλει ἐνεργηθῆ κατὰ τὰ περὶ δημοσίων ἔργων διατεταγμένα, θέλει δὲ ἐφορεύει ἐπ’ αὐτοῦ ἐπιτροπὴ συγκειμένη ἐκ τοῦ δημάρχου, ὡς προέδρου, ἑνὸς μέλους διοριζομένου παρὰ τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἑνὸς ἑτέρου ἐκλεγομένου παρὰ τοῦ δημ. συμβουλίου Σπετσῶν. Τὰ καθήκοντα τῆς ἐπιτροπῆς ταύτης θέλουσι κανονισθῆ διὰ Β. Διατάγματος.

§138ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Ἐπειδὴ δὲ δὲν ὑπάρχει δημοτικὸν Συμβούλιον προσωρινῶς παρὰ τοῦ δημάρχου (διορθοῦται τὸ ἄρθρον).

§139ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, «συγκειμένη ἐκ τοῦ Δημάρχου ὡς προέδρου, ἑνὸς μέλους διοριζομένου παρὰ τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἑνὸς ἑτέρου διοριζομένου παρὰ τοῦ Δημάρχου». Οἱ παραδεχόμενοι νὰ ἐγερθῶσι. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη. — «Ἄρθρον 5. Ἡ εἴσπραξις τῶν κατὰ τὸ ἄρθρον 1. φόρων θέλει διαρκέσει ἐπὶ ἑξαετίαν». Οἱ παραδεχόμενοι, νὰ ἐγερθῶσι. (Ἀνίστανται οἱ περισσότεροι) Παρεδέχθη. —Οἱ παραδεχόμενοι τὸ σύνολον νὰ ἐγερθῶσι. (Ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη. —Μεταβαίνομεν Κύριοι, εἰς τ’ ἀντικείμενα τῆς ἡμερησίας διατάξεως. Πρῶτον ἀντικείμενον κατέταξα τὸ περὶ φυτειῶν.

§140ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι! Τὸ περὶ ἀφομοιώσεως.

§141ΠΑΠΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ σημερινὴ ἡμέρα εἶναι προσδιωρισμένη ῥητῶς διὰ τὴν συζήτησιν τοῦ περὶ ἀφομοιώσεως· ἂν θέλῃ ἡ Συνέλευσις νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ συζήτησις τοῦ περὶ φυτειῶν πρέπει τὴν ἐρχομένην Τρίτην ὡρισμένως νὰ γείνῃ τὸ περὶ ἀφομοιώσεως χωρὶς νὰ ληφθῶσι ὑπ’ ὄψιν αἱ ἄλλαι προηγούμεναι προτάσεις, αἱ ὁποῖαι τυχὸν ἤθελον ἐγγραφῆ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατὰ τὴν σημερινὴν συνεδρίασιν ἂν τελειώσωμεν τὸ περὶ φυτειῶν δυνάμεθα νὰ ἐπιληφθῶμεν τοῦ περὶ ἀφομοιώσεως (θόρυβος).

§143ΔΑΓΡΕΣ. Φρονῶ, ὅτι δὲν εἶναι ζήτημα οὐδὲ ὑπὸ συζήτησιν οὐδὲ ὑπὸ ψηφοφορίαν νὰ τεθῇ· τοῦ περὶ φυτειῶν ζητήματος ἤρχισεν ἡ συζήτησις πρὸ δύω ἡμερῶν, ἐπησχόλησε τὴν συνέλευσιν. Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ τὸ ἀναβάλλωμεν διότι τότε θὰ εἰπῇ, ὅτι ἐματαιώσαμεν ὅ,τι ἐκάμαμεν. Πιστεύω ὅτι σήμερον ἂν ἀποφασίσωμεν ὀλίγας ὥρας τὸ ζήτημα αὐτὸ τελειώνει.

§144ΜΙΛΗΣΗΣ. Χωρὶς νὰ παραγνωρίσω τὴν σπουδαιότητα τοῦ νομοσχεδίου περὶ φυτειῶν λέγω, ὅτι τὸ ζωτικώτατον τῶν ζητημάτων, τοῦ ὁποίου πρέπει νὰ ἐπιληφθῇ ἀμέσως ἡ συνέλευσις καὶ νὰ προβῇ εἰς μίαν λύσιν, εἶναι τὸ περὶ ἀφομοιώσεως. Παρακαλῶ λοιπὸν τὴν συνέλευσιν νὰ ἐπιληφθῇ ἀμέσως τοῦ ζητήματος τούτου καὶ νὰ τὸ λύσῃ ὅπως δήποτε. Διότι, Κύριε Πρόεδρε, ἐφ’ ὅσον εἶναι ἐκρεμὲς τὸ ζήτημα τοῦτο, ὄχι μόνον ζημίαν φέρει καὶ ἠθικὴν καὶ ὑλικὴν εἰς τὸ ἔθνος, ἀλλὰ γίνεται καὶ ἀφορμὴ νὰ διαδίδωνται καὶ πιστεύωνται μομφαὶ καὶ κατηγορίαι, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ λείψουν, διότι φέρουν δυσαρεσκείας, διαιρέσεις μεταξὺ τῶν πληρεξουσίων. Προτείνω λοιπὸν εἰς τὴν συνέλευσιν ν’ ἀποφανθῇ, ὅτι πρέπει νὰ ἐπιληφθῇ ἀμέσως τοῦ ζητήματος τούτου.

§145ΔΑΓΡΕΣ. Ἡ διακοπὴ, ἢ ἡ ἀναβολὴ ἑνὸς ζητήματος, τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει, ἐὰν ὄχι τὸ ὅλον, τοὐλάχιστον τὰ ⅗ τῶν κατοίκων τῆς Ἑλλάδος, οἱ ὁποῖοι δὲν σᾶς ἐζήτησαν χάριν, δὲν σας ἐζήτησαν νὰ τοὺς παραχωρήσητε καταχρήσεις, σᾶς ἐζήτησαν δικαιοσύνην· τὴν δικαιοσύνην αὐτὴν τὴν ὑπηγόρευσαν διάφοροι καὶ πολλαὶ ἀποφάσεις ὅλων τῶν προηγουμένων συνελεύσεων, καὶ αὐτὸ δὲν σᾶς ζητοῦν· σᾶς ζητοῦν νὰ τοῖς δώσητε τὰς γαίας, τὰς ὁποίας ἐξεχέρσωσαν, ἐκαλλιέργησαν (θόρυβος)· εἶναι ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἐφέρθη δώδεκα φορὰς εἰς τὴν Συνέλευσιν, καὶ μόλις ἐπελήφθη ἡ Συνέλευσις αὐτοῦ, ἔρχεται μία φωνή, σταθῆτε· (θόρυβος) σᾶς λέγουν, ἂς παραμερισθῇ τὸ ἔθνος καὶ ἂς λυθῇ τὸ ζήτημα τῆς ἀφομοιώσεως, τὸ ὁποῖον δὲν ἀρνοῦμαι ὅτι εἶναι σπουδαῖον, ἀλλ’ ὅσον σπουδαῖον εἶναι, τόσον μετ’ ἐμβριθείας πρέπει ἡ Συνέλευσις νὰ τὸ ἀποφασίσῃ, καὶ δὲν συμφέρει νὰ τὸ ἐπιληφθῇ ἡ Συνέλευσις σήμερον, καὶ ἰδοὺ διὰ τί. Ἔχετε μίαν Ἐπιτροπὴν, ἡ ὁποία εἰργάσθη καὶ ἐργάζεται ἀδιακόπως διὰ νὰ σᾶς ὑποβάλῃ τὰ ἀναγκαῖα νομοθετήματα, τὰ ὁποῖα νὰ ὑποβληθῶσιν, ὅπως τῷ ὄντι κατασταθῇ ἡ ἀφομοίωσις τῶν δύω Κρατῶν. Ἡ ἀναβολὴ ἐπὶ δύω καὶ τρεῖς ἡμέρας τῆς λύσεως αὐτοῦ τοῦ ζητήματος ὄχι μόνον δὲν θὰ προσκρούσῃ εἰς τὰ συμφέροντα τοῦ ἔθνους, ἀλλὰ θὰ διαφωτίσῃ τὴν Συνέλευσιν, διότι θὰ ἔλθῃ ἡ ἐπιτροπὴ μὲ ἔργον σπουδαῖον καὶ ὥριμον νὰ ἐκθέσῃ τὰς σκέψεις της. Δὲν ἐπηρεάζομαι ποσῶς ἀπὸ τὰς ἰδέας τοῦ προλαλήσαντος, ὅτι ἐῤῥίφθησαν μομφαὶ κατὰ τῶν πληρεξουσίων· τὰς μομφὰς αὐτὰς, Κύριοι, τὰς ῥίπτουν οἱ ἄνθρωποι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ὑπὸ μίαν σημαίαν δημοκοπίας θέλουν νὰ ὠφεληθοῦν ἀπὸ τὴν δυστυχίαν τῆς πατρίδος. Ἀλλ’ οἱ ἀγαπῶντες τὴν πατρίδα των, οἱ ἐκπληροῦντες τὸ καθῆκόν των ὀφείλουν νὰ ταχθοῦν ἀπέναντι αὐτῶν· λέγω λοιπὸν, ὅτι ἂν ἀναβληθῇ ἐπὶ δύω ἢ τρεῖς ἡμέρας ....

§146ΣΟΛΩΜΟΣ. Οὐδ’ ἐπὶ μίαν ὥραν νὰ μὴ ἀναβληθῇ. Ἔχυσε τὸ αἷμά της ἡ Ἑπτάνησος, καὶ ἔπασχε δύω αἰῶνας (θόρυβος).

§147ΔΑΓΡΕΣ. Ζήτημα ἐνδιαφέρον τὸν λαὸν ὁλοκλήρου τῆς Ἑλλάδος, δὲν πρέπει νὰ τὸ διακόψωμεν, καὶ ἡ Συνέλευσις πρέπει νὰ ἐκφράσῃ ὅτι ἦλθεν ἐδῶ νὰ σκεφθῇ περὶ τῆς ἐξασφαλίσεως τῶν συμφερόντων τοῦ ἔθνους.

§148ΠΟΛΛΟΙ. Ἀρκετά.

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κ. Καλλιγᾶς θέλει νὰ ὁμιλήσῃ ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τῆς ἡμερησίας διατάξεως.

§150ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ εἶμαι ἐναντίος· Κύριοι, νομίζω ὅτι οὐδεὶς δὲν ὑπάρχει ἐναντίος, τὸ νὰ λυθῇ τὸ ζήτημα τῶν φυτειῶν· ἀλλὰ, Κύριοι, νομίζω ὅτι δυνάμεθα σήμερον ν’ ἀναβάλωμεν τὴν συζήτησιν αὐτοῦ τοῦ νόμου, διότι, καθὼς σᾶς εἶπεν ὁ Κ. Μίλησης, τὸ ζήτημα τῆς ἀφομοιώσεως εἶναι ἔτι σπουδαιότερον. Ἡ Ἑπτανησιακὴ κοινωνία πάσχει, διότι ἔγειναν τόσαι μεταβολαὶ, ἐναντίον τοῦ νόμου, καὶ σήμερον ὑπάρχει εἷς τραγέλαφος εἰς τὴν Ἑπτάνησον.

§151ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερ.). Ἀπὸ τὸ βῆμα πρέπει νὰ λέγωνται ἀλήθειαι· λοιπὸν προκαλεῖται ὁ Κύριος ὁ ὢν εἰς τὸ βῆμα, νὰ εἴπῃ ῥητῶς τὶ ἔχει νὰ εἴπῃ.

§152ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μοὶ κακοφαίνεται, διότι μὲ προκαλεῖτε νὰ σᾶς εἴπω, τὶ ἔχω νὰ εἴπω, ἀλλὰ δὲν εἶναι καιρὸς ἤδη, τὸν πληρεξούσιον Μποφάντην ἐκάματε Ἔπαρχον (θόρυβος). Ὁ Κ. Κουμουνδοῦρος, φαίνεται ὅτι δι’ αὐτῆς τῆς ἐρωτήσεως, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν, ἤθελε νὰ μεταβάλῃ τὸ πνεῦμα τῆς Συνελεύσεως ὑπὲρ τοῦ νόμου τῶν φυτειῶν.

§153ΜΙΛΗΣΗΣ. Παρακαλῶ τὸν ἀγορεύσαντα ἄλλοτε νὰ ὑποβάλῃ εἰς τὸν ὑπουργὸν ἐκείνους, τοὺς ὁποίους θέλει νὰ διορίζωνται ὑπάλληλοι (γέλως).

§154ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν θέλω νὰ ἐξετάσω αὐτὸ τὸ ἀντικείμενον· ὁ Κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν μὲ πολλὴν ἐπιτηδειότητα ἠθέλησε νὰ ῥίψῃ αὐτὴν τὴν πρότασιν ἐδῶ διὰ νὰ καταστήσῃ προσεκτικὴν τὴν Συνέλευσιν, ὅτι ὑπάρχει ἓν ἐνδιαφέρον, καὶ μέγα ἐνδιαφέρον ὑπὲρ τοῦ νόμου τῶν φυτειῶν· ἀλλὰ λέγω, ὅτι δὲν δύνασθε νὰ ἐπιληφθῆτε αὐτοῦ τοῦ νόμου, ὄχι μόνον διότι εἶναι κατεπεῖγον τὸ περὶ ἀφομοιώσεως, ἀλλὰ καὶ δι’ ἄλλον λόγον. Ὁ Κ. Δαγρὲς πρὸ πολλοῦ ἐπρότεινε νὰ διανεμηθῇ ἡ ἐθνικὴ γῆ, τὴν ὁποίαν οἱ πατέρες μας ἐξύλωσαν μὲ τὰ αἵματά των. Ἡ Συνέλευσις λοιπὸν τὸ παρέπεμψεν εἰς τὰ τμήματα, τὰ ὁποῖα ἐξέλεξαν ἐπιτροπὴν, ἡ ὁποία εἰργάσθη καὶ ἔχει ἕτοιμον τὸ νομοσχέδιον. Δὲν τὸ ὑπέβαλε, διότι συνέπεσεν μέλη τινὰ νὰ ἀποδημοῦν, καὶ δὲν ἠδυνήθη νὰ τὸ τελειώσῃ· ἐντὸς ὅμως τῆς προσεχοῦς ἑβδομάδος εἶναι ἕτοιμον. Ἐκεῖ ἡ ἐπιτροπὴ ἔλαβε ὑπ’ ὄψιν καὶ τὴν πρότασιν περὶ φυτειῶν, καὶ συνδέονται τὰ δύω νομοσχέδια, διότι δὲν εἶναι μόνον αὐτοὶ οἱ ὁποῖοι ἐφύτευσαν, οἱ ὁποῖοι ἔχουν δικαίωμα, ἀλλὰ καὶ οἱ ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι δὲν ἐφύτευσαν· διὰ τοῦτο φρονῶ, ὅτι σήμερον δυνάμεθα νὰ ἐπιληφθῶμεν τοῦ ζητήματος τῆς ἀφομοιώσεως, καὶ καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα τῶν φυτειῶν δὲν ἐννοοῦμεν νὰ ἀναβληθῇ· θὰ συζητήσῃ καὶ αὐτὸ ἡ Συνέλευσις, ἀλλὰ κατόπιν. Ὅθεν ἐπαναλαμβάνω, ὅτι εἶναι λίαν κατεπεῖγον νὰ ἐπιληφθῇ ἡ Συνέλευσις τοῦ ζητήματος τῆς ἀφομοιώσεως, διότι ὡς παρετήρησα εἰς τὴν ἐπιτροπὴν, εἰς κάθε βῆμα ἀπαντῶνται τόσαι δυσκολίαι ὄχι ἀπὸ τὰ μέλη, ἀλλ’ ἀπὸ τὴν φύσιν τοῦ πράγματος. Πρέπει λοιπὸν νὰ ἀρχίσωμεν διὰ νὰ ἴδωμεν πῶς ἠμποροῦμεν νὰ προβῶμεν. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὴν Συνέλευσιν ν’ ἀποφανθῇ ἀμέσως σήμερον περὶ αὐτοῦ τοῦ ζητήματος.

§155ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κ. Καλλιγᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§156ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Κύριοι! μοὶ φαίνεται ὅτι, ἐὰν ἡ Συνέλευσις δὲν εἶναι τόσον γόνιμος ὅσον ἠδύνατο νὰ ᾖναι, τοῦτο πρὸ πάντων προέρχεται ἐκ τοιούτων προτάσεων, ἐξ ὧν εἶναι ἐκείνη, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ Κ. Μίλησης καὶ ὁ συνάδελφός μου ὁ Κ. Χρηστόπουλος, τοῦτ’ ἔστι, ὁσάκις ἤδη προπαρασκευάσθη ἔργον.......

§157ΜΙΛΗΣΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ζητῶ τὸν λόγον.

§158ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Κάμνετε πολὺ καλὰ νὰ ἀπολογηθῆτε περὶ τούτου. —Ὁσάκις ἡ Συνέλευσις προέβη εἰς συζήτησίν τινα καὶ ἦτο προπαρασκευασμένη νὰ φθάσῃ εἰς τὴν λύσιν τοῦ ζητήματος, τὸ ὁποῖον ἐξέτασεν, ὅσοι εἶναι ἐναντίοι εἰς τὴν λύσιν ταύτην, ἔρχονται τότε ὑπὸ τὸ πρόσχημα ἀνωτέρου πατριωτισμοῦ, καὶ ὑπὸ τὸ πρόσχημα αὐτὸ λέγουν, Κύριοι, ὑπάρχουν ζητήματα πολὺ ἀνώτερα πάντων. Πολὺ καλὰ, εἶναι πολὺ ἀνώτερα, τὸ παραδέχομαι, ἀλλὰ τάχα διὰ τοῦτο πρέπει νὰ διακόψωμεν πᾶσαν ἐργασίαν, νὰ περιπλεχθῶμεν καὶ περιέλθωμεν εἰς χάος, μὴ γνωρίζοντες τί πράττομεν, αὐτὸ ὑπαγορεύει ὁ καθαρὸς πατριωτισμός; Μοὶ φαίνεται, ὅτι ὁ ἁγνὸς πατριωτισμὸς δύναται κάλλιστα νὰ τηρῇ τάξιν εἰς τὴν ἐργασίαν τῶν συζητήσεων, ἀπέχων διακοπῶν καὶ ἐπιτρέπων τὴν λύσιν ἐκείνων, ὅσων ἐπελήφθη ἡ Συνέλευσις, ὥστε ἐν καιρῷ νὰ λυθοῦν καὶ ὅσα εἶναι ἀνωτέρας σπουδαιότητος. Τώρα σᾶς λέγει ὁ ἔντιμος Κ. πληρεξούσιος Κεφαλληνίας, ὅτι ἤδη 50 ἔτη στενάζουν οἱ Ἑπτανήσιοι, ὄχι βεβαίως διὰ τὴν ἀφομοίωσιν πρὸς τοὺς Ἑλληνικοὺς Νόμους.

§159ΣΟΛΩΜΟΣ. Μάλιστα.

§160ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Διὰ τὴν ἕνωσιν τῆς Ἑλλάδος τὸ ἐννοῶ. Ἀλλὰ διὰ τοὺς Νόμους τοὺς Ἑλληνικούς! Πρὶν αὐτοὶ ὑπάρξουν!....

§161ΣΟΛΩΜΟΣ. Μάλιστα, δι’ αὐτοὺς στενάζομεν.

§162ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Θέλω δώσει τὴν ἰδίαν ἀπάντησιν, τὴν ὁποίαν συνέβη νὰ δώσω ἐν Κερκύρᾳ εἰς χωρικούς τινας, οἱ ὁποῖοι ἔλεγον· ἡμεῖς θέλομεν τοὺς Νόμους τοῦ Βασιλείου τῆς Ἑλλάδος, θέλομεν τοὺς Νόμους τοῦ Βασιλέως. Μάλιστα ἀπήντησα, αὐτοὺς πρέπει νὰ λάβητε· ἀλλὰ γνωρίζητε ὁποῖοι εἶναι. Γνωρίζετε ἐὰν αὐτοὶ οἱ Νόμοι μέλλουν νὰ βελτιώσουν τὴν ὑμετέραν κατάστασιν; ἡμεῖς οἱ ἴδιοι ἐπανέστημεν διὰ νὰ βελτιώσωμεν τοὺς Νόμους μας, καὶ μάλιστα, ὁ Κ. Γεώργ. Πετιμεζᾶς, εἶναι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἐπιθυμοῦν γενικωτέραν ἀναθεώρησιν τῶν Νόμων κατὰ τὸ νεώτερον πνεῦμα, ἐκ τοῦ ὁποίου ἐμπνέεται (γέλως).

§163Γ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Κ. Καλλιγᾶ νὰ ἦσθε προσεκτικώτερος, καὶ νὰ μὴ νομίζητε, ὅτι ἔχετε τὸ δικαίωμα ἀπὸ τὸ βῆμα νὰ ὑβρίζητε τὸν κόσμον· καὶ νὰ μὴ εἰρωνεύησθε.

§164ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Μοὶ φαίνεται, ὅτι εἶμαι ἀναλόγως προσεκτικὸς τῆς προσοχῆς, τὴν ὁποίαν μὲ δίδετε, διότι ἐν ᾧ ἀγορεύω μὲ διακόπτετε καὶ μοὶ φωνάζετε, «Κράτος ἐν Κράτει» Λοιπὸν δὲν ἠξεύρω ἐὰν τὸ ἐκάματε ἀπὸ περιποίησιν, καὶ ἐννοεῖτε, ὅτι ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ σᾶς κάμω τὴν ἰδίαν περιποίησιν. Βλέπετε, ὅτι ἡ ἁβροφροσύνη δὲν λείπει (γέλως). Λοιπὸν λέγω, ἡμεῖς καταγινόμεθα νὰ βελτιώσωμεν τοὺς ἰδικούς μας Νόμους Διὰ ποίαν αἰτίαν ἡμεῖς οἱ ἴδιοι νὰ ἐπιβάλωμεν αὐτοὺς τοὺς Νόμους εἰς τὴν Ἑπτάνησον καὶ νὰ τοὺς εἴπωμεν· δεχθῆτε αὐτοὺς ἀμέσως; καὶ ἔπειτα καταγινόμεθα νὰ τοὺς βελτιώσωμεν!

§165ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Βέβαια.

§166ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Ὑποθέτω, ὅτι εἶναι λάθος τοῦ νοός μου, καὶ ἐγὼ δὲν ἐννοῶ καλῶς τὸ ζήτημα· ἀλλ’ ὁ Κ. Καλλιφρονᾶς π. χ. τὸ ἐννοεῖ καλλίτερα (γέλως).

§167ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡσυχία, Κύριοι.

§168ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Εἰργάσθη ἡ ἐπιτροπὴ καὶ ὑπέβαλεν εἰδικὰς προτάσεις ἐπὶ τοῦ δεῖνος καὶ δεῖνος κλάδου. Ἤδη δύω, μοὶ φαίνεται, τοιαῦται προτάσεις, ἡ μία περὶ τῶν φορολογικῶν Νόμων, ἡ ἄλλη ἐπὶ τῆς ἐκπαιδεύσεως ὑπεβλήθησαν. Δὲν ἤκουσά τινα ἐξ ὑμῶν νὰ ἔλθῃ νὰ εἴπῃ ἂς συζητήσωμεν αὐτάς· διότι τότε ἔβλεπον τῷ ὄντι, ὅτι ὑπάρχει σκοπὸς πρακτικὸς, ὅσον ἐγὼ ἐννοῶ τί εἶναι ὁ πρακτικὸς σκοπὸς, δηλαδὴ νὰ συζητήσωμεν τὸ περὶ φορολογίας νομοσχέδιον, καὶ κατόπιν νὰ συζητήσωμεν τὸ περὶ ἐκπαιδεύσεως. Ἀλλ’ ἀκούω ἄλλην πρότασιν· διότι ὅταν μοὶ λέγητε, ὅτι σήμερον προσδιωρίσθη ἡμέρα συζητήσεως, σᾶς λέγω ὅτι σήμερον προσδιωρίσθη ἡμέρα συζητήσεως προτάσεως, ἡ ὁποία ἔλεγεν· ἀπὸ τῆς δεκάτης πέμπτης 8βρίου ἐφαρμόζονται ἅπαντες οἱ Ἑλληνικοὶ Νόμοι ἐν Ἑπτανήσῳ, ἐκτὸς ἐὰν μὲ λανθάνῃ ἡ μνήμη.

§169ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§170ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Καὶ εἴπατε, ὅτι τὸ Σάββατον ὀκτὼ, δηλαδὴ σήμερον, νὰ συζητηθῇ αὐτὸ τοῦτο. Βλέπετε λοιπὸν, ὅτι δὲν πρόκειται σήμερον περὶ τῆς συζητήσεως ἐκείνων τῶν προτάσεων τῶν ἐσκεμμένων, αἱ ὁποῖαι ἔγειναν συνεπείᾳ μελέτης.

§171ΣΟΛΩΜΟΣ. Ἡ πεῖρα θὰ τοὺς διδάξῃ (γέλως).

§172ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Βλέπετε, ἐὰν κάμω καμμίαν ἀπάντησιν θὰ εἴπουν, ὅτι εἶναι τὸ ἰδίωμά μου νὰ σκώπτω.

§173ΣΟΛΩΜΟΣ. Ὄχι, πέστε ὅ,τι ἀγαπᾶτε (γέλως).

§174ΙΑΛΕΜΟΣ. Μὴ καταδέχεσθε νὰ τοῦ ἀπαντᾶτε· κινεῖ τὸν γέλωτα ὅλης τῆς Συνελεύσεως.

§175ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Ἐξαιρέσει μόνον τοῦ Κ. Ἰαλέμου, ὁ ὁποῖος κατέχει ὑψηλὴν θέσιν......

§176ΙΑΛΕΜΟΣ. Λυποῦμαι, ὅτι βλέπω ἕνα καθηγητὴν, σπουδαῖον ἄνθρωπον, νὰ γίνηται καραγκιόζης (θόρυβος).

§177ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Ἐγὼ λυποῦμαι πολύ, ἀλλὰ δὲν προσβάλλομαι. Μὴ νομίζητε, ὅτι κατέχομαι ὑπὸ ἄλλου αἰσθήματος πικρίας, πλὴν ὅτι νέος τοιοῦτος, ὁ ὁποῖος ἀνετράφη ἐν τῇ ἐπιστήμῃ, ὁ ὁποῖος ἐκπροσωπεῖ τὸ νέον πνεῦμα τῆς ἐποχῆς, ὅτι τοιοῦτος νέος καθήμενος ἐπὶ τοῦ προεδρείου, μεταξὺ τῶν γραμματέων ἐκεῖ, καὶ συγχρόνως παραβαίνων καὶ τὸν κανονισμὸν, ὁ ὁποῖος εἰς μόνον τὸν Πρόεδρον ἐπιτρέπει νὰ διευθύνῃ τὰ τῆς συζητήσεως καὶ νὰ κάμνῃ παρατηρήσεις, ὅτι ἔκαμε τοιαύτας παρατηρήσεις, ὁποίας ἔκαμε, τὰς ὁποίας τὸν ἀφίνω μόνον του νὰ τὰς δικάσῃ, καὶ μόνον του νὰ ἐφαρμόσῃ ἐφ’ ἑαυτοῦ τὴν ἀπόφασιν. Λέγω λοιπὸν, ὅτι ἂν σήμερον ἦτο ἐκκρεμὴς τοιαύτη πρότασις πρακτικὴ, ἐσκεμμένη, ἐρχομένη συνεπείᾳ μελέτης, ἠμποροῦσα νὰ ἐννοήσω, ὅτι τὸ αἴσθημα αὐτὸ, τὸ ὁποῖον εἶναι εὐγενέστατον εἶναι καὶ ἐσκεμμένον. Ἀλλὰ λέγω, ὅτι δὲν εἶναι· διότι βλέπετε, ὅτι ἐκ τῆς παρατηρήσεώς μου πρώτην φορὰν ἐσχηματίσατε γνώμην περὶ τίνος προτάσεως πρόκειται. Καὶ ἂν ὁ Κ. Χρηστόπουλος ἔλεγεν, ὅτι θέλει τοῦτο, κανεὶς δὲν ἤθελεν ἐναντιωθῇ. Ἀλλὰ κανεὶς δὲν ἐννοοῦσεν, ὅτι πρόκειται περὶ τῆς δεῖνος ἢ δεῖνος προτάσεως, τῆς ὑποβληθείσης ὑπὸ τῆς ἐπιτροπῆς ἀλλὰ πρόκειται μόνον νὰ χρονοτριβήσωμεν εἰς ἀνωφελεῖς καὶ νεφελώδεις συζητήσεις, ἐὰν πρέπῃ νὰ ἐφαρμοσθοῦν ἀπὸ τῆς 15 8βρίου ὅλοι οἱ Ἑλληνικοὶ νόμοι ἐν Ἑπτανήσῳ. Λέγω λοιπὸν, ὅτι προτιμώτερον εἶναι νὰ πράξωμεν καὶ τὰ δύω συγχρόνως, νὰ ἤμεθα καὶ πρακτικοὶ εἰς τὰς ἐργασίας μας, καὶ ὡς πρακτικοὶ νὰ μὴ διακόψωμεν τὰ συζητούμενα, ἐνῷ εἶναι ὥριμα, διὰ νὰ μεταβῶμεν εἰς τὸ ζήτημα τῆς ἀφομοιώσεως, τοῦ ὁποίου θέλομεν ἐπιληφθῆ συνεπείᾳ τῶν ἐκθέσεων, δι’ ὧν προπαρεσκευάσθη ἐργασία.

§178ΚΑΛΟΣ. Ν’ ἀρχίσωμεν ἀπὸ τὴν ἀρχήν.

§179ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Τὴν ἀρχὴν οὐδεὶς διαφιλονεικεῖ. Ἀκούσατέ τινα νὰ ἔλθῃ ἀπὸ τοῦ βήματος καὶ σᾶς εἴπῃ· δὲν θέλω ἀφομοίωσιν ἐν Ἑπτανήσῳ; Προσκαλῶ τὸν Κ. πληρεξούσιον Ἠπείρου.

§180ΚΑΛΟΣ. Λέγω, πρῶτος σεῖς εἶσθε, ὁ ὁποῖος δὲν θέλετε. Σᾶς γνωρίζω ἀπὸ πολλοῦ.

§181ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Προσκαλῶ τὸν Κ. πληρεξούσιον Ἠπείρου νὰ ἐξέλθῃ μὲ τὸν λύχνον τοῦ Διογένους νὰ εὕρῃ τὸν ἄνθρωπον, ὅστις δὲν θέλει τὴν ἀφομοίωσιν. Ἀλλὰ διὰ νὰ ἀπαλλαχθῇ αὐτοῦ τοῦ κόπου τί κάμνει; Καταφεύγει εἰς προσωπικότητας, λέγων, ὅτι ἐγὼ εἶμαι τοιοῦτος καὶ τοιοῦτος. Καὶ πόθεν τὸ ἠξεύρει; διότι μὲ γνωρίζει ἀπὸ πολλοῦ χρόνου, καὶ μὲ γνωρίζει τοιοῦτον ἄνθρωπον ἔκτοτε, ὥστε εἶναι ἀδύνατον νὰ θέλω ἀφομοίωσιν (γέλως). Εἶναι ἐξ ἐκείνων τῶν ἀλανθάστων συλλογισμῶν.......

§182ΛΕΙΒΑΔΑΣ. (Θόρυβος).

§183ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Λέγω λοιπὸν, ὅτι ἐὰν θέλωμεν νὰ ἤμεθα πρακτικοί.......

§184ΜΟΜΦΕΡΑΤΟΣ. Εἶναι λελυμένον τὸ ζήτημα πρὸ 17 ἐτῶν ἀπὸ τὴν Ἑπτάνησον. Ἡ Ἑπτάνησος, ὅταν ἔλυσε τὸ ζήτημα περὶ ἑνώσεως, δὲν ἔκαμε φιλονεικίαν περὶ τούτων ἢ ἐκείνων τῶν ὅρων, ἀλλὰ θέλομεν νὰ φέρωμεν τὰς διορθώσεις ἐκείνας, τὰς ὁποίας τὸ πνεῦμα τῆς ἐποχῆς ἀπαιτεῖ.

§185ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Μὴ φιλοτιμεῖσθε νὰ μὲ μάθητε πολλὰ πράγματα διὰ μιᾶς, διότι εἶμαι πολὺ δύσνους, καὶ εἶναι πολὺ δύσκολον νὰ τὰ μάθω· διὰ νὰ ἤμεθα πρακτικοὶ καὶ νὰ μὴ λέγωμεν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐῤῥέθη ποτὲ, ἂς ἀπολεσθοῦν κάλλιον αἱ ἀποικίαι παρὰ μία ἀρχή. Ἐνταῦθα διακόπτεται ὑπό τινων.

§186ΠΟΛΛΟΙ. Μὴ διακόπτητε.

§187ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Σεῖς ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ μὲ διακόπτητε, καὶ ἐγὼ δὲν ἔχω κἂν τὸ δικαίωμα νὰ σᾶς ἀπαντῶ· ἀλλ’ ἔχει τὸ δικαίωμα ὁ Κ. Ἰάλεμος νὰ μοὶ λέγῃ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπε πρὸ ὀλίγου· αὐτὴ εἶναι ἡ ἐλευθερία τῆς συζητήσεως. Ἐὰν θέλωμεν, λέγω, νὰ ἤμεθα πρακτικοὶ, δὲν πρέπει ν’ ἀσχοληθῶμεν περὶ ἀφῃρημένου ζητήματος, περὶ τοῦ ὁποίου οὐδεὶς φιλονεικεῖ· ἀλλὰ νὰ ἐνασχοληθῶμεν πρακτικῶς ἐπὶ ἑκάστου κλάδου, καὶ διὰ τοῦτο λέγω, ὅτι τοιαύτη πρότασις δὲν ὑπάρχει σήμερον εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Καὶ ἐνῷ κατὰ τὸν κανονισμὸν, ἐκτὸς ἐὰν θέλωμεν νὰ ὑπερπηδήσωμεν καὶ αὐτὸν ἀκόμη, πρέπει νὰ προτιμήσωμεν τὸ περὶ φυτειῶν. Ὅσον δὲ περὶ τῶν παρατηρήσεων, τὰς ὁπίας ἔκαμεν ὁ ἔντιμος πληρεξούσιος Κυνουρίας Κύριος Χρηστόπουλος, αὗται τῷ ὄντι καταδεικνύουν ἄλλο πνεῦμα. Λέγει, μὴ ἐνασχοληθῶμεν σήμερον εἰς τὸ περὶ φυτειῶν, ἀφοῦ ἐλύσαμεν τὴν ἀρχὴν, ἀφοῦ προέβημεν εἰς συζήτησιν πολλὰ σπουδαίαν, διότι πρόκειται περὶ διαθέσεως ὅλης τῆς ἐθνικῆς γῆς, καὶ ἐντὸς ὀλίγου φέρεται περὶ τούτου νομοσχέδιον καὶ τότε τὰ συνάπτομεν. Δηλαδὴ ἐξακολουθοῦμεν ὅ,τι ἔγεινε μέχρι τοῦδε ἐν Ἑλλάδι· ἅμα ἐπρόκειτο νὰ γίνῃ καλὸν τι, ἐγείρονται πολλοὶ λέγοντες μὴ κάμωμεν μόνον αὐτὸ τὸ καλὸν μεμονωμένον, ἀλλὰ πολλὰ διὰ μιᾶς· καὶ ἐπὶ τοιαύτῃ προσδοκίᾳ εὑρισκόμεθα ἐκεῖ ὅπου εὑρισκόμεθα σήμερον, καὶ ἀφίνομεν πληθυσμοὺς μεγάλους· ἀφίνομεν τὴν γεωργίαν τῆς Ἑλλάδος εἰς ἣν κατάστασιν εὑρίσκεται σήμερον. Καὶ μὴ νομίζετε ὅτι τὸ ζήτημα πρέπει νὰ θεωρήσητε ἐκ τοῦ δεῖνος ἢ δεῖνος τρόπου τῆς λύσεώς του, θεωρήσατέ το ὑπὸ ἔποψιν κοινωνικήν. Καὶ ἂν ἦσθε εἰς κατάστασιν νὰ τὸ ἐξετάσητε ὑπ’ αὐτὴν τὴν ἔποψιν, θέλετε συμφωνήσει μετ’ ἐμοῦ, ὅτι εἶναι ἐκ τῶν μεγαλειτέρων κοινωνικῶν ζητημάτων, καὶ τώρα θὰ σᾶς εἴπω διὰ τί. Τὸ δημόσιον δὲν δύναται νὰ διαθέσῃ αὐτὰς τὰς πεφυτευμένας γαίας, δὲν εἶναι εἰς κατάστασιν τὸ δημόσιον νὰ ἐξώσῃ τοὺς ἐμφυτευτὰς, διότι πρέπει νὰ τοὺς ἐξώσῃ διὰ τῆς λόγχης, καὶ σᾶς ἐρωτῶ, ἂν ἔχῃ κανεὶς τὴν θέλησιν νὰ μεταχειρισθῇ τὴν λόγχην κατὰ τοῦ συμπολίτου του, καὶ νὰ εἴπῃ. Σὺ ἐνεφύτευσες τὴν ἐθνικὴν γῆν, τὴν ἀπεκατέστησες παραγωγικὴν, σήμερον σὲ ἐκβάλλω διὰ τῆς λόγχης. Τὸ δημόσιον λοιπὸν δὲν δύναται νὰ διαθέσῃ αὐτὴν τὴν γῆν. Τώρα σᾶς ἐρωτῶ, ὁ ἰδιοκτήτης διαθέτει τὴν ἀξίαν αὐτῆς τῆς γῆς ὅπως τῶν ἐμπορευσίμων πραγμάτων; δύναται τὴν ἀξίαν αὐτῆς νὰ μεταχειρισθῇ εἰς ὑποθήκην; Τί κάμνομεν λοιπόν; Ἀπονεκρόνομεν γῆν ἀξίας 50 ἑκατομμυρίων, καὶ τὴν ἀπονεκρόνωμεν μὲ τοιαύτας παρατηρήσεις, μὲ ἐπιδείξεις πατριωτισμοῦ, διὰ νὰ προτάξωμεν τὸ ζήτημα τῆς ἀφομοιώσεως, ἢ διὰ νὰ περιμείνωμεν νὰ ἔλθωμεν εἰς τὴν διανομὴν ὅλης τῆς ἐθνικῆς γῆς, διὰ νὰ μὴ μείνῃ οὐδεμία σπιθαμὴ ἐθνικῆς γῆς, καὶ τότε ν’ ἀποφασίσωμεν περὶ αὐτοῦ. Εἶναι ἀδιάφορον, ὅταν τὸ θεωρήσητε ὑπὸ κοινωνικὴν ἔποψιν, ποίαν λύσιν θὰ δώσητε εἴτε δώσητε τὴν λύσιν διὰ δημοπρασίας, εἴτε διὰ τῆς ἐκτιμήσεως, εἶναι ἐντελῶς ἀδιάφορον, ἀλλὰ κοινωνικῶς σᾶς λέγω ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶναι κατεπεῖγον καὶ σπουδαῖον εἶναι νὰ δώσητε λύσιν, νὰ δώσητε ἀξίαν 50,000,000 εἰς τὴν κυκλοφορίαν, καὶ ὅταν ἐζητήσατε Τράπεζαν κτηματικῆς πίστεως, πιστωτικὰ καταστήματα, σᾶς ἐρωτῶ ἂν ἠμπορῇ νὰ χρησιμεύσῃ ἡ Τράπεζα εἰς ὅλας αὐτὰς τὰς περιφερείας, ὅπου ὑπάρχει ἐθνικὴ γῆ, ἂν ἠμπορῇ νὰ δανείσῃ; ὅθεν σᾶς λέγω, ὅτι οὐδεμίαν στιγμὴν πρέπει νὰ διστάσητε, καὶ ὅτι πράττετε τὸ πατριωτικώτερον ἔργον (εὖγε!)

§188ΚΑΛΟΣ. Προσεβλήθην, Κύριε Πρόεδρε, παρὰ τοῦ Κ. Καλλιγᾶ, καὶ προσεκλήθην παρ’ αὐτοῦ νὰ λαλήσω· νομίζω ὅτι ἡ Συνέλευσις πρέπει νὰ μὲ ἀκούσῃ νὰ εἴπω δύω λέξεις ἀσχέτους μὲ τὸ προκείμενον ζήτημα.

§189ΜΙΛΗΣΗΣ. Εἶναι ἡ σειρά μου, Κ. Πρόεδρε, καὶ δὲν παραχωρῶ εἰς κανένα.

§190ΚΑΛΟΣ. Πρέπει νὰ ὁμιλήσω, πρέπει νὰ ἀκούσῃ ἡ κοινωνία. Ὁ Κ. Καλλιγᾶς μ’ ἐπροκάλεσε νὰ τοῦ δείξω τὸν ἐναντίον τῆς ἀφομοιώσεως· τοῦ λέγω ὅτι εἶναι πρῶτος αὐτὸς οὗτος, διότι ἀπ’ ἀρχῆς ἦτο ἐναντίος, καὶ ὁσάκις ἐλάλησα μετ’ αὐτοῦ μοῦ εἶπεν ὅτι πρέπει ἡ Ἑπτάνησος νὰ μένῃ μὲ τὴν νομοθεσίαν της καὶ νὰ ἑνωθῇ ὁμοσπονδιακῶς, διότι τί ἄλλο ἄνευ κακῶν νόμων ἐφ’ ἅπαν τὸ Κράτος (θόρυβος).

§191ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Συνέλευσις ἀρκεῖτε εἰς τὰ λεχθέντα; Οἱ παραδεχόμενοι ὅτι ἡ Συνέλευσις ἐφωτίσθη παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσι, (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι) παρεδέχθη. Τὸ ζήτημα εἶναι ποῖον ἐκ τῶν δύω ἀντικειμένων τὸ περὶ φυτειῶν ἢ τὸ περὶ ἀφομοιώσεως νὰ προηγηθῇ κατὰ τὴν σημερινὴν συνεδρίασιν.

§192ΠΟΛΛΟΙ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§193ΣΟΛΩΜΟΣ. Ἐπιθυμοῦμεν νὰ γίνῃ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, ἵνα ἴδωμεν ποῖοι θέλουν τὴν ἐξακολούθησιν τοῦ ζητήματος περὶ φυτειῶν ἢ τὸ περὶ ἑνώσεως τόσων χιλιάδων κατοίκων.

§194ΔΑΓΡΕΣ. Τὸ ζήτημα περὶ φυτειῶν εἶναι τὸ τῆς ἡμέρας. Οἱ θέλοντες λοιπὸν τὴν ἐξακολούθησιν αὐτοῦ νὰ εἴπωσι ναί. θόρυβος).

§195ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡμεῖς δὲν λέγομεν νὰ μὴ συζητηθῇ τὸ περὶ φυτειῶν ἀλλὰ νὰ προηγηθῇ μόνον τὸ περὶ ἀφομοιώσεως.

§196ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἀποτέλεσμα εἶναι ἓν καὶ τὸ αὐτὸ ἡ ἡμερησία διάταξις πρῶτον ἀντικείμενον ἔχει τὸ περὶ φυτειῶν, γίνεται λοιπὸν τροποποίησις αὐτῆς· ἐν πρώτοις λοιπὸν θὰ ἐρωτήσω περὶ τῆς τροπολογίας. Οἱ παραδεχόμενοι νὰ προταχθῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τὸ περὶ ἀφομοιώσεως λέγουν ναὶ, οἱ μὴ παραδεχόμενοι λέγουν ὄχι.

§197ΒΛΑΝΤΗΣ. Δὲν εἶναι αὐτὸ τὸ ζήτημα· ζητῶ τὸν λόγον (ἀναβαίνει ἐπὶ τοῦ βήματος).

§198ΠΟΛΛΟΙ. (Ἐξ ἀριστερῶν) κάτω, κάτω.

§199ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν δύνασθε νὰ ἀφαιρέσητε τὸν λόγον ἐπὶ τῆς θέσεως τοῦ ζητήματος. (θόρυβος παρατεταμένος).

§200ΠΟΛΛΟΙ. Ἔκλεισεν ἡ συζήτησις.

§201ΒΛΑΝΤΗΣ. Τὸ ζήτημα, Κύριοι, νομίζω εἶναι τοῦτο, οὐχὶ ποῖον ἐκ τῶν δύω ζητημάτων τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει, πρέπει νὰ προηγηθῇ, ἀλλὰ ἂν ᾖναι ζήτημα τὸ ὁποῖον ὑπάρχει πρὸ ἡμερῶν ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει καὶ τοῦ ὁποίου τῆς συζητήσεως ἡ Συνέλευσις ἐπελήφθη.

§202ΑΧΟΛΟΣ. (Μετὰ θυμοῦ) ἀπεφασίσθη τὸ ζήτημα, δὲν σὲ ἀκούει κανεὶς, δὲν σὲ ἀκούει τὸ Ἔθνος.

§203ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τῆς θέσεως τοῦ ζητήματος δὲν δύνατα νὰ ἀπαγορευθῇ ὁ λόγος· μὴ θέλετε νὰ καθιερώσητε τοιοῦτο προηγούμενον· ὅταν ἔθεσα τὸ ζήτημα, ἠγέρθη ἔνστασις, δὲν δύναμαι ἑπομένως νὰ ἀρνηθῶ τὸν λόγον ἐπὶ τῆς θέσεως τοῦ ζητήματος (σάλος μέγιστος) (ὁ Κ. Ἄχολος ὁμιλεῖ μετὰ θυμοῦ πρὸς τοὺς Κ. πληρεξουσίους τῆς Ἑπτανήσου.

§204ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀφήσατε τὰς παρατηρήσεις, αἱ ὁποῖαι ἐρεθίζουν καὶ τοὺς μὲν καὶ τοὺς δὲ· καθήσατε νὰ ἐκτελέσητε τὸ καθῆκόν σας, εἰς τὸ ὁποῖον σᾶς καλεῖ ἡ ἀθλία κατάστασις τῆς πατρίδος.

§205ΜΑΝΤΖΟΥΝΗΣ. Σεῖς προκαλεῖτε τὰς ταραχάς.

§206ΒΛΑΝΤΗΣ. Θαυμάζω, Κύριοι, πῶς τινὲς τῶν Κ. πληρεξουσίων δὲν ἀνέχονται, ὥστε νὰ ἀκούσωσι πρώτην φορὰν ἕνα συνάδελφόν των νὰ ἐκφέρῃ ὀλίγους λόγους ἐπὶ τῆς θέσεως τοῦ ζητήματος. Τὸ ζήτημα, Κύριοι, ὡς σᾶς προεῖπον, εἶναι ἁπλοῦν, καὶ λίαν σαφές. Δὲν πρόκειται περὶ προτιμήσεως τῆς συζητήσεως ἑνὸς ἢ δύο ἀντικειμένων, ἐπίσης ὑπαρχόντων ἐν τῇ ἡμερησίᾳ διατάξει, καὶ ὧν οὐδενὸς εἰσέτι ἐπελήφθη ἡ Συνέλευσις, ἀλλὰ προτείνεται περὶ διακοπῆς τῆς ἤδη ἀρξαμένης συζητήσεως ἑνὸς ἀντικειμένου, ὅπως προταχθῇ ἡ συζήτησις ἄλλου. Ἡμεῖς ἠρχίσαμεν πρὸ ἡμερῶν τὴν συζήτησιν ἑνὸς σπουδαίου νομοσχεδίου τοῦ περὶ φυτειῶν ἐπὶ ἐθνικῶν γαιῶν, ἐψηφίσαμεν τὴν ἀρχήν, ἐσυζητήσαμεν πολὺ ἐπὶ τῆς κυρίας διατάξεως αὐτοῦ, πρόκειται σήμερον νὰ ἐξακολουθήσωμεν τὴν συζήτησιν, καὶ νὰ ἐπιφέρωμεν ἴσως καὶ ψῆφον ἐπὶ τῶν ἤδη συζητηθέντων, ἂν δὲ διακόψωμεν τὴν συζήτησιν ἐπὶ πολλὰς ἡμέρας, ὅταν ἐπανέλθωμεν ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ ἀντικειμένου, δὲν θὰ ἤμεθα εἰς κατάστασιν νὰ τὴν ἐκφέρωμεν ἐν πλήρει γνώσει καὶ πεποιθήσει· τὸ ζήτημα λοιπὸν εἶναι οὐχὶ ὁποῖον ἐκ δύω ἀντικειμένων, ὧν πρόκειται σήμερον νὰ ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις, νὰ προτιμηθῇ, ἀλλὰ ἂν πρέπῃ νὰ διακοπῇ ἡ συζήτησις ἑνὸς ἀντικειμένου, περὶ τοῦ ὁποίου ἤδη ἐπὶ δύο ἡμέρας ἠσχολήθη ἡ Συνέλευσις, πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦ νὰ ἐπιληφθῇ νέου ἀντικειμένου. Ὑπὸ τοιαύτην ἔποψιν ὀφείλει νὰ τεθῇ τὸ ζήτημα εἰς τὴν Συνέλευσιν.

§207ΖΕΡΒΑΣ. Ἀντικρούω τὸν προλαλήσαντα· τὸ ζήτημα δὲν εἶναι, ἂν πρέπῃ νὰ ἀναβληθῇ ναὶ, ἢ ὄχι, τὸ περὶ φυτειῶν· περὶ τούτου εἶναι ἡ πρότασις περὶ ἧς γίνεται λόγος· ὅταν ἦλθεν ἡ ὑπόθεσις τῶν φυτειῶν ἐγένετο παρατήρησις, ὅτι πρέπει νὰ προτιμηθῇ ἡ ἀφομοίωσις· πρόκειται λοιπὸν περὶ προτιμήσεως μεταξὺ τῶν δύω συζητήσεων· ὁ λόγος δὲ τοῦ προλαλήσαντος, ὅτι δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ἐγκαταλείψωμεν πρὸς ὥραν ὑπόθεσιν συζητηθεῖσαν, δὲν στηρίζεται εἰς τὸ ὀρθὸν, διότι ἀπόδειξις εἶναι αὐτὴ ἡ μέχρι τοῦδε διαγωγή μας, ὁσάκις παρουσιάσθησαν ἀντικείμενα σπουδαιότερα παρελείψαμεν τὰ μὲν, ἀρχίσαμεν τὰ δὲ· ἐπὶ τοῦ προκειμένου εἴμεθα ἓν μέρος, εἴτε πολλοί εἴτε ὀλίγοι, οἱ ὁποῖοι λέγομεν πρὸ παντὸς ἄλλου, ὅτι, καὶ εἰ δυνατὸν νὰ ἦτο τετελεσμένη, νὰ προτιμηθῇ ἡ ἀφομοίωσις, διότι, Κύριοι, εἴμεθα πολλοὶ ἄνθρωποι ἐν ἀπορίᾳ πῶς διατελοῦμεν εἰς δύω κράτη καὶ ψηφίζομεν νόμους, οἱ ὁποῖοι ἐπιβαρύνουν τὸ ἓν μόνον μέρος, τὸ δὲ ἕτερον οὐδόλως θίγουν, πρέπει νὰ γίνῃ ἡ ἀφομοίωσις διὰ νὰ ἤμεθα ὅλοι ὁμοῦ, διότι δὲν ἀνέχεσθε βεβαίως ἄνθρωποι ξένου κράτους νὰ συζητῶσι νόμους ἐνταῦθα, πρέπει νὰ ὑφίστανται καὶ τὰς ὠφελείας καὶ τὰ βάρη τοῦ ψηφιζομένου νόμου.

§208ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἡ Συνέλευσις γνωρίζει ὅτι ἐγὼ ἐξέφρασα τὴν ἰδέαν τοῦ νὰ προτιμηθῇ τὸ ζήτημα τῆς ἀφομοιώσεως τοῦ περὶ φυτειῶν νομοσχεδίου· ἐν τούτοις, ἐπειδὴ ἐπιθυμῶ νὰ ἦμαι πάντοτε σύμφωνος μὲ τὸν ἑαυτόν μου, μὲ τὰς διατάξεις τοῦ κανονισμοῦ, καὶ μὲ τοὺς κανόνας τῆς λογικῆς, λέγω ὅτι ἡ πρότασις, τὴν ὁποίαν σᾶς ὑπέβαλεν ὁ Κ. Βλαντῆς, εἶναι λίαν ὀρθὴ καὶ λογικωτάτη.

§209ΛΕΙΒΑΔΑΣ. Ἠξεύρεις ποῖος εἶναι αὐτὸς ὁ Βλαντῆς (θόρυβος);

§210ΠΟΛΛΟΙ. Μὴ προσβάλλῃς;

§211ΛΕΙΒΑΔΑΣ. Ὅταν ὅλοι ἐψήφισαν κατὰ πρῶτον τὴν ἕνωσιν, αὐτὸς ἐγκατέλειψε τὴν θέσιν του, ἐπρόδωσε τὴν Πατρίδα, αὐτὸς εἶναι ὁ Βλαντῆς. (θόρυβος).

§212ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἀπαντῶ εἰς τὸν Κ. Λειβαδᾶν, ὅτι πρὸ πάντων πρέπει νὰ σεβώμεθα καὶ νὰ τιμῶμεν ἀλλήλους. Ἰδοὺ δὲ, Κύριοι, ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον θεωρῶ τὴν πρότασιν τοῦ Κ. Βλαντῆ λογικήν. Δὲν πρόκειται τώρα νὰ ἀποφανθῶμεν περὶ ἀντικειμένων μήπω συζητηθέντων, διὰ νὰ εἴπωμεν ἁπλῶς καὶ καθαρῶς «προτιμῶμεν νὰ συζητηθῇ τοῦτο μᾶλλον ἢ ἐκεῖνο.» Ὄχι· πρόκειται νὰ διακόψωμεν συζήτησιν ἀρξαμένην ἤδη, τοὐτέστι πρόκειται νὰ εἴπωμεν ὅτι, μολονότι ἠρχίσαμεν τὴν συζήτησιν, μολονότι προέβημεν ἤδη ἀρκετὰ καὶ δυνάμεθα νὰ προβῶμεν εἰς ψηφοφορίαν, μολοντοῦτο διακόπτομεν τὴν συζήτησιν ταύτην καὶ προβαίνομεν εἰς τὴν συζήτησιν περὶ ἀφομοιώσεως. Ἰδοὺ τὸ ζήτημα. Ἔχετε λοιπὸν τὸ θάῤῥος νὰ τὸ εἴπητε καθαρὰ, ὡς ἐγὼ τὸ λέγω «Πρέπει νὰ διακόψωμεν τὴν συζήτησιν τοῦ περὶ φυτειῶν νομοσχεδίου, ἀρξαμένην ἤδη, καὶ νὰ ἐπιληφθῶμεν τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἀφομοιώσεως.» Διὰ τοῦτο προτείνω νὰ τεθῇ τὸ ζήτημα οὕτω, «οἱ θέλοντες νὰ διακοπῇ ἡ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου περὶ φυτειῶν καὶ νὰ ἐπιληφθῇ ἡ Συνέλευσις τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἀφομοιώσεως, λέγουν ναί, καὶ οἱ μὴ παραδεχόμενοι τοῦτο λέγουν ὄχι.

§213ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§214ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραδέχεσθε νὰ τεθῇ τὸ θέμα ὡς εἶπεν ὁ Κ. Μίλησης, τοῦ νὰ διακοπῇ προσωρινῶς ἡ συζήτησις;

§215ΠΑΝΤΟΛΕΩΝ. Τοιοῦτον ζήτημα δὲν ἐθέσατε ὅταν ἐπρόκειτο περὶ τοῦ ζητήματος τῶν ἀγωνιστῶν καὶ τῶν γερουσιαστῶν, καὶ τὸ θέτετε εἰς τὸ περὶ φυτειῶν! (Θόρυβος).

§216ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι νὰ διακοπῇ προσωρινῶς ἡ συζήτησις τοῦ περὶ φυτειῶν νομοσχεδίου καὶ νὰ προηγηθῇ τὸ περὶ ἀφομοιώσεως, λέγουν ναί, οἱ μὴ παραδεχόμενοι λέγουν ὄχι. Ἄρχεται ἡ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ψηφοφορία, ἐκφωνοῦνται μερικὰ ὀνόματα, διακόπτεται ἡ ἐξακολούθησις ἐκ τοῦ θορύβου.

§217ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ ΚΑΙ ΜΙΛΗΣΗΣ. Δὲν ὑπάρχει ἀντίῤῥησις· ὅλοι εἶναι σύμφωνοι. (Χειροκροτήματα ἐκ τοῦ ἀκροατηρίου).

§218ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡσυχία εἰς τὸ ἀκροατήριον· δὲν ἀνέχομαι τὴν ἐπέμβασιν τοῦ ἀκροατηρίου εἰς τὰς συζητήσεις, διακόπτω εἰς τὴν στιγμὴν τὴν συνεδρίασιν, διότι δὲν ἀνέχομαι ἡ Συνέλευσις νὰ ψηφίζῃ ἐπὶ τῇ ἐπεμβάσει τοῦ ἀκροατηρίου· εἶμαι ἐδῶ διὰ νὰ προφυλάττω τὴν Συνέλευσιν ἀπὸ πᾶσαν ἐπήρειαν (θόρυβος, συνομιλίαι θορυβώδεις).

§219ΚΟΚΚΙΝΟΣ. Εἶναι ἐντροπὴ νὰ μᾶς λέγητε, ὅτι δὲν θέλομεν τὴν ἕνωσιν.... (θόρυβος). Ἐθυσιάσαμεν τὰ πάντα δι’ αὐτὴν τὴν ἕνωσιν.

§220ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀφήσατε τοὺς διαπληκτισμούς.

§221ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ ψηφοφορία. Γίνεται ἡ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ψηφοφορία.

§222ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψηφοφόρησαν ἐν ὅλῳ 244, 123 εἶπον ναί, 117 εἶπον ὄχι, 4 ἠρνήθησαν ψῆφον, ἄρα ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη, ὅτι πρέπει νὰ διακοπῇ ἡ συζήτησις τοῦ περὶ φυτειῶν νομοσχεδίου καὶ νὰ προηγηθῇ τὸ περὶ ἀφομοιώσεως. Ἐνταῦθα πολλοὶ ζητοῦσι τὸν λόγον.

§223ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρῶτος ἔχει τὸν λόγον ὁ Κ. Καλός.

§224ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Ἀναγνώσατε, Κύριε Πρόεδρε, ὅλας τὰς σχετικὰς προτάσεις.

§225ΣΑΡΑΒΑΣ. Μίαν παρατήρησιν, ὡς πρὸς τὴν τάξιν τῆς συζητήσεως· ἡ ἐπιτροπὴ ἔχει ὑποβάλει 4 νομοσχέδια εἰς τὴν Συνέλευσιν, περὶ ἀφομοιώσεως ἐπὶ τῶν διαφόρων κλάδων τῆς δημοσίας ὑπηρεσίας, ἐτυπώθησαν καὶ διενεμήθησαν, ἤδη δὲν ὑπολείπεται ἄλλο πρὸς συμπλήρωσιν τοῦ ἔργου ἢ νὰ ὑποβάλωμεν καὶ τὸ νομοσχέδιον τὸ ἀφορῶν τὸν δικαστικὸν κλάδον· ὑπάρχει δὲ καὶ ἑτέρα πρότασις, τῆς ὁποίας ἡ συζήτησις προσδιωρίσθη διὰ τὴν σήμερον, ὑπογεγραμμένη παρὰ τοῦ Κωσταντᾶ καὶ Καλοῦ, διὰ τῆς ὁποίας λύεται μὲ τὴν μεγαλητέραν εὐκολίαν τὸ ζήτημα τοῦτο, ἐντὸς δηλαδὴ ὡρισμένης προθεσμίας νὰ τεθῇ εἰς ἐνέργειαν καὶ ἡ Ἑλληνικὴ νομοθεσία ἐν Ἑπτανήσῳ. Ἐπιθυμῶ λοιπὸν, Κύριε Πρόεδρε, διὰ τὴν τάξιν τῆς συζητήσεως, νὰ κανονίσωμεν ἐκ τῶν προτέρων τὶ θὰ συζητήσωμεν, διότι ἀφομοίωσις εἶναι ἕν τι γενικόν. Τέσσαρα νομοσχέδια ἐπαναλαμβάνω ὑπάρχουσι ἀναφερόμενα εἰς τοὺς τέσσαρας κλάδους τῆς δημοσίου ὑπηρεσίας, τὸ διοικητικὸν, τὸ ἐκκλησιαστικὸν, τὸ οἰκονομικὸν καὶ τὸ τῆς ἐκπαιδεύσεως. Ὑπάρχει καὶ ἡ πρότασις περὶ ἧς ἀνέφερα. Ἐπιθυμῶ λοιπὸν, διὰ νὰ γνωρίζῃ εἷς ἕκαστος περὶ τίνος πρόκειται σήμερον, νὰ κανονισθῇ ἐκ τῶν προτέρων εἰς τὶ θὰ περιστραφῇ ἡ συζήτησις, ἐπὶ τῆς προτάσεως ἐκείνης τῆς ἁπλουστάτης, τὴν ποίαν ὑπέβαλον οἱ Κύριοι, καὶ ἥτις μετὰ τοσαύτης εὐκολίας λύει τὸ ζήτημα.

§226ΚΑΛΟΣ. Ἐκεῖ θὰ περιορισθῶμεν.

§227ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἰδοὺ πῶς ἐννοῶ ἐγὼ, ὅτι θὰ ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις τῆς προτάσεως τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ καὶ τοῦ Θεοχάρη, ἥτις εἶναι γενικὴ καὶ ἀόριστος καὶ προσδιορίζει, ὅτι ἀπὸ τῆς 15 8βρίου τίθεται εἰς ἐνέργειαν ὅλη ἡ Ἑλληνικὴ νομοθεσία εἰς τὴν Ἑπτάνησον. Ἀλλὰ δὲν ἐννοῶ νὰ παραδεχθῶμεν αὐτὴν τὴν πρότασιν ἀορίστως. Ἰδοὺ πῶς ἐπιμένω ν’ ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις τῆς ἀφομοιώσεως· αὐτὸ τὸ ἄρθρον θέλει χρησιμεύσει ὡς βάσις τῆς ἀρχῆς, θέτει τουτέστι μίαν προθεσμίαν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἄρχεται ἡ ἐφαρμογὴ τῆς Ἑλληνικῆς νομοθεσίας κατὰ τὸ πρώην Ἰόνιον Κράτος κατὰ τοὺς εἰδικοὺς νόμους, τοὺς ὁποίους θέλει ψηφίσει ἡ Συνέλευσις· (θόρυβος). Ἐγὼ τοὐλάχιστον, ἐπειδὴ ἤμην εἰς τὴν ἐπιτροπὴν καὶ ἐπέμενα εἰς αὐτὴν τὴν ἰδέαν ἐννοῶ, ὅτι ἡ πρώτη ἀρχὴ εἶναι ὅτι ἀπὸ τῆς δεῖνα ἐποχῆς ἄρχεται εἰς τὴν Ἑπτάνησον ἰσχύουσα ἡ Ἑλληνικὴ νομοθεσία (θόρυβος). Ἐννοῶ λοιπὸν, ὅτι ἡ συζήτησις θέλει περιστραφῆ εἰς τὴν ἀρχὴν καὶ εἰς τὰ καθέκαστα.

§228Ρ. ΠΑΛΑΜΙΔΗΣ. Ἐγὼ λέγω, ὅτι ὅλα ὅσα εἰσαχθοῦν ὡς ἐξαίρεσις, ἠμποροῦμεν νὰ τὰ συζητήσωμεν· σήμερον ὅμως εἶναι ἡ βάσις· πᾶν ὅ,τι δὲν ἐξαιρέσωμεν καὶ δὲν λάβωμεν μέτρον ἰδιαίτερον ἰσχύει.

§229ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§230ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραδέχεται ἡ Συνέλευσις, ὅτι ἡ συζήτησις θέλει περιστραφῆ ἐπὶ τῆς προτάσεως τὴν ὁποίαν ὑπέβαλεν ὁ Κ. Κωνσταντᾶς, Θεοχάρης καὶ ἄλλοι;

§231ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Πιστεύω, Κύριε Πρόεδρε, ὅτι εἰς αὐτὸ τὸ ζήτημα δὲν θὰ μᾶς ἐμποδισθῇ ὁ λόγος. Καθεὶς πρέπει νὰ σέβηται τὴν ἀπόφασιν τῆς πλειονοψηφίας ὁπωσδήποτε μετατραπῇ. Ἐγὼ ἐψήφισα κατὰ τῆς προτάσεως τοῦ νὰ προηγηθῇ τὸ τῆς ἀφομοιώσεως ζήτημα, διότι ἴσα, ἴσα, εἶχον τὴν ἰδέαν, ὅτι πρέπει νὰ τὸ συζητήσωμεν νομοσχέδιον πρὸς νομοσχέδιον καὶ πρότασιν πρὸς πρότασιν. Ἀλλ’ ἀφοῦ ἡ πλειοψηφία ἀπεφάνθη, ὅτι πρέπει νὰ διακοπῇ ἡ ἀρξαμένη συζήτησις τοῦ περὶ φυτειῶν, ὅτι πρέπει νὰ ἀφήσωμεν ὅλα κατὰ μέρος, μὰ τὸ ναὶ, δὲν πιστεύω ὅτι ἐννοοῦσεν ὅτι πρέπει νὰ προβῶμεν εἰς τὴν συζήτησιν αὐτῆς τῆς ἀφομοιώσεως βῆμα πρὸς βῆμα καρκινικῶς, ἀπὸ ἓν νομοσχέδιον εἰς ἄλλο, ἀλλ’ ἡ ἔννοια τῆς Συνελεύσεως ἦτο νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὴν πρότασιν τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ.

§232ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§233ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἄλλο τι εἶναι ἡ ἰδέα τοῦ Α. καὶ τοῦ Β.

§234ΚΑΛΟΣ. Βέβαια, βέβαια, ἡ ἀρχὴ μόνον καὶ ἔπειτα ἐρχόμεθα εἰς τὰ καθέκαστα.

§235ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Φρονῶ, ὅτι ἡ συζήτησις πρέπει νὰ περιστραφῇ ἁπλῶς καὶ καθαρῶς ἐπὶ τῆς προτάσεως, ὅτι τὴν 15 8βρίου πᾶσα Ἰωνικὴ νομοθεσία καταστρέφεται.

§236ΚΑΛΟΣ. Ἐγὼ ἔφερα τροπολογίαν.

§237ΑΘ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἐπὶ τῆς προτάσεως αὐτῆς θὰ γείνῃ συζήτησις, τὴν χρονολογίαν θ’ ἀποφασίσῃ ἡ Συνέλευσις. Ἡ πρότασις τοῦ Κωσταντᾶ λέγει τὴν 15. 8βρίου· ἡ ἐδική σας, Κύριε Καλὲ, ὁρίζει τὸν Ἰανουάριον· ἡ Συνέλευσις ἠμπορεῖ νὰ εἴπῃ αὔριον.

§238ΚΑΛΟΣ. Μάλιστα, μάλιστα.

§239ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀκούσατε τὴν ἀρχικὴν πρότασιν. «Ἄρθρον μοναδικόν. Ἀπὸ τῆς 15 8βρίου ε. ε. ἰσχύει διὰ τὴν πρώην Ἰόνιον πολιτείαν ὡς καὶ δι’ ὅλον τὸ κράτος ἡ Ἑλληνικὴ νομοθεσία. Πᾶς ἐν Ἑπτανήσῳ νόμος ἀντιβαίνων εἰς τὴν Ἑλληνικὴν νομοθεσίαν καταργεῖται. Ἐν Ἀθήναις τὴν 10 Σεπτεμβρίου 1864.

Οἱ πληρεξούσιοι

Δ. ΘΕΟΧΑΡΗΣ, ΔΗΜ. ΠΡΟΒΑΤΑΣ, Π. ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΣ, Χ.

ΚΑΤΣΙΚΟΓΙΑΝΝΗΣ.

Τροπολογία τοῦ Κυρίου Καλοῦ. Ἄρθρον 1. Ἀπὸ τῆς 1 Ἰαννουαρίου 1865 καταργοῦνται πάντες οἱ εἰς τὸ πρῴην Ἰόνιον Κράτος ἰσχύοντες νόμοι, ἐκτὸς τοῦ Πολιτικοῦ Κώδηκος, καθ’ ὅσον τροποποιεῖται οὗτος ἐκ τῶν διατάξεων τῆς Πολιτικῆς Δικονομίας, καὶ τῶν περὶ τῆς ἐγγείου φορολογίας Νόμων. Ἄρθρον 2. Ἀπὸ τῆς ἐποχῆς ταύτης ἰσχύει καὶ ἐκεῖσε πᾶσα ἡ εἰς τὸ πρῴην Ἑλληνικὸν Βασίλειον νομοθεσία. Ἄρθρον 3. Ἕκαστος τῶν Ὑπουργῶν ὀφείλει νὰ εἰσαγάγῃ εἰς τὴν Συνέλευσιν τὰ περὶ σχηματισμοῦ τοῦ ἀναγκαίου προσωπικοῦ τῆς διοικήσεως ἀπαιτούμενα νομοσχέδια.

Α. ΚΑΛΟΣ.

Ὁ Κ. Καλὸς ἔχει τὸν λόγον.

§240ΜΑΡΙΝΟΣ. Ἡ τάξις τῆς συζητήσεως, Κ. Πρόεδρε, ὡρίσθη ἢ ὄχι;

§241ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὡρίσθη· ἡ πλειονοψηφία, βλέπω, ἐξηγεῖ τὴν ἐπιθυμίαν νὰ περιορισθῇ ἡ συζήτησις εἰς αὐτὴν τὴν πρότασιν καὶ τὴν τροπολογίαν. Ἔχετε ἀντίῤῥησιν;

§242ΜΑΡΙΝΟΣ. Μάλιστα. Ἡ ἀντίῤῥησίς μου, Κύριοι, δὲν ἀπαιτεῖ μεγάλην ἀνάπτυξιν. Πρόκειται πρότασις ἀποῤῥοφητικὴ δύναμαι νὰ εἴπω, τείνουσα τοὐτέστι εἰς τὸ νὰ κόψῃ διὰ μιᾶς τομῆς πελέκεως αὐτὸ τὸ ἀντικείμενον, τὸ περὶ ἀφομοιώσεως τῶν νομοθεσιῶν τῶν δύω τόπων. Σᾶς βεβαιῶ, Κύριοι, ὅτι ἀπέναντι αὐτῆς τῆς ἰδέας δὲν δύναμαι ν’ ἀπεικονίσω ἀκριβῶς ὁποῖον αἴσθημα μὲ κατέλαβε συναισθανόμενον τὴν εὐθύνην τῶν ἀποτελεσμάτων μιᾶς ἀποφάσεως τοσοῦτον ἀποτόμου. Ἀλλὰ, Κύριοι, ἀφοῦ ἅπαξ φέρεται ὑπὸ συζήτησιν αὐτὴ ἡ καταπληκτικὴ πρότασις, ὄχι ὡς πρὸς τὴν ἀρχήν της, ἥτις εἶναι ἱερὰ, ἀρχὴ τὴν ὁποίαν πάντες πρεσβεύομεν, καὶ πάντες ἐπιδιώκομεν, ἀλλ’ ἀπέναντι τῶν αἰφνιδίων καὶ συγκεχυμένων ἀποτελεσμάτων, εἰς τὰ ὁποῖα φέρει, διαλογιζόμενος, λέγω, Κύριοι, ταῦτα βεβαίως δὲν δύναμαι εἰμὴ, ὄχι μόνον νὰ διστάσω, ἀλλὰ καὶ νὰ ἐκθέσω, καθ’ ὅσον εἶναι δυνατὸν, ἐκείνας τὰς ἰδέας, τὰς ὁποίας ἡ ἐνεστῶτα κατάστασις τοῦ ζητήματος μοὶ ὑπαγορεύει. Δὲν εἶναι αὐτὴ ἡ πρότασις μόνον, ἥτις ὑπάρχει ὑπὸ βούλευσιν· εἰς τὴν ἡμερηταξίαν βλέπω κατατεταγμένα καὶ τὰ νομοσχέδια ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα προητοίμασεν ἡ ἐπὶ τῆς συγχωνεύσεως ἐπιτροπή· αὐτὰ δὲν ἀποτελοῦν ἀντικείμενον ξένον τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως. Τούτου τεθέντος, ἐγὼ πρεσβεύω, ὅτι ἀφοῦ ἅπαξ ἄρχεται ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς προτάσεως τῶν Κυρίων Κυρίων Κωνσταντᾶ καὶ λοιπῶν, δὲν δύναται αὐτὴ ν’ ἀποχωρισθῇ ἀπὸ τῆς συζητήσεως καὶ τῶν λοιπῶν νομοσχεδίων, ἅτινα ἡ ἐπιτροπὴ προητοίμασεν· διότι αὐτὰ τὰ νομοσχέδια εἶναι ἀπόῤῥοια ἀποφάσεως αὐτῆς τῆς Συνελεύσεως· ἡ Συνέλευσις συνέστησεν ἐπιτροπὴν καὶ ἔδωκεν εἰς αὐτὴν τὴν ἐντολὴν ἵνα προετοιμάσῃ ὡς πρὸς ἕνα ἕκαστον κλάδον προτάσεις ὑποβλητέας εἰς τὴν Συνέλευσιν. Αὐταὶ αἱ προτάσεις ὑπάρχουσιν ἐπὶ τῆς τραπέζης· τὸ νὰ παραγκωνισθῶσιν ὅλως διόλου εἶναι τὸ αὐτὸ ὡς νὰ καταστραφῇ πᾶν ὅ,τι ἡ Συνέλευσις ἤδη ἀπεφάσισε. Δὲν εἶναι σύμφωνος πρὸς τὸν ὀρθὸν λόγον αὐτὴ ἡ ἰδέα· διότι ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ἀντικειμένου, ἐὰν ὑπάρχῃ μία γενικὴ πρότασις καὶ ἄλλαι ἰδιαίτεραι, ἀπαραιτήτως ὤφειλον νὰ ληφθοῦν ταὐτοχρόνως ὑπ’ ὄψιν καὶ αἱ μὲν καὶ αἱ δέ. Ἑπομένως ἡ συζήτησις ἂν μέλλῃ νὰ προχωρήσῃ, ὀφείλει νὰ προχωρήσῃ καὶ ἐπὶ τῆς μιᾶς προτάσεως καὶ ἐπὶ τῶν λοιπῶν.

§243ΠΑΛΑΜΙΔΗΣ. Συμφωνῶ μὲ τὸν προλαλήσαντα, ἀλλὰ λέγω, ὅτι ἡ Συνέλευσις διώρισεν μίαν ἐπιτροπὴν νὰ ἐπιφέρῃ γνώμην, ἀλλὰ ἐθεώρει ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος, ὅτι πρέπει νὰ δώσῃ ἓν πέρας εἰς αὐτὴν τὴν ἐργασίαν, καὶ ἠθέλησε νὰ βιάσῃ τὴν ἐπιτροπὴν νὰ φέρῃ μίαν ἀπόφασιν διὰ τῆς προτάσεως τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ, νὰ θέσῃ ἕνα ὅρον, ὅτι ἀπὸ τῆς 15 8βρίου ἰσχύει ἐν Ἑπτανήσῳ ἡ Ἑλληνικὴ νομοθεσία, ὅλα δὲ τὰ εἰσαχθέντα καὶ τὰ εἰσαχθησόμενα νομοσχέδια θ’ ἀποφασισθοῦν ὡς ἐξαίρεσις. Αὐτὴ ἡ βάσις θὰ μᾶς κάμῃ νὰ ἔλθωμεν εἰς ἓν ἀποτέλεσμα. Ἀκολούθως, Κύριοι, ἡ πρότασις τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ καὶ λοιπῶν ἥτις ἀπεφασίσθη νὰ συζητηθῇ μεταξὺ τῶν ἄλλων προτάσεων τῶν ἰδιαιτέρων, αὐτὴ προηγεῖται ὡς ἀπωτέρα καὶ ἑπομένως δὲν ἔχει κανένα κίνδυνον ὁ σκοπὸς τοῦ προλαλήσαντος. Ὅλα τ’ ἄλλα ἀκολούθως θέλουν ἔλθῃ ὡς ἐξαιρέσεις· (θόρυβος). Λέγω, λοιπὸν, ὅτι ἡ πρότασις τῆς προηγήσεως τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ θέλει μᾶς ἀπαλλάξει τῶν περιστατικῶν ἐκείνων, τὰ ὁποῖα λέγει ὁ προλαλήσας.

§244ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τὸν λόγον ὁ Κ. Ζέρβος.

§245ΣΕΡΒΟΣ. Παραχωρῶ εἰς τὸν Κ. Χρηστόπουλον.

§246ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὀφείλομεν νὰ ἤμεθα εἰλικρινεῖς· δὲν πρόκειται νὰ ἐφαρμόσωμεν τὴν Ἑλληνικὴν νομοθεσίαν εἰς ἐπαρχίας κατακτηθείσας, ἀλλ’ εἰς ἐπαρχίας, αἱ ὁποῖαι ἐζήτησαν τὴν ἕνωσίν των μεθ’ ἡμῶν, καὶ ἡμεῖς τὴν ἐδέχθημεν. Διὰ τοῦτο πρέπει νὰ ἤμεθα προσεκτικοὶ καὶ νὰ σκεφθῶμεν ὡρίμως διὰ νὰ μὴ φέρωμεν ὡς ἐκ τῆς ἀφομοιώσεως βλάβην τινὰ εἰς τὰ συμφέροντα τῶν ἀδελφῶν μας· ἤμην καὶ εἶμαι ὑπὲρ τῆς ταχείας ἀφομοιώσεως καὶ διὰ τοῦτο μοὶ ἀπέδωσαν, ὅτι ἐπιμένω πολὺ, θέλω νὰ τοῖς ἐπιβάλλωμεν τὴν ἀφομοίωσιν. Ἀλλ’ ἤδη ἔρχομαι ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου καὶ λέγω, ὅτι ἡ ἀφομοίωσις πρέπει νὰ γείνῃ τοιουτοτρόπως, ὥστε νὰ μὴ ἦναι δυνατὸν νὰ ἐπιφέρῃ βλάβας εἰς τὰ συμφέροντα τῶν Ἑπτανησίων. Δὲν ἐννοῶ, ὅτι ὑπάρχει κανεὶς ἐκ τῶν ΚΚ. πληρεξουσίων ὅστις ἔχει τὴν ἰδέαν αὐτὴν, ἀλλ’ ἐξηγῶ ἐγὼ τὴν ἐδικήν μου πεποίθησιν. Λέγω λοιπὸν, ὅτι τὸ ζήτημα τῆς ἀφομοιώσεως εἶναι σπουδαῖον καὶ πρέπει ν’ ἀρχίσωμεν τὴν συζήτησιν μεθοδικῶς, νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἡ πρότασις τῶν ΚΚ. Κωνσταντᾶ καὶ Θεοχάρη καὶ ἄλλων δύναται νὰ χρησιμεύσῃ ὡς βάσις τῆς συζητήσεως τῆς ἀφομοιώσεως, ἕκαστος δὲ ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ φέρῃ ἐπὶ τῆς προτάσεως ταύτης παρατηρήσεις καὶ τροπολογίας, καὶ πρῶτος ἐγὼ ἀπὸ τοῦδε ἐκθέτω πῶς φρονῶ, ὅτι πρέπει νὰ ἀρχίσῃ ἡ ἀφομοίωσις· παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τῆς ἀφομοιώσεως ἐννοῶ, ὅτι τοῦτο μόνον θὰ δεχθῶμεν ἀπὸ τὴν πρότασιν τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ, δηλ. θὰ δεχθῶμεν τὴν ἀρχὴν μόνον μὲ τὰς ἐξαιρέσεις, τὰς ὁποίας ἡ ἐπιτροπὴ ἐπέφερεν ἢ θὰ ἐπιφέρῃ. Ὅταν λοιπὸν καὶ ἀπὸ τὸ ἓν μέρος καὶ ἀπὸ τὸ ἄλλο ὑπάρχῃ δεκτὴ αὐτὴ ἡ πρότασις, νομίζω, ὅτι εἶναι περιττὸν νὰ ἐπιμένωμεν εἰς ταῦτα. Παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τῆς ἀφομοιώσεως καὶ θέτοντες μίαν μακροτέραν προθεσμίαν, ἐμβαίνομεν εἰς τὴν συζήτησιν βαθμηδὸν καὶ πρέπει πρῶτον ν’ ἀρχίσωμεν ἀπὸ τὴν συζήτησιν τοῦ διοικητικοῦ νομοσχεδίου.

§247ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα (θόρυβος).

§248ΜΙΛΗΣΗΣ. Περὶ τίνος πρόκειται, Κ. Πρόεδρε;

§249ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρόκειται ἐὰν ἡ συζήτησις θέλει περιστραφῆ μόνον καὶ μόνον εἰς τὸ μοναδικὸν ἄρθρον τὸ ὁποῖον ὑπέβαλεν ὁ Κ. Κωνσταντᾶς καὶ ἄλλοι, ἢ μετὰ τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ θέλει γείνει καὶ ἡ συζήτησις τῶν διαφόρων προτάσεων τὰς ὁποίας ἡ ἐπὶ τῆς ἀφομοιώσεως ἐπιτροπὴ ὑπέβαλεν εἰς τὴν Συνέλευσιν.

§250ΜΙΛΗΣΗΣ. Πρὸς γνῶσιν καὶ ὁδηγίαν τῶν Κυρίων ῥητόρων (γέλως).

§251ΑΘ. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Κύριοι, λυποῦμαι πολύ, ὅτι οἱ τρεῖς προαγορεύσαντες μετεχειρίσθησαν ἐπιχειρήματα οὐσιαστικὰ καί τις μάλιστα πολὺ ῥητορικά· ἐγὼ ἐπιφυλάττομαι ν’ ἀπαντήσω εἰς αὐτοὺς καὶ νὰ ἀποδείξω τὴν μικρὰν ἀξίαν των, ὅταν ἔλθωμεν εἰς τὴν συζήτησιν τῆς οὐσίας· σήμερον πρόκειται ζήτημα τάξεως ὡς πρὸς τὴν συζήτησιν, καὶ οἱ προαγορεύσαντες ὤφειλον νὰ περιορισθοῦν ἐντὸς αὐτοῦ τοῦ στενοῦ κύκλου, χωρὶς νὰ θέλουν νὰ προκαταλάβουν τὰ πνεύματα τῶν τε πληρεξουσίων καὶ τοῦ ἀκροατηρίου· ἐκ προοιμίων μετεχειριζόμενοι τοιαῦτα μέσα προδίδουν τὴν ἀσθένειαν τῆς ἀποφάσεώς των· λογικῶς, Κύριοι, ἂν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν καὶ ἐξετάσωμεν τὴν ὑπόθεσιν, παρουσιάζονται δύο γνῶμαι ἐντὸς τῆς Συνελεύσεως· μία ἥτις ἰσχυρίζεται, ὅτι ἡ ἀφομοίωσις πρέπει νὰ ᾖναι γενικὴ διὰ μιᾶς διατάξεως ὁλοκλήρου τῆς νομοθεσίας· δευτέρα γνώμη, καὶ αὐτὴ εἶναι καὶ τῆς ἐπιτροπῆς, ἥτις εἰργάσθη καὶ παρεσκεύασε τέσσαρα νομοσχέδια, παρασκευάζει δὲ καὶ ἕτερον, ἥτις γνώμη θέλει ἀφομοίωσιν κατὰ κλάδους, κατὰ νόμους· ἡ πρώτη ἰδέα ἀποκλείει τὴν δευτέραν. Τίς ἀνάγκη λοιπὸν νὰ φέρωμεν ὅλας αὐτὰς τὰς ἰδέας καὶ τὴν γενικὴν καὶ τὰς κατὰ μέρος καὶ νὰ κάμωμεν ἕνα κυκεῶνα συζητήσεως ἐνώπιον τῆς Συνελεύσεως, ἀπὸ τὸν ὁποῖον ἡμεῖς οἱ ἴδιοι δὲν θὰ δυνηθῶμεν νὰ ἐξέλθωμεν; Θὰ τεθῇ τὸ πρῶτον ζήτημα, καὶ ἂν ἀποῤῥιφθῇ ἡ πρώτη ἰδέα, θὰ μεταβῶμεν εἰς τὴν συζήτησιν τῶν νομοσχεδίων. Αὐτὴ εἶναι ἡ λογικὴ τάξις. Ἐδῶ δὲν πρόκειται σήμερον νὰ ὑποστηρίξωμεν τὴν μίαν ἢ τὴν ἄλλην γνώμην· αὐτὸ εἶναι καθῆκον, τὸ ὁποῖον ἐπιφυλάσσομαι νὰ ἐκπληρώσω ἐπὶ τῆς οὐσίας. Ἐπιμένω λοιπὸν διὰ νὰ ᾖναι τακτικὴ ἡ συζήτησις, ὅτι πρέπει νὰ περιορισθῶμεν εἰς τὴν πρότασιν τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ καὶ λοιπῶν, ἥτις νὰ συζητηθῇ καὶ ἐξαντληθῇ δι’ ὁριστικῆς ἀποφάσεως.

§252ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κ. Σέρβος ἔχει τὸν λόγον.

§253ΣΕΡΒΟΣ. Κύριοι, ἔχω τὴν ἐπιθυμίαν νὰ ὁμιλῶ ὅσον τὸ δυνατὸν ὀλιγώτερον, ἢ νὰ μὴν ὁμιλῶ παντάπασι· καίτοι ἐπεθύμουν νὰ τηρήσω καὶ τὴν στιγμὴν ταύτην τὸ αὐτὸ σύστημα, ὅμως ἀναγκάζομαι νὰ πράξω τὸ ἐναντίον ὅπως ἀντικρούσω τινὰς παραδοξολογίας, καὶ συγχωρηθήτω μοι λέξις, τὴν ὁποίαν ἤκουσα ἀπὸ ἕνα ἄνθρωπον, τὸν ὁποῖον ἐγὼ ἐκτιμῶ καὶ σέβομαι ἕνεκα τῆς παιδείας του καὶ πείρας, ἐννοῶ δὲ τὸν προαγορεύσαντα Κ. Πετζάλην. Ἔρχομαι ἐπὶ τοῦ προκειμένου, καὶ δὲν θέλω συζητήσει τὸ θέμα εἰμὴ καθόσον καὶ μόνον ἀφορᾷ τὴν τάξιν· πρότασις ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου ἡ τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ, καὶ τροπολογία ἡ τοῦ Κ. Καλοῦ. Πρέπει, λέγει ὁ προαγορεύσας νὰ μένωμεν εἰς τὰ στενὰ ὅρια τῶν δύω αὐτῶν προτάσεων, ἐν ἄλλοις λόγοις δὲν δύναται ἐπ’ αὐτῆς τῆς προτάσεως νὰ γίνῃ ἄλλο εἰμὴ μόνον ἢ ν’ ἀποῤῥιφθῇ ἢ νὰ παραδεχθῇ. Ἂς μὲ συγχωρηθῇ ὅμως νὰ εἴπω, ὅτι αὐτὸ τὸ σύστημα δὲν εἶναι συνταγματικὸν, διότι καταστρέφει ὅλους τοὺς ὑγιεῖς κανόνας ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ἀντικειμένου, διότι εἶναι γνωστὸν καὶ ἀναμφισβήτητον ὅτι προκειμένου λόγου περὶ προτάσεων κειμένων ὑπὸ βούλευσιν, δύνανται νὰ ἔλθουν ὄχι μόνον ἀντιῤῥήσεις ῥιζικαὶ κατ’ αὐτῆς, ἀλλὰ τροπολογίαι καὶ ὑποτροπολογίαι. Οἱονδήποτε λοιπὸν ἡ πρότασις ἔχει τὸν χαρακτῆρα, εἰς αὐτὴν δύναται νὰ παρεμβληθῇ ἀντιπρότασις καὶ τροπολογία. Κύριοι, τί λέγουν οἱ ἐναντίοι; νὰ ἀποκρουσθῇ οἱαδήποτε πρότασις ἐκτὸς τῶν δύω. Τὸ σύστημα τοῦτο εἶναι ἀνοικονόμητον, καταστρεπτικὸν, καὶ δεσμεύει τὰς συνειδήσεις. Τί σκοποὺς ἔχει ἡ πρότασις τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ; ὅλη ἡ νομοθεσία ἀπ’ ἀρχῆς μέχρι τέλους πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ εἰς τὴν Ἑπτάνησον, ἐν ἄλλοις λόγοις ἐάν τις ἀποδείξῃ ὅτι ἡ δεῖνα διάταξις, τὸ δεῖνα ἄρθρον, τὸ δεῖνα ἐδάφιον, δὲν πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ ἐν Ἑπτανήσῳ διότι καταστρέφεται ὁ κόσμος,— τὸ τοιοῦτον δὲν πρέπει νὰ γίνῃ, διότι ἐξέρχεται τῶν ὁρίων τῆς προτάσεως (θόρυβος ἀριστερόθεν). Παρακαλῶ νὰ μὴ διακόπτητε. Ἀντέτειναν οἱ προαγορεύσαντες, καὶ κατ’ ἐμὲ πολὺ εὐστόχως, ὅτι ὑπάρχουν ἐπὶ τῆς τραπέζης 3, 4 νομοσχέδια, ἓν ἄλλο εἶναι ἕτοιμον, τὸ ὁποῖον ἐντὸς ὀλίγου πρέπει νὰ ὑποβληθῇ, τί εἶναι αὐτά; δὲν εἶναι ἄλλο εἰμὴ τροπολογία τῆς γενικῆς ἀρχῆς· τί ἐκφράζουσι ταῦτα; ἐκφράζουν τὴν ἰδέαν, ὅτι καθιεροῦται ἅπασα ἡ ποινικὴ, ἡ πολιτικὴ δικονομία ἐκτὸς τοῦ ἄρθρου α, β, γ· θέλετε λοιπὸν εἰπεῖ, ὅτι πρέπει νὰ παραγκωνισθῶσιν αὐταὶ αἱ προτάσεις διὰ τὸν μόνον λόγον, ὅτι εἰς αὐτὴν τὴν παροῦσαν ἐξαιρετικὴν περίστασιν πρέπει νὰ περιορισθῶμεν εἰς τὴν ἁπλῆν πρότασιν; ἀλλὰ τοῦτο εἶναι προφανῶς πολιτικὸς σολοικισμός. Εἰς τὰς διασκέψεις σας ὑπάρχει προσέτι ὑποβεβλημμένον νομοσχέδιον, δι’ οὗ καθιεροῦται ἡ ἐφαρμογὴ ὅλων τῶν διοικητικῶν νόμων ἐξαιρουμένων δύω ἢ τριῶν διατάξεων, ἐν αἷς εἶναι καὶ αἱ μεταβατικαὶ, διότι ὡς ἠξεύρετε, δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ νόμος τοιοῦτος χωρὶς νὰ ἔχῃ διαβατικὰς διατάξεις. Καὶ ἐν τούτοις εἰς τὸ προκείμενον θέμα θέλομεν νὰ καθιερώσωμεν ὅλην τὴν νομοθεσίαν ἄνευ οὐδεμιᾶς μεταβατικῆς διατάξεως, διότι ὑπάρχει εἰς τὴν πρότασιν τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ. Ἐν ἄλλοις λόγοις θέλομεν νὰ καταστήσωμεν ἀνεφάρμοστον ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θέλομεν ἐκτελεστόν. Ἂν λοιπὸν καὶ ὁ χαρακτὴρ αὐτῶν τῶν νομοσχεδίων δὲν ᾖναι ἄλλο εἰμὴ τροπολογίαι, ἢ ἂν θέλετε ὑποτροπολογίαι τῶν προτάσεων τῶν Κ. Κ. Καλοῦ καὶ Κωνσταντᾶ, δυνάμεθα νὰ μὴ τὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν; ἢ μὴ λαμβάνοντες αὐτὰ ὑπ’ ὄψιν δυνάμεθα νὰ δικάσωμεν; ἰδοὺ ἡ θέσις εἰς τὴν ὁποίαν θέλει εὑρεθῆ ἡ Συνέλευσις. Οὐδεὶς ἐξ ἡμῶν δὲν ἀντιτείνει εἰς τὴν ἰδέαν, ὅτι πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ Ἑλληνικὴ νομοθεσία εἰς τὴν Ἑπτάνησον, ἀλλ’ ἐνῷ ἕκαστος παραδέχεται αὐτὴν τὴν ἀρχὴν, οἱ πλείονες μοὶ φαίνεται ὅτι εἶναι σύμφωνοι εἰς τοῦτο, παραδέχονται, ὅτι ἡ δεῖνα διάταξις δὲν πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ ἐπὶ τοῦ παρόντος. Καὶ ἐν τούτοις τίθεμαι εἰς τὴν ἀνάγκην ἢ νὰ παραδεχθῶ ἀκολούθως, ἢ νὰ τὸ ἀποῤῥίψω ἀκολούθως, ἐνῷ ὑπάρχει καὶ πρέπει νὰ ὑπάρξῃ ὁδὸς διάμεσος μεταξὺ τῶν δύω ἰδεῶν. Τί διαφορὰ εἶναι ἐὰν αὐτὴ ἡ πρότασις εἰσαχθῇ δι’ ἑνὸς νομοσχεδίου; Δηλοῖ ὅτι ἔχει μεγαλητέραν βαρύτητα. Ἐγὼ ἐδυνάμην αὐτὰς τὰς διατάξεις, τὰς ὁποίας ἡτοίμασεν ἡ ἐπιτροπὴ, μέλος τῆς ὁποίας εἶμαι καὶ ἐγὼ, νὰ τὰς εἰσάξω ὡς ἰδικάς μου ἀντιπροτάσεις ἢ τροπολογίας· ἐγὼ ἠδυνάμην νὰ εἴπω· Κύριε Πρόεδρε! αὕτη εἶναι ἡ τροπολογία μου, κατὰ τῆς γενικῆς ἀρχῆς. Καὶ ἂν δύναμαι νὰ τὸ κάμω τὴν σήμερον, πολὺ περισσότερον ἠδύνατο νὰ τὸ κάμῃ ἡ ἐπιτροπὴ τὴν ὁποίαν ὑμεῖς ἐξελέξατε, καὶ ἥτις ἀπαρτίζεται ἀπὸ μέλη ἀξιότιμα διὰ τὴν ἱκανότητα μὲ τὴν ὁποίαν περικοσμοῦνται. Ἐὰν λοιπὸν αὐταὶ ᾖναι προτάσεις, τροπολογίαι ἢ ὑποτροπολογίαι, πῶς δύνανται νὰ μὴ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν; καὶ σημειώσατε ὅτι οὕτω προβαίνοντες καταστρέφετε καὶ τὰ δεδικασμένα, διότι ἀπεφασίσατε ὑμεῖς, ὅτι πρέπει νὰ παρασκευασθῶσιν οἱ κατάλληλοι νόμοι ἀπὸ τὴν ἐπιτροπὴν τῆς ἀφομοιώσεως. Συγχώνευσις δὲ ἢ ἀφομοίωσις σημαίνει ὅτι, ἂν λόγου χάριν ὁ δεῖνα κλάδος τῆς νομοθεσίας τῆς Ἑπτανήσου ᾖναι καλλίτερος ἀπὸ τὸν τῆς πρώην ἐλευθέρας Ἑλλάδος, νὰ δεχθῆτε ἐκεῖνον ὡς βάσιν· τί κάμνετε, ὅμως, Κύριοι τὴν σήμερον; Λέγετε, παραδεχόμεθα ἐν ἀρχῇ, ὅτι εἴμεθα ἀλάνθαστοι, ὅτι ὅλοι οἱ Νόμοι μας καθ’ ὅλους τοὺς κλάδους ὄχι μόνον εἶναι οἱ καλλίτεροι, ἀλλὰ καὶ τέλειοι καὶ ὅτι δὲν ἔχετε οὐδεμίαν διάταξιν ἀξίαν ἀλλαγῆς ἢ διορθώσεως, ἐν ἄλλοις λόγοις μεταξὺ τόσων ἄρθρων δὲν ὑπάρχει οὐδὲ κεραία, ἥτις πρέπει νὰ μεταβληθῇ· ἀλλὰ τοῦτο δὲν δύναται νὰ τὸ εἴπῃ τις εἰμὴ περὶ ἑνὸς μόνον ὅστις ἵσταται πολὺ ἀνωτέρω ἡμῶν. Εἰς τοὺς ὑμετέρους Νόμους ὑπάρχουσι πολλαὶ διατάξεις (διότι, εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ συντάγματος τὰ εἴπετε πολλάκις) αἵτινες εἶναι ἀτελεῖς, κακαὶ, καὶ χρήζουσαι διορθώσεως. Καὶ θέλετε αὐτὰς τὰς ἀτελείας νὰ τὰς δεχθῶμεν καὶ τὰς διορθώσωμεν μετὰ 15 ἡμέρας; Καὶ τί σύστημα ἤθελεν ἐπέλθει ὡς ἐκ τούτου; νὰ καθιερώσωμεν μίαν διάταξιν κακὴν ἀντὶ τῆς καλῆς, ὅπως ἀναγκασθῶμεν νὰ τὴν διορθώσωμεν μετὰ 15, 30 ἡμέρας, νὰ βάλωμεν εἰς κυκεῶνα καὶ ταραχὴν τὸν τόπον μας ὅπως μᾶς εἴπῃ σεῖς ἄνευ λόγου μᾶς ἐχειροτερεύσατε. Στοχασθῆτε τὸ τοιοῦτον! ἐνῷ ἐγὼ παραδέχομαι τὴν ἀρχὴν ὅπως ὅσον τάχιστα ἐκπεραιωθῇ αὐτὸ τὸ ἀντικείμενον, τὸ ὁποῖον ἐπιθυμῶ ἀπὸ καρδίας νὰ ἴδω περαιωμένον, ἀφ’ ἑτέρου διατείνομαι, ὅτι ἡ πρότασις πρέπει νὰ χρησιμεύσῃ ὡς βάσις καὶ ἀρχὴ τῆς συζητήσεως ἐπιφυλαττομένης πάσης ἀντιπροτάσεως καὶ τροπολογίας.

§254ΠΟΛΛΟΙ. Βέβαια, βέβαια.

§255ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τὸν λόγον ὁ Κ. Παντολέων.

§256ΠΑΝΤΟΛΕΩΝ. Ὑπάρχει ἐδῶ μία παρεννόησις, διότι νομίζω, ὅτι ὅλοι ζητοῦμεν τὸ αὐτὸ πρᾶγμα, ἀλλὰ δυστυχῶς δὲν ἐφθάσαμεν νὰ συνεννοηθῶμεν· πρὸ ὀλίγου ἀπεφασίσαμεν μίαν πρότασιν σπουδαιοτάτην, ἐὰν πρέπῃ νὰ προηγηθῇ ἡ συζήτησις τοῦ Νομοσχεδίου περὶ τῆς ἀφομοιώσεως τῶν Ἑπτανησίων μὲ τὴν Νομοθεσίαν τῆς πρώην Ἑλλάδος ἢ ἐὰν πρέπῃ νὰ προηγηθῇ τὸ Νομοσχέδιον περὶ φυτειῶν· ἀπεφασίσαμεν τὴν ἀρχὴν, ὅτι πρέπει νὰ προηγηθῇ ἡ συζήτησις ἡ ἀφορῶσα τὴν ἀφομοίωσιν τῆς Ἑπτανήσου. Σᾶς παρακαλῶ, Κύριοι, ὅταν προτείνηται μία ἀρχὴ ὑπὸ συζήτησιν, ὡς εἶναι ἐνταῦθα ἡ πρότασις τοῦ Κ. Κωσταντᾶ, τοῦ Κ. Καλοῦ, αἱ ὁποῖαι ἀφορῶσι τὴν ἀρχὴν, ὅτι πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ Νομοθεσία τῆς πρώην ἀνεξαρτήτου Ἑλλάδος εἰς τὴν ἑνωθεῖσαν Ἑπτάνησον, σᾶς παρακαλῶ, ὑπάρχει εἰς καμμίαν Νομοθεσίαν τοῦ Κόσμου, ὑπάρχει εἰς κανένα κανονισμὸν ἢ οἱουδήποτε σώματος κοινοβουλευτικοῦ, ὅτι, ὅταν γίνεται μία πρότασις, δὲν ἠμποροῦν νὰ γίνουν καὶ τροπολογίαι; Ἡμεῖς ἀπεφασίσαμεν τὴν ἀρχὴν, ὅτι πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ Ἑλλην. Νομοθεσία, ἀλλ’ ἐὰν κανὲν μέρος αὐτῆς ᾖναι ἀνεφάρμοστον, ᾖναι δυσεφάρμοστον εἰς τὰ ἤθη, τὰς ἀνάγκας, τὰς περιστάσεις τοῦ τόπου ἐκείνου, βεβαίως κανεὶς δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἐναντιωθῇ τοῦ νὰ μὴ γίνῃ ἡ ἄμεσος ἐφαρμογὴ αὐτῆς τῆς διατάξεως, αὐτὸ θὰ τὸ ἀναπληρώσῃ ἡ συζήτησις ἐνώπιόν σας. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι κατ’ αὐτὴν τὴν ἔννοιαν, ἥτις εἶναι σύμφωνος μὲ τὸν κανονισμόν μας ἑνούμεθα εἰς τὸ αὐτὸ ἀντικείμενον, δηλονότι, ὅτι πρέπει ἀμέσως νὰ προβῶμεν εἰς τὴν συζήτησιν τῆς ἐφαρμογῆς τῆς νομοθεσίας εἰς τὴν Ἑπτάνησον· ἀλλὰ σᾶς παρακαλῶ, κατόπιν ἔρχονται τὰ καθέκαστα, τὰ Νομοσχέδια τὰ ὁποῖα ἐπροτάθησαν ἀπὸ τὴν ἐπιτροπὴν, καὶ τίποτε, νομίζω, δὲν ἀποκλείει τὴν ἐπιτροπήν.

§257ΑΘ. ΠΕΤΖΑΛΗΣ. Ὁ Κ. Μίλησης εἶναι σύμφωνος μὲ τὸν προαγορεύσαντα;

§258ΜΙΛΗΣΗΣ. Δὲν ἠξεύρω, ἐρωτήσατε μᾶλλον τὸν Κ. Παντολέοντα ἂν ᾖναι σύμφωνος μὲ τὸν ἑαυτόν του. (Γέλως).

§259ΠΑΝΤΟΛΕΩΝ. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι, ἂν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν τὸν κανονισμὸν, ὅστις δὲν ἀπαγορεύει εἰς κανένα πληρεξούσιον νὰ φέρῃ μίαν τροπολογίαν, καθὼς καὶ εἰς ἄλλον νὰ φέρῃ μίαν ὑποτροπολογίαν, νομίζω, ὅτι τότε εἴμεθα σύμφωνοι καὶ προὐτιμήσαμεν τὴν συζήτησιν τῆς ἀρχῆς, ὅτι πρέπει πρὸ παντὸς ἄλλου νὰ ἐνασχοληθῶμεν εἰς τὴν ἀπόφασιν περὶ τῆς ἀφομοιώσεως τῆς νομοθεσίας· τώρα τίνι τρόπῳ πρέπει νὰ γίνῃ αὐτό· τοῦτο εἶναι ἰδιαιτέρα συζήτησις, ἥτις δὲν μᾶς ἀπασχολεῖ σήμερον.

§260ΣΑΡΑΒΑΣ. Κ. Πρόεδρε, τί θὰ συζητήσωμεν, ἐτελείωσε ἡ συνεδρίασις.

§261ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὰ τί νὰ κάμω. Τὸ ζήτημα εἶναι ἀρκετὰ σπουδαῖον, ὥστε νομίζω, ὅτι δὲν ἁμαρτάνω ἐπιτρέπων τὴν συζήτησιν.

§262ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§263ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διότι τινὲς λέγουν, ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ ἰδιαίτερον ψήφισμα, τὸ ὁποῖον νὰ λέγῃ, ὅτι ἐφαρμόζεται ἡ ἑλληνικὴ νομοθεσία ὁλόκληρος ἀπὸ τῆς δεῖνα ἐποχῆς, οἱ δὲ λέγουν, ὅτι νὰ γίνῃ ψήφισμα κατὰ τὸ ὁποῖον ἡ νομοθεσία νὰ ἐφαρμοσθῇ μὲ τροποποιήσεις καὶ νὰ συνδεθῶσι μετ’ αὐτοῦ διάφοροι προτάσεις τῆς ἐπὶ τῆς ἀφομοιώσεως ἐπιτροπῆς, ὥστε τὸ ζήτημα εἶναι πολὺ σπουδαῖον καὶ δὲν πρέπει νὰ μὲ κακίζητε, διότι παρατείνω τὴν συζήτησιν.

§264ΠΑΝΤΟΛΕΩΝ. Μίαν τελευταίαν παρατήρησιν θέλω κάμει καὶ θὰ καταβῶ τοῦ βήματος. Δὲν πιστεύω νὰ ἦλθεν εἰς τὴν Συνέλευσιν ταύτην νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον νὰ εἶχε τὸ προνόμιον τοῦ νὰ μὴ γίνῃ εἰς αὐτὸ κἀμμία ἐναντίωσις, κἀμμία παρατήρησις· ὅστις λοιπὸν προτείνει κατὰ τὴν ῥῆσιν τοῦ Κ. Προέδρου, νομίζει, ὅτι αὐτὸ ζητοῦμεν, ὅτι προτείνομεν τὴν ἄμεσον ἐφαρμογὴν ἄνευ παρατηρήσεως (χειροκροτήματά τινα ἐκ τοῦ θεωρείου τῶν Δημοσιογράφων.

§265ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κ. Σπύλιος Ἀντωνόπουλος.

§266ΜΙΛΗΣΗΣ. Προτείνω νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Συνέλευσις, ποίαν γνώμην εἶχεν ὁ Κ. Παντολέων· διότι ἐγὼ ἀμφιβάλλω. (Γέλως).

§267ΣΠΗΛΙΟΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι, ἐὰν καλῶς ἠννόησα τὴν πρότασιν τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ, αὕτη προτίθεται νὰ καθιερώσῃ τὴν πραγματοποίησιν εὐχῆς ἐθνικῆς, εὐχῆς ἐπιδιωκομένης καὶ ἐνταῦθα καὶ ἐν Ἑπτανήσῳ· ὁποῖον ἐστὶ τὸ περιεχόμενον τῆς προτάσεως τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ; «Προτείνομεν, λέγει, νὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ Ἑλληνικὴ νομοθεσία καὶ ἐν Ἑπτανήσῳ». Τί δὲ μᾶς λέγουν οἱ ἀντίθετοι; Μὴ παραδεχθῆτε τοιαύτην γενικὴν ἀρχὴν, σταματήσατε νὰ ἐξετάσωμεν πρότερον βῆμα πρὸς βῆμα ὅλην τὴν νομοθεσίαν τὴν Ἑλληνικήν.

§268ΤΙΝΕΣ. Ὄχι. (Θόρυβος).

§269ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα, αὐτὸ ἐννοεῖτε οἱ ἐναντιούμενοι εἰς τὴν παραδοχὴν τῆς προτάσεως τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ· θέλομεν, λέγετε, οἱ εἰς τὴν ἀντίθετον πτέρυγα Ἑπτανήσιοι, θέλομεν νὰ θεωρήσωμεν καὶ συζητήσωμεν βῆμα πρὸς βῆμα, ἄρθρον πρὸς ἄρθρον τὴν Ἑλληνικὴν νομοθεσίαν, διὰ νὰ φέρωμεν τὰς ἀναγκαίας μεταβολὰς πρὸ τῆς εἰς τὴν Ἑπτάνησον ἐφαρμογῆς της, διότι τοὐναντίον δὲν τὴν δεχόμεθα. Τοιοῦτόν τι σᾶς λέγουν· ἀλλὰ, Κύριοι, ἐρχόμενοι μὲ τόσον θάῤῥος καὶ λέγοντες τοιαῦτά τινα ἐννοήσατε, ὅτι ἀποτείνεσθε εἰς ἓν ἔθνος, καὶ ἡ ἀπόφασις τοῦ ἔθνους εἶναι ἀπόφασις, τὴν ὁποίαν ὀφείλετε νὰ σεβασθῆτε, τὴν ὁποίαν οὐδεὶς δύναται νὰ ἀποφύγῃ; Ἀλλὰ σᾶς λέγουν, ὅτι ὑμεῖς αὐτοὶ παρεδέχθητε τὴν ἐξέτασιν ταύτην, διορίσαντες εἰδικὴν ἐπιτροπὴν, ἥτις εἰσήγαγεν ἤδη ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Συνελεύσεως προτάσεις τινάς. Καὶ αὗται αἱ προτάσεις τί ἄλλο εἶναι παρὰ προτάσεις βελτιώσεων τῆς νομοθεσίας μας, οὐδεμίαν ἔχουσαι ἐπιῤῥοὴν ἐπὶ τοῦ κυρίου ζητήματος; Καὶ ἂν δὲν ἐπρόκειτο σήμερον νὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ νομοθεσία μας εἰς τὴν Ἑπτάνησον, ἠθέλομεν ἀπόσχει ἀρά γε νὰ τροποποιήσωμεν τὸν δημοτικὸν νόμον, τὸν βουλευτικὸν, καὶ ὅσους ἄλλους κρίνομεν πλημμελεῖς καὶ τροποποιητέους ἐπὶ τὸ βέλτιον; Ταῦτά εἰσι ζητήματα ἄσχετα πρὸς τὸ κύριον ζήτημα· ἐπρότεινάν τινες νὰ γενῇ ἡ ἀρχὴ τῆς προτάσεως τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ δεκτὴ, ὑπὸ τὸν ὅρον τῆς τροποποιήσεως ῥητῶν διατάξεων τῆς νομοθεσίας μας μετὰ τὰς παρουσιασθησομένας ὑπὸ τῆς ἐπιτροπῆς προτάσεις. Τοῦτο, Κύριοι, ὡς ἐννοεῖτε, εἶναι ἀπαίτησις ἐναντία τοῦ ὀρθοῦ, οὔτε δυνάμεθα ἐκ προοιμίων νὰ δεσμευθῶμεν εἰς παραδοχὴν προτάσεων τῆς ἐπιτροπῆς ἀγνώστων· διότι πιθανὸν νὰ ἤμεθα ἐναντίοι τῶν συστημάτων, τὰ ὁποῖα ἡ ἐπιτροπὴ θέλει προτείνει, οὔτε εἶναι ποτὲ ὀρθὸν νὰ ἀποφαίνωνται τὰ σώματα πρὸ τῆς συζητήσεως ἑκάστης προτάσεως.

§270ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Κύριε Ἀντωνόπουλε, εἴπετε, θέλομεν χρονικὸν διάστημα, μετὰ τὸ ὁποῖον νὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ Ἑλληνικὴ νομοθεσία, ἐντὸς τοῦ ὁποίου δύνανται νὰ γείνουν μυρίαι προτάσεις.

§271ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς εἶπον πῶς ἐννόησα τὴν πρότασιν τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ, πρότασιν ζωτικὴν καὶ πραγματοποιοῦσαν τὴν γενικὴν ἐπιθυμίαν τῶν τε Ἑπτανησίων καὶ τῶν κατοίκων τοῦ πρῴην Βασιλείου τῆς Ἑλλάδος......

§272ΚΥΠΑΡΙΣΣΗΣ. Κύριε πληρεξούσιε, μίαν παρατήρησιν νὰ σᾶς κάμω. Ὑποθέσατε ὅτι ἔγεινε δεκτὴ ἡ πρότασις τοῦ Κυρίου Κωνσταντᾶ.

§273ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Θέλω ἀπαντήσει ἐπὶ τούτου· ὑποθέσατε μοὶ λέγουν, ὅτι γίνεται σήμερον δεκτὴ ἡ πρότασις τοῦ Κυρίου Κωνσταντᾶ ὡς ἔχει, καὶ ὅτι παραδεχομένης αὐτῆς ὑπάρχει ἐν τῇ νομοθεσίᾳ μας διάταξις, ἡ ὁποία ἐνδεχόμενον εἶναι ὡς ἐκ τῆς φύσεώς της νὰ καθίσταται ἀνεφάρμοστος ἐν Ἑπτανήσῳ, τί θέλει γίνει τότε; Πρὸς λύσιν τῆς ἀπορίας ταύτης σᾶς ἐρωτῶ, τί μᾶς ἐμποδίζει νὰ φέρωμεν ἑπομένως πρότασιν εἰδικὴν περὶ τροποποιήσεως διατάξεώς τινος τῆς νομοθεσίας μας; οὐδὲν βεβαίως. Ὅθεν πᾶν τοιοῦτον πρόσκομμα αἴρεται, καὶ δὲν πρέπει τοιαύτη τις ὑπόθεσις νὰ φέρηται κατὰ τῆς παραδοχῆς τῆς γενικῆς ἀρχῆς τῆς ἀφομοιώσεως τῆς νομοθεσίας. Τοὐναντίον ὅμως, ἐφ’ ὅσον ἡ νομοθεσία μας δὲν ἐφαρμοσθῇ εἰς τὴν Ἑπτάνησον, ὑπάρχει ἓν κακὸν μέγιστον, τὸ νὰ μὴ ὑπάρχῃ μεταξὺ πρώην Ἑλλάδος καὶ Ἑπτανήσου εἰμὴ μία ἕνωσις Ὁμοσπονδική, ἕνωσις ἐναντία τῆς ἀποφάσεως τῆς Ἰονίου Βουλῆς. Τί εἶπεν ὁ Κ. Λομβάρδος, καθ’ ὅσον εἶδον εἰς τὴν ἀγόρευσίν του ἐν τῇ Ἰονίῳ Βουλῇ; Θέλομεν, εἶπεν, ἕνωσιν ἄμεσον, ταχείαν, τελείαν, ἀπόλυτον. Ἀλλ’ ἐνῷ δύο μῆνες παρῆλθον ἤδη ἀπὸ τῆς ἐνθάδε ἐλεύσεως τῶν Ἑπτανησίων πληρεξουσίων, οὐδὲν σπουδαῖον βῆμα ἐγένετο πρὸς τὴν ἀπόλυτον ταύτην ἕνωσιν. Ἐκ τούτου ὅμως πολλὰ τὰ ἀτοπήματα ὑπάρχουσιν ὡς π. χ. θέλομεν συζητήσει τὸ περὶ φυτειῶν νομοσχέδιον, καὶ θέλετε δώσει τὴν γνώμην σας, ἐνῷ δὲν εἴμεθα ἑνωμένοι, ἐπίσης θέλετε δώσει τὴν γνώμην σας καὶ ἐπὶ τοῦ φορολογικοῦ νόμου, ἐνῷ δὲν ἔχετε κἀνὲν μέρος.

§274ΠΟΛΛΟΙ. (Ἀριστερόθεν). Μάλιστα, μάλιστα.

§275ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς τὸ λέγω, ὅτι ἐὰν τοῦτο γίνῃ, θέλει σημαίνει ὅτι δὲν θέλετε νὰ ὑπαχθῆτε εἰς τὰ αὐτὰ μὲ ἡμᾶς βάρη, ἀλλὰ νὰ λάβητε μόνας τὰς ὠφελείας. (Εὖγε, εὖγε, χειροκροτήσεις ἐκ τοῦ ἀκροατηρίου)

§276ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, Κύριοι, νὰ ἀπέχητε ἀπὸ ἀποδοκιμασίας καὶ ἐπιδοκιμασίας, παραβιάζετε τὸν κανονισμὸν καὶ δίδετε τὸ κακὸν παράδειγμα εἰς τὸ ἀκροατήριον, τὸ ὁποῖον τηρεῖ τὴν θέσιν του.

§277ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι, βεβαίως ὅλοι ἔχετε τὴν καλὴν διάθεσιν, δὲν διαφιλονεικῶ ποσῶς τὰ αἰσθήματα τῶν Ἑπτανησίων, πιστεύω ἐνδομύχως, ὅτι καὶ αὐτοὶ οἱ ἴδιοι ἐμπνέονται ἀπὸ τὰ αὐτὰ μὲ ἡμᾶς αἰσθήματα, καὶ μάλιστα ἔδειξαν δείγματα ἀναντίῤῥητα τοῦ πατριωτισμοῦ ἐν Ἑπτανήσῳ, τινὲς δὲ καὶ ἐνταῦθα. Ἀλλὰ, Κύριοι, διαφιλονεικοῦντες ἐνταῦθα, διαφιλονεικοῦμεν τὰ αἰσθήματα; ὄχι. Διαφιλονεικοῦμεν τὰς ἰδέας. Ἑκάτερα τὰ μέρη ἔχουσιν ἀντίθετον ἰδέαν, Ἡμεῖς φρονοῦμεν ὅτι διὰ τῆς πραγματοποιήσεως τῶν ἰδεῶν μας θέλομεν συντελέσει εἰς τὴν εὐημερίαν τῆς πατρίδος, ἐνῷ οἱ ἀντιδοξοῦντες φρονοῦν, ὅτι φθάνουσι πρὸς τὸν σκοπόν των, πολιτευόμενοι ἄλλως· ὑπὸ τοιαύτην ἔποψιν ἔρχομαι λοιπὸν νὰ συζητήσω, χωρὶς ν’ ἀποδώσω οὐδεμίαν κακὴν πρόθεσιν εἰς τοὺς ἀντιφρονοῦντας. Μᾶς ἀντιτάττουσιν οἱ ἀντίθετοι, ὅτι δὲν δύναται νὰ ἐφαρμοσθῇ ἐν Ἑπτανήσῳ ἡ νομοθεσία μας, ἄνευ τροποποιήσεών τινων. Ὁποῖαι δέ τινες εἰσὶν αὗται; νομίζετε, ὅτι πρόκειται περὶ οὐσιωδῶν διατάξεων; Οὐχί. Δὲν θεωροῦσι τὴν διοικητικὴν νομοθεσίαν μας ἀνεφάρμοστον εἰς τὴν Ἑπτάνησον, ἀλλ’ ἀντιτείνουσι κατὰ τῶν νενομισμένων διοικητικῶν περιφερειῶν καὶ ὀργάνων, τοὐτέστιν θέλουσι τὴν κατάργησιν τοῦ νομαρχικοῦ συστήματος καὶ τὴν ἀντικατάστασίν του διὰ τοῦ διοικητικοῦ, ἤτοι διὰ διορισμοῦ διοικητῶν κατὰ πᾶσαν ἐπαρχίαν. Δὲν ἀντιτείνουν ἐπίσης κατὰ τοῦ περὶ τῆς Ἐκπαιδεύσεως ὀργανισμοῦ μας, διότι αὐτοὶ ἔχουσι νῦν καὶ ἐπιθυμοῦσι νὰ διατηρήσωσι γυμνάσια κατὰ νῆσον, ἐνῷ ἡμεῖς ἔχομεν ἓν τοιοῦτον κατὰ Νομόν. Τοιαῦται, Κύριοι, εἰσὶν αἱ σπουδαῖαι ἀντιῤῥήσεις κατὰ τῆς ἐφαρμογῆς τῆς Ἑλληνικῆς νομοθεσίας εἰς Ἑπτάνησον; Κατ’ ἐμὲ εἶναι ἐντροπὴ καὶ νὰ τὸ ἀναφέρητε· μὴ φέρετε ἀντιῤῥήσεις· διότι ἐν ἀγνοίᾳ, ὄχι ἐν πεποιθήσει, δεικνύετε διαγωγὴν, ἡ ὁποία εἶναι ἐναντία τῶν ἐπιθυμιῶν τοῦ Ἰονίου λαοῦ, καὶ ὑμῶν τῶν ἰδίων. Ἀφ’ ἑτέρου εἴμεθα, Κύριοι, πρόθυμοι νὰ συζητήσωμεν μεθ’ ὑμῶν ὅλας τὰς βελτιώσεις, τὰς ὁποίας κρίνετε καταλλήλους πρὸς βελτίωσιν διαφόρων κλάδων τῆς Ἑλληνικῆς νομοθεσίας, θέλομεν σᾶς γνωρίζει μάλιστα χάριν, ἐὰν μᾶς κάμητε προτάσεις ὠφελίμους πρὸς τὸ Κράτος. Τί νομίζετε, ὅτι τὰ ἀγαθὰ, τὰ καλὰ τῆς νομοθεσίας σας δὲν θέλομεν νὰ τὰ παραδεχθῶμεν; δὲν θέλομεν ἆρά γε καὶ ἡμεῖς νὰ ὠφεληθῶμεν τούτων, καὶ ὅταν φέρητε τοιαύτας προτάσεις, θέλομεν εἰπεῖ, ὅτι αὐτὴ ἡ διάταξις, ἡ ὁποία εἶναι καλὴ, δὲν εἶναι δεκτὴ ἀπὸ ἡμᾶς; Τῶν διαθέσεών μας, Κύριοι, ἔχετε πρόχειρον παράδειγμα. Ἡ ἐπιτροπὴ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου σᾶς ἔδωκε μάλιστα τρανὸν δεῖγμα τῆς τοιαύτης διαθέσεως. Οἱ ἀποτελοῦντες μέρος τῆς ἐπιτροπῆς ταύτης Ἑπτανήσιοι ἐπρότεινον τὴν διὰ σφαιριδίων μυστικὴν ψηφοφορίαν, ὡς ἐξασφαλίζουσαν τὴν ἀνεξαρτησίαν τοῦ ἐκλογέως, τὰ δὲ ἐκ τῆς λοιπῆς Ἑλλάδος μέλη, εὑρόντα τὴν πρότασιν ταύτην ὀρθὴν, ὁμοφώνως παρεδέχθησαν ταύτην. Ἀλλ’ ἂν τυχὸν, ἄλλως φρονοῦντες ἡμεῖς, δὲν παραδεχόμεθα τὰ σφαιρίδια, καὶ ἐλέγομεν, θέλομεν τὰ ψηφοδέλτια, ἠθέλετε διϊσχυρισθῆ ὑμεῖς τότε, ὅτι δὲν θέλετε τὴν ἕνωσιν, ἠθέλετε διϊσχυρισθῆ, ὅτι ἐπειδὴ ἡμεῖς δὲν παραδεχόμεθα τὴν διὰ σφαιριδίων ψηφοφορίαν, δὲν θέλετε παραδεχθῆ καὶ ὑμεῖς τὴν εἰς Ἑπτάνησον ἐφαρμογὴν τῆς Ἑλληνικῆς νομοθεσίας; Ὄχι, Κύριοι, τὸ μέρος πρέπει νὰ ὑποκύψῃ εἰς τὸ ὅλον. Ὅθεν ἄρετε τὰς ματαίας ἀντιῤῥήσεις. Παραδεχθῆτε τὴν γενικὴν ἀρχὴν περὶ ἀφομοιώσεως τῆς νομοθεσίας, καὶ προτείνατε ἀκολούθως ὅσας κρίνετε καταλλήλους βελτιώσεις ταύτης, αἵτινες θέλουσιν ἀφορᾷ οὐχὶ μόνον τὴν Ἑπτάνησον, ἀλλὰ καὶ τὴν λοιπὴν Ἑλλάδα.

§278ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τὸν λόγον ὁ Κ. Ἀντ. Μαυρομιχάλης.

§279ΑΝΤΩΝ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Ὅ,τι, Κύριοι, πιστεύω, ἠνάγκασε τὴν Συνέλευσιν νὰ προτιμήσῃ τὸ ζήτημα τῆς ἀφομοιώσεως, τῆς ἐξελέγξεως τῆς συζητήσεως τῶν φυτειῶν, ἦτο ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ τῆς ἀφομοιώσεως ἐνήργησεν ἐσπευσμένως καὶ ἐτελείωσε τὰ σπουδαιότερα τῶν ἔργων της. Τοῦτο ἠνάγκασεν, ἐμὲ τοὐλάχιστον, νὰ δώσω ψῆφον ὑπὲρ τῆς προτιμήσεως τῆς συζητήσεως τῆς ἀφομοιώσεως. Καὶ εἶναι πρώτη φορὰ, κατὰ τὴν ὁποίαν ὀφείλω νὰ ἐκφράσω, ἐκ μέρους μου τοὐλάχιστον, τὴν πλήρη μου εὐγνωμοσύνην εἰς τὴν ἐπιτροπὴν αὐτὴν, ἡ ὁποία εἰργάσθη ἐνδελεχῶς καὶ κατεσπευσμένως, καθ’ ὅσον γνωρίζω πόσον δύσκολοι εἶναι αἱ ἐργασίαι τῶν ἐπιτροπῶν ἐπὶ τοιούτων ἀντικειμένων, καὶ ἐντὸς ὀλίγου καιροῦ νὰ φέρῃ νομοσχέδια τοιαῦτα, τὰ ὁποῖα νὰ ὡριμάσουν τὸ ζήτημα τῆς ἀφομοιώσεως, καὶ σήμερον, διὰ μιᾶς ψηφοφορίας, ἡ Συνέλευσις νὰ θεωρήσῃ τὸ ζήτημα ὥριμον πλέον. Δὲν ἐπίστευα, ὅτι ἤθελον εὑρεθῆ ἄνθρωποι νὰ ὑποστηρίζουν διὰ μιᾶς ἀπολύτου ἰδέας ἕνωσιν δύω λαῶν, πρὸ καιροῦ καὶ πρὸ αἰώνων ἀποκεχωρισμένων, ἐχόντων ὁπωσδήποτε διάφορα ἤθη καὶ ἔθιμα, νὰ θελήσουν διὰ μιᾶς λέξεως νὰ φέρουν μίαν γενικὴν ἀφομοίωσιν καθ’ ὁλοκληρίαν, χωρὶς νὰ αἰσθανθῶσι καὶ νὰ προΐδωσι τὰς συνεπείας μιᾶς τοιαύτης ἐφαρμογῆς. Ἐγὼ, Κύριοι, ἀνήκω εἰς τὴν πρώην ἐλευθέραν Ἑλλάδα, κατοικῶ μέρος τῆς Πελοποννήσου, καὶ μόλα ταῦτα ἡ ἐπαρχία μου διατελεῖ εἰς ἔθιμα τοιαῦτα, τὰ ὁποῖα δὲν ἐπικρατοῦν ἐδῶ· (εὖγε) Εἶναι, Κύριοι, προνόμιον, τὸ ὁποῖον αἱ Συνελεύσεις τῆς Ἑλλάδος, μέχρι σήμερον, ἐθεώρησαν ἀναγκαῖον, ὄχι ὡς προνόμιον, ποτὲ ὡς προνόμιον, ἀλλ’ ὡς μίαν ἀρχὴν, τὴν ὁποίαν δὲν ἠδύναντο νὰ παραβιάσουν ἄνευ διαταράξεως τῆς τάξεως τοῦ τόπου ἐκείνου. Λοιπὸν, Κύριοι, ὅταν θέτητε μίαν πρότασιν, τὴν πρότασιν τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ, ἐπὶ τῆς ὁποίας φρονῶ ὅτι οὐδεμία ψῆφος τῆς Συνελεύσεως δύναται νὰ κηρυχθῇ ἐναντία, ἤτοι νὰ ἴδῃ ἡ Ἑλλὰς τὸ ταχύτερον τὴν ἀφομοίωσιν τῶν δύω πρώην κρατῶν, πρέπει νὰ σκεφθῆτε καλῶς τὰς συνεπείας. Ἀλλ’ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἀναγκάζει σήμερον τὴν Συνέλευσιν νὰ ταχθῇ ὑπὲρ τῆς ἰδέας τῆς ὅσον ἔνεστι ταχείας ἀφομοιώσεως, εἶναι ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ προπαρεσκεύασε τὰς σπουδαιοτέρας ἐργασίας. Πῶς θέλετε τώρα διὰ μιᾶς νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἀπὸ 15 Ὀκτωβρίου, καθὼς ὑπάρχει αὐτὴ ἡ χρονικὴ προθεσμία, θὰ ἐξομοιωθῇ ὁλόκληρος ἡ Ἑλληνικὴ νομοθεσία; Καὶ ἂν δὲν δυνηθῇ τὸ ἔθνος μέχρι τῆς 15 8βρίου νὰ συζητήσῃ καὶ παραδεχθῇ τὰς ἐξαιρέσεις, εἴτε τὰς προτάσεις, τὰς ὁποίας ἕκαστος πληρεξούσιος ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ὑποβάλλῃ, ἐὰν μέχρι τῆς ἐποχῆς ἐκείνης ὅλα αὐτὰ δὲν ἀρθῶσιν, εἶναι φρόνιμον, εἶναι πρέπον, εἶναι ζήτημα, ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἡ Συνέλευσις δὲν δύναται νὰ προέλθῃ, ἐὰν δύναται σήμερον ἡ Νομοθεσία ἄνευ κλονισμοῦ, ἄνευ βλάβης συμφερόντων νὰ ἐφαρμοσθῇ ἀπὸ τῆς 15 8βρίου; Βλέπετε λοιπὸν, Κύριοι, ὅτι ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῆς ἰδέας τῆς ταχείας ἀφομοιώσεως εἴμεθα ὅλοι σύμφωνοι. Τώρα πρόκειται νὰ ὁρισθῇ ὅρος χρονικὸς, ἐντὸς τοῦ ὁποίου καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ Συνέλευσις, ἐν ὅσῳ ὑπάρχει, δύναται νὰ συζητήσῃ, κατὰ προτίμησιν παντὸς ἄλλου ζητήματος, ἐὰν θέλῃ νὰ ἔχῃ ἕνωσιν καὶ ἀφομοίωσιν, πρὸ παντὸς ἄλλου ζητήματος νὰ μὴ θελήσῃ νὰ φέρῃ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν ἄλλο τι, παρὰ τὸ Σύνταγμα, ἐνόσῳ ὑπάρχει, τοὺς ἐκλογικοὺς νόμους καὶ τὸ τῆς ἀφομοιώσεως· νὰ συζητήσῃ ὅλας τὰς ἀναγκαίας τροποποιήσεις, καὶ κατὰ συνέπειαν, ὁ χρόνος αὐτὸς νὰ ᾖναι ἀρκετὸς, ὥστε νὰ δυνηθῇ ἀπὸ 1 Ἰανουαρίου, ἢ ἀπὸ οἱασδήποτε ἐποχῆς θελήσῃ ἡ Συνέλευσις νὰ ἐφαρμόσῃ αὐτάς. Αὐτὸ φρονῶ, καὶ εἰς τοῦτο προέβη ἡ Συνέλευσις. Καὶ ἠξεύρετε διὰ τί; διότι εἶχεν ἕτοιμον Νομοσχέδιον, ἐὰν ἡ ἐπιτροπὴ δὲν μᾶς ἔφερεν ἕτοιμον ἐργασίαν, τότε οὐδ’ ἡ Συνέλευσις δὲν ἤθελεν ἔλθει εἰς τὴν καθέκαστα συζήτησιν. Βλέπετε λοιπὸν, Κύριοι, ὅτι ἐὰν παραδεχθῶμεν ἐν πρώτοις τὴν ἀρχὴν, ὅτι ἐντὸς μιᾶς ὡρισμένης προθεσμίας, τὴν ὁποίαν ὁρίζουν δύω προτάσεις τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ καὶ τοῦ Κυρίου Καλοῦ, ἢ καὶ πᾶσα ἄλλη, ἡ ὁποία δύναται νὰ ἔλθῃ ἐντὸς τοῦ Νοεμβρίου, ἢ Ἰανουαρίου, ἢ καὶ Μαρτίου, εἶναι ἀδιάφορον, ἐντὸς αὐτοῦ τοῦ διαστήματος ἡ Συνέλευσις καὶ ἡ Κυβέρνησις ὀφείλει νὰ ἐργασθῇ ἀνενδότως νὰ φέρῃ τὴν ἀφομοίωσιν. Ἂν ὅμως, τὸ ὁποῖον ἀπεύχομαι, δὲν κατορθωθοῦν ὅλαι αὐταὶ αἱ ἐξαιρέσεις νὰ συζητηθῶσι καὶ νομοθετηθῶσι διὰ τῆς παρούσης Συνελεύσεως, τῆς ὁποίας ἡ διάρκεια δὲν πρέπει νὰ ᾖναι μακροχρόνιος, τότε ἡ λοιπὴ νομοθεσία ὀφείλει νὰ διέπῃ τὴν Ἑπτάνησον· ἀλλ’ ὀφείλει νὰ δοθῇ ἓν χρονικὸν διάστημα ἀνάλογον, διὰ νὰ ἠμπορέσωμεν νὰ συζητήσωμεν καὶ νὰ ἐξομοιώσωμεν τὰ πάντα.

§280ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κ. Μίλησης.

§281ΜΙΛΗΣΗΣ. Κύριοι! θέλω περιορισθῆ αὐστηρῶς εἰς τὰ ὅρια τῆς συζητουμένης προτάσεως, τουτέστι ποίαν τάξιν πρέπει νὰ ἀκολουθήσῃ ἡ συζήτησις· πρέπει νὰ περιορισθῇ ἐπὶ μόνης τῆς προτάσεως τῆς ἀρχικῆς, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλεν εἰς τὴν Συνέλευσιν ὁ Κ. Κωνσταντᾶς καὶ ἄλλοι, καὶ τῆς ἄλλης τοῦ Κ. Καλοῦ, ἢ πρέπει νὰ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν καὶ τὰ νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα ἡ ἐπιτροπὴ ὑπέβαλεν ἤδη εἰς τὴν Συνέλευσιν; Αὐτὸ εἶναι καθαρῶς τὸ ζήτημα. Δὲν θὰ σᾶς ἐπαναλάβω τοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους μετὰ πολλῆς πειστικότητος ἀνέπτυξαν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου οἱ Κ. Κ. Μαρίνος καὶ Ζέρβος, διότι δὲν ἀγαπῶ τὴν παλιλογίαν· ἐπιτρέψατέ μοι ὅμως νὰ σᾶς εἴπω ὅτι μοὶ φαίνεται παράδοξον πῶς εἶναι δυνατὸν σπουδαίως ν’ ἀμφισβητηθῇ ἀντικείμενον προφανέστατον καὶ ἀνεπίδεκτον ἀμφισβητήσεως. Ἀληθῶς ἡ κοινοβουλευτικὴ ἱστορία περιέχει πολλὰ παραδείγματα, εἰς τὰ ὁποῖα παρατηρεῖ τις ὅτι σπουδαῖοι ἄνθρωποι δὲν βλέπουν τὴν ἀλήθειαν καί τοι ψηλαφητὴν, τὴν ὁποίαν βλέπει καὶ ὁ ἁπλούστατος τῶν ἀνθρώπων. Καὶ ὅμως βεβαιωθῆτε, Κύριοι, ὅτι σπουδάζων δὲν παρίσταμαι εἰς τὴν συζήτησιν ταύτην. Φαίνεται δὲν ἐξοικειώθην ἀκόμη μὲ τὸν κοινοβουλευτικὸν βίον. Συνεστήσαμεν, ἐνθυμεῖσθε, ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῆς συγχωνεύσεως· συστήσαντε τοιαύτην ἐπιτροπὴν, δὲν ἐνηργήσαμεν, ὑποθέτω, κατὰ τύχην καὶ ἀλόγως, ἀλλ’ εἴχομεν σκοπὸν νὰ προβῶμεν εἰς τὴν συγχώνευσιν βραδέως καὶ μετὰ σκέψεως· ἐὰν τοιοῦτος δὲν ἦτο ὁ σκοπός μας, διὰ τί ἡ ἐπιτροπή; Διὰ νὰ ἐξετάσῃ ἐὰν συμφέρῃ εἰς τὴν πολιτείαν ἡ ἀφομοίωσις; Ἀλλὰ τὸ ζήτημα τοῦτο ἀπὸ κανένα δὲν ἀμφισβητεῖται, καὶ δὲν εἶχε ἀνάγκην προσυζητήσεως. Προφανῶς λοιπὸν, Κύριοι, παρεδέχθημεν τότε διὰ τῆς συστάσεως τῆς ἐπιτροπῆς, ὅτι ἡ συγχώνευσις θὰ γίνῃ ἐπὶ τοῦ πεδίου τῆς ἀληθείας, ὅτι θὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν ἀμφοτέρας τὰς νομοθεσίας, καὶ ἀφοῦ μελετήσωμεν ὡρίμως τὰς οὐσιώδεις διαφοράς των, θὰ ἐπιτελέσωμεν τὴν συγχώνευσιν, παραδεχόμενοι ἐν παντὶ τὸ ὀρθὸν καὶ ἐφικτόν. Ἢ αὐτὴ ἦτο ἡ ἰδέα μας, ἢ ἐνηργήσαμεν ἀσκόπως. Ἦλθε κατόπιν ἡ πρότασις τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ, καὶ πῶς τὴν ἐδικαιολογήσατε; Τὸ ἐνθυμεῖσθε· «ἡ ἐπιτροπὴ, εἴπατε, δὲν ἐργάζεται· ἐὰν ἀφεθῶμεν εἰς αὐτὴν, συγχώνευσις οὐδέποτε θὰ γίνῃ· δὲν θὰ σᾶς ὑποβάλῃ ποτὲ κανὲν ἔργον, διότι ἐχάθη εἰς τὰς λεπτομερείας, καὶ δὲν προχωρεῖ οὐδὲ βῆμα».

§282ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Εἶναι ἀληθές.

§283ΜΙΛΗΣΗΣ. Τὰ πράγματα ἀποδεικνύουν ὅτι δὲν εἶναι ἀληθὲς, διότι ἔχετε τρία αὐτὰ νομοσχέδια· διέῤῥηξα τότε τὰ ἱμάτιά μου, διατεινόμενος ὅτι διὰ τῆς παραδοχῆς τῆς προτάσεως καταργεῖτε τὴν ἐπιτροπὴν· τί δὲ μοὶ ἀντιτάξητε τότε; «Παραλογίζεσαι, μοὶ εἴπατε· ἡ ἐπιτροπὴ ὑπάρχει, ἐργάζεται καὶ θὰ ἐργάζηται. Καὶ μάλιστα ἐπροσθέσατε ὅτι, ἐὰν κατὰ τὴν ἡμέραν, καθ’ ἣν θὰ συζητηθῇ ἡ πρότασις, ὑπάρχουν ἕτοιμα ἔργα τῆς ἐπιτροπῆς, θὰ συζητηθῶσιν ταῦτα μετὰ τῆς προτάσεως συγχρόνως. Τοῦτο διεκήρυξε καὶ ὁ Κ. Πρόεδρος, καὶ τοῦτο ὑπῆρχεν εἰς τὴν διάνοιαν τῶν πλείστων· διὰ τοῦτο ἡ πρότασις ἐκηρύχθη κατεπείγουσα καὶ ἐτάχθη ἡμέρα συζητήσεως ἡ σημερινή. Ὅλοι λοιπὸν ἐπίστευον τότε, ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ δὲν θὰ ἐξαφανισθῇ, ὅτι τὰ ἔργα της δὲν θὰ παραγκωνισθῶσιν, ὅτι δὲν θὰ κλείσωμεν τοὺς ὀφθαλμοὺς εἰς τὰς δυσκολίας τοῦ ἔργου, ἀξιοῦντες νὰ λύσωμεν τὴν συγχώνευσιν δεσποτικῶς, κατακτητικῶς, καὶ ὡς Τοῦρκοι μάλιστα κατακτηταὶ, διότι οἱ κοινοὶ κατακτηταὶ δὲν προχωροῦν μὲ αὐτὸν τὸν ἀπότομον τρόπον, μὲ τὸν ὁποῖον ζητεῖτε σεῖς νὰ προχωρήσητε (θόρυβος ἀριστερόθεν).

§284ΑΘ. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Μὴ ἐπεμβαίνῃς εἰς ζητήματα ἀλλότρια τῆς ὑποθέσεως. Καταχρᾶσαι τῆς ἐλευθερίας τοῦ βήματος.

§285ΜΙΛΗΣΗΣ. Διότι δὲν ὁμιλῶ, φαίνεται, περὶ κανονισμοῦ καὶ διαζυγίων (γέλως). Ἡ Συνέλευσις λοιπὸν δὶς ἤδη ἔλυσε τὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖον συζητοῦμεν σήμερον, ἐμμέσως μὲν, ὅτε ἀπεφάσισε νὰ συστηθῇ ἐπιτροπὴ, καὶ ταύτης νὰ συζητήσωμεν τὰ ἔργα, ἐμμέσως δὲ, κατὰ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ κατεπείγοντος, ὅτε ἐκήρυξε καθαρὰ, καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν ὅλων, ὅτι μετὰ τῆς γενικῆς προτάσεως τοῦ Κυρίου Καλοῦ καὶ Κωνσταντᾶ θὰ συζητηθοῦν καὶ ὅλα τὰ ἔργα τῆς ἐπιτροπῆς (θόρυβος).

§286ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Θὰ προηγηθῶσι τὰ ἔργα τῆς ἐπιτροπῆς.

§287ΙΑΛΕΜΟΣ. Ποῖος εἶπε τὸ ἐναντίον;

§288ΜΙΛΗΣΗΣ. Σεῖς διὰ τῆς προτάσεώς σας.

§289ΘΕΟΧΑΡΗΣ ΚΑΙ ΕΤΕΡΟΙ. Κανείς.

§290ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἄν θέλετε νὰ ληφθοῦν ὑπ’ ὄψιν συγχρόνως τὰ ἔργα τῆς ἐπιτροπῆς, πρὸς τί συζητεῖτε καὶ φωνάζετε; Μὴ λαμβάνοντες λοιπὸν ὑπ’ ὄψιν τὰ ἔργα τῆς ἐπιτροπῆς, ἵνα συζητήσητε ταῦτα συγχρόνως μὲ τὴν γενικὴν πρότασιν, εἶσθε εἰς φανερὰν ἀντίφασιν μὲ τὸν ἑαυτόν σας, μὲ ὅ,τι δὶς ἤδη ἀπεφασίσατε. Ἤθελον δὲ παρακαλέσει, ἰδίως τὸν φίλον μου Κ. Πετσάλην, ὁ ὁποῖος δὲν καταχρᾶται τὴν ἐλευθερίαν τοῦ βήματος, καὶ ἐπικαλεῖται πάντοτε τὸν σεβασμὸν τὸν ὀφειλόμενον εἰς τὸν κανονισμὸν, νὰ ἐνθυμηθῇ πρὸ πάντων τὸν σεβασμὸν τὸν ὀφειλόμενον εἰς τὸν κείμενον κανονισμὸν, νὰ ἐνθυμηθῇ πρὸ πάντων τὸν σεβασμὸν, τὸν ὁποῖον ὀφείλει πρὸς τὴν Συνέλευσιν. (Εὖγε). Ἀλλὰ εὗρον, ὡς νομίζουν, μίαν διέξοδον. Τί σᾶς λέγουν; Δεχόμεθα νὰ συζητήσωμεν τὰ ἔργα τῆς ἐπιτροπῆς, πρῶτον ὅμως νὰ καθιερώσωμεν τὴν γενικὴν ἀρχὴν τὴν περιεχομένην εἰς τὴν πρότασιν τοῦ Κυρίου Κωνσταντᾶ καὶ τοῦ Κυρίου Καλοῦ. Ἐπιτρέψατέ μοι νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι αὐτὸς εἶναι παραλογισμός ....

§291ΚΑΛΟΣ. Σεῖς παραλογίζεσθε.

§292ΜΙΛΗΣΗΣ. Πιθανὸν, πρὶν ὅμως τὸ ἀποδείξητε, ἐγὼ λέγω, ὅτι ἡ διέξοδος, τὴν ὁποίαν εὕρετε διὰ νὰ καλύψητε τὴν ἀποχώρησίν σας, δὲν σᾶς ὠφελεῖ, διότι εἶναι κενός, κενώτατος παραλογισμός. Σᾶς παρακαλῶ, Κύριοι, νὰ μοὶ εἴπητε ποῖον πρακτικὸν ἀποτέλεσμα θὰ ἔχῃ ἡ παραδοχὴ τῆς γενικῆς προτάσεώς σας; Ἄν θέλετε νὰ ἐπιψηφισθῇ τιμῆς χάριν, ἄλλος λόγος· ὑποθέτω ὅμως ὅτι σπουδάζετε. Σᾶς ἐρωτῶ λοιπὸν, ποῖον τὸ πρακτικὸν ἀποτέλεσμα τῆς προτάσεώς σας; Ἡ σύγχυσις καὶ τὸ χάος. Τί πράττετε διὰ τῆς προτάσεώς σας; δημιουργεῖτε νέαν κατάστασιν πραγμάτων ἐν Ἑπτανήσῳ, διατάσσοντες ἀπὸ τῆς 15 Ὀκτωβρίου νὰ εἰσαχθῇ εἰς αὐτὴν ἡ Ἑλληνικὴ νομοθεσία, οἵα ἐστὶ καὶ ὑπάρχει. Διὰ νὰ ἐγκαταστήσητε ὅμως τὴν νομοθεσίαν ταύτην, θὰ καταστρέψητε τὴν ὑπάρχουσαν. Ἀφοῦ δὲ ἀνατρέψητε οὕτω τὰς ὑφεστώσας ἐννόμους σχέσεις, κατόπιν θὰ ἔλθητε πάλιν νὰ ἀνακαινίσητε αὐτὸ τοῦτο τὸ σύστημα, τὸ ὁποῖον πομπωδῶς ἀνεγείρατε ἐπὶ τῶν ἐρειπίων τοῦ ἄλλου. Εἶναι τοῦτο σπουδαῖον, ἢ εἶναι προφανὴς καὶ κενὸς παραλογισμός; Καὶ διὰ τί, Κύριοι, αὐτὴ ἡ σπουδή; Ὅταν ἡ ἐπιτροπὴ σχεδὸν ἐτελείωσε τὰ ἔργα της, ὅταν σᾶς ὑπέβαλεν ἤδη τόσα νομοσχέδια, διὰ τὶ τάχα δὲν τὰ συζητεῖτε, ἀλλὰ θέλετε ἡ Ἑλληνικὴ νομοθεσία ὁλόκληρος, ὁποία ὑπάρχει, νὰ ἐγκατασταθῇ ἐν τῇ Ἰονίῳ πολιτείᾳ, κατόπιν δὲ νὰ ἀρχίσητε ἐπ’ αὐτῆς τὰς μεταῤῥυθμίσεις; Διὰ τί δὲν τολμᾶτε νὰ προσβλέψητε ἀπὸ τοῦδε εἰς τὰς δυσκολίας τῆς συγχωνεύσεως, κανονίζοντες πᾶσαν διαφορὰν ὑπάρχουσαν εἴτε εἰς τὸ διοικητικὸν, εἴτε εἰς τὸ δικαστικὸν, εἴτε εἰς τὸ οἰκονομικὸν σύστημα; Δὲν εἶναι δὲ σπουδαῖον τὸ ἐπιχείρημα, τὸ ὁποῖον μᾶς ἀντιτάττετε, ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ προτείνει πράγματα ἀπαράδεκτα· διότι πᾶσα πρότασις αὐτῆς θὰ συζητηθῇ ἐνταῦθα· τὰ ἔργα τῆς ἐπιτροπῆς θὰ τὰ κρίνητε ὑμεῖς, καὶ ὅ,τι εὕρετε ὀρθὸν καὶ δίκαιον θέλετε παραδεχθῆ, ὅ,τι δὲ ἄδικον καὶ ἐσφαλμένον, θέλετε ἀποῤῥίψει. Οὕτω, Κύριοι, θὰ σπεύδητε βραδέως, προβαίνοντες μετὰ σκέψεως καὶ δὲν θὰ παραδεχθῆτε τυφλῶς κενὰς ἀρχὰς, αἱ ὁποῖαι δὲν συντελοῦν διόλου εἰς τὸν σκοπόν σας. Σπεύδοντες δὲ ἐναγωνίως καὶ ἀλόγως, καταστρέφετε νομίμους κοινωνικὰς ἀνάγκας, γεννᾶτε πάθη ἐντὸς τῆς κοινωνίας, τῆς ὁποίας τὴν κατάστασιν ζητεῖτε νὰ βελτιώσητε, καὶ ἐπὶ πᾶσι τούτοις πληγόνετε τὴν φιλοτιμίαν λαοῦ εὐγενοῦς, τὸν ὁποῖον μεταχειρίζεσθε ὡς δορυάλωτον, ζητοῦντες δεσποτικῶς νὰ ἐπιβάλετε τὴν νομοθεσίαν σας.

§293ΛΕΙΒΑΔΑΣ. Ὅτε κατὰ τὸ 1841 ἡ Ἀγγλικὴ Κυβέρνησις μᾶς ἐπρότεινε νέαν νομοθεσίαν καὶ τὴν παρεδέχθη ἡ Βουλὴ, πῶς ἐφηρμόσθη ἐκείνη; (θόρυβος μέγας ἑκατέρωθεν).

§294ΜΙΛΗΣΗΣ. Συμπεραίνων λοιπὸν λέγω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν μόνην τὴν γενικὴν πρότασιν τῶν Κυρίων Καλοῦ καὶ Κωνσταντᾶ, ἀλλὰ πρέπει συγχρόνως νὰ συζητήσητε καὶ τὰ ἔργα τῆς ἐπιτροπῆς, τὰ ὁποῖα ἔχετε ὑπ’ ὄψιν ὑμῶν, καὶ οὕτω θέλετε πράξει ἓν ἔργον τέλειον, θέτοντες μὲν τὴν γενικὴν ἀρχὴν, προχωροῦντες δὲ καὶ εἰς τὰ καθέκαστα.

§295ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Σήμερον, Κύριοι, ἀκριβῶς, εἶναι ἡ ἐπέτειος ἡμέρα, κατὰ τὴν ὁποίαν ἤνοιγε τὸ βουλευτήριον τῆς Κερκύρας διὰ νὰ εἰσέλθουν οἱ ἀντιπρόσωποι τῆς Ἑπτανήσου, ὅπως ἀποφανθῶσιν ὑπὲρ τῆς ἑνώσεως· σήμερον εἶναι ἡ ἐπέτειος ἡμέρα τῆς ἡμέρας ἐκείνης· καὶ φίλοι συνάδελφοι ἑπτανήσιοι, ὅσοι μαζὺ εὑρέθημεν ἐκεῖ μέσα, δὲν ἐλησμονήσατε, ὡς δὲν ἐλησμόνησα καὶ ἐγὼ ποῖα αἰσθήματα ἐκυρίευον καὶ θὰ κυριεύουν, δὲν ἐλησμονήσατε ποῖα αἰσθήματα ἐκυρίευον τὴν καρδίαν μας καὶ τὴν ψυχήν μας κατὰ τὴν στιγμὴν ἐκείνην, καθ’ ἣν συνήχθημεν ὅπως ψηφίσωμεν τὴν τελείαν, τὴν ἀπόλυτον συγχώνευσιν τῆς Ἑπτανήσου μετὰ τῆς Ἑλλάδος· καὶ σεῖς πληρεξούσιοι τοῦ πρώην Βασιλείου τῆς Ἑλλάδος δὲν ἐλησμονήσατε μὲ ὁποῖα αἰσθήματα περιεμένατε νὰ ἀκούσητε τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς τῆς Ἑπτανήσου, μᾶς ἐστείλατε τὸν χαιρετισμὸν ἀπὸ ἐδῶ, καὶ δὲν ἐνθυμοῦμαι ἂν ἦτο ὁ ἴδιος ἔντιμος Κ. Πρόεδρος, σεῖς ἀπηντήσατε καὶ ἡμεῖς ἐκεῖθεν, καὶ σεῖς εἴπατε, καὶ ἡμεῖς τὸ ἐπεκυρώσαμεν ὅτι τὴν ἡμέραν ἐκείνην, τῆς ὁποίας ἐπέτειος ἡμέρα εἶναι ἡ σήμερον, ἐξεπληρώθη τὸ δεύτερον δρᾶμα τοῦ 1821, καὶ σήμερον τοιαῦται συζητήσεις λαμβάνουν χώραν, αἱ ὁποῖαι πηγαίνουν νὰ ταράξουν τοὺς ὑπολογισμούς μας, οὐχὶ τὰ αἰσθήματά μας, διότι τὰ αἰσθήματά μας καὶ σήμερον, ὡς καὶ τότε, ἦτο ὅτι δὲν ἠθέλαμεν ἡ ἕνωσις τῆς Ἑπτανήσου νὰ γίνῃ πρόξενος δυσαρεσκείας, οὔτε εἰς τὸ Βασίλειον τὸ πρῶτον, οὔτε εἰς τὴν Ἑπτάνησον. Ἡ ἕνωσις τῆς Ἑπτανήσου θέλει εἶσθαι καὶ εἶναι τὸ σύνθημα τῆς ἀπελευθερώσεως τῆς Ἑλληνικῆς φυλῆς διὰ τῆς προόδου.

§296ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞ. Λόγια.

§297ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἤκουσα μίαν φωνὴν, ἡ ὁποία εἶπε λόγια· δὲν ἠξεύρω πόθεν ἦλθεν ἡ φωνὴ αὕτη.

§298ΣΟΛΩΜΟΣ. Ἐγὼ τὴν εἶπον.

§299ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Λόγια μᾶς λέγετε, Κ. Σολωμὲ, ὅταν ὅμως ἡμεῖς ἐφυλακιζόμεθα καὶ ἐπροτάττομεν τὰ στήθη μας, ὑμεῖς ἐπεριδιαβάζετε εἰς τὴν Κεφαλληνίαν, λόγια μᾶς εἶπες καὶ τότε ὅτι ἡμεῖς εἴμεθα ἀγύρται καὶ δημοκόποι, ἦλθεν ὅμως στιγμὴ, καθ’ ἣν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου.......

§300ΣΟΛΩΜΟΣ. Ζητῶ τὸν λόγον ν’ ἀπαντήσω.

§301ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Ἴσως τὰ λόγιά μας ἐνώπιον τοῦ ἔθνους δύνανται νὰ βλάψουν, ἀλλ’ ἐπαναλαμβάνω νὰ εἴπω, ὅτι τὰ αἰσθήματα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἠξεύρετε ὑμεῖς καὶ ἡμεῖς, δὲν θέλουν προξενήσει κακὴν ἐντύπωσιν ἐνώπιον τῶν δύω λαῶν. Ἔρχομαι εἰς τὸ ζήτημα. Τὸ ζήτημα, ὃ συζητοῦμεν, οὐδεὶς ἄλλος τὸ ἔθεσεν εὐκρινέστερον ἀπὸ τὸν Κύριον Πετσάλην, καὶ ἐνῷ ἴσως πολλοὶ ἐνόμιζον, ὅτι ἤθελον συμφωνήσει, εἴτε μὲ τὸν κύριον Μίλησην, εἴτε μὲ ἄλλον τινὰ τῶν προαγορευσάντων, ἐγὼ συμφωνῶ μὲ τὸν Κύριον Πετσάλην. Δύο ἰδέαι φαίνονται ἐπικρατοῦσαι ἐν τῇ Συνελεύσει ταύτῃ ἀπ’ ἀρχῆς, ἡ πρότασις περὶ συγχωνεύσεως, ἡ ὁποία ὑπεστηρίχθη ἀπὸ τὴν μεγάλην πλειονοψηφίαν τῆς Συνελεύσεως, ὅτι ἡ συγχώνευσις αὕτη δὲν δύναται νὰ γίνῃ διὰ μιᾶς, ὅτι δὲν εἶναι δυνατόν, καὶ παράδειγμα εἰς τὴν ἱστορίαν τοῦ κόσμου τοὐλάχιστον μέχρις ὥρας δὲν ὑπάρχει, νὰ ἀρθῇ διὰ μιᾶς ἡ νομοθεσία ἑνὸς κράτους καὶ νὰ ἐπιβληθῇ διὰ μιᾶς ἐπ’ αὐτοῦ ἡ νομοθεσία ἑτέρου κράτους. Ναὶ μὲν ἡ Ἑπτάνησος σήμερον δὲν εἶναι παρὰ μία ἐπαρχία τῆς Ἑλλάδος, δὲν ἀπαιτεῖ προνόμια, δὲν ἀπαιτεῖ τίποτε ἄλλο παρὰ νὰ συγκαταῤῥυθμισθῇ ἐξίσου πρὸς ὅλας τὰς ἐπαρχίας τῆς Ἑλλάδος· ἡ ἱστορία ὅμως δὲν διεγράφη ἀπὸ ἡμᾶς· ἡ Ἑπτάνησος μέχρι τῆς χθὲς ἀπετέλει κράτος ἀνεξάρτητον, τὸ ὁποῖον εἶχε τὴν νομοθεσίαν του ἀπὸ αἰώνων, νομοθεσία, ἡ ὁποία ἐσχημάτισε συμφέροντα, ἡ ὁποία ἐπενήργησε τόσους χρόνους ἐπὶ τοῦ ἔθνους, νομοθεσία τέλος πάντων, ἥτις ὑπάρχει ἀφ’ ἑαυτῆς. Δὲν ὑπάρχει παράδειγμα εἰς τὴν ἱστορίαν τοῦ κόσμου μία νομοθεσία ἑνὸς κράτους νὰ διαγραφῇ διὰ μιᾶς μονοκονδυλιᾶς, καὶ νὰ ἐφαρμοσθῇ ἐπὶ τοῦ κράτους ἐκείνου διὰ μιᾶς νέα ἑτέρα νομοθεσία. Ἡ ὑπάρχουσα νομοθεσία εἰς τὴν Ἑπτάνησον εἶναι νομοθεσία 500 ἐτῶν. Παρεδέχθη τότε ἡ μεγάλη πλειοψηφία τῆς Συνελεύσεως, λέγουσα, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν διὰ μιᾶς νὰ γίνῃ τοῦτο, ἀλλὰ πρέπει νὰ γίνῃ ὀλίγον κατ’ ὀλίγον, καὶ τὸ ὀλίγον κατ’ ὀλίγον τοῦτο οὐχὶ ἔπειτα ἀπὸ ἔτη, οὐχὶ ἔπειτα ἀπὸ αἰῶνας, ἀλλ’ ἀφοῦ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν ἡ Συνέλευσις καὶ σκεφθῇ τὰς διαφόρους αὐτὰς νομοθεσίας, ἵνα μὴ βλαφθῶσι προαιώνια συμφέροντα, ἵνα μὴ βλαφθῇ ὁ λαὸς ἐκείνης τῆς ἐπαρχίας ἀπὸ τὴν μεταβολὴν τῆς νῦν νομοθεσίας, ὅπως ἐπέλθῃ μία θεραπεία, ληφθῇ ἓν φάρμακον, μετρίαζον τὴν κακὴν ἐντύπωσιν, ἣν δύναται νὰ φέρῃ ἡ μεταβολὴ τῆς νομοθεσίας. Ἐξελέξατε ἐπιτροπὴν καὶ ἐνῷ ἡ ἐπιτροπὴ αὕτη ἐπεχείρησε τὸ ἔργον της καὶ εἰργάζετο, ἠγέρθησαν φωναί, ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ αὕτη δὲν θέλει νὰ ἐργασθῇ, δὲν θέλει νὰ ἔλθῃ εἰς ἓν ἀποτέλεσμα, ἀλλὰ θὰ διαιωνίσῃ τὸ ἔργον της, ὅπως μὴ ἐπέλθῃ ἡ συγχώνευσις, ὅπως μὴ πραγματοποιηθῇ ἡ ἕνωσις, διότι διὰ νὰ ἐπέλθῃ ἡ ἕνωσις πρέπει νὰ γίνῃ ἡ ἀφομοίωσις, τότε παρουσιάσθησαν προτάσεις, μεταξὺ τῶν ὁποίων ἡ σημαντικωτέρα καὶ τολμηροτέρα εἶναι ἡ ὑπὸ συζήτησιν εὑρισκομένη τοῦ Κυρίου Κωνσταντᾶ, καὶ ἄλλων τινῶν, οἵτινες τὴν ὑπέγραψαν. Ἡ ἐπιτροπὴ ἀληθῶς δὲν ἐτελείωσεν εἰσέτι τὰ ἔργα της, ἐπροχώρησεν ὅμως ἀρκετὰ, καὶ ἔχετε, κύριοι, ἕτοιμον ὑπ’ ὄψιν σας νόμον περὶ συστάσεως δήμων, περὶ δημοτικῶν ἐκλογῶν, περὶ παιδείας· νομίζω, κύριοι, ὅτι δι’ αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἐτελείωσαν εἰς ὀλίγας ὥρας, καὶ λέγω ὥρας, διότι μόνον ὥρας εἰργάσθημεν, ἕνεκα τῶν καθημερινῶν συνεδριάσεων τῆς Συνελεύσεως, δύνασθε νὰ ἐννοήσητε, ὅτι δὲν ὑπάρχει ὑποψία, ὅτι ἡ ἐπιτροπὴ δὲν θέλει νὰ προχωρήσῃ. Τώρα, κύριοι, ἡ πρότασις τοῦ Κωνσταντᾶ εἶναι διακοπὴ τῆς ἐπιτροπῆς.

§302ΤΙΝΕΣ (ἐξ ἀριστερῶν). Δὲν τὸ παραδεχόμεθα.

§303ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Δὲν τὸ παραδέχεσθε; Τότε θὰ μοὶ συγχωρήσητε νὰ σᾶς εἴπω πρὸς τί αὐτὴ ἡ συζήτησις; Δὲν ἐννοῶ ὁποίαν σημασίαν δύναται νὰ ἔχῃ ἡ παραδοχὴ τῆς προτάσεως τοῦ κυρίου Κωνσταντᾶ· καὶ ἑπομένως, ὡς εἶπον καί τινες ἐντεῦθεν παραδεχόμενοι τὴν ἀρχὴν τῆς προτάσεως, ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ συγχώνευσις, προσβάλλετε ἡμᾶς· τοῦτο δεικνύει, ὅτι ἕως τώρα ὑπάρχει, εἴτε ἰδέα, εἴτε γνώμη ὅτι ἓν μέρος ἐντὸς τῆς Συνελεύσεως ἔχει ἄλλας ἰδέας, ὅστις εἶναι ἂς σηκωθῇ ἐπάνω, οὐδεὶς ὅμως, κύριοι, νομίζω, ὅτι ὑπάρχει.

§304ΚΑΛΟΣ. Αὐτὰ εἶναι ἐπὶ τῆς οὐσίας.

§305ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Στοχάζομαι, ὅτι δὲν ἦλθον νὰ συζητήσω τὴν οὐσίαν, στοχάζομαι ὅμως, ὅτι ἂν αὐτὰ, τὰ ὁποῖα λέγω, ἐγγίζουν κατά τι τὴν οὐσίαν, νομίζω, ὅτι θέλετε μὲ δικαιολογήσει, διότι ἐτέθη ἐν ἀρχῇ τὸ ζήτημα καθαρῶς, μετὰ ταῦτα ὅμως ἐξέπεσε τῆς ὁδοῦ του. Ἂν κύριοι, νομίζω, παραδεχθῆτε τὴν ἀρχὴν τῆς προτάσεως τοῦ Κυρίου Κωνσταντᾶ, δὲν ἔχει ἔννοιαν ἡ ψῆφος, διότι πρέπει νὰ συζητήσωμεν τὰ καθέκαστα, τὰς προτάσεις τῆς ἐπιτροπῆς, καὶ τότε ἡ πρότασις τοῦ Κυρίου Κωνσταντᾶ δὲν δύναται νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν. Ἅμα ἀρχίσωμεν, κύριοι, νὰ λάβωμεν ἕνα νομοσχέδιον ὑπ’ ὄψιν, ἰδοὺ ἤδη ἐψηφίσθη ἡ συγχώνευσις ἐν ἀρχῇ, ἀλλὰ πρέπει ν’ ἀφήσωμεν τὴν ἐπιτροπὴν ν’ ἀποπερατώσῃ τὰ ἔργα της. Ἡ συγχώνευσις ἐξησφαλίσθη μὲ τὸ ψήφισμα, τὸ ὁποῖον πρὸ μικροῦ ἐκάματε καὶ διεκόψατε τὴν ἐξακολούθησιν τῆς συζητήσεως τοῦ ψηφίσματος τῶν φυτειῶν. Καὶ ἄλλοι, Κύριοι, πρὸ ἐμοῦ ἀγορεύσαντες ἐπεμβῆκαν πολὺ περισσότερον εἰς τὴν οὐσίαν ἀπὸ ἐμὲ, καὶ μᾶς ἀπηύθυναν καὶ παρατηρήσεις, μὰ τὸ ναὶ, οὐχὶ εὐαρέστους, εἰς τὰς ὁποίας δὲν ἀπαντῶ ἵνα μὴ εἴπητε, ὅτι ἐπεμβῆκα εἰς τὴν οὐσίαν. Εἰς μίαν παρατήρησιν, ὅμως, εἴτε ἰδέαν, ἵνα εἴπω καλλίτερον, ἥτις ἐξεφράσθη ὑπὸ τοῦ προαγορεύσαντος, ὀφείλω νὰ κάμω μίαν παρατήρησιν, καὶ αὕτη ἡ ἰδέα εἶναι ἡ τοῦ Κυρίου Ἀντωνοπούλου, ὁ ὁποῖος μὲ ἀρκετὴν πικρίαν μᾶς εἶπε. «καὶ πῶς αὔριον θὰ ψηφίσητε φόρους, καὶ πῶς αὔριον θὰ ψηφίσητε νομοσχέδια ἂν δὲν ἦσθε ἀκόμη ἡνωμένοι;» Συγχωρήσατέ μοι, κύριοι, νὰ σᾶς εἴπω, ἀλλὰ παρακαλῶ νὰ μὲ ἀκροασθῆτε μὲ ἀνοχήν. Συγχωρήσατέ μοι νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἡ φύσις τῶν πραγμάτων, ἡ στάσις εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεσθε ὑμεῖς ὅλοι ἐπὶ δύω ἔτη, ἔφερεν ἐξ ἀνάγκης τὴν θέσιν τῶν Ἰονίων ἐν τῷ μέσῳ, ἔφερεν ἐξ ἀνάγκης τὴν θέσιν τῶν Ἰονίων πληρεξουσίων ἐν τῷ μέσῳ τοῦ ἑνὸς καὶ τοῦ ἄλλου κόμματος. Δὲν εἶναι ὁ καιρὸς νὰ κριθῶμεν τώρα, καὶ δὲν προχωρῶ περισσότερον, μὴ φοβεῖσθε, δὲν εἶναι ὁ καιρὸς νὰ δικασθῶμεν τώρα· ἂν συνετείναμεν κατά τι διὰ τῆς παρουσίας μας ἐντὸς τοῦ περιβόλου τῆς Συνελεύσεως διὰ τὴν καλλιτέρευσιν τῶν πραγμάτων τῆς πατρίδος, θὰ δικασθῶμεν ἀργότερα, ἂν συνετείναμεν διὰ τὴν χειροτέρευσιν, χωρὶς νὰ τὸ αἰσθανώμεθα, θέλομεν δικασθῆ ἐπίσης ἀργότερα. Ἀλλὰ δὲν πιστεύω, κύριοι, ὅτι εἶναι ἰδέα νομοθετῶν καὶ νομοθέται εἶσθε τὴν στιγμὴν ταύτην, καθ’ ἣν πρόκειται νὰ ψηφίσητε ὑπὲρ ἢ κατὰ τῆς συγχωνεύσεως, ὅτι ἡ θέσις ὑμῶν κατέστη δεινὴ ἕνεκα τῆς θέσεως τῶν πληρεξουσίων τῆς Ἑπτανήσου, καὶ ἑπομένως νὰ μὴ λαμβάνηται ὑπ’ ὄψιν ἡ θέσις τοῦ Ἰονίου λαοῦ, καὶ νὰ μὴ θεωρῆται ὁ Ἰόνιος λαὸς μὲ καθαρὸν βλέμμα ἀπὸ τὸ ἓν ἢ τὸ ἄλλο μέρος. Ἐὰν κακῶς ἐξηγοῦμαι, κύριοι, ἢ ἐὰν κακῶς ἀντιλαμβάνωμαι τὰ πράγματα, ἐπίσης θέλει δικάσει καὶ ἐμὲ ἡ ἱστορία δι’ αὐτὰ, τὰ ὁποῖα ἐκφράζομαι τὴν στιγμὴν ταύτην· ἀλλὰ νομίζω, ὅτι τοιαῦτα εἶναι τὰ πράγματα καὶ τοιαύτην ἐντύπωσιν μοὶ κάμνουν, καὶ δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἐκληφθῇ ἄλλως, κύριοι, παρ’ ὡς τρόπον τινὰ μία, ἂν οὐχὶ ἐκδίκησις, τιμωρία, ἡ ὁποία θέλει δοθῆ κατὰ τοῦ Ἰονίου λαοῦ, ἡ ψῆφος ἡ ὁποία ἴσως πρόκειται νὰ δοθῇ, ὅπως μὴ ληφθῶσιν ὑπ’ ὄψιν οἱ πληρεξούσιοι τῆς Ἑπτανήσου.

§306ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Αὐτὴ εἶναι μία ἰδέα τοῦ Κυρίου Ἀντωνοπούλου ἀτομικὴ, ἡμεῖς δὲν δυνάμεθα λοιπὸν νὰ δεχώμεθα τὰς μέμψεις.

§307ΔΕΛΗΓΕΩΡΓΗΣ. Ἡ πρότασις εἶναι ὑπογεγραμμένη ἀπὸ Ἑπτανησίους.

§308ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Δὲν ἐξαιρῶ καὶ αὐτοὺς τοὺς Ἑπτανησίους. Καὶ δὲν εἶμαι ἐγὼ ὁ ὁποῖος τὸ εἶπον, τὸ εἶπεν ὁ Κύριος Μαυρομιχάλης, τὸ εἶπεν ὁ κύριος Μίλησης, ὅτι ποία εἶναι ἡ ἐντύπωσις ἡ ὁποία θὰ γείνῃ εἰς τὸν Ἰόνιον λαὸν, ὅταν μάθῃ, ὅτι χωρὶς νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν οὔτε τὴν θέσιν του, οὔτε τὴν γνώμην του, οὔτε τὰ συμφέροντά του, θέλομεν διὰ μιᾶς μονοκονδυλιᾶς νὰ διαγράψωμεν ὅλους τοὺς νόμους του· διότι ἡ πρότασις τοῦ Κυρίου Κωνσταντᾶ δὲν ἔχει ἄλλην ἔννοιαν....

§309ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΣ. Συκοφαντεῖται ὁ Κερκυραϊκὸς λαὸς καὶ πρέπει νὰ ἀπαντήσω... (θόρυβος μέγας)...

§310ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Κύριε Κωνσταντᾶ... (θόρυβος).

§311ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀφήσατε τὰς συνδιαλέξεις αὐτὰ ἀφορῶσι τὴν οὐσίαν. Ὅταν πρόκηται ν’ ἀποφανθῇ ἡ Συνέλευσις ἐπὶ ἑνὸς τοσοῦτον σπουδαίου ζητήματος, νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν οἱ ἀγορεύοντες νὰ μὴ θίξωσι τὴν οὐσίαν, διότι πρέπει διὰ νὰ πείσωσι τὴν Συνέλευσιν, ὅτι ἡ γνώμη των εἶναι ὀρθὴ, νὰ παραστήσωσιν, ὅτι ἡ παραδοχὴ τῆς μιᾶς ἢ τῆς ἄλλης γνώμης ἠμπορεῖ νὰ ἔχῃ αὐτὰ ἢ ἐκεῖνα τ’ ἀποτελέσματα.

§312ΚΑΛΟΣ. Ὄχι, Κύριε Πρόεδρε (θόρυβος).

§313ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Τότε λοιπὸν εἶναι ματαία ἡ συζήτησις, τὴν ὁποίαν κάμνομεν τώρα, τότε ἠμπορούσαμεν ν’ ἀρχίσωμεν καὶ νὰ εἴπωμεν, ὅτι θὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον παρουσίασεν ἡ ἐπιτροπὴ Αʹ, μετὰ ταῦτα τὸ Βʹ, μετὰ ταῦτα τὸ Γʹ. Ἀλλ’ ἡ ἐν ἀρχῇ ψήφισις τῆς προτάσεως τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ, διὰ τὸν ὁποῖον κάμνω τὴν παρατήρησιν, διότι δὲν ἤκουσα ὅλα ὅσα εἶπεν, ὅτι δὲν τὸν σχετίζω, οὔτε μὲ τὸν λαὸν, οὔτε μὲ τὴν λοιπὸν ἀντιπροσωπείαν τῆς Κερκύρας, ἡ ἐν ἀρχῇ λέγω ψήφισις τῆς προτάσεως τοῦ Κ. Κωνσταντᾶ δὲν ἔχει ἔννοιαν, ἢ ἔχει ἐκείνην κατὰ τῆς ὁποίας ὀφείλομεν ν’ ἀντιταχθῶμεν, καὶ παρακαλοῦμεν τὴν Συνέλευσιν νὰ τὴν ψηφίσῃ ἢ νὰ τὴν ἀποῤῥίψῃ.

§314ΚΑΛΟΣ. .......... (θόρυβος).

§315ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡσυχία, Κύριοι, παρακαλῶ, μὴ διακόπτετε.

§316ΛΟΜΒΑΡΔΟΣ. Παραδεδεγμένης ἐν ἀρχῇ τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἀφομοιώσεως, νὰ προβῶμεν τακτικῶς εἰς τὰ νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα ἔχει προετοιμάσει ἡ ἐπιτροπὴ, τὰ ὁποῖα βέβαια θὰ τὰ συζητήσωμεν ἐντὸς 5, 6, 8 ἡμερῶν, ἐντὸς τῶν ὁποίων ἡ ἐπιτροπὴ θέλει προετοιμάσει καὶ τὰ λοιπὰ καὶ θέλει σᾶς παρουσιάσει πλῆρες τὸ ἔργον τῆς ἀφομοιώσεως καὶ τῆς συγχωνεύσεως.

§317ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει τὸν λόγον ὁ Κ. Πετσάλης.

§318ΠΟΛΛΟΙ. (δεξιόθεν ἐγειρόμενοι καὶ ἀπερχόμενοι) Παρῆλθε πλέον ἡ ὥρα.

§319ΕΤΕΡΟΙ (ἀριστερόθεν). Ὄχι, ὄχι, νὰ ἐξακολουθήσωμεν.

§320ΔΑΓΡΕΣ. Χθὲς ἐφύγατε πρὸ τῶν 3, ἐνῷ ἦτο Σύνταγμα (θόρυβος).

§321ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλει ἡ Συνέλευσις διὰ νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ συζήτησις;

§322ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§323ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἂς ἐπέλθῃ λοιπὸν ἡσυχία, Κύριοι. Ὁρίστε, Κύριε Πετσάλη.

§324ΚΑΛΟΣ. Ἠμποροῦμεν νὰ διαλύσωμεν τὴν συνεδρίασιν, ἀλλὰ τὴν δευτέραν δὲν προχωροῦμεν εἰς τὸ Σύνταγμα, ἐὰν δὲν λύσωμεν αὐτὸ τὸ ζήτημα.

§325ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§326ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὴν Δευτέραν ὄχι, ἀλλὰ τὴν Τρίτην. (ἐγείρονται καὶ ἀπέρχονται). Διαλύεται ἡ συνεδρίασις. Ὥρα 5 παρὰ 10 Μ. Μ.

Ὁ Προεδρεύων Ἀντιπρόεδρος

ΕΥ. ΑΝΤΥΠΑΣ.

Οἱ Γραμματεῖς Α. Ζατουνίτης, Γ. Πετρούλιας.