1966.01.31

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 33η

Δευτέρα 31 Ἰανουαρίου 1966

Προεδρία κ. Δ. Γ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ

(Ὥρα 7.20′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Περρωτῆς ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Α. ΠΕΡΡΩΤΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Ὁ βουλευτὴς κ. Τ. Δρούλιας ζητεῖ 15νθήμερον ἄδειαν ἀπουσίας προκειμένου ν’ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§4ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐγκρίνεται, ἐγκρίνεται.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Ἔχω τὴν τιμὴν ν’ ἀνακοινώσω εἰς τὸ Σῶμα ὅτι: Οἱ κ.κ. Ἠλίας Τσιριμῶκος (Ὑπουργὸς Ἐξωτερικῶν) καὶ Ἀθαν. Γιαννόπουλος (Ὑπουργὸς Συγκοινωνιῶν), καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ὑπογραφείσης ἐν Παρισίοις τὴν 22αν Ἀπριλίου 1960, Διεθνοῦς Συμφωνίας «περὶ Πιστοποιητικῶν Πλωϊμότητος εἰσαγομένων ἀεροσκαφῶν». Οἱ κ.κ. Ἠλίας Τσιριμῶκος (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν) καὶ Γ. Μελᾶς (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν), καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἐν Βόννῃ ὑπογραφείσης τὴν 8ην Δεκεμβρίου 1961 μεταξὺ τῆς Ἑλλάδος καὶ τῆς Ὁμοσπονδιακῆς Δημοκρατίας τῆς Γερμανίας Συμφωνίας διὰ τὸν διακανονισμὸν ἀπαιτήσεων τῆς Β. Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως ἢ Ἑλλήνων ὑπηκόων δι’ ἀφαιρεθέντα καπνά». Οἱ κ.κ. Φ. Ζαΐμης (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν) καὶ Γ. Μελᾶς (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν), καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ συντάξεων τῶν ὑπαλλήλων τῶν Ὀργανισμῶν Τοπικῆς Αὐτοδιοικήσεως καὶ περὶ χορηγίας Δημάρχων διατάξεων». Οἱ κ.κ. Ε. Κοθρῆς (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου) καὶ Χ. Βασματζίδης (Ὑπουργὸς Γεωργίας), καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς Διεθνοῦς Συμφωνίας τοῦ ἐλαιολάδου τοῦ 1963». Οἱ κ.κ. Ἠλίας Τσιριμῶκος (Ὑπουργὸς Ἐξωτερικῶν) καὶ Ι. Μαυριδόγλου (Ὑπουργὸς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας), καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς Διεθνοῦς Συμβάσεως «περὶ προλήψεως καὶ ρυπάνσεως τῆς θαλάσσης διὰ πετρελαίου» Λονδίνου 1954, ὡς αὕτη ἐτροποποιήθη ὑπὸ τῆς Διασκέψεως Λονδίνου 1962». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ν. Στειρόπουλος, 2) Ι. Σπηλιωτόπουλος, Χ. Πιπιλῆς, Γ. Ἡγουμενάκης, 3) Ι. Τσιριμῶκος, 4) Ι. Παπασπύρου, Ι. Σεργάκης, καταθέτουσι προσθήκας καὶ τροπολογίας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ρυθμίσεως θεμάτων Κοινωνικῆς Ἀσφαλίσεως καὶ περὶ ἑτέρων τινῶν διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. 1) Δ. Βρανόπουλος, 2) Ι. Βαρβιτσιώτης, καταθέτουσι τροπολογίας καὶ προσθήκας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τῆς Δασμολογικῆς καὶ Τελωνειακῆς Νομοθεσίας». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. 1) Π. Κλῆς, Κ. Στεφανόπουλος, 2) Δ. Καρατζένης, 3) Ν. Στειρόπουλος, καταθέτουσι προσθήκας καὶ τροπολογίας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀπαγορεύσεως προσλήψεως μὴ τακτικοῦ προσωπικοῦ». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. 1) Ι. Βαρβιτσιώτης, 2) Ε. Ἀνερούσης, 3) Κ. Τσάτσος, 3) Π. Κλῆς, Χ. Μπουγᾶς, Α. Παπαλουκᾶς, Ε. Ζαπάρτας, Α. Σπανορρήγας, Α. Καλαντζάκος, 4) Α. Αὐγερινός, 5) Λ. Θανόπουλος, Δ. Δαβάκης Γ. Σταμάτης, 6) Α. Παπαλουκᾶς, Α. Καλαντζάκος, Χ. Μπουγᾶς, 7) Σ. Νικολαΐδης, Λ. Λυμπέρης, 8) Π. Γυιόκας, 9) Ν. Ζορμπᾶς, 10) Δ. Δαβάκης, 11) Α. Παπαλουκᾶς, Ε. Σκορδίλης, Δ. Χατζηδημητρίου, Γ. Γραφάκος, Ι. Λαυρεντίδης, 12) Κ. Παπασπύρου, Γ. Σταμάτης, 13) Γ. Βασιλᾶτος, καταθέτουσι προσθήκας καὶ τροπολογίας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ρυθμίσεως θεμάτων τινῶν τῶν Δικηγόρων, τῶν Συμβολαιογράφων, τροποποιήσεως τοῦ Κώδικος περὶ Ταμείου Νομικῶν καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Κακκαρᾶς, Α. Γκελεστάθης, Ε. Κεφαλογιάννης, Α. Παπαλουκᾶς, Κ. Λαμιανός, καταθέτουσι προσθήκας καὶ τροπολογίας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως φορολογικῶν τινῶν διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. 1) Γ. Σταμάτης, 2) Χ. Πιπιλῆς, 3) Ι. Ἀλευρᾶς καὶ Γ. Ἡγουμενάκης, 4) Ι. Ἀλευρᾶς, Ι. Παπαϊωάννου, Γ. Κεφαλληνός, Ι. Κυριαφίνης, Β. Νεφελούδης, Α. Κοκκέβης, Λ. Στρατῆς, Τ. Κατσικόπουλος, 5) Γ. Στεφανόπουλος, Ι. Τσιριμῶκος, Γ. Σταμάτης, 6) Π. Γυιόκας, 7) Γ. Λαμπριανός, 8) Ι. Ἀλευρᾶς, Ι. Παπασπύρου, 9) Ν. Στειρόπουλος, Ε. Ἀνερούσης, καταθέτουσι προσθήκας καὶ τροπολογίας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινῶν τοῦ Ν.Δ. 4277)1962 «περὶ συνταξιοδοτήσεως τῶν ἰατρῶν τοῦ ΙΚΑ καὶ ἑτέρων τινῶν κατηγοριῶν ἐργαζομένων ὡς καὶ τοῦ Νόμου 3164)1955 «περὶ συνταξιοδοτήσεως τοῦ προσωπικοῦ τοῦ Ἱδρύματος Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Θεοδοσιάδης, Ι. Κουτσοχέρας, Ι. Τσιριμῶκος, Α. Μπριλλάκης, Μ. Θεοδωράκης, καταθέτουσι προσθήκην ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ρυθμίσεως ἐκκλησιαστικῶν ζητημάτων» (2). Ὁ βουλευτὴς κ. Ν. Ἀθανασίου, καταθέτει προσθήκην ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διαθέσεως ποσοστοῦ 2,5% ἐκ τοῦ ἀντιτίμου τῶν εἰσιτηρίων ποδοσφαιρικῶν ἀγώνων ὑπὲρ τῶν Ἀσφαλιστικῶν Ταμείων τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας καὶ τοῦ Πυροσβεστικοῦ Σώματος». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Θεοδοσιάδης, Ι. Κουτσοχέρας, Ι. Τσιριμῶκος, Α. Μπριλλάκης, Μ. Θεοδωράκης, καταθέτουσι προσθήκην ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ρυθμίσεως λειτουργίας τῆς Ἀνωτάτης Σχολῆς Βιομηχανικῶν Σπουδῶν Θεσσαλονίκης» (13). Οἱ βουλευταὶ κ.κ. 1) Ν. Ἀναγνωστόπουλος, 2) Α. Δερδεμέζης, καταθέτουσι προσθήκας καὶ τροπολογίας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διαρθρώσεως θέσεων τοῦ Γεωπονικοῦ καὶ Δασολογικοῦ Προσωπικοῦ Αʹ κατηγορίας, 5ῳ ἢ 4ῳ βαθμῷ τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Θεοδοσιάδης, Ι. Κουτσοχέρας, Ι. Τσιριμῶκος, Α. Μπριλλάκης, Μ. Θεοδωράκης, καταθέτουσι προσθήκην ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διατάξεών τινων ἀφορωσῶν τὴν λειτουργίαν τῆς Παντείου Ἀνωτάτης Σχολῆς Πολιτικῶν Ἐπιστημῶν». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Στεφανόπουλος, Π. Παπαηλιοῦ, καταθέτουσι προσθήκην ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῆς ἰατρικῆς–φαρμακευτικῆς καὶ νοσοκομειακῆς περιθάλψεως τῶν ἐν ἐνεργείᾳ ἀστυνομικῶν ὑπαλλήλων». Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεύς, κ. Ν. Ἀναγνωστόπουλος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§6Ν. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Λ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συμβολαιογραφικοῦ Συλλόγου Ἐφετείων Ἀθηνῶν, Αἰγαίου καὶ Δωδεκανήσου, αἰτουμένων τὴν μὴ ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ ρυθμίσεως θεμάτων τῶν δικηγόρων, συμβολαιογράφων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Λ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐξωραϊστικοῦ Συλλόγου Σεπολίων «Ἡ Ἀναγέννησις», διαμαρτυρομένου διὰ τὴν ὑπὸ τῶν ΣΕΚ ἐπιχειρουμένην ἐνέργειαν σχετικὰ μὲ τὸ κλείσιμον διαβάσεως τῆς ὁδοῦ Δαμβέργη. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Λ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Πανελληνίου Ἑνώσεως Οἰκογενειῶν Θυμάτων Ναζιστικῆς Κατοχῆς «Η ΜΑΝΝΑ ΤΟΥ ΦΟΙΝΙΚΟΣ», αἰτουμένων ἐφαρμογὴν τοῦ Νόμου 812)1943 περὶ χορηγήσεως συντάξεων εἰς τὰ ἐκ τοῦ ἀμάχου πληθυσμοῦ θύματα τῆς Ναζιστικῆς Κατοχῆς. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Λ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Θεοδώρου Τσιγδέμογλου, Λ. Κωνσταντίλα καὶ Ν. Ἰωακειμίδη, διαχειριστῶν τοῦ Ταμείου Γιαννιτσῶν, αἰτουμένων τροποποίησιν τοῦ ψηφισθέντος Νόμου 4464)1965 περὶ ἐντάξεως τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀττικῆς κ. Ν. Παπαηλίας, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Νέας Περάμου Μεγαρίδος, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν μὴ λειτουργίαν τοῦ ἀπὸ 35ετίας λειτουργοῦντος εἰς τὴν ἐν λόγῳ Κοινότητα Σιδηροδρομικοῦ Σταθμοῦ. Ὁ βουλευτὴς Λέσβου κ. Φ. Βουνάτσος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Κοινότητος Ἀμπελικοῦ Λέσβου, διαμαρτυρομένης, διότι 1) δὲν συμπεριελήφθη εἰς τὸ πρόγραμμα ἠλεκτροδοτήσεως ἔτους 1966, 2) δὲν ὑπάρχει ὁδικὴ συγκοινωνία καίτοι ἐδόθη πίστωσις 2 ἑκατομμυρίων δραχμῶν διὰ τὴν ὁδὸν Μεγάλης Λίμνης–Ἀμπελικοῦ, 3) καίτοι ἐδόθη ὑπόσχεσις διαθέσεως 50 χιλιάδων δραχμῶν, δι’ ἐξυγιαντικὰ ἔργα ὑπὸ Ὑπουργοῦ Προνοίας δὲν ἐξεδόθη τὸ χρηματικὸν ἔνταλμα. Ὁ βουλευτὴς Σάμου κ. Γ. Γρηγορίου, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ε. Μπαμπούνη, κατοίκου Ἀθηνῶν, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν ὑπὸ τῆς Ὀλυμπιακῆς Ἀεροπορίας παραγγελίαν τῶν (3) ἀεροσκαφῶν τύπου BOING πρὸς ὄφελος τῆς Ἑταιρείας Ὠνάση, αἰτεῖται τὴν ἐπέμβασιν τῶν ἁρμοδίων πρὸς ἀκύρωσιν τῆς ἐν λόγῳ παραγγελίας, σύστασιν εἰδικῆς Ἐπιτροπῆς, ἵνα μελετήσῃ προτεινομένην λύσιν ὅπως ἡ Ὀλυμπιακὴ καταστῇ Ἐθνικὴ Ἑταιρεία μὲ μετόχους Ἕλληνας τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζές, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Γεωργικοῦ Πιστωτικοῦ Συνεταιρισμοῦ Στρυμονοχωρίου, αἰτουμένου αὔξησιν τῆς τιμῆς τῶν τεύτλων κατὰ μίαν δρχ. κλπ. Ὁ Ἀγροτικὸς Σύλλογος Θηβῶν, διὰ τηλεγραφικῆς του ἀναφορᾶς, διαμαρτύρεται διὰ τὰς διαμορφωθείσας τιμὰς τῆς πατάτας καὶ αἰτεῖται κατάργησιν τοῦ ἀγορανομικοῦ δελτίου. Ὁ βουλευτὴς Λακωνίας κ. Λ. Λαβάκης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐργατοϋπαλληλικοῦ Κέντρου Λακωνίας, αἰτουμένου τοποθέτησιν ἐν Σπάρτῃ ἐπόπτου εἰς ἀντικατάστασιν τοῦ μετατεθέντος εἰς Αἴγιον κ. Π. Χριστοπούλου. Ὁ βουλευτὴς Εὐρυτανίας κ. Χ. Καραπιπέρης, καταθέτει ἀναφορὰν κατοίκων τοῦ Συνοικισμοῦ Ἁγίας Παρασκευῆς– Δομιανῶν Εὐρυτανίας, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν μὴ τοποθέτησιν εἰς τὸ σχολεῖον τοῦ ἐν λόγῳ Συνοικισμοῦ. Ὁ βουλευτὴς Εὐρυτανίας κ. Χ. Καραπιπέρης, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τοῦ ἐφημερίου τοῦ Ἱεροῦ Ναοῦ Ἁγίων Ταξιαρχῶν Μαράθου, αἰτουμένου οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν διὰ τὴν ἐπισκευὴν τοῦ ἐν λόγῳ Ναοῦ, καταστραφέντος ὑπὸ προσφάτων σεισμικῶν δονήσεων. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Σ. Τσαπάρας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Γεωργικοῦ Πιστωτικοῦ Συνεταιρισμοῦ Ὄσσης Λαγκαδᾶ Θεσσαλονίκης, αἰτουμένου ἀναθεώρησιν τῶν ἐξαγγελθέντων μέτρων καπνοκαλλιεργείας διὰ τὸ ἔτος 1966 κλπ. Ὁ βουλευτὴς Λέσβου κ. Ν. Μαλλιάκας, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Πανελληνίου Ἑνώσεως Δικολάβων, αἰτουμένης ἀναγνώρισιν ὡς χρόνου ἀσφαλίσεως παρὰ τῷ Ταμείῳ Νομικῶν ἁπάσης τῆς Ὑπηρεσίας τοῦ Δικολάβου ἀπὸ τοῦ διορισμοῦ των κατάργησιν τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Ν.Δ. 4114) 1960 περὶ Ταμείων Νομικῶν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Σάμου κ. Γ. Γρηγορίου, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Τεχνιτῶν Ἐργατῶν Οἰκοδόμων Καρλοβασίου, αἰτουμένων τὴν ὑπὸ τοῦ Ὀργανισμοῦ Ἀπασχολήσεως καὶ Ἀσφαλίσεως Ἀνεργίας, οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν ἄνευ προϋποθέσεων. Ὁ βουλευτὴς Φωκίδος κ. Α. Γκελεστάθης, καταθέτει ἀναφορὰν Πολιτικῶν Δημοσίων ὑπαλλήλων τῶν προϋπηρετησάντων εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Βασιλικὴν Χωροφυλακήν, αἰτουμένων ἀναγνώρισιν τῶν ἐτῶν προϋπηρεσίας των. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Π. Κατσώτας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου τῆς Συνοικίας Σεπολίων «Ἡ Ἀναγέννησις», διαμαρτυρομένου διὰ τὴν ὑπὸ τῶν ΣΕΚ αὐθαίρετον ἐνέργειαν σχετικὰ μὲ τὸ κλείσιμον διαβάσεως τῆς ὁδοῦ Δαμβέργη. Ὁ βουλευτὴς Ἰωαννίνων κ. Α. Δερδεμέζης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Κωστάνιανης Δωδώνης Ἰωαννίνων, αἰτουμένου οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν πρὸς προστασίαν ἀρχαιολογικοῦ χώρου ἔνθα καὶ ὁ Βυζαντινὸς Ἱερὸς Ναὸς τῶν Ταξιαρχῶν. Ἀνακοινοῦται ἡ κάτωθι ἐπιστολὴ τοῦ Αʹ Ἀντιπροέδρου τῆς Βουλῆς κ. Ι. Διαμαντοπούλου, πρὸς τὸν Πρόεδρον τοῦ Σώματος: Κύριε Πρόεδρε, Ἀνεκοινώθη σήμερον διὰ τοῦ τύπου, ὅτι ὁ κ. ἀρχηγὸς τῆς Ε.Κ. θὰ προσέρχεται ἑκάστην Παρασκευὴν εἰς τὴν αἴθουσαν τοῦ Κόμματός του εἰς τὴν Βουλήν, διὰ νὰ ἔχῃ ἐπαφὴν μὲ τοὺς βουλευτάς του. Κατ’ ἐμέ, αὐτὸ σημαίνει, ὅτι ὁ κ. Παπανδρέου τηρῶν τὴν μέχρι σήμερον τακτικήν του, δὲν θὰ λαμβάνῃ μέρος εἰς τὰς συνεδριάσεις τοῦ Σώματος. Ὡς βουλευτὴς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως εἰς τὴν Βουλὴν τοῦ 1956–58, Προεδρευομένην τότε ἀπὸ τὸν κ. Ροδόπουλον, καὶ ἐξ ἀφορμῆς καταβολῆς ἀποζημιώσεως εἰς Κυβερνητικὸν βουλευτὴν ἀπουσιάζοντα, ἄνευ ἀδείας τοῦ Σώματος, εἰς τὸ Ἐξωτερικόν, εἶχον ζητήσει τὴν ἐφαρμογὴν τῶν ἄρθρων 75 τοῦ Συντάγματος καὶ 35 τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς. Τὴν 4.12.65 διὰ δημοσίων δηλώσεών μου, ἐκάλεσα τὸν βουλευτὴν Θεσσαλονίκης καὶ Ἀρχηγὸν τῆς Ε.Κ. κ. Παπανδρέου νὰ προσέλθῃ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ τὴν 9.12.65 δι’ ἐγγράφου μου πρὸς Ὑμᾶς, ἐζήτησα ὅπως ἐφαρμόσητε τὸ ἄρθρον 75 τοῦ Συντάγματος καὶ τὸ ἄρθρον 35 τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς, ἄνευ ὅμως ἀποτελέσματος. Σήμερον, ἐπὶ τῇ ἐνάρξει τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς, παρακαλῶ ὅπως 1) ἀνακοινώσητε τὴν παροῦσαν μου πρὸς τὸ Σῶμα καὶ 2) κατ’ ἐπιταγὴν τοῦ ἄρθρου 9 τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς ρυθμίσητε τὸ θέμα τῆς ἀπουσίας τοῦ κ. Γεωργίου Παπανδρέου ἀπὸ τὰς συνεδριάσεις τῆς Βουλῆς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 18 Ἰανουαρίου 1966

Διατελῶ μετὰ τιμῆς

Ι. Γ. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ μὴ συζητηθῶσιν ἐρωτήσεις ἀπόψε καὶ νὰ εἰσέλθωμεν ἀμέσως εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῆς Νομοθετικῆς Ἐργασίας;

§8Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Σύμφωνοι, κ. Πρόεδρε.

§9ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Τὸ ὑπ’ ἀριθ. 1 «περὶ τροποποιήσεως φορολογικῶν τινων διατάξεων» κρατεῖται διὰ νὰ συζητηθῇ ἀμέσως μετὰ τὴν προεκφώνησιν. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διαρθρώσεως τοῦ Γεωπονικοῦ καὶ Δασολογικοῦ Προσωπικοῦ Αʹ Κατηγορίας, ἐπὶ 5ῳ ἢ 4ῳ βαθμῷ, τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας». Κύριοι συνάδελφοι, παρακαλῶ νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις τοῦ σχεδίου Ν. Δ. τούτου, διὰ νὰ συζητηθῇ τὴν πρωΐαν τῆς Τετάρτης.

§11Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπαναλαμβάνω, ὅτι βλέπομεν νὰ ἀναβάλλωνται περιέργως ἐκεῖνα ἐκ τῶν νομοσχεδίων ποὺ θὰ ἔλυον κοινωνικὰς διενέξεις.

§12Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Κύριε Ἡλιοῦ, δὲν ὑπάρχει τίποτε τὸ περίεργον. Ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ προσέθεσε διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἦτο ἀνάγκη νὰ τεθοῦν ὑπ’ ὄψει τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Τοῦτο συνέβη καὶ ἐπῆλθε συμφωνία. Ἐπειδὴ ὅμως δὲν ἔχει διατυπωθῆ τὸ τελικὸν κείμενον, θὰ τυπωθῇ καὶ θὰ διανεμηθῇ ἢ ἀπόψε ἢ αὔριον καὶ θὰ ψηφισθῇ τὴν Τετάρτην.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς Διεθνοῦς Συμβάσεως Τηλεπικοινωνιῶν καὶ τῶν προσηρτημένων αὐτῇ Κανονισμῶν». Πρόκειται περὶ Συμβάσεως, εἶναι τυπικὸν τὸ νομοσχέδιον καὶ παρακαλῶ νὰ γίνῃ δεκτόν.

§14Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι, κ. Πρόεδρε, κρατεῖται.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Βρανόπουλε, ἐὰν εἶναι βραχεῖα ἡ παρατήρησις, παρακαλῶ, διατυπώσατε τὴν ἄποψίν σας καὶ ἐν συνεχείᾳ νὰ γίνῃ δεκτόν.

§16Ε. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. (Ὑφ. Συγκ.). Κύριοι συνάδελφοι, πρόκειται περὶ Διεθνοῦς Συμβάσεως Τηλεπικοινωνιῶν, ἡ ὁποία ἔγινε τὸ ἔτος 1959 καὶ πρέπει νὰ κυρωθῇ.

§17Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δεκτόν, κ. Ὑπουργέ.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεπῶς......

§19Α. ΚΟΚΚΕΒΗΣ. Ὄχι, κ. Πρόεδρε, τὸ κρατοῦμεν ἡμεῖς, διότι πρὸ ὀλίγου μᾶς διενεμήθη ἡ ἔκθεσις τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς τὴν ὁποίαν θέλομεν νὰ μελετήσωμεν καὶ νὰ κρίνωμεν τελικῶς τὸ νομοσχέδιον. Ἐξ ἄλλου, ἡ σύμβασις αὐτὴ ἐκκρεμεῖ ἀπὸ τὸ ἔτος 1959 καὶ δὲν νομίζω, ὅτι μὲ τὴν ἀναβολὴν δύο–τριῶν 24ώρων θὰ συμβῇ τίποτε τὸ φοβερὸν διὰ τὴν χώραν.

§20Ε. ΔΕΝΔΡΙΝΟΣ. (Ὑφ. Συγκ.). Κύριε Πρόεδρε, μήπως θὰ ἠμποροῦσα νὰ διαφωτίσω μὲ δύο λόγια τοὺς κ. συναδέλφους, διότι πρόκειται περὶ εἰδικοῦ νομοσχεδίου;

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐκρατήθη. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου, «περὶ ρυθμίσεως θεμάτων Κοινωνικῆς Ἀσφαλίσεως καὶ περὶ ἑτέρων τινῶν διατάξεων».

§22Π. ΓΥΙΟΚΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, κρατεῖται.

§23Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ. (Ὑπ. Ἐργ.). Κύριε συνάδελφε, παρακαλῶ νὰ γίνῃ δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον.

§24Π. ΓΥΙΟΚΑΣ. Νὰ γίνῃ δεκτόν, κ. Ὑπουργέ, μὲ τὴν τροπολογίαν, διότι πρόκειται περὶ θέματος διὰ τὸ ὁποῖον ἔχει ἀναστατωθῆ ὁλόκληρος ἡ Καστοριά.

§25Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ. (Ὑπ. Ἐργ.). Κύριε Γυιόκα, αὔριον τὸ ἑσπέρας ἔχω σχετικὸν νομοσχέδιον, εἰς τὸ ὁποῖον θὰ κάμω δεκτὴν τὴν τροπολογίαν σας.

§26Π. ΓΥΙΟΚΑΣ. Ὄχι, κ. Ὑπουργέ. Νὰ γίνῃ δεκτὴ εἰς αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον. Πρόκειται περὶ σοβαρωτάτου θέματος.

§27Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ. (Ὑπ. Ἐργ.). Δέχομαι τὴν τροπολογίαν σας.

§28Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι ἔτσι, τὸ κρατοῦμεν ἡμεῖς.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, παρακαλῶ ἄνευ θορύβου. Συνεπῶς κρατεῖται.

§30Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τέτοια συναλλαγὴ ἐντὸς τῆς Βουλῆς εἶναι ἀπαράδεκτος.

§31Γ. ΛΑΖΑΡΙΔΗΣ. Τὸ κρατῶ καὶ ἐγώ, κ. Πρόεδρε.

§32Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ κρατοῦμεν, διότι θεωροῦμεν ὡς ἀπαράδεκτον τὴν ἐντὸς τῆς Βουλῆς τοιαύτην συναλλαγήν.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οὐδεμία συναλλαγή. Ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶπεν ὅτι θὰ ἐξετάσῃ τὸ θέμα καὶ εἰς ἄλλην περίπτωσιν δυνατὸν νὰ δεχθῇ τὴν τροπολογίαν. Συνεπῶς κρατεῖται. Ἐπανερχόμεθα εἰς τὸ ὑπ’ ἀριθμὸν 1 νομοσχέδιον τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως φορολογικῶν τινων διατάξεων». Ὁ Εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας κ. Ι. Μποῦτος ἔχει τὸν λόγον.

§34Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῆς καταθέσεως τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου ἐτέθη κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς 23.12.1965 ἐπὶ τάπητος τὸ ὅλον οἰκονομικὸν θέμα τῆς χώρας ὡς ἐμφανίζεται αὐτὴν τὴν στιγμήν. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ὑπὸ τὸ καθεστὼς ψυχώσεων τὰς ὁποίας ἐδημιούργησεν ἡ ἀχαλίνωτος δημαγωγία τῆς Ε.Κ. καὶ κατὰ τὸ διάστημα τοῦ προεκλογικοῦ ἀγῶνος, ἀλλὰ καὶ κατὰ τὸ διάστημα καθ’ ὃ ἐκυβέρνησε τὴν χώραν, ἐξακολουθεῖ νὰ τελῇ ὑπὸ τὸ κράτος ὡρισμένων ἐντυπώσεων. Ἀλλὰ ἐκτὸς τούτου καὶ μέγα μέρος τοῦ πολιτικοῦ κόσμου ἐξακολουθεῖ νὰ εὑρίσκεται αἰχμάλωτον τῶν ἰδίων του ὑποσχέσεων. Οὕτω διὰ τὸν λαόν, ἀλλὰ καὶ διὰ μέγα μέρος τοῦ πολιτικοῦ κόσμου τῆς χώρας ἔχουν δημιουργηθῆ πολιτικὰ καὶ ψυχολογικὰ ἀδιέξοδα. Ὑπ’ αὐτὴν τὴν ἔννοιαν νομίζω, προσωπικῶς, ὅτι ἡ δήλωσις τοῦ Προέδρου τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως ἐνώπιον τοῦ Σώματος κατὰ τὴν 23ην Δεκεμβρίου 1965, ὅτι ἡ ἔκτασις οἱουδήποτε προγράμματος κοινωνικῆς πολιτικῆς αὐτονοήτως περιορίζεται ἐκ τῶν παραγωγικῶν δυνατοτήτων τῆς χώρας καὶ ὅτι ἡ ἀνταγωνιστικὴ σχέσις, ἡ ὁποία ὑπάρχει μεταξὺ οἱασδήποτε πολιτικῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως καὶ τῆς οἰκονομικῆς ἰσορροπίας, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προωθηθῇ μέχρι τοῦ σημείου ἀνατροπῆς τῆς οἰκονομικῆς ἰσορροπίας τῆς χώρας, ὡς αὕτη ἐκφράζεται καὶ εἰς τὸ ἰσοζύγιον τῶν ἐξωτερικῶν πληρωμῶν ὅπως καὶ τὸ νομισματικὸν ἰσοζύγιον, συνιστᾷ μίαν βελτίωσιν τῶν θέσεων, τὰς ὁποίας ὁ σημερινὸς Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὡς Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως Παπανδρέου εἶχε καθορίσει κατὰ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῶν προγραμματικῶν δηλώσεων τοῦ τότε Πρωθυπουργοῦ τῆς Ε.Κ. Τὸ ἐὰν ἡ δήλωσίς του, ἡ πρόσφατος, ἀποτελῇ προσγείωσιν ὁμαλὴν ἢ ἀνώμαλον, τοῦτο εἶναι θέμα προσωπικοῦ γούστου, ἐὰν θέλετε, ἑνὸς ἑκάστου ἐξ ὑμῶν διὰ νὰ τὸ κρίνῃ. Κατ’ ἐμὲ ἀποδεικνύει τὴν ὕπαρξιν πολιτικῆς ἐντιμότητος ἐκ μέρους τοῦ σημερινοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος κατώρθωσε νὰ ἐκφύγῃ ἐκ τοῦ ψυχολογικοῦ ἀδιεξόδου, τὸ ὁποῖον περιέγραψα προηγουμένως καὶ τοῦ ὁποίου ψυχολογικοῦ ἀδιεξόδου αἰχμάλωτος ἐξακολουθεῖ νὰ παραμένῃ μεγάλη μερὶς τοῦ πολιτικοῦ μας κόσμου. (Θόρυβος καὶ φωναὶ ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Ε.Κ.).

§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ ἄνευ θορύβου καὶ ἐπιφωνημάτων. Θὰ ἀκουσθοῦν ὅλοι οἱ ἀγορηταὶ μετὰ τῆς ὀφειλομένης προσοχῆς.

§36Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, σᾶς ἠκούσαμεν ἐπὶ 18 μῆνας, ὅταν ὑπῆρχεν Κυβέρνησις τῆς Ε.Κ. νὰ ἐξαντλῆτε κάθε σας σωματικὴν καὶ πνευματικὴν δύναμιν, οἱαδήποτε ὑπῆρχεν, εἰς μίαν προσπάθειαν συκοφαντήσεως τοῦ παρελθόντος, ὥστε εἶσθε ὑποχρεωμένοι αὐτὴν τὴν στιγμὴν τοὐλάχιστον νὰ ἀκούσετε ὡρισμένας ἀληθείας. Καὶ θὰ τὰς ἀκούσετε.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ παρακαλέσω τοὺς Κοινοβουλευτικοὺς ἐκπροσώπους ὅλων τῶν μερίδων νὰ συστήσουν εἰς τοὺς ὀπαδούς των κάποιαν ἠρεμίαν διὰ νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις μὲ τὴν ἐμπρέπουσαν τάξιν. (Κωδωνοκρουσίαι).

§38Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, πρέπει νὰ ξεκαθαρίσωμεν μιὰ γιὰ πάντα τὶ σημαίνει πρόκλησις. Ἡ κριτικὴ ὅταν λείψῃ ἀπὸ τὴν Βουλὴν τότε παύει νὰ εἶναι Βουλή. Καὶ κριτικὴ θὰ γίνεται καὶ ἐπιθέσεις θὰ γίνωνται. Δὲν θὰ μιμηθῶμεν ποτὲ τὰς ἐπιθέσεις, αἱ ὁποῖαι ἔφθανον μέχρι σημείου συκοφαντίας καὶ διαβολῆς, ἀλλὰ τὴν οἱανδήποτε καὶ ὅσον δήποτε αὐστηρὰν κριτικὴν εἰς βάρος οἱουδήποτε Κόμματος καὶ οἱουδήποτε ἀρχηγοῦ ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ ἐπιχειροῦμε, διότι αὐτὸ σημαίνει δημοκρατία. Πρέπει νὰ σταματήσῃ αὐτὴ ἡ λέξις «μὴ μᾶς προκαλεῖτε». Θὰ προκαλοῦμεν ἐφ’ ὅσον διὰ τῶν πράξεών σας σεῖς ἔχετε ἐκθέσει τὸν ἑαυτόν σας καὶ θὰ καταγγείλῃ ὁ ἐπὶ τοῦ βήματος εὑρισκόμενος τὰς πράξεις σας, αἱ ὁποῖαι ὡδήγησαν τὴν Ἑλλάδα εἰς τὸ χεῖλος τῆς οἰκονομικῆς καταστροφῆς, θὰ τὰ καταγγείλῃ αὐτὰ ὁ κ. Μποῦτος. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς

Ε.Ρ.Ε.).

§39Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὸ θεωρητικὸν μέρος τῆς ὁμιλίας τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ἀρχηγοῦ τῆς Ε.Ρ.Ε., εἴμεθα σύμφωνοι. Δημοκρατίαν ἔχομεν καὶ πρέπει νὰ συνηθίσωμεν ὅλοι νὰ ἀκούωμεν τὰς ἐπικρίσεις καὶ αὐτὸ θὰ πῇ Βουλὴ καὶ Κοινοβουλευτισμός, διάφοροι ἀπόψεις. Καὶ ἡμεῖς ὑποστηρίζομεν μετὰ πείσματος τὰς ἰδικάς μας ἀπόψεις, ἀλλὰ εἰς τὸ ζήτημα «μὴ προκαλεῖτε» νομίζω ὅτι ὑπάρχει ἕνας διαφορισμὸς λέξεων ἔστω. Ἑπομένως ὡς πρὸς τὸ θέμα, παρακαλῶ καὶ ἐγὼ τοὺς φίλους μας βουλευτάς, νὰ ἀκούσουν μὲ ἠρεμίαν τοὺς ἐπικριτάς μας, αὐτὸ εἶναι ἀρετή. Ἔχομεν τὴν δύναμιν, μὲ τὴν σειράν μας, νὰ ἀπαντήσωμεν. Ἡ πρόκλησις δὲν ἔχει καθ’ ἡμᾶς τὴν ἔννοιαν ὅτι δὲν δεχώμεθα αὐστηρὰν κριτικήν, ἀλλὰ ὁ τρόπος καθ’ ὃν διατυποῦνται ἐπικρίσεις πολλὲς φορὲς ἀποτελεῖ πρόκλησιν. Δὲν θέλω νὰ εἰσέλθω εἰς λεπτομερείας.

§40Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. Ἐλπίζω νὰ μὴ ἀναφέρεσθε εἰς τὰς φράσεις, τὰς ὁποίας εἶπα πρὸ ὀλίγου.

§41Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ θὰ ἔλεγα, δὲν θέλω νὰ κρίνω ἐὰν αἱ φράσεις, τοῦ ἀξιοτίμου ἐπὶ τοῦ βήματος συναδέλφου, εἶναι πρόκλησις ἢ ὄχι. Γενικῶς, ὅμως, ἐπαναλαμβάνω, παρακαλῶ καὶ ἐγὼ τοὺς φίλους μας βουλευτὰς νὰ ἀκούσουν ἐν πάσῃ σιγῇ καὶ μὲ σεβασμόν, τοὺς ἔχοντας ἀντιθέτους ἀπόψεις. Ἐὰν ἐλέχθη ἡ λέξις «πλανώμεθα» νομίζω ὅτι ἡ λέξις αὐτὴ δὲν εἶναι πρόκλησις. Ἄλλαι λέξεις πιθανὸν νὰ εἶναι πρόκλησις. Ἡμεῖς διὰ νὰ εἶναι ὁμαλὴ ἡ συζήτησις, δεχόμεθα οἱανδήποτε κριτικήν, δὲν τὴν φοβούμεθα, εἴμεθα εἰς θέσιν νὰ ἀπαντήσωμεν καὶ εἰς τὸ τέλος τῆς συζητήσεως, ὁπότε θὰ συναχθοῦν τὰ συμπεράσματα, θὰ ἴδωμεν τότε καὶ θὰ κρίνῃ καὶ ὁ λαὸς ὑπὲρ ποίου εἶναι τὸ δίκαιον.

§42Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι ἀνάγκη τὸ θέμα νὰ ξεκαθαρισθῇ. Βεβαίως, ὁ κ. κοινοβουλευτικὸς ἐκπρόσωπος τῆς Ε.Κ., διετύπωσε τὴν ὀρθήν, ἀπὸ ἀπόψεως λέξεων ἄποψιν, ἀλλὰ δὲν γνωρίζω, τὶ νόημα δίδει εἰς τὴν ἐπιτρεπτὴν καὶ τὶ νόημα εἰς τὴν μὴ ἐπιτρεπτὴν κριτικήν. Ἀφῆκε νὰ ἐννοηθῇ, ὅτι ὁ ἐπὶ τοῦ βήματος εὑρισκόμενος, ἐχρησιμοποίησε καὶ λέξεις, αἱ ὁποῖαι εἶναι πρόκλησις ἀνεπίτρεπτος. Δὲν ἤκουσα καμμίαν τοιαύτην λέξιν. Δὲν εἶπεν ὁ κ. Μποῦτος κανένα, οὔτε δολοφόνον, οὔτε λωποδύτην, οὔτε προδότην, οὔτε φασίσταν, οὔτε συμμορίτην, ἐνῷ ἡμεῖς ἔχομεν ἀκούσει καὶ αὐτὸν ἀκόμη τὸν Ἀρχηγὸν τῆς Ε.Κ. νὰ ἀπευθύνῃ τοιαύτας λέξεις ἐναντίον μας. Λοιπόν, τοιαύτας λέξεις, δὲν θὰ ἀκούσῃ ἡ Ε.Κ., διότι ἡμεῖς σεβόμεθα καὶ τὸν ἑαυτόν μας καὶ σᾶς. Τοιαύτας λέξεις δὲν θὰ ἀκούσητε, μόνον θὰ ἀκούσητε κριτικὴν δριμεῖαν. Πιθανὸν νὰ πλανώμεθα καὶ νὰ ἔχετε δίκαιον σεῖς. Ὅπως εἶπεν ὁ κ. Μπακόπουλος, θὰ ἔλθῃ ἡ σειρά σας νὰ ἀποδείξητε τὸ δίκαιόν σας, νὰ ἀνατρέψητε τὰ στοιχεῖα τῆς ἀληθείας καὶ τῆς πραγματικότητος, ἀλλὰ δὲν εἶναι νοητὸν νὰ λέγετε ὅτι εἶναι πρόκλησις, ὅταν ὁ ἐπὶ τοῦ βήματος εὑρισκόμενος ἀσκῇ κριτικήν. Ἀναγνώσατε τὰ πρακτικὰ τῆς Βουλῆς ἀπὸ τὸ 1875 μέχρι τὸ 1915. Πάρετε αὐτὴν τὴν περίοδον καὶ θὰ ἴδητε ὅτι ἠσκεῖτο ἐντονωτάτη κριτική, ἐξετοξεύοντο ἐντονώταται κρίσεις ἀπὸ τὸν ἕνα κατὰ τοῦ ἄλλου καὶ οὐδέποτε ἠκούετο αὐτὴ ἡ ὁμαδικὴ ἐξέγερσις μὲ τὴν λέξιν «πρόκλησις, πρόκλησις». Βεβαίως, θὰ σᾶς προκαλέσωμεν διὰ τῆς ἀληθείας, τὴν ὁποίαν ἡμεῖς θεωροῦμεν καθῆκον μας νὰ ὑποστηρίξωμεν, ἀλλὰ καὶ σεῖς θὰ μᾶς προκαλέσητε δι’ ἐκείνης τῆς ἀληθείας, τῆς ἰδικῆς σας, τὴν ὁποίαν θὰ θεωρήσετε ἀναγκαῖον νὰ προβάλετε ἐναντίον μας. Θὰ τὰ εἴπῃ, λοιπόν, ὁ κ. Μποῦτος καὶ παρακαλῶ θερμότατα, κ. Πρόεδρε, ὅπως παρακαλῶ καὶ τὸν κ. ἐκπρόσωπον τῆς Ε.Κ., νὰ ἐπιβληθῆτε ἀμφότεροι ἐπὶ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἐνδεχομένως θὰ θελήσουν νὰ καταστήσουν ἀδύνατον τὸν λόγον τῆς ἀληθείας.

§43Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν νομίζω ὅτι χρήζει ἀπαντήσεως ἡ θεωρητικὴ ἄποψις, τὴν ὁποίαν ἐπανέλαβεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε. Ὡς πρὸς τοῦτο εἴμεθα σύμφωνοι. Θέλω ὅμως νὰ παρατηρήσω, ὅτι δὲν κάμνομεν ἱστορίαν τοῦ τὶ ἔγινεν ἄλλοτε. Ἐὰν ἀνατρέξωμεν εἰς τὴν ἱστορίαν, θὰ ἴδωμεν ὀξείας φράσεις καὶ ἴσως καὶ ἀπρεπείας εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ἀπὸ τὴν μίαν πλευρὰν καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλην πλευράν. Δὲν πρόκειται ὅμως περὶ αὐτοῦ σήμερα. Παρακαλῶ τοὺς συναδέλφους τοὺς ἀνήκοντας εἰς τὴν Ἕνωσιν Κέντρου νὰ ἔχουν τὴν ὑπομονὴν νὰ ἀκούσωμεν τοὺς ἀντιφρονοῦντας καὶ μὲ πᾶσαν ἐπιφύλαξιν, ὡς καὶ μὲ τὸν ὀφειλόμενον σεβασμόν. Διαμαρτύρομαι, ὅμως πρὸς τὴν ἔκφρασιν τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ἀρχηγοῦ τῆς Ε.Ρ.Ε., ὅτι ὅσα εἶπον προηγουμένως ἐμφανίζουν ὅτι ἐγὼ υἱοθετῶ τὸ ὅτι ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τοῦ βήματος συνάδελφος ἔκαμε πρόκλησιν. Εἶπον ὅτι ἡ φράσις, ἡ ὁποία ἐδημιούργησε τὴν ἀνωμαλίαν, ὅτι πλανώμεθα, δὲν ἀποτελεῖ πρόκλησιν. Ἑπομένως μὲ ἠδίκησεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε.

§44Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μὲ συγχωρῆτε.

§45Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅλοι τὸ παθαίνομεν αὐτό, εἰς τὴν ρύμην τοῦ λόγου μας λέγομεν μίαν λέξιν ποὺ δὲν ἀνταποκρίνεται εἰς τὰ πράγματα καὶ δὲν ἀντιλαμβανόμεθα ὀρθῶς τὰ λεγόμενα. Ἐπαναλαμβάνω τὴν παράκλησιν πρὸς τοὺς συναδέλφους τῆς Ε.Κ. νὰ ἀκούσωμεν μὲ πᾶσαν ἠρεμίαν, διὰ νὰ μὴ δώσωμεν καὶ εἰς τὸν Τύπον καὶ εἰς τὴν Κοινὴν Γνώμην, ἐνδεχομένως τὴν ἐντύπωσιν ὅτι διαμαρτυρόμεθα, δι’ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα λέγουν οἱ ἀντιφρονοῦντες, διότι τὰ φοβούμεθα καὶ δὲν δυνάμεθα νὰ τὰ ἀντικρούσωμεν.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ Προεδρεῖον παρέχει τὴν διαβεβαίωσιν ὅτι θὰ προστατευθῇ ἡ ἐλευθερία τοῦ λόγου πρὸς πᾶσαν πλευράν.

§47Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. Ἔλεγον, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι δι’ ἐμὲ ἡ κατάθεσις τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, ὅπως ἐπίσης καὶ ἡ δήλωσις τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως τῆς 23 Δεκεμβρίου 1965, ἀποτελεῖ ἀπόδειξιν πολιτικῆς ἐντιμότητος, διότι κατώρθωσε νὰ ὑπερπηδήσῃ τὸ φράγμα τῆς ψυχολογικῆς δεσμεύσεως, τὸ ὁποῖον εἶχε θέσει καὶ ὁ ἴδιος εἰς τὸν ἑαυτόν του καὶ ἡ παράταξίς του, εἰς τὴν προσπάθειαν προσπελάσεως τῆς ἐξουσίας. Βεβαίως ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι ποτὲ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως οὐδεὶς ἄλλωστε ἐκ τῶν παρισταμένων ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ ἔλαβε θέσιν ἐναντίον τοῦ δόγματος τῆς νομισματικῆς καὶ πιστωτικῆς σταθερότητος τῆς οἰκονομίας μας. Εἴμαστε ὅμως ὑποχρεωμένοι νὰ διαπιστώσωμεν διαφορὰν εἰς τὴν ἔμφασιν. Τὸν Μάρτιον τοῦ 1964, ὑπὸ τὸ κράτος τοῦ ἐκστασιασμοῦ, τῆς ἐκλογικῆς νίκης, εἰς μίαν μανίαν καταρρίψεως κάθε καλοῦ, τὸ ὁποῖον ἔγινε εἰς τὸν τόπον αὐτὸν ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς ΕΡΕ, ὑπεστήριζεν, ὅτι τὰ συναλλαγματικὰ ἀποθέματα, τὰ ὁποῖα συνεκεντρώθησαν μὲ τόσην δῆθεν ἐκ μέρους μας σκληρότητα καὶ πρὸς ζημίαν τῆς καλῶς ἐννοουμένης ἐξυπηρετήσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, θὰ ἐχρησιμοποιοῦντο ὡς πηγὴ εὐτυχίας καὶ μοχλὸς βελτιώσεως τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Αὐτὴν τὴν στιγμήν, ὑπὸ τὸ κράτος ἄλλων ἀριθμῶν ἄλλων οἰκονομικῶν συσχετίσεων, ἡ ἔμφασις πλέον δὲν τίθεται ἐπὶ τῆς προσπαθείας ἢ τῆς μεθοδεύσεως τῆς σπατάλης, ἐὰν θέλετε, τῶν συναλλαγματικῶν ἀποθεμάτων. Ἡ ἔμφασις τίθεται ἐπὶ τῆς προσπαθείας διατηρήσεως τοὐλάχιστον, εἰς τὸ χαμηλὸν καὶ ἀπαράδεκτον ὕψος, εἰς τὸ ὁποῖον κατήντησε. Τὸ δόγμα τῆς οἰκονομικῆς σταθερότητος περνᾷ καὶ πάλιν εἰς πρῶτον πλάνον. Κύριοι συνάδελφοι, βλέπετε ὅτι ἀλλάσσουν οἱ καιροί, καὶ ἡμεῖς οἱ πολιτικοὶ ὀφείλομεν νὰ ὁμολογήσωμεν, ὅτι ἡ θέσις μας, ἐνδεχομένως, νὰ μεταβάλλεται ἔναντι τῶν ζητημάτων, ἀναλόγως τῆς θέσεώς μας εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν ἢ εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Κύριοι συνάδελφοι, διὰ τὴν ΕΔΑ, τῆς ὁποίας αἱ ἀπόψεις εἶναι γνωσταί, ἡ κριτικὴ καὶ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου, ὅπως καὶ κάθε κυβερνητικοῦ μέτρου, εἶναι εὔκολος. Προσωπικῶς ἐλπίζω, ὅτι ἡ ΕΔΑ θὰ μείνῃ εἰς τὴν θέσιν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἐσαεὶ καὶ τοῦτο χάριν καὶ τῆς Ἐλευθερίας καὶ τῆς Δημοκρατίας, ἡ ὁποία πρέπει νὰ διαφυλαχθῇ εἰς τὸν τόπον αὐτόν. Εἶναι εὔκολος ἡ κριτικὴ ἀπὸ μέρους τῆς ΕΔΑ, διότι πάντοτε συγκρίνει τὸ δυνατὸν μὲ τὸ ἰδεατῶς ὀρθὸν καὶ πρέπον. Πέραν ὅμως τούτου, ἡ διαφορὰ μεταξὺ τῆς ΕΔΑ καὶ τοῦ ὑπολοίπου πολιτικοῦ κόσμου, δὲν εἶναι ἁπλῶς πολιτικὴ διαφορά, οἱ διαφορές μας μὲ τὴν ΕΔΑ ξεπερνᾶνε τὸ πεδίον τῶν πολιτικῶν διαφορῶν καὶ ἀνέρχονται πλέον εἰς τὸ πεδίον τῶν ἰδεολογικῶν διαφορῶν. Ὑπὸ τὴν ἔννοιαν δὲ αὐτὴν αἱ διαφοραί μας αὐταὶ μεταβάλλουν ποιότητα, ἀλλάσσουν διαστάσεις καὶ ὁ διάλογος μὲ τὴν ΕΔΑ, ἑπομένως εἶναι ἀδύνατος. Διὰ τὴν ΕΔΑ ὅ,τι δήποτε κάμνει ἡ ΕΡΕ, ἡ ὁποία ἔχει ἐπιλεγῆ ὡς ὁ ἄμεσος στόχος τῆς παρατάξεως ἐκείνης, εἶναι κακόν, κατακριτέον, ἀπορριπτέον. Ὅ,τι δήποτε ἡμεῖς ἐπράξαμεν κατὰ τὸ παρελθόν, οἱανδήποτε θέσιν καὶ ἐὰν λάβωμεν εἰς τὸ μέλλον, διὰ τοὺς ἐκπροσώπους τῆς ΕΔΑ, ὄπισθεν τῆς ὁποίας κρύβεται τὸ ΚΚΕ, ἡμεῖς εἴμεθα οἱ φασίσται, οἱ ἐκμεταλλευταὶ τοῦ λαοῦ, οἱ ἄνθρωποι τῆς ἀνωμαλίας, οἱ ἄνθρωποι τῶν σκοτεινῶν παρασκηνίων. Ἔφθασεν ἡ πολιτικὴ διαμάχη μεταξὺ τῆς ΕΔΑ καὶ ἡμῶν νὰ δημιουργήσῃ δύο τύπους ἀνθρώπων, ἀπὸ τὴν πλευρὰν αὐτὴν τοὺς «ἀγγέλους», τοὺς προασπιστὰς τῶν συμφερόντων τοῦ λαοῦ, τοὺς προασπιστὰς τῆς «Δημοκρατίας», τὴν ὁποίαν θέλουν νὰ καταργήσουν καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλην πλευρὰν εἴμεθα ἡμεῖς, ὡς μᾶς βλέπει ἡ ΕΔΑ. Θὰ ἤθελον, μόνον, διὰ τοὺς ἀφελεῖς, οἱ ὁποῖοι πιστεύουν, ἢ στήνουν εὐήκοον οὖς εἰς τὰ περὶ Δημοκρατίας καὶ Ἐλευθερίας κηρύγματα τῆς ΕΔΑ, νὰ εἴπω τὰ ἑξῆς: Ὅτι ἡ οἰκονομικὴ ἀνάπτυξις τῶν χωρῶν ἐκείνων εἰς τὰς ὁποίας ἐπικρατεῖ τὸ Κ.Κ., ἐστηρίχθη ἐπὶ τοῦ αἵματος καὶ ἐπὶ τοῦ ἱδρῶτος τῶν λαῶν αὐτῶν, χωρὶς κἂν νὰ ζητηθῇ ἡ γνώμη των. Ἡ οἰκονομικὴ ἀνάπτυξις τῶν κομμουνιστοκρατουμένων χωρῶν ἐπετεύχθη μὲ σκληρότατα μέτρα, ἐναντίον κάθε ἐννοίας Ἐλευθερίας. Καὶ ὄχι μόνον τοῦτο καὶ σήμερον ἀκόμη εἰς χώρας τῆς Ἀνατολικῆς Εὐρώπης, αἱ ὁποῖαι, λόγῳ τοῦ παρελθόντος των ἔχουν φθάσει εἰς ἱκανοποιητικὸν σημεῖον οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως, καὶ ἐκεῖ ἀκόμη ἐπιβάλλονται φόροι καὶ ἐκεῖ ἀκόμη λαμβάνονται μέτρα πιεστικὰ καὶ τὰ ἐπίπεδα καταναλώσεως, ὑπὸ οἱονδήποτε κριτήριον, εὑρίσκονται εἰς ἀπελπιστικὰ χαμηλὸν ἐπίπεδον χάριν τῆς ἐπιτεύξεως τῶν πολιτικῶν σκοπῶν τῶν Κομμουνιστικῶν Κυβερνήσεων. Τὸ ὑπὸ κρίσιν ὅμως πρόβλημα, ἔχει πολιτικοποιηθῆ καὶ τοῦτο μᾶς ἐνδιαφέρει κυρίως, ἐκ μέρους τῆς Ἑνώσεως Κέντρου. Ὑπὸ τῶν εἰδικῶν ἀγορητῶν τῆς Ε.Κ., τὸ ἐρώτημα ποῖος κυβερνᾶ, ποῖος λαμβάνει τὰς ἀποφασιστικὰς καὶ οὐσιαστικὰς ἀποφάσεις, ἐπὶ προβλημάτων οἰκονομικοῦ προγραμματισμοῦ καὶ προβλημάτων οἰκονομικῆς πολιτικῆς, εἶναι κρίσιμον. Κύριοι συνάδελφοι, πράγματι, καὶ ἀπὸ τὴν πλευρὰν τὴν ἰδικήν μας, ὑποστηρίζω, ὅτι τὸ ποῖος λαμβάνει τὰς ἀποφάσεις αὐτάς, εἶναι κρισιμώτατον σημεῖον. Διότι ἡμεῖς, ὑποστηρίζομεν ὅτι ἡ ΕΡΕ ἔχει τὴν θέλησιν καὶ τὴν ἱκανότητα νὰ λαμβάνῃ τὰς ὀρθὰς πράγματι ἀποφάσεις. Ἀπόδειξις, ὅτι εἶχε τὴν ἱκανότητα νὰ λαμβάνῃ τὰς ὀρθὰς ἀποφάσεις εἰς τὸ παρελθόν, ὑπὸ τὴν ἡγεσίαν τοῦ ἱδρυτοῦ τῆς ΕΡΕ καὶ πιστεύομεν ἐπίσης, ὅτι ὑπὸ τὴν σημερινήν της συγκρότησιν καὶ ὑφὴν καὶ ὑπὸ τὴν ἡγεσίαν τοῦ σημερινοῦ μας ἀρχηγοῦ τοῦ κ. Π. Κανελλοπούλου, ἔχει τὴν θέλησιν καὶ τὴν ἱκανότητα νὰ λαμβάνῃ καὶ διὰ τὸ μέλλον τὰς ὀρθὰς καὶ τὰς πρεπούσας ἀποφάσεις. Ὑπὸ αὐτὴν τὴν ἔννοιαν, τὸ ποῖος κυβερνᾶ, ἐὰν περιορισθῇ εἰς τὴν ἐπιλογὴν τοῦ ἑνὸς κόμματος, ἢ τοῦ ἄλλου, δὲν θὰ μπορέσω νὰ συμφωνήσω περισσότερον μὲ τὸν εἰδικὸν ἀγορητὴν τῆς Ε. Κ. Ἐὰν τὸ πρᾶγμα, περιορίζεται εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, δὲν θὰ ὁδηγοῦσε, κατὰ μίαν φράσιν του, εἰς θάνατον. Ἐκεῖνο ὅμως, τὸ ὁποῖον ὁδηγεῖ εἰς καταστροφήν, εἶναι ὅτι πέραν τῆς δηλώσεως, ὁ εἰδικὸς ἀγορητὴς τῆς Ε.Κ. ἀξ. κ. Α. Παπανδρέου, μᾶς εἶπεν, ὅτι «εἰς τὴν Κυβέρνησιν τῆς ἀποστασίας παρεδώσαμεν, ὑγιᾶ οἰκονομίαν. Σήμερον, ἡ Χώρα διέρχεται κρίσιν οἰκονομίας. Εἶναι κατ’ ἐξοχὴν κρίσις ἀκυβερνησίας καὶ κρίσις ἐμπιστοσύνης. Εἶναι θέμα ἀρχῆς, ὅτι ὑπεύθυνοι διὰ τὴν ἐπιβολὴν τῶν φόρων, εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἔφερον τὴν οἰκονομίαν εἰς βραχύτατον χρονικὸν διάστημα εἰς τὸ χεῖλος τῆς ἀβύσσου. Δὲν ἔχομεν ἐμπιστοσύνην εἰς τὰς ἱκανότητάς του, νὰ τὰ βγάζουν πέρα. Αὐτὸ εἶναι θέμα ἀρχῆς». Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι θέμα ἀρχῆς, ἀλλὰ εἶναι θέμα ἀρχῆς, βασιζόμενον εἰς μίαν ἠθελημένως ἐσφαλμένην ἐκτίμησιν τῶν οἰκονομικῶν δεδομένων καὶ χωρὶς νὰ θέλω νὰ προκαλέσω, τοὺς συναδέλφους τῆς Ε.Κ., θὰ ἠδυνάμην νὰ εἴπω ὅτι, εἶναι θέμα ἀρχῆς, βασιζόμενον ἐπὶ τοῦ ψεύδους. Καὶ ὁ ἀρχηγὸς τῆς Ε. Κ. καὶ οἱ εἰδικοὶ ἀγορηταὶ τῆς Ε. Κ. γνωρίζουν πολὺ καλά, ὅτι ἡ πολιτικὴ ἡ ἰδική των, δὲν ἦτο δυνατόν, παρὰ νὰ ὁδηγήσῃ ἀναποτρέπτως εἰς μίαν κρίσιν καὶ κάμψιν τῆς οἰκονομίας. Τὸ νὰ ἀρνοῦνται οἱανδήποτε ἀναγνώρισιν τῆς καταστάσεως, εἰς τὴν ὁποίαν περιῆλθεν ἡ οἰκονομικὴ κατάστασις τοῦ τόπου, ἀρνοῦνται νὰ συμπράξουν εἰς τὴν καλῶς ἐννοουμένην κοινοβουλευτικὴν διαμάχην, πρὸς προστασίαν τῶν βασικῶν συμφερόντων τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ὁ ἀξ. κ. ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ εἰς μίαν ἀποστροφήν του εἶπεν ὅτι: Κύριοι, ἂς λύσωμεν τὸ πρόβλημα τὸ οἰκονομικόν, ἂς στηρίξωμεν τὴν δραχμὴν καὶ τὴν οἰκονομίαν καὶ ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέραν τὰ βλέπομεν καὶ τὰ εὑρίσκομεν. Ἀλλὰ αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἡ Ε. Κ. ὅταν ἀποδίδῃ ψευδῶς τὴν οἰκονομικὴν κρίσιν, εἰς ἄλλους παράγοντας, ὅταν δὲν ἔχῃ ἱκανότητα αἰρομένην ὑπὲρ ἄνω τῶν προεκλογικῶν της συνθημάτων, τὰ ὁποῖα ὡδήγησαν εἰς τὴν ἀνατροπὴν τῆς ἰδικῆς μας Κυβερνήσεως, νὰ ἀναγνωρίζῃ ὅτι εἶναι ὑπεύθυνος, μαζὶ μὲ τὴν ἀνατροπὴν τὴν ἰδικήν της καὶ διὰ τὴν ἀνατροπὴν ἢ τοὐλάχιστον τὴν διατάραξιν τῆς οἰκονομίας, τότε ἐξ ὅλων καὶ τῶν λόγων ἀναδύεται αὐτομάτως εἰς ὅλον της τὸ μέγεθος ἡ ἀνευθυνότης ποὺ διακρίνει τοὺς λόγους της. Καὶ αὐτὸ εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μᾶς ὁδηγεῖ εἰς θάνατον καὶ ἐνδεχομένως εἰς καταστροφήν. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ κατάστασις ὡς ἐμφανίζεται αὐτὴν τὴν στιγμὴν μᾶς θέτει ἐνώπιον μιᾶς νέας φάσεως τῶν οἰκονομικῶν πραγμάτων τῆς Χώρας. Καὶ ἐφτάσαμεν εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο μετὰ ἀπὸ μίαν περίοδον οἰκονομικῆς σταθερότητος, ὅπως τὴν ἐγνώριζεν ὁ Ἑλληνικὸς λαός, κατὰ τὸ διάστημα 1955–63, μετὰ τὴν παρεμβολὴν τῆς βραχυχρόνου περίπου, διετοῦς διακυβερνήσεως ἐκ μέρους τῆς Ε. Κ. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ἡ μακρὰ διακυβέρνησις τοῦ τόπου ἐκ μέρους τῆς ΕΡΕ, εἶχε δημιουργήσει εἰς τὸν ἀντιπολιτευόμενον αὐτὸν κόσμον τὴν ἀνάγκην ἐξευρέσεως ἑνὸς μηχανισμοῦ ἀνατροπῆς της. Κατ’ ἀρχὴν ἐναντίον τῆς θέσεως τὴν ὁποίαν ἐξεπροσώπει ἡ ΕΡΕ συνηνώθησαν διὰ συγκολλήσεως ὅλαι αἱ ἐναντίον της ἑτερόκλιτοι πολιτικαὶ ὁμάδες. Διὰ νὰ ἐπιτύχουν τοῦ πολιτικοῦ των σκοποῦ, ὁ ὁποῖος ἦτο ἡ κατάκτησις τῆς ἐξουσίας, τοὺς ἐχρειάζοντο δύο τινά, πρῶτον, ἕνας νέος μῦθος ἔναντι τῆς πολιτικῆς, ἡ ὁποία ἐφηρμόσθη ὑπὸ τῆς ΕΡΕ, ἀπὸ τὸ 1956–63. Δεύτερον, τοὺς ἐπεβάλλετο ἀλλαγὴ πορείας ἔναντι τῶν ἀριστερῶν, ὥστε διὰ τῆς προσελκύσεως ποσοστοῦ ψήφων, ἐκ μέρους τῆς ἀριστερᾶς, νὰ καταστῇ δυνατὴ ἡ ἐπίτευξις τύπου αὐτοδυνάμου πλειοψηφίας. Ἡ προσπάθεια αὐτὴ ὡδήγησεν εἰς τὴν σύμπτυξιν τοῦ μετώπου βάσεως μεταξὺ τῆς Ε.Κ. καὶ τῆς Ἀριστερᾶς. Ἐπὶ πλέον ὡδήγησεν εἰς τὴν ἐφεύρεσιν τῆς πολιτικῆς τῆς ταχείας ἀναπτύξεως, ἡ ὁποία ἀπετέλεσεν εἰς τὸν οἰκονομικὸν τομέα, τὸ θεωρητικὸν ὄργανον τοῦ μετώπου. Ἐπὶ δύο ἔτη, ἀπὸ τὸ 1961–63 ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ὑπέστη μίαν ἐπίθεσιν διαβουκολήσεως καὶ ἐξαπατήσεως. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, διὰ τῆς κινητοποιήσεως προσώπων καὶ διὰ τῆς ἐφευρέσεως τοῦ μύθου, κατώρθωσαν νὰ ἐπιτύχουν εἰς τὴν κατασκευὴν τοῦ μέσου ἀνατροπῆς τῆς ΕΡΕ. Πολὺ φοβοῦμαι, ὅμως, ὅτι εἰς τὴν προσπάθειαν αὐτὴν τῆς ἀνατροπῆς τῆς ΕΡΕ, ἡ Ε.Κ. διὰ τῶν συνθημάτων, τὰ ὁποῖα ἔρριψεν, ἔβαλεν εὐθέως ἐναντίον τῆς βάσεως τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως τοῦ τόπου, ἡ ὁποία δὲν εἶναι ἄλλο τι παρὰ ἡ θέλησις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ νὰ ἀξιοποιήσῃ τοὺς κόπους του καὶ τὴν ἐργασίαν του. Ἡ ἐργασία καὶ εἰς αὐτὸ ἀναλύεται τὸ πρόγραμμα τῆς ταχείας ἀναπτύξεως, δὲν ἀποτελεῖ κατὰ τοὺς θεωρητικοὺς ἐφευρέτας τῆς θεωρίας, τὴν ἀνταμοιβὴν τῆς ἐργασίας τοῦ ἐργαζομένου Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἀλλὰ ἀποτελεῖ καὶ αὐτὸ εἶναι τὸ ἀτύχημα τὴν ἐπιβράβευσιν τῆς πολιτικῆς τῆς κινητοποιήσεως. Πράγματι, ὅλοι μας ἐνθυμούμεθα τὰς περιφήμους αὐτὰς πορείας πρὸς τὸ Καστρί, αἱ ὁποῖαι ἀπετέλουν μίαν γλαφυρὰν ἀπεικόνισιν τοῦ πνεύματος, τοῦ ὁποίου ἐπεκράτει ἀφ’ ἧς ἡ Ε.Κ. κατέκτησε τὴν ἐξουσίαν, μέχρις ὅτου νὰ καταστοῦν καὶ αὐταὶ βαρεταὶ διὰ τὸν ἐμπνευστήν των. Κύριοι συνάδελφοι, οὐδεὶς λαὸς εἶναι δυνατὸν νὰ ἀξιοποιήσῃ καὶ τὰ μέσα ποὺ τοῦ παρέχει ἡ οἰκονομία, οὐδεὶς λαὸς εἶναι δυνατὸν νὰ ἀξιοποιήσῃ τὰς εἰδικὰς συνθήκας, αἱ ὁποῖαι ἰσχύουν εἰς τὸν τόπον, εἰς τὸν ὁποῖον ζῇ ἢ τὰς εἰδικὰς ἱκανότητας, τὰς ὁποίας αὐτὸς προσφέρει ὡς λαός, ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ ἡ ψυχολογικὴ προετοιμασία καὶ ἡ θέλησις διὰ τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν. Πράγματι, μέχρι σήμερον, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶχε κάμει ἡ ΕΡΕ δι’ ἑνὸς εὐρυτάτου προγράμματος οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως, ἦτο ἀκριβῶς ἡ ἀξιοποίησις τῶν κόπων καὶ τῆς ἐργασίας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἑνὸς καθεστῶτος οἰκονομικῆς σταθερότητος. Οἱ σκοποὶ καὶ τὸ πρόγραμμα τῆς ΕΡΕ ἦσαν πρῶτον, ἡ βελτίωσις τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, εἰς ἀποδεκτὰ ἐπίπεδα, δεύτερον, ἡ πλήρης ἀπασχόλησις τοῦ ἐργατικοῦ δυναμικοῦ τῆς Χώρας, διὰ τῆς πλήρους ἀξιοποιήσεως τῶν πλουτοπαραγωγικῶν πηγῶν τῆς χώρας, ἡ ἐξισορρόπησις τοῦ ἰσοζυγίου πληρωμῶν καὶ τέταρτον ἡ δημιουργία συνθηκῶν ὁμαλῆς λειτουργίας τοῦ δημοσιονομικοῦ καὶ πιστωτικοῦ συστήματος τῆς χώρας. Πάντα δὲ ταῦτα, ἐντὸς διαδικασίας δυναμικῆς, κοινωνικῆς καὶ οἰκονομικῆς μεταλλαγῆς θεσμῶν, μεθόδων, νοοτροπίας, ἀλλαγῆς συνθηκῶν ζωῆς καὶ δράσεως. Εἶχε δὲ πλήρη συνείδησιν ἡ ΕΡΕ ὅλων τῶν ἐγγενῶν δυσκολιῶν τοῦ ἐγχειρήματος, ὅπως ἐπίσης καὶ τῶν νέων προβλημάτων, τὰ ὁποῖα θὰ ἀνέκυπτον ἐν τῇ διαδικασίᾳ τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως. Ἡ διοικητική μας μηχανή, ἦτο ὡργανωμένη κατὰ πρότυπα, τὰ ὁποῖα δὲν ἀνταπεκρίνοντο εἰς ἀναπτυξιακοὺς σκοπούς. Ἡ δυσκαμψία, ὁ συγκεντρωτισμός, ἡ ἔλλειψις ἰδεῶν, ἡ ἔλλειψις οὐσιωδῶν καὶ ἀπαραιτήτων στοιχείων, πρὸς λῆψιν τῶν ἀποφάσεων ἀποτελοῦν τὰ κύρια χαρακτηριστικὰ τῆς διοικητικῆς μας συγκροτήσεως. Αἱ σύγχρονοι μέθοδοι παραγωγῆς καὶ ἐμπορίας ἀνῆκον εἰς ἄλλους τόπους. Αἱ τεχνολογικαί μας ἱκανότητες ἦσαν κάτω πολὺ τοῦ ἀπαραιτήτου διὰ μίαν τοιαύτην προσπάθειαν μίνιμουμ. Καὶ δὲν ἐχαρακτήριζον τὰ ἀνωτέρω μόνον τὸν μεταποιητικὸν τομέα καὶ ὁ γεωπονικὸς τομεὺς ὑπέφερεν ἀπὸ τὴν σχετικὴν ἀδράνειαν καὶ ἔλλειψιν προσαρμογῆς. Οἱ γεωργοί μας μέχρι πρό τινος ἠσχολοῦντο μὲ τὰς ἐκ παραδόσεως γνωστὰς καλλιεργείας. Ἡ ὀρθὴ χρῆσις τῶν λιπασμάτων, ἡ ὁποία ἦτο ἐν πολλοῖς ἄγνωστος, ὅπως δύσκολος ἂν μὴ ἄγνωστος ἦτο καὶ ἡ χρησιμοποίησις μηχανικῶν μέσων καλλιεργείας. Ἡ ἐμπορία καὶ ἡ ἐπεξεργασία τῶν γεωργικῶν προϊόντων ἐξηκολούθει νὰ γίνεται κατὰ ἀντιοικονομικὸν καὶ πρωτόγονον τρόπον. Ἐπὶ πλέον τὸ μορφωτικὸν ἐπίπεδον χαμηλὸν ὡς ἦτο ὁμοῦ μετὰ τῆς κοινωνικῆς ἐγκαταλείψεως καὶ χαμηλῆς ὑγιεινῆς προστασίας, ἐδημιούργει αἰτίας ἀπογοητεύσεως, μίαν παθητικὴν ἔναντι τῶν προβλημάτων στάσιν τοῦ Ἕλληνος γεωργοῦ. Τέλος, τὸ νομικὸν καθεστὼς τῆς χώρας ἀπετέλει πρόσθετον δυσκολίαν. Ἔλειπον καὶ αἱ οὐσιαστικαὶ διατάξεις καὶ οἱ θεσμοὶ οἱ ἀναγκαῖοι δι’ οἱανδήποτε προσπάθειαν, π.χ. ἡ νομοθεσία ἡ σχετικὴ μὲ τὴν ἀπαλλοτρίωσιν πρὸς δημοσίαν ὠφέλειαν. Ἐκ πάντων τούτων δὲν ὑφίστατο ἡ ὑποδομὴ ἐπὶ τῆς ὁποίας θὰ ἐδράζετο ἡ προσπάθεια προγραμματισμοῦ. Ἡ ἔλλειψις εἰδικῶν ἐπιστημόνων καὶ τῶν ὀργάνων μελέτης καὶ ἐρεύνης, ἦσαν ὑπεύθυνοι διὰ τὴν ἀνυπαρξίαν βασικῶν μελετῶν καὶ στοιχείων. Ἀκόμη μέχρι σήμερον μᾶς ἐλλείπουν οἱ ἀπαραίτητοι ἐδαφολογικοὶ χάρται, δὲν ἔχουν γίνει αἱ ἀναγκαῖαι γεωλογικαὶ καὶ ὑπεδαφικαὶ ἔρευναι, δὲν ἔχει καταρτισθῆ τὸ ὑδατικὸν ἰσοζύγιον περιοχῶν καὶ τῆς χώρας ἐν τῷ συνόλῳ. Οἱ ἐλλειμματικοὶ προϋπολογισμοὶ δὲν ἐπέτρεπον ἄνευ οὐσιαστικῆς συμβολῆς βοηθείας ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ τὴν διόρθωσιν καὶ τὴν ἐξασφάλισιν τῶν ἔργων ὑποδομῆς ἐνῷ παραλλήλως ἡ ἔλλειψις ἐμπιστοσύνης τοῦ εὐρέως ἀποταμιεύοντος κοινοῦ πρὸς τὸ νόμισμα, ἠμπόδιζε τὴν ὁμαλὴν λειτουργίαν τῆς οἰκονομίας. Ἡ ἀποταμίευσις δὲν μετεβάλλετο διερχομένη ἐκ τῶν Τραπεζῶν εἰς ἐπένδυσιν, ἀλλὰ εἴτε ἀπεθησαυρίζετο ὑπὸ μορφὴν χρυσῶν λιρῶν, ἢ ἐτοποθετεῖτο ἀντιοικονομικῶς. Οὕτω ὁ φαῦλος κύκλος τῆς πενίας συνεχίζετο ὡς ἐνδημικὴ νόσος τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας. Ὑπ’ αὐτὰς τὰς συνθήκας ἐκκινήσεως, εἶναι βέβαιον, ὅτι πολλὰ προβλήματα ἐπελύθησαν κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς 8ετίας τῶν Κυβερνήσεων τῆς ΕΡΕ. Καὶ ὀφείλουν νὰ ὁμολογήσουν οἱ νεοφώτιστοι οἰκονομολογοῦντες πολιτικοὶ ἢ πολιτικολογοῦντες οἰκονομολόγοι τώρα, ὡς ἄλλωστε ὡμολόγησαν, ὅτι δὲν εἶχον ἐκδηλώσει τὴν πρόθεσίν των νὰ πολιτευθοῦν, ὅτι ἡ προσπάθεια συστηματικὴ καὶ συνειδητὴ ὡς ἦτο ὑπῆρξεν ἀνάλογος μόνον τῶν ὡς ἄνω δυσκολιῶν. Ἡ θέλησις ἑνὸς ἀνδρός, τοῦ ἱδρυτοῦ τῆς ΕΡΕ, ἀνέτρεψε τὰ δυσμενῆ δεδομένα. Καὶ τὰ ἀποτελέσματα ἐν πολλοῖς ὑπερέβησαν τὰς προσδοκίας καὶ τῶν πλέον αἰσιοδόξων. Ἀπεκατεστάθη πλήρως ἡ ὁμαλὴ λειτουργία τοῦ δημοσιονομικοῦ νομισματικοῦ καὶ πιστωτικοῦ συστήματος τῆς χώρας. Ὄχι μόνον τὰ ἐκ τοῦ τακτικοῦ προϋπολογισμοῦ δημοσίων ἐπενδύσεων. Ἀλλὰ καὶ ἡ ἰδιωτικὴ ἀποταμίευσις εἴτε ὑπὸ τὴν μορφὴν παραγωγικῶν δανείων, εἴτε ὑπὸ τὴν μορφὴν ἐντόκων γραμματίων συνέβαλεν οὐσιωδῶς εἰς τὴν πραγματοποίησιν τῶν ὑπὸ τῆς Πολιτείας τεθέντων σκοπῶν. Τὰ παράπονα τῶν ἰδιωτῶν ἐπιχειρηματιῶν ἐν προκειμένῳ, ὅτι ὁ δημόσιος τομεὺς ἀντηγωνίζετο τὸν ἰδιωτικὸν εἰς τὴν χρησιμοποίησιν τῶν κεφαλαίων, δὲν ἀποδεικνύει ἄλλο τι παρὰ ὅτι διὰ συνειδητῆς ἐπενεργείας τῆς Πολιτείας, ὁ πλοῦτος μετεφέρετο εἰς τὰς πτωχοτέρας ἀγροτικὰς περιοχὰς καὶ τάξεις ἀπὸ τὰς πλουσιωτέρας. Ἡ ἐξισορρόπησις τοῦ ἰσοζυγίου πληρωμῶν ἀπεκατέστησε καὶ πρὸς τὸ ἐξωτερικὸν τὴν ἐμπιστοσύνην πρὸς τὸ νόμισμα. Αἱ ἐγκριτικαὶ περὶ προστασίας ξένων κεφαλαίων ἀποφάσεις τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ νόμου 2687 ἀποδεικνύουν τὴν ἀπήχησιν τῆς πολιτικῆς μας εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον θὰ ἤθελα νὰ ἐπισημάνω, ὅτι ἡ ὁμιλία τοῦ εἰδικοῦ ἀγορητοῦ τῆς Ε.Κ. εἶχε καὶ ἓν ἀγαθὸν ἀποτέλεσμα. Ὀρθῶς εἶπεν, ὅτι ὁ τακτικὸς καὶ ὁ προϋπολογισμὸς δημοσίων ἐπενδύσεων πρέπει νὰ λαμβάνωνται ὑπ’ ὄψιν ὁμοῦ καὶ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτὴν ὅλαι αἱ Κυβερνήσεις ἠκολούθησαν πολιτικὴν ἐλλειμματικῶν προϋπολογισμῶν. Εἰς τοῦτο συμφωνοῦμεν πλήρως. Οἱ παλαιότεροι ὅμως ἐξ ἡμῶν, κ.κ. συνάδελφοι, πιστεύω, ὅτι θὰ ἐνθυμοῦνται τοὐλάχιστον ὡς ἀντίλαλον τὰς κραυγὰς τῶν πρὸ ἐτῶν αὐτοδιορισθέντων θεωρητικῶν κατακριτῶν τῆς ΕΡΕ. Ἐννοῶ τὴν ψευδοθεωρίαν τῶν περιφήμων ὑπερεσόδων, ἡ ὁποία ἔπαυσε πλέον νὰ εἶναι τῆς μόδας. Βεβαίως οἱ ἐπινοηταί της ἐπέζησαν τοῦ ψευδοεφευρήματος. Ἴσως τοῦτο νὰ προξενῇ μεγαλυτέρα θλῖψιν ἀπὸ οἱανδήποτε ἄλλην σκέψιν. Θὰ ἠδυνάμην εἰς τὸ πλαίσιον αὐτῶν τῶν σκέψεων νὰ περιγράψω κάπως τὸ ἐπιτελεσθὲν ἐκ μέρους τῆς ΕΡΕ ἔργον κατὰ τὴν ὀκταετίαν. Αἱ ἐγγειοβελτιώσεις καὶ ἀρδεύσεις, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο εἰς τὴν Γεωργίαν, τὰ εὐθηνὰ λιπάσματα τὰ ὁποῖα παρεχωρήθησαν, ἡ εἰσαγωγὴ νέων σπόρων, ἡ ἀναδιάρθρωσις τῶν καλλιεργειῶν, ἡ στροφὴ δηλαδὴ πρὸς τὰς ἐντατικὰς καλλιεργείας, τὸν βάμβακα, τὰ λαχανικὰ καὶ τὰ τεῦτλα τῶν ὁποίων ἡ καλλιέργεια συνεδέθη μὲ τὴν βιομηχανίαν σακχάρεως ὁ ὑπερδιπλασιασμὸς τῆς χρηματοδοτήσεως τοῦ ἀγροτικοῦ τομέως τῆς οἰκονομίας ἀπὸ 2.900 εἰς 6.700 ἑκατομμύρια, ἡ προσπάθεια ἐξασφαλίσεως προσθέτων εἰσοδημάτων, διὰ τῆς ἐξασφαλίσεως παραλλήλων δραστηριοτήτων, ἡ προστασία τοῦ ἀγρότου διὰ τῆς ἐξασφαλίσεως συντάξεως μέσῳ τοῦ ΟΓΑ, ἡ ὑγειονομικὴ περίθαλψις τοῦ ἀγρότου, ὅλα αὐτὰ εἶναι ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἀπετέλεσαν τὴν οὐσιαστικὴν συνεισφορὰν τῆς ΕΡΕ εἰς τὴν εὐτυχίαν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἐπίσης εἰς τὸν τομέα τῆς βιομηχανίας ἡ κατασκευὴ πληθώρας ἐργοστασίων καὶ ἡ δημιουργία νέων προοπτικῶν διὰ τὴν βιομηχανίαν, πάντα ταῦτα ἀποδεικνύουν τὸ αἴσθημα εὐθύνης μὲ τὸ ὁποῖον ἡ ΕΡΕ εἶχε συλλάβει τὸ πρόβλημα τῆς ἀντιμετωπίσεως τοῦ θέματος τῆς ὑποαπασχολήσεως. Μόνον κατὰ τὸ διάστημα τῆς ὀκταετίας ἡ ΕΡΕ ἐξησφάλισε 350.000 νέας ἐργασίας εἰς τοὺς Ἕλληνας ἐργαζομένους, εἴτε εἰς τὴν βιομηχανίαν, εἴτε εἰς τὸν τομέα τῶν ὑπηρεσιῶν. Πάντα ταῦτα ἐγένοντο μὲ πλήρη ἐπίγνωσιν ὅτι τὰ ἀναφερόμενα προβλήματα δὲν ἀποτελοῦν παρὰ τὴν ἀφετηρίαν διὰ τὴν δημιουργίαν ἄλλων προβλημάτων. Πάντα δὲ ταῦτα ἔγιναν μὲ τὴν πλήρη γνῶσιν, ὅτι ἡ συγκρότησις τῆς Ἑλληνικῆς κοινωνίας, ἐκ παραδόσεως χώρας γεωργικῆς, μετεβάλλετο οὐσιωδῶς. Νέαι μορφαὶ εἰσήλασαν εἰς τὴν οἰκονομίαν μας, νέοι ἄνθρωποι ἐνεφανίσθησαν, νέαι ἰδέαι μᾶς ἦλθον ἀπὸ τὸ ἐξωτερικὸν καὶ πάντα ταῦτα ἔγιναν κατὰ τρόπον τοιοῦτον, ὥστε ἡμεῖς οἱ ὁποῖοι ἀντεμετωπίσαμεν τὰ προβλήματα τοῦ παρελθόντος νὰ ἔχωμεν ἐπίγνωσιν καὶ νὰ ἔχωμεν συνείδησιν, ὅτι νέα προβλήματα μᾶς ἀνέμενον εἰς τὸ μέλλον. Κύριοι συνάδελφοι, ἀναφέρω τὰ ὅσα ἀναφέρω διὰ τὸ παρελθόν, μὲ μοναδικὸν σκοπὸν νὰ ἐπισημάνω, ὅτι τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου ἀντὶ νὰ μᾶς προωθῇ εἰς ἐπίπεδον ἄλλο ποιοτικῶς διάφορον ἢ ἀνώτερον τοῦ ἐπιπέδου τῶν προβλημάτων τοῦ παρελθόντος σημαίνει μίαν ὀπισθοδρόμησιν ἔναντι τοῦ παρελθόντος, διότι ἐπαναφέρει πλέον ἐνώπιόν μας προβλήματα τὰ ὁποῖα ὅλοι μας εἴχομεν θεωρήσει, ὅτι εἶχον λυθῆ. Καὶ αὐτὴ εἶναι, κύριοι συνάδελφοι, ἡ προσφορὰ τῆς πολιτικῆς τῆς Ε.Κ. Ὅπως προανέφερον, τὸ πρόβλημα τοῦ ἰσοζυγίου πληρωμῶν καὶ τὰ προβλήματα τὰ νομισματικὰ ἢ τὰ πιστωτικὰ τῆς χώρας, εἶχον παύσει νὰ μᾶς ἀπασχολοῦν, εἶχον παύσει νὰ μᾶς ἀπασχολοῦν ὑπὸ τὴν ἔννοιαν, ὅτι εἶχε δημιουργηθῆ ἕνα αὐτόματον δυναμικὸν πιστοδοτήσεως τῆς οἰκονομίας καὶ χρηματοδοτήσεως τῶν εἰσαγωγῶν. Ἀτυχῶς, αὐτὴν τὴν στιγμήν, ὑπὸ τὸ κράτος τῶν συνθημάτων τῆς πολιτικῆς τῶν ηὐξημένων εἰσοδημάτων καὶ ὑπὸ τὸ κράτος τῆς κατασπαταλήσεως καὶ τῆς διατηρήσεως τοῦ νομισματικοῦ ἰσοζυγίου μας, ἐπανερχόμεθα πλέον εἰς προβλήματα, τὰ ὁποῖα ἐθεωροῦντο ἀπὸ ὅλους ὡς λελυμένα. Κύριοι συνάδελφοι, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτὴν ἔχει μεγάλην σημασίαν αὐτὸ τὸ ὁποῖον ὁ ἀναπληρωτὴς Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ ἀνέφερεν εἰς τὴν τελευταίαν συνεδρίασιν τοῦ ΚΟΝΣΟΡΤΣΙΟΥΜ. Εἶπε: Καὶ τώρα ἀντιμετωπίζομεν διπλοῦν πρόβλημα: Ἀφ’ ἑνὸς δέον ὅπως ἐξασφαλίσωμεν τὴν σταθερότητα τοῦ νομίσματός μας καὶ τὴν ἰσοσκέλισιν τῶν ἐξωτερικῶν μας πληρωμῶν, τὰ ὁποῖα ἐτέθησαν ἐν κινδύνῳ ἀπὸ πολιτικὴν ἀσυντονίστων ἀνοιγμάτων καὶ ἐλλειμματικῆς χρηματοδοτήσεως. Ἀφ’ ἑτέρου ὅμως γνωρίζομεν, ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ ἀποτολμήσωμεν νὰ μαράνωμεν τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν. Διότι, ἐὰν ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία ὁδηγηθῇ τώρα εἰς μαρασμόν, τὸ τίμημα τὸ ὁποῖον θὰ κληθῶμεν νὰ πληρώσωμεν, θὰ εἶναι, ἐνδεχομένως, ἡ ἀπώλεια τοῦ ἐλευθέρου μας κοινωνικοῦ συστήματος. Ὑπάρχει ἕνα στοιχεῖον τραγικότητος εἰς τὴν περιγραφὴν αὐτὴν τῆς ὁμιλίας τοῦ Ἀναπληρωτοῦ Ὑπουργοῦ Συντονισμοῦ. Ὁμολογεῖ, ὅτι τὰ ἄμεσα προβλήματα τὰ ὁποῖα μᾶς ἀπασχολοῦν αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἶναι τῆς αὐτῆς φύσεως καὶ ἐκτάσεως μὲ τὰ προβλήματα τὰ ὁποῖα μᾶς ἀπησχόλουν πρὸ 12ετίας. Καὶ πέραν τῆς μαρτυρίας αὐτῆς, τῆς ὁποίας ἡ καλοπιστία δι’ ἐμὲ εἶναι ἀναμφισβήτητος, διότι τοὐλάχιστον ὅταν οἱ Ἕλληνες πολιτικοὶ ἄνδρες ὁμιλοῦν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν γνωρίζουν ὅτι ὁμιλοῦν πρὸς γνωρίζοντας καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποκρύψουν τὴν ἀλήθειαν, τὴν τραγικότητα αὐτῆς τῆς στιγμῆς, ἔρχεται νὰ τὴν ἐπισημάνῃ καὶ ἡ ἐμπιστευτικὴ ἔκθεσις τοῦ ΟΟΣΑ, ἡ ὁποία ἐκυκλοφόρησε πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν. Ὑπάρχουν πληροφορίαι, κύριε Ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ, ὅτι ἡ ἔκθεσις αὐτὴ ὡς ἐκυκλοφόρησεν ἐν σχεδίῳ, εἶχεν ἀποσταλῆ εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἀσκεῖται μία πίεσις ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν ἀπάλυνσιν, διὰ τὴν ἄμβλυνσιν ὡρισμένων ἐκ τῶν πλέον ὀξέων σημείων της.

§48Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Θὰ ἤθελον ἐπ’ αὐτοῦ νὰ διευκρινίσω —καὶ ἐπωφελοῦμαι τῆς εὐκαιρίας — ὅτι δὲν πρόκειται περὶ ἐκθέσεως. Ἡ ἔκθεσις θὰ ἐπακολουθήσῃ ἀργότερον. Πρόκειται μέχρι τῆς στιγμῆς περὶ ἑνὸς κειμένου μιᾶς πρώτης εἰσηγήσεως, ἐπὶ τῆς ὁποίας γίνεται συζήτησις καὶ ἐκτίθενται αἱ Ἑλληνικαὶ ἀπόψεις. Ὅταν θὰ ὑπάρξῃ τελικὴ ἔκθεσις θὰ τὴν φέρω φυσικὰ καὶ θὰ τὴν ἀνακοινώσω καὶ εἰς τὴν Βουλήν.

§49Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐπειδὴ τὸ κείμενον δὲν τὸ ἔχω ἐν μεταφράσει, θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ἡ Βουλὴ καὶ ὁ Πρόεδρος τῆς Βουλῆς νὰ τὸ καταθέσω ἐνώπιον τοῦ Σώματος μετὰ δύο ἡμέρας. Καὶ τοῦτο διὰ νὰ ἀντιληφθῇ πᾶς ἐνδιαφερόμενος ποῖαι εἶναι αἱ ἀπόψεις τοῦ ΟΟΣΑ αὐτὴν τὴν στιγμὴν καὶ ποῖαι θὰ εἶναι αἱ ἀπόψεις τοῦ ΟΟΣΑ μετὰ τὴν συνεργασίαν τοῦ Διεθνοῦς Ὀργανισμοῦ μετὰ τῆς Κυβερνήσεως.

§50Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Κύριε συνάδελφε, νὰ διευκρινισθῇ πλήρως τὸ θέμα. Δὲν ἀρνοῦμαι τὴν ὕπαρξιν τοῦ κειμένου, ἀλλὰ δὲν εἶναι ἔκθεσις τοῦ ΟΟΣΑ, τὸ κείμενον τὸ ὁποῖον ἐνδεχομένως θὰ καταθέσητε. Εἶναι μία ἔκθεσις ἀνθρώπου ἢ ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἔκαμον μίαν πρώτην ἔρευναν. Καὶ εἶναι εὔλογον εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν ἡ ἐνδιαφερομένη χώρα νὰ ἐκθέσῃ τὰς ἰδικάς της ἀπόψεις. Ἀξίαν ἔχει ἡ τελικὴ ἔκθεσις τοῦ ΟΟΣΑ καὶ ὑποθέτω, ὅτι αὐτὸ θὰ τὸ συνομολογήσητε σεῖς πρῶτος.

§51Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. Δὲν ἀρνοῦμαι καθόλου τὴν σημασίαν τὴν ὁποίαν θὰ ἔχῃ ἡ ἔκθεσις τοῦ ΟΟΣΑ. Ἐμὲ αὐτὴ τὴν στιγμὴν μὲ ἐνδιαφέρει τὸ ἑξῆς: Ὅτι τὸ μέρος τὸ ὁποῖον ἀναφέρεται εἰς τὴν Ἑλλάδα ἔχει καταρτισθῆ ἀπὸ εἰδικοὺς ἐπιστήμονας, οἱ ὁποῖοι ἔχουν πλήρη γνῶσιν τῶν ἀντικειμενικῶν δεδομένων τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας. Ὑπ’ αὐτὴν τὴν ἔννοιαν ἐμὲ τοὐλάχιστον ἐνδιαφέρει περισσότερον ἡ ἔκθεσις τῶν ἐμπειρογνωμόνων ἀπὸ τὸ τελικὸν κείμενον, τὸ ὁποῖον ὁπωσδήποτε θὰ ὑποστῇ μίαν μεταβολήν. Αὐτὸ μὲ ἐνδιαφέρει. Καὶ δι’ αὐτὸ θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ἡ Βουλὴ νὰ ἀναγνώσω ὡρισμένας περικοπάς. Εἰς τὴν παράγραφον 53 ἀναφέρεται ὅτι: «Μὲ κατὰ κεφαλὴν ἐθνικὸν προϊὸν 500 δολλαρίων, πρὸς τὸ ὁποῖον πλησιάζει ἡ Ἑλλάς, δὲν θὰ ἐχρειάζετο πλέον παρὰ ὀλίγων ἀκόμη ἐτῶν ἀνάπτυξιν, ὑπὸ καθεστὼς οἰκονομικῆς ἰσορροπίας, διὰ νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὴν φάσιν μιᾶς αὐτονόμου βιομηχανικῆς προόδου». Εἰς ἄλλην παράγραφον ἀναφέρεται: «...ἡ ἑλληνικὴ οἰκονομία εἶχεν ἐπιτύχει κατὰ τὴν προηγηθεῖσαν περίοδον, τὸ ἀξιόλογον ἐπίτευγμα νὰ συνδυάσῃ ὑψηλὸν ρυθμὸν ἀναπτύξεως μὲ ἐσωτερικὴν καὶ ἐξωτερικὴν οἰκονομικὴν σταθερότητα. Ἐνῷ τὰ δύο τελευταῖα ἔτη χαρακτηρίζονται ἀπὸ ἐντόνους πιέσεις ἐπὶ τῶν τιμῶν καὶ ἐπὶ τοῦ ἰσοζυγίου ἐξωτερικῶν πληρωμῶν». Ἀναφέρει περαιτέρω αὔξησιν τῶν δαπανῶν τοῦ τακτικοῦ προϋπολογισμοῦ κατὰ τὴν διάρκειαν τῶν δύο τελευταίων ἐτῶν: «Τὰ ληφθέντα κατὰ τὸ 1964 μέτρα, ἐπὶ τῇ βάσει πολιτικῶν καὶ κοινωνικῶν κριτηρίων, ὡδήγησαν εἰς μίαν αὔξησιν τῶν εἰσοδημάτων τῶν ἀγροτῶν, ὑπερβαίνουσαν τὸ ὅριον τῆς οἰκονομικῆς ἰσορροπίας. Ἡ ἐπίδρασις τῶν μέτρων τούτων ὑπῆρξε τοσούτῳ περισσότερον δυσμενής, δεδομένου, ὅτι ἡ αὔξησις τῶν ἀγροτικῶν εἰσοδημάτων δὲν συνεδυάσθη τοὐλάχιστον μὲ μίαν βελτίωσιν τῆς διαρθρώσεως τῶν καλλιεργειῶν. Οὕτω, τὰ μέτρα ὡδήγησαν εἰς μίαν ἐπέκτασιν τῶν μὴ ἀποδοτικῶν καλλιεργειῶν (ὡς ὁ σῖτος, τὸν ὁποῖον τὸ κράτος ὑποχρεοῦται νὰ ἀποθεματοποιήσῃ καὶ ἐξαγοράσῃ ἐπὶ ζημίᾳ) εἰς βάρος καλλιεργειῶν ἀποδοτικῶν καὶ ἐξαγωγίμων, ὡς ὁ βάμβαξ». Παράγραφος 52. = «Ἡ σημαντικὴ αὔξησις τῶν δαπανῶν τοῦ τακτικοῦ προϋπολογισμοῦ κατὰ τὴν διάρκειαν τῶν δύο τελευταίων ἐτῶν, ὀφείλεται κυρίως εἰς τὰς δαπάνας, αἱ ὁποῖαι συνδέονται μὲ τὴν κοινωνικὴν πολιτικήν, εἴτε πρόκειται δι’ αὐξήσεως τῶν ἐπιδοτήσεων εἰς τὴν γεωργίαν, εἴτε δι’ αὐξήσεως τῶν ἀγροτικῶν συντάξεων ἢ τὴν δωρεὰν παιδείαν καὶ τὴν ἐπέκτασιν τῆς ὑποχρεωτικῆς φοιτήσεως. Οὐδεὶς δύναται νὰ ἀρνηθῇ τὴν ἀξίαν τῶν κοινωνικῶν ἐπιδιώξεων. Ἡ βελτίωσις τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου καὶ τῆς ἐκπαιδεύσεως καὶ ἡ δικαία κατανομή των, ἀποτελοῦν τὸν τελικὸν σκοπὸν καὶ τὴν δικαιολόγησιν κάθε πολιτικῆς ἀναπτύξεως. Ἡ πραγματοποίησις, ὅμως, τῶν σκοπῶν αὐτῶν ἀπομακρύνεται, ὅταν ἐπιχειρήσωμεν νὰ παρέμβωμεν διὰ μέτρων κακῶς μελετημένων καὶ διὰ μέτρων τὰ ὁποῖα παραβλέπουν τὴν οἰκονομικὴν πραγματικότητα. Ἡ διαταραχὴ τοῦ δημοσιονομικοῦ ἰσοζυγίου καὶ τῆς οἰκονομίας ἐν γένει, ἡ προκληθεῖσα κατὰ τὰ δύο τελευταῖα ἔτη, ὡς ἐκ τῆς αὐξήσεως τῶν τρεχουσῶν δαπανῶν τοῦ Δημοσίου, δίδει τὴν γενικὴν εἰκόνα τοῦ τί συνέβη». Παράγραφος 1. «Ἡ ἐπέκτασις τῆς παραγωγῆς εἰς τὴν Ἑλλάδα συνεχίσθη κατὰ τὰ ἔτη 1964 καὶ 1965, μὲ ὑψηλὸν ρυθμόν. Ταὐτοχρόνως, ὅμως, ἡ ἐσωτερικὴ καὶ ἡ ἐξωτερικὴ οἰκονομικὴ ἰσορροπία διεταράχθη σοβαρῶς. Ἡ αὔξησις τῶν τιμῶν ἐπεταχύνθη, τὸ ἰσοζύγιον ἐξωτερικῶν πληρωμῶν ἐξειλίχθη δυσμενῶς καὶ τὰ συναλλαγματικὰ ἀποθέματα ἐμειώθησαν. Ταῦτα ὑπῆρξαν τὸ ἀποτέλεσμα μιᾶς ὑπερμέτρου αὐξήσεως τῆς ἐσωτερικῆς ζητήσεως, προκληθείσης βασικῶς ἐκ τῆς πολιτικῆς αὐξήσεως τῶν καταναλωτικῶν δαπανῶν τοῦ Δημοσίου καὶ τῶν παροχῶν, αἱ ὁποῖαι δὲν ἀντεσταθμίσθησαν ἀπὸ παράλληλον αὔξησιν τῶν ἐσόδων». Παράγραφος 32. «Τὸ ἔλλειμμα τῶν τρεχουσῶν συναλλαγῶν τοῦ ἰσοζυγίου ἐξωτερικῶν πληρωμῶν —τὸ ὁποῖον ἀπὸ 57 ἑκατομμύρια δολλάρια τὸ 1963, ἔφθασε τὰ 173 τὸ 1964 καὶ τὰ 190 διὰ τοὺς πρώτους 9 μῆνας τοῦ 1965— ἐκαλύφθη κατὰ ἓν μέρος ἐκ τῆς εἰσαγωγῆς κεφαλαίων ἰδιωτικῶν καὶ τοῦ Δημοσίου. Εἶναι ἐνθαρρυντικόν, ὅτι ἡ εἰσαγωγὴ ἰδιωτικῶν κεφαλαίων ηὐξήθη κατὰ τὰ ἔτη 1964 καὶ 1965, καίτοι κατὰ σημαντικὸν μέρος αἱ εἰσαγωγαὶ αὐταὶ ἀφεώρων συμφωνίας καὶ βασικὰ ἔργα (Πεσινέ, ΕΣΣΟ–ΠΑΠΠΑΣ κλπ.), ἀποφασισθέντα προηγουμένως». Παράγραφος 49. Οὐδὲν νέον ἔργον. «Ὡς πρὸς τὴν βιομηχανικὴν ἀνάπτυξιν τῆς χώρας, δύο κατηγορίαι προβλημάτων ἀπαιτοῦν ἐπείγουσαν ἀντιμετώπισιν. Ἡ πρώτη ἀφορᾷ τὴν ἵδρυσιν νέων μεγάλων βιομηχανικῶν μονάδων. Φαίνεται, ὅτι εἰς τὴν πραγματικότητα οὐδεμία προπαρασκευὴ ἔχει γίνει διὰ νὰ συνεχισθῇ ἡ ἵδρυσις μεγάλων βιομηχανιῶν, ὡς αὐταὶ αἱ ὁποῖαι ἐπραγματοποιήθησαν τὰ τελευταῖα ἔτη ὡς ἡ βιομηχανία ἀλουμινίου Πεσινέ, τὸ βιομηχανικὸν συγκρότημα ΕΣΣΟ–ΠΑΠΠΑΣ κλπ.». Παράγραφος 51. «Εἰς τὸν τομέα τῶν Δημοσίων Ἐπενδύσεων δὲν φαίνεται νὰ ὑφίσταται ὁ ἀνασχετικὸς παράγων τοῦ παρελθόντος ὡς πρὸς τὸν προγραμματισμὸν ἔργων, ἀφοῦ τὸ σύνολον τῶν ἔργων τὰ ὁποῖα ἤρχισαν ἤδη νὰ κατασκευάζωνται ἀντιπροσωπεύουν τὸ ἀπίθανον ποσὸν τῶν 30 δισεκ. δραχμῶν. Ἐν ὄψει τῆς σπατάλης, ἡ ὁποία ἀναμφισβητήτως προκαλεῖται ἐκ τῆς ταὐτοχρόνου ἐνάρξεως τόσον μεγάλου ἀριθμοῦ ἔργων (ὑπὸ μορφὴν ἀκινητοποιουμένου κεφαλαίου, φυσικὴν φθορὰν τῶν μὴ ἀποπερατουμένων ἔργων κλπ.) πρώτη ἐπείγουσα ἐπιδίωξις πρέπει νὰ εἶναι ἡ καθιέρωσις μιᾶς προτεραιότητος μεταξὺ τῶν ἔργων αὐτῶν, μὲ κριτήριον τὴν οἰκονομικὴν σημασίαν των». Πράγματι, κύριοι συνάδελφοι, ἡ τελευταία αὐτὴ περικοπὴ τὴν ὁποίαν σᾶς ἀνέγνωσα, δίδει ἀκριβῶς τὸ μέτρον τῆς πολιτικῆς ὡς ἐφηρμόσθη κατὰ τὸ παρελθόν. Ἡ αὔξησις τῶν δημοσίων δαπανῶν, εἰς ἐκπλήρωσιν προεκλογικῶν ὑποσχέσεων, ὁσονδήποτε θεμιτὴ καὶ ἂν εἶναι, δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ὑπερβῇ ὡρισμένα ὅρια. Διότι ἐὰν ὑπερβῇ τὰ ὅρια αὐτά, ἡ ζημία ἡ ὁποία θὰ προκληθῇ εἰς τὰ πάγια καὶ νόμιμα δικαιώματα τῶν ἀνθρώπων, εἰς τὸ καλὸν τῶν ὁποίων ἀποβλέπει, θὰ εἶναι πολὺ μεγαλυτέρα ἀπὸ τὴν πρόσκαιρον διευκόλυνσιν τὴν ὁποίαν τοὺς παρέχει. Κύριοι συνάδελφοι, ὑπάρχει πράγματι καὶ κατὰ τὴν ἔκθεσιν καὶ καθ’ ἡμᾶς τὸ γεγονός, ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἀναγκαζόμεθα νὰ ἀντιμετωπίσωμεν πρόβλημα ἰσοζυγίου πληρωμῶν καὶ διαταράξεως τοῦ δημοσιονομικοῦ ἰσοζυγίου. Τὸ γεγονὸς αὐτὸ ἀποτελεῖ τὸ μέτρον τῆς ἀφροσύνης τῆς πολιτικῆς ὡς ἐφηρμόσθη κατὰ τὴν 2ετίαν. Εἶπεν ὁ εἰδικὸς ἀγορητὴς τῆς Ε.Κ., ὅτι ἐὰν ἐπρόκειτο περὶ 12.000.000 δολλαρίων ἐλλείμματος εἰς τὸ ἰσοζύγιον τῶν πληρωμῶν τοῦ 1964 καὶ τί πρὸς τοῦτο; Δὲν συμβαίνει τίποτε. Ἐλησμόνησεν ὅμως τὰ ἑξῆς παθητικὰ στοιχεῖα τοῦ ἰσοζυγίου πληρωμῶν: Πρῶτον, ὅτι τὰ 12.000.000 θὰ ἦσαν τοὐλάχιστον 37, ἐὰν δὲν εἶχε συνομολογηθῇ τὸ γνωστὸν δάνειον Γαλάνη καὶ ὀφείλομεν νὰ συνομολογήσωμεν, ὅτι συνομολογήθη μὲ τοιούτους ὅρους ποὺ ἠμποροῦμεν νὰ μὴ τὸ χαρακτηρίσωμεν ὡς δάνειον οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως, ἀλλὰ ὡς δάνειον συναλλαγματικῶν διευκολύνσεων, διότι καὶ ἡ διάρκεια 10ετὴς καὶ τὸ ἐπιτόκιον ἦτο 6%. Ἀφ’ ἑτέρου ὀφείλουν νὰ ὁμολογήσουν οἱ κύριοι τῆς Ε.Κ., ὅτι τὰ ἀνοίγματα εἰς τὸ ἰσοζύγιον πληρωμῶν θὰ ἦσαν πολὺ μεγαλύτερα, ἐὰν πράγματι δὲν εἴχομεν τὴν εἰσαγωγὴν κεφαλαίων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, τὰ ὁποῖα μᾶς ἦλθον ἐπὶ τῇ βάσει συμβάσεων, τὰς ὁποίας σεῖς οἱ ἴδιοι τὰς εἴχατε κατακρίνει. Κύριοι συνάδελφοι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶναι ἀνησυχητικόν, εἶναι τὸ διευρυνόμενον συνεχῶς ἄνοιγμα εἰς τὸ ἰσοζύγιον τῶν τρεχουσῶν συναλλαγῶν μας. Τοῦτο ἀπὸ τὰ 571 ἑκατ. τὸ 1963, ἔφθασαν 173 κατὰ τὴν ἔκθεσιν τοῦ ΟΟΣΑ τοῦ 1964. Καὶ τὰ 190, διὰ τοὺς πρώτους 9 μῆνας τοῦ 1965. Πλὴν ὅμως, κύριοι συνάδελφοι, τοῦ προβλήματος ἰσοζυγίου πληρωμῶν, τὸ ὁποῖον αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἀντιμετωπίζομεν, ὑπάρχει πρόβλημα χρηματοδοτήσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ δημοσίων ἐπενδύσεων. Καὶ εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο θὰ ἤθελον χωρὶς νὰ προσθέσω ἐγὼ ὁ ἴδιος οἱανδήποτε κρίσιν, νὰ ἀναφερθῶ εἰς ἓν σημείωμα τοῦ «Οἰκονομικοῦ Ταχυδρόμου», τοῦ Σεπτεμβρίου 1965. Δύο μῆνας μετὰ τὴν κρίσιν τὴν πολιτικὴν τῆς 15ης Ἰουλίου, οἱ θεωρητικοὶ ἀπολογηταὶ τῆς Ε.Κ. προητοίμασαν καὶ τὸ νέον ψεῦδος.

§52Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀντὶ τῆς λέξεως ψεῦδος, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ λεχθῇ ἡ λέξις «ἀνακρίβεια».

§53Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Οἱ ἀρχαῖοι Ἕλληνες ἐχρησιμοποίουν τὴν λέξιν ψεῦδος, καὶ εἰς τὰ ἐπίσημα καὶ εἰς ὅλα καὶ πρέπει νὰ εἴμεθα σύμφωνοι μὲ τὴν παράδοσιν τῶν ἀρχαίων Ἑλλήνων.

§54Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι προκλήσεις. Ὑπάρχουν ἄλλαι λέξεις, ἀντὶ τοῦ ψεύδους, αἱ ὁποῖαι ἠμποροῦν νὰ ἀποδώσουν τὸ ἴδιον νόημα.

§55Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. Δὲν εἶχον καμμίαν ἀντίρρησιν, νὰ χρησιμοποιήσω τὴν λέξιν ἀνακρίβεια, ἀλλὰ ἐχρησιμοποίησα τὴν λέξιν ψεῦδος, διότι τὸ ψεῦδος εἶναι ἀποτέλεσμα τῶν ἀνακριβειῶν, αἱ ὁποῖαι χρησιμοποιοῦνται καὶ τελικὸν ἀποτέλεσμα μιᾶς ἐπεξεργασίας. Καὶ ἀνεφέρθην εἰς τὸ ἀποτέλεσμα καὶ ὄχι εἰς τὴν διαδικασίαν.

§56Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ τὸ ἀνέφερον διὰ τὴν τάξιν.

§57Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἂς θέσωμεν τὰ ὅρια. Τὸ νὰ εἴπῃ ἕνας ἀγορητής, ὅτι αὐτὸ εἶναι ψεῦδος, εἶναι ἐπιστημονικόν. Τὸ νὰ εἴπῃ ὅμως «εἶσθε ψεύτης», αὐτὸ δὲν ἐπιτρέπεται. Ταῦτα λέγω ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τῆς χαράξεως ὁρίων μεταξὺ τοῦ ἐπιτρεπτοῦ καὶ μή. Τὸ νὰ εἴπῃ, ὅτι τὸ ὑποστηριζόμενον εἶναι ψεῦδος, ἠμπορεῖ νὰ τὸ εἴπῃ. Αὐτὸ τὸ λέγομεν εἰς τὴν ἐπιστημονικὴν κριτικήν. Λέγομεν τὸ ὑποστηριζόμενον εἶναι ψεῦδος χωρὶς νὰ σημαίνῃ τοῦτο, ὅτι ὁ ἄλλος εἶναι ψεύτης ποὺ τὸ ὑποστηρίζει, ἁπλούστατα ἔχει περιπέσει εἰς ψευδεῖς σκέψεις.

§58Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ψεῦδος ἐνέχει κάποιον δόλον, μίαν σύστασιν ἔκαμον νὰ μὴ τὸ μεταχειριζώμεθα, ἄλλο τί ἔλεγαν οἱ ἀρχαῖοι πρόγονοί μας τότε, π.χ., σήμερον τὸ ψεῦδος ἔχει τὴν ἔννοιαν τοῦ δόλου. Ἔχομεν ἄλλας λέξεις ὅπως τὴν ἀνακρίβειαν καὶ ὀρθὸν εἶναι νὰ μὴ μεταχειριζώμεθα τὴν λέξιν ψεῦδος.

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὸ θέμα, ὁ κ. Μποῦτος ἔδωσεν ἐξηγήσεις.

§60Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. Ὑπὸ τὸν τίτλον τοῦ σημειώματος, ὅτι δὲν θὰ ὑπάρξῃ πλεόνασμα εἰς τὸν ἐφετεινὸν προϋπολογισμόν, μεταξὺ ἄλλων ἀναφέρονται τὰ ἑξῆς: Τελικῶς κατὰ τὸ πρῶτον ἑπτάμηνον τοῦ 1965, τὸ σύνολον τῶν ἐσόδων τοῦ τακτικοῦ προϋπολογισμοῦ ἐξ ἑλληνικῶν πηγῶν ἀνῆλθεν εἰς τὸ ποσὸν τῶν δραχ. 14.486 ἑκατ., ἔναντι δραχ. 13.275 ἑκατ. κατὰ τὴν ἀντίστοιχον περίοδον τοῦ 1964. Παρετηρήθη κατὰ συνέπειαν ἄνοδος ἐκ δραχ. 1.211 ἑκατομ., ἢ ποσοστιαία τοιαύτη 9,1%, ἤτοι κατὰ 4,8% κατωτέρα τῆς ἐπὶ μέσων ἐτησίων ἐπιπέδων ὑπολογισθείσης τοιαύτης κατὰ τὴν κατάθεσιν τοῦ προϋπολογισμοῦ τῆς τρεχούσης δημοσιονομικῆς χρήσεως. Οἱ κατωτέρω συνοπτικοὶ πίνακες δεικνύουν τὴν ἐξέλιξιν ἐξ Ἑλληνικῶν πηγῶν κατὰ τὸ πρῶτον ἑπτάμηνον τοῦ 1964 καὶ 1965 εἰς ἑκατ. δραχμάς, τόσον ἀπὸ πλευρᾶς εἰσπράξεων, ὅσον καὶ βεβαιωθέντων ἐσόδων δι’ ἀμέσους καὶ ἐμμέσους φόρους.

1. ΕΙΣΠΡΑΞΕΙΣ

2. ΒΕΒΑΙΩΘΕΝΤΑ ΕΣΟΔΑ

Ἡ συνεχιζομένη πολιτικὴ κρίσις ἀναμφιβόλως ἐπηρέασε δυσμενῶς τὰ δημόσια οἰκονομικά. Μὰ εὐλογημένε, ὅταν οἱ ἀριθμοὶ αὐτοὶ ἀναφέρωνται εἰς τὸ ἑπτάμηνον Ἰανουαρίου–Ἰουλίου καὶ ἀπομένουν μόνον 15 ἡμέραι, αἱ ὁποῖαι ἐπηκολούθησαν τὴν πολιτικὴν κρίσιν, αὐταὶ ἦσαν ἱκαναὶ νὰ ἀνατρέψουν τὰ ἔσοδα τοῦ προϋπολογισμοῦ; Κύριοι συνάδελφοι, ἰδοὺ ἡ χάλκευσις τῶν ἀνακριβειῶν, ἤδη ἀπὸ τοῦ Σεπτεμβρίου καὶ πρὶν ἢ ἀκόμη προβληθῆ τὸ δημοσιονομικὸν καὶ πιστωτικὸν πρόβλημα. Ἀπὸ τότε εἶχον ἀρχίσει τὰ φύλλα τῆς Ε.Κ. —κατευθυνόμενα ἢ μὴ κατευθυνόμενα— ἐξ ἰδίας πρωτοβουλίας ἢ μὴ νὰ δημιουργοῦν, ἐν ὄψει ἐνδεχομένων συζητήσεων τοῦ προϋπολογισμοῦ τὰς ἀνακριβείας αὐτάς, τὰς ὁποίας σᾶς ἀνέφερον. Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι πρᾶγμα ἀναμφισβήτητον, εἶναι θέμα τὸ ὁποῖον δι’ ἐμὲ ἔχει λεχθῆ κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς 23 Δεκεμβρίου 1965, ὅτι ἡ κρίσις ἡ οἰκονομικὴ ὡς τὴν ἀντιμετωπίζει αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἡ Κυβέρνησις δὲν ἀπετέλεσε σύμπτωμα, τὸ ὁποῖον ἐξεδηλώθη μετὰ τὴν 15 Ἰουλίου 1965, ἀλλὰ ἦτο ἀποτέλεσμα τῆς πολιτικῆς, οἱαδήποτε καὶ ἂν ἦτο αὐτὴ ἡ πολιτική, τὴν ὁποίαν ἠκολούθησεν ἡ Κυβέρνησις τῆς Ε.Κ. Εἶναι ἀποτέλεσμα τοῦ γεγονότος, ὅτι διὰ τῆς αὐξήσεως τῆς ἐνεργοῦ ζητήσεως ᾐσθάνθη ἡ οἰκονομία τριγμοὺς εἰς δύο εὐπαθῆ της σημεῖα, εἰς τὸ σημεῖον τοῦ ἰσοζυγίου πληρωμῶν, πρῶτον καὶ δεύτερον, ᾐσθάνθη κλονισμὸν εἰς τὸ πιστωτικὸν καὶ τὸ δημοσιονομικὸν σύστημα. Ἐάν, κύριοι συνάδελφοι, ἐξετάσητε τοὺς ἀριθμούς, οἱ ὁποῖοι ἀναφέρονται εἰς τὴν αὔξησιν τῶν ἀποταμιευτικῶν μας καταθέσεων, θὰ ἴδητε, ὅτι τὸ πρῶτον ἑξάμηνον τοῦ 1963, τὸ σύνολον τῶν ἀποταμιευτικῶν μας καταθέσεων ηὐξήθη κατὰ 2.970 ἑκατομμύρια δραχ., τὸ πρῶτον ἑξάμηνον τοῦ 1964 εἰς 2.039 ἑκατομμύρια δραχ. καὶ τὸ πρῶτον ἑξάμηνον τοῦ 1965 εἰς 2.352 ἑκατομμύρια δραχ. Ἀντιστοίχως, ἐπὶ ἐτησίας βάσεως, ἡ αὔξησις τῶν καταθέσεων ἀποταμιευτικοῦ χαρακτῆρος τοῦ 1963 ἀνῆλθεν εἰς 5.251 ἑκατ. δραχ. διὰ νὰ κατέλθῃ εἰς 3.346 ἑκατομμύρια τὸ 1964 καὶ εἰς 2.925 ἑκατομμύρια τὸ 1965. Τί ἀποδεικνύουν οἱ ἀριθμοὶ αὐτοί; Ἀποδεικνύουν ἀκριβῶς τὸ λεχθὲν ὑπὸ τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ὅτι ἡ δραχμὴ ἐφοβήθη τὴν Ἕνωσιν Κέντρου. Καὶ ἐφοβήθησαν τὴν Ε.Κ. καὶ τὴν πολιτικήν της ὄχι μόνον οἱ ἰδικοί μας ὀπαδοί, ἀλλὰ καὶ οἱ ὀπαδοὶ οἱ ἰδικοί σας, οἱ ὁποῖοι κατὰ τοὺς ἰσχυρισμούς σας ὠφελήθησαν καὶ ἀπήλαυσαν τὰς ηὐξημένας τιμὰς καὶ τὰς ηὐξημένας ἐπιδοτήσεις ἀλλὰ ἐκ τῶν ὑστέρων ὅμως καὶ αὐτοὶ οἱ ἴδιοι ᾐσθάνθησαν τοὺς νυγμοὺς τῆς ἀμφιβολίας καὶ δὲν ἔσπευσαν νὰ καταθέσουν τὰς δραχμάς των εἰς τὴν Τράπεζαν ἀλλὰ ἔσπευσαν καὶ ἠγόρασαν τὰ ἑκατομμύρια τῶν χρυσῶν λιρῶν τὰ ὁποῖα ἠγοράσθησαν τὸ 1964–65.

§61Α. ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Οἱ ὀπαδοὶ οἱ ἰδικοί σας δὲν ὠφελήθησαν;

§62Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. Κύριε συνάδελφε, οἱ ὀπαδοὶ οἱ ἰδικοί μας δὲν ἐνεπιστεύοντο τὴν πολιτικὴν τὴν ἰδικήν σας, ἀλλὰ λέγω καὶ οἱ ὀπαδοὶ οἱ ἰδικοί σας οἱ ὁποῖοι σᾶς ἔδωσαν τὴν ἐμπιστοσύνην των σᾶς ἐφοβήθησαν καὶ αὐτοί. Οἱ ἰδικοί μας πιθανὸν νὰ ὠφελήθησαν, ἀλλὰ οὐδέποτε σᾶς ἐνεπιστεύθησαν. Κύριοι συνάδελφοι, ἤδη ἀπὸ τοῦ πρώτου ἑξαμήνου τοῦ 1965 ἡ χρηματοδότησις τοῦ προγράμματος δημοσίων ἐπενδύσεων εἶχε καταστῆ προβληματική. Ἐξ ἑνὸς συνόλου 2.840 περίπου ἑκατομμυρίων δραχ. πιστώσεων πρὸς τὸ πρόγραμμα δημοσίων ἐπενδύσεων κατὰ τὸ ἑξάμηνον Ἰανουάριος– Ἰούνιος τοῦ 1965, μόνον τὰ 450 ἑκατομμύρια δραχ. προήρχοντο ἀπὸ πηγὰς μὴ πληθωριστικάς. Τὰ ὑπόλοιπα 2.400 ἑκατομμύρια ἦσαν χρηματοδότησις ἡ ὁποία προήρχετο ἔναντι βοηθείας ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, ἔναντι τοῦ συνομολογηθησομένου παραγωγικοῦ δανείου, ἔναντι τῶν εἰσφορῶν τοῦ τακτικοῦ προϋπολογισμοῦ εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τῶν δημοσίων ἐπενδύσεων. Ἐπομένως, κύριοι συνάδελφοι, ἤδη τὸν Ἰούνιον τοῦ 1965 ἡ Κυβέρνησις ἦτο εἰς ἀδυναμίαν νὰ καλύψῃ τὰς ἀνάγκας τοῦ προγράμματος δημοσίων ἐπενδύσεων μὲ μὴ πληθωριστικὰς δραχμάς. Ὑπῆρξεν ἡ δήλωσις, ὅτι τὰ κενὰ αὐτὰ θὰ ἀνεπληροῦντο ἀπὸ τὴν συνομολόγησιν τοῦ παραγωγικοῦ δανείου τῶν 900 ἑκατομμυρίων δραχ. Ὁ κ. Μητσοτάκης ἠμφεσβήτησε τὰς δυνατότητας καὶ τῆς τότε Κυβερνήσεως πρὸς πραγματοποίησιν τοῦ δανείου αὐτοῦ. Δὲν θέλω νὰ ἀμφισβητήσω οὔτε τὸ λεχθὲν ὑπὸ τοῦ κ. Ἀθανασίου Κανελλοπούλου, οὔτε τὸ λεχθὲν ὑπὸ τοῦ κ. Μητσοτάκη. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐγὼ ἐκ τῶν ὑστέρων βλέπω εἶναι, ὅτι μέχρι τοῦ Ἰουνίου 1965 ἡ χρηματοδότησις τοῦ προγράμματος τῶν δημοσίων ἐπενδύσεων ἐγένετο διὰ δραχμῶν πληθωριστικῶν. Ἀλλὰ ἐδῶ, κύριοι συνάδελφοι, θέλω νὰ ἔλθω καὶ εἰς ἓν ἄλλο σημεῖον τοῦ σχεδίου τῆς ἐκθέσεως τοῦ ΟΟΣΑ. Ὅπως καὶ ἡμεῖς ὑποστηρίζομεν, ἐπισημαίνει τὸ γεγονός, ὅτι ἡ βελτίωσις τοῦ οἰκονομικοῦ ἐπιπέδου τοῦ λαοῦ εἶναι ὁ τελικὸς σκοπὸς πάσης πολιτικῆς. Πιστοποιεῖ ὅμως ἐν συνεχεία, ὅτι ἐὰν αἱ δυνατότητες τῆς δεδομένης οἰκονομίας δὲν ἐπιτρέπουν ἐπέκτασιν εἰς τὸ πρόγραμμα τῆς κοινωνικῆς μας πολιτικῆς, εἰς τὸ τέλος ἡ πολιτικὴ αὐτὴ θὰ ἐκσπάσῃ εἰς βάρος τοῦ ἐργαζομένου λαοῦ. Ἔχω εἰς χεῖρας μου τὸ ὑπόμνημα τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως τὸ ὁποῖον ὑπεβλήθη τὸν Νοέμβριον τοῦ 1964 πρὸς τὸ κονσόρτσιουμ, ἐδημοσιεύθη εἰς τὸ περιοδικὸν «Ἐπιλογὴ» πιστεύω, καὶ τὸ ἐκλαμβάνω ὡς τὸ αὐθεντικὸν κείμενον. Πράγματι εἰς τὸ ὑπόμνημα αὐτὸ ἡ τότε Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, λέγει πολλὰ τὰ ὀρθά. Περιγράφονται οἱ σκοποὶ τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἀφοῦ ἐν τῷ μεταξὺ ἀναγνωρίζεται, ὅτι βασικὴν προϋπόθεσιν τῆς προωθήσεως τῆς βιομηχανικῆς ἀναπτύξεως ἀποτελεῖ ἡ δημιουργία ἐπαρκοῦς οἰκονομικῆς ὑποδομῆς, ἐπισημαίνει τὰ προβλήματα τὰ ὁποῖα ἡ τότε Κυβέρνησις ἀντεμετώπιζεν εἰς τὸν φορολογικὸν τομέα, εἰς τὸν γεωργικὸν τομέα εἰς τὸν δημοσιονομικόν. Ὅλως δὲ παραδόξως, κύριοι συνάδελφοι, ὑπάρχει μία φράσις ἡ ὁποία ἔρχεται εἰς ἀντίθεσιν μὲ τὸ λεχθὲν ὑπὸ τοῦ εἰδικοῦ ἀγορητοῦ τῆς Ε.Κ., ὅτι δηλαδὴ ἡ ἔκτασις τῆς σιτοπαραγωγῆς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ περιορισθῇ ἁπλῶς καὶ μόνον διὰ τῆς μειώσεως τῶν τιμῶν τοῦ σίτου. Πράγματι εἰς τὸ ὑπόμνημα αὐτὸ ἀναφέρεται, ὅτι εἶναι πολιτικὴ τῆς Ε.Κ. ἡ μείωσις τῶν τιμῶν ἀσφαλείας τοῦ σίτου διὰ τὸ 1965. Ἀφοῦ ὅλα αὐτὰ τὰ ὀρθὰ λέγονται, εἰς τὸ τέλος, ὅταν εἰς τὸ συμπέρασμα τοῦ ὑπομνήματος διατυποῦται καὶ τὸ αἴτημα, διαπιστοῖ κανεὶς καὶ τὰ ἑξῆς περίεργα: Πρῶτον, ὅτι ἡ οἰκονομικὴ ἀνάπτυξις τοῦ τόπου καὶ ἡ ἐξασφάλισις τῆς ἀναγκαίας ὑποδομῆς διὰ τὴν βιομηχανικὴν ἀνάπτυξίν μας ἐναποτίθεται εἰς τὴν καλωσύνην καὶ τὴν γενναιοδωρίαν τῶν ξένων. Ἀναφέρεται δηλαδή, ὅτι διὰ νὰ ἐπιτευχθοῦν οἱ σκοποὶ τοὺς ὁποίους ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἔχει θέσει, ἀπαιτεῖται ἕνα ποσὸν περίπου 200 ἑκατομμυρίων δολλ. ὑπὸ τὴν μορφὴν εἰσαγωγῆς κεφαλαίων ἐκ τῶν ὁποίων τὰ 50–60 ἑκατομμύρια δολλάρια, θὰ πρέπει νὰ ἐξασφαλισθοῦν ἀπὸ διακρατικὴν βοήθειαν. Κύριοι συνάδελφοι, ἐδῶ θὰ ἤθελον νὰ ἐπισημάνω τὸ ἑξῆς: Ἐνῷ ἡ τότε Κυβέρνησις ὑπεστήριζεν, ὅτι ἀκριβῶς ἡ ἀνάγκη ταχυρρύθμου ἀναπτύξεως τῆς οἰκονομίας πρέπει νὰ στηρίζεται βασικῶς εἰς τὴν ἐξασφάλισιν τῆς ἀναγκαίας ὑποδομῆς, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἀρνῆται τὴν ἐνίσχυσιν τοῦ προγράμματος δημοσίων ἐπενδύσεων ἐκ πόρων τοῦ ἐσωτερικοῦ καὶ νὰ ἐναποθέτῃ τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ προγράμματος αὐτοῦ εἰς τὴν γενναιοδωρίαν τῶν ξένων; Βεβαίως, δὲν ἀνέμενον ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν νὰ εἴπῃ πρὸς τὰς Κυβερνήσεις τῶν χωρῶν αἱ ὁποῖαι μετέχουν εἰς τὸ κονσόρτσιουμ, ὅτι διὰ νὰ αὐξήσω τὰς ἐπιδοτήσεις μου ἢ τὰς κοινωνικάς μου παροχάς, ζητῶ βοήθειαν ἀπὸ ἐσέ. Ἀλλὰ εἰς τελικὴν ἀνάλυσιν, κύριοι συνάδελφοι, καταλήγομεν εἰς τὸν ἴδιον λογαριασμόν. Διότι, ὅταν ἔχω τρία τὰ κρατούμενα, ἐπιδοτήσεις, αὐξήσεις εἰσοδημάτων καὶ λοιπῶν παροχῶν, τὰς ὁποίας θὰ ἀντιμετωπίσω ἀπὸ πόρους τοῦ ἐσωτερικοῦ, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θὰ πάρω ἀπὸ τοὺς ξένους ἔρχεται εἰς κάλυψιν τῶν παραγωγικῶν μου ἐπενδύσεων, αἱ ὁποῖαι οὕτω κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον δὲν θὰ προέλθουν ἐκ τοῦ περισσεύματος τῆς ἐργασίας τοῦ Ἕλληνος, ἀλλὰ θὰ προέλθουν ἐκ τῆς βοηθείας τὴν ὁποίαν ἐπαιτῶ εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Κύριοι συνάδελφοι, νομίζω, ὅτι ἡ θέσις τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως ἡ ὁποία διὰ τῆς παραστάσεως τοῦ Ἀναπληρωτοῦ Ὑπουργοῦ Συντονισμοῦ, εἰς τὴν τελευταίαν συνεδρίασιν τοῦ κονσόρτσιουμ ὑπόσχεται ὅπως παραλλήλως πρὸς τὴν βοήθειαν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ θὰ ληφθοῦν καὶ παράλληλα μέτρα ἐκ μέρους τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῆς καταστάσεως καὶ εἶναι περισσότερον ρεαλιστικὴ καὶ ἀποδοτική. Δὲν εἶναι δυνατόν, ἐὰν ἡμεῖς θέλωμεν νὰ ἀσκήσωμεν ὑπερκοινωνικὴν πολιτικὴν ἡ ὁποία ὑπερβαίνει τὰς δυνατότητας ὡς διαγράφονται ἀπὸ τὰ οἰκονομικά μας μεγέθη, νὰ δημιουργῶμεν τοιαύτην ἀνισορροπίαν εἰς τὴν οἰκονομίαν, νὰ δημιουργῶμεν τοιαῦτα ἐλλείμματα εἰς τὴν οἰκονομίαν μας καὶ ἐκ τῶν ὑστέρων ἐν ὄψει ὅλων αὐτῶν τῶν ἐλλειμμάτων νὰ τείνωμεν τὴν χεῖρα πρὸς ἐπαιτείαν εἰς τοὺς ξένους. Κύριοι συνάδελφοι, πρέπει νὰ ἀποφασίσωμεν, ναὶ ἢ ὄχι, ἐὰν τὸ πρόγραμμα δημοσίων ἐπενδύσεων σημαίνῃ, ὅτι, ἐκτελούμενον προωθεῖ τὴν προσπάθειαν οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως τοῦ τόπου; Καὶ ὑπὸ τὸ φῶς αὐτῆς τῆς διαπιστώσεως, πιστεύω, ὅτι πρέπει νὰ λάβωμεν θέσιν ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου νόμου. Ἡ Ε.Κ. ἀνέφερεν, ὅτι ὁ ρυθμὸς εἰς τὸν ὁποῖον «πιστεύομεν» εἶναι 8%. Διὰ νὰ ἐπιτύχῃ ὅμως αὐτὸν τὸν ρυθμὸν ἡ Ε.Κ. δὲν προσέθεσεν, ὅτι πρῶτον χρειάζεται μία χρηματοδότησις ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας, τῆς τάξεως τῶν 1.300 ἑκατομμυρίων διὰ τὴν προσεχῆ 5ετίαν, ἐπίσης, ὅτι δὲν προσέθεσεν, ὅτι ἀπαιτεῖται ἐτησία αὔξησις τῶν δημοσίων δαπανῶν κατὰ 16%. Τὸ δὲ 16 τοῖς ἑκατόν, ἐὰν δὲν κάνω λάθος ἐπὶ βάσεως τοῦ προηγουμένου ἔτους. Κατ’ ἀρχήν, θὰ ἤθελον νὰ ἐπισημάνω τὸ γεγονός, ὅτι ὅταν ὁμιλῶμεν περὶ ρυθμοῦ ἀναπτύξεως, δι’ ἐμὲ τοὐλάχιστον ἡ λέξις «πιστεύομεν» δὲν πρέπει νὰ χρησιμοποιῆται ἐν συνδυασμῷ μὲ τὸ 8%. Ἠμπορεῖ ἡ λέξις αὐτή, τὸ «πιστεύομεν», νὰ ἐφαρμόζεται ἐν ἀναφορᾷ πρὸς τὴν Δημοκρατίαν ἢ τὴν λαοκρατίαν ἐὰν θέλητε, ἀλλὰ τὸ νὰ λέγωμεν, ὅτι «πιστεύομεν» εἰς ρυθμὸν ἀναπτύξεως 8%, αὐτὸ τὸ πρᾶγμα προσδίδει εἰς τὸν ρυθμὸν αὐτὸν μίαν μυστικιστικὴν ἔννοιαν τὴν ὁποίαν οἱ ἀριθμοὶ τοὐλάχιστον στεροῦνται. Τὸ νὰ πιστεύωμεν εἰς τὴν Δημοκρατίαν ἢ ὄχι, εἶναι θέμα προσωπικῆς μας διαθέσεως. Τὸ νὰ πιστεύωμεν ὅμως τὸ 8% πρέπει νὰ ἀποτελέσῃ τὸν ἀποδοτέον ρυθμὸν ἀναπτύξεως, τοῦτο μόνον κατόπιν ἀντικειμενικῆς ἀναλύσεως ὡρισμένων δεδομένων πρέπει νὰ προκύπτῃ. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ αὐτῇ θὰ ἤθελον νὰ σᾶς εἴπω, κύριοι συνάδελφοι, καὶ θὰ καταθέσω τὸν σχετικὸν πίνακα, ὅτι ἡ ἐτησία αὔξησις τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος διὰ τὴν περίοδον 56–63, ἦτο 6%, διὰ τὴν περίοδον 57– 64 5, 9%, διὰ τὴν περίοδον 58–63 6,5%, διὰ τὴν περίοδον 59–63 7% καὶ διὰ τὴν περίοδον 60–63 8,3%. Τὶ σημαίνει τοῦτο; Σημαίνει, ὅτι ὁ ρυθμὸς 8% ἀπεκδυόμενος πέραν πάσης μυστικιστικῆς ἂν θέλητε σημασίας, ἐπραγματοποιήθη πράγματι εἰς τὸν τόπον αὐτόν, κατὰ τὰ προηγούμενα ἔτη. Καὶ ὄχι μόνον τοῦτο, κύριοι συνάδελφοι, ἀλλὰ συνεχῶς ὅσον ἡ περίοδος προσεγγίζει τὸ 1963, βλέπομεν, ὅτι ὁ ρυθμὸς αὐτὸς ἀπὸ 5,9% μεταβάλλεται εἰς 6,5 εἰς 7, εἰς 8,3 τοῖς ἑκατόν. Ἔχομεν δηλαδὴ συνεχῶς ἓν ἐπιταχυνόμενον, ἐπαυξανόμενον ρυθμὸν ἀναπτύξεως. Αὐτὸ σημαίνει, ὅτι τὰ ἔργα ὑποδομῆς εἰς μίαν ἁπλῆν ἐξήγησιν τὴν ὁποίαν θέλω νὰ δώσω τοῦ παρελθόντος, ἀπέδωσαν ἢ ἐὰν θέλητε ἀκόμη ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον καλεῖται ἀπορροφητικότης τῆς οἰκονομίας μας ηὐξήθη. Οἱ θεσμοί, ἡ διοικητικὴ ὀργάνωσις τῶν ἀτόμων τὰ ὁποῖα ἔδρασαν εἰς τὴν οἰκονομίαν ἦσαν εἰς θέσιν, εἶχον ἀποκτήσει τὴν ἱκανότητα νὰ συνεργασθοῦν παραγωγικώτατα, νὰ ἐφαρμόσουν νέας ἰδέας, νέας τεχνολογικὰς μεθόδους καὶ οὕτω καθ’ ἑξῆς. Ἑπομένως τὸ 8% δὲν εἶναι κάτι τὸ ὁποῖον εἶναι ἱκανὸ νὰ ἐξάψῃ τὴν φαντασίαν τῶν Ἑλλήνων, ὥστε νὰ ἀναμείνωμεν, ὅτι ὅλοι θὰ ζήσωμεν καὶ θὰ φάγωμεν μὲ χρυσᾶ κουτάλια. Πέραν τούτου θὰ ἤθελον νὰ ἐπισημάνω καὶ κάτι ἄλλο, ὅτι εἰς τὸ ὑπόμνημα τῆς Κυβερνήσεως τοῦ 1964 πρὸς τὸ κονσόρτσιουμ, τὸ ὁποῖον σᾶς ἀνέγνωσα, ὁ ρυθμὸς ἀναπτύξεως τῆς οἰκονομίας ἀναβιβάζεται εἰς τὸ 7% ὅπως ἐπίσης εἰς διατριβὴν τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ἀνδρέας Παπανδρέου ἐδημοσίευσεν ὡς Διευθυντὴς τοῦ Κέντρου Οἰκονομικῶν Ἐρευνῶν, ἀναφέρεται, ὅτι ὑπὸ ὡρισμένας προϋποθέσεις, ὁ ρυθμὸς ἀναπτύξεως τῆς οἰκονομίας, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπερβῇ τὸ 6,8%. Ἔχετε 12 μοντέλα καὶ ὑπὸ ὡρισμένους περιοριστικοὺς παράγοντας π.χ. χρηματοδότησις τοῦ ἐξωτερικοῦ, τὸ 6,8%, θεωρεῖται ὡς ὁ πλέον φιλόδοξος στόχος διὰ τὴν αὔξησιν τοῦ ἐγχωρίου προϊόντος. Κύριοι συνάδελφοι, νομίζω, ὅτι τὸ 6,8% ἦτο καὶ τότε ρεαλιστικὸν ὅπως καὶ τὸ 8%, εἶναι ἐπίσης αὐτὴν τὴν στιγμὴν ρεαλιστικὸς ρυθμὸς ἀναπτύξεως. Ἐκεῖνο ὅμως τὸ ὁποῖον θέλω νὰ ἐπισημάνω, εἶναι τὸ γεγονός, ὅτι τὸ 8% δὲν ἀποτελεῖ παρὰ μόνον τὸν ἀνώτατον ρυθμὸν αὐξήσεως τῆς οἰκονομίας, τὸ ὁποῖον εἰς τὸ σχέδιον προγράμματός του, τὸ ὁποῖον ὑπέβαλε πρὸς τὴν Κυβέρνησιν τὸ Κέντρον Οἰκονομικῶν Ἐρευνῶν καὶ Προγραμματισμοῦ, ἀποδέχεται. Οἱ βασικοὶ ὑπολογισμοὶ ἔχουν γίνει ἐπὶ ἐτησίας βάσεως 7,5%. Ἀναφέρεται δὲ εἰς τὸ σχέδιον προγράμματος, ὅτι τὸ 7,5% συνδυαζόμενον μὲ μίαν κοινωνικωτέραν κατανομὴν τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος, ἐνδεχομένως θὰ προκαλέσῃ δαπάνην μεγαλυτέραν δαπάνην δημοσίων ἐπενδύσεων διὰ νὰ τὸ ἐπιτύχωμεν. Καὶ ἐκεῖ ἀναφέρεται τὸ 16% εἰς τὴν ἐπαύξησιν τῶν δαπανῶν δημοσίων ἐπενδύσεων. Συνδυάζεται δὲ ἡ ἐπιτυχία τοῦ 7,5% ἐκ μέρους τοῦ Κέντρου Οἰκονομικῶν Ἐρευνῶν, μὲ ἄλλας δύο βασικὰς προϋποθέσεις: Ὅτι θὰ ὑπάρξῃ χρηματοδότησις 1.300 ἑκατομμυρίων δολλαρίων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ καὶ δεύτερον, ὅτι θὰ ἔχωμεν τοιαύτην ἀναδιάρθρωσιν τῆς διοικητικῆς μας μηχανῆς, ὥστε καὶ ἡ ἀπορροφητικότης τῆς οἰκονομίας νὰ αὐξηθῇ, ὅπως ἐπίσης νὰ αὐξηθοῦν καὶ τὰ δημόσια ἔσοδα. Καὶ ἐκεῖ προτείνεται καὶ ἡ μεταβολὴ εἰς τὸ φορολογικόν μας σύστημα, τὴν ὁποίαν εἰς τὴν ὁμιλίαν του ἐπεσήμανεν ὁ κ. Ἀνδρέας Παπανδρέου. Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ σημείου θὰ ἤθελον νὰ ἔχω καὶ τὴν ἄποψιν τῆς Κυβερνήσεως. Εἰς μίαν σχετικὴν ἀπόφασιν τοῦ ΚΟΣ, τὴν ὁποίαν κατέθεσεν ὁ κ. Ἀνδρέας Παπανδρέου τὴν 20ὴν Δεκεμβρίου, ἀναφέρεται ὡς σκέψις του ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς μειώσεως τῶν φορολογικῶν συντελεστῶν τοῦ φόρου εἰσοδήματος, ὅτι θὰ πρέπει νὰ ἐπιτύχωμεν μίαν ἀναδιάρθρωσιν ὁλοκλήρου τοῦ φορολογικοῦ μας συστήματος πρὸς τὴν κατεύθυνσιν φορολογήσεως τῆς μὴ παραγωγικῆς περιουσίας κατὰ ποσοστὸν κυμαινόμενον μεταξὺ ἡμίσεος τοῖς ἑκατὸν ἕως δύο τοῖς ἑκατόν. Ἡ ἰδέα συζητεῖται εὐρύτατα εἰς τὴν Ἀγγλίαν δὲν εἶναι καινοφανής. Ἀλλὰ θὰ ἤθελον, κ. Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, νὰ γνωρίσω τὴν ἄποψιν τῆς Κυβερνήσεως ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ σημείου. Σκέπτεται ἡ Κυβέρνησις σήμερον νὰ ἐπιβάλῃ νέου εἴδους φορολογίας ἢ νὰ μεταβάλῃ τὸ φορολογικόν μας σύστημα, ὥστε νὰ αὐξηθῇ τὸ προϊὸν ἐκ τῆς φορολογήσεως τῶν Ἑλλήνων;

§63Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Δὲν ὑπάρχει τοιαύτη σκέψις. Ἀντιθέτως, κύριοι συνάδελφοι, ἡ κατάθεσις τοῦ νομοσχεδίου συνοδεύεται ἀπὸ τὴν δήλωσιν, ὅτι δὲν ὑπάρχει θέμα ἐπιβολῆς οἱασδήποτε μορφῆς μιᾶς φορολογίας.

§64Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, μετὰ τὰ ὅσα εἶπον, θὰ ἤθελον νὰ σταθῶ πλέον ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου νόμου. Εἰς τὸ ἐνημερωτικὸν σημείωμα τὸ ὁποῖον κατέθεσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ εἰς τὴν Βουλὴν ἀναφέρεται, ὅτι διὰ τὴν ἐκτέλεσιν προγράμματος δημοσίων ἐπενδύσεων διὰ τὸ 1966 ὕψους 5.700 ἑκατ. εἶναι ἀπαραίτητος ἡ συμβολὴ τοῦ τακτικοῦ προϋπολογισμοῦ διὰ δύο χιλιάδων ἑκατομμυρίων δραχμῶν, τὰ ὁποῖα θὰ ἐξευρεθοῦν, τὰ μὲν 1.700 ἑκατ. δραχμῶν ἐκ τοῦ προϊόντος τῶν νέων φόρων, τὰ 300 ἑκατ. δὲ θὰ εἶναι τὸ πλεόνασμα ἐκ τοῦ τακτικοῦ προϋπολογισμοῦ. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν νομίζω, νὰ ὑπάρχῃ κανεὶς ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ ὁ ὁποῖος ἀμφισβητεῖ τὴν σκοπιμότητα ἐκτελέσεως τοῦ προγράμματος δημοσίων ἐπενδύσεων. Ἡ Ε. Κ. διὰ τῶν ἰδικῶν της ἀγορητῶν ἔθεσε τὸ πρόβλημα ὅτι ἂν ἀντιμετωπίσωμεν τὴν ἐπιβολὴν τῶν νέων φόρων ἀπὸ τὴν ρυθμιστικὴν ἄποψιν τοῦ ὅλου ζητήματος, δηλαδὴ ἀπὸ τοὺς γενικωτέρους ἂν θέλετε ἀντικτύπους, τοὺς ὁποίους θὰ ἔχῃ ἡ ἐπιβολὴ νέων φόρων καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων μεγεθῶν τῆς οἰκονομίας, ἀναμφισβητήτως ἡ ἐπιβολὴ τῶν φόρων αὐτῶν θὰ ἔχῃ περιοριστικὰ ἀποτελέσματα διὰ τὴν ἀνέλιξιν τῆς οἰκονομίας κατὰ τὸ 1966. Ὁ δὲ κ. Παπανδρέου, ὅσα εἶπε κατὰ τὴν ὁμιλίαν του, ὅτι, κύριοι, μὲ τὸν δρόμον, τὸν ὁποῖον ἔχετε πάρει διὰ τὸ ἑπόμενον ἔτος, ἂν ἐπιβάλετε τοὺς φόρους αὐτούς, οἱ περιορισμοὶ τοὺς ὁποίους θὰ θέσετε εἰς τὴν οἰκονομίαν θὰ εἶναι τοιοῦτοι, ὥστε νὰ μὴ προσδοκᾶται αὔξησις τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος πέραν τοῦ 5%. Καὶ εἶπεν, ἂν αὐτὸ τὸ ἠμπορῆτε, κάμετέ το. Πρῶτον ἔχω τὴν ἀντίληψιν, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι τὸ 5% ὡς αὔξησις τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος διὰ τὸ ἑπόμενον ἔτος θὰ ὑπῆρχεν ἄνευ τῆς πολιτικῆς κρίσεως. Διότι ἡ οἰκονομικὴ κρίσις ἦτο δεδομένη, διότι ἡ Κυβέρνησις Γ. Παπανδρέου εἶχεν ἀποφασίσει ἡ ἰδία τὴν ἐπιβολὴν φόρων καὶ οὐδεὶς ἐτόλμησε νὰ διαψεύσῃ τοῦτο ὅταν ἐβεβαιώθη εἰς ἡμᾶς καὶ ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ.

§65Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Χαίρω διότι μοῦ δίδεται ἡ εὐκαιρία νὰ διαψεύσω καὶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ. Στοιχεῖα θὰ κατατεθοῦν ἀπὸ τὸν συνάδελφον κ. Κανελλόπουλον. Θὰ καταστῇ πλήρως σαφές, ὅτι οὐδέποτε ἐλήφθη τοιαύτη ἀπόφασις καὶ προκαλεῖται ἡ Κυβέρνησις νὰ καταθέσῃ τὰ στοιχεῖα.

§66Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντον.). Ποῖα στοιχεῖα;

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Παπανδρέου, διὰ νὰ μὴ ἀποτελέσωμεν ἐξαίρεσιν, πάντοτε καλὸν εἶναι νὰ ζητῆται ὁ λόγος καὶ ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον.

§68Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, μοῦ ἐπιτρέπετε νὰ συμπληρώσω; Ἐρωτῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ καθὼς καὶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, πότε καὶ ὑπὸ ποίων, εἰς ποίαν συνεδρίασιν ἐλήφθη τοιαύτη ἀπόφασις. Ἀντιθέτως καὶ εἰς τὸ θέμα τῶν σεισμῶν, κ. Ὑπουργέ, ἡ πρότασις τοῦ τότε Ὑπουργείου Συντονισμοῦ ἦτο ὄχι διὰ νέους φόρους, ἀλλὰ διὰ χρηματοδοτήσεως μέσῳ τοῦ προγράμματος ἐπενδύσεων καὶ δι’ εἰδικοῦ δανεισμοῦ. Ἐὰν κάμνω λάθος, τώρα εἶναι ἡ στιγμή, κ. Ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ νὰ μᾶς καταθέσετε τὰς πληροφορίας σας.

§69Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Κύριοι συνάδελφοι, ἐχρειάσθη ἕνας μῆνας ἀκριβῶς, διὰ νὰ ἀκούσω διάψευσιν. Τρεῖς φορὰς τὸ εἶπον εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ τοὺς προεκάλεσα ἐνώπιος ἐνωπίῳ καὶ ἀπάντησιν δὲν ἔλαβον. Ἦτο φυσικὸν ὅτι κάποτε θὰ προητοιμάζοντο καὶ θὰ ἀπέκτων ἀρκετὸν θάρρος διὰ νὰ προβοῦν εἰς διάψευσιν. Δὲν ὡμίλησα, κ. Παπανδρέου, ποτὲ περὶ ἀποφάσεως. Ἀπόφασις δὲν ἐλήφθη, διότι ἠρνήθην ἐγὼ νὰ τὴν ἀποδεχθῶ. Εἶπον, ὅτι εἰς ὅλας τὰς συσκέψεις, τόσον σεῖς, ὅσον καὶ ὁ κ. Κανελλόπουλος, εἴχατε προτείνει νέας φορολογίας ἔκτοτε καὶ ὅτι ἡ μόνη μας διαφορὰ ἦτο, ὅτι ἐγὼ ἠρνούμην νὰ ἀποδεχθῶ τὴν βάσιν, ὅπως ἠρνήθην νὰ δεχθῶ καὶ τὴν βάσιν τῶν φορολογιῶν διὰ τοὺς σεισμούς, ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῶν σεισμῶν. Ἡ ἄποψίς μου ἦτο δεδομένη. Ἐγνώριζον, ὅτι χρειάζονται φορολογίαι, ἔβλεπον ὅτι αἱ φορολογίαι θὰ ἤρχοντο εἰς πᾶσαν περίπτωσιν μὲ τὸ νέον ἔτος. Ἀλλ’ ἐνόμιζα καὶ ἐξακολουθῶ νὰ πιστεύω, ὅτι ὅταν ἡ Κυβέρνησις εἶχεν ὑποσχεθῆ, ὅτι θὰ κρατήσῃ ἀδιατάρακτον τὸ φορολογικὸν καθεστὼς ἐπὶ ἓν ἔτος, ἔπρεπε νὰ τιμήσῃ τὴν ὑπόσχεσίν της. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος τῆς ἀρνήσεώς μου.

§70Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Λυποῦμαι, κ. Ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ, διότι τώρα καθίσταται ἀπαραίτητον νὰ καταθέσωμεν, ὄχι ἀπόψε, πρακτικὰ τοῦ Πολιτικοῦ Συμβουλίου, τῆς Πολιτικῆς Ἐπιτροπῆς, εἰς τὸ ὁποῖον, ἀκριβῶς τὰ ἀντίθετα, ἐξ ὅσων εἴπατε, θὰ καταστοῦν ἐμφανῆ. Λυποῦμαι, ἀλλὰ ἐνθυμεῖσθε πότε ἐγὼ ἐπρότεινα φόρους ἢ πότε ὁ κ. Α. Κανελλόπουλος ἐπρότεινε φόρους, εἰς ποίαν συζήτησιν, εἰς ποῖον σημεῖον; Εἰς τὸ Κυβερνητικὸν Οἰκονομικὸν Συμβούλιον ἢ εἰς τὸ καφενεῖον τῆς Βουλῆς; Ποῦ ἀκριβῶς συνέβη;

§71Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Κύριε συνάδελφε, ἐγὼ λυποῦμαι, διότι ἂν εἴχατε τίποτε νὰ εἴπητε, ἔπρεπε νὰ τὸ εἴχατε εἴπει τὸν Δεκέμβριον. Ὁμιλεῖτε μὲ καθυστέρησιν ἑνὸς μηνός. Ὅλοι οἱ κύριοι ἦσαν παρόντες, ὅταν ἐπανειλημμένως ἐγένετο ἀπὸ μέρους μου ἡ πρόκλησις, ὁ δὲ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε. τὸ ἔλαβεν ὡς δεδομένον, τὸ ἐπεκαλέσθη ἐνώπιόν σας καὶ ἐσιωπήσατε. Δὲν ἐπικαλοῦμαι τὴν ἀρχὴν τοῦ Ρωμαϊκοῦ Δικαίου, «ἐὰν ὁ σιωπῶν συναινεῖ», ἀλλὰ κατ’ ἐξοχήν, εἰς μίαν περίπτωσιν σὰν κι’ αὐτήν, κ.κ. συνάδελφοι, ἀποτελεῖ ἐπιβεβαίωσιν. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέραν ὀφείλετε σεῖς, καλύτερον παντὸς ἄλλου, νὰ γνωρίζετε, καὶ ἐὰν τὸ ἔχετε λησμονήσει, ἂς σᾶς τὸ ἐπιβεβαιώσει ὁ κ. Ζίγδης, ὅτι οὐδέποτε ἐτηρήθησαν πρακτικά, οὐδενὸς Συμβουλίου τῆς Ἑνώσεως Κέντρου. Δὲν γνωρίζω, ποῖα πρακτικὰ προτίθεσθε νὰ καταθέσετε, ἀλλὰ πρακτικά, εἰς οὐδεμίαν περίπτωσιν ἔχουν τηρηθῆ.

§72Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Πρῶτον, ἡ κατάθεσίς των καὶ μόνον, θὰ ἀποδείξῃ τὸ ἀντίθετον. Δεύτερον, δὲν ἀντέδρασα προσωπικῶς, οὔτε ἐγώ, οὔτε ὁ κ. Α. Κανελλόπουλος, εἰς τὴν προκλητικήν σας συζήτησιν, περὶ προτάσεως φόρων ἐκ μέρους ἡμῶν, διότι ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Κ., ἤθελεν ὁ ἴδιος, ἀναγιγνώσκων τὰ πρακτικά, νὰ πεισθῇ, ὅτι πράγματι δὲν ὑπῆρξε τοιαύτη συζήτησις. Εἶναι πεπεισμένος καὶ ὁ ἴδιος καὶ εἶμαι ἐξουσιοδοτημένος νὰ σᾶς διαψεύσω καὶ ὑμᾶς καὶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, κατηγορηματικῶς. Λυποῦμαι ἁπλῶς, διότι τὸ ἐπανελάβατε καὶ ἁπλῶς διότι ἐσιώπησα, δύνασθε νὰ ὑποστηρίζετε ἕνα ψεῦδος.

§73Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ἡ βεβαίωσις ἑκάστου ἐξ ἡμῶν, ἔχει τόσην ἀξίαν, ὅσην ἔχει καὶ ἡ προσωπική μας ἀξιοπιστία, εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτήν. Θὰ ἤθελα πολὺ νὰ εὑρίσκεται ἐδῶ καὶ ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Κ., διὰ νὰ τολμήσῃ νὰ εἴπῃ αὐτά, τὰ ὁποῖα ὁ κ. Α. Παπανδρέου λέγει. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι τὴν πρότασιν διὰ νέας φορολογίας τὴν εἴχατε ἔκτοτε καὶ ἐπιμόνως κάμει. Εἰς τὸν τόπον αὐτόν, πέραν αὐτῶν τῶν πολιτικῶν προσώπων, ὑπάρχουν καὶ πολλὰ ἄλλα πρόσωπα, τὰ ὁποῖα, καθ’ ὑπηρεσιακὴν ἀναγκαιότητα, λαμβάνουν θέσιν ἑκάστοτε καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι κανεὶς δὲν θὰ πιστεύῃ τὴν ἐκ τῶν ὑστέρων, προετοιμασθεῖσαν διάψευσιν. Ἡ ἰδική μου δήλωσις, κ.κ. συνάδελφοι, πρὸς τὴν Βουλήν, εἶναι κατηγορηματικὴ καὶ ἀπόλυτος, ὅπως ἐπίσης ἀπόλυτος εἶναι καὶ ἡ διαβεβαίωσις, ὅτι πρακτικὰ δὲν τηροῦνται. Καὶ σᾶς προκαλῶ, ἐὰν ὑπάρχουν πρακτικά, καὶ σᾶς καὶ τὸν κ. Γ. Παπανδρέου, νὰ φέρετε πρακτικὰ μὲ ὑπογραφάς, ὄχι πρακτικά, τὰ ὁποῖα, ἐνδεχομένως, ἐκ τῶν ὑστέρων συνετάχθησαν.

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, νὰ μὴ συνεχισθῇ ἡ συζήτησις, νὰ κατατεθοῦν τὰ πρακτικά.

§75Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε, ἀσφαλῶς, ἐὰν ὑπῆρξε πρότασις φόρου ἐκ μέρους ἐμοῦ ἢ ἐκ μέρους τοῦ κ. Α. Κανελλοπούλου, θὰ ἐγνώριζον καὶ ποῖος ἦτο ὁ φόρος τὸν ὁποῖον προετείναμεν. Ἐπὶ τέλους, δὲν πρόκειται περὶ ἁπλῆς ἀρθρογραφίας τῆς ἐφημερίδος. Πρόκειται περὶ ὑπευθύνου, ὑποθέτω, εἰσηγήσεως Ὑπουργοῦ Κυβερνήσεως. Δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ προτείνω φόρους. Θὰ ἐπρότεινα συγκεκριμένως κάποιον φόρον. Καὶ χαίρω, διότι ὁ εἰσηγητὴς ἀνεφέρθη εἰς κείμενον ἰδικόν μου, κατατεθὲν εἰς τὴν Βουλὴν τὴν 20ὴν)12 καὶ εἰς αὐτὸ ἀκριβῶς τὸ κείμενον πρότασις γίνεται ἀναδιαρθρώσεως τῆς φορολογίας καὶ ἐκτίμησις, κ. Ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ, τοῦ ἰδικοῦ σας σχεδίου νόμου, τῆς ἐποχῆς ἐκείνης. Ἐφ’ ὅσον σεῖς ὑποστηρίζετε, ὅτι ἐγὼ καὶ ὁ κ. Α. Κανελλόπουλος προτείναμε φόρους, τὸ βάρος τῆς ἀποδείξεως, κ. Μητσοτάκη, εἶναι ἰδικόν σας.

§76Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Τερματίζω. Τὸ μόνον κείμενον τοῦ κ. Παπανδρέου, εἶναι ἕνα ἔτος προηγουμένως. Δὲν ἀναφέρεται εἰς τὴν ἐποχήν, κατὰ τὴν ὁποίαν πρόκειται. Ὅταν διεπιστώθη τὸ ἔλλειμμα, κατόπιν ἐπιμόνων ἰδικῶν μου αἰτήσεων, ὅπως συζητηθῇ ἡ πορεία τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως, ἡ πρώτη ἀντίδρασις, τόσον ἡ ἰδική σας, ὅσον καὶ τοῦ κ. Κανελλοπούλου, ἦτο νὰ ἀναζητήσετε κάλυψιν τοῦ ἐλλείμματος διὰ φόρων. Αὐτὴ ἦτο ἡ ἰδική σας πρότασις. Καὶ ἐπιμένω, διότι ἀνταποκρίνονται εἰς τὴν ἀλήθειαν τὰ ὅσα λέγω. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα, προκαλῶ δημοσίᾳ ὄχι τὸν κ. Α. Παπανδρέου, ἀλλὰ τὸν κ. Γ. Παπανδρέου, τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως τότε, νὰ μᾶς φέρῃ, ἂν ἔχῃ, πρακτικὰ ἐπίσημα οἱασδήποτε συνεδριάσεως. Ἐὰν ἐκ τῶν ὑστέρων ἔφθασαν πρακτικά, τὰ πρακτικὰ τὰ ὁποῖα θὰ ἔφθασαν, ἔχουν τόσην ἀξίαν, ὅση ἡ προσωπική του ἀξιοπιστία.

§77Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Θὰ κάνω δύο συγκεκριμένας προτάσεις εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ. Πρῶτον, τὰ πρακτικὰ τοῦ Οἰκονομικοῦ Κυβερνητικοῦ Συμβουλίου, εἶναι εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ νῦν Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ. Δὲν ἔχετε, παρὰ νὰ ζητήσετε τὰ πρακτικά, τὰ ὁποῖα πάντοτε ἐτηρήθησαν.

§78Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐστενογραφημένα.

§79Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Εἶναι πλήρη πρακτικά, τὰ ὁποῖα εἶναι πολυγραφημένα, ἐστενογραφημένα καὶ φέρουν τὴν ὑπογραφὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ καὶ τῶν τότε Ὑπουργῶν. Παρακαλῶ, τὸν κ. Ὑπουργόν, πρῶτον νὰ ἀναγνώσῃ ὁ ἴδιος τὰ πρακτικὰ ἢ ἄλλως νὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ νὰ τεθῶ ἐγὼ ἐν ἐπαφῇ μὲ μέλη τοῦ Ὑπουργείου σας, μὲ τὸν κ. Μπανταλούκαν τότε, δὲν γνωρίζω ποῖον σήμερον, καὶ νὰ ζητήσω νὰ μοῦ δοθῇ πλῆρες τὸ κείμενον τῶν πρακτικῶν τῆς ἐποχῆς ἐκείνης. Δεύτερον, ὅσον ἀφορᾷ τὴν πολιτικὴν ἐπιτροπήν, κατ’ αὐτὴν πρακτικὰ ἐτηρήθησαν. Τὸ γνωρίζετε ἄριστα.

§80Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ἀπὸ ποῖον, κ. συνάδελφε;

§81Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐπιτρέψατέ μου νὰ προχωρήσω, τὸν γνωρίζετε, ἐργάζεται ἐν τῇ Βουλῇ καὶ ἂν ἐπιθυμῆτε, ἠμποροῦμεν νὰ τὸν καλέσωμεν αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ παρουσιασθῇ καὶ νὰ εἴπῃ εἰς τὴν Βουλήν, ἐὰν ἐτηρήθησαν πρακτικά. Τυγχάνει νὰ ἔχω τὴν στιγμὴν αὐτὴν τὰ πρακτικά, ὄχι ἐδῶ, εἰς τὸ γραφεῖον. Προσθέτω, τὸ ἑξῆς: Θὰ κατατεθοῦν, ὑπὸ περιορισμόν, διότι περιέχουν καὶ μερικὰς συζητήσεις ἐπὶ τοῦ ἐθνικοῦ θέματος τῆς Κύπρου, ἀλλὰ δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι χρήσιμον νὰ γίνουν κτῆμα δημόσιον καὶ νὰ ἀναγνωσθοῦν ἀπὸ τὸ κοινόν. Δύνανται ὅμως, οἱ Ἀρχηγοὶ τῶν Κομμάτων νὰ ἀναγνώσουν τὰ ἐστενογραφημένα πρακτικὰ τῆς πολιτικῆς ἐπιτροπῆς καὶ τότε κ. Μητσοτάκη, τὸ θέμα ἐλπίζω, νὰ ἔχῃ λυθῇ ὁριστικά.

§82Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Τελικῶς, κ. Πρόεδρε, μόνον περὶ Κυβερνητικοῦ Οἰκονομικοῦ Συμβουλίου δὲν πρόκειται, διότι γνωρίζουν οἱ πάντες, καὶ πρῶτος ὁ κ. Παπανδρέου, ὅτι ἡ συζήτησις, εἰς τὴν ὁποίαν ἀνεφέρθη, ἦτο συζήτησις εἰδικῆς συσκέψεως, ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ. Ἔγιναν ἐπανειλημμένως συσκέψεις, ἐπὶ τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως, εἰς τὴν ὁποίαν δὲν ὑπῆρχον στενογράφοι καὶ δὲν ἐτηρήθησαν πρακτικά. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ δῆθεν πρακτικὰ τῆς πολιτικῆς ἐπιτροπῆς, πρέπει, διὰ τὴν ἱστορίαν, κάποτε, νὰ εἴπωμεν, ὅτι ὑπῆρξαν κάποτε, τινὲς περιπτώσεις στενογράφος τῆς Βουλῆς, παρίστατο, ὄχι εἰς αὐτὴν τὴν οἰκονομικὴν συζήτησιν, εἰς ἄλλας, ἀλλὰ καλὸν εἶναι νὰ μάθουν, οἱ κ.κ. συνάδελφοι τῆς Ε.Κ., ὅτι ὁ κ. Γ. Παπανδρέου, εἰς τὰ μέλη τῆς πολιτικῆς ἐπιτροπῆς, οὐδέποτε ἐθεώρησεν ἀναγκαῖον νὰ θέση ὑπ’ ὄψει κανένα πρακτικόν, ἐκ τῶν συζητήσεων καὶ δὲν φέρουν ὑπογραφήν. Ἀλλ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰς συσκέψεις, εἰς τὰς ὁποίας ἀναφέρομαι, δὲν ὑπῆρξαν πρακτικὰ καὶ δὲν ὑπῆρξαν στενογράφοι.

§83Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι λυπηρὰ ἡ εἰκὼν τῆς Κυβερνήσεως τοῦ κ. Γ. Παπανδρέου, τὴν ὁποίαν μᾶς παρουσίασαν οἱ κ.κ. Μητσοτάκης καὶ Α. Παπανδρέου.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἔχετε τὸν λόγον, κ. Πρωτοπαπαδάκη. Προχωρήσατε, κ. Μποῦτο.

§85Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐπὶ τοῦ ἀνακύψαντος θέματος, θὰ ἤθελα νὰ κάμω δύο παρατηρήσεις. Πρῶτον, εἰς τὸ ὑπόμνημα πρὸς τὸ κονσόρτσιουμ ἀναφέρεται πράγματι ἀπὸ τοῦ Νοεμβρίου 1964, ὅτι ἡ Κυβέρνησις μελετᾷ τὴν μείωσιν τῶν συντελεστῶν φόρου εἰσοδήματος φυσικῶν προσώπων, ἐξικνουμένων ἐκ 10 ἕως 15%. Αὐτὸ δὲ ἀναφέρεται εἰς ἐπίσημον κυβερνητικὸν ἔγγραφον τοῦ Νοεμβρίου 1964. Ὁ κ. Α. Παπανδρέου, μᾶς εἶπεν, ὅτι τὴν τελευταίαν στιγμήν, πρὸ τῆς καταθέσεως τοῦ νομοσχεδίου «περὶ μειώσεως τῶν φόρων συντελεστῶν», εἶχε λάβει γνῶσιν. Συνέβη, πάντως, ὅτι τὸν Νοέμβριον τοῦ 1964, πρὸ τῆς ψηφίσεως τοῦ Νομοσχεδίου, εἰς ἐπίσημον ἔγγραφον τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ, νὰ ἀναφέρεται, ὅτι πράγματι, μελετᾶται τὸ μέτρον τοῦτο. Ἐὰν εἶχε λάβει γνῶσιν τοῦ συγκεκριμένου Νομοσχεδίου ἢ ὄχι, δὲν ἀφορᾷ ἐμέ, ἀφορᾷ τὸν ἴδιον προσωπικῶς καὶ τὴν τότε Κυβέρνησιν. Τὸ δεύτερον σημεῖον, τὸ ὁποῖον θὰ ἤθελα νὰ ἐπισημάνω, εἶναι τὸ ἑξῆς: Ὅτι πράγματι, εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ Κ.Ο.Σ. ἀπὸ τὰ πρακτικά, τὰ ὁποῖα κατεθέσατε, γίνεται καθαρόν, ὅτι, ἐνῷ εἶσθε ἀντίθετος πρὸς τὸ Νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον κατήρτισε τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν, ὑπὸ τὴν ἡγεσίαν τοῦ κ. Μητσοτάκη, τότε, σεῖς ὁ ἴδιος ἐκηρύχθητε ὑπὲρ τῆς μεταβολῆς τοῦ φορολογικοῦ συστήματος μὲ δύο σκοπούς. Πρῶτον, αὔξησιν τῶν δημοσίων ἐσόδων, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον σημαίνει περισσοτέραν περιοριστικὴν πίεσιν, εἰς τὴν οἰκονομίαν καὶ δεύτερον, ἀποτελεσματικωτέραν σύλληψιν τῆς φοροδιαφυγῆς. Τὸ ἐὰν τὸν Ἀπρίλιον ἢ Μάϊον τοῦ 1965, καὶ ἐδῶ εἶναι τὸ κρίσιμον σημεῖον, ἔγινε συζήτησις ἐν τῇ Κυβερνήσει, ἀνεξαρτήτως τῶν ὀργάνων, τὰ ὁποῖα θὰ ἀπεφάσιζαν καὶ ἀνεξαρτήτως ἐὰν ἡ συζήτησις αὐτὴ ἐγένετο, ἐντὸς τῶν πλαισίων τῶν θεσμοθετημένων ὀργάνων, τὰ ὁποῖα καθιερώσατε ἐπὶ Κυβερνήσεως τῆς Ε.Κ., αὐτὸ δὲν τὸ ξεύρω. Ἐκεῖνο ποὺ ξεύρω εἶναι, ὅτι ὁ κ. Μητσοτάκης καὶ ὁ κ. Στεφανόπουλος, ἐβεβαίουν, ὅτι κατὰ τὴν ἄνοιξιν τοῦ 1965 — καὶ προσθέτω τὴν ἰδικήν μου φράσιν — ἀνεξαρτήτως τῆς συζητήσεως ἐντὸς τῶν θεσμοθετημένων ὀργάνων, ἐπεκράτει ἡ σκέψις εἰς τὴν Κυβέρνησιν περὶ τῆς ἐπιβολῆς νέων φορολογιῶν. Ἐάν, ὁ κ. Α. Παπανδρέου, συνεδύαζε τὴν ἐπιβολὴν τῶν νέων φόρων, μὲ τὴν ἀλλαγὴν ὁλοκλήρου τοῦ φορολογικοῦ συστήματος, ἐπίσης, καὶ τοῦτο, δὲν τὸ ξεύρω. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον γνωρίζω, ὅτι ἀπὸ τὴν πλευρὰν τὴν ἰδικήν του προϋπολογίζει αὔξησιν τῶν δημοσίων ἐσόδων, ὅτι δύο ἀπὸ τὰ ἐγκυρώτερα στελέχη τῆς τότε Κυβερνήσεως, ὁμιλοῦν περὶ τῆς ἐπιβολῆς νέων φόρων. Ἐγώ, διὰ νὰ κρίνω, κ.κ. συνάδελφοι, ἔχω καὶ τὸ γεγονός, ὅτι τὸ πρόγραμμα δημοσίων ἐπενδύσεων, μέχρι τὸν Ἰούνιον τοῦ 1964, κατὰ ἕνα ποσοστὸν 20% μόνον χρηματοδοτεῖται δι’ ἄλλων κεφαλαίων, ἐκτὸς τῶν προκαταβολῶν, τὰς ὁποίας ἔδιδεν ἡ Τράπεζα τῆς Ἑλλάδος πρὸς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον. Καὶ ἐπίσης ἔναντι μιᾶς προϋπολογισμένης εἰσφορᾶς τοῦ δημοσίου προϋπολογισμοῦ, ἡ ὁποία ἐπετυγχάνετο διὰ τῆς καθυστερήσεως ἄλλων πληρωμῶν, ἐντὸς ὁλοκλήρου τοῦ πλέγματος τῶν δημοσιονομικῶν προβλημάτων, τὰ ὁποῖα ἀντιμετωπίζει ἡ Κυβέρνησις. Ἑπομένως, καὶ τὸ δεύτερον αὐτὸ κονδύλιον, τὸ δεύτερον αὐτὸ ποσὸν τῶν χρημάτων, τὰ ὁποῖα ἐδίδοντο ὡς χρηματοδότησις τοῦ προγράμματος δημοσίων ἐπενδύσεων, ἦτο ἀκάλυπτον, ἀπὸ ἀπόψεως βεβαίων ἐσόδων. Ἀλλά, ἐν πάσῃ περιπτώσει, κ.κ. συνάδελφοι, ἀνεξάρτητα ὅλων αὐτῶν τῶν σκέψεων, τὸ πρόβλημα, τὸ ὁποῖον ἀνακύπτει αὐτὴν τὴν στιγμήν, εἶναι: Θὰ ἐπιτρέψωμεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὴν ἐπιβολὴν νέων φόρων, διὰ τὴν συνέχισιν τοῦ προγράμματος δημοσίων ἐπενδύσεων, ναὶ ἢ οὔ; Κύριοι συνάδελφοι, οὐδεὶς ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ καὶ πιστεύω ὅτι, οὔτε καὶ ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς ἐξ Ἀχαΐας, ἀμφισβητεῖ τὴν σκοπιμότητα τῆς ἐκτελέσεως τοῦ προγράμμαος δημοσίων ἐπενδύσεων, τοσούτῳ μᾶλλον, καθ’ ὅσον, κύριοι, τὰ 5.700 ἑκατομμύρια, τὰ ὁποῖα προβλέπει ἡ Κυβέρνησις, ὅτι θὰ δαπανήσῃ ἐντὸς τοῦ 1966, ὄντως, ἀπὸ ἀπόψεως ὕψους δραχμῶν, ὑπερβαίνουν τὸ ὕψος τῆς χρηματοδοτήσεως περασμένων ἐτῶν, ἀπὸ ἀπόψεως, ὅμως, ἐκτελεσθησομένου ἔργου, ἀπὸ ἀπόψεως ὄγκου ἐκτελεσθησομένου ἔργου, εἶναι μικρότερα, τῶν προγραμμάτων τῶν περασμένων ἐτῶν, καθ’ ὃ στοιχεῖον ἐμφιλοχωρεῖ ἡ αὔξησις τῶν τιμῶν καὶ καθ’ ὃ στοιχεῖον οἱ ἐργολάβοι, οἱ ὁποῖοι θὰ ἀναλάβουν τὴν κατασκευὴν τῶν νέων ἔργων, θὰ πληρωθοῦν μὲ τὰς ἀναθεωρημένας τιμάς. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, μᾶς εἶπεν, ὅτι τὸ πρόγραμμα τῶν 22.000 ἑκατομμυρίων, τὸ ὁποῖον ὑπολείπεται, πρὸς ἐκτέλεσιν, ἐν τῇ οὐσίᾳ εἶναι, μὲ τὰς ἀναθεωρημένας τιμάς, 30.000 ἑκατομμύρια. Τοῦτο σημαίνει, κ.κ. συνάδελφοι, ὅτι ἀπὸ τὸ ποσὸν τῶν 5.700 ἑκατομμυρίων, ἂν τὸ ἐξετάσωμεν ἀπὸ ἀπόψεως ἐκτελεσθησομένου ἔργου, πρέπει νὰ κάμνωμεν μίαν ἔκπτωσιν περίπου 30%. Δηλαδή, μόλις θὰ ὑπερβαίνῃ τὰ 4.000 ἑκατομμύρια δραχμῶν, ἰσαξίου προγράμματος τοῦ 1963. Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο, ἐπίσης, πρέπει κανεὶς νὰ ἐπισημάνῃ ὅτι ἡ σύνθεσις τοῦ προγράμματος, ἔχει γίνει κατὰ τρόπον ἐντελῶς ἀντεπιστημονικόν. Ἔχουν ἐντελῶς παραγνωρισθῆ τὰ κριτήρια προτεραιότητος καὶ ἔχουν εἰσχωρήσει πολιτικὰ κριτήρια προτιμήσεως τῆς Αʹ ἢ τῆς Βʹ περιοχῆς. Παρατηρεῖ κανείς, ὅτι εἰς τὸ πρόγραμμα τοῦ 1964, τὰ ποσά, τὰ ὁποῖα διετέθησαν διὰ τὴν γεωργίαν, εἶναι μικρότερα ἀπὸ ὅ,τι ἦσαν τὸ 1963. Τὸ αὐτὸ δὲ συνεχίσθη καὶ διὰ τοὺς 10 μῆνας, ποὺ ἔχω τὰ στοιχεῖα, τοῦ 1965. Ηὐξημένον εἶναι μόνον τὸ ποσὸν τῆς ὁδοποιΐας εἰς τὸ ὁποῖον περιλαμβάνεται καὶ ἡ ἐπαρχιακὴ ὁδοποιΐα, κατὰ ἕνα μεγάλον ποσοστόν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον σημαίνει, ὅτι ἄνευ μελετῶν, ἄνευ οἱασδήποτε χωρονομικῆς ἢ χωροταξικῆς κατανομῆς, δραστηριοτήτων καὶ χρηματικῶν μέσων, εἰσήλασεν ἡ ρουσφετολογία, μὲ μίαν διέξοδον πρὸς τὴν Αἰτωλοακαρνανίαν, ἡ ὁποία, κατὰ τὰς πληροφορίας μου, ἔχει ἀπορροφήσει τὰ ⅔ τῶν νέων πιστώσεων. Ἑπομένως, καὶ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τῆς συνθέσεώς του, τὸ πρόγραμμα τῶν δημοσίων ἐπενδύσεων, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ θεωρηθῇ ὡς ἱκανοποιητικόν. Ἐν πάσῃ ὅμως περιπτώσει, δὲν νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ σταθῶμεν εἰς τὸ σημεῖον αὐτό. Ἀντιθέτως, ἡ Ε.Κ., ἡ ὁποία εἶναι ὑπεύθυνος καὶ διὰ τὴν ἀπόλυτον μείωσιν τοῦ προγράμματος δημοσίων ἐπενδύσεων, ὅπως ἐπίσης καὶ διὰ τὴν ἀλλαγὴν τῆς συνθέσεώς του, ἐπὶ τῷ ἀντιοικονομικώτερον, θὰ ἔπρεπε νὰ ἀκούσῃ τὴν πρότασιν τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Ε.Ρ.Ε., ὁ ὁποῖος συνέστησεν ὅπως, ἐν ὄψει τῶν εὐθυνῶν μας, ἔναντι τοῦ οἰκονομικοῦ μέλλοντος τῆς χώρας, κάθε Κόμμα καὶ κάθε ἕνας ἐξ ἡμῶν, νὰ λάβῃ μίαν ὑπεύθυνον θέσιν ἐπὶ τῶν ἀνακυπτόντων προβλημάτων. Διότι, κ.κ. συνάδελφοι, ἡ ὠφέλεια, ἡ ὁποία προέκυψεν ἐκ τῆς ἁπλῆς καὶ μόνον καταθέσεως τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, κατ’ ἐμὲ τοὐλάχιστον, ἦτο σημαντική. Τοὐλάχιστον ἀπέδειξεν, ὅτι ὑπάρχουν πολιτικοὶ ἄνδρες, οἱ ὁποῖοι, ἀνεξαρτήτως τῆς ἀντιδημοτικότητος, τὴν ὁποίαν προκαλεῖ ἡ πρότασις τῶν μέτρων τούτων, ἔχουν τὸ θάρρος νὰ ἀναλάβουν ὡρισμένας εὐθύνας. Τὸ διάστημα τῆς διετοῦς περίπου διακυβερνήσεως ἀπὸ τὴν Ε.Κ. χαρακτηρίζεται ἀπὸ παντελῆ ἔλλειψιν πολιτικοῦ θάρρους ὑπὸ τὴν ἔννοιαν, ὅτι δεσμία ἡ Ε.Κ., τῶν προεκλογικῶν της ὑποσχέσεων, εὑρίσκετο πρὸ μιᾶς παντελοῦς ἀδυναμίας νὰ ἀρνηθῇ. Ἀλλά, κ.κ. συνάδελφοι, ἐὰν ἡ Ε.Κ. ἀρνῆται νὰ ἀποδεχθῇ τὴν ἀρχὴν τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ ἐπιχειρήματος, ὅτι ἡ ἐπενέργειά του θὰ εἶναι περιοριστικὴ τοῦ ρυθμοῦ ἀναπτύξεως τῆς οἰκονομίας, διότι ἡ αὔξησις τῶν τιμῶν, συνακόλουθος μὲ τὸν πληθωρισμὸν κόστους, θὰ δημιουργήσῃ ἀδιέξοδον, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, διατί ἡ ἰδία ἡ Ε.Κ. δὲν φοβεῖται, ὅτι ὁ πληθωρισμὸς κόστους θὰ ἐπιταχυνθῇ καὶ θὰ φθάσῃ εἰς σημεῖον ἀνεξελέγκτου πληθωρισμοῦ, ἐὰν ἐκ προοιμίων ἀποδεχώμεθα, ὅτι ἡ αὔξησις τῶν ἡμερομισθίων καὶ τῶν μισθῶν, θὰ πρέπει, ἐνδεχομένως, νὰ εἶναι μεγαλυτέρα τῆς αὐξήσεως τῆς παραγωγικότητος τῆς ἐργασίας, διὰ νὰ σταματήσωμεν τὸ μεταναστευτικὸν ρεῦμα; Ἀναμφισβητήτως, τὸ πρόβλημα τῆς διατηρήσεως τοῦ ἐργατικοῦ δυναμικοῦ, ἐντὸς τοῦ τόπου, εἶναι μέγα, οὐδεὶς τὸ ἀρνεῖται. Ἀλλά, ἀπὸ τοῦ σημείου νὰ ἀναγνωρίσῃ τις τὴν ὕπαρξιν τοῦ προβλήματος αὐτοῦ, μέχρι τοῦ σημείου νὰ ἐξασθενίζῃ τὴν θέσιν του διὰ μιᾶς ἐκ προοιμίων ἀποδοχῆς τοῦ ἐνδεχομένου τῆς αὐξήσεως τῶν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων εἰς βαθμὸν μεγαλύτερον τῆς αὐξήσεως τῆς παραγωγικότητος, ἡ ἀπόστασις εἶναι ἀρκετὰ μεγάλη. Καί, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, πῶς εἶναι δυνατόν, ὅταν, διὰ νὰ σταματήσωμεν τὸ μεταναστευτικὸν ρεῦμα, δίδομεν μισθοὺς καὶ ἡμερομίσθια μεγαλύτερα, δηλαδὴ δημιουργοῦμεν χρηματικὰ εἰσοδήματα μεγαλύτερα, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἀρνηθῶμεν τὴν συμβολήν μας εἰς τὴν προσπάθειαν τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν δημιουργίαν ἔργων ὑποδομῆς, τὰ ὁποῖα ἐξ ἀντιθέτου, ἡμεῖς οἱ ἴδιοι, δεχόμεθα, ὅτι εἶναι ἀπαραίτητα διὰ τὴν βιομηχανικὴν ἀνάπτυξιν τοῦ τόπου, ἡ ὁποία καὶ μόνη ἐγγυᾶται μονιμότητα ἀπασχολήσεως τοῦ ἐργατικοῦ δυναμικοῦ ἐγχωρίως. Κύριοι συνάδελφοι, ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐπισημαίνω, εἶναι, ὅτι δὲν εἶναι δυνατόν, ὑπὸ τὸ πρόσχημα, ὑπὸ τὴν δικαιολογίαν, ἐὰν θέλετε, τῆς αὐξήσεως τοῦ κόστους εἰς μίαν περίπτωσιν, νὰ δεχώμεθα τί, εἰς ἄλλην δὲ περίπτωσιν, νὰ δεχώμεθα ἕτερον.

§86Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Μοῦ ἐπιτρέπετε, κ. Μποῦτο, μίαν διακοπήν;

§87Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. Νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ τελειώσω αὐτὴν τὴν στιγμήν. Τὸ τρίτον σημεῖον, τὸ ὁποῖον θὰ ἤθελα, κ.κ. συνάδελφοι, νὰ ἐπισημάνω, ἐν σχέσει μὲ τὸ πρόγραμμα τῶν δημοσίων ἐπενδύσεων, εἶναι τὸ γεγονός, ὅτι προϋπολογίζεται εἰς τὸ σημείωμα τὸ κατατοπιστικὸν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, ὅτι 1.200 ἑκατομμύρια θὰ προέλθουν ἐκ τοῦ προϊόντος ἐσωτερικοῦ δανεισμοῦ. Δὲν νομίζω, ὅτι ἡ οἰκονομικὴ κατάστασις ἔχει μεταβληθῆ τόσον, ὥστε νὰ ἀποκλείεται τὸ ἐνδεχόμενον πραγματοποιήσεως παραγωγικοῦ δανείου, ἐν τῷ ἐσωτερικῷ. Τοῦτο θὰ ἐξαρτηθῇ, κ. Ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ, ἀπὸ μίαν σειρὰν μέτρων, τὰ ὁποῖα ἡ Κυβέρνησις προτίθεται νὰ λάβῃ. Θέλω νὰ ἐλπίζω, ὅτι πράγματι, θὰ εὑρεθῆτε εἰς τὴν θέσιν νὰ πραγματοποιήσητε δάνειον ἐσωτερικόν. Μὲ μίαν μόνον διαφοράν. Ὅτι εἰς καμμίαν περίπτωσιν, καθ’ ἣν, εἴτε τὸ ποσὸν τοῦ δανείου αὐτοῦ ἀποφασισθῇ μικρότερον τῶν 1.200.000.000 ἤ, ὃ μὴ γένοιτο, δημιουργηθοῦν συνθῆκαι, αἱ ὁποῖαι δὲν θὰ σᾶς ἐπιτρέψουν τὴν πραγματοποίησίν του, δὲν θὰ προσφύγετε εἰς τὴν ἐπιβολὴν νέων φόρων. Ἐπ’ αὐτοῦ, ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ἐπιθυμεῖ τὴν κατηγορηματικὴν διαβεβαίωσιν τῆς Κυβερνήσεως. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ τέταρτον σημεῖον, τὸ ὁποῖον μὲ ἐνδιαφέρει. Ἐφθάσαμεν, ἀτυχῶς, εἰς μίαν κατάστασιν, κατὰ τὴν ὁποίαν, ὅπως εἶπον, παλαιὰ προβλήματα ἐπανέρχονται εἰς τὸ προσκήνιον. Οὐδεὶς θὰ ἀνησύχει, ἂν πρὸ ἐτῶν ἡ ΔΕΗ ἀπεφάσιζε τὴν ἔκδοσιν ὁμολογιακοῦ δανείου. Ἀλλὰ τὸ 1966 καὶ ἡ ἁπλῆ σκέψις ἐκδόσεως ὁμολογιακοῦ δανείου, ἀρχίζει νὰ ἀνησυχῇ μεγάλο μέρος τῶν ἀσχολουμένων μὲ τὰ οἰκονομικὰ προβλήματα, ἢ τῶν ἐχόντων τὴν εὐθύνην καὶ εἰς τὸν ἰδιωτικὸν καὶ εἰς τὸν δημόσιον τομέα. Νομίζω, ὅτι μὲ τὴν εὐκαιρίαν τῆς συζητήσεως αὐτῆς, τὸ θέμα τοῦ ὕψους τῶν προγραμμάτων, τῶν παραλλήλων ὀργανισμῶν, πρέπει νὰ τεθῇ ἐπὶ μιᾶς νέας βάσεως. Δὲν θὰ εἴχομεν ἀνάγκην νὰ πράξωμεν τοῦτο, ἐὰν αἱ πιστωτικαὶ ἱκανότητες τῆς οἰκονομίας ηὐξάνοντο μὲ ρυθμὸν, ὅπως τὸν πραγματοποιούμενον μέχρι τὸ 1963. Πολὺ φοβοῦμαι, ὅτι ἀπὸ τοῦδε καὶ εἰς τὸ ἑξῆς, θὰ πρέπει ἡ ἐπενέργεια τῶν δημοσίων ἐσόδων καὶ τῶν ἐσόδων τῶν παραλλήλων ὀργανισμῶν, ἐπὶ τοῦ ἰδιωτικοῦ τομέως, πρέπει νὰ τεθῇ ἐπὶ μιᾶς νέας βάσεως. Εἴτε τὸ θέλομεν, εἴτε ὄχι, τὸ πρόγραμμα τῶν δημοσίων ἐπενδύσεων, θὰ εἶναι μικρότερον καὶ λόγω τῆς πολιτικῆς τῆς σπατάλης τῶν δύο τελευταίων ἐτῶν, αἱ δυνατότητες τῶν παραλλήλων ὀργανισμῶν, νὰ προβοῦν εἰς ἐκτέλεσιν ἔργων χρηματοδοτήσεως ἐκ τοῦ ἐσωτερικοῦ, θὰ εἶναι περιωρισμέναι. Πρέπει νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψει τὸν ἰδιωτικὸν τομέα τῆς οἰκονομίας καὶ θὰ πρέπει, ὁπωσδήποτε, εἰς τὴν νέαν φάσιν, εἰς τὴν ὁποίαν εἰσέρχεται ἡ οἰκονομία, νὰ μὴ ἀποστερήσωμεν τὸν ἰδιωτικὸν τομέα τῶν ἀπαραιτήτων κεφαλαίων κινήσεως καὶ τῶν κεφαλαίων, πρὸς περαιτέρω ἐπενδύσεις. Ἐκτὸς τούτου, ἡ ἀντίληψις τῆς Ε.Ρ.Ε. εἶναι, ὅτι εἰς τὸν τακτικὸν προϋπολογισμόν, πρέπει νὰ καταβληθῇ πᾶσα προσπάθεια περιστολῆς ὡρισμένων, μὴ σκοπίμων, ἀδικαιολογήτων, δαπανῶν. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρία θὰ ἤθελα νὰ ἀναφερθῶ εἰς μίαν παρεξήγησιν, ἡ ὁποία ἔχει συμβῆ, διότι μᾶς κατηγοροῦν, ὅτι διὰ τοῦ Ἀρχηγοῦ μας κ. Κανελλοπούλου, ἐζητήσαμεν τὴν ἀπόλυσιν τῶν 15.000 ἐκτάκτων ὑπαλλήλων. Τέτοιο πρᾶγμα, οὐδέποτε τὸ εἶπεν ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε. Ὡμίλησε διὰ τὴν ἀπόλυσιν τῶν εἰδικῶν ἢ τεχνικῶν ἢ οἱουδήποτε ἄλλου ἐπιθέτου χαρακτηρίζοντος συμβούλων τῆς Κυβερνήσεως τῆς Ε.Κ., οἱ ὁποῖοι ὑπῆρχον κατὰ τὰς ἡμέρας τῆς σπατάλης. Ἀνῆλθον εἰς 130 — 150, κατὰ τὴν ἐποχὴν τὴν ἰδικήν σας καὶ ὁμιλοῦμεν ἐπίσης περὶ τῆς ἀπολύσεως τῶν ὑπαλλήλων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἦσαν ὑποχρεωμένοι νὰ φέρουν μαζί των καὶ τὴν καρέκλαν, ἐπὶ τῆς ὁποίας θὰ ἐκάθηντο, λόγω ἐλλείψεως πιστώσεως ἐκ μέρους τοῦ Δημοσίου, διὰ νὰ ἀγοράσῃ τὸ κάθισμα, εἰς τὸ ὁποῖον θὰ κάθωνται. Κύριοι συνάδελφοι, ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι εἶναι ὑπεράριθμοι, ἔναντι πάσης λογικῆς, αὐτοὶ πράγματι, οἱ εὐγενεῖς κηφῆνες τῆς Ε.Κ. πρέπει νὰ ἀπολυθοῦν.

§88ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. (Ἐκ τῆς Ε.Κ.). Πόσοι εἶναι αὐτοί;

§89Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ Ε.Ρ.Ε. δεχομένη τὴν ἀρχὴν τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, θὰ ψηφίσῃ ὑπὲρ τῆς ἀποδοχῆς του. Ἐπιφυλασσόμεθα εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν, νὰ προβῶμεν εἰς ὡρισμένας παρατηρήσεις καὶ εἰς τὴν ὑποβολὴν ὡρισμένων τροπολογιῶν. Δὲν ἦτο δυνατὸν ποτὲ ἡ

Ε.Ρ.Ε.......

§90Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Μποῦτο, σᾶς παρακαλῶ, μοῦ ἐπιτρέπετε μίαν διακοπήν; Εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ προβῶ εἰς συμπλήρωσιν τῆς δηλώσεώς σας. Βεβαίως, ἡ γραμμή, τὴν ὁποίαν ἐθεώρησα καθῆκον μου, παρὰ τὴν διαφωνίαν τῶν περισσοτέρων κ.κ. συναδέλφων τῆς Ε.Ρ.Ε., νὰ χαράξω, παρακαλῶν αὐτούς, ὅπως ἐγκαταλείποντες τὰς ἐπιφυλάξεις, ἀκολουθήσουν τὴν σύστασίν μου, νὰ βοηθήσωμεν τὸν τόπον, κατὰ τὴν κρίσιμον αὐτὴν στιγμήν, ἡ γραμμὴ αὐτή, βεβαίως, εἶναι νὰ ψηφισθῇ ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου. Θὰ ἐξετάσω, ὁμιλῶν εἰς ἄλλην συνεδρίασιν, τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους καταλήγω εἰς τοῦτο καὶ θὰ πλαισιώσω τὴν ἀπόφασίν μου αὐτήν, μὲ τοὺς συλλογισμοὺς ἐκείνους, τοὺς ὁποίους θεωρῶ ἀπαραιτήτους. Αὐτὴν τὴν στιγμήν, θὰ ἤθελον μόνον τοῦτο νὰ προσθέσω, τὸ ὁποῖον γνωρίζει καὶ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Παρεκάλεσα τὴν Κυβέρνησιν, παραλλήλως μὲ τὸ συζητούμενον σχέδιον νόμου, τὸ ἐπιβάλλον φορολογίας, νὰ ἀρχίσῃ συζητούμενον, κατὰ τὴν μίαν ἐκ τῶν τριῶν συνεδριάσεων νομοθετικῆς ἐργασίας τῆς ἑβδομάδος, τὸ ἕτερον νομοσχέδιον, τὸ ἀναφερόμενον εἰς τοὺς ἐκτάκτους ὑπαλλήλους, εἰς τοὺς εἰδικοὺς συμβούλους κλπ. Διότι, ἐν πολλοῖς, ἡ στάσις, τὴν ὁποίαν συνιστῶ εἰς τοὺς κ.κ. συναδέλφους τῆς Ε.Ρ.Ε., ὅπως ἐγκρίνουν, ἡ στάσις ἡ καταφατική, ἡ θετική, ἔναντι τῆς ἀρχῆς τοῦ βασικοῦ αὐτοῦ νομοσχεδίου, εἶναι συνηρτημένη μὲ τὴν διάθεσιν, τὴν ὁποίαν θὰ ἐπιδείξῃ καὶ ἡ Κυβέρνησις, ὅπως εἰς ὡρισμένα σημεῖα οὐσιώδη τοῦ ἄλλου νομοσχεδίου, γίνουν δεκταὶ ὡρισμέναι ἀπόψεις μας, καμμιά, σᾶς βεβαιῶ ἄποψις, συνδεομένη μὲ κομματικὴν σκοπιμότητα, καμμία ἄποψις, συνδεομένη μὲ προστασίαν ἡμετέρων ἢ δίωξιν ἰδικήν σας. Δὲν συνηθίζω, νὰ σκέπτωμαι κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον καὶ δὲν ἔχω δώσει δείγματα τοιαῦτα, κατὰ τὰς δεκαετίας τοῦ πολιτικοῦ μου βίου, τὰ ὁποῖα θὰ ἐπιτρέπουν εἰς οἱονδήποτε νὰ ἰσχυρισθῇ, ὅτι σκέπτομαι κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον. Τί ἐζήτησα καὶ τί ζητῶ; Ζητῶ κάτι, τὸ ὁποῖον οὐδεμίαν κομματικὴν σκοπιμότητα ὑπηρετεῖ, ἀλλὰ ἀποβαίνει πρὸς ὄφελος τοῦ λαοῦ καὶ τοῦ Κράτους. Ζητῶ νὰ θελήσῃ ἡ Κυβέρνησις, νὰ ἐπιβάλῃ εἰς ἑαυτὴν ὡρισμένους φραγμούς, οἱ ὁποῖοι θὰ ὠφελήσουν τὴν ἰδίαν καὶ κυρίως τὸν τόπον. Παραλλήλως, μὲ τὸ φορολογικόν, πρέπει νὰ σημειωθοῦν καὶ βήματα σοβαρᾶς περισυλλογῆς. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ε.Ρ.Ε.).

§91Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ἡ Κυβέρνησις, καταθέτουσα τὸ νομοσχέδιον, εἰς τὸ ὁποῖον ἀνεφέρθη ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε., ἐζήτησε νὰ προωθηθῇ ἀμέσως, εἰς τὴν ἁρμοδίαν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, διὰ νὰ ὑποστῇ τὴν ἀπαιτουμένην ἐπεξεργασίαν καὶ νὰ εἰσαχθῇ ἀμέσως εἰς τὴν Βουλὴν πρὸς ψήφισιν. Πρόκειται περὶ νομοθετήματος, τὸ ὁποῖον δεσμεύει τὴν Κυβέρνησιν — τὴν οἱανδήποτε Κυβέρνησιν — καὶ ἀνταποκρίνεται πρὸς μίαν ἀληθῆ ἀνάγκην τῆς χώρας. Εἶχον τὴν εὐκαιρίαν νὰ εἴπω, ὅτι ἀπετέλεσε παλαιὰν ἰδέαν ἤδη ἐπὶ τῆς ἐποχῆς, τῆς προηγουμένης Κυβερνήσεως, πραγματοποιουμένην σήμερον, καὶ νομίζω, ὅτι πράγματι θὰ ὠφελήσῃ τὸν τόπον, τόσον διὰ τῶν περιορισμῶν, οἱ ὁποῖοι τίθενται εἰς τὴν πρόσληψιν, ἄνευ διαγωνισμοῦ, ἡμερομισθίων καὶ ἐκτάκτων, πάσης κατηγορίας, ὅσον καὶ διὰ τῶν λοιπῶν περιορισμῶν, οἱ ὁποῖοι τίθενται ὡς πρὸς τὴν ἀνάληψιν προκαταβολῶν ἀπὸ τὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος. Ἡ Κυβέρνησις εὐχαρίστως, κ. Ἀρχηγὲ τῆς Ε.Ρ.Ε., θὰ προωθήσῃ παραλλήλως, εὐθὺς ὡς τερματισθῇ ἡ ἐπεξεργασία ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς τὸ νομοσχέδιον καὶ θέλει νὰ ἐλπίζῃ, ὅτι ὁλόκληρος ἡ Βουλή, εὐχαρίστως θὰ ἴδῃ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ψηφιζόμενον.

§92Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ παρακαλέσω, ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις τὸ δέχεται καὶ μοῦ εἶχεν εἴπει προχθὲς ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ὅτι σκέπτεται νὰ τὸ εἰσηγηθῇ, ὁλόκληρος ἡ Βουλὴ νὰ δεχθῇ, ὅπως ἡ μία ἐκ τῶν τριῶν συνεδριάσεων, ἀφιερωθῇ εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ ἄλλου νομοσχεδίου.

§93Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ἤθελα νὰ σᾶς πληροφορήσω, ὅτι εἶναι ἐνδεχόμενον, ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, νὰ ζητήσῃ τὴν Τετάρτην, νὰ συζητηθῇ καὶ ἐνδεχομένως νὰ τερματισθῇ, ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ στρατιωτικοῦ. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέραν, εἴμεθα σύμφωνοι νὰ τὸ προωθήσωμεν ἐντὸς τῆς ἑβδομάδος εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, καθ’ ὅσον τοὐλάχιστον ἀφορᾷ ἡμᾶς, καὶ ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέραν, κατὰ τὴν προσεχῆ ἑβδομάδα, νὰ ὑπάρξῃ μία ἡμέρα συζητήσεως τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ.

§94Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὀρθῶς ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, εἶπεν, ὅτι ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου, περὶ τοῦ ὁποίου πρόκειται, ἦτο ἀρχὴ τῆς Κυβερνήσεως Παπανδρέου. Ταῦτα, ὡς πρὸς τὴν ἀρχήν. Ὡς πρὸς τὰς κατὰ μέρος διατάξεις, πιθανὸν νὰ ὑπάρξουν ἀντιρρήσεις, διορθώσεις, ἐντεῦθεν καὶ ἐκεῖθεν. Διὰ τὸν λόγον αὐτόν, εἴμεθα ἀπολύτως σύμφωνοι νὰ ὁρισθῇ μία ὡρισμένη ἡμέρα, καθ’ ἑβδομάδα, διὰ νὰ συζητῶμεν παραλλήλως καὶ τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο. Δὲν γνωρίζω, μόνον, ἐὰν ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε. καὶ ἡ Ε.Ρ.Ε. ἱκανοποιοῦνται, ἀπὸ ἀπόψεως περισυλλογῆς καὶ οἰκονομιῶν, μόνον μὲ τὸ νομοθέτημα αὐτό. Διότι, ὡς πρὸς τὴν βαρύτητα τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, τὴν δεχόμεθα, ὄχι μόνον διότι ἀπὸ οἰκονομικῆς ἀπόψεως εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ὠφέλιμον, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ ἀπόψεως διοικητικῆς ἠθικῆς τάξεως. Κόβονται αἱ πιέσεις καὶ ἡ γραμμὴ εἶναι νὰ ἐφαρμοσθῇ καὶ εἰς τὴν διοίκησιν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐφηρμόσθη εἰδικώτερον ὡς πρὸς τοὺς διορισμοὺς τῶν διδασκάλων. Καθένας μὲ τὴν σειράν του. Νὰ γίνωνται διαγωνισμοὶ καὶ ὁ καθένας μὲ τὴν σειράν του νὰ διορίζεται. Νὰ παύσουν αἱ πιέσεις πρὸς τοὺς βουλευτὰς καὶ αἱ συναλλαγαί. Ἀλλά, δὲν νομίζομεν, ὅτι τὸ κύριον μέτρον περισυλλογῆς καὶ οἰκονομιῶν, εἶναι αὐτὸ τὸ νομοθέτημα.

§95Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, χαίρω διότι τὸ τονίζει αὐτὸ ἐκπρόσωπος Κόμματος, τὸ ὁποῖον ἔδωσεν, ἀκριβῶς, κατὰ τὸ διάστημα τῆς ἑνὸς καὶ ἡμίσεος ἔτους διακυβερνήσεως τῆς χώρας ὑπ’ αὐτοῦ, τὸ παράδειγμα τὸ ἄκρως ἀντίθετον τῆς περισυλλογῆς. Χαίρω, ἑπομένως, διότι, ὁ κ. Μπακόπουλος, ἐκπρόσωπος τῆς Ε.Κ., τονίζει κάτι, τὸ ὁποῖον συμπίπτει ἀπολύτως μὲ τὰς ἀπόψεις τὰς ἰδικάς μου καὶ τὰς ἀπόψεις τῆς Ε.Ρ.Ε. Βεβαίως, δὲν ἀρκεῖ τὸ νομοσχέδιον αὐτό. Δὲν ἀρκεῖ αὐτὸ καθ’ ἑαυτό, ἔστω καὶ συμπληρούμενον, ἀλλά, ἐν πάσῃ περιπτώσει, εἶναι ἕνα βῆμα, πρέπει ὅμως, καὶ αὐτὸ νὰ συμπληρωθῇ. Εἶπεν, ὁ κ. Μπακόπουλος, τὸ εἶπε καὶ ὁ κ. Μητσοτάκης, ὅτι προητοιμάζετο τοιοῦτον νομοσχέδιον καὶ ἐπὶ Κυβερνήσεως τῆς Ε.Κ. Πιθανόν, καὶ χαίρω, διότι τὸ ἀκούω, πιθανὸν νὰ προητοιμάζετο, ὅσον ἀφορᾷ τὸν τρόπον προσλήψεως τῶν ἐκτάκτων ὑπαλλήλων, ὅπως καὶ τὸν τρόπον μονιμοποιήσεως τούτων, διότι δὲν πρέπει νὰ μένουν ξεκρέμαστοι ἐσαεί. Ἀλλά, δὲν προητοιμάζετο ἀπὸ ἀπόψεως τῆς θεσπίσεως ὀροφῶν εἰς τοὺς λογαριασμοὺς τοῦ δημοσίου παρὰ τῇ Τραπέζῃ τῆς Ἑλλάδος. Ἡ θέσπισις τῶν ὀροφῶν αὐτῶν, ἐζητήθη ἀπὸ ἐμὲ καὶ ἐζητήθη, διότι ἐξεπέρασεν ἡ Κυβέρνησις τῆς Ε.Κ. πᾶν μέτρον, πᾶσαν ἀρχήν, καὶ κάθε τέλος πρὸς τὴν κατεύθυνσιν αὐτήν. Καὶ ἔφθασε τὸ ἄνοιγμα τῶν λογαριασμῶν τοῦ δημοσίου παρὰ τῇ Τραπέζῃ τῆς Ἑλλάδος, τὰ 11 δισ. Ἂν αὐτὸ σημαίνῃ οἰκονομικὴν πολιτικὴν καὶ περισυλλογήν, θὰ τὸ ἐξετάσωμεν, ὅταν εἰς μίαν τῶν προσεχῶν συνεδριάσεων, θὰ ὁμιλήσω πάλιν καὶ θὰ ἀναπτύξω τὸ ὅλον θέμα. Ἑπομένως, ἡ Ε.Κ., ὄχι μόνον δὲν προητοίμαζε νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον θὰ ἐθέσπιζεν αὐτοὺς τοὺς περιορισμούς, ἀλλὰ ἐπεθύμει νὰ μὴ ὑπάρχουν περιορισμοί. Τέλος, τρίτον, εἶχον διατυπώσει παράκλησιν, ἔναντι τῆς ὁποίας δὲν ἔχει ἀκόμη ἀνταποκριθῆ ἡ Κυβέρνησις, τὴν παράκλησιν νὰ θεσπισθῇ ἕνα ὅριον καὶ εἰς τὰς διοικητικὰς δαπάνας, εἰς τὰ ἔξοδα διοικήσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐπενδύσεων. Δὲν εἶναι νοητόν, ὁ προϋπολογισμὸς ἐπενδύσεων νὰ ἔχῃ ἔξοδα διοικήσεως 8%, εἶναι καταπληκτικόν. Εἶναι κατόρθωμα τῆς Ε.Κ., κατόρθωμα πράγματι. Ἔ, δὲν λέγω ἐγώ, νὰ πάῃ ἐκεῖ, ὅπου ἡμεῖς καὶ οἱ στενόκαρδοι καὶ οἱ στενόμυαλοι τὸ εἴχομεν, δηλαδὴ 2,5%, ἂς πάῃ 4%.

§96Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὡμίλησα ἀπὸ πλευρᾶς Ἑνώσεως Κέντρου, ὅτι δεχόμεθα τὴν συζήτησιν τοῦ δευτέρου νομοσχεδίου μίαν φορὰν τὴν ἑβδομάδα παραλλήλως πρὸς τὸ νομοσχέδιον τὸ φορολογικόν. Ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ, εὑρῆκε τὴν εὐκαιρίαν νὰ ὁμιλήσῃ περὶ γενικωτέρας πολιτικῆς. Δὲν θὰ τὸν ἀκολουθήσω. Δὲν ἦλθεν ἡ στιγμὴ δι’ ὅλα τὰ θέματα καὶ ὅταν ἔλθῃ, τότε θὰ ὁμιλήσωμεν κατὰ τὴν ἔκφρασιν τοῦ ἀξιοτίμου Ὑπουργοῦ Συντονισμοῦ, ἐνώπιος ἐνωπίῳ, ἐπὶ τῇ βάσει ὡρισμένου θέματος καὶ ὡρισμένων κειμένων. Ὅλα ὅσα εἶπεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ, εἶναι ἐκτὸς θέματος καὶ ἐκτὸς τοῦ συζητουμένου προβλήματος, πότε θὰ περαιωθῇ ἡ συζήτησις καὶ τοῦ φορολογικοῦ καὶ τοῦ παραλλήλου πρὸς αὐτὸ νομοσχεδίου. Δὲν ὡμίλησα περὶ ἄλλου τινὸς καὶ συνεπῶς ὅλα αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ, εἶναι ἐκτὸς θέματος. Τί σχέσιν ἔχει ἡ στέγη, ἡ ὀροφὴ διὰ τὰς προκαταβολὰς ἀπὸ μέρους τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος μὲ τὸ θέμα ἐπενδύσεων καὶ μὲ τὴν ψήφισιν νομοσχεδίου τοῦ ἀφορῶντος τὴν τύχην τῶν ἐκτάκτων ὑπαλλήλων. Ἠρώτησα παραλλήλως τὸν ἀξ. Ἀρχηγὸν τῆς ΕΡΕ, ὁ ὁποῖος μὲ τόσον θόρυβον αὐτὰς τὰς ἡμέρας διατυμπανίζει, ὅτι ἡ ΕΡΕ θὰ ψηφίσῃ κατ’ ἀρχὴν τὸ νομοσχέδιον, ἐὰν γίνουν ὡρισμένοι ὅροι δεκτοὶ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, οἱ ὁποῖοι ἀφοροῦν εἰς τὴν γενικωτέραν οἰκονομικὴν ἐξυγίανσιν, ἐὰν θεωρῇ ὡς ἀρκετὸν μόνον αὐτὸ τὸ νομοθέτημα τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τοὺς ἐκτάκτους ὑπαλλήλους.

§97Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς αὐτὸ ἀπήντησα.

§98Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δικαίωμα τῆς Βουλῆς εἶναι νὰ ζητήσῃ νὰ μάθῃ καὶ ἡ Βουλὴ καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ποῖα εἶναι τὰ ἄλλα μέτρα τὰ ὁποῖα θεωρεῖ ἀναγκαῖα διὰ τὴν οἰκονομικὴν ἀνόρθωσιν ὁ ἀξ. κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ. Ὡμίλησεν εἰδικώτερον περὶ σπαταλῶν. Καὶ θὰ ἐρωτήσωμεν, ἐρωτῶ καὶ τώρα, ποῖαι εἶναι αἱ σπατάλαι τὰς ὁποίας ἐκάμαμεν καὶ ποῖαι ἀπὸ τὰς ἐπιδοτήσεις τὰς ὁποίας ἐκάμαμεν ἡμεῖς, θὰ περικοποῦν, ἀπὸ τὴν σημερινὴν Κυβέρνησιν κατ’ εἰσήγησιν τῆς ΕΡΕ; Αὐτὰ ἐν τῇ προόδῳ τῆς συζητήσεως, ζητοῦμεν νὰ διαλευκανθοῦν. Πέραν τούτου οὐδέν.

§99Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ὁ ἀγαπητὸς φίλος κ. Μπακόπουλος, νὰ διατυπώσω μίαν ἀντίφασιν εἰς τὰ ὅσα εἶπε. Μὲ κατηγόρησεν εἰς τὴν ἀρχὴν τῆς τελευταίας παρεμβάσεώς του, ὅτι ὡμίλησα ἐκτὸς τοῦ θέματος καὶ ἔπειτα, εἶπεν ὁ ἴδιος, μὲ ἠρώτησεν ἐὰν θεωρῶ ἐπαρκὲς τὸ νομοσχέδιον ἢ ὄχι. Ἀκριβῶς ἔλαβον τὸν λόγον διὰ νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸ ἐρώτημά σας. Ἄρα τὸ ἐρώτημά σας ἦτο ἐκτὸς τοῦ θέματος. Ἔλαβον τὸν λόγον διὰ νὰ εἴπω, ὅτι δὲν θεωρῶ τὸ νομοσχέδιον ἐπαρκὲς καὶ νὰ εἴπω τὶ ζητῶ. Δὲν θὰ μὲ παρασύρητε εἰς ὅσα σεῖς ἐπιθυμεῖτε, διότι δὲν ζητῶ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα φαντάζεσθε, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ζητήσῃ ἕνα κόμμα τὸ ὁποῖον ἐπὶ 10ετίαν ἔκαμεν ὅσα ἔκαμεν ὑπὲρ τῆς ἀγροτικῆς τάξεως. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς ΕΡΕ). Ἑπομένως δὲν πρόκειται νὰ ζητήσω ἐκεῖνα, ἀλλὰ ἁπλούστατα —ζητῶ, δὲν θέτω ὅρους εἰς τὴν Κυβέρνησιν, κάμνομεν μίαν ἀνοικτὴν συζήτησιν ὡς πολιτικοὶ ἄνδρες — ζητῶ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν νὰ μειώσῃ τὸ καὶ δὲν θὰ μοῦ εἴπητε, ὅτι εἶναι ἐπιδότησις ὑπὲρ τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων οἱ ὑπάλληλοι οἱ ὁποῖοι χρησιμοποιοῦνται εἰς τὸν προϋπολογισμὸν ἐπενδύσεων — ζητῶ νὰ μειώσῃ τὸ 8% ἢ τὸ 8,5%, εἰς τὸ ὁποῖον ἀνεβάσατε τὰ ἔξοδα διοικήσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐπενδύσεων εἰς 4% τοὐλάχιστον. Δὲν ζητῶ νὰ γίνῃ 2,5% ὅπως ἦτο ὅταν ἐσημειοῦτο ἡ τεραστία πρόοδος εἰς ὅλους τοὺς τομεῖς, κατὰ τὸ διάστημα τῆς 8ετίας. Δὲν ζητῶ νὰ γίνῃ 2,5% ἀλλὰ νὰ εἶναι 4,5%. Δὲν ἦτο λοιπὸν ὁ λόγος μου ἐκτὸς τοῦ θέματος. Μοῦ ἐθέσατε ἐρώτημα καὶ ἔδωσα τὴν ἀπάντησιν, ὅτι δὲν ἀρκοῦμαι εἰς τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ καὶ ὅτι ἔχω νὰ ζητήσω καὶ κάτι ἄλλο καὶ δὴ ὄχι ὑπὲρ τῆς ΕΡΕ, ἀλλὰ ὑπὲρ τοῦ τόπου, ὑπὲρ τοῦ λαοῦ, ὁ ὁποῖος δὲν πρέπει νὰ πληρώνῃ διαρκῶς τὰ σπασμένα τῆς ἀτασθαλίας τῶν κομμάτων. Διότι τὸ 8% εἰς βάρος τοῦ προϋπολογισμοῦ τῶν ἐπενδύσεων σημαίνει φαυλοκρατία, σημαίνει φαυλότητα καὶ δημοκοπία. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς

ΕΡΕ).

§100Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Κύριοι συνάδελφοι, θέλω, πρῶτον, νὰ εἴπω, ὅτι εὐχαρίστως διαπιστώνω συμφωνίαν ὡς πρὸς τὴν συζήτησιν τοῦ δευτέρου νομοσχεδίου. Καὶ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ τὸ προωθήσῃ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν καὶ ἐν συνεχείᾳ ἀπὸ τῆς προσεχοῦς ἑβδομάδος ἠμποροῦμεν νὰ τὸ συζητήσωμεν εἰς τὴν Βουλήν. Ὡς πρὸς τὴν οὐσίαν, δὲν ἐπιθυμῶ τώρα νὰ εἴπω παρὰ μόνον, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἀποδίδει μεγάλην σημασίαν εἰς τὸ νομοσχέδιον, ἀσχέτως καὶ πέραν τῆς συζητήσεως ἡ ὁποία γίνεται διὰ τὰ φορολογικὰ θέματα, θὰ ἀποτελέσῃ, ψηφιζόμενον, σταθμὸν εἰς τὸν πολιτικόν μας βίον. Δὲν ἀποτελεῖ κανενὸς εἴδους κομματικὴν παροχὴν πρὸς οἱονδήποτε καὶ νομίζω, ὅτι θὰ εὑρεθῶμεν πρὸ τῆς εὐχαρίστου ἐκπλήξεως ἐπὶ τῆς βάσεως τοῦ νομοσχεδίου, ὅλα τὰ κόμματα τῆς Βουλῆς νὰ εἶναι σύμφωνα. Ἡ Κυβέρνησις ἀποφασίζει νὰ αὐτοδεσμευθῇ οἱαδήποτε Κυβέρνησις καὶ τὸ τιμητικὸν προβάδισμα εἰς τὴν πρότασιν ἔχει ἡ παροῦσα Κυβέρνησις, ἡ ὁποία τὸ προτείνει. Ὁ περιορισμὸς εἰς τοὺς διορισμούς, ὁ περιορισμὸς εἰς τὴν ἀπόληψιν προκαταβολῶν ἀπὸ τὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος ἀποτελοῦν καὶ τὰ δύο κέρδος θετικὸν διὰ τὸν δημόσιον βίον καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι κατ’ οὐδεμίαν ἔννοιαν ἠμποροῦν νὰ νομισθοῦν ἢ νὰ ἑρμηνευθοῦν ὡς κομματικὴ ἀντιπαροχὴ πρὸς οἱονδήποτε. Ἡ Κυβέρνησις ὑποβάλλουσα τὸ νομοσχέδιον, θεωρεῖ, ὅτι ἐπιτελεῖ τὸ χρέος της ἀπέναντι τοῦ Κοινοβουλίου. Καὶ τοῦ πολιτικοῦ μας βίου καὶ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτὴν τὸ εἰσάγει καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι μὲ τὴν ἔννοιαν αὐτὴν τὸ δέχεται καὶ ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέραν, κ. Ἀρχηγὲ τῆς ΕΡΕ, εὐχαρίστως θὰ συζητήσωμεν καὶ τὴν ἑτέραν πρότασίν σας διὰ τὴν βάσιν τῆς ὁποίας εἶμαι βέβαιος, ὅτι κανεὶς δὲν θὰ διαφωνήσῃ. Καὶ εἶμαι περίεργος νὰ ἀκούσω, ἐὰν ὑπάρχῃ διαφωνία εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Βεβαίως περιορισμοὺς θὰ δεχθῶμεν εἰς λογικὸν ὕψος τῶν δαπανῶν τῶν δημοσίων ἐπενδύσεως ἀσχέτως τῶν ἐπὶ μέρους ἄλλων θεμάτων, τὰ ὁποῖα δημιουργεῖ καὶ ἐπὶ τῶν ὁποίων θὰ ἔχω τὴν εὐκαιρίαν νὰ σᾶς εἴπω ἀπόψεις μου εἰς τὴν λεπτομερειακὴν συζήτησιν. Κύριοι συνάδελφοι, χαίρω διὰ τὴν βασικὴν συμφωνίαν καὶ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ προωθήσῃ εὐχαρίστως τὸ νομοθέτημα εἰς τὴν Βουλήν.

§101Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον.

§102ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μποῦτο, προχωρήσατε διὰ νὰ τελειώνετε. Δὲν δίδω τὸν λόγον εἰς κανένα. Εἰς σᾶς, κ. Μπακόπουλε, εὐχαρίστως.

§103Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι θέμα διὰ τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ εἴπῃ τὴν γνώμην του ὁ κ. Παπανδρέου. Ἐλπίζω, ὅτι ἐὰν ἐρωτηθῇ ἡ Βουλή, θὰ ἔχῃ τὴν καλωσύνην νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν διακοπήν, εἰς τὸν κ. Παπανδρέου, διότι ἡ εἰδικότης του εἶναι, δὲν εἶμαι ἐγὼ εἰς θέσιν νὰ ἀπαντήσω εἰς τὰς λεπτομερείας τὰς ἰδικάς του.

§104ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐφ’ ὅσον ἡ Βουλὴ θέλει, δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν.

§105Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐπιθυμῶ νὰ εἴπω δύο λόγια μόνον. Δὲν πρόκειται περὶ ὁμιλίας.

§106Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐφ’ ὅσον πρόκειται νὰ μοῦ δώσῃ ἀπάντησιν ὁ κ. Α. Παπανδρέου, παρακαλῶ νὰ τοῦ δοθῇ ἡ εὐκαιρία τῆς διακοπῆς.

§107Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Εὐχαριστῶ, κ. Πρόεδρε. Ἐπιθυμῶ νὰ ἐπισημάνω ἕνα παράδοξον, κ. Πρόεδρε, εἰς τὰς ἰδικάς σας παρατηρήσεις. Εἴχατε θέσει πρὸς τὴν Κυβέρνησιν ὡρισμένους ὅρους, οἱ ὁποῖοι ὑποτίθεται θὰ ὡδήγουν εἰς ὑγιᾶ δημοσιονομικὴν διαχείρισιν. Οἱ ὅροι περιέργως, εἶναι ὅλοι ὅροι τοὺς ὁποίους ἡμεῖς τῆς Κυβερνήσεως Παπανδρέου εἴχομεν ἱκανοποιήσει. Ἡ μόνη, ἡ ὁποία δὲν τοὺς ἔχει ἱκανοποιήσει εἶναι ἡ Κυβέρνησις, τὴν ὁποίαν σεῖς διὰ τῆς ψήφου σας στηρίζετε. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν λογαριασμὸν τῆς συγκεντρώσεως ἐσόδων καὶ πληρωμῶν, αὐτὸ εἶναι νομοθετημένον, εἶναι 500 ἑκατομμύρια. Δὲν ὑπάρχει λόγος νὰ τὸ θέσωμεν ὡς ὅρον, κ. Πρόεδρε.

§108Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν ἐδιαβάσατε τὴν ἐπιστολήν μου, θὰ ἐβλέπατε, ὅτι τὸ ἐξαιρῶ. Ἀναγνωρίζω, ὅτι ὑπάρχει ἐκ τοῦ νόμου καὶ σεῖς εὑρήκατε νόμον ὁ ὁποῖος ὑπῆρξεν. Αὐτὰ τὰ 500 ἑκατομμύρια εἶναι μόνον ὁ ἕνας λογαριασμὸς ἀπὸ τοὺς 7. Δὲν ἐγνώριζον, ὅτι ἐφευρέθησαν τόσοι λογαριασμοὶ παρὰ τῇ Τραπέζῃ τῆς Ἑλλάδος.

§109Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, τοὐλάχιστον ἂς συζητήσωμεν τὰ ἔντοκα γραμμάτια. Ἐθέσατε ἕνα ὅρον εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι ὁ προϋπολογισμὸς δημοσίων ἐπενδύσεων τοῦ ἔτους 1965 δὲν θὰ χρηματοδοτηθῇ μὲ ἔντοκα γραμμάτια πέραν τῶν 1.200 ἑκατομ. δραχμῶν.

§110Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Δὲν πρόκειται περὶ αὐτοῦ.

§111Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐπιτρέψατέ μου νὰ συζητήσω τὸ θέμα. Ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ, ἔθεσε γενικώτερον τὸ θέμα ἀφορῶν ἐν συσχετήσει μὲ τὴν ψήφισιν τοῦ φορολογικοῦ νομοσχεδίου. Δικαιοῦμαι, ἑπομένως, νὰ ἀναφερθῶ εἰς τὰς ὀροφάς του. Τὸ 1.200.000.000 εἰς ἔντοκα γραμμάτια τὰ ὁποῖα εἶναι ἡ ὀροφὴ τὴν ὁποίαν ἐθέσατε σεῖς...

§112Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Σᾶς ἐπαναλαμβάνω, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ αὐτοῦ.

§113Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐπιτρέψατέ μου νὰ συμπληρώσω τὴν φράσιν μου καὶ ἀκολούθως δύνασθε νὰ κάμετε τὴν παρατήρησίν σας.

§114Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Σᾶς λέγω, ὅτι κάνετε λάθος, δὲν πρόκειται περὶ αὐτοῦ.

§115Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Καὶ αὐτὸ παρακαλῶ νὰ τὸ εἰπῆτε ἀκολούθως. Ἐκ τῶν 1.200.000.000 αὐτῶν ἐπισημαίνω κάτι τὸ ὁποῖον ἀναμφιβόλως εἶναι γνωστὸν εἰς ὑμᾶς. Τὰ 600 ἑκατομ. εἶναι ἔντοκα γραμμάτια, τὰ ὁποῖα παρέλαβεν ἡ Τράπεζα τῆς Ἑλλάδος. Ὑπῆρξε πράγματι χρῆσις τοῦ ἐκδοτικοῦ προνομίου ὑπὸ τὴν στενὴν ἔννοιαν μόνον ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς Κυβερνήσεως αὐτῆς καὶ ὄχι ἐπὶ τῆς ἰδικῆς μας Κυβερνήσεως. Τὰ ἔντοκα γραμμάτια διὰ τῶν ὁποίων ἐχρηματοδότουν τὸν προϋπολογισμόν.....

§116Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πιθανὸν αὐτὸ νὰ εἶναι ἔτσι. Ἀλλὰ δὲν ἀποτελεῖ αὐτὸ ἀπάντησιν εἰς ἐμέ.

§117Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν πρόκειται νὰ ὁμιλήσω.

§118Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ ποὺ εἴπατε τὸ γνωρίζω.

§119Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Τὸ γνωρίζετε, ἀλλὰ ἔχει μεγάλην ἀξίαν. Ὅταν λέγετε, ὅτι ἡ Ε.Κ. ὑπερέβη ὡρισμένα ὅρια καὶ ὅτι θὰ στηρίξητε τὸ νομοσχέδιον ἐὰν ὑπάρξῃ ἡ στοιχειώδης καλὴ διαχείρισις καὶ ὁρίζετε κανόνας διαχειρίσεως τοὺς ὁποίους ἡμεῖς πράγματι ἠκολουθήσαμεν ἀλλὰ δὲν ἠκολούθησεν ἡ Κυβέρνησις, ὑπάρχει, κύριε Πρόεδρε, ἀντίφασις ἡ ὁποία πρέπει νὰ ἐξηγηθῇ καὶ ἐπιφυλάσσομαι νὰ τὸ ἀναπτύξω ἐπὶ μακρὸν εἰς ἄλλην εὐκαιρίαν.

§120Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Ἀφοῦ διαβάσετε τὸν νόμον, διότι εἶσθε τελείως ἐκτὸς τοῦ νόμου.

§121Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Δὲν ἀναφέρομαι εἰς τὸν νόμον.

§122Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Δι’ αὐτὸ προσπαθῶ νὰ σᾶς προστατεύσω ἐπὶ τόσην ὥραν, διὰ νὰ μὴ σᾶς εἴπω μετά, ὅτι ᾠκοδομήσατε ἐπὶ τῆς ἄμμου.

§123Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Τέλος, μίαν τελευταίαν παρατήρησιν ἡ ὁποία ἀφορᾷ τὴν ἀπόφασιν καὶ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς ΕΡΕ νὰ περιορίσουν τὰς διοικητικὰς δαπάνας τῶν ἐπενδύσεων. Οὐδεὶς ἔχει ἀντίρρησιν, ὅτι οἱ στόχοι ἑνὸς προγράμματος, οἱονδήποτε εἶναι τὸ πρόγραμμα, πρέπει νὰ ἐπιτυγχάνωνται κατὰ τὸν οἰκονομικώτερον δυνατὸν τρόπον. Ἡ ἔννοια τῆς σπατάλης συνδέεται ὄχι μὲ τοὺς στόχους, τοὺς ὁποίους ἐξυπηρετεῖ, ἀλλὰ μὲ τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον τοὺς ἐξυπηρετεῖ. Θὰ ἐπεθύμουν νὰ πληροφορηθῶ καὶ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἀπὸ τὴν ΕΡΕ, διατί τὸ 8% εἶναι σπατάλη — ἠμπορεῖ νὰ εἶναι — καὶ διατί τὸ 4% δὲν εἶναι σπατάλη. Αὐτὰ εἶναι ἐμπειρικὰ νούμερα ποὺ δὲν ἔχουν καμμίαν δυστυχῶς σημασίαν, διότι ἐὰν ἀπεδεικνύετο, κύριε Ἀρχηγὲ τῆς ΕΡΕ, ὅτι ὄχι 8% ἀλλὰ 10% διοικητικαὶ δαπάναι εἶναι ἀπαραίτητοι διὰ τὴν εὐόδωσιν τῶν στόχων τοῦ οἰκονομικοῦ προγράμματος, ἐρωτῶ θὰ εἴχατε σεῖς ἀντίρρησιν; Πιστεύω ὄχι.

§124Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, αὐτὴ ἡ τοποθέτησις τοῦ κ. Ἀνδρέα Παπανδρέου, εἶναι τοποθέτησις ἡ ὁποία θεωρητικῶς θὰ συνεχωρεῖτο ἀπὸ ἕδραν καθηγητικήν, δὲν συγχωρεῖτε ὅμως εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν τῆς Βουλῆς. Δὲν ἠμπορεῖ ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἤσκησε καθήκοντα ἀναπληρωτοῦ Ὑπουργοῦ Συντονισμοῦ νὰ ἀπαντᾷ εἰς ἐμέ, ὁ ὁποῖος ζητῶ νὰ κατέβῃ τὸ 8% εἰς 4%, ὅτι αὐτὸ εἶναι ἐμπειρικόν. Ναί, εἶναι ἐμπειρικόν, ἀλλὰ βασιμώτατον. Ἀφήνω τὴν θεωρίαν νὰ ἀποτελῇ προνόμιον τῶν ἐπιστημόνων τῆς Ε.Κ. Ἐμένα μοῦ φθάνει ἡ ἐμπειρικὴ κρίσις. Ὅταν ἡμεῖς ἐξετελέσαμεν οἷα ἔργα ἐξετελέσαμεν μὲ 2,5% διοικητικὰς δαπάνας, εἶναι ἀπολύτως θεμιτὴ καὶ μάλιστα ἐπιβεβλημένη ἡ ἐμπειρικὴ τομὴ εἰς τὴν ὁποίαν προέβην λέγων, ὅτι, ἐὰν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ φθάσῃ ἡ Κυβέρνησις εἰς 2,5% ἂς φθάσῃ τοὐλάχιστον εἰς τὸ 4%. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ μεταβληθῶ εἰς λογιστὴν ἢ εἰς ἐρευνητὴν λεπτομερειῶν καὶ ἀριθμῶν διὰ νὰ ἰσχυρισθῶ, ὅτι τὸ 8% εἶναι πολὺ ὑψηλόν. Βεβαίως, εἶπεν, ὁ κ. Παπανδρέου, ὅτι ἐὰν ἀπῃτεῖτο δι’ ὡρισμένας περιπτώσεις αἱ ὁποῖαι θὰ ἦσαν πασιφανῶς τοιαῦται, ὥστε νὰ ἀπῃτοῦντο 10% ἔξοδα διοικήσεως, διὰ νὰ γίνῃ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θὰ μετεμόρφωνε τὴν Ἑλλάδα, θὰ ἔπρεπε νὰ εἴπωμεν ναί. Ἀλλὰ δὲν ἴδομεν νὰ μεταμορφοῦται ἡ Ἑλλάς, ὥστε νὰ δικαιολογηθῇ ἡ αὔξησις τῶν διοικητικῶν δαπανῶν τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐπενδύσεων. Τὸ βάρος τῆς ἀποδείξεως πίπτει ἐπὶ τῶν ὤμων σας. Δὲν καλοῦμαι νὰ ἀποδείξω ἐγώ, ὅτι χρειάζεται 8%. Εἶναι πολὺ παράδοξος ἡ θέσις, τὴν ὁποίαν λαμβάνετε, ἀξιότιμε κ. συνάδελφε, εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Λαμβάνετε τὸ ὕφος μιᾶς θεωρητικῆς τοποθετήσεως, ἐνῷ πράγματι ὄπισθεν αὐτοῦ τοῦ προσωπείου συγκαλύπτεται ἡ κακὴ πολιτική σας. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς ΕΡΕ).

§125Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Κύριοι συνάδελφοι, θὰ ἤθελον νὰ εἴπω ἀπαντῶν εἰς τὸ προηγουμένως λεχθέν, ὅτι ἐπιβεβαιοῦται ἀπὸ τὴν συνέχειαν τῆς συζητήσεως ἡ πρόβλεψις, ὅτι θὰ εὑρεθοῦν ὅλα τὰ κόμματα σύμφωνα ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ καὶ χαίρω διὰ τὴν διαπίστωσιν. Πέραν αὐτοῦ ἠκούσαμεν τὸν κ. Ἀνδρέαν Παπανδρέου. Ἄλλωστε, πρῶτος ἐγὼ εἶχον τὴν εὐκαιρίαν νὰ εἴπω, διότι μοῦ ἀρέσει νὰ εἶμαι δίκαιος ἔναντι ὅλων, περὶ τῶν καλῶν προθέσεων τῆς Κυβερνήσεως τοῦ κ. Γεωργίου Παπανδρέου. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ δρᾶμα εἰς τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν — καὶ τὸ ἔχω ξαναειπῆ ἄλλοτε — εἶναι ὅτι καλὰς προθέσεις πιθανὸν νὰ εἶχεν, ἀλλὰ δὲν τὶς ἐπραγματοποίησε καὶ ἐπ’ αὐτοῦ ὁ κ. Ἀνδρέας Παπανδρέου, ἐνδεχομένως ἔχει κάποιαν ἁρμοδιότητα νὰ μᾶς δώσῃ ἐξηγήσεις. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα, καλὸν θὰ εἶναι νὰ ἀναγιγνώσκῃ—καὶ προσεπάθησα νὰ τὸν προστατεύσω— τὰ νομοθετήματα προτοῦ ἀπὸ καθέδρας ἀποφαίνεται. Τὸ νομοθέτημά μας καὶ ἡ πρότασις τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῆς ΕΡΕ, δὲν ὁμιλοῦν περὶ ἐντόκων γραμματίων, ὁμιλοῦν περὶ προκαταβολῶν καὶ εἶναι βέβαιον, ὅτι εἶναι συμφέρον τοῦ τόπου—καὶ περὶ αὐτοῦ ἔχω ἀπολύτως πεισθῆ—νὰ ὑπάρχῃ ἓν ὅριον εἰς τὰς προκαταβολάς, τὸ ὁποῖον πράγματι ἡμεῖς μὲ τὸν νόμον μας θέτομεν καὶ ἐπὶ τοῦ ὁποίου εἶναι εὔκολον νὰ γίνῃ ἡ σχετικὴ συζήτησις. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα, ἠκούσθη νὰ γίνεται συζήτησις περὶ ἐμπειρίας καὶ περὶ ἐπιστήμης, ὅσον ἀφορᾷ τὰς διοικητικὰς δαπάνας. Κύριοι συνάδελφοι, καλὸν εἶναι ἐπὶ τέλους, αὐτὴ ἡ ἐπιστήμη νὰ μὴ κακοποιῆται ἐπ’ ἄπειρον ἀτιμωρητί. Αἱ διοικητικαὶ δαπάναι ἐὰν μὲν ἀναφέρωνται εἰς μίαν συγκεκριμένην περίπτωσιν, εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ πρέπει καὶ νὰ δικαιολογοῦνται νὰ εἶναι ὑψηλαί. Ὅταν ἔχωμεν τὸ σύνολον ἑνὸς προγράμματος καὶ ἔχωμεν χρόνον ἐπαρκῆ καὶ κρίνωμεν τὸν μέσον ὅρον τῶν διοικητικῶν δαπανῶν, δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία, ὅτι εἶναι ἀτύχημα, εἶναι ἀδυναμία, διὰ νὰ μὴ εἴπω τὶ τὸ χειρότερον, νὰ αὐξάνωνται αἱ διοικητικαὶ δαπάναι καὶ καλὸν θὰ εἶναι κάποτε αὐτὰ τὰ παθήματα νὰ γίνωνται μαθήματα καὶ νὰ μὴ θέλωμεν ἀπὸ καθέδρας νὰ μεταβάλωμεν τὸ μαῦρο εἰς ἄσπρο καὶ τἀνάπαλιν. Βλέπω, ὅτι συμφωνοῦμεν ὡς πρὸς τὴν κατεύθυνσιν εἰς τὸν ἀντικειμενικὸν σκοπὸν καὶ εἰς τὴν ἐπιδίωξιν, διότι ἐδῶ γίνεται ἐλευθέρα συζήτησις, πάλη ἰδεῶν καὶ ἀπόψεων καὶ θὰ χαρῶμεν νὰ ἀκούσωμεν οἱανδήποτε κατεύθυνσιν πράγματι χρήσιμον. Τώρα ὅμως, μένει τὸ ἐρώτημα καὶ ὁ καημός, διατί ἡ ΕΡΕ δὲν θέτει ὅρους καὶ ὅτι ἔχει ἀποφασίσει νὰ ψηφίσῃ τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου. Αὐτὸ κρατήσατέ το δι’ ἑαυτόν, εἶναι ὁ μόνος ἁρμόδιος νὰ σᾶς παρηγορήσῃ. Δὲν εἶναι ὅμως τοῦ παρόντος νὰ συζητηθῇ. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ νομοθέτημα αὐτό, μετὰ τοῦ φορολογικοῦ καὶ παραλλήλως αὐτοῦ, θὰ μᾶς δώσῃ τὴν εὐκαιρίαν νὰ συζητήσωμεν τὸ θέμα αὐτὸ καὶ ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς, ἡ Κυβέρνησις χαίρει. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέραν, κ.κ. συνάδελφοι τῆς Ε.Κ., ἡ Κυβέρνησις ἔχει δηλώσει, ὅτι κατὰ τὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία γίνεται, εἶναι διατεθειμένη νὰ ἀκούσῃ τὰς ἀπόψεις κάθε κόμματος.

§126Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ἀπαντήσω, διότι ἀνεφέρθητε εἰς ἐμέ.

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μποῦτο, συνεχίσατε ἄνευ διακοπῶν, διὰ νὰ τελειώσητε, διότι ὁμιλεῖτε ἐπὶ δύο ὥρας.

§128Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι κοινοβουλευτικῶς ὀρθὸν ὅταν ἕνας βουλευτὴς προκαλῆται νὰ μὴ ἔχῃ δικαίωμα νὰ ἀπαντήσῃ; Δι’ ὄνομα τοῦ Θεοῦ, ποῦ ἀκούστηκε αὐτό; Ζητοῦμεν ἀμοιβαιότητα σεβασμοῦ καὶ ἴσην μεταχείρησιν. Ὅταν ζητοῦν νὰ ὁμιλήσουν δικοί μας, φέρνετε τὸν κατακλυσμόν.

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μπακόπουλε, μὲ ἀδικεῖτε. Πρὸ ὀλίγου δὲν ἐπέτρεψα καὶ εἰς τὸν κ. Πρωτοπαπαδάκην νὰ διακόψῃ.

§130Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τοῦ ἐπετρέψατε ὅμως νὰ εἴπῃ ὅσα εἶπε. Προκαλεῖται ὁ κ. Ἀνδρ. Παπανδρέου καὶ δὲν τοῦ ἐπιτρέπητε νὰ δώσῃ μίαν ἀπάντησιν;

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅταν τελειώσῃ ὁ ρήτωρ, θὰ ὁμιλήσῃ ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ του ζητήματος.

§132Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι προσωπικὸν ζήτημα, εἶναι θέμα ἠθικῆς δεοντολογίας. Νὰ ἀποφασίσῃ ἐπ’ αὐτοῦ ἡ Βουλή.

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ἐρωτήσω καὶ ἐγὼ τὴν Βουλήν.

§134Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ ἐρωτήσετε τὴν Βουλήν. Ἐφ’ ὅσον διαφωνοῦμεν, ποῖος θὰ λύσῃ τὸ θέμα; Ἡ Βουλή. Νὰ ἐρωτηθῇ λοιπὸν ἡ Βουλὴ ἔστω καὶ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Βουλὴ καὶ νὰ λύσῃ τὴν διαφοράν μας.

§135Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. ἐκπρόσωπος τῆς Ε.Κ. ἐπαναλαμβάνει δεκάκις ἕνα πρᾶγμα «νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Βουλή». Δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Βουλὴ ὅταν ὑπάρχῃ ἀγορητὴς ἐπὶ τοῦ βήματος. Ἑπομένως, κατ’ οἰκονομίαν ἐγένετο αὐτὸ τὸ πρᾶγμα.

§136Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κατ’ οἰκονομίαν ζητοῦμεν καὶ ἡμεῖς.

§137Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Μπακόπουλος ἐπικαλεῖται τὴν ἀρχὴν τῆς ἰσότητος. Ἐὰν ἦτο οἱοσδήποτε βουλευτὴς τῆς ΕΡΕ δὲν θὰ τοῦ τὸ ἐπετρέπατε ποτέ. Θὰ ἐκραύγαζεν ὁλόκληρος ἡ παράταξίς σας ἐὰν 3 ἢ 4 φορὰς ἠγείρετο, ὅταν ἄλλος ὁμιλητὴς εἶναι ἐπὶ τοῦ βήματος, ἀκόμη καὶ ἡμεῖς, ἐγὼ ὡς Ἀρχηγὸς Κόμματος ἢ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἢ καὶ ὁ κ. ἐκπρόσωπος τῆς Ε.Κ., ἔχομεν μὲν τὸ δικαίωμα ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ νὰ λάβωμεν τὸν λόγον ὁποτεδήποτε, ἀλλὰ ἐρωτῶμεν τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς καὶ τὸν ἐπὶ τοῦ βήματος εὑρισκόμενον. Δέν εἶναι σωστὸν αὐτό, τὸ ὁποῖον λέγει ὁ κ. Μπακόπουλος. Δὲν εἶναι διόλου ζήτημα ἠθικῆς τάξεως καὶ ἰσότητος νὰ ὁμιλήσῃ διὰ τετάρτην φορὰν ὁ κ. Α. Παπανδρέου, ἀπαντῶν εἰς ἐμέ. Πάντως κατ’ οἰκονομίαν δύνασθε, κ. Πρόεδρε, νὰ δώσητε τὸν λόγον εἰς τὸν κ. Παπανδρέου, ὄχι διότι ὁ Κανονισμὸς τὸ ἐπιτρέπει, ὄχι διὰ λόγους ἰσότητος, διότι ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης ἠθέλησε νὰ ὁμιλήσῃ καὶ τὸν ἐσταματήσατε, ἀλλὰ μόνον κατ’ οἰκονομίαν. Παρακαλῶ λοιπὸν καὶ ἐγὼ ὅπως κατ’ οἰκονομίαν δεχθῆτε νὰ ἐπιτρέψητε εἰς τὸν κ. Παπανδρέου νὰ ὁμιλήσῃ.

§138ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, μὲ ηὐχαρίστησεν ἰδιαιτέρως ἡ συμπαράστασίς σας ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Ὁμολογῶ, ὅτι δὲν μεταχειρίζομαι ἀνίσως τοὺς βουλευτάς. Προηγουμένως ἠρνήθην εἰς τὸν κ. Πρωτοπαπαδάκην καὶ ὅταν ὁ κ. Ἀνδρέας Παπανδρέου ἐζήτησε τὸν λόγον παρεκλήθην ἀπὸ τὸν ἐκπρόσωπον τῆς Ε.Κ. κατ’ οἰκονομίαν νὰ τοῦ ἐπιτρέψω νὰ ὁμιλήσῃ καὶ τοῦ ἔδωσα τὸν λόγον τρὶς καὶ τετράκις. Θέτω τὸ ἐρώτημα...

§139Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἠμπορεῖτε, ἀγορεύοντος ἄλλου, νὰ ἐρωτᾶτε τὴν Βουλήν.

§140ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέτω τὸ ἐρώτημα: πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ συνεχίσω νὰ διευθύνω τὴν συζήτησιν, ὅταν ὁ κ. Παπανδρέου συνεχῶς ζητῇ τὸν λόγον; Θὰ εἶναι κατάφωρος παραβίασις τοῦ Κανονισμοῦ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, παρακαλεῖται ὁ κ. Α. Παπανδρέου νὰ ὁμιλήσῃ.

§141Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε...

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐκχωρεῖτε τὰ δικαιώματά σας;

§143Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Κόμματος ὁρίζει τὸν ἐκπρόσωπον.

§144Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως. Ἐγώ, δὲν ἐζήτησα ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ Κανονισμοῦ νὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Παπανδρέου. Παρεκάλεσα νὰ ἐπιτραπῇ νὰ ἀπαντήσῃ, εἰς ὅσα τὸν προεκάλεσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ. Τί τὸ ἐξαίρετον; Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, πρὸ τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς ΕΡΕ, εἶπεν, ὅτι εἶναι ὀρθὸν νὰ ὁμιλήσῃ.

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατόπιν τούτου, δίδω τὸν λόγον εἰς τὸν κ. Α. Παπανδρέου, ὄχι ὅμως, ὅτι εἶναι ἠθικῶς ἐν τάξει.

§146Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ ζητοῦμεν καὶ ἡμεῖς.

§147ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατόπιν τῆς παρακλήσεως, βεβαίως, τοῦ ἐπιτρέπομεν.

§148Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Θὰ εἶμαι βραχύτατος καὶ ἐλπίζω νὰ μὴ ὑπάρξῃ περαιτέρω ἀνάγκη. Πρῶτον, εὐχαριστῶ διὰ τὴν παρατήρησιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ. Γνωρίζω τὰ περὶ προκαταβολῶν, ἀλλὰ προσεπάθησα νὰ ἐπισημάνω τὴν ἔκδοσιν νέου χρήματος ὑφ’ ὑμῶν, τὴν ὁποίαν, οὐσιαστικῶς, ἔχει ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ συγχωρήσει ὑπὸ τὴν μομφὴν ὅμων πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Θὰ ἔχω τὴν εὐκαιρίαν νὰ τὸ ἀναπτύξω ἀργότερον. Ὄχι σήμερον. Ἐπισημαίνω, ἐπίσης, ὅτι οἱ ὅροι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν τεθῆ, ὅπως καὶ σεῖς ὁ ἴδιος ἴσως ὑπενοήσατε, ἀποτελοῦν ἕνα εἶδος συμπαιγνίας —δὲν ἐπιθυμῶ νὰ θίξω— Κυβερνήσεως καὶ ΕΡΕ. Ἡ συμπαιγνία αὕτη ἔγκειται εἰς τὸ ἑξῆς: Ἀπὸ μὲν τῆς ἰδικῆς σας πλευρᾶς νὰ καλύψετε ταμειακὰς ἀνάγκας, ὅπως–ὅπως, ἀπὸ δὲ τῆς πλευρᾶς τῆς ΕΡΕ νὰ ὑπάρξῃ δεδικασμένον εἰς βάρος τῆς Ε.Κ. Ἐπιθυμῶ νὰ ρίψω τὸ βάρος εἰς τὴν ΕΡΕ, ἐφ’ ὅσον οἱ ὅροι ἐτηρήθησαν ὑφ’ ἡμῶν, ἀλλὰ δὲν ἔχουν τηρηθῆ ἀπὸ τὰς Κυβερνήσεις τῆς ἀποστασίας. Εἶναι ἐμφανές, ὅτι ὁ κύριος σκοπὸς τῆς στηρίξεως τοῦ νομοσχεδίου εἶναι καὶ ἡ στήριξις τῆς Κυβερνήσεως διὰ πολιτικοὺς λόγους, ἀλλὰ καὶ ἡ δημιουργία δεδικασμένου εἰς βάρος τῆς Κυβερνήσεως τῆς Ε.Κ. «ἔτσι ὅπως τὸ ἐκάματε, τί νὰ κάμωμεν;» αὐτὸ θέλετε νὰ εἴπητε. Ἀλλὰ ἔχομεν ἀποδείξεις ἐν τῇ Βουλῇ, ὅτι ἡμεῖς πράγματι παρεδώσαμεν ὑγιᾶ οἰκονομίαν καὶ θὰ ἀποδείξωμεν καὶ πάλιν, ὅτι ὑγιᾶ οἰκονομίαν παρεδώσαμεν καί, ὅτι ἡ σπατάλη τῶν Κυβερνήσεων τῆς ἀποστασίας, ἡ ἀνευθυνότης, ἡ ἔλλειψις Κυβερνήσεως στηριζομένης εἰς τὴν ἐμπιστοσύνην τοῦ λαοῦ, ἡ πολιτικὴ κρίσις, εἶναι ἡ αἰτία τῶν σημερινῶν προβλημάτων καὶ εἰς αὐτὴν τὴν εὐθύνην συμμετέχετε καὶ ὑμεῖς, κύριοι ἐκπρόσωποι τῆς Ε.Ρ.Ε.

§149Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Κύριε Πρόεδρε, τὸ κωμικοτραγικὸν εἰς τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν εἶναι, ὅτι τοὺς ὑποτιθεμένους ὅρους τῆς ΕΡΕ, τοὺς ἀποδέχεται καὶ ἡ ΕΚ. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα δικαιολογῶ τὴν ἀπελπισίαν τοῦ κ. Α. Παπανδρέου.

§150Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ζήτημα εἶναι τὸ ἑξῆς: Ὅτι ἀντικανονικῶς ὡμίλησεν ὁ κ. Ἀνδρ. Παπανδρέου καὶ λυποῦμαι διότι ἐνεθάρρυνα τὸν κ. Πρόεδρον εἰπών, ὅτι κατ’ οἰκονομίαν θὰ ἠδύνατο νὰ τοῦ δοθῇ ὁ λόγος. Ἀντικανονικῶς ὡμίλησεν καὶ ἀπὸ ἀπόψεως οὐσίας ὅσα εἶπε δὲν εἶχον σχέσιν μὲ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἴπομεν ἡμεῖς. Ἐνόμισεν, ὅτι ἐδικαιοῦτο νὰ προβῇ αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς τὴν ἐκτόξευσιν μιᾶς ρουκέττας. Ἤλπισα, ὅτι ὁ κ. Α. Παπανδρέου, δὲν θὰ ἐχρησιμοποίει ρουκέττες. Καὶ εἶναι ρουκέττα, τὸ νὰ λέγῃ, ὅτι πρόκειται περὶ συμπαιγνίας μεταξὺ Κυβερνήσεως καὶ ΕΡΕ. Δὲν εἶναι κἂν σοβαρὸν νὰ ὁμιλῇ περὶ συμπαιγνίας. Ποίαν συμπαιγνίαν ἐννοεῖτε κ. Παπανδρέου; Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ τὸ ἰσχυρίζεσθε; Ἀφοῦ περιεπέσατε εἰς τὸ ἁμάρτημα νὰ προβῆτε εἰς τὴν ἐκτόξευσιν μιᾶς τοιαύτης πολιτικῆς κατηγορίας θὰ ὑποστῆτε τὴν ἀπάντησιν καὶ θὰ ἀνταπαντήσητε μόνον ὅταν ἔλθῃ ἡ σειρά σας.

§151ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Τώρα.

§152Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι τώρα ἀλλὰ ὅταν τὸ θέλῃ ὁ Κανονισμός.

§153ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ Κανονισμός.

§154Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ ἔλαβον τὸν λόγον νὰ εἴπω ὅτι περιέπεσεν εἰς ἁμάρτημα ὁ κ. Α. Παπανδρέου διότι ἐνόμισεν ὅτι ἐπωφελούμενος τῆς εὐπρεπείας, τὴν ὁποίαν ἐπέδειξα ζητῶν, ὅπως κατ’ οἰκονομίαν τοῦ δοθῇ ὁ λόγος, ἐνόμισε, ὅτι ἐδικαιοῦτο νὰ ἐκτοξεύσῃ γελοῖον σύνθημα περὶ συμπαιγνίας. Κύριε Πρόεδρε, ἡ οἰκονομικὴ κατάστασις δὲν ἐξαρθροῦται, αὐτὰ λέγουν τὰ Πανεπιστήμια καὶ ἡ πραγματικὴ ἐπιστήμη, ἐντὸς 3–4 μηνῶν. Ὁ κλονισμὸς τῆς οἰκονομίας, τὸν ὁποῖον προσπαθοῦμεν καὶ ἡμεῖς ἐκτιθέμενοι εἰς τὸν κίνδυνον ἐπικρίσεων νὰ ἀντιμετωπίσωμεν διὰ νέων φορολογιῶν, εἶναι ἀποτελέσματα ἀτασθαλιῶν, ἐλλείψεως ἐπιστημονικῆς κρίσεως καὶ παντὸς αἰσθήματος εὐθύνης τῆς Κυβερνήσεως τῆς Ε.Κ. Δὲν ἐκτρέπονται αἱ οἰκονομίαι ἀπὸ τῆς μιᾶς ἡμέρας εἰς τὴν ἄλλην καὶ δὲν δημιουργοῦντα τὰ ἀνοίγματα αὐτά, τὰ ὁποῖα ἐδημιουργήθησαν εἰς ὅλους τοὺς λογαριασμοὺς ἀπὸ τὸν ἕνα μῆνα εἰς τὸν ἄλλον καὶ αἱ χρυσαῖ λίραι, τὰς ὁποίας ἐζήτει ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς καὶ ἔπαυσεν ἀπὸ τοῦ Δεκεμβρίου νὰ ζητῇ καὶ σήμερον πωλοῦνται, ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἡ ΕΡΕ ἐπέδειξε τὴν ἠθικὴν γενναιότητα καὶ ἀνέλαβε τὴν εὐθύνην νὰ ψηφίσῃ τὸ Νομοσχέδιον, αὐτό, αἱ χρυσαῖ λίραι δὲν ἤρχισαν νὰ ζητοῦνται ἀπὸ τὸν περασμένον Ἰούλιον. Ἤρχισαν νὰ ζητοῦνται ἀπὸ τὸν Νοέμβριον τοῦ 1963 καὶ μὲ μίαν μικρὰν διακοπὴν 3 μηνῶν κατὰ τὸ 1964, ἤρχισαν νὰ ζητοῦνται καὶ πάλιν ἀπὸ τὸν Ἰούνιον 1964. Τὰ 100 ἑκατ. δολλάρια, τὰ ὁποῖα ἐξηνεμίσθησαν, διὰ νὰ ἀγοράσητε χρυσᾶς λίρας, αὐτὰ ἐπὶ τῶν ἡμερῶν σας ἐγένοντο. Ἀφήσατε, λοιπόν, αὐτὰς τὰς θεωρίας, ὅτι ἡ ἐξάρθρωσις ἐσημειώθη τοὺς τελευταίους μῆνας. Ἡ ἐξάρθρωσις τῆς οἰκονομίας, εἶναι συνάρτησις τῶν πράξεών σας καὶ τοῦ γεγονότος, ὅτι ἐπὶ τῶν ἡμερῶν σας, ἐσκορπίσατε χρυσᾶς λίρας ἀντιστοιχούσας εἰς 100 ἑκατομμύρια δολλάρια. Ἡμεῖς προσεπαθήσαμεν τὸν ἱδρῶτα καὶ τὸ αἷμα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, νὰ ἀποταμιεύσωμεν καὶ σεῖς ἐσπαταλήσατε τὰ πάντα καὶ ἐγκαταλείψατε τὴν Χώραν ἀβοήθητον καὶ τὸ χειρότερον εἶναι, ὅτι δὲν ἔχετε τὴν γενναιότητα νὰ προσφερθῆτε καὶ νὰ βοηθήσετε σήμερον ψηφίζοντες τὴν ἀρχὴν τοῦ Νομοσχεδίου.

§155Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν διεκδικῶ οὔτε τὸ δικαίωμα, οὔτε τὴν βράβευσιν νὰ ἔχω τὸν τελευταῖον λόγον. Ἀπόδειξις, ὅτι δηλῶ, ὅτι δὲν πρόκειται νὰ ἀπαντήσω εἰς ὅσα εἶπεν ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ. Δηλῶ μόνον, ὅτι ἐντὸς τῶν προσεχῶν ἡμερῶν θὰ καταθέσωμεν ὅλα τὰ στοιχεῖα, ἐκ τῶν ὁποίων θὰ καταδειχθῇ πόσαι χρυσαῖ λίραι ἐπωλήθησαν καὶ πότε. Θὰ καταδείξωμεν ἐπίσης, ὅτι ἡ δυσπιστία πρὸς τὴν δραχμὴν καὶ ἑπομένως ἡ ζήτησις χρυσῶν λιρῶν ὀφείλεται εἰς τὴν προεκλογικὴν ἐκστρατείαν τῆς ΕΡΕ τὸν Νοέμβριον τοῦ 1963. Μὲ τὴν εὐγενῆ προσπάθειαν τῆς ΕΡΕ τότε πρὸς τὸ συμφέρον ἀκριβῶς τοῦ τόπου νὰ δυσφημισθῇ ἡ δραχμή. Καὶ ὑπῆρξεν καὶ εἰς τὸ τελευταῖον χωρίον ἡ ἄφθονος διασπορὰ τῶν γνωστῶν ἐκείνων ἐντύπων «νὰ ἡ δραχμή σου. Αὐτοὶ θὰ σοῦ τὴν καταστρέψουν». Καὶ νομίζουν οἱ συνάδελφοι τῆς ΕΡΕ, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς δὲν ἐνθυμεῖται. Θὰ καταθέσωμεν ὅλα τὰ στοιχεῖα προσεχῶς καὶ τότε θὰ καταφανῇ ἡ εὐθύνη ἑνὸς ἑκάστου.

§156Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. Τὰ ὅσα εἶπεν ὁ κ. Μπακόπουλος, δὲν ἀποδεικνύουν παρὰ μόνον ἔκφρασιν ἐπιθυμίας ἐν τῇ προσπαθείᾳ προσπελάσεως τῆς ἐξουσίας, ἐνῶ γνωρίζει ὁ ἴδιος, ὅτι ὅλα αὐτὰ δὲν ἀποτελοῦν παρὰ ἕνα χαλκευόμενον συλλογισμὸν βασιζόμενον ἐπὶ ἀνακριβειῶν. Κύριοι βουλευταί, μετὰ τὴν τελευταίαν παρέμβασιν τοῦ ἀξιοτίμου Ἀρχηγοῦ τῆς ΕΡΕ, δὲν νομίζω, ὅτι δικαιοῦμαι νὰ εἴπω ἄλλο τι. Θὰ παρεκάλουν μόνον τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, πρὸς τὸν ὁποῖον ἔχει ὑποβληθῆ τὸ σχέδιον πενταετοῦς προγράμματος οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως τοῦ τόπου νὰ καταβάλῃ κάθε δυνατὴν προσπάθειαν ἀπολιτικοποιήσεως τοῦ κειμένου. Διότι πιστεύω τὸ ἑξῆς πρᾶγμα, ὅτι ὁσονδήποτε καὶ ἂν ἦτο φυσικὴ ἡ ἐπίδρασις τοῦ κ. Ἀνδρέα Παπανδρέου, ὁ ὁποῖος ὑπῆρξε Γενικὸς Διευθυντὴς τοῦ Κέντρου καὶ ὑπῆρξε Γενικὸς Διευθυντὴς τοῦ Κέντρου ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς τόσον φασιστικῆς ΕΡΕ, ὁσονδήποτε καὶ ἐὰν ὑπῆρξε φυσικὴ ἡ προσωπική του ἐπίδρασις ἐπὶ τῶν ἀπόψεων τῶν ἀπασχολουμένων εἰς τὸ Κέντρον ἐπιστημόνων, πολὺ φοβοῦμαι, ὅτι ἡ φυσικὴ αὐτὴ ἐπίδρασις ἐνισχύθη ἐκ τῶν ὑστέρων, ἐκ δύο γεγονότων. Πρῶτον, ἐκ μιᾶς ζηλοτύπου ἐπιλογῆς εἴτε ξένων εἴτε Ἑλλήνων ἐπιστημόνων, οἱ ὁποῖοι ἐκ προοιμίων ἔπρεπε νὰ προσφέρουν κάθε ἐγγύησιν περὶ συμφωνίας μὲ τὸ πλέγμα τῶν θεωρητικῶν ἰδεῶν ἢ ἀσαφειῶν ποὺ ὑπάρχουν εἰς τὸ Κέντρον καὶ δεύτερον: Ὅτι ἡ πολιτικὴ ἐξουσία ὡς ἀσκήθη κατὰ τὸ διάστημα τῆς διετίας ἐπέβαλεν εἰς τοὺς εἰδικοὺς ἐπιστήμονας τοῦ Κέντρου Προγραμματισμοῦ τὰς ἀπόψεις τῆς Κυβερνήσεως. Ἀποτελεῖ, κ.κ. συνάδελφοι, μίαν ἀπάτην τεραστίου μεγέθους νὰ ἐναποθέτωμεν τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ τόπου εἰς ἕνα κείμενον, τὸ ὁποῖον ἐπεβλήθη καὶ ἐπεβλήθη ἐπὶ ἀνθρώπων ὑποτιθεμένων ἐλευθέρων. Τὰ ὅσα ἐλέγοντο περὶ ηὐξημένων ἐπενδύσεων ἀπὸ τὸ κόμμα τῆς Ε.Κ. εὑρέθη σκόπιμον νὰ περιληφθοῦν εἰς τὸ πρόγραμμα αὐτό, τὰ ὅσα εἶπε περὶ ἀναμορφώσεως τοῦ φορολογικοῦ συστήματος, πάντα ταῦτα ἐπαναλαμβάνονται στερεοτύπως εἰς τὸ πενταετὲς σχέδιον. Κύριε Ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ, εἶναι εὐθύνη, ἰδική σας, εἶναι προσωπικὸν δικαίωμά σας καὶ ταὐτοχρόνως καὶ εὐθύνη τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ νὰ ἀπολιτικοποιήσῃ τὸ κείμενον, τὸ ὁποῖον ὑπεβλήθη εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Κύριοι συνάδελφοι, τὴν θέσιν τῆς ΕΡΕ τὴν διέγραψε καὶ ὅσον ἀφορᾷ τὴν γενικωτέραν πολιτικὴν θέσιν, ὅπως ἐπίσης καὶ τὴν θέσιν, τὴν ὁποίαν ἔλαβεν ἐπὶ τῶν ἐπὶ μέρους ζητημάτων ἡ ἐπιστολὴ τοῦ Προέδρου κ. Κανελλοπούλου, ὅπως καὶ ἡ τελευταία του παρεμβολή. Πέραν αὐτοῦ θὰ ἤθελον νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι δικαιοῦνται νὰ ἰσχυρίζωνται, ὅτι παρέδωσαν ὑγιᾶ καὶ ἰσχυρὰν οἰκονομίαν, εἶναι μόνον οἱ τῆς ΕΡΕ. Διότι πράγματι ἡμεῖς παρεδώσαμεν ὑγιᾶ καὶ ἰσχυρὰν οἰκονομίαν, τὰ μέσα τοῦ 1963 οἰκονομίαν δὲ τόσον ἰσχυράν, ὥστε ἐπὶ μίαν διετίαν νὰ ἀντέξῃ εἰς τὴν κακοποίησιν καὶ τὴν ἀσυδοσίαν, τὴν ὁποίαν εἰσεκόμισεν εἰς τὴν πολιτικὴν σκηνὴν τοῦ τόπου καὶ τὴν διεύθυνσιν τῆς οἰκονομίας ἡ Ε.Κ. Ἡ αἰσιοδοξία, τὴν ὁποίαν ἔχω, πηγάζει ἀπὸ δύο πηγάς: Πρῶτον πιστεύω, ὅτι ἡ κατάστασις δὲν εἶναι ἀπελπιστική. Πιστεύω, ὅτι διὰ σειρᾶς μέτρων εἶναι δυνατὸν νὰ γίνουν οἱ κατάλληλοι χειρισμοί, ὥστε νὰ ἐπαναφέρωμεν, νὰ ἀποκαταστήσωμεν τὴν ἐμπιστοσύνην εἰς τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν. Δεύτερον ὀφείλεται εἰς τὸ γεγονός, ὅτι εἰς τὸν εὔπλαστον, εὐπαθῆ καὶ φαντασιώδη Ἑλληνικὸν λαὸν ὑπῆρξαν ἐποχαί, περιοδικῶς εἰς τὴν ἱστορίαν μας, κατὰ τὰς ὁποίας ἐπείθετο ἀπὸ τοὺς δημαγωγούς. Ἐχρειάσθη τὸ 1890 αἱ συνησπισμέναι δυνάμεις ἁπάντων τῶν διαφωνούντων πρὸς τὸν Τρικούπην διὰ νὰ τὸν ρίξουν. Καὶ ἦτο σημαντικόν, ὅτι τὴν ἐποχὴν ἐκείνην συνησπίσθησαν ἀπὸ τὰ πλέον προοδευτικὰ στοιχεῖα τοῦ τόπου μέχρι τοῦ γνωστοῦ κοτζαμπασισμοῦ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης. Κατὰ τὸν ἴδιον τρόπον εἰς τὴν μετὰ τὸ 1963 περίοδον οἱ αὐτοχειριζόμενοι ὡς προοδευτικοὶ ἄνθρωποι αὐτοῦ τοῦ τόπου, μὲ κομματάρχας καλῆς ἢ κακῆς μορφῆς, ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ἐθίγησαν ἀπὸ τὴν τεραστίαν προσπάθειαν, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ἡ ΕΡΕ, συνησπίσθησαν ἐναντίον της διὰ νὰ τὴν ρίξουν. Μαζὶ μὲ τὴν ΕΡΕ ἔρριξαν καὶ τὴν οἰκονομίαν. Πολὺ φοβοῦμαι, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ἐξηπατήθη ἀπὸ τὰ ὡραῖα συνθήματα τῆς Ε.Κ. Εἶναι ὑποχρεωμένος αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ πληρώσῃ τὸ τίμημα τῆς εὐπιστίας του. Ἂς βοηθήσωμεν ὅλος ὁ πολιτικὸς κόσμος, ὥστε νὰ ἐξέλθωμεν ἀπὸ τὴν περιπέτειαν αὐτὴν μὲ τὰ ὀλιγώτερα δεινά. Καὶ ἂς προσφέρωμεν θυσίαν τὸν ἑαυτόν μας καὶ θυσίαν τὸ κομματικόν μας συμφέρον διὰ τὸ καλὸν αὐτοῦ τοῦ τόπου. (Χειροκροτήματα).

§157ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Λαζαρίδη, ἐκρατήσατε τὸ ὑπ’ ἀριθ. 4 νομοσχέδιον τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας «περὶ ρυθμίσεως θεμάτων Κοινωνικῆς Ἀσφαλίσεως καὶ περὶ ἑτέρων τινῶν διατάξεων». Μήπως ἐνημερώθητε ἐν τῷ μεταξὺ διὰ νὰ ἄρητε τὰς ἀντιρρήσεις;

§158Γ. ΛΑΖΑΡΙΔΗΣ. Μετὰ τὰς δοθείσας ἐξηγήσεις ἀπὸ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Ἐργασίας, δὲν ἔχω πλέον ἀντιρρήσεις διὰ τὴν ἀποδοχήν του.

§159ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεπῶς, δύναται νὰ γίνῃ δεκτόν.

§160Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὑπάρχει εἰς τὴν παράγρ. 3 τοῦ ἄρθρου 10 ἓν ἀντιγραφικὸν λάθος. Καὶ ὁ κ. Ὑπουργός, συμφωνεῖ καὶ παρακαλῶ νὰ διορθωθῇ.

§161ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα, κ. συνάδελφε. Συνεπῶς, ἐγένετο δεκτὸν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ρυθμίσεως θεμάτων Κοινωνικῆς Ἀσφαλίσεως καὶ περὶ ἑτέρων τινῶν διατάξεων». (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο, τὴν προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Ι. Διαμαντόπουλος).

§162ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας κ. Α. Ἀντωνίου, βουλευτὴς Καρδίτσης, ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ τοῦ φορολογικοῦ νομοσχεδίου.

§163Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Κύριοι βουλευταί, ἐπιθυμῶ νὰ ὑπενθυμίσω εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ὅτι τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, ἀπερρίφθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς. Συνεπῶς, δὲν ἔγινεν ἀντικείμενον ἐπεξεργασίας, ἐν σχέσει πρὸς τὰ ἄρθρα του. Ἐν τῷ μεταξύ, ἐπηκολούθησαν παρασκηνιακαὶ συζητήσεις μεταξὺ τῶν Κομμάτων, τὰ ὁποῖα ὑποστηρίζουν τὴν Κυβέρνησιν καὶ τῆς Κυβερνήσεως. Ποῖον τὸ περιεχόμενον τῶν συζητήσεων αὐτῶν, αἱ ὁποῖαι διεξήχθησαν, ὡς πρὸς τὰς ἐπενεκτέας τροποποιήσεις, ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, δὲν δυνάμεθα νὰ γνωρίζωμεν. Ἡ συνέχεια τῆς συζητήσεως αὐτῆς, θὰ τὸ δείξῃ. Ἐν τῷ μεταξύ, διὰ νὰ τηρηθοῦν καὶ αἱ διατάξεις τοῦ Συντάγματος καὶ αἱ διατάξεις τοῦ Κανονισμοῦ, ἐπειδὴ ἡ Κυβέρνησις ἐπιμένει εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ παρόντος νομοσχεδίου, θὰ ἦτο προτιμότερον νὰ φέρῃ τὸ νέον νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον προέκυψεν ἐκ τῶν συζητήσεων καὶ τῶν ἐπαφῶν αὐτῶν. Κύριοι βουλευταί, διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, ἐπιβάλλονται, κατὰ τὴν ἔκθεσιν τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, φορολογίαι ὕψους 1.600 ἑκατ. Ἐγένετο πρὸ ὀλίγου συζήτησις διαλογική, εἰς τὴν ὁποίαν ἔλαβον μέρος, ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἀφ’ ἑνός, καὶ ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας κ. Α. Παπανδρέου. Ὁ κ. Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ, κατηγόρησε τοὺς κ.κ. Α. Παπανδρέου καὶ Α. Κανελλόπουλον, ὅτι εἰς παλαιοτέραν ἐποχήν, εἰσηγήθησαν τὴν ἐπιβολὴν φόρων καὶ ὅτι ὁ ἴδιος ἀντέκρουσε τὴν πρότασιν αὐτὴν τῶν πρώην συναδέλφων. Δὲν ἐπιθυμῶ νὰ ἐκφέρω οἱανδήποτε γνώμην καὶ νὰ ἐκφέρω οἱανδήποτε κρίσιν περὶ τῆς ἀναληθείας ἢ τῆς ἀληθείας τῆς μιᾶς ἢ τῆς ἄλλης ἀπόψεως. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον γνωρίζω καὶ σεῖς τὸ γνωρίζετε εἶναι, ὅτι εἰσηγητὴς τῶν ὑπὸ κρίσιν φορολογιῶν εἶναι σήμερον ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἦτο ἐναντίον τῆς ἐπιβολῆς τῶν φορολογιῶν, κατὰ τὸ παρελθόν. Καὶ ἐμφανίζεται τὸ πρᾶγμα τοσούτῳ μᾶλλον παράδοξον, καθ’ ὅσον ἀπὸ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, μᾶς εἶπεν, ὁ κ. Μητσοτάκης, ὅτι ἐγνώριζε τὰς δυσχερείας τῆς οἰκονομίας. Καί, ἀφοῦ τότε, τὰς ἐγνώριζεν, δὲν εἶναι ἀντιφατικὸν νὰ ἰσχυρίζεται σήμερον, ὅτι ἦτο ἐναντίον τῆς ἐπιβολῆς τῶν φορολογιῶν, ἀφοῦ ἡ οἰκονομία διήρχετο δυσχερείας, κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην καὶ κατὰ τὰς ἀπόψεις τῆς Κυβερνήσεως, ἔπρεπε νὰ ἐπιβληθοῦν φόροι;

§164Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ἤμουν ἐναντίον τῆς ἐπιβολῆς φόρων εἰς τὸ μέσον τοῦ χρόνου.

§165Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Κύριε Ὑπουργέ τοῦ Συντονισμοῦ, τὴν ἰδίαν περίπου δικαιολογίαν εἰς ἄλλην περίπτωσιν, ἐμφανίσατε, πρὸ ἡμερῶν, ὅταν ἐγένετο ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ οἰκονομικοῦ προβλήματος, τὴν 22 Δεκεμβρίου. Μᾶς εἴπατε, τότε, ὅτι ἐπεβάλατε τὴν μείωσιν τοῦ φόρου εἰσοδήματος, διότι καὶ αὐτὸ ἦτο προεκλογικὴ ὑπόσχεσις. Ἔχουν γίνει πλέον αἱ δικαιολογίαι σας «ταμποῦ». Καὶ ἠμπορῶ νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι κανεὶς εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ πολὺ φοβοῦμαι, κανεὶς Ἕλλην, δὲν πιστεύει εἰς τὰς ἀπόψεις αὐτὰς «ταμποῦ». Καὶ δι’ αὐτὸ δὲν ἔχω δισταγμὸν προσωπικῶς, νὰ πιστεύω, ὅτι εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν, τὸ δίκαιον εἶναι μὲ τὸ μέρος τοῦ κ. Α. Παπανδρέου καὶ Α. Κανελλοπούλου, τοσούτῳ μᾶλλον, καθ’ ὅσον ἡ κατηγορία αὐτὴ ἀντιφάσκει πρὸς ἄλλην κατηγορίαν, ἡ ὁποία διετυπώθη ἐναντίον τῆς Ε.Κ. Εἶναι γνωστόν, ἐπὶ παραδείγματι, ὅτι διαρκῶς διατυμπανίζεται, ὅτι ἡ Ε.Κ. ἔκαμε κατάχρησιν παροχῶν, ὅτι δημαγωγικὴ ὑπῆρξεν ἡ ἄσκησις τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς ἐκ μέρους τῆς Ε.Κ. Κατόπιν αὐτῶν τῶν συλλογισμῶν, γνωρίζομεν ποῖον πρέπει νὰ πιστεύσωμεν εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν. Δὲν ἔχομεν ἀνάγκην οἱουδήποτε ἄλλου ἐπιχειρήματος. Τὰ προηγηθέντα, ἡ ἱστορία τοῦ ζητήματος, εἶναι σαφής, καὶ ἀναμφισβητήτως ἠμποροῦμεν νὰ ἐξαγάγωμεν διὰ τῆς λογικῆς, τὰ πορίσματά μας, ποῖος εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν ἔχει δίκαιον. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν θέλω νὰ ἀναφερθῶ λεπτομερῶς εἰς τὰς κατ’ ἰδίαν διατάξεις τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου. Γνωρίζετε, ὅτι δι’ αὐτῶν ἐπιβάλλονται φόροι ὕψους 1.600 ἑκατ. δραχμῶν. Μεταξὺ αὐτῶν αὐξάνεται ὁ φόρος τοῦ εἰσοδήματος, τὰ τέλη κυκλοφορίας τῶν αὐτοκινήτων ἐν γένει, ἀλλὰ καὶ τῶν φορτηγῶν, αὐξάνονται τὰ τέλη χαρτοσήμου, προσαυξάνονται οἱ συντελεσταὶ φόρου κύκλου ἐργασιῶν. Ὅλοι ἀντιλαμβανόμεθα, κ.κ. συνάδελφοι, πόσον δυσμενὴς θὰ εἶναι ὁ ἀντίκτυπος τῶν φορολογιῶν αὐτῶν, ἐπὶ τῶν συναλλαγῶν. Ὅλοι μας ἀντιλαμβανόμεθα, πόσον δυσμενῶς θὰ ἐπηρεάσουν τὸ βασικὸν πρόβλημα τῆς οἰκονομίας μας, τὸ πρόβλημα τοῦ κόστους, αἱ φορολογίαι αὐταί. Οὐδεὶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἀμφισβητήσῃ, ὅτι οἱ φόροι αὐτοὶ θὰ πλήξουν τὴν προσπάθειαν τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως. Οὐδεὶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἀμφιβάλλῃ, ὅτι αἱ φορολογίαι αὐταὶ θὰ ἐπιβαρύνουν τὰς λαϊκὰς τάξεις. Πλανᾶται, κ.κ. συνάδελφοι, ἡ γνώμη, ὄχι μόνον μεταξὺ ἡμῶν τῶν βουλευτῶν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἀλλὰ καὶ μεταξὺ πολλῶν ἐκ τῶν συναδέλφων τῆς Συμπολιτεύσεως, ὅτι οἱ φόροι, τοὺς ὁποίους ἐπιβάλλει τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, οὔτε ἀπαραίτητοι ἦσαν, οὔτε οἱ ἐνδεδειγμένοι ἦσαν, οὔτε ἀναπόφευκτοι ἦσαν. Καὶ μᾶς προξενεῖ κατάπληξιν τὸ γεγονός, ὅτι οἱ ἴδιοι ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι, ὀλίγον πρὸ τῆς 15ης Ἰουλίου διεπίστωναν τὴν καλὴν πορείαν τῶν δημοσίων οἰκονομικῶν, οἱ ἴδιοι οἱ ὁποῖοι ἤσκουν τὴν βασικὴν πολιτικὴν καὶ ἰδίᾳ τοῦ τομέως τῶν δαπανῶν, διακηρύσσουν, ἀπό τινος χρόνου, ὅτι ἡ οἰκονομία διέρχεται κρίσιν, ἢ τοὐλάχιστον, ἡ οἰκονομία τοῦ τόπου διέρχεται μεγάλας δυσχερείας. Δοκιμάζομεν, πράγματι κατάπληξιν, ὅταν βλέπωμεν εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν, οἱ ὑπεύθυνοι κυρίως τῆς ἀσκήσεως τότε τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς, ὅπως εἶναι ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ἀντὶ νὰ ἐμπνέουν αἰσιοδοξίαν εἰς τὸν λαὸν διὰ τὸ οἰκονομικὸν μέλλον τοῦ τόπου, διατυμπανίζουν τὴν ὕπαρξιν οἰκονομικῆς κρίσεως. Καὶ μοῦ δίδεται ἡ εὐχέρεια νὰ τοὺς κατηγορήσω, ὅτι μεταβάλλονται οὕτω οἱ ἴδιοι εἰς ὑπονομευτὰς καὶ τῆς οἰκονομικῆς προσπαθείας καὶ τῆς σταθερότητος τοῦ νομίσματος. Ἀτυχῶς, κ.κ. βουλευταί, δὲν ὑπάρχουν εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν ἐπαρκῆ στοιχεῖα διὰ νὰ ὁμιλήσωμεν βάσει αὐτῶν, ὡς νὰ ἐπρόκειτο περὶ ἀσημάντου νομοσχεδίου ἄνευ ἀξίας, ἐθεωρήθη καλὸν νὰ ἀφιερωθοῦν ὀλίγαι μόνον γραμμαὶ εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν, καὶ μεταξὺ αὐτῶν νὰ περιληφθῇ ἡ δευτέρα παράγραφος, τὴν ὁποίαν θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ σᾶς διαβάσω. Λέγει, ἡ παράγραφος. «Προκειμένου περὶ τῶν ἐξόδων τούτων τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ διὰ τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι ὑπεύθυνος ἡ παροῦσα Κυβέρνησις ηὐξήθησαν δυσαναλόγως». Κύριοι βουλευταί, τὸ ἀντιλαμβάνεσθε τί σημαίνει ἡ παρ. αὐτή; Δὲν εἶναι ὑπεύθυνος ὁ κ. Μητσοτάκης, Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ἀλλ’ εἶναι ὑπεύθυνος ὁ κ. Μητσοτάκης, Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν τῆς ἄλλοτε Κυβερνήσεως τοῦ Κέντρου. Θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ παρατηρήσω, ὅτι ὁ ἀόριστος αὐτὸς ὑπαινιγμὸς στερεῖται καὶ γενναιότητος καὶ πολιτικῆς ἐντιμότητος. Εἶναι γνωστὸν καὶ ὅλοι τὸ ἐδιδάχθησαν ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς εἰς τὰ Πανεπιστήμια, ὅτι βασικὸς εἶναι ὁ ρόλος εἰς τὴν ἄσκησιν τῆς πολιτικῆς τῶν δαπανῶν, βασικὸς εἶναι ρόλος εἰς τὴν κοινοβουλευτικὴν δημοκρατίαν τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν διὰ νὰ ἀποτελέσῃ φρένον εἰς τὴν αὔξησιν τῶν κρατικῶν δαπανῶν. Καὶ ἀπὸ τὴν ἐπιτυχίαν ἢ ἀποτυχίαν τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ἐν σχέσει πρὸς τὸ καίριον αὐτὸ θέμα, κρίνεται ἂν ὁ οἱοσδήποτε Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐπέτυχεν ἢ ἀπέτυχεν εἰς τὸν τομέα, τὸν ὁποῖον διαχειρίζεται. Ὅταν ὑπάρχουν κόμματα, κ.κ. βουλευταί, ὅταν λειτουργῇ τὸ πολίτευμα οἱ Ὑπουργοὶ τῶν Οἰκονομικῶν, οἱ ὁποῖοι εἰς τὴν βασικὴν αὐτῶν ἀποστολὴν ἀπέτυχον, τίθενται εἰς τὸ περιθώριον τῆς κυβερνητικῆς δραστηριότητος. Εἰς τὴν ἰδικήν μας περίπτωσιν γνωρίζεται τί συνέβη. Ἀντὶ νὰ γίνῃ αὐτὸ συμπίπτει ἀντιθέτως νὰ ἔχουν προαχθῆ. Ἀλλὰ ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἐνόμισε, ὅτι θ’ ἀπήλλασσεν ἑαυτὸν πάσης εὐθύνης καὶ θὰ μετεβάλλετο αὐτομάτως εἰς ἀνευθυνοϋπεύθυνον, ἂν ἔστειλε κάποτε ὅπως ἀπέστειλεν, ὅπως ξέρετε, κάποιο γράμμα πρὸς τὸν τότε Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως. Κύριοι βουλευταί, ἡ διαφωνία ἑνὸς οἱουδήποτε Ὑπουργοῦ ἀποτελεῖ δημοσίαν ἐνέργειαν, καὶ ὤφειλε τότε ὁ κ. Μητσοτάκης ἂν διεφώνει πρὸς τὴν ἀσκουμένην πολιτικὴν νὰ ὑποβάλῃ παραίτησιν. Καὶ ἂν τοὐλάχιστον παρέμεινε, διότι ἐπρόκειτο νὰ ἐφαρμόσῃ μίαν διάφορον πολιτικήν, ἀναμφισβητήτως θὰ ὑπῆρχε κάποια ἐπιτέλους δικαιολογία. Ἀλλὰ εἰς τὴν περίπτωσίν του γνωρίζετε, ὅτι παρέμεινε διὰ νὰ ἐφαρμόσῃ τὴν αὐτὴν πολιτικὴν καὶ τότε εὔκολον εἶναι νὰ δημιουργηθῇ εἰς πολλοὺς ἡ ἐντύπωσις πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτύχῃ ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κέντρου ὅταν τὴν πολιτικήν της τὴν ἐφαρμόζουν ποῖοι; Ὄχι ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι πιστεύουν εἰς τὴν πολιτικὴν αὐτήν, ἀλλὰ ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι διαφωνοῦν πρὸς αὐτήν;

§166Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Κύριε συνάδελφε, μὲ συγχωρῆτε, πάρα πολύ. Ἔχετε ὑπ’ ὄψιν τὴν ἐπιστολήν, τὴν ὁποίαν ἔστειλεν ὁ κ. Μητσοτάκης τὴν ἐποχὴν ἐκείνην εἰς τὸν ἀρχηγόν του ἐπισημαίνων τοὺς σοβαροὺς κινδύνους, τοὺς ὁποίους διέβλεπεν εἰς τὴν ἐξέλιξιν τῆς οἰκονομίας; Ἐπομένως νομίζω, ὅτι εἶναι κάπως ἄδικοι οἱ χαρακτηρισμοὶ καὶ ἐκτὸς τόπου καὶ χρόνου, διότι σαφῶς, σαφέστατα ἐπεσήμανε καὶ τὸν ἤκουσα εἰς συμβούλια τῆς ἐξ Ὑπουργῶν Οἰκονομικῆς Ἐπιτροπῆς, ἐπισημαίνων τοὺς σοβαρωτάτους κινδύνους πλέον ἢ ἅπαξ. Δὲν ἠμπορεῖ κάθε ἡμέρα νὰ ἀντιδρᾷ ἐντονώτερον. Ἀλλὰ αὐταὶ αἱ ἀντιδράσεις προερχόμεναι ἀπὸ Ὑπουργὸν κατέχοντα τόσον ὑπεύθυνον θέσιν, ἔχουν βεβαίως τὴν βαρύτητά των καὶ δὲν ἠμποροῦν νὰ παραμένουν ἀπαρατήρητοι.

§167Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Γνωρίζετε πόσον προσωπικῶς συμπίπτει νὰ σᾶς τιμῶ, ἀλλὰ ὅταν μοῦ λέγετε, ὅτι ἡ ἐπιστολὴ αὐτὴ εἶναι ἐκτὸς τόπου καὶ χρόνου, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς παρατηρήσω, ὅτι ἔχετε ἀπολύτως ἄδικον. Εἶναι κείμενον ἐπιστολῆς, τὸ ὁποῖον ἔχει καιρίαν σημασίαν διὰ τὸ συζητούμενον θέμα.

§168Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Δὲν εἶπον ἡ ἐπιστολὴ εἶναι ἐκτὸς τόπου καὶ χρόνου. Εἶπον, ὅτι αἱ παρατηρήσεις σας, ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει ἐπιστολή, ἡ ὁποία ἐπισημαίνει τὰ σφάλματα τόσον βαρυσημάντως.

§169Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ, κ. Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ παρατηρήσω, ὅτι ἀσκεῖται ἡ κριτικὴ διὰ τὴν περίπτωσιν αὐτὴν ἐκ μέρους μου, ὄχι ἑνὸς οἱουδήποτε προσώπου, ἀλλὰ ἐναντίον ἐκείνου, τὸ ὁποῖον εἶναι σήμερον ἐπικεφαλῆς τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς, καὶ διότι εἶναι βέβαιον, ὅτι πρέπει νὰ ἐπαναληφθοῦν ὅσα λέγω σήμερον ἐδῶ, διότι ποῖος μᾶς ἐγγυᾶται, κ. Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι σήμερον καὶ σεῖς ἐπὶ παραδείγματι — δὲν θέλω νὰ εἴπω, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ τὸ ἐκάματε — δὲν ἀπεστείλατε...

§170Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἐπεσήμανα τοῦτο καὶ μετὰ τὴν παραίτησίν μου.

§171Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Δὲν μὲ παρηκολουθήσατε εἰς τὰς σκέψεις μου, δὲν εἶναι οὔτε ἐκτὸς τόπου, οὔτε ἐκτὸς χρόνου. Ἀντιθέτως, κ. Ὑπουργέ, ἦτο ἐπιβεβλημένον νὰ γίνῃ λόγος περὶ τῆς ἐπιστολῆς αὐτῆς. Διότι, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γνωρίζωμεν ἂν φερ’ εἰπεῖν — ὡς παράδειγμα τὸ φέρω — καὶ σεῖς δὲν ἐστείλατε σήμερα μίαν ἐπιστολὴν εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως λέγοντάς του, ὅτι διαφωνεῖτε ὡς πρὸς τὴν αʹ ἢ βʹ γραμμὴν τῆς Κυβερνητικῆς πολιτικῆς διὰ νὰ τὴν παρουσιάσετε ἐν καιρῷ ὡς ἄλλοθι καὶ ἀπαλλάξετε ἑαυτὸν ἐνδεχομένων ἀστοχιῶν ἢ ἀποτυχιῶν τῆς ἀποφασισθείσης πολιτικῆς καὶ κατοχυρώσητε κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον μόνον τὸ πρόσωπόν σας; Ἀναμένω ἐν πάσῃ περιπτώσει λόγῳ τῆς ἀτελείας τῆς εἰσηγητικῆς ἐκθέσεως αὐτὰ τὰ κενὰ τοῦ νομοσχεδίου νὰ συμπληρωθοῦν δι’ ἀνακοινώσεων λεπτομερῶν, αἱ ὁποῖαι θὰ γίνουν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Ἔχομεν δὲ ὁπωσδήποτε τὴν ἀξίωσιν ὁ ἀσαφὴς καὶ ὁ ἀόριστος ὑπαινιγμός, ὁ ὁποῖος περιέχεται εἰς τὴν βʹ παρ. αὐτῆς τῆς εἰσηγητικῆς ἐκθέσεως νὰ διευκρινισθῇ ἐπαρκῶς. Ἐν τῷ μεταξὺ θὰ συνεχίσωμεν τὴν συζήτησιν στηριζόμενοι πρωτίστως εἰς τὰς ἀνακοινώσεις, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο κατὰ τὴν γενικὴν οἰκονομικὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία διεξήχθη ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὸν παρελθόντα Δεκέμβριον. Μᾶς εἶπε τότε ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ὅτι αἱ εἰσπράξεις τῶν ἐσόδων ἐξειλίχθησαν σύμφωνα μὲ τὰς προβλέψεις. Εἶναι περίπου ἀληθὲς ἐν σχέσει πρὸς τὸ συνολικὸν ποσὸν τῶν εἰσπράξεων. Ἀλλὰ ἐν σχέσει πρὸς τὰ κατ’ ἰδίαν ποσὰ ἡ δήλωσις αὐτὴ δὲν ἔχει ἀληθείας. Εἶναι βέβαιον ἐπὶ παραδείγματι, ὅτι ἐπῆλθε μείωσις τῶν ἐσόδων κατόπιν τοῦ γνωστοῦ νομοσχεδίου διὰ τοῦ ὁποίου ἐμειώθησαν οἱ συντελεσταὶ τοῦ φόρου εἰσοδήματος. Κύριοι βουλευταί, εἶμαι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι συμπίπτει νὰ ἔχουν ἐπιφυλάξεις ἐν σχέσει πρὸς συγκεκριμένα σημεῖα, ἐπὶ ὅσων ὁ κ. Α. Παπανδρέου εἶχεν ὑποστηρίξει κατὰ τὴν γενικὴν αὐτὴν οἰκονομικὴν συζήτησιν τοῦ παρελθόντος Δεκεμβρίου. Ὀφείλω ὅμως νὰ εἴπω, ὅτι τοὐλάχιστον εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν εἶχεν ἀπολύτως δίκαιον ἀντιταχθεὶς εἰς τὴν μείωσιν τῶν συντελεστῶν τοῦ φόρου εἰσοδήματος. Ὑπῆρξε σφάλμα, διότι ἐπηρέασε τὰ δημόσια ἔσοδα, ὅπως λέγεται, διότι στοιχεῖα συγκεκριμένα δὲν ἔχω εἰς τὴν διάθεσίν μου αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἀλλὰ ὅπως ἐλέχθη εἰς τὴν Βουλὴν κατὰ τὴν παρελθοῦσαν συζήτησιν ἡ μείωσις ὑπερέβη τὰ 500 ἑκατομμύρια δρχ. Ἀλλὰ ὑπῆρξε καὶ σφάλμα ἀπὸ τῆς ἑξῆς πλευρᾶς: Ἦλθεν ἡ Κυβέρνησις σήμερον διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου καὶ τὸν φόρον αὐτὸν ἐπὶ τοῦ εἰσοδήματος τὸν αὐξάνει. Κατὰ συνέπειαν ἔχομεν καὶ τὸ ἄτοπον ἀπὸ ἀπόψεως ἀσκήσεως ὀρθῆς δημοσιονομικῆς πολιτικῆς, τῆς μεταβολῆς τῶν δημοσιονομικῶν νόμων, καὶ δὴ τόσον συντόμως, ἐνῷ εἶναι γνωστόν, ὅτι αὐτοὶ πρέπει νὰ ἐμφανίζουν σχετικὴν σταθερότητα. Βεβαίως, θὰ ἀντιταχθῇ ἴσως, ὅτι δὲν ἔχει σημασίαν ἡ διάφορος αὐτὴ γνώμη τοῦ κ. Α. Παπανδρέου. Ἡ εὐθύνη τῶν Ὑπουργῶν εἶναι συλλογικὴ καὶ ἐνδεδειγμένον ἴσως θὰ ἦτο νὰ μὴ γίνεται ἐπίκλησις διαφόρου γνώμης ἐφ’ ὅσον ἐλήφθη ἡ αʹ ἢ βʹ ἀπόφασις. Ἀλλὰ νὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι εἰς τὴν συγκεκριμένην τοὐλάχιστον περίπτωσιν καλῶς ἐλέχθη, ἔπρεπε νὰ λεχθῇ, διότι ἐπιχύνει φῶς ἐπὶ τοῦ γεγονότος καὶ ἀποδεικνύει ποῖοι εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι εἶχον κατὰ τὸ παρελθὸν παρασύρει ἐνδεχομένως εἰς σφάλματα τὴν Κυβέρνησιν τοῦ Κέντρου. Περαιτέρω, ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ὁμιλῶν περὶ τῶν δημοσίων ἐξόδων, μᾶς εἶπεν, ὅτι αὐτὰ ὑπερέβησαν τὰς ἀρχικὰς προβλέψεις καὶ ὑπάρχει οὕτω ἀκάλυπτον ποσὸν 2.200 ἑκατ. δρχ. Τὸ ἄνοιγμα τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1965 μᾶς εἶπεν, ὅτι θὰ καλυφθῇ καθ’ ὃν τρόπον ἀνεκοινώθη τότε καὶ δὴ διὰ δανείων. Ἐπιθυμῶ, ἁπλῶς εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ νὰ παρατηρήσω, ὅτι σκόπιμον εἶναι νὰ γίνεται περισσότερον λελογισμένη προσφυγὴ εἰς τὸν δανεισμόν. Καὶ εἶναι τοῦτο σκόπιμον, διότι κατὰ τοὺς ἀριθμοὺς οἵτινες ἀνεκοινώθησαν εἰς τὴν Βουλὴν ἡ ἐξυπηρέτησις τοῦ δημοσίου χρέους πρόκειται ἤδη νὰ ἀνέλθῃ ἀπὸ τοῦ προσεχοῦς οἰκονομικοῦ ἔτους εἰς 2.650 ἑκατ. δρχ. Οἱ νέοι πόροι θὰ καλύψουν ἀνάγκας τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐπενδύσεων τοῦ 1966. Δὲν γνωρίζομεν καὶ δὲν δυνάμεθα νὰ προδικάσωμεν ἐὰν αὐτὸ θὰ συμβῇ. Ἐπίσης δὲν ἠμποροῦμεν νὰ εἴμεθα βέβαιοι, ἐὰν θὰ πραγματοποιηθοῦν οἱ πόροι διὰ τῶν ὁποίων θὰ καλυφθοῦν τὰ κενὰ τοῦ προϋπολογισμοῦ 1965, ὅπως δὲν δυνάμεθα νὰ εἴμεθα βέβαιοι καὶ δὲν δυνάμεθα νὰ υἱοθετήσωμεν τὸν ἰσχυρισμόν, ὅτι τὰ ποσὰ τῶν ἐπιβαλλομένων φορολογιῶν θὰ διατεθοῦν διὰ νὰ ἐνισχύσωμεν τὸν προϋπολογισμὸν ἐπενδύσεων τοῦ 1966. Τὸ παρελθὸν δυστυχῶς, μᾶς ἐπιβάλλει νὰ ἔχωμεν πολλὰς ἐπιφυλάξεις. Εὔλογος εἶναι ἡ ἀξίωσις, κ. βουλευταί, ὄχι μόνον τῆς Βουλῆς, ἀλλὰ καὶ τῶν Ἑλλήνων φορολογουμένων, οἱ ὁποῖοι καλοῦνται νὰ ὑποστοῦν τὰς νέας αὐτὰς θυσίας, τῶν 1660 ἑκατ. νὰ μᾶς γίνουν λεπτομερεῖς ἀνακοινώσεις, νὰ πληροφορηθῶμεν λεπτομερῶς πῶς διετέθησαν τὰ 2.220 ἑκατ. τοῦ ἀνοίγματος περὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ, εἰς τὴν συζήτησιν ἐκείνην. Ἐὰν δὲν ὑπάρξουν αὐταὶ αἱ λεπτομερεῖς ἀνακοινώσεις, τότε εὐλόγως ἠμποροῦμεν νὰ υἱοθετήσωμεν τὴν ὑπόνοιαν, ὅτι αὐτὰ τὰ ποσὰ ἢ ὡρισμένα ἐξ αὐτῶν ἐσπαταλήθησαν διὰ κομματικοὺς σκοπούς, μετὰ τὴν 15ην Ἰουλίου.

§172Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Βάσει ὑποθέσεων ὁμιλεῖτε καὶ κάμνετε σοβαρὰν συζήτησιν; Εἶναι δυνατὸν νὰ ὁμιλῆτε περὶ αὐτῶν βάσει εἰκασιῶν;

§173Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Ἀξιοῦμεν περισσοτέραν σοβαρότητα ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, ζητοῦμεν μεγαλυτέραν διαφώτισιν. Δὲν εἶναι ἀξίωσις ἰδική μου, εἶναι ἀξίωσις τοῦ Ἕλληνος φορολογουμένου, ὁ ὁποῖος καλεῖται νὰ πληρώσῃ τὰ σπασμένα τῆς ἰδικῆς σας πολιτικῆς.

§174Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Κύριε συνάδελφε, δὲν πρόκειται νὰ σᾶς διακόψω διὰ τίποτε, ἀλλὰ θὰ ἤθελα νὰ εἴπω, ὅτι ἡ διαφώτισις εἶναι χρήσιμος, ὅταν ἠμπορῇ καὶ ὁ ἄλλος νὰ διαφωτισθῇ. Φοβοῦμαι, ὅτι εἰς αὐτὴν τὴν περίπτωσιν, εἶναι ἄπελπις ἡ προσπάθεια αὐτή. Τὸ εἴπατε εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν καὶ εἶπον, δὲν ἔχετε παρὰ νὰ πᾶτε εἰς τὸ Γεν. Λογιστήριον καὶ νὰ μοῦ εὕρητε μίαν δαπάνην, ἡ ὁποία νὰ συνιστᾷ δαπάνην ἄσκοπον καὶ τότε θὰ δεχθῶ τὴν κατηγορίαν σας αὐτήν. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα δὲν εἶναι συζήτησις Βουλῆς αὐτὴ ποὺ κάμετε, εἶναι συζήτησις καφενείου καὶ ἡ Κυβέρνησις δὲν δύναται νὰ σᾶς παρακολουθήσῃ.

§175Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Λυποῦμαι, πάρα πολύ, κ. Ὑπουργέ, διότι συζήτησιν καφενείου κάμνετε σεῖς αὐτὴν τὴν στιγμήν. Σεῖς κάμνετε συζήτησιν καφενείου, διότι μᾶς παρεπέμπετε εἰς τὸ Γεν. Λογιστήριον, ἐνῷ ὡς Κοινοβουλευτικὸς ἀνήρ, ὡς ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος ἔχει κοινοβουλευτικὴν θητείαν μακροτάτην, θὰ ἔπρεπε νὰ γνωρίζετε πρωτίστως, ὅτι ἔχετε ὑποχρέωσιν νὰ πληροφορῆτε τὴν Βουλήν, νὰ λογοδοτῆτε ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, καὶ διατὶ τὸ ἀποφεύγετε τὸ γνωρίζομεν καὶ σεῖς τὸ ἠξεύρετε. Ἀλλὰ τὸ ἐρώτημά μου, ἡ ἀπορία μου εἶναι συγκεκριμένη καὶ χαίρω, διότι δὲν λαμβάνω καμμίαν ἀπάντησιν. Καὶ ἡ ἔλλειψις ἀπαντήσεως καὶ ἡ παραπομπὴ εἰς τὰς ὑπηρεσίας τοῦ Γεν. Λογιστηρίου ἀποδεικνύουν πόσον βάσιμον εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπα προηγουμένως καὶ τὸ ὁποῖον ὅλοι γνωρίζομεν, διότι τὸ διεπιστώσαμεν ὅλοι οἱ συνάδελφοι εἰς τὰς ἐκλογικάς μας περιφερείας.

§176Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Τόσον βάσιμον εἶναι, ὥστε δὲν ἠμπορεῖτε ἀκόμη νὰ ἀντιληφθῆτε μετὰ 15)θήμερον ποία ἦτο ἡ εἰσήγησις, τὴν ὁποίαν ἔκαμα ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Ποῦ τὸ εἴδατε τὸ ἄνοιγμα τῶν 2.220 ἑκατ.;

§177Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Διαβάζω, κ. Ὑπουργέ.

§178Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Πρέπει ἡ διαφώτισις νὰ ἀπευθύνεται εἰς ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι τὴν ἀντιλαμβάνονται. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέραν τί θέλετε νὰ κάμω; Ὑπάρχουν περιπτώσεις, ἐναντίον τῶν ὁποίων ἐπὶ ματαίῳ πασχίζει κανείς. Κατηγορεῖτε τὴν Κυβέρνησιν. Ἡ Κυβέρνησις κατέθεσε προϋπολογισμόν, ἐξετέλεσε προϋπολογισμὸν καὶ κατέστησεν ὅλα τὰ στοιχεῖα δημόσια. Ὁ κ. Α. Κανελλόπουλος, ὁ κ. Α. Παπανδρέου, ἐκπρόσωποι τοῦ κόμματός σας, ἦλθον εἰς τὸ Γεν. Λογιστήριον, ἔλαβον τὰς πληροφορίας, θὰ ἀσκήσουν οἱ ἄνθρωποι τὴν κριτικήν των καὶ θὰ ἠμπορέσωμεν νὰ συζητήσωμεν ἐπὶ ἑνὸς ἐπιπέδου. Τώρα, ἐὰν ἔρχεσθε νὰ μὲ κατακεραυνώσετε καὶ νὰ μὲ ἐλέγχετε δι’ αὐτὸ τὸ ὁποῖον σᾶς ἐδήλωσα, δὲν λέγετε τίποτε καὶ αὐτὸς εἶναι τρόπος συζητήσεως, εἰς τὸν ὁποῖον ἐγὼ δὲν ἠμπορῶ, λυποῦμαι, κ. Πρόεδρε, ἀλλὰ δὲν ἠμπορῶ νὰ σᾶς παρακολουθήσω.

§179Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Ἐὰν λέγω ἢ δὲν λέγω τίποτε, δὲν ἀναμένω ὁπωσδήποτε ἀπὸ σᾶς, κ. Ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ, νὰ τὸ εἴπητε. Ἀλλὰ ὁπωσδήποτε, ἐπειδὴ ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι τὸ εἴπατε εἰς τὴν Βουλὴν θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς διαβάσω τὴν σχετικὴν περικοπήν, ἡ ὁποία ὑπάρχει εἰς τὰ πρακτικὰ τοῦ Δεκεμβρίου τοῦ 1965.

§180Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Νὰ σᾶς δώσω μίαν ἀπάντησιν.

§181Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Θὰ πρέπει κατὰ τὸν Κανονισμόν, νὰ μοῦ ζητήσετε, ἐὰν ἐπιτρέπω τὴν διακοπήν. Ἀναγινώσκω ἁπλῶς ὅπως ἐνεγράφησαν εἰς τὰ πρακτικά, ὅπως ἀκριβῶς τὰ ἀνεκοινώσατε τότε εἰς τὴν Βουλήν. Εἴχατε εἴπει «παραμένει ἀκάλυπτον αὐτὸ καὶ ἀποτελεῖ τὸ τελικὸν ἔλλειμμα τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ 1965 ποσὸν 2.220 ἑκατομμυρίων».

§182Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ἀπὸ τὰς δημοσίας ἐπενδύσεις, κ. συνάδελφε, ἐὰν δὲν τὸ καταλάβετε, δὲν πταίω ἐγώ, τί σπατάλην ἔκαμα εἰς τὰς δημοσίας ἐπενδύσεις;

§183Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Κύριε Ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ, ὁ προϋπολογισμὸς τῶν ἐπενδύσεων δὲν ἀποτελεῖ μέρος τοῦ Γενικοῦ Προϋπολογισμοῦ; Ἐὰν σεῖς δαπανᾶτε χρήματα προοριζόμενα διὰ τὸν προϋπολογισμὸν δημοσίων ἐπενδύσεων εἰς δαπάνας τοῦ τακτικοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ τὰς μεταφέρετε σήμερον αὐθαιρέτως ἢ ὅπως σᾶς συμφέρει σήμερον, εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τῶν δημοσίων ἐπενδύσεων τὸ πρᾶγμα δὲν ἀλλάζει ἀπὸ λογικῆς πλευρᾶς. Ὅτι ὑπάρχει ἐν πάσῃ περιπτώσει εἰς τὸ ἑνιαῖον σύνολον τοῦ προϋπολογισμοῦ δαπανῶν καὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ δαπανῶν καὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ ἐπενδύσεων, ἕνα κενὸν ἀκάλυπτον, 2.220 ἑκατομ., περὶ αὐτοῦ πρόκειται καὶ ἐπ’ αὐτοῦ ἔχετε ὑποχρέωσιν νὰ λογοδοτήσετε ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, διὰ τὸν τρόπον διαθέσεώς του καὶ ὄχι νὰ μᾶς παραπέμπετε εἰς τὰς ὑπηρεσίας τοῦ Γεν. Λογιστηρίου.

§184Θ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπιτρέπονται διακοπαί;

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Παπαπαναγιώτου ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐρωτᾶ τὸν ἐπὶ τοῦ βήματος συνάδελφον ἐὰν θέλῃ νὰ τὸν διακόψῃ...

§186Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Κύριε Παπαπαναγιώτου, δὲν εἶσθε Πρόεδρος, εἶσθε ἕνας ταραχοποιός, ἐπαγγελματίας.

§187ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, παρακαλῶ ἀφήσατε τοὺς χαρακτηρισμούς.

§188Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Κύριε Ἀντωνίου, ὅταν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ σᾶς παραπέμπῃ εἰς τὸ Γενικὸν Λογιστήριον τοῦ Κράτους, εἶναι ἁπλούστατον τὸ γεγονός, σᾶς ἀνοίγει τὰ πάντα διάπλατα εἰς τὴν διάθεσίν σας. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ τίποτε ἄλλο περισσότερον, ὀλιγώτερον ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ. Ὁμολογῶ, ὅτι δὲν ἠμπορῶ νὰ παρακολουθήσω τὰς σκέψεις σας.

§189Θ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ τὸν λόγον ἐπὶ προσωπικοῦ θέματος.

§190ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Παπαπαναγιώτου, ὅταν τελειώσῃ ὁ ρήτωρ, θὰ σᾶς δώσω τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ θέματος.

§191Θ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. .. διὰ νὰ τοῦ εἴπω ἐγώ, διὰ τὸ αἶσχος......

§192Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Λυποῦμαι, κ. Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, διότι δὲν ἠμπορῶ νὰ θέσω τὸ Γενικὸν Λογιστήριον ὑπεράνω τῆς Βουλῆς.

§193Γ. ΜΕΛΑΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Εἶναι σεβασμὸς πρὸς τὴν Βουλήν.

§194Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Λυποῦμαι, κ. Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, διότι ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, κατὰ διάφορον τρόπον, ἀντιλαμβανόμεθα τὴν ἔννοιαν τοῦ σεβασμοῦ πρὸς τὴν Βουλήν, ἐγὼ καὶ ὑμεῖς. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ε.Κ.). Ὑπάρχουν, ἄλλωστε, κ. βουλευταί, πέραν αὐτῶν καὶ δείγματα ἀσυλλογίστου, ἀπρογραμματίστου καὶ ἀλλοπροσάλλου, θὰ ἔλεγα, πολιτικῆς δαπανῶν. Ὄχι διὰ νὰ εἴμεθα δίκαιοι, κατὰ τὸ διάστημα, κατὰ τὸ ὁποῖον ἐπὶ κεφαλῆς τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν εἶναι ὁ ἀξιότιμος κ. Μελᾶς. Ἀρκεῖ νὰ σᾶς ἀναφέρω, ὅτι ὅπως γνωρίζετε, ἐμειώθησαν αἱ δαπάναι τῶν ἐπενδύσεων καὶ ἐνῷ ἐμειώθησαν αὐταὶ αἱ κατ’ ἐξοχὴν παραγωγικαὶ δαπάναι, ἀντιθέτως ηὐξήθησαν, ὄχι ἐπὶ τέλους δαπάναι κοινωνικῆς μορφῆς, ἀλλὰ δαπάναι καθαρῶς ἀντικοινωνικῆς μορφῆς. Ηὐξήθησαν π.χ. αἱ δαπάναι τῆς Διευθύνσεως τῶν Κρατικῶν Λαχείων. Ἀνεγράφη εἰς τὰς ἐφημερίδας καὶ λυποῦμαι, διότι δὲν ἐδόθη καμμία ἀπάντησις, ὅτι εἰς τὴν Διεύθυνσιν τῶν Κρατικῶν Λαχείων ἔγινεν ἓν ὄργιον διορισμοῦ καὶ ὁ τότε Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, κ. Μητσοτάκης εὗρε τὴν εὐκαιρίαν νὰ διορίσῃ ἐκεῖ τὸν Διευθυντὴν τῆς ἐν Χανίοις ἐφημερίδος του, τὸν πρῶτον ἐξάδελφόν του καὶ ἀπέδιδε τόσην σημασίαν εἰς τὴν λειτουργίαν τῆς Ὑπηρεσίας αὐτῆς, ὥστε ὁ τότε Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, κ. Μητσοτάκης νὰ μὴ παραλείψῃ νὰ διορίσῃ δι’ ἀποφάσεώς του καὶ τὸν πενθερόν του, ὡς μέλος τῆς Διοικούσης Ἐπιτροπῆς τῶν Κρατικῶν Λαχείων. Κύριοι βουλευταί, καλλιεργεῖται κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον μία νοσηρὰ νοοτροπία, προπαγανδίζομεν μεταξὺ τοῦ λαοῦ τὸ εὔκολον κέρδος, ἀντὶ νὰ ζητήσωμεν ἀπὸ τὸν λαὸν νὰ προπαγανδίζωμεν τὴν ἀνάγκην ἀποταμιεύσεως, τὴν ἀνάγκην ἐργασίας. Πολιτικὴν περισυλλογῆς ἀκούομεν καὶ πολιτικὴν περισυλλογῆς οὐδαμοῦ βλέπομεν. Καὶ σήμερον εἶναι χαρακτηριστικὴ ἡ ὕπαρξις μιᾶς νοσηρᾶς νοοτροπίας, ἡ ὁποία ἐπικρατεῖ μεταξὺ πλείστων Ὑπουργῶν τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως καὶ δὴ μετὰ τὰς γνωστὰς ἀνακοινώσεις, ὅτι ἡ οἰκονομία διέρχεται κρίσιν, ἢ ὅτι ὑπάρχει δυσχέρεια οἰκονομική. Γνωρίζετε, ἐπὶ παραδείγματι, ὅτι ὑπεβλήθη μόλις πρὸ ὀλίγου χρόνου, εἰς ποῖον νομοσχέδιον νομίζετε, εἰς τὸ περὶ δωδεκατημορίων μία ἐξοργιστικὴ τροπολογία, διὰ τῆς ὁποίας ἐπεχείρησεν ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς νὰ δημιουργήσῃ περιττὰς θέσεις εἰς τὸν Ὀργανισμὸν Σχολικῶν Κτιρίων. Καὶ σήμερον ἀκόμη ἐπιβαρύνεται τὸ σκέλος τῶν ἐξόδων μὲ ἐξοργιστικὰς δαπάνας διὰ κομματικὰς μεταθέσεις ὑπαλλήλων, μὲ ἐπιβάρυνσιν τῶν ὁδοιπορικῶν των. Ὑπάρχουν περιπτώσεις, διὰ τῶν ὁποίων ἐπιβαρύνεται τὸ σκέλος τῶν ἐσόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ μὲ τὰς διαφόρους παροχάς, τὰς ὁποίας κάμουν ἀπρογραμματίστως πλεῖστοι τῶν Ὑπουργῶν, ὅταν μεταβαίνουν εἰς τὰς ἐκλογικάς των περιφερείας. Ἐρωτᾶται, λοιπόν, πῶς ζητοῦμεν νὰ ὑποστῇ ἀγογγύστως τὰς νέας αὐτὰς θυσίας ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ὅταν οὐδαμοῦ καταβάλλεται προσπάθεια πραγματοποιήσεως οἱασδήποτε οἰκονομίας; Εἶναι λογικὸν νὰ δεχθῶμεν, ὅτι εἰς προϋπολογισμὸν μεγαλύτερον τῶν 30 δισεκ. δραχμῶν δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ πραγματοποιηθῇ δι’ οἰκονομιῶν, τὸ σύνολον τῶν φόρων, τῶν θυσιῶν, τὰς ὁποίας ζητοῦμεν νὰ ἐπιβάλωμεν ἐπὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, φορολογουμένου; Εἶναι βέβαιον, ὅτι ὡς Κράτος δαπανῶμεν δυσαναλόγως πρὸς τὰς οἰκονομικάς μας δυνατότητας, καὶ ἔχω ἕνα παράδειγμα, τὸ ὁποῖον δὲν ἀντέχω εἰς τὸν πειρασμὸν νὰ μὴ τὸ ἀναφέρω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Μοῦ ἔκαμεν ἐντύπωσιν, κ. συνάδελφοι, κάποτε ὅταν εἶχα ἰδῆ μίαν φωτογραφίαν ἀναδημοσιευομένην εἰς Ἑλληνικὴν ἐφημερίδα, ἡ ὁποία παρουσίαζε τὸν Μὰκ Μίλλαν, πρώην Πρωθυπουργὸν τῆς Ἀγγλίας καὶ ἕνα ἐκ τῶν τριῶν ἐπιζώντων τ. Πρωθυπουργῶν τῆς Ἀγγλίας ὄχι εἰς τὴν κεφαλήν, ἀλλὰ εἰς τὸ τέλος τῆς οὐρᾶς νὰ περιμένῃ διὰ νὰ ἐπιβῇ τοῦ τρόλλεϋ. Καὶ εἶναι γνωστόν, ἐπίσης, ὅτι Ὑπουργοὶ ξένων κρατῶν Πρωθυπουργοὶ ξένων κρατῶν, ὅπως εἰς τὴν Σουηδίαν, εἰς τὴν Ἑλβετίαν καὶ εἰς ἄλλας χώρας, χρησιμοποιοῦν ἀκόμη καὶ τὸ ποδήλατον, διὰ νὰ μεταβοῦν εἰς τὰς ἐργασίας των. Συμπίπτει εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν νὰ μιμούμεθα ὅ,τι συμβαίνει εἰς τὰς Ἀραβικὰς Χώρας, αἱ ὁποῖαι ἔχουν Φεουδαρχικὸν καθεστώς. Μιμούμεθα ξένας χώρας ἐκεῖ ποὺ δὲν πρέπει νὰ τὰς μιμούμεθα. Κύριοι βουλευταί, ἐρωτᾶται, ἀποτελεῖ ἢ ὄχι ἔμπρακτον ἀναγνώρισιν τῆς ὀρθότητος τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς τοῦ Κέντρου, ὅπως ἐξεδηλώθη εἰς τὸν προϋπολογισμὸν ἐκεῖνον τοῦ 1965; Κατηγοροῦμεν τὸν προϋπολογισμὸν ἐκεῖνον, ὅτι ὡδήγησεν εἰς ἐσφαλμένην πραγματοποίησιν τῶν προβλέψεων, ὅτι ὑπῆρξεν ἄστοχος ἀπὸ πολλὰς πλευρὰς καὶ εἰς τὴν πραγματικότητα, δι’ αὐτῆς ἀκριβῶς τῆς ἐνεργείας εἶναι ὡς ἐὰν ἐπιδοκιμάζωμεν τὴν πολιτικὴν τῆς Ε.Κ. Ἄλλωστε ἡ τακτικὴ αὐτὴ ἀντίκειται εἰς τὴν ἄσκησιν τῆς ὀρθῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς καὶ ἀντίκειται εἰς τὴν ἄσκησιν τῆς ὀρθῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς, διότι δὲν χρησιμοποιοῦμεν τὴν πεῖραν τῆς ἐκτελέσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ αὐτοῦ. Ὡρισμέναι τῶν δαπανῶν πιθανὸν νὰ ἀποδειχθοῦν περιτταί, νὰ ἀπεδείχθησαν καταναλωτικῆς μορφῆς, ἀλλὰ νὰ ἀπεδείχθησαν περισσότερον χρήσιμοι. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ ἐνισχύσωμεν τὰς δαπάνας ἐκείνας, αἱ ὁποῖαι θὰ προωθήσουν τὴν προσπάθειαν τῆς οἰκονομικῆς ἀνασυγκροτήσεως καὶ ἀντιθέτως νὰ ἀφήσωμεν εἰς τὸ αὐτὸ ἐπίπεδον δαπάνας, αἱ ὁποῖαι ἀπεδείχθησαν περιτταί; Εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποκαλέσωμεν αὐτὸ ἄσκησιν λελογισμένης οἰκονομικῆς πολιτικῆς; Αἱ κρατικαὶ δαπάναι, κ. συνάδελφοι, πρέπει νὰ ἐναρμονισθοῦν πρὸς τὴν πολιτικὴν οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως. Ἡ ἀλόγιστος καὶ ὑπέρμετρος αὔξησις τῶν καταναλωτικῶν δαπανῶν, ἀναμφισβητήτως, ὑπονομεύει τὴν πολιτικὴν αὐτὴν τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως. Ἐν προκειμένῳ, ὅμως, κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἔχομεν τίποτε νὰ νοσταλγήσωμεν ἀπὸ τὴν πολιτικὴν τῆς ΕΡΕ. Ἡ ἱστορία τῆς ΕΡΕ, εἰς τὴν ἄσκησιν τῆς πολιτικῆς τῶν Κρατικῶν ἐξόδων, δὲν τῆς ἐπιτρέπει, δὲν τῆς ἀφήνει περιθώρια ἐπικρίσεων ἐναντίον τῆς πολιτικῆς τῆς Ε.Κ. Οἱ τῆς ΕΡΕ κατηγοροῦν, ὡς γνωστόν, τὴν Ε.Κ. δι’ ὑπερβολικὴν αὔξησιν τῶν Κρατικῶν ἐξόδων. Εἶναι οἱ μόνοι, οἱ ὁποῖοι δὲν δικαιοῦνται νὰ κάμουν αὐτό. Ἀπὸ τὸ 1955, ἀφ’ ἧς ἀνέλαβε τὴν διακυβέρνησιν τοῦ τόπου ἡ ΕΡΕ, μέχρι τὸ 1963 —δὲν συμπεριλαμβάνω καὶ τὸ 1964 διότι θὰ μοῦ ἀντιταχθῇ ὅτι ἐδαπανήθησαν ἀρκετὰ ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Κέντρου— αἱ Κρατικαὶ δαπάναι ηὐξήθησαν μὲ ποσοστὸν 205%, πολλοστημόριον τῆς αὐξήσεως τῶν Κρατικῶν δαπανῶν ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῶν Κυβερνήσεων τοῦ Κέντρου.

§195Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Πόσαι εἶναι ἐπὶ τῶν ἡμερῶν σας;

§196Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Θὰ τὸ πληροφορηθῆτε καὶ αὐτό. Ἰδού, κύριοι, σχετικοὶ ἀριθμοί: «... (Ἀναγινώσκει)...».

§197Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε, μίαν διακοπήν.

§198ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶσθε ἐγγεγραμμένος νὰ ὁμιλήσετε;

§199Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Κύριε Διαμαντόπουλε, πῶς θὰ γίνῃ αὐτὴ ἡ δουλειά; Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δημιουργοῦμεν ἐντυπώσεις. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι, φωναί: νὰ ὁμιλήσῃ εἰς τὸ τέλος).

§200Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Ὁ συνάδελφός σας μοῦ ἐπέτρεψε τὴν διακοπήν. Διατὶ φωνάζετε;

§201ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐφ’ ὅσον ὁ ρήτωρ ἐπιτρέπει τὴν διακοπὴν καὶ τὸ Προεδρεῖον δὲν ἔχει ἀντίρρησιν. (Φωναί. Εἰς τὸν κ. Πρωτοπαπαδάκην δὲν ἐπετράπη διακοπή).

§202ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἠρωτήθη προηγουμένως ὁ ρήτωρ ἀπὸ τὸν κ. Πρωτοπαπαδάκην καὶ δι’ αὐτὸ δὲν τοῦ ἐπέτρεψα. Κύριε Ἀντωνίου, ἐπιτρέπετε;

§203Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Εὐχαρίστως.

§204Γ. ΡΑΛΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, οἱ κύριοι συνάδελφοι, μὲ παρεξήγησαν. Ἐγὼ δὲν εἶμαι διακοψίας ἐξ ἐπαγγέλματος. Ἐζήτησα τὴν ἄδειαν τοῦ κ. συναδέλφου. Εἴπατε, κ. συνάδελφε, ὅτι ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς ΕΡΕ ηὐξήθη τὸ σύνολον τῶν ἐξόδων ἀπὸ 11 εἰς 24 δισ. καὶ ὅτι αὐτὸ εἶναι μία αὔξησις 205%. Ἀλλὰ αὐτὴ εἶναι ἡ αὔξησις 7 ἐτῶν. Ξέρετε ποῖος εἶναι ὁ μέσος ὅρος τῆς ἐτησίας αὐξήσεως; Δὲν ὑπερβαίνει τὸ 15%. Ξέρετε ποία εἶναι ἡ αὔξησις ἡ ἰδική σας μεταξὺ τῶν ἐτῶν 64 καὶ 65; 70%. Ξέρετε ὅτι ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῶν ἰδικῶν μας ἐπὶ συνόλου προϋπολογισμοῦ εἴχομεν ἐπενδύσεις 5 δισεκ. δηλαδὴ συμμετοχὴν 23%. Ξέρετε πόση εἶναι ἡ ἰδική σας συμμετοχὴ ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῶν ἰδικῶν σας; Εἶναι, ἐπὶ συνόλου 35 δισ. 5.400 ἑκ., δηλαδὴ κάτι ὀλιγώτερον τῶν 16%. Ὅταν λοιπὸν μεταχειρίζεσθε τοὺς ἀριθμούς, νὰ τοὺς μεταχειρίζεσθε τοὐλάχιστον μὲ διάθεσιν καλῆς πίστεως. Διότι τὸ νὰ κάνετε σύγκρισιν μεταξὺ 1955 καὶ 1963 καὶ μεταξὺ τοῦ 1964 καὶ 1965, δὲν εἶναι σωστόν. Διατὶ δὲν κάμνετε τότε σύγκρισιν μεταξὺ τοῦ 1935, τελευταίου ἔτους κοινοβουλευτικῆς δημοκρατίας, πρὸ τῆς δικτατορίας καὶ τοῦ 1955; Διατὶ δὲν κάμετε μίαν τοιαύτην σύγκρισιν; Ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῶν ἰδικῶν μας αἱ δαπάναι ηὔξαναν ἀπὸ ἔτους εἰς ἔτος κατὰ μέσον ὅρον κατὰ 15%. Καὶ ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῶν ἰδικῶν σας ἡ αὔξησις μέσα σὲ δύο χρόνια ἔφθασε τὸ 70%.

§205Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Πρῶτα, πρῶτα, θὰ ἔπρεπε νὰ γνωρίζετε, ἀξιότιμε κ. συνάδελφε, ἐξ Ἀθηνῶν, ὅτι ἐχρησιμοποίησα ξηροὺς ἀριθμούς. Τὸ ὅτι δὲν ἀνεφέρθην εἰς τὴν περίοδον τοῦ παρελθόντος αἰῶνος, εἰς τὴν περίοδον τῆς κοινοβουλευτικῆς δημοκρατίας, εἰς τὴν περίοδον τὴν πρὸ τοῦ 1955, εἶναι ἀπολύτως εὐνόητον διότι ἐδῶ ἀπαντῶ εἰς ἐπικρίσεις αἱ ὁποῖαι διετυπώθησαν μόνον ἐναντίον τῆς Ε. Κ. ἐκ μέρους τῆς ΕΡΕ. Πέραν αὐτοῦ, κ. συνάδελφε, ἀνέμενον τὴν ἐρώτησίν σας αὐτὴν νὰ μὴ τὴν ὑποβάλετε σήμερον, ὅταν κάμνετε σύγκρισιν καὶ ὅταν λέγετε ὅτι συγκρίνετε 7 χρόνια πρὸς 2 χρόνια, σᾶς ἀπαντῶ ὅτι τὴν ἐρώτησίν σας αὐτὴν ἀνέμενον νὰ τὴν ὑποβάλετε μετὰ 7 ἔτη ὅταν καὶ ἡμεῖς θὰ εἴχομεν συμπληρώσει τὰ 7 χρόνια τῆς ΕΡΕ. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ε. Κ.). Καὶ ἐὰν τότε εἴχομεν φθάσει εἰς ὕψος ὑπερβάσεως δαπανῶν τὸ ποσὸν τῶν 205%, τότε ἀναμφιβόλως θὰ εἴχατε τὸ δικαίωμα νὰ μᾶς ἐπικρίνετε. Τώρα ὅμως δὲν δικαιοῦσθε νὰ ὁμιλήσετε καὶ νὰ μᾶς ἐπικρίνετε μάλιστα μὲ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα εἴχατε τὴν εὐκαιρίαν νὰ εἴπετε ἐν σχέσει μὲ τὴν χρησιμοποίησιν ἐκ μέρους μου, τῶν ἀριθμῶν τοὺς ὁποίους, ἐπαναλαμβάνω, ἐχρησιμοποίησα κατὰ τρόπον ξηρὸν διὰ νὰ ἐξαγάγω λογικὰ συμπεράσματα καὶ ὄχι αὐθαίρετα συμπεράσματα. Ἀλλά, ἐγένετο λόγος, ἐπίσης, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἡ Ε.Κ. εἶναι ὑπεύθυνος διὰ τὴν αὔξησιν τοῦ τιμαρίθμου. Ἀλλὰ καὶ ἐπ’ αὐτοῦ ἔχει ἡ ΕΡΕ τὴν ἱστορίαν της —καὶ θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ ἀναφέρω τὸν σχετικὸν ἀριθμόν, τὸν ὁποῖον ἐξήγαγον ἀπὸ τοὺς Τιμαρίθμους τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, ὁ τιμάριθμος χονδρικῆς πωλήσεως Ἀθηνῶν–Πειραιῶς μὲ βάσιν 100 τὸ 1952, ἀνῆλθεν εἰς τὸ τέλος τοῦ 1963 εἰς 165,4. Ἰδοὺ λοιπόν, ὅτι καὶ ἀπὸ αὐτῆς τῆς πλευρᾶς δὲν ἔχει δικαίωμα ἡ ΕΡΕ νὰ διατυπώνῃ ἐπικρίσεις ἐναντίον τῆς πολιτικῆς τῆς Ε.Κ. Ἀλλὰ ὑπάρχει καὶ ἕνα ἄλλο σημεῖον. Παραδόξως τὸ ἐπανέλαβε καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ κατὰ τὴν παρελθοῦσαν συζήτησιν, ὅτι βαρυνόμεθα μὲ τὴν εὐθύνην, ὅτι δὲν ἐξετελέσαμεν ἔργα, ὅτι ἡ ΕΡΕ ἐξετέλεσεν ἔργα. Κύριοι βουλευταί, δὲν εἶναι δύσκολον νὰ ἐκτελεσθοῦν ἔργα ὑπὸ δύο προϋποθέσεις, ὅταν ἀδιαφορῶμεν διὰ τὸ κόστος τῶν ἔργων, καὶ ὅταν ἀποφασίσωμεν νὰ ὑποδουλώσωμεν τὴν οἰκονομίαν εἰς ξένα συμφέροντα. Καὶ θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ ἀναφέρω ἕνα παράδειγμα, πλεῖστα παραδείγματα ὑπάρχουν, ὄχι ἕνα. Ὑπάρχει ἐπὶ παραδείγματι ἡ γνωστὴ σύμβασις μὲ τὴν ΕΣΣΟ–ΠΑΠΑΣ. Γνωρίζετε ὅτι χάρις εἰς τὰς προσπαθείας τῆς Κυβερνήσεως Κέντρου, περιεσώθησαν ὑπὲρ τοῦ δημοσίου ἀρκετὰ ἑκατομμύρια δολλάρια, χάρις εἰς ἐπιτυχεῖς διαπραγματεύσεις καὶ τὰ ὁποῖα ἑκατομμύρια ἐχαρίζοντο εἰς τὴν ἑταιρείαν αὐτήν. Καὶ τὸ πρᾶγμα ἦτο ἀρκετὰ δύσκολον, διότι εὑρισκόμεθα πρὸ τετελεσμένου γεγονότος καὶ γνωρίζετε ποίαν σημασίαν ἔχει ἡ ἀνατροπὴ τῶν συμβάσεων. Ἐγνώριζον ἀσφαλῶς ἐκεῖνοι μὲ τοὺς ὁποίους διεπραγματευόμεθα ὅτι μᾶς ἦτο ἴσως ἀδύνατον ἐνδεχομένως νὰ ἀνατρέψωμεν τὴν σύμβασιν, διότι κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, ἀνεξαρτήτως τοῦ ποῖος τὴν ὑπέγραψεν, ἐκλονίζαμε τὴν πίστιν τοῦ κράτους.

§206Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΙΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ μίαν λέξιν. Κύριε Ἀντωνίου ἡ ἀνατροπὴ τῶν συμβάσεων, ἐπέφερε καὶ τὴν ἀνατροπὴν τῆς Κυβερνήσεως. Ἡ ΕΣΣΟ– ΠΑΠΑΣ ἔρριξε τὴν Κυβέρνησιν, νὰ τὸ ξέρετε.

§207Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Ὑπάρχει καὶ ἡ ἄλλη σύμβασις, ἡ περιώνυμος σύμβασις ΠΕΣΙΝΕ. Εἶναι γνωστόν, κ. συνάδελφοι, πόσην σημασίαν ἔχει διὰ τὴν πολιτικὴν τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως ἡ ἄφθονος καὶ εὐθηνὴ ἠλεκτρικὴ ἐνέργεια. Γίνεται ἤδη λόγος περὶ αὐξήσεως τῆς τιμῆς τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος. Ἐγένοντο αἱ γνωσταὶ χαριστικαὶ διατάξεις πρὸς τὴν Ἑταιρείαν αὐτὴν ἐν σχέσει πρὸς τὸ τίμημα τὸ ὁποῖον θὰ καταβάλῃ διὰ τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα καὶ εἶναι φυσικὸν νὰ φθάσωμεν οὕτω καὶ εἰς αὔξησιν τῆς τιμῆς τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, τὸ ὁποῖον τόσην σημασίαν ἔχει διότι τόσον ἐπηρεάζει τὸ κόστος παραγωγῆς ἡ ὑψηλὴ τιμή του. Ἀλλὰ εἶναι βέβαιον, ὅτι πλεῖσται ἀπὸ τὰς δυσχερείας τὰς ὁποίας ἀντιμετώπιζε ἡ Ε. Κ., ἀλλὰ καὶ ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, ὀφείλονται ἀναμφιβόλως εἰς τὴν πολιτικὴν αὐτὴν τῶν δῆθεν μεγάλων ἔργων τὰ ὁποῖα ἐπραγματοποίησεν ἡ ΕΡΕ. Διότι ὅταν ἐξετελέσθησαν μὲ κόστος πολὺ ὑψηλόν, εἶναι δυνατόν, κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον νὰ ἔχῃ κατοχυρωθῇ ἡ ἀνταγωνιστικότης τῆς οἰκονομίας; Καὶ δὲν πρόκειται περὶ δευτερεύοντος προβλήματος. Ἡ ἀνταγωνιστικότης τῆς οἰκονομίας ἔχει ἰδιαιτέραν σημασίαν, ἰδίως ὑπὸ τὰς παρούσας συνθήκας τῆς συνδέσεώς μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Δὲν θέλω νὰ ἐπαναλάβω τὴν ἀπάντησιν, ἡ ὁποία ἔχει δοθῆ πρὸς τὴν Ἕνωσιν Κέντρου καὶ ὡς πρὸς τὴν ἐκτέλεσιν ἔργων ὑπ’ αὐτῆς. Εἶναι γνωστὸν ὅτι ἡ Ε. Κ. ἐπρόσεξε τὴν ὕπαιθρον, ἐξετέλεσεν ἐκτεταμένον πρόγραμμα ὁδοποιΐας, τὸ ὁποῖον ἐξυπηρέτησε τὴν Ἑλληνικὴν Ἐπαρχίαν.

§208ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ ΕΚ ΤΗΣ ΕΡΕ. Ποῦ εἶναι τὰ ἔργα;

§209Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Μοῦ δίδετε τὴν εὐκαιρίαν ἀκριβῶς νὰ ἐπαινέσω καὶ τὸν κ. Χούταν καὶ τὸ ἔργον, τὸ ὁποῖον ἐξετέλεσεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον. Τοὐλάχιστον ἀπὸ ἀπόψεως κόστους ἐπρόσεξε τὸ θέμα, περισσότερον ἀπὸ ὅσον τὸ προσέξατε ἐσεῖς. Καὶ εἶναι πρὸς τιμήν του ὅτι ἔλαβεν ὅλα τὰ ἐνδεδειγμένα μέτρα, διὰ νὰ ἔχωμεν χαμηλὸν κόστος τῶν ἔργων αὐτῶν. Καὶ σήμερον ἡ Ε.Ρ.Ε. ἐνετόπισε τὸ αἴτημά της εἰς τὴν ἀνάγκην ἀπολύσεως ὡρισμένου ἀριθμοῦ ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι διωρίσθησαν. Δὲν ἀρνούμεθα, κ. συνάδελφοι, ὅτι ὑπάρχουν ἐξοργιστικαὶ περιπτώσεις διορισμῶν καὶ εἰς ἐμὲ προσωπικῶς ὑπέπεσεν εἰς τὴν ἀντίληψίν μου δήλωσις Ὑπουργοῦ τῆς παρούσης Κυβερνήσεως ὅτι «ὅποιος θέλει διορισμόν, νὰ ἔλθῃ εἰς ἐμένα». Εἶναι δήλωσις, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν εἰς τὴν ἰδικήν του περιφέρειαν. Ἀλλὰ ἐὰν ὑπάρχουν ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς Κυβερνήσεως Ε. Κ. παρόμοιαι περιπτώσεις, αὐταὶ βαρύνουν τοὺς ἰδίους ἀκριβῶς ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι καὶ τότε ὡς καὶ σήμερον ὑπῆρξαν ὑπεύθυνοι παρομοίων σπαταλῶν. Ἄλλωστε, ὑπῆρξε καὶ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ἐπίσημος καταγγελία. Ἐλέχθη ἀπὸ τὸν κ. Χούταν ὅτι τὰ 25% τῶν διοριζομένων τὰ ἔπαιρναν ὁ τότε Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν διὰ νὰ δώσῃ τὴν ἔγκρισίν του διὰ τὴν σχετικὴν δαπάνην. Περὶ τὸ θέμα αὐτὸ τῶν διορισμῶν ὑπάρχει σχετικὴ σύγχυσις. Ἡμεῖς, ὡς Κυβέρνησις Φιλελευθέρων ἄλλοτε ἐθέσαμεν εἰς ἐφαρμογὴν τὸν Δημοσιοϋπαλληλικὸν Κώδικα καὶ βάσει τῶν διατάξεων αὐτοῦ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ πρόσληψις ἀπ’ εὐθείας, ἄνευ διαγωνισμοῦ. Ἐὰν θίγωμεν τὸ θέμα εἰς τὴν παροῦσαν περίπτωσιν, τὸ πράττομεν μόνον ἐν σχέσει μὲ τὴν συνάφειαν, τὴν ὁποίαν ἔχει πρὸς τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον. Ὁ διορισμὸς εἶναι βέβαιον, ἀνικάνων καὶ κατωτέρας ποιότητος ὑπαλλήλων ἐπιλεγομένων ἄνευ διαγωνισμοῦ, ἐπηρεάζει τὸ κόστος τῶν Δημοσίων Ὑπηρεσιῶν, λόγῳ τῆς μειωμένης ἀποδοτικότητος τῶν προσλαμβανομένων καὶ συνεπῶς αὐξάνει καὶ τὰ Κρατικὰ ἔξοδα. Ἀλλὰ θὰ ἔπρεπε νὰ ὑπενθυμίσω εἰς τὸ κόμμα τῆς ΕΡΕ ὅτι τὴν τεχνικὴν τῶν διορισμῶν ἀπὸ ἐκείνην τὴν ἐδιδάχθησαν ὅσοι τὴν ἐφήρμοσαν καθ’ ὃν ἀνώμαλον τρόπον τὴν ἐφήρμοσαν. Διότι μετὰ τὴν ἐφαρμογὴν τῶν διατάξεων αὐτῶν, ἐκεῖνοι ὑπῆρξαν οἱ ἐφευρέται καὶ τῶν διορισμῶν διὰ συμβάσεων καὶ τῶν διορισμῶν ὡς ἐργατοτεχνικοῦ προσωπικοῦ καὶ ἄλλων τεχνασμάτων διὰ τὴν μονιμοποίησιν διὰ νομοθετικῶν μέτρων. Ὅπως εἶναι βέβαιον, ὅτι ἐπίσης καὶ ἡ φαυλοκρατία ἔχει συνάφειαν μὲ τὸ συζητούμενον νομοσχέδιον, διότι ὅταν πράγματι, ὅπως κατηγγείλαμεν εἴς τινας περιπτώσεις κατὰ τὸ παρελθόν, παρεμβαίνῃ οἱοσδήποτε ἰσχυρὸς ἢ περισσότερον τοῦ ἰσχυροῦ Ὑπουργὸς καὶ προάγεται ὁ 500ὸς ἀνίκανος ὑπάλληλος, ὁ ὁποῖος ὑποσκελίζει ἄλλους 500, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει μειώνεται ἡ ἀποδοτικότης τῶν δημοσίων ὑπηρεσιῶν καὶ αὐξάνουν αἱ κρατικαὶ δαπάναι. Εἶναι παραδείγματα αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἐχρησιμοποίησα διὰ νὰ ἐξαγάγω τὸ συμπέρασμα, ὅτι ἡ φορολογικὴ πολιτικὴ καὶ ἡ δημοσιονομικὴ ἔχει σχέσιν μὲ τὴν ἄσκησιν ὀρθῆς πολιτικῆς καὶ ὅτι διὰ νὰ ὑπάρχῃ καλὴ φορολογικὴ πολιτικὴ πρέπει νὰ γίνεται καλὴ ἄσκησις πολιτικῆς. Ἀλλὰ ἐρωτᾶται τὸ συζητούμενον πρόβλημα, ὅπως τὸ γενικώτερον οἰκονομικὸν καὶ ἰδίως τὸ βασικὸν πρόβλημα τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπισθῇ ἀπὸ μίαν ἀσταθῆ καὶ ἀνίσχυρον Κυβέρνησιν ὅπως ἡ σημερινή; Εἶναι συνεπῶς βέβαιον, ὅτι ὅσον τὸ ταχύτερον ἐξέλθωμεν ἀπὸ τὴν σημερινὴν ἀνωμαλίαν, τόσον περισσότερον θὰ διευκολύνωμεν τὴν ἐπίλυσιν τῶν προβλημάτων τὰ ὁποῖα ἀντιμετωπίζει ἡ χώρα. Κατόπιν τῶν ὅσων εἶχα τὴν τιμὴν νὰ ἀναπτύξω ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, εἰσηγοῦμαι ἀνεπιφυλάκτως τὴν καταψήφισιν τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ε.Κ.).

§210Θ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον.

§211ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ ποίου θέματος;

§212Θ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Διὰ τὸ θέμα, ὅτι μὲ ἀπεκάλεσε ταραχοποιὸν καὶ μάλιστα ἐπαγγελματίαν ταραχοποιόν.

§213ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Παπαπαναγιώτου, δὲν ἤκουσα νὰ λέγῃ «ἐπαγγελματίας ταραχοποιός». Ἤκουσα μόνον τὴν λέξιν ταραχοποιός. Ἐπ’ αὐτοῦ ἔχω νὰ εἴπω ὅτι ὁ Κανονισμὸς λέγει ὅτι πρέπει νὰ ἀναπτύξετε τὸ προσωπικόν σας θέμα καὶ ἡ Βουλὴ νὰ ἀποφασίσῃ. Ἐπὶ τοῦ προκειμένου δὲν ὑπάρχει προσωπικὸν θέμα.

§214Δ. ΑΝΤΩΝΙΑΔΗΣ. Ἐσφαλμένη ἡ γνώμη σας.

§215ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ἀντωνιάδη, ὅ,τι ἔχετε νὰ εἴπητε, δι’ ἐμέ, νὰ τὸ εἴπητε εὐθαρσῶς καὶ ὄχι μὲ ὑπονοούμενα, διότι αὐτὴν τὴν στιγμὴν προεδρεύω τῆς Βουλῆς.

§216Θ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Μελᾶς μὲ ἀπεκάλεσεν ἐπαγγελματίαν ταραχοποιόν. Εἶναι γνωστὴ ἡ ἱστορία μου εἰς τὸν Νομὸν Δράμας, εἰς τὸν ὁποῖον ἐπανειλημμένως ἔχω ἐκλεγῆ βουλευτὴς καὶ εἰς τὸν ὁποῖον χαίρω ἐκτιμήσεως καὶ ἀπὸ τοὺς ἀντιπάλους μου ἀκόμη. Κύριε Πρόεδρε, ἔχω ἥσυχον τὴν συνείδησίν μου, ὅτι ἐπιτελῶ τὸ καθῆκον μου τιμίως καὶ εὐσυνειδήτως, ἀπὸ ὑποχρέωσιν πρὸς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Φαίνεται ὅμως, ὅτι τὸν κ. Ὑπουργὸν τὸν τύπτει ἡ συνείδησίς του, διότι ἐπρόδωσεν......

§217ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι αὐτό, κ. συνάδελφε, προσωπικὸν θέμα; Δὲν σᾶς ἐπιτρέπω.

§218Θ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. .... ἐπρόδωσε καὶ τὸν ἀείμνηστον Βενιζέλον καὶ τὸν Παπανδρέου....

§219ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν σᾶς ἐπιτρέπω. Εἶσθε καὶ δι’ ἐμὲ ταραχοποιός.

§220Θ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Αὐτὸ δι’ ἐμὲ εἶναι τίτλος τιμῆς.

§221ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ νὰ λάβῃ τὸν λόγον ὁ εἰδικὸς ἀγορητὴς τῆς ΕΔΑ.

§222Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ὥρα εἶναι δωδεκάτη καὶ συνεδριάζομεν ἀπὸ τὰς 7.

§223ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μπακόπουλε, ἀναγνωρίζω τὴν κόπωσιν τῶν συναδέλφων, ἀλλὰ ἐφιστῶ τὴν προσοχήν σας ἐπὶ τοῦ γεγονότος ὅτι εἶναι ἐγγεγραμμένοι νὰ ὁμιλήσουν ἐπὶ τοῦ συζητουμένου νομοσχεδίου εἷς εἰδικὸς ἀγορητὴς καὶ 30 ἀγορηταί. Κύριοι συνάδελφοι, εἰς τὸ Προεδρεῖον κατετέθη ἔνστασις ἀπαρτίας, ἔχουσα οὕτω: Πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς Μὴ ὑπαρχούσης τῆς προβλεπομένης ὑπὸ τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς ἀπαρτίας, παρακαλοῦμεν ὅπως διαπιστοῦντες ταύτην διακόψητε τὴν συνεδρίασιν ἐλλείψει ἀπαρτίας. Ἐν περιπτώσει ἀμφισβητήσεως παρακαλοῦμεν ὅπως διενεργηθῇ ὀνομαστικὴ ψηφοφορία. Ἐν Ἀθήναις τῇ 31 Ἰανουαρίου 1966 Οἱ ἐνιστάμενοι βουλευταί Δ. Κίνιας, Τ. Κεφαλληνός, Η. Κατριβάνος, Ι. Ἀλευρᾶς, Α. Παπαϊωάννου, Λ. Ἀντωνιάδης, Ι. Κυριαφίνης, Ι. Χαραλαμπόπουλος, Θ. Παπαπαναγιώτου, Θ. Μαναβῆς, Δ. Παπαϊωάννου, Ν. Παπαηλίας, Ι. Μελᾶς, Δ. Διαμαντίδης, Θ. Ἀνδρεάδης, Ν. Ζορμπᾶς, Λ. Ἄρχος, Ι. Κουτσοχέρας. Διαπιστῶ καὶ ἐγὼ ἔλλειψιν ἀπαρτίας καὶ λύω τὴν συνεδρίασιν. Ἐλλείψει ἀπαρτίας, λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ., μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως, ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον. (Ὥρα 12 μ.μ.)