1863.07.20

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ ΡΛΖʹ.

Τῆς 20 Ἰουλίου 1863.

(Σάββατον).

Ὥρα 10 Π. Μ.

Τὴν ἕδραν τοῦ Προέδρου κατέχει ὁ Ἀντιπρόεδρος Κ. Μεσσηνέζης.

Ἀναγνωσθέντος τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου καὶ τῆς Συνελεύσεως πλήρους γενομένης, ἀνεγνώσθησαν τὰ πρακτικὰ τῆς προτεραίας.

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι πληρεξούσιοι, παρακαλεῖσθε νὰ καταλάβητε τὰς ἕδρας σας, διότι ἄλλως δὲν εἶναι δυνατὸν ν’ ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις. Κατὰ τὴν ἀπόφασίν σας ἀντικείμενα τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως εἶναι τὰ ἑξῆς. Ἡ ἐκλογὴ τοῦ Προέδρου, ἡ πίστωσις τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν διὰ τὸν μῆνα Ἰούλιον, νομοσχέδιον τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ναυτικῶν, καὶ νομοσχέδιον τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, ἀφορῶν τὰς ὑποθήκας. Προτείνω εἰς τὴν Συνέλευσιν διὰ νὰ κερδήσωμεν χρόνον διὰ νὰ συζητήσωμεν τὰ νομοσχέδια, περὶ ὧν πρόκειται, νὰ γείνῃ κατὰ πρῶτον ἡ ψηφοφορία, ἡ δὲ διαλογὴ νὰ γείνῃ περὶ τὸ τέλος τῆς συνεδριάσεως, δηλ. μετὰ τὴν ψηφοφορίαν νὰ προβῶμεν εἰς τὴν συζήτησιν τῶν ῥηθέντων νομοσχεδίων.

§2ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι. Ἀλλὰ καλλίτερον νὰ προηγηθῇ ἡ πίστωσις.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι νὰ προηγηθῇ ἡ πίστωσις νὰ σηκωθῶσιν, (ἀνίστανται οἱ περισσότεροι). Παρεδέχθη. Ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἔχει τὸν λόγον.

§4ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Δὲν ἐγράψατε τὴν πρότασιν, Κύριε Πρόεδρε, τοῦ Κ. Καλοῦ· εἴχομεν ἀποφασίσει νὰ συζητηθῇ καὶ ἐκείνη σήμερον περὶ τῶν Γερουσιαστῶν.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἴπομεν ὅτι θ’ ἀναπτυχθῇ σήμερον.

§6ΚΕΧΑΓΙΑΣ. (ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν). Ἀναγινώσκει τὴν ἔκθεσιν τῆς πιστώσεως διὰ τὸν μῆνα Ἰούλιον. Ψηφίζοντες τὴν ὑποβληθεῖσαν διὰ τὰς δαπάνας τοῦ Ἰουλίου μηνὸς ἐκ δραχ. 1,551,000 πίστωσιν, ἥτις εἶναι ἐλάσσων τῆς διὰ τὸν παρελθόντα μῆνα Ἰούνιον ψηφισθείσης κατὰ 200,000 δραχ. ἐπιθυμεῖτε βεβαίως νὰ γνωρίσητε καὶ τὴν κατάστασιν τοῦ δημοσίου ταμείου. Ταύτην καταρτίσας ἐκ τῶν δημοσίων βιβλίων καὶ ἐξ ὅσων εἰς τὸ ὀλιγοήμερον τῆς ὑπουργείας μου διάστημα ἠδυνήθην νὰ συλλέξω διά τινα ποσὰ πληροφοριῶν, λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ θέσω ὑπ’ ὄψιν ὑμῶν. Τὸ δημόσιον ταμεῖον εἶναι βεβαρυμένον μὲ χρέος ἀπαιτητὸν μέχρι τέλους Ἰουλίου ἐκ δραχ. 10,700,000 ἤτοι· Καθυστέρησις πρὸς τὰς προστάτιδας Δυνάμεις τριῶν δόσεων ἀπέναντι τοῦ δανείου τῶν 60,000,000 μέχρι τέλους τοῦ 1863

Ἐπὶ τῆς καταστάσεως ταύτης θεωρῶ ἀναγκαῖον νὰ ἐπιφέρω τὰς ἑξῆς παρατηρήσεις πρὸς περισσοτέραν διαφώτισιν τῆς Συνελεύσεως. Καὶ πρῶτον παρατηρῶ, ὅτι τὸ πρὸς τὴν Τράπεζαν χρέος τῶν 3,000,000 δὲν εἶναι ἀμέσως ἀπαιτητὸν, καὶ μάλιστα τὸ τοῦ ἑνὸς ἑκατομμυρίου, μέλλοντος νὰ ἐξοφληθῇ ἐκ τῆς προσόδου τῆς Σμύριδος. Δεύτερον δὲ, ὅτι ὁλόκληρον τὸ ἀνωτέρω μνημονευθὲν χρέος δὲν ἐπεβάρυνε τὸ δημόσιον ταμεῖον ἀπὸ τῆς ἐπαναστάσεως καὶ ἐντεῦθεν, διότι κατὰ τὴν πτῶσιν τῆς Βασιλείας τοῦ Ὄθωνος, ὡς εἶναι γνωστὸν τὸ ταμεῖον ὤφειλε 2,000,000 πρὸς τὰς προστάτιδας Δυνάμεις διὰ τὰς δύω ἀπέναντι τοῦ δανείου δόσεις, 2,500,000 πρὸς τὴν Τράπεζαν, ἐπὶ ἐνεχύρῳ μετοχῶν καὶ ἐπὶ ὑποθήκῃ ἐθνικῶν κτημάτων, 500,000 πρὸς τὴν ἀτμοπλοϊκὴν ἑταιρείαν, καὶ 1,000,000 περίπου ἐκ διαφόρων παρακαταθηκῶν καὶ χρηματ. γραμματίων, ἤτοι ἐν ὅλῳ εὑρέθη βεβαρυμένον μὲ χρέος 6,000,000, ὥστε μόνον τὸ ἥμισυ τοῦ σημερινοῦ χρέους ἀνεδείχθη μετὰ τὴν ἐπανάστασιν, ἐκτὸς ἐννοεῖται, καὶ 3,500,000, ἅτινα ἐπραγματοποιήθησαν ἐκ τοῦ προκηρυχθέντος ὑπὸ τῆς Προσωρ. Κυβερνήσεως ἐθνικοῦ δανείου τῶν 6,000,000 καὶ τὰ ὁποῖα δὲν ἐσημείωσα εἰς τὴν ἀνωτέρω κατάστασιν ὡς μὴ ἀποτελοῦντα μέρος τοῦ ἀμέσως ἀπαιτητοῦ χρέους. Μελετήσας τὴν κατάστασιν ταύτην, ὀφείλω νὰ μὴ ἀποκρύψω, ἂν καὶ δὲν εἶναι τῆς παρούσης συζητήσεως ἀντικείμενον, ὅτι ἵνα κατασταθῇ τὸ δημόσιον ταμεῖον ἐνήμερον εἰς τὰς πληρωμάς του, ἐπαρκοῦντα δὲν εἶναι τὰ τακτικὰ ἔσοδά μας, καὶ ἑπομένως εἶναι ἀπόλυτος ἀνάγκη νὰ γίνῃ σκέψις περὶ συνομολογήσεως ἀναλόγου δανείου μακρᾶς προθεσμίας. Λυπηρὰ εἶναι ἀληθῶς ἡ σημερινὴ κατάστασις τοῦ δημοσίου ταμείου, ἀποδιδομένη κατὰ τὸ ἥμισυ μὲν εἰς τὰ ἐπὶ τῆς πεπτωκυίας βασιλείας ὑπέρογκα ἔξοδα, κατὰ δὲ τὸ ἕτερον ἥμισυ εἰς τὴν ὡς ἐκ τῶν ἀνωμαλιῶν προελθοῦσαν καθυστέρησιν τῶν εἰσπράξεων, καὶ εἰς τὰς νέας ἀνάγκας, τὰς ὁποίας ἐγέννησεν ἡ ἐπανάστασις, καὶ τῶν ὁποίων ἡ ἐκπλήρωσις καθίστατο ἀναπόφευκτος· δὲν πρέπει ὅμως νὰ μᾶς φοβίζῃ αὕτη διὰ τὸ μέλλον, ἀρκεῖ νὰ πραγματοποιηθῶσι τὰ διάφορα οἰκονομικὰ μέτρα, περὶ τῶν ὁποίων τοσάκις ἐγένετο λόγος εἰς τὸν περίβολον τοῦτον, καὶ εἰς τὴν παραδοχὴν τῶν ὁποίων ἡ Συνέλευσις ἐδείχθη ἐκ προοιμίου εὐδιάθετος. Τὰ μέτρα ταῦτα ἐπιτρέψατέ μοι νὰ σᾶς τὰ ὑπενθυμίσω. Α) Ἡ ἐπέκτασις τοῦ φόρου τῶν οἰκοδομῶν καὶ ἐπὶ τῶν ὑπὸ τῶν ἰδιοκτητῶν κατοικουμένων, αἵτινες μέχρι τοῦδε εἰς οὐδένα φόρον ὑπεβάλλονται. Τὸ νέον τοῦτο ἔσοδον ὑπολογίζεται εἰς 2,000,000 περίπου. Β) Ἡ εἰσαγωγὴ τοῦ φόρου τῶν μεταγραφῶν καὶ ἡ μεταῤῥύθμισις τοῦ φόρου τῶν ἐπιτηδευμάτων, τῶν ὁποίων ἡ πρόσοδος δύναται νὰ προσεγγίσῃ τὰς 500,000. Γ) Ἡ ἐπὶ πιστώσει ἐκποίησις τῶν ἐθνικῶν κτημάτων, τῶν ὁποίων ἡ ἀξία ὑπερβαίνει τὰ 60,000,000. Δ) Ἡ τακτοποίησις καὶ ἐξασφάλισις τῆς εἰσπράξεως τῶν πρὸς τὸ δημόσιον ἐκ φόρων καὶ ἐξ ἀντιτίμου ἐθνικῶν κτημάτων καθυστερουμένων, ἅτινα ἀναβαίνουσιν εἰς 50,000,000. Τὴν ἐξασφάλισιν τῆς εἰσπράξεως δυνάμεθα, κατὰ τὴν κρίσιν μου, νὰ ἐπιτύχωμεν διὰ τῆς συστάσεως ἑνὸς εἰδικοῦ ταμείου τοῦ δημοσίου χρέους, ὅσον ἔνεστιν ἀνεξαρτήτου ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως λ. χ. εἶναι τὸ ἐλεγκτικὸν συνέδριον, τὴν δὲ ἀνεξαρτησίαν αὐτοῦ πλειότερον καὶ αὐτοῦ τοῦ ἐλεγκτικοῦ συνεδρίου δυνάμεθα νὰ ἐπιτύχωμεν διὰ τοῦ διορισμοῦ προσωπικοῦ ἰσοβίου. Περὶ τούτου ὅμως ἐπιφυλάσσομαι νὰ ὑποβάλω εἰδικὴν πρότασιν. Ε) Ἡ ἐλάττωσις τῶν διὰ τὸν στρατὸν γινομένων ἐξόδων, τὰ ὁποῖα κατὰ τὴν κρίσιν καὶ τὴν γνώμην αὐτῆς τῆς Συνελεύσεως, καθὰ πολλάκις ἐξεφράσθη, εἶναι δυσανάλογα πρὸς τὴν ὑπάρχουσαν δύναμιν τοῦ στρατοῦ, ἥτις ἐπίσης εἶναι ἀνωτέρα τῆς ἀπαιτουμένης διὰ τὰς ἀνάγκας τῆς ἐπικρατείας, καθόσον δὲν ἔχομεν ἀνάγκην μεγάλου στρατοῦ, οὔτε πρὸς ἐπίθεσιν κατ’ ἐξωτερικῶν ἐχθρῶν, οὔτε πρὸς ὑπεράσπισιν τῆς χώρας μας, ἀφ’ οὗ εὐτυχῶς ἡ ἀκεραιότης τῆς ἐπικρατείας μας ἐξασφαλίζεται ἀπὸ τὰς προστάτιδας Δυνάμεις· μὲ ἄλλους λόγους δὲν ἔχομεν ἐπὶ τοῦ παρόντος ἀνάγκην εἰμὴ μόνον τοῦ διὰ τὴν τήρησιν τῆς δημοσίας τάξεως ἀναγκαίου στρατοῦ· ἡ ἐντεῦθεν προκύψασα οἰκονομία δύναται νὰ ὑπερβῇ τὰ 3,000,000· καὶ ΣΤʹ.) Ἡ δι’ ὀργανικῶν Νόμων ἁπλοποίησις τῆς δημοσίου ὑπηρεσίας, ἐξ ἧς θέλει προκύψει οἰκονομία 1,000,000 περίπου. Διὰ τῆς παραδοχῆς καὶ ἐφαρμογῆς τῶν μέτρων τούτων θέλει, ὡς ἕκαστος ἀδιστάκτως πείθεται, εὑρεθῆ τὸ Δημόσιον ταμεῖον εἰς τὴν εὐάρεστον θέσιν οὐ μόνον νὰ ἐπαρκῇ εἰς τὴν πληρωμὴν τῶν ἐξόδων τῆς ἐπικρατείας, ἀλλὰ καὶ νὰ διαθέσῃ ἱκανὸν ποσὸν ἀπέναντι τῶν παλαιῶν χρεῶν του. Ἐκ τῶν ὀλίγων τούτων πείθεσθε, Κύριοι, ὅτι ἡ οἰκονομικὴ κατάστασίς μας διὰ τὸ μέλλον οὐ μόνον ἀπελπιστικὴ δὲν παρουσιάζεται, ἀλλὰ μάλιστα ἐνθαῤῥυντική.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρατηρῶ εἰς τὴν Συνέλευσιν ὅτι ἀντικείμενον εἶναι ἡ πίστωσις, ἄλλο δὲν πρόκειται νὰ συζητηθῇ.

§8ΚΑΛΟΣ. Ὁ Κ. ὑπουργὸς σᾶς εἶπε καὶ τὰς οἰκονομίας, τὰς ὁποίας θὰ φέρῃ αὐτὴ ἡ Συνέλευσις.

§9ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Ἐπειδὴ εἶναι στατιστικαὶ πληροφορίαι, ὑποθέτω ὅτι ὁ Κ. ὑπουργὸς θὰ τὰς δώσῃ νὰ τυπωθῶσι.

§10ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα!

§11ΚΑΛΟΣ. Ὁ Κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ὡς πληρεξούσιος εἰς τὴν πίστωσιν τοῦ μηνὸς Μαΐου ἐξέφρασε μερικὰς γνώμας περὶ οἰκονομίας, τὰς ὁποίας καὶ ἐγὼ ὑπεστήριξα. Λυποῦμαι ὅμως διότι δὲν βλέπω ἤδη νὰ πραγματοποιῇ ἐκείνας· βλέπω ὅτι ἔκαμεν ἔναρξιν, ἀλλ’ ὑπάρχουσι θέσεις καὶ ἐν τοῖς ὑπουργείοις καὶ ἐκτὸς, αἱ ὁποῖαι δύνανται οὐχὶ νὰ καταργηθῶσιν, ἀλλὰ νὰ κενωθῶσι· καὶ πρὸς τὸν ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ἀποτείνω τὴν παρατήρησιν αὐτὴν καὶ εἰς τοὺς ἄλλους, ἵνα φέρωσιν ὅλας τὰς δυνατὰς οἰκονομίας, χωρὶς νὰ περιμένωσι τὴν ἀπόφασιν τῆς Συνελεύσεως.

§12ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Τὸ αὐτὸ λέγω καὶ ἐγὼ, νὰ συστήσῃ ἡ Συνέλευσις εἰς τὸ ὑπουργεῖον νὰ κάμῃ τὰς δυνατὰς οἰκονομίας ἄνευ βλάβης τῆς ὑπηρεσίας, καὶ ἰδίως ἐκείνας, τὰς ὁποίας προτείνει ἡ τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐπιτροπή.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις κατὰ τῆς πιστώσεως;

§14ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ παραδεχόμενοι τὴν πίστωσιν τοῦ Ἰουλίου ὡς ὑπεβλήθη, παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσιν (ἀνίστανται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη. Λοιπὸν ἡ Συνέλευσις ἐπιθυμεῖ τώρα νὰ προβῶμεν εἰς τὴν ἐκλογὴν τοῦ προεδρείου.

§16ΠΟΛΛΟΙ ΠΛΗΡΕΞΟΥΣΙΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ προσαχθῶσιν αἱ κάλπαι. Ἐγκρίνει ἡ Συνέλευσις νὰ σταλῶσι τὰ πρακτικὰ τῆς Συνελεύσεως ἀπὸ σήμερον;

§18ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κύριος Λοιδωρίκης πάσχων ζητεῖ ἑνὸς μηνὸς ἄδειαν· νὰ δοθῇ;

§20ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ Κύριοι Πληρεξούσιοι νὰ προσέλθωσιν ἵνα λάβωσι ψηφοδέλτιον. Ἐνταῦθα γίνεται ἡ ἐκλογὴ τοῦ Προεδρείου, τῆς δὲ διαλογῆς περαιωθείσης ὁ Πρόεδρος ἀπήγγειλε τὸ ἀποτέλεσμα ὡς ἑξῆς.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προσοχὴ, Κύριοι· ἐψηφοφόρησαν 166, εὑρέθησαν 5 ψηφοδέλτια λευκὰ, ἐκ δὲ τῶν ἄλλων ψηφοφόρων ἔλαβεν ὁ Κ. Μωραϊτίνης ὡς Πρόεδρος 93 ψήφους· ὡς ἀντιπρόεδροι ὁ Κ. Μιλτιάδης Βενεζέλος 96, Τριγγέτας 92, Ν. Κανάρης 89 καὶ Ἀγγελινίδης 88. Ὡς γραμματεῖς δὲ οἱ Κ. Κ. Δ. Θεοχάρης 94 ψήφους, Κοσονάκος 89, Μιχαηλίδης 88 καὶ Γ. Παπαγεωργίου 85. Ταῦτα εἶναι τὰ πρόσωπα τὰ λαβόντα τὴν ἀπόλυτον πλειονοψηφίαν.

§23ΙΑΛΕΜΟΣ. Οἱ ἀποτυχόντες, Κύριε Πρόεδρε, ποῖοι εἶναι.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ἀνεγνωρίσθη ὡς Πρόεδρος ὁ Κ. Μωραϊτίνης, ὡς Ἀντιπρόεδροι ὁ Κ. Μιλ. Βενιζέλος, ὁ Κ. Τριγγέτας, ὁ Κ. Ν. Κανάρης καὶ ὁ Κ. Ἀγγελινίδης. Κατόπιν αὐτῶν ἄλλοι ἔλαβον διαφόρους ψήφους π. χ. ὁ Κ. Μεσσηνέζης 67, ὁ Κ. Καλὸς 67 κτλ. Λοιπὸν διαλύεται ἡ Συνεδρίασις. Ὥρα 3 καὶ 25.

Ὁ Πρόεδρος

Α. ΜΩΡΑΪΤΙΝΗΣ.

Οἱ Γραμματεῖς Γ. Παπαγεωργίου.