1966.02.03

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 36η

Πέμπτη 3 Φεβρουαρίου 1966

Προεδρία κ. Δ. Γ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ

(Ὥρα 7,15′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ὁ βουλευτὴς κ. Ε. Ἀβέρωφ–Τοσίτσας ζητεῖ ἄδειαν προκειμένου ν’ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§2ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐγκρίνεται, ἐγκρίνεται.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀνακοινώσω εἰς τὸ Σῶμα ὅτι: Ἡ ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ὑπογραφείσης ἐν Παρισίοις, τὴν 22αν Ἀπριλίου 1960, Διεθνοῦς Συμφωνίας «περὶ πιστοποιητικῶν πλοϊμότητος εἰσαγομένων ἀεροσκαφῶν» (45). Οἱ βουλευταὶ κ.κ. 1) Ε. Ζαπάρτας, Δ. Ἄρχος, Γ. Ἀνδρεάδης, Α. Θεοδοσιάδης, Ι. Τσιριμῶκος, Α. Παπαϊωάννου, Δ. Ἀλιπράντης, Ι. Χαραλαμπόπουλος, Ε. Λουλακάκης, Σ. Γουδελῆς, Α. Ἀντωνιάδης, Γ. Τζώρτζης, Ν. Ζορμπᾶς, Ι. Παπαδάκης, Λ. Σπανορρήγας, Α. Βλαχοθανάσης, 2) Π. Σταυρόπουλος, Δ. Καραντζένης, 3) Κ. Τσιριμῶκος, 4) Ν. Ἀθανασίου, 5) Α. Παπαλουκᾶς, Κ. Στεφανόπουλος, 6) Ι. Σακελλαρίου, Η. Κατριβάνος, Γ. Σταμάτης, Ε. Ἀνερούσης, Δ. Βρανόπουλος, 7) Χ. Τούντας, Μ. Ξυλούρης, Α. Παπαϊωάννου, Ι. Βαρβιτσιώτης, Κ. Ράλλης, 8) Α. Μπουρνιᾶς, 9) Ι. Κουτσοχέρας, 10) Λ. Λαγάκος, Ι. Ἀλευρᾶς, Α. Πετραλιᾶς, Δ. Θεοχαρίδης, Α. Κοκκέβης, Γ. Λούλης, Δ. Ἄρχος κ.ἄ., 11) Γ. Καραγκιώζης, Δ. Παπαϊωάννου, Η. Κατριβάνος, Σ. Μπίρης, 12) Σ. Κωτιάδης, 13) Κ. Στεφανόπουλος, καταθέτουσι προσθήκας καὶ τροπολογίας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ρυθμίσεως θεμάτων τινῶν τῶν Δικηγόρων, τῶν Συμβολαιογράφων, τροποποιήσεως τοῦ Κώδικος περὶ Ταμείου Νομικῶν καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. 1) Σ. Πολυζωγόπουλος, 2) Γ. Σταμάτης, 3) Ν. Στειρόπουλος, 4) Α. Λώρας, Φ. Βουνάτσος, 5) Σ. Πολυζωγόπουλος, Δ. Χατζηγάκης, Ι. Παπαρτεμίου, 6) Σ. Πολυζωγόπουλος, 7) Ν. Στειρόπουλος, Ι. Σακελλαρίου, Β. Ἰντζές, Σ. Πολυζωγόπουλος, Γ. Σταμάτης, 8) Ι. Σακελλαρίου, Β. Ἰντζές, Σ. Πολυζωγόπουλος, Γ. Σταμάτης, 9) Α. Τσαλδάρης, 10) Ι. Σακελλαρίου, Β. Ἰντζές, Γ. Σταμάτης, 11) Γ. Σταμάτης, 12) Ι. Τσιριμῶκος, 13) Σ. Χασαπίδης, 14) Ι. Παπασπύρου, 15) Σ. Τσαπάρας, Δ. Μυλωνᾶς, Δ. Θεοχαρίδης, Κ. Δημόπουλος, 16) Α. Λώρας, 17) Ν. Στειρόπουλος, Γ. Γραφάκος, Τ. Μιχαηλίδης, καταθέτουσι προσθήκας καὶ τροπολογίας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ Ν. Δ. 4277)1962 περὶ συνταξιοδοτήσεως τῶν ἰατρῶν τοῦ Ι.Κ.Α. καὶ ἑτέρων τινῶν κατηγοριῶν ἐργαζομένων ὡς καὶ τοῦ Ν. 3163)1955 «περὶ συνταξιοδοτήσεως τοῦ προσωπικοῦ τοῦ Ἱδρύματος Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. 1) Τ. Κολοκυθᾶς, 2) Δ. Κρόκος, Γ. Παπαδημητρίου, Α. Κοκκέβης, 3) Δ. Καρατζένης, 4) Χ. Ἑρμείδης, Χ. Κανδυλιάρης, Α. Βογιατζῆς, Σ. Περτσινίδης, Α. Φιλιππίδης, καταθέτουσι τροπολογίας καὶ προσθήκας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ συντάξεων τῶν ὑπαλλήλων Ὀργανισμῶν Τοπικῆς Αὐτοδιοικήσεως καὶ περὶ χορηγίας Δημάρχων, διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. 1) Ν. Ἀθανασίου, 2) Δ. Βρανόπουλος, Ι. Τσιριμῶκος, Α. Βλαχοθανάσης, Ι. Βαρβιτσιώτης, Ι. Λαυρεντίδης, Γ. Γραφάκος, Σ. Κατσώτας, Κ. Παπασπύρου, Γ. Σερπάνος, Δ. Δαβάκης, Κ. Περραιβός, καταθέτουσι προσθήκας καὶ τροπολογίας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῆς ἰατρικῆς, φαρμακευτικῆς καὶ νοσοκομειακῆς περιθάλψεως τῶν ἐν ἐνεργείᾳ ἀστυνομικῶν ὑπαλλήλων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. 1) Π. Σταυρόπουλος, Κ. Μανιαδάκης, Γ. Σταμάτης, Κ. Τρικούπης, Γ. Κοΐνης, Κ. Τσιριμῶκος, Μ. Στεφανίδης, Χ. Τούντας, 2) Π. Γυιόκας, Γ. Ἀνδρεάδης, 3) Γ. Παπαρτεμίου, Η. Παπαηλιοῦ, Α. Γεροκωστόπουλος, Ν. Στειρόπουλος, Γ. Γραφάκος, Σ. Πολυζωγόπουλος, 4) Μ. Μυριδάκης, Γ. Γραφάκος, Ν. Ἀθανασίου, Δ. Καραντζένης, Α. Τσαλδάρης, Α. Φροντιστής, Π. Γυιόκας, Δ. Μανέντης, Α. Μπουρνιᾶς, Γ. Σταμάτης, Ι. Λαυρεντίδης, Ι. Σπύρου κ.ἄ., 5) Ε. Σκορδίλης, Χ. Μπουγᾶς, Κ. Ἀποσκίτης, 6) Λ. Ἄρχος, Γ. Κοΐνης, Φ. Παπαδόπουλος, Η. Κατριβᾶνος, Ι. Σεργάκης, Ν. Ζορμπᾶς κ. ἄ., καταθέτουσι προσθήκας καὶ τροπολογίας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀπαγορεύσεως προσλήψεων μὴ τακτικοῦ προσωπικοῦ κλπ.». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. 1) Π. Γυιόκας, Π. Κλῆς, Γ. Ἀνδρεάδης, 2) Γ. Ἀνδριανόπουλος, Η. Σακαλῆς, καταθέτουσι προσθήκας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν διατάξεων τοῦ Ν. 3170)1955 (ΦΕΚ 76 Αʹ) «περὶ Ναυτικοῦ Ἀπομαχικοῦ Ταμείου» καὶ προσθήκης ἄλλων τινῶν διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Παπαλουκᾶς, Ι. Βαρβιτσιώτης, Κ. Ράλλης, Α. Βλαχοθανάσης, Κ. Βενέτης, Χ. Μπουγᾶς, Π. Κλῆς, Α. Καλαντζάκος, Χ. Κιτσίδης, Δ. Λαντζούνης, καταθέτουσι προσθήκην ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως φορολογικῶν τινῶν διατάξεων». Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Κ. Στεφανόπουλος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Κ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Τ. Καρδάρας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου ἐκτάκτων ὑπαλλήλων καὶ ἐργατῶν τοῦ Δήμου Λαρίσης, αἰτουμένων ἄμεσον κατάθεσιν καὶ ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ καταστάσεως Κώδικος τῶν Δημοτικῶν καὶ Κοινοτικῶν ὑπαλλήλων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἀνωτάτης Συνομοσπονδίας Ἰδιοκτητῶν Αὐτοκινήτων, αἰτουμένης τὴν μὴ ψήφισιν τοῦ φορολογικοῦ νομοσχεδίου. Ὁ βουλευτὴς Φωκίδος κ. Γ. Κοΐνης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐπιμορφωτικοῦ Συλλόγου Λωρίδος, αἰτουμένου τοποθέτησιν καθηγητῶν εἰς τὸ Γυμνάσιον Λιδωρικίου. Ὁ βουλευτὴς Φωκίδος κ. Γ. Κοΐνης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Πολυδρόσου, αἰτουμένου τοποθέτησιν καθηγητοῦ εἰς τὸ Γυμνάσιον τῆς ἐν λόγῳ Κοινότητος εἰς ἀντικατάστασιν ἀποσπασθέντος. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλ)νίας κ. Κ. Τρικούπης, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Ἀθλητικῆς Ἑνώσεως Μεσολογγίου, αἰτουμένου τὴν λῆψιν τῶν ἐνδεικνυομένων μέτρων ἀσφαλείας παρὰ τῆς Ἀστυνομικῆς Διευθύνσεως Πατρῶν, πρὸς ἀποφυγὴν ἐπεισοδίων κατὰ τὴν διεξαγωγὴν τοῦ ποδοσφαιρικοῦ ἀγῶνος μεταξὺ τῶν ὁμάδων Μεσολογγίου καὶ Ἀμαλιάδος. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν ἰσοβιτῶν καταδίκων φυλακῶν Κερκύρας, αἰτουμένων μετριασμὸν τῆς ποινῆς των κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Ἐκτελεστικῆς Ἐπιτροπῆς ἐκτάκτων καὶ συμβατικῶν ὑπαλλήλων τῶν Δημοσίων Ὑπηρεσιῶν τῆς χώρας, αἰτουμένου ὅπως ἐγκριθῇ ἡ διατήρησις τοῦ εἰς βάρος τῶν δημοσίων ἐπενδύσεων, ἐπὶ συμβάσει ἰδιωτικοῦ δικαίου προσωπικοῦ πάσης κατηγορίας κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἡρακλείου κ. Κ. Κωνιωτάκης, διὰ τηλεγραφήματός του διαμαρτύρεται διὰ τὴν ἐπιβληθεῖσαν κράτησιν 60 λεπτῶν κατὰ κιλὸν ἐλαιολάδου εἰς ἐλαιοπαραγωγοὺς περιοχῆς Μεσσαρᾶς Κρήτης δι’ ἀεροψεκασμούς, οἵτινες δὲν ἐγένοντο κλπ. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλ)νίας κ. Γ. Σερπᾶνος, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τῶν, Ὁμοσπονδίας Ἐπαγγελματοβιοτεχνῶν, Ἐμπορικοῦ Συλλόγου, Ἐργατοϋπαλληλικοῦ Κέντρου Ἀγρινίου κλπ., διαμαρτυρομένων διὰ τὰς ἐπικειμένας φορολογικὰς ἐπιβαρύνσεις κλπ. Ὁ κ. Δημήτριος Εὐαγγέλου Σταθόπουλος, τακτικὸς ἐθελοντὴς αἱμοδότης τοῦ Ε.Ε.Σ., δι’ ἀναφορᾶς του, αἰτεῖται ὅπως οἱ ἐθελονταὶ αἱμοδόται ἀπαλλάσσονται τῆς καταβολῆς παραβόλου εἰς περιπτώσεις ἀπονομῆς αὐτοῖς τιμητικῶν διακρίσεων, ὡς τοῦτο συμβαίνει καὶ διὰ τοὺς ἀναπήρους πολέμου. Οἱ βουλευταὶ Ἀχαΐας κ.κ. Γ. Παπαγιαβῆς καὶ Τ. Κατσικόπουλος, καταθέτουν ἀναφορὰν τῆς Ἐπιτροπῆς καλλιεργητῶν ἑσπεριδοειδῶν καὶ ἐλαιώνων Αἰγιαλείας, πληγέντων ἐκ τῶν προσφάτων χιονοπτώσεων, αἰτουμένων ἀναστολὴν ἐξοφλήσεως τῶν πρὸς τὴν ΑΤΕ ὀφειλομένων χρεῶν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Λέσβου κ. Φ. Βουνάτσος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐμπορικοῦ καὶ Βιομηχανικοῦ Ἐπιμελητηρίου Μυτιλήνης, αἰτουμένου πύκνωσιν τῶν δρομολογίων τῆς γραμμῆς Πειραιῶς–Χίου–Μυτιλήνης διὰ συγχρόνων σκαφῶν, ἱκανῶν νὰ ἐξυπηρετήσουν τὴν αὐξανομένην ἐμπορικήν, ἐπιβατικὴν καὶ τουριστικὴν κίνησιν τῶν ὡς ἄνω νήσων. Οἱ βουλευταὶ Ἀχαΐας κ.κ. Γ. Παπαγιαβῆς καὶ Τ. Κατσικόπουλος, καταθέτουν ἀναφορὰν τῆς Ἐπιτροπῆς Ἀγῶνος Ἑσπεριδοκαλλιεργητῶν Αἰγιαλείας, αἰτουμένης καθορισμὸν τιμῆς ἀσφαλείας τῶν ἐξαγωγίμων λεμονίων εἰς 3 δραχ. κατὰ κιλόν, ἵδρυσιν ἐργοστασίου χυμῶν εἰς τὰς περιοχὰς ἑσπεριδοπαραγωγῆς κλπ. Ὁ βουλευτὴς Φωκίδος κ. Γ. Κούνης, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν κατοίκων περιφερείας Τρικόρφου Δωρίδος, αἰτουμένων ἐπισκευὴν τῶν καταστραφέντων ἀντιπλημμυρικῶν ἔργων παρὰ τὴν θέσιν Κεφάλα. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλ)νίας κ. Κ. Πετρόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν καπνοπαραγωγῶν Ἀγρινίου, αἰτουμένων ἀναθεώρησιν τῶν ἐξαγγελθέντων μέτρων καπνοκαλλιεργείας διὰ τὸ ἔτος 1966 κλπ. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλ)νίας κ. Π. Σταυρόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Χρήστου Φαρδέλλα, βοηθοῦ γυμνασιάρχου, κατοίκου Ἀμφιλοχίας, διαμαρτυρομένου διότι δὲν συμπεριελήφθη εἰς τοὺς προσφάτως κυρωθέντας καὶ δημοσιευθέντας πίνακας προακτέων εἰς γυμνασιάρχας. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Τ. Καρδάρας, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Δημοτικῶν ὑπαλλήλων τοῦ Δήμου Τυρνάβου, αἰτουμένων ἀνάκλησιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 28199)28.3.65 ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργοῦ Ἐσωτερικῶν «περὶ δημιουργίας παραρτήματος ΤΑΔΚΥ Νομοῦ Λαρίσης». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Παπαγιαβῆς καὶ Τ. Κατσικόπουλος, καταθέτουν ἀναφορὰν τῆς Ἐπιτροπῆς Ὑπαλλήλων τῶν ἁλιευτικῶν συνεταιριστικῶν ὀργανώσεων Ἑλλάδος, αἰτουμένης τὴν ὑπαγωγὴν τῶν ὑπαλλήλων τῶν ἁλιευτικῶν συνεταιρικῶν ὀργανώσεων εἰς τὸ Ταμεῖον ἀσφαλίσεως ὑπαλλήλων συνεταιρικῶν ὀργανώσεων. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Ὑπαλλήλων Ἀθηναϊκοῦ Τύπου, αἰτουμένης ὅπως εἰς τὸ ὑπὸ κατάρτισιν νομοσχέδιον περὶ ἐπεκτάσεως τοῦ ἀγγελιοσήμου εἰς τὸν περιοδικὸν τύπον, συμπεριεληφθῇ καὶ ἡ Ἕνωσις Ὑπαλλήλων Ἀθηναϊκοῦ Τύπου. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ε. Σακελλάρης καὶ Η. Ἠλιοῦ, καταθέτουν ἀναφορὰν συνταξιούχων ἀγροτῶν–ἀγροτισσῶν τῆς Κοινότητος Σιάμου Μεσσηνίας, αἰτουμένων διπλασιασμὸν τῶν παρὰ τοῦ ΟΓΑ χορηγουμένων συντάξεων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Τ. Καρδάρας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Δημοτικῶν ὑπαλλήλων Λαρίσης, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν μὴ μέχρι τοῦδε κατάθεσιν εἰς τὴν Βουλὴν νομοσχεδίου τοῦ κλάδου των κλπ. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Τ. Καρδάρας, καταθέτει ἀναφορὰν Προέδρων Συνεταιρισμῶν Ἐπαρχίας Τυρνάβου, αἰτουμένων ἀποστολὴν εἰδικῶν ἐμπειρογνωμόνων πρὸς διαπίστωσιν τῶν ἐκ τῶν προσφάτων χιονοπτώσεων προξενηθεισῶν ζημιῶν εἰς τὴν ἀμπελουργίαν. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Τ. Καρδάρας, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Κοινότητος καὶ τοῦ Γ. Π. Συνεταιρισμοῦ Γόννων, αἰτουμένων μετάταξιν τῶν καπνῶν τῆς ἐν λόγῳ περιοχῆς εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν βιομηχανικῶν τοιούτων ἐσωτερικῆς καταναλώσεως. Ὁ βουλευτὴς Χανίων κ. Ι. Βαλυράκης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου ὑπαλλήλων ὁδηγῶν αὐτοκινήτων τοῦ Νομοῦ Χανίων, διαμαρτυρομένων δι’ ἀπόφασιν ἁρμοδίων Νομαρχίας καὶ Ὑπουργείου Συγκοινωνιῶν, περὶ χορηγήσεως συμπληρωματικῶν λεωφορείων εἰς τὸν Συνεταιρισμὸν ἰδιοκτητῶν τοιούτων κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Πανάγος, Λ. Τσιάρας καὶ Μ. Θεοδωράκης, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου ἀποφοίτων Ἀμερικανικῆς Γεωργικῆς καὶ Βιομηχανικῆς Σχολῆς Θεσσαλονίκης, αἰτουμένων ἐξομοίωσιν τῶν ἐν λόγῳ ἀποφοίτων πρὸς τοὺς ἀποφοίτους τῶν μέσων γεωργικῶν σχολῶν. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλ)νίας κ. Γ. Σερπᾶνος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημάρχου Μεσολογγίου, αἰτουμένου ἐπίσπευσιν τῆς συνταχθείσης μελέτης περὶ ἀναγέρσεως ἐπανορθωτικῶν Φυλακῶν ἐν Μεσολογγίῳ. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλ)νίας κ. Γ. Σερπᾶνος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημάρχου Μεσολογγίου, αἰτουμένου ἀντικατάστασιν δαπάναις τῆς ΔΕΗ τῶν ἐπὶ τῶν κεντρικῶν ὁδῶν τῆς πόλεως ὑφισταμένων ξυλίνων στύλων ἠλεκτροδοτήσεως διὰ τσιμεντίνων τοιούτων. Ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας κ. Κ. Στεφανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν Κοινότητος Κουλούρας Αἰγιαλείας, αἰτουμένης οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν ἐκ τοῦ προϊόντος τῶν Κρατικῶν Λαχείων διὰ τὴν ἀποπεράτωσιν κοινοτικῆς ὁδοῦ.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Κοινοβουλευτικὸς ἐκπρόσωπος τῆς Ε. Κ., κ. Ν. Μπακόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§6Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ Ἕνωσις Κέντρου θεωρεῖ χρήσιμον, θεωρεῖ ἀναγκαῖον, ὅπως κατὰ τὴν αὐριανὴν συζήτησιν καὶ πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως συζητηθῇ ἐνώπιον τοῦ Σώματος τὸ θέμα τῶν βιαιοτήτων, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο ἐναντίον τῶν φοιτητῶν προχθὲς εἰς τὰς Ἀθήνας καὶ χθὲς εἰς τὴν Θεσσαλονίκην, βιαιοτήτων, αἱ ὁποῖαι ἔφθασαν μέχρι τοῦ βαθμοῦ καταλύσεως τοῦ ἀσύλου τοῦ Πανεπιστημιακοῦ κτιρίου. Παρακαλῶ, λοιπόν, κ. Πρόεδρε, ὅπως συνεννοηθῆτε μὲ τὴν Κυβέρνησιν, ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ, καὶ διεξαχθῇ ἐπὶ τοῦ ἀνωτέρω θέματος συζήτησις αὔριον, πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως. (Θόρυβος ἐκ τῆς Ε.Ρ.Ε.).

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ συνεννοηθῶ, κ. Μπακόπουλε, μὲ τὴν Κυβέρνησιν καὶ θὰ σᾶς γνωρίσω αὔριον. Θὰ παρεκάλουν τὸ Σῶμα, κύριοι συνάδελφοι, ὅπως εἰσέλθωμεν ἀπ’ εὐθείας εἰς τὴν συζήτησιν Νομοθετικῆς Ἐργασίας καὶ παραχωρήσωμεν περισσότερον χρόνον διὰ τὰς ἐρωτήσεις κατὰ τὴν προσεχῆ συνεδρίασιν συζητήσεως Κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου.

§8Ι. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. Ὄχι, κ. Πρόεδρε, διότι ὑπάρχουν ἐρωτήσεις, αἱ ὁποῖαι ἀπὸ μακροῦ καθυστεροῦν.

§9Ε. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὰς ἐρωτήσεις, διότι πράγματι καθυστεροῦν αἱ ἀπαντήσεις, ἐπὶ ἐρωτήσεων τῶν κυρίων συναδέλφων.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει καλῶς. Εἰσερχόμεθα, λοιπόν, εἰς

τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ ΤΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Συζητοῦνται ἐρωτήσεις ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Συγκοινωνιῶν. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ κ. Δ. Καραντζένη, ἀναφερομένης εἰς τὴν ὑπὸ τοῦ Ο.Τ.Ε. ἀντικατάστασιν τοῦ τηλεφωνητοῦ Βίγλας–Ἄρτης, ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τῶν Συγκοινωνιῶν ἔχει τὸν λόγον.

§11Ε. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Κύριε Καραντζένη, ὡς μᾶς ἐπληροφόρησεν ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία τοῦ ΟΤΕ, δὲν ἐγένετο οὐσιαστικῶς ἀντικατάστασις τοῦ τηλεφωνητοῦ εἰς τὸ ἐν λόγῳ τηλεφωνεῖον καὶ κατόπιν τούτου, νομίζω, ὅτι δὲν ὑπάρχει θέμα συζητήσεως περαιτέρω.

§12Δ. ΚΑΡΑΝΤΖΕΝΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐγένετο ἀντικατάστασις τοῦ τηλεφωνητοῦ, ὁ ὁποῖος μάλιστα ἦτο ἀνάπηρος, ἀλλὰ ὁ ἀντικαταστήσας αὐτὸν ἦτο «Λαμπράκης» καὶ μετὰ ἕνα μῆνα ἀπελύθη, διὰ νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὴν θέσιν του ὁ προϋπηρετῶν τηλεφωνητής. Ἐγένετο, λοιπόν, ἡ ἀντικατάστασις.

§13Ε. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Ὡς μοῦ ἐγνωστοποίησεν ὁ ΟΤΕ, κατόπιν ἐρεύνης ἡ ὁποία ἐγένετο, διετάχθη νὰ παραμείνῃ εἰς τὴν θέσιν του ὁ τηλεφωνητὴς ἀνάπηρος.

§14Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, πρέπει νὰ ἀσχοληθῆτε προσωπικῶς μὲ τὴν φαυλότητα τῆς διοικήσεως τοῦ Ο.Τ.Ε.

§15Ε. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Κύριε Γεροκωστόπουλε, ὡς καὶ κατὰ τὴν προχθεσινὴν συζήτησίν μου, ἀνέφερα σχετικῶς, ὁ ΟΤΕ εἶναι Ὀργανισμὸς Ἰδιωτικοῦ Δικαίου καί, βάσει τῶν διατάξεων τοῦ νόμου 1049)1949, δὲν ἔχει δικαίωμα ὁ Ὑπουργὸς Συγκοινωνιῶν, παρὰ τὴν ἁρμοδιότητά του, νὰ ὑπεισέρχεται εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τοῦ Ὀργανισμοῦ αὐτοῦ. Οὕτω καταλήγομεν εἰς τὸ συμπέρασμα, τὸ κάπως παράδοξον, αἱ ἐρωτήσεις, αἱ ἀπευθυνόμεναι πρὸς τὸν Ὑφυπουργὸν τῶν Συγκοινωνιῶν, αἱ ἀφορῶσαι τὸν ΟΤΕ, νὰ εἶναι μᾶλλον ἄστοχοι. Φρονῶ, ὅτι θὰ ἔπρεπε ἐπὶ τοῦ προκειμένου, ὅπως ὅλοι ζητήσωμεν νὰ ὑπαχθῇ ὁ Ὀργανισμὸς αὐτός, ὁ τόσον σχέσιν ἔχων μὲ τὸ Δημόσιον, εἰς τὸ Κράτος, διότι ἐνῷ εἶναι τόσον σχετικὸς μὲ τὸ Κράτος, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐλεγχθῇ ὑπ’ αὐτοῦ.

§16Δ. ΚΑΡΑΝΤΖΕΝΗΣ. Ἡμεῖς, κ. Πρόεδρε, σᾶς καταγγέλλομεν αὐτὰ τὰ ὁποῖα διαπιστώνομεν καὶ σεῖς λάβετε τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ λάβητε ἐπὶ τῶν καταγγελλομένων. Εἶναι γνωστόν, ὅτι ὁ Γενικὸς Διευθυντὴς τοῦ ΟΤΕ δημιουργεῖ κατάστασιν εἰς βάρος τῆς εὐρύθμου λειτουργίας τῶν τηλεπικοινωνιῶν.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλονται, κατόπιν παρακλήσεως τοῦ κ. Δ. Βρανοπούλου, αἱ ὑπ’ αὐτοῦ ὑποβληθεῖσαι ἐρωτήσεις καὶ ἔχουσαι σειρὰν συζητήσεως σήμερον, διότι ὁ κ. συνάδελφος εἶναι μέλος Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, συνεδριαζούσης τὴν στιγμὴν αὐτήν. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ κ. Α. Τσιάρα, ἀναφερομένης εἰς τὴν λῆψιν μέτρων διὰ τὴν δι’ αὐτομάτων τηλεφώνων ἐπικοινωνίαν τῶν κατοίκων τοῦ Δήμου Λαγκαδᾶ κλπ., ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔχει τὸν λόγον.

§18Ε. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Κύριε Πρόεδρε, διὰ τὴν αὐτοματοποίησιν τῆς τηλεφωνικῆς ἐπικοινωνίας τῆς πόλεως Λαγκαδᾶ, αὕτη θὰ προγραμματισθῇ διὰ τὸ ἔτος 1966, ἐφ’ ὅσον τὰ οἰκονομικὰ τοῦ ΟΤΕ ἐπιτρέπουν τὴν δαπάνην, ἡ ὁποία ἀπαιτεῖται. Πάντως, ἠγοράσθη τὸ σχετικὸν οἰκόπεδον, τὸ ἀναγκαιοῦν διὰ τὴν ἐγκατάστασιν τῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ ΟΤΕ ἐκεῖ καὶ διετάχθη νὰ γίνῃ καὶ ἡ σχετικὴ ἐπὶ τοῦ αἰτήματος μελέτη.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Τσιάρας, ἔχει τὸν λόγον.

§20Α. ΤΣΙΑΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ Δῆμος Λαγκαδᾶ διαμαρτύρεται ἐντόνως, διότι ἐπὶ τόσα ἔτη καὶ μέχρι σήμερον, τὸ αἴτημά του ὅπως ἡ κωμόπολις ἀποκτήσῃ αὐτόματον τηλεφωνικὴν σύνδεσιν μὲ τὴν πόλιν τῆς Θεσσαλονίκης, δὲν εὗρε καμμίαν ἀπολύτως ἱκανοποίησιν. Καὶ ὅμως, ὁ Λαγκαδᾶς εἶναι ἕδρα τῆς ὁμωνύμου μὲ τὴν κωμόπολιν, ἐπαρχίας τοῦ Λαγκαδᾶ. Εἶναι ἕνα ἀπὸ τὰ μεγαλύτερα ἀστικοαγροτικὰ κέντρα εἰς τὸν Νομὸν τῆς Θεσσαλονίκης. Ἀπέχει ἀπὸ τὴν Θεσσαλονίκην 19 χιλιόμετρα μόνον καὶ ἀπὸ τὸ τελευταῖον ἐργοστάσιον, ἐπὶ τῆς ὁδοῦ Λαγκαδᾶ–Θεσσαλονίκης, Τσιμέντων Τιτάν, ἀπέχει μόνον 12 χιλιόμετρα καὶ εἰς τὸ ἐργοστάσιον αὐτὸ ἔχει ἐπεκταθῆ ἡ αὐτόματος τηλεφωνικὴ σύνδεσις. Ὁ Λαγκαδᾶς εἶναι λουτρόπολις, μὲ ἀρκετὴν κατ’ ἔτος κίνησιν. Ἔχει ἀρκετὴν ἐμπορικὴν καὶ ἐπαγγελματικὴν κίνησιν. Ἔχει ἑβδομαδιαίαν ἀγοράν. Ἑδρεύουν εἰς τὸν Λαγκαδᾶν ὅλαι περίπου αἱ Δημόσιαι Ὑπηρεσίαι, λειτουργοῦν ὑποκαταστήματα Τραπεζῶν — εἶναι ἡ Ἀγροτικὴ καὶ ἡ Ἐθνική. Ἔχει Δημόσιον Νοσοκομεῖον. Ἑδρεύει ὀργανισμὸς τοῦ Τ.Ο.Ε.Β. Ἑδρεύει Ἕνωσις Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν. Ἔχει ἀρκετὰς Βιοτεχνικὰς καὶ Βιομηχανικὰς ἐγκαταστάσεις. Ἔχει ἕδραν συγκοινωνιῶν μὲ τὸ 39ον ΚΤΕΛ μὲ ἀρκετὰ ἀνεπτυγμένην κίνησιν, εἰς βαθμὸν ὥστε ὁ Δῆμος Λαγκαδᾶ καὶ δικαίως νὰ ζητῇ ἀστικὴν συγκοινωνίαν τοῦ Λαγκαδᾶ μὲ τὴν πόλιν τῆς Θεσσαλονίκης. Ἔχει ξενοδοχεῖα. Καὶ ὅμως αὐτὴ ἡ κωμόπολις μὲ τὴν τόσην ἐνδιαφέρουσαν κίνησιν καὶ ἀνάπτυξιν μὲ τὴν βιομηχανικὴν ἀνάπτυξιν τῆς χώρας μας καὶ ἰδίως τῆς πόλεως τῆς Θεσσαλονίκης, στερεῖται αὐτομάτου τηλεφωνικῆς συνδέσεως μὲ τὴν μεγαλούπολιν τῆς πόλεως τῆς Θεσσαλονίκης. Κύριε Ὑφυπουργὲ τῶν Συγκοινωνιῶν, ἤκουσα τὰς δηλώσεις σας εἰς τὸ Σῶμα, ὅτι διὰ τὴν σύνδεσιν αὐτομάτων τηλεφώνων ἔγινε προγραμματισμὸς ἀπὸ τὸν ΟΤΕ διὰ τὸ ἔτος 1966 καὶ ὅτι διὰ τὸν σκοπὸν αὐτὸν ἠγοράσθη ἤδη καὶ τὸ οἰκόπεδον Λαγκαδᾶ. Θεωρῶ χρέος μου νὰ ἐνημερώσω τὴν Βουλὴν καὶ ὑμᾶς, κ. Ὑφυπουργέ, ὅτι τὸ μὲν περίφημον οἰκόπεδον παρεχωρήθη εἰς τὸν ΟΤΕ ἀπὸ ἐτῶν, ὁ δὲ Λαγκαδᾶς διὰ τὴν τηλεφωνικὴν αὐτὴν σύνδεσιν ἐπρογραμματίσθη ὄχι διὰ τὸ 1966 ὡς ἀναφέρεσθε, ἀλλὰ διὰ τὸ ἔτος 1969. Διὰ τὸ ἔτος 1966 ὑπάρχει καὶ πρὸς τὸν Δῆμον τοῦ Λαγκαδᾶ καὶ πρὸς ἐμὲ προσωπικῶς, ποὺ πλειστάκις ἔχω ἀσχοληθῆ καὶ ἔχω ἐπισκεφθῆ τὸν κ. Γενικὸν Διευθυντὴν τοῦ ΟΤΕ δι’ αὐτὴν τὴν ἱκανοποίησιν τοῦ δικαίου αἰτήματος τοῦ Δήμου, ὅτι μιὰ προσωρινὴ ἱκανοποίησις διὰ 50 γραμμάς, θὰ πραγματοποιηθῇ ἐντὸς τοῦ πρώτου τριμήνου τοῦ ἔτους 1966. Πολὺ φοβοῦμαι, κύριοι βουλευταί, ὅτι καὶ αὐτὴ ἡ ὑπόσχεσις δὲν θὰ πραγματοποιηθῇ, διότι εἰς μίαν τελευταίαν μου ἐπίσκεψιν εἰς τὸν κ. Γενικὸν Διευθυντὴν τοῦ ΟΤΕ εἶχα τὴν δήλωσιν, ὅτι ὑφίσταται ἡ ὑπόσχεσις, ἀλλὰ θὰ πραγματοποιηθῇ, ἂν ὁ ΟΤΕ θὰ ἔχῃ χρήματα, θὰ ἔχῃ πιστώσεις. Δὲν παραπονοῦμαι διότι αὐτόματα τηλέφωνα ἐχορηγήθησαν εἰς πλείστας Κοινότητας μικρὰς ἢ μεγαλυτέρας γύρω ἀπὸ τὴν πόλιν τῆς Θεσσαλονίκης. Καλῶς κατ’ ἐμὲ ἔγιναν. Ἀλλὰ εἶναι δυνατὸν μιὰ κωμόπολις ὡς ὁ Λαγκαδᾶς μὲ τὴν κίνησιν καὶ τὴν ἀνάπτυξιν ποὺ ἐσκιαγράφησα εἰς τὴν ἀρχὴν τῆς ἀναπτύξεως τῆς ἐρωτήσεώς μου, εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξακολουθῇ ἡ κωμόπολις αὐτὴ νὰ στερῆται αὐτομάτου τηλεφωνικῆς συνδέσεως μὲ τὴν μεγαλούπολιν τῆς Θεσσαλονίκης; Κύριε Ὑφυπουργέ, εἶναι δικαιότατον τὸ αἴτημα τοῦ Δήμου Λαγκαδᾶ καὶ συγχαίρω τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον τοῦ Λαγκαδᾶ καὶ τὸν κ. Δήμαρχον ποὺ πῆραν αὐτὴν τὴν πρωτοβουλίαν νὰ διεκδικήσουν διὰ τὴν πόλιν των, καὶ τὴν ἐπέκτασιν τῆς ἀστικῆς συγκοινωνίας Θεσσαλονίκης μέχρι καὶ τοῦ Λαγκαδᾶ καὶ τὴν ἐγκατάστασιν εἰς τὴν πόλιν των αὐτομάτου τηλεφωνικῆς ἐπικοινωνίας, εἶναι καιρὸς καὶ ἡ Πολιτεία νὰ πράξῃ τὸ καθῆκον της καὶ εἰς τὸ ἀμέσως μέλλον νὰ ἱκανοποιήσῃ αὐτὰς τὰς δικαίας ἀξιώσεις. Αὐτὴν τὴν προσπάθειαν καὶ θὰ παρακολουθήσω καὶ θὰ καταβάλω ὅλας μου τὰς δυνάμεις διὰ νὰ συμβάλω καὶ ἐγὼ διὰ τὴν ἱκανοποίησιν αὐτήν. Τελειώνοντας, εὔχομαι ὅπως ἡ ὑπόσχεσις τοῦ ΟΤΕ διὰ μίαν προσωρινὴν ἱκανοποίησιν τῆς ἐγκαταστάσεως τῶν 50 γραμμῶν, πραγματοποιηθῇ εἰς τὸ πρῶτον τρίμηνον τοῦ 1966 ἔτους.

§21Ε. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Ὡς ἤδη ἀνέφερα, τὸ Τηλεφωνεῖον ἔχει προγραμματισθῆ διὰ τὴν 4ετίαν 1965–1969. Ὁ ΟΤΕ μᾶς εἶπεν, ὅτι ἐπρογραμμάτισε τὸ Τηλεφωνεῖον τοῦ Λαγκαδᾶ διὰ τὸ 1966. Ἐγὼ δὲν ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ διατάξω τὸν ΟΤΕ νὰ συντομεύσῃ. Τὸ μόνον, τὸ ὁποῖον δύναμαι νὰ πράξω εἶναι μία σύστασις.

§22Χ. ΚΑΝΔΥΛΙΑΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐζήτησα τὸν λόγον ὅταν ἐξεφωνεῖτο αὐτὴ ἡ ἐρώτησις. Διατὶ δὲν μοῦ τὸν ἐδώσατε;

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν γενικεύεται, κύριε συνάδελφε, ἡ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἐρωτήσεων.

§24Χ. ΚΑΝΔΥΛΙΑΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι θέμα νὰ γενικευθῇ ἡ συζήτησις, ἀλλὰ ἐπειδὴ τὸ θέμα τῆς ἐρωτήσεως τοῦ κυρίου συναδέλφου ἀφορᾷ τὴν ἰδιαιτέραν μου πατρίδα, ἤθελα νὰ εἴπω ὀλίγα τινά.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν γίνεται, κύριε συνάδελφε. Νὰ καταθέσητε ἐρώτησιν διὰ νὰ συζητηθῇ. Αἱ λοιπαὶ ἐρωτήσεις ἀναβάλλονται, λόγῳ ἀπουσίας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν Συγκοινωνιῶν.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως φορολογικῶν τινων διατάξεων». Κρατεῖται διὰ νὰ συνεχισθῇ ἡ συζήτησις. Τὰ νομοσχέδια τοῦ Ὑπουργείου Ἐξωτερικῶν καὶ τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης δὲν θὰ συζητηθοῦν, λόγῳ ἀπουσίας τῶν κ.κ. Ὑπουργῶν. Ὁ κ. Σ. Ἡλιόπουλος, ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν.

§26Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, μήπως θὰ ἦτο χρήσιμον νὰ ἔλθῃ ὁ κ. Ὑπουργός;

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Διακόπτομεν διὰ 3 λεπτά. (Ὥρα 7.35′ μ.μ.).

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 7.40′ μ.μ.).

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Ὁ κ. Σ. Ἡλιόπουλος ἔχει τὸν λόγον καὶ παρακαλεῖται νὰ προσέλθῃ εἰς τὸ βῆμα.

§29Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἀπασχολεῖ τὴν Βουλήν, ἀναφέρεται, ὅτι ἐνῷ τὰ ἔσοδα τοῦ προϋπολογισμοῦ βεβαιοῦνται καὶ πραγματοποιοῦνται κατὰ τὰς ἀρχικὰς προβλέψεις, ἐν τούτοις τὰ ἔξοδα ηὐξήθησαν δυσαναλόγως χωρὶς διὰ τοῦτο νὰ ἔχῃ καμμίαν εὐθύνην ἡ Κυβέρνησις καὶ ὅτι αὐτὸ τὸ γεγονὸς φέρει τὴν Κυβέρνησιν εἰς μεγάλην δυσχέρειαν διὰ τὴν ἐξασφάλισιν τῆς οἰκονομικῆς καὶ νομισματικῆς σταθερότητος. Καὶ προβαίνει, διὰ νὰ ἀντιμετωπίσῃ αὐτὰς τὰς δυσχερείας, εἰς τὴν εἰσαγωγὴν τοῦ νομοσχεδίου, διὰ τοῦ ὁποίου ἐπιβάλλει ὡρισμένα φορολογικὰ μέτρα εἰς βάρος τοῦ λαοῦ. Δηλώνει ἡ Κυβέρνησις διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, ὅτι παραλλήλως πρὸς ἐντόνους προσπαθείας διὰ τὴν ἐξασφάλισιν οἰκονομικῆς βοηθείας ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, καλεῖ παραλλήλως τὸν λαὸν εἰς νέας θυσίας διὰ τῆς ἀποδοχῆς αὐτῶν τῶν ἐπιβαλλομένων διὰ τοῦ νομοσχεδίου νέων φορολογικῶν ἐπιβαρύνσεων. Κύριοι βουλευταί, παρηκολούθησα τὰς δύο πρώτας εἰσηγήσεις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, αἱ ὁποῖαι κατὰ πρώτην ἐντύπωσιν φαίνεται ἐστράφησαν κυρίως εἰς τὴν ἀναζήτησιν περισσοτέρων εὐθυνῶν, διατὶ ἐδημιουργήθη αὐτὴ ἡ δυσχερὴς οἰκονομικὴ κατάστασις, ἡ ὁποία ὁδηγεῖ τὴν Κυβέρνησιν εἰς τὴν λῆψιν αὐτῶν τῶν μέτρων, καὶ εἰς τὴν τοποθέτησιν αὐτῶν τῶν εὐθυνῶν εἰς τὴν παροῦσαν ἢ εἰς τὴν προηγουμένην Κυβέρνησιν. Καὶ τοῦτο ἔδωκεν, ἐπίσης, εὐκαιρίαν, ἀλλὰ καὶ ἀφορμὴν νὰ ἐρευνηθῇ καὶ ἡ Πολιτεία τῆς ΕΡΕ κατὰ τὴν περίοδον ἀπὸ τοῦ 1955 ἕως τοῦ 1963, ὅτε διώκει τὸν τόπον. Πέραν ὅμως αὐτῶν τὰ ὁποῖα θὰ ἠδύνατο ἴσως νὰ ἐνταχθοῦν μέσα εἰς τὴν ὕλην μιᾶς συζητήσεως ἐπὶ τοιούτου νομοσχεδίου, πέραν τούτου, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον προέχει εἶναι νὰ προσδιορισθῇ ποῖοι εἶναι οἱ παράγοντες οἱ ὁποῖοι ἐδημιούργησαν αὐτὴν τὴν κρίσιν καὶ ἂν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξέλθωμεν ἀπὸ τὴν δημοσιονομικὴν κρίσιν, ἡ ὁποία, ὅπως τοὐλάχιστον ὑποστηρίζεται ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, ἐμποδίζει τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν τῆς χώρας, καὶ τελικῶς, συμπερασματικά, τί ἠμπορεῖ καὶ τί πρέπει νὰ γίνῃ διὰ νὰ ἀντιμετωπισθῇ αὐτὴ ἡ κατάστασις ἡ ὁποία ἔχει δημιουργηθῆ. Νομίζω, τοῦτο εἶναι τὸ βασικὸν πρόβλημα καὶ δευτερευόντως τὸ θέμα συζητήσεως, ποῖος εἶχε τὰς εὐθύνας διὰ νὰ ὁδηγηθῶμεν εἰς αὐτὴν τὴν κρίσιν. Διὰ λογαριασμόν μου θὰ ἀσχοληθῶ περισσότερον μὲ τὸ δεύτερον καὶ τὸ βασικὸν αὐτὸ πρόβλημα ποῖοι εἶναι οἱ παράγοντες τῆς κρίσεως, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξέλθωμεν ἀπὸ τὴν κρίσιν, ἂν ὑπάρχῃ κρίσις, καὶ ἂν μὲ τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα προτείνονται, πράγματι ἀποτελεσματικῶς ἀντιμετωπίζωνται αἱ δυσχέρειαι αἱ ὁποῖαι ἔχουν προκύψει διὰ τὴν οἰκονομικὴν πορείαν τῆς χώρας. Ἐν τούτοις, πρὶν εἰσέλθω εἰς τὸ κύριον, τὸ βασικὸν θέμα, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ ἀναφερθῶ εἰς ὡρισμένας ἀπόψεις, αἱ ὁποῖαι διετυπώθησαν ἤδη ἀπὸ τὴν πλευρὰν τῆς ΕΡΕ διὰ τοῦ εἰσηγητοῦ της κ. Μπούτου, σχετικῶς μὲ τὴν ὅλην οἰκονομικὴν κατάστασιν τῆς χώρας. Εἰς τὴν ὁμιλίαν του ὁ κ. Μποῦτος διεπίστωσεν, ὅτι ἀπὸ τοῦ Μαρτίου τοῦ 1964 σημειοῦται καὶ εἶναι ἡ αἰτία τῆς σημερινῆς κρίσεως μία μανία καταρρίψεως κάθε καλοῦ, τὸ ὁποῖον ἐπράχθη κατὰ τὰς ἡμέρας τῆς ΕΡΕ, καὶ ἀναφέρεται συγκεκριμένως εἰς τὰ συναλλαγματικὰ ἀποθέματα καὶ εἰς τὸ ἰσοζύγιον ἐξωτερικῶν καὶ ἐμπορικῶν πληρωμῶν, τὰ ὁποῖα εὑρισκόμενα τάχα εἰς ἀνθοῦσαν κατάστασιν ἐπὶ ΕΡΕ, ἀνετράπησαν. Ἐν τούτοις, εἶναι βέβαιον, ὅτι ὅταν τὸ 1963 ἡ ΕΡΕ ἐγκατέλειψε τὴν ἐξουσίαν, τὸ μὲν ἐμπορικὸν ἰσοζύγιον ἐξηκολούθει νὰ εὑρίσκεται εἰς τὴν δυσμενῆ σχέσιν 36% πρὸς 64% εἰσαγωγῶν–ἐξαγωγῶν, ἐὰν δὲ ἀπομονωθῆ τὸ συνάλλαγμα δι’ ἀνταλλαγῶν, αἱ ὁποῖαι κινοῦνται εἰς τὸ ὕψος περίπου 100% ἢ 90%, αἱ ἐλεύθεραι συναλλαγαὶ ἄφηναν τὸ ἐμπορικόν μας ἰσοζύγιον ἀνοικτὸν εἰς σχέσιν 30 πρὸς 70 εἰσαγωγῶν–ἐξαγωγῶν. Συνεπῶς, τοὐλάχιστον εἰς τὸ ἐμπορικὸν ἰσοζύγιον δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἐπαίρεται καὶ δὲν ἔχει καμμίαν βάσιν ὁ ἰσχυρισμὸς τοῦ κ. Μπούτου. Περαιτέρω, προκειμένου περὶ τῶν συναλλαγματικῶν ἀποθεμάτων τὸ φαινόμενον νὰ ὑπάρχουν ἀποθέματα, ὀφείλονται εἰς τὸ ὅτι κατὰ τὴν περίοδον ἐκείνην ἐξηκολούθει νὰ ὑπάρχῃ ἡ λεγομένη ξένη βοήθεια εἴτε ὑπὸ μορφὴν δανεισμοῦ εἴτε ὑπὸ μορφὴν χορηγήσεων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ καὶ ἑπομένως ἐκείνη ἐβοήθησεν εἰς τὴν δημιουργίαν κάποιου ἀποθέματος συναλλαγματικοῦ. Ἀλλά, ἐπροχώρησε, δεύτερον, ὁ κ. Μποῦτος καὶ εἶπεν, ὅτι εἶχεν ἐξασφαλισθῆ ἡ οἰκονομικὴ σταθερότης. Ἐν τούτοις βεβαιοῦται, ὅτι ὁ τιμάριθμος ἀπὸ τὴν ἐποχὴν ποὺ ἀνέλαβεν ἡ ΕΡΕ τὴν ἐξουσίαν ἕως ὅτου ἀπεχώρησε ταύτης, ηὐξήθη κατὰ 50%. Τώρα ἡ ΕΡΕ ὁμιλεῖ περὶ οἰκονομικῆς σταθερότητος — δὲν λέγω, ὅτι αὐτὸ ἀποτελεῖ ἀστάθειαν οἰκονομικὴν — ἀλλὰ πάντως δὲν εἶναι ἡ μόνιμος διαρθρωτικὴ μορφὴ τῆς σταθερότητος τῆς οἰκονομίας, τὴν ὁποίαν ἤθελε νὰ δίδῃ ἡ ΕΡΕ...

§30Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Λάθος κάμνετε.

§31Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Τρίτον, ὡμίλησε περὶ βελτιώσεως τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τοῦ λαοῦ. Αὐτὸ ὁμολογῶ, ὅτι μὲ ἐξένισε περισσότερον ἀπὸ ὅλα τὰ ἄλλα, διότι γνωρίζουν ὅλοι, ὅτι ὅλη ἡ περίοδος τῆς διακυβερνήσεως τοῦ τόπου ἀπὸ τὴν ΕΡΕ διεκρίθη βασικῶς ἀπὸ τὴν καθήλωσιν τῶν εἰσοδημάτων τῶν κατωτέρων τάξεων καὶ ἐπ’ αὐτοῦ δὲν θὰ ἀσχοληθῶ εἰδικώτερον καὶ δὲν θὰ ἀναφέρω στοιχεῖα ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου, θὰ ἀναφερθῶ τώρα μόνον εἰς ἕνα ἀναμφισβήτητον γεγονός. Ἐὰν εἶχεν ἐπέλθει βελτίωσις τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τοῦ λαοῦ — καὶ δεδομένον εἶναι καὶ τὸ δέχομαι ὡς δεδομένον, ὅτι δὲν παρεφρόνησεν ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς καὶ οἱ Ἕλληνες ἐργαζόμενοι — ποίαν ἐξήγησιν δίδετε εἰς τὸ ὅτι ὅλοι οἱ Ἕλληνες ἐργαζόμενοι ἐπῆραν τὰ μάτια τους διὰ νὰ πᾶνε εἰς τὸ ἐξωτερικὸν νὰ ζήσουν; Τί νόημα ἔχει, ὅτι 500.000 Ἑλλήνων ἐγκατέλειψαν τὴν Ἑλλάδα καὶ ἐπῆγαν εἰς τὸ ἐξωτερικόν; Ἐὰν εἴχομεν ὑψωμένον τὸ ἐπίπεδον καὶ ἑπομένως ἐξησφαλισμένην ἀπασχόλησιν, τὴν ὁποίαν ἐπίσης ἐπεκαλέσθη ὁ κ. Μποῦτος, ὡς ἕνα ἀπὸ τὰ στοιχεῖα τῆς καλῆς οἰκονομικῆς πορείας κατὰ τὴν περίοδον τῆς διακυβερνήσεως τῆς χώρας ἀπὸ τὴν ΕΡΕ, θὰ ἔφευγον οἱ Ἕλληνες ἐργαζόμενοι; Ἐν τούτοις, εἶναι βέβαιον, ὅτι σήμερον ἡ χώρα μας μὲ αὐτὸ τὸ φαινόμενον τῆς μεταναστεύσεως τῶν νέων καὶ τῶν ἐργαζομένων πάει συνεχῶς καὶ μονίμως πρὸς ἕνα γερασμόν, πρὸς τὸν κίνδυνον νὰ στερηθῇ ἡ χώρα τῶν νέων καὶ ζωντανῶν ἀνθρώπων καὶ νὰ μονιμοποιηθῇ αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἀπὸ πλευρᾶς ΕΡΕ ἔχει λεχθῆ, ὅτι ἡ μετανάστευσις ἀποτελεῖ εὐλογίαν Θεοῦ. Ἑπομένως, ὅλοι οἱ ἰσχυρισμοὶ δὲν ἔχουν καμμίαν ἀπολύτως βάσιν. Ἀλλά, ἀνέφερεν ὁ κ. Μποῦτος διὰ νὰ ἀποδείξῃ, ὅτι ἕως μὲν τὸ 1963 καλῶς ἔβαινεν ἡ οἰκονομία, ἀπὸ δὲ τοῦ 1963 ἐπῆρε τὸν κατήφορον πρὸς τὸ χεῖλος τῆς καταστροφῆς, ὅπως ὑπεστηρίχθη ἤδη, ἀνεφέρθη εἰς μίαν ἔκθεσιν τοῦ ΟΟΣΑ, ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἠμφισβήτησεν, ὅτι ὑπάρχει τοιαύτη ἔκθεσις, ὡμίλησε μόνον περὶ μελέτης ἑνὸς ἢ πλειόνων προσώπων, ἀλλὰ ὅτι δὲν ἔχει λάβει τὴν μορφὴν τῆς ἐκθέσεως, διὰ νὰ ὑποστηρίξῃ ὅ,τι ἀναφέρεται εἰς τὴν ἔκθεσιν ἐκείνην, τὴν ὁποίαν ἡμεῖς ἀγνοοῦμεν, ὅπως ἀγνοοῦμεν ὅλα τὰ βασικὰ στοιχεῖα τῆς οἰκονομίας μας, τὰ ὁποῖα θέλουν νὰ τὰ θεωροῦν ὡς μυστικά, ἰδίως αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἀναφέρονται εἰς τὰς οἰκονομικὰς σχέσεις μας μὲ τὰς ξένας χώρας θεωροῦνται ἐπίσης ὡς μυστικά, καὶ οὐδέποτε ἐτέθησαν ὑπ’ ὄψιν τῆς Βουλῆς.

§32Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Κύριε συνάδελφε, ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἔκθεσις δὲν ὑπάρχει. Ὑπάρχει ἁπλῶς ἕνα προσχέδιον ἐπὶ τούτῳ ἀφιχθείσης ἀντιπροσωπείας, ἀλλὰ θὰ ὑποστῇ περαιτέρω ἐπεξεργασίαν. Δὲν ὑπάρχει κατὰ συνέπειαν κείμενον διὰ νὰ τὸ καταθέσω καὶ ὑπόσχομαι, ὅτι εὐθὺς ὡς ὑπάρξῃ ἐπίσιμος ἔκθεσις θὰ τὴν καταθέσω εἰς τὴν Βουλήν. Ἀλλὰ δὲν παρεκάλεσα νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς διακόψω δι’ αὐτό. Θέλω νὰ ἀναφερθῶ εἰς τὴν παρατήρησίν σας, ὅτι ἀποτελοῦν μυστικὰ τὰ σχετιζόμενα μὲ τὴν ἑλληνικὴν οἰκονομίαν καὶ τὰς σχέσεις μὲ τὰς ξένας χώρας. Ἐπιθυμῶ νὰ σᾶς διαβεβαιώσω, ὅτι εἶμαι εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Σώματος καὶ οἱουδήποτε ἐκ τῶν κυρίων συναδέλφων διὰ νὰ δώσω οἱανδήποτε πληροφορίαν ἐπὶ οἱουδήποτε θέματος. Κατὰ συνέπειαν, θὰ παρακαλέσω νὰ μὴ ἐπιμείνητε εἰς τὴν παρατήρησίν σας αὐτήν.

§33Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ, πρῶτον δὲν ἀναφέρθην εἰδικῶς καὶ συγκεκριμένως εἰς τὴν ἰδικήν σας ὑπουργίαν, ὡμίλησα γενικῶς περὶ τοῦ ὅτι αὐτοῦ τοῦ εἴδους αἱ πληροφορίαι ἔχουν ἀποκλεισθῆ κατὰ κάποιον τρόπον ἀπὸ τὴν Βουλήν. Εἴπατε καὶ ἄλλοτε καὶ ἐπανελάβατε καὶ ἀπόψε, ὅτι θὰ δώσητε πᾶν στοιχεῖον, τὸ ὁποῖον θὰ ζητηθῇ ἀπὸ οἱονδήποτε συνάδελφον. Ἐν τούτοις, νομίζω, ὅτι πέραν ἐκείνων, τὰ ὁποῖα θὰ ζητηθοῦν καὶ πέραν τοῦ ὅτι κάθε βουλευτὴς θὰ ἀποφασίσῃ νὰ πληροφορηθῇ τοῦτο ἢ ἐκεῖνο καὶ θὰ λάβῃ πληροφορίαν, ὑπάρχει ἕνα γενικώτερον θέμα, ὅτι αὐτεπαγγέλτως θὰ ἔπρεπε νὰ ὑπάρχῃ μία κατατόπισις τοῦ Σώματος ἐπὶ τῶν θεμάτων τὰ ὁποῖα ἔχουν σχέσιν μὲ τὴν διαχείρισιν τῶν οἰκονομικῶν ἀπὸ μέρους τῶν Ὑπουργῶν. Πάντως δὲν εἶναι τοῦτο τὸ θέμα. Τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον μοῦ ἔκαμεν ἐντύπωσιν, εἶναι τὸ ἑξῆς: Ὅτι παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ ἐκθέσεως, ἀνεφέρθη ὁ κ. Μποῦτος εἰς κείμενον καὶ τὸ κατέθεσεν εἰς τὰ πρακτικὰ καὶ ὑπάρχει ἕνα καταθλιπτικὸν περιεχόμενον εἰς τὸ κείμενον, τὸ ὁποῖον μόνον δι’ αὐτὸ δὲν ἔπρεπε νὰ ἀναφερθῇ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ θὰ ἔπρεπε νὰ ὑπάρξῃ μία ἄμεσος ἀντίδρασις ἐναντίον τῶν ἀπόψεων, αἱ ὁποῖαι διατυποῦνται εἰς αὐτό. Διότι λέγει, ὡς τὸ κατέθεσεν ὁ κ. Μποῦτος: «..... (ἀναγινώσκει).....». Ἀναφέρεται συγκεκριμένως, ὅτι ὑπῆρξαν μετὰ τὸ 1963 ἔντονοι πιέσεις τῶν τιμῶν καὶ τοῦ ἰσοζυγίου ἐξωτερικῶν πληρωμῶν, διότι ὑπῆρξεν αὔξησις τῶν εἰσοδημάτων τῶν ἀγροτῶν, ὅτι τὸ Κράτος μὲ αὐτὴν τὴν πολιτικὴν ὑποχρεοῦται νὰ ἀποθεματοποιήσῃ τὸν σῖτον —καὶ θὰ ἔλθω ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ θέματος περαιτέρω ὅταν θὰ ἐρευνήσω τὸ θέμα τοῦ σίτου— καὶ ἀναφέρει ἐν συνεχείᾳ ὡς ἕνα ἀπὸ τὰ ἀνώμαλα φαινόμενα, τὰ ὁποῖα ὡδήγησαν εἰς τὴν σημερινὴν κρίσιν τὴν παροχὴν δωρεὰν παιδείας καὶ τὴν ἐπέκτασιν τῆς ὑποχρεωτικῆς φοιτήσεως. Ἔ, λοιπόν, δὲν γνωρίζω ἐὰν ὁ κ. Μποῦτος υἱοθετῇ τὴν ἄποψιν, τὴν ὁποίαν ἐπεκαλέσθη. Ἀλλὰ εἶναι ἀπαράδεκτος ἀπὸ κάθε Ἕλληνα ἡ ἄποψις αὐτὴ ὁθενδήποτε καὶ ἂν εἶναι διατυπωμένη αὕτη, εἴτε εἶναι ἐπίσημον τὸ ἔγγραφον εἴτε ὄχι, καὶ νομίζω, ὅτι δημιουργεῖ μίαν κατολίσθησιν τῆς ἐθνικῆς μας ζωῆς, ἐὰν δεχθῶμεν τοιούτου εἴδους ὑποδείξεις ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν. Ὄχι, λοιπόν! Πρέπει νὰ ὑπάρξῃ αὐτὴ ἡ καθολικὴ ἀπάντησις. Ὄχι εἰς τὴν πρότασιν καὶ ὑπόδειξιν, ὅτι πρέπει νὰ παύσῃ ἡ δωρεὰν παιδεία καὶ πρὸ παντὸς νὰ σταματήσῃ ἡ προσπάθεια ἐξαλείψεως τοῦ ἀναλφαβητισμοῦ εἰς τὴν χώραν, διότι περὶ αὐτοῦ ὁμιλεῖ. Θέλει νὰ ἐξακολουθήσῃ νὰ ὑπάρχῃ ὁ ἀναλφαβητισμὸς εἰς τὴν χώραν. Εἶναι ἀπαράδεκτοι τοιούτου εἴδους ὑποδείξεις ἀπὸ τὸ ἐξωτερικὸν δι’ οἱονδήποτε σκοπὸν καὶ ἂν εἶναι διατυπωμέναι. Νομίζω, ὅτι εἶναι χρέος καὶ τῆς Βουλῆς καὶ τῆς Κυβερνήσεως νὰ δώσῃ αὐτὴν τὴν ἀπάντησιν, ὅτι εἰς μίαν ὑπερήφανον χώραν, τὴν ὁποίαν ὑπερηφανευόμεθα νὰ ὀνομάζωμεν χώραν τοῦ φωτός, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχουν ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι νὰ εἶναι ἀγράμματοι, ἀναλφάβητοι. Ἀπορρίπτομεν, λοιπόν, τὴν ἔκθεσιν ἐκείνην καὶ δὲν δεχόμεθα οὔτε νὰ συζητήσωμεν ἐπὶ τῶν ἀπόψεων ποὺ διετυπώθησαν μὲ βάσιν αὐτὴν τὴν ἔκθεσιν ἀπὸ τὴν πλευρὰν τῆς Ε.Ρ.Ε. Δὲν γνωρίζω ἐὰν υἱοθετῆται ἀπὸ τὸ Κόμμα τῆς Ε.Ρ.Ε. αὐτὴ ἡ ἄποψις. Πάντως εἶναι ἀποκρουστέα.

§34Ι. ΚΟΥΤΣΟΧΕΡΑΣ. Ὑποχρεωτικὴ παιδεία εἶναι ἀπὸ 9–11 ἔτη εἰς ὅλας τὰς Εὐρωπαϊκὰς χώρας, πλὴν τῆς Ἱσπανίας καὶ τῆς Ἑλλάδος.

§35Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ὑπάρχουν στατιστικαὶ ποὺ ἀναφέρουν τὴν Ἑλλάδα τελευταίαν ἢ μᾶλλον πρώτην θὰ ἔλεγα εἰς τὸν πίνακα τοῦ ἀναλφαβητισμοῦ. Εἴχομεν, ἂν ἐνθυμοῦμαι καλῶς, 23 ἕως 24% ἀναλφαβήτους εἰς τὴν χώραν μας. Καὶ ὅταν αὐτὸ τὸ φαινόμενον ὑπάρχῃ, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνεται λόγος καὶ νὰ καταχωροῦνται τοιούτου εἴδους κατάπτυστα ἔγγραφα εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς Βουλῆς. Θὰ ἔπρεπε νὰ ἀπορρίπτωνται ὡς ὑποδείξεις διὰ τὴν οἰκονομικὴν ἄνοδον τῆς οἰκονομίας τῆς χώρας. Καὶ εἰσέρχομαι τώρα εἰς τὸ νομοσχέδιον μετὰ τὰς παρατηρήσεις αὐτάς. Τὸ περιεχόμενον τοῦ νομοσχεδίου προβλέπει τὰ ἑξῆς μέτρα. Πρῶτον, ἐπιβαρύνει ὅλα τὰ εἰσοδήματα καὶ τὰ χαμηλότερα φυσικὰ καὶ τὰ ὑψηλότερα κατὰ τὸ αὐτὸ ποσοστὸν αὐξήσεως τοῦ φόρου εἰσοδήματος, μὲ τὸ ἄρθρον 1. Ἀπὸ τὴν αὔξησιν τοῦ ποσοστοῦ τῆς φορολογίας αὐτῆς προβλέπονται ἔσοδα 310 ἑκατομμυρίων. Δεύτερον, ὑπάρχουν ὡρισμέναι περαιτέρω φορολογικαὶ ἐπιβαρύνσεις, αἱ ὁποῖαι τελικῶς ἀποτελοῦν ἐπιβάρυνσιν τῶν λαϊκῶν τάξεων, διότι αἱ περισσότεραι ἐκ τῶν φορολογιῶν αὐτῶν θὰ ἔχουν ἐπίπτωσιν ἐπὶ τῶν τιμῶν, τῶν τιμῶν μάλιστα προϊόντων λαϊκῆς καταναλώσεως καὶ ἑπομένως θὰ ἔχωμεν ἐπίπτωσιν ἐπὶ τῶν λαϊκῶν τάξεων. Καὶ ἀναφέρω ἁπλῶς τὰ τέλη χαρτοσήμου, ἐκ τῶν ὁποίων τὸ ἔσοδον θὰ εἶναι 525 ἑκατομμύρια. Ἔχω μίαν πληροφορίαν, ἀνεξακρίβωτον, ὅτι τὸ 35% τοῦ συνόλου τῶν εἰσπράξεων ἐπὶ τοῦ χαρτοσήμου εἶναι ἀπὸ 5δραχμα χαρτόσημα, τῶν ὁποίων, ὡς ἀντιλαμβάνεσθε, γίνεται χρῆσις ἀπὸ τὰς εὐρείας λαϊκὰς μάζας διὰ νὰ ὑποβάλουν μίαν αἴτησιν, διὰ νὰ πάρουν ἕνα πιστοποιητικόν, μίαν βεβαίωσιν καὶ οὕτω καθ’ ἑξῆς. Δὲν εἶμαι ἀπολύτως βέβαιος δι’ αὐτό, ἀλλὰ αὐτὴν τὴν πληροφορίαν ἔχω.

§36Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Δὲν εἶναι ἀκριβής.

§37Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ἀναφέρω, διότι εἶχον αὐτὴν τὴν πληροφορίαν. Δεύτερον, εἶναι ἡ ἐπιβάρυνσις τοῦ φόρου κύκλου ἐργασιῶν εἰς τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα τὸ ὁποῖον εἶναι φανερόν, ὅτι πλήττει ἐπίσης τὰς λαϊκὰς τάξεις. Διὰ τὴν φορολογίαν τῶν αὐτοκινήτων —αὐτὴν δὲν ἠμπορῶ νὰ εἴπω, ὅτι πλήττει τὰς λαϊκὰς τάξεις— προβλέπονται 225 ἑκατομμ. Ὁ φόρος κύκλου ἐργασιῶν, ὁ ὁποῖος μάλιστα ἐπιπίπτει ἐπὶ τοῦ κόστους τῶν ἐμπορευμάτων εἶναι στοιχεῖον κόστους καὶ ἑπομένως ἡ αὔξησις τοῦ φόρου αὐτοῦ ἔχει ἐπίπτωσιν ἐπὶ τῆς τιμῆς τῶν προϊόντων. Καὶ ὑπάρχει καὶ ἡ φορολογία τῶν φορτηγῶν αὐτοκινήτων, τὰ ὁποῖα ἔχουν αὐξήσει τὸ ΤΟΝΑΖ, δηλαδὴ τὴν δυναμικότητα μεταφορᾶς ἐν σχέσει μὲ τὴν ἄδειαν τὴν χορηγηθεῖσαν εἰς μεγαλύτερον ὕψος φορτίου εἰς τόννους. Καὶ δι’ αὐτὴν τὴν μεταβολὴν προβλέπεται φορολόγησις 30.000 δραχ. καθ’ ἕκαστον τόννον, πλέον ἐκείνου διὰ τὸ ὁποῖον ἔχει χορηγηθῇ ἡ ἄδεια. Δι’ αὐτὴν τὴν φορολογίαν θὰ ἤθελα νὰ σημειώσω τὸ ἑξῆς: Προβλέπεται καὶ ἐκεῖ ἀπόδοσις 500 ἑκατομμυρίων δραχ. εἰς 5 χρόνια μὲ κλιμάκωσιν 100 ἑκατομμυρίων ἐτησίως. Συνεπῶς, σύνολον προβλεπομένης αὐξήσεως φόρων 1700 ἑκατομμυρίων. Διὰ τὸν φόρον τῶν φορτηγῶν πράγματι δὲν ἠμπορεῖ νὰ καταλάβῃ κανεὶς ἐπὶ ποίας βάσεως στηρίζεται αὐτὴ ἡ φορολογία. Ἐὰν ἀντὶ τῶν τριῶν τόννων διὰ τοὺς ὁποίους ἐχορηγήθη ἡ ἄδεια καὶ σήμερον γίνεται χρῆσις τοῦ αὐτοκινήτου διὰ 5 τόννους, εἶχεν ὑποβληθῆ ἔκτοτε ἡ αἴτησις χορηγήσεως ἀδείας 5 τόννων, εἶναι βέβαιον, ὅτι δὲν θὰ ἐπεβάλλετο καμμία φορολογία, διότι ἡ φορολογία ἐπὶ ἄλλης βάσεως τίθεται διὰ τὰ αὐτοκίνητα. Ἐὰν σήμερον δοθῇ μία ἄδεια δι’ ἓν αὐτοκίνητον φορτηγὸν 5 τόννων, ὅση εἶναι ἡ δυναμικότης τοῦ αὐτοκινήτου, δὲν θὰ πληρώσῃ καμμίαν ἀπολύτως φορολογίαν. Τί νόημα ἔχει αὐτό, καὶ ἐπὶ ποίας βάσεως τοποθετεῖται αὐτὴ ἡ φορολογία τῶν 30.000 δραχ. ποὺ φθάνει τὰ 500 ἑκατομμύρια τελικῶς εἰς ὕψος; Κατὰ κάποιον τρόπον παρουσιάζεται ὡς κύρωσις ἐναντίον ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι δὲν ἐπῆραν τότε τὴν ἄδειαν διὰ τὸ πραγματικὸν φορτίον; Βεβαίως ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ ἓν θέμα διαφυγῆς φορολογίας τῶν μεταφερομένων. Ἀλλ’ ἡ διαφυγὴ αὐτὴ ἐὰν εἶναι πράγματι ὑπαρκτή, ὑπάρχει καὶ πραγματοποιεῖται κατ’ ἄλλον τρόπον καὶ ὄχι μὲ τὸ ὅτι φορτώνονται παραπάνω. Πραγματοποιεῖται ἐκ τοῦ γεγονότος, ὅτι δὲν γίνεται κανένας ἔλεγχος ἐπὶ τῶν μεταφερομένων ἐμπορευμάτων. Ἠμπορεῖ νὰ φορτώνουν π.χ. μάλλινα ὑφάσματα καὶ νὰ δηλώνουν, ὅτι εἶναι βαμβακερά, διότι, καθόσον γνωρίζω, δὲν ὑπάρχει κανενὸς εἴδους ἔλεγχος ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ εἴδους τῶν μεταφορῶν. Καὶ ἡ ἐπιβάρυνσις αὐτὴ τῶν αὐτοκινήτων μοιραίως θὰ ἔχῃ ἐπίπτωσιν καὶ ἐπὶ τῶν μεταφορικῶν.

§38Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Μίαν πληροφορίαν μόνον. Ἀσχέτως τοῦ ἂν κρίνετε δικαίαν ἢ ὄχι τὴν ἐπιβολὴν αὐτὴν τῆς φορολογίας, ποὺ οὐσιαστικῶς εἶναι ἀντισταθμιστική, ἔναντι παροχῆς εἰσπράττει τὸ Κράτος ἕνα μικρὸ μέρος τῆς παροχῆς ποὺ δίδει, ἤθελον νὰ σᾶς πληροφορήσω, ὅτι δὲν ὑπάρχει καμμία ἐξαίρεσις. Ἐπιβάλλεται πρὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς ἐργασίας τῆς ἀναθεωρήσεως τῶν ἀδειῶν πρὸς τὰ ἄνω καὶ ἐλάχισται περιπτώσεις ποὺ συνέβη ἤδη νὰ ἔχουν περάσει ἀπὸ τὸν ἔλεγχον τοῦ Χολαργοῦ καὶ αὐταί, δυνάμει ρητῆς διατάξεως, θὰ ὑπαχθοῦν εἰς τὴν φορολογίαν. Ἑπομένως θέμα ἀνισότητος δὲν τίθεται.

§39Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχει θέμα ἀνισότητος, διότι τίθεται φόρος δι’ ἐκείνους ποὺ ἔχουν ἤδη ὑπερβῆ τὸ νόμιμον, τὸ ἐγκεκριμένον φορτίον, δι’ αὐτοὺς μόνον. Ἐὰν διὰ δύο αὐτοκίνητα, ὅμοια, ὁ ἕνας ἔχῃ πάρει ἄδεια διὰ 3 τόννους καὶ ὁ ἄλλος παίρνει τώρα ἢ ἐπῆρε διὰ τοὺς 5 τόννους ἐξ ἀρχῆς, ὁ μὲν τῶν 5 τόννων δὲν πληρώνει τίποτε, ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος εἶχε πάρει διὰ 3 τόννους πληρώνει τώρα 30.000 δραχ. δι’ ἕκαστον τόννον δυναμικότητος. Ἑπομένως παρουσιάζεται ὡς κύρωσις, Λέγετε, ὅτι ὑπάρχει ἀντιπαροχή. Δὲν ὑπάρχει. Ὑπάρχει ἀνισότης. Μήπως μετὰ τὴν μετατροπὴν τῶν ἀστικῶν λεωφορείων ἀπὸ 50 θέσεων εἰς 100, ἀπὸ 40 εἰς 70 ἐπληρώθη κανεὶς παραπάνω φόρος; Ὄχι. Τὸ θέμα αὐτὸ χρειάζεται περαιτέρω μελέτην καὶ ἔρευναν. Καὶ εἰσερχόμεθα τώρα εἰς τὴν ἔρευναν αὐτῶν τῶν προβλημάτων, τὰ ὁποῖα δημιουργοῦνται ἀπὸ τὴν ἀξίωσιν νὰ ἐπιβληθοῦν νέαι φορολογίαι. Δι’ αὐτῶν ζητεῖται νὰ καλυφθῇ τὸ ἔλλειμμα ἐκ τῆς κακῆς διαχειρίσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν δαπανῶν τοῦ 1965. Ἑπομένως, τὸ πρῶτον ἐρώτημα ποὺ γεννᾶται εἶναι: ὑπάρχει τὸ ἔλλειμμα, καὶ ποῖον εἶναι αὐτὸ τὸ ἔλλειμμα, τὸ ὁποῖον ζητεῖτε νὰ καλυφθῇ; Ἔλαβε χώραν τὸν παρελθόντα Δεκέμβριον μία συζήτησις ἐπὶ τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως τῆς χώρας μας. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ εἶχε βεβαιώσει τότε, ὅτι ὑπάρχει πρῶτα ἕνα ἔλλειμμα εἰς τὰς εἰσπράξεις τὰς προβλεπομένας εἰσπράξεις τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1965, ἀνερχόμενον εἰς 300 ἑκατομμύρια δραχμῶν. Ἀλλ’ εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τοῦ νομοσχεδίου οὐδὲν ἀναφέρεται περὶ τοῦ ἐλλείμματος. Ἀντιθέτως λέγεται ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἀνέφερα ἤδη, ὅτι τὰ ἔσοδα πραγματοποιοῦνται κατὰ τὰς προβλέψεις. Τίθεται, λοιπόν, ἓν ἐρώτημα τώρα ποὺ ὁ προϋπολογισμὸς ὑποτίθεται ὅτι ἔχει ἐκτελεσθῆ. Προέκυψεν ἢ ὄχι ἔλλειμμα ἐξ εἰσπράξεων καὶ εἰδικῶς ἔλλειμμα τοῦ ὕψους τῶν 300 ἑκατομμυρίων; Ἢ εἰσεπράχθησαν ὅλα τὰ ἔσοδα τοῦ προϋπολογισμοῦ; Συνεπῶς ἀπομένει ἡ ἔρευνα τῶν δαπανῶν, αἱ ὁποῖαι προεκάλεσαν αὐτὸ τὸ ἔλλειμμα τὸ βαρῦνον τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ 1965 καὶ τὸ ὁποῖον ἔρχεται νὰ καλύψῃ μὲ τὴν φορολογίαν αὐτὴν ἡ Κυβέρνησις. Ποῖαι εἶναι αὐταὶ αἱ ὑπερβάσεις δαπανῶν; Ὡς πρῶτον κονδύλιον ἀνοίγματος δημοσιονομικοῦ εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ 1965 ἀνεφέρθη ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ Δεκεμβρίου, ἡ ἀκάλυπτος δαπάνη τοῦ ΝΑΤΟ ἐξ 750 ἑκατομμυρίων.

§40Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Ὄχι.

§41Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅτι ἐπληρώθη ἀπὸ τὸν προϋπολογισμὸν ἡ δαπάνη διὰ τὰ ἔργα, τὰ ὁποῖα θὰ ἐκαλύπτοντο ἀπὸ τὸ ΝΑΤΟ, τὸ ὁποῖον ὅμως δὲν μᾶς ἔδωσεν οὔτε μίαν δραχμήν. Αὐτὸ ἀνεφέρθη εἰς τὴν συζήτησιν ἐκείνην. Ἀνέφερε τότε ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ὅτι ὑπῆρχον ἐλπίδες καλύψεως ἀπὸ τὴν Δυτ. Γερμανίαν καὶ ὅτι πάντως θὰ παραμείνῃ ἓν ἄνοιγμα 200 ἑκατομμυρίων δραχμῶν. Εἶναι ἀδιευκρίνηστον ἕως τώρα τὸ θέμα. Ὑπῆρχε χρηματοδότησις δι’ αὐτὰς τὰς δαπάνας ποὺ ἀνέλαβεν ὁ κρατικὸς προϋπολογισμός, ἢ ἐξακολουθεῖ νὰ εἶναι ἄνοιγμα τοῦ προϋπολογισμοῦ ἡ πραγματοποιηθεῖσα δαπάνη δι’ ἔργα χρηματοδοτούμενα ὑπὸ τοῦ ΝΑΤΟ καὶ τῶν 750 ἑκατομμυρίων; Σχετικῶς θὰ ἔλεγον ὅτι αὐτὴ ἡ δαπάνη, ἡ ὁποία ἀνελήφθη δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ πραγματοποιηθῇ ὅπως ἔλεγεν ἄλλοτε καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ χωρὶς νὰ ὑπάρξῃ πλήρης ἐξασφάλισις χρηματοδοτήσεως, ἐφ’ ὅσον εἰς αὐτὴν τὴν βάσιν ἐγένετο ἡ ἐκτέλεσις τῶν σχετικῶν ἔργων ΝΑΤΟ, ἔργων ἀμυντικῶν, τὰ ὁποῖα θὰ ἐκάλυπτε τὸ ΝΑΤΟ διὰ χορηγήσεων. Ὁ κ. Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ εἶχεν εἴπει τὸν Δεκέμβριον ὅτι ἐκ τοῦ λόγου ὅτι δὲν ἐκαλύφθησαν διὰ τὸ 1965 αἱ δαπάναι ΝΑΤΟ, δὲν θὰ προβλέψωμεν εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ 1966 τοιαύτας δαπάνας. Τίθεται τὸ ἐρώτημα, θὰ ὑπάρξῃ πρόβλεψις εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ 1966 δι’ αὐτὰς τὰς δαπάνας; Ὑπάρχει πρόβλεψις νὰ πραγματοποιηθοῦν αὐταὶ αἱ δαπάναι; Θὰ τηρηθῇ ἢ ὄχι ἡ δήλωσις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ; Ἐὰν ὅμως πραγματοποιηθοῦν πάλιν αἱ δαπάναι τῶν 700 ἑκατομμυρίων καὶ ὡς φαίνεται πιθανὸν δὲν καλυφθοῦν ὑπὸ τοῦ ΝΑΤΟ εἶναι φανερόν, ὅτι ἡ νέα φορολογία, ἡ ὁποία ἐπιβάλλεται μεταξὺ τῶν ἄλλων, θὰ καλύψῃ καὶ αὐτὴν τὴν δαπάνην τῶν 700 ἑκατομμυρίων. Ἐὰν ὅμως δὲν πραγματοποιηθοῦν πρὸς τὶ ἡ νέα φορολογία, ἀφοῦ αἱ δαπάναι τοῦ 1966 θὰ εἶναι μικρότεραι κατὰ τὸ ποσὸν αὐτό; Αὐτὸ εἶναι τὸ πρῶτον κονδύλιον τοῦ ἐλλείμματος. Τὸ δεύτερον εἶναι ἡ αὔξησις τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν. Εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ὅτι διὰ τὸ 1965 ὑπῆρξε μία αὔξησις 450 ἑκατομμυρίων ἐκ τῶν ὁποίων τὰ 300 ἑκατομμύρια εἶναι διὰ τὴν αὔξησιν τῶν μισθοδοσιῶν. Ὑπῆρξεν, ἔλεγεν ὁ κ. Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ, αὐτὴ ἡ ἐπαύξησις ἡ οὐσιώδης τῶν προβλεφθεισῶν δαπανῶν ἐξ ἑλληνικῶν πόρων, χωρὶς ὅμως νὰ δώσῃ μίαν ἐξήγησιν διατὶ ἔλαβε χώραν αὐτὴ ἡ ἐπαύξησις. Καὶ καθ’ ὅσον μὲν ἀφορᾷ τὴν αὔξησιν τῶν μισθοδοσιῶν, ὑπάρχει ἡ ἐξήγησις ἀφ’ ἑαυτῆς. Δίκαιον, εὔλογον θὰ ἦτο νὰ γίνῃ βελτίωσις τῶν ἀποδοχῶν τῶν ἀξιωματικῶν. Ἀλλὰ αἱ ἄλλαι δαπάναι διατὶ ηὐξήθησαν; (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Ι. Διαμαντόπουλος). Καὶ τίθεται αὐτὸ τὸ ἐρώτημα, διότι ἤδη προκειμένου περὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, ἡ μόνη τοποθέτησίς του ὅπως ἐμφανίζεται εἰς ἔγγραφα καὶ εἰς δηλώσεις του δὲν εἶναι νὰ ἀναθεωρηθοῦν αἱ στρατιωτικαὶ δαπάναι μὲ κατεύθυνσιν μειώσεως. Εἰς τὴν κατατεθεῖσαν εἰς τὰ πρακτικὰ ἐπιστολὴν του πρὸς τὸν ἀξιότιμον Ἀρχηγὸν τῆς Ε.Κ. κ. Παπανδρέου, τοῦ Αὐγούστου 1964, ὁμιλεῖ περὶ τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν καὶ προτείνει συζήτησιν κατ’ οὐσίαν τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν μὲ κατεύθυνσιν μειώσεώς των κατὰ 500 ἑκατομμύρια.

§42ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πότε;

§43Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸν Αὔγουστον 1964. Κατὰ τὴν συζήτησιν ἐξ ἄλλου τοῦ Δεκεμβρίου 1965 ἐπὶ τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως, ἐδήλωνεν: Ἐὰν δὲν ὑπάρξῃ βοήθεια ΝΑΤΟ, θὰ ἀντιμετωπισθῇ δραστικὴ καὶ ἀναγκαία περικοπὴ χάριν τῆς οἰκονομικῆς ἀνασυγκροτήσεως τῆς χώρας χωρὶς μείωσιν τῆς ἀμυντικῆς ἰσχύος. Καὶ ἐτονίσθη τόσον αὐτό, ὥστε ὑπῆρξεν ἀντίδρασις ἀπὸ μέρους τοῦ κ. Πρωτοπαπαδάκη, ὅτι αὐτὰ ποὺ μᾶς λέγετε εἶναι μαγικά. Ἐν τούτοις ἐνῷ αὐτὴ εἶναι ἡ τοποθέτησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, ἐξαγγέλλει τώρα ὅτι εἰς τὸν προϋπολογισμὸν 1966 θὰ ἐγγραφοῦν δαπάναι εἰς τὸ αὐτὸ ὕψος. Τίθεται ὅμως τὸ ἐρώτημα, ποῖον εἶναι αὐτὸ τὸ ὕψος; Αἱ ηὐξημέναι δαπάναι πλέον τῶν 450 ἑκατομμυρίων τοῦ 1965 ἢ μεῖον τὰς δαπάνας αὐτάς; Καὶ ἐὰν εἰς τὸ ὕψος τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1966 περιλαμβάνωνται καὶ τὰ 450 ἑκατομμύρια, ποῦ εἶναι τότε ἡ πολιτικὴ τὴν ὁποίαν διεκήρυσσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ; Κύριοι βουλευταί, πολλάκις ἔχει γίνει συζήτησις εἰς τὴν Βουλὴν ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς μειώσεως τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν καὶ κατέληγεν ὅταν ἐφθάναμεν νὰ ἀντιμετωπίζωμεν τὸ πρόβλημα αὐτὸ νὰ κουμπωνώμεθα ὅλοι, νὰ παρουσιάζεται κάποιο φαινόμενον ἀποχῆς, διὰ νὰ μὴ θίξωμεν τὰ ἱερὰ καὶ ὅσια. Δὲν εἶναι δυνατόν, νομίζω νὰ ἀποφεύγῃ καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ Βουλὴ νὰ συζητῇ θέματα τὰ ὁποῖα ἀνάγονται εἰς τὴν ρύθμισιν θὰ ἔλεγον βασικῶς, καὶ εἰς τὴν μείωσιν ἐνδεχομένως περαιτέρω, τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν. Καὶ πρέπει νὰ σημειώσω, ὅτι ἀκριβῶς εἰς τὰς δηλώσεις αὐτὰς τοῦ κ. Μητσοτάκη, ὑπῆρξε μία ἔντονος ἀντίδρασις ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς ΕΡΕ διὰ τοῦ κ. Πρωτοπαπαδάκη, ὅτι ἂν καὶ κατὰ μίαν δραχμὴν μειωθοῦν αἱ στρατιωτικαὶ δαπάναι, θὰ καταψηφίσῃ τὴν Κυβέρνησιν. Καὶ νομίζω, μὲ ἄλλα λόγια τὸ ἴδιον περίπου εἶπε καὶ ὁ κ. Ἀβέρωφ. Συνεπῶς ἔχομεν μίαν πίεσιν, μίαν ἀπειλὴν ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς ΕΡΕ ἡ ὁποία στηρίζει τὴν Κυβέρνησιν ὅτι ἐὰν καὶ κατὰ μίαν δραχμὴν ἐπιχειρήσῃ νὰ μειώσῃ τὰς στρατιωτικὰς δαπάνας δὲν ἠμπορεῖ νὰ σταθῇ ἡ Κυβέρνησις.

§44ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποῖος ἀσκεῖ τὴν πίεσιν;

§45Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ «πίεσις» ἴσως εἶναι ὀλίγον. Ὡμίλησα καὶ περὶ ἀπειλῆς, διότι ἀπειλὴ εἶναι νὰ λέγουν, ὅτι ἐὰν τολμήσῃς νὰ μειώσῃς καὶ κατὰ μίαν δραχμὴν τὰς στρατιωτικὰς δαπάνας θὰ καταψηφισθῇς.

§46Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Ἔχομεν ἰδίαν ἀντίληψιν περὶ τῶν εὐθυνῶν μας. Δὲν εἴμεθα ἑτερόφωτα, κ. συνάδελφε.

§47Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ θέλω νὰ ἀντιμετωπίσετε τὸ θέμα θαρραλέως. Φοβοῦμαι ὅτι δὲν ἠμπορεῖτε.

§48Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Ἔχομεν πλήρη συνείδησιν τῶν εὐθυνῶν μας ὡς καὶ πλήρη καὶ ἀποτελεσματικὴν ἄμυναν τοῦ ἐθνικοῦ ἐδάφους.

§49Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Μοῦ ἔκαμεν ἐντύπωσιν καὶ ἐσημείωσα μίαν διαλογικὴν συζήτησιν μεταξὺ τοῦ κ. Μητσοτάκη καὶ τοῦ κ. Κανελλοπούλου. Ὁ κ. Μητσοτάκης ἐπέμενεν ὅτι ἔθεσεν εἰς τὴν Πολιτικὴν Ἐπιτροπὴν τῆς Κυβερνήσεως τὸ θέμα μειώσεως τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν. Εἶναι δεδομένον τοῦτο, διότι ὑπάρχει ἐπιστολή, ἡ ὁποία ἔχει αὐτὸ τὸ περιεχόμενον. Ὁ κ. Κανελλόπουλος, κάπως προεκτείνων λέγει: «Οὐδεὶς εἰς τὴν Πολιτικὴν Ἐπιτροπὴν ἀνέλαβε τὴν εὐθύνην μειώσεως, ἡ ὁποία τοὐλάχιστον ἦτο τεχνικῶς δυσχερής». Αὐτὴ ἡ ἄποψις, κύριοι βουλευταί, νομίζω ὅτι ἀποτελεῖ τὸ δρᾶμα εἰς τὴν ἄσκησιν τῆς οἰκονομικῆς μας πολιτικῆς. Αὐτὴ ἡ σκέψις, ὅτι ἦτο «τοὐλάχιστον δυσχερὴς» ἡ ἀνάληψις προσπαθείας διὰ τὴν μείωσιν τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν, εἶναι μία διακήρυξις ὅτι δὲν ὑπάρχει δυνατότης οὐδεμία εἰς οὐδεμίαν Κυβέρνησιν νὰ ἐπέμβῃ εἰς τὸ θέμα τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν, νὰ μελετήσῃ τὸ θέμα τῆς ἀμυντικῆς καταστάσεως τῆς Χώρας μας, νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα γεννῶνται καὶ διὰ τὴν ἀμυντικὴν κατάστασιν, ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν οἰκονομικὴν θέσιν, ἔναντι τοῦ προβλήματος, ἀμυντικαὶ δαπάναι. Αὐτὸ ἀκριβῶς εἶναι ἐκεῖνο ποὺ ἐμποδίζει οἱανδήποτε συγκεκριμένην ἀντιμετώπισιν ἢ ἐξήγησιν, ἐπὶ τέλους, διατὶ εἶναι ἀνάγκη τὸ ὕψος τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν νὰ εἶναι ἐκεῖ ὅπου εἶναι, διατὶ δὲν εἶναι δυνατὴ ἡ μείωσις οὔτε κατὰ μίαν δραχμήν, ὅπως λέγει ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης, διατὶ δὲν εἶναι δυνατὴ ἡ ἀντιμετώπισις τοῦ θέματος «μείωσις τῆς στρατιωτικῆς θητείας», ἡ ὁποία πέραν τῶν ἀμέσων οἰκονομικῶν ἐπιπτώσεων διὰ τὸν προϋπολογισμὸν θὰ ἔδιδε καὶ ἐργατικὰς χεῖρας εἰς τὴν Χώραν μας, ἡ ὁποία τὰς στερεῖται σήμερον, διότι ὁ ἐργαζόμενος, νέος ἰδίως, πληθυσμὸς τῆς Χώρας, φεύγει διὰ τὸ ἐξωτερικόν; Ὅλαι αἱ χῶραι τῆς Ἀτλαντικῆς Συμμαχίας νομίζω, ὅτι δὲν ἔχουν τὴν διετῆ θητείαν ἢ μᾶλλον εἶναι βέβαιον, ὅτι δὲν τὴν ἔχουν ὅπως τὴν ἔχομεν ἡμεῖς. Διατὶ ἡμεῖς δὲν τολμῶμεν ὄχι νὰ μεταβάλωμεν, ἀλλὰ οὔτε νὰ ἀντικρούσωμεν πρὸς ἔρευναν, πρὸς συζήτησιν τὸ θέμα τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν καὶ τῆς ἀμυντικῆς καταστάσεως τῆς Χώρας; Φοβοῦμαι λοιπόν, ὅτι ἀκριβῶς ἐκεῖ εὑρίσκεται τὸ μέγα πρόβλημα ποὺ συνδέεται μὲ τὰς οἰκονομικὰς ἐπιπτώσεις ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἀμυντικῶν δαπανῶν. Φοβοῦμαι, ὅτι ὁ τομεὺς αὐτὸς τῆς κρατικῆς δραστηριότητος εἶναι ἀποκεκομμένος ἀπὸ οἱανδήποτε πολιτικὴν καὶ οἰκονομικὴν εὐθύνην καὶ δραστηριότητα τῶν Κυβερνήσεων καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπισθῇ. Θὰ ὑπάρξῃ συνεπῶς μία ὑπέρβασις, ἓν ἔλλειμμα 450 ἑκατ. καὶ ἐφέτος ὅπως ὑπῆρξε καὶ πέρυσι καὶ θὰ ὑπάρξῃ καὶ τὸ ἑπόμενον ἔτος, χωρὶς νὰ εἶναι δυνατὴ οἱαδήποτε κυβερνητικὴ ἐπέμβασις. Εἶναι λοιπὸν ἕνα θέμα, τὸ ὁποῖον πρέπει σοβαρῶς νὰ ἀντιμετωπίσῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ νὰ δώσῃ μίαν λύσιν. Πρὸ παντὸς πρέπει ἡ ἰδία νὰ ἴδῃ τὶ εἶναι ἀποφασισμένη νὰ κάμῃ ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Διὰ νὰ κλείσω αὐτὸ τὸ θέμα θὰ ἐνθυμηθῶ τὸ ἑξῆς: Τὸ 1960 εἶχεν ἔλθει μία ἐπιτροπὴ ἐμπειρογνωμόνων διὰ νὰ μελετήσῃ τὴν οἰκονομικὴν κατάστασιν τῆς Χώρας καὶ εὑρῆκε μίαν εὐφυᾶ κατεύθυνσιν, τὴν ὁποίαν ἔδωσεν εἰς τὴν τότε Κυβέρνησιν διὰ τὴν τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν τοῦ ΝΑΤΟ. Ἐὰν δὲν ἐπαρκέσετε — ἔγραφεν ἡ ἐπιτροπὴ— μετὰ τὴν αὔξησιν τῶν ἀμυντικῶν δαπανῶν διὰ νὰ καλύψετε τὰς ὑποχρεώσεις σας διὰ τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν, θὰ σᾶς δώσωμεν δάνειον καὶ νὰ ἐπιβάλητε καὶ μίαν φορολογίαν. Δηλαδὴ ὅσα κατεβάλλοντο διὰ τὴν αὔξησιν τῶν ἀμυντικῶν δαπανῶν, ἦσαν δαπάναι προϋπολογισμοῦ, τὰ ἄλλα τὰ ὁποῖα θὰ ἐδαπανῶντο διὰ τὸ κεφάλαιον τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως τῆς Χώρας εἶναι ἔξω ἀπὸ τὸν προϋπολογισμόν. Αὐτὴ ἡ εὐφυὴς ἀντίληψις, ἡ αὐταπάτη ὅτι ἐπιβάλλομεν νέους φόρους διὰ νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὰς ἀνάγκας τοῦ κεφαλαίου τῶν ἐπενδύσεων, πρέπει νὰ σταματήσῃ κάποτε. Ἡ πραγματικότης εἶναι ὅτι δανειζόμεθα ὄχι διὰ τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν τῆς χώρας, ἀλλὰ διὰ νὰ πληρωθοῦν αὐτὰ τὰ κονδύλια, τὰ ὁποῖα δὲν ὑπηρετοῦν αὐστηρῶς ἑλληνικὰ συμφέροντα, ἀλλὰ καὶ συμφέροντα τῶν συμμάχων δυνάμεων εἰς τὴν Ἀτλαντικὴν Συμμαχίαν. Περαιτέρω, τρίτον κονδύλιον, τὸ ὁποῖον ἐπιβαρύνει τὸ ἄνοιγμα αὐτό, εἶναι αἱ δαπάναι διὰ τὴν Κύπρον καὶ αἱ ἐπιδοτήσεις τῶν προϊόντων. Αὐτὰ τὰ κονδύλια εὐλόγως δὲν εἶναι δυνατὸν καὶ ἐπιτρεπτὸν νὰ διαχωρισθοῦν καὶ τὸ συνολικὸν ποσὸν αὐτῶν ἀνέρχεται εἰς 700 ἑκατ. Ἔχομεν συνεπῶς 700 καὶ 700, 1.400 καὶ 450 μᾶς κάνουν 1.850. Ἐὰν προσθέσωμεν καὶ τὰ 300 ἐκ τῆς μειώσεως τῶν εἰσπράξεων ἔχομεν 2.150. Ἰδοὺ ποῦ εἶναι τὸ ἔλλειμμα τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ ἰδοὺ ποῖον ἔλλειμμα ζητεῖ νὰ καλύψῃ σήμερον ἡ Κυβέρνησις μὲ τὴν νέαν φορολογίαν, τὴν ὁποίαν ζητεῖ, ἔλλειμμα διὰ δαπάνας ἔναντι τῶν ὁποίων ἔχει τοποθετηθῆ ἡ Κυβέρνησις, τοὐλάχιστον ὁ κ. Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ, ὅτι διὰ τὰς δαπάνας τοῦ ΝΑΤΟ ἐὰν δὲν μᾶς πληρώσουν δὲν θὰ ἐγγραφοῦν εἰς τὸν προϋπολογισμόν. Ἐπίσης ἔχει τοποθετηθῆ, διὰ τὰς στρατιωτικὰς δαπάνας λέγων, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ περαιτέρω αὔξησις τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν. Ἐν τούτοις ἐνῷ εἶναι αὐτὴ ἡ θέσις γίνεται πρόβλεψις διὰ τοῦ νομοσχεδίου νὰ εἰσπραχθοῦν φόροι διὰ νὰ καλυφθοῦν αὐταὶ αἱ δαπάναι καὶ ὄχι δαπάναι ἀναπτύξεως τῆς οἰκονομίας. Διότι αὐτὸς ὁ διαχωρισμὸς εἰς τὰ περιθώρια τοῦ κρατικοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ τῶν κρατικῶν βαρῶν διὰ τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν, εἶναι ἀπαράδεκτος. Ἀλλὰ ὑπάρχουν καὶ ἄλλα θέματα, τὰ ὁποῖα συνδέονται μὲ τὴν θέσιν τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ὁποίου ἡ ἰσοσκέλισις ἔχει ἀπόλυτον σύνδεσιν μὲ τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν τῆς Χώρας. Θὰ ἀναφερθῶ εἰς τὰ θέματα αὐτά. Ἕν ἐκ τῶν θεμάτων αὐτῶν, εἶναι ἡ διαχείρισις τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων. Ὑπάρχει μία ἐπιβάρυνσις τοῦ προϋπολογισμοῦ ἀπὸ τὰς λεγομένας ἐπιδοτήσεις τῶν παραγωγῶν διὰ τὰ προϊόντα των. Δὲν ὑπῆρξε κατηγορηματικὴ ἄρνησις ἀπὸ κανένα κόμμα, ὅτι πρέπει νὰ σταματήσουν ἐντελῶς αἱ ἐπιδοτήσεις αὐταί. Θέμα συζητήσεως θὰ ἠμποροῦσε νὰ εἶναι, μέχρι ποίου σημείου ἠμποροῦν νὰ φθάσουν αὐταὶ αἱ ἐπιδοτήσεις. Διότι ἐφ’ ὅσον κατ’ ἀρχὴν δεχόμεθα, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρξουν ἐπιδοτήσεις, ἐφ’ ὅσον ἐβεβαιώθη, ὅτι ὅλαι αἱ χῶραι χορηγοῦν ἐπιδοτήσεις τῶν ἀγροτικῶν των προϊόντων, ἐφ’ ὅσον εἶναι δεδομένον διὰ τὴν Ἑλλάδα, ὅτι μόνον τὰ ἀγροτικὰ προϊόντα εἶναι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα προσπορίζουν τοὺς συναλλαγματικοὺς πόρους τῆς χώρας, θὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ βοήθεια τοῦ ἀγρότου. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα ὑπάρχει τὸ θέμα τῆς συγκεντρώσεως, τὸ ὁποῖον εἶναι ἐντελῶς διάφορον θέμα. Καὶ αὐτὸ ἐκρίθη ὅτι εἶναι ἐπιβεβλημένον νὰ γίνεται ὅταν πιέζεται ἡ παραγωγὴ ἀπὸ τοὺς κερδοσκόπους. Ἐὰν δὲν γίνῃ παρέμβασις τοῦ Κράτους, τότε τὰ προϊόντα θὰ πρέπει νὰ πωλοῦνται εἰς πολὺ χαμηλοτέρας τιμὰς ἐκ τῆς πιέσεως τῶν κερδοσκόπων. Ἑπομένως ἀπὸ τὴν στιγμὴν ποὺ δεχόμεθα ὅτι εἶναι ἀναγκαία ἡ παρέμβασις, δὲν ἠμποροῦμεν νὰ τὴν διαγράψωμεν. Ὑπάρχει ἕνα ζήτημα διαχειρίσεως πλέον τῆς διακινήσεως τῶν συγκεντρουμένων ἀγροτικῶν προϊόντων. Ὑπάρχει θέμα πολιτικῆς ἐπὶ τῆς διαχειρίσεως τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων. Νομίζω, ὅτι ὑπάρχει σήμερον κακοδαιμονία περὶ τὸ θέμα αὐτό, καὶ τοῦτο ὀφείλεται κυρίως εἰς τὸ ὅτι ἐλλείπει μία συγκροτημένη καὶ ἀπολύτως καθωρισμένη πολιτικὴ διαχείρισις τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων. Ἐφθάσαμεν νὰ μὴ ἠμποροῦμεν νὰ ξεκαθαρίσωμεν τὶ θέλομεν. Θέλομεν αὔξησιν τῆς ἀγροτικῆς παραγωγῆς ἢ ὄχι; Ὅταν ὁ ἀγαθὸς Θεὸς τῆς Ἑλλάδος δώσῃ εὐνοϊκὰς καιρικὰς συνθήκας αἱ ὁποῖαι θὰ εὐνοήσουν ἕνα χρόνο τὴν παραγωγὴν ἔντρομοι περίπου ἀντιμετωπίζομεν τὸ θέμα. Πολλὰ σιτηρὰ ἐφέτος, πολὺς καπνὸς ἐφέτος συμφορά. Τὸ ἴδιον καὶ μὲ ἄλλα προϊόντα. Διατί; Διότι λείπει πολιτικὴ διαχειρίσεως τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων. Εἶναι ἀνάγκη νὰ ξεκαθαρίσωμεν, ἐπὶ τέλους, τί θέλομεν. Θέλομεν αὔξησιν τῆς ἀγροτικῆς μας παραγωγῆς ἢ ὑπὸ τὸν φόβον καὶ τὴν πίεσιν τῶν ἀδυναμιῶν μας, διὰ τὴν ἐξαγωγήν, θέλομε νὰ περιορίσωμεν εἰς ὡρισμένον ὕψος τὴν ἀγροτικὴν παραγωγήν; Φθάνομεν, κ. συνάδελφοι, μὲ αὐτὴν τὴν θέσιν τρόμου, ἐμπρὸς εἰς τὸν ὄγκον τῆς μιᾶς καλῆς παραγωγῆς, νὰ ἐνθυμούμεθα τὴν δυστυχίαν τοῦ Μίδα, ὁ ὁποῖος ἔπιανε τὰ ἀντικείμενα καὶ ἐγίνοντο χρυσάφι. Ἐνθυμίζει ἀκόμη — δὲν εἶναι παρὼν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν, ὁ ὁποῖος ἔχει ἀσχοληθῆ περὶ τὸ θέμα τῶν Ρωμαίων αὐτοκρατόρων, ἐνθυμίζει ἕνα αὐτοκράτορα τοῦ 4ου μ.Χ. αἰῶνος, εἰς τὴν Ρώμην τὸν Ἡλιογάβαλον, ὁ ὁποῖος ἔκδοτος εἰς διασκεδάσεις, εἰς μίαν διασκέδασιν, ποὺ εἶχε καλέσει φίλους του, εἰς μίαν τῶν αἰθουσῶν τοῦ παλατιοῦ του....

§50Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι τοῦ 3ου αἰῶνος μ.Χ. τὸ 200 τόσα.

§51Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἴσως. Καὶ ἀφοῦ τὸ γλέντι εἶχε φθάσει εἰς τὸ κατακόρυφον, ἄνοιξε ἀπὸ τὴν ὀροφὴν τῆς αἰθούσης ὀπὰς καὶ ἔπιπτον ροδοπέταλα, τὰ ὁποῖα προεκάλουν εὐδαιμονίαν καὶ εὐφροσύνην εἰς τοὺς διασκεδάζοντας. Ἔφθασαν εἰς βαθμὸν παροξυσμοῦ εὐδαιμονίας. Αὐτὸ ὅμως τὸ ὁποῖον προεκάλει εὐφροσύνην ἤρχισε κατόπιν νὰ προκαλῇ ἔκπληξιν, ἐν συνεχείᾳ ἀνησυχίαν, ἡ ὁποία κατέληξεν εἰς τρόμον, διότι ἐνῷ συνεχίζετο ἡ βροχὴ τῶν ροδοπετάλων καὶ προεκάλει ἀσφυξίαν, οἱ φίλοι τοῦ Ἡλιογάβαλου μὲ τρόμον διεπίστωσαν, ὅτι ἦσαν κλειδωμέναι ὅλαι αἱ ἔξοδοι, καὶ οἱ συνδαιτυμόνες ἐπνίγησαν μέσα εἰς τὰ ροδοπέταλλα. Αὐτοῦ τοῦ εἴδους φαινόμενα θυμίζει ὁ τρόπος μὲ τὸν ὁποῖον ἀντιμετωπίζεται ἡ αὔξησις τῆς παραγωγῆς. Ἡ αὔξησις τῆς παραγωγῆς εἶναι κάτι σὰν τὰ ἀγαθὰ τοῦ Μίδα καὶ τὰ ροδοπέταλα τοῦ Ἡλιογαβάλου; Νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρξῃ μία σταθερὰ πολιτικὴ ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Ἔρχομαι εἰς τὸ θέμα τοῦ σίτου. Ὑπάρχει βεβαίως θέμα ἀναδιαρθρώσεως τῶν καλλιεργειῶν, ἀλλὰ ἡ διαχείρισις τῶν ἀποθεμάτων ὑπῆρξε θλιβερά. Ἀνεφέρθη ὅτι ἡ ἀξία τῶν ἀποθεμάτων εἶναι 15.000.000 δολλάρια, ἀλλὰ ἐμποδίζεται ἡ πώλησις ἀπὸ τοὺς Ἀμερικανοὺς δυνάμει τῆς συμβάσεως ἐκείνης περὶ δανεισμοῦ εἰς ἀγροτικὰ προϊόντα. Δηλαδὴ διὰ νὰ εἰσπράξωμεν τὰ 14.000.000 δάνειον εἰς ἀγροτικὰ προϊόντα, τὰ ὁποῖα πάντως συναγωνίζονται τὰ Ἑλληνικά, δὲν πουλᾶμε τὸ σιτάρι μας χάνομε τὸ συνάλλαγμα καὶ παραμένει τὸ ἄγχος, ὅτι τὰ ἀποθέματά μας σίτου δὲν ἠμποροῦμεν νὰ τὰ ἀξιοποιήσωμεν καὶ δημιουργοῦνται ὑποχρεωτικῶς ἀποθέματα ὅπως ἔλεγεν ἡ ἔκθεσις, τὴν ὁποίαν κατέθεσεν ὁ κ. Μποῦτος. Ἐπὶ τέλους δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὸ θέμα τῆς ἀπελευθερώσεώς μας τοὐλάχιστον εἰς τὴν διαχείρισιν τῶν Ἑλληνικῶν προϊόντων; Τὶ εἶναι αὐτὸ ὅτι δὲν ἐπιτρέπουν οἱ Ἀμερικανοί; Διατὶ θὰ πρέπει νὰ προσφεύγωμεν εἰς τὴν ἔγκρισιν τῶν Ἀμερικανῶν διὰ νὰ πωλήσωμεν τὸ σιτάρι μας μὲ συνάλλαγμα καὶ ὄχι μὲ ἀνταλλαγὰς καὶ γενικώτερον νὰ τὸ διαθέσωμεν κατὰ τὸν πλέον συμφέροντα δι’ ἡμᾶς τρόπον; Εἶναι δυνατὸν νὰ γίνεται παραδεκτὴ αὐτὴ ἡ τακτική;

§52Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Δὲν πιεζόμεθα ἀπὸ κανένα.

§53Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ξεύρω, εἰς τὸν Τύπον ἐγράφη ὅτι ἐδόθη μία ὡρισμένη ποσότης....

§54Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντον.). Κύριοι συνάδελφοι, διὰ νὰ ἀκριβολογήσωμεν. Διὰ νὰ πωλήσωμεν σῖτον, δὲν ἔχομεν ἀνάγκην ἀδείας ἀπὸ οὐδένα. Εἴμεθα ἐλεύθερον καὶ κυρίαρχον Κράτος. Διὰ νὰ λάβωμεν ἀπὸ τὴν Ἀμερικανικὴν βοήθειαν γεωργικὰ πλεονάσματα εἰς δημητριακά, τίθεται ἀπὸ τὴν Ἀμερικὴν ὁ ὅρος, νὰ μὴ πωλήσωμεν σῖτον. Ἐπ’ αὐτοῦ ἔγιναν διαπραγματεύσεις, αἱ ὁποῖαι κατέληξαν εἰς τὸ γνωστὸν ἀποτέλεσμα. Ὡς πρὸς τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον θὰ πωλήσωμεν τὸν σῖτον καὶ τὸν ὁποῖον πωλοῦμεν τώρα, δὲν ὑπάρχει ἐν ὄψει τῆς βοηθείας μὲ τοὺς Ἀμερικανοὺς καμμία ἀπολύτως δέσμευσις. Ἡ ἑλληνικὴ ἄποψις εἶναι ὅτι μᾶς συμφέρει νὰ πωλήσωμεν μὲ συνάλλαγμα, διότι συναλλάγματος ἔχει ἀνάγκην ἡ χώρα μας. Ἀλλὰ ἐὰν κρίνωμεν ὅτι μᾶς συμφέρει εἰς μίαν συγκεκριμένην περίπτωσιν νὰ κάμωμεν ἀνταλλαγήν, καμμίαν δέσμευσιν δὲν ἔχομεν διὰ νὰ πράξωμεν τοῦτο.

§55Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, δὲν ἀντιλαμβάνομαι τὴν παρέμβασίν σας. Δὲν ὑπεστήριξα ὅτι δὲν μᾶς ἐπιτρέπουν νὰ πωλήσωμεν σιτάρι οἱ Ἀμερικανοί, ἀλλὰ ὅτι μᾶς ἐμποδίζουν ἐμμέσως, δηλαδὴ ὑπάρχει μία συμφωνία, τὴν ὁποίαν θὰ καταγγείλουν ἐὰν πωλήσετε σιτάρι. Αὐτοῦ τοῦ εἴδους ὁ ἐκβιασμὸς γίνεται, αὐτὴ ἡ ἀπαγόρευσις γίνεται. Εἴχατε σεῖς εἴπει τὸν Δεκέμβριον, ὅτι εἶχεν ἀποφασισθῆ ἀπὸ τὰς Η.Π.Α. ἡ διακοπὴ παροχῆς πιστώσεως εἰς ἀγροτικὰ προϊόντα ἐὰν ἀπεφασίζαμεν τὴν ἐξαγωγὴν σίτου.

§56Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Αὐτὸ λέγομεν καὶ τώρα.

§57Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Δηλαδὴ ὅτι δὲν ἔχομεν τὴν εὐχέρειαν διαθέσεως τῶν προϊόντων μας. Τὸ θέμα τοῦ περιορισμοῦ τῆς πωλήσεως σίτου διὰ συναλλάγματος, ἐγράφη εἰς τὸν Τύπον. Ὑπάρχει περαιτέρω, κ. βουλευταί, τὸ θέμα τῶν καπνῶν. Καὶ μὲ τὸ θέμα αὐτό, δημιουργεῖται ἐπίσης θέμα τῆς Ἑλληνικῆς πολιτικῆς ἐπὶ τῆς οἰκονομίας, δηλαδὴ τὸ θέμα τῆς ἀναπτύξεως τῶν ἀνταλλαγῶν. Ὑπάρχει καὶ ἐδῶ αὐτὸ τὸ δρᾶμα, τὸ θέμα τῆς ρευστοποιήσεως τῶν ἀποθεμάτων καπνοῦ, τὰ ὁποῖα ἐὰν ἐπωλοῦντο καὶ εἰσήγετο συνάλλαγμα δὲν θὰ εὑρισκώμεθα εἰς τὴν κατάστασιν, τὴν ὁποίαν θὰ εὑρισκώμεθα ἀπὸ ἀπόψεως ἐμπορικοῦ ἰσοζυγίου. Ἀλλὰ καὶ ἐκτὸς αὐτοῦ, θὰ ἀπηλευθερώνετο καὶ ἡ οἰκονομία τοῦ τόπου καὶ ὁ προϋπολογισμὸς ἀπὸ τὰς ταμειακὰς πιέσεις, αἱ ὁποῖαι ἔχουν δημιουργηθῆ. Παρ’ ὅλα αὐτὰ ὁ καπνὸς εὑρίσκεται ἀκόμη εἰς τὰς ἀποθήκας. Θὰ πρέπει νὰ ἐπιστήσω ἰδιαιτέρως τὴν προσοχήν σας ἐπὶ ἑνὸς θέματος σοβαροῦ. Διότι ὑπῆρξε μία βαρυτάτη καταγγελία κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ οἰκονομικοῦ προβλήματος τοῦ παρελθόντος Δεκεμβρίου, ἀπὸ μέρους τοῦ κ. Α. Παπανδρέου, ὁ ὁποῖος τὴν κάμνει βεβαίως μὲ πλήρη ἐπίγνωσιν τῶν εὐθυνῶν του καθ’ ὅσον αὕτη ἀναφέρεται εἰς τὴν δραστηριότητά του ὡς Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ. Λέγει, λοιπόν, ὅτι «οὐδέποτε ἐφανταζόμην πόσον δυσχερὲς ἦτο τὸ θέμα τῶν ἀνταλλαγῶν, διότι εὕρισκον ἀντιδράσεις εἰς κάθε δημόσιον ὀργανισμόν», καὶ ὅτι «ὡρισμένοι ὀργανισμοὶ ἔχουν στενοὺς δεσμοὺς μὲ συγκεκριμένας ἑταιρείας τοῦ ἐξωτερικοῦ καὶ ἦτο κυριολεκτικῶς ἀδύνατον νὰ πείσω τὰ διοικητικὰ συμβούλια ὅτι ἐπὶ τέλους ἡ Κυβέρνησις θέλει αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὰς ἀνταλλαγάς». Κύριοι βουλευταί, ἐὰν αὐτὰ ἀνταποκρίνωνται πρὸς τὴν ἀλήθειαν δὲν ἔχω δὲ λόγους νὰ ἀμφιβάλλω, διότι προέρχονται ἀπὸ καταγγελίαν συναδέλφου, ὁ ὁποῖος ἤσκει τὰ καθήκοντα τοῦ Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, νομίζω ὅτι πρέπει νὰ μᾶς ἐμβάλουν εἰς τρομερὰς ἀνησυχίας καὶ ὅτι ἐπιβάλλεται νὰ ξεκαθαρισθῇ αὐτὸ τὸ πρόβλημα.

§58Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως ἔχετε δίκαιον. Ἀλλὰ διερωτῶμαι πῶς εὑρίσκετο ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς τῆς Κυβερνήσεως τῆς Ε.Κ., Κυβερνήσεως ἡ ὁποία διὰ νόμου ἔδωσε τὸ δικαίωμα εἰς ἑαυτήν, τῆς ἀλλαγῆς ὅλων τῶν διοικητικῶν συμβουλίων, ἐνώπιον τῶν ἐμποδίων αὐτῶν καὶ πῶς δὲν τὰ ἔσπαζε καὶ πῶς οἱ ἄνθρωποι, τοὺς ὁποίους διώρισεν ἡ Ε.Κ., προέβησαν εἰς τοιαύτας ἀνεπιτρέπτους ἀντιδράσεις, ἔναντι τοῦ Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ καὶ ἔναντι τῆς ὀρθοτάτης προσπαθείας του, ὅπως ἐπιτύχῃ ἀνταλλαγάς;

§59Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, βεβαίως ὑπάρχει τὸ θέμα διότι εἶναι ἀπαράδεκτον νὰ ἐμφανίζωνται τοιαῦτα φαινόμενα εἰς τὸν κρατικὸν μηχανισμόν. Δὲν θέλω τώρα νὰ καταλογίσω εὐθύνας. Νομίζω, ὅμως, ὅτι πρέπει νὰ ἀντιμετωπισθῇ ἀπὸ τὴν Βουλὴν τὸ θέμα καὶ ὅτι ἔχει χρέος ὁ κ. Α. Παπανδρέου, νὰ δώσῃ περαιτέρω διευκρινίσεις ἐπ’ αὐτοῦ διότι ἐὰν πράγματι ὑπάρχουν ὀργανισμοί, οἱ ὁποῖοι ἔχοντες στενοὺς δεσμοὺς μὲ συγκεκριμένας ἑταιρείας τοῦ ἐξωτερικοῦ, τορπιλλίζουν οὕτω τὰς δυνατότητας ἀξιοποιήσεως τῶν ἀγροτικῶν μας προϊόντων, γίνονται αἴτιοι καὶ θὰ ἔλεγον ἔνοχοι, τῆς καταβαραθρώσεως τοῦ ἐμπορικοῦ ἰσοζυγίου, εἶναι ἀπόλυτος ἀνάγκη νὰ ληφθοῦν μέτρα δραστικά, τὰ ὁποῖα θὰ θέσουν τέρμα εἰς αὐτὴν τὴν ἀπαράδεκτον κατάστασιν καὶ κολασμόν, ὅπου ἐπιβάλλεται τοῦτο. Ὑπάρχει τεράστιον ἠθικὸν καὶ οἰκονομικὸν πρόβλημα.

§60Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, κ. Πρόεδρε, μίαν λέξιν μόνον. Εὐχαρίστως θὰ καταθέσω τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα ἔχω, ὄχι ἀπόψε φυσικά. Πιστεύω, ὅτι καὶ ἄλλα μέλη τῆς τότε Κυβερνήσεως τῆς Ε.Κ. εἶναι εἰς θέσιν νὰ καταθέσουν στοιχεῖα ἰδικά των. Αὐτὸ δὲ ἰσχύει καὶ διά τινας τῶν Ὑπουργῶν τῆς Κυβερνήσεως τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, οἱ ὁποῖοι σήμερον εὑρίσκονται εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Θὰ ἤθελον μόνον μίαν παρατήρησιν νὰ κάμω εἰς ὅσα εἶπεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ. Ἀσφαλῶς, γνωρίζει ἀπὸ τὴν ἰδικήν του πεῖραν ὡς Ἀντιπροέδρου, ὡς Ὑπουργοῦ, ὡς Προέδρου, τὶ θὰ εἰπῇ κωλυσιεργία ὀργανισμοῦ, κωλυσιεργία τοῦ Δημοσίου ὑπαλλήλου. Ἡ ἄρνησις δὲν εἶναι ποτὲ ἄρνησις κ. Πρόεδρε, ἡ ἄρνησις εἶναι ἀναβολή. Ἡ ἄρνησις εἶναι παρεξήγησις. Ὁ μῆνας γίνεται ἑξάμηνον, τὸ ἑξάμηνον γίνεται χρόνος. Πράγματι τὸ θέμα εἶχε τόσην σημασίαν ἐπὶ τῶν ἡμερῶν μας, ὥστε τὸν μῆνα Ἰούνιον, ἠμπορῶ νὰ προσθέσω, ἐκλήθησαν ἐνώπιον τοῦ Κ.Ο.Σ. ἐπισήμως, ὑπάλληλοι ἑνὸς Ὀργανισμοῦ καὶ ἔλαβε χώραν μία στιχομυθία αὐστηροτάτη, ἡ ὁποία κατέπληξεν ὅλους ἡμᾶς τοὺς Ὑπουργούς, διότι εἴδομεν τὸ βάθος τῆς ἀντιδράσεως καὶ τὴν ἀπόφασιν τῆς ἀνυπακοῆς. Μέτρα ἐπρόκειτο νὰ ληφθοῦν πράγματι, ἀλλὰ ἡ 15η Ἰουλίου ἦτο πολὺ κοντά. (Γέλωτες εἰς τὴν πτέρυγα τῆς ΕΡΕ). Τὰ γεγονότα αὐτὰ ἔλαβον χώραν τὸν Ἰούνιον, ὀλίγας ἑβδομάδας πρὸ τοῦ πραξικοπήματος.

§61Γ. ΛΥΧΝΟΣ. (Δὲν ἠκούσθη). (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§62Σ. ΤΣΙΑΠΑΡΑΣ. Διατὶ ἐπεμβαίνει, κ. Πρόεδρε, ὁ κ. συνάδελφος. Θέλει διαρκῶς νὰ κάνῃ παρατηρήσεις... (Ὁμιλεῖ ἐν μέσῳ θορύβου μὴ ἀκουόμενος). (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καθίστε κάτω, κ. Τσιαπάρα.

§64Σ. ΤΣΙΑΠΑΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι ἀπαράδεκτος ἡ τακτική σας, καὶ μεροληπτική. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Τσιαπάρα, σᾶς παρακαλῶ ὅλως ἰδιαιτέρως, νὰ θεωρηθῇ λῆξαν τὸ θέμα.

§66Σ. ΤΣΙΑΠΑΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, πιστεύω, ὡς ἀρχὴν ὅτι οἱοσδήποτε βουλευτὴς ἐκλεγόμενος ὑπὸ μίαν συγκεκριμένην σημαίαν καὶ ὡρισμένον πρόγραμμα καὶ κόμμα ἔχει ὑποχρέωσιν ἱερὰν νὰ ἵσταται κάτω ἀπὸ τὴν σημαίαν τοῦ κόμματος αὐτοῦ. Οἱαδήποτε ἀποστασία δι’ ἐμὲ ἀποτελεῖ ἀπαράδεκτον ἀρχὴν καὶ τακτικὴν καὶ λυποῦμαι ἰδιαιτέρως διὰ τὸ κατάντημα τοῦ Ἑλληνικοῦ Κοινοβουλίου καὶ δὲν ἀνακαλῶ.

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Τσιαπάρα, ἡ ἀπάντησίς σας εἶναι ὅτι δὲν ἀνακαλεῖτε;

§68Σ. ΤΣΙΑΠΑΡΑΣ. Μάλιστα.

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς ἀνακαλῶ εἰς τὴν τάξιν. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§70Σ. ΤΣΙΑΠΑΡΑΣ. Εἶναι ἀπαράδεκτος ἡ τακτική σας καὶ μεροληπτική. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐφαρμόσω τὸν Κανονισμόν. Σᾶς ἀνακαλῶ εἰς τὴν τάξιν. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι). Διακόπτω τὴν συνεδρίασιν ἐπὶ 5 λεπτά.

(Ὥρα 8.30′ μ.μ.)

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 8.40′ μ.μ.)

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Τσιαπάρα, θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μὲ ἀκούσετε. Ὅπως γνωρίζετε προσπαθῶ μὲ κάθε τρόπον νὰ εἶμαι πιστὸς τηρητὴς τοῦ Κανονισμοῦ.

§73Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Ποτὲ τὸν Κανονισμὸν δὲν τὸν ἐφαρμόσατε.

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μπαλτατζῆ, καὶ αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἶσθε ἐκτὸς τοῦ Κανονισμοῦ καὶ λυποῦμαι διότι εἶσθε παλαιὸς βουλευτής, ἔχετε διατελέσει Ἀρχηγὸς Κόμματος καὶ Ὑπουργὸς καὶ λυποῦμαι, διότι θέλετε νὰ ὀξύνετε τὴν κατάστασιν. Λυποῦμαι ἰδιαιτέρως δι’ ὑμᾶς.

§75Σ. ΤΣΙΑΠΑΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, γνωρίζετε ὅτι ...

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Τσιαπάρα ἀφήσατέ με νὰ ὁμιλήσω καὶ ἐγώ, εἴπατε ὅ,τι εἴχατε νὰ εἴπητε. Λέγω ὅτι κατ’ ἐπανάληψιν δὲν ἐπέτρεψα εἰς τὸν κ. Λύχνον νὰ διακόψῃ κανένα. Καὶ ὅταν σεῖς διεκόψατε σᾶς εἶπα ὅτι παραβαίνετε τὸν Κανονισμόν. Καὶ σεῖς δὲν ἠθελήσατε νὰ μὲ ἀκούσετε. Ἐὰν σέβεσθε τὸν Κανονισμόν, δηλαδὴ τὸν ἑαυτόν σας διότι καὶ σεῖς ἐψηφίσατε τὸν Κανονισμόν, μετὰ τὰ ὅσα εἴπατε εἶμαι ὑποχρεωμένος δυστυχῶς, κ. Τσιαπάρα, νὰ ἐφαρμόσω τὸ ἄρθρον 24 τοῦ Κανονισμοῦ, νὰ σᾶς ἀνακαλέσω εἰς τὴν τάξιν καὶ νὰ γραφῇ τοῦτο εἰς τὰ Πρακτικά.

§77Σ. ΤΣΙΑΠΑΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶσθε ἐν ἀταξίᾳ, καὶ ἀπαράδεκτος δι’ ὅσα εἴπατε.

§78ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ νὰ γραφῇ εἰς τὰ Πρακτικά, ὅτι ἀνακαλεῖται ὁ κ. Τσιαπάρας εἰς τὴν τάξιν.

§79ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ ΕΚ ΤΗΣ ΕΚ. Εἶσαι ἀνάξιος.

§80ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ αὐτοὺς τοὺς χαρακτηρισμοὺς νὰ τοὺς εἴπῃ φανερά, ἐὰν ἔχῃ θάρρος αὐτὸς ποὺ τοὺς εἶπε, καὶ ὅποιος ἔχει προσωπικὰ ἐναντίον μου νὰ μοῦ τὸ εἴπῃ διὰ νὰ κατέλθω τοῦ βήματος αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἀλλὰ νὰ ἐγερθῇ καὶ νὰ εἴπῃ τί ἔχει εἰς βάρος μου. Κύριε Ἡλιόπουλε, παρακαλῶ συνεχίσατε.

§81Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ θέμα τὸ ὁποῖον ἔθιξα καὶ τὸ ὁποῖον συνδέεται μὲ τὴν ὅλην πολιτικὴν τῶν ἀνταλλαγῶν εἶναι σοβαρώτατον καὶ πρέπει νὰ ἀπασχολήσῃ σοβαρῶς καὶ τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν Βουλήν. Πέραν τούτου ἀντιμετωπίζει νῦν ἡ χώρα τεράστιον πρόβλημα ἀπὸ τὴν πρωτοφανῆ ἀνισοσκέλειαν τοῦ ἐμπορικοῦ μας ἰσοζυγίου, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἀντιμετωπισθῇ μὲ εὐρείας ἀντιλήψεως πολιτικὴν ἐξαγωγικὴν τῆς χώρας μας. Φοβοῦμαι, ὅτι ὅταν ὁμιλοῦμεν διὰ συναλλαγὰς δι’ ἀνταλλαγῶν, αἱ ὁποῖαι θὰ προώθουν τὴν ἀξιοποίησιν τῶν ἀγροτικῶν μας ἰδίως προϊόντων, γίνεται κάποια προσπάθεια κουμπώματος ἔναντι αὐτῆς τῆς μορφῆς ἐπειδὴ κατ’ ἀνάγκην ἡ πολιτικὴ τῶν ἀνταλλαγῶν συνδέεται μὲ τὰς Ἀνατολικὰς Χώρας. Ἐν τούτοις καὶ ἡ Μεγάλη Βρεττανία κατὰ τὴν περίοδον αὐτὴν κάμνει ἐντατικὴν προσπάθειαν διὰ τὴν ἀνάπτυξιν τῶν συναλλαγῶν μὲ ἀνταλλαγὰς φυσικὰ μὲ τὰς Ἀνατολικὰς Χώρας, ἀλλὰ καὶ ἡ Ἀμερικὴ δραστηροποιεῖ τὴν πολιτικὴν τῶν ἀνταλλαγῶν μὲ τὰς Ἀνατολικὰς Χώρας. Εἰς τὸ τεῦχος τοῦ Δεκεμβρίου τῆς «Νέας Οἰκονομίας» ὑπάρχει μία εἴδησις κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Οὐάσιγκτων ἐνεκαινίασε διαφωτιστικὴν ἐκστρατείαν εἰς τὸ θέμα τῶν ἐμπορικῶν ἀνταλλαγῶν μὲ τὰς Ἀνατολικὰς Χώρας καὶ τὴν Ἀνατολικὴν Εὐρώπην. Λέγει ἐν συνεχείᾳ, ἡ εἴδησις αὐτή: «Μετὰ τὴν ἐπιστροφὴν ἐμπορικῆς ἀποστολῆς ἀπὸ περιοδείαν 10 ἑβδομάδων εἰς τὴν Ρουμανίαν καὶ Πολωνίαν ἡ Ἀμερικανικὴ Κυβέρνησις ἐκάλεσε τὰ μέλη ποὺ μετέσχον εἰς τὴν περιοδείαν αὐτὴν νὰ ὀργανώσουν σεμινάρια εἰς τὰς κυριωτέρας πόλεις τῶν Η.Π.Α. καὶ νὰ ἐξηγήσουν τὰς εὐκαιρίας ποὺ παρουσιάζονται διὰ τὰς Ἀμερικανικὰς ἐξαγωγάς. Ὁ Τζὼν Ροῦσβελτ, ὁ ὁποῖος μετεῖχεν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν καὶ εἶναι μέλος τοῦ σημερινοῦ Οἰκονομικοῦ καὶ Κοινωνικοῦ Συμβουλίου τοῦ Ο.Η.Ε. ἐστράφη κατὰ τῶν «ὁμάδων μίσους» εἰς τὴν Ἀμερικήν, αἱ ὁποῖαι πιέζουν τὰς Ἀμερικανικὰς Βιομηχανίας νὰ ἀπορρίπτουν παραγγελίας τῶν κομμουνιστικῶν χωρῶν καὶ ἐπρότεινε πλήρη ἀναθεώρησιν τῶν ἐπισήμων σκέψεων ἔναντι ἀκόμη καὶ τοῦ ἐμπορίου μὲ τὴν Κίναν. Καὶ ἐτόνισεν, ὅτι, «ἡ Πολωνία καὶ ἡ Ρουμανία βρίθει Γερμανικῶν καὶ Ἰαπωνικῶν Ἀποστολῶν αἱ ὁποῖαι διαπραγματεύονται τὴν ἀνάπτυξιν τῶν συναλλαγῶν». Δὲν ἦτο βεβαίως δυνατὸν παρὰ κάποτε ἐκεῖ νὰ φθάσωμεν. Διὰ τοῦτο ὅμως ὀφείλομεν ἡμεῖς ἰδίως νὰ ἀναθεωρήσωμεν τὰς σκέψεις μας, καὶ νὰ ἀναπτύξωμεν τὰς συναλλαγὰς μὲ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας αἱ ὁποῖαι θὰ ἔδιδον διέξοδον εἰς τὰ γεωργικὰ προϊόντα, ὅταν εἶναι βέβαιον, ὅτι ἐφθάσαμεν εἰς ἐμπορικὸν ἰσοζύγιον ἀπίθανον. Τὸ 1965 Ἰανουάριος–Ὀκτώβριος ἡ σχέσις ἐξαγωγῶν– εἰσαγωγῶν εἶναι 31% πρὸς 69%, ἄνευ δὲ τῶν ἀνταλλαγῶν, ἡ σχέσις μεταξὺ ἐξαγωγῶν καὶ εἰσαγωγῶν δι’ ἐλευθέρων συναλλαγῶν ἔφθασε εἰς τὰ 22% ἐξαγωγαὶ καὶ 78% εἰσαγωγαί. Βεβαίως κατηντήσαμεν θὰ ἔλεγα, μὲ μίαν συνεχῶς φθίνουσαν σχέσιν ἐν σχέσει μὲ τὰς ἐξαγωγὰς ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν εἰς μίαν τοιαύτην κατάπτωσιν. Τοῦτο εἶναι μέγα πρόβλημα τὸ ὁποῖον ἐὰν δὲν λύσωμεν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὁμιλήσωμεν περὶ ἐξυγιάνσεως τῆς οἰκονομίας μας, περὶ ἀναπτύξεως τῆς ἀγροτικῆς οἰκονομίας ἀλλὰ ἀκόμη καὶ τῆς βιομηχανικῆς ἐὰν προχωρήσωμεν καὶ εἰς ἐξαγωγὰς βιομηχανικῶν προϊόντων. Ἔρχομαι εἰς τὸ θέμα τῶν ἐπενδύσεων τὸ ὁποῖον συνδέεται μὲ τὸν κρατικὸν προϋπολογισμόν. Κατήντησεν εἰς τὸ θέμα αὐτὸ νὰ τοποθετῶμεν τελευταῖον ἀπὸ ἀπόψεως δαπανῶν τὸ θέμα τῶν ἐπενδύσεων. Ἔχει ἔλλειμμα ὁ προϋπολογισμός, λείπει ἀπὸ τὰς ἐπενδύσεις, μειώνει τὰς δαπάνας ὁ προϋπολογισμός, μειώνονται αἱ δαπάναι τῶν ἐπενδύσεων, ὅλα τὰ ἄλλα καλῶς εἶναι καὶ τὸ τελευταῖον ποὺ θὰ σκεφθῶμεν εἶναι νὰ εὕρωμεν τὸν τρόπον νὰ καλύψωμεν τὰς ὑποχρεώσεις εἰς τὸ χωριζόμενον αὐτὸ νομίζω ἀνεπιτυχῶς κεφάλαιον τῶν δημοσίων ἐπενδύσεων. Ἐν τούτοις, νομίζω, ὅτι ἔπρεπε νὰ εἶναι τὸ πρῶτον, ἀπὸ ἐκεῖ νὰ ξεκινάῃ καὶ ἂν ὑπάρχουν ἐλλείμματα εἰς τὸν προϋπολογισμόν, ἐὰν ὑπάρχουν ἀδυναμίαι ἀντιμετωπίσεως τῶν δαπανῶν, αἱ ἀδυναμίαι αὐταὶ νὰ ἔχουν ἐπίπτωσιν ἐπὶ τῶν ἄλλων δαπανῶν καὶ ὄχι ἐπὶ τῶν ἐπενδύσεων. Καὶ ἐδῶ ὑπάρχει ἕνα σοβαρὸν θέμα «τοῦ προγραμματισμοῦ» διὰ τὴν περαιτέρω πορείαν τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως. Ὁ κ. Παπανδρέου, εἶχεν ἀναφέρει, ὅτι εἶχε τελειώσει τὸ 5ετὲς πρόγραμμα καὶ ἐπρόκειτο νὰ παραδοθῇ τὸν Δεκέμβριον εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Θὰ παρεκάλουν νὰ ὑπάρξῃ μία ἀνακοίνωσις ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, ἐὰν πράγματι ἔχει ὁλοκληρωθῆ τὸ πενταετὲς πρόγραμμα τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως καὶ νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ λάβωμεν γνῶσιν. Ἀνεφέρθη, ὅτι εἶχεν ἀναληφθῆ ἔργον κατὰ τὴν περίοδον τῆς διετίας ὕψους 30 δισεκατομμυρίων δραχμῶν. Ἐὰν πράγματι συμβαίνει οὕτω, σημαίνει, ὅτι πράγματι ἀναρχούμεθα εἰς τὸ θέμα τοῦ προγραμματισμοῦ καὶ τῶν ἐκτελέσεων. Διότι, ἐὰν ἀρχίσωμεν ἔργα ἢ ἀναλάβωμεν ὑποχρεώσεις, ἄλλο θέμα εἶναι ἐὰν εἶναι διὰ μελέτας, ἐὰν εἴχομεν ἀναλάβει ἔργα τὰ ὁποῖα τελικῶς θὰ ἔφθαναν εἰς τὰ 30 δισεκατομμύρια σημαίνει, ὅτι ἔχομεν ἐξουδετερώσει οἱανδήποτε δυνατότητα ἐφαρμογῆς μιᾶς πλήρους προγραμματισμένης ἀναπτύξεως τῆς οἰκονομίας. Ἐρχόμεθα εἰς τὸ δημόσιον χρέος τὸ ὁποῖον ἔχει σχέσιν, διότι ὁ κρατικὸς προϋπολογισμὸς ἐπιβαρύνεται ἐτησίως διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν δανείων του μὲ 2.650.000.000. Πρέπει νὰ ὑπάρξῃ ἕνα μέτρον εἰς τὰς δαπάνας εἰς τὸν δανεισμόν. Ἐὰν τὰ χρήματα τὰ ὁποῖα ἀποφασίζει ἡ Κυβέρνησις νὰ δανεισθῇ δὲν διατίθενται μέχρι καὶ τῆς τελευταίας δραχμῆς μόνον διὰ τὰς ἐπενδύσεις, μόνον διὰ τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν, εἶναι βέβαιον, ὅτι ὁδηγούμεθα εἰς τὴν καταστροφὴν καὶ εἶναι βέβαιον, ὅτι θὰ φθάσωμεν μίαν ἡμέραν νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἐχρεωκοπήσαμεν καὶ ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ πληρώσωμεν τὰ χρέη μας εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Καὶ λυποῦμαι νὰ εἴπω, ὅτι τὰ περισσότερα τῶν δανείων δὲν ἐχρησιμοποιήθησαν 100% διὰ τὰς δαπάνας ἀναπτύξεως τῆς οἰκονομίας. Ὑπάρχουν ἐπίσης σχετικῶς μὲ τὸ χρέος αἱ ἀπαιτήσεις μας ἔναντι τῆς Γερμανίας διὰ τὸ κατοχικὸν δάνειον τῶν 200 ἑκατομμυρίων δολλαρίων τὸ ὁποῖον πολλάκις ἀπησχόλησε τὴν Βουλήν. Κατ’ ἐπανάληψιν ὑπῆρξε δήλωσις τῆς Κυβερνήσεως, ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ παρέσχε κατ’ ἐπανάληψιν τὴν πληροφορίαν, ὅτι γίνονται συζητήσεις καὶ διαπραγματεύσεις. Νομίζω, ὅτι ὅταν εὑρέθημεν τὸ 1963, δὲν ἐνθυμοῦμαι ἀκριβῶς πρὸ τῆς πιέσεως τῶν ξένων νὰ ἀναγνωρίσωμεν καὶ νὰ ἀρχίσωμεν τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν προπολεμικῶν δανείων εἰς ξένον νόμισμα καὶ ὅταν εἶναι βέβαιον, ὅτι εἰς τὰ προπολεμικὰ αὐτὰ δάνεια δανεισταί μας δὲν ἦσαν οἱ ξένοι, ἀλλὰ καὶ ἕνα μεγάλον ποσοστὸν Ἑλλήνων, οἱ ὁποῖοι κατεῖχαν ὁμολογίας εἰς ξένον νόμισμα, ὅταν ἐφθάσαμεν διὰ νὰ μὴ μᾶς ἀποκλείσουν, διότι εἴχομεν καὶ αὐτὴν τὴν ἀπειλὴν τοῦ ἀποκλεισμοῦ ἀπὸ τὰς διεθνεῖς ἀγοράς, ὅσον ἀφορᾷ τὴν δανειοδότησιν αὐτήν, ἐὰν δὲν τακτοποιούσαμεν αὐτὸ τὸ χρέος, νομίζω, ὅτι εἶναι τοὐλάχιστον ἀφέλεια διὰ τὴν Ἑλλάδα νὰ μὴ ἐπιδιώκῃ τὴν εἴσπραξιν μιᾶς ἀπαιτήσεως, ἡ ὁποία ἔχει συνομολογηθῆ μὲ συμβάσεις, ἡ ὁποία ἔγινεν ὑπὸ γνωστὴν πίεσιν, ἡ ὁποία ἠσκήθη ἀπὸ τὴν Γερμανίαν, κατακτητὴν τότε τῆς Ἑλλάδος καὶ εἶχεν ἀναληφθῆ ἡ ὑποχρέωσις ἐπιστροφῆς μετὰ τὸν πόλεμον. Θὰ παρεκάλουν καὶ ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ θέματος, τὸ ὁποῖον εἶναι σοβαρόν, διότι πρόκειται περὶ 200 ἑκατομμυρίων τοὐλάχιστον, ἀλλὰ ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα ὑπάρχουν τόκοι ἄλλων ἀπαιτήσεων καὶ τὸ ὁποῖον αὐτὴν τὴν στιγμὴν θὰ ἦτο κρίσιμον, νὰ ἐπιτυγχάνετο ἡ ρευστοποίησίς του διὰ τὴν βοήθειαν τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως. Καὶ ἐπειδὴ ὁμιλῶ διὰ χρέη, θὰ ἀναφέρω ἐκ νέου ἓν ἔγκλημα τὸ ὅτι διεπραγματεύθημεν καὶ ἐρρυθμίσαμεν τὸ χρέος εἰς ἐξωτερικὸν συνάλλαγμα. Εἶχον καταγγείλει τότε εἰς τὴν Βουλὴν καὶ τὸ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι μεταξὺ τῶν χρεογράφων εἰς ξένον νόμισμα, τὰ ὁποῖα κατέχονται ἀπὸ τοὺς διαφόρους, ὑπάρχει ἕνα ποσὸν τοὐλάχιστον 12 ἑκατομ. δολλ., τὸ ὁποῖον ἐπωλήθη εἰς τὴν περίοδον τῆς κατοχῆς, ἀπὸ τὰ θησαυροφυλάκια τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος καὶ τὰ ἠγόρασαν οἱ Γερμανοὶ κατακτηταὶ εἰς τὸ χρηματιστήριον. Αὐτῶν τῶν ὁμολογιῶν τὴν ἁρπαγὴν καὶ τὴν ληστείαν ἀνελάβαμεν τὴν ὑποχρέωσιν νὰ πληρώσωμεν καὶ τὴν πληρώνομεν καὶ ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα δὲν ὑπάρχει κανένα δικαίωμα διὰ τὴν Ἑλλάδα. Ἔρχομαι τώρα εἰς τὸ θέμα τῶν οἰκοδομῶν, εἰς τὰς δαπάνας. Προβλέπεται, ὅτι θὰ ὑπάρξῃ μία οἰκονομία μὲ τὴν ἀπόλυσιν ὅλων τῶν προσληφθέντων ἀπὸ 2ετίας. Μάλιστα, ἡ Κυβέρνησις, κατὰ κάποιον τρόπον ἀνέλαβε τὴν ὑποχρέωσιν, παραλλήλως πρὸς τὸ συζητούμενον φορολογικὸν νομοσχέδιον, νὰ συζητῇ καὶ τὸ νομοσχέδιον περὶ ἀπολύσεως τῶν ἐκτάκτων δημοσίων ὑπαλλήλων. Δὲν λέγω τὸ ὅτι, ἐὰν ἔγιναν προσλήψεις ἀχρήστου προσωπικοῦ, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἀπολυθῇ τὸ προσωπικὸν αὐτό. Τὸ πρόβλημα ὅμως, τῶν οἰκονομιῶν, δὲν λύεται ἐκεῖ. Δὲν λύεται μὲ τὴν πρότασιν ποὺ ἀνέφερον προηγουμένως καὶ ποὺ περιέχεται εἰς τὴν ἔκθεσιν τοῦ ἑνὸς ἢ περισσοτέρων καὶ ποὺ πιθανὸν νὰ περιληφθῇ καὶ εἰς τὴν ἔκθεσιν τοῦ Ο.Ο.Σ.Α., ἐὰν ἐπανέλθωμεν εἰς τὸν ἀναλφαβητισμόν, εἰς τὴν κατάργησιν τῆς δωρεὰν παιδείας κλπ. Ἀνεφέρθη τὸ θέμα μειώσεως τῶν δαπανῶν διοικήσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐπενδύσεων. Τὸ ἔθεσεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε., ὅτι ἐνῷ ἦτο 2,5% ἐπὶ Ε.Ρ.Ε., ἔφθασε εἰς τὰ 8%. Δὲν νομίζω, ὅτι ἡ σύγκρισις ἁπλῶς τῶν δύο αὐτῶν ἀριθμῶν, δίδει τὸ μέτρον τῆς ὑπάρξεως ἢ μὴ ὑπάρξεως σπατάλης. Βέβαια, τὸ 8%, κατ’ ἀρχήν, δίδει τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ὑπάρχει κάποια σπατάλη, ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προσδιορισθῇ μὲ τὴν σύγκρισιν τῶν δύο ἀριθμῶν, διότι θὰ ἔλεγον, ὅτι εἶναι ὑπερβάλλων χαρακτηρισμός, ὅτι εἶναι φαυλοκρατικόν. Διότι, ἄλλως τὸ 2,5%, τὸ ὁποῖον ἐπεκαλέσθη ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε., δὲν εἶναι 2,5%. Νομίζω, ὅτι εἰς τὸ ποσοστὸν τῶν ἐξόδων διοικήσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐπενδύσεων, θὰ ἔπρεπε νὰ προστεθῇ ἡ ζημία ἀπὸ τὴν κατασκευὴν μιᾶς λίμνης διὰ τὸ ἄζωτον, ἡ ὁποία εἰσεδέχθη πολλὰ ἑκατομ. δολλ., ἀλλὰ νερὸ δὲν ἠμπόρεσε νὰ εἰσδεχθῇ. Ὑπῆρξεν, ἐπίσης ἡ περίπτωσις τοῦ κρατικοῦ διϋλιστηρίου πετρελαίου, τὸ ὁποῖον παρέμεινεν ἐπὶ 8 μῆνας, χωρὶς νὰ χρησιμοποιηθῇ, μετὰ τὴν κατασκευήν, διότι δὲν ὑπῆρχε δυνατότης παραλαβῆς τοῦ ἐργοστασίου, ὅπως ἐδηλώθη, διότι δὲν εἴχαμε τεχνικούς. Αὐτὴ ἡ ζημία τῶν 8 μηνῶν, νομίζω, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ προστεθῇ εἰς τὸ 2,5% τῶν δαπανῶν διοικήσεως. Ἐπίσης, γέφυραι καὶ δρόμοι, οἱ ὁποῖοι κατεστράφησαν δύο μῆνας μετὰ τὴν κατασκευήν, εἰς τὴν Αἰτωλοακαρνανίαν, νομίζω, ὅτι καὶ αὐτὸ εἶναι θέμα σοβαρόν, παραλείψεως μελέτης καὶ ἑπομένως ἐπιβαρύνει καὶ αὐτὸ τὸ ποσοστὸν τῶν ἐξόδων. Ἐπίσης, καὶ αἱ δαπάναι τῆς Πάρνηθος καὶ τῆς Ὁμονοίας, δὲν εἶναι μήπως δαπάναι ποὺ βαρύνουν τὰ ἔξοδα διοικήσεως; Αὐτὸ εἶναι τὸ θέμα, ὡς πρὸς τὰ ἔξοδα καὶ θὰ ἀναφερθῶ δι’ ὀλίγων εἰς τὴν περίοδον τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἡ Κυβέρνησις ζητεῖ νὰ καλύψῃ τὸ ἔλλειμμα, τὸ ὁποῖον εἶπεν, ὅτι ἐδημιουργήθη μὲ ὡρισμένες ηὐξημένες δαπάνες, μὲ τὴν αὔξησιν τῶν ἐσόδων διὰ τῆς αὐξήσεως τῶν φόρων. Καὶ δηλώνει, ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ὅτι τὴν αὔξησιν τοῦ φόρου τὴν ἐπιδιώκομεν πρῶτον μὲ τὴν ἐπιβολὴν τοῦ 10%, μὲ τὸ ὁποῖον ἐπιδιώκεται νὰ καταργηθῇ ἡ φοροαπαλλαγὴ καὶ νὰ πληρώνουν, ὅπως εἶπεν, ὅλοι οἱ Ἕλληνες, ἐξ ἴσου, φόρον καὶ νὰ καταργηθοῦν αἱ ἐξαιρέσεις ἀπὸ τὴν φορολογίαν τοῦ εἰσοδήματος δι’ ὅλας τὰς κατηγορίας τῶν Ἑλλήνων πολιτῶν καὶ διὰ τοὺς βουλευτάς. Νὰ προχωρήσῃ δὲ ἡ κατάργησις τῶν ἀπαλλαγῶν καὶ εἰς τοὺς συνταξιούχους βουλευτὰς καὶ εἰς τὰ ὁδοιπορικὰ τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, τῶν ὁποίων περιορίζει τὸ ἀφορολόγητον ποσόν, ὡς καὶ τὰς ἐπαγγελματικὰς δαπάνας τῶν δημοσιογράφων καὶ ἐκεῖ τελειώνει. Αὐταὶ εἶναι αἱ φοροαπαλλαγαί, αἱ ὁποῖαι ἀποκαθιστοῦν τὴν φορολογικὴν δικαιοσύνην καί, πάντως, δὲν ἀπαλλάσσουν πλέον κανένα Ἕλληνα, ἀπὸ τὴν ὑποχρέωσιν νὰ πληρώνῃ φόρους. Αὐτό, ὅμως, εἶναι; Εἶναι εἰλικρινὴς ἡ διακήρυξις αὐτή, ὅτι μὲ τὴν ἐπιβολὴν αὐτοῦ τοῦ φόρου καὶ μὲ τὴν κατάργησιν αὐτῶν τῶν φοροαπαλλαγῶν, παύουν νὰ ὑπάρχουν Ἕλληνες ποὺ δὲν πληρώνουν φόρον; Ἀπαντῶ, κατηγορηματικῶς, ὄχι, διότι, κ.κ. βουλευταί, εἰς τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον παρουσιάζεται τώρα εἰς τὴν Βουλήν, τὸ ἀνατυπωμένον ὑπὸ τὴν νέαν του μορφήν, παρουσιάζεται μία προκλητικῶς ἀπαράδεκτος διάταξις, ἡ ὁποία ἀνατρέπει καὶ πλήττει ἰδίως τὰς ἀπόψεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, ὡς πρὸς τὸ θέμα τῆς καταργήσεως πάσης φοροαπαλλαγῆς. Μὲ τὸ ἄρθρον 7, τὸ ὁποῖον εἰσάγεται μὲ τὴν «νέαν ἔκδοσιν», ὅσοι μέχρι σήμερον δὲν ἐπλήρωνον φόρους, θὰ ἐξακολουθοῦν καὶ εἰς τὸ μέλλον νὰ μὴ πληρώνουν φόρους. Αὐτὰ λέγει τὸ ἄρθρον 7. Ὅταν, λοιπόν, ὁμιλοῦμεν, ὅτι θέλομεν ὅλοι οἱ Ἕλληνες, ἐξ ἴσου, νὰ ὑποβάλλωνται εἰς τὰς θυσίας, πῶς διενοήθη ἡ Κυβέρνησις, ὅτι εἶναι δυνατόν, αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ εἰσαγάγῃ μίαν διάταξιν, ἡ ὁποία δὲν ὑπῆρχεν εἰς τὸ ἀρχικόν, διὰ τῆς ὁποίας παρατείνεται ἡ φοροαπαλλαγή. Καὶ διερωτᾶται κανείς, διατί αὐτὸ δὲν τὸ εἶχε σκεφθῆ, ὅταν ἔκαμε τὴν πρώτην διατύπωσιν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ; Εἶναι βέβαιον, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτό, ἔτυχε μιᾶς ἐπεξεργασίας ἀπὸ τὰ Κόμματα, τὰ ὁποῖα ὑποστηρίζουν τὴν Κυβέρνησιν καὶ μένει ἡ ἐντύπωσις, ὅτι ἡ διάταξις αὐτὴ εἶναι ἀξίωσις τῶν Κομμάτων, τὰ ὁποῖα ὑπερασπίζουν τὴν Κυβέρνησιν, νὰ τεθῇ ἡ διάταξις αὐτή, περὶ συνεχίσεως τῆς φοροαπαλλαγῆς τῶν μεγάλων εἰσοδημάτων, διότι περὶ τούτου πρόκειται καὶ περὶ αὐτοῦ θὰ ἀναφερθῶ ἐν συνεχείᾳ ἀμέσως.

§82Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ἐπιθυμῶ νὰ βοηθήσω τὴν μνήμην σας. Κατὰ τὴν συζήτησιν εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, ἔκαμον τὴν ρητὴν δήλωσιν, ὅτι τὰ κίνητρα, ὅπως ἰσχύουν καὶ ὅπως τὰ εἶχον ἀποδεχθῆ αἱ προηγούμεναι Κυβερνήσεις καὶ ἰδιαιτέρως ἡ Κυβέρνησις τοῦ κ. Γεωργίου Παπανδρέου, θὰ τὰ παρατείνωμεν ἐπὶ ἓν ἔτος ἀκόμη, δοθέντος, ὅτι δὲν ἔχομεν χρονικὴν δυνατότητα νὰ ἐπεξεργασθῶμεν νέον νομοσχέδιον. Καὶ εἶπον, ἔκτοτε, ὅτι θὰ ὑπάρξῃ μεταβατικὴ διάταξις διὰ τὴν ὁποίαν εἶμαι βέβαιος, ὅτι, πλὴν ὑμῶν, δὲν θὰ εὑρεθῇ ἄλλος νὰ ἔχῃ ἀντίρρησιν, δοθέντος, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ φοροαπαλλαγῶν, ἀλλὰ περὶ κινήτρων οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως. Εἶναι δυνατόν, νὰ ἔχετε δι’ ὡρισμένα σημεῖα ἐπιφυλάξεις, ὅτι εἶναι ἴσως ἀναγκαῖον, ἡ νομοθεσία περὶ κινήτρων, νὰ ἀναμορφωθῇ. Καὶ ἦτο εἰς τὰς προθέσεις τῆς προηγουμένης Κυβερνήσεως καὶ τῆς σημερινῆς, νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ θέμα. Μὲ τὸ νὰ γενικεύετε, ὅμως, τὸ θέμα καὶ νὰ εἶσθε ἐναντίον τῶν κινήτρων οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως, νομίζω, ὅτι ὑποπίπτετε εἰς σφάλμα, διὰ τὸ ὁποῖον δὲν πιστεύω, ὅτι θὰ εὕρητε πολλοὺς συμφώνους εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν.

§83Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, δὲν ἐγένετο ἡ συζήτησις ἔτσι. Τὸ θέμα τὸ ἔθεσα ἐγώ.

§84Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Καὶ σᾶς ἐδήλωσα, ὅτι θὰ παρετείνετο ἐπὶ ἓν ἔτος ἡ προθεσμία.

§85Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Εἴπατε, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπισθῇ θέμα συνολικῆς καταργήσεως τῶν φορολογικῶν κινήτρων, διότι θέλει μελέτην τὸ πρᾶγμα. Δὲν εἴπατε, ὅτι θὰ περιλάβῃ τὴν διάταξιν, ἡ ὁποία θὰ παρέτεινε τὴν ἰσχὺν τῶν φορολογικῶν κινήτρων. Τὸ ὅτι δὲν τὸ εἴπατε ἀποδεικνύεται καὶ ἐκ τοῦ γεγονότος, ὅτι, ἐὰν σᾶς εἶχεν ἀπασχολήσει τὸ θέμα θὰ εἴχατε περιλάβει σχετικὴν διάταξιν εἰς τὸ ἀρχικὸν κείμενον. Ἐγὼ σᾶς ὑπενθύμισα, ὅτι λήγει ἡ προθεσμία. Ἐκ τῶν ὑστέρων, ἐβάλατε τὴν διάταξιν.

§86Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ἡ πρᾶξις τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου εἶχεν ἔκτοτε ἐκδοθῆ καὶ ἐπρόκειτο νὰ κυρωθῇ νομοθετικῶς. Ἠδύνατο νὰ τεθῇ εἰς οἱονδήποτε οἰκονομικὸν νομοσχέδιον ἤρχετο πρῶτον.

§87Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ εἶναι τὸ τυπικόν. Ἡ οὐσία εἶναι, τί εἶναι αἱ φορολογικαὶ αὐταὶ ἀπαλλαγαί, τὰ «φορολογικὰ κίνητρα». Ἀπὸ τοῦ 1949 ἤρχισεν ἡ θέσπισις φορολογικῶν κινήτρων. Διὰ τῶν νόμων 3213 καὶ 3765, ἐπετράπη ἡ κράτησις ἀφορολογήτων κερδῶν κατὰ ποσοστὸν 40%, διὰ τὴν ἐπαρχίαν καὶ 80% διὰ τὰς νήσους, διὰ νὰ καλυφθοῦν αἱ δαπάναι βιομηχανικῶν ἐγκαταστάσεων. Τὰ ποσοστὰ αὐτὰ παραμένουν ἀφορολόγητα. Μὲ τὸν νόμον 4002) 1959 προεβλέφθη, ὅτι αἱ κρατήσεις αὐτῶν τῶν ἀφορολογήτων κερδῶν θὰ ἦτο 50% διὰ τὴν Πρωτεύουσαν, 60 διὰ τὴν ἐπαρχίαν καὶ 90 διὰ τὰς νήσους.

§88Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ξεχνᾶτε μερικοὺς νόμους.

§89Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἐνδιαφέρουν, διότι ἐδῶ στὸν νόμον 4002)1959, συγκεντροῦνται ὅλοι οἱ νόμοι.

§90Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ὅταν ἔλθῃ ἡ ὥρα τῆς διανομῆς, τῶν κερδῶν, θὰ πληρωθοῦν ἢ ὄχι;

§91Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Αἱ ἐγκαταστάσεις αὐταί, αἱ ὁποῖαι οὐσιαστικῶς ἐγένοντο διὰ δημοσίων χρημάτων — φόρων — ἔχουν χαρακτῆρα δημοσίων ἐπενδύσεων, δὲν φορολογοῦνται, ἐκτὸς ἐὰν πωληθοῦν πρὸ τῆς παρελεύσεως πενταετίας. Ἐὰν πωληθοῦν μετὰ πέντε ἔτη, δὲν θὰ πληρωθῇ οὔτε μιᾶς δραχμῆς φόρος. Συνεπῶς, διὰ τὰς περιπτώσεις τοῦ νόμου 4002 ἡ πώλησις ἔνδον τῆς πενταετίας τοὺς ὑποχρεώνει εἰς καταβολὴν φόρου, πέραν ὅμως, τῆς πενταετίας, τοὺς ἀπαλλάσσει. Περαιτέρω, διὰ τοῦ νόμου 2901)54 ὑπάρχει πρόβλεψις, διὰ τῆς ὁποίας κάθε ἐπιχείρησις δύναται νὰ κρατῇ πρόβλεψιν ἀφορολόγητον ἐκ 10% δι’ ἐπενδύσεις ὁποτεδήποτε γινομένας. Ἑπομένως, τὸ 50% γίνεται 60%, τὸ 60% 70% καὶ τὸ 90%, 100%. Ἐξ ἄλλου, ἐπετράπη, διὰ σειρᾶς νόμων, κράτησις ἀφορολόγητος ἐκ τῶν κερδῶν 25% πρὸς κάλυψιν ἐνδεχομένων ζημιῶν. Ὅλα αὐτὰ ἀφορολόγητα. Θὰ παραμείνουν δὲ ἀφορολόγητα μέχρις ὅτου διαλυθῇ ἡ ἐπιχείρησις, ὁπότε ἐὰν ταῦτα δὲν ἐχρησιμοποιήθησαν πρὸς κάλυψιν ζημιῶν, θὰ φορολογηθοῦν. Ἔτσι, ὅμως, μία ἐπιχείρησις μὲ ζωὴν 30 ἐτῶν, θὰ κρατῇ αὐτὸ τὸ ποσοστὸν κερδῶν ἀφορολόγητον, τὸ ἥμισυ τῶν κρατήσεων αὐτῶν, εἶναι φόροι, μὴ καταβαλλόμενοι, χρήματα δηλαδὴ τοῦ δημοσίου, τὰ ὁποῖα θὰ ἐκμεταλλεύεται, συνεχῶς ἐπαυξανόμενα, διὰ νὰ πληρώσῃ τυχὸν φόρον μετὰ 30 ἔτη. Ἀκολουθεῖ τὸ θέμα τῶν ἀποσβέσεων. Εἶναι πρῶτον, αἱ τακτικαὶ ἀποσβέσεις, αἱ ὁποῖαι καθορίζονται δι’ ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργοῦ Βιομηχανίας, ἑκάστοτε, αἱ ὁποῖαι κυμαίνονται ἀπὸ 8–30%. Διὰ τῶν μνημονευθέντων νόμων, ηὐξήθη ἡ ἀπόσβεσις αὐτὴ τοῦ 8–30% ἀρχικῶς, κατὰ 2½%, προκειμένου περὶ κτισμάτων καὶ 6% διὰ τὰ λοιπὰ πάγια στοιχεῖα. Περαιτέρω, διὰ τοῦ νόμου 3765 αὐτὴ ἡ ἀπόσβεσις αὐξάνεται γενικῶς κατὰ 50% καὶ τέλος, διὰ τοῦ νόμου 4002 τὰ ποσοστὰ τῶν ἀποσβέσεων αὐξάνονται κατὰ 100%. Ἑπομένως, φθάνομεν εἰς μέσον ὅρον ἐπιτρεπομένων ἀποσβέσεων περίπου διὰ τὴν Πρωτεύουσαν 21%, διὰ τὴν Ἀττικὴν 31% καὶ διὰ τὰς ἐπαρχίας 40%. Ἔχομεν συνεπῶς τὰ ἑξῆς:

Δηλαδή, τὸ σύνολον τῶν καθαρῶν κερδῶν, δὲν ὑπόκειται εἰς φορολογίαν. Ἐὰν δὲ πωληθοῦν μετὰ πενταετίαν, ὡς ἀνέφερα, ἀπαλλάσσονται ὁριστικῶς τῶν φόρων. Ἐκτὸς τῆς πωλήσεως, ὑπάρχουν καὶ περιπτώσεις, ὅπως ἡ ἀλλαγὴ μορφῆς τῆς ἑταιρείας κλπ., ὥστε νὰ ἀποφευχθῇ ἡ πληρωμὴ τῶν φόρων καὶ πρὸ τῆς πενταετίας. Ἑπομένως, ἔχομεν οὐσιαστικῶς πλήρη φορολογικὴν ἀσυδοσίαν τῶν ἐπιχειρήσεων αὐτῶν καὶ αἱ ἐπιχειρήσεις αὐταὶ εἶναι αἱ ἰσχυρότεραι εἰς τὴν χώραν. Ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς συμβάσεως τοῦ ἀλουμινίου, εἶχον ἀντιδικήσει μὲ τὸν κ. Πρωτοπαπαδάκην, διότι, βάσει αὐτῶν τῶν στοιχείων, ὑπεστήριξα, ὅτι ἡ Ἑταιρεία Ἀλουμινίου, δὲν θὰ πληρώνῃ φόρους, τὴν εἴσπραξιν τῶν ὁποίων, ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης, ἐπεκαλεῖτο, ὡς ὠφέλειαν, τάχα, τοῦ δημοσίου. Ἀπὸ τὰς ἀπαλλαγὰς αὐτάς, ὑπὸ τὴν μορφὴν «φορολογικῶν κινήτρων», στερεῖται τὸ Δημόσιον πολλὰς ἑκατοντάδας ἑκατομμυρίων δραχμῶν ἐτησίως, χωρὶς νὰ εἶμαι εἰς θέσιν νὰ τὸ προσδιορίσω ἀκριβῶς. Νομίζω, ὅμως, ὅτι ἐπιβάλλεται μία ἐργασία εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ ἢ Οἰκονομικῶν, ἡ ὁποία νὰ μᾶς δώσῃ τὸ ὕψος τῶν ἀπαλλαγῶν αὐτῶν. Διότι, δὲν εἶναι δυνατόν, τὴν στιγμὴν ποὺ λέγομεν, ὅτι εὑρισκόμεθα εἰς τὸ χεῖλος τοῦ κρημνοῦ, νὰ χορηγοῦνται αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὰ προνόμια, καὶ νὰ καλοῦμεν ὑπαλλήλους καὶ συνταξιούχους νὰ αὐξήσουν τὸν φόρον. Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ λέγωμεν «σεῖς θὰ ἐξακολουθήσητε νὰ μὴ πληρώνητε οὐδεμίαν δραχμήν». Ἤθελα νὰ θέσω τὸ ἐρώτημα: Διατί μία βιομηχανία, ἡ ὁποία τὸ 1955 ἢ τὸ 1959, ὅταν ἐψηφίσθη ὁ νόμος 4002, βάσει τοῦ ὁποίου ἐπετρέπετο νὰ κάμῃ αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὴν κράτησιν, διατί, δεδομένου, ὅτι μὲ τὸ ποσοστὸν αὐτὸ κρατήσεων, (50% κλπ.), ἔχει καλύψει ὁλόκληρον τὴν ἀξίαν τῶν ἐγκαταστάσεων, διατί εἶναι ἀνάγκη νὰ τῆς παρατείνεται τὸ δικαίωμα περαιτέρω ἀφορολογήτου τῶν κερδῶν της; Ἀλλά, ἐπὶ τέλους, ἂς ἀντιληφθῶμεν, διὰ ποῖον λόγον, μὲ χρήματα τοῦ δημοσίου, θὰ γίνωνται δημόσιαι οὐσιαστικῶς ἐπενδύσεις, αἱ ὁποῖαι θὰ ἀνήκουν εἰς ἰδιώτας; Πρέπει νὰ ὑπάρξῃ μία ἄλλη ἀντιμετώπισις αὐτοῦ τοῦ προβλήματα τῶν φορολογικῶν ἀπαλλαγῶν, ὑπὸ τὴν μορφὴν φορολογικῶν κινήτρων.

§92Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ἐπειδὴ ἀνεφέρατε τὸ ὄνομά μου, ἀνεξαρτήτως τῆς ἀνάγκης νὰ ὑπάρχουν κίνητρα διὰ τὴν ἀνάπτυξιν τῆς βιομηχανίας γενικῶς, καὶ ἰδιαιτέρως τῆς ἐπαρχιακῆς καὶ τῆς νησιωτικῆς, περὶ τούτου δέ, νομίζω, ὅτι δὲν ὑπῆρξε διαφωνία μεταξὺ Ε.Κ. καὶ Ε.Ρ.Ε., ἀνεξαρτήτως, λοιπόν, τῆς ἀνάγκης ποὺ ὑπάρχει διὰ νὰ ὑποβοηθηθῇ ἡ ἀνάπτυξις τῆς βιομηχανίας εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἡ ἔννοια ὅλων αὐτῶν τῶν διατάξεων, ποὺ ἀνεφέρατε, δὲν εἶναι ἔννοια ἀπαλλαγῶν ἀπὸ τῆς φορολογίας, ἀλλὰ εἶναι ἔννοια ἀναστολῆς τῆς καταβολῆς τοῦ ὀφειλομένου φόρου.

§93Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρωτοπαπαδάκη, δὲν πρόκειται περὶ ἐννοίας ἀπαλλαγῶν. Πρόκειται περὶ ἀπαλλαγῆς, διότι ποτὲ δὲν πρόκειται νὰ πληρώσουν. Αὐτὸ εἶναι ἀπολύτως σαφές. Καὶ ἐνῷ εἶναι βέβαιον, ὅτι πολλαὶ βιομηχανίαι ἔχουν ἤδη ἐξοφλήσει καὶ ἔχουν καλύψει μὲ χρήματα τοῦ δημοσίου, μὲ τοὺς φόρους δηλαδὴ ποὺ ὤφειλαν νὰ πληρώσουν, τὴν ἀξίαν τῶν ἐγκαταστάσεων, συνεχίζουν ἐν τούτοις, νὰ κρατοῦν τὸ 25% διὰ τὰς ζημίας, τὸ 10% διὰ μελλοντικὰς ἐπενδύσεις καὶ πρὸ παντὸς νὰ συνεχίζουν κράτησιν δι’ ἀποσβέσεις ἐγκαταστάσεων, ἡ ἀξία τῶν ὁποίων ἤδη ἔχει καλυφθῆ ἀπὸ τὰς ἀφορολογήτους κρατήσεις τοῦ 50% καί, τελικῶς, ἀπὸ τοὺς ὁριστικῶς ἐκπιπτομένους φόρους, ποὺ ἀναλογοῦν εἰς τὴν κράτησιν αὐτήν. Εἶναι ἀπαράδεκτος, αὐτὴ ἡ κατάστασις, εἰς τὴν κρίσιμον αὐτὴν στιγμήν, ποὺ συζητοῦμεν περὶ κινδύνου ὑπάρξεως κἂν τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας. Ἀλλά, μήπως εἶναι εἰς θέσιν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, νὰ βεβαιώσῃ τὴν Ἑλληνικὴν Βουλὴν καὶ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ὅτι αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἐκρατήθησαν, ἐδαπανήθησαν διὰ οὐσιαστικῶς παραγωγικὰς πράγματι ἐπενδύσεις; Θὰ ἐπεξέτεινα τὸ ἐρώτημά μου καὶ περαιτέρω. Ὅταν πραγματοποιηθῇ ἐφέτος, π.χ. μία βιομηχανία κέρδους 10 ἑκατομμυρίων καὶ δὲν ἔχει νὰ κάμῃ ἐγκαταστάσεις, γνωρίζει, ὅτι ἐπ’ αὐτῶν τῶν 10 ἑκατομμυρίων, πρέπει νὰ πληρώσῃ φόρον τὸ ἥμισυ, δηλαδὴ 5 ἑκατομμ. δρχ. Σκέπτεται, λοιπόν: Διατί νὰ τὰ δώσω εἰς τὸ δημόσιον; Καὶ δαπανᾷ τὸ ποσόν, μεταβάλλοντας τὰ τζάμια εἰς κρύσταλλα, τὰς χειρολαβὰς θυρῶν κλπ. εἰς ἀσημένιες, τὰς προσόψεις εἰς βιτρώ, τὰς αὐλὰς εἰς κήπους κλπ. Καὶ ὑπάρχουν καὶ μέσα εἰς τὴν Ἀθήνα τέτοιου εἴδους βιομηχανίαι. Δὲν εἶμαι εἰς θέσιν νὰ ἀναφέρω, ἐὰν ἐκαλύφθησαν αὐταὶ αἱ δαπάναι ἢ ὄχι, ἀλλὰ ἠμποροῦσαν νὰ ἔχουν καλυφθῆ μὲ ἀφορολογήτους κρατήσεις. Αὐτάς, λοιπόν, τὰς δαπάνας, τὰς καλύπτουν μὲ τὴν ὀφειλομένην φορολογίαν. Ὑπάρχουν περιπτώσεις, ὅπου αἱ ἐγκαταστάσεις, ποὺ τελικὰ καλύπτονται μὲ χρήματα τοῦ δημοσίου (φόροι μὴ καταβαλλόμενοι), ἀποσβέννυνται κατόπιν διὰ κρατήσεων ἀποσβέσεων, ὥστε εἰς τὸ τέλος γίνονται ἰδιοκτῆται τῶν ἐγκαταστάσεων, χωρὶς νὰ πληρώσουν, ἀλλὰ ἀποθησαυρίζουν καὶ τὴν ἀξίαν των, μέσω ἀποσβέσεων. Αὐτὴ εἶναι ἡ τραγικὴ κατάστασις, ἡ ὁποία ὑπάρχει σήμερον. Ἂς ἀφήσωμεν, κ.κ. βουλευταί, τὰ ἀστεῖα. Πρόκειται περὶ παραχωρήσεως προνομίων, πρὸς ὡρισμένους μεγάλους ἐπιχειρηματίας, προκλητικῶς. Φοβοῦμαι, ὅτι οὐδεμία ὤθησις ἐδόθη διὰ τὴν ἀνάπτυξιν τῆς βιομηχανίας, μὲ αὐτὴν τὴν διασπάθισιν τοῦ δημοσίου χρήματος. Ἔχω ἐρευνήσει μίαν σειρὰν ἰσολογισμῶν τοιούτων ἐπιχειρήσεων, ὅπου φαίνονται ἀπίθανα πράγματα. Αἱ ἐγκαταστάσεις ἔχουν ἀποσβεσθῆ, ἀλλὰ ἐξακολουθοῦν αἱ κρατήσεις καὶ στερεῖται τὸ δημόσιον τῆς φορολογίας. Ἀναφέρω, ὡς παράδειγμα, διὰ νὰ γίνῃ πλήρως σαφὴς αὐτὴ ἡ ἀπαράδεκτος φορολογικὴ ἀσυδοσία τῶν προνομιούχων. Ἔστω, βιομηχανικὴ ἐγκατάστασις, ἀξίας 20.000.000, πραγματοποιοῦσα ἐτήσιον κέρδος 5.000.0000. Δικαιοῦται εἰς κράτησιν 50% τῶν κερδῶν διὰ νὰ καλύψῃ τὴν ἀξίαν τῆς ἐγκαταστάσεως, δηλαδὴ εἰς κράτησιν 2.500.000 ἐτησίως. Ἡ κάλυψις τῆς ὅλης ἀξίας, θὰ γίνῃ εἰς 8 ἔτη (8Χ2.500.000= 20.000.000). Ἀλλὰ ἀπὸ τὰ 2.500.000 κερδῶν ἐτησίως τὸ ἥμισυ — 1.250.000 — εἶναι τὸ ποσὸν τοῦ φόρου καὶ ἑπομένως εἰς τὰ 8 ἔτη θὰ ἔχῃ ἀπαλλαγῆ φόρων 10.000.000 (1.250.000 Χ 8). Συνεπῶς, τὸ ½ τῆς ἀξίας πληρώνει τὸ Δημόσιον. Ἀλλὰ παραλλήλως πρὸς αὐτὴν τὴν ἀφορολόγητον κράτησιν ἐνεργοῦνται πλὴν ἄλλων καὶ ἀποσβέσεις τῆς ἀξίας μέχρι 20% αὐτῆς (μέχρι 4.000.000). Ἐὰν λοιπὸν κατὰ τὴν αὐτὴν 8ετίαν ἐνεργῆ ἀποσβέσεις 2.500.000 (σύνολον 20.000.000) ἐξ αὐτῶν τὸ 1.250.000 εἶναι φόροι. Ἑπομένως εἰς τὴν 8ετίαν ἔχει πραγματοποιήσει τὴν εἴσπραξιν τῆς ἀξίας τῶν ἐγκαταστάσεων μόνον ἐκ φόρων ὀφειλομένων εἰς τὸ Δημόσιον, ἀπὸ τοὺς ὁποίους ἀπαλλάσσεται. Ἀλλὰ εἶναι πλέον καὶ τὸ 4% τοῦ τζίρου, τὸ ἀπαλλασσόμενον πάσης φορολογίας, τὸ ὁποῖον δίδομεν εἰς τὰς ἐξαγωγικὰς ἐπιχειρήσεις. Αὐτὸ δὲν ὠνομάσθη κίνητρον, τοῦ ἐδόθη ἄλλο ὄνομα, ἐνῶ εἶναι καὶ αὐτὸ ἀπαλλαγὴ ἀπὸ τὴν φορολογίαν. Αὐτὸ τὸ 4% ἐπὶ τοῦ τζίρου, τὸ ὁποῖον δικαιολογεῖται ὡς δαπάνη, χωρὶς νὰ ἀπαιτῆται νὰ ἀποδειχθῇ ἡ δαπάνη, θεωρεῖται δεδομένη, ἀντιστοιχεῖ περίπου εἰς τὸ ἥμισυ τοῦ κέρδους τῆς ἐπιχειρήσεως αὐτῆς. Διότι κατ’ ἀνώτατον ὅριον εἰς 10% ἐπὶ τοῦ τζίρου φθάνουν τὰ κέρδη τῶν ἐξαγωγικῶν ἐπιχειρήσεων. Ἀφαιρεῖται, λοιπόν, ἕνα 4%. Ἔχομεν συνεπῶς καὶ ἐδῶ ἄλλο προνόμιον, ἄλλην φοροαπαλλαγήν. Ὑπάρχουν ἀκόμη μία σειρὰ δασμολογικαὶ ἀπαλλαγαί. Ὑπάρχουν εἰδικαὶ συμβάσεις, εἰς τὰς ὁποίας ἔχουν δοθῆ ἀπαλλαγαί. Ὅταν ὅμως, κ.κ. βουλευταί, καλοῦμεν τὸν λαὸν εἰς θυσίας δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ ἀνεχθῶμεν αὐτὰ τὰ φαινόμενα. Εἶναι ἀνάγκη νὰ ὑπάρξῃ μία ἐντατικὴ προσπάθεια ἐκκαθαρίσεως αὐτῆς τῆς καταστάσεως. Εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀντιμετωπισθῇ τὸ ταχύτερον τὸ θέμα αὐτό. Ἀναφέρω, διὰ νὰ μὴ σᾶς ἀπασχολήσω, ἐλάχιστα παραδείγματα Ἰσολογισμῶν συγκεκριμένων, μὲ τὰς ἀναλόγους κρατήσεις. Ἰσολ. 1964 Α.Ε. Δομικῶν Ὑλῶν.

Ἐπὶ κερδῶν 21.056.000 φορολογοῦνται μόνον 4.776.000. Α.Ε. Βαγιωνῆς

Α.Ε. Παρκετοβιομηχανία Σιδηροπούλου. 1964

Διὰ τὸ 1964

Α.Ε. «Βιαμύλ».

Α.Ε. Καρέλλας

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ἡλιόπουλε, θὰ ἠμποροῦσα νὰ παρακαλέσω νὰ συντομεύσητε. Καὶ οἱ ἄλλοι εἰσηγηταὶ ὡμίλησαν δύο ὥρας περίπου. Δι’ αὐτὸ γίνεται καὶ διὰ σᾶς ἐξαίρεσις. Ἀλλὰ παρακαλῶ, νὰ τελειώσητε.

§95Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Τελειώνω, κύριε Πρόεδρε. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα, εἶναι τὸ μέγα θέμα τῶν φοροδιαφυγῶν, διὰ τὸ ὁποῖον ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ἔχει ὁμιλήσει εἰς τὴν Βουλὴν καὶ παλαιότερα καὶ τελευταῖα καὶ ἔχει ὑποσχεθῆ, ὅτι θὰ ὑπάρξῃ δίωξις τῶν φοροφυγάδων καὶ σύλληψις τῆς διαφυγούσης φορολογητέας ὕλης. Ἐὰν παρακολουθήσῃ κανεὶς τὸ ἐθνικὸν εἰσόδημα, ἐν σχέσει μὲ τὸ δηλούμενον εἰσόδημα, ἀπὸ τὰς διαφόρους κατηγορίας φορολογουμένων, θὰ ἴδῃ πόση διάστασις ὑπάρχει μεταξὺ τοῦ πραγματοποιουμένου εἰσοδήματος καὶ τοῦ δηλουμένου πρὸς φορολόγησιν, ὥστε πράγματι, νὰ μὴν ἀφήνεται καμμία ἀμφιβολία, ὅτι ὑπάρχει μία τεραστία φοροδιαφυγή. Ἀναφέρω τὸ ἑξῆς: Ὅτι ἐπὶ 500.000 ἐπιχειρήσεων ἐμπορικῶν, αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουν εἰς τὴν χώραν μας, ὑπέβαλον δηλώσεις φορολογικὰς 112.000 δηλαδή, κάτω ἀπὸ τὸ ¼. Δὲν πραγματοποιοῦν φορολογητέον εἰσόδημα αἱ ἄλλαι ἐπιχειρήσεις; Ἀπίθανον. Ἐπὶ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος 36 δισεκατομμυρίων ἀπὸ ἐπιχειρήσεις μεταποιήσεως, μεταφορῶν, ἐμπορίου καὶ πίστεως, δηλοῦται εἰσόδημα φορολογητέον 6.889.000 δρχ. Βεβαίως, δὲν ἠμπορεῖ νὰ θεμελιώσῃ κανεὶς πλήρη συμπεράσματα ἀπὸ αὐτό. Ἀλλὰ εἶναι τόσον μεγάλη ἡ διάστασις, ὥστε νὰ μὴν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ ὑπάρχῃ τεραστία φοροδιαφυγή. Ὑπάρχει, ἐπίσης, διαφυγὴ εἰς τὸν φόρον κύκλου ἐργασιῶν. Τελικά, δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ πιθανὸν συμπέρασμα: Ὅτι τὰ «κίνητρα», ἀποτελοῦν χαριστικὴν πρᾶξιν, χωρὶς ἐπίπτωσιν τὴν ἀνάπτυξιν τῆς οἰκονομίας. Οἱ ἰσχυροί, δὲν πληρώνουν φόρους. Καὶ ἂν κάποτε δίνουν κάτι, εἶναι ἀπὸ καλωσύνην. Ὅταν καλοῦμεν, ὅμως, εἰς νέας θυσίας, τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, τὸν ἐργαζόμενον, τὸν συνταξιοῦχον, καὶ ὑπάλληλον, δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ συνεχίζεται αὐτὴ ἡ διαφυγὴ ἐσόδων τοῦ κρατικοῦ προϋπολογισμοῦ, ὑπὸ αὐτὴν τὴν μορφήν, χάριν τῶν ἰσχυρῶν. Κύριοι βουλευταί, ἐξ ὅσων ἐξέθεσα, καταλήγω εἰς τὰ ἑξῆς συμπεράσματα καὶ προτάσεις: Πρῶτον, νὰ μὴ περιληφθοῦν εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν 1966, σύμφωνα ἄλλως τε καὶ μὲ τὰς διατυπωθείσας ὑπὸ τοῦ κ. Μητσοτάκη ἀπόψεις τὰ 700 ἑκατομμύρια τοῦ ΝΑΤΟ, καὶ τὰ 500 ἑκατομ. τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν, διὰ τὰ ὁποῖα ἔχω ὁμιλήσει. Δεύτερον. Νὰ ἐπιδιωχθῇ ἡ εἴσπραξις τῶν Γερμανικῶν ὀφειλῶν, τῶν 200 ἑκατομμ. δολλ., τῆς περιόδου τῆς κατοχῆς. Τρίτον, νὰ πραγματοποιηθῇ ἡ ρευστοποίησις τῶν προϊόντων, τῶν ἀποθηκευμένων. Πρέπει νὰ ὑπάρξῃ ἡ ἀποδέσμευσις τῶν διαθεσίμων, νὰ λείψῃ ἡ ταμιακὴ πίεσις, ἡ ὁποία ὑφίσταται ἐκ τῆς ὑπάρξεως ἀδιαθέτων προϊόντων εἰς τὰς ἀποθήκας. Τέταρτον. Νὰ ὑπάρξῃ ριζικὴ κατάργησις τῶν φοροαπαλλαγῶν καὶ νὰ ἐπιδιωχθῇ ἡ σύλληψις τῆς διαφευγούσης φορολογητέας ὕλης. Πέμπτον. Νὰ ἐπιδιωχθῇ σύνδεσις εἰσαγωγῶν πρὸς ἐξαγωγάς, ὄχι μόνον εἰς τὰς συναλλαγὰς ἐπ’ ἀνταλλαγῇ, ἀλλὰ καὶ εἰς τὰς ἐλευθέρας συναλλαγὰς πληρωμῆς μὲ συνάλλαγμα. Καὶ τέλος, εἶχον προτείνει εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν καὶ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι εἶναι καιρὸς νὰ ὑπάρξῃ κατάργησις ὡρισμένων προϋπολογισμῶν, οἱ ὁποῖοι φθάνουν εἰς ὕψος ἑκατοντάδων ἑκατομμυρίων, καὶ οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται ἔξω ἀπὸ οἱονδήποτε ἔλεγχον τῆς Κυβερνήσεως, ἔξω ἀπὸ τὸν ἔλεγχον τοῦ προϋπολογισμοῦ. Εἶναι οἱ προϋπολογισμοί, οἱ ὁποῖοι ὀνομάζονται Βασιλικὴ Πρόνοια, Ἐθνικὸν Ἵδρυμα κλπ., τὰ ὁποῖα, νομίζω, δὲν ἔχουν κανένα νόημα νὰ διατηροῦνται καὶ νὰ λειτουργοῦν ὡς λειτουργοῦν σήμερον. Ἠμπορεῖ νὰ εἰσαχθοῦν εἰς τὸν προϋπολογισμόν, ἠμπορεῖ νὰ προβλεφθῇ εἰδικὴ διάθεσις κονδυλίων πρὸς ἐξυπηρέτησιν ὡρισμένων σκοπῶν, ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν ὑπάρχουν προϋπολογισμοί, ποὺ προέρχονται ἀπὸ φορολογίας καὶ νὰ εἶναι ἔξω ἀπὸ οἱονδήποτε ἔλεγχον. Αὐτὸ εἶναι ἀντίθετον καὶ πρὸς τὴν ὅλην συνταγματικὴν τάξιν. Κύριοι βουλευταί, τὰ μέτρα τὰ κυβερνητικά, θὰ ἠδύναντο νὰ δικαιολογηθοῦν, μόνον ἐὰν εἶχον ἐξαντληθῆ ὅλα τὰ μέσα καὶ ὡς πρὸς τὰ ἔσοδα καὶ ὡς πρὸς τὰς δαπάνας, ἰδίως ὑπὸ μίαν βασικὴν προϋπόθεσιν: Νὰ ὑπάρξῃ φορολογικὴ δικαιοσύνη, τίποτε, ὅμως, δὲν ἔγινεν ἀπὸ αὐτά. Ἀλλὰ καὶ εἰς πᾶσαν περίπτωσιν θυσίας ἀπὸ τὸν λαόν, διὰ τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν θὰ ἠδύνατο νὰ ζητήσῃ μόνον μία Κυβέρνησις, ποὺ ἔχει πλῆρες καὶ καθαρὸ πρόγραμμα, ποὺ ἐγγυᾶται τὸ ἀποτέλεσμα καὶ ποὺ ἐμπνέει ἐμπιστοσύνη εἰς τὸν λαόν. Ἀλλά, ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, δὲν ἠμπορεῖ, οὔτε νὰ ἐμφανίσῃ, οὔτε νὰ ἐκτελέσῃ ἰδικόν της πρόγραμμα. Εἶναι δεσμία ἄλλων πολιτικῶν Κομμάτων καὶ δυνάμεων, ποὺ τὰ συμφέροντά των ἀντιστρατεύονται τὰ νόμιμα συμφέροντα τοῦ λαοῦ. Ἀλλὰ ἀκριβῶς καὶ τὰ πολιτικὰ κόμματα καὶ αἱ ἐξωπολιτικαὶ δυνάμεις ποὺ ἔχουν παγιδεύσει τὴν Κυβέρνησιν, ἔχουν σαφῶς ἀποδοκιμασθῆ ἀπὸ τὴν πλειοψηφίαν τοῦ λαοῦ, ἡ ὁποία καὶ διὰ τοῦτον μόνον τὸν λόγον δυσπιστεῖ πρὸς τὴν εἰς τὰς δυνάμεις αὐτὰς στηριζομένην Κυβέρνησιν. Τὴν δυσπιστίαν, ὅμως, τοῦ λαοῦ πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ἐπιτείνει εἰς τὸ ἔπακρον ὁ τρόπος τῆς γενέσεώς της καὶ αἱ ἐκδηλούμεναι προθέσεις πρὸς μονιμοποίησιν τῆς πολιτικῆς ἀνωμαλίας, καὶ πρὸς περαιτέρω ἐπιδείνωσίν της. Αὐτὴ ἡ δήλωσις τοῦ κ. Μητσοτάκη, κατὰ τὴν ὁποίαν «μὲ ἀνοικτὴν οἰκονομικὴν κρίσιν, καμμία χώρα τῆς γῆς ποτὲ δὲν κάνει ἐκλογάς», ἐνῷ εἶναι ἐντελῶς ἀντίθετη πρὸς τὴν πραγματικότητα, ἐντείνει εἰς τὸν λαὸν τὴν ὑποψίαν διὰ τὰς προθέσεις καὶ τὰς μεθόδους κατακρατήσεως τῆς ἀρχῆς καὶ προκαλεῖ τὴν ἀπόλυτον δυσπιστίαν καὶ ἀντίδρασίν του. Διὰ τοὺς λόγους αὐτούς, τὰ προτεινόμενα νέα φορολογικὰ μέτρα, πρέπει νὰ ἀποκρουσθοῦν, διότι καὶ καθ’ ἑαυτὰ εἶναι ἀνεπιτυχῆ, πλήττουν τὰς ἀρχὰς τῆς φορολογικῆς δικαιοσύνης καὶ μαρτυροῦν ἔλλειψιν διαθέσεως πρὸς ὀρθὴν ἀντιμετώπισιν τῶν γενικωτέρων οἰκονομικῶν προβλημάτων. Κύριοι βουλευταί, τελειώνων, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ὑπογραμμίσω, ὅτι ἕνα πρόβλημα βασικὸν ὑπάρχει αὐτὴν τὴν στιγμήν, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἀντιμετωπίσωμεν ὅλοι μας. Πρέπει νὰ ἀλλάξωμεν τρόπον σκέψεως εἰς αὐτὴν τὴν κρίσιμον περίοδον, τὴν ὁποίαν διερχόμεθα. Πρέπει νὰ παραιτηθῶμεν ἀπὸ ἐπιδράσεις ἢ ἀπὸ τὴν ἐπίδρασιν κομματικῶν ἢ ἄλλων ἀντιλήψεων καὶ ἐπιρροῶν. Ἐὰν δὲν ἀλλάξωμεν τρόπον σκέψεως, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὸ οἰκονομικὸν πρόβλημα καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προχωρήσῃ ἡ χώρα μας μπροστά. Διστάζομεν, προκειμένου νὰ ἀναπτύξωμεν συναλλαγὰς μὲ ὅλας τὰς χώρας, τὴν στιγμὴν ποὺ οἱ Ἀμερικανοὶ καὶ οἱ Ἰάπωνες καὶ οἱ Γερμανοί, στέλλουν Ἐπιτροπάς, ποὺ περιοδεύουν γι’ αὐτὸ εἰς τὰς Ἀνατολικὰς χώρας. Δὲν τολμῶμεν νὰ πλησιάσωμεν τὸ θέμα τῶν ἀμυντικῶν δαπανῶν. Ὑποχωροῦμεν εἰς τὰς παραλόγους ἀπαιτήσεις τῶν οἰκονομικῶς ἰσχυρῶν. Ἐὰν δὲν ἀλλάξωμεν τρόπον σκέψεως καὶ μεθόδους ἀντιμετωπίσεως τῶν προβλημάτων, θὰ ἐξακολουθήσωμεν νὰ εὑρισκώμεθα εἰς τὴν θέσιν ὑπαναπτύκτου χώρας μὲ ὀλεθρίας συνεπείας, τώρα ποὺ εὑρισκόμεθα εἰς τὸν εὐρύτερον κύκλον τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος. Μὲ αὐτὰς τὰς σκέψεις, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δώσωμεν τὴν ἔγκρισίν μας εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ κάμῃ τὴν διαχείρισιν καὶ τῶν κονδυλίων καὶ τῶν ποσῶν, τὰ ὁποῖα ζητεῖ νὰ εἰσπράξῃ, διὰ τῆς νέας φορολογίας καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον, θὰ καταψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον. Καὶ διατυπώνω μίαν σκέψιν: Ἐὰν πράγματι ἡ Κυβέρνησις ἐκτιμᾷ τὴν κρισιμότητα τῆς καταστάσεως, ἐὰν πράγματι ἔχῃ ἐνδιαφέρον νὰ ἀντιμετωπισθοῦν ἀποτελεσματικὰ ὅλα τὰ προβλήματα τὰ οἰκονομικά, τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν, ἕνας δρόμος μόνον ὑπάρχει, νὰ εὑρεθῇ τρόπος νὰ ἀποκατασταθῇ ἡ ἠρεμία καὶ ἡ ὁμαλότης εἰς τὴν Ἑλληνικὴν ζωήν, νὰ ὑπάρξῃ δυνατότης ἐπιστρατεύσεως, ὄχι ἁπλῶς φορολογήσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, διὰ τὴν προσπάθειαν οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως. Χωρὶς αὐτό, χωρὶς νὰ δοθῇ ὁ λόγος εἰς τὸν κυρίαρχον Ἑλληνικὸν λαόν, χωρὶς νὰ ὁδηγηθῶμεν εἰς ἐκλογάς, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δοθῇ λύσις εἰς τὰ ζωτικὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα μᾶς ταλαιπωροῦν. Ἡ λύσις τοῦ ζητήματος αὐτοῦ ἀνήκει εἰς ὅλα τὰ Κόμματα καὶ νομίζω, ὅτι καθῆκον ὅλων τῶν Κομμάτων εἶναι νὰ ἀντιμετωπίσουν αὐτὴν τὴν πραγματικότητα, διότι ἄλλως, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ πρόοδος, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ ἀνάπτυξις τῆς οἰκονομίας τῆς χώρας μας. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀριστερᾶς).

§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐτελείωσαν οἱ Εἰσηγηταὶ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου.

§97Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, Εἰσηγητὴς εἶναι καὶ ὁ κ. Λώρας.

§98ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν τὸ ἔχω ὑπ’ ὄψει μου.

§99Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Ἦτο Εἰσηγητὴς εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν.

§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐφ’ ὅσον δὲν εἶναι ἐγγεγραμμένος, μετὰ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, θὰ προχωρήσω εἰς τοὺς εἰδικοὺς ἀγορητάς. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, ἔχει τὸν λόγον.

§101Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Κύριοι βουλευταί, λυποῦμαι, διότι λόγοι ἔκτακτοι μὲ ἠμπόδισαν, κατὰ τὴν πρώτην συζήτησιν τοῦ Δεκεμβρίου, νὰ λάβω μέρος εἰς τὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία ἐγένετο, ὅταν κατέθεσα μετὰ τοῦ συναδέλφου μου τοῦ Συντονισμοῦ, τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον. Νομίζω, ὅτι δὲν ὑπάρχει περίπτωσις ἐχέφρονος ἀνθρώπου, ὁ ὁποῖος μὲ εὐχαρίστησιν προσέρχεται νὰ καταθέσῃ νομοσχέδιον, ἐπιβάλλον ἐπιβαρύνσεις ἐπὶ τῶν συμπολιτῶν του καὶ μάλιστα ἐπιβαρύνσεις, ἀρκετὰ σημαντικάς. Εἰς ἐμὲ συμβαίνει ἡ σκληρὰ εἰρωνεία τῆς μοίρας, διότι ἐγκαίρως ὑπῆρξα ἐξ ἐκείνων, ποὺ εἰδοποίησαν περὶ τῶν δυνατοτήτων ἐξελίξεως ποὺ ἠμποροῦν νὰ ἔχουν ὡρισμέναι ἐνέργειαι, αἱ ὁποῖαι ἤγαγον εἰς τὴν ἀνάγκην τὴν σημερινήν. Λέγω, ἐὰν ἔλαχεν εἰς ἐμὲ αὐτὴ ἡ σκληρὰ μοῖρα, ἐκτελῶ, κατὰ συνείδησιν τὸ καθῆκον μου, πεπεισμένος, ὅτι προσφέρω μίαν μικρὰν ὑπηρεσίαν εἰς τὴν χώραν. Ἐὰν ὑπάρχῃ ἀνάγκη, ποὺ ὑπάρχει, ἐπιβολῆς ἐπιβαρύνσεων, ἐπὶ τῶν Ἑλλήνων, τοῦτο, προϊόν τῶν προηγηθεισῶν εἰς τὴν διαχείρισιν τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς τῆς χώρας, περιστάσεων, μὲ μίαν ἀλληλουχίαν συνεχῶς, πρὸς τὰ ἐκεῖ ἄγουσαν, ἔφερε τὸν προϋπολογισμὸν τῆς χρήσεως 1965 εἰς ἕνα πολὺ σημαντικὸν ἄνοιγμα, ἄνοιγμα τόσον εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐπενδύσεων, ὅσον καὶ ὡς πρὸς τὸ χρέος τῆς Κυβερνήσεως πρὸς τὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος, ἐκ τῆς διαχειρίσεως τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων, τὸ σύνολον τοῦ ὁποίου συνεποσώθη εἰς οὐχὶ ὀλιγώτερον τῶν 4.100.000.000 δραχμῶν. Ἦτο ἀδύνατον, οἱανδήποτε προσφυγὴν καὶ ἂν ἔκαμε καὶ νομίζω, ὅτι τὰ γεγονότα ἤδη, καθ’ ἣν στιγμὴν ὁμιλῶ μὲ ἐπιβεβαιοῦν, εἰς τὰς ξένας πηγὰς ἡ Κυβέρνησις μὲ δραστηριότητα, ἡ ὁποία νομίζω, ὅτι ὑπῆρξε καὶ πέραν τῆς συνήθους, δὲν θὰ ἠμποροῦσε νὰ προσδοκᾷ ποτὲ νὰ καλύψῃ τὰ ποσὰ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἀνέφερον. Καὶ ἂν ἀκόμη πάρωμεν τὴν ἐκδοχήν, ὅτι τὸ πρὸς τὴν Τράπεζαν χρέος, ἦτο σαφῶς ἔλλειμμα, ὡς τὸ ἐχαρακτήρισε τὸν Δεκέμβριον ὁ συνάδελφός μου, δὲν ἦτο ἀπολύτως ἔλλειμμα τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ περιορίζομεν εἰς τὸ ἥμισυ τὸ προκῦπτον ἔλλειμμα, ἐκ τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐπενδύσεων, καὶ αὐτὸ θὰ ἦτο ἀρκετὸν διὰ νὰ ὑποχρεώσῃ τὴν Κυβέρνησιν διὰ μέσων ἐκτάκτων, ὅπως εἶναι ἡ φορολογία, τὸ δυσάρεστον αὐτὸ καὶ ἀντιπαθὲς μέσον, εἰς τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται κανεὶς ἐνίοτε ἐξηναγκασμένος νὰ προσφύγῃ, νὰ καλύψῃ τὴν κατάστασιν. Ὑπῆρξεν ἡ μόνη διέξοδος, ἐπαναλαμβάνω, καὶ ὅπως εἶπον αἱ ἐξωτερικαὶ πηγαὶ μὲ μίαν γοργότητα, ἀληθῶς ἀσυνήθη ἐτέθησαν εἰς κίνησιν καὶ ἤδη καθ’ ἣν στιγμὴν ὁμιλῶ, ἐξ ὅσων ἐπηγγέλθη ἡ Κυβέρνησις τὸν Δεκέμβριον, πρὸ ἑνὸς δηλαδὴ μηνός, ἔχουν πραγματοποιηθῆ τὰ τρία ἐκ τῶν τεσσάρων δανείων ἢ μορφῶν βοηθείας, ὅπως ἀποκαλοῦνται, ἐὰν δὲν εἶναι αὐστηρῶς, εἰπεῖν, βοήθεια καὶ παραμένει τὸ μικρότερον μέρος ἀπραγματοποίητον, τὸ ἐκ τῆς γερμανικῆς πηγῆς, τὸ ὁποῖον ἄλλωστε εἶναι καὶ ὀλιγώτερον ἐπισφαλές. Συμπέρασμα, ὅτι ἡ Κυβέρνησίς μας ἀντεμετώπισε τὴν κατάστασιν μὲ ἀποφασιστικότητα καὶ μὲ πίστιν καὶ θὰ ἠμποροῦσε κάτι σοβαρὸν νὰ εἴπῃ εἰς ὅλας αὐτὰς τὰς πηγὰς διὰ νὰ τὰς πείσῃ νὰ ἔλθουν ἀρωγοὶ εἰς τὴν εἰς δυσκολίας περιελθοῦσαν οἰκονομίαν τῆς χώρας μας, διότι γνωρίζετε, ὅτι δὲν ὑπάρχουν φιλάνθρωποι, οἱ ὁποῖοι διανέμουν τὰ ἑκατομμύρια καὶ τὰς δεκάδας ἑκατομμυρίων δολλαρίων ἀπὸ ἁπλῆν φιλανθρωπίαν. Ἀνεμετρήθη καὶ ἐσταθμίσθη καὶ ἐξετιμήθη δεόντως ἡ πραγματικότης καὶ ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία διεξήγαγε τὴν λεπτὴν αὐτὴν ἀποστολήν, ὄχι μόνον δὲν ἀνταποκρίνεται εἰς τοὺς χαρακτηρισμούς, οἱ ὁποῖοι τῆς ἀπεδόθησαν, ἀλλ’ ἀντιθέτως, ὑπῆρξεν ἀξία τῆς ἀποστολῆς της καὶ ἔφερε καρποὺς εὐχύμους καὶ ἐντὸς διαστήματος, καταπλήσσοντος εἰς βραχύτητα. Εἶμαι εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν νὰ ἀναφέρω εἰς τὸ Σῶμα, ὅτι ὁ προϋπολογισμὸς ὁ τακτικός, ὡς πρὸς τὰ ἔσοδα — ὁμιλοῦμεν σήμερον 3 Φεβρουαρίου καὶ πρὸ δύο ἡμερῶν ὑπῆρξε τηλεφωνικὴ συγκέντρωσις τῶν στοιχείων παρὰ τῶν διαφόρων Ταμείων τοῦ Κράτους — ὄχι πλήρης, ἀλλ’ οὕτως ὥστε νὰ παρέχῃ μίαν συλλογικὴν εἰκόνα — τὰ στοιχεῖα, λέγω, εἶναι εὐχάριστα καὶ ἀνταποκρίνονται εἰς ὅσα εἶπεν ἡ Κυβέρνησις πρὸ ἑνὸς μηνὸς πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Ὑπάρχει μάλιστα καὶ ἕνα ἀξιοσημείωτον γεγονός, ὅτι ἐνῷ τότε ὁ συνάδελφος ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ ὡμίλει περὶ ἰσοσκελίσεως εἰς τὸ ποσὸν τῶν 27.700 ἑκατομμυρίων, σήμερον τὰ πραγματοποιηθέντα ἔσοδα ἀνέρχονται συνολικῶς εἰς 28.135 ἑκατομμύρια. Ὑπερέβησαν ἄρα καὶ αὐτὰς τὰς προβλέψεις τοῦ κατατεθέντος πέρυσι προϋπολογισμοῦ τοῦ 1965, ὁ ὁποῖος ἀνεβίβαζε τὰ ἔσοδα εἰς 28.000 ἑκατομμύρια. Τοῦτο, ἀγαπητοὶ φίλοι, δὲν συνέβη εἰκῇ καὶ ὡς ἔτυχεν ἀπὸ τοὺς ἀνικάνους, ἀπὸ τοὺς φαύλους, ἀπὸ τοὺς προδότας Κυβερνήτας, τὰ μέλη τῆς Κυβερνήσεως αὐτῆς, ἡ ὁποία ὡδηγοῦσε, καθ’ ἃ ἀπὸ 3μήνου καὶ 4μήνου ἀναγιγνώσκομεν κατὰ κόρον καθημερινῶς εἰς τὸ βάραθρον, εἰς τὴν ἄβυσσον, εἰς τὴν καταστροφήν, τὰ οἰκονομικὰ τῆς χώρας. Δὲν ἔγινε, λέγω, μόνον του. Δὲν συνετελέσθη ἀφ’ ἑαυτοῦ, ἀλλ’ ὑπῆρξεν ἀσυζητητὶ καὶ ἀναμφιβόλως ἀποτέλεσμα μιᾶς νοικοκυρεμένης συστηματικῆς καὶ συνεχοῦς καὶ ἀδιαλείπτου προσπαθείας ἀπὸ μέρους τοῦ ὑπευθύνου καὶ τῶν ὑπευθύνων, οἱ ὁποῖοι ἐπεκαλέσθησαν, ὅπως εἶπον τὴν ἡμέραν ἐκείνην, καὶ ἔκαμον ἔκκλησιν εἰς τὸν πατριωτισμόν, ὅπως εἶχον εἴπει καὶ τὸν ζῆλον τῶν τεταγμένων ὀργάνων τοῦ Κράτους εἰς τὴν λεπτὴν ἀποστολὴν τῆς εἰσπράξεως τῶν ἐσόδων, ὥστε νὰ τὰ συγκεντρώσουν μὲ ἐπιμέλειαν, χωρὶς καταπίεσιν, χωρὶς ἐκδήλωσιν ἐχθρικῆς πρὸς τὸν πολίτην διαθέσεως, ἀλλ’ ἁπλῶς ὑπομιμνήσκοντές τους ἓν στοιχειῶδες καὶ ὑπέρτατον καθῆκον ποὺ ἀποτελεῖ ἡ πιστὴ ἐκτέλεσις τῶν φορολογικῶν του ὑποχρεώσεων. Καὶ ἔγινε τοῦτο, παρὰ μίαν σημαντικὴν καθυστέρησιν ποὺ εἶχε σημειωθῆ κατὰ τὰς ἀρχὰς τοῦ ἔτους εἰς τὴν βεβαίωσιν τῶν φόρων. Καὶ εἶχε σημειωθῆ αὐτὴ ἡ καθυστέρησις εἰς τὴν βεβαίωσιν καὶ ἐξ ἄλλων λόγων, ἀλλὰ καὶ ἐκ τῶν μεταβολῶν ποὺ ἔφερον τὰ νομοθετήματα τὰ διοικητικά, τοῦ νόμου 4352, καὶ ἄλλα. Καὶ ἐχρειάζετο μία ἐπίσπευσις καὶ ἐντὸς βραχέος χρόνου ἀνάκτησις τοῦ ἀπολεσθέντος ἐδάφους. Ἀποδίδεται εἰς ἡμᾶς, τοὺς μεταϊουλιανοὺς Κυβερνήτας τῆς χώρας, ἡ συντριβὴ τῆς οἰκονομίας, ἡ καταρράκωσις τῶν δημοσίων οἰκονομικῶν. Ἀποδίδεται εἰς ἡμᾶς σωρεία ἀσυστάτων καὶ ἀξιοκαταφρονήτων κατηγοριῶν, τὰς ὁποίας ἀντιπαρέρχομαι, ἀλλὰ σταματῶ μόνον διὰ νὰ σημειώσω, ὅτι, ὅταν παρελάβομεν τὴν ἐξουσίαν, ἡ εἴσπραξις τῶν δημοσίων ἐσόδων ἐσημείωνε κατὰ τὸ τέλος τοῦ πρώτου 7μήνου μόνον 8,9 αὔξησιν ἐπὶ τῶν ἐσόδων τῆς ἀντιστοίχου χρονικῆς περιόδου τοῦ π. ἔτους. Τὴν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἔχω τὴν τιμὴν νὰ σᾶς ἀπευθύνω αὐτὰς τὰς ὀλίγας λέξεις, ἔφθασεν ἡ ὑπερτέρησις τῆς εἰσπράξεως τῶν ἐσόδων, ἔναντι τοῦ 1964, εἰς τὰ 12,7 ἢ καὶ 13, ὡς ἀκριβῶς εἶχε προγραμματίσει ἡ Κυβέρνησις, ὡς προέβλεπεν ὁ κατατεθεὶς προϋπολογισμός. Βεβαίως, εἶναι γνωστόν, καὶ τὸ ἐδήλωσεν ὁ συνάδελφος κ. Μητσοτάκης, ὅτι εἰς τὰ ποσά, τὰ ὁποῖα ἀνέφερα δὲν περιλαμβάνεται τὸ κονδύλιον τῶν 700 ἑκατομμυρίων τῆς βοηθείας ΝΑΤΟ. Ἀλλ’ ὡς καὶ ἐκεῖνος ἀνέφερε τὸν Δεκέμβριον, μόλις ἀμφότεροι εἴχομεν ἐπιστρέψει ἐκ Παρισίων, κατὰ τὴν ὑπουργικὴν διάσκεψιν τοῦ Δεκεμβρίου ἀνεζωογονήσαμεν τὸ ζήτημα καὶ τὴν ἀπαίτησιν τοῦ 1965, ἡ ὁποία ἔτεινε νὰ παρέλθῃ, ἀπράκτου παραμείναντος τοῦ ἐνιαυτοῦ ὁλοκλήρου. Καὶ τὴν ἀνεζωπυρώσαμεν μὲ πολλὴν ζέσιν καὶ πολλὴν πίστιν καὶ ᾐσθάνθημεν καὶ ἔχομεν ἀνταπόκρισιν σήμερον τοῦ γεγονότος, ὅτι πλεῖστοι, ἀρκετοὶ ἐκ τῶν συμμάχων, ἔχουν ἀντιληφθῆ τὴν ὑποχρέωσίν τους νὰ σταθοῦν ἀλληλέγγυοι καὶ νὰ συνεισφέρουν εἰς τὸν φόρτον τῶν στρατιωτικῶν ἀμυντικῶν δαπανῶν ποὺ βαστάζει ἡ Ἑλλάς, ὡς μέλος τῆς συμμαχίας. Καὶ τὸ λέγω πρὸς καθησύχασιν τῶν φίλων τῆς πτέρυγος αὐτῆς, ὅτι ματαίως ἀνησυχοῦν καὶ ἀδημονοῦν ἂν πιστεύουν, ὅπως λέγουν, ὅτι μᾶς πιέζουν μέλη τῆς συμμαχίας καὶ δὴ πολὺ σημαντικὰ μέλη εἰς τὸ νὰ κάμωμεν ὡρισμένην, συγκεκριμένην Νατοϊκὴν πολιτικήν, ἐγκαταλείποντες καὶ καταπροδίδοντες ἐθνικὰ ζητήματα. Δὲν ὑπῆρξε ποτὲ δήλωσις ἢ σκέψις, περισσότερον ἀφισταμένη τῆς ἀληθείας ἀπὸ αὐτήν. Τὸ δηλῶ κατηγορηματικῶς, μὲ πλήρη τὴν συναίσθησιν τῆς εὐθύνης ποὺ ἔχει πᾶς ὁμιλῶν ἀπὸ τοῦ ἱεροῦ αὐτοῦ βήματος. Καὶ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἐδοκιμάσαμεν ἱκανοποίησιν καὶ θέλω νὰ ἐλπίζω, ὅτι λίαν συντόμως θὰ ὑπάρξουν ἱκανοποιήσεις μέρους τοῦ σημαντικοῦ ποσοῦ, τὸ ὁποῖον δὲν ἠμπορῶ νὰ ἐγγυηθῶ μέχρι ποίου ὕψους θὰ φθάσῃ, διότι εἶναι ἄχαρι τὸ ἔργον νὰ κάμῃ κανεὶς τὸν προφήτην μετὰ Χριστόν; ἀλλ’ ἀσφαλῶς θὰ ὑπάρξῃ αἰσθητὴ καὶ σημαντικὴ συνεισφορά. Αὐτή, κ.κ. συνάδελφοι, εἶναι ἡ εἰκὼν τοῦ τακτικοῦ προϋπολογισμοῦ. Εἶναι γνωστόν, ὅτι ὑπῆρξε μία ὑπέρβασις δαπανῶν, ἀλλ’ ὁ φίλος συνάδελφος ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ ἐξήγησε πῶς προῆλθεν αὐτὴ καὶ ὁ κατελθὼν τοῦ βήματος ἄλλως τε ἀπηρίθμησεν ἤδη τὰ στοιχεῖα, τὰ συνθέτοντα αὐτὸν τὸν ἀριθμὸν τῆς ὑπερβάσεως. Ὑπῆρξαν ὑπέρτερα τῆς θελήσεως εἴτε ἡμῶν, εἴτε οἱασδήποτε Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα παρήγαγον καὶ συνέθεσαν τὴν ὑπερτέρησιν τῶν δαπανῶν ἀπὸ τὰς προβλεφθείσας. Εἶναι τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον ἀνέφερον, ὡς ἔσοδον καλῦπτον ταύτην καὶ ἀπομένει μόνον τὸ μεγάλο τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν δημοσίων ἐπενδύσεων, εἰς τὸν ὁποῖον θὰ εἴπω καὶ θὰ σημειώσω καὶ θὰ ὑπογραμμίσω, ὅτι ὑπῆρξεν ἀτυχέστατον γεγονός, ἀτυχέστατον τῇ ἀληθείᾳ, ὅτι μὲ μίαν ἐλαφρότητα ἀσύλληπτον εἶχον ἐγγραφῆ πιστώσεις, πρὸς κάλυψιν τίνος; Τοῦ ἔργου τῆς ἀναπτύξεως τῆς χώρας, τοῦ ἔργου ἐκείνου, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ τὸ ἐπίκεντρον κάθε προσπαθείας οἱασδήποτε σοβαρᾶς Κυβερνήσεως. Ἐστηρίζετο εἰς αἰόλους καὶ ἀβεβαίους καὶ ἀστηρίκτους πόρους, σχεδὸν 2.000 ἑκατ., ὁλόκληρον τὸ ποσὸν τοῦ Κονσόρτσιουμ. Καὶ θὰ κάμω μίαν σαφῆ διευκρίνησιν. Τὸ Κονσόρτσιουμ τὸ τότε καὶ τὸ Κονσόρτσιουμ τὸ σήμερον διαφέρουν. Εἶχον προβλεφθῆ εἰκῇ καὶ ὡς ἔτυχε καὶ εἶχον ἀναγραφῆ ὑποσχέσεις, ὄχι μόνον ἀπὸ τοῦ 1963 ἀναληφθεῖσαι, ἀλλὰ διπλάσιαι αὐτῶν. Ἀσύστατοι, ἀνύπαρκτοι, μὲ κενά, ἔστω καὶ ὑπὸ τὴν περίεργον μορφὴν αὐτήν, ὕψους 1845 ἑκατομμυρίων, δηλαδὴ 61.500 ἑκατ. δολλάρια. Δηλαδὴ 61,5 ἑκατομμύρια δολλάρια, καθ’ ἣν στιγμὴν τὸ συνολικὸν ὕψος τῆς τότε ὑποσχεθείσης ἐκ κονσόρτσιουμ βοηθείας ἦτο 33 συνολικῶς ἑκατομμύρια, καὶ ἡμεῖς ἀνεγράφαμεν 61,5. Καὶ ἀνεγράφομεν ἀκόμη πιστώσεις ἀναμενομένας ἀπὸ τὴν Τράπεζαν Ἀναπτύξεως τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, ἡ ὁποία ὄντως ἔχει ὑποχρεώσεις, ἔχει δεσμευθῆ διὰ τῆς συμβάσεως τοῦ πρωτοκόλλου 19, προσηρτημένου εἰς τὴν συμφωνίαν δι’ οἰκονομικὴν στήριξιν τῆς χώρας, ἐντὸς τῆς πρώτης 5ετίας συνδέσεως, καὶ ἐκεῖθεν ἐδικαιούμεθα νὰ ἀντλήσωμεν σημαντικὰ ποσά, συνολικῶς 125 ἑκατομμύρια. Ἐξ αὐτῶν εἶχον ἀναγραφῆ δραχμαὶ 360 ἑκατομμύρια καὶ μόλις τώρα, εἰς τὴν παράτασιν, ἐσημειώσαμεν 114 ἑκατομμύρια σὺν 116 ποὺ εἶχον ἀναγραφῆ, σύνολον 230 ἔναντι τῶν ἀναγραφέντων 360 ἑκατομμυρίων. Ἄλλο σκέλος τοῦ ἐλλείμματος συνθέτον καὶ αὐτὸ μαζὶ μὲ τὸ βαρύτατον, πολὺ βαρύτερον ἔλλειμμα ἐκ κονσόρτσιουμ, φαντασιώδους κονσόρτσιουμ, τὰ 2 δισεκατομμύρια πραγματικοῦ, ὑπαρκτοῦ, ἁπτοῦ καὶ καταθλιπτικοῦ ἐλλείμματος. Καὶ τὰ ἔργα τῆς ἀναπτύξεως τῆς χώρας εἶχον στηριχθῆ, κατὰ μέγιστον μέρος, διὰ νὰ μὴ εἴπω σχεδὸν ἀποκλειστικῶς, ἐκτὸς τῶν ἐλαχίστων ἐσόδων ἐκ τῶν ἐπενδύσεων τῶν Διϋλιστηρίων δηλαδὴ καὶ ἄλλων τινῶν πηγῶν, εἰς προκαταβολὰς τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος. Καὶ ὅταν κατὰ τὸ παρελθὸν θέρος εὑρέθησαν εἰς τὰς Ἀθήνας ἀντιπρόσωποι τῆς Διεθνοῦς Τραπέζης, ἐν τῇ ἐπιθυμίᾳ νὰ ἐρευνήσουν τὴν οἰκονομικὴν κατάστασιν τῆς χώρας μας καὶ ἐζήτησαν καὶ ἔλαβον γνῶσιν τῶν ἀριθμῶν, ἐξέφρασαν κατάπληξιν, κατάπληξιν, ἐπαναλαμβάνω, πῶς ἡ Ἑλλὰς τόσον ἐλαφρᾷ τῇ συνειδήσει προβαίνει εἰς πρόγραμμα, εἰς ἐκτέλεσιν προγράμματος 5 καὶ πλέον δισεκατομμυρίων δραχμῶν, καὶ δὲν λησμονεῖται, ὅτι εἶχεν ἀναγραφῆ τὸ ποσὸν τῶν 6,5 δισεκατομμυρίων, μὲ 20% μόνον συμμετοχὴν ἐξ Ἑλληνικῶν πηγῶν. Ἐννοεῖται, ὅτι τοῦτο ἀπετέλουσε μίαν ἐνδημικὴν ἀδυναμίαν τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως, πλὴν τοῦ ἀκουσίου ἐλλείμματος. Ἡ σύνθεσις αὐτῶν τῶν πόρων ἦτο οὐχὶ ἡ ἐμπρέπουσα καὶ διήνοιγεν ἔτι περαιτέρω τὸ χάσμα τῶν ἀνοιγμάτων, πρὸς τὸ Ἐκδοτικὸν Ἵδρυμα τῆς Χώρας, ἀσφαλῶς μὴ συντελοῦν εἰς ἐξυγίανσιν τῆς οἰκονομίας, ἀλλὰ ἀποτελοῦν, ἀσφαλέστατα, δι’ ὅσους ἔχουν στοιχειωδεστάτην μόνον ἀντίληψιν τῶν οἰκονομικῶν, πίεσιν, ὅπως λέγεται καὶ δὴ πληθωρικὴν πίεσιν. Καὶ ταῦτα πῶς προεκλήθησαν, προεκλήθησαν, θὰ ἀποτολμήσῃ κανεὶς σοβαρὰ νὰ εἴπῃ ἀπὸ τῆς 15ης Ἰουλίου καὶ ἐντεῦθεν; Σοβαρὰ θὰ ἰσχυρισθῇ κανεὶς θέλων νὰ γίνῃ πιστευτός, μεταξὺ σοβαρῶν ἀνθρώπων, ὅτι συνετελέσθη ἐντὸς μηνός; Δὲν ἀντέχουν οὔτε εἰς παιδαριώδη ἔρευναν, τὰ ὅσα λέγουν περὶ τῶν κατηγοριῶν ποὺ ἐξετοξεύθησαν τόσον ἐλαφρᾷ τῇ συνειδήσει καὶ τόσον ἐνόχως ἐναντίον μας. Θὰ ἀναγνώσω εἰς τὸ Σῶμα τὴν Ἔκθεσιν τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου κατὰ μῆνα Αὔγουστον περὶ τῆς πορείας τῆς ἐκτελέσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἀπὸ τὴν ὁποίαν καὶ ὁ πλέον ἀνίδεος ἠμπορεῖ νὰ συναγάγῃ συμπεράσματα καὶ νὰ πεισθῇ ἐφ’ ὅσον εἶναι καὶ ὅπως εἶναι ὅλοι βεβαίως καλῆς πίστεως ἄνθρωποι, ποία ἡ πραγματικότης, ποία ἡ ἀλήθεια καί, ἐπὶ τέλους, νὰ καταρρεύσῃ αὐτὸς ὁ αἰσχρὸς καπηλικὸς ἰσχυρισμός, ὅτι ἡμεῖς ἐξωντώσαμεν οἰκονομικῶς τὴν Ἑλλάδα, ὅταν ἐντὸς τοῦ ἐλαχίστου αὐτοῦ χρόνου τὴν ἀνεβάσαμεν ἀπὸ τὸ βάραθρον εἰς θέσιν περίοπτον. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς ΕΡΕ, καγχασμοὶ ἐκ τοῦ Κέντρου). Μάλιστα, κύριοι, ὅσον καὶ ἂν καγχάζετε, οἱ καγχασμοί σας δὲν θὰ ἀρκέσουν διὰ νὰ ἀνατρέψουν στοιχειώδη ἀλήθειαν. Ἠμπορεῖτε νὰ καγχάζετε, διότι σᾶς εἶναι ἀρεστόν, ἐμένα μὲ ἀφήνει ἀσυγκίνητον ὁ καγχασμός, ἡ ἱστορία θὰ ἀναγράψῃ τοὺς καγχασμούς σας καὶ θὰ καγχάζουν αἱ ἐπερχόμεναι γενεαί. Ἰδοὺ ἀπόσπασμα ἐκ τῆς Ἐκθέσεως τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, τῆς περιγραφούσης τὴν ἐξέλιξιν τῆς πορείας τοῦ προϋπολογισμοῦ ἀπὸ Ἰανουαρίου μέχρι Ἰουλίου. «Συνεπῶς κατὰ τὸ διαρρεῦσαν ἤδη 7μηνον χρονικὸν διάστημα τοῦ τρέχοντος οἰκον. ἔτους τὰ ἐξ ἐγχωρίων πόρων ἔσοδα δὲν ἐπραγματοποιήθησαν εἰς τὸ προβλεφθὲν ὕψος (13,10% ἐπὶ πλέον τοῦ 1964) ὑπολειφθέντα κατὰ 4,13% (13,10%–8,97%), ὡς δείκνυται δὲ ἐκ τῶν κατατεθέντων στοιχείων, εἰς τοῦτο συνετέλεσε, κατὰ κύριον λόγον, κάμψις εἰς τὴν ἀπόδοσιν τῶν ἀμέσων φόρων κατὰ 4,85% ἔναντι τῆς ἀντιστοίχου τοῦ ἔτους 1964. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ τὴν προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Πρόεδρος κ. Λ. Παπασπύρου). Βάσει τῶν ἀποτελεσμάτων τούτων πραγματοποιήσεως τῶν ἐσόδων κατὰ τὸ 7μηνον Ἰανουαρίου–Ἰουλίου 1965, τοῦ ἀπομένοντος συντόμου χρονικοῦ διαστήματος, μέχρι λήξεως τοῦ οἰκον. ἔτους καὶ τῶν δημιουργηθεισῶν εἰδικῶν συνθηκῶν ἐκ τῆς πολιτικῆς κρίσεως, οἱαδήποτε προοπτικὴ πραγματοποιήσεως τῶν ἐσόδων εἰς τὸ προβλεφθὲν ὕψος (13,10% πλέον τοῦ 1964) εἶναι ἀσφαλὴς καὶ δέον νὰ ἀντιμετωπίζεται ὡς βεβαία ἡ ἀπόκλισις τῆς ἀποδόσεως τούτων κατὰ 2 ἕως 2½%τοὐλάχιστον, καὶ ἂν ἔτι ἐνταθοῦν εἰς τὸ μέγιστον αἱ προσπάθειαι τῶν Φοροτεχνικῶν Ὑπηρεσιῶν κατὰ τὸ ὑπολειπόμενον 3–4μηνον χρονικὸν διάστημα, διὰ νὰ καταστῇ ἐφικτὴ καὶ ἡ πραγματοποίησις τῆς εἰσπράξεως τῶν μέχρι τότε βεβαιωθησομένων ἐσόδων κατὰ τὸν ἀπομένοντα μέχρι λήξεως τῆς διαχειρίσεως τοῦ οἰκον. ἔτους ἐλάχιστον χρόνον. Ἡ διαπίστωσις αὕτη θὰ ἔχῃ ὡς ἀποτέλεσμα τὴν μειωμένην εἰς ἀπολύτους ἀριθμοὺς ἀπόδοσιν τῶν ἐσόδων κατὰ 600 ἕως 750 ἑκατομμύρια δραχμῶν, ἡ ὁποία καθιστᾷ προβληματικὴν τὴν χρηματοδότησιν τοῦ προγράμματος δημοσίων ἐπενδύσεων ἐκ τοῦ τακτικοῦ προϋπολογισμοῦ κατὰ τὸ προβλεφθὲν ὕψος τῶν 1.000 ἑκατομμυρίων δραχμῶν». Κύριοι συνάδελφοι, ἀπευθύνομαι εἰς τὸν ὀρθολογισμὸν καὶ τὴν καλὴν πίστιν σας, διὰ νὰ ἐρωτήσω ἂν ἦτο δυνατὸν ἐντὸς τῶν ὀλίγων ἡμερῶν, ποὺ εἶχον μεσολαβήσει ἀπὸ τῆς ἀναλήψεως τῆς ἀρχῆς ὑπὸ τῶν Κυβερνήσεων ἐκείνων, ἐκεῖναι νὰ ἔχουν συμβάλει εἰς τὴν δημιουργίαν αὐτῆς τῆς καταστάσεως ποὺ περιγράφει τὸ Γενικὸν Λογιστήριον. Καὶ περαιτέρω, προκειμένου περὶ τῶν ἐπενδύσεων, εἰς τὴν ἰδίαν ἔκθεσιν τῆς ἰδίας ἡμέρας καὶ ἀφορῶσαν τὸ ἴδιον 7μηνον τὸ πρῶτον τῆς χρήσεως 1965, λέγονται τὰ ἑξῆς:

Αὐτὸ προέβλεπε τὸ Λογιστήριον κατὰ μῆνα Αὔγουστον ἀναφερόμενον εἰς τὸ πρῶτον 7μηνον, τὸ ὁποῖον ὡς γνωστὸν ἦτο 7μηνον ἄλλων Κυβερνήσεων καὶ οὐχὶ τῶν Κυβερνήσεων τῶν προδοτῶν καὶ τῶν καταστροφέων τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας. Ἂς συναγάγῃ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς συμπεράσματα ὡς πρὸς τὴν σοβαρότητα, τὴν βαρύτητα καὶ τὴν ἀλήθειαν τῶν τόσων καὶ τόσων ἀχαρακτηρίστων ψευδῶν, τὰ ὁποῖα ἔχουν διαδοθῆ κατὰ σύστημα πρὸς ὅλας τὰς γωνίας τῆς Ἑλληνικῆς γῆς, ἐπὶ τῆς πραγματικότητος τῶν Ἑλληνικῶν οἰκονομικῶν καὶ τῆς πορείας τῆς Ἑλλάδος. Ἀλλὰ ὑπῆρξε καὶ ἄλλη πλευρὰ εἰς τὴν διαχείρισιν τῶν ἀγροτικῶν μας προϊόντων, ὑπῆρξεν ἡ ἀπίστευτος ἐκείνη ἀνικανότης καὶ ἡ ἐγκληματικὴ πολιτική, ἡ ὁποία ὡδήγησεν εἰς βέβαια ἐλλείμματα εἰς προσθήκας καὶ εἰς ἐπαύξησιν ἐλλειμμάτων πέραν ἐκείνων, τὰ ὁποῖα μοιραίως θὰ καθίστανται ὑποχρεωτικὰ ἐκ τῆς ἀποθεματοποιήσεως περισσευμάτων, τὰ ὁποῖα εἶχον ὑπάρξει βεβαιότατα καὶ κατὰ τὸ παρελθὸν καὶ προπαρελθὸν ἔτος ἀπὸ μεγάλας συγκομιδάς.

§102Θ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Πότε θὰ ἀρχίσουν αἱ ἀγοραὶ καπνῶν;

§103Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Εἰς τὴν ἐφημερίδα «Ἀνένδοτος» τῆς 7ης Δεκεμβρίου ἀναγράφονται κατὰ λέξιν τὰ ἑξῆς: «Αἰσθητῶς μειωμέναι ἐμφανίζονται ἐφέτος αἱ ἀγοραὶ καπνῶν ὑπὸ τῶν ἀμερικανικῶν ἑταιρειῶν. Ἡ «Γκλαὶν Κόμπανυ», ἡ ὁποία ἦτο ὁ μεγαλύτερος ἀγοραστὴς Ἑλληνικῶν καπνῶν, ὄχι μόνον δὲν προέβη εἰς ἀγορὰς μεγάλων ποσοτήτων, ἀλλὰ καὶ αἱ τιμαὶ δὲν ἔφθασαν τὰς προσφερθείσας ὑπὸ τῆς ἰδίας ἑταιρείας εἰς τὴν Τουρκίαν». «Ἡ ἀλλοπρόσαλλος καπνικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως τῶν ἀποστατῶν θὰ ὁδηγήσῃ εἰς πλήρη χρεωκοπίαν τὸ καπνικὸν πρόγραμμα τῆς Κυβερνήσεως Παπανδρέου». Ὥστε νὰ ζητηθῇ ἀπὸ τοὺς ὑπευθύνους τοῦ Ὀργανισμοῦ Καπνοῦ νὰ καταστραφοῦν. Ποτὲ δὲν ἐζητήθη νὰ καταστραφοῦν 30 ἑκατ. κιλὰ καπνῶν». Οὐδεὶς ποτὲ ἐζήτησε παρόμοιον πρᾶγμα καὶ τοῦτο εἶναι ἀχαρακτήριστον ψεῦδος. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψετε νὰ σᾶς ἀναγνώσω ἀπόσπασμα ὑπομνήματος, τὸ ὁποῖον ἀπέστειλεν ὁ ὑποφαινόμενος πρὸς τὸν τότε πρωθυπουργὸν καὶ Κυβερνήτην κ. Γεώργιον Παπανδρέου ἐπὶ τοῦ ἰδίου ἀκριβῶς θέματος, τὸ ὁποῖον τὸ δημοσίευμα αὐτὸ τόσον ἀσυστόλως ἀποδίδει εἰς τὰς Κυβερνήσεις καὶ εἰς τὴν ἀλλοπρόσαλλον πολιτικὴν αὐτῶν τῶν Κυβερνήσεων τῶν μεταϊουλιανῶν διὰ νὰ γίνῃ αἰσθητὸν εἰς πάντα Ἕλληνα πολίτην καὶ πέραν αὐτοῦ ἕως τὰ πέρατα τῆς γῆς τὰ πέρατα τῶν ἀγροτικῶν περιφερειῶν, αἱ ὁποῖαι καταδημαγωγοῦνται νύκτα καὶ ἡμέραν κατὰ τὸν πλέον ἀήθη καὶ ἀσύλληπτον τρόπον, πόσον κακοήθη ψεύδη εἶναι αὐτά.

§104Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Θὰ σώσετε τὴν Ἑλλάδα.

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀφήσατε τὰς εὐφυΐας, κύριοι καὶ μὴ κατεβάζετε τόσον πολὺ τὴν συζήτησιν. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§106Σ. ΜΠΙΡΗΣ....

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι ἐντροπή σας.

§108Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Εἶσαι ἀνάξιος.

§109ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶσαι γελοῖον ὑποκείμενον, σοῦ λέγω ἐγώ.

§110Θ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Ἔτσι λένε «γελοῖον ὑποκείμενον»; Εἶσαι παλιάνθρωπος. Εἶναι ἐντροπή σου.

§111Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Εἶσαι ἀνάξιος.

§112Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Γιὰ σταθῆτε, γιὰ μαζέψετε τὴν γλῶσσαν σας, κ.κ. συνάδελφοι. Ἐὰν θέλετε νὰ μιλήσετε νὰ ἀνέλθετε εἰς τὸ βῆμα.

§113Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Θὰ σὲ δείρω, Παπασπύρου, ὅπου νὰ πᾶς.

§114ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ μάθετε νὰ εἶσθε εὐπρεπεῖς ἐδῶ. Ἀφῆστε τα αὐτά.

§115Θ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Δὲν θὰ μᾶς ὁρίζῃς τί θὰ κάμωμεν. Ἔθεσα τὸ ἐρώτημα διὰ τὰ καπνά, πότε θὰ ἀρχίσουν αἱ ἀγοραὶ καὶ δὲν μοῦ ἔδωσεν ἀπάντησιν.

§116Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἀπὸ ἐμέ, ζῶντος, δὲν θὰ λάβῃς ποτὲ ἀπάντησιν. Εἶσαι ἀνάξιος ἀπαντήσεώς μου.

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτομεν διὰ 5 λεπτά.

(Ὥρα 10.25′ μ.μ.)

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 10.30′ μ.μ.)

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Κύριοι συνάδελφοι, ὑπεβλήθη αἴτησις ἐκ μέρους τῶν συναδέλφων κ.κ. Ν. Ζορμπᾶ καὶ Τ. Κεφαλληνοῦ, δι’ ἧς ζητοῦν τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς, ἔχει τὸν λόγον.

§119Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, διεταράχθη σοβαρῶς ἡ τάξις τῶν ἐργασιῶν τοῦ Σώματος ἀπόψε καὶ θὰ πρέπει ψυχραίμως νὰ ἀναζητήσωμεν τὰ αἴτια καὶ νὰ καταλογίσωμεν τὰς εὐθύνας, διότι πρέπει τὸ Σῶμα τοῦτο νὰ δίδῃ τὸ παράδειγμα τῆς εὐπρεπείας εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Ἀποδίδω εὐθύνην τοῦ Προέδρου, εἰς τὸ Προεδρεῖον καὶ εἰς ὑμᾶς, κ. Πρόεδρε, προσωπικῶς, διότι συστηματικῶς παραβαίνετε τὸ ἄρθρον 7 τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς, τὸ ὁποῖον ὁρίζει σαφῶς τὸν τρόπον τῆς διευθύνσεως τῶν ἐργασιῶν τοῦ Σώματος καὶ ἀναφέρει ἐπὶ λέξει τὰ ἑξῆς: «Τὸν Πρόεδρον, ἀπόντα ἢ ὁπωσδήποτε κωλυόμενον ἀναπληροῖ αὐτοδικαίως ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος καὶ τοῦτον οἱ λοιποὶ Ἀντιπρόεδροι κατὰ τὴν σειρὰν τῆς ἐπιτυχίας αὐτῶν. Τούτων δὲ κωλυομένων προεδρεύει ὁ πρεσβύτερος τῶν παρόντων βουλευτῶν». Δηλαδὴ ὁρίζει σᾶς ὡς Πρόεδρον ἔχοντα τὴν εὐθύνην τῶν ἐργασιῶν τοῦ Σώματος καὶ ἀναπληρούμενον, λόγῳ κωλύματός τινος, ἀπὸ τὸν Αʹ Ἀντιπρόεδρον καὶ τῶν δύο εἰσέτι Ἀντιπροέδρων. Συστηματικῶς, ἐπαναλαμβάνω, παραβιάζεται ἡ διάταξις αὐτὴ τοῦ Κανονισμοῦ, διότι τῶν ἐργασιῶν τοῦ Σώματος προεδρεύουν μόνον ὁ Πρόεδρος καὶ ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος ἐναλλασσόμενοι χωρὶς νὰ λαμβάνωνται ὑπ’ ὄψιν οἱ δύο ἕτεροι Ἀντιπρόεδροι. Φυσικὸν εἶναι ἐκ τῶν μακροτάτων συνεδριάσεων νὰ κουράζεσθε καὶ νὰ προκαλῆτε, λόγῳ ἐπαναλαμβάνω, τῆς κοπώσεως, τοὺς κ.κ. συναδέλφους. Κατὰ συνέπειαν ἐὰν ἐτηρεῖτο αὐστηρῶς ὁ Κανονισμός, τὸ ἔργον θὰ κατηνέμετο καὶ δὲν θὰ ὑπῆρχεν ἐκνευρισμὸς καὶ ἀντεγκλήσεις. Δὲν νομίζω, ὅτι ἡ συστηματικὴ παραβίασις τοῦ ἄρθρου 7 τοῦ Κανονισμοῦ ὀφείλεται εἰς μικρὰν πανουργίαν. Παρεβιάσθη καὶ τὸ ἄρθρον 9 τοῦ Κανονισμοῦ ἀπὸ σᾶς προσωπικῶς, κ. Πρόεδρε. Τὸ ἄρθρον 9 τοῦ Κανονισμοῦ λέγει: «Ὁ Πρόεδρος διατηρεῖ τὴν τάξιν, ἐπιβάλλει τὴν τήρησιν τοῦ Κανονισμοῦ, δίδει τὸν λόγον εἰς τοὺς ζητοῦντας νὰ ἀγορεύσωσι, διευθύνει καὶ τηρεῖ ἐντὸς τῶν ὁρίων τὴν συζήτησιν, θέτει εἰς ψηφοφορίαν ζητήματα, ἀναγγέλλει τὸ ἀποτέλεσμα καὶ διερμηνεύει τὰ αἰσθήματα τῆς Βουλῆς...». Ὁμιλῶν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ ὁποῖος ἀντὶ νὰ ἠρκεῖτο εἰς τὸ νὰ ἐξιστορῇ γεγονότα καὶ νὰ ἀναφέρῃ στοιχεῖα, προκαλοῦσε κατὰ τρόπον ἀπαράδεκτον τὴν παράταξιν ἐκείνην, ὑπὸ τὴν σημαίαν τῆς ὁποίας ἐξελέγη.

§120Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ὅταν ὑβριζώμεθα νὰ μὴ ἀπαντῶμεν;

§121Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, ἴσως νὰ μὴ ἔχετε ἐπίγνωσιν τῆς ἐντυπώσεως ποὺ ἐπροκάλεσαν οἱ λόγοι σας ἀπευθυνόμενος πρὸς τὴν παράταξιν τῆς Ἑνώσεως Κέντρου. Ἠδύνασθε νὰ εἴπητε ὅ,τι θέλετε, χωρὶς νὰ ἐκτεθῆτε εἰς ὕβρεις ἐναντίον τῆς παρατάξεως ἐκείνης, ἡ ὁποία ἐκπροσωπεῖ τὸ 53% τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ πλέον. Πρέπει νὰ ἀποκτήσητε συνείδησιν, ὅτι ὑβρίζοντες ἡμᾶς, ὑβρίζετε ὁλόκληρον τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Ἐὰν βουλευτής τις ἐκτραπῇ, σαφῶς ὁ Κανονισμὸς τοῦ Σώματος προβλέπει τὶ πρέπει νὰ γίνῃ. Τὸ ἄρθρον 24 προβλέπει: «Ἀπαγορεύεται εἰς τοὺς βουλευτὰς νὰ ἐκτρέπωνται εἰς ὕβρεις προσωπικὰς κατὰ τῶν συναδέλφων αὐτῶν. Οἱ τὴν ἀγόρευσιν ταύτην παραβαίνοντες ἐὰν μετὰ πρόσκλησιν τοῦ Προέδρου δὲν δηλώσωσιν, ὅτι ἀποσύρωσι τὰς ὕβρεις, ἀνακαλοῦνται παρ’ αὐτοῦ εἰς τὴν τάξιν...». Σεῖς, κ. Πρόεδρε, δὲν ἐπράξατε αὐτό. Δὲν ἐφηρμόσατε αὐστηρῶς τὸ ἄρθρον 24 τοῦ Κανονισμοῦ, ἀλλὰ ἐξετράπητε εἰς ἀντιύβρεις. Ἡ ὑψηλὴ ἕδρα, τὴν ὁποίαν κατέχετε, εἰς τὴν ὁποίαν σᾶς ἀνεβίβασε τὸ Κοινοβούλιον, σᾶς δεσμεύει περισσότερον παντὸς ἄλλου καὶ ἔχετε ὑποχρέωσιν νὰ τηρῆτε καὶ τὸν Κανονισμὸν αὐστηρῶς καὶ τὴν θέσιν αὐτὴν νὰ κρατᾶτε εἰς τὸ ὕψος της. Μία τῶν ὑποχρεώσεων, τὴν ὁποίαν ἔχετε ἐκ τῆς θέσεώς σας αὐτῆς εἶναι ἡ ἠρεμία, τὴν ὁποίαν δὲν ἔχετε. Πολλάκις κατὰ τὸ παρελθὸν συνέβαινον ἀντεγκλήσεις καὶ ἐμοῦ προσωπικῶς μὲ τὸν τέως Πρόεδρον, κ. Ροδόπουλον, ἀλλὰ οὐδέποτε ὁ τότε Πρόεδρος τῆς Βουλῆς ἐξετράπη, παρὰ ἐφήρμοζε τὸν Κανονισμὸν καὶ αἱ τυχὸν παρεξηγήσεις ἐλύοντο μὲ ἑκατέρωθεν ἐξηγήσεις. Σεῖς παρεβιάσατε ἀπόψε καταφώρως καὶ τὸ ἄρθρον 9 τοῦ Κανονισμοῦ καὶ τὸ ἄρθρον 24 καὶ ἔχετε βαρυτάτην εὐθύνην διὰ τὸ προκληθὲν ἐπεισόδιον. Ἡ εὐθύνη ἀνήκει σὲ σᾶς, διότι ἔπρεπε νὰ ἐφαρμόσητε τὸν Κανονισμὸν καὶ ὄχι νὰ ἐκτραπῆτε εἰς ὕβρεις. Διότι, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μεταχειρισθῆτε τοιαύτην βαρυτάτην φράσιν, ὡς ἐκείνην, τὴν ὁποίαν ἐξεστομίσατε ἐναντίον τοῦ κ. συναδέλφου. Κατεβιβάσατε τὴν συζήτησιν καὶ ἐφέρατε τὸ Κοινοβούλιον εἰς μίαν κρίσιν. Πέραν αὐτῶν, κατηγορῶ καὶ τὰ ὄργανα τῆς τάξεως, διότι συμπεριεφέρθησαν βαναύσως κατὰ τοῦ συναδέλφου, συμπεριεφέρθησαν κατὰ τρόπον ποὺ ἐξευτελίζει τὸ Κοινοβούλιον. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι, φωναὶ ἐκ τῆς ΕΡΕ). Ἔχουν δικαίωμα νὰ ἐπεμβαίνουν, ἀλλὰ δὲν ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ ἐξευτελίζουν κατ’ αὐτὸν τὸν ἀπαράδεκτον καὶ ἀχαρακτήριστον τρόπον συναδέλφους. Κύριε Πρόεδρε, ἔχετε βαρυτάτην εὐθύνην καὶ πρέπει νὰ ἀκολουθήσητε τὸ παράδειγμα τῶν προκατόχων σας, νὰ δώσητε σεῖς τὸ παράδειγμα, λόγῳ τῆς ὑψηλῆς θέσεως, τὴν ὁποίαν κατέχετε καὶ νὰ λησμονηθῇ τὸ δυσάρεστον ἐπεισόδιον.

§122ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ζορμπᾶ, συμμερίζομαι τοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους διετυπώσατε. Καὶ γνωρίζω, ὅτι προσωπικῶς σεῖς, ὅπως καὶ ὅλοι οἱ συνάδελφοι, θέλουν νὰ κρατῆται ἡ συζήτησις καὶ τὸ κῦρος τοῦ Κοινοβουλίου ὑψηλά. Ἐθέσατε, ὀρθότατα, ὡρισμένα θέματα εὐπρεπείας κατὰ τὰς συζητήσεις καὶ ἐπεσημάνατε μίαν φράσιν, ἡ ὁποία εἰς στιγμὴν ἐκνευρισμοῦ μοῦ διέφυγεν. Ἀνέμενον ὅμως, ἀπὸ σᾶς νὰ μὴ λησμονήσετε τὴν ἀρχὴν τοῦ ἐπεισοδίου. Καὶ ἐπειδὴ ἀνεμνήσθητε τῆς συμπεριφορᾶς τῶν προκατόχων μου, ἀπευθύνομαι εἰς σᾶς διὰ νὰ σᾶς ἐρωτήσω: Ὑπῆρξε ποτὲ περίοδος ποὺ ἐξετοξεύθησαν τόσον βαρεῖαι καὶ ἀήθεις ὕβρεις ἐναντίον τοῦ Προέδρου, ὅπως ἐξετοξεύθησαν ἐναντίον μου; Πρὶν ἢ ἀναγκασθῶ, εὑρισκόμενος ἐν ἀμύνῃ, νὰ παραφερθῶ — τὸ ὁμολογῶ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα — ἐξετοξεύθη ὕβρις ἐναντίον μου. Καὶ ἐλέχθη, ὅτι εἶμαι ὁ ἀνάξιος Πρόεδρος. Τί θὰ ἐκάμνατε σεῖς, κ. Ζορμπᾶ; Ἔρχεται καὶ κάποια στιγμὴ ἐξεγέρσεως καὶ ἀγανακτήσεως. Ὀρθὰ τὰ εἴπατε ἀπὸ ἀπόψεως ἀρχῆς. Ἀλλὰ τί ἐλέχθη; Διεκόπτετο συνεχῶς ὁ κ. Ὑπουργός, εἰδικώτερον δὲ ἀπὸ τὸν κ. Μπίρην, ὁ ὁποῖος διετέλεσεν ἐπανειλημμένως βουλευτὴς καὶ ἐσχάτως Ὑπουργός. Δὲν εἶναι πρωτόπειρος βουλευτὴς ὁ κ. Μπίρης. Ἀνέμενα ἀπὸ αὐτὸν σεμνὴν συμπεριφοράν. Καὶ ὅταν τοῦ ἔκαμα ἐγὼ μίαν εὐπρεπεστάτην παρατήρησιν, ὡς εἶχον ὑποχρέωσιν, ἐδέχθην ἐκ μέρους του χυδαίαν ὕβριν. Εἴπομεν νὰ ὑπάρχουν πολιτικαὶ ἀντιθέσεις μεταξὺ μας, ἠμπορεῖ νὰ σημειοῦνται ὀξύτητες, ἐγὼ ὅμως, πάντοτε μὲ σεβασμὸν καὶ μὲ τιμὴν φέρομαι πρὸς ὅλους τοὺς συναδέλφους. Ὁ κ. Μπίρης ὅμως συμπεριεφέρθη μὲ ὕβρεις κατὰ πρωτοφανῆ τρόπον. Ἂς μοῦ ὑπομνήσετε, κ. Ζορμπᾶ, μίαν περίπτωσιν ποὺ δὲν ἐφέρθην μὲ εὐπρέπειαν, μὲ σεβασμὸν καὶ μὲ τιμὴν πρὸς κάθε συνάδελφον καὶ δὲν διηυκόλυνα εἰς ὅ,τι ἦτο δυνατὸν τὰς συζητήσεις καὶ τοὺς κ.κ. συναδέλφους, ὅλων τῶν πτερύγων. Τὴν ὕβριν ποὺ μοῦ ἀπηύθυνε τὴν εἶχεν ἐπαναλάβει καὶ ἄλλοτε ὁ κ. Μπίρης. Εἰς ἄλλην περίπτωσιν, ἔκαμα, ὅτι δὲν τὴν ἤκουσα, ἀλλὰ ἔρχεται ἡ στιγμὴ ποὺ ἐξεγείρεται κανείς. Ὁμολογῶ, ὅτι ὑπῆρξεν ἀναμφισβητήτως ὀξεῖα ἡ φράσις καὶ λυποῦμαι βαθύτατα. Ἀνεξαρτήτως τῆς θέσεως ποὺ θὰ λάβῃ ὁ κ. Μπίρης εἰς τὸ γενόμενον ἐπεισόδιον, ἐγὼ ἐκφράζω τὴν λύπην μου, διότι πράγματι ὑπῆρξεν ὑπερβολικὴ ἐκδήλωσις ἐκ μέρους μου. Ἀλλά, κ. Ζορμπᾶ, ἔρχεται καὶ ἡ στιγμὴ ποὺ ἀγανακτεῖ καὶ ἐξεγείρεται καὶ ὁ πλέον ψύχραιμος ἄνθρωπος. Μὲ τὸν κ. Μπίρην, γνωρίζομαι ἀπὸ μακροῦ καὶ ἐθητεύσαμεν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν εἰς πολλὰς περιόδους. Ἀνέμενον ἀπ’ αὐτὸν εὐπρέπειαν καὶ κοσμιότητα. Πέραν τούτου, ὁ κ. Μπίρης ὡμίλησεν ἀπρεπῶς πρὸς σεβαστὸν συνάδελφον, τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, κ. Μελᾶν, ὁ ὁποῖος ἔχει τετιμημένην ἱστορίαν εἰς τὸν δημόσιον βίον καὶ τὴν ὑπηρεσίαν τῆς Πατρίδος. Καὶ εἰς παρατήρησιν, τὴν ὁποίαν τοῦ ἔκαμα, σύμφωνα μὲ τὸν Κανονισμόν, μοῦ ἀπηύθυνεν ὕβριν βαρυτάτην. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέραν ἀφήνω εἰς τὴν συνείδησιν ὅλων τῶν συναδέλφων νὰ κρίνουν ποὺ εὑρίσκεται τὸ δίκαιον. Ὅσον ἀφορᾶ τὴν φρουράν, ἔχω τὴν ἀντίληψιν, ὅτι ὑπήκουσεν εἰς τὰ κελεύσματα τοῦ Προέδρου καὶ ἀφήνω κάθε ἕνα ἀπὸ σᾶς νὰ κρίνῃ ἐὰν θὰ ἔπρεπε νὰ μείνῃ ἀνεμπόδιστος ὁ κ. Μπίρης εἰς τὴν πρωτοφανῆ καὶ κακοποιὸν ἐπίθεσίν του κατὰ τοῦ Προέδρου τοῦ Σώματος. Εἴδατε ὅλοι κατὰ ποῖον βίαιον τρόπον ὥρμησε κραδαίνων τὴν καρέκλαν πρὸς τὴν ἕδραν τοῦ Προέδρου. Ἐπικαλοῦμαι τὴν μνήμην ὅλων σας ἐὰν ποτὲ ἀπετόλμησε βουλευτὴς νὰ ἀνέλθῃ εἰς τὸ Προεδρεῖον διὰ νὰ χειροδικήσῃ ἐναντίον τοῦ Προέδρου.

§123Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἔκφρασις τῆς λύπης ἐκ μέρους σας διὰ τὸ θλιβερὸν ἐπεισόδιον σᾶς τιμᾷ, ἀλλὰ θὰ ἔπρεπε νὰ γίνῃ ἀντιληπτὸν καὶ ἀπὸ σᾶς πρῶτον, ὅτι διανύομεν μίαν περίοδον ἀνωμάλου πολιτικοῦ βίου καὶ ἀνωμάλου ἐξελίξεως τῶν πολιτικῶν πραγμάτων καὶ δὲν εἶναι ἡ παροῦσα Βουλή, ὅπως αἱ προηγούμενοι αἱ φυσιολογικαί, εἶναι ἀνώμαλος καὶ αὐτὸ δικαιολογεῖ τὰς διεγέρσεις καὶ τὰς ἐντόνους διαμαρτυρίας μας, αἱ ὁποῖαι πολλὲς φορὲς ἠμπορεῖ νὰ σᾶς θίγουν.

§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἠμπορεῖ νὰ εἶσθε ὀξύς, ἀλλὰ οὐδέποτε σεῖς ὑβρίσατε.

§125Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχοντες ὑπ’ ὄψιν αὐτὴν τὴν κατάστασιν, θὰ ἠθέλαμεν ἀπὸ σᾶς, τὸν ἔμπειρον, τὸν πεπειραμένον καὶ τὸν ἄνθρωπον, ὁ ὁποῖος ἠγωνίσθη μαζὶ μας ἐπὶ σειρὰν ἐτῶν, ἔχοντες ἐπίγνωσιν αὐτῆς τῆς ψυχολογίας, νὰ εἶσθε περισσότερον ψύχραιμος καὶ ὀλύμπιος. Ἐν πάσῃ περιπτώσει τὸ γεγονός, ὅτι ἐξεφράσατε τὴν λύπην σας, ἐμένα τοὐλάχιστον, μὲ ἱκανοποιεῖ ὡς μέλος τοῦ Κοινοβουλίου.

§126ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παραμένει ὅμως ἡ ὕβρις, ἡ ὁποία ἀπηυθύνθη ἐναντίον μου.

§127Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Δὲν ἀπευθύνομαι πρὸς τὸν Πρόεδρον τῆς Βουλῆς, δὲν τὸν ἀναγνωρίζω ἄξιον τῆς Βουλῆς. (Θόρυβος, φωναὶ καὶ διαμαρτυρίαι ἐκ μέρους τῆς ΕΡΕ, κωδωνοκρουσίαι). (Φωναὶ ἐκ τῆς ΕΡΕ: Ντροπή, ντροπή).

§128Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Ζητῶ συγγνώμην ἀπὸ ὅλους τοὺς συναδέλφους, διότι πράγματι ἔγινα ἀφορμὴ διὰ πρώτην φορὰν ὕστερα ἀπὸ 15 περίπου χρόνια ποὺ εὑρίσκομαι εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ἀπὸ τὸ 1952, νὰ συμβῇ ἓν ἐπεισόδιον ἐξ αἰτίας μιᾶς φράσεως, τὴν ὁποίαν ἀπηύθυνα πρὸς τὸν ὁμιλοῦντα Ὑπουργόν, ὁ ὁποῖος μᾶς προεκάλει συνεχῶς. Αὔριον τὸ πρωΐ θὰ διαβάσῃ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ὅλα αὐτὰ ποὺ ἔλεγεν ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ εἶναι βέβαιον, ὅτι θὰ ἀγανακτήσῃ καὶ θὰ ἐπαναστατήσῃ διὰ τὰ λεχθέντα καὶ τότε τοῦ ἀπήντησα μὲ τὴν φράσιν «σῶστε τὴν Ἑλλάδα». Διότι, πράγματι μεταξὺ τῶν ἄλλων, μᾶς ἔλεγεν, ὅτι οὐδέποτε ἄλλοτε ἡ οἰκονομία τῆς χώρας καὶ ἡ Ἑλλὰς εὑρέθη εἰς τοιαύτην κατάστασιν ἀνθοῦσαν. Αὐτὰ θὰ τὰ διαβάσετε σὲ λίγο καὶ εἰς τὰ πρακτικά, ἔτσι ἀπήντησα εἰς τὰ ὅσα ἔλεγεν ὁ κ. Μελᾶς καὶ τότε ἠθέλησεν ὁ κ. Παπασπύρου Δημήτριος, τὸν ὁποῖον γνωρίζει τὸ Πανελλήνιον καὶ γνωρίζει καὶ ἐμὲ καὶ ἀπὸ τοὺς πολιτικοὺς καὶ ἐθνικούς μας ἀγῶνας. Μᾶς γνωρίζει... (Κωδωνοκρουσίαι).

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολὺ καλά.

§130Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Ἀλλὰ ἀπέκτησε μέγα θράσος... (Κωδωνοκρουσίαι).

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ὑβρίζετε.

§132Σ. ΜΠΙΡΗΣ. Μὲ τὴν βοήθειαν τῶν δυνάμεων... (Κωδωνοκρουσίαι).

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ συνεχισθῇ ἡ ἱστορία αὐτή. Σᾶς ἀνακαλῶ εἰς τὴν τάξιν, καθῆστε κάτω.

§134Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ πρώτην φοράν, κ. Πρόεδρε, εἰς τὴν Βουλὴν τῶν Ἑλλήνων, μετὰ ἔκφρασιν λύπης, εἰς τὴν ὁποίαν μὲ τόσην ἠθικὴν εὐχέρειαν, ἡ ὁποία σᾶς τιμᾷ, προέβητε, διὰ πρώτην φορὰν συνέβη αὐτό, τὸ ὁποῖον ἔπραξεν ἀπόψε ὁ κ. Μπίρης. Οὐδέποτε συνέβη, βουλευτὴς νὰ μὴ δεχθῇ οἱουδήποτε συναδέλφου του, ἔτι δὲ μᾶλλον τοῦ Προέδρου τῆς Βουλῆς, τὴν ἔκφρασιν λύπης καὶ νὰ ἐπιμένῃ εἰς βαρυτάτους χαρακτηρισμούς. Λυποῦμαι διὰ τὸ φαινόμενον. Λυποῦμαι ἔτι μᾶλλον, καθ’ ὅσον, ὁ κ. Μπίρης, εἶναι Κρητικὸς καὶ ξεύρει πόσον τιμῶ τὴν Κρήτην καὶ ἐκλέγεται καὶ εἰς τὸν Πειραιᾶ, εἷς πόλιν, τὴν ὁποίαν οἱ κάτοικοι ἔχουν τὴν γενναιότητα, ὅπως καὶ οἱ Κρῆτες, νὰ δέχωνται μὲ γενναιοφροσύνην τὴν ἔκφρασιν λύπης, ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι τοὺς ἔχουν προσβάλει. Κύριε Πρόεδρε, κατόπιν τούτου, δὲν γνωρίζω τὶ πρέπει νὰ πράξητε καὶ τὶ πρέπει νὰ πράξωμεν ὅλοι μας. Δὲν γνωρίζω πῶς εἶναι δυνατὸν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, τέως Ὑπουργός, συνάδελφος ἐκλεγεὶς δὶς καὶ τρὶς νὰ προβαίνῃ εἰς ἐπανάληψιν ὕβρεων κατὰ τοῦ Προέδρου, ὁ ὁποῖος ἐπέδειξε γενναιοφροσύνην καὶ ὁ ὁποῖος εἶχε τὴν ἠθικὴν ἄνεσιν καὶ ἀνωτερότητα νὰ δώσῃ πλήρεις ἐξηγήσεις καὶ νὰ ἐκφράσῃ δύο καὶ τρεῖς φορές, πρᾶγμα ποὺ ἦτο μάλιστα ὑπερβολικόν, τὴν λύπην του. Δὲν γνωρίζω, λοιπόν, τί πρέπει νὰ γίνῃ. Τὸ μόνον ποὺ ἀναμένω καὶ δύναμαι νὰ ἐλπίσω, εἶναι νὰ σιωπήσῃ πλέον ἀπόψε ὁ κ. Μπίρης καὶ νὰ συνεχίσωμεν τὴν συνεδρίασιν.

§135Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ἤμην παρών, εἰδοποιήθην, ὅτι συνέβη ἓν ἐπεισόδιον. Δὲν γνωρίζω ἐξ ἰδίας ἀκοῆς πῶς συνέβησαν τὰ πράγματα, ἀλλὰ ὁπωσδήποτε καὶ ἐὰν συνέβησαν εἶναι λυπηρὸν νὰ συμβαίνουν τοιαῦτα ἐπεισόδια εἰς τὴν Βουλήν. Θὰ παρακαλέσω, ὅπως εἶπε καὶ ὁ κ. ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ, δυστυχῶς δὲν ἤμουν εἰς τὴν ἀρχὴν τῆς ὁμιλίας του, παρακαλῶ νὰ λυθῇ, ἂς εἴπω τὴν λέξιν συμβιβαστικῶς ἑκατέρωθεν τὸ ζήτημα καὶ νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν συζήτησιν. Ἂς θεωρηθῇ, ὅτι δὲν ἔγινε τίποτε. Αὐτὴ εἶναι ἡ γνώμη μου καὶ τὴν θέτω καὶ ὑπὸ τὴν κρίσιν καὶ ὑμῶν καὶ τῆς Βουλῆς.

§136ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, σεῖς κ. Μπακόπουλε, ὡς παλαιὸς καὶ πεπειραμένος πολιτικός, νὰ πληροφορηθῆτε ποία ὕβρις ἐξετοξεύθη ἐναντίον τοῦ Προέδρου.

§137Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ μὴ προχωρῆτε, διότι ἐὰν συνεχίσωμεν, τί σοῦ εἶπε καὶ τὶ μοῦ εἶπες, δὲν θὰ φθάσωμεν εἰς ἕνα τέλος. Παρακαλῶ νὰ θεωρηθῇ ὡς μηδέποτε γενόμενον τὸ ἐπεισόδιον καὶ νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν συζήτησιν. Ἐγὼ ἐμμένω εἰς τὴν πρότασίν μου, ἐλπίζω, ὅτι καὶ σεῖς προσωπικῶς καὶ ἡ Βουλὴ θὰ συμφωνήσῃ. Τὸ ὅ,τι ἐλέχθησαν καὶ ἐντεῦθεν καὶ ἐκεῖθεν λέξεις, αἱ ὁποῖαι δὲν ἔπρεπε, εἶναι ἀληθές, νὰ λεχθοῦν, ἀλλὰ ἐὰν θέλετε νὰ συνεχίσωμεν, νὰ συνεχίσωμεν, ἀλλὰ πῶς θὰ τελειώσωμεν; Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. βουλευτὴς ἔχει τὴν γνώμην του καὶ σεῖς ἐξεφράσατε τὴν γνώμην σας καὶ ὑμεῖς, κ. ἀρχηγὲ τῆς ΕΡΕ, καὶ ἡμεῖς ἐξεφράσαμεν τὴν ἰδικήν μας γνώμην.

§138Γ. ΣΤΑΜΑΤΗΣ. Νὰ ἀνακαλέσῃ ὁ βουλευτής, ὁ ὁποῖος ὕβρισε τὸν Πρόεδρον.

§139Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν ἀρχίσωμεν ἔτσι δὲν θὰ τελειώσωμεν ποτέ. Παρακαλῶ, δι’ αὐτό, κ. Πρόεδρε καὶ μὲ ὅλον τὸν σεβασμὸν καὶ πρὸς τὴν Βουλὴν καὶ πρὸς ὑμᾶς νὰ τελειώσῃ τὸ θέμα. Αἱ ὀξύτητες ποτὲ δὲν ἄγουν εἰς ἀγαθὸν συμπέρασμα. Παρακαλῶ καὶ πάλιν νὰ θεωρηθῇ τὸ ἐπεισόδιον ὡς λῆξαν, ὡς μηδέποτε γενόμενον.

§140ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μπακόπουλε, νομίζω, ὅτι ἑκατέρωθεν δίδονται ἐξηγήσεις καὶ τότε θεωρεῖται τὸ ἐπεισόδιον ὡς μὴ γενόμενον.

§141Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν φθάνει ἡ ἐξήγησις ποὺ ἔδωσα;

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εὐχαριστῶ καὶ σᾶς τιμῶ δι’ αὐτό, ἀλλὰ δὲν δίδει ἐξήγησιν ἐκεῖνος ποὺ ὕβρισεν.

§143Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ πρότασίς μου εἶναι νὰ μὴ φθάσωμεν εἰς συνεχεῖς προσωπικὰς ἀντεγκλήσεις. Τίποτε δὲν ἐγένετο.

§144ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ἀλαβάνος ἐζήτησε τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§145Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ παρεκάλουν, ἐὰν πρόκειται νὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. συνάδελφος ἐπὶ τοῦ ἰδίου θέματος, νὰ παραιτηθῇ, διότι ἡ πρότασίς μου εἶναι νὰ θεωρηθῇ τὸ θέμα λῆξαν καὶ νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ θέματος. Αὐτὴ εἶναι ἡ παράκλησίς μου, ἐκδηλουμένη μὲ τὴν μεγαλυτέραν εὐλάβειαν καὶ σεβασμὸν πρὸς τὸ Προεδρεῖον καὶ πρὸς ὅλας τὰς πτέρυγας τῆς Βουλῆς.

§146Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Κύριε Πρόεδρε, θὰ συμμερισθῶ τὰς ἀπόψεις τοῦ κ. Μπακοπούλου, διότι δυστυχῶς, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἄλλως. Ἡ λειτουργία τοῦ Κοινοβουλίου, ὅπως καὶ γενικώτερον ἡ λειτουργία τοῦ δημοκρατικοῦ πολιτεύματος, στηρίζεται εἰς ὡρισμένους ἀγράφους κανόνας, τοὺς ὁποίους εἶναι εὔκολον καὶ μία μικρὰ μειοψηφία νὰ παραβιάσουν. Δυστυχῶς ἢ εὐτυχῶς, ἐὰν θέλετε, τὸ Σύνταγμα καὶ ὁ Κανονισμὸς δὲν παρέχουν μέσα ἀμύνης. Νομίζω, κ. Πρόεδρε, ὅτι καθένα ἐδῶ μέσα τὸν χαρακτηρίζουν οἱ λόγοι του καὶ αἱ πράξεις του. Ἂς θεωρήσωμεν τὸ ἐπεισόδιον τερματισθὲν καὶ νὰ προχωρήσῃ ἡ συνεδρίασις.

§147Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ἀποχωρήσω, διότι ἔχω ἀλλοῦ ὑποχρέωσιν νὰ παραστῶ καὶ δι’ αὐτὸ θὰ ἀπουσιάσω.

§148Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Πρὸ τῆς διακοπῆς ἔλεγον, ὅτι χαρακτηριστικὸν τοῦ πόσον εὐχερῶς ἀπενέμοντο εὔσημα εἰς τὴν Κυβέρνησίν μας, ὑπῆρξεν ἕνα δημοσίευμα, τὸ ὁποῖον ἀνέγνωσα καὶ κατὰ τὸ ὁποῖον ἡ τραγικὴ ὄντως ἀποχώρησις ἀπὸ τῶν ἀγορῶν καπνῶν τοῦ παρελθόντος ἔτους τῆς πρώτης ἀγοραστρίας Ἑλληνικῶν καπνῶν Ἀμερικανικῆς ἐπιχειρήσεως Γκλὲν–Ρέϊλοντς, ἐνῷ ἦτο ἄμεσον ἔργον τῆς τότε Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ὠθοῦσα πρὸς τὰ ἄνω, ὑπὲρ πᾶν λογικὸν ὅριον, τὰς τιμάς, ἔδιωχνε τοὺς κυριωτέρους μας ἀγοραστάς...

§149Θ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Ἔπρεπε νὰ τὰ πάρουν τζάμπα τὰ καπνὰ διὰ νὰ ἱκανοποιηθῇς ἐσύ. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§150Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Τὸ δημοσίευμα αὐτὸ εἶναι τῆς 7ης Δεκεμβρίου. Τὴν 7ην Ἀπριλίου, ὁ ὑποφαινόμενος, βουλευτὴς τότε —διότι εἶχον ἀποχωρήσει ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν Παπανδρέου, τῆς ὁποίας πλεῖσται πράξεις δὲν μὲ εὕρισκον σύμφωνον, καὶ πρὸς τὰς ὁποίας δὲν εἶχα διαφωνήσει ἅπαξ μόνον, ἀλλὰ κατ’ ἐπανάληψιν, καὶ ὑπέβαλα τρὶς τὴν παραίτησίν μου, καὶ ἄλλα ὑπομνήματα καὶ ἐπὶ ἄλλων θεμάτων ἀφορώντων ἀλογίστους ἐνεργείας ἐπὶ ἐθνικῶν προϊόντων—ἔγραφα τὰ ἑξῆς: «Ἡ ἀνταγωνιστικότης τῶν ἐξαγωγίμων προϊόντων, ὅρος ἀπαραίτητος τῆς εἰσχωρήσεώς μας εἰς τὴν ΕΟΚ, ἐλησμονήθη τελευταίως καὶ δὲν ἦτο ἡ προσφορὰ ὑψηλῶν τιμῶν καὶ ἡ κακὴ ποιοτικὴ σύνθεσις ἡ αἰτία τῆς σοβαρωτάτης ἀνακοπῆς τῶν ἀγορῶν. Κυρίως ἡ συνεχὴς παρέμβασις τῆς ΕΟΚ, οὐχὶ διὰ νὰ ἀνοίξῃ τὰς ἀγοράς, ὅπως θὰ ἦτο δικαιολογημένον, ἀλλὰ εἰς περιοχὴν ποὺ εἶχεν ἤδη εἰσέλθει τὸ ξένον ἐμπόριον εἰς λογικὰς τιμὰς καὶ ὁ ΕΟΚ προσέφερεν ἄνευ λόγου τὰς αὐτὰς ἢ ὑψηλοτέρας τιμάς. Συνεπείᾳ τούτου ἡ ἑταιρεία Γκλέν, ὁ μεγαλύτερος ἀγοραστής, ἀντὶ 11½ χιλιάδων τόννων, πέρυσι, εἰς τοὺς ὁποίους τὴν εἶχα ἀνεβάσει ἐγώ, ἀντὶ 6.000 τόννων ὅσους ἠγόρασε τὸ 1964, ἀπερρόφησεν ἐφέτος μόνον 3½ χιλιάδες τόννους...».

§151Η. ΗΛΙΟΥ. Δικό σας κείμενον εἶναι αὐτό. Μάλιστα ὡς βουλευτοῦ.

§152Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Μάλιστα ὡς βουλευτοῦ. Τὴν ἑπομένην ὁ Ὑπουργὸς τοῦ κ. Παπανδρέου, ἐπὶ τοῦ Ἐμπορίου, ἔγραφεν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, ἄνευ οὐδεμιᾶς μετ’ ἐμοῦ συνεννοήσεως, τὰ ἑξῆς: «Ἐξ ἐπαφῶν τὰς ὁποίας ὁ ἴδιος εἶχον μὲ τὸν ἐν Ἑλλάδι ἐκπρόσωπον τῆς ἑταιρείας Γκλέν, ἐσχημάτισα τὴν γνώμην, ὅτι ὁ κύριος λόγος διὰ τὸν ὁποῖον ἡ ἑταιρεία αὕτη ἔναντι ἀγορῶν 12.000 τόννων ἀγορῶν καπνῶν ἐσοδείας 1963 περιώρισεν ἐφέτος σοβαρώτατα τὸ πρόγραμμα τῶν ἀγορῶν της ἐκ τῆς ἐσοδείας 1964, ἦτο ἡ παρέμβασίς μας εἰς τὴν ἀγορὰν καὶ ἡ συγκέντρωσις τῶν καπνῶν ὑπὸ τῆς Ε.Ο.Κ., καθ’ ὃν χρόνον προέβαινεν αὕτη εἰς τὰς ἀγοράς της διὰ τῶν ἐντολοδόχων της». Ὅταν λέγω ὅλα αὐτά, δὲν ἐννοῶ νὰ δώσωμεν τὰ καπνὰ τῶν παραγωγῶν μας, ἀντὶ εὐθηνοῦ τιμήματος, ὅπως λέγει ὁ λαὸς «κοψοχρονιά», ὑπὲρ τῶν ξένων ἀγοραστῶν. Δὲν ἤμην παράφρων, οὔτε ἀπέβαλον τὴν στοργήν μου πρὸς τοὺς τιμίους αὐτοὺς Ἕλληνας. Καὶ λέγω ἐν κατακλεῖδι τῆς ἐκθέσεώς μου ἐκείνης πρὸς τὸν Πρόεδρον καὶ ἀρχηγὸν τοῦ κόμματος, εἰς τὸ ὁποῖον τότε ἀνῆκον, ὅτι «Θὰ ἦτο ἀπείρως ἀσφαλέστερον νὰ πωλήσωμεν καὶ νὰ ἐξασφαλίσωμεν τὰς ἐξαγωγὰς τῶν καπνῶν μας εἰς ὅρους χαμηλοτέρους καὶ πάντως εἰς τὰς διεθνεῖς τιμὰς ἐνισχύοντες αὐτὰς ἀπὸ τὸν προϋπολογισμὸν μὲ μίαν ἢ δύο δραχμάς, παρὰ νὰ ἐνθαρρύνωμεν τοὺς παραγωγούς, διὰ δημιουργίας ὑψηλοτέρων τιμῶν καὶ συνολικῆς εἰς τὸ τέλος συγκεντρώσεως ἀπὸ τὸν Ὀργανισμόν, εἰς ἄρνησιν νὰ πωλήσουν εἰς εὐθηνοτέρας τιμάς, μὲ συνέπειαν νὰ ἐπιβαρυνθῇ ὁ προϋπολογισμὸς μὲ τὸ σύνολον σχεδὸν τῶν τεραστίων ἀπωλήτων ὑπολοίπων ἀξίας δισεκατομμυρίων καὶ ἱκανῶν νὰ τινάξουν τὰ πάντα εἰς τὸν ἀέρα». Ὄχι μόνον, λοιπόν, δὲν ἐστερούμην τῆς ἐπιβαλλομένης στοργῆς διὰ τοὺς παραγωγούς, ἀλλὰ εἰσηγούμην τὰ λογικά, τὰ ὁποῖα ὄχι μόνον δὲν ἐτηρήθησαν, ἀλλὰ ἐποδοπατήθησαν κατὰ θλιβερὸν τρόπον. Τὸ πῶς συνέβη αὐτό, ἀποδεικνύουν ἀρκετὰ σαφῶς τὰ ἑξῆς πράγματα: «Εἰς τὴν περιοχὴν Ξάνθης, ἕδραν τοῦ ἑτέρου τῶν μελῶν τοῦ Τριμελοῦς Κλιμακίου εἰς τὸ ὁποῖον ἦτο ἀνατεθειμένη ἡ φροντὶς τῶν ἀγορῶν ἢ τῶν πωλήσεων, καὶ Ὑπουργοῦ Γεωργίας τότε, ἐργασθεὶς οὗτος καὶ νύκτωρ καὶ φορτικῶς διαβιβάζων φορτικὰς πιεστικὰς ἐντολὰς πρὸς τὰ ὄργανα τοῦ Ὀργανισμοῦ συνεκέντρωσε δι’ αὐτοῦ τὸ 43% τῆς συνολικῆς παραγωγῆς τῆς περιοχῆς, στοιχίσαντα εἰς τὸ δημόσιον 88.687.000 δραχμάς. Συνεκέντρωσε δὲ τὸ 43%, ἐξελισσομένων ἀκόμη τῶν ἀγορῶν, παρακαλῶ!» Καὶ αὐτὸ ὀνομάζομεν «ἀλλοπρόσαλλον πολιτικὴν τῶν μεταϊουλιανῶν Κυβερνήσεων». Αὐτὰ εἶναι ἀνάγκη νὰ τὰ μάθῃ καὶ θὰ τὰ μάθῃ ὁ Ἑλληνικὸς λαός, διὰ νὰ κρίνῃ κατὰ δικαίαν κρίσιν ἕνα ἕκαστον καὶ νὰ τοποθετήσῃ ἕνα ἕκαστον ἐκεῖ ὅπου στέκει ἠθικῶς καὶ ἐθνικῶς καὶ πολιτικῶς, ἔναντι τοῦ λαοῦ, τοῦ μοχθοῦντος, ἀλλὰ καταταλαιπωρουμένου ἀπὸ τὰς τοιαύτας ἀήθεις καὶ ἀπαραδέκτους μεθόδους, διὰ νὰ ἐνισχύσουν ὡρισμένοι πολιτικοὶ τὴν κομματικήν των θέσιν, ἀγοράζοντες διὰ κρατικῶν χρημάτων ἐμπορεύματα ἀξίας 90.000.000 τῶν καλυτέρων καπνῶν καὶ ἐκδιώκοντες τὸν μεγαλύτερόν μας ἀγοραστήν, στεροῦντες δηλαδὴ 8.000 τόννους ἔναντι τοῦ περυσινοῦ προγράμματος, ἀξίας 350 ἑκατομμυρίων. Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, διατὶ νὰ διαπληκτιζώμεθα; Θὰ σᾶς διαβάσω κάτι τὸ ὁποῖον θὰ σᾶς εἶναι περισσότερον εὐχάριστον ἀπὸ τὰ λόγια μου. Θὰ σᾶς διαβάσω μίαν περικοπὴν ἀπὸ τὸν λόγον τοῦ κ. Α. Παπανδρέου. Τέλος πάντων ἐκεῖνον θὰ τὸν σεβασθῆτε ὑποθέτω, ὡς προφήτην οἰκονομικῆς σοφίας. Ἰδοὺ τὶ ἔγραφε εἰς τὰ ἐπίσημα πρακτικὰ τῆς 20ης Δεκεμβρίου 1965 κατὰ τὴν τελευταίαν συζήτησιν τοῦ οἰκονομικοῦ θέματος, ὅταν ἠγόρευσε διὰ μακρῶν, ἀλλ’ ὡς ἐνθυμῆσθε κατέθεσε καὶ ἀρκετὰ ντοκουμέντα. Μεταξὺ αὐτῶν εἶναι καὶ ἕνα τὸ ὁποῖον ἀναφέρεται εἰς τὸ Κ.Ο.Σ. καὶ τὸ ὁποῖον λέγει τὰ ἑξῆς. Περιληπτικὸν πρακτικόν.

§153Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Πρακτικὰ εἶναι αὐτά;

§154Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπ. Οἰκ.). Μάλιστα.

§155Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Ὥστε ἐτηροῦντο πρακτικά;

§156Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπ. Οἰκ.). Εἶναι τῆς Βουλῆς πρακτικά. Ἀκούσατε τὶ ἔλεγε: «Ὁ καθορισμὸς τιμῆς ἀσφαλείας ἀνταποκρινόμενος εἰς τὴν σχέσιν προσφορᾶς καὶ ζητήσεως, εἶναι εἰς τὰς πλείστας περιπτώσεις ἐπαρκὴς νὰ ὠθήσῃ τὴν τιμὴν ἀγορᾶς πρὸς τὰ ἄνω, καὶ νὰ προστατεύσῃ τὸν παραγωγὸν ἀπὸ τὴν ἐκμετάλλευσιν τοῦ ἐμπορίου, χωρὶς νὰ καταστῇ ἀναγκαία κρατικὴ συγκέντρωσις, ἡ ὁποία συνεπάγεται ηὐξημένα ἔξοδα διαχειρίσεως», ὅπως δυστυχῶς τὰ ἐγνωρίσαμεν. Διότι αὐτὰ τὰ σωστὰ παραγγέλματα δὲν ἐτηρήθησαν. Καὶ συνεχίζει καὶ τελικῶς ἐπιβάρυνσις τοῦ κρατικοῦ προϋπολογισμοῦ. Ὑφίστανται ἐν τούτοις περιπτώσεις κατὰ τὰς ὁποίας τὰ διαθέσιμα στοιχεῖα κατὰ τὸν πρὸ τῆς ἐνάρξεως τῶν ἀγορῶν χρόνον δὲν εἶναι ἐπαρκῆ διὰ τὸν προσδιορισμὸν τῆς τιμῆς, ἡ ὁποία θὰ ἀνταποκρίνεται εἰς τὴν σχέσιν προσφορᾶς καὶ ζητήσεως. Τοῦτο εἶναι συνηθέστερον προκειμένου περὶ ἐξαγωγίμων ἀγροτικῶν προϊόντων. Εἰς τοιαύτας περιπτώσεις ὁ καθορισμὸς τιμῆς ἀσφαλείας δυνατὸν νὰ μὴν ἀποτελῇ τὴν προσφορωτέραν μέθοδον προστασίας τοῦ παραγωγοῦ. Ἀπαιτεῖται ἡ ἐφαρμογὴ πλέον ἐλαστικῆς πολιτικῆς κρατικῆς παρεμβάσεως, ἐξασφαλιζούσης τὴν ἐξάντλησιν ὑπὲρ τῶν παραγωγῶν τῶν περιθωρίων ἐκ τῶν διαμορφουμένων διεθνῶν τιμῶν. Αἱ ἀνωτέρω μέθοδοι στηρίξεως τῶν τιμῶν τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων παρουσιάζουν τὸ πλεονέκτημα ὅτι δύνανται νὰ ἐξασφαλίσουν προστασίαν τοῦ παραγωγοῦ μὲ σχετικῶς χαμηλὸν δημοσιονομικὸν κόστος. Εἰδικώτερον προκειμένου περὶ ἐξαγωγίμων προϊόντων, ὁ καθορισμὸς τιμῆς ἀσφαλείας παρουσιάζει κατ’ ἀρχὴν πλεονεκτήματα εἰς περιπτώσεις κατὰ τὰς ὁποίας ἡ χώρα ἔχει μονοπωλιακὴν (ἢ ὀλιγοπωλιακὴν) θέσιν εἰς τὴν διεθνῆ ἀγορὰν καὶ δύναται ἑπομένως νὰ ἐπηρεάσῃ τὴν διαμόρφωσιν τῆς διεθνοῦς τιμῆς. Εἰς τὰς λοιπὰς περιπτώσεις, ἡ ἐφαρμογὴ ἐλαστικωτέρας πολιτικῆς κρατικῆς παρεμβάσεως εἶναι κατ’ ἀρχὴν προσφορωτέρα. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος, κ. Ι. Διαμαντόπουλος). Μακάρι, κύριοι συνάδελφοι, νὰ εἶχαν ἐφαρμοσθῆ αὐτά. Δυστυχῶς, τὰ ἀντίθετα ἐφηρμόσθησαν. Ἑκατομμύρια ἐστοίχισαν τὰ ἀνοίγματα τῆς Τραπέζης καὶ τὰ καπνὰ σήπονται εἰς τὰς ἀποθήκας, ὑφιστάμενα καθημερινῶς τὴν μείωσιν τῆς τιμῆς των. Βλέπετε, λοιπόν, κύριοι ὅτι ἡ κατάστασις ἡ ὁποία ἐκράτει τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, καὶ ἡ ἐφαρμογὴ ἀκόμη καὶ σοφῶν παραγγελμάτων οἰκονομικῆς ὑγείας εἶχον τελείως παροραθῆ καὶ εὑρισκόμεθα εἰς τοὺς ἀντίποδας. Διὰ καθαρῶς κομματικοὺς λόγους ἐντὸς ἡμερῶν, ὑπουργὸς ἁρμόδιος ἐπὶ τοῦ καπνοῦ διέτασσεν εἰς τὰ ὄργανα τοῦ Ε.Ο.Κ. νύχτα τὰς συγκεντρωτικὰς ἀγοράς, καὶ τὸ δημόσιον χρῆμα εἰς ὕψος 90 ἑκατομμυρίων διετίθετο διὰ νὰ ἀπορροφηθῇ τὸ 43% τῆς παραγωγῆς τῆς ἐσοδείας τοῦ Νομοῦ Ξάνθης ἐν μέσῳ τῶν ἀγορῶν πρὸς ἐξαγωγὴν καὶ ἀποδιώκων εἰς τὸν διάβολον τὸν καλύτερον ἀγοραστὴν τῶν Ἑλληνικῶν καπνῶν. Τολμᾶτε, λοιπόν, νὰ ὁμιλῆτε περὶ μερίμνης ὑπὲρ τοῦ ἀγρότου καὶ περὶ φροντίδος καὶ προαγωγῆς τῶν οἰκονομικῶν μας συμφερόντων; Ἢ μήπως δὲν εἶναι τοῦτο καταβαράθρωσις τῶν πάντων, κατακαπήλευσις καὶ ἐξοντωτικὴ πορεία καὶ γραμμή; (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς δεξιᾶς πτέρυγος).

§157Γ. ΚΑΡΑΓΚΙΩΖΗΣ. ... (Δὲν ἠκούσθη).

§158ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἔχετε τὸν λόγον, κ. συνάδελφε. Μὴ διακόπτετε τὸν κ. Ὑπουργόν. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§159Γ. ΚΑΡΑΓΚΙΩΖΗΣ. ... (Ὁμιλεῖ ἀπὸ τῆς θέσεώς του μὴ ἀκουόμενος).

§160Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπ. Οἰκ.). Ἐγὼ ἀναφέρω γεγονότα ἀντικειμενικά. Δὲν εἶπα τίποτε προσωπικόν. Ἐὰν αὐτὰ ἐνοχλοῦν, λυποῦμαι.

§161Θ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. ... (Ὁμιλεῖ ἀπὸ τῆς θέσεώς του μὴ ἀκουόμενος, λόγῳ θορύβου καὶ κωδωνοκρουσιῶν).

§162ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ σταματήσετε μὴ διακόπτετε.

§163Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπ. Οἰκον.). Οἱ λόγοι, οἱ ὁποῖοι μᾶς ὡδήγησαν εἰς τὸ γεγονὸς τοῦ νὰ εὑρισκώμεθα σήμερον ἐνώπιον ὑμῶν προσκομίζοντες πρὸς ψήφισιν φορολογικὸν νομοσχέδιον, εἶναι γνωστοὶ καὶ τοὺς ἀνέφερα καὶ τοὺς ὑπηνίχθην ἀρκετὰ σαφῶς. Ὑπῆρξε μία ἀλόγιστος διαχείρισις τῶν πραγμάτων, ὑπῆρξε μία ἐνθάρρυνσις εἰς τὴν ὑποβολὴν τῶν πλέον ἀπιστεύτων αἰτημάτων. Εἰς τὸ ὑπόμνημά μου ἐκεῖνο πρὸς τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως τότε, τοῦ ὑπενθύμιζα ὅτε μίαν ἡμέραν εἰς τὸ ΚΟΣ εἰσώρμησε καὶ εἶπεν ὅτι πρέπει νὰ «ὑπερδιπλασιασθοῦν αἱ συντάξεις τοῦ Τ.ΕΒ.Ε.». Βέβαια ἀξιόλογος προσπάθεια εἶναι ὅπως προαχθῇ μία μερὶς πολιτῶν. Ἀλλὰ ἡ ἀπότομος καὶ ἐξ’ ἀπήνης ἐνέργεια αὐτή, συνεπῆγε τὴν ἐπιβάρυνσιν τοῦ φόρου χαρτοσήμου μὲ τὸ ἥμισυ τοῦ συνόλου τῶν 250 ἑκ. τὰ ὁποῖα πέραν τῶν τακτικῶν τελῶν ὅσα ἐπεβάλλοντο ὑπὲρ τοῦ Ο.Γ.Α., Τ.Ε.Β.Ε. καὶ Τ.Α.Ε. Αὐτὴ ἡ πορεία καὶ αὐτὸς ὁ συστηματικὸς ἐθισμὸς τῶν Ἑλλήνων εἰς τὸ νὰ ζητοῦν πράγματα προώρως, πέραν τῶν δυνατοτήτων τῆς ἱκανοποιήσεως, ὡδήγησαν εἰς μίαν δυσχερῆ κατάστασιν τὰ οἰκονομικά. Ὑπῆρχε μία εὐγενεστάτη ἔφεσις, μία προσπάθεια πατριωτικὴ καὶ γενναία νὰ προαχθῇ ἡ οἰκονομία καὶ ἀναπτυχθῇ ἀπὸ τὴν Ε.Κ. Ὑπῆρξεν εὐγενὴς ἡ πρωτοβουλία, ἀλλὰ χαλινὸν δὲν ἐγνώρισεν. Ὑπῆρξεν ἀκατάσχετος προσπάθεια ἱκανοποιήσεως τῶν ἐπὶ μέρους συμφερόντων, χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ τρόπος. Ὑπὸ τὰς συνθήκας αὐτὰς καὶ μὲ αἰσθητὴν αὔξησιν ἀγοραστικῆς δυνάμεως, ἡ οἰκονομικὴ ἀνάπτυξις ἐπῆρε ρυθμὸν γοργόν. Ἀλλὰ εἶναι ἀληθές, τόσον πολὺ βέβαιον, ὥστε νὰ μὴ ἠμπορῇ νὰ ἀμφισβητηθῇ ἀπὸ κανένα μὲ στοιχειώδη γνῶσιν τῶν πραγμάτων αὐτῶν, ὅτι ὁ ρυθμὸς τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως πρέπει νὰ εἶναι σύμμετρος πρὸς τὸν ρυθμὸν τῆς ἀναπτύξεως τῆς παραγωγῆς καὶ τῆς παραγωγικότητος. Εἶναι εὐγενικὸν νὰ θέλωμεν νὰ ἀπονείμωμεν ηὐξημένον εἰσόδημα καὶ νὰ δώσωμεν ηὐξημένην ἀγοραστικὴν ἱκανότητα εἰς οἱανδήποτε μερίδα πολιτῶν. Θὰ ἦτο ἀλήθεια ἰδανικὸν καὶ θαυμάσιον νὰ ἐδίδαμεν ἱκανοποίησιν εἰς κάθε αἴτημα. Ἀλλ’ ἀτυχῶς τὰ ἀνθρώπινα ἔχουν καὶ περιορισμούς. Καὶ ἐὰν εἰς τὴν πρὸς ἀνάπτυξιν πορείαν ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τὴν προσπάθειαν κάθε συγχρόνου πολιτείας, κάθε χώρας, πολλῷ μᾶλλον καθυστερημένης χώρας, καὶ τὴν κεντρικὴν φροντίδα κάθε Κυβερνήσεως, ἐὰν εἰς τὴν εὐγενῆ αὐτὴν προσπάθειαν προτρέξωμεν πέραν τοῦ ἐπιτρεπτοῦ, ἐὰν προχωρήσωμεν μὲ ρυθμὸν ὑπέρτερον ἐκείνου ποὺ εἶπον καὶ ὁ ὁποῖος συνδυάζεται μὲ τὴν παράλληλον αὔξησιν παραγωγῆς καὶ παραγωγικότητος, ὅταν εἰς τὴν ζήτησιν δὲν δημιουργήσωμεν τὴν ἀντίστοιχον προσφοράν, ἐὰν δὲν ἔχωμεν δημιουργήσει τὰς συνθήκας αὐτάς, τότε ἡ ἀνάπτυξις γίνεται ἀναλώμασι τοῦ ἰσοζυγίου πληρωμῶν καὶ τῶν τιμῶν. Τοῦτο θὰ ἐπιπέσῃ βαρύτατα καὶ ἐπὶ τῶν ἐξαγωγῶν λόγῳ αὐξήσεως τοῦ κόστους παραγωγῆς. Ἐὰν δὲν δημιουργήσωμεν τὰς στοιχειώδεις προϋποθέσεις, τότε ἐπέρχεται ἀναταραχὴ μεταξὺ παραγωγῆς, καταναλώσεως καὶ ἀποταμιεύσεως καὶ ἐκ τῆς ἀναταραχῆς αὐτῆς ἐπέρχονται πλεῖστα δεινά. Πέραν, ὅμως, ὅλων αὐτῶν ἐλλοχεύει τότε ἕνας βέβαιος, ἀσφαλὴς καὶ ἀναντίρρητος κίνδυνος, ὁ κίνδυνος τοῦ πληθωρισμοῦ. Ὅλα αὐτὰ εἰς χώρας εὐπαθοῦς συναλλαγματικῆς θέσεως ἐπιδροῦν βαρύτατα ἰδιαιτέρως δὲ εἰς χώρας ὅπου ὁ ψυχολογικὸς παράγων παίζει βαρύτατον ρόλον. Διότι δὲν πρέπει νὰ ξεχνοῦμεν, ὅτι πρὸ 25ετίας ἡ Ἑλλὰς ἐξῆλθεν ἀπὸ τὸ φάσμα τῆς ὀλεθρίας ἐχθρικῆς κατοχῆς, ὅπου ἐγνώρισεν ἕνα πληθωρισμόν, ὁ ὁποῖος ξεπέρασε καὶ τὸν μετὰ τὸν πρῶτον παγκόσμιον πόλεμον πληθωρισμὸν τῆς Γερμανίας καὶ Αὐστρίας. Καὶ εἶναι εὐαίσθητοι οἱ Ἕλληνες, ὅταν δύνανται νὰ ὑποπτευθοῦν, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ δημιουργηθῇ κίνδυνος τοῦ νομίσματος. Καὶ ὑπάρχει ὡς κατάλοιπον τοῦ σχετικῶς μικροῦ χρόνου ποὺ μᾶς χωρίζει ἀπὸ τὰ γεγονότα τῆς κατοχῆς, ἡ πρὸς τὸ κίτρινον νόμισμα πορεία. Καὶ αὐτὰ ἐσημειώθησαν ὅλα. Τὸ ἄνοιγμα τοῦ ἰσοζυγίου πληρωμῶν, κύριοι, ἦτο τεράστιον. Τοῦ ἐμπορικοῦ ἰσοζυγίου πολὺ μεγαλύτερον καὶ τοῦ ἰσοζυγίου ἐξωτερικῶν λογαριασμῶν εἶχε κάμει ἅλματα. Ἔφθασεν εἰς 230 ἑκατ. δολλάρια τὸ 1965. Καὶ ἡ Κυβέρνησις αὐτή, ἡ ὁποία τόσον συχνὰ ἔχει τὴν τιμὴν νὰ ἀντιμετωπίζῃ τοὺς μύδρους τῶν γνησίων δημοκρατῶν, καθ’ ἣν ὥραν ἡμεῖς ἐτουρκέψαμεν τάχα, ἡμεῖς οἱ ὁποῖοι ἠναλώσαμεν τὴν ζωήν μας εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῆς ἰδεολογίας μας, ἡμεῖς ἐπεβάλαμεν μέτρα ἐντὸς μιᾶς ὥρας, ὅταν τὴν ἡμέραν ποὺ ἔπεσα ἐδῶ, εἶπον εἰς τὸν συνάδελφόν μου κ. Μητσοτάκην «σήμερα θὰ ἐνεργήσωμεν» καὶ κατηργήσαμεν τὴν μαύρην ἀγοράν. Καὶ σήμερον ἐπανεισέρχονται τὰ κίτρινα ἐκεῖνα νομίσματα εἰς τὴν Τράπεζαν ἀθρόως καὶ σταθεροποιεῖται καθημερινῶς ἡ κατάστασις τῆς χώρας ἀπὸ ἀπόψεως συναλλαγματικῆς θέσεως καὶ νομισματικῆς σταθερότητος. Ἡ σταθερότης δὲν εἶναι βεβαίως αὐτοσκοπός, ὡς ὀρθῶς ἄλλοτε ἐλέχθη ἀπὸ τὴν πτέρυγα εἰς τὴν ὁποίαν εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ἀνήκω καὶ διὰ τὴν ἀνάδειξιν τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς ὁποίας εἶχον πολὺ συμβάλλει ἐκ τῶν πρώτων, καὶ ἄλλοτε εἶχον σημειωθῆ παρόμοια γεγονότα, ἀλλὰ ἀντεμετωπίσθησαν ἀποτελεσματικῶς ἐπ’ ἀγαθῷ τοῦ τόπου. Καὶ τὰ ἀγαθὰ ἀποτελέσματα τῆς ἐπερχομένης αὐτῆς σταθερότητος, θὰ δοκιμάσῃ εὐρύτατα ὁ τόπος. Πρέπει, κύριοι βουλευταί, ὅλοι νὰ συμβάλωμεν καὶ ὑπάρχουν στιγμαὶ τοῦ βίου τῶν Ἐθνῶν ὅπου καλοῦνται οἱ πολῖται εἰς συνεισφορὰν θυσιῶν καὶ τοιαύτη εἶναι ἡ παροῦσα στιγμή. Πρέπει ἡμεῖς οἱ ἴδιοι νὰ συμβάλωμεν. Καὶ τὸ ζητούμενον ποσὸν τὸ ὁποῖον θὰ προκύψῃ ἀπὸ τὰς φορολογίας αὐτάς, εἶναι σκοπὸς ἀμετακίνητος τῆς Κυβερνήσεως, νὰ διατεθῇ ἀποκλειστικῶς διὰ τὸν προϋπολογισμὸν ἐπενδύσεων, διὰ τὴν ἀνάπτυξιν τῆς χώρας καὶ ὄχι εἰς καταναλωτικὰς δαπάνας καὶ ρουσφετολογίας. Θὰ ἀξιοποιήσωμεν τὸ πρόγραμμα δημοσίων ἐπενδύσεων. Θὰ ὑποστῇ καὶ αὐτὸ μίαν ἐπανεξέτασιν ἀπὸ κοινοῦ μὲ τὸν κυρίως ἁρμόδιον συνάδελφόν μου Ὑπουργὸν ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ καὶ θὰ ἐπιδιώξωμεν νὰ ἐπιτύχωμεν τὸν μεγαλύτερον περιορισμὸν δαπανῶν καὶ τὴν ἐπιλογὴν τῶν πλέον καταλλήλων καὶ ταχυτέρας ἀποδοτικότητος ἔργων, μὲ μίαν ἱεράρχησιν τῶν ἀναγκῶν τῆς χώρας καὶ τῆς ἀντιμετωπίσεως τῶν παραγωγικῶν δυνατοτήτων της, ἀξίαν τοῦ ὀνόματος τῆς Ἑλλάδος καὶ ἀξίαν σοβαρῶν ἀνδρῶν. Αὐτὸς εἶναι ὁ μοναδικὸς σκοπὸς διὰ τὸν ὁποῖον προσερχόμεθα ἐνώπιόν σας μὲ τὸ μέτωπον ὑψηλὰ νὰ εἴπωμεν εἰλικρινῶς τὴν ἀλήθειαν εἰς ὑμᾶς καὶ δι’ ὑμῶν πρὸς τὸν λαόν, ὅτι, ὅ,τι γίνεται, γίνεται διότι ἡ ἀνάγκη τὸ ἐπιβάλλει, καὶ ἐπέβαλε καὶ πρὸ ἡμῶν, καὶ εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀναζητήσωμεν πόρους διὰ νὰ τοὺς χρησιμοποιήσωμεν καθ’ ὃν τρόπον εἶπον. Ὁ συνάδελφος, ὁ ὁποῖος προηγήθη ἐμοῦ εἰς τὸ βῆμα, ὡμίλησε περὶ τῶν εἰδικῶν κινήτρων πρὸς τὴν βιομηχανίαν καὶ ἔκαμε παρατηρήσεις τινάς, τὰς ὁποίας συνεκράτησα. Τὸ θέμα μὲ ἀπασχολεῖ. Εἶναι ἀνάγκη ὅπως εἰς τὸ μέλλον μελετήσωμεν τὰς σχετικὰς διατάξεις καὶ ἐνδεχομένως ἀναμορφώσωμεν τὸ σύστημα, ἀλλὰ χρειάζεται μεγάλη μελέτη καὶ προπαρασκευή. Θέλω ὅμως νὰ τονίσω εἰς ἀντίκρουσιν τῆς γνώμης τινῶν, οἱ ὁποῖοι εἶχον ἐπιφύλαξιν περὶ τῆς σκοπιμότητος τῆς ἐπιβολῆς τῆς φορολογίας τοῦ εἰσοδήματος, ὡς δυναμένης νὰ ἀνακόψῃ τὴν ἀνάπτυξιν, ὅτι δὲν θὰ διενοεῖτο κανεὶς νὰ προσφύγῃ εἰς μέσα δυνάμενα νὰ ἀνακόψουν τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν. Ἀκριβῶς νομίζω, ὅτι αὐταὶ αἱ περίφημοι διατάξεις ποὺ ἀνέφερεν ὁ κ. Ἡλιόπουλος, περὶ κινήτρων, εἶναι ἐκεῖναι αἱ ὁποῖαι ἐξουδετερώνουν τὴν ἀνησυχίαν τῶν φοβουμένων, ὅτι ἡ ἐπιβολὴ τῆς μικρᾶς αὐτῆς αὐξήσεως τοῦ φόρου εἰσοδήματος, ἐντεῦθεν κειμένης τῆς περυσινῆς μειώσεως θὰ ἦτο ἱκανὴ νὰ ἀνακόψῃ τὴν ἀνάπτυξιν. Καὶ ὅ,τι ἐλέχθη ὑπὸ μορφὴν ἐπικρίσεων, ἴσως εἰς πολλὰ ἐνδεχομένως δεδικαιολογημένων, θὰ τὸ ἐρευνήσω βαθειά. Ὡς πρὸς τὴν ἀρχὴν ὅμως τῶν κινήτρων, ὡς μέσον ἐνθαρρύνσεως καὶ προωθήσεως τῆς παραγωγῆς καὶ τῆς ἀναπτύξεως ἰδιαιτέρως δὲ τῆς βιομηχανικῆς, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ὑπενθυμίσω εἰς τὸ Σῶμα, ὅτι δὲν εἶναι ἐφεύρεσις Ἑλληνική. Ὑπάρχουν χῶραι, ὅπως ἡ ἀπομεμακρυσμένη, ἀλλὰ πολὺ πολιτισμένη χώρα, ὁ Καναδᾶς, ὅπου αἱ ἀπαλλαγαὶ φθάνουν μέχρι 150%. Εἰς τὴν Ἰταλίαν, τὴν Νότιον ἰδίως, τὴν ὁποίαν ἠθέλησαν κατὰ τρόπον ἐσπευσμένον νὰ ἀναπτύξουν, ἐπεξετάθησαν εἰς τὸ 50% εὐρύτατα καὶ ἐνίοτε πολὺ πέραν τούτου. Ὑπῆρξαν δὲ καὶ ὑπάρχουν ὡρισμέναι περιπτώσεις, εἰς τὰς ὁποίας ἐπὶ μίαν ὁλόκληρον δεκαετίαν ὑπάρχει ὁλοκληρωτικὴ ἀπαλλαγὴ ἀπὸ παντὸς φόρου. Καὶ ἡ Ἰταλία δὲν ἠμπορεῖ νὰ θεωρηθῇ, ὡς Χώρα φασιστική. Εἶχεν τὴν ΑΠΕΡΤΟΥΡΑ ΣΙΝΙΣΤΡΑ, ὅλως προσφάτως, ὅταν ἴσχυον τὰ μέτρα περὶ τῶν ὁποίων ὁμιλῶ. Καὶ δὲν εἶναι μόνον αἱ Χῶραι αὗται, εἶναι καὶ ἄλλαι, ὅπως ἡ Ἰρλανδία καὶ ἡ Δανία, ἡ ὁποία παρέχει διὰ τοὺς γαλακτοκόμους ὑπὸ ἄλλας μορφάς, ἀλλὰ πάντως ἀναλόγου φύσεως καὶ ἐπιδιώξεως ἀπαλλαγάς. Ἑπομένως νομίζω, ὅτι τοῦτο ἀφαιρεῖ αὐτὸ τὸ ἐπιχείρημα ἢ τὴν ἀνησυχίαν ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι διαβλέπουν εἰς τὴν ἐπιβολὴν τοῦ φόρου εἰσοδήματος τοῦ μικροῦ αὐτοῦ ποσοστοῦ, ἐντεῦθεν τῆς περυσινῆς μειώσεως, κίνδυνον διὰ τὴν ἀνάπτυξιν. Ἡ ἀνάπτυξις, κύριοι, τῆς Χώρας, δι’ ἡμᾶς τοὐλάχιστον, οἱ ὁποῖοι, ἐλπίζω δὲν παραπαίομεν πνευματικῶς, ἀποτελεῖ τὸ ἐπίκεντρον τῆς προσοχῆς καὶ τῆς ἐπιδιώξεως. Καὶ φαντάζομαι, ὅτι θὰ ἠμποροῦσε κανείς, ὅπως προσφυῶς εἶπε κάποτε ὁ Διοικητὴς τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος εἰς τὴν ἔκθεσίν του τὸ 1964, θὰ ἠμποροῦσε πολὺ καλὰ νὰ ὀνομάσῃ αὐτὴν τὴν ἐπιδίωξιν τὴν σύγχρονον «Μεγάλην ἰδέαν». Πραγματικὰ εἶναι μεγάλη ἰδέα ἡ ἀνάπτυξις τῆς Χώρας. Τὸ δικαίωμα νὰ ἀτενίσωμεν εἰς εὐρυτέρους ὁρίζοντας, εἰς καλυτέρας συνθήκας ζωῆς καὶ διαβιώσεως, εἶναι καὶ ἀναφαίρετον καὶ ἅγιον καὶ ἱερόν. Καὶ καθῆκον ὅλων μας εἶναι νὰ τὸ ὑπηρετήσωμεν πολύ. Καὶ ἐφόσον ὡμίλησα περὶ Διοικητοῦ, θὰ ἤθελα νὰ εἴπω, πόσον ἐντόνως μᾶς ἐβοήθησαν κατὰ τὰς δυσκόλους αὐτὰς ἡμέρας ὑποδεικνύοντες ἐγκαίρως ὡρισμένας λεπτὰς πτυχὰς τῆς καταστάσεως τῆς ἐξελισσομένης, οἱ ὑπεύθυνοι διαχειρισταὶ τῶν πραγμάτων τῆς Τραπέζης. Θέλω νὰ ἐλπίζω, ὅτι τὰ ὑπόλοιπα σημεῖα τοῦ Νομοθετικοῦ μέτρου τοῦ φορολογικοῦ, τὰ ὁποῖα εἶναι πολὺ διάχυτα καὶ δὲν βαρύνουν ἰδιαιτέρως τὰς ἀσθενεστέρας τάξεις, ἀλλ’ εἶναι, ὅσον ἦτο δυνατὸν προσεκτικὰ κατανεμημένα, ἐλπίζω ὅτι θὰ τύχουν ἀνεκτικῆς ὑποδοχῆς, ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ ἀπὸ τοὺς ὑπευθύνους ἀντιπροσώπους του. Εἴμεθα ἐδῶ διὰ νὰ ἐκτελέσωμεν μίαν ἀποστολὴν ὑπεύθυνον καὶ βαρεῖαν, ἔναντι τῆς ἱστορίας τοῦ Ἔθνους. Καὶ εἰς τὰς ὥρας τῶν ἐθνικῶν κινδύνων, εἴτε εἶναι ἐξωτερικοί, εἴτε εἶναι οἰκονομικοί, εἴτε κοινωνικοὶ πρέπει νὰ εἴμεθα μὲ τὰς δυνάμεις μας τεταμένας, ἕτοιμοι ὅπως συμβάλωμεν ὅλοι μαζὶ καὶ ἀδελφωμένοι οἱ Ἕλληνες εἰς τὴν προκοπὴν τῆς Χώρας καὶ εἰς τὴν ἄνοδον καὶ ἀνάπτυξιν καὶ εὐημερίαν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. (Χειροκροτήματα).

§164ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§165Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐζήτησα τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ, διότι παρεβιάσθη ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν καὶ δὲν τὸν ἀνεκαλέσατε εἰς τὴν τάξιν, ὡς προβλέπει τὸ εἰδικὸν ἄρθρον τοῦ Κανονισμοῦ. Ὁμιλῶν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὕβρισε συναδέλφους τῆς Ε.Κ., ἀποκαλέσας τὸν κ. Α. Παπανδρέου προφήτην. Ἐπίσης ὕβρισε καὶ τὸν κ. Μπαλτατζῆ.

§166Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπ. Οἰκον.). Κύριε συνάδελφε, εἶναι τιμὴ δι’ ἕνα ἐπιστήμονα νὰ τὸν ἀποκαλοῦμεν προφήτην.

§167Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Εἴχατε ὑποχρέωσιν, κ. Πρόεδρε, ὅταν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὕβριζε τοὺς κ. συναδέλφους τῆς Ε.Κ. νὰ τὸν ἀνακαλέσητε εἰς τὴν τάξιν. Αὐτὸ τὸ παρελείψατε καὶ οὕτω παρεβιάσατε τὸν Κανονισμόν.

§168ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, εἰς τὶ παρεβίασα τὸν Κανονισμόν;

§169Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὅταν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἀπεκάλεσε τὸν κ. Α. Παπανδρέου προφήτην τὸν εἰρωνεύθη καὶ νομίζω, ὅτι ἡ σοβαρότης τοῦ ὁμιλητοῦ δὲν ἐπέτρεπε τοιαύτην εἰρωνείαν. Θεωρῶ ὅμως ὑποχρέωσιν νὰ δώσω ἀπάντησιν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ἐπὶ τοῦ σημείου ποὺ ἔθιξε, τὸ τὶ ἔπραξεν ἡ Ε.Κ. διὰ τοὺς παραγωγούς. Αὐτὸ ποὺ ἔκαμεν ἡ Ε. Κ. ἦτο ὅτι ἐχάραξε καὶ ἐφήρμοσε κοινωνικὴν πολιτικὴν ὑπὲρ τῶν παραγωγῶν, καὶ συντόμως θὰ φθάσῃ ὁ καιρὸς ποὺ οἱ παραγωγοὶ θὰ κρίνουν περὶ τῆς ὀρθότητος τῆς πολιτικῆς μας.

§170ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀνακοινώσω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι ἐκ μέρους τοῦ ὑπὸ τοῦ Κανονισμοῦ προβλεπομένου ἀριθμοῦ βουλευτῶν, ὑπεβλήθη ἔνστασις ἀπαρτίας, ἔχουσα οὕτω:

ΕΝΣΤΑΣΙΣ

Μὴ ὑπαρχούσης ἐν τῇ αἰθούσῃ τοῦ ὑπὸ τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς ἀπαιτουμένου ἀριθμοῦ βουλευτῶν ἐνιστάμεθα κατὰ τῆς συνεχίσεως τῆς συνεδριάσεως καὶ παρακαλοῦμεν ὅπως λύσετε τὴν συνεδρίασιν. Ἐὰν ὑπάρχῃ ἀμφισβήτησις ὅσον ἀφορᾷ τὸν ἀριθμὸν τῶν παρευρισκομένων βουλευτῶν, παρακαλοῦμεν ὅπως διεξαχθῇ ὀνομαστικὴ ψηφοφορία. Ἐν Ἀθήναις τῇ 3 Φεβρουαρίου 1966 Οἱ Βουλευταὶ Α. Πετραλιᾶς, Τ. Κεφαλληνός, Η. Κατριβάνος, Τ. Κατσικόπουλος, Φ. Βουνάτσος, Θ. Παπαπαναγιώτου, Δ. Παπαϊωάννου, Ι. Σεργάκης, Α. Τζιζῆς, Γ. Τζώρτζης, Γ. Κούνης, Α. Αὐγερινός, Ι. Χαραλαμπόπουλος, Θ. Καμπερίδης, Γ. Βασιλᾶτος, Θ. Ἀνδρεάδης, Α. Ἀλαβάνος, Ι. Παπασπύρου, Ι. Σακελλαρίου. Καλοῦνται ἐπὶ τοῦ Καταλόγου οἱ βουλευταὶ κ.κ. Τ. Κεφαλληνὸς καὶ Π. Κλῆς. (Ἀκολούθως προσελθόντων τῶν ἐπὶ τοῦ Καταλόγου κληθέντων βουλευτῶν, ἄρχεται ἡ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ψηφοφορία ὡς κάτωθι:)

(Περατωθείσης τῆς ἀναγνώσεως τοῦ καταλόγου ἀνακοινοῦνται ὑπὸ τοῦ κ. Προέδρου τὸ κάτωθι ἀποτέλεσμα):

§171ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εὑρέθησαν παρόντες 79. Συνεπῶς διαπιστοῦται ἡ ἔλλειψις ἀπαρτίας. Λύεται ἡ συνεδρίασις, ἐλλείψει ἀπαρτίας, διὰ σήμερον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ. μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ Κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον. (Ὥρα 0,5 π.μ.)