1963.08.02

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 10η

Παρασκευὴ 2 Αὐγούστου 1963

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 7.30′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. (Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Δ. Θανόπουλος). Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Περρωτῆς ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Α. ΠΕΡΡΩΤΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Ὁ βουλευτὴς κ. Χ. Παπασταύρου ζητεῖ 20ήμερον ἄδειαν προκειμένου νὰ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§4ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐγκρίνεται, ἐγκρίνεται.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Ὁ βουλευτὴς κ. Ι. Γκλαβάνης ζητεῖ 20ήμερον ἄδειαν προκειμένου νὰ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§6ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐγκρίνεται, ἐγκρίνεται.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Γ. Ματθαιουδάκης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§8Γ. ΜΑΤΘΑΙΟΥΔΑΚΗΣ. (Γραμμ.). (Ἀναγινώσκει). Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Κ. Ράλλης καὶ Μ. Στεφανίδης καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως παρὰ τῷ Ι.Κ.Α. Εἰδικοῦ Λογαριασμοῦ χορηγήσεως δώρων ἑορτῶν Χριστουγέννων καὶ Πάσχα εἰς ἐργατοτεχνίτας οἰκοδόμους». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Σαμαρᾶς, Α. Γκελεστάθης, Ν. Ζορμπᾶς, Α. Ρουσόπουλος, Κ. Χριστόπουλος, Γ. Ματθαιουδάκης, Γ. Μπάλλας, Α. Πάντος καὶ Α. Παυλόπουλος καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως παρὰ τῷ Ι.Κ.Α. Εἰδικοῦ Λογαριασμοῦ χορηγήσεως δώρων ἑορτῶν Χριστουγέννων καὶ Πάσχα εἰς ἐργατοτεχνίτας οἰκοδόμους». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ν. Τσόχας καὶ Ε. Σακελλάρης καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου Μηχανικῶν Λεβαδείας διαμαρτυρομένου δι’ ἐπιχειρουμένην ἀναστολὴν ἐφαρμογῆς τοῦ Δ)τος 24.1.1953 «περὶ ἐπιβλέψεως καὶ συντηρήσεως μηχανολογικῶν ἐγκαταστάσεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Λ. Κύρκος καὶ Κ. Χιωτάκης καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τοῦ Ἰατρικοῦ Συλλόγου Ἡρακλείου Κρήτης, αἰτουμένου τὴν υἱοθέτησιν ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως αἰτημάτων σουλτανοπαραγωγῶν. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ν. Τσόχας καὶ Ε. Σακελλάρης καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Συνοικίας Πεδίου Ἄρεως–Νεαπόλεως Βόλου, αἰτουμένων ὁριστικὴν παραχώρησιν τῆς ὑπ’ αὐτῶν κατεχομένης ἐκτάσεως τοῦ πεδίου Ἄρεως. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Δ. Κελτεμλίδης, Θ. Γιαννόπουλος καὶ Β. Ἐφραιμίδης καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν σιτοκαλλιεργητῶν Κοινότητος Μαυρονερίου–Κιλκὶς αἰτουμένων ἄμεσον ἀναθεώρησιν κυβερνητικῶν ἀποφάσεων ἐπὶ τοῦ σιτικοῦ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Στεργίου, Α. Γιάννου καὶ Σ. Ἡλιόπουλος, καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν 115 συνεργαζομένων ἐργατοϋπαλληλικῶν ὀργανώσεων αἰτουμένων ἱκανοποίησιν τοῦ αἰτήματος τῶν ἐργαζομένων τῆς Η.Ε.Μ. σχετικῶς μὲ ἀποζημίωσιν τοῦ Ν. 2112. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Εὐαγγελίδης καὶ Λ. Κύρκος, καταθέτουσι τηλεγραφικὰς διαμαρτυρίας τῆς ΕΔΑ Πρεβέζης, καταγγελούσης πράξεις καὶ ἐνεργείας ὀργάνων ἀσφαλείας καὶ αἰτουμένης αὐστηρὰς κυρώσεις κατὰ ὑπευθύνων. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Λ. Κύρκος καὶ Κ. Χιωτάκης, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Συν)σμοῦ Σουλτανοπαραγωγῶν Ἁγ. Μαρίνας καὶ Ἡρακλείου Κρήτης, αἰτουμένου καθορισμὸν τιμῆς ἀσφαλείας σουλτανίνας ἄνω τῶν 8 δραχμῶν. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ε. Σακελλάρης καὶ Ν. Τσόχας καταθέτουν ψήφισμα τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συν)σμῶν Λαρίσης–Τυρνάβου–Ἁγιᾶς διαμαρτυρομένης διὰ τὰ ἀντιαγροτικὰ μέτρα ἐπὶ τοῦ σίτου κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ν. Τσόχας καὶ Ε. Σακελλάρης καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν Γονέων καὶ Κηδεμόνων τῶν μαθητῶν τοῦ 10ου καὶ 12ου δημοτικοῦ σχολείου Βόλου αἰτουμένων ἀνάκλησιν Β. Δ. ὑπ’ ἀριθ. 226 ἐπὶ τῷ τέλει, ὅπως λειτουργήσουν ὡς αὐτοτελῆ τὰ ὡς ἄνω σχολεῖα. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Λ. Κύρκος, Ι. Εὐαγγελίδης, Γ. Στεργίου, Γ. Αὐγερόπουλος, Σ. Ἡλιόπουλος, Ι. Παπαδημητρίου, Ν. Τσόχας, Μ. Σβώλου καὶ Ι. Εὐαγγελίδης καταθέτουν ἀναφορὰς τῶν Σωματείων καὶ Ὀργανώσεων Ὑποδηματεργατῶν, ἐργατοτεχνιτῶν κατεργασίας ξύλου, Τύπου καὶ Γραφικῶν Τεχνῶν, τῆς Ἑνώσεως ἐργατριῶν γυναικείων ἐνδυμάτων καὶ ἐσωρρούχων Ἀθηνῶν κλπ. αἰτουμένων ἀπελευθέρωσιν πολιτικῶν κρατουμένων, ἐπαναπατρισμὸν πολιτικῶν προσφύγων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Κεφαλληνίας καὶ Ἰθάκης κ. Γ. Μεταξᾶς καταθέτει τηλεγραφικὰς ἀναφορὰς τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Ἰλλάρων Ἀραβαντινοῦ Νικολάου, τοῦ Ἀγγέλου Θεοδωρακάτου, τοῦ Βιττωράτου Νικολάου, τῆς Εὐρώπης Μουρελάτου καὶ ἄλλων συγγενῶν ἀξιωματικῶν, ὑπαξιωματικῶν καὶ ὁπλιτῶν Χωροφυλακῆς, αἰτουμένων ἀναστολὴν ἀποφάσεως κ. Ὑπουργοῦ Ἐσωτερικῶν περὶ μεταθέσεως τῶν ἐγγάμων συζύγων μετὰ ὑπαλλήλων καὶ ἐχόντων λόγους συνυπηρετήσεως προστατευομένων ἄλλωστε καὶ ὑπὸ τοῦ νόμου περὶ συνυπηρετήσεως κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν, κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Γ. Καλάκου, κατοίκου Ἀθηνῶν, αἰτουμένου κάλυψιν καὶ ἐξυγίανσιν τοῦ ρεύματος Βάρδα Ἠλείας.

§9Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, διοχετεύθη εἰς τὸν σημερινὸν τύπον, ὅτι θὰ ἤρχετο πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως συζήτησις ἐπὶ μιᾶς δῆθεν συνεντεύξεως τοῦ ἡγετικοῦ στελέχους τοῦ Κόμματος τῆς ΕΔΑ, Μανώλη Γλέζου, διαψευσθείσης καὶ τὴν ὁποίαν ἄλλως τε σήμερον οὔτε κἂν προασπίζει τὸ Γαλλικὸν Πρακτορεῖον εἰδήσεων, τὸ ὁποῖον τὴν εἶχε μεταδώσει ἀρχικῶς πρὸ τριημέρου. Ἐπίσης ἀνεξαρτήτως τῆς εὐθύνης .....

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἀφήνετε νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν.

§11Σ. ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, νὰ ἐκκαθαρίσωμεν. Εἶναι ἕνα βασικὸν ἐθνικὸν θέμα. Εἶναι ἀπαράδεκτος ἡ παραμονή τους, ἐὰν δὲν ἐκκαθαρίσουν τὸ θέμα αὐτό.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Παπαδάκη, παρακαλῶ νὰ καθήσητε. Νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν.

§13Η. ΗΛΙΟΥ. Κατετέθησαν ἐπίσης ἐρωτήσεις ἢ ἐπερωτήσεις συναδέλφων ἐπὶ τοῦ θέματος. Ἡ ΕΔΑ ἐκφράζει τὴν παράκλησιν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν νὰ δεχθῇ τὸ ταχύτερον συζήτησιν τοῦ θέματος αὐτοῦ. Δὲν ἠξεύρω διατί ὁ κ. συνάδελφος, πρὶν ἀκούσῃ τὰς σκέψεις μου, ἐξηγέρθη.

§14Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, καὶ ἡμεῖς συμφωνοῦμεν μὲ τὸν κ. ἐκπρόσωπον τῆς ΕΔΑ. Πράγματι τὸ θέμα πρέπει νὰ ἐκκαθαρισθῇ καὶ πρέπει νὰ ἐκκαθαρισθῇ τὸ ταχύτερον. Πιστεύω, ὅτι θὰ συμφωνήσῃ ὁλόκληρος ἡ Βουλή, ὄχι μόνον νὰ προταχθῇ ἡ σχετικὴ ἐπερώτησις, ἀλλὰ νὰ γίνῃ ἄμεσος συζήτησις τοῦ θέματος αὐτοῦ. Διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προέκυψεν ὁπωσδήποτε αὐτὸ τὸ θέμα καὶ νὰ μὴ συζητῆται εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην, διὰ νὰ συζητηθοῦν ἄλλα θέματα. Προτείνω λοιπὸν —καὶ ὑποθέτω ὅτι τὰ Κόμματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως θὰ δεχθοῦν— νὰ σταματήσῃ εἰδικῶς διὰ σήμερον ἡ διεξαγομένη συζήτησις καὶ νὰ ἀρχίσῃ καὶ νὰ τερματισθῇ ἀμέσως σήμερον ἡ συζήτησις τῆς προκειμένης ἐπερωτήσεως. (Χειροκροτήματα).

§15Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ὑπάρχει οὐδεμία ἀμφιβολία, ὅτι πρόκειται περὶ θέματος τὸ ὁποῖον συνεκίνησε βαθύτατα τὴν ἐθνικὴν ψυχήν. Χρειάζονται ἐξηγήσεις, διευκρινήσεις, διότι θὰ ἴδωμεν κατόπιν τὶ πρέπει νὰ γίνῃ ἀπὸ ἀπόψεως κυρώσεων. Ἀλλὰ ἀκόμη δὲν νομίζω ὅτι τὰ στοιχεῖα εἶναι πλήρη. Ἡ Κυβέρνησις ἡ ἰδία λέγει ὅτι ἀναμένει τὸ κείμενον. Ἔπειτα ὑπάρχει μία ἐπερώτησις ἡ ἐπὶ τῆς ὁποίας συζήτησις, θὰ συνεχισθῇ. Εἴμεθα σύμφωνοι διὰ συζήτησιν πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως. Ἀλλὰ νὰ διακόψωμεν τὴν σημερινὴν συζήτησιν, μόνον πρὸς δημιουργίαν ἐντυπώσεων δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστηριχθῇ. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι). Μὴ φωνασκῆτε. Δὲν πρόκειται νὰ μὲ ἐξαναγκάσετε νὰ μὴ εἴπω ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα θέλω. Κύριε Πρόεδρε, διὰ νὰ ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις πρέπει καὶ ἡ Κυβέρνησις νὰ μᾶς δηλώσῃ ὅτι θὰ εἶναι εἰς θέσιν.....

§16ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἀπόψε, ἀπόψε.

§17Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅταν ἡ Κυβέρνησις δηλώσῃ ὅτι εἶναι εἰς θέσιν ἀπόψε νὰ μᾶς εἴπῃ πῶς ἀκριβῶς ἔχουν τὰ πράγματα δὲν ἔχομεν οὐδεμίαν ἀντίρρησιν. Ἐὰν ὅμως πρόκειται νὰ γίνῃ δημοκοπία διὰ νὰ μονοπωλῆται ἡ ἐθνικοφροσύνη κατὰ τὰς στιγμὰς αὐτάς, εἶναι ἀνάξιον τῆς Βουλῆς. Ἀναμένομεν ἀπάντησιν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως δὲν θὰ εἶχεν οὐδεμίαν ἀντίρρησιν, τὸ Προεδρεῖον, συμφωνούσης βεβαίως καὶ τῆς Βουλῆς, θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ δεχθῇ νὰ γίνῃ συζήτησις ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ.

§19Π. ΠΙΠΙΝΕΛΗΣ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Κύριοι βουλευταί, ἡ Κυβέρνησις εἶναι εἰς θέσιν σήμερον νὰ θέσῃ ὑπ’ ὄψει τῆς Βουλῆς τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα κατέχει ἐπὶ τοῦ προκύψαντος θέματος. Ἐὰν ἡ Βουλὴ τὸ ἐπιθυμῇ, εἴμεθα εἰς τὴν διάθεσίν σας. (Χειροκροτήματα).

§20Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἴμεθα σύμφωνοι, νὰ ἀρχίσωμεν.

§21Π. ΠΙΠΙΝΕΛΗΣ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Κύριοι βουλευταί, εὐθὺς ὡς προέκυψε τὸ θέμα, ἡ Κυβέρνησις ἔσπευσε νὰ προσπαθήσῃ νὰ ἐξακριβώσῃ δύο τινά: Πρῶτον, ἐὰν τὸ ὄντι τὸ τηλεγράφημα, περὶ τοῦ ὁποίου πρόκειται, διεβιβάσθη ὡς μετεδόθη εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Τύπον καὶ δεύτερον, ποῖον ἦτο τὸ ἀκριβὲς κείμενον. Ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου εἶμαι εἰς θέσιν —νομίζω— νὰ δώσω πλήρεις καὶ ἱκανοποιητικὰς πληροφορίας εἰς τὴν Βουλήν, ἀναγινώσκων τὸ κείμενον τοῦ τηλεγραφήματος ὡς μοὶ ἐκοινοποιήθη ὑπὸ τῆς Κεντρικῆς Δ)σεως τοῦ Γαλλικοῦ Πρακτορείου. Τὸ τηλεγράφημα ἔχει ὡς ἑξῆς: Μόσχα 30 Ἰουλίου «Ὁ Μανώλης Γλέζος, εἷς τῶν ἡγετῶν τοῦ Κ.Κ.Ε. ἐλθὼν εἰς Μόσχαν διὰ νὰ λάβῃ τὸ «βραβεῖον Λένιν διὰ τὴν εἰρήνην» τὸ ὁποῖον τοῦ εἶχεν ἀπονεμηθῆ διὰ τὸ 1962, ἐδήλωσε κατὰ τὴν διάρκειαν μιᾶς διασκέψεως τύπου ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις θὰ ὑποχρεωθῇ νὰ λύσῃ τὸ πρόβλημα τῶν πολιτικῶν κρατουμένων συμφώνως πρὸς τοὺς νόμους τῆς δικαιοσύνης καὶ θὰ δεχθῇ θᾶττον ἢ βράδιον πρὸς τοῦτο τὴν παρέμβασιν μιᾶς διεθνοῦς ἐπιτροπῆς ἐλέγχου. Ἐδήλωσεν ἐπίσης ὅτι ἦτο ὑπὲρ μιᾶς λύσεως διὰ διαπραγματεύσεις τοῦ προβλήματος τῶν μακεδονικῶν μειονοτήτων, καὶ ἐξέφρασε τὴν ἐλπίδα, ὅτι τριμερεῖς βαλκανικαὶ διαπραγματεύσεις θὰ ἐπιτρέψουν ὅταν ἔλθῃ ἡ στιγμὴ τὴν ἵδρυσιν μιᾶς αὐτονόμου μακεδονικῆς μονάδος. (Φωναί: Αἶσχος, αἶσχος). Ὁ Μανώλης Γλέζος, ὅστις εἶχε γίνη δεκτὸς ἀσμένως ὑπὸ τοῦ κ. Χρουστσώφ, ἐδήλωσεν ἀκόμη, ὅτι δὲν προετίθετο νὰ παρατείνῃ τὴν διαμονήν του ἐν Μόσχᾳ λόγῳ τῶν ἐπικειμένων Ἑλληνικῶν ἐκλογῶν. «Ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, εἶπε, δὲν πρέπει νὰ στερηθῇ οὐδὲ ἑνὸς ἀντιπάλου». Ταῦτα ὡς πρὸς τὸ τηλεγράφημα, κατὰ τὴν ὑπεύθυνον καὶ ἐπίσημον ἐκδοχὴν τοῦ ἰδίου Γαλλικοῦ Πρακτορείου. Ἀφ’ ἑτέρου, ἔπρεπε νὰ ἐξακριβώσωμεν ἐὰν τὸ ὄντι τὰ περιεχόμενα ἐν τῷ τηλεγραφήματι αὐτῷ ἀνταποκρίνωνται πρὸς τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ Γλέζου, διότι ἦτο δυνατόν, τοὐλάχιστον κατ’ εἰκασίαν, νὰ εἶχε γίνει κακὴ μετάδοσις αὐτῶν. Ἐπὶ τοῦ προκειμένου ἔχω τὴν ὑπεύθυνον πληροφορίαν τῆς Πρεσβείας μας ἐν Μόσχᾳ, κατὰ τὴν ὁποίαν, κατόπιν τῆς ἐρεύνης, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν, ἔλαβε διαβεβαίωσιν τοῦ ἀνταποκριτοῦ τοῦ Γαλλικοῦ Πρακτορείου Εἰδήσεων, τοῦ ἀποστείλαντος τὸ τηλεγράφημα, ὅτι κατόπιν τοῦ ἐγερθέντος θορύβου περὶ τὴν ἀνταπόκρισιν, διεσταύρωσε τὰς ἐντυπώσεις του μὲ ἄλλους συναδέλφους του καὶ ἐπιμένει ἐπὶ τῆς ἀκριβείας τῶν παρ’ αὐτοῦ μεταβιβασθέντων. Ταῦτα ὡς πρὸς τὴν ἀκρίβειαν τοῦ τηλεγραφήματος καὶ τῆς ἀνακοινώσεως τοῦ Γλέζου ὡς αὕτη μετεβιβάσθη. Ἐν ὄψει τῶν στοιχείων τούτων, τὰ ὁποῖα ἀνέφερον εἰς ὑμᾶς, ὁ συνάδελφός μου ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης διεβίβασε σήμερον παραγγελίαν εἰς τὸν Εἰσαγγελέα Πλημμελειοδικῶν, ὅπως διεξαγάγῃ προκαταρκτικὴν ἔρευναν ἐπὶ τοῦ ζητήματος καὶ διακριβώσῃ, ἐὰν εἶναι δυνατὸν νὰ θεμελιωθῇ, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὑπαρχόντων στοιχείων, κατηγορία ἐπὶ ἐσχάτῃ προδοσίᾳ. (Χειροκροτήματα). Ταῦτα ὡς πρὸς τὰς ἐνεργείας τῆς Κυβερνήσεως. Κατὰ τὰ λοιπὰ ἐναπόκειται εἰς τὴν Βουλὴν νὰ κρίνῃ, ἐὰν θέλῃ νὰ δώσῃ περαιτέρω συνέχειαν σήμερον εἰς τὸ θέμα ἢ εἰς ἄλλην τινα εὐκαιρίαν.

§22Η. ΗΛΙΟΥ. Νομίζω, ὅτι θὰ συμφωνῇ ἡ Βουλή, ὅτι κατόπιν τῶν δηλώσεων τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως πρέπει ἀμέσως νὰ ἀχθῶμεν εἰς συζήτησιν τοῦ θέματος.

§23ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§24Η. ΗΛΙΟΥ. Δὲν ξεύρω πῶς θὰ δικονομηθῇ, κύριε Πρόεδρε, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ μοῦ δοθῇ ὁ λόγος.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ τελειώσωμεν.

§26Ν. ΦΑΡΜΑΚΗΣ. Μὲ συγχωρεῖτε, κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Συμβαίνει νὰ ἔχω ὑπογράψει ἐπερώτησιν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Καὶ ἄλλοι συνάδελφοι ἔχουν ὑποβάλει ἐρωτήσεις καὶ ἐπερωτήσεις. Πῶς εἶναι λοιπὸν δυνατὸν νὰ μὴ ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις ἀπὸ τοὺς ὑπογράψαντας τὰς ἐπερωτήσεις καὶ τὰς ἐρωτήσεις; (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§27Κ. ΜΑΝΙΑΔΑΚΗΣ. Χθὲς τὸ πρωῒ ὑπέβαλα εἰς τὴν Βουλὴν σχετικὴν ἐρώτησιν διὰ τὸ μέγα αὐτὸ θέμα. Μία ἁπλῆ ἀνάγνωσις τῶν ὅσων τὸ Γαλλικὸν Πρακτορεῖον εἰδήσεων, ἕνα ἀπὸ τὰ σοβαρώτερα Πρακτορεῖα τοῦ κόσμου....

§28Λ. ΚΥΡΚΟΣ. Γαλλικὸν χαλκεῖον εἰδήσεων.

§29Κ. ΜΑΝΙΑΔΑΚΗΣ. .... τὸ ὁποῖον σπανιώτατα λανθάνει......

§30Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Ἐζήτησε τὸν λόγον ὁ ἐκπρόσωπος τῆς Ε. Κ. τὶ δουλειὰ ἔχει ὁ κ. Μανιαδάκης νὰ ὁμιλῇ;

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ, κύριε Μανιαδάκη, σᾶς ἔδωσα τὸν λόγον. Τὰ ἄλλα θὰ τὰ εἴπητε, ὅταν θὰ σᾶς δοθῇ ὁ λόγος. Μὴ μὲ φέρετε εἰς δύσκολον θέσιν.

§32Κ. ΜΑΝΙΑΔΑΚΗΣ. Θὰ ὁμιλήσω πρῶτος, μετὰ τὸν κ. Ἠλιοῦ.

§33ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι.

§34Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ ἔλθῃ τὸ θέμα πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως;

§35Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Ὄχι, τὸ θέμα ἔρχεται ὡς ἐπερώτησις.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ αὐτοῦ νὰ συμφωνήσωμεν ἐὰν θὰ συζητηθῇ πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως ἢ ὡς ἐπερώτησις.

§37Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν αἱ πληροφορίαι τὰς ὁποίας μᾶς ἔδωσεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ἀκριβεῖς καὶ ἀποδειχθοῦν ἀκριβεῖς, δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία ὅτι πρόκειται περὶ πράξεως ἐσχάτης προδοσίας, τὴν ὁποίαν ἀποδοκιμάζομεν μετ’ ἀγανακτήσεως. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς ΕΡΕ).

§38Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Δὲν χρειάζονται αὐτά.

§39Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, νὰ μᾶς εἴπητε πῶς θὰ ἔλθῃ πρὸς συζήτησιν τὸ θέμα. Θὰ ἔλθῃ πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως; Τότε γνωρίζετε ὅτι εἶναι περιωρισμένος ἀκριβῶς ὁ κύκλος τῶν ὁμιλητῶν μεταξὺ ἐκπροσώπων κομμάτων. Ἀλλὰ ἐὰν ἄλλοι πιστεύουν, ὅτι δὲν θὰ πρέπει νὰ περιορισθῇ ὁ κύκλος τῶν ὁμιλητῶν, θὰ πρέπει τότε νὰ γενικευθῇ ἡ συζήτησις. Ἀλλὰ τοῦτο δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ ἀπόψε καὶ πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως. Διότι δὲν ὑπάρχει, κατὰ τὸν Κανονισμόν, τρόπος νὰ ἔλθῃ ἀπόψε ἡ ἐπερώτησις, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν προτεταγμένην καὶ συνεχιζομένην ἐπερώτησιν νὰ τὴν διακόψωμεν. Ἐρωτῶ, κύριε Πρόεδρε, ποία εἶναι ἡ γνώμη σας; Διότι δὲν εἶναι δυνατὸν αὐτό. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Π. Λυκουρέζος, ὡς ἐκπρόσωπος τοῦ Κόμματος τῶν Προοδευτικῶν. Εἰς τὸ διαδικαστικὸν θέμα πρέπει νὰ ἀκουσθῇ ἡ γνώμη ὅλων τῶν Κομμάτων.

§41Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Στεφανόπουλος ἐζήτησε τὸν λόγον καὶ παρεχώρησα τὴν σειράν μου.

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βεβαιωθῆτε, κ. συνάδελφοι, ὅτι θὰ κάμω ὅ,τι ἐπιβάλλεται νὰ γίνῃ συμφώνως πρὸς τὸν Κανονισμόν, διὰ νὰ μὴ ὑπάρξῃ οὐδὲν παράπονον παρ’ οὐδενός. Κύριε Ἠλιοῦ, παρακαλῶ, ἀφήσατε τὸν κ. Λυκουρέζον νὰ ἐκφέρῃ τὴν γνώμην τοῦ Κόμματος τὸ ὁποῖον ἐκπροσωπεῖ ἐπὶ τοῦ διαδικαστικοῦ θέματος.

§43Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὰ θέματα εἶναι δύο. Ὡς πρὸς τὴν οὐσίαν, δὲν νομίζω, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ δευτέρα γνώμη. Ἐὰν ἐγένοντο αὐταὶ αἱ δηλώσεις, πρόκειται περὶ πράξεως καταπτύστου, ἡ ὁποία, ἀναμφισβητήτως, ἐμπίπτει εἰς τὰ πλαίσια τῆς ἐσχάτης προδοσίας. Τὸ θέμα, ὅμως, εἶναι νὰ διακριβωθῇ, ἐὰν πράγματι ἐγένοντο αὐταὶ αἱ δηλώσεις. Μετὰ τὰς ἀνακοινώσεις τοῦ ἀξιοτίμου κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, τὸ θέμα, δὲν νομίζω, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ παραμένῃ ἐκκρεμές. Διότι αἱ πληροφορίαι τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ἐπίσημοι πληροφορίαι, εἶναι δὲ αὗται, ὅτι ἐκ μέρους τοῦ Γαλλικοῦ Πρακτορείου εἰδήσεων μετεδόθη, ὅτι ἐδόθη ἡ συνέντευξις, ἐκ μέρους δὲ τῆς ἐν Μόσχᾳ Ἑλληνικῆς Πρεσβείας, ἐπιβεβαιοῦται κατόπιν πληροφοριῶν αὐτῆς, ὅτι ἡ ἐντύπωσις, ὡς εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ἐδημιουργήθη εἰς τοὺς ἐκεῖ ξένους ἀνταποκριτάς, εἶναι ὅτι ἐγένοντο αἱ δηλώσεις. Συνεπῶς νομίζω ὅτι ἀπὸ ἀπόψεως δικονομίας πρέπει νὰ ἀκολουθηθῇ ἡ διαδικασία τῆς πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως συζητήσεως τοῦ θέματος, ἐπειδή, παρ’ ὅλον ὅτι εὑρισκόμεθα εἰς τὴν συζήτησιν προτεταγμένης ἐπερωτήσεως, τὸ ἀνακύψαν θέμα, δὲν πρέπει νὰ παραμείνῃ ἐκκρεμές. Μετὰ τὰς ἀνακοινώσεις τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ κληθῇ ὁ κ. ἐκπρόσωπος τῆς ΕΔΑ τῆς ὁποίας ἡγετικὸν στέλεχος εἶναι ὁ Ἐμ. Γλέζος, νὰ δώσῃ ἐξηγήσεις καὶ μετὰ νὰ ἐπακολουθήσῃ ἡ συζήτησις. Αὐτὴ εἶναι ἡ γνώμη ἡ ἰδική μας διὰ νὰ διευκρινισθῇ τὸ θέμα. Διότι, κ. Πρόεδρε, ἐπαναλαμβάνω, ἐὰν ἔλαβον χώραν αἱ δηλώσεις, πρόκειται περὶ πράξεως, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ ἐσχάτην προδοσίαν. Δὲν ἔχομεν ὅμως καμμίαν ἀνάγκην καὶ δὲν εἶναι πρὸς τὸ συμφέρον τοῦ Ἔθνους νὰ δημιουργοῦμεν εἰς τὴν χώραν αὐτήν, αὐτονομιστάς.

§44Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι τὸ θέμα, τὸ προκῦψαν, κατόπιν τῶν δηλώσεων τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, εἶναι τόσον σοβαρόν, ὥστε εἶναι πράγματι ἐπουσιῶδες τὸ ἀνακῦψαν πρόβλημα, περὶ τὸν Κανονισμόν. Εἶναι τόσον σημαντικὸν τὸ θέμα, ποὺ πράγματι νομίζω, ὅτι πρέπει, εἴτε κατὰ τὴν μίαν εἴτε κατὰ τὴν ἄλλην διαδικασίαν, νὰ διακοπῇ, ὁπωσδήποτε ἡ ἐν Ἡμερησίᾳ Διατάξει συζήτησις.

§45Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Βάσει ποίας διατάξεως τοῦ Κανονισμοῦ;

§46Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Βάσει ἀποφάσεως, τὴν ὁποίαν ὑποθέτω θὰ λάβῃ αὐτὴν τὴν στιγμὴν ὅλη ἡ Βουλή, συμφωνούσης καὶ τῆς Ε.Δ.Α. Τὸ προκῦψαν θέμα εἶναι πράγματι τόσον σοβαρόν, ὥστε θὰ πρέπει νὰ ἐκτεθῇ ἀπὸ τῆς πλευρᾶς βεβαίως καὶ τῶν ἐπερωτησάντων καί, βεβαιότατα, ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς ΕΔΑ. Πῶς ἦλθε τὸ θέμα, κύριε Πρόεδρε, εἰς τὴν Βουλήν; Ὁ πρῶτος γνωστοποιήσας ἐπισήμως τὸ θέμα εἰς τὴν Βουλὴν εἶναι ὁ ἐρωτήσας καὶ ὁ ἐπερωτήσας. Πῶς συζητουμένου ἑνὸς τόσον σοβαροῦ θέματος εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποστερῆτε τοῦ λόγου τὸν ἐρωτήσαντα καὶ τὸν ἐπερωτήσαντα; Δι’ αὐτό, κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ υἱοθετηθῇ ἀμέσως ἡ διαδικασία τῆς ἐπερωτήσεως καὶ νὰ γενικευθῇ, ἀλλὰ καὶ νὰ τερματισθῇ ἀμέσως.

§47Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Μὲ αὐτὸ πᾶτε νὰ ξεφύγετε. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§48Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Μὴ διακόπτετε σᾶς παρακαλῶ. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§49Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Παπαληγούρα, τὰ χέρια σας νὰ τὰ κτυπᾶτε εἰς τοὺς ὑπηρέτας σας.

§50Σ. ΧΟΥΤΑΣ. .... (Ὁμιλεῖ ἐν μέσῳ θορύβου καὶ κωδωνοκρουσιῶν, μὴ ἀκουόμενος).

§51Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ὁμιλῶ ἐπιχειρεῖτε νὰ μὲ διακόψετε.

§52Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπῆραν θάρρος οἱ δολοφόνοι. Ἀφήσατέ τους νὰ τελειώσουν.

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχετε τὴν γνώμην, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ διακόπτετε τὸν κ. Παπαληγούραν, ἐκπρόσωπον ἑνὸς μεγάλου κόμματος εἰς τὴν Βουλὴν ἀγορεύοντα; Πῶς εἶναι δυνατὸν αὐτό;

§54Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι αὐτονόητον, ὅτι δὲν θὰ ἐπείραζε νὰ ἀκολουθήσωμεν οἱανδήποτε δικονομίαν. Ὑπάρχει μία διαφορά: Ἐὰν συζητήσωμεν τὸ θέμα πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως θὰ διαπιστωθῇ, ὅτι δὲν ἔχομεν ἀκολουθήσει τὴν κανονικὴν διαδικασίαν, καὶ δεύτερον, ὅτι ἡ συζήτησις θὰ διεξαχθῇ μεταξὺ ὅλων τῶν κομμάτων. Προκειμένου περὶ ἐθνικοῦ θέματος ὕστερα ἀπὸ τὰς δηλώσεις τοῦ κυρίου Πρωθυπουργοῦ, νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ ἀποστερηθῇ ἔστω καὶ εἷς ἐκ τῶν συναδέλφων ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ νὰ εἴπῃ ἐπὶ ἐθνικοῦ θέματος τὴν γνώμην του. Ἀλλὰ θὰ τελειώσωμεν σήμερον.

§55Σ. ΧΟΥΤΑΣ. ...... (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§56Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Θὰ παρεκάλουν, κ. Πρόεδρε, νὰ τηρηθῇ ἡ τάξις καὶ παρακαλῶ νὰ προσπαθήσουν οἱ κ. συνάδελφοι, ὅταν ὁμιλῇ ὁ ἐκπρόσωπος τοῦ πλειοψηφοῦντος κόμματος, νὰ μὴ δίδουν τὸν ἀντικοινοβουλευτικὸν αὐτὸν τόνον, διότι ἄλλως ἡ Βουλὴ θὰ μεταβληθῇ εἰς χάβραν. Νομίζω ὅτι πρέπει ἡ Βουλὴ νὰ λάβῃ μίαν ἀπόφασιν, κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ διακοπῇ ἢ δὲν θὰ διακοπῇ ἡ συζήτησις τῆς συζητουμένης ἤδη ἐπερωτήσεως, νὰ μποῦμε εἰς τὴν ἐπερώτησιν αὐτὴν νὰ δοθῇ ὁ λόγος εἰς τοὺς ἐπερωτῶντας καὶ ἐν συνεχείᾳ εἰς τὸν κ. Ἠλιοῦ καὶ κατόπιν νὰ γενικευθῇ ἡ συζήτησις ἐπ’ αὐτῆς τῆς ἐπερωτήσεως. Τί ἄλλο δύναται νὰ γίνῃ σύμφωνα μὲ τὸν Κανονισμόν;

§57Η. ΗΛΙΟΥ. Πρῶτον, ἂς ἀφήσωμεν τὴν ἐπερώτησιν ἡ ὁποία δὲν διακόπτεται, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ αὐτό, καὶ ἂς πάρουμε τὰς ἐρωτήσεις, τὰς ὁποίας ὑπέβαλεν ὁ κ. Μανιαδάκης καὶ ὁ κ. Φαρμάκης. Εἶναι δυνατὸν εἰς ἐρώτησιν νὰ λάβῃ ἄλλος μέρος πλὴν τοῦ ἐρωτῶντος καὶ τοῦ Ὑπουργοῦ; Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως προέβη εἰς ἀνακοινώσεις εἰς τὸ Σῶμα. Ἐπ’ αὐτῶν τῶν ἀνακοινώσεων δικαιοῦνται πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως νὰ εἴπουν τὴν γνώμην των οἱ Ἀρχηγοὶ ἢ οἱ ἐκπρόσωποι τῶν κομμάτων. Αὐτὸ εἶναι τὸ ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ ἐπιβαλλόμενον. Οὔτε πρόκειται νὰ ματαιωθῇ ἡ συζήτησις ἐπὶ τῶν κατατεθεισῶν ἐρωτήσεων. Ὅταν ἔλθῃ ἡ σειρά των θὰ συζητηθοῦν. Τὸ θέμα εἶναι τόσον μέγα, ὥστε ἐπὶ τῶν ἀνακοινώσεων τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ἐπιβάλλεται νὰ γίνῃ ἀμέσως συζήτησις. Αὐτὸ ἄλλωστε δὲν συζητεῖται ἁπλῶς, ἀλλὰ ἡμεῖς πρῶτοι ἀνεκινήσαμεν τὸ θέμα.

§58Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι τὸ ἱερώτερον ἐθνικὸν θέμα, δηλαδὴ τὸ θέμα τῆς ἀκεραιότητος τῆς Πατρίδος μας καὶ ἰδιαιτέρως τὸ θέμα τῆς Μακεδονίας, ἡ ὁποία κατὰ τὸν Πολύβιον εἶναι ἡ ἱερωτέρα περιοχὴ τῆς Ἑλλάδος καὶ ὁ ὁποῖος σχετικῶς εἶπεν «ἐναντίον Θεῶν πάντων ὅσοι Μακεδονίαν καὶ τὴν ἄλλην Ἑλλάδα κατέχουσιν». Πράγματι, ἡ Μακεδονία εἶναι ἡ Ἑλλὰς τῆς Ἑλλάδος. Τὸ ἱερόν, λοιπόν, τοῦτο θέμα προσπαθοῦμεν νὰ τὸ ἐκμεταλλευθῶμεν πολιτικῶς. Νομίζω, ὅτι διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ πλήττεται ἡ ἐθνικοφροσύνη ὁλόκληρος. Ἐπειδὴ ἐγὼ ἀνήκω εἰς τὴν παλαιὰν Σχολὴν τῆς ἐθνικοφροσύνης, Σχολήν, ἡ ὁποία δυστυχῶς ἐγκαταλείπεται, τὴν Σχολὴν τοῦ Μαρμαρωμένου Βασιλιᾶ, ζητῶ ἐν ὀνόματι αὐτῆς νὰ σταματήσῃ αὐτὴ ἡ ἐκμετάλλευσις. Ἐφ’ ὅσον ὅλα τὰ κόμματα συμφωνοῦμεν, ὅτι τὰ ὅσα ἐλέχθησαν ὑπὸ τοῦ Γλέζου καὶ κατόπιν τῶν ὅσων εἶπεν ὁ κ. Πρωθυπουργός, δὲν δυνάμεθα παρὰ νὰ συμφωνήσωμεν, μὴ ὑπαρχούσης σαφοῦς διαψεύσεως, ὅτι πρόκειται περὶ καταπτύστου ἐθνικῆς προδοσίας. Ἡ ΕΔΑ ζητεῖ τὸν λόγον νὰ μᾶς εἴπῃ, πῶς ἔχουν τὰ πράγματα. Νομίζω, ὅτι πρέπει τὸ προκῦψαν θέμα νὰ συζητηθῇ πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως διὰ νὰ μὴ διακοπῇ ἡ προταχθεῖσα καὶ συζητουμένη ἐπερώτησις, ἡ ὁποία ἔχει σχέσιν μὲ τὰ θλιβερὰ γεγονότα τῆς Θεσσαλονίκης, γεγονότα κατ’ ἐμὲ αὐξάνοντα τὸν κομμουνισμόν.

§59Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀνεκοίνωσεν εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι ἐπὶ τῶν δηλώσεων Γλέζου ἐπελήφθη ἡ δικαιοσύνη, νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ προχωρήσωμεν, ἀλλὰ ἐπιβάλλεται νὰ ἀναμένωμεν τὸ πόρισμα τῆς δικαιοσύνης. Ὅλοι ἐξεδηλώσαμεν τὸν ἀποτροπιασμόν μας διὰ τὰς δηλώσεις τοῦ Γλέζου, ἐὰν πράγματι ἐγένοντο. Νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ προχωρήσωμεν ἐπὶ τοῦ προκύψαντος θέματος, ἀλλὰ ἐπιβάλλεται νὰ συνεχίσωμεν τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως, ἡ ὁποία ἔχει σχέσιν μὲ τὰ θλιβερὰ γεγονότα τῆς Θεσσαλονίκης. Ἡ πλειοψηφία ἐπιμένει νὰ διακοπῇ ἡ συζήτησις τῆς ἐπερωτήσεως διὰ τὰ γεγονότα τῆς Θεσσαλονίκης, μὲ σκοπὸν νὰ ἀποφύγῃ τὰς εὐθύνας. Ἐὰν θέλωμεν νὰ συζητήσωμεν διὰ τοὺς κινδύνους ἐκ Βορρᾶ, ἔχω καταθέσει σχετικὴν ἐπερώτησιν ποὺ κατὰ τὴν ἀνάπτυξίν της ἐκ μέρους μου, θὰ ἴδωμεν τί συμβαίνει καὶ τί λέγονται, τί γράφονται καὶ ποῖοι κίνδυνοι διαγράφονται. Δηλῶ καὶ πάλιν τὸν ἀποτροπιασμόν μου διὰ τὰς δηλώσεις τοῦ Γλέζου, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὸ θέμα αὐτὸ καὶ νὰ διακόψωμεν τὴν ἐπερώτησιν διὰ τὰ θλιβερὰ γεγονότα τῆς Θεσσαλονίκης.

§60Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, πρόκειται περὶ πράξεως ἐσχάτης προδοσίας, καὶ ἐπ’ αὐτοῦ εἴμεθα ὅλοι σύμφωνοι. Γενίκευσις τῆς συζητήσεως θὰ βλάψῃ τὸ Ἔθνος, θὰ ἐμφανίσῃ ὡς ὑπάρχον θέμα Μακεδονικόν, ἐνῷ δὲν ὑπάρχει.

§61Λ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι πασιφανὴς ἡ πρόθεσις τῆς πλειοψηφίας νὰ ἀποφύγῃ τὴν συζήτησιν καὶ τὰς εὐθύνας διὰ τὴν δολοφονίαν τοῦ συναδέλφου μας Λαμπράκη. Ἔπιασεν ὡς σανίδα σωτηρίας αὐτὴν τὴν αἰσχρὰν σκευωρίαν ποὺ μετέδωσε τὸ Γαλλικὸν χαλκεῖον εἰδήσεων. Θὰ πρέπει νὰ ἐντρέπεσθε ὡς Ἕλληνες... (Φωναί, διαμαρτυρίαι, πολλοὶ βουλευταὶ ὄρθιοι ζητοῦν ὁ ρήτωρ νὰ ἀνακαλέσῃ).

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Κύρκο, σᾶς καλῶ νὰ ἀνακαλέσητε.

§63ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ ἀνακαλέσῃ, νὰ ἀνακαλέσῃ. (Φωναί, διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς πλευρᾶς τῆς πλειοψηφίας).

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Κύρκο, νὰ ἀνακαλέσητε τὰ ὅσα εἴπατε διὰ τοὺς συναδέλφους.

§65Λ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπιβάλλεται σιγὴ διὰ νὰ ἀκουσθῶ.

§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς παρακαλῶ, νὰ ἀνακαλέσητε. (Φωναί, διαμαρτυρίαι, κωδωνοκρουσίαι).

§67Λ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὑπὸ τὴν ἀπειλὴν τῶν κραυγῶν καὶ τῶν κωδωνοκρουσιῶν, δὲν θὰ ἀποστῶ τῶν ὅσων θέλω νὰ εἴπω.

§68ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. (Ἐκ τῆς πλευρᾶς τῆς πλειοψηφίας ζητοῦν νὰ ἀνακαλέσῃ ὁ ρήτωρ. Δημιουργεῖται θόρυβος).

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις διὰ 5′ λεπτά.

(Ὥρα 8.30′ μ.μ.)

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 8.35′ μ.μ.)

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Τὸ Προεδρεῖον ὑποβάλλει θερμὴν παράκλησιν, ὅπως πάντες οἱ συνάδελφοι τὸ βοηθήσουν ἵνα ἀνταποκριθῇ εἰς τὰς ὑποχρεώσεις, τὰς ὁποίας ἐπιβάλλει ὁ Κανονισμὸς καὶ νὰ δυνηθῇ νὰ διευθύνῃ τὴν συνεδρίασιν. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Κύρκο, νὰ ἀνακαλέσῃ... (Θόρυβος). Κύριοι συνάδελφοι, παρακαλῶ νὰ συνδράμητε τὸ Προεδρεῖον εἰς τὸ ἔργον του.

§71Λ. ΚΥΡΚΟΣ. Θὰ παρακαλέσω νὰ ἀκουσθῶ μὲ ἠρεμίαν ὥστε νὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ δώσω ἐξηγήσεις ἐπὶ τοῦ θέματος. Δὲν ὑπῆρξε πρόθεσίς μου νὰ θίξω οὐδένα ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ. Ἠθέλησα νὰ ὑποσημειώσω τὴν ἀνησυχίαν, ἀπὸ τὴν ὁποίαν κατέχομαι καὶ ἐχρησιμοποίησα μίαν φράσιν, ὅτι δηλαδὴ πρέπει νὰ ἐντρεπώμεθα ὡς Ἕλληνες. Δὲν ἐπιμένω ἐπὶ τῆς φράσεως, ἀλλὰ θὰ ἐπεθύμουν νὰ δώσω ὡρισμένας ἐξηγήσεις. Ἐγένετο ἀπόπειρα νὰ ἐμφανισθῇ, ὅτι ἐγένετο μία δήλωσις, χωρὶς νὰ ληφθοῦν ὑπ’ ὄψιν τὰ πραγματικὰ στοιχεῖα, οὔτε καὶ ἂν ἐγένετο ἡ δήλωσις καὶ μάλιστα ὁ κ. Πρωθυπουργός..... (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι) ..... θὰ ἠδύνατο νὰ ἐπικοινωνήσῃ μὲ τὸν ἴδιον τὸν Γλέζον... (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι). Πέραν αὐτοῦ, κ. συνάδελφοι, εἶμαι ἐγγεγραμμένος διὰ νὰ ὁμιλήσω ἐπὶ τῶν γεγονότων τῆς Θεσσαλονίκης διὰ τὴν συζητουμένην ἐπερώτησιν καὶ νομίζω, ὅτι θὰ συμφωνήσουν καὶ οἱ συνάδελφοι τῆς ΕΡΕ, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἐπιμείνουν νὰ μετατοπισθῇ ἡ συζήτησις καὶ νὰ δώσουν τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ἐπιδιώκουν τὴν μετατόπισιν.

§72Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Αἱ ἐξηγήσεις τοῦ κ. συναδέλφου, δὲν μᾶς ἐνδιαφέρουν, μᾶς ἐνδιαφέρει ἡ τήρησις τοῦ Κανονισμοῦ, ἀλλὰ αὐτὸ κυρίως ἀφορᾷ ὑμᾶς, κύριε Πρόεδρε, καὶ δι’ αὐτὸ δὲν θὰ ἀσχοληθῶ καὶ δὲν θὰ εἴπω, ἐὰν αὐτὰ ποὺ εἶπεν ὁ κύριος συνάδελφος εἶναι ἢ ὄχι ἀνάκλησις. Κύριε Πρόεδρε, τὰ θέματα εἶναι δύο: α) νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις κατὰ τὴν ἐπιβαλλομένην διαδικασίαν ἐπὶ τοῦ προκύψαντος ἐθνικοῦ θέματος, β) ἡ συζήτησις νὰ τελειώσῃ ἐντὸς τῆς ἑσπέρας.

§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Φαρμάκης, ἔχει τὸν λόγον.

§74Ν. ΦΑΡΜΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχω νὰ κάμω τὴν ἑξῆς παρατήρησιν. Ὅταν ζητοῦμεν τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ, νομίζω, ὅτι δικαιούμεθα, τοὐλάχιστον, νὰ τύχωμεν ἴσης μεταχειρίσεως. Ἀτυχῶς, ἀποδεικνύεται ὅτι ὁσάκις ἡμεῖς τῆς πλειοψηφίας ζητοῦμεν τὸν λόγον, δὲν μᾶς τὸν δίδετε, ἐνῷ τὸν δίδετε εὐχερῶς εἰς τοὺς συναδέλφους τῆς μειοψηφίας. Κατέθεσα ἐπερώτησιν διὰ τῆς ὁποίας ἐπερωτῶνται μέλη τῆς Κυβερνήσεως, διὰ ποῖον λόγον δὲν ἔλαβον μέτρα, συνεπείᾳ τῶν προδοτικῶν δηλώσεων τοῦ πρώην καταδίκου Γλέζου, ὁ ὁποῖος εὑρισκόμενος εἰς Μόσχαν, ἐδήλωσεν, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρξῃ αὐτόνομος Μακεδονία, λόγῳ ὑπάρξεως, δῆθεν, Μακεδονικῆς μειονότητος. Τοῦτο εἶναι ἔργῳ καὶ λόγῳ ἀδίκημα ἐσχάτης προδοσίας. Λόγῳ αὐτῆς τῆς ἐπερωτήσεώς μου, ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, προέβη εἰς ὡρισμένας ἀνακοινώσεις. Ἐὰν πρόκειται ἡ Βουλὴ νὰ συζητήσῃ τὸ θέμα αὐτό, εἶναι ἀπαράδεκτον εἰς ἡμᾶς, οἱ ὁποῖοι ὑπεγράψαμεν τὴν ἐπερώτησιν νὰ μὴ δοθῇ ὁ λόγος διὰ νὰ ἀναπτύξωμεν τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους φέρομεν τὸ θέμα πρὸς συζήτησιν.

§75Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἐκφράζω τὸ παράπονον, ὅτι, ἐνῷ εἶχα ζητήσει πρὸ ἡμισείας ὥρας τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ, τὸν ἐδώσατε πρῶτα εἰς τὸν κ. Κύρκον, ὁ ὁποῖος τὸν ἐζήτησε βραδύτερον. Μοῦ προκαλεῖ κατάπληξιν, κ. Πρόεδρε, ἡ θεωρία τῶν συναδέλφων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Βουλὴ δὲν δύναται νὰ συζητήσῃ τὸ θέμα ἐφ’ ὅσον τῆς ὑποθέσεως ἔχει ἐπιληφθῆ ὁ Εἰσαγγελεύς. Προκαλεῖ τὴν ἀγανάκτησιν ὅλων τῶν Ἑλλήνων καὶ ἰδίως ὁλοκλήρου τοῦ λαοῦ τῆς Μακεδονίας ἡ ἐνέργεια τοῦ καταπτύστου προδότου Γλέζου... (Θόρυβος). Ζητοῦμεν νὰ προταχθῇ ἡ ἐπερώτησίς μας, ὥστε νὰ δοθῇ ἡ εὐκαιρία εἰς ὁλόκληρον τὴν Βουλὴν νὰ ἀποδοκιμάσῃ τὰς προδοτικὰς δηλώσεις τοῦ ἐγκληματίου Γλέζου.

§76Α. ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, συμφώνως πρὸς τὸ ἄρθρον 36 τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς, ἔχομεν ὑποβάλει πρότασιν, δυνάμει τῆς ὁποίας ζητοῦμεν νὰ προταχθῇ πάσης ἄλλης συζητήσεως, ἡ ἐπερώτησις ἐπὶ τῶν προδοτικῶν δηλώσεων τοῦ Μανώλη Γλέζου. Παρακαλῶ καὶ ζητῶ νὰ ἀναγνωσθῇ ἡ ἡμετέρα πρότασις καὶ νὰ ἀποφανθῇ ἡ Βουλή.

§77Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι πρέπει νὰ τερματισθῇ ἡ συζήτησις καὶ νὰ ἀρκεσθῶμεν εἰς τὰς δηλώσεις τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὰς δηλώσεις τῶν ἐκπροσώπων τῶν κομμάτων. Ἐὰν συμφώνως πρὸς τὴν ἐπιθυμίαν τῆς ΕΡΕ γενικευθῇ ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ τεθέντος θέματος, τότε καὶ ἐγὼ ἐπιμένω ὅπως συζητηθῇ καὶ ἡ ἰδική μου συναφὴς ἐρώτησις ἀναφερομένη εἰς δημοσίευμα τῆς ἐφημερίδος «Ἑλληνικὸς Βορρᾶς», διὰ τῆς ὁποίας καταγγέλλεται, ὅτι ἡ Κυβέρνησις τῆς ΕΡΕ εἶχεν ὑποσχεθῆ ἔξοδον τῆς Βουλγαρίας εἰς τὸ Αἰγαῖον μὲ ἐδαφικὴν προέκτασίν της. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς εἶναι βέβαιον, ὅτι ἀνησυχεῖ διὰ τὴν τυχὸν ἀναληφθεῖσαν τοιαύτην ὑποχρέωσιν ποὺ κατήγγειλεν ἡ ὡς ἄνω ἐφημερίς, δημοσιεύσασα τὴν πληροφορίαν ταύτην.

§78Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, λυποῦμαι, διότι λαμβάνω τὸν λόγον ἐπὶ θέματος οὐσίας, ἀλλὰ ἐπετρέψατε εἰς τὸν κ. Ζορμπᾶν νὰ ἀναφερθῇ εἰς ἕνα θέμα, τὸ ὁποῖον εἶναι αὐτόχρημα κωμικόν. Νομίζω, ὅτι εἶναι πράγματι ἐντροπὴ δι’ ὅλους μας νὰ γίνεται κἂν συζήτησις περὶ αὐτοῦ τοῦ θέματος. Δὲν γνωρίζω τὸ κείμενον τῆς ἐφημερίδος, ἀλλὰ τὰ ὅσα εἶπε, κατὰ τὴν οὐσίαν, εἰς τὸ δεύτερον μέρος τῆς ὁμιλίας του ὁ κ. Ζορμπᾶς, εἶναι αὐτονοήτως καὶ ἁπλούστατα κωμικὰ καὶ κατὰ τοῦτο ἀνάξια διαψεύσεως.

§79Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, εὔλογος εἶναι ἡ βαθυτάτη συγκίνησις τοῦ Σώματος, ἀπὸ τὸ συζητούμενον θέμα, ἀλλὰ ἀκριβῶς, λόγῳ τῆς φύσεως τοῦ θέματος, πρέπει νὰ τηρηθῇ ὁ κανὼν ὁ ὁποῖος μέχρι τοῦδε ἔχει τηρηθῇ εἰς τὴν Βουλήν. Ὅταν θέματα ἔρχωνται πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως, ἡ συζήτησις διεξάγεται μεταξὺ τῶν Ἀρχηγῶν τῶν κομμάτων καὶ τῆς Κυβερνήσεως. Κατὰ μείζονα λόγον, ἡ τάξις αὐτή, πρέπει νὰ τηρηθῇ σήμερον, ὁπότε πρόκειται περὶ μεγάλου Ἐθνικοῦ θέματος. Ἤκουσα, ὅτι θὰ ἔπρεπεν ὅλοι οἱ βουλευταὶ νὰ ἐκφράσουν τὰς ἀπόψεις των. Ἀλλὰ κανεὶς δὲν ἀμφισβητεῖ τὸν πατριωτισμόν των. Ἀλλὰ θὰ πρέπει νὰ ἐμπιστευθοῦν καὶ εἰς τὸν πατριωτισμὸν καὶ εἰς τὴν ἐπάρκειαν τῶν Ἀρχηγῶν των.

§80ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι δι’ ὄνομα τοῦ Θεοῦ.

§81Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι ἀδύνατον νὰ καθιερώσωμεν τὴν διακοπὴν μιᾶς ἐπερωτήσεως διὰ νὰ συζητήσωμεν ἄλλην ἐπερώτησιν. Δὲν ἔχει προηγούμενον αὐτὴ ἡ περίπτωσις. Καὶ ἐπίσης δὲν ἐπιτρέπεται νὰ γίνῃ πλειοδοσία πατριωτισμοῦ. Οὔτε νὰ παραταθῇ ὑπερμέτρως ἡ συζήτησις. Ἐπειδὴ τότε ἀντὶ ὠφελείας, θὰ προκύψῃ βλάβη διὰ τὸ Ἐθνικὸν θέμα. (Χειροκροτήματα).

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἠλιοῦ, ἔχει τὸν λόγον.

§83Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἔθεσα ἕνα ἐρώτημα πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως, ἐπιζητῶν νὰ διευκρινισθῇ καὶ νὰ συζητηθῇ τὸ ταχύτερον τὸ θέμα. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἦτο ἕτοιμος νὰ προβῇ ἀμέσως εἰς ἀνακοινώσεις ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως. Εἶναι φανερόν, ὅτι εἰς τὰς ἀνακοινώσεις τῆς Κυβερνήσεως δικαιοῦνται νὰ ἀπαντήσουν οἱ Ἀρχηγοὶ ἢ οἱ ἐκπρόσωποι τῶν κομμάτων καὶ ἰδίως, ἐπειδὴ ἔθεσα τὸ ζήτημα, ἀλλὰ καὶ ὑπάρχει εἰδικὸν ἐνδιαφέρον τῆς παρατάξεώς μας, πρέπει νὰ μοῦ δοθῇ κατὰ πρῶτον ὁ λόγος. Ἄν ὑπάρχουν ἐρωτήσεις ἢ ἐπερωτήσεις, δὲν εἶναι δυνατὸν αὐταὶ παρὰ νὰ πάρουν τὴν σειράν των ἢ μετὰ τὴν ἐξάντλησιν τῆς ἤδη διεξαγομένης συζητήσεως, ἐνδεχομένως, νὰ προτιμηθοῦν, ὁπότε δὲν θὰ ἔχωμεν καμμίαν ἀντίρρησιν. Ἑπομένως, νομίζω, ὅτι ἐπὶ τῶν ἀνακοινώσεων τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, πρέπει νὰ μοῦ δοθῇ ὁ λόγος.

§84Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Θέλω νὰ ἐπαναλάβω ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπον καὶ προηγουμένως. Δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ διακόπτεται ἡ συζήτησις μιᾶς ἐπερωτήσεως. Δὲν γνωρίζω προηγούμενον καὶ δὲν πρέπει νὰ δημιουργηθῇ τοιοῦτον προηγούμενον. Λόγῳ τῆς ἐξαιρετικῆς σοβαρότητος τοῦ ἀναφυέντος Ἐθνικοῦ θέματος, ὀρθὸν εἶναι νὰ διεξαχθῇ ἡ συζήτησις κατὰ τὴν διαδικασίαν πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως. Μετὰ τὰς ἀνακοινώσεις τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, πρέπει νὰ δοθῇ ὁ λόγος εἰς τοὺς κ.κ. ἐκπροσώπους τῶν κομμάτων, ἀρχῆς γενομένης, κατὰ τὴν γνώμην μου, ἀπὸ τὸν κ. ἐκπρόσωπον τῆς ΕΔΑ, διότι αἱ δηλώσεις, περὶ τῶν ὁποίων γίνεται ὁ λόγος ἀποδίδονται εἰς ἡγετικὸν στέλεχος τοῦ Κόμματος τῆς ΕΔΑ καὶ ἐπὶ τῶν δηλώσεων τῆς ΕΔΑ θὰ ὁμιλήσουν οἱ ἐκπρόσωποι τῶν κομμάτων. Αὐτὸ εἶναι τὸ θέμα.

§85ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, εἶναι γνωστὴ ἡ δικονομία τῆς πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως συζητήσεως. Διὰ νὰ γίνῃ συζήτησις πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως, ἀπαραίτητον εἶναι νὰ ὑπάρξῃ συνεννόησις τοῦ αἰτοῦντος Ἀρχηγοῦ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ Προεδρείου. Ἐλπίζω, ὅτι ἐπ’ αὐτοῦ εἴμεθα σύμφωνοι. Εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν, κ. Πρόεδρε, (ἀπευθύνεται πρὸς τὸν κ. Παπανδρέου) δὲν ἐτηρήθη ἡ δικονομία αὐτή. Καί, ἀτυχῶς, μὴ τηρηθείσης τῆς δικονομίας, ἀνέκυψεν ἓν νέον θέμα. Προεκλήθη ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς προέβη εἰς ἀνακοινώσεις. Δὲν ὑπάρχει συμφωνία. Κατὰ τὸ ἄρθρον 78 δύναται ὁποτεδήποτε νὰ λάβῃ τὸν λόγον ὁ Ὑπουργός, ἔστω προκαλούμενος, ἔστω καὶ οἰκείᾳ βουλήσει καὶ μάλιστα νὰ λάβῃ τὸν λόγον ἐπὶ θέματος, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει σχέσιν μὲ τὸ συζητούμενον θέμα, προκειμένου νὰ κάμῃ ἀνακοινώσεις, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον καὶ συνέβη. Εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτήν, πλέον, δὲν δύναται ν’ ἀποστερηθῇ κανεὶς τοῦ λόγου, οὔτε καὶ βουλευτής, ὅστις, νομίμως, δικαιοῦται ν’ ἀπαντήσῃ εἰς ἀνακοινώσεις Ὑπουργοῦ. Εἶναι σαφὲς καὶ εἶπον προηγουμένως εἰς τὸν κ. Στεφανόπουλον τὴν γνώμην μου. Ἀνέτρεξα εἰς τὸν Σαρίπολον, τὸν δοκιμώτερον τῶν ἑρμηνευτῶν τοῦ Συντάγματος, ὁ ὁποῖος λύει τὸ θέμα εἰς τὴν σελίδα 316, ὑποσημείωσις πρώτη, λέγει: «Ἐννοεῖται ὅτι τὸ ἄρθρον 78 τοῦ Συντάγματος...... «...(Ἀναγινώσκει)...». Λέγει καὶ γνώμας ἄλλων συγγραφέων καὶ μάλιστα ἐπικαλεῖται τὴν γνώμην τοῦ Γερμανοῦ Οὔλμπριχτ, ὁ ὁποῖος λέγει: «ὅτι οἱ Ὑπουργοὶ δύνανται ὑπὸ τὸν ὅρον νὰ μὴ διακόψωσιν ἀγορεύοντα, νὰ λάβωσι τὸν λόγον, ἐν πάσῃ στιγμῇ, π.χ. ἵνα ποιήσωνται κυβερνητικὴν ἀνακοίνωσιν ἢ δώσωσιν ἐξηγήσεις κλπ. καὶ ἀσχέτως ἔτι πρὸς τὸ ὑπὸ συζήτησιν θέμα τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως». Ἐν Γαλλίᾳ, ἐπίσης, παραδέχονται τὸ δικαίωμα τοῦτο τῶν Ὑπουργῶν, ὅπερ συνεπάγεται ὅμως, κατὰ κανόνα «LE DROIT DE REPO-NSE» τῶν βουλευτῶν, τὸ δικαίωμα ἀπαντήσεως εἰς τοὺς Ὑπουργούς. Ἐπέστησα τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ἠλιοῦ, ὅτι θὰ δημιουργηθῇ θέμα μὲ τὴν τακτικήν του, ἀλλὰ δὲν μὲ ἤκουσε καὶ ἐπέμεινε νὰ ὁμιλήσῃ, προκαλέσας οὕτως ἀνακοίνωσιν τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὸ Προεδρεῖον δύναται, ἐφαρμόζον αὐτὴν τὴν ἑρμηνείαν, ἔγκυρον κατὰ τὴν γνώμην μου, νὰ δώσῃ τὸν λόγον εἰς οἱονδήποτε. Αὐτὰ τὰ λέγομεν, διότι ἀνέκυψεν ἕνα δικονομικὸν θέμα, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ λύσωμεν μεταξύ μας.

§86Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Προηγούμενον δὲν ὑπάρχει.

§87ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καὶ ὅμως, ἐδημιουργήθη. Εἶμαι σύμφωνος μὲ τὸν ἀξιότιμον Ἀρχηγὸν τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ὅτι δὲν ὑπάρχει περίπτωσις διακοπῆς συζητήσεως ἐπερωτήσεως.

§88Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Εἴμεθα Πολιτικὸν Σῶμα καὶ διὰ τοῦτο ἡ πρᾶξις ὑπερισχύει τῶν γραπτῶν διατάξεων. Ἄλλωστε, οὐδαμοῦ εἰς τὸν Κανονισμὸν ἀναγράφεται ἡ καθιερωθεῖσα τάξις τῶν συζητήσεων πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως. Αὐτὴ εἶναι ἡ λύσις, τὴν ὁποίαν ἔχει καθιερώσει ἡ πρᾶξις.

§89ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὑπάρχει παράδοσις. Δικαίωμα, ὅμως, κύριε Πρόεδρε, ἀπὸ τὸν Κανονισμὸν ὑπάρχει, διότι, κατὰ τὸ ἄρθρον 36 τοῦ Κανονισμοῦ, τὸ ὁποῖον λέγει: «Πᾶσα πρότασις περὶ ἀναβολῆς τῶν ὑπὸ συζήτησιν ἀντικειμένων ἢ περὶ προτάσεως ἄλλων ἀντικειμένων ἐν τῇ Ἡμερησίᾳ Διατάξει, δέον νὰ ὑποστηρίζεται ὑπὸ 10 βουλευτῶν κλπ.», διὰ προτάσεως ὑπογεγραμμένης ὑπὸ 10 βουλευτῶν εἶναι δυνατὸν νὰ προτιμηθῇ συζήτησις ἄλλου θέματος παρεμπίπτοντος.

§90Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου ἀναφέρεται εἰς νομοθετικὴν ἐργασίαν.

§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν προσδιορίζεται. Δὲν ὑπάρχει διάκρισις καὶ ἑπομένως δὲν ἐπιτρέπεται καὶ ἡμεῖς νὰ διακρίνωμεν. Ἄρα, περὶ παντὸς ἀντικειμένου. Δὲν συμφωνῶ μὲ τὴν ἑρμηνείαν, τὴν ὁποίαν δίδετε. Ἀλλὰ θὰ παρακαλέσω, λόγῳ τῆς σοβαρότητος, τὴν ὁποίαν ἔχει τὸ θέμα...

§92Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐὰν καθιερώσητε αὐτὴν τὴν ἑρμηνείαν, δὲν ὑπάρχει πλέον συζήτησις.

§93Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Συμφωνῶ καὶ ἐγώ.

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔτσι εἶναι τὰ πράγματα. Ἀλλὰ τὸ Προεδρεῖον δέχεται ὅτι, ἐπειδὴ δὲν ὑπάρχει πράγματι παράδοσις τοιαύτη καὶ ἐπειδὴ τὸ ἀνακῦψαν θέμα εἶναι πράγματι σοβαρὸν καὶ δημιουργεῖ συγκίνησιν, ἐφ’ ὅσον δὲ εἶναι σοβαρόν, διότι εἶναι Ἐθνικόν, θὰ πρέπει καὶ ἡ συζήτησις νὰ μὴ ἐπεκταθῇ κατὰ τρόπον τοιοῦτον, ποὺ θὰ τὸ καταστήσῃ μὴ σοβαρόν. Θὰ παρακαλέσω, ἑπομένως, νὰ τηρηθῇ ἡ διαδικασία τῆς πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως. Καίτοι εὑρισκώμεθα ἐν ἀταξίᾳ, ἐπαναλαμβάνω, θὰ παρακαλέσω νὰ εὑρεθῶμεν σύμφωνοι ἐπ’ αὐτοῦ καὶ ὁ κ. Ἠλιοῦ ἔχει τὸν λόγον, διὰ νὰ ἀπαντήσῃ, πρῶτος, εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως.

§95Α. ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Παρακαλῶ, νὰ τηρηθῇ ὁ Κανονισμὸς καὶ νὰ τεθῇ ἡ πρότασις εἰς ψηφοφορίαν.

§96Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, δικονομῶ τὴν ὁμιλίαν μου, ὡς ἀπάντησιν ἐπὶ ἀνακοινώσεων τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Ἐδημοσιεύθη πρὸ τριημέρου μία ἀνταπόκρισις τοῦ Γαλλικοῦ Πρακτορείου Εἰδήσεων, ἀποδίδουσα ὡρισμένα πράγματα, ὡς λεχθέντα ἀπὸ τὸ ἡγετικὸν στέλεχος τοῦ κόμματός μας, τὸν Μανώλην Γλέζον, εἰς συνέντευξιν Τύπου ἐν Μόσχᾳ. Ἡ ἀνταπόκρισις αὐτή, μεταδοθεῖσα μόνον ἀπὸ τὸ Γαλλικὸν Πρακτορεῖον Εἰδήσεων, ἐνῷ παρίσταντο 600 δημοσιογράφοι ὅλων τῶν διεθνῶν πρακτορείων, ἰσχυριζόμεθα, ὅτι ἐχαλκεύθη ἐκ παντοδαποῦ ὑλικοῦ καὶ θὰ ἀποδείξωμεν, ὅτι εἶναι ἀληθές, ὅτι ἐχαλκεύθη καὶ ὅτι δὲν ἀνταποκρίνεται εἰς τὰ πράγματα. Ἀφεώρα εἰς θέμα σοβαρώτατον, εἰς θέμα Ἐθνικόν. Ὁ κ. Πρόεδρος εἰς ποίας ἐνεργείας προέβη, διὰ νὰ εἶναι ὥριμος, διὰ νὰ ἔλθῃ ἐδῶ καὶ νὰ προβῇ εἰς τὰς πρὸ ὀλίγου ἀνακοινώσεις του; Ἐτηλεγράφησεν, ἀπηυθύνθη εἰς τὴν ἐν Μόσχᾳ Ἑλληνικὴν Πρεσβείαν; Δὲν θέλω νὰ ἐπιμείνω, πρὶν ἀποδείξω, ὅτι ἐχαλκεύθη τὸ πρᾶγμα, δὲν θέλω νὰ ἐπιμείνω ἐπὶ τοῦ πῶς, ὅταν ὑπάρχῃ χάλκευσις, ὑπάρχουν κατὰ κανόνα, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ ὑπάρχουν, καὶ τὰ ἐλατήρια τῆς χαλκεύσεως. Δὲν ξεύρω, ἐὰν μυστικὰ κονδύλια ἢ ἄλλα εἶναι τὰ ἐλατήρια τῆς χαλκεύσεως. Ἐν πάσῃ περιπτώσει... (Φωναὶ καὶ διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς πλειοψηφίας). Ἡμεῖς διαπιστώνομεν τὴν πατριωτικήν σας ἀγανάκτησιν. Ἐὰν ὄντως θέλετε νὰ ἀκούσητε, τηρήσατε τὴν ἁρμόζουσαν εἰς τὴν σοβαρότητα τοῦ θέματος εὐπρέπειαν. Ἐὰν δὲν θέλετε, δύναται κανεὶς νὰ συναγάγῃ τὰ συμπεράσματα.

§97Σ. ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Σᾶς ἀκούομεν μὲ κομμένες τὶς ἀναπνοὲς καὶ σεῖς μᾶς ὁμιλεῖτε περὶ κονδυλίων.

§98Η. ΗΛΙΟΥ. Λέγω, λοιπόν, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀπετάθη εἰς τὴν Πρεσβείαν ἐν Μόσχᾳ. Φυσικά, ἡ ἐν Μόσχᾳ Πρεσβεία ἔχει πολυπληθὲς προσωπικόν, ἔχει καὶ Ἀκόλουθον Τύπου. Δὲν ἠξεύρω, τί κάνουν οἱ Ἀκόλουθοι Τύπου, οἱ μισθοδοτούμενοι ἀπὸ τὸ Ἑλληνικὸν Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν. Ἀλλὰ προκειμένου περὶ μιᾶς συνεντεύξεως Τύπου, δοθείσης εἰς τὴν Μόσχαν, εἰς ἕνα πολίτην τῆς χώρας, τιμηθέντα ἐν Μόσχᾳ μὲ τὴν ἀνωτάτην κρατικὴν διάκρισιν τῆς χώρας, ὅπου φιλοξενεῖται, μὲ τὸ βραβεῖον Λένιν, ἦτο δυνατὸν νὰ παρευρίσκεται ὁ ἀντιπρόσωπος Τύπου καὶ δὲν παρευρίσκετο καὶ ἐπὶ τέλους παρέλειψε... (Φωναί, διαμαρτυρίαι, κωδωνοκρουσίαι).

§99Κ. ΜΑΝΙΑΔΑΚΗΣ. Δέν ὑπάρχει, δυστυχῶς, Ἀκόλουθος Τύπου εἰς Μόσχαν.

§100Η. ΗΛΙΟΥ. Πέραν τούτου, τί ἔκαμεν ἡ Πρεσβεία καὶ ἔρχεται νὰ τὰ ἀνακοινώσῃ καὶ νὰ τὰ περιβάλῃ μὲ τὸ κῦρος του καὶ νὰ τὰ θεωρήσῃ δικαιολογοῦντα καὶ προδικασίαν τινὰ δικαστικὴν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος ἔχει καὶ διπλωματικὴν πεῖραν; Καλῶν ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος κατηγορεῖται, ἐκεῖνον τοῦ ὁποίου ἡ ἀνταπόκρισις τίθεται ὑπὸ ἀμφισβήτησιν ὡς πλαστογραφοῦσα καὶ χαλκεύουσα καὶ τοῦ ἀναθέτει ἀνακριτικὸν ἔργον, τοῦ ἀναθέτει νὰ ἐξετάσῃ αὐτὸς καὶ ἐξήτασε, λέγει, συναδέλφους του Δυτικούς. Εἶναι περίεργον ὅτι οἱ συνάδελφοί του Δυτικοί, δὲν ἐτηλεγράφησαν τίποτε τὸ σχετικὸν μὲ τὸ οὐσιαστικὸν περιεχόμενον τῆς ἀνταποκρίσεως τοῦ Γαλλικοῦ Πρακτορείου. Δὲν τὰ ἤκουσαν; Καὶ περαιτέρω, ἐνῷ τὸ Γαλλικὸν Πρακτορεῖον τὸ ἴδιον ἐτηλεγράφησε καὶ ἐδημοσιεύθη εἰς ὅλον τὸν κόσμον καὶ θὰ τὸ ἀναγνώσω ἀπὸ τὸ σημερινὸν «Βῆμα», ὅτι ἐγένοντο πολλαὶ μεταφράσεις, μία ἀπὸ τὴν Ἑλληνικήν, εἰς τὴν ὁποίαν ὡμίλει ὁ Γλέζος, εἰς τὴν Ρωσσικὴν καὶ μία ἀπὸ τὴν Ρωσσικήν, εἰς τὰς γλώσσας, τὰς κατανοουμένας ἀπὸ ἕνα ἕκαστον τῶν ξένων ἀνταποκριτῶν τῶν Δυτικῶν καὶ ὡς ἐκ τούτου τὸ Γαλλικὸν Πρακτορεῖον Εἰδήσεων εἰς τὸ χθεσινὸν δελτίον του ἔκαμεν ἀνακοίνωσιν, ἡ ὁποία δημοσιεύεται καὶ εἰς τὸ σημερινὸν «Βῆμα», λέγει τὰ ἑξῆς: «...πιθανῶς νὰ ἔγιναν λάθη εἰς τὴν μετάφρασιν ἐκ τῆς Ἑλληνικῆς εἰς τὴν Ρωσσικὴν γλῶσσαν καὶ ἴσως διέφυγον ἀποχρώσεις τινὲς καὶ ἀπὸ τοὺς ἰδίους καὶ ἀπὸ τὴν μετάφρασιν εἰς τὰ Ρωσσικά...».

§101Γ. ΛΥΧΝΟΣ. «Ἀποχρώσεις» λέγει.

§102Η. ΗΛΙΟΥ. Λέγει, ὅτι ἐκ τῆς Ἑλληνικῆς εἰς τὴν Ρωσσικὴν ἔγιναν λάθη καὶ ἀπὸ τὴν Ρωσσικὴν διέφυγον ἀποχρώσεις τινὲς ἀπὸ τοὺς ἀκροωμένους τὴν δευτέραν μετάφρασιν. Τὸ Γαλλικὸν Πρακτορεῖον Εἰδήσεων ἔχει συνείδησιν τῆς βαρύτητος καὶ τῶν συνεπειῶν τῆς χαλκεύσεως μιᾶς πλαστῆς συνεντεύξεως καὶ προετοιμάζει τὴν ὑπαναχώρησίν του. Καὶ τὴν ἀνακοίνωσιν αὐτὴν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως τὴν παρέλειψεν. Ἐνόμισεν, ὅτι ἔπρεπε νὰ τὴν παραλείψῃ. Ἡ δὲ Πρεσβεία, χωρὶς νὰ καλέσῃ τὸν ἴδιον τὸν Γλέζον, ὁ ὁποῖος ἔχει ἑλληνικὸν διαβατήριον καὶ νὰ τοῦ ζητήσῃ πληροφορίας, χωρὶς νὰ καλέσῃ οἱονδήποτε παρευρεθέντα ἐκεῖ δημοσιογράφον, ἄσχετον πρὸς τὸ ὑπὸ κατηγορίαν Γαλλικὸν Πρακτορεῖον, ἀνέθεσε τὸ ἀνακριτικὸν ἔργον εἰς τὸν Γάλλον ἀνταποκριτὴν, τὸν κατηγορηθέντα καὶ κατηγορούμενον, ὅτι διεστρέβλωσεν, ὅτι παρεποίησεν, ὅτι ἐχάλκευσε ψευδῆ ἀνταπόκρισιν. Ἐγὼ νομίζω, κ. συνάδελφοι, καὶ ἀπὸ τὸν τρόπον τῆς ἐνεργείας του, αὐτὸν προκύπτει, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, εἰς τὸν ὁποῖον, ὡς στέλεχος τῆς ΕΡΕ, ἀνετέθη ἡ Πρωθυπουργία, εἶναι ὑποκατάστατον τῆς ΕΡΕ καὶ ἔχει ἐφαρμόσει καὶ ἀποδείξει ἐν τῇ πράξει μίαν πολιτείαν μεροληπτικὴν εἰς βαθμόν, ὥστε ἀντὶ τῆς σοβαρᾶς ἀναζητήσεως τῆς ἀκριβείας ἐπὶ τοιούτου θέματος, νὰ ἐπιδιώκῃ τὴν δημιουργίαν ἐκείνων τῶν ἐντυπώσεων ποὺ ἐπεδιώχθησαν μὲ τὴν χάλκευσιν τῆς εἰδήσεως, διὰ νὰ βοηθήσῃ τὴν ΕΡΕ πρὸς κομματικὴν ἐκμετάλλευσιν. Νομίζομεν, ὅτι ἡ σημερινὴ στάσις, ἡ ἀνεπάρκεια τῶν πηγῶν ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐβάσισε τὴν ἀνακοίνωσίν του, τὸ πραγματικῶς καὶ τελείως σαθρὸν ἔδαφος ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἐβασίσθη καλῶν τὸν ἀνταποκριτὴν ἐκεῖνον τοῦ ὁποίου ἡ συνέντευξις κατηγορεῖται πλαστὴ καὶ ἐκεῖ ἐπάνω θεμελιώνω τὰ συμπεράσματά του, ἐπιβεβαιοῖ εἰς τὸ ἔπακρον τὰς ἐπιφυλάξεις μας. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ συνέντευξις αὐτὴ διεψεύσθη κατηγορηματικῶς.

§103Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Πότε καὶ ἀπὸ ποῖον διεψεύσθη;

§104Η. ΗΛΙΟΥ. Ἐάν, κύριοι, σᾶς ἀπέλιπεν ἡ στοιχειώδης καλὴ πίστις, εἶναι βέβαιον, ὅτι ὅλαι αἱ ἐφημερίδες ἔλαβον καὶ δημοσιεύουν τηλεγράφημα. Πῶς νὰ τὸ εἴπωμεν;

§105Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε......

§106Η. ΗΛΙΟΥ. Δὲν δέχομαι διακοπάς. Γίνεται ἡ συζήτησις μεταξὺ ἀρχηγῶν καὶ ἐκπροσώπων τῶν κομμάτων. (Φωναὶ καὶ διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς πλειοψηφίας). Ἐὰν ἐπιδιώκουν τινὲς διὰ νὰ δημιουργήσουν ἐντυπώσεις, δὲν κάμνουν καλά. Ἐὰν ἐνδιαφέρωνται διὰ τὸ ἐθνικὸν θέμα, ὀφείλουν νὰ ἀκούσουν μετὰ προσοχῆς.

§107Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Ἐκλήθη ὁ κ. Γλέζος χθὲς ἀπὸ τοὺς Δυτικοὺς ἀνταποκριτὰς εἰς τὴν Μόσχαν καὶ δὲν παρουσιάσθη. (Φωναί, θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§108Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ τηρήσητε τὸν Κανονισμόν. Θὰ προστατεύσητε τὸ βῆμα.

§109Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ διευθύνητε τὰς ἐργασίας τοῦ Σώματος ἢ ὄχι; Σᾶς λέγω, ὅτι ἔγινεν αὐθαίρετος ἐπέμβασις προηγουμένως καὶ δὲν ἐσκέφθητε οὔτε κἂν νὰ κτυπήσητε τὸ κουδούνι.

§110ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀφήσετε παρακαλῶ νὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Ἠλιοῦ.

§111Η. ΗΛΙΟΥ. Μὲ τὴν μεγαλυτέραν ἠρεμίαν καὶ μετριοπάθειαν ἐκφράζω καὶ διατυπώνω ἀπόψεις τῆς παρατάξεως ἡ ὁποία ἐν τῷ προσώπῳ ἐκλεκτοῦ ἡγήτορός της, τοῦ Μανώλη Γλέζου ....... (φωναί, αἶσχος, ἐκ τῆς πλειοψηφίας). Κύριοι συνάδελφοι, ὑπάρχουν πολλοὶ ποὺ καὶ θορυβοῦν καὶ δημοκοποῦν καπηλευόμενοι καὶ τὰ ὅσια καὶ τὰ ἱερὰ καὶ τὴν Πατρίδα. (Φωναί, θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι). Ὑπάρχουν κύριοι πολλοὶ οἱ ὁποῖοι ἐπαγγέλλονται τὸν ἐθνικόφρονα, ἀλλὰ δὲν εἶναι λόγια κενὰ ὁ πατριωτισμὸς τοῦ κάθε ἀνθρώπου ἀποδεικνύεται εἰς τὴν πρᾶξιν. Καὶ ἀποδεικνύεται ὅταν ἡ πατρίδα εὑρίσκεται εἰς κρισίμους στιγμάς.

§112Ν. ΦΑΡΜΑΚΗΣ. Εἶναι ἐπίλεκτον μέλος ὁ Γλέζος....

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ διακόπτετε, θὰ σᾶς ἀνακαλέσω εἰς τὴν τάξιν.

§114Η. ΗΛΙΟΥ. Θὰ ἤθελα, κύριοι συνάδελφοι, νὰ ἔβλεπα, πῶς αὐτοί, οἱ ὁποῖοι καπηλεύονται τὰ πάντα, ἔχουν ἐπαληθεύσει εἰς τὴν πρᾶξιν τὸν πατριωτισμόν των, ὅταν ἐκινδύνευεν ἡ Πατρὶς καὶ πόσοι ὑπῆρξαν φιλόστρατοι ...... (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι) καὶ πόσοι ἐνεδύθησαν τὴν γερμανικὴν στολὴν ... (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι) ἢ κατ’ ἄλλον τρόπον συνειργάσθησαν μὲ τὸν κατακτητὴν καὶ πόσοι παρέλειψαν τὸ πρὸς τὴν Πατρίδα καθῆκον καὶ ποῖοι μὲ μηνύματα καὶ συμφωνίας Ζυρίχης ἐπρόδοσαν τὴν ἐλευθερίαν τῆς Κύπρου.

§115Ι. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. Εἰς ἡμᾶς τὰ λέγετε αὐτά; (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§116Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ ἀπαντήσητε εἰς τὸ προκείμενον θέμα;

§117Η. ΗΛΙΟΥ. Βεβαίως, ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς εἰς τὸ μέγα ποσοστὸν ποὺ ἔδειξε πατριωτισμόν. Ἐν τούτοις, ἡμεῖς ἰδιαιτέρως σεμνυνόμεθα, διότι καταλέγομεν μεταξὺ τῶν στελεχῶν μας τὸν Μανώλη Γλέζον....

§118Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Εἶσθε κατάσκοποι τῆς Ἑλλάδος. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§119Η. ΗΛΙΟΥ. ..... τοῦ ὁποίου ἡ μέχρις αὐτοθυσίας πατριωτικὴ δρᾶσις ἔμεινε καὶ ἐπέρασεν εἰς τὴν ἱστορίαν τῆς χώρας.... (Θόρυβος, διαμαρτυρίαι, κωδωνοκρουσίαι). Κύριοι συνάδελφοι, ἔγινε κάρφος εἰς τοὺς ὀφθαλμοὺς τῶν πολιτικῶν του ἀντιπάλων, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶχον ἐκπληρώσει τὸ καθῆκον των πρὸς τὴν Πατρίδα καὶ μετὰ τὴν καταδίκην του ἀπὸ τὸ Γερμανικὸν Στρατοδικεῖον.... (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι). Κύριε Πρόεδρε, εἶναι δυνατὸν νὰ συνεχίσω μέ αὐτὸν τὸν τρόπον;

§120ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὶ θέλετε νὰ κάμω; Κρούω συνεχῶς τὸν κώδωνα.

§121Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Τὶ εἶναι αὐτὰ ποὺ λέει; Εἰς τὴν οὐσίαν.... (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§122Η. ΗΛΙΟΥ. Μετὰ τὴν καταδίκην του ἀπὸ τὸ Γερμανικὸν Στρατοδικεῖον κατ’ ἐπανάληψιν κατηγορήθη, κατεδιώχθη καὶ κατεδικάσθη ὡς προδότης καὶ λάμπει σὰν τὸν Ἥλιον.

§123Ι. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. Εἶχε σύντροφον εἰς τὴν πρᾶξιν του αὐτήν. Τὶ ἔγινεν ὁ ἄλλος;

§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς παρακαλῶ, μὴ διακόπτετε, θὰ σᾶς ἀνακαλέσω εἰς τὴν τάξιν.

§125Σ. ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. .... (Ὁμιλεῖ ἀπὸ τῆς θέσεώς του μὴ ἀκουόμενος λόγῳ τοῦ θορύβου καὶ τῶν κωδωνοκρουσιῶν).

§126Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ καθαρότης τῆς πολιτικῆς τῆς ΕΔΑ ἐπὶ τοῦ ἐθνικοῦ θέματος εἶναι ἀπόλυτος. Εἰς ἀνύποπτον χρόνον, πρὶν φανερωθῇ ὁ κ. Γάλλος ἀνταποκριτὴς τῆς Μόσχας, διὰ τῶν προγραμμάτων, τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν καὶ ἐνεκρίθησαν ἀπὸ τὰ Συνέδριά της, ἡ ΕΔΑ θεωρεῖ ὡς ἀκρογωνιαῖον λίθον τῆς πολιτικῆς της ἐπὶ τῶν διεθνῶν σχέσεων, τὸν ἀπόλυτον σεβασμὸν καὶ τὴν προάσπισιν τῆς ἐδαφικῆς ἀκεραιότητος τῆς χώρας.

§127Ι. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐδῶ τὰ λέγετε αὐτά. (Κωδωνοκρουσίαι).

§128Η. ΗΛΙΟΥ. Δὲν ὑπάρχει διὰ τὴν ΕΔΑ ζήτημα Μακεδονικόν, δὲν ὑπάρχει διὰ τὴν ΕΔΑ ζήτημα ἀνεξαρτήτου Μακεδονίας, δὲν ὑπάρχει, κύριοι, διὰ τὴν ΕΔΑ ζήτημα Μακεδονίας τοῦ Αἰγαίου.... (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς ΕΔΑ), δὲν ὑπάρχει διὰ τὴν ΕΔΑ, οὔτε κἂν ζήτημα αὐτονόμου περιοχῆς ἐντὸς τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐδάφους.

§129Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ μειονότητος; Διὰ τὰς μειονότητας ποία ἡ γνώμη τῆς ΕΔΑ;

§130Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ τὰς μειονότητας νὰ μᾶς εἴπητε.

§131Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ ζήτημα τῶν μειονοτήτων εἰς ὅλας τὰς χώρας....

§132Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Δὲν ὑπάρχει μειονότης εἰς τὴν Μακεδονίαν.....

§133Η. ΗΛΙΟΥ. Τὸ ζήτημα τῶν μειονοτήτων εἰς ὅλας τὰς χώρας εἶναι ζήτημα καθαρῶς ἐσωτερικὸν καὶ ἡ ἀντιμετώπισίς του εὑρίσκεται εἰς συνάρτησιν μὲ τὸν βαθμὸν τῆς ἐπικρατήσεως τῶν δημοκρατικῶν θεσμῶν εἰς τὴν ζωὴν κάθε τόπου.

§134Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Δὲν ὑπάρχουν μειονότητες εἰς τὴν Μακεδονίαν.

§135Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐὰν ὑπάρχῃ ἢ ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ ἡ μία ἢ ἄλλη ἢ δύο ἢ τρεῖς ἢ πέντε μειονότητες, δὲν εἶναι ζήτημα ὑποκειμενικῆς διαθέσεώς μας. Ἐὰν καὶ οἱ 300 ἐλέγομεν, ὅτι ὑπάρχει ἐνῷ δὲν ὑπάρχει, δὲν θὰ ὑπῆρχεν ἢ ἐὰν οἱ 300 ἐλέγομεν, ὅτι δὲν ὑπάρχει καὶ ὑπῆρχε, θὰ ὑπῆρχε.

§136Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Σεῖς τὶ λέγετε; Θέλομεν τὴν γνώμην σας.

§137Η. ΗΛΙΟΥ. Ἄν εἰς τὴν Πελοπόννησον ἢ εἰς τὴν Κρήτην, εἰς τὴν Μακεδονίαν ἢ εἰς τὴν Ρούμελην ὑπάρχουν πολῖται μὲ διαφορὰν γλωσσικήν, φυλετικήν, θρησκευτικὴν ἢ οἱανδήποτε ἀπὸ τοὺς ὑπολοίπους κατοίκους, αὐτὸ εἶναι πραγματικὸν γεγονὸς ποὺ δὲν μπορεῖ νὰ μεταβληθῇ δι’ ἀποφάσεως τῆς Βουλῆς.

§138Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Μοῦ ἐπιτρέπετε νὰ σᾶς διακόψω, διότι πρέπει νὰ τὸ διευκρινήσωμεν αὐτὸ τὸ ζήτημα. Ἠρώτησα τὴν ὑπεύθυνον γνώμην τῆς ΕΔΑ, ἐὰν ὑπάρχῃ Μακεδονικὴ μειονότης.

§139Η. ΗΛΙΟΥ. Ἀφήσατε νὰ ὁλοκληρώσω τὰς ἀπόψεις τοῦ κόμματός μας. Εἶναι δὲ ἕνα θέμα, τὸ ὁποῖον ὅπως βλέπετε ἐπιχειρεῖται νὰ γίνῃ ἀντικείμενον μιᾶς ἀπαραδέκτου καπηλείας. Λοιπὸν ἰσχυρίζομαι, ὅτι ἐσωτερικὸν ζήτημα τῆς χώρας μας εἶναι νὰ ἐφαρμόσωμεν τὰς ἀρχὰς τῆς ἴσης μεταχειρίσεως εἰς οἱονδήποτε εἴτε λόγῳ χρώματος, εἴτε λόγῳ θρησκείας, εἴτε λόγῳ γλώσσης, ἢ οἱασδήποτε κατασκευῆς, ἀναγνωρίζοντες τὰ δημοκρατικὰ δικαιώματά του. Δὲν εἶναι ζήτημα ποὺ θὰ λύσωμεν ἡμεῖς. Ἐὰν ἕνας ποὺ εὑρίσκεται, αἰσθάνεται, ὅτι δὲν εἶναι Ἕλλην, ἀλλὰ Σλαῦος ἢ αἰσθάνεται ὅτι εἶναι Τοῦρκος, αὐτὸς εἶναι Τοῦρκος ἢ Σλαῦος. Πῶς νὰ τὸ κάμωμεν.

§140Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ἠλιοῦ, γνωρίζετε τὴν ἐκτίμησίν μου. Ἀλλὰ ἐπὶ τοῦ ἐθνικοῦ τούτου θέματος τῆς Μακεδονικῆς μειονότητος νομίζετε σεῖς ὅτι ὑπάρχει;

§141Η. ΗΛΙΟΥ. Ἡ Μακεδονία τῆς Ἑλλάδος εἶναι Ἑλληνική.... (χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς ΕΔΑ)... ἀδιάσπαστον μέρος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ὑπάρχουν ὅμως Ἕλληνες Σλαυόφωνοι, τὸ λένε αἱ στατιστικαὶ ἐπετηρίδες, τὸ ἀνεγνωρίσατε μὲ τὰ 12 πρωτόκολλα ποὺ ὑπεγράψατε μὲ τὴν Γιουγκοσλαυΐαν, ἐδώσατε λοιπὸν τὴν ἀπάντησιν σεῖς οἱ ἴδιοι. Ἡ μεταχείρισις τῶν γλωσσικῶν μειονοτήτων εἶναι ζήτημα ἐσωτερικὸν τῆς χώρας καὶ δὲν πρόκειται καμμία πίεσις νὰ μᾶς κάμῃ νὰ παραιτηθῶμεν αὐτοῦ τοῦ δημοκρατικοῦ καθήκοντος νὰ προασπίσωμεν ἀπὸ οἱανδήποτε παραβίασιν γινομένην εἰς βάρος οἱουδήποτε, εἴτε κοινωνικῆς, εἴτε φυλετικῆς εἴτε θρησκευτικῆς ὁμάδος, νὰ ἀπολαύσῃ τὰ δικαιώματά της. Ἐδῶ γίνεται μία παραβίασις εἰς βάρος τοῦ ἑνὸς τετάρτου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ποὺ διὰ λόγους κοινωνικῶν φρονημάτων ἔχουν μεταβληθῆ εἰς παρίας. Τίποτε, καμμία πίεσις, ὅταν οἱαδήποτε μερὶς τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἡ ὁποία ἐνῷ διατηρεῖ τὰ ἰδιαίτερα χαρακτηριστικά της, ὑφίσταται τὴν μὴ δημοκρατικὴν μεταχείρισιν, τίποτε δὲν θὰ μᾶς ἐμποδίσῃ νὰ ἐπιδιώκωμεν νὰ τύχῃ τῆς μεταχειρίσεως ἐκείνης, τὴν ὁποίαν καὶ τὸ ἐσωτερικὸν δίκαιον καὶ τὸ διεθνὲς τὸ ἀπαιτεῖ.

§142Ι. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. Διατὶ τὸ ὄργανό σας γράφει ἄλλα πράγματα;

§143Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, αὐτὴ εἶναι ἡ καθαρὰ καὶ σαφὴς καὶ ἐθνικὴ ἄποψις τῆς ΕΔΑ. Ὅσα αὐτοὶ λέγουν, δὲν θέλω νὰ τοὺς παραπέμψω εἰς τὰς συμφωνίας μὲ τὴν Γιουγκοσλαυΐαν ποὺ ὑπέγραψεν ἡ Κυβέρνησις Καραμανλῆ εἰς τὰ 12 πρωτόκολλα ἢ εἰς τὸ ἐπιδοτούμενο ἀπὸ τὸ Ὑπ. Ἐξωτερικῶν «Διεθνεῖς Σχέσεις», ὅπου μεταξὺ ἄρθρου τοῦ κ. Ἀβέρωφ ὡς Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν καὶ ἄρθρου τοῦ νῦν Προέδρου κ. Πιπινέλη δημοσιεύεται καὶ τὸ γνωστὸν ἄρθρον τοῦ κ. Κούντς. Δὲν θέλω νὰ καταφύγω εἰς αὐτά.

§144Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Ὁ κ. Κούντς εἶναι Γιουγκοσλαῦος ἐνῷ ὁ Γλέζος εἶναι Ἕλλην.

§145Η. ΗΛΙΟΥ. Προσέξατε αὐτὰ σᾶς ἀφοροῦν ἐσᾶς ποὺ φωνάζετε. Εἶναι λοιπὸν βέβαιον, ὅτι ἡ πολιτικὴ τῆς ΕΔΑ, ἡ Ἐθνικὴ ἔχει ἀπόλυτον καθαρότητα. Κύριοι συνάδελφοι, ὁ Μανώλης Γλέζος εἰς τὸν ὁποῖον ἐδόθη τὸ κείμενο τοῦ Γάλλου ἀνταποκριτοῦ, ἔκαμε μίαν διάψευσιν σαφῆ καὶ κατηγορηματικὴν τῶν ἀποδοθεισῶν εἰς αὐτὸν γνωμῶν.

§146Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Ὄχι εἰς τὸν ξένον τύπον.

§147Ι. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν ἀνευρέθη ἀπὸ τοὺς ξένους δημοσιογράφους καίτοι ἀνεζητήθη.

§148Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριοι, τὸ τηλεγράφημα ἐδημοσιεύθη εἰς ὅλας τὰς ἐφημερίδας τὰς πρωϊνὰς καὶ μεσημβρινάς. Ἦτο κατηγορηματικὴ ἡ διάψευσις καὶ ἔχει ὡς ἑξῆς: «Ἐπειδὴ παρὰ τὴν διάψευσιν ποὺ ἔκαμα χθὲς τὴν νύκτα εἰς τὸν ἀνταποκριτὴν τῆς «Αὐγῆς» εἰς τὴν Μόσχα, σχετικὰ μὲ τὴν κακοήθη εἴδησιν τοῦ Γαλλικοῦ πρακτορείου, μερὶς τοῦ Ἑλληνικοῦ τύπου, συνεχίζει τὴν συκοφάντησιν ἐναντίον τῆς ΕΔΑ, θεωρῶ ὑποχρέωσίν μου νὰ τονίσω, ὅτι ὁ ἀκρογωνιαῖος λίθος τῆς Ἐθνικῆς πολιτικῆς τῆς ΕΔΑ, εἶναι ἡ ὑπεράσπισις τῆς ἐθνικῆς ἀνεξαρτησίας καὶ ἀκεραιότητος τῆς χώρας, εἶναι πολὺ καθαρὰ καὶ γνωστοτάτη εἰς τὸν λαόν. Ὅλα ὅσα μετεδόθησαν ἀπὸ τὸ γαλλικὸν πρακτορεῖον περὶ αὐτονόμου Μακεδονίας, εἶναι ἀποκυήματα φαντασίας καὶ ὁ σχετικὸς θόρυβος ὑποβολιμαῖος. Εἶναι φανερό, ὅτι ὅλα αὐτὰ ἀποσκοποῦν νὰ ἀποσπάσουν τὴν προσοχὴ τοῦ λαοῦ ἀπὸ τὰ φλέγοντα ζητήματά του, ἀπὸ τὴν ἀνάγκη νὰ ἀπελευθερωθῇ ἡ χώρα ἀπὸ τὸ ἐγκληματικὸ καθεστώς, ὅπως αὐτὸ ἀπεκαλύφθη μὲ ὅλη του τὴν ἀποκρουστικότητα μὲ τὴ πολιτικὴ δολοφονία τῆς Θεσσαλονίκης. Σὲ στιγμὲς ποὺ σημειώνονται βήματα πρὸς τὴ διεθνῆ ὕφεσι, ἡ ἀντιδραστικὴ δεξιά, γέννημα καὶ θρέμμα τοῦ ψυχροῦ πολέμου προσπαθεῖ σήμερα ἀπεγνωσμένα μὲ τέτοιες ἐπινοήσεις νὰ ξαναζεστάνῃ τὸ μῖσος τοῦ ἀπὸ βορρᾶ κινδύνου γιὰ νὰ διατηρήσῃ τὸ ψυχροπολεμικὸ κλῖμα ἀπὸ τὸ ὁποῖο ἔχει τόση ἀνάγκη γιὰ τὴν ὀργάνωση νέου ἐκλογικοῦ πραξικοπήματος. Ἡ προσφυγὴ τῶν ἀντιπάλων μας σὲ κατάπτυστες μεθόδους συκοφαντίας τῆς ΕΔΑ, δείχνει μόνο τὸν πανικό τους ἀπὸ τὴν ὁλοένα μεγαλύτερη ἀκτινοβολία τῆς πολιτικῆς της στὰ πιὸ πλατειὰ στρώματα τοῦ λαοῦ».

§149Ι. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. Ποῖοι εἶναι οἱ ἀποδέκται;

§150Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε συνάδελφε, νομίζω, ὅτι δὲν εἶμαι ταχυδρομικὸς διανομεύς, ἀλλὰ εἰς ὅσας ἐφημερίδας σήμερα ἀνέγνωσα, τὸ εἶδα κατεχωρημένον. Κύριοι συνάδελφοι, ἕνα πρᾶγμα θέλω νὰ τονίσω, ὅτι οἱ Ἕλληνες ἀριστεροί, πολλὲς φορὲς ἔχουν ἀπόψεις καὶ γνώμας, αἱ ὁποῖαι ἀκριβῶς, λόγῳ τῆς τοποθετήσεως τοῦ Κόμματός των ὡς Κόμματος τῆς κοινωνικῆς ἀλλαγῆς, ξενίζουν ἄλλους καὶ προκαλοῦν τὴν ἀντίδρασιν. Αἴ, λοιπόν, ὅταν ἔχουν αὐτὰς τὰς ἀπόψεις, δὲν μασοῦν τὰ λόγια τους, οὔτε κρύβουν τίποτε. Ἐὰν ἐπιστεύαμεν εἰς ὅ,τι δήποτε ἀπὸ αὐτὰ ποὺ τὸ χαλκεῖον μᾶς ἀποδείδει, δὲν ἐπρόκειτο νὰ πράξωμεν κρυφτούλι, δὲν ἐπρόκειτο νὰ πῇ καὶ νὰ ξεπῇ ὁ Γλέζος. Ὅ,τι πιστεύομεν τὸ διακηρύσσομεν. Κύριοι συνάδελφοι, τώρα σεῖς, ἐν ὀνόματι ἑνὸς ἀφηνιασμένου πατριωτισμοῦ, ἐπιμένετε καὶ καλά, ὅτι ὁ Γλέζος ἔκαμε τὰς δηλώσεις, τὰς ὁποίας διέψευσεν, ἐπιμένετε δηλαδὴ καὶ καλά, ὅτι ὑπάρχει μία μεγάλη μερὶς εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἡ ὁποία ἐπιθυμεῖ τὸν ἀκρωτηριασμὸν τῆς Ἑλλάδος. Κύριοι συνάδελφοι, αὐτὸ εἶναι φανερόν, ὅτι μόνον πατριωτισμὸς δὲν ἠμπορεῖ νὰ λέγεται, μόνον ἐθνικοφροσύνη δὲν ἠμπορεῖ νὰ λέγεται. Εἶναι μία προσπάθεια πατριδοκαπηλείας ἐν ὄψει ἐκλογῶν καὶ εἶναι γνωστὴ ἀπὸ τὰ χρονικὰ τῆς ἀντιδραστικῆς δεξιᾶς καὶ ἀπὸ τὸ περιώνυμον ἐκεῖνο τὸ πλαστὸν τηλεγράφημα τοῦ Ζηνόβιεφ, ποὺ κατέληξεν εἰς βάρος τοῦ Ἐργατικοῦ Κόμματος τῆς Ἀγγλίας. Αἱ πλαστογραφίαι, εἰς τὰς ὁποίας ἡ δεξιὰ ἀσυνειδήτως καταφεύγει. Εἶναι γνωστὰ αὐτά. Κύριοι, σᾶς πνίγει ἡ διεθνὴς ὕφεσις καὶ εἰρήνη, ἡ χαλάρωσις τῆς διεθνοῦς ἐντάσεως. Κύριοι, σᾶς χρειάζετε διὰ νὰ καπηλεύεσθε, διὰ νὰ παραδίδετε τὰ ὅσια καὶ τὰ ἱερά, τὴν Κύπρον, τὰ πάντα, νὰ λέγετε ὅτι ὑπάρχει κίνδυνος ἀπὸ βορρᾶ καὶ τώρα ποὺ αἱ διεθνεῖς ἐξελίξεις ὁδηγοῦν εἰς διεθνεῖς διακανονισμούς, αὐτὸ σᾶς πνίγει καὶ θέλετε ὁπωσδήποτε νὰ δημιουργήσητε πάλιν τὸν μπαμπούλαν καὶ νὰ τὸν καπηλεύεσθε, διὰ νὰ συνεχίσετε, ὅπως νομίζετε, τὴν καταδυνάστευσιν καὶ τὴν ἀπομύζησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ ἔλλειψις κινδύνου καὶ ἐπιβουλῆς ἀπὸ βορρᾶ σᾶς πνίγει, διότι ἐμπορεύεσθε καὶ καπηλεύεσθε τὸν πατριωτισμὸν καὶ ἀκόμη τὸ Κόμμα σας καὶ ἡ Κυβέρνησίς σας, ἡ ἐξαναγκασθεῖσα εἰς παραίτησιν τῆς Ε.Ρ.Ε., εἶναι ὑπόδικη μπροστὰ εἰς τὴν κοινὴν γνώμην, ἔχει βουτηχθεῖ εἰς τὸ ἔγκλημα, εἰς τὸ αἷμα εἰς τὶς πολιτικὲς δολοφονίες καὶ σᾶς ἦτο χρήσιμος (φωναὶ καὶ διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς ΕΡΕ), σᾶς ἦτο ἀπαραίτητος, σᾶς ἦτο ζωτικὴ ἀνάγκη ἕνας ἀντιπερισπασμός, ὁ ὁποῖος, νομίζετε, ὅτι θὰ ἀποσπάσῃ τὴν προσοχὴν τοῦ λαοῦ ἀπὸ τὰ φλέγοντα ζητήματά του, ἀπὸ τὰς πελωρίας εὐθύνας σας, ἀπὸ τὸ ἔγκλημα, ἀπὸ τὰ σκάνδαλα, ἀπὸ τὴν καταλήστευσιν τοῦ ἐθνικοῦ καὶ τοῦ δημοσίου χρήματος, ὅτι θὰ τὸν ἀποσπάσετε, διὰ νὰ ἀρχίσετε τὸ παραμυθάκι τοῦ ἐμπορίου τῆς ἐθνικοφροσύνης, τῆς καπηλείας τῆς πατρίδος. Κύριοι συνάδελφοι, ὑποτιμᾶτε τὴν ὡριμότητα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὁ ὁποῖος μὲ περιφρόνησιν ἀντιμετωπίζει τὸ χαλκεῖον σας καὶ ἔχει ἕνα στόχον σήμερα, πῶς νὰ καταλύσῃ τὸ κράτος τῆς ΕΡΕ, πῶς νὰ καταλύσῃ τὸ κράτος τοῦ αἵματος, τοῦ ἐγκλήματος τῶν σκανδάλων. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς

ΕΔΑ).

§151ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Παπαληγούρας, ὡς ἐκπρόσωπος τῆς ΕΡΕ, ἔχει τὸν λόγον.

§152Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Κύριοι βουλευταὶ ἡ ἀγόρευσις τοῦ ἐκπροσώπου τῆς ΕΔΑ προεκάλεσεν, ὑποθέτω, εἰς τοὺς βουλευτὰς ὅλων τῶν κομμάτων, ἀλλὰ ἐγὼ θέλω νὰ πιστεύω καὶ εἰς τοὺς βουλευτὰς τῆς παρατάξεως, τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ἡλιοῦ ἐκπροσωπεῖ, θλῖψιν βαθεῖαν.

§153Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Διάκρισις πατριωτισμοῦ, συγχαρητήρια.

§154Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ἀντελήφθητε τί εἶπα, ὑποθέτω καὶ ἐλπίζω.

§155Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Καὶ ἰδίως εἰς τὴν παράταξιν τῆς ΕΡΕ ἐπροκάλεσε θλῖψιν. Ὑπάρχει μία διάκρισις πατριωτισμοῦ.

§156Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Ἐγὼ εἶπα εἰς τὴν παράταξιν καὶ τοῦ ἰδίου τοῦ κ. Ἡλιοῦ. Πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ πιστεύσετε, κύριε Πρόεδρε, περὶ ἐμοῦ, ὅτι εἶπον τοιοῦτόν τι πρᾶγμα. Ὄχι μόνον αὐτὸ δὲν εἶπα, ἀλλὰ εἶπα τὸ ἄκρως ἀντίθετον.

§157Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Δὲν ἠκούσθη καλῶς.

§158Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Πολὺ καλά, Ἐσημείωσα μάλιστα μίαν φράσιν τοῦ κ. Ἡλιοῦ, τὴν ὁποίαν πρώτην θέλω νὰ ἀποκρούσω, φράσιν κατὰ τὴν ὁποίαν ἐὰν ὑποτεθῇ ὅτι τῆς δίδεται ἡ ἑρμηνεία, τὴν ὁποίαν δίδομεν ἡμεῖς, τότε θὰ πρέπει νὰ δεχθῇ κανείς, ὅτι μία μεγάλη, σημαντικὴ μερὶς τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ θέτει σήμερον Μακεδονικὸν ζήτημα. Βεβαιότατα ὄχι, κ. ἐκπρόσωπε τῆς ΕΔΑ. Ἡμεῖς πιστεύομεν, ὅτι δὲν ὑπάρχουν εἰς τὸν τόπον αὐτὸν Ἕλληνες, οἱ ὁποῖοι εἶναι δυνατὸν νὰ διανοηθοῦν νὰ θέσουν ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἐξ ἀντικειμένου δὲν ὑπάρχει, τὸ ὁποῖον δὲν ὑπάρχει φυσικῶς ἐξωτερικῶς, καὶ τὸ ὁποῖον δὲν ὑπάρχει εἰς τὴν ψυχὴν κανενός, ὁ ὁποῖος κατοικεῖ τὴν χώραν αὐτήν. Θέμα εἶναι, ἐὰν ἐξ εἰδικῶν καὶ γενικωτέρων πολιτικῶν λόγων, ἡ ἡγεσία ἑνὸς κόμματος εἶναι ὑποχρεωμένη ἄλλως νὰ ἐμφανίζεται ἐνώπιον τοῦ λαοῦ τοῦ Ἑλληνικοῦ καὶ ἄλλα νὰ πράττῃ ὅταν ἐνεργῇ ἀπορρήτως, αὐτὸ καὶ μόνον εἶναι τὸ θέμα. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς ΕΡΕ). Οὐδέποτε θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἔχετε ὀπαδόν, οὔτε τὸ ἕνα τοῖς χιλίοις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, κύριε Ἠλιοῦ, ἐὰν ἡ ΕΔΑ εὐθέως διεκήρυσσε τὰ ὅσα ὑποτίθεται ὅτι διεκήρυξεν ὁ Γλέζος εἰς τὴν Μόσχαν. Εἶπα ἀκόμη τὴν λέξιν, ὑποτίθεται, διότι θέλω νὰ εἶμαι προσεκτικός. Κανεὶς ἐξ ἡμῶν δὲν ἐπίστευσεν, ὅτι ὄχι κἂν ὅλοι οἱ ὀπαδοὶ τῆς ΕΔΑ, ἀλλ’ οὔτε ἕνα ἀπειροστὸν τῶν ὀπαδῶν τῆς ΕΔΑ, εἶναι δυνατὸν νὰ υἱοθετήσῃ, ἐνδεχομένως, κείμενον, ὡσὰν τὸ κείμενον περὶ τοῦ ὁποίου πρόκειται.

§159Λ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἔχει βάσιμον ἀντίφασιν ὁ συλλογισμός σας.

§160Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Ἡμεῖς, δὲν διεκόψαμεν τὸν κ. Ἠλιοῦ, μολονότι ὁ κ. Ἠλιοῦ, ἠσχολήθη εἰς τὸ μεγαλύτερον μέρος τῆς ὁμιλίας του μᾶλλον μὲ τὸ νὰ ἐπερωτήσῃ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὅλους ἡμᾶς, παρὰ νὰ ἀπαντήσῃ εἰς τὰ ὠμὰ καὶ ἀμείλικτα ἐρωτήματα, τὰ ὁποῖα τίθενται πρὸ αὐτοῦ. Διότι, θέλω νὰ εἶμαι σαφής. Δὲν ὑπάρχει θέμα διὰ κανέναν Ἕλληνα, οὔτε κἂν διὰ τοὺς ὀπαδοὺς τῆς ΕΔΑ. Θέμα ὑπάρχει καὶ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἡ ἡγεσία κάποιου κόμματος, ἄλλα λέγει ὅταν ἀπευθύνεται εἰς τὸ κοινὸν καὶ ἄλλα πράττει, ὅταν πράττῃ καὶ ἐνεργῇ εἰς ἄλλους χώρους. Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι μοῦ ἐπροξένησεν ἐντύπωσιν ἡ ἀσάφεια, τόσον τῆς ὁμιλίας τοῦ κυρίου ἐκπροσώπου τῆς ΕΔΑ, ὅσον καὶ ἡ ἀσάφεια τῆς διαψεύσεως τοῦ Γλέζου. Εἶναι ἀκριβὲς αὐτό, τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. Ἠλιοῦ, ὅτι αὐτὴ ἡ διάψευσις ἐλήφθη ἀπὸ ὅλες τὶς ἐφημερίδες. Ἀλλὰ τὴν διάψευσιν αὐτὴν δὲν τὴν χαρακτηρίζω ἐγὼ μόνον ὡς ἀσαφῆ. Τὴν χαρακτηρίζουν ὡς ἀσαφῆ, περίπου ὅλαι αἱ ἐφημερίδες καὶ τινὲς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Γράφει σήμερον τὸ «Ἔθνος» εἰς τὴν πρώτην σελίδα, ὅτι μολονότι προεκλήθη καὶ μολονότι ἦλθε μία διάψευσις τοῦ Γλέζου, ἡ ὁποία εἶναι ἐντονωτάτη, πάλιν δὲν ἀνασκευάζει τὰ λεχθέντα περὶ μειονοτήτων...

§161Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ποῖα λεχθέντα, κύριε Παπαληγούρα;

§162Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Δὲν ἀκούσατε, λέγει τὸ «Ἔθνος», «Τὰ λεχθέντα περὶ μειονοτήτων». Τὸ ἀκριβὲς θὰ ἦτο νὰ εἴπῃ ἡ ἐφημερίς, ὅτι δὲν ἀνασκευάζει ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἀνεγράφησαν, ὅτι εἶπε περὶ μειονοτήτων. Αὐτὰ τὰ ἀναγραφέντα δὲν τὰ ἀνασκευάζει ὄντως. Μὲ ἀπαλλάσσετε ἀπὸ τὸν κόπον νὰ ἀναγνώσω, κύριε Ἠλιοῦ, τὸ κείμενον τῆς διαψεύσεως τοῦ Γλέζου. Δὲν μοῦ λέγετε, κύριοι συνάδελφοι, ὑπάρχει κανεὶς εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ὁ ὁποῖος τυχόν, κατὰ τρόπον ἄτιμον, συκοφαντούμενος μὲ μίαν κατηγορίαν τόσον βαρεῖαν, ὅσον εἶναι ἡ κατηγορία, ἡ ὁποία ἐξετοξεύθη ἐναντίον τοῦ Γλέζου, καὶ ἀπαντῶν εἰς τὴν συκοφαντίαν, θὰ ἔδιδε τόσον ἀσαφῆ ἀπάντησιν; Καὶ ἀντὶ νὰ εἴπῃ εὐθέως περὶ τοῦ ἀντικειμένου, περὶ τοῦ ὁποίου τὸν ἐρωτοῦν, θὰ ἔλεγεν οἱοσδήποτε ἀπὸ σᾶς, ὅτι αἱ ἰδέαι τῆς ΕΚ ἢ αἱ ἰδέαι τῆς ΕΡΕ ἢ αἱ ἰδέαι τῶν Προοδευτικῶν εἶναι γνωσταὶ καὶ εἶναι γνωστόν, ὅτι προασπίζουν τὴν ἀνεξαρτησίαν τῆς χώρας, ἐτράπημεν πρὸς τὸ ἀφηρημένον, ἐνῷ περὶ συγκεκριμένου, κύριοι βουλευταί, εἶναι ὁ λόγος.

§163Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Δὲν τὸ διαβάσατε καλά, διαβάστε τὸ κείμενον, κύριε Παπαληγούρα.

§164Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Πάρα πολὺ καλά, θὰ τὸ διαβάσω. Ἀλλά, οἱ κύριοι βουλευταί, γνωρίζουν ἐπαρκῶς διὰ νὰ κρίνουν.

§165Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Διαβάστε τὴν παράγραφον.

§166Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Ὑπάρχει τις, ὅμως, συκοφαντούμενος ἐπὶ τοιούτου θέματος, τὶς οἱοσδήποτε ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, ὁ ὁποῖος δὲν θὰ ἔδιδεν ἐξ ἰδίου αὐτοῦ ὀνόματος ἀπάντησιν, προκειμένου περὶ Ἐθνικοῦ θέματος, ἀλλὰ θὰ παρέπεμπεν εἰς τὰς γενικὰς ἀρχὰς τοῦ κόμματος; Αὐτὴ εἶναι ἡ πρώτη παρατήρησις.

§167Κ. ΜΑΝΙΑΔΑΚΗΣ. Κύριε Παπαληγούρα, ἡ «Αὐγὴ» εἰς τὰς 13 Ἰανουαρίου 1962 γράφει τὰ ἑξῆς: «Ἡ ὕπαρξις Σλαυομακεδονικῆς μειονότητος εἰς τὴν Ἑλλάδα εἶναι ἕνα γεγονός, ποὺ μόνον κακοήθης στρουθοκαμηλισμὸς ἠμπορεῖ νὰ τὸ ἀγνοῇ. Εἶναι γεγονὸς ἡ ὕπαρξις μέσα εἰς τὰ πλαίσια τῆς Ἑλλάδος μιᾶς ἐθνικῆς μειονότητος, μὲ δική της ἰδιαίτερη γλῶσσα καὶ ὄχι μόνον γλῶσσα, ἀλλὰ καὶ ἤθη, ἔθιμα καὶ πολιτισμόν».

§168Ι. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. Αὐτὴ εἶναι ἡ γενικὴ ἀρχή. (Θόρυβος).

§169Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Κύριοι συνάδελφοι, παρακαλῶ ἠρεμίαν. Αὐτὰ τὰ θέματα πρέπει νὰ συζητῶνται μὲ ἄκραν προσοχήν. Δὲν ὑπάρχει κανεὶς λόγος οἱουδήποτε φανατισμοῦ, διότι οὐδέποτε συνεφώνησα περισσότερον ἀπὸ ὅτι συνεφώνησα σήμερον μὲ τὴν ἀντίδρασιν τῶν κυρίων ἀρχηγῶν τῆς Ε.Κ. ἐναντίον φράσεως, τὴν ὁποίαν ὑποτίθεται ὅτι εἶχον εἴπει. Τὸ θέμα πρέπει νὰ τὸ διατηρήσωμεν πρῶτον εἰς τὰς φυσικάς του διαστάσεις, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀπολύτως περιωρισμέναι εἰς πᾶσαν περίπτωσιν, ὡς πρὸς τὰ πρόσωπα τῶν ἐνεχομένων, καὶ δεύτερον νὰ κρατήσωμεν ἕνα τόνον ὁ ὁποῖος προσήκει εἰς τὴν συζήτησιν ἑνὸς τόσον σοβαροῦ ἀντικειμένου. Αὐτὴ θὰ εἶναι ἡ πρώτη μου βασικὴ παρατήρησις. Ἡ δευτέρα μου παρατήρησις εἶναι, ὅτι ὑπάρχει κἄτι τὸ κοινὸν μεταξὺ τῆς δηλώσεως τῆς ἀπαντητικῆς τοῦ Γλέζου καὶ τῆς ἀποψινῆς ὁμιλίας τοῦ κυρίου ἐκπροσώπου τῆς ΕΔΑ. Καὶ τὸ κοινὸν εἶναι τοῦτο: Εἰς ἀμφοτέρας τὰς περιπτώσεις ἐπρόκειτο νὰ γίνῃ μία εὐθεῖα ἀπάντησις εἰς συγκεκριμένην κατηγορίαν καὶ ἀντὶ νὰ γίνῃ αὐτὴ ἡ εὐθεῖα ἀπάντησις, τὰ ¾ τοῦ χρόνου τῆς ὁμιλίας τοῦ κ. ἐκπροσώπου τῆς ΕΔΑ κατηναλώθησαν εἰς τὸν σχεδιασμὸν μαιάνδρων περὶ τὸ θέμα. Ἐπεχειρήθη, δηλαδή, ἡ ἀποφυγὴ ἀπαντήσεως εἰς ἐρώτημα σαφές, τὸ ὁποῖον δοκιμάσαντες νὰ διακόψωμεν, ἐθέσαμεν τόσον ἐγώ, ὅσον καὶ ὁ ἀξιότιμος κ. Στεφανόπουλος ἐκ μέρους τῆς Ε.Κ., εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Ἠλιοῦ. Καὶ τὸ ἐρώτημα ἔμεινεν ἀναπάντητον. Καὶ ἔμεινεν ἀναπάντητον εὐλόγως. Κύριοι βουλευταί, πράγματι αὐτὴν τὴν στιγμὴν δὲν εἶμαι εἰς θέσιν —καὶ δὲν εἶναι εἰς θέσιν κανεὶς νὰ εἴπῃ, καὶ θὰ ἔχω τὴν ἐντιμότητα πρῶτος ἐγὼ νὰ τὸ ὁμολογήσω—τὶ ἀκριβῶς εἶπεν εἰς τὴν Μόσχαν ὁ Γλέζος. Εἴμεθα, ὅμως, ὅλοι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζωμεν τί, κατηγορηθεὶς ἐπὶ ἐθνικοῦ θέματος, ἀπήντησεν ὁ Γλέζος καὶ τὶ μᾶς εἶπεν ἀπόψε ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τῆς ΕΔΑ. Αὐτὰ τὰ δύο τὰ γνωρίζομεν ἀσφαλῶς. Τὸ τρίτον θὰ τὸ ἀνεύρῃ ἡ ἀνάκρισις. Δὲν πρόκειται νὰ ὑποβοηθήσω τὸ ἔργον τοῦ ἀνακριτοῦ. Θὰ εἴπω μόνον, ὅτι μοῦ φαίνεται παράδοξον, ὅτι ἀνεζητεῖτο ἐπὶ ἡμέρας ὁ Γλέζος ἀπὸ τοὺς ἐκπροσώπους σωρείας Δυτικῶν πρακτορείων καὶ Δυτικῶν ἐφημερίδων, εἰς Μόσχαν καὶ δὲν ἀνευρίσκετο καὶ ὅτι ἐδέησεν, ἀντὶ νὰ ἀπαντήσῃ μονολεκτικῶς καὶ εὐθέως, νὰ στείλῃ σειρὰν ἀλληλοδιαδόχων ἀπαντήσεων μὴ ἱκανοποιουσῶν κανένα, οὔτε ἡμᾶς, οὔτε κἄν τινας ἐφημερίδας τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Καὶ τὸ χειρότερον ὅλων, ἠναγκάσθη σήμερον ὁ κ. Ἠλιοῦ νὰ ὁμιλήσῃ — καὶ ἀντιλαμβάνομαι τὴν δυσχέρειαν εἰς τὴν ὁποίαν εὑρέθη — καὶ νὰ εἴπῃ περὶ τῶν πάντων, νὰ ἀναφερθῇ εἰς κονδύλια μυστικὰ ἄσχετα πρὸς τὸ θέμα, νὰ μᾶς ἐρωτήσῃ καὶ νὰ ἐπερωτήσῃ τὸν κ. Πρωθυπουργὸν τὶ κάνουν οἱ ἀκόλουθοι τοῦ Τύπου, νὰ ἀμφισβητήσῃ τὴν μετάφρασιν, νὰ ἀσχοληθῇ καὶ μὲ τὴν γενικωτέραν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως, μὲ τὴν γενικωτέραν πολιτικὴν τοῦ κ. Πιπινέλη, νὰ ἀναφερθῇ εἰς τὸ Κυπριακόν, νὰ ἀναφερθῇ εἰς τὴν διεθνῆ ὕφεσιν καὶ εἰς ἕνα μόνον νὰ μὴ ἀπαντήσῃ, εἰς τὸ οὐσιῶδες. Εἰς τὸ ἁπλοῦν δηλαδὴ ἐρώτημα, τὸ ὁποῖον τοῦ ἐθέσαμεν, ἀπεπειράθημεν νὰ τοῦ θέσωμεν, ὁ κ. Στεφανόπουλος καὶ ἐγώ, περὶ τῆς δῆθεν Μακεδονικῆς μειονότητος. Θλίβομαι δι’ αὐτό. Κύριοι βουλευταί, καὶ θλίβομαι, ἀλλὰ καὶ κατέχομαι ἀπὸ ἓν αἴσθημα ἐθνικῆς ὑπερηφανείας. Ἡ ΕΔΑ, ἡ ἡγεσία τῆς ΕΔΑ, γνωρίζει, ὅτι ἐὰν ἔλεγεν ὅλην τὴν ἀλήθειαν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν δὲν θὰ εἶχεν οὔτε ἕναν ὀπαδόν. Τὸ διεπιστώσαμεν ἀπόψε. Τόσον εἶναι τοῦτο ἀληθές, ὥστε ὁ κ. Ἠλιοῦ πιεζόμενος, ἀπ’ ὅλας τὰς πλευρὰς εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, δὲν ἔδωσεν ἀπάντησιν εἰς τὰ καίρια ἐρωτήματα, εἰς τὰ ὁποῖα καὶ ὁ τελευταῖος ἐξ ἡμῶν θὰ ἔδιδε μίαν μονολεκτικὴν καὶ καθησυχάζουσαν τοὺς πάντας ἀπάντησιν. Διατὶ ἠναγκάσθη νὰ μεταχειρισθῇ τόσον περίπλοκα κατασκευάσματα; Διότι ἔναντι καὶ τῶν ἰδίων αὐτοῦ ὀπαδῶν, εἶναι ὑποχρεωμένος ὁ κ. Ἠλιοῦ νὰ μεταχειρίζεται τὴν παραπλανητικὴν γλῶσσαν, τὴν ὁποίαν ἐπεχείρησε νὰ μεταχειρισθῇ. Ἀκούσατε κ. βουλευταί, σεῖς οἱ ἴδιοι τὴν ἡγεσίαν τῆς ΕΔΑ ἐπὶ τοῦ ἐθνικοῦ αὐτοῦ θέματος παραπλανᾶ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Θέλω νὰ ἐλπίζω, ὅτι δὲν ὑπάρχει πράγματι εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, κανείς, ὁ ὁποῖος δὲν ἀντελήφθη τὴν δυσχέρειαν εἰς τὴν ὁποίαν περιῆλθεν ὁ κ. Ἠλιοῦ. Ἐγὼ θέλω νὰ πιστεύω, ὅτι ὁ κ. Ἠλιοῦ ἀποδοκιμάζει βαθύτατα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἀπεδόθησαν εἰς τὸν Γλέζον καὶ πάντως τὸν τρόπον τοὐλάχιστον κατὰ τὸν ὁποῖον ὁ Γλέζος διέψευσεν αὐτὰ τὰ ὁποῖα τοῦ ἀπεδόθησαν. Εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὅλοι οἱ Ἕλληνες τὰ ἀποδοκιμάζουν. Καὶ εἶμαι βέβαιος καὶ δι’ ἓν ἄλλο πρᾶγμα: Ὅτι εἰς ἕνα τόπον, ὁ ὁποῖος περισσότερον ἀπὸ ὅλας τὰς χώρας τῆς Εὐρώπης ἔχει ἑνότητα ἐθνικήν, τοιούτου εἴδους ζητήματα, καὶ ἐὰν ἀκόμη τίθενται κατὰ δόλιον τρόπον, δὲν ἔχουν καμμίαν ἀπολύτως ἐξ ἀντικειμένου ἀξίαν. Τὸ θέμα ἔχει μόνον τὴν ἔννοιαν, ὅτι ὑπάρχουν δυστυχῶς μέσα εἰς τοὺς κόλπους ὡρισμένου κόμματος, μερικοὶ οἱ ὁποῖοι ἀμετανοήτως καὶ μυστηριωδῶς, διὰ δογματικοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους δὲν ἐννοῶ, ἀκολουθοῦν μίαν πολιτικήν, ἡ ὁποία εἶναι δι’ ὅλους τοὺς ὑπολοίπους Ἕλληνας ἀνεξαρτήτως καὶ ἀνεξαιρέτως πολιτικῶν φρονημάτων, βαθύτατα ἀπαράδεκτες. Τὰ ἄλλα θὰ τὰ εἴπῃ ἡ Δικαιοσύνη.

§170Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ὑπάρχουν δύο χωριστὰ θέματα. Τὸ θέμα τῶν δηλώσεων τοῦ Γλέζου καὶ τὸ θέμα τῆς πολιτικῆς τῆς ΕΔΑ. Διότι ἀπόψε συνηρτήθησαν κατὰ τὴν συζήτησιν—καὶ εὐλόγως. Καθόσον ἀφορᾷ τὰς δηλώσεις τοῦ Γλέζου δὲν εἶναι δυνατὸν ἀπὸ λόγους καλῆς πίστεως νὰ βασισθῶμεν εἰς ὅσα ἐδημοσιεύθησαν, ἐφόσον τίθενται ὑπὸ ἀμφισβήτησιν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εὐλόγως πανταχόθεν ἐβεβαιώθη εἶναι ὅτι, ἐὰν οὕτως ἔχουν αἱ δηλώσεις, ἀποτελοῦν ἐθνικὴν προδοσίαν. Πῶς ὅμως ἀκριβῶς ἔχουν εἶναι θέμα πρὸς περαιτέρω ἐξέτασιν. Δύο σημεῖα ὅμως εἶναι ἄξια παρατηρήσεως. Πρῶτον, ἡ ἀπουσία τῶν ὑπαλλήλων ἐπὶ τοῦ τύπου τῆς ἐν Μόσχᾳ Ἑλληνικῆς Πρεσβείας.

§171Π. ΠΙΠΙΝΕΛΗΣ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Διὰ νὰ σᾶς ἐξαγάγω ἀπὸ μίαν πλάνην καὶ νὰ σᾶς διευκολύνω, ὥστε νὰ μὴ συναγάγητε ἐσφαλμένα συμπεράσματα, ἔχω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ὁ ἐκπρόσωπος τοῦ Ὑπουργείου Τύπου ἐν Μόσχᾳ, διευθύνων τὸ Γραφεῖον Τύπου τῆς Πρεσβείας ἐκεῖ, δὲν παρέστη εἰς τὴν διάσκεψιν Τύπου, περὶ τῆς ὁποίας γίνεται λόγος, ἁπλούστατα, διότι δὲν ὑπάρχει. Ἡ θέσις τοῦ Διευθυντοῦ τοῦ Γραφείου Τύπου τῆς Πρεσβείας τῆς Μόσχας εἶναι κενὴ ἀπὸ μακροῦ, ἐλλείψει πιστώσεως. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον ὁ ἐκπρόσωπος τῆς Ἑλλάδος δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ μετάσχῃ.

§172Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἑπομένως, δὲν εὑρίσκομαι ἐγὼ εἰς πλάνην. Ἡ Πρεσβεία εὑρίσκεται εἰς τὸ κενόν. Καὶ εἶναι λυπηρόν, πράγματι, διότι, ἐπὶ τέλους, ἡ Μόσχα, διὰ πλῆθος λόγων, κατ’ ἐξοχὴν θὰ πρέπει νὰ εἶναι πηγὴ ἐνημερώσεως. Ὀφείλομεν, ἑπομένως, διὰ λόγους καλῆς πίστεως, νὰ ἀναμείνωμεν τὴν πλήρη ἐξακρίβωσιν. Δεύτερον. Θὰ ηὐχόμην καὶ ἐγώ, ἡ ἀπάντησις τοῦ Γλέζου νὰ εἶναι σαφεστέρα. Ἐν τούτοις, δὲν ἔχω τὸ δικαίωμα ἐκ τούτου νὰ συναγάγω δυσμενῆ συμπεράσματα. Ἡ καλὴ πίστις μᾶς ὑποχρεώνει νὰ ἀναμείνωμεν τὸ ἀκριβὲς κείμενον. Καί, ἐν πάσῃ περιπτώσει, νὰ ἀναμείνωμεν τὴν ἀπόφασιν τῆς δικαιοσύνης, ἐφ’ ὅσον ἐπελήφθη τοῦ θέματος. Τὸ γεγονὸς ὅτι ὑπῆρξε πράγματι ἥρως εἰς τὴν νεανικήν του ἡλικίαν καὶ ἂς σημειωθῇ, ὅτι τότε δὲν ἦτο κομμουνιστής, τοῦ προσδίδει δικαίως αἴγλην. Ἀλλὰ δὲν σημαίνει —καὶ γενικεύω τὸ θέμα— ὅτι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἔχει προσφέρει μίαν ὑπηρεσίαν, ἐκ τούτου τοῦ λόγου διατηρεῖ τὸ δικαίωμα τῆς ἀσυδοσίας εἰς ὅλην του τὴν ζωήν. Τιμᾶται διὰ τὴν μίαν πρᾶξιν καὶ κατηγορεῖται καὶ καταδικάζεται διὰ τὴν ἄλλην, ἐὰν ὄντως ἐπηκολούθησεν ἄλλη πρᾶξις ἀξία καταδίκης. Ἔρχομαι εἰς τὸ γενικώτερον θέμα. Ἐλέχθη καὶ πράγματι εἶναι ἀκριβές, ὅτι εἰς τὰ θέματα τῆς ἀνεξαρτησίας καὶ τῆς ἀκεραιότητος τῆς χώρας, ἡ ΕΔΑ ἔχει λάβει σαφῆ θέσιν. Ἐκ τῶν κειμένων, τὰ ὁποῖα ἀνεγνώσθησαν, αὐτὸ ἐπιβεβαιώνεται. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον παραμένει ἀσαφές, εἶναι τὸ θέμα τῆς ὑπάρξεως ἢ τῆς μὴ ὑπάρξεως, κατὰ τὴν γνώμην τῆς ΕΔΑ, σλαυομακεδονικῆς μειονότητος. Ὁ κ. Ἠλιοῦ εἶπεν, ὅτι τὸ θέμα τῆς μειονότητος, εἶναι θέμα πραγματικόν. Εἴμεθα σύμφωνοι. Ἀλλὰ ἐρωτᾶται: Κατὰ τὴν γνώμην τῆς ΕΔΑ, ὡς πραγματικὸν θέμα ὑφίσταται; Ναὶ ἢ ὄχι; Ἠκούσαμεν πρὸ ὀλίγου μίαν περικοπὴν ἀπὸ τὴν «Αὐγή», ὅπου γίνεται λόγος περὶ «Σλαυομακεδονικῆς μειονότητος». Ἡ διαφωνία μας εἶναι ἀπόλυτος. Δὲν ὑπάρχει εἰς τὴν πραγματικότητα καὶ διὰ τοῦτο δὲν ὑπάρχει καὶ εἰς τὰς πεποιθήσεις μας σλαυομακεδονικὴ μειονότης. Ὑπάρχουν σλαυόφωνοι. Ἕλληνες. Καὶ ὁ Καρολίδης εἰς τὴν ἱστορίαν του ἀναγράφει, ὅτι οἱ «ἀλλόφωνοι» Ἕλληνες εἶναι ἄξιοι πολὺ μεγαλυτέρας τιμῆς, διότι, ἀπωλέσαντες ἀπὸ τὰς περιπετείας τῆς ἱστορίας τὴν ἐθνικήν των γλῶσσαν, διετήρησαν τὴν ἐθνικήν των συνείδησιν. Ὑπάρχουν Ἕλληνες σλαυόφωνοι. Ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει μειονότης σλαυομακεδονική. Ἔγινε λόγος περὶ τῆς ὑπάρξεως ἐνδεχομένης μειονότητος γλωσσικῆς ἢ θρησκευτικῆς ἢ κοινωνικῆς. Ἀλλὰ μειονότης εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν, σημαίνει ἐθνικὴν μειονότητα. Ἀλλὰ τότε, τίνος Ἔθνους; Ἰδοὺ διατὶ ἡ χρησιμοποίησις τοῦ ὅρου «σλαυομακεδονικὴ μειονότης» ἀποτελεῖ τὸν πυρῆνα τοῦ κινδύνου τοῦ μέλλοντος. Διότι εἶναι δυνατὸν νὰ γίνεται λόγος περὶ προστασίας τῆς ἀκεραιότητος, ἐὰν ὅμως γίνῃ δεκτὸν τὸ ἀνύπαρκτον γεγονός, ὅτι ὑπάρχει σλαυομακεδονικὴ μειονότης, ἐκ τῆς ἀναγνωρίσεως αὐτῆς συνάγονται αἱ συνέπειαι, οἱ ἐθνικοὶ κίνδυνοι, τοὺς ὁποίους σήμερον δὲν δυνάμεθα νὰ προσδιορίσωμεν. Ἀνακεφαλαιώνων, συμπεραίνω: Θὰ ἀναμείνωμεν τὸ ἀκριβὲς κείμενον τῶν δηλώσεων Γλέζου, διὰ νὰ ἀποδώσωμεν δικαιοσύνην. Ἐπιβεβαιοῦμεν τὴν ἀπάντησιν τῆς ΕΔΑ, ὅτι ἀναγνωρίζει τὴν ἀνεξαρτησίαν καὶ τὴν ἀκεραιότητα τῆς χώρας. Διαφωνοῦμεν, ὅμως, εἰς τὸν ἰσχυρισμόν της, ὅτι ὑφίσταται σλαυομακεδονικὴ μειονότης, διότι, ἐφ’ ὅσον αὕτη ἡ ἀνακριβὴς ἀρχὴ γίνῃ δεκτή, ἀποτελεῖ τὸν πυρῆνα κινδύνων διὰ τὸ μέλλον. (Χειροκροτήματα).

§173ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Ἠλιοῦ, ἔχει τὸν λόγον.

§174Η. ΗΛΙΟΥ. Ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Κ. ἔθεσεν, ἀπὸ τῆς ἀπόψεώς του ἕνα ζήτημα, ἐὰν ἡ μειονότης, ἡ ὁμιλοῦσα σλαυόφωνον ἰδίωμα, εἶναι ἐθνικὴ καὶ ὄχι μειονότης.

§175Α. ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. ...... ἡ χώρα τοῦ Μ. Ἀλεξάνδρου.

§176Η. ΗΛΙΟΥ. Καὶ οἱ καραμανλῆδες, οἱ Ἕλληνες τῆς Καπαδοκίας, ὁμιλοῦν τουρκικά. Ὁ κ. Πρόεδρος, λοιπόν, τῆς Ε.Κ. ἔθεσεν αὐτὸ τὸ ζήτημα. Δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία, ὅτι ὑπάρχει ἀριθμὸς κατοίκων τῆς Ἑλλάδος, ὁ ὁποῖος μεταχειρίζεται ὡς μητρικὴν γλῶσσαν ἕν ἰδιαίτερον σλαυϊκὸν ἰδίωμα, ποὺ δὲν εἶναι οὔτε σερβικά, οὔτε βουλγαρικὰ καὶ ἔχει τὰ ἰδικά του ἤθη, ἔθιμα καὶ τὰς πολιτιστικάς του παραδόσεις. Ὑπ’ αὐτὴν τὴν ἔννοιαν ἀποτελεῖ μίαν γλωσσικὴν μειονότητα. (Γέλωτες, διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς δεξιᾶς). Κύριοι συνάδελφοι, ἐγὼ θὰ ἐδεχόμην καὶ τοὺς δισταγμοὺς τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῆς Ε.Κ., ἀλλὰ δὲν καταλαβαίνω τὰς φωνὰς τῆς πλευρᾶς ἐκείνης, ἡ ὁποία διὰ τῆς Κυβερνήσεώς της ὑπέγραψε τὰ 12 πρωτόκολλα, μεταξὺ τῶν ὁποίων ἀνεγνώριζε καὶ τὰ σλαυομακεδονικὰ διαβατήρια καὶ τὴν σλαυομακεδονικὴν γλῶσσαν. Δὲν καταλαβαίνω.... (Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς δεξιᾶς). ... ἐὰν ὑπάρχῃ καὶ τὸ λέγουν οἱ στατιστικές σας, ἐὰν ὑπάρχῃ μία ὁμὰς ἀνθρώπων, Ἑλλήνων κατοικούντων εἰς τὴν Μακεδονίαν, οἱ ὁποῖοι ὁμιλοῦν σλαυϊκὸν ἰδίωμα, δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία, ὅτι ἔχουν ὡς πρὸς τὴν γλῶσσαν τὰ μειονοτικὰ ἐκεῖνα δικαιώματα, τὰ ὁποῖα ἔχει κάθε...... (Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς δεξιᾶς).

§177Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἀπεκαλύφθητε.

§178Η. ΗΛΙΟΥ. .... κάθε γλωσσικὴ μειονότης, ὅπως ἐὰν ὑπάρχουν Προτεστάνται ἔχουν τὰ θρησκευτικὰ ἐκεῖνα δικαιώματα, ποὺ ἔχει ἡ θρησκευτικὴ μειονότης, ὅπως οἱ μουσουλμᾶνοι κλπ. Ὑπάρχει θέμα γλωσσικῆς μειονότητος. Αὐτὸ προκύπτει ἀπὸ τὶς στατιστικές.

§179Γ. ΤΣΑΚΑΛΟΣ. Θὰ σᾶς παρακαλέσω, διὰ μίαν διακοπήν. Οἱ Ἀρβανίτες εἰς τὸ Μενίδι, ὅπου ὁμιλοῦν ἀρβανίτικα, τὶ εἶναι;

§180Γ. ΜΑΤΘΑΙΟΥΔΑΚΗΣ. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ γίνεται ἔστω καὶ συζήτησις περὶ ὑπάρξεως ἢ ἀνυπαρξίας σλαυομακεδονικῆς μειονότητος, ὅταν δὲν ὑπάρχῃ σλαυομακεδονικὴ ἐθνότης; Ἐκεῖ εἶναι τὸ θέμα. Ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ ἐθνότης, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ μειονότης; Δι’ αὐτὸ καθ’ ἑαυτὴν συζήτησις ἐπὶ τῆς ὑπάρξεως μειονότητος, καταδεικνύει ὅτι ἀναγνωρίζετε τὴν ὕπαρξιν σλαυομακεδονικῆς ἐθνότητος. Ἑπομένως κάμνετε πολιτικήν, βάλλουσαν κατὰ τῆς Ἑλλάδος.

§181Η. ΗΛΙΟΥ. Ὑπάρχει πληθυσμὸς σλαυόφωνος. Τὸν ἀναγνωρίζει καὶ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας μὲ τὴν Στατιστικὴν Ἐπετηρίδα. Τίποτε πέραν τούτου. Δὲν ὑπάρχει θέμα ἄλλο. (Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς δεξιᾶς).

§182Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἀπαντήσατε εὐθέως.

§183Η. ΗΛΙΟΥ. Δὲν ἦλθον ἐδῶ διὰ νὰ κατηγορηθῶ, ἀλλὰ διὰ νὰ σᾶς κατηγορήσω. Καὶ μὴ μοῦ παίρνετε αὐτὸ τὸ ὕφος τῆς Ἀσφαλείας, διότι δὲν εἴμεθα εἰς Γραφεῖον τῆς Ἀσφαλείας διὰ νὰ μοῦ κάμετε ἀνάκρισιν. Σᾶς ἐξέθεσα τὴν πολιτικὴν τῆς ΕΔΑ, πολιτικὴν ἀτραντάχτως ἐθνικῆς καθαρότητος. Καὶ κατὰ τοῦτο διαφωνῶ μὲ τὸν κ. Ἀρχηγὸν τῆς Ε.Κ.: Ὅτι, οἱαδήποτε εἴτε θρησκευτική, εἴτε χρώματος, εἴτε φυλῆς, εἴτε γλωσσικὴ μειονότης ὑπάρχει, δὲν εἶναι ἡ παραδοχὴ τοῦ πραγματικοῦ γεγονότος αὐτῆς ποὺ δημιουργεῖ κινδύνους, ἀλλὰ ἡ ἄρνησις ἐκείνων τῶν δικαιωμάτων ἴσης μεταχειρίσεως, τὰ ὁποῖα ἀπορρέουν κατὰ τὸ δίκαιον ὅλων τῶν χωρῶν. (Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς δεξιᾶς).

§184Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Κύριε Ἡλιοῦ, θὰ ἤθελον νὰ μᾶς εἴπητε, αὐτὸ τὸ ἰδίωμα τὸ γλωσσικόν, τὸ ὁποῖον σεῖς λέγετε σλαυόφωνον, εἶναι βουλγαρικόν;

§185Η. ΗΛΙΟΥ. Ὄχι.

§186Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Εἶναι Σερβικόν;

§187Η. ΗΛΙΟΥ. Ὄχι.

§188Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Εἶναι κρᾶμα ἑλληνικοῦ, βουλγαρικοῦ, σερβικοῦ. Πῶς, λοιπόν, τοὺς χαρακτηρίζετε σλαυοφώνους, ὅταν εἶναι γνωστόν, ὅτι λόγῳ τῆς διασταυρώσεως τῶν ἐπιδρομέων ἔγινε παραφθορὰ γλώσσης καὶ οἱ ἑλληνικὴν συνείδησιν ἔχοντες αὐτοὶ πολῖται, ὁμιλοῦν αὐτὸ τὸ παρεφθαρμένον γλωσσικὸν ἰδίωμα; Συνεπῶς, δὲν ὑπῆρξε ποτὲ ἐθνικὴ μειονότης. Δὲν ὑπῆρξε σλαυομακεδονικὴ μειονότης.

§189ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε, ὁ κ. Μανιαδάκης. Ἐρώτησιν θὰ κάμετε εἰς τὸν κ. Ἡλιοῦ.

§190Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ αὐτό.

§191ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπέτρεψεν ὁ κ. Ἡλιοῦ τὰς ἐρωτήσεις. Ἐρώτησιν θὰ κάμῃ.

§192Κ. ΜΑΝΙΑΔΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε...

§193Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Ἀφοῦ ὁ κ. Μανιαδάκης ἀρνεῖται τὸ δικαίωμα νὰ ὁμιλήσῃ, τότε θὰ ὁμιλήσω, διότι δικαιοῦμαι κατὰ τὸν Κανονισμόν.

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε, κ. Λυκουρέζο.

§195Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἀνεμένομεν, ὅτι μετὰ τὴν ἀπάντησιν εἰς τὰς ἀνακοινώσεις τοῦ ἀξιοτίμου κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ὑπὸ τοῦ κ. ἐκπροσώπου τῆς ΕΔΑ, θὰ ὑπῆρχεν ἀνταπάντησις τῆς Κυβερνήσεως, διότι ὁ ἀξιότιμος κ. Πρωθυπουργὸς προέβη εἰς δηλώσεις κατὰ τὴν ἔναρξιν τῆς συνεδριάσεως σοβαρωτάτας. Ἐβεβαίωσε ρητῶς, ὅτι αἱ πληροφορίαι του, αἱ ἐπίσημοι, ἀπὸ τὴν Πρεσβείαν τῆς Μόσχας, εἶναι ὅτι ἡ συνέντευξις ἐδόθη. Ὁ ἀξιότιμος κ. ἐκπρόσωπος τῆς ΕΔΑ ἠρνήθη ὅτι ἐδόθη ἡ συνέντευξις καὶ ἀνέγνωσε καὶ διάψευσιν τοῦ Γλέζου, ἀρνουμένου τὴν συνέντευξιν. Ἀνεξαρτήτως τοῦ ἐὰν εἶναι πλήρης ἢ ὄχι ἡ διάψευσις —ἐπ’ αὐτοῦ θὰ ἐπανέλθω — ἀνεμένομεν, ὅτι πρὶν ἢ κἂν ὁμιλήσῃ τόσον ὁ κ. ἐκπρόσωπος τῆς ΕΡΕ, ὅσον καὶ ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Κ., πρὶν ἢ κληθῶ καὶ ἐγὼ ὡς ἐκπρόσωπος τοῦ κόμματος τῶν Προοδευτικῶν νὰ εἴπω τὴν γνώμην μου, ἀνεμένομεν, ὅτι θὰ εἴχομεν καὶ περαιτέρω ἀνακοίνωσιν τῆς Κυβερνήσεως. Διότι ὑπάρχει ἀφ’ ἑνὸς μὲν ἡ ἐπίσημος διαβεβαίωσις, ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ἡ συνέντευξις ἐδόθη καὶ ἀφ’ ἑτέρου ἡ διάψευσις τοῦ κ. ἐκπροσώπου τῆς ΕΔΑ. Ἀλλὰ ἀφοῦ ἡ συζήτησις προχωρεῖ, χωρὶς ἀνακοίνωσιν τῆς Κυβερνήσεως, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι, βάσει τῶν ὅσων μέχρι τοῦδε ἐλέχθησαν, νὰ διατυπώσωμεν τὴν γνώμην μας. Αἰσθανόμεθα τὴν ὑποχρέωσιν, κ. Πρόεδρε, νὰ ἐκφράσωμεν πρὸ παντὸς τὴν βαθεῖαν ἱκανοποίησίν μας διὰ τὴν κατηγορηματικὴν δήλωσιν τοῦ κ. ἐκπροσώπου τῆς ΕΔΑ, ὅτι δὲν ὑφίσταται, οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ Μακεδονικὸν θέμα. Εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν δὲν ὑπάρχει οὔτε εἷς βουλευτής, ὁ ὁποῖος νὰ ἰσχυρίζεται, ὅτι ὑπάρχει Μακεδονικὸν ζήτημα. Διότι ζήτημα Μακεδονικὸν δὲν ὑπάρχει. Καὶ ἡ δήλωσις ἐν τῷ σημείῳ τούτῳ τοῦ κ. ἐκπροσώπου τῆς ΕΔΑ, νομίζομεν, ὅτι πρέπει νὰ θεωρηθῇ ἱκανοποιητική. Ἀλλὰ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἐπισημάνω, ὅτι ὁ τρόπος καθ’ ὃν ἀπήντησεν, ὅσον ἀφορᾷ τὸ θέμα τῆς ὑπάρξεως ἢ μὴ μειονότητος, δὲν μᾶς ἱκανοποιεῖ. Διότι δι’ ἡμᾶς δὲν ὑπάρχει οἱαδήποτε μειονότης ἐν Μακεδονίᾳ. Ἐὰν ὑπάρχουν σλαυόφωνοι Ἕλληνες, αὐτοὶ δὲν ἀποτελοῦν οὔτε ἐθνικήν, οὔτε γλωσσικὴν μειονότητα. Εἶναι Ἕλληνες. Καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνεται κἂν συζήτησις, ὑπὸ οἱανδήποτε διατύπωσιν, διὰ νὰ συγκαλύπτεται ἡ ἄποψις, ὅτι ὑπάρχει μειονότης ἐν Μακεδονίᾳ. Ἐπ’ αὐτοῦ, πρέπει νὰ εἴμεθα ὅλοι σύμφωνοι. Σλαυομακεδονικὴ μειονότης εἰς τὴν Μακεδονίαν δὲν ὑπάρχει. Ὅσον ἀφορᾶ τὰς δηλώσεις τοῦ Γλέζου, εἶχον τὴν εὐκαιρίαν νὰ εἴπω καὶ προηγουμένως, ὅτι ἐὰν αἱ δηλώσεις ἐγένοντο, ἀναμφισβητήτως ἐμπίπτουν εἰς τὰς διατάξεις τοῦ ποινικοῦ νόμου. Πρέπει νὰ στιγματισθοῦν καὶ ὀρθῶς διετάχθη ἀνάκρισις, διότι ἐὰν διαπιστωθῇ ὅτι πράγματι ἐγένοντο αὐταὶ αἱ δηλώσεις, θεμελιοῦται τὸ ἀδίκημα τῆς ἐσχάτης προδοσίας. Ἀλλὰ τὸ ζήτημα εἶναι ἐὰν ἐγένοντο αἱ δηλώσεις. Διότι ἐφ’ ὅσον ἔχομεν καὶ τοῦ ἐκπροσώπου τῆς ΕΔΑ, τῆς ὁποίας ἡγετικὸν στέλεχος ἀποτελεῖ ὁ Γλέζος καὶ αὐτοῦ τοῦ Γλέζου διάψευσιν, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι, κύριε Πρόεδρε, νὰ ἀναμείνωμεν. Διότι καὶ ἐὰν ἡ διάψευσις ἤθελε θεωρηθῇ μὴ πλήρης, κατὰ τὴν ἄποψιν τοῦ κ. ἐκπροσώπου τῆς ΕΡΕ, πάντως εἶναι μία διάψευσις, ἡ ὁποία μᾶς ἐπιβάλλει νὰ μὴ σπεύδωμεν εἰς χαρακτηρισμούς. Διότι τὸ θέμα εἶναι σοβαρώτατον. Κατ’ ἀκολουθίαν, τὸ συμπέρασμα, νομίζω, ὅτι εἶναι τοῦτο, ὅτι πρῶτον πρέπει νὰ διατυπώσωμεν τὴν ἱκανοποίησίν μας διότι καὶ ἡ ΕΔΑ κατηγορηματικῶς ἠρνήθη τὴν ὕπαρξιν μακεδονικοῦ ζητήματος. Ἐπ’ αὐτοῦ πρέπει νὰ εἴμεθα ὅλοι σύμφωνοι. Δὲν ἔχομεν οὐδένα λόγον — τὸ εἶπον καὶ προηγουμένως, κύριε Πρόεδρε, — νὰ δημιουργοῦμεν αὐτονομιστάς, νὰ δημιουργοῦμεν ἀνύπαρκτα θέματα. Πρὸς τὸ συμφέρον τοῦ Ἔθνους πρέπει νὰ διακηρύξωμεν, ὅτι οὐδεὶς ὑπάρχει εἰς τὸν τόπον αὐτόν, ὁ ὁποῖος ἰσχυρίζεται ἢ ἐπιδιώκει ἢ ὑποστηρίζει αὐτονόμησιν οἱουδήποτε τμήματος Ἑλληνικῆς ἐπικρατείας. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ θέμα τῆς μειονότητος ἡ ἄποψίς μας εἶναι σαφής. Διακηρύσσομεν, ὅτι δι’ ἡμᾶς μειονότης εἰς τὴν Μακεδονίαν δὲν ὑπάρχει. Εἰδικώτερον, ὡς πρὸς τὰς δηλώσεις τοῦ Γλέζου, θὰ ἀναμείνωμεν τὶ θὰ προκύψῃ ἐκ τῆς ἐνεργουμένης ἀνακρίσεως καὶ τὶ ἐκ τῶν περαιτέρω διασαφηνίσεων, τὰς ὁποίας θὰ δώσῃ ὁ Γλέζος ἐπὶ τῶν ἀνακοινώσεων τῆς Κυβερνήσεως. Διότι ἐὰν ἀποδειχθῇ, ὅτι ἐγένοντο αἱ δηλώσεις, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον ἀπεύχομαι, τότε νομίζω, ὅτι προκύπτει θέμα διὰ τὴν ΕΔΑ, νὰ προβῇ εἰς ἀποκήρυξιν τοῦ ἡγετικοῦ στελέχους της, τὸ ὁποῖον προέβη εἰς τοιαύτας δηλώσεις.

§196ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Μανιαδάκης, ἔχει τὸν λόγον.

§197Κ. ΜΑΝΙΑΔΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐνῷ εἶμαι ὁ κατηγορήσας τὴν ὑπόθεσιν τῆς ἐν Μόσχᾳ συνεντεύξεως Γλέζου καὶ ἐνῷ ὡμίλησαν ὑπὸ διάφορα προσχήματα πλῆθος βουλευτῶν, πλησιάζει νὰ κλείσῃ ἡ συζήτησις, χωρὶς νὰ μοῦ δοθῇ ἡ εὐκαιρία νὰ ἀναλύσω τὴν κατηγορίαν. Τὸ θέμα δὲν ἔγκειται εἰς τὸ ἂν εἶπεν τὴν αʹ ἢ τὴν βʹ φράσιν ὁ Γλέζος ἐνώπιον ὠργανωθείσης συγκεντρώσεως δημοσιογράφων εἰς Μόσχαν, οὔτε ἂν ἡ μετάφρασις τῶν ὅσων εἶπεν ἀπεδόθη πλήρως, ἢ ἂν ἔχῃ διάφορον ἀπόχρωσιν ἢ ἑρμηνείαν μία λέξις. Τὸ θέμα εἶναι, ὅτι προεβλήθη ἐν Μόσχᾳ ἀπὸ τὸν Γλέζον τὸ Μακεδονικὸν ζήτημα καὶ τοῦτο ἐνδιαφέρει ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι τὸν διέταξαν νὰ τὸ προβάλῃ. Διὰ νὰ ἀντιληφθῶμεν τὴν σοβαρότητα τοῦ θέματος θὰ πρέπει νὰ ἐνθυμηθῶμεν, ὅτι τὸ Μακεδονικόν, τὸ ὁποῖον τόσον πολὺ συγκινεῖ κάθε ἑλληνικὴν ψυχήν, προεβλήθη τὸ πρῶτον τὸ 1925. Ἡ δευτέρα του προβολὴ ἔγινεν ἀπὸ τὴν 5ην Ὁλομέλειαν τοῦ ΚΚΕ τὸ 1949 καὶ ἔγινεν κατόπιν σοβαρωτάτης πιέσεως τοῦ Βουλγάρου Ἀρχηγοῦ Δημητρὼφ καὶ τοῦ Πρωθυπουργοῦ τῆς Βουλγαρίας Πολάρωφ πρὸς τὸν Μάρκον Βαφειάδην καὶ τὸν Ζαχαριάδην ὑπὸ τὴν ἀπειλήν, ὅτι ἂν δὲν δεχθοῦν νὰ τὸ προβάλουν θὰ σταματήσῃ πᾶσα ἐφεδρικὴ στρατιωτικὴ ἐνίσχυσις καὶ πᾶσα ἑτέρα ἐνίσχυσις ἀπὸ τὸν ἀπρόσβλητον χῶρον τοῦ στρατηγικοῦ ὁρμητηρίου τοῦ Παραπετάσματος, ἄνευ τῆς ὑπάρξεως καὶ ἐνισχύσεως τοῦ ὁποίου ἦτο ἀδύνατον νὰ δημιουργηθῇ συμμοριτισμὸς καὶ συμμοριτοπόλεμος. Ἡ θέσις αὐτὴ τοῦ Μακεδονικοῦ εἶχεν ἐγκαταλειφθῆ μετὰ τὴν ἀποχώρησιν τοῦ Ζαχαριάδη καὶ ἀναφέρεται σήμερα ἀπὸ τὸν Γλέζον ἐκ Μόσχας. Δὲν ἐνδιαφέρει, οὔτε ἔχει σημασίαν, ἐὰν θὰ ἀποκρύψουν τὴν προβολὴν τοῦ θέματος οἱ Ἀρχηγοὶ τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς. Εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ τὸ πράξουν, διότι εὐτυχῶς ἐλάχιστοι ἐκ τῶν ὀπαδῶν των πιστεύουν εἰς τὴν ὕπαρξιν Μακεδονικοῦ, ἐνῷ ἡ μεγάλη μᾶζα τῶν ἀκολουθούντων τὴν ΕΔΑ πιστεύει ὅ,τι πιστεύομεν καὶ ἡμεῖς καὶ ἑπομένως θὰ προβοῦν εἰς τὴν ἀποκήρυξιν διὰ νὰ ἀποφύγουν τὴν πλήρη ἀπογύμνωσίν των. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔχει σημασίαν καὶ ἐνδιαφέρει εἶναι, τὸ ὅτι προεβλήθη τὸ θέμα. Ἐπίσης σημασίαν ἔχει τὸ πρόσωπον τὸ ὁποῖον ἐπελέγη διὰ νὰ τὸ προβάλῃ. Ὁ Γλέζος οὔτε μόρφωσιν, οὔτε τοιαύτης ὁλκῆς πρωτοβουλίαν ἔχει διὰ νὰ θίγῃ τόσον μεγάλα θέματα, οἷον τὸ θιγὲν Μακεδονικὸν θέμα καὶ δὴ τὴν ἑπομένην τῆς συναντήσεώς του μὲ τὸν Κροῦστσεφ. Σημασίαν ἑπομένως ἔχει ἐπαναλαμβάνω, τὸ πρόσωπον ποὺ ἐπελέγη διὰ νὰ προβάλῃ τὸ θέμα, ὁ χῶρος ἀπὸ τὸν ὁποῖον προεβλήθη, δηλαδὴ ἡ Μόσχα, καὶ ὁ χρόνος ὁ ὁποῖος ἐπελέγη διὰ τὴν προβολήν. Ἀλλὰ ἀπὸ τὰς δηλώσεις τοῦ Γλέζου προέκυψε καὶ τρίτον θέμα, ἐπίσης σοβαρόν. Διότι ἐδήλωσεν, ὅτι θὰ ἀναγκασθῇ τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος νὰ δεχθῇ μίαν διεθνῆ Ἐπιτροπὴν ἐλέγχου, ἡ ὁποία θὰ ἐξετάσῃ τὸ θέμα τῶν κατὰ τὴν ἀντίληψίν της πολιτικῶν κρατουμένων. Ἐκτὸς τοῦ ὅτι ἡ τοιαύτη Ἐπιτροπὴ ἀποτελεῖ παρέμβασιν εἰς τὰ ἐσωτερικά μας, ἀντιλαμβάνεσθε, ὅτι τὸ θέμα αὐτὸ τῶν πολιτικῶν κρατουμένων συσχετίζεται ἀπόλυτα καὶ ἀποτελεῖ τὸν πρόλογον τοῦ ἐπαναπατρισμοῦ τῶν 90.000 φυγάδων καὶ τῆς ἡγεσίας τοῦ ΚΚΕ. Αὐτὸ σημαίνει, ὅτι ζητοῦν πολιτικὸν καὶ κομματικὸν ἐπαναπατρισμόν.

§198Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Θέλετε δὲν θέλετε θὰ ἐπανέλθουν αὐτοὶ ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν.

§199Κ. ΜΑΝΙΑΔΑΚΗΣ. Δι’ αὐτὸ ἐζήτησα ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοὺς Ὑπουργοὺς Ἐσωτερικῶν, Δικαιοσύνης καὶ Ἀσφαλείας διὰ τῆς ἐρωτήσεώς μου τὴν ἐπιβολὴν ἀμέσων κυρώσεων κατὰ τοῦ Γλέζου διὰ τῆς ἀφαιρέσεως τῆς ἰθαγενείας καὶ τοῦ διαβατηρίου του, ὥστε νὰ μὴ τοῦ ἐπιτραπῇ νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὴν Ἑλλάδα διὰ νὰ συνεχίσῃ τὴν ἀντεθνικήν του δρᾶσιν. Εἰς τὰς περιπτώσεις αὐτὰς ἔρχεται εἰς δευτέραν μοῖραν ἡ δικαστικὴ ἀνάκρισις καὶ ἔρχονται εἰς πρώτην μοῖραν αἱ δικαστικαὶ κυρώσεις. Καὶ ὅταν κράτη μεγάλα, ὅπως ἡ Ἀμερικὴ ἀφῄρεσε τὰ διαβατήρια καὶ ἀπηγόρευσε τὴν εἴσοδον εἰς τὴν Ἀμερικὴν σπουδαστῶν καὶ φοιτητῶν, οἱ ὁποῖοι ἀπὸ περιέργειαν ἐπεσκέφθησαν τὴν Κούβαν, ἔτσι καὶ ἡμεῖς οἱ ὁποῖοι ζῶμεν ἐν μέσῳ κινδύνων καὶ συνωμοσιῶν δὲν πρέπει νὰ εἴμεθα τόσον ἀφελεῖς νὰ περιμένωμεν τὰ πάντα ἀπὸ τὸν ἀνακριτὴν καὶ τὸν εἰσαγγελέα. Αὐτοὶ θὰ πράξουν τὸ καθῆκον των, ἀλλὰ ἐπιβάλλεται καὶ ἡ Κυβέρνησις νὰ πράξῃ τὸ ἰδικόν της. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι κατ’ οὐδεμίαν περίπτωσιν πρέπει νὰ ἐπιτραπῇ εἰς τὸν Γλέζον νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὴν Ἑλλάδα διὰ νὰ συνεχίσῃ τὴν ἀντεθνικήν του δρᾶσιν, ἀλλὰ νὰ παραμείνῃ εἰς τὸ Παραπέτασμα διὰ νὰ ἀπολαύσῃ τοὺς καρποὺς τοῦ Κομμουνιστικοῦ παραδείσου.

§200Π. ΠΙΠΙΝΕΛΗΣ. (Πρ. Κυβερν.). Κύριοι βουλευταί, ἡ παρέμβασίς μου εἰς τὴν συζήτησιν κατ’ ἀνάγκην ἦτο περιωρισμένη. Προκληθεὶς ἐπιμόνως — καὶ δὲν τὸν ἀδικῶ διὰ τοῦτο— ἀπὸ τὸν κ. Ἀρχηγὸν τῆς ΕΔΑ κατὰ τὴν πρώτην παρέμβασίν του εἰς τὴν συζήτησιν νὰ παράσχω εἰς τὴν Βουλὴν τὰς πληροφορίας τὰς ὁποίας εἶχον ὡς ὑπεύθυνος τὴν στιγμὴν αὐτήν, ἀνεκοίνωσα ἐκείνας τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας εἶχον. Καὶ νομίζω, ὅτι εἰδικῶς ἡ Βουλὴ θὰ μὲ ἐπετίμα, ἐάν, προκειμένου περὶ τόσον σοβαροῦ θέματος, τόσον βαθέως συγκινοῦντος τὴν κοινὴν γνώμην, ἐνεφανιζόμην ἀπαράσκευος, διὰ νὰ δώσω εἰς ὑμᾶς ἐκεῖνα τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα αἱ περιστάσεις καὶ ὁ ἐλάχιστος χρόνος ἀπὸ τὰ διαδραματισθέντα ἐπέτρεπε καὶ ἐπέβαλε νὰ ἔχω εἰς τὴν διάθεσίν σας. Εἰς τοῦτο ἐνετοπίσθη ἡ παρέμβασίς μου ἡ πρώτη. Καὶ ἤλπισα, ὅτι ἐκεῖνα τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα εἶχον δώσει θὰ ἦσαν ἐπαρκῆ διὰ νὰ σᾶς δώσω ὄχι βέβαια τὴν βάσιν μιᾶς ὁριστικῆς καταδίκης ἢ ἀθῳώσεως τοῦ προσώπου περὶ τοῦ ὁποίου πρόκειται, ἀλλὰ ἐν πάσῃ περιπτώσει μίαν γενικὴν εἰκόνα τῆς καταστάσεως, ὅπως ἐμφανίζεται αὐτὴν τὴν στιγμήν. Λυποῦμαι διότι δὲν ἐκρίθησαν ἐπαρκῆ καὶ ὅτι μάλιστα ὁ ἀξιότιμος ἀντιπρόσωπος τοῦ κόμματος τῶν Προοδευτικῶν ἐπιμένων νὰ ἔχῃ τὴν περαιτέρω διασαφήνισιν ἐκ μέρους μου, ἠθέλησεν αὐτοβούλως καὶ νὰ τοποθετήσῃ χρονικῶς τὴν παρέμβασίν μου εἰς ἕνα σημεῖον τῆς συζητήσεως, εἰς τὸ ὁποῖον δὲν ἐπροτιθέμην νὰ μετάσχω. Εἶμαι πάντως εὐτυχής, διότι ἐκ τῆς πορείας τῆς ὅλης συζητήσεως μοῦ δίδεται ἡ εὐκαιρία νὰ σᾶς δώσω καὶ νεωτέρας πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἔλαβον ἀπὸ τῆς στιγμῆς ἀπὸ τῆς ὁποίας τὸ πρῶτον ὡμίλησα ἐδῶ μέχρι τῆς στιγμῆς αὐτῆς. Πρὸ τούτου ὅμως ἤθελον νὰ σᾶς ἐξηγήσω ὅτι ἡ ἐνέργεια τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν καὶ τοῦ Ὑπουργείου Τύπου ἐν προκειμένῳ πρὸς ἀποσαφήνισιν τοῦ θέματος κατὰ τὸ δυνατὸν συνήντα ἐκ τῆς φύσεως τῶν πραγμάτων πολλὰς δυσχερείας, δυσχερείας πολλαπλασιαζομένας ἐκ τῆς πασιγνώστου ἐλλείψεως ἐπαρκοῦς προσωπικοῦ εἰς ὅλας τὰς Πρεσβείας μας καὶ εἰς ὅλα τὰ γραφεῖα Τύπου ἐν τῇ ἀλλοδαπῇ.

§201Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἑπτὰ μισθοδοτοῦνται εἰς τὴν Βόννην.

§202ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτετε, κύριε Διαμαντόπουλε, τὸν κ. Πρωθυπουργὸν τῆς χώρας ἐπὶ τόσον σοβαροῦ θέματος; Ἀπορῶ.

§203Π. ΠΙΠΙΝΕΛΗΣ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Κατάστασις, ἡ ὁποία δύναται νὰ ἀποτελέσῃ ἀντικείμενον ἄλλης συζητήσεως καὶ ἄλλης ἐρεύνης. Καὶ βεβαίως δὲν εἶμαι διατεθειμένος νὰ παρασυρθῶ ὑπὸ τὴν μορφὴν διακοπῶν εἰς ἔρευναν ἄλλου θέματος, ἀσχέτου πρὸς τὸ προκείμενον. Γνωρίζω, ὅμως καὶ ὑπογραμμίζω τὰς δυσχερείας, διότι τὸ πρᾶγμα ἔχει σημασίαν. Αἱ δυσχέρειαι ἀπορρέουν ἐκ δύο γεγονότων: Πρῶτον, ὅτι ὑπὸ τὸ ρωσικὸν καθεστώς, ὅπως γνωρίζετε ὅλοι σας, δὲν εἶναι εὔκολος ἡ ἐπικοινωνία μεταξὺ ξένων καὶ κατοίκων τῆς χώρας αὐτῆς. Δεύτερον, ὁ Γλέζος φαίνεται, ὁδηγούμενος ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπὴν ἐκείνην, ἡ ὁποία ἔχει ἀναλάβει τὴν φιλοξενίαν του ἐν Ρωσσίᾳ, ἀπεμακρύνθη τῆς Μόσχας, εὐθὺς μετὰ τὴν συνέντευξιν, τὴν ὁποίαν ἔδωκεν. Ἀκόμη ἕνα γεγονὸς εἶναι ἡ ἔλλειψις προσωπικοῦ, περὶ τῆς ὁποίας ὡμίλησα καὶ αἱ διάφοροι ἐντυπώσεις διαφόρων δημοσιογράφων, οἱ ὁποῖοι παρηκολούθησαν τὴν συνέντευξιν αὐτὴν πρὸς τὸν Τύπον καὶ εἰς τὰς ὁποίας —νομίζω— φρονίμως ποιῶν καὶ ἐντίμως ποιῶν δὲν ἠθέλησα ἀπολύτως νὰ ἐμπνευσθῶ πρὶν ἢ τὰς ὑποβάλω εἰς ἔλεγχον. Αὐτοὶ εἶναι οἱ λόγοι, διὰ τοὺς ὁποίους αἱ πληροφορίαι, τὰς ὁποίας ἔδωσα τὸ πρῶτον, εἰς τὴν Βουλήν, ἦσαν κατ’ ἀνάγκην περιωρισμέναι καὶ κατ’ ἀνάγκην ἐλλιπεῖς. Ἐνόμισα δέ, ὅτι θὰ εἶχον ὁλοκληρώσει τὸ καθῆκον μου ἀπέναντι τῆς Βουλῆς, μὲ τὴν τελευταίαν δήλωσίν μου, ὅτι ἡ Κυβέρνησις εἶχε παραδώσει, ἀμέσως σήμερον, εἰς τὴν ἁρμοδίαν Δικαστικὴν Ἀρχήν, τὸ θέμα αὐτό, οὕτως ὥστε, νὰ γίνῃ συστηματικὴ καὶ ἐμπεριστατωμένη ἔρευνα ὅλων τῶν πληροφοριῶν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Ἐκεῖνο, ὅμως, τὸ ὁποῖον νομίζω, ὅτι ἔχω καθῆκον νὰ θέσω ὑπ’ ὄψιν ὑμῶν ὅλων, εἶναι, ὅτι τὸ θέμα αὐτό, ἀτυχῶς, δὲν ἀφορᾷ ἁπλῶς καὶ μόνον τὴν τοποθέτησιν ἑνὸς Κόμματος, ἀπέναντι ἑνὸς τόσον μεγάλου ἐθνικοῦ θέματος, ἀλλὰ ἀφορᾷ ὁλόκληρον τὴν χώραν. Καὶ θὰ ἤμην ἴσως ἐν ἀταξίᾳ, ἐὰν ὑπὸ τὴν ἰδιότητά μου, ὡς Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν καὶ ὡς Προέδρου τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, δὲν ἐπεσήμαινον ὅτι ἡ ἐκδήλωσις αὕτη, ἑνὸς οἱουδήποτε Ἕλληνος, ὁπουδήποτε καὶ ἂν ἀνήκῃ, γενομένη αὐτὴν τὴν στιγμήν, πολλαπλασιάζει τὰς ἐπιπτώσεις τοῦ παραπτώματος καὶ δημιουργεῖ πολλαπλασίους κινδύνους διὰ τὴν ἀσφάλειαν τῆς χώρας. Διότι, κύριοι, δὲν ἀγνοεῖτε, καὶ θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε χωρὶς νὰ εἰσέλθω εἰς λεπτομερείας, αἱ ὁποῖαι θὰ ἦσαν ἴσως ἐπικίνδυνοι, νὰ εἴπω, ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν περὶ τὸ Μακεδονικὸν ζήτημα, τὰς «Μακεδονικὰς ἐθνότητας» τοῦ ποικίλου σλαυοφώνου στοιχείου, διεξάγεται μία ἐπίμονος καὶ συστηματικὴ προσπάθεια, πολλαχόθεν καὶ ὅτι ἐν τῇ προσπαθείᾳ αὕτη, ἡ χώρα μας, ἀτυχῶς, εὑρίσκεται ἐξ ὡρισμένων κύκλων ὑπὸ ἔλεγχον. Ἡ προβολή, ἑπομένως, τοῦ ζητήματος αὐτὴν τὴν στιγμὴν πολλαπλασιάζει τὰς εὐθύνας καὶ διὰ τοῦτο συμμερίζομαι εἰς τὸ ἀκέραιον καὶ τὸν ἀποτροπιασμὸν καὶ τὴν ὀργὴν τοῦ συνόλου σχεδὸν τῆς Βουλῆς, δι’ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἐλέχθησαν ἐν Μόσχᾳ. Τὸ θέμα εἶναι, ὅμως, ἐὰν τὰ πράγματα ἐλέχθησαν ὅπως μετεδόθησαν, ἐὰν ὑπάρχῃ ἄλλη ἔκδοσις ἀπὸ αὐτήν, ἢ ἴσως μία ὑπερβολικὴ ἐμφάνισις ἐκείνου τὸ ὁποῖον ἐγράφη τὴν πρώτην στιγμήν. Εἰς τοῦτο συνεκεντρώθη ἡ προσπάθειά μου καὶ εἶμαι εἰς θέσιν νὰ σᾶς ἀνακοινώσω, ὅτι προσεπάθησα νὰ ἐλέγξω τὰ λεχθέντα, ὄχι μόνον βεβαίως, ἀπὸ τὸν ἀνύπαρκτον ἀντιπρόσωπον τύπου τῆς Ἑλλάδος ἐν Μόσχᾳ καὶ λυποῦμαι, ὅπως καὶ ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ἑνώσεως Κέντρου ἐλυπήθη πρὸ ὀλίγου, διότι διὰ λόγους γνωστοὺς καὶ ἀδηρίτους δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ Ἕλλην ἀντιπρόσωπος ἐν Μόσχᾳ διὰ τὴν ὑπηρεσίαν ἐκείνην. Διασταυρώνων ὅμως τὰς πληροφορίας ἀπὸ ἄλλους ἀνταποκριτάς, οἱ ὁποῖοι ἔτυχε νὰ παραστοῦν εἰς τὴν συνέντευξιν τύπου καὶ ἀπὸ τὴν προσπάθειαν, ἡ ὁποία εὑρίσκεται ἐν ἐνεργείᾳ αὐτὴν τὴν στιγμήν, δὲν εἶμαι βεβαίως εἰς θέσιν νὰ δώσω τελικὴν ἀπάντησιν. Ἐνδείξεις δύναμαι νὰ παράσχω μόνον. Καὶ θὰ ἔλεγον ἐν πάσῃ εἰλικρινείᾳ, ὅ,τι θὰ προέκυπτεν, ἐὰν ὑπῆρχον καὶ ἄλλαι ἐνδείξεις. Τὸ θέμα εἶναι πάντως τόσον σοβαρόν, ὥστε νομίζω, ὅτι ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία πρέπει νὰ γνωρίζῃ καὶ τὰς ἁπλᾶς ἐνδείξεις. Ἐπεκοινώνησα ἀπ’ εὐθείας μὲ τὸ Γαλλικὸν Πρακτορεῖον ἐν Παρισίοις, μὲ τὴν Κεντρικὴν Ὑπηρεσίαν τοῦ Πρακτορείου, τὸ ὁποῖον, ὅπως γνωρίζετε, εἶναι μία ἀπολύτως σοβαρὰ ὀργάνωσις καὶ δυνάμεθα νὰ ἐμπιστευώμεθα δι’ ὅ,τι ἀφορᾷ τὴν καλὴν πίστιν ἐκείνων ποὺ τὴν διευθύνουν. Ἡ ἀπάντησις, τὴν ὁποίαν ἔλαβον εἶναι ἡ ἑξῆς. Νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ τὴν ἀναγνώσω ἐν μεταφράσει, διότι τὸ κείμενον, τὸ ὁποῖον ἔχω ὑπ’ ὄψει μου εἶναι εἰς τὴν Γαλλικήν. Λέγει ἐν πρώτοις τὸ τηλεγράφημα τῆς Κεντρικῆς Διευθύνσεως τοῦ Γαλλικοῦ Πρακτορείου, ὅτι κατεβλήθη ἐπίμονος προσπάθεια ἀπὸ τὸν ἀντιπρόσωπόν της ἐν Μόσχᾳ νὰ ἐπικοινωνήσῃ μετὰ τοῦ Γλέζου. «Οὐδεμία ἀπάντησις —ἐξακολουθεῖ— ἐδόθη εἰς τὴν πρώτην αὐτὴν αἴτησιν, μία δευτέρα αἴτησις συναντήσεως ἀπηυθύνθη σήμερον τὴν πρωΐαν πρὸς τὴν Σοβιετικὴν Ὑπηρεσίαν, ἡ ὁποία ἀνέλαβε τὴν ξενάγησίν του (Μανώλη Γλέζου) κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς παραμονῆς ἐν Ε.Σ.Σ.Δ., ἀλλ’ ἀπηντήθη, ὅτι ἦτο ἀδύνατον εἰς τὴν Ὑπηρεσίαν αὐτὴν νὰ προωθήσῃ μέχρι τοῦ Γλέζου τὸ αἴτημα τῶν δημοσιογράφων. Μία προσεκτικὴ ἀντιπαραβολὴ τῶν σημειώσεων τὰς ὁποίας ἔλαβον οἱ παρόντες εἰς τὴν συνέντευξιν Τύπου τῆς 30ῆς Ἰουλίου ξένοι ἀνταποκριταὶ τῆς Δύσεως ἐπιτρέπει τὴν διαπίστωσιν ὅτι, ἐξαιρέσει λεπτομερειακῶν τινων ἀποχρώσεων ἐκ τῶν ὁποίων θὰ ἠδύνατο νὰ πάσχῃ ἡ δήλωσις τοῦ Μανώλη Γλέζου ἐκ τοῦ γεγονότος, ὅτι ἐγένετο διπλῆ ἐν συνεχείᾳ μετάφρασις ἐκ τῆς Ἑλληνικῆς εἰς τὴν Ρωσικὴν καὶ ἀκολούθως ἐκ τῆς Ρωσικῆς εἰς τὴν Γαλλικήν, ἡ μετάδοσις τῆς δηλώσεως ταύτης εἰς τὸν Δυτικὸν Τύπον ἀνταποκρίνεται εἰς τὴν ἐκφρασθεῖσαν ὑπὸ τοῦ Γλέζου σκέψιν». Ὁ ἐν Μόσχᾳ ἀνταποκριτὴς κομμουνιστικῆς Εὐρωπαϊκῆς ἐφημερίδος, ἐσημείωσεν εἰδικώτερον τὸ ἀκόλουθον κείμενον: «Ἀπαντῶν εἰς ἐρώτησιν ὁ Μανώλης Γλέζος ἐκηρύχθη ὑπὲρ τοῦ σεβασμοῦ τῶν ἐθνικῶν δικαιωμάτων τῶν Τουρκικῶν καὶ Μακεδονικῶν μειονοτήτων ἐν Ἑλλάδι. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν Μακεδονικὸν λαὸν ἐξήγησεν, ὅτι οὗτος ἦτο διῃρημένος εἰς τρία τμήματα, τὸ ἓν διαβιοῦν ἐν Ἑλλάδι, τὸ ἕτερον ἐν τῇ Γιουγκοσλαυΐᾳ, καὶ τὸ τρίτον ἐν Βουλγαρίᾳ. Ἐκηρύχθη ὑπὲρ τῆς δημιουργίας ἑνὸς κλίματος χαλαρώσεως μεταξὺ τῶν τριῶν ἐνδιαφερομένων Κρατῶν, κλίματος ὅπερ θὰ τοῖς ἐπέτρεπε νὰ συζητήσουν καὶ νὰ ἐξεύρουν εἰρηνικῶς μίαν λύσιν εἰς τὸ ἐθνικὸν Μακεδονικὸν πρόβλημα». Αὐτὰ γράφει κομμουνιστικὴ ἐφημερὶς συμπίπτουσα κατὰ τοῦτο, ὡς διαπιστοῦται, ἀπολύτως πρὸς ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα μετέδωσε τὸ Γαλλικὸν Πρακτορεῖον, τὸ δὲ Γαλλικὸν Πρακτορεῖον Εἰδήσεων ἀποτελεῖται ἀπὸ σοβαροὺς ἀνθρώπους, εἰς τοὺς ὁποίους δυνάμεθα νὰ ἐμπιστευώμεθα. Παρακληθὲν δὲ ἰδιαιτέρως ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως, παρέσχε τὴν διαβεβαίωσιν, ὅτι ὁ Γάλλος ἐκπρόσωπός του ἐν Μόσχᾳ, ὁ ὁποῖος ἔλαβε τὴν συνέντευξιν, εἶναι ἐκ τῶν πλέον διακεκριμένων δημοσιογράφων του. Κύριοι, ὅπως εἶπα, δὲν ἐπιθυμῶ τὸ παράπαν νὰ συναγάγω τελικὰ συμπεράσματα, παρ’ ὅλας τὰς εἰδικότητας, περὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησα. Ὁ λόγος εἶναι εἰς τὴν Δικαιοσύνην. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε ὅμως κύριοι, νὰ ἐκφράσω τὴν χαράν μου, διότι τὸ ἐπεισόδιον αὐτὸ ἔδωσε τὴν εὐκαιρίαν νὰ διαδηλωθῇ τόσον ἐντόνως ἡ ἐπιμονὴ τῆς Βουλῆς ἐπὶ τούτου τοῦ ἐθνικοῦ θέματος. Καὶ μόνον τοῦτο ἐὰν ἦτο δυνατὸν νὰ ἀποδώσῃ ἡ σημερινὴ συζήτησις, θὰ ἀποβῇ τελικῶς χρήσιμος. (Χειροκροτήματα).

§204Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἤθελα νὰ παρατηρήσω τοῦτο μόνον ἐπὶ τῆς τελευταίας ἀνακοινώσεως τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Πρῶτον, ὅτι αὕτη στηρίζεται καὶ πάλιν εἰς μαρτυρίαν τοῦ ἐγκαλουμένου διὰ τὴν παραποίησιν πρακτορείου καὶ δεύτερον ὅτι ἐνῷ ἠδυνήθη τὸ Γαλλικὸν Πρακτορεῖον νὰ ἔχῃ ὁλόκληρον κείμενον δύο σελίδων χειρογράφων δημοσιευθὲν εἰς μίαν ἐφημερίδα δὲν ἠδυνήθη νὰ ἔχῃ τὸ ὄνομα ταύτης. Αὐτὸ εἶναι καταπληκτικὸν καὶ ἄκρως χαρακτηριστικόν.

§205ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κηρύσσεται λήξασα ἡ πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως συζήτησις.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

§206ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ διακόψωμεν, κ. Πρόεδρε.

§207ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ. μὲ ἀντικείμενον Ἡμερησίας Διατάξεως, νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 10.45′ μ.μ.)