1965.06.23

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 108η

Τετάρτη 23 Ἰουνίου 1965

Προεδρία κ. Γ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗ–ΝΟΒΑ

(Ὥρα 7.15′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Σ. Κατσώτας, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Σ. ΚΑΤΣΩΤΑΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως μὲ φραστικὰς διορθώσεις τῶν κ.κ. Ι. Κουτσοχέρα καὶ Ι. Διαμαντοπούλου. Ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀνακοινώσω εἰς τὸ Σῶμα ὅτι: Τὸ Ὑπουργεῖον Δικαιοσύνης διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 26144) 31.5.1965 ἐγγράφου του διαβιβάζει ἀναφορὰν τοῦ Εἰσαγγελέως Ἐφετῶν Ἀθηνῶν μετὰ προσηρτημένης ποινικῆς δικογραφίας, κατὰ τοῦ βουλευτοῦ κ. Ἐμ. Μπαχλατζῆ, δι’ ἧς αἰτεῖται τὴν ἄρσιν τῆς βουλευτικῆς ἀσυλίας αὐτοῦ, συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 63 τοῦ Συντάγματος. Τὸ Ὑπουργεῖον Δικαιοσύνης διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 28113) 31.5.1965 ἐγγράφου του διαβιβάζει ἀναφορὰν τοῦ Εἰσαγγελέως Ἐφετῶν Θεσσαλονίκης μετὰ προσηρτημένης ποινικῆς δικογραφίας, κατὰ τοῦ βουλευτοῦ κ. Ε. Ἀνθοπούλου, δι’ ἧς αἰτεῖται τὴν ἄρσιν τῆς βουλευτικῆς ἀσυλίας αὐτοῦ, συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 63 τοῦ Συντάγματος. Τὸ Ὑπουργεῖον Δικαιοσύνης διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 18023) 31.5.1965 ἐγγράφου του διαβιβάζει ἀναφορὰν τοῦ Εἰσαγγελέως Ἐφετῶν Θεσσαλονίκης, μετὰ προσηρτημένης ποινικῆς δικογραφίας, κατὰ τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Μυλωνᾶ, δι’ ἧς αἰτεῖται τὴν ἄρσιν τῆς βουλευτικῆς ἀσυλίας αὐτοῦ, συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 63 τοῦ Συντάγματος. Τὸ Ὑπουργεῖον Δικαιοσύνης διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 38855) 22.5.1965 ἐγγράφου του διαβιβάζει ἀναφορὰν τοῦ Εἰσαγγελέως Ἐφετῶν Λαρίσης, μετὰ προσηρτημένης ποινικῆς δικογραφίας, κατὰ τῶν βουλευτῶν κ.κ. Δ. Γεωργίου καὶ Χρ. Γραμματίδη, δι’ ἧς αἰτεῖται τὴν ἄρσιν τῆς βουλευτικῆς ἀσυλίας αὐτῶν, συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 63 τοῦ Συντάγματος. Τὸ Ὑπουργεῖον Δικαιοσύνης διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 38337) 31.5.1965 ἐγγράφου του διαβιβάζει ἀναφορὰν τοῦ Εἰσαγγελέως Ἐφετῶν Ἀθηνῶν, δι’ ἧς αἰτεῖται τὴν ἄρσιν τῆς βουλευτικῆς ἀσυλίας τοῦ βουλευτοῦ κ. Χατίπογλου Χασὰν Γιουσούφ, συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 63 τοῦ Συντάγματος. (Παραπέμπονται εἰς τὴν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν). Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Φ. Παναγιωτόπουλος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Φ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ βουλευτὴς Κερκύρας κ. Γ. Λύχνος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Φιλοπρόοδου Συλλόγου Ἄνω Κορακιανιτῶν Κερκύρας, αἰτουμένου οἰκονομικὴν ἐνίσχυσιν τοῦ Μουσικοῦ Συλλόγου Κερκύρας «Σπῦρος Σαμάρας» ἐκ τῶν Ἐθνικῶν Λαχείων. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Ι. Βαρβιτσιώτης, καταθέτει ψήφισμα τῆς Ἐθνικῆς Γενικῆς Συνομοσπονδίας Ἀναπήρων καὶ Θυμάτων Πολέμου Ἑλλάδος, αἰτουμένης ἀναπροσαρμογὴν συντάξεων, χορήγησιν ἐπιδόματος κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Χρ. Πιπιλῆς, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τοματοπαραγωγῶν Ἐπιταλίου, διαμαρτυρομένων διὰ χαμηλὴν τιμὴν τομάτας εἰς Κεντρικὴν Λαχαναγορὰν Ἀθηνῶν. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ψήφισμα τῆς Γενικῆς Συνομοσπονδίας Ἀναπήρων καὶ Θυμάτων Πολέμου Ἑλλάδος, αἰτουμένης ἀναπροσαρμογὴν συντάξεων, χορήγησιν ἐπιδόματος κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Κ. Ράλλης, καταθέτει ψήφισμα τοῦ Συνδικάτου χερσαίων Ἐμπορευματικῶν Μεταφορῶν, αἰτουμένου νομοθετικὴν ρύθμισιν τῆς διώξεως τῶν διὰ πλαστῶν ἀδειῶν κυκλοφορίας καὶ πινακίδων κινουμένων αὐτοκινήτων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Κερκύρας κ. Γ. Λύχνος, καταθέτει ἀναφορὰν ἰδιοκτητῶν ἀγοραίων ἐπιβατικῶν αὐτοκινήτων Κερκύρας, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν παράνομον χρησιμοποίησιν τῶν ἰδιωτικῶν αὐτοκινήτων τῶν ξενοδοχείων Κερκύρας διὰ μεταφορὰς ἐπὶ κομίστρῳ κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Κ. Ράλλης, καταθέτει ψήφισμα τῆς Ἐθνικῆς Γενικῆς Συνομοσπονδίας Ἀναπήρων καὶ Θυμάτων Πολέμου, αἰτουμένης ἀναπροσαρμογὴν συντάξεων, χορήγησιν ἐπιδόματος κλπ. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλοακαρνανίας κ. Γ. Παπαδημητρίου, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Γραμματικοῦ Μεσολογγίου, αἰτουμένου τὴν χορήγησιν καὶ ἑτέρας πιστώσεως διὰ τὴν ἀποπεράτωσιν τοῦ σχολικοῦ κτιρίου τῆς ἐν λόγῳ Κοινότητος. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Ι. Βαρβιτσιώτης, καταθέτει ἀπόφασιν τοῦ Ἐξωραϊστικοῦ καὶ Καλλωπιστικοῦ Συλλόγου «Ὁ Προφήτης Ἠλίας» Ἄνω Μελισσίων, δι’ ἧς ἐντάσσεται ἡ ἐν λόγῳ περιοχὴ εἰς τὴν Κοινότητα Μελισσίων. Ἡ βουλευτὴς Μαγνησίας κ. Μαρία Καραγιώργη, διὰ τηλεγραφήματός της, αἰτεῖται τὴν χορήγησιν μεγαλυτέρων δανείων ἐκ τῆς ΑΤΕ πρὸς τοὺς παγοπλήκτους ἐλαιοπαραγωγοὺς Μαγνησίας. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Ἀθαν. Τσαλδάρης, καταθέτει ψήφισμα τοῦ Συνδικάτου Χερσαίων Ἐμπορευματικῶν Μεταφορῶν, αἰτουμένου Νομοθετικὴν ρύθμισιν τῆς διώξεως τῶν διὰ πλαστῶν ἀδειῶν κυκλοφορίας καὶ πινακίδων κινουμένων αὐτοκινήτων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζὲς, καταθέτει ὑπόμνημα Σωματείου Καπνεργατῶν Σερρῶν «Ἡ Ἐλπὶς» αἰτουμένου ὅπως ὁ Ἐθνικὸς Ὀργανισμὸς Καπνοῦ ἀπασχολήσῃ ὅλας τὰς ἀνέργους καπνεργατρίας κατὰ τὴν ἐπεξεργασίαν τοῦ καπνοῦ διὰ νὰ μὴ στερηθῶσιν αὗται τῶν ἀσφαλιστικῶν των δικαιωμάτων. Ὁ βουλευτὴς Χαλκιδικῆς κ. Α. Φιλιππίδης, καταθέτει ἀναφορὰν κατοίκων Στρατονίκης Χαλκιδικῆς αἰτουμένων ἀποπεράτωσιν τῶν τοιχωμάτων γεφύρας συνδεούσης τὴν Στρατονίκην μὲ Ἱερισσόν, κλπ. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλ)νίας κ. Γ. Παπαδημητρίου, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημάρχου Μεσολογγίου, αἰτουμένου τὴν ἀνέγερσιν νέας δικαστικῆς φυλακῆς ἐν τῇ ἐν λόγῳ πόλει. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν ἐξωραϊστικοῦ καὶ Μορφωτικοῦ Συνδέσμου Παγκρατίου αἰτουμένου ρύθμισιν ζητήματος ἀναθεωρήσεως ἀποφάσεως περὶ ὕψους οἰκοδομῶν περιοχῆς Παγκρατίου κλπ. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Α. Περρωτῆς, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τῶν Προέδρων Κοινότητος καὶ Συλλόγου σεισμοπλήκτων τοῦ χωρίου Ζευγολατιοῦ, αἰτουμένων ἐπανασύνταξιν μελέτης σχεδίου πόλεως τοῦ ἐν λόγῳ χωρίου κλπ. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Β. Ἰντζές, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Ταχ. Ὑπαλλήλων Βʹ—Γʹ κατηγορίας Νομοῦ Σερρῶν, αἰτουμένου ὅπως ἡ Ταχ. Δ)νσις Σερρῶν ἐφοδιασθῇ πρώτη διὰ ταχυδρομικῶν μοτοσυκλεττῶν. Ὁ βουλευτὴς Τρικάλων κ. Δ. Παπανικολάου, διὰ τηλεγραφήματός του αἰτεῖται τὴν λῆψιν μέτρων προστασίας τῶν χαλαζοπλήκτων παραγωγῶν Τρικάλων. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου ἰδιοκτητῶν Ἰνστιτούτων Ξένων Γλωσσῶν ἐν Ἑλλάδι αἰτουμένων ρύθμισιν ζητήματος ἐξισώσεως τῶν ἐν λόγῳ Ἰνστιτούτων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Κερκύρας κ. Γ. Λύχνος, καταθέτει ἀναφορὰν ὑπαλλήλων Ταμείου Γεωργίας Κτηνοτροφίας καὶ Δασῶν Κερκύρας, αἰτουμένων ὅπως ὑπαχθοῦν εἰς τὸ Δημόσιον Ταμεῖον συνταξιοδοτήσεως. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλοακαρνανίας κ. Γ. Παπαδημητρίου, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημάρχου Μεσολογγίου, αἰτουμένου τὴν ἵδρυσιν εἰδικοῦ Πταισματοδικείου ἐν τῇ ἐν λόγῳ πόλει. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Β. Νεφελούδης καὶ Ι. Παπαδημητρίου, διὰ τηλεγραφήματός των, διαμαρτύρονται διὰ τὴν σύλληψιν Προέδρου καὶ Γεν. Γραμματέως Σωματείου Καπνεργατῶν Θεσσαλονίκης καὶ αἰτοῦνται τὴν ἄμεσον ἀπόλυσίν των. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Ι. Βαρβιτσιώτης, καταθέτει ἀναφορὰν Συλλόγου Ὑπαλλήλων Κεντρικοῦ Ταμείου καὶ Ταμείων Γ. Κ. καὶ Δασῶν, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν μὴ ἐπίλυσιν τῶν αἰτημάτων των. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Χ. Πιπιλῆς, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν Ἑνώσεως Ὑπαλλήλων Γραφείων Λογιστῶν ΚΤΕΛ, αἰτουμένων ὑπαγωγὴν των εἰς ἀσφάλισιν Ταμείου Ἐπικουρικῆς Ἀσφαλίσεως ΟΕΑΣ. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλ)νίας κ. Γ. Παπαδημητρίου, καταθέτει ψήφισμα Συνδικάτου Χερσαίων Ἐμπορευματικῶν Μεταφορῶν, αἰτουμένου νομοθετικὴν ρύθμισιν καὶ δίωξιν τῶν διὰ πλαστῶν ἀδειῶν κυκλοφορίας καὶ πινακίδων κινουμένων αὐτοκινήτων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Κερκύρας κ. Γ. Λύχνος, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν ὑπαλλήλων ἀστικοῦ ΚΤΕΛ Κερκύρας, αἰτουμένων τὴν ὑπαγωγὴν των εἰς ἀσφάλισιν Ταμείου Ἐπικουρικῆς ἀσφαλίσεως ΟΕΑΣ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Ι. Βαρβιτσιώτης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου Καλλιθέας, αἰτουμένου τὴν ἐπαναλειτουργίαν τῆς ἀστικῆς συγκοινωνίας μέσῳ τῆς ὁδοῦ Λυκούργου κλπ.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως.

§6Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Παραβαίνετε καταφώρως τὸν Κανονισμόν.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Διαμαντόπουλε, δὲν ἔχετε τὸν λόγον. (Κωδωνοκρουσίαι).

§8Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἡ πέμπτη φορὰ ποὺ ἐκλέγομαι βουλευτής. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ λάβετε τὸν λόγον. Ἤδη εὑρίσκεται ἐπὶ τοῦ βήματος ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Μὴ διαταράσσετε τὴν συνεδρίασιν.

§10Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Διατί, ἐνῷ διαβάσατε ἀναφοράς, τὴν ἰδικήν μου, ἀπὸ τὰς 29 Ἀπριλίου, δὲν τὴν ἐφέρατε;

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἐνεθυμήθητε τώρα εἰς τὰς 23 Ἰουνίου, ἀπὸ τὰς 29 Ἀπριλίου;

§12Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, παραβαίνετε τὸν Κανονισμόν. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγὼ παραβαίνω τὸν Κανονισμόν, ἢ σεῖς διαταράσσετε τὴν συνεδρίασιν;

§14Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀρκεῖ, ὅτι δηλώνετε, ὅτι τὸν παραβαίνετε.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἔχει τὸν λόγον.

§16Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Κύριοι βουλευταί, καὶ ἐπιβεβλημένη εἶναι καὶ χρήσιμος θὰ ἀποβῇ ἡ συζήτησις, ἡ ὁποία θὰ προκύψῃ ἀπὸ τὴν θέσιν τοῦ πολιτικοῦ ζητήματος ἐκ μέρους τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ εἶναι ἐπιβεβλημένη ἡ συζήτησις αὐτή, διότι ἐμπλακέντες τὸν τελευταῖον καιρὸν εἰς συζητήσεις περὶ προσωπικὰς εὐθύνας καὶ προσωπικὰ ζητήματα, ἐλησμονήσαμεν, ὅτι ἡ αἴθουσα αὐτὴ εἶναι κατ’ ἐξοχὴν προωρισμένη ἵνα συζητοῦνται ζητήματα, τὰ ὁποῖα ἐνδιαφέρουν τὸ Ἔθνος καὶ τὸν λαόν. Καὶ θὰ ἀποβῇ, ἀσφαλῶς, ἡ συζήτησις αὐτὴ ἐπωφελὴς διὰ τὸ μέλλον, διότι ἡ Κυβέρνησις θὰ λάβῃ τὴν ἀφορμὴν καὶ τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἐκθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὸ ἔργον τὸ δημιουργικόν, τὸ ὁποῖον μέχρι τοῦδε συνετελέσθη, καθὼς καὶ τὴν προοπτικὴν διὰ τὸ μέλλον, ἀλλὰ καὶ νὰ ἀκούσῃ ὑπευθύνως ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν τὰς ἐπικρίσεις τῆς ἐπὶ τοῦ ἔργου τούτου. Μέχρι τοῦδε ἠκούομεν τὰς ἐπικρίσεις εἰς μονόλογον, ὁ ὁποῖος ἐγένετο εἰς τὰς πλατείας ἢ εἰς τὰς δημοσίας συγκεντρώσεις, σήμερον θὰ γίνῃ ὁ διάλογος ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Καὶ εἶναι, λέγω, ἐπιβεβλημένος ὁ ἐν λόγῳ διάλογος, διότι χρειάζεται, ἐπὶ τέλους, τὰ ζητήματα, τὰ ὁποῖα ἐνδιαφέρουν τὸν λαόν, νὰ συζητηθοῦν ἐπὶ τέλους καὶ νὰ ἐγκαταλειφθοῦν αἱ προσωπικαὶ ἀντεγκλήσεις καὶ αἱ προσωπικῆς σημασίας συζητήσεις. Κύριοι βουλευταί, ἡ Ἀντιπολίτευσις, βεβαίως, θὰ ἔπρεπε νὰ φέρῃ τὴν συζήτησιν αὐτὴν εἰς τὴν Βουλήν. Τὴν φέρει ἐν τούτοις ἡ Κυβέρνησις, τὴν φέρει ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἐπαναφέρων εἰς τὰς παλαιὰς καὶ ὡραίας συνηθείας τὸ Σῶμα αὐτό, προσφέρει μίαν ἀκόμη ὑπηρεσίαν εἰς τὸν Κοινοβουλευτισμόν, ἐνισχύει τὸ κῦρος τοῦ Κοινοβουλευτισμοῦ, ὁ ὁποῖος βάλλεται σήμερον, ὅπως γνωρίζετε, ἀπὸ τοὺς ἐχθροὺς καὶ ὑπονομευτάς του. Θὰ κληθῇ ἡ Ἀντιπολίτευσις, νὰ μᾶς εἴπῃ, ἐπὶ τέλους, ποῦ στηρίζει τὰς προβλέψεις της, περὶ τῆς ἐθνικῆς καταρρεύσεως, περὶ ἐθνικῶν συμφορῶν, τὰς ὁποίας ἐπιμόνως προφητεύει, ἀλλὰ αἱ ὁποῖαι ἀτυχῶς δι’ αὐτὴν ἢ μᾶλλον εὐτυχῶς καὶ δι’ αὐτὴν καὶ δι’ ἡμᾶς, οὔτε συνέβησαν, οὔτε πρόκειται νὰ συμβοῦν. Κύριοι βουλευταί, δὲν εἶναι δυνατὸν παρά, ἐπὶ τέλους, νὰ ἔλθῃ ἡ συζήτησις ἐπὶ τῶν μεγάλων θεμάτων ποὺ ἐνδιαφέρουν τὸν λαόν, νὰ ἔλθῃ ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως, ἐπὶ τῶν ἔργων τῆς Κυβερνήσεως καὶ διὰ νὰ ἀσκηθῇ, ἐπαναλαμβάνω, ἐπὶ τέλους, ἐποικοδομητικὴ Ἀντιπολίτευσις. Νὰ γνωρίζῃ δὲ καὶ ἡ Βουλὴ καὶ πέραν αὐτῆς ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ποία εἶναι ἡ πολιτική, ποία εἶναι ἡ θέσις ἡμῶν, ἔναντι τῶν μεγάλων προβλημάτων, τὰ ὁποῖα τὸν ταλαιπωροῦν. Ἀλλά, κ.κ. βουλευταί, ἡ Ἀντιπολίτευσις μᾶς ἐνεφάνισεν, μᾶς κατεσκεύασε, μᾶλλον ἐθνικοὺς κινδύνους καὶ ἐν ὀνόματι τῶν φανταστικῶν κινδύνων αὐτῶν, ἠθέλησε νὰ ἐκτρέψῃ καὶ πάλιν τὴν συζήτησιν ἀπὸ τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ νὰ ὁδεύσῃ πλέον εἰς ἀγῶνα ἐκτὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς, νὰ ἀποδοθῇ εἰς ἕνα ἀγῶνα ὑπέρτατον, ὡς λέγει, ἕνα εἶδος ἀνενδότου ἀγῶνος. Ὁ ὑπέρτατος αὐτὸς ἀγών, εἶναι προωρισμένος, ἀναμφισβητήτως, νὰ ἀποτύχῃ. Διότι, ἂν ὁ ἰδικός μας ἀνένδοτος ἀγὼν ἐπέτυχεν, τοῦτο ἐγένετο, διότι ἦτο ἀγὼν ὑπὲρ ἰδεῶν. Ἐνῷ ὁ ἰδικός των ἀγών, εἶναι προσωπικός, εἶναι ἀγὼν πρὸς κατάληψιν τῆς ἐξουσίας. Ἡμεῖς, ἠγωνίσθημεν τότε δι’ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐνομίζαμεν ὡς ὑπέρτατον ἀγαθόν, διὰ τὴν ἐλευθερίαν τοῦ λαοῦ, καὶ κατωρθώσαμεν ἐν ὀνόματι τοῦ ἰδεώδους αὐτοῦ, νὰ κατακτήσωμεν τὴν λαϊκὴν ψυχήν, καὶ νὰ συγκινήσωμεν τὰς μάζας καὶ τέλος νὰ ἐπιβληθῶμεν, καταργοῦντες τὸ κομματικὸν Κράτος καὶ ἐπιβάλλοντες τὴν ἐλευθερίαν, (χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ε.Κ.), ἀντιθέτως, ἡ Ἀντιπολίτευσις περιορίζει τὸν ἀγῶνα της εἰς καθαρῶς προσωπικόν. Ἐν ὀνόματι προσωπικῶν καὶ ἐν ὀνόματι τῆς ἐξουσίας, ζητεῖ πλέον νὰ ἀποδυθῇ εἰς ἕνα δῆθεν ἀνένδοτον ἀγῶνα. Ὁ ὑπέρτατος αὐτῆς ἀγών, ἐπαναλαμβάνω, εἶναι καταδικασμένος εἰς ἀποτυχίαν, διότι στερεῖται ἰδεολογικοῦ περιεχομένου. Καὶ δι’ ἕνα ἀκόμη λόγον, εἶναι καταδικασμένος ὁ ὑπέρτατος αὐτὸς ἀγὼν εἰς ἀποτυχίαν, διότι ἡμεῖς, ὅταν διεξαγάγομεν τὸν ἀνένδοτον ἀγῶνα, ἐπειδὴ εἴχομεν πίστιν εἰς τὸ ἰδεολογικὸν περιεχόμενόν του, ἀντιμετωπίσαμεν εὐθέως, εἰλικρινῶς, τὴν λύσιν, τὴν μοναδικὴν λύσιν, τὴν ἀναμέτρησιν ἐνώπιον τοῦ λαοῦ. Ἀντιθέτως ἡ Ἀντιπολίτευσις, δὲν τολμᾷ νὰ ζητήσῃ ἐκλογάς, δὲν τολμᾷ νὰ ζητήσῃ τὴν μοναδικὴν αὐτὴν λύσιν, διότι ἀκριβῶς περιώρισε τὸ ἰδεολογικὸν περιεχόμενον τοῦ ἀγῶνος της εἰς καθαρῶς προσωπικὰ θέματα. Κατὰ συνέπειαν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παρασύρῃ τὰς εὐρείας μάζας τοῦ λαοῦ, καὶ ὡς ἐκ τούτου, εἶναι καταδικασμένη νὰ ἴδῃ τὸν ἀγῶνα αὐτόν, ἀποτυγχάνοντα. Κύριοι βουλευταί, ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἕνας τοιοῦτος ὑπέρτατος ἀγὼν καὶ λόγῳ ἀπουσίας ἰδεολογικοῦ περιεχομένου καὶ λόγῳ ἐλλείψεως πίστεως, εἶναι ἀδύνατον νὰ ἀχθῇ εἰς εὐτυχὲς πέρας. Λέγω λόγῳ ἐλλείψεως πίστεως, διότι ἡμεῖς ἔχοντες τὴν πίστιν εἰς τὸ ἰδεολογικὸν περιεχόμενον τοῦ ἀγῶνος μας, ἀνεξαρτήτως τοῦ ἀποτελέσματος τῶν ἐκλογῶν, ἐζητήσαμεν νὰ ἀναμετρηθῶμεν εἰς αὐτάς, ἀδιαφοροῦντες διὰ τὸ ἀποτέλεσμα, ἔστω καὶ ἂν ἀκόμη τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ὑπῆρχον κατάλοιπα τῆς ὀργανώσεως, ἡ ὁποία ἐπεχείρησε νὰ βιάσῃ τὴν λαϊκὴν θέλησιν. Ἐπεζητήσαμεν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τοὺς κινδύνους αὐτοὺς μὲ τὴν πίστιν, τὴν ὁποίαν εἴχομεν εἰς τὸ δίκαιον τοῦ ἀγῶνος μας. Ἀντιθέτως, ἡ Ἀντιπολίτευσις, δὲν τολμᾷ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸν λαόν, καὶ δικαίως. Διότι, δὲν ἔχει πίστιν εἰς τὸν ἀγῶνα αὐτόν. Διότι ἔχει καταστεῖ συνείδησίς της, ὅτι ἀποτελεῖ μειοψηφίαν εἰς τὸν λαόν. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ε.Κ.). Προβάλλει συνεχῶς φανταστικοὺς ἐθνικοὺς κινδύνους. Γνωρίζομεν, ὅτι ἔχει ἀποκτήσει, εἰς τὴν κατασκευὴν κινδύνων, μίαν εἰδικότητα, ὅτι ἔχει ἀποκτήσει ἕνα εἶδος ἱκανότητος. Ἀλλά, δὲν θὰ ἰσχυρισθῇ, ὅτι τοὺς ἐθνικοὺς αὐτοὺς κινδύνους τοὺς διεῖδεν ἐκ τῶν προτέρων, λόγῳ τῆς ἀσκηθείσης πολιτικῆς μας. Εἶναι κίνδυνοι προκατασκευασθέντες, ἀπὸ αὐτήν, καὶ εἰς τοὺς ὁποίους καὶ τελικῶς πιστεύει. Καὶ ἔχομεν τὴν ἀπόδειξιν, ὅταν ἀκόμη εὑρισκώμεθα εἰς παραμονὰς τοῦ τελευταίου ἐκλογικοῦ ἀγῶνος, καὶ ᾐσθάνθη, ἡ Ε.Ρ.Ε., τὸ ἔδαφος νὰ σείεται ὑπὸ αὐτήν, δὲν ἐδίστασε νὰ μᾶς κατηγορήσῃ, ὅτι ὑπονομεύομεν τὸ νόμισμα, ὅτι ἀποτελοῦμεν κίνδυνον τοῦ ἐθνικοῦ νομίσματος, ὅτι ἡμεῖς εἴμεθα ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι τὸ νόμισμα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ θὰ τὸ ἐξαφανίσωμεν. Κύριοι βουλευταί, ὅταν τοιαῦτα εἶναι τὰ ἐπιχειρήματα, ὅταν τοιαῦται εἶναι αἱ μέθοδοι ποὺ ἐχρησιμοποίησε κατὰ τὰς ἐκλογὰς ἡ Ἀντιπολίτευσις, δὲν πρέπει νὰ ἐκπλήσσεται σήμερον, ἂν εἰς τὰς ὀξύτητας αὐτάς, εἰς τὰς ἀκρότητας αὐτάς, ἠκολούθησαν μετεκλογικῶς ἄλλαι ὀξύτητες καὶ ἄλλαι ἀκρότητες, αἱ ὁποῖαι ἐδηλητηρίασαν τὴν πολιτικὴν ζωὴν τοῦ τόπου. Καί, ἐν τέλει, μετέβαλε τὸν στίβον τὸν πολιτικόν, ἀντὶ στίβου εὐγενῶν ἀγώνων ἁμίλλης ὑπὲρ τῶν συμφερόντων τοῦ λαοῦ, εἰς στίβον καθαρῶς προσωπικοῦ ἀγῶνος, ἀγῶνος ὑπὲρ προσώπων. Γνωρίζω, τί ἰσχυρίζεται ἡ Ἀντιπολίτευσις, ὅτι τάχα εἴμεθα ἡμεῖς ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι προσεδώσαμεν ὀξύτητα εἰς τοὺς πολιτικοὺς ἀνταγωνισμούς. Κύριοι, πιστεύω, ὅτι συμβαίνει ἀκριβῶς τὸ ἀντίθετον, ὅτι ἡ Ἀντιπολίτευσις ἤρξατο χειρῶν ἀδίκων, ὅτι αὐτὴ εἶναι ἡ ἀφορμὴ καὶ ἡ ἀφετηρία καὶ τῶν παθῶν καὶ τοῦ μίσους, τὸ ὁποῖον συνεσωρεύθη τὸν τελευταῖον καιρὸν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ γενικώτερον εἰς τὸν πολιτικόν μας κόσμον. Ὄχι μόνον διότι εἰς τὸ παρελθὸν ἀγανάκτησις δικαιολογημένη συνεπυκνώθη εἰς τὴν ψυχὴν τοῦ δημοκρατικοῦ λαοῦ, λόγω τοῦ γεγονότος, ὅτι ἡ Ε.Ρ.Ε. προσεπάθησε νὰ κατακρατήσῃ τὴν ἐξουσίαν, παραβιάζουσα τὴν λαϊκὴν θέλησιν, ἀλλὰ καὶ πέραν αὐτοῦ, διότι εἰς τὰς παραμονὰς τῶν ἐκλογῶν, ἐχρησιμοποίησεν ἀθέμιτα καὶ ἀντεθνικὰ ἐπιχειρήματα, ὅπως τὸ ἐπιχείρημα τῆς ὑπονομεύσεως τοῦ ἐθνικοῦ νομίσματος ἐκ μέρους τῆς παρατάξεώς μας. Καὶ μοιραίως, διερωτᾶται ὁ Ἑλληνικὸς λαός, αὐτοί, οἱ ὁποῖοι προβάλλουν κάθε τόσο τὸν σεβασμὸν πρὸς τὰ ἐθνικὰ ἰδεώδη, τὸν σεβασμὸν πρὸς τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα, ὡς ἀποκλειστικὸν προνόμιόν των καὶ οἱ ὁποῖοι, μ’ ὅλα ταῦτα, δὲν ἐσεβάσθησαν τὸ ἐθνικὸν νόμισμα, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ σεβασθοῦν τὸν ἐθνικὸν στρατόν, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ σεβασθοῦν τὰ ἄλλα ἐθνικὰ θέματα, τὰ ὁποῖα σήμερον ἀπασχολοῦν τὴν Ἑλληνικὴν ψυχήν; Νομίζω, ὅτι εἶναι καιρὸς νὰ τεθῇ πλέον τέρμα εἰς ὅλας αὐτὰς τὰς ἐκτροπάς, εἶναι καιρὸς πλέον νὰ μὴ ἐπικαλούμεθα φανταστικοὺς ἐθνικοὺς κινδύνους. Εἶναι ἡ ὥρα τοιαύτη, ὥστε νὰ μὴ δικαιούμεθα νὰ ὁμιλῶμεν τόσον ἐλαφρῶς, ὅταν ὑπάρχουν τεράστια θέματα, τὰ ὁποῖα συγκινοῦν τὴν ἐθνικὴν ψυχὴν καὶ ὅταν ὑπάρχῃ ἐνώπιόν μας τὸ μέγα θέμα τῆς ἐντάξεώς μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ τεθῇ ἐπὶ τέλους ἕνα τέρμα εἰς τοὺς ἀγῶνας αὐτοὺς τοὺς στείρους καὶ προσωπικούς. Θὰ ἔπρεπε νὰ ἀρχίσωμεν μίαν νέαν περίοδον δημιουργικῆς ἐργασίας, δημιουργικῆς διὰ τὴν Συμπολίτευσιν, ἀλλὰ καὶ ἐποικοδομητικὴν διὰ τὴν Ἀντιπολίτευσιν, διὰ νὰ ἐπανέλθωμεν ἐπὶ τέλους εἰς τὴν παλαιάν, τὴν γνώριμον ὁδόν, τῆς εὐπρεποῦς δημοκρατικῆς καὶ Κοινοβουλευτικῆς μας ζωῆς, ἡ ὁποία εἶναι ἀπαραίτητος διὰ τὴν ὁμαλὴν ἐξέλιξιν τοῦ πολιτικοῦ μας βίου (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ε.Κ.). Κύριοι βουλευταί, πῶς ἐφθάσαμεν εἰς τὴν ἀπαράδεκτον αὐτὴν κατάστασιν; Πῶς ἐφθάσαμεν σήμερον, ὥστε οἱ ἀγῶνες οἱ πολιτικοί, οἱ ἀνταγωνισμοὶ οἱ κομματικοί, νὰ ἐκτραποῦν ἀπὸ τὰ γνωστὰ πλαίσια, ἐντὸς τῶν ὁποίων ἄλλοτε διεξήγοντο οἱ πολιτικοὶ ἀγῶνες; Ἡ ἀφετηρία, κατὰ κοινὴν ἀντίληψιν, εἶναι ἡ ἔμμονος ἀντίληψις ἑνὸς κόμματος, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν ποτὲ ἡ ἐξουσία νὰ ἀποσπασθῇ ἀπὸ αὐτό, ὅτι πρέπει πάντοτε καὶ συνεχῶς, νὰ ἔχῃ τὴν μονοπωλιακὴν διαχείρισιν τῆς ἐξουσίας. Καὶ ὅλοι οἱ κίνδυνοι, οἱ ἐθνικοί, τοὺς ὁποίους ἐπικαλεῖται, δὲν συνοψίζονται παρὰ εἰς ἕνα μόνον κίνδυνον: Εἰς τὸν κίνδυνον, μήπως ἐκφύγῃ ὁριστικῶς ἐκ τῶν ὀνύχων τοῦ κόμματος, ἡ ἐξουσία. Κύριοι βουλευταί, δὲν εἶναι δυνατὸν ὅταν τοιαῦται πεποιθήσεις ἐπικρατοῦν εἰς ἕνα κόμμα, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ ἡ ἀντίδρασις ἔντονος νὰ ἐκδηλωθῇ, παρὰ τὰ πάθη νὰ ἐξαφθοῦν καὶ σήμερον νὰ ἐμφανίζεται ὁ πολιτικὸς κόσμος ὡς σπαρασσόμενος ἀπὸ καθαρῶς προσωπικὰ πάθη, ἀπὸ καθαρῶς προσωπικὰ μίση. Κύριοι βουλευταί, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἰσχυρισθῇ ὑπὸ τὰς συνθήκας αὐτὰς ἡ Ἀντιπολίτευσις, ὅτι συμπεριφέρεται ὡς κόμμα δημοκρατικόν. Δὲν εἶναι δημοκρατικόν, ὅταν ἔχῃ τὴν ἀντίληψιν, ὅτι ἕνα κόμμα ἀποκλειστικῶς πρέπει νὰ κατακρατᾷ τὴν ἐξουσίαν, τὸ ἄλλο δὲ νὰ μεταβάλλεται εἰς ἁπλοῦν κομπάρσον. (Χειροκροτήματα). Καὶ νὰ περιορίζεται εἰς τὴν μόνιμον Ἀντιπολίτευσιν. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἰσχυρισθοῦν, ἐὰν ἀπὸ τοιαύτας ἐμπνέωνται ἰδέας, ὅτι πράγματι συμπεριφέρονται ὡς ὀπαδοὶ κόμματος δημοκρατικοῦ. Ἡ πραγματικὴ δημοκρατία, δὲν εἶναι ἡ ὕπαρξις δύο κομμάτων, εἶναι ἡ ἐναλλαγὴ τῶν κομμάτων εἰς τὴν ἐξουσίαν. Καὶ ὅταν ἔχῃ τὴν ἀξίωσιν αὐτὴ μὲν νὰ ἀσκῇ μονοπωλιακῶς τὴν ἐξουσίαν, τὸ δὲ ἕτερον κόμμα, νὰ παραμένῃ μονίμως εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν, αὐτὸ πραγματικῶς ἀποτελεῖ μόνον κατάργησιν καὶ παραβίασιν τῶν βασικῶν ἀρχῶν τῆς δημοκρατίας. Βεβαίως, ὑπῆρχεν, ἐπὶ τῆς ἐποχῆς τοῦ Κράτους τῆς Ε.Ρ.Ε., ἓν δεύτερον κόμμα. Καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, ἐνόμισεν, ὅτι εὗρε τὸ κατάλληλον πολιτικὸν σχῆμα, κατὰ τὸ ὁποῖον αὐτὴ μὲν νὰ εὑρίσκεται πάντοτε εἰς τὴν ἐξουσίαν, καὶ νὰ νέμεται τὰ ἀγαθά της, χωρὶς νὰ δέχεται τὸν ψόγον, ὅτι δὲν ἐπικρατεῖ δημοκρατία — ἀφοῦ ὑπῆρχεν ὁπωσδήποτε καὶ ἕνα δεύτερον κόμμα. Πρόκειται, ἀγαπητοὶ συνάδελφοι, ὅπως ἀντιλαμβάνεσθε, ὄχι ἁπλῶς περὶ περιφρονήσεως τῶν δημοκρατικῶν ἀρχῶν, πρόκειται περὶ ἐμπαιγμοῦ τῆς ἐννοίας τῆς δημοκρατίας. Καὶ αὐτὸ εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον κατ’ ἐξοχὴν ἐξήγειρε τὴν ψυχὴν τοῦ δημοκρατικοῦ κόσμου, ὁ ὁποῖος πιστεύει καὶ εἰς τὴν δημοκρατίαν καὶ εἰς τὴν ἐλευθερίαν. Αὐτὸς εἶναι ὁ πρῶτος λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον προεκλήθησαν τὰ πρῶτα πάθη, καὶ ἐδημιουργήθησαν τὰ πρῶτα μίση. Ἂς μὴ μᾶς λέγουν, λοιπόν, ὅτι ἡμεῖς εἴμεθα ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι δῆθεν προεκαλέσαμεν καὶ συντηροῦμεν τὴν ὀξύτητα, ὅτι εἴμεθα ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι προεκαλέσαμεν τὴν ἀναστάτωσιν. Αὐτοί, ἀντιθέτως, ἤρχισαν νὰ προκαλοῦν καὶ νὰ διεγείρουν τὰ πάθη, διότι ἐχρησιμοποίησαν μεθόδους καθαρῶς ἀνελευθέρας καὶ ἀντιδημοκρατικάς. Καὶ ὅτι σήμερον ἔρχονται, ἐν τούτοις, νὰ μᾶς εἴπουν, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν ἐντὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς νὰ διεξαγάγωμεν τοὺς πολιτικοὺς ἀγῶνας, διότι, δῆθεν, τοὺς καταπιέζομεν, διότι δῆθεν καθιστῶμεν ἀδύνατον τὴν διεξαγωγὴν τῆς ἀντιπολιτεύσεως. Καὶ δι’ αὐτὸ μᾶς ἀπειλοῦν, ὅτι θὰ καταφύγουν εἰς ὑπέρτατον ἀγῶνα, εἰς τὰ πεζοδρόμια. Θὰ ἠδύναντο νὰ ἔχουν δικαιολογίαν τινὰ πρὸς τοῦτο, ἐὰν ἐκινδύνευεν ἡ ἐλευθερία εἰς τὸν τόπον αὐτόν, ἂν πράγματι ἐτίθεντο ἐν κινδύνῳ οἱ ἐλεύθεροι θεσμοί, ἢ ἂν εἴχομεν διάθεσιν νὰ κατακρατήσωμεν, ὅπως ἄλλοτε ἔπραξαν αὐτοί, τὴν ἐξουσίαν, ἀθεμίτως. Ἀντιθέτως, ἡμεῖς εἴμεθα ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐπεβάλαμεν τὴν δημοκρατίαν, ἐπαγιώσαμεν τὴν ἐλευθερίαν, ἡμεῖς εἴμεθα ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι κατεστήσαμεν κτῆμα, ὄχι μόνον ἰδικόν μας, ἀλλὰ ὁλοκλήρου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, καὶ τῶν φίλων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, τὸ μέγα ἀγαθὸν τῆς ἐλευθερίας. (Χειροκροτήματα). Ἐνῷ ἄλλοτε, ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς παντοκρατορίας των καὶ οἱ ἴδιοι οἱ φίλοι των, ἦσαν ὑποχρεωμένοι καθημερινῶς, ν’ ἀποδεικνύουν τὴν προσήλωσίν των πρὸς τὸ κόμμα, σήμερον, εἶναι ἐλεύθεροι νὰ πιστεύουν, ὅ,τι θέλουν, ἐλευθέρως νὰ ἀκολουθοῦν οἱοδήποτε κόμμα θέλουν. Καὶ αὐτοὶ γνωρίζουν σήμερον, ὅτι ἡ ἐλευθερία εἶναι πλέον κτῆμα, ὄχι μόνον ἰδικόν μας, ἀλλὰ καὶ ἰδικόν των, καὶ ὁλοκλήρου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Τὸ Κέντρον καὶ ἡ Κυβέρνησίς του, εἶναι ὑπερήφανοι, διότι αὐτοὶ ἀπεκατέστησαν τὴν ἐλευθερίαν, καὶ ἠγωνίσθησαν πρὸς τοῦτο, τὸν ἀγῶνα τὸν ἀνένδοτον. Ὅταν, λοιπόν, τοιοῦτον ἰδεολογικὸν περιεχόμενον ἔχει ἕνας ἀγὼν καὶ ὅταν διεξάγεται μὲ πίστιν, ἀλλὰ καὶ μὲ περιφρόνησιν πρὸς τὰς ἀντιξοότητας καὶ τοὺς κινδύνους, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ τελικῶς νὰ ἐπικρατήσῃ. Ὅταν, ἀντιθέτως, διεξάγεται μὲ στενὸν καὶ καθαρῶς προσωπικὸν περιεχόμενον, κατ’ ἀνάγκην, στενεύουν αἱ δυνατότητες αὐτοῦ, καθὼς καὶ αἱ ἐλπίδες του. Καὶ πράγματι ὁ ἀγών, τὸν ὁποῖον διεξάγει ἡ Ἀντιπολίτευσις, ἢ θέλει νὰ διεξαγάγῃ, ἐκτὸς τῆς αἰθούσης ταύτης, εἶναι πράγματι ἀγὼν χωρὶς ἰδεολογικὸν περιεχόμενον, χωρὶς πίστιν, χωρὶς σθένος καὶ προώρισται νὰ καταλήξῃ, κατ’ ἀνάγκην, εἰς ἀποτυχίαν. Ἀλλά, κ.κ. βουλευταί, ὁπωσδήποτε ἐκ τῆς συνεχίσεως τοῦ τοιούτου ἀγῶνος, θὰ προκύψουν, ἀναμφιβόλως, ζημίαι εἰς τὸν τόπον. Αἱ ζημίαι, ὅμως, αὐταί, δὲν ἠμπορεῖ νὰ εἶναι, παρὰ μόνον πρόσκαιροι. Δὲν πρόκειται νὰ προκληθῇ ἐξ αὐτοῦ νέος ἐθνικὸς διχασμός. Διότι ἐθνικὸς διχασμός, οὐδέποτε δημιουργεῖται ἐκ προσωπικῶν ἀντιθέσεων. Ὁ ἐθνικὸς διχασμὸς δημιουργεῖται μόνον ἐξ αἰτίας ἐθνικῶν θεμάτων, τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν τὴν ὑπόστασιν καὶ τὸ μέλλον τοῦ Ἔθνους. Ὅταν αἱ ἀντιθέσεις εἶναι προσωπικαί, παρέρχονται καὶ λησμονοῦνται, ὅπως παρέρχονται καὶ λησμονοῦνται καὶ τὰ ἄτομα. Κατ’ ἀκολουθίαν, δὲν εἶναι δυνατόν, μὲ τὴν ἀπειλὴν τοῦ διχασμοῦ νὰ μᾶς ὁδηγήσουν εἰς οἱανδήποτε ὑποχώρησιν. Ἡμεῖς, ἀντιθέτως, τιμίως καὶ εὐθαρσῶς, λέγομεν πρὸς αὐτούς, ὅτι τοιαύτην ἀνωμαλίαν, ἔστω καὶ πρόσκαιρον, δὲν τὴν θέλομεν, ὅτι τοιαύτην ἀνωμαλίαν, δὲν τὴν ἐπιθυμοῦμεν. Θέλομεν, νὰ ἀποκατασταθῇ ἡ νομιμότης καὶ ἡ γαλήνη εἰς τὸν τόπον καὶ νὰ ἐπαναφέρωμεν τὸν πολιτικόν μας βίον, εἰς τὴν ὁμαλότητα καὶ τὴν εὐπρέπειαν. Καὶ ἀκριβῶς τὴν νομιμότητα καὶ τὴν γαλήνην προσέφερεν ἡ Κυβέρνησις διὰ τοῦ Προέδρου της. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ὑπεσχέθημεν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν τὸν καθαρμὸν τοῦ παρελθόντος καὶ τὴν ἔρευναν τῶν πεπραγμένων. Καὶ εἴχομεν τὴν ὑποχρέωσιν νὰ σεβασθῶμεν τὴν ὑπόσχεσίν μας ταύτην. Καὶ ἔχομεν σήμερον τὰς ἐκθέσεις τῆς Ἐπιτροπῆς τῆς πλειοψηφίας καὶ τῆς μειοψηφίας. Τιμῶμεν τὴν ἔκθεσιν τῆς πλειοψηφίας τῆς Ἐπιτροπῆς, τὴν ὁποίαν θεωροῦμεν ἀντικειμενικὴν καὶ ἐμπεριστατωμένην. Σεῖς δύνασθε, ἐπίσης, νὰ τιμᾶτε τὴν ἔκθεσιν τῆς μειοψηφίας. Ἀλλὰ ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ὁ ὁποῖος ἔχει σήμερον τὰς δύο αὐτὰς ἐκθέσεις, θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ φωτισθῇ καὶ νὰ καταλήξῃ εἰς δικαίαν κρίσιν. Παρὰ ταῦτα, ὅμως, ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, μὲ κίνδυνον τῆς δημοτικότητος αὐτοῦ, ἠθέλησε νὰ θέσῃ τέρμα εἰς τὴν διαμάχην καὶ νὰ ταχθῇ μὲ τὸ μέρος τῆς νομιμότητος καὶ τῆς γαλήνης, προσφέρων, οὕτω καὶ τὴν νομιμότητα καὶ τὴν γαλήνην εἰς τὸν τόπον. Διότι γνωρίζει, ὅτι μόνον διὰ τῆς νομιμότητος εἶναι δυνατὸν νὰ προαχθοῦν τὰ λαϊκὰ συμφέροντα. Καὶ ἐφ’ ὅσον ἐπικρατεῖ νομιμότης καὶ ἐφ’ ὅσον λειτουργοῦν οἱ νόμοι, οὐδεμία εἶναι δυνατὸν νὰ ἐκδηλωθῇ διαταραχή, καὶ οὐδεὶς νὰ ὑπάρξῃ κίνδυνος ἀνωμαλίας. Διότι ὁ πέλεκυς τοῦ νόμου θὰ καταπέσῃ ἀμείλικτος ἐπὶ τῶν κεφαλῶν τῶν ὑπευθύνων. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἔννοια τῆς νομιμότητος. Ἀλλὰ καὶ τὴν γαλήνην ἠθέλησε νὰ ἐξασφαλίσῃ, ἐπίσης, ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, διότι γνωρίζει, ὅτι ἡ γαλήνη, ἡ ἡσυχία εἶναι τὸ μόνον κλῖμα, ἐντὸς τοῦ ὁποίου δύναται νὰ ἀσκηθῇ τὸ δημοκρατικὸν ἔργον τῆς Κυβερνήσεως καὶ νὰ ἀξιοποιηθῇ ὁ μόχθος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ὁ Πρόεδρος, λοιπόν, τῆς Κυβερνήσεως, ὅταν ἐψήφιζε τὴν παραγραφήν, ἀκριβῶς, αὐτὴν τὴν ἔννοιαν, τῆς νομιμότητος, ἐξυπηρέτει καὶ αὐτὴν τὴν γαλήνην ἐξησφάλιζεν. Δὲν ἠξεύρω, ἐὰν ἡ Ἀντιπολίτευσις θὰ δεχθῇ τὴν προσφερομένην εὐκαιρίαν. Ἐὰν τὴν ἀρνηθῇ, ἐὰν περιφρονήσῃ τὴν νομιμότητα καὶ τὴν γαλήνην, καὶ δὲν θελήσῃ νὰ θέσῃ τέρμα εἰς τοὺς στείρους καὶ προσωπικοὺς ἀγῶνας καὶ ἐὰν θελήσῃ νὰ συνεχίσῃ τὸν ὑπέρτατον καὶ ἀπέλπιδα ἀγῶνα της, πρέπει νὰ γνωρίζῃ, ὅτι θὰ εἶναι ὑπεύθυνος ἀπέναντι τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ ἀπέναντι τῆς Ἱστορίας. Ἐὰν συνεχίσῃ, παρ’ ὅλα ταῦτα, μίαν στεῖραν ἀντιπολίτευσιν, ἡμεῖς τοὐλάχιστον, πιστεύομεν, ὅτι ἡ συντριβή της θὰ εἶναι βεβαία, ὅπως καὶ ἡ καταδίκη της ἀπὸ τὴν ἱστορίαν. Θὰ πρέπει, λοιπόν, νὰ ἐπωφεληθῇ ἡ Ἀντιπολίτευσις τῆς παρεχομένης εὐκαιρίας καὶ νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὴν ὁδὸν τῆς δημοκρατίας καὶ τῆς εὐπρεπείας. Καὶ θὰ πρέπει νὰ θέσῃ τέρμα εἰς τὰς προκλήσεις. Διότι, εἶναι συνεχεῖς αἱ ἐκ μέρους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως προκλήσεις. Καὶ πράγματι, πρὸς ἀπόδειξιν αὐτοῦ, δὲν ἔχω παρὰ νὰ ὑπομνήσω μίαν τελευταίαν πρόκλησιν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Κατὰ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς παραγραφῆς, εἰσῆλθον εἰς τὴν αἴθουσαν τῆς Βουλῆς, διότι δὲν παριστάμην, διὰ λόγους ἀνεξαρτήτους τῆς θελήσεώς μου, ὅταν ἐτερμάτιζε τὸν λόγον του ὁ συνάδελφός μου κ. Τσιριμῶκος καὶ ὅταν ἤρχιζε τὴν ὁμιλίαν του ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε. Καὶ τί ἤκουσα τότε; Ὅτι ὁ κ. Τσιριμῶκος, εἶπε, δῆθεν, ὅτι ἡ Ἀντιπολίτευσις εἶναι στιγματισμένη καὶ ὅτι τὸ στίγμα θὰ παραμείνῃ δι’ αὐτὴν αἰωνίως. Καὶ ἠρώτησα, ἐπ’ αὐτοῦ, τὸν κ. Τσιριμῶκον, ὁ ὁποῖος διέψευσε κατηγορηματικῶς τὸ γεγονὸς αὐτό. Καὶ κατόπιν τῆς ἀναγνώσεως τῶν πρακτικῶν, οὐδαμοῦ εἶδον ἀναγραφομένας τὰς φράσεις τοῦ στιγματισμοῦ καὶ τοῦ στίγματος. Ἀλλά, περὶ τίνος ἐπρόκειτο; Ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε. ἐφεῦρε τὸ ἐπιχείρημα αὐτό, ἔθεσεν εἰς τὸ στόμα τοῦ κ. Τσιριμώκου τὸν δῆθεν στιγματισμόν, διὰ νὰ ἔχῃ κατόπιν τὴν ἄνεσιν, συνεχῶς, ν’ ἀπευθύνῃ πρὸς ἡμᾶς τὴν κατηγορίαν τοῦ στιγματισμοῦ καὶ τοῦ αἰωνίου στίγματος. Καὶ ἐρωτῶ, ἀποτελεῖ πρόκλησιν ἢ ὄχι, αὐτό; Ἐρωτῶ, προκαλεῖ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν δικαίαν ἀγανάκτησιν καὶ δικαίαν ἀντίδρασιν; Δὲν ξεύρω, τί ἐπιδιώκει ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε., διὰ τῆς τοιαύτης προκλητικότητος. Ἐὰν οἱ σκοποί του εἶναι αὐτοί, οἱ ὁποῖοι ἐμφανίζονται, ἐγώ, τοὐλάχιστον, διαπιστώνω, ὅτι, πράγματι, ἀποτυγχάνει εἰς τὴν ἐπιβολὴν τῶν σκοπῶν τούτων. Εἶναι μοιραῖον, ἡ βιαιότης, ἡ ὀξύτης καὶ ἡ ἀκρότης, νὰ προκαλῇ τὴν βιαιότητα καὶ τὴν ὀξύτητα καὶ ἐν τελικῇ ἀναλύσει τὴν ἀνωμαλίαν καὶ τὴν ἀναταραχήν. Καί, ὅμως, εἰς τὴν σειρὰν αὐτῶν τῶν ὀξυτήτων, δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ὑπέχουν τὴν εὐθύνην τῆς ὀξύτητος, εἶναι ἀκριβῶς, ἡ Ἀντιπολίτευσις. Παρουσιάζεται, ὅπως εἴπομεν σήμερον, ἡ εὐκαιρία, μετὰ τὴν προσφορὰν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, νὰ τεθῇ τέρμα εἰς τὴν κατάστασιν αὐτήν, διὰ νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὸν εὐπρεπῆ καὶ ὁμαλὸν δημοκρατικὸν βίον. Διὰ νὰ ὑπάρξῃ ἡ Ἀντιπολίτευσις, ἡ ὁποία ἐπιτελεῖ τὸ ἔργον της σύμφωνα μὲ τὸν παλαιὸν γνώριμον τρόπον εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ νὰ ἐγκαταλείψῃ ἐφεξῆς τὰς ἀγυιὰς καὶ τὰς ρύμας, διότι ἐκεῖθεν, δὲν πρόκειται νὰ προέλθῃ τίποτε τὸ καλόν, οὔτε δι’ αὐτήν, οὔτε διὰ τὸν τόπον. Ἄλλως, ὑπέχει ἀκεραίαν τὴν εὐθύνην ἀπέναντι τοῦ λαοῦ. Δὲν εὑρισκόμεθα σήμερον εἰς ἤρεμον ἐποχήν, εὑρισκόμεθα εἰς περίοδον κρίσιμον καὶ τεταραγμένην, κατὰ τὴν ὁποίαν ἐθνικὰ θέματα, τὰ ὁποῖα συγκινοῦν τὴν Ἑλληνικὴν ψυχήν, κρίνονται ἀλλὰ καὶ ἐπὶ πλέον ἡ κοινωνικὴ καὶ οἰκονομικὴ ὑπόστασις τοῦ τόπου θὰ κριθῇ διὰ πολλὰς δεκαετηρίδας, κατόπιν τῆς εἰσόδου μας εἰς τὴν ΕΟΚ. Τὸ ὅτι ὅλα αὐτὰ τὰ κατασκευάσματα περὶ δῆθεν ἐθνικῶν κινδύνων ἦσαν φανταστικὰ καὶ προκατεσκευασμένα, ἀποδεικνύεται καὶ ἐκ τοῦ γεγονότος, ὅτι εἰς τὰς παραμονὰς τῶν ἐκλογῶν ἐνεφανίσθη τὸ περίφημον προκατασκεύασμα περὶ δῆθεν ἐπερχομένου κινδύνου καταρρεύσεως τῆς δραχμῆς. Καί, ἐν τούτοις, ἡ δραχμὴ δὲν κατέρρευσε, κύριοι, καὶ διεψεύσθησαν αἱ προφητεῖαι τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ δὲν πρόκειται οὔτε εἰς τὸ μέλλον νὰ πραγματοποιηθοῦν. Δὲν μοῦ εἶναι, ὅμως, ἐπιτετραμμένον, δὲν ἠμπορῶ νὰ παρέλθω ἐν σιγῇ τὸ γεγονὸς αὐτό, διότι πρώτην φορὰν εἰς τὰ προεκλογικὰ χρονικὰ ἐχρησιμοποιήθη τὸ ἐθνικὸν νόμισμα ὡς μέσον καταπολεμήσεως τῶν ἀντιπάλων. Πρώτην φορὰν παρεδόθησαν εἰς τὴν ἐκλογικὴν διαμάχην τὰ ὅσια καὶ τὰ ἱερὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, καὶ μεταξὺ τῶν ὁσίων καὶ τῶν ἱερῶν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ εἶναι κατ’ ἐξοχὴν τὸ ἐθνικόν του νόμισμα. Λέγεται ἐθνικὸν νόμισμα, διότι ὅπως ἔλεγεν ἡ ἰδία, ἡ Ἀντιπολίτευσις εἶναι τὸ νόμισμα τοῦ λαοῦ. Ἐπ’ αὐτοῦ οὐδέποτε ὑπῆρξεν ἀνταγωνισμὸς εἰς τὸ παρελθόν. Καὶ εἰς κρισίμους στιγμάς, πάντοτε, οἱαδήποτε Ἀντιπολίτευσις εὑρέθη παρὰ τὸ πλευρὸν τῆς Κυβερνήσεως, διὰ νὰ τὸ προστατεύσῃ. Παρὰ τὴν διάψευσιν τῶν προφητειῶν των, ἐπιμένουν κάθε τόσον νὰ ἀπομονώνουν εἰς τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα ἐμφανίζουν, ἑκάστοτε, τὴν πορείαν τῆς οἰκονομίας μας, νὰ ἀπομονώνουν καὶ νὰ προβάλλουν μόνον ὅσα εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχουν δυσμενῆ ἐπίδρασιν ἐπὶ τοῦ νομίσματος. Παρ’ ὅλα ταῦτα, τὸ νόμισμα οὔτε ἐκινδύνευσεν, οὔτε πρόκειται νὰ κινδυνεύσῃ. Ἁπλῶς ἐχρησιμοποίησεν ἡ Ἀντιπολίτευσις τὸ νόμισμα, ὡς ἓν μέσον καταπολεμήσεως τῶν ἀντιπάλων, διότι ἐνόμισεν, ὅτι ἐπειδὴ ἐταύτισε τὸ κόμμα καὶ τὸ Κράτος, ἐπειδὴ ἐταύτισε τὸ Κράτος μὲ τὴν ΕΡΕ ἐνόμισεν, ὅτι εἰς ἐποχήν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ ἐξουσία θὰ ἐξέφευγεν ἀπὸ τὴν ΕΡΕ, ὅτι κατ’ ἀνάγκην, θὰ ἔπρεπε νὰ καταρρεύσῃ μὲ τὴν ΕΡΕ καὶ τὸ Κράτος καὶ τὸ νόμισμα. Αὐτὴ ἡ ταύτισις Κράτους καὶ κόμματος εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία ὡδήγησεν εἰς τὴν σημερινὴν ἐκτροπὴν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Καὶ πρέπει νὰ αἰτιῶνται ἑαυτοὺς ὅταν σήμερον παραπονοῦνται, ὅτι βάλλονται πανταχόθεν, ὅτι δῆθεν, ὑφίστανται ἄδικον καὶ ὀξεῖαν ἐπίθεσιν. Τὴν ἐπίθεσιν τὴν ἐπροκάλεσαν καὶ ἦτο δικαία ἡ ἀναταραχὴ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ὅταν ἐχρησιμοποιήθησαν τοιαῦται προκλητικαὶ μέθοδοι, διὰ νὰ δοθῇ ἀπάντησις εἰς τὴν προσφορὰν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Κύριοι βουλευταί, δὲν ἦτο δυνατὸν τὸ νόμισμα νὰ καταρρεύσῃ, διότι ἡ οἰκονομικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως εἶναι σαφὴς καὶ καθαρά. Θεωρεῖ τὴν νομισματικὴν καὶ οἰκονομικὴν σταθερότητα ὡς τὴν ἀναγκαίαν προϋπόθεσιν διὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ οἰκονομικοῦ της προγράμματος. Καὶ τὸ οἰκονομικόν της πρόγραμμα εἶναι ἡ ταχύρρυθμος ἀνάπτυξις τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν, ἐὰν δὲν ἔχωμεν προηγουμένως ἐξασφαλίσει καὶ τὴν νομισματικὴν καὶ τὴν οἰκονομικὴν σταθερότητα. Καὶ αὐτὴν διασφαλίζομεν καὶ διαφυλάσσομεν ὡς κόρην ὀφθαλμοῦ, οὐχὶ ὅμως ὡς σκοπόν, ἀλλ’ ὡς μέσον, διὰ νὰ φθάσωμεν εἰς τὴν ταχεῖαν καὶ ἀποτελεσματικὴν πραγματοποίησιν τοῦ σκοποῦ τὸν ὁποῖον ἐπιδιώκομεν, δηλαδὴ εἰς τὴν ταχύρρυθμον ἀνάπτυξιν τῆς οἰκονομίας μας. Ἐπιδιώκομεν τὴν ταχύρρυθμον ἀνάπτυξιν διὰ τρεῖς λόγους. Πρῶτον, διότι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ μένῃ εἰς τὴν ἐξαθλίωσιν ἐπὶ τόσα ἔτη. Δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ θυσιάζεται διὰ μίαν δῆθεν γενικῶς ἀφῃρημένην οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν, ἡ ὁποία ἦτο δυνατὸν νὰ ὠφελήσῃ μόνον ὡρισμένους προνομιούχους, ἄφηνεν ὅμως εἰς τὴν ἀθλιότητα τοὺς ἀγρότας καὶ ἐργάτας. Ὅταν ἔγχρωμοι καὶ λευκοὶ λαοί, μικροὶ καὶ μεγάλοι λαοὶ εἰσῆλθον εἰς τὴν ὁδὸν τῆς ἀναπτύξεως, δὲν ἦτο ἐπιτετραμμένον εἰς ἡμᾶς νὰ ἀναμείνωμεν περισσότερον, διὰ νὰ ἱκανοποιήσωμεν τὴν δικαίαν αὐτὴν ἀξίωσιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Καὶ ὑπάρχει καὶ ἕνας δεύτερος λόγος, κ. συνάδελφοι, διὰ τὴν ταχύρρυθμον ἀνάπτυξιν. Ὅτι εἰσερχόμενοι εἰς τὴν ΕΟΚ, κατ’ ἀνάγκην ἔπρεπε νὰ μειώσωμεν τὸ χάσμα, τὸ ὁποῖον ὑπάρχει μεταξὺ ἡμῶν καὶ τῶν ἄλλων Εὐρωπαϊκῶν χωρῶν, διότι, ἄλλως, εἰσερχόμενοι καθυστερημένοι, κατ’ ἀνάγκην θὰ ἴδωμεν τὴν ΕΟΚ μεταβαλλομένην ὄχι εἰς εὐλογίαν, ὅπως ἀναμένωμεν, ἀλλ’ εἰς κατάραν. Ὑπάρχει ὅμως καὶ εἷς τρίτος λόγος. Μὲ τὴν ἐσκεμμένην, κατὰ τὸ παρελθόν, πολιτικὴν τὸ μὲν ἐμπορικόν μας ἰσοζύγιον συνεχῶς διηυρύνετο, βεβαίως ὄχι εἰς οἵαν ἔκτασιν σήμερον, ἀλλ’ εἰς ἔκτασιν μικροτέραν ἀλλὰ συνεχῆ. Ἡ κάλυψις διὰ τῶν ἀδήλων πόρων γνωρίζετε πόσον εἶναι εὐαίσθητος καὶ ἀβεβαία. Τὸ ἀποτέλεσμα θὰ ἦτο ἀσφαλῶς, καθ’ ἡμᾶς, ὅτι μετά τινα χρόνον, μετὰ δέκα ἢ δέκα πέντε χρόνια, νὰ προκύψουν μοιραίως καὶ ἀποτελέσματα, τὰ ὁποῖα θὰ ἔθετον εἰς κίνδυνον αὐτὴν ταύτην τὴν οἰκονομικήν μας ἰσορροπίαν. Δι’ αὐτὸ ἐθεωρήσαμεν, ὅτι θὰ πρέπει ἀντιθέτως, νὰ προκαλέσωμεν διὰ τῆς ταχύτητος τῆς ἀναπτύξεως, νὰ προκαλέσωμεν τὰ φαινόμενα αὐτά, τὰ ὁποῖα εἶναι γνωστὰ καὶ τὰ ὁποῖα συνεπάγεται ἡ ἀνάπτυξις, διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ τὰ ἀντιμετωπίσωμεν, διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ τὰ παρακολουθήσωμεν καὶ νὰ τὰ δαμάσωμεν. Αὐτοὶ εἶναι οἱ λόγοι, διὰ τοὺς ὁποίους ἡμεῖς προκρίναμεν τὴν ταχύρρυθμον ἀνάπτυξιν τῆς οἰκονομίας. Γνωρίζομεν ποῖα εἶναι τὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα προβάλλονται ἐκ τῆς ἀναπτύξεως ἰδίως παρὰ κράτους ἐν ἀναπτύξει ἀκόμη εὑρισκομένου. Γνωρίζομεν, ποῖα προβλήματα ὀρθοῦνται ἐνώπιον ἡμῶν. Εἶναι τὸ πρόβλημα τῶν τιμῶν καὶ τὸ πρόβλημα τῶν ἐξωτερικῶν μας πληρωμῶν. Ἀλλ’ εἴπατέ μου, ποία ὑπάρχει χώρα, ἡ ὁποία εὑρισκομένη εἰς τὴν ὁδὸν τῆς ἀναπτύξεως, ἀκόμη καὶ ἡ πλέον προηγμένη δὲν ἐγνώρισε τὰς πληθωριστικὰς πιέσεις. Ἀλλ’ ὅταν γνωρίζωμεν, ὅτι τὰ φαινόμενα αὐτὰ θὰ ἐπέλθουν, ἠμποροῦμεν νὰ λαμβάνωμεν τὰ ἀναγκαῖα μέτρα καὶ νὰ τὰ ἀντιμετωπίζωμεν. Καὶ τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα σχετικῶς θὰ ληφθοῦν, θὰ σᾶς τὰ ἐκθέσουν οἱ συνάδελφοί μου ἐν τῷ Συντονισμῷ καὶ ἐν τοῖς Οἰκονομικοῖς Ὑπουργείοις. Καὶ ὑπάρχει, ὅπως εἴπομεν, καὶ τὸ θέμα τοῦ ἰσοζυγίου τῶν ἐξωτερικῶν μας πληρωμῶν. Καὶ ἐκεῖ, κύριοι, ὑπάρχει, ἀναμφισβητήτως, διεύρυνσις. Οὐδαμῶς ὅμως μᾶς ἀνησυχεῖ, διότι πρέπει νὰ γνωρίζετε, ὅτι ἀπὸ ἄλλης πλευρᾶς, ἐκτὸς τοῦ ὅτι ἀναμένομεν, ὅτι ἐντὸς ἐλαχίστων ἐτῶν, χάρις εἰς τὴν ταχεῖαν ἀνάπτυξιν θὰ καλύψωμεν τὴν ἀσθενῆ αὐτὴν πλευρὰν τῆς οἰκονομίας μας, ὅτι ἐν τῷ μεταξύ, τὰ εἰσρέοντα κεφάλαια πρὸς ἐπένδυσιν εἰς τὴν Ἑλλάδα εἶναι πολλαπλασίως μεγαλύτερα ἀπὸ ὅτι ὑπῆρξαν ποτὲ εἰς τὸ παρελθόν. Καὶ αὐτὸ ἀποτελεῖ ἀπόδειξιν, ὅτι οἱ ξένοι ἔχουν περισσοτέραν ἀπὸ σᾶς ἐμπιστοσύνην εἰς τὸ νόμισμα, εἰς τὴν ζωτικότητα τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας (χειροκροτήματα). Ἁπλῶς θὰ σᾶς δώσω ἐλαχίστους ἀριθμούς. Οἱ συνάδελφοί μου εἰς τὰ Οἰκονομικὰ Ὑπουργεῖα θὰ σᾶς ἀναπτύξουν ἐν πλάτει καὶ μὲ πλήρη στοιχεῖα τὰ θέματα αὐτά. Περιορίζομαι μόνον νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι κατὰ τὸ πρῶτον ἑξάμηνον τοῦ 1963, σύνολον ἐγκρίσεως εἰσαγωγῆς κεφαλαίων πρὸς ἐπένδυσιν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ... Κατὰ τὸ 1963 ἦτο 25.800 ἑκατ. δολλαρίων. Ἐπίσης διὰ τὸ 1964 25.800 ἑκατ. δολλ. τὸ δὲ 1965 φθάνει τὰ 60.100 ἑκατ. δολλ. Τί ἀποδεικνύει ἡ εἴσοδος αὐτῶν τῶν ξένων κεφαλαίων, ἡ προσφορὰ αὐτῶν τῶν ξένων κεφαλαίων πρὸς ἐπένδυσιν; Εἰς αὐτὴν ὅπως καὶ εἰς ἄλλας πηγὰς βασιζόμεθα καὶ ἐξ αὐτῶν εἰς οἱανδήποτε στιγμὴν δυνάμεθα νὰ ἀντλήσωμεν ὅσα μᾶς χρειάζονται διαθέσιμα πρὸς ἀντιμετώπισιν δυσχερειῶν, τὰς ὁποίας τυχὸν ἠθέλαμεν συναντήσει. Ἔχομεν τόσας πηγάς, ὥστε νὰ μὴ ἀνησυχοῦμεν. Οἱ συνάδελφοί μου θὰ σᾶς ἐκθέσουν ἐν λεπτομερείᾳ τὰ στοιχεῖα διὰ νὰ ἴδητε ποία εἶναι ἡ διαφορὰ ἐπὶ τοῦ τομέως αὐτοῦ τῶν ἐξωτερικῶν συναλλαγῶν μεταξὺ τῶν προηγουμένων Κυβερνήσεων καὶ τῆς ἰδικῆς μας. Ὑπάρχουν βεβαίως καὶ δὲν παραγνωρίζονται θέματα σπουδαῖα ὅπως εἶναι ἡ ἀποθεματοποίησις τῶν γεωργικῶν μας προϊόντων. Ὅπως δὲ θὰ σᾶς ἐκθέσουν οἱ ἁρμόδιοι Ὑπουργοί, θὰ ἴδητε, ὅτι ἔχομεν βάσιμον τὴν ἐλπίδα, ὅτι ταχέως θὰ φθάσωμεν εἰς διάθεσιν ἐπωφελῆ τῶν πλεοναζόντων αὐτῶν προϊόντων μας καὶ ἐπὶ πλέον, ὅτι θὰ συντελεσθῇ ὄχι ἁπλῶς ἡ ἀναδιάρθρωσις ἀλλὰ καὶ ἡ προσαρμογὴ τῆς παραγωγῆς πρὸς τὰς δυνατότητας διαθέσεως ἡ ὁποία θὰ πρυτανεύσῃ τῆς πολιτικῆς μας. Θὰ μοῦ εἴπητε τώρα, τί ἐπετύχατε ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ τῆς ἀναδιαρθρώσεως τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας; Δὲν διστάζω νὰ εἴπω, ὅτι ἐπετύχομεν ὀλίγα βέβαια ἀλλὰ σημαντικά, τὰ ὁποῖα εἶναι ἐνδεικτικὰ καὶ σύμφωνα μὲ τὴν γραμμήν, τὴν ὁποία πρέπει νὰ ἀκολουθήσωμεν. Ἐν πρώτοις, εἶναι γνωστόν, ὅτι διὰ πρώτην φορὰν πέρυσι καὶ ἐφέτος τὸ εἰσόδημα ἐκ μεταποιήσεως θὰ ὑπερβῇ τὸ εἰσόδημα τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς. Ἐπίσης κατὰ τὸ ἔτος αὐτὸ αἱ ἐπενδύσεις εἰς τὴν βιομηχανίαν ἰδίως αἱ ἰδιωτικαί, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον ἀποδεικνύει ἐμπιστοσύνην πρὸς τὴν ζωτικότητα τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας, ἔφθασαν εἰς τὸ ὕψος τοῦ 28%. Τέλος θὰ πρέπει νὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψιν, ὅτι καὶ ἡ σύνθεσις τῶν ἐπενδύσεων μαρτυρεῖ ἕνα ἀρχόμενον μετασχηματισμὸν τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας. Ἀπὸ ἀπόψεως οἰκισμοῦ καὶ μεταφορικῶν μέσων τὸ ποσοστὸν παραμένει σταθερὸν ἢ ὑποχωρεῖ, ἐνῷ ἀντιθέτως ἀπὸ ἀπόψεως μηχανημάτων καὶ ἐξοπλισμοῦ αὐξάνει. Τί σημαίνουν αὐτὰ τὰ πράγματα; Ὅτι πραγματικῶς εἰσερχόμεθα εἰς τὴν ὀρθὴν ὁδὸν τῆς ἀναμορφώσεως. Εἶναι βέβαια ὀλίγα αὐτά, εἶναι τὰ πρῶτα βήματα. Ἀλλὰ εἶναι βέβαιον, ὅτι ἀκολουθοῦμεν τὸν ὀρθὸν δρόμον. Ὅταν μετ’ ὀλίγον θὰ ἔχωμεν τὸν προγραμματισμόν, ὄχι ὑπὸ τὴν ἔννοιαν ἐκείνων ποὺ ἐγνωρίσαμεν, ἀλλὰ τοῦ πραγματικοῦ προγραμματισμοῦ, ὁ ὁποῖος θὰ συνθέτῃ καὶ θὰ ἱεραρχῇ ὅλα τὰ στοιχεῖα τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας, τότε θὰ εἶναι δυνατὸν μὲ μεγαλυτέραν ἀσφάλειαν νὰ προχωρήσωμεν ταχύτερον καὶ ἀποτελεσματικώτερον πρὸς τὴν ὁδὸν τῆς ἀναδιαρθρώσεως καὶ τῆς ἀνυψώσεως τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας. Κύριοι βουλευταί, δὲν θέλω νὰ σᾶς κουράσω περισσότερον. Ἀναμφιβόλως θὰ συνομολογήσετε, ὅτι καταβάλλεται μία προσπάθεια μεγάλη, ἐν μέσῳ τόσων ἐθνικῶν περιπετειῶν, ἐν μέσῳ θεομηνιῶν, ὡς οἱ σεισμοί, ἐν μέσῳ ἀναμφισβητήτου ἐσωτερικοῦ πολιτικοῦ σάλου, μία προσπάθεια ἐπιτυχὴς ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, διὰ τὴν ἀνάπτυξιν, τὴν πρόοδον καὶ τὴν ἄνοδον τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας. Βεβαίως μᾶς ἐπισημαίνουν ὡρισμένους κινδύνους, οἱ ὁποῖοι θὰ προκληθοῦν ἀπὸ τὴν γραμμήν, τὴν ὁποίαν ἀκολουθοῦμεν, ἀλλὰ δὲν μᾶς ἀποκαλύπτουν τίποτε τὸ νέον. Ἐγνωρίζομεν, ὅτι ἡ ταχεῖα ἀνάπτυξις τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας ὀρθώνει ὡρισμένα προβλήματα. Ἀλλὰ ἡμεῖς τὰ ἐπροκαλέσαμεν, συνεπῶς, τὰ γνωρίζομεν καὶ δι’ αὐτὸ δυνάμεθα νὰ τὰ παρακολουθήσωμεν, νὰ τὰ δαμάσωμεν καὶ νὰ τὰ ἀντιμετωπίσωμεν. Αὐτὸ θὰ ἤθελον νὰ συγκρατήσητε, κ. συνάδελφοι, καὶ σεῖς καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ὁ ὁποῖος μᾶς παρακολουθεῖ καὶ ἐνδιαφέρεται διὰ τὸ μέλλον του, ὅτι πιθανὸν νὰ ἐμφανισθοῦν ὅπως ἐμφανίζονται ὡρισμένα ἐμπόδια, εἴμεθα ὅμως εἰς θέσιν λόγῳ τοῦ ὅτι γνωρίζομεν τὰ ἐν λόγῳ ἐμπόδια, λόγῳ τοῦ ὅτι ἡμεῖς τὰ ἐπροκαλέσαμεν, διὰ τῆς ταχείας ἀναπτύξεως τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας, νὰ τὰ παρακολουθήσωμεν, νὰ τὰ ἐλέγχωμεν. Δυνάμεθα νὰ σταθῶμεν ὅπου πρέπει, νὰ προχωρήσωμεν ὅσον πρέπει, ἀλλὰ καὶ νὰ θέσωμεν φραγμόν, ὅπου καὶ ὅταν πρέπει νὰ τεθῇ φραγμός. Τὰ μέτρα ποὺ θὰ λάβωμεν θὰ τὰ ἀκούσετε ἀπὸ τοὺς συναδέλφους μου καὶ θὰ μείνετε ἀπολύτως ἱκανοποιημένοι. Θὰ ἴδητε, ὅτι δὲν προχωροῦμεν εἰς τὸ ἄγνωστον, ἀντιθέτως ἔχομεν προγραμματίσει τὴν πολιτικήν μας. Ἄλλωστε, πρέπει νὰ γνωρίζετε, ὅτι εἰς ὃ σημεῖον ἐφθάσαμεν ἡ ποσοτικὴ ἀνάπτυξις τῆς οἰκονομίας δὲν ἔχει τόσην σημασίαν, ὅσην ἔχει ἡ ποιοτική της ἀναδιάρθρωσις. Δι’ αὐτὸ πρέπει νὰ γνωρίζητε, ὅτι καὶ φραγμὸς θὰ τεθῇ καὶ μέτρα θὰ ληφθοῦν, ὥστε ὑπὸ συνθήκας ἐξησφαλισμένης οἰκονομικῆς σταθερότητος νὰ προχωρήσῃ ἡ ἀνάπτυξις τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπεκταθῶ περισσότερον ἐπὶ τῶν σημείων αὐτῶν, οἱ συνάδελφοί μου θὰ χειρισθοῦν τὰ καθ’ ἕκαστα θέματα, ἐγὼ περιορίζομαι εἰς τὴν γενικωτέραν ἐξέτασιν, ἡ ὁποία τοποθετεῖ ἐντὸς τοῦ γενικοῦ πλαισίου τῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως τὰ διάφορα εἰδικώτερα στοιχεῖα. Δὲν θὰ ἤθελα νὰ εἰσέλθω εἰς ἄλλα θέματα καὶ πρὸ πάντων, δὲν θὰ εἰσέλθω εἰς τὸ μέγα Ἐθνικὸν θέμα τῆς Κύπρου, διότι εὑρίσκεται ἐν ἀναπτύξει καὶ δὲν εἶμαι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος αὐτὴν τὴν στιγμὴν θέλω νὰ τὸ θίξω. Ὑπάρχει ὅμως ἕνα προσωπικὸν θέμα, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ φέρω ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Θὰ ἔχετε ἀκούσει δι’ ἕνα ἡλιογαβάλειον ψήφισμα. Τί σημαίνει ἡ ἄκομψος αὐτὴ φράσις; Περὶ τίνος πρόκειται; Αὐτὴ ἡ Κυβέρνησις, αὐτὴ ἡ Ἀντιπολίτευσις, αἱ περισσότεραι τῶν ἐφημερίδων δὲν εἶναι ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι ἀνεγνώρισαν, ὅτι κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος ἐφθάσαμεν εἰς τὰ πρόθυρα τῆς Ἑνώσεως τῆς Κύπρου μὲ τὴν Ἑλλάδα; Τί ἄλλο ἐπράξαμεν ἡμεῖς παρὰ νὰ ἀναγνωρίσωμεν τὸ γεγονὸς αὐτὸ καὶ νὰ ἀποδώσωμεν τὸν ἔπαινον εἰς ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος εἶναι δημιουργός του; (Χειροκροτήματα). Αὐτὸ εἶναι τὸ ψήφισμα, καὶ ὅταν ἐγένετο, εἶχε τὴν θέσιν του. Μετὰ ταῦτα, ἀπεμακρύνθημεν ἀπὸ τὴν ἕνωσιν, διότι δυνάμεις σατανικαί, ἑωσφόροι, ἀντέδρασαν. Δὲν εἶναι ὥρα νὰ ὁμιλήσωμεν περὶ εὐθυνῶν, θὰ ἔλθῃ κάποτε ἡ στιγμή. Σήμερον ἀρκοῦμαι νὰ εἴπω, ὅτι καθ’ ἣν στιγμὴν ἐγένετο ψήφισμα εἶχε τὴν θέσιν του. Ἐὰν σήμερον μετεβλήθησαν αἱ περιστάσεις, δὲν πταίει δι’ αὐτὸ ἡ Κυβέρνησίς μας.

§17Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μήπως πταίομεν καὶ δι’ αὐτὸ ἡμεῖς; Ἀσφαλῶς ἡμεῖς θὰ πταίωμεν.

§18Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρόεδρος Κυβερνήσεως). Κύριε Ἀρχηγὲ τῆς ΕΡΕ, ἕως τώρα ἀπηρίθμησα τόσας περιπτώσεις, εἰς τὰς ὁποίας διαπιστοῦται ἡ εὐθύνη σας καὶ δὲν ἐλάβατε τὸν κόπον νὰ εἴπητε μίαν ἐπὶ τούτου φράσιν. Πταίετε δι’ ἐκεῖνα ποὺ σᾶς κατηγοροῦμεν. Ἀλλὰ δι’ αὐτὸ πταίουν δυνάμεις σκοτειναὶ καὶ ἑωσφορικαί, μὴ θελήσετε δι’ ἀκαίρου διακοπῆς νὰ ἐκμαιεύσετε τὴν ἀπάντησιν, ὅτι τὸ θέμα δὲν σᾶς ἀφορᾷ. Σᾶς ἀφοροῦν πλεῖστα ὅσα ἄλλα θέματα. Σᾶς ἀφορᾷ ἡ σημερινὴ ἀναταραχή, ἡ σημερινὴ ὀξύτης, ἡ ὁποία κατ’ οὐδὲν συμβάλλει εἰς τὴν ὁμαλὴν διαχείρισιν τοῦ Κυπριακοῦ προβλήματος. Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι πλέον ἡ στιγμὴ νὰ στραφῶ πρὸς τὴν πτέρυγα τῶν δημοκρατῶν, τῶν συναδέλφων μου εἰς τοὺς ἀγῶνας καὶ νὰ εἴπω, ὅτι πρέπει νὰ εἶσθε ὑπερήφανοι, διότι ἐκπροσωπεῖτε τὸ μέγιστον μέρος τοῦ δημοκρατικοῦ λαοῦ. Πρέπει ἐπίσης ὅμως νὰ εἶσθε ὑπερήφανοι, διότι στηρίζετε μίαν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία ἐμφανίζεται συνεπὴς εἰς τὰς προεκλογικὰς ὑποχρεώσεις καὶ εἰς τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ προγράμματός της. Βεβαίως ὑπάρχει τὸ θέμα τοῦ ἠθικοῦ καθαρμοῦ. Ἐπ’ αὐτοῦ ἡ Κυβέρνησις νομίζομεν, ὅτι ἔπραξε τὸ χρέος της, ἔχετε ἐνώπιόν σας ὅλα τὰ στοιχεῖα, ἐπὶ τῶν ὁποίων θὰ κρίνετε σεῖς καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Ἀλλὰ δὲν πιστεύω, ὅτι ἄνθρωποι δημοκρατικοὶ καὶ ἐλεύθεροι ὅπως ὑμεῖς, θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ σκέπτεσθε, ὅτι ὁ σκοπὸς ἀποκαλύψεως ἦτο ἡ ἐπιβολὴ μιᾶς οἱασδήποτε ποινῆς ἢ τιμωρίας. Εἰς τὰς περιπτώσεις αὐτὰς μία εἶναι ἡ ἐπιδίωξις, ἡ ἀποκάλυψις, ἐκ τῆς ὁποίας κατ’ ἀνάγκην συνάγεται τὸ συμπέρασμα, ὅτι εἰς τὴν δημοκρατίαν, ὅπως καὶ εἰς τὴν δικτατορίαν, δύνανται νὰ λάβουν χώραν σκάνδαλα. Ἀλλὰ εἰς τὴν δημοκρατίαν ἀποκαλύπτονται καὶ ἡ ἀποκάλυψις εἶναι στιγματισμός, καὶ ἡ κύρωσις θὰ εἶναι φραγμὸς διὰ τὸ μέλλον. Ἐκεῖνο ποὺ ἐπράξατε εἶναι ἀρκετὸν διὰ νὰ διδαχθοῦν οἱ πάντες, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπερβαίνουν χωρὶς συνεπείας ὡρισμένα ὅρια.

§19Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Εὐχαριστοῦμεν διὰ τὸν στιγματισμόν.

§20Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρόεδρος Κυβερνήσεως). Ὡμίλησα γενικῶς. Μὴ ἐπαναλαμβάνετε εἰς βάρος σας, ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα λέγω. Ἐγὼ ὡμίλησα γενικῶς καὶ εἶπον, ὅτι εἰς δημοκρατίας ἀποκαλύπτονται σκάνδαλα καὶ στιγματίζονται. Αὐτὸ καὶ μόνον εἶπον. Δὲν ὡμίλησα διὰ συγκεκριμένην περίπτωσιν. Τέλος πάντων ἔπρεπε νὰ τὸ ἀντιληφθῆτε.

§21Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ὁμιλεῖτε ἀφῃρημένα.

§22Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρόεδρος Κυβερνήσεως). Δὲν σᾶς ἀφορᾷ αὐτὴν τὴν στιγμήν. Κύριοι βουλευταί, πέραν ὅλων αὐτῶν, πέραν αὐτοῦ τοῦ θέματος τοῦ καθαρμοῦ, ὑπάρχει τὸ θετικὸν θέμα τῆς δημιουργίας. Εἰς αὐτὸ τὸ θέμα, τῆς δημιουργίας ἔχομεν ἀναλάβει ὑποχρέωσιν ἀπέναντι τοῦ λαοῦ, ἔχει ἀναλάβει ὑποχρέωσιν ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κέντρου.

§23ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§24Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρόεδρος Κυβερνήσεως). Νὰ ἔχετε κάποιον σεβασμὸν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Βεβαίως μεταφέρετε τοὺς ἀγῶνας ἐκτός, ἀλλὰ ὀλίγος σεβασμὸς δὲν πρόκειται νὰ βλάψῃ. Δὲν πρόκειται νὰ ἀπαντήσω εἰς τὰς κραυγάς σας, ἀλλὰ εἶναι γενικὴ ὅπως βλέπετε ἡ ἀποδοκιμασία. Λέγω, λοιπόν, κύριοι, ὅτι ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ φανῶμεν εἰς τὸ δημιουργικὸν ἔργον συνεπεῖς πρὸς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Καὶ αὐτὸ θὰ πράξωμεν, ἐὰν τηρήσωμεν ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἔθεσεν ὡς προϋπόθεσιν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, δηλαδὴ τὴν γαλήνην καὶ τὴν νομιμότητα. Ὅταν ὑπάρχῃ ὁ νόμος, δὲν ὑπάρχει περίπτωσις διαταραχῶν, ἢ ἀναταραχῶν. Ὅταν ὑπάρχῃ ἡ γαλήνη, ἀκριβῶς ἔχομεν τὸ κλῖμα, τὸ ὁποῖον χρειάζεται, διὰ νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν δημιουργίαν. Δι’ αὐτό, κ.κ. βουλευταί, ἡμεῖς τοὐλάχιστον, σεῖς καὶ ἡμεῖς, ὅλοι μαζὶ εἰς τὰς περιπτώσεις τῶν προσκλήσεων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, αἱ ὁποῖαι δημιουργοῦν τεχνητὸν θόρυβον διὰ νὰ ἀνακόψουν τὸ δημιουργικόν μας ἔργον, εἰς τὰς προκλήσεις αὐτὰς θὰ ἀπαντᾶτε διὰ τῆς σιωπῆς καὶ τῆς περιφρονήσεως καὶ εἰς δὲ τὰς ὕβρεις των διὰ τοῦ ἐνδιαφέροντος καὶ τῆς ἐργασίας ὑπὲρ τῶν συμφερόντων τοῦ λαοῦ. Πρέπει ὅλοι, ἡνωμένοι, συμπαγεῖς περὶ τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸν Ἀρχηγόν της νὰ θελήσετε νὰ στηρίξετε τὸ δημιουργικόν της ἔργον. Μόνον κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ ἀνταποκριθῶμεν εἰς τὰς ὑποχρεώσεις, τὰς ὁποίας ἀνελάβομεν ἔναντι τοῦ λαοῦ καὶ μόνον κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ εἶναι δυνατὸν αὔριον ὁ λαός, νὰ ἐπιδοκιμάσῃ τὸ ἔργον μας. (Παρατεταμένα χειροκροτήματα).

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ, ἔχει τὸν λόγον.

§26Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς ΕΡΕ). Ἐάν, κ.κ. βουλευταί, κατὰ τὸ διάστημα τῆς ὁμιλίας τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, εἰσήρχετο εἰς τὴν αἴθουσαν ξένος τις, ἀνίδεος, ἀλλὰ γνωρίζων φυσικὰ Ἑλληνικά, θὰ ἐνόμιζον, ὅτι ἡμεῖς εὑρισκόμεθα εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ ὅτι ὁ κ. Στεφανόπουλος ἀνέπτυσσε πρότασιν μομφῆς κατὰ Κυβερνήσεως τῆς ΕΡΕ. (Χειροκροτήματα). Ἡ πραγματικότης βεβαίως δὲν εἶναι αὐτή. Ἄλλοι εὑρίσκονται εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἡμεῖς εὑρισκόμεθα εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον παρὰ τὰ ὅσα εἶπεν ὁ κ. Στεφανόπουλος ἐν τῇ ρύμῃ τοῦ λόγου του, ὁ ὁποῖος προεκάλει τὸν ἦχον ἐκχειλίσματος χειμάρρου, ἡμεῖς πιστεύομεν, ὅτι τοῦτο ἦτο ἀναγκαῖον. Διότι, μόνον διὰ τῆς ἐναλλαγῆς τῶν κομμάτων εἰς τὴν ἐξουσίαν — τὸ πιστεύω ἐξ ἴσου τοὐλάχιστον ὅσον καὶ ὁ κ. Στεφανόπουλος — εἶναι δυνατὸν νὰ στερεοῦται ἑκάστοτε ἡ δημοκρατία. Ἀλλὰ καὶ δι’ ἄλλον λόγον ἦτο χρήσιμον νὰ γίνῃ αὐτό, τὸ ὁποῖον ἔγινεν ὁσονδήποτε καὶ ἐὰν στοιχίζῃ. Ἦτο χρήσιμον διὰ νὰ ἴδῃ ὁ λαὸς ποία εἶναι ἡ Κυβέρνησις τῆς Ε.Κ. καὶ τὶ δύναται νὰ πράξῃ. Κύριοι βουλευταί, εἶναι γνωστόν, ὅτι ἡ ΕΡΕ περιβάλλει μὲ ἀπόλυτον δυσπιστίαν τὴν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία διὰ τοῦ Προέδρου της ἐνεφανίσθη προχθὲς θέσασα πολιτικὸν θέμα. Δυσπιστοῦμεν εἰς τὴν ἱκανότητα τῆς Κυβερνήσεως νὰ συμβάλλῃ, ἔστω καὶ κατὰ μίαν σπιθαμὴν εἰς τὴν κοινωνικὴν καὶ οἰκονομικὴν πρόοδον τῆς χώρας. Οὐδὲν — ἐπιτρέψατέ μου νὰ εἴπω, ὅτι χρησιμοποιῶ τὴν λέξιν εἰς τὴν ἀπόλυτον κυριολεξίαν της — οὐσιῶδες ἔργον ὑποδομῆς ἀνελήφθη ἀπὸ 1½ ἔτους καὶ οὐδεμία βιομηχανικὴ μονὰς νέα καὶ οὐσιώδης ἱδρύθη ἀπὸ 1½ ἔτους. Δυσπιστοῦμεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ δυσπιστοῦμεν εἰς τὴν ἱκανότητα τῆς Κυβερνήσεως νὰ διατηρήσῃ ἀκόμη καὶ τὰ κεκτημένα εἰς τὴν οἰκονομικὴν καὶ κοινωνικὴν ζωὴν τῆς χώρας. Ἡ νομισματικὴ κυκλοφορία αὐξάνει καθ’ ἡμέραν οὐσιωδῶς. Τὸ συναλλαγματικὸν ἀπόθεμα, τὸ φανερὸν καὶ τὸ μὴ φανερόν, μειοῦται κατὰ τρόπον λίαν ἐπικίνδυνον. Αὐτὰ τὰ ἐδιδάχθην μάλιστα ἰδιαιτέρως καὶ ἀπὸ ἄρθρα τόσον τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὅσον καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, δημοσιευθέντα εἰς πρωϊνὴν ἐφημερίδα τῶν Ἀθηνῶν πρὸ διμήνου. Ἡ ἐμπιστοσύνη ἔχει βαρύτατα κλονισθῆ. Ὅλα ὅσα εἶπεν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως περὶ μεγάλων ἐν Ἑλλάδι ἐπενδύσεων, ἀναφέρονται εἰς τὰς συμβάσεις, διὰ τὰς ὁποίας κατηγορούμεθα. Πρόκειται περὶ τῶν κεφαλαίων, τὰ ὁποῖα εἰσῆλθον μετὰ ἀπὸ τὰς ἰδικάς μας συμβάσεις. Οὐδεμία — τὸ λέγω καὶ τὸ ἐπαναλαμβάνω — περίπτωσις σοβαρᾶς ἐπενδύσεως ἐγένετο, ἀφ’ ἧς ἀνῆλθεν εἰς τὴν ἐξουσίαν ἡ Ε.Κ., ἀλλὰ βεβαίως ἐπραγματοποιήθησαν ἐκεῖναι, ὡς πρὸς τὰς ὁποίας εἶχεν ἀναληφθῆ ὑποχρέωσις ἐπὶ τῶν ἰδικῶν μας ἡμερῶν. Καὶ τὰ κεφάλαια εἰσῆλθον πέρυσι καὶ ἐφέτος καὶ ὡς πρὸς τὴν ESSO PAPPAS καὶ ὡς πρὸς τὸ διϋλιστήριον. Καὶ θὰ ἔπρεπεν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἐπισημάνῃ τοῦτο ἢ τοὐλάχιστον νὰ σιωπήσῃ. Δυσπιστοῦμεν εἰς τὴν ἱκανότητα τῆς Κυβερνήσεως νὰ κρατήσῃ καὶ τὴν οἰκονομικὴν ἰσορροπίαν τῆς χώρας. Εἶναι τάχα ἀνάγκη νὰ ἀναπτύξω, ποία εἶναι ἡ ἀκρίβεια τῶν εἰδῶν κατὰ τὸν τελευταῖον καιρόν; Δὲν θὰ τὸ ἀναπτύξω, διότι τὸ γνωρίζετε ὅλοι καὶ δὲν ἐννοῶ νὰ λέγω πράγματα αὐτονόητα καὶ δὲν ἐννοῶ ἐπίσης νὰ εἴπουν ὕστερα οἱ Ὑπουργοί, ὅτι μὲ ἀντέκρουσαν, μὲ δῆθεν ἀντικειμενικοὺς ἀριθμούς.

§27Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Τὴν διαφοράν, τὴν ἐπῆραν οἱ παραγωγοί μας.

§28ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Καὶ αὐτὸ εἶναι πρὸς δόξαν μας.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, κ.κ. βουλευταί, μὴ διακόπτετε.

§30Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἷς καὶ μόνον συνάδελφος ἐτόλμησε νὰ εἴπῃ μίαν λέξιν, ὅταν ὡμίλη ὁ κ. Στεφανόπουλος καὶ ἐξηγέρθη ἡ κοινοβουλευτική του συνείδησις.

§31Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρόεδρος Κυβερνήσεως). Ἦτο καγχασμός.

§32Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι. Δὲν ἦτο καγχασμός. Εἷς ἐκ τῶν κυρίων, ἔκαμε μίαν παρατήρησιν, ἀλλὰ δὲν ἠκούσατε, διότι ἠκούατε συνεχῶς τὰ λόγια σας, ἀντὶ νὰ ἀκούετε καὶ τὸ τὶ συμβαίνει εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Δὲν ὑπῆρξε κανεὶς καγχασμός. Διότι, δὲν συνηθίζομεν νὰ καγχάζωμεν καὶ ἰδίᾳ, ὅταν ὁμιλῇ ἄνθρωπος, ὅπως σεῖς.

§33Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρόεδρος Κυβερνήσεως). Εἶπον, ὅτι δὲν θὰ ἐδεχόμην διακοπάς.

§34Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ἴδιον παρακαλῶ καὶ ἐγώ, νὰ μὴ γίνῃ οὐδεμία διακοπή. Δυσπιστοῦμεν, κ.κ. συνάδελφοι, εἰς τὴν ἱκανότητα τῆς Κυβερνήσεως — καὶ ἔτσι ἀπαντῶ ἐμμέσως εἰς τὴν διακοπὴν — ὅπως ἀντιμετωπίσῃ κατὰ τρόπον ἐπωφελῆ διὰ τὸν τόπον, ἀλλὰ καὶ δι’ αὐτοὺς τούτους τοὺς ἀγρότας, τὰ μεγάλα προβλήματα τῆς γεωργίας μας. Παράδειγμα τὸ πρόβλημα τοῦ σίτου. Γνωρίζετε ἅπαντες οἱ προερχόμενοι ἀπὸ περιοχὰς σιτοπαραγωγικάς, ἀλλὰ καὶ ὅλοι οἱ ἄλλοι, ὅτι τὸ πρόβλημα αὐτὸ ἀποτελεῖ δρᾶμα, καὶ ὄχι πρόβλημα. Θὰ ἤθελα νὰ ἐγνώριζα ποὺ θὰ τοποθετηθῇ ὁ παραγόμενος αὐτὴν τὴν στιγμὴν σῖτος. Ὡμίλησεν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως περὶ τῶν μικρῶν βημάτων, τὰ ὁποῖα ἐγένοντο εἰς τὸν τομέα τῆς ἀναδιαρθρώσεως τῶν καλλιεργειῶν. Βεβαίως ἐγένοντο, ὄχι μικρά, μεγάλα βήματα, ἀλλὰ πρὸς τὰ ὀπίσω, ὄχι πρὸς τὰ ἐμπρός. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς

ΕΡΕ).

Τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἰδικῶν μας πράγματι μικρῶν βημάτων, διότι εἰς τὴν ἀρχὴν μόνον μικρὰ δύνανται νὰ εἶναι τὰ βήματα, ἦτο ὅτι ἡ παραγωγὴ τοῦ βάμβακος ἀνῆλθεν εἰς 100 καὶ πλέον χιλιάδας τόννους καὶ σεῖς τὴν κατεβάσατε κάτω τῶν 70 χιλ. τόννων. Αὐτὴ εἶναι ἡ ὀπισθοχώρησις, ἡ ὁποία ἐσημειώθη εἰς τὴν γεωργικήν μας οἰκονομίαν.

§35ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. (Διακόπτει μὴ ἀκουόμενος).

§36Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ, καμμίαν διακοπήν.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἐπιτρέπεται καμμία διακοπή. Παρακαλῶ ἡσυχάσατε νὰ ἀκούσετε μετὰ προσοχῆς τὸν ρήτορα.

§38Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δυσπιστοῦμεν εἰς τὴν ἱκανότητα καὶ τὴν διάθεσιν τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἀσκήσῃ διοίκησιν πράγματι δημοσίαν. Ὁ φαβοριτισμὸς ἀφ’ ἑνὸς καὶ ὁ ἐκφοβισμὸς ἀφ’ ἑτέρου δηλαδὴ ἡ προσπάθεια τοῦ ἠθικοῦ ἐξανδραποδισμοῦ τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων προσέλαβε πρωτοφανεῖς διαστάσεις. Δυσπιστοῦμεν εἰς τὴν ἱκανότητα καὶ τὴν διάθεσιν τῆς Κυβερνήσεως νὰ διατηρήσῃ τὴν ἐσωτερικὴν ἀσφάλειαν εἰς ἐπίπεδα ἀνεκτά. Κάθε ἐνέργεια ἀποβλέπουσα εἰς τὴν προάσπισιν τοῦ ἐλευθέρου πολιτεύματος διαβάλλεται ἐξ ὑπαρχῆς, διαβάλλεται ἐκ προοιμίων. Ὅποιος ἀναφέρει, ὅτι ὅλα πᾶνε καλά, ὅτι ὅλα εἶναι ἥσυχα, προκαλεῖ τὴν εὐδαιμονίαν τῶν Κυβερνώντων καὶ τότε αὐτὸς τιμᾶται, ἀμείβεται. Ἐὰν τυχὸν κάποιος ἀναφέρῃ τὴν ἀλήθειαν, κινδυνεύει νὰ διωχθῇ ἢ καὶ διώκεται. Ἀπόδειξις, ὅτι μετὰ τὸν Γοργοπόταμον ἕνας Ὑποστράτηγος, ἕνας Συνταγματάρχης καὶ ἕνας Ἀντισυνταγματάρχης τῆς Χωροφυλακῆς ἀπεστρατεύθησαν, διότι εἶπαν τὴν ἀλήθειαν.

§39ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὁ Καπελώνης...

§40Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ τὸ ὄνομα παρακαλῶ νὰ τὸ ἀφήσετε ἐκτὸς τῆς αἰθούσης. Ἀνήκει εἰς τὴν Δικαιοσύνην καὶ δὲν εἶναι ἔργον ἰδικόν μου νὰ τὴν προλάβω. Ὅσον περισσότερον ἄλλωστε διευκρινίζεται ἡ ὑπόθεσις, τόσον καλύτερον διὰ τὸν τόπον. Ἑπομένως σταματήσατε, δὲν ἔχετε ἐνώπιόν σας ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ βληθῇ διὰ τοιούτων διακοπῶν. Δυσπιστοῦμεν ἐπίσης εἰς τὴν διάθεσιν τῆς Κυβερνήσεως νὰ διατηρήσῃ ἐθνικὰς ὑπηρεσίας ὅπως ἡ ΚΥΠ, εἰς τὸν προορισμόν των. Ἐφημερὶς Κυβερνητική, ἢ ἐν πάσῃ περιπτώσει προσκειμένη εἰς τὴν Κυβέρνησιν, τὸ ἓν ἐκ τῶν δύο τοπικῶν πρωϊνῶν ὀργάνων τῆς Ε.Κ. ἂν ὄχι τῆς Κυβερνήσεως, ἔγραφε τὴν Κυριακήν, ἀναγινώσκω ἐπὶ λέξει: «Ἡ ΚΥΠ τῶν Μπουλούκων ἐπεδόθη, μακρὰν τοῦ ὑπηρεσιακοῦ της προορισμοῦ, εἰς τὴν κατασκόπευσιν Ὑπουργῶν καὶ διακεκριμένων παραγόντων τῆς Ε.Κ. καὶ ἐπροχώρησεν εἰς τὴν χάλκευσιν ψευδῶν διαδόσεων». Αὐτὰ γράφει πρωϊνὴ ἐφημερὶς τῆς Ε.Κ. Εἶναι ἀνάγκη τάχα νὰ προσθέσω, ὅτι ἡ ΚΥΠ ἐπεδόθη καὶ εἰς τὴν κατασκόπευσιν ἐμοῦ καὶ διακεκριμένων στελεχῶν τῆς ΕΡΕ ἀκόμη καὶ εἰς τὴν προσπάθειαν προσωπικῆς παγιδεύσεως ἐμοῦ; Καὶ δὲν πρόκειται, κ. συνάδελφοι, περὶ τῆς ΚΥΠ τῶν Μπουλούκων, ὅπως γράφει ἡ πρωϊνὴ Κυβερνητικὴ ἐφημερίς. Ὁ Μπουλοῦκος ἦτο — καὶ εἶναι — μόνον λοχαγός. Καὶ εἶχε προϊσταμένους — ἦτο, μάλιστα, προσκεκολλημένος ὡς ὑπασπιστὴς εἰς ἕνα τῶν προϊσταμένων του. Καί, ἑπομένως, πρόκειται περὶ τῆς ΚΥΠ, τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις τῆς Ε.Κ. ἐνεπιστεύθη εἰς ἀξιωματικούς, οἱ ὁποῖοι ἐνόμισαν, ὅτι αὐτὸς ἦτο ὁ προορισμός των, νὰ κατασκοπεύουν καὶ ἡμᾶς, τοὺς ἀπαρτίζοντας τὴν ΕΡΕ, καὶ μέλη τῆς Κυβερνήσεως τῆς Ε.Κ. καὶ διακεκριμένα στελέχη τῆς Ε.Κ. Καὶ ἐκ τῶν κυρίων αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι ἦσαν προϊστάμενοι τοῦ λοχαγοῦ Μπουλούκου, ὁ εἷς, ὁ ἀρχηγὸς τῆς ΚΥΠ, βεβαίως παρῃτήθη, διότι οὔτε ἰδέαν θὰ εἶχεν — ἀλλ’ αὐτὸ σημαίνει ἀφέλειαν ἀπροσμέτρητον. Οἱ ἄλλοι δύο ὑπηρετοῦν — ὁ εἷς τοποθετηθεὶς ἐπὶ κεφαλῆς μονάδος εἰς τὴν Δυτικὴν Μακεδονίαν καὶ ὁ ἄλλος παραμένει ἐπὶ κεφαλῆς τῆς ΚΥΠ. Δυσπιστοῦμεν εἰς τὴν ἱκανότητα τῆς Κυβερνήσεως νὰ κρατήσῃ τὰς ἐθνικὰς ἐνόπλους δυνάμεις ἔξω καὶ μακρὰν τῆς πολιτικῆς. Ἡ ὀργάνωσις ΑΣΠΙΔΑ ἀπηρτίσθη ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον ἀπὸ ἀξιωματικοὺς εὐνοουμένους τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ δὲν γνωρίζομεν καὶ ποῖοι εἶναι ὑπεράνω αὐτῶν. Ἐγὼ βασίζομαι ἐπὶ τῆς ἐκθέσεως τοῦ Ἀντιστρατήγου Σίμου καὶ λέγω, ὅτι ὑπάρχουν ἡγέται, ἀρχηγοὶ τῆς ὀργανώσεως, οἱ ὁποῖοι δὲν ἀνεκαλύφθησαν. Δὲν τὸ λέγω ἐγὼ — τὸ λέγει ἐκεῖνος, εἰς τὸν ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις ἀνέθεσε τὴν προανάκρισιν. Δυσπιστοῦμεν εἰς τὴν ἱκανότητα τῆς Κυβερνήσεως νὰ χειρισθῇ τὸ μέγα ἐθνικὸν θέμα τῆς Κύπρου. (Μία φωνὴ ἐκ τῆς Ε.Κ.: Ἄ!) Αὐτὸς εἶναι καγχασμός, κ. Στεφανόπουλε. Δυσπιστοῦμεν εἰς τὴν ἱκανότητα αὐτήν, ὅπως καὶ σεῖς δυσπιστεῖτε μεθ’ ὅσα ἠκούσατε λεγόμενα ὑπὸ τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ δυσπιστοῦμεν εἰς τὴν ἱκανότητα τοῦ χειρισμοῦ, διότι ἐπὶ ὁλόκληρον ἔτος τὸν χειρισμὸν τοῦ μεγάλου ἐθνικοῦ προβλήματος τὸν χαρακτηρίζουν ἀναποφασιστικότης, ἔλλειψις συνεπείας καὶ συνεχείας, τὸν χαρακτηρίζουν ἀντιφάσεις, τὸν χαρακτηρίζουν μεταπτώσεις ἀπὸ μεγαλοστόμους αἰσιοδόξους προρρήσεις ἤ, μᾶλλον, ρήσεις περὶ τοῦ ὅτι «ἡ Κύπρος ἔρχεται», μεταπτώσεις ἀπὸ τὰς μεγαλοστόμους αὐτὰς προρρήσεις εἰς τὴν ὕποπτον σιγὴν τῶν τελευταίων ἑβδομάδων. Καὶ δυσπιστοῦμεν, τέλος, —θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ μνημονεύσω καὶ ἄλλους σπουδαιοτάτους τομεῖς, ὅπως ἡ Παιδεία, τοὺς ὁποίους παραλείπω— δυσπιστοῦμεν καὶ εἰς τὰς περὶ ἠθικῆς τάξεως τῶν πραγμάτων ἀντιλήψεις τῆς Κυβερνήσεως. Ἠκούσατε ἀπόψε τὸν ἀξιότιμον κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως. Ὁ ἴδιος περιέπεσεν εἰς ἀντίφασιν καὶ ἐνῷ μὲ εἶχε κατηγορήσει ὅτι ἐχρησιμοποίησα φράσιν ἀποδώσας αὐτὴν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, ἐν τῇ ρύμῃ τοῦ λόγου του πρὶν ἢ ἀλέκτωρ φωνήσῃ, ἐχρησιμοποίησε τὴν αὐτὴν φράσιν περὶ στιγματισμοῦ ἐναντίον μας ὁ ἴδιος. Βεβαίως, δὲν τὴν ἐχρησιμοποίησεν εἰς τὸ κενόν, ὅπως προσεπάθησεν ἐκ τῶν ὑστέρων, πρᾶγμα διὰ τὸ ὁποῖον βεβαίως δὲν ἔχω λόγον νὰ τὸν εὐχαριστήσω, ἀλλὰ τὸ ὁποῖον ἀναγνωρίζω ὡς μίαν πρᾶξιν συστολῆς, δὲν τὴν ἐχρησιμοποίησε τὴν λέξιν ὡς ἀφῃρημένην ἔννοιαν. Δυσπιστοῦμεν λοιπὸν εἰς τὴν ἱκανότητα τῆς Κυβερνήσεως, ὄχι ἁπλῶς νὰ ἀρθῇ εἰς ὕψος ἠθικόν, ἀλλὰ νὰ σεβασθῇ κἂν τὰς στοιχειώδεις ἀρχὰς τῆς ἠθικῆς. Διότι εἶχε τὴν δυνατότητα, κύριοι συνάδελφοι, ἐπὶ ὁλόκληρον σύνοδον, ὁπότε ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα θεωρεῖ ἀδικήματα, δὲν εἶχον παραγραφῆ, νὰ φέρῃ ταῦτα ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ὅπως ὀρθῶς ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτὴν εἶπεν ἡ ἄκρα ἀριστερά. Ἀλλὰ δὲν τὰ ἔφερε. Διατὶ δὲν τὰ ἔφερε; Ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ εἴπω, δὲν τὰ ἔφερε διότι τότε δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ὁμιλῇ, ὡς ὡμίλησεν ἀπόψε ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Διότι τότε δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ὁμιλοῦν, ὡς ὁμιλοῦν καθ’ ἑκάστην αἱ ἐφημερίδες τῆς Κυβερνήσεως. Διότι τότε αἱ ὑποθέσεις αὐταὶ θὰ ἔφθανον μέχρι τοῦ ἀνωτάτου εἰδικοῦ δικαστηρίου, τὸ ὁποῖον θὰ διεπίστωνε τὴν ἀλήθειαν καὶ θὰ ἀπεκάλυπτε τὸ ψεῦδος, τὴν διαβολὴν καὶ τὴν συκοφαντίαν. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς ΕΡΕ). Μόνον δύο ἐκδοχαὶ ὑπάρχουν. Κύριοι, ἢ στερεῖται θελήσεως ἡ Κυβέρνησις, ὅπως εἶπα πρὸ ἡμερῶν αὐτὴ εἶναι ἡ ἐπιεικεστέρα ἐκδοχή, θὰ ἤμην πρόθυμος νὰ τὴν παραδεχθῶ χάριν τῆς ἠθικῆς ὑποστάσεως τοῦ Προέδρου αὐτῆς καὶ τῶν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως, ἢ λοιπὸν τοῦτο συμβαίνει, ἢ ἐπίτηδες ἀφῆκε νὰ παρέλθῃ ἡ πρώτη σύνοδος διὰ νὰ μὴ εἶναι δυνατὸν νὰ εἰσέλθῃ καὶ ἂν ἀκόμη ἀπεφασίζατε τὴν παραπομπήν, εἰς τὴν οὐσίαν τὸ ἀνώτατον εἰδικὸν δικαστήριον. Διαλέξατε τὴν μίαν ἐκ τῶν δύο τούτων ἐκδοχῶν, τρίτη δὲν ὑπάρχει. Ἀλλὰ ἡ Κυβέρνησις, ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἔθεσε τὸ πολιτικὸν ζήτημα διὰ νὰ ἀκούσῃ αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶπα, τινὰ τῶν ὁποίων ἀποτελοῦν ἀπάντησιν εἰς τὰ ὑπὸ τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως λεχθέντα. Ἄλλος ὑπῆρξε καὶ ἄλλος εἶναι ὁ σκοπὸς διὰ τὸν ὁποῖον ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔθεσε πολιτικὸν ζήτημα. Δὲν τὸ ὡμολόγησε προχθὲς μολονότι τὸν ἠρώτησα, τὸ ὡμολόγησεν ὅμως διὰ τοῦ τύπου εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Ἠπόρησα, πῶς δὲν συνεδύασεν ὁ πρῶτος ἀπόψε ὁμιλητὴς τῆς Κυβερνήσεως τὴν θέσιν αὐτήν, τὴν ὁποίαν ἔλαβεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, πῶς δὲν τὴν συνεδύασε μὲ τὴν ἀγόρευσίν του, διότι ἀνέμενα νὰ ἀκούσω τὴν θεμελίωσιν τῶν φράσεων τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ καὶ ἀντὶ τούτων ἤκουσα ἄλλα ἀντ’ ἄλλων. Κύριοι, ἡ συζήτησις, ἡ ὁποία ἀρχίζει σήμερον, ἀποτελεῖ καὶ τὸ γνωρίζετε, σκηνοθεσίαν. Δὲν θὰ ἀπετέλει σκηνοθεσίαν ἐὰν διεξήγετο, ὅπως ἐπεσήμανα ἤδη προχθές, εἰς ἄλλην αἴθουσαν. Ἡ συνέλευσις τῶν κοινοβουλευτικῶν μελῶν τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, αὐτὴ ἔπρεπε νὰ εἶναι τὸ πλαίσιον τῆς συζητήσεως, τὴν ὁποίαν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἤνοιξεν ἐδῶ. Ἐδῶ, παρὰ τὴν προσδοκίαν τοῦ φίλου Ἀρχηγοῦ τῶν Προοδευτικῶν, ἐδῶ ἐν δήμῳ, δὲν θὰ θελήσουν ἴσως οἱ βουλευταὶ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου νὰ εἴπουν ὅσα θὰ ἔλεγον ἐν οἴκῳ. Ἀλλὰ ἐρωτᾶται, ἔχουν κἂν οἶκον; Δὲν τὸ γνωρίζω, οἱ ἴδιοι πρέπει νὰ τὸ γνωρίζουν καὶ ἀσφαλῶς τὸ γνωρίζουν. Εἶδα γραφόμενον, ὅτι ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἀπεφάσισε νὰ μὲ μιμηθῇ. Ἀποφεύγετε τὰς ἀπομιμήσεις, ἀξιότιμε κ. Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως. (Γέλωτες, χειροκροτήματα ἐκ τῆς ΕΡΕ).

§41Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρ. Κυβερν.). Καὶ αὐτὸς ὁ λόγος σας, εἶναι ἀπομίμησις. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς κυβερνητικῆς πλευρᾶς).

§42Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Εὐχαρίστως ἀποδέχομαι τὴν παρατήρησίν σας, διότι δὲν εἶναι εἰς βάρος μου. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ε.Ρ.Ε.). Εἶδα, λοιπόν, γραφόμενον, ὅτι ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ἀπεφάσισε νὰ μὲ μιμηθῇ, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν του, ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐπεσήμανεν ὡς εὐκταῖον κυβερνητικὴ ἐφημερὶς σήμερον τὸ πρωΐ εἰς σημείωμά της, διότι διαβάζω τὰς Κυβερνητικὰς ἐφημερίδας περισσότερον πλέον καὶ ἀπὸ ἐκείνας, αἱ ὁποῖαι πρόσκεινται εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ριζοσπαστικὴν Ἕνωσιν. Πρέπει, λοιπόν, νὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψιν σας καὶ τὸ ζητεῖ ἡ πρωϊνὴ αὐτὴ ἐφημερίς, ἀπὸ σᾶς, ὅτι ἡ ΕΡΕ συνέρχεται καὶ καθ’ ὁμάδας, ἀλλὰ παραλλήλως, συχνότατα συνέρχεται καὶ ὡς ὁλομέλεια τῶν βουλευτῶν. Κύριοι, ἡ συζήτησις ἐδῶ, καὶ τὸ ἐπεσήμανα ἤδη ἀπὸ προχθές, καὶ τὸ γνωρίζετε ὅλοι, ἀποτελεῖ σκηνοθεσίαν. Πρωϊνὸν κυβερνητικὸν ὄργανον, ὄχι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐπεκαλέσθην προηγουμένως, ἀλλὰ τὸ ἕτερον, ἔγραψε χθές, μετὰ τὴν ὑπὸ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως θέσιν πολιτικοῦ ζητήματος, εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ἔγραψεν ὅτι οἱ βουλευταὶ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, προκληθέντος ὑπὸ τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως πολιτικοῦ θέματος «τίθενται πρὸ τοῦ διλήμματος νὰ στηρίξουν ἢ νὰ ἀνατρέψουν τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἀσφαλῶς θὰ πράξουν τὸ πρῶτον». Καὶ προσθέτει: «Εἶναι τοῦτο ἄραγε ἱκανοποιητικὸν διὰ μίαν Κυβέρνησιν δημοκρατικήν»; Ἡ ἐπιζητουμένη, λοιπόν, κ.κ. συνάδελφοι, ἀναβάπτισις τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὴν ἐμπιστοσύνην τῆς Βουλῆς, πρόκειται νὰ γίνῃ εἰς κολυμβήθραν, κατὰ τοὺς λόγους αὐτῆς ταύτης τῆς Κυβερνητικῆς πρωϊνῆς ἐφημερίδος ἢ πάντως, ἐφημερίδος τῆς Ἑνώσεως Κέντρου...

§43Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρ. Κυβερν.). Ὄργανα τῆς Κυβερνήσεως, δὲν ὑπάρχουν.

§44Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ γνωρίζω καὶ δὲν χρειάζεται ἡ παρατήρησις αὐτή, τὸ ἔχετε καὶ ἄλλοτε εἴπει καὶ τὸ παραδέχομαι ἔτσι, ὅπως τὸ λέγετε, ἀλλὰ παρὰ ταῦτα ἡ ἀλήθεια δὲν παύει νὰ εἶναι ἔτσι, ὅπως τὴν λέγω ἐγώ.

§45Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρ. Κυβερν.). Τὰ κείμενα τὸ ἀποδεικνύουν, ἄλλωστε.

§46Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔλεγα, λοιπόν, ὅτι ἡ ἐπιζητουμένη ὑπὸ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ἀναβάπτισις τῆς Κυβερνήσεώς του εἰς τὴν ἐμπιστοσύνην τῆς Βουλῆς, πρόκειται νὰ γίνῃ, ὅπως ἐπεσήμανεν αὐτὴ ἡ ἐφημερίς, ἡ ὁποία εἶχε πρωτοστατήσει, ὅπως καὶ ἡ ἄλλη, εἰς τὸν ἀνένδοτον ἀγῶνα, εἰς κολυμβήθραν ἀμφιβόλου δημοκρατικῆς ποιότητος. Ἡ κολυμβήθρα εἶναι, μάλιστα, τρύπια. Δὲν ἔχει κἂν τὴν ἀπαραίτητον ἀντοχήν. Καὶ δὲν τὴν ἐτρυπήσαμεν ἡμεῖς. Ἡμεῖς βάλλομεν εὐθέως καὶ δὲν ἀσχολούμεθα μὲ τὸν πάτον τῆς κολυμβήθρας τοῦ Κόμματος τῆς Ἑνώσεως Κέντρου. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Ε.Ρ.Ε.). Ἀφοῦ, ὁ κ. Πρωθυπουργός, διὰ νὰ ἀποφύγῃ τὴν λύσιν τῶν ἐνδοκομματικῶν, ἴσως καὶ τῶν ἐνδοκυβερνητικῶν διαφορῶν τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, εἰς τὴν συνέλευσιν τῶν βουλευτῶν του, ἐσκηνοθέτησε τὴν συζήτησιν αὐτὴν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, διερωτῶμαι, ὅπως διηρωτήθην ἤδη προχθὲς μεγαλοφώνως, ἐὰν ἀξίζῃ τὸν κόπον νὰ μετάσχωμεν τῆς σκηνοθεσίας αὐτῆς, δηλαδὴ τῆς θεατρικῆς αὐτῆς παραστάσεως. Καὶ καταλήγω, κ.κ. συνάδελφοι, εἰς τὸ συμπέρασμα, μετὰ σύσκεψιν τῆς ὁλομελείας τῶν βουλευτῶν τοῦ Κόμματος τῆς Ε.Ρ.Ε., ὅτι δὲν ἀξίζει νὰ μετάσχωμεν καὶ νὰ παρακολουθήσωμεν περαιτέρω τὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία θὰ γίνῃ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς

Ε.Ρ.Ε.).

Θὰ παραμείνωμεν μόνον διὰ νὰ ἀκούσωμεν ὅσα θὰ εἴπῃ καὶ ὁ φίλος Ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν καὶ μετὰ ταῦτα, θὰ σᾶς διευκολύνωμεν. Δὲν πρόκειται ἡ ἀποχώρησίς μας νὰ ἀποτελέσῃ πρᾶξιν περιφρονήσεως ἢ ἔναντι τῆς Βουλῆς ἢ ἔναντι ὑμῶν, κ.κ. συνάδελφοι τῆς Ε.Κ., ἀλλὰ ἀποτελεῖ πρᾶξιν σεβασμοῦ ἔναντι τῶν δυσχερειῶν, τὰς ὁποίας διέρχεσθε. (Γέλωτες καὶ χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Ε.Ρ.Ε.). Ἐπιθυμοῦμεν, διὰ τῆς ἀπουσίας μας, νὰ δώσωμεν εἰς τοὺς συναδέλφους τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, μίαν διαζευκτικὴν εὐχέρειαν.

§47ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δὲν μᾶς χρειάζεται...

§48Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀποκαθισταμένου, σχετικῶς τοὐλάχιστον, τοῦ οἰκογενειακοῦ περιβάλλοντος, θὰ ἔχουν εἴτε τὴν δυνατότητα νὰ εἴπουν ὅσα ἔχουν νὰ εἴπουν μεταξὺ τους, εἴτε νὰ φθάσουν τὸ ταχύτερον εἰς ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐπιθυμεῖ, προεξοφλῶν τὴν ψῆφον τῶν βουλευτῶν τῆς Ε. Κ. ὁ κ. Πρωθυπουργός, δηλαδή, εἰς τὴν πανηγυρικὴν ἔκφρασιν ἐμπιστοσύνης, πρὸς αὐτόν. Διατὶ νὰ χαθῇ χρόνος τριῶν ἢ τεσσάρων ἡμερῶν, διὰ τῆς παρουσίας μας; Νομίζω ὅτι ὁ χρόνος δὲν πρέπει νὰ χάνεται. Κύριοι, ὁ κ. Πρωθυπουργὸς θὰ ὁμιλήσῃ πάλιν περὶ φυγῆς. Πρῶτον, δὲν μᾶς ἐνδιαφέρει τὶ θὰ εἴπῃ ὡς πρὸς αὐτό. Ὡς πρὸς πολλὰ ἄλλα βεβαίως μὲ ἐνδιαφέρουν οἱ λόγοι του. Δεύτερον, εἶπον προχθές, ὅτι εἶναι ὁ πρῶτος διδάξας. Τρίτον, τὴν μάχην εἰς τὴν Βουλήν, θὰ τὴν δώσωμεν ὅποτε θέλομεν ἡμεῖς, κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὄχι ὅποτε τὴν χρειάζεσθε σεῖς. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς ΕΡΕ). Αὐτὴ εἶναι στοιχειώδης ἀρχὴ τῆς τακτικῆς οἱουδήποτε ἀγῶνος, εἴτε στρατιωτικοῦ, εἴτε πολιτικοῦ. Καὶ τέταρτον, ἡ ἀποχώρησις ἀπὸ τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ὅταν ἡ αἴθουσα μεταβάλλεται εἰς σκηνὴν θεάτρου, διὰ νὰ ἐκβιασθῇ ἁπλῶς ἡ ἐμπιστοσύνη τῶν φίλων τῆς Κυβερνήσεως πρὸς αὐτήν, ἐμπιστοσύνη, ἡ ὁποία ἔχει κλονισθῆ, ἡ ἀποχώρησις ἡμῶν ἀπὸ μίαν τοιαύτην σκηνὴν θεάτρου, δὲν ἀποτελεῖ φυγήν, ἀλλὰ εἶναι πρᾶξις σεβασμοῦ ἔναντι καὶ τοῦ ἑαυτοῦ μας καὶ τῆς αἰθούσης αὐτῆς. (Ζωηρὰ καὶ παρατεταμένα χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς ΕΡΕ).

§49Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Ἐπιθυμῶ νὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον ἐκπρόσωπον τῆς Ε.Δ.Α., ἐὰν εἶναι δυνατόν, νὰ μὲ διευκολύνῃ, διότι ἐπιθυμῶ νὰ ἐκκαθαρίσω ἀμέσως τὴν θέσιν μου, λέγων ὀλίγα τινὰ ἀπὸ τῆς θέσεώς μου. Εἶμαι, ἄλλωστε πάντοτε βραχύλογος.

§50Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι δὲν θὰ ὑπῆρχε δυσχέρεια, ἐὰν δὲν ἐτίθετο ὅπως ἐτέθη τὸ θέμα τώρα ἀπὸ τὸν κ. Ἀρχηγὸν τῆς Ε.Ρ.Ε., ὅτι θὰ ἀκούσῃ μόνον τὸν κ. Ἀρχηγὸν τῶν Προοδευτικῶν. Αὐτὸ νομίζω, ὅτι δημιουργεῖ μίαν κατάστασιν καὶ διότι πρόκειται νὰ ἀπαντήσω καὶ νὰ ἐπικρίνω καὶ τὴν ΕΡΕ, δημιουργεῖ μίαν κατάστασιν, ἡ ὁποία μὲ ὑποχρεώνει νὰ μὴ κάμω αὐτὴν τὴν παραχώρησιν σειρᾶς.

§51Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἐπεθύμουν νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Ἠλιοῦ, ὅτι οὕτως ἢ ἄλλως δὲν ἐξασφαλίζει κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον τὴν παρουσίαν τῆς ΕΡΕ. Ἐγὼ ἄλλωστε θὰ τὸν ἀκούσω, οἱανδήποτε ἀπόφασιν καὶ ἂν λάβω. Ἡ κατάστασις, συνεπῶς, δὲν θὰ μεταβληθῇ. Ἁπλῶς μὲ διευκολύνετε.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Ἡλιοῦ ἐπιμένει νὰ λάβῃ τὸν λόγον, κατὰ τὴν κοινοβουλευτικὴν τάξιν ἡ σειρὰ ἀνήκει εἰς τὸν κ. Ἡλιοῦ.

§53Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι σαφὲς ὅτι μία ἀπὸ τὰς κρισιμωτέρας, ἀπὸ τὰς ἱστορικωτέρας πολιτικὰς στιγμὰς εἰς τὴν ζωὴν τοῦ Ἔθνους ἐλαχιστοποιεῖται καὶ εὐτελίζεται καὶ μετατοπίζεται ἐνώπιον τοῦ Σώματος τόσον ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, ὅσον καὶ ἀπὸ τὴν Δεξιὰν Ἀντιπολίτευσιν. Εἶναι ἀνάγκη ἑπομένως μὲ σοβαρότητα ἀξίαν ὑπευθύνου πολιτικῆς ἡγεσίας νὰ θέσωμεν μὲ παρρησίαν καὶ μὲ σαφήνειαν ἐνώπιον τοῦ λαοῦ ἐκεῖνο ποὺ ἀποτελεῖ τὸ βάθος τοῦ σοβοῦντος πολιτικοῦ ζητήματος, ἐκεῖνο ποὺ παρασιωπᾶται ἀλλὰ ἀπασχολεῖ βασανιστικὰ ὁλόκληρον τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Δὲν εἶναι δυνατὸν ἑπομένως νὰ παρακολουθήσωμεν τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὴν προσπάθειάν του νὰ μετατοπίσῃ τὰ ὑπὸ κρίσιν ζητήματα παρακάμπτων τὸ οὐσιῶδες, καὶ νὰ προβῇ εἰς τὴν ἔκθεσιν τοῦ δημιουργικοῦ ἔργου τῆς Κυβερνήσεως ἢ εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ οἰκονομικοῦ προγραμματισμοῦ. Δὲν εἶναι ἐκεῖ τὸ κύριον πολιτικὸν θέμα, τὸ ὁποῖον ἀπασχολεῖ σήμερον καὶ τὸν πολιτικὸν κόσμον καὶ τὸν λαόν. Τὸ ἔθιξεν ἀκροθιγῶς διὰ νὰ τὸ ἀποφύγῃ ἐν συνεχείᾳ. Πρῶτον μέ τινας ὑπαινιγμοὺς περὶ ὑπονομευτῶν τοῦ Δημοκρατικοῦ πολιτεύματος, καὶ δεύτερον, μὲ τὴν διακήρυξιν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θέλει νὰ ἀποκατασταθῇ ἡ ὁμαλότης καὶ ἡ γαλήνη. Πῶς ὅμως; Μὲ παραχωρήσεις πρὸς τὴν ἀνωμαλίαν; Καὶ τρίτον, μὲ μίαν προθυμίαν παροχῆς ἐξηγήσεων περὶ τοῦ στιγματισμοῦ, σχεδὸν αἰτήσεως συγγνώμης πρὸς τοὺς ἐνόχους ἐκείνους ποὺ ἐπωφελήθησαν τῆς πολιτικῆς ἐνεργείας τῆς παροχῆς παραγραφῆς διὰ νὰ ἐγείρουν ὑψηλὰ τὸ ἀνάστημά των. Ἄν δὲν παρεσύρθημεν ἀπὸ αὐτὴν τὴν μετατόπισιν, ἡ ὁποία ἐγένετο ἐκ μέρους τοῦ Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, δὲν μᾶς εὑρίσκει συμφώνους καὶ ἡ ἐκτίμησις τῆς δεξιᾶς ἀντιπολιτεύσεως, ἡ ὁποία ἐχαρακτήρισε τὸ πολιτικὸν ζήτημα, τὴν αἴτησιν ψήφου ἐμπιστοσύνης, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλε πρὸ 48ώρου ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὡς μίαν ἐνδοκομματικὴν καὶ οἰκογενειακὴν ὑπόθεσιν τοῦ κυβερνῶντος κόμματος, ἡ ὁποία θὰ ἔπρεπε μᾶλλον νὰ λυθῇ εἰς συνέλευσιν τῆς κοινοβουλευτικῆς του ὁμάδος καὶ περὶ τῆς ὁποίας ὁ ἡγέτης τοῦ ἑτέρου κόμματος τῶν Προοδευτικῶν εἶπεν, ὅτι θὰ φέρῃ ἐν δήμῳ ὅσα ἐν οἴκῳ συμβαίνουν. Ἀντιθέτως ἡμεῖς, ὄχι ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τοῦ τεθέντος πολιτικοῦ προβλήματος, ἀλλὰ ἤδη διὰ τῆς ἀγορεύσεώς μου τῆς παρελθούσης Πέμπτης, ὁπότε εἶχε τεθῆ εἰς κυκλοφορίαν ἡ πληροφορία, ὅτι ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀναμένει τὸν τερματισμὸν τῶν ἐργασιῶν τῆς παρούσης Συνόδου ἵνα τὸ Σάββατον εἰς μονόλογον ἀπευθυνθῇ ἀπὸ ραδιοφώνου εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ἐπεκρίναμεν τὴν μέθοδον αὐτήν, ἡ ὁποία μᾶς ὑπενθυμίζει τὰς μεθόδους τοῦ ἱδρυτοῦ τῆς ΕΡΕ καὶ Πρωθυπουργοῦ τῆς 8ετίας, καὶ ἐτονίσαμεν, ὅτι εἶναι τόσον μεγάλα καὶ σπουδαῖα τὰ ἐκκρεμῆ ἐνώπιον τοῦ Ἔθνους καὶ τῆς ἱστορίας ζητήματα, ὥστε ἐπιβάλλεται ὁ δημόσιος διάλογος, ἡ δημοσία περὶ αὐτῶν συζήτησις. Τὸ ὅτι ἡ ὀξύτης καὶ τὸ βάρος τῶν μεγάλων προβλημάτων ποὺ κρατοῦν εἰς μεγάλην ἀναστάτωσιν τὸν λαὸν εἶχον τὸν ἀντίκτυπόν των εἰς τὴν Ε.Κ., τὸ ὅτι ὁ ἐνταφιασμὸς τῶν μεγαλοστόμων διακηρύξεων περὶ ἠθικοῦ καθαρμοῦ προεκάλεσεν ἕνα ἠθικὸν σεισμὸν εἰς τὰς τάξεις τῆς κυβερνώσης παρατάξεως, τὸ ὅτι δεκάδες βουλευτῶν ἐψήφισαν ἐναντίον τῆς κυβερνητικῆς γραμμῆς, ἄλλοι ἐδήλωσαν ἀποχώρησιν καὶ ἄλλαι δεκάδες ἀπέφυγον τὴν συμμετοχὴν εἰς τὴν ψηφοφορίαν καὶ ἐξ ἐκείνων ποὺ ἐψήφισαν δεκάδες εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐξεδήλωσαν τὴν δυσφορίαν των, διότι μόνον ἐκ λόγων κομματικῆς πειθαρχίας ἐψήφισαν ὡς ἐψήφισαν, τὸ ὅτι τὸ πρωΐ τῆς Κυριακῆς ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία ἐστηρίχθη κατὰ πρόσφατον ἐτυμηγορίαν εἰς τὸ 53% τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ εὑρέθη νὰ ἔχῃ ἐναντίον της ὁλόκληρον τὸν Τύπον, συμπεριλαμβανομένων καὶ περισσότερον ἀπὸ τὰς ἄλλας προωθημένων εἰς κριτικὴν τῶν φιλοκυβερνητικῶν ἐφημερίδων, αὐτὰ δὲν ἐκφράζουν ἐνδοκυβερνητικὴν κρίσιν, ἀλλὰ μίαν ὑγιᾶ ἀντίδρασιν τῆς παντοδυνάμου δημοκρατικῆς κοινῆς γνώμης, τῆς ὁποίας ὁ τύπος καὶ τὰ κυβερνητικὰ κοινοβουλευτικὰ στελέχη εἶναι εὐαίσθητοι δέκται. Ἀντίδρασιν ὄχι μόνον ἐναντίον τῆς ὑπαγορευθείσης ἐκ τῶν ἄνω στάσεως, πρὸς τοὺς ἐνόχους τῆς ΕΡΕ ποὺ ἐξακολουθοῦν ἀκόμη νὰ ἀπολαύουν τῆς εὐνοίας λόγῳ κοινῶν βλέψεων διὰ τὸ μέλλον, καὶ κοινῶν εὐθυνῶν διὰ τὸ πρόσφατον παρελθόν, ἀλλὰ γενικώτερον διὰ τὴν προσπάθειαν πρὸς ματαίωσιν τῆς λαϊκῆς ἐντολῆς, πρὸς παραίτησιν ἀπὸ τῆς δοθείσης μὲ τὴν ψῆφον τοῦ λαοῦ δημοκρατικῆς ἐξουσίας, πρὸς τὴν καθιέρωσιν τῆς ἀρχῆς, ὅτι ἄλλος εἶναι ὁ φορεὺς τῆς κυριαρχίας εἰς τὴν χώραν αὐτὴν καὶ ὄχι τὸ Ἔθνος διὰ τῶν ἀντιπροσώπων του. Γενικώτερον ἐκφράζει τὴν ἀντίδρασιν διὰ τὴν κρίσιν ἐξουσίας ποὺ ἐξέσπασε καὶ μαίνεται εἰς τὴν χώραν αὐτήν, διότι αὐτὸ εἶναι τὸ κεντρικὸν ζήτημα καὶ εἰς αὐτὸ ἀποδίδει ὁ λαὸς τὸ βάρος. Εἶναι τὸ ἀνακῦψαν πρόβλημα ποῖος κυβερνᾷ τὸν τόπον αὐτόν. Ἕνα πρόβλημα ποὺ ἀνέκυψεν ἀπὸ τοὺς δισταγμοὺς καὶ τὰς ὑποχωρήσεις ποὺ τελικὰ ἐκφράζουν ἀπροθυμίαν ἐκτελέσεως τῆς λαϊκῆς ἐντολῆς, πρόθεσιν ἀθετήσεως τῶν ἐπαγγελιῶν, καὶ ἐκφράζουν τὴν ὑποτίμησιν τοῦ γεγονότος, ὅτι ἐκεῖνο ποὺ πρόκειται νὰ κρίνῃ τὸ παρὸν καὶ τὸ μέλλον τῆς χώρας, δὲν εἶναι αἱ ἐπὶ μέρους τυχὸν ἐπιτυχεῖς λύσεις αὐτοῦ ἢ ἐκείνου τοῦ διοικητικοῦ ἢ τεχνικοῦ ζητήματος. Μὲ τοὺς τεραστίους, τοὺς πρωτοφανεῖς εἰς τὴν ἱστορίαν τῆς χώρας πόρους, ἀπὸ τὴν ὑπερφορολόγησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, εἶναι δυνατὸν νὰ λαμβάνωνται θετικὰ μέτρα εἰς τὰ ἐπὶ μέρους ζητήματα. Δὲν ἔλειψε δέ, ὅπου τοιαῦτα μέτρα ἐλήφθησαν ὄχι μόνον ἡ συμπαράστασίς μας, ἀλλὰ εἰς τὰς περισσοτέρας περιπτώσεις ἡμεῖς θετικῶς ἀνοίξαμεν τὸν δρόμον συνειδητοποιήσαντες τὰς λαϊκὰς μάζας διὰ τὴν διεκδίκησιν καὶ τὴν ἀγωνιστικὴν προβολὴν τῶν συγκεκριμένων μέτρων. Δὲν φρονοῦμεν ὅμως, ὅτι συγκινεῖ τὸ πανελλήνιον ὁ ἀπολογισμὸς τῶν ἐπὶ μέρους εἰς τὸν διοικητικὸν τομέα θετικῶν ἐνεργειῶν ποὺ ἀναμφισβητήτως ὑπάρχουν, ὅπως ἐπίσης ὑπάρχουν καὶ μεγάλαι παραλείψεις. Ἐκεῖνο ποὺ συγκλονίζει τὴν χώραν εἶναι τὸ πρόβλημα τῆς ἐξουσίας, τὸ πρόβλημα τῆς δημοκρατίας, τὸ πρόβλημα τῆς λαϊκῆς κυριαρχίας. Ὁ λαὸς ἂν εἶναι κυρίαρχος θὰ συμβάλῃ ἐνεργῶς μὲ τὴν δρᾶσιν του διὰ περισσότερον θετικὰ μέτρα. Θὰ καταγγείλῃ, καταδικάσῃ καὶ ἀποτρέψῃ τὰ ἀρνητικά. Θὰ παλαίσῃ καὶ θὰ ἐπιβάλῃ εἰς τοὺς ἐπὶ μέρους τομεῖς τῆς δημοσίας δραστηριότητος τὰς συμφερούσας εἰς αὐτὸν λύσεις. Ἀντιθέτως ἂν ὁ λαὸς εἶναι ἀπογυμνωμένος ἀπὸ τὰς ἐξουσίας, αἱ ὁποῖαι τοῦ ἀνήκουν, θὰ περιέλθῃ εἰς τὴν θέσιν, τὴν ὁποίαν ἐγνώρισε κατὰ τὴν 12ετίαν τοῦ Συναγερμοῦ καὶ τῆς ΕΡΕ νὰ τοῦ ὑπαγορεύωνται καὶ διὰ τὸ ἐπίπεδον τῆς ζωῆς του καὶ διὰ τὰς ἐλευθερίας του καὶ διὰ τὰ ἐθνικὰ θέματα ἀποφάσεις, χωρὶς τὴν θέλησίν του καὶ ἐναντίον τῆς θελήσεώς του. Καὶ θὰ εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ ἀποδυθῇ ξανὰ ἀπὸ τὴν ἀρχὴ σὲ σκληροὺς καὶ ἀδυσώπητους, τελικά, βέβαια νικηφόρους ἀγῶνας διὰ νὰ ξανακατακτήσῃ τὶς ἐλευθερίες του, τὶς ὁποῖες κατέκτησε ἤδη μία φορά, ἀλλὰ τὶς ὁποῖες ἡ ἀδυναμία, ἡ ἀστάθεια καὶ ἡ ἀπροθυμία τῶν ἐντολοδόχων του θὰ ἤθελον τυχὸν ὁδηγήσει, αὐτὸ εἶναι ποὺ κρίνεται σήμερον, εἰς ἀπεμπόλησιν. Κύριοι συνάδελφοι, δι’ αὐτὸ θεωροῦμεν, ὅτι ὄχι μόνον εἶναι ἀνεπίκαιρον, ἀλλὰ τείνει εἰς τὴν συσκότισιν καὶ τὴν μετατόπισιν τῶν θεμάτων καὶ εἶναι αὐτόχρημα ἀνοίκειον τὸ ἐπιχειρούμενον ἐξ ἀφορμῆς μιᾶς ἄλλης εὐκαιρίας, νὰ ἐμφανισθῇ ὑπὸ τῶν Ὑπουργῶν, παρελαυνόντων ἀπὸ τὸ βῆμα, τὸ ἐπὶ μέρους κατὰ Ὑπουργεῖα Κυβερνητικὸν ἔργον. Τὸ θέμα εἶναι ἄλλο. Νὰ λυθῇ ὑπὲρ τοῦ λαοῦ, ὑπὲρ τῆς λαϊκῆς κυριαρχίας, ὑπὲρ τῆς Δημοκρατίας, τὸ πρόβλημα τῆς ἐξουσίας ποὺ ὑπάρχει καὶ μαίνεται μέσα εἰς τὴν χώραν αὐτήν. Ἡ ΕΡΕ, τόσο ἔνοχη, ὥστε ἀφοῦ χθές, μόλις εἶδε καὶ ἔπαθε νὰ ἐξασφαλίσῃ τὸ συγχωροχάρτι τῆς παραγραφῆς διὰ τὰ βαρειὰ ἀδικήματα τῆς ἀπίστου διαχειρίσεως τοῦ δημοσίου χρήματος, ἀλλὰ πρὶν προλάβῃ νὰ συνέλθῃ μὲ τὴν ἀνέλπιστα δοθεῖσαν χαριστικὴν λύσιν, εὑρίσκεται σήμερα κατόπιν τοῦ ὑπομνήματος Καπελώνη μὲ συντριπτικὲς ἀποδείξεις, βαρύτατα κατηγορουμένη διὰ τὴν ὀργάνωσιν, ἐγκλήματος κοινοῦ δικαίου, χρηματοδοτήσεως καὶ ὀργανώσεως δολοφονιῶν κατὰ πολιτικῶν ἀντιπάλων, συνωμοσίας κατὰ τῶν λαϊκῶν ἐλευθεριῶν, πράγματα ποὺ ἦσαν γνωστά, ἀλλὰ σήμερα εἶναι περιτράνως ἀποδεδειγμένα καὶ ὡμολογημένα. Ἡ ΕΡΕ, ποὺ ἀποδεικνύεται τόσον πολὺ βυθισμένη εἰς τὸ ἀντεθνικὸ καὶ ἀντιπατριωτικὸν ἔργον τῆς ὑπηρετήσεως ξένων ἰμπεριαλιστικῶν ἐπιδιώξεων καὶ δημιουργίας διεθνῶν προστριβῶν εἰς τὰς σχέσεις τῆς χώρας, σὲ σημεῖο ὥστε ἐνόμιζεν, ὅτι ἔπρεπε νὰ ὀργανώσῃ δολοφονίας διὰ νὰ καταπολεμήσῃ τὴν ἰδέαν τῆς εἰρήνης, ἔχει χάσει τόσον πολὺ τὴν αἴσθησιν τῆς πολιτικῆς πραγματικότητος, ὥστε καὶ προχθὲς ἐνώπιον τοῦ Σώματος καὶ σήμερα —ἡ ἀλήθεια εἶναι σήμερα σὲ κάπως χαμηλότερον τόνον— ἐξέφρασεν ἱκανοποίησιν καὶ διάθεσιν πανηγυρισμοῦ διὰ τὸν ἐκδηλωθέντα πολιτικὸν σεισμὸν τὴν παρελθοῦσαν ἑβδομάδα. Τὸν σεισμὸν ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος συνεκλόνισε καὶ διέσπασε πρὸς στιγμὴν τὴν συνοχὴν τῆς ψήφου τῆς Κυβερνητικῆς παρατάξεως καὶ ἔστρεψεν ἐναντίον τῆς ἡγεσίας τῆς Κυβερνήσεως, τὸν Κυβερνητικὸν τύπον. Δὲν μπόρεσε ὅμως νὰ παρακολουθήσῃ καὶ νὰ προσέξῃ ἡ ΕΡΕ —καὶ εἶναι ἐσχάτη πολιτικὴ τύφλωσις, τὸ ὅτι γαβριᾶ— ὅτι ὁ συγκλονισμὸς αὐτὸς δὲν ἐπῆλθεν ἀπὸ νοσταλγίαν πρὸς τὴν ΕΡΕ καὶ ἀπὸ δικαίωσιν τῆς πολιτικῆς της, ἀλλὰ ἀπὸ ἀγανάκτησιν, διότι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐπροχώρησε πιὸ μπροστά, διότι δὲν ἐτήρησε τὶς ἐπαγγελίες της διὰ τὸν ἠθικὸν καθαρμόν. Ὁ συγκλονισμὸς προῆλθε σὰν προωθημένη ἐκδήλωσις ἐναντίον τῆς ΕΡΕ, ὄχι σὰν δικαίωσίς της, σὰν αὐστηρὰ κριτικὴ καὶ προειδοποίησις, διότι δὲν ἐφαρμόζονται ὅλα ὅσα ἐναντίον τῆς ΕΡΕ καὶ τῆς πολιτικῆς της ἐξηγγέλθησαν. Ἔτσι ἂν εἶχε ὀξυδέρκεια θὰ ἔπρεπε νὰ συναγάγῃ τὸ συμπέρασμα, ὅτι βυθίζεται ἀκόμη περισσότερον εἰς τὴν ἀποδοκιμασίαν καὶ τὴν καταδίκην ἐκ μέρους τῆς ὀγκωδεστάτης λαϊκῆς πλειοψηφίας. Ἔτσι πρέπει νὰ ἑρμηνευθῇ καὶ τὸ ὅτι φυγομαχοῦσα ἡ ΕΡΕ, οὔτε πολιτικὸν ζήτημα θέτει, οὔτε ζήτημα ἐκλογῶν τολμᾷ νὰ προβάλῃ. Αἱ ὑγιεῖς ἀντιδράσεις τῆς Δημοκρατικῆς Κοινῆς γνώμης, ἀξιοῦν τὴν σταθερωτέραν, τὴν συνεπεστέραν, τὴν περισσότερον δημοκρατικὴν πολιτικὴν καὶ δεικνύουν, καὶ τὸ λέγω αὐτὸ ἀπευθυνόμενος πρὸς ὅσους ἐξωπολιτικοὺς παράγοντες διεκδικοῦν ἐξουσίαν, ποὺ δὲν τοὺς ἀνήκει κατὰ τὸ πολίτευμα, ὅτι ὁποτεδήποτε ἤθελον ἐξωθηθῇ τὰ πράγματα πρὸς ἐκλογάς, ἡ κατακρήμνισις, ἡ ἀποδοκιμασία, ἡ καταδίκη τῶν πολιτικῶν στηριγμάτων τῆς εὐνοίας τῶν ἀντιδραστικῶν πολιτικῶν δυνάμεων θὰ εἶναι ἀκόμη μεγαλυτέρα καὶ περισσότερον συντριπτική, μὲ ἀναποτρέπτους ριζικὰς συνεπείας διὰ τὴν ὁριστικὴν κατοχύρωσιν τῆς λαϊκῆς κυριαρχίας ἀπὸ κάθε ἐπιβουλὴν ὁποθενδήποτε προερχομένην. Ἂς μὴ αὐταπατῶνται δὲ ἐπὶ προσδοκιῶν περὶ νέου σχεδίου Περικλῆς. Ὅπως ἀπέδειξεν ὁ σεισμὸς τῆς περασμένης ἑβδομάδος εἰς τὰς τάξεις τῆς Κυβερνητικῆς παρατάξεως, αἱ δημοκρατικαὶ μᾶζαι, ὁπουδήποτε καὶ ἂν εἶναι πολιτικῶς ἐντεταγμέναι διαφωνοῦν μὲ τὸ πνεῦμα τῆς παθητικότητος καὶ τῆς ἀνωμαλίας, καὶ μὲ ηὐξημένην ἐπαγρύπνησιν ἔχουν στερρὰν τὴν ἀπόφασιν νὰ ἀντιταχθοῦν μαζικὰ κατὰ κάθε ἐπιβουλῆς καὶ νὰ ἀποτρέψουν τὸ σχέδιον Περικλῆς, νὰ ὑποτροπιάσῃ, νὰ ἀνατρέψουν τὰ σχέδια τῆς Χούντας καὶ νὰ κατοχυρώσουν ἀποφασιστικὰ τὴν λαϊκὴν ἐξουσίαν. Καὶ τότε φυσικὰ ὁ θερμοκαυτὴρ θὰ φθάσῃ ἀναγκαστικὰ ὡς τὴν ρίζαν τοῦ κακοῦ. Φυσικά, ὀφείλω παρὰ τὰ ὅσα ἐναντίον τῶν θεατρικῶν παραστάσεων καὶ τῶν σκηνοθεσιῶν, εἶπεν ὁ ἀπελθὼν κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ νὰ ὑπογραμμίσω, ὅτι ἐμφανιζομένη ὡς πανηγυρίζουσα ἡ ΕΡΕ διὰ τὴν ἐνδοκομματικὴν κατάστασιν, ἡ ὁποία ἐνεφανίσθη εἰς τὴν Ε.Κ. παίζει καθαρὸν θέατρον. Εἶναι σαφέστατον εἰς ἐκείνους ποὺ παρηκολούθησαν τὴν Συνεδρίασιν τὴν περασμένην Πέμπτην τοῦτο. Πρᾶξις πρώτη: Ἀμφιβάλλει ἐὰν θὰ δοθῇ τὸ εὐεργέτημα τῆς παραγραφῆς. Ρόλος: Ταρτοῦφος — μετριοπάθεια, ταπεινοφροσύνη. Κάποτε παίρνει τὴν παραγραφήν, βεβαιοῦται, ὅτι θὰ τῆς δοθῇ ἡ παραγραφὴ καὶ θέλει νὰ ἐκμεταλλευθῇ τὴν εὐκαιρίαν, ὅπως λέγουν οἱ στρατιωτικοί: Ρόλος: Αἴας μαινόμενος. Καὶ ὁ ἄνθρωπος τῶν Παρισίων, ὁ ὁποῖος δὲν ἐξετοπίσθη, ἀλλὰ ἔθεσε τὸν ἑαυτόν του μακρὰν τῆς Ἑλληνικῆς δικαιοσύνης, τὸ διατὶ τὸ εἴδατε σήμερον εἰς τὸ ὑπόμνημα Καπελώνη, ἦτο ἔκτοτε, βεβαίως γνωστόν, καὶ εἶχε ἐπισημανθῆ ὅτι ἐκεῖ εὑρίσκετο ἡ ἠθικὴ αὐτουργία τῆς πολιτικῆς δολοφονίας καὶ τῆς συνωμοσίας κατὰ τῶν ἐλευθέρων θεσμῶν. Καὶ ἐκεῖνος, ὅταν ἐκλήθη ἀπὸ τὴν εἰς Δικαστικὸν Σῶμα καὶ κατὰ τὸ Σύνταγμα συντεταγμένην Ἀνακριτικὴν Ἐπιτροπήν, ἐσιώπησεν, καὶ ὅταν ἔβαλε εἰς τὸ χέρι τὸ συγχωροχάρτι τῆς παραγραφῆς ἐξέσπασεν ἐκεῖνο τὸ παραλήρημα μεγαλομανίας ποὺ ἴσως ἀνήκει εἰς τὸν ρόλον τοῦ UBU— ROI. Ἐν συνεχείᾳ τὴν Δευτέραν ἐπὶ τῶν μυστικῶν κονδυλίων ὑπῆρχε ἀμφιβολία, κατόπιν τοῦ σεισμοῦ τῆς Πέμπτης, ἐὰν θὰ περάσῃ παραγραφὴ καὶ ξανὰ μετριοπάθεια, ταπεινοφροσύνη, προθυμία νὰ δώσουν ἐξηγήσεις εἰς ἐκείνην τὴν φράσιν «θὰ ἀνοίξωμεν τοὺς φακέλλους», «ὄχι δὲν ἐννοοῦμεν σᾶς κύριοι Κυβερνητικοί». Ἔτσι ἔσπευσεν ἡ Ε.Ρ.Ε. νὰ ἁρπάξῃ τὸ σωσίβιον τῆς παραγραφῆς ψηφίζουσα ἡ ἴδια τὴν παραγραφήν, ἐνῷ παραπονεῖται, ὅτι δὲν τῆς ἐδόθη εὐκαιρία δικαστικῆς ἀποκαταστάσεως. Τίνος δικαστικῆς ἀποκαταστάσεως καὶ ἐπί τίνων πραγμάτων, περὶ τῶν ὁποίων ὑπάρχουν ἐκθέσεις καὶ μαρτυρίαι ἀψευδεῖς ἀνωτάτων δικαστικῶν καὶ μιᾶς εὐσυνειδήτου ἀνακριτικῆς ἐπιτροπῆς τοῦ Σώματος; Κύριοι συνάδελφοι, θὰ ἀπετελοῦσε μεγάλο λάθος, ἀνάξιον διὰ μίαν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ἐὰν ἀντικρύζοντες ὅσα διαδραματίζονται πολὺ κοντά μας, ἐκεῖνα μὲ τὰ ὁποῖα ἔχομεν ἄμεσον ἐπαφὴν καὶ ἄμεσον ἀντίληψιν δὲν διεπιστώναμεν ὅτι ἐπηρεάζονται, ὅτι ἐντάσσονται, ὅτι ἀποτελοῦν μίαν τοπικὴν ἐφαρμογὴν ἑνὸς γενικωτέρου φαινομένου παγκοσμίου κλίμακος. Σήμερον αἱ κοσμοκρατορικαὶ φιλοδοξίαι τῶν Η.Π.Α., ἡ ἀξίωσίς των νὰ κηδεμονεύουν τὸν κόσμον, προσκρούουν ὄχι μόνον ἀπὸ πλευρᾶς σοσιαλιστικῶν χωρῶν, ὄχι μόνον ἀπὸ πλευρᾶς ἀδεσμεύτων χωρῶν, ἀλλὰ καὶ μέσα εἰς τὸν ἴδιον τὸν κύκλον τῶν στενῶν συμμαχιῶν τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν εἰς παγκόσμιον ἀποδοκιμασίαν. Εἶναι σήμερον ὁ πλανήτης μας ἕνα ἡφαίστειον ἐναντίον τῆς ἐπισήμου Ἀμερικανικῆς πολιτικῆς. Διότι, πράγματι ἔχουν περιαχθῆ εἰς μανίαν θέτουσαι εἰς ἐφαρμογὴν παράφρονα σχέδια. Παίζουν μὲ τὴν φωτιὰ καὶ ὁδηγοῦν σχεδὸν μαθηματικῶς εἰς τὸν ὑδρογονικὸν ὄλεθρον τὴν ἀνθρωπότητα. Εἶναι ἔργον κάθε φρονίμου ἀνθρώπου νὰ ἀναχαιτίσῃ τὴν ὁλοκληρωτικὴν ἐξόντωσιν καὶ ἐξαφάνισιν τοῦ πολιτισμοῦ καὶ τῆς ζωῆς ἀπὸ τὸν πλανήτην. Ὁ ἴδιος ὁ Ἀμερικανικὸς λαὸς — ἐπικεφαλῆς ἡ διανόησίς του, οἱ καθηγηταὶ τῶν Πανεπιστημίων, ἡ σπουδάζουσα νεολαία, καὶ οἱ ἐργαζόμενες μᾶζες — ἐσήκωσε τὴν σημαίαν τῆς ἀντιστάσεως. Ὁ Ντὲ–Γκὼλ τοὺς χαρακτηρίζει ὡς ἀναξίους νὰ ἡγοῦνται τοῦ κόσμου. Ἡ Μεγάλη Βρεταννία, αἱ Ἰνδίαι, τὸ Πακιστάν, ἡ Ἰταλία, οἱ λοιποὶ σύμμαχοι τοῦ ΝΑΤΟ, αἱ ἀδέσμευται χῶραι ἐξεγείρονται κατὰ τῆς παραφροσύνης αὐτῆς. Εἶναι δυνατὸν εἰς στιγμὴν ποὺ διὰ πρώτην φορὰν ὕστερα ἀπὸ 12 ὁλόκληρα χρόνια ἡ Βουλὴ τῶν Ἑλλήνων ἐκφράζεται μὲ δημοκρατικὴν πλειοψηφίαν εἶναι δυνατὸν ποτὲ ἡ δημοκρατικὴ αὐτὴ πλειοψηφία νὰ ἀγνοῇ, ὡς νὰ συμβαίνουν εἰς ἄλλον πλανήτην, αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἐκτὸς ἀπὸ τὸν κίνδυνον ἐξοντώσεως τῆς ἀνθρωπότητος, ἐκτὸς ἀπὸ τοὺς κινδύνους διὰ τὴν εἰρήνην, ἔχουν συγκλονίσει τὸν κόσμον ὁλόκληρον ἐναντίον μιᾶς παράφρονος ἡγεσίας, ἀλλὰ καὶ βρίσκονται εἰς τὴν ρίζαν καὶ ἀποτελοῦν τὸ ἔρεισμα τῶν ἀντιδημοκρατικῶν ροπῶν ποὺ ἀναπτύσσονται εἰς τὴν χώραν μας ἐν πλήρει θριαμβευούσῃ δημοκρατίᾳ; Τὰ βασικὰ χαρακτηριστικὰ αὐτῆς τῆς παγκοσμίου πολιτικῆς εἶναι δύο. Πρῶτον ὑποκίνησις καὶ κλιμάκωσις τοπικῶν πολέμων. Ἀπὸ σκαλοπάτι εἰς σκαλοπάτι μέχρι θερμοπυρακτώσεως. Καὶ λόγῳ τοῦ ὅτι προσκρούουν εἰς ἡρωϊκὴν ἀντίστασιν, ὅπως συμβαίνει μὲ τὸν πτωχὸν καὶ ἀδύνατον λαὸν τοῦ Βιετνάμ, τελικὸν σκαλοπάτι διὰ νὰ σωθῇ τὸ γόητρον θὰ χρειασθῇ νὰ εἶναι ἐνδεχομένως ἐκφύλισις εἰς πυρηνικὸν πόλεμον, δηλαδὴ εἰς πυρηνικὸν ὄλεθρον. Τὸ δεύτερον ὄργανον τῆς παγκοσμίου σήμερον πολιτικῆς τῶν ΗΠΑ εἶναι τὸ δόγμα «Τζόνσον» τὸ δόγμα τῆς ἐπιβολῆς ἐναντίον τῆς λαϊκῆς θελήσεως ὑποτελῶν Κυβερνήσεων εἰς χώρας ἀνεξαρτήτους, εἰς χώρας ποὺ εἶναι ἰσότιμα μέλη τοῦ ΟΗΕ, ἀλλὰ τὰς ὁποίας θέλουν αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι νὰ κρατοῦν ὑπὸ τὴν κηδεμονίαν των καὶ μὲ τὴν ἀνεκτὴν ἐπέμβασιν τοῦ σώματος τῶν πεζοναυτῶν καὶ μὲ ὑποκινουμένας ἀνταρσίας στελεχῶν τῶν ἐνόπλων δυνάμεων ποὺ ὀργανώνονται εἰς στρατιωτικὰς χούντας πρὸς ἄσκησιν στρατιωτικῆς ὑποδουλώσεως τῶν ἐλευθέρων λαῶν διὰ νὰ τοὺς μετατρέπουν εἰς πιόνι τῶν ἰμπεριαλιστικῶν φιλοδοξιῶν τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν. Εἶναι μία μεθόδευσις ποὺ μετατρέπει ὡρισμένους στρατοκράτας εἰς ὄργανα ἀπ’ εὐθείας ἐξαρτώμενα ἔξωθεν, χρησιμοποιούμενα ὡς ὄργανα ὑπαγορεύσεως πολιτικῆς εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὴν νόμιμον, τὴν δημοκρατικὴν τῆς χώρας των, ὑπαγόρευσιν ξένης θελήσεως. Βεβαίως τὸ δόγμα Τζόνσον δὲν εἶναι παρὰ μία ἐπανάληψις τοῦ δόγματος τοῦ «χονδροῦ» μπαστουνιοῦ ποὺ κάτω ἀπὸ ἄλλες συνθῆκες, ὄχι ὑδρογονικῶν πολεμικῶν μέσων εἶχε πρὶν 63 χρόνια ἐξαγγείλει ὁ παλαιὸς Πρόεδρος Θεόδ. Ροῦζβελτ. Φυσικὰ σήμερα εἰς τὸ Βιετνὰμ καὶ εἰς τὸν πτωχὸν Ἅγιον Δομίνικον τὸν τόπον κοντὰ εἰς τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας γίνονται μερικὲς ἀποκαλύψεις. Πρῶτον, ἀποκαλύπτεται τὸ ψεῦδος ὅπου ἐστηρίχθη ἡ Ἀμερικανικὴ προπαγάνδα καὶ ἡ Ἑλληνικὴ μέχρι σήμερα ἐξωτερικὴ πολιτική, τὸ ψεῦδος, ὅτι αἱ ΗΠΑ ἐκφράζουν τὸν ἐλεύθερον κόσμον, τὸ ψεῦδος, ὅτι τὸ ΝΑΤΟ καὶ οἱ ὑπὸ τὴν Ἀμερικανικὴν ἡγεσίαν πολεμικοὶ σχηματισμοὶ εἶναι ἀμυντικοί, ὅτι αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι εἶναι φιλειρηνικὴ δύναμις. Ἐνῷ ἀποδεικνύεται ὄχι μόνον φιλοπόλεμος, ἀλλὰ πάσχουσα ἀπὸ παράφρονα τυχοδιωκτισμόν. Ἕνα ἄλλο δίδαγμα εἶναι ὅτι αἱ συνθῆκαι τοῦ 1965 ὁ παγκόσμιος συσχετισμὸς δυνάμεων καὶ τὸ πάθος τῶν λαῶν διὰ τὴν ἐλευθερίαν, τὴν ἀνεξαρτησίαν, τὴν δημοκρατίαν καὶ τὴν κοινωνικὴν χειραφέτησιν ἠμποροῦν νὰ ματαιώσουν τὰ σχέδια τῶν παραφρόνων, ἔστω καὶ ἂν προέρχωνται ἀπὸ τοὺς κύκλους τῆς Ἀμερικῆς, ἔστω καὶ ἂν στρέφωνται κατὰ τοῦ τόσον μικροῦ καὶ τόσον ἄοπλου καὶ τόσον ἐγγὺς τῆς Ἀμερικῆς λαοῦ, ὅπως τοῦ Ἁγίου Δομινίκου. Ἔχουν προκαλέσει τὴν ἐξέγερσιν ἐναντίον των εἰς ὅλον τὸν κόσμον καὶ ἡ ἐξέγερσις αὐτὴ ἀναπτύσσεται ἤδη μὲ πελώρια βήματα μέσα εἰς τὰς ἰδίας Ἡνωμένας Πολιτείας.

§54Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Βλέπω, ὅτι ἀναγινώσκετε. Εἶσθε καλὸς ρήτωρ. Διατί;

§55ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ κ. συνάδελφε, μὴ διακόπτετε.

§56Η. ΗΛΙΟΥ. Ἐὰν πᾶτε κ. συνάδελφε, διὰ δημιουργίαν ἐντυπώσεων ἔχετε ἄδικον. Καὶ εἶναι κάτι τι ποὺ σᾶς ὑποτιμᾶ τοὐλάχιστον καὶ σᾶς ὑποβιβάζει. Ἐν πάσῃ περιπτώσει πρέπει νὰ ξέρετε, ὅτι οὐδέποτε διαβάζω, ἀλλὰ πάντοτε, ἐν ὄψει τῆς σοβαρότητος τῶν θεμάτων καὶ τῆς σοβαρότητος τὴν ὁποίαν ὀφείλω πάντοτε, ἔχω τὰς σημειώσεις μου. Ἀνεξαρτήτως τοῦ ὅτι ἐπὶ πολιτικοῦ ζητήματος ἐπιτρέπεται ἡ ἀνάγνωσις. Ἀλλὰ πᾶτε εἰς δημιουργίαν ἐντυπώσεων κ. Διαμαντόπουλε, διότι σᾶς ἐπείραξε τὸ οὐσιαστικὸ περιεχόμενον τῆς περιγραφῆς εἰς τὴν ὁποίαν προβαίνω. Συνεχίζων, κύριοι συνάδελφοι, λέγω ὅτι πρέπει νὰ μὴ μᾶς διαφύγῃ ἡ ἀποκάλυψις τοῦ OBSERVER τοῦ Λονδίνου, ὅτι τὸ δόγμα Τζόνσον πρὸς ἐπιβολὴν ὑποτελῶν Κυβερνήσεων, ἐκτὸς τῆς κεντρικῆς καὶ τῆς Νοτίου Ἀμερικῆς ἐπεκτείνεται καὶ εἰς ἄλλας χώρας, μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ ἡ Ἑλλάς. Ἰδιαίτερα δὲ ἡ ἔξαρσις τοῦ ἀγῶνος διὰ τὴν αὐτοδιάθεσιν τῆς Κύπρου ποὺ καταπολεμεῖται ἀπὸ τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας, τὸ ΝΑΤΟ καὶ τὴν Μεγάλην Βρεταννίαν, λόγῳ τῆς Στρατηγικῆς της θέσεως εἰς τὴν Μέσην Ἀνατολήν, ἐνισχύει τὸ Ἀμερικανικὸν ἐνδιαφέρον ὑποκινούμενον ἀπὸ τὰ Ἀμερικανικὰ ΚΑΡΤΕΛ τοῦ πετρελαίου. Ἔπρεπε λοιπὸν ἀναγκαίως νὰ συνδέσωμεν μὲ τὴν ἔξωθεν ἀφετηρίαν των αὐτὰ ποὺ συμβαίνουν ὡς πρὸς τὸ πρόβλημα ἐξουσίας, ὡς πρὸς τὸ πρόβλημα ἐπιθέσεως κατὰ τῆς λαϊκῆς θελήσεως ποὺ ἀναπτύσσεται μέσα εἰς τὴν χώραν μας. Προέχει λοιπὸν ὡς ἐθνικὴ ἀνάγκη ἡ ἀπεμπλοκὴ ἀπὸ ἐπιθετικὰς συμμαχίας ἡ ἀπεμπλοκὴ ἀπὸ ἐπιθετικοὺς πολέμους καὶ ἡ ἔνταξις εἰς τὸ στρατόπεδον τῶν ἀδεσμεύτων οὐδετεροφίλων χωρῶν ποὺ εὐνοεῖ καὶ τὴν λύσιν τοῦ Κυπριακοῦ ζητήματος. Ἀνεξαρτήτως ὅμως τῆς γενικῆς αὐτῆς πολιτικῆς πορείας, ἡ ὁποία καθ’ ἡμᾶς ἐπιβάλλεται ἀπὸ τὸ ἐθνικὸν συμφέρον, εἶναι γνωστόν, ὅτι ἡ ἀμφισβήτησις ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν τῆς ἐξουσίας νὰ κυβερνᾶται ὅπως αὐτὸς θέλει, μὲ τὴν Κυβέρνησιν, τὴν ὁποίαν αὐτὸς θέλει, ὑποκινεῖται κυρίως ἔξωθεν. Καὶ οἰκονομικαὶ πιέσεις καὶ ἀναστολὴ μονόπλευρος τῆς διατηρήσεως διπλωματικῶν σχέσεων εἰς ἐπίπεδον Πρεσβευτοῦ, ἕνα σωρὸ ἐκδηλώσεις, δημιουργοῦνται διότι ἡ Ἑλλὰς ἔχει Κυβέρνησιν αὐτὴν τὴν ὁποίαν ἔχει. Μὲ αὐτὸ τὸ διεθνὲς ὑπόβαθρον κ. συνάδελφοι, εὐκολυνομένη ἀπὸ τὴν διστακτικότητα καὶ ταλαντευομένη ἀπὸ παραχωρήσεις τῆς Κυβερνήσεως, εὐκολυνομένη ἀπὸ τὴν ἀπροθυμίαν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως νὰ στηριχθῇ εἰς τὴν ἑνιαίαν πάλην τοῦ δημοκρατικοῦ λαοῦ καὶ ἀπὸ πρόθεσιν νὰ μὴ τηρήσῃ μέγα μέρος τῶν προεκλογικῶν δημοκρατικῶν καὶ κοινωνικῶν ἐπαγγελιῶν, ἀπὸ παραχώρησιν εἰς παραχώρησιν, μὲ ἀστάθειαν καὶ ἀβεβαιότητα καὶ κλονιζόμενα ἐδημιουργήθη μία κατάστασις καὶ ἐφθάσαμεν εἰς τὸ σημεῖον νὰ ἀμφισβητῆται ἡ ἐξουσία ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν. Βεβαίως προηγήθη τὸ διαζύγιον τῆς Κυβερνήσεως μὲ τὸν ἐκδημοκρατισμόν. Καὶ θέλω νὰ εἴπω ἐπειδὴ βεβαίως συχνὰ προβάλλεται ὁ ἐκδημοκρατισμός, ὅτι δὲν ἀναφέρομαι μόνον εἰς τὴν παράλειψιν τῆς ἐκκαθαρίσεως τῆς ἀντιδημοκρατικῆς ἐκτάκτου νομοθεσίας, τοῦ παρασυντάγματος φασιστικῆς νοοτροπίας ποὺ ἰσχύει ὡς νομικὸν καθεστὼς ἀκόμη καὶ σήμερον παρὰ τὰς ἀντιθέτους ἐπαγγελίας τῆς Κυβερνήσεως, δὲν ἀναφέρομαι μόνον εἰς τὴν βασικὴν διάκρισιν μεταξὺ τῶν πολιτῶν εἰς τὸ ὅτι σήμερον ἑκατοντάδες χιλιάδες Ἑλλήνων πολιτῶν, οἱ ὁποῖοι εἶναι κομμουνισταὶ καὶ θέλουν νὰ ἔχουν τὸ κόμμα των δὲν ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ ἀποτελοῦν νόμιμον κόμμα σύμφωνα μὲ τὰς πεποιθήσεις των, πεποιθήσεις ἄλλωστε τὰς ὁποίας συμμερίζεται ἕνα δισεκατομμύριον ἀνθρώπων εἰς τὸν κόσμον, ὥστε εἶναι ὄχι μόνον ἀφιλοσόφητον, εἶναι ἐκτὸς μέτρου, εἶναι ἐκτὸς λόγου, εἶναι ἐκτὸς νοήματος νὰ πλήττεται μὲ ἀπαγορεύσεις καὶ νὰ ἀντιμετωπίζεται μὲ τὸν ποινικὸν κώδικα καὶ μὲ ποινικὰς διατάξεις τὸ γεγονός, ὅτι ἕνας πολίτης τυχὸν σκέπτεται εἰς τὴν χώραν αὐτὴν ὅπως σκέπτονται ἕνα δισεκατομμύριον ἀνθρώπων εἰς τὸν πλανήτην. Εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐπιμείνω εἰς τὸ θέμα, ἐκεῖ εὑρίσκεται ὁ πυρὴν ὅλων τῶν ἀνίσων μέτρων, ὅλων τῶν διώξεων, ὅλων τῶν προσχημάτων διὰ τὴν ἐφαρμογὴν καὶ τὴν ἐκπόνησιν σχεδίων, ὅπως τὸ σχέδιον ΠΕΡΙΚΛΗΣ καὶ διὰ τὴν ὀργάνωσιν καὶ χρηματοδότησιν δολοφονιῶν, ὅπως ἀποκαλύπτεται ἀπὸ τὴν περίπτωσιν Καπελώνη, ἢ διὰ τὴν συγκρότησιν Χούντας. Εἶναι ὁ πυρὴν τῆς μεθοδεύσεως τῆς ἀποδυναμώσεως τῶν τεραστίων ἐφεδρειῶν τῆς δημοκρατίας καὶ τῆς ὁμαλότητος διὰ τῆς διασπάσεως τῆς λαϊκῆς ἑνότητος, ἐναντίον κάθε θρασείας ἀμφισβητήσεως τῆς κυριαρχίας τοῦ λαοῦ, ὅταν εἶναι δεδομένον ὅτι ἡ ἀντίστασις κατὰ πάσης ἐπιβουλῆς ἔχει ὡς πρωταρχικὸν ὅπλον τὴν ἑνότητα καὶ τὴν μαζικὴν πάλην ὅλων τῶν δημοκρατικῶν στρωμάτων, χωρὶς κανένα ἀποκλεισμόν. Ὅπως εἶπον ἤδη, κ. συνάδελφοι, δὲν ἀναφέρομαι μόνον εἰς τὸν τομέα ποὺ ἐνδιαφέρει εἰδικώτερον τὴν ἀριστερὰν διὰ τὰς εἰς βάρος της διακρίσεις, εἰς θέματα ἐλευθεριῶν καὶ ἰσοπολιτείας καὶ εἰς τὸν ὁποῖον τομέα ἀνήκει βέβαια καὶ ἡ ἀπελευθέρωσις τῶν πολιτικῶν κρατουμένων καὶ ὁ ἐπαναπατρισμὸς καὶ ἡ ρύθμισις τοῦ θέματος τῶν ἐκπτώσεων ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν ἰθαγένειαν, ἀλλὰ γενικώτερον ἀναφέρομαι εἰς τὸ θέμα τῆς δημοκρατίας ἀπροσώπως καὶ ἀνεξαρτήτως πολιτικῆς τοποθετήσεως, διότι οὐδένα ἐγένετο εἰς τὸν τομέα τοῦ ἐκδημοκρατισμοῦ τῆς δημοσίας ζωῆς, τῆς ὁποίας τὸ μίνιμουμ —τὸ ἔλεγα καὶ ἄλλοτε— θὰ ἦτο ἐπὶ τέλους, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία ἐπάλαισε καὶ ἐνίκησε ἐν ὀνόματι τῆς δημοκρατίας καὶ διεκήρυξεν, ὅτι ἡ δημοκρατία ἐθριάμβευσε διὰ τῆς ἀναδείξεώς της εἰς τὴν ἀρχὴν ἡ Κυβέρνησις αὐτή, τὸ ἐλάχιστον ποὺ ἀνεμένετο νὰ κάμῃ θὰ ἦτο νὰ ἐπιδιώξῃ νὰ ἐφαρμόσῃ εἰς τὴν χώραν αὐτὴν τὸ κατώτατον ὅριον τῶν ἀστικῶν ἐλευθεριῶν, τὰς ὁποίας περιέχει καὶ ἐγγυᾶται ἕνα τόσον συντηρητικὸν σύνταγμα, ὡς τὸ ἰδικόν μας, ἕνα σύνταγμα ἐπὶ τὸ ἀντιδραστικώτερον ἀναθεωρηθὲν μέσα εἰς τὴν φωτιὰ καὶ τὰς ψυχώσεις τῆς ἐνόπλου συγκρούσεως ἀπὸ τὴν Δʹ Ἀναθεωρητικὴν Βουλὴν (1946–50). Ἀλλὰ δὲν ἔχομεν κανένα ἐκδημοκρατισμὸν τῆς νομοθεσίας γενικῶς. Δὲν ἔχομεν εἰδικώτερον καὶ ἀποτελεῖ ἐγγύησιν ὁμαλῆς πολιτικῆς ἐξελίξεως νὰ θεσπισθῇ τὸ σύστημα τῆς ἁπλῆς ἀναλογικῆς, διὰ τὸ ὁποῖον ὅταν ἦτο εἰς τὴν ἀντιπολίτευσιν τοσάκις ὁ Ἀρχηγὸς καὶ ὅλα τὰ στελέχη τῆς Ε.Κ., ἐξεφράσθησαν, ὅτι πρέπει νὰ καταστῇ τὸ ἐκλογικὸν σύστημα τῆς χώρας. Δὲν ἔχομεν ἐκδημοκρατισμὸν τῆς διοικήσεως, δὲν ἔχομεν ἐκδημοκρατισμὸν τῆς αὐτοδιοικήσεως, δὲν ἔχομεν ἐκδημοκρατισμὸν τῆς οἰκονομίας. Ἔρχομαι εἰς ἄλλον τομέα, εἰδικῶς εἰς τὸν τομέα τοῦ ἐργατικοῦ συνδικαλισμοῦ καὶ τοῦ δικαιώματος τοῦ συνέρχεσθαι τῶν ἐργαζομένων. Ἔχομεν ὑποχώρησιν πρὸς τὸ κλῖμα τὸ δημιουργηθὲν ἀπὸ τὴν ΕΡΕ καὶ ἰδιαιτέρως ἔχομεν πλειοδοσίαν ἐπὶ τῶν ἀντιδημοκρατικῶν μέτρων τῆς ΕΡΕ. Εἰς τὸ θέμα τῶν μαθητῶν τῶν προερχομένων ἀπὸ ἀριστερῶν φρονημάτων οἰκογενείας, ποὺ στεροῦνται τοῦ ἀπαραγράπτου δικαιώματος τῆς ἐκπαιδεύσεως μὲ τὴν ἐπαίσχυντον ἐκείνην ἐγκύκλιον 1010, δυνάμει τῆς ὁποίας 38 μαθηταὶ μέσα εἰς τοὺς τρεῖς τελευταίους μῆνας εὑρίσκονται ἐκτὸς τῆς δυνατότητος νὰ συνεχίσουν τὰς σπουδάς των. Ἀντιστοίχως ἐνθυμίζει τὴν Μακρόνησον, καὶ τὸν Κολυνδρὸν ἡ μεταχείρισις τῶν νέων ἀριστερᾶς οἰκογενειακῆς προελεύσεως, ἢ ἀριστερᾶς προσωπικῆς τοποθετήσεως εἰς τὸν στρατόν. Διερωτᾶται κανεὶς ἐὰν οἱ Ἕλληνες γονεῖς μεγαλώνουν τὰ παιδιά τους διὰ νὰ παραδίδωνται εἰς τὸν βούρδουλα τοῦ ἀναμορφωτοῦ καὶ εἰς σκευωρημένας δικογραφίας, καὶ ὅταν οἱ ὑπηρετοῦντες εἰς τὸν στρατὸν ὑπόκεινται εἰς βασανιστήρια τύπου Παπαδοπούλου τοῦ σχεδίου «Περικλῆς» διὰ νὰ ὁμολογήσουν σκευωρημένας δολιοφθορὰς ἀπὸ τοὺς δολιοφθορεῖς τῆς δημοκρατίας. Πρέπει ὅμως ἀπὸ τοῦδε νὰ τονίσω, κ. συνάδελφοι, ὅτι διὰ τὸν ἐργατικὸν συνδικαλισμὸν καὶ διὰ τὴν μεταχείρισιν τῆς νεολαίας παρ’ οἱανδήποτε διάψευσιν, ἡ ὁποία εἶναι ἐνδεχόμενον ἢ μᾶλλον εἶναι βέβαιον, ὅτι θὰ ἐπακολουθήσῃ, τὰ λαμβανόμενα ἄντικρυς ἀντίθετα καὶ πρὸς τὰς ἐπαγγελίας καὶ πρὸς τὴν λαϊκὴν ἐντολὴν ἀντιδημοκρατικὰ μέτρα, ἀποτελοῦν παραχώρησιν ἀξιωθεῖσαν ἀπὸ τὴν Αὐλήν, ὅπως, ἀκριβῶς, ἠξιώθη καὶ ἡ παραγραφή. Καὶ ἤδη, κ. συνάδελφοι, διὰ νὰ μὴ κρυπτώμεθα πίσω ἀπὸ τὸν δάκτυλόν μας διὰ νὰ μὴ μετατοπίζωμεν τὴν συζήτησιν εἰς τὴν δρᾶσιν τῶν καθ’ ἕκαστα Ὑπουργείων ἀποφεύγοντες νὰ ὁμιλήσωμεν διὰ τὸ κύριον θέμα, εἶναι ἀνάγκη νὰ ὁμιλήσωμεν διὰ τὸ θέμα τῆς κρίσεως τῆς ἐξουσίας. Τὸ θέμα αὐτὸ συνίσταται εἰς τὰ ἑξῆς: Ἡ Αὐλὴ καὶ οἱ ὠργανωμένοι εἰς χούνταν στρατοκράται διεκδικοῦν ν’ ἀσκοῦν εὐθέως εἰς ὡρισμένον μέγα τμῆμα τῆς δημοσίας ζωῆς ἐξουσίαν ἰδικῆς των ἐμπνεύσεως, ἀντιθέτου πρὸς τὴν ἐτυμηγορίαν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ ἀντίθετον ἀκόμη πρὸς τὰς προθέσεις καὶ ἀποφάσεις τῆς Κυβερνήσεως. Προβᾶσα εἰς ἐπανειλημμένας παραχωρήσεις ἡ Κυβέρνησις, ἔφθασε μέχρι ἀθετήσεως τῆς ἐπαγγελίας, ὅτι θὰ κατηργεῖτο ὁ παρακρατικὸς στρατὸς ἐσωτερικῆς κατοχῆς, τὰ ΤΕΑ. Ἔφθασε μέχρι σημείου νὰ μὴ λαμβάνεται ἢ νὰ μὴ ἐνεργῆται οὐδεμία ἀπόφασις σχετιζομένη μὲ τὸ στράτευμα, ἄνευ τῆς προεγκρίσεως τοῦ ὑπασπιστοῦ τοῦ Βασιλέως κ. Ἀρναούτη. Ἐνόμισεν, ἡ Κυβέρνησις, ὅτι μὲ τὸν τρόπον αὐτὸν διεμοιράζετο τὴν ἐξουσίαν καὶ ὅτι ἀφήνουσα ἕνα κομμάτι τῆς ἐξουσίας, εἰς ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος χωρὶς νὰ ἔχῃ δικαίωμα τὸ διεκδικεῖ, εἶναι δυνατὸν νὰ ἀσκήσῃ ἀνενοχλήτως ἐπὶ τοῦ ἄλλου τμήματος τὴν ἐξουσίαν, ἐνῷ ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ἡ Ἑλληνικὴ ἐντολὴ τῆς ἔδωσε τὴν ἐξουσίαν εἰς τὸ ἀκέραιον. Ἐνῷ ἐνόμιζεν ὅμως ὅτι τὴν ἐξουσίαν τὴν διαμοιράζεται, οὐσιαστικῶς ἀπεγυμνώθη ἀπὸ τὴν πραγματικὴν ἐξουσίαν καὶ σήμερον καὶ ὁ ἰδικός της φιλικὸς τύπος, ἀναγνωρίζει ὅτι «ἡ λῆψις ἀποφάσεων περὶ τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων συντελεῖται ἀπὸ τὴν ἰσχυρὰν πίεσιν ἐξωπολιτικῶν παραγόντων». Καὶ προσθέτω ἐγώ. Ὄχι μόνον ἐπὶ θεμάτων ἀφορώντων τὰς Ἐνόπλους Δυνάμεις. Τὸ ἀποτέλεσμα: Ὁ διατηρούμενος μόνος ἐκ τῶν ἀνωτάτων ἐν ἐνεργείᾳ συνεργατῶν ἢ μᾶλλον ἕνας πρωτεργάτης τοῦ σχεδίου «Περικλῆς» ὁ Γεννηματᾶς, ἐπιβάλλεται ὡς ἀρχηγὸς τοῦ Γ.Ε.Σ. παρὰ τὴν ἐναντίαν πρόθεσιν τῆς Κυβερνήσεως. Προβάλλεται ἀξίωσις προγραφῆς ὅλων τῶν ἀξιωματικῶν ποὺ μὲ κυβερνητικὴν ἐντολὴν διεξήγαγον ἀνακρίσεις καὶ ὑπέβαλον τὸ πόρισμα διὰ τὸ σχέδιον «Περικλῆς». Ἀπομακρύνονται οἱ τελευταῖοι νομιμόφρονες ἀξιωματικοὶ καὶ καταλαμβάνονται αἱ θέσεις κλειδιὰ ἀπὸ μέλη τῆς χούντας. Κύριοι συνάδελφοι, εἰς τὴν πρώτην Κυβέρνησιν τῆς Ε.Κ. συζητουμένων τῶν προγραμματικῶν της δηλώσεων εἶχον εἴπει ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ τὰ ἀκόλουθα: «Ἐπερίμενεν ὁ λαός, ὅτι ἡ ἡγεσία τῆς Ε.Κ.... (ἀναγινώσκει)...». «Ἐπερίμενεν ὁ λαὸς ὅτι ἡ ἡγεσία τῆς Ε.Κ., ἔχουσα συνείδησιν τῆς ἰσχύος ποὺ τῆς δίδει ἡ πανηγυρικὴ δημοκρατικὴ πλειοψηφία, θὰ ἔλυεν ἐν ὀνόματι τοῦ Λαοῦ, ἀπὸ τὸν ὁποῖον ἀρύεται τὴν δύναμιν καὶ τὴν ἐντολήν, τὸ πρωταρχικὸν πρόβλημα, τὸ πρόβλημα τῆς ἐξουσίας. Θὰ ἠξίου, σὰν λαϊκὴ ἡγεσία, ὑποταγὴν τῶν πάντων εἰς τὴν ἀπόφασιν τοῦ κυριάρχου λαοῦ. Θὰ ἔκαμνε θαρραλέα, τὴν ἐπιλογὴν μεταξὺ λαοῦ καὶ εὐνοίας. Ἔτσι μόνον ἀποκαθίσταται τὸ πολίτευμα καὶ ἡ βασικωτέρα ἀρχή του, ἡ ἀρχὴ τῆς λαϊκῆς κυριαρχίας. Καὶ νομίζω, ὅτι θὰ ἦτο τὸ καλύτερον καὶ τὸ ὠφελιμώτερον δι’ αὐτοὺς τοὺς ἰδίους καὶ τὸ συμφερώτερον ποὺ θὰ ἠμποροῦσαν νὰ κάμουν οἱ ἐξωπολιτικοὶ παράγοντες τοῦ πολιτεύματος, νὰ περιορισθοῦν εἰς τὴν τήρησιν τοῦ Συντάγματος, εἰς τὴν ἄσκησιν τοῦ λειτουργήματός των μέσα στὰ ὅρια τοῦ πολιτεύματος καὶ νὰ ἐγκαταλείψουν τὰ ὄνειρα οὐσιαστικῆς ἀσκήσεως τῆς πολιτικῆς ἐξουσίας ποὺ ἀνήκει ἀποκλειστικῶς εἰς τὸν λαὸν καὶ πρέπει νὰ ἀσκῆται ἀπὸ τὴν πλειοψηφίαν τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ Ἔθνους, προσέχοντες ὅτι εἰς τὴν Εὐρώπην ἔχουν περισωθῆ καὶ ἐμπεδωθῆ μόνον ὅσοι ἠμπόρεσαν ν’ ἀνθέξουν εἰς τοὺς πειρασμοὺς καὶ νὰ περιορισθοῦν εἰς τὸν συνταγματικὸν ρόλον των, οἱ δὲ ταυτισθέντες μὲ τὸν ἀπολυταρχισμὸν καὶ μὲ τὸν ὁλοκληρωτισμὸν δὲν ἐνίσχυσαν, ἀλλὰ τελικῶς κατέστησαν ἁπλῆν ἱστορικὴν ἀνάμνησιν τὸν θεσμόν, τὸν ὁποῖον ἐνσαρκώνουν. Ἐνῷ, λοιπόν, ὁ λαὸς ἀνέμενεν ὅτι ἡ ἡγεσία τῆς Ε.Κ. θὰ ἔλυε τὸ πρωταρχικὸν πρόβλημα, τὸ πρόβλημα τῆς ἐξουσίας, ἀπὸ τὸ ὁποῖον καὶ μόνον ἐξαρτᾶται ἡ λύσις τῶν ἄλλων, ὑπῆρξε συμβιβασμὸς ἐπὶ τοῦ θέματος. Καὶ βεβαίως, δὲν θὰ εὕρῃ ἄκρην ἡ πολιτικὴ ἡγεσία ποὺ θὰ ἐπίστευεν ὅτι θὰ δυνηθῇ νὰ ξεπερνᾷ τὰς δυσκολίας ἐκ τῆς παραιτήσεως ἀπὸ οὐσιῶδες τμῆμα τῆς ἐξουσίας μὲ συναλλαγήν. Δὲν ἀγνοεῖ δὲ κανείς, ὅτι ἔχουν γίνει ἀπὸ μηνῶν ἔκδηλοι οἱ τάσεις τῆς Αὐλῆς, ὡς κοινοῦ παρανομαστοῦ πολώνοντας ξένους ἐπικυριάρχους, ὀλιγαρχίαν καὶ κύκλους τῆς ἀνωμαλίας νὰ καταστῇ τὸ οὐσιαστικὸν κέντρον ἀσκήσεως πολιτικῆς ἐξουσίας. Ἡ λαϊκὴ κυριαρχία, ὅμως, εἶναι ἀδιαίρετη καὶ ἢ θὰ λύσῃ ἡ Κυβέρνησις τὸ πρόβλημα αὐτὸ ἢ θὰ ἀποτελματωθῇ ἐπικίνδυνα ἡ δημοσία ζωὴ μέσα εἰς ἕνα τέλμα συμβιβασμῶν μεταξὺ ἀντιτιθεμένων φορέων τῆς ἐξουσίας καὶ θὰ προωθηθοῦν σχέδια ἀποβλέποντα εἰς τὸν παραμερισμὸν τοῦ λαοῦ ἀπὸ τὴν κυρίαρχον θέσιν του». Νομίζω, ὅτι τὸ κείμενον αὐτὸ ἀποδεικνύεται, ἐν ὄψει τῆς σημερινῆς καταστάσεως, προφητικόν. Αὐτά, μετὰ τὰς ἐκλογὰς τοῦ Νοεμβρίου. Μετὰ τὴν πανηγυρικωτέραν, μετὰ τὰς ἐκλογὰς τῆς 16ης Φεβρουαρίου καταδίκην τῆς ἀνωμαλίας, πολλὰ καὶ μεγάλα θορυβώδη ἐλέχθησαν, ἀλλὰ δυστυχῶς διαψευσθέντα ἀπὸ τὴν πρᾶξιν. Τῶν δὲ προθέσεων λυδία λίθος δὲν εἶναι ὡραῖαι ἐπαγγελίαι, ὅσον δήποτε καλλιεπῶς διατυπούμεναι, ἀλλὰ εἶναι αἱ πραγματοποιήσεις. Ἐδόθη ἐπαγγελία, ὅτι θὰ ἐξεδημοκρατίζετο ἡ Αὐλή, ὅτι θὰ ἀπεμακρύνετο ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα ἢ ὅτι θὰ περιωρίζετο εἰς ἰδιωτικὴν ζωὴν ἡ μήτηρ τοῦ Βασιλέως, ἡ ψυχὴ τῆς ὑπερκυβερνήσεως καὶ μάγειρος τῆς ἀνωμαλίας, ὅτι οἱ αὐλικοὶ θὰ τοποθετοῦνται καὶ θὰ ἀπολύωνται ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι τὰ κοινωνικὰ καὶ δημοκρατικὰ καρκινώματα τῶν παραπροϋπολογισμῶν, Πρόνοιες, Φανέλλες, Μέριμνες, Ἱδρύματα Ἐθνικά, Προικοδοτήσεις κλπ. θὰ ἐνετάσσοντο μέσα εἰς τὴν Κρατικὴν δραστηριότητα τὴν ἐλεγχομένην καὶ διεπομένην ἀπὸ τοὺς νόμους περὶ δημοσίου λογιστικοῦ καὶ θὰ ἔπαυαν νὰ ἀποτελοῦν τὸ θερμοκήπιον τῆς παροχῆς, θέσεων, διακρίσεων, παγιδεύσεων καὶ προβολῆς τοῦ ἀντιδημοκρατικοῦ, ἐξωπολιτικοῦ δευτέρου κέντρου τῆς ἐξουσίας. Ἐρρίφθησαν ὁμαδικὰ πυρὰ κατὰ Μάρτιον καὶ Ἀπρίλιον τοῦ 1964, ἀλλ’ ἔζησαν ὅσον ζοῦν τὰ ρόδα. Μετὰ τὸν διορισμὸν τοποτηρητοῦ ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ὁ ὁποῖος ποτὲ δὲν ἀνῆκεν εἰς τὴν Ε.Κ. καὶ κατηγγέλθη ἀπὸ τὴν Δημ. Νεολαίαν τοῦ Κέντρου, τὴν ΕΔΗΝ, ὡς λιποτάκτης τοῦ ἀνενδότου ἀγῶνος, μετὰ τὴν ἄνωθεν ἐπιβολὴν τοῦ Γεννηματᾶ ὡς Ἀρχηγοῦ τοῦ Γ.Ε.Σ., παρὰ τὴν κυβερνητικὴν εἰσήγησιν, ἔχομεν μίαν πρώτην ἀπόπειραν, ἡ ὁποία ἴσως θὰ νομισθῇ ὡς ἁπλῶς φραστική, μετονομασίας τοῦ στρατοῦ εἰς Βασιλικόν. Ἀλλὰ καὶ πέραν αὐτοῦ, ἔχομεν ἐν συνεχείᾳ ὅλα ὅσα διεξετραγῳδήθησαν καὶ ἀκόμη, Συμβούλιον Στέμματος ἀπὸ ἔκπτωτα καὶ ἐστερημένης λαϊκῆς νομιμοποιήσεως πρόσωπα, κατὰ παραγνώρισιν καὶ παραμερισμὸν τῶν ἐκπροσωπούντων τὰ ζωντανὰ πολιτικὰ ρεύματα τῆς δημοσίας γνώμης. Ἔχομεν ἀκόμη, τὴν γνωστὴν σκοταδιστικὴν ὁμιλίαν πρὸς τοὺς Ἱεράρχας, ἔχομεν ὅσα ἠξιώθησαν καὶ ἐπεβλήθησαν ἐπὶ τῶν θεμάτων τοῦ συνδικαλισμοῦ, ἐπὶ τῶν θεμάτων τῆς νεολαίας, ἐπὶ τῶν θεμάτων τῆς παραγραφῆς. Ἔχομεν ἀκόμη, τὴν πληροφορίαν ἐπίμονον καὶ ἔγκυρον, τὴν τελευταίαν ἐκδήλωσιν, ὅτι ὁ Ἀνώτατος Ἄρχων ἀπὸ διμήνου περίπου ἀποφεύγει νὰ συναντήσῃ τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως τῆς χώρας.

§57Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρ. Κυβερνήσεως). Αὐτὸ δὲν εἶναι ἀκριβές, τὸ «ἀποφεύγει». Ἐὰν γίνωνται συχνότερον ἢ βραδύτερον αἱ συναντήσεις, εἶναι γεγονὸς ἐξαρτώμενον ἀπὸ τὰ θέματα πρὸς συζήτησιν, τὸ «ἀποφεύγει» εἶναι ἀνακριβές.

§58Η. ΗΛΙΟΥ. Ἐὰν θὰ ἦτο ἀκριβές, θὰ ἔλεγα τοῦτο, ὅτι δικαίωμα βεβαίως κάθε προσώπου εἶναι νὰ ρυθμίζῃ καὶ τὰς συναναστροφάς του καὶ τὰς φιλίας του προκειμένου νὰ εὐωχηθῇ, προκειμένου νὰ ψυχαγωγηθῇ, προκειμένου νὰ γίνῃ παράνυμφος. Ἀλλὰ ὁ Ἀνώτατος Ἄρχων δὲν ἔχει δικαίωμα ἐκλογῆς τοῦ πολιτικοῦ του συμβούλου. Τὸν πολιτικόν του σύμβουλον τὸν ἐκλέγει ὁ λαός, τὸν ὀνομάζει ἡ λαϊκὴ ψῆφος, καὶ περιφρονεῖ τὴν λαϊκὴν ψῆφον καὶ καταλύει τὸ πολίτευμα εἰς ἕνα ἀπὸ τὰ θεμελιωδέστερα σημεῖα του, ἐὰν τυχὸν ἀποφεύγῃ νὰ ἰδῇ τὸν ὄχι συμφώνως πρὸς ἐπιθυμίαν του, ἀλλὰ τὴν λαϊκὴν ψῆφον πολιτικόν του σύμβουλον.

§59Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Τὸν τοποτηρητήν του κ. Γαρουφαλιᾶν τὸν βλέπει συχνότερα ἐπὶ μὴ κρισίμων θεμάτων.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὀφείλω εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ νὰ σᾶς ὑπενθυμίσω ὅτι διὰ πᾶν ὅ,τι ἀφορᾷ τὸν Δημόσιον βίον τῆς χώρας, ὑπεύθυνος ἐνώπιον τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ ἔθνους εἶναι μόνον ἡ Κυβέρνησις καὶ πρὸς αὐτὴν δέον νὰ ἀπευθύνεται πᾶς ἔλεγχος.

§61Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Δικαιοῦμαι ὡς βουλευτὴς νὰ καταγγείλω ὅτι τὴν στιγμὴν ποὺ συνήρχετο προχθὲς τὸ συνέδριον τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων, ἀπηξίωσε νὰ προσέλθῃ εἰς αὐτὸ ὁ Βασιλεὺς καὶ παρέστη παράνυμφος ἑνὸς ἀτόμου. (Κωδωνοκρουσίαι).

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καθῆστε παρακαλῶ εἰς τὴν θέσιν σας, δὲν σᾶς ἐπιτρέπω διακοπάς, δὲν ἠμπορεῖτε νὰ διακόψητε τὸν ρήτορα ἄνευ ἀδείας τοῦ Προέδρου. Αὐτὸ ἐπιβάλλει ὁ Κανονισμὸς καὶ ἡ τάξις. Σεβασθῆτε τον.

§63Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Κύριε Νόβα, θέλετε πάντα νὰ ἐπιδεικνύετε ἰδιαιτέραν εὐαισθησίαν εἰς τὰ αὐλικά. Δὲν γνωρίζω διατί.

§64Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Πρ. Κυβερνήσεως). Αἰσθάνομαι τὸ χρέος νὰ διακηρύξω, ὅτι συμφώνως πρὸς τὸ πολίτευμα, ὑπεύθυνος εἶναι μόνον ἡ Κυβέρνησις καὶ ἑπομένως, ἐὰν ὑπάρχουν εὐθῦναι πρέπει νὰ καταλογισθοῦν μόνον εἰς τὴν Κυβέρνησιν, εἰς οὐδένα ἄλλον. (Χειροκροτήματα).

§65Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι δὲν ἤκουσε τὴν διακοπήν μου. Ἤθελα ἐπὶ πλέον νὰ σημειώσω πέραν τῶν ὅσων ἀνέφερεν ὁ κ. Ἠλιοῦ— καὶ τὸ δικαιοῦμαι ὡς βουλευτὴς καὶ ἀποτελεῖ παραβίασιν τῆς διαδικασίας τῆς συζητήσεως— ὅτι ἡ τακτική του νὰ ἀπαξιοῖ νὰ συμβουλεύεται τὸν ὑπεύθυνον πολιτικόν του σύμβουλον, καὶ νὰ παραγνωρίζῃ τὴν λαϊκὴν κυριαρχίαν, ἀπέφυγε νὰ παραστῇ εἰς τὸ συγκληθὲν συνέδριον τῶν ἐκπροσώπων τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων. Καὶ τὴν ἡμέραν ἐκείνην ἦτο εἰς Ἀθήνας καὶ παρέστη παράνυμφος εἰς γάμον ἑνὸς ἀτόμου διὰ τὸ ὁποῖον θὰ ὤφειλε νὰ εἶναι προσεκτικός.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ μὴ διακόπτετε. Ὁ ἐκπρόσωπος τοῦ κόμματός σας εἶναι ἐπὶ τοῦ βήματος καὶ νομίζω, ὅτι ἐπαρκῶς σᾶς ἐκπροσωπεῖ.

§67Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐκτὸς ἀπὸ αὐτὸν τὸν παράγοντα, ὑπάρχει καὶ ἕνας ἄλλος παράγων ὁ ὁποῖος παρὰ τὸ πολίτευμα ἀξιοῖ μερίδιον καὶ δυστυχῶς νέμεται ἕνα μερίδιον ἀπὸ τὴν ἐξουσίαν. Εἶναι ἡ χούντα τῶν στρατοκρατῶν...

§68Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. ... (ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μεταβάλλετε εἰς δημοσίαν συγκέντρωσιν τὸ Κοινοβούλιον;

§70Η. ΗΛΙΟΥ. .. σκεῦος καὶ ἀντικείμενον στοργικῆς φροντίδος ἐκ μέρους τῆς Αὐλῆς. Εἶναι γνωστὸν καὶ εἶχεν ἀνομολογηθῆ τότε ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὅσον καὶ ἐὰν ἀργότερον ἀνεκάλεσε τὴν παραδοχὴν αὐτήν, εἶναι γνωστόν, ὅτι πρὸ ἔτους οἱ κύκλοι τῆς ἀνωμαλίας εἶχον παρασκευάσει στρατοκρατικὸν πραξικόπημα. Δὲν ἐγκατελείφθη τὸ σχέδιον τὸ ὁποῖον ἐματαιώθη τότε, ἐμπίπτει μέσα εἰς τὰς ἐφεδρείας τοῦ δόγματος Τζόνσον, ἀναπροσηρμόσθη καὶ προωθεῖται ἀπὸ τοὺς νοσταλγοὺς τῶν φανερῶν καὶ μυστικῶν κονδυλίων, ἀπὸ τοὺς νεοφασιστικοὺς κύκλους καὶ τὴν ἀντιδραστικὴν Δεξιάν. Ἐξαπελύθη ἤδη ἀπὸ μηνῶν ἡ ψυχολογικὴ προπαρασκευή. Βλέπε πρῶτον τὴν καταστᾶσαν καταγέλαστον ἐπερώτησιν περὶ κομμουνιστικοῦ κινδύνου καὶ κινδύνου τῆς Δημοκρατίας τὴν ὑποβληθεῖσαν ἀπὸ τὸν ἐπίλεκτον ἡγέτην τοῦ σχεδίου «Περικλῆς» κ. Φροντιστήν, ἀπὸ τὸν ἔξοχον δημοκράτην κ. Μανιαδάκην καὶ ἄλλους ὁμόφρονάς των. Βλέπε τὰς προκλήσεις ἐκείνας μὲ τὰς ἐρυθρὰς σημαίας ἀναρτωμένας ἀπὸ ὀπαδοὺς τῆς ΕΡΕ στὴν Νέα Ζωὴ τοῦ Κιλκίς, μὲ τοὺς παρακρατικοὺς διαδηλωτὰς στὸ Γαλάτσι μὲ συνθήματα τάχα κομμουνιστικά, τὰς ἀπειλὰς τὰς ὁποίας ἐναλλὰξ ὁ Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ ὁ κ. Κανελλόπουλος, ὁ κ. Πιπινέλης, ὁ κ. Φαρμάκης, ὁ κ. Ροδόπουλος καὶ ὁ τύπος τῆς ΕΡΕ διατυπώνουν περὶ τῆς ἀνάγκης νὰ καταφύγουν καὶ εἰς τὴν ἐκτροπὴν ἀκόμη διὰ νὰ σώσουν τὸ ἔθνος ἀπὸ τοὺς κινδύνους. Αὐτὰ ἀποτελοῦν τὴν ψυχολογικὴν προπαρασκευήν. Ἐν τῷ μεταξύ, πραγματοποιεῖται μὲ τὴν πίεσιν τῆς Αὐλῆς καὶ μὲ τὴν ἐνδοτικότητα τῆς Κυβερνήσεως ἡ τοποθέτησις εἰς ἐπικαίρους θέσεις μελῶν τῆς χούντας, ἡ προγραφὴ καὶ ἡ ἀπομάκρυνσις τῶν νομιμοφρόνων ἀξιωματικῶν. Ὁ στρατὸς ποὺ ἔχει ὑψηλὴν ἀποστολήν, ὁ στρατευόμενος λαὸς ποὺ πρέπει νὰ εἶναι ὁ φρουρὸς τῆς κυριαρχίας, τῆς ἀνεξαρτησίας, τῆς ἀκεραιότητος καὶ τῆς εἰρήνης τῆς χώρας καὶ ὁ πρόμαχος τῶν λαϊκῶν ἐλευθεριῶν ἐπιδιώκεται νὰ περιέλθῃ εἰς τὸν ἀποκλειστικὸν ἔλεγχον μιᾶς χούντας πραξικοπηματιῶν πρὸς ἐπιβολὴν ὑπαγορευομένης πολιτικῆς εἰς τὴν νόμιμον Κυβέρνησιν ἢ ὡς μοχλὸς ἀνατροπῆς της. Ὅμως εἰς τὰς ἱστορικὰς καὶ πολιτικὰς ἐξελίξεις ἰδίως τῆς τελευταίας 20ετίας καὶ μάλιστα τῶν τελευταίων 12 ἐτῶν, αἱ ἔνοπλοι δυνάμεις, ποὺ εἶναι κατ’ ἐξοχὴν ὄργανον ἐθνικῆς πολιτικῆς περιήχθησαν μὲ συστηματικὰ κοσκινίσματα εἰς τὸν μονοπωλιακὸν ἔλεγχον τῆς ἀντιδραστικῆς Δεξιᾶς, τοῦ κόμματος τοῦ καταδικασθέντος καὶ ἀποπεμφθέντος ἀπὸ τὴν ἐξουσίαν. Ἀξίωσις τῆς Αὐλῆς ὑπῆρξε καὶ εἶναι νὰ διατηρηθῇ ὁ ἴδιος ἔλεγχος ἀπὸ τὰ ἴδια πρόσωπα εἰς τὰς Ἐνόπλους Δυνάμεις. Αὐτὸ ἀποτελεῖ καὶ ἱστορικῶς καὶ συνταγματικῶς ἀνωμαλίαν. Δὲν εἶναι δυνατὸν ἕνα κόμμα ἐκπεσὸν μάλιστα εἰς τὴν θέλησιν τοῦ λαοῦ νὰ ἰδιοποιῆται τὴν μονοπώλησιν τοῦ ἐλέγχου ἑνὸς ὀργάνου ἐθνικῆς πολιτικῆς. Αὐταὶ αἱ ἀξιώσεις ἐκτὸς τοῦ ὅτι ἐπιβεβαιώνουν τοὺς δεσμοὺς τῆς Αὐλῆς μὲ τὴν ΕΡΕ μοιραίως ὁδηγοῦν εἰς καταστάσεις ποὺ εἶναι ἱστορικῶς βέβαιον ὅτι εἶναι ἀδύνατον νὰ διαιωνισθοῦν καὶ εἶναι νόμος ἀδήριτος ὅτι θὰ εὕρουν τὴν διέξοδόν των μὲ τὸν ἕνα ἢ τὸν ἄλλον τρόπον. Βέβαια ἡ Δημοκρατικὴ νίκη τοῦ Νοεμβρίου καὶ περισσότερον τοῦ Φεβρουαρίου εἶχε συγκλονίσει πρόρριζα τοὺς πραξικοπηματίας καὶ τοὺς στρατοκράτας, ἀλλ’ ἦλθεν ἡ ἐνδοτικότης, αἱ παραχωρήσεις, αἱ ὑποχωρήσεις, οἱ συμβιβασμοί, αἱ συναλλαγαὶ τῆς Κυβερνήσεως, διὰ νὰ τοὺς ἐνθαρρύνουν, διὰ νὰ ἀνασυνταχθοῦν, διὰ νὰ σταθεροποιήσουν τὰς θέσεις των καὶ νὰ ἀναπτύξουν νέαν ἐναντίον τῶν ἐλευθέρων θεσμῶν ἀντίθεσιν. Καὶ ἰδοὺ ἕνα χαρακτηριστικὸν ἀποκορύφωμα τῆς ἐπιθέσεως κατὰ τῶν ἐλευθέρων θεσμῶν. Διὰ νὰ ἀναβιώσῃ ἡ νεοφασιστικὴ ζούγκλα, διὰ νὰ ἀναβιώσῃ ὁ κόσμος ποὺ ἀναβλύζει δυσώδης, κτηνώδης, ἐγκληματικός, ἀπὸ τὰς σημερινὰς ἀποκαλύψεις Καπελώνη, χρησιμοποιεῖται, ὅπως ἐχρησιμοποιήθη καὶ εἰς τὸ ἔγκλημα τῆς Θεσσαλονίκης, τὸ ἴδιον πρόσχημα, τὸ ἴδιον σύνθημα διὰ τὴν ἀποδυνάμωσιν τῆς δημοκρατίας καὶ τὴν διάσπασιν τῶν ἐφεδρειῶν αὐτῆς, ὁ κομμουνιστικὸς κίνδυνος, ὁ κομμουνιστικὸς δάκτυλος, ἡ κομμουνιστικὴ ἐπιβουλή. Καὶ ὁ Ἀντισυνταγματάρχης Παπαδόπουλος, ὁ ὑπ’ ἀριθ. 817760 πραξικοπηματίας τοῦ σχεδίου «Περικλῆς», ἡ δεξιὰ χεὶρ τοῦ Νάτσινα, σκηνοθετεῖ δολιοφθορὰν εἰς τὸν Ἕβρον, ἀφοῦ εἶχον προηγηθῆ αἱ ἄτιμοι, ψευδεῖς καὶ ἀνησυχητικαὶ διαδόσεις ἐφημερίδος τῆς ΕΡΕ περὶ δολιοφθορᾶς 17 τὰνκς εἰς ἄλλην μονάδα, σκηνοθετεῖ δολιοφθορὰν 2 τζὶπς μὲ ἕνα κατσαβίδι ὡς ὄργανον τῆς δολιοφθορᾶς, συντάσσει ἕνα πόρισμα, τὸ γνωστοποιεῖ εἰς τὸν τύπον τῆς ΕΡΕ μίαν ἡμέραν προτοῦ τὸ κοινοποιήσει εἰς τὴν Κυβέρνησιν, κινητοποιεῖ πίσω ἀπὸ τὴν πλάτην τῆς Κυβερνήσεως ἀστυνομικὸν μηχανισμὸν καὶ συλλαμβάνει δεκάδα πολιτῶν, συλλαμβάνει 3–5 στρατιώτας καὶ ἀποσπᾷ ἀπὸ τοὺς στρατιώτας ὁμολογίαν, ἐλεγχθεῖσαν ἐκ τῶν ὑστέρων ὡς ψευδῆ. Καὶ ἐρωτῶ τὴν Κυβέρνησιν, ποῖος ἀσκεῖ τὴν ἐξουσίαν εἰς αὐτὸν τὸν τόπον; Πῶς περὶ οἱουδήποτε κ. Παπαδοπούλου ὑπάρχει τὸ τεκμήριον τῆς ἀληθείας, καὶ εἰς βάρος δεκάδων ἐλευθέρων πολιτῶν τὸ τεκμήριον τῆς ἐνοχῆς, ὥστε ἀρκεῖ νὰ συντάξῃ ἕνα χαρτὶ ὁ κ. Παπαδόπουλος, διὰ νὰ συλληφθοῦν νύκτωρ ἀπὸ τὰ σπίτια των εἰς τὰ τέσσαρα ἄκρα τῆς Ἑλλάδος 10 πολῖται, νὰ τεθοῦν ὑπὸ ἀπομόνωσιν, νὰ κινδυνεύσουν νὰ ὑποστοῦν τὰ γνωστὰ καὶ συνηθισμένα ἀπὸ τὰς δίκας τῆς Ἀεροπορίας καὶ ἄλλα συνηθισμένα παρομοίας φύσεως βασανιστήρια, διὰ νὰ ἐλεγχθοῦν ὕστερα ὅλα αὐτὰ ὅτι ἦσαν πομφόλυξ; Καὶ ἂν αὔριον μὲ ἕνα νέον πόρισμα κατονομάσωμεν ὄχι 10, ἀλλὰ 500, 1.000, 10.000 πολίτας, εἶναι δυνατὸν νὰ συγκλονισθῇ τὸ καθεστὼς τῶν δημοσίων ἐλευθεριῶν, ἡ ἀσφάλεια τοῦ ἀνθρώπου ὅτι θὰ εὑρίσκεται εἰς τὸ σπίτι του, μὴ ἔχων νὰ δώσῃ λόγον, παρὰ μόνον εἰς τὴν τακτικὴν δικαιοσύνην, εἶναι δυνατὸν νὰ συγκλονισθῇ τὸ καθεστὼς τῶν δικονομικῶν καὶ συνταγματικῶν ἐγγυήσεων καὶ εἶναι δυνατὸν μὲ αὐτὸν τὸν τρόπον νὰ ξαναεγκαθιδρυθῇ τὸ Βασίλειον τοῦ φόβου εἰς αὐτὸν τὸν τόπον, ἐπὶ τῇ βάσει οἱασδήποτε αὐθαιρέτου κακοβούλου ἐνεργείας οἱουδήποτε κ. Παπαδοπούλου; Καὶ ἐρωτῶ, βάσει τίνος νόμου, ἀναγνωρίζοντος αὐτὸ τὸ δικαίωμα, ἐπελήφθησαν στρατιωτικαὶ δικαστικαὶ ἀρχαὶ αὐτῆς τῆς ὑποθέσεως; Διότι τὸ μὲν Σύνταγμα τὸ ἀπαγορεύει, ἐγὼ δὲ δὲν γνωρίζω νὰ ὑπάρχῃ κανεὶς νόμος νὰ τὸ ἐπιτρέπῃ τοῦτο καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης...

§71Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι βέβαιον ὅτι δὲν ὑπάρχει.

§72Η. ΗΛΙΟΥ. Τὸ ξαίρω ὅτι δὲν ὑπάρχει. Ἐπειδὴ τὸ ἰσχυρίσθη αὐτὸ τὸ πρᾶγμα, παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης καὶ τὸν καθιστῶ ὑπεύθυνον καὶ τὸν προκαλῶ νὰ μοῦ εἴπῃ ἐπὶ τῇ βάσει τίνος νομικῆς διατάξεως παρεπέμφθησαν οἱ ἰδιῶται διὰ τοιαύτας παραβάσεις εἰς τοὺς στρατοδίκας καὶ εἰς τοὺς εἰσηγητάς; Καὶ ἐρωτῶ, ἦτο δυνατὸν ποτὲ νὰ παραχωρηθῇ αὐτὴ ἡ ἐξουσία, ἡ μὴ ἀνήκουσα εἰς τὸ πολίτευμα εἰς τὰς στρατιωτικὰς ἀρχὰς καὶ μάλιστα εἰς πρόσωπον τῆς ποιότητος τοῦ κ. Παπαδοπούλου, τοῦ 817760, ἐὰν δὲν κατείχετο ἡ Κυβέρνησις ἀπὸ τὸ γνωστὸν ἐκεῖνο πλέγμα, τὸ ὁποῖον τὴν σπρώχνει κάθε τόσο νὰ παραδίδῃ τμῆμα τῆς ἐξουσίας, μὲ ἀποτέλεσμα νὰ ἀπογυμνοῦται ἀπὸ τὴν πραγματικὴν ἐξουσίαν; Καὶ ἐρωτῶ τέλος, ποῖα μέτρα ἐλήφθησαν ἐναντίον αὐτοῦ τοῦ ἐμπρηστοῦ, ἐναντίον αὐτοῦ τοῦ προβοκάτορα.

§73Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Θέλετε νὰ μάθετε;

§74Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Ὑπουργέ, θέλω τὴν ἀπάντησιν.

§75Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Σᾶς τὴν δίδω ἀμέσως. Ἡ Κυβέρνησις, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον προχθὲς δὲν ἠθέλησα νὰ εἴπω σαφῶς, διότι ἡ ὑπόθεσις ἐκκρεμοῦσεν ἐνώπιον τῶν ἁρμοδίων δικαστικῶν ἀρχῶν, ἡ Κυβέρνησις εἶχε καταγγελίαν, ὄχι ἀπὸ τὸν κ. Παπαδόπουλον, ἀπὸ ἄλλο ἁρμόδιον ὄργανον τῆς διοικήσεως τοῦ στρατοῦ, ὅτι ἐγένετο δολιοφθορὰ εἰς τὸ τάγμα περὶ τοῦ ὁποίου πρόκειται, τοῦ ὁποίου διοικητὴς ἦτο ὁ κ. Παπαδόπουλος, ὅτι οἱ συλληφθέντες εἶχον δώσει ἰδιόχειρον ἐπιστολήν, καταγγέλλοντες ὅτι ἐμυήθησαν εἰς τὸν κομμουνισμὸν ἀπὸ τὸ τάδε καὶ τάδε πρόσωπον. (Θόρυβος). Παρακαλῶ, ὅταν προκαλῆτε, θὰ λάβετε τὴν ἀπάντησιν. Καὶ ὅτι ὁδηγίαι διὰ τὴν δολιοφθορὰν καὶ τὴν κατασκοπείαν — πρώτην φορὰν μεταχειρίζομαι τὴν λέξιν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς— προήρχοντο ἀπὸ τὸν πατέρα τοῦ ἑνὸς καὶ ὅτι ὑπῆρχον βάσιμοι ὑπόνοιαι ὅτι ὁ κύκλος τῶν ὑπόπτων, ὁ κύκλος τῶν συνενόχων του ἦτο εὐρύτερος. Τί ἔκαμεν ἡ Κυβέρνησις; Διέταξε τὴν Εἰσαγγελικὴν Ἀρχήν, ἐν συνεννοήσει μὲ τὰ Ἀστυνομικὰ ὄργανα, νὰ προβοῦν εἰς τρεῖς συλλήψεις. Καὶ αὐτὸ ἐγένετο. Διατί παρεδόθησαν εἰς τὸ Γʹ Σῶμα Στρατοῦ; Διότι ἐπρόκειτο περὶ κατασκοπείας, ὡς ἀνεφέρθη.

§76Η. ΗΛΙΟΥ. Ἐπρόκειτο;

§77Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Παρακαλῶ, διότι ἐπρόκειτο περὶ κατασκοπείας. Αὐτὴ ἦτο ἡ καταγγελία πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἁρμόδια ὄργανα διὰ τὴν ἐξακρίβωσιν ἐὰν ὑπάρχῃ κατασκοπεία ἦσαν αἱ Ἀστυνομικαὶ Ἀρχαί, ἡ Στρατιωτικὴ Δικαιοσύνη, τὸ Γʹ Σῶμα Στρατοῦ. Καὶ αὐτὸ ἔπραξεν ἡ Κυβέρνησις. Ἀπεδείχθη ἐκ τῶν ὑστέρων ὅτι ἡ καταγγελία ἦτο ἀβάσιμος καὶ ἀπελύθησαν. Αὐτὸ ἦτο ὅλο, τὸ ὁποῖον ἔπραξεν ἡ Κυβέρνησις.

§78Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν γνωρίζω ἐὰν ὁ παλαιὸς συνοπαδός μου τοῦ κόμματος τοῦ Ἀλεξάνδρου Παπαναστασίου ἐλησμόνησε καὶ τὸ ἀλφάβητον ἀκόμη τῆς Δημοκρατίας. Δὲν ἠμπορῶ νὰ καταλάβω τί ἀντιλήψεις περὶ συνταγματικῶν ἐγγυήσεων ἔχει ὅταν δηλοῖ ἐνώπιον τοῦ Σώματος καὶ πρὸς καθησύχασιν καὶ ἀσφάλειαν ὁλοκλήρου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὅτι ἀρκεῖ οἱοσδήποτε προβοκάτορας, ἄνευ μνείας συγκεκριμένου στοιχείου, νὰ γράψῃ εἰς ἓν ἔγγραφον, φέρον σφραγίδα στρατιωτικοῦ σχηματισμοῦ, τὴν λέξιν «κατασκοπεία», διὰ νὰ καταργηθῇ διὰ τοῦτο κάθε ἐγγύησις ὑπὲρ τοῦ ἰδιώτου, διὰ νὰ συλληφθῇ καὶ παραδοθῇ εἰς τὴν ΕΣΑ, διὰ νὰ μετατραπῇ ἡ ἁρμοδιότης τῶν τακτικῶν δικαστηρίων, ἡ ὁποία καὶ σήμερον ὑπάρχει, προκειμένου περὶ φθορᾶς πραγμάτων, νὰ μετατραπῇ εἰς ἁρμοδιότητα κατὰ τὸν φασιστικὸν νόμον 375 τοῦ Ἰωάννου Μεταξᾶ, ὁ ὁποῖος σημειωτέον κολάζει εἰδικὰς περιπτώσεις κατασκοπείας, ἐνῷ γενικῆς ἰσχύος, καὶ τὸ γνωρίζει ἢ ὤφειλε νὰ τὸ γνωρίζῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, εἶναι αἱ διατάξεις τῶν ἄρθρων 146 ἕως 148 τοῦ κοινοῦ Ποινικοῦ Κώδικος, αἱ ὁποῖαι ἔχουν ἐφαρμογὴν ἐπὶ τῶν ἰδιωτῶν καὶ ἀνήκουν εἰς τὰ τακτικὰ δικαστήρια. Ἐὰν τόσον περίεργον ἀντίληψιν ἔχει ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης περὶ τῆς ἀνάγκης σεβασμοῦ τῶν συνταγματικῶν κατοχυρώσεων τῶν ἐλευθεριῶν τῶν πολιτῶν, περὶ τῆς ἀνάγκης τοῦ νὰ μὴ δύναται ὁ οἱοσδήποτε προβοκάτορας στρατοκράτης μέλος χούντας ἢ μέλος σχεδίου Περικλῆ, κατονομάζων εἰς ἕνα χαρτὶ 5 ἢ 10.000 ὀνόματα, πῶς θὰ τὸν ἐμποδίσετε νὰ συγκλονίσῃ μίαν νύκτα τὴν χώραν μὲ ὁμαδικὰς συλλήψεις; Ἔτσι δημιουργοῦνται αἱ καταστάσεις καὶ τοῦτο εἶναι γνωστὸν ἀπὸ ἱστορικὸν προηγούμενον. Ἀποκτᾷ δὲ ὅλας τὰς δυνατότητας αὐτὰς μὲ τὸ νὰ προσθέσῃ ἀορίστως εἰς τὸ πόρισμα τὴν λέξιν «κατασκοπεία», ἡ ὁποία κατὰ μαγικὸν τρόπον τοῦ παρέχει ὅλας τὰς ἐξουσίας ἐπὶ τῶν ἰδιωτῶν παρὰ τὸ Σύνταγμα. Ξεύρομεν, πῶς ἀποσπῶνται αἱ ὁμολογίαι. Ἄλλως τε διεψεύσθησαν ἀποδειχθεῖσαι ὡς ἀνακριβεῖς. Εἶπεν ὁ τάδε ὅτι αὐτοὶ μὲ παρώθησαν εἰς τὴν κατασκοπείαν. Ἔτσι ἀμέσως ἀπογυμνοῦται διὰ τῆς μαγικῆς αὐτῆς λέξεως κάθε πολίτης, ἀπὸ κάθε συνταγματικὴν προστασίαν καὶ παραδίδεται εἰς τὴν Ε.Σ.Α. Ἐὰν αὐτό, νομίζετε, ὅτι ἀποτελεῖ ἱκανοποιητικήν, καθησυχαστικὴν διὰ τὰς εὐρυτέρας λαϊκὰς μάζας διαβεβαίωσιν, λυποῦμαι, κ. Ὑπουργέ τῆς Δικαιοσύνης, ἀλλὰ δὲν εἶμαι εἰς θέσιν νὰ παρακολουθήσω τὸν τρόπον τῆς σκέψεώς σας. Γνωρίζω μόνον ὅτι ἀπέχει ἀπὸ τὴν στοιχειώδη δημοκρατικὴν συνείδησιν τὸ ὅτι δὲν ἐξηγέρθητε κατὰ τῆς δυνατότητος νὰ ὑπάρχουν τοιαῦται σκηνοθεσίαι καὶ κατὰ τῆς καταλύσεως τῆς ἐμμέσου διαδικαστικῆς ἐγγυήσεως, καὶ τῆς ὑπαγωγῆς τῶν πάντων εἰς τὴν Ε.Σ.Α. καὶ εἰς τοὺς βασανιστάς.

§79Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Μὲ συγχωρῆτε, ἀλλὰ ὅλη ἡ φρασεολογία σας, στηρίζεται εἰς ἀβασίμους σκέψεις καὶ εἰς ἀβάσιμα πράγματα. Ἐγὼ δὲν ἠθέλησα νὰ ἀπασχολήσω τὴν Βουλὴν μὲ ἄλλου εἴδους θέματα. Αἱ καταγγελίαι τὰς ὁποίας εἴχομεν ἀπὸ τὸ Γʹ Σῶμα Στρατοῦ, ὄχι ἀπὸ τὸν κ. Παπαδόπουλον, συνεπεία ἀναφορᾶς τοῦ κ. Παπαδοπούλου, καὶ συνεπεία ἐνεργηθείσης προανακρίσεως πρὶν καταγγελθῇ εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὸ πρᾶγμα, ὅτι δὲν ἐπρόκειτο περὶ δολιοφθορᾶς, ἀλλὰ περὶ κατασκοπείας, καὶ ἡ ὁποία ἀνέφερεν ὡρισμένα περιστατικὰ ὅτι ὕποπτοι συνέλεγον πληροφορίας περὶ τῆς δυνάμεως τῶν μονάδων τοῦ εἴδους τοῦ ὁπλισμοῦ καὶ τοῦ ἀριθμοῦ αὐτοῦ κατ’ εἶδος, μᾶς ὤθησαν εἰς τὰς ἐνεργείας εἰς τὰς ὁποίας προέβημεν. Πῶς ἔπρεπε ἄλλως νὰ ἐνεργήσῃ ἡ Κυβέρνησις; Νὰ ἀφήσῃ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι δὲν ἐνδιαφέρεται διὰ τὴν ἐθνικὴν ἀσφάλειαν καὶ νὰ μὴ προβῇ εἰς οὐδεμίαν ἐνέργειαν; Τὶ ἐκάμαμε; Σύμφωνα μὲ τὸ Σύνταγμα καὶ τοὺς κειμένους νόμους, διετάξαμεν, καὶ ἐγὼ εἶμαι ὁ ὑπεύθυνος, τὸν Εἰσαγγελέα νὰ προβῇ εἰς τὴν σύλληψιν εἰς Ἀθήνας τῶν τριῶν προσώπων τὰ ὁποῖα κατηγγέλλοντο ὑπευθύνως ἀπὸ τὸ Γʹ Σῶμα Στρατοῦ ὡς ὕποπτοι. Συνελήφθησαν. Τὸ Σύνταγμα δίδει τὸ δικαίωμα εἰς τὴν Δικαστικὴν Ἐξουσίαν νὰ συλλάβῃ καὶ νὰ παραπέμψῃ εἰς τὴν ἁρμοδίαν δικαστικὴν ἀρχὴν τοιαῦτα πρόσωπα καθὼς καὶ νὰ κρίνῃ ἐὰν εἶναι παραπεμπτέοι, ἐὰν εἶναι ἔνοχοι. Αὐτὸ ἐπράξαμεν. Τοὺς παρεδώσαμεν εἰς τὸ Γʹ Σῶμα Στρατοῦ, ἀπεστείλαμεν καὶ τὸν κ. Ἀθανασούλιαν, τὸν ὑπεύθυνον τῆς Στρατιωτικῆς Δικαιοσύνης, νὰ παρακολουθήσῃ τὰ πράγματα. Συνεννοήθημεν τηλεφωνικῶς μὲ τὸ Γʹ Σῶμα Στρατοῦ τὴν ἰδίαν νύκτα καὶ προτοῦ δώσωμεν τὴν ἐντολὴν τὴν ἰδίαν ὥραν ἐπεδιώξαμεν νὰ προσανατολισθῶμεν καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν στοιχείων τὰ ὁποῖα εἴχομεν τὴν ὥραν ἐκείνην, ἐνηργήσαμεν ὡς ἐνηργήσαμεν. Δὲν ἐνηργήσαμεν διότι μᾶς εἶπαν ἁπλῶς ἐδῶ ὑπάρχει κατασκοπεία, ἀλλὰ διότι μᾶς εἶπον συγκεκριμένα στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα εἶχε συλλέξει ἡ προανάκρισις.

§80Λ. ΚΥΡΚΟΣ. Ὅ,τι σᾶς εἶπεν ὁ κ. Παπαδόπουλος.

§81Η. ΗΛΙΟΥ. Ξεκίνημα ὅλης τῆς ὑποθέσεως εἶναι τὸ πόρισμα Παπαδοπούλου.

§82Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ἐνήργησα ἐπὶ τῇ βάσει τῶν στοιχείων ποὺ εἴχομεν τότε. Προέβην εἰς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶχον ἐθνικὸν καθῆκον νὰ πράξω. Ἀπεδείχθη ὅτι δὲν ὑπῆρχον κατάσκοποι, δὲν ὑπῆρχον ἔνοχοι. Τὰ ἁρμόδια δικαστικὰ ὄργανα τοῦ Κράτους οἷα εἶναι καὶ τὸ δικαστήριον τῆς Στρατιωτικῆς Δικαιοσύνης, ἀδιάφορον ἐὰν σᾶς ἀρέσῃ ἢ ὄχι τὸ ὅτι ὑπάρχουν εἰς τὴν ὀργάνωσιν τῆς Στρατιωτικῆς Δικαιοσύνης καὶ τὰ Στρατιωτικὰ Δικαστήρια, ἐνήργησαν, ἀπεκαλύφθη, ὅτι δὲν ὑπάρχει κατασκοπεία, δὲν ὑπάρχει δολιοφθορὰ καὶ διὰ τῆς Στρατιωτικῆς Δικαιοσύνης ἀφέθησαν ἐλεύθεροι.

§83Λ. ΚΥΡΚΟΣ. Τί ἔγιναν οἱ προβοκάτορες;

§84Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ἄλλο εἶναι τὸ θέμα αὐτό. Ἐγὼ εὐθύνομαι διὰ τὸ δικαστικὸν θέμα καὶ δι’ αὐτὸ μόνον δίδω ἐξηγήσεις πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Τὸ ἄλλο, εἶναι διοικητικὸν θέμα, ἀναμείνατε καὶ θὰ ἴδητε τὰς ἐνεργείας τῆς Κυβερνήσεως.

§85Η. ΗΛΙΟΥ. Εἶναι ἀσύλληπτα τὰ ἐπιχειρήματα τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης. Δίδουν τὸ δικαίωμα εἰς οἱονδήποτε Παπαδόπουλον, νὰ γράψῃ ἕνα πόρισμα, ὄχι μὲ δέκα ἀλλὰ μὲ περισσοτέρους καὶ αὐτὸ ἀποτελεῖ τεκμήριον ὅτι ὑπάρχει ἁρμοδιότης τῆς Στρατιωτικῆς Δικαιοσύνης τῶν εἰδικῶν περιπτώσεων τοῦ νόμου 375. Ἐνῷ καὶ διὰ τὴν κατασκοπείαν ἀκόμη εἶναι ἁρμόδιον τὸ κοινὸν Ποινικὸν Δικαστήριον. Καὶ εἶναι τοιαύτη ἡ ἀδιαφορία διὰ τὰς συνταγματικὰς ἐγγυήσεις, ὥστε ἀρκεῖ νὰ γραφῇ εἰς ἕνα πόρισμα τὸ ὄνομα ἑνὸς ἰδιώτου μὴ ἐξετασθέντος, διὰ νὰ ὑπάρξῃ τεκμήριον ἐνοχῆς καὶ συλλήψεως καὶ παραδόσεώς του εἰς τὴν ΕΣΑ, ὅπου ἀνεξαρτήτως τῆς τυχὸν καλῆς μεταχειρίσεως, τὴν ὁποίαν εἶχον οἱ ἰδιῶτες εἰς τὴν πρόσφατον περίπτωσιν, εἶναι γνωστὸν πῶς ἐδημιουργήθησαν αἱ ὑποθέσεις τῶν ἀεροπόρων καὶ ἄλλαι ὑποθέσεις ἀπὸ τὴν ἐγκληματικὴν κατάχρησιν, ἡ ὁποία ἐφαρμόζεται ἀπὸ τὰ ὄργανα τῆς Χούντας εἰς τὰς «ἀνακρίσεις». Κύριοι συνάδελφοι, αὐτὰ εἶναι ἐξοργιστικά, αὐτὰ εἶναι ἀπαράδεκτα, αὐτὰ θέτουν εἰς κίνδυνον τὴν ἀσφάλειαν ὅλων τῶν πολιτῶν, ποὺ ζοῦν εἰς ὅλην τὴν ἐπικράτειαν, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ εὑρεθοῦν εἰς τὰ χέρια τῆς Ε.Σ.Α., διότι θὰ γραφῇ εἰς τὸ πόρισμα οἱουδήποτε Στρατιωτικοῦ, ὅτι ἐνέχονται εἰς μίαν ὑπόθεσιν δολιοφθορᾶς ἢ κατασκοπείας, ποὺ προκύπτει ἀπὸ μίαν κατάθεσιν ἑνὸς στρατιώτου, καθ’ ἣν στιγμὴν γνωρίζομεν πῶς δέρονται καὶ βασανίζονται οἱ στρατιῶται διὰ νὰ ὑπογράψουν μίαν κατάθεσιν ἀναφέρουσαν ὅτι ὁ τάδε τοὺς προέτρεψεν εἰς κατασκοπείαν. Ποίαν κατασκοπείαν; Αὐτὰ τὰ πράγματα δείχνουν ὅτι ὑπάρχει παραχώρησις ἐξουσίας καὶ πρέπει νὰ τὸ προσέξῃ ἡ Κυβέρνησις. Αὐτοὶ οἱ δύο σφετερισμοὶ τῆς ἐξουσίας ποὺ ἀπογυμνώνουν τὴν Κυβέρνησιν ἀπὸ τὴν οὐσιαστικὴν ἐξουσίαν συνθέτουν τὴν κρίσιν καὶ τὸ πολιτικὸν πρόβλημα, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ μᾶς ἀπασχολήσῃ. Καὶ ἡ κατάστασις αὐτὴ ἦτο χρέος ἡμῶν νὰ τεθῇ ὠμὴ καὶ γυμνὴ ἐνώπιον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, διὰ νὰ ὀξύνῃ τὴν δημοκρατικὴν ἐπαγρύπνησιν καὶ νὰ χαλυβδώσῃ τὴν λαϊκὴν μαζικὴν καὶ ἑνιαίαν δημοκρατικὴν πάλην. Ἡ ΕΔΑ εἶναι ὑποχρεωμένη, συζητουμένου τοῦ πολιτικοῦ προβλήματος νὰ περιορισθῇ κατὰ κύριον λόγον εἰς αὐτὸν τὸν κρίσιμον τομέα. Ὅσα ἄλλα πρὸς ἔξαρσιν τῶν Κυβερνητικῶν ἐπιτευγμάτων πρὸς διαφήμισιν ἢ ἔστω καθ’ ὃ μέρος εἶναι τὰ ἔργα αὐτὰ θετικὰ πρὸς συμψηφισμόν, ἐναντίον πελωρίων πολιτικῶν εὐθυνῶν θὰ λεχθοῦν ἀπὸ τοὺς Ὑπουργοὺς τῆς Κυβερνήσεως παρελαύνοντας ἀπὸ τὸ βῆμα διὰ νὰ ἐκθέσουν ἕκαστος τὰ ἐπιτεύγματά του εἰς τὸ Ὑπουργεῖον του, δὲν συνάπτονται μὲ τὸ ὀξὺ πολιτικὸν θέμα, μὲ τὴν ὀξεῖαν κρίσιν ἐξουσίας, ἡ ὁποία ἀπασχολεῖ σήμερον τὴν χώραν. Περιορίζομαι, κύριοι συνάδελφοι, ἀφοῦ ἀναγνωρίσω μὲ γενναιοφροσύνην ὅσα θετικὰ ἔγιναν, νὰ ὑπογραμμίσω ὅτι ἀνεπιτυχῶς ἔχουν ἀντιμετωπισθῆ σοβαρὰ λαϊκά, οἰκονομικὰ καὶ κοινωνικὰ προβλήματα. Τὸ πρόβλημα ἀνατιμήσεως τῶν εἰδῶν λαϊκῆς καταναλώσεως πρώτης ἀνάγκης ποὺ δημιουργοῦν ἄγχος εἰς τοὺς οἰκογενειακοὺς προϋπολογισμούς. Τὸ πρόβλημα τοῦ ἰσοζυγίου πληρωμῶν, τὸ πρόβλημα τῆς ἀπασχολήσεως καὶ τῆς μεταναστεύσεως, τὸ πρόβλημα τοῦ σίτου καὶ τοῦ καπνοῦ, τὸ πρόβλημα τῆς ἀπεμπολήσεως ὑπὸ ἐπαχθεῖς ὅρους τοῦ Ἑλληνικοῦ πλούτου, εἰς ξένα μονοπώλια, ὅπως προκύπτει καὶ ἀπὸ τὴν σύμβασιν ΕΣΣΟ–ΠΑΠΑΣ, παρὰ τὰς Κυβερνητικὰς ἐπαγγελίας, ἐπικυρωθεῖσαν ὑπὸ δυσμενεστέρους ἀπὸ τὴν ἀρχικὴν ὅρους καὶ ἀπὸ τὴν ἀδυναμίαν νὰ ἀναθεωρήσῃ τὴν σύμβασιν ΠΕ-ΣΙΝΕ. Ἀλλὰ ἀφοῦ ἁπλῶς ἐμνημόνευσα 3–4 σημεῖα, ὅπου ὑπάρχουν ἀνεπιτυχεῖς χειρισμοί, ἐπανέρχομαι ἀμέσως εἰς τὸ πολιτικὸν θέμα. Διότι δὲν προεκάλεσαν τὴν θέσιν ζητήματος ἐμπιστοσύνης αὐτὰ τὰ θέματα. Προεκάλεσε τὴν θέσιν ζητήματος ἐμπιστοσύνης τὸ πρόβλημα τῆς ἐξουσίας, τὸ κρίσιμον διὰ τὴν ἐπιβίωσιν τῆς Δημοκρατίας, μαζὶ μὲ τὴν πάνδημον ἐξέγερσιν ἐναντίον τοῦ ἐνταφιασμοῦ τῶν ἐπαγγελιῶν περὶ ἠθικοῦ καθαρμοῦ ποὺ καὶ αὐτὸ ἔγινε κατόπιν πιέσεως τῆς Αὐλῆς. Καὶ ἐδῶ ὀφείλω νὰ εἴπω ὅτι ὄχι μόνον ἐμὲ προσωπικὰ, ὄχι μόνον τὴν παράταξιν τῆς ΕΔΑ, ἀλλὰ καὶ τοὺς ἰδίους ὀπαδοὺς τοῦ Κέντρου καὶ τὸν Τύπον τῆς Κυβερνητικῆς παρατάξεως, ἀπασχολεῖ καὶ μάλιστα ὀξύτατα, διότι θὰ προκαθορίσῃ τὸ μέλλον τῶν ἐλευθέρων θεσμῶν καὶ τῆς Δημοκρατίας εἰς τὴν χώραν μας, τὸ πρόβλημα εἰς τί ἀποβλέπει ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅταν ζητῇ ἐμπιστοσύνην. Διὰ νὰ τὸ ἐκφράσω ὠμὰ μὲ δύο λέξεις, μᾶς ἀπασχολεῖ τὸ δίλημμα: Πρόκειται δι’ ἐκβίασιν ἢ δι’ ἀφύπνισιν; Ἀποβλέπει ἡ Κυβέρνησις εἰς μίαν τυπικὴν ἐπιβεβαίωσιν τῆς ἑνότητος τοῦ Κόμματος, εἰς μίαν ἄσκησιν πιέσεως καὶ ἐξαναγκασμοῦ τῶν βουλευτῶν νὰ δώσουν ἔγκρισιν διὰ τὰς βαρείας παραλείψεις, αἱ ὁποῖαι ἐξετέθησαν καὶ νὰ δώσουν ἐξουσιοδότησιν ἐν λευκῷ νὰ ἐξακολουθήσῃ κατὰ τὸν ἴδιον τρόπον, μὲ τὰς αὐτὰς παραχωρήσεις ἐξουσίας, μὲ τὰς αὐτὰς συναλλαγὰς καὶ συμβιβασμούς, ἀκόμη καὶ ἀδυναμίας, ὅπως μέχρι τώρα; Ἀλλὰ αὐτοῦ τοῦ εἴδους ἐξηναγκασμέναι ψῆφοι πότε τἄχα ἀπεδείχθησαν ἀποτελεσματικαί; Ἐὰν αὐτὸ εἶναι τὸ ζητούμενον, γνωρίζει ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὅτι τοὐλάχιστον ἀπὸ τοὺς βουλευτὰς τῆς Ε.Κ. δὲν ἀπεδοκιμάσθη κατὰ τὴν ψηφοφορίαν τῆς παρελθούσης Πέμπτης τὸ πρόσωπόν του, οὔτε κατεδικάσθη τὸ σχῆμα «Κυβερνήσεως Κέντρου» ὡς μὴ δυνάμενον κατὰ τὴν ἀντίληψιν τῶν ὀπαδῶν του, νὰ διακυβερνήσῃ τὴν χώραν καὶ νὰ δώσῃ, ἂν τὸ θελήσῃ, ὀρθὰς καὶ δημοκρατικὰς λύσεις ἐπὶ τῶν προβλημάτων. Κατεδικάσθη ἡ πολιτική, τὴν ὁποίαν ἀσκεῖ, ἡ πολιτικὴ τῆς παραδόσεως τῆς ἐξουσίας, ἡ πολιτικὴ τῆς παραδόσεως τῆς Δημοκρατίας, ἡ πολιτικὴ τῆς παραδόσεως τῆς λαϊκῆς κυριαρχίας, ἡ πολιτικὴ τῆς παραδόσεως τοῦ λαοῦ εἰς τοὺς συνωμότας τοῦ νεοφασισμοῦ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐὰν ἐπιδίωξις, λοιπόν, τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως εἶναι νὰ ἐμφανίσῃ μίαν ἐξηναγκασμένην πρόσοψιν συνοχῆς τοῦ Κυβερνητικοῦ Κόμματος, ὑπὸ τὴν ὁποίαν ὅμως θὰ ἐξακολουθοῦν νὰ κοχλάζουν δυνάμεις δυσανασχετήσεως, ποὺ ἀξιώνουν δημοκρατικὴν συνέπειαν καὶ πλήρωσιν ἐπαγγελιῶν, ἐὰν ἡ θέσις προβλήματος ἐμπιστοσύνης ἔχῃ τὸν χαρακτῆρα τῆς διασκεδάσεως τῶν κακῶν ἐντυπώσεων, ἐνῷ ὑπάρχει τυχὸν πρόθεσις νὰ συνεχισθῇ ἡ ἰδία πολιτική, βεβαίως τὴν ψῆφον ἐμπιστοσύνης θὰ τὴν πάρῃ ἀπὸ τοὺς βουλευτὰς τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, τὴν ἐπαρκῆ, ὥστε νὰ ἔχῃ δοθῆ ἡ ἐμπιστοσύνη τοῦ Σώματος εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Δὲν λύει ὅμως, ἀλλὰ ἁπλῶς μεταθέτει καὶ ὀξύνει τὰ προβλήματα τῆς Ε.Κ. καὶ ἀκόμη περισσότερον ὀξύνει τοὺς κινδύνους τῆς Δημοκρατίας καὶ τοῦ λαοῦ. Μήπως ὅμως δὲν πρόκειται περὶ πιέσεως, ἀλλὰ πρόκειται περὶ ἀφυπνισμοῦ; Μήπως τάχα ζητεῖτε δυνάμεις, διότι κατενοήθη ἔστω καὶ στὶς δώδεκα παρὰ πέντε, ὅτι κατὰ τὸν στίχον τοῦ Προφητικοῦ, δὲν ὑπάρχει πιὸ κάτω ἄλλο σκαλὶ καὶ μήπως ὑπάρχει, κατὰ τὴν κομψὴν ἔκφρασιν Κυβερνητικῆς ἐφημερίδος, πρόθεσις «ἀλλαγῆς βηματισμοῦ»; Τὰ βασικὰ αὐτὰ προβλήματα ποὺ ἀποτελοῦν τὸ κρίσιμον πολιτικὸν θέμα εἶναι δύο, ὅπως τὰ ἐξεθέσαμεν. Ἐπὶ αὐτῶν ἡ ΕΔΑ ἀναμένει νὰ πληροφορηθῇ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν τί πρόκειται νὰ πράξῃ: Πρῶτον, θὰ ἐκδημοκρατήσῃ τὴν Αὐλήν, ἐπιβάλλουσα εἰς τὸν Ἀνώτατον Ἄρχοντα νὰ περιορισθῇ μέσα εἰς τὰ συνταγματικὰ πλαίσια; Δεύτερον, θὰ ἐθνικοποιήσῃ τὸν Στρατόν; Κατ’ ἀκολουθίαν ἔχει ἡ Κυβέρνησις τῆς Ε. Κ. τὴν ἀπόφασιν νὰ ἀσκήσῃ εἰς τὸ ἀκέραιον τὴν ἐξουσίαν ποὺ τῆς ἔδωσεν ἡ λαϊκὴ ψῆφος, χωρὶς νὰ τὴν μοιράζεται καὶ νὰ τὴν παραχωρῇ, χωρὶς νὰ ἀνέχεται, εἴτε τοποτηρητάς, εἴτε Ἡρακλῆδες Γενικοὺς Ἐπιτελάρχας; Ἔχει τὴν ἀπόφασιν, τὴν ἐξουσίαν αὐτὴν νὰ τὴν ἀσκήσῃ σύμφωνα μὲ τὰς δημοκρατικὰς ἐπαγγελίας ποὺ ἔδωσε καὶ μὲ τὴν δημοκρατικὴν ἐντολὴν ποὺ ἔλαβεν; Ἐπ’ αὐτῶν καὶ μόνον ἐπ’ αὐτῶν ἀναμένει νὰ διαφωτισθῇ ἀπὸ τὴν ἐγκαινιασθεῖσαν ἀπόψε συζήτησιν ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Κάθε μέριμνα καὶ τυρβασμὸς περὶ πολλῶν καὶ ἄλλων, θὰ θεωρηθῇ δικαίως ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν ὡς ὑπεκφυγὴ καὶ ὡς δυσοίωνος ἀπάντησις. Ἡ ΕΔΑ ὅπως δήποτε καὶ ἂν ψηφίσῃ βεβαίως θὰ καταδικάσῃ τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς ἐξουσίας, ὅπως ἠσκήθη ἕως σήμερον. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα, ἐπειδὴ ἤδη ἀπὸ τὴν ἐποχὴν τοῦ ἀνενδότου ἀγῶνος καὶ ἀκόμη περισσότερον εἰς τὰς προεκλογικὰς περιόδους καὶ εἰς τὰς προγραμματικὰς δηλώσεις καὶ τῶν ἐκλογῶν τοῦ Νοεμβρίου καὶ τοῦ Φεβρουαρίου καὶ ἔκτοτε κατ’ ἐπανάληψιν μεγαλόστομοι ἐπαγγελίαι ἐδόθησαν, ὑποσχέσεις ἐδόθησαν καὶ ὑποσχέσεις ἠθετήθησαν καὶ ὑπῆρξαν ὑπαναχωρήσεις καὶ ὑπῆρξαν παραβάσεις, βεβαιότατα ἡ ΕΔΑ εἶναι ἄκρως δύσπιστος, ἄκρως ἐπιφυλακτικὴ ἀπὸ οἱασδήποτε καλὰς διαβεβαιώσεις, τὰς ὁποίας μόνον τυχὸν ἡ πρᾶξις, ἡ πραγματοποίησις εἰς τὸ μέλλον θὰ ἐπιβεβαιώσῃ. Ὁπωσδήποτε μαζὶ μὲ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ἡ ΕΔΑ περιμένει ἀπάντησιν ἐπὶ τῶν δύο αὐτῶν βασικῶν ἀγχωδῶν ἐρωτημάτων, διὰ νὰ προσδιορίσῃ τὴν μορφήν, ὑπὸ τὴν ὁποίαν θὰ ἐκφράσῃ τὴν θέλησίν της νὰ καταδικάσῃ τὴν μέχρι σήμερον ἀσκηθεῖσαν πολιτικὴν εἰς τὸ θέμα τῆς ἐξουσίας καὶ νὰ διατηρήσῃ ὅλας τὰς ἐπιφυλάξεις καὶ τὴν δυσπιστίαν της, μέχρις ἐπιβεβαιώσεως διὰ τῆς πραγματοποιήσεως δι’ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα τυχὸν θὰ ἐπαγγελθῇ καὶ πάλιν ἡ Κυβέρνησις. Πάντως ἀνεξαρτήτως τῶν ὅσων θὰ λεχθοῦν ἐνώπιον τοῦ Σώματος, κατὰ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ πολιτικοῦ ζητήματος, κατὰ τὴν κρίσιμον καὶ ἱστορικὴν σήμερον συνεδρίασιν, ἡ ΕΔΑ αἰσθάνεται χρέος νὰ διακηρύξῃ πρὸς ὅλας τὰς κατευθύνσεις καὶ πρὸς τὰ ἄνω καὶ πρὸς τὰ κάτω, ὅτι αἱ δυνάμεις καὶ αἱ ἐφεδρεῖαι τῆς δημοκρατικῆς ὁμαλότητος, τῆς νομιμότητος τῆς λαϊκῆς κυριαρχίας εἶναι ἀνεξάντλητοι, ὅτι ὁ δημοκρατικὸς λαὸς ὁ ὁποῖος ἀνέτρεψε μὲ τὴν ἑνιαίαν καὶ μαζικὴν πάλην του ἐπιβεβλημένον ἤδη δυναμικῶς καὶ φρουρούμενον ἀπὸ κρατικὴν καὶ παρακρατικὴν βίαν τὸ ἐκλογικὸν πραξικόπημα «ΠΕΡΙΚΛΗΣ», θὰ ἐπιβάλῃ τὴν σωστήν, τὴν δημοκρατικήν, τὴν ἐθνικῶς συμφέρουσαν λύσιν εἰς τὸ πρόβλημα τῆς ἐξουσίας, σύμφωνα μὲ τὰς ἀνάγκας τῶν καιρῶν καὶ σύμφωνα μὲ τὰς δημοκρατικὰς ἀξιώσεις τοῦ Ἔθνους. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς ΕΔΑ).

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ἀρχηγὸς τοῦ Κόμματος τῶν Προοδευτικῶν, ἔχει τὸν λόγον.

§87Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι παράτυπον νὰ τίθεται ζήτημα ἐμπιστοσύνης ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν. Εἶναι ἄηθες. Διότι φυσικῷ τῷ λόγῳ τοῦτο πρέπει νὰ συνδέεται μὲ τὴν ὕπαρξιν ἐκτάκτου γεγονότος, τὸ ὁποῖον ἀναγκάζει τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἐπιδιώξῃ νὰ ἐπαναβεβαιώσῃ τὴν ἐμπιστοσύνην τοῦ Σώματος πρὸς αὐτήν. Ὅσα δὲ εἶδον τὸ φῶς εἰς τὸν τύπον καὶ ὅσα ἀπὸ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ἐξετέθησαν, ἡμᾶς τοὐλάχιστον δὲν ἔπεισαν, ὅτι ὑπῆρξαν οἱ πραγματικοὶ λόγοι διὰ νὰ ζητηθῇ ψῆφος ἐμπιστοσύνης. Συνέβη κάποτε, τὸ 1892, νὰ πράξῃ τὸ ἴδιον ὁ Θεόδωρος Δεληγιάννης, ἀλλὰ εἶχεν ἔκτακτον λόγον. Ἀταξίαν, κ. Πρόεδρε, ἀπετέλεσε κατ’ ἐμέ, ὅτι ἔκαμεν ἔναρξιν τῆς σημερινῆς συζητήσεως ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Ἐπιθυμῶ νὰ τονίσω, ὅτι ἡ παρατήρησίς μου οὐδεμίαν ἔχει σχέσιν μὲ τὸ πρόσωπον, διότι τιμῶ ἰδιαιτέρως τὸν κ. Στεφανόπουλον. Διαπιστώνω ἁπλῶς τὴν ἀταξίαν. Ὅταν πρόκειται περὶ θέματος δυσπιστίας βεβαίως εἶναι ἐλευθέρα ἡ Κυβέρνησις νὰ καθορίζῃ τὰ τῆς ἀμύνης της καὶ τὴν τακτικὴν τὴν ὁποίαν θὰ ἀκολουθήσῃ. Καὶ συνεπῶς δύναται τότε ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἀπαντήσῃ μὲ οἱουσδήποτε Ὑπουργοὺς θέλει καὶ αὐτὸς νὰ κλείσῃ ἁπλῶς τὴν συζήτησιν, ἢ νὰ μὴ ἀπαντήσῃ προσωπικῶς διόλου. Καὶ τοιούτων παραδειγμάτων ἔχομεν σειρὰν ὅλην εἰς τὴν κοινοβουλευτικὴν ἱστορίαν τῆς Ἑλλάδος. Ὅταν ὅμως θέτῃ τὸ ζήτημα ἐμπιστοσύνης ἡ Κυβέρνησις καὶ διηυκρίνησε προχθὲς ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι θὰ ἐξηγήσῃ τοὺς λόγους διὰ τοὺς ὁποίους ἔθεσε τὸ ζήτημα, ἐγὼ τοὐλάχιστον ἀνέμενον σήμερον ἡ ἔναρξις τῆς συζητήσεως νὰ γίνῃ ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως. Διότι φαντασθῆτε τώρα αὐτοὺς οἱ ὁποῖοι συμμετέχουν εἰς τὴν συζήτησιν κανονικῶς θὰ ἔπρεπε νὰ περιμένουν τὸν ἐπίλογον, διὰ νὰ ἀπαντήσουν εἰς τὸν ἐπίλογον, διότι τὸ συμπέρασμα τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ ἐνδιαφέρει. Ἔπρεπε, λοιπόν, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ κάμνῃ ἔναρξιν τῆς συζητήσεως καὶ ἂν ἤθελεν εἰς τὸ τέλος, ἂς ἐξῆγε καὶ τὰ συμπεράσματα. Φαίνεται ὅμως, ὅτι ἡ σύγχυσις, ἡ ὁποία ἐπικρατεῖ αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς τὴν Ε. Κ., σύγχυσις, δηλ. ὡς πρὸς τὸ μένος τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας καὶ τὰ μέλη τοῦ Κόμματος τῆς Ε. Κ. καὶ ὡς πρὸς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ τὴν αἴθουσαν τοῦ κόμματος, εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία ὡδήγησεν εἰς τὸ νὰ κάμῃ τὴν ἔναρξιν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Ἡμεῖς ὅμως οἱ ὁποῖοι δὲν ἀνήκομεν εἰς τὴν Ε. Κ. δὲν ἔχομεν κανένα λόγον νὰ πίπτωμεν θύματα αὐτῆς τῆς συγχύσεως ἑκουσίας ἢ ἀκουσίας. Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι τυχαῖον γεγονός, ὅτι κατὰ τὴν προχθεσινὴν συνεδρίασιν, ὅταν ἐπὶ τέλους ἐψηφίζετο ἡ παραγραφὴ καὶ διὰ τὰ μυστικὰ κονδύλια, ὅταν δηλαδὴ ὁριστικῶς ἐτάφετο ἡ ὑπόσχεσις τοῦ ἠθικοῦ καθαρμοῦ, τότε καὶ μετὰ τὸ πέρας τῆς ψηφοφορίας προσῆλθεν ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, διὰ νὰ ἀνακοινώσῃ, ὅτι θέτει θέμα ἐμπιστοσύνης. Αὐτὸ καὶ μόνον τὸ γεγονὸς ἐξηγεῖ πάρα πολλά. Ἐξηγεῖ τὴν ἀνάγκην, τὴν ὁποίαν ᾐσθάνθη ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως βεβαιωθείσης τῆς πλήρους χρεωκοπίας του, χρεωκοπίας εἰς ἓν ἐκ τῶν βασικῶν κεφαλαίων τοῦ προγράμματός του νὰ ζητήσῃ τὴν ἀναβάπτισιν τυπικὴν ἔστω, εἰς τὴν ἐμπιστοσύνην τῶν φίλων του. Εἶναι τόσον πρόσφατα τὰ γεγονότα, τὰ ἀφορῶντα τὸν ἠθικὸν καθαρμόν, ὥστε δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ τὰ ἐπαναλάβῃ κανείς. Μία πολὺ σύντομος ὑπόμνησις μόνον εἶναι χρήσιμος, ἵνα ἕκαστος ἐξ ἡμῶν, ὄχι εἰς τὴν ψῆφον του, ἀλλὰ εἰς τὴν συνείδησίν του ἠμπορέσῃ ἄλλην μίαν φορὰν νὰ κρίνῃ τὴν Κυβέρνησιν. Ἐπὶ μίαν ὁλόκληρον ὀκταετίαν, κ. Πρόεδρε, τὰ ἀποτελοῦντα τὴν Ἀντιπολίτευσιν κόμματα ἢ ὁμάδες, καὶ κατόπιν, ὡς Ἕνωσις Κέντρου, δὲν ἔκαμαν τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ κατηγοροῦν τὰς Κυβερνήσεις τῆς ἐποχῆς διὰ σωρείαν παραβάσεων μὲ τοὺς πλέον, ἐνδεχομένως, κτυπητοὺς χαρακτηρισμοὺς καὶ νὰ ὑπόσχωνται εἰς τὸν λαόν, ὅτι ἐὰν ποτὲ τιμηθοῦν μὲ τὴν ἐμπιστοσύνην του, ἓν ἀπὸ τὰ πρῶτα μελήματά των, θὰ εἶναι νὰ ἐπιβάλλουν τὰς ἀναγκαίας κυρώσεις. Καὶ τὸ πλήρωμα τοῦ χρόνου ἦλθεν. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἐτίμησε μὲ τὴν καταπληκτικὴν πλειοψηφίαν τοῦ 53% τὴν Ε. Κ. Καὶ φυσικὸν ἦτο νὰ ἀνεμένετο ἡ ἐκπλήρωσις ἑνὸς ἀπὸ τὰ βασικὰ κεφάλαια τοῦ προγράμματός της. Καὶ ἡ Κυβέρνησις, ὡς Κυβέρνησις πλέον, ἐπανέλαβεν ὅσα ὡς Ἀντιπολίτευσις κατήγγειλε καὶ ἀκόμη καὶ τὸν παρελθόντα Ἰούνιον εἰς τὴν ἀγόρευσίν του ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἰδικῶς ἐπεσήμανε καὶ ὑπερηφάνως ἀνέφερεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔκαμε τὸ καθῆκον της μέχρι τότε καὶ ὑπεσχέθη, ὅτι θὰ τὸ ὁλοκληρώσῃ εἰς τὸ θέμα τοῦ ἠθικοῦ καθαρμοῦ. Ἀκόμη τὸν παρελθόντα Μάϊον ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος παρουσιάζει τὰ θέματα τοῦ ἠθικοῦ καθαρμοῦ ὅλα ὡς ἁπλῶς ζήτημα χρόνου — θὰ ἔλεγε κανεὶς εὐφυολογῶν, ὅτι τὸ «ζήτημα χρόνου» ἦτο διὰ νὰ συμπληρωθῇ ἡ παραγραφή! — ἀλλ’ αἱ κυρώσεις θὰ ἐπεβάλλοντο. Καὶ τὶ συνέβη; Ἐνῷ θὰ ἦτο κάλλιστα δυνατὸν ἡ Κυβέρνησις ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς νὰ ἐξηγήσῃ εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ὅτι αἱ Α περιπτώσεις παρεγράφησαν, αἱ ἄλλαι περιπτώσεις δὲν παρεγράφησαν καὶ σπεύδει, ἵνα μὴ παραγραφοῦν καὶ ἐν πάσῃ περιπτώσει νὰ τονίσῃ, ὅτι ταχύτατα θὰ φέρῃ εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν ἐπίσημον, ὑπεύθυνον ἀπολογισμὸν καὶ ἀπὸ τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἀπὸ τοὺς ἁρμοδίους Ὑπουργούς, οἱ ὁποῖοι θὰ καταγγείλουν τὰς διαπιστουμένας τυχὸν παραβάσεις, ὑπερβάσεις καὶ καταχρήσεις, τίποτε ἀπὸ αὐτὰ δὲν ἔγινεν, ἀλλὰ μόνον ἑκάστοτε ἀπόλυτος ἀλλαγὴ πολιτικῆς. Ἄλλην πολιτικὴν ἠκολούθησεν ἡ Κυβέρνησις προκειμένου περὶ συστάσεως Ἐξεταστικῆς Ἐπιτροπῆς διὰ τὰ οἰκόπεδα, ἄλλην προκειμένου περὶ συστάσεως Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς διὰ τὴν ὑπόθεσιν τῆς ΔΕΗ, ἄλλην προκειμένου περὶ συστάσεως Ἐξεταστικῆς Ἐπιτροπῆς διὰ τὴν Ὁμόνοιαν, τὴν Πάρνηθα καὶ ὅλα τὰ ἄλλα καὶ ἄλλην ὅταν ἦλθε τὸ πόρισμα τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς, διὰ νὰ καταλήξωμεν τέλος εἰς μίαν πανηγυρικὴν διαπίστωσιν: Δυστυχῶς, κύριοι, παρεγράφησαν! Μὲ μίαν ὅμως παράλειψιν, κ. Πρόεδρε, ἡ ὁποία ἦτο ἀναγκαία: Δυστυχῶς, κύριοι, παρεγράφησαν, ὑπαιτιότητι ὅμως τίνος; Ἄν, λοιπόν, αὐτὸ δὲν ἀποτελῇ χρεωκοπίαν, δὲν γνωρίζω ποίαν σημασίαν πρέπει νὰ δώσωμεν εἰς τὴν λέξιν κ. Πρόεδρε, χρεωκοπίαν; Ἰδού, λοιπόν, πῶς ἐγὼ τοὐλάχιστον δικαιολογῶ τὴν ἐσωτερικὴν ἀνάγκην τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἀναβαπτισθῇ εἰς τὴν ἐμπιστοσύνην τῶν φίλων της. Ἀλλ’ ἡ χρεωκοπία, κ. Πρόεδρε, δὲν εἶναι μόνον εἰς τὸ θέμα τοῦ ἠθικοῦ καθαρμοῦ. Ὑπάρχει ἐξ ἴσου εἰς τὸ θέμα τῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς. Πάντοτε ὡς Ἀντιπολίτευσις, ἡ Κυβέρνησις ὑπέσχετο δύο τινά: Ὅτι θὰ ἐπεδίωκε νὰ ἐπιτύχῃ τὴν ἄνοδον τοῦ κύρους τοῦ Ἑλληνικοῦ, ὅταν ἔλθῃ εἰς τὴν ἐξουσίαν καὶ νὰ διασφαλίσῃ ἀπολύτως Ἑλληνικὴν ἐξωτερικὴν πολιτικήν. Ἀπέτυχε καὶ εἰς τὰ δύο, διότι, ἐὰν θέλωμεν νὰ λέγωμεν τὰ σῦκα σῦκα καὶ τὴν σκάφην σκάφην, εἶναι βέβαιον, ὅτι τὸ Ἑλληνικὸν κῦρος εἶναι σήμερον εἰς τὰ ἐπίπεδα τῆς ἐποχῆς τοῦ 1909, προτοῦ δηλ. ἔλθῃ εἰς τὴν Ἑλλάδα ὁ Ἐλευθ. Βενιζέλος. Καὶ ἐὰν θέλωμεν νὰ ὁμιλῶμεν περὶ Ἑλληνικῆς πολιτικῆς ἡ ἀπάντησις εἶναι ἁπλῆ: Νὰ μάθωμεν πρῶτα–πρῶτα ποίας πολιτικῆς, διότι ἡ Κυβέρνησις στερεῖται ἐξωτερικῆς πολιτικῆς καὶ εἰς τὰ γενικὰ καὶ εἰς τὰ ἐπὶ μέρους. Πορεύεται πάντοτε μὲ ἕνα μόνον γνώμονα, τὴν ἐλπίδα εἰς κάποιο θαῦμα. Καὶ ταῦτα τὴν ὥραν, κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ἔπρεπεν, ὅπως ἐπεσήμανα καὶ προχθές, ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς πρωτίστως νὰ διαφωτίζεται διὰ τὴν σημερινὴν παγκόσμιον πραγματικότητα, ἡ ὁποία εἶναι καθ’ ὅλα ρευστή, καθ’ ὅλα μεταβλητή, καθ’ ὅλα ἐπικίνδυνος καὶ ἡ ὁποία ἐνίοτε ἐνθυμίζει τὴν ἀτμοσφαῖραν τοῦ Μονάχου. Κατάστασις κατὰ τοῦτο χειροτέρα, σήμερον, διότι ὡς διεμορφώθησαν πλέον αἱ παγκόσμιαι συνθῆκαι καὶ ἡ ἀλληλοσύνθεσις καὶ ἡ ἐπίπτωσις, τῶν μὲν θεμάτων πρὸς τὰ δέ, εἶναι ἄμεσος καὶ ἀπόλυτος. Ἡ Κυβέρνησις ἐν τούτοις ἀντιτάσσει εἰς ταῦτα μακαριότητα καὶ ἀφήνει ὡς εἶπον καὶ τὴν Ἑλληνικὴν κοινὴν γνώμην ἀδιαφώτιστον ἐπὶ θεμάτων τὰ ὁποῖα ἠμποροῦν νὰ κρίνουν καὶ τὴν ἰδικήν μας ἐθνικὴν ὑπόστασιν. Εἶπον καὶ προχθές, ὅτι καὶ τὸ Βιετνὰμ καὶ ὁ Ἅγιος Δομίνικος ἔχουν σχέσιν μὲ ἡμᾶς ὡς ἔχει καὶ ἡ Κύπρος. Εἶπον ἀκόμη, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἀποκρύπτωμεν ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν ὅλην τὴν ἀλήθειαν, ὅτι εἰς τοὺς φίλους μας τείνει νὰ δημιουργηθῇ τὸ αἴσθημα, ὅτι κατηντήσαμεν πάλιν ἀνυπόφοροι. Κακῶς μπελᾶς. Μὴ βλέπετε πῶς τὰ μαθαίνομεν ἡμεῖς, ὅταν μετὰ 20ετίαν ἢ 30ετίαν δημοσιευθοῦν τὰ ἀρχεῖα τῶν ξένων Ὑπουργείων τῶν Ἐξωτερικῶν ἀρνούμενοι ἐν τῷ μεταξὺ νὰ ἐπαναπαυώμεθα εἰς τὰς φιλοφροσύνας ποὺ μᾶς κάμουν ἐπὶ τῶν ἡμερῶν μας. Καὶ ἂν ἀρχίζωμεν νὰ γινώμεθα ἑκάστοτε βάρος εἰς τοὺς φίλους μας, δὲν ἠμπορεῖτε τοὐλάχιστον νὰ εἴπητε, ὅτι κερδίζομεν ἀπὸ τὴν ἄλλην πλευράν. Θὰ ἤρκει καὶ μόνον ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως σχετικῶς μὲ τὴν πρόσκλησιν τοῦ Προέδρου αὐτῆς εἰς τὴν Ρωσίαν διὰ νὰ γίνῃ ἀμέσως ἀντιληπτὴ καὶ εἰς τοῦτο ἡ ὑπαιτιότης τῆς Κυβερνήσεως. Διότι τὸ νὰ ἀρνῆται κανεὶς νὰ μεταβῇ κάπου ἢ νὰ δέχεται νὰ μεταβῇ, εἶναι πολιτική, ἀλλὰ τὸ νὰ δέχεται νὰ μεταβῇ καὶ κατόπιν τὴν συνέχειαν νὰ καλύπτῃ πέπλος μυστηρίου, εἶναι πολιτικὴ ἀκατανόητος. Ὅταν μάλιστα ἡμεῖς γινώμεθα ἀφορμὴ νὰ ἀνοίξῃ ἐν προκειμένῳ ὁ δρόμος διὰ τὴν Τουρκίαν, ἡ ὁποία καὶ τὸν ἐκμεταλλεύεται μὲ ὅλους τοὺς τρόπους. Καὶ ἔχουν οἱ Τοῦρκοι τὴν ἱκανότητα αὐτήν. Θὰ ἔπρεπε νὰ εἴπω πολλὰ διὰ τὸ Κυπριακόν, ἀλλὰ κατήντησε δι’ ἐμὲ ἄχαρι θέμα συνεχῶς νὰ λέγω πράγματα, τὰ ὁποῖα ἐπαληθεύουν κατόπιν. Θὰ ἀρκεσθῶ εἰς ὀλίγα ἀφορμὴν λαβὼν ἀπὸ τὴν ἀτυχῆ ὑπόμνησιν τοῦ «ἡλιογαβαλείου ψηφίσματος», τὴν ὁποίαν ἔκαμε σήμερον ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Ἀπέδωκεν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τὸ ἡλιογαβάλειον αὐτὸ ψήφισμα εἰς τὸ γεγονός, ὅτι εἴχομεν πλησιάσει, ὡς γνωστόν, τόσον πολὺ εἰς τὴν ἕνωσιν, ἀλλὰ σκοτειναὶ δυνάμεις ἠμπόδισαν τὴν πραγματοποίησίν της. Αὐτὸ τὸ ὑπέμνησα ἢ μᾶλλον τὸ ἐμνημόνευσα ἐγὼ πρῶτος κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ Νοεμβρίου, πρὸ ἡμερησίας διατάξεως, τὴν ὁποίαν αἰτήσει μου εἶχε δεχθῆ ἡ Κυβέρνησις καὶ τὸ Προεδρεῖον. Ἔγινε μάλιστα τοῦτο ἀφορμὴ καὶ διαλόγου μου μὲ τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν, ὁ ὁποῖος εἶπεν, ὅτι τὸ νὰ ἀναγνωρίζῃ κανείς, ὅτι ἔφθασεν ἡ Κυβέρνησις ἕως ἐκεῖ, ἀποτελεῖ τίτλον δι’ αὐτήν. Καὶ ἀπήντησα τότε βεβαίως, ἀλλὰ ἀποτελεῖ καὶ πιστοποίησιν ἀποτυχίας ὅταν γνωρίζῃ κανείς, ὅτι ἐνῷ ἔφθασεν εἰς τὸ νῦν καὶ ἀεὶ τελικῶς ἀπέτυχεν! Καὶ ὅπως θὰ ἐδικαιοῦτο νὰ εἰσπράξῃ τὸν τίτλον τῆς ἐπιτυχίας, ἔτσι δὲν δύναται νὰ ἀρκεσθῇ εἰς τὴν πιστοποίησιν τῆς ἀποτυχίας. Ταῦτα ἀναφέρονται εἰς τὸν Αὔγουστον. Ἀλλὰ σήμερον ἔκαμε τὴν ὑπόμνησιν κατὰ τρόπον πρωθύστερον ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Τὸ ἡλιογαβάλειον αὐτὸ ψήφισμα ἐξεδίδετο κατὰ μῆνα Μάρτιον, εἰς ἐποχήν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ἐνόμιζεν, ὅτι ἡ ἀποστολὴ στρατιωτικῶν δυνάμεων τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν προεδίκαζε τὴν λύσιν τοῦ Κυπριακοῦ προβλήματος. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης, κύριε Πρόεδρε. Ἀλλὰ πέραν τούτου τί νὰ εἴπω ἀκόμη διὰ τὸ Κυπριακόν; Νὰ ὑπομνήσω διὰ τὰς διμερεῖς συνομιλίας, τὰς ὁποίας πρῶτος ἐγὼ ὑπεστήριξα καὶ τὰς ὁποίας σήμερον μόλις ἐδέχθη ἡ Κυβέρνησις, συρθεῖσα πρὸς τὰ ἐκεῖ καὶ τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ διαπραγματευτικὴ θέσις τῆς Τουρκίας εἶναι καλυτέρα; Τί νὰ εἴπω διὰ τὸ Συμβούλιον τοῦ Στέμματος, τὸ ὁποῖον ὅταν ἔγινεν, ἔγινε μὲ ὅλους προφανῶς τοὺς τρόπους τῆς δημοκρατικῆς καταρτίσεως, δηλ. μὲ ὑποκειμενικὰ κριτήρια τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὄχι μὲ τὰ οἱαδήποτε ἐπιβαλλόμενα ἀντικειμενικὰ κριτήρια; Τὶ νὰ εἴπω διὰ τὴν ὑπερήφανον ἐκείνην στάσιν πρὸς τὸν Πρόεδρον Τζόνσον, τὸ περίφημον ὄχι συγχέοντες προφανῶς τὸν Πρόεδρον Τζόνσον μὲ τὸν Μουσολίνι; Τί νὰ εἴπω διὰ τὸν κίνδυνον ἡ Κύπρος «θὰ καταστῇ Κούβα» καὶ λησμονοῦντες ὅτι δημιουργεῖται ἤδη ἄλλος ἄμεσος κίνδυνος, μήπως ἡ Κύπρος ἐν τῷ μεταξὺ καταστῇ μικρὰ προπολεμικὴ Ἱσπανία; Εὔχομαι νὰ διαψευσθῶ, ἀλλὰ ἀνησυχῶ, κ. Πρόεδρε, σοβαρῶς διὰ τὴν ἐξέλιξιν τοῦ Κυπριακοῦ, ὅπως ἀνησυχῶ καὶ δι’ ὁλόκληρον τὸν χειρισμὸν τῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν. Καὶ πάντα ταῦτα ὅταν ἐχάθη οὐσιαστικῶς ὁ Ἑλληνισμὸς τῆς Κωνσταντινουπόλεως καὶ ὅταν τὸ γόητρον καὶ ἡ δύναμις τοῦ Πατριαρχείου ἔχῃ φθάσει ἴση μὲ τὸ μηδέν. Καὶ ὅμως, κύριοι, ὅλας αὐτὰς τὰς ἀνησυχίας τὰς νικᾷ μία μεγαλυτέρα ἀνησυχία. Κύριε Πρόεδρε, πιστεύω, ὅτι ὅλοι μας πρέπει νὰ προσέξωμεν τὴν παραμεθόριον περιοχὴν καὶ κατηγορῶ τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι ἐνῷ εἶναι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζῃ τοὺς κινδύνους ποὺ ὑπάρχουν ἐκεῖ πρὸς τὰ βόρεια σύνορά μας, χειρίζεται τὸ θέμα μὲ ἀπαράδεκτον ἐρασιτεχνισμόν. Ἔρχομαι εἰς ἄλλο δυσάρεστον θέμα, τὸ θέμα τοῦ Ἑλληνικοῦ Στρατοῦ. Ὡς ἀντιπολίτευσις ἡ Κυβέρνησις ὑπέσχετο τρία τινά. Ὅτι θὰ περιορίσῃ τὰς στρατιωτικὰς δαπάνας ἵνα ἐπιτύχῃ χρησιμοποίησιν περισσοτέρων μέσων διὰ κοινωνικοὺς σκοπούς. Ὅτι θὰ ἐπιβάλῃ εἰς τοὺς ξένους νὰ ἀναγνωρίσουν τὰς ὑποχρεώσεις των καὶ ἡ συνεισφορά των ἐδῶ νὰ εἶναι ἀνάλογος καὶ ὄχι ὅπως ἦτο ἕως τώρα ἄδικος. Καὶ τέλος, ὅτι θὰ ἐξασφαλίσῃ ὕπαρξιν Ἐθνικοῦ Στρατοῦ. Καὶ περὶ μὲν τῶν δαπανῶν τί νὰ εἴπωμεν; Δὲν ἐννοῶ διὰ τὴν παρεμβολὴν τοῦ Κυπριακοῦ, ἂς ἀφήσωμεν τὰς προσθέτους ἐκεῖ δαπάνας ἔξω τοῦ ὑπολογισμοῦ. Μείωσις στρατιωτικῶν δαπανῶν εἰς κλίμακα, ἡ ὁποία θὰ ἠμποροῦσε νὰ συστήσῃ οὐσιώδη διαφορὰν ἀπὸ τὸ παρελθόν, δὲν ἐγένετο καμμία. Περὶ δὲ τῆς ξένης βοηθείας μεταβολήν τινα, ὡς πρὸς τὸ παρελθόν, ἐγὼ τοὐλάχιστον δὲν γνωρίζω καμμίαν, ἐκτὸς ὡραίων λόγων καὶ ἐλπίδων. Ὡς πρὸς δὲ τὸν Ἐθνικὸν Στρατὸν ποὺ εἶναι ὄχι μόνον ὀρθή, ἀλλὰ ἡ μόνη ὑγιὴς πολιτική, ἕνα μόνον ἔχω νὰ διαπιστώσω, ὅτι οὐδεὶς Ἕλλην πολίτης ξυπνᾷ τὸ πρωῒ ἤρεμος ὅταν ἀναγινώσκῃ εἰς οἱανδήποτε ἐφημερίδα οἱασδήποτε παρατάξεως γράφουσαν οἱαδήποτε ἀπὸ τῆς πλευρᾶς της, ἀλλὰ πάντως συζητοῦσα τὸ θέμα τοῦ Ἑλληνικοῦ Στρατοῦ. Ἀπὸ τῆς ὥρας ἐκείνης καὶ ἀπὸ ὅσα ἀκούονται νομίζομεν ἡμεῖς οἱ παλαιότεροι, διότι εἰσήλθομεν καὶ ἡμεῖς εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν παλαιοτέρων, ὅτι ἐπανερχόμεθα εἰς τὴν πρὸ τριακονταετίας ἐποχὴν ὅπου ἤκμαζεν ὁ παραγοντισμός. Ἀπὸ καρδίας εὔχομαι, κ. Πρόεδρε, αὐτὴ ἡ ἱστορία τὸ ταχύτερον νὰ σταματήσῃ διότι πράγματι δὲν ὑπάρχει μεγαλύτερος ἐσωτερικὸς κίνδυνος ἀπὸ τὴν ὑπόθεσιν τοῦ Στρατοῦ εἰς πᾶσαν ἐποχὴν καὶ εἰς πᾶσαν περίοδον καὶ ἰδίως εἰς τὴν σημερινὴν ἀνήσυχον ἐποχήν μας. Τί νὰ εἴπῃ κανεὶς ἀφοῦ πολιτικὸν ζήτημα ἔθεσεν ἡ Κυβέρνησις, διὰ τὴν Δικαιοσύνην καὶ τὴν Παιδείαν; Δὲν πρόκειται νὰ ἐξετάσω καὶ αὐτά, ἀλλὰ ἕνα εἶναι βέβαιον, ὅτι καὶ ἐκεῖ μὲ τοὺς χειρισμοὺς τοὺς ἀτυχεῖς, τὰς παλινωδίας καὶ τὴν ἀσυνέπειαν κατώρθωσεν ἡ Κυβέρνησις νὰ κλονίσῃ τὸ γόητρον ἀνωτάτων δικαστικῶν καὶ πολὺ φοβοῦμαι, ὅτι νέαι περιπέτειαι ἑτοιμάζονται, ὅταν θὰ ἀρχίσουν αἱ θεριναὶ διακοπαί. Ἐδώσαμεν τὸν διπλάσιον μισθὸν εἰς τοὺς δικαστικοὺς καὶ εἴπομεν μόνον εἰς αὐτοὺς καὶ μετὰ ἓν ἔτος ἐπήραμεν καὶ ἡμεῖς, οἱ βουλευταί, ἀλλὰ ἀπὸ καιροῦ ἀναμένουν καὶ οἱ καθηγηταὶ τοῦ Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης τὴν τήρησιν τῆς πρὸς αὐτοὺς ὑποσχέσεως καὶ ἔχουν δίκαιον. Διὰ δὲ τὴν Παιδείαν τί νὰ εἴπω ἐγώ, ὁ ὁποῖος ἀπὸ τοὺς πρώτους ἐκήρυξα τὴν ἀνάγκην, σχετικῶς μὲ τὰ ἀνώτατα ἱδρύματα, ὅτι χρειάζεται ὁ τόπος νὰ ἴδῃ αὐξανόμενον τὸν ἀριθμὸν τῶν Πανεπιστημίων, ἀλλὰ μὲ σύστημα καὶ μὲ βῆμα σημειωτόν, λέγω, λοιπόν, σήμερον, ὅτι ἐὰν τὰ μεγαλεπήβολα προγράμματα τῆς Κυβερνήσεως πραγματοποιηθοῦν, τότε κ. Πρόεδρε, κάμω νέαν προφητείαν, ὅτι μετ’ οὐ πολύ, τὸ πτυχίον τοῦ Ἑλληνικοῦ Πανεπιστημίου θὰ ἔχῃ ἀξίαν ἀπολυτηρίου Ἑλληνικοῦ Γυμνασίου καὶ ὅτι μία ἄλλη Κυβέρνησις, σεβομένη τὸν ἑαυτόν της, θὰ πρέπει νὰ ἱδρύσῃ ὑπερπανεπιστήμιον ἵνα ἐπαναδώσῃ εἰς τὸ Πανεπιστημιακὸν πτυχίον τὴν παλαιάν του ἀξίαν. Εἶπε μόνον κάποιος συνάδελφος, διακόπτων με, νὰ μὴ εἶναι τὸ Πανεπιστήμιον κτῆμα μόνον ἰδικόν μας. Πλανᾶται. Κτῆμα τῶν ὀλίγων ἢ πολλῶν εἶναι τὸ πτυχίον ποὺ ἔχει ἀξίαν. Ὅταν τὸ πτυχίον δὲν ἔχῃ ἀξίαν διαφθείρει τοὺς πολλοὺς καὶ τοὺς παραπλανᾷ καὶ τοὺς μεταβάλλει εἰς ἐπικινδύνους προλεταρίους. Ἔρχομαι εἰς τὸ οἰκονομικόν. Εἶναι τὸ κεφάλαιον, εἰς τὸ ὁποῖον, κατ’ ἐξοχὴν δὲν θὰ ὁμιλήσω. Διὰ ποῖον λόγον; Διότι τί νὰ εἴπω πρῶτον καὶ τί ὕστερον; Νὰ εἴπω διὰ τὸ ἰσοζύγιον πληρωμῶν; Νὰ εἴπω διὰ τὰ συνεχῶς στενεύοντα χρονικὰ περιθώρια τῆς συνδέσεώς μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, διὰ τὸν σῖτον καὶ διὰ τὰ καπνά, ποὺ πληροφορούμεθα εὐχαρίστως, ὅτι θὰ πωληθοῦν. Νὰ εἴπω διὰ τὰς συγκεντρωμένας πιστώσεις εἰς ὀλίγας χεῖρας καὶ ὄχι εἰς τὰς πολλάς; Νὰ εἴπω ἐπὶ τῶν θεμάτων τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως διὰ τὰ ὁποῖα, ὀρθῶς παρετηρήθη, ὅτι μέχρι σήμερον δὲν μᾶς ἀνηγγέλθη κάτι νέον, ἐκτὸς τῆς συνεχίσεως ἢ συμπληρώσεως τῶν παλαιῶν; Βεβαίως, ὡς ἀνήγγειλεν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, αὔριον ἢ μεθαύριον, θὰ ἔχουν πλήρη τὴν εὐκαιρίαν, νὰ χρησιμοποιήσουν τὰς τρεῖς ἕως τέσσαρας συνεδριάσεις νὰ παρελάσουν οἱ ἀξιότιμοι συνάδελφοι καὶ οἱ Οἰκονομικοὶ Ὑπουργοὶ μὲ σωρείαν πινάκων στατιστικῶν, διὰ νὰ πείσουν τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν διὰ τὴν σημερινὴν εὐημερίαν καὶ διὰ τὸν αὐριανὸν παράδεισον. Ἀλλ’ ἂς εἶναι ὀλίγον προσεκτικοὶ οἱ ὀπαδοὶ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου καὶ ἂς ἐνθυμηθοῦν τὸν Ἀρχηγόν των εἰς τὰς λαμπράς του ἡμέρας, ὅτε ἦτο ἀρχηγὸς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. (Διότι καὶ ὁ ἴδιος ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως θὰ ἀναγνωρίσῃ, ὅτι αἱ λαμπρότεραι ἡμέραι του ἦσαν ὡς Ἀρχηγοῦ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ ὄχι ὡς Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως). Κατὰ τὰς ἡμέρας, λοιπόν, ἐκείνας, τὰς λαμπράς, ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, ἐγὼ τὸν ἤκουσα ἐπανειλημμένως, τὸν σημερινὸν Πρωθυπουργὸν ἀπευθυνόμενον πρὸς τὴν τότε Κυβέρνησιν νὰ λέγῃ: «Οἱ ἀριθμοί σας εὐημεροῦν, ἀλλὰ οἱ Ἕλληνες πολῖται πεινοῦν». Καὶ σήμερον αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης, κ. Πρόεδρε, διότι ὁ βίος κατέστη ἀβίωτος, λόγῳ τῆς οἰκονομικῆς ἀθλιότητος τῶν Ἑλλήνων πολιτῶν, μισθοσυντηρήτων, ἐργατῶν, ἀγροτῶν, οἱ ὁποῖοι δεδικαιολογημένως ζητοῦν τὴν οἰκονομικὴν βελτίωσιν τῆς θέσεώς των. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τοῦ Κόμματος τῶν Προοδευτικῶν καὶ τῆς ΕΡΕ).

§88Θ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Καὶ ἡ ἀναπροσαρμογή; (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§89Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Διὰ τὴν ἀναπροσαρμογὴν ἔχω νὰ εἴπω τοῦτο μόνον, ὅτι ἠμπορεῖ τινὲς ἐξ ὑμῶν νὰ ἔχουν ἕκαστος τίτλους ὑπερηφανείας δι’ ὅ,τι ἔπραξαν, ἐγὼ ὅμως δι’ οὐδὲν ἄλλο ὑπερηφανεύομαι τόσον, ὅσον διὰ τὴν ἀναπροσαρμογήν, χάρις εἰς τὴν ὁποίαν ὑφίσταται σήμερον ἡ οἰκονομία τῆς Ἑλλάδος. (Χειροκροτήματα). Κύριε Πρόεδρε, σέβομαι τὸ Σῶμα, σέβομαι τοὺς κ.κ. συναδέλφους καὶ τοὺς πάντας καὶ οὐδένα προκαλῶ. Ἀξιῶ ἁπλῶς καὶ μόνον καὶ ἐκεῖνοι νὰ μὲ σέβωνται.

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ διαμαρτυρία ὀφείλεται εἰς τὸ ὅτι δὲν σᾶς ἀκούουν.

§91Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Λυποῦμαι πολύ, διότι δὲν ἤκουσα τὴν παρατήρησίν των. Ἡ ὁμιλία ἀπὸ τῆς θέσεως αὐτῆς παρέχει δύο προτερήματα. Τὸ πρῶτον εἶναι, ὅτι σὲ ἀναγκάζει νὰ εἶσαι σύντομος καὶ ἡ ἐποχή μας χρειάζεται συντόμους ὁμιλίας καὶ δεύτερον, διότι πραγματοποιεῖ τὸν διάλογον καὶ δὲν ἀπευθύνεταί τις ἀπὸ τοῦ βήματος, ὡς ἀπὸ ἐξώστην πρὸς τὴν μᾶζαν τῶν βουλευτῶν, ἐνῷ ἀπὸ τῆς θέσεως αὐτῆς ἀπευθύνεται πρὸς τὸν Πρόεδρον καὶ τὴν Κυβέρνησιν, τὴν ὁποίαν ἐλέγχει.

§92Ι. ΚΟΥΤΣΟΧΕΡΑΣ. Ὄχι μᾶζαν τῶν βουλευτῶν.

§93Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Εἶμαι δημοκρατικώτερος ἀπὸ σᾶς. Τὴν μᾶζαν ἀποτελεῖ ὁ λαός. Εὐχαρίστως τοποθετῶ τὸν ἑαυτόν μου εἰς τὴν μᾶζαν. Αἱ ὀγκούμεναι ἀνησυχίαι θὰ ἔπρεπε πάντως καὶ τὴν ὑστάτην ἔστω ὥραν νὰ μᾶς κάμουν προσεκτικούς. Πιστεύω, ὅτι οἱ δημοκρατικοὶ πολῖται ἔχουν κάθε λόγον νὰ ἀνησυχοῦν. Διότι ὅταν ἡ γενικὴ ἀτμόσφαιρα καθίσταται πνιγηρὰ τότε τὸ κλίμα ἀποβαίνει πρόσφορον διὰ τοὺς ἀπιθάνους σωτῆρας τῆς Δημοκρατίας. Ὅλοι μας δὲ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ὡς κοινοβουλευτικοὶ ἄνδρες, ἔχομεν κοινὸν συμφέρον νὰ ἀγωνιζώμεθα ὑπὲρ τῆς ἡσυχίας. Μὴ ἀποκλείοντες λοιπὸν τὸ ἀπρόοπτον ταχυτέρων ἐκλογῶν, ὡς ἐτόνισα καὶ ἤδη ἐπαναλαμβάνω, πρέπει νὰ εἴμεθα προητοιμασμένοι τοὐλάχιστον ἀπὸ ἀπόψεως ἐκλογικοῦ νόμου. Πρέπει δὲ σήμερον, αὐτὸ ἐγὼ φρονῶ, νὰ ψηφίσωμεν τὴν ἁπλῆν ἀναλογικήν, ἡ ὁποία βοηθεῖ τὰς καθαρὰς καταστάσεις τὰς ὁποίας χρειάζεται ἡ δημοκρατία. Ἐὰν ὑπάρχουν τινές, οἱ ὁποῖοι προτιμοῦν μετωπικὸν ἀγῶνα, ἂς ὑποστηρίξουν τότε τὸ πλειοψηφικόν. Καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν πάλιν ἐπανέρχομαι εἰς τὴν διακομματικὴν ἐπανεξέτασιν τῆς προτάσεως τοῦ ἀειμνήστου Σοφοκλῆ Βενιζέλου, διὰ τὴν τύχην τοῦ κομμουνιστικοῦ Κόμματος. Εἶναι περίεργον, ὅτι πρὸ ἡμερῶν, ὅταν τὸ ἐτόνισα αὐτό, διὰ μὲν τὸν ἐκλογικὸν νόμον, ἡ ἀπάντησις ἦτο ἡ σιγή, διὰ δὲ τὸ κομμουνιστικὸν Κόμμα ἡ ἀπάντησις ἦτο ποτέ. Μοῦ ἔκαμεν ἐντύπωσιν αὐτό. Ἠδύνατο ἡ Κυβέρνησις, ἔχουσα τὴν εὐθύνην νὰ ἀρνηθῇ διὰ σήμερον, ἀλλ’ αὐτὸ τὸ ποτέ, ἐμὲ τουλάχιστον ἰδιαιτέρως ἐξένισε. Τί θὰ εἴπῃ ποτέ; Ἠξεύρετε, ὅτι εἰς τὴν Ὁλλανδίαν συζητεῖται νὰ ἐπιτραπῇ εἰς τὸ Κ.Κ. νὰ χρησιμοποιῇ τὸ ραδιόφωνον, ὑπὸ μορφὴν διαφημήσεων, ὅπως καὶ ὅλα τὰ Κόμματα; Ἐπειδὴ δὲ ἀνεφέρθην εἰς τὸ ραδιόφωνον, μὰ τὴν ἀλήθειαν, ἐδῶ εἶναι ποὺ ἡ δημοκρατικὴ σημερινὴ Κυβέρνησις ἀποδεικνύεται ἀντιδημοκρατική. Δὲν γνωρίζω, οὐδεμίαν μέχρι σήμερον Κυβέρνησιν νὰ ἔκαμε τοιαύτην μονοπωλιακὴν κατάχρησιν τοῦ ραδιοφώνου ὡς ἡ παροῦσα. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῶν Προοδευτικῶν καὶ τῆς

ΕΡΕ).

Καὶ μάλιστα ἐπὶ πλέον, κ. Πρόεδρε, ἐὰν εἶσθε ἀπὸ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ὅπως ἐγὼ ἐνδιαφέρονται νὰ παρακολουθοῦν καὶ νὰ μανθάνουν, ἐὰν θέλετε νὰ πληροφορηθῆτε ποῖος εἶναι εὐνοούμενος τῆς Κυβερνήσεως πρέπει νὰ παρακολουθῆτε τὸ ραδιόφωνον. Οἱ εὐνοούμενοι ἔχουν μεγαλύτερον δελτίον καὶ οἱ ὑπὸ δυσμένειαν μικρότερον δελτίον. Παρακολουθήσατέ το καὶ θὰ ἴδητε, ὅτι ἔχω δίκαιον. (Γέλωτες ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς ΕΡΕ). Ἐπεξετάθην περισσότερον τοῦ συνήθους. Αὐτὸ ὀφείλεται εἰς τὸν κ. Ἠλιοῦ ποὺ δὲν μοῦ παρεχώρησε τὴν θέσιν του. Ἐὰν μοῦ τὴν παρεχώρει θὰ ἤμην πάρα πολὺ σύντομος. Δὲν μοῦ τὴν παρεχώρησε καὶ ἐκδικοῦμαι. Καὶ τώρα εἶναι ἡ ὥρα τοῦ τέλους, φυσικά, κ. Πρόεδρε, θεωρῶ, ὅτι ἡ παραμονή μας ἐδῶ δὲν ἔχει κανένα λόγον. Εἰλικρινὰ πιστεύω αὐτὴν τὴν στιγμήν, ὅτι δὲν γίνεται συζήτησις ἀλλὰ γίνεται ἀπολογισμὸς μὲ σκοπὸν νὰ δικαιολογηθῇ ἡ Κυβέρνησις εἰς τοὺς φίλους της καὶ νὰ ἐξασφαλίσῃ τὴν ἐμπιστοσύνην των, τοὐλάχιστον τὸ τετράμηνον τῶν θερινῶν διακοπῶν καὶ βλέπομεν. Ὅταν ἀρχίσῃ τὸ φθινόπωρον ἡ Βουλή, τότε θὰ ξαναρχίσωμεν νὰ συζητῶμεν ἐπὶ τῶν πεπραγμένων μὲ αἴτησιν διὰ νέαν πίστωσιν χρόνου. Κύριε Πρόεδρε, ἐὰν αὐτὸ ἐπιθυμῇ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἠμπορεῖ νὰ κοιμηθῇ ἥσυχος, διότι θὰ ἐξασφαλίσῃ τὴν πανηγυρικὴν ἐμπιστοσύνην τῆς πλειοψηφίας τῆς Βουλῆς. Δὲν τοῦ τὴν ἀμφισβητεῖ κανείς. Νὰ κοιμηθῇ λοιπὸν ἥσυχος. Ἐγὼ προσωπικῶς τὸν τιμῶ καὶ τὸν ἀγαπῶ. Διατὶ νὰ μὴ εὔχομαι νὰ κοιμᾶται ἥσυχος. Ἐὰν ὅμως θέλῃ νὰ μάθῃ τὴν πραγματικότητα νὰ καταργήσῃ τὸ φράγμα τῆς ἀπομονώσεως. Τότε θὰ ἴδῃ, ὅτι δὲν τοῦ ἀρκεῖ ἡ ψῆφος. Ὅταν πρὸ 15 μηνῶν ἀπὸ τοῦ βήματος ἐνεφανίζετο τὸ πρῶτον ὡς Κυβέρνησις καὶ ἀνέπτυσσε τὸ πρόγραμμά της, ἐστηρίζετο τότε εἰς μίαν ἀπὸ τὰς σπανίας ἀπὸ τὰς Ἑλληνικὰς πλειοψηφίας, εἰς τὴν πλειοψηφίαν τοῦ 53%. Τὴν ἐσπατάλησεν. Εἶναι μέγα ἐρωτηματικὸν ἐὰν ἀνακτᾶται ἀπωλεσθεῖσα μεγάλη πλειοψηφία. Ἐὰν ἐκείνην τὴν πλειοψηφίαν δὲν τὴν χρειάζεται πλέον καὶ τοῦ ἀρκεῖ ἡ πλειοψηφία τῶν 171 πειθαρχημένων βουλευτῶν κάμνει λάθος. Ἡμεῖς τοῦ λέγομεν, ὅτι δὲν πρέπει νὰ τοῦ ἀρκῇ, διότι πρέπει νὰ γνωρίζῃ, ὅτι ἐὰν παραμένῃ εἰς τὴν ἐξουσίαν παραμένει, διότι δὲν ὑπάρχει αὐτὴν τὴν ὥραν διάδοχον δημοκρατικὸν κοινοβουλευτικὸν σχῆμα. Ἐὰν ἦτο δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ καὶ πιστεύω, ὅτι θὰ ὑπάρξῃ, θὰ ἔπαυε νὰ εὑρίσκετο εἰς τὴν ἐξουσίαν. Καὶ μὲ τὴν ἐλπίδα αὐτὴν οἱ Προοδευτικοὶ δηλοῦν, ὅτι ἀποχωροῦν. (Χειροκροτήματα).

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔχει τὸν λόγον.

§95Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριοι βουλευταί, ὅσον πρόχειρος καὶ ὅσον ἐπιπολαία καὶ ἂν ὑπῆρξεν ἡ ἀπάντησις τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς ΕΡΕ, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μείνῃ ἄνευ ἀπαντήσεως εἰς καίριά τινα σημεῖα. Ἐν πρώτοις ὁ ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ προσεπάθησε δι’ ἑνὸς εἴδους λογοπαιγνίου νὰ ἀποφύγῃ τὴν ἐπίκρισιν, τὴν ὁποίαν ἀπηύθυνα εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν. Ὤφειλεν ὅμως νὰ γνωρίζῃ, ὅτι εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν κρίνονται τόσον ἡ Κυβέρνησις, ὅσον καὶ ἡ Ἀντιπολίτευσις. Ὅταν δὲ εἰς τοιαύτας κρισίμους στιγμὰς ἀποφεύγῃ νὰ ἀναλάβῃ τὴν εὐθύνην τῆς ἀντιμετωπίσεως κατ’ εὐθεῖαν τῶν κρισίμων διὰ τὴν χώραν προβλημάτων, ἀναμφισβητήτως προκαλεῖ τὸ κοινὸν αἴσθημα καὶ προκαλεῖ θλιβερὰς σκέψεις καὶ εἰς ἡμᾶς καὶ εἰς τὸν λαόν. Ὁ ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ διέπραξεν ἕνα πρῶτον ἀτόπημα. Διέστρεψε τοὺς λόγους τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως διὰ νὰ ἔχῃ τὴν ἄνεσιν νὰ διαπιστώσῃ δῆθεν ἀντίφασιν μεταξὺ τῶν ὅσων ἐδήλωσεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὅσων ἐγὼ προηγουμένως εἶπα. Ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ρητῶς καὶ κατηγορηματικῶς ὡς πρῶτον λόγον τῆς θέσεως ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως τοῦ πολιτικοῦ θέματος, ὥρισε τὴν ἔκθεσιν τοῦ δημιουργικοῦ της ἔργου, ἀλλὰ καὶ ἐπὶ πλέον τὴν προοπτικὴν αὐτῆς διὰ τὸ μέλλον. Πέραν αὐτοῦ διέπραξε καὶ δεύτερον ἀτόπημα μεγαλύτερον ὁ κ. ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ. Ἀρχηγὸς κόμματος αὐτὸς ἀνῆλθεν εἰς τὸ βῆμα διὰ νὰ ἀπαντήσῃ εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἀναγινώσκων ἐφημερίδας φιλικὰς πρὸς τὸ κόμμα ἡμῶν. Καὶ ἐνόμισεν, ὅτι κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἀσκεῖ Ἀντιπολίτευσιν. Ἀναμφιβόλως ὁ ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ ἤθελε νὰ ἐπιβεβαιώσῃ ὅσα αἱ ἰδικαί του ἐφημερίδες γράφουν σχετικῶς μὲ τὴν Ἀντιπολίτευσιν ποὺ ἀσκεῖ. Αἱ ἐφημερίδες αὗται ἐπαναλαμβάνουν, ὅτι ἡ Ἀντιπολίτευσις, τὴν ὁποίαν οὗτος ἀσκεῖ εἶναι ἐστερημένη ἀποτελεσματικότητος καὶ ὅτι μόνον αἱ ἐφημερίδες αὐταὶ ἀσκοῦν πράγματι δυναμικὴν Ἀντιπολίτευσιν. Καὶ μάλιστα διὰ τὴν Ἀντιπολίτευσιν, τὴν ὁποίαν ἀσκεῖ ὁ ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ, ὡς σύνθημα ἔδωσαν τὸ «χαμομήλι». Τοιαύτη εἶναι ἡ Ἀντιπολίτευσις, τὴν ὁποίαν ἀσκεῖ ὁ ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ. Διότι ἐντὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς οὐδέποτε ἔθιξε τὰ μεγάλα ζητήματα καὶ συνεπῶς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπηρεάσῃ τὴν κοινὴν γνώμην. Καὶ δι’ αὐτὸ τρέπεται πρὸς τὰ πεζοδρόμια ὅπου ὑπάρχει εὐχερὴς ὁ μονόλογος διὰ νὰ λέγῃ ὅ,τι θέλει αὐθαιρέτως καὶ νὰ ὑβρίζῃ καὶ νὰ προκαλῇ. Δὲν εἶναι Ἀντιπολίτευσις αὐτή. Εἶναι Ἀντιπολίτευσις τοῦ «χαμομηλιοῦ», ὡς εἶπον αἱ ἐφημερίδες του. Ἀλλὰ ἐὰν αὐτὸς ἔρχεται νὰ ἐπιβεβαιώσῃ ὅσα γράφουν αἱ ἐφημερίδες του, τὸν πληροφοροῦμεν, ὅτι ἔλαβε κακὴν διεύθυνσιν, ἐὰν θέλῃ νὰ ἐφαρμόσῃ αὐτὸ καὶ διὰ τὴν Κυβέρνησιν. Ὑπάρχουν βεβαίως φιλικαὶ ἐφημερίδες πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, αἱ ὁποῖαι ὅμως εἶναι ἐλεύθεραι καὶ ἐλευθέρως ἀσκοῦν τὴν κριτικήν των. Ἀλλὰ βεβαίως δὲν εἶναι δυνατὸν ἐν ὀνόματι τῶν ἐφημερίδων νὰ ἀσκῆται Ἀντιπολίτευσις κατὰ τῆς Κυβερνήσεως. Ἡ Κυβέρνησις ἔχει τὰς πράξεις της καὶ τὰς ἐνεργείας της καὶ ἐπ’ αὐτῶν ὤφειλε νὰ ἀπαντήσῃ ὁ ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ. Ἐπειδὴ στερεῖται τῆς δυνατότητος ἀπαντήσεως, δι’ αὐτὸ προετίμησε νὰ ἀναγνώσῃ τὰς ἐφημερίδας. Αὐτὸ εἶναι σύμπτωμα τῆς καταπτώσεως τῶν πολιτικῶν ἠθῶν. Εἶναι ἀπόδειξις τοῦ ὅτι οὕτω ἀντιλαμβανόμεθα εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν τὸν τρόπον τῆς ἀσκήσεως τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὁ ὁποῖος εἶναι ἐκτὸς τῶν παραδόσεων τῆς Βουλῆς. Ἀκριβῶς, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀσκήσῃ τὴν Ἀντιπολίτευσιν, τὴν ὁποίαν ἐπιβάλλουν τὰ πράγματα καὶ οἱ κανόνες τοῦ Κοινοβουλευτισμοῦ, δι’ αὐτὸ προέκρινε τὴν ὁδὸν τῆς προκλήσεως, ἡ ὁποία ὁδηγεῖ κατ’ εὐθεῖαν εἰς τὸ πεζοδρόμιον. Ἀλλ’ ἂς εἶναι βέβαιος, ὅτι ἐὰν καὶ ἐν προκειμένῳ προσπαθῇ νὰ ἀντιγράψῃ τὴν Ε.Κ., θὰ ἀποτύχῃ, διότι ἡ ἀντιγραφή του εἶναι κακή. Ἀλλὰ δὲν ἔχει σημασίαν, ὅτι θὰ ἀποτύχῃ εἰς τὸν ἀγῶνα του. Αὐτὸ δὲν ἔχει παρὰ μικρὰν δι’ ἡμᾶς σημασίαν. Ἐκεῖνο ποὺ ἔχει σημασίαν εἶναι, ὅτι τὴν παρασχεθεῖσαν εὐκαιρίαν ὅπως ἐπανέλθῃ εἰς τὴν εὐθεῖαν δημοκρατικὴν Ἀντιπολίτευσιν, αὐτὴν τὴν εὐκαιρίαν δὲν ἠθέλησε νὰ ἀποδεχθῇ. Τοῦτο ἀποδεικνύει, ὅτι ἔχει πλήρη ἔλλειψιν συναισθήσεως τῶν εὐθυνῶν του ἔναντι τῶν στιγμῶν ποὺ διέρχεται ὁ τόπος. Ἦλθε καὶ ἀπεδοκίμασε τὸ δόγμα ποὺ ἐπρυτάνευσεν ἐπὶ τόσα ἔτη εἰς τὴν ΕΡΕ κατὰ τὸ ὁποῖον, «Θείᾳ ἐντολῇ θὰ πρέπει τὸ κόμμα του νὰ κυβερνᾷ τὸν τόπον». Τοῦτο εἶναι πρὸς τιμήν του. Ἀλλὰ φαίνεται, ὅτι κακαὶ συναναστροφαὶ φθείρουν ἤθη χρηστά. Μὲ τὴν μακρὰν συμβίωσιν φαίνεται, ὅτι ἀπέκτησε τὴν συνήθειαν νὰ βλέπῃ τὴν ἐξουσίαν ὡς κτῆμα ἀναφαίρετον τῆς ΕΡΕ, καὶ ἀφ’ ἧς ξεφύγῃ ἀπὸ αὐτὴν ἡ ἐξουσία, ἀπὸ τὴν στιγμὴν αὐτὴν τίποτε δὲν πρέπει νὰ μείνῃ ὄρθιον εἰς τὸν τόπον. Θὰ πρέπει νὰ μάθῃ ὁ ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ, ὅτι εἰς τὴν δημοκρατίαν, ἡ θέσις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἐπιβάλλει ὑποχρεώσεις καὶ καθήκοντα. Ἐὰν τοῦτο δὲν τὸ γνωρίσῃ ταχέως θὰ ἔλθουν ἄλλοι νὰ τὸν ἀντικαταστήσουν εἰς τὴν θέσιν αὐτήν. Ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι θὰ ἀντιληφθοῦν πῶς διεξάγονται οἱ πολιτικοὶ ἀγῶνες. Αὐτὸ γίνεται ἄλλωστε ἀποδεκτὸν καὶ ἀπὸ τὴν παράταξίν του. Τοῦτο ζητοῦν καὶ αἱ ἐφημερίδες του, αἱ ὁποῖαι δὲν θεωροῦν ἀποτελεσματικὴν τὴν Ἀντιπολίτευσιν, τὴν ὁποίαν ἀσκεῖ. Νομίζει, ὅτι ἀσκεῖ μαχητικὴν Ἀντιπολίτευσιν, ὅταν ὑβρίζῃ καὶ προκαλῇ. Αὐτὸ ἐν τούτοις δὲν συγκινεῖ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ εἶναι δυνατὸν νὰ παρασύρῃ ὑπὲρ τῆς ΕΡΕ τὰς λαϊκὰς μάζας. Ἀντιθέτως, διὰ τῆς τακτικῆς του ταύτης θὰ προκαλέσῃ τὴν ἀποστροφὴν ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι καταδικάζουν τὰ κόμματα, τὰ ὁποῖα δὲν θέλουν νὰ προσαρμοσθοῦν εἰς τὰ πλαίσια τοῦ δημοκρατικοῦ πολιτεύματος καὶ θὰ καταδικάσῃ τὸ κόμμα του εἰς τὴν ἀπομόνωσιν καὶ τελικῶς εἰς τὴν διάλυσιν. Ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως πραγματικῶς προσέφερεν, ὅπως εἴπομεν προηγουμένως, τὴν νομιμότητα καὶ τὴν γαλήνην ψηφίζων ὑπὲρ τῆς παραγραφῆς. Δὲν ἀποτελεῖ τοῦτο παραχώρησιν, ὅπως εἶπεν ὁ ἀντιπρόσωπος τῆς ἀριστερᾶς. Πρόκειται περὶ νομικῆς ὑποχρεώσεως, πρόκειται περὶ καθήκοντος ἐπιβαλλομένου ἐκ λόγων νομικῶν. Καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν παρὰ ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ συμμορφωθῇ πρὸς ὅ,τι νομίζει, ὅτι ἀποτελεῖ ἐπιταγὴν τοῦ νόμου. Ἀλλὰ ἂν νομίζῃ, ὅτι προϋπῆρξε τούτου οἱαδήποτε συναλλαγὴ μεταξὺ Κυβερνήσεως καὶ Ἀντιπολιτεύσεως, ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ τοῦ εἴπω, ὅτι πλανᾶται. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ συμφωνία τοιαύτη, ὅταν βλέπωμεν τὴν μὲν Συμπολίτευσιν νὰ ψηφίζῃ τὴν παραγραφήν, ἡ δὲ Ἀντιπολίτευσις νὰ ἀπέχῃ καὶ νὰ ἀποχωρῇ; Εἶναι δυνατὸν ποτὲ νὰ ὑποτεθῇ, ὅτι ὑπῆρξεν οἱαδήποτε συμφωνία ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς παραγραφῆς; Κύριοι βουλευταί, πλεῖστα ὅσα θέματα ἔθιξεν ὁ ἀξιότιμος κ. ἀντιπρόσωπος τῆς ἀριστερᾶς. Δὲν εἶναι ἡ στιγμὴ νὰ δοθοῦν ἀπαντήσεις. Ἀπὸ τοὺς ἁρμοδίους Ὑπουργοὺς καὶ ἀπὸ τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, εἰς ὡρισμένα μεγάλα βασικὰ θέματα ἀναμφιβόλως θὰ δοθοῦν ἀπαντήσεις. Τί νὰ εἴπω διὰ τὸν ἀρχηγὸν τῶν Προοδευτικῶν; Ὁ ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν μᾶς κατήγγειλεν, ὅτι ἀφήσαμεν νὰ παραγραφοῦν τὰ σκάνδαλα τῆς ΕΡΕ καὶ δὲν ἐπεβάλομεν κυρώσεις εἰς αὐτήν. Καὶ ἐχειροκροτήθη διὰ τοῦτο ἀπὸ τὴν ΕΡΕ. Δηλαδὴ εἶπεν, ὅτι κακῶς ἡ Κυβέρνησις κατὰ ἕνα τρόπον, ἠθέλησε νὰ ἀμνηστεύσῃ τὴν ΕΡΕ διὰ τῆς παραγραφῆς, ἐνῷ θὰ ἔπρεπε, νὰ σᾶς παραπέμψῃ διὰ νὰ δικασθῆτε καὶ νὰ καταδικασθῆτε! Καὶ ἐνῷ ἔλεγεν αὐτά, ἐδέχθη χειροκροτήματα ἀπὸ τὴν ΕΡΕ. Πρόκειται περὶ πραγματικῆς συγχύσεως φρενῶν. Χειροκροτεῖ ἐκεῖνον εἰς τὸν ὁποῖον λέγουν, ὅτι ἔπρεπε ὁπωσδήποτε νὰ δικασθῇ. Ὁμολογῶ, ὅτι αὐτὸ δὲν σημαίνει τίποτε ἄλλο, ἢ ὅτι ἡ ἀξιωματικὴ Ἀντιπολίτευσις εὑρίσκεται εἰς μίαν σύγχυσιν καὶ μίαν ἀδυναμίαν ἀσκήσεως καὶ αὐτοῦ τοῦ στοιχειώδους ρόλου της καὶ προσεταιρίζεται οἱονδήποτε ἀσκοῦντα Ἀντιπολίτευσιν κατὰ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὸν χειροκροτεῖ ἔστω καὶ ἂν αὐτὸς στρέφεται καὶ βάλλει ἐναντίον της. Ἔθιξε βεβαίως ζητήματα μεγάλα ὁ ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν. Θὰ δοθῇ ἀπάντησις ἀπὸ τοὺς ἁρμοδίους Ὑπουργοὺς καὶ τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως. Οὐδεμία ὑπεκφυγὴ θὰ ὑπάρξῃ, οὐδεμία σιωπὴ θὰ τηρηθῇ ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, τοιαῦτα θέματα δὲν νομίζω, ὅτι θίγονται κατὰ ἕνα τρόπον τόσον συνοπτικὸν ἀλλὰ καὶ τόσον προκλητικόν. Εἶναι δυνατὸν νὰ συνδυάζῃ ὁ ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν τὴν παγκόσμιον, τὴν διεθνῆ πολιτικήν, μὲ ὡρισμένα θέματα ποὺ μᾶς ἐνδιαφέρουν καὶ πιθανῶς νὰ ἔχῃ κατὰ βάθος δίκαιον, ἀλλὰ ἐν πάσῃ περιπτώσει ὁ τρόπος ἐλέγχου συμβάλλει εἰς τὴν διευκρίνισιν τῶν θεμάτων ποὺ ἐνδιαφέρουν σήμερον τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Κύριοι συνάδελφοι, ἀκόμη μίαν φορὰν ἐκφράζομεν ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, τὴν θλῖψιν μας, τὴν λύπην μας, διότι ἡ προσφορὰ τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως δὲν ἔγινεν ἀντιληπτή, δὲν ἔγινεν ἀποδεκτὴ ἀπὸ τὸν ἀρχηγὸν τῆς ἀξιωματικῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὁ ὁποῖος ἐξακολουθῶν τὸν ἔξαλλον ἀγῶνα του καὶ τὴν προκλητικότητα, ἀδιαφορεῖ ἂν κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἐνδέχεται νὰ ζημιώσῃ τὴν χώραν. Εἶπον καὶ προηγουμένως, ὅτι δὲν πρόκειται ἐξ αὐτοῦ τοῦ λόγου νὰ παρεκλίνωμεν ἢ νὰ ὑποχωρήσωμεν. Δὲν ὑπῆρξε παραχώρησις καμμία, ὅταν ἐψηφίσαμεν τὴν παραγραφήν. Καὶ δὲν θὰ ὑπάρξῃ καμμία παραχώρησις, ὅταν συνεχίζεται ἡ ἔξαλλος αὐτὴ τακτική. Τὸν προσεκαλέσαμεν εἰλικρινῶς ὡς Ἀντιπολίτευσιν νὰ ἀσκήσῃ ἐποικοδομητικῶς τὸν ρόλον του, ὅπως καὶ ἡ Κυβέρνησις ἐπιθυμεῖ νὰ ἀσκήσῃ δημιουργικὸν τὸν ἰδικόν της ρόλον. Δὲν ἐννοεῖ νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὴν πρόσκλησιν αὐτήν. Εἶμαι βέβαιος, ὅτι ἐὰν αὔριον πέραν τῆς αἰθούσης αὐτῆς γνωσθῇ ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ὅτι εἰς μίαν τοιαύτην πρόσκλησιν τῆς Κυβερνήσεως ὁ ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ, ὁ ὁποῖος πάντοτε κατήγγειλεν ὡς πρόξενον ἀνωμαλιῶν τὴν Κυβέρνησιν, προέβαλεν ἄρνησιν διὰ νὰ συμβάλῃ εἰς τὴν δημοκρατικὴν ὁμαλότητα, ἀναμφισβητήτως θὰ ἐπικριθῇ καὶ θὰ καταδικασθῇ ἀπὸ τὴν δημοσίαν γνώμην. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν εἶναι δυνατόν, νομίζω, ἀπόψε περισσότερον νὰ καταπονήσωμεν ὑμᾶς. Θὰ ἐπακολουθήσῃ, ὅπως εἴπομεν, σειρὰ ὁμιλητῶν, οἱ ὁποῖοι θὰ θίξουν ἁρμοδίως τὰ θέματα, τὰ ὁποῖα σᾶς ἐνδιαφέρουν καὶ ἐνδιαφέρουν τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Θὰ ὑπάρξουν ἀπαντήσεις εἰς ὅλα τὰ ἐρωτήματα, τὰ ὁποῖα ἐτέθησαν. Καὶ θὰ ἀντιληφθῆτε, ὅτι ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κέντρου ἀκολουθεῖ πραγματικῶς τὴν ὁδὸν ἐκείνην, ἡ ὁποία εἶναι συνεπὴς πρὸς τὰς ἐκλογικάς της ὑποσχέσεις καὶ πρὸς τὸ πρόγραμμά της. Καὶ τὴν ὁδὸν αὐτὴν θὰ συνεχίσῃ μέχρις ὅτου ἀνταποκριθῇ πλήρως πρὸς ὅσα ἀναμένει ἀπὸ αὐτὴν ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Βεβαίως μᾶς εἶπεν ὁ κ. ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν, πεινᾶ ὁ Ἑλληνικὸς λαός, πεινᾶ ἡ ὕπαιθρος. Ἀλλὰ ὄντως ἡ ὕπαιθρος πεινᾶ; Εἶναι γνωστὸν ἐν τούτοις, ὅτι μὲ τὴν ἀνακατανομήν, ἡ ὁποία ἐγένετο τοῦ εἰσοδήματος χάριν τῶν ἀπορωτέρων τάξεων, ἰδίως τῶν ἀγροτικῶν, ἐπικρατεῖ σήμερον κατάστασις πολὺ καλλιτέρα ἀπὸ τὴν κατάστασιν τῆς ἐξαθλιώσεως, ἡ ὁποία ἐπεκράτει τόσα χρόνια ὑπὸ τὸ κράτος τῆς ΕΡΕ. Εἶναι ἀληθὲς ἀντιθέτως, ὅτι οἱ ἀγρόται μὲ ἰδιαιτέραν στοργὴν στρέφονται πρὸς τὸ Κέντρον, διότι ἀναγνωρίζουν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κέντρου εἶναι μία πραγματικῶς δημοκρατικὴ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία δὲν ὑπηρετεῖ τὸ συμφέρον ὀλίγων προνομιούχων, ἀλλὰ τὸ συμφέρον τῶν πολλῶν. Ἐλάχιστα δὲ εἶναι τὰ κόμματα ἐκεῖνα — ὑπηρετήσαμεν καὶ εἰς ἄλλα κόμματα σχεδὸν ὅλοι καὶ πρέπει νὰ τὸ ὁμολογήσωμεν — τὰ ὁποῖα κατώρθωσαν νὰ ἀποφύγουν τὴν ἐπιβολὴν διὰ λόγους ἰδιοτελείας τῶν προνομιούχων τάξεων ἢ τῶν μεγάλων συγκροτημάτων. Ἐλάχιστα εἶναι τὰ κόμματα, ὅπως ἡ Ε.Κ., ἡ ὁποία καὶ ἐὰν εἴς τινας περιπτώσεις φαίνεται ὑποχωροῦσα, τοῦτο ἐγένετο, διότι εὑρίσκεται πρὸ ἀδηρίτων νομικῶν ὑποχρεώσεων, τὰς ὁποίας δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἀποφύγῃ. Συνεπῶς ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν μὲ ὑπερηφάνειαν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κέντρου εἰς καμμίαν προνομιοῦχον τάξιν ἢ μειοψηφίαν δὲν δουλεύει, ἀλλὰ ἐνδιαφέρεται διὰ τὸ σύνολον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὁ ὁποῖος τῆς ἀνταποδίδει τὰ αἰσθήματα τῆς στοργῆς, τὰ ὁποῖα καὶ αὐτὴ δι’ αὐτὸν τρέφει. (Χειροκροτήματα).

§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτῶ τὴν Βουλὴν ἐὰν δέχεται τὴν πρότασιν τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου νὰ λυθῇ ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον.

§97ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§98ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6 μ.μ., μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως, συνέχισιν τῆς συζητήσεως ἐπὶ τοῦ πολιτικοῦ θέματος. (Ὥρα 11.10′ μ.μ.)