1864.02.13

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 218.

Τῆς 13 Φεβρουαρίου 1864.

(Ἔκτακτος).

Πέμπτη.

Ὥρα 1 Μ. Μ.

Κατέχει τὴν ἕδραν τοῦ Προέδρου ὁ ἀντιπρόεδρος, ὁ Κύριος Καραλίβανος.

Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου, εὑρεθείσης πλήρους τῆς Συνελεύσεως, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Ὁ Κύριος Μεσσηνέζης ἀναβαίνει τὴν ἕδραν τοῦ Προέδρου.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κύριος Μιχαλόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῶν πρακτικῶν.

§2ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Χθὲς, Κύριοι, μετὰ τὴν συζήτησιν ἠκούσθησαν παρατηρήσεις, ὅτι ἡ Συνέλευσις ἐφωτίσθη· ἄλλοι εἶχον τὴν ἀξίωσιν, ὅτι ἔπρεπε νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ συζήτησις. Ὁ Κύριος Πρόεδρος τέλος ἐπροκάλεσε ψηφοφορίαν περὶ τοῦ ἂν ἐφωτίσθη ἡ Συνέλευσις κατὰ πρῶτον δι’ ἀναστάσεως, ἀλλὰ φαίνεται, ὅτι ἡ ψηφοφορία αὕτη ὑπῆρξεν ἄνευ ἀποτελέσματος· μετὰ ταῦτα ἐγένετο ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, ἐκ δὲ τοῦ ἀποτελέσματος αὐτῆς ἐφάνη, ὅτι δὲν ἦτο πλήρης ἡ Συνέλευσις. Εἰς τὰ πρακτικὰ ὅμως, τὰ ὁποῖα ἀκούσατε ἀναγνωσθέντα, δὲν γίνεται παντάπασι λόγος περὶ τοῦ ὅτι τὸ θέμα τῆς ψηφοφορίας ἦτο ἂν ἐφωτίσθη ἡ Συνέλευσις· τοῦτο παρακαλῶ νὰ διορθωθῇ. Ἡ ψηφοφορία ἐγένετο περὶ τοῦ ἂν ἐφωτίσθη, ἢ ὄχι, καὶ οὐχὶ περὶ τοῦ ἂν ἦτο πλήρης ἡ Συνέλευσις.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγκρίνεται ἡ διόρθωσις;

§4ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «Λοιπὸν νὰ τεθῇ, ὅτι ἐγένετο ἡ ψηφοφορία περὶ τοῦ ἂν ἐφωτίσθη ἡ Συνέλευσις.» Κατὰ τὰ λοιπὰ ἐγκρίνονται τὰ πρακτικά;

§6ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι. Ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν ἔλαβον ἔγγραφον, τοῦ ὁποίου, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ γνωστοποιήσω εἰς τὴν Συνέλευσιν τὸ περιεχόμενον. Ἔχει ὡς ἀκολούθως. Ἡ Διεύθυνσις τῆς Διοικητικῆς Ἀστυνομίας Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς. Πρὸς τὸ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργεῖον. Περὶ τῶν νοσοκόμων τοῦ θεραπευτηρίου τῶν εὐφλογιώντων. «Ο Σταθμάρχης τοῦ νοσοκομείου τῶν εὐφλογιώντων μᾶς ἀναφέρει, ὅτι, ἐπειδὴ εἰσέτι δὲν ἐπληρώθησαν οἱ μισθοὶ τῶν νοσοκόμων, καὶ στεροῦνται καὶ τοῦ ἐπιουσίου ἄρτου αἱ οἰκογένειαι αὐτῶν, ἐζήτησαν νὰ ἀπομακρυνθῶσι τοῦ νοσοκομείου, καὶ μάλιστα μόλις ἐπείσθησαν χθὲς νὰ μένωσι καὶ περιποιηθῶσι τοὺς ἀσθενεῖς. Ἐπειδὴ εἶναι πιθανώτατον οἱ νοσοκόμοι νὰ ἐγκαταλείψωσι τοὺς ἀσθενεῖς, ἂν τὸ ὑπουργεῖον δὲν ἐντείλῃ τὴν πληρωμὴν τῶν καθυστερουμένων μισθῶν των, παρακαλῶ νὰ ἐκδοθῶσιν ὅσῳ τάχος τὰ πρὸς τοῦτο ἐντάλματα.»

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἔγγραφον αὐτὸ ὑποβάλλεται εἰς τὸ προεδρεῖον πρὸς ἀπόδειξιν, ὅτι ἡ πρότασις περὶ ἀναπληρωτικῆς πιστώσεως τῶν 6 χιλιάδων δραχμῶν εἶναι κατεπείγουσα. Ἂν ἡ Συνέλευσις ἐγκρίνῃ, θέλω τὴν ὑποβάλει εἰς τὴν ἐπιψήφισίν της.

§9Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν προτίθεμαι ν’ ἀντιταχθῶ κατὰ τῆς αἰτήσεως τοῦ ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν· προτίθεμαι μάλιστα νὰ ψηφοφορήσω ὑπὲρ αὐτῆς· νομίζω ὅμως ἀναγκαῖον νὰ κάμω παρατήρησιν διὰ νὰ ἀκουσθῶ ἀπὸ τοὺς Κ. Κ. ὑπουργούς· ὅταν ζητῶσι συμπληρωματικὰς πιστώσεις καλὸν εἶναι νὰ γνωστοποιῶσιν εἰς τὰ σώματα, οὐ μόνον τὰ δαπανηθέντα ποσὰ, ἀλλὰ καὶ τὰ ὑπολειπόμενα. Ἐδῶ μᾶς ζητοῦν 6 χιλιάδας δραχμάς. Ἐνθυμεῖσθε, ὅτι τὸ παρελθὸν ἔτος δὲν ἐψηφίσθη προϋπολογισμὸς, οὐδὲ γνωρίζομεν πόσα κεφάλαια παρεχωρήθησαν διὰ τῶν γενομένων πιστώσεων, καὶ διετέθησαν εἰς τὴν ἀνάγκην τῆς θεραπείας τῶν ὑγειονομικῶν ἀναγκῶν· ἀλλὰ, καὶ ἐνῷ ὑπάρχει ἡ ἔλλειψις τοιαύτη, εἶμαι διατεθειμένος νὰ ψηφοφορήσω ὑπὲρ τῆς πιστώσεως· κάμνω μόνον τὴν παρατήρησιν διὰ νὰ ἀκουσθῇ ἀπὸ τοὺς Κ. Κ. ὑπουργούς.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ πίστωσις ἔχει ὡς ἀκολούθως. «Ἡ ἐν Ἀθήναις Β. τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις Ψηφίζει. «Ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ὑπουργείου τῆς χρήσεως 1863 χορηγεῖται ἀναπληρωτικὴ πίστωσις ἐκ δραχμῶν 6,000, καταλογιζομένη ὑπὸ τὸ Κεφ. Δʹ.

ἄρθρ. 7 «ἔκτακτα ὑγειονομικά.»

Δ. ΔΡΟΣΟΣ.»

Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πρότασιν ταύτην παρακαλοῦνται νὰ σηκωθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη. Ἐρχόμεθα εἰς τὴν χθὲς διακοπεῖσαν ψηφοφορίαν.

§11ΠΟΛΛΟΙ. Νὰ γείνῃ δι’ ἀναστάσεως. Οἱ παραδεχόμενοι, ὅτι ἡ Συνέλευσις ἐφωτίσθη, παρακαλοῦνται νὰ σηκωθῶσιν. (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις ἐφωτίσθη. Ἡ Συζήτησις ἀπέβλεπε τὴν ἀρχὴν τῆς προτάσεως, ὥστε τὸ πρῶτον ζήτημα, τὸ ὁποῖον θὰ θέσω εἰς ψηφοφορίαν, εἶναι, ἂν ἡ Συνέλευσις παραδέχεται τὴν ἀρχὴν τῆς προτάσεως. Οἱ παραδεχόμενοι αὐτὴν νὰ σηκωθῶσιν. (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἠξεύρετε, ὅτι ὑπεβλήθησαν τροπολογίαι, ἡ πρότασις συγκροτεῖται ἀπὸ ἓν καὶ μόνον ἄρθρον, ὑπεβλήθη ὅμως καὶ μία τροπολογία, ἡ ὁποία θὰ γείνῃ δεύτερον ἄρθρον. Ἡ πρότασις ἔχει ὡς ἀκολούθως, ἐπιδιορθωθεῖσα ὑπὸ τοῦ προτείνοντος. «Παραχωρεῖται εἰς τὴν πόλιν τοῦ Ναυπλίου τὸ ἀπέναντι τοῦ ἐν αὐτῇ ὁπλοστασίου παράλιον μέχρι τοῦ νῦν ἰχθυοτροφείου κατὰ τὰ γνωστὰ ὅρια αὐτοῦ, ἵνα ἡ πόλις διαθέσῃ καταλληλότερον χάριν τῆς ὑγείας τῶν κατοίκων τῆς πόλεως». Ἡ ἑτέρα τροπολογία εἶναι τοῦ Κυρίου Δοσίου, ἥτις θὰ γίνῃ 2 ἄρθρον. «Μέχρις οὗ ἀποξηρανθῇ τὸ παραχωρούμενον παράλιον τὸ δημόσιον θέλει ἐξακολουθεῖ καρπούμενον τὴν ἐξ αὐτοῦ πρόσοδον». Ἔχει τὸν λόγον ὁ Κύριος ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν.

§13ΔΡΟΣΟΣ (ὑπουργ. Οἰκονομικῶν). Πρὶν λαλήσω περὶ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν ἀντικειμένου θὰ κάμω μίαν μικρὰν παρέκβασιν. Συμφωνῶ μὲ τοὺς Κυρίους τῆς ἀριστερᾶς πτέρυγος, ὅταν πᾶν ζήτημα.... (θόρυβος).

§14ΕΙΣ ΠΛΗΡΕΞ. Δὲν ὑπάρχει ἀριστερὰ καὶ δεξιὰ πτέρυξ ἐπὶ τοιούτων ζητημάτων (θόρυβος).

§15ΔΡΟΣΟΣ. Ὅ,τι λέγω, Κύριοι, εἶναι κοινοβουλευτικόν, καὶ ὅσοι ἐξ ὑμῶν ἀνεγνώσατε πρακτικὰ κοινοβουλευτικῶν σωμάτων ἄλλων ἐθνῶν, τὰς τοιαύτας φράσεις θέλετε τὰς ἰδεῖ καταχωρημένας. Συμφωνῶ, λέγω, μὲ τοὺς Κυρίους τῆς ἀριστερᾶς πτέρυγος, ὅτι δὲν πρέπει ὅλα τὰ ζητήματα νὰ γίνωνται ὑπουργικά, ἀλλὰ τοὺς παρακαλῶ τὴν συμβουλήν, τὴν ὁποίαν δίδουν εἰς τοὺς ἄλλους νὰ τὴν φυλάττωσι καὶ διὰ τὸν ἑαυτόν των· τῷ ὄντι ζητήματα, ἀφορῶντα δημόσιον ὑπηρεσίαν, συμφέροντα τοπικά, εἶναι ἄτοπον νὰ γίνωνται ὑπουργικά· λέγων τοῦτο, Κύριοι, δὲν ἔχω σκοπὸν ν’ ἀποτρέψω κανένα ἀπὸ τοῦ νὰ φέρῃ ὑπουργικὸν ζήτημα, τὸ ὑπουργεῖον εἶναι ἕτοιμον νὰ τὸ δεχθῇ, ὅταν τεθῇ καθαρόν. Μετὰ τὴν παρέκβασιν ταύτην ἔρχομαι εἰς τὴν ὑπόθεσιν, ἡ ὁποία ἐνασχολεῖ τὴν Συνέλευσιν. Χθὲς σᾶς ἀνέγνωσα τὸν ὅρον, ὁ ὁποῖος ἐτέθη εἰς τὴν προκήρυξιν· ὁ ὅρος αὐτὸς ἀπεκρούσθη ἀπὸ τὸν πληρεξούσιον τῆς Ναυπλίας Κ. Μιχαλόπουλον, ἀλλὰ χρεωστῶ νὰ φέρω εἰς γνῶσιν τῆς Συνελεύσεως, ὅτι ἐτέθη ὁ ὅρος ἀπὸ τὸν Δήμαρχον αὐτὸν τοῦ Ναυπλίου.

§16ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸν λόγον, Κύριε Πρόεδρε.

§17ΔΡΟΣΟΣ. Σᾶς ἀναγινώσκω τὸ ἔγγραφον. «Πρὸς ἐκτέλεσιν τῆς ἀπαντωμένης διαταγῆς μετέβημεν μετὰ τοῦ δημάρχου Ναυπλίας καὶ τοῦ διευθυντοῦ τοῦ μηχανικοῦ εἰς τὸ ἰχθυοτροφεῖον Ναυπλίας καὶ ἴδομεν τὸ μέρος, τὸ ὁποῖον ὁ δῆμος Ναυπλίου ἐζήτησε νὰ τῷ παραχωρηθῇ, διὰ νὰ τὸ ἀποξηράνῃ καὶ ἀνοίξῃ δημοσίαν ὁδὸν λόγῳ δημοσίας ὑγείας. Κατὰ τὴν γενομένην πρὸς ἡμᾶς ἐπίδειξιν ὑπὸ τοῦ δημαρχεύοντος ἐν Ναυπλίῳ Κ. Μιχαὴλ Κοτζανοπούλου, τὸ αἰτούμενον μέρος δὲν εἶναι τὸ παράλιον τοῦ κάτωθι τοῦ ὁπλοστασίου, ἀλλ’ εἶναι τὸ ἀνατολικὸν τῆς θαλάσσης ἄκρον, περιλαμβάνον θαλασσίαν ἔκτασιν, ἐντὸς τῶν ἑξῆς ὁρίων, ἤτοι ἀρχομένου τοῦ ὁρίου ἀπὸ τὴν γωνίαν τοῦ ἀντικρήμνου τῆς τάφρου τοῦ Προμαχῶνος τῆς Πύλης τῆς Ξηρᾶς καὶ προχωροῦντος κατ’ εὐθεῖαν γραμμὴν εἰς τὸν ἀνεμόμυλον τοῦ Ἰατρίδου κτλ. τοὐτέστι περιλαμβάνει τὸ πλεῖστον μέρος τοῦ διὰ καλαμωτῆς κλειομένου ἰχθυοτροφείου Ναυπλίας, ὅπερ σχηματίζει ὁ μυχὸς τῆς θαλάσσης. Ἡ Διεύθυνσις τοῦ Μηχανικοῦ εἰδοποιήθη, συνεπεία τῆς ἀνωτέρω διαταγῆς, νὰ ἐνεργήσῃ τὴν καταμέτρησιν τοῦ αἰτουμένου μέρους, ἀλλὰ δὲν προέβη ἔτι εἰς τὴν ἐκτέλεσιν, ἕνεκα τοῦ χειμῶνος. Ἐν τούτοις, ἐπειδὴ ὁ καιρὸς τῆς διαθέσεως τῶν ἰχθυοτροφείων προβαίνει, καὶ ἐπειδὴ ἡ ἀπαίτησις τοῦ Δήμου Ναυπλιέων, δι’ ὃν ἐκτίθησι σκοπόν, δὲν κωλύει τὴν διάθεσιν τοῦ ἰχθυοτροφείου Ναυπλίας, ὑπὸ τὸν ὅρον τοῦ νὰ δύναται ὁ Δῆμος Ναυπλιέων νὰ ἐπιχειρίσῃ τὴν ἀποξήρανσιν τοῦ μέρους τούτου τῆς θαλάσσης, ὁπόταν βούλεται, καὶ νὰ ἀνοίξῃ δημοσίαν ὁδόν, διὰ τοῦτο, καὶ καθ’ ὅσον πιστεύεται, ὅτι ὁ δῆμος δὲν θὰ δυνηθῇ ἐντὸς τῆς δεκαετίας τοὐλάχιστον νὰ ἐπιχειρίσῃ τὴν πρᾶξιν ταύτην, φρονοῦμεν ὅτι τὸ δημόσιον δύναται νὰ προβῇ ἐλευθέρως εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ ἰχθυοτροφείου, ὑπὸ τὸν ὅρον τοῦ νὰ μὴν ἔχῃ ἀπαίτησιν ὁ ἐνοικιαστὴς κατὰ τοῦ Δημοσίου, ἐὰν ὁ Δῆμος Ναυπλίας ἐπὶ τῆς ὡς ἀνωτέρω περιγραφείσης ἐκτάσεως, ἐπιχειρήσῃ πράξεις ἀποξηράνσεως, χωρὶς οὐχ ἧττον ν’ ἀποκρούσῃ τὴν ἀπαίτησιν τοῦ Δήμου Ναυπλιέων, ὑπὸ τὸν ὅρον τοῦ νὰ γίνῃ ἡ παραχώρησις πρὸς μόνον τὸν σκοπὸν τῆς μολώσεως τοῦ ὡς εἴρηται περιγραφέντος μέρους τῆς θαλάσσης.» Κατόπιν ἐδόθη ἡ διαταγὴ νὰ τεθῇ εἰς τὴν προκήρυξιν ὁ ὅρος, τὸν ὁποῖον ἠκούσατε· ἡ δημοπρασία ἔγεινε, τὰ πρακτικὰ ὑπεβλήθησαν, ἀλλ’ ἀκόμη δὲν ἐδόθη ἡ ἔγκρισις. Ὅπως εἶναι διατεταγμένη ἡ πρότασις τοῦ Κ. πληρεξουσίου, κατ’ ἐμὴν γνώμην, εἶναι ἀπαράδεκτος, διότι δὲν εἶναι ὡρισμένη.

§18ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς ὑπενθυμίζω, Κύριε ὑπουργὲ, ὅτι παρεδέχθη τὴν ἀρχὴν ἡ Συνέλευσις.

§19ΔΡΟΣΟΣ. Διότι δὲν ὁρίζει τί παραχωρεῖται εἰς τὸν δῆμον· λέγει, ὅτι παραχωρεῖται τὸ ἀπέναντι τοῦ ἐν αὐτῇ ὁπλοστασίου παράλιον μέχρι τοῦ νῦν ἰχθυοτροφείου, κατὰ τὰ διαγεγραμμένα ὅρια αὐτοῦ· ποῖα εἶναι τὰ ὅρια ταῦτα; πρόκειται νὰ κάμετε παραχώρησιν καὶ δὲν πρέπει νὰ γνωρίζητε τί θὰ παραχωρήσητε· δεύτερον δὲν ὁρίζεται ἡ χρῆσις τοῦ μέρους, τὸ ὁποῖον θὰ παραχωρηθῇ.

§20ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀναγνώσατε τὴν διόρθωσιν, ἣν ἔκαμα. Ἐκεῖ ἀναφέρω περὶ αὐτοῦ.

§21ΔΡΟΣΟΣ. Βλέπετε, ὅτι δὲν ὑπάρχει τίποτε ὡρισμένον; δι’ ἄλλον λόγον εἶναι ἀπαράδεκτον, διότι παραχωρεῖται εἰς τὴν πόλιν τοῦ Ναυπλίου, ἐνῷ ἡ πόλις δὲν εἶναι ἠθικὸν πρόσωπον, ἀλλ’ εἶναι συγχωνευμένη εἰς τὸν Δῆμον. Κύριοι, καὶ ἐγὼ ἔχω τὴν διάθεσιν νὰ συντρέξω εἰς τὴν βελτίωσιν καὶ τὴν εὐημερίαν τῆς πόλεως ἐκείνης. Ἐστάθην εἰς τὴν πολιορκίαν τοῦ Ναυπλίου καὶ ἔζησα πολλὰ ἔτη μετὰ ταῦτα εἰς τὴν πόλιν αὐτὴν, καὶ ἔτη τῆς νεότητός μου, καὶ μοὶ ἄφησε ζωηρὰς ἀναμνήσεις, τὰς ὁποίας ἐνόσῳ ζῶ θὰ διατηρήσω. Ἀλλὰ πρὶν γίνῃ ἡ παραχώρησις πρέπει νὰ ἐξετασθῇ τὸ πρᾶγμα, πρέπει νὰ ἐξετασθῇ κατὰ τὴν ἔκτασιν, κατὰ τὴν θέσιν, καὶ κατὰ τὴν ἀνάγκην, πρὸς δὲ νὰ ἐξετασθῇ καὶ ὑπὸ τὴν ἔποψιν τῆς ὀχυρωματικῆς. Σᾶς φαίνεται ἴσως παράξενον, νὰ ὁμιλῶ περὶ ὀχυρωματικῆς ἀπέναντι τόσων ἀξιωματικῶν ἐνταῦθα εὑρισκομένων, τοῦ ἄνθους τοῦ στρατοῦ. Κύριοι, ἐγὼ νομίζω, ὅτι ἡ διατήρησις τῶν φρουρίων τοῦ Ναυπλίου εἶναι ἀναγκαιοτάτη, ὄχι διὰ τὸν λόγον, ὅτι ἐδαπανήθησαν ἄπειροι θησαυροὶ πρὸς ἀνέγερσιν, ἀλλὰ διότι ἐχρησίμευσε τὸ φρούριον τοῦτο μεγάλως εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἦλθε στιγμὴ κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ τύχη τοῦ Ναυπλίου ἦτο ἡ τύχη τῆς Ἑλλάδος ὅλης· ὅταν λοιπὸν πρόκειται νὰ ἐπιχειρήσωμέν τι, πρέπει νὰ ἐξετάσωμεν μὴ τυχὸν προσβάλλεται ἡ ἀσφάλεια τῶν φρουρίων. Δι’ ὅλους αὐτοὺς τοὺς λόγους προτείνω τὴν ἀναβολὴν, καὶ ὑπόσχομαι σήμερον ἢ αὔριον νὰ συστήσω ἐπιτροπὴν ἀπὸ ἐπιστήμονας ἰατροὺς, μηχανικοὺς, ἀξιωματικοὺς τοῦ πυροβολικοῦ, καὶ ἀπὸ τὰς ἀρχὰς τοῦ Ναυπλίου, διὰ νὰ ἐξετάσωσι τὸ πρᾶγμα, νὰ κάμουν ἔκθεσιν, καὶ διάγραμμα· καὶ κατόπιν τῆς ἐργασίας ἡ Συνέλευσις ν’ ἀποφασίσῃ ἐν γνώσει.

§22ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§23ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ Κύριος ὑπουργὸς πρὸ μικροῦ πολὺ εὐχερῶς εἶπεν εἰς τὴν Συνέλευσιν, ὅτι γινώσκει τὰ κοινοβουλευτικὰ ἔθιμα, καὶ ἐγὼ εἰς αὐτὴν τὴν ἰδέαν στηριζόμενος κάμνω τὴν παρατήρησιν, οὐχὶ τόσον διὰ τὴν Συνέλευσιν, ἡ ὁποία πιστεύω ὅτι γνωρίζει τὴν τάξιν, ἀλλὰ διὰ τὸν Κύριον ὑπουργὸν, τὸν διδάσκαλον τῆς κοινοβουλευτικῆς τάξεως, πῶς εἶναι δυνατὸν μετὰ ψηφοφορίαν, ἥτις ὡς ἀποτέλεσμα ἔσχεν ὅτι ἡ Συνέλευσις ἐφωτίσθη, νὰ προτείνηται ἡ ἀναβολὴ! (θόρυβος), αὕτη εἶναι ἡ γνώμη μου, Κύριοι, (θόρυβος). Πρὶν προβῶ ν’ ἀπαντήσω εἰς τὰς παρατηρήσεις, τὰς ὁποίας ἔκαμεν ὁ Κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς οὐσίας, αἱ ὁποῖαι στεροῦνται πάσης ἀληθείας, λέγω ὅτι ἡ Συνέλευσις πρέπει ν’ ἀποφανθῇ ἂν πρέπῃ νὰ ἐπαναφέρωμεν τὴν συζήτησιν, καὶ νὰ μὴ προβῶμεν εἰς τὴν ψηφοφορίαν ἐπὶ τοῦ κυρίου θέματος. Ἄλλως τε, Κύριοι, δὲν βλέπω ὅτι εἰμπορεῖ νὰ τεθῇ πέρας, ὄχι μόνον εἰς αὐτὴν, ἀλλὰ καὶ εἰς πᾶσαν συζήτησιν. Εἶναι πάντοτε κυρία ἡ Συνέλευσις ν’ ἀποφαίνηται ὡς βούλεται, ἀλλ’ ἀκολουθεῖ κατ’ ἀνάγκην κανόνας τινὰς, τοὺς ὁποίους δὲν εἰμπορεῖ νὰ παραβῇ. Χθὲς ἐσυζητήσαμεν ὅλην τὴν ἡμέραν, σήμερον ἀπεφάνθημεν ὅτι ἐφωτίσθημεν. Σᾶς παρακαλῶ λοιπὸν ν’ ἀποφανθῆτε ὅτι ἡ συζήτησις ἔκλεισε, καὶ οὕτω θέλομεν περιορισθῆ μόνον εἰς τὸ θέμα.

§24ΖΙΜΒΡΑΚΑΚΗΣ. Ἡ πόλις τοῦ Ναυπλίου, Κύριοι, κεῖται ἐντὸς ἑνὸς φρουρίου. Τὸ φρούριον αὐτὸ ἐξεταζόμενον ὑπὸ τοὺς κανόνας τῆς ὀχυρωτικῆς, βεβαίως, ἐπειδὴ εἶναι ἓν ἐκ τῶν πρωτίστων τῆς Ἑλλάδος, νομίζω, ὅτι πρέπει ἡ Κυβέρνησις μετὰ πολλῆς περισκέψεως νὰ βαδίσῃ καὶ πρὸς τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν. Ἤκουσα τὴν ἔκθεσιν, τὴν ὁποίαν ὁ δήμαρχος μετὰ τοῦ μηχανικοῦ ἔκαμε, καὶ τὴν ὁποίαν εὑρίσκω πολὺ λογικὴν, διότι καὶ τὸ φρούριον γνωρίζω καὶ τὴν πόλιν. Ἰδοὺ τί λέγει ἡ ἔκθεσις αὕτη. Λαμβάνει μίαν γραμμὴν ἀπὸ τὸ πρόχωμα τὸ ἀπέναντι τοῦ κανονοστασίου τῆς ξηρᾶς, χωρὶς νὰ πειράξῃ τὴν τάφρον, διότι εἰς τὸ φρούριον αὐτὸ, καθὼς καὶ εἰς πᾶν ἄλλο εἶναι μεγίστη ἀνάγκη νὰ ὑπάρχῃ μία τάφρος. Εἶναι περιττὸν νὰ σᾶς ἐξηγήσω τὸν ἐπιστημονικὸν λόγον τούτου, καὶ ὅπου δὲν ὑπάρχουν νερὰ προσπαθοῦν νὰ φέρουν τοιαῦτα. Λοιπὸν τοιαύτη τάφρος ὑπάρχει καὶ εἰς τὸ Ναύπλιον. Δυστυχῶς αὐτὴ ἐγέμισε κατὰ τὸ διάστημα τῆς ἐπαναστάσεως. Ἐγὼ ἤμην παιδὶ εἰς τὸ Ναύπλιον κατὰ τὴν ἐπανάστασιν καὶ τὴν ἐνθυμοῦμαι. Ὑπάρχει καὶ ἓν πρόχωμα ἔξωθεν τῆς πύλης τοῦ φρουρίου, τὸ ὁποῖον, ὅταν ὁ ἐχθρὸς καταλάβῃ, καὶ καταστῇ εἰς ἀχρηστίαν τὸ πυροβολικὸν τοῦ φρουρίου, τότε κάμνει ἔφοδον. Δι’ αὐτὸ συγκεντροῦνται ὅλα τὰ πυρὰ τοῦ φρουρίου εἰς αὐτὸ τὸ μέρος. Ἤδη ζητεῖται ν’ ἀνοίξωμεν, νὰ κάμωμεν πλατύτερον αὐτὸ τὸ μέρος, καθὼς διαγράφει ἡ ἔκθεσις τοῦ Δημάρχου καὶ τοῦ Μηχανικοῦ, εἶναι πολλὰ λογικὴ καὶ καλὴ, χωρὶς νὰ πειράξῃ τὸ φρούριον. Καὶ ἰδοὺ τί εἶναι ἀπέναντι τοῦ προχώματος αὐτοῦ, καθὼς καὶ εἰς τὸν μυχὸν μέσα ὑπάρχουν ὕδατα γλυκὰ, ἀποσταλάζοντα ἀπὸ τοὺς λόφους, καὶ ἐκ τῶν ὑδάτων αὐτῶν σχηματίζεται ἓν χόρτον, τὸ ὁποῖον τὸ θέρος ἀληθέστατα, ὡς ὁ Κύριος Μιχαλόπουλος εἶπεν, σήπεται καὶ προξενεῖ μεγίστην ἀποφοράν· δὲν συμφωνῶ ὅμως, ὅτι ἀπὸ τὸ πρόχωμα πρέπει νὰ τραβηχθῇ ἡ γραμμὴ αὐτὴ μέχρι τοῦ μύλου. Καὶ ἰδοὺ διὰ ποῖον λόγον· διότι ἕως εἰς τὸν μῦλον σχηματίζεται ἓν τρίγωνον, στενὸν μὲν, ἀλλὰ πολὺ ἐκτεταμένον, ὅπου ὑπάρχει ἄμμος. Τὸ ἔδαφος εἶναι ἀμμῶδες καὶ καθαρώτατον· ἐκεῖ βγάζουν τὸ σκουλῆκι, μὲ τὸ ὁποῖον ψαρεύουν, καὶ ἀχιβάδες τὴν τεσσαρακοστήν. Τοῦτο εἶναι ἀπὸ τὸ πρόχωμα ἕως τὸ τυμπάκικο, ὅπου εἶναι ἑνὸς Παπᾶ ἀμπέλι· καὶ, ἂν ἐνθυμῆσθε, εἰς τοῦ Λέφα τὸ περιβόλι εἶναι μία πηγὴ, τὴν ἐνθυμοῦμαι, ὅπου ὀνομάζεται βρύσις τοῦ Φωτομάρα· ἐκεῖ λοιπὸν ὑπάρχουν ὕδατα γλυκὰ, καὶ φύεται τὸ χόρτον, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι φύκιον, ἀλλὰ ἓν χόρτον πράσινον, καὶ ἐπειδὴ ἡ θάλασσα δὲν κινεῖται ἐκεῖ, σήπεται· οὐχ ἧττον ὅμως παραδέχομαι τὴν γνώμην τοῦ Κυρίου ὑπουργοῦ, ὅτι πρέπει νὰ προηγηθῇ ἐξέτασις ἐπιστημόνων ἀνδρῶν.

§25Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Εἶμαι πολὺ εὐχαριστημένος, διότι μοὶ δίδεται ἀφορμὴ νὰ ὁμιλήσω ὑπὲρ μιᾶς πόλεως, εἰς τὴν ὁποίαν ὀφείλω πολλὴν εὐγνωμοσύνην· προσέτι δὲ, διότι μοὶ δίδεται ἀφορμὴ ν’ ἀπευθύνω συμβουλὴν πρός τινας κυρίους ἀντικρύ μου καθημένους, ὅτι ὀφείλουσιν, ὅταν ὁμιλῶσιν οἱ ἀγορεύοντες, ἂν θέλωσι ν’ ἀκούωσιν, ἄλλως δὲ, ἂν δὲν ἀρέσκωνται, ν’ ἀποσύρωνται. Τρεῖς λόγους κυρίους ἐπρότεινεν ὁ Κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ζητῶν τὴν ἀναβολὴν τῆς ἐπιψηφίσεως τῆς προτάσεως, τὴν ὁποίαν ὁ πληρεξούσιος ἐκ Ναυπλίου ὑπέβαλεν. Ἤθελα συμφωνήσει μὲ τὸν Κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ἐὰν δὲν μ’ ἐφώτιζε κατά τι ἡ τακτικὴ, τὴν ὁποίαν τὸ συνέδριον τοῦτο ἠκολούθησε κατὰ τὰς ἐργασίας του· διότι, ἂν ἀνατρέξω εἰς τὴν ἐφημερίδα τῶν πρακτικῶν σας, θέλω εὑρεῖ 700 ἢ 1,000 φορὰς ν’ ἀναβάλληται συζήτησις, καὶ νὰ προσδιορίζωνται ἡμέραι, καὶ ὅμως αἱ ἡμέραι αὗται νὰ παρέρχωνται, οὐδέ ποτε δὲ νὰ δύναται τὸ συνέδριον τοῦτο νὰ ἐπιλαμβάνηται τῆς συζητήσεως τῶν ἀναβληθέντων· φοβούμενος δὲ μήπως καὶ ἡ ἡμέρα, τὴν ὁποίαν θέλετε προσδιορίσει πρὸς συζήτησιν τῆς προτάσεως ταύτης, δὲν ἔλθῃ ποτὲ, ἐπιθυμῶν δὲ νὰ συντελέσω εἰς τὴν ἄρσιν κακοῦ, τὸ ὁποῖον μαστίζει μίαν τῶν ὡραιοτέρων πόλεων τῆς Ἑλλάδος, ἀναγκάζομαι νὰ ἀντιταχθῶ κατ’ αὐτοῦ. Τρεῖς κυρίους λόγους σᾶς ἐπρότεινεν ὁ ὑπουργός. Πρῶτον, ὅτι δὲν προσδιορίζεται διὰ τῆς προτάσεως, ἥτις διατελεῖ ὑπὸ συζήτησιν, ἡ ἔκτασις τῆς ὁποίας τὴν παραχώρησιν ζητοῦσιν· ἐκ δὲ τῆς συζητήσεως ἐξήχθη ὅτι ὑπάρχουν διάφοροι γνῶμαι, διότι ὁ μὲν προτείνας πληρεξούσιος ἐκτείνει αὐτὴν μέχρι τοῦ πέρατος τῶν ὁρίων τοῦ ἰχθυοτροφείου· ὁ δὲ Κ. ὑπουργὸς, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν πληροφοριῶν τῶν ἐπιτοπίων ἀρχῶν, περιορίζει αὐτὴν μέχρι τοῦ Μύλου. Ἤθελα παρατηρήσει εἰς τὸν Κ. ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅστις εὗρεν ὑποστηρικτὰς τῆς γνώμης τῆς Κυβερνήσεως ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἀμφιβάλλουν, ἐὰν ὁ δῆμος Ναυπλίου ἔχῃ τὰ μέσα νὰ μολώσῃ, ἤθελα παρακαλέσει αὐτὸν, ἐὰν ἔχῃ μικρὰν ἀμφιβολίαν περὶ τῆς ὑπάρξεως τῶν μέσων αὐτοῦ τοῦ δήμου, νὰ πεισθῇ ὅτι, ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ ἀνάγκη νὰ μολωθῇ πέραν τοῦ σημείου ἐκείνου, τὸ ὁποῖον ὁ Κ. Ζιμπρακάκης ὥρισεν, ὅτι ὁ δῆμος οὐδέποτε θέλει καταβάλει κεφάλαια διὰ τὴν μόλωσιν ταύτην. Ἐὰν ἡ ὑγιεινὴ κατάστασις τῆς πόλεως τοῦ Ναυπλίου ἀπαιτῇ νὰ περιορισθῇ ἡ μόλωσις μέχρι τοῦ μέρους, τὸ ὁποῖον ὁ Κ. Ζιμπρακάκης περιώρισεν, ἐννοεῖτε ὅτι, ἡ πόλις τοῦ Ναυπλίου θέλει περιορισθῆ μόνον μέχρι τοῦ μέρους ἐκείνου· ὥστε ἡ διαφορὰ, περὶ τῆς ἐκτάσεως, δὲν εὑρίσκω, ὅτι εἶναι σπουδαία· ἄλλως καὶ αὐτὸς ὁ προτείνας, καὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι καλλίτερά μου γνωρίζουσι τὸ Ναύπλιον, καὶ ἴσως περισσότερον καθῆκον καὶ συμφέρον ἔχουσιν, εἰμποροῦν νὰ ἀρνηθῶσιν εἰς τὴν μέχρι τοῦ μύλου τοῦ ἰατροῦ μόλωσιν. Ὁ δεύτερος λόγος, ὅτι δὲν προσδιορίζεται διὰ τῆς προτάσεως ταύτης, τί θέλει γίνει ἡ ἔκτασις αὕτη, νομίζω ὅτι δὲν εἶναι σπουδαῖος, διότι ὁ σκοπὸς τῆς παραχωρήσεως εἶναι νὰ ἄρῃ τὰς ἀφορμὰς ἐκείνας, αἱ ὁποῖαι καθιστῶσι τὸ κλῖμα τοῦ Ναυπλίου νοσηρόν· καὶ ἐπειδὴ καθίσταται νοσηρὸν ἐκ τῆς ὑπάρξεως τῶν τελμάτων, ὁ σκοπὸς τῆς παραχωρήσεως εἶναι ἡ ἀποξήρανσις αὐτοῦ, καὶ ὄχι ἡ οἰκοδομὴ ἐργοστασίων ἢ τεχνουργείων. Ἡ τρίτη ἀντίῤῥησις, τὴν ὁποίαν ὁ Κ. ὑπουργὸς ἐπέφερε, καὶ ἐπὶ τῆς ὁποίας ἐστήριξε τὴν ἀναβολὴν, εἶναι οἱ ἐνδεχόμενοι φόβοι βλάβης τινος τῶν ὀχυρωμάτων τοῦ Ναυπλίου· ὑποθέτω ὅτι πάντες γνωρίζετε, ὅτι αἱ κυρίως λεγόμεναι στρατιωτικαὶ θέσεις, τὰς ὁποίας εἰς τὴν ἐπιστημονικὴν γλῶσσαν, τὴν ὁποίαν ἐγὼ δὲν γνωρίζω, ἀλλὰ πολλοὶ συνάδελφοί μας στρατιωτικοὶ γνωρίζουσιν, αἱ places militaires ἐπάγουσι δουλείαν ἐφ’ ὅλων τῶν παρακειμένων χωρῶν, εἴτε δημοσίων, εἴτε ἰδιωτικῶν· ἑπομένως ὑποθέτω ὅτι πᾶς φόβος βλάβης δὲν εἰμπορεῖ νὰ ὑφίσταται, διότι ἡ ἀποξήρανσις θέλει γίνει πάντοτε τῇ συναινέσει ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἔχουσι τὴν ἐπιμέλειαν τοῦ φρουρίου Ναυπλίου, οὐδὲ ἡ πόλις τοῦ Ναυπλίου θέλει ἐπιχειρήσει ἔργα, τὰ ὁποῖα δύνανται νὰ ἐλαττώσωσι τὴν ὀχυρότητα τοῦ φρουρίου. Αἱ ἐργασίαι, τὰς ὁποίας ἡ πόλις τοῦ Ναυπλίου θέλει κάμει, θέλουσιν ὑποβληθῆ εἰς τὸν στρατιωτικὸν Διοικητὴν τῆς πόλεως, εἰς τὸν ἔλεγχον τῆς στρατιωτικῆς ἐπιστήμης, καὶ θέλουσιν ἐγκριθῆ τότε μόνον, ὅταν δὲν βλάπτωσι τὰ ὀχυρὰ τῆς πόλεως. Δὲν ἠξεύρω ποίαν ἰδέαν ἔχουσι περὶ δημοσίου πλούτου οἱ συνάδελφοί μου· ἡ πόλις τοῦ Ναυπλίου δὲν ζητεῖ οὐδεμίαν ἀμοιβὴν, ἀλλ’ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον πᾶσα πόλις ἔχει τὸ δικαίωμα ν’ ἀπαιτήσῃ παρὰ τῆς ἐπικρατείας, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον πᾶσα ἐπικράτεια ὀφείλει νὰ χορηγήσῃ εἰς πᾶσαν πόλιν. Ἀνατρέξατε εἰς τὴν νομοθεσίαν αὐτὴν τῆς Ἑλλάδος, καὶ θέλετε εὑρεῖ διάταγμα, διὰ τοῦ ὁποίου συνεστήθη Γραφεῖον τῆς Δημοσίας οἰκονομίας, καὶ τὸ ὁποῖον κύριον διαγράφει καθῆκον τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, νὰ ἐξετάσῃ τὴν ὑγιεινότητα πάσης πόλεως.

§26ΒΑΛΑΣΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχετε ἐπιστημονικὴν ἔκθεσιν, ὅτι εἶναι νοσηρὸν τὸ κλίμα;

§27ΠΟΛΛΟΙ. Αὐτὸ εἶναι ἀναντίῤῥητον.

§28Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Θέλετε ἰδεῖ ἐν τῷ διατάγματι ἐκείνῳ, ὅτι ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἔχει καθῆκον νὰ ἐξετάσῃ τὴν ὑγιεινότητα τῶν τόπων, καὶ νὰ φροντίζῃ νὰ αἴρῃ τὰς αἰτίας, αἱ ὁποῖαι καθιστῶσι τοὺς τόπους νοσηρούς. Ἀλλ’ εἷς τῶν συναδέλφων μου, ἰατρὸς τὸ ἐπάγγελμα, μοὶ προτείνει ἀντίῤῥησιν, ἥτις δὲν μοὶ παρέχει δυσκολίαν τινὰ, ἂν καὶ δὲν φέρω τὴν ἐπιστημονικὴν ἰδιότητα, τὴν ὁποίαν ἔχει, διότι πρόκειται περὶ πράγματος, τὸ ὁποῖον γνωρίζει ὅλη ἡ ἑλληνικὴ ἐπικράτεια. Δὲν πρόκειται νὰ ἐξετάσω τοὺς λόγους, οἱ ὁποῖοι καθιστῶσι νοσηρὸν ἓν κλῖμα, πρόκειται νὰ βεβαιώσω γεγονὸς, τὸ ὁποῖον πᾶς ἕλλην γνωρίζει. Πάντες ὁμολογοῦσιν ὅτι τὸ Ναύπλιον εἶναι νοσηρόν.

§29ΒΑΛΑΣΣΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ δὲν εἶναι βέβαιον.

§30ΜΙΛΗΣΗΣ. Κ. Δεληγιάννη, ἐρωτήσατε, παρακαλῶ, τὸν Κ. Βαλασόπουλον, ἂν ἐγένετο ἐσχάτως κἀμμία ἰατρικὴ ἀνακάλυψις, καθ’ ἣν τὰ ἕλη συντελοῦν εἰς τὴν ὑγείαν.

§31Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Λυποῦμαι, Κύριοι, διότι δὲν ἠμπορῶ νὰ συμβαδίσω μὲ τὰς περὶ κοινοβουλευτικῆς τάξεως ἰδέας τοῦ Κ. Βαλασοπούλου, διότι οὗτος, διελθὼν καὶ ἄλλοτε στάδιον κοινοβουλευτικὸν, εἶναι πλέον ἔμπειρος ἀπὸ ἐμέ· ἀλλὰ τὸ δημόσιον συμφέρον τόσον πολὺ τὸν ὠθεῖ, ὥστε λησμονεῖ τὴν εἰδικότητά του ταύτην, λησμονεῖ, λέγω, ὅτι ἡ τάξις συνίσταται εἰς τὸ ἀκούειν τοὺς ἀγορεύσαντας, μὴ διακόπτειν δ’ αὐτούς· ἐὰν, Κύριοι, ἀνατρέξητε εἰς τὴν στατιστικὴν τὴν ἐπίσημον, ἥτις ἐδημοσιεύθη ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, θέλετε εὕρει βαθμὸν θνησιμότητος ἐν Ναυπλίῳ πολὺ μεγαλείτερον παρὰ τὰ ἄλλα μέρη. Ὁ Κ. Βαλασόπουλος, βεβαίως, ὅστις εἶναι ἰατρὸς, ἠμπορεῖ, ὅταν τῷ ἐπιδειχθῇ ἡ στατιστικὴ, νὰ σᾶς βεβαιώσῃ τὰ ἀποτελέσματα, ἂν καὶ ἀμφιβάλῃ περὶ τῶν αἰτίων. Ἐπειδὴ δὲ ἰδίως, Κύριοι, δὲν ἔχω πεποίθησιν ὅτι ἡ ἀπόφασις, τὴν ὁποίαν θέλετε κάμει, ἀναβάλλοντες τὴν ἐπιψήφισιν τῆς προτάσεως ταύτης, ὅτι θέλει ἐκτελεσθῆ, διότι ἔχω ὑπ’ ὄψιν πολλὰς ἀποφάσεις ὑμῶν τοιαύτας, αἱ ὁποῖαι δὲν ἐξετελέσθησαν, διότι ἔχω τὴν πρακτικήν σας 16 μηνῶν, καθ’ ἣν πολλάκις ἀνεβάλατε ζητήματα, καὶ δὲν ἠδυνήθητε νὰ ἔλθητε εἰς συζήτησιν αὐτῶν, ἀντιτίθεμαι κατὰ τῆς ἀναβολῆς.

§32ΑΓΓΕΛΙΝΙΔΗΣ. Κύριοι! Οἱ θερμῶς ὑπερασπισθέντες τὴν προκειμένην ὑπόθεσιν, δὲν πιστεύω νὰ ἀποδίδουν εἰς ἡμᾶς τὸ ἄδικον νὰ μᾶς θεωρήσουν τόσον σκληροὺς καὶ ἀπηνεῖς καὶ θηριώδεις, ὥστε νὰ μὴ συναισθανώμεθα καὶ ἡμεῖς τὴν θέσιν τῶν Ναυπλιέων, προκειμένου περὶ ὑγείας. Ἀλλὰ τότε μόνον, Κύριοι, ἠδύναντο νὰ κάμωσιν εἰς ἡμᾶς τὸ ἄδικον τοῦτο, ὁπόταν προηγεῖτο εἰς τὴν προκειμένην ὑπόθεσιν πᾶν ὅ,τι ἔπρεπε νὰ προηγηθῇ· ἐὰν εἰς τὴν προκειμένην ὑπόθεσιν ὁ ἀξιότιμος πληρεξούσιος Ναυπλίας Κ. Μιχαλόπουλος ἐλάμβανε τὴν φροντίδα, ἢ συνεννοεῖτο προηγουμένως μετὰ τῆς Κυβερνήσεως, νὰ συνοδεύσῃ τὴν πρότασίν του μὲ μίαν ἰατρικὴν γνωμοδότησιν, βεβαιοῦσαν ἀληθῶς, ὅτι ἡ ὑγεία τῶν κατοίκων τῆς πόλεως Ναυπλίας ὑποφέρει ἐν ὅσῳ δὲν ἀποξηρανθῇ τὸ μέρος αὐτὸ, ἐὰν ἀκόμη μὲ αὐτὴν τὴν ἰατρικὴν ἔκθεσιν ἤρχετο καὶ μία ἄλλη ἔκθεσις μηχανικοῦ, ὅστις νὰ εἶχε σχεδιαγραφήσει τὸ μέρος αὐτὸ, τὸ ὁποῖον θεωρεῖται ἀναγκαῖον πρὸς τὸν σκοπὸν αὐτὸν, καὶ ὅταν αὐτὰ ὅλα ἐφέροντο ἐνώπιόν μας σήμερον, καὶ εὑρίσκοντο ἄνθρωποι τόσον θηριώδεις, ὥστε νὰ ἀντιλέξωσιν εἰς τὸ ἀντικείμενον αὐτὸ, εἰς τὴν παραχώρησιν αὐτὴν, πιστεύω, ὅτι οἱ θιασῶται, οἱ θερμῶς ὑπερασπιζόμενοι τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν, εἶχον δίκαιον νὰ μᾶς κακίζωσιν. Ὁ Κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐζήτησε τὴν ἀναβολὴν τῆς προκειμένης ὑποθέσεως, καὶ ὁ ἔντιμος πληρεξούσιος Ναυπλίας τὴν ἐθεώρησεν ὡς ἀντικοινοβουλευτικὴν, διότι, λέγει, παρεδέχθη ἅπαξ ἡ Συνέλευσις τὴν ἀρχὴν, καὶ δὲν δύναται πλέον νὰ προταθῇ ἡ ἀναβολή. Κύριοι, μοὶ φαίνεται παράδοξος ἡ ἔνστασις αὐτὴ, προκειμένου περὶ ἀντικειμένου, τὸ ὁποῖον διαφεύγει τὰς γνώσεις τῶν Κυρίων πληρεξουσίων. Ὑποθέσατε ὅτι εἰς τὸ δικαστήριον ἔρχεται μία ὑπόθεσις· ἄρχεται ἡ συζήτησις αὐτῆς, καὶ ἐν τῷ μεταξὺ παρουσιάζεται ἓν ἀντικείμενον καὶ γεγονὸς, τὸ ὁποῖον χρήζει ἐπιστημονικῆς ἐρεύνης. Τί πράττουν τα δικαστήρια εἰς αὐτὴν τὴν περίστασιν; Ἀναβάλλουν τὴν ὑπόθεσιν, διατάσσεται ἡ ἐπιστημονικὴ αὐτὴ ἔρευνα, καὶ μετ’ αὐτὴν, ἥτις εἶναι ὑποχρεωτικὴ διὰ τὸν δικαστὴν, ἔρχονται καὶ συζητοῦν τὴν ὑπόθεσιν καὶ τὴν τελειόνουν. Ἡμεῖς, Κύριοι, οἱ πλεῖστοι τῶν πληρεξουσίων δὲν γνωρίζομεν τί ἐστὶ Ναύπλιον, ποῖον εἶναι τὸ μέρος, τὸ ὁποῖον ζητοῦσι νὰ παραχωρηθῇ εἰς τὴν πόλιν Ναυπλίου· οἱ πλεῖστοι μάλιστα τῶν πληρεξουσίων εἴχομεν τὴν ἰδέαν ὅτι τὸ Ναύπλιον εἶναι ἴσως τὸ ὑγιεινότερον μέρος τοῦ Κράτους· σᾶς τὸ λέγω ἐν πεποιθήσει καὶ ἐν τιμῇ, διότι δὲν τὸ ἐγνώριζα, δὲν ὑπῆγά ποτε εἰς τὸ Ναύπλιον· ἠξεύρω ὅτι εἰς τὸ Ναύπλιον ποτε κατοικοῦσαν πλεῖστοι ὅσοι, περισσότεροι παρ’ εἰς ἄλλα μέρη τῆς Ἑλλάδος· δὲν ἤκουσά ποτε ὅτι τὸ Ναύπλιον εἶναι νοσῶδες. Ἀλλὰ παραδέχομαι, Κύριοι, διότι τὸ λέγουσιν οἱ συνάδελφοί μας, οἱ ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι τὸ γνωρίζουν, ὅτι τὸ Ναύπλιον εἶναι τόπος νοσώδης ὡς ἐκ τῶν ὑδάτων τῶν ἐκεῖ λιμναζόντων καὶ τῶν χόρτων. Ἀλλ’ εἶναι δύω λόγοι, τοὺς ὁποίους σᾶς εἶπον, πρῶτον ὅτι πρόκειται νὰ γείνῃ ἡ ἀποξήρανσις πρὸ τῶν ὀχυρωμάτων τοῦ φρουρίου. Διὰ νὰ κατεδαφισθῶσι τὰ φρούρια τῆς Κερκύρας, μᾶς ἔκαμε τὴν τρομερωτέραν ἐντύπωσιν. Ἡμεῖς λοιπὸν ἔχομεν ἓν φρούριον· ποῖος μὲ βεβαιοῖ σήμερον ὅτι καὶ τὸ νὰ κατασταθῇ τὸ ἔδαφος στερεὸν δὲν ἔχει ἐπιῤῥοὴν ἐπὶ τῶν ὀχυρωμάτων τοῦ φρουρίου; Φρονῶ, λοιπὸν, Κύριοι, ὅτι εἶναι δίκαιον καὶ λογικὸν καὶ σωστόν· κανεὶς ἐξ ἡμῶν δὲν θέλει νὰ ἀδικήσῃ τοὺς ἀδελφούς μας Ναυπλιεῖς, οἱ ὁποῖοι εἰς ὅλας τὰς περιστάσεις ἀπέκτησαν δικαιώματα εἰς τὸ ἔθνος, νὰ τοὺς ὑστερήσωμεν τὸ τιμαλφέστερον εἰς τὸν ἄνθρωπον, τὴν ὑγείαν· νὰ προηγηθῇ προηγουμένως αὐτὴ ἡ ἔκθεσις, νὰ κανονισθῇ, νὰ διαγραφῇ αὐτὸ τὸ μέρος, καὶ ἂς ἦναι πλέον παρὰ βέβαιοι, ὅτι ὅλη ἡ Συνέλευσις θὰ ἀποφασίσῃ εὐχαρίστως. Μοὶ φαίνεται λοιπὸν ὅτι ἡ ἀναβολὴ δὲν δύναται ποσῶς νὰ ἐπηρεάσῃ τὸ συμφέρον αὐτὸ τῶν Ναυπλιέων. Ὁ ἀξιότιμος πληρεξούσιος Γόρτυνος ἐκάκισε πολὺ τὸ Σῶμα, τοῦ ὁποίου μέλος εἶναι καὶ αὐτὸς, ὅτι δῆθεν πολλὰ ζητήματα ἀναβάλλονται εἰς ὡρισμένην ἡμέραν, ἀλλὰ κανὲν δὲν συζητεῖται Τοῦτο εἶναι μία ἔλλειψις, ἥτις ἀντανακλᾷ εἰς ὅλους τοὺς πληρεξουσίους, ἑπομένως δὲν ἐξαιρεῖται οὐδ’ αὐτὸς ὁ Κύριος Θ. Δελιγιάννης. Ἀλλ’ ἐπὶ τοῦ προκειμένου τὸ ἀντικείμενον εἶναι τόσῳ σπουδαῖον καὶ σοβαρὸν, διότι ἐπέρχεται ἡ ἔγκρισις· φρονῶ λοιπὸν ὅτι τὸ προκείμενον ζήτημα δὲν θέλει λάβει τὴν τύχην ἐκείνων τὰ ὁποῖα ἀνέφερεν ὁ Κ. Δεληγιάννης. Ἀλλὰ καὶ ἡ Κυβέρνησις, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ συστήσῃ στενῶς ἡ Συνέλευσις, καὶ ὁ Κ. δήμαρχος Ναυπλιέων, καὶ οἱ ἔχοντες συμφέρον, θὰ ἐπισπεύσωσιν ἐντὸς ὀλίγων ἡμερῶν νὰ λάβωσιν ὑπ’ ὄψιν αὐτὰ τὰ ὁποῖα πρέπει, καὶ ἑπομένως αὐτὴ ἡ ὑπόθεσις τελειόνει. Κηρύττομαι ὑπὲρ τῆς ἀναβολῆς.

§33ΠΟΛΛΟΙ. Ἀρκετά.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἂς ἀκούσωμεν καὶ τὸν Κ. Παλαμίδην.

§35ΠΑΛΑΜΙΔΗΣ. Κύριοι, τὸ Ναύπλιον δὲν ἔχει καμμίαν αἰτίαν ἀφοσιώσεως, οὔτε ἐπιθυμίαν ἐπὶ τοῦ δημοσίου πλούτου, οὔτε συμπαθείας, ὥς τινες θέλουν νὰ παρεξηγήσουν τὴν ἐπὶ τοῦ προκειμένου αἴτησίν του· τὸ Ναύπλιον εἶναι τὸ ἄσυλον, τὸ ὁρμητήριον ὅλων τῶν ἀπανταχοῦ Ἑλλήνων, κατοικεῖται ἀπὸ διαφόρους ἀνθρώπους· διὰ τοῦτο ἔχει τὰς συμπαθείας ὅλων τῶν ἀνθρώπων καὶ γενικὰς ἰδέας. Ὕστερον ἐφέρθη τὸ τοῦ δημοσίου πλούτου. Κύριοι, μάθετε, ὅτι εἰς τὴν πόλιν τοῦ Ναυπλίου δὲν ἀναλογοῦσι παρὰ 3½ χιλιάδες δραχμῶν μόλις ἀπὸ τὰ ἰχθυοτροφεῖα. Δὲν εἶναι τοῦτο τόσον μεγάλον πρᾶγμα διὰ νὰ βλάψωμεν τοὺς κατοίκους (θόρυβος). Κύριε Πρόεδρε, ἐὰν αὐτὴ ἡ ὀχλαγωγία ἐξακολουθήσῃ, νὰ παύσω.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι, νὰ παύσουν οἱ διάλογοι.

§37ΠΑΛΑΜΙΔΗΣ. Πρέπει νὰ καταστραφῇ αὐτὸ τὸ μέρος, τὸ ὁποῖον εἶναι πλησίον εἰς τὸ Ναύπλιον, διότι δὲν εἶναι παρὰ ἕνα καταστάλαγμα τῶν βρομερῶν ὑδάτων, καὶ ὄντως προσβάλλει τὴν ὑγείαν τῶν πολιτῶν.

§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ζήτημα εἶναι περὶ ἀναβολῆς.

§39ΠΑΛΑΜΙΔΗΣ. Καλὰ, θὰ ἔλθω. Ἐκτὸς τούτου, ἡ ἀποξήρανσις αὐτὴ δὲν συντελεῖ μόνον εἰς τὴν ὑγείαν τῶν πολιτῶν, ἀλλὰ εἰς τὴν ὁδοποιΐαν. Τὸ Ναύπλιον δὲν ἔχει ἄλλην ἐξαγωγὴν παρὰ μόνον διὰ τῶν Μύλων, καὶ ἀγωνιῶντες πηγαίνουν καὶ οἱ διαβαίνοντες· ὅστις ἦτό ποτε εἰς τὸ Ναύπλιον θὰ τὸ ὁμολογήσῃ· εἶναι πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον τὸ γνωρίζω, καὶ ὅστις ἔχει ἐναντίωσιν ἂς ἔλθῃ νὰ τὴν εἴπῃ. Λοιπὸν βλέπετε, ὅτι εἶναι σκοπὸς καὶ ἰδιαίτερος τῆς πόλεως, καὶ σκοπὸς γενικὸς τῆς ὁδοποιΐας. Ἔπειτα, Κύριοι, δὲν εἶναι λόγος νὰ μολυνθῇ πλησίον τῶν προμαχώνων· καθὼς ἐχάραξεν ὁ Κ. ὑπουργὸς, δὲν ἔχουν νὰ φοβηθοῦν αἱ ἐπάλξεις· ἄλλως τε μάθετε, ὅτι ἡ Κυβέρνησις αὐτὴ, τὸν μὲν χάνδακα, ὁ σκοπὸς τοῦ ὁποίου ἦτο νὰ ᾖναι πλημμυρισμένος ἀπὸ ὕδατα, τὸν ἐγέμισε, καὶ ἐχάραξεν ὁδὸν πέριξ τοῦ φρουρίου. Λοιπὸν βλέπετε, ὅτι σήμερον καὶ ἡ ἰδία Κυβέρνησις δὲν θὰ τὸ ἔχῃ εἰς τὴν κατάστασιν τὴν τρομερὰν καὶ ἀποκλειστικὴν, εἰς τὴν ὁποίαν οἱ Τοῦρκοι τὸ εἶχον. Τὸ φρούριον Παλαμηδίου μόνον ἠμπορεῖ νὰ ὀνομασθῇ φρούριον, τὸ κάτω δὲν εἶναι παρὰ πόλις, διότι ἤνοιξε καὶ 5 πύλας πρὸς τὸν αἰγιαλὸν, ὥστε αὐτοὺς τοὺς φόβους τῆς κατακτήσεως δὲν τοὺς ἔχω. Ὁ Κ. ὑπουργὸς φοβεῖται διὰ τὰς ἐνοικιάσεις, διότι, φαίνεται, ὅτι ὁ Κ. ὑπουργὸς ἀπεφάσισε νὰ δώσῃ εἰς τοὺς ἐνοικιαστὰς τὴν διεύθυνσιν τῶν πραγμάτων. Λέγω, ἢ ἂς ἐμποδισθῇ ἡ ἐνοικίασις μέχρις 20 ἡμερῶν, καὶ ἡ Συνέλευσις νὰ ὑποχρεώσῃ τὴν Κυβέρνησιν νὰ συστήσῃ ἐπιτροπὴν γνωμοδοτικὴν, ἢ, ἐὰν δὲν ᾖναι ἀναγκαῖον τοῦτο, ν’ ἀποφασισθῇ ἀπὸ τοῦδε, νὰ δοθῇ εἰς τὴν πόλιν χωρὶς νὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα νὰ κτίσῃ ἐκεῖ.

§40ΠΟΛΛΟΙ. Ἐφωτίσθημεν.

§41ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Χθὲς διὰ νὰ λυθῇ πᾶσα ἀμφιβολία, ἐπρότεινα λαλῶν, ὅτι, ἐὰν ἐπὶ τοῦ μέρους τούτου ἡ πόλις ἐγείρῃ οἱονδήποτε ἔργον, τὸ ὁποῖον ἐναντιοῦται εἰς τὴν ὀχυρωματικὴν τῆς πόλεως, νὰ τὸ καταστρέφῃ δαπάνῃ τῆς ἰδίας, χωρὶς νὰ ἔχῃ δικαίωμα ἀποζημιώσεως. Ἄρα συμβιβάζεται ἡ παραχώρησις μὲ τοὺς φόβους πολλῶν, ὅτι βλάπτεται ἡ ὀχυρωματική.

§42ΑΝΤ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Εἶναι πολὺ πιθανὸν δι’ ἑνὸς ἄλλου μέσου ν’ ἀφαιρεθῶσι τὰ αἴτια, τὰ ὁποῖα βλάπτουν τὴν ὑγείαν τοῦ τόπου· ὥστε φρονῶ νὰ γείνῃ οὕτως διὰ νὰ ᾖναι τὰ μέρη πρὸς τὸ φρούριον εἰς τὴν θάλασσαν.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι, ὅτι ἐρωτήθη ἡ Συνέλευσις, νὰ σηκωθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι)· παρεδέχθη. Ἡ πρότασις τοῦ Κ. ὑπουργοῦ, ἐὰν καλῶς ἠννόησα αὐτὴν, συνίσταται εἰς τοῦτο, ν’ ἀναβληθῇ ἡ κατ’ ἄρθρον συζήτησις τῆς προτάσεως μέχρις ὅτου ἐπιτροπὴ ἐξ εἰδημόνων γνωμοδοτήσῃ περὶ τοῦ, ἐὰν ἡ παραχώρησις συμφέρῃ εἰς τὴν ὑγείαν, περὶ τοῦ ἐὰν καὶ κατὰ πόσον ἡ παραχώρησις δύναται νὰ βλάψῃ τὰ ὀχυρώματα τῆς πόλεως, καὶ διὰ διαγράμματος νὰ ὁρισθῇ τὸ μέρος, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ παραχωρηθῇ (θόρυβος).

§44ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ ἐξηγηθῇ ὁ Κ. ὑπουργὸς, ἐὰν θέλῃ ν’ ἀναβληθῇ ἡ ἔγκρισις.

§45ΔΡΟΣΟΣ (Ὑπουργ.). Τὴν ἀναβάλλω ἐπὶ ἕνα μῆνα.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κ. ὑπουργὸς ἀναβάλλει τὴν ἔγκρισιν ἐπὶ ἕνα μῆνα. Λοιπὸν οἱ παραδεχόμενοι τὴν ἀναβολὴν κατὰ τὴν πρότασιν τοῦ Κ. ὑπουργοῦ, παρακαλοῦνται νὰ ἐγερθῶσιν (ἐγείρονται οἱ περισσότεροι)· παρεδέχθη. Πρῶτον ἀντικείμενον τῆς ἡμερησίας διατάξεως (θόρυβος)...

§47Δ. ΖΩΤΟΣ. Οἱ Κύριοι ὑποπτεύουν, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ διαιωνισθῇ ἡ ἀναβολή. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ τεθῇ μία προθεσμία.

§48ΤΙΝΕΣ. Μὰ, ἐτέθη ἐντὸς μηνός.

§49ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ. Ἐὰν ὁ Κ. Μιχαλόπουλος συνῄνεσε δι’ ἕνα μῆνα, τοῦτο ἔπρεπε νὰ γείνῃ ἀντικείμενον συζητήσεως· μόνος του δὲν ἠδύνατο ν’ ἀποφασίσῃ, διότι καὶ ἐγὼ εἶμαι πληρεξούσιος Ναυπλίου, καὶ τοῦτο εἶναι μία αὐθαιρεσία, εἰς τὴν ὁποίαν ποτὲ δὲν ὑπήκουσα· οὔτε εἰς τὸν θρόνον θὰ ὑπακούσω, ἐὰν ᾖναι αὐθαίρετος (θόρυβος).

§50ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μετὰ τὴν πρότασιν αὐτὴν ἔρχεται ἡ ἐξακολούθησις τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς προτάσεως, τῆς ἀφορώσης τὸ δημοτικὸν συμβούλιον Ἀθηνῶν, καὶ τὰ δημοτικὰ συμβούλια, τὰ εὑρισκόμενα εἰς τὴν αὐτὴν περίπτωσιν.

§51ΤΙΝΕΣ. Εἶναι τὸ περὶ συντάξεως.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Χθὲς ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη τὸ ἐναντίον (θόρυβος). Παραδέχεται ἡ Συνέλευσις νὰ προταχθῇ τὸ περὶ δημοτικῶν συμβουλίων;

§53ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κ. Μίλησης ἔχει τὸν λόγον.

§55ΜΙΛΗΣΗΣ. Κύριοι, ἐνθυμεῖσθε ἴσως, ὅτι τὸ ἀντικείμενον τὸ ὁποῖον ἔρχεται σήμερον εἰς συζήτησιν εἶχεν ἀρχίσει νὰ συζητηθῇ εἰς μίαν ἄλλην συνεδρίασιν προηγουμένην....

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ ἀποσύρεσθε, ΚΚ. πληρεξούσιοι.

§57ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἐνθυμεῖσθε, ὅτι πρῶτος λαβὼν τότε τὸν λόγον ἐπροσπάθησα νὰ φέρω τὰς παρατηρήσεις μου ἐπὶ τῶν διαφόρων προτάσεων, αἵτινες ὑπεβλήθησαν, καὶ ὅτι πρὸ πάντων εἶχον ἐπιστήσει τὴν προσοχὴν τῆς Συνελεύσεως εἰς τὸ νὰ λάβῃ περὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου γενικὸν μέτρον, διότι καὶ ἄλλα δημοτικὰ συμβούλια τοῦ κράτους ἢ ῥητῶς ὑπὸ τοῦ λαοῦ κατελύθησαν, ἢ σιωπηρῶς ἀπέσχον ἐπὶ μακρὸν τοῦ νὰ ἐκπληρώσωσι τὰ χρέη των. Εἶναι τῳόντι ἀνάγκη νὰ ληφθῇ μέτρον γενικὸν, διὰ νὰ ἐπανέλθῃ ἡ τάξις καὶ ἡ ἁρμονία εἰς τὴν διοίκησιν, καὶ τοσούτῳ μᾶλλον κατεπείγουσα παρίσταται ἡ ἀνάγκη αὕτη, καθ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις, μὴ ἔχουσα νόμον τινα ὡρισμένον, εὑρίσκεται ἠναγκασμένη νὰ διορθώνῃ τὴν ἔλλειψιν διοικητικῶς καὶ τοιουτοτρόπως νὰ γεννᾷ πανταχόθεν παράπονα. Περιττὸν θεωρῶ, Κύριοι, νὰ ἐπανέλθω εἰς τοὺς λόγους, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐστήριξα τὴν πρότασίν μου ταύτην· ὑπενθυμίζω μόνον εἰς τὴν Συνέλευσιν, ὅτι καὶ ἄλλοτε συζητοῦσα τὸ ἀντικείμενον τοῦτο, εἶχεν ἀποφασίσει νὰ μὴ περιορισθῇ εἰς τὸ δημοτ. συμβούλιον Ἀθηνῶν, ἀλλὰ νὰ ἐπεκτείνῃ τὸ ληπτέον μέτρον εἰς ὅλα τὰ δημοτικὰ συμβούλια· πολὺ δὲ περίεργον μοῦ ἐφάνη, ὅτε ἤκουσα ἐπαναφερομένην καὶ πάλιν περὶ τούτου τὴν συζήτησιν, καὶ περιοριζομένην εἰς μόνον τὸ δημοτικὸν συμβούλιον Ἀθηνῶν. Εἶχον ἀρχίσει νὰ φέρω τὰς παρατηρήσεις μου ἐπὶ τῆς προτάσεως τοῦ Κ. Δεληγεώργη, ὅτε μία φωνὴ, ἡ τοῦ Κ. Πετιμεζᾶ, νομίζω, μὲ διέκοψεν εἰς τὸ μέσον. Ὁ Κ. Πετιμεζᾶς ἀκούσας τὴν σωρείαν τῶν ἄρθρων καὶ ἐδαφίων, τὰ ὁποῖα περιέχει ἡ πρότασις τοῦ Κ. Δεληγεώργη, ἀνεφώνησεν ἀπὸ τῆς θέσεώς του, ὅτι ἡ πρότασις εἶναι πολὺ σπουδαία καὶ ἀξία μελέτης συντόνου· ἄλλοι συμμεριζόμενοι, φαίνεται, τὴν ἰδέαν ταύτην ἐπρότεινον ἀμέσως τὴν ἀναβολὴν, καὶ τοιουτοτρόπως διεκόπη ἡ ἀγόρευσίς μου εἰς τὸ μέσον. Ἄρχομαι λοιπὸν σήμερον, ὅθεν διέκοψα τὴν ὁμιλίαν μου. Ἡ πρότασις τοῦ Κ. Δεληγεώργη δύναται ἴσως νὰ ᾖναι σπουδαία, Κύριοι, κατὰ τὰς ἀρχὰς τῆς διοικήσεως τῶν νεωτέρων συστημάτων τὰς μήπω ἐφαρμοσθείσας ἔν τινι κοινωνίᾳ· ἐξεταζομένη ὅμως ὑπὸ τὴν ἔποψιν τῆς ταπεινῆς νομιμοφροσύνης, τοὐτέστιν ὑπὸ τὴν ἔποψιν τῶν κειμένων νόμων, παρουσιάζει τρεῖς σπουδαίας ἐλλείψεις. Ἡ Συνέλευσις.....

§58ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Μὰ τί Συνέλευσις! Δὲν εἶναι ἡ Συνέλευσις πλήρης· καὶ δὲν εἴμεθα καὶ προητοιμασμένοι (θόρυβος).

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀπεφασίσθη χθές.

§60ΤΙΝΕΣ. Δὲν εἴμεθα πλήρεις.

§61ΜΙΛΗΣΗΣ. Τετάρτη φορὰ εἶναι αὕτη, καθ’ ἣν διακόπτεται ἡ συζήτησις. Πότε ἐπιθυμεῖτε νὰ τελειώσωμεν τὸ ἀντικείμενον τοῦτο;

§62ΚΑΛΟΣ. Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ προχωρήσωμεν, γενομένης τῆς ἐνστάσεως ὅτι δὲν εἴμεθα πλήρεις.

§63ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἀναγγείλατε, Κ. Πρόεδρε, εἰς τοὺς ἀποχωρήσαντας Κυρίους, ὅτι ἔχω νὰ κάμω ἐπερώτησιν εἰς τὸ ὑπουργεῖον (γέλως).

§64ΔΑΓΡΕΣ. Προσκαλέσατε τοὺς συνήθως μὴ προσερχομένους, καὶ ὅσοι φεύγουν ἀπὸ τὰς συνεδριάσεις, καὶ εἰπέτε τους δημοσία, ἂν ἔχητε σκοπὸν νὰ ἐργασθῆτε, πρέπει νὰ ἦσθε ἀπὸ τὰς 11 ἐδῶ, καὶ νὰ μένητε ἕως εἰς τὰς 6, ἄλλως νὰ φύγητε.

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καντήντησα φορτικὸς δημοδιδάσκαλος, καθημέραν κάμνων ἐπιτιμήσεις.

§66ΜΙΛΗΣΗΣ. Ἐπιμένετε εἰς τὴν ἔνστασιν, ὅτι δὲν εἴμεθα πλήρεις;

§67ΤΙΝΕΣ. Μάλιστα, μάλιστα.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καθήσατε, Κύριοι, ν’ ἀναγνωσθῇ ὁ κατάλογος. Οἱ παρόντες νὰ γνωστοποιῶσι τὴν παρουσίαν των. Θὰ δημοσιευθῶσι τὰ ὀνόματα τῶν ἀπόντων, διότι οὗτοι προσβάλλουσι τὴν Συνέλευσιν οὕτω πως ἀποχωροῦντες. Ἐκφωνεῖται ὁ ὀνομαστικὸς κατάλογος.

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόλις εἴμεθα 140. Ἑπομένως ἡ Συνέλευσις δὲν εἶναι πλήρης. Διαλύεται ἡ συνεδρίασις. Ὥρα 4 Μ. Μ.

Ὁ Πρόεδρος

Ι. Λ. ΜΕΣΣΗΝΕΖΗΣ.

Οἱ Γραμματεῖς Χ. Σουίδας.