1965.06.15
6.152 στίχοι · 49.252 λέξεις · 175 παρεμβάσεις
§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 104η
Τρίτη 15 Ἰουνίου 1965
Προεδρία κ. Γ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗ–ΝΟΒΑ
(Ὥρα 6.50′ μ.μ.)
§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Φ. Παναγιωτόπουλος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῶν συνεδριάσεων τῆς 10ης καὶ 11ης Ἰουνίου ἐ.ἔ.
§2Φ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).
§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῶν συνεδριάσεων τῆς 10ης καὶ 11ης Ἰουνίου ἐ.ἔ. μὲ φραστικάς τινας διορθώσεις τοῦ κ. Π. Παπαληγούρα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Β. Ἰντζές, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.
§4Β. ΙΝΤΖΕΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ βουλευτὴς Τρικάλων κ. Κ. Γιαννούσης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου Χειριστῶν καὶ προσωπικοῦ κινηματογράφου, αἰτουμένου αὔξησιν τῶν ἀποδοχῶν τῶν ἐργαζομένων εἰς τοὺς κινηματογράφους, χαρακτηρισμὸν τῆς ἐργασίας τῶν χειριστῶν μηχανῆς προβολῆς ταινιῶν ὡς ἀνθυγιεινῆς κλπ. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Δ. Λαντζούνης, καταθέτει ἀπόκομμα τῆς ἐφημερίδος «Σημαία» Καλαμῶν δημοσιευούσης ἀνοικτὴν ἐπιστολὴν Ἡλ. Πιερρακέα κατοίκου Καλαμῶν διαμαρτυρομένου διὰ τὴν ἔλλειψιν ταξὶ εἰς παραλίαν καὶ αἰτουμένου λῆψιν μέτρων. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Δ. Λαντζούνης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημάρχου Ἀνδρούσης, αἰτουμένου ἠλεκτροδότησιν τοῦ συνοικισμοῦ Βασιλιάδος. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τοῦ Ἀγροτικοῦ Συλλόγου Λασηθίου αἰτουμένου ρύθμισιν τῶν πρὸς τὴν ΑΤΕ χρεῶν τῶν παραγωγῶν πρωίμων κηπευτικῶν. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Σ. Τσιαπάρας, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Σωματείων Μαγείρων, Σερβιτόρων, Ζαχαροπλαστῶν καὶ Ξενοδοχοϋπαλλήλων Ἀθηνῶν–Πειραιῶς, Θεσσαλονίκης, Πατρῶν κλπ., αἰτουμένων καθιέρωσιν δώρου ἐργασίας διὰ τοὺς ἐργαζομένους εἰς τὰ τουριστικὰ ἐπαγγέλματα χαρακτηρισμὸν τῆς ἐργασίας των ὡς βαρείας καὶ ἀνθυγιεινῆς κλπ. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Σ. Τσιαπάρας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Ταχυδρομικῶν Ὑπαλλήλων Αʹ Κατηγορίας Μακεδονίας–Θράκης, αἰτουμένων ρύθμισιν ζητήματος βαθμολογικῆς των ἐξελίξεως. Ὁ βουλευτὴς Χανίων κ. Ι. Βαλυράκης, καταθέτει ἀναφορὰν ἰδιοκτητῶν Νοτίου πλευρᾶς τῆς ὁδοῦ Χατζημιχάλη Γιάνναρη Χανίων Κρήτης, αἰτουμένων τὴν κατάργησιν τῆς ἐπὶ τῆς πλευρᾶς ταύτης ἰσχυούσης σήμερον οἰκοδομικῆς γραμμῆς. Ὁ βουλευτὴς Χαλκιδικῆς κ. Ι. Κυριαφίνης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Ταχυδρομικῶν Ὑπαλλήλων Αʹ κατηγορίας Μακεδονίας–Θράκης, αἰτουμένου ρύθμισιν βαθμολογικοῦ των ζητήματος. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Παγκρητίου Συλλόγου ὑπαλλήλων κινηματογραφικῶν ἐπιχειρήσεων, αἰτουμένου αὔξησιν τῶν ἀποδοχῶν τῶν ἐργαζομένων εἰς τοὺς κινηματογράφους, χορήγησιν ἐπαγγελματικῶν βιβλιαρίων εἰς τοὺς ὑπαλλήλους θυρωροὺς καὶ ταμίας τῶν κινηματογράφων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου Λασηθίου, συνηγοροῦντος ὑπὲρ τῆς ἱδρύσεως ταμείου ὑγείας Δικηγόρων. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως ἀπολυθέντων ὑπαλλήλων Ἑλλάδος, αἰτουμένης ἀποκατάστασιν τῶν διὰ πολιτικοὺς λόγους ἀπολυθέντων ὑπαλλήλων. Ὁ βουλευτὴς Λέσβου κ. Θ. Παππᾶς, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Ἐπιτροπῆς πωλήσεως καπνῶν τοῦ χωρίου Βρυσσῶν Μυτιλήνης, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν μὴ ἀγορὰν τῶν καπνῶν τῆς ἐν λόγῳ περιοχῆς ὑπὸ τοῦ Κράτους. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Κ. Περραιβός, καταθέτει ἀναφορὰν Προέδρου τῆς Κοινότητος Κοιλάδος Λαρίσης, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν μὴ ἵδρυσιν τριταξίου Γυμνασίου εἰς τὴν ἐν λόγῳ Κοινότητα. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Κ. Περραιβός, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Γαλανοβρύσης–Ἐλασσόνος, αἰτουμένου τὴν μεταβίβασιν τίτλων κυριότητος γεωργικῶν κλήρων ἀποβιωσάντων κληρούχων εἰς τοὺς φυσικοὺς των κληρονόμους. Ὁ βουλευτὴς Μαγνησίας κ. Α. Φροντιστής, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Ἐργατοϋπαλλήλων Σταθμοῦ Αʹ Βοηθειῶν Ἑλληνικοῦ Ἐρυθροῦ Σταυροῦ, αἰτουμένου ἐφαρμογὴν τῆς ἑκάστοτε ἰσχυούσης ἐργατικῆς νομοθεσίας καὶ διὰ τοὺς ἐργαζομένους εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Ἐρυθρὸν Σταυρόν. Ὁ βουλευτὴς Μαγνησίας κ. Α. Φροντιστής, καταθέτει ψήφισμα τοῦ Πανθεσσαλικοῦ Συνεδρίου Ἀναπήρων καὶ Θυμάτων Πολέμου Θεσσαλίας, αἰτουμένων αὔξησιν τῶν χορηγουμένων ἀναπηρικῶν συντάξεων, καταβολὴν συντάξεως εἰς τὰς οἰκογενείας τῶν θνησκόντων ἀναπήρων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Μαγνησίας κ. Α. Φροντιστής, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Πολιτικῶν Μηχανικῶν Ἀθηνῶν, διαμαρτυρομένων δι’ ἐπικειμένην συζήτησιν φορολογικοῦ νομοσχεδίου ὡς περιέχοντος ἀπαραδέκτους συντελεστὰς φορολογίας διὰ τοὺς μελετητὰς Μηχανικούς. Ὁ βουλευτὴς Μαγνησίας κ. Α. Φροντιστής, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν Συλλόγου Προσωπικοῦ ΔΕΗ Μαγνησίας, αἰτουμένου ὅπως τύχῃ εὐμενοῦς μεταχειρίσεως κατὰ τὴν κρίσιν τῶν παρὰ τῶν ὑπηρεσιακῶν συμβουλίων τῆς
ΔΕΗ.
Ὁ βουλευτὴς Μαγνησίας κ. Α. Φροντιστής, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τοῦ Ἐμπορικοῦ Συλλόγου Βόλου, αἰτουμένου ἐφοδιασμὸν τῆς Πυροσβεστικῆς Ὑπηρεσίας Βόλου διὰ δύο τοὐλάχιστον βυτιοφόρων ὀχημάτων. Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ, ὅτι διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 117534)31.5.65 ἐγγράφου του παρέτεινε τὴν ἰσχὺν παρεσχημένης πρὸς τὴν Τράπεζαν Ἑλλάδος ἐγγυήσεως Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καλυπτούσης δάνειον χορηγηθὲν εἰς Σῶμα Ὁρκωτῶν Λογιστῶν. Ὁ βουλευτὴς Φθιώτιδος κ. Λ. Εὐταξίας, καταθέτει τηλεγραφικὰς ἀναφορὰς Προέδρων Κοινότητος Ἀμφικλείας, Καπνικοῦ Συνεταιρισμοῦ Τιθορέας, ὡς καὶ τοῦ ἀνταποκριτοῦ ΟΓΑ Σ. Καραΐνδρου, αἰτουμένων ἄμεσον ἐξαγγελίαν μέτρων προστασίας κατοίκων τῶν ἐν λόγῳ περιοχῶν τῆς παραγωγῆς των πληγείσης ὑπὸ προσφάτου χαλαζοπτώσεως. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει ὑπόμνημα Ἐπιτροπῆς Ἀποστράτων Ἀξ)κῶν Μακεδονίας–Θράκης πληγέντων ὑπὸ τοῦ νόμου 594, αἰτουμένων ρύθμισιν συνταξιοδοτικοῦ των ζητήματος. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλοακαρνανίας κ. Π. Σταυρόπουλος, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τοῦ Ἀγροτικοῦ Πιστωτικοῦ Συνεταιρισμοῦ Παπαδάτου Ξηρομέρου, αἰτουμένων ἄμεσον ἔναρξιν ἀγορῶν καπνῶν καὶ εἰς τιμὰς ηὐξημένας καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἐπιβληθείσης αὐξήσεως τῆς τιμῆς τῶν σιγαρέττων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλοακαρνανίας κ. Π. Σταυρόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν ἐκπροσώπων τῶν Συνεταιρισμῶν Παραβόλας, αἰτουμένων ὅπως ἀναθεωρηθοῦν τὰ ὑπὸ τοῦ ΕΟΚ προτεινόμενα μέτρα διὰ τὰ καπνὰ ἐσωτερικῆς καταναλώσεως. Ὁ βουλευτὴς Φθιώτιδος κ. Α. Παπαλουκᾶς, καταθέτει τηλεγραφικὰς ἀναφορὰς Προέδρων Κοινοτήτων καὶ Συνεταιρισμῶν χωρίων Ἀμφικλείας καὶ Τιθορέας ὡς καὶ τοῦ ἐκπροσώπου τοῦ ΟΓΑ Σ. Καραΐνδρου, αἰτουμένων ἄμεσον λῆψιν μέτρων προστασίας τῶν κατοίκων τῶν ἐν λόγῳ χωρίων τῆς παραγωγῆς των πληγείσης ὑπὸ τῆς προσφάτου χαλαζοπτώσεως.
§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν
ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ
Συνεχίζεται ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐκθέσεως τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς. Κύριοι βουλευταί, ὁ τέως Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Βιομηχανίας κ. Μάρτης, μοὶ ἀπηύθυνεν ἐπιστολὴν διὰ τῆς ὁποίας εὐχαριστεῖ τόσον ἐμέ, ὅσον καὶ Ὑμᾶς, διὰ τὴν ἀποδοχὴν τῆς αἰτήσεώς του, ὅπως ὁμιλήσῃ εἰς τὴν Βουλὴν ἐπὶ τῶν κεφαλαίων τοῦ πορίσματος τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς. Ἐπειδὴ ἡ αἴτησίς του εἶχεν ὑποβληθῆ πρὸ τῆς ἀγορεύσεως τόσον τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῆς ΕΡΕ ὅσον καὶ τῶν κ.κ. Πρωτοπαπαδάκη καὶ Ἰορδάνογλου παραιτεῖται τῆς αἰτήσεώς του, ὅπως ὁμιλήσῃ ἐνώπιον τοῦ Σώματος καὶ διὰ τῆς ἐπιστολῆς του ἐκθέτει τοὺς λόγους ἐπὶ δύο θεμάτων, τῆς μελέτης Κρεμαστῶν καὶ τοῦ Ἀλουμινίου, διὰ τὰ ὁποῖα προτίθεται νὰ ὁμιλήσῃ. Τὴν ἐπιστολὴν ταύτην παραδίδω ἵνα καταχωρηθῇ εἰς τὰ πρακτικά, ἔχει δὲ ὡς ἑξῆς: Ἀθῆναι τῇ 14.5.1965 Πρὸς Τὸν ἐξοχώτατον Πρόεδρον τῆς Βουλῆς κ. Γεώργιον Ἀθανασιάδην–Νόβαν Ἐνταῦθα Κύριε Πρόεδρε, Εὐχαριστῶ ὑμᾶς καὶ δι’ ὑμῶν τοὺς βουλευτὰς ὅλων τῶν ἐν τῇ Βουλῇ κομμάτων διὰ τὴν ἀποδοχὴν τῆς αἰτήσεώς μου ὅπως ὁμιλήσω εἰς τὴν Βουλὴν ἐπὶ τῶν κεφαλαίων τοῦ πορίσματος τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς α) Μελέτη Κρεμαστῶν καὶ β) Ἀλουμίνιον ἐπὶ τῶν ὁποίων ἡ πλειοψηφία τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς μοὶ ἀποδίδει εὐθύνας. Ἤδη ὅμως κ. Πρόεδρε, κατόπιν τῶν μετὰ τὴν ὑποβολὴν τῆς ἀνωτέρω αἰτήσεώς μου ἀγορεύσεων τοῦ κ. Πρωτοπαπαδάκη ἐπὶ τοῦ ἀλουμινίου καὶ τῆς παρεμβάσεως τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῆς ΕΡΕ κ. Κανελλοπούλου ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς μελέτης τῶν Κρεμαστῶν ὡς καὶ τῆς ἀγορεύσεως τοῦ κ. Ἰορδάνογλου ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ θέματος, θεωρῶ περιττὸν ὅπως ἀπασχολήσω τὴν Βουλήν. Θεωρῶ ὅμως ὡς ἐπιβεβλημένον ὅπως διὰ τῆς παρούσης μου, ἐν συνεχείᾳ τῆς ἀπὸ 4.2.1965 πρὸς ὑμᾶς ἐπιστολῆς ὡς καὶ τῆς ἀπὸ 7.5.1965 ἐνώπιον τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς καταθέσεώς μου, θέσω ὑπ’ ὄψει τῶν κ.κ. βουλευτῶν ὡρισμένας παρατηρήσεις μου ἐπὶ τοῦ πορίσματος τῆς πλειοψηφίας τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῶν ἀνωτέρω δύο θεμάτων. Α) Θέμα μελέτης Κρεμαστῶν Ἀχελώου. Τὸ ἱστορικὸν τῆς ὅλης ὑποθέσεως ἀναπτύσσεται εἰς τὴν ἀπὸ 4.2.1965 ἐπιστολήν μου, τὴν ἀπὸ 7.5.1965 κατάθεσίν μου, ἐκτίθεται εἰς τὸ πόρισμα τῆς μειοψηφίας, ἀνεπτύχθη δὲ ἐν ἐκτάσει καὶ ὑπὸ τοῦ κ. Ἰορδάνογλου. Αἱ παρατηρήσεις μου ἀναφέρονται εἰς τὰ κάτωθι σημεῖα τοῦ πορίσματος, ἐκ τῶν παρατηρήσεών μου δὲ τούτων ἐξάγεται, ὅτι ἡ πλειοψηφία τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς δὲν ἔκρινεν ἀντικειμενικὰ κατὰ τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ πορίσματός της. Παρέλειψε στοιχεῖα, γεγονότα καὶ καταθέσεις οὐσιώδεις, καίτοι ἀναφέρονται καὶ εἰς αὐτὴν τὴν ἔκθεσιν τῶν δικαστῶν. Οὕτω: 1) Ἐντολὴ μελέτης προσφορῶν. Μετά, τὸ ἄνοιγμα τῶν προσφορῶν, ὅτε πλέον αἱ προσφοραὶ ἀπετέλουν δημόσιον ἔγγραφον ὑπέδειξα πρὸς τὸν κ. Πεζόπουλον, κατόπιν σχετικοῦ αἰτήματος τῆς E.C.I., ὅπως κληθοῦν ὅλαι αἱ ἑταιρεῖαι καὶ λάβουν γνῶσιν τῶν προσφορῶν τῶν ἄλλων ἑταιρειῶν παρουσίᾳ τῆς Ἐπιτροπῆς καὶ κάμουν τὰς παρατηρήσεις των. Τὸ αἴτημα τῆς E.C.I. ὡς ἀνέπτυξα καὶ εἰς τὴν πρώτην μου ἐπιστολὴν καὶ εἰς τὴν κατάθεσίν μου ἔκρινα χρήσιμον, νόμιμον καὶ ἐπιβεβλημένον διὰ τοὺς ἀναπτυχθέντας ἐκεῖ λόγους. Τὴν ἀνωτέρω ὑπόδειξιν ἀπεδέχθη καὶ ὁ κ. Πεζόπουλος ὡς ὀρθήν. Τὸ ὅτι αὐτὸ ἦτο τὸ περιεχόμενον τῆς ὑποδείξεώς μου ἐξάγεται ἐκ τῶν κάτωθι ἐγγράφων: α) Ἀπὸ τὴν ἐπιστολὴν τοῦ Γουναράκη–Πεζοπούλου τῆς 7.2.1962 δημοσιευομένην εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς Ἐπιτροπῆς Ἐξουσιοδοτήσεως τῆς 27.6.1962: Εἰς τὴν ἐπιστολὴν αὐτὴν ὑπάρχει φράσις «Μοναδικὴ ἀπόκλισις ἐκ τῶν ὅσων ἐφαρμόζονται ἐν τῇ ΔΕΗ ἐγένετο πρὸ διετίας ὅτε τῇ ἀξιώσει τοῦ τέως Ὑπουργοῦ Βιομηχανίας κ. Μάρτη ἡ E.C.I. ἔλαβε γνῶσιν τῶν προσφορῶν τῶν λοιπῶν οἴκων.....». Ἡ φράσις ὅμως αὕτη ἀπεμονώθη ἀπὸ προηγουμένην φράσιν καὶ ἐχρησιμοποιήθη, παρερμηνευθεῖσα κακῶς, ὡς στοιχεῖον δῆθεν εἰδικῆς μεταχειρίσεως. Εἰς τὴν αὐτὴν παράγραφον ἀναγράφονται: (...Δὲν ἀκολουθεῖται ἐν τῇ ΔΕΗ ἡ ἀρχὴ τῆς μεταδόσεως τοῦ περιεχομένου τῆς προσφορᾶς τοῦ ἑνὸς προσφέροντος εἰς τὸν ἄλλον ἐν ταῖς λεπτομερείαις της...). Δηλαδὴ ἐκ τῆς ἀντιπαραβολῆς αὐτῆς ἐξάγεται σαφῶς ὅτι ἡ παρατήρησις (...Μοναδικὴ ἀπόκλισις), ἀνεφέρετο εἰς τὸ ὅτι ἡ ΔΕΗ ποτὲ μέχρι τῆς στιγμῆς ἐκείνης δὲν ἔδιδε εἰς τὰς «λεπτομερείας» τὸ «περιεχόμενον» τῶν προσφορῶν εἰς τοὺς ἀνταγωνιζομένους. Ἡ τακτικὴ ὅμως αὐτὴ δηλαδὴ τὸ νὰ μελετῶνται αἱ προσφοραὶ μετὰ τὸ ἄνοιγμά των ἀπὸ τοὺς ἀνταγωνιζομένους ἀκολουθεῖται εἰς τὰ δημόσια ἔργα. Ἐθεώρησα δὲ καὶ θεωρῶ, ὅτι ὁ τρόπος αὐτὸς τοῦ ἐλέγχου ἀποτελεῖ τὸν μόνον ἀποτελεσματικὸν τρόπον οἱασδήποτε ἀδιαβλήτου κρίσεως προσφορῶν, διότι μόνον οἱ ἀνταγωνισταὶ εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἀποκαλύψουν τὰς κρυφίας ἐπιδιώξεις τῶν συμμετεχόντων εἰς διαγωνισμούς. Ἄλλωστε ἐὰν εἶχε δοθῆ ἐντολὴ μόνον ἡ E.C.I. νὰ μελετήσῃ τὰς προσφορὰς τῶν ἄλλων καὶ ἡ EBASCO θὰ εἶχε διαμαρτυρηθῆ ἀλλὰ καὶ ὑπὸ τῆς ΔΕΗ θὰ εἶχε ἐπισημανθῆ ἡ εἰδικὴ αὐτὴ διάκρισις. Τὸ ὅτι ἡ ἐντολὴ ἀφεώρα ὅλους τοὺς ἀνταγωνιζομένους. β) Ἐξάγεται ἐκ τῆς ἀπὸ 9.2.1962 ἐπιστολῆς Πεζοπούλου–Γουναράκη δημοσιευθείσης εἰς τὰ πρακτικὰ Ἐπιτροπῆς Ἐξουσιοδοτήσεως τῆς 27.6.1962 σελ. 22 (...Ἡ ἀξίωσις τοῦ Ὑπουργοῦ κ. Μάρτη... ἀφεώρα εἰς ὅλους τοὺς προσφέροντας νὰ δοθῇ τὸ δικαίωμα...). Τὸ ὅτι ἡ ἐντολὴ ἀφεώρα ὅλους τοὺς ἀνταγωνιζομένους. γ) Ἐξάγεται καὶ ἐκ τῆς γενομένης ἐνώπιον τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς καταθέσεως τοῦ κ. Πεζοπούλου. Ἡ πλειοψηφία ὅμως τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς ἠγνόησε τὰ ἀνωτέρω καίτοι ἄλλας καταθέσεις ἢ προτάσεις τοῦ κ. Πεζοπούλου δυναμένας νὰ χρησιμεύσουν εἰς συναγωγὴν συμπερασμάτων ἐναντίον μας τὰς ἐχρησιμοποίησεν. Οὐδόλως δὲ ἡ πλειοψηφία τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς ἀνεφέρθη εἰς τὰς ἐνώπιον τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς καταθέσεις Φλαμπουριάρη καὶ Κουτσοκώστα, οἱ ὁποῖοι κατέθεσαν, ὅτι ἡ ἐνέργειά μου (ἡ ὑπόδειξις μελέτης τῶν προσφορῶν) ἦτο πρᾶξις ἀδιάβλητος. 2) Παρέμβασις Κυβερνητικοῦ Ἐπιτρόπου κ. Βλαχοπούλου διὰ μείωσιν ποσοῦ ἀμοιβῆς E.C.I. Εἰς τὴν σελίδα 54 στήλη βʹ παράγραφος 6 τοῦ πορίσματος τῆς πλειοψηφίας ὡς καὶ στὴν σελίδα 61 στήλη αʹ παράγρ. 5 τοῦ αὐτοῦ πορίσματος ἀναφέρεται (... ἐχρειάσθη παρέμβασις τοῦ Κυβερνητικοῦ Ἐπιτρόπου κ. Βλαχοπούλου διὰ νὰ ὑποχωρήσῃ ἡ E.C.I......). Ἡ ἐνέργεια ὅμως αὕτη διὰ τῆς ὁποίας ἠναγκάσθη ἡ E.C.I. νὰ ὑποχωρήσῃ δὲν ἐγένετο ἐκ πρωτοβουλίας τοῦ Κυβερνητικοῦ Ἐπιτρόπου ὡς ἀναφέρει ἡ πλειοψηφία τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς, ἀλλὰ ἐκ πρωτοβουλίας ἰδικῆς μου ὡς ἐξάγεται ἐκ τῆς ἐκθέσεως τῶν Δικαστῶν σελὶς 105 στήλη βʹ παράγρ. 4 ἔνθα ἀναγράφεται (... κατόπιν παρεμβάσεως τοῦ Κυβερνητικοῦ Ἐπιτρόπου.... ἐνεργοῦντος κατ’ ἐντολὴν τοῦ Ὑπουργοῦ Βιομηχανίας ἐδέχθη μείωσιν...). Συνεπῶς καὶ τὸ ἀνωτέρω γεγονὸς διὰ τοῦ ὁποίου κατόπιν ἐντολῆς μου περιεφρουρήθη τὸ συμφέρον τῆς ΔΕΗ ὡς καὶ ἡ γενομένη ὑπ’ ἐμοῦ σύστασις ἀποπομπῆς τῆς E.C.I. ἐν περιπτώσει ἀποτυχίας τῶν διαπραγματεύσεων (ἔκθεσις δικαστῶν σελὶς 109 στήλη βʹ παράγρ. 4) οὐδόλως ἀναφέρονται ὑπὸ τοῦ πορίσματος τῆς πλειοψηφίας. 3) Τηλεγράφημα πρὸς D.L.F. Εἰς τὴν σελίδα 50 στήλη αʹ παράγρ. 2 τοῦ πορίσματος τῆς πλειοψηφίας ἀναφέρεται, ὅτι τὸ ἀποσταλὲν ἐρώτημα τῆς Κυβερνήσεως πρὸς τὸ D.L.F. ἀνεφέρετο εἰς τὸ ἐὰν (... ἀποδέχεται ὡς μελετητὴν καὶ ἐπιβλέποντα τὴν E.C.I.). Εἰς τὴν ἔκθεσιν ὅμως τῶν Δικαστῶν σελὶς 107 στήλη αʹ παράγρ. 3 ἀναφέρεται ὅτι διάφορον ἦτο τὸ περιεχόμενον τοῦ τηλεγραφήματος (.... ὁ Ὑπουργὸς Βιομηχανίας ἔθετεν ἁπλοῦν ἐρώτημα περὶ τοῦ ἐὰν τὸ D.L.F. θὰ ἐθεώρει τὴν E.C.I. ὡς παρέχουσαν τὰ ἀπαιτούμενα ἐχέγγυα...). Ἐν συνεχείᾳ τὸ πόρισμα τῆς πλειοψηφίας σελὶς 59 στήλη αʹ παράγρ. 3 ἀναφέρει ὅτι ὁ κ. Πεζόπουλος (... προσεχώρησε, ὑποκύψας.... καὶ ἐθεώρησε εἰλημμένην τὴν ἀπόφασιν ἀπευθύνας ὁ ἴδιος τηλεγράφημα πρὸς τὸ D.L.F. κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς ἐπισκέψεως τοῦ κ. Μάρτη, ὡμίλει καὶ περὶ ἀποφάσεως τῆς ΔΕΗ νὰ ἀναθέσῃ τὴν μελέτην εἰς τὴν E.C.I.). Καὶ ἡ γνώμη αὕτη τῆς πλειοψηφίας τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς ἀνατρέπεται ἀπὸ τὰ γεγονότα ὡς τοῦτο ἐξάγεται ἐκ τῆς ἐκθέσεως τῶν Δικαστῶν σελὶς 107 στήλη αʹ παράγρ. 5 ἔνθα ἀναγράφεται, ὅτι ὅταν ἠρωτήθη ἀπὸ τοὺς Δικαστὰς ὁ κ. Πεζόπουλος, διατί ἔστειλε τὸ τηλεγράφημα τοῦτο, οὗτος ἀπήντησεν (... ἡ κατὰ τοιοῦτον τρόπον διατύπωσις τοῦ τηλεγραφήματος θὰ προεκάλει τὰς ἀληθεῖς καὶ εἰλικρινεῖς ἀντιδράσεις τοῦ D.L.F, ὅσον ἀφορᾶ τὸν οἶκον E.C.I. καὶ τὰς ἱκανότητας αὐτοῦ). Συνεπῶς καὶ μόνον ἐκ τῆς ἐνεργείας ταύτης τοῦ κ. Πεζοπούλου ἐξάγεται ὅτι οὐδόλως οὗτος ἐπηρεάσθη ἀπὸ τὴν γενομένην σύστασιν ἐπὶ τοῦ θέματος τοῦ μελετητοῦ καὶ πολὺ περισσότερον ὅτι ὑπέκυψε.... 4) Ὑποδείξεις κ. Καραμανλῆ περὶ τοῦ ἀδιαβλήτου. Εἰς τὸ πόρισμα τῆς πλειοψηφίας τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς σελὶς 58 στήλη βʹ παράγρ. 5 ἀναφέρεται ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὁμιλῶν πρὸς τὸν κ. Γουναράκην (... κατέληξεν ὅτι ΕΠΙΒΑΛΛΕΤΑΙ ὅπως τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τῆς ΔΕΗ καλέσῃ πρῶτον τὸν οἶκον E.C.I. πρὸς ἔναρξιν διαπραγματεύσεων...). Ὁ Πρόεδρος ὅμως τῆς τότε Κυβερνήσεως ὡς ἐξάγεται ἐκ τῆς ἐκθέσεως τῶν δικαστῶν σελὶς 104, στήλη βʹ, παράγρ. 5, δὲν ἐχρησιμοποίησε τὴν λέξιν «ἐπιβάλλεται», ἀλλὰ συνιστῶν ὅπως ἐκδοθῇ ἀδιάβλητος ἀπόφασις εἶπεν (τὸ Διοικητικὸν Δυμβούλιον τῆς ΔΕΗ νὰ ἐπανεξετάσῃ ΜΗΠΩΣ πρέπει νὰ κληθῇ ὁ οἶκος οὗτος πρῶτος). «Η διαφορὰ ὅμως τῆς σημασίας τῆς λέξεως «ἐπιβάλλεται» ἔναντι τῆς λέξεως «μήπως» δὲν ἔχει ἀνάγκη ἑρμηνείας. Εἰς τὸν τότε Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ὡς εἶναι ἤδη γνωστὸν ἀνεκοινώθησαν ὑπὸ τοῦ Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως αἱ ἔντονοι προφορικαὶ διαμαρτυρίαι τοῦ E.C.I. διὰ τὴν ἐπιχειρουμένην παράνομον παράβασιν τῶν κανόνων δημοπρασίας ὡς καὶ ὑπ’ ἐμοῦ αἱ προφορικαὶ διαμαρτυρίαι καὶ τὸ περιεχόμενον τῆς ἐγγράφου καταγγελίας τῆς E.C.I. τῆς ὁποίας, ὡς ἤδη προφορικῶς ἐξετέθη, ἐν περιλήψει τὸ περιεχόμενον ἦτο τὸ ἀκόλουθον: Ὅτι ἡ μὲν E.C.I. συνεμορφώθη πλήρως πρὸς τοὺς ὅρους τῆς διακηρύξεως καὶ ἀνελάμβανε ὅλους τοὺς κινδύνους ὡς ὥριζεν ἡ διακήρυξις. Ἐνῷ ἀντιθέτως ἡ EBASCO παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι πρὸ ὀλίγου καιροῦ εἶχε κάμει τὴν προμελέτην τοῦ ἔργου (καὶ συνεπῶς ἦτο ἡ μόνη, ἡ ὁποία δὲν ἐδικαιοῦτο νὰ μὴ συμμορφωθῇ πρὸς τοὺς ὅρους) ἐν τούτοις ὄχι μόνον δὲν συνεμορφώθη πρὸς τοὺς ὅρους τοῦ διαγωνισμοῦ καὶ θὰ ἔπρεπε μόνον διὰ τὸν λόγον τοῦτον νὰ εἶχε ἀπορριφθῇ ἡ πρότασίς της. Ἐπὶ πλέον ὡς κατηγγέλλετο ὑπὸ τῆς E.C.I., αἱ ἐπιφυλάξεις καὶ οἱ ὅροι τοὺς ὁποίους ἔθετε ἡ EBASCO, ἐναντίον τῶν ὅρων τῆς διακηρύξεως, καθίστων ἀκριβοτέραν τὴν προσφοράν της. Συγκεκριμένως καὶ ἐν περιλήψει: α) Ὡς πρὸς τὴν ἐγγύησιν αὕτη εἶχε περιεχόμενον διάφορον τοῦ ἐν τῇ διακηρύξει καὶ ἐζήτει (ἡ EBASCO) παρὰ τὸν ὅρον τῆς διακηρύξεως ὅπως καταπίπτῃ ἡ ἐγγύησις κατόπιν διαιτησίας. β) Ἐζήτει ἡ EBASCO τὴν διακήρυξιν ὅπως αἱ μὴ κατονομαζόμεναι ὑπηρεσίαι τοῦ μηχανικοῦ μὴ γίνωνται κατὰ τὴν κρίσιν τῆς ΔΕΗ ἀλλ’ ὡς ἤθελε κρίνει ἡ EBASCO. γ) Ἐζήτει δικαίωμα ἀναπροσαρμογῆς, λόγῳ μεταβολῆς τιμαρίθμου, λόγῳ καθυστερήσεων πάσης φύσεως, λόγῳ τροποποιήσεως ἐργατικῶν νόμων. δ) Ἐζήτει παρὰ τὴν διακήρυξιν, ὅπως καταβάλῃ ἡ Δ.Ε.Η. ἔξοδα ἐργοταξίου, ἔξοδα τηλεπικοινωνιῶν Ἀθηνῶν — ἐργοταξίου, ἔξοδα ταξειδίων Ἀμερικανῶν, ὡς καὶ τῶν οἰκογενειῶν των Ἑλλάδος–Ἀμερικῆς ἐκείνων ποὺ δὲν θὰ ἐδέχετο ἡ ΔΕΗ, ἔξοδα γεωτρήσεων. ε) Ἐζήτει ἡ EBASCO παρὰ τὴν διακήρυξιν, ὅπως ἔχει δικαίωμα ὑποκαταστάτου. στ) Ὡς πρὸς τὸ προσωπικὸν ἡ EBASCO προέτεινε 10 Ἀμερικανοὺς καὶ 25 Ἕλληνας, ἡ E.C.I. προέτεινε 50 Ἀμερικανοὺς καὶ 70 Ἕλληνας. ζ) Τέλος, κατηγγέλλετο ὑπὸ τῆς E.C.I. ὅτι ἡ προσφορὰ τῆς EBASCO περιώριζε τὰς ὑπηρεσίας διευθύνσεως καὶ ἐπιβλέψεως τῶν δοκιμῶν καὶ λειτουργίας τοῦ περατωθησομένου ἔργου εἰς δύο μῆνας ἀντὶ τῶν ἓξ ὡς ὥριζεν ἡ διακήρυξις. Πλὴν τῶν ἀνωτέρω ἡ E.C.I. διεμαρτύρετο ἐντονώτερον δι’ ἕτερον λόγον, δηλαδὴ ὅτι καίτοι εἶχε ἐπιλεγῆ πρὸ διετίας μεταξὺ 50 ὡς μία ἐκ τῶν τεσσάρων Ἑταιρειῶν τῶν συγκεντρωνουσῶν τὰς προϋποθέσεις (σ. 102 ἐκθέσεως Δικαστῶν) καὶ παρ’ ὅλον ὅτι ἐγνώριζεν ἡ ΔΕΗ, ὅτι τὸ ἐπιτελεῖον της ἀπετελεῖτο ἀπὸ δοκιμασμένους τεχνικοὺς ἐργασθέντας ἐπὶ δεκαετηρίδας εἰς ἔργα φραγμάτων ἐν Ἀμερικῇ ἐν τούτοις, μετὰ διετίαν καὶ μετὰ τὴν γενομένην ἀξιολόγησιν τῶν προσφορῶν (δι’ ἧς ἀξιολογήσεως ἐχαρακτηρίζετο ὡς ἡ μόνη συμμορφωθεῖσα), ἀνεκαλύπτετο, ὅτι δῆθεν δὲν εἶχεν ἐκτελέσει ἔργα ὑπὸ ἰδίαν της εὐθύνην, ἐνῷ τὴν ἰδίαν ἐποχὴν ἐξετέλει ὑδροηλεκτρικὸν φράγμα μεγαλύτερον καὶ ὑψηλότερον τοῦ Ἀχελώου εἰς Ταϋλάνδην, εἶχε δὲ ἀναλάβει καὶ μελέτην διὰ τὴν μεταφορὰν ἠλεκτρικοῦ ρεύματος εἰς Γιουγκοσλαβίαν. Ἦτο συνεπῶς ὑποχρεωμένη ἡ Κυβέρνησις, ἀσκοῦσα ἐποπτείαν ἐπὶ τῆς ΔΕΗ, μετὰ τὰς ἐντονωτάτας διαμαρτυρίας ἐγγράφους καὶ προφορικάς, νὰ κάμῃ συστάσεις πρὸς τὴν ΔΕΗ καὶ ἔκαμε σύστασιν προσοχῆς διὰ τὴν λῆψιν ἀδιαβλήτου ἀποφάσεως. Ὁ κ. Φλαμπουριάρης εἰς τὴν ἐνώπιον τῆς ἀνακριτικῆς ἐπιτροπῆς κατάθεσίν του, κατέθεσεν, ὅτι ἂν κατόπιν τῶν διαμαρτυριῶν τῆς E.C.I. περὶ παραβάσεων τῶν ὅρων τοῦ διαγωνισμοῦ, δὲν ἐγένετο σύστασις μελέτης τῶν διαμαρτυριῶν, θὰ ὑπῆρχε παράλειψις κατακριτέα. Ἐὰν συνεπῶς παρὰ τὰς διαμαρτυρίας δὲν ἔκαμε συστάσεις ἡ Κυβέρνησις προσοχῆς διὰ ἀδιάβλητον ἀπόφασιν, σήμερον θὰ συνεζητεῖτο παράλειψις καθήκοντος ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως καὶ θὰ ἐστηρίζετο ἡ κατηγορία ὄχι μόνον εἰς τὴν ἀνωτέρω κατάθεσιν τοῦ Φλαμπουριάρη, ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν ὑπὸ τοῦ Δημητρακοπούλου γενομένην δήλωσιν (σελὶς 106 δικαστῶν) «... ἀναφερομένων θρύλων περὶ ὑφισταμένης ἐντυπώσεως εἰς κύκλους τῆς ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας τοῦ Κράτους καὶ ἰδιώτας, ὅτι ὑφίστατο ἐν τῇ ΔΕΗ ἀθέμιτος ἡ ἐπιρροὴ τῆς EBA–SCO». Τὰ πέραν δὲ τῆς συστάσεως περὶ τοῦ ἀδιαβλήτου, ἀφεώρον τὸ Δ. Σ. τῆς ΔΕΗ, τὸ ὁποῖον δὶς καὶ εἰς διαφορετικὰς συνεδριάσεις ὁμοφώνως ἀπεφάσισε περὶ τῆς ἀναθέσεως εἰς τὴν E.C.I. τῆς μελέτης. 5. Θέμα ἀμοιβῆς παγίου ποσοστοῦ. Εἰς τὴν σελίδα 54, στήλη β, παρ. 6 τοῦ πορίσματος τῆς πλειοψηφίας τῆς ἀνακριτικῆς ἐπιτροπῆς, ἀναφέρεται τὸ δεύτερον κεφάλαιον τῆς ἀμοιβῆς τῶν λαβόντων μέρος εἰς τὸν διαγωνισμὸν Ἑταιρειῶν. Πλὴν τῆς ἀμοιβῆς τῶν ἐξόδων ὑπῆρχε καὶ κεφάλαιον ἐφ’ ἅπαξ ἀμοιβῆς ἐπὶ τῆς ἀξίας τοῦ ἔργου. Ἀπ’ ἀρχῆς ἡ EBASCO ἐζήτει 1,25% ἐπὶ τοῦ συνολικοῦ κόστους τοῦ ἔργου, ἡ δὲ E.C.I. ἐζήτει διὰ τῆς προσφορᾶς της 1,20%. Κατὰ τὴν διαπραγμάτευσιν ὅμως ἡ ἀμοιβὴ αὕτη τῆς E.C.I. περιωρίσθη εἰς τὸ ποσὸν τῶν 600.000 δολλαρίων ἀνεξαρτήτως κόστους παραμένει δὲ ἡ αὐτὴ ἀμοιβή. Ὡς ὅμως ἀνεκοινώθη μόλις πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν, τὸ συνολικὸν κόστος τοῦ ἔργου, θὰ φθάσῃ τὰ 75 ἑκατομμύρια δολλ. περίπου. Συνεπῶς ἡ ἀμοιβὴ τῆς EBASCO μὲ τὸ 1,25% μόνον διὰ τὸ κεφάλαιον τοῦτο θὰ ἀνήρχετο εἰς 937.000 δολλάρια. Ἄρα μόνον ἀπὸ τὸ κονδύλιον τοῦτο, ἡ δῆθεν διαφορὰ τῆς EBASCO τῶν 281.450 δολλαρίων ἀνατρέπεται ἐκ τῆς διαφορᾶς τῶν 337.000 δολλαρίων, καθ’ ὃ ποσὸν καθίσταται ἀκριβοτέρα ἡ προσφορὰ τῆς EBASCO, καὶ γίνεται συνεπῶς χαμηλοτέρα ἡ E.C.I. κατὰ 55.550 δολλ. Τὸ κεφάλαιον τοῦτο (ἀμοιβὴ παγίου ποσοστοῦ), ἡ ἔκθεσις τῶν δικαστῶν τὸ ἀγνοεῖ τελείως. Ἀλλ’ ἡ πλειοψηφία τῆς ἀνακριτικῆς ἐπιτροπῆς διαπράττει διὰ τὸ κεφάλαιον τοῦτο ἔτι μεγαλύτερον σφάλμα, ἁπλοῦ ἀριθμητικοῦ ὑπολογισμοῦ. Δηλαδὴ ὑπολογίζει τὴν ἀρχικὴν διαφορὰν τῆς προσφορᾶς 0,05% (1,25% — 1,20%) ἐπὶ τῶν 600.000 δολλαρίων, ἐνῷ τὸ ποσὸν αὐτὸ ἀποτελεῖ τὴν τελικὴν ἀμοιβὴν τῆς E.C.I. καὶ οὐχὶ τοῦ συνολικοῦ κόστους τοῦ ἔργου, ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἡ EBASCO ἐζήτει νὰ πληρωθῇ διὰ ποσοστοῦ 1,25%. Ἄρα δὲν εἶναι ἡ ἀμοιβὴ τῆς EBASCO ἐκ τοῦ κεφαλαίου τούτου ὡς κακῶς ἰσχυρίζεται ἡ ἀνακριτικὴ ἐπιτροπὴ 600.000 δολλάρια + 25.000 δολλάρια, ἀλλὰ 937.000 δολλάρια δηλαδὴ 1,25%, ἐπὶ τοῦ συνολικοῦ κόστους. Ἐὰν συνεπῶς εἰς τὴν διαφορὰν ταύτην προστεθῶσιν: α) Ἑκατοντάδες χιλιάδες δολλαρίων διὰ τὴν ἀμοιβὴν πολλαπλασίου προσωπικοῦ διὰ μίαν ἑπταετίαν. β) Πολλαὶ χιλιάδες δολλαρίων διὰ τὴν ἐπὶ ἓν τετράμηνον ἐπὶ πλέον τῆς προσφορᾶς τῆς EBASCO ἐπίβλεψιν τοῦ περατωθησομένου ἔργου διὰ τὴν καλὴν λειτουργίαν (ὡς ἀνωτέρω ἀνεφέρθη ἡ EBASCO προέτεινε 2 μῆνας καὶ οὐχὶ 6 μῆνας ἐπίβλεψιν ὡς ὥριζεν ἡ διακήρυξις) καὶ γ) διαφοραὶ ἀναπροσαρμογῶν ἐπὶ 7ετίαν δι’ ἀλλαγὴν τιμαρίθμου, καθυστερήσεων, τροποποιήσεων ἐργατικῶν νόμων καὶ ἐπίσης προσθέτους ἀμοιβὰς (παρὰ τὴν διακήρυξιν) δι’ ἔξοδα ἐργοταξίου, ἔξοδα τηλεπικοινωνιῶν, ἔξοδα γεωτρήσεων, ταξίδια Ἀμερικῆς, ἐξ ὅλων τῶν ἀνωτέρω ἐξάγεται, ὅτι καθίστατο κατὰ πολὺ εὐθηνοτέρα ἡ προσφορὰ τῆς E.C.I., ἔναντι τῆς EBA-SCO. Τὰς δὲ ἀπαιτήσεις τῆς EBASCO διὰ τὰς ἀναπροσαρμογὰς ὡς καὶ τὰς προσθέτους ὑπηρεσίας, καθὼς καὶ διὰ τὴν ἐγγύησιν ὁ κ. Κουτσοκώστας ἐρωτηθεὶς εἰς τὴν ἀνακριτικὴν ἐπιτροπήν, ἐπεβεβαίωσεν ἐπίσης. 6. Σύστασις ὅπως ἀνοιχθοῦν αἱ προσφοραὶ πρὸ τῶν μελῶν τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου. Εἰς τὴν σελίδα 56, στήλη αʹ, παρ. 5 καὶ 6 τοῦ πορίσματος τῆς πλειοψηφίας, ἀναφέρεται ὅτι ἡ σύστασις ὅπως αἱ προσφοραὶ ἀνοιχθοῦν ἐνώπιον μελῶν τοῦ Δ.Σ. ἀποτελεῖ πρόθεσιν βαρείας ἠθικῆς πιέσεως. Εἶναι γνωστόν, ὅτι οὐσιαστικῶς ἐπὶ δεκαετίαν ὑπῆρχε μονοπώλιον τῆς EBASCO εἰς τὰ θέματα τῆς ΔΕΗ. Ἐπὶ πενταετίαν τὴν διηύθυνε καὶ ὑπῆρχεν ἕνα πνεῦμα προϊσταμένου (EBASCO) καὶ ὑφισταμένου (ΔΕΗ). Ἡ αὐτὴ δὲ ἑταιρεία εἶχεν ἀναλάβει δι’ ἀπ’ εὐθείας ἀναθέσεως τὴν ἐκτέλεσιν τῆς μελέτης τοῦ αὐτοῦ ἔργου. Διὰ πρώτην φορὰν συνεπῶς οὐσιαστικῶς θὰ διηγωνίζετο ἡ EBASCO μὲ ξένας ἑταιρείας, διὰ ζητήματα τῆς ΔΕΗ. Πλεῖσται ἑταιρεῖαι διετύπωναν τὴν ἀμφιβολίαν πρὸ τοῦ διαγωνισμοῦ, ἂν πράγματι λάβῃ χώραν ὁ διαγωνισμός, μήπως γίνῃ τύποις μόνον καὶ ὑπάρχει ἐκ τῶν προτέρων ἀπόφασις προτιμήσεως τῆς EBASCO. Ἐφ’ ὅσον ἐπροτιμήθη ὁ διαγωνισμὸς ἐδίδετο κατηγορηματικὴ διαβεβαίωσις, ὅτι θὰ εἶναι τελείως ἀδιάβλητος οὗτος. Συνεπείᾳ ὅλων τῶν ἀνωτέρω γεγονότων ἐγένετο ἡ ἀνωτέρω σύστασις, χωρὶς νὰ θεωρήσῃ ταύτην ὡς πίεσιν. Ἐὰν δὲ δὲν εἶχε γίνει ἡ ἀνωτέρω σύστασις, λόγῳ τῆς προϊστορίας τῆς EBASCO καὶ ἐπηκολούθει ἡ ἀναφερομένη εἰς τὴν σελίδα 56 στήλη βʹ παρ. 4 ἀνωμαλία κατὰ τὸ ἄνοιγμα τῶν προσφορῶν, τότε ἀσφαλῶς θὰ ἐθεμελιοῦτο κατηγορία παραλείψεως λήψεων μέτρων πρὸς ἀποφυγὴν μεροληπτικῆς μεταχειρίσεως τῆς EBASCO. 7. Ἀνατροπὴ ἀποφάσεως ἐπιτροπῆς κρίσεως. Εἰς τὴν σελίδα 58, στήλη αʹ παρ. 5 τοῦ πορίσματος τῆς πλειοψηφίας, ἀναφέρεται, ὅτι ἐξεδηλώθη ἀσφυκτικὴ πίεσις τῶν Ὑπουργῶν Πρωτοπαπαδάκη καὶ Μάρτη, ὁδηγήσασα εἰς ἐπιτυχίαν τοῦ ἐπιδιωχθέντος σκοποῦ, ἤτοι εἰς τὴν ἀνατροπὴν τῆς ἐπιτροπῆς κρίσεως. Ἀλλὰ ἡ ἰδία ἡ πλειοψηφία τῆς ἀνακριτικῆς ἐπιτροπῆς (σελ. 55 στήλη βʹ παρ. 4 καὶ 5 ἀναφέρει ὅτι καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν τῆς μελέτης τοῦ Καστρακίου, ἄλλην ἑταιρείαν προέτεινεν ἡ ἐπιτροπὴ κρίσεως (τὴν I.E.C.O.) καὶ ἄλλην μετὰ μακρᾶς συζητήσεις τὸ Δ.Σ. τελικῶς ἐδέχθη, (δηλαδὴ τὴν EBASCO). Συνεπῶς τὸ παράδοξον αὐτὸ φαινόμενον τὸ ἐπικαλούμενον διὰ νὰ θεμελιωθῇ κατηγορία κατὰ ὑπουργῶν δὲν συνέβη ἅπαξ. 8. Τύπος φράγματος. Ἕτερον θέμα σοβαρώτατον, τὸ ὁποῖον ἠγνοήθη ὑπὸ τῆς ἀνακριτικῆς ἐπιτροπῆς (τῆς πλειοψηφίας) εἶναι τὸ τοῦ φράγματος τῶν Κρεμαστῶν Ἀχελώου. Ὁ κ. Πεζόπουλος εἰς ἔκθεσίν του εὑρισκομένην ἐν τῇ δικογραφίᾳ (214) ἀναφέρει, «... ἐγένετο τελικῶς δεκτὸν τὸ προταθὲν ὑπὸ τῆς E.C.I. χωμάτινον φράγμα, τὸ ὁποῖον εἶναι ἀσφαλές, ἐνῷ τὸ ἐκ μπετὸν τῆς EBASCO, ἦτο δαπανηρότερον». Τὸ ἀνωτέρω ὑψίστης σημασίας γεγονὸς τόσον διὰ τὴν ἐξασφάλισιν ἔργου μὲ μικρότερον κόστος, ὅσον καὶ τὴν ἀσφάλειαν τούτου, ἠγνοήθη τελείως ὑπὸ τῆς πλειοψηφίας τῆς ἐπιτροπῆς. Συνεπῶς, ἐὰν οὐδόλως ἐλαμβάνοντο ὑπ’ ὄψιν αἱ κατηγορίαι τῆς E.C.I. καὶ δὲν ἐγίνοντο συστάσεις διὰ τὸ ἀδιάβλητον, εἰς τὴν κατηγορίαν περὶ παραλείψεως συστάσεων ἐπὶ τῶν καταγγελιῶν τῆς E.C.I. θὰ προσετίθεντο κατηγορίαι, ὅτι κατασκευάζει τὸ φράγμα μὲ ὑψηλότερον κόστος καὶ τὸ χειρότερον, ὅτι θὰ κατεσκευάζετο οὐχὶ ἀσφαλὲς φράγμα. Ἐὰν δὲ κατὰ τοὺς τελευταίους σεισμοὺς τῆς περιοχῆς Αἰτωλοακαρνανίας ἐσημειοῦτο καὶ βλάβη ἐπὶ τοῦ φράγματος (ὡς συνέβη πολλὰς φορὰς τελευταίως εἰς φράγμα ἐκ μπετὸν εἰς ἄλλας χώρας) τότε πᾶς τις δύναται νὰ ἀντιληφθῇ τὶ βαρεῖαι κατηγορίαι θὰ ἀπηυθύνοντο. 9. Ἠγνοήθη παντελῶς ὑπὸ τῆς πλειοψηφίας τῆς ἀνακριτικῆς ἐπιτροπῆς ἡ ἀπὸ 18.3.60 ἔγγραφος καταγγελία τῆς E.C.I., ἡ ὁποία ἀπεκάλυψε τοὺς ὅρους τῆς EBASCO καὶ ὄχι μόνον ἠγνοήθη ἡ ἔγγραφος αὕτη διαμαρτυρία, ἀλλ’ ἀντιθέτως ὑπὸ τῆς πλειοψηφίας (σ. 57, στήλη αʹ παρ. 2) ἐθεωρήθη καὶ ὡς πίεσις. 10. Λόγοι οἱ ὁποῖοι ὤθησαν τὸ Δ.Σ. νὰ λάβῃ δὶς ὁμόφωνον ἀπόφασιν ἀναθέσεως τοῦ ἔργου εἰς τὴν E.C.I. Ἀνεφέρθη, ὅτι τὸ Δ.Σ. ὁμοφώνως ἀπεφάσισε δὶς εἰς διαφορετικὰς συνεδριάσεις ὅπως ἀναθέσῃ τὴν μελέτην εἰς τὴν E.C.I. Οἱ ἀναφερόμενοι εἰς τὴν ἔκθεσιν τῶν δικαστῶν λόγοι, οἱ ὁποῖοι συνετέλεσαν εἰς τὸ νὰ ληφθοῦν αἱ ὁμόφωνοι αὗται ἀποφάσεις, ἀγνοοῦνται ὑπὸ τοῦ πορίσματος τῆς πλειοψηφίας. Οὕτω: α) Ἔκθεσις Δικαστῶν, σελὶς 109, στήλη αʹ παρ. 3 δήλωσις Δημητρακοπούλου: «...ἐψήφισεν ὑπὲρ τῆς ἀναθέσεως τοῦ ἔργου εἰς τὴν E.C.I. λαμβάνων ὑπ’ ὄψιν τὴν ἀπροσδιοριστίαν τῆς προσφορᾶς τῆς EBASCO, ἀλλὰ καὶ τὴν προστασίαν τοῦ ἀδιαβλήτου ἀπὸ ἀπόψεως ΔΕΗ». β) Ἔκθεσις Δικαστῶν, σελὶς 108, στήλη βʹ παρ. 7, δήλωσις Μακρῆ: «...ὑπῆρχεν εἰλημμένη ἀπόφασις νὰ παραλειφθῇ ἡ EBASCO λόγῳ τῆς μὴ συμμορφώσεώς της πρὸς τοὺς ὅρους τῆς διακηρύξεως». γ) Ἔκθεσις Δικαστῶν, σελὶς 108, στήλη αʹ παρ. 5, δήλωσις Κυβερνητικοῦ Ἐπιτρόπου: «...ἡ EBASCO διὰ τῆς ἐπιστολῆς της δὲν δέχεται πλήρη συμμόρφωσιν πρὸς τὴν προκήρυξιν... τὴν θεωρῶ σαφῶς ὡς ἀντιπροσφοράν». δ) Ἔκθεσις Δικαστῶν, σελὶς 109, στήλη αʹ παρ. 2, «...ἡ ἄποψις ἣν ἐκθέτει ὁ Γουναράκης, ὅτι τὸ Δ. Σ. θὰ προέκρινε πάντως τὴν E.C.I. δὲν στερεῖται βασιμότητος». ε) Ἔκθεσις Δικαστῶν, σελὶς 105, στήλη αʹ, παρ. 4, Πεζόπουλος κατὰ τὴν εἰσήγησίν του «...ἡ ἀρχική του εἰσήγησις εἶχε προσαρμοσθῆ πρὸς τὴν ἄποψιν τῆς ἐπιτροπῆς κρίσεως, καὶ δὲν ἐσκόπει νὰ κάμῃ εἰσήγησιν ὑπὲρ ὡρισμένου οἴκου, ἀλλὰ τελικῶς θὰ ἔθετε κατὰ διάφορον τρόπον τὸ θέμα». Ὁ ἴδιος ὁ κ. Πεζόπουλος καὶ εἰς τὸν διαγωνισμὸν τοῦ Καστρακίου, δὲν ἐδέχθη τὴν ἄποψιν τῆς Ἐπιτροπῆς κρίσεως. στ) Κατάθεσις Κουτσοκώστα, περὶ ὁμολογίας τοῦ ἀντιπροέδρου τῆς EBASCO, κατὰ τὸν διαγωνισμὸν τοῦ Καστρακίου: «...ἡ προσφορά μας αὐτὴν τὴν φορὰν εἶναι σύμφωνος πρὸς τὴν διακήρυξιν». Καὶ ἠννόει προφανῶς ὡς ἄλλην περίπτωσιν, τὴν περίπτωσιν τοῦ διαγωνισμοῦ τῶν Κρεμαστῶν. Ἐκ τῆς ἀνωτέρω γενομένης ἀντιπαραβολῆς τῶν ἰσχυρισμῶν τῆς πλειοψηφίας τῆς ἀνακριτικῆς ἐπιτροπῆς, ἐν σχέσει πρὸς τὰ ἀγνοηθέντα γεγονότα, καταθέσεις καὶ στοιχεῖα τὰ ἀναφερόμενα εἰς τὴν ἔκθεσιν τῶν δικαστῶν, ἐξάγεται διατὶ ὑπεστήριξα ἐξ ἀρχῆς, ὅτι τὸ πόρισμα τῆς πλειοψηφίας τῆς ἀνακριτικῆς ἐπιτροπῆς καὶ ἐπὶ τοῦ θέματος τῶν Κρεμαστῶν, δὲν ὑπῆρξεν ἀντικειμενικόν. Δὲν ὑπῆρξε προκατάληψις, οὔτε ὑπέρ, οὔτε ἐναντίον οὐδενός. Ἂν ἡ Κυβέρνησις ἤθελε νὰ εὐνοήσῃ τὴν E.C.I., θὰ τῆς ἀνέθετεν ἀπ’ ἀρχῆς δι’ ἀπ’ εὐθείας ἀναθέσεως τὸ ἔργον ἄνευ διαγωνισμοῦ, ὡς ἐπέβαλλον οἱ Ἀμερικανικοὶ νόμοι, ὡς ἄλλωστε καὶ ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις ἀναθέτει μελέτας ἀπ’ εὐθείας ἄνευ διαγωνισμοῦ καὶ χωρὶς νὰ ὑπάρχουν ἀπαγορευτικαὶ διατάξεις διενεργείας διαγωνισμοῦ, ὑπ’ αὐτῶν, ποὺ χρηματοδοτοῦν τὰς μελέτας. Ἂν ἡ Κυβέρνησις ἤθελε νὰ εὐνοήσῃ τὴν E.C.I., θὰ τῆς ἀνέθετε κατ’ ἐπέκτασιν τὴν μελέτην τοῦ ἔργου τοῦ Καστρακίου, ἀλλὰ δὲν τὸ ἔπραξε. Ὑπῆρχε διεθνῶς ἡ ἀντίληψις, ἀλλὰ καὶ ἐν Ἑλλάδι, ὅτι μονοπωλιακῶς ἡ EBASCO ἠσχολεῖτο μὲ τὰ ἔργα τῆς Δ.Ε.Η. Ἀλλὰ καὶ χάριν τῆς ΔΕΗ, ἵνα εἰς τὸ μέλλον μὴ διστάζουν νὰ λαμβάνουν ξένοι οἶκοι μέρος εἰς διαγωνισμούς, ὅπου συμμετέχει ἡ EBASCO, ἀλλὰ καὶ χάριν αὐτῆς τῆς EBASCO, ἵνα ἐξαλειφθῇ ἡ φήμη μονοπωλιακῆς ἐπιρροῆς της καὶ καταστῇ ἔτι χρησιμωτέρα. Οὕτω διὰ τῆς ἐνεργείας καὶ παρεμβάσεως τῆς Κυβερνήσεως ἐξελήφθη ἡ ὑφισταμένη ἀντίληψις περὶ μονοπωλίου. Ὅταν ἡ EBASCO συνεμορφώθη ὡς εἰς τὴν περίπτωσιν τοῦ ἔργου Καστρακίου, καίτοι δευτέρα κατὰ σειράν, ἐπροτιμήθη. Ἠδύνατο τὸ Δ. Σ. λαμβάνον ὑπ’ ὄψιν τὴν σύστασιν περὶ τοῦ ἀδιαβλήτου τῆς ἀποφάσεως καὶ τὴν E.C.I. νὰ μὴ ἐπιλέξῃ ὡς πρώτην δι’ ἔναρξιν διαπραγματεύσεως, ἀλλὰ καὶ ὅταν μετὰ τὸ πέρας τῶν διαπραγματεύσεων, μετὰ παρέλευσιν μηνὸς ἐπανεισήχθη τὸ θέμα εἰς τὸ διοικητικὸν συμβούλιον διὰ νέαν ἔγκρισιν, ἠδύνατο καὶ ὤφειλε τοῦτο, ἐὰν ἐπίστευεν ὅτι τὸ συμφωνηθὲν ποσὸν ἦτο μεγαλύτερον, νὰ τὸ περιορίσῃ. Ἡ ληφθεῖσα, ὅμως, ἀπόφασις δὲν ἦτο ἀπόφασις συνεπείᾳ πιέσεως. Ἐκ τῆς ἀποφάσεως δὲ ταύτης τοῦ Δ. Σ. δὲν ἐζημιώθη ἡ ΔΕΗ, διότι καὶ διὰ τὴν μελέτην κατέβαλεν ἑκατοντάδας χιλιάδας δολλαρίων ὀλιγώτερα, ἀλλὰ καὶ κυρίως τὸ ἐκτελούμενον ἔργον εἶναι τελικῶς τὸ εὐθηνότερον καὶ ἀσφαλέστερον. Βʹ. Θέμα Ἀλουμινίου Διὰ τὸ κεφάλαιον τοῦτο τοῦ πορίσματος τῆς πλειοψηφίας δὲν διατυπώνω οἱανδήποτε κρίσιν, πνίγω μόνον τὸν βαθὺν πόνον ποὺ νοιώθω, διὰ τὴν ἐπιχειρηθεῖσαν ἄδικον σπίλωσιν ἑνὸς πρώην Πρωθυπουργοῦ τῆς Ἑλλάδος. Θεωρῶ εἰρωνίαν καὶ νὰ ἀναφέρω, ὅτι ἡ κατηγορία ἀπάτης ἀφορᾷ τὸν τέως Πρωθυπουργὸν κ. Κων. Καραμανλῆν καὶ ἐμέ. Δὲν θὰ ἀσχοληθῶ μὲ ἀνάπτυξιν ἐπιχειρημάτων διὰ τὴν ἀπόδειξιν τοῦ ἐπωφελοῦς τῆς συμβάσεως τοῦ ἀλουμινίου. Εὐρυτάτην ἀνάπτυξιν ἔκαμε καὶ πάλιν εἰς τὴν Βουλὴν ὁ πρώην Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ κ. Πρωτοπαπαδάκης. Πλήρη δὲ διαφωτιστικὰ στοιχεῖα διὰ πάντα καλῆς πίστεως, ὑπάρχουν εἰς τὸ ὑποβληθὲν πόρισμα τῆς μειοψηφίας τῆς ἀνακριτικῆς ἐπιτροπῆς. Θὰ προβῶ μόνον εἰς ὡρισμένας παρατηρήσεις, ἐπὶ τοῦ πορίσματος τῆς πλειοψηφίας. Ἀπὸ τῆς ὑπογραφῆς τῆς συμβάσεως τοῦ ἀλουμινίου καὶ μέχρι τῆς ἐκδόσεως τοῦ πορίσματος τῆς ἀνακριτικῆς ἐπιτροπῆς, διὰ μὲν τὸν κ. Καραμανλῆν ἠρευνᾶτο ἐπὶ ἔτη, ἀλλὰ καὶ κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἀνακρίσεως, μόνον τὸ θέμα τῆς ἐντολῆς ποὺ ἔδωσε διὰ τὴν εἰσαγωγὴν ἐντὸς τῆς ἰδίας ἡμέρας τοῦ θέματος τοῦ ἀλουμινίου εἰς τὸ Δ. Σ. πρὸς ἀνακοίνωσιν διὰ τῶν ἐφημερίδων τῆς ἑπομένης, ἐφ’ ὅσον θὰ ἐνεκρίνετο ὑπὸ τοῦ Δ. Σ. Δι’ ἐμὲ οὐδεμία ἐπίκρισις συγκεκριμένη διετυπώθη διὰ τὸ θέμα τοῦ ἀλουμινίου, οὔτε κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς προτάσεως περὶ παραπομπῆς, ἀλλὰ οὔτε καὶ κατὰ τὴν ἐξέτασιν ἐνώπιον τῆς ἀνακριτικῆς ἐπιτροπῆς. Ὅταν ὅμως διεπιστώθη, ὅτι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ θεμελιωθῇ κατηγορία προσταγῆς διὰ τὸν κ. Καραμανλῆν, διότι τὸ Δ. Σ. τῆς ΔΕΗ, ἐλευθέρως ἀπεφάσισε, παραδόξως ἐφευρέθη τὴν τελευταίαν στιγμὴν ἡ ἐντυπωσιακὴ κατηγορία τῆς ἀπάτης, παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι ἡ πλειοψηφία τῆς ἀνακριτικῆς ἐπιτροπῆς ἐγνώριζε καὶ γνωρίζει, ὅτι ὄχι μόνον οἱ συλλογισμοὶ τοὺς ὁποίους ἐχρησιμοποίησε δὲν ἀντέχουν εἰς στοιχειώδη κριτικήν, ἀλλὰ καὶ ὅτι ἦτο ἀδύνατος ἡ πραγματοποίησις τοιούτου ἀδικήματος. Οὕτω: 1) Εἰς τὴν σελίδα 75, στήλη αʹ παρ. 2, τὸ πόρισμα τῆς πλειοψηφίας ἀναφέρει, ὅτι οἱ Καραμανλῆς καὶ Μάρτης ἐξασφαλίσαντες τὴν ἄμεσον βοήθειαν τοῦ Γ. Πεζοπούλου, ἐκμεταλλευόμενοι τὴν δεινὴν θέσιν τούτου κατὰ τὴν περίοδον ἐκείνην, κατηγορουμένου ὑπὸ τῆς τέως συζύγου του ἐπὶ δικαστηρίοις, βαλλομένου διὰ τοῦ τύπου...». Ἡ πλειοψηφία, ὅμως, τῆς ἀνακριτικῆς ἐπιτροπῆς, ἐκ τοῦ εἰς χεῖρας της ὑλικοῦ, γνωρίζει, ὅτι ὀλίγαι κυβερνήσεις δύνανται νὰ καυχηθοῦν, ὅτι εἰς διατυπωθείσας κατηγορίας δημοσίας καὶ μὴ δημοσίας, δὲν ἐδίστασε νὰ θέση ἀμέσως ἐνώπιον τῆς δικαιοσύνης τὰς κατηγορίας ταύτας. Οὕτω: α) Ὅταν κατὰ τὸ τέλος 1959, ὁ νῦν βουλευτὴς τῶν Προοδευτικῶν κ. Τριαντάφυλλος Μιχαηλίδης ἐγνώρισεν εἰς ἐμέ, ὅτι ὁ Στυλιωτόπουλος ἀπὸ ἑξαμήνου εἶχεν ὑποβάλει ἀναφορὰν εἰς τὸν Γενικὸν Διευθυντὴν τῆς ΔΕΗ καταγγέλλων δωροδοκίας λαβούσας χώραν κατὰ τὰ ἔτη 1950–1955 καὶ ὅτι ἐκ τῆς καταγγελίας αὐτῆς δὲν ἔλαβεν ἀπάντησιν καὶ δὲν ἐγένετο οὐδεμία ἐνέργεια, ὑπέδειξα ὅπως ὑποβληθῇ καὶ εἰς ἐμὲ ἀντίγραφον τῆς ἀναφορᾶς ταύτης. Συνεπείᾳ δὲ προσωπικοῦ μου ἐγγράφου (ὡς κατέθεσεν ἀπὸ τὸ 1960 ὁ Στυλιωτόπουλος), διεβιβάσθη ἡ ὅλη ὑπόθεσις εἰς τὴν ΔΕΗ καὶ ἐν συνεχείᾳ εἰς τὸν Εἰσαγγελέα. Συνεπείᾳ τῆς ἐνεργείας μου ταύτης, ἐπηκολούθησε δίκη κατὰ τοῦ Πεζοπούλου ἐπὶ δύο ἔτη. β) Κατὰ τὴν ἄνοιξιν τοῦ 1960, ὅταν ἐδημοσιεύθη εἰς τὸν «Νεολόγον» Πατρῶν τὸ περὶ ἐπιστολῶν Φιλαρέτου καὶ ἐκυκλοφόρησαν φῆμαι περὶ δικῶν διαζυγίου τοῦ Πεζοπούλου, τρεῖς φορὰς ἦλθον εἰς ἐπαφὴν μὲ τὸν προϊστάμενον τῆς Εἰσαγγελίας Ἀθηνῶν καὶ μόνον ὅταν μὲ διεβεβαίωσεν, ὅτι ἡ ὑπόθεσις μετὰ ἀπὸ ἐξέτασιν ἐτέθη εἰς τὸ ἀρχεῖον, ἐφησύχασα. Ὅταν, συνεπῶς, συνεζητεῖτο τὸ ἀλουμίνιον καὶ αἱ ὑποθέσεις διαζυγίου καὶ αἱ δημοσιεύσεις τοῦ Τύπου, ἀλλὰ καὶ αἱ καταγγελίαι Στυλιωτοπούλου, εἶχον τεθῆ ὑφ’ ἡμῶν ὑπ’ ὄψιν τῆς Δικαιοσύνης. Πῶς εἶναι, συνεπῶς, δυνατὸν νὰ ὑποστηρίζεται σοβαρῶς, ὅτι ἐξεμεταλλεύθημεν τὰς δίκας διαζυγίου καὶ τὰς ἐπιθέσεις τοῦ Τύπου; γ) Πλέον τῶν ἀνωτέρω, ὅταν ἐδημοσιεύθησαν κατὰ τὸ 1961 αἱ πρῶται ἐπιστολαὶ Φιλαρέτου, αἱ ὁποῖαι δὲν εἶχον τι τὸ ἰδιαιτέρως ἐπιβαρυντικόν, πάλιν ἐκλήθη ὁ κ. Πεζόπουλος, ὁ ὁποῖος διεβεβαίωσεν, ὅτι καὶ τῶν ἐπιστολῶν αὐτῶν εἶχεν ἐπιληφθῆ ὁ ἀνακριτής, καὶ δ) Τέλος, ὅταν κατὰ τὸ ἔτος 1962 ἐδημοσιεύθησαν ὅλαι αἱ ἐπιστολαὶ Φιλαρέτου, ὁ κ. Καραμανλῆς βιαίως ἀπέλυσε διὰ νόμου τὸν κ. Πεζόπουλον ἀπὸ τὴν ΔΕΗ, καὶ ὄχι τοῦτο, ἀλλὰ ὥρισε καὶ ἐπιτροπὴν ἐξ ἀνωτάτων δικαστικῶν δι’ ἔρευναν ὅλων τῶν θεμάτων τῆς ΔΕΗ. 2. Εἰς τὴν σελίδα 73, στήλη βʹ παρ. 5, τοῦ πορίσματος τῆς πλειοψηφίας ἀναγράφεται, ὅτι «...ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον ἐξηπάτησε τὸ Συμβούλιον ὅπως ἀποσπάσῃ τὴν προεξοφληθεῖσαν ἤδη ὑπ’ αὐτοῦ ἀπόφασιν τοῦ Δ. Σ. καὶ δὴ ἐντὸς τῆς αὐτῆς ἑσπέρας...». Πῶς οἱ μὴ διαπραγματευθέντες καὶ οἱ μὴ ἔχοντες τεχνικὰς γνώσεις ἐξηπάτησαν ἐπὶ τεχνικοῦ θέματος καθηγητὰς Πολυτεχνείου, τεχνικούς, οἰκονομολόγους, στρατηγοὺς καὶ ναυάρχους, ἀσχολουμένους μὲ τὰ θέματα αὐτά, εἶναι πράγματι περίεργον. Τὸ Δ. Σ. κατὰ τὴν ἐνώπιον αὐτοῦ συζήτησιν τοῦ θέματος, εἶχε συγκεκριμένην εἰσήγησιν οὐχὶ ἐπὶ τοῦ ἐὰν κερδίζῃ ἢ ὄχι ἡ ΔΕΗ, ἀλλὰ ἐπὶ στοιχείων τεχνικῶν καὶ οἰκονομικῶν τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ καὶ τῶν ὑπηρεσιακῶν παραγόντων τῆς ΔΕΗ καὶ ἐπὶ τῶν στοιχείων αὐτῶν συνεζήτησε καὶ ἐκ τῆς συζητήσεως ἐξήγαγε τὸ συμπέρασμα περὶ τοῦ κερδοφόρου τῆς συμβάσεως. Μετὰ δὲ τὴν ἐξαγωγὴν τῶν συμπερασμάτων καὶ τῆς ὁμοφώνου ἀποφάσεως συνέχαιρεν ὁ εἷς τὸν ἄλλον. Ἀλλὰ ἡ πλάνη δὲν διετηρήθη μόνον τὴν ἑσπέραν ἐκείνην, ἐσυνεχίσθη τοὺς ἑπομένους μῆνας, παρὰ τὰς ἀγρίας ἐπιθέσεις τοῦ Τύπου καὶ τῆς τότε Ἀντιπολιτεύσεως, μετὰ δὲ ὁλόκληρον πεντάμηνον τὸ αὐτὸ Δ.Σ. ἐξουσιοδότησε Γενικὸν Διευθυντὴν καὶ Πρόεδρον ΔΕΗ ὅπως διὰ δηλώσεών των πρὸς τὸν Τύπον ἀνατρέψουν ὅλας τὰς ἐπιθέσεις. Ἡ πλάνη δὲ αὕτη... συνεχίζεται ἀκόμη καὶ σήμερον. 3. Εἰς τὴν σελίδα 74, στήλη βʹ τοῦ πορίσματος τῆς πλειοψηφίας, ἀναφέρεται ὡς ἀποκαλυπτικὸν στοιχεῖον τῶν προθέσεών μας, ὅτι ἐπετιμήθη δριμύτατα τὸ Δ.Σ., διότι ἔγγραφόν του ἐδόθη εἰς βουλευτὴν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Πράγματι ἐχρησιμοποιήθη ὑπὸ βουλευτοῦ τῆς τότε Ἀντιπολιτεύσεως, ἕνα τμῆμα ἐγγράφου ἐκ τῆς εἰσηγήσεως τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ, δοθὲν ἐν ἀγνοίᾳ τοῦ Δ. Σ. Ἡ δὲ μερικὴ χρησιμοποίησις τοῦ ἐγγράφου, δὲν ἀπέδιδε καὶ τὰ πράγματι συζητηθέντα. Κατὰ τὸ Σύνταγμα ὑπάρχει εἰδικὴ διαδικασία διὰ τὴν λῆψιν ἐγγράφων (αἴτησις καταθέσεως ἐγγράφων). Ἡ παράδοσις συνεπῶς οἱουδήποτε ἐγγράφου ὀργανισμοῦ ἐν ἀγνοίᾳ καὶ ἄνευ ἀδείας τοῦ Δ.Σ. ἦτο καὶ πρᾶξις παράνομος. Ἐφ’ ὅσον δὲ διεπιστώθη κατὰ τὴν συζήτησιν εἰς τὴν Βουλήν, ἤμην ὑποχρεωμένος νὰ κάμω παρατηρήσεις εἰς τὸ Δ.Σ. ἄλλως θὰ ὑπέπιπτον εἰς ἀδίκημα παραλείψεως καθήκοντος. Ἀναγνώρισις συνεπῶς τῆς ἀρχῆς τῆς χορηγήσεως οἱουδήποτε ἐγγράφου ἀνεξελέγκτως καὶ ἄνευ ἀδείας τῶν ἁρμοδίων ὀργάνων, θὰ δημιουργήσῃ κατάστασιν τελείως ἀπαράδεκτον διὰ τὴν λειτουργίαν τῶν ὑπηρεσιῶν. 4. Εἰς τὴν σελίδα 70 στήλη αʹ παράγρ. 5 ἀναφέρεται ὑπὸ τῆς πλειοψηφίας τῆς ἀνακριτικῆς ἐπιτροπῆς ὅτι ἐχρησιμοποιήθη ὑπ’ ἐμοῦ κατὰ τὴν συζήτησιν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς πίναξ περιέχων τιμὰς ρεύματος ἀλουμινίου, ἵνα παραπλανηθῇ ἡ κοινὴ γνώμη καὶ ἡ Βουλὴ καὶ ὅτι τὰς τιμὰς αὐτὰς ἐλάβομεν παρὰ τῆς Ἑταιρείας PESSINE. Ἡ παρατήρησις αὕτη τῆς πλειοψηφίας τῆς ἐπιτροπῆς εἶναι ἀκόμη περισσότερον ἀξιοπρόσεκτος διὰ τὸν τρόπον καθ’ ὃν συνετάγη τὸ πόρισμα τῆς πλειοψηφίας, καθ’ ὅσον ἂν πράγματι τὰ μέλη τῆς πλειοψηφίας ἐπίστευσαν ὅτι διὰ τῆς ἐπικλήσεως τοῦ πίνακος τούτου ἐγένετο παραπλάνησις τῆς Βουλῆς καὶ τῆς κοινῆς γνώμης, τότε πρέπει νὰ δεχθοῦν ὅτι μεγαλυτέρα παραπλάνησις τῆς Βουλῆς καὶ τῆς κοινῆς γνώμης ἐγένετο ὑπὸ τοῦ κ. Ζίγδη, ἐκπροσωπήσαντος κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ ἀλουμινίου τὴν Ἕνωσιν Κέντρου καὶ ὑπὸ τοῦ κ. Κιτσίκη ἐκπροσωπήσαντος κατὰ τὴν συζήτησιν τὴν ΕΔΑ. Ἀμφότεροι εἰς δημοσιεύματά των κατὰ τὸ ἔτος 1960, ὁ μὲν πρῶτος εἰς βιβλίον του «Ἀπόψεις ἐκ τῆς ἀναπτύξεως τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας», ὁ δὲ δεύτερος εἰς ἄρθρα του κατὰ τὸ 1959 καὶ 1960, εἰς τὸ περιοδικὸν «ΝΕΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ» ὑπεστήριξεν ὅτι τιμὴ ρεύματος τοῦ ἀλουμινίου ἄνω τῶν 10 λεπτῶν, καθιστᾷ ἀντιοικονομικὴν τὴν λειτουργίαν τοῦ ἀλουμινίου. Συνεπῶς κατ’ αὐτοὺς τιμὴ ἄνω τῶν 10 λεπτῶν οὔτε ἠδύνατο νὰ συζητηθῇ οὔτε καὶ νὰ ζητηθῇ. Εἰδικώτερον δὲ ὁ κ. Κιτσίκης εἰς τὰ ἄρθρα του τοῦ 1960 ἔλεγεν ὅτι ἡ τιμὴ ἔπρεπε νὰ κυμαίνεται μεταξὺ 6 ἕως 9 λεπτῶν καὶ ὅτι εἰς Καναδᾶν καὶ Νορβηγίαν εἶναι κάτω τῶν 6 λεπτῶν καὶ ὅτι εἰς τὸν Σανάγκα ἡ Πεσσινὲ ἔχει τιμὴν ρεύματος 4,2 λεπτὰ τῆς δραχμῆς. Συνεπῶς αἱ ὑπὸ τοῦ κ. Κιτσίκη ὑποστηριζόμεναι τιμαὶ δὲν ἦσαν παραπλανητικαί; Καίτοι μικρότεραι τῶν τιμῶν ὧν ἐπεκαλέσθημεν; Ποῖος συνεπῶς, τεχνικὸς ἢ μή, ἐν τῇ Βουλῇ μετὰ τὴν ἄποψιν ἑνὸς τεχνικοῦ τῆς φήμης τοῦ κ. Κιτσίκη, ὡς καὶ τῆς φήμης ἑνὸς οἰκονομολόγου τῆς φήμης τοῦ κ. Ζίγδη, δὲν θὰ ἐπείθετο ὅτι ἐπετεύχθη ὅ,τι ἠδύνατο νὰ ἐπιτευχθῇ; Εἶμαι βέβαιος κατόπιν τῶν ἀνωτέρω παρατηρήσεων, ὅταν περάσῃ ὁ πυρετὸς τῆς πολιτικῆς διαμάχης, ἴσως καὶ πολὺ ἐνωρίτερον, ὅτι τὸ πόρισμα τῆς ἀνακριτικῆς ἐπιτροπῆς καὶ διὰ τὸ κεφάλαιον αὐτὸ τῆς κατηγορίας, θὰ ἀποτελῇ μίαν πολὺ δυσάρεστον ἀνάμνησιν. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὸ τέλος τῆς ἀπὸ 4ης Φεβρουαρίου 1965, πρὸς ὑμᾶς ἀποσταλείσης ἐπιστολῆς μου ἀνέφερα λεπτομερῶς τὸ τί προσέφερα εἰς τὸν τόπον ὡς καὶ τὴν ὑπερηφάνειαν τὴν ὁποίαν αἰσθάνομαι διὰ τὰς προσφερθείσας εἰς ὁλόκληρον τὴν ζωήν μου ὑπηρεσίας. Ἔχω τὴν συνείδησίν μου ἥσυχον ἀπέναντι τοῦ Θεοῦ, ὅτι ἔπραξα πάντα τὸ καθῆκον μου, ὅτι οὐδένα ποτὲ ἔβλαψα ἢ ἠδίκησα καὶ ὅτι ἐξυπηρέτησα καὶ ἐβοήθησα τοὺς πάντας ἀνεξαρτήτως πολιτικῆς τοποθετήσεως. Ἄν, πιθανόν, ὡς ἄνθρωπος, παρέλειψά τι ἢ ἔβλαψα οἱονδήποτε δὲν ἔκαμα τοῦτο ἐκ προθέσεως. Δὲν σᾶς ἀποκρύπτω ὅμως, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ τῆς παραπομπῆς, ὑπῆρξε δι’ ἐμὲ ἕνα δυσβάστακτον βάρος καὶ δυσάρεστον γεγονός. Πλὴν τῆς φύσεως τῆς κατηγορίας καὶ διὰ τὸν πρόσθετον λόγον ὅτι μὴ ἐκλεγεὶς βουλευτὴς καὶ ὑποχρεωμένος νὰ ἀποζῶ ἐκ τῆς ἐργασίας μου ὑπέστην σοβαρωτάτας συνεπείας ἐκ τῆς ἀπασχολήσεως τόσων μηνῶν. Ἐκέρδισα ὅμως κάτι πολὺ σοβαρὸν ἀπὸ τὴν περιπέτειάν μου αὐτήν. Ἐπείσθην ὅτι δὲν εἶναι ἀρκετὸν εἰς τὸν ἄνθρωπον νὰ μὴ ἀδικῇ, ἀλλὰ ὁ ἄνθρωπος πρέπει νὰ ἀγωνίζεται καὶ διὰ τὴν ἀποτροπὴν τῆς ἀδικίας. Ἐδοκίμασα καὶ ἀντελήφθην ὁ ἴδιος τὴν σημασίαν καὶ τὴν ἔκτασιν τοῦ βάρους ἐκ μιᾶς ἀδικίας. Οἱ κύριοι βουλευταί, δὲν εἶναι ἀνάγκη κἂν νὰ ἀγωνισθοῦν διὰ νὰ ἀποτρέψουν τὴν ἀδικίαν. Ἀρκεῖ ὡς ὀφείλουν ἄλλωστε, νὰ ἐξετάσουν τὸ ὅλον θέμα δίχως προκατάληψιν. Τότε μὲν θὰ ἔχουν ἐκτελέσει τὸ καθῆκον των.
Εὐχαριστῶν, διατελῶ μετὰ πάσης τιμῆς
ΝΙΚΟΣ ΜΑΡΤΗΣ
τ. Ὑπουργὸς Ὁ κ. Σ. Ἠλιόπουλος καλεῖται ὅπως συνεχίσῃ τὴν διακοπεῖσαν κατὰ τὴν παρελθοῦσαν συνεδρίασιν ἀγόρευσίν του.
§6Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, κατὰ τὴν τελευταίαν συνεδρίασιν τῆς Βουλῆς διὰ λόγους ἀνεξαρτήτους τῆς θελήσεώς μου ἠναγκάσθην νὰ διακόψω τὴν ὁμιλίαν μου εἰς τὸ σημεῖον εἰς τὸ ὁποῖον ἀνέφερον εἰς τὴν Βουλὴν τὰ γενόμενα σχετικῶς πρὸς τὴν ἀνάθεσιν τῆς μελέτης καὶ ἐπιβλέψεως τοῦ ἔργου Κρεμαστῶν εἰς μίαν ξένην Ἑταιρείαν, τὴν E.C.I. κατόπιν τοῦ διενεργηθέντος διαγωνισμοῦ. Καὶ εἶχα καταλήξει εἰς τὸ συμπέρασμα ὅτι ἡ Ἀνακριτικὴ Ἐπιτροπὴ κατὰ πλειοψηφίαν ἐπρότεινε τὴν δίωξιν διὰ τὴν ἀνάθεσιν τῆς μελέτης αὐτῆς εἰς τὴν E.C.I. καὶ τὴν παραπομπὴν τῶν κ.κ. Καραμανλῆ καὶ Μάρτη ὡς ἠθικῶν αὐτουργῶν ἀπιστίας, δι’ οὓς λόγους ἀνέφερα εἰς τὴν Βουλήν. Ἤδη, εἰσέρχομαι εἰς ἕτερον κεφάλαιον διὰ τοῦ ὁποίου ἡ Ἐπιτροπὴ κατὰ πλειοψηφίαν ἐπρότεινε τὴν παραπομπὴν τῶν κ.κ. Καραμανλῆ καὶ Μάρτη διὰ τὴν γνωστὴν σύμβασιν ἀλουμινίου. Εἶναι γνωστὸν καὶ ἀναφέρεται εἰς τὴν πρότασιν τῆς πλειοψηφίας τῆς Ἐπιτροπῆς, ἀνεφέρθη ἀπὸ τὸν κ. Πρωτοπαπαδάκην ὅτι ἀνέκαθεν ἐθεωρήθη ὅτι προκειμένου περὶ τῆς ἀξιοποιήσεως τοῦ ὑπογείου πλούτου εὐκτέον ἦτο καὶ εἶναι νὰ ὑπάρξῃ ἐκβιομηχάνισις τῶν πρώτων ὑλῶν, ὥστε ἡ ἀπόδοσίς των καὶ εἰς συνάλλαγμα καὶ εἰς κέρδη διὰ τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν νὰ εἶναι μεγαλυτέρα, παρ’ ὅ,τι θὰ εἶναι ἐὰν αἱ πρῶται ὗλαι πωληθοῦν αὐτουσίως εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Οὕτω ὁ βωξίτης ὁ ὁποῖος εἶναι ἀπὸ τοὺς καλυτέρους βωξίτας τοῦ κόσμου καὶ εἰς μεγάλας ποσότητας, θὰ ἦτο ὠφέλιμον νὰ ἀξιοποιηθῇ διὰ τῆς ἐκβιομηχανοποιήσεώς του καὶ διὰ τῆς κατασκευῆς ἐξ αὐτοῦ ἀλουμίνας καὶ ἀλουμινίου ὥστε νὰ εἶναι πληρεστέρα ἡ ἀξιοποίησίς του. Ἀλλὰ ἐνῷ ὑπάρχει αὐτὸ τὸ δεδομένον ὅλαι αἱ μεταπολεμικαὶ Κυβερνήσεις — καὶ προπολεμικῶς τὸ θέμα εἶχεν ἀντιμετωπισθῆ — ὅλαι αἱ Κυβερνήσεις τὸ εἶχον ἀντιμετωπίσει ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τῆς ἐρεύνης τοῦ προβλήματος αὐτοῦ, οὐδέποτε ὑπεστηρίχθη, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπιδιωχθῇ ἡ δημιουργία βιομηχανίας ἀλουμινίου ἀντὶ οἱασδήποτε θυσίας οἰκονομικῆς. Δὲν ὑπεστήριξέ τις ποτὲ ὅτι ὁπωσδήποτε πρέπει νὰ γίνῃ ἡ βιομηχανία αὐτὴ καὶ πρὸ παντὸς δὲν ὑπεστήριξε κανεὶς ὅτι καὶ ἂν ζημιωθῇ ἡ Οἰκονομία καὶ ἂν πρόκειται νὰ πληρώσωμεν τὴν ἀξίαν τοῦ συναλλάγματος, τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ εἰσαχθῇ εἰς διπλασίαν τιμήν, θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπιδιώξωμεν τοῦτο καὶ μὲ αὐτοὺς ἀκόμη τοὺς ὅρους. Μὲ αὐτὰς τὰς προϋποθέσεις ἐρευνᾶται ἐὰν ἡ ὑπογραφεῖσα σύμβασις, ἡ ὁποία εἶχε τὸν στόχον νὰ δημιουργήσῃ βιομηχανίαν ἀλουμινίου, καὶ συναλλαγματικὰ ὀφέλη ἀπὸ τὴν πώλησιν ἀλουμινίου εἰς τὸ ἐξωτερικόν, θὰ ἦτο ἐπιτρεπτὸν νὰ ἀποβλέψῃ εἰς πραγματοποίησιν βιομηχανίας ἀλουμινίου εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἀντὶ οἱασδήποτε θυσίας καὶ ἰδιαιτέρως ἀντὶ τῆς δεσμεύσεως ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας πρὸς τὴν Ἑταιρείαν ἡ ὁποία θὰ ἀνελάμβανε νὰ ἱδρύσῃ αὐτὴν τὴν ἠλεκτροβόρον βιομηχανίαν μὲ οἱονδήποτε τίμημα καὶ μὲ ζημίαν τῆς ΔΕΗ, ἀπὸ τὴν πώλησιν τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας καὶ ἐν πάσῃ περιπτώσει μὲ τὴν δέσμευσιν τῶν δυνατοτήτων τῆς χώρας εἰς ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν, ἔστω καὶ ἂν ἡ δέσμευσις αὐτὴ ἀποβαίνῃ ζημιογόνος διὰ τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν. Μὲ αὐτὰ τὰ δεδομένα ἠρευνήθησαν αἱ δύο συμβάσεις. Ἡ σύμβασις διὰ τὴν παροχὴν ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας ἀπὸ τὴν Δ.Ε.Η. πρὸς τοὺς ἀναδόχους καὶ ἡ σύμβασις διὰ τὴν ἵδρυσιν βιομηχανίας ἀλουμινίου μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῶν ἀναδόχων. Ὅταν ὑπεγράφη ἡ σύμβασις αὐτὴ καὶ ἀνεκοινώθη, διότι ἐγνώσθη δημοσίᾳ μετὰ τὴν ὑπογραφήν, ὑπόνοιαι ὑπῆρχον ὅτι ἐγίνοντο διαπραγματεύσεις διὰ τὴν σύμβασιν, διότι ὅλαι αἱ διαπραγματεύσεις ἐγένοντο μυστικά, καὶ μόνον μετὰ τὴν ὑπογραφὴν ἀνεκοινώθη ἡ σύναψις τῶν συμβάσεων αὐτῶν, προεκάλεσαν γενικὴν κατακραυγὴν εἰς τὸν τύπον, καὶ μεταξὺ τῶν εἰδικῶν καὶ πρὸ παντὸς ἐκ τῶν ἀσχοληθέντων μὲ τὸ θέμα καὶ εἰς τὴν Βουλήν, διότι ἐκρίθη, κυρίως, ὅτι ἐνῷ δὲν εἶχον ἐξασφαλισθῆ κἂν συμφέροντες, ὅροι, οἱ ὁποῖοι θὰ ἀντεστάθμιζον οἱασδήποτε ἄλλας θυσίας, παρεχωρεῖτο κατὰ χαριστικὸν τρόπον ἡ ἠλεκτρικὴ ἐνέργεια εἰς τὴν ὑπὸ ἵδρυσιν βιομηχανίαν ἀλουμινίου καὶ δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν παρὰ νὰ ἐπιφέρῃ σοβαρωτάτας ζημίας εἰς τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν. Ἡ σύμβασις ἐψηφίσθη εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος, μὲ ἀποχώρησιν ὁλοκλήρου τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, διαμαρτυρομένης διὰ τὸν τρόπον τῆς ψηφίσεώς της. Ἤχθη ἐνώπιον τῆς Ὁλομελείας τῆς Βουλῆς πρὸς ἀκύρωσιν ἡ σύμβασις αὐτὴ καθ’ ὅλον δὲ τὸ διάστημα διεξήγετο ἐντονώτατος ἀγὼν ἐναντίον τοῦ περιεχομένου τῆς συμβάσεως αὐτῆς καὶ τοῦ τρόπου τῆς ὑπογραφῆς των. Μετὰ ταῦτα, ἐδημιουργήθησαν νέα γεγονότα περὶ τὴν Δ.Ε.Η. Ἐφθάσαμεν εἰς τὸ 1962, ὅταν ἔλαβε χώραν ἡ καθαίρεσις τῆς διοικήσεως τῆς Δ.Ε.Η. ὑπὸ τὸ βάρος τῶν καταγγελιῶν, αἱ ὁποῖαι εἶχον ἐμφανισθῆ δημοσίᾳ διὰ τοῦ τύπου. Καὶ τελικῶς ἡ Ἐπιτροπὴ ἡ συσταθεῖσα διὰ τοῦ Νομοθετικοῦ Διατάγματος ἐκείνου διὰ τοῦ ὁποίου ἀντεκατεστάθη ἡ διοίκησις τῆς Δ.Ε.Η., ἐξ Ἀνωτάτων Δικαστικῶν, μεταξὺ τῶν θεμάτων ποὺ ἠρεύνησεν, ἠρεύνησε καὶ τὸ κεφάλαιον τῆς συμβάσεως τοῦ Ἀλουμινίου. Εἶναι γνωστὸν ἐκ τοῦ πορίσματος, τὸ ὁποῖον διενεμήθη, πόσον κατηγορηματικῶς ἡ Ἐπιτροπὴ ἐκείνη ἀποφαίνεται ὅτι εἰς τὴν σύναψιν ἀμφοτέρων αὐτῶν τῶν συμβάσεων ὑπῆρξαν δόλιαι ἐνέργειαι ἐκ μέρους τοῦ Πεζοπούλου, ἰδιαιτέρως διὰ τὸν Πεζόπουλον κάμνει τὸν χαρακτηρισμόν, διὰ τὸν ἴδιον τὸν Γουναράκην, πρόεδρον τότε τῆς Δ.Ε.Η., ὁμιλεῖ δευτερευόντως καὶ φυσικὰ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἐρευνήσῃ ἐὰν ὑπῆρχε κυβερνητικὴ εὐθύνη, διότι δὲν ἠδύνατο νὰ προχωρήσῃ εἰς τοῦτο, ἀλλὰ ὁμιλεῖ διὰ σκέψεων περὶ ἐπεμβάσεων παρὰ τῇ Δ.Ε.Η. διὰ νὰ ὑπογραφοῦν αἱ συμβάσεις αὐταί. Ἑπομένως θὰ ἔλεγον, ὅτι καὶ διὰ τὴν περίπτωσιν αὐτήν, ἡ ὕπαρξις τοῦ θέματος δὲν ἐγεννήθη εἰς τὰς σκέψεις κάποιου εὐφαντάστου ἀντιπολιτευομένου τὴν τότε Κυβέρνησιν τῆς Ε.Ρ.Ε. βουλευτοῦ, ἢ τρίτου προσώπου. Εἶναι θέμα τὸ ὁποῖον προεκάλεσεν ὀξυτάτην δημοσίαν ἀντίδρασιν καὶ ἀπησχόλησε κατ’ ἐπανάληψιν τὴν Βουλὴν εἰς ἐπερωτήσεις καὶ μακρὰς συζητήσεις, σχετικῶς μὲ τὴν δραστηριότητα τῆς Δ.Ε.Η. Εἰς πᾶσαν δὲ περίπτωσιν ὑπῆρξαν ἀντικείμενον ἐρεύνης αἱ ἀτασθαλίαι περὶ τὴν διαχείρισιν τοῦ θέματος. Ἐπεσημάνθησαν δὲ καὶ ἀπὸ τρεῖς Ἀνωτάτους Δικαστικούς, οἱ ὁποῖοι μὲ τὸ πόρισμα τὸ ὁποῖον ὑπέβαλον εἰς τὴν Βουλήν, ὁμιλοῦν περὶ τῶν ἀνωμαλιῶν, αἱ ὁποῖαι ἐσημειώθησαν περὶ τὴν διαχείρισιν τοῦ θέματος αὐτοῦ ἀπὸ μέρους τῆς Δ.Ε.Η. ἀφ’ ἑνὸς καὶ τῆς τότε Κυβερνήσεως ἐξ ἄλλου. Ὑπ’ αὐτὰ τὰ δεδομένα ἠσχολήθη καὶ ἡ Ἀνακριτικὴ Ἐπιτροπή, ἡ ὑπὸ τῆς Βουλῆς συσταθεῖσα, τῆς ὁποίας εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ἀποτελέσω μέλος. Κύριοι βουλευταί, δύο κυρίως θέματα ἐπεσήμανεν ἡ πλειοψηφία τοὐλάχιστον τῆς Ἐπιτροπῆς εἰς τὸ πόρισμά της, σχετικῶς μὲ τὸν τρόπον κατὰ τὸν ὁποῖον διεξήχθησαν αἱ διαπραγματεύσεις καὶ ὑπεγράφησαν αἱ συμφωνίαι, ἀλλὰ καὶ μὲ τὸ περιεχόμενον αὐτῶν τῶν συμφωνιῶν, τῶν σχετικῶν μὲ τὴν ἵδρυσιν τῆς βιομηχανίας ἀλουμινίου. Πρῶτον, τὸ θέμα τῆς τιμῆς τοῦ ρεύματος τῆς συνομολογηθείσης διὰ τὴν παραχωρηθησομένην ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν εἰς τὴν βιομηχανίαν Ἀλουμινίου. Καὶ δεύτερον, μὲ τὰς συνθήκας ὑπὸ τὰς ὁποίας ἐγένοντο αἱ διαπραγματεύσεις καὶ κατέληξαν εἰς τὴν σύναψιν αὐτῶν τῶν δύο συμβάσεων, τῆς μιᾶς διὰ τὴν ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν καὶ τῆς ἄλλης διὰ τὸ Ἀλουμίνιον. Δευτερευόντως, ὑπῆρξαν καὶ ἄλλα θέματα, ἀλλὰ ἐδῶ κυρίως ἐνετοπίσθη ἡ ἔρευνα καὶ ἡ κριτικὴ καὶ ἐδῶ ὑπῆρξε τὸ θέμα ἂν ἡ διαχείρισις ἔγινεν ὄχι μόνον ὀρθῶς, διότι τοῦτο εἶναι ἄλλο θέμα, ἀλλὰ δὲν εἶναι ἀπηλλαγμέναι αἱ διαπραγματεύσεις καὶ αἱ συμφωνίαι τῆς κατηγορίας, ὅτι ὑπῆρξαν ἀποτέλεσμα δολίων ἐνεργειῶν καὶ ἑπομένως, ἐὰν ὑπάρχουν αἱ ἀναγκαῖαι ἐνδείξεις διὰ τὴν παραπομπὴν τῶν ἐγκαλουμένων προσώπων. Εἶναι ἀνάγκη, ὅμως, νὰ ὑπάρξῃ ἐκκαθάρισις πρωταρχικῶς ἑνὸς θέματος. Ἔχω ὑποστηρίξει καὶ ἄλλοτε καὶ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ὑπεστήριξα, ὅτι ἡ τότε Κυβέρνησις εἶχεν εἰπῆ ὅτι ἐθεώρει ἀπαραίτητον νὰ ἱδρυθῇ βιομηχανία ἀλουμινίου καὶ ὅτι εἶναι ἀδιάφορον ὑπὸ ποίας θυσίας, διότι ἀποδίδει ἰδιαιτέραν σημασίαν εἰς τὴν ἵδρυσιν αὐτῆς τῆς βιομηχανίας. Ἔπειτα, ὅτι θεωρεῖ ἀπαραίτητον διὰ νὰ λειτουργήσῃ ἡ βιομηχανία αὐτή, πρέπει νὰ ἔχῃ εὐθηνὴν ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν, τὴν ὁποίαν ὅμως ἡ Δ.Ε.Η., ὑπὸ τὰ δεδομένα τὰ Ἑλληνικά, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παράσχῃ ἄνευ ζημίας. Καὶ ἔχει εἰπῆ ἡ Κυβέρνησις ὅτι μ’ ὅλον τοῦτο θὰ προχωρήσω εἰς τὴν ἵδρυσιν τῆς βιομηχανίας ταύτης καλύπτουσα ἐκ τοῦ Κρατικοῦ Προϋπολογισμοῦ τὰς ζημίας τῆς Δ.Ε.Η., διότι πρέπει νὰ γίνῃ αὐτὴ ἡ βιομηχανία. Ἐὰν οὕτως εἶχε τεθῆ τὸ θέμα, θὰ ὑπῆρχε πολιτικὴ εὐθύνη, ἦτο θέμα καθαρῶς πολιτικὸν καὶ βεβαίως θὰ ἠμποροῦσαν νὰ ὑπάρξουν διαφωνίαι καὶ διαφωνίαι ἀγεφύρωτοι, ὡς πρὸς τὸ ἐὰν θὰ ἔπρεπε νὰ ἀντιμετωπισθῇ ἢ ὄχι ἡ δεδομένη ζημία τῆς Δ.Ε.Η. καὶ ἐὰν θὰ ἔπρεπεν ἡ Δ.Ε.Η. νὰ στερηθῇ τῶν δυνατοτήτων τὰς ὁποίας παρεῖχεν ὁ Ἀχελῷος τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, ἐν τούτοις θὰ ἦτο μία πολιτικὴ καὶ δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ὑποστηριχθῇ καλῇ τῇ πίστει, ὅτι ὑπῆρχεν δόλος εἰς τὴν ἐνέργειαν αὐτήν. Αὐτὸ ὅμως, δὲν τὸ ἔπραξεν ἡ Κυβέρνησις τῆς ἐποχῆς ἐκείνης. Οὔτε μίαν φορὰν δὲν ἠκούσθη ἀπὸ κανέναν ἁρμόδιον ἢ ἀναρμόδιον ὅτι ζημιοῦται ἡ Δ.Ε.Η. ἐν τούτοις, ἀντιμετωπίζεται τὸ θέμα τῆς ζημίας καὶ προχωροῦμεν εἰς τὴν ἵδρυσιν τῆς βιομηχανίας, διότι προσδοκῶμεν ἄλλας ὠφελείας. Δὲν ἐτέθη ποτὲ οὕτω. Ἀντιθέτως, πάντοτε ἐτίθετο ὡς προϋπόθεσις καὶ μάλιστα γίνεται κατὰ κόρον ἐπίκλησις αὐτοῦ τοῦ ἰσχυρισμοῦ τοῦ κ. Καραμανλῆ, τὸν ὁποῖον ἐγὼ δέχομαι ὡς ἐνδεχομένως ἀληθῆ, ὅτι εἰς καμμίαν περίπτωσιν δὲν δεχόμεθα νὰ ἱδρυθῇ βιομηχανία ἀλουμινίου μὲ οἱασδήποτε μορφῆς ἐπιδοτήσεις, ἐν σχέσει πρὸς τὸ ρεῦμα, πρὸς τὴν Ἑταιρείαν Ἀλουμινίου εἰς βάρος τῆς Δ.Ε.Η. Συνεπῶς, ἔκτοτε ὑπεστηρίζετο ὅτι δὲν ζημιοῦται ἡ Δ.Ε.Η., ἀντιθέτως ὅτι πραγματοποιοῦνται κέρδη καὶ ὠφελήματα πολλά. Ἐν ὄψει τούτου, προχωροῦμεν εἰς τὴν σύμβασιν. Ἐδῶ, λοιπόν, εἶναι τὸ μέγα ἐρευνητέον θέμα. Ἔλεγον τὴν ἀλήθειαν ὅταν αὐτὰ ὑπεστήριζον ὁ Πεζόπουλος καὶ Κυβέρνησις τῆς ἐποχῆς ἐκείνης; Καλῇ τῇ πίστει ὑπεστήριζον ὅτι πράγματι δὲν ζημιοῦται ἡ Δ.Ε.Η. καὶ ὅτι ἀπὸ τὴν συνομολογηθεῖσαν τιμὴν θὰ προκύψουν κέρδη ὑπὲρ τῆς Δ.Ε.Η. καὶ τῆς Ἐθνικῆς οἰκονομίας; Αὐτὸ εἶναι τὸ βασικόν, τὸ ἐρευνητέον θέμα, τὸ θέμα τῆς τιμῆς τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας. Κύριοι βουλευταί, νομίζω, ὅτι θὰ ἦτο ἀλυσιτελὲς διὰ τὴν Βουλήν, ἕνα Σῶμα ποὺ κατὰ πλειοψηφίαν δὲν ἀποτελεῖται ἀπὸ εἰδικούς, νὰ προχωρήσωμεν ἡμεῖς εἰς ὑπολογισμοὺς περὶ τοῦ ποῖον εἶναι τὸ κόστος τοῦ ρεύματος καὶ ποία θὰ εἶναι ἡ τιμὴ τοῦ ρεύματος ἀπὸ τὸν Ἀχελῷον. Καὶ ἑπομένως, ἐὰν ἡ πώλησις εἰς αὐτὴν ἢ ἐκείνην τὴν τιμὴν θὰ εἶναι κερδοφόρος ἢ ζημιογόνος διὰ τὴν Δ.Ε.Η. Θὰ ἦτο μάταιον καὶ δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ φθάσωμεν εἰς ἀποτελέσματα, διότι εἴμεθα ἕνα Σῶμα πολυμελές, ἀποτελούμενον ἀπὸ μὴ εἰδικούς. Διὰ τοῦτο νομίζω καὶ αὐτὴν τὴν τακτικὴν ἠκολούθησεν ἡ Ἐπιτροπὴ κατὰ πλειοψηφίαν καὶ κατὰ τὴν διατύπωσιν τοῦ πορίσματός της, ὅτι ὀρθὸν εἶναι νὰ ἐρευνήσωμεν τὰ δεδομένα, τοὺς ἀριθμοὺς τοὺς ὁποίους ἡ Κυβέρνησις ἐκείνη ἔθεσε δημοσίᾳ ὑπ’ ὄψιν μας καὶ τότε καὶ ἐξακολουθεῖ νὰ θέτῃ ὑπ’ ὄψιν μας καὶ τώρα, καὶ βάσει τῶν ὁποίων ἀριθμῶν καὶ στοιχείων ἰσχυρίζονται καὶ οἱ ἐγκαλούμενοι καὶ ὁ Γ. Πεζόπουλος, ἀπεφάσισαν τὴν σύναψιν τῶν συμβάσεων καὶ τὴν τιμὴν τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, ἐὰν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἀριθμῶν αὐτῶν τοὺς ὁποίους μᾶς ἔδωσεν ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ Δ.Ε.Η., ἐὰν ἐπὶ τῇ βάσει αὐτῶν προκύπτῃ, ὅτι ἡ συμφωνηθεῖσα τιμὴ εἶναι κερδοφόρος καὶ ὄχι ζημιογόνος, ὅπως ὑποστηρίζεται ἀπὸ τὰς ἀντιθέτους ἀπόψεις. Ἐγεννήθη τὸ θέμα, εἶναι περίεργον, ἀλλ’ ἐγεννήθη, πότε μία τιμὴ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος εἶναι κερδοφόρος, πότε εἶναι ζημιογόνος. Διότι ἀνεπτύχθησαν ὡρισμέναι θεωρίαι, περὶ τῶν ὁποίων θὰ ὁμιλήσω ἀμέσως ἐν συνεχείᾳ, παράδοξοι, αἱ ὁποῖαι προεκάλεσαν τόσην σύγχυσιν περὶ τοῦ πότε ὑπάρχει ζημία καὶ πότε ὑπάρχει κέρδος, ὥστε πράγματι ὑπάρχει ἕνα πρόβλημα πότε ὑπάρχει ζημία καὶ πότε ὑπάρχει κέρδος ἀπὸ τὴν πώλησιν τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος. Ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης προχθὲς ἀνεφέρθη εἰς τὸ σημεῖον ἐκεῖνο τοῦ πορίσματός μας τὸ ὁποῖον εἶναι σχετικὸν μὲ αὐτὸ τὸ θέμα, δηλαδὴ ὑπὸ ποίας συνθήκας καὶ προϋποθέσεις ὑπάρχει ζημία ἀπὸ τὴν πώλησιν ἠλεκτρικοῦ ρεύματος καὶ ὑπὸ ποίας προϋποθέσεις ὑπάρχει κέρδος. Καὶ ἐδήλωσεν, ὅτι ἔχομεν συμφωνήσει ἡμεῖς ἡ πλειοψηφία πρὸς ἀπόψεις, τὰς ὁποίας εἶχον ὁ ἴδιος διακηρύξει. Τόσον τὸ καλύτερον. Ἔχομεν συμφωνήσει, ἐπὶ τέλους, εἰς ἕνα θέμα. Εἶναι βέβαιον σύμφωνα μὲ τὰς σκέψεις τὰς ὁποίας διετυπώσαμεν, καὶ μὲ τὴν ἐπιβεβαίωσιν αὐτῶν τῶν σκέψεων ἀπὸ μάρτυρας, οἱ ὁποῖοι νομίζω, ὅτι ἐγκυρότερον παντὸς ἄλλου θὰ ἠδύναντο νὰ εἴπουν τὴν γνώμην των ἐπὶ τοῦ θέματος, ἐβεβαιώθη λοιπόν, ὅτι ἐὰν ἡ πώλησις, αἱ διαπραγματεύσεις τῆς τιμῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας γίνουν πέραν τοῦ ἀπολύτου κόστους τῆς παραγωγῆς τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, μόνον τότε θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ὁμιλήσωμεν περὶ κέρδους. Ἐὰν συμβῇ νὰ γίνῃ πώλησις τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας κάτω αὐτοῦ τοῦ ἀπολύτου κόστους, ἔχομεν ἀναμφιβόλως ζημίαν. Εἶναι δὲ τὸ ἀπόλυτον κόστος, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον προκύπτει ἐκ τοῦ συνδυασμοῦ ἀφ’ ἑνὸς τῆς ἐτησίας δαπάνης, ἡ ὁποία πραγματοποιεῖται διὰ τὴν παραγωγὴν τοῦ συνόλου τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας τῆς ΔΕΗ, ἢ τῆς ἐξ ἑνὸς ἔστω ἐργοστασίου της παραγομένης ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας καὶ ἀφ’ ἑτέρου τῆς παραγομένης ποσότητος ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, μὲ προϋπόθεσιν μάλιστα, ὅτι ὁλόκληρος ἡ παραγομένη ἠλεκτρικὴ ἐνέργεια χρησιμοποιεῖται, διατίθεται εἰς τὴν κατανάλωσιν. Ἐὰν μὲ αὐτὰ τὰ δεδομένα εὕρωμεν τὸ κόστος, μὲ διαίρεσιν τῶν δαπανῶν διὰ τῆς ποσότητος τῆς παραγομένης καὶ διατιθεμένης ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, εἶναι προφανές, ὅτι τὸ κόστος αὐτὸ εἶναι τὸ ἐλάχιστον, τὸ ἀπόλυτον θὰ ἔλεγα κόστος καὶ δι’ αὐτὸ τὸ ἐβαπτίσαμεν ἀπόλυτον, διὰ νὰ γίνῃ κατανοητὸν ποῦ εἶναι τὸ ὁριακὸν ποσὸν ἄνω τοῦ ὁποίου ἔχομεν κέρδος καὶ κάτω τοῦ ὁποίου ἔχομεν ζημίαν. Τὸ κόστος αὐτὸ προκύπτει ἀπὸ τὴν διαίρεσιν τῶν ἐτησίων δαπανῶν διὰ τὴν παραγωγὴν τῆς συγκεκριμένης ποσότητος ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας διὰ τῆς ποσότητος τῆς δυνατῆς νὰ παραχθῇ ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, αὐτὸ τὸ πηλίκον ἀποτελεῖ τὸ ἐλάχιστον κόστος, κάτω τοῦ ὁποίου ἡ πώλησις εἶναι ζημιογόνος. Εἶναι «οἱ γυμνασιόπαιδες», τοὺς ὁποίους εἶχεν ἀναφέρει τότε κατὰ τὴν συζήτησιν ὁ κ. Ζίγδης, εἶναι ὁ ὑπολογισμὸς τῶν γυμνασιοπαίδων, τὸν ὁποῖον ὅμως ἠγνόησαν οἱ σοφοὶ τεχνικοὶ κατὰ τὴν ἐμφάνισιν τοῦ θέματος ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ἀλλὰ καὶ δημοσίᾳ, ὥστε νὰ ἦτο ἀνάγκη πράγματι νὰ κάμνωμεν αὐτοὺς τοὺς ἁπλοῦς λογαριασμοὺς τῶν γυμνασιοπαίδων, διὰ νὰ εὕρωμεν τὸ κόστος τοῦ ρεύματος τὸ ἀπόλυτον, τὸ ἐλάχιστον κόστος, κάτω τοῦ ὁποίου οἱαδήποτε πώλησις δημιουργεῖ ζημίαν. Μὲ βάσιν αὐτὸ τὸ δεδομένον, τὸ ὁποῖον ἐπεβεβαίωσε καὶ ὁ κ. Βλαχόπουλος τοῦ Ὑπουργείου Βιομηχανίας καὶ ὁ κ. Ζολώτας, ὅταν ἠρωτήθη καὶ ὁ κ. Πανᾶς, ὁ ὁποῖος ἀσχολεῖται μὲ τὰ ἠλεκτρολογικά, πράγματι πώλησις κάτω αὐτοῦ τοῦ ἐλαχίστου κόστους, κόστους τὸ ὁποῖον προκύπτει ὅπως εἶπον ἀπὸ τὴν διαίρεσιν τῶν ἐτησίων δαπανῶν μὲ τὴν δυναμένην νὰ παραχθῇ βάσει τῆς ἐγκατεστημένης ἰσχύος καὶ διατιθεμένην συγχρόνως ποσότητα ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας εἶναι ζημιογόνος. Τὶ ἔκαμον τώρα ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ ΔΕΗ ἢ μᾶλλον ὁ Πεζόπουλος, ὅταν ἔγιναν αἱ διαπραγματεύσεις διὰ τὴν πώλησιν τοῦ ρεύματος εἰς τοὺς ἀναδόχους τῆς συμβάσεως αὐτῆς καὶ ἡ συμφωνία διὰ τὴν τιμήν; Ποῖον ἦτο τὸ ἐλάχιστον κόστος τοῦ ρεύματος διὰ τὴν ΔΕΗ καὶ τοὺς ἐγκαλουμένους, βάσει τοῦ ὁποίου συνεφώνησαν τὴν τιμὴν τῆς ἐνεργείας πρὸς τὸ ἀλουμίνιον καὶ πῶς προέκυψαν τὰ κέρδη ἐκ τῆς τοιαύτης πωλήσεως, ὡς ἰσχυρίζονται; Κύριοι βουλευταί, ὑπ’ ὄψει μὲν τῆς ΔΕΗ τρία στοιχεῖα ὑπῆρχον. Τρεῖς ἔρευναι εἶχον γίνει σχετικῶς μὲ τὸ κόστος τοῦ ρεύματος παρὰ τῆς ΔΕΗ, πρὸ τῆς ὑπογραφῆς τῆς συμβάσεως. Μία ἔρευνα τοῦ 1957, ὅταν τὸ πρῶτον ἐξεδηλώθη ἀπὸ κάποιον ξένον οἶκον διάθεσις συζητήσεως διὰ τὴν ἵδρυσιν βιομηχανίας ἀλουμινίου. Ὁ Γενικὸς Γραμματεὺς τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ, κ. Λαμπροῦκος, ἐζήτησε δι’ ἐμπιστευτικοῦ ἐγγράφου ἀπὸ τὸν Πεζόπουλον τῆς ΔΕΗ νὰ τοῦ εἴπῃ ποῖον εἶναι τὸ ἐλάχιστον κόστος τοῦ ρεύματος εἰς τὴν ΔΕΗ, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν, ὅτι θὰ κατασκευασθοῦν καὶ τὰ ὑδροηλεκτρικὰ ἔργα τοῦ Ἀχελώου, τὰ ὁποῖα ὅπως δήποτε θὰ ἐστοίχιζον ὀλιγώτερον καὶ ἑπομένως εἰς ποίαν τιμὴν εἶναι δυνατὸν ἡ ΔΕΗ νὰ χορηγήσῃ τὸ ρεῦμα διὰ μίαν βιομηχανίαν ἀλουμινίου. Εἰς τὸ πόρισμα τῆς ἐπιτροπῆς, εἰς τὴν σελ. 70–71 ἀναφέρονται αὐταὶ αἱ ἐκθέσεις καὶ αἱ μελέται, αἱ ὁποῖαι ἔγιναν σχετικῶς μὲ τὴν ἔρευναν, ἡ ὁποία διενηργεῖτο. Ἐδῶ θὰ ἀναφέρω ἐντελῶς παρεμπιπτόντως, ὅτι ἐνῷ ὁ κ. Λαμπροῦκος γράφει «ἐμπιστευτικὸν» ἔγγραφον πρὸς τὸν Πεζόπουλον καὶ ζητεῖ αὐτὰς τὰς πληροφορίας, τὴν ἰδίαν ἐποχὴν ὑπάρχει μία ἐπιστολὴ Φιλαρέτου πρὸς Πεζόπουλον, ὅπου τοῦ λέγει, ὅτι ὁ Λαμπροῦκος τοῦ εἶπεν, ὅτι τοῦ ἐζήτησε στοιχεῖα διὰ τὴν τιμὴν τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος καὶ ὅτι εἶναι καιρὸς νὰ κυττάξωμεν διὰ τὸ ἀλουμίνιον, διότι ἀπὸ τὴν ἀσυνεννοησίαν θὰ χάσωμεν πολλά. Δηλαδὴ ἐνῷ ἐμπιστευτικῶς ζητεῖ ὁ Λαμπροῦκος ἀπὸ τὸν Πεζόπουλον πληροφορίας, συγχρόνως αὐτὰς τὰς ἐμπιστευτικὰς πληροφορίας τὰς ἀνακοινοῖ εἰς τὸν Φιλάρετον, διὰ τὸν ὁποῖον εἶχεν εἴπει, ὅτι ὅταν τὸν βλέπῃ κουμπώνεται διότι ἐγνώριζε περὶ τίνος πρόκειται, διότι ἐγνώριζεν, ὅτι ὁ Φιλάρετος ἦτο ἄνθρωπος διὰ τὸν ὁποῖον ὁ Βενιζέλος τὸ 1930 εἶχε κάμει τὸν νόμον περὶ μεσαζόντων. Παρὰ ταῦτα ὁ Φιλάρετος ἐμφανίζεται τὴν ἰδίαν ἐποχήν, ὅταν ζητοῦνται αὐταὶ αἱ πληροφορίαι γνωρίζων, ὅτι ἐζητήθησαν αἱ πληροφορίαι, καὶ ἀναφέρει, ὅτι γνωρίζει τὰς πληροφορίας ἀπὸ τὸν Λαμπροῦκον....
§7Ι. ΚΟΥΤΣΟΧΕΡΑΣ. Ποία χρονολογία ἦτο;
§8Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸν Ἰούνιον τοῦ 1957. Εἰς τὸ πρῶτον ἔγγραφον τοῦ Ὑπουργ. Συντονισμοῦ συντάσσεται ἔκθεσις τοῦ Μαγγιώρου, ὁ ὁποῖος εἶναι βοηθὸς τοῦ Γενικοῦ Δ)ντοῦ, τοῦ Πεζοπούλου εἰς τὴν ΔΕΗ καὶ δίδεται ἀπάντησις, ὅτι τὸ κόστος, μὲ προοπτικὴν κατασκευῆς ἐκ τῶν Κρεμαστῶν καὶ τοῦ Ἀχελώου, τὸ κόστος τοῦ ρεύματος, δηλαδὴ κόστος μὲ διάθεσιν ὁλοκλήρου τοῦ παραχθησομένου ρεύματος, θὰ φθάσῃ ἐλάχιστην τιμὴν 4,91 δολλάρια καὶ ἑπομένως ὡς τιμὴ πωλήσεως τοῦ ἀλουμινίου προτείνουν δι’ ἐγγράφου των 5 ἕως 5,5 MILS, κατὰ κιλοβατώραν. Αὐτὸ εἶναι τὸ πρῶτον στοιχεῖον, τὸ ὁποῖον δίδεται ἀπὸ τὴν ΔΕΗ πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ. Τὸν Ἰούνιον τοῦ 1957 ἀκολουθεῖ δευτέρα ἔκθεσις, δεύτερον αἴτημα, ἐντολῇ τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ πρὸς τὴν ΔΕΗ νὰ δοθοῦν πάλι στοιχεῖα διὰ τὸ κόστος ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας ἐγκυρώτερα πλέον, διότι ἐμφανίζονται ἐνδιαφερόμενοι συγκεκριμένοι διὰ τὴν ἵδρυσιν τῆς βιομηχανίας αὐτῆς. Καὶ γίνεται νέα ἔκθεσις περισσότερον ἀναλυτικὴ ἐμπεριστατωμένη τοῦ Μαγγιώρου, τὴν ὁποίαν ὁ Πεζόπουλος διαβιβάζει εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ καὶ εἰς τὴν ὁποίαν ἀναφέρεται, ὅτι τὸ ἐλάχιστον κόστος παραγωγῆς ἠλεκτρικοῦ ρεύματος καὶ μὲ τὸν Ἀχελῶον εἶναι 5,2 MILS, τοῦ δολλαρίου. Τὸ 1957 ἐπίσης ἐπανέρχεται ἐξ Ἀμερικῆς ὁ Ἰωάννης Πεσμαζόγλου Ὑποδιοικητὴς τότε τῆς Τραπέζης Ἑλλάδος. Εἶχε κάμει συζητήσεις εἰς τὴν Ἀμερικὴν σχετικῶς μὲ τὴν ἵδρυσιν βιομηχανίας ἀλουμινίου μὲ μίαν ἀπὸ τὰς μεγαλυτέρας βιομηχανίας ἀλουμινίου, τὴν ἑταιρίαν ΚΑΪΖΕΡ. Καὶ τὸ ἀνεκοίνωσεν εἰς τὸ Δ.Σ. τῆς ΔΕΗ κατ’ Ὀκτώβριον τοῦ 1957, ὅτι ἡ Κάϊζερ προτείνει τριάμισυ μὶλς τιμὴν διὰ τὴν ἀγορὰν τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος διὰ τὴν ἵδρυσιν βιομηχανίας ἀλουμινίου. Ὁ Πεζόπουλος ἀπήντησεν εἰς τὸ ἴδιον Συμβούλιον εἰς τὸν Πεσμαζόγλου, ὅτι γνωρίζει ὅτι ἡ Κάϊζερ ζητεῖ τιμὴν τριάμισυ μὶλς καὶ περαιτέρω, ὅτι ἡ τιμὴ αὐτὴ εἶναι πολὺ χαμηλὴ καὶ τὴν ζητεῖ, διότι θέλει νὰ κερδίσῃ πολλά, δὲν εἶναι δυνατὸν ὅμως ἡ ΔΕΗ νὰ δώσῃ τιμὴν κατωτέραν τῶν 4 μὶλς τὸ ὀλιγώτερον. Ἑπομένως ἔκτοτε ὁ Πεζόπουλος ἐγνώριζεν, ὅτι μὲ τριάμισυ μὶλς ἡ Ρέϋνολτς ζητεῖ νὰ κερδίσῃ πολλὰ καὶ ὅτι δὲν βγαίνει καὶ ὅτι εἰς πᾶσαν περίπτωσιν ἡ ΔΕΗ εἶναι ἀδύνατον νὰ χορηγήσῃ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα εἰς αὐτὴν τὴν τιμήν. Τὸ 1959 ἐπὶ τῇ βάσει ἐντολῆς τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ ἐγένετο μία μελέτη ἀπὸ τὸν Μαγγιῶρον μὲ βάσιν, ὅτι ὑπῆρχε αἴτημα τῆς Ρέϋνολτς διὰ κατασκευὴν βιομηχανίας ἀλουμινίου μὲ τιμὴν ρεύματος ὄχι πάρα πάνω ἀπὸ 3 μίλς. Ἀπὸ τὴν ἔρευναν ποὺ ἔκαμεν ὁ Μαγγιῶρος ἔβγαλεν, ὅτι ἡ τιμὴ τῶν τριῶν μὶλς εἰς ἄλλας χώρας ἰσοδυναμεῖ μὲ τριάμισυ εἰς τὴν Ἑλλάδα, καὶ τοῦτο διότι ὑπάρχουν ἄλλα πλεονεκτήματα ἐδῶ, ὅπως π.χ. εὐνοϊκὰ ἐργατικά, πλουσιώτατοι βωξῖται κλπ. Καὶ συνεπῶς εἶναι δυνατὸν τὸ 3 εἰς τὰς ἄλλας χώρας νὰ εἶναι τριάμισυ εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἀλλὰ διὰ τὴν ΔΕΗ εἶναι ἀδύνατος ἡ χορήγησις αὐτῆς τῆς τιμῆς ρεύματος καὶ ἑπομένως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ βιομηχανία ἀλουμινίου ἐν Ἑλλάδι ὑπὸ αὐτὰ τὰ δεδομένα. Αὐτὰ τὰ ἔλεγεν ἡ ΔΕΗ τὸ 1959 καὶ προκύπτουν ἀπὸ στοιχεῖα τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ. Προσέθετε δὲ ὁ Μαγγιῶρος: Δὲν προχώρησα εἰς ἄλλας ἐρεύνας, ἐὰν θέλετε νὰ ἐρευνήσω καὶ ἄλλα περαιτέρω στοιχεῖα τότε νὰ μοῦ τὸ ζητήσετε. Ὅσον ἀφορᾷ ὅμως τὸ ρεῦμα διὰ τὴν ΔΕΗ εἶναι ἀπαράδεκτος ἡ τιμὴ αὐτή. Αὐτὰ μέχρι τοῦ Ἰουνίου τοῦ 1959, καὶ ἔκτοτε δὲν προκύπτει, ὅτι ἔγινεν ἔρευνα ἄλλη διὰ τὴν τιμὴν τοῦ ρεύματος τὴν παρασχεθησομένην εἰς τὴν ἑταιρείαν ἀλουμινίου μέχρι τῆς κρισίμου περιόδου τοῦ Ἰουνίου 1960, ὅτε εἶχον ἀρχίσει αἱ διαπραγματεύσεις διὰ τὴν ἵδρυσιν τῆς βιομηχανίας ἀλουμινίου, αὐτῆς τῆς βιομηχανίας, διὰ τὴν ὁποίαν ὑπεγράφη ἡ σύμβασις. Τὸν Ἰούνιον τοῦ 1960, ὅτε εὑρισκόμεθα πρὸ διαπραγματεύσεων μὲ τὴν ἀνάδοχον, ὑπάρχουν δύο σημειώματα τοῦ Πεζοπούλου, τὰ ὁποῖα δὲν ἐμφανίζονται ὡς προϊὸν μελέτης καὶ ἐκθέσεως τῆς ὑπηρεσίας, ἀλλὰ ὡς σημειώματα τοῦ Πεζοπούλου, τὰ ὁποῖα ὑποβάλλονται πρὸς τὴν Κυβέρνησιν τὸ ἕνα τὴν 2αν Ἰουνίου τοῦ 60 καὶ τὸ ἄλλο τὴν 3ην Ἰουνίου. Τὸ πρῶτον ὁμιλεῖ περὶ δυνατότητος χορηγήσεως τοῦ ρεύματος ἀπὸ τὰ Κρεμαστὰ τοῦ Ἀχελώου εἰς τιμὴν 3,75 μίλς. Φαίνεται, ὅτι τοῦ ἐζητήθη νὰ δώσῃ στοιχεῖα ποῖαι τιμαὶ ἰσχύουν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν προκειμένου περὶ χορηγήσεως ρεύματος εἰς βιομηχανίας ἀλουμινίου καὶ τὴν 3ην Ἰουνίου ὑπάρχει δεύτερον σημείωμα, τὸ ὁποῖον ἔχει κοινοποιηθῆ πρὸς τὸν Ὑπουργὸν Βιομηχανίας, Συντονισμοῦ καὶ Πρωθυπουργόν, εἰς τὸ ὁποῖον ἀναφέρονται τρεῖς συμβάσεις, αἱ δύο μὲ τὴν Ρέϋνολτς καὶ ἡ ἄλλη μὲ ἄλλη ἑταιρεία. Αἱ δύο συμβάσεις μὲ τὴν Ρέϋνολτς ἔγιναν εἰς τὴν Ἀμερικὴν καὶ ἀναφέρει τὸ δεύτερον σημείωμα, ὅτι εἰς τὴν μίαν πληρώνει τὸ ρεῦμα 4,8 μὶλς καὶ εἰς τὴν ἄλλην 4,19. Ἑπομένως εἶχε δεδομένον τότε καὶ ἡ ΔΕΗ καὶ ἡ Κυβέρνησις, ὅτι εἰς τὸ ἐξωτερικὸν αὐτὴ ἡ ἑταιρεία, μὲ τὴν ὁποίαν διεπραγματεύοντο πληρώνει πάνω ἀπὸ 4 μὶλς τὸ ρεῦμα. Εἰς τὸ σημείωμα ἀναφέρεται καὶ μίαν ἑταιρεία ἀλουμινίου τῆς Ἀμερικῆς, ἡ ὁποία πληρώνει 2,05. Ὁπωσδήποτε διὰ τὴν Ρέϋνολτς αἱ τιμαὶ ἦσαν πάνω ἀπὸ 4. Αὐτὰ λοιπὸν τὰ στοιχεῖα τῶν τιμῶν τοῦ ρεύματος εἶχαν ὑπ’ ὄψει τους πρὸ τῆς ὑπογραφῆς τῆς συμβάσεως. Κανένα ἀπὸ τὰ σημειώματα αὐτὰ δὲν θεμελιοῖ τὴν ἄποψιν, ὅτι ἦτο δυνατὸν νὰ χορηγηθῇ ρεῦμα εἰς χαμηλὴν τιμήν, ὅταν μάλιστα ὡς προεῖπον ἀπὸ τὸ προαναφερθὲν στοιχεῖον ἔβγαινεν, ὅτι ἡ Ρέϋνολτς ἤθελε χαμηλὴν τιμὴν διὰ νὰ κερδίσῃ πολλὰ ὄχι διότι δὲν ἔβγαινε. Καὶ τίθεται τὸ ἐρώτημα πῶς ἐδόθη ἡ τιμὴ αὐτὴ ποὺ ἐδόθη; Πῶς καθωρίσθη τὸ 3,1 διὰ τὰ 36 πρῶτα ἔτη τῆς συμβάσεως καὶ τὸ 3,6 διὰ τὰ ἑπόμενα; Οὔτε ἐκ τῶν στοιχείων τῆς ΔΕΗ, οὔτε ἐκ τοῦ Ὑπουργείου ὑπάρχει τι ἐκ τοῦ ὁποίου νὰ προκύπτῃ, ὅτι δύναται νὰ θεμελιωθῇ αὐτό, τὸ ὁποῖον ἔλαβε χώραν, δηλαδὴ σχετικῶς μὲ τὴν παρασχεθεῖσαν εὐθηνὴν τιμὴν τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας. Καὶ ἐπροχώρησαν οὕτω εἰς τὴν ὑπογραφὴν τῆς συμβάσεως — τὰς συμβάσεις θὰ τὰς ἐκθέσω ἐν συνεχείᾳ — ἀλλὰ θὰ σταθῶ ἀκόμη μίαν φορὰν εἰς τὴν τιμὴν τοῦ ρεύματος. Ἡ συνομολογηθεῖσα τιμὴ ρεύματος διὰ πρώτην φορὰν συνεζητήθη εἰς τὸ Δ.Σ. τῆς ΔΕΗ τὴν 27.6.60. Ὁ Πεζόπουλος διὰ σημειώματός του τῆς 27.6.1960 ζητεῖ ἀπὸ τὸ Διοικ. Συμβούλιον νὰ ἐγκρίνῃ τὸ σχέδιον συμβάσεως μὲ τοὺς ἀναδόχους τῆς ἑταιρείας ἀλουμινίου, διὰ τοῦ ὁποίου συμφωνεῖται ἡ παραχώρησις ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας μὲ τὴν τιμὴν 3,1 καὶ 3,6 MILS. Τὸ σημείωμα αὐτὸ τὸ εἶχε παραδώσει τὴν προηγουμένην εἰς τὸν ἀναπληρωτὴν Γενικὸν Διευθυντήν, τὸν κ. Φλαμπουριάρην διὰ νὰ τὸ εἰσηγηθῇ ἐκεῖνος εἰς τὸ Δ.Σ, διότι ὁ ἴδιος ὁ Πεζόπουλος ἐπρόκειτο νὰ φύγῃ διὰ τὸ ἐξωτερικόν. Ὑπεγράφετο μία ἀπὸ τὰς βασικωτέρας, τὰς σημαντικωτέρας συμβάσεις ποὺ ὑπεγράφη, ποὺ ἡ ΔΕΗ καὶ ὁ Γενικὸς της Διευθυντὴς δὲν ἐτόλμα νὰ εἰσηγηθῇ κἂν τὴν σύμβασιν αὐτὴν εἰς τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον, ἀλλὰ τὴν προηγουμένην ἀκριβῶς τῆς εἰσηγήσεως εἰς τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τὴν δίδει εἰς τὸν βοηθόν του λέγοντας, ὅτι ὁ ἴδιος θέλει νὰ πάῃ στὸ ἐξωτερικόν. Βέβαια, ἦτο τότε ἡ ἐποχὴ ποὺ παντρολογιόταν ὁ Πεζόπουλος, διότι τότε ἐπῆρε τὸ διαζύγιον, ἐντὸς τῶν ἡμερῶν —τὸ ἀκούσατε ἀπὸ προχθὲς— καὶ ἐκείνην τὴν ἐποχὴν ἐτελείωσε τὸν νέον του γάμον ὁ κ. Πεζόπουλος. Ἀλλὰ μίαν ἡμέραν, διὰ νὰ τερματισθῇ αὐτὴ ἡ ἱστορία τῆς συμβάσεως, ἠδύνατο νὰ περιμένῃ. Ὁ Φλαμπουριάρης τοῦ ἀπήντησεν, ὅτι: διαφωνῶ ριζικῶς μὲ τὰς σκέψεις ποὺ κάμνετε. Δὲν δέχομαι νὰ εἰσηγηθῶ τὴν σύμβασιν εἰς τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον. Κύριοι βουλευταί, ἐδῶ, ἀκριβῶς ἐδῶ, εἰς τὴν εἰσήγησιν, ἡ ὁποία γίνεται πρὸς τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον, διαμορφοῦται ὅλη ἡ ἔκτασις τῆς ἀπάτης, ἡ ὁποία διεπράχθη εἰς βάρος τῆς ΔΕΗ, ὡς πρὸς τὴν ἡμερομηνίαν τοῦ θέματος τῆς τιμῆς τοῦ κόστους τοῦ ρεύματος ἀφ’ ἑνός, καὶ τῆς τιμῆς πωλήσεως ἀφ’ ἑτέρου ἀποτελεσμάτων ἐκ τῆς συμφωνηθείσης τιμῆς πωλήσεως διὰ τὴν ΔΕΗ. Ὁμιλεῖ ὁ Πεζόπουλος εἰς τὸ σημείωμά του. Καὶ ἀκούσατε: Πρῶτον κάνει ἕνα διαχωρισμόν, ὁ ὁποῖος καὶ ἐπιστημονικῶς καὶ εἰς τὴν πρακτικὴν ποτὲ δὲν ἐφαρμόζεται. Ἀποχωρίζει διὰ τὸ ἀλουμίνιον ἕνα ὡρισμένον ἐργοστάσιον. Αὐτὸ δὲν ἔγινε ποτέ, σὲ καμμία χώρα. Κάθε χώρα, κάθε ἐπιχείρησις ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, ἔχει τὸ δίκτυόν της ἐκ τοῦ ὁποίου παράγει αʹ ποσὸν ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας. Καὶ αὐτὸ τροφοδοτεῖ τοὺς πελάτας της, ἐπὶ τῇ βάσει ἑνὸς μέσου κόστους, τὸ ὁποῖον καθορίζει ἐπὶ τῇ βάσει τῶν συνθηκῶν καταναλώσεως. Διότι, βεβαίως, εἶναι συνάρτησις ἡ τιμὴ τῆς χορηγήσεως τοῦ ρεύματος τῆς χρησιμοποιήσεως κατὰ τὸ 24ωρον. Εἶναι ἀναμφισβήτητον, εἶναι βέβαιον αὐτό. Εἰς πᾶσαν ὅμως περίπτωσιν, ποτὲ ἡ τιμὴ αὐτὴ δὲν ἠμπορεῖ νὰ εἶναι κάτω τοῦ κόστους, διότι ἀπόλυτον κόστος εἶναι ἡ τιμὴ τοῦ ρεύματος μὲ προοπτικὴν χρησιμοποιήσεως 24 ὥρας τὸ 24ωρον. Τὸ σύνολον, δηλαδή, τῆς δυνατῆς νὰ παραχθῇ ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας ἀπὸ μίαν συγκεκριμένην, ἐγκατεστημένην ἰσχύν, εἴτε στὸ ὅλον δίκτυον τῆς ἐπιχειρήσεως, εἴτε εἰς συγκεκριμένον ἐργοστάσιον, τὸ σύνολον τοῦ δυνατοῦ νὰ παραχθῇ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος —εἶναι ἡ θεωρητικὴ τιμή, τὸ θεωρητικὸν κόστος— τὸ ὁποῖον ὑποτίθεται, ὅτι πωλεῖται ὁλόκληρον. Καὶ αὐτὸ τὸ κόστος, τὸ ὁποῖον προκύπτει ἀπὸ τοὺς λογαριασμούς, εἶναι τὸ ἐλάχιστον κόστος, κάτω τοῦ ὁποίου ὑπάρχει, ἀναμφισβητήτως, ζημία. Λέγει, λοιπόν, ὁ Πεζόπουλος: Ἀποχωρίζω —παραβιάζων κοινῶς ἰσχύουσαν ἀρχὴν— ἀποχωρίζω διὰ τὸ ἀλουμίνιον τὸ ἐργοστάσιον Κρεμαστῶν, Κριεκουκίου καὶ Πρεβέζης, τὰ ὁποῖα εἶναι ὑδροηλεκτρικὰ ἐργοστάσια, περὶ τῶν ὁποίων προεβλέπετο τότε. Ἔκτοτε ὑπῆρχον ἐξελίξεις. Ὡμίλησε, ἀκόμη, περὶ τῆς διαθέσεως ρεύματος ἐκ τοῦ Ἀχελώου καὶ τῶν Κρεμαστῶν. Καὶ εἶπεν ὁ Πανᾶς: Ἀφοῦ εὐθηνότερον εἶναι τῶν Κρεμαστῶν, λογικώτερον εἶναι, ἀπὸ αὐτὸ τὸ ἐργοστάσιον νὰ δίδωμεν εἰς τὴν Πεσσινέ. Κατὰ ποίαν λογικὴν τοῦ κ. Πανᾶ εἶναι λογικώτερον; Δὲν ἠμπορῶ νὰ τὸ παρακολουθήσω. Ὅπως δήποτε ἡ ἄποψις εἶναι, νὰ ἀποχωρισθῇ τὸ ἐργοστάσιον παραγωγῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας τοῦ Ἀχελώου, ἐπειδὴ εἶναι εὐθηνότερον εἰς κόστος καὶ νὰ δίδωμεν ἀπὸ ἐκεῖ ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν. Τὸ δέχομαι ὅμως διὰ νὰ συνεννοηθῶμεν. Ἠκούσατε τὶ λέγει ὁ Πεζόπουλος: Τὸ κόστος τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας τῶν ἐργοστασίων τοῦ Ἀχελώου εἶναι 5,5 MILS, τὸ ἐλάχιστον κόστος. Αὐτὸ τὸ ἐπιβεβαιώνει ὁ Πανᾶς, εἰδικὸς καὶ εἰς τὸ ἴδιον Συμβούλιον ὁμιλεῖ περὶ κόστους 5–6 MILS ἀπὸ τὸν Ἀχελῶον. Καὶ ἀφοῦ κάμει αὐτὸν τὸν λογαριασμόν, ἀκούσατε μίαν μέθοδον ἐξαπατήσεως, ἡ ὁποία δὲν ἀποτελεῖ ἁπλῶς ἀπάτην καὶ μάλιστα τὴν ἀπάτην τοῦ ποινικοῦ νόμου, ἀλλὰ ἀποτελεῖ περιφρόνησιν πρὸς τὴν στοιχειώδη λογικὴν πρὸς ὅλους ἐκείνους εἰς τοὺς ὁποίους ἀπευθύνεται. Ἀκούσατε τὸν λογαριασμόν. Θὰ δαπανήσω διὰ τὰ δύο ὑδροηλεκτρικὰ ἐργοστάσια τοῦ Ἀχελώου 37 ἑκατομμύρια δολλάρια. Θὰ κατασκευάσω ἀκόμη ἕνα θερμοηλεκτρικὸν ἐργοστάσιον ὡς ἐφεδρείαν διὰ τὴν περίοδον τῆς ἀνομβρίας, τῆς μὴ ὑδραυλικότητος ὅπως λέγουν οἱ εἰδικοὶ διὰ τὴν παραγωγὴν ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, διὰ τὸ ὁποῖον θὰ δαπανήσω 12 ἑκατομμύρια δολλάρια. Σύνολον 37 ἑκατομμύρια δολλάρια σὺν 12 ἑκατομμύρια δολλάρια ἴσον 49 ἑκατομμύρια δολλαρίων. Ὑπολογίζω δέ, ὅτι ἡ δαπάνη μας διὰ τὴν λειτουργίαν αὐτῶν τῶν ἐργοστασίων, τὰ ὁποῖα θὰ κατασκευάσω εἶναι 3.987 ἑκατομμύρια. Αὐτὸ τὸ δίδει εἰς σημείωμα, δὲν τὸ γράφει εἰς τὰ πρακτικά, ἀλλὰ εἰς αὐτὴν τὴν βάσιν κινεῖται καὶ αὐτὸν τὸν ἀριθμὸν δίδει, ὅταν βραδύτερον στέλνῃ ἕνα σημείωμα διὰ τὴν Βουλὴν καὶ τὴν δημοσιότητα. Θὰ εἰπῆτε, τὶ σημασίαν ἔχει αὐτό. Θὰ σᾶς τὸ εἴπω. Ἑπομένως μὲ βάσιν αὐτὰς τὰς δαπάνας κάμνει τὸν ἑξῆς ὑπολογισμόν: Θὰ παράγω ἀπὸ τὰ δύο, ἐργοστάσια 1 δισεκατομμύριον 40 ἑκατομμύρια. Διὰ τὸ ἀλουμίνιον, μοῦ χρειάζονται 800 ἑκατομμύρια. Περισσεύουν 240 ἑκατομμύρια κιλοβατῶραι. Πρέπει νὰ εἴπω, ὅτι ὅλοι αὐτοὶ οἱ ἀριθμοὶ εἶναι ψευδεῖς, ἀλλὰ τοὺς δέχομαι διὰ νὰ συνεννοηθῶμεν. Οὔτε 37 ἑκατομμύρια δολλάρια εἶναι ἡ δαπάνη διὰ τὴν κατασκευὴν τῶν δύο ἐργοστασίων, ἀλλὰ εἶναι 53 ἑκατομμύρια, ὅπως μᾶς λέγει ἡ EBASCO, ἡ ὁποία κατασκευάζει τὰ ἐργοστάσια, οὔτε 3.587 ἑκατομμύρια εἶναι ἡ ἐτησία δαπάνη, οὔτε 1 δισεκατομμύριον 40 ἑκατομμύρια εἶναι ἡ πραγματικὴ παραγωγὴ τῶν ἐργοστασίων αὐτῶν, ἡ ὁποία ἠμπορεῖ νὰ μοιρασθῇ εἰς ἕκαστον ποὺ θὰ χρησιμοποιήσῃ τὸ ἀλουμίνιον, δηλαδὴ τὰ 800 ἑκατομμύρια κιλοβατώρας, τὰς ὁποίας δίδει διὰ τῆς συμβάσεως εἰς τὴν ἑταιρείαν καὶ εἰς ἐκείνην, τὴν ὁποίαν θὰ πάρῃ τὸ ἐθνικὸν δίκτυον. Οἱ ἀριθμοὶ εἶναι ὅλοι ψευδεῖς. Ὅπως δήποτε τοὺς δέχομαι διὰ νὰ ὑπάρξῃ συνεννόησις. Μὲ αὐτοὺς τοὺς ἀριθμοὺς ποὺ δίδει ὁ Πεζόπουλος, λέγει, μοῦ περισσεύουν 240 ἑκατομμύρια κιλοβατώρας μετὰ ἀπὸ τὰ 800 ἑκατομμύρια τὰ ὁποῖα θὰ πάρῃ ἡ PESSINE. Αὐτὰ τὰ 240 ἑκατομμύρια κιλοβατώρας θὰ τὰ πάρῃ τὸ ἐθνικὸν δίκτυον τῆς Δ.Ε.Η. Ἀλλὰ εἰς τὸ ἐθνικὸν δίκτυον τῆς Δ.Ε.Η. τὸ σύνολον τοῦ ρεύματος, ἔχει κοστίσει 30 λεπτά. Ἀπὸ ὅλας τὰς πηγὰς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, τὰς ὁποίας ἔχει ἡ Δ.Ε.Η. χρεώνεται μὲ κόστος 30 λεπτά. Λογικὸν εἶναι καὶ αὐτὸ τὸ ὁποῖον θὰ πάρῃ ἀπὸ τὸν Ἀχελῶον νὰ τὸ χρεωθῇ μὲ 30 λεπτά, παρ’ ὅλον ποὺ εἶναι εὐθηνότερον. Διατί εἶναι λογικόν; Μᾶς τὸ χαρίζει κανένας; Λέγει λοιπόν, θὰ χρεώσω τὴν Δ.Ε.Η. διὰ τὸν Ἀχελῶον μὲ 30 λεπτὰ κατὰ κιλοβατώραν. Ἑπομένως, μὲ κόστος 30 λεπτὰ διὰ τὸν Ἀχελῶον θὰ καλύψω μὲ τὰ 24 ἑκατομμύρια κιλοβατώρας 1.800.000 δολλάρια ἀπὸ τὰ ἔξοδα τὰ ἐτησία τὰ ὁποῖα ὑπολογίζομεν. Βεβαίως, ὅταν χρεώνεται καὶ πιστώνεται. Ἑπομένως τὰ ἔξοδα τοῦ Ἀχελώου μὲ 30 λεπτὰ διὰ τὰ 240 ἑκατ., ἡ πώλησις ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα τῶν 240 ἑκατομμυρίων κιλοβατώρας τοῦ Ἀχελώου θὰ γίνῃ μὲ τὴν τιμὴν ποὺ θὰ γίνεται ἡ πώλησις τοῦ ὑπολοίπου τοῦ ἐθνικοῦ δικτύου. Ἀλλὰ ἡ πώλησις γίνεται μὲ μέσην τιμὴν πωλήσεως 80 λεπτὰ ἀπὸ τὴν Δ.Ε.Η. Ἑπομένως, αὐτὸ ποὺ θὰ χρεώσω, ἢ θὰ πιστώσω τὸν Ἀχελῶον μὲ 30 λεπτὰ θὰ τὸ πωλήσῃ ἡ Δ.Ε.Η. μὲ 80 λεπτά. Συνεπῶς θὰ πραγματοποιήσῃ πάρα πολὺ μεγάλα κέρδη ἀπὸ τὴν πώλησιν αὐτοῦ τοῦ ρεύματος τοῦ Ἀχελώου. Ἄρα, δὲν ἔμεινε τίποτε ποὺ θὰ ἐπεβάρυνε τὰ ὑπόλοιπα 800 ἑκατομμύρια κιλοβατῶρες, ποὺ θὰ δώσωμεν εἰς τὸ ἀλουμίνιον. Τὰ κέρδη ὅλα θὰ καλυφθοῦν ἀπὸ τὰ 240 ἑκατομμύρια, μὲ τὰ ὁποῖα θὰ χρεώσωμεν τὴν Δ.Ε.Η. μὲ τὰ 30 λεπτὰ καὶ ἐπειδὴ θὰ τὰ πωλήσωμεν 80, θὰ πραγματοποιήσωμεν τεράστια κέρδη. Ἑπομένως ὅ,τι ἐδαπανήσαμεν διὰ τὸν Ἀχελῶον κατ’ ἔτος θὰ τὸ καλύπτωμεν ἀπὸ τὴν πώλησιν τῶν 240 κιλοβατωρῶν, ὑποθετικὸν καὶ αὐτό, διότι δὲν ὑπάρχει. Ἀλλὰ ἔστω, θὰ πραγματοποιήσωμεν κέρδη καὶ ἀπὸ ἐκεῖ. Ἑπομένως ὅ,τι δήποτε κι’ ἂν εἰσπράξωμεν ἀπὸ τὴν Πεσσινὲ ἢ Νιάρχον, αὐτὸ θὰ εἶναι κέρδος. Συνεπῶς, καὶ νὰ χαρίσωμεν ἠμποροῦμεν, διότι δὲν θὰ ζημιώνωμεν. Θὰ ἐπλήρωναν οἱ Ἕλληνες τὸ ὑπόλοιπον εἰς τὴν μεγαλυτέραν τιμὴν καὶ ἑπομένως δὲν θὰ ὑφίστατο ζημίαν ἡ ΔΕΗ. Ἡ ΔΕΗ θὰ εἰσέπραττε τὰ λεπτά της. Αὐτὴ ἡ σατανικὴ μέθοδος ποὺ ἀποτελεῖ περιφρόνησιν πρὸς τὴν κοινὴν λογικὴν ἐχρησιμοποιήθη. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ διαβάσετε μετὰ προσοχῆς τὸ σημείωμα τῆς 10ης Ὀκτωβρίου 1960, ὅπου ἔκαμεν αὐτὴν τὴν ἀνάλυσιν ὁ Πεζόπουλος, διὰ νὰ ἴδητε κατὰ ποίαν σατανικὴν ἔμπνευσιν προσπαθεῖ νὰ πείσῃ τὸ πανελλήνιον, ὅτι θὰ πληρώνωνται τὰ 240 ἑκατομμύρια ἀκριβώτερα καὶ θὰ καλύπτωνται ὅλαι αἱ δαπάναι τῆς ΔΕΗ. Ἑπομένως ὅσον κι’ ἂν πωλήσωμεν εἰς τὴν Ἑταιρείαν Ἀλουμινίου, θὰ εἶναι κέρδος διὰ τὴν ΔΕΗ. Καὶ ἑπομένως μὲ αὐτὸ τὸ τέχνασμα ἐπιμένει νὰ βεβαιώσῃ καὶ βεβαιώνει καὶ πείθει τελικὰ τὸ Δ.Σ. τῆς ΔΕΗ ὅτι ἀπὸ τὴν πώλησιν τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας τοῦ Ἀχελώου θὰ πραγματοποιήσῃ ἡ ΔΕΗ κέρδη. Ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τὴν πώλησιν ὅλου τοῦ Ἀχελώου, ἡ ὁποία θὰ ἐπραγματοποιεῖτο ἐνδεχομένως, ὄχι εἰς τὸ κόστος μὲ τὰ 5,5 λεπτά, ὅπως πράγματι λέγεται ὅτι βγαίνει, ἀλλὰ ἀπὸ τὴν τιμὴν τῶν 80 λεπτῶν, δηλαδὴ 16 μὶλς κατὰ κιλοβατώραν, πράγματι θὰ ἐπραγματοποίει τεράστια κέρδη ἡ ΔΕΗ. Ἀλλὰ θὰ τὰ ἐπραγματοποίει ἀπὸ τοὺς Ἕλληνας, ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν Βιομηχανίαν, ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν ἀγροτικὴν οἰκονομίαν, ἀπὸ τοὺς καταναλωτὰς τοῦ ρεύματος. Βεβαίως ὑποστηρίζεται, ὅτι ὅταν πωλήσωμεν εἰς ἕνα καταναλωτήν, ὁ ὁποῖος δὲν κάμνει χρῆσιν τοῦ ρεύματος, δι’ ὅλον τὸ 24ωρον, φυσικὸν εἶναι τὸ κόστος τοῦ ρεύματος νὰ εἶναι μεγαλύτερον καὶ νὰ πωληθῇ περισσότερον. Ἀναμφισβητήτως ναί, ἀλλὰ τοῦτο δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν μὲ τὸ ἀπόλυτον κόστος τοῦ ρεύματος. Βεβαίως εἰς ἐκεῖνον ποὺ δὲν κάμνει χρῆσιν τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας δι’ ὅλον τὸ 24ωρον, θὰ τοῦ τὸ πωλήσω ἀκριβότερον, διότι μοῦ κοστίζει ἀκριβότερον. Ἀλλὰ αὐτὸ δὲν σημαίνει, ὅτι ὁ ἄλλος ποὺ κάμνει χρῆσιν ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας καθ’ ὅλον τὸ 24ωρον, ἠμπορεῖ νὰ τὸ πάρῃ κάτω ἀπὸ τὸ ἐλάχιστον κόστος ποὺ αὐτὴν τὴν προϋπόθεσιν ἔχει ὅτι ὑποτίθεται χρησιμοποίησις τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας δι’ ὅλον τὸ 24ωρον. Καὶ ἑπομένως αὐτὸ τὸ 5,5, ὅπως τὸ ἔβγαλεν ὁ Πεζόπουλος, εἶναι τὸ ἐλάχιστον, κάτω τοῦ ὁποίου ὑπάρχει ζημία. Καὶ αὐτὴν τὴν σύμβασιν ὑπέγραψαν καὶ μὲ τὴν κατασκευὴν αὐτήν, μὲ αὐτὴν τὴν ἀπατηλὴν καὶ δολίαν μέθοδον ἔπεισε τὸ Δ. Συμβούλιον, ἐντὸς 2 ὡρῶν, νὰ ἐγκρίνῃ, νὰ ὑπογράψῃ, ὄχι νὰ ὑπογράψῃ, διότι εἶχεν ὑπογραφῆ, νὰ ἐγκρίνῃ αὐτὴν τὴν σύμβασιν. Κύριοι βουλευταί, διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε, ὅτι δὲν εἶναι ἄμοιρος δόλου ἡ προσπάθεια αὐτή, ἡ ὁποία ἔγινε, θὰ θέσω ὑπ’ ὄψει σας τὸ ἑξῆς, σχετικῶς μὲ τὴν τιμήν, αὐτὸ τὸ μοναδικὸν ἔγγραφον ποὺ χρησιμοποιεῖται αὐτὴ ἡ μέθοδος τῆς ἐξαπατήσεως, ἡ εἰσήγησις δηλαδὴ τοῦ Πεζοπούλου εἰς τὸ Δ. Συμβούλιον καὶ τὰ πρακτικὰ τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου ὅπου ἀναφέρονται αὐτά. Δὲν ἀνακοινοῦνται πουθενά. Ἐφθάσαμεν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τοῦ ἄρθρου 35 καὶ ψηφίζεται ἐν μιᾷ νυκτί, κατὰ τρόπον ποὺ ὅποιος θέλει ἂς διαβάσῃ τὰ πρακτικὰ νὰ ἴδῃ πῶς ἐψηφίσθη τότε αὐτὸ τὸ κυρωτικὸν διάταγμα τῶν συμβάσεων. Καὶ ἐπανέρχεται εἰς τὴν Βουλὴν καὶ τὰ ἔγγραφα αὐτὰ παραμένουν κρυφά, δὲν ἀνακοινοῦνται καὶ στέλλεται ἄλλο ἔγγραφον καὶ ἄλλο σημείωμα τοῦ Πεζοπούλου, τὰ ὁποῖα περιέχουν ἄλλους ἐντελῶς ἀριθμούς, ἄλλην ἐντελῶς βάσιν ὑπολογισμοῦ τοῦ κόστους. Καὶ ἑπομένως ἐκ τῶν ἀποτελεσμάτων, ἐκ τῆς πωλήσεως τοῦ ρεύματος, ὁμιλεῖ ἐκεῖ ὁ Πεζόπουλος περὶ 150 ἑκατομμυρίων δολλαρίων κερδῶν, κατὰ τὴν διάρκειαν, ἐνῷ εἰς τὸ Δ. Συμβούλιον ὁμιλεῖ περὶ ζημιῶν κατὰ τὰ πρῶτα 16 ἔτη ὁ Πεζόπουλος, βεβαίως καταλήγει, ὅτι αἱ ζημίαι αὗται θὰ ὑπερκαλυφθοῦν καὶ θὰ πραγματοποιήσῃ κέρδη. Ἀλλὰ ἐδῶ, εἰς τὸ κοινόν, εἰς τὴν Βουλήν, εἰς τὴν δημοσιότητα, δίδει ἐντελῶς ἄλλα στοιχεῖα. Καὶ δὲν κάμνει μόνον τοῦτο, ἀλλ’ ὑποχρεώνει καὶ τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τῆς ΔΕΗ καὶ τὸν Πρόεδρόν της τὸν κύριο Γουναράκη, νὰ κάμουν εἰς τὰς 15 Νοεμβρίου, ὅταν ἀρχίζῃ ἡ συζήτησις πλέον ἐνώπιον τῆς Βουλῆς αὐτῶν τῶν συμβάσεων, νὰ κάμουν μίαν ἀνακοίνωσιν νὰ διαψεύσουν τοὺς βουλευτάς, οἱ ὁποῖοι κατηγοροῦν, ὅτι ἐπείσθη τὸ Δ. Σ. νὰ ὑπογράψῃ αὐτὴν τὴν σύμβασιν καὶ ὑποστηρίζουν εἰς τὸ δημοσίευμα ἐκεῖνο, ὅτι μακραὶ ὑπῆρξαν αἱ διαπραγματεύσεις ποὺ ἔκαμε τὸ Δ. Συμβούλιον, διὰ νὰ καταλήξῃ εἰς τὴν συμφωνίαν αὐτὴν καὶ ὅτι εἰς πᾶσαν περίπτωσιν αὐτὴ ἡ συμφωνία εἶναι ἀποτέλεσμα μακρῶν ὑπολογισμῶν καὶ μακρῶν διαπραγματεύσεων, τὰς ὁποίας τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τῆς ΔΕΗ διεξήγαγε μετὰ τῶν ἀναδόχων, διὰ τὴν ὑπογραφὴν αὐτῶν τῶν συμβάσεων. Ὅλο αὐτὸ τὸ περιεχόμενον τῆς ἀνακοινώσεως εἶναι ψευδὲς ἀπὸ τὴν ἀρχὴν μέχρι τέλους. Θὰ θέσω ὑπ’ ὄψει σας τὸ περιεχόμενον τῶν πρακτικῶν τῶν συζητήσεων εἰς τὸ Διοικ. Συμβούλιον καὶ θὰ ἀντιληφθῆτε πόσον παρηκολούθησε καὶ πόσον ἐγνώριζε τὸ Δ. Συμβούλιον αὐτὰς τὰς διαπραγματεύσεις ποὺ ἔλαβον χώραν, διὰ νὰ καταλήξουν εἰς τὴν σύμβασιν αὐτήν. Ἀλλὰ διὰ νὰ ἴδητε τὸ πλέον ἐνδεικτικὸν αὐτῶν τῶν σκέψεων καὶ τῶν προθέσεων τῶν Κυβερνητικῶν βουλευτῶν, τῶν Ὑπουργῶν, τῶν ὁποίων ζητοῦμεν τὴν παραπομπὴν καὶ διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε ποῖον ἦτο τὸ πνεῦμα καὶ ἡ προσπάθεια, θὰ σᾶς ἀναφέρω τοῦτο, τὸ ὁποῖον ἔλαβε χώραν, μετὰ τὴν ἀπόρριψιν τῆς προτάσεως περὶ ἀκυρώσεως. Κατὰ τὴν συζήτησιν αὐτῆς τῆς προτάσεως ἐπῆλθεν, ὅπως σημειώνομεν καὶ εἰς τὸ πόρισμά μας, μία ἀμυδρὰ καταστροφή. Ὅπως γράφει ἡ μειοψηφία, ὑπέκλεψε κάποιος ἀπὸ τοὺς βουλευτὰς (εἶναι ὁ σημερινὸς Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας ὁ ὑποκλέψας), ὑπέκλεψεν ἓν ἔγγραφον τῆς ΔΕΗ, εἶναι αὐτὸ τὸ ἔγγραφον τὸ μυστηριῶδες, ἡ εἰσήγησις δηλαδὴ τοῦ Πεζοπούλου πρὸς τὸ Δ.Σ. καὶ τὰ πρακτικὰ τοῦ Δ.Σ., κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς συμβάσεως ἀλουμινίου. Ὑπέκλεψε, γράφει ἡ μειοψηφία εἰς τὴν ἔκθεσίν της τὸ ἔγγραφον αὐτὸ ὁ κ. Ζίγδης καὶ τὸ κατέθεσεν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Πράγματι, ἡ σκηνοθεσία ἀπὸ τῆς στιγμῆς ἐκείνης ἀνετράπη ἄρδην. Πράγματι ἐπῆλθε καταστροφή, διότι ὅ,τι ὑπεστήριξεν ἕως τὴν ὥραν ἐκείνην ἡ Κυβέρνησις, ὅ,τι ὑπεστήριζαν οἱ Ὑπουργοὶ διὰ νὰ στηρίξουν τὴν σύμβασιν, κατέρρεε. Διότι ἐκεῖνα τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα ὑπῆρχον εἰς τὸ σημείωμα Πεζοπούλου, πρὸς τὸ Δ. Συμβούλιον, ἦσαν ἐντελῶς διάφορα καὶ ἀντίθετα ἀπὸ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἔδιδον εἰς τὴν δημοσιότητα. Ἑπομένως ὑπῆρξε πλήρης ἡ ἀποκάλυψις καὶ τῆς ἀπάτης, ἡ ὁποία διεπράχθη εἰς βάρος τῆς ΔΕΗ καὶ φυσικὰ τῆς ἐξαπατήσεως καὶ τῆς παραπλανήσεως τῆς Κοινῆς Γνώμης καὶ τῆς Βουλῆς μέχρις ἑνὸς βαθμοῦ. Διότι πράγματι ὑπῆρξαν ἐπιστήμονες τότε ποὺ ἔγραψαν ἐναντίον τοῦ Πεζοπούλου τόσον καυστικοὺς καὶ πικροὺς χαρακτηρισμούς, ὥστε ἐὰν εἶχε φιλότιμον ἢ θὰ ἔπρεπε νὰ λύσῃ τὸ θέμα ἐνώπιον τῶν Δικαστηρίων ἢ θὰ ἔπρεπε νὰ εἶχε φύγει ἔκτοτε ἀπὸ τὴν θέσιν του εἰς τὴν ΔΕΗ. Φυσικὰ δὲν τὸ ἔπραξε, διότι κανεὶς δὲν τὸν ὑποχρέωσε νὰ τὸ πράξῃ καὶ συνέχισε νὰ διαχειρίζεται τὰ θέματα τῆς ΔΕΗ. Μετὰ τὴν ἀποκάλυψιν, τὶ νομίζετε ὅτι ἔγινε; Ὁ τότε Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας κ. Μάρτης ἀπηύθυνε πρὸς τὸ Δ.Σ. τῆς ΔΕΗ ἓν ἔγγραφον τὸν Νοέμβριον τοῦ 1960, μετὰ τὴν ἀπόρριψιν τῆς προτάσεως, ἐπέκρινε δριμύτατα ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ὑπῆρξαν ἔνοχοι νὰ ἀποκαλυφθοῦν αὐτὰ τὰ ἔγγραφα τὰ ὑποκλαπέντα, ὅπως λέγει ἡ μειοψηφία τῆς Ἐπιτροπῆς. Καὶ λέγει ἐπὶ λέξει: «Κύριοι, εἶσθε ἐκτὸς τιμῆς, διότι ἐπήρατε ἔγγραφα Κυβερνητικὰ καὶ τὰ ἐδώσατε εἰς ἀντιπολιτευομένους βουλευτάς». Τὸ πῶς ὑπεδέχθη τὸ Συμβούλιον αὐτὸ τὸ ἔγγραφον εἶναι μία ἄλλη ἱστορία, ἡ ὁποία δὲν ἔχει ἀξίαν αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ ἀναφερθῇ. Ἐκεῖνο ὅμως διὰ τὸ ὁποῖον διερωτᾶται κανεὶς εἶναι τὶ ἦσαν αὐτὰ τὰ ἔγγραφα, τὰ μυστικὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ἐθεωρήθη, ὅτι ἦσαν καταστροφή, ὅτι ἦσαν παράβασις λόγου τιμῆς, νὰ φθάσουν μέχρι τῆς Βουλῆς ἢ μέχρι τῶν βουλευτῶν; Κατὰ τὸν νόμον περὶ ΔΕΗ, ἡ εἰσήγησις τοῦ Γεν. Διευθυντοῦ καὶ τὰ πρακτικὰ τοῦ Δ. Συμβουλίου πρέπει νὰ ὑποβάλλωνται ὑποχρεωτικῶς τακτικῶς πρὸς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Βιομηχανίας. Ἑπομένως αὐτὸ τὸ σημείωμα τοῦ ὁποίου ἀσφαλῶς εἶχον λάβει γνῶσιν οἱ κ.κ. Ὑπουργοί, αὐτὸ τὸ σημείωμα εἶχεν ὑποβληθῆ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας καὶ ἦτο συνεπῶς δημόσιον ἔγγραφον. Ὑπεχρεοῦτο συνεπῶς ὁ Ὑπουργὸς Βιομηχανίας ἐπὶ τῇ αἰτήσει οἱουδήποτε βουλευτοῦ νὰ τὸ καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν διὰ νὰ λάβῃ γνῶσιν οἱοσδήποτε βουλευτής, διότι ἦτο δημόσιον ἔγγραφον. Ἀντὶ τούτου τὶ ἔγινεν; Ὁ κ. Ζίγδης, ὁ κ. Μητσοτάκης καὶ ὁ κ. Ζορμπᾶς, νομίζω, ὑπέβαλον τὴν 31.10.1960 αἴτησιν διὰ τῆς Βουλῆς καὶ ἐζήτουν τὴν κατάθεσιν ὅλων τῶν ἐγγράφων τῶν σχετικῶν μὲ τὴν σύμβασιν αὐτὴν καθὼς καὶ τῶν μελετῶν καὶ ὑπολογισμῶν τῆς ΔΕΗ σχετικῶς μὲ τὴν τιμὴν τοῦ ρεύματος. Ἡ ἀπάντησις; Ὄχι δὲν ὑπάρχει. Μάλιστα ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης ἔλεγε κατὰ κόρον τότε, ὅτι ὅλα αὐτὰ ἔμειναν ἄγραφα καὶ δὲν ὑπάρχουν χαρτιὰ παρὰ μόνον μερικά, τὰ ὁποῖα εἶναι γραμμένα εἰς ξένην γλῶσσαν καὶ τὰ ὁποῖα μεταφράζονται καὶ ὅτι θὰ τὰ φέρῃ. Συζητήσεις προφορικὲς ἐγένοντο, ἔλεγε, καὶ ὅτι δὲν ἔχω τίποτε νὰ σᾶς καταθέσω. Ἔπειτα ὁμιλεῖτε διὰ φακέλλους. Δὲν ὑπάρχουν φάκελλοι, ἔγγραφα ὑπάρχουν. Πέστε μας τοὺς φακέλλους ποὺ ὑπάρχουν. Πάντως ἔγγραφον σὰν αὐτὸ τὸ κρίσιμον, ἀπὸ τὸ ὁποῖον προκύπτει τὶ ὁ Πεζόπουλος εἶπεν εἰς τὸ Δ.Σ. τῆς ΔΕΗ διὰ νὰ τὸ πείσῃ νὰ δεχθῇ τὴν σύμβασιν τοῦ ἀλουμινίου, ἠρνήθησαν νὰ τὸ καταθέσουν καὶ ἡ Κυβέρνησις ἠρνήθη νὰ τὸ καταθέσῃ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ὅταν ἔφθασεν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὸ θέμα, λέγει ὁ κ. Μάρτης εἰς τὸ Δ.Σ. τῆς ΔΕΗ «εἶσθε ἐκτὸς τιμῆς», διότι ἐδώσατε εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν αὐτὸ τὸ ἔγγραφον τὸ ὁποῖον ἀπεκάλυψε τὴν Κυβέρνησιν. Δηλαδὴ τὸ ἔγγραφον διὰ τοῦ ὁποίου ἐκαλύπτετο ἡ Κυβέρνησις, ἐθεώρει ἔγκλημα διότι ἀπεκαλύφθη. Ἰδοὺ ποῖον εἶναι τὸ περιεχόμενον ἐκείνων, τὰ ὁποῖα ἔλαβον χώραν εἰς τὰ παρασκήνια περὶ τῆς συμβάσεως τοῦ ἀλουμινίου.
§9Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Διὰ τὰ ἄλλα σημεῖα θὰ σᾶς δώσω ἀπάντησιν κατόπιν, ἀλλὰ ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ αὐτοῦ σημείου θὰ ἤθελον νὰ παρατηρήσω, ὅτι ἐζητήθησαν τὰ ἔγγραφα τοῦ δημοσίου, δηλαδὴ τὰ ἔγγραφα τοῦ Ὑπουργείου, ὄχι τὰ ἔγγραφα τῆς ΔΕΗ.
§10Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κάμετε λάθος. Διαβάσατε τὴν αἴτησιν τῶν τριῶν βουλευτῶν τότε καὶ Ὑπουργῶν σήμερον καὶ θὰ ἴδητε, ὅτι περιλαμβάνει τρία κεφάλαια, εἰς τὸ πρῶτον ζητοῦνται τὰ ἔγγραφα τῆς ΔΕΗ βάσει τῶν ὁποίων ἔγιναν οἱ ὑπολογισμοὶ τοῦ κόστους τοῦ ρεύματος. Αὐτὰ τὰ ἠρνήθητε καὶ δὲν τὰ ἐδώσατε, ἀλλὰ ἐκαλέσατε τὸν Πεζόπουλον τὸν Σεπτέμβριον καὶ τὸν Ὀκτώβριον νὰ δώσῃ νέα σημειώματα ἐντελῶς διάφορα εἰς περιεχόμενον ἀπὸ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ὑπῆρχεν εἰς τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα κατετέθησαν εἰς τὸ Δ.Σ. τῆς ΔΕΗ. Μὲ αὐτὰ τὰ δεδομένα, κατέληξαν εἰς τὴν τιμὴν τοῦ ρεύματος 3,1 καὶ 3,6 μίλς, ἡ ὁποία δὲν προκύπτει ἀπολύτως ἀπὸ κανένα στοιχεῖον ἀπὸ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα φαίνεται, ὅτι ἐτέθησαν ὑπ’ ὄψει τῆς Κυβερνήσεως. Αὐτὸ εἶναι τὸ θέμα τῆς τιμῆς τοῦ ρεύματος καὶ εἶναι βέβαιον, ὅτι βάσει τῶν δεδομένων τῆς ΔΕΗ τοὐλάχιστον δύο μὶλς μέχρις 7 μίλς, ὅση εἶναι ἡ διαφορὰ τοῦ μέσου κόστους τοῦ ρεύματος διὰ τὴν ΔΕΗ, ὑπάρχει ζημία διὰ τὴν ΔΕΗ ἐκ τῆς πωλήσεως τοῦ ρεύματος. Δὲν ὑπάρχει κανένας λογαριασμός, καμμία ἀλχημεία ἀριθμῶν. Ὅση προσπάθεια καὶ ἂν καταβάλῃ κανεὶς νὰ πείσῃ οἱονδήποτε καλῆς πίστεως, ὅτι δὲν ὑπάρχει μεγάλη ζημία εἰς βάρος τῆς ΔΕΗ μὲ αὐτὴν τὴν σύμβασιν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τὸ κατορθώσῃ. Πῶς ἔγιναν αὐταὶ αἱ συμβάσεις; Κύριοι βουλευταὶ ὑπάρχει ἕνα μυστήριον καὶ εἰς αὐτὸ τὸ θέμα. Ὅλη αὐτὴ ἡ ἱστορία διαγράφεται εἰς τὰ παρασκήνια, ἡ ΔΕΗ δὲν γνωρίζει τίποτε, τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τῆς ΔΕΗ δὲν πληροφορεῖται ἀπολύτως τίποτε, γίνονται διαπραγματεύσεις, συζητήσεις καὶ τίθεται ἀπὸ ὅλους ὡς πρωταρχικὸν θέμα ὁ προσδιορισμὸς τῆς τιμῆς τοῦ ρεύματος, ἄλλωστε ὡς βιομηχανία ἀλουμινίου ἐρευνᾶται τὸ θέμα τῆς τιμῆς τοῦ ρεύματος. Αὐτὸ ἄλλωστε ἔθεσαν καὶ διεπραγματεύοντο. Καὶ ἡ ΔΕΗ, ἡ ὁποία εἶναι ἁρμοδία δὲν γνωρίζει ἀπολύτως τίποτε. Καὶ ἐφθάσαμεν μέχρι τῆς ἡμέρας ὅπου καλεῖται τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον νὰ ἀποφασίσῃ τὴν κύρωσιν τῆς συμβάσεως, χωρὶς οὐδεὶς ἀπὸ τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον νὰ γνωρίζῃ περί τινος πρόκειται. Ἀκούσατε. Ἐλέχθη ὅτι τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον ἀπεφάσισεν ὁμοφώνως τὴν ἔγκρισιν τῆς συμβάσεως. Νὰ ἰδοῦμε ποία εἶναι ἡ ἀπόφασις τοῦ Συμβουλίου. Πρῶτον, ὡς πρὸς τὴν τιμὴν διότι αὐτὸ εἶναι τὸ θέμα ποὺ τὸ ἀπασχολεῖ δύο–τρεῖς ἡμέρας πρίν, ὁ Πεζόπουλος ἔχει παραδώσει εἰς τὴν ΔΕΗ ἕνα σχέδιον συμβάσεως, τὸ ὁποῖον ὁ ἴδιος ὠνόμασε κουρελόχαρτον. Καὶ αὐτὸ τὸ κουρελόχαρτον τὸ μετέτρεψε εἰς σύμβασιν καὶ τὸ ἔδωσεν εἰς Ἐπιτροπὴν ὑπὸ τὸν Φλαμπουριάρην, ἀναπληρωτὴν Γενικὸν Διευθυντὴν καὶ δίδει τὴν ἑξῆς ἐντολήν. Αὐτὰ βεβαιοῦνται ἀπολύτως. Ἐξετάσατε τοὺς ἄλλους ὅρους τῆς συμβάσεως, μὲ τὴν τιμὴν δὲν θὰ ἀσχοληθῆτε, διότι τὸ θέμα τῆς τιμῆς εἶναι ἀποφασισμένον. Καὶ ἔτσι αἱ ὑπηρεσίαι τῆς ΔΕΗ, ποὺ ἠσχολοῦντο μὲ τὴν σύμβασιν δὲν ἠσχολήθησαν μὲ τὸ θέμα τῆς τιμῆς, διότι εἶναι λελυμένον. Ἂς ἴδωμεν τὶ λέγει ἡ σύμβασις: Ὁ Γουναράκης στέλνει τὸ μεσημέρι προσκλήσεις διὰ τὸ ἀπόγευμα τῆς 27ης Ἰουνίου πρὸς τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον καὶ λέγει: «Κύριοι ἐκλήθητε εἰς ἔκτακτον συνεδρίασιν περὶ τοῦ ἐν θέματι ζητήματος περὶ τῆς οὐσίας τοῦ ὁποίου οὐδεὶς ἐξ ἡμῶν ἔλαβεν ἐπισήμως προηγουμένως γνῶσιν.....». Αὐτὸ τὸ πρακτικὸν τὸ ἐδιάβασεν ἡ Κυβέρνησις τότε ἀναμφισβητήτως. Ἐὰν ἔλεγε ψέμματα ὁ Γουναράκης διατὶ δὲν τὸν ἅρπαξεν ἀπὸ τὸ αὐτὶ νὰ τὸν πετάξῃ ἀπὸ τὴν ΔΕΗ, διότι ἐξέθετε τὴν Κυβέρνησιν, διότι τοὺς ἐκάλει νὰ ὑπογράψουν μίαν σύμβασιν, διὰ τὴν ὁποίαν δὲν γνωρίζει οὐδεὶς τίποτε; Ἐπίσης λέγει: «Κατ’ ἀρχὴν ἐκφράζω τὴν λύπην μου, διότι τόσον ἀργὰ ἔρχεται ἐνώπιον τοῦ Δ.Σ. ἓν τόσον σοβαρὸν ζήτημα. Εἶναι δύσκολον νὰ ζητῆται ἀπὸ τὸ Δ.Σ. νὰ λάβῃ ἀπόφασιν ἐπὶ ἑνὸς τόσον σοβαροῦ ζητήματος ἐντὸς διαστήματος μιᾶς ἢ δύο ὡρῶν, ἄνευ προετοιμασίας μελέτης. Ὁμολογῶ, ὅτι εἰς ἐμὲ τοὐλάχιστον θὰ ἦτο δύσκολον, ὑπ’ αὐτὰς τὰς συνθήκας, νὰ λάβω ἄμεσον ἀπόφασιν, ἐὰν δὲν ὑπῆρχεν ἡ ἐγγύησις δι’ ἐμὲ τοὐλάχιστον ὁ Γενικὸς Διευθυντής. Διὰ πρώτην φορὰν θὰ ἐκφράσω τὰ παράπονά μου εἰς τὸ Δ.Σ., ὅτι ἐπὶ μίαν ἑβδομάδα δὲν κατώρθωσα νὰ ἔλθω εἰς ἐπαφὴν μαζί του. Ἠμποροῦσε νὰ μᾶς συγκεντρώσῃ ἀνεπισήμως, νὰ μᾶς κατατοπίσῃ χωρὶς νὰ αἰφνιδιασθῶμεν, ὡς αἰφνιδιάσθημεν. Στηρίζομαι πάντως, εἰς τὸν Γενικὸν Διευθυντήν, ἀλλὰ καλὸν εἶναι εἰς τοιαῦτα μεγάλα ζητήματα νὰ ἐνημερωνώμεθα ἐγκαίρως. Ἐγγύησιν ἀποτελεῖ ἡ γνώμη τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ». Αὐτὰ ἔλεγεν ὁ Πρόεδρος τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου. Καὶ περὶ τοῦ πῶς κατέληξε νὰ συμφωνήσῃ διὰ τὴν κύρωσιν τῆς συμβάσεως, ἰδοὺ τὶ λέγει ὁ Πεζόπουλος εἰς τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον: «Ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις κατέληξε νὰ δεχθῇ τὴν πρότασιν τῆς τιμῆς τῶν τριῶν καὶ ἕνα καὶ τριῶν καὶ ἓξ χιλιοστῶν δολλαρίου». Αὐτὰ λέγονται καὶ γράφονται εἰς τὰ πρακτικὰ τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου. Λέγουν οἱ Ὑπουργοὶ τῆς τότε Κυβερνήσεως: «Ὄχι ἡ ΔΕΗ ἀπεφάσισε τὴν τιμὴν τοῦ ρεύματος». Ὄχι, κύριοι, αὐτὸ τὸ πρακτικὸν τὸ εἴδατε ἔκτοτε. Τὶ ἐκάματε διὰ τοὺς ψεύτας, οἱ ὁποῖοι τὰ διαψεύδουν; Ὅλα αὐτὰ εἶναι τὰ κρυφά. Ἕως τότε ποὺ ἐνεκρίθη ἡ σύμβασις ἀπὸ τὴν Βουλήν, δὲν εἶχον βγῆ εἰς τὴν ἐπιφάνειαν. Ἐβγῆκαν μετὰ ἀπὸ τὴν ὑποκλοπὴν τῶν ἐγγράφων. Σκεφθῆτε, λοιπόν, ὅτι αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἐλέχθησαν εἰς τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον, δὲν θὰ ἔβλεπον τὸ φῶς τῆς ἡμέρας, ἐὰν δὲν εἶχε γίνη ὑποκλοπὴ τῶν ἐγγράφων. Καὶ δι’ αὐτὸ ἅπαντες ἔλεγον ἡ ὑπεύθυνη Κυβέρνησις, ἀπεφάσισε διὰ τὴν τιμὴν τοῦ ρεύματος καὶ ἡ ΔΕΗ ἁπλῶς ἐδέχθη τὴν τιμὴν τῶν 3,1 καὶ 3,6 χιλιοστῶν δολλαρίου. «Ὑπ’ αὐτὰς τὰς συνθήκας κατὰ τὴν ἀντίληψιν τῆς Κυβερνήσεως.... ἡ Δ.Ε.Η. ἀρχικῶς θὰ ὑφίστατο ζημίας, τελικῶς ὅμως θὰ ἐπραγματοποίει κέρδη 90 ἑκατομ. δολλαρίων». Καὶ προχωρεῖ. «Διεξηγάγομεν σκληρὰς διαπραγματεύσεις», λέγει ὁ Πεζόπουλος, «διὰ τοὺς ἄλλους ὅρους τῶν ἐνδιαφερομένων, οἱ ὁποῖοι κατέληγον νὰ ἀνατρέψουν τὸ ἤδη τόσο χαμηλὸν τιμολόγιον, τὸ ὁποῖον εἶχεν ἀποδεχθῆ ἡ Κυβέρνησις». Αὐτὰ γράφονται εἰς τὰ πρακτικά. Καὶ προχωρεῖ ὁ Πεζόπουλος. «Μονογραφὴ συμβολαίου ὑπὸ τὸν ὅρον ἰσχύος της μόνον ἀφοῦ τεθῇ ἡ ὅλη σύμβασις ἀλουμινίου ἐν ἰσχύϊ». «Βεβαίως ἡ Κυβέρνησις...». Ἀκοῦστε κ. βουλευταὶ καὶ προσέξετε αὐτὴν τὴν διατύπωσιν καὶ τὴν σκέψιν ποὺ μετέφερεν εἰς τὸ συμβούλιον ὁ Πεζόπουλος «... προεξώφλει καὶ προεξοφλεῖ τὴν ἔγκρισιν τῆς συμβάσεως ὑπὸ τοῦ Δ.Σ. τῆς Δ.Ε.Η, διότι κρίνει, ὅτι αἱ τιμαὶ τὰς ὁποίας ἐπέτυχε δὲν θὰ εἶναι ζημιογόνοι,..... ὅπερ κρίνει ἔχουσα ὑπ’ ὄψει της τὰ ἀποτελέσματα τῶν ὑπολογισμῶν τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ ...... καὶ ὄχι τῶν ἰδικῶν μου τοιούτων....». Σᾶς διαβιβάζω παράκλησιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως τὸ Συμβόλαιον συζητηθῇ σήμερον καὶ ληφθῇ ἀπόφασις προκειμένου ἡ Κυβέρνησις νὰ προβῇ εἰς σχετικὰς δηλώσεις διὰ τῶν πρωϊνῶν ἐφημερίδων τῆς αὔριον. Καὶ εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ παρεμβαίνει ὁ σύμβουλος Λεβῆς διευθυντὴς τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, καὶ λέγει τὰ ἑξῆς διὰ τὸ πῶς ἀπεφάσιζε τὸ Συμβούλιον. «Ὅπως βλέπω ἡ Κυβέρνησις ἔχει προεξοφλήσει τὴν γνώμην τοῦ Δ.Σ. Ἡ συζήτησις ἔχει κάποιον ἀναδρομικὸν χαρακτῆρα, ἐφ’ ὅσον εἶναι προεξοφλημένη ἡ γνώμη τοῦ Δ.Σ.». Καὶ ἐπεμβαίνει ὁ Πεζόπουλος διακόπτων τὸν Λεβῆν καὶ θὰ ἀνέμενε κανεὶς νὰ τοῦ εἴπῃ ναὶ μὲν εἶναι προειλημμένη, ἀλλὰ ἠμπορεῖ τὸ συμβούλιον νὰ ἀποφασίσῃ καὶ ἀκούσατε στραγγάλισμα. Πεζόπουλος: «Δὲν τὴν προεξώφλησεν αὐθαιρέτως ἡ Κυβέρνησις, ἀλλ’ ἐπὶ τῇ βάσει στοιχείων καὶ ὑπολογισμῶν». Δηλαδὴ δὲν τοῦ ἀφήνει οὔτε τὸ πρόσχημα, ὅτι ἔχει τὴν δυνατότητα νὰ ἀποφασίσῃ ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Ὁ Πανᾶς εἰδικὸς περὶ τὰ θέματα τῆς ἠλεκτρολογίας, ὑποτίθεται, ὅτι εἶχε γνώμην ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς τιμῆς τοῦ ρεύματος, λέγει: «Κατόπιν τῆς δηλώσεως τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ, ὅτι αἱ προβλέψεις μας εἶναι καλύτεραι ἀπὸ τὰς προβλέψεις τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ, νομίζω, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία περὶ τοῦ ὅτι πρέπει νὰ ἐγκρίνωμεν τὸ συμβόλαιον». Ὄχι μὲ κρίσιν ἰδικήν του, ὄχι μὲ ὑπολογισμοὺς ἰδικούς του, ἀλλὰ μὲ κρίσεις καὶ ὑπολογισμοὺς τοῦ Πεζοπούλου. Καὶ ἔγινεν ἐπίκλησις κατ’ ἐπανάληψιν ὡρισμένων συμβούλων διὰ τοὺς ὁποίους ἐλέχθη, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπεφάσιζαν εἰς τὰ τυφλὰ καὶ ἀνεφέρθησαν στρατηγοί, ἰδίως ἀνεφέρθη κατ’ ἐπανάληψιν τὸ ὄνομα τοῦ στρατηγοῦ Σειραδάκη. Ἀκούσατε τὶ λέγει ὁ Σειραδάκης εἰς τὸ Συμβούλιον ἐκεῖνο: «Θὰ τὴν ἐγκρίνω βεβαίως τὴν σύμβασιν, παρακαλῶ ὅμως νὰ μὴ αἰφνιδιαζώμεθα». Καὶ ἔρχεται τώρα εἰς τὴν Ἐπιτροπήν μας καὶ ἐξετάζεται ὁ Σειραδάκης, καὶ ἐρωτᾶται, πῶς κατέληξε, ἐὰν ὑπῆρξαν διαφωνίαι εἰς τὸ Συμβούλιον ἐκεῖνο, πῶς κατέληξε νὰ δεχθῇ τὴν σύμβασιν καὶ ἀπήντησεν. «Ὅσον ἀφορᾷ τὸν τρόπον καθ’ ὃν διεξήγοντο αἱ διασκέψεις καὶ αἱ ἀποφάσεις ἐπὶ τῶν ὑποθέσεων ἐκ μέρους ἐμοῦ καὶ τῶν λοιπῶν συναδέλφων μου κατὰ τὸ πρῶτον ἔτος τῆς θητείας μου, ἐτύγχανεν ἀπερίσπαστος ἡ δραστηριότης τοῦ συμβουλίου μεταγενεστέρως ἐπαρουσιάσθησαν περιπτώσεις ὑπηρεσιακῶν παρεμβάσεων καὶ συγκεκριμένως κατὰ τὴν ἀντίληψίν μου ὑπῆρχε στενὴ ἡ παρέμβασις τοῦ Ὑπουργοῦ Βιομηχανίας, ὅσον καὶ τοῦ Ὑπουργοῦ Συντονισμοῦ, ἡ ὁποία παρημπόδιζε τὴν εὔρυθμον διεξαγωγὴν τοῦ ἔργου τοῦ συμβουλίου. Δηλαδὴ παραέγινε τὸ πρᾶγμα. Αὐτὸ θέλει ὁ Ὑπουργός, ἐκεῖνο ὁ Ὑπουργός. Ἐπὶ τῶν παρεμβάσεων τούτων, ὑπῆρξεν ἔκδηλος ἡ ἀντίδρασις τῶν μελῶν τοῦ Δ.Σ. αἱ ὁποῖαι φαίνονται εἰς τὰ πρακτικά». Καὶ προχωρεῖ παρακάτω, προκειμένου περὶ τῆς ἀποφάσεως αὑτῆς. «Κεφαλληνός. Κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς συμβάσεως αὐτῆς ἐνεφανίσθητε σεῖς τότε καὶ μάλιστα εἰς τὴν συζήτησιν ἐνώπιον τοῦ Συμβουλίου εἴπατε, «παρακαλῶ νὰ μὴν αἰφνιδιαζώμεθα;». Μάρτυς. «Ναὶ τὸ εἶπα, διότι ἐπήγαμε τὸ ἀπόγευμα ποὺ ποτὲ δὲν πηγαίναμε. Δὲν ξέρω πόθεν προέκυψεν αὐτό, ἦτο πάντως καινοφανές. Εἴχομεν μικρὰ περιθώρια χρόνου πρὸς συζήτησιν, διότι ἦσαν τὰ πράγματα βιαστικά, ἔπρεπε νὰ τακτοποιήσωμεν γρήγορα τὸ θέμα». Ἐρώτησις. Μήπως ἔχετε ὑπ’ ὄψει, ὅτι ἐλέχθη, νὰ βγάλωμεν τὴν ἀπόφασιν, διότι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως θέλει νὰ προβῇ εἰς ἀνακοινώσεις τὸ πρωΐ; Μάρτυς. «Δὲν τὸ ἤκουσα αὐτό, ἀλλὰ τὰ πράγματα ἦσαν στριμωγμένα. Ἐγένετο λόγος, ὅτι τὸ ρεῦμα ἦτο φθηνό. Ἐμεῖς ὅταν μᾶς εἶπεν εἰς αὐτὴν τὴν τιμὴν θὰ δίδωμεν, λέμε αὐτὸ εἶναι φθηνό. Κατόπιν ὁ Γενικὸς Διευθυντὴς ἔκαμε ἀνάλυσιν καὶ εἶπεν, ὅτι βγαίνομε πέρα καὶ ἐπειδὴ ἦτο ἐκβιομηχάνισις, ἐγένετο τῇ ἀνοχῇ καὶ ἀφοῦ γίνεται ἂς γίνῃ». Αὐτὰς τὰς ἀπόψεις διατυπώνει διὰ τὴν ἀπόφασιν εἰς τὸ Συμβούλιον ὁ Στρατηγὸς Σειραδάκης.
§11Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Κύριε Ἡλιόπουλε, μοῦ ἐπιτρέπετε μίαν διακοπήν;
§12Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ.
§13Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Ἤθελα νὰ εἴπω, μίαν λέξιν τοῦ κ. Σειραδάκη, ἡ ὁποία ἀξίζει τὸν κόπον νὰ ἀκουσθῇ ἀπὸ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Λέγει, «ἀσφαλῶς κ. Πεζόπουλε, τὸ ρεῦμα εἶναι φθηνόν». Καὶ παρακάτω, μᾶς λέγει, ὅτι ὑπελογίσαμεν, ὅτι βγαίνομεν, ὅταν μποῦν τὰ πράγματα ἔτσι, ἔρχεται ὕστερα ἡ ἐκβιομηχάνισις, ἐὰν δὲν τὸ δώσωμεν πάει ἡ ἐκβιομηχάνισις. Καὶ ἐπαναλαμβάνει, ὅτι ἐπέσειον τὴν ἀπειλήν, ὅτι πάει ἡ ἐκβιομηχάνισις, ἐὰν δὲν δώσωμεν τὸ ρεῦμα.
§14Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ναὶ τὴν εὑρῆκα αὐτὴν τὴν φράσιν τώρα. Λέγει ἀκόμη, ὅτι «ἡ σύμβασις ὅπως ἐτέθη, ἐτέθη, ὅτι ἂν λείψῃ αὐτὸ χαθήκαμε». Καὶ παρακάτω. «Ἀσφαλῶς τὴν σημασίαν τοῦ ἔργου τὴν ἐξετιμήσαμεν, ἀλλά, κ. Πεζόπουλε, τοῦ λέγομεν, δὲν ἠμποροῦμε νὰ τὸ δώσωμεν τὸ ἠλεκτρικὸ ρεῦμα τόσον φθηνά. Ἐρώτησις: Ποῖος τὸ εἶπεν αὐτό; Μάρτυς: «Πολλοί. Μᾶς ἔλεγεν ὑπελογίσαμεν, ὅτι βγαίνομεν, ὅταν μποῦν τὰ πράγματα ἔτσι, ἔρχεται ὕστερα ἡ ἐκβιομηχάνισις καὶ θὰ ἐπιτύχῃ ἡ ἑταιρεία. Ἐὰν δὲν τὸ δώσωμεν, τότε πάει ἡ ἐκβιομηχάνισις καὶ θὰ ἀποτύχῃ ἡ ἑταιρεία. Ἐὰν δὲν τὸ δώσωμεν τότε πάει ἡ ἐκβιομηχάνισις, νὰ πῶς βγαίνει. Καὶ τὸ Συμβούλιον ψηφίζει». Νὰ πῶς βγαίνει ἡ ἀπόφασις, νὰ τὶ εἶναι τὸ Συμβούλιον, λέγει ὁ Σειραδάκης. Μὲ αὐτὸν λοιπὸν τὸν τρόπον ἐλήφθη ἡ ἀπόφασις ἀπὸ τὸ Δ.Σ. τῆς ΔΕΗ. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, μήπως ὑπῆρξε πράγματι πρόθεσις ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ἢ ἀπὸ μέρους τοῦ Πεζοπούλου νὰ ζητηθῇ ἔστω ὑπὸ τὴν μορφὴν ἐγκρίσεως τοῦ Δ. Συμβουλίου; Ὄχι, διότι καὶ αὐτὴ ἡ πρόκλησις μιᾶς ἀποφάσεως τοῦ Δ.Σ. τῆς ΔΕΗ, εἶναι πλήρης ἀπάτη. Ἡ σύμβασις ὑπεγράφη τελεσιδίκως ἀπὸ τὸν Πεζόπουλον εἰς τὰς 25.6.1960. Ἡ σύμβασις μεταξὺ τῆς ΔΕΗ καὶ τῶν ἀναδόχων τῆς ἑταιρείας ἀλουμινίου ὑπεγράφη εἰς τὰς 15 Ἰουνίου 1960. Εἰς τὰς 26.6.60 ὑπογράφεται τὸ πρωτόκολλον μεταξὺ Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ τῶν ἀναδόχων τῆς Ἑταιρείας Βιομηχανίας Ἀλουμινίου, εἰς δὲ τὴν σύμβασιν μεταξὺ ΔΕΗ καὶ ἀναδόχων ἀλουμινίου δὲν ὑπάρχει καμμία ἀπολύτως ἐπιφύλαξις. Ἐλέχθη, ἰδίως ἀπὸ τὸν Διευθυντὴν τοῦ Ὑπουργείου Βιομηχανίας καὶ Κυβερνητικὸν Ἐπίτροπον εἰς τὴν ΔΕΗ ἀπὸ τὸν κ. Βλαχόπουλον, ὅτι ὑπεγράφη μόνον ἀπὸ τὸν Πεζόπουλον ἡ σύμβασις εἰς τὰς 25 Ἰουνίου, ἀλλὰ AD REFERENDUM. Εἶναι προσπάθεια ἐκ τῶν ὑστέρων νὰ συγκαλυφθῇ αὐτό, τὸ ὁποῖον ἔγινε, διότι εἰς τὴν σύμβασιν δὲν ὑπάρχει καμμία ἀπολύτως ἐπιφύλαξις. Ἀντιθέτως εἰς τὰ πρακτικὰ τοῦ Δ.Σ., ὅπου θὰ ἠδύνατο νὰ γίνῃ μία ἐπιφύλαξις, ὑπάρχει ἕνα REFEREND τοῦ κ. Πεζοπούλου, ὅτι ἡ σύμβασις αὐτή, τὴν ὁποίαν ἐμονογράφησα ἐψεύδετο, διότι τὴν εἶχε μονογράψει καὶ τὴν ἀπέκρυπτεν ἀπὸ τὸ Δ.Σ. Ἡ σύμβασις αὐτὴ θὰ ἰσχύσῃ, ὅταν τεθῇ ἐν ἰσχύϊ ἡ σύμβασις μεταξὺ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῶν ἀναδόχων διὰ τὸ ἀλουμίνιον, ὄχι ὅταν θὰ ἐγκριθῇ ἀπὸ τὸ Δ.Σ. τῆς Δ.Ε.Η., ἀλλὰ ἡ δέσμευσις τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου μὲ τὴν Ἑταιρείαν Ἀλουμινίου ἔγινε τὴν ἑπομένην, δηλαδὴ τὴν 26ην Ἰουνίου 1960. Ἐκεῖ ὑπῆρχε πράγματι μία ἐπιφύλαξις εἰς τὸ ὑπογραφὲν πρωτόκολλον, ὅτι θὰ ἰσχύσῃ αὐτὸ τὸ πρωτόκολλον, ὅταν ἐγκριθῇ ἀπὸ τὴν ἓξ Ὑπουργῶν Οἰκονομικὴν Ἐπιτροπήν. Ἀλλὰ ἐβεβαιώθη ἀπὸ ἐξετασθέντας Ὑπουργοὺς καὶ ἀπὸ τὸν κ. Μάρτην καὶ ἐξ ἄλλων στοιχείων ἐβεβαιώθη ἡ ἔγκρισις τῆς ἓξ Ὑπουργῶν Οἰκονομικῆς Ἐπιτροπῆς, ἐλήφθη αὐθημερὸν τὴν 26ην τοῦ Ἰουνίου καὶ ἑπομένως ἀπὸ τὴν 26ην Ἰουνίου ὑπάρχει πλήρης δέσμευσις τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους ἀπέναντι τῶν ἀναδόχων τῆς Ἑταιρείας Ἀλουμινίου καὶ συνεπῶς ἀπὸ τῆς ἡμέρας ἐκείνης ὑπῆρχε πλήρης ἡ δέσμευσις τῆς Δ.Ε.Η. διὰ τὴν παροχὴν ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, μὲ βάσιν τὴν συμφωνηθεῖσαν τιμήν, 25 Ἰουνίου ἡ σύμβασις, 26 Ἰουνίου πρωτόκολλον Δημοσίου Ἑταιρείας Ἀλουμινίου καὶ ἔρχεται ὁ Πεζόπουλος εἰς τὰς 27 Ἰουνίου εἰς τὸ Δ.Σ. διὰ νὰ πάρῃ τὴν ἔγκρισιν τοῦ Δ.Σ. πρὸς τί; Ἐμπαιγμός, εἶναι φανερόν, ὅτι ἐνέπαιζον τὸ Δ.Σ. καὶ βεβαίως τοῦ ἔλεγον, ὅτι ἔχει προεξοφλήσει ἡ Κυβέρνησις καὶ ὀρθῶς τοῦ ἔλεγον, διότι ἡ Κυβέρνησις εἶχεν ὑπογράψει τὴν σύμβασιν, παρὰ τοῦτο ὅμως, ἐζήτουν τὴν ἔγκρισιν τοῦ Δ.Σ. καὶ αὐτὴ ἡ ἔγκρισις δὲν ὑπῆρχεν, ὅπως ὁ Νόμος τοὐλάχιστον ἀπαιτεῖ, ἀπόφασις τοῦ Δ.Σ., διὰ τὴν σύμβασιν δὲν ὑπῆρχεν. Τὸ θέμα δὲν εἶναι ἐὰν, τυπικῶς, εἶναι ἢ ὄχι ἰσχυρὰ ἡ σύμβασις, εἶναι ἄλλο ζήτημα, ἄλλο, ἐὰν πράγματι, οὐσιαστικῶς, ἐκλήθη ἡ Δ.Ε.Η. νὰ ἀποφασίσῃ περὶ τῆς τιμῆς τοῦ ρεύματος. Καμμία γνῶσις περὶ τῶν διεξαχθεισῶν διαπραγματεύσεων, οὔτε περὶ τῆς συμφωνηθείσης τιμῆς. Ὑπογράφεται ἡ σύμβασις καί μετὰ τὴν ὑπογραφήν, ζητεῖται ἡ ἔγκρισις τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου. Ἰδού, κύριοι, ἡ εἰκὼν τῶν ἐνεργειῶν εἰς τὰ παρασκήνια, ἡ ὁποία ὡδήγησεν εἰς τὴν ὑπογραφὴν αὐτῆς τῆς συμβάσεως. Δὲν νομίζω, ὅτι ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία, ὅτι πέραν ἀπὸ τὰ οἱαδήποτε συμφέροντα τῆς ΔΕΗ, πέραν ἀπὸ τὰ οἰκονομικὰ συμφέροντα τῆς χώρας, ἄλλα συμφέροντα ἐπέδρασαν διὰ τὴν ὑπογραφὴν αὐτῶν τῶν συμβάσεων. Θὰ σᾶς ἀναφέρω δύο μόνον περιστατικά, διὰ νὰ τελειώσω συντόμως καὶ δὲν θὰ ἐπεκταθῶ εἰς τὴν ἐξιστόρησιν τῶν διαπραγματεύσεων. Πρῶτον, ὅτι ἀρχικῶς ἐνεφανίζοντο διαπραγματευόμενοι μὲ τὴν Κυβέρνησιν οἱ Γάλλοι, ἡ ΠΕΣΣΙΝΕ καὶ ἡ Ἑταιρεία ΚΟΠΕΡΤΟ. Εἰς κάποιο μεμοράντουμ ἀναφέρεται, ὅτι ἔγινε μία συνάντησις, κατόπιν τριημέρου συσκέψεως, τὴν ὁποίαν εἶχον οἱ ἐνδιαφερόμενοι μὲ τὸν Ὑπουργὸν Βιομηχανίας κ. Μάρτην, ὅπου αἱ συζητήσεις ἔλαβον τὴν ἡμιτελικὴν μορφὴν συμφωνίας. Αὐτὸ τὸν Ἀπρίλιον τοῦ 1930. Φαίνεται ἀπὸ αὐτὸ τὸ ἔγγραφον, ὅτι ἤδη οἱ Γάλλοι εἶχον προχωρήσει εἰς συμφωνίας ἡμιτελικὰς μὲ τὴν Κυβέρνησιν καὶ διηρωτήθημεν καὶ διερωτώμεθα ἀκόμη, περὶ τῆς τιμῆς δὲν εἶχον εἴπει τίποτε; Διότι, εἰς κανένα ἀπὸ τὰ ἔγγραφα ποὺ ὑπάρχουν εἰς τοὺς φακέλλους, δὲν ἀναφέρεται τίποτε περὶ τιμῆς καὶ ἐμφανίζεται εἰς κάποιο στάδιον τῶν διαπραγματεύσεων, νομίζω τὸν Μάϊον, μία ἄλλη ὁμὰς ἐνδιαφερομένων, ἡ REYNOLDS καὶ ὁ Νιάρχος καὶ ὑποβάλλουν σχέδιον εἰς τὴν Ἀγγλικὴν καὶ τὸ πρῶτον ἐμφανίζεται τιμὴ ρεύματος, εἰς τὸ σχέδιον αὐτὸ τὸ Ἀγγλικόν, προσφορὰ 3 λεπτῶν καὶ ὄχι 2, ὅπως λέγεται καὶ ἀπ’ ἐκεῖ καὶ πέρα, μὲ βάσιν αὐτὸ καὶ μόνον τὸ στοιχεῖον περὶ τιμῆς, ἐξηκολούθησαν αἱ διαπραγματεύσεις, αἱ ὁποῖαι κατέληξαν εἰς τὴν συμφωνίαν. Πρέπει νὰ σημειωθῇ, ὅτι ἐνῷ ὁ Νιάρχος ἐνεφανίσθη μὲ ἕνα τίτλον REYNOLDS ἀπὸ τὴν ἀρχήν, παραλλήλως, πρὸς τοὺς Γάλλους, εἰς ἕνα σημεῖον, ὅταν ὑπεβλήθη αὐτὸ τὸ σχέδιον τῆς συμβάσεως, μὲ 9 λεπτὰ τιμὴν ρεύματος, ὁ Νιάρχος ἐμφανίζεται μόνος καὶ ἡ REYNOLDS ἐξαφανίζεται. Καὶ διερωτᾶται κανείς, διατί ἐμφανίζεται μόνος ὁ Νιάρχος εἰς τὴν σύμβασιν καὶ ἐκ τῶν ὑστέρων ἔλαβε μέρος; Διότι εἰς οἱονδήποτε ἐντίμως διαπραγματευόμενον τὰ θέματα τῆς τιμῆς τοῦ ρεύματος, ἀπὸ μέρους τῆς Ἑλληνικῆς πλευρᾶς, θὰ ἐτίθετο ἀμέσως εἰς τὸν διαπραγματευτὴν REYNOLDS ἡ ἐρώτησις: Πῶς, κύριε, ἔχετε ἤδη δύο συμβόλαια εἰς τὴν Ἀμερικήν, ὅπου αἱ συνθῆκαι παραγωγῆς τοῦ ρεύματος εἶναι πολὺ εὐνοϊκώτεραι ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα καὶ βλέπετε 4,8 καὶ 4,19, διατί δὲν βγαίνετε εἰς τὴν Ἑλλάδα μὲ 4 μίλς; Αὐτὸ εὐλογώτατα θὰ τὸ ἔθετε κάθε διαπραγματευτὴς τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐπέτυχεν ὁ κ. Νιάρχος, τελικῶς, τὸ 3,1 καὶ 3,6 τιμὴν ρεύματος, τῶν Γάλλων περιορισθέντων νὰ διαπραγματευθοῦν τοὺς ἄλλους οἰκονομικοὺς ὅρους τῶν συμβάσεων καὶ ἄφησαν τὸ θέμα τῆς τιμῆς εἰς τὸν κ. Νιάρχον. Κύριοι βουλευταί, πρέπει νὰ σημειώσω ἀκόμη, ὅτι εἰς τὰς συμβάσεις, αἱ ὁποῖαι ὑπεγράφησαν, προβλέπεται ἐν κατακλεῖδι, ὅτι αἱ συμβάσεις συνετάγησαν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν γλῶσσαν καὶ μετεφράσθησαν εἰς τὴν Γαλλικὴν καὶ ὅτι διὰ τὴν περίπτωσιν ποὺ θὰ ὑπάρξῃ ἀμφισβήτησις καὶ τὰ δύο κείμενα θὰ ἔχουν ἴσην ἀξίαν. Τὸ ἀληθὲς εἶναι, ὅτι κείμενον εἰς τὴν Ἑλληνικὴν γλῶσσαν καὶ τῆς μιᾶς συμβάσεως καὶ τῆς ἄλλης, δὲν ὑπεγράφη. Γαλλικὸν κείμενον ὑπέγραψε καὶ ἡ Κυβέρνησις εἰς τὸ πρωτόκολλον μεταξὺ τῶν ξένων καὶ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως. Γαλλικὸν κείμενον ὑπέγραψε καὶ ἡ Δ.Ε.Η. Σύμβουλοι τῆς Δ.Ε.Η., ἐξετασθέντες μάρτυρες, μᾶς εἶπον, ὅτι τοὺς ἔδωσαν τὸ κείμενον εἰς τὴν Γαλλικήν, ὅπως τοὺς διενεμήθη κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς συζητήσεως εἰς τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον, ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον αὐτό, ἀναφέρεται εἰς τὴν πρότασίν μας, ὅτι, τὸ καλοκαίρι πλέον τοῦ 1960, τὸν Ἰούλιον τοῦ 1960, ὁ Πεζόπουλος, ἀναζητεῖ τὴν ὑπογραφὴν τοῦ Ἑλληνικοῦ κειμένου τῶν συμβάσεων. Εἶχον ὑπογραφῆ εἰς τὴν Γαλλικὴν καὶ ἐπειδὴ εἶδαν, ὅτι ὑπῆρχε κάποιο κενόν, ἤρχισε καὶ ὁ θόρυβος, ἔξω, εἰς τὴν δημοσιότητα, ὑπῆρχε περίπτωσις νὰ τοῦ ζητήσῃ κάποιαν ἡμέραν τὰς συμβάσεις αὐτὰς καὶ ἐσκέφθη, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ φέρουν καὶ τὸ Ἑλληνικὸν κείμενον, διεξάγεται ἀλληλογραφία μεταξὺ Πεζοπούλου καὶ Πεσινέ, καὶ ἐζήτησε νὰ ὑπογραφῇ ἀπὸ τοὺς Γάλλους τὸ Ἑλληνικὸν πλέον κείμενον καὶ ὑπάρχει τὸ ἔγγραφον τῆς Πεσσινέ, κατὰ Αὔγουστον τοῦ 1960, μὲ ὑπογεγραμμένα τὰ κείμενα αὐτὰ εἰς τὴν Ἑλληνικὴν γλῶσσαν. Ἀλλὰ καὶ τὸ κείμενον, τὸ ὑπογραφὲν ὑπὸ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, τὸ κείμενον τοῦ πρωτοκόλλου, ὑπεγράφη ἐπίσης εἰς ξένην γλῶσσαν. Καὶ ἀκούσατε! Ἐξέχασαν νὰ γράψουν εἰς τὸ πρωτόκολλον, ὅτι εἶναι συντεταγμένον εἰς τὴν Ἑλληνικὴν καὶ ὑπέγραψαν πρόσθετον πρωτόκολλον τὴν ἑπομένην, τὴν 28ην Ἰουνίου 1960, εἰς τὸ ὁποῖον, μεταξὺ δύο τριῶν ἄλλων σημείων, τὰ ὁποῖα συνεπλήρωσαν, ἀναφέρουν, ὅτι τὸ πρωτόκολλον εἶναι εἰς τὴν Ἑλληνικὴν γλῶσσαν καὶ ὅτι μετεφράσθη εἰς τὴν Γαλλικὴν καὶ θὰ ἰσχύσουν καὶ τὰ δύο κείμενα. Ἐν τούτοις, οὔτε τὸ κείμενον τοῦ πρωτοκόλλου, οὔτε τὸ πρόσθετον αὐτὸ πρωτόκολλον, ὑπεγράφη εἰς τὴν Ἑλληνικήν, ἀλλὰ καὶ τὰ δύο ἦσαν εἰς ξένην γλῶσσαν. Διότι, ὅταν ἐζητήθη νὰ κατατεθοῦν τὰ ἔγγραφα αὐτά, τὰ κείμενα τῆς συμβάσεως, ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ἀπὸ τὸν κ. Ζίγδην καὶ τὸν κ. Μητσοτάκην, ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης, εἶπεν, ὅτι ὑπάρχουν ὡρισμένα ἔγγραφα εἰς ξένην γλῶσσαν καὶ ὅτι ἔδωσεν ἐντολὴν νὰ μεταφρασθοῦν διὰ νὰ ἔλθουν ἐδῶ. Τὸ δὲ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ, ἀκούσατε κύριοι! Τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ δι’ ἐγγράφου του πλέον πρὸς τὴν Βουλήν, στέλνει τὰ κείμενα τῆς συμβάσεως τοῦ πρωτοκόλλου τοῦ δημοσίου καὶ γράφει εἰς τὸ ἔγγραφον: «Σᾶς ἀποστέλλομεν μετάφρασιν τοῦ μεταξὺ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Ἑταιρείας Πεσσινέ, ὑπογραφέντος πρωτοκόλλου». Βλέπετε ὅτι λέγει: «Μετάφρασιν εἰς τὴν Ἑλληνικήν». Ἀπὸ αὐτὸ συνάγεται ἀπολύτως ὅτι οὔτε αὐτὸ τὸ πρωτόκολλον τὸ ὁποῖον ὑπέγραψεν ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις δὲν εἶναι εἰς τὴν Ἑλληνικὴν γλῶσσαν. Ἀντιλαμβάνεσθε, λοιπόν, κατὰ ποῖον τρόπον ὑπεβλήθησαν καὶ ὑπεγράφησαν αὐταὶ αἱ συμβάσεις καὶ κατὰ ποῖον τρόπον ἐζητήθη ἐκ τῶν ὑστέρων ἡ ἔγκρισις ἀπὸ τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τῆς ΔΕΗ καὶ κατὰ ποῖον τρόπον ἔγινεν ἡ προσπάθεια νὰ ἀποκρυβοῦν τὰ στοιχεῖα βάσει τῶν ὁποίων τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τῆς ΔΕΗ ἔλαβε τὰς ἀποφάσεις αὐτὰς καὶ καθ’ ὃν τρόπον ἐνεκρίθη τελικῶς ἡ σύμβασις περὶ τῆς παροχῆς τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας καὶ τί ἔλαβε χώραν εἰς τὰ παρασκήνια, μέχρις ὅτου καταλήξουν εἰς τὴν ἀπόφασιν αὐτήν. Ὑπάρχουν ἀπὸ τοῦ Αὐγούστου 1960 μέχρι τοῦ Νοεμβρίου τοῦ ἰδίου ἔτους ποὺ ἤρχισεν ἡ συζήτησις ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, διάφορα σημειώματα τοῦ Πεζοπούλου σχετικῶς μὲ τὴν τιμὴν ρεύματος κλπ. τὰ ὁποῖα πράγματι εἶναι «περιβόλι», διότι οὐδὲν ἐξ αὐτῶν συμφωνεῖ μὲ τὸ ἄλλο. Ὅταν κάθε φορὰ ἐβάλλετο διὰ τοῦ τύπου, ἔξω τῆς Βουλῆς, προσεπάθει ὁ Πεζόπουλος ἀγωνιῶν, νὰ καλύψῃ μὲ στοιχεῖα διάφορα καὶ κάθε φορὰ ἔδιδεν ἐντελῶς διάφορα στοιχεῖα καὶ ἐφθάσαμεν τέλος μὲ τὴν ἀνακάλυψιν αὐτῶν τῶν στοιχείων, ἐφθάσαμεν εἰς τὴν ἔκρηξιν τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι διεπράχθη κλοπὴ καὶ ὅτι ἐτέθησαν ἐκτὸς τιμῆς ἐκεῖνοι ποὺ διέδωσαν εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν μυστικὰ ἔγγραφα, βάσει τῶν ὁποίων ἀπεφασίσθη ἡ ἐκποίησις τοῦ ρεύματος, ἡ ἐκχώρησις κυριολεκτικῶς τοῦ ἠλεκτρικοῦ πλούτου τῆς χώρας μας πρὸς μίαν ξένην Ἑταιρείαν. Κύριοι βουλευταί, εἶναι ἀπολύτως ἀναμφισβήτητον ὅτι ἐὰν παραμείνῃ ἐν ἰσχύϊ αὐτὴ— εἶναι θέμα διαχειρίσεως πλέον τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως καὶ δὲν ἠξεύρω ποίαν δυνατότητα ἔχει διὰ τὴν διαχείρισιν αὐτῆς τῆς συμβάσεως— ἐὰν παραμείνῃ ἐν ἰσχύϊ ἡ σύμβασις αὐτή, ἡ ΔΕΗ θὰ ζημιωθῇ τεράστια ποσά. Γίνεται συζήτησις διὰ 60.000.000, ποὺ εἶναι τὸ ἐλάχιστον ὅριον ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ἀριθμῶν ποὺ ἔδωσεν αὐτὸς οὗτος ὁ Πεζόπουλος, μέχρι τοῦ λογικοῦ ὑπολογισμοῦ τοῦ κόστους τοῦ ὅλου ρεύματος, τῆς ὅλης ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας διὰ τὴν Δ.Ε.Η., ποὺ ἠμπορεῖ νὰ φθάνῃ εἰς 200.000.000 καὶ πλέον κατ’ ἔτος καὶ ἑπομένως εἰς τὰ 50 χρόνια τῆς συμβάσεως εἶναι τεράστια τὰ ποσὰ μὲ τὰ ὁποῖα θὰ ζημιωθῇ ἡ Δ.Ε.Η. Ἐλέχθη, ὅτι τινάζεται μὲ τὴν σύμβασιν αὐτὴ εἰς τὸν ἀέρα ἡ ΔΕΗ καὶ ἔγινε προσπάθεια νὰ ὑποστηριχθῇ ὅτι δὲν θὰ τιναχθῇ ἡ ΔΕΗ εἰς τὸν ἀέρα. Ἀσφαλῶς δὲν θὰ τιναχθῇ, διότι ὑπάρχει τὸ ρεῦμα τὸ ὁποῖον πληρώνουν οἱ καταναλωταὶ εἰς τιμὴν τοιαύτην, ὥστε νὰ στηρίξουν τὴν Δ.Ε.Η., τὸ ὁποῖον θὰ πληρώνουν οἱ «ἰθαγενεῖς» ἐφ’ ὅρου ζωῆς ἀκριβότερον ρεῦμα, διότι ἔπρεπε νὰ τὸ πάρουν δωρεὰν ἡ Πεσσινὲ καὶ ὁ κ. Νιάρχος. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης. Δὲν ἠθέλησε κανείς, εἰς τὴν μακρὰν ἀντιδικίαν ἡ ὁποία ἐσημειώθη ἀπὸ τότε ποὺ ἤρχισαν διαπραγματεύσεις, μέχρι ποὺ ἐνεκρίθη ἡ σύμβασις τοῦ ἀλουμινίου, δὲν ἠθέλησαν νὰ συζητήσουν οἱ ὑπεύθυνοι Ὑπουργοὶ διὰ τὴν σύμβασιν αὐτὴν καὶ νὰ εἴπουν ὅτι ἀπεφασίσθη ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ἡ τιμὴ τοῦ ρεύματος, διότι περὶ τούτου κυρίως πρόκειται. Ὑπάρχει ἕνα ἔγγραφον τὸ ὁποῖον ἔστειλεν ὁ Ἀλέξανδρος Τσάτσος, Πρόεδρος τοῦ Ο.Β.Α. κατὰ τὴν κρίσιμον περίοδον τῶν διαπραγματεύσεων πρὸς τὸν τότε Πρωθυπουργὸν κ. Κ. Καραμανλῆν, προσωπικῶς ἐμπιστευτικόν, εἰς τὸ ὁποῖον τοῦ ἔγραφεν ὅτι καὶ ἡ Πεσσινὲ καὶ ἡ Ρέϋνολτς παραπονοῦνται, ὅτι καθυστεροῦν αἱ διαπραγματεύσεις καὶ ὅτι τὸ ταχύτερον εἶναι ἀνάγκη νὰ καθορισθῇ ἡ τιμὴ τοῦ ρεύματος. Ὁ Πεζόπουλος πρὸς τὸν ὁποῖον ἀπηυθύνθησαν τοὺς εἶπεν, ὅτι διὰ τὸ θέμα τοῦ ρεύματος θὰ συνεννοηθοῦν μὲ τὴν Κυβέρνησιν διὰ νὰ καθορίσουν, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τὸ διαπραγματευθῇ ἡ Δ.Ε.Η. Ὑπάρχει λοιπὸν αὐτὸ ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον ἀποδεικνύει, πλὴν τῶν ἄλλων ποῖος ὑπῆρξεν ὁ ρόλος τῆς Κυβερνήσεως, ἰδίως τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ Ὑπουργοῦ Βιομηχανίας, φυσικὰ καὶ τοῦ Ὑπουργοῦ Συντονισμοῦ. Δὲν θέλω νὰ προχωρήσω πάρα πέρα. Εἶχον εἴπει τί πιστεύω διὰ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ. Δὲν θέλω νὰ ἐπανέλθω ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Αὐτοὶ ἦσαν οἱ κύριοι ὑπεύθυνοι διὰ τὴν ὑπογραφὴν αὐτῆς τῆς συμβάσεως καὶ τὴν συνομολόγησιν αὐτῆς τῆς τιμῆς τοῦ ρεύματος καὶ παρεχωρήθη αὐτὸς ὁ Ἑλληνικὸς πλοῦτος εἰς μίαν ξένην ἑταιρείαν. Ἑπομένως, δὲν ὑπάρχουν ἐνδείξεις, ἀλλὰ φθάνομεν μέχρις ἀποδείξεων, ὅτι δὲν ἐπροστατεύθησαν τὰ συμφέροντα τῆς χώρας καὶ τῆς ΔΕΗ διὰ τῆς συμβάσεως αὐτῆς. Ἀντιθέτως ἐνῷ ἐπεσημάνθησαν οἱ κίνδυνοι, ἐπροχώρησαν εἰς τὴν ὑπογραφὴν τῆς συμβάσεως μὲ τὴν ὁποίαν ὠφελοῦνται τεράστια ποσὰ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ὑπέγραψαν τὴν σύμβασιν καὶ ζημιοῦται τεράστια ποσὰ ἡ ΔΕΗ, τὸ δὲ Διοικητικὸν Συμβούλιον ἐξηπατήθη μὲ πλαστὰ στοιχεῖα, διὰ νὰ λάβῃ τελικῶς αὐτὴν τὴν τυπικὴν ἔστω ἀπόφασιν τῆς ἐγκρίσεως τῆς συμβάσεως. Διὰ τὸν λόγον τοῦτον προτείνομεν κατὰ πλειοψηφίαν ἡ Ἐπιτροπή, νὰ γίνῃ παραπομπὴ τῶν δύο ἐγκαλουμένων προσώπων, τοῦ κ. Καραμανλῆ καὶ τοῦ κ. Μάρτη, ὡς αὐτουργῶν ἐπίσης μετὰ τοῦ κ. Γ. Πεζοπούλου, εἰς βάρος τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τῆς ΔΕΗ, λόγῳ τῶν ζημιῶν, αἱ ὁποῖαι προέκυψαν διὰ τὴν ΔΕΗ. Καὶ τελειώνων, κύριοι βουλευταί, ἐπειδὴ ὑπάρχει ἕνα θέμα τὸ ὁποῖον συνδέεται ἴσως μὲ τὸ τεθὲν ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον κ. Πρόεδρον τοῦ Σώματος, ζήτημα τῆς παραγραφῆς, τὸ θέμα τοῦ χρόνου κατὰ τὸ ὁποῖον ἐτελέσθη τὸ ἀδίκημα, κατὰ τὴν ἀντίληψιν τῆς πλειοψηφίας, θὰ πρέπει νὰ εἴπω τὸ ἑξῆς: Τὸ ἀδίκημα τῆς ἀπάτης, κατὰ τὴν ἑρμηνείαν, εἶναι συντετελεσμένον, εὐθὺς ὡς ἐπέλθῃ ἡ ζημία. Δὲν ἠξεύρω πῶς τὸ ἔλυσε τὸ θέμα αὐτὸ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς καὶ ἀπεφάνθη ὅτι ὑπάρχει παραγραφὴ τοῦ ἀδικήματος. Ἐγὼ δὲν ἔχω κατορθώσει ἀκόμη νὰ διακρίνω πότε συνετελέσθη ἡ ζημία τῆς ΔΕΗ ἀπὸ τὰ γενόμενα καὶ ἑπομένως πότε ἄρχεται ὁ χρόνος τῆς παραγραφῆς τοῦ ἀδικήματος. Πότε εἶναι συντετελεσμένον τὸ ἀδίκημα; Ἐγὼ γνωρίζω, ὅτι ἀκόμη δὲν ἤρχισε νὰ ζημιοῦται ἡ ΔΕΗ. Θὰ ἀρχίσῃ ζημιουμένη, ἀφ’ ἧς θὰ ἀρχίσῃ παρέχουσα τὸ ρεῦμα. Τελειώνων, πρέπει νὰ ἐπαναλάβω, ὅτι προχθές, ἐξ ἀρχῆς εἶπον, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἀναμφισβητήτως καμμία σκέψις διώξεως ἀντιπάλων εἰς τὰς προτάσεις τὰς ὁποίας κάμομεν. Πιστεύω, ὅτι ἀποτελεῖ πλάνην, ἀποτελεῖ σφάλμα πολιτικόν, νὰ κρίνετε, ὅτι διὰ θέματα, τὰ ὁποῖα δὲν ἦλθον αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἀλλὰ ἔκτοτε ἐγεννήθησαν, διὰ θέματα τὰ ὁποῖα ὑπάρχει κρίσις προσώπων δικαστικῶν, διὰ θέματα ὑπαρκτά, περὶ τῶν ὁποίων διεξάγεται ἡ ἀνάκρισις, νὰ ἀντιμετωπίζωνται κατ’ ἀρχὴν ὡς θέματα καθαρῶς πολιτικῆς φύσεως, καὶ νὰ προβάλλεται ἄρνησις καὶ ἐρεύνης ἀκόμη τῶν θεμάτων αὐτῶν. Δὲν δύναμαι νὰ μὴ σημειώσω, ὅ,τι καὶ ἐξ ἀρχῆς εἶπον, ὅτι δὲν δύναμαι νὰ θεωρήσω, ὅτι εἰς ἕνα θέμα, διὰ τὸ ὁποῖον δὲν ὑπάρχει δευτέρα γνώμη εἰδικοῦ εἰς τὴν Ἑλλάδα, εἰς ἕνα θέμα ζημίας εἰς τὴν ΔΕΗ, δὲν εὑρέθη μία λέξις εἰς τὴν πρότασιν τῆς μειοψηφίας, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ ζημία, ἀλλ’ ὅτι δὲν βαρύνουν αἱ ζημίαι αὗται τοὺς Ὑπουργούς. Βεβαίως, οὐδεὶς θὰ ἐδικαιοῦτο νὰ ζητήσῃ ἀπὸ τὴν σημερινὴν Ἀντιπολίτευσιν νὰ ψηφίσῃ ἐναντίον τῶν ἐγκαλουμένων προσώπων. Οὐδεὶς θὰ ἐσκέπτετο νὰ τὸ ζητήσῃ τοῦτο. Ἀλλὰ νὰ φθάσωμεν μέχρι τοῦ σημείου, ὅτι μεθ’ ὅσα ἔλαβον χώραν δὲν ὑπάρχει τίποτε τὸ ἀνώμαλον διὰ τὴν Δ.Ε.Η. νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι ὀρθὸς δρόμος νὰ ἀντιμετωπίζωνται προβλήματα ἠθικῆς τάξεως, τοιούτου μεγέθους, ὅπως τὰ προβλήματα, τὰ ἀναφερόμενα εἰς τὴν Δ.Ε.Η. Δὲν ὑπάρχει διάθεσις νὰ φθείρωμεν πολιτικοὺς ἄνδρας. Θὰ ἦτο ἄστοχον νὰ σκεφθῶμεν ὅτι εἶναι δυνατὸν μὲ τὴν φθορὰν δύο ἢ τριῶν προσώπων νὰ φθείρωνται πολιτικαὶ μερίδες. Ἡ ἱστορία λέγει, ὅτι τὰ πολιτικὰ ρεύματα δημιουργοῦνται ἐκ τῆς ἀνάγκης τῶν πραγμάτων. Ἡ σκέψις ὅτι τείνομεν νὰ μειώσωμεν μίαν πολιτικὴν μερίδα, εἶναι σκέψις πολιτικῶς ἄστοχος. Ἡ ἀλληλεγγύη πρὸς τὰ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα ἐκφράζουν μίαν πολιτικὴν μερίδα, εἰς πᾶσαν περίπτωσιν, ἔστω καὶ ἂν πρόκειται περὶ θυμάτων, ἡ ἐκδήλωσις ἀλληλεγγύης βλάπτει καὶ τὴν μερίδα αὐτὴν καὶ τὴν πολιτικὴν ζωήν. Πρόθεσίς μας εἶναι νὰ ἀνυψωθῇ ἡ πολιτικὴ ζωή. Πρόθεσίς μας εἶναι νὰ ὑπάρχῃ ἀνωτέρα στάθμη ἠθικῆς καὶ πολιτικῆς εἰς τὸν τόπον μας. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἐπιδίωξίς μας καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον, καὶ μὲ αὐτὰς τὰς σκέψεις κάμνομεν τὰς προτάσεις μας.
§15Ι. ΚΟΥΤΣΟΧΕΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ ἀνακοινωθῇ ἡ πρότασίς μου βάσει τοῦ ἄρθρου 42.
§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Κουτσοχέρα, τὸ ἄρθρον 42 λέγει, ὅτι αἱ προτάσεις ἀνακοινοῦνται κατὰ τὴν ἔναρξιν τῆς Συνεδριάσεως. Ὁ κ. Π. Πιπινέλης, ἔχει τὸν λόγον.
§17Π. ΠΙΠΙΝΕΛΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως παρεμβαίνων κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς 29. 1.65 ἐτόνισεν ὅτι, τὸ ὑπὸ συζήτησιν θέμα δὲν εἶναι πολιτικόν, ὅτι εἶναι θέμα νομικὸν καὶ ἠθικὸν, καὶ ὅτι ὡς ἐκ τούτου, ἡ ἀντιμετώπισις αὐτοῦ θὰ πρέπει νὰ γίνῃ μὲ τὴν δικαστικὴν συνείδησιν, ἑνὸς ἑκάστου ἐκ τῶν βουλευτῶν. Ἡ παρέμβασις αὕτη τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἐὰν ἴσως δύναται νὰ θεωρηθῇ ὡς ὑπεκφυγὴ πολιτικῶν εὐθυνῶν ἀπέναντι ἑνὸς τεραστίου προβλήματος ἀπασχολοῦντος τὴν κοινὴν γνώμην καὶ τὸ Κοινοβούλιον, ἔχει ἐν πάσῃ περιπτώσει τὸν χαρακτῆρα, ἑνὸς ἰδεολογικοῦ περιεχομένου ἀφορισμοῦ. Οὕτως ἔπρεπε νὰ ἔχουν τὰ πράγματα, διότι τῷ ὄντι τὸ Σύνταγμα καὶ ἡ σχετικὴ νομοθεσία ἀναθέτουν εἰς τὴν Βουλὴν, πολιτικὸν Σῶμα καὶ ὡρισμένας δικαστικὰς λειτουργίας. Καὶ εἶναι ἑπομένως φυσικόν, νὰ ἐξυπακούεται ἕνα εἶδος διπλῆς προσωπικότητος, ἐκ μέρους ἑνὸς ἑκάστου τῶν βουλευτῶν, δυνάμει τῆς ὁποίας ὁτὲ μὲν ἀποφαίνονται ἐπὶ τῇ βάσει καθαρῶς πολιτικῶν κριτηρίων, ὁτὲ δὲ χάνουν πλήρως τὴν ἰδιότητα αὐτὴν διὰ νὰ μεταβληθοῦν εἰς ἀδεκάστους δικαστάς. Τὸ Σύνταγμα καὶ οἱ νόμοι οὕτω διαγράφουν τὴν ἀποστολὴν ἡμῶν κατὰ τὴν παροῦσαν στιγμὴν καὶ θὰ ἦτο τῷ ὄντι ἐξαιρετικὰ ἐποικοδομητικὸν διὰ τὸν κοινοβουλευτισμόν, ἐὰν αὐτὸ τὸ νομικὸν σχῆμα καὶ αὐτὸς ὁ ἰδεολογικὸς ἀφορισμὸς τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἦτο δυνατόν, νὰ ἀνταποκρίνωνται ἀπολύτως εἰς τὰ πράγματα. Ἀτυχῶς τὰ πράγματα τὸν διαψεύδουν. Καὶ τοῦτο, ὄχι διότι ἐκ μέρους οἱουδήποτε ἐξ ἡμῶν ἦτο δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ ὑστεροβουλία εἴτε κομματικὴ ἢ πολιτικὴ ἰδιοτέλεια, ἀλλὰ ἁπλούστατα, διότι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ ἄλλως. Καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ ἄλλως, διότι αὐτὸς οὗτος ὁ νόμος περὶ εὐθύνης Ὑπουργῶν ἐπεκτείνεται καὶ εἰς πράξεις, αἱ ὁποῖαι δὲν συνθέτουν ἁπλῶς παράβασιν νόμου, ἀλλὰ καὶ ζημίαν τοῦ Δημοσίου. «Οὐσιώδη βλάβην τῶν συμφερόντων τῆς Ἐπικρατείας». Εἶναι γνωστὸν δὲ εἰς οἱονδήποτε ἔχει ἀναλάβει πολιτικὰς εὐθύνας, ἐν τῇ παρούσῃ ἰδίᾳ γενεᾷ, ὅτι ἡ ἔννοια τῆς ζημίας εἶναι κάτι τὸ ἐξαιρετικῶς πολυσύνθετον καὶ ἅπτεται πολλῶν οἰκονομικῶν, πολιτικῶν καὶ ἐθνικῶν δεδομένων. Ἐξ αὐτοῦ τούτου τοῦ νόμου, ὁ ὁποῖος υἱοθέτησεν ἄλλωστε ἀρχὴν παραδεδεγμένην ἀπὸ πολλῶν εἰς τὸ Δημόσιον Δίκαιον τὴν ἀρχὴν τοῦ Μπενζαμὲν Κωνστὰν περὶ κακῆς χρήσεως τῆς ἐξουσίας, ἀφ’ ἑαυτῆς παρέχεται μία παρέκκλισις πρὸς πολιτικὰς καθαρῶς χρήσεις. Καὶ θὰ ἦτο ἐξαιρετικῶς δύσκολον νὰ ἀποχωρίσῃ τις πλήρως, ἐκεῖνα τὰ δικαστικὰ δεδομένα, τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν σαφῶς παράβασιν νόμου, μὲ ἐκεῖνα τὰ δεδομένα, τὰ ὁποῖα συνθέτουν ζημίαν τοῦ δημοσίου καὶ ἑπομένως ἅπτονται αὐτῆς ταύτης τῆς πολιτικῆς ἑκάστου συνειδήσεως. Τόσον δὲ εἶναι αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἰσχυρίζομαι σαφές, καὶ κοινῶς παραδεδεγμένον, ὥστε ὅπως γνωρίζετε τὰ πλεῖστα τῶν δημοκρατικῶν κρατῶν τῆς Δύσεως, προκειμένου νὰ κρίνωσιν πράξεις συνεπαγομένας εὐθύνην Ὑπουργῶν, ἐθεσμοθέτησαν πολιτικῆς καθαρῶς ὑποστάσεως δικαστήρια εἰς τὰ ὁποῖα παρέπεμψαν αὐτάς, τὴν Γερουσίαν ἐν Γαλλίᾳ, τὴν Βουλὴν τῶν Λόρδων ἐν Ἀγγλίᾳ. Ὑπάρχει δὲ καὶ μία περίπτωσις τὴν ὁποίαν, νομίζω, πρέπει νὰ ἀναφέρω διὰ νὰ ὑπογραμμίσω καλύτερον τὴν πολιτικὴν συνάρτησιν τῶν θεμάτων, ἡ περίπτωσις τοῦ Βελγικοῦ Συντάγματος, τὸ ὁποῖον δίδει τὸ δικαίωμα εἰς τὴν Βουλὴν τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ λαοῦ, ὄχι μόνον νὰ κινήσῃ τὴν ποινικὴν ἀγωγὴν κατὰ Ὑπουργῶν, ἀλλὰ καὶ νὰ προσδιορίσῃ αὐτὴν τὴν φύσιν τῶν ἀδικημάτων διὰ τὰ ὁποῖα παραπέμπονται οἱ κ.κ. Ὑπουργοί, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον, ὅπως ὀρθότατα ἐσημείωσεν εἷς ἐκ τῶν γνωστοτέρων συνταγματολόγων τοῦ Βελγίου, δίδει εἰς τὴν ἀπόφασιν αὐτὴν τῆς Βουλῆς, ἂν καὶ ποινικοῦ περιεχομένου ἀναδρομικὴν δύναμιν. Ἀλλὰ καὶ δι’ ἕνα ἄλλον λόγον, τὸ θέμα τὸ ὁποῖον μᾶς ἀπασχολεῖ ἔχει κατ’ ἀνάγκην πολιτικὸν ὑπόβαθρον. Ὁ λόγος αὐτὸς εἶναι ὑποκειμενικῆς καθαρῶς φύσεως. Καὶ ἐδῶ θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, κύριοι, νὰ χρησιμοποιήσω τὴν γλῶσσαν τῆς ἀπολύτου εἰλικρινείας, τῆς ὠμότητος ἂν θέλετε, διότι τὸ θέμα δὲν εἶναι ἐπουσιῶδες. Εἶναι θέμα τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὴν πολιτικὴν ὑπόστασιν τοῦ τόπου, τὸ μέλλον, τὸ προσεχὲς καὶ τὸ ἀπώτερον τῆς χώρας. Καὶ ἑπομένως, οὔτε ὀρθόν, οὔτε ἀνδρικὸν εἶναι, νὰ καλυπτώμεθα ὄπισθεν πολιτικῶν σχημάτων διὰ νὰ παραβιάζωμεν τὴν πραγματικότητα, ἢ νὰ τὴν ἀγνοοῦμεν. Εἶναι ἀνάγκη, προκειμένου νὰ ἀντιμετωπίσωμεν θέμα τῆς σοβαρότητος τοῦ ὑπὸ συζήτησιν, νὰ ἀπαλλάξωμεν τὰς ἐννοίας ἀπὸ τὸ προσωπεῖον τῶν λέξεων, νὰ ὀνομάσωμεν τὰ πράγματα ὅπως εἶναι, ὅπως τὸ διεμόρφωσεν ἡ πραγματικότης καὶ ὄχι ὅπως τὰ νομικὰ σχήματα τῶν θεσμοθετῶν, τὰ ἔχουν προσδιορίσει. Καὶ ἐν προκειμένῳ δὲν εἶναι δυνατὸν ὅταν δεχώμεθα, ὅτι εἰς πολιτικὸν Σῶμα ὅπως εἶναι ἡ Βουλή, περιβαλλομένη αἰφνιδίως τὴν δικαστικὴν τήβεννον, δὲν ὑπάρχει διάβρωσις, δὲν ὑπάρχει προκατάληψις, αἱ ὁποῖαι ἐπιδράσεις διαμορφώνουν, ἐὰν θέλετε ἐν τέλει καὶ τὰς ἀπόψεις τὰς δικαστικὰς τῶν ὀργάνων αὐτῶν τῆς Πολιτείας, θὰ ἦτο ἀνειλικρινὲς ἐὰν δὲν παραδεχθῶμεν εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς τὴν βάσιν αὐτὴν τῶν πραγμάτων. Εἶναι γνωστὸν εἰς ὅλους τοὺς ἀσχολουμένους γενικώτερον μὲ τὰ πολιτικὰ πράγματα, ὅτι ἡ ἐπίδρασις τοῦ περιβάλλοντος εἰς τὴν ζωὴν ἐν γένει, ἀλλὰ καὶ ἰδίως εἰς τὰ πολιτικὰ πλαίσια εἶναι μεγάλη, εἶναι ἀποφασιστική. Δὲν θέλω μὲ αὐτὸ νὰ ὑποτιμήσω τὴν προσπάθειαν τὴν ὁποίαν ἕκαστος ἐξ ἡμῶν κατέβαλε διὰ νὰ ὑπερνικήσῃ τὰς διαβρώσεις αὐτὰς καὶ διὰ νὰ ἀρθῇ εἰς τὸ ὕψος τὸ ὁποῖον οἱ θεσμοὶ ἐπιβάλλουν. Ἀλλὰ εἶναι ἀπαραίτητον, εἶναι ἀνάγκη εἰλικρινῶς νὰ παραδεχθῶμεν, ὅτι εἰς τὴν ἀπόφασιν εἰς τὴν ὁποίαν προήλθομεν ἢ θὰ προέλθωμεν, κατ’ ἀνάγκην πολιτικὰ δεδομένα θὰ ἔχουν ἐπηρεάσει τὴν κρίσιν μας. Αὐταὶ αἱ γενικαὶ παρατηρήσεις, κ.κ. συνάδελφοι, μοῦ ἐπιτρέπουν, ἀνασκοπῶν πλέον τὸ πολιτικὸν περιεχόμενον τοῦ ὑπὸ συζήτησιν θέματος, νὰ καταλήξω ἐν πρώτοις εἰς μίαν βασικὴν διαπίστωσιν, ὅτι, ἐφ’ ὅσον οὕτως ἔχει τὸ πρᾶγμα, εἶναι ἀπαραιτήτως ἐπιβεβλημένον, ὅπως ἡ ποινικὴ διαδικασία κινηθῇ μόνον εἰς περιπτώσεις εἰς τὰς ὁποίας πασίδηλος εἶναι ἡ ἐνοχή. Τὸ θέμα εἶναι ὅπως γνωρίζετε, πολιτικῶς εὔφλεκτον. Ἐκ τῆς ἀποφάσεως ἡ ὁποία ἐνδεχομένως θὰ ληφθῇ, τεράστιαι πολιτικαὶ συνέπειαι, ὅπως ἐντὸς ὀλίγου θὰ ἐξηγήσω, εἶναι δυνατὸν νὰ προέλθουν, εἶναι ἑπομένως ἐπιβεβλημένον προκειμένου νὰ λάβωμεν μίαν τοιαύτην ἀπόφασιν, νὰ ἔχωμεν σχηματίσει θεμελιωμένην ἐπὶ τῇ βάσει ἀναμφισβητήτων ἀποδείξεων, γνώμην, ὅτι ὑπάρχει κάτι τὸ ἀξιόμεμπτον, τὸ ποινικῶς κολάσιμον εἰς τὴν στάσιν ὡρισμένων Ὑπουργῶν καὶ ὅτι δὲν παρασυρόμεθα εἰς τὴν ἀπόφασιν αὐτήν, ἀπὸ προκαταλήψεις ἢ συμπαθείας. Ὁ νόμος, ὁ ὁποῖος καθώρισε τὰ τῆς εὐθύνης Ὑπουργῶν, τὸ 1877, σαφῶς ἐπεσήμανε τὰ σημεῖα αὐτά. Καὶ ἐν προκειμένῳ θὰ μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ διαφωνήσω τόσον πρὸς τὸν κύριον ἐκπρόσωπον τῆς πλειοψηφίας τῆς Ἐπιτροπῆς, ὅσον καὶ κατὰ ἥσσονα μοῖραν πρὸς τὸν ἀγαπητὸν συνάδελφον κ. Καλλίαν, οἱ ὁποῖοι ἐκθέτοντες τὰ τῆς ἐννοίας, τὰ τοῦ πνεύματος τοῦ νόμου τοῦ 1876 καὶ τοῦ συμπληρωματικοῦ τοῦ 1877, μᾶς ἔδωσαν μίαν εἰκόνα ἰσορροπίας, ἡ ὁποία ὑπάρχει εἰς τὸν νόμον αὐτόν, ἰσορροπίας δύο βασικῶν ἀναγκῶν, ἀφ’ ἑνὸς μὲν τῆς ἀνάγκης ἐπιβολῆς κυρώσεων ὅπου ὑπάρχει κάτι τὸ ἀξιόμεμπτον ἐκ παραλλήλου ὅμως καὶ ἰσοδυνάμως τῆς ἀνάγκης προστασίας τῆς τιμῆς τοῦ πολιτικοῦ κόσμου, ἵνα μὴ ἐπέρχεται διασυρμὸς αὐτοῦ. Ἡ εἰκὼν αὐτή, εἶναι ἐλλιπής. Διότι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι εἶχον τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἐντρυφήσουν εἰς τὴν συζήτησιν τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, καὶ νὰ ἴδουν πῶς διεμορφώθη τὸ πνεῦμα τῶν νόμων αὐτῶν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ παραδεχθοῦν ὅτι ἡ ἔμφασις, τὸ βάρος τῆς νομοθεσίας ἐκείνης εἶναι ἡ προστασία τοῦ πολιτικοῦ κόσμου, εἶναι ἡ ἀνάγκη ἀποφυγῆς ὡρισμένων διασυρμῶν εἰς τοὺς ὁποίους ἐκτίθενται οἱ πολιτικοὶ ἄνδρες, ὅταν ἀναιτίως, ἐπὶ τῇ βάσει ἐλλιπῶν ἀποδείξεων κινῆται ἡ διαδικασία τοῦ νόμου περὶ εὐθύνης Ὑπουργῶν ἐναντίον των. Καὶ θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ, κ.κ. συνάδελφοι, διὰ νὰ μὴ μακρηγορῶ ἀναφέρων τὸ σύνολον τῶν λεχθέντων κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, νὰ σᾶς ἀναγνώσω μόνον μίαν περικοπὴν τοῦ τότε Πρωθυπουργοῦ Δεληγιώργη, τοῦ εἰσηγηθέντος τὸν Μάρτιον 1877 τὸν νόμον περὶ εὐθύνης Ὑπουργῶν τὸν σήμερον ἰσχύοντα. Προσέθεσεν, ἀφοῦ ἀνέπτυξαν ὅσα οἱ ἀσχοληθέντες μὲ τὸ θέμα αὐτὸ ἀνέφερον εἰς τὴν Βουλήν, τὰ ἑξῆς: «Οὐδὲ πρέπει νὰ λησμονῆτε, κύριοι, ψηφίζοντες νόμον περὶ εὐθύνης Ὑπουργῶν, ὅτι τὸ σπουδαιότερον πάντων δὲν εἶναι ἡ ἀπόφασις τοῦ δικαστηρίου. Τὸ σπουδαιότερον πάντων εἶναι ἡ εἰσαγωγὴ τῆς κατηγορίας, ἡ ὑποδικία τοῦ Ὑπουργοῦ. Πρέπει, ὁ νόμος περὶ εὐθύνης τῶν Ὑπουργῶν νὰ προστατεύῃ τὴν τιμὴν τοῦ Ὑπουργοῦ, τὴν τιμὴν τῆς Κυβερνήσεως ἥτις εἶναι κοινὴ διὰ πάντας τοὺς πολιτευομένους καὶ μή. Δὲν εἶναι ἀδιάφορον διὰ τοὺς ἀνθρώπους οἱ ὁποῖοι διαχειρίζονται τὰ κοινὰ ἐὰν συχνὰ πυκνὰ γίνωνται ὑπόδικοι μολονότι μετέπειτα ἠμποροῦν νὰ ἀθωώνωνται παρὰ τοῦ δικαστηρίου, ἀφοῦ εἰς τὸν κοινὸν βίον δὲν εἶναι τοῦτο ἀδιάφορον». Καὶ ὁ ἀείμνηστος Τρικούπης ἐπανερχόμενος ἐπὶ τοῦ ἰδίου σημείου καὶ δίδων καὶ αὐτὸς ὅλον τὸ βάρος τῆς ἐννοίας τοῦ νόμου εἰς τὴν ἀποφυγὴν ἀναιτίου καὶ δυσφημηστικῆς κινήσεως τοῦ νόμου αὐτοῦ, εἶπε τὰ ἑξῆς: «Οἱ κίνδυνοι ἐνώπιον τοῦ δικαστηρίου εἶναι μικροί, ἀλλ’ ὑπάρχει κίνδυνος ἐκ τῆς καταδιώξεως τῆς πολιτικῆς καὶ ἐκ τῆς ἀδίκου παραπομπῆς εἰς δίκην. Τὴν πολιτικὴν ὅμως καταδίωξιν κατὰ τίνα τρόπον δύνασθε νὰ προλάβητε; Ὁπωσδήποτε καὶ ἂν συντάξητε τὸν νόμον, ἐὰν ἡ Βουλὴ ἐμπαθῶς φερομένη θέλῃ νὰ καταδιώξῃ ἀθῶον Ὑπουργόν, τίς θέλει τὴν προλάβῃ; Τὸ δικαστήριον θὰ κηρύξῃ κατόπιν τὴν ἀθωότητα, ἀλλὰ τὴν ὑποδικίαν τοῦ ἀθώου Ὑπουργοῦ εἶναι ἀδύνατον νὰ προλάβητε». Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικὴ ἔννοια τὴν ὁποίαν οἱ θεσμοθέται τῆς ἐποχῆς ἐκείνης ἔχοντες ὑπ’ ὄψει τὰ γενικώτερα συμφέροντα τῆς Πολιτείας, ἠθέλησαν νὰ δώσουν εἰς τὸν νόμον, τὸν ὁποῖον καλούμεθα σήμερον νὰ ἐφαρμόσωμεν. Καὶ βεβαίως, κύριοι βουλευταί, ἐὰν ἐπὶ τοῦ προκειμένου ὑπῆρχε καὶ ἡ ἐλαχίστη ἀμφιβολία, ἢ τοὐλάχιστον ἐὰν δὲν ὑπῆρχεν ἡ βεβαιότης περὶ τῆς ἀθῳότητος, θὰ ἤμην ὁ τελευταῖος ἐξ ἐκείνων, ὁ ὁποῖος θὰ ὑπεστήριζεν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ὅτι κακῶς γίνεται ἡ παραπομπή. Ἀλλὰ διὰ λόγους τοὺς ὁποίους ἐπαρκῶς ἐξήγησαν οἱ κ.κ. συνάδελφοι τῆς μειοψηφίας, καὶ ἐπὶ τῶν ὁποίων διὰ βραχέων θὰ ἐπανέλθω ἐντὸς ὀλίγου, ἔχει, νομίζω, διαμορφωθῆ τοὐλάχιστον εἰς τὴν συνείδησιν τῶν περισσοτέρων, διὰ νὰ μὴ εἴπω τῶν πλείστων μεταξὺ ἡμῶν, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ στοιχειοθετηθῇ μία πραγματικὴ εὐθύνη ἐπὶ δολιότητι, ἐπὶ ἀπάτῃ, ἢ ἄλλο τι καὶ ὅτι ἑπομένως εἶναι ἀδύνατον ἡ πρᾶξις εἰς τὴν ὁποίαν θὰ προέλθητε παραπέμποντες ἐνδεχομένως τοὺς ἄλλοτε Ὑπουργούς, νὰ μὴ φέρῃ ἐξ ὑπαρχῆς τὸ στίγμα τοῦ πολιτικοῦ κόσμου. Καὶ ἐδῶ, κύριοι βουλευταί, ἀνακύπτει ἀκριβῶς τὸ πολιτικὸν περιεχόμενον τῆς ἀποφάσεως τὴν ὁποίαν θὰ λάβετε. Βεβαίως, προκειμένου νὰ ληφθῇ μία ἀπόφασις περὶ κινήσεως τῆς ποινικῆς ἀγωγῆς, δὲν εἶναι δυνατόν, ὡς προεῖπον, αἱ πολιτικαὶ ἐπιπτώσεις νὰ κυριαρχοῦν ἀπολύτως τῆς διανοίας μας. Εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν καὶ τὸ στοιχεῖον τῆς ἐνοχῆς, ἀλλά, ὅπως εἶπον, μόνον εἰς τὴν περίπτωσιν καθ’ ἣν ἡ ἐνοχὴ ἔχει τόσον περιτράνως ἀποδειχθῆ ὥστε ἔχει ἀφαιρέσει οἱονδήποτε ἴχνος ἀμφιβολίας. Διότι μόνον τότε εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξαλειφθῇ τελείως ἡ ἐντύπωσις τοῦ πολιτικοῦ διωγμοῦ καὶ νὰ μὴ ἐπακολουθήσουν αἱ πολιτικαὶ συνέπειαι περὶ τῶν ὁποίων θὰ ὁμιλήσω τώρα. Διότι ποῖαι εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι αἱ πολιτικαὶ συνέπειαι μιᾶς τοιαύτης πράξεως; Πρῶτον, ἀναμφισβητήτως, ἡ περαιτέρω παρόξυνσις τοῦ πολιτικοῦ βίου τῆς χώρας, παρόξυνσις μάλιστα καθ’ ἣν στιγμὴν τεράστια προβλήματα ἐθνικῆς φύσεως μᾶς περιβάλλουν καὶ ἀπαιτοῦν ἢ καὶ θὰ ἀπαιτήσουν λίαν προσεχῶς, μίαν συλλογικὴν ἀντιμετώπισιν ἐκ μέρους ἡνωμένου καὶ ἀδιαταράκτου Ἑλληνικοῦ Ἔθνους. Θὰ ἐξαπολύσωμεν ὅλους τοὺς ἀνέμους τῶν ἀντεκδικήσεων καὶ τῆς αὐτοσυντηρήσεως. Θὰ δημιουργήσωμεν μίαν πρόσθετον ἐμπάθειαν, εἰς ἐκείνην, τὴν ὁποίαν τοὐλάχιστον οἱ ἠρεμώτεροι, μεταξὺ ἡμῶν, προσπαθοῦμεν νὰ περιστείλωμεν κατὰ τὸ δυνατόν. Καὶ πρὸ παντός, θὰ ἀφαιρέσωμεν ἀπὸ τὴν δημοκρατικήν μας ζωὴν τὸ κυριώτερον περιεχόμενόν της, τὸ περιεχόμενον τῆς δικαιοσύνης, ἄνευ τοῦ ὁποίου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ σταθῇ δημοκρατία. Ἀλλά, πρὶν εἰσέλθω διὰ νὰ τερματίσω τὴν ὁμιλίαν μου, εἰς τὰς τελευταίας πολιτικὰς ἐπιπτώσεις, εἰς τὰς ὁποίας ἀνεφέρθην, θὰ ἤθελα διὰ βραχέων νὰ ὑπομνήσω ὡρισμένα συγκεκριμένα πράγματα, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι δυνατὸν ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἀναλάβει πολιτικὰς εὐθύνας καὶ ἐξουσίας, νὰ παραγνωρίζουν. Αἱ ὑποθέσεις, περὶ τῶν ὁποίων κατηγοροῦνται οἱ πρώην Ὑπουργοὶ τῆς Κυβερνήσεως Καραμανλῆ, δὲν εἶναι ὑποθέσεις κοινοῦ Ποινικοῦ Δικαίου, περιωρισμέναι εἰς τὴν ἔκτασιν αὐτήν. Δὲν πρόκειται περὶ ὑπεξαιρέσεως ἐκ τοῦ Δημοσίου Ταμείου, ἢ περὶ πράξεως ζωοκλοπῆς, ὀλίγων προβάτων. Πρόκειται περὶ πολιτικῶν πράξεων, περὶ συμβάσεων τεραστίας ἐκτάσεως, πολλαπλοῦ τεχνικοῦ περιεχομένου, αἱ ὁποῖαι ὅλαι ἐντάσσονται εἰς ἕνα πελώριον ἔργον δημιουργικόν, τὸ ὁποῖον, εἴτε μᾶς ἀρέσει, εἴτε ὄχι, πρέπει νὰ παραδεχθῶμεν, ὅτι πράγματι, συνετελέσθη κατὰ τὴν τελευταίαν ὀκταετίαν. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπομονώσωμεν ὡρισμένας πράξεις, ὁσονδήποτε καὶ ἂν ἔχωμεν τὴν προδιάθεσιν νὰ ἀναζητήσωμεν εὐθύνας, χωρὶς νὰ στρέψωμεν τὸ βλέμμα καὶ πρὸς ὅλα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἔγιναν, πρὸς ὅλας τὰς ἐπιπτώσεις ὅλων αὐτῶν τῶν προσπαθειῶν. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παραγνωρίσωμεν, ὅτι κατὰ τὰ ἔτη αὐτά, κατὰ τὰ ὁποῖα καλοῦνται νὰ λογοδοτήσουν οἱ Ὑπουργοὶ οἱ ἁρμόδιοι, συνέφερον καὶ αὐτοὶ τὴν βοήθειαν, τὴν ὁποίαν καὶ πολλοί, ἐκτὸς αὐτῶν, συνέφερον, διὰ νὰ γίνῃ ἕνα τεράστιον ἔργον ἀναδημιουργικόν. Δὲν ἔγιναν μόνον δρόμοι. Ἔγιναν λιμένες, ἔγιναν ἐργοστάσια καινούργια. Ὁ ἐξηλεκτρισμὸς ἔλαβε μίαν ἔκτασιν πρωτοφανῆ διὰ τὴν χώραν. Συνεκροτήθησαν βιομηχανίαι, τὰς ὁποίας οὐδὲ νὰ φαντασθῇ ἦτο δυνατὸν Ἕλλην τεχνικός, πρὸ ὀλίγων ἐτῶν. Καὶ εἰρήσθω ἐν παρόδῳ, ὅλα αὐτὰ κατέληξαν εἰς μερικὰς βασικὰς καταστάσεις, τὰς ὁποίας ὅλοι μας, καὶ οἱ ἄλλοτε ὑπεύθυνοι καὶ οἱ σημερινοὶ καὶ οἱ μέλλοντες νὰ τοὺς διαδεχθοῦν, κατ’ ἀνάγκην χαιρετίζουν μετὰ χαρᾶς. Τὸ Ἐθνικὸν εἰσόδημα τῆς χώρας ηὐξήθη εἰς 6,3% ἐτησίως, καθ’ ὅλην αὐτὴν τὴν περίοδον, ποσοστὸν σημειούμενον ἀπὸ τὸν σημερινὸν Διοικητὴν τῆς Ἐκδοτικῆς Τραπέζης, εἰς τελευταίαν του μελέτην, ὡς ἕνα ἐκ τῶν ὑψηλοτέρων τῆς Δυτικῆς Εὐρώπης. Τὸ κατ’ ἄτομον εἰσόδημα, ἐπίσης, τοῦ πολίτου, ηὐξήθη. Αἱ βιομηχανίαι ἀνεπτύχθησαν σημαντικῶς καί, ὅπερ τὸ κυριώτερον, ἡ αὔξησις παραγωγικότητος τῆς Ἑλληνικῆς παραγωγῆς, ἔφθασε τὸ ὕψος τοῦ 5,35% ἐτησίως, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον σημαίνει, ὅτι ὅλη αὐτὴ ἡ ἀνάπτυξις, ἡ οἰκονομική, ἔγινε μὲ ἀπόλυτον διατήρησιν τῆς εὐσταθίας τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας. Καὶ ἔφθασεν ἀκόμη πρὸ ὀλίγου, μία Ἑλβετικὴ ἐφημερίς, ἐκ τῶν κυριωτέρων, ἡ «Ἐφημερὶς τῆς Ζυρίχης», νὰ λέγῃ, ἀνασκοποῦσα τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομικὴν κατάστασιν, ὅτι χάρις εἰς τὰ ἔργα τῶν τελευταίων ἐτῶν, ἡ Ἑλλὰς ἔσπασε τὸ φράγμα τοῦ ὑποαναπτύκτου καὶ εἰσῆλθεν εἰς χωρείαν τῶν ὑπὸ γοργὴν ἀνάπτυξιν κρατῶν. Μέσα εἰς ὅλην αὐτὴν τὴν δημιουργίαν, κ.κ. βουλευταί, ἔπρεπε νὰ τοποθετήσητε, ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ὡρισμένοι ἐξ ὑμῶν θεωροῦν ἐπιλήψιμα. Καὶ θὰ ἠδυνάμην νὰ εἴπω, ἐὰν δὲν ἐκινδύνευον νὰ παρεξηγηθῶ: πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ φαντασθῇ ἕνας ἄνθρωπος, ἁπτόμενος τῆς πραγματικότητος, γνωρίζων τὰς δυσκολίας, τὸν λεπτὸν μηχανισμὸν ὅλης αὐτῆς τῆς ἐργασίας, πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ φαντασθῇ, ὅτι ἐνδεχομένως καὶ λάθη δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνουν καὶ ὅτι, ἐν πάσῃ περιπτώσει, καὶ ἐὰν συνέβαινε κάτι τὸ ἄτοπον, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἀποχωρισθῇ ἀπὸ ὅλον τὸ τεράστιον ἔργον, τὸ ὁποῖον συνετελέσθη; Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ φαντασθῇ κανείς, σοβαρῶς, σκεπτόμενος καὶ ἐν γνώσει τῆς πραγματικότητος, ὅτι τόσα καὶ τόσα γενόμενα ἔργα, διὰ τὰ ὁποῖα ἐδαπανήθησαν 15.000.000.000 δρχ. — ποσὸν χρησιμοποιηθὲν κατὰ τὴν τελευταίαν 10ετίαν ἐν τῇ χώρα — ἦτο δυνατὸν νὰ πραγματοποιηθοῦν, νὰ προκαλέσουν τοὺς ἀγλαοὺς καρποὺς τοὺς ὁποίους προεκάλεσαν, καὶ τῶν ὁποίων ὅλοι ἐπωφελούμεθα, χωρὶς ἐνδεχομένως νὰ ὑπάρξῃ καμμία παράλειψις καὶ κάτι τὸ ὁποῖον νὰ διαφύγῃ τῆς προσοχῆς καὶ τῶν πλέον αὐστηρῶν κριτῶν; Γνωρίζω, καὶ δύναμαι νὰ τὸ βεβαιώσω, μὲ ἀπόλυτον ἄνεσιν, διότι δὲν μοῦ ἀνήκει ἡ τιμὴ τῆς συμβολῆς εἰς τὸ ἔργον αὐτό, παρὰ κατὰ ἓν ἐλάχιστον ποσοστόν, ὅτι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι πράγματι ἡγήθησαν τῆς προσπαθείας αὐτῆς καὶ οἱ ὁποῖοι διεμόρφωσαν τὴν κατεύθυνσιν τῆς παραγωγικῆς πολιτικῆς τῆς τότε Κυβερνήσεως, ὑπῆρξαν ἄνθρωποι μὲ πάθος δημιουργικότητος, ἄνθρωποι μὲ ἀπρόσβλητον τὴν ἠθικὴν ὑπόστασιν, τὴν ὁποίαν οὐδεὶς εἶναι δυνατόν, χωρὶς νὰ αἰσθανθῇ κατάπτωσιν προσωπικήν, νὰ ὑποψιασθῇ καὶ διὰ τὸ ἐλάχιστον ἀτόπημα. Πῶς ἦτο δυνατὸν ὅμως εἰς τοὺς ἀνθρώπους αὐτοὺς ἀκόμη νὰ ἐπιστατήσουν καὶ εἰς τὰς τελευταίας πτυχὰς ὅλης αὐτῆς τῆς δημιουργίας καὶ νὰ εἶναι ἱκανοὶ νὰ συλλάβουν καὶ τὴν τελευταίαν παρέμβασιν, τὴν ὁποίαν κάποιος κατώτερος ὑπάλληλος ἦτο δυνατὸν νὰ ἐκτελέσῃ; Ἔχομεν, κύριοι βουλευταί, παραδείγματα χωρῶν, αἱ ὁποῖαι ἀπὸ μακρῶν ἐτῶν, ἀπὸ αἰώνων ἔχουν διαμορφώσει, ἕνα μηχανισμὸν τεχνοκρατικόν, ὁ ὁποῖος εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἀντιμετωπίζῃ πολύπλοκα προβλήματα, καὶ ἐν τούτοις καὶ εἰς τὰς χώρας αὐτὰς βλέπομεν συνηθέστατα νὰ παρουσιάζωνται περιπτώσεις, αἱ ὁποῖαι ἀναταράσσουν τὴν κοινὴν γνώμην καὶ δημιουργοῦν πράγματι προβλήματα εἰς τὴν κοινὴν συνείδησιν. Ἔχομεν τελευταίως μίαν συνταρακτικὴν περίπτωσιν, τὴν ὁποίαν θὰ σᾶς μνημονεύσω, διότι ἀκριβῶς ὁδηγεῖ ἐκεῖ ποὺ θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχῃ ὁδηγήσει τὰς σκέψεις καὶ ἐκείνων ἐξ ὑμῶν, οἱ ὁποῖοι παραδέχονται, ὅτι ἄτοπα ἔλαβον χώραν: Τὴν περίπτωσιν τῆς Ἑλβετίας καὶ τῆς παραγγελίας τῶν 100 καταδιωκτικῶν ἀεροπλάνων Μιρὰζ 3, ἡ ὁποία προεκάλεσεν ἕνα τεράστιον πολιτικὸν πρόβλημα. Ἡ παραγγελία αὐτὴ γενομένη τὸ 1963, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, εἶχεν ὑπολογισθῆ εἰς ἕνα σύνολον δαπάνης περίπου 500.000.000 φράγκων. Ὅταν ἐπροχώρησεν ἡ κατασκευὴ διεπιστώθη ἀπὸ γενομένην ἔρευναν, ὅτι θὰ ἐχρειάζετο διὰ τὴν συμπλήρωσιν τῆς παραγγελίας ἕνα ποσὸν 500.000.000 φράγκων ἐπὶ πλέον, δηλαδὴ 100% ὑπέρβασις. Καὶ τὸ ποσὸν αὐτὸ κατενέμετο εἰς δύο κεφάλαια: Εἰς κεφάλαιον ὑψώσεως τιμῶν, τὸ ὁποῖον ἀπερρόφα περὶ τὰ 220.000.000, περίπου φράγκων Ἑλβετικῶν, καὶ εἰς τὸ ὑπόλοιπον μέχρι τῶν 500.000.000 φράγκων ποσόν, τὸ ὁποῖον ἀνεφέρετο εἰς ὡρισμένας τεχνικὰς τροποποιήσεις τῶν ἀεροπλάνων, τὰς ὁποίας εἶχε ζητήσει ἡ Ἑλβετικὴ Ἀεροπορία. Τὸ θέμα ἦλθε πρὸ τῆς Βουλῆς. Ἡ Κυβέρνησις ἡ Ἑλβετικὴ ὑπέβαλεν αἴτησιν συμπληρώσεως τῶν πιστώσεων. Διετάχθη ἀμέσως ἔρευνα, ἀνάκρισις, καὶ διεπιστώθη, ὅτι πράγματι εἶχε συμβῆ λάθος εἰς τοὺς τεχνικοὺς ὑπολογισμοὺς ἀπὸ ὡρισμένας τεχνικὰς ὑπηρεσίας. Ποία ἦτο ἡ κατάληξις; Ἀμέσως διετάχθησαν διοικητικαὶ κυρώσεις ἐναντίον τῶν ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι εἶχαν διαπράξει τὸ λάθος αὐτό. Ἡ Κυβέρνησις ὅμως ἐθεωρήθη γενικῶς ὑπεράνω οἱασδήποτε ὑποψίας, διότι διεπιστώθη, ὅτι ἦτο ἀδύνατος ἡ παρέμβασις εἰς τὸν ἔλεγχον ὅλων αὐτῶν τῶν τεχνικῶν δεδομένων, τὰ ὁποῖα ἀφεώρα ἡ παραγγελία. Καὶ ἀντὶ νὰ στραφοῦν πρὸς ἀναζήτησιν εὐθύνης τῶν πολιτικῶν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως, ἡ Βουλὴ καὶ ἡ κοινὴ γνώμη τῆς Ἑλβετίας, ἐστράφη πρὸς ἕνα θέμα πολὺ σοβαρώτερον εἰς τὴν ἔρευναν τοῦ πῶς θὰ ἦτο δυνατὸν κατὰ τὴν διάρκειαν ἐκτελέσεως συμβάσεων τόσων περιπλόκων, τόσον πολυσυνθέτων νὰ ἀσκῆται ἐπωφελέστερον ὁ παράλληλος ἔλεγχος τῆς κοινοβουλευτικῆς ἐξουσίας. Καὶ τὸ θέμα προεκάλεσε μίαν μακροτάτην συζήτησιν πολιτειακοῦ συνταγματικοῦ καὶ νομικοῦ περιεχομένου καὶ ἐξετάζονται ἀκόμη αὐτὴν τὴν στιγμὴν μὲ ἰδιαιτέραν προσοχὴν διάφοροι προτάσεις, αἱ ὁποῖαι ἀποβλέπουν μόνον εἰς τοῦτο, εἰς τὸ πῶς θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξοπλισθῇ ἀκόμα καλύτερον ὁ ἔλεγχος τῆς κοινοβουλευτικῆς ἐξουσίας ἐπὶ τῶν διοικητικῶν πράξεων. Ἀνάλογόν τι συνέβη ἐν Ἀγγλίᾳ μὲ τὴν περίφημον ὑπόθεσιν τῶν πυραύλων βλὸκ–χάουτ, ἡ ὁποία εἶχεν ὑπολογισθῆ εἰς μίαν τιμὴν περίπου 6.000.000 λιρῶν ἐπὶ τῇ βάσει κόστους, τὸ ὁποῖον εἶχε δώσει ἡ Ἑταιρεία. Ἐν τῇ προόδῳ τῆς ἐκτελέσεως τῆς παραγγελίας ἀνέκυψε τὸ ζήτημα, ὅτι ἡ Ἑταιρεία εἶχε πράγματι ὑπολογίσει ὑπερμέτρως τὸ κόστος καὶ τὸ κέρδος της. Ἔγιναν μελέται, ἔγινεν ἔρευνα καὶ διεπιστώθη, ὅτι πράγματι εἶχε γίνει λάθος ὑπολογισμοῦ καὶ μάλιστα λάθος ἀπὸ μίαν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου Ἀεροπορίας, ἐνῷ ἄλλη ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου Ἀεροπορίας, εἶχε δώσει ἄλλους ἀριθμοὺς καὶ τὸ λάθος ἀνεβίβαζε τὸ κέρδος τῆς Ἑταιρείας εἰς 70%. Ἀποτέλεσμα τούτου ὑπῆρξεν, ὄχι νὰ θεωρηθῶσιν ὑπεύθυνοι οἱ Ὑπουργοί, οἱ ὁποῖοι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ προβλέψουν καὶ νὰ ἐλέγξουν ὅλους αὐτοὺς τοὺς ὑπολογισμοὺς τοὺς τεχνικοὺς καὶ τοὺς ὁποίους κατ’ ἀνάγκην ἔχουν ἐμπιστευθῆ εἰς τὰς ὑπηρεσίας των. Προκειμένου νὰ ἀποφασίσουν ἐπὶ τοιούτων θεμάτων, δὲν ἐκινήθησαν πολιτικῶς. Κανεὶς δὲν ἠθέλησε νὰ θέση ὑπὸ ἀμφισβήτησιν τὴν ἐνέργειαν τῶν πολιτικῶν Ὑπουργῶν καὶ νὰ προκαλέσῃ ὡς ἐκ τούτου ποινικὴν ἐναντίον των εὐθύνην. Ἔγινεν ἁπλούστατα κατὰ τὸν ἐμπειρικώτατον ἀγγλικὸν τρόπον μία νέα συμφωνία μὲ τὴν Ἑταιρείαν Φεράνη ἂν δὲν ἀπατῶμαι, δυνάμει τῆς ὁποίας ηὐξήθησαν αἱ παραγγελίαι εἰς τοιοῦτον ποσοστὸν καὶ εἰς τοιαύτην τιμήν, ὥστε τὸ κέρδος 70%, τὸ ὁποῖον εἶχε προεξοφλήσει ἡ Ἑταιρεία νὰ μειωθῇ εἰς πολὺ λογικὸν ὅριον. Τὰ λέγω αὐτά, ὄχι βεβαίως διὰ νὰ ἀφήσω ἔστω καὶ ἐλαχίστην ὑπόνοιαν, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ εἴμεθα συγκαταβατικοὶ ἐνώπιον τοιούτων σφαλμάτων, ἀλλὰ διὰ νὰ περιορίσωμεν τὴν συζήτησιν ἐντὸς τοῦ μέτρου τῆς πραγματικότητος, ἐντὸς τοῦ ὁποίου καὶ μόνον ὑπάρχει καὶ εἶναι δυνατὴ ἡ δικαιοσύνη. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὁμιλῶμεν εἰς ἀπολύτους ἀριθμοὺς ἐκτὸς τόπου καὶ χρόνου, νὰ ὁμιλῶμεν εἰς τὴν ἐποχὴν τοῦ 1965 μὲ τὰ τεχνικά της προβλήματα, μὲ τὰς μεγάλας ἀσχολίας τῶν Ὑπουργῶν πρὸς ὅλας τὰς κατευθύνσεις, τὰ πολυσύνθετα δεδομένα τῆς διοικήσεως ἑνὸς λαοῦ ὡς νὰ εὑρισκώμεθα εἰς τὴν βουκολικὴν ἐποχὴν τῶν ἀρχῶν τοῦ 19ου αἰῶνος, ὅπου οἱ Ὑπουργοὶ καὶ τὸ Κράτος ὁλόκληρον δὲν εἶχε νὰ ἀσχοληθῇ μὲ τεχνικὰ ζητήματα, ἀλλὰ ἁπλούστατα ἐπετήρουν τὴν γενικὴν πολιτικὴν πορείαν τῆς χώρας. Αὐτὸ θ’ ἀπετέλει μίαν ἀπόλυτον παραγνώρισιν τῆς πραγματικότητος καὶ συνεπῶς μίαν ἔλλειψιν συνειδήσεως τοῦ δικαίου. Ἀλλὰ ἔρχομαι, κύριοι βουλευταί, διὰ νὰ καταλήξω εἰς τὴν διαπίστωσιν, ὅτι ἐξ ὅσων ἠκούσατε ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ καὶ ὅσοι ἐξ ἡμῶν ἠσχολήθητε μὲ τὴν μελέτην τῶν κειμένων, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ ἔχητε συναγάγει εἰς ἄλλην διαπίστωσιν, ὅτι οὐδεμία πράγματι εὐθύνη εἶναι δυνατὸν νὰ βαρύνῃ τοὺς Ὑπουργοὺς διὰ τὰς πράξεις, τὰς ὁποίας εἴτε ἔπραξαν, εἴτε ἠμέλησαν νὰ πράξουν κατὰ τὴν διαχείρισιν τῶν κοινῶν. Βεβαίως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀναμένητε ἀπὸ ἐμένα νὰ ἐπαναλάβω τὰ ὅσα ἐλέχθησαν τόσον ἐκτεταμένως καὶ νομίζω τόσον πειστικῶς ἀπὸ τοὺς ἀμέσως ἐνδιαφερομένους Ὑπουργούς. Ἐκεῖνο, ὅμως, τὸ ὁποῖον δύναμαι συνοψίζων νὰ ἐπιχειρήσω, εἶναι νὰ σᾶς ἀναφέρω ὡρισμένας διαπιστώσεις, αἱ ὁποῖαι ἀσχέτως πάσης λεπτομερείας, πάσης ἑρμηνείας καὶ παρερμηνείας προθέσεων δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ ἔχουν ὑποπέσει εἰς τὴν προσοχὴν ὅλων ἡμῶν. Κατηγοροῦμεν ὡρισμένους Ὑπουργούς, ὅτι ἠμέλησαν τὸ καθῆκον των τῆς ἐποπτείας καὶ ὅτι ἀφῆκαν προκειμένου, περὶ τῆς ΔΕΗ, νὰ γίνωνται ἀνομολόγητα πράγματα, χωρὶς νὰ κινήσουν τὸν δάκτυλον διὰ νὰ ἐπαναφέρουν τὰ πράγματα εἰς τὴν θέσιν των. Ἀλλὰ ὁ κ. Ράλλης εἶχεν ἀναφέρει λεπτομερῶς πράγματα, τὰ ὁποῖα εἶναι γνωστὰ ἄλλωστε καὶ ἀπὸ τὴν μελέτην τῶν σχετικῶν κειμένων καὶ τοῦ ὀφείλομεν χάριτας, διότι τὰ ἐταξινόμισε κατὰ τρόπον, ὥστε νὰ εἶναι προσιτόν, εἰς ὅλους μας, ἓν γεγονός, τὸ ὁποῖον ἀπεσιωπήθη, τὸ ὁποῖον ἠγνοήθη ἀπὸ τοὺς βουλευτὰς τῆς πλειονοψηφίας, ὅτι ἤδη ἀπὸ τοῦ Ἰανουαρίου τοῦ 1960 ὅλαι αὐταὶ αἱ πολυθρύλητοι ἀνωμαλίαι τῆς Δ.Ε.Η. εὑρίσκοντο ὑπὸ τὸν ἔλεγχον τῆς τακτικῆς Ἑλληνικῆς Δικαιοσύνης. Ὅτι κατ’ Ἰανουάριον τοῦ 1960 ὁ Εἰσαγγελεὺς κατόπιν ἀναφορᾶς τοῦ Στυλιωτοπούλου εἶχεν ἀναλάβει τὴν ἔρευναν τῆς ὑποθέσεως, ὅτι ὁ Ἀντεισαγγελεὺς τοῦ Ἀρείου Πάγου Τούσης, κατόπιν νέας ἀναφορᾶς τοῦ Στυλιωτοπούλου, παρέπεμψε τὴν ὑπόθεσιν εἰς τὴν Εἰσαγγελίαν Πλημμελειοδικῶν καὶ κατόπιν ἐρεύνης αὐτῆς ἀπεφήνατο, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ οὐδεμία ἐνέργεια. Κατ’ Αὔγουστον τοῦ 1961, μετὰ τὴν δημοσίευσιν τῶν ἐπιστολῶν τοῦ «Νεολόγου» νέα αἴτησις ὑποβάλλεται εἰς τὸν Εἰσαγγελέα τοῦ Ἀρείου Πάγου τοῦ Στυλιωτοπούλου, ὁ ὁποῖος ἐπισυνάπτων φύλλον τοῦ «Νεολόγου», ὁ ὁποῖος εἶχε προβεῖ ἐν τῷ μεταξὺ εἰς τὰς γνωστὰς δημοσιεύσεις, ἐζήτει νὰ κινήσῃ τὸ ἐνδιαφέρον τῆς Εἰσαγγελικῆς ἀρχῆς. Διαβιβάζεται εἰς τὸν Εἰσαγγελέα Πλημμελειοδικῶν ἡ αἴτησις αὐτὴ καὶ τὴν 26ην Ἀπριλίου ἐκδίδεται βούλευμα ἀπαλλακτικόν. Παρὰ δὲ τὸ ἀπαλλακτικὸν τοῦ βουλεύματος, ἐπειδὴ ἐνυπῆρχον αἰχμαὶ ἐναντίον ὡρισμένων ἐκ τῶν ὑπαιτίων, ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κωνσταντίνου Καραμανλῆ εἰσηγεῖται εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ψηφίζεται τὸ γνωστὸν εἰς ἡμᾶς Νομοθετικὸν Διάταγμα. Αὐτὸ εἶναι γεγονὸς χειροπιαστό, ἀνεπίδεκτον οἱασδήποτε ἑρμηνείας, ὅπως ἐπίσης εἶναι ἀνεπίδεκτον οἱασδήποτε ἑρμηνείας, ὅτι κατόπιν τῆς ὑποβολῆς τῆς ἐκθέσεως τῶν τριῶν Ἀνωτάτων Δικαστικῶν, ἡ Κυβέρνησις παρέπεμψε τὴν ὑπόθεσιν εἰς τὴν Εἰσαγγελικὴν Ἀρχὴν καὶ αὐτὴν τὴν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν συζητοῦμεν τὸ θέμα αὐτό, ἡ Εἰσαγγελικὴ Ἀρχὴ καὶ ἡ Ἑλληνικὴ Δικαιοσύνη ἔχει ἐπιληφθῆ τῶν εὐθυνῶν τῶν ἐν λόγῳ ὑπευθύνων τῆς ΔΕΗ. Πῶς εἶναι δυνατὸν ἑπομένως, νὰ ὑποστηριχθῇ σοβαρῶς, χωρὶς κάποιαν νῦξιν τοῦ συναισθήματος τῆς δικαιοσύνης, τῆς συνεπείας καὶ τῆς λογικῆς, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἡ τότε ἠμέλησε τὸ καθῆκον της καὶ ἀφῆκε νὰ συντελοῦνται ὅλα αὐτὰ καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον συμπράξασα εἰς ἀπάτας καὶ ἢ τι ἄλλο ἐπιλήψιμον; Ἀναμφισβήτητον, ἐπίσης, τυγχάνει, ἔπειτα ἀπὸ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἀνέπτυξεν, ὡς νομίζω, ἐξαντλητικῶς ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης, διὰ τὸ θέμα τῆς συμβάσεως τοῦ ἀλουμινίου, ὅτι ἁρμόδια ὄργανα τῶν Κρατικῶν Ὑπηρεσιῶν εἶχον καθορίσει τὸ κόστος τῆς τιμῆς τοῦ ρεύματος εἰς 2,95 μίλς. Ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης, μὲ τὴν τεχνικήν του ἁρμοδιότητα καὶ τὴν ἀνάλυσιν τὴν ὁποίαν μᾶς ἔκαμεν ὑπελόγισε τὸ κόστος αὐτὸ εἰς 2,74. Εἶναι ἑπομένως παράδοξον νὰ ζητῆται ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν τῆς ἐποχῆς ἐκείνης νὰ διαψεύσῃ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα αἱ τεχνικαί της ὑπηρεσίαι τῆς εἶχον ὑποδείξει καὶ νὰ ἀποφύγῃ νὰ συνάψῃ μίαν σύμβασιν τόσον ἐπωφελῆ διὰ τὸ Κράτος, διότι εἶχεν ἐνδεχομένως ὑπονοίας, ὅτι κακῶς ἐγένετο ἢ καὶ ἰδιοτελῶς ἐγένετο ὁ ὑπολογισμὸς ὅπως ἐγένετο. Ὑπάρχει, ἐπίσης, ἀναμφισβήτητον τὸ γεγονὸς —προκύπτει ἀπὸ τὰ κείμενα, τὰ ὁποῖα μᾶς ὑπεβλήθησαν— ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν μόνον νὰ ἐξετασθῇ τὸ κόστος τῆς ΔΕΗ ἐκ τῆς παροχῆς τοῦ ρεύματος πρὸς τὴν Ἑταιρείαν, ἀλλὰ ὅτι πρέπει παραλλήλως νὰ ἐξετασθῇ καὶ τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς τοῦ ἀλουμινίου. Διότι, βεβαίως, θὰ ἦτο παράδοξον νὰ φαντασθῶμεν, ὅτι θὰ ἐγένετο ἐπένδυσίς τις ἐν Ἑλλάδι ἀπὸ μίαν ξένην Ἑταιρείαν, ἐὰν δὲν ἦτο γνωστόν, ὅτι ἡ τιμὴ τοῦ ρεύματος, τὴν ὁποίαν θὰ ἐξησφάλιζε δὲν θὰ τὴν ὡδήγει εἰς ἐπωφελῆ ἐκμετάλλευσιν. Καὶ εἶναι γνωστὸν ἀπὸ τὰ κείμενα, τὰ ὁποῖα ἐτέθησαν ὑπ’ ὄψιν μας, ὄχι, βεβαίως, ποῖον εἶναι τὸ κόστος τῆς Ἑταιρείας αὐτῆς ἐν Ἑλλάδι, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ὅπως εἶπεν, νομίζω ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης, ἀποτελεῖ κατ’ ἀνάγκην ἕνα ἀπὸ τὰ μεγαλύτερα μυστικὰ τῶν ἐπιχειρήσεων ἀλουμινίου καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἰσέρχεται ἐλευθέρως εἰς τὴν δημοσιότητα, ἔστω καὶ τῶν ἐνδιαφερομένων κρατῶν. Ἀλλὰ ἔχομεν περὶ τούτου ἐνδείξεις ἀπὸ τὰς συμβάσεις, τὰς ὁποίας ἀνάλογοι Ἑταιρεῖαι παράγουσαι ὑπὸ ἀναλόγους συνθήκας ἀνάλογα προϊόντα ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ, ἔχουν συνάψει καὶ ὅτι ἀπὸ τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα μᾶς ἐδόθησαν, ἡ τιμὴ τοῦ ρεύματος ποικίλει μεταξὺ ἑνὸς καὶ τεσσάρων μίλς. Εἶναι, ἑπομένως, νομίζω, ἀρκεταὶ αὐταὶ αἱ διαπιστώσεις, τὰς ὁποίας ἁπλῶς κατατάσσω διὰ τὴν εὐκρίνειαν τῆς συζητήσεως, διὰ νὰ μᾶς ὁδηγήσουν εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι ὄχι μόνον βεβαιότης δὲν ὑπάρχει περὶ ἐνοχῆς, ἀλλὰ τοὐναντίον ὑπάρχουν ὅλα τὰ τεκμήρια, ὅτι ὁ χειρισμὸς τῶν ὑποθέσεων αὐτῶν ὑπῆρξεν ἐκ μέρους τῆς πολιτικῆς ἐξουσίας ἀνεπίληπτος. Καὶ νομίζω, ἑπομένως, καταλήγων, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἐπὶ τῇ βάσει τῶν δεδομένων αὐτῶν, τὰ ὁποῖα ἔχομεν ὑπ’ ὄψιν μας, οἱαδήποτε περαιτέρω συνέχισις τῆς ποινικῆς διαδικασίας κατὰ τῶν Ὑπουργῶν, θὰ φέρῃ βαθύτατον τὸ στίγμα τοῦ πολιτικοῦ διωγμοῦ. Καὶ τὸ στίγμα αὐτὸ τοῦ πολιτικοῦ διωγμοῦ, θὰ ἀποτελέσῃ ἕνα ἐκρηκτικὸν δεδομένον διὰ τὴν πολιτικὴν ζωὴν τῆς χώρας μας, θὰ τάμῃ βαθύτατα τὴν παράταξιν ἐκείνην, τὴν ἐθνικήν, ἡ ὁποία ἀδιαφόρως ἀντιθέσεων, ἀδιαφόρως συμπτωματικῶν μερίδων, ἔχει κοινὸν τὸ ἰδεολογικὸν ὑπόβαθρον καὶ ἑπομένως ἀπὸ κοινοῦ καὶ εἰς τὸ παρελθὸν καὶ εἰς τὸ παρὸν καὶ εἰς τὸ μέλλον, θὰ ἀντιμετωπίσῃ τοὺς ἐθνικοὺς κινδύνους. Θὰ ἀφυπνίσῃ ὅλα τὰ ἔνστικτα τῆς ἀντεκδικήσεως, τὰ ἔνστικτα τῆς ἀλλοφροσύνης, τὰ ὁποῖα ἡ καταπατουμένη δικαιοσύνη μοιραίως προκαλεῖ. (Θόρυβος, διαμαρτυρίαι ἐκ τοῦ Κέντρου). Καὶ θὰ ἀφαιρέσῃ ἐν τέλει ἀπὸ τὴν Δημοκρατίαν, τῆς ὁποίας τόσον ἐχόμεθα, τὸ κύριον αὐτῆς περιεχόμενον. Διότι, κύριοι, ἡ Δημοκρατία δὲν ὁλοκληροῦται μὲ τὸ νὰ λέγωμεν καὶ νὰ ἰσχυριζώμεθα, ὅτι ἐπιθυμοῦμεν τὴν τῶν πάντων ἀλλαγήν. Δὲν ὁλοκληροῦται μὲ τὰς ἐκπαραθυρώσεις, μὲ τὰς μεταβολὰς ἐκ βάθρων εἰς τὸν Διοικητικὸν Ὀργανισμόν, μὲ τοὺς νόμους περὶ 35ετίας καὶ μὲ ἄλλα ἀνάλογα μέτρα, τὰ ὁποῖα ὁπωσδήποτε καὶ ἂν προβάλλωνται εἶναι ἀδύνατον... (Θόρυβος, διαμαρτυρίαι ἐκ τοῦ Κέντρου). Δὲν ὁλοκληροῦται, λέγω, διὰ νόμων ἀλλαγῆς τῆς διοικήσεως, ἀναστατώσεως πάσης ἱεραρχίας, ἡ ὁποία ὁδηγεῖ ἐκεῖ ὅπου ἤδη μᾶς ὡδήγησε καὶ ἡ ὁποία εἶναι ἀδύνατον διὰ τοὺς περισσότερους νὰ μὴ ἔχῃ μέσα τὴν ὑπόνοιαν ὅτι ἐκφράζει ἁπλῶς τὴν βουλιμίαν ὡρισμένων θεσιθηρῶν. Ἡ Δημοκρατία δὲν ὁλοκληροῦται μὲ τὰς αὐξήσεις εἰσοδημάτων, αἱ ὁποῖαι ὡδήγησαν ἀναποτρέπτως εἰς τὴν διασάλευσιν τῆς οἰκονομικῆς οἰκονομίας τῆς χώρας καὶ ἑπομένως εἰς τὴν δυστυχίαν ἐκείνων, τοὺς ὁποίους θέλομεν νὰ προστατεύσωμεν. Ἡ Δημοκρατία διὰ νὰ ὁλοκληρωθῇ, χρειάζεται πρὸ παντὸς γαλήνην, γαλήνην πνεύματος καὶ γαλήνην ψυχῆς, ἡ ὁποία θεμελιώνεται μόνον διὰ τῆς σταθερᾶς καὶ συνεχοῦς ἀσκήσεως ὄχι ἁπλῶς τοῦ δικαίου, ἀλλὰ τῆς δικαιοσύνης, τοῦ αἰσθήματος τῆς ἀνεκτικότητος, τοῦ ἀνθρωπισμοῦ, τῆς αὐτοκυριαρχίας. Δὲν εἶναι τυχαῖον ὅτι ὁσάκις αὐτὰ ἔλειψαν, αἱ Δημοκρατίαι κατέρρευσαν εἰς τὴν δίνην τῆς ὀχλοκρατίας καὶ τῶν ὀλιγαρχικῶν πολιτευμάτων ἐν τέλει. Δὲν εἶναι τυχαῖον γεγονός, ὅτι εἰς τὴν ἀρχαιότητα ἀκριβῶς ἡ ἀφαίρεσις ἀπὸ τὸν Ἄρειον Πάγον τοῦ δικαιώματος τῆς ἀνεξελέγκτου καὶ ἀνεπιλήπτου κινήσεως ποινικῶν εὐθυνῶν καὶ πολιτικῶν κατὰ τῶν ἀρχόντων, συνωδεύθη ἐντὸς ὀλίγου χρονικοῦ διαστήματος ἀπὸ τὴν κατάρρευσιν τῆς Δημοκρατίας. Δὲν ὑπῆρξε τυχαῖον γεγονὸς τὸ ὅτι ὄχι οἱ 30 Τύραννοι, ἀλλὰ αὐτὴ ἡ παλινορθωθεῖσα Δημοκρατία ἠθέλησε νὰ ἀποκαταστήσῃ τὰ δικαιώματα τοῦ Ἀρείου Πάγου καὶ ὅτι ὁ Ἰσοκράτης γράφων τὸν «Ἀρεοπαγιτικὸν» ἐτόνισεν ὅτι μόνον διὰ τῆς ἀνεπιλήπτου κινήσεως τῶν εὐθυνῶν τῶν ἀρχόντων ἀπὸ τὸν Ἄρειον Πάγον εἶναι δυνατὸν νὰ σταθεροποιηθῇ ἡ Δημοκρατία. Ἀλλά, κύριοι, δὲν ἔχομεν ἀνάγκην νὰ ἀπομακρυνθῶμεν τόσον πολὺ τῆς σημερινῆς πραγματικότητος διὰ νὰ ἀντιληφθῶμεν τοὺς κινδύνους αὐτοὺς διὰ τὴν πολιτικὴν κατάστασιν τοῦ τόπου μας. Καὶ ἄλλαι δίκαι εἰς πολὺ ἐγγύτερον, ἡμῶν ὅλων, παρελθόν, συνεκλόνισαν τὴν κοινὴν γνώμην τῆς χώρας, δίκαι δραματικαί, ὑπὸ δραματικὰς περιστάσεις συντελεσθεῖσαι καὶ αἱ ὁποῖαι κατέληξαν εἰς τὴν ἀπώλειαν καὶ τῆς ζωῆς ὡρισμένων πολιτικῶν Ἀρχηγῶν. Τὶ ἀπέμεινεν ἀπὸ ὅλα αὐτά; Ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι παρεδόθησαν εἰς τὴν μῆνιν τῶν δικαστῶν περιεβλήθησαν τὸν στέφανον τοῦ μαρτυρίου καὶ παρεδόθησαν εἰς τὴν ἀνάμνησιν ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἐπίστευον εἰς αὐτούς. Ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἐκίνησαν τὰς ποινικὰς διώξεις κατ’ αὐτῶν, ἐλησμόνησαν ἢ συνεχώρησαν. Καὶ ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος εὑρέθη ἐπὶ κεφαλῆς, ἐνεσάρκωσε τὴν παράταξιν τὴν ἀντίπαλον, ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ ἀκριβῶς ἀπὸ τοῦ ὁποίου ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ὁμιλῶ τώρα, ἠναγκάσθη ἔπειτα ἀπὸ πολλὰ χρόνια νὰ εἴπῃ πόσην ζημίαν εἶχε προκαλέσει ἡ πρᾶξις αὐτὴ τῆς δικαιοσύνης. Ἀλλὰ τί ἔμεινε διὰ τὴν Ἑλλάδα; Τί εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον συνεκλόνισε τὴν χώραν αὐτὴν ἐπὶ δεκαετηρίδας καὶ ἐξακολουθεῖ νὰ τὴν συγκλονίζῃ σήμερον; Δι’ αὐτό, κ. συνάδελφοι, ἐκεῖνοι ἐξ ὑμῶν οἱ ὁποῖοι δύνασθε νὰ ἄρητε ἑαυτοὺς ὑπεράνω τῶν σημερινῶν συγκινήσεων οἱ ὁποῖοι θέλετε νὰ ἀποβλέψετε εἰς τὸ μέλλον τῆς χώρας, σκεφθῆτε πολὺ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔχετε νὰ κάμετε, προσέξατε μήπως ἐν τῇ παραφορᾷ ἀντεγκλήσεων καὶ παθῶν, σήμερον, ἀφήσητε διὰ τὴν χώραν αὐτὴν μίαν τραγικὴν κληρονομίαν πολιτικῶν ἐξελίξεων, τὴν ὁποίαν νομίζω ὅτι ὁ στοιχειώδης ἡμῶν πολιτισμὸς ἐπιβάλλει νὰ προσπαθήσωμεν νὰ ἀποφύγωμεν. (Χειροκροτήματα).
§18ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ ΤΙΝΕΣ. Κύριε Πρόεδρε, νὰ ἀναγνωσθῇ ἡ ὑποβληθεῖσα αἴτησις.
§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἐπιβάλλει αὐτὸ ὁ Κανονισμός.
§20Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, βλέπω ἀναταραχήν τινα μεταξὺ ὡρισμένων ἐκ τῶν συναδέλφων τῆς Κυβερνητικῆς, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, παρατάξεως. Κάποιος λόγος πρέπει νὰ ὑπάρχῃ. Ὁμιλοῦν περὶ αἰτήσεως. Ἐὰν ὑπάρχῃ αἴτησις, ἐὰν ὑπάρχῃ πρότασις, αἱ προτάσεις δὲν λησμονοῦνται εἰς οἱονδήποτε γραφεῖον, πρέπει νὰ ἀναγιγνώσκωνται. Δὲν γνωρίζω περὶ τίνος πρόκειται, ἀλλὰ βλέπω νὰ εἶναι συγκεντρωμένος ἀριθμὸς βουλευτῶν, ὁ ὁποῖος ζητεῖ κάτι.
§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συμβαίνει τὸ ἑξῆς: Ἔχει ὑποβληθῆ πρότασις νὰ γίνῃ ἡ ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ἐπὶ τῆς παραγραφῆς. Νομίζω, ὅτι δὲν ἦλθεν ἡ ὥρα δι’ αὐτὸ τὸ θέμα.
§22Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως δὲν ἦλθεν ἡ ὥρα, αὐτὴ εἶναι καὶ ἡ ἰδική μου κρίσις καὶ συμμερίζομαι ἀπολύτως τὴν ἰδικήν σας. Ἀλλὰ νὰ ἀναγνωσθῇ οἱαδήποτε πρότασις εἶναι δυνατόν. Φυσικὰ δὲν κατανοῶ διατὶ ἐπιμένουν οἱ κύριοι νὰ ἀναγνωσθῇ αὐτὴν τὴν στιγμήν, δεδομένου, ὅτι σχετίζεται μὲ τὴν δικονομίαν, ἡ ὁποία ἀφορᾷ τὸ τέρμα, τὴν ἔκβασιν τῆς συζητήσεως.
§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔχει τὸν λόγον.
§24Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντ. Κυβερνήσεως). Ὁ κ. Πρόεδρος ζητεῖ τὴν γνώμην τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὁ Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ ὑποκαταστήσῃ τὸ Προεδρεῖον εἰς τὴν ἁρμοδιότητά του. Θὰ τερματισθῇ ἡ συζήτησις καὶ προκειμένου νὰ γίνῃ ψηφοφορία ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, τότε ἐὰν ὑπάρξῃ ἀμφισβήτησις, θὰ γίνῃ ὀνομαστικὴ ψηφοφορία, ἐὰν θὰ ὑπάρξῃ ἀμφισβήτησις, τότε ὑποβάλλεται πρότασις ὀνομαστικῆς κλήσεως. Νομίζω λοιπὸν τὸ ὀρθόν, τὸ κανονικόν, σύμφωνα μὲ τὸν Κανονισμόν, τὸν ὁποῖον ἔπρεπε νὰ ἐπικαλεσθῇ ὁ κ. Προεδρεύων, εἶναι, ὅταν τερματισθῇ ἡ συζήτησις νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὸ θέμα τῆς παραγραφῆς. Τότε φυσικὰ θὰ γίνῃ λόγος περὶ ψηφοφορίας φανερᾶς καὶ ἀκόμη περὶ ὀνομαστικῆς κλήσεως. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀντίληψις τῆς Κυβερνήσεως. Ἀλλ’ ἐδῶ προέχει ἡ γνώμη τοῦ Προεδρείου, τὸ ὁποῖον ὀφείλει καὶ πρέπει νὰ ἐφαρμόσῃ τὸν Κανονισμόν.
§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον τοῦ Κανονισμοῦ ἐφαρμόζει τὸ Προεδρεῖον, τὸ ὁποῖον λέγει: «Πᾶσα πρότασις γίνεται μετὰ τὴν ἐξάντλησιν......».
§26Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὅπως εἶπε καὶ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἂν φθάσωμεν εἰς τὸ σημεῖον ἐκεῖνο δὲν ἠξεύρω, ἐὰν θὰ πᾶμε εἰς τὴν οὐσίαν ἢ εἰς τὸ θέμα τῆς παραγραφῆς, ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἐὰν φθάσωμεν εἰς θέμα παραγραφῆς, θὰ συζητήσωμεν, ἐὰν πρέπει νὰ γίνῃ μυστικὴ ἢ φανερὰ ψηφοφορία. Καὶ ἐκεῖ ὑπάρχει θέμα. Δὲν θέλω νὰ προλάβω τὴν γνώμην οὐδενός, ἀλλὰ καὶ ἐγὼ συνομολογῶ μὲ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ μὲ σᾶς, ὅτι, ἐφ’ ὅσον ἡ πρότασις τῶν κυρίων ἀφορᾷ τὴν ἔκβασιν τῆς ὅλης διαδικασίας, δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀναγνωσθῇ αὐτὴν τὴν στιγμήν.
§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε κ. Βασιλᾶτο.
§28Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Ὁ Πρόεδρος κ. Πιπινέλης, κύριοι βουλευταί, μὲ τὴν ὡραίαν ἀληθῶς ἀγόρευσίν του, ἐνόμισεν, ὅτι πρέπει νὰ μεμφθῇ καὶ ἡμῶν εἰς ἓν σημεῖον, ὅτι τάχα γνωρίζοντες, ὅτι συνεχῶς καὶ διηνεκῶς οἱ ἐποπτεύοντες τὴν ΔΕΗ Ὑπουργοὶ ἀπηυθύνοντο εἰς τὰς Εἰσαγγελικὰς ἀρχὰς καὶ ὡς ἐκ τούτου ἐπετέλεσαν τὸ καθῆκον των, ἡμεῖς τὸ ἠγνοήσαμεν καὶ θὰ εἴμεθα πράγματι κατακριτέοι, ἐὰν ἓν τοσοῦτον βαρυσήμαντον γεγονὸς τὸ εἴχομεν ἀγνοήσει. Θέλω νὰ δώσω ἀμέσως μίαν ἀπάντησιν, διότι καὶ νομικὸν εἶναι τὸ θέμα καὶ διότι πράγματι ἀπηύθυνε μίαν μομφὴν ἐναντίον μας. Εἶναι ἀληθές, ὅτι καὶ ὁ κ. Μάρτης διεβίβασε τὴν ἀναφορὰν τοῦ Στυλιωτοπούλου εἰς τὸν κ. Πεζόπουλον καὶ ἐκεῖνος εἰς τὸν Εἰσαγγελέα. Καὶ ἐπανειλημμένως ὁ κ. Στυλιωτόπουλος δι’ ἀναφορῶν κατέφυγεν εἰς τὸν κ. Τούσην καὶ εἰς τὸν κ. Καλλιμόπουλον. Καὶ ὁ μὲν κ. Τούσης ἐπέστρεψεν εἰς τὸν αἰτοῦντα κ. Στυλιωτόπουλον τὰ ἔγγραφά του, ὁ δὲ κ. Καλλιμόπουλος τὰ διεβίβασεν εἰς τὸν κ. Εἰσαγγελέα Ἐφετῶν διὰ τὰ καθ’ αὑτόν. Καὶ ἐκεῖνος εἰς τὸν κ. Χριστόπουλον διὰ νὰ ἐνεργήσῃ ὅ,τι δεῖ. Καὶ ὁ κ. Χριστόπουλος τὰ διεβίβασεν εἰς τὸν ἀνακριτὴν διὰ νὰ συσχετισθῇ μὲ τὴν δικογραφίαν. Τὸ γεγονὸς εἶναι βαρυσήμαντον καὶ τὸ ἐπικαλοῦμαι πρὶν εἰσέλθω εἰς τὴν οὐσίαν διὰ νὰ ἀντιληφθῇ ἡ αἴθουσα αὐτή, ὅτι ὁ Προϊστάμενος τῆς Εἰσαγγελίας, Ἀντεισαγγελεὺς Ἐφετῶν κ. Χριστόπουλος, οὐδέποτε ἐκίνησε τὴν ποινικὴν ἀγωγὴν κατὰ τοῦ Πεζοπούλου καίτοι ἔλαβεν ὅλα αὐτὰ τὰ ἔγγραφα, ἀλλὰ τὰ διεβίβασε διὰ νὰ συσχετισθοῦν. Καὶ τὸ γεγονὸς ἔχει ταύτην τὴν σημασίαν ὅπως δέχεται καὶ τὸ ὑπ’ ἀριθ. 217)62 βούλευμα: «Νομολογία. Ἀπαράδεκτος τυγχάνει ἐπίσης ὁ διὰ τοῦ αὐτοῦ ὑπομνήματος προβαλλόμενος ἰσχυρισμός, ὅτι ὁ Εἰσαγγελεὺς ἔλαβε γνῶσιν τῶν πράξεων αὐτῶν ἐκ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 67490)60 ἐγγράφου τῆς ΔΕΗ .... (ἀναγινώσκει)...». Εἶναι τὸ διαβιβαστικὸν τοῦ Μάρτη πρὸς τὸν Πεζόπουλον καὶ Πεζοπούλου πρὸς τὸν Εἰσαγγελέα. «.... δι’ οὗ διεβιβάσθησαν διάφορα ἔγγραφα εἰς τὴν Εἰσαγγελικὴν ἀρχὴν καθ’ ὅσον ὡς καὶ ἐν τῇ Εἰσαγγελικῇ προτάσει ἀναφέρεται, τὰ ἔγγραφα ταῦτα διεβιβάσθησαν πρὸς συσχετισμὸν εἰς τὸν ἀνακριτήν, ἐνεργοῦντα ἀνάκρισιν ἐπὶ ἀπιστίᾳ καὶ ἐκβιάσει, οὐχὶ δὲ διὰ νὰ ἀποτελέσωσι τὴν βάσιν πρὸς ἄσκησιν ὑπ’ αὐτῆς ποινικῆς διώξεως διὰ καταχρήσεις, ἀλλ’ οὔτε τέλος, δύναται νὰ θεωρηθῶσιν ὡς ἔγγραφος ἀνακοίνωσις ἀξιοποίνου πράξεως παρὰ δημοσίου ὑπαλλήλου, ὡς ἀπαιτεῖ τὸ μνημονευθὲν ἀνωτέρω ἄρθρον τοῦ Κώδικος Ποινικῆς Δικονομίας». Δηλαδὴ τὶ δέχεται ἡ νομολογία; Ὅτι ὅταν ἔγγραφα, ἁπλῶς, διαβιβάζονται ὑπὸ τοῦ κινοῦντος τὴν ποινικὴν ἀγωγὴν πρὸς συσχετισμόν, τοῦτο δὲν ἔχει τὴν ἐντολὴν νὰ γίνῃ καὶ ποινικὴ δίωξις. Καὶ θὰ μοῦ εἴπητε βεβαίως, ὅτι ὁ κ. ἀνακριτὴς εἶχε τὸ δικαίωμα νὰ ζητήσῃ τὴν ἐντολήν. Ἀλλὰ νὰ μὴ λησμονῶμεν, ὅτι ὁ Πρωτοδίκης δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἔλθῃ εἰς διαφωνίαν μὲ τὸν Εἰσαγγελέα Ἐφετῶν. Τοῦτο A PRIORI, διὰ νὰ μὴ παραμείνῃ ἡ ἐντύπωσις, ὅτι πρῶτον, οἱ κ.κ. Ὑπουργοί, ἐπετέλεσαν τὸ καθῆκον των διαβιβάζοντες τὰ ἔγγραφα καὶ δεύτερον, ὅτι ἡ διαβίβασις τῶν ἐγγράφων ἐνεῖχε τὴν ἔννοιαν τῆς ἐγέρσεως τῆς ποινικῆς ἀγωγῆς καὶ τρίτον, ὅτι τάχα, ἡμεῖς, οἱ συντάξαντες τὸ πόρισμα καὶ δικηγόροι ὄντες, αὐτὸ τὸ βαρυσήμαντον γεγονὸς τὸ ἠγνοήσαμεν. Κατὰ τὴν μακράν μου δικηγορικὴν σταδιοδρομίαν κύριοι βουλευταί, ἡ θέσις τοῦ συνηγόρου πάντοτε μὲ εἵλκυσε. Θέλγει ἀληθῶς ἡ θέσις τοῦ ὑπερασπιστοῦ ἐν τῇ ποινικῇ δίκῃ. Ἀλλὰ τὸ δικηγορικὸν λειτούργημα εἶναι ὑποχρεωμένον νὰ ἔχῃ καὶ ἄλλα καθήκοντα. Νὰ προστατεύῃ καὶ τὰ δικαιώματα τὰ ἰδιωτικά, καί, ὡς ἐκ τούτου, ὁ συνήγορος ἐμφανίζεται καὶ ὡς πολιτικὸς ἐνάγων. Ἄλλο τὸ ζήτημα, ἐὰν ἡ θέσις αὐτὴ οὐδέποτε ἀληθῶς μὲ ἐνέπνευσεν. Ἐφρόντισα ὅμως πάντοτε ἀπὸ τῆς θέσεως ἐκείνης νὰ εἶμαι πολὺ ἐπιφυλακτικὸς καὶ δὲν ἐδίστασα νὰ ἔλθω πολλὰς φορὰς εἰς διαφωνίαν μὲ τοὺς ἐντολεῖς μου καὶ ἔχω νὰ ἀναφέρω παραδείγματα ὅτι ἐζήτησα ὡς πολιτικὸς ἐνάγων καὶ τὴν ἀπαλλαγὴν τῶν κατηγορουμένων. Καὶ τὸ λέγω τοῦτο, διότι ἐπικαλοῦμαι εὐθὺς ἀμέσως παράδειγμα ἐπίκαιρον καὶ οὐσιῶδες. Ποῖον; Ὡς γνωρίζετε — ἐπανέρχομαι εἰς τὸν Στυλιωτόπουλον — οὗτος ἐπειδὴ κατήγγειλε τὰς ἀτασθαλίας Ἀλεξάτου ἐδιώχθη ἀπηνῶς καὶ ἀπελύθη καὶ ὅταν ἤγειρεν ἀγωγὴν διὰ νὰ διεκδικήσῃ τὰ δικαιώματά του, τότε εἶδε τὸ πρῶτον ἓν πόρισμα μιᾶς Ἐπιτροπῆς ἀπὸ τοὺς κ.κ. Κλεώπαν, Κοζυράκην καὶ Κυριακίδην, τὸ ὁποῖον δέχεται μέν, ὅτι ὁ κ. Στυλιωτόπουλος ἀληθῶς κατήγγειλεν, ἀλλὰ λόγῳ τοῦ πολυταράχου οἰκογενειακοῦ του βίου καὶ ἐπειδὴ λαβὼν γνῶσιν ἐγγράφου, ἴσως εἶναι ἐπικίνδυνος διὰ τὴν ΔΕΗ, ἔπρεπε νὰ ἀπολυθῇ. Τότε κατεμήνυσε τοὺς συκοφάντας του καὶ ἔγινε δίκη ἐνώπιον τοῦ τριμελοῦς Ἐφετείου Ἀθηνῶν. Καὶ κατεδικάσθησαν καὶ οἱ τρεῖς εἰς πολύμηνον φυλάκισιν. Ἤσκησαν ἔφεσιν καὶ παρέστην καὶ εἶναι ἡ ὑπ’ ἀριθ. 315)1962 ἀπόφασις τοῦ τριμελοῦς Ἐφετείου Ἀθηνῶν. Κατὰ τὴν μακρὰν ἐκείνην διαδικασίαν, κατὰ τὴν ἄποψίν μου, ἐμοῦ τοῦ δικηγόρου τοῦ Στυλιωτοπούλου, τοῦ πολιτικῶς ἐνάγοντος, προέκυπτεν, ὅτι ὁ μόνος ἔνοχος ἦτο ὁ Κλεώπας, διότι ἐκεῖνος εἶχε μεταβῆ εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν καὶ καλῶς ἢ κακῶς μετέφερε τὰς πληροφορίας. Καὶ εἶχα τὸ θάρρος εἰς τὴν ὑπόθεσιν Στυλιωτοπούλου, ποὺ τὰ μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς ποὺ τὸν ἀντεμετώπισαν εἶδαν πόσον πείσμων καὶ ἐπίμονος ἦτο καὶ ὡς διάδικος νὰ ἐγερθῶ καὶ νὰ εἴπω, ὅτι διὰ τὸν Κοζυράκην καὶ Κυριακίδην προέκυψαν ἀμφιβολίαι καὶ ἐπαφέθην εἰς τὴν κρίσιν τοῦ δικαστηρίου. Ἔτσι συνηθίζω νὰ ἐπιτελῶ τὸ καθῆκον μου. Καὶ κάτι ἄλλο. Συνεπείᾳ ἰδικῆς μου ἐπερωτήσεως, συνεστήθη Ἐξεταστικὴ τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπὴ διὰ τὰ λεγόμενα σκάνδαλα ΜΑΡΚΕΝΤΙΛΕ καὶ συμμετεῖχον εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἐκείνην καὶ ἤμουν εἰσηγητὴς καὶ μετὰ πολύμηνον καὶ ἐκεῖ κοπιωδεστάτην ἐργασίαν, διότι οἱ φάκελλοι ἦσαν ἐπίσης ὀγκώδεις, κατελήξαμεν εἰς ἀπαλλακτικὴν πρότασιν. Καὶ ὁ Εἰσηγητὴς Βασιλᾶτος, ἀντιμετωπίζει πολιτικοὺς ἀντιπάλους, μέ τινας τῶν ὁποίων οὔτε τότε ἀντήλλασε χαιρετισμόν, οὔτε καὶ σήμερον, ἀπεφάνθη ὡς ἑξῆς: «Σελὶς 101...... (ἀναγινώσκει)......». Βουλὴ τῶν Ἑλλήνων Ἐξεταστικὴ τῶν Πραγμάτων Ἐπιτροπὴ Ἡ Ὑπόθεσις Μερκαντίλε Γενικὴ Εἰσήγησις Γ. Β. Παμπούκα, Βουλευτοῦ Κορινθίας. Σελὶς 101. «Γ. Βασιλᾶτος. Μετὰ τὸν θόρυβον, ὅστις εἶχε δημιουργηθῆ περὶ τὰς συμβάσεις μετὰ τῆς Μερκαντίλε ἐπὶ τοῦ ὁποίου εἶχε συγκλονισθῆ τὸ πανελλήνιον, ὀρθῶς ἀπεφασίσθη ἡ σύστασις τῆς ἐπιτροπῆς μας. Εἶμαι εὐτυχὴς δυνάμενος νὰ ὑποστηρίξω, ὅτι ἐκ τῆς πολυμήνου κοπιώδους καὶ ἐμπεριστατωμένης μελέτης τῶν ὀγκωδεστάτων φακέλλων προέκυψεν, ὅτι οὐδεὶς ἐκ τῶν διαχειρισθέντων τὰς συμβάσεις ταύτας δύναται νὰ κατηγορηθῇ διὰ ἰδιοτέλειαν ἢ δόλον, ἀκόμη δὲ οὔτε δι’ ἀσυγχώρητον ἀμέλειαν περὶ τὴν ἐφαρμογὴν τῶν κειμένων νόμων, ἐξ ἧς νὰ προέλθῃ ἡ ζημία. Εἶναι εὐχάριστον, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι δυνάμεθα νὰ διακηρύξωμεν τὴν ἀλήθειαν ταύτην». Ἔτσι ἀντεμετωπίσαμεν τοὺς ἀντιπάλους μας πολιτικούς, διότι ἀνθρώπινα κριτήρια ἐθέσαμεν καὶ προσπάθεια κατεβλήθη πάντοτε ἀντικειμενικῆς ἐξετάσεως τῶν θεμάτων καὶ θέλω νὰ πιστεύω, ὅτι ἐὰν μὲ τιμήσητε διὰ τῆς προσοχῆς σας καὶ σήμερον, θὰ ἀντιληφθῆτε, ὅτι καὶ ἐν προκειμένῳ, πᾶσα κατεβλήθη προσπάθεια ἀντικειμενικῆς κρίσεως καὶ νὰ ἀρθῶμεν εἰς τὸ ὕψος τῶν περιστάσεων. Δὲν γνωρίζω, ἐὰν τὸ ἐπετύχαμεν πέρα γιὰ πέρα ὡς ἄνθρωποι, διότι ἄνθρωποι εἴμεθα, ἀλλὰ πιστεύω μετὰ πάθους καὶ ὑποστηρίζω, ὅτι ὁπουδήποτε εὑρισκόμενοι ἐν ἀμφιβολίᾳ, πάντοτε ὑπήρξαμεν ἀπαλλακτικοὶ καὶ μόνον ἐκεῖ ὅπου εἴχομεν ὄχι ἁπλῶς ἐνδείξεις, ἀλλὰ ἀδιάσειστα στοιχεῖα ἐλάβαμεν τὴν ἀπόφασιν, ἀντιμετωπίζοντες καὶ τὴν ἐπερχομένην θύελλαν καὶ τὰς ὕβρεις καὶ τὰς συκοφαντίας νὰ εἴπωμεν ὅτι προκύπτουν ἐνδείξεις καὶ εἰσηγήθημεν εἰς τὴν Βουλὴν διὰ τὸ Αʹ Κεφάλαιον τὴν παραπομπὴν καὶ διὰ τὸ Βʹ Κεφάλαιον τὴν παραπομπήν. Κύριοι συνάδελφοι, ἐγένετο ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον κ. Ράλλην ἕνας ὑπαινιγμός, ὅτι τάχα ἡμεῖς διαθέτοντες τὴν πλειοψηφίαν, ἐκάμαμεν ὅ,τι ἠθέλαμεν. Τοῦτο εἶναι ἀνακριβέστατον. Παρακαλῶ τοὺς κυρίους συναδέλφους τῆς μειοψηφίας, οἱ ὁποῖοι ἐμόχθησαν ὅπως καὶ ἡμεῖς διὰ τὴν ἐργασίαν αὐτήν, διὰ τὴν ὁποίαν οἱ Ἀνώτατοι Δικαστικοὶ ἐχρειάσθησαν δύο χρόνια, καὶ εἶπον, ὅτι 22 μῆνες δὲν ἦσαν χρόνος ἐπαρκὴς καὶ ἀπὸ ἡμᾶς ἤχθη ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας ἐντὸς 3½ μηνῶν, παρακαλῶ νὰ μοῦ ὑποδείξουν ἕνα μάρτυρα, τὸν ὁποῖον ἢ ἐγὼ ἢ ἡ πλειοψηφία ἠρνήθη νὰ τὸν καλέσῃ διὰ νὰ τὸν ἐξετάσῃ, ἢ ὅτι ἐζητήθη οἱονδήποτε ἔγγραφον καὶ τὸ ἠρνήθημεν. Καὶ τὸ λέγω τοῦτο διότι εἰς ἄλλην περίπτωσιν, ὅτε ἐκεῖνοι ἦσαν πλειοψηφία καὶ ἡμεῖς μειοψηφία, ἀντεμετώπισα στυγνὴν τὴν ἄρνησιν. Ἀτυχῶς, λείπει ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν. Ὅταν κάποτε, τὴν 30.11.54 καὶ ἐκεῖνος εἶχε τὴν περιπέτειαν τῆς ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων ἐπιτροπῆς καὶ ἐκάλεσεν ἡ πλειοψηφία τῆς ἐπιτροπῆς ἀνήκουσα εἰς τὴν παράταξιν ἐκείνην, τὸν κ. Ξανθόπουλον–Παλαμᾶ δὶς ἀπὸ τὴν Νέαν Ὑόρκην νὰ τὸν ἐξετάσῃ, τὸν κ. Νικολαΐδην ἀπὸ τὸ Παρίσι, τὸν κ. Τσιμικάλην ἀπὸ τὴν Βόννην καὶ ὅταν παρεκαλέσαμεν νὰ κληθῇ καὶ ὁ ἀείμνηστος Μαντζαβῖνος, ὁ ὁποῖος συνώδευε τὸν κ. Μαρκεζίνην εἰς Γερμανίαν, ἠρνήθησαν καὶ ἐξεδόθη ἡ ἀπόφασις, ὅτι ἐφωτίσθη ἡ Ἐπιτροπή.
§29Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κακῶς, χωρὶς ἄλλο.
§30Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Θὰ παρακαλέσω κ. Πρόεδρε, ἐπειδὴ εἶμαι πολὺ κουρασμένος καὶ ἔχω ὑποστῆ καὶ ὑπερκόπωσιν ἀπὸ αὐτὴν τὴν ἱστορίαν, ἐὰν θέλατε οἱανδήποτε πληροφορίαν, εἰς τὸ τέλος.
§31Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν θέλω οὐδεμίαν πληροφορίαν μίαν λέξιν εἶπον. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Ε. Μπακλατζῆς).
§32Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Μὲ παρεξηγήσατε, κ. Ἀρχηγὲ τῆς Ε.Ρ.Ε., δὲν τὸ λέγω δι’ ὑμᾶς. Τώρα, θέλω νὰ ἀπαντήσω εἰς μίαν ἐπιστολὴν ποὺ ἐπεδείχθη, τοῦ μεσίτου, ὅτι τάχα δὲν κατωνομάζετο, διότι ὑπῆρχε φόβος τις ἐπηρεασμοῦ του. Δύνανται νὰ ἀναφέρουν ἕνα μάρτυρα, τὸν ὁποῖον νὰ ἐπλησίασε τις ἐξ ἡμῶν, νὰ τὸν εἶδε καὶ νὰ τοῦ συνέστησέ τι; Δύνανται νὰ ἰσχυρισθοῦν ὅτι κατὰ τὴν ἐξέτασιν τῶν μαρτύρων ὑπῆρξεν ἔστω καὶ ἐπιτίμησις ἢ παρατήρησις; Ἄλλο τί ἐλέχθη εἰς τὴν Βουλὴν περὶ αὐτοῦ. Ἀλλὰ θὰ ἤθελα, ὅλοι ὅσοι παρήλασαν ἐνώπιον ἡμῶν καὶ εὐτυχῶς ὑπάρχουν καὶ ὁ κ. Παπαληγούρας καὶ ὁ κ. Κανελλόπουλος καὶ ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης, νὰ εἴπουν ἐὰν συμπεριεφέρθημεν μὲ ὅσην ἦτο δυνατὸν ἀνθρωπίνην προσήνειαν, ἐπιτελοῦντες μίαν μεγάλην ἀποστολήν, διότι ἐγνωρίζαμεν, ὅτι ἐγκαλούμενοι ἦτο ἕνας πρώην Πρωθυπουργός, ἕνας συνάδελφος καὶ ἕνας πρώην συνάδελφος. Συνεπῶς, τὸ λεχθὲν περὶ Σπανουδάκη, ὅτι ἀποκρύπτεται τὸ ὄνομα μὴ τυχὸν ἐπηρεασθῇ, ἦτο ἄδικον καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ δώσωμεν σημασίαν εἰς τὴν ἡμερομηνίαν μιᾶς ἐπιστολῆς, κατὰ τὴν ὁποίαν ἕνας μεσίτης καὶ θὰ ὁμιλήσω περὶ αὐτοῦ, ἔκαμε μίαν μεσιτείαν εἰς τὸν πρωθυπουργὸν τῆς χώρας καὶ δὲν κατεχώρησεν εἰς τὰ ἐπίσημα βιβλία τὴν πρᾶξιν ταύτην. Κύριοι, ἐνόμισα, ὅτι ἡ εἰσαγωγὴ αὐτὴ ἐπεβάλλετο, καὶ θέλω ἕνα παράπονο νὰ διατυπώσω, ὡς βουλευτής, ὡς Ἕλλην πολίτης, ὅτι κοινῇ καὶ ὁμοφώνῳ ἀποφάσει τὸν νόμον περὶ εὐθύνης Ὑπουργῶν ἐπιτελοῦντες, ἔπρεπε νὰ κληθῇ καὶ ὁ κ. Καραμανλῆς. Εἶναι πρὸς τιμὴν τοῦ κ. Παπαληγούρα, ὅτι πρὶν ἢ σκεφθῶμεν νὰ τὸν καλέσωμεν, ἐὰν θέλῃ, διότι δυνητικὴ εἶναι ἡ ἐμφάνισις τοῦ ἐγκαλουμένου, ἐκεῖνος ἔσπευσεν ἀμέσως καὶ ἐδήλωσεν, ὅτι ἐπιθυμεῖ νὰ ἐμφανισθῇ τὸ ταχύτερον ἐνώπιον τῆς Ἐπιτροπῆς. Καὶ συνετάγη ἡ κλῆσις κατὰ τὸν ἀνθρωπίνως δυνατὸν ἤπιον τρόπον, ἐτέθη ὑπ’ ὄψιν τῶν κυρίων συναδέλφων τῆς μειοψηφίας, ἐκεῖ δὲν ὑπῆρξε πλειοψηφία καὶ μειοψηφία, τὴν ἐνέκριναν καὶ τὴν ἀπεστείλαμεν καὶ μᾶς ἐπεστράφη μὲ τὴν δήλωσιν τοῦ κ. Προξένου, ὅτι ἠρνήθη νὰ τὴν παραλάβῃ. Καὶ ἐπεστράφη μὲ εἰδικὸν ἀπεσταλμένον καὶ ἀπὸ τηλεφώνου ἐλέχθη, ὅτι ἀρνεῖται νὰ τὴν παραλάβῃ. Δικαίωμά του ἦτο, οὔτε κάνω κριτικήν, ἀλλὰ ἔχω καὶ ἐγὼ τὸ δικαίωμα νὰ ἐνθυμηθῶ ἀπὸ τὸν Πλάτωνα, αὐτὰ ποὺ εἶπεν ὁ σοφώτερος τοῦ κόσμου, ὁ Σωκράτης, ὅταν παρεκινεῖτο νὰ δραπετεύσῃ ἀπὸ τὸν Κρίτωνα. Ἐὰν ἐγὼ ὁ Σωκράτης ἢ οἱοσδήποτε ἄλλος ἀσεβήσῃ πρὸς τοὺς νόμους, τότε τὸ Κράτος καταρρέει. Πάντως ἡ ἔλλειψις σεβασμοῦ πρὸς τοὺς νόμους καὶ πρὸς τὸ Κράτος, καταστρέφει καὶ τὸ Κράτος. Καὶ ἐν προκειμένῳ, ὁμόφωνος ἦτο ἡ ἀπόφασις τῆς Ἐπιτροπῆς, τὴν ὁποίαν ἐξέλεξεν ὁμοφώνως ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, νὰ ἀποδεχθῶμεν αὐτὴν τὴν ἐπιστροφὴν ὡς ἀπαράδεκτον. Κριτικὴν δὲν κάμνω. Κύριοι βουλευταί, ἐπισημαίνω δύο γεγονότα τὰ ὁποῖα ἡ ἔκθεσις τῶν κυρίων συναδέλφων τῆς μειοψηφίας ἠγνόησεν. Πρῶτον, τὸ πόρισμα τῆς Ἐπιτροπῆς τῶν ἀνωτάτων δικαστικῶν, ἀκούσατε καὶ θὰ τὸ ἀκούητε συνεχῶς, ὅτι τί ἄλλο ἠθέλατε νὰ κάμωμεν; Συνεστήσαμεν τὴν ἐπιτροπὴν τῶν Ἀνωτάτων Δικαστικῶν διὰ νὰ ἀνεύρῃ τὰς εὐθύνας καὶ νὰ ἐπιβληθοῦν κυρώσεις. Αὐτὸ εἶπεν ὁ συνάδελφος τῆς πλειοψηφίας κ. Τσιριμῶκος ἦτο τέχνασμα. Καὶ ἦτο τέχνασμα. Καὶ θὰ ἐπανέλθω ἐπ’ αὐτοῦ καὶ ἐγὼ διὰ νὰ συμπληρώσω ὅσα ὀρθότατα ἀνέπτυξεν ὁ κ. Τσιριμῶκος, διὰ νὰ ἀποδειχθῇ, ὅτι ὁ νόμος ἐκεῖνος ἀπέβλεπεν ἀκριβῶς νὰ προστατευθῇ ὁ Πεζόπουλος. Δι’ αὐτὸ αἰσθάνομαι ἱκανοποίησιν προσωπικὴν διότι ὅταν ἤρχισεν ἡ συζήτησις τοῦ περιφήμου νομοσχεδίου τὴν 22.7.62, εἶπον καὶ εἶναι ἀναγεγραμμένα εἰς τὰ πρακτικά, αὐτὸς εἶναι ὁ πλέον πρόσφορος τρόπος διὰ νὰ ἀναζητηθοῦν εὐθῦναι; Δὲν εἶναι ὁ πλέον πρόσφορος τρόπος μὲ ἕνα νομοσχέδιον... Καὶ ἐν συνεχείᾳ ἐτόνισα «ἡ Κυβέρνησις φοβεῖται τὸν Πεζόπουλον». Καὶ ἔρχεται ἡ μειοψηφία διὰ τοῦ πορίσματός της σήμερον νὰ ἐπαληθεύσῃ τὸ γεγονός, ὅτι οὐδεμίαν λέξιν διὰ τὸν Πεζόπουλον, οὐδεμίαν παράβασιν αὐτοῦ ἐπισημαίνει, οὐδεμίαν ἐναντίον του λέξιν ἀναφέρει καὶ ταῦτα ὅταν ἔχῃ ὑπ’ ὄψει της τὸ πόρισμα τῶν τριῶν ἀνωτάτων δικαστικῶν. Διότι ἐνῷ ἀγνοεῖ τὸ πόρισμα, συνεχῶς προσφυγὴ γίνεται εἰς τὰς ἀπόψεις τοῦ κ. Χαρμπούρη, ὅπου μειοψηφεῖ. Ἀλλὰ καὶ ἐδῶ ὁ κ. Χαρμπούρης εἶναι σύμφωνος καὶ δέχεται τὸ πόρισμα διὰ τὸν Πεζόπουλον. «Εἶναι δεδομένον, ὅτι οὗτος συνεφώνησε μετὰ τῆς OL–CO καὶ ὡρισμένα ἄλλα πρόσωπα, ὡρισμένα ἀνταλλάγματα κλπ. κλπ.». Ἐὰν πράγματι εἶχον ἀποσκοπηθῆ ἐρευνῶντες καὶ διαπιστώνοντες ἀδικήματα νὰ τὰ στείλουν εἰς τὸν Εἰσαγγελέα, ἀπὸ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ πορίσματος θὰ εἶχε διαταχθῆ καὶ ἡ σύλληψις. Ἀλλὰ τὸ ἀγνοοῦν ἐντελῶς καὶ μάλιστα εἶπεν ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης ὅτι ἕνα κατηγορούμενον πρὶν ἐκδοθῇ τελεσίδικος ἀπόφασις, δὲν πρέπει κανεὶς νὰ τὸν κατηγορῇ. Συμφωνῶ, ἀλλὰ ἐδῶ δὲν κατηγοροῦμεν ἀνθρώπους κατὰ τῶν ὁποίων ὑπάρχουν ὑποψίαι. Σεῖς μὲ τὸ νομοσχέδιόν σας ἐξελέξατε τὴν ἐπιτροπήν, ἡ ὁποία ἔφερεν ἕνα πόρισμα ἀξιέπαινον ἀπὸ πάσης ἀπόψεως μὲ τὴν μεθοδικότητα καὶ τὴν ἐξονυχιστικὴν τῶν πραγματικῶν περιστατικῶν ἔρευναν. Διαπιστώνει τὰ ἐγκλήματα καὶ ἐπειδὴ βεβαίως εἴχατε λάβει τὴν πρόβλεψιν τὸ πόρισμα αὐτὸ νὰ μὴ πάῃ εἰς τὸν Εἰσαγγελέα, νὰ μὴ πάῃ εἰς τὸν ἀνακριτήν, ἀλλὰ ποῦ; Νὰ πάῃ εἰς τὸν Πρωθυπουργόν, ὁ ὁποῖος μετέβαλεν ἑαυτὸν εἰς ἀρχιδικαστὴν καὶ ἐκεῖνος θὰ ἔκρινεν ἐὰν θὰ ὡδηγεῖτο ἡ ὑπόθεσις εἰς τὴν ποινικὴν ἀνάκρισιν ἢ θὰ ἐκαλύπτετο ὅπως ἔγινεν ἀπόπειρα ἄλλοτε καὶ μὲ τὸ πόρισμα Γεωργίου εἰς τὴν ὑπόθεσιν Λαμπράκη. Χαίρω πολύ, διότι καὶ πάλιν ἐπαληθεύουν ὅσα εἶπα τὸ 1962, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐφοβεῖτο τὸν Πεζόπουλον. Καὶ σήμερον τὸν φοβεῖσθε τὸν Πεζόπουλον. Καὶ θὰ εἴπωμεν, ὅταν θὰ ἔλθωμεν εἰς τὰ κατ’ ἰδίαν κεφάλαια, διατὶ φοβεῖσθε τὸν Πεζόπουλον. Καὶ τώρα εἰσέρχομαι εἰς τὴν ἔρευναν τῆς ὑποθέσεως. Αἱ γαλλικαὶ πιστώσεις, καὶ πάλιν αἰσθάνομαι ἱκανοποίησιν, διότι σήμερον συμφωνοῦν μαζί μας, κατὰ τὸ 1954 ἠκούσαμεν ἐν τῇ αἰθούσῃ αὐτῇ μύδρους καὶ ἐναντίον τοῦ κ. Μαρκεζίνη καὶ ἐναντίον τοῦ κ. Καψάλη καὶ διὰ τὰς γαλλικὰς πιστώσεις, ὅτι ἦσαν κάτι ὄχι τὸ ἄξιον λόγου, καὶ δὲν θέλω νὰ πιστεύσω τὸν Πεζόπουλον, ὁ ὁποῖος λέγει, ὅτι ἐξεδηλώθη ὁ κ. Παπαληγούρας κατὰ τῶν γαλλικῶν πιστώσεων, ὄχι διὰ τὰ μειονεκτήματα, διότι εἶχον καὶ μειονεκτήματα, τὰ τοῦ Καίσαρος τῷ Καίσαρι, καὶ βραχυπρόθεσμοι ἦσαν καὶ οἱ Γάλλοι ἀπαιτητικώτατοι ἦσαν, ἀλλὰ ἀκριβῶς λόγῳ τῆς πολεμικῆς του τὴν ἐποχὴν ἐκείνην κατὰ Μαρκεζίνη καὶ δὲν θὰ τὸ ἐμνημόνευα τὸ γεγονός, ἐὰν δὲν εἶχον ἤδη κατάθεσιν τοῦ κ. Παπαληγούρα τὸ 1955 εἰς τὴν Ἐξεταστικὴν τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπήν, ἡ ὁποία πᾶν ἄλλο ἢ φιλικὴ διὰ τὸν κ. Μαρκεζίνην ἦτο...
§33Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Πρῶτον, ὄχι διὰ τὰς γαλλικὰς πιστώσεις.
§34Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Παρακαλῶ, ἡ κατάθεσις δὲν ἦτο διὰ τὰς Γαλλικὰς πιστώσεις, ἔχετε δίκαιον. Ἀλλὰ ἔλεγε τοῦτο ὁ Πεζόπουλος, εἰς τὸ ὑπόμνημά του, σελ. 164. Ἰσχυρίζεται, ὅτι ὁ κ. Παπαληγούρας ἦτο κατὰ τῶν Γαλλικῶν πιστώσεων λόγῳ ἀντιπολιτευτικῆς πρὸς τὸν κ. Μαρκεζίνην τακτικῆς. Καὶ δὲν θὰ τὸν ἐπίστευα, διότι δὲν ἠμπορῶ νὰ πιστεύω, ὅταν δὲν ἐπαληθεύετε μὲ ἔγγραφα, τὸν κ. Πεζόπουλον, ἐὰν δὲν εἶχον καὶ τὴν ἀγόρευσίν σας εἰς τὴν Βουλὴν τὸν Νοέμβριον τοῦ 1954 καὶ τὴν κατάθεσίν σας, ἐκ τῆς ὁποίας ἀποδεικνύεται πάγματι ἡ τότε δεινὴ ρῆξις καὶ ἔρις μὲ τὸν κ. Μαρκεζίνην. Εἶχον πράγματι αἱ Γαλλικαὶ πιστώσεις καὶ τὰ πλεονεκτήματα καὶ τὰ μειονεκτήματα. Μειονέκτημα ἦτο, ὅτι ἦτο ἡ πρώτη χώρα μετὰ τὴν Ἀμερικήν, ὅταν ἤρχισεν ἡ Ἀμερικανικὴ βοήθεια νὰ ἐλαττώνεται, ποὺ ἠθέλησε νὰ δώσῃ πιστώσεις, ἀλλὰ αὐταὶ ἦσαν βραχυπρόθεσμοι καὶ ἡ ἀλήθεια εἶναι ὅτι καὶ ὁ τρόπος μὲ τὸν ὁποῖον συνήφθησαν— αὐτό, βεβαίως, βαρύνει τὸν Νομικὸν Σύμβουλον τοῦ Ὑπουργείου τοῦ Συντονισμοῦ τότε— δὲν εἶχε κατοχυρώσει πλήρως τὰ Ἑλληνικὰ συμφέροντα. Καὶ ὅταν ἡ Κυβέρνησις ἐκάλεσε τὴν ΔΕΗ νὰ ἀπορροφήσῃ ἐκείνας τὰς πιστώσεις, ἡ ΔΕΗ ἀντέδρασε, δὲν ἔδειξε καμμίαν προθυμίαν. Καὶ ἐν συνεχείᾳ θὰ ἴδωμεν, ὅτι πάντοτε καὶ ὁ τότε Πρόεδρος, ὁ κ. Δημητρακόπουλος, καὶ ὁ Ναύαρχος Καραβίδας καὶ ὁ Παπαλεονάρδος, ἠγωνίσθησαν ὅσον τὸ δυνατὸν ἀντιμετωπίζοντας τὴν περίφημον OL–CO, ἡ ὁποία τὸ 1953 ἔγινε μειοδότης καὶ διὰ τὰ ἔργα τοῦ Μέγδοβα καὶ διὰ τὴν προμήθειαν τοῦ ὑλικοῦ, ἡ ὁποία ἀπεδείχθη, ὅτι ἦτο καὶ πλεονεκτικὴ καὶ κακόπιστος. Δυστυχῶς, ὅπως προκύπτει ἀπὸ μίαν κατάθεσιν τοῦ Φιλαρέτου ἐνώπιον τοῦ κ. Χαρμπούρη, ἀπὸ τὸ 1953 ἤδη ὑπῆρχον συναλλαγαὶ OL–CO–Πεζοπούλου. Διότι, καταθέτει ὁ Φιλάρετος, ἔκτοτε ἐπροθυμοποιήθη ἡ OL–CO νὰ δώσῃ ἀμοιβὴν εἰς τὸν Πεζόπουλον, ἀλλὰ ἐκεῖνος ἠρνήθη. Καὶ ὑπάρχει καὶ ἄλλη κατάθεσις τοῦ Φιλαρέτου, περισσότερον συγκεκριμένη. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς, τὸ λέγει καὶ ὁ κ. Χαρμπούρης, προκύπτει ἀπὸ ὅλα τὰ στοιχεῖα, ὁ Πεζόπουλος ἐτάχθη μὲ τὰς Γαλλικὰς ἀπόψεις καὶ ἦτο ὁ ἔνθερμος ὑποστηρικτὴς αὐτῶν. Τὸν Δεκέμβριον τοῦ 1954 ἡ Κυβέρνησις ἠξίωσεν ἀπὸ τὴν ΔΕΗ νὰ δεχθῇ καὶ νὰ ἀγοράσῃ μέχρι 200 ἑκατ. ὑλικὰ διανομῆς, κυρίως καλώδια. Τὴν εἰσήγησιν τὴν ἔκαμεν ὁ κ. Πεζόπουλος καὶ ἦτο ἡ πρώτη του εἰσήγησις. Τότε δέον νὰ λεχθῇ, ὅτι καίτοι ἀκόμη ἡ EBASCO διηύθυνε τὴν Δ.Ε.Η., διὰ πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, ἀνετέθη ἡ διαχείρισις τῆς ΔΕΗ εἰς τὸν Πεζόπουλον καὶ θὰ ἴδωμεν κατωτέρω πῶς τὴν διεχειρίσθη. Ἡ πρώτη εἰσήγησις ἦτο νὰ δεχθῇ καλώδια 200 ἑκατ., τὰ ὁποῖα, διεπιστώθη ἀμέσως ἀπὸ τὸν Καραβίδαν, ἦσαν κατὰ 14%, ἀκριβότερα ἀπὸ τὴν προσφορὰν τῆς ΖΗΜΕΝΣ, καὶ ἀντετάχθη δεινῶς ὁ Φλαμπουριάρης, ἦλθεν εἰς δεινὴν διένεξιν καὶ παρὰ τὴν ἐπιμονὴν τοῦ κ. Πεζοπούλου, τὸ Συμβούλιον ἀπέρριψεν αὐτὴν τὴν προσφορὰν καὶ ἐπανῆλθεν εἰς τὰς 27 Δεκεμβρίου. Εἰς τὰς 29, ἐπείγουσα διαταγὴ τοῦ Ὑπουργοῦ Βιομηχανίας νὰ ἐπανέλθουν καὶ νὰ συζητήσουν. Καὶ γράφει εἰς τὸ σημείωμά του ὁ κ. Δημητρακόπουλος· ὅτι συντελεστὴς ἐξαναγκασμοῦ ἦτο καὶ τὸ γεγονός, ὅτι εἰς τὸ ἔγγραφον ἀναφέρεται ἡ ἀπόφασις νὰ ἀναγράψῃ ἑκάστου συμβούλου τὴν γνώμην. Καὶ τοῦτο, διότι ἔληγεν ἡ θητεία δύο μελῶν. Καὶ πράγματι ὁ Φλαμπουριάρης, ἀπελύθη τὴν 1ην Ἰανουαρίου 1955. Ὁ Φλαμπουριάρης ἀπολυθείς, ἀπηύθυνε δύο ὑπομνήματα εἰς τὸν τότε Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ κ. Παπαληγοῦραν, καὶ κατήγγειλε σαφῶς καὶ ἀπεριφράστως καὶ τὴν ἀπόπειραν τοῦ Πεζοπούλου, νὰ ζημιώσῃ τὴν ΔΕΗ μὲ τὴν προσφορὰν ἐκείνην τῆς OL–CO, διότι ἐὰν ἐγένετο δεκτή, ἡ ζημία τῆς ΔΕΗ θὰ ἦτο μεγαλυτέρα καὶ τοῦ 14%, καὶ ἀσφαλῶς θὰ εἶχε κέρδος ὁ Πεζόπουλος, ὁ ὁποῖος τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ἐνεφανίζετο εἰς τὸ Συμβούλιον ὅτι ἦτο ἰσόβιος. Καὶ ἐπηκολούθησε καὶ δεύτερον ὑπόμνημα τοῦ κ. Φλαμπουριάρη, δριμύτατον, τὸ ὁποῖον περιῆλθεν εἰς χεῖρας τοῦ κ. Πεζοπούλου καὶ ἐκεῖνος προσεποιήθη, ὅτι δὲν ἀντιλαμβάνεται καὶ δὲν ἐμήνυσεν, ἀλλὰ ὁ κ. Φλαμπουριάρης ἐτέθη ἐκτὸς τῆς ΔΕΗ. Καὶ διερωτῶμαι, βεβαίως, ἀπὸ μίαν καταγγελίαν τοῦ καθηγητοῦ κ. Φλαμπουριάρη, δὲν εἴχομεν τὴν ἀξίωσιν νὰ στραφῇ ἀμέσως ὁ προϊστάμενος Ὑπουργὸς Βιομηχανίας καὶ ὁ ἐποπτεύων Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ κατὰ τοῦ Πεζοπούλου, ἀλλὰ ἔγινε κάτι, ἔγινε καμμία σύστασις, ἔγινε καμμία ὑπόδειξις πῶς ἐτόλμα αὐτὸς ὁ κύριος νὰ λέγῃ ὅτι εἶναι ἰσόβιος; Καὶ ἰδοὺ ἐν συνεχείᾳ, διότι ἀσφαλῶς δὲν ἠνωχλήθη παντάπασιν ὁ κ. Πεζόπουλος. Τὸν Ἰούνιον, ὅτε ἔληξεν ἡ σύμβασις μὲ τὴν EBASCO καὶ ἀπεσύρετο ὁ κ. Μαγγιῶρος, ἀνώτερον στέλεχος τῆς OL–CO, διορίζεται ἀπὸ τὸν κ. Πεζόπουλον εἰς τὴν ΔΕΗ καὶ αἱ ἐνέργειαί του εἶναι αἱ ἀκόλουθοι: Ἐν πρώτοις ἔκαμε πλαστογραφίαν καὶ παρέτεινεν ἀναδρομικῶς ὑπογράψας τὴν σύμβασιν μεταφορέως τοῦ ὑποκαταστάτου τῆς OL–CO Συνεσίου, ὁ ὁποῖος κατεδικάσθη ἀπὸ τὸ 5μελὲς Ἐφετεῖον Πατρῶν καὶ μάρτυς ὑπερασπίσεως ὁ Μαγγιῶρος, ἀλλὰ αὐτὸ εἶναι παρωνυχίς, ὅτι τὸν ἐτοποθέτησεν ὁ κ. Πεζόπουλος αὐτὸν τὸν Μαγγιῶρον, τὸν ὑπάλληλον τῆς OL–CO εἰς τὴν θέσιν τοῦ βοηθοῦ του νὰ ἐλέγχῃ τὰς προσφορὰς τῶν Γαλλικῶν προσφορῶν καὶ καταλήγει ὁ κ. Χαρμπούρης, ὅτι ὅλαι αἱ προσφοραὶ ὑλικοῦ ποὺ ἔγιναν ἀπὸ τοὺς Γάλλους, ἔγιναν εἰς λίαν ὑψηλὴν τιμήν, διότι καθώριζε τὰς τιμὰς ὁ ὑπάλληλος τῆς OL–CO εἰς βάρος τῆς ΔΕΗ. Αὐτὸ βεβαίως δὲν ἠμπορῶ νὰ ὑποστηρίξω, ὅτι αὐτὰς τὰς πράξεις τοῦ Πεζοπούλου τὰς ἐγνώριζεν ὁ τότε Ὑπουργὸς κ. Παπαληγούρας, ἀλλὰ συνεζητήθη τόσον εὐρύτατα, εἶχε τὴν καταγγελίαν τοῦ Φλαμπουριάρη, καὶ ὅμως τίποτε δὲν ἔγινεν, ἀφέθησαν ἀμφότεροι ἀνεξέλεγκτοι νὰ διαχειρίζωνται τὰ ὑλικὰ καὶ ἔχομεν ἀπόδειξιν ὅτι τὸ Συμβούλιον κάποτε εἰς μίαν «Βουαζενὲζ» καὶ μίαν «Κουτάτεξ» ἐπέτυχε μείωσιν τῶν τιμῶν κατὰ 45%. Τὴν ἔμαθεν αὐτὴν τὴν συναλλαγὴν Μαγγιώρου–Πεζοπούλου OL–CO ὁ κ. Παπαληγούρας, δὲν δύναμαι νὰ τὸ ὑποστηρίξω, ἦτο βούκινον, ὅμως οἱ ὑπάλληλοι ἐδυσφόρουν καὶ ὁ κ. Φλαμπουριάρης ὑπέδειξεν ἀργότερον εἰς τὸν κ. Πεζόπουλον νὰ διώξῃ τὸν Μαγγιῶρον.
§35Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Εἰς ἐμὲ τὸ ὑπέδειξε;
§36Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Δὲν εἶπα διὰ σᾶς.
§37Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Ζητῶ συγγνώμην καὶ ἀπὸ σᾶς καὶ ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον. Δὲν διεμαρτυρήθην ἐναντίον σας, κ. Πρόεδρε τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς, ὅτι εἴπατε τώρα ἀνακρίβειαν, ἀλλὰ σᾶς ἐρωτῶ τὸ πάρα πολὺ ἁπλοῦν. Ὑπάρχει τὶς ἐν τῇ Δ.Ε.Η., ὁ βοηθὸς Γενικὸς Δ)ντής, ὁ ἕτερος βοηθὸς Γενικὸς Δ)ντὴς, ὁ κ. Δημητρακόπουλος, ὅλοι αὐτοὶ οἱ ὁποῖοι νυχθημερὸν εἰργάζοντο ἐκεῖ, ὅστις νὰ μοῦ ἀνέφερε περὶ ἀταξίας τινός; Δὲν ὑπάρχει οὔτε ἕνας, ὁ ὁποῖος σᾶς τὸ εἶπεν αὐτό. Ἀπὸ ποῦ λοιπὸν νὰ τὸ πληροφορηθῶ, κ. Πρόεδρε, τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς; Ἀντιθέτως, κατέθεσαν ἐρωτηθέντες καὶ ἀπὸ σᾶς καὶ ἀπὸ τὰ μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς ἐκ δικαστῶν, ὅτι οὐδέποτε διεπίστωσαν ἀνωμαλίαν στάθμης τοιαύτης, ὥστε νὰ ἔπρεπε νὰ τὴν ἀναφέρουν εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν. Ὅταν ὁ κ. Δημητρακόπουλος καὶ ὁ κ. Φλαμπουριάρης δὲν παρατηροῦν τί, ὅταν ὁ κ. Κακριδῆς δὲν παρατηρεῖ τί, οὔτε ὁ κ. Παπαλεονάρδος καὶ ἅπαντες κατέθεσαν, ὅτι δὲν μοῦ εἶπον τίποτε, ἐγώ, πῶς ἠθέλατε νὰ γνωρίζω αὐτὰς τὰς λεπτομερείας; Οὔτε ἐγνώριζα καλὰ–καλὰ ποῖος εἶναι ὁ κ. Μαγγιῶρος, ζήτημα εἶναι ἐὰν τὸν ἔχω δῆ δύο φορὰς μὲ τὰς ὑπηρεσίας τῆς Δ.Ε.Η.
§38Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Κύριε Παπαληγούρα, ἐγώ, δὲν εἶπα, ὅτι τὸ ἐπληροφορήθητε τότε. Ἀλλὰ ἐδημοσιεύθη βιαιότατον ἄρθρον εἰς τὸν «Νεολόγον» τὸ 1959, ὅτι ὁ Μαγγιῶρος, ἐπῆγε μάρτυς τοῦ Συνεσίου καὶ ὅλοι αὐτοὶ κατηγορήθησαν καὶ ἐν συνεχείᾳ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴν ἐλάβατε γνῶσιν τὸ 1960, τὸ 1961, τὸ 1962 καὶ ὁ κ. Μαγγιῶρος παρέμεινε καὶ μέχρι τοῦ 1963 εἰς τὴν θεσούλα του. Διαπιστώνω ἕνα γεγονός, διότι ἂν ἦτο αὐτὸ τὸ μεμονωμένον, οὔτε θὰ τὸ ἀνέφερα, ἀλλὰ θὰ ἰδῆτε περαιτέρω τόσα ἄλλα γεγονότα τῶν ὁποίων δὲν ἦτο δυνατὸν παρὰ νὰ ἐλάβατε γνῶσιν καὶ ὅμως οὐδὲν ἐπράξατε. Οἱ δύο οἶκοι ποὺ ἀνέφερα προηγουμένως, ὅτι ἐνῷ εἶχεν ἐγκρίνει ὁ Μαγγιῶρος τὰς προσφορὰς ἐπέτυχεν ἡ ΔΕΗ 45% ὀλιγώτερον, εἶναι ἡ «Κοπελὰς» καὶ ἡ «Σαβουαζιὲν» καὶ ἡ «Ἄσταν» ἡ ὁποία ὅταν προσέφερε τὴν τρίτην μονάδα τοῦ Ἀχελώου τὴν προσέφερεν ἀντὶ 190.000 λιρῶν καὶ τὸ Δ.Σ. τὴν ἐμείωσεν εἰς 170.000. Δι’ αὐτὸ ἐπανέρχεται καὶ ὁ κ. Χαρμπούρης καὶ διαπιστώνει, ὅτι οἱ κ.κ. τῆς μειοψηφίας κατήργησαν τοὺς ἄλλους δύο καὶ ὅπου συμφωνεῖ ὁ κ. Χαρμπούρης τὴν δέχονται καὶ τοὺς ἔκαμαν τὴν χάριν εἰς μερικὰ σημεῖα νὰ προχωρήσωμεν, ἀλλὰ ὁ κ. Χαρμπούρης ἐπιμένει, ὅτι χάρις εἰς τὸν κ. Μαγγιῶρον καὶ τὴν ἀσυδοσίαν τοῦ Πεζοπούλου ἡ ΔΕΗ ἠγόρασε τὸ ὑλικὸν τοῦ 1.500.000.000 Γαλλικῶν φράγκων καὶ θὰ ὁμιλήσωμε καὶ διὰ τὰς πιστώσεις Βὰλλ καὶ Κρεντίτι Βὰλλ πολὺ ἀκριβότερον. Καὶ γνωρίζετε, κ.κ. συνάδελφοι, ἐπ’ αὐτῶν ὅλοι εἴμεθα ἀπαλλακτικοὶ καὶ εἶναι ἀληθές, ὅτι δὲν ὑπῆρχε καὶ κεφάλαιον κατηγορίας, ἀλλὰ καὶ ἂν ὑπῆρχεν δὲν ἦτο δυνατὸν μὲ αὐτὰ τὰ στοιχεῖα νὰ θεμελιώσωμεν κατηγορίαν. Θὰ μοῦ εἴπητε διατὶ τὰ ἀναφέρω; Διότι αὐτὸ εἶναι τὸ προοίμιον, εἶναι ἡ εἰσαγωγὴ διὰ νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὰ σοβαρά. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ἡ μετὰ τῶν Γάλλων σύμβασις εἶχε μειονεκτήματα. Ἀντετάχθη τότε σθεναρῶς τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον καὶ δέχεται καὶ ὁ κ. Χαρμπούρης, ἀλλὰ καὶ ὁ κ. Δημητρακόπουλος, ὅτι ὑπάρχουν Κυβερνητικαὶ πιέσεις δεδικαιολογημέναι, διότι ἅπαξ καὶ ἡ Κυβέρνησις ἤθελε νὰ χρησιμοποιήσῃ τὰς Γαλλικὰς πιστώσεις καὶ ἐπενέβαινε συνεχῶς ὁ Γάλλος πρεσβευτής, πρέπει νὰ εἴμεθα δίκαιοι καὶ ἀντικειμενικοί, ὅτι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ πράξῃ ἄλλως. Ἀλλὰ βλέπω μίαν σθεναρὰν ἀντίστασιν τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου, τὸ ὁποῖον ὅταν ἀκόμη εἰς τὴν σύμβασιν οἱ ὑπεργολάβοι ποὺ ἦσαν ἀλλοδαποὶ μετεβλήθησαν εἰς Γάλλους καὶ ὁ Στουπάθης καὶ ὁ Λεβίδης καὶ ὁ Καραβίδας ἐξηγέρθησαν καὶ εἶπον, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπογράψωμεν αὐτὴν τὴν σύμβασιν. Καὶ διὰ νὰ ἴδητε πόσον ἀντικειμενικοὶ εἴμεθα σᾶς ἀναφέρω τὸ ἑξῆς περιστατικόν, τὸ ὁποῖον προκύπτει ἀπὸ τὰ πρακτικά. Ἐκεῖ φέρεται ὁ κ. Παπαληγούρας, ὅτι ἔδωκε τὴν αὔξησιν εἰς τὴν OL–CO. Αὐτὸ δὲν εἶναι ἀληθές, καίτοι τὰ γράφουν τὰ πρακτικὰ τῆς 11.4.55, καίτοι γίνεται λόγος. Τὸ ἄρθρον 29 ὑπὸ στοιχεῖα Α ὁμιλεῖ διὰ τὴν αὔξησιν τῶν τιμῶν τοῦ ἀναδόχου. Ὁ κ. Παπαλεονάρδος, λέγει, ὅτι ὁ κ. Παπαληγούρας, ἔδωσεν αὔξησιν τοῦ ποσοῦ τῆς ἀμοιβῆς. Ὁ κ. Παπαλεονάρδος, εἶπεν, ὅτι ὁ κ. Μακρῆς τὸν ἠρώτησε καὶ εἶπεν, ὅτι εἶναι λάθος τὰ ἐστενογραφημένα πρακτικά. Καὶ ἐπειδὴ τοῦτο, εἶπεν ὁ κ. Μακρῆς μετὰ 7ετίαν καὶ τὸ κατέθεσεν ὁ κ. Παπαλεονάρδος ἡμεῖς τὰ ἐδέχθημεν κύριοι. Διὰ νὰ ἰδῆτε μὲ ποίαν πάντοτε διάθεσιν ἐδέχθημεν πᾶν ὅ,τι δὲν ἦτο ἀπολύτως ἀποδεδειγμένον καὶ ἐπιβαρυντικόν.
§39Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. Ἡ ἀμοιβὴ εἶχε καθορισθῆ πρὸ διετίας.
§40Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Νὰ μὴ μὲ διακόπτετε. Ὁ κ. Πρόεδρος λέγει: «Ἡ αὔξησις τῆς ἀποζημιώσεως τοῦ ἀναδόχου εἶναι κατὰ βάσιν ἀπαράδεκτος». Ὁ κ. Παπαλεονάρδος λέγει, ὅτι ὁ κ. Παπαληγούρας ἔδωσε τὴν αὔξησιν τοῦ ποσοῦ τῆς ἀμοιβῆς. Ἦλθεν ὅμως, ὁ κ. Παπαλεονάρδος καὶ εἶπεν ὅτι αὐτὸ εἶναι λάθος. Καὶ ἡμεῖς ἐδέχθημεν τὴν ἐξήγησιν αὐτήν. Δὲν σᾶς ἱκανοποιεῖ αὐτό;
§41Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Δὲν μὲ ἱκανοποιεῖ, διότι ἔπρεπε νὰ τὸ δεχθῆτε ὄχι διατί τὸ εἶπεν ὁ κ. Παπαλεονάρδος, ἀλλὰ διότι τὸ λέγει ἡ σύμβασις. Ὅπως θὰ ἔχετε παρατηρήσει ἡ σύμβασις τοῦ 1955 δὲν ἀναφέρεται κἂν εἰς τὴν ἀμοιβήν, διότι ἡ ἀμοιβὴ τοῦ ἀναδόχου εἶχε προσδιορισθῆ ἐπὶ τοῦ προκατόχου μου Ὑπουργοῦ κ. Καψάλη. Διὰ νὰ εἶμαι δὲ ἀκριβέστερος, ὄχι ἐπὶ τοῦ κ. Καψάλη, ἀλλὰ ἡ ἀμοιβὴ εἶχε καθορισθῆ διὰ τοῦ διαγωνισμοῦ καὶ διὰ τῆς κατακυρώσεως τοῦ διαγωνισμοῦ. Καὶ ὅπως σᾶς κατέθεσεν ὁ κ. Παπαλεονάρδος οὔτε συζήτησις ἔγινε περὶ αὐξήσεως, οὔτε περὶ μειώσεως τῆς ἀμοιβῆς. Σᾶς εἶπεν, ὅτι δὲν ἦτο δυνατὸν ὁ κ. Παπαληγούρας νὰ αὐξήσῃ τὴν ἀμοιβὴν καὶ ὅτι τὸ μόνον ποὺ δὲν συνεζητήθη ἦτο τὸ θέμα τῆς ἀμοιβῆς. Ἑπομένως, μὴ τὸ φέρετε ὡς ἐνδεικτικὸν τῆς ἀντικειμενικότητός σας, τὸ γεγονός, ὅτι ἐφ’ ὅσον ἐν τῇ συμβάσει τοῦ 1955 δὲν ἀναφέρεται ζήτημα αὐξήσεως τῆς ἀμοιβῆς τῆς ἀναδόχου, δέχεσθε καὶ ἀναγνωρίζετε ὅτι δὲν ἐνεκρίθη ὑπ’ ἐμοῦ αὔξησις τῆς ἀμοιβῆς.
§42Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Ἡμεῖς παραγνωρίζομεν τὰ πρακτικὰ καὶ δὲν τὸ ἀναγνωρίζετε αὐτό;
§43Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Εἰς τὰ πρακτικά, ἠμπορεῖ νὰ ἔκαμαν λάθος οἱ στενογράφοι, ἡ σύμβασις ὅμως, ἡ ὁποία εἶναι τυπωμένη εἰς τὸ Ἐθνικὸν Τυπογραφεῖον, δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἔχῃ κάμει λάθος καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ προκύψῃ ἀπὸ τοὺς φακέλλους ταυτότης τῶν προσφορῶν τοῦ 53 μὲ τὸ ἄρθρον 29 τῆς συμβάσεως τοῦ 1955.
§44Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Τὰ πρακτικὰ λένε ἄλλα καὶ ἡμεῖς ἐδέχθημεν ἄλλα. Καὶ δὲν τὸ ἀναγνωρίζετε. Δὲν ἔχομεν καμμίαν ἀξίωσιν νὰ τὸ ἀναγνωρίσετε ἢ νὰ μὴ τὸ ἀναγνωρίσετε. Ἡμεῖς ἐκθέτομεν εἰς τὴν Βουλὴν πῶς ἐσκέφθημεν καὶ πῶς μὲ πᾶσαν προσοχὴν ἠρευνήσαμεν τὸ θέμα, μὴ τυχὸν κάμωμεν κανένα σφάλμα. Διότι ἐντὸς τριῶν μηνῶν ἀνεδιφήσαμεν ὅλους αὐτοὺς τοὺς φακέλλους, τοὺς ὁποίους βλέπετε ἐδῶ καὶ ἕνα ἄλλο ντουλάπι γεμᾶτο εἰς τὸ γραφεῖον τῆς Ἐπιτροπῆς καὶ ἐζητήσαμεν 32 μάρτυρας ἐκ τῶν ὁποίων οἱ 2 εἶσθε σεῖς καὶ ὁ κ. Μάρτης. Καὶ ἡ πλειοψηφία καὶ ἡ μειοψηφία τῆς Ἐπιτροπῆς εἶναι ὑπερήφανοι, διότι δὲν ἐφείσθησαν μόχθων καὶ κόπων διὰ νὰ ἀναζητήσουν τὴν ἀλήθειαν. Ἐφθάσαμεν εἰς τὴν σύμβασιν τῆς 5ης Μαΐου 1955. Ἔγινε πράγματι σκληρὸς ἀγὼν μὲ τοὺς Γάλλους καὶ μέρος τῆς ἐπιτυχίας δὲν εἶναι δυνατόν, παρὰ νὰ ἀνήκῃ εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, ὁ ὁποῖος καὶ ἐκεῖνος ἠγωνίσθη, ὡς καὶ ὁ κ. Καραβίδας καὶ ὁ κ. Δημητρακόπουλος καὶ πράγματι ἔχομεν δύο λαμπρὰ ἐπιτεύγματα. Πρῶτον, ὅτι διὰ τὸν μηχανικὸν ἐξοπλισμὸν ἡ ΔΕΗ εἶχε τὸ δικαίωμα νὰ κρίνῃ ἐλευθέρως ἄνευ διαιτησίας περὶ τῶν τιμῶν καὶ ἐὰν τὰς εὕρισκεν οὐχὶ συμφόρους νὰ προχωρήσῃ εἰς διεθνῆ διαγωνισμόν. Καὶ δεύτερον, ὅτι δὲν ἐπέτυχεν ἡ OL–CO, καίτοι ὑπεστηρίζετο ἀπὸ τὸν Πεζόπουλον, νὰ γίνῃ τὸ ἔργον τοῦ Μέγδοβα κατὰ τὸ ἀπολογιστικὸν σύστημα. Βάσει τῆς συμβάσεως αὐτῆς, ἔπρεπε νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν προμήθειαν τοῦ κυρίως μηχανικοῦ ἐξοπλισμοῦ. Ὅπως ἠκούσατε, διὰ τοῦ ἄρθρου 8 παρ. 4, ἡ ΔΕΗ εἶχε τὸ ἀναφαίρετον δικαίωμα νὰ κρίνῃ ἐπὶ τῶν τιμῶν. Τὸν Ἰανουάριον τοῦ 1956, δὲν εἶναι Ὑπουργὸς ὁ κ. Παπαληγούρας, εἶναι ὁ κ. Βασιλικὸς καὶ εὑρισκόμεθα καὶ εἰς προεκλογικὴν περίοδον. Ὁ Γεν. Δ)ντὴς τῆς OL–CO εὑρέθη εἰς τὰς Ἀθήνας διὰ νὰ παραστῇ εἰς τὰ ἐγκαίνια τοῦ Ταυρωποῦ. Καὶ εἰσηγεῖται προφορικῶς εἰς τὸν Πεζόπουλον τὰ ἑξῆς: Διατί νὰ συζητῶμεν περὶ τοῦ εὐλόγου τῶν τιμῶν καὶ νὰ κρίνετε σεῖς; Μήπως εἶναι προτιμότερον νὰ ἐμπιστευθῶμεν εἰς τὸ Πολυτεχνεῖον τῆς Ζυρίχης καὶ ἐκεῖνο νὰ ἀποφαίνεται περὶ τῶν τιμῶν, διὰ νὰ μὴ ὑπάρχῃ ἀμφισβήτησις; Ὅσοι ἐξ ὑμῶν ἔχετε λάβει γνῶσιν τῆς συζητήσεως, ἡ ὁποία ἔγινεν εἰς τὸ Δ. Συμβούλιον τῆς ΔΕΗ, τὸν Ἰανουάριον τοῦ 1956, θὰ ἴδητε μὲ ποίαν δεξιοτεχνίαν καὶ μὲ ποίαν μαεστρίαν ἔκαμψε τὰς ἀντιρρήσεις τοῦ Συμβουλίου καὶ ἐπέτυχεν εἰς τὰς 15 Φεβρουαρίου 1956— δὲν εἶναι Ὑπουργὸς ὁ κ. Παπαληγούρας— ἀπόφασιν τοῦ Δ.Σ. νὰ ἀπεμπολήσῃ ἡ Δ.Ε.Η. τὸ δικαίωμα ποὺ εἶχε νὰ κρίνῃ ἐλευθέρως περὶ τῶν τιμῶν καὶ νὰ ἐμπιστευθῇ εἰς τὸ Πολυτεχνεῖον τῆς Ζυρίχης. Ἔφεραν ἀντιρρήσεις ὁ κ. Γαλάνης καὶ ὁ κ. Δημητρακόπουλος. Ἀλλὰ ἐτέθη καὶ ἕνας περίεργος ὅρος, ὅτι ἡ ἀπόφασις τοῦ Πολυτεχνείου τῆς Ζυρίχης, θὰ δεσμεύσῃ μόνον τὴν ΔΕΗ οὐχὶ δὲ καὶ τὴν OL— CO. Καὶ ὅλα αὐτὰ μὲ τὸ αἰτιολογικὸν καὶ τὸ ἐπιχείρημα τοῦ Πεζοπούλου, ὅτι θὰ ἐκέρδιζαν 3–4 μῆνας. Τὸν Μάρτιον ὁρκίζεται Ὑπουργὸς Βιομηχανίας ὁ κ. Παπαληγούρας. Ἔγινε μία τροποποίησις τῆς συμβάσεως. Κατὰ τὴν διαδικασίαν τῆς νομοθεσίας τῆς Δ.Ε.Η., ἔπρεπε νὰ ὑποβάλῃ τὴν ἀπόφασιν αὐτὴν ὑπὸ τὴν κρίσιν τοῦ Ὑπουργοῦ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἰσχυριζώμεθα, ὅτι δὲν ἔλαβε γνῶσιν αὐτῆς τῆς τροποποιήσεως, διότι ἀληθῶς ἦτο μία ἐπιτυχία καὶ ἰδική σας καὶ τοῦ Δ.Σ., ὅταν ἐπετύχατε νὰ ἔχῃ ἡ ΔΕΗ τὸ περὶ εὐλόγου τῶν τιμῶν, καὶ νὰ ἔχῃ καὶ τὸ βέτο. Ὅταν ἐτροποποιήθη ἡ διάταξις αὐτή, ὑποχρεωτικῶς ὑπεβλήθη εἰς τὸν Ὑπουργόν, καὶ πρέπει νὰ ἐλάβατε γνῶσιν. Ἐνῷ ὅλη αὐτὴ ἡ ἱστορία ἔγινε διὰ νὰ κερδίσωμεν 3–4 μῆνας, διότι πάντα ὁ παράγων χρόνος ἦτο τὸ ἐπιχείρημα τοῦ Πεζοπούλου, διὰ νὰ παρασύρῃ τὸ Δ.Σ., διέρρευσεν ὁ Ἀπρίλιος, Μάϊος, Ἰούνιος κλπ. καὶ φθάνωμεν εἰς τὰς 17 Ὀκτωβρίου καὶ ἀποφασίζει ὁ Πεζόπουλος νὰ ἀποτανθῇ εἰς τὸ Πολυτεχνεῖον τῆς Ζυρίχης, μὲ τὴν ἑξῆς ἐπιστολὴν (ἀναγινώσκει). Παραβιάζει τὴν ἐντολὴν τοῦ Δ.Σ., διότι τὸ Δ.Σ. δὲν τοῦ ἔδωσε τοιαύτην ἐντολὴν καὶ ἐνεπιστεύθη εἰς τὸ Πολυτεχνεῖον τῆς Ζυρίχης, ἄνευ οὐδενὸς αἰτιολογικοῦ, χωρὶς νὰ δώσῃ καμμίαν ἐξήγησιν. Αὐτὸ τὸ ἔγγραφον εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ περιῆλθεν εἰς γνῶσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ; Καὶ ἐγεννήθη τὸ ἐρώτημα: Γνωρίζετε τὴν σύμβασιν τῆς 5.5.55; Γνωρίζετε τοὺς κόπους ποὺ κατεβλήθησαν διὰ νὰ ἀποσπάσῃ ἡ ΔΕΗ τὸ πλεονέκτημα αὐτὸ ἀπὸ τὴν OL–CO καὶ συνεπῶς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἰσχυρισθῆτε ὅτι δὲν ἐλάβατε γνῶσιν. Εἶναι δυνατόν, ὁ κ. Ὑπουργὸς ὁ ὁποῖος εἶχε μερίδα τῆς ἐπιτυχίας εἰς τὴν σύμβασιν αὐτὴν καὶ ἐγνώριζε τοὺς νόμους τοὺς κατοχυροῦντας τὴν προστατευτικὴν ἀσπίδα τῆς ΔΕΗ νὰ μὴ ἔλαβε γνῶσιν; Καὶ ὅταν ἔλαβε γνῶσιν, πῶς δὲν ἥρπασεν ἀπὸ τὸν ὦμον τὸν Πεζόπουλον νὰ τοῦ πῇ, τί κάμνεις ἐκεῖ; Ἀκούσατε, κύριοι, τί λέγει ἐν προκειμένῳ ὁ κ. Δημητρακόπουλος, ἀσχολούμενος μὲ τὸ 5%. Λέγει, ὅτι ἀνέμενεν ὁ Πεζόπουλος νὰ γίνουν αἱ προσφοραὶ καὶ ἀφοῦ ἐβεβαιώθη ὅτι εἶναι ἕτοιμαι αἱ προσφοραί, τότε, 17 Ὀκτωβρίου 1956, ἔστειλε τὴν ἐπιστολὴν εἰς τὸ Πολυτεχνεῖον Ζυρίχης. Καὶ τοῦτο, ἐλευθέρως, διώρισεν ἕνα καθηγητήν, τὸν BRUNO BAUER. Ἐγεννήθη τὸ θέμα, ἐὰν τὸ Πολυτεχνεῖον Ζυρίχης ἐξεπλήρωσε τὴν ἀποστολήν του διὰ τοῦ διορισμοῦ ἑνὸς καθηγητοῦ. Ὁ κ. Δημητρακόπουλος, ὑποστηρίζει, ὅτι οὔτε ὁλόκληρον τὸ Πολυτεχνεῖον ἠδύνατο νὰ ἀσχοληθῇ περὶ τοῦ εὐλόγου τῶν τιμῶν, ἀλλὰ ὅτι κάποιος ἔπρεπε νὰ διορισθῇ. Ἔπρεπεν ὅμως νὰ εἶναι ἕνα ἄτομον; Δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ὑπάρχῃ μία Ἐπιτροπή; Θὰ ἴδητε πάρα κάτω, ὅταν ἔλθω εἰς τὰς ἀποφάσεις τοῦ BAUER ποὺ ἐδέχθη ὅλας τὰς προτάσεις ἀσυζητητί. Εἶναι δυνατόν, κύριοι, νὰ διορίζωμεν τὸ Πολυτεχνεῖον τῆς Ζυρίχης καὶ νὰ τοῦ δίδωμεν τὸ δικαίωμα νὰ διορίζῃ αὐτὸ ἕναν οἱονδήποτε; Καὶ ἐν συνεχείᾳ νὰ δεχώμεθα τὰς ἀποφάσεις του; Εἶναι δυνατὸν τὸ Ὑπουργεῖον νὰ μὴ ἔλαβε γνῶσιν ὅλων αὐτῶν; Ὅταν δὲ εἶδεν, ὅτι ὁ Πεζόπουλος κατέβαλεν ὅλας του τὰς προσπαθείας διὰ νὰ ὠφελήσῃ τὴν OL–CO καὶ νὰ ζημιώσῃ τὴν Δ.Ε.Η., ὑπῆρχε καιρὸς νὰ ἐπέμβῃ καὶ νὰ προλάβῃ τὸ κακό. Ἐδῶ ἔχομεν συγκεκριμένον ἔγκλημα. Ὁ Πεζόπουλος ἀπεμπολεῖ τὸ ἐκ τοῦ ἄρθρου 8 παράγραφος 4 τῆς συμβάσεως δικαίωμα τῆς Δ.Ε.Η. νὰ κρίνῃ περὶ τῶν τιμῶν. Παραπλανᾷ τὸ Συμβούλιον ὅτι θὰ ἔχῃ κερδίσει χρόνον τεσσάρων μηνῶν. Ἀφήνει καὶ περνοῦν ὀκτὼ μῆνες καὶ δὲν ἐπεμβαίνουν νὰ τὸν σταματήσουν. Καὶ δὲν ἐπεμβαίνουν ὅταν ἔρχεται τὸ μήνυμα, ὅτι ὁ BAUER ἐδέχθη ὅλας τὰς τιμὰς ὡς εἶχον, 2.600.000 δολλάρια ὁ ἀγωγός, τόσον δέχεται, 900.000 αἱ δύο γεννήτριαι, τόσον δέχεται. Καὶ ὅταν ἦλθεν ἡ ἀπάντησις, ἰδοὺ ἡ ἐνοχὴ τοῦ Πεζοπούλου. Ζητεῖ νὰ ἐκτελεσθοῦν ἀμέσως αἱ παραγγελίαι. Ἐγείρονται διαμαρτυρίαι καὶ τότε ἀναγκάζεται νὰ συστήσῃ τὴν Ἐπιτροπήν. Καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ ἀποφαίνεται γιὰ τὶς γεννήτριες 55,5% ἀκριβότεραι καὶ διὰ τὸν ἀγωγὸν 25% ἀκριβότεραι. Διὰ τοὺς ὑδροστροβίλους, ἐπειδὴ δὲν ἔχει στοιχεῖα, δὲν ἀποφαίνεται καὶ παραπέμπει τὴν ὑπόθεσιν εἰς τὴν Τεχνικὴν Ὑπηρεσίαν. Καὶ ἀρχίζουν πλέον αἱ συζητήσεις εἰς τὸ Δ. Σ., ἐὰν δεσμεύῃ ἡ διαιτησία τοῦ BAUER. Καταφέρονται ὅλοι κατὰ τοῦ BAUER καὶ ἀρχίζει τὰς διαπραγματεύσεις ὁ κ. Πεζόπουλος καὶ διὰ τοὺς ὑδροστροβίλους. Παραπλανᾷ τὸ Συμβούλιον ὅτι ἡ Ἐπιτροπὴ ἦτο σύμφωνος καὶ τοὺς ἀγοράζει καὶ ἀρχίζει πλέον ἡ συζήτησις διὰ τὴν ΑΛ-ΣΤΟΜ καὶ ἐπεμβαίνει ὁ Γάλλος Πρέσβυς καὶ εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ ὁ κ. Παπαληγούρας καλεῖ τὸν κ. Γουναράκην, δὲν ξέρω ἂν παρίσταται καὶ ὁ κ. Πεζόπουλος, καὶ τοὺς λέγει ὅτι πρέπει νὰ ὑποχωρήσετε, διότι ἐπενέβη ὁ Γάλλος. Καὶ ματαιοῦται ὁ διαγωνισμὸς καὶ ἀγοράζονται αἱ δύο γεννήτριαι καὶ ἐνῷ ὁ BAUER εἶχεν ὁρίσει τὸ ποσὸν ποὺ σᾶς ἀνέφερα, μὲ τοὺς τόκους κλπ. κλπ. φθάνομεν εἰς τὸ 1 καὶ 90 καὶ ματαιοῦται ὁ διαγωνισμός. Δηλαδὴ ἡ ΑΛΣΤΟΜ ζητοῦσεν 1.160.000 δολλάρια καὶ ἐνῷ ἦτο ἡ τιμὴ 55% ἀκριβοτέρα ἐπῆρεν 1.090.000, ἤτοι ἔκοψε μόνον 7%. Σπεύδει ὁ κ. Γουναράκης εἰς τὸ γραφεῖον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ; Στὸ γραφεῖον σας συνεφωνήθησαν ὅλα. Ἐγὼ δὲν τὴν χαλάω τὴν συμφωνία διὰ 32.000 δολλάρια. Νὰ τὰ δώσετε. Καὶ τὰ δίνουμε. Εἶναι μία ἄποψις αὐτή. Ἀλλὰ ποῖος δὲν χαλάει τὴν συμφωνίαν ὅταν εἶναι διαπιστωμένον ἀπὸ ἐμπειρογνώμονας ὅτι ἡ προσφορὰ ἦτο κατὰ 55% ἀκριβοτέρα; Ποῖος εἶχε συμφέρον νὰ μὴ χαλάσῃ ἡ συμφωνία, ἡ ΔΕΗ ἢ ΑΛΣΤΟΜ; Καὶ γίνονται αἱ καταπληκτικαὶ συζητήσεις εἰς τὸ Δ.Σ. καὶ ὁ Στουπάθης λέγει ὅτι ἡ κατάστασις εἶναι ἀνυπόφορος, ἀλλὰ ψηφίζει, ὅπως καὶ ὅλοι διαμαρτύρονται, ἀλλὰ ψηφίζουν. Καὶ δι’ αὐτὸ δὲν εἶχον ἄδικον οἱ ἀνώτατοι δικαστικοὶ οἱ ὁποῖοι εἶπον «ἐδημιουργήθη ἡ ἐντύπωσις ὅτι τὸ Δ.Σ. ἦτο σχεδὸν ἀνύπαρκτον εὐκόλως παραπειθόμενον ἢ παραπλανώμενον». Ἐξαίρεσιν βεβαίως ἀποτελεῖ ὁ κ. Δημητρακόπουλος, ὁ ὁποῖος συνεχῶς ἀντιλέγει, ἀλλὰ εἶχε γίνει φωνὴ βοῶντος ἐν τῇ ἐρήμῳ. Καὶ διὰ νὰ ἴδητε πόσον ἔχω δίκαιον καὶ ποῖον εἶναι τὸ μέγεθος τῆς ζημίας ἀπὸ τὴν διαιτησίαν BAUER, τὴν ὁποίαν ἠδύνατο νὰ προλάβῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς, σᾶς φέρω τὰ ἑξῆς παραδείγματα. Διὰ δύο μηχανήματα ποὺ δὲν συνεφώνησαν, ἔγινε διαγωνισμός. Μία γερανογέφυρα, ποὺ λέγει ὁ BAUER ὅτι εἶναι εὔλογος ἡ τιμὴ τῶν 115.404 δολλαρίων, τὴν ἐπῆρεν ἡ Δ.Ε.Η. 53.440. Δι’ ἕνα ἐξωτερικὸν ὑποσταθμὸν ἀντὶ 256.290 ποὺ λέγει ὁ ΒΑ-UER ὅτι εἶναι εὔλογος, ἐπληρώθησαν 139.867. Δι’ αὐτό, ὀρθῶς δέχεται ἡ Ἐπιτροπὴ τῶν δικαστικῶν ὅτι ἡ ζημία τῆς ΔΕΗ ἀπὸ τὴν διαιτησίαν BAUER, εἶναι ὑπὲρ τὰ 45 ἑκατομμύρια. Καὶ ἐν τῷ σημείῳ τοῦτο ἡμεῖς σταθμίσαντες ὅλα αὐτὰ καὶ βλέποντες ὅτι ἔγινε σειρὰ παραλείψεων, ἐδέχθημεν ὅτι εἶναι πράξεις, αἱ ὁποῖαι ἐμπίπτουν εἰς τὰς διατάξεις τοῦ νόμου, εἶναι παραβάσεις καθήκοντος, διότι ἠδύνατο ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ ἐπέμβῃ καὶ νὰ ἀποσοβήσῃ τὸ πρᾶγμα καὶ δὲν τὸ ἔκαμε. Καὶ περαιτέρω ἐφ’ ὅσον ἀπὸ τοῦ Μαρτίου τοῦ 1956 ἐγνώριζεν ὅλην αὐτὴν τὴν ἐγκληματικὴν δρᾶσιν τοῦ Πεζοπούλου καὶ ἠδύνατο νὰ τὴν ἀποσοβήσῃ καὶ δὲν ἐπενέβη, ἰδοὺ ἀρνητικὴ συνεργία. Συντρέχει περίπτωσις ἐφαρμογῆς τοῦ ἄρθρου 47 ἤτοι ἀρνητικῆς συνεργίας περίπτωσις; Κατὰ τὸ ἄρθρον 47 τιμωρεῖται ὡς ἁπλοῦς συνεργὸς ὅστις παρέχει ἐκ προθέσεως εἰς ἄλλον συνδρομὴν πρὸ τῆς τελέσεως ἢ κατὰ τὴν τέλεσιν. Τοιαύτη συνδρομὴ παρεχομένη διὰ πράξεως ἢ παραλείψεως δύναται νὰ εἶναι καὶ ὅταν ἡ παράλειψις συνετέλεσεν εἰς ἐπίρρωσιν τῆς ὑπὸ τοῦ φυσικοῦ αὐτουργοῦ εἰλημμένης ἀποφάσεως πρὸς ἐνέργειαν (Α.Π. 146)1956, ΕΕΝ 23, Π. Χρ., σελ. 1095). Ἐν προκειμένῳ ὁ Γ. Πεζόπουλος γνωρίζει ὅτι ἐνῷ κατηγγέλθη ὑπὸ τοῦ Φλαμπουριάρη τὸ 1955 ὁ προϊστάμενος Ὑπουργὸς οὐδὲν πράξας τοῦ ἔδωσε νὰ ἀντιληφθῇ ὅτι δὲν πρόκειται νὰ κινηθῇ ἕνα τοιοῦτον. Λαβὼν ἀσφαλῶς γνῶσιν ἀπὸ Μαρτίου 1956 περὶ ἀπεμπολήσεως τῶν δικαιωμάτων τοῦ ἄρθρου 8 παρ. 4 περὶ προσφυγῆς εἰς τὸν BAUER διὰ παραπλανήσεως τοῦ Δ. Συμβουλίου καὶ παραλιπὼν τὸ καθῆκον αὐτοῦ νὰ ἐπέμβῃ ἵνα μὴ ἀποστείλῃ τὴν ἐπιστολὴν τὸν ἐνεθάρρυνε πρὸς ἐκτέλεσιν αὐτῆς τῆς πράξεως ἥτις ὁλοκληροῦται διὰ τῆς ἐπιστολῆς τῆς 17.10.56 πρὸς τὸ Πολυτεχνεῖον καὶ ἐν συνεχείᾳ διὰ τῶν κατ’ ἐξακολούθησιν χαριστικῶν πράξεων ὑπὲρ τῆς OL–CO. Κύριοι συνάδελφοι, εἶχον τὴν ἀξίωσιν ὡς Ἕλλην δὲν ξεύρω ἐὰν εἶμαι ὑπερβολικός, ὅταν ἐπληροφορήθην ὅλας αὐτὰς τὰς ἐνεργείας, νὰ μὴ ἔλθουν οἱ Γάλλοι καὶ νὰ ἀπαιτήσω καθ’ ὃ εἶχον δικαίωμα — ὡς Ἕλλην Ὑπουργὸς — νὰ καταφύγω εἰς τὸν Γάλλον Πρεσβευτὴν καὶ νὰ τοῦ εἴπω: Κοιτάξατε τί συμβαίνει. Ἔχετε ὑποχρέωσιν νὰ σταματήσετε τὴν OL–CO ἀπὸ τὴν πλεονεξίαν αὐτήν. Ὅταν ὅμως ἐπενέβη ὁ Γάλλος Πρεσβευτής, ὑπεχώρησαν, ἐδέχθημεν τὰ πάντα καὶ παρεχωρήσαμεν καὶ συναλλαγματικὴν διευκόλυνσιν. Ἐάν, κ. συνάδελφοι, κρίνετε ὅτι δὲν ἐσταθμίσαμεν τὴν κατάστασιν καλῶς, ἀπορρίψατε τὴν πρότασιν τὴν ὁποίαν κάμομεν. Ἐὰν ὅμως πεισθῆτε ὅτι ὅσα λέγομεν ἐναρμονίζονται μὲ τὰ καθήκοντα τοῦ Ὑπουργοῦ τὰ ὁποῖα παρέλειψε καὶ μὲ τὴν ἰδικήν μας ἐπιμελημένην καὶ μετὰ πάσης ἀντικειμενικότητος ἔρευναν, τότε θέσατε τὴν χεῖρα εἰς τὴν καρδίαν καὶ ἀποφασίσατε. Καὶ ἔρχομαι εἰς ἄλλο θέμα, τὸ ἀπολογιστικόν. Ἡ OL–CO προσεπάθησε κατὰ Μάϊον τοῦ 1955 νὰ ἐπιτύχῃ τὴν κατὰ τὸ ἀπολογιστικὸν σύστημα ἐκτέλεσιν τοῦ ὑδροηλεκτρικοῦ ἐργοστασίου Μέγδοβα. Δὲν λέγω, ὅτι δὲν ὑπάρχουν ὑποστηρίζοντες, ὅτι τὸ ἀπολογιστικὸν σύστημα δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀποδώσῃ. Ἀλλὰ βασικὸν αὐτοῦ πλεονέκτημα εἶναι καὶ πρέπει νὰ εἶναι, ἡ καλὴ πίστις τοῦ ἀναδόχου, ὁ καλὸς ἀρχιτέκτων, ὁ τίμιος μάστορης. Ὅταν ἀπὸ τοῦ 1955 εἶναι γενικὴ ἡ κατακραυγὴ εἰς τὴν ΔΕΗ, ὅτι μᾶς ἐπέβαλεν ἡ Κυβέρνησις τὴν OL–CO, ὅτι εἶναι ὁ μεγαλύτερος κακόπιστος, —λέγει ὁ Δημητρακόπουλος— καὶ ὁ ἰταμώτερος ἀνάδοχος ποὺ ἐγνώρισεν ἡ Ἑλλάς, εἶναι δυνατὸν νὰ σκεφθῶμεν νὰ δώσωμεν εἰς ἕνα τοιοῦτον ἀνάδοχον τὴν κατ’ ἀπολογιστικὸν τρόπον κατασκευὴν τοῦ ὑδροηλεκτρικοῦ ἐργοστασίου Μέγδοβα; Σημειωτέον, ὅτι ἡ OL–CO εἶχεν ἀναλάβει τὴν μελέτην καὶ ἦτο μελετητὴς ἐπιβλέπων καὶ τῆς ἀνατίθεται καὶ ἡ κατασκευὴ τοῦ ἔργου. Εἶναι δηλαδὴ κάπως ἐπικίνδυνον τὸ πρᾶγμα. Δι’ αὐτὸ καὶ ὁ Δημητρακόπουλος καὶ ὁ Καραβίδας καὶ ἄλλα μέλη τοῦ Δ. Σ. ἀντετάχθησαν νὰ μὴ δοθῇ κατ’ ἀπολογιστικὸν τρόπον. Βεβαίως, ὑπῆρχον δύο πράγματα, τὰ ὁποῖα δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ γίνουν ἐν Ἑλλάδι ἀπὸ Ἕλληνες εἰδικούς, τὸ φράγμα καὶ ὁ ἀγωγός. Καὶ δι’ αὐτὸ εἶχε γίνει συζήτησις, ὅτι λόγῳ ἰδιαζούσης ἐμπειρίας θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀνατεθοῦν εἰς τὴν OL–CO, ἀλλὰ πάντοτε ἐν συνεργασίᾳ μετ’ ἐμπείρου Ἑλληνικοῦ Οἴκου. Ἐνῷ ἡ ἰδία ἡ OL–CO ἐζητοῦσε τὰ ἔργα αὐτὰ τῆς εἰδικῆς ἐμπειρίας, κατελήξαμεν νὰ τὰ δώσωμεν ὅλα τοῦ πολιτικοῦ μηχανικοῦ. Ἐνῷ ἔπρεπε καὶ οἱ πτωχοὶ Ἕλληνες νὰ ἐργασθοῦν εἰς τὰ ἔργα αὐτὰ τοῦ Ταυρωποῦ, τελικῶς κατώρθωσε πάλιν ὁ Πεζόπουλος, παρὰ τὰς συνεχεῖς διαμαρτυρίας τῆς ΤΕΚΕΤ, ἡ ὁποία κατήρτισεν ἤδη ἀπὸ τοῦ Μαΐου τοῦ 1956 τὰς διακηρύξεις ἐν συνεργασίᾳ μὲ τὸν Στούκυ — διότι ἐλέχθη ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ὅτι ὁ Στούκυ ἦτο ὑπὲρ τοῦ ἀπολογιστικοῦ εἰς τὴν OL–CO, εἶναι ψέμα αὐτό, εἶναι ἀνακριβές, ὁ Ἑλβετὸς ἐμπειρογνώμων τῆς ΔΕΗ, ὁ Στούκυ, ὑπάρχουν καὶ πρακτικὰ περὶ αὐτοῦ, ἦτο κατὰ τῆς κατ’ ἀπολογιστικὸν τρόπον ἐκτελέσεως, κατώρθωσε πάλιν ὁ Πεζόπουλος νὰ διαχειρισθῇ τὸ ζήτημα μὲ δεξιοτεχνίαν. Ἀπὸ τοῦ Μαΐου, ὁπότε ὑπέβαλε τὴν πρώτην προσφορὰν ἡ OL–CO, ἐνῷ ὑπῆρχαν τὰ ὑπομνήματα τοῦ Παπαλεονάρδου, ὅτι εἶναι ἕτοιμοι αἱ διακηρύξεις καὶ ὅτι, ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἐπὶ οὐδενὶ λόγῳ πρέπει νὰ γίνῃ εἰς τὴν OL-CO ἡ κατὰ τὸ ἀπολογιστικὸν σύστημα ἀνάθεσις τοῦ ἔργου, ἐσιώπα. Καὶ τὸν Μάϊον, τὸ πρῶτον ἔκαμεν ἕνα σημείωμα εἰς τὸ Δ. Σ. καὶ λέγει, ὅτι ἐπειδὴ ἡ ἐνέργεια τῆς δημοπρασίας θέλει χρόνον καὶ θὰ βραδύνῃ τὸ ἔργον καὶ ἡμεῖς ἐπειγόμεθα διὰ τὴν ἐπίσπευσιν καὶ τὴν ταχυτέραν ἐκτέλεσιν τοῦ ἔργου διότι θὰ ἔχωμεν κέρδος ἀπὸ τὸ ρεῦμα ποὺ θὰ πωλῶμεν, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ὑποχωρήσωμεν καὶ νὰ δεχθῶμεν τὴν OL–CO. Βλέποντας ὁ Παπαλεονάρδος, ὅτι λαμβάνεται ἀπόφασις προσχωρεῖ ἐν μέρει εἰς τὴν ἄποψιν αὐτὴν ὑπὸ τέσσαρες ὅρους μόνον. Πρῶτον, ὅτι θὰ δώσῃ ἐγγυήσεις διὰ τὴν ἐμπρόθεσμον ἐκτέλεσιν τοῦ ἔργου καὶ διὰ τὸν ἀριθμὸν τῶν μηχανικῶν καὶ ἄλλων τινῶν τὰ ὁποῖα ἀναφέρονται εἰς ἕνα ὑπόμνημα. Παρὰ ταῦτα κατωρθώνει ὁ Πεζόπουλος εἰς τὸ Δ.Σ. καὶ διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 205)56, νομίζω, πράξεώς του ἀναθέτει εἰς τὴν OL–CO τὴν κατ’ ἀπολογιστικὸν τρόπον ἐκτέλεσιν ὄχι τῶν εἰδικῆς ἐμπειρίας ἔργων, ἀλλὰ ὅλων τῶν ἔργων πολιτικοῦ μηχανικοῦ. Ἀποκλείει ὅλους τοὺς Ἕλληνας. Ἐπανέρχεται ὁ Παπαλεονάρδος δριμύτερος καὶ λέγει, ὅτι πιστεύει ἡ OL–CO, ὅτι δύναται νὰ μᾶς πιέσῃ διὰ νὰ μὴ εἴπω βαρυτέραν φράσιν. Καὶ ἐγὼ εἶμαι εἰς θέσιν νὰ κάμω τὴν δημοπρασίαν καὶ νὰ μὴ χάσωμεν τὸν ἐπικείμενον χειμῶνα καὶ παρακαλῶ νὰ τοὺς ἀπομακρύνετε. Ἀπὸ τῆς στιγμῆς ἐκείνης ὁ Παπαλεονάρδος δὲν ἐκλήθη πλέον εἰς τὸ Συμβούλιον. Ἔστειλεν ἓν ὑπόμνημα, τὸ πρῶτον, εἰς τὰς 14 Σεπτεμβρίου, τὸ ὁποῖον ἔχει ὡς ἑξῆς: «Ὡς καὶ προφορικῶς ἀνέφερον ὑμῖν σήμερον ἐκ τῆς πορείας τῶν διαπραγματεύσεων μετὰ τῆς ἀναδόχου, ἐσχημάτισα τὴν πεποίθησιν, ὅτι αὕτη εὑρίσκεται ὑπὸ τὸ κράτος τῆς ἀντιλήψεως, ὅτι ἔχομεν ἀπόλυτον ἀνάγκην τῶν προσθέτων ὑπηρεσιῶν του καὶ συνεπείᾳ τούτου, ὅτι τοῦ παρουσιάζεται ἡ εὐκαιρία νὰ μᾶς πιέσῃ —διὰ νὰ μὴ μεταχειρισθῶ βαρυτέραν ἔκφρασιν — ὅπως δεχθῶμεν ἀσυνήθως δυσμενεῖς δι’ ἡμᾶς ὡς καὶ ἀντισυμβατικοὺς ὅρους. Ὑπεχωρήσαμεν καὶ ὑπεχωρήσατε, ὅπου τοῦτο ἐκρίθη ἐπιβεβλημένον ἐν τῷ γενικωτέρῳ συμφέροντι τῆς ΔΕΗ. Νομίζω ὅμως, ὅτι δὲν δυνάμεθα νὰ ὑπερβῶμεν καὶ ὡρισμένα ὅρια πλὴν τῶν ἄλλων καὶ δι’ αὐτὴν ταύτην τὴν τεχνικὴν σοβαρότητα τῆς ΔΕΗ καὶ τῶν ὑπηρεσιῶν της. Ὡς τεχνικός σας σύμβουλος, δι’ ὅ,τι ἀφορᾷ τὰ ἔργα Μέγδοβα ἔχω καθῆκον νὰ σᾶς ἀναφέρω, ὅτι ἐθεώρησα μὲν — συμφώνως πρὸς τὴν ἀπὸ 16.8.1956 ἐγγράφῳ πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον, τοὺς Συμβούλους καὶ ὑμᾶς διατυπωθεῖσαν γνώμην μου — ὡς προτιμοτέρα, ὑπὸ τὰς σημερινὰς συνθήκας τὴν λύσιν τῆς διὰ τοῦ ἀναδόχου ἀπολογιστικῆς ἐκτελέσεως τῶν ἔργων, τοῦτο ὅμως ὑπὸ τοὺς ἐν τῷ ἐγγράφῳ μου ἐκείνῳ ἀναφερομένους τέσσαρας ὅρους. Ἐφ’ ὅσον ἤδη οἱ βασικοὶ αὐτοὶ ὅροι δὲν γίνονται δεκτοὶ ἢ ἀξιοῦται ἀπὸ τοῦ ἀναδόχου ὅπως διατυπωθῶσιν οὗτοι κατὰ τρόπον ὅστις κατ’ οὐσίαν τοὺς ἐξουδετερώνει, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ στραφῶμεν πρὸς ἄλλην λύσιν τοῦ προβλήματος καὶ δὴ ἀμέσως διὰ νὰ ἐπωφεληθῶμεν τῆς προσεχοῦς νεκρᾶς χειμερινῆς περιόδου. Ἀλλὰ ὁ κ. Πεζόπουλος εἶχε πλέον δεσμευθῆ καὶ ἡ OL–CO, ἡ ὁποία τὸ ἐγνώριζε καὶ ἀπὸ τὸν κ. Πεζόπουλον καὶ ἀπὸ τοὺς πράκτορας, ἀφοῦ ὑφήρπασε τὴν πρᾶξιν τοῦ Συμβουλίου, ὅτι τῆς ἀναθέτει ἀπολογιστικῶς, τότε ἐξύπνησε καὶ συνεζήτησεν ἐπὶ τῆς ἀμοιβῆς καὶ ἤρχισε νὰ ζητῇ 28% καὶ 10% ἐπίβλεψιν τὸ ὅλον 38%. Καὶ γράφει ὁ Παπαλεονάρδος: Μὰ καὶ ἡ ΟΥΛΕΝ ἡ γνωστή, ποὺ συνταράσσει τὸ λεκανοπέδιον τοιοῦτον ὕψος ἀμοιβῆς δὲν ἐζήτησε ποτέ. Καὶ βλέπων, ὅτι ἀπεκλείσθη πλέον ἀπὸ τὸ Συμβούλιον, τὸ ὁποῖον δὲν τὸ καλεῖ ἀποκρύπτει τὰ ὑπομνήματα διὰ νὰ παραπλανήσῃ τὸ Συμβούλιον. Καὶ εἰς τὰς 13 Ὀκτωβρίου στέλνει τὸ τελευταῖον του ὑπόμνημα διὰ τοῦ ὁποίου λέγει: «Εἰδικῶς διὰ τὸ πρᾶγμα τῆς ὁριστικῆς μελέτης τοῦ ὁποίου προεβλέπαμεν τὴν γνωστὴν καθυστέρησιν, παρεκαλέσαμεν τὸν κ. Στούκην καὶ ἀπέστειλε προμελέτην ἀρκοῦσαν, διὰ νὰ δώσωμεν τὰ ἀπαιτούμενα στοιχεῖα εἰς τὴν πρὸς τοὺς ὑπεργολάβους διακήρυξιν. Ἐκ παραλλήλου, ὅμως, ἤρξατο ἀπὸ τῆς 1.3.1956 συζήτησις περαιτέρω καὶ διαπραγματεύσεις μετὰ τοῦ ἀναδόχου διὰ τὴν ἀπολογιστικὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἔργων, αἵτινες καὶ μέχρι σήμερον συνεχίζονται, παραμενούσης οὕτω ἐκκρεμοῦς τῆς ἀποφάσεως, ὅσον ἀφορᾷ τὸν τρόπον ἐκτελέσεως τῶν ἔργων. Ὑπεστηρίχθη ἀπὸ προλαλήσαντας συναδέλφους, ὅτι ὁ Στούκυ ἦτο ὑπὲρ τῆς ἀπολογιστικῆς ἀναθέσεως εἰς τὴν OL —CO καὶ ὅτι ὁ κ. Παπαλεονάρδος εἶπεν, ὅτι ὁ Στούκυ ἑτοίμασε τὴν διακήρυξιν διὰ νὰ ἀποσοβηθῇ ἡ ἀνάθεσις εἰς τὴν OL–CO τοῦ ἔργου κατ’ ἀπολογιστικὸν τρόπον. (Συνεχίζει τὴν ἀνάγνωσιν). «Ἀπὸ τοῦ παρελθόντος Μαΐου ἐ. ἔ., ἤτοι ὅσον ἦτο δυνατὸν ἐνωρίτερον, δοθείσης τῆς φύσεως τῆς ἐργασίας καὶ τῆς ἀνάγκης συγκεντρώσεως καὶ μελέτης τῶν ἀπόψεων τόσων παραγόντων (OL–CO–EBASCO — Δ)νσις Μελετῶν–Κατασκευῶν–ΔΕΗ–Καθηγητὴς Στούκυ–Νομικὴ Ὑπηρεσία, εἴμεθα ἕτοιμοι νὰ προβῶμεν εἰς τὴν διακήρυξιν δημοπρασιῶν διὰ τὴν ὑπεργολαβικὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἔργων. Τοῦτο εἶναι γνωστόν, καὶ εἰς τὴν Γενικὴν Διεύθυνσιν, ἀναγράφεται δὲ καὶ εἰς τὸ ἀπὸ 20.6.56 ὑπ’ ἀριθ. 1511 σημείωμά μας. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ φράγμα, κατὰ τὰ ὡς ἀνωτέρω (3) ἀναφερόμενα, ἡ διακήρυξις τῆς δημοπρασίας θὰ ἠδύνατο νὰ γίνῃ ἀπὸ τοῦ παρελθόντος Αὐγούστου, ὅτε ἐλάβομεν τὰ συμπληρωματικὰ στοιχεῖα παρὰ τοῦ κ. Στούκυ. Ἀναφέρων ὑμῖν τὰ ἀνωτέρω, ὑποβάλλω τὴν παράκλησιν ὅπως, ἐὰν ἐγκρίνητε, εὐαρεστηθῆτε νὰ τὰ ἀνακοινώσητε εἰς τοὺς κ.κ. Συμβούλους, διὰ νὰ μὴ παραμένωσι μὲ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι παρημελήθη ἡ ἔγκαιρος ἀντιμετώπισις τοῦ σοβαρωτάτου τούτου ζητήματος. Ἀπεκρύβη, κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἀνεφέρθη αὐτό. Καὶ εἰς τὰς 15 ἐλήφθη ἡ ἀπόφασις. Ἐνῷ δὲ εἶχε λάβει ἐξουσιοδότησιν νὰ διαπραγματευθῇ μὲ τὴν OL–CO τὸ πολὺ 20% ἢ ἔστω, κατ’ ἀνώτατον ὅριον 24%, τῆς ἔδωσε 27%. Περιουσία του ἦτο. Καὶ ἠναγκάσθησαν νὰ τὸ δεχθοῦν. Ἀλλ’ ὅταν ἐγνώσθη, ὅτι ὑπῆρχεν αὐτὸ τὸ ὑπόμνημα Παπαλεονάρδου, ὁ Κιτριλάκης ἐπαναφέρει τὸ θέμα καὶ λέγει, ὅτι θὰ ἀκυρώσωμεν τὴν σύμβασιν, διότι δὲν εἶναι τὰ πράγματα ὅπως τὰ εἴπατε, διότι δὲν συμφέρει. Ἀλλ’ ἦτο πλέον ἀργά. Καὶ μάλιστα ἐὰν πάρετε καὶ τὰ πρακτικὰ θὰ ἴδητε, ὅτι ἐπρόκειτο νὰ ζητηθοῦν καὶ εὐθῦναι ἀπὸ τὸν κ. Παπαλεονάρδον, ὅτι παρημέλησε καὶ δὲν ἑτοίμασε τὰς διακηρύξεις καὶ ἔτσι ἐξηναγκάσθησαν νὰ συρθοῦν πρὸς τὴν λύσιν OL–CO, ἡ ὁποία ἐθεωρήθη, ὡς ἐλέχθη «λύσις ἡττημένου». Καὶ εἶναι τοῦτο βέβαιον. Διότι εἰς τὰ πρακτικὰ ἀναγράφεται νὰ παρακληθῇ ὁ ἀνάδοχος νὰ τὸ ἀντιληφθῇ, ὅτι ὑπεχωρήσαμεν ὑπὲρ τὸ δέον καὶ πρέπει νὰ τὸ ἀναγνωρίσῃ. Ἱκετεύει ἡ ΔΕΗ τὴν OL–CO νὰ ἀναγνωρίσῃ τὰς παραχωρήσεις της. Καὶ ἰδοὺ πῶς τὸ ἀνεγνώρισεν. Ἡ OL— CO ἔναντι τῶν 425.000.000 γαλλικῶν φράγκων ποὺ εἶχαν ἀναλάβει τὴν ἐπίβλεψιν καὶ τὴν μελέτην, εἶχε καὶ 50.000.000 φράγκα διὰ τὴν ἄρδευσιν τῆς πεδιάδος Καρδίτσης. Τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας ἐπενέβη καὶ εἶπεν, ὅτι θὰ κάμῃ ἐκεῖνο τὴν μελέτην καὶ νὰ μὴ τὴν κάμῃ ἡ OL–CO. Ἐξεχάσαμε ὅταν ἐκάμαμε τὴν σύμβασιν νὰ περικόψωμεν τὰ 50.000.000 φράγκα. Δύο ἡμέρες πρὸ τῆς 15ης θυμήθηκεν ὁ Παπαλεονάρδος, ὁ ὁποῖος εἶχε τὰς εὐθύνας ὡς τεχνικὸς Σύμβουλος, καὶ σπεύδει εἰς τὴν Κηφισιά, εἰς τὸν Δημητρακόπουλον καὶ τὸν Στουπάθην καὶ λέγει: «Ἀμάν, προλάβετε». Πηγαίνει ὁ Γουναράκης εἰς τὰς 15 Ὀκτωβρίου 1956 μὲ μίαν ἐπιστολὴν εἰς τὴν OL–CO, «κυρία OL–CO σοῦ ἐκάμαμε τόσας ὑποχωρήσεις......». Καὶ ἀπαντᾷ ὁ κ. Γουναράκης, ὡς Γενικὸς Διευθυντής, ὑπάρχει ἡ ἀπόφασις τοῦ Συμβουλίου καὶ δὲν ἐδέχθη ἡ OL–CO οὔτε συζήτησιν. Τὸ ἀνέπτυξεν ὡραιότατα τὸ θέμα αὐτὸ ὁ κ. Σεργάκης καὶ δὲν θέλω νὰ σᾶς κουράσω, ἀλλὰ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἔχω νὰ ἐπισημάνω, εἶναι τοῦτο, κύριοι συνάδελφοι: Ὅταν ἐξεδόθη τὸ πόρισμα τῶν τριῶν δικαστικῶν, καταλογίζει ἀμέλειαν εἰς τὸν κ. Παπαλεονάρδον τὸν ἀτυχῆ καὶ τὸν κ. Μακρῆν, καὶ ἀπὸ ἐκείνην τὴν ἡμέραν παρατηρεῖται μία ἀπίστευτος μεταβολὴ εἰς τὸν κ. Παπαλεονάρδον, ὁ ὁποῖος ἀληθῶς ἐμόχθησε δι’ αὐτὸ τὸ ἔργον. Ἀνησύχησεν ὁ ἄνθρωπος καὶ ἐνῷ εἶχε πάει δύο φορὲς εἰς τὸν Παπαϊωάννου τὸν Ἀρεοπαγίτην καὶ εἶπεν, ἐπιμένω, ὅτι εἶναι ζημία, ἐπιμένω, ὅτι δὲν ἐδικαιοῦτο νὰ τὰ κρατήσῃ, ἐπιμένω, ὅτι φταίει ὁ Πεζόπουλος καὶ ὅτι ἐκράτησε τὰ 50 ἑκατομμ. Γαλλικὰ φράγκα, δύο καταθέσεις, στέλλει ἀμέσως ὅταν εἶδε τὸ πόρισμα, διότι ἡ OL–CO ἀφυπνίσθη — εἶχε σκιρτήματα γενναιοφροσύνης — καὶ ὅταν ἀνέλαβε τὸ ἔργον, ὡρισμένα ἔργα δὲν ἐζήτησε νὰ πληρωθῇ, καὶ ποῖα εἶναι; Ὁ ἀγωγὸς ἀποχετεύσεως τοῦ ἐργοστασίου, τὸ ὁποῖον, νομίζω, ὅτι ἀναφέρει μὲ τὸν τεχνικὸν ὅρον «ἐπαναριθμηστικόν», ἡ κοίτη τοῦ Γαύρου, ἡ ἐκκλησία καὶ ἡ διῶρυξ, ἔγιναν αὐτὰ καὶ ἡ OL–CO ἐκ τῶν ὑστέρων, ὁ τόσον μέγας πλεονέκτης ἔκαμε δωρεὰν εἰς τὴν ΔΕΗ. Τὸ ἀνέπτυξεν ὁ κ. Σεργάκης, κάτι ἄλλο ἤθελα νὰ εἴπω. Ἡ OL–CO εἶχεν ἀναλάβει τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐπιβλέψῃ τὸ ἔργον Ταυρωποῦ–Λαμίας καὶ δὲν τὴν ἔκαμε καὶ ἠναγκάσθη νὰ κάνῃ γωνία μέσῳ Τρικάλων, καὶ τὸ ἀνέλαβε τὸ ἔργον ἡ Ὑπηρεσία τῆς ΔΕΗ καὶ μελέτην καὶ ἐπίβλεψιν καὶ κατασκευήν, καὶ ὅταν τῆς εἶπον τῆς OL–CO νὰ πληρώσῃ, ἐνῷ εἶχε πληρωθῆ διὰ τὴν ἐκτέλεσιν, ἔφτιαξε, λέγει τὸν Γαῦρον. Καὶ ὅταν ἐξητάζετο ὁ κ. Γυπαράκης καὶ προσεπάθησε νὰ δικαιολογήσῃ πῶς ὁ προϋπολογισμὸς φθάνει ἀπὸ τὰ 11 ἑκατομ. ἀπὸ τὴν ἀρχικὴν μελέτην μὲ βελτιώσεις καὶ προσαυξήσεις 18.000.000 ἐξ 28.700.000 ἀντὶ 26.000.000 δολλ. τὰ ὁποῖα δὲν δικαιολογοῦνται, καταθέτει ὁ Γυπαράκης, μὰ ἔφτιαξε καὶ τὸν Γαῦρον, ἔκαμε τὴν Ἐκκλησίαν, ἔκαμε τὴν διώρυγα. Ἔτσι, λοιπόν, οἱ Γάλλοι κατεκράτησαν τὰ 50 ἑκατομμ. καὶ δι’ αὐτὸν τὸν Γαῦρον καὶ τὴν Ἐκκλησίαν, ἐνῷ ἐπληρώθησαν καὶ τὴν γραμμὴν μεταφορᾶς Σταυρωτοῦ–Λαμίας μὲ διαφόρους δικαιολογίας ἀνεβίβασαν τὰ 26.000.000 εἰς 28.800.000. Δὲν εὕρομεν κανὲν στοιχεῖον τὸ ὁποῖον νὰ μᾶς δίδῃ νὰ πιστεύσωμεν, ὅτι οἱ κ.κ. Ὑπουργοὶ τὸ ἔμαθαν, πολὺ φυσικὸν ἦτο νὰ τὸ μάθουν, πολὺ πιθανὸν ἦτο νὰ τὸ μάθουν, ἡμεῖς ὅμως δὲν εἴχομεν κανὲν στοιχεῖον καὶ εἴμεθα ἀπαλλακτικοί. Καὶ προχωροῦμεν, τώρα εἰς τὴν ἐκτέλεσιν. Ἅπαξ καὶ τῆς ἀνέθεσε μὲ μίαν τροποποιητικὴν σύμβασιν τῆς 15ης Ὀκτωβρίου 1956 ὁ κ. Πεζόπουλος τῆς OL–CO νὰ κάνῃ, καὶ ἐκείνη ἐπελήφθη τῶν καθηκόντων της, ἐνῷ ἦτο ὑποχρεωμένη κάθε μῆνα νὰ δίδῃ λογαριασμόν, δι’ ἓν ἔτος δὲν ἔδωσε κανένα λογαριασμόν. Ἔγιναν τέτοιες σπατάλες, καὶ τέτοιες αὐθαιρεσίες, ὥστε προεκλήθη θύελλα διαμαρτυριῶν ἀπὸ τὴν ἐπιβλέπουσαν ὑπηρεσίαν ἐλέγχου, μέχρις ὅτου ἐφθάσαμεν εἰς τὸ ἀπροχώρητον καὶ κατὰ τὸ 1957 τὸν Αὔγουστον, ἔστειλε τὸ τελευταῖον ἔγγραφον διὰ τοῦ ὁποίου ἐκάλει τὴν Γενικὴν Διεύθυνσιν νὰ ἐφαρμόσῃ τὸ ἄρθρον 40 τῆς συμβάσεως τοῦ 1955 καὶ νὰ κηρυχθῇ ἔκπτωτος. Ἡ OL–CO εἶχε παραβιάσει τὰ πάντα. Διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε δέ, κύριοι βουλευταί, ποία εὔνοια ὑπῆρχεν ὑπὲρ τῆς OL–CO, δὲν εἶναι μόνον ὅτι τῆς ἔδωσαν προκαταβολήν, ἀφοῦ ἔκανεν ἀπολογιστικῶς τὸ ἔργον, ἀλλὰ τῆς ἔδωσαν ἕνα δάνειον 7,5 ἑκατ., δάνειον εἰς τὸν ἐργολάβον, ποὺ εἶχε καὶ προκαταβολές, 7.500.000. Ἐπειδὴ ὅμως ἔγινεν ἐπέκτασις τοῦ φράγματος, καὶ εἶχε συνομολογηθῆ, ὅτι θὰ αὐξηθῇ ἡ ἀμοιβὴ καὶ τὸ ποσοστόν, αἱ 49 δόσεις θὰ γίνουν 65. Ἀνεκάλυψεν ὁ Παπαλεονάρδος, ὅτι αὕτη εἰσέπραττε μὲ τὶς 49 δόσεις, δηλ. μὲ ηὐξημένας συναλλαγματικὰς καὶ κατεκράτει καὶ τὸ δάνειον καὶ ἔκαμε τὴν 1.8.57 μίαν ἀναφορὰν καὶ εἶπεν, ὅτι ἔχει πάρει ἐπὶ πλέον μὲ αὐτὴν τὴν μέθοδον ἡ OL–CO 15 ἑκατομ. Γαλλικὰ φράγκα καὶ 1.600.000 Ἑλληνικὲς δραχμές, σταματήσατε, καὶ ὢ τοῦ θαύματος εἰς τὰς 9 Αὐγούστου 1957, γράφει ὁ Φιλάρετος εἰς τὸν Πεζόπουλον: Ὁ Νιόνιος κάνει πάλιν τὸ δικό του, πιὸ φάρμακο θὰ εὕρωμεν, ἀφοῦ τὸ ξέρει πὼς παίρνομε προκαταβολές, διατί τὸ ἀνακινεῖ τὸ ζήτημα αὐτό; Καὶ ἐπειδὴ ἀπετόλμησεν ὁ Παπαλεονάρδος νὰ ὑποδείξῃ εἰς τὸν Γενικὸν Διευθυντήν, ὅτι πρέπει νὰ σταματήσουν οἱ προκαταβολές, διότι εἶχεν εἰσπράξει πέραν τοῦ δέοντος, αὐθημερὸν τὸ ἔμαθεν ὁ Δημητρὸς καὶ εἶχε τὸ ἀνείπωτον θράσος νὰ συστήσῃ εἰς τὸν διευθυντὴν τῆς Δ.Ε.Η. νὰ λάβῃ κατασταλτικὰ μέτρα, κατὰ τοῦ ἐποπτεύοντος αὐτόν. Καὶ λέγει, ὁ κ. Παπαλεονάρδος, ἐξεταζόμενος: Διεδόθη τότε, ὅτι θὰ ἀντικατασταθῶ. Θὰ μὲ μεταθέσῃ ἡ OL–CO. Εἰς αὐτὴν τὴν σῆψιν, κ.κ. βουλευταί, εἶχε περιπέσει ἡ Δ.Ε.Η., εἰς αὐτὴν τὴν σῆψιν, ὅπως ἐπανειλημμένως ἐτονίσθη ἀπὸ τὸν Ἀρχηγὸν τῆς Ε.Κ., τότε Ἀρχηγὸν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου τὸ 1962, εἶχε περιέλθει ἡ Δ.Ε.Η., ὥστε νὰ ἀποτολμᾷ ὁ Φιλάρετος, ὁ ὁποῖος εἶχε γίνει ἀφορμὴ νὰ γίνῃ ὁ νόμος «περὶ μεσαζόντων», ὁ ὁποῖος εἶχεν ὀνομασθῆ στὴν ὀπερέττα, «ὁ Δημητρός, ὁ Δημητρός, ὅλα νὰ τὰ τρῶς, ὅλα νὰ τὰ τρῶς», εἶχε τὸ ἀνείπωτον θράσος νὰ συστήσῃ εἰς τὸν Γενικὸν Διευθυντήν, νὰ λάβῃ κατασταλτικὰ μέτρα, κατὰ τοῦ Παπαλεονάρδου, καὶ νὰ διαδώσῃ, ὅτι ὁ Παπαλεονάρδος, θὰ ἀντικατασταθῇ. Πράγματι, ἐξηναγκάσθη πλέον, ἀφοῦ ἐτήρησε μακρὰν σιγήν, ὁ Πεζόπουλος, νὰ καλέσῃ τὸν κ. RUMELLIS, εἰς τὰς Ἀθήνας, Αὔγουστον τοῦ 1957 — καὶ προσέξατε τὴν ἡμερομηνίαν, κ.κ. συνάδελφοι—καὶ ἔρχεται ὁ RUMELLIS ὁ Γενικὸς Διευθυντὴς τῆς OL–CO καὶ ἐξηναγκάσθη νὰ δώσῃ ὑποσχέσεις, ὅτι θὰ ἀλλάξῃ τακτικὴν ἡ OL–CO καὶ πράγματι κάπως περιωρίσθη ἡ σπατάλη. Σᾶς τὸ λέγω νὰ τὸ σημειώσετε, διότι ὅταν θὰ ἔλθω εἰς τὸ 5%, θὰ ἰδῆτε, ποίαν σημασίαν ἔχει ἡ ἄφιξις τοῦ RUMELLIS εἰς Ἀθήνας, καὶ πῶς ἦτο δυνατὸν τότε, νὰ ἐξαναγκασθῇ ἡ OL–CO, ἂν δὲν ἐπλαστογραφοῦντο τὰ πρακτικά, νὰ πᾶμε στὴν Γαλλικὴν Πρεσβεία καὶ νὰ ἐσώζαμε τὸ 5%. Ὑπάρχουν ἀναφοραὶ τοῦ κ. Παπαλεονάρδου, ἐπανειλημμέναι, διὰ τῶν ὁποίων ὑπεδεικνύετο νὰ ληφθοῦν μέτρα διὰ τὴν προστασίαν τῆς Δ.Ε.Η., διότι ἡ σπατάλη ἦτο ἀνήκουστος.
§45Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Ἡ ἀπόπειρα σπατάλης.
§46Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Βεβαιώνει, ὁ κ. Παπαλεονάρδος, ὅτι κατέλαβεν ἐπ’ αὐτοφώρῳ, τὰ αὐτοκίνητα τῶν 5 τόννων νὰ μεταφέρουν 500 (;) κιλά.
§47Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Πόσα ἦταν τὰ αὐτοκίνητα;
§48Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Βεβαιώνει, ὁ Ρωμαΐδης, ὅτι ἤθελε νὰ ρίψῃ 2½ χιλ. τόννους σίδερα στὴ σήραγγα.
§49Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Βεβαιώνει, ὅτι ἤθελε, ἀλλ’ ἠμποδίσθη καὶ λέγει, ὁ κ. Παπαλεονάρδος καὶ ὁ κ. Δημητρακόπουλος, εἰς σύγχρονον ἡμερολογιακόν του σημείωμα, ὅτι ἦτο φυσικὸν νὰ τὰ ἀποπειραθῇ αὐτά, διότι πᾶς ἀναλαμβάνων τὴν ἐκτέλεσιν ἑνὸς ἔργου, κατὰ τὸ ἀπολογιστικὸν σύστημα, ἀποπειρᾶται αὔξησιν τοῦ συνόλου τῶν δαπανῶν, ἐφ’ ὅσον κατὰ τοὺς ὁρισμοὺς τῆς συμβάσεως, ἀμείβεται ἐπὶ ποσοστοῖς τῆς συνολικῆς δαπάνης. Ἀλλ’ ἀντιδρᾷ ἡ Υ.Ε.Κ.Ε.Π. καὶ δὲν ἀντιδρᾷ ἁπλῶς, ἐμποδίζει καὶ δὲν ἐμποδίζει ἁπλῶς, ἀλλὰ καταλογίζει εἰς βάρος τοῦ ἀναδόχου κονδύλια συγκεκριμένα, τὰ ὁποῖα θὰ σᾶς ἀναφέρω, ἕνα πρὸς ἕν, ἂν χρειασθῇ. Κύριοι συνάδελφοι, ἄλλο εἶναι νὰ ἀποπειραθῇ τις νὰ πράξῃ τι καὶ νὰ ἐμποδισθῇ ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων καὶ ἄλλο εἶναι νὰ τὸ πράξῃ. Ἀκριβῶς, δι’ αὐτὸ ἡ OL–CO, ἐνδεχομένως, ἤθελε καὶ πιστεύω, ὄχι ἐνδεχομένως, ἀσφαλῶς, νὰ φύγῃ ὁ Παπαλεονάρδος. Καὶ δι’ αὐτὸ ἐκείνην τὴν περίοδον τῆς ὀξύτητος μεταξὺ Υ.Ε.Κ.Ε.Π., ἤτοι τῆς ὑπὸ τὸν κ. Παπαλεονάρδον ὑπηρεσίας καὶ τῆς OL–CO, σημειοῖ εἰς τὸ ἡμερολόγιόν του ὁ κ. Ἀνάργυρος Δημητρακόπουλος, «αὐτὰ εἶναι συνήθη φαινόμενα, δὲν μὲ ἀνησυχοῦν καθόλου, ἀρκεῖ νὰ μείνῃ ὁ Παπαλεονάρδος», καὶ ὁ κ. Παπαλεονάρδος ἔμεινε. Ὑπεσχέθην νὰ μὴ σᾶς διακόψω καὶ σᾶς ζητῶ συγγνώμην. Πρὶν κατέλθητε τοῦ βήματος, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ θέσω μερικὰς ἐρωτήσεις καὶ νὰ παρακαλέσω, ἂν ἔχετε τὴν καλωσύνην καὶ τὴν δυνατότητα, νὰ μοῦ ἀπαντήσητε.
§50Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Βεβαίως, συμφωνῶ. Καὶ μνημονεύει τὰ ἑξῆς: Πρῶτον, ἐνῷ εἶχε μηχανήματα ἰδικά της ἡ Δ.Ε.Η. δὲν τὰ ἐχρησιμοποίει, ἀλλὰ ἐμίσθωνεν ἄλλα καὶ ἐπλήρωνεν ἡ Δ.Ε.Η. Αὐτὴ δὲν εἶναι σπατάλη; Ἐνῷ τὴν ἐργασίαν ἠμποροῦσε νὰ τὴν κάμουν, ὅπως βεβαιοῦν οἱ Ρουσσὲν καὶ Ταμβακόπουλος, 50 ἐργάται, τὴν ἔκαμον 100 καὶ ἐπλήρωνε ἡ Δ.Ε.Η. Ἀλλά, νὰ ἴδητε, ποία κατάστασις ὑπῆρχε. Μνημονεύει τιμὴν 1.417, ἀναφέρει ὑπέρβασιν 25% «... (Ἀναγινώσκει) ...». Καὶ κατόπιν, κύριοι, ἐπειδὴ ὡμίλησεν ὁ κ. Γρηγορίου περὶ τῶν μαρτύρων. Ἐξητάσθη ἐνώπιόν μας, ὁ κ. Γυπαράκης καὶ εἶπεν, ὅτι πάντοτε, ὁσάκις ὑπεδεικνύαμεν εἰς τὸν κ. Γενικὸν Διευθυντὴν τῆς Δ.Ε.Η., ὡρισμένας ὑπερβάσεις, ἢ σπατάλας, παρὰ χρῆμα ἐπενέβαινεν ἡ Γεν. Διεύθυνσις καὶ ἐτακτοποιοῦσε τὰ πράγματα. Ἐνώπιον τῆς Ἐπιτροπῆς, τῶν ἀνωτάτων δικαστικῶν, ἀνέφερεν, ὅτι εἰς μάτην ἐπὶ μῆνας, ὑπεδεικνύαμεν τὴν ἀνήκουστον κακοπιστίαν καὶ σπατάλην τῆς OL–CO, πρὸς τὸν Γενικὸν Διευθυντήν, ἀλλὰ οὐδεμιᾶς ἐτύγχανεν ὑποδείξεως. Δι’ ἡμᾶς, ὅλοι οἱ μάρτυρες, ἔχουν τὴν αὐτὴν ἀξίαν, εἴτε πρόκειται περὶ ἁπλοϊκῶν ἀνθρώπων, εἴτε περὶ ἐπιστημόνων. Τὴν ἀξιοπιστίαν ἐλέγχομεν καὶ ἐκεῖ βασιζόμεθα. Ἀπὸ τὸν κ. Γυπαράκην, πῶς νὰ δεχθῶ τὰ ὅσα λέγει; Ὑπῆρξε καὶ ἕνας ἄλλος μάρτυς, ὁ κ. Μιχαηλίδης, ὁ ὁποῖος ἐμνημόνευσεν, ὅτι οὐδεμία ἔφεσις σπατάλης, οὔτε κἂν διενοήθη σπατάλη. Ἡ OL–CO, ἡ ὁποία εἶχε προϋπολογίσει τὸν συνοικισμὸν τοῦ προσωπικοῦ εἰς 6 ἑκατομμύρια καὶ κατόπιν ἀνεβίβασε, κ. Ρουσόπουλε, εἰς 77 ἑκατομμύρια, ἐὰν ἐνθυμοῦμαι, καλῶς. Πάντως, ἀρκετὲς δεκάδες ἑκατομμυρίων θὰ ἐκόστιζον τὰ δωμάτια τοῦ φύλακος καὶ τοῦ μηχανικοῦ τοῦ Ταυρωποῦ καὶ πιὸ ἀκριβὰ ἀπὸ τὰ δωμάτια τῶν πολυκατοικιῶν περὶ τὸ Χίλτον. Λέγει, λοιπόν, ὁ κ. Μιχαηλίδης, ὅταν ἠρωτήθη διὰ τὰς ἐπιστολὰς Φιλαρέτου, «κακόηθες κατασκεύασμα ἐχθρῶν τοῦ Πεζοπούλου, διὰ νὰ τὸν ἐνοχοποιήσουν». Ἐν πάσῃ περιπτώσει, αἱ διενέξεις αὗται, ὡδήγησαν εἰς τὸ ἀπροχώρητον, διότι καὶ ἡ τροποποιητικὴ σύμβασις τῆς 15.10.56, παρέχει εὐχέρειαν εἰς τὴν OL–CO νὰ ζητήσῃ τὰ ποσοστὰ τῆς ἀμοιβῆς της, ὅπως ἐκείνη νομίζει. Ἔγιναν, βεβαίως,— διότι πρέπει νὰ εἴμεθα εἰλικρινεῖς — ἐπεκτάσεις. Ἀλλὰ τὸ ζήτημα εἶναι, ἐὰν ἡ δαπάνη εἶναι ἀνάλογος πρὸς τὴν ἰσχὺν ἐγκαταστάσεως. Δὲν εἶναι θέμα τῆς παρούσης στιγμῆς, οὔτε εἶμαι εἰδικός, οὔτε θέλω νὰ τὰ διαπραγματευθῶ. Ὑπάρχουν, ὅμως, οἱ ὑποστηρίζοντες καὶ αὐτὴν τὴν ἐκδοχήν, ὅτι ἡ ἐγκατεστημένη ἰσχύς, δὲν ἀνταποκρίνεται πρὸς τὰς μεγάλας ὑπερβάσεις τῆς ἀρχικῆς μελέτης.
§51Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Αὐτὸς ποὺ τὸ ὑπεστήριξεν αὐτό, ἦτο ὁ δικηγόρος τοῦ κ. Στυλιωτοπούλου. Δὲν εἶναι δυνατόν, ἕνας δικηγόρος, νὰ ὁμιλῇ περὶ ἐγκατεστημένης ἰσχύος.
§52Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Οὔτε ἐγὼ τὸ δέχομαι, οὔτε τὸ συζητῶ.
§53Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Δὲν πιστεύω, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ τεθοῦν ἐν ἀμφιβόλῳ σχέδια κριθέντα ἀπὸ τὸν κ. Σταΐκον, διότι εὑρέθη ἕνας δικηγόρος, ὁ ὁποῖος εἶπεν αὐτὰ τὰ ἀμίμητα.
§54Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Μὲ διεκόψατε ἀδικαιολογήτως. Διότι πρῶτον, εἴμεθα ἐπιφυλακτικοὶ νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἐφ’ ὅσον ὁ Ὑπουργὸς εἶχε τὸν Παπαλεονάρδον εἰς τὴν Υ.Ε.Κ.Ε.Π., ἔπρεπε νὰ ἔχῃ τὸ κεφάλι του ἥσυχον. Διατί, λοιπόν, ταράσσεσθε; Διατί ἐνοχλεῖσθε; Σᾶς ἀποδίδομεν, ἔστω καὶ μίαν μομφήν, ὅταν λέγωμεν, ὅτι εἰς τὰς ὑπηρεσίας, δὲν εἴχατε καμμίαν ἀνάμιξιν; Ὅταν εἶχεν, ὁ Ὑπουργός, τὸν Παπαλεονάρδον, ἔπρεπε νὰ κοιμᾶται ἥσυχος. Καὶ δὲν ἠνοχλήθημεν, ἀλλὰ καὶ δὲν ἠμποροῦμεν νὰ μὴ σταματήσωμεν τὰς ὑπηρεσίας καὶ τὰς ζημίας τῆς Δ.Ε.Η. Τὸ λέγω αὐτό, διότι καὶ ὁ Δημητρακόπουλος, δὲν ἐνέκρινε, τελικῶς, τὰ ἀπολογιστικά. Πάρετε μίαν ἐπιστολήν, τὴν ὁποίαν θὰ σᾶς ἀναγνώσω μεταγενέστερον, ὅταν ἐτόλμησε ἡ ECI, νὰ ζητήσῃ τὰ ἀπολογιστικά, ὡμίλησε διὰ γλώσσης, ὡς πρὸς ὑποαναπτύκτους. Καὶ λέγει, ὁ Δημητρακόπουλος: Ἔχομεν τὸ προηγούμενον Ταυρωποῦ, ἀλλὰ ἐκεῖ τὴν ἐπάθαμεν. Ὑπῆρχε μία διαφορὰ δαπάνης, ἡ OL–CO ἐζήτει ἀρχικῶς ἐπὶ 9 ἑκατομμυρίων δολλαρίων, τὸ 16%, τὸ ὁποῖον περιώρισε, κατόπιν, διότι εἶχε πάρει τὴν προκαταβολὴν τῶν 220.000.000 δραχμῶν. Λογιστικὰ ζητήματα, μὲ τὰ ὁποῖα δὲν θὰ πρέπει νὰ σᾶς κουράσω. Καὶ κατέληγον εἰς μίαν διαιτησίαν. Διαιτητὴς τῆς Δ.Ε.Η., ὁ καθηγητὴς κ. Κορωναῖος. Ἐπῆγαν εἰς τὴν Ζυρίχην καὶ ἐκεῖ ὁ ἐπιδιαιτητὴς κ. Γκάρη, ὅταν ἔκαμαν τὴν πρώτην συνεδρίασιν, ἀντελήφθη, ὅτι ὑπῆρχον καὶ πολλὰ ἐπουσιώδη μικροπράγματα, ἐπουσιώδη ἔργα, εἰς τὰ ὁποῖα ὑπῆρχε διαφωνία, καὶ ὑπέδειξε καὶ συνέστησε νὰ τὰ λύσουν μόνοι των καὶ νὰ παραμείνουν τὰ καίρια. Καὶ ὑπέδειξε, μάλιστα, καὶ τὸν κ. Κορωναῖον, ὅτι τὰ νομικὰ ἐρείσματα, θὰ ἔπρεπε νὰ ὑποστηριχθοῦν ἐνωρίτερον. Καὶ ἐπανῆλθεν, ὁ κ. Κορωναῖος, καὶ εἶπε τὰς ἀπόψεις του — δὲν κατηγόρησε τὸν κ. Γκάρη, διότι ἐξεδηλώθη καὶ διὰ τοὺς μὲν καὶ διὰ τοὺς δέ, χωρὶς νὰ ἔχῃ προκατάληψιν, ἢ νὰ ἐκφέρῃ γνώμην — ὅτι καλὸν θὰ εἶναι νὰ ἐνισχυθῶμεν, καὶ ἐπῆραν καὶ διαπρεπῆ δικηγόρον περὶ τὰ ἀστικά, τοῦ ὁποίου τὸ ὄνομα, δὲν ἀνεῦρον. Ἀλλὰ ἐδῶ ἀρχίζει ἄλλη ἱστορία, ἀρχίζει ἡ συζήτησις εἰς τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον. Ὑπάρχουν οἱ ὑποστηρίζοντες νὰ συνεχίσωμεν τὴν διαιτησίαν. Δὲν θὰ ὑποκύψωμεν. Ὑπάρχουν καὶ μετριοπαθεῖς. Διὰ νὰ κάμψῃ, καὶ πάλιν, τὴν ἀντίστασιν ἐκείνων, ποὺ ἤθελον συνέχειαν τῆς διαιτησίας, λέγει ἕνα χονδροειδὲς ψέμμα ὁ Πεζόπουλος, ὅτι κατεφέρθη ὁ Γκάρη, κατὰ τῆς Δ.Ε.Η., ὅτι ἔκαμε καταχρηστικὴν τῶν δικαιωμάτων του εἰς βάρος τοῦ ἀναδόχου χρῆσιν. Καὶ ὁρκίζεται, ὁ κ. Κορωναῖος, καὶ λέγει, ποτὲ δὲν συνέβη αὐτό. Δηλαδή, πάντοτε ἐκυριάρχει τὸ ψεῦδος καὶ τὰ ψευδολογήματα καί, τελικῶς, ἐπῆλθεν ἕνας συμβιβασμός, τὸν ὁποῖον κανεὶς δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀμφισβητήσῃ, διότι δὲν ἠμποροῦμεν νὰ γνωρίζωμεν, τί ἠμποροῦσε νὰ παρουσιάσῃ αὐτὴ ἡ διαιτησία καὶ μὲ τὴν συγκρότησιν τὴν ὡραίαν ποὺ εἶχε, καὶ εἰς τὸ νομικὸν της τμῆμα, ἡ Δ.Ε.Η. Καὶ ἔληξε. Τώρα ἐξεταστέον. Ἔγιναν ὑπερβάσεις; Ὁ Παπαλεονάρδος, ὑποστηρίζει, ὅτι ἔχομεν ὑπέρβασιν 23%. Διωρίσθη ἐπιτροπή, ὑπὸ τὸν κ. Κουτσοκώσταν, ἡ ὁποία ἐμείωσε τὰς ὑπερβάσεις καὶ εὗρεν, ὅτι ἦτο εὔλογος ἡ ὑπέρβασις. Ἐξεταζόμενος, ὁ κ. Κουτσοκώστας, μετὰ τῶν ἄλλων μελῶν τῆς Ἐπιτροπῆς, ἐβεβαίωσεν, ὅτι οὔτε πραγματογνωμοσύνην ἔκαμεν, οὔτε ἐπιμετρήσεις, διότι δὲν ὑπῆρχε καὶ χρόνος, ὅτι ἐπῆρε τὰς ἀξιώσεις καὶ τοὺς ἰσχυρισμοὺς τῆς OL–CO ἀπὸ τὸ ἕνα μέρος, τοῦ Παπαλεονάρδου ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος καὶ ἔγιναν Σολομῶντες καὶ ἠκολούθησαν μίαν μέσην λύσιν, διὰ νὰ λήξῃ ἡ ὑπόθεσις. Ὁ Παπαλεονάρδος, ὅμως, ἐνόρκως ἐξετασθείς, ἐνώπιόν μας, ἐβεβαίωσεν, ὅτι ἐὰν δὲν ἐγίνετο ἡ σύμβασις τῆς 15.10.56, ἐκεῖ ὅπου ἐπλήρωσεν 76 ἑκατομμ. ἡ Δ.Ε.Η., θὰ ἐπλήρωνε 36 ἢ ἔστω 43.000.000.
§55Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. 56 ἑκατ.
§56Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Εἰς ἓν ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον ἔχω, ἀναφέρεται: «Σύνολον 826. Ἐκ τοῦ ἄνω ποσοῦ... «...(Ἀναγινώσκει)...». Κύριοι, ἐπαναλαμβάνω, δὲν θὰ σᾶς κουράσω, ἐπανέρχομαι καὶ λέγω, ὅτι ἐδῶ εἴμεθα ἀπαλλακτικοί, διότι ὑπῆρχεν, εὐτυχῶς, ὁ Παπαλεονάρδος, ὁ ὁποῖος συνεκράτησεν, ἐχαλιναγώγησε τὸν ἀδηφάγον ἀνάδοχον καί, εἴτε τὸ ἤθελε, εἴτε ἐξαναγκαζόμενος, ὁ Πεζόπουλος, καὶ διὰ τὸν φόβον, προσεχώρησεν εἰς τὴν ἄποψίν του καὶ ἀπεσοβήθησαν αἱ περαιτέρω ζημίαι. Καὶ ἐρχόμεθα, πλέον, εἰς τὸ 5%. Ἐξετέθη διὰ μακρῶν ἡ ὑπόθεσις αὐτή. Δὲν θὰ ἀνατρέξω εἰς τὸ ἱστορικόν. Ἔρχομαι ἀπ’ εὐθείας εἰς τὰ πρακτικὰ τοῦ Δ.Σ. τῆς 12 Αὐγούστου 1957. Τὸ ἀνέπτυξε γλαφυρότατα ὁ ἀγαπητὸς κ. Σπηλιάκος. Ρίπτει τὴν γνώμην ὁ Στουπάθης. Νὰ ἀπευθυνθοῦν εἰς τὴν Γαλλικὴν Πρεσβείαν. Ὁ Γουναράκης λέγει, ὄχι. Θὰ ἀπευθυνθῶμεν εἰς τὴν OL–CO, θὰ ἀξιώσωμεν νὰ κόψῃ τὸ 5%. Τὰ ἐστενογραφημένα πρακτικά, αὐτὸ ἀποδεικνύουν, ὅτι ἔτσι διεξήχθη ἡ συζήτησις. Καί, ἐν συνεχείᾳ, ἔχομεν κατάθεσιν τοῦ Δημητρακοπούλου, 12.8.1963: «Δύναμαι νὰ καταθέσω μετὰ βεβαιότητος, ὅτι ἀπεφασίσθη ἡ προσφυγὴ στὴν OL–CO... «... (Ἀναγινώσκει)...». Ἀντὶ τούτου, καταφεύγομεν εἰς τὴν Γαλλικὴν Πρεσβείαν. Ὑπάρχει τὸ ἔγγραφον ἐκεῖνο, τὸ περίφημον τῆς 29.8.1957, τὸ ὁποῖον γράφει, ὅτι ἐνημερώθη ὁ κ. Ὑπουργός, καὶ εἶναι σύμφωνος. Ἐρωτᾶται, εὑρίσκεται ἐν δικαίῳ ὁ Πεζόπουλος, γράφων τοῦτο, ἢ τὸ προσέθεσεν ἐκ τῶν ὑστέρων; Τὸ ἓν πρωτότυπον, εἶναι ἄψογον, κανονικὴ ὑπογραφή, εἰς κανονικὴν θέσιν καὶ περιέχεται ἡ φράσις «τὰ ἀνωτέρω ἀνέφερον εἰς τὸν κ. ἐπὶ τῆς Βιομηχανίας Ὑπουργόν, ὅστις καὶ συνέστησεν, ὅπως ἀπευθυνθῶμεν εἰς τὴν Γαλλικὴν Πρεσβείαν... (ἀναγινώσκει)...». Τί συνέβη, κ.κ. βουλευταί, δὲν ἠμποροῦμεν, βεβαίως, ὑπευθύνως τίποτε νὰ βεβαιώσωμεν, ἀλλ’ εἶναι βέβαιον, καὶ κανεὶς δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὸ ἀμφισβητήσῃ, ὅτι ἐνῷ ἐλήφθη ἀπόφασις διὰ τὴν OL–CO, μεταβάλλεται ἡ ἀπόφασις. Τὴν εὐθύνην μεταβολῆς, τὴν ἔχει ἀκεραίαν ὁ Πρόεδρος. Τί συνέβη, ὥστε νὰ ὑπάρχῃ αὐτὴ ἡ ἐπιστολή; Οἴκοθεν τὴν ἔκαμεν ὁ Πρόεδρος, ἢ μήπως ἤθελε νὰ κατοχυρωθῇ; Μήπως ἐπείσθη ἀπὸ τὸν Πεζόπουλον, ὁ ὁποῖος ἐφοβεῖτο τὰς συνεπείας μὲ τὴν OL–CO, ἢ δὲν ἤθελε νὰ χάσῃ τὸ 5%; Διότι ἤδη εἶχεν ὑπογράψει πρὸ ἑνὸς μηνὸς διὰ τοὺς ἀεροστροβίλους μὲ τὴν ΕΡΠΥΚ. «Θεωρῶ, ὅτι ἡ καλυτέρα.... ...(ἀναγινώσκει)...». Καὶ ἀπὸ αὐτὸ τοῦτο τὸ κείμενον, συνάγεται, ὅταν λέγῃ «ἡ καλυτέρα», ὅτι ὑπῆρχεν καὶ ἄλλη, νὰ μὴ πᾶμε εἰς τὴν Γαλλικὴν Πρεσβείαν. Ὁ κ. Παπαληγούρας, ἀγνοεῖ καὶ ὑποστηρίζει καὶ μὲ τὸ δίκαιόν του, ὅτι δὲν γνωρίζει. Γίνονται τρία συμβούλια.
§57Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. 4.
§58Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Καὶ εἰς τὰς 13 Νοεμβρίου, ὁ Πεζόπουλος, λέγει εἰς τὰ πρακτικά: «Ἐγὼ τὸ ἐξέθεσα τὸ ζήτημα εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν... (ἀναγινώσκει)...». Λαμβάνει τὸν λόγον καὶ βεβαιοῖ, ἐνώπιον τοῦ Δ.Σ., ὁ Πεζόπουλος, εἰς τὰς 13 Νοεμβρίου, ὅτι τὸ ἐξέθεσεν εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν. Εἰς τὰς 9 Νοεμβρίου, πρὸ 4 ἡμερῶν, ὁ Ὑπουργὸς Βιομηχανίας κ. Παπαληγούρας, εἶχεν ὑπογράψει τὸ Β. Διάταγμα, διὰ τοῦ ὁποίου, ὁ Πεζόπουλος, ὁ ὁποῖος μέχρι τότε ἦτο ἁπλοῦς Γενικὸς Δ)ντὴς, γίνεται καὶ μέλος τοῦ Δ.Σ., μετὰ ψήφου. Προβάλλεται τὸ ἐρώτημα, πῶς θὰ ἐτόλμα, ὁ Πεζόπουλος, τὸν εὐεργέτην του, νὰ τὸν ἐκθέσῃ κατὰ τοιοῦτον τρόπον; Πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ ἦτο σίγουρος, ὅτι δὲν θὰ τὸ μάθῃ ὁ Ὑπουργός; Πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπίστευεν, ὅτι ὁ κ. Γαλάνης, ὁ ὁποῖος συνεδέετο μὲ τὸν κ. Παπαληγούραν, ἀπὸ τὴν ἐποχὴν τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου καὶ ἂν δὲν κάμω λάθος, τὰ περισσότερα μέλη τοῦ Δ.Σ. διωρίσθησαν ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς Ε.Ρ.Ε., πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπίστευεν, ὅτι δὲν θὰ τοῦ τὸ ἔλεγε τοῦ Ὑπουργοῦ; Λέγει, ὁ κ. Καψάλης, ὅταν συνεζητεῖτο τὸ ζήτημα τὸν Ἰούνιον τοῦ 1962. Μὰ δὲν θὰ εὑρίσκετο ἕνας χριστιανὸς νὰ τὸ εἴπῃ εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν; Διατί σὲ μπερδεύουν μὲ ἕνα τέτοιο θέμα; Ἠμποροῦσε νὰ εἶναι σίγουρος ποτέ, ὁ Πεζόπουλος, ὅτι δὲν θὰ εὑρίσκετο ποτὲ ἕνας χριστιανὸς νὰ ἐνημερώσῃ τὸν Ὑπουργόν, ποὺ θὰ τὸν ἥρπαζε καὶ θὰ τοῦ ἔλεγε, μὲ ποῖον δικαίωμα εἰς τοιαύτας ἀθλιότητας, μὲ ἀναμιγνύεις; Ὑπεστήριξεν, ὁ κ. Παπαληγούρας, ὅτι τὸ πρᾶγμα δὲν ἔκαμε καμμίαν ἐντύπωσιν καὶ ἐξεχάσθη. Δὲν ἔχει οὕτω. Τὸ πρᾶγμα... Τὸ πρᾶγμα ἔκαμε μεγάλην ἐντύπωσιν. Καὶ ἐπανειλημμένως, μάλιστα, ἐπεκαλέσθη τὸν κ. Δημητρακόπουλον, ὅτι καὶ εἰς ἐκεῖνον, δὲν ἔκαμεν ἐντύπωσιν. Ἔχω, ὅμως, τὸ περίφημον ἡμερολογιακὸν σημείωμα τοῦ κ. Δημητρακοπούλου, τῆς 29.1.1965. Κεφάλαιον 41. «Ἡ δραστηριότης τῆς Δ.Ε.Η... (ἀναγινώσκει)...». Δωροδοκούμεθα». Τοῦ ἔκαμε, τοῦ κ. Δημητρακοπούλου, τόσην ἐντύπωσιν, ὥστε ἐφοβεῖτο, ὅτι καὶ αὐτὸς εἶναι ἐκτεθειμένος καὶ γράφει, εἰς τὸ ἡμερολογιακόν του σημείωμα, τῆς 13 Ἰανουαρίου, ὅτι «ὁ Πεζόπουλος ἐνημέρωσε τὸν Ὑπουργόν», καὶ λήγει ἡ ὑπόθεσις. Ὑπεστήριξεν, ὁ κ. Παπαληγούρας, ὅτι κανεὶς δὲν ἐνδιεφέρθη καὶ δὲν ἔδωσε σημασίαν. «13 Νοεμβρίου. Ἐτέθη πρὸς συζήτησιν... (ἀναγινώσκει)..., προσφυγήν».
§59Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Διαβάστε πάρα κάτω, δύο λέξεις, «ὁ Ὑπουργός, δὲν ἔλαβε γνῶσιν». Διατί σταματᾶτε ἐκεῖ;
§60Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Διαβάζω πάρα κάτω, ἀλλὰ μὴ προκαλῆτε. «Ἔγγραφον 176. Ἀθῆναι 12.8.1963. Δημητρακόπουλος: Ἡ ἀλλαγὴ αὕτη, κατὰ τὴν γνώμην μου, ὀφείλεται εἰς τὰ ἑξῆς: Ὁ κ. Γ. Πεζόπουλος, συνεζήτησε μετὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Βιομηχανίας, τὸ ζήτημα μετὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 12.8.1957 καὶ ἐκ τῆς συζητήσεως κατέληξαν καὶ οἱ δύο εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι προτιμητέον θὰ ἦτο νὰ ἀποτανθῇ ἡ Δ.Ε.Η. πρὸς τὴν Πρεσβείαν, ἀντὶ τῆς OL–CO. Ὁ δὲ κ. Π. Γουναράκης, συμφωνήσας εἰς τοῦτο, κατὰ τὴν σύνταξιν τῶν ἐπισήμων πρακτικῶν, ἐπέφερε τὴν ἀνωτέρω ἀλλοίωσιν, διὰ νὰ συμφωνοῦν τὰ πρακτικὰ μὲ αὐτὴν τὴν ἐνέργειαν. Αὐτὰ συνεπέρανα ἐκ τῶν ὅσων ὁ κ. Γ. Πεζόπουλος, εἶπε, σχετικῶς εἰς τὸ Δ. Συμβούλιον, καὶ τὴν συνεδρίασιν τῆς 13.11.1957, ὅτε ἐγώ, ἐπανέφερον τὸ ζήτημα. Καὶ τὸ συμπέρασμά μου αὐτὸ ἐνισχύθη, ὅταν κατὰ τὴν παρ’ ἐμοῦ ἔρευναν τοῦ ζητήματος, τὸ ἔτος 1962, μεταξὺ ἄλλων, ἀγνώστων ἕως τότε εἰς ἐμέ, στοιχείων ἀλληλογραφίας, ἀνεῦρον καὶ τὸ ἀπὸ 29.8.1957 πρὸς τὸν Πρόεδρον τοῦ Δ. Συμβουλίου ἔγγραφον τοῦ κ. Γ. Πεζοπούλου. Ἡ ἐν λόγῳ δὲ ἀλλαγὴ τῆς ἀρχικῆς ἀποφάσεως τοῦ Δ. Συμβουλίου, πρὸς προσφυγὴν εἰς τὴν Γαλλικὴν Πρεσβείαν, εὗρε σύμφωνον τὴν πλειοψηφίαν τοῦ Δ. Συμβουλίου, πλὴν ἐμοῦ καὶ τοῦ κ. Δ. Γαλάνη, ὅπως προκύπτει ἀπὸ τὰ πρακτικὰ τῆς ὑπ’ ὄψιν συνεδριάσεως τοῦ Δ. Συμβουλίου τῆς 13.11. 1957». «Ὁ σκοπός, δι’ ὃν κατὰ τὴν ὡς ἄνω συνεδρίασιν τοῦ Δ. Συμβουλίου τῆς 13.11.1957 ἐπανῆλθε πρὸς συζήτησιν τὸ ζήτημα, κατόπιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 70686 ἀπὸ 25.10.1957 αἰτήσεώς μου, προκύπτει σαφῶς ἐκ τῶν πρακτικῶν τῆς συνεδριάσεως ταύτης. Οἱ δὲ λόγοι, ἐξ ὧν ὡρμήθην νὰ ζητήσω τοῦτο καὶ ἡ ὅλη ἐξέλιξις, ὡς πρὸς ἐμέ, τοῦ ζητήματος, ἀπὸ τῆς πρώτης συνεδριάσεως τῆς 12.8.1957, μέχρι, αὐτῆς τῆς στιγμῆς, ἐπεξηγοῦνται εἰς τὸ προμνημονευθὲν ὑπόμνημά μου. Πιστεύω, ὅτι εἰς τὴν αἴσθησιν τοῦ κ. Π. Γουναράκη, ἡ ἐν λόγῳ ἀλλοίωσις τῶν πρακτικῶν, δὲν εἶχεν οἱανδήποτε ἀξίαν, ὥστε νὰ ἔχῃ τὴν ἔννοιαν τῆς πλαστογραφίας. Διότι, ὁ κ. Γουναράκης, κατὰ τὴν νοοτροπίαν του, δὲν ἔδιδε τὸ ἐπιβεβλημένον νόμιμον βάρος εἰς τὸ Δ. Συμβούλιον, ἀποβλέπων νὰ συγκεντρώνῃ ἐξουσίας, μὴ ἀνηκούσας εἰς αὐτόν. Καὶ εἰς κρυφίας ἀκόμη ἀπὸ τὸ Δ. Συμβούλιον ἐνεργείας προέβαινεν, ὄχι μόνον ἀνηκούσας εἰς τὸ Δ. Συμβούλιον, ἀλλὰ ἐνίοτε καὶ εἰς τοῦτο ἀποκλειομένας. Μὴ ἐκπληρῶν δὲ τὰ διὰ τὴν ὁμαλὴν λειτουργίαν τοῦ συστήματος συλλογικῆς διοικήσεως τῆς Δ.Ε.Η. καθήκοντά του, οὗτος, συνετέλεσεν εἰς τὴν πτῶσιν τοῦ δυναμικοῦ τοῦ Δ. Συμβουλίου, ὡς καὶ εἰς τὸ προμνημονευθὲν ὑπόμνημά μου ἀναφέρω». Ἡ Δ.Ε.Η., κατὰ τὸ γενικὸν συμπέρασμά μου, ἐκ τῶν ὅσων εἰς τὸ ἀνωτέρω ὑπόμνημά μου ἀναφέρω, ἐζημιώθη διὰ τῆς ἐπιβαρύνσεως τῆς τιμῆς προμηθείας τοῦ κυρίου, τοὐλάχιστον, ἐξοπλισμοῦ τοῦ Ταυρωποῦ, ἐκ τοῦ ἐργοστασίου NEYRPIC, κατὰ 5%, ὅπερ, κατὰ τὸν Παπαδούκαν, προωρίζετο διὰ δωροδοκίας, ἀλλὰ δὲν εἶμαι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζω, ἂν καὶ πῶς διετέθη τὸ ποσὸν τοῦτο. Δὲν παραλείπω δὲ νὰ ὑπομνήσω, ὅπως καὶ εἰς τὸ ὑπ’ ὄψιν ὑπόμνημά μου ἐξηγῶ, ὅτι, κατὰ τὴν συνεδρίασιν τοῦ Δ. Συμβουλίου τῆς 20.6. 1957 δὲν ἐπεξηγήθησαν ἐπακριβῶς παρὰ τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ τὰ τοῦ ἐλέγχου τῆς ἐν λόγῳ τιμῆς».
§61Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Ἄλλο ἔγγραφον διαβάζετε, τώρα.
§62Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Θὰ ἐπανέλθω.
§63Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ἐπανέρχεσθε. Θὰ διαβάσετε τὸ ἔγγραφον, ποὺ ἀρχίσατε, μέχρι τέλους.
§64Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ ἠθικὴ τάξις ἐπιβάλλει νὰ μὴ πηδᾶτε ἀπὸ τὸ ἕνα ἔγγραφον εἰς τὸ ἄλλο καὶ ἐφ’ ὅσον εἴπατε, ὅτι θὰ τὸ διαβάσετε, νὰ μὴ ἐπιχειρῆτε αὐτὴν τὴν μαγικὴν εἰκόνα. Διαβάσατε τὴν συνέχειαν τοῦ ἐγγράφου, ποὺ ἀρχίσατε.
§65Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Μὲ ἀναγκάσατε νὰ πάω εἰς τὸ ἄλλο ἔγγραφον.
§66Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ στοιχειώδης τιμιότης αὐτὸ ἀπαιτεῖ, νὰ συνεχίσετε. Ὅ,τι ἐπράξατε εἶναι ἀρκετὸν διὰ νὰ καταδειχθῇ, ποία εἶναι ἡ σκέψις σας.
§67Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Ἡ τιμιότης, κ. Πρόεδρε, θὰ παρεκάλουν, νὰ εἶναι ἀμοιβαία. Ἐγὼ προχωρῶ ἤρεμα, σεῖς μὲ προκαλεῖτε. Λοιπόν: «Ὁ κ. Πεζόπουλος, ἀνέφερεν, «...(ἀναγινώσκει)...».
§68Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Κύριε συνάδελφε, θέλω νὰ ἐλπίζω, ὅτι σεῖς, ὡς Πρόεδρος τῆς Ἐπιτροπῆς, ὁμιλεῖτε καλῇ τῇ πίστει καὶ θὰ διευκολυνθῶμεν.
§69Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Δὲν θέλω νὰ κάμετε ἀγόρευσιν. Παρακαλῶ, εἰς τὸ τέλος θὰ καθήσω διὰ νὰ μοῦ κάμετε οἱανδήποτε ἐρώτησιν.
§70Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Εἶναι ἀπολύτως δικαίωμά σας, ἀλλὰ εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, εἴτε καθήμενον, εἴτε ὄρθιον, νὰ σᾶς κάμω ὡρισμένας ἐρωτήσεις.
§71Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. «Τούτου τεθέντος», λέγει ὁ κ. Δημητρακόπουλος, «...(ἀναγινώσκει)...». Καὶ αὐτό, κ.κ. βουλευταί, εἶχε σημασίαν, διότι εἰς τὴν OL–CO, προσφυγὴν εἶχε κάμει ὁ Παπαλεονάρδος δι’ ἀπειρίαν παρεκκλίσεων καὶ ἤθελε νὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ ἄρθρον 40 τῆς συμβάσεως, διὰ νὰ κηρυχθῇ ὡς ἔκπτωτος. Ἐάν, λοιπόν, ἀπηυθύνετο πρὸς τὴν OL–CO καὶ τῆς ἔλεγε: διαπράττεις ὑπερβάσεις εἰς τὸν Μέγδοβα καὶ τώρα συκοφαντεῖς τὸ Δ.Σ. θὰ κηρυχθῇ ἔκπτωτος. Ὡς πρὸς τὴν Γαλλικὴν Πρεσβείαν, προσφυγὴ ἦτο μία σπαθιὰ εἰς τὸν ἄνεμον. Ἀλλὰ δὲν ἦταν μόνον αὐτὰ τὰ στοιχεῖα. Λέγει, εἰς ἄλλα 6 σημεῖα, ὁ Δημητρακόπουλος, καὶ ἡ ἀλλαγὴ αὐτή, ὀφείλεται εἰς τὸ ἑξῆς: Ὁ Πεζόπουλος, «...(ἀναγινώσκει)...». Βλέπετε, ὅτι ἔλαβε γνῶσιν, ἀργά, τοῦ ἐγγράφου ὁ κ. Δημητρακόπουλος, δὲν τὸ παρεβίασε τότε εἰ μὴ μόνον τὸ ἀνεκοίνωσε. Καὶ ἐρωτῶ, ὁ κ. Δημητρακόπουλος, ὅταν εἶδε τὸ ἔγγραφον, ἐὰν εἶχε πλαστογραφηθῆ, δὲν θὰ τὸ ἔβλεπε; Τώρα ἔρχεται ὁ κ. Γουναράκης, περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλησεν ὁ κ. Σπηλιάκος.
§72Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Τί τοῦ εἶπεν ὁ κ. Πεζόπουλος, τοῦ κ. Γουναράκη;
§73Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Λέγει, ὅτι τὸν ἔστειλε, διότι ἐξετέλει τὴν ἀπόφασιν τοῦ Δ.Σ. Πέραν τούτου, ἐξητάσθη καὶ ὁ Μακρῆς καὶ λέγει, ὅτι νομίζω, ὅτι τὸ ἐγνώριζεν ὁ κ. Παπαληγούρας καὶ ὁ κ. Φλαμπουριάρης. Λέγει, ὅτι νομίζω, ὅτι τὸ ἐγνώριζε. Τὰ σβήνω ὅλα αὐτὰ καὶ ἔρχομαι εἰς τὰς 22.7.62. Τὸ ζήτημα τὸ θίγει ὁ κ. Βαρδινογιάννης. Δὲν θὰ ἐπανέλθω εἰς ὅσα ἐλέχθησαν, διότι ἐπὶ τέλους, ἀνευρέθη ἡ ἐπιστολὴ καὶ ὁ κ. Παπαληγούρας ἔλαβε γνῶσιν. Πρὶν ἢ περιέλθῃ εἰς τὴν Βουλήν, ὁ κ. Παπαληγούρας, ἔλεγεν, ὅτι θὰ τὸν ἁρπάξῃ καὶ θὰ τὸν πάῃ εἰς τὸν Εἰσαγγελέα. Ἀνεμέναμεν, τότε, ὅλοι, ὅτι τὴν ἄλλην ἡμέραν, σηκωτὸς ὁ Πεζόπουλος, θὰ ἐπήγαινεν εἰς τὸν Εἰσαγγελέα. Δὲν ἔγινεν. Ὁμιλεῖ, τότε, περὶ ἐπιστολῆς φαντάσματος καὶ λέγει ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Κ., ἀρχηγὸς τῆς ἀξιωματικῆς ἀντιπολιτεύσεως τότε: «Φάντασμα ἔγινεν ἡ Κυβέρνησις, ἡ ἐπιστολὴ εἶναι πραγματικότης, καὶ ἔγινεν ἐρινὺς καὶ θὰ σᾶς καταδιώκῃ, κ. Ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ», Ὁ κ. Παπαληγούρας λέγει, ἐγὼ παρέδωσα τὴν ὑπόθεσιν εἰς τοὺς τρεῖς Ἀνωτάτους Δικαστικούς. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ μὴ γνωρίζῃ, ὅτι τὰ κατ’ ἔγκλησιν τιμωρούμενα ἀδικήματα, τὰ ὁποῖα κυρίως εἶναι ἡ προσβολὴ τῆς τιμῆς, ἀποσβέννυνται μετὰ τρίμηνον, ἐὰν δὲν ὑποβληθῇ ἔγκλησις. Ἐκεῖνος ἐθίγετο, ὅταν ἀνεκάλυπτεν, ὅτι ὑπάρχει τὸ 5% καὶ δὲν ἐτόλμα νὰ μηνύσῃ τὸν Παπαδούκαν, ὁ Πεζόπουλος, ὅτι κάνει ὅλες αὐτὲς τὶς δολιχοδρομίες, κάνει πλαστὰ ἔγγραφα καὶ ἀναμιγνύει καὶ τὸν Ὑπουργόν του. Ποίαν ἄλλην ἀπόδειξιν θέλετε νὰ ἔχετε, ὅτι ὁ ἄνθρωπος αὐτός, εἶναι ἀνάξιος οἴκτου, ὅταν ἀναμιγνύεται εἰς ὑπόθεσιν, ἡ ὁποία δὲν ἠμπορεῖ νὰ παραμείνῃ ἄνευ συνεπειῶν; Διερωτῶμαι καὶ θὰ ἀκούσω πάλιν, ὅτι μὲ καταγγέλλει ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε., διότι τὸ λέγω, διερωτῶμαι, διατί δὲν ὑποβάλλεται μήνυσις, ἀκόμη, κατὰ τοῦ Πεζοπούλου, ἀφοῦ γνωρίζετε, ὅτι ἡ ἐναντίον σας δεινὴ προσβολή, ἐγὼ ἔτσι τὴν ἀντιλαμβάνομαι, ἐὰν ἀνεμίγνυε τὸ ὄνομά μου εἰς τὸ 5% καὶ τὶς δωροδοκίες καὶ μάλιστα μοῦ ἔκαμε καὶ ἀλλοιώσεις ἢ πλαστογραφίες καὶ μάλιστα εἶχε καὶ τὸ θάρρος, ἀφοῦ τὸν εἴχατε προαγάγει, τὸν εἴχατε εὐεργετήσει, νὰ ὁμιλήσῃ μετὰ παρρησίας εἰς τὸ Συμβούλιον καὶ νὰ εἴπῃ, ὅτι εἶσθε σύμφωνος; Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἐὰν σᾶς ἀνεμίγνυεν, ὅταν τὸ 1962 ἀνεκαλύφθη πλέον, δὲν ἠμπορεῖ νὰ εἴπῃ κανείς, ὅτι δὲν τὸ ἠξεύρατε καὶ σεῖς καὶ ὁ Πρωθυπουργός. Ἰδοὺ τὸ ἐρώτημα: Τί ἔγινε μέχρι τῆς παραιτήσεώς σας, 9.6.1963; Δὲν ἐμηνύθη ὁ Πεζόπουλος. Καὶ σεῖς μὲν ἀπωλέσατε τὸ δικαίωμα τῆς ἐγκλήσεως διὰ τὴν ἐναντίον σας προσβολήν. Ἀλλὰ δὲν ἐμηνύθη ὁ Πεζόπουλος, διὰ τὴν ἀπιστίαν εἰς βάρος τῆς Δ.Ε.Η. Καὶ δι’ αὐτό, ὑποστηρίζομεν, ὅτι αὐτὸ τὸ ἀδίκημα, δὲν εἶναι παράβασις καθήκοντος, ἀπὸ ἐκεῖνα ποὺ ἠμπορεῖ νὰ ὑποπέσῃ κανείς, π.χ., νὰ λάβῃ μίαν ἀναφοράν, εἰς τὴν ὁποίαν νὰ ἀργήσῃ νὰ ἀπαντήσῃ μέσα εἰς τὸν ὄγκον τῆς ἐργασίας ποὺ ἔχει, ὅπως εἶπεν ὁ κ. Πιπινέλης, ὅπου οἱ Ὑπουργοί, πολλὲς φορές, πνίγονται. Ἐδῶ ἔχομεν χειροπιαστὴν κατάχρησιν τοῦ Πεζοπούλου. Σᾶς τὸν καταγγέλλει ὁ Φλαμπουριάρης. Ἀπεμπολεῖ τὰ δικαιώματα τῆς Δ.Ε.Η. Πληρώνει ἑκατομμύρια ἡ Δ.Ε.Η. καὶ καταλήγομεν πλέον εἰς τό, ὅτι δὲν τολμᾷ νὰ μηνύσῃ τὸν Παπαδούκαν καὶ αὐτὸ δεικνύει, εἶναι ἡ τρανὴ ἀπόδειξις, ὅτι ἡ ἐνοχή του εἶναι προσωπική, καὶ ἐν συνεχείᾳ ἔχομεν τὴν πλαστογράφησιν καὶ τὴν ἀποκάλυψιν τοῦ 5% καὶ τὸν εὐεργετεῖ πλέον. Εἶναι ἢ δὲν εἶναι κατάχρησις αὐτό; Ποίαν ἄλλην ἀπόδειξιν θέλετε διὰ νὰ τὸν παραδώσετε εἰς τὸν Εἰσαγγελέα; Δὲν τὸ παραδίδετε μέχρι τοῦ Ἰουνίου τοῦ 1963. Καί, ἐφ’ ὅσον δὲν ὑπολογισθῇ ἡ ἔκτακτος σύνοδος τοῦ κ. Πιπινέλη, καὶ δὲν δέχομαι, ὅτι προσμετρεῖται, δὲν εἶναι παραγεγραμμένον τὸ ἀδίκημα. Καὶ ἔρχομαι εἰς ἄλλο σημεῖον, τὰς μεταφοράς. Ὁ Ἀλεξᾶτος ἦτο ὑποκατάστατον τῆς OL–CO. Τὰ εἶπεν ὀρθότατα καὶ ὡραιότατα ὁ ἀγαπητὸς φίλος κ. Κεφαλληνός. Παρετάθη, παρανόμως, ἡ σύμβασις αὐτή, καίτοι οἱ φίλοι του διὰ τὸ κακόν του παρελθόν, ὅπως λέγει ὁ Δημητρακόπουλος, ἀπὸ τὸ 55 εἶχεν ἀρχίσει νὰ ὀργιάζῃ. Ἐν τέλει, ἐλέχθησαν καὶ ἀπὸ τὸν Στυλιωτόπουλον καὶ ἀπὸ τὸν Σταθόπουλον. Τὸ 1957 ἀνακαλύπτεται καταχραστής. Καὶ ὁ κ. Μακρῆς εἰσηγεῖται μήνυσις ἐπὶ ἀπάτῃ. Καὶ τοῦτο τὸ ἐπιβεβαιοῖ καὶ ὁ Κυριακίδης, καὶ ὁ Φλαμπουριάρης καὶ ὁ Μητσόπουλος, δικηγόρος τοῦ Δικαστικοῦ τῆς Δ.Ε.Η. Δὲν μηνύεται ὁ Ἀλεξᾶτος, συνεχίζει νὰ εἶναι μεταφορεύς, ἐνῷ τὸ ἄνοιγμά του, κατὰ τὸν Φλαμπουριάρην, φθάνει νὰ εἶναι 3.900.000, ὁπότε μέχρι τοῦ Ἰουνίου κάνει μίαν τριμελῆ Ἐπιτροπήν, ἀπὸ τὸν Τσιμπούκην, νομίζω, τὸν Σβῶλον καὶ δὲν ἐνθυμοῦμαι καὶ ποῖον ἄλλον. Οἱ δύο ἀποφαίνονται νὰ ἀνανεωθῇ ἡ σύμβασις τοῦ Ἀλεξάτου, τοῦ καταχραστοῦ, ἀντὶ νὰ τὸν μηνύσουν ἐπὶ ἀπάτῃ, ἀντὶ νὰ σπεύσουν νὰ λάβουν συντηρητικὰ μέτρα κατὰ τῆς περιουσίας του καὶ εἶχε τὴν ἔπαυλιν εἰς τὸ Κεφαλάρι, εἶχε τὴν οἰκίαν εἰς τὴν ὁδὸν Ὀρφέως 77, εἶχε καὶ κάτι οἰκόπεδα καὶ ἄλλα περιουσιακὰ στοιχεῖα, εἰσηγεῖται ὁ Πεζόπουλος τὴν ἀνανέωσιν, ἀλλὰ τὸ Δ. Συμβούλιον τὴν ἀπέρριψε. Καὶ ὁ κύκλος τῶν ἐργασιῶν του πολλαπλασιάζεται, διότι εἰσάγει ἐκ μέρους Ὁλλανδικῶν οἴκων στύλους, διὰ τὰς ἀνάγκας τῆς Δ.Ε.Η., καὶ εἰσπράττει ἀπὸ τὸ Ταμεῖον, ὅπως κατετέθη, τὸ ποσοστόν του ἀπ’ εὐθείας καὶ δὲν ἐνδιεφέρθη, οὐδείς, νὰ τὸ κατάσχῃ. Καὶ ποία σύμπτωσις, θὰ τὸ ἐξηγήσωμεν καὶ θὰ παρεκάλουν νὰ μὲ προσέξετε, νὰ ἴδετε, διατί εἶμαι ἀπαλλακτικός. Σύμπτωσις οἰκοδεσπότης τοῦ Πρωθυπουργοῦ τῆς χώρας. Θὰ μοῦ εἴπετε, εἶχε καμμίαν κογκάρδαν ὁ Ἀλεξᾶτος, ὅτι εἶναι καταχραστής, εἶχε τὸ σπίτι του καμμίαν πινακίδα, ὅτι ἀνήκει εἰς τὸν καταχραστὴν τῆς Δ.Ε.Η.; Ἀναμφισβητήτως, ὄχι. Εἶναι ὅμως ἀναμφισβήτητον τοῦτο, ὅτι ὁ Ἀλεξᾶτος τὸ θέρος τοῦ 57 ἔχει τρία ἰδιωτικὰ αὐτοκίνητα, ἔχω ἐδῶ τοὺς ἀριθμούς. Ἕνα DODGE, ἕνα BUICK καὶ ἕνα τρίτο. Οὐδέποτε ἐνοικίασε τὴν ἔπαυλίν του, οὔτε τὸ 55, οὔτε τὸ 56, οὔτε τὸ 58, οὔτε τὸ 59. Εἰς τὴν Ἐφορίαν δηλοῖ ἰδιοκατοίκησιν 30.000 καὶ ὡς μισθωτὴν τὸν Κωνσταντῖνον Καραμανλῆν μὲ 30.000. Τὴν ἰδίαν ἐποχὴν ἔχει ἰδιοκατοίκησιν χάριν τῆς κόρης του, ἑπτὰ δωμάτια ἐπὶ τῆς ὁδοῦ Σκουφᾶ 77 καὶ ὁ ἴδιος εἶναι μέλος τοῦ γκὸλφ Βαρυμπόμπης καὶ ἔχει καὶ καμπάναν εἰς τὰ Ἀστέρια καὶ πληρώνει 20.000. Εἶχε λόγον νὰ ἐνοικιάσῃ τὸ σπίτι του ὁ Ἀλεξᾶτος; Κρίνατέ το. Καὶ ἐνώπιον τῆς Συνελεύσεως ὁ Γουναράκης λέγει ὅτι ἔγινε διαιτησία καὶ δὲν εἶχε γίνει. Ὀφείλει φόρους εἰς τὸ Δημόσιον καὶ ἀρχίζει ἐκ μέρους τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου μία σειρὰ ἀναστολῶν ἄνευ προηγουμένου συνεχιζομένη δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ἡμερῶν μας. Ὁ κ. Μερτικόπουλος ὡς Ὑπηρεσιακὸς Ὑπουργός, ἔδιδεν ἀναστολὰς καὶ συνεχίζονται δυστυχῶς μέχρι τῶν ἡμερῶν μας. Δὲν ἕπεται ὅμως ἐντεῦθεν, ὅτι ἐπῆλθε συμψηφισμός. Διότι ἀκούσατε ἕνα ἔγγραφον διὰ νὰ ἴδετε εἰς ποῖον σημεῖον εἶχε περιέλθει τὸ Κράτος ἐξ αἰτίας αὐτοῦ τοῦ Ἀλεξάτου καὶ θὰ σᾶς εἴπω διατὶ δὲν εἶμαι παραπεμπτικός. Καὶ ἐγὼ δηλαδή, δὲν εἶμαι παραπεμπτικὸς μετὰ τῶν συναδέλφων μου. Ἔχω ἕνα ἔγγραφον τῆς 18ης Μαρτίου 1960, τὸ ὁποῖον ὑπογράφει ὁ Δ)ντὴς τοῦ Ταμείου Ἀμαρουσίου καὶ ἀπευθύνεται πρὸς τὸν κ. Δ)τὴν Χωρ)κῆς Κηφισσίας. «Κύριε Διοικητά, Ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν ὅπως ἐπιληφθῆτε προσωπικῶς τοῦ θέματος τοῦ ὀφειλέτου τοῦ Δημοσίου Ἰωάννου Ἀλεξάτου, διωκομένου παρὰ τοῦ ὑφ’ ὑμᾶς Ἀστυνομικοῦ Τμήματος Κηφισσίας, δυνάμει τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 238)59 ἐντάλματος προσωπικῆς κρατήσεως, δι’ ὀφειλομένους φόρους ἐκ δραχμῶν 704.510, ὡς μὴ συμμορφωθέντος πρὸς ἀλλεπαλλήλους παρασχεθείσας διευκολύνσεις ὑπὸ τῆς Γεν. Δ)νσεως Δημοσίου Λογιστικοῦ. Τὴν 8.2.1960 ὁ Διοικητὴς τοῦ Α. Τ. Κηφισσίας μᾶς ἐπληροφόρησεν, ὅτι ὁ ἀπὸ πολλοῦ ἀναζητούμενος ὀφειλέτης εὑρίσκεται εἰς τὴν ἐν Κηφισσίᾳ οἰκίαν του καὶ δὲν προέβη εἰς τὴν σύλληψίν του, καθ’ ὅσον ἐδήλωσεν ἀσθένειαν, διαπιστωθεῖσαν τόσον παρὰ ἰδιώτου ἰατροῦ, ὅσον καὶ παρὰ ἰατροῦ τῆς Ὑπηρεσίας. Ἔκτοτε οὐδεμία ἐνέργεια ἐγένετο, αἱ δὲ πληροφορίαι μας συνέπιπτον μὲ τὰς τοιαύτας τοῦ κ. Δ)τοῦ τοῦ Α. Τ. Κηφισσίας, ὅτι ἡ ἀσθένεια τοῦ ὀφειλέτου δὲν τὸν ἠμπόδιζε νὰ ἐξέρχεται, κατὰ τὸ δοκοῦν, τῆς οἰκίας του. Εἰς προσωπικὰς ἐπαφάς μας μετὰ τοῦ κ. Διοικητοῦ, ὑπεδείξαμεν ὡς διώκουσα ἀρχὴ νὰ κινήσῃ κατὰ τοῦ ὡς ἄνω ὀφειλέτου τὴν προβλεπομένην διαδικασίαν τῆς Πολιτικῆς Δικονομίας, τοὐτέστιν νὰ προβῇ εἰς τὴν ἐξέτασιν τοῦ δηλώσαντος ἀσθένειαν ὀφειλέτου διὰ τοῦ Ἰατροδικαστοῦ, ἵνα βάσει τῆς παρ’ αὐτοῦ γνωματεύσεως, προέλθῃ εἰς τὰς δεούσας ἐνεργείας διὰ τὴν μεταφορὰν εἰς τὸ Νοσοκομεῖον ἢ εἰς τὰς διὰ χρέη Φυλακάς. Παρ’ ὅτι παρῆλθεν ἀρκετὸν χρονικὸν διάστημα οὐδεμία ἐνέργεια ἐγένετο. Ἔγγραφά μας ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου, προκειμένου νὰ κατατοπίσωμεν τὸ προϊστάμενον ἡμῶν Ὑπουργεῖον, παρέμειναν ἀναπάντητα παρὰ τοῦ ὡς ἄνω Ἀστυνομικοῦ Τμήματος. Προέχει ὅθεν καθ’ ἡμᾶς, πρὸς διαφύλαξιν τοῦ γοήτρου τῆς Κρατικῆς Ἐξουσίας καὶ τῆς προλήψεως ἐκ τῶν τυχὸν παραλείψεων δυναμένων νὰ προέλθουν εὐθυνῶν, ὅπως δοθῇ τέρμα εἰς τὴν ὑπόθεσιν ταύτην, διὰ τῆς προσωπικῆς παρεμβάσεώς σας. Παρακαλοῦμεν ὅπως μᾶς γνωρίσετε τὰ ἀποτελέσματα τῶν ἐνεργειῶν σας. Μετὰ τιμῆς
Ὁ Δ)ντὴς τοῦ Ταμείου
Ι. ΟΙΚΟΝΟΜΑΚΗΣ
ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ
Ἐν Κηφισσίᾳ τῇ 23 Μαρτίου 1965 Κοινοποιεῖται Ἀστυνομικὸν Τμῆμα Κηφισσίας Κοινοποίησιν: Γεν. Δ)νσιν Δημ. Λογιστικοῦ Δ)νσιν ΙΙ
Γραφεῖον Δ)ντοῦ
ΔΙΟΙΚΗΣΙΝ ΧΩΡ)ΚΗΣ ΚΗΦΙΣΣΙΑΣ
Γραφεῖον Δημοσίας Ἀσφαλείας Ἀριθ. Πρωτ. 21)2)43γ. Ἐν συνεχείᾳ προγενεστέρων ὁμοίων μας διὰ τὴν ἄμεσον ἐκτέλεσιν τοῦ περὶ οὗ πρόκειται ἐντάλματος καὶ ἀναφορὰν ἡμῖν τὸ ταχύτερον. Ἀκριβὲς ἀντίγραφον Ἐν Κηφισσίᾳ τῇ 4 Μαρτίου 1965 Ὁ Διοικητὴς τῆς Διοικήσεως Διὰ τὸν Δ)τὴν Διοικήσεως
Ὁ Ὑποδιοικητὴς
ΤΣΙΝΤΑΒΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ»
Ἄρπαξε τὸ ράπισμα τὸ Γεν. Λογιστήριον. Ὁ ὑφιστάμενος τοῦ ὑποδεικνύει νὰ προστατεύσῃ τὸ γόητρον τοῦ Κράτους καὶ ἰδού, κύριοι, διατὶ δὲν εἴμεθα παραπεμπτικοί, εὐτυχῶς δηλαδή. Ἦλθεν ἕνας μάρτυς Σταθόπουλος, ἠρωτήθη περὶ Ἀλεξάτου καὶ εἶπεν, ὅτι αὐτὸς ἐνεφανίζετο παντοδύναμος, πανίσχυρος, μὲ μεγάλα μέσα, ἔλεγεν, ὅτι εἶναι φίλος τοῦ Πρωθυπουργοῦ, ἀλλὰ ἔχει καὶ ἀδελφὸν τὸν Γεν. Ἔφορον τῶν προσκόπων. Ἔ, αὐτό, κύριοι, μᾶς ἠνάγκασε νὰ σκεφθῶμεν ποῦ ὠφείλετο αὐτή του ἡ παντοδυναμία καὶ ἐν τῇ Δ.Ε.Η. καὶ εἰς τὸ Δημόσιον Λογιστικόν, μήπως ὁ ἀδελφός; Καὶ ἔκλεινεν ἐπὶ τῆς συνειδήσεως καὶ εἰσηγήθημεν ἀπαλλαγήν. Βέβαια, δὲν λησμονῶ, ὅτι διὰ τὰς μεταφορὰς ὑπάρχει καὶ ἀθωωτικὴ ἀπόφασις τοῦ Τριμελοῦς Ἐφετείου τοῦ Πεζοπούλου καὶ κατὰ τῆς ἀποφάσεως εἶχεν ἀσκήσει ἔφεσιν ὁ παρ’ ἐφέταις Εἰσαγγελεὺς καὶ μὲ τὴν εὐκαιρίαν τοῦ εὐτυχοῦς γεγονότος τῶν γάμων τοῦ Βασιλέως παρεγράφη ἀνωμάλως κατ’ ἐμέ. Ἀλλὰ ἐπειδὴ πολλὰ ἐλέχθησαν, θέλω νὰ εἴπω τοῦτο διὰ τὴν ἀπόφασιν αὐτήν, εἶναι τελεσίδικος καὶ ἡ κριτικὴ ἐπετρέπετο. Διακεκριμένοι οἱ δικαστικοί, οἱ ὁποῖοι τὴν ἐξέδωσαν, ἐζητήθη ἡ ἀναβολὴ διότι ἐπέκειτο ἡ ἔκδοσις τοῦ χωρίσματος τῶν τριῶν ἀνωτάτων Δικαστικῶν καὶ ἔκρινον, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἀναβληθῇ. Εἶχε ζητηθῆ διὰ τοῦ Ὑπουργείου καὶ Ὑπουργὸς νομίζω, ὅτι ἦτο ὁ κ. Μπουρνιᾶς, ὁ ὁποῖος ἐκινήθη πράγματι καὶ υἱοθέτησε τὴν αἴτησιν τοῦ....
§74Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Εἶναι βέβαιον, ὅτι ἡ Κυβέρνησις διὰ τοῦ κ. Μπουρνιᾶ, υἱοθέτησε τὴν αἴτησιν τοῦ κ. Στυλιωτοπούλου, ὁ ὁποῖος ἐζήτησε νὰ παρασταθῇ ἡ Δ.Ε.Η. ὡς πολιτικὸς ἐνάγων, πλὴν τὸ Συμβούλιον τῆς Δ.Ε.Η. δὲν ἐδέχθη τὴν ὑπουργικὴν σύστασιν. Τί ἔπρεπε νὰ κάμωμεν;
§75Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Τὸ εἶπα αὐτό. Βλέπετε πόσον προσεκτικὸς καὶ προφυλακτικὸς εἶμαι καὶ τὸ ὡμολόγησα, ὅτι ἡ Δ.Ε.Η. δὲν παρέστη ὡς πολιτικὸς ἐνάγων καὶ ὁ Στυλιωτόπουλος περιωρίσθη εἰς τὸ κεφάλαιον τῆς κατηγορίας, τὸ ὁποῖον τὸν ἀφεώρα, ὅλοι οἱ τῆς ΔΕΗ προσῆλθον μάρτυρες καὶ ἀπηλλάγη. Καὶ γράφομεν εἰς τὸ πόρισμα, ὅτι ἐξακολουθεῖ ὁ Παμπεζοπουλισμὸς εἰς τὴν Δ.Ε.Η. καὶ τὸ λέγομεν, κύριοι, διότι ἔχομεν δικαίωμα νὰ τὸ εἴπωμεν. Ὁ κ. Καλίνσκης, ὁ ὁποῖος τὸν ἀντικατέστησεν ἡ πρώτη του ἐγκύκλιος ἦτο νὰ ἐξυμνήσῃ τὸ ἔργον Πεζοπούλου τότε ποὺ ἐσείετο τὸ ἔδαφος ἀπὸ τὰς ἐπιστολὰς Φιλαρέτου, ὁ κ. Καλίνσκης ἐξυμνεῖ τὸ ἔργον Πεζοπούλου καὶ εὔχεται νὰ διαλυθοῦν τὰ νέφη καὶ νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὴν θέσιν του. Ἀλλὰ διατὶ τὰ λέγω αὐτά; Δι’ ἕνα ἄλλον λόγον. Ὁ κ. Στυλιωτόπουλος ἔγινε ὁ Σίμων ὁ Κυρηναῖος. Δὲν ἐκάμαμε μήνυσιν ἡ Κυβέρνησις, διότι ἀφοῦ ἐπήγαινεν ὁ Στυλιωτόπουλος εἰς τὸν Ἀνακριτὴν διατὶ νὰ πᾶμε ἐμεῖς, λέγει ἡ Κυβέρνησις. Καὶ σᾶς ἀπέδειξα ἐγώ, ὅτι ἡ διαβίβασις τῶν ἐγγράφων δὲν ἐπεῖχε θέσιν ποινικῆς διώξεως καὶ ματαιοπονεῖτε ἐπικαλούμενοι καὶ τὸν Τούσην καὶ τὸν κ. Καλιμόπουλον. Ὁ Στυλιωτόπουλος, ὅταν ἐπαύθη ἤγειρεν ἀγωγὴν καὶ ἀντιδίκησεν ἡ ΔΕΗ σφοδρότατα καὶ ἔφθασεν εἰς τὸν Ἄρειον Πάγον καὶ ὅλα αὐτά, τὰ ὁποῖα τοῦ κατελόγισεν, ὅτι εἶχεν ἔλθει εἰς συναλλαγὴν μὲ τὸν Ἀλεξᾶτον ἐκρίθησαν καὶ τελεσιδίκως καὶ ὁ Ἄρειος Πάγος ἀπεφάσισεν, ὅτι καὶ ἡ ἀπόλυσίς του ἦτο καταχρηστική. Καὶ ἔρχεται ἡ ἀπόφασις αὕτη τοῦ Ἐφετείου καὶ λέγει, ὅτι καλῶς ἔπραξεν ὁ Πεζόπουλος καὶ τὸν ἀπέλυσε. Παρεμπιπτόντως πλέον ἔχομεν δεδικασμένον· δικαίωμά του εἶναι νὰ τὸ κρίνῃ δὲν σέβεται τὸ δεδικασμένον. Δὲν λέγω τίποτε ἄλλο, διὰ τὴν ἀπαλλακτικὴν ἀπόφασιν Πεζοπούλου καὶ εἰσέρχομαι εἰς τὸ θέμα τῆς παραβάσεως καθήκοντος. Κύριοι συνάδελφοι, ὁσάκις ἐπρόκειτο νὰ εἴπωμεν διὰ τὸν «Νεολόγον» δικαία καταδικαστικὴ ἀπόφασις, ἀπόπειρα ἐκβιάσεως, ὀκτὼ μῆνες φυλάκισις. Πρέπει νὰ τὴν γνωρίζετε τὴν ἀπόφασιν αὐτήν. Εἶναι ἐκεῖ ὁ φάκελλος, ἐφρόντισα καὶ εἶναι ἐκεῖ ὁλόκληρος ὁ φάκελλος. Ὁ «Νεολόγος» ἀνεκίνησε τὸ μνημόνιον τὸν Σεπτέμβριον ἢ Ὀκτώβριον τοῦ 1948 καὶ ἀπέσυρε τὴν μνήμην τότε τῆς Κυβερνήσεως. Ὅταν ἤχθη ἕνα νομοσχέδιον περὶ δημοσιογραφικοῦ χάρτου καὶ διευκολύνσεων εἰς τὰς ἐφημερίδας, ὁ τότε Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας, ἀνέφερεν, ὅτι ὁ ἐπαρχιακὸς τύπος εἶναι ἄξιος προστασίας, κατ’ ἐξαίρεσιν μία ἐφημερίδα κάνει κακὴν χρῆσιν, διότι ἔκαμε μίαν ἐνέργειαν κατὰ τῆς ΔΕΗ. Τὸ ἔγραψεν ἡ «Καθημερινή». Τὸ πρωΐ ὁ προϊστάμενος τῆς Εἰσαγγελίας Χριστόπουλος, βάσει τῆς πληροφορίας τῆς «Καθημερινῆς» ἤσκησε ποινικὴν δίωξιν καὶ ἀνέθεσεν εἰς τὸν κ. Φαφούτην νὰ κάμῃ προκαταρκτικὴν ἐξέτασιν καὶ συγχρόνως ἐζήτησε τὰ πρακτικὰ τῆς ΔΕΗ καὶ νομίζω, ὅτι Γενικὸς Γραμματεὺς ἦτο τότε ὁ κ. Κρῖκος καὶ τὰ ἔστειλεν. Ἀμέσως κατέθεσαν οἱ κ.κ. Γουναράκης καὶ Πεζόπουλος καὶ εἶπον, ὅτι ἦλθεν ὁ ἰδιοκτήτης τοῦ «Νεολόγου» καὶ ἠρώτησε, διατὶ μᾶς ἐκόψατε τὰς πιστώσεις καὶ ἐὰν δὲν μᾶς τὰς δώσητε ἔχομεν πολλὰ διὰ τὴν γούναν σας. Ἤκουσα καὶ ἐγὼ προχθές, ὅτι θὰ γράψουν διὰ τὴν γούναν μου, ἀλλὰ ἐγὼ γοῦνα δὲν ἔχω. Καὶ ἐν ριπῇ ὀφθαλμοῦ ἐξετάζεται ὁ Γουναράκης καὶ ὁ Πεζόπουλος, κλιμάκιον δύο Ὑπουργῶν, 27 τοῦ μηνὸς γίνεται ἡ συζήτησις εἰς τὴν Βουλήν, 28 τὰ γράφει ἡ «Καθημερινὴ» καὶ τὴν 1.2.59 ἐξετάζονται δύο Ὑπουργοὶ καὶ σύρεται μὲ αὐτὰς τὰς καταθέσεις ὁ «Νεολόγος» καὶ καταδικάζεται, διότι οἱ δύο Ὑπουργοὶ δὲν ἦλθον εἰς τὸ ἀκροατήριον, ἀλλὰ τὸ Δικαστήριον ἐδέχθη τὰς καταθέσεις των. Ἀλλὰ ἐρωτῶ καὶ ἐγώ, ὅταν γράφωνται ὅσα ἐγράφοντο, ὅταν ὁ κ. Χριστόπουλος, προϊστάμενος τῆς Εἰσαγγελίας ποὺ εἶχε προταθῆ ἀπὸ τοὺς κυρίους συναδέλφους νὰ ἐξετασθῇ τὴν 4ην τοῦ Πάσχα καὶ δὲν μᾶς ἔκαμε τὴν τιμὴν νὰ ἔλθῃ, ὅταν ὁ κ. Γανώσης ὑφιστάμενός σου κάμνῃ ἀναφορὰν καὶ σοῦ λέγει, ὅτι κατὰ τὴν δίκην μεταξὺ Πεζοπούλου καὶ τῆς συζύγου του, ἡ κυρία ὑπεστήριξεν, ὅτι τῆς προτείνουν 10.000 χρυσὲς λίρες ἀπὸ τὴν προμήθειαν ποὺ πῆρεν ὁ Πεζόπουλος ἀπὸ τὴν ΔΕΗ, κάμει ἑτέραν ἀναφορὰν ὁ κ. Γανώσης εἰς τὸν κ. Χριστόπουλον καὶ δὲν συγκινεῖται, ἀλλὰ συνεκινήθη μὲ τὴν πληροφορίαν διὰ μίαν ἀπόπειραν 25.000 δρχ. Καλὰ τὸν ἐδικάσαμεν τὸν «Νεολόγον», ἀλλὰ διὰ τὶς 10.000 λίρες διατὶ αἱ χεῖρες, κ. Προϊστάμενε τῆς Εἰσαγγελίας, ἠδράνησαν; Καὶ διατὶ ὅταν ἐπηκολούθουν ὅσα ἐπηκολούθησαν εἰς τὰς ἐφημερίδας, οὐδέποτε κινήσατε τὴν ποινικὴν ἀγωγὴν καὶ διατὶ ὅταν διαβιβάζῃ ὁ κ. Καλιμόπουλος τὴν ἀναφορὰν Στυλιωτοπούλου, διὰ τῆς ὁποίας καταγγέλει σαφῶς ὡρισμένα πράγματα, δὲν ἐγείρετε ποινικὴν ἀγωγὴν κ. Χριστόπουλε, ἀλλὰ τὴν ἀποστέλλετε εἰς τὸν ἀνακριτὴν νὰ τὴν συσχετίσῃ ἐν γνώσει σας, ὅτι ἡ συσχέτισις δὲν εἶναι ποινικὴ δίωξις; Ποῦ ὀφείλονται ὅλα αὐτά; Καὶ ἐφθάσαμεν τὸ 1962, ὅπου ἐδημοσιεύθησαν αἱ ἐπιστολαί, εἶχον δημοσιευθῆ καὶ τὸ 1961 καὶ οὐδεὶς συνεκινήθη, οὐδεὶς ἠνωχλήθη. Ἂς τους νὰ λένε. Ἀλλὰ ἀπὸ τοῦ Μαρτίου μέχρις τοῦ Ἰουνίου ἐπηκολούθησαν γεγονότα τὸ ἕνα κατόπιν τοῦ ἄλλου, ὥστε ἡ ἀτμόσφαιρα πλέον ἦτο τόσον πνιγηρὰ ποὺ ἀπὸ τὰς ἀναθυμιάσεις ἐκινδύνευαν καὶ οἱ ἐν τῇ Κυβερνήσει καὶ οἱ ἐκτὸς τῆς Κυβερνήσεως. Διότι καὶ τὸ βούλευμα τῆς παραγραφῆς τῶν ἀδικημάτων Πεζοπούλου ἐξεδόθη καὶ ἡ ἀναφορὰ τοῦ Στυλιωτοπούλου διασταυροῦται καὶ τὸ ἕνα ἄρθρον μετὰ τὸ ἄλλο δημοσιεύονται εἰς τὴν «Ἐλευθερίαν» καὶ ἄλλας Ἀθηναϊκὰς ἐφημερίδας καὶ τότε ὑπὸ τὴν γενικὴν κατακραυγήν, ὅταν ἐδημοσιεύθησαν αἱ ἐπιστολαί, τὶ ἀπεφάσισεν ἡ Κυβέρνησις νὰ κάμῃ; Τοὺς ἐκάλεσε νὰ παραιτηθοῦν καὶ ὡς προκύπτει ἐκ τῶν πρακτικῶν, ὁ βετερᾶνος τοῦ Κοινοβουλίου κ. Μπακόπουλος, εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας, λέγει δηλαδὴ μὲ τοὺς κλέπτας ἠθέλατε νὰ συζητῆτε; Καὶ ἐρωτᾷ ὁ κ. Διαμαντόπουλος: Ἐὰν παραιτηθοῦν; Δὲν ὑπάρχει θέμα, ἦτο ἡ ἀπάντησις τοῦ κ. Παπαληγούρα. Καὶ λέγω καὶ ἐγώ: Τότε; Εἶναι πρόσφορος ὁ τρόπος αὐτός; Μοῦ λέγουν ἐκκρεμεῖ ἡ ὑπόθεσις. Ἀπαντῶ δὲν ἐκκρεμεῖ ἡ ὑπόθεσις, δὲν ἔχει ἐντολήν. Ἔγινε μία μήνυσις ἐπὶ παραβάσει καθήκοντος. Δὲν εἶχεν ἐντολὴν ὁ Ἀνακριτὴς νὰ ἀσκήσῃ δίωξιν διὰ καταχρήσεις. Προέβητε σεῖς καὶ ἀποδεικνύεται καὶ τὸ 5%. Ὡς ὅλοι καταμαρτυροῦσιν, ἔρχεται τὸ πόρισμα καὶ τὰ βεβαιώνει καὶ τὰ γνωρίζετε σεῖς ἐν τῇ Κυβερνήσει. Ἡμεῖς βλέπαμε τὶς ἐπιστολὲς Φιλαρέτου καὶ λίγα καταλαβαίναμεν. Τὶ ἠμπορεῖ νὰ ἠξεύρω ἐγὼ διὰ τὸν Βάουερ ἢ διὰ τὰ GREDIT WHE. Σεῖς ὅμως ποὺ παρακολουθούσατε τὴν ἐξέλιξιν τῶν Γαλλικῶν πιστώσεων καὶ τῶν ἔργων τὰ ἐγνωρίζατε καὶ τὸν ἐκαλύψατε, διότι εἶπεν ὁ συνάδελφος τῆς πλειοψηφίας ἀγαπητὸς φίλος κ. Τσιριμῶκος, ὅτι ἦτο τέχνασμα καὶ ἦτο πράγματι τέχνασμα τὸ νομοσχέδιον. Μία ἦτο ἡ εὐθεῖα ὁδός, πρὸς τὸν Εἰσαγγελέα. Δὲν εἴχατε σκεφθῆ κἂν οὔτε αὐτὴν τὴν Ἐπιτροπὴν νὰ συστήσητε. Σᾶς ἐζητήθη ἐπιμόνως ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν νὰ συστήσετε Ἐξεταστικὴν τῶν Πραγμάτων Ἐπιτροπήν, ὁπότε θὰ ἠμπορούσαμε νὰ ἐλέγξωμεν καὶ τοὺς Ὑπουργούς. Ἐδώσατε περιωρισμένην ἐντολὴν εἰς τοὺς τρεῖς Ἀνωτάτους Δικαστικούς, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶχον τὸ δικαίωμα νὰ ἀσχοληθοῦν μὲ Ὑπουργούς, καὶ τοὺς εἴπατε, ὅταν θὰ τελειώσετε τὸ πόρισμά σας δὲν θὰ τὸ παραδώσετε εἰς τὸν Εἰσαγγελέα τῶν Ἐφετῶν ἢ τοῦ Ἀρείου Πάγου, ἀλλὰ εἰς ἐμὲ τὸν Πρωθυπουργόν, ποὺ γίνομαι ὑπερδικαστὴς καὶ θὰ σᾶς κανονίσω καὶ τὴν ἀμοιβήν σας. Ἐὰν αὐτὰ τὰ θεωρῆτε, ὅτι ἦσαν ὅπως ἀπαιτεῖ ἡ παράδοσις, τὰ ἤθη καὶ τὰ ἔθιμα καὶ ἡ ἐπιταγὴ τῶν νόμων, τότε εἶσθε ἐν τάξει. Ἔχω ἀκόμη νὰ ἐξετάσω δύο θέματα, τὸ θέμα τῶν Κρεμαστῶν καὶ τὸ θέμα τοῦ ἀλουμινίου. Πρὶν ὅμως εἰσέλθω εἰς τὴν ἔρευναν αὐτήν, ἐπειδὴ μοῦ διέφυγε προηγουμένως νὰ σᾶς τὸ ἀναφέρω, ὅσον ἀφορᾷ τὰς 10.000 λίρας θὰ καταθέσω ἓν ἀντίγραφον τῆς καταθέσεως τοῦ Φιλαρέτου τῆς 22.6.62, ὁ ὁποῖος ὑπῆρξεν Οἰκονομικὸς Σύμβουλος τῆς OL–CO.
§76Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Δὲν ἦτο μόνον αὐτὸ καὶ οὐχὶ δυστυχῶς ἐπὶ τῶν ἰδικῶν μας Κυβερνήσεων, ἀλλὰ ἦτο καὶ μέλος τοῦ Ἀνωτάτου Συμβουλίου Ἀνασυγκροτήσεως. Καὶ δὲν ἦτο μόνον αὐτό, ἀλλὰ ἦτο καὶ ἐπίσημος συναντιπρόσωπος τῆς Ἑλλάδος εἰς τὸ Παρίσι, τὴν ὥραν ποὺ συνεζητεῖτο ἐκεῖ τὸ μέγιστον οἰκονομικὸν θέμα ποὺ ἀφεώρα τὸν τόπον αὐτόν, τὴν βοήθειαν. Καὶ δὲν τὸν εἴχομεν διορίσει οὔτε ἐγώ, οὔτε ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης.
§77Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, κατὰ τὴν ὁποίαν ἐπὶ τῶν ἡμερῶν μας διωρίσθη ὁ Φιλάρετος, τοιούτου εἴδους ἀντιπροσωπεῖαι, ἢ τοιούτου εἴδους ὑποθέσεις οἰκονομικαὶ δὲν ἐκυκλοφόρουν, οὔτε ὑπῆρχον εἰς τὸν ὁρίζοντα. Ἔκτοτε ὅμως ἤρχισε πλέον νὰ ἐργάζεται κατὰ τρόπον διαφορετικὸν καὶ εἶναι γνωστόν, ὅτι τὸν ἀπεμακρύναμε καὶ μοῦ ἐπετέθη καὶ προσωπικῶς, θὰ εὕρετε δὲ σχετικὰ του ἄρθρα νομίζω εἰς τὸ «Βῆμα». Ἐπετέθη προσωπικῶς ἐναντίον μου, διότι εἰς κάποιαν περίπτωσιν ἠθέλησε νὰ ἐμφανισθῇ ὡς μεσάζων. Ἀπέθανεν ὁ ἄνθρωπος καὶ δὲν πρέπει πλέον νὰ ὁμιλοῦμεν κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον. Ἐν πάσῃ ὅμως περιπτώσει, δὲν πρέπει νὰ συγχέῃ ὁ κ. τέως Ὑπουργός, τὸν τότε Φιλάρετον, μὲ ἐκεῖνον ποὺ ἐξειλίχθη μετὰ ταῦτα. Ἦτο τελείως διαφορετικὸς κατόπιν. Ἐὰν εἴχατε τὴν ὑπομονὴν νὰ ἀνατρέξητε εἰς τὸ παρελθόν, θὰ ἐβλέπατε, ὅτι ὅταν ἐνεφανίσθη ὡς ἐκπρόσωπος σιδηροδρομικοῦ ὑλικοῦ κλπ. ἀπεμακρύνθη ἀπὸ τὸν ὑποφαινόμενον καὶ τὴν ἑπομένην ἡμέραν ἔσπευσε νὰ ἐπιτεθῇ ἐναντίον μου. Ἦτο συγγενὴς τοῦ ἀειμνήστου Διομήδους, ἦτο πρῶτος ἐξάδελφός του. Καὶ πράγματι δὲν ἠμπορῶ παρὰ νὰ εἴπω, ὅτι ἦτο ἐργατικός, φιλόπονος καὶ μυαλὸ θηλυκό, ὅπως ἐλέγαμε, ἀλλὰ βλέπετε εἶχε τὴν ἱκανότητα, ὄχι μόνον ἰδέας νὰ γεννᾶ, ἀλλὰ καὶ ἐπιχειρήσεις καὶ ἐδημιούργησε τὴν ἐπιχείρησιν τῶν μεσαζόντων. Ἂς ἀφήσωμεν ὅμως τὸ θέμα αὐτὸ καὶ νὰ μὴ ζητοῦμεν εὐθύνας ἐκεῖ ὅπου δὲν ὑπάρχουν.
§78Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Θὰ ἤθελον πρῶτον νὰ διευκρινήσω, ὅτι δὲν ἐνθυμοῦμαι εἰς ποίαν ἐποχὴν ὁ Φιλάρετος ἦτο ἀντιπρόσωπος εἰς τὸ Παρίσι.
§79Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἀφήσατε αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὰς συζητήσεις. Εἴπατε, ὅτι δὲν ἦτο ἐπὶ τῶν ἡμερῶν σας, ἄρα ἦτο ἐπὶ τῶν ἰδικῶν μας.
§80Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Τότε συνέβαινε, αἱ ἡμέραι σας νὰ συμπίπτουν μὲ τὰς ἡμέρας τὰς ἰδικάς μας. Ἔκτοτε ἐχωρίσθημεν. Ἐγὼ ἐγνώριζον κάλλιστα αὐτὸ τὸ ὁποῖον εἴπατε, ὅτι εἶχεν αὐτὴν τὴν συγγένειαν μὲ τὸν ἀείμνηστον Διομήδην καὶ ἐξ αὐτῆς τῆς αἰτίας ἦτο τοποθετημένος ἐκεῖ. Ἀλλὰ ἐδῶ κατηγορήθην, ὅτι ἔπρεπε ἐκ προοιμίου νὰ τὰ γνωρίζω αὐτὰ καὶ ἄφησα ἀπαρακολουθήτους τὰς ὑπόπτους κινήσεις τοῦ Φιλαρέτου. Νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἔλαβα ὅλα τὰ ἐνδεικνυόμενα μέτρα, ὅσα θὰ ἔχω τὴν τιμὴν νὰ σᾶς ἀναφέρω, ὅταν θὰ ὁμιλήσω μὲ τὴν σειράν μου. Ἑπομένως ἔχετε ἀπόλυτον ἄδικον, πρῶτον νὰ νομίζετε ὅτι ὑπηνίχθην τί, διότι δὲν ὑπηνίχθην καὶ δεύτερον ἔχετε ἐντελῶς ἄδικον νὰ ἰσχυρίζεσθε ὅτι εἶναι διάφορος ἡ περίπτωσις αὐτή. Δὲν εἶναι καθόλου διάφορος. Διάφορος κατέστη ἀφ’ ἧς ἀπεκαλύφθησαν τὰ πράγματα. Πρὶν ἀποκαλυφθοῦν, διατί θὰ ἦτο διάφορος; Ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι εἶχε προβῆ εἰς δημοσιεύσεις ἐναντίον ὅλων, διότι ἦτο ὑπὲρ τῆς πληθωρικῆς πολιτικῆς. Ἔγραφε τὴν ἐποχὴν ἐκείνην πολλὰ ἄρθρα εἰς πολλὰς σημαντικὰς ἡμερησίας ἐφημερίδας καὶ μᾶς ἐμέμφετο τὸν ἕνα μετὰ τὸν ἄλλον, ὅτι ἀσκούσαμε συντηρητικὴν πολιτικὴν καὶ ὅτι δὲν εἴμεθα ἀρκούντως γενναῖοι καὶ ἀρκούντως ἐπιχειρηματίαι. Τοιαῦτα ἄρθρα δύνασθε νὰ εὕρετε ὅσα θέλετε καὶ ἐναντίον τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐναντίον ἐμοῦ. Αὐτὸ δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν. Νομίζω, ὅτι εἴμεθα σύμφωνοι, κ. Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἐπὶ τῆς οὐσίας.
§81Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐλησμονήθη ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ὁ κ. Βασιλᾶτος ἔχει τονίσει, ὅτι ὁ νόμος τοῦ 1930 περὶ μεσαζόντων, ἔγινε κυρίως κατ’ αὐτοῦ. Λοιπὸν ἔπρεπε νὰ σκέπτωνται αἱ Κυβερνήσεις καὶ νὰ μὴ τὸν ἔχουν χρησιμοποιήσει ποτέ, ὅπως δὲν τὸν ἐχρησιμοποίησε καὶ ἡ Κυβέρνησις τῆς Ε.Ρ.Ε.
§82Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Τότε ἐχρησιμοποιήθη ἀπὸ τὸν Α.Σ.Α., τοῦ ὁποίου Πρόεδρος ἦτο ὁ τότε Πρωθυπουργὸς Διομήδης, τρίτος ἐξάδελφος τοῦ Φιλαρέτου, καὶ ἐχρησιμοποιήθη διὰ λόγους ἐπιστημονικούς.
§83Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ ὕφος αὐτὸ τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, εἶναι ἀπαράδεκτον. Δὲν δύναται νὰ λέγῃ «σεῖς τὸν ἐχρησιμοποιήσατε». Δὲν τὸν ἐγνώριζα. Δὶς ἴσως τὸν εἶχα συναντήσει, ἐνῷ ὁ Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἴσως νὰ τὸν εἶχε συναντήσει περισσοτέρας φοράς.
§84Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ὁ ἐκνευρισμὸς τοῦ κ. Κανελλοπούλου, τὸν ὁδηγεῖ εἰς ἄτοπα συμπεράσματα. Ἦλθε νὰ μοῦ εἴπῃ, ὅτι σεῖς τὸν χρησιμοποιήσατε, ἐνῷ εἶχε θεωρηθῆ ὡς μεσάζων τὸ 1930. Ἡμεῖς τὸν χρησιμοποιήσαμεν ὡς ἐπιστήμονα. Ὁμολογῶ, κ. Ἀρχηγὲ τῆς ΕΡΕ, ὅτι ἡ Βουλή, ἡ ὁποία σᾶς ἀκούει, μίαν δικαιολογίαν εὑρίσκει εἰς τὴν ἐπίθεσίν σας, ὅτι ἔχετε πολὺ ἐκνευρισθῆ καὶ καλὸν θὰ εἶναι εἰς τὴν συζήτησιν αὐτήν, ἡ ὁποία εἶναι ἐξαιρετικῆς σημασίας, νὰ διατηρήσητε τὴν κυριαρχίαν τῶν νεύρων σας καὶ τὴν ἠρεμίαν σας.
§85Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ποία εἶναι ἡ ἠρεμία τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, τὸ ἀντελήφθημεν ὅλοι. Ἠγέρθη τρεῖς φορὰς μὲ νευρικότητα, ἡ ὁποία δὲν συμβιβάζεται μὲ τὴν θέσιν τὴν ὁποίαν κατέχει. Εἶπε «σεῖς τὸν ἐχρησιμοποιήσατε ὡς μεσάζοντα». Ἡ φράσις αὐτὴ δὲν εἶναι ὀρθή, διότι οὐδεὶς χρησιμοποιεῖ μεσάζοντας πλὴν τῶν ἑταιριῶν. Δὲν τὸν ἐχρησιμοποιήσαμεν ἡμεῖς ὡς μεσάζοντα, κ. Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ ἡ ἑταιρία OL–CO. Ἑπομένως αὐτὴν τὴν φράσιν θὰ παρεκάλουν νὰ τὴν ἀνακαλέσῃ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος ἐκνευριζόμενος μετέφερε τὸν ἰδικόν του ἐκνευρισμὸν καὶ εἰς ἐμέ. Ἐδημιούργησε οὕτω τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι πταίει εἰς κάτι. Δὲν τοῦ εἴπαμε ὅτι πταίει. Κάμνομεν διαπιστώσεις ἀντικειμενικάς. Εἴπαμε, ὅτι ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῶν Κυβερνήσεων τῆς ΕΡΕ δὲν εἶχε χρησιμοποιηθῆ εἰς ἐπίσημον δημοσίαν θέσιν, ἐνῷ ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς Κυβερνήσεως, τῆς ὁποίας καὶ ἐγὼ μετεῖχον τὸ 1949, ἐχρησιμοποιήθη. Ὁμολογῶ, ὅτι δὲν τὸ ἤξευρα, διότι ἐγὼ ἤμουν Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν κατὰ τὴν περίοδον τοῦ συμμοριτοπολέμου, καὶ δὲν εἶχον τὰς ἁρμοδιότητας, τὰς ὁποίας εἶχεν ὁ τότε Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ καὶ νῦν Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Καλὸν συνεπῶς εἶναι νὰ μὴ ἐκνευρίζεται ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ νὰ μὴ μεταδίδῃ καὶ εἰς ἐμὲ τὸν ἐκνευρισμόν του. Καλὸν εἶναι νὰ θεωρηθῇ τώρα λῆξαν τὸ ἐπεισόδιον.
§86Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Δι’ ἐμὲ δὲν ἔληξε τὸ ἐπεισόδιον. Εἶναι τόσα βράδυα ποὺ εὑρισκόμεθα ἐδῶ, καὶ γνωρίζομεν ὅπως γνωρίζει καὶ ἡ Βουλὴ πόσες φορὲς ἐκνευρίζεσθε. Ἀλλὰ ὅταν θέλετε νὰ μᾶς ἀποδώσετε ὅτι ἡμεῖς ἐχρησιμοποιήσαμε τὸν Φιλάρετον, καίτοι δι’ αὐτὸν ἐγένετο ὁ νόμος περὶ μεσαζόντων, ἐνῷ σεῖς δὲν τὸ ἐχρησιμοποιήσατε, ἔπρεπε νὰ ἀπαντήσωμεν. Τὸ ὕφος μου ἦτο ἀνάλογον μὲ τὸ ἰδικόν σας. Σεῖς ἐκνευρίζεσθε καὶ ἐκνευρίζεται καὶ ἡ Βουλὴ καὶ πρέπει νὰ τὸ παραδεχθῆτε.
§87Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἰδοὺ ποῖος ἐκνευρίζεται.
§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, διακόπτετε τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ὁμιλοῦντα;
§89Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ὅπως ὡμολογήσατε, ὅτι καὶ ἐπὶ τῶν ἰδικῶν σας ἡμερῶν ἦτο μέλος τοῦ Α.Σ.Α., εἴχατε λοιπὸν ἄδικον, ὅταν εἴπατε, ὅτι ἡμεῖς τὸν διωρίσαμεν, ἐνῷ σεῖς δὲν τὸν ἠνείχεσθε.
§90Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν δέχομαι παρατηρήσεις ἀπὸ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως. Μόνον ἀπὸ σᾶς κ. Πρόεδρε, καὶ καθ’ ὃ μέτρον εἶναι δυνατὸν νὰ τὰς θεωρήσω ὡς θεμιτάς, ἠμπορῶ νὰ δεχθῶ.
§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁμιλεῖ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως.
§92Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Περὶ αὐτοῦ πρόκειται. Ζητήσατε συγγνώμην. Διατὶ μὲ διακόπτετε;
§93Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ σεῖς μὲ διακόπτετε αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἐκνευριζόμενος. Ἀπωλέσατε τὴν ψυχραιμίαν σας, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον δίδει λαβὴν καὶ σκέψεις, τὰς ὁποίας οὐδεὶς ἐξ ἡμῶν ἔκαμεν. Οὔτε ὁ κ. Παπαληγούρας, οὔτε ἐγώ.
§94Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Νὰ τὰς εἴπετε εἰς τὴν Βουλὴν τὰς σκέψεις αὐτάς.
§95Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφοῦ δὲν τὰς ἔκανα τὶ νὰ σᾶς εἴπω; Ἀλλά, κ. Πρόεδρε, δὲν δέχομαι τὸ ὕφος αὐτὸ τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Δὲν δέχομαι παρατηρήσεις καὶ συμβουλάς. Δὲν δέχομαι ἀνάλυσιν τοῦ χαρακτῆρος μου. Μένω ἀπ’ ἀρχῆς μέχρι τέλους τῶν συνεδριάσεων ἐδῶ. Εἶναι δὲ δεδικαιολογημένον, ἐὰν ποῦ καὶ ποῦ, διακόπτων ἕνα ὁμιλητὴν εἴπω μίαν λέξιν, προερχομένην ἀπὸ ἐκνευρισμὸν ὀφειλόμενον εἰς βαθυτάτην συναίσθησιν τοῦ γεγονότος, ὅτι τὸ κόμμα μας ὑφίσταται ἀπὸ μηνῶν, ἀπὸ τοῦ Φεβρουαρίου συστηματικὴν δίωξιν. Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι γενναῖον ἐκ μέρους τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως νὰ προβαίνῃ εἰς παρατηρήσεις ἐναντίον ἑνὸς Ἀρχηγοῦ κόμματος, ὁ ὁποῖος ἐπὶ 5 μῆνας ὑφίσταται εἰς τὴν Βουλὴν αὐτὰ τὰ συστηματικὰ πυρὰ πυροβολικοῦ καὶ ἀπὸ τὴν Ε.Δ.Α. καὶ ἀπὸ τὴν Ε.Κ., αἱ ὁποῖαι ἀποβλέπουν εἰς τὴν συντριβὴν ἑνὸς κόμματος, αἱ ὁποῖαι ὅμως δὲν θὰ ἐπιτύχουν, ἑνὸς κόμματος τὸ ὁποῖον ὑπηρέτησε τὴν χώραν, καθ’ ἣν ἐποχὴν ποὺ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἦτο ἐκτὸς Κυβερνήσεως, ἑνὸς κόμματος τὸ ὁποῖον προσέφερεν ὑπηρεσίας εἰς τὸν τόπον, μεγαλυτέρας ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἦσαν εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν, διότι εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν εὑρισκόμενοι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ προσφέρουν τὰς αὐτὰς ὑπηρεσίας. Ἡ στοιχειώδης γενναιότης ἐπιβάλλει εἰς τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ μὴ προβαίνῃ εἰς παρατηρήσεις πρὸς ἐμέ, ὁ ὁποῖος φέρω ἐπὶ τῶν ὤμων μου αὐτὴν τὴν βαρεῖαν εὐθύνην τῆς ἀντιμετωπίσεως συνδυασμένων τῶν δυνάμεων τῆς Ε.Δ.Α. καὶ τῆς Ε.Κ.
§96Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἀπαντήσω διὰ τελευταίαν φοράν. Ὅσα ἐλέχθησαν ἀπὸ τὸν κ. ἀρχηγὸν τῆς ΕΡΕ ἐξηγοῦν, ἀλλὰ δὲν δικαιολογοῦν τὸν ἐκνευρισμόν του. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ὑφίσταται, ὅπως εἶπε ἐπιθέσεις. Ἐγὼ τοὐλάχιστον δὲν ἔλαβα μέχρι σήμερον τὸν λόγον, οὔτε σᾶς ἐπετέθην καὶ δὲν ἔπρεπε συνεπῶς νὰ εὕρετε ἐμέ, κ. Ἀρχηγὲ τῆς Ε.Ρ.Ε. διὰ νὰ ἐκδηλώσετε αὐτὴν τὴν ἀγανάκτησίν σας. Δεύτερον δὲν προέβην εἰς παρατηρήσεις καὶ εἰς συστάσεις, παρὰ εἰς ἀναλόγους πρὸς ἐκείνας εἰς τὰς ὁποίας προέβητε σεῖς εἰς ἐμέ. Ἐπὶ πλέον ἡ διακοπή σας ὡς ἐγένετο, ὅταν ὡμίλουν ἐγώ, πρέπει νὰ ὁμολογήσετε, ὅτι εἶναι εἰς βάρος σας, προφανῶς τὸ ἀναγνωρίζετε, δι’ αὐτὸ ἐξενευρίσθητε ἔτι περισσότερον.
§97Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δίδω τόπον εἰς τὴν ὀργήν, διότι δὲν κατενόησα τὰ τελευταῖα λόγια τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως.
§98Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, πρέπει νὰ μνημονεύσω μίαν ἐπιστολήν, ἡ ὁποία ἔρχεται εἰς ἐπιβεβαίωσιν τῶν ὅσων λέγω. Ἐξητάζετο ὁ Φιλάρετος ἐνώπιον τοῦ Ἀνακριτοῦ τοῦ Αʹ Τμήματος τὴν 22αν Ἰουνίου 1963, καὶ ἔλεγε τὰ ἑξῆς: «Ἡ ΔΕΗ συνήθως, καθυστερεῖ εἰς τὴν ἐκπλήρωσιν τῶν ὑποχρεώσεών της τούτων διὰ γραφειοκρατικοὺς λόγους, δι’ ὃ καὶ ὠχλούμην ἐκ μέρους τῆς ΟΛΚΟ, καθ’ ὅ, οἰκονομικὸς σύμβουλος, νὰ ὑπομιμνήσκω καὶ νὰ ἐνδιαφέρωμαι διὰ τὴν σύντομον πληρωμὴν τῶν ὀφειλομένων, πρὸς τοῦτο δὲ ὤχλουν καὶ ἐγὼ τὸν Πεζόπουλον, ἐπισκεπτόμενος αὐτόν. Λόγῳ ὅμως τῶν πολλῶν ἀπασχολήσεών του, εὑρισκόμην, τακτικά, εἰς τὴν ἀνάγκην, τὰς ὑπομνήσεις μου ταύτας νὰ τὰς κάμνω δι’ ἐγγράφων σημειωμάτων, ἅτινα, ὡς προκατέθεσα ἀπέστελλα εἰς τὴν οἰκίαν τοῦ Πεζοπούλου. Εἶναι γεγονός, ὅτι αἱ Γαλλικαὶ Ἑταιρεῖαι, διὰ τὴν σύντομον, κατὰ τὸ δυνατόν, ἐξυπηρέτησίν των ἀπὸ ἀπόψεως ἐκπληρώσεως τῶν ὑποχρεώσεων ἐκ μέρους τῆς ΔΕΗ, εἶχον κάμει προτάσεις πρὸς τὸν Πεζόπουλον διὰ παροχὴν πρὸς αὐτὸν ἀμοιβῆς, ὅμως γνωρίζω — καὶ δηλῶ τοῦτο κατηγορηματικῶς — ἀρχῆθεν ἀπέκρυψε τὰς τοιαύτας προτάσεις τῶν Γαλλικῶν Ἑταιρειῶν. Τὸ σφάλμα μου εἶναι, ὅτι γνωρίζων τάς, κατὰ τὴν περίοδον ἐκείνην, οἰκονομικὰς δυσχερείας τοῦ Πεζοπούλου, ἐξ ἀφορμῆς τῶν μετὰ τῆς συζύγου του διενέξεων, ὡς ἐκ τῶν ὁποίων αὕτη εἶχεν ἀξιώσει νὰ τῆς καταβάλῃ σημαντικὸν ποσόν, διὰ νὰ συναινέσῃ εἰς τὸ διαζύγιόν των, εἴς τινας τῶν ὡς ἄνω ἐπιστολῶν, καίτοι ἐγνώριζα τὴν ἄρνησιν τοῦ Πεζοπούλου καὶ νομίζω ὅτι διὰ τοῦ τρόπου τούτου θὰ ἐξήρχετο ἐκ τοῦ οἰκονομικοῦ ἀδιεξόδου, τοῦ ἔκαμα νύξιν, νομίζων ὅτι θὰ τὸν ἐξυπηρετήσω οὕτω διὰ τῶν προτάσεών μου τῶν Γαλλικῶν Ἑταιρειῶν. Πῶς ἐδημοσιεύθησαν αἱ ἐπιστολαὶ αὗται εἰς τὴν «Ἐλευθερία» καὶ ὑπὸ τίνας συνθήκας περιῆλθον εἰς χεῖρας τῶν δημοσιευσάντων αὗται, δὲν δύναμαι νὰ γνωρίζω, πάντως ὅμως αὗται θὰ παρεδόθησαν παρὰ τῆς τέως συζύγου τοῦ Πεζοπούλου, εἰς χεῖρας τῆς ὁποίας καὶ εὑρίσκοντο. Διὰ τῆς δημοσιεύσεως τῶν ἐπιστολῶν τούτων, ὡς ἐκ τοῦ ὅτι οἱ ἀναγνῶσται δὲν ἠδύναντο νὰ γνωρίζουν τὴν πραγματικὴν κατάχρησιν, ἣν προκατέθεσα, ὡς καὶ τὸ ὅτι ὁ Πεζόπουλος ἠρνήθη νὰ κάμῃ χρῆσιν, παρὰ τὰς τότε οἰκονομικὰς δυσχερείας, τῶν περὶ ἀμοιβῶν του ὡς ἄνω προτάσεων, θίγει ἀναμφισβητήτως τὴν τιμὴν καὶ τὴν ὑπόληψιν τοῦ Πεζοπούλου». Ὁμιλεῖ διὰ τὸ 1957, ἀλλὰ μέχρι τὸν Μάϊον τοῦ 58 εἶναι μέλι–γάλα ὁ Πεζόπουλος μὲ τὴν γυναῖκα του. Πῶς, λοιπόν, τὸν ἐξεβίασεν ἡ γυναῖκά του τὸ 57; Καὶ αὐτὸς διὰ νὰ τὸν βγάλῃ ἀπὸ τὴν δυσχερῆ θέσιν τοῦ ἐπρότεινε νὰ πάρῃ τὸ παραδάκι. Δηλαδὴ ὁ Φιλάρετος, λόγω τῶν ἀλλεπαλλήλων ἀποκαλύψεων, ἐσκέφθη νὰ εὕρῃ μίαν διέξοδον. Καὶ εἰς αὐτὴν ὑπῆρξε τόσον ἀτυχής. Κύριοι συνάδελφοι, παρηκολούθησα μὲ ἐξαιρετικὸν ἐνδιαφέρον καὶ προσοχήν, ὅπως ὅλους τοὺς συναδέλφους, καὶ τὴν ἀγόρευσιν τοῦ κ. Ἰορδάνογλου, ὁ ὁποῖος εἶπεν, ὅτι διαπιστοῦντες ὅτι ὑπάρχει παραγραφή, δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν οὐσίαν καὶ νὰ θεωρήσωμεν τὴν ὑπόθεσιν παραγεγραμμένην. Καὶ μάλιστα μετεχειρίσθη μίαν φράσιν, τὴν ὁποίαν θὰ τοῦ τὴν ἐπιστρέψω, ἀφοῦ ἀναπτύξω τὴν ὅλην ὑπόθεσιν τῶν Κρεμαστῶν. Ἐάν, λοιπόν, ἠθέλαμεν, ὅπως εἶπεν ὁ κ. Πιπινέλης νὰ θωπεύσωμεν μίαν σκέψιν, νὰ στιγματίσωμεν τοὺς πολιτικούς μας ἀντιπάλους, ἰδοὺ πῶς ἦτο νομιμώτατον τὸ πρᾶγμα, ἐὰν ἐπικαλούμεθα τὸ ὑπ’ ἀριθ. 390 τοῦ 56 βούλευμα τῶν ἐν Ἀθήναις Ἐφετῶν. Ἐκεῖ δύο ἀνώτατοι ὑπάλληλοι τῆς Ἑλλάδος κατεπρόδωσαν τὰ συμφέροντά της ἐν Ἰταλίᾳ, κατεδιώχθησαν, ὁ ἕνας ἐζήτησε τὴν προστασίαν τῶν Ἰταλῶν, παρεγράφη τὸ ἀδίκημα καὶ λέγει τὸ Ἐφετεῖον: «Ἐπειδή, ἐν ὄψει τῶν ἐκτεθέντων, ἔτι δι’ ἰδίως, ὅτι ἀμφότεροι οἱ ὑπάλληλοι οὗτοι εἶναι εὐφυεῖς καὶ λίαν πεπειραμένοι, καθ’ ὅλας τὰς λεπτομερείας τῶν καθηκόντων αὐτῶν. Τὸ Συμβούλιον ἄγεται εἰς τὴν κρίσιν, ὅτι οὗτοι δολίως παρέβησαν τὰ καθήκοντά των, ἐνεργήσαντες ἀπὸ κοινοῦ, ἐπὶ σκοπῷ, ὅπως περιποιήσωμεν εἰς ἑαυτοὺς καὶ εἰς τοὺς ἐκπροσώπους τῆς Ἑταιρείας ΜΕΡΚΑΝΤΙΛΕ Φορτουνᾶτον Ντανὸν καὶ Στέφαννο Ντ’ Ἄντριακ παράνομον ὄφελος καὶ ἀντιστοίχως, ὅπως βλάψωσι τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον καὶ τῇ ἀληθείᾳ χάρις εἰς τὴν εὐφυΐαν των καὶ τὴν ἀλληλουχίαν τῆς κατὰ σύστημα διὰ τῶν ἐκτεθεισῶν μερικωτέρων πράξεων παραβάσεως τῶν καθηκόντων των, ἐπέτυχον, ὅπως ἐκ τοῦ μηδενὸς ἐμπλέξωσι τὸ Δημόσιον εἰς τὴν προκειμένην ὑπόθεσιν, ἐξ ἧς ἀπειλεῖται καὶ διώκεται κατ’ αὐτοῦ, ὑπὸ τῆς ρηθείσης Ἑταιρείας ζημία πολλῶν ἑκατοντάδων χιλιάδων δολλαρίων. Ἐπειδὴ ὅμως ἡ πρᾶξις των αὐτὴ εἶναι πλημμέλημα, διότι ἐπισύρει ποινὴν φυλακίσεως (ἄρθρ. 259 Π.Κ.) καὶ ἔλαβε χώραν, ὡς εἴρηται, ἀπὸ τῆς 1ης Ἰανουαρίου 1951, μέχρι τέλους Ἀπριλίου τοῦ ἰδίου ἔτους, ὑπέπεσεν εἰς παραγραφήν, διότι ἀπὸ τῆς τελέσεώς της μέχρι νῦν, διέδραμε πλήρης πενταετία (ἄρθρ. 111 παράγρ. 1 καὶ 3, 112 Π.Κ.) δι’ ὃ καὶ δέον ν’ ἀποφανθῇ τὸ Συμβούλιον ἤδη (ἄρθρ. 309 παρ. βʹ 310 παρ. ιβʹ 317 καὶ 318 Κ.Π.Δ.), ὅπως παύσῃ ὁριστικῶς ἡ ποινικὴ δίωξις κατὰ τῶν κατηγορουμένων τούτων ἐπὶ τῇ πράξει αὐτῇ τῆς κατ’ ἐξακολούθησιν παραβάσεως καθήκοντος, δεχόμενον, οὕτως ἐν μέρει τὴν ὑπὸ κρίσιν ἔφεσιν καὶ μεταρρυθμίζον τὸ ἐκκαλούμενον βούλευμα ἐν ταύτῃ ἀποφηνάμενον, ὡς εἴρηται, ὅπως μὴ γίνῃ κατηγορία κατ’ αὐτῶν ἐπὶ τῇ πράξει ταύτῃ, ἐλλείψει ἀποχρωσῶν ἐνδείξεων πρὸς παραπομπήν των». Ἠδυνάμεθα, λοιπόν, κύριοι —δι’ αὐτὸ μᾶς κατηγορεῖτε, ὅτι ἀπεβλέψαμεν πῶς νὰ σπιλώσωμεν ὑπολήψεις— νὰ ἔλθωμεν καὶ νὰ εἴπωμεν: Ναί. Συνέβησαν αὐτά, ἀλλὰ παρεγράφησαν. Καὶ δὲν θὰ εἴχατε τὸ δικαίωμα νὰ ἀναπτύξετε τὰς ἀπόψεις σας. Ἡμεῖς, ὅμως εἴπομεν, ὅτι ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ εἶναι δυνατὸν νὰ διαπράξωμεν μίαν τοιαύτην νομοθετικὴν τοποθέτησιν. Ἰδοὺ τὸ βούλευμα αὐτό, τὸ ὁποῖον ἔχει ἐκδώσει ὁ πρώην Πρόεδρος Ἐφετῶν Σουργιαδάκης καὶ οἱ Ἐφέται Τσακωνόπουλος καὶ ὁ νῦν Ἀρεοπαγίτης κ. Καμπέρης. Τὶ θὰ μπορούσατε νὰ μᾶς πῆτε; Εἴπομεν ὄχι. Θὰ φέρωμεν τὴν ὑπόθεσιν, ὅπως τὴν ἀντιμετωπίζομεν τιμίως καὶ εὐσυνειδήτως καὶ θὰ δώσωμεν τὸ δικαίωμα εἰς ὅλους νὰ εἴπουν τὰς ἀπόψεις των νὰ ὑπερασπισθοῦν ἑαυτούς. Καὶ ὅμως μᾶς εἴπατε, ὅτι ἐσηκώσαμε λάσπην καὶ τὴν ρίψαμε.
§99Κ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχετε ἀπάντησιν εἰς τὸ βούλευμα.
§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, κ. συνάδελφε. Ἐζητήσατε τὸν λόγον ἀπὸ τὸ Προεδρεῖον; (Κωδωνοκρουσίαι).
§101Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, διὰ τὰ Κρεμαστά, ὡμίλησε διεξοδικῶς ὁ κ. Ἡλιόπουλος καὶ δὲν θὰ ἐλάμβανον τὸν λόγον ἐπ’ αὐτοῦ, ἀλλὰ ἐδέχθημεν μὲ μίαν συγκεκροτημένην ἀγόρευσιν τοῦ κ. Ἰορδάνογλου, τὴν κατὰ μέτωπον ἐπίθεσιν ἀκάθεκτον καὶ διὰ τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον ἐμειώσαμεν ἀπὸ ἕνα 25 εἰς 20 ἠκούσαμεν τὸν ἀναβαλλόμενόν μας. Ἀναγκάζομαι, λοιπόν, νὰ εἰσέλθω εἰς τὸ θέμα. Δὲν θὰ ἐπαναλάβω, ὅσα ἐλέχθησαν. Ἐπεμβάσεις ἔγιναν. Δώσατε τὸν φάκελλον εἰς τὴν E.C.I., εἰς τὸν Κουτσοκώσταν. Ἔλα Γουναράκη καὶ φέρε καὶ τὸν Κουτσοκώστα. Ἐλᾶτε καὶ στὸ Πολιτικὸ Γραφεῖο, ὅπου ὁ Πρωθυπουργός, Ἀντιπρόεδροι καὶ δύο Ὑπουργοί. Τί ἐντολές, ἐδόθησαν εἰς τὸν Γουναράκην; Θὰ τὶς ἀκούσωμεν ἀπὸ τὰ ἐπίσημα πρακτικά. Λαμβάνει πρωτοβουλίαν ὁ Μάρτης καὶ τηλεγραφεῖ ἐκεῖνος στὸ ΝΤΕ —ΕΛΕΦ. Ἐπαληθεύει τὸ λεχθέν, κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 9ης Ἀπριλίου ὅπου λέγει ὁ Πεζόπουλος δὲν πρέπει νὰ καταλήξωμεν εἰς ἀποφάσεις διὰ νὰ μὴ δυσαρεστηθῇ ὁ Ὑπουργὸς Βιομηχανίας κ. Μάρτης. Καὶ πηγαίνει ὁ Μάρτης καὶ κάνει τηλεγράφημα. Καταργεῖ τὴν Δ.Ε.Η. Παίρνει τὸ τηλεγράφημα καὶ πηγαίνει εἰς τὰ γραφεῖα τοῦ Πεζοπούλου καὶ παρόντος τοῦ Γουναράκη, τοῦ τὸ παραδίδει καὶ κάμει συστάσεις περὶ ἀδιαβλήτου κλπ. Παρὰ ταῦτα ὅμως, ὅποιος μελετᾶ τὰ Πρακτικὰ τῆς 9)4 βλέπει, ὅτι ἐπὶ 9 ψήφων οἱ 7 εἶναι ὑπὲρ τῆς ΕΜΠΑΣΚΟ. Αὐτὴ ἡ ἀπόφασις δὲν δημοσιεύεται, διότι ἀνετράπη ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν. Διατὶ ἀνετράπη; Θὰ τὸ ἀκούσητε. Λέγει εἰς τὴν εἰσήγησίν του ὁ κ. Γουναράκης, ὅτι «ἐπιθυμία τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως εἶναι νὰ ἐπανεξετασθῇ». Καὶ ἐπανεξετάζεται. Συνέρχεται Ἐπιτροπὴ Κουτσοκώστα —εἰς τὰς 20 τοῦ μηνὸς γίνεται ἡ σύσκεψις εἰς τὸ Πολιτικὸν Γραφεῖον— εἰς τὰς 23 τοῦ μηνός, ὁ Κουτσοκώστας ἐμμένει καὶ εἶναι ἀναλυτικώτερος. Τώρα βάλλομεν κατὰ τοῦ κ. Κουτσοκώστα. Εἰς τὰς ὑπερβάσεις ἡμεῖς δὲν ἐσυζητήσαμεν τὴν ἐντιμότητα τοῦ κ. Κουτσοκώστα. Εἴπομεν μήπως ὁ τρόπος μὲ τὸν ὁποῖον εἰργάσθη ἡ Ἐπιτροπὴ ἐλλείψει χρόνου, μήπως ἠναγκάσθη νὰ γίνῃ Σολομὼν καὶ μήπως εἶχε περισσότερον δίκαιον ὁ Παπαλεονάρδος. Ἐδῶ, διὰ νὰ φθάσωμεν εἰς τὸ προκείμενον, ἐρρίφθησαν ὑπαινιγμοὶ κατὰ τοῦ Κουτσοκώστα. Σημειωτέον, ὅτι ὁ Κουτσοκώστας δὲν εἶχεν ὑπηρετήσει ὑπὸ τὴν ΕΜΠΑ-
ΣΚΟ.
Καὶ ἔρχομαι πλέον εἰς τὰς 2 Μαΐου. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω: «Τὸ κενὸν κατὰ τὴν γνώμην τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ ..... ..... (ἀναγινώσκει)...». Ἂς ἀκούσωμεν τὰ πρακτικά. Εἶναι ἐδῶ καὶ θὰ τὰ δώσω νὰ καταχωρηθοῦν. Σᾶς διαβάζω. «ΠΡΟΕΔΡΟΣ»: Τὴν πρωΐαν εἰς τὰς 20 Ἀπριλίου, ἐκλήθην ..... (ἀναγινώσκει)...». Τὸ φοβερὸν εἶναι, κύριοι, ὅτι ἀποκρύπτουν συνεχῶς τὸ τηλεγράφημα. Καὶ ἔρχεται ὁ κ. Βλαχόπουλος διὰ τὸν ὁποῖον ἐλάλησεν ἀρκετὰ ὁ ἀγαπητὸς κ. Γρηγορίου καὶ λέγει ὅτι αὐτὸ εἶναι ἀντιπροσφορά. Ἐνῷ λέγει, δέχομαι. Καὶ ἐπικαλοῦνται τὴν δῆθεν ἀντιπροσφορὰν διὰ νὰ πιέσουν τὴν E.C.I. νὰ ὑποχωρήσῃ. «... (ἀναγινώσκει) ...». Ὁ Πρόεδρος ἀναγκάζεται καὶ λέγει σαφῶς πλέον: Εἶναι ἐπιθυμία τῆς Κυβερνήσεως. Τότε ὅλοι αἴρουν τὰς ἀντιρρήσεις των καὶ δέχονται νὰ πᾶμε εἰς τὴν E.C.I. Καὶ πᾶμε εἰς τὴν E.C.I. Ζημία 290.000 δολλάρια. Συγκρότησις ἀρχαρίων, συγκρότησις τεχνικὴ ἀνύπαρκτος. Καὶ θὰ ἴδωμεν τώρα τὴν περαιτέρω συνέχειαν μήπως προσεγγίσωμεν νὰ θέσωμεν τὸν δάκτυλον ἐπὶ τῶν τύπων τῶν ἥλων δηλ. πόθεν ἧλκε τὴν δύναμιν ἡ E.C.I. καὶ νὰ ἀνατρέψῃ τὴν ἀπόφασιν τοῦ Δ. Σ. καὶ νὰ ἐπιβάλῃ τὰς ἀπόψεις της. Διότι τελικῶς τὴν ἐγγυητικὴν ἐπιστολὴν τῶν 100.000 δολλαρίων ποὺ θὰ ἐξέπιπτε εἰς πρώτην παράβασιν τὴν μετέβαλε, διότι ἔτσι ἤθελεν, εἰς μίαν ἀσφάλειαν τοῦ Λόϋδ, τὸ ὁποῖον δὲν θὰ ἐκπέσῃ τὴν ἀσφάλειάν του ἄνευ δικαστικῆς ἀποφάσεως. «... (ἀναγινώσκει) ...». Ἰδού, κύριοι, δὲν εὑρέθηκε ἕνας νὰ εἴπῃ, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν μὲ αὐτὰ τὰ στοιχεῖα νὰ ὑπαναχωρήσωμεν. Καὶ ἔρχεται εἰς τὴν κατάθεσίν του καὶ λέγει, ὅτι αἱ ἐντολαὶ τῆς Κυβερνήσεως ἐπέχουν θέσιν διαταγῶν. Καὶ βεβαίως αὐτοῦ τοῦ εἴδους αἱ διαταγαὶ μᾶς ἔχουν οὐχὶ τὸ πρῶτον γίνει γνωσταί. Λέγει ὁ μάρτυς Σταθόπουλος εἰς μίαν περικοπὴν τῆς καταθέσεώς του, ὅτι ἐζημίωσεν ἡ ΔΕΗ 50 χιλιάδες δολλάρια, διότι ἐνῷ εἶχε γίνει διαγωνισμὸς διὰ τὴν περίφημον γραμμὴν μεταφορᾶς Ταυρωποῦ– Λαμίας καὶ ἐγκατέλειψε μετ’ ὀλίγον καὶ ἐπωμίσθη ἡ ΔΕΗ, προετίμησε μίαν ἄλλην ἑταιρείαν, διότι ἐνδιεφέρετο ὁ κ. Χονδροδῆμος, κομματάρχης τοῦ κ. Μάρτη. Καὶ ὑπάρχει ἕνα καυστικώτατον ἀρθρίδιον τῆς «Ἑστίας». Λέγει ὁ μάρτυς Φλαμπουριάρης, διὰ τὸν ὁποῖον ἐγὼ ὁμολογῶ, ὅτι ἄνθρωπος ἦτο καὶ ἠμπορεῖ νὰ ὑπέπεσεν εἰς ὡρισμένα, ὕστερα ἀπὸ τόσα χρόνια, σφάλματα ἀμνησίας, καὶ δὲν θὰ συμφωνήσω μὲ τὸν φίλον κ. Γρηγορίου, διότι ἔστειλε μίαν ἐπιστολὴν καὶ διαμαρτύρεται εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι δὲν τὸν μετεχειρίσθημεν μεθ’ ἧς ὠφείλαμεν ἁβροφροσύνης, ἣν ἐπεδείξαμεν κατὰ τὴν ἐξέτασίν του εἰς τὴν ἐπιτροπήν, λέγει ὁ μάρτυς Φλαμπουριάρης, ὅτι ὁ διοικητὴς τοῦ ΟΒΑ κ. Κριμπᾶς ἀντιμετωπίσας βιαιότητα τοῦ Πρωθυπουργοῦ, διότι δὲν ἔστεργεν ἄνευ ἐρεύνης νὰ δώσῃ 100 ἑκατομμύρια δάνειον εἰς τὸ μεταλλεῖον Χονδροδήμου, ἐξηναγκάσθη εἰς παραίτησιν. Ἑπομένως πῶς ἐγένοντο αὐταὶ αἱ ἐπεμβάσεις, ὀλίγον πολὺ εἶναι γνωσταὶ καὶ ἐκαυτηρίασεν ἡ «Ἑστία» αὐτὴν τὴν ἐπέμβασιν εἰς τὸν ΟΒΑ τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ μὲ τὰ δριμύτερα λόγια, ἔχω ἐδῶ τὸ ἀπόσπασμα. Συνεπῶς ἡ ἐπέμβασις τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ἀποδεδειγμένη ἀπὸ τὰ πρακτικά, ἔπρεπε καὶ τὸ Δ.Σ. νὰ παραιτηθῇ, πρέπει ἐπιτέλους νὰ ἀντιληφθοῦν αὐτοὶ οἱ κύριοι, οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦν τὰ συλλογικὰ ὄργανα, ὅτι ναὶ μὲν ἔχουν δικαίωμα εἴτε ναύαρχοι εἶναι εἴτε στρατηγοί, ἐπειδὴ ἡ σύνταξίς των δὲν ἐπαρκεῖ, νὰ ἐργάζωνται, ἀλλὰ ὅταν λαμβάνουν μίαν ὑπεύθυνον θέσιν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχουν ὅλην τὴν ὥραν, σὺ κύριε σήκω, σήκω, κάτσε, κάτσε. Ὤφειλον νὰ παραιτηθοῦν καὶ εἶναι λυπηρόν, διότι δὲν εὑρέθη ἕνας νὰ παραιτηθῇ, ὅτι δὲν εὑρέθηκε ἕνας νὰ ἐμμείνῃ εἰς τὴν ἄποψίν του, μόλις τὸ ἐπήγαινε σιγά, σιγὰ στρωτὰ ὁ κ. Γουναράκης μεταφέρω τὰς ἀπόψεις τῆς Κυβερνήσεως. Ἀντέδρασεν ὁ κ. Λεβῆς καὶ Κόλλιας, ὅταν εἶδε ὅτι ἀντέδρασαν φοβούμενος μήπως ἐμφανισθῇ καὶ τὸ τηλεγράφημα ποὺ ἐλέχθη καὶ ἀναγκάζεται νὰ ἐπέμβῃ ὁ Κυβερνητικὸς Ἐπίτροπος καὶ λέγει ἐπιθυμία τῆς Κυβερνήσεως εἶναι αὐτό. Καὶ ἀμέσως μεταβάλλουν γνώμην, κάμνουν στροφὴν 180 μοιρῶν, παρεδέχθησαν τὴν E.C.I. καὶ τὴν διαφορὰν 280 χιλιάδων τὴν ζημίαν καὶ τὴν πεῖραν τῆς ΕΜΠΑΣΚΟ ἐστερήθη τὸ ἔργον τῶν Κρεμαστῶν. Ἀλλὰ κυρίως ἔπρεπε νὰ ἀντιληφθοῦν κάποτε, πῶς πρέπει νὰ ὑπάρξῃ καὶ ἀξιοπρέπεια καὶ ὑπερηφάνεια καὶ νὰ τὰ πετάξῃ κανεὶς ἀφοῦ δὲν εἶχον καὶ σπουδαῖα οἰκονομικὰ ἀνταλλάγματα. Ἰδοὺ διατί ὑποστηρίζομεν, ὅτι ἐπιβάλλεται ἐπιτέλους αὐτὰ τὰ συμβούλια, τὰ ὁποῖα ἐχαρακτήρισαν οἱ 3 ἀνώτατοι δικαστικοὶ ἀνύπαρκτα ἢ εὐκόλως παρασυρόμενα νὰ παραιτηθοῦν. Ἀλλὰ ἂν ἡ εἰσήγησίς μας γίνῃ δεκτὴ εἶμαι βέβαιος, ὅτι τακτικὸς ἀνακριτὴς σεβόμενος ἑαυτὸν θὰ τοὺς καλέσῃ νὰ δώσουν ἐξηγήσεις ὄχι ὡς μάρτυρες. Τώρα μᾶς ἀμφισβητοῦν τὸ 1,20 μὲ τὸ 1,25 τῆς ἀμοιβῆς. Δὲν ξεύρετε νὰ κάνετε λογαριασμόν, ἠναγκάσθην νὰ πάω νὰ ἀναζητήσω τὴν σύμβασιν καὶ ἡ σύμβασις μὲ τὴν E.C.I. τῆς δίδει τὸ κατ’ ἀποκοπὴν ποσὸν εἰς 2.520.000 δολλάρια καὶ τὸ 1,20 ποὺ εἶναι 600.000 δολλ., τὸ 1,25 εἶναι ἄλλα 25, ἀφαιρέσατέ τα ἀπὸ τὰς 290 ποὺ εἶναι ἡ διαφορά, καὶ ἡμεῖς ἀφαιρέσαμεν τὸ 35 καὶ ὁ κ. Ἰορδάνογλου μᾶς ἔψεξεν ὅτι δὲν ξεύρομεν ἀριθμητικὴν καὶ μᾶς ὡμίλησεν, ὅτι ἐπήραμεν καὶ τὴν λάσπην καὶ τὴν ἐρρίψαμεν εἰς τὸ πρόσωπον τῶν πολιτικῶν ἀντιπάλων. Τοῦ λέγομεν, ὅτι πράγματι αὐτὴν τὴν ὡραίαν ἀγόρευσίν του τὴν ἐλάσπωσε. Καὶ τὸ θράσος αὐτῶν τῶν κυρίων, τὸ ὁποῖον ὑπερέβαλε τὰ ὅρια ἠνάγκασε τὸν Δημητρακόπουλον νὰ ἀπευθύνῃ ἔγγραφον πρὸς τὸν Πρόεδρον καὶ νὰ λέγῃ, διότι συμπεριεφέροντο ὡς πρὸς ὑπαναπτύκτους, καὶ ἀναφέρει ὁ Δημητρακόπουλος: «Ἀφορμὴν λαμβάνων ἐκ τῆς διατάξεως τοῦ ἄρθρου 6 ... (ἀναγινώσκει) ...». Μᾶς ἐξέλαβαν δι’ ὑπαναπτύκτους αὐτοὶ οἱ κύριοι, οἱ ὁποῖοι συνηνώθησαν καὶ ἀπετέλεσαν μίαν Ἑταιρείαν, σὰν νὰ παίρνωμεν δηλαδὴ ἕνα Δ)ντὴν τοῦ οἴκου Δοξιάδη, ἕνα Δ)ντὴν τοῦ Ἀρχιμήδη ἢ μιᾶς ἄλλης Ἑταιρείας καὶ νὰ παίρνωμεν φωτογραφίας αὐτῶν τῶν ἔργων, ὅπου ἡ κάθε μία Ἑταιρεία ἐξετέλεσε καὶ νὰ εἴπωμεν, ὅτι ὅλα αὐτὰ τὰ ἔργα εἶναι ἰδικά μας καὶ τοῦ Δοξιάδη εἰς τὴν Περσίαν καὶ τοῦ Ἀρχιμήδη εἰς τὴν Κεφαλλωνιά. Αὐτὸ λέγεται παραπλάνησις, ἀπάτη ἀπὸ αὐτοὺς τοὺς κυρίους. Τοὺς ἐδώσαμεν τὸ δικαίωμα νὰ ὁμιλοῦν καὶ νὰ φέρωνται ὡς πρὸς ὑποαναπτύκτους. Καὶ ἔχει καὶ συνέχεια τὸ πρᾶγμα. Διότι ἔστειλεν ὁ Γεν. Δ)ντὴς εἴτε Πεζόπουλος λέγεται, εἴτε οἱοσδήποτε ἄλλος ἕνα ἔγγραφον μὲ τὰς παρατηρήσεις καὶ ἐπιστήσας τὴν προσοχὴν τοῦ ἀναδόχου. Ἰδοὺ τὶ γράφει εἰς τὰς 12.8.1961: «...(ἀναγινώσκει)...». Ἐπιστολὴ ὑπογραφομένη ἀπὸ τὸν Γενικὸν Δ)ντὴν περὶ τῆς ἀνάγκης νὰ βελτιωθῇ ὁ ρυθμὸς μελέτης τοῦ ὑδροηλεκτρικοῦ ἔργου Κρεμαστῶν. Καὶ κάμει ὑποδείξεις εἰς τὸν ἀνάδοχον, ὁ ὁποῖος τὴν ἐπέστρεψε καὶ ἔδωσεν ἐντολὴν πρὸς τὰ Ὑποκαταστήματα νὰ μὴ δέχωνται τοιαύτας ἐπιστολὰς τῆς Ἐργοδότιδος. Καὶ κατέφυγεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, διότι εἶχεν ἰσχυροὺς προστάτας, ποίους δὲν γνωρίζομεν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον αὐτό, εἶναι ὅτι ἐγεννήθη θέμα νὰ κηρυχθῇ ἔκπτωτος διότι ἡ κακοτεχνία καὶ ἡ ἔλλειψις προγράμματος ἤγαγε τὴν ΔΕΗ εἰς τὴν σκέψιν νὰ τὴν κηρύξῃ ἔκπτωτον, δὲν τὴν ἐκήρυξε, δὲν γνωρίζω τὰ βαθύτερα αἴτια, ἴσως νὰ ἐκράτησεν ἡ σκέψις, ὅτι ἂν ἐκηρύσσετο ἔκπτωτος θὰ ἐβράδυνε περισσότερον τὸ ἔργον. Ἴσως πάλιν ἰσχυροὶ προστάται ἐπενέβησαν καὶ ἐματαίωσαν αὐτὴν τὴν ἐνέργειαν τῆς ΔΕΗ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἀντεμετώπιζεν ἡ ΔΕΗ καὶ ἀντιμετωπίζει Ἑταιρείαν ἐστερημένην πείρας καὶ συγκροτήσεως ἱκανῆς, θρασυτάτην καὶ ὑβριστικήν, μὴ σεβομένην τὴν χώραν αὐτήν, εἰς τὴν ὁποίαν ἦλθε νὰ προσφέρῃ τὰς ὑπηρεσίας της, ἀλλὰ καὶ ἑκατομμύρια δολλάρια νὰ εἰσπράξῃ. Καὶ διὰ νὰ ἀναγκασθῇ ὁ κ. Δημητρακόπουλος, αὐτὸς ὁ πράγματι ἤρεμος ἄνθρωπος, νὰ γράψῃ ὅπως ἔγραψε, θὰ εἴπῃ ὅτι ἐξηντλήθη πλέον ἡ ὑπομονή του. Καὶ δὲν ἐδιάβασα τὴν περικοπὴν ἐκείνην, ἡ ὁποία ἔχει σχέσιν μὲ τὸν Ταυρωπὸν «ἡ κατασκευὴ τοῦ φράγματος Ταυρωποῦ κατὰ τὸ ἀπολογιστικὸν σύστημα ὑπῆρξεν ἐξαίρεσις ὀφειλομένη εἰς ἀναπόδραστον ἀνάγκην καὶ ὄχι εἰς ἠθελημένην σκέψιν. Σᾶς ἀνέπτυξα, ὅτι παρεσύρθη ἡ ΔΕΗ εἰς τὸ ἀπολογιστικὸν καὶ τὰς ἐπιζημίους συνεπείας καὶ τὰ δεδομένα τῆς περιπτώσεως τοῦ Ταυρωποῦ. Πᾶν ἄλλο δύναται νὰ ἀποτελέσῃ προηγούμενον ἐπαναλήψεως τοῦ συστήματος». Αὐτὸ εἶναι, ποὺ δὲν διεμαρτυρήθη ὁ Δημητρακόπουλος διὰ τὸν Ταυρωπόν. Ἔρχεται τὸ 1960, ὅταν εἶδε πλέον τετελεσμένον τὸ ἔργον. Λέγει τὴν ἐπάθαμεν καὶ εἰς τὸν Ταυρωπόν, νὰ μὴ τὴν πάθωμεν εἰς τὰ Κρεμαστά. Ἀποθρασύνεται ἡ ECI καὶ εἴδομεν συμπεριφορὰν ὡς πρὸς ὑποαναπτύκτους καὶ ἐπιστρέφει τὰ γράμματα. Καὶ ἔπειτα ἡμεῖς ἐρρίψαμεν λάσπην εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἔπταισαν καὶ ἐδημιούργησαν αὐτὴν τὴν κατάστασιν, διέπραξαν ἀπιστίαν εἰς βάρος τῆς ΔΕΗ μὲ ζημίαν 270.000 δολλάρια. Καὶ ἔρχομαι εἰς τὸ τελευταῖον θέμα τοῦ ἀλουμινίου. Τὸ ἀνέπτυξε διεξοδικῶς ὁ κ. Ἡλιόπουλος. Μόνον νέα στοιχεῖα θέλω νὰ θέσω ὑπ’ ὄψει σας καὶ νὰ μοῦ συγχωρέσητε, ὅτι ὑπερέβην τὰ ὅρια τῆς ὑπομονῆς σας. Ἠκούσατε πῶς παρεπλανήθη τὸ Δ.Σ. Τὸ ὅτι ἐξηπατήθη τὸ συμβούλιον, κύριοι, προκύπτει ἀπὸ ἕνα ἔγγραφον τοῦ κ. Γουναράκη 15 ἡμέρας μετὰ τὴν 27.6.1960. Αἰφνιδιάσθη ὁ ἄνθρωπος, τὰ ἔχασε καὶ ἔστειλεν ἕνα ἔγγραφον εἰς τὸν Γενικὸν Διευθυντὴν καὶ τοῦ ζητεῖ ἐξηγήσεις καὶ τοῦ λέγει τίποτε δὲν κατάλαβα ἀπὸ ὅσα συνεζητήθησαν ἐκεῖ. Δώσατέ μου ἐξηγήσεις, διότι ἐπὶ τόσας ἡμέρας δὲν μὲ ἐνημερώνεται καὶ πλέον δὲν κατώρθωσα νὰ ἐνημερωθῶ. Ὁ Πρόεδρος τοῦ Δ. Σ. ἀναγκάζεται μετὰ 15 ἡμέρας νὰ ἀπευθυνθῇ εἰς τὸν Γενικὸν Διευθυντὴν καὶ καθηγητὴν καὶ τοῦ ζητεῖ ἐξηγήσεις, τί συμβαίνει μὲ τὸ ἀλουμίνιον. Διότι, συνεζητήθη, λέγει, διεξοδικῶς εἰς μιάμισυ ὥραν καὶ κατετοπίσθησαν εἰς τοιοῦτον βαθμόν, ἐνεθουσιάσθησαν, ὥστε συνέχαιρον ἑαυτοὺς καὶ ἀλλήλους καὶ ἐμοίραζον τὰ συγχαρητήρια καὶ κανεὶς δὲν ἔμεινε δυσηρεστημένος, ἀλλὰ δὲν κατώρθωσαν νὰ ἀντιληφθοῦν τί συμβαίνει. Τὸ ἴδιον ἔπαθε καὶ ὁ κ. Γουναράκης. Καὶ δὲν τὴν ἔπαθε μόνον ὁ κ. Γουναράκης, ὁ ὁποῖος εἶναι δικηγόρος, τὴν ἔπαθε καὶ ὁ κ. Δημητρακόπουλος.
§102Ι. ΑΛΕΥΡΑΣ. Μετὰ τὴν ὑπογραφὴν τῆς συμβάσεως;
§103Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Μετὰ τὴν ὑπογραφήν. Διὰ νὰ ἴδητε κατὰ ποῖον τρόπον διεπράχθη ἡ ἀπάτη καὶ ἡμεῖς ρίχνομεν λάσπην. Λέγει, λοιπόν, ὁ Πρόεδρος πρὸς τὸν Γενικὸν Διευθυντήν, ἀναφερόμενος εἰς τὴν 23ην συνεδρίασιν, τὴν λαβοῦσαν χώραν εἰς τὰς 17.6.1960, ὅπου ἔγινε διεξοδική, πλήρης ἀνάπτυξις, ἐφωτίσθησαν, ἐψήφισαν καὶ ἐχειροκρότησαν, «ἐπειδή, ὡς ἐνθυμοῦνται, δὲν εἴχομεν τὸν χρόνον νὰ συζητήσωμεν... (ἀναγινώσκει)... ἐπὶ τοῦ κειμένου». Καὶ ἔρχεται, ἐν συνεχεία, ὁ Δημητρακόπουλος εἰς τὰς 6.9.1963 καὶ λέγει: «Βεβιασμένη ὑπῆρξεν ἀπολύτως ἡ εἰσήγησις τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ εἰς τὸ Δ. Σ..... (ἀναγινώσκει) ....». Ἐπίστεψε καὶ αὐτὸς εἰς τὸν Πεζόπουλον, διὰ νὰ καταλήξῃ εἰς τὰ ἑξῆς: «Ὑπ’ ὄψει λαμβανομένων τῶν ἀνωτέρω, ἐκ διαισθήσεώς μου ἤρχισα νὰ ἀνησυχῶ περὶ τῶν ζημιογόνων.... (συνεχίζει ἀναγινώσκων)...... καὶ ἡ διαίσθησις καθίσταται πλέον διαπίστωσις». Ἐξηπατήθη ἢ ὄχι καὶ ὁ Δημητρακόπουλος;
§104Ι. ΑΛΕΥΡΑΣ. Ὅμως ὑπέγραψεν.
§105Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Καὶ πάρα κάτω, κύριοι, ἔχομεν καὶ συνέχειαν. Ἀκούσατε, παρακαλῶ. Κατὰ τὴν συζήτησιν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ὡς τεχνικὸς δὲν ἤρχετο ὁ Πεζόπουλος, ἀλλὰ ὁ κ. Ἀποστολάκης, ὁ στενὸς συνεργάτης του. Ὁ Ἀποστολάκης, λοιπόν, τότε, ἀντιληφθείς, ὅτι ὑπεκλάπη ἡ πρώτη εἰσήγησις τοῦ Πεζοπούλου, διότι ἐνῷ εἶχον κάμει καὶ πρὸς κόμφερανς καὶ ἐπανηγύριζον κατὰ Νοέμβριον, ὅταν συνεζητήθη ἐν ὁλομελείᾳ τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας καὶ μάλιστα ἔκαμαν ἀνακοίνωσιν, ὅτι εἶναι καὶ κερδοφόρος, ἐνῷ ὁ ἴδιος ὁ Πεζόπουλος εἰς τὰς 27 Ἰουνίου, ὅταν τὸν ἐστρίμωξεν ὁ Λεβῆς, λέγει, ὅτι θὰ ἔχῃ 11 ἑκατομμύρια ζημίαν, κατὰ τὴν πρώτην 16ετίαν καὶ ἐκεῖ ἔλεγεν, ὅτι θὰ ἔχῃ καὶ κέρδος. Παρεπλάνουν καὶ ἑαυτοὺς καὶ ἀλλήλους καὶ τὸν πτωχὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Ὁ Ἀποστολάκης, λοιπόν, ἦτο ἐδῶ καὶ εἶδεν, ὅτι μυστικὸν τῶν συνωμοτῶν ἀπεκαλύφθη καὶ ἐκυκλοφόρησε, καὶ σπεύδει καὶ λέγει τὰ ἑξῆς: «Εἰς τὰς 18)21, τὴν ἑπομένην ἢ τὴν ἰδίαν ἡμέραν τῆς πρὲνς κόμφερανς, κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν τῆς Βουλῆς, καθ’ ἣν παριστάμην...... (ἀναγινώσκει)...... ἐξήγησις». Δηλαδή, ὁ κ. Ζίγδης μᾶς ξεσκέπασε. Ἀλλὰ λέγει ὁ κ. Ἀποστολάκης ποὺ ἦλθεν ἐδῶ καὶ ἔδινε στοιχεῖα εἰς τοὺς κ.κ. Πρωτοπαπαδάκην καὶ Μάρτην, ἀμυνομένους, ὅτι τὸ 3,1 εἶναι κερδοφόρον. Καὶ ὅταν ἐξητάζετο εἰς τὰς 17.4.64 λέγει τὰ ἑξῆς ὡραῖα. «Τὸ ἐκ τοῦ ὡς ἄνω ὑπολογισμοῦ προκῦψαν μέσον κόστος παραγωγῆς ἀνῆλθεν εἰς 4,51, ὅπερ προσαυξανόμενον διὰ ποσοστοῦ 12% ἀντιπροσωπεύοντος τὰς δαπάνας μεταφορᾶς ἀναβιβάζεται εἰς 5,11».
§106Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ποῦ τὰ λέγει;
§107Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Ἐνώπιον τοῦ Ἀρεοπαγίτου κ. Παπαϊωάννου.
§108Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ὄχι τὸ 1964.
§109Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Τὸ 1964. Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον αὐτά, κύριοι. Προσέξατε καὶ κάτι ἄλλο, διὰ νὰ ἴδητε δηλαδή, τί ὡραῖα ποὺ βγῆκε τὸ μυστικό. Τὸ ὄνειρο τῶν Ἑλλήνων ἦτο νὰ ἰδοῦν τὸ ἐργοστάσιον ἀλουμινίου, ἀλλὰ οὐδεὶς Ἕλλην ὠνειροπόλησεν ὁ Ἀχελῶος νὰ περιέλθῃ εἰς χεῖρας ἀλλοδαπῶν κατὰ τὰ εἰσοδήματα.
§110Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Τὰ παραλέτε.
§111Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Ὄχι, κ. Πρωτοπαπαδάκη. Θὰ ἀκούσητε. Κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 13.4.1963 πρόκειται νὰ συζητηθῇ τὸ δάνειον ἀπὸ τὴν Τ.Λ.Φ. νὰ κάμωμεν τὸ Καστράκι. Καὶ ἀρχίζει ἡ συζήτησις. Εἶναι ὁ Πανᾶς... Ἐρωτᾶται, ἀπὸ τὸν κ. Πανᾶν θὰ παρεκάλουν νὰ ὑποβάλω ὡρισμένα ἐρωτήματα, λαμβανομένων ὑπ’ ὄψιν ἐξ ὅσων ἀνέφερεν ὁ κ. Γενικὸς Διευθυντὴς περὶ τῶν ἀπόψεων τῆς ΕΜΠΑΣΚΟ «σχετικῶς μὲ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ ἔργου εἴμεθα ὑποχρεωμένοι... (ἀναγινώσκει)......». Γενικὸς Διευθυντής, 4,3 μίλς, ὁ κ. Καλίνσκης, φίλος τοῦ Πεζοπούλου, ἔμπιστος τῆς Ε.Ρ.Ε.
§112Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Κύριε Βασιλᾶτο, θὰ παρεκάλουν μίαν διακοπήν.
§113Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Θὰ παρεκάλουν ὄχι, διότι εἶμαι πολὺ κουρασμένος.
§114Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ἐγὼ χθὲς σᾶς παρέσχον τὴν εὐχέρειαν ἀνέτων διακοπῶν. Σᾶς παρακαλῶ, λοιπόν, νὰ μοῦ ἀνταποδώσητε τὴν ἁβρότητα ἂν εἶναι δυνατόν.
§115Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Θὰ παρεκάλουν συντόμως, διότι ὁμιλῶ πολλὲς ὧρες καὶ ἔχω κουρασθῆ.
§116Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Τὸ θέμα εἶναι: Εἰς τὴν πραγματικότητα ἔχει ἡ ΔΕΗ ζημίαν λόγῳ τοῦ ὅτι παρέχει τὴν ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν πρὸς τὸ ἀλουμίνιον πρὸς 3,1 καὶ 3,6 μίλς, ναὶ ἢ ὄχι;
§117Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Τὰ ἀνεπτύξατε τὴν Παρασκευὴν διὰ μακρῶν.
§118Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ἐγὼ μίαν διακοπὴν θὰ σᾶς κάμω, σεῖς μὲ διεκόψατε ἐπανειλημμένως. Ἐπιτρέψατε καὶ εἰς ἐμὲ καὶ ἀνταποδώσατε αὐτὴν τὴν ἁβρότητα, ἐὰν θέλετε. Ἀλλὰ μίαν μόνον διακοπὴν καὶ θὰ εἶμαι σύντομος. Τὸ θέμα, λοιπόν, εἶναι ἐὰν ἔχῃ ἡ ΔΕΗ μὲ τὸ 3,1 καὶ 3,6 μὶλς τοῦ δολλαρίου, τιμὴν μὲ τὴν ὁποίαν χορηγεῖ ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν εἰς τὸ Ἀλουμίνιον, ἐὰν ἔχῃ ζημίαν ἢ ὄχι. Σᾶς εἶπον τὴν Παρασκευήν, ὅτι ὑπάρχουν διάφοροι τρόποι διὰ νὰ γίνῃ παραστατικὸς ὁ τρόπος κατὰ τὸν ὁποῖον θὰ ἀντιμετωπίσῃ ἡ ΔΕΗ τὸ θέμα τοῦ συνδυασμοῦ τῆς καταναλώσεως συνεχῶς τοῦ Ἀλουμινίου καὶ αἰχμῆς ἀφ’ ἑτέρου τῶν καταναλωτῶν. Διηρωτήθην διατὶ καὶ σεῖς καὶ ὁ κ. Ἡλιόπουλος ἀνετρέξατε εἰς τὸ ἱστορικόν, ὅταν μὲ τὸ πόρισμά σας σεῖς οἱ ἴδιοι δίδετε τὴν λύσιν καὶ τὴν ἀπάντησιν. Καὶ αὐτὴν τὴν στιγμήν, δὲν εἶμαι ἄλλως τε δικηγόρος, εἶμαι μηχανικὸς ὅπως ξεύρετε, εἰλικρινῶς ἐπιθυμῶ νὰ συνεννοηθῶμεν ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ. Δὲν ἤμην παρὼν ὅταν ὡμίλησεν ὁ κ. Ἡλιόπουλος, ἀλλὰ ἀνέγνωσα τὴν ἀγόρευσίν του ἀπὸ τὸ Δελτίον Τύπου. Λέγετε, λοιπόν, εἰς τὸ πόρισμά σας τὸ ἑξῆς: Ὑπάρχουν δύο ἔννοιαι, ἡ μία εἶναι ἡ ἔννοια τοῦ ἀπολύτου κόστους καὶ ἡ ἄλλη ἔννοια ἡ τοῦ σχετικοῦ κόστους τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας. Καὶ ὀνομάζεται ἀπόλυτον κόστος τὸ πηλίκον τῆς διαιρέσεως τῶν ἐτησίων δαπανῶν, εἴτε ὁλοκλήρου τῆς ΔΕΗ, εἴτε ἑνὸς σταθμοῦ, ὅπως εἶπεν εἰς τὴν ἀγόρευσίν του ὁ κ. Ἡλιόπουλος, διὰ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν κιλοβατώρων ποὺ δύναται νὰ παράγῃ ἐτησίως ὁ σταθμὸς αὐτὸς ἢ τὸ συγκρότημα τῶν σταθμῶν μὲ τὴν προϋπόθεσιν 24 ὡρῶν συνεχοῦς λειτουργίας. Καὶ ὀνομάζεται σχετικὸν κόστος τὸ κόστος ἐκεῖνο ποὺ προκύπτει διὰ τὴν ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν, ἐὰν ὁ ἴδιος αὐτὸς ὁ σταθμὸς δὲν παρέχει τὴν ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν καθ’ ὅλον τὸ 24ωρον, ἀλλὰ π.χ. κατὰ τὰς ὥρας τῆς αἰχμῆς. Ἂν ὑποθέσωμεν, καὶ ἐπανέρχομαι εἰς τὸ Καστράκι διὰ νὰ γίνω εὐκολώτερα ἀντιληπτός, ἐὰν τὸ Καστράκι τὸ διαθέσωμεν ἀποκλειστικῶς διὰ τοὺς καταναλωτὰς αἰχμῆς, ἐπειδὴ ἡ αἰχμὴ διαρκεῖ κατὰ μέσον ὅρον 4 ὥρας τὸ 24ωρον, 1.400 ὥρας τὸν χρόνον, δι’ αὐτὸ μὲ ὁλόκληρον τὴν ἰσχὺν τοῦ Καστρακίου, μὲ ὁλόκληρον τὴν ἐγκατάστασιν δηλαδὴ τοῦ Καστρακίου εἰς τὴν διάθεσίν των οἱ καταναλωταὶ αἰχμῆς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπορροφήσουν περισσότερον ἀπὸ 336 ἑκατ. κιλοβατώρας ἐτησίως. Διότι τὰ 240.000 κιλοβὰτ πολλαπλασιαζόμενα ἐπὶ 1400 ὥρας κατ’ ἔτος, μᾶς δίδουν τὸν ἀριθμὸν 336.000.000 κιλοβατώρας τὸν χρόνον. Ἐὰν ὑπολογίσητε τώρα τὸ σχετικὸν κόστος, σύμφωνα μὲ τὸν κανόνα ποὺ θέτετε σεῖς, εἰς τὸ πόρισμά σας, οἱ πλειονοψηφοῦντες τὴν Ἐπιτροπῆς, τότε ἑκάστη κιλοβατώρα εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν στοιχίζει 11,1 χιλιοστὰ τοῦ δολλαρίου. Εἶναι τὸ πηλίκον μιᾶς διαιρέσεως. Ἀπὸ τὴν ἄλλην πλευρὰν ὑποστηρίζει ὁ κ. Ἡλιόπουλος καὶ σεῖς καὶ ὁ κ. Καλίνσκης, ὅπως εἴπατε προηγουμένως, ἀπ’ αὐτὸ ἔλαβον ἀφορμὴν νὰ διακόψω, ὅτι τὸ Ἀλουμίνιον ἔπρεπε νὰ πληρώσῃ τὴν κιλοβατώραν εἰς τὸ ἀπόλυτον κόστος ὁλοκλήρου τοῦ Καστρακίου, τὸ ὁποῖον εἶναι 4,34 μίλς. Ἀλλ’ ἐάν, κύριε Πρόεδρε καὶ κύριε Βασιλᾶτο καὶ ἀξιότιμοι συνάδελφοι, ἐὰν οἱ μὲν καταναλωταὶ αἰχμῆς πληρώσουν τὴν κιλοβατώραν εἰς τὴν τιμὴν ποὺ θὰ τὴν ἐπλήρωναν ἐὰν δὲν ὑπῆρχε τὸ Ἀλουμίνιον, τὸ δὲ Ἀλουμίνιον πληρώσῃ εἰς τὴν τιμὴν ποὺ ὀνομάζετε ἀπόλυτον κόστος διὰ τὸ Καστράκι, τότε, ἡ ΔΕΗ, ἀντὶ νὰ εἰσπράττῃ τὰ ἔξοδα ποὺ πρέπει νὰ εἰσπράττῃ σὺν 6% διὰ τὰ κεφάλαιά της, δηλαδὴ 3.740.000 δολλάρια τὸν χρόνον, θὰ εἰσπράττῃ ἐπὶ πλέον 1.048.000 δολλάρια καὶ τότε, ἐρωτᾶται, εἶναι ἡ ΔΕΗ κοινωφελὴς ἐπιχείρησις ἢ καθίσταται κερδοσκοπικὴ κακῆς μορφῆς; Δι’ αὐτό, λοιπόν, ἐφ’ ὅσον πρόκειται ἡ ΔΕΗ —καὶ τελειώνω, κ. Βασιλᾶτο— νὰ καλύψῃ ἀπὸ τὸ Καστράκι τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον πρέπει, κατὰ τὴν EBASCO, νὰ εἰσπράττῃ διὰ νὰ καλύψῃ τὰ ἔξοδά της, σὺν 6% ἐπὶ τῶν κεφαλαίων της, τότε πρέπει νὰ εἰσπράττῃ ἐτησίως 3.740.000 καὶ διὰ νὰ εἰσπράττῃ 3.740.000, θὰ πρέπει τὴν μὲν κιλοβατώραν πρὸς τοὺς καταναλωτὰς αἰχμῆς νὰ τὴν πωλῇ εἰς τὴν τιμὴν ποὺ θὰ τὴν ἐπώλει ἐὰν δὲν ὑπῆρχε τὸ Ἀλουμίνιον, εἰς δὲ τὸ Ἀλουμίνιον, νὰ τὴν πωλήσῃ εἰς τὸ ἀπόλυτον κόστος, ποὺ ἀντιστοιχεῖ εἰς τὸ τμῆμα ἐκεῖνο τῆς ἐγκαταστάσεως, τὸ ὁποῖον θὰ ἀπασχολῆται ἀπὸ τὸ Ἀλουμίνιον. Καὶ εἶναι ἡ τιμὴ αὐτὴ τὸ 2,74 μὶλς, ποὺ εἶπον προχθὲς τὴν Παρασκευήν. Καὶ μεταξὺ τῶν 2,74 καὶ 3,44, ποὺ εἶναι ἡ μέση τιμή, ὑπάρχει διαφορὰ ὑπὲρ τῆς ΔΕΗ πέραν τοῦ 6%, ποὺ ἐπιδιώκει νὰ εἰσπράττῃ διὰ τὰ κεφάλαιά της. Δὲν ὑπάρχει, λοιπόν, ζημία καί, μὴ ὑπαρχούσης ζημίας, ἂς ἀποφανθοῦν οἱ νομικοί, οἱ δικηγόροι, ἐὰν ὑπάρχῃ τὸ ὑποτιθέμενον ἀδίκημα.
§119Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ὅσα ὑπεστήριξεν ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης, τὰ κατέθεσεν ὡς μάρτυς καὶ τὰ ἀνέπτυξε καὶ τὴν παρελθοῦσαν Παρασκευήν. Ἐγὼ δὲν εἶμαι εἰδικὸς καὶ ἐπικαλοῦμαι τοὺς εἰδικοὺς καὶ τὰ συμπεράσματά των. Ἀλλὰ κάμνω μίαν σκέψιν, πόσος κόσμος ὑπάρχει ποὺ ζητεῖ ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν καὶ δὲν ὑπάρχει ἐπάρκεια διὰ νὰ συνδεθῇ. Διατὶ θὰ τὸ μονοπωλήσῃ ὁ κ. Πεσσινὲ μὲ αὐτὴν τὴν τιμήν; Ἐὰν ὑπῆρχεν ἡ εὐχέρεια τόσον εὐθηνῆς ἐνεργείας, πόσαι ἡμιβιοτεχνίαι, πόσαι ἀρδεύσεις θὰ ἐγένοντο;
§120Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Δὲν ὑπῆρχεν ἰσχύς.
§121Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Λέγουν οἱ εἰδικοί. Καὶ σεῖς εἰδικὸς εἶσθε. Λέγει ὁ κ. Πανᾶς, ὁ ὁποῖος ἐκόπτετο διὰ 3,1 μὶλς καὶ ἀκούει 4–3 μίλς. «Ὑπενθυμίζω, ὅτι τὸ ἔργον ..... (ἀναγινώσκει) .....». Ἐπίσης, κ. Λεβῆς: «Ἐξ αὐτοῦ τοῦ λόγου ὑπῆρχε δήλωσις ..... (ἀναγινώσκει) .....». Ἀποδεικνύεται, λοιπόν, σήμερον, ὅτι ἄλλα μᾶς λέγουν καὶ ἄλλα γίνονται. Καὶ ἰδοὺ τὸ ἀποτέλεσμα: Λέγει ὁ Στυλιωτόπουλος: «Μήπως διὰ τῆς ἀποδοχῆς τοῦ προϋπολογισμοῦ τῆς EBASCO βροῦμε τὸν μπελᾶ μας, ἔχουμε τεραστίας εὐθύνας ...... (ἀναγινώσκει) ......». Καὶ ἔρχεται ὁ κ. Πλατῆς, ὁ Νομικὸς Σύμβουλος, καὶ λέγει τὰ ἑξῆς: «..... (ἀναγινώσκει) ... Ἐπὶ τοῦ θέματος οὐχὶ βεβαίως.....». Καὶ συνιστᾷ νὰ ἀναφερθοῦν εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ νὰ τονίσουν, ὅτι αὐτοὶ δὲν θὰ ἀναλάβουν τὰς εὐθύνας. Ἔχομεν, ὅμως, καὶ μίαν ἄλλην διαπίστωσιν: Ὁ Ο.Β.Α. εἶναι συμμέτοχος τοῦ Ἀλουμινίου καὶ εἰς τὰς 20 Ἀπριλίου δὲν τὸν ἐνημερώνει, ὅτι ἐγένοντο συζητήσεις. Καὶ γράφει ὁ κ. Τσάτσος εἰς ἐπιστολὴν ἐπείγουσαν ἐμπιστευτικήν: «Παρακαλῶ, ἐν συνεννοήσει μετὰ τῆς ΔΕΗ ...... (ἀναγινώσκει) .....». Πέστε μας πόσον θὰ κοστίσῃ τὸ ρεῦμα. Δὲν ἔδιδεν οὔτε στοιχεῖα ὁ Πεζόπουλος. Διατὶ δὲν ἔδιδε στοιχεῖα; Διατὶ δὲν τοῦ ἔδιδε στοιχεῖα ὁ Πεζόπουλος λέγει ὁ Φλαμπουριάρης, διότι πρέπει νὰ εἶναι κανεὶς δίκαιος, ὅτι ὅταν ἤρχισαν αἱ διαπραγματεύσεις καὶ οἱ Γάλλοι εἶχον ἀποθρασυνθῆ καὶ ἐζήτουν 2 μίλς, ὁ Φλαμπουριάρης παρεφέρθη καὶ τὸ ἐτηλεφώνησεν εἰς τὸν κ. Πρωτοπαπαδάκην, ὅστις τοὺς εἶπε, διώξετέ τους. Κατάλαβα τότε, λέγει ὁ Φλαμπουριάρης, ὅτι ὁ Πεζόπουλος ἐχάρη ἰδιαιτέρως, διότι δὲν τὴν ἤθελε. Δι’ αὐτὸ θὰ ἴδητε καὶ εἰς τὰ πρακτικά, ὅτι πάντοτε μιλάει, ὅτι μεταφέρει ἀπόψεις. Ἀλλὰ τὸν εἴχαμεν εἰς τὸ χέρι τὸν Πεζόπουλον. Δέκα χιλιάδες λίρες, ἔδωσεν εἰς τὴν γυναίκα του διὰ τὸ διαζύγιον. Καὶ ὁ Εἰσαγγελεὺς δὲν κινεῖται καὶ πρὸς στιγμὴν ἐφάνη, ὅτι θὰ ἔβγαινε τὸ μυστικόν, ἀλλὰ δὲν ἐβγῆκεν. Ἀλλά, κύριοι, ἔχομεν τοὺς προϋπολογισμοὺς τοῦ Ἑλληνικοῦ Ἀλουμινίου. Εἶναι ὑποχρεωμένη, ὡς Ἑλληνικὴ Ἑταιρεία, νὰ καταθέσῃ τοὺς προϋπολογισμοὺς καὶ τοὺς κατέθεσε. Μελετῶντας πέραν τῶν ἐκθέσεων ΜΠΟΛΤΟΝ, διὰ τὸν ὁποῖον ἀφῆκεν ὑπαινιγμοὺς ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης, δὲν γνωρίζω, ὅσοι εἶναι εἰδικοὶ εἰς τὰ θέματα αὐτὰ ὡς προσέξουν. Ἦλθε καὶ εἶπε σαφῶς καὶ κατηγορηματικῶς, ὅτι ἡ σύμβασις αὐτὴ εἶναι σύμβασις τῆς Ἐντροπῆς. Ἰδού, λοιπόν, τί λέγει: «Μοῦ ἐπροξένησε μεγάλην χαρὰν τὸ σπίτι ...... (ἀναγινώσκει) ......». Αὐτὰ ἔκαμαν εἰς τὸ Μπαταάμ, ἀλλὰ μίαν ἡμέραν οἱ ἰθαγενεῖς ξεσηκώθηκαν καὶ ἔκαψαν τὰς ἐγκαταστάσεις καὶ ἔδιωξαν τοὺς Ἄγγλους. Κύριοι συνάδελφοι, ὑποστηρίζεται ἀπὸ ὅλους τοὺς οἰκονομολόγους...
§122Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Κύριε Βασιλᾶτο, ἀναλαμβάνετε τὴν εὐθύνην διὰ τὴν ἐντιμότητα τοῦ κ. Μπόλτον;
§123Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Δὲν γνωρίζω πρόσωπα καὶ πράγματα, μόνον περὶ τῆς ἰδικῆς μου ἐντιμότητος ἠμπορῶ νὰ ἀναλάβω τὴν εὐθύνην. Κύριε Πρωτοπαπαδάκη, δὲν σᾶς ἠρώτησα ἐὰν ὑπάρχῃ σύμβασις εἰς τὸν κόσμον πεντηκονταετοῦς διαρκείας ἄνευ ἀναπροσαρμογῆς τοῦ κοστολογίου καὶ μοῦ ἀπαντήσατε διὰ μιᾶς ὑπεκφυγῆς; Μοῦ εἴπατε, ὅτι αὐτὰ τὰ ἔχουν μυστικὰ καὶ δὲν ἠμποροῦμε νὰ τὰ ξέρωμεν καὶ δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ἐρευνῶμεν τὰς συμβάσεις, καὶ κατόπιν εἶχα ἀϋπνίες καὶ εἶπα περίεργον, μὲ τρεῖς δραχμοῦλες Ἑλληνικὲς οἱ ξένοι παίρνουν τὴν σύμβασιν τὴν ἰδικήν μας, διότι ὡς Ἀνώνυμος Ἑταιρεία ὑποχρεωτικὰ δημοσιεύεται εἰς τὸ φύλλον τῶν Ἀνωνύμων Ἑταιρειῶν τῆς Ἐφημερίδος τῆς Κυβερνήσεως, εἰς τὰς ἄλλας χώρας ποὺ δὲν εἶναι πιὸ ὑποανάπτυκτοι ἀπὸ ἡμᾶς, διὰ τὰς συμβάσεις τῶν Ἀνωνύμων Ἑταιρειῶν δὲν ἔχουν κανένα δελτίον ποὺ νὰ δημοσιεύωνται; Καὶ δὲν ἠμπορεῖ νὰ εὑρεθοῦν .... (δὲν ἠκούσθη) .... δέκα σὲντς τοῦ δολλαρίου νὰ πάρουν τὴν σύμβασιν. Τὸ γνωρίζετε καὶ θέλω νὰ πιστεύω, ὅτι ἡ δι’ ὑπεκφυγῆς ἀπάντησίς σας ὀφείλεται εἰς τὴν εὐφυΐαν σας.
§124Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ἄλλο σᾶς εἶπα. Γνωρίζετε ἄνθρωπον ὁ ὁποῖος νὰ δύναται νὰ βεβαιώσῃ ἐνόρκως, ὅτι ἐδιάβασεν αὐτὰς τὰς συμβάσεις; Ἀλλὰ δὲν μοῦ ἀπαντήσατε εἰς τὴν ἐρώτησίν μου. Ἐγὼ σᾶς ἠρώτησα, ἀναλαμβάνετε τὴν εὐθύνην διὰ τὴν ἐντιμότητα τοῦ Μπόλτον; Διότι ἐγὼ ἔκαμα μίαν σύστασιν προχθὲς τὴν Παρασκευὴν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ἐπέστησα τὴν προσοχήν της καὶ σᾶς ἐρωτῶ καὶ πάλιν, ἀναλαμβάνετε τὴν εὐθύνην διὰ τὴν ἐντιμότητα τοῦ Μπόλτον;
§125Η. ΗΛΙΟΥ. Ἀναλαμβάνετε σεῖς τὴν εὐθύνην διὰ τὴν ἐντιμότητα ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ὑπεχρέωσαν τὴν ΔΕΗ νὰ ὑπογράψῃ τὴν σύμβασιν τοῦ ἀλουμινίου;
§126Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Αὐτὸ εἶναι ἄσχετον πρὸς τὴν ἐρώτησιν. Σεῖς, κ. Ἠλιοῦ, ἀναλαμβάνετε τὴν εὐθύνην διὰ τὴν ἐντιμότητα τοῦ κ. Μπόλτον;
§127Η. ΗΛΙΟΥ. Εἶναι μία ἔνδειξις, τὸ Εἰδικὸν Δικαστήριον θὰ ἐκτιμήσῃ τὴν ἀξιοπιστίαν του. Αὐτὸ ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὸν βαθμὸν τῆς ἀξιοπιστίας ποὺ τῆς δίδομεν.
§128ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προχωρῆστε, κ. Βασιλᾶτο.
§129Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἠθελήσαμεν νὰ ἴδωμεν τὰ πράγματα εἰς τὴν ἑταιρείαν ἀλουμινίου καὶ ἐπλησιάσαμεν τὸν φάκελλον. Ἕνας ἀπὸ ὅλους ἐκείνους τοὺς ἰσολογισμοὺς ἀναγράφει, διότι θὰ πάρῃ 120 ἑκατ. δάνειον ἀπὸ τὴν Κτηματικήν, ἀναγράφει εἰς τὴν πρόβλεψίν της καὶ ὡρισμένα ἑκατ. δολλάρια ἀπὸ τὸν ΟΒΑ. Καὶ ἔτσι δηλαδή, θὰ ὁλοκληρωθῇ ἡ ἀφαίμαξις ἂν ἐπιτύχῃ τὰ δάνεια. Ἀλλὰ ἠρώτησα λογιστάς, ἐπῆρα τὸ ἰσοζύγιον τῆς 30.9.64 καὶ τὸ ἔθεσα ὑπ’ ὄψιν των, διότι δὲν καταλαβαίνω, κύριοι, ἀπὸ λογιστικά, καὶ βλέπω ἕνα κονδύλιον γενικὰ ἔξοδα πρὸ τῆς ἐγκαταστάσεως Ἑλλάδος 3.056.002 δολ. Γαλλίας 4.603.750. Καὶ παραπομπή. Τὰ ἔξοδα διοικήσεως ἐν Γαλλίᾳ ἀνέρχονται εἰς 2 ἑκατ. δολλ. περίπου ἐτησίως. Ἄρα εἰς τὰ ἔξοδα τῆς Γαλλίας βάζουν ἐπὶ πλέον 2.600.000 δολλ., διότι δὲν θέλουν νὰ τὰ δικαιολογήσουν κατ’ ἄλλον τρόπον. Κάπου ἀλλοῦ πᾶνε αὐτά. Δὲν τὸ ἐγνώριζα προηγουμένως, διότι ἐπῆγαν δύο ἰδικοί μας εἰδικοὶ λογισταὶ εἰς τὸ Παρίσι, δὲν τοὺς εἴχομεν καλέσει, μήπως εὑρίσκαμεν τὸ μυστικόν, διότι αὐτὴ ἡ πρόσθετος συγκεκαλυμμένη δαπάνη 2.600.000 δολλ. τάχα ὡς ἔξοδα τῆς Κεντρικῆς Διευθύνσεως. Καὶ ἐνῷ διαπιστοῦται ἐπισήμως, ὅτι δὲν εἶναι 4.600.000, ἀλλὰ εἶναι 2 ἑκατ., σημαίνει, ὅτι κάπου ἀλλοῦ πᾶμε. Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ δικαιολογήσωμεν ἐπισήμως καὶ συγκεκαλυμμένως νὰ βάζωμεν εἰς τὰ ἔξοδα τῆς Κεντρικῆς Διοικήσεως. Εἰς κανένα συμπέρασμα δὲν ἠμπορῶ νὰ καταλήξω, βγάλτε τὰ συμπεράσματά σας. Εἶναι καθαρὰ πράγματα αὐτά; Βλέπετε παστρικὲς δουλειές; Σπουδή, βιασμός, ἔκτακτες συνελεύσεις, γρήγορα– γρήγορα χαμπάρι δὲν πῆρε κανείς. Διατί; Διὰ νὰ ἀναγγείλῃ, λέγει, ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως αὔριον τὸ μεγάλο ἔργον χωρὶς κανεὶς νὰ τολμᾷ νὰ εἴπῃ καὶ περὶ αὐτῆς τῆς τιμῆς. Θύελλα ἐγείρεται ἐναντίον αὐτῆς τῆς συμβάσεως. Ἡ «Ἑστία», δὲν εἶναι ἐδῶ ὁ ἀξιότιμος κ. ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ νὰ μὲ παραλάβῃ, ἴσως δὲν θὰ ἔλεγεν ὅσα εἶπε, γράφει: «Τὸ παμμέγιστον σκάνδαλον τοῦ ἀλουμινίου τὸ ταχύτερον στὸ εἰδικὸν δικαστήριον». Εἶχε ἄδικον;
§130Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Μοῦ ἐπιτρέπετε μίαν διακοπήν, κύριε Βασιλᾶτο, σχετικὰ μὲ τὸν ἰσολογισμὸν τῆς ἑταιρείας ἀλουμινίου ἤθελα νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι εἶχα τοὺς τελευταίους ἰσολογισμούς, τοῦ 1962 καὶ 1963, ὅπου πράγματι ἀναγράφεται ἕνα ποσὸν 6 ἑκατομμυρίων δολλαρίων περίπου εἰς τὸν λογαριασμὸν ἔξοδα ἐγκαταστάσεως, ἀκινητοποιήσεως, μεταφέρονται εἰς τοὺς ἰσολογισμοὺς εἰς κέρδη καὶ ζημίας. Ἀλλὰ ἐὰν εἶναι ἔξοδα ἐγκαταστάσεως δὲν ἀποσβέννυνται εἰς ἕνα χρόνον, ὥστε νὰ πᾶμε εἰς κέρδη καὶ ζημίας. Διότι ὅμως δὲν ὑπάρχουν κέρδη ἐπαναφέρονται εἰς τὸ ἐνεργητικὸν ὑπὸ ἄλλην ὀνομασίαν, ἄλλα ὡς ἔξοδα ἐγκαταστάσεως καὶ ἄλλα ὡς δαπάνη ἀκινητοποιήσεως. Ὅπως γράφει δὲ εἰς τὸν ἰσολογισμὸν τοῦ 1964 γίνεται καὶ λόγος περὶ ἐξόδων διοικήσεως 2 ἑκατ. ἀκόμη δολλαρίων εἰς Παρισίους. Ὅλα αὐτὰ φθάνουν εἰς 7 ἑκατ. δολλ. περίπου καὶ ἀπὸ τὴν κίνησιν ἀπὸ τὸν ἕνα λογαριασμὸν εἰς τὸν ἄλλον ἀπὸ τὸ ἐνεργητικὸν εἰς τὸ παθητικὸν καὶ ἐπαναφορὰν πάλιν εἰς τὸν ἐνεργητικὸν ἐδημιούργησε μίαν ὑποψίαν, οἱ δὲ ὁρκωτοὶ λογισταὶ ποὺ ἤλεγξαν κατὰ τὸν ἑλληνικὸν νόμον τοὺς ἰσολογισμοὺς γράφουν: «Ὡς πρὸς τοὺς λογαριασμοὺς Παρισίων δὲν ἐκάμαμεν ἡμεῖς τὸν ἔλεγχον, τὸν ἔκαμαν λογισταὶ Παρισίων». Καὶ γίνεται παρατήρησις εἰδικὴ εἰς τὴν γενικὴν συνέλευσιν διατί ἐπέτρεψαν εἰς τοὺς ὁρκωτοὺς λογιστὰς νὰ κάμουν αὐτὴν τὴν παρατήρησιν, ὅτι δὲν ἤλεγξαν τοὺς λογαριασμοὺς τῶν Παρισίων, παρεξήγησιν, ἡ ὁποία ἠμπορεῖ νὰ δημιουργήσῃ ὑπονοίας, ὅτι κάτι γίνεται εἰς Παρισίους. Αὐτὴν τὴν εἰκόνα παρουσιάζουν οἱ ἰσολογισμοί.
§131Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ἡ ΕΤΒΑ τὶ κάνει, κ. Ἡλιόπουλε; Ὁ κ. Πορφυρογένης τὶ κάνει;
§132Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Καλύτερα νὰ μὴ ὁμιλήσωμεν, διότι καὶ ἐκεῖ παρουσιάζεται ἕνα τοὐλάχιστον ἄκοσμον θέαμα, οἱ ἴδιοι ποὺ διὰ λογαριασμὸν τῆς Δ.Ε.Η. διαπραγματεύονται τὸ ἀλουμίνιον καὶ τὴν τιμὴν τοῦ ρεύματος, παρουσιάζονται τώρα διοικοῦντες τὴν ἑταιρείαν ἀλουμινίου. Αὐτὰ τὰ θεάματα τὰ ἄκοσμα, κάποτε πρέπει νὰ σταματήσουν. Ὁ κ. Πανᾶς, σύμβουλος τῆς Δ.Ε.Η., ὁ κ. Πανᾶς, γίνεται σύμβουλος τοῦ ἀλουμινίου. Ὁ κ. Φαρμακίδης, Γενικὸς Γραμματεὺς τοῦ Ὑπουργείου Βιομηχανίας, διαπραγματεύεται τὴν ὑπόθεσιν ἀλουμινίου καὶ παρουσιάζεται καὶ σύμβουλος τοῦ ἀλουμινίου. Ἔ, κάποτε πρέπει νὰ σταματήσῃ αὐτό, πρέπει νὰ γίνῃ ἐκκαθάρισις.
§133Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ἄλλο εἶπα. Σήμερον εἰς τὸ Δ.Σ. τοῦ ἀλουμινίου μετέχει ὁ Πορφυρογένης, ἄνθρωπος ἰδικός σας, τί κάμνει, διατί δὲν τὰ λέγει; Αὐτὸ εἶπα ἐγώ.
§134Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, σᾶς ἐταλαιπώρησα. Σᾶς εὐχαριστῶ, διότι μὲ τόσην προσοχὴν παρακολουθήσατε τὴν ἀνάλυσιν τῶν σκέψεών μου. Ἦτο ὅμως ἀνάγκη, διότι καὶ τὸ θέμα ἦτο σοβαρώτατον ἀλλὰ καὶ τὸ πόρισμα τῆς Ἐπιτροπῆς ἀντεμετώπισεν ὕβρεις καὶ λιβέλλους. Καὶ πρὸς ἐκείνους μὲν οἱ ὁποῖοι ἀνεξετάστως ἐλαφρᾷ τῇ καρδίᾳ μᾶς ἐπέρριψαν ὅσα μᾶς ἐκατηγόρησαν, ἀποστρέφομεν μετ’ ἀποτροπιασμοῦ τὸ πρόσωπον. Δὲν ἔχω παράπονον ἀπὸ τὸν τύπον, ἀλλὰ ἀπὸ μερικοὺς ἀλεξιπτωτιστὰς τῆς δημοσιογραφικῆς οἰκογενείας, νεοπλούτους οἱ ὁποῖοι ἐνόμισαν ὅτι ἦτο δυνατὸν τὸ δημοσιογραφικόν των ἀνάστημα νὰ τὸ σηκώσουν μπροστὰ σὲ ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι ἐμόχθησαν διὰ νὰ ἀνεύρουν τὴν ἀλήθειαν. Ἐγὼ ἐξέθεσα μὲ πᾶσαν εἰλικρίνειαν πάντα ὅσα ἀντεμετωπίσαμεν καὶ ὅπου εὕρομεν τὸ σωστὸν τὸ διεκηρύξαμεν, ἀλλὰ δὲν ὠρρωδήσαμεν, δὲν ἐδιστάσαμεν ὅπου ὑπάρχει τοῦ Ποινικοῦ νόμου παράβασις ἢ καὶ τοῦ ἠθικοῦ νὰ τὴν ψέξωμεν νὰ τὴν διαπιστώσωμεν καὶ νὰ ἐπωμισθῶμεν τὴν εὐθύνην. Ἐπράξαμεν τὸ καθῆκον μας μετὰ παρρησίας καὶ ἀνθρωπίνης δυνατῆς εὐσυνειδησίας καὶ θὰ ὑπερηφανευώμεθα εἰς ὅλην μας τὴν ζωὴν ὅτι μέσα εἰς αὐτὴν τὴν φοβερὰν σῆψιν, τὸ κῦμα τῆς διαφθορᾶς τὸ ὁποῖον κατακλύζει τὴν χώραν, εὑρέθησαν ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι ἠθέλησαν νὰ γίνουν κρηπίδωμα νὰ σταματήσῃ τὸ κῦμα τῆς διαφθορᾶς. Θὰ εἴμεθα εὐτυχεῖς ἐὰν εὑρισκώμεθα εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν, ὅπως καὶ εἰς τὴν ὑπόθεσιν «Μερκαντίλλε», νὰ διακηρύξωμεν ὅτι τίποτε δὲν συνέβη, οἱ συνάδελφοι τῆς πολιτικῆς εἶναι λευκοὶ καὶ θὰ ἐπανηγυρίζαμεν. Τὸ ἐπράξαμεν ἄλλοτε μὲ ἀνθρώπους εἰς τοὺς ὁποίους δὲν ἔχομεν καμμίαν ὑποχρέωσιν οὔτε νὰ χαρισθῶμεν οὔτε ἐπιεικεῖς νὰ φανῶμεν, διότι μόνον τὴν φωνὴν τῆς συνειδήσεώς μας ἠκολουθήσαμεν εἰς ὅλην μας τὴν ζωήν. Τεσσαράκοντα χρόνια δικηγορῶ καὶ εἶμαι ὑπερήφανος, διότι μὲ περιβάλλει καὶ ὁ δικαστικὸς καὶ ὁ δικηγορικὸς κόσμος μὲ τὴν ἐμπιστοσύνην του καὶ τὴν ἀγάπην του. Ἀκριβῶς, διότι 40 χρόνια δὲν ἐζήτησα ποτὲ οὔτε θέσιν ὡς νομικὸν πρόσωπον, οὔτε ὑπῆρξα τρόφιμος τοῦ Δημοσίου Ταμείου, οὔτε ἡ οἰκογένειά μου ἐζήτησε ποτὲ ἀνταλλάγματα. Δὲν περιαυτολογῶ διότι δὲν δεχόμεθα τώρα ποὺ ἄσπρισαν τὰ μαλλιὰ νὰ εὑρεθῶμεν ἀντιμέτωποι μὲ τὴν παράταξιν τὴν ὁποίαν καὶ ἐκτιμῶ καὶ διὰ τὴν δύναμιν καὶ διὰ τὴν ὀντότητα καὶ τὰς ὑπηρεσίας τὰς ὁποίας προσέφερεν εἰς τὴν Πατρίδα, ἐὰν δὲν ἔχωμεν ἁπτὰς ἐνδείξεις. Ἔτσι τὸ πιστεύσαμεν, ἔτσι τὸ βλέπομεν καὶ δύναμαι μετὰ παρρησίας νὰ εἴπω καὶ ἐξ ὀνόματος ὅλων τῶν συναδέλφων. Κύριοι συνάδελφοι, ἡμεῖς τὸ καθῆκον μας τὸ ἐπετελέσαμεν, κύριοι συνάδελφοι, τὸν ἀγῶνα τὸν καλὸν μετὰ τῶν συναδέλφων ἠγώνισα, τὴν πίστιν ἐτήρησα, τὸν δρόμον τετέλεκα. Καλεῖσθε, κύριοι συνάδελφοι, νὰ πράξητε καὶ σεῖς τὸ καθῆκον σας. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς κυβερνητικῆς πτέρυγος). (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Πρόεδρος κ. Γ. Ἀθανασιάδης–Νόβας).
§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἰορδάνογλου ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος ἔχει τὸν λόγον.
§136Ι. ΙΟΡΔΑΝΟΓΛΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ συνάδελφος κ. Βασιλᾶτος, ὁμιλῶν πρὸ ὀλίγου εἶπεν, ὅτι ἐγὼ κατὰ τὴν ἀγόρευσίν μου τὴν προχθεσινὴν ἐλάσπωσα αὐτήν, διότι εἶπον ἔκαμε λάθος εἰς τοὺς λογαριασμούς του. Ἐπερίμενα πράγματι νὰ μὲ πείσῃ, ὅτι ἔκαμα λάθος. Καὶ ἀντ’ αὐτοῦ μοῦ ἀπήντησεν, ὅτι ἡ ἀναλογία τοῦ 1,25 καὶ 1,20 ἐπὶ 600.000 εἶναι 25.000. Δὲν τοῦ εἶπον, ὅτι ἐκεῖ εἶναι τὸ λάθος. Ἐγὼ εἶπον, ὅτι ἡ σύμβασις λέγει ἐπὶ τοῦ τελικοῦ κόστους ἡ EBASCO θὰ πάρῃ 1,26 καὶ ἡ ECI 1,20. Ἡ διαφορά, ἡ ὁποία προκύπτει μεταξὺ EBASCO καὶ ECI εἶναι 337.000 δολλάρια. Καὶ ἐπ’ αὐτοῦ ἔκαμα τὸν ἑξῆς λογαριασμὸν ποία εἶναι ἡ ἀναλογία μεταξὺ 1,25 καὶ 1,20. Θὰ ἤθελα ἀκόμη νὰ προσθέσω καὶ τὸ ἑξῆς: Ἔχω ἕνα βιβλίον ἐκδόσεως 1965, εἰς τὸ ὁποῖον ἀναφέρονται τὰ ἔργα, τὰ ὁποῖα ἐξετέλεσε ἡ ECI. Ὡς γνωστὸν τὸ Ἐπιτελεῖον τῆς ECI ἀποτελεῖται ἐκ μηχανικῶν μὲ πεῖραν 20–50 ἐτῶν. Τὰ ἔργα, τὰ ὁποῖα ἐξετέλεσε εἶναι τὰ ἑξῆς: 1) Εἰς Ταϋλάνδην ὑδροηλεκτρικὸν ἔργον 100 ἑκατομ. δολλάρια. 2) Εἰς Κεϋλάνην, παραγωγῆς ἐνεργείας ἀρδευτικῶν ἔργων 47 ἑκατομ. δολλ. 3) Εἰς Πακιστὰν ἀρδευτικὸν φράγμα ἐνεργείας 150 ἑκατ. δολλαρίων. 4) Εἰς Κεϋλάνην παραγωγὴ ἐνεργείας 57 ἑκατομ. δολλ. 5) Ἐπίσης εἰς Κεϋλάνην ἀρδευτικὸν φράγμα ἀξίας 22 ἑκατομ. δολλαρίων καὶ 6) Εἰς Τουρκίαν ἀρδευτικὸν φράγμα 50 ἑκατομ. δολλ. Κατὰ συνέπειαν ἡ ἑταιρεία αὐτὴ εἶναι ἡ μεγαλυτέρα ἑταιρεία, σήμερον ἐν Ἀμερικῇ. Καὶ αὐτὴ εἶναι ἡ ἑταιρεία ποὺ δὲν εἶχε πεῖραν, καὶ τὴν ὁποίαν ἀπέρριψεν ἡ ἐπιτροπὴ Κουτσοκώστα.
§137Κ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Βασιλᾶτος ἀνέσυρε καὶ προσεκόμισε βούλευμα εἰς ἀπόδειξιν τοῦ ἰσχυρισμοῦ του ὅτι ἐπιτρέπεται καὶ ὅταν ὑπάρχῃ ἀκόμη θέμα παραγραφῆς νὰ ὁμιλήσωμεν καὶ ἐπὶ τῆς οὐσίας καὶ ἐρωτῶ, ἐὰν ἐνθυμῆται τὰς διατάξεις τῶν ἄρθρων 478 Γʹ καὶ 486 τῆς Ποινικῆς Δικονομίας, αἱ ὁποῖαι διατάξεις ἐπιτρέπουν καὶ ἄσκησιν ἐνδίκου μέσου κατ’ ἀποφάσεως καὶ βουλεύματος, τὸ ὁποῖον θίγει τὴν ὑπόληψιν τοῦ κατηγορουμένου. Τὶ λέγετε ἐπ’ αὐτοῦ, κ. Βασιλᾶτο, θίγει τὴν ὑπόληψιν τοῦ κατηγορουμένου τὸ βούλευμα καὶ ὅταν εἰς ἕνα τοιοῦτον παράπτωμα ἠθικὸν καὶ νομικὸν ἔχετε ὑποπέσει καὶ σεῖς;
§138Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Δέν δύναμαι νὰ ἀντιληφθῶ πῶς εἶναι δυνατόν, ὅταν ἡ Δικαστικὴ Ἀρχὴ διαπιστώνη ἐγκλήματα, ὁ ἐγκληματίας νὰ ἔρχεται νὰ λέγῃ ὅτι ἐπλήγη ἡ τιμή του. Δὲν τὸν φθάνει, ὅτι διὰ τῆς παραγραφῆς διέφυγε τὰς κυρώσεις. Δι’ αὐτὸ οὔτε ἀναίρεσις ἐγένετο, ἐγὼ δὲν ἐνομολόγησα, ἐγὼ προσεκόμισα δικαστικὰ ἔγγραφα οὐχὶ Πταισματοδικείου, οὔτε Μονομελοῦς, ἀλλὰ Τριμελοῦς Ἐφετείου. Πάντοτε τὰ νομικὰ θέματα ἐπιδέχονται καὶ ἄλλας ἑρμηνείας καὶ σφάλματα γίνονται, ἀλλὰ ὅπως ἐτόνισα, ἠμποροῦσαν μιὰ χαρὰ καὶ οἱ συνάδελφοι νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἀντιγράφομεν ἀπὸ τὸ βούλευμα ἐὰν ὑπῆρχε πρόθεσις, ἀλλὰ δὲν ὑπῆρξε ποτέ, οὔτε ἐθωπεύσαμεν τοιαύτην σκέψιν νὰ θίξωμεν πολιτικοὺς ἀντιπάλους, ἀλλὰ δὲν εἴμεθα καὶ διατεθειμένοι νὰ συγκαλύψωμεν αὐτὰ ποὺ ἐζητοῦσαν μερικοί.
§139ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Παπαληγούρας ἔχει τὸν λόγον.
§140Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ εἶμαι συντομώτατος, διότι εἶναι ἀργά. Μηχανολογικὸς ἐξοπλισμός. Τὸ 1955 κληρονομῶ τὴν ὑποχρέωσιν προμηθείας τοῦ μηχανολογικοῦ ἐξοπλισμοῦ ἀπὸ τὴν OL–CO. Συμβατικὴ ὑποχρέωσις. Τὸ 1955 ταὐτοχρόνως κληρονομῶ τὴν ὑποχρέωσιν νὰ καταναλώσω 4 δισεκατομμύρια Γαλλικῶν Φράγκων ἐλαφροῦ ὑλικοῦ ἄνευ διαγωνισμοῦ. Τὰ 4 δισεκατομμύρια περιορίζονται εἰς 1,5 δισεκατομμύρια, κατόπιν διαπραγματεύσεων, τὰς ὁποίας διεξήγαγον καὶ ἀποκτᾷ ἡ ΔΕΗ τὴν ἐλευθερίαν τῆς προμηθείας τοῦ μηχανολογικοῦ ἐξοπλισμοῦ, ὅπως εἶπε καὶ ὁ κ. Βασιλᾶτος. Φεύγω ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον, καὶ κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἀπουσίας μου ἡ ΔΕΗ ἐπαναδεσμεύεται, κατόπιν εἰσηγήσεως τοῦ Γεν. Δ)ντοῦ. Ἀλλὰ παρέλειψε νὰ εἴπῃ ὁ κ. Βασιλᾶτος, ὅτι ἡ ἀπόφασις ἐλήφθη ὁμοφωνούντων ὅλων τῶν μελῶν τοῦ Διοικ. Συμβουλίου καὶ ἐκείνων ἀκόμη, οἱ ὁποῖοι μὲ εἶχον βοηθήσει εἰς τὴν προσπάθειαν τῆς ἀπαγκιστρώσεως, ὀλίγους μῆνας ἐνωρίτερον. Καὶ εἶπον προχθὲς ἀγορεύων, ὅτι δὲν φαντάζομαι νὰ ὑπάρχῃ κανεὶς εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ὁ ὁποῖος νὰ ἔχῃ τὴν ἀξίωσιν ἀπὸ ἐμὲ νὰ ἔλεγον εἰς τοὺς Γάλλους, ὅτι κάθε τρεῖς ἢ τέσσαρες μῆνας, ἀναλόγως τῆς ἀλλαγῆς τῶν Ὑπουργῶν, θὰ δεσμευόμεθα καὶ θὰ ἀποδεσμευόμεθα, ἐν σχέσει μὲ τὰ μηχανήματα. Δὲν ἰσχυρίσθην ποτέ, ὅτι δὲν ἐπληροφορήθην, ὅτι τὸ Δ. Σ. τῆς ΔΕΗ ἔλαβεν αὐτὴν τὴν ἀπόφασιν τῆς προσφυγῆς εἰς τὸ Πολυτεχνεῖον τῆς Ζυρίχης. Δὲν γνωρίζω ἐὰν τὸ ἔμαθον αὐτό, τὸν Μάρτιον ἢ τὸν Ἀπρίλιον ἢ τὸν Ἰούνιον. Δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν πότε τὸ ἔμαθα. Ὅταν τὸ ἔμαθα ἡ ΔΕΗ εἶχεν ἤδη δεσμευθῆ ἀπὸ τῆς 17 Φεβρουαρίου. Τὸ 1956 εἶναι ἔτος κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ ὁποίου ἀντέστην δὶς εἰς τήν, ἂς εἴπωμεν, «ἐπίθεσιν» τῆς OL–CO. Πρῶτον ὅταν ἠξιώθη ὁ συσχετισμὸς τῶν παλαιῶν μας παραγγελιῶν, τοῦ 1.500.000.000 μὲ τὰ 2.000.000.000. Καὶ ἠναντιώθην δεύτερον, προτείνας ἕνα ἐπιτυχῆ, νομίζω, συνδυασμόν, διεθνοῦς διαγωνισμοῦ μὲ τὰς γαλλικὰς πιστώσεις ὀλίγους μῆνας βραδύτερον. Ἠδυνάμην πάντα ταῦτα πράξας, νὰ ζητήσω ἀπὸ τὴν Γαλλίαν νὰ ἐπανέλθῃ πάλιν εἰς τὸν διαγωνισμόν; Καὶ στηριζόμενος εἰς τὴν γνώμην τεχνικοῦ τινος συμβούλου; Διότι, ἐν τελευταίᾳ ἀναλύσει, δὲν ἠδυνάμην νὰ θεωρήσω, ὅτι εἶναι ἀνήλικοι ὁ κ. Ἀνάργυρος Δημητρακόπουλος, ὁ κ. Γαλάνης καὶ τὰ ἄλλα διακεκριμένα μέλη τοῦ Δ. Σ., τὰ ὁποῖα συνέβαλον εἰς τὴν λῆψιν αὐτῆς τῆς ἀποφάσεως. Καὶ προχωρεῖ ἡ ἐκτέλεσις καὶ ἀποδεικνύεται, πολὺ ἀργότερον, ὅτι ὁ ὁρισθεὶς ὑπὸ τοῦ Πολυτεχνείου τῆς Ζυρίχης Καθηγητής, εἶναι χείριστος διαιτητής. Παρὰ ταῦτα ἡ Γαλλικὴ πλευρὰ εἶναι ὡπλισμένη μὲ διαιτησίαν, τὴν ὁποίαν ἀπέκτησεν οὐχὶ ἐπὶ τῶν ἡμερῶν μου. Καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλην πλευρὰν ἐὰν διεκόπτοντο αἱ διαπραγματεύσεις, θὰ διεκόπτοντο ἐπὶ ἑνὸς θέματος ἀρχῆς, κ. Πρόεδρε, καὶ δὲν θὰ ἦτο θέμα, οὔτε τῶν 32, οὔτε τῶν 132 χιλιάδων δολλαρίων διὰ τὴν Γαλλίαν. Θὰ εἴχομεν τὰς συνεπείας, τὰς ὁποίας ἐπεσήμανεν αὐτὸς οὗτος ὁ κ. Ἀνάργυρος Δημητρακόπουλος, εἰπών, ὅτι θὰ ἀναγκασθῇ ὁ ἀνάδοχος ἐνδεχομένως νὰ πάῃ εἰς τὴν διαιτησίαν τῆς συμβάσεως, ἡ ὁποία ἐπαπειλεῖται. Θὰ ἐπηγαίναμεν δηλαδὴ εἰς τὴν ὑπὸ τοῦ Ἑλβετικοῦ ἀκυρωτικοῦ ὁρισθησομένην ἐπιδιαιτησίαν, διὰ νὰ παραπονεθῶμεν κατὰ τῆς ἀποφάσεως τοῦ Πολυτεχνείου τῆς Ζυρίχης. Ἀλλ’ ἐγὼ δέχομαι, ὅτι θὰ μᾶς ἐδικαίωνεν ἡ ἐπιδιαιτησία τῆς Ἑλβετίας. Ἀλλὰ πόσον χρόνον θὰ ἐχάναμεν; Καὶ ἐπὶ πλέον θὰ ἐρχώμεθα εἰς γενικὴν ρῆξιν μετὰ τοῦ ἀναδόχου. Καὶ ἔρχομαι τώρα εἰς τὸ θέμα τοῦ 5% καὶ θὰ σταθῶ ἐπ’ αὐτοῦ ἀπόψε μόνον εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον, ὅτι δηλαδὴ δὲν εἶχον καμμίαν ἀνάγκην νὰ ψευσθῶ ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας — πρῶτον, διότι δὲν ψεύδομαι — καὶ δεύτερον, διότι ἐὰν ἔλεγον ἐκείνην τὴν στιγμὴν τὴν ἀλήθειαν ἐὰν τὴν ἐγνώριζα, ὅταν ἠρωτήθην τὸ 1962, δὲν εἶχον νὰ πάθω ἀπολύτως τίποτε. Διότι τί θὰ ἔλεγον; Θὰ ἔλεγον ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁλόκληρον τὸ Συμβούλιον, κ. Πρόεδρε, καὶ εἰς τὰς 4 συνεδριάσεις, κατὰ τὰς ὁποίας ἐπελήφθη τῆς συζητήσεως τοῦ θέματος. Καὶ σᾶς ἀνέγνωσεν ὁ κ. εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας χθὲς τὸ πρῶτον πρακτικόν, ὅπου εἰς δύο σημεῖα λέγει ὁ κ. Ἀνάργυρος Δημητρακόπουλος, ὅτι ἐθεώρησε «φυσικὰ» τὰ μεταφερθέντα ὑπὸ τοῦ κ. Παπαδούκα. Δὲν ἐθεώρησε βεβαίως φυσικὸν ὁ ἔντιμος αὐτὸς ἀνήρ, ὅτι ἐδωροδοκεῖτο ὁ Γεν. Δ)ντὴς τῆς ΔΕΗ, ἐθεώρησε «φυσικόν», ὅτι ἐκυκλοφόρει αὐτὴ ἡ φήμη συκοφαντική, ὡς τὴν ἀπεκάλει ὁ κ. Φλαμπουριάρης. Ὁ κ. Δημητρακόπουλος, ἐφρόντισε μάλιστα νὰ εἴπῃ, ὅτι ἡ Ἑταιρεία ἐκείνη ἦτο οἱονεὶ ἐκ συστήματος δυσφημιστικὴ διὰ τὴν ΔΕΗ, διότι εἶχε καὶ προηγουμένως, εἰς ἄλλην περίστασιν δυσφημήσει τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον. Καὶ ὁ κ. Δημητρακόπουλος, εἶναι γνωστὸν τὶ γράφει εἰς τὸ ἡμερολόγιόν του. Τὸ «δωροδοκούμεθα» σημαίνει ὄχι βεβαίως, ὅτι πιστεύει, ὅτι δωροδοκεῖται ὁ κ. Πεζόπουλος, διότι ἀνὴρ τοιαύτης ἐντιμότητος, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ πιστεύῃ κατ’ ἐκείνην τὴν ἐποχήν, ὅτι ἐδωροδοκεῖτο ὁ Γενικὸς Διευθυντὴς καὶ νὰ ἀντέδρασε καθ’ ὃν χλιαρὸν τρόπον ἀντέδρασε. Τὸ λέγει κατὰ κάποιον τρόπον σχετλιαστικόν, «ὅτι οἱ Γάλλοι, διαδίδουν καὶ μᾶς δυσφημοῦν, ὅτι δωροδοκούμεθα». Αὐτὴ εἶναι ἡ ἔννοια τοῦ ἡμερολογιακοῦ σημειώματος. Ἄλλωστε, οὐδεὶς ποτὲ διενοήθη νὰ ἀποδώσῃ, εἴτε τότε, εἴτε καὶ ἀρκετὰ ἔτη ἀργότερα, τοιαύτην βαρεῖαν μομφὴν ἐναντίον τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ τῆς ΔΕΗ. Ἀπὸ τότε ἤρχισε δημιουργουμένη αὐτὴ ἡ ὑπόνοια; Καὶ πῶς αὐτὴ αὕτη ἡ Ἐπιτροπὴ τῶν τριῶν δικαστικῶν καταλήγει εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι εἶναι ἐπιλήψιμον τὸ 5% ποὺ ἀνέφερεν ὁ κ. Παπαδούκας, ὅταν πλέον εἶχον δημοσιευθῆ αἱ ἐπιστολαὶ Φιλαρέτου καὶ ὅταν ἐκ τοῦ συνδυασμοῦ τῶν ἐπιστολῶν. Φιλαρέτου πρὸς τὴν ὑπόθεσιν Παπαδούκα, δύναται νὰ συναγάγῃ τις τὸ συμπέρασμα, ὅτι προκύπτουν στοιχεῖα δικαιολογοῦντα δικαστικὴν διερεύνησιν τῆς ὑποθέσεως; Πρὶν ἀποκαλυφθοῦν αἱ ἐπιστολαί, πρὶν γίνῃ αὐτὸς ὁ συνδυασμός, εἰς τὸν ὁποῖον προέβησαν οἱ δικασταὶ διὰ τοῦ πορίσματός των, πρὶν γίνῃ ὁ συνδυασμὸς τὸν ὁποῖον ἐφήρμοσεν ἡ Ἀνακριτικὴ Ἐπιτροπή, πῶς εἶναι δυνατόν, εἴτε ὁ κ. Δημητρακόπουλος, εἴτε ὁ κ. Φλαμπουριάρης, εἴτε ὁ κ. Γαλάνης, εἴτε ὁ κ. Πεσμαζόγλου, νὰ ὑπολάβουν, ὅτι ἐπρόκειτο περὶ δωροδοκίας; Οὐδεὶς ὑπέλαβεν, ὅτι ἐπρόκειτο περὶ δωροδοκίας, διότι ἐὰν ὑπελάμβανον τοιοῦτόν τι καὶ τὸ ἠνέχθησαν αὐτοί, οἱ ὁποῖοι ἐπὶ τέσσαρας συνεδριάσεις συνεζήτουν; Ἀλλοίμονον εἰς τὸν τόπον αὐτόν, διότι τότε, κ. Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐκτελέσητε οἱονδήποτε ἔργον, διότι καὶ σεῖς οἱ ἴδιοι ἐπ’ αὐτῶν ἀκριβῶς τῶν ἀνθρώπων στηρίζεσθε.
§141Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ὑφιστάμεθα ἐπιθέσεις καὶ δι’ αὐτό.
§142Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Βεβαίως, οὐδόλως παραδέχομαι, ὅτι πιστεύετε, ὅτι οἱ ἄνδρες αὐτοὶ ἦτο δυνατὸν νὰ συγκαλύψουν τοιαύτας ἀτιμίας καὶ τοὺς διατηρεῖτε εἰς αὐτὴν τὴν θέσιν. Καὶ βεβαίως, δὲν εἶναι ἄνδρες ἐξ ὁρισμοῦ καὶ ἐκ κατασκευῆς, δυνάμενοι νὰ κατηγορηθοῦν, ὅτι θὰ ἠνείχοντο τοιαύτας ἀτιμίας. Αὐτὰ δὲν ἠμπορεῖτε νὰ τὰ εἴπητε, οὔτε διὰ τὸν κ. Δημητρακόπουλον, οὔτε διὰ τὸν κ. Πεσμαζόγλου, οὔτε διὰ τὸν κ. Γαλάνην, οὔτε διὰ κανένα ἀπὸ τὰ ἄλλα ἔντιμα μέλη τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου, οὔτε δι’ οἱονδήποτε ἄλλον, κατὰ τὴν γνώμην μου. Διὰ πρώτην φορὰν συμβαίνει νὰ κατηγορῆται τις, ὅτι εἶπεν ἀνακριβείας πρὸς τὴν Βουλὴν ὅταν δὲν εἶχε παρὰ νὰ ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου. Ἐὰν τὰ ἀνεγίγνωσκε καὶ ἐὰν τὰ πράγματα εἶχον ὡς περιγράφονται, οὐδὲν ἄλλο θὰ ἠδύνατο νὰ συναχθῇ εἰ μὴ ὅτι ὁ Ὑπουργὸς συνετάχθη μὲ τὴν γνώμην ἁπάντων τῶν μελῶν τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου φρονούντων μὲ τὰ τότε κριτήρια, ὅτι ἡ ὑπόθεσις εἶναι κατὰ τὴν οὐσίαν αὐτῆς συκοφαντική. Νομίζω δέ, ὅτι ἡ ἔρις περὶ τοῦ ἂν ἔπρεπε νὰ πᾶμε εἰς τὴν OL–CO ἢ εἰς τὴν Πρεσβείαν ἦτο μᾶλλον περὶ ὄνου σκιᾶς. Διότι εἶναι γεγονός, ὅτι ἐὰν ὁ σκοπὸς τῆς ἐνεργείας δὲν ἦτο νὰ δώσωμεν ἕνα κόλαφον εἰς τὴν OL–CO, ἀλλὰ ἦτο ἄλλος τις θὰ ἦτο ἡ ἐπιδίωξις τοῦ σκοποῦ αὐτοῦ ἀλυσιτελής. Διότι ἡ ἐπιτυχία μας θὰ εἶχεν ὡς προϋπόθεσιν, ὅτι ἡ Ἑταιρεία θὰ ὡμολόγει, ὅτι ἐδωροδόκησαν καὶ δέχονται νὰ πληρώσωμεν 5% πίσω καὶ διότι εἶναι ἐπίσης δύσκολον ἡ Πρεσβεία νὰ ἐδέχετο, ὅτι αἱ Γαλλικαὶ Ἑταιρεῖται ἐδωροδοκοῦντο. Διὰ πάντας αὐτοὺς τοὺς λόγους εἶναι τόσον ἐκδήλως ἀστήρικτος ἡ κατηγορία. Ἀλλὰ εἶναι ἀστήρικτος καὶ δι’ ἄλλον λόγον. Ἡ πρόθεσις ἑνὸς ἀνθρώπου, ὁ ὁποῖος συνέβη νὰ διοικῇ τὸν τομέα αὐτὸν ἐπὶ σειρὰν ἐτῶν συνάγεται ἐκ σειρᾶς συγκεκριμένων αὐτοῦ ἐνεργειῶν. Σᾶς ἀνέφερα σωρείαν ἐνεργειῶν μου, αἱ ὁποῖαι εὐθέως ἀντιτίθενται εἰς τὰ συμφέροντα τῆς OL–CO εἰς τοιοῦτον σημεῖον ποὺ θὰ ἔλεγέ τις, ὅτι ἐκ συστήματος ἐπεδίωκα νὰ τὴν ἐμποδίσω νὰ ἀναλάβῃ ἐργασίας, ἐνῷ τοῦτο δὲν εἶναι ἀληθές. Ἁπλῶς ὑπηρεσίαν ἐξετέλουν. Τὶ ἔκανα; Περιώρισα τὰ 4 δισ. εἰς 1½. Ἀπεσυσχέτισα τὰ δύο ἀπὸ τὸ ½ τὸ 1956. Καὶ τὸ 1957 προσφέρεται ἡ νέα πιστοδότησις, ἡ κομισθεῖσα μέσῳ Γουναράκη, ἡ ὁποία θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ φθάσῃ ὑπὸ ὡρισμένας προϋποθέσεις τὰ 20 ἑκατομ. δολλάρια. Καὶ ἐν τούτοις ἐπειδὴ δὲν ἐδέχθησαν τοὺς ὅρους μου δὲν τὴν συνεζήτησα. Τὸν ἴδιον χρόνον μεταβαίνω εἰς τὴν Γερμανίαν καὶ προσφέρω τὸ ⅓ τῶν μηχανημάτων τοῦ Ἐργοστασίου Μέγδοβα εἰς τὸν Γερμανικὸν συναγωνισμόν. Πῶς εἶναι δυνατὸν κατόπιν ὅλων αὐτῶν νὰ εὐσταθήσουν τὰ ἐπιχειρήματα τὰ προβληθέντα ἀπὸ τὸν κ. Βασιλᾶτον περὶ OL–CO. Διὰ τὸ ἀπολογιστικὸν σύστημα ἐλέχθη, ὅτι τὸ 1955 τὰ μέλη τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου ἦσαν διῃρημένα ὡς πρὸς τὸν τρόπον καθ’ ὃν ἔδει νὰ κατασκευασθῇ ὁ Μέγδοβας. Ἄλλα τῶν μελῶν τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου, ὁ κ. Καραβίδας καὶ ὁ κ. Δημητρακόπουλος, ἐφρόνουν, ὅτι πρέπει νὰ κατασκευασθῇ τὸ ἔργον μὲ τιμὰς μονάδος. Ἄλλα μέλη ἐφρόνουν, ὅτι ἔπρεπε νὰ κατασκευασθῇ δι’ ἀναθέσεως εἰς τὴν OL–CO κατὰ τὸ ἀπολογιστικὸν σύστημα. Οἱ τεχνικοὶ ἔτεινον ὑπὲρ τῆς δευτέρας ἀπόψεως. Ὁ κ. Παπαλεονάρδος ἠγωνίσθη ὑπὲρ τῆς δευτέρας ἀπόψεως διὰ τὰ ἔργα εἰδικῆς ἐμπειρίας. Τὸ 1956 μεταβάλλονται τὰ πράγματα ἐκ λόγων οἱ ὁποῖοι προκύπτουν καὶ ἀπὸ τὰς καταθέσεις τὰς γενομένας ἐνώπιον τῶν τριῶν δικαστικῶν, ἀλλὰ καὶ ἐνώπιον τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς, πολὺ δὲ περισσότερον ἀπὸ ἔγγραφα. Ποῖα εἶναι τὰ ἔγγραφα αὐτά; Ἡ ἀλληλογραφία τῆς ΤΕΚΕΤ μὲ τὸν Σύμβουλον κ. Στούκυ. Ἐδῶ ὁμιλοῦμεν περὶ τῆς κατ’ ἀρχὴν ἀποφάσεως ἡ ὁποία ἐλήφθη τὴν 12.8.56. Ὁ κ. Στούκυ πληροφορεῖ τὴν ΤΕΚΕΤ, ὅτι λόγῳ τοῦ ὅτι ὑπῆρχεν ἀμφιβολία διὰ τὸ οἰκονομικὸν μέλλον τῆς χώρας καὶ διότι τὸ ἔργον εἶναι μικρόν, δὲν θὰ προσεφέροντο σοβαροὶ ξένοι οἶκοι δι’ ἀνάληψιν τοῦ ἔργου μὲ τιμὰς μονάδος καὶ διὰ τοῦτο θὰ ἔπρεπε νὰ καταφύγωμεν εἰς τὴν ἀπολογιστικὴν ἐκτέλεσιν. Ταῦτα ἐπιμαρτυροῦν καὶ ὁ κ. Δημητρακόπουλος εἰς τὸ ἡμερολόγιόν του καὶ εἰς τὰ πρακτικά, καὶ ὁ κ. Παπαλεονάρδος εἰς τὰς εἰσηγήσεις του, καὶ τὸ ἔγγραφον τοῦ κ. Μιχαηλίδη. Ἀμφισβήτησις περὶ αὐτῶν δὲν χωρεῖ. Καὶ ἐλήφθη παμψηφεὶ ἀπόφασις τὴν 12.8. 1956 περὶ τῆς ἀναθέσεως τῶν ἔργων ἀπολογιστικῶς, συμφωνοῦντος καὶ τοῦ Παπαλεονάρδου. Ἡ ἀπόφασις αὐτὴ βεβαίως μοὶ ἐγνωστοποιήθη. Ἐγώ, εἰς ποίου τὴν γνώμην στηριζόμενος θὰ ἔλεγα, ὅτι τὴν ἀπόφασιν αὐτὴν τὴν ἀπορρίπτω; Ἤξευρα, ὅτι τὸ ἀπολογιστικὸν σύστημα ἦτο παραδεκτόν. Ἦτο ἓν ἐκ τῶν χρησιμοποιουμένων παγκοσμίως συστημάτων. Δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία περὶ αὐτοῦ. Ἄλλωστε μᾶς διεβεβαίωσε περὶ αὐτοῦ καὶ ὁ κ. Κιτσίκης, πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν. Ὅταν τις, ἐφαρμόζῃ τὸ ἀπολογιστικὸν σύστημα εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ ἔχῃ ὠργανωμένην ὑπηρεσίαν ἐλέγχου. Καὶ εἶπεν ὁ κ. Βασιλᾶτος, ὅτι ἡ ὑπηρεσία ἐλέγχου ἦτο τοιαύτη, ὥστε νὰ δύναται ὁ Ὑπουργὸς νὰ κοιμᾶται ἥσυχος. Εἶναι γεγονός, ὅτι ὁ κ. Πεζόπουλος ἀνέθεσεν εἰς πρώτην φάσιν τὴν σύνταξιν τοῦ ἐργολαβικοῦ εἰς τὸν κ. Παπαλεονάρδον, μετὰ τὴν λῆψιν τῆς κατ’ ἀρχὴν ἀποφάσεως τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου. Διατί εἶπον τοῦ ἐργολαβικοῦ; Διότι τὸ 1956 ἀπὸ ἀπόψεως ἔργων πολιτικοῦ μηχανικοῦ ἐγένοντο δύο πράγματα. Οὐσιώδης καὶ ὑποκειμένη εἰς ὑπουργικὸν ἔλεγχον ἦτο ἡ λῆψις τῆς κατ’ ἀρχὴν ἀποφάσεως καὶ δεύτερον ἡ σύνταξις τοῦ ἐργολαβικοῦ, κατόπιν τῆς λήψεως τῆς κατ’ ἀρχὴν ἀποφάσεως. Ἡ λῆψις τῆς κατ’ ἀρχὴν ἀποφάσεως ἦτο δυνατὸν νὰ ὑπόκειται εἰς ὑπουργικὸν ἔλεγχον. Ἡ σύνταξις ἐργολαβικοῦ ἐκφεύγει τῶν δυνατοτήτων ὑπουργικοῦ ἐλέγχου. Ἐγὼ τοὐλάχιστον, ἰσχυρίζομαι, ὅτι μέσα εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν δὲν ὑπάρχει παρὰ μόνον εἷς ὁ ὁποῖος θὰ ἠδύνατο νὰ ἐλέγξῃ αὐτὸ τὸ ἐργολαβικόν. Δεύτερον, ἰσχυρίζομαι ἐπίσης, ὅτι μέσα εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν πλὴν τῶν τεχνικῶν δὲν ὑπάρχει οὐδὲ εἷς, ὁ ὁποῖος θὰ ἠδύνατο νὰ συντάξῃ ἓν ἐργολαβικὸν τῆς προκοπῆς, ἔστω καὶ διὰ μίαν συνήθη οἰκοδομήν, ἐὰν δὲν συνεβουλεύετο ἕνα μηχανικόν. Μὴ ὢν ἐγὼ εἰδικὸς συνεβουλεύθην τὰς ὑπηρεσίας μας. Πέραν αὐτῶν ποῖον θὰ ἔπρεπε νὰ συμβουλευθῶ; Λέγεται, ὅτι ὁ κ. Παπαλεονάρδος ἦλθεν εἰς ρῆξιν μὲ τοὺς Γάλλους. Καὶ ἦλθε πράγματι τὴν 21.9.56 εἰς ρῆξιν, διότι εἶχεν ἀξιώσει ἀπὸ τοὺς Γάλλους ὡρισμένους ὅρους, τοὺς ὁποίους οὗτοι δὲν ἐδέχοντο καὶ οὕτω ὁ κ. Πεζόπουλος ἀνέλαβε τὴν εὐθύνην τῶν διαπραγματεύσεων. Ἰσχυρίσθη ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς — καὶ περιλαμβάνεται καὶ ἐν τῷ πορίσματι — ὅτι ὁ κ. Πεζόπουλος ἀπέκρυψε τὸ ἔγγραφον τοῦ κ. Παπαλεονάρδου ἀπὸ τὸ Δ. Συμβούλιον. Ἐὰν τὸ ἀπέκρυψεν ἀπὸ τὸ Δ. Συμβούλιον δὲν θὰ τὸ ἀπέκρυπτε καὶ ἀπὸ ἐμέ; Πέραν τούτου, τὸ Δ. Σ. ἀπετελεῖτο ἀπὸ ἄνδρας δυναμένους νὰ ἐρωτήσουν, ἔχοντας εἰς τὴν διάθεσίν των τὰς ὑπηρεσίας, καὶ τῶν ὁποίων τινὲς ἦσαν καθολικῆς ἀπασχολήσεως ὅπως ἦτο ὁ κ. Α. Δημητρακόπουλος. Καὶ εἶναι χαρακτηριστικόν, ὅτι ὁ κ. Δημητρακόπουλος διστάζει ἐκείνην τὴν στιγμὴν καὶ ἐρωτᾷ τὸν Πρόεδρον τοῦ Δ.Σ. «ἠμπορῶ νὰ μεταβάλω γνώμην, ἀφοῦ δὲν τὸ ἔχομεν εἴπει ἀκόμη τοῦ Ὑπουργοῦ;» «Ἠμπορεῖτε» τοῦ ἀπαντᾷ ὁ Πρόεδρος. Αὐτὰ προκύπτουν ἀπὸ τὰ Πρακτικά. Τέλος, τὴν 3ην Νοεμβρίου ὁ κ. Δημητρακόπουλος δίδει ψῆφον λευκὴν καὶ ὄχι ἀρνητικήν. Λέγει δέ, ὅτι δίδει ψῆφον λευκὴν ἐπειδή, ἕνεκα οἰκογενειακοῦ ἀτυχήματος, δὲν ἠδυνήθη νὰ προβῇ εἰς ὑπολογισμούς. Ἡ σύμβασις ἐνεκρίθη τὴν 3ην Νοεμβρίου. Τὴν εἶχε προϋπογράψει ὁ κ. Πεζόπουλος κατόπιν ἀδείας τοῦ Δ. Σ. καὶ ὑπὸ τὴν αἵρεσιν τῆς ἐγκρίσεως ὑπ’ αὐτοῦ. Ἀλλὰ ὁ κ. Δημητρακόπουλος συνῆλθεν ἀπὸ τὸ οἰκογενειακόν του ἀτύχημα ἐντὸς μηνός, ἔκαμε τοὺς ὑπολογισμούς του καὶ ὑπέβαλεν ἀναφορὰν εἰς τὰς 2 Δεκεμβρίου, ἤτοι εἰς διάστημα ἑνὸς μηνὸς ἀπὸ τῆς λήψεως τῆς ἀποφάσεως ἀπὸ τοὺς ἄλλους. Καὶ λέγει ὁ κ. Δημητρακόπουλος, ὅτι ἡ ἀμοιβὴ ποὺ ὑπελογίσθη εἶναι λογική. Θὰ ἦτο βεβαίως μικροτέρα ἐὰν εἴχομεν ἀπὸ τὴν ἀρχὴν ἀποφασίσει νὰ ἀναθέσωμεν τὰ ἔργα ἀπολογιστικῶς. Ὑπ’ αὐτὰς τὰς συνθήκας ἔρχεται καὶ τὸ ἐργολαβικὸν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον. Ἔχω λοιπὸν ἐκείνην τὴν στιγμὴν τὴν γνώμην ὁλοκλήρου τοῦ Δ. Σ. τῆς ΔΕΗ, τὴν γνώμην τῆς Γενικῆς Διευθύνσεως Ἠλεκτρισμοῦ, τὴν γνώμην τοῦ Γενικοῦ Γραμματέως ὁ ὁποῖος ἦτο Καθηγητὴς Πολυτεχνείου, ἤτοι τοῦ ἀειμνήστου Ἀσκητοπούλου. Ποίαν ἀντίθετον εἰσήγησιν εἶχον καὶ διὰ νὰ κάμω τί τὸ διαφορετικόν; Διότι δύο δικαιώματα εἶχον. Ἕνα νὰ τοὺς εἴπω, σᾶς παρακαλῶ «ξανασκεφθῆτε τὸ πρᾶγμα», ἢ νὰ τοὺς ἐλέγξω διότι ἔκαμαν κάποιαν ἀταξίαν. Ἀλλὰ ἐὰν τὸ ἔπραττον, κ. Πρόεδρε, θὰ ἔπραττον ἄσχημα διότι ἀπεδείχθη ἐκ τῶν ὑστέρων, ὅτι ἡ ἀπόφασις ἡ ληφθεῖσα τότε ἐπέφερεν ἄριστα ἀποτελέσματα. Λέγω ἄριστα καὶ ἀναλαμβάνω τὴν εὐθύνην τῶν λόγων μου ἀπέναντι τοῦ Σώματος. Δὲν ὑπῆρξεν ἕνας μάρτυς ἐπαΐων — δὲν ὁμιλῶ περὶ ἑνὸς δικηγόρου ὁ ὁποῖος ἐβάλθηκε νὰ ὁμιλῇ περὶ μεθόδων ἐκτελέσεως δημοσίων ἔργων — ὁ ὁποῖος νὰ μὴ κατέθεσεν εἴτε ἐνώπιον τῶν Δικαστηρίων, εἴτε ἐνώπιον τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς, ὅτι ὁ Μέγδοβας, ἐκ τῶν μέχρι σήμερον ἐκτελεσθέντων ἔργων, εἶναι ποιοτικῶς τὸ ἀρτιώτερον. Καὶ δεύτερον, ἀπὸ ἀπόψεως κόστους δὲν ὑπῆρξεν ἕνας ὁ ὁποῖος νὰ μὴ εἶπεν, ὅτι εἶναι εὔλογον. Δὲν ὑπῆρξεν ἕνας ὁ ὁποῖος νὰ τὸ ἀμφισβητήσῃ. Ἕνα χρόνο πρὶν φύγω ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ, τὸ 1962, ὅταν ἔκλειναν μετὰ τῆς OL–CO οἱ λογαριασμοί, ὁ ἴδιος ὁ κ. Δημητρακόπουλος ἐτόνισεν εἰς τὸ Δ. Σ., ὅτι τὸ κόστος ἦτο εὔλογον. Οἱ πάντες τὸ παρεδέχθησαν. Δὲν γνωρίζω πολλὰ ἔργα, εἴτε παλαιότερον ἐκτελεσθέντα, εἴτε καὶ σήμερον ἐκτελούμενα, τῶν ὁποίων τὸ κόστος νὰ συνεκρατήθη εἰς ὃ σημεῖον συνεκρατήθη τὸ κόστος τοῦ Μέγδοβα, βεβαίως χάρις εἰς τὰς ὑπηρεσίας, χάρις εἰς τὸν κ. Παπαλεονάρδον καὶ τὸ ἐπιτελεῖον του. Καὶ κατήντησεν ὁ Μέγδοβας διὰ τὸν ὁποῖον ὅπως σᾶς εἶπον καὶ προχθὲς θὰ ἔπρεπεν ὅλοι νὰ εἴμεθα ὑπερήφανοι, νὰ ἔχῃ λασπωθῆ. Θὰ τελειώσω μὲ τὴν ἑξῆς παρατήρησιν: Ὅτι ἐστηρίχθην ἐν τῇ προσπαθείᾳ μου νὰ συμβάλω καὶ ἐγὼ εἰς τὸν ἐξηλεκτρισμὸν τῆς Ἑλλάδος εἰς ἕνα ὅμιλον ἀνθρώπων ἀποτελούμενον πρῶτον ἀπὸ τὸ Δ. Σ. τῆς ΔΕΗ καὶ δεύτερον ἀπὸ τοὺς φυσικούς μου Συμβούλους εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας — εἰς τοὺς ὁποίους κατὰ βάσιν στηρίζεται καὶ ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις — καὶ καλὰ πράττει. Καὶ ἐπροχώρησα καὶ νομίζω, ὅτι ἐξετέλεσα κάποιο ἔργον. Καὶ ὅλοι αὐτοὶ οἱ κύριοι, ἀνέφερον, ἐξεταζόμενοι, ὅτι οὐδέποτε ἐθεώρησαν ὅτι συνέβη καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τῆς ὑπουργίας μου, εἴτε εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας, εἴτε εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ — εἴτε προκειμένου περὶ τῶν Γαλλικῶν πιστώσεων, εἴτε προκειμένου περὶ τοῦ Μέγδοβα — ἀνωμαλία τις. Εἶναι τοῦτο ἀληθὲς ἢ ὄχι; Διερωτῶμαι, ἐὰν ὁ κ. Βασιλᾶτος, ἐκαλεῖτο ὑπὸ τῆς Βουλῆς νὰ μὲ κατηγορήσῃ ἐνώπιον τοῦ Εἰδικοῦ Δικαστηρίου, ποῖον μάρτυρα θὰ ἔφερεν. Θὰ ἔφερεν ἔστω καὶ ἕνα; Ἀλλὰ περὶ αὐτῶν θὰ ὁμιλήσωμεν εἰς ἄλλην στιγμήν. Ὁ κ. Βασιλᾶτος, δὲν ἐνεθυμήθη τὰ ὅσα εἶχεν ὁ ἴδιος εἴπει καὶ τὰ ὁποῖα θὰ ἐπαναλάβω εἰς 10λεπτον ἀγόρευσιν, τὴν ὁποίαν σκέπτομαι νὰ κάμω ὅταν θὰ τελειώσῃ ἡ συζήτησις. Εἶπον, ὅτι ὁ κ. Βασιλᾶτος, δὲν ἐνθυμεῖται, ὅτι αὐτὸς ὁ ἴδιος εἶχε ζητήσει τὴν σύστασιν Ἐπιτροπῆς τῆς μορφῆς ἐκείνης τὴν ὁποίαν ἡμεῖς συνεστήσαμεν. Θὰ σᾶς φέρω αὔριον τὰ κείμενα καὶ θὰ τὰ ἀναγνώσωμεν. Αὔριον ἢ μεθαύριον, ἢ ὅποτε θέλετε. Καὶ θὰ ἴδητε, ὅτι ἀκριβῶς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐζήτησεν ὁ κ. Βασιλᾶτος αὐτὸ καὶ ἐγένετο. Καὶ ἐπειδὴ ἐγένετο, αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἐζήτησε, τότε, ὁ κ. Βασιλᾶτος, ἔρχεται σήμερα καὶ λέγει, ὅτι ἐκάμαμεν τὴν Ἐπιτροπὴν ἀπὸ τοὺς 3 δικαστικοὺς διὰ νὰ συγκαλύψωμεν — ἄκουσον! — τὸν Πεζόπουλον. Αὐτά, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λέγωνται εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ πρὸ παντὸς νὰ λέγωνται ἀπὸ σᾶς, κ. Πρόεδρε, τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς. Διότι σεῖς εἴχατε εἴπει, ὅτι βεβαίως ἐπελήφθη ἡ Δικαιοσύνη τῆς ὑποθέσεως. Ἀλλὰ ἐγώ, θέλω καὶ κάτι πάρα πάνω. Διότι ὑπάρχουν καὶ οἰκονομικαὶ ἀτασθαλίαι, τὸ εἴπατε ἐπὶ λέξει, ὅτι ὑπάρχουν οἰκονομικαὶ ἀτασθαλίαι, αἱ ὁποῖαι δὲν ἐμπίπτουν ἐνδεχομένως εἰς τὸν ποινικὸν νόμον. Καὶ πρέπει δι’ αὐτὸ νὰ κάμετε μίαν Ἐπιτροπήν, ἀπὸ ἕνα Ἀρεοπαγίτην καὶ δύο Ἐπιθεωρητὰς τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν, διότι εἴχομεν στοιχεῖα περὶ τῆς ὑπάρξεως τοιούτων ἀνωμαλιῶν. Ἐκεῖνα τὰ στοιχεῖα ποὺ ἀνεφέρατε, εἶχον προκύψει τὶς 5 τελευταῖες ἑβδομάδες. Καὶ ἐπειδὴ προέκυψαν καὶ εὕρομεν καὶ ἡμεῖς, ὅτι ἦτο ἀνάγκη νὰ γίνῃ διοικητικὸς ἔλεγχος ὑπὸ ἀμερολήπτου ὀργάνου, ἀποτελουμένου ἀπὸ ἀνωτάτους δικαστικούς, δὲν ἐκάμαμεν κάν, ἐκεῖνο ποὺ προετείνατε σεῖς, ὁ ὁποῖος εἴπατε νὰ πάρωμεν ἕνα Ἀρεοπαγίτην, τὸν ὁποῖον θὰ διωρίζαμεν βάσει τοῦ παγίου νόμου, συνοδευόμενον ἀπὸ 2 Διευθυντὰς τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν καὶ νὰ τὸν στείλωμεν ἐκεῖ νὰ κάμῃ ἔλεγχον, ἀλλὰ ἐπήραμεν 3 ἀνωτάτους δικαστικούς, τοὺς ὁποίους ὥρισεν ἡ Ὁλομέλεια τῶν Σωμάτων καὶ τοὺς ἐστείλαμεν διὰ νὰ κάμουν ἔλεγχον. Καὶ ταυτοχρόνως ἐλάβαμεν τὸ σκληρότερον διοικητικὸν μέτρον, τὸ ὁποῖον ἠδυνάμεθα ἐκείνην τὴν στιγμήν. Δὲν φρονῶ, κατόπιν ὅλων αὐτῶν, ὅτι δύναται νὰ εὐσταθήσῃ ἡ περὶ παραβάσεως καθήκοντος, συνεργίας κλπ. κατηγορία, τὴν ὁποίαν ἐπεχείρησε νὰ στηρίξῃ ἐναντίον μου ὁ κ. Βασιλᾶτος. Νομίζω, ὅτι δι’ ἀπόψε ἀρκοῦν αὐτά. Διότι ἐγὼ πιστεύω, ὅτι ὕστερα ἀπὸ τὴν ἀγόρευσιν τοῦ κ. συναδέλφου, ἀπὸ τὴν ἀγόρευσιν τὴν ἰδικήν μου καὶ ἀπὸ τὴν ἀνταπάντησιν τὴν ἰδικήν μου, πιστεύω, ὅτι δὲν μένει εἰς ὅλους ὅσοι θέλουν νὰ ἴδουν ἤρεμα τὰ πράγματα, καμμία ἀμφιβολία ἢ ἐὰν ἀπομένῃ δὲν ἔχει τις παρὰ νὰ προσφύγῃ εἰς τὰ ἔγγραφα. Δὲν ἐπικαλοῦμαι κανενὸς τὴν μαρτυρίαν. Καὶ δέχομαι νὰ στηριχθῶμεν εἰς 2 πράγματα, εἰς τὰ χαρτιά, εἰς τὰ κείμενα καὶ εἰς τὸ μυαλό μας. Οὔτε τὰ κείμενα μόνα σημαίνουν τίποτα, οὔτε τὸ μυαλὸ μόνον, αἰωρούμενον ὑπεράνω τῶν πάντων, ἐν εἴδει περιστερᾶς δύναται νὰ ἐμπνεύσῃ τὴν ἀλήθειαν. Ἡ ἀλήθεια προκύπτει ἀπὸ ἕνα συνδυασμὸν πραγματικῶν περιστατικῶν, ἐγγράφων, γεγονότων, ἐπὶ τῶν ὁποίων σκέπτεται κανεὶς μὲ σύστημα, μὲ συνέπειαν, μὲ αἴσθημα εὐθύνης. Προσεπάθησα νὰ ὁμιλήσω καὶ προχθὲς καὶ σήμερον καὶ θὰ ἐμμείνω εἰς αὐτὸν τὸν τόνον, μὲ ὅσην δύναμαι φυσικά, ἀντικειμενικότητα. Βεβαίως, εἰς τὴν ἰδικήν σας κρίσιν ὑπόκειται τὸ θέμα. Ἀλλὰ καὶ ἡ ἰδική σας κρίσις ὑπόκειται εἰς τὴν κρίσιν γενικώτερον τοῦ λαοῦ.
§143Τ. ΚΕΦΑΛΛΗΝΟΣ. Τὸν λόγον, κ. Πρόεδρε.
§144ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, κ. συνάδελφε, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ σᾶς δώσω τὸν λόγον. Ἐὰν συνεχισθῇ ἡ συζήτησις, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ καλέσω τὸν ἑπόμενον ἐγγεγραμμένον κ. Παπακωνσταντίνου. Δὲν εἶναι δυνατόν, νὰ ζητοῦν τὸν λόγον συνάδελφοι μὴ ἐγγραφέντες.
§145Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἴχομεν εἴπει πρὸ ἡμερῶν, ὅτι εἰς τὸ τέλος τῆς συνεδριάσεως εἶναι δυνατὸν συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι δὲν θέλουν νὰ ἐγγραφοῦν — βεβαίως ὁ κ. συνάδελφος ὡμίλησε, φυσικά, ὡς εἰσηγητὴς — ἀλλὰ θέλουν νὰ θέσουν ἐρωτήματα, νὰ λαμβάνουν τὸν λόγον. Ἑπομένως, δὲν ἠμπορεῖ νὰ ζητήσητε νὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Παπακωνσταντίνου, ἀλλὰ ἁπλούστατα πρέπει νὰ ἀφήσητε νὰ θέσουν ἐρωτήματα ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι παρίστανται.
§146ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τ. Κεφαλληνός, ἔχει τὸν λόγον.
§147Τ. ΚΕΦΑΛΛΗΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος κ. Ἰορδάνογλου, ἐπεκαλέσθη ἕνα βιβλίο ποὺ ἀναφέρεται εἰς ἔργα τῆς ECI. Μᾶς εἶπεν ἐπίσης, ὅτι τὸ βιβλίον αὐτὸ περιῆλθε τυχαίως εἰς χεῖρας του. Τοῦτο μοῦ προκαλεῖ τὴν ἀπορίαν, διότι εἶναι τὸ μοναδικὸν βιβλίον ποὺ εὑρίσκεται ἐν Ἑλλάδι καὶ εἶναι τὸ βιβλίον ποὺ ὑπέβαλεν ἡ Ἑταιρεία ECI εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Κουτσοκώστα καὶ ἀπερρίφθη.
§148Ι. ΙΟΡΔΑΝΟΓΛΟΥ. Κύριε συνάδελφε, τὸ βιβλίον αὐτὸ ἐδημοσιεύθη τὸ 1965.
§149Τ. ΚΕΦΑΛΛΗΝΟΣ. Σᾶς ἐρωτῶ τὰ ἔργα αὐτὰ πότε ἐξετελέσθησαν; Πρὸ ἢ μετά;
§150Ι. ΙΟΡΔΑΝΟΓΛΟΥ. Μετά.
§151Τ. ΚΕΦΑΛΛΗΝΟΣ. Μετά; Ἀλλὰ ἐμεῖς ὁμιλοῦμεν διὰ τὴν ECI ὅπως ἦταν τότε. Πέραν αὐτοῦ ὑπάρχουν αἱ συνομιλίαι μεταξὺ ECI καὶ EBASCO κατὰ τὰς ὁποίας ἡ διαφορὰ ἦτο 600.000 ἀλλὰ καὶ πάλιν ὅταν ὑπεχώρησεν ἡ EBASCO τὸ ἄνοιγμα ἔμεινε 200.000 δολλάρια. Καὶ πάλιν, κ. Πρόεδρε, ἀπευθύνομαι εἰς τὸν κ. Παπαληγούραν μὲ στοργὴν καὶ τὸν ἐρωτῶ. Εἴπατε, κ. Παπαληγούρα, ὅτι θέλετε νὰ πιστέψωμεν, ὅτι ὑπάρχουν ὡρισμέναι στιγμαὶ ποὺ ὁ κάθε ἕνας ἀπὸ ἐμᾶς δὲν κρίνει μόνον μὲ τὰ ἔγγραφα καὶ μὲ τὸ μυαλὸ ἀλλὰ καὶ μὲ τὴν συνείδησιν. Καὶ ἐγὼ αὐτὴν τὴν στιγμὴν μόνον μὲ τὴν συνείδησίν μου κρίνω. Εἴπατε, κ. συνάδελφε, ὅτι σπεύδομεν ὅταν θεωροῦμεν δεδομένον ὅτι ὁ Πεζόπουλος ἔλαβε 5%. Ἀλλὰ ἐμεῖς, κ. συνάδελφε, δὲν τὸ βγάλαμεν ἀπὸ τὸ μυαλό μας. Καλοπίστως τὸ βγάλαμε ἀπὸ τὸ πόρισμα τῶν τριῶν δικαστῶν, διότι αὐτοὶ οὔτε κὰν τὸ συζητοῦν. Τὸ παίρνουν ὡς δεδομένον, ὅτι ὁ Πεζόπουλος ἔλαβε χρήματα. Θὰ τὸ ἔλεγον τρεῖς δικαστικοί, διότι αὐτὸ ἰσχυρίσθη ὁ κ. Παπαληγούρας, θὰ τὸ ἔλεγον τὸ 1957;
§152Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁπότε ὁλόκληρον τὸ Συμβούλιον περιλαμβανομένων τῶν κ.κ. Δημητρακοπούλου, Γαλάνη κλπ., δὲν τὸ εἶπον, μόνον ἔτσι τὸ ἔθεσεν ὁ κ. Παπαληγούρας.
§153Τ. ΚΕΦΑΛΛΗΝΟΣ. Κύριε Ἀρχηγὲ τῆς Ε.Ρ.Ε., ἐγὼ δέχομαι ὅτι ἐτέθη οὕτως. Ἀλλὰ καὶ τὸ 1962 ὅταν ἐσταμάτησεν ἡ συγκέντρωσις τῶν στοιχείων βάσει τῶν ὁποίων ἐδημιουργήθη πεποίθησις εἰς τοὺς τρεῖς ἀνωτάτους δικαστικούς, ἦσθε ἀκόμη εἰς τὴν ἐξουσίαν καὶ εἴχατε ὅλον τὸν καιρὸν καὶ ὅλην τὴν δύναμιν νὰ λάβετε μέτρα. Εἰς τοὺς κ.κ. ἀνωτάτους δικαστικοὺς παρεδόθη μία δικογραφία τοῦ 1962, ἔκριναν βάσει τῶν στοιχείων ποὺ εἶχον συγκεντρωθῆ ἕως τότε· ἐπ’ αὐτοῦ ἐὰν σφάλλω, διορθώσατέ με.
§154Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Τὴν μὲν πρώτην παρατήρησιν σᾶς τὴν ἔκαμεν ὁ Πρόεδρος κ. Κανελλόπουλος, ἐδῶ ὡς πρὸς ἐμὲ γεννᾶται τὸ ἑξῆς θέμα. Ἐλπίζω νὰ μὲ τιμήσετε διὰ τῆς ἐπαρκοῦς προσοχῆς ὅλοι εἰς τὴν αἴθουσαν διὰ νὰ ἐννοήσετε αὐτὸ τὸ ἁπλούστατον. Εἶπον, ὅτι τὸ 1957 ποὺ προσεκομίσθη ἡ πληροφορία Παπαδούκα — ἀνεξαρτήτως τοῦ ἐὰν εἶναι ἔνοχος ὁ κ. Πεζόπουλος ἢ ὄχι— οὐδεὶς ἐπίστευεν ὅτι εἶναι. Θεωρεῖται ἡ προσκομισθεῖσα τὸ 1957 ὑπὸ τοῦ κ. Παπαδούκα εἴδησις ὡς συκοφαντική. Ὄχι ὅτι ἦτο συκοφάντης ὁ κ. Παπαδούκας, ἀλλὰ ὅτι ἦτο συκοφάντης ὁ ἄνθρωπος τῆς OL–CO. Αὐτὸς οὗτος ὁ κ. Παπαδούκας ταῦτα ἐπίστευε.
§155Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἢ ἴσως ἕνας τῶν μεσαζόντων, ὁ ὁποῖος τὰ εἶπεν εἰς τὴν Ἑταιρείαν.
§156Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Δὲν ἠξεύρω ποῖος ἦτο, ἀλλὰ τέλος πάντων συκοφαντικὴ ἦτο ἡ πληροφορία κατὰ τὸ περιεχόμενον αὐτῆς. Αὐτὸ τὸ ἐπίστευσαν ἅπαντες. Ἀρκεῖ νὰ διαβάσετε τὰ πρακτικὰ καὶ τὸ ἡμερολόγιον τοῦ κ. Δημητρακοπούλου. Εἶπον λοιπόν, ὅτι ταῦτα πάντα εἶναι ἔγγραφα. Ἔγγραφα εἶναι ἐπίσης τὰ πρακτικὰ τῆς Βουλῆς τοῦ 1962 ὅπου εἴδατε πῶς συμπεριεφέρθην. Δὲν εἶχα κανένα λόγον, κ. συνάδελφοι νὰ παριστάνω κωμωδίαν δυναμένην νὰ ἀποκαλυφθῇ ἐντὸς ἑνὸς λεπτοῦ. Μόλις εἶπεν ὁ κ. Μητσοτάκης γιὰ τὰ πρακτικά, μετὰ μίαν ὥραν ἐπῆγεν ὁ κ. Ζησάκης, εὑρῆκε τὰ πρακτικὰ καὶ τὴν ἑπομένην σᾶς τὰ ἔφερα. Διὰ ποῖον λόγον θὰ ἔπαιζα αὐτὴν τὴν κωμωδίαν καὶ δὲν θὰ σᾶς ἔλεγα τὸ 1962 αὐτὸ τὸ ἁπλοῦν ἐὰν τὸ ἐγνώριζα, τοῦτο τὸ ἁπλούστατον, ὅτι δηλαδὴ κύριοι ἀντέδρασα, ὅπως ἀντέδρασαν τὸ 1957 ὅλα τὰ μέλη τοῦ Δ. Σ. οὕτω ἀντέδρασα καὶ ἐγώ; Πρέπει ὅταν κρίνωμεν τοιαύτην ὑπόθεσιν νὰ ἔχωμεν τὴν ἱκανότητα νὰ μεταφερθῶμεν εἰς τὸν χρόνον τὸν τότε. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὲ κρίνετε μὲ τὰ κριτήρια τοῦ 1965 διὰ γεγονότα ποὺ ἔγιναν τὸ 1957. Διὰ τοῦτο πιστεύω ὅτι ἡ κρίσις σας εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ ὑπῆρξε πλήρως λανθασμένη. Ποία ἦτο ἡ ἐξήγησις σᾶς τὴν εἶπα, ὑπάρχει τριπλῆ ἐξήγησις. Ἠμπορεῖ κακοπίστως νὰ μοῦ ἀπεκρύβησαν, ἠμπορεῖ κακοπίστως νὰ μοῦ ἐλέχθη κάτι τόσον ἀορίστως, εἰς τὸ ὁποῖον ὄντως νὰ μὴ ἀντέδρασα, ἠμπορεῖ κακοπίστως τέλος— καὶ αὐτὸ δὲν ἀποκλείεται ὅπως εἶπεν ὁ κ. Ράλλης ἀπὸ τοῦ βήματος— λόγῳ συμπλέγματος τὸ ὁποῖον εἶχεν ἐκείνην τὴν στιγμὴν ὁ κ. Διευθυντής, λόγῳ τῆς ψυχολογικῆς του καταστάσεως, νὰ μοῦ τὸ εἶπε κατὰ τρόπον τόσον ἀφῃρημένον, ὥστε ὄντως νὰ ἀντέδρασα ἔτσι. Ἕνα εἶναι βέβαιον ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μοῦ εἶπον τοιαύτας λεπτομερείας περὶ δευτέρου ἀκουστικοῦ καὶ πρὸ πάντων περὶ 5% ἐκ τοῦ ὁποίου ποσοστοῦ θὰ ἐλάμβανε, ποῖος; Ἕνας Γενικὸς Διευθυντὴς τῆς ΔΕΗ καὶ τὸ περιστατικὸν αὐτὸ νὰ τὸ ξεχνοῦσα. Ἦτο ἀδύνατον νὰ μοῦ ἔγινε τοιαύτη διήγησις. Ἐὰν μοῦ ἔγινε διήγησις κατὰ τὸν αʹ ἢ βʹ τρόπον περὶ αὐτοῦ δὲν ἠμπορῶ νὰ ἀναλάβω τὴν εὐθύνην. Δὲν χρειάζεται πολὺ σκέψις καὶ φιλοσοφία. Προκύπτει ἄλλωστε καὶ ἀπὸ τὴν στάσιν μου εἰς τὰς συνεδριάσεις τοῦ 1962, ἐὰν ὑπεβάλεσθο εἰς τὸν κόπον νὰ ἀναγνώσετε τὰ πρακτικά. Πόσον διάφορος καὶ ἐπιεικεστέρα ὑπῆρξεν ἡ κρίσις μου τὴν πρώτην στιγμὴν ποὺ εὑρῆκα τὰ χαρτιά. Διατί; Διότι τὴν πρώτην στιγμὴν ἐντυπωσιάσθην ἀπὸ τὸ γεγονὸς ὅτι ὅλα τὰ μέλη τοῦ Δ.Σ. εἶπον ὅτι κατ’ οὐσίαν δὲν συμβαίνει. Μία συκοφαντικὴ εἴδησις ἦλθε καὶ τοιαῦται συκοφαντικαὶ εἰδήσεις καταφθάνουν 20 τὴν ἡμέραν. Τὴν ἑπομένην ὑπῆρξα αὐστηρός. Ἢ μᾶλλον «ἔκοψα τὴν κουβέντα» καὶ εἶπα δὲν πρέπει νὰ γίνεται συζήτησις καὶ χρειάζεται ἔρευνα διότι ἤρχισα νὰ ἀνακαλύπτω τὰς ἀνωμαλίας τῶν ἐγγράφων, εἰς τὰς ὁποίας ἄλλωστε, δὲν ἀποδίδω σήμερον πλέον καὶ μεγάλην σημασίαν. Ἀλλὰ καὶ τὸ πασίδηλον ὅτι ἐτήρησα αὐτὴν τὴν στάσιν τὴν ὁποίαν ἐτήρησα ἔναντι τῶν γαλλικῶν πιστώσεων, ἠμφισβήτησεν ὁ κ. Βασιλᾶτος, εἰπὼν ὅτι ἤμην τόσον μωρὸς ὥστε νὰ τηρήσω τὴν στάσιν αὐτὴν ἐξ ἀντιπαθείας τότε πρὸς τὸν κ. Μαρκεζίνην, ἡ ὁποία ἐὰν ὑπῆρχε τὸ 55 δὲν ὑπῆρχε τὸ 56, τὸ 57, τὸ 58. Ἀλλὰ καὶ τί σημασίαν θὰ εἶχεν αὐτό; Ἐγκαλοῦμαι μήπως διότι τὸ 55 πράγματι εἶχα ἔλθει πρὸς στιγμὴν εἰς ρῆξιν μὲ τὸν κ. Μαρκεζίνην; Εἶναι κουβέντες αὐτές; Ἐπειδὴ κατέθεσεν αὐτὸ ὁ κ. Πεζόπουλος ὅτι δηλαδὴ ἀντετάχθην τὸ 55 εἰς τὰς γαλλικὰς πιστώσεις διότι ἦλθον εἰς ρῆξιν μὲ τὸν κ. Μαρκεζίνην. Καὶ λοιπόν; Ἔχετε νὰ μοῦ καταλογίσετε μίαν ἀξιόμεμπτον πρᾶξιν; Ἐγὼ ἐχάραξα γραμμήν, ἔκαμα πολιτικὴν εἰς τὸν ἐξηλεκτρισμὸν καὶ ἐπιτρέψατέ μου νὰ εἴπω ὅτι ἔδωκα μίαν νέαν μορφὴν εἰς τὴν ΔΕΗ. Ἀλλοιῶς τὴν παρέλαβα καὶ ἀλλοιῶς τὴν παρέδωσα. Δὲν εἶχε τὴν Πάουερ ἡ ΔΕΗ. Δὲν εἶχε τὴν ἑνιαίαν τιμήν. Ὅλα αὐτὰ ἔγιναν φυσικὰ μέσα εἰς ἕνα πρόγραμμα πιστοδοτήσεως. Ποίαν γραμμὴν ἠκολούθησα εἰς αὐτὰς τὰς πιστοδοτήσεις; Δὲν τὴν εἴδατε τὸ 54, δὲν τὴν εἴδατε τὸ 55 εἰς τὰς διαπραγματεύσεις μὲ τοὺς Γάλλους, δὲν τὴν εἴδατε εἰς τὰς δύο διαπραγματεύσεις τὸ 56, 57; Σταματήσατε εἰς τὰ 32 χιλιάδες δολλάρια; Ἢ εἰς τὸν συμβιβασμὸν τὸν ὁποῖον εἶχε δεχθῆ ὁ κ. Δημητρακόπουλος ὁ ἴδιος διὰ τὰς γεννητρίας; Ὁμιλεῖτε καὶ μὲ κατηγορεῖτε διὰ 32 χιλιάδες δολλάρια, ὅταν τὸ ἴδιο καλοκαίρι, ἐπήγαινα ὁ ἴδιος εἰς τὴν Γερμανίαν καὶ προσέφερα τὸν Μέγδοβα;
§157ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Θανόπουλος ἔχει τὸν λόγον.
§158ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι, νὰ διακόψωμεν.
§159Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Συνεδριάζομεν ἀπὸ τὰς 7. Ἐπὶ 7 περίπου ὥρας ὡμίλησαν οἱ κατήγοροι καὶ μόνον ἐπὶ μίαν ὥραν περίπου ὁ κ. Πιπινέλης. Θὰ παρακαλέσω καὶ ὑμᾶς, κ. Πρόεδρε, καὶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ σκεφθῆτε. Καὶ φθάνομεν μέχρι τοῦ σημείου ὁπότε ὁ κ. Ἡλιοῦ, ὁ ὁποῖος ἐκπροσωπεῖ τὸ κόμμα, τὸ ὁποῖον ἐπὶ τόσας ὥρας ὡμίλησε διὰ τοῦ κ. Ἡλιοπούλου, ὁ ὁποῖος ὡμίλησεν ἐπὶ 2 ὥρας τὴν Παρασκευὴν καὶ 2 ὥρας ἀπόψε, φθάνομεν μέχρι τοῦ σημείου νὰ θέλῃ νὰ παρεμποδίσῃ μίαν παρέμβασιν ἑνὸς μέλους τοῦ κόμματος τῆς Ε.Ρ.Ε., ἡ ὁποία θὰ διαρκοῦσε 5 ἢ 10 λεπτά. Κύριε Πρόεδρε, ἐπισημαίνω αὐτὸ τὸ γεγονός. Εἶναι χαρακτηριστικὸν κάποιας μεταβολῆς εἰς τὴν λειτουργίαν τοῦ Κοινοβουλίου. Τὸ Κοινοβούλιον βασίζεται εἰς τὰς δημοκρατίας καὶ αἱ δημοκρατίαι προϋποθέτουν ἰσονομίαν καὶ ὅταν μάλιστα μία συντριπτικὴ πλειοψηφία καταγγέλλει μίαν μειοψηφίαν. Καὶ αὐτὸ εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μὲ ἔκαμε νὰ ὑποστῶ τὴν μεταφορὰν τοῦ ἐκνευρισμοῦ τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ νὰ ἐκνευρισθῶ καὶ ἐγώ, ὅταν εἶδον ὅτι δὲν ἠθέλησε αὐτὸ τὸ πρᾶγμα νὰ τὸ ἀναγνωρίσῃ, ὅτι δηλ. ὑφίσταται μία μειοψηφία αὐτὴν τὴν συντριπτικὴν ἀπὸ ἀπόψεως ἀριθμοῦ ἐπίθεσιν καὶ εἶναι κατ’ ἀνάγκην εἰς τὴν διάκρισιν τῆς πλειοψηφίας, ἔ! τότε νομίζω, θὰ πρέπει νὰ τηροῦνται αὐτοὶ οἱ βασικοὶ τύποι ἔτι μᾶλλον, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι τύποι, ἀποτελοῦν οὐσίαν. Θὰ σᾶς παρακαλέσω, κ. Πρόεδρε, διὰ τὴν αὐριανὴν συνεδρίασιν, καὶ πέραν αὐτῆς ἄλλως τε θὰ ἔχωμεν συνέχειαν, διότι θὰ συζητήσωμεν τὸ θέμα τῶν μυστικῶν κονδυλίων, νὰ δεχθῆτε, ἢ νὰ θελήσετε νὰ ὑποδείξετε ἄλλην τακτικήν. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὁμιλοῦν ἐπὶ τόσας ὥρας οἱ ρήτορες τῆς κατηγορίας καὶ νὰ μὴ ἔχουν τὸν χρόνον ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦν τὴν καταπιεζομένην μειοψηφίαν νὰ μὴ ὁμιλήσουν πέραν τῆς μιᾶς ὥρας εὑρισκόμενοι ἐπὶ 8ωρον εἰς τὴν αἴθουσαν κατὰ τὴν ἀποψινὴν συνεδρίασιν. Ἐπὶ 6½, σχεδὸν 7 ὥρας ὁμιλεῖ ἡ κατηγορία καὶ ἐπὶ μίαν ὥραν κατώρθωσε νὰ λάβῃ τὸν λόγον ἡ ὑφισταμένη τὴν συμπίεσιν καὶ πίεσιν μειοψηφία. Διαμαρτύρομαι καὶ παρακαλῶ ἀπὸ αὔριον νὰ ἐπιβάλετε νέαν τακτικήν.
§160Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι προσωπικὸν ζήτημα, διότι παρερμηνεύθη μία παράκλησίς μου νὰ τελειώσωμεν δι’ ἀπόψε. Ὅταν ὁ κ. Μάρτης ἐζήτησε δι’ ἐπιστολῆς του νὰ ὁμιλήσῃ εἶπον ὅτι εἶναι αὐτονόητον. Ὁ κ. Παπαληγούρας ὡμίλησεν ἐπὶ 4 ὥρας καὶ ἔχει δικαίωμα νὰ ὁμιλήσῃ ἐπὶ 8 ὥρας καὶ ὅσας φορὰς διέκοψε τὸν ἠκούσαμεν μετὰ πάσης προσοχῆς καὶ καμμίαν ἀνυπομονησίαν. Κύριε Ἀρχηγὲ τῆς Ε.Ρ.Ε., σᾶς βεβαιῶ, ὅτι ὑπὸ τὴν ἔννοιαν ὅτι τὸ 8ωρον ἀπὸ τὰς 7 παρὰ τέταρτο μέχρι τὰς 3 παρὰ τέταρτον, εἶναι σχεδὸν 8ωρον, ἐρχόμενον μετὰ ἀπὸ 8 ἢ 10 ὥρας ἐργασίας πρωϊνῆς ἐδημιούργησε, κατὰ τὴν ἐντύπωσίν μου, κάματον τοῦ Σώματος. Δὲν εἶπον, ὅτι πρέπει ν’ ἀποκλεισθῇ ὁ λόγος εἴτε ἀπὸ τὸν κ. Θανόπουλον, ἢ ἀπὸ οἱονδήποτε ἄλλον. Πρὸς Θεοῦ, εἶναι κάτι τὸ ὁποῖον δὲν περνάει ἀπὸ τὸ μυαλὸ κανενὸς εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Ἑπομένως, ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Ρ.Ε. μοῦ ἀπέδωσε κάτι τὸ ὁποῖον δὲν ἀνταποκρίνεται εἰς τὴν σκέψιν μου. Ἐδόθη μέχρι τώρα ἀπόλυτος ἄνεσις καὶ κατὰ πᾶσαν περίπτωσιν πρέπει νὰ δοθῇ ἀπόλυτος ἄνεσις εἰς τὴν παράταξιν ἐκείνην ἰδίως.
§161ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καὶ ἐγὼ συμφωνῶ μὲ τὰς ἀρχὰς ποὺ διετύπωσεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΡΕ, διότι τὰς ἐφήρμοσα ἐμπράκτως καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τῆς συζητήσεως. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἰσοτιμίαν δὲν ἠμποροῦμεν νὰ τὴν κρίνωμεν εἰς τὰς 4–5 ὥρας τῆς μιᾶς συνεδριάσεως, ἀλλὰ ἐν τῷ συνόλῳ τῆς συζητήσεως. Οὐδεὶς δὲ περιωρίσθη ἀπόψε, πάντως ἡ παρατήρησις τοῦ κ. Ἡλιοῦ ἦτο λόγῳ καμάτου.
§162Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν διετύπωσα διαμαρτυρίαν ἀπέναντί σας καὶ ὡς ἀφορμὴν ἐχρησιμοποίησα τὴν παράκλησιν τοῦ κ. Ἡλιοῦ. Παραδέχομαι καὶ ἐγώ, ὅτι ὑπάρχει κάματος, μὲ τὴν διαφοράν, ὅτι ὁ κάματος αὐτὸς δὲν μᾶς ἐμποδίζει νὰ παραμένωμεν καὶ νὰ συζητοῦμεν ἐπὶ 20 λεπτὰ ἐνῷ θὰ εἶχεν ἤδη εἴπει τὰ ὀλίγα λόγια ὁ κ. Θανόπουλος. Ἔστω— σβήνω τὸ ἔστω— παραδέχομαι πράγματι, ὅτι ὁ κ. Ἡλιοῦ σᾶς ἐπρότεινε νὰ διακόψωμεν τὴν συνεδρίασιν λόγῳ καμάτου, ἀλλὰ σᾶς ἐρωτῶ: Θὰ θελήσετε ἀπὸ αὔριον νὰ παρακαλέσετε, ἀλλὰ τὴν παράκλησίν σας νὰ τὴν συνδυάσετε μὲ κάποιαν ἐπιμονήν; Γνωρίζω, ὅτι τὸ ἐπράξατε καὶ σήμερον πρὸ τῆς συνεδριάσεως, τὸ ἐπληροφορήθην καὶ εἴπατε νομίζω— ἔτσι ἐπληροφορήθην— εἰς τὸν κ. Ἡλιόπουλον, ὅτι ὡμίλησε 2 ὥρας, ἐὰν θελήσῃ δὲ νὰ ὁμιλήσῃ ἄλλας 2 ὥρας καταντᾷ νὰ μὴ εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις κατὰ τὸν κανονικὸν ἐκεῖνον ρυθμόν, ὁ ὁποῖος ἐπιβάλλεται διὰ νὰ ὑπάρχῃ ἰσονομία εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Εἴδατε ὅτι ἐκτὸς τοῦ κ. Παπαληγούρα, ὁ ὁποῖος εἶναι ὁ μόνος ἐν τῇ αἰθούσῃ Ὑπουργὸς ποὺ ἐγκαλεῖται καὶ διὰ τὸν ὁποῖον καὶ ὁ κ. Ἡλιοῦ ἔσπευσε καὶ εἶπεν ὅτι ὄχι μόνον 4 ἀλλὰ καὶ παραπάνω ὥρας δικαιοῦται νὰ ὁμιλήσῃ, ἐκτὸς, τοῦ κ. Παπαληγούρα, οἱ ἄλλοι ὁμιληταὶ τῆς ΕΡΕ ὡμίλησαν ἀπὸ ¾ ἕως, τὸ πολύ, 2 ὥρας καὶ κακῶς ἔφθασαν καὶ εἰς τὰς 2 ὥρας. Ἐὰν δὲν ἔφθαναν οἱ κατήγοροι, τινὲς ἐξ αὐτῶν ὄχι ἅπαντες, εἰς 3 καὶ 4 ὥρας δὲν θὰ ὡμιλοῦσαν καὶ αὐτοὶ 2 ὥρας. Ἀλλὰ σᾶς λέγω καὶ κάτι ἄλλο. Ὡμίλησε 4 ὥρας ὁ κ. Ἡλιόπουλος καὶ 4 ὥρας ὁ κ. Βασιλᾶτος. Ὡμίλησαν ὅμως καὶ προηγουμένως ἄλλοι ἐκ τῶν κ.κ. συναδέλφων ἐπὶ τῶν αὐτῶν θεμάτων. Δύο μέλη τοῦ αὐτοῦ Συλλόγου ὁ ὁποῖος συνέταξε τὴν παραπεμπτικὴν πρότασιν τῆς Ἐπιτροπῆς· εἶναι, δηλαδή, ἡ πλειοψηφία τῆς Ἐπιτροπῆς. Θὰ ἦτο ἑπομένως κάλλιστα δυνατὸν νὰ μὴ ἐπαναλάβῃ καὶ δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπαναλάβῃ ὁ κ. Βασιλᾶτος ὅσα ἐπὶ τῶν θεμάτων τοῦ ἀλουμινίου ἢ τῶν θεμάτων τῶν Κρεμαστῶν εἶπον τὰ ἄλλα μέλη, με τὰ ὁποῖα συνειργάσθη. Τὸ αὐτὸ ἔπραξε καὶ ὁ κ. Ἡλιόπουλος. Ἐπανέλαβε, ἐπὶ ὥρας, ταλαιπωρήσας τὴν Βουλήν, τὰ ἴδια πράγματα. Καὶ ἐπανέλαβε τετράκις μάλιστα ὡρισμένας φράσεις καὶ σκέψεις, ταλαιπωρήσας τὸ Σῶμα καὶ βεβαίως δὲν κατέστη δυνατὸν εἰς τὴν μειοψηφίαν, τὴν ὑφισταμένην αὐτὴν τὴν συμπίεσιν καὶ καταπίεσιν νὰ λάβῃ τὸν λόγον πέραν τῆς μιᾶς ἢ τῆς μιᾶς καὶ ἡμισείας ὥρας. Ἐὰν ἀθροίσωμεν, πέραν τῆς παρεμβάσεώς μου αὐτῆς, ἡ ὁποία εἶναι ἐκτὸς προγράμματος, ὅλα ὅσα εἶπεν ὁ κ. Πιπινέλης, ὁ ὁποῖος ἔκαμε γενικωτέρας μορφῆς ἀγόρευσιν, καὶ ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης καὶ ὁ κ. Παπαληγούρας, διακόπτοντες, καὶ ἐὰν θέλετε προσθέσετε καὶ τὰ 10 λεπτὰ κατὰ τὰ ὁποῖα διήρκεσεν ἡ διένεξίς μου— ἂς χρησιμοποιήσω τὴν λέξιν αὐτὴν — μὲ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, εὑρισκόμεθα εἰς πολὺ μειονεκτικὴν θέσιν. Νομίζω, λοιπόν, κ. Πρόεδρε, ὅτι αὔριον θὰ ὑπάρξῃ ἀλλαγὴ τακτικῆς. Δι’ αὐτὸ ἐπιμένω. Δὲν διατυπώνω ἀπέναντί σας διαμαρτυρίαν. Διαμαρτυρίαν διατυπώνω διὰ τὸ γεγονὸς ὅτι μέλη τοῦ Κοινοβουλίου καὶ μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς ἔκαμαν αὐτὴν τὴν συστηματικὴν ἐπανάληψιν τῶν αὐτῶν πραγμάτων καταλαμβάνοντες τὸν χρόνον τῶν συνεδριάσεων διὰ τῆς συστηματικῆς ἐκ μέρους των προβολῆς διὰ τῶν αὐτῶν ἢ ἄλλων λέξεων τῶν ἰδίων ἐπιχειρημάτων, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ὑπεχρέωσε καὶ τὸν κ. Παπαληγούραν, ἀνακεφαλαιωτικῶς, ἀπόψε νὰ εἴπῃ, περίπου, τὰ ἴδια, τὰ ὁποῖα εἶχεν εἴπει. Δὲν θὰ τὰ ἔλεγεν ἐὰν δὲν ἐπανελάμβανεν ἐπὶ 4ωρον τὰ ἴδια ὁ κ. Βασιλᾶτος καὶ ἂν ὁ κ. Ἠλιόπουλος δὲν ἐπανελάμβανε τὰ ἴδια ἐπὶ τόσας ὥρας, διότι τὰ εἶχεν ἤδη εἴπει. Λοιπόν, θὰ παρεκάλουν αὔριον, ἂν εἶναι δυνατόν, νὰ ἀλλάξωμεν τὴν τακτικὴν αὐτήν.
§163Ι. ΚΟΥΤΣΟΧΕΡΑΣ. Νὰ ὁρίσωμεν ἓν χρονικὸν διάστημα.
§164Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως, ὄχι εἰς βάρος τοῦ κ. Παπακωνσταντίνου. Εἶναι τὸ τελευταῖον μέλος τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς, τὸ ὁποῖον θὰ ὁμιλήσῃ. Ἑπομένως, θὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα νὰ κάμῃ χρῆσιν τοῦ χρόνου του, ὅπως νομίζει. Εἶμαι βέβαιος ὅτι δὲν θὰ ὁμιλήσῃ οὔτε 4 οὔτε 3, ἴσως οὔτε δύο ὥρας. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀρχίσῃ ἐπιβαλλόμενον τὸ σύστημα τοῦ περιορισμοῦ εἰς βάρος τοῦ μόνου ἀπομένοντος μέλους τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς. Ἀλλά, κατόπιν, ὅσοι ὁμιλήσουν θὰ πρέπει νὰ ὁμιλήσουν ἡμίσειαν ὥραν, διότι δὲν εἶναι οὔτε μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς, ὥστε νὰ θεωρηθοῦν ὅτι εἶναι εἰσηγηταί, ὁπότε ἡ μισὴ ὥρα θὰ ἠμποροῦσε νὰ γίνῃ μία, ποτὲ πάρα πάνω, οἱ δὲ Ἀρχηγοὶ τῶν Κομμάτων, ἐγὼ σᾶς ὁμολογῶ ἀπὸ τοῦδε καὶ εἶμαι βέβαιος ὅτι τὸ αὐτὸ θὰ πράξῃ καὶ ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν, καθὼς μοῦ εἶπε, δὲν θὰ ὁμιλήσωμεν ἕκαστος πέραν τῶν 30 ἢ 40 λεπτῶν. Θὰ παρακληθῇ καὶ ὁ κ. Ἠλιοῦ νὰ πράξῃ τὸ ἴδιον, νὰ μὴ ὁμιλήσῃ τρεῖς ὥρας, διότι διαφορετικὰ θὰ εἶναι ἠναγκασμένοι καὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ὡμίλησαν, ὅπως ὁ κ. Παπαληγούρας, ὁ ὁποῖος ἠμπορεῖ νὰ ὁμιλήσῃ 10 λεπτὰ ἢ 15 λεπτὰ εἰς τὸ τέλος, ἐὰν σεῖς ἐπανέλθετε εἰς ὅλα τὰ θέματα, κατ’ ἀνάγκην θὰ ἐπανέλθουν καὶ ἐκεῖνοι. Δὲν τὸ λέγω μὲ τὴν διάθεσιν νὰ περιορίσω τὸν λόγον οἱουδήποτε ἐκ τῶν κ.κ. συναδέλφων, καὶ δὴ τῶν ἐκπροσώπων ἑνὸς Κόμματος, ἀλλὰ διὰ νὰ συστηματοποιήσωμεν τὴν συζήτησιν, διότι ἄλλως δὲν τελειώνομεν. Καὶ πιστεύω, ὅτι ὅλοι οἱ κύριοι εἶναι σύμφωνοι, ὅτι θὰ πρέπει τὸ ἀργότερον μεθαύριον νὰ τελειώσωμεν.
§165ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἠλιοῦ ἐδήλωσεν, ὅτι θὰ εἶναι σύντομος καὶ ἡ δήλωσις ἡ ἰδική σας μᾶς ἐπιτρέπει νὰ προβλέψωμεν ὅτι αὔριον θὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Παπακωνσταντίνου μὲ ἄνεσιν χρόνου, οἱ ἄλλοι δὲ κύριοι συνάδελφοι θὰ περιορισθοῦν εἰς τὸν καθωρισμένον χρόνον. Ἐκτὸς ἐὰν κόμμα τι μοῦ δηλώσῃ ὅτι ἔχει εἰδικὸν ἀγορητήν, ὁπότε οὗτος θὰ ὁμιλήσῃ τὸ πολὺ μίαν ὥραν. Ἔτσι τὴν Πέμπτην βαδίζομεν πρὸς ψηφοφορίαν. Τώρα θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ ἀκούσωμεν διὰ πέντε λεπτὰ τὸν κ. Θανόπουλον.
§166Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὀφείλω νὰ ἐκφράσω τὴν λύπην μου, διότι ἡ παρέμβασίς μου ἔγινεν ἀφορμὴ τῆς παρεμπιπτούσης συζητήσεως, ἡ ὁποία ἐκούρασεν ἐπίσης τοὺς ἤδη κουρασμένους κ.κ. συναδέλφους. Ἂν πρόκειται νὰ κουράσω τοὺς συναδέλφους μου, εἶμαι διατεθειμένος νὰ παραιτηθῶ τοῦ λόγου μου. Ὁ καθεὶς ὅμως ἔχει ἰδίαν εὐθύνην προκειμένου νὰ δώσῃ τὴν ψῆφον του καὶ ἑπομένως δικαίωμα ἔχει νὰ ἐκφράζῃ τὴν γνώμην του. Ἐκ τῆς πορείας τῆς συζητήσεως ἐγεννήθησαν πολλὰ ἐρωτήματα, θὰ περιορισθῶ ὅμως εἰς ἕν. Δὲν ἀσχολούμεθα εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν μὲ τὴν εὐθύνην τοῦ Πεζοπούλου, ὁ ὁποῖος πρόκειται νὰ κριθῇ εἰς ἄλλην αἴθουσαν. Εἶναι δὲ νομικῶς καὶ ἠθικῶς ἀπαράδεκτος ὁ συνδυασμὸς τῆς εὐθύνης τῶν Ὑπουργῶν μὲ οἱανδήποτε ἐνδεχομένην εὐθύνην τοῦ κ. Πεζοπούλου. Τὸ πόρισμα ὅμως τῆς πλειοψηφίας τῆς Ἐπιτροπῆς ἀρχίζει μὲ τὸν Πεζόπουλον καὶ καταλήγει μὲ τὸν Πεζόπουλον. Ἐπίσης ὅλοι οἱ λόγοι οἱ ὁποῖοι ἠκούσθησαν καὶ αἱ παρατηρήσεις, περιεστράφησαν περὶ τὸν Πεζόπουλον. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Βασιλᾶτον νὰ ἱκανοποιήσῃ μίαν περιέργειάν μου. Εἰς τὸ πόρισμα εἰς τὴν σελ. 6 γίνεται λόγος περὶ 10 χιλ. λιρῶν τὰς ὁποίας ἐπρόκειτο νὰ καταβάλῃ ἡ νῦν σύζυγος τοῦ Πεζοπούλου εἰς τὴν τέως σύζυγον. Πιστεύω, ὅτι αἱ ἐπιστολαὶ Φιλαρέτου ἔχουν ἐνισχυθῆ ἀπὸ τὸ γεγονὸς αὐτὸ ποὺ κατετέθη ἀπὸ τὴν τέως κ. Πεζοπούλου εἰς μίαν ἀνεύθυνον ἀνακοίνωσίν της κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἀπολογίας της. Αὐτὸ ὅμως εἶναι μία ἀνεύθυνος δήλωσις τῆς τέως κ. Πεζοπούλου, διότι λέγεται αὐτῆς ἀπολογουμένης καὶ γνωρίζει ὁ κ. Βασιλᾶτος ὅτι δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν, διότι λέγεται ἀπὸ κατηγορουμένην. Περαιτέρω καὶ εἰς σελ. 7, τὸ Συμβούλιον ἀσχολεῖται καὶ κάμνει λόγον περὶ διαζυγίου καὶ εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ κάμνει λόγον περὶ συμβιβασμοῦ. Καταλήγων δὲ εἰς τὴν σελίδα 7, λέγει: (Ἀναγινώσκει). Ἐρωτῶ τὸν κ. Βασιλᾶτον, ἠρεύνησε τὸ θέμα αὐτό, τί τελικῶς ποσὸν κατεβλήθη καὶ ἂν ὄχι διατί; Πόσες χιλιάδες λίρες κατεβλήθησαν ἀπὸ τὸν πάμπλουτον Πεζόπουλον; Εἶναι ἕνα σημεῖον τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει καὶ ἐμέ, φρονῶ δὲ καὶ τοὺς κ.κ. συναδέλφους, διότι ἂν δὲν κατεβλήθη εἰς τὸν τελικὸν συμβιβασμὸν τὸ ποσὸν τῶν 10 χιλ. λιρῶν, ἡ ἀναφορά, ὅπως προανέφερον, εἰς τὸ πόρισμα τοῦ ποσοῦ τούτου, ἐγένετο διὰ τὴν δημιουργίαν ἐντυπώσεων καὶ πρὸς παραπλάνησίν μας.
§167ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, σεῖς εἴπατε, ὅτι κατὰ τὴν συζήτησιν ἐγένετο κακῶς ὁ συνδυασμὸς θέματος Πεζοπούλου καὶ εὐθύνης Ὑπουργῶν καὶ παρ’ ὅλα αὐτὰ σεῖς ἀσχοληθήκατε περὶ τὸν Πεζόπουλον.
§168Ι. ΣΕΡΓΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐδέχθη ὁ κ. Θανόπουλος ὅτι εἶναι ἀληθὴς ἡ δήλωσις τῆς τέως κ. Πεζοπούλου, ὅτι τῆς προσεφέρθησαν 10 χιλιάδες λίρες διὰ νὰ συγκατατεθῇ εἰς τὸ διαζύγιον. Ἐρωτᾶται εἶναι γνωστὸν ὅτι ὁ γάμος ἐλύθη ὡς διελύθη. Ἡμεῖς θὰ πρέπει νὰ δεχθῶμεν ὅτι ἐπῆρε ὅσα τῆς προσεφέρθησαν ἢ καὶ πιθανὸν περισσότερα. Ὁ κ. Θανόπουλος δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ διαλέξῃ αὐτὸ τὸ θέμα διὰ νὰ κάμῃ ἐρώτησιν.
§169Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ ὑπαινιγμὸς τοῦ κ. Θανοπούλου εἶναι σαφής, διότι ἐγὼ ἤμην συνήγορος τοῦ Λεοτσάκου καὶ τῆς κατηγορουμένης Πεζοπούλου. Προκύπτει ὅμως ἐκ τοῦ δικογράφου ὅτι ἐγὼ ἠρνήθην νὰ συγκατατεθῶ εἰς τὸν συμβιβασμὸν καὶ συνέχισα ἔναντι τοῦ Πεζοπούλου τὸν ἀγῶνα μὲ τὸν Λεοτσάκον καὶ ἐδέχθη ὁ Πεζόπουλος ὡς δικηγόρον τὸν κ. Εὐάγγελον Βαρβιτσιώτην, ὁ ὁποῖος τὸν εἶχε πτύσει κατὰ πρόσωπον καὶ τὸν κ. Π. Ζήσην. Ἐγὼ συνέχισα τὸν ἀγῶνα. Ἐρωτῶ ποῖος δικηγόρος θὰ ἔκαμε τὸ ἴδιον;
§170Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, μοῦ ἀπεδόθη πρόθεσις, τὴν ὁποίαν δὲν εἶχον. Εἶναι γεγονὸς ὅτι ἐδόθη ἕνα ποσὸν λιρῶν εἰς τὴν τέως κ. Πεζοπούλου, ὅπως, ἄλλως τε, γίνεται εἰς κάθε διαζύγιον. Ἔχω ἀσφαλῆ τὴν πληροφορίαν ὅτι δὲν ἐδόθησαν 10 χιλ. ἀλλὰ 2 χιλ. λίρες. Αὐτὰ τὰ ἐτόνισα διὰ νὰ ἀποδείξω ὅτι εἶναι κακὸς ὁ συσχετισμὸς τῆς ὑποθέσεως Πεζοπούλου μὲ τὴν εὐθύνην τῶν ὑπουργῶν.
§171ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ προκεχωρηκὸς τῆς ὥρας ἐνισχύει τὴν ἄποψιν συναδέλφων ὅτι ἡ αὐριανὴ συνεδρίασις θὰ πρέπει νὰ γίνῃ τὸ ἀπόγευμα.
§172Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Συμφωνοῦμεν, κ. Πρόεδρε, μόνον νὰ εἰδοποιηθοῦν αἱ ἐφημερίδες διὰ νὰ ἐνημερωθοῦν καὶ οἱ λοιποὶ συνάδελφοι.
§173ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ σταλῇ ἀνακοίνωσις εἰς τὰς ἐφημερίδας. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;
§174ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.
§175ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6 μ.μ. μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως συνέχισιν τῆς συζητήσεως ἐπὶ τοῦ πορίσματος τῆς Ἀνακριτικῆς Ἐπιτροπῆς. (Ὥρα 3 π.μ.)