1863.02.23
1,567 rows · 12,835 words · 106 turns
§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ ΝΗʹ.
Τῆς 23 Φεβρουαρίου 1863.
(Σάββατον).
Ὥρα 1/2 Μ. Μ. Ἐκφωνηθέντος τοῦ ὀνομαστικοῦ καταλόγου καὶ εὑρεθείσης
πλήρους τῆς Συνελεύσεως, ὁ Πρόεδρος ἐκήρυξε τὴν ἔναρξιν τῆς Συνεδριάσεως.
Ἀναγινώσκονται τὰ πρακτικὰ τῆς προτεραίας.
§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀναφορὰ τοῦ Κ. Κωνσταντίνου Μελᾶ, δι’ ἧς ζητεῖ 50 ἡμερῶν ἄδειαν ἀπουσίας, διότι ἡ κατάστασις τῆς ὑγείας του τὸν ἀναγκάζει νὰ μεταβῇ εἰς τὰ λουτρά. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;
§2ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι.
§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀναφορὰ τοῦ Κ. Ἀθανασίου Γ. Λώρη, δι’ ἧς παραπονεῖται, ὅτι τὸ ὄνομά του ἐτέθη εἰς τὸν κατάλογον τῶν βοηθημάτων, ἐν ᾧ αὐτὸς δὲν ἔλαβε, μήτε ἐζήτησε τίποτε. Ὑπάρχει ἀναφορὰ τῆς χήρας τοῦ ἐσχάτως ἀποθανόντος Κωνσταντίνου Βουλπιώτου, δι’ ἧς ζητεῖ τὴν ἀνήκουσαν αὐτῇ σύνταξιν καὶ προικοδότησιν τῆς ἀγάμου θυγατρός της. Θὰ σταλῶσιν εἰς τὴν ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν. Ὑπάρχει ἀναφορὰ τῶν δύω ἀδελφῶν Σταυροπούλων διὰ τὰ δεινὰ, τὰ ὁποῖα ὑπέστησαν ἐν Ναυπλίῳ καὶ ζητοῦσι σύνταξιν καὶ περίθαλψίν τινα. Θὰ σταλῇ ἐπίσης εἰς τὴν ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν ἐπιτροπήν. Ὑπάρχει ἀναφορὰ τῶν κατοίκων τῆς πόλεως Πατρῶν περὶ καταργήσεως τοῦ νόμου τῆς ἀποζημιώσεως τῶν οἰκοπέδων. Αὕτη θὰ σταλῇ εἰς τὴν ἐπὶ τῶν οἰκονομικῶν ἐπιτροπήν. Ὑπάρχει ἀναφορὰ τοῦ πληρεξουσίου Δημητρίου Αἰνιὰν, ὑποβάλλοντος ἓν σχέδιον ψηφίσματος καὶ ὑπομνήματος περὶ διαθέσεως τῶν ἐθνικῶν γαιῶν. Καὶ αὐτὴ θὰ σταλῇ εἰς τὴν ἁρμοδίαν ἐπιτροπήν. Ὑπάρχει ἑτέρα πρότασις ψηφίσματος τοῦ πληρεξουσίου Κυρίου Κεχαγιᾶ περὶ βεβαιώσεως καὶ εἰσπράξεως τῶν ἐπὶ τῶν ζώων καὶ μελισσίων φόρων. Ἡ περὶ φόρων τῶν μελισσίων καὶ περὶ ζώων διάταξις εἶναι εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, ἀλλ’ ἡ πρότασις τοῦ Κυρίου Κεχαγιᾶ ἀφορᾷ τὸν Πάγιον Νόμον· λοιπὸν νὰ παραπεμφθῇ εἰς τὴν ἐπιτροπήν.
§4ΚΕΧΑΓΙΑΣ. Ἔχει σχέσιν καὶ πρέπει νὰ συζητηθῇ κατ’ ἐμὲ σήμερον.
§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀναφορὰ τοῦ ἐνισταμένου κατὰ τῆς ἐκλογῆς Ἰασίου Κ. Μποσιάδου. Ὑπάρχει πρότασις τοῦ Κ. Ἡρακλέους Πετμεζᾶ περὶ ἐξασφαλίσεως τῶν ἀνακτόρων, ἐν οἷς φυλάσσεται ἡ ἀλληλογραφία τοῦ ἀποβληθέντος Ἡγεμόνος. Αὐτὴ δὲ εἶναι πρότασις καὶ νὰ τεθῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Ὑπάρχει μία ἀναφορὰ τοῦ πληρεξουσίου Βαλτινοῦ, ἀλλὰ δὲν δύνασθε νὰ ἐννοήσητε αὐτὴν, ἂν δὲν κάμῃ μικρὰν ἀνάπτυξιν περὶ αὐτῆς· ἀλλ’ ἂς ἀναγνωσθῇ. Ὁ ἴδιος Κ. Βαλτινὸς τὴν ἀναγινώσκει· δι’ αὐτῆς δὲ ζητεῖται χορήγησις δραχμῶν τρισχιλίων εἰς τὸν Ἀριστείδην Κουτουμᾶν, ὑπολοχαγὸν τοῦ Πυροβολικοῦ, ὅπως μεταβῇ εἰς τὴν Δυτικὴν Εὐρώπην διὰ λόγους ἐπιστημονικούς.
§6ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Συζήτησις δὲν πρέπει νὰ γείνῃ.
§7ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ἂν πρόκηται νὰ συζητηθῇ, θέλω παρακαλέσει τὴν Συνέλευσιν νὰ τὴν συζητήσῃ σήμερον, καὶ ἂν δὲν τὴν ἐγκρίνῃ, νὰ τὴν ἀποῤῥίψῃ πάλιν τὴν σήμερον, διότι θὰ γείνῃ χρῆσις μὲ τὸ πρῶτον ἀτμοκίνητον. Κύριοι, εἶναι βεβαίως πολὺ τολμηρὸν νὰ ἔρχωμαι ἀπὸ τὸ βῆμα τοῦτο, καὶ νὰ ζητῶ τὴν ἐθνικὴν συνδρομὴν διὰ τὸ ταξείδιον τοῦ Κ. ὑπολοχαγοῦ τοῦ Πυροβολικοῦ Ἀριστείδου Κουντουμᾶ. Λυποῦμαι πολὺ, διότι δὲν μοὶ εἶναι συγκεχωρημένον νὰ ἐκταθῶ παρὰ πολὺ ἐπὶ τῆς προκειμένης ὑποθέσεως· ἐπεθύμουν νὰ εὐχαριστήσω...
§8ΤΙΝΕΣ. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ γείνῃ συζήτησις, ἀλλὰ νὰ σταλῇ εἰς τὴν ἐπιτροπήν.
§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἂς ἀκούσωμεν δύω λέξεις.
§10ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Ἐξαιτοῦμαι τὴν ἄδειαν τῆς Συνελεύσεως νὰ συζητηθῇ σήμερον, καὶ ἰδοὺ ὁ λόγος. Ὁ Κ. Κουντουμᾶς ὑποθέτει, ὅτι κατώρθωσε μίαν ἐπιστημονικὴν ἀνακάλυψιν, ἥτις ἐνδιαφέρει τὴν κοινωνίαν. Εἶπον καὶ ἐπαναλέγω, ὅτι λυποῦμαι πολύ, διότι δὲν δύναμαι νὰ ἐκταθῶ εἰς τὸ ζήτημα τοῦτο· εἶναι ὅμως βέβαιον ἐκ τῆς ἱστορίας τῶν ἐθνῶν, ὅτι αἱ πραγματικαὶ ἀνακαλύψεις γίνονται οὐχὶ τόσον ἐπισήμως καὶ τόσον διεκωδωνισμένως, ὅπως ὅλα τὰ ἄλλα ἔργα τῆς οἰκουμένης. Εἶναι ἐκ τῆς ἱστορίας γνωστὸν, ὅτι, ὅτε ἄνθρωπός τις μικρὸς ἐνόμισεν ὅτι ἀνεκάλυψε τὴν χρῆσιν τοῦ ἀτμοῦ καὶ μετέβη εἰς τὴν Γαλλίαν καὶ ἐπαρουσιάσθη εἰς τὸν Αʹ Ναπολέοντα τὸν αὐτοκράτορα τῆς Γαλλίας καὶ εἶπεν ὄχι τὸ μυστικόν του, ἀλλὰ τὸν σκοπόν του, ὁ μὲν Ναπολέων, ἐκεῖνος ὁ μέγας ἐδίστασεν, ἡ δὲ Ἀκαδημία τῆς Γαλλίας, ἡ γνωστὴ διὰ τὰ φῶτα αὐτῆς, τὸν ἐχαρακτήρισε τρελλόν· τὴν τρέλλαν του τὴν μετεβίβασεν εἰς τὴν Ἀγγλίαν ὁ ἄνθρωπος ἐκεῖνος ὁ μικρός, καὶ μετ’ ἔτη ὄχι πολλὰ ὁ Μέγας ἐκεῖνος Ναπολέων, δεσμώτης εἰς τὴν Ἁγίαν Ἑλένην ἐκτύπησε τὴν κεφαλήν του, διότι δὲν ἔδωκεν ἀκρόασιν εἰς τὴν πρότασιν τοῦ τεχνήτου ἐκείνου. Εἶπον δὲ ἡ ἀνακάλυψις αὕτη ἀφορᾷ τὴν κοινωνίαν ὁλόκληρον, τὸ δὲ ποσὸν εἶναι ἐλάχιστον, φρονῶ δικαίως νὰ τὸ χάσωμεν, ἐὰν αἴφνης εἰς τὴν ἐφαρμογὴν, ἀποτύχῃ ὁ Κ. Κουντουμᾶς.
§11ΠΟΛΛΟΙ. Ποία εἶναι ἡ ἀνακάλυψις;
§12ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Δὲν ἠμπορῶ· λυποῦμαι, ὅτι δὲν εἶμαι ὁ Ἀριστείδης, ὅστις ἀφέθη ἀπὸ τὸν λαὸν νὰ κρίνῃ μόνος περὶ μιᾶς προτάσεως, ὅταν ἐπροτάθη ὑπό τινος νὰ καῇ ὁ στόλος τῶν Ἑλλήνων συμμάχων τῶν Ἀθηναίων. Ἐκ τῆς ἀνακαλύψεως ταύτης προσδοκᾶται μεγάλη κοινωνικὴ ὠφέλεια. Ἐὰν ὑποθέσωμεν μίαν στιγμὴν, ὅτι εἶναι τρελλὸς, ἂς χάσωμεν αὐτὸ τὸ ποσόν. Καὶ ἐγὼ ἀναλαμβάνω, ἂν μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ ἔχω αὐτὸν τὸν ἐγωϊσμὸν, τὴν ἐγγύησιν τῆς πληρωμῆς τοῦ ποσοῦ τούτου ἐν περιπτώσει, καθ’ ἣν ὁ Κ. Κουντουμᾶς ἀποτύχῃ. Παρακαλῶ λοιπὸν νὰ συζητηθῇ ἡ πρότασις, διότι εἶναι ἀπόλυτος ἀνάγκη νὰ ἀναχωρήσῃ. Ἄλλη συζήτησις μεγαλειτέρα δὲν ἠμπορεῖ νὰ γείνῃ ἐπὶ τοῦ προκειμένου, ἐκτὸς ἂν θέλητε νὰ προσθέσω τοῦτο, ὅτι ἐγγυῶμαι ἀτομικῶς τὴν πληρωμήν.
§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑποστηρίζεται ἡ πρότασις τοῦ Κ. Β. Βαλτινοῦ.
§14ΠΟΛΛΟΙ. Τὴν ὑποστηρίζομεν.
§15ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Μὲ συγχωρεῖτε νὰ προσθέσω, ὅτι ὁ Κ. Κουντουμᾶς προσέφυγεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἥτις δὲν ἐδέχθη τὴν πρότασιν τῆς εἰς τὴν Εὐρώπην μεταβάσεώς του ἀλλ’ ἠρνήθη νὰ προσφέρῃ ποσόν τι χρηματικὸν ἕνεκα ἐλείψεως χρηματικοῦ...
§16ΠΥΡΛΑΣ. Κύριοι οἱαδήποτε ἀνακάλυψις καὶ ἂν ᾖναι, νομίζω, ὅτι ὁ ἐφευρετὴς δύναται νὰ τὴν κοινοποιήσῃ εἰς μίαν ἐπιτροπὴν, τὴν ὁποίαν δύναται νὰ διορίσῃ ἡ Συνέλευσις εἴτε ἐκ δύω, εἴτε ἐκ τριῶν, εἴτε ἐκ πέντε μελῶν, καὶ δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ μᾶς εἴπῃ τὸν τρόπον τῆς ἀνακαλύψεως ἢ τὸ μυστικόν του, ἀλλὰ τὴν ἐφαρμογὴν, τὴν ὁποίαν προτίθεται νὰ κάμῃ, τί σκοπὸν ἔχει αὐτὴ ἡ ἀνακάλυψις, καὶ ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς δυνάμεθα νὰ κρίνωμεν ἂν ὑπάρχῃ τι ἢ ὄχι, διὰ νὰ ἴδωμεν ποία εἶναι ἡ δύναμις, τὴν ὁποίαν πρόκειται νὰ παρουσιάσῃ εἰς τὸν κόσμον ἢ διὰ νὰ κινήσῃ μηχανὰς ἢ δι’ ἄλλο τι, καὶ ἂν εὑρεθῇ, ὅτι ἀξίζει, τότε ὀφείλει ἡ Συνέλευσις νὰ τὸν ἐνθαῤῥύνῃ, διότι πολλάκις ἐπαρουσιάσθησαν τοιαῦται ἀνακαλύψεις καὶ κατόπιν δὲν εὑρέθησαν τίποτε.
§17ΒΑΣΣΟΣ. Ἐγὼ Κύριοι, ὅταν ἤκουσα τὴν πρότασιν, τοῦ Κ. Β. Βαλτινοῦ ἐφώναξα ἐκ τῆς θέσεώς μου ὄχι, ἀλλὰ δὲν εἶχα τὴν ὑπομονὴν νὰ ἀκούσω τὸν λόγον, διὰ τὸν ὁποῖον ὁ Κ. Β. Βαλτινὸς ἔκαμε τὴν πρότασιν αὐτήν. Ὅταν πρόκηται, Κύριοι, περὶ τοιαύτης ὑποθέσεως, φρονῶ, ὅτι ἀδιστάκτως πρέπει νὰ ἀποφασίσωμεν· καὶ ἰδοὺ διατί. Πρόκειται περὶ ἀνακαλύψεως. Νὰ σᾶς φέρω ἓν παράδειγμα. Εἰς τὴν Εὐρώπην ἠξεύρετε τί γίνεται; ὑπάρχουν καταστήματα, εἰς τὰ ὁποῖα δύναται ὁ ἀξιωματικὸς ἢ ὁ πολίτης νὰ ἐξοδεύσῃ πέντε χιλ. φράγκων χωρὶς νὰ ἐρωτήσῃ τίποτε· ὑπάρχουν πυριτεχνουργικὰ καταστήματα, εἰς τὰ ὁποῖα ἔχει δικαίωμα ὁ ἀξιωματικὸς νὰ ἐξοδεύσῃ 5,000 φράγκων καὶ δὲν ἔχει ἀνάγκην νὰ δώσῃ λόγον, ἀρκεῖ μόνον νὰ εἴπῃ τὰς ἐργασίας, τὰς ὁποίας ἔκαμεν. Ἀλλὰ ζητεῖτε νὰ σᾶς εἴπῃ τί θέλει νὰ ἀνακαλύψῃ· ἡ ἀπαίτησις αὕτη δὲν εἶναι δυνατή. Εἶναι πράγματα, τὰ ὁποῖα δὲν ἠμπορεῖ τις νὰ τὰ εἴπῃ διόλου, οὔτε τὴν ἀρχὴν οὔτε τὸν σκοπόν. Ἄλλως, Κύριοι, γνωρίζω τὸν ἀξιωματικὸν αὐτὸν πολὺ καλὰ, δὲν γνωρίζω τι ἀνεκάλυψεν, δύναμαι ὅμως νὰ ἐγγυηθῶ, ὅτι ὁ ἀξιωματικὸς οὗτος δὲν εἶναι ἄνθρωπος νὰ μεταχειρίζηται τοιαῦτα μέσα· ἠμπορεῖτε νὰ ἴδητε, ὅτι ὁ ἀξιωματικὸς αὐτὸς κατέγινε, γνωρίζω τὴν τάσιν του εἰς αὐτὰ τὰ πράγματα, εἶμαι βέβαιος ὅμως, ὅτι ὁ ἀξιωματικὸς αὐτὸς ἁπλῶς καὶ ὡς ἔτυχεν δὲν ἔκαμε τοιαύτην πρότασιν. Γνωμοδοτῶ, ὅτι πρέπει νὰ φανῶμεν ὀλίγον γενναιότεροι, καθόσον μάλιστα ἐγγυήθησαν τόσοι, ἐγγυῶμαι καὶ ἐγώ.
§18ΠΕΤΡΙΝΟΣ. Μᾶς ζητοῦν, Κύριοι, 3,000 δραχ. Πρόκειται νὰ δώσωμεν τὸν ὀβολὸν τοῦ πτωχοῦ καὶ πρέπει νὰ συζητήσωμεν, καὶ ὅταν πρόκηται νὰ δώσωμεν τὰ χρήματα τοῦ λαοῦ, πρέπει νὰ ἤμεθα προσεκτικοί. Δὲν δυνάμεθα νὰ δώσωμεν 3,000 δραχ. ἑνὸς νέου, τὸν ὁποῖον δὲν ἔχω τὴν τιμὴν νὰ γνωρίζω διὰ νὰ ὑπάγῃ εἰς τὴν Εὐρώπην δι’ ἀνακαλύψεις. Δὲν εἶμαι, Κύριοι, κατὰ τῶν ἀνακαλύψων· αἱ ἀνακαλύψεις τῷ ὄντι ὠφέλησαν τὰ ἔθνη ἐκεῖνα, εἰς τὰ ὁποῖα πρώτην φορὰν ἐγένοντο· ἀλλὰ δυστυχῶς πολλάκις αὐταὶ αἱ λεγόμεναι ἀνακαλύψεις, αὐτὰ τὰ σχέδια ἀπέτυχον καὶ τὰ ἔθνη ἐζημιώθησαν, οὐχ ἧττον ὅμως, Κύριοι, ὁσάκις ἐδόθησαν χρήματα εἰς ἄλλα ἔθνη διὰ νὰ μεταχειρισθῶσιν εἰς ἀνακαλύψεις, αὐτὰ ἐδόθησαν διὰ μιᾶς νομίμου ὁδοῦ· ποία ἦτον αὐτὴ ἡ νόμιμος ὁδὸς; ἡ ὁδὸς ἡ γενομένη διὰ τῆς Κυβερνητικῆς ἐνεργείας. Σᾶς φέρω παράδειγμα· πρό τινων ἐτῶν ἕνας Πετίνος εἰς τὴν Γαλλίαν εἶπεν, ὅτι ἐφεῦρεν ἀεροβατικὴν μηχανὴν, τὸ μέτρον τῆς ἀεροστατικῆς μηχανῆς, διὰ τῆς ὁποίας ἠδύνατο νὰ κάμῃ ἐνεργείας καὶ ἀπὸ τοῦ ἑνὸς ἡμισφαιρίου νὰ εὑρεθῇ εἰς τὸ ἄλλο· καὶ πραγματικῶς εἰς ἐκεῖνον ἡ Ἀκαδημία τῶν Παρισσίων ἔδωκεν 200 χιλ. φράγκα, ἀλλ’ ἀπέτυχεν· οὐχ ἧττον διωρίσθη μία ἐπιτροπὴ, εἰς τὴν ὁποίαν ὑπέβαλεν ὁ ἄνθρωπος τὰς σκέψεις του, καὶ ἡ ἐπιτροπὴ ἐκείνη ἐγνωμοδότησε καὶ ἐδόθησαν αἱ 200 χιλ. φράγκων. Ἐγὼ δὲν σᾶς ἀρνοῦμαι σήμερον, δόσατε μίαν πίστωσιν 3,000 δραχμὰς ἀλλὰ προτοῦ νὰ γείνῃ ἡ χρῆσις αὐτῶν τῶν χρημάτων νὰ παρουσιασθῇ εἰς τοὺς ἐπιστήμονάς μας καὶ νὰ εἰπῇ τί θὰ τὰς κάμῃ, καὶ ὅταν τὸ ἐγκρίνουν νὰ τὰς λάβῃ· ὄχι ἁπλῶς καὶ ὡς ἔτυχεν νὰ δώσωμεν εἰς ἕνα, ὅστις λέγει δόσατέ μου 3,000 δραχ. διὰ νὰ σᾶς δείξω πῶς κολυμβᾷ ὁ πετεινός μου εἰς τὴν θάλασσαν. Διατί φοβεῖται νὰ μᾶς τὸ εἴπῃ; μήπως τοῦ πάρουν τὴν τέχνην του; Ὄχι. Λοιπὸν εἶμαι κατὰ τῆς παραδοχῆς τῆς προτάσεως ὡς κατεπειγούσης.
§19ΗΡ. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἀπορῶ καὶ ἐξίσταμαι πῶς ὁ Κ. Πετρινὸς ἐτόλμησε νὰ εἴπῃ εἰς τὴν Συνέλευσιν, ὅτι ἂν δὲν ὑπάρχῃ προεγνωσμένον τὸ ἀποτέλεσμα, δὲν πρέπει νὰ ἐμψυχώσωμεν τὴν ἐπιστήμην. Σᾶς παρακαλῶ, Κύριοι, ἂν αὐτὴν τὴν ἀρχὴν ἠκολούθουν τὰ ἔθνη, σήμερον δὲν θὰ εἴχομεν οὔτε ἀτμοκίνητα, οὔτε τηλέγραφον, οὔτε κἀνὲν ἐξ ἐκείνων, τὰ ὁποῖα ἐξέπληξαν καὶ τὴν ἀνθρωπίνην διάνοιαν καὶ εὐκόλυναν τὰ ἀνθρώπινα ἔργα. Ἐδῶ δὲν πρόκειται αὐτὸς νὰ ἐφαρμόσῃ τὴν ἐφεύρεσιν, τὴν ὁποίαν ἔχει ἐν τῷ νῷ αὑτοῦ, τὴν ὁποίαν ἡ ἐπιστήμη τοῦ ἐχορήγησε, πρόκειται νὰ τὴν καταδείξῃ· ἑπομένως δὲν δύναται νὰ σχηματισθῇ ἐπιτροπὴ νὰ ἴδῃ ἂν δύνανται οἱ ὑπολογισμοί του νὰ ἔλθουν εἰς τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐφαρμογῆς, διότι αὐτὸ εἶναι μυστήριον, καὶ θὰ τὸ μεταχειρισθῇ αὐτὸς δι’ ἑαυτὸν, εἶναι ἰδιοκτησία του ἀναφαίρετος· καὶ ἐπειδὴ (θόρυβος).
§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ πλησιάζητε καὶ μὴ θορυβῆτε πλησίον τῶν στενογράφων, διότι κωλύεται ἡ ἐργασία των.
§21ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Ἀκούσατε· αὐτὸ τὴ ζήτημα εἶναι σπουδαῖον· ἀκούσατέ με (θόρυβος). Τὸ περιστατικὸν, τὸ ὁποῖον σᾶς ἀνέφερεν ὁ Κ. Πετρινὸς, δὲν ἦτο πρωτοφανές· αὐτὸ πολλάκις ἐπαρουσιάσθη εἰς τὴν ἀκαδημίαν καὶ ἦτον ἤδη γνωστὸν πρὸ χρόνων, ἑπομένως ἦτον ἀνακάλυψις ὄχι καινοφανὴς, ἀλλ’ ἀπῃτοῦντο τὰ μέσα νὰ ὑποστηρίξουν τὴν ἀνακάλυψιν καὶ τελειοποίησιν αὐτοῦ, διὰ τοῦτο καὶ ἡ ἀκαδημία ἐζήτησε νὰ πεισθῇ, ἐπειδὴ ἡ ἀρχὴ ὑπῆρξε γνωστὴ, ἐὰν τὰ μέσα, τὰ ὁποῖα αὐτὸς ἐζήτει, ἠδύναντο νὰ ἐφαρμοσθῶσι καὶ νὰ ἐπιτύχωσιν εἰς αὐτὸ τὸ ἀντικείμενον. Σᾶς λέγω ἓν ἄλλο πρᾶγμα. Ὑπάρχουν εἰς τὴν ἐπιστήμην τοῦ πολέμου μυστήρια, τὰ ὁποῖα τὰ ἔθνη τὰ κρατοῦσι, δὲν τὰ δίδουν εἰς τὴν δημοσιότητα (θόρυβος). Ἐπειδὴ αἱ περιστάσεις μας εἶναι δειναὶ οἰκονομικῶς, ἐγὼ νομίζω νὰ καταβιβάσωμεν τὸ ποσὸν ἀντὶ 3,000 εἰς 2,000 δραχμῶν.
§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐρωτήσω τὴν Συνέλευσιν δι’ ἀναστάσεως· ὅσοι παραδέχονται τὴν ἀναγνωσθεῖσαν πρότασιν τοῦ Κ. Βαλτινοῦ, νὰ σηκωθῶσιν (ἀνίστανται οἱ περισσότεροι)· ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη.
§23ΤΙΝΕΣ. Δὲν παρεδέχθη.
§24ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Τὸ Γραφεῖον καὶ ὁ Πρόεδρος ἀπεφάνθησαν, ὅτι παρεδέχθη (θόρυβος).
§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἴμεθα εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, ἀλλὰ πρὸ τούτου θὰ γνωστοποιήσω εἰς τὴν Συνέλευσιν, ὅτι πολλοὶ ἐκ τῶν Κυρίων πληρεξουσίων ἐξέφρασαν σήμερον μεγάλα παράπονα, διότι ἦλθον εἰς τὴν προσδιωρισμένην ὥραν τὴν 11, καὶ μέχρι τῆς 12 καὶ ¾, δὲν εἶχε νὰ συμπληρωθῇ ὁ ἀπαιτούμενος ἀριθμός· ἐζήτησαν λοιπὸν, ὥστε νὰ διαλυθῇ ἡ συνεδρίασις, καὶ ἐμείναμεν σύμφωνοι νὰ ληφθῇ αὐτὸ τὸ μέτρον τὴν δευτέραν, διὰ νὰ γνωστοποιηθῇ εἰς ὅλους, ὅτι, ἐὰν εἰς τὰς 11, ἢ 11 καὶ ¼ τὸ πολὺ δὲν εὑρεθοῦν ὅλοι, νὰ μὴ γίνεται συνεδρίασις.
§26ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.
§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατὰ τὸν κανονισμὸν ἡ 11 εἶναι ἡ ὥρα τῆς συνεδριάσεως.
§28ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Προτείνω οἱ παρευρεθέντες κατ’ ἐκείνην τὴν ὥραν νὰ συνεδριάζουν, καὶ νὰ ᾖναι νόμιμος ἡ συνεδρίασις.
§29ΑΧΟΛΟΣ. Κύριε, πρόεδρε ἡ πρότασις περὶ τῶν 3,000 δραχμῶν δὲν παρεδέχθη.
§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρεδέχθη.
§31ΠΟΛΛΟΙ. Παρεδέχθη.
§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ προεδρεῖον, Κύριε Ἄχολε, θὰ ἀποσυρθῇ, ὅταν δὲν ᾖναι τῆς ἐμπιστοσύνης τῆς Συνελεύσεως.
§33ΠΟΛΛΟΙ. Παρεδέχθη, μάλιστα, μάλιστα. Ἐνταῦθα ὁ Κ. Θεαγένης ἀναγινώσκει τὴν ἑξῆς ἔκθεσιν τῆς ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ ζητήματος περὶ ἀνταμοιβῆς τῶν ἀγωνιστῶν. Πρὸς τὴν ἐν Ἀθήναις Βʹ. Ἐθνικὴν τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσιν. Ἡ οἰκονομικὴ ἐπιτροπὴ τῆς Συνελεύσεως ἐπεξεργασθεῖσα τὴν ἀπὸ 11 Ἰανουαρίου ε. ε. πρότασιν τοῦ ἐπαρχιακοῦ συμβουλίου Θηβῶν περὶ ἀμοιβῆς ἐκδουλεύσεων τῶν ἀξιωματικῶν καὶ στρατιωτῶν τοῦ ἱεροῦ ἀγῶνος, Παρατηρεῖ, ὅτι· Εἰς τὸν μεγάλον καὶ πολυώδυνον ἀγῶνα τὸν ὑπὲρ τῆς ἀνεξαρτησίας τῆς πατρίδος ἀπὸ τοῦ Τουρκικοῦ ζυγοῦ, εἶναι πασίγνωστον, ὅτι ὁλόκληρον τὸ ἔθνος πολυειδῶς εἰργάσθη καὶ ἀκαταλογίστους προσήνεγκε θυσίας, ἀλλὰ μεταξὺ ὑπῆρξαν ἄνδρες εἰδικῶς καὶ διαρκῶς τὴν τρομερὰν ἐκείνην πάλην ἐξακολουθήσαντες, καὶ τοιοῦτοι εἰσὶν οἱ ἐκ συστήματος στρατιωτικοὶ οἱ τὰς μάχας πάντοτε διώξαντες, τὰς ἐκστρατείας ἀκολουθήσαντες, καὶ τὰς πολιορκίας ὑποστάντες. Περὶ τῶν ἀνδρῶν τούτων αἱ διάφοροι ἐθνικαὶ Συνελεύσεις προνοήσασαι ὑπεσχέθησαν αὐτοῖς ἀμοιβὰς μετὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς πατρίδος ὡς μαρτυροῦσι τὰ ψηφίσματα ΙΑʹ. καὶ Κʹ. τῆς ἐν Τροιζῆνι, τὸ ἀπὸ 29 Ἰουλίου 1829 τῆς ἐν Ἄργει καὶ τὸ ἀπὸ 15 Φεβρουαρίου 1844 τῆς ἐν Ἀθήναις ἐθνοσυνελεύσεως. Ἀλλὰ τὰ ψηφίσματα ταῦτα, δείγματα εὐγνωμοσύνης ἐθνικῆς καὶ δικαιοσύνης ὀφειλομένης, πώποτε δὲν ἐπραγματοποιήθησαν, τοὐλάχιστον ὡς πρὸς τοὺς ὑπαξιωματικοὺς καὶ τοὺς στρατιώτας, καὶ ὡς ἐκ τούτου οἱ πλεῖστοι ἐτελείωσαν τὰς ἡμέρας των, γενόμενοι θύματα πενίας ἀνοικονομήτου καὶ θλίψεως σωματοφθόρου, ὥστε ὀλίγοι μένουσι ἐπιζῶντες ὑπὸ τοῦ βάρους ἡλικίας καὶ τῶν ἀναγκῶν καταμαστιζόμενοι. Ἡ Συνέλευσις ὀφείλει ἐπιχέουσα βάλσαμον μικρᾶς παραμυθίας εἰς τὰς θλίψεις καὶ τὰς στερήσεις ν’ ἀποδείξῃ πράγματι τὴν ὁμολογηθεῖσαν ὑπὸ προηγηθεισῶν Συνελεύσεων ἐθνικὴν εὐγνωμοσύνην, ἀποφασίζουσα ὁριστικοτέραν καὶ βεβαιοτέραν ὑπὲρ ἐκείνων ἐνέργειαν, καὶ νὰ ἐπανορθώσῃ τὸ προφανὲς ἀδίκημα τῶν Κυβερνήσεων. Τοιαύτην ἀπόφασιν δὲν ὑπαγορεύει μόνον τὸ πρὸς τὸ παρελθὸν καθῆκον, ἀλλὰ καὶ τὸ πρὸς τὸ μέλλον φρόνημα. Διὰ νὰ διακριθῇ ὁ ἀληθὴς ἀριθμὸς τῶν ἐπιζώντων ἔτι λειψάνων, καὶ πρὸς ἀποφυγὴν πιστοποιητικῶν πολλάκις ἀποδειχθέντων ὑπερβολικῶν, χρησιμεύουσι μόνοι οἱ ἔλεγχοι τοῦ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν ὑπουργείου, κατὰ τὴν ἐπὶ τοῦ Κυβερνήτου μόρφωσιν τῶν χιλιαρχιῶν, ὁπότε ἐτακτοποιήθησαν τὰ στρατιωτικὰ πράγματα, καὶ οἱ ἀνωτέρω χαρακτηριζόμενοι ὠργανίσθησαν. Προτείνει τὸ ἀκόλουθον ψήφισμα. Ἡ ἐν Ἀθήναις Βʹ. τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις. Ψηφίζει· Εἰς ὅλους τοὺς ἐπιζῶντας ὑπαξιωματικοὺς καὶ στρατιώτας τοῦ ἱεροῦ τῆς ἐπαναστάσεως ἀγῶνος θέλει δοθῇ τὸ ταχύτερον ὡς ἀμοιβὴ τῶν ἐκδουλεύσεών των ἐθνικὴ γῆ δευτέρας ποιότητος, ὡς ἕπεται· ά. Εἰς τοὺς ὑπαξιωματικοὺς ἐν γένει ἀνὰ στρέμματα τεσσαράκοντα, εἰς δὲ τοὺς ἁπλοῦς στρατιώτας ἀνὰ τριάκοντα. βʹ. Ἐξαιροῦνται οἱ λαβόντες οἱανδήποτε σύνταξιν ἢ γῆν διὰ τὴν αὐτὴν αἰτίαν. Θέσπισμα τῆς ἐκτελεστικῆς ἀρχῆς θέλει προσδιορίσει τὸν τρόπον τῆς πραγματοποιήσεως. Ἐν Ἀθήναις, τῇ 23 Φεβρουαρίου 1863. Ἡ Ἐπιτροπὴ Α. Πετσάλης, Σ. Λ. Ζῶτος, Γ. Πεῤῥωτὴς, Ι. Α. Πολυχρονιάδης, Εὐστρ. Παρίσης, Κ. Κυριακοῦ.
Ὁ Εἰσηγητὴς
Β. ΘΕΑΓΕΝΗΣ.
§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ τυπωθῇ, νὰ διανεμηθῇ καὶ νὰ τεθῇ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Μετὰ ταῦτα ὁ Κωνσταντῖνος Κυριακοῦ ἀνέγνωσε τὴν ἔκθεσιν τῆς ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῆς ἐκλογῆς Μεγαρίδος.
§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίῤῥησις;
§36ΠΟΛΛΟΙ. Ὂχι.
§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν ὅσοι παραδέχονται τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς Μεγαρίδος νὰ σηκωθῶσιν (ἐγείρονται σχεδὸν ὅλοι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη τὸ ἔγκυρον τῆς ἐκλογῆς καὶ ὡς νομίμους πληρεξουσίους τοὺς Κυρίους Ἀναγνώστην Κουλούρην, Ξενοφῶντα Λογοθέτην, Γεώργιον Α. Μποῦσκον καὶ Ἰωάννην Μ. Πανούσην. Ἀναγινώσκεται μία ἔκθεσις τοῦ ὑπουργοῦ τῶν οἰκονομικῶν ἐπὶ τοῦ φόρου τῶν ζώων καὶ μελισσίων. Πρὸς τὴν ἐν Ἀθήναις Βʹ Ἐθν. τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσιν. Ἀπὸ τοῦ ἔτους 1846 παρεδέχθη ἡ Κυβέρνησις τὸ σύστημα τῆς διὰ δηλώσεως φορολογίας τῶν ζώων καὶ ἐπεφυλάχθη τὸ δικαίωμα τῆς ἀπαριθμήσεως δι’ ἐκεῖνα τὰ μέρη, ἅτινα παρεῖχον ὑπόνοιαν δολίας δηλώσεως. Ἐπειδὴ δὲ παρετηρήθη, ὅτι τὸ σύστημα τοῦτο τὸ ἠσπάσθησαν οἱ κτηνοτρόφοι, φαινόμενοι ἀπὸ ἔτος εἰς ἔτος εἰλικρινέστεροι εἰς τὰς δηλώσεις τῶν ζώων των καὶ προθυμότεροι εἰς τὴν πληρωμὴν τοῦ νομίμου φόρου, προεκαλέσθη ὁ ἀπὸ 19 Φεβρουαρίου 1858 ὑπὸ Στοιχ. ΥΜ. πάγιος Νόμος, δι’ οὗ ἐκανονίσθη ὁριστικῶς τὸ εἰρημένον σύστημα, ἐπεψηφίζετο δὲ μόνον κατ’ ἔτος ὑπὸ τῶν νομοθετικῶν σωμάτων ὁ ἐνιαύσιος φόρος τῶν ζώων καὶ τῶν μελισσίων. Ἐπὶ τῇ βάσει τῶν εἰρημένων παρήγγειλεν ἐγκυκλίως τὰς ἁρμοδίας ἀρχὰς ὁ προκάτοχός μου, ἵνα προσκληθῶσιν οἱ κτηνοτρόφοι νὰ δηλώσωσι τὰ ζῶά των κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ μνησθέντος παγίου Νόμου καὶ νὰ ἐφαρμοσθῶσιν αἱ λοιπαὶ διατάξεις αὐτοῦ τούτου τοῦ Νόμου, ὑπάρχοντος ἐν ἰσχύϊ. Ἤδη ὑπολείπεται ὁ προσδιορισμὸς τοῦ φόρου τῶν ζώων καὶ τῶν μελισσίων διὰ τὸ ἱστάμενον ἔτος καὶ ὁ προσδιορισμὸς οὗτος εἶναι τῆς δικαιοδοσίας τῆς Συνελεύσεως. Ὅθεν, μὴ ἔχων λόγους νὰ προτείνω κατὰ τὸ ε.ε. μεταβολὴν συστήματος φορολογίας, ἐφαρμοσθέντος ἐπιτυχῶς ἐπὶ τοσαῦτα ἔτη, λαμβάνω τὴν τιμὴν τῇ ἀποφάσει τοῦ ὑπουργικοῦ Συμβουλίου νὰ ὑποβάλω εἰς τὴν ἐπιψήφισίν σας τὸ ἐσώκλειστον σχέδιον ψηφίσματος. Ἐν Ἀθήναις, τὴν 15 Φεβρουαρίου 1863.
Ὁ Πρόεδρος τοῦ ὑπουργ. Συμβουλίου
Ζ. Ι. ΒΑΛΒΗΣ.
Ὁ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ὑπουργὸς
Δ. ΧΑΡΑΛΑΜΠΗΣ.
ΨΗΦΙΣΜΑ
Περὶ προσδιορισμοῦ τοῦ φόρου ἐπὶ τῶν ζώων καὶ τῶν μελισσίων διὰ τὸ ἔτος 1863. Ἡ ἐν Ἀθήναις Β. Ἐθν. τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις Ψηφίζει· Ἄρθρον 1.) Ὁ ἐπὶ τῶν ζώων καὶ μελισσίων διὰ τὸ 1863 φόρος προσδιορίζεται· 1.) Ἐπὶ τῶν αἰγῶν καὶ προβάτων κατὰ κεφαλὴν λεπ. 25. 2.) Ἐπὶ τῶν ὄνων λεπ. 50. 3.) Ἐπὶ τῶν μεγάλων ζώων καὶ χοίρων δραχ. 1. 4.) Ἐπὶ τῶν μελισσίων λεπ. 25 κατὰ κυψέλην (κοφίνιον). Ἄρθρον 2. Δὲν ὑπόκεινται εἰς φόρον· 1.) Τὰ θηλάζοντα τῶν αἰγῶν, προβάτων καὶ χοίρων. 2.) Οἱ πῶλοι τῶν ὄνων, ἵππων καὶ καμήλων, οἱ μόσχοι τῶν βοῶν καὶ βουβαλίων, μέχρι τῆς ἡλικίας δύω ἐτῶν συμπεπληρωμένων, εἴτε θηλάζουσιν, εἴτε ὄχι. 3.) Οἱ ἀροτριῶντες βόες, ἀγελάδες καὶ βουβάλια. 3.) Εἷς οἰκόσιτος χοῖρος δι’ ἑκάστην οἰκογένειαν, ὅπου καὶ ἂν διαιτᾶται. Ἐν Ἀθήναις τὴν Φεβρουαρίου 1863. Πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Συνέλευσιν. Μία τῶν πρωτίστων ἐντολῶν, ἃς ἀνέθηκεν ἡ Ἐθνικὴ Συνέλευσις εἰς τὴν ὑπ’ αὐτῆς συσταθεῖσαν Προσωρινὴν Κυβέρνησιν, ἡ ζωηροτέρα δ’ ἀπαίτησις τῆς κοινῆς γνώμης καὶ ἡ μᾶλλον κατεπείγουσα τοῦ Κράτους ἀνάγκη εἶναι ἡ ἐλάττωσις τῶν δημοσίων ἐξόδων. Τὴν ἀνάγκην ταύτην συναισθανομένη ἡ Κυβέρνησις, θέλει μελετήσει μετὰ προσοχῆς τὸν προσεχῶς ὑποβληθησόμενον προϋπολογισμὸν τοῦ τρέχοντος ἔτους καὶ θέλει προσπαθήσει πάσῃ δυνάμει ἵνα ἐπενέγκῃ εἰς αὐτὸν πᾶσαν δυνατὴν ἐλάττωσιν. Ἀλλ’, ὡς γνωστὸν, ἡ μὲν ἀνάγκη τῶν οἰκονομικῶν μέτρων εἶναι ἐπικειμένη, ἡ δὲ τακτικὴ πραγματοποίησις αὐτῶν ἐξαρτᾶται ἐκ τῆς τροποποιήσεως τῶν διαφόρων Νόμων, ἐφ’ ὧν στηρίζονται τὰ ἐξογκοῦντα τοὺς προϋπολογισμοὺς ἔξοδα. Διὰ τοῦτο ἐθεώρησεν ἀναγκαῖον νὰ προτείνῃ προσωρινὴν κατάργησιν τοῦ Νόμου περὶ αὐξήσεως τῶν μισθῶν τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, ἐξαιρουμένων τῶν στρατιωτικῶν καὶ ναυτικῶν. Ὑποβάλλων δ’ ἐπὶ τούτῳ κατ’ ἀπόφασιν τοῦ ὑπουργικοῦ συμβουλίου σχέδιον ψηφίσματος, προκαλῶ ἐπ’ αὐτοῦ τὴν ψῆφον τῆς Ἐθνικῆς Συνελεύσεως. Ἐν Ἀθήναις, τὴν 15 Φεβρουαρίου 1863.
Ὁ Πρόεδρος
Ζ. Ι. ΒΑΛΒΗΣ,
Ὁ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ὑπουργὸς
Δ. ΧΑΡΑΛΑΜΠΗΣ.
Ἡ ἐν Ἀθήναις Βʹ Ἐθνικὴ τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις Ψηφίζει· Ἄρθρον 1. Αἱ ἐν ἰσχύϊ διατάξεις τοῦ ΦΛΣʹ. νόμου περὶ αὐξήσεως τοῦ μισθοῦ τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, πλὴν τῶν ἀφορωσῶν τοὺς στρατιωτικοὺς καὶ ναυτικοὺς, καταργοῦνται προσωρινῶς. Ἄρθρον 2. Οἱ δυνάμει νόμων, ἐκδοθέντων μετὰ τὴν 28 Μαΐου 1859, διατελοῦντες ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ ὑπάλληλοι θέλουσι λαμβάνει τὸν εἰς τὰς ἀντιστοιχούσας θέσεις ἀνήκοντα μισθὸν κατὰ τὰ πρὸ τοῦ χρόνου τούτου νενομοθετημένα. Ἄρθρον 3. Ἡ ἰσχὺς τοῦ παρόντος ψηφίσματος ἄρχεται ἀπὸ τῆς 1ης Μαρτίου 1863. Ἄρθρον 4. Κατὰ τὸν ὑπολογισμὸν τῆς συντάξεως τῶν ὑπὸ τὸ κράτος τοῦ ΦΛϚʹ Νόμου ὑπηρετησάντων ὑπαλλήλων, τὰ ἔτη τῆς ἀπὸ 28ης Μαΐου 1859 μέχρι τῆς 1ης Μαρτίου 1863 ὑπηρεσίας αὑτῶν θέλουσι λογίζεσθαι ὡς ἔτη τῆς τελευταίας αὐτῶν ὑπηρεσίας.
§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προχθὲς ἐπαρουσιάσθησαν δύω προτάσεις ὡς πρὸς τὸ ἀντικείμενον τοῦτο, αἱ ὁποῖαι φαίνονται νὰ ᾖναι τροπολογίαι ἐπὶ τῆς προτάσεως τοῦ κυρίου ὑπουργοῦ τῶν οἰκονομικῶν. Θέλετε νὰ τυπωθῇ ἡ ἔκθεσις αὕτη καὶ νὰ συζητηθῇ μετὰ τῶν τροπολογιῶν αὐτῶν.
§39ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι, ὄχι.
§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐρωτήσω λοιπὸν τὴν Συνέλευσιν, ὅσοι παραδέχονται νὰ μὴ τυπωθῇ νὰ σηκωθῶσιν (σηκώνονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη νὰ μὴ τυπωθῇ. Ἐρχόμεθα τώρα εἰς τὸ ζήτημα τῆς ἡμερησίας διατάξεως, τὸ ὁποῖον εἶναι τὸ περὶ ἀρχηγοῦ τῆς Ἐθνοφυλακῆς. Χθὲς ἀπεφασίσθη νὰ ὑπάρχῃ Ἀρχηγός, νὰ μὴ ἐκλέγεται δὲ ἀπὸ τὴν Συνέλευσιν· μία πρότασις ὑπῆρχε νὰ ἐκλεχθῇ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἀπεσύρθη, τὸ συμπέρασμα εἶναι, ὅτι θὰ ἐκλεχθῇ ἀπὸ τοὺς ἀξιωματικοὺς τῆς ἐθνοφυλακῆς· ὑπάρχει δὲ ἡ πρότασις τοῦ κυρίου Κολιάτσου, ἡ ὁποία ἀνεγνώσθη χθὲς καὶ ἡ ὁποία προτείνει μεταῤῥυθμίσεις τινάς· ἀλλὰ πρὸ τούτου ὁ κύριος Ἰάλεμος θὰ σᾶς ἀναφέρῃ τι ἐκτὸς τοῦ προκειμένου.
§41ΙΑΛΕΜΟΣ. Εἰς τὴν χθεσινὴν πρότασίν μου περὶ διπλωματικῆς ἐπιτροπῆς παρέλειψα ἄρθρον τι, τὸ ὁποῖον ἐμπεριέχεται εἰς τὴν πρότασιν τοῦ κυρίου Σχινᾶ, καὶ τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὴν Ἑπτάνησον· πρὸς ἀπόκρουσιν δὲ πάσης παρεξηγήσεως παρατηρῶ ὅτι ἐπειδὴ ἐγνώριζον, ὅτι ὑπάρχει πρότασις περὶ τούτου, ἥτις ἐπεθύμουν νὰ τύχῃ τῆς ἰδιαιτέρας εὐνοίας, τῶν ἰδιαιτέρων τιμῶν τῆς Συνελεύσεως, διὰ τοῦτο τὴν παρέλειψα, διότι οὐδεὶς κάλλιον ἐμοῦ ἢ τοὐλάχιστον ἴσα μὲ τοὺς ἄλλους ἐπιθυμῶ τὴν ἕνωσιν τῆς Ἑπταννήσου μετὰ τῆς Ἑλλάδος, καὶ διότι τὰ αἰσθήματά μου καὶ αἱ πεποιθήσεις μου πρὸς τοὺς ἀδελφοὺς Ἑπταννησίους κατ’ οὐδὲν ἐτροποποιήθησαν, μεθ’ ὅλα ὅσα καὶ ἂν ἔγραψαν Ἑπτανησιακαί τινες ἐφημερίδες ἐναντίον μου παρεξηγοῦσαι ὅσα ἄλλοτε εἶπον ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου περὶ τῶν ἐν Ἑπταννήσῳ κομιτάτων. Ὁ κύριος Κολιάτσος ἐνταῦθα ἀναγινώσκει πρότασιν ψηφίσματος περὶ τῆς ἐκλογῆς Ἀρχηγοῦ τῆς Ἐθνοφυλακῆς. Ἡ ἐν Ἀθήναις Βʹ. τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις. Ἀπαιτοῦσα νὰ τεθῇ τάχιστα καθ’ ὅλον τὸ Κράτος εἰς ἐνέργειαν ὁ ἀπὸ 27 Αὐγούστου π. ε. περὶ Ἐθνοφυλακῆς νόμος, ὡς ἐτροποποιήθη διὰ τοῦ ἀπὸ 5 10βρίου τοῦ αὐτοῦ ἔτους ψηφίσματος τῆς προσωρινῆς Κυβερνήσεως. Ψηφίζει. Ἄρθρον 1. Ἀργεῖ ἐπὶ διετίαν ἀπὸ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ παρόντος ψηφίσματος ἡ διὰ τοῦ §. 2 τοῦ ἄρθρου 8 τοῦ περὶ Ἐθνοφυλακῆς νόμου καθιερωθεῖσα ἐξαίρεσις, τῶν ἐν ἐνεργείᾳ, ἐν διαθεσιμότητι ἐν ἀργίᾳ ὁσάκις δὲν εἶναι κοινὴ καὶ ἐν ἐφεδρείᾳ διατελούντων ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ τῆς ξηρᾶς, καθόσον ἀφορᾷ τὴν ἐκλογὴν αὐτῶν ὡς διοικητῶν ταγμάτων καὶ τῶν φαλάγγων τῆς Ἐθνοφυλακῆς. Ἄρθρον 2. Τροποποιεῖται ὁ τελευταῖος παράγραφος τοῦ ἄρθρου 15ου τοῦ ἀπὸ 5 Δεκεμβρίου π. ε. ψηφίσματος τῆς Προσ. Κυβερνήσεως ὡς ἑξῆς. Οἱ Διοικηταὶ τῶν φαλάγγων καὶ οἱ ἰατροὶ τούτων τε καὶ τῶν Ταγμάτων ἐκλέγονται κατὰ πλειονοψηφίαν ὑπὸ τῶν ταγματαρχῶν καὶ λοχαγῶν τῆς ὅλης φάλαγγος. Ἄρθρον 3. Ὅταν τὰ ¾ τοῦ ὅλου τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ Τάγματος συμφωνήσωσι, προβαίνουσιν εἰς ἀντικατάστασιν τοῦ Ταγματάρχου ἐκλέγοντες ἕτερον. Τὸ αὐτὸ γίνεται καὶ ὡς πρὸς τὸν Διοικητὴν τῆς φάλαγγος. Ἄρθρον 4. Ἡ Ἐθνοφυλακὴ τῶν Δήμων Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς καὶ ἡ φάλαγξ τοῦ Πανεπιστημίου ἀποτελοῦσι σῶμα Ἐθνοφυλακῆς, τοῦ ὁποίου ὁ διοικητὴς ὀνομαζόμενος ἀρχηγὸς τῆς Ἐθνοφυλακῆς τῶν Δήμων Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς ἐκλέγονται ὅπως καὶ οἱ διοικηταὶ τῶν φαλάγγων. Ἀθῆναι, τῇ 20 Φεβρουαρίου 1863.
Σ. ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ.
§42ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Δὲν εἰξεύρω ἂν διὰ τῆς λέξεως φαλαγγάρχης ἀντικαθίσταται ὁ εἰδικὸς ὅρος, τὸν ὁποῖον μετεχειρίσθη ἡ πρότασις αὕτη, περὶ τῆς ὁποίας ἔγεινεν ἡ συζήτησις· ἡ διάταξις τοῦ ψηφίσματος φέρει τὴν ἐκλογὴν φαλαγγάρχου· καὶ διὰ τοῦτο λέγω, ὅτι ὑπάρχει σύγχυσις εἰς τὴν σύνταξιν τῆς προτάσεως, καὶ ὅτι πρέπει νὰ ἀντικατασταθῇ εἰς τὸν τελευταῖον παράγραφον ὁ φαλαγγάρχης Ἀττικῆς καὶ Πειραιῶς διὰ τῆς λέξεως ἀρχηγὸς, διότι ἐδῶ λέγει ἡ ἐθνοφυλακὴ τῶν δήμων Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς καὶ ἡ φάλαγξ τοῦ Πανεπιστημίου ἔχουσι τὸ δικαίωμα νὰ ἐκλέξωσι φαλαγγάρχην· ὡς ἐκ τούτου γεννᾶται σύγχυσις λέξεων, ἐκ τῆς ὁποίας προέρχεται σύγχυσις ἰδεῶν· καὶ διὰ τί νὰ μεταβάλωμεν τὰς λέξεις καὶ νὰ κάμωμεν χρῆσιν λέξεων καινοφανῶν; λέγω, ὅτι εἰμπορεῖ νὰ διατηρηθῇ ἡ λέξις φαλαγγάρχης, καθόσον ἀφορᾷ τὸν τελευταῖον παράγραφον· ἔρχομαι εἰς ἕτερον οὐσιῶδες ζήτημα· εἰς αὐτὸ τὸ ψήφισμα παρατηρῶ, ὅτι ἡ ἐθνοφυλακὴ ὑπάρχει, οὕτως εἰπεῖν, ὀνομαστικὴ ἀπόλυτος, δὲν ὑπάγεται εἰς κᾀμμίαν ἐξουσίαν, οὔτε εἰς τὴν Συνέλευσιν, οὔτε εἰς τὸ ὑπουργεῖον· διὰ νὰ ὑπάγηται εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν ἢ εἰς τὴν Κυβέρνησιν πρέπει νὰ προηγηθῇ πρᾶξις ὁποιαδήποτε, ἡ ὁποία νὰ ᾖναι ἀναγνωριστικὴ αὐτῆς τῆς ὑπαλληλίας, οὕτως εἰπεῖν, καὶ αὐτῆς τῆς ὑποχρεώσεως· καὶ αὐτὸς ὁ Πάπας, ὁ ὁποῖος ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ διορίζῃ καρδιναλίους καὶ ἀρχιερεῖς ἐντὸς τοῦ Κράτους του, εἰς τὰ λοιπὰ τῆς Εὐρώπης μέρη διὰ νὰ διατηρήσῃ τὸ δικαίωμά του κάμνει ἀναγνώρισιν τῶν ἀρχιερέων καὶ καρδιναλίων, τοὺς ὁποίους διορίζουν αἱ τοπικαὶ κυβερνήσεις, ἰδίως ἡ τῆς Γαλλίας. Ἀπαιτεῖται λοιπὸν καὶ ὡς πρὸς τὴν ἐθνοφυλακὴν νὰ ὑπάρχῃ κἄποια πρᾶξις ὑποδεικνύουσα τὴν σχέσιν εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται ἡ ἐθνοφυλακὴ ἀπέναντι ἑτέρων ἐξουσιῶν. Κατ’ ἐμὲ φρονῶ, ὅτι αὐτὴ ἡ ἐξουσία δὲν πρέπει νὰ ᾖναι ἡ Κυβέρνησις, ἀλλ’ ἡ Συνέλευσις· ἡ Συνέλευσις δὲν πρέπει ποτὲ εἰς κᾀμμίαν περίστασιν νὰ ἀπεκδυθῇ τοῦ δικαιώματός του νὰ ἐξασκήσῃ ἐπιῤῥοὴν ἐπὶ τῆς ἐθνοφυλακῆς· ἡ Κυβέρνησις ἔχει τὸν τακτικὸν στρατὸν, τῆς ἀρκεῖ, ἡ Κυβέρνησις εἶναι ὑπάλληλος ἀρχὴ τῆς Συνελεύσεως, ἀλλ’ εἰς ταύτας τὰς περιστάσεις ἀπαιτεῖται ἡ ἠθικὴ ἢ νομικὴ ἀνωτέρα ἐπιῤῥοὴ ἐπὶ τοῦ Σώματος αὐτοῦ νὰ διατηρηθῇ εἰς τὴν Συνέλευσιν, καὶ δὲν θέλω ἁπλῶς τὸ νὰ ἔχῃ ἡ Συνέλευσις τὸ δικαίωμα τῆς ἀναγνωρίσεως, ἀλλὰ καὶ τὸ τῆς ἀκυρώσεως τοῦ διορισμοῦ ἢ ἐκλογῆς τοῦ ἀρχηγοῦ· ὅταν ἀφίνωμεν εἰς τὴν ἐθνοφυλακὴν νὰ διορίσῃ ὅποιον θέλει, εἰμπορεῖ νὰ κάμῃ καλὴν ἢ κακὴν χρῆσιν· ὅταν ἡ ἐκλογὴ δὲν ἀνταποκρίνηται εἰς τὸ γενικὸν συμφέρον, πρέπει νὰ δύναται ἡ Συνέλευσις νὰ τὴν ἀκυροῖ. Ἀλλ’ ἐκτὸς τούτου διάφοροι περιστάσεις εἰμποροῦν νὰ παρουσιασθῶσι, κατὰ τὰς ὁποίας εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐπέμβῃ ἡ Συνέλευσις καὶ νὰ ἐξασκήσῃ ἓν ὁποιονδήποτε δικαίωμα, πρέπει νὰ προστεθῇ εἰς τὸ ψήφισμα διάταξις, ἡ ὁποία νὰ λέγῃ, τι μετὰ τὴν γενομένην ἐκλογὴν, αὐτὴ ν’ ἀναγγέλλεται εἰς τὴν Συνέλευσιν καὶ νὰ ἐπιφυλαχθῇ εἰς ταύτην τὸ δικαίωμα, ὅταν θέλῃ νὰ τὴν ἀκυρῇ.
§43ΒΑΣΟΣ. Κύριοι, λυποῦμαι, διότι ἡ πρότασις τοῦ ἐντίμου πληρεξουσίου Ἀττικῆς δὲν εἰμπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ ὅπως ἔχει, καὶ ἰδοὺ διατί θὰ ὁμιλήσω τυπικῶς, πρακτικῶς, καθότι τὸ πρῶτον ἄρθρον λέγει. «Ἀργεῖ ἐπὶ διετίαν ἀπὸ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ παρόντος ψηφίσματος ἡ διὰ τοῦ § 2 τοῦ ἄρθρου 8 καθιερωθεῖσα ἐξαίρεσις τῶν ἐν ἐνεργείᾳ, ἐν διαθεσιμότητι κτλ.» Οἱ ἀξιωματικοὶ τίθενται εἰς ἀργίαν διὰ πολλοὺς λόγους, ἐκ τῶν ὁποίων εἷς εἶναι καὶ ὅταν πράξῃ ἔγκλημα· δι’ αὐτοῦ τοῦ ψηφίσματος πρόκειται νὰ δώσωμεν εἰς αὐτοὺς τοὺς ἀξιωματικοὺς, τοὺς ἔχοντας τοιαύτην διαγωγὴν ὑπηρεσίαν εἰς τὴν ἐθνοφυλακὴν, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον ἐγὼ δὲν τὸ παραδέχομαι. Καθόσον ἀφορᾷ τὸν δεύτερον παράγραφον «τροποποιεῖται ὁ τελευταῖος § τοῦ ἄρθρου 15 τοῦ ἀπὸ 5 δεκεμβρίου π. ε. κτλ.» Διότι τὸ νὰ ἐκλεχθῶσιν οἱ ἰατροὶ καὶ οἱ ἀξιωματικοὶ ἑκάστου τάγματος ἀπὸ τὴν ἐκλογὴν τῆς ὅλης φάλαγγος εἶναι ἄτοπον, ἐὰν ἐπρόκητο περὶ τοῦ ἐπιτελείου τοῦ ἀρχηγοῦ τοῦ νὰ ἐκλεχθῇ ἐξ ὅλων τῶν ἀξιωματικῶν τὸ ἐννοῶ, αὐτὸν ὅμως τὸν παράγραφον δὲν τὸν εὑρίσκω πολὺ λογικὸν, καὶ ἑπομένως προτείνω τὴν κατάργησίν του. Τὸ τρίτον ἄρθρον λέγει «ὅταν τὰ ¾ τοῦ ὅλου τῶν ἀξιωματικῶν κτλ.» φρονῶ, Κύριοι, ὅτι ὅταν γείνῃ μία ἐκλογὴ ἑνὸς ἀξιωματικοῦ φρονῶ, ὅτι οἱ ἐθνοφύλακες πρέπει νὰ ἔχουν κἄποιαν πειθαρχίαν, δὲν θὰ εἰπῇ, ὅτι ἐκλέγοντες ἕνα ταγματάρχην, ὁ ὁποῖος ἅμα ἐκλεχθεὶς θὰ ζητήσῃ νὰ ἐκπληρώσῃ τὸ καθῆκον, τὸ ὁποῖον πολλάκις εἰς τοὺς ἄλλους φαίνεται πικρὸν καὶ θὰ δυσαρεστήσῃ ἓν μέρος, καὶ ἅμα τὰ ¾ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἀξιωματικῶν σχηματισθῶσιν εἴτε διὰ ῥᾳδιουργίας, εἴτε ἄλλως πως, θὰ ἀλλάσσωσι τὸν ἀρχηγὸν καὶ καθ’ ἑκάστην θὰ ἔχωμεν τοιαύτας μεταβολάς. Ἰδοὺ ἐγὼ τὶ προτείνω· νὰ γείνῃ ἐκλογὴ ἑνὸς ἀρχηγοῦ· αὐτὸς ὁ ἀρχηγὸς νὰ ᾖναι δι’ ὡρισμένον χρόνον· νὰ μὴν ἔχῃ κανεὶς τὸ δικαίωμα νὰ τὸν ἀποβάλῃ, ἐκτὸς ἂν ὑπάρξουν ὑπόνοιαι δολίας πράξεως· αὐτὸς νὰ μείνῃ τρία ἔτη, οὐδέποτε ὅμως, ὁσάκις τὰ ¾ θέλουν νὰ μεταβάλλεται. Εἰς τὸν τελευταῖον παράγραφον δὲν ἔχω τίποτε νὰ προσθέσω.
§44Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἡ ἀπόφασις, τὴν ὁποίαν καλεῖσθε νὰ ἐκφέρητε σήμερον, μέλλει νὰ κανονίσῃ τὴν ὕλην, τὴν ὁποίαν ἐσυζητεῖτε χθὲς, καὶ τὴν ὁποίαν ἀπεφασίσατε ἐν μέρει. Ἐσυζητήθη χθὲς κατὰ πρῶτον, ἐὰν ἡ Ἐθνοφυλακὴ Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς πρέπῃ νὰ διοικῆται ἀπὸ ἕνα, ἢ ἂν συμφέρῃ νὰ ὑπάρχῃ κεχωρισμένη εἰς τάγματα διοικούμενα ἀνεξαρτήτως· τὸ ζήτημα τοῦτο ἐλύσατε ἤδη χθὲς καὶ ἀπεφάνθητε, ὅτι θεωρεῖτε ἀναγκαίαν τὴν συγκέντρωσιν τῆς διοικήσεως ὅλης ταύτης τῆς ἐθνικῆς δυνάμεως τῶν δύω δήμων εἰς χεῖρας ἑνός. Ἐπέρχεται νῦν ἡ ἀνάγκη νὰ κανονίσητε, τίς θέλει εἶσθαι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος διορίζει τὸν διοικητὴν τοῦτον τῆς ἐθνοφυλακῆς τῶν δήμων Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς. Εἶχον δὲ προταθῆ τρεῖς γνῶμαι χωρισμέναι ἐπίσης ἀπ’ ἀλλήλων καὶ διάφοροι. Κατὰ τὴν μὲν τῶν γνωμῶν τούτων, τὴν ὁποίαν εἶχον λάβει τὴν τιμὴν νὰ ὑποστηρίξω εἰς προτέραν τινὰ συζήτησιν, ὁ διοικητὴς τῆς φάλαγγος τῆς ἐθνοφυλακῆς τῶν δήμων Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς πρέπει νὰ διορίζηται ὑπὸ τῆς νομοτελεστικῆς ἐξουσίας ἐκ καταλόγου τριῶν ὑποψηφίων, τοὺς ὁποίους ἤθελον ἐκλέξει πρὸς τοῦτο οἱ ταγματάρχαι τῶν ταγμάτων τῆς ἐθνοφυλακῆς τῶν δύω τούτων δήμων καὶ ἴσος ἀριθμὸς λοχαγῶν, τοὺς ὁποίους ἕκαστον τῶν ταγμάτων τούτων ἤθελεν ἐκλέγει. Κατὰ τὴν ἑτέραν γνώμην, τὴν ὁποίαν ὑπεστήριξεν ἄλλος συνάδελφός μου χθὲς, καὶ κατὰ τὴν πρώτην συζήτησιν, ὁ διοικητὴς τῆς φάλαγγος τῆς ἐθνοφυλακῆς ἤθελεν ἐκλέγεσθαι ἀπὸ μόνης τῆς Ἐθνοσυνελεύσεως ἄνευ συνδρομῆς ἄλλης τινος ἀρχῆς. Κατὰ τὴν τρίτην γνώμην, τὴν ὁποίαν ἐπίσης ἄλλοι εἶχον προτείνει, ὁ διοικητὴς τῆς φάλαγγος τῆς ἐθνοφυλακῆς ἤθελε διορίζεσθαι ἀπ’ εὐθείας ἀπὸ τῆς νομοτελεστικῆς ἐξουσίας ἄνευ συνδρομῆς ἄλλης τινὸς ἀρχῆς. Χθὲς προεκλήθητε καὶ ἀπεφασίσατε, ὅτι δὲν παραδέχεσθε ἵνα ἡ Συνέλευσις ἐκλέγῃ τὸν διοικητὴν τῆς ἐθνοφυλακῆς Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς. Τὴν γνώμην ταύτην, τὴν ὁποίαν ὑμεῖς δὲν παρεδέχθητε χθὲς, ὑπεστήριξαν συνάδελφοί μου χθὲς μετὰ πολλῆς ἐπιμονῆς καὶ μετὰ πολλῆς θερμότητος. Βλέπω δὲ ὅτι ἡ ἐπιμονὴ αὐτῶν εἰς τὴν γνώμην των ταύτην καὶ ἡ θερμότης αὐτῶν ἐξακολουθεῖ ὑφισταμένη καὶ μετὰ τὴν ἀπόφασίν σας, καὶ διὰ τοῦτο δι’ ἄλλης προτάσεως εἰσάγεται εἰς τὴν σκέψιν σας αὐτὴ ἡ ἰδία ἀπόφασις, τὴν ὁποίαν χθὲς ἐκάματε. Τὴν τακτικὴν αὐτὴν, Κύριοι, καὶ ἄλλοτε παρετήρησα ἐν τῇ Συνελεύσει μαρτυρηθεῖσαν, καὶ ἄλλοτε ζητήματα ἐλύθησαν ὑπὸ τῆς Συνελεύσεως, καὶ ἄλλοτε, οἱ ὑποστηρίξαντες τὴν μὴ γενομένην παραδεκτὴν λύσιν ἐπανέφερον τὸ ζήτημα. Αὐτὴν τὴν τακτικὴν βλέπω καὶ σήμερον ἀκολουθουμένην. Διατὶ, Κύριοι, δὲν παρεδέχθη ἡ Συνέλευσις χθὲς τὴν γνώμην τῶν προτεινάντων νὰ ἐκλέγῃ ἡ Συνέλευσις ἀπ’ εὐθείας τὸν διοικητὴν τῆς ἐθνοφυλακῆς; Δὲν παρεδέχθη ἡ Συνέλευσις τὴν γνώμην, διότι ἐπείσθη εἰς τὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα οἱ ἀντιλέγοντες ἐπρότειναν, ὅτι ἡ ἐθνοφυλακὴ πρέπει νὰ ᾖναι αὐτοδιοίκητος καὶ αὐθύπαρκτος· καὶ ἀφοῦ ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη καὶ ἀνεγνώρισε τὴν ὀρθότητα τῶν ἐπιχειρημάτων, τῶν ὑποστηριξάντων τὴν γενομένην, ὡς εἴρηται, δεκτὴν γνώμην, ἀναγνωρίσατε, ὅτι ἡ ἐθνοφυλακὴ πρέπει νὰ ᾖναι αὐτοδιοίκητος, σήμερον ἔρχεται πάλιν τὸ ζήτημα, καὶ σᾶς λέγουν, ὅτι ἐκ τῶν τριῶν ὑποψηφίων πρέπει νὰ ἐκλέξῃ ἕνα ἡ Συνέλευσις· καὶ οὐχὶ μόνον τοῦτο, ἀλλὰ σᾶς λέγουν κἄτι τι περισσότερον, ὅτι τὴν ἐκλογὴν, τὴν ὁποίαν οἱ ἔχοντες τὸ δικαίωμα τοῦ ἐκλέγειν κατὰ τὸ ψήφισμα ἀξιωματικοὶ τῆς ἐθνοφυλακῆς ἤθελον κάμει, ἡ Συνέλευσις νὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα νὰ ἀκυρῇ, νὰ θεωρῇ ὡς μὴ γενομένην. Κύριοι, ἐννοῶ πληρέστατα τὴν ἀπόλυτον κυριαρχίαν τῆς Συνελεύσεως· ἐννοῶ πληρέστατα, ὅτι ἡ ψῆφος, ἡ θέλησις τῆς Συνελεύσεως εἶναι νόμος σεβαστὸς, εἰς τὸν ὁποῖον πρέπει νὰ ὑποταχθῇ πᾶσα ἐξουσία ἐν τῇ πολιτείᾳ· καὶ τὸν νόμον αὐτὸν θέλω ὑποστηρίξει κ’ ἐγὼ, καὶ ὡς πολίτης, καὶ ὡς πληρεξούσιος. Δὲν ἐννοῶ ὅμως, ὅτι τῆς κυριαρχίας αὐτῆς πρέπει νὰ γίνεται τοιαύτη χρῆσις, ὥστε νὰ εἰσερχώμεθα εἰς τὰ μικρότερα, εἰς τὰ λεπτομερέστερα σημεῖα τῆς ἐκτελέσεως τῶν νόμων, εἰς τὰ κατώτατα στρώματα τῆς διοικήσεως, καὶ νὰ καταστρέφωμεν τὴν νόμιμον πορείαν αὐτῆς· τοῦτο δὲ Κύριοι, συμβαίνει ὅταν συγκεντρώνωμεν ἐν ἡμῖν πᾶσαν πάσης ἐξουσίας ἐνέργειαν, οὕτω δὲ πράττοντες θέλομεν ἀπολήξει εἰς ἀποτέλεσμα, εἰς τὸ ὁποῖον ἀπολήγουσι καὶ οἱ μονάρχαι, ὅταν τὴν αὐτὴν πορείαν τῆς συγκεντρώσεως ἀκολουθῶσιν. Ἐκεῖ, ἔνθα εἰς συνταγματικὸν πολίτευμα παρετηρήθη τὸ συγκεντρικὸν σύστημα, πᾶσα σκέψις καὶ πᾶσα ἐνέργεια μετηνέχθη εἰς τὴν Κυβέρνησιν· ἡ Κυβέρνησις παρετηρήθη ἀποῤῥοφῶσα πᾶσαν διοικητικὴν ἐξουσίαν, πᾶσαν ἀτομικὴν ἐνέργειαν, καὶ ὑποβάλλουσα τὴν τύχην καὶ αὐτῶν τῶν μικρῶν ζητημάτων τῆς τοπικῆς διοικήσεως, τῆς τοπικῆς ὠφελείας, εἰς τὴν τύχην τῆς Κυβερνήσεως. Τότε αἱ κυβερνήσεις ἐκεῖναι, εἴτε δὲν ἠδυνήθησαν νὰ ἀνθέξωσιν εἰς τὸ βάρος τοῦτο, καὶ ἡ διοίκησις ἔμεινε χαῦνος εἰς τὰς χεῖρας τῆς Κυβερνήσεως, μὴ δυναμένης νὰ ἐπαρκῇ εἰς τὰς ἀνάγκας τῆς τοπικῆς διοικήσεως, ἢ παρετηρήθη ἄλλο τί· παρετηρήθη ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἴδομεν παρ’ ἡμῖν γενόμενοι μάρτυρες κατὰ τὴν παρελθοῦσαν Κυβέρνησιν. Ὅ,τι δὲ Κύριοι, συμβαίνει εἰς τὴν συγκέντρωσιν τοῦ ἑνός, τὸ αὐτὸ δύναται νὰ συμβῇ, ὅταν ἡ ἐξουσία περιέλθῃ καὶ εἰς χεῖρας πολλῶν· διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι ἡ Συνέλευσις, τῆς ὁποίας ἐπαναλαμβάνω, οὐδεὶς ἀμφισβητεῖ τὴν κυριαρχίαν, θέλει μένει ἐν τῇ θέσει, εἰς τὴν ὁποίαν ἐτάχθη, ἐὰν δὲν ἀναμιγνύηται εἰς τὰ ἐλάχιστα ἀντικείμενα τῆς διοικήσεως. Ἐννοῶ, Κύριοι, ὅτι δύνασθε νὰ ἔλθητε δι’ ἀποφάσεώς σας νὰ εἰπῆτε, ὅτι ὁ νόμος τῆς Ἐθνοφυλακῆς, τὸν ὁποῖον προχθὲς ἀνέφερον, καὶ κατὰ τὸν ὁποῖον οἱ ἀξιωματικοὶ τῆς Ἐθνοφυλακῆς θέλουν ἐκλέγει τὸν διοικητὴν τῆς φάλαγγος, ὅτι τὸν νόμον αὐτὸν τὸν καταργοῦμεν, καὶ ὅτι δὲν θέλομεν νὰ ἐκλέγωσιν οἱ ἀξιωματικοὶ τὸν ἀρχηγὸν τῆς Ἐθνοφυλακῆς, τὸν διοικητὴν τῆς φάλαγγος, ἀλλὰ νὰ διορίζῃ αὐτὸν ἡ δεῖνα ἀρχή· τὸ ἐννοῶ, ἀλλὰ δὲν ἐννοῶ ποτὲ νὰ ἔλθητε εἰς τὴν ἐκτέλεσιν καὶ νὰ εἴπητε, ὅτι αὐτὴν τὴν ἐκλογὴν δὲν τὴν θέλομεν, διότι δὲν μᾶς ἀρέσκει τὸ ἐκλεχθὲν πρόσωπον· εἶναι κατάχρησις τῆς ἐξουσίας σας, δὲν θέλω δὲ ποτὲ σᾶς δώσει γνώμην οὐδὲ σᾶς ἐνισχύσει εἰς τοιαύτην κατάχρησιν. Ἀποκρούω λοιπὸν πληρέστατα τὴν πρότασιν, τὴν ὁποίαν σᾶς ὑπέβαλλον πρὸ μικροῦ, ὅτι πρέπει νὰ ἐπιφυλάξητε εἰς ἑαυτοὺς τὸ δικαίωμα ν’ ἀκυρώνητε τὴν ἐκλογήν, ὅταν ἀναδείξῃ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα δὲν ἐπιδοκιμάζετε· ἀποκρούων δὲ τὴν πρότασιν ταύτην, σᾶς προτείνω πρὸς ἀντίκρουσιν τῶν ἐπιχειρημάτων, τὰ ὁποῖα ὁ προτείνας τὴν πρότασιν ταύτην σᾶς ἐπρότεινε, καὶ πρὸς ὑποστήριξιν τῆς ἑτέρας γνώμης, ὅτι πρέπει ἐκ τῶν τριῶν ὑποψηφίων, τὸν ἕνα νὰ τὸν διορίζῃ ἡ Συνέλευσις, σᾶς προτείνω τοὺς ἑξῆς λόγους.
§45Α. ΠΕΤΣΑΛΗΣ. Εἶπα νὰ ἐκλέγηται ἕνας μόνον ἐξ ἀρχῆς.
§46Θ. ΔΕΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἀφοῦ οἱ προτείναντες ὑπεστήριξαν, ὅτι ἐκ τῶν τριῶν τὸν ἕνα διορίζει ἡ Συνέλευσις, δὲν ἔρχομαι εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ ἰσχυρισμοῦ τούτου· ἔρχομαι μόνον νὰ σᾶς φέρω παρατηρήσεις ἐπὶ δύω διαφόρων συστημάτων καὶ γνωμῶν, αἱ ὁποῖαι ἐπροτάθησαν. Κατὰ τὴν μίαν τῶν γνωμῶν τούτων θέλουν ἐκλέγεσθαι τρεῖς ὑποψήφιοι, καὶ ἐξ αὐτῶν θέλει διορίζει τὸν ἕνα ἡ νομοτελεστικὴ ἐξουσία, κατὰ τὴν δὲ θέλει ἐκλέγεσθαι ὁ διοικητὴς τῆς Ἐθνοφυλακῆς ἀπ’ αὐτοὺς τοὺς ἀξιωματικοὺς τῆς Ἐθνοφυλακῆς. Ὑπεστήριξα, συνηγορήσας ὑπὲρ τοῦ ψηφίσματος τῆς 5 Δεκεμβρίου, κατὰ τὸ ὁποῖον, ἡ νομοτελεστικὴ ἐξουσία διορίζει ἕνα, διότι ἐφρόνουν, ὅτι ἔπρεπε νὰ ὑπάρχῃ δεσμός τις τῆς νομοτελεστικῆς ἐξουσίας μὲ τὴν δύναμιν τῆς ἐθνοφυλακῆς, καὶ ἐφρόνουν τοῦτο, διότι ἐξέτασα τὴν ἀποστολὴν καὶ τὴν φύσιν τῆς ἐθνικῆς ταύτης δυνάμεως, τὸ καθῆκον καὶ τὴν ὑποχρέωσιν τῆς νομοτελεστικῆς ἐξουσίας, διὰ νὰ μὴ φανῶ ἀντιλέγων εἰς γνώμην, ἡ ὁποία στηρίζεται πληρέστατα εἰς τὸ αὐτοδιοίκητον καὶ αὐθύπαρκτον τῆς ἐθνοφυλακῆς· εἶμαι ὅμως ἕτοιμος νὰ ὑποχωρήσω καὶ νὰ ὑποστηρίξω τὴν ἐκλογὴν ἑνὸς καὶ μόνου· ἐπεθύμουν ὅμως πάντοτε νὰ ὑπάρξῃ μία ἐγγύησις, εἷς δεσμὸς μετὰ τῆς ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας, καὶ ἂν ὄχι πραγματικός, τοὐλάχιστον ἠθικός. Ἡ ὑπηρεσία πρὸς τὴν ἐθνοφυλακήν, Κύριοι, εἶναι χορηγία, παροχή, τὴν ὁποίαν ὁ πολίτης κάμνει πρὸς τὴν πολιτείαν, πρὸς τὸ συμφέρον τῆς διατηρήσεως τῆς τάξεως. Ἡ ὑπηρεσία αὕτη συνδεομένη μὲ τὸ συμφέρον, τὸ ὁποῖον ἔχει ἕκαστος τῶν πολιτῶν, διὰ νὰ ἐπιτευχθῇ τὸ ἀποτέλεσμα τοῦτο, ἡ ὑπηρεσία αὕτη ἔχει ὑπὲρ ἑαυτῆς, ὄχι μόνον τὴν πρόληψιν, ἀλλὰ τὴν πεποίθησιν περὶ τῆς εἰλικρινείας καὶ τῆς πίστεως περὶ τὴν ἐκτέλεσιν τῆς ὑπηρεσίας ταύτης. Ἐπειδὴ δὲ ἰδίως ἀσχολεῖται ἡ ἐθνοφυλακὴ περὶ τὴν τήρησιν τῆς ἡσυχίας καὶ ἀσφαλείας, τὴν τήρησιν τῆς τοπικῆς τάξεως, τὴν ἐνέργειαν τῆς τοπικῆς ἀστυνομίας, ἤτοι τῆς προλήψεως καὶ καταστολῆς τῶν πράξεων, αἵτινες δύνανται νὰ διαταράξουν τὴν τοπικὴν τάξιν, διὰ τοῦτο εὑρίσκω, ὅτι ὁ δεσμὸς μεταξὺ νομοτελεστικῆς ἐξουσίας καὶ ἐθνοφυλακῆς εἶναι πολλὰ στενός. Τοῦτο φρονῶν δὲν θέλω ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ νὰ ἐπηρεάσω, οὔτε νὰ μεταβάλω τὰς βάσεις τοῦ αὐτοδιοικήτου καὶ τοῦ αὐθυπάρκτου τῆς ἐθνοφυλακῆς, τὰς ὁποίας πάντοτε ἀναγνωρίζω, κατὰ πλείονα δὲ λόγον ἀναγνωρίζω, ὡς ἀναποφεύκτους καὶ ἀναγκαίας εἰς περιστάσεις, κατὰ τὰς ὁποίας αἱ πολιτεῖαι δὲν ἦσαν συντεταγμέναι. Μετὰ τὴν ἐξήγησιν τῆς γνώμης μου ἐπὶ τῶν δύω τούτων ἐκκρεμῶν ζητημάτων, τὰ ὁποῖα ἀπὸ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως ἔμειναν, καὶ ἐκείνης, τὴν ὁποίαν ὁ Κύριος Κολιάτσος σᾶς ὑπέβαλε. Διὰ τῆς προτάσεως ταύτης ὁ προτείνων αὐτὴν προτίθεται νὰ ἄρῃ δυσκολίας τινὰς, αἵτινες ἀπαντῶντο εἰς τὴν ἐκλογὴν τῶν τμηματαρχῶν τῆς ἐθνοφυλακῆς, καὶ οἵτινες κατὰ πλείονα λόγον ἤθελον ἀπαντηθῇ εἰς τὴν ἀνάδειξιν διοικητοῦ τῆς φάλαγγος.
§47Β. ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Κύριε Δεληγιάννη, νομίζω, ὅτι ἀκαίρως ἐπελήφθη ὁ κύριος Κολιάτσος αὐτῶν τῶν ζητημάτων· πρόκειται μόνον περὶ τοῦ Ἀρχηγοῦ.
§48Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐὰν ἡ Συνέλευσις νομίζῃ, ὅτι τὴν ἐπὶ τῆς προτάσεως τοῦ Κυρίου Κολιάτσου συζήτησιν δύναται ν’ ἀναβάλῃ ἐπ’ ἄλλοτε....
§49ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα, μάλιστα.
§50Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Φρονῶ ὅμως, ὅτι ὑπάρχει σύνδεσμος στενὸς μεταξὺ τῆς προτάσεως τοῦ Κυρίου Κολιάτσου καὶ τῆς λύσεως τοῦ ζητήματος τοῦ Ἀρχηγοῦ· διότι ἐὰν ἀναγνωρίζητε, ὡς ἐπικειμένην ἀνάγκην, τὴν ὕπαρξιν κέντρου πρὸς διοίκησιν καὶ διοργάνωσιν τῆς Ἐθνοφυλακῆς, ἐὰν ἀναγνωρίζητε, ὡς ἐπικειμένην ἀνάγκην, ὅτι πρέπει νὰ προβῶμεν εἰς τὸν σχηματισμὸν τοῦ κέντρου τούτου, νομίζω, ὅτι ἐπίσης ἐσπευσμένως πρέπει νὰ σκεφθῶμεν νὰ ἄρωμεν τὰς δυσκολίας, αἵτινες παρεμβάλλονται πρὸς σχηματισμὸν τοῦ κέντρου τούτου· διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι ὑπάρχει στενὸς σύνδεσμος τῆς συζητήσεως καὶ τῆς ἀποφάσεώς σας ἐπὶ τῶν δύω τούτων ἀντικειμένων.
§51ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι!
§52Θ. ΔΗΛΙΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐὰν ὑμεῖς δὲν εὑρίσκητε τοιοῦτον σύνδεσμον, ἐγὼ ἀποχωρῶ ἀπὸ τὴν συζήτησιν. Νὰ σᾶς ἐξηγήσω δὲ Κύριοι, τὸν σύνδεσμον τοῦτον. Πρὸ ὀλίγου καιροῦ ὁ Κύριος ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν προσεκάλεσε τὸν Δήμαρχον Ἀθηναίων διὰ νὰ προκαλέσῃ τὴν ἐκλογὴν τῶν ταγματαρχῶν τῆς Ἐθνοφυλακῆς· ἡ δὲ ἀνάγκη αὕτη παρίστατο εἰς τὴν διοίκησιν τόσον περισσότερον ἐπικειμένη, ἐφ’ ὅσον εἶχε προβῆ ἡ προσωρινὴ Κυβέρνησις εἰς τὴν κατάργησιν τοῦ Ἀρχηγείου τῆς Ἐθνοφυλακῆς· ἀλλ’ ἡ ἐκλογὴ τῶν ταγματαρχῶν δὲν ἐγένετο· καὶ δὲν ἐγένετο, ὄχι διότι δὲν ἀνεγνώρισαν τὴν ἀνάγκην αὐτὴν οἱ κύριοι ἀξιωματικοὶ τῆς Ἐθνοφυλακῆς, ὄχι διότι δὲν ἐφρόντισεν ἡ τοπικὴ διοίκησις νὰ πράξῃ τὸ καθῆκόν της, ἀλλὰ διότι οἱ ἀξιωματικοὶ τῆς τε Ἐθνοφυλακῆς εὕρισκον, ὅτι αὐτοὶ μόνοι δὲν ἀπετέλουν φυτώριον πλούσιον, διὰ νὰ ληφθῶσιν ἐξ αὐτῶν οἱ ταγματάρχαι, οὐδὲ παρίστων πρόσωπα ἐπιτήδεια, πρόσωπα ἀνάλογα διὰ ν’ ἀναλάβωσι τὴν ἀρχὴν ταύτην· ἕνεκα τούτου ἡ ἐκλογὴ τῶν ταγματαρχῶν τῆς Ἐθνοφυλακῆς τῶν ταγμάτων τοῦ δήμου Ἀθηνῶν δὲν ἐπραγματοποιήθη μέχρι τοῦδε· ὁ δὲ κύριος Κολιάτσος, ἀξιωματικὸς τῆς Ἐθνοφυλακῆς, γνωρίζων ἐκ τοῦ σύνεγγυς τὰς ἀνάγκας ταύτας, ἠθέλησε νὰ ἄρῃ τὰς δυσκολίας ταύτας, ν’ ἀφαιρέσῃ τὸ ἐμπόδιον, τὸ ὁποῖον ὑπῆρχε, καὶ σᾶς προέτεινε διὰ τοῦ ψηφίσματός του νὰ ἄρητε διάταξιν ἀπαγορευτικὴν, ἥτις ὑπάρχει εἰς τὸν μέχρι τοῦδε ἰσχύοντα νόμον τῆς Ἐθνοφυλακῆς. Κατὰ τὴν διάταξιν ταύτην δὲν δύνανται ν’ ἀποτελῶσι μέρος τῆς ἐθνοφυλακῆς οἱ ἐν ἐνεργείᾳ καὶ ἐφεδρείᾳ ἀξιωματικοί· ὁ δὲ κύριος Κολιάτσος νομίζων, ὅτι αἱ τάξεις αὗται τοῦ στρατοῦ παρέχουσιν ἀνθρώπους ἠσκημένους, εἰς τοὺς ὁποίους δύναται ἀσφαλῶς ν’ ἀνατεθῇ ἡ διοίκησις τῶν ταγμάτων τῆς Ἐθνοφυλακῆς, σᾶς προτείνει νὰ καταργήσητε τὴν ἀπαγόρευσιν ταύτην, ὥστε οἱ ἀξιωματικοὶ ἑκάστου τάγματος νὰ δύνανται ν’ ἀποβλέπωσι καὶ εἰς τὴν τάξιν αὐτὴν τῶν κυρίων ἀξιωματικῶν τοῦ τακτικοῦ στρατοῦ. Ὁ κύριος ἔντιμος συνάδελφός μου, ὁ ἐκ Φθιώτιδος, σᾶς ἔκαμε παρατήρησιν, τὴν ὁποίαν εὑρίσκω πολλὰ ὀρθήν· σᾶς εἶπεν, ὅτι εἰς ἀργίαν τίθενται ἀξιωματικοὶ διὰ πολλοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους νόμος ῥητῶς ὥρισεν· ἤτοι τίθενται ἕνεκα καταργήσεως θέσεως, ἢ ἕνεκα διαγωγῆς ἀσυμβιβάστου πρὸς τὸν χαρακτῆρα τοῦ ἀξιωματικοῦ, ἢ ἕνεκα ἄλλων διαφόρων αἰτιῶν. Σᾶς εἶπε λοιπόν, ὅτι δύνασθε νὰ περιλάβητε εἰς τὴν κατηγορίαν ἐκείνων τῶν ἀξιωματικῶν, πρὸς τοὺς ὁποίους οἱ ἔχοντες τὸ δικαίωμα τοῦ ἐκλέγειν δύνανται ν’ ἀποβλέψωσι τοὺς ἐν ἀργίᾳ, ἕνεκα καταργήσεως θέσεως τεθέντας ἀξιωματικοὺς τοῦ στρατοῦ, ἀλλὰ δὲν εἶναι καλὸν νὰ περιλάβητε καὶ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἐτέθησαν εἰς ἀργίαν δι’ ἄλλον τινὰ λόγον, ὁ ὁποῖος εἶναι ἀσυμβίβαστος μὲ τὸ ἔργον τοῦ ἀξιωματικοῦ. Τὴν παρατήρησιν αὐτὴν τοῦ ἐντίμου συναδέλφου μου εὑρίσκω πολλὰ ὀρθήν· καὶ μολονότι ἀμφιβάλλω, ἐὰν πάντοτε οἱ λόγοι, οἱ ὁποῖοι φαίνονται κατ’ ἐπιφάνειαν, προκαλέσαντες τὸ μέτρον τῆς ἀργίας τῶν ἀξιωματικῶν, ἐὰν οἱ λόγοι αὐτοὶ ἦναι πάντοτε πραγματικοί, μολαταῦτα ἐπιθυμῶ νὰ ὑπάρχῃ πλήρης ἡ πρόληψις, ὑποστηρίζω τὴν γνώμην τοῦ κυρίου Τιμολέοντος Βάσου καὶ προτείνω ἐκ τῶν ἀξιωματικῶν τῶν ἐν ἀργίᾳ νὰ δύνανται νὰ ἐκλέγωνται ἐκεῖνοι μόνον, οἱ ὁποῖοι ἐτέθησαν εἰς ἀργίαν ἕνεκα καταργήσεως θέσεως, ἢ ἕνεκα ἄλλων τοιούτων λόγων. Ἐπίσης συμμερίζομαι πληρέστατα τὴν γνώμην τοῦ αὐτοῦ συναδέλφου μου περὶ διορισμοῦ τῶν ἐπιτελῶν τῶν ταγμάτων· βεβαίως οἱ ἀξιωματικοὶ τοῦ ἐπιτελείου τῆς φάλαγγος πρέπει νὰ ἦναι προϊὸν τῆς ἐκλογῆς τῶν ἀξιωματικῶν τῶν ἀποτελούντων ὅλην τὴν φάλαγγα· δὲν ἐννοῶ δὲ ποτὲ, ὅτι καὶ οἱ ἐπιτελεῖς τῶν ταγμάτων πρέπει νὰ ἦναι προϊὸν τῶν ἀξιωματικῶν ὅλης τῆς φάλαγγος. Τὰ ἐπιτελεῖα τῶν ταγμάτων πρέπει νὰ ἦναι μόνης τῆς ἐκλογῆς τῶν ταγμάτων. Καταλήγω, κύριοι, φέρων μόνον μίαν παρατήρησιν ἐπὶ τῆς τελευταίας διατάξεως τοῦ ψηφίσματος τοῦ κυρίου Κολιάτσου. Κατὰ τὴν διάταξιν ταύτην ὁ διοικητὴς τῆς φάλαγγος καὶ οἱ ταγματάρχαι θεωροῦνται ἀνακλητέοι ἐν πάσῃ στιγμῇ καὶ ἐν παντὶ χρόνῳ, καθ’ ὃν τὰ ¾ τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ τάγματος, ἢ τὰ ¾ τῶν ἀξιωματικῶν τῆς φάλαγγος ἀναγνωρίσωσι τὴν ἀνάγκην αὐτήν. Κατ’ αὐτῆς ἀντέλεξεν ὁ ἔντιμος ἐκ Φθιώτιδος συνάδελφός μου, ὁ ὁποῖος ἐπρότεινε νὰ ψηφισθῇ ὡρισμένη χρονικὴ διάρκεια. Συνηγορῶ ὑπὲρ τῆς προτάσεως τοῦ Κ. Κολιάτσου καὶ ἀντιλέγω εἰς τὸν εὐφραδῆ συνάδελφόν μου. Βεβαίως ἡ διοίκησις σώματος στρατιωτικοῦ, ἡ ἐκτέλεσις τῶν καθηκόντων, τὰ ὁποῖα οἱ προϊστάμενοι στρατιωτικῶν σωμάτων ἐκτελοῦσι, βεβαίως λέγω ἀντιτίθεται πολλάκις εἰς τὰς κλίσεις καὶ εἰς τὰς διαθέσεις τῶν ὑφισταμένων, προκαλεῖ τὴν δυσμένειαν αὐτῶν καὶ διαθέτει πολλάκις αὐτοὺς κακῶς κατ’ αὐτῶν· ἀλλ’ ὁ Κ. Βάσος ἐλησμόνησεν, ὅτι ἡ πειθαρχικὴ ἐξουσία, τὴν ὁποίαν οἱ προϊστάμενοι ἐξασκοῦσιν ἐπὶ τῶν ὑφισταμένων ἐν τῇ ἐθνοφυλακῇ, δὲν ἐξασκεῖται ὑπὸ τῶν προϊσταμένων καὶ μόνον, ἀλλ’ ἐξασκεῖται ὑπὸ πειθαρχικῶν συμβούλων, εἰς τὰ ὁποῖα λαμβάνουσι μέρος, ὄχι μόνον οἱ ἀμέσως προϊστάμενοι, ὄχι μόνον ὁ διοικητὴς τῆς φάλαγγος, ἀλλὰ καὶ εἷς ὁμοιόβαθμος τοῦ τιμωρουμένου, καὶ εἷς ἄλλος ὁ ἀμέσως προϊστάμενος τοῦ τάγματος. Αἱ ἀφορμαὶ αἱ ὁποῖαι γεννῶσι τὰς δυσαρεσκείας ταύτας μεταξὺ προϊσταμένων καὶ ὑφισταμένων δὲν ὑπάρχουν, καθὼς εἶναι διεσκευασμένος ὁ νόμος περὶ ἐθνοφυλακῆς. Δὲν ὑποθέτω δὲ ποτὲ, ὅτι λόγοι τοιοῦτοι, λόγοι προσωπικῶν συμπαθειῶν ἢ ἀντιπαθειῶν ἤθελον προκαλέσει μέτρον τοιοῦτον, ὁποῖον ἤθελε νὰ προβλέψῃ ὁ ἔντιμος πληρεξούσιος ἐξ Ἀθηνῶν Κ. Κολιάτσας. Ἀφ’ ἑτέρου ὅμως θεωρῶ λίαν ἐπικίνδυνον τὸν προσδιορισμὸν χρονικῆς διαρκείας καὶ δι’ αὐτὸ τὸ συμφέρον τῆς ἐθνοφυλακῆς, διότι εἰσέτι δὲν εἶναι γνωστὰ, οὔτε τὰ πρόσωπα, οὔτε αἱ ἰδιότητες αὐτῶν, ἡ ἐκλογὴ δύναται νὰ φέρῃ εἰς τὴν θέσιν τῶν διοικητῶν τῶν ταγμάτων, ἢ τοῦ διοικητοῦ τῆς φάλαγγος πρόσωπα, τὰ ὁποῖα ἡ ὑπηρεσία δύναται ἔπειτα ν’ ἀποδείξῃ ὅλως ἀκατάλληλα, ὁ δὲ προσδιορισμὸς χρονικῆς διαρκείας δύναται νὰ μᾶς δεσμεύσῃ μὲ τὸ ἐνδεχόμενον ἀκατάλληλον τῶν προσώπων, καὶ ἀντὶ ν’ ἀποβῇ πρὸς ὄφελος τῆς ἐθνοφυλακῆς ν’ ἀπολήξῃ πρὸς βλάβην αὐτῆς· διὰ τοῦτο ὑποστηρίζω καὶ κατὰ τοῦτο τὴν πρότασιν τοῦ Κυρίου Κολιάτσου.
§53ΙΑΛΕΜΟΣ. Ὑποστηρίζων, Κύριοι, τὴν πρότασιν τῆς κυρώσεως τοῦ ἐκλεκτοῦ τῆς ἐθνοφυλακῆς ἀπὸ τὴν Συνέλευσιν, ὑπόκειμαι εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς εἰς τὴν κατηγορίαν, τὴν ὁποίαν πολὺ ἀδίκως ὁ προαγορεύσας ἐξετόξευσε κατά τινων, οἱ ὁποῖοι ἤθελον δῆθεν νὰ ἐπαναφέρωσι τὸ περὶ ἀρχηγοῦ ζήτημα διὰ ν’ ἀνατρέψωσι τὴν χθεσινὴν ἀπόφασιν. Τοιαύτη μομφὴ εἶναι ἀναντιῤῥήτως ἄδικος, καὶ ἀπορῶ πῶς τόσον ἁβρόφρων ῥήτωρ, ὡς ὁ προαγορεύσας ἀφῆκε νὰ τοῦ διαφύγῃ ἡ μομφὴ αὕτη. Εἶναι ἀναντίῤῥητον, ὅτι καὶ ὁ Κύριος Κουμουνδοῦρος καὶ ὁ προαγορεύσας, ὅστις μεθηρμήνευσε πιστῶς τὰς ἰδέας τοῦ Κυρίου πληρεξουσίου Μεσσήνης, εἶναι τόσον τρίβωνες περὶ τὸ ζήτημα τῆς ἐθνοφυλακῆς, καθόσον ἀπὸ τοῦ 58, ἀπὸ τῆς πρώτης δηλαδὴ ὑπουργίας του ὁ Κύριος Κουμουνδοῦρος, ἠσχολεῖτο εἰς τὴν ἔρευναν τῶν ζητημάτων τῶν ἀφορώντων αὐτὴν, καὶ ἐὰν τότε δὲν τὴν ἐφήρμοσε, δὲν πιστεύω νὰ ᾖναι λάθος ἰδικόν του. Ἓν γεγονὸς ὅμως μοὶ ἔκαμε πολλὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ὅλοι, ὅσοι ὑπεστήριζαν τὴν ἰδέαν τῆς ἀνεξαρτησίας τῆς ἐθνοφυλακῆς, καὶ ἐν γένει τὸ σύστημα τῆς αὐτοδιοικήσεως, πολὺ ἀργὰ ἐσυλλογίσθησαν νὰ ἐφαρμόσωσι καὶ νὰ πραγματοποιήσωσιν αὐτὴν ἐν τῇ πολιτείᾳ. Ἀπορῶ δὲ περισσότερον, πῶς, ἀφοῦ ἠρεύνησαν μὲ τόσην ἱστορικὴν ἀκρίβειαν ὅλον τὸ παρελθὸν τῆς ἐθνοφυλακῆς, τοὺς διέφυγον λάθη ἱστορικὰ, ἀπίστευτα εἰς τόσον ἐπιστήμονας καὶ εἰδικοὺς περὶ τὰ τοιαῦτα ἄνδρας. Ἡ ἀρχηγία τῆς ἐθνοφυλακῆς, Κύριοι, εἶναι περίστασις ὅλως ἐξαιρετικὴ εἰς ὅλας τὰς ἐποχὰς τῆς ἱστορίας. Δύναται νὰ ἀναγνώσῃ, ὅστις θέλει, ἓν ἔγγραφον τοῦ Κυρίου Λαφαγιὲτ καὶ τοῦ ἐπιτελείου του κατὰ τὰ 1830 εἰς τὸν ἐπὶ τῶν ἐσωτερικῶν ὑπουργὸν τῆς Γαλλίας τὸν Κύριον Γκυζὼ, ἔγγραφον, διὰ τοῦ ὁποίου ὁ ἴδιος Λαφαγιὲτ ἐξέφραζε τοὺς δισταγμούς του, ἐὰν πρέπῃ ν’ ἀναλάβῃ ἀρχηγίαν, δοθεῖσαν ἀπὸ τοὺς ἐθνοφύλακας· ἐθνοσυνέλευσις, καθὼς γνωρίζετε, δὲν ὑπῆρχε τότε. Ἡ ὑπάρχουσα βουλὴ ἀνέλαβε τὸ καθῆκον νὰ ἐπικυρώσῃ τὴν ἀπόφασιν τοῦ λαοῦ περὶ ἐκλογῆς βασιλέως· ἀνέλαβε τὸ καθῆκον νὰ τροποποιήσῃ εἴς τινα ἄρθρα τὸ παρελθὸν σύνταγμα, χωρὶς νὰ ἔχῃ τὰ συντακτικὰ ἐκεῖνα καὶ μεγάλα καθήκοντα, τὰ ὁποῖα ἔχουν συνήθως αἱ Συνελεύσεις. Ἐν τῇ ἀπορίᾳ ταύτῃ εὑρισκόμενος ὁ Λαφαγιὲτ ἠρώτησε τὸν γενικὸν τοποτηρητὴν τοῦ κράτους, διότι δὲν εἶχεν ἐκλεχθῆ νομίζω ἀκόμη βασιλεὺς ὁ Louis Philippe, ἂν πρέπῃ ν’ ἀναδεχθῇ τὸ βάρος τοῦτο· τότε ὁ ὑπουργὸς τῶν ἐσωτερικῶν, μετὰ πολλῆς λεπτότητος τῷ ἀπήντησεν, ὅτι ἀφίνει τὸ πρᾶγμα εἰς φυσικωτέραν τινὰ διέξοδον, εἰς τὰς προσωπικὰς ἐκτιμήσεις, μὴ τολμῶν ν’ ἀποφασίσῃ τίποτε. Σήμερον δὲ ὁπότε ὑπάρχει ἡ κυρίαρχος Ἐθνοσυνέλευσις, καὶ δὲν ἠξεύρω, διατὶ τινὲς ταράττονται εἰς τὴν ἰδέαν τῆς κυριαρχίας τῆς Συνελεύσεως, ὅταν δὲν ὑπάρχῃ οὐδεμία ἄλλη ἐξουσία.
§54ΤΙΝΕΣ ΠΛΗΡΕΞ. Κἀνεὶς δὲν ταράττεται.
§55ΙΑΛΕΜΟΣ. Ὁ Κ. Ζαΐμης εἶπε χθὲς, ὅτι κάμνομεν μεγάλην κατάχρησιν. (θόρυβος) Ὅταν λοιπὸν ὑπάρχῃ ἡ κυρίαρχος Ἐθνοσυνέλευσις, ὄχι μόνον εἴχομεν τὸ δικαίωμα, τὸ ὁποῖον χθὲς διὰ 5 ψήφων ἀπώλεσεν ἡ μειοψηφία, ἀλλ’ ἔχομεν πολὺ περισσότερον τὸ δικαίωμα ν’ ἀπαιτήσωμεν τὴν ἔγκρισιν πάσης ἀποφάσεως τῆς ἐθνοφυλακῆς ἀπὸ τὸ κυρίαρχον σῶμα, καὶ ὄχι μόνον τοῦτο ἐγὼ ὑποστηρίζω ἀκόμη τὴν ἰδέαν, ὅτι ἡ ἐθνοφυλακὴ δὲν δύναται παρὰ νὰ ἐκλέξῃ τρεῖς ὑποψηφίους, ἐκ τῶν ὁποίων ἡμεῖς πρέπει νὰ ἐπικυρώσωμεν τὸν ἕνα. Δὲν εἶναι ἐπάνοδος εἰς τὴν χθεσινὴν ἀπόφασιν τῆς Συνελεύσεως ἡ πρότασις αὕτη Κύριοι! ἡ Συνέλευσις δὲν ἔχει νὰ διεκδικήσῃ τότε συμπαθείας, ἢ ἀντιπαθείας, ἔχει νὰ ἐπικυρώσῃ ἕνα ἐκ τῶν ἐκλεκτῶν τῆς ἐθνοφυλακῆς, ἴσως δὲ καὶ νὰ διευκολύνῃ τὸ ἔργον της· ἴσως ἡ ἐθνοφυλακὴ ἔχουσα τὰς αὐτὰς συμπαθείας, τὰς αὐτὰς πεποιθήσεις εἰς τρία πρόσωπα λ. χ. δὲν θέλει μόνη ν’ ἀποφασίσῃ περὶ τοῦ καταλλήλου διὰ τὸ ἀρχηγεῖον προσώπου, καὶ καθόσον πολλοὺς ἀξιωματικοὺς τῆς ἐθνοφυλακῆς ἤκουσα, ἡ ἐπιθυμία αὕτη εἶναι τοσοῦτον μεγάλη, ὅσον εἰς πολλὰ πρόσωπα, εἰς 2, 3 τοὐλάχιστον, ἔχει τόσην μεγάλην ἐμπιστοσύνην, ὥστε μόνον ἀπὸ τὴν ἀπόφασιν τῆς Συνελεύσεως περιμένει τὴν λύσιν τῆς δυσκολίας ταύτης. Δὲν ἔχω τίποτε ἄλλο νὰ προσθέσω.
§56Π. ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Μοὶ κακοφαίνεται Κύριοι, διότι δὲν ἔλαβον τὸν λόγον χθὲς εἰς τὸ ζήτημα περὶ ἐθνοφυλακῆς, διότι ἤκουσα ἰδέας, μὲ τὰς ὁποίας δὲν εἶμαι τόσον σύμφωνος· τώρα πρέπει νὰ ὁμιλήσωμεν περὶ τοῦ ἂν πρέπει ὁ Ἀρχηγὸς νὰ ἐκλέγηται ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ἢ ἀπὸ τὴν ἐθνοφυλακήν. Ὁ Κύριος Κολιάτσος ὑπέβαλεν ἓν ψήφισμα, τὸ ὁποῖον περιλαμβάνει πολλά· εἶναι εἷς νόμος πλήρης περὶ ἐθνοφυλακῆς. Νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι αὐτὸ τὸ ἀντικείμενον, περὶ οὗ πρόκειται σήμερον. Σήμερον δὲν ἔχομεν τίποτε ἄλλο νὰ ἀποφασίσωμεν, εἰμὴ περὶ τοῦ ποῖος πρέπει νὰ ἐκλέγῃ τὸν ἀρχηγὸν τῆς ἐθνοφυλακῆς. Ὅλαι αὐταὶ αἱ διατάξεις λοιπὸν πρέπει νὰ μείνωσι κατὰ μέρος, πρέπει νὰ γίνωσι μὲ σκέψιν, καὶ θὰ γείνῃ τότε, ὅταν θὰ συζητηθῇ ὁ περὶ ἐθνοφυλακῆς νόμος. Τὸ πρῶτον ζήτημα, ἐὰν πρέπῃ νὰ ἐκλέξῃ ἡ Κυβέρνησις τὸν Ἀρχηγὸν, νομίζω, ὅτι ἐλύθη χθὲς διὰ τῆς ἀποφάσεώς σας. Ὅταν ἀπεφασίσατε νὰ μὴ ἐκλέξητε ὑμεῖς τὸν ἀρχηγὸν τῆς ἐθνοφυλακῆς, νομίζω, ὅτι ἐννοούσατε νὰ τὸν ἐκλέξουν οἱ ἀξιωματικοί· καὶ ὅταν ἠθέλατε ἡ Κυβέρνησις νὰ τὸν ἐκλέξῃ, πολὺ περισσότερον ἠθέλατε ὑμεῖς αὐτοὶ νὰ τὸν ἐκλέξητε. Τινὲς Κύριοι, φοβοῦνται μὴ, ἐκλέγοντες οἱ ἀξιωματικοὶ αὐτοὶ τὸν ἀρχηγόν των, ἐκλέξουν ἀρχηγὸν, ὅστις ἡνωμένος μετ’ αὐτῶν δείξει πνεῦμα ἀντιπολιτεύσεως. Νομίζω, ὅτι εἶναι μεγάλη ἀπάτη, ὡς πρὸς τὴν φύσιν τῆς ἐθνοφυλακῆς. Ἡ ἐθνοφυλακὴ Κύριοι, λάβετε τὴν ἱστορίαν καὶ τὴν ξένην καὶ τὴν ἰδικήν μας, εἶναι σῶμα συντηρητικὸν, καὶ μάλιστα κλίνει μᾶλλον ὑπὲρ τῆς συντηρήσεως ὑπὲρ τῆς πολλῆς συντηρήσεως, παρὰ τὸ ἐναντίον. Τοῦτο τὸ ἔδειξε καὶ ἄλλοτε καὶ εἰς ἡμᾶς εἰς αὐτὸ τὸ ὀλιγοχρόνιον διάστημα· δὲν πρέπει νὰ φοβώμεθα ποτὲ, ἀλλὰ πρέπει νὰ δώσωμεν εἰς τὴν ἐθνοφυλακὴν ἕνα ἀρχηγὸν, ὅστις νὰ τῇ ᾖναι ἀρεστὸς, ὥστε νὰ ὑπακούῃ εἰς αὐτὸν, ἐπειδὴ ἡ ὑπηρεσία εἶναι μᾶλλον ἑκουσία· ἀλλ’ ἠξεύρετε, ὅτι δὲν ὑπόκειται εἰς αὐστηροὺς νόμους, ἀλλ’ εἰς πολλὰ ἐπιεικεῖς, ἀλλὰ πρέπει νὰ ὑπάρχῃ, καὶ διὰ νὰ ὑπάρχῃ, πρέπει ὁ ἀρχηγὸς νὰ ἐκλέγηται ἐξ αὐτῆς· τότε ἠμποροῦμεν νὰ ἐλπίζωμεν ἕνα καλὸν διοργανισμὸν τῆς ἐθνοφυλακῆς καὶ ἂς προσέξωμεν Κύριοι, μὴ συμβαίνοντος τοῦ ἐναντίου, φθάσωμεν εἰς ἓν ἀποτέλεσμα, τὸ ὁποῖον βλέπομεν σήμερον εἰς ἄλλην δύναμιν. Δύνασθε νὰ συγκρίνητε τὴν σήμερον ἐθνοφυλακὴν μὲ τὴν πρὸ δύω μηνῶν· δύναμαι νὰ σᾶς εἴπω, Κύριοι, ὅτι πολλὰ ἐλαττώματα βλέπω σήμερον· βλέπετε κατατεταγμένους σήμερον νέους, γέροντας, ἄνδρας, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔπρεπε νὰ ᾖναι κατατεταγμένοι, διότι δὲν ὑπάρχει ἕνας ἐπιτηρητής· καὶ ἠξεύρετε τί θὰ συμβῇ μετ’ ὀλίγον καιρόν; ὅτι ἡ ἐθνοφυλακὴ θὰ καταντήσῃ νὰ συστηθῇ κακῶς, δηλ. ἀπὸ ἄτομα, τὰ ὁποῖα νὰ μὴ παρέχουν ἐγγυήσεις τάξεως, καὶ τότε ὀλίγον κατ’ ὀλίγον οἱ παρέχοντες τὰς ἐγγυήσεις αὐτὰς, δυσαρεστούμενοι, καὶ ἐνοχλούμενοι παραιτοῦνται, καὶ ἀφίνουν τὰς θέσεις των εἰς τοὺς ἄλλους, καὶ θέλει μίαν ἡμέραν καταντήσει νὰ ἔχωμεν, ὄχι πλέον σῶμα συντηρητικὸν, ἀλλὰ σῶμα ἀταξίας· ἄρα ἡ ἐκλογὴ τοῦ ἀρχηγοῦ πρέπει νὰ γείνῃ παρ’ αὐτῶν τούτων τῶν ἀξιωματικῶν, καὶ ὅλων ὁμοῦ, διότι ὅλοι ἔχουν τὸ αὐτὸ δικαίωμα· διατί τάχα οἱ λοχαγοὶ νὰ δώσουν τὴν ψῆφον, καὶ ὄχι οἱ ὑπολοχαγοί, οἱ ἀνθυπολοχαγοὶ καὶ οἱ λοιποί.
§57ΠΟΛΛΟΙ. Ὅλοι οἱ ἀξιωματικοί.
§58ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Βεβαίως, διότι εἶναι ἀντιπρόσωποι τῶν ἐθνοφυλάκων· δὲν λέγω ὅλους τοὺς ἐθνοφύλακας, διότι εἶναι περιττὸν, οὐδὲ δύναται νὰ γείνῃ· ἀφοῦ οἱ ἀξιωματικοὶ ἐκλέγωνται ἀπὸ τοὺς ἐθνοφύλακας εἶναι ἀντιπρόσωποι αὐτῶν· εἶναι περιττὴ ἡ ἐκλογὴ τῶν ταγματαρχῶν, ὡς ὁ Κύριος Κολιάτσος κινεῖται εἰς αὐτὸ τὸ μακρὸν νομοσχέδιον, ἀληθῶς πρέπει νὰ ἐκλέγωνται οἱ ταγματάρχαι, ἀλλὰ σήμερον, ὅτε δὲν ὑπάρχουν, ἠμπορεῖ νὰ γείνῃ ἡ ἐκλογὴ τοῦ ἀρχηγοῦ καὶ ἄνευ αὐτῶν· διότι τί εἶναι περισσότερον, ἢ 4, 5 ψῆφοι. Ἐὰν λοιπὸν περιμείνωμεν νὰ ἐκλεχθοῦν καὶ οἱ ταγματάρχαι θὰ παρέλθῃ παρὰ πολὺς καιρός. Δὲν θέλω Κύριοι, οὔτε νὰ ἐκλέγωνται τρεῖς· ἐκτὸς τοῦ ἐλαττώματος, τὸ ὁποῖον εἶπον περὶ τοῦ ἂν πρέπῃ νὰ ἐκλέγηται ὁ ἀρχηγὸς ἀπὸ τοὺς ταγματάρχας καὶ τοὺς λοχαγοὺς, ὑπάρχει καὶ τοῦτο ἀκόμη, ὅτι μεταξὺ ὀκτὼ ἀνθρώπων, ἓξ, ἢ δέκα, εἰς τοὺς ὀλίγους ἠμπορεῖ τις νὰ ἐπηρεάσῃ, ἐνῷ εἰς τοὺς πολλοὺς, εἶναι πολὺ δυσκολώτερον βεβαίως· λέγω ἐπίσης, οὔτε τρεῖς νὰ ᾖναι οἱ ἐκλεγόμενοι, διότι μεταξὺ τῶν τριῶν εἶναι εὔκολον νὰ εὑρεθῇ ἐκεῖνος, ὅστις μοῦ ἀρέσει, ἐνῷ, ὅταν ᾖναι εἷς ἐτελείωσεν, εἶναι αὐτός. Καὶ τότε μόνον εἶναι καθαρῶς ἐκλογὴ δημοτικὴ, ὅταν εἶναι αὐτὸς ὁ ἴδιος ὁ ἐκλεγόμενος, ὁ εἷς. Συμπεραίνων λέγω, ὅτι σήμερον πρέπει νὰ περιορισθῶμεν μόνον εἰς τὴν ἐκλογὴν τοῦ ἀρχηγοῦ, καὶ τίποτε περισσότερον· τὰ δὲ λοιπὰ, τὰ ὁποῖα ὁ Κ. Κολιάτσος ἀνέφερεν, ἀναφέρονται εἰς τὸν νόμον, ὅστις μέλλει νὰ συνταχθῇ. Ἰδοὺ τὸ σχέδιον τοῦ ψηφίσματος. «Ἡ ἐκλογὴ τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς ἐθνοφυλακῆς ἐκτελεῖται ὑπὸ τῶν ἀξιωματικῶν ἁπάντων τῆς ἐθνοφυλακῆς Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς, συνερχομένων εἰς ἓν, καὶ τῆς φάλαγγος τοῦ Πανεπιστημίου. Ἡ ἐν Ἀθήναις Βʹ. τῶν Ἑλλήνων Συνέλευσις. Ψηφίζει 1) Ἡ ἐκλογὴ τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς Ἐθνοφυλακῆς ἐκτελεῖται ὑπὸ τῶν ἀξιωματικῶν ἁπάντων τῆς Ἐθνοφυλακῆς Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς καὶ τῆς φάλαγγος τοῦ Πανεπιστημίου συνερχομένων εἰς ἕν. 2) Οἱ Δήμαρχοι Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς καὶ ὁ Πρύτανις τοῦ Πανεπιστημίου προσκαλούμενοι ὑπὸ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν στέλλουν αὐτῷ ἐντὸς 24 ὡρῶν κατάλογον τῶν ἀξιωματικῶν ἑκάστου τάγματος. 3) Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν προσδιορίζει τὴν ἡμέραν, ὥραν καὶ τόπον, ἔνθα οἱ προσκαλούμενοι συνέρχονται καὶ καλεῖ αὐτοὺς, ἵνα συνέλθωσι πρὸς τὸν ἀνωτέρω σκοπόν. 4) Οἱ συγκαλεσθέντες ἀξιωματικοὶ διορίζουν μεταξὺ των ἕνα Πρόεδρον τὸν γεροντότερον, ἕνα γραμματέα μεταξὺ τῶν νεωτέρων. 5) Συντάσσεται ἔκθεσις, ἐν ᾗ σημειοῦται ἡ γενομένη ψηφοφορία, ἥτις θέλει εἶσθαι φανερὰ, σημειουμένου τοῦ ὀνόματος καὶ ἐπωνύμου ἑκάστου ψηφοφόρου ὡς καὶ τῆς ψηφοφορίας του· ὁ λαχὼν δὲ τῆς ἀπολύτου πλειονοψηφίας εἶναι ὁ ἐκλεχθείς. 6) Ὁ ἀρχηγὸς δύναται νὰ ἐκλεχθῇ ἐκ τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ. 7) Τὸ πρακτικὸν διευθύνεται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν, τὸ ὁποῖον ἀποστέλλει αὐτὸ εἰς τὴν Συνέλευσιν. 8) Ὁ ἀρχηγὸς κυροῦται καὶ παύεται ὑπὸ τῆς Συνελεύσεως.
§59Α. ΓΛΑΡΑΚΗΣ. Λυποῦμαι, διότι κατὰ πρῶτον ἀναβαίνων τὸ βῆμα τοῦτο, πρόκειται νὰ λαλήσω περὶ ζητήματος, ὅπερ κατὰ τὸ μέγιστον αὐτοῦ μέρος ἐδέσμευσεν ἤδη ἡ χθεσινὴ ἀπόφασις τῆς Ἐθνοσυνελεύσεως· θὰ ἀναπτύξω ὅμως τὸ ὑπολειπόμενον αὐτῆς μέρος καθ’ ὅσον δύναμαι, καθότι καὶ τοῦτο θεωρῶ σπουδαιότητος μεγάλης. Εἰς ἐποχὰς ἀνωμάλους καὶ ἐκτάκτους ὡς τὴν παροῦσαν, αἱ προτεινόμεναι γνῶμαι δὲν πρέπει νὰ θεωρῶνται ὡς ἀποῤῥέουσαι ἀπὸ ἐπιστημονικῶν πεποιθήσεων καὶ ἰδεῶν, ἀλλ’ ἀπὸ τῆς ἀνάγκης· τούτου δὲ ἕνεκα αἱ γνῶμαι μεταβάλλονται ἀναλόγως τῶν περιστάσεων, χωρὶς νὰ δυνάμεθα νὰ μεμφθῶμέν τινα, ὅτι ἐγκατέλειψε τὰς ἀρχάς του ἢ ὅτι στερεῖται πεποιθήσεων, ἀλλ’ ἀποδίδοντες τὴν μεταβολὴν ταύτην τῆς γνώμης εἰς τὴν μεταβολὴν τῶν περιστάσεων αὐτῶν· συνεπῶς πρὸς ταῦτα δύναταί τις νὰ ζητῇ ἀρχηγὸν τῆς ἐθνοφυλακῆς καὶ αὔριον νὰ μὴ τὸν θέλῃ, σήμερον νὰ ζητῇ τὴν ἐκλογὴν αὐτοῦ παρὰ τῆς Συνελεύσεως καὶ αὔριον παρὰ τοῦ λαοῦ. Τὸ πρόσωπον τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς ἐθνοφυλακῆς ἐν ὥρᾳ ἐπαναστάσεως εἶναι διττῆς φύσεως· τὸ μὲν στρατιωτικῆς, καθ’ ὅσον πρόκειται νὰ ἐκγυμνάσῃ καὶ ὀργανίσῃ αὐτὴν, τὸ δὲ πολιτικῆς, καθ’ ὅσον κατὰ μέγα μέρος ἡ διατήρησις τοῦ ὑπάρχοντος καὶ ἡ ἀσφάλεια τῆς πατρίδος εἶναι εἰς αὐτὸν ἐμπιστευμένη· ἕνεκα λοιπὸν τῆς δευτέρας αὐτοῦ ἰδιότητος νομίζω, ὅτι δὲν διαφεύγει ὁ προσδιορισμὸς τοῦ προσώπου τούτου τῆς ἁρμοδιότητος τῆς Ἐθνοσυνελεύσεως· ἀληθῶς ἡ χθεσινὴ ἀπόφασίς μας ὥρισεν, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἐκλέγηται οὗτος παρ’ ἡμῶν· νομίζω ὅμως, ὅτι, χωρὶς ποσῶς νὰ προσβάλληται τὸ δεδικασμένον, πρέπει νὰ κανονίσωμεν τὸ ζήτημα τοῦτο ὡς ἀκολούθως, ἤτοι ἐκ τριῶν παρὰ τῶν ἀξιωματικῶν τῆς ἐθνοφυλακῆς ἐκλεγομένων νὰ ἐπικυρόνωμεν ἕνα, καθόσον μάλιστα ἐθνοφυλακὴ, καθὼς καὶ προηγουμένως εἶπον οὕτω πως κατηρτισμένη καὶ μορφωμένη, καθὼς εἶναι σήμερον, δὲν δύναταί ποτε νὰ ἔχῃ τὴν καλλιτέραν γνώμην περὶ τοῦ ἀρχηγοῦ· τοῦτο εἶχον νὰ εἴπω, καθόσον ἀφορᾷ τὸν ἀρχηγόν. Προσθέτω δὲ ὀλίγα τινὰ καθόσον ἀφορᾷ τοὺς διοικητὰς ἢ τοὺς ταγματάρχας· λέγω δὲ, ὅτι σήμερον κανεὶς διοικητὴς, καθὼς καὶ προηγουμένως εἶπον, δὲν εἶναι ἄξιος διὰ νὰ ᾖναι καὶ διὰ παντὸς, οὐχ ἧττον ὑποστηρίζω καὶ λέγω, ὅτι οἱ διοικηταὶ τῶν ταγμάτων πρέπει νὰ ᾖναι πάντες στρατιωτικοὶ, οὐδέποτε πολιτικοί· ἀκόμη καὶ οἱ λοχαγοὶ αὐτοὶ εἶναι ἀκατάλληλοι. Πλὴν σήμερον πρόκειται περὶ τῶν ταγματαρχῶν καὶ ὑποστηρίζω, ὅτι πρέπει νὰ δεχθῶμεν τὸ ἀκόλουθον, ὅτι οἱ ἀξιωματικοὶ πρέπει νὰ ἐκλέγωσι τὸν διοικητὴν τοῦ τάγματος, ἀλλ’ οὗτος πρέπει νὰ ἔχῃ τὰ ἀκόλουθα προσόντα, νὰ ᾖναι ἀξιωματικὸς τοῦ τακτικοῦ στρατοῦ καὶ νὰ μὴ ἐτέθη εἰς ἀργίαν διὰ λόγους ἐγκληματικοὺς, ἀσυμβιβάστους πρὸς τὴν στρατιωτικὴν ὑπηρεσίαν. Νομίζω προσέτι, ὅτι δύναται ὡς πρὸς τὴν ἐθνοφυλακὴν νὰ προστεθῇ καὶ τὸ ἀκόλουθον· κυρίως ὁ λόγος, δι’ ὃν ἡ Συνέλευσις ἐψήφισε νὰ ὑπάρχῃ ἀρχηγὸς τῆς ἐθνοφυλακῆς, εἶναι ὁ ἀκόλουθος, τὸ νὰ ὑπάρχῃ δηλαδὴ ἁρμονικὴ ἐνέργεια αὐτῆς καὶ νὰ μὴ ᾖναι διεσπαρμένη· ὡς πρὸς τοῦτο λοιπὸν δύναται νὰ συντελέσῃ τὸ ἀκόλουθον, νὰ προστεθῇ δηλ. ἐκτὸς τοῦ ἀρχηγοῦ καὶ ἰδιαίτερον τμῆμα εἰς τὸ δημαρχεῖον, προϊσταμένου τοῦ δημάρχου, ὅπερ νὰ ἀντιστοιχῇ πρὸς τὸ φρουραρχεῖον ἐπὶ τοῦ στρατοῦ· τὸ τμῆμα τοῦτο νὰ συνίσταται ἀπὸ ἀξιωματικοὺς πάντοτε, διότι, ἐπαναλαμβάνω, οἱ ἁπλοῖ πολῖται δὲν εἶναι ἁρμόδιοι εἰς τοῦτο.
§60ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Τὸ ψήφισμα, τὸ ὁποῖον μᾶς ὑπέβαλεν ὁ ἔντιμος συνάδελφος πληρεξούσιος Ἀττικῆς, νομίζω, ὅπως παρετηρήθη ὑπὸ πολλῶν, ὅτι ἐξέρχεται τῶν ὁρίων, τὰ ὁποῖα χθὲς καὶ προχθὲς διὰ τῆς συζητήσεως ἐθέσαμεν, σκοπούντων ἁπλῶς νὰ συστηθῇ τὸ ἀρχηγεῖον τῆς ἐθνοφυλακῆς Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς, καὶ ἐξέρχεται αὐτῶν τῶν ὁρίων διὰ πολλῶν διατάξεων, τὰς ὁποίας περιλαμβάνει· πρῶτον προβλέπει περὶ τῆς ἐκλογῆς τῶν ταγματαρχῶν καὶ ἐπιφέρει τροποποιήσεις τοῦ ὑπάρχοντος νόμου. Νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι καιρὸς νὰ τροποποιήσωμεν τὸν νόμον τοῦτον, καὶ δὲν εἶναι καὶ ἀνάγκη· λέγω δὲ, ὅτι δὲν εἶναι καιρὸς, διότι πραγματικῶς δὲν ἐσχηματίσαμεν γνώμην ὥριμον διὰ νὰ προσδιορίσωμεν τὸν κατάλληλον τρόπον, καὶ ἂν ἐκεῖνος ὅστις ὑπάρχει ἤδη ἐν τῷ νόμῳ περὶ ἐθνοφυλακῆς ἀποκλείοντι τοὺς στρατιωτικοὺς εἶναι ὀρθός. Πραγματικῶς ἐγεννήθη ὁ δισταγμὸς ἂν ἦτο ποτὲ ἱκανὸς πολίτης ὅστις πρώτην φορὰν ἀναλαμβάνει τοιοῦτον ἔργον, ἂν ἦτον ἱκανὸς νὰ δεχθῇ τὸ ἔργον τοῦ ταγματάρχου· πιστεύω, ὅτι δυσκόλως θέλει ἐκπληρώσει τὸ καθῆκον τοῦ ταγματάρχου, ὅπως ἐκπληροῦται παρὰ ταγματάρχου ἐν τῷ στρατῷ. Ἀλλὰ δὲν μοὶ φαίνεται, ὅτι ὁ σκοπὸς τοῦ νόμου τῆς ἐθνοφυλακῆς εἶναι νὰ ὑπάρχῃ τοιαύτη ἐκτέλεσις ὑπηρεσίας ἐν πλήρει ἐνεργείᾳ ὅπως εἶναι ἐν τῷ στρατῷ· ὁ ταγματάρχης τοῦ τάγματος τῆς ἐθνοφυλακῆς δὲν εἶναι κυρίως τὸ πρόσωπον, τὸ ὁποῖον διὰ τὰς στρατιωτικὰς γνώσεις του προσκαλεῖται εἰς αὐτὴν τὴν θέσιν, ἀλλ’ εἶναι μᾶλλον πρόσωπον τῆς ἐμπιστοσύνης, εἶναι μᾶλλον πρόσωπον τῆς ἐμπιστοσύνης, εἶναι μᾶλλον πρόσωπον τὸ ὁποῖον φέρει τὰς ἐγγυήσεις ὑπὲρ τῆς τάξεως· καθόσον δ’ ἀφορᾷ τὴν ἐκτέλεσιν τῆς ὑπηρεσίας καὶ τὰ προστάγματα, αὐτὰ δύνανται νὰ γείνουν κατὰ τὰς ὁδηγίας καὶ τὴν βοήθειαν προγυμναστοῦ, τὸν ὁποῖον τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν δύναται νὰ προσκολλήσῃ εἰς ἕκαστον τάγμα. Δὲν ἤθελα τολμήσει νὰ εἴπω ταῦτα ἂν δὲν συνεβουλευόμην πρότερον ἀξιωματικοὺς τοῦ στρατοῦ, οἱ ὁποῖοι μοὶ ὑπέδειξαν, ὅτι δὲν εἶναι μόνον ὁ λόγος, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρχῃ τοιοῦτος σύνδεσμος μεταξὺ τοῦ ταγματάρχου καὶ τῶν ἐθνοφυλάκων, ὅλως τείνων πρὸς τὴν τάξιν, ἀλλὰ διότι δύναται νὰ φέρῃ βλάβην εἰς τὸν στρατόν· δύναται νὰ γεννηθῇ ἡ ἐπιθυμία τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ νὰ φθάσουν εἰς τὴν θέσιν τοῦ ταγματάρχου τῆς ἐθνοφυλακῆς καὶ ν’ ἀναπτυχθῇ σπουδαρχία ἐντὸς τῆς ἐθνοφυλακῆς καὶ νὰ διαταράξῃ τὴν ἐθνοφυλακὴν καὶ τὸν στρατόν· ἡ βλάβη λοιπὸν θὰ γίνῃ διπλῆ καὶ εἰς τὸν στρατὸν καὶ εἰς τὴν ἐθνοφυλακήν. Τοιοῦτόν τι λοιπὸν πρέπει κατὰ πάντα λόγον νὰ ἀποφύγωμεν. Δὲν ἔχομεν ἀνάγκην νὰ προβλέψωμεν σήμερον περὶ τῆς διατάξεως αὐτῆς, ἐγὼ, λέγω, ἴσως σφάλλω· ἀλλὰ λέγω δὲν ἔχομεν ἀνάγκην καὶ κατ’ ἄλλον λόγον· ὑποθέσατε, ὅτι κατ’ αὐτὴν τὴν στιγμὴν πρόκειται νὰ ἐκλεχθῇ ὁ ἀρχηγὸς τῆς ἐθνοφυλακῆς Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς καὶ ὅτι κατ’ αὐτὴν τὴν στιγμὴν δὲν ἔγεινεν εἰσέτι ἡ ἐκλογὴ τῶν ταγματαρχῶν, ἀλλ’ ὅτι ὑπάρχουν οἱ προγυμνασταὶ οἱ ὁποῖοι διοικοῦν τὰ τάγματα· ποία εἶναι ἡ συνέπεια; ὅτι, οἱ προγυμνασταὶ οὗτοι δὲν θὰ λάβωσι μέρος εἰς τὴν ἐκλογήν· ἕπεται τάχα, ὅτι ἡ ἐκλογὴ δὲν δύναται νὰ προχωρήσῃ, ὅπως ἤθελε προχωρήσει ἂν π. χ. ὁ ταγματάρχης ἤθελεν ἀποθάνει, καὶ τὸ τάγμα ἤθελεν εἶναι ἄνευ ταγματάρχου; δὲν εἶναι ἄρα ἀνάγκη νὰ γίνῃ ἡ ἐκλογὴ τοῦ ταγματάρχου καὶ μετ’ αὐτὴν ἡ ἐκλογὴ τοῦ ἀρχηγοῦ. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι εἶναι σύμφωνον πρὸς τὸν σκοπόν μας, ὅταν δὲν προέκυψε μάλιστα τὸ ἐναντίον καὶ ἐκ τῆς συζητήσεως, νὰ περιορισθῶμεν ὡς πρὸς τὸν τρόπον τῆς ἐκλογῆς τοῦ ἀρχηγοῦ Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς, παραδεχόμενοι τὸν τρόπον τὸν ὁποῖον ὑπέδειξεν ὁ ἔντιμος συνάδελφος Κολιάτσος, ἡ ἐκλογὴ νὰ γίνῃ παρὰ τῶν ταγματαρχῶν καὶ λοχαγῶν ὅλων τῶν ταγμάτων· ὅταν δὲν ἔχωμεν ταγματάρχας, σημεῖον, ὅτι δὲν ὑπάρχει ψῆφος αὐτῶν.
§61ΑΘ. Β. ΠΕΤΙΜΕΖΑΣ. Καλλίτερα παρ’ ὅλων τῶν ἀξιωματικῶν τῆς ἐθνοφυλακῆς, καὶ τότε ἡ ἔλλειψις τῶν ταγματαρχῶν δὲν βλάπτει.
§62ΚΑΛΛΙΓΑΣ. Οἱ λοχαγοὶ εἶναι ἐκλελεγμένοι παρὰ τῶν ἐθνοφυλάκων, εἶναι προϊὸν τῆς ἐκλογῆς τῶν ἐθνοφυλάκων· ὅταν πρόκηται περὶ μιᾶς τοιαύτης ἐκλογῆς τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς ἐθνοφυλακῆς, καὶ μοὶ λέγετε ἂς λάβουν μέρος ὅλοι οἱ ἀξιωματικοὶ, σᾶς λέγω καὶ ἐγὼ, ὅτι ἂς λάβουν μέρος ὅλοι οἱ ἐθνοφύλακες. Σᾶς παρακαλῶ διὰ ποίαν αἰτίαν περιστέλλομεν τὸν κύκλον τῶν ἐκλογέων; περιστέλλομεν διὰ νὰ μὴ γείνῃ πολὺ σπουδαρχία καὶ εὐκολώτερον εἶναι νὰ γίνῃ μεταξὺ πολλῶν παρὰ μεταξὺ ὀλίγων, καὶ ἀφοῦ ἔχομεν πρόσωπα ἐμπιστοσύνης, ἔχομεν τοὐτέστι λοχαγοὺς ἐκλεχθέντας παρὰ τῆς ἐθνοφυλακῆς, δὲν ἔχομεν πρόσωπα, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀλλότρια εἰς τὴν ἐθνοφυλακήν· εἶναι τρόπον τινὰ ἔμμεσος ἐκλογὴ, γινομένη παρὰ τῶν ἐθνοφυλάκων αὐτῶν· ἡ ἐθνοφυλακὴ ἐκλέγει τοὺς λοχαγοὺς, οἱ λοχαγοὶ ἐκλέγουν τὸν Ἀρχηγόν· λοιπὸν εἶναι ἔμμεσος ἐκλογὴ, ὡς ἂν ἐγίνετο ἀπὸ τοὺς ἰδίους ἐθνοφύλακας. Λέγω λοιπὸν, ὅτι, ὅταν ἐκτείνετε τὸν κύκλον, ἐκτείνετε καὶ τὴν σπουδαρχίαν καὶ γεννᾶτε διαιρέσεις πολλὰς ἐντὸς τῆς ἐθνοφυλακῆς, ἐνῷ ὁ σκοπὸς εἶναι νὰ μὴ διασπᾶτε τὴν ἐθνοφυλακὴν διὰ τῶν διαιρέσεων, ἐνῷ ζητοῦμεν τὴν συμπύκνωσιν· ὑπάρχει καὶ ἐναντία πρότασις, ἥτις θέλει ὑποβληθῆ εἰς τὴν ψῆφόν σας καὶ αὕτη θέλει δείξει ποία γνώμη εἶναι ἡ πλέον ὀρθή· ἐγὼ ὑποστηρίζω τὴ πρότασιν τοῦ Κυρίου Κολιάτσου. Περιττὸν εἶναι τώρα τὸ περὶ ἐκλογῆς ἰατρῶν, οἱ ἰατροὶ ἂς ἐκλέγωνται κατὰ τὸν νόμον· σήμερον καλούμεθα περὶ τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς ἐθνοφυλακῆς. Προσθέτει προσέτι τὸ ψήφισμα τοῦ Κυρίου Κολιάτσου περὶ παύσεως ἢ ἀντικαταστάσεως τῶν ταγματαρχῶν καὶ τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς ἐθνοφυλακῆς διὰ τῶν ἀξιωματικῶν τῶν ὅλων ταγμάτων, ὅταν τὰ ¾ συμφωνήσωσιν. Εἰς τοῦτο ἀντιλέγω· νομίζω, ὅτι καὶ τοῦτο εἶναι σπέρμα ἀναρχίας· αὐτὸ θέλει γίνει ἀφορμὴ ὥστε καθ’ ἡμέραν οἱ ἐπιζητοῦντες τοῦ ταγματάρχου ἢ τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς ἐθνοφυλακῆς τὴν θέσιν ὅσον τὸ δυνατὸν νὰ ἐπενεργοῦν εἰς τὸ πνεῦμα τῶν ἀξιωματικῶν καὶ δι’ αὐτοῦ νὰ ταράττουν τὴν πειθαρχίαν τῆς ἐθνοφυλακῆς ὑποθάλποντες δυσαρεσκείας. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι πρέπει νὰ ἀποφεύγωμεν πᾶν σπέρμα ἀναρχίας· πρέπει καὶ αὐτὴ ἡ διάταξις νὰ ἐκλείψῃ. Ἀλλ’ εὑρίσκω ὀρθὴν τὴν παρατήρησιν τοῦ συναδέλφου μου Κυρίου Πετσάλη, τὴν ὁποίαν ὅμως κατὰ τοῦτο τροποποιῶ· τοὐτέστι καὶ ὁ Κύριος Πετσάλης λέγει, ὅτι δὲν πρέπει νὰ τὸ καταστήσωμεν τὸ αὐτοδιοίκητον εἰς τοιαύτην ὑπερβολὴν, ὥστε νὰ σχηματίσωμεν ἀρχὴν αὐτοτελῆ ἐντὸς τῆς πρωτευούσης, εἰς τὴν ὁποίαν τίποτε πλέον δὲν δυνάμεθα νὰ ἀντιτάξωμεν, ἀρχὴν ὅλως ἀνεξάρτητον. Ὁ Κύριος Πετσάλης διὰ νὰ μετριάσῃ αὐτὴν τὴν μονιμότητα ἐζήτησε νὰ ὑποβάλληται εἰς τὴν ἔγκρισιν τῆς Συνελεύσεως, καὶ νὰ ὑπόκηται εἰς τὴν παῦσιν αὐτῆς ὁ Ἀρχηγὸς τῆς ἐθνοφυλακῆς. Τοῦτο παρὰ τινων ἐξηγεῖται, ὅτι ἐπαναφέρεται δῆθεν εἰς τὴν διὰ τῆς Συνελεύσεως ἐκλογήν· λέγω, ὅτι δὲν τὸ ἐπαναφέρει ἀπ’ εὐθείας, διότι δίδομεν δικαίωμα ἀπαγορευτικὸν εἰς τὴν Συνέλευσιν, τὸ veto καὶ ὄχι ἐκλογῆς. Ἀλλὰ μοὶ φαίνεται, ὅτι μὲ τὸν ἴδιον σκοπὸν μὲ τὸν ὁποῖον χθὲς ἀπεφασίσθη, ὅτι δὲν ἁρμόζει καὶ δὲν εἶναι συμφέρον διὰ τὴν Συνέλευσιν νὰ ἀναγινώσκῃ εἰς τοιοῦτον ζήτημα, τὸ ὁποῖον δύναται νὰ διαταράττῃ τὴν ἁρμονίαν τῆς Συνελεύσεως, μετὰ τῆς ἐθνοφυλακῆς, προτιμῶ νὰ ἀποδοθῇ αὐτὸ δικαίωμα εἰς τὴν Κυβέρνησιν· ἡ Κυβέρνησις εἶναι ἀπόῤῥοια τῆς Συνελεύσεως, φέρει τὴν ἐντολὴν τῆς Συνελεύσεως· ὅταν ἡ Κυβέρνησις εὑρίσκῃ, ὅτι δὲν ὑποστηρίζει τὴν τάξιν ὁ Ἀρχηγὸς τῆς ἐθνοφυλακῆς, ἢ ὅτι ἔγεινεν ἐκλογὴ προσώπου, τὸ ὁποῖον δύναται νὰ φέρῃ κίνδυνον εἰς τὴν τάξιν καὶ ἡσυχίαν, τότε ἡ Κυβέρνησις δύναται νὰ ἄρῃ ἐκ τοῦ μέσου αὐτὸν τὸν ἀρχηγόν. Ὑποθέσατε ὅλως, ὅτι τὸ πράττει ἡ Κυβέρνησις ἐπὶ σκοπῷ τοῦ νὰ φέρῃ εἰς τὴν θέσιν τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς ἐθνοφυλακῆς ἓν ὄργανον τῆς Κυβερνήσεως, τὸ ὁποῖον ἔχει τὴν δεῖνα διάθεσιν ἢ τάσιν. Κύριοι, ἡ ἐξουσία μένει πάντοτε εἰς ἡμᾶς· καταλύομεν τότε τὴν Κυβέρνησιν· ἡ Κυβέρνησις μένει πάντοτε ὄργανον τῆς Συνελεύσεως. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι, ἀποτρέποντες τὸν κίνδυνον ἀπὸ τὴν Συνέλευσιν, τὸν ἀφίνομεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, καὶ εἴμεθα εἰς πᾶσαν στιγμὴν εἰς θέσιν νὰ ἀντικαταστήσωμεν τὴν Κυβέρνησιν καὶ νὰ ἐπαναφέρωμεν τὴν ἁρμονίαν τῶν ταγμάτων. Ὑποβάλλω λοιπὸν τὸ ψήφισμα, τροποποιημένον ὡς ἐφεξῆς.
§63ΚΑΛΛΙΦΡΟΝΑΣ. Ἀληθῶς πολλὰ εἴπομεν, ἀλλ’ ἐπειδὴ εἰσῆλθον ξένα ζητήματα, διὰ τοῦτο τὸ ζήτημα τὸ ἐσκότισαν καὶ τὸ παρήλλαξαν ἀφ’ ὅτι ἦτον· ἡ πρότασις ἦτον ἁπλῆ περὶ ἐκλογῆς ἀρχηγοῦ· τίποτε ἄλλο δὲν εἴπομεν· ἠθελήσαμεν νὰ ἐξέλθωμεν ἀπὸ τὸν ταγματάρχην καὶ νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὸν στρατιωτικὸν νόμον, νὰ δώσωμεν τὰ δικαιώματα, τὰ ὁποῖα ὁ στρατιωτικὸς νόμος κατήργησε, καὶ ἄλλα τοιαῦτα. Διὰ τοῦτο λέγω, ὅτι πρέπει νὰ ἐπανέλθωμεν τακτικὰ εἰς τὸ ζήτημα ὁποία ἦτο ἡ πρότασις καὶ ἡ ἀπόφασίς μας· ἡ πρότασις περὶ ἀρχηγοῦ ἦτο ἐκτὸς τοῦ νόμου, δὲν ὑπηγορεύετο κατὰ τὸν νόμον· διὰ τοῦτο ἦτο ἀρχηγὸς πρωτότυπος καὶ ἔπρεπε νὰ ἐξετασθῇ· κατὰ τὸν νόμον δὲν ὑπάρχει ἀρχηγός. Ἡ πρότασις λοιπὸν ἔφερε τὴν ἀποκατάστασιν ἑνὸς ἀρχηγοῦ· ἀπεφασίσθη ὁ ἀρχηγός. Ἤδη παραδεχθέντος τοῦ ἀρχηγοῦ, πρόκειται περὶ τῆς ἐκλογῆς αὐτοῦ· ὁ νόμος μὲ δίδει τὰ μέσα πῶς νὰ ἔλθω εἰς τὴν ἐκλογὴν τοῦ ἀρχηγοῦ· διὰ τοῦτο ὅ,τι ἐλέχθη περὶ διορισμοῦ ταγματαρχῶν, περὶ δικαιώματος ἀπαγορευομένου ἀπὸ τὸ ἀρχηγεῖον τῆς Ἐθνοφυλακῆς, τοῦ νὰ ἐπανέρχωνται οἱ στρατιωτικοὶ εἰς τὴν Ἐθνοφυλακὴν, ὅλα αὐτὰ βέβαια εἶναι ἀλλότρια· διὰ τοῦτο καθαρὰ ἔπρεπε ν’ ἀπαντήσωμεν ἀπ’ ἀρχῆς εἰς τὴν ἀρχὴν, ἣν ἐθέσαμεν, πόθεν νὰ ἐξέρχηται ἡ ἐκλογὴ τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς Ἐθνοφυλακῆς. Τὸ ἐζητήσαμεν ἀπὸ τὴν Συνέλευσιν καὶ καλῶς ποιοῦντες τὸ ἀπεκρούσαμεν· ἤδη ἐρχόμενοι εἰς τὸ ζήτημα, εἰς τὴν Ἐθνοφυλακὴν κατὰ τὸν νόμον δὲν εὑρίσκομεν τὰ μέσα, διότι πρῶτον μᾶς λείπουν οἱ ταγματάρχαι, οἵτινες εἶναι ἡ πρώτη βάσις διὰ τὴν ἐκλογὴν τοῦ ἀρχηγοῦ, λοιπὸν μὴ ἔχοντες τοιούτους τί πρέπει νὰ κάμωμεν; Νὰ παραβιάσωμεν τὴν ἀρχὴν τῆς Ἐθνοφυλακῆς, ἥτις δὲν παραδέχεται ἄλλο, ἢ τὸν ἁπλοῦν πολίτην διὰ τοῦτο λοιπὸν τοῦ στρατοῦ τοιούτους ταγματάρχας δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ἔχωμεν, διότι καλῶς παρετήρησεν ὁ Κύριος Γλαράκης, ὅτι οἱ ταγματάρχαι καὶ οἱ ἀξιωματικοὶ ὀλίγον διαφέρουσι τῶν ἁπλῶν ἐθνοφυλάκων. Λοιπὸν μὴ ἔχοντες τοιαύτην ἐκλογὴν ἀπὸ τὴν Ἐθνοφυλακὴν, ποῦ πρέπει νὰ τὴν εὕρωμεν; εἰς τὴν Κυβέρνησιν λέγω, ὄχι, διότι ὅλη ἡ ἐκλογὴ τῶν ἀξιωματικῶν τῆς Ἐθνοφυλακῆς, διότι ὁ νόμος δὲν ὑπάγεται ἢ θέλει ἓν ἐκλογικὸν δικαίωμα τοῦ λαοῦ· ἀκολουθοῦντες λοιπὸν αὐτὸ διὰ νὰ ἤμεθα καὶ συνεπεῖς μὲ τὸν νόμον καὶ μὲ τὰς ἀρχὰς καὶ μὲ τὴν ἰδέαν τοῦ νόμου, ἀκολουθοῦντες λοιπὸν αὐτὸ λέγομεν, ὅτι οἱ Ἐθνοφύλακες ἐκλέγουν τοὺς ἀξιωματικούς των· οἱ ἀξιωματικοὶ διὰ τῆς ἐκλογῆς αὐτῆς εἶναι ἐντελῶς ἤδη καὶ ἀντιπρόσωποι τῆς Ἐθνοφυλακῆς. Νομίζω λοιπὸν, ὅτι καταλλήλως καὶ νομίμως αὐτοὶ ἔρχονται εἰς τὸ νὰ ἐκλέγωσι τὸν ἀρχηγόν των· πᾶσα ἄλλη λοιπὸν ἐπέμβασις δύναται νὰ φέρῃ καὶ εἰς τὰ καθήκοντά των ἀποτέλεσμα. Λοιπὸν προτείνω, ὅτι δὲν ἔχομεν καμμίαν δυσκολίαν· τὸ δὲ ἄλλο εἶναι ζήτημα, τὸ ὁποῖον, ἂν τὸ συζητήσωμεν ἐδῶ, θέλομεν ἔχει πρὸς ὥραν ποῖον εἶναι τὸ ἀποτέλεσμα. Λέγω λοιπὸν, ὅτι ὁ ἀρχηγὸς, παραδέχομαι μὲ τοὺς λαλήσαντας, πρέπει νὰ ἐκλεχθῇ ἤδη, ἐπειδὴ δὲν ἔχομεν τοὺς ταγματάρχας ἀποκατεστημένους, καὶ δὲν δυνάμεθα νὰ βαδίσωμεν κατὰ τὸν νόμον, ὥστε νὰ εὑρεθοῦν οἱ ταγματάρχαι, μὲ ἄλλους λόγους νὰ ἔλθουν οἱ ἄλλοι ἀξιωματικοὶ τῆς Ἐθνοφυλακῆς, οἱ ὁποῖοι ἔχουν καὶ τὸ πρὸς τοῦτο δικαίωμα, διότι ὄντες αὐτοὶ ἐκλελεγμένοι ἀπὸ τὴν Ἐθνοφυλακὴν εἶναι ἀντιπρόσωποι καὶ ἐντολεῖς τῆς Ἐθνοφυλακῆς· τοιουτοτρόπως ἔχομεν μίαν Ἐθνοφυλακὴν μετὰ τοῦ ἀρχηγοῦ συγχρόνως. Τώρα ἐρχόμεθα εἰς τὸ περὶ κύρους· λέγουν κατὰ τὸν τύπον ἡ κύρωσις πρέπει νὰ γίνῃ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ἢ ἀπὸ τὴν Συνέλευσιν, καθόσον δ’ ἀφορᾷ νὰ λάβωμεν νέους ὁρισμοὺς περὶ παύσεως ἢ ἀρνήσεως, λέγω, ὅτι δὲν εἶναι τοῦ παρόντος καιροῦ, διότι δὲν ἦτον εἰς τὴν πρότασιν· καὶ ὅταν θέλωμεν νὰ ἐξέλθωμεν καὶ νὰ παρεκτραπῶμεν, πρέπει νὰ φέρωμεν μίαν πρότασιν, ἔχουσαν τὴν ἀρχὴν, διὰ νὰ συζητήσωμεν ἀπ’ ἀρχῆς, τὴν ὁποίαν θὰ στείλωμεν εἰς τὰ τμήματα καὶ νὰ τὴν φέρωμεν κατόπιν· ὕστερον εἰς τ’ ἀποτελέσματα νὰ εἰσάγῃ τις νέας ἀρχάς; Αὐτὰ εἶναι ἀνεπικύρωτα καὶ εἰς τὸν σκοπὸν, καὶ εἰς τὰ ἀποτελέσματά των, καὶ ἄτακτα· τώρα ἂν τὸ veto ἢ ἄρνησις, πρέπει νὰ φυλαχθῇ ὡς πρὸς τὴν ἐκλογὴν τοῦ προσώπου, λέγω ὅτι εἶναι ἀντικείμενον μιᾶς ἰδιαιτέρας προτάσεως, καὶ μιᾶς ἰδιαιτέρας συζητήσεως, καὶ δὲν ἐμποδιζόμεθα ἀπὸ τοῦ νὰ τὸ κάμωμεν καὶ μετὰ ταῦτα. Καθόσον ἀφορᾷ τὴν παῦσιν δὲν ἔχομεν ἀνάγκην νὰ τὸ περιορίσωμεν, διότι ἐν τῇ κυριαρχίᾳ της ἡ Συνέλευσις δὲν ἐμποδίζεται, ὅταν παρατηρῇ, ὅτι ἐκεῖνον, ὅστις διευθύνει τὴν Ἐθνοφυλακὴν τὸν ὑποπτεύεται εἰς τὸν δρόμον του, εἰς τὰ καθήκοντά του, εἰς τὴν χρῆσιν, δὲν ἐμποδίζεται, λέγω, ὅταν ἡ Συνέλευσις δὲν ἐμπιστεύηται εἰς αὐτὸν ἀπὸ τοῦ νὰ μεταβάλλῃ μορφὴν Κυβερνητικὴν μεταβάλλει Κυβέρνησιν καὶ δὲν ἐπεμβαίνει εἰς ὅλα, σήμερον δὲν ἔχομεν ἕνα συνταγματικὸν χάρτην, τακτοποιοῦντα τὰ πάντα, ὑπὸ τὸ Κράτος τοῦ ὁποίου ἕκαστος δὲν ἠμπορεῖ νὰ παρεκτραπῇ· σήμερον μία Συνέλευσις ἔχει τὰ πάντα. Λοιπὸν λέγω ν’ ἀφήσωμεν τὴν πρότασιν, ὅπως ἦτον ἀπ’ ἀρχῆς περὶ ἀρχηγοῦ τῆς Ἐθνοφυλακῆς. Εἴπομεν, ὅτι δὲν εἶναι ἁρμοδία ἡ Συνέλευσις εἰς τὴν ἐκλογήν· τότε λέγω καὶ ὑποστηρίζω μοναδικὴν πρότασιν, ὅτι ἁρμόδιοι εἶναι εἰς τὴν ἐκλογὴν τοῦ ἀρχηγοῦ οἱ ἀξιωματικοὶ ὅλοι τῆς Ἐθνοφυλακῆς, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀντιπρόσωποι ὅλης τῆς Ἐθνοφυλακῆς.
§64ΔΙΟΜΗΔΗΣ ΚΥΡΙΑΚΟΥ. Δὲν πρέπει νὰ λέγωμεν περὶ συστάσεως ἀρχηγοῦ τῆς Ἐθνοφυλακῆς τοῦ δήμου Ἀθηναίων, ἀλλ’ ὅλης τῆς Ἑλλάδος. Πρέπει νὰ γνωρίζωμεν τί ἀποφασίζομεν· ἀποφασίζομεν περὶ Ἐθνοφυλακῆς, ἡ ἐνέργεια τῆς ὁποίας δύναται νὰ ἔχῃ μεγάλην ἐπιῤῥοὴν ἐπὶ τῆς τύχης τῆς Ἑλλάδος. Δὲν πρόκειται περὶ ἐθνοφυλακῆς ἑνὸς δήμου· πρόκειται, Κύριοι, περὶ πέντε χιλιάδων πολιτῶν, εἰς τοὺς ὁποίους δίδομεν τὸ δικαίωμα νὰ ὁπλισθῶσι καὶ νὰ ἐκλέξωσιν ὄχι μόνον τοὺς ἀξιωματικούς των, λοχαγοὺς καὶ ταγματάρχας, ἀλλὰ καὶ ἕνα ἴδιον ἀρχηγόν. Αὐτὰ δὲ τὰ τάγματα τῆς ἐθνοφυλακῆς, τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦν δύναμιν ἐκ πέντε χιλιάδων ἀνδρῶν, ὁποίαν δὲν ἔχομεν συγκεντρωμένην εἰς κανὲν ἄλλο μέρος τῆς Ἑλλάδος, αὐτὰ θὰ ἑδρεύουν ἐν Ἀθήναις, καὶ εὐχόμεθα μάλιστα νὰ ὀργανισθῶσι τόσον καλῶς, ὥστε ἡ πατρὶς νὰ στηρίζῃ εἰς αὐτὰ τὴν τύχην της καὶ νὰ εὑρίσκῃ ὅλας τὰς ἐγγυήσεις. Λοιπὸν βλέπετε, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ δύο τριῶν ταγμάτων, τῶν Πατρῶν, ἢ τῆς Τριπόλεως, ἀλλὰ περὶ σώματος, μὲ τὸ ὁποῖον συνδέεται στενῶς ἡ τάξις καὶ ἡ ὕπαρξις τῆς Πρωτευούσης. Δὲν πρέπει λοιπὸν νὰ σπεύσωμεν νὰ τελειώσωμεν τὸ περὶ τῆς ἐκλογῆς τοῦ Ἀρχηγοῦ, διότι πῶς εἶναι δυνατὸν τὸ Σῶμα τοῦτο νὰ τὸν ἐκλέξῃ, ἐνῷ δὲν εἶναι ἀκόμη ὡργανισμένον, ὡς μὴ ἔχον ἐκλελεγμένους ὅλους τοὺς ἀνωτέρους ἀξιωματικούς. Ὅλοι γνωρίζομεν πῶς οἱ περισσότεροι ἐξελέχθησαν· πρῶτον ἐχειροτονήθησαν οἱ λοχαγοὶ καὶ ἄλλοι ἀξιωματικοὶ ἀφ’ ἑαυτῶν, καὶ κατόπιν εὗρον τοὺς 120 ἄνδρας τοῦ λόχου των. Τοῦτο δὲν τὸ λέγω, Κύριοι, μόνον δι’ ἐδῶ, ἀλλὰ οὕτω συνέβη καὶ ἐν Σπέτσαις καὶ ἀλλαχοῦ. Πρῶτον συνέλαβε τὴν ἰδέαν ὁ δεῖνα κύριος νὰ γείνῃ λοχαγὸς καὶ νὰ δαπανήσῃ χάριν τῆς συστάσεως τῆς ἐθνοφυλακῆς ὀλίγα χρήματα, καὶ κατόπιν εὑρέθη εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ συναθροίσῃ τοὺς 120 ἄνδρας, ὁ μὲν ἔδραμεν εἰς τὴν Νεάπολιν, ὁ δὲ εἰς ἄλλο τμῆμα τῆς πόλεως, καταγράφων εἰς τὸν κατάλογόν του πολίτας ὡς ἐθνοφύλακας τὸν μὲν καὶ τὸν δέ.
§65ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ. Σᾶς διαβεβαιῶ, Κύριε Διομήδη, ὅτι ἐν ὅσῳ ἤμην ἐγὼ, ἔγειναν τακτικώτατα αἱ ἐκλογαὶ, κατόπιν δὲν ἠξεύρω.
§66ΔΙΟΜΗΔΗΣ. Ὑπῆρχεν ὁ ζῆλος ὁ πατριωτικὸς τῶν πολιτῶν, ἡ ἀνάγκη ἡ μεγάλη τοῦ νὰ σχηματισθῇ ἓν στοιχεῖον τάξεως, καὶ ἐκ τούτου ὡρμήθησαν πολλοὶ καὶ ἔσπευσαν καὶ ἐξελέχθησαν ὡς ἀξιωματικοί. Τοῦτο ἐννοῶ νὰ εἴπω, ὅτι ὑπάρχουν ἐκλελεγμένοι οἱ λοχαγοὶ, καὶ ὄχι οἱ ταγματάρχαι· ἄρα μὴ ὑπαρχόντων ταγματαρχῶν, δὲν ὑπάρχουν συγκεκροτημένα τάγματα, ἔχοντα ἀνάγκην ἑνὸς ἀρχηγοῦ. Πρέπει λοιπὸν ν’ ἀναβληθῇ ἡ ἐκλογὴ τοῦ ἀρχηγοῦ οὐχὶ ἐπ’ ἄπειρον, ἀλλ’ ἵνα προβῶμεν σήμερον, αὔριον εἰς τὴν λύσιν τῶν ἄλλων ζητημάτων περὶ τοῦ πῶς καὶ πόθεν θὰ ἐκλεχθῶσιν οἱ ταγματάρχαι· διότι διαφέρει πολὺ, ἂν τὸν λοχαγὸν θὰ τὸν ἐκλέξουν μόνον οἱ λοχαγοὶ, τινὲς τῶν ὁποίων δὲν ἐξελέχθησαν, κατὰ τὴν ἰδέαν μου τακτικῶς. Δὲν ὁμιλῶ μόνον περὶ τῶν λοχαγῶν τῶν Ἀθηνῶν, ἀλλ’ ἐν γένει. Εἰς τὴν φορὰν αὐτὴν τῆς ἀνάγκης τοῦ νὰ συστηθῇ τὸ ταχύτερον ἡ ἐθνοφυλακὴ εὑρέθησαν πολλοί. Ὁ κύριος Κολιάτσος π. χ. ὁρμώμενος ἀπὸ πατριωτισμὸν, ἔγεινε λοχαγὸς, διότι ᾐσθάνθη τὴν ἀνάγκην νὰ συγκεντρώσῃ περὶ αὑτὸν ὡς ἐθνοφύλακας γνωρίμους τινὰς συμπολίτας του· εἶναι ἡ πρώτη φορὰ, καθ’ ἣν ἔγεινεν ἡ ἐθνοφυλακὴ, καὶ δὲν εἶναι ἐπίψογον τοῦτο· ἀλλ’ ὡς ἐκ τούτων δίδω πολλὴν σημασίαν εἰς τὸν τρόπον τῆς ἐκλογῆς τοῦ ἀρχηγοῦ. Πρῶτον ζήτημα ἐγεννήθη, ὅταν ἐσχηματίσθησαν δύω, τρία τάγματα ἐδῶ, εἰς Καλάμας, εἰς Πάτρας, ἢ ἀλλαχοῦ, ἂν δὲν ἔπρεπε νὰ διορισθῇ ἀρχηγὸς, συνδέων τὰ τάγματα ταῦτα, καὶ ἐθεωρήθη ἀναγκαῖος ὁ ἀρχηγὸς τῶν τοιούτων ταγμάτων. Ἔπειτα ἐπῆλθεν ἡ ἰδέα ἀρχηγοῦ τῆς ὅλης ἐθνοφυλακῆς τοῦ Κράτους· ἀλλ’ ἐπειδὴ τὴν σήμερον μόνον ἐν Ἀθήναις ὑπάρχει ὡργανισμένη ἐθνοφυλακὴ ἀρκετὰ σπουδαία καὶ μεγάλη, ἐγεννήθη ἰδέα, ἂν τὸν ἀρχηγὸν τοῦτον θὰ ἐκλέξῃ ἡ Κυβέρνησις, ἢ ἡ ἰδία ἐθνοφυλακὴ, καὶ ἀπεφασίσθη νὰ μὴν τὸν ἐκλέξῃ ἡ Συνέλευσις. Τὸ ζήτημα τοῦτο ἦλθεν ὑπὸ τὴν μορφὴν τῆς φάλαγγος καὶ τοῦ φαλαγγάρχου. Ἀλλὰ δὲν ἐννοῶ, πῶς οἱ ἐθνοφύλακες τῆς Πρωτευούσης νὰ ἐκλέξουν ἕνα ἀρχηγὸν, ἢ φαλαγγάρχην, ὅστις νὰ μὴ ᾖναι τῆς ἐμπιστοσύνης τῆς Συνελεύσεως. Ποῦ ἠκούσθη, Κύριοι, νὰ ὑπάρχῃ ἓν τόσον μέγα σῶμα εἰς τὰ πρόθυρα τῆς Συνελεύσεως, τὸ ὁποῖον νὰ ἐκλέξῃ ὄχι μόνον τοὺς ἀξιωματικούς του, ἀλλὰ καὶ τὸν ἀρχηγόν του, καὶ νὰ μὴ δύναται ἡ πολιτεία νὰ παύσῃ τὸν ἀρχηγὸν τοῦτον; Πῶς δυνάμεθα ν’ ἀνεχθῶμεν νὰ ὑπάρχῃ ἐνταῦθα μία δύναμις ἐκτὸς τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Συνελεύσεως; Ἔτι περισσότερον δὲν ἐννοῶ, ὅτι ὁ ἀρχηγὸς οὗτος δύναται νὰ παύηται καὶ νὰ ἀντικαθίσταται δι’ ἄλλου παρὰ τὴν θέλησιν τῆς Συνελεύσεως, καὶ δὲν συμμερίζομαι τὴν γνώμην τοῦ Κυρίου Κολιάτσου, ὅτι ὁσάκις δυσαρεστῶνται τὰ δύω τρίτα τῶν ἀξιωματικῶν, νὰ παύωσι τὸν ἀρχηγόν· καὶ γνωμοδοτῶ, ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ πρότασις τοῦ Κυρίου Πετσάλη, ὅτι ἐντὸς τοῦ ψηφίσματος νὰ τεθῇ, ὅτι θέλει ὑποβάλλεσθαι ὁ διορισμὸς τοῦ ἀρχηγοῦ εἰς τὴν Συνέλευσιν, δυναμένην καὶ νὰ τὸν παύσῃ.
§67ΑΝΤ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Τὸ ζήτημα ἀποβαίνει ὀλίγον κατ’ ὀλίγον σκοτεινότερον. Κατ’ ἐμὲ, Κύριοι, σήμερον τὸ προκείμενον τῆς συζητήσεως ἦτο τοῦτο· ὁ ἀρχηγὸς τῆς ἐθνοφυλακῆς παρὰ τίνος θὰ ἐκλέγηται; καὶ ἡ Συνέλευσις παρεδέχθη προκαταρκτικῶς τοὐλάχιστον, ὅτι θέλουν τὸν ἐκλέγει οἱ ἀξιωματικοὶ τῶν σωμάτων τῆς ἐθνοφυλακῆς· δεύτερον ἦτον τὸ ζήτημα, ἂν στρατιωτικοὶ ὑπηρετοῦντες εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ πρόκηται νὰ διοικήσουν τὰ τάγματα τῆς ἐθνοφυλακῆς. Ἐπ’ αὐτῆς τῆς ἰδέας εἶμαι πολὺ ἐναντίος· ποτὲ δὲν θέλω ἀξιωματικὸς ἐν ἐνεργείᾳ νὰ διοικῇ ἓν τάγμα τῆς ἐθνοφυλακῆς· ἰδοὺ διὰ ποίους λόγους. Ὁ σκοπὸς, δι’ ὃν ἐπροτάθη ἡ ἰδέα αὕτη, ἦτον ἕνεκα τῆς ἀτελείας τῶν γνώσεων τῶν πολιτῶν περὶ τὰ στρατιωτικά· ἀλλὰ τοῦτο συμπληροῦται διὰ μιᾶς ἄλλης ἰδέας· οἱ ἀξιωματικοὶ τῶν ταγμάτων τῆς ἐθνοφυλακῆς νὰ ἐκλέξουν τοὺς διοικητὰς τῶν ταγμάτων, ἔστω καὶ κατ’ ἐπιφάνειαν, καθὼς ἐξέλεξαν καὶ τοὺς ἀξιωματικοὺς, οἵτινες πραγματικῶς δὲν εἶναι κατ’ οὐσίαν τοιοῦτοι. Καθὼς λοιπὸν πολλοὶ λοχαγοὶ δὲν εἶναι εἰς κατάστασιν στρατιωτικῶς νὰ διοικήσουν, οὕτω καὶ οἱ διοικηταὶ τῶν ταγμάτων δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ᾖναι ἐν γνώσει τῶν καθηκόντων αὐτῶν, ἀλλὰ πρόκειται ν’ ἀναπληρώσῃ τὰ πράγματα στρατιωτικῶς. Διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι ὁ ἀρχηγὸς τῆς ἐθνοφυλακῆς, ἀποτεινόμενος εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν, δύναται νὰ προσλάβῃ μονίμους διοικητὰς εἰς ἓν ἕκαστον τῶν ταγμάτων, οἵτινες θὰ ᾖναι ἐπιτετραμμένοι τὴν ἐκπλήρωσιν τῆς στρατιωτικῆς ὑπηρεσίας τῶν ταγμάτων. Θέλω, Κύριοι, ὥστε οἱ ἀξιωματικοὶ, οἱ προγυμνασταὶ αὐτῶν τῶν ταγμάτων τῆς ἐθνοφυλακῆς, νὰ ἀνήκουν εἰς τὰς τάξεις τοῦ ἐν ἐνεργείᾳ στρατοῦ.
§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὰ εἶναι ἐκτὸς τοῦ προκειμένου· ἐδῶ πρόκειται περὶ ἀρχηγοῦ.
§69ΑΝΤ. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. Καθόσον δὲ ἀφορᾷ τὸν ἀρχηγὸν φέρω τὴν πεποίθησιν, τοῦ ὅτι ὁ ἀρχηγὸς τῆς ἐθνοφυλακῆς ἐκλεγόμενος παρ’ ὁλοκλήρου τοῦ σώματος τῆς ἐθνοφυλακῆς, θέλει φέρει τὴν ἐπικύρωσιν τῆς Συνελεύσεως, ἐπειδὴ ὁ νόμος ὥρισε ῥητῶς, ὅτι οἱ ἀξιωματικοὶ ἐκλέγοντες, δὲν δύνανται νὰ ἐκλέξωσιν ἕνα παρὰ τρεῖς· ἐμμένω καὶ ἐγὼ, σύμφωνος μὲ τὸ κείμενον τοῦ νόμου, ὅπως οἱ ἀξιωματικοὶ ἐκλέξουν τρεῖς, ἡ δὲ Συνέλευσις νὰ ἐκλέξῃ ἕνα.
§70ΠΟΛΛΟΙ. Ἐφωτίσθημεν.
§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅσοι παραδέχονται, ὅτι ἐφωτίσθησαν, νὰ σηκωθῶσιν. (Σηκώνονται οἱ περισσότεροι). Ἡ Συνέλευσις ἐφωτίσθη. Τρία τινὰ ἐξάγονται ἐκ τῆς ὅλης συζητήσεως· τὸ Α. εἶναι, ἂν θὰ ἐκλέξωμεν τρεῖς ἀρχηγοὺς ἢ ἕνα. Βʹ. ἐὰν θὰ ἐκλεχθῇ ἀπὸ τοὺς ταγματάρχας, ἐὰν ὑπάρχωσιν, ἢ ἀπὸ ὅλους τοὺς ἀξιωματικούς. Γʹ. ἐὰν αὐτὴ ἡ ἐκλογὴ, εἴτε τοῦ ἑνὸς, εἴτε τῶν τριῶν θὰ ὑποβληθῇ εἰς τὴν Κυβέρνησιν διὰ νὰ ἔχῃ καὶ τὸ δικαίωμα καὶ τῆς παύσεως, ἢ εἰς τὴν Συνέλευσιν· αὐτὰ εἶναι τὰ τρία ἀντικείμενα· λοιπὸν νὰ προβῶμεν κατὰ τάξιν. Κύριοι, ἐγὼ νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ τεθῇ αὐτὸ τὸ ζήτημα, ὅπως τὸ ἔθεσα καὶ οὐχὶ διὰ τῆς ἀναγνώσεως τῶν προτάσεων. Πρέπει πρῶτον νὰ λύσωμεν τὰ ζητήματα, καὶ τὴν ἔκφρασιν ἔπειτα τὴν εὑρίσκομεν. Λοιπὸν πρῶτον θὰ ἐρωτήσω τὴν Συνέλευσιν, ὅσοι παραδέχονται ἀπὸ τὴν ἐθνοφυλακὴν νὰ ἐκλεχθῶσι τρεῖς, ἐκεῖνοι νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἀμφίβολον τὸ ἀποτέλεσμα.)
§72ΠΟΛΛΟΙ. Δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.
§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν, ὅσοι παραδέχονται τοὺς τρεῖς λέγουσι ναί, ὅσοι τὸν ἕνα, ὄχι. Ἀναγινώσκεται ὁ ὀνομαστικὸς κατάλογος.
§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψηφοφόρησαν 156, εἷς ἠρνήθη ψῆφον, 98 ὑπὲρ τοῦ ὄχι, δηλ. ὑπὲρ τοῦ ἑνὸς, καὶ 77 ὑπὲρ τοῦ ναὶ, δηλ. ὑπὲρ τῶν τριῶν· ὥστε ἀπεῤῥίφθη ἡ πρότασις ὑπὲρ τῶν τριῶν. Τόρα ἔχωμεν τὸ δεύτερον ζήτημα. Λοιπὸν, Κύριοι, δι’ ἀναστάσεως θὰ κάμωμεν τὴν δευτέραν ψηφοφορίαν· θὰ εἴπω, ὅτι, ὅσοι παραδέχονται τὸ νὰ γείνῃ ἐκλογὴ παρ’ ὅλων τῶν ἀξιωματικῶν ἀδιακρίτως, ἐκεῖνοι θὰ σηκωθοῦν· ὅσοι δὲν σηκώνονται θὰ εἴπῃ, ὅτι θέλουν ἀπὸ τοὺς λοχαγοὺς καὶ τοὺς ταγματάρχας νὰ γίνῃ ἡ ἐκλογή. Ὅσοι παραδέχονται νὰ γίνῃ ἡ ἐκλογὴ παρ’ ὅλων τῶν ἀξιωματικῶν τῆς ἐθνοφυλακῆς νὰ σηκωθοῦν· (ἐγείρονται ἅπαντες). Τόρα εἶναι τὸ τρίτον ζήτημα, ἐὰν εἰς τὴν Συνέλευσιν, ἢ εἰς τὴν Κυβέρνησιν θὰ ὑποβληθῇ ἡ ἐκλογὴ πρὸς ἔγκρισιν.
§75ΚΟΛΙΑΤΣΟΣ. Ὑπάρχει καὶ ἄλλη πρότασις τοῦ Κ. Κορωναίου, ὁ ὁποῖος δίδει τὸ δικαίωμα εἰς τὴν Συνέλευσιν νὰ τὸν παύσῃ.
§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ μία πρότασις ἔχει, ὅτι δύναται νὰ παυθῇ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, ἡ ἄλλη, ὅτι δύναται νὰ παυθῇ ἀπὸ τὴν Συνέλευσιν· ἐν γένει κατὰ τοὺς τύπους πᾶσα ἐκλογὴ, ἡ ὁποία γίνεται παρ’ ἑνὸς σώματος μὴ κυριάρχου, λαμβάνει μίαν κύρωσιν.
§77ΛΑΠΑΣ. Παρακαλῶ, ἡ ἔγκρισις εἶναι περιττή.
§78ΠΟΛΛΟΙ. Κατὰ τύπον.
§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατὰ τύπον, ὄχι· ὅτι ἠμπορεῖ νὰ εἴπῃ, δὲν τὸν δέχομαι.
§80ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα.
§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν Κύριοι, θὰ ἐρωτήσω, ὅσοι παραδέχονται τὸ νὰ ὑποβληθῇ εἰς τὴν κύρωσιν καὶ παῦσιν τῆς Συνελεύσεως, νὰ σηκωθοῦν· (ἐγείρονται οἱ πλεῖστοι). Τόρα Κύριοι, εἶναι ἄλλο ζήτημα· ἐὰν ἡ ἐκλογὴ δύναται νὰ γίνῃ καὶ μεταξὺ τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ.
§82ΠΟΛΛΟΙ. Αὐτὸ ἐννοεῖται.
§83ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΣ. Κἀνεὶς δὲν πρέπει ν’ ἀποκλείηται· τὸ δικαίωμα πρέπει νὰ ᾖναι ἀπόλυτον.
§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅλοι παραδέχονται, ὅτι δύναται νὰ ἐκλεχθῇ ἐκ τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ· ἡ διαφορὰ εἶναι, ἐκ μόνων τῶν ἀνωτέρων ἀξιωματικῶν, ἢ καὶ ἐκ τῶν ἄλλων; (θόρυβος)
§85ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Ἀφοῦ δύναται νὰ ἐκλεχθῇ πολίτης, εἶναι λόγος νὰ τεθῇ τοιοῦτος περιορισμός; (θόρυβος)
§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λοιπὸν Κύριοι θὰ ἐρωτήσω· ὅσοι παραδέχονται τὸ νὰ δύναται νὰ γείνῃ ἡ ἐκλογὴ ἐκ τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ στρατοῦ ἀπολύτως, ἐκεῖνοι ἂς σηκωθοῦν (ἐγείρονται πολλοί).
§87ΠΟΛΛΟΙ. Παρεδέχθη.
§88ΕΤΕΡΟΙ. Δὲν παρεδέχθη.
§89ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ Προεδρεῖον εἶναι σύμφωνον, ὅτι παρεδέχθη. Ὁ Κ. Χαντζερῆς ἐπιμένει εἰς τὴν πρότασίν του; περὶ τοῦ ἂν πρέπῃ νὰ ᾖναι δημότης Ἀθηνῶν.
§90ΧΑΝΤΖΕΡΗΣ. Ὄχι.
§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ λοιπὸν, ὅλα τὰ ζητήματα τὰ κύρια διελύθησαν· μένει τόρα ἡ ἔκφρασις. Νομίζω λοιπὸν καλὸν, ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἔχουν προτάσεις νὰ συνέλθουν καὶ νὰ κάμουν τὸ ψήφισμα ἐπ’ αὐτῶν τῶν βάσεων.
§92ΤΙΝΕΣ. Αὐτὸ εἶναι ἔργον τοῦ Προεδρείου.
§93Δ. ΤΖΩΡΤΖΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ σεβαστὴ Συνέλευσις μοὶ παρεχώρησε δεκαπενθήμερον ἄδειαν νὰ μεταβῶ εἰς τὴν πατρίδα μου τὸν Πόρον· ἐπληροφορήθην, ὅτι ὁ ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν θέλει μεταβῆ μεθ’ ἑνὸς ἐθνικοῦ ἀτμοπλοίου εἰς τὸν Πόρον, τὸν παρεκάλεσα νὰ παραλάβῃ καὶ ἐμὲ ὁ Κ. ὑπουργὸς μὲ ἀπεποιήθη καὶ μοῦ εἶπεν, ὅτι ἐπειδὴ τὸ ἀτμόπλοιον τῆς ἀτμοπλοϊκῆς ἑταιρίας ἀναχωρεῖ αὔριον, δύνασαι νὰ μεταβῇς, διότι ἐγὼ δὲν εἰμπορῶ νὰ σὲ παραλάβω. Ἐγὼ δὲν ἐζήτησα πλοῖον νὰ μὲ μεταφέρῃ ἐπίτηδες εἰς τὸν Πόρον, ἀλλ’ ἐπειδὴ ὁ Κ. ὑπουργὸς ἀνεχώρει, διὰ τοῦτο ἐζήτησα νὰ ὑπάγω μὲ τὸ ἴδιον πλοῖον, αὐτὸς ὅμως, μὲ ἀπεποιήθη καὶ μὲ εἶπεν, ὅτι δὲν δύναμαι νὰ σὲ μεταφέρω. Ὁ Κ. ὑπουργὸς πρὸ ἡμερῶν μετέβη εἰς Πειραιᾶ καὶ τὸν ἐκανονοβόλησαν· διὰ τοὺς ὑπουργοὺς εἶναι τὰ πάντα, δι’ ἡμᾶς τοὺς πληρεξουσίους τίποτε, ἐνῷ ἡμεῖς οἱ πληρεξούσιοι δὲν ἔχομεν τίποτε, ἐνῷ ἡμεῖς πληρώνομεν· (θόρυβος μέγας).
§94Δ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ (ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν). Δὲν ἤθελον ποσῶς ἀπαντήσει εἰς τὰς παρατηρήσεις τοῦ ἐντίμου πληρεξουσίου Πόρου, ἂν ἡ παρατήρησις αὕτη δὲν μὲ ἠνάγκαζε νὰ ἀναφέρω περιστατικόν τι, τὸ ὁποῖον πρὸ δύω ὡρῶν ἀκόμη ὡς ἐκ τῆς θέσεως, τὴν ὁποίαν κατέχω δυνάμει τῆς ἐμπιστοσύνης σας, δὲν ἤθελον λάβει ὑπ’ ὄψιν. Μοὶ ἐγένοντο, Κύριοι, παρατηρήσεις ἐντονώταται, διὰ τῶν ὁποίων δὲν λέγω πλέον ἡ εὐχέρεια, ἀλλ’ ἡ πορεία τῶν ἐθνικῶν πλοίων κατέστη ὡς πρὸς τὴν ὑπηρεσίαν λίαν δυσχερὴς διὰ τὸν ἀκόλουθον λόγον. Ὡς γνωρίζετε, τὴν σήμερον αἱ ἀνάγκαι τῆς ὑπηρεσίας εἶναι τόσον μεγάλαι, ὥστε τὰ ἐθνικὰ πλοῖα δὲν δύνανται νὰ ἐπαρκέσωσιν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, καὶ οἱ Κύριοι ἀξιωματικοὶ εὑρίσκονται εἰς ἀέναον κίνησιν, καὶ ἡ κατάστασίς των κατέστη δυσχερὴς, διότι, ὁσάκις πηγαίνουν εἰς ὑπηρεσίαν ὁποιανδήποτε, ἀναγκάζονται νὰ λαμβάνωσιν ἐπιβάτας καὶ δὲν δύνανται νὰ ἔχωσι τὴν ἀπαιτουμένην ἀνάπαυσιν· πρὸ μιᾶς ὥρας διέταξα τὸν ὑπουργικὸν γραμματέα νὰ κάμῃ ἐγκύκλιον, διὰ τῆς ὁποίας νὰ ἀποθαρύνεται ἡ τάξις αὕτη ὁπωσοῦν, διότι ἡ κατάστασις τῶν ἀξιωματικῶν τοῦ ἐθνικοῦ ναυτικοῦ κατέστη ὅλως διόλου ἐπίπονος. Δυνάμει αὐτῆς τῆς ἕξεως τοῦ νὰ ταξειδεύωσι πολλοὶ δι’ ἐθνικῶν πλοίων, ὁ ἔντιμος πληρεξούσιος Πόρου πρὸ ὀλίγου μὲ ἐζήτησε τὴν ἄδειαν νὰ μεταβῇ εἰς Πόρον μὲ τὸ ἐθνικὸν πλοῖον, τὸ ὁποῖον κατ’ αὐτὸν ἀναχωρεῖ αὔριον διὰ Πόρον· τῷ ἀπήντησα, ὅτι ἐπειδὴ αὔριον ἀναχωρεῖ ἀτμόπλοιον εἰς Πόρον, ἡ αἴτησίς του ἦτον ὅλως διόλου περιττὴ, διότι καὶ δὲν ὑπῆρξε κἀνεὶς λόγος νὰ ἐνδώσω εἰς τὴν αἴτησίν του, διότι δὲν ἐγνώριζον μετὰ βεβαιότητος ἂν θὰ ἀναχωρήσῃ πλοῖον διὰ τὸν Πόρον, καὶ δεύτερον, ἂν ἀναχωρήσῃ διὰ Πόρον, εἶναι ἐκ τῶν ἀπολύτων ἀναγκῶν τῆς ὑπηρεσίας ἵνα καταρτισθῇ ὁ νέος προϋπολογισμός· καὶ ἐπειδὴ ἡ ἀπουσία μου ἐνεκρίθη παρὰ τῶν συναδέλφων μου, ἐνόμισα καλὸν νὰ συμπαραλάβω καὶ τὸν ἀπαιτούμενον ἀριθμὸν ἀξιωματικῶν, ἵνα ἐντὸς τοῦ πλοίου καταρτίσω τὸν προϋπολογισμὸν (θόρυβος) τοῦ 63, καὶ ἐπειδὴ ἡ ἐργασία αὕτη ἀπαιτεῖ ἡσυχίαν νοὸς, ἐνόμισα, Κύριοι, ὅτι δὲν δύναμαι νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν ἔντιμον πληρεξούσιον, τοσούτῳ μάλιστα καθόσον θὰ ἀναχωρήσῃ αὔριον ἀτμόπλοιον διὰ Πόρον, ἑπομένως καὶ εἶναι ὅλως ἀμφίβολον ἂν θὰ ἀναχωρήσῃ ἐθνικόν· ἑπομένως εἰς τὴν αἴτησιν αὐτὴν δὲν ἠδυνάμην νὰ ἀπαντήσω ὁριστικῶς, καὶ, ἂν ἠδυνάμην, ἤθελον ἐπίσης τὸ ἀποποιηθῇ· ὥστε βλέπετε ὅτι ἔχω τὴν τόλμην νὰ ἐξηγήσω τὰς πεποιθήσεις μου. Ὡς πρὸς τὸν κανονιοβολισμὸν, τὸν ὁποῖον ὁ Κύριος πληρεξούσιος ἀνέφερεν, αὐτὸς ἀνήκει εἰς τὴν θέσιν, τὴν ὁποίαν ἔχω, καὶ οἱ κανονιοβολήσαντες τὸν ὑπουργὸν τῶν Ναυτικῶν δὲν ἔκαμνον ἄλλο, παρὰ νὰ ἀποδώσουν ἐκείνας τὰς τιμὰς, αἵτινες ἀποῤῥέουν ἀπὸ τὴν Συνέλευσιν.
§95ΘΕΟΧΑΡΗΣ. Δὲν ἤλπιζον ποτὲ ἐνώπιον μιᾶς Συνελεύσεως τοῦ Ἔθνους νὰ ἔλθῃ ὑπουργὸς καὶ νὰ μεταχειρισθῇ τοιαύτην προσβλητικὴν γλῶσσαν ἀπέναντι ἑνὸς πληρεξουσίου (θόρυβος). Μόνον εἰς μίαν Βαραβώνειον βουλὴν ἤκουσα τοιαύτην γλῶσσαν πρὸς βουλευτὴν, (θόρυβος), καὶ ὄχι εἰς ἕνα πληρεξούσιον μιᾶς ἐπαναστάσεως νὰ παρουσιάζηται ὑπουργὸς ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, καὶ αὐθαδῶς νὰ λέγῃ, ὅτι δὲν ἤθελεν οὐδὲ νὰ ἀπαντήσῃ εἰς τὴν ἐπερώτησιν. Τί δὲ μᾶς εἶπεν ὁ Κ. ὑπουργὸς, ὅτι ἐντὸς τοῦ ἀτμοπλοίου ἔχει ὑπηρεσίαν, ἐντὸς δύο ὡρῶν νὰ σχηματίσῃ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ ὑπουργείου τῶν Ναυτικῶν, καὶ διὰ τοῦτο ἀπαιτεῖ ἡσυχίαν. 18 μίλλια, Κύριοι, ἀπέχει ὁ Πόρος ἀπὸ τὸν Πειραιᾶ, καὶ ἐντοσούτῳ ἐντὸς 2 ὡρῶν ὁ ὑπουργὸς τῶν Ναυτικῶν θὰ σχηματίσῃ τὸν προϋπολογισμὸν ἐπὶ τῆς θαλάσσης καὶ δὲν ἔχει καιρὸν, διότι τὸν ταράττει ὁ Κύριος πληρεξούσιος, (γέλως) «Ἴσως, λέγει, καὶ δὲν ἀναχωρήσῃ, καὶ διὰ τοῦτο δὲν τὸν λαμβάνω». Εἶμαι ὑπερβέβαιος, ὅτι θὰ διατάξῃ νὰ μὴ ἀναχωρήσῃ διὰ ν’ ἀποδείξῃ τὸ ἀληθὲς τῶν λόγων του. Ἀπαιτῶ λοιπὸν ἀπὸ τὸν Κ. ὑπουργὸν, ὁσάκις προκαλῆται ἀπὸ πληρεξούσιον τῆς Συνελεύσεως, νὰ γνωρίζῃ τὴν θέσιν του, καθὼς καὶ τὴν θέσιν τοῦ πληρεξουσίου, νὰ γνωρίζῃ ἐπίσης, ὅτι ὁ πληρεξούσιος ἔχει τὴν κυριαρχικὴν ἐξουσίαν.
§96ΠΟΛΛΟΙ. Μάλιστα. (Θόρυβος μέγας). Ὁ Κ. Ζέρβας ἀναβαίνει τὸ βῆμα.
§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θ’ ἀρχίσῃ λοιπὸν τακτικὴ συνεδρίασις δι’ ἓν ἁπλούστατον πρᾶγμα;
§98ΖΕΡΒΑΣ. Δὲν εἶναι ἁπλούστατον, προσβάλλει τὸ πρόσωπον τοῦ πληρεξουσίου.
§99ΚΑΛΟΣ. Μὰ εἶναι πληρεξούσιος καὶ ὁ ὑπουργός;
§100ΖΕΡΒΑΣ. Ἀδιάφορον (θόρυβος). Δὲν ἀποχωρῶ.
§101ΒΑΛΤΙΝΟΣ. Λοιπὸν ὁμίλει.
§102ΖΕΡΒΑΣ. Κύριοι, δὲν εἶναι ὁ σκοπός. (Θόρυβος).
§103ΚΟΡΙΖΗΣ. Θὰ ὁμιλήσῃ, Κύριοι, κἀνεὶς δὲν δύναται νὰ τοῦ ἀφαιρέσῃ τὸν λόγον! ἂν δὲν τοῦ συγχωρήσητε νὰ ὁμιλήσῃ, θὰ ὁμιλήσω ἐγώ.
§104ΒΡΑΤΣΑΝΟΣ. Τότε διαλύσατε τὴν συνεδρίασιν.
§105ΠΟΛΛΟΙ. Ὄχι. (Θόρυβος μέγας).
§106ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διαλύεται ἡ συνεδρίασις. (Ὥρα 5 καὶ 5 λεπτά.)
Ὁ προεδρεύων Ἀντιπρόεδρος
ΔΙΟΜΗΔΗΣ ΚΥΡΙΑΚΟΥ.
Οἱ Γραμματεῖς Γ. Μ. Ῥοῦφος.