1962.03.14

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 46η

Τετάρτη 14 Μαρτίου 1962

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 7.00′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Φιλιππίδης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Α. ΦΙΛΙΠΠΙΔΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Περρωτῆς, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Α. ΠΕΡΡΩΤΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Ι. Βαρβιτσιώτης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημάρχου Ἡρακλείου Ἀττικῆς, αἰτουμένου διέλευσιν ἠλεκτρικοῦ σιδηροδρόμου ἐκ τῆς περιφερείας Νέου Ἡρακλείου ἐντὸς ὀρύγματος. Ὁ βουλευτὴς Φωκίδος κ. Α. Γκελεστάθης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Δημοδιδασκάλων Παρνασσίδος, αἰτουμένου ὑπαγωγὴν τοῦ κλάδου των εἰς τὸν νόμον 4193)61, ἄμεσον καταβολὴν ἐπιδικασθέντος ἐπιδόματος κλπ. Ὁ βουλευτὴς Φωκίδος κ. Α. Γκελεστάθης, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Δημοδιδασκάλων Δωρίδος, αἰτουμένων ἐπίλυσιν αἰτημάτων κλάδου των. Ὁ βουλευτὴς Ἕβρου κ. Ν. Στειρόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Προέδρων Κοινοτήτων Ἀρζοῦ, Πυλαίας κλπ., αἰτουμένων ἄρσιν παρεμβαλλομένων ὑπὸ Νομαρχίας ἐμποδίων διὰ μεταβίβασιν κυριότητος ἀγρῶν ἀγορασθέντων ἐκ τῶν Ὀθωμανῶν. Ὁ βουλευτὴς Ἕβρου κ. Ν. Στειρόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Ἑνώσεων Γεωργικῶν Συν)σμῶν Ἕβρου, αἰτουμένων ἐπιδότησιν κρατικὴν διὰ συνεχῆ ἐπικοινωνίαν Σαμοθρᾴκης–Ἀλεξανδρουπόλεως, ἵνα καταστῇ δυνατὴ διάθεσις προϊόντων Σαμοθράκης εἰς Ἐμπορικὸν Κέντρον Ἀλεξανδρουπόλεως. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Ι. Τούμπας, καταθέτει ἀναφορὰν χηρῶν καὶ θυγατέρων ἀξιωματικῶν καὶ ὑπαξιωματικῶν, αἰτουμένων ἐπανίσχυσιν τοῦ νόμου πρὸς συνταξιοδότησίν των. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Α. Καμβύσης, καταθέτει ἀναφορὰν ὑπαλλήλων κινήσεως Σ.Π.Α.Π., αἰτουμένων μεταφορὰν τῆς ἕδρας τοῦ Τμήματος Προσωπικοῦ Κινήσεως ἀπὸ τὴν Τρίπολιν εἰς Καλαμάταν. Ὁ βουλευτὴς Ἕβρου κ. Ν. Στειρόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Ἑνώσεων Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Ἕβρου, αἰτουμένων προστασίαν τῆς γαλακτοπαραγωγῆς καὶ ὀπωροκηπευτικῶν προϊόντων καὶ ἀνάκλησιν χορηγηθείσης ὑπὸ τοῦ κ. Νομάρχου Ἕβρου ἀδείας γαλακτοκομείου εἰς ἰδιώτας. Ὁ βουλευτὴς Ἕβρου κ. Ν. Στειρόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν Δημ. Νάκου, Γεωργ. Παπαροκίδη, Χ. Καραμήτσου κλπ., κατοίκων χωρίων Κορύμβου καὶ Μαυροκκλησίου Διδυμοτείχου, αἰτουμένων ἄρσιν παρεμβαλλομένων ὑπὸ Νομαρχίας ἐμποδίων διὰ μεταβίβασιν κυριότητος ἀγρῶν ἀγορασθέντων ἐκ τῶν Ὀθωμανῶν. Ὁ βουλευτὴς Βοιωτίας κ. Δ. Κίνιας, καταθέτει ἀναφορὰν 268 γεωργῶν, κατοίκων τοῦ ὑπὸ τῶν Γερμανῶν ἀφανισθέντος Διστόμου–Λεβαδείας, αἰτουμένων χορήγησιν ἀδείας καπνοκαλλιεργείας κλπ. Ὁ βουλευτὴς Βοιωτίας κ. Δ. Κίνιας, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Προέδρων Ἐλαιουργικοῦ Συνεταιρισμοῦ καὶ Κοινότητος Προδρόμου–Θηβῶν, αἰτουμένων, ὅπως οἱ πυροπαθεῖς καὶ συμμοριόπληκτοι κάτοικοι τῆς Κοινότητος Προδρόμου τύχουν εἰδικῆς μεταχειρίσεως διὰ τὰ ἀγροτικά των χρέη κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἕβρου κ. Ν. Στειρόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Ἐργατοϋπαλλήλων Ὑπηρεσίας Ἐγγείων Βελτιώσεων Νομοῦ Ἕβρου, διαμαρτυρομένου διὰ πεντάμηνον καθυστέρησιν προωθήσεως ἐγκεκριμένων αἰτημάτων παρ’ ἁρμοδίων Γενικοῦ Λογιστηρίου. Ὁ βουλευτὴς Βοιωτίας κ. Δ. Κίνιας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Γεωργικοῦ Πιστωτικοῦ Συνεταιρισμοῦ Μαυρονερίου — Λεβαδείας, ζητοῦντος τὴν χρησιμοποίησιν τοῦ ἰδίου των βαμβακοσπόρου ἢ ἄλλως τὴν μείωσιν τιμῆς σπόρου χορηγουμένου ὑπὸ τῆς Κ.Υ.Δ.Ε.Π. πρὸς φύτευσιν. Ὁ βουλευτὴς Βοιωτίας κ. Δ. Κίνιας, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Συνεταιρισμῶν Βαμβακοπαραγωγῶν Λεβαδείας, ζητούντων μείωσιν τῆς τιμῆς τοῦ βαμβακοσπόρου εἰς τὰ ἐπίπεδα τῆς ἐλευθέρας ἀγορᾶς κλπ. Ἀπαντήσεις διαφόρων Ὑπουργείων ἐπὶ ἐρωτήσεων τῶν κ.κ. βουλευτῶν. Ι) Τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ι. Εὐαγγελίδη, Ι. Παπαδημητρίου καὶ Σ. Ἡλιοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν τῆς διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2009)1533)19.2. 1962 ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβασθείσης ἡμῖν ὑπ’ ἀριθ. 472) 14.2.1962 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ι. Εὐαγγελίδη, Ι. Παπαδημητρίου καὶ Σ. Ἡλιοπούλου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου τοῦ Κράτους εἶχε προβῆ εἰς προκαταρκτικὴν ἐκπόνησιν νομοσχεδίου διὰ τὴν ρύθμισιν διαφόρων θεμάτων ἀφορώντων τὸ προσωπικὸν ὑπηρεσιῶν τινων ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν. Τὸ ἐν λόγῳ σχέδιον ἐν τῇ τελικῇ αὐτοῦ διατυπώσει, δὲν προωθήθη λόγῳ τῆς ἐπακολουθησάσης διαλύσεως τῆς Βουλῆς. Αἱ ἐν τῷ σχεδίῳ τούτῳ περιλαμβανόμεναι διατάξεις λόγῳ τοῦ ὅτι ἀναφέρονται εἰς ὀργανωτικὰ θέματα τῆς ὑπηρεσίας θέλουσι μελετηθῆ παρ’ ἡμῖν ἐν συσχετίσει πρὸς τὴν ὑφισταμένην ὀργάνωσιν αὐτῆς καὶ πάντοτε ἐντὸς τῶν ὑπὸ τοῦ ἄρτι κατατεθέντος προϋπολογισμοῦ διαγραφομένων δυνατοτήτων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 1 Μαρτίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Ζορμπᾶ, Θ. Καψάλη, Γ. Βασιλάτου, Π. Λυκουρέζου, Ε. Σαββοπούλου, Δ. Ντάγγα, Ε. Κοθρῆς, Ε. Ματζαπετάκη, Π. Πολυχρονίδη, Μ. Ξυλούρη καὶ Α. Βλαχοθανάση. Εἰς ἀπάντησιν τῶν ὑπ’ ἀριθ. 415, 425, 426 καὶ 411 ἐ.ἔ. ἐρωτήσεων ἐν σχέσει μὲ τὸ θέμα τῆς ἱκανοποιήσεως τῶν αἰτημάτων τῶν ὑπαλλήλων τοῦ Ἐφοριακοῦ Κλάδου, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ πληροφορήσω τὴν Βουλὴν, ὅτι μετ’ ἐπισταμένην ἔρευναν τῶν δημοσιονομικῶν προβλημάτων κατέληξα εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι μέχρις ὅτου ἡ βαθμιαία ἐκτέλεσις τοῦ πρὸ ἐλαχίστων ἡμερῶν κατατεθέντος προϋπολογισμοῦ παράσχῃ βεβαίας ἀποδείξεις, ὅτι αἱ προβλέψεις τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων ὀρθῶς ἔχουσι καὶ ἁρμονικῶς συμβαδίζουν, δὲν δύναται ἡ Κυβέρνησις ν’ ἀντιμετωπίσῃ νέαν, ὑπὸ οἱανδήποτε μορφήν, καθολικὴν ἢ μερικὴν ἀναπροσαρμογὴν τοῦ μισθολογίου ἄνευ δημοσιονομικοῦ ἀνοίγματος θέτοντος ἐν ἀμφιβολίᾳ τὴν οἰκονομικὴν ἰσορροπίαν, τὴν σταθερότητα τοῦ νομίσματος. Ἐν Ἀθήναις τῇ 1 Μαρτίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ

ΙΙ) Τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Α. Σχινᾶ. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ἀνωτέρω ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 265 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Α. Σχινᾶ, περὶ ἱδρύσεως Ὑποκ)τος Α.Τ.Ε. εἰς Λογγᾶ Πυλίας Μεσσηνίας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ φέρωμεν εἰς γνῶσιν ὑμῶν καὶ τοῦ καταθέσαντος τὴν ἐρώτησιν κ. βουλευτοῦ, τὰ ἀκόλουθα: Ὡς μᾶς ἐγνώρισεν ἡ ἁρμοδία Ὑπηρεσία τῆς Α.Τ.Ε., ἡ κωμόπολις Λογγᾶ κεῖται ἐπὶ παρεκκλίσεως 2 περίπου χιλιομέτρων τῆς δημοσίας ὁδοῦ Μεσσήνης–Κορώνης καὶ ἀπέχει ἀπὸ μὲν τῆς Μεσσήνης διὰ τοῦ Ὑποκαταστήματος, τῆς ὁποίας ἐξυπηρετεῖται, 31 περίπου χιλιόμετρα, ἀπὸ δὲ τῆς Κορώνης 12 περίπου χιλιόμετρα. Ἀριθμεῖ ἡ κοινότης αὕτη περὶ τὰς 300 ἀγροτικὰς οἰκογενείας. Οἱ ἀγρόται τῆς ἐν λόγῳ Κοινότητος ἐξυπηρετοῦνται παρὰ τοῦ Ὑποκ)τος Μεσσήνης ἐπαρκῶς καίτοι ἡ Κοινότης εὑρίσκεται εἰς ἀπόστασιν ἐκ τούτου περίπου 31 χιλιομέτρων, καθ’ ὅσον ἐκ τῶν 300 συναλλασσομένων μετὰ τοῦ Ὑποκ)τος παραγωγῶν οἱ 250 τυγχάνουν συνεταιρισμένοι καὶ αἱ μετὰ τῆς Τραπέζης δοσοληψίαι των πραγματοποιοῦνται μέσῳ τοῦ Συνεταιρισμοῦ των, ἐπικοινωνοῦντος μετὰ τοῦ Ὑποκαταστήματος εὐχερέστατα ἐντὸς μιᾶς ὥρας περίπου καὶ διὰ πυκνοτάτου δικτύου λεωφορειακῆς συγκοινωνίας. Ἀσχέτως τούτου, ὅμως, ἡ ἀναφερομένη Κοινότης θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐξυπηρετηθῇ εὐχερέστερον εἰς τὰς μετὰ τῆς Τραπέζης συναλλαγάς της, ἐὰν ὑπήγετο εἰς τὴν τοπικὴν δικαιοδοσίαν τοῦ Πρακτορείου Α.Τ.Ε. Κορώνης, ἐκ τοῦ ὁποίου ἀπέχει 12 περίπου χιλιόμετρα. Διὰ λόγους, ὅμως, τοπικιστικῶν ἀντιθέσεων, οἱ κάτοικοι αὐτῆς ἀποστέργουσι τὴν διὰ τῶν ἐν Κορώνῃ ὑπηρεσιῶν τῆς Τραπέζης ἐξυπηρέτησίν των. Ἐν τέλει, ἀναφέρομεν, ὅτι ἡ αἰτουμένη ἵδρυσις μονίμου ὑπηρεσίας τῆς Α.Τ.Ε. εἰς τὴν ἐν λόγῳ Κοινότητα, εἰς ἀπόστασιν 12 μόνον χιλιομέτρων ἀπὸ τῆς ὑφισταμένης ἤδη ἐν Κορώνῃ ὁμοίας, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἱκανοποιηθῇ, ἐπιπροσθέτως καὶ διότι αἱ πλησίον Κοινότητες δὲν θὰ δεχθῶσι τὴν ὑπαγωγὴν των εἰς τὴν τοπικὴν δικαιοδοσίαν τυχὸν ἱδρυθησομένης ὑπηρεσίας Α.Τ.Ε. εἰς Λογγᾶ, ἥτις ἐνῷ θὰ ἐξυπηρετῇ μόνον τοὺς κατοίκους τῆς Κοινότητος ταύτης, ἴσως δὲ καὶ τῆς πλησιοχώρου Κοινότητος Ἀδριανῆς, θὰ δημιουργήσῃ ἐπιπροσθέτως σοβαρὰς διὰ τὸ ἵδρυμα δαπάνας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 5 Μαρτίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Χ. Βασματζίδου. Εἰς ἀπάντησιν, ἔχομεν τὴν τιμήν, ἐπὶ τῆς διαβιβασθείσης ἡμῖν ὑπ’ ἀριθ. 460 ἐ.ἔ. ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Χαλκιδικῆς κ. Χ. Βασματζίδου ἀναφορικῶς μὲ τὰς ἐκτάσεις τῶν ἀπαλλοτριωμένων κτημάτων Μονῶν τοῦ Ἁγίου Ὄρους τῶν χρησιμοποιουμένων ὑπὸ τῶν ἀγροτικῶν φυλακῶν Κασσάνδρας, νὰ σᾶς γνωρίσωμεν τὰ κάτωθι: 1) Πράγματι αἱ ἀγροτικαὶ φυλακαὶ Κασσάνδρας χρησιμοποιοῦν διὰ τὰς ἀνάγκας τῶν ἐκτάσεων τῶν Ἱερῶν Μονῶν Ἁγίου Ὄρους Ξενοφῶντος Σταυρονικήτα καὶ Καρακάλου. Τὸ ἱστορικὸν τῶν ἀνωτέρω κτημάτων ἔχει ὡς ἀκολούθως: 1) Ἀγρόκτημα Μονῆς Καρακάλου Κασσάνδρας. Τοῦτο εἶχε κηρυχθῆ ἀπαλλοτριωμένον βάσει τοῦ ἀγροτικοῦ νόμου, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 114215)1924 ἡμετέρας ἀποφάσεως καὶ ἐξεδικάσθη διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 20)1931 ἀποφάσεως τῆς Α. Ε. Χαλκιδικῆς. Ἡ ὅλη ἔκτασίς του ἀνήρχετο εἰς στρέμματα 4401, 394 ἐξ αὐτοῦ δέ, ἡ ἀνωτέρω ἀπόφασις ἀπηλλοτρίωσεν στρ. 1780 διὰ τὴν συμπληρωματικὴν ἀποκατάστασιν τῶν ἀκτημόνων Ἀθύτου καὶ Βάλτης καὶ παρεχώρησεν εἰς μὲν τοὺς πρώτους 1220 στρέμματα καὶ 560 εἰς τοὺς δευτέρους. Τὴν ὑπόλοιπον ἔκτασιν ἡ αὐτὴ ἀπόφασις ἀφῆκεν ἐκτὸς ἀπαλλοτριώσεως ἐπιφυλαχθεῖσα νὰ ρυθμίσῃ τὴν κατάστασιν αὐτῆς ἀνερχομένης εἰς στρέμματα 2621, 394, διὰ νεωτέρας αὐτῆς ἀποφάσεως. Διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 143)1924 ἀποφάσεώς της ἡ αὐτὴ Ἐπιτροπὴ ἀπαλλοτριώσεων ἀπεφάνθη, ὅτι ἡ ἀνωτέρω ἔκτασις τῶν 2621,394 στρεμμάτων, περὶ ἧς ἡ ἐπιφύλαξίς της εἰς τὴν 18)31 ἀπόφασίν της, ἀπαλλοτριοῦται ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου, ὡς διαδόχου τῆς Ε.Α. Προσφύγων, διὰ τὴν κατὰ τὴν κρίσιν του διάθεσιν αὐτῆς. Ἐν τῷ μεταξὺ ἡ ἀνωτέρω ἔκτασις ἐχρησιμοποιεῖτο ὑπὸ τοῦ Ὑπ. Στρατιωτικῶν, ὡς ἱπποφορβεῖον καὶ ἀπὸ τοῦ 1930 εἶχεν ἐγκατασταθῆ τὸ Κτηνοτροφεῖον Κασσάνδρας ἀπὸ τῆς καταργήσεως, τοῦ ὁποίου ἡ αὐτὴ ἔκτασις παρεχωρήθη, διὰ πρωτοκόλλου (1933) εἰς τὰς ἀγροτικὰς φυλακὰς Κασσάνδρας. β) Μετόχιον Σταυρονικήτα. Τὸ ἀνωτέρω ἀγρόκτημα καὶ κατὰ τὸ ½ αὐτοῦ, εἶχε κηρυχθεῖ ἀπαλλοτριωτέον, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 114215)25.9. 1924 ἡμετέρας ἀποφάσεως βάσει τῶν διατάξεων τοῦ ἀγροτικοῦ νόμου, δι’ ἀποκατάστασιν ἀκτημόνων καλλιεργητῶν γηγενῶν καὶ προσφύγων. Διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 54)1.2.1930 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου διετάχθη ἡ ἄμεσος παράδοσις ὁλοκλήρου τοῦ κτήματος εἰς τὸ Ὑπ. Δικαιοσύνης, ἡ ἀπαλλοτρίωσις τούτου συμφώνως τῷ νόμῳ ΓΠΑΖ τοῦ 1911 «περὶ ὀργανώσεως τῶν φυλακῶν τοῦ Κράτους» διὰ τὴν ἐγκατάστασιν τῶν ἀγροτικῶν φυλακῶν Κασσάνδρας καὶ ἡ ἀνάκλησις τῆς προτέρας αὐτοῦ ἀπαλλοτριώσεως κατὰ τὸν ἀγροτικὸν νόμον. Βάσει τῆς ἀνωτέρω πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἐγένετο, διὰ τοῦ ἀπὸ 26.3.1930 πρωτοκόλλου παράδοσις τοῦ κτήματος ἀνερχομένου εἰς στρέμματα 8815,500 εἰς τὸν τότε Εἰσαγγελέα Ἐφετῶν Θεσσαλονίκης, ὡς ἐκπρόσωπον τοῦ Ὑπ. Δικαιοσύνης καὶ ἀκολούθως ἐξεδόθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 49580)8.5.1930 ἀπόφασις ἡμῶν ἀνακαλοῦσα τὴν κατὰ τὸν ἀγροτικὸν νόμον ἀπηγγελμένην ἐπὶ τοῦ ½ κτήματος ἀπαλλοτρίωσιν τοῦ ἀγροτικοῦ νόμου. γ) Μετόχιον Ἱερᾶς Μονῆς Ξενοφῶντος Ἁγίου Ὄρους. Τὸ ἀγρόκτημα τοῦτο ἐκτάσεως 3771.233 στρεμμάτων ἦτο μεμισθωμένον ὑπὸ τοῦ Δημοσίου καὶ αἰτήσει τοῦ Ὑπ. Δικαιοσύνης παρεδόθη αὐτῷ, διὰ τὰς ἀνάγκας τῶν ἀγροτικῶν Φυλακῶν Κασσάνδρας. 2) Διὰ τοῦ νόμου 5377)1932 «περὶ ἐκτιμήσεως καὶ πληρωμῆς τῆς ἀξίας τῶν ἀπαλλοτριωθέντων κτημάτων τῶν Ἱερῶν Μονῶν Ἁγίου Ὄρους» μεταξὺ ἄλλων ὡρίσθησαν καὶ τὰ κάτωθι. Διὰ τοῦ ἄρθρου 5 ὡρίσθη, ὅτι τὰ διὰ τῶν ὑπ’ ἀριθ. 81016)1924 καὶ 7252)1930 συμβολαίων τῶν συμβολαιογράφων Ι. Γ. Οἰκονομοπούλου καὶ Γ. Χ. Κασσαβέτη μεμισθωμένα ὑπὸ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου Μετόχια τοῦ Ἁγίου Ὄρους ἀπαλλοτριοῦνται βάσει τῆς αὐτῆς διατάξεως καὶ ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς ἰσχύος τοῦ αὐτοῦ νόμου. Διὰ τοῦ ἄρθρου 6 παρ. 1, ὡρίσθη, ὅτι ἐπετρέπετο ἡ ὁλοκληρωτικὴ ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου ἀπαλλοτρίωσις τῶν ἀγροκτημάτων τῶν Ἱερῶν Μονῶν τοῦ Ἁγίου Ὄρους καὶ διὰ τῆς παρ. 2 τοῦ αὐτοῦ ἄρθρου 6 ὡρίσθη, ὅτι τὰ κτήματα τῶν Ἱερῶν Μονῶν Ἁγίου Ὄρους τὰ χρησιμοποιούμενα ὑπὸ τοῦ Ὑπ. Στρατιωτικῶν, δι’ ἐγκατάστασιν ἱπποφορβείου καὶ τοῦ Ὑπ. Δικαιοσύνης δι’ ἐγκατάστασιν ἀγροτικῶν φυλακῶν ὑπάγονται καθ’ ὁλοκληρίαν εἰς τὰς διατάξεις τοῦ αὐτοῦ νόμου. Ἐκ τοῦ συνδυασμοῦ τῶν ἀνωτέρω δύο διατάξεων τοῦ Ν. 5377 ἤτοι τῶν ἄρθρων 5 καὶ 6 σαφῶς προκύπτει, ὅτι καὶ τῶν χρησιμοποιουμένων ὑπὸ τῶν φυλακῶν Κασσάνδρας καὶ τοῦ ἱπποφορβείου ἐκτάσεων ἀπηγγέλθη ἡ ἀπαλλοτρίωσις ὑπὲρ τοῦ σκοποῦ, δι’ ὃν ταῦτα χρησιμοποιοῦνται καὶ ὡρίσθη, ὅτι διὰ τὴν ἀποζημίωσιν τῶν Ἱερῶν Μονῶν θὰ ἰσχύσουν, τὰ ὅσα ὁ αὐτὸς νόμος ὁρίζει καὶ πράγματι, διὰ τὴν ἀποζημίωσιν τῶν Ἱερῶν Μονῶν, διὰ τ’ ἀνωτέρω κτήματα ἠκολούθει ἡ διάταξις τοῦ ἀνωτέρω νόμου. Ἑπομένως δὲν δύναται βασίμως νὰ ὑποστηριχθῇ, ἡ ἄποψις, ὅτι ὁ νόμος ἀποκλειστικῶς, διὰ τοὺς ἀκτήμονας καλλιεργητὰς ὡμίλησε καὶ οὐχὶ καὶ δι’ ἑτέρους κοινωφελεῖς σκοπούς, καὶ ὅτι ἑπομένως ὑπὲρ τῶν φυλακῶν Κασσάνδρας ἁπλῆ μόνον χρῆσις τῆς ἐκτάσεως ὑφίσταται. Τοὐναντίον ἥ τε λογικὴ καὶ γραμματικὴ τῶν διατάξεων ἑρμηνεία ἐν συναρτήσει πρὸς τὴν ὅλην ἀνέλιξιν τοῦ ζητήματος ἄγει εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι ὑφίσταται τελειωμένη ὑπὲρ τῶν ἀγροτικῶν φυλακῶν Κασσάνδρας ἀπαλλοτρίωσις. Καὶ ταῦτα μὲν καθόσον ἀφορᾷ τὸ τυπικὸν μέρος τῆς ἀπαλλοτριώσεως. Ἀπὸ οὐσιαστικῆς ἀπόψεως ἐπισυνάπτομεν ἀντίγραφον τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1491)59 ἐγγράφου τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης, εἰς τὸ ὁποῖον ἀναφέρονται οἱ λόγοι, διὰ τοὺς ὁποίους ἐνδείκνυται ἡ διατήρησις ὁλοκλήρου τῆς ἐκτάσεως, διὰ τὰς φυλακὰς Κασσάνδρας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 23 Φεβρουαρίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Π. ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Λαμπράκη. Ἐπὶ τῆς διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1827)1337)14.2.62 ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβασθείσης ἡμῖν, ὑπ’ ἀριθ. 436 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Λαμπράκη, σχετικῶς μὲ τὴν ἵδρυσιν ἐν Τεγέᾳ κονσερβοποιείου φρούτων, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Ἡ ἵδρυσις τοιούτου ἐργοστασίου προϋποθέτει βασικῶς τὴν ὕπαρξιν σοβαρῶν ποσοτήτων πλεονασμάτων φρούτων, τὰ ὁποῖα θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ διατεθῶσιν εἰς νωπὴν κατάστασιν εἰς ἱκανοποιητικὰς διὰ τὸν παραγωγὸν τιμάς. Ἡ παραγωγὴ ὅμως φρούτων εἰς Τεγέαν καὶ γενικώτερον εἰς τὸν Νομὸν Ἀρκαδίας, δὲν εἶναι τοιαύτη, ὥστε νὰ δημιουργοῦνται σοβαρὰ πλεονάσματα, ἐπὶ τοῦ παρόντος τοὐλάχιστον καὶ ἐν πάσῃ περιπτώσει ἐπαρκεῖ, διὰ τὴν ἵδρυσιν μιᾶς μεγάλου, κατ’ ἀρχήν, μεγέθους, οἰκονομικῶς βιωσίμου βιομηχανικῆς μονάδος, διὰ τὴν ἀπορρόφησιν αὐτῶν. Ἡ ἵδρυσις μεγάλων μονάδων εἶναι πάντοτε, καὶ ἰδίᾳ σήμερον, μὲ τὴν εἴσοδον τῆς χώρας μας εἰς τὴν Ε.Ο.Κ., ἀπαραίτητος, διὰ τὴν μείωσιν τοῦ κόστους ἐπεξεργασίας καὶ τὴν εἰς σοβαρὰς ποσότητας παρασκευὴν εἰς οἰκονομικὴν ζημίαν τῶν φορέων αὐτῶν καὶ σπατάλην πολυτίμων κεφαλαίων. Ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς ἱδρύσεως γενικώτερον ἐν τῇ χώρᾳ τοιούτων ἐγκαταστάσεων, προέβημεν εἰς σχετικὴν ἀνακοίνωσιν εἰς τὸν τύπον, ἀντίγραφον τῆς ὁποίας ἀποστέλλομεν συνημμένως. Ἡ γνωστὴ ἀνωτέρα, λόγῳ κλίματος, ποιότης, ἄλλωστε τῶν παραγομένων εἰς ὀροπέδιον τῆς Τριπόλεως φρούτων, συνεπείᾳ τῆς ὁποίας αἱ ἐπιτυγχανόμεναι ὑπὸ τῶν παραγωγῶν τιμαὶ εἶναι κατὰ κανόνα ὑψηλότεραι ἄλλων περιφερειῶν τῆς χώρας, ἀποτελεῖ καὶ θὰ πρέπει νὰ ἀποτελῇ πάντοτε κίνητρον διαθέσεως αὐτῶν εἰς νωπὴν κατάστασιν, ὥστε νὰ μὴ κρίνεται σκόπιμος καὶ ἐκ τοῦ λόγου τούτου ἵδρυσις ἐργοστασίου πρὸς ἀπορρόφησιν τῶν διατιθεμένων σήμερον εἰς ἱκανοποιητικὰς σχετικῶς τιμάς, διὰ τὸν σκοπὸν τοῦτον φρούτων. Τὸ ἡμέτερον Ὑπουργεῖον, διὰ τὸν λόγον τοῦτον ἀκριβῶς, προωθεῖ διὰ τοῦ νόμου 4035 τὴν διάδοσιν καὶ εἰς τὴν περιφέρειαν ταύτην πλέον ἐκλεκτῶν ποικιλιῶν φρούτων πρὸς περαιτέρω βελτίωσιν τῆς ποιότητός των καὶ ἐξασφάλισιν τῆς διαθέσεώς των εἰς νωπὴν κατάστασιν, ἥτις καὶ ἀποφέρει, κατὰ κανόνα, πλέον ἱκανοποιητικὰς εἰς τοὺς παραγωγοὺς τιμάς, ἔναντι τῆς διαθέσεώς των εἰς τὰ ἐργοστάσια. Ἐν Ἀθήναις τῇ 1 Μαρτίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Τ. Γεωργίου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1212)908)2.2.62 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 323)29.1.62 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Τ. Γεωργίου, σχετικῶς μὲ τὴν ἐπὶ πιστώσει χορήγησιν ὑπὸ τῆς ΑΤΕ τῶν λιπασμάτων σιτοκαλλιεργείας, διὰ τὸ τρέχον καλλιεργητικὸν ἔτος, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ὡς καὶ ἐκ τῶν συνημμένων ὑπ’ ἀριθ. 13688)433)62 καὶ 20736)766)62 ἐγγράφων μας πρὸς τὴν ΑΤΕ ἐμφαίνεται, αὕτη γίνεται ἐπὶ τῇ βάσει τῶν κατὰ τὴν καλλιεργητικὴν περίοδον 1960–61 σπαρεισῶν, διὰ σίτου ἐκτάσεων. Τοῦτο δὲ ἀφ’ ἑνὸς μέν, διότι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ ἐξακρίβωσις ἐγκαίρως τῶν κατὰ τὴν περίοδον 1961–1962 σπαρεισῶν ἐκτάσεων διὰ σίτου, ἵνα βάσει αὐτῶν γίνῃ ἡ χορήγησις τῶν λιπασμάτων καὶ ἀφ’ ἑτέρου, διότι ἡ κατὰ τὸ ἔτος 1960–61 διαμορφωθεῖσα ἀπὸ ἀπόψεως τῆς σιτοκαλλιεργείας κατάστασις προσεγγίζει περισσότερον πρὸς τὴν ἔκτασιν τῆς περιόδου 1961–62 καὶ ἀνταποκρίνεται καὶ πρὸς τὰς ἐπιδιώξεις τοῦ προγράμματός μας. Ὡς πρὸς τὴν χορήγησιν λιπασμάτων ἐπὶ πληρωμῇ, αὕτη γίνεται ἄνευ οὐδενὸς περιορισμοῦ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 24 Φεβρουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ

III) Τοῦ Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Διαμαντοπούλου. Ἐν σχέσει πρὸς τὸ ὡς ἄνω σημειούμενον ὑμέτερον ἔγγραφον, δι’ οὗ διεβιβάσθη τῷ Ὑπουργείῳ ἡ ὑπ’ ἀριθ. 431 ἐ.ἔ. ἐρώτησις τοῦ ἐν περιλήψει κ. βουλευτοῦ, ἀφορῶσα εἰς τὴν παροχὴν στοιχείων πρὸς τὴν Βουλὴν σχετικῶς μὲ τοὺς ἐπιβαλλομένους ὑπὸ τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων ἀμέσους φόρους εἰς τὰς περιοχάς, εἰς τὰς ὁποίας συνεστήθησαν τὰ πρωτοβάθμια φορολογικὰ δικαστήρια περὶ τῆς ἀποδόσεως αὐτῶν κατὰ τὸ λῆξαν οἰκον. ἔτος 1961 περὶ τῶν ἀσκηθέντων ἐνδίκων μέσων κλπ., ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὴ ἡ ἄμεσος παροχὴ τῶν αἰτουμένων πληροφοριῶν, δεδομένου, ὅτι λόγῳ παρατάσεως τῆς χρήσεως μέχρι τῆς 31.1.62 θὰ βραδύνῃ ἡ ὑποβολὴ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν ἀπολογιστικῶν στοιχείων τῆς οἰκονομικῆς διαχειρίσεως τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων ἔτους 1961 ὡς καὶ τῶν τοιούτων περὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἀσκηθέντων κατὰ τὸ ἔτος τοῦτο ἐνδίκων μέσων. Ἐπὶ τούτοις σημειοῦμεν, ὅτι ἀπὸ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ Ν. Δ)τος 3570)1956, διὰ τοῦ ὁποίου κατηργήθησαν πέντε ἐν συνόλῳ, διὰ καταλόγων βεβαιούμενοι καὶ εἰσπραττόμενοι δημοτικοὶ καὶ κοινοτικοὶ φόροι (ἄμεσοι) καὶ ἀντ’ αὐτῶν ἐπεβλήθη εἷς καὶ μόνον φόρος εἰς ποσοστὸν 3% ἐπὶ τῆς ἀξίας τῶν χονδρικῶς πωλουμένων ἀγροτικῶν προϊόντων τὸ θέμα τῆς ἐπιλύσεως τῶν φορολογικῶν διαφορῶν εἰς τὰς Κοινότητας ἐλάχιστον ἐνδιαφέρον ἐμφανίζει, δεδομένου, ὅτι αὗται ἔχουν ἐντοπισθῆ εἰς ὡρισμένα ἀνταποδοτικὰ τέλη καὶ δικαιώματα, ἤτοι βοσκῆς, ὑδρεύσεως, ἀρδεύσεως κλπ. Περισσότερον ἐνδιαφέρον παρουσιάζει τὸ ἀνωτέρω θέμα εἰς τοὺς δήμους καὶ ἰδίᾳ εἰς τοὺς πολυπληθεστέρους ἐκ τούτων, ἀλλὰ καὶ ἐκεῖ αἱ ἀναφερόμεναι φορολογικαὶ διαφοραὶ ἀναφέρονται κυρίως εἰς ἀνταποδοτικὰ τέλη καὶ δικαιώματα ὡς π.χ. καθαριότης ὑπονόμων πεζοδρομίων ὑδρεύσεως, διότι ἔνιοι φόροι ὡς ὁ φόρος ἀκαλύπτων χώρων, τὸ τέλος διαφημίσεων καὶ τὸ τέλος παρεπιδημούντων ἀφοροῦν τοὺς Δήμους καὶ τὰς Κοινότητας τῆς περιφερείας πρώην Διοικήσεως Πρωτευούσης καὶ τοῦ πρώην Δήμου Θεσσαλονίκης, ὡς καὶ τοὺς Δήμους πληθυσμοῦ ἄνω τῶν 20.000 κατοίκων, πλὴν τοῦ τέλους παρεπιδημούντων, ὅπερ ἀφορᾷ τοὺς Δήμους καὶ τὰς Κοινότητας, αἵτινες ἔχουν χαρακτηρισθῆ ὡς λουτροπόλεις ἢ ὠργανωμένοι ἀρχαιολογικοὶ τόποι. Διὰ τὴν περιφέρειαν πρώην διοικήσεως τῆς Πρωτευούσης ἐνδιαφέρον ἐμφανίζει καὶ ἡ εἰσφορὰ λόγῳ ἐπεκτάσεως σχεδίου πόλεως, ἥτις ὅμως ἐπιβάλλεται ἐφ’ ἅπαξ, ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ἐπεκτάσεως τοῦ σχεδίου πόλεως τοῦ Δήμου ἢ τῆς Κοινότητος καὶ καταβάλλεται κατὰ τὸ ἥμισυ εἰς ἓξ ἴσας ἐτησίας δόσεις καὶ κατὰ τὸ ἕτερον ἥμισυ κατὰ τὴν ἔκδοσιν τῆς ἀδείας οἰκοδομῆς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 2 Μαρτίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΡΑΛΛΗΣ

IV) Τῆς Προεδρίας Κυβερνήσεως. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Κ. Μητσοτάκη καὶ Κ. Μαρῆ. Ἀναφερόμενοι εἰς τὸ ὑπ’ ἀριθ. 2321)1748)24.2.1962 ὑμέτερον, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ἀπὸ 15.2.1962 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Κ. Μητσοτάκη καὶ Κ. Μαρῆ περὶ ἐφαρμογῆς προγράμματος περιφερειακῆς ἀναπτύξεως τῆς Κρήτης, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὅτι: Ὅπως θὰ γνωρίζουν ἤδη οἱ ἐρωτῶντες κ.κ. βουλευταί, μετὰ τὴν διὰ τῶν προγραμματικῶν δηλώσεων τῆς Κυβερνήσεως ἐξαγγελίαν εἰδικοῦ περιφερειακοῦ προγράμματος οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως τῆς νήσου Κρήτης, ἐπηκολούθησεν ἡ συγκρότησις Ἐπιτροπῆς ἐξ εἰδικῶν καὶ τεχνικῶν, ἡ ὁποία, κατόπιν προσωπικῆς τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ἐντολῆς, ἤρχισεν ἀσχολουμένη ἐπιτοπίως μὲ τὴν συγκέντρωσιν τῶν ἀπαραιτήτων οἰκονομικῶν καὶ τεχνικῶν στοιχείων, πρὸς διαμόρφωσιν καὶ τελικὴν ἐκπόνησιν τοῦ ἐξαγγελθέντος προγράμματος οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως τῶν τεσσάρων Νομῶν τῆς Μεγαλονήσου. Ἀμέσως μετὰ τὴν ἐκπόνησιν καὶ ἐξαγγελίαν τοῦ σχετικοῦ προγράμματος θέλει ἐπακολουθήσει ἡ σύνταξις τῶν ἀπαραιτήτων μελετῶν καὶ ἐν συνεχείᾳ ἡ ἔναρξις ἐκτελέσεως τῶν προγραμματισθέντων ἔργων. Ἡ τελευταία περικοπὴ τῆς κατατεθείσης ἐρωτήσεως, διὰ τῆς ὁποίας ἐπιζητοῦν οἱ ἐρωτῶντες κ.κ. βουλευταὶ νὰ πληροφορηθοῦν ἀπὸ τοῦδε «τὶ συγκεκριμένως δύναται νὰ προσδοκᾷ ἡ Κρήτη κατ’ ἐφαρμογὴν τοῦ ὡς ἄνω προγράμματος ἐντὸς τοῦ τρέχοντος ἔτους», θὰ πρέπει νὰ χαρακτηρισθῇ, τοὐλάχιστον, ὡς περίεργος. Ἀναλαμβάνεται, ὡς ἐξηγγέλθη, προσπάθεια γενικωτέρας οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως τῆς Μεγαλονήσου, ἡ ὁποία, ὅπως εἶναι γνωστόν, εἶναι ἀδύνατον νὰ πραγματοποιηθῇ καὶ ὁλοκληρωθῇ ἄνευ προηγουμένης συγκεντρώσεως τῶν ἀπαραιτήτων τεχνικῶν καὶ οἰκονομικῶν στοιχείων, τῆς τελικῆς διαμορφώσεως καὶ ἐκπονήσεως τοῦ σχετικοῦ προγράμματος καὶ τέλος τῆς συντάξεως τῶν μελετῶν τῶν προγραμματισθησομένων ἔργων. Καὶ οἱ ἐρωτῶντες κ.κ. βουλευταί, ἀποφεύγοντες νὰ ἐκδηλώσουν καὶ τὴν στοιχειώδη ἀκόμη ἱκανοποίησίν των, διὰ τὴν ἀναλαμβανομένην ἀποφασιστικὴν προσπάθειαν ὑπὲρ τῆς Μεγαλονήσου, τὴν ὁποίαν συμβαίνει νὰ ἐκπροσωποῦν, σπεύδουν νὰ ἐρωτήσουν «τὶ συγκεκριμένως δύναται νὰ προσδοκᾷ ἡ Κρήτη κατὰ τὸ τρέχον ἔτος», ἐνῷ καλῶς γνωρίζουν, ὅτι ἄνευ οἰκονομικῶν καὶ τεχνικῶν στοιχείων καὶ ἄνευ προγράμματος καὶ μελετῶν, εἶναι ἀδύνατος ἡ ἔναρξις ἐκτελέσεως ἔργων γενικωτέρας οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως τεσσάρων Νομῶν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, κατὰ τὸ τρέχον ἔτος καὶ ἀνεξαρτήτως τοῦ προγράμματος περιφερειακῆς ἀναπτύξεως: 1) Διετέθησαν 263.000.000 πρὸς ἐκτέλεσιν ἔργων πάσης φύσεως εἰς τοὺς τέσσαρας Νομοὺς τῆς Κρήτης. 2) Πέραν αὐτῶν καὶ τὰ ἔργα ἐκεῖνα, διὰ τὰ ὁποῖα προβλέπεται, ὅτι θέλουσι συμπεριληφθῇ εἰς τὸ πρόγραμμα περιφερειακῆς ἀναπτύξεως καὶ διὰ τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν ἤδη μελέται, θέλουσι προωθηθῆ καὶ ἐκτελεσθῆ ἐντὸς τοῦ ἔτους 1962. Ἀνεξαρτήτως, ὅμως, τῆς τελευταίας περικοπῆς τῆς κατατεθείσης ἐρωτήσεως καὶ τὸ γενικώτερον πνεῦμα, οὐδόλως μαρτυρεῖ αἰσθήματα ἱκανοποιήσεως τῶν ἐρωτώντων Κρητῶν βουλευτῶν, διὰ τὴν ἀναληφθεῖσαν ἀποφασιστικὴν ὑπὲρ τῆς Μεγαλονήσου πρωτοβουλίαν τῆς Κυβερνήσεως. Ἀντιθέτως, μάλιστα, ἔκδηλον ἀποπνέει δυσφορίαν, ἡ ὁποία συνδυαζομένη καὶ μὲ τὴν γενικωτέραν ἀντίδρασιν τοῦ φιλικοῦ των Τύπου ἐπὶ τοῦ ὅλου θέματος τῆς ἀξιοποιήσεως τῆς Κρήτης, ἀποδεικνύει ἀφ’ ἑνὸς μὲν ἔλλειψιν εἰλικρινοῦς ἐνδιαφέροντος διὰ τὴν πρόοδον τῆς Μεγαλονήσου, ἀφ’ ἑτέρου δὲ δημοκοπικὴν διάθεσιν, ἐξικνουμένην καὶ μέχρι ματαιώσεως τοῦ προετοιμαζομένου εἰδικοῦ προγράμματος. Θὰ πρέπει, ὅμως, νὰ εἶναι εἰς γνῶσιν τῶν ἐρωτώντων κ. κ. βουλευτῶν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, παρὰ τὰς οἱασδήποτε ἀντιδράσεις, εἶναι ἀποφασισμένη νὰ πραγματοποιήσῃ τὸ ἐξαγγελθὲν περιφερειακὸν πρόγραμμα ἀποφασιστικῆς ἀναπτύξεως τῶν τεσσάρων Νομῶν τῆς Κρήτης, τὸ ὁποῖον ἐκ καθήκοντος καὶ ἀσχέτως τῶν πολιτικῶν πεποιθήσεων τοῦ Κρητικοῦ λαοῦ ἀπεφάσισε καὶ εἰς χρόνον ἐντελῶς ἀνύποπτον ἐξήγγειλεν. Τὴν δὲ πραγματοποίησιν καὶ τὴν ὁλοκλήρωσιν τοῦ ἐξαγγελθέντος προγράμματος ἐγγυᾶται προσθέτως καὶ τὸ μέχρι σήμερον ἐμπράκτως ἐκδηλωθὲν ἐνδιαφέρον τῆς Κυβερνήσεως ὑπὲρ τῆς Νήσου Κρήτης ἡ ἐγκατάλειψις τῆς ὁποίας κατὰ τὸ παρελθὸν ἀποδεικνύεται καὶ μαρτυρεῖται ἐκ τῆς ἁπλῆς συγκρίσεως τῶν κατὰ τὴν τελευταίαν 15ετίαν διατεθεισῶν πιστώσεων. Οὕτω κατὰ τὴν 7ετίαν 1948–55 αἱ διατεθεῖσαι ἐκ πάσης πηγῆς πιστώσεις πρὸς ἐκτέλεσιν πάσης φύσεως ἔργων εἰς τοὺς τέσσαρες Νομοὺς τῆς Κρήτης δὲν ὑπερέβησαν κατὰ μέσον ὅρον τὰ 14.000.000 ἐτησίως. Ἀντιθέτως κατὰ τὴν τελευταίαν 7ετίαν 1956–62 διετέθησαν πιστώσεις ἑκατοντάδων κατ’ ἔτος ἑκατομμυρίων ὑπὲρ τῆς Μεγαλονήσου πρὸς ἐκτέλεσιν τεχνικῶν ἔργων καὶ γενικωτέρας αὐτῆς ἀξιοποιήσεως. Μόνον κατὰ τὸ τρέχον ἔτος 1962 αἱ διατεθεῖσαι πιστώσεις ἀνέρχονται εἰς 263.000.000 δραχμῶν χωρὶς νὰ συνυπολογίζωνται καὶ τὰ ἔργα τοῦ περιφερειακοῦ προγράμματος, τὰ ὁποῖα θέλουσι χρηματοδοτηθῆ ἐντὸς τοῦ ἔτους. Πέραν ὅμως καὶ τῶν διατεθεισῶν κατ’ ἔτος σημαντικωτάτων πιστώσεων αἱ ὑπὸ τὸν σημερινὸν Πρωθυπουργὸν Κυβερνήσεις δὲν παρέλειψαν εὐκαιρίαν χωρὶς νὰ ἐκδηλώσουν τὸ ἐνδιαφέρον, τὴν στοργὴν καὶ τὴν συμπαράστασίν των ὑπὲρ τῆς Μεγαλονήσου καὶ τοῦ Κρητικοῦ λαοῦ. Ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῶν Κυβερνήσεων Καραμανλῆ ἀπεφασίσθησαν καὶ ἐλήφθησαν τὸ πρῶτον τὰ ἐνδεικνυόμενα μέτρα, διὰ τὴν ἀποφασιστικὴν προστασίαν τοῦ βασικοῦ προϊόντος τῆς Μεγαλονήσου, τῆς Σουλτανίνας, καθιερωθείσης τιμῆς ἀσφαλείας πρὸς προστασίαν της, ὡς καὶ μερικῆς ἀρχικῶς καὶ καθολικῆς ἐν συνεχείᾳ συγκεντρώσεως τοῦ προϊόντος τούτου, ἐπὶ τιμῇ ὑψηλοτέρα κατὰ 30% περίπου τῆς διεθνῶς κρατούσης. Ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῶν Κυβερνήσεων τῆς τελευταίας 7ετίας ἐλήφθησαν εὐεργετικὰ μέτρα ὑπὲρ τῶν παραγωγῶν, οἱ ὁποῖοι ἐπλήγησαν ἐκ θεομηνιῶν καὶ περονοσπόρου, τὰ ὁποῖα ὑπὲρ οὐδενὸς ἄλλου διαμερίσματος τῆς χώρας ἐλήφθησαν ποτέ. Καὶ τέλος ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς παρούσης Κυβερνήσεως ἀπεφασίσθη καὶ ἐξηγγέλθη πρόγραμμα γενικωτέρας οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως τῶν τεσσάρων Νομῶν τῆς Νήσου Κρήτης ἡ ἐκτέλεσις τοῦ ὁποίου ἀποφασιστικῶς θέλει συμβάλλῃ εἰς τὴν πρόοδον καὶ τὴν εὐημερίαν τοῦ Κρητικοῦ λαοῦ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 7 Μαρτίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΜΑΚΡΗΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Λ. Μπουρνιᾶ καὶ Δ. Πατέρα. Ἀπαντῶντες εἰς τὴν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 12053)11.12. 1961 ὑμετέρου ἐγγράφου ἀποσταλεῖσαν ἡμῖν ἐρώτησιν τῶν βουλευτῶν κ.κ. Λ. Μπουρνιᾶ καὶ Δ. Πατέρα, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ πληροφορήσωμεν τὴν Βουλήν, ὅτι διὰ Β. Διατάγματος δημοσιευθέντος ἐν περιλήψει εἰς τὸ ὑπ’ ἀριθ. 47 τεῦχος Γʹ ΦΕΚ διωρίσθη ὡς μέλος τοῦ Δ. Σ. τοῦ Ἑλληνικοῦ Ὀργανισμοῦ Τουρισμοῦ ὁ κ. Κων)νος Σαμαράκης Γεν. Δ)ντὴς τῆς Ἐθνικῆς Ἑλληνικῆς Γραμμῆς Ἀμερικῆς. Οὕτω ἐφ’ ἑξῆς θὰ συμμετέχῃ εἰς τὸ Δ.Σ. τοῦ ΕΟΤ καὶ ἐκπρόσωπος τῆς ἐπιβατηγοῦ ναυτιλίας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 28 Φεβρουαρίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΜΑΚΡΗΣ

V) Τοῦ Ὑπουργείου Συγκοινωνιῶν. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Σακελλάρη καὶ Ν. Τσόχα. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1835)14.2.62 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 444 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Σακελλάρη καὶ Ν. Τσόχα, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ ἀκόλουθα: 1. Ὁ ἰσχυρισμός, ὅτι ἡ περιοχὴ τῆς πόλεως Σοφάδων ἐξυπηρετεῖται, δι’ ἑνὸς μόνον λεωφορείου αὐτοκινήτου δὲν ἀνταποκρίνεται εἰς τὴν πραγματικότητα, δοθέντος, ὅτι διὰ τῶν ἐκδοθέντων ἀποφάσεων τοῦ Νομάρχου Καρδίτσης περὶ καθορισμοῦ δρομολογίων τῶν λεωφορείων τοῦ 16ου ΚΤΕΛ, καθιερώθησαν καὶ ἐκτελοῦνται τὰ κάτωθι δρομολόγια λεωφορείων ἐπὶ τῶν συνδεουσῶν τὴν πόλιν Σοφάδων ὁδῶν. α) Καρδίτσης–Σοφάδων ὀκτὼ ἡμερησίως. β) Σοφάδων–Ν. Μοναστηρίου τρία ἡμερησίως. γ) Σοφάδων–Λεονταρίου τρία ἡμερησίως. δ) Σοφάδων–Πασαλίτσης ἓν ἡμερησίως. ε) Σοφάδων–Κέδρου ἓν ἡμερησίως. στ) Σοφάδων–Φίλια–Ἀνάβρα τρία ἡμερησίως. ζ) Καρδίτσης–Καμποχωρίου–Ζαρχανάδων–Μελισσοχωρίου ἓν ἡμερησίως. Ἐκτὸς τῶν ἀνωτέρω καθημερινῶς εὑρίσκονται εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ πράκτορος (16ου ΚΤΕΛ) Σοφάδων 1–2 λεωφορεῖα, διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν ἐκτάκτων τυχὸν ἀναγκῶν καὶ εἰς περίπτωσιν καθ’ ἣν δὲν ἐπαρκέσωσιν, ταῦτα ἐνισχύονται ἀμέσως ὑπὸ τοῦ ΚΤΕΛ λόγῳ τῆς μικρᾶς ἀποστάσεως ἐκ Καρδίτσης καὶ τῆς ἀρίστης καταστάσεως τῆς ὁδοῦ. Ἑτέρα ὁδικὴ σύνδεσις τῆς πόλεως Σοφάδων μετὰ τῆς περιοχῆς αὐτῆς, μὴ ἐξυπηρετουμένη συγκοινωνιακῶς, δὲν ὑφίσταται, πλὴν τῶν Σοφάδων–Ματαράγκας, ἥτις οὐδεμίαν κίνησιν ἐμφανίζει, ὡς ἀπεδείχθη ἐκ τῆς ἐπανειλημμένης δρομολογήσεως λεωφορείου, καὶ ἐκ τοῦ λόγου τούτου διεκόπη αὕτη. Ἡ ἵδρυσις πρακτορείου τοῦ ΚΤΕΛ ἐν Σοφάδες, ἔχει κυρίως ὡς ἀντικειμενικὸν σκοπὸν τὸν διαχωρισμὸν τῶν λεωφορείων τοῦ ΚΤΕΛ εἰς δύο ὁμάδας. Αὕτη ὅμως δὲν κρίνεται σκόπιμος δοθέντος ἄλλωστε, ὅτι ἡ συγκοινωνιακὴ ἐξυπηρέτησις τῆς περιοχῆς Σοφάδων ἐκτελεῖται κανονικῶς. 2. Εἰς τὴν πόλιν τῶν Σοφάδων λειτουργεῖ Τηλεπικοινωνιακὸν Κέντρον Δʹ τάξεως. Τὸ κέντρον τοῦτο, συμφώνως πρὸς τὰς διατάξεις τοῦ ἰσχύοντος Τηλεγραφικοῦ Κανονισμοῦ, ἐξυπηρετεῖται ἀπὸ 1 ὑπάλληλον καὶ 1 διανομέα καὶ λειτουργεῖ ἀπὸ 8–12 καὶ 15–18 κατὰ τὴν χειμερινὴν περίοδον καὶ 8–12 καὶ 16–19 κατὰ τὴν θερινὴν περίοδον. Ἐπειδὴ παρουσιάζει ηὐξημένην κίνησιν ἐγένετο σύστασις εἰς τὸν ΟΤΕ διὰ τὴν παράτασιν τῆς λειτουργίας του κατὰ μίαν εἰσέτι ὥραν. Διὰ τὴν πόλιν ταύτην ἔχει προγραμματισθῆ ἡ ἐγκατάστασις αὐτομάτου ἀγροτικοῦ Τηλεφωνικοῦ Κέντρου ἀρχικῶς μὲ 100 παροχὰς δυναμένης νὰ ἐπεκταθῶσιν μέχρι 200. Ἐν Ἀθήναις τῇ 2 Μαρτίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Σακελλάρη καὶ Ν. Τσόχα. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2011)19.2.1962 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 474 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Σακελλάρη καὶ Ν. Τσόχα, ἐν σχέσει μὲ τὴν λειτουργίαν τοῦ Σιδηροδρομικοῦ Σταθμοῦ Κυψέλης Λαρίσης, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι διετάχθη ἡ διάθεσις τοῦ ἀπαραιτήτου προσωπικοῦ, διὰ τὴν κανονικὴν λειτουργίαν τοῦ Σταθμοῦ τούτου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 2 Μαρτίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Διαμαντοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2819)5.3.62 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 651 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Διαμαντοπούλου, ἐν σχέσει μὲ τὴν ἐπέκτασιν τοῦ κορεσμοῦ τοῦ ἐπαγγέλματος τοῦ πρατηριούχου ὑγρῶν καυσίμων καὶ εἰς τὴν ὑπόλοιπον Ἀττικὴν ἢ τὴν ἄρσιν τοῦ κορεσμοῦ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ ἀκόλουθα: 1) Ἡ ἐπιβολὴ κορεσμοῦ εἰς τὸ ἐπάγγελμα τοῦ πρατηριούχου ὑγρῶν καυσίμων καθ’ ἅπασαν τὴν περιοχὴν τοῦ Νομοῦ, ἐξ οὐδενὸς γενικωτέρου λόγου δικαιολογεῖται. Ἀντιθέτως ἐπιβάλλεται, ἐκ τῆς παρατηρουμένης ἐξελίξεως εἰς τὸν τομέα τῶν ὁδικῶν συγκοινωνιῶν, ὅπως ὑφίσταται ἡ δυνατότης ἐγκαταστάσεως νέων πρατηρίων ὑγρῶν καυσίμων πρὸς ἐξοπλισμὸν τῶν νεοκατασκευαζομένων ὁδῶν καὶ ἐξυπηρέτησιν τῶν χερσαίων μέσων μεταφορᾶς, ὧν ὁ ἀριθμὸς αὐξάνει καθ’ ἡμέραν. 2) Τὸ αὐτὸ δὲν δύναται νὰ ἰσχύσῃ, διὰ τὴν ἀστικὴν περιοχὴν Ἀθηνῶν–Πειραιῶς καὶ περιχώρων, ἔνθα αἱ ἐγκαταστάσεις παροχῆς ὑγρῶν καυσίμων ἐπαρκοῦν διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν ὅλως εἰς αὐτὴν ἀπαραιτήτων, διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν κινουμένων ὀχημάτων καὶ μὲ προοπτικὴν ἀπομακρύνσεως σταδιακῶς καὶ τούτων ἐκ τῶν Κεντρικῶν ἀρτηριῶν τῆς πόλεως. Τυχὸν δὲ προσθήκη νέων τοιούτων ἐγκαταστάσεων παρὰ τὰς ὁδοὺς θὰ εἶχεν ὡς ἀποτέλεσμα τὴν εἴς σημεῖα τινὰ παρεμπόδισιν τῆς ὁδικῆς κυκλοφορίας. 3) Ὁ Α.Ν. 1606)1939, ρυθμίζων θέματα ἐπαγγελματικῆς κατοχυρώσεως αὐτασφαλίσεως κλπ. τῶν ἐντὸς τῆς περιοχῆς Ἀθηνῶν–Πειραιῶς καὶ Περιχώρων ἐπαγγελματιῶν πωλητῶν ὑγρῶν καυσίμων, ἐξεδόθη τῇ εἰσηγήσει τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας ὅπερ καὶ ἐλέγχει τὸ διὰ τούτου συσταθὲν Ταμεῖον. Κατὰ συνέπειαν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τοῦτο ἐναπόκειται νὰ κρίνῃ, ἐὰν ὑφίσταται σκοπιμότης ἐπεκτάσεως τῆς ἰσχύος τῶν διατάξεων τοῦ ὡς ἄνω ἀναγκαστικοῦ νόμου καθ’ ἅπασαν τὴν περιοχὴν τοῦ Νομοῦ Ἀττικῆς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 5 Μαρτίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ

VI) Τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Μ. Παπακωνσταντίνου. Ἔχομεν τὴν τιμὴν εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2329) 1756)24.2.1962 ὑμετέρου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 523 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Μ. Παπακωνσταντίνου νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: α) Κατόπιν ληφθείσης ἀποφάσεως καθωρίσθη ἡ μείωσις τῶν ἐν λειτουργίᾳ ἑπτὰ (7) στρατοδικείων εἰς πέντε (5), διὰ τῆς καταργήσεως τῶν στρατοδικείων Κοζάνης καὶ Χανίων. β) Οἱ λόγοι οἵτινες ἐπέβαλον τὴν λῆψιν τῆς ὡς ἄνω ἀποφάσεως εἶναι: 1. Ἡ ἀποκατάστασις ὁμαλότητος ἐν τῇ χώρᾳ καὶ ἡ συνεπείᾳ ταύτης μείωσις τῶν διαπραττομένων ἀδικημάτων ὑπὸ τῶν στρατιωτικῶν καὶ τῶν πολιτῶν. 2. Ἡ ἔλλειψις δικαστικοῦ προσωπικοῦ, διὰ τὴν ἐπάνδρωσιν τῶν ὡς ἄνω στρατοδικείων. 3. Ἐπιβαλλόμεναι οἰκονομίαι εἰς τὰς στρατιωτικὰς δαπάνας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 7 Μαρτίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ. 1. Ἔχομεν τὴν τιμήν, εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2332) 1759)24.2.62 ὑμετέρου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 526 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ, νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: α) Ὁ ἔφεδρος ἐξ ἐφέδρων ὑπολοχαγὸς Χαραλαμπίδης Γεώργιος τοῦ Ἰορδάνου, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 55261)02426) 2.8.1952 Διαταγῆς Υ.ΕΘ.Α. διωρίσθη εἰς Συμβούλιον Ἐφέδρων Νομοῦ Δράμας, ὡς ἐκπρόσωπος Αʹ Διαμερίσματος πόλεως Δράμας. β) Κατόπιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. Φ.0991)00)1)22.7.60 Διαταγῆς Υ.ΕΘ.Α., οἱ, εἰς τὰ διαμερίσματα τῶν δήμων, μὲ πληθυσμὸν 20.00 καὶ ἄνω ἀπηλλάγησαν τῶν καθηκόντων των καθ’ ἅπασαν τὴν χώραν. γ) Κατόπιν τῆς ἀπαλλαγῆς του ταύτης καὶ πρὸς ἐξυπηρέτησίν του, οὗτος διωρίσθη, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. Φ.39)146) 31.12.60 Διαταγῆς Υ.ΕΘ.Α. Α)ΥΠ.ΕΦ ὡς Ἀντιπρόεδρος τοῦ Σ.Ε.Ν. Δράμας. δ) Εἰς τὸ Σ.Ε.Ν. Δράμας ὑπηρέτησε μέχρι 30.11.1961 ὅτε ἀπελύθη κατόπιν ὑποβολῆς ὑπ’ αὐτοῦ τὴν 22.8.61 δικαιολογητικῶν συνταξιοδοτήσεώς του, ὡς παθόντος ἐν ὑπηρεσίᾳ. Εἰς τὰ δικαιολογητικά του παρουσίαζεν ἑαυτόν ὡς ἀνίκανον δι’ οἱανδήποτε ὑπηρεσίαν. ε) Κατὰ τὸ διάστημα τῶν ἀνωτέρω ὑπηρεσιῶν του εἰς τὸ Σ.Ε.Ν. Δράμας κατεβάλλετο κανονικῶς ἡ καθορισθεῖσα ἀποζημίωσίς του, βάσει τοῦ ἀπὸ 25.7.52 Β. Διατάγματος. Τὸ Β. Διάταγμα καθορίζει τὴν παρεχομένην ἀποζημίωσιν, μὲ βάσιν τὸν βασικὸν μισθὸν τοῦ βαθμοῦ, ὃν θὰ ἔφερον οἱ ἐκπρόσωποι ἀνακαλούμενοι εἰς τὴν ἐνεργὸν ὑπηρεσίαν, ἀνερχομένην εἰς ποσοστὸν 20%. στ) Ἡ προσφερομένη ὑπηρεσία εἰς τὰ Σ.Ε.Ν. τῶν Ἀξιωματικῶν ἐξ ἐφέδρων ὡς ἐκπροσώπων τοῦ Υ.ΕΘ.Α. (Προέδρων, Γραμματέων καὶ Διαμερισματαρχῶν) εἶναι τιμητικὴ ὡς τὸ ἀπὸ 25.7.52 Β. Διάταγμα ἐν ἄρθρῳ 1 καθορίζει. ζ) Τὰ δικαιολογητικὰ συνταξιοδοτήσεώς του διεβιβάσθησαν εἰς Γενικὸν Λογιστήριον τοῦ Κράτους, διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. Φ.273928)19271)835530)5.10.62 ἐγγράφου τῆς Διευθύνσεως Σ.Ο.Υ.)ΓΕΣ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 7 Μαρτίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Α. Φωστηρίδη. Ἔχομεν τὴν τιμήν, εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2226) 1640)21.2.62 ὑμετέρου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 510 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Α. Φωστηρίδη, νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: α) Οἱ στρατεύσιμοι τόσον κατὰ τὴν παρουσίασίν των εἰς τὰ Συμβούλια Ἐπιλογῆς Ὁπλιτῶν, ὅσον καὶ κατὰ τὴν κατάταξίν των ἐν τῷ Στρατῷ, ὑφίστανται ὑγειονομικὴν ἐξέτασιν πρὸς κρίσιν τῆς σωματικῆς των ἱκανότητος. β) Ἐκ τῶν οὕτω ἐξεταζομένων, μόνον οἱ κρινόμενοι ἀκατάλληλοι (ἀνίκανοι) ἐξαιροῦνται τῆς πρὸς στράτευσιν ὑποχρεώσεως, ἅπαντες δὲ οἱ λοιποί, συμπεριλαμβανομένων καὶ τῶν βοηθητικῶν, ὑποχρεοῦνται εἰς ἐκπλήρωσιν τῶν στρατιωτικῶν των ὑποχρεώσεων. γ) Ὑπὸ τῶν διατάξεων τοῦ Ν.Δ. 3850)58 «περὶ στρατολογίας τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων (ἄρθρα 47 καὶ 57) προβλέπεται ἡ κατὰ κατηγορίας πρόσκλησις τῶν στρατευσίμων, ὡς καὶ προσωρινὴ ἡ ἀπόλυσις κατηγοριῶν μὴ ἀναγκαιουσῶν εἰς τὰς Ἐνόπλους Δυνάμεις ἢ μὴ δυναμένων ἕνεκα τεχνικῶν λόγων νὰ ἐκπαιδευθῶσιν. δ) Βάσει τῶν ἀνωτέρω, οἱ βοηθητικοὶ κλάσεως 1950 καὶ 1960, κριθέντες τοιοῦτοι κατὰ τὴν παρουσίασίν των, εἰς τὰ ΣΕΟ καὶ ἔχοντες μικρὰς γραμματικὰς γνώσεις δὲν ἐκαλοῦντο πρὸς κατάταξιν μετὰ τῶν συνηλικιωτῶν των, οἱ δὲ κρινόμενοι βοηθητικοί, κατὰ καὶ μετὰ τὴν κατάταξίν των ἀπελύοντο προσωρινῶς τοῦ Στρατεύματος. ε) Εἰς ἅπαντας τοὺς ἀνωτέρω, παρεσχέθη δυνάμει τοῦ ἄρθρου 86 τοῦ Ν. Δ)τος 3850)50, τὸ δικαίωμα τῆς ἀπαλλαγῆς ἐκπληρώσεως τῶν στρατιωτικῶν των ὑποχρεώσεων, διὰ καταβολῆς ἀντισηκώματος (ἐξαγορά). στ) Ἡ ἀρχικῶς ὁρισθεῖσα προθεσμία μέχρι τῆς ὁποίας ἔδει νὰ ἐνεργεῖτο ἡ ἐξαγορά, παρετάθη κατ’ ἐπανάληψιν, καθορισθείσης ὁριστικῶς ὡς τελικῆς τοιαύτης τῆς 30ῆς Ἰουνίου 1962. ζ) Εἰς τοὺς δικαιουμένους ἐξαγορᾶς οὐδὲν ἔνταλμα πληρωμῆς ἀπεστάλη, δεδομένου, ὅτι ἡ ἐξαγορὰ δὲν ἀποτελεῖ ὑποχρέωσιν, ἀλλὰ εὐεργέτημα παρασχεθὲν ὑπὸ τοῦ Κράτους. Εἰς τούτους, δι’ ἐγγράφων τῶν Στρατολογικῶν Γραφείων, ὑπεμνήσθη τὸ παρασχεθὲν εὐεργέτημα ἐξαγορᾶς καὶ ἐγνώσθη, ὅτι οἱ μὴ ἐπιθυμοῦντες νὰ ἐξαγοράσωσι τὰς ὑπὸ τοῦ νόμου προβλεπομένας στρατιωτικάς των ὑποχρεώσεις, θέλουσι κληθῆ πρὸς κατάταξιν δι’ ἐκπλήρωσιν τούτων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 2 Μαρτίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ

VII) Τοῦ Ὑπουργείου Κοιν. Προνοίας. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Π. Κατσώτα. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 152)1108 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διαβιβάζεται ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 419 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ Ἀθηνῶν κ. Π. Κατσώτα, σχετικῶς μὲ τὰ ὑπὸ τῶν αὐτοκινήτων ἐκπεμπόμενα καυσαέρια, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι τοῦ θέματος ἐπελήφθη ἐκ νέου τὸ Ἀνώτατον Ὑγειονομικὸν Συμβούλιον, ὅπερ ἀπεφάνθη, ὅτι δέον, ὅπως μὴ ἐπιτρέπηται ἡ κυκλοφορία αὐτοκινήτων εἰς τὰς κατῳκημένας περιοχάς, ἐφ’ ὅσον λόγῳ πλημμελοῦς λειτουργίας τοῦ κινητῆρος των ἀποβάλλουσι προϊόντα ἀτελοῦς καύσεως (καυσαέρια). Βάσει τῶν ὡς ἄνω γνωματεύσεων, μελετᾶται ἡ ἔκδοσις σχετικῆς ὑγειονομικῆς διατάξεως. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐπιβλαβῆ ἐπίδρασιν τῶν καυσαερίων ἐπὶ τῆς δημοσίας ὑγείας καὶ εἰδικώτερον ἐὰν ταῦτα εἶναι καρκινογόνα, γνωρίζομεν, ὅτι τὰ καυσαέρια ὁπωσδήποτε εἶναι ἐπιβλαβῆ, ἀλλὰ αἱ ἐπιστημονικαὶ ἀντιλήψεις δὲν ἔχουν τό γε νῦν ἀποκρυσταλλωθῆ ὁριστικῶς ὡς πρὸς τὴν καρκινογόνον των ἐπίδρασιν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 23 Φεβρουαρίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΨΑΡΡΕΑΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ. Ἀπαντῶντες ἐπὶ τῆς διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 18886)1394)15. 2.1962 ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβασθείσης ἡμῖν ἐρωτήσεως τοῦ ἐκ Χίου βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ, καταχωρηθείσης ὑπ’ αὔξ. ἀριθ. 449 τοῦ βιβλίου ἐρωτήσεων, σχετικῶς μὲ τὸ θέμα τῆς ἀπαλλαγῆς τοῦ ἀπόρου Μιμίδη Θεμ. ἐκ τῶν ὀφειλομένων νοσηλείων του πρὸς τὸ Γενικὸν Κρατικὸν Νοσοκομεῖον Ἀθηνῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἑξῆς: Ἡ καθυστέρησις τῆς ὑφ’ ἡμῶν ἐγκρίσεως διὰ τὴν ἀπαλλαγὴν τῶν ὀφειλομένων νοσηλείων πρὸς τὸ Γενικὸν Κρατικὸν Νοσοκομεῖον Ἀθηνῶν τοῦ ἀσθενοῦς Θεμ. Μιμίδη διὰ τὴν νοσηλείαν τούτου εἰς τὸ ἀνωτέρω Ἵδρυμα, δὲν ὀφείλεται εἰς ἀδράνειαν τοῦ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργείου, ἀλλὰ εἰς τὸ γεγονός, ὅτι ἔδει νὰ ἐρευνηθῇ ποῖος εὐθύνεται διὰ τὴν μὴ ἔγκαιρον κατάθεσιν εἰς τὸ Νοσοκομεῖον τοῦ πιστοποιητικοῦ ἀπορίας. Ἐκ τῆς γενομένης ἐρεύνης προέκυψεν, ὅτι ἡ καθυστέρησις ὀφείλεται εἰς ὑπαιτιότητα τοῦ ἀσθενοῦς, ἂν καὶ εἶχεν ἐγγράφως πρὸς τοῦτο εἰδοποιηθῆ. Παρὰ ταῦτα, ἐδόθη ὑφ’ ἡμῶν ἡ ἔγκρισις τῆς ἀπαλλαγῆς τούτου ἐκ τῶν ὀφειλομένων πρὸς τὸ ἐν λόγῳ Νοσοκομεῖον νοσηλείων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 1 Μαρτίου 1962

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. ΣΤΡΑΤΟΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Τσόχα καὶ Ε. Σακελλάρη. Ἔχομεν τὴν τιμήν, ἐν σχέσει μὲ τὸ ὑπ’ ἀριθ. 1458)1067) 8.2.1962 ὑμέτερον ἔγγραφον, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐν ἀντιγράφῳ ἡ ἀπὸ 3.2.1962 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Τσόχα καὶ Ε. Σακελλάρη, σχετικῶς μὲ τὸ θέμα τῆς στεγαστικῆς ἀποκαταστάσεως τῶν προσφυγικῶν οἰκογενειῶν τῶν διαβιουσῶν ἐπ’ ἐνοικίῳ εἰς τὴν περιφέρειαν τοῦ Κέντρου Κοινωνικῆς Προνοίας Μαγνησίας, νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Σκοπὸς τοῦ ὑφ’ ἡμᾶς Ὑπουργείου, εἶναι ἡ εἰς τὸ συντομώτερον χρονικὸν διάστημα στέγασις ἁπάντων τῶν δικαιούχων προσφυγικῶν οἰκογενειῶν. Δυστυχῶς, ὅμως, τυγχάνει ἀδύνατος ἡ ταυτόχρονος ἐφαρμογὴ προγραμμάτων διὰ τὴν στεγαστικὴν ἀποκατάστασιν ὅλων τῶν κατηγοριῶν τῶν δικαιούχων προσφύγων, ἁπάντων τῶν περιφερειῶν τοῦ Κράτους. Ἐκ τοῦ λόγου τούτου, τὸ Ὑπουργεῖον μας εἶναι ἠναγκασμένον νὰ προβαίνῃ εἰς τὴν σταδιακὴν ἐπίλυσιν τοῦ ἐν λόγῳ προβλήματος, βάσει τῆς ἐν νόμῳ καθοριζομένης σειρᾶς προτεραιότητος τῶν διαφόρων κατηγοριῶν τῶν δικαιούχων προσφύγων. Ἤδη εὑρίσκεται, ὡς γνωστόν, ἐν ἐφαρμογῇ στεγαστικὸν πρόγραμμα ἀφορῶν εἰς τὴν στέγασιν 3.500 παραπηγματούχων οἰκογενειῶν τῶν πόλεων Ἀθηνῶν–Πειραιῶς καὶ Θεσσαλονίκης. Αἱ ὑπάρχουσαι νῦν εἰς τὴν διάθεσίν μας πιστώσεις μόλις ἐπαρκοῦν διὰ τὴν περαίωσιν τοῦ προαναφερθέντος προγράμματος. Ἐφ’ ὅσον πάντως ἐν τῷ μέλλοντι ἤθελον τεθῆ εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Ὑπουργείου μας καὶ ἕτεραι τῶν προαναφερομένων πιστώσεις θέλομεν ἐξετάσει τὸ δυνατὸν τῆς ἐφαρμογῆς προγράμματος στεγάσεως τῶν ἀναποκαταστάτων δικαιούχων προσφύγων τοῦ Νομοῦ Μαγνησίας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 1 Μαρτίου 1962

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ι. ΨΑΡΡΕΑΣ

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Συζητοῦνται ἀναφοραὶ καὶ ἐρωτήσεις ἀπευθυνόμεναι πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν Δημοσίων Ἔργων. Ὁ κ. Ν. Ἰντζές, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του ἀναφερομένης εἰς τὴν ἀσφαλτόστρωσιν τῆς ἐθνικῆς ὁδοῦ Σιδηροκάστρου–Κούλας κλπ.

§6Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατ’ ἀρχὴν εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ κατηγορήσω τὸν κ. Ὑπουργὸν Δημοσίων Ἔργων, ὁ ὁποῖος συστηματικῶς καὶ ἐπιμελῶς περιφρονεῖ τὸ Κοινοβούλιον, ἀδιαφορῶν ἐντελῶς διὰ τὰς διαμαρτυρίας, τὰς ὁποίας κάμνομεν διὰ τὰ διάφορα προβλήματα, τὰ ὁποῖα ἀπασχολοῦν τοὺς Νομούς μας.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, περιορισθεῖτε παρακαλῶ εἰς τὸ θέμα.

§8Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὑπάρχει ἕνα τμῆμα τῆς Ἐθνικῆς ὁδοῦ Σιδηροκάστρου–Κούλας, ἀπὸ τὸ ὁποῖον, καθὼς γνωρίζητε, διέρχονται ὅλα τὰ αὐτοκίνητα καὶ ὅλοι οἱ ξένοι περιηγηταί. Ἐπανειλημμένως εἶχα προβῆ εἰς διαβήματα διὰ τὴν ἀσφαλτόστρωσιν τοῦ τμήματος τῆς Ἐθνικῆς αὐτῆς ὁδοῦ, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ, ὅπως εἶναι σήμερον, στίγμα. Ὁ κ. Ὑπουργὸς Δημοσίων Ἔργων, ἐν συνεννοήσει μὲ τὰς στρατιωτικὰς Ἀρχάς, ἔδωσε ἐντολὴν νὰ ἀσφαλτοστρωθῇ ὁ δρόμος αὐτὸς καὶ ἐτοποθέτησαν 600 βαρέλια ἀσφάλτου ἐπὶ τῆς ὁδοῦ. Ἐδῶ ὅμως καὶ δύο ἔτη ἐξηφανίσθησαν καὶ τὰ βαρέλια καὶ ἐξακολουθεῖ ὁ δρόμος αὐτὸς νὰ εὑρίσκηται εἰς τὴν αὐτὴν ἀθλίαν κατάστασιν. Ἐρωτᾶται, λοιπόν, ὁ κ. Ὑπουργός: Ἔχει σκοπὸν νὰ ἀσφαλτοστρώσῃ τὴν ὁδὸν αὐτήν, ἡ ὁποία ἐξυπηρετεῖ ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι νυχθημερὸν ἐργάζονται καὶ οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται εἰς τὰ παραμεθόρια;

§9Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Ὡς γνωστόν, τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίων Ἔργων καταβάλλει μίαν συγκεντρωτικὴν προσπάθειαν διὰ νὰ ἠμπορέσῃ νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὸ πρόγραμμα ἐκτελέσεως τοῦ βασικοῦ ὁδικοῦ δικτύου τῆς χώρας. Τὰ οἰκονομικὰ καὶ τεχνικὰ μέσα εἶναι τοιαῦτα, ὥστε εἰς περίπτωσιν, κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ διασπαροῦν, δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτευχθῇ ὁ κύριος ἀντικειμενικὸς σκοπός. Θὰ ἤμην πολὺ εὐτυχής, ἐὰν θὰ ἤμην εἰς θέσιν νὰ χορηγήσω τὴν πίστωσιν τῶν 4 ἑκατομμυρίων δραχμῶν, ἡ ὁποία ἀπαιτεῖται διὰ τὸν δρόμον Σιδηροκάστρου–Κούλας. Ἐπὶ τοῦ παρόντος καὶ τὸ 1962, ἐλλείψει αὐτῆς τῆς δυνατότητος, ὁ δρόμος θὰ κυκλοφορῆται, ὅπως καὶ μέχρι τοῦδε ἐκυκλοφορεῖτο. Εἶμαι, ὅμως, ὑποχρεωμένος, κ. συνάδελφε, ἀπαντῶν εἰς τὴν ἔντονον πολεμικήν, τὴν ὁποίαν ἠσκήσατε ἐναντίον μου......

§10Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Μὰ ἀδιαφορεῖτε συστηματικά. Δι’ αὐτό.

§11Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων).... εἶμαι, λέγω, ὑποχρεωμένος νὰ ἀναγνώσω τὴν ἐρώτησίν σας, διὰ νὰ ἠμπορέσουν οἱ κ.κ. συνάδελφοι, νὰ σχηματίσουν γνώμην, ἐὰν ἔπρεπε νὰ σᾶς ἀπαντήσω ἢ ὄχι. Ἀκούσατε τὴν ἐρώτησιν. Τὴν ἀναγινώσκω:

ΕΡΩΤΗΣΙΣ

Διὰ τοὺς ἀξιοτίμους κ.κ. Ὑπουργοὺς ἐπὶ τῶν Δημοσίων Ἔργων καὶ Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Ἐρωτῶνται οἱ κ.κ. ἐπὶ τῶν Δημοσίων Ἔργων Ὑπουργὸς καὶ ὁ ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ἕως πότε θὰ ταλαιπωροῦνται, θὰ χλευάζωνται, θὰ ἐμπαίζωνται, θὰ ταπεινώνωνται παρὰ τῶν ἰδίων καὶ παρὰ τῶν στρατιωτικῶν Ἀρχῶν οἱ ἰθαγενεῖς τῆς παραμεθορίου περιοχῆς Σιδηροκάστρου διὰ τὴν ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ἀπαράδεκτον ἐξοργιστικὴν καὶ προκλητικὴν τακτικὴν παρελκυστικῆς πολιτικῆς καὶ χυδαίας συμπεριφορᾶς τοῦ Κράτους ἔναντι τῶν πολιτῶν του ἐπὶ τῶν κάτωθι δύο βασικῶν προβλημάτων, ποὺ ἀπασχολοῦν τοὺς ἰθαγενεῖς τοῦ κ. Γκίκα καὶ τοῦ κ. Πρωτοπαπαδάκη; 1. Πότε ἐπὶ τέλους θὰ τιμήσῃ τὴν ὑπόσχεσίν του τὸ Καραμανλικὸν Κράτος, ἀρχομένης τῆς κατασκευῆς τῆς γεφύρας τοῦ Στρυμόνος; 2. Ποῖοι σκοτεινοὶ παράγοντες ζῶντες ὑπὸ χλιδὴν μεγιστάνων, ἐμποδίζουν τὴν ἀσφαλτόστρωσιν τῆς Ἐθνικῆς ὁδοῦ Σιδηροκάστρου–Κούλας; Ἀναμένομεν ἀπάντησιν, διὰ νὰ καταγγείλωμεν εἰς τοὺς ἰθαγενεῖς τοῦ Κογκὸ — παραμεθορίου περιοχῆς Σερρῶν, τοὺς ὑπαιτίους τοῦ κοινωνικοῦ των δράματος. Ἐν Ἀθήναις τῇ 11 Ἰανουαρίου 1962

Ὁ ἐρωτῶν βουλευτὴς

Ν. ΙΝΤΖΕΣ

Ἀποφεύγω νὰ σχολιάσω τὸ πρᾶγμα. Πάντως, σᾶς πληροφορῶ, ὅτι τιμῶ βαθύτατα τοὺς κατοίκους τῆς περιοχῆς αὐτῆς, διότι εἶμαι συνδεδεμένος μαζί των ἀπὸ τὰ παιδικά μου χρόνια. Τὸ πρῶτον βάπτισμα τὸ ἐδέχθην ἐκεῖ μὲ ροῦχα εὐέλπιδος. Ὡς στρατιώτης ἔχω συνδεθῆ πάρα πολὺ μὲ τοὺς κατοίκους τῆς περιοχῆς αὐτῆς καὶ τιμῶ τὴν παρουσίαν των ἐκεῖ καὶ τὸ ἔργον, ποὺ ἐπιτελοῦν. Ὅπως, ἐπίσης, τιμῶ καὶ τοὺς στρατιώτας, οἱ ὁποῖοι ὑπηρετοῦν εἰς τὰς περιοχὰς τὰς ἀκριτικὰς καὶ οἱ ὁποῖοι συνδέονται κατ’ ἕνα τρόπον ἀδελφικὸν μὲ τοὺς ἀκρίτας. Τοὺς χαρακτηρισμούς σας, ἐπαναλαμβάνω, ἀποφεύγω νὰ τοὺς σχολιάσω. Νομίζω, ὅτι τοὺς ἤκουσαν οἱ ἄλλοι συνάδελφοι καὶ θὰ τοὺς κρίνουν. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς κυβερνητικῆς πτέρυγος).

§12Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Κύριε Πρόεδρε, οὔτε εἰς τὰς συνηθείας μου εἶναι, οὔτε εἰς τὴν οἰκογενειακήν μου ἀγωγὴν νὰ ὑβρίζω...... (θόρυβος).

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, κ. Ἰντζέ. Ἐκάματε ἕνα λάθος καὶ αἱ ὑπηρεσίαι μου ἔκαμαν ἄλλο ἕνα. Τὸ ἄρθρον 17 τοῦ Κανονισμοῦ λέγει, ὅτι ἔγγραφα ἀπρεπῶς συντεταγμένα, δὲν ἀνακοινοῦνται εἰς τὴν Βουλήν. Τὸ ἄρθρον λέγει, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἀναγινώσκωνται. Νομίζω, ὅμως, ὅτι καὶ ὑμεῖς θὰ ἀναγνωρίζητε, κ. Ἰντζέ, ὅτι ἡ ἐρώτησίς σας κάθε ἄλλο παρὰ εὐπρεπῶς συντεταγμένη ἦτο. Παρακαλῶ, συνεπῶς, νὰ ἀναγνωρίσητε, ὅτι ἐκάματε ἕνα λάθος, τὸ ὁποῖον θὰ ἀποφύγητε νὰ ἐπαναλάβητε εἰς τὸ μέλλον. Εἶναι τὸ ὀλιγώτερον, ποὺ ἔχω νὰ σᾶς εἴπω.

§14Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἀνεξαρτήτως τοῦ τύπου καὶ ἀναφερόμενος εἰς τὴν οὐσίαν τοῦ θέματος, λέγω, ὅτι πολλάκις τὸν ἠνώχλησα τὸν κ. Ὑπουργόν, καὶ διὰ τηλεγραφημάτων. Ἀλλὰ εἶναι ὁ μόνος Ὑπουργός, ὁ ὁποῖος συστηματικῶς περιφρονεῖ τοὺς βουλευτάς. (Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς πλευρᾶς τῆς Συμπολιτεύσεως). Οὐδεὶς ἀμφισβητεῖ τοὺς δεσμοὺς τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Δημοσίων Ἔργων μὲ τὰ μέρη αὐτά. Ἀκριβῶς, ἐπειδὴ ἔχει μίαν ἱστορίαν ὁ κ. Γκίκας εἰς τὴν περιοχὴν αὐτήν, θὰ ἔπρεπε νὰ καταβάλλῃ ἰδιάζουσαν προσπάθειαν διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῆς ἐν λόγῳ περιοχῆς. Ἐξ ἄλλου, ἤθελον νὰ πληροφορηθῶ, τὰ 600 βαρέλλια τί ἔγιναν;

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πάντως, τοῦ λοιποῦ θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μὴ συντάσσητε τοιαῦτα ἔγγραφα, διότι ἡ Βουλὴ δὲν θὰ τὰ λαμβάνῃ ὑπ’ ὄψιν. Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, ἀναφερομένης εἰς τὴν διάθεσιν πιστώσεως πρὸς ἀσφαλτόστρωσιν τουριστικῶν ὁδῶν ἐν Χίῳ.

§16Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐρχόμεθα νὰ διαβιβάσωμεν παράπονα καὶ διαμαρτυρίας τῶν κατοίκων τῆς Χίου, διότι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔλαβε πρόνοιαν καὶ δὲν ἱκανοποίησε τὸ αἴτημά των διὰ τὴν ἀσφαλτόστρωσιν δύο ὁδῶν, μιᾶς ἀγούσης ἀπὸ Χίου πρὸς τὴν Νέαν Μονὴν καὶ τῆς ἄλλης ἀπὸ Χίου εἰς τὸ προάστιον τῆς πόλεως Καρφᾶ. Ἡ Μονὴ εἶναι ἱστορική. Ἐκτίσθη ἀπὸ τὸν Κωνσταντῖνον Παλαιολόγον, ἔχει θαυμάσια ψηφιδωτὰ καὶ πολλοὶ τουρίσται ἔρχονται νὰ θαυμάσουν τὰ ψηφιδωτὰ αὐτά. Δυστυχῶς ἡ ὁδὸς ἡ ἄγουσα πρὸς τὴν ἐν λόγῳ Μονήν, παρὰ τὰς προσπαθείας μας, δὲν κατέστη δυνατὸν νὰ ἀσφαλτοστρωθῇ. Οἱ συμπολῖται μου παρακαλοῦν τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως ἱκανοποιηθῇ τὸ αἴτημά των τοῦτο. Ἐπίσης, ὑπάρχει ἡ ὁδὸς ἡ ἄγουσα πρὸς τὸ προάστιον τοῦ Καρφᾶ, ἡ ὁποία καὶ αὐτὴ πρέπει νὰ ἀσφαλτοστρωθῇ, ἵνα τὸ ὡραῖον αὐτὸ προάστιον καταστῆ θέρετρον εὐρυτάτου παραθερισμοῦ καὶ ἀμμόλουτρων. Ὑπεβάλλομεν τὸ αἴτημα τοῦτο τῶν Χίων εἰς πολλοὺς Ὑπουργούς, ἀλλὰ ὁ ἕνας μᾶς παρέπεμπεν εἰς τὸν ἄλλον λόγω ἀναρμοδιότητος. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Δημοσίων Ἔργων νὰ ἀναγνωρίσῃ ἑαυτὸν ἁρμόδιον καὶ νὰ ἐπιμεληθῇ διὰ τὴν ἀσφαλτόστρωσιν τῶν δύο αὐτῶν ὁδῶν, ποὺ εἶναι ἀναγκαῖαι διὰ τὴν τόνωσιν τῆς τουριστικῆς κινήσεως ἐν Χίῳ.

§17Σ. ΓΚΙΚΑΣ. (Ὑπ. Δημ. Ἔργων). Ὅσον ἀφορᾶ τὴν ὁδὸν Χίου–Καρφᾶς, τὸ 1959 ἐγένετο σημαντικὴ βελτίωσις. Τὸ ἀνάπτυγμά της ἐμειώθη κατὰ 3 χιλιόμετρα. Ἡ βατότης εἶναι ἱκανοποιητική. Ὅσον ἀφορᾶ τὴν ὁδὸν Χίου– Νέας Μονῆς, ἕνα τμῆμα αὐτῆς ἔχει ἀσφαλτοστρωθῆ περὶ τὰ 4 χιλιόμετρα. Τὸ ὑπόλοιπον τμῆμα, βεβαίως, δὲν εἶναι ἱκανοποιητικῆς βατότητος. Ἀμφότεραι αἱ ὁδοὶ εἶναι ἐπαρχιακαὶ καὶ συνεπῶς, ἁρμόδιον εἶναι τὸ Νομαρχιακὸν Ταμεῖον. Τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίων Ἔργων εἶναι ἐπιφορτισμένον μὲ τὴν προώθησιν κατασκευῆς τῶν βασικῶν ἐθνικῶν ὁδῶν καὶ δὲν δύναται, ὡς εἶπον καὶ προηγουμένως, νὰ διασπείρῃ τὰ τεχνικά του μέσα.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρελθούσης τῆς ὥρας συζητήσεως τῶν

Ἀναφορῶν καὶ Ἐρωτήσεων, εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Τὸ ὑπ’ ἀριθ. 1 ἀναβάλλεται. Ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προικὸς τῆς Βασιλόπαιδος Σοφίας». Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἔχει τὸν λόγον.

§19Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Ἐθεώρησα, κ. βουλευταί, ὅτι εἶχον ὑποχρέωσιν νὰ κάμω χρῆσιν τοῦ δικαιώματος, ποὺ μοῦ παρέχει ὁ Κανονισμός, ὡς μέλος τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, διὰ νὰ λάβω πρῶτος τὸν λόγον εἰς τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον. Καὶ ἐσκέφθην οὕτως, διότι θεωρῶ, ὅτι διὰ τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὑπὸ κρίσιν, ὑφίσταται πρώτη ἡ εὐθύνη τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως ἐξήγησα εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν καὶ δι’ αὐτῆς εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Λαόν, διὰ ποίους λόγους καὶ κατόπιν ἐκτιμήσεως ποίων παραγόντων ἤχθη εἰς τὴν ἀπόφασιν νὰ παρουσιάσῃ ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τὸ ὑπὸ τὴν κρίσιν ὑμῶν τελοῦν σχέδιον νόμου, περὶ προικοδοτήσεως τῆς Βασιλόπαιδος Σοφίας. Ὁ ἄλλος λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον ἐπεδίωξα πρῶτος νὰ λάβω τὸν λόγον, κ. βουλευταί, εἶναι, διότι, ἀνήκων ἤδη 30 χρόνια εἰς τὴν ἐνεργὸν πολιτικὴν καὶ ἔχων συμμετάσχῃ πολλῶν βουλευτικῶν περιόδων, κατέληξα εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι, ὅταν εἰσερχώμεθα εἰς τὴν Βουλήν, κ. βουλευταί, συχνάκις εἰσερχόμεθα, διὰ νὰ βουλευθῶμεν ὑπὸ τὸ κράτος τῶν πολιτικῶν μας σκέψεων, τοποθετήσεων, ἀντιθέσεων καὶ ἐρίδων: Παρουσιάζονται, ὅμως, θέματα, ἀξιότιμοι κ. βουλευταί, τὰ ὁποῖα ὡς ἐκ τῆς φύσεώς των, χρήσιμον εἶναι, διὰ τὸ κῦρος τοῦ Κοινοβουλίου, νὰ ἐξετάζωνται μὲ ἀπόλυτον ἀντικειμενικότητα, μὲ εἰλικρίνειαν, μὲ εὐθύτητα, ἀλλὰ ἐκτὸς σκέψεων, αἱ ὁποῖαι εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπαγορευθοῦν ἀπὸ πολιτικὰς ἀντιθέσεις καὶ ἄλλας, ἐκτὸς τοῦ θέματος, τοῦ ἐξεταζομένου, ἀντιλήψεις. Καὶ ὑπὸ τὴν ἐπίδρασιν αὐτῶν τῶν σκέψεων καὶ ἀντιλήψεων, ἐθεώρησα καὶ ἔναντι ὑμῶν, κ. βουλευταί, καὶ ἔναντι τῆς κοινῆς γνώμης, ὅτι χρήσιμον εἶναι, πρῶτος ἐγώ, ὡς ὑπεύθυνος εἰσηγητὴς τοῦ ὑπὸ κρίσιν κυβερνητικοῦ νομοσχεδίου, νὰ δώσω τὴν ἀπόδειξιν τοῦ κατὰ ποῖον τρόπον εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξετασθῇ ἐν πλάτει ἕνα θέμα, μὲ πρῖσμα τὴν ἀντικειμενικότητα καὶ μακρὰν τῶν πολιτικῶν μας ἀντιθέσεων καὶ ἐρίδων. Πρὶν ἢ εἰσέλθω εἰς τὴν ἐξέτασιν τῶν οὐσιαστικῶν δεδομένων τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, θὰ ἤθελον νὰ κάμω μίαν γενικὴν παρατήρησιν. Ὅπως ἀντιλαμβάνεσθε, κ. βουλευταί, δὲν συζητοῦμεν ἐὰν καλῶς, ἢ κακῶς, ἔχῃ ὁ θεσμὸς τῆς προικός, ὅπως περὶ αὐτῆς προβλέπει τὸ Ἀστικὸν ἡμῶν Δίκαιον, διότι ἐπ’ αὐτῆς τῆς ἀντιλήψεως θὰ ἠδύναντο νὰ προσεγγίσουν πολλαὶ ἀπόψεις. Ἠμπορεῖ νὰ διατυπωθῇ ἡ ἀντίληψις, ὅτι ὁ θεσμὸς τῆς προικὸς εἶναι παρῳχημένος, ἀλλὰ περὶ τοῦ ἐὰν ὁ θεσμὸς τῆς προικὸς εἶναι παρῳχημένος ἢ ὄχι, ἐὰν εἶναι καταργητέος ἢ ὄχι, εἶναι θέμα, τὸ ὁποῖον θὰ ἠμποροῦσε νὰ ἀποτελέσῃ ἀντικείμενον συζητήσεως μίαν ἄλλην στιγμήν. Ἐγὼ πιστεύω, ὅτι οἱ θεσμοὶ τοῦ ἰδιωτικοῦ δικαίου ἔχουν τὴν ἀξίαν, τὴν ὁποίαν τοὺς ἀποδίδει ἡ κοινωνία, εἰς τὴν ὁποίαν ἀποτείνονται. Δὲν εἶναι οὔτε μὲ θέσπισιν κανόνων ἰδιωτικοῦ δικαίου, οὔτε μὲ κατάργησιν κανόνων ἰδιωτικοῦ δικαίου, ποὺ μεταβάλλονται θεσμοί. Οἱ θεσμοὶ ἔχουν τὴν ἀξίαν των καὶ συναρτῶνται ἀπὸ τὴν κοινὴν περὶ αὐτῶν συνείδησιν, καὶ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτήν, θεωρῶ, ὅτι εἶναι σφάλμα, εἰδικὸν θέμα τῆς ὑφῆς τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, νὰ συνδυάζηται καὶ νὰ συνδέηται μὲ ἀντίληψιν περὶ τῆς ἀξίας ἢ μὴ ἀξίας, περὶ τοῦ συγχρόνου ἢ μὴ συγχρόνου τοῦ θεσμοῦ τῆς προικός, δηλαδή, θεσμοῦ τοῦ Ἀστικοῦ ἡμῶν Δικαίου. Εἰς τὸ ὑπὸ ἐξέτασιν θέμα, κ. βουλευταί, ἐμφανίζονται πρὸς ἔρευναν, δύο κυρίως κεφάλαια, τὸ πρῶτον εἶναι τὸ θέμα τῆς ἀρχῆς, ἂν δηλαδή, καλῶς ἐσκέφθη ἡ Κυβέρνησις εἰσηγουμένη τὴν ἀρχὴν τῆς προικοδοτήσεως τῆς Βασιλόπαιδος Σοφίας ὑπὸ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, καὶ τὸ δεύτερον θέμα, εἶναι τὸ θέμα τοῦ ποσοῦ τῆς προικός. Καὶ καθ’ ὅσον μὲν ἀφορᾷ εἰς τὸ πρῶτον θέμα, πρώτη σκέψις, ἡ ὁποία ὡδήγησε τὴν Κυβέρνησιν εἰς τὴν σύνταξιν καὶ παρουσίασιν τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, κ. βουλευταί, ἦτο, ὅτι πράγματι ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ ἀδιάλειπτος καὶ ἄνευ ἐξαιρέσεως παράδοσις ἐδημιούργησεν οἱονεὶ ἐθιμικὸν δίκαιον περὶ τὰς περιπτώσεις αὐτάς. Μέχρι ταύτης τῆς στιγμῆς, ὑπάρχουν 5 περιπτώσεις ἀπὸ τῆς ἱδρύσεως τοῦ Βασιλείου τῆς Ἑλλάδος, ἄνευ ἐξαιρέσεως, ὅπου ἐπανελήφθη ἡ προικοδότησις ἐκ μέρους τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, δι’ εἰδικῶν νόμων, μελῶν τῆς Βασιλικῆς οἰκογενείας, καθ’ ὃν τρόπον εὐθέως ἡ Κυβέρνησις ἐμφανίζει καὶ τὴν παροῦσαν περίπτωσιν. Ἀλλὰ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον παρουσιάζει ἐνδιαφέρον, κ. βουλευταί, ὅταν δημιουργῆται ἕνα ἔθιμον, τὸ ὁποῖον ἔχει ἀδιαλείπτως ἐφαρμοσθῆ, εἶναι νὰ ἐξετασθῇ, διατὶ αὐτὸ τὸ ἔθιμον ἐγεννήθη καὶ ποῖοι ὑπῆρξαν οἱ οὐσιαστικοὶ λόγοι, οἱ ὁποῖοι ὡδήγησαν τὰς ἑκάστοτε Κυβερνήσεις τῆς χώρας νὰ δημιουργήσουν τὴν συνέχειαν καὶ κατὰ συνέπειαν, νὰ ὑπογραμμίσουν τὸ ἐθιμικὸν δίκαιον, τὸ ὁποῖον ἐδημιουργήθη. Ἡ ἀπάντησις εἶναι ἁπλῆ. Δὲν εἶναι μόνον ἡ χειρονομία τῆς ὑπερηφανείας καὶ τῆς εὐθιξίας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τὴν ὁποίαν ἐξεπροσώπησαν ἑκάστοτε αἱ Κυβερνήσεις, αἱ ὁποῖαι εἰσηγήθησαν παρόμοια εἰδικὰ νομοθετικὰ μέτρα, εἶναι, ἀναμφισβητήτως, κ. βουλευταί, καὶ ἡ οἰκονομικὴ ἀδυναμία τοῦ Ἑλληνικοῦ Στέμματος. Τὸ Ἑλληνικὸν Στέμμα δὲν ἔχει περιουσίαν ἀξιόλογον. Διὰ τοῦτο, κ. βουλευταί, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἀναλάβῃ, ὡς καὶ κατὰ τὸ παρελθόν, τὸ Στέμμα τὸ βάρος τῆς προικοδοτήσεως τῶν δύο καὶ μετέπειτα καὶ πάλιν ἄλλων δύο πριγκηπισσῶν. Ἐπὶ παραδείγματι, γνωστὸν τυγχάνει, ὅτι ἡ ἀκίνητος περιουσία τοῦ Βασιλέως τῶν Ἑλλήνων εἶναι τὸ κτῆμα τοῦ Τατοΐου καὶ τὸ θέρετρον ἐν τῇ ἰδιαιτέρᾳ μου πατρίδι τοῦ Μὸν Ρεπό. Καὶ καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἀγρόκτημα τοῦ Τατοΐου, κ. βουλευταί, καὶ ἐὰν ἤθελε τυχὸν παρακαμφθῆ ἡ ἐκφρασθεῖσα εὐχὴ ὑπὸ τοῦ ἀγοράσαντος τὸ ἀγρόκτημα αὐτὸ Βασιλέως Γεωργίου τοῦ Αʹ, ὅπως χρησιμοποιῆται τὸ κτῆμα τοῦ Τατοΐου ὡς διαμονὴ τοῦ ἑκάστοτε Βασιλέως τῶν Ἑλλήνων, παραμένει ἀναμφισβήτητον, ὅτι τὸ κτῆμα αὐτὸ ἔχει τόσον παθητικόν, ὥστε θὰ ἦτο πράγματι, ἐκτὸς πραγματικότητος νὰ ὑποστηριχθῇ καὶ ἡ γνώμη, ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπισθῇ δι’ αὐτοῦ ἡ περίπτωσις τῆς προικοδοτήσεως τῆς Βασιλόπαιδος Σοφίας. Θὰ πρέπει κἄποτε, κύριοι βουλευταί, ἀνεξαρτήτως, ὅτι ἡ διαχείρισις τοῦ κτήματος αὐτοῦ εἶναι τῆς ἀποκλειστικότητος τῆς Α.Μ. τοῦ Βασιλέως, καθ’ ὃ προσωπική του, ἰδιωτική του περιουσία, θὰ πρέπει κἄποτε νὰ σκεφθῶμεν τίνι τρόπῳ θὰ πρέπει νὰ σταματήσῃ καὶ αὐτὸ τὸ ἐπαναλαμβανόμενον παθητικὸν τοῦ κτήματος, τὸ ὁποῖον πράγματι δημιουργεῖ προσθέτους οἰκονομικὰς δυσχερείας. Ἀλλὰ εἶπον, πέραν τοῦ ὅτι δὲν ἠδύνατο, ὅπως εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν νὰ σκεφθῇ κἂν ὁ Βασιλεὺς τῶν Ἑλλήνων, νὰ συστήσῃ διὰ τῆς περιουσίας προῖκα, διότι εἶναι ἐξ ἀντικειμένου ἀδύνατον, δὲν ὤφειλε καὶ νὰ σκεφθῇ· καὶ ὅταν λέγω, ὅτι δὲν ὤφειλε καὶ νὰ σκεφθῇ ὑπαινίσσομαι τὴν εἰδικὴν περίπτωσιν τῆς ἰδιαιτέρας μου πατρίδος, διὰ λογαριασμὸν τῆς ὁποίας, νομίζω, μοῦ ἀναγνωρίζει ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, ὅτι δύναμαι ὑπευθύνως νὰ ὁμιλήσω. Ἐάν, κύριοι βουλευταί, —ὑποθετικόν, τὸ ὁποῖον καὶ δὲν ἐσκέφθη ποτὲ— ἡ Α.Μ. ὁ Βασιλεὺς τῶν Ἑλλήνων, ἐσκέπτετο νὰ συστήσῃ προῖκα ὑπὲρ τῆς πριγκηπίσσης Σοφίας διὰ τοῦ ἀκινήτου, τοῦ θερέτρου του, τὸ ὁποῖον τοῦ ἀνήκει κατ’ ἰδιοκτησίαν καὶ εὑρίσκεται εἰς τὴν ἰδιαιτέραν μου πατρίδα, ἢ ἄλλως ἐσκέπτετο νὰ ἀξιοποιήσῃ τοῦτο τουριστικῶς, ὄχι ὁ ἴδιος, ἀλλὰ μεταβιβάζων τὴν κυριότητα, λόγῳ πωλήσεως τοῦ ἀκινήτου εἰς μίαν οἱανδήποτε ἐπιχείρησιν, ἠμπορῶ νὰ διαβεβαιώσω τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ὅτι ὁ Κερκυραϊκὸς λαὸς κατὰ τὴν παμμεγίστην του πλειοψηφίαν, ὄχι μόνον ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι μοῦ κάμνουν τὴν τιμὴν νὰ εἶναι φίλοι μου, ἀλλὰ καὶ ἐκεῖνοι ἀκόμη, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀντίπαλοί μου, κατὰ τὴν μεγίστην των, λέγω πλειψηφίαν, θὰ αἰσθάνεται πικρίαν, διότι αὐτὸ τὸ θέρετρον τὸ MON REPOS μὲ τὸ ὁποῖον συνδέεται ἡ ἱστορία τῆς Ἑλλάδος διὰ τῆς συστάσεως δι’ αὐτοῦ τῆς προικός, θὰ ἐξέφευγε τοῦ ἐλέγχου τοῦ Ἑλληνικοῦ Στέμματος. Ἰδοὺ λοιπόν, καὶ ἡ εἰδικὴ περίπτωσις, διὰ τὴν ὁποίαν κατὰ τὴν ἰδικήν μου γνώμην, ὄχι μόνον δὲν ἠδύνατο, ἀλλὰ καὶ δὲν ὤφειλε τὸ Στέμμα διὰ τῆς ἰδίας του περιουσίας νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ βάρος τῆς προικὸς τῆς πρωτοτόκου θυγατρὸς Α.Β.Υ. Σοφίας. Καὶ ἐπειδή, ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι, ὁ Κερκυραϊκὸς λαὸς εἶναι λίαν ὑπερήφανος χωρὶς νὰ διεκδικῇ ὑπὲρ αὐτοῦ τὸ μονοπώλιον τῆς ὑπερηφανείας, ἐγὼ τοὐλάχιστον πιστεύω, ὅτι ἐὰν ἡ προκειμένη περίπτωσις ὑπῆρχεν εἰς οἱανδήποτε ἄλλη ἐπαρχίαν, τὰ Ἰωάννινα, τὴν Μακεδονίαν, τὴν Κρήτην— ὅπου πράγματι ὁ Κρητικὸς λαὸς φημίζεται διὰ τὴν μεγάλην του ὑπερηφάνειαν— ἡ ἰδία ἀντίδρασις θὰ ἐσημειοῦτο καὶ θὰ ἐκατηγορεῖτο ἡ ὑπεύθυνος Κυβέρνησις ἀπὸ τὴν κοινὴν γνώμην, διότι δὲν ἠθέλησε νὰ ἀναλάβῃ τὰς εὐθύνας, τὰς ὁποίας ἀναλαμβάνομεν ἡμεῖς σήμερον εἰσηγούμενοι τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον. Ἀλλὰ μήπως ἆραγε ἠδύνατο τὸ Στέμμα νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ βάρος τῆς ἠθικῆς αὐτῆς ὑποχρεώσεως διὰ τῆς χορηγίας; Ἡ ἀπάντησις εἶναι σαφῶς ἀρνητικὴ καὶ ἐπ’ εὐκαιρίᾳ ποὺ ἐμνημόνευσα τὴν λύσιν αὐτήν, αἰσθάνομαι τὴν ἀνάγκην νὰ εἴπω εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ὅτι ἐν σχέσει πρὸς τὴν βασιλικὴν χορηγίαν, ἔγινεν ἐκ μέρους ὅλων μας διαφορετικὸς χειρισμός. Ἐνῷ εἰς ὅλους τοὺς δημοσίους λειτουργοὺς ἀπὸ τοῦ 1956 καὶ ἐντεῦθεν ἐγένοντο καὶ ὀρθῶς ὡρισμέναι ἀναπροσαρμογαί, ἐνῷ ἡμεῖς αὐτοὶ— ὀρθότατα πράττοντες— συνεδυάσαμεν τὴν βουλευτικήν μας ἀποζημίωσιν, δι’ ἀποφάσεως τοῦ Σώματος τὸ 1958, μὲ τὰς ἀποδοχὰς τῶν ἀνωτάτων λειτουργῶν τῆς Ἑλληνικῆς Δικαιοσύνης, δὲν εἴχομεν τὴν σκέψιν καὶ δὲν προεβλέψαμεν, ὅτι καὶ ὁ ρυθμιστὴς τοῦ πολιτεύματος, εἶναι ἀνώτατος λειτουργός. Ἡ χορηγία τοῦ Βασιλέως βαρύνεται κατὰ τὰ ¾ μὲ μισθοὺς καὶ ἀποδοχὰς τοῦ προσωπικοῦ του καὶ ἔπρεπε τοὐλάχιστον νὰ τὴν ἀναπροσαρμόσωμεν καὶ αὐτὴν καὶ ὄχι νὰ τὴν καθηλώσωμεν εἰς τὰ ἐπίπεδα τοῦ 1957. Γνωρίζω, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ θεωρηθῶ, ὅτι ὑποστηρίζω μίαν ὑπόθεσιν, ἡ ὁποία εἶναι ἐπιδεκτικὴ ἀντιλόγου, ἀλλὰ ἐγὼ αὐτὴν τὴν ὥραν διατυπώνω τὰς ἀντιλήψεις μου. Θὰ πρέπει δὲ νὰ ἔλθῃ κἄποτε ἡ ὥρα, ὅπου τὸ θέμα θὰ πρέπει καὶ πάλιν γενικώτερον νὰ ἐξετασθῇ. Βλέπετε λοιπόν, ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ὁ πρῶτος οὐσιαστικὸς δικαιολογητικὸς λόγος τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου εἶναι ἀναμφισβήτως ὁ σεβασμὸς τῆς παραδόσεως, ὁ ὁποῖος σεβασμὸς τῆς παραδόσεως, ὄχι μόνον ὁδηγεῖ εἰς τὴν εὐκταίαν λύσιν, ἀλλὰ ἀποτελεῖ ἀκόμη συνδυασμὸν ἀπὸ μὲν τὸ ἕνα μέρος τῆς συμμετοχῆς τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ μὲ ὑπερηφάνειαν καὶ μὲ φιλοτιμίαν, ἡ ὁποία εἶναι συγγενὴς μὲ τὴν ὕπαρξίν του εἰς τὸ εὐτυχὲς γεγονός, τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ συμβῇ μετὰ δύο μῆνας καὶ ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος εἰς τὴν ἐξ ἀντικειμένου κρίσιν, ὅτι αὐτὸς εἶναι ὁ δρόμος καὶ μόνον αὐτός, διὰ τοῦ ὁποίου ἦτο δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπισθῇ τὸ θέμα. Θὰ ἀπετόλμουν καὶ ἄλλας τινὰς σκέψεις, διότι ἐπιθυμῶ μετὰ μεγάλης προσοχῆς μὲ πλῆρες τὸ συναίσθημα τῆς εὐθύνης, τὴν ὁποίαν ὑπέχω ὡς ἁρμόδιος Ὑπουργός, διὰ τὴν εἰσήγησιν τοῦ νομοσχεδίου, θὰ ἀποτολμήσω λέγω καὶ προσθέτους τινὰς σκέψεις, τὰς ὁποίας θέτω ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Ἡ ἐξουσία τῆς ἐπιψηφίσεως ἢ τῆς ἀπορρίψεως τοῦ νομοσχεδίου ἀνήκει εἰς ὑμᾶς, ἀξιότιμοι κύριοι βουλευταί. Ἀλλὰ διερωτῶμαι, ἔχετε τὸ ἠθικὸν δικαίωμα, νὰ ἀρνηθῆτε τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ; Ἐγὼ πιστεύω ἀναμφισβητήτως, ὄχι. Καὶ δὲν τὸ ἔχετε τὸ ἠθικὸν δικαίωμα, διότι, ἐὰν κατὰ τὴν ἐκτίμησίν σας τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον κρίνεται ἀπὸ τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον εἶναι ἐσφαλμένον, δὲν σημαίνει, ὅτι σᾶς δίδετε τὸ δικαίωμα ὁπωσδήποτε νὰ θίξητε τὴν Βασιλόπαιδα Σοφίαν. Διότι, ὅταν αὐτὴν τὴν στιγμὴν σημειωθῇ διακοπὴ τῆς παραδόσεως τοῦ Ἔθνους, διὰ τὴν σύστασιν προικὸς ὑπὲρ οὐσίας καὶ μάλιστα διὰ πρώτην φορὰν μετὰ ἑνὸς αἰῶνος ἐφαρμογὴν τοῦ κανόνος τοὐλάχιστον θὰ ὑπογραμμίσητε τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς παρασυρόμενος ἀπὸ ὡρισμένας σκέψεις, διὰ τῆς Ἐθνικῆς του Ἀντιπροσωπείας δὲν ἐθεώρησεν, ὅτι ἔπρεπε νὰ προσέξῃ καὶ νὰ μὴ θίξῃ ὁπωσδήποτε τὴν Βασιλόπαιδα, ἡ ὁποία καὶ μάλιστα, εἶναι δυνατὸν μετὰ χρόνον νὰ Βασιλεύσῃ εἰς ἄλλην χώραν. Αὐτὸ τὸ ἠθικὸν δικαίωμα, ἐπιτρέψατέ μου νὰ σᾶς εἴπω, ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι, μὲ εἰλικρίνειαν δὲν νομίζω, ὅτι τὸ ἔχομεν ὅλοι μας. Ὑπὸ αὐτὰς τὰς προϋποθέσεις πιστεύω ἐγώ, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι καὶ ἂν δὲν ὑπῆρχεν ὁ πρῶτος λόγος, τὸν ὁποῖον ἀνέφερον, ὁ δεύτερος θὰ ἦτο ἀρκετὸς διὰ νὰ θεμελιώσῃ τὴν μείζονα συμφωνίαν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, εἰς τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου. Ἀλλὰ πέραν αὐτοῦ, αἱ εἰδικαὶ περιστάσεις, αἱ ὁποῖαι συνδέονται μὲ τὸ εὐτυχὲς τοῦτο γεγονός, παρουσιάζουν ὅτι δὲν ἀποκλείεται, ὅπως εἶπον προηγουμένως, ἡ Ἑλληνὶς πριγκήπισσα, νὰ βασιλεύσῃ μίαν ἡμέραν εἰς μίαν ἄλλην χώραν. Ἀποτελεῖ καὶ αὐτὸ ἀναμφισβητήτως πρόσθετον στοιχεῖον, διὰ νὰ ἐκτιμηθῇ ὀρθῶς, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ ἀναχωρήσῃ ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα, ὅπου καὶ αὐτὴ ἐγεννήθη καὶ ἐδῶ προσέφερε, χωρὶς νὰ συνοδευθῇ μὲ ἔμπρακτον συμπαράστασιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Αὐτὴ ἀκριβῶς ἡ ἔμπρακτος συμπαράστασις, ἡ ὁποία τῆς προσδίδει καὶ μίαν πρόσθετον ὑπερηφάνειαν, ὅτι δὲν ἐγκαθίσταται εἰς τὸν ἄλλον τόπον δίχως νὰ ἔχῃ καὶ τὴν βοήθειαν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἡ ὁποία συμβολίζει τὴν ἀπόλυτον ἀγάπην του πρὸς αὐτήν. Αὐταὶ εἶναι αἱ σκέψεις, αἱ ὁποῖαι ὡδήγησαν εἰς τὴν ἐπίλυσιν ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως τοῦ πρώτου θέματος, τὸ ὁποῖον ἐμφανίζει τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, δηλαδὴ τῆς βασικῆς ἀρχῆς, ὅτι ὀρθῶς θὰ δοθῇ προὶξ εἰς τὴν Βασιλόπαιδα Σοφίαν ἐκ μέρους τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Καὶ ἐπειδή, κύριοι βουλευταί, εἰς τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον συμβαίνει νὰ συνδέωνται καὶ οἰκονομικὰ θέματα, ἡ Κυβέρνησις διὰ τοῦ ἁρμοδίου της Ὑπουργοῦ, τοῦ ἔχοντος τὴν τιμὴν νὰ ἀποτείνηται πρὸς ὑμᾶς τὴν στιγμὴν ταύτην, χωρὶς νὰ δέχηται, ὅτι εἶναι δυνατὸν οἰκονομικαὶ σκέψεις νὰ ἀποτελοῦν παράγοντα μείζονος βαρύτητος ὅταν ἐξετάζωνται ἠθικὰ θέματα, τῶν ὁποίων τὸ εἰδικὸν βάρος εἶναι ἀπείρως μεγαλύτερον, ἐν τούτοις θὰ ἐξετάσῃ καὶ αὐτὴν τὴν πλευρὰν καὶ ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ ἡ Κυβέρνησις, δι’ ἐμοῦ, διὰ νὰ σχηματίσῃ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία πληρεστάτην τὴν γνώμην, διὰ τὴν οἰκονομικὴν πλευρὰν τῆς προικοδοτήσεως τῆς Βασιλικῆς Ὑψηλότητος τῆς πριγκιπίσσης Σοφίας κατὰ τὴν τάξιν τῶν 9.000.000 δραχμῶν ἢ 300.000 δολλαρίων, ὡς προβλέπει τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον. Ἠθέλησα μὲ ὁδηγὸν τῶν οἰκονομικῶν μου σκέψεων νὰ ἀνατρέξω εἰς ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἀντιστοίχως συνέβησαν εἰς ἄλλας περιπτώσεις. Καὶ τὸ 1888 καὶ τὸ 1896 καὶ τὸ 1921, τὸ ὕψος τῆς προικὸς ἀνῆλθεν εἰς 400.000 δραχμάς. Παρεκάλεσα τὰς ἁρμοδίας Ὑπηρεσίας μου νὰ ἐξετάσουν καὶ νὰ ἐρευνήσουν ποία ἦτο ἡ ἀντιστοιχία τῶν 400.000 δραχμῶν τῆς ἐποχῆς ἐκείνης μὲ σήμερον καὶ εἰς τὰς πέντε περιπτώσεις. Συμπεριλαμβανομένης ἀκόμη τῆς ἀκραίας περιπτώσεως τοῦ 1947, δηλαδὴ τῆς Πριγκηπίσσης Αἰκατερίνης, ὁ μέσος ὅρος τῆς προικοδοτήσεως ὑπερέβη τὰ 210.000 δολλάρια. Ἀλλὰ ὁ ὑπολογισμὸς αὐτὸς ἔχει τὸ ἀσθενὲς σημεῖον, ὅτι βασίζεται ἐπὶ τῶν ὑπολογισμῶν τῶν μεταβολῶν τῶν τιμαρίθμων, αἱ ὁποῖαι μεταβολαί, ὡς οἱ εἰδικώτερον μὲ τὰ οἰκονομικὰ ἀσχολούμενοι γνωρίζουν, δὲν ἀποτελοῦν θέσφατα, ἀλλ’ ἀποτελοῦν ἁπλῶς ἐνδείξεις. Μὴ ἱκανοποιηθεὶς ἀπὸ τὴν ἔρευναν αὐτήν, ἐπεμελήθην νὰ ἐξετάσω, πῶς ἐμφανίζεται τὸ ἴδιον πρόβλημα ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς ἐπιβαρύνσεως τοῦ δημοσίου προϋπολογισμοῦ. Εὕρηκα, ὅτι εἰς ἐποχάς, ὅπου ἡ χώρα διήρχετο πολὺ μεγαλυτέρας περιπετείας καὶ ἀπὸ οἰκονομικῆς καὶ ἀπὸ πολιτικῆς ἀπόψεως, αἱ διάφοροι Κυβερνήσεις, αἱ ὁποῖαι εἰσηγήθησαν εἰς τὴν πλειοψηφίαν τῆς Βουλῆς, τὴν ψήφισιν τοῦ νόμου περὶ προικοδοτήσεως, καὶ ἡ ἐπιβάρυνσις εἰς αὐτὰς τὰς περιστάσεις τοῦ δημοσίου προϋπολογισμοῦ κατ’ ἀντιστοιχίαν ὑπῆρξε πολὺ μεγαλυτέρα. Οὕτω, κατὰ τὸ 1889, ἡ ἐπιβάρυνσις ἐπὶ τῶν ἐσόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ τῆς προικὸς ποσοστιαίως ἦτο 0,47. Τὸ 1897 0,40, τὸ 1920 0,13, τὸ 1939 0,04 καὶ τὸ 1962 εἶναι 0,04. Τὸ ὁποῖον, τὶ σημαίνει; Ὅτι, ἀπὸ ἀπόψεως ἐπιβαρύνσεως, ἡ ἐπιβάρυνσις εἶναι ἀναμφισβητήτως τοὐλάχιστον κατὰ 15 φορὰς μικροτέρα ἀπὸ ὅ,τι ἦτο ἄλλοτε. Ἀλλ’ αὐτὸς ὁ συλλογισμός, κύριοι βουλευταί, δὲν καλύπτει τὴν πραγματικότητα, ἐὰν θέλωμεν νὰ ὁμιλήσωμεν τὴν γλῶσσαν τῶν ἀσχολουμένων περὶ τὴν οἰκονομικὴν ἐπιστήμην. Διότι δὲν ἐπιτρέπεται εἰς τὴν ἔρευναν τῶν οἰκονομικῶν φαινομένων νὰ γίνηται ἀπομόνωσις, ἀλλὰ πρέπει νὰ λαμβάνηται ἡ συνθετικὴ ὄψις τοῦ προβλήματος. Καὶ ἡ συνθετικὴ ὄψις τοῦ προβλήματος λέγει, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἀφ’ ἧς στιγμῆς, συμφωνίᾳ τῶν δύο ἐνδιαφερομένων μερῶν, δηλαδὴ τῆς Βασιλικῆς οἰκογενείας τῆς Ἑλλάδος τὸ μέν, καὶ τῆς Βασιλικῆς οἰκογενείας τῆς Ἱσπανίας τὸ δὲ ἀπεφασίσθη νὰ τελεσθοῦν οἱ γάμοι εἰς τὰς Ἀθήνας, δημιουργοῦνται ὡρισμέναι οἰκονομικαὶ ἐπιπτώσεις, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ συνεκτιμηθοῦν. Δὲν ἦτο διόλου δεδομένον, ὅτι οἱ γάμοι αὐτοὶ θὰ ἔπρεπε διὰ λόγους συμβατικούς, ἢ ἐξ ἄλλης τινὸς ὑποχρεώσεως νὰ λάβουν χώραν εἰς τὰς Ἀθήνας. Καὶ δὲν θέλω νὰ ἐπιμείνω ἐπὶ τῆς μείζονος οἰκονομικῆς δραστηριότητος, ἡ ὁποία θὰ ἀναπτυχθῇ ἐξ αὐτοῦ τοῦ γεγονότος ἐνταῦθα. Ἀφήνω εἰς ὑμᾶς, κύριοι βουλευταί, οἱ ὁποῖοι ζῆτε εἰς τὸν τόπον αὐτόν, νὰ τὸ ἐκτιμήσητε. Πέραν τούτου, ἐφ’ ὅσον ἐγένετο ἐπανειλημμένως προσπάθεια νὰ ἐξαρθῇ ἡ οἰκονομικὴ ἄποψις τοῦ προβλήματος, ἡ ὁποία δι’ ἡμᾶς ἔρχεται εἰς ἐντελῶς δευτέραν μοῖραν θὰ πρέπει καὶ νὰ συνεκτιμηθῇ, ὅτι πάρα πολλὰ χρήματα θὰ ἔπρεπε νὰ δαπανήσῃ τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος, διὰ νὰ ἀποκτήσῃ τὴν διεθνῆ προβολὴν καὶ διαφήμισιν τὴν ὁποίαν τοῦ παρέχει ἡ εὐκαιρία τοῦ εὐτυχοῦς τούτου γεγονότος. Συνέβη νὰ συνομιλήσω μὲ τοὺς διαπρεπεστέρους ἐκ τῶν ξένων ἀνταποκριτῶν, οἱ ὁποῖοι μοῦ εἶπον, ὅτι ἔχουν ὁδηγίας ἀπὸ τὰς ἀντιστοίχους ἐφημερίδας των, ὄχι μόνον νὰ προσέξουν ἰδιαιτέρως κάθε λεπτομέρειαν τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς, ἀλλὰ καὶ νὰ λάβουν τὰ μέτρα των, ὥστε διὰ φωτογραφιῶν, ταινιῶν, ἀνταποκρίσεων νὰ γίνηται συνεχὴς ἐνημέρωσις διὰ τὸ χαρούμενον αὐτὸ γεγονός, ἀνὰ ὅλα τὰ μέρη τοῦ κόσμου. Βλέπετε, λοιπόν, ὅτι ὅταν θέλῃ νὰ ἐξετάσῃ κανεὶς ἕνα θέμα ἀπὸ τῆς οἰκονομικῆς πλευρᾶς, εἶναι ἀνάγκη νὰ παύσῃ νὰ τὸ ἐξετάζῃ μόνον ἀπὸ ἀπόψεως στενωτάτης δημοσιονομικῆς ἐπιβαρύνσεως, ἀλλὰ νὰ ἐξετάζῃ τὴν σύνθεσιν τῶν οἰκονομικῶν φαινομένων, ἡ ὁποία εἶναι ἐκείνη τὴν ὁποίαν σᾶς περιέγραψα. Ἐν ἀπωτάτῃ ἀναλύσει, κ. βουλευταί, διὰ πάντα, ὁ ὁποῖος θὰ εἶχεν τὴν ὑπομονὴν νὰ ἀσχοληθῇ εἰδικῶς καὶ θὰ εἶχεν καὶ τὰ ἐπιστημονικὰ ἐφόδια νὰ ἐρευνήσῃ τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν, θὰ διεπίστωνε, ὅτι ὑπάρχει μία ἐκταμίευσις διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ θέματος τῆς προικός, πολλαπλῶς ὅμως καὶ ἀπὸ ἀπόψεως συναλλάγματος καὶ ἀπὸ ἀπόψεως δημοσίων ἐσόδων καὶ ἀπὸ ἀπόψεως διεθνοῦς προβολῆς, συμψηφιζομένη, ὥστε οὐσιαστικῶς νὰ πρέπει κανεὶς νὰ ἰσχυρισθῇ καὶ νὰ φθάσῃ εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι δὲν εὑρισκόμεθα πρὸ πραγματικῆς ἐπιβαρύνσεως. Ἀλλὰ ἐπαναλαμβάνω αἱ σκέψεις αὐταὶ αἱ οἰκονομικαί, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀναμφισβήτητοι δι’ οἱονδήποτε γνωρίζοντα στοιχειώδη οἰκονομικὰ πράγματα, δὲν εἶναι ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι ὡδήγησαν τὴν Κυβέρνησιν εἰς τὸ νὰ παρουσιάσῃ τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον. Διότι δι’ ἡμᾶς τὰ ἠθικὰ προβλήματα καὶ τὰ ἠθικὰ θέματα ποὺ θέτει ἡ τακτοποίησις τοῦ ζητήματος αὐτοῦ, ὅπως εἶπον καὶ προηγουμένως, ἔχει βαρύτατον εἰδικὸν βάρος, ἐνῷ αἱ οἰκονομικαὶ συνέπειαι ἔχουν δι’ ἡμᾶς, τοὐλάχιστον τῆς Ε.Ρ.Ε., συγκριτικῶς ἀπολύτως δευτερεύουσας. Κύριοι βουλευταί, ἡ Κυβέρνησις σᾶς ἐνεφάνισεν εὐθέως τὰς ἀντιλήψεις της ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου. Νομίζω, ὅτι εἶχον καθῆκον, ὅταν τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον ἦτο ὑπὸ συζήτησιν εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν νὰ παραστῶ προσωπικῶς καὶ ἐκεῖ διεπίστωσα τὰς τοποθετήσεις τῶν Κομμάτων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Τὸ Κόμμα τῶν Προοδευτικῶν κατὰ τὴν ἰδικήν μας γνώμην ὀρθότατα, ἀφοῦ ἐκράτησε τὴν θέσιν του ἐν τῇ Ἀντιπολιτεύσει καὶ ἀφοῦ διετύπωσε τὴν ἐπιφύλαξίν του, ὡς πρὸς τὴν ἀξίαν τοῦ θεσμοῦ τῆς προικὸς ἐν τῷ ἰδιωτικῷ ἡμῶν δικαίῳ, ἐνόμισεν, ὅτι ὤφειλεν καὶ κατὰ τὴν γνώμην μου ἐπαναλαμβάνω ὀρθῶς, νὰ ἀφήσῃ τὴν εὐθύνην τῆς ρυθμίσεως τοῦ ζητήματος εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὴν ὑπεύθυνον, ἡ ὁποία καὶ εἰσηγεῖται τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον. Ἡ Ἕνωσις Κέντρου ἀφοῦ διετύπωσεν τὴν ἐπιφύλαξίν της, ὡς πρὸς τὴν ἀξίαν τοῦ θεσμοῦ τῆς προικός, ἐνόμισεν, ὅτι ὤφειλε νὰ ἐντοπίσῃ τὴν τοποθέτησίν της ἐπὶ τοῦ συγκεκριμένου θέματος εἰς συμβολικὴν προῖκα, παρομοίας ἐκείνης, ἡ ὁποία ἐδόθη εἰς τὴν βασιλόπαιδα Αἰκατερίνην τὸ 1947.

§20Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι προῖκα, δῶρον.

§21Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Εἰς συμβολικὴν προῖκα. Ἀποσαφηνίζετε, σεῖς, δῶρον. Δὲν ἀρνοῦμαι τὸν χαρακτηρισμόν σας.

§22Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Γαμηλίου δώρου.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ ἄνευ διακοπῶν.

§24Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ διαφωτισθῇ ἡ Βουλή, κ. Πρόεδρε.

§25Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Δὲν ἐπιμένω ἐπὶ τοῦ ὅτι δὲν μετεχειρίσθητε τὴν λέξιν προῖκα, μετεχειρίσθητε τὴν λέξιν δῶρον. Τώρα ποία εἶναι ἡ διαφορὰ μεταξὺ τῆς προικὸς καὶ τοῦ δώρου αὐτὸ εἶναι ἄλλο θέμα.

§26Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Αὐτὸ εἶναι ἰδική μας ὑπόθεσις, ἀλλὰ αὐτὴ εἶναι ἡ τοποθέτησίς μας.

§27Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Μάλιστα, δὲν τὴν ἀρνοῦμαι. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι τὸ συμβολικὸν δῶρον ὡς τοποθέτησις δὲν εἶναι τοποθέτησις πλήρης, διότι κατὰ τὴν οὐσίαν ἀρνεῖται τὴν ἀνάγκην τῆς ἀντιμετωπίσεως τοῦ προβλήματος ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τῆς συμμετοχῆς τοῦ λαοῦ εἰς τὴν ἔμπρακτον βοήθειαν διὰ τὰ βάρη τοῦ γάμου, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ προκύψουν. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ἡ Ἕνωσις Κέντρου νὰ πιστεύω, ὅτι ὅταν θελήσῃ μετὰ προσοχῆς νὰ ἐκτιμήσῃ μετὰ πόσης ἐπιμελείας, ἀλλὰ καὶ αἰσθήματος εὐθύνης ἀνέπτυξα τὰς ἀντιλήψεις τῆς Κυβερνήσεως, θὰ ἦτο δυνατὸν χωρὶς διόλου νὰ παραλληλίζηται μὲ τὴν γραμμὴν τῆς Κυβερνήσεως νὰ εὕρῃ μίαν πλέον ἐποικοδομητικὴν τοποθέτησιν ἐπὶ τοῦ θέματος. Καὶ νομίζω, ὅτι θὰ ἠδύνατο νὰ τὸ πράξῃ αὐτὸ ἡ Ἕνωσις Κέντρου, τοσοῦτον μᾶλλον καθόσον, βεβαίως πιστεύομεν, ὅτι εἴμεθα καὶ ἡμεῖς καὶ αὐτὴ εἰς θέσιν νὰ ἐκτιμήσωμεν τὰς ἀντιδράσεις τῆς Κοινῆς γνώμης ὁ καθεὶς ἀπὸ τὴν σκοπιά του ἀλλὰ πιστεύομεν, ὅτι ἡ Ε.Κ. δύναται νὰ ἐκτιμήσῃ καὶ τοὺς εἰδικοὺς παράγοντας τοῦ θέματος καὶ τὴν σύνδεσιν αὐτοῦ μὲ ζήτημα ἀναμφισβητήτου ἐθνικῆς φιλοτιμίας καὶ ἀξιοπρεπείας. Καὶ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτὴν δεδομένου, ὅτι ἐπιπροσθέτως πιστεύω καὶ ἐκφράζω τὴν προσωπικήν μου γνώμην, ὅτι ἐὰν εἷς ἐκ τῶν Ἐπιτελῶν τῆς Ε.Κ. εὑρίσκετο σήμερον εἰς τὴν θέσιν εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκομαι ἐγὼ καὶ εἰσηγεῖτο ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, διὰ λογαριασμὸν τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὴν ὁποίαν θὰ ἀνῆκε, δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν συνεκτιμωμένων ὅλων τῶν στοιχείων, τὰ ὁποῖα ἡμεῖς ἐξετιμήσαμε καὶ τῶν ὁποίων καὶ τὴν πληρότητα καὶ τὴν σημασίαν ἀνεπτύξαμε ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν κανεὶς ἐκ τῶν σημαινόντων στελεχῶν τῆς ἡγεσίας τῆς Ε. Κ. νὰ ὁδηγήσῃ τὴν ρύθμισιν τοῦ θέματος αὐτοῦ κατὰ διάφορον τρόπον. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπόλυτος πεποίθησίς μου, δι’ αὐτὸν τὸν λόγον θέλω νὰ πιστεύω, ὅτι καὶ ὁ τρόπος καὶ ἡ οὐσία τοῦ θέματος, ὅπως τὴν ἐνεφάνισα ἀπόψε καὶ ἡ ἐπιμονή μου νὰ μείνῃ τὸ θέμα αὐτὸ ἐκτὸς τῶν ἀντιθέσεών μας τῶν κομματικῶν καὶ ἐκτὸς τῆς κομματικῆς μας διαπάλης, διὰ τὸ καλὸν τοῦ κύρους τοῦ Κοινοβουλίου καὶ διὰ τὸ εὐρύτερον καλὸν τοῦ τόπου, ὅτι αὐτὴ ἡ τοποθέτησίς μου γενομένη μὲ συναίσθημα εὐθύνης καὶ προσοχῆς θὰ ἐκτιμηθῇ ἀπὸ τὴν ἡγεσίαν τῆς Ε. Κ. Μὲ τὴν ἀριστερὰν ἡ ὑπόθεσις εἶναι τελείως διάφορος, κύριοι βουλευταί. Εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν ἐνεφανίσθη καὶ πάλιν ὅλος ὁ κομμουνιστικὸς δογματισμός, ἀπὸ τὸν ὁποῖον ἐμπνέονται οἱ σκληροὶ πυρῆνες τῆς ἀριστερᾶς. Καὶ δι’ αὐτὸ πᾶν ὅ,τι θὰ ἀκούσητε προερχόμενον ἐκ τῆς πτέρυγος ἐκείνης τελεῖ ἀναμφισβητήτως ὑπὸ τὴν ἔρευναν τοῦ μεγέθους τῆς ἐναρμονίσεώς του μὲ τὰ συνθήματα, τὰς βλέψεις καὶ τὴν πορείαν τοῦ ἐρυθροῦ ὁλοκληρωτισμοῦ. Καὶ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτὴν τοὐλάχιστον ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς ἰδικῆς μας δὲν ὑπάρχει διάλογος μὲ τὴν ἄκραν ἀριστεράν. Περαιτέρω, κύριοι βουλευταί, θὰ ἠδυνάμην νὰ τερματίσω εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν εἰσήγησίν μου, ἀλλὰ δὲν αἰσθάνομαι τὴν δύναμιν νὰ κατέλθω ἀπὸ τὸ βῆμα πρὶν προσθέσω καὶ τὰ ἑξῆς: Ἐπανειλημμένως ἐλέχθη, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ἀχθεῖσα εἰς τὸ νὰ παρουσιάσῃ ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, ἠθέλησε διὰ τὸν τρόπον αὐτοῦ νὰ ἐμφανίσῃ ἑαυτὴν ὡσὰν διαδραματίζουσαν τὸν ρόλον τοῦ Ἡρακλέους τοῦ Στέμματος. Τὸ Ἑλληνικὸν Στέμμα, κύριοι βουλευταί, δὲν ἔχει ἀνάγκην Ἡρακλέων: Ἀντλεῖ τὴν δύναμίν του ἀπὸ τὴν ἀγάπην τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. (χειροκροτήματα ἐκ τῆς κυβερνητικῆς πτέρυγος). Καὶ ἡ ἀγάπη τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ πρὸς τὸ Ἑλληνικὸν Στέμμα ἔχει σφυρηλατηθῆ διὰ μέσου τῶν δεινῶν περιστάσεων καὶ διὰ μέσου τῶν ἐνδόξων ἡμερῶν, ἀλλὰ ἰδίᾳ μὲ τὴν ἀντίληψιν τῆς συμπαραστάσεως εἰς τὸν πόνον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τὴν ὁποίαν εἰς κάθε περίπτωσιν τὸ Βασιλικὸν ζεῦγος ἐπιδεικνύει. Καὶ ἑπομένως ἀποτελεῖ ὕβριν καὶ ἡ σκέψις, ὅτι εἶναι δυνατόν τις ἐν τῷ τόπῳ αὐτῷ μὲ Βασιλεῖς, οἱ ὁποῖοι ἔχουν τόσην αἴγλην, τὴν ὁποίαν ἐκέρδισαν μὲ τὴν ἰδικήν των γενναιότητα καὶ τὴν ἰδικήν των αὐταπάρνησιν, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ παραστήσῃ τὸν Ἡρακλέα τοῦ Στέμματος. Κύριοι βουλευταί, δὲν γνωρίζω, ἐὰν σᾶς ἱκανοποίησα μὲ τὴν εἰσήγησίν μου. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον γνωρίζω, εἶναι ὅτι καὶ αὐτοὶ ἀκόμη οἱ τυχὸν μεμψίμοιροι ἐκτὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς ἐὰν θελήσουν νὰ δώσουν ὀλίγην προσοχὴν εἰς τὰ ὅσα εἶχα τὴν τιμὴν νὰ παρουσιάσω ἐνώπιον ὑμῶν κατὰ τὴν ἑσπέραν αὐτήν, ἴσως νὰ μὴ θελήσουν εὐθέως νὰ ὁμολογήσουν, ὅτι ἐπλανήθησαν, ἀλλὰ εἰς τὴν συνείδησίν των θὰ ἀναγνωρίσουν, ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις μὲ εἰλικρίνειαν, εὐθέως πιστεύουσα εἰς μίαν ρύθμισιν ἑνὸς λεπτοτάτου ζητήματος, ἦλθεν ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, ὡς ὤφειλε, καὶ διὰ τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ ἐν πλάτει καὶ ἄνευ οὐδεμιᾶς ἐπιφυλάξεως ἐξήγησε τὴν γραμμήν της. Ἀπὸ τώρα καὶ εἰς τὸ ἑξῆς, κ. βουλευταί, ὁ μὲν Ἑλληνικὸς λαὸς θὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα ἐν τελευταίᾳ ἀναλύσει νὰ κρίνῃ. Καὶ νὰ ἐκτιμήσῃ μετὰ πόσης προσοχῆς εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν προεφυλάξαμεν τὴν Ἐθνικήν του ὑπερηφάνειαν. Σεῖς δέ, κ. βουλευταί, ἔχοντες μὲν κατὰ τὸ Σύνταγμά μας ἐξουσίαν θὰ ἀποφασίσητε διὰ τὸ ὑπὸ τὴν κρίσιν σας νομοσχέδιον τοῦτο. (Ζωηρὰ καὶ παρατεταμένα χειροκροτήματα ἐκ τῆς Κυβερνητικῆς πτέρυγος).

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἀκουσθῇ ὁ εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας ὡς ἀντίλογος. Κύριοι βουλευταί, ὑπὸ 22 βουλευτῶν τῶν κ.κ. Πασαλίδη, Ἠλιοῦ, Σβώλου Κιτσίκη, Μπριλλάκη, Παπαδημητρίου κλπ. ὑπεβλήθη εἰς τὸ Προεδρεῖον αἴτησις ἔχουσα οὕτω: «Συμφώνως πρὸς τὸ ἄρθρον 57 τοῦ Συντάγματος, προτείνομεν ὅπως ἡ συζήτησις καὶ ψήφισις τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προικὸς τῆς Βασιλόπαιδος Σοφίας» γίνῃ κατὰ τὴν τακτικὴν διαδικασίαν, ἤτοι κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον εἰς πρώτην συζήτησιν, κατ’ ἄρθρον δὲ καὶ σύνολον εἰς δευτέραν τοιαύτην». Ἐπειδὴ κατὰ τὸ ἄρθρον 57 τοῦ Συντάγματος ἡ αἴτησις αὕτη δὲν χρῄζει ἀποφάσεως τῆς Βουλῆς, τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον θὰ συζητηθῇ κατὰ τὴν τακτικὴν διαδικασίαν, ἤτοι εἰς δύο ἀναγνώσεις. Ὁ κ. Γ. Μπακατσέλος, ἔχει τὸν λόγον ὡς εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας.

§29Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὁσάκις ἐμφανίζεται ἐνώπιον τοῦ Σώματος ἕνα εἰδικὸν θέμα συγκεκριμένον, τὸ ὁποῖον ἀνάγεται εἰς γενικώτερον θεσμόν, νομίζω, ὅτι ἔχομεν χρέος νὰ λάβωμεν θέσιν καὶ ἔναντι τοῦ γενικωτέρου θεσμοῦ, διότι εἶναι ἐνδεχόμενον μία ἀπόφασίς μας ἐπὶ τοῦ συγκεκριμένου αὐτοῦ θέματος νὰ στερεώσῃ, νὰ ἐνισχύσῃ ἢ νὰ ἀδυνατίσῃ τὸν θεσμόν. Ἰδοὺ ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον ἐνώπιον τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς ἐλάβομεν θέσιν ἔναντι τοῦ θέματος τῆς προικὸς γενικώτερον ἐπ’ εὐκαιρίᾳ αὐτοῦ τοῦ νομοσχεδίου καὶ ἰδοὺ ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον, ἐπαναλαμβάνω, ἐπανερχόμεθα καὶ ἐξετάζομεν τὸν θεσμὸν τῆς προικὸς γενικώτερον. Θεωροῦμεν, κ. συνάδελφοι, τὸν θεσμὸν τῆς προικὸς ἀναχρονιστικόν, ἀπηρχαιωμένον. Ἡ προὶξ εἶναι κατάλοιπον τῆς ἐποχῆς τῆς δουλείας. Ἡ προὶξ ὑποβιβάζει τὴν γυναῖκα. Ἡ γυναῖκα σήμερον ἔχει χειραφετηθῆ, ἔχει εἰσέλθει εἰς ὅλους τοὺς τομεῖς τῆς ἐπαγγελματικῆς δραστηριότητος. Ἡ γυναῖκα γίνεται ἐπιστήμων, ἀπέκτησε τὸ δικαίωμα τοῦ ἐκλέγειν καὶ ἐκλέγεσθαι, ἐκλέγεται δήμαρχος, ἐκλέγεται βουλευτής, διορίζεται Ὑπουργός. Συνεπῶς, μειώνομεν τὴν γυναῖκα, ἐὰν συζητοῦμεν ἀκόμη καὶ σήμερον περὶ προικός. Τὴν γνώμην αὐτήν, κ. συνάδελφοι, εἶχε καὶ ἡ Ἀναθεωρητικὴ Ἐπιτροπή, ἡ ὁποία κατηρτίσθη βάσει τοῦ νόμου 4680)1930 ἐπὶ Κυβερνήσεως Ἐλευθερίου Βενιζέλου. Ἡ Ἐπιτροπὴ αὐτὴ εἰς τὴν 10ην Συνεδρίασιν τῆς 8ης Ἰανουαρίου 1931 ἐτάχθη ἐναντίον τῆς ὑποχρεώσεως πρὸς σύστασιν προικός. Ἰδοὺ ἡ ἀπόφασις:

«ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

ΑΣΤΙΚΟΥ ΚΩΔΙΚΟΣ

Συνεδρίασι 10, 8 Ἰανουαρίου 1931, ὥρα 5 μ.μ. Πρόεδρος Ν. Ἀβραάμ, Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης. Ν. Ἀβραάμ. Ἐπερατώθη ἡ συζήτησις. Τίθεται εἰς ψηφοφορίαν ἡ πρότασις τῆς Συντακτικῆς Ἐπιτροπῆς, ὅπως καταργηθῇ ἡ ὑποχρέωσις πρὸς σύστασιν προικός. Οἱ δεχόμενοι τὴν κατάργησιν λέγουσι ναί. Γίνεται ψηφοφορία

Ἡ ὑποχρέωσις καταργεῖται, ὄχι ὁ νομικὸς θεσμός. Νὰ μὴ παρεξηγηθῇ τὸ πρᾶγμα.

Ν. Ἀβραάμ. Ἐψήφισαν 15 ναὶ καὶ 2 ὄχι. Κατὰ συνέπειαν ἔγινε δεκτὴ ἡ πρότασις τῆς Συντακτικῆς Ἐπιτροπῆς περὶ καταργήσεως τῆς πρὸς σύστασιν προικὸς ὑποχρεώσεως. Συνεπῶς εἶχε γίνει δεκτὴ ἡ πρότασις τῆς Ἐπιτροπῆς ἐκείνης, εἰς τὴν ὁποίαν μετεῖχον νομομαθεῖς κύρους, οἱ ὁποῖοι ἐτίμησαν τὴν Ἑλληνικὴν νομικὴν ἐπιστήμην. Εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν αὐτὴν μεταξὺ τῶν ἄλλων μετεῖχον οἱ ἀείμνηστοι Τριανταφυλλόπουλος, Δεμερτζῆς, Σβῶλος καὶ ἄλλοι. Καὶ ναὶ μὲν ἦλθεν ἡ 4η Αὐγούστου, ἡ ὁποία κατήργησε τὴν Ἐπιτροπὴν ἐκείνην καὶ ἀνέθεσε τὴν σύνταξιν τοῦ Ἀστικοῦ Κώδικος εἰς τὸν καθηγητὴν τοῦ Πανεπιστημίου Γεώργιον Μπαλῆν, ὅστις εἰς τὸ σχέδιον τὸ ὁποῖον κατήρτισε καὶ τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ τὸν ἰσχύοντα Ἀστικὸν Κώδικα περιέλαβε διατάξεις, αἱ ὁποῖαι καθιστοῦν ὑποχρεωτικὴν τὴν σύστασιν προικός. Νομίζω, ὅμως, ὅτι ἡ περὶ δικαίου συνείδησις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ εἶναι ἐναντίον τοῦ θεσμοῦ περὶ συστάσεως προικός. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἀνέφερε τὸ ὅλον ἱστορικὸν τῆς προικοδοτήσεως τῶν Βασιλοπαίδων, πρέπει ὅμως νὰ γνωρίζῃ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, ὅτι μεγίστην συνήντησε ἀντίδρασιν τὸ πρῶτον νομοσχέδιον τὸ ἀφορῶν τὴν προίκισιν τῆς Βασιλόπαιδος θυγατρὸς τοῦ Βασιλέως Γεωργίου Ἀλεξάνδρας κατὰ τὸ ἔτος 1889. Ἀντετάχθησαν, κατὰ τὰς συνεδριάσεις τῆς 13ης καὶ 14ης Μαρτίου μετὰ σφοδρότητος ἀρκετοὶ βουλευταί, μεταξὺ τῶν ὁποίων διακεκριμένα μέλη τοῦ Κοινοβουλίου τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, ὅπως ὁ Ἀχιλλεὺς Γεροκωστόπουλος, ὁ Δημήτριος Ράλλης, ὁ Βαλσαμάκης, ὁ Σάκης καὶ ἄλλοι. Ἀλλὰ καὶ ὅταν συνεζητεῖτο τὸ νομοσχέδιον τὸ ἀφορῶν τὴν προίκισιν τῆς Βασιλόπαιδος Μαρίας, θυγατρὸς τοῦ Γεωργίου Αʹ μακρὰ συνήφθη εἰς τὴν Βουλὴν συζήτησις. Ἐπέκριναν δὲ τοῦτο μετὰ ἰδιαιτέρας δριμύτητος ὅπως ὁ Σπῦρος Στάης, ὁ Δημ. Ράλλης, ὁ Γ. Φιλάρετος, ὁ Ἀλ. Δεληγιάννης καὶ ἄλλοι. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ἀναγνώσω μερικὰς περικοπὰς τῶν ἀγορεύσεων τῶν βουλευτῶν τούτων. Ὁ Σπῦρος Στάης ἔλεγε μεταξὺ ἄλλων καὶ τὰ ἑξῆς: (ἀναγινώσκει).

«ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΩΝ ΣΥΖΗΤΗΣΕΩΝ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ

Συνεδρίασις 20ῆς Δεκεμβρίου 1896 Σπ. Ε. Στάης. Ἐγὼ κ. Πρόεδρε, δὲν συμφωνῶ μὲ τὰς γνώμας τὰς ἐξενεχθείσας, κατὰ τὴν 13ην Μαΐου 1889 παρὰ τοῦ ἀξιοτίμου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι μόνον ὁπόταν τὰ κράτη εὑρίσκονται ἐν ἐπαναστάσει, ὀφείλει ἡ Ἀντιπολίτευσις νὰ προβάλλῃ προσκόμματα «εἰς ἐπιχορηγήσεις τῆς Βασιλικῆς οἰκογενείας», διότι τοιαύτη ἦτο ἡ γνώμη τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην. «Ἐγὼ φρονῶ, ὅτι ἀκριβῶς, ἵνα μὴ φέρωμεν τὸ Κράτος εἰς ἐπανάστασιν, πρέπει καὶ ἡ Συμπολίτευσις καὶ ἡ Ἀντιπολίτευσις νὰ φέρῃ προσκόμματα εἰς τὰς τοιαύτας ἐπιχορηγήσεις ἐν οὕτω δυσκόλοις καιροῖς...» ..................................... «Φρονῶ, ὅτι εἰς τὰς παρούσας περιστάσεις μεγάλην εὐθύνην ἀναλαμβάνουσιν οἱ ὑπεύθυνοι, εἰσαγαγόντες τοιοῦτον νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου ἀναμφιβόλως μειοῦται τὸ γόητρον τῆς Βασιλείας, πάντες δὲ κηδόμεθα ὑπὲρ τοῦ γοήτρου αὐτῆς, διότι πάντες δυστυχῶς γιγνώσκομεν, ὅτι ἡ Ἑλλὰς δὲν εἶναι νῦν εἰς κατάστασιν νὰ δημοκρατηθῇ, οὐδ’ ἐπὶ στιγμὴν νὰ ὑπάρξῃ ἄνευ τοῦ θεσμοῦ τῆς Βασιλείας. Ἀναμφιβόλως δὲ καταπίπτει ὁ θεσμὸς τῆς Βασιλείας, διὰ τῆς ἐπιζητουμένης, ἐν τοιαύτῃ μάλιστα στιγμῇ, ἐπιχορήγησις τῶν 400.000 δραχμῶν. Λυποῦμαι, διότι ἡ φωνή μου εἶναι τόσον ἀσθενής, ὥστε ἀδυνατεῖ νὰ ἐξέλθῃ τῆς αἰθούσης ταύτης, ἵνα φθάσῃ ἐκεῖ ὅπου πρέπει καὶ παραστήσῃ ὁποῖα τινὰ φρονεῖ σήμερον ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς περὶ τῆς Βασιλικῆς αὐτοῦ οἰκογενείας, ἵνα καταδείξῃ, ὅτι τὰ ἀληθῆ αὐτῆς συμφέροντα ἀπαιτοῦσιν οὐ μόνον τὴν μὴ ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου τούτου, ἀλλ’ οὔτε κἂν τὴν ἐπ’ αὐτοῦ συζήτησιν, ἐν ᾧ χρόνῳ κραδαίνεται τὸ ἔδαφος τῶν θεσμῶν ἡμῶν ὑπὸ μυρίων ἀντιδράσεων, ὧν αἱ πλεῖσται διευθύνονται κατὰ τῆς Βασιλείας...» ..................................... «Ὀφείλομεν νὰ δηλώσωμεν ἀπὸ τοῦδε, ὅτι φωνὴν διαμαρτυρίας ἐντόνου ὑψώσαμεν κατὰ τῆς ὑπονομεύσεως τῶν θεσμῶν τῆς χώρας, διότι ὑπονομεύομεν ἀληθῶς αὐτούς, τοιαῦτα νομοσχέδια εἰσάγοντες καὶ συζητοῦντες ἐν ᾧ χρόνῳ, ὡς ἔλεγον ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς εὑρίσκεται εἰς ψυχολογικὴν στιγμὴν, ἡ ὁποία πρέπει νὰ ἐμβάλῃ εἰς πολλὰς μερίμνας τοὺς κυβερνῶντας καὶ τοὺς ἀντιπροσώπους αὐτοῦ, οἱ ὁποῖοι ὀφείλουσι, χρῆσιν ποιούμενοι τῶν σχετικῶν διατάξεων τοῦ κανονισμοῦ, νὰ ἐκφέρωσιν τὴν γνώμην αὐτῶν ἐν πάσῃ ἐλευθερίᾳ». .....................................

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΩΝ ΣΥΖΗΤΗΣΕΩΝ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ

Συνεδρίασις 20, 3 Δεκεμβρίου 1896. Γ. Φιλάρετος. «...Ἀνεδίφησα τὰς διατάξεις τοῦ Συντάγματος καὶ οὐδεμίαν εὗρον διάταξιν ἐν τῷ Συντάγματι, ἐμβάλλουσαν τοιοῦτον καθῆκον. Ἠρεύνησα τὴν νομοθεσίαν ἡμῶν, καὶ οὐδένα νόμον εὗρον, ἐπιβάλλοντα τοιαύτην ὑποχρέωσιν. Κατ’ ἀνάγκην λοιπὸν πρέπει νὰ παραδεχθῶμεν, ὅτι οὔτε Συνταγματικὴ ὑποχρέωσις ὑπάρχει, οὔτε νόμιμος. «Χάριν τιμῆς, χάριν ἁβρότητος», ἠδύνατο νὰ λεχθῇ ἐν τῇ ἐκθέσει ἀλλὰ παρελείφθη: Ἐκ τῆς ἑρμηνείας ὅμως τοῦτο συνάγεται. Ἀνάγκη λοιπὸν ἐπὶ τοιαύτης βάσεως νὰ κριθῇ τὸ συζητούμενον νομοσχέδιον, ὅτι χάριν τιμῆς καὶ χάριν ἁβρότητος ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία ὀφείλει νὰ ψηφίσῃ τὴν πίστωσιν. Πρὸς τοῦτο ἐπεθύμουν νὰ μάθω, καὶ θὰ παρακαλέσω τοὺς κ.κ. Ὑπουργούς, ἰδίως τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν καὶ τὸν κ. Πρόεδρον τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου νὰ μὲ πληροφορήσωσιν, ἐὰν ἡ Δανικὴ Κυβέρνησις, ἐὰν ἡ ἐν Δανίᾳ ἀντιπροσωπεία ἐψήφισε πίστωσιν χάριν τιμῆς καὶ χάριν ἁβρότητος διὰ τὰς ἀδελφὰς τῆς Α.Μ. τοῦ Βασιλέως. Δὲν γνωρίζω ἐὰν ἐψηφίσθη τοιαύτη πίστωσις, ἀλλ’ ἐὰν κρίνω ἐξ ὅσων ἀνέγνων δὲν ἐψηφίσθη. Παρακαλῶ, ἐὰν ἡ πληροφορία, ἡ ὁποία ἐδόθη διὰ τῶν ἐφημερίδων, δὲν εἶναι ἀκριβής, νὰ διαψευσθῇ ἀμέσως, διότι, ἐν ᾗ περιπτώσει ἡ Δανία, ἥτις καὶ πολυανθρωποτέρα καὶ πλουσιωτέρα τῆς Ἑλλάδος εἶναι καὶ ὑπὸ πτώχευσιν δὲν διατελεῖ καὶ ὑπὸ ἐκτάκτους ἀνωμάλους ἐθνικὰς περιστάσεις δὲν εὑρίσκεται ἐάν, λέγω, ἡ Δανία δὲν ἐψήφισε χάριν τιμῆς καὶ χάριν ἁβρότητος, ποσόν τι κατὰ τὴν τέλεσιν τῶν γάμων τῶν ἀδελφῶν τοῦ Βασιλέως, νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι ὑποχρεωτικόν, οὔτε συμφέρον καὶ εἰς τὴν Ἑλλάδα, νὰ ψηφίσῃ τὴν προτεινομένην πίστωσιν....

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΩΝ ΣΥΖΗΤΗΣΕΩΝ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ

Συνεδρίασις 20, 3 Δεκεμβρίου 1896. Ἀλκ. Δεληγιάννης. «...Τὸ Ἔθνος οὐδεμίαν ἔχει ὑποχρέωσιν πρὸς προικοδότησιν τῆς Βασιλόπαιδος. Εἶπον τινές, ὅτι χάριν ἁβρότητος τὸ Ἔθνος ὀφείλει νὰ δώσῃ τὴν προῖκα ταύτην, ἀλλ’ ἔχομεν ὑπ’ ὄψιν ἄλλων Ἐθνῶν Βασιλεῖς, οἱ ὁποῖοι οὐδέποτε ἐζήτησαν, ὅπως τὸ Ἔθνος προικίσῃ τὰς θυγατέρας αὑτῶν ἀλλὰ πάντες οὗτοι ἐθεώρησαν τὰ τέκνα αὑτῶν ὡς τέκνα ἴδια, καὶ οὐχὶ ὡς τέκνα τοῦ Ἔθνους, καὶ διὰ τοῦτο προικίζουσι τὰς θυγατέρας αὑτῶν δι’ ἰδίων χρημάτων καὶ οὐχὶ διὰ δημοσίων... ...Ἐγὼ κύριοι ὀφείλω νὰ ἐκφράσω ὅ,τι αἰσθάνομαι καὶ ὅσα ἀκούω παρὰ τοῦ λαοῦ, ὅτι τὰ τοιαῦτα νομοσχέδια, τὰ ἀφορῶντα τὴν Βασιλικὴν Οἰκογένειαν, εἶναι λίαν ἀντιδημοτικὰ καὶ καταρρίπτουσι τὸ γόητρον τοῦ θεσμοῦ τῆς Βασιλείας...».

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΩΝ ΣΥΖΗΤΗΣΕΩΝ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ

Συνεδρίασις 20, 3 Δεκεμβρίου 1896. Ράλλης. «Οὐδένα ἔχω λόγον, κύριοι, ν’ ἀμφισβητήσω, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως οὐδὲ κατ’ ἐλάχιστον μετέβαλε τὴν γνώμην ἣν εἶχε κατὰ τὸ 1889, ἀκριβῶς ἐπὶ ὁμοίου ζητήματος ἀλλὰ καὶ ἐγὼ οὐδένα ἔχω λόγον, ὅπως μεταβάλω τὴν γνώμην, ἣν καὶ διὰ τοῦ λόγου καὶ διὰ τῆς ψήφου μου ὑπεστήριξα ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, τότε ἐπὶ ὁμοίου θέματος, διότι, ὡς τώρα, καὶ τότε ἐπρόκειτο περὶ προικοδοτήσεως, ἀλλὰ τότε τῆς πρωτοτόκου θυγατρὸς τοῦ Βασιλέως, τῆς ἀειμνήστου Ἀλεξάνδρας. Ἐθεώρησα καὶ τότε, ὡς θεωρῶ καὶ σήμερον, ὅτι οὐδὲ κατ’ ἐλάχιστον συμβάλλει εἰς τὸ γόητρον τοῦ Στέμματος, ἡ αἴτησις ἡ προβαλλομένη ὑπ’ εὐθύνην μὲν νομικὴν τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλ’ ὑπ’ εὐθύνην ἠθικὴν τοῦ Στέμματος, διότι οὐδόλως προτίθεμαι ν’ ἀμφισβητήσω, ὅτι ὑποβαλὼν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον, οὐδὲ ἠρώτησεν, οὐδ’ ἠθέλησε νὰ πληροφορηθῇ, τίς ἡ γνώμη τοῦ Ἡγεμόνος... ...Ὁ κ. Πρόεδρος ἔλεγε τότε ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου ἐκείνου, τοῦ ἀφορῶντος εἰς τὴν προίκισιν τῆς ἀειμνήστου πριγκηπίσσης Ἀλεξάνδρας, ὅτι τὰ οἰκονομικὰ τοῦ Κράτους δὲν εἶναι τοιαῦτα, ὥστε νὰ ἐπιτρέπωσι τοιαύτην μεγαλοδωρίαν. ....Μεταξὺ τῶν ἐν τῇ Ἀντιπολιτεύσει κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ἤμην καὶ ἐγώ, κύριοι, δέκα δέ, μεταξὺ τῶν 110 τῶν ψηφισάντων, κατεψήφισαν. Οὐδένα ἔχω λόγον, διὰ νὰ μεταμεληθῶ διὰ τοῦτο, οὐδένα δ’ ἔχω λόγον, ὡς εἶπον ἤδη, διὰ νὰ μεταβάλω γνώμην, ἐξ ἐναντίας αἱ περιστάσεις, ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρίσκεται σήμερον τὸ Κράτος, μὲ ἐνισχύουσιν εἰς τὴν σκέψιν, ὅτι ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ συμφέρει εἰς τὸ Στέμμα ν’ ἀποδεχθῇ τοιαύτην προικοδότησιν. Ἴσως διὰ μιᾶς ψηφοφορίας θὰ ἐξαντληθῇ ἐνταῦθα τὸ ζήτημα, θὰ καταλογισθῇ ἐπιζημία καὶ τοῦ Στέμματος καὶ τῆς χώρας εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Καὶ μὴν ὑπολάβητε, κύριοι, ὅτι σᾶς προτείνω ἀνάρμοστόν τι, προτείνω ὑμῖν τὴν καταψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου. Εἶναι ἐδῶ ἡ ἱστορία τῆς φιλοβασιλικωτάτης καὶ τότε καὶ νῦν ἔτι Γαλλίας, καὶ ἡ ἱστορία αὐτῆς διδάσκει ἡμᾶς, ὅτι ἡ Γαλλικὴ Βουλή, καθ’ ἣν στιγμὴν ὁ προϋπολογισμὸς τῆς Γαλλίας ἀνήρχετο εἰς ἓν δισεκατομμύριον καὶ 400 ἑκατομμύρια ἠρνήθη εἰς τὸν δεύτερον υἱὸν τοῦ Βασιλέως Λουδοβίκου Φιλίππου, τὴν προικοδότησιν, ἥτις ἐζητεῖτο διὰ νομοσχεδίου. Ὁ Βασιλεὺς Λουδοβῖκος Φίλιππος, κατὰ τὸ 1837, ὅτε τὸ πρῶτον ἡ πρότασις ὑπεβλήθη, ὑπέλαβεν, ὅτι ἐζημιοῦτο τὸ γόητρον τὸ Βασιλικὸν διὰ τῆς τοιαύτης προικοδοτήσεως καὶ διὰ τοῦτο ἐν τῇ συνεδριάσει τῆς 18 Ἀπριλίου 1837, ὁ τότε Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως τῆς Γαλλίας ἀνέγνωσε τὸ ἑξῆς διάγγελμα: «Ἡμεῖς Λουδοβῖκος Φίλιππος κλπ. Ἄρθρον 1. Τὸ νομοσχέδιον τὸ ὑποβληθὲν εἰς τὴν Βουλὴν τῇ 26 Ἰανουαρίου τελευταίου, σχετικὸν πρὸς τὴν προικοδότησιν τῆς Α. Ὑ. τοῦ Δουκὸς τοῦ Νεμούρ, ἀποσύρεται. Ἄρθρον 2. Ἀνατίθεται εἰς τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως ἐκτελέσῃ τὴν παραγγελίαν ταύτην τοῦ Ἡγεμόνος». Δυστυχῶς ἡ γενναία αὕτη ἀπόφασις, ἥτις ἐλήφθη παρὰ τοῦ Βασιλέως τῆς Γαλλίας κατὰ τὸ 1837, ἐλησμονήθη εἰς τοὺς μεταγενεστέρους χρόνους, κατὰ δὲ τὸ 1840, ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τῆς νυμφεύσεως τοῦ Δουκὸς τοῦ Νεμούρ, τὸ αὐτὸ νομοσχέδιον ὑπεβλήθη. Θέλετε νὰ μάθετε τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐπ’ αὐτοῦ ψηφοφορίας; Τὸ ἀναγράφει ὁ «MONIFEUR UNI-VERSEL» τῆς 21 Φεβρουαρίου 840. Διὰ μυστικῆς ψηφοφορίας, διότι ἀκριβῶς ἡ Γαλλικὴ Βουλὴ κατὰ τὸ 1840 εἶχεν τὸν Κανονισμόν, τὸν ὁποῖον ἔχομεν ἡμεῖς (ἀναγινώσκει): «Πρόεδρος. Ἰδοὺ τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ψηφοφορίας. Ἐψηφοφόρησαν 426. Ἀπόλυτος πλειοψηφία 214. Λευκαὶ ψῆφοι 200. Μέλαιναι ψῆφοι 226 (βαθυτάτη αἴσθησις)». Ταῦτα ἀναγράφουν τὰ ἐπίσημα πρακτικά. «Ἡ Βουλὴ δὲν προέβη εἰς τὴν συζήτησιν τῶν ἄρθρων, ἑπομένως ἡ Βουλὴ δὲν ἐδέχθη». Ἀλλὰ πρέπει νὰ γνωρίζητε, κύριοι, πῶς ἐσχολιάσθη καὶ παρὰ τῆς ἱστορίας, ἀλλὰ καὶ παρὰ τῶν συγχρόνων, ἡ αἴτησις τῆς προικοδοτήσεως ἐκείνης. Καὶ ὑπάρχει σχέσις τις μεταξὺ τῶν περιστάσεων, ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρίσκεται ἡ Ἑλλὰς σήμερον πρὸς τὰς περιστάσεις, ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρίσκετο ἡ Γαλλία κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, διότι ἦσαν κρίσιμοι διὰ τὴν δόξαν τῆς Γαλλίας αἱ περιστάσεις τοῦ 1840, ὡς εἶναι κρίσιμοι διὰ τὴν Ἑλλάδα, ἀλλὰ διὰ τὴν ὕπαρξιν πλέον τῆς Ἑλλάδος, αἱ περιστάσεις, ὑπὸ τὰς ὁποίας ὑποβάλλεται ὅμοιον νομοσχέδιον πρὸς τὸ καταψηφισθὲν παρὰ τῆς Γαλλικῆς Βουλῆς κατὰ τὸ 1840. Ἰδοὺ δὲ πῶς κρίνει περὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ ὁ LOUIS BLANC ἐν τῇ «Ἱστορίᾳ τῶν 10 ἐτῶν» (ἀναγινώσκει)... Αὐτά, κύριοι, μᾶς διδάσκει ἡ ἱστορία. Καὶ ἐρωτῶ ὑμᾶς, ἀφοῦ φρονεῖτε, ὅτι σᾶς ἐπιτρέπετε τοιαύτη μεγαλοδωρία ἐνώπιον καταστάσεως, χαρακτηριζομένης μὲν παρ’ ἡμῶν ὡς κατάστασις πτωχεύσεως, ἀλλὰ χαρακτηριζομένης παρὰ τῶν δανειστῶν ἡμῶν καὶ τῶν ξένων ὡς κατάστασις χρεωκοπίας, ἀφοῦ προσφέρεσθε νὰ κάμητε τοιαύτην μεγαλοδωρίαν σχετικῶς πρὸς τὴν κατάστασιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου, ἠρωτήσατε τίς εἶναι ἡ περιουσία τοῦ Ἡγεμόνος; Τίς εἶναι ἡ περιουσία τοῦ μνηστῆρος; Καὶ κατὰ πόσον ἔχει ἀνάγκην ἡ Βασιλόπαις τῆς συνδρομῆς σας; Ἐβεβαιώσατε, ὅτι δὲν τὸ ἐπράξατε. Ἐβεβαιώσατε δὲ τοῦτο, λέγοντες, ὅτι δὲν γνωρίζετε καὶ τὴν γνώμην τοῦ Ἡγεμόνος. Ἀλλὰ μὴ πράξαντες τοῦτο παρείδατε σπουδαιότατον καθῆκον, ὅπερ εἴχετε πρὸς τὸ Κράτος, τοῦ ὁποίου διευθύνετε τὰς τύχας, ὅπερ εἴχετε πρὸς τὸ Στέμμα, τοῦ ὁποίου ὀφείλετε νὰ καλύπτητε τὴν εὐθύνην, διότι τὴν εὐθύνην αὐτοῦ τὴν ἠθικὴν ἐκθέτετε διὰ τοιούτων νομοσχεδίων, ὑποβαλλομένων ὑπὸ ὅρους, τοὺς ὁποίους πᾶς τις ἐξ ἡμῶν κατανοεῖ καὶ ἐκτιμᾷ, ὑπὸ περιστάσεις, οἷαι αἱ σημεριναὶ τῆς Ἑλλάδος. Κύριοι εἶπον, ἀρχόμενος τοῦ λόγου, ὅτι οὐδὲ κατ’ ἐλάχιστον μετέβαλον γνώμην, ἥν εἶχον κατὰ τὸ 1889. Φρονῶ δέ, ὅτι τὰ παραδείγματα, τὰ ὁποῖα ἀνέφερα ἀπὸ τοῦ βήματος καὶ τὰ ὁποῖα ἤκουσαν καὶ οἱ ἄλλοι συνάδελφοι, ἀλλὰ καὶ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι μειδιοῦν, καὶ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι φρονοῦσιν, ὅτι προσφέρουσιν ὑπηρεσίαν εἰς τὸ Στέμμα, φρονῶ, ὅτι θὰ πείσωσιν ἑαυτούς, ὅτι ἀληθὴς ὑπηρεσία πρὸς τὸ Στέμμα εἶναι ἡ καταψήφισις τοῦ νομοσχεδίου. Καταψηφιζόμενον τὸ νομοσχέδιον, θέλει λησμονηθῇ, ὑπερψηφιζόμενον καὶ κυρούμενον, οὐδέποτε θὰ λησμονηθῇ». Κύριοι συνάδελφοι, ἐξ ὅσων ἀνέγνωσα διαπιστοῦται, ὅτι καὶ κατὰ τὸ παρελθὸν ὑπῆρξε δριμεῖα κριτικὴ κατὰ τῶν Κυβερνήσεων ποὺ ἔφερον ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τοιούτου εἴδους νομοσχέδια. Ὁ θεσμὸς τῆς προικὸς εἶναι ἀναχρονιστικὸς καὶ δὲν ἐπιτρέπεται νὰ τὸν στερεώσωμεν ψηφίζοντας τὴν προικοδότησιν τῆς Βασιλόπαιδος Σοφίας. Εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν ἐδήλωσα, ὡς εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας, νὰ δοθῇ ἕνα ποσὸν ὡς δῶρον εἰς τὴν Βασιλόπαιδα Σοφίαν, ὡς ἐδόθη καὶ κατὰ τὸ 1947 εἰς τὴν Βασιλόπαιδα Αἰκατερίνην. Εἶμαι ἀντίθετος εἰς τὴν χορήγησιν προικός. Κύριοι συνάδελφοι, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν εἶπεν, ὅτι θὰ προβληθῶμεν ἠθικῶς εἰς τὴν κοινὴν γνώμην ὑποστηρίζοντες τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου. Τὸν πληροφορῶ ὅμως, ὅτι ἡ κατάθεσις τοῦ σχεδίου νόμου ἐπροξένησεν ἀντιθέτους κρίσεις. Ἔχω ὑπ’ ὄψει μου σχετικὸν δημοσίευμα τῶν Τάϊμς τῆς Ν. Ὑόρκης, τὸ ὁποῖον ἀναγράφει τὰ ἑξῆς: «Οἱ Τάϊμς τῆς Νέας Ὑόρκης δημοσιεύουν σήμερον ἐπιστολὴν τοῦ ἀναγνώστου των κ. Θέρνερ, ὁ ὁποῖος διαμαρτύρεται διὰ τὴν ἀπόφασιν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, ὅπως δώσῃ τὸ ποσὸν τῶν 300.000 δολλαρίων ὡς προῖκα εἰς τὴν Σοφίαν. Ὁ ἐπιστολογράφος ἐρωτᾶ: Εἶναι ἡ Ἑλλὰς ἡ ἰδία ἐκείνη χώρα, διὰ τὴν ὁποίαν μᾶς ἱκετεύουν νὰ στέλλωμε δέματα τροφίμων; Εἶναι ἡ Ἑλλὰς ἡ ἰδία ἐκείνη χώρα «τῆς ὁποίας ἡ καταθλιπτικὴ φτώχεια τονίζεται τόσον πολὺ καὶ συνεχῶς ἀπὸ τὰς διαφόρους ὀργανώσεις βοηθείας;». Ὁ ἐπιστολογράφος καταλήγει διερωτώμενος, ἐὰν ἡ Ἀμερικανικὴ Κυβέρνησις πράττῃ καλῶς «δίδουσα συνεχῶς χρήματα εἰς τὴν δυσπραγοῦσαν αὐτὴν χώραν». Συνεπῶς, δὲν θὰ ἔπρεπεν ὑπὸ τὰς ἐκτάκτους στιγμὰς ποὺ ζοῦμεν ἡ Κυβέρνησις, νὰ χειρισθῇ τὸ θέμα τῆς προικός, ὡς τὸ ἐχειρίσθη. Ἐνῷ ἀρνεῖται τὴν αὔξησιν τῶν μισθῶν τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, τὴν αὔξησιν τῶν συντάξεων καὶ ἐνῷ ἐρημοῦται ἡ ὕπαιθρος ποὺ οἱ νέοι ἀποδημοῦν εἰς ἄλλας χώρας, διὰ νὰ ἐξεύρουν ἐργασίαν, δὲν θὰ ἔπρεπεν ἡ Κυβέρνησις νὰ καταθέσῃ τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου. Δὲν ἦτο κατάλληλος ἡ στιγμή. Ἐν πάσῃ περιπτώσει τηρῶν τὴν γραμμὴν ποὺ ἐχάραξε τὸ Κέντρον ἐπὶ τοῦ συζητουμένου θέματος, εἰσηγοῦμαι νὰ χορηγηθῇ εἰς τὴν Βασιλόπαιδα Σοφίαν γαμήλιον δῶρον καὶ οὐχὶ χρηματικὸν ποσὸν ὑπὸ τύπον προικός. Δηλῶ δὲ προσωπικῶς, ὅτι εἶμαι ἀντίθετος πάσης προικοδοτήσεως, διότι ἡ προικοδότησις εἶναι ἀναχρονιστικὸν μέτρον.

§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Μητσοτάκης, ἔχει τὸν λόγον.

§31Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἠκούσαμεν, κ. βουλευταί, ἀπόψε μὲ ἰδιαίτερον ἐνδιαφέρον, ὁλοκληρωμένην τὴν θέσιν τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τοῦ συζητουμένου σχεδίου νόμου, τὴν ὁποίαν ἐθεώρησεν ἀναγκαίαν νὰ ἐκθέσῃ, ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Προσωπικῶς, ὀφείλω νὰ ἐκφράσω τὴν ἱκανοποίησίν μου, διότι ἐπὶ τέλους ὕστερα ἀπὸ τόσα χρόνια κατὰ τὴν διάρκειαν τῶν ὁποίων τὸ θέμα ἄλλοτε ἀνευθύνως καὶ ἄλλοτε ὑπευθύνως συνεζητεῖτο, ἡ Κυβέρνησις, ἐθεώρησε χρέος της νὰ ἐκφράσῃ ὁλοκληρωμένην τὴν ἄποψίν της. Ἡ συζήτησις τὴν ὁποίαν ἔχω τὴν τιμὴν νὰ κάμω, κ. συνάδελφοι, συνδέεται, ὅπως τὸ ἀντιλαμβάνεσθε μὲ τὸν ὅλον χειρισμὸν τοῦ θέματος, τὸ ὁποῖον σήμερον μᾶς ἀπασχολεῖ, ἀπὸ τὴν σημερινὴν Κυβέρνησιν. Ὑπῆρξε, κ. συνάδελφοι, κατὰ τὴν ἀντίληψίν μας, ὡς χειρισμὸς ἀτυχὴς καὶ ὑπῆρξεν ἀτυχὴς κυρίως ἐν τῇ ἐννοίᾳ, ὅτι ἡ ἐμφάνισις τοῦ θέματος ὑπῆρξεν ἀδέξιος, διστακτική, συχνότατα ἀνεύθυνος. Τὸ θέμα, περιῆλθε πρῶτον εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τοῦ Τύπου καὶ ἐν συνεχείᾳ ἔφθασεν εἰς ὑπευθύνους ἀνακοινώσεις ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐν συνεχείᾳ τῶν ὑπολοίπων κομμάτων, τὰ ὁποῖα παρεκάθησαν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὀρθῶς ἐσημείωσεν, ὅτι παρέστη καὶ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τῶν Οἰκονομικῶν. Δυσκολεύομαι, κύριοι, νὰ ἀντιληφθῶ, διατὶ αὐτὴν τὴν ὁλοκληρωμένην ἐπιχειρηματολογίαν, δὲν ἠθέλησε νὰ διατυπώσῃ ἐνώπιον τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως ἄλλωστε καὶ οὐδέποτε τὴν διετύπωσε μέχρι σήμερον. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ἐπεξέτεινε τὸ θέμα καὶ ἀνεφέρθη εἰς τὰ οἰκονομικὰ θέματα τοῦ Στέμματος. Καὶ δεδομένου, ὅτι τὸ Στέμμα εἶναι θεσμός, τὰ θέματα ποὺ ἐνδιαφέρουν τὸ Στέμμα εἶναι θέματα ποὺ ἐνδιαφέρουν τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Ἑπομένως ὀρθὸν καὶ ἐπιβεβλημένον καὶ συμφέρον τοῦ Στέμματος καὶ τῆς χώρας εἶναι νὰ συζητοῦμεν ὑπευθύνως τὰ θέματα αὐτὰ καὶ νὰ διατυποῦνται τυχὸν διαφωνίαι ἢ ὁμοφωνίαι καὶ ἐν πάσῃ περιπτώσει νὰ διαφωτίζεται ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Ἡ Ἕνωσις τοῦ Κέντρου εἶχε τὴν εὐκαιρίαν νὰ διατυπώσῃ τὴν ἄποψίν της εὐθὺς ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς, ὥστε ἐδημιουργήθη τὸ θέμα καὶ εἰς τὴν ἄποψιν ποὺ διετύπωσεν ἐμμένει καὶ ἀπόψε. Τὴν γνωρίζει ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαός, τὴν ἐξέφρασε δὲ καὶ ὁ μόλις κατελθὼν τοῦ βήματος κ. συνάδελφος. Ἡ Ἕνωσις τοῦ Κέντρου, συνεπὴς πρὸς τὰς συγχρόνους ἀντιλήψεις καὶ τὰς παραδόσεις τοῦ παρόντος αἰῶνος, πιστεύει, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ δοθῇ ὄχι προῖκα, ἀλλὰ γαμήλιον δῶρον τῆς αὐτῆς τάξεως μὲ τὸ καταβληθὲν εἰς τὴν μόνην μεταπολεμικὴν παρομοίαν περίπτωσιν. Δὲν θὰ εἰσέλθω εἰς τὸ θέμα τοῦ θεσμοῦ τῆς προικός. Εἰς τὴν Συνταγματικὴν Ἐπιτροπὴν εἴχομεν εὑρεθῆ περίπου ὅλοι σύμφωνοι, ὅτι πρέπει νὰ καταργηθῇ ἡ προῖκα. Δὲν πρόκειται, ὅμως, νὰ εἰσέλθω εἰς τὸ θέμα τῆς προικός, διότι δὲν θέλω νὰ συνδυάσω τὸ θέμα μὲ τὴν προικοδότησιν, πρὸς μίαν πριγκήπισσαν. Πάντως, ὅμως, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ τονίσω, ὅτι ἡμεῖς δὲν συμφωνοῦμεν εἰς τὴν χορήγησιν προικὸς καὶ ὅτι ὅ,τι ἔπρεπε νὰ δοθῇ, θὰ ἔπρεπε νὰ δοθῇ ὑπὸ μορφὴν δώρου. Διότι δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ἐνισχύηται ἕνας θεσμὸς ἀπηρχαιωμένος καὶ μὴ ἀνταποκρινόμενος πρὸς τὰς ἀντιλήψεις τῶν πεπολιτισμένων λαῶν καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἐπειδὴ ζῶμεν εἰς τὸ 1962 καὶ ὄχι εἰς τὸν 19ον αἰῶνα, θὰ πρέπει νὰ εἴπωμεν, ὅτι ὁ θεσμὸς τῆς προικός, ὡς θεσμὸς εἶναι εἰς ὁλόκληρον τὸν κόσμον νεκρὸς ἢ ἐν ὑφέσει καὶ ἀνεξαρτήτως τῆς παραδόσεως, ἂν τοιαύτη ὑπάρχῃ, ἀπὸ τὴν ἔρευναν, τὴν ὁποίαν ἔκαμα διεπίστωσα, ὅτι δὲν ὑπάρχουν περιπτώσεις συστάσεως προικὸς ὑπὸ τὴν μορφήν, ποὺ ἀπεφάσισεν ἡ Κυβέρνησις. Ἀπετάθην εἰς τὰς Σκανδιναυϊκὰς χώρας καὶ ἔλαβον τὴν ἀπάντησιν, ὅτι δὲν γνωρίζουν νὰ ἐγένετο ποτὲ συζήτησις ἐπὶ αὐτοῦ τοῦ θέματος καὶ νὰ ὑπάρχῃ τέτοιο θέμα. Ὡς πρὸς τὸ ὕψος τοῦ ποσοῦ, τὰ ἐπιχειρήματα τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, δὲν ὑπῆρξαν εὐτυχῆ καὶ εἶναι δύσκολος ἡ ὑποστήριξις τῆς ἀποφάσεως τῆς Κυβερνήσεως. Ὑπάρχουν προηγούμενα εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ τὰ γνωρίζει ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Εἰς τὸν 19ον αἰῶνα, εἰς τὴν ἐποχὴν τοῦ Γεωργίου τοῦ Αʹ, αἱ προικοδοτήσεις ἀνήρχοντο εἰς 400.000 δραχμάς, αἵτινες ἀντιστοιχοῦν εἰς 16.000 χρυσᾶς λίρας. Τὸ 1938 ἢ 1939 ἐπὶ Δικτατορίας Μεταξᾶ, τὸ ποσὸν ποὺ ἐδόθη ἦτο οὐσιωδῶς κατώτερον. Καὶ μετὰ τὸ πέρας τοῦ πολέμου, κατόπιν ὁμοφώνου γνώμης τοῦ πολιτικοῦ κόσμου τῆς χώρας, τὸ ποσὸν τῆς προικοδοτήσεως τῆς Πριγκηπίσσης Αἰκατερίνης καθωρίσθη εἰς 10.000 χαρτίνας λίρας ποὺ ἀντιστοιχεῖ εἰς τὰ 40.000 δολλάρια, δηλαδή, τὸ ⅒ περίπου τοῦ σημερινοῦ. Ἐπίσης, δὲν νομίζω, ὅτι ὑπῆρξεν ἐπιτυχὴς ἡ προσπάθεια τοῦ κ. Ὑπουργοῦ νὰ συνδυάσῃ τὸ ποσὸν τῆς προικὸς μὲ ποσοστιαίαν ἀναλογίαν τοῦ Κρατικοῦ προϋπολογισμοῦ. Ἐὰν ἔπραττε τὸ ἴδιον προκειμένου διὰ τοὺς μισθοὺς τῶν Δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ τὰς συντάξεις τῶν συνταξιούχων, θὰ ἔβλεπεν, ὅτι θὰ εὑρίσκετο εἰς πολὺ δυσχερῆ θέσιν. Ἐὰν δὲ θελήσῃ νὰ χρησιμοποιήσῃ ποσοστιαίαν ἀναλογίαν δι’ ἕνα μεγάλο Κράτος, θὰ ἴδῃ, ὅτι ὁ Πρόεδρος τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν, θὰ ἔπρεπε νὰ ἀμείβεται, ἴσως 100πλάσια τῶν ὅσων παίρνει σήμερον. Βλέπετε, ὅτι αὐτὰ τὰ θέματα δὲν ζυγίζονται μὲ ζυγὸν φαρμακείου. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὀφείλομεν νὰ πράξωμεν, εἶναι νὰ σταθῶμεν εἰς τὸ ὅριον ποὺ καθορίζει τὸ λαϊκὸν αἴσθημα, ἡ λαϊκὴ συνείδησις. Ὁ κύριος Ὑπουργὸς εἶπεν, ὅτι ὑπάρχει διάφορος ἐκτίμησις μεταξύ μας, ὡς πρὸς τὸ λαϊκὸν αἴσθημα. Εἶναι ἀληθὲς τοῦτο καὶ ἡμεῖς ὑποστηρίζομεν, ὅτι ἡ ἀπόφασις τῆς Κυβερνήσεως ἀντιστρατεύεται πρὸς τὸ αἴσθημα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Καὶ καλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ σκεφθῇ τὴν κριτικήν, ἡ ὁποία ἠσκήθη ἀπὸ ὅλας τὰς τάξεις, διότι δὲν ἐπείσθη ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ὄχι μόνον, ὅτι ὑπῆρξεν καλὸς ὁ χειρισμὸς τοῦ θέματος, ἀλλὰ δὲν ἐπείσθη, ὅτι εἶναι δικαία ἡ κυβερνητικὴ ἀπόφασις. Πέραν τῆς προικός, ὁ κ. Ὑπουργὸς ὡμίλησε διὰ τὰ οἰκονομικὰ θέματα τοῦ Στέμματος. Ἐκτιμῶμεν κατ’ ἀξίαν τὰς πληροφορίας, ὅτι εἶναι πτωχόν. Ἤκουσα, ὅτι δὲν δύναται νὰ προσφέρῃ προῖκα, ἐπιθυμῶ νὰ σημειώσω, ὅτι καὶ εἰς τὸ παρελθὸν ἦτο ἐξ ἴσου πτωχὸν καὶ τὸ προηγούμενον τοῦ 1947 τῆς προικοδοτήσεως τῆς Αἰκατερίνης, γίνεται βαρύτερον, διότι καὶ ὁ σύζυγός της εἶναι πτωχός. Σήμερον, δὲν γνωρίζω καὶ πρέπει νὰ μᾶς πληροφορήσῃ ἡ Κυβέρνησις, ἐὰν εἶναι ἐξ ἴσου πτωχὸς ὁ σύζυγος καὶ συνεπῶς, τὸ ποσὸν τῆς προικὸς δὲν πρόκειται νὰ εἶναι συμβολικόν, ἀλλὰ νὰ ἀποτελῇ πραγματικὴν βοήθειαν. Ἐτερμάτισα, κ. συνάδελφοι, τὴν ἀνάλυσιν τῶν ἀπόψεών μας. Θεωροῦμεν πρᾶξιν ἀφροσύνης καὶ τὸν χειρισμὸν τοῦ θέματος καὶ τὴν ἀπόφασιν τῆς Κυβερνήσεως. Δὲν θὰ συνδυάσωμεν τὸ θέμα τοῦτο μὲ ἄλλα θέματα, ἀλλὰ πιστεύομεν, ὅτι αὐτὴ ἡ ἀπόφασις τῆς Κυβερνήσεως εἶναι καὶ ἐπικίνδυνος καὶ ἀνεπίκαιρος καὶ οἱ παροικοῦντες τὴν Ἱερουσαλὴμ γνωρίζουν διατί. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, περαίνων τὴν ἀγόρευσίν του, ὡμίλησε περὶ Ἡρακλέων τοῦ Στέμματος. Θέλω νὰ ἐλπίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν θὰ ἐπιμείνῃ εἰς αὐτὸ τὸ θέμα. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ὀφείλομεν νὰ παρατηρήσωμεν, ὅτι εὐχῆς ἔργον καὶ διὰ τὸν θεσμὸν καὶ διὰ τὴν χώραν καὶ πρὸ παντὸς διὰ τὴν Βασιλικὴν οἰκογένειαν, θὰ ἦτο ὄχι μόνον νὰ μὴ ὑπάρχουν Ἡρακλεῖς τοῦ Στέμματος, ἀλλὰ νὰ μὴ ἐπιδιώκουν νὰ γίνουν Ἡρακλεῖς τοῦ Στέμματος. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§32Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Συμφωνοῦμεν εἰς αὐτό, τὸ ὁποῖον παρετήρησεν ὁ κ. Μητσοτάκης, ἀλλὰ πιστεύομεν ἐπίσης, ὅτι καὶ δὲν ὑπάρχουν Ἡρακλεῖς.

§33Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Οἱ κ.κ. συνάδελφοι τῆς Ε. Κ. προσδιώρισαν μὲ ἀκρίβειαν τὴν ἰδικήν μας θέσιν. Ἀνέκαθεν ἐδηλώσαμεν, ὅτι δὲν δεχόμεθα τὴν χορήγησιν προικὸς κατ’ ἀρχὴν καὶ προετείναμεν τὴν χορήγησιν γαμηλίου δώρου. Δὲν εἶναι θέμα ποσοῦ, εἶναι κατ’ ἐξοχὴν θέμα ἀρχῆς. Φρονοῦμεν, ὅτι ἡ χορήγησις προικὸς εἶναι λάθος. Καὶ δὲν ἐπιθυμοῦμεν μὲ χορήγησιν προικὸς νὰ δώσωμεν ἠθικὸν κῦρος εἰς αὐτὴν τὴν παράδοσιν, ἡ ὁποία ἀνήκει εἰς τὸ παρελθὸν καὶ δὲν ἔχει καμμίαν δικαίωσιν διὰ τὸ παρὸν καὶ τὸ μέλλον. Κατὰ τὴν ἰδικήν μας γνώμην, ἡ ὁποία σήμερον ἀποτελεῖ καὶ συνείδησιν τοῦ πολιτισμένου κόσμου, ἡ προὶξ εἶναι θεσμὸς βάρβαρος. Εἶναι μορφὴ σωματεμπορίας. Καὶ ὑποστηρίζομεν, ὅτι ἀποτελεῖ θέμα στοιχειώδους πολιτισμοῦ, εἰς ἐποχήν, ἡ ὁποία καθιέρωσε τὴν ἰσότητα τῶν φύλων, νὰ ἐπιζῇ ὁ βάρβαρος θεσμός. Δὲν δεχόμεθα νὰ διαπιστωθῇ, ὅτι ἐνῷ εἰς ὁλόκληρον τὸν πολιτισμένον κόσμον ἀκόμη καὶ μεταξὺ τῶν βασιλικῶν Οἴκων ἔχει καταργηθῇ ὁ θεσμὸς τῆς προικός, ἐν τούτοις εἰς τὴν Ἑλλάδα ἐπιζῇ, εἰς τὴν Πατρίδα τοῦ ἀληθοῦς ἀνθρωπισμοῦ. Ἀντιθέτως ἡ παροχὴ γαμηλίου δώρου εἶναι πρᾶξις ἁβρότητος, εἶναι δεῖγμα πολιτισμοῦ. Δεύτερον, ἐπιθυμοῦμεν, νὰ δηλώσωμεν, ὅτι οὐδέποτε ἡ ἄποψίς μας δύναται νὰ ἔχῃ τὴν ἔννοιαν προσβολῆς, ὅπως εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Εἶναι ἐκτὸς ἡμῶν οἱαδήποτε πρόθεσις προσβολῆς. Εὐγενεῖς ἄνθρωποι δὲν προσβάλλουν. Ἀγενεῖς ἄνθρωποι προσβάλλουν. Καὶ ἡ Ἕνωσις Κέντρου ἀποτελεῖται ἀπὸ εὐγενεῖς ἀνθρώπους. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ε.Κ.) Ἀποτελεῖ πεποίθησίν μας τὴν ὁποίαν ἀνάγομεν εἰς θέμα ἀρχῆς, ἡ ἄρνησις τοῦ θεσμοῦ τῆς προικός. Καθ’ ὅμοιον τρόπον ἀρνούμεθα ἐπίσης καὶ τὸν θεσμὸν τῆς προικίσεως ἀπόρων κορασίδων, περὶ τοῦ ὁποίου θὰ ὁμιλήσωμεν εἰς ἄλλην εὐκαιρίαν. Κοινὴ προσπάθεια πρέπει νὰ εἶναι ὄχι ἡ διαιώνισις τοῦ βαρβάρου θεσμοῦ, ἀλλὰ ἡ κατάργησίς του. Δύο λέξεις ἀκόμη θὰ ἤθελον νὰ εἴπω, ἐπὶ ἑνὸς ἄλλου θέματος, ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἤδη ὁ κ. Μητσοτάκης ἔδωκε τὴν πρέπουσαν ἀπάντησιν. Εἶπεν, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι τὸ Στέμμα δὲν ἔχει ἀνάγκην Ἡρακλέων. Εἶναι βέβαιον. Οἱ Ἡρακλεῖς ἔχουν ἀνάγκην τοῦ Στέμματος. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς

Ε. Κ.)

Καὶ ἀπὸ αὐτοὺς τοὺς Ἡρακλεῖς πρέπει νὰ προφυλαχθῇ τὸ Στέμμα. (Παρατεταμένα χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ε. Κ.)

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Διαμαντόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§35Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἡ Ἕνωσις Κέντρου, ὑπὸ τὴν σημαίαν τῆς ὁποίας ἐξελέγην, καθώρισε τὴν στάσιν της ἐπὶ τοῦ θέματος. Κύριοι βουλευταί, πρέπει νὰ ἐξηγήσω, ὅτι ὅ,τι θὰ εἴπω εἶναι προσωπικαὶ σκέψεις μου, διὰ νὰ λάβῃ γνῶσιν ὁ Ἑλληνικὸς λαός, πῶς σκέπτονται οἱ ἀντιπρόσωποί του. Τόσον ὁ κ. Μπακατσέλος, ὅσον καὶ ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, καθώρισε σαφέστατα τὴν θέσιν μας. Θὰ ἀρχίσω ἀπὸ τὴν τελευταίαν φράσιν τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ὅτι οἱ ἐπαγγελλόμενοι τοὺς Ἡρακλεῖς τοῦ Στέμματος, αὐτοὶ ἔχουν ἀνάγκην τοῦ Στέμματος. Καὶ τοῦτο, διότι ὁ κ. Θεοτόκης εἶπεν, ὅτι κατηγορήθησαν, ὅτι εἶναι Ἡρακλεῖς τοῦ Στέμματος. Διερωτῶμαι, ποῖοι εἶναι αὐτοὶ οἱ Ἡρακλεῖς τοῦ Στέμματος; Διότι, ἐὰν ρίξῃ κανεὶς μία ματιὰ εἰς τὰ Ὑπουργικὰ ἑδώλια, θὰ ἴδῃ ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι τόσα ἔχουν εἴπει ἐναντίον τοῦ Στέμματος καὶ ἐναντίον τοῦ Βασιλέως, ὥστε διερωτῶμαι, ἐὰν αὐτοὶ εἶναι οἱ Ἡρακλεῖς τοῦ Στέμματος, ἢ εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἀναμμένην τὴν φωτιά, διὰ νὰ βάλλουν μπαροῦτι κάτω ἀπὸ τὸν θρόνον. Δὲν ἔχετε παρὰ νὰ κυττάξετε τὰς ἐφημερίδας διὰ νὰ λάβητε γνῶσιν, δι’ ἓν μέλος μόνον τῆς Κυβερνήσεως, τὶ ἔλεγε πρὶν διὰ τὸν Βασιλέα καὶ τὶ λέγει τώρα. Ἂς ἀφήσωμεν τὸν κ. Τσάτσον, ἂς ἀφήσωμεν τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὑπάρχουν πολλοὶ ἄλλοι. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν εἶπεν, ὅτι ἡ Βασιλικὴ χορηγία ἀπὸ τὸ 1957, δὲν ηὐξήθη, ἐνῷ ηὐξήθησαν, ἐν τῷ μεταξύ, οἱ μισθοὶ καὶ αἱ συντάξεις τῶν ἀνωτάτων λειτουργῶν καθὼς καὶ ἡ ἀποζημίωσις τῶν βουλευτῶν. Θὰ μὲ εὕρῃ ὑπερθεματιστήν, ἐὰν πράγματι, ὁ Βασιλεὺς τῶν Ἑλλήνων, ἔχῃ ἀνάγκην μεγαλυτέρας χορηγίας, δι’ ἀξιοπρεπῆ ἐμφάνισιν. Ὁμολογῶ, ὅτι εἶναι σφάλμα τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι δὲν τὸ εἰσηγεῖται. Θὰ πρέπει νὰ ἀναλάβῃ τὰς εὐθύνας καί, ἐὰν νομίσῃ, ὅτι ἔχει ἀνάγκην, ἔχει ὅλον τὸ δικαίωμα νὰ εἰσηγηθῇ τοιοῦτον νομοσχέδιον. Ἐάν, ὅμως, τὸ πρᾶγμα δὲν ἔχῃ οὕτω —καὶ πολὺ τὸ φοβοῦμαι, ὅτι δὲν ἔχει οὕτω— αὐτό, τὸ ὁποῖον σήμερον ὑποστηρίζει ἡ Κυβέρνησις, ἀποτελεῖ δημαγωγίαν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἀνέφερεν, ἐπίσης, ὅτι ἡ μόνη περιουσία τοῦ Βασιλέως, εἶναι τὸ κτῆμα τοῦ Τατοΐου καὶ τὸ ἀνάκτορον τῆς Κερκύρας. Λυποῦμαι πάρα πολύ, διότι δὲν εἶμαι εἰς θέσιν νὰ ἐπιβεβαιώσω ἢ νὰ μὴ ἐπιβεβαιώσω αὐτά, τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ ἴδιος. Τὴν 9ην Φεβρουαρίου εἶχον καταθέσει μίαν ἐρώτησιν, ἡ ὁποία μέχρι σήμερον ἔχει μείνει ἀναπάντητος. Συνεπῶς, ἔχω ὅλον τὸ δικαίωμα νὰ διερωτῶμαι, ἐὰν πραγματικῶς, ἡ περιουσία τῆς Βασιλικῆς Οἰκογενείας, εἶναι αὐτὴ τὴν ὁποίαν ἀνέφερεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Ἡ ἐρώτησίς μου ὑπ’ ἀριθ. 424 ἔλεγε τὰ ἑξῆς: «Ἀναφέρθη σήμερον εἰς τὸν τύπον, ὅτι γίνεται σκέψις...... (ἀναγινώσκει κατατεθεῖσαν ὑπ’ ἀριθ. 424 ἐρώτησίν του).....». Ἐπὶ τῆς ἐρωτήσεώς μου αὐτῆς, κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἔτυχον ἀπαντήσεως. Κατόπιν αὐτοῦ, ἔχω ὅλον τὸ δικαίωμα νὰ ἀμφιβάλλω καὶ νὰ νομίζω, ὅτι, πραγματικῶς, ὑπάρχει καὶ ἄλλη περιουσία. Εἶπεν ὁ κ. ἀρχηγὸς τοῦ Κέντρου, ὅτι εἶναι ἀναχρονισμὸς σήμερον, ὁ θεσμὸς τῆς προικός. Ἐπάντρεψα καὶ ἐγὼ δύο κόρες καὶ τοὺς ἔδωσα προῖκα. Συνεπῶς, καὶ ὁ πατέρας καὶ ἡ μητέρα τῆς πριγκηπίσσης, ἔχουν ὑποχρέωσιν νὰ δώσουν προῖκα. Κύριοι συνάδελφοι, ἐπανέρχομαι εἰς τὸ θέμα τῆς Βασιλικῆς περιουσίας. Λυποῦμαι, ἀλλὰ ἔχω πληροφορίας θετικάς, ὅτι ὑπάρχει περιουσία καὶ μεγάλη εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ἐπίσης ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἀνέφερεν, ὅτι ἡ μὴ ψήφισις ἐκ μέρους τῶν βουλευτῶν τοῦ νομοσχεδίου, δὲν εἶναι πρᾶξις ἠθική. Δι’ ὄνομα τοῦ Θεοῦ, θὰ εἴμεθα ἀνήθικοι, ἐὰν δὲν ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον καὶ θὰ ἀποτελῇ ἡ πρᾶξις μας αὐτὴ προσβολὴν ἐναντίον τῆς πριγκηπίσσης; Κύριοι, πρὶν προχωρήσω, ὀφείλω νὰ κάμω μίαν δήλωσιν, διὰ νὰ μὴ νομισθῇ, ὅτι εἶμαι ὀξὺς καὶ ὅτι στρέφομαι ἐναντίον τῆς Βασιλικῆς Οἰκογενείας. Δηλῶ κατηγορηματικῶς, ὅτι δὲν εἶμαι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι γίνονται ἐπίορκοι. Καὶ ὅταν ὡρκίσθην ὡς βουλευτής, ὡρκίσθην πίστιν εἰς τὸν Βασιλέα καὶ τὴν Πατρίδα. Βεβαίως ὡρκίσθην ὑπὸ ἐπιφύλαξιν, διότι δὲν ἀναγνωρίζω τὰς συμφωνίας τῆς Ζυρίχης καὶ ὡς γνωρίζητε, τὸ αὐτὸ ἔπραξαν καὶ ὅλοι οἱ βουλευταὶ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου. Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, καὶ ὁ Βασιλεύς, πρὶν ἀνέλθῃ εἰς τὸν θρόνον, ὁρκίζεται καὶ αὐτὸς πίστιν εἰς τὸ Σύνταγμα καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁ Βασιλεὺς τῶν Ἑλλήνων τηρεῖ τὸ Σύνταγμα καὶ ὅταν πεισθῇ ὁ ἴδιος, ὅπως ἡμεῖς νομίζωμεν, ὅτι τὸ Σύνταγμα παρεβιάσθη, θὰ κάμῃ τὸ καθῆκον του, διότι ἄλλως, θὰ εἶναι αὐτὸς πρῶτος ἐπίορκος. Ἀρκεῖ νὰ πεισθῇ καὶ θὰ πεισθῇ. Καὶ θὰ ἔλθῃ ἡ ὥρα πρὸς τοῦτο, ὁπότε θὰ πράξῃ τὸ καθῆκόν του. Νὰ μὴ κρυβώμαστε πίσω ἀπὸ τὸν δάκτυλόν μας. Ὄχι δῆθεν ὑπὸ τὴν σκέπην τοῦ σοβαροῦ κοινοβουλευτικοῦ, νὰ μὴ λέγωμεν, αὐτὰ τὰ ὁποῖα θέλει ὁ λαὸς νὰ τὰ ἀκούσῃ. Ὅταν ἐγὼ εἶμαι βουλευτής, δὲν ἔχει ἀσυλίαν οὔτε ἡ γυναῖκα μου, οὔτε ἡ οἰκογένειά μου. Τὸ Σύνταγμα τὸ ἐδιάβασα. Ἀνεύθυνος εἶναι μόνον ὁ Ἀνώτατος Ἄρχων. Ἡ Βασίλισσα δὲν ἀναφέρεται πουθενά, ὅτι εἶναι ἀνεύθυνος. Ὁμιλῶν ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶπεν, ὅτι θὰ προσβληθῇ ἡ Βασίλισσα. Διερωτῶμαι, ὅμως, διατὶ δὲν προσβάλλεται ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ἀπὸ τὰς δηλώσεις της εἰς τὸν ξένον τύπον; Ἔχω ἐνώπιόν μου φωτογραφίαν καὶ τὰς δηλώσεις τῆς Αὐτῆς Μεγαλειότητος, ἡ ὁποία ἐνόμισεν, ὅτι ὅλοι εἴμεθα ἀνήθικοι καὶ ὅτι δὲν θὰ ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον. Καὶ λέγει εἰς τὰς δηλώσεις της: «Ὁ Θεὸς νὰ μοῦ φυλάξῃ τὴν δευτέραν κόρην μου, νὰ μὴ τῆς βρεθῇ γαμβρός, διότι εἶναι πτωχή». Προεξοφλοῦσεν, ὅτι δὲν θὰ τῆς ἔδιδε προῖκα τὸ Ἑλληνικὸν Κοινοβούλιον.

§36Ν. ΦΑΡΜΑΚΗΣ. Τί εἶναι αὐτά, τὰ ὁποῖα λέγητε;

§37Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Φαρμάκη, δὲν εἶναι φωτογραφία σας μὲ τὸν Βασιλέα, ἀλλὰ εἶναι φωτογραφία τῆς Βασιλίσσης μὲ τὰς πριγκηπίσσας, εἰς εὐρύτατα κυκλοφοροῦν ξένον περιοδικὸν ἐν Εὐρώπῃ.

§38Ν. ΦΑΡΜΑΚΗΣ. Αὐτὰ τὰ ὁποῖα γράφονται κάτω ἀπὸ τὴν φωτογραφίαν, τὰ ἀναφέρετε ὡς δηλώσεις τῆς Βασιλίσσης. Ἠμπορεῖτε νὰ μᾶς φέρητε ἀποδείξεις, ὅτι αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἀναγράφονται κάτω ἀπὸ τὴν φωτογραφίαν τῆς Βασιλίσσης μετὰ τῶν Πριγκηπισσῶν, τὰ ἐδήλωσεν ἡ Βασίλισσα;

§39Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Φαρμάκη, ὅταν ἔχητε ὁλόκληρον Ὑπουργεῖον Τύπου, τὸ ὁποῖον παρακολουθεῖ τὰ πάντα; Παρακολουθεῖ τί ἔπραξαν αἱ Πρεσβεῖαι εἰς τὸ ἐξωτερικόν; Ἐπειδὴ μὲ διέκοψεν ὁ κ. Φαρμάκης, τοῦ θέτω τὸ ἐρώτημα: Ἀναλαμβάνει τὴν εὐθύνην, ὅτι αἱ δηλώσεις αὗται τῆς Βασιλίσσης εἶναι ψευδεῖς;

§40Ν. ΦΑΡΜΑΚΗΣ. Σεῖς ἀναλαμβάνετε τὴν εὐθύνην, ὅτι εἶναι ἀκριβεῖς;

§41Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπὸ ποίαν ἰδιότητα ὁμιλεῖτε, κύριε Φαρμάκη, αὐτὴν τὴν στιγμήν; Ὑπὸ τὴν ἰδιότητα τοῦ βουλευτοῦ τῶν Τ.Ε.Α., ποὺ ἐβοήθησαν τὰ κρατικὰ ἀεροπλάνα καὶ τὰ τζὶπς τοῦ Στρατοῦ, νὰ ρίπτουν τὰ ψηφοδέλτιά σας;

§42Ν. ΦΑΡΜΑΚΗΣ. Ὁμιλῶ ὑπὸ τὴν ἰδιότητα, ὑπὸ τὴν ὁποίαν ὁμιλεῖτε καὶ σεῖς, μὲ τὴν διαφορὰν ὅτι δὲν λέγω ἀνακριβείας ὅπως ὑμεῖς, διὰ νὰ δημιουργήσητε ἐντυπώσεις. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο, τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Μίχας).

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Φαρμάκη, δὲν ἔχετε ὅμως τὸν λόγον καὶ δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ὁμιλῆτε.

§44Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Φαρμάκης, εἶπεν ὅτι ἐγώ, ἐν γνώσει τῶν ἀνακριβειῶν, ἔφερον ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας ἀνακριβῆ κείμενα. Αὐτὸ εἶναι συκοφαντία εἰς βάρος μου καὶ νομίζω, ὅτι ὀφείλει νὰ ἀνακαλέσῃ.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προσωπικὸν θέμα, νομίζω ὅτι δὲν ὑπάρχει. Παρακαλῶ νὰ συνεχίσητε, ἀλλὰ ἐὰν δὲν δέχεσθε διακοπάς, νὰ τὸ εἴπητε, διὰ νὰ σᾶς προστατεύσω ἀπολύτως.

§46Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχετε ὑποχρέωσιν, κύριε Πρόεδρε, νὰ μὲ προστατεύσητε ἀπὸ τὰς ἀγενεῖς παρεμβάσεις. Διακοπὰς δέχομαι ἀπὸ οἱονδήποτε. Κύριοι συνάδελφοι, θίγεται ἡ Πριγκηποπούλα ἅμα δὲν τῆς δώσωμεν τὸ ποσὸν ποὺ λέγει ἡ Κυβέρνησις; Καὶ ἐρωτῶ: Οἱ ἀντιπρόσωποι τοῦ Ἔθνους δὲν θίγονται, ὅταν ἐγγράφως ἀπευθύνωνται πρὸς τὴν Βασίλισσαν τῶν Ἑλλήνων καὶ αὐτὴ ἀρνεῖται νὰ ἀπαντήσῃ; Καὶ ὅταν ὁ Γραμματεὺς κ. Λελούδας, πάλιν διὰ νέου ἐγγράφου, λέγῃ κατὰ λάθος ἔγινε, θὰ ἐπανέλθωμεν καὶ δὲν ἐπανέρχεται, σᾶς ἐρωτῶ, εἶναι αὐτοὶ Ἡρακλεῖς τοῦ Στέμματος ἢ δαυλοφόροι ἐναντίον τοῦ Θρόνου; Καὶ διὰ νὰ μὴ εἶμαι ἄδικος, δὲν θὰ στραφῶ μόνον ἐναντίον τῶν Ὑπουργῶν τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως. Θὰ ἀρχίσω ἀπὸ τὴν πρώτην περίοδον τῆς βουλευτίας μου τὸ 1951–1952, ὅτε καὶ ὁ τότε Ὑπουργὸς τῆς Ὑγιεινῆς, τῆς ἰδικῆς μας τότε παρατάξεως, δὲν εἶχε τὸ θάρρος νὰ εἴπῃ εἰς τὴν Μεγαλειοτάτην τὴν ἀλήθειαν. Καὶ ὅταν ἐγὼ κατήγγειλα πράξεις ἀτασθαλιῶν καὶ κακῆς διαχειρίσεως εἰς τὸ ὑπὸ τὴν προστασίαν της φιλανθρωπικὸν Ἵδρυμα «Εὐαγγελισμός», ὁ τότε Ὑπουργὸς ἀπέφυγε νὰ γίνῃ συζήτησις. Ἀρχίζω ἀπὸ ἐκεῖ, διὰ νὰ εἶμαι δίκαιος. Καὶ σήμερον ἔχω τὸ ἴδιον θέμα. Ὁ νῦν Ὑπουργός, συνάδελφος φίλτατος ἐν τῇ ἰατρικῇ, ἀγαπητὸς φίλος δὲν ἔχει τὸ θάρρος νὰ παρουσιασθῇ εἰς τὴν Βασίλισσαν καὶ νὰ εἴπῃ τὴν ἀλήθειαν ἐπὶ ὡρισμένου θέματος. Καὶ ἐρωτῶ: Αὐτὸς εἶναι ὁ Ἡρακλῆς καὶ ἐγὼ ὁ δαυλοφόρος, ἢ ἐγὼ ὁ Ἡρακλῆς καὶ αὐτὸς ὁ δαυλοφόρος; Ὅταν ἔρχεται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν καὶ λέγει, ὅτι δὲν θὰ εἶναι ἠθικὴ —ἄρα ἀνήθικος— ἡ πρᾶξις τοῦ νὰ μὴ ψηφίσωμεν τὸ ποσὸν αὐτό, καὶ αὐτὸ θὰ εἶναι προσβολὴ τῆς πριγκηποπούλας ἂν θὰ δώσωμεν 30 ὄχι 25, ἐγὼ θὰ ἔδιδα 40, ἐκεῖ θὰ ἀρχίσωμεν τὰ παζαρεύματα; Καὶ δὲν θίγεται ἡ ὑπόληψις τοῦ ἀντιπροσώπου τοῦ Ἔθνους, ὅταν τὸ Αὐλικὸν περιβάλλον εἰσηγῆται εἰς τὴν Βουλὴν νὰ θίγωνται οἱ ἀντιπρόσωποι τοῦ Ἔθνους; Κύριοι συνάδελφοι, ὅταν ἐπληροφορήθην, ἀρχὰς τοῦ 1960, ὅτι ὁ Θ. Δοξιάδης —εἶναι μία ἀπὸ τὰς οἰκογενείας ποὺ ὀλίγα προσέφεραν εἰς τὸ Ἔθνος, διὰ νὰ μὴ εἴπω τίποτε, καὶ αἱ ὁποῖαι ἐξεμεταλλεύθησαν......

§47Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Θὰ παρακαλέσω καὶ ἐγὼ νὰ μὴ εἰσέρχεσθε εἰς κρίσεις προσώπων, τὰ ὁποῖα εἶναι ἄξια τιμῆς, διότι ἔχουν προσφέρει ὑπηρεσίας. Καὶ ἡ οἰκογένεια ὁλόκληρος ἔχει προσφέρει ὑπηρεσίας εἰς τὸ Ἔθνος, ἀλλὰ καὶ τὸ πρόσωπον, κατὰ τοῦ ὁποίου στρέφεσθε, τιμᾷ τὴν ἐπιστήμην καὶ τὴν Ἑλληνικὴν κοινωνίαν.

§48Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχω διαβάσει περὶ τοῦ Ντοῦτσε εἰς τὴν κατοχὴν καὶ μὲ ἐπληροφόρησαν, ὅτι ὁ σταθμὸς εἰς Βουλγαρικὴν γλῶσσαν ἔλεγεν, ὅτι ἡ Φλώρινα πρέπει νὰ πάῃ εἰς τοὺς Βουλγάρους. Τὰ ἀνωτέρω ἐκ μέρους μελῶν τῆς ἀνωτέρω οἰκογενείας.

§49Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, κ. Διαμαντόπουλε, νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἂν ἦτο ἐδῶ τὸ πρόσωπον, κατὰ τοῦ ὁποίου στρέφεσθε.....

§50Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μά, δὲν εἶναι βουλευτής.

§51Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). ... ἂν ἦτο ἐδῶ, νὰ ἐκάμνατε τὴν ἐπίθεσιν ἐναντίον του, αὐτὴν τὴν στιγμήν. Εἶναι, ὅμως, τόσον εὔκολον νὰ ἀνέρχηταί τις εἰς τὸ βῆμα......

§52Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν θὰ εἴπω τίποτε, ἁπλῶς θὰ διαβάσω ἔγγραφα.

§53Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Τί σχέσιν ἔχουν αὐτὰ μὲ τὸ νομοσχέδιον;

§54Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχει σχέσιν διὰ τὸ Αὐλικὸν περιβάλλον. Σεῖς λέγετε νὰ μὴ θίξωμεν τὴν πριγκηποπούλα. Ἐμᾶς γιατὶ μᾶς θίγετε; Δὲν εἴμεθα ἐμεῖς ἀντιπρόσωποι τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ;

§55Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Νὰ μὴ θίγητε πρόσωπα καὶ δημιουργοῦνται ἐκ τοῦ γεγονότος τούτου ἐντυπώσεις.

§56Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δι’ ἐμὲ ἐδημιουργήθη ἕνα θέμα ἠθικῆς τάξεως εἰς ἕνα ἵδρυμα φιλανθρωπικὸν ὑπὸ τὴν προστασίαν τῆς Μεγαλειοτάτης. Ἀνέγνωσα εἰς τὰς ἐφημερίδας, ὅτι διευθυντὴς Κλινικῆς, ἔχων οἰκονομικὰ συμφέροντα ἀπὸ τὴν θέσιν του αὐτήν, ἔγινε καὶ Πρόεδρος τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τοῦ Ἀδελφάτου. Αὐτὸ τὸ πρόσωπον ἠμπορεῖ, ἀσφαλῶς, νὰ εἶναι ὁ καταλληλότερος τῶν Ἑλλήνων καὶ ὅλον τὸ δικαίωμα εἶχεν ἡ Μεγαλειοτάτη, ἂν τὸν ἔκρινε τὸν καταλληλότερον, νὰ τὸν βάλῃ εἰς τὴν θέσιν αὐτήν. Ἦτο ὅμως θέμα ἠθικῆς τάξεως νὰ παραιτηθῇ ἀπὸ τὴν θέσιν τοῦ διευθυντοῦ Κλινικῆς. Διότι δὲν εἶναι ἐλέγχων καὶ ἐλεγχόμενος καὶ νὰ ἔχῃ οἰκονομικὰ συμφέροντα ἀπὸ τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν. Τὸν εἶδα εἰς τὸν δρόμον, τοῦ εἶπον ὡρισμένα πράγματα καὶ μοῦ εἶπεν, ὅτι θὰ τακτοποιηθῇ τὸ θέμα σὲ τρεῖς μῆνες. Καὶ σὲ τρεῖς μῆνες δὲν ἐτακτοποιήθη καὶ τοῦ ἔκαμον τὴν ἑξῆς ἐπιστολήν: .....

§57ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Εἶναι ἄσχετον αὐτὸ τὸ θέμα.

§58Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι ἄσχετον, διότι καὶ αὐτὸς εἶναι ἐκ τῶν Ἡρακλέων τοῦ Στέμματος.

§59Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, ἀσκήσατε τὰ καθήκοντά σας.

§60Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι καὶ αὐτὸς ἀπὸ ἐκείνους ποὺ ἔλεγον, ὅτι οἱ Γλύξμπουργκ δὲν πρέπει νὰ ἐπανέλθουν εἰς τὴν Ἑλλάδα. Εἶναι ἀπὸ τὴν ἰδίαν φάραν.

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Διαμαντόπουλε, ἔχω καθῆκον νὰ σᾶς προστατεύσω, ἀλλὰ ἔχω καθῆκον νὰ ἐφαρμόσω καὶ τὸν Κανονισμόν. Ὁ Κανονισμὸς καθορίζει, ὅτι ἡ Ἡμερησία Διάταξις εἶναι Νομοθετικῆς Ἐργασίας καὶ Ἐλέγχου. Ὅταν ἀναφέρεσθε εἰς ὥραν ἐλέγχου πρὸς οἱανδήποτε κατεύθυνσιν ὡς ἐκπρόσωπος τοῦ Ἔθνους, ἀναμφισβητήτως, καὶ οὐδεὶς διενοήθη ποτὲ νὰ ἔχῃ ἀντίθετον γνώμην, εἶσθε ἐλεύθερος νὰ τὸ εἴπητε.

§62Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Δὲν εἶναι δὰ καὶ ἀνάγκη νὰ μᾶς ὀνομάζῃ φάραν!

§63Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν στρέφομαι, προσωπικῶς, ἐναντίον οὐδενός.

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς λέγω τὸ ἑξῆς: Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μείνητε εἰς τὸ νομοσχέδιον. Νὰ κάμητε τὴν κριτικήν, τὴν ὁσονδήποτε αὐστηρὰν καὶ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἀπαντήσητε. Ἀλλὰ νὰ θίγητε θέματα, τὰ ὁποῖα ἅπτονται τοῦ νομοσχεδίου. Διότι θὰ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ζητήσω τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ Κανονισμοῦ. Συνεπῶς, μὴ ἐμπλέκεσθε ἔξω τοῦ θέματος.

§65Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ὑπάρχει δέσμευσις τοῦ λόγου. Ἐν περιπτώσει, θὰ μοῦ δοθῇ ἡ εὐκαιρία ἄλλοτε νὰ τὰ ξαναποῦμεν, ἂν ποτὲ ἔλθουν αἱ ἐρωτήσεις αὐταί, διότι φοβοῦμαι, ὅτι ποτὲ δὲν θὰ ἔλθουν πρὸς συζήτησιν, παρ’ ὅλον ποὺ τὰς ἔχω καταθέσει. Κύριοι συνάδελφοι, ἐγὼ δὲν εἶμαι νομομαθής. Ξεύρω ὅμως ἕνα πρᾶγμα. Ὅτι ὅταν λέγωμεν προῖκα, λέγομεν, ὅτι ἕνας εἶναι προικισμένος ἀπὸ τὴν φύσιν, ἔχει ἕνα θεῖον δῶρον, εὐγλωττίαν, ὀμορφιάν, παλληκαριάν. Προικοδότησις ἦτο ὅταν οἱ ἀγωνισταὶ τοῦ 1821 ἐπῆραν ἕνα κομμάτι γῆς διὰ νὰ ζήσουν. Προικοδότησις, ἐπίσης, λέγεται, ὅταν τὰ φιλανθρωπικὰ ἱδρύματα παίρνουν χρήματα, διὰ νὰ συντηρηθοῦν. Προικιὸ λέγει ὁ κόσμος ὅ,τι παίρνει μαζί της ἡ νύφη. Τὴν πρώτην φορὰν ποὺ κατέθεσεν ἡ Κυβέρνησις τὸ νομοσχέδιον περὶ προικός, ἔκαμε τὸ σφάλμα νὰ τὸ καταθέσῃ τὴν ἰδίαν ἡμέραν ποὺ ἔκαμε τὸ ἐσωτερικὸν δάνειον. Κατὰ διαβολικὴν σύμπτωσιν δὲ ἦτο ἡ προὶξ τὸ 1% τοῦ ἐσωτερικοῦ δανείου, τὸ μεσιτικόν. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχωμεν εὐημερίαν καὶ νὰ ζητῶμεν ἐσωτερικὸν δάνειον καὶ τὴν ἰδίαν στιγμὴν νὰ καταθέτωμεν νομοσχέδιον περὶ προικός; Κύριοι, πολλὰ εἶχα νὰ εἴπω. Ἔχω ἐδῶ μίαν ἐφημερίδα μπροστά μου, τὴν ἐφημερίδα «Ἐλεύθερος». Καὶ διερωτῶμαι. Δὲν θὰ τὸ διαβάσω, διότι λέγει τόσα πολλὰ ποὺ σηκώνεται ἡ τρίχα σου. Διερωτῶμαι διὰ τὸ ἑξῆς θέμα: Διατὶ ὅταν ἕνας δημοσιογράφος, ἐπαναλαμβάνῃ τὴν φράσιν τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου περὶ συμμορίας κάθεται εἰς τὸ σκαμνί, πῶς ὁ ἄνθρωπος αὐτός, ὁ ὁποῖος ἐδῶ γράφει, ὅ,τι γράφει, πῶς κυκλοφορεῖ ἐλεύθερος; Αὐτὸ μοῦ κάμνει κατάπληξιν καὶ περιμένω, ὅτι κἄποτε ὁ ὑπεύθυνος θεματοφύλαξ τῶν ἱερῶν καὶ ὁσίων τῆς Ἑλλάδος, ὁ Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης, θὰ τὸν παραπέμψῃ εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Δικαιοσύνην.

§66Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Δὲν κυκλοφορεῖ ὁ «Ἐλεύθερος». Εἶναι ἐλεύθερος χωρὶς νὰ κυκλοφορῇ.

§67Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Γνωρίζετε πολὺ καλὰ πόσα φύλλα διανέμονται. Γνωρίζετε πολὺ καλά, ὅτι τὸ κόμμα, τὸ ὁποῖον ἀντιπροσωπεύει ἡ ἐφημερὶς αὐτὴ ἔχει καὶ δύο βουλευτὰς εἰς τὴν Βουλὴν αὐτήν. Καὶ μοῦ κάμνει κατάπληξιν αὐτὸ ποὺ λέγετε, ὅτι δὲν κυκλοφορεῖ. Ἐγώ, ὅταν τὸ ζητήσω, ἀργὰ τὴν Κυριακήν, ἔχει ἐξαντληθῆ. Τώρα, πάντως, τὸ ὅτι δὲν ἔχει κυκλοφορίαν, ἐὰν αὐτὸς εἶναι λόγος νὰ μὴ μηνυθῇ, ἐὰν αὐτὴ εἶναι ἡ ἄποψις τῆς Κυβερνήσεως, ὁμολογῶ, ὅτι μὲ ἀγάγει εἰς τὸ συμπέρασμα περὶ σκοτεινῶν δυνάμεων, αἱ ὁποῖαι ἐνδεχομένως συνεργάζονται ἤ, ἐν πάσῃ περιπτώσει, ὅτι συνεργάζεται ἡ Κυβέρνησις μὲ ἀνθρώπους Ἡρακλεῖς τοῦ Στέμματος, οἱ ὁποῖοι βάζουν φωτιὰ εἰς τὸ Στέμμα.

§68ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τί λέγει, κ. συνάδελφε;

§69Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ τί λέγει, κ. συνάδελφε, ἐὰν τὸ διαβάσω θὰ σηκωθῇ ἡ τρίχα σας. Κύριοι συνάδελφοι, θὰ τελειώσω μὲ μίαν λέξιν. Ὑπάρχει μία λέξις Ἑλληνική: τό φιλότιμον.

§70Ν. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. Τὸ ὁποῖον ἐσεῖς δὲν ἔχετε.

§71Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅποιος τὸ εἶπε, τὸν κακόν του τὸν καιρόν. Ποῖος τὸ εἶπεν;

§72Ν. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. Ἐγώ.

§73Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸν κακόν σου τὸν καιρόν. Κύριοι βουλευταί, ἐὰν μᾶς εἶχαν ἀφήσει εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, νὰ ἦσθε βέβαιοι, ὅτι ὁ λαὸς θὰ προσέφερε πολὺ περισσότερα. Ἀλλά, πῶς εἶναι δυνατόν, ὁ Ἑλληνικὸς λαός, τοὐλάχιστον ἐκεῖνος, ποὺ ἀκολουθεῖ τὰς σκέψεις μου εἰς τὴν περιοχήν μου......

§74ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Κατὰ λάθος.

§75Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι, κ. συνάδελφε. Καὶ εἶμαι ὑπερήφανος, διότι παρὰ τὴν βίαν καὶ νοθείαν ἐξελέγην. Νὰ ἦσθε, λοιπόν, βέβαιοι, ὅτι ὅλοι οἱ Ἕλληνες καὶ φιλότιμον καὶ ὑπερηφάνειαν ἔχουν. Καὶ ἐὰν ἀφήνετο εἰς τὴν κρίσιν τοῦ λαοῦ, θὰ ἦτο τοιοῦτον τὸ ποσόν, ποὺ δὲν θὰ ἠμποροῦσε νὰ τὸ φαντασθῇ. Ἐνθυμοῦμαι, ὅτι οἱ παλαιοὶ ἔλεγον: «Ἡ ἰσχύς μου ἡ ἀγάπη τοῦ Λαοῦ». Ἀλλὰ τὴν ἀγάπην τοῦ λαοῦ τὴν ἔχει μόνον ὁ Βασιλεὺς ὡς συνταγματικὸς ἄρχων. Τὸ αὐλικὸν περιβάλλον φροντίζει, ὥστε ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς νὰ εἶναι ἀντιμέτωπος τοῦ αἰσχροῦ αὐλικοῦ περιβάλλοντος καὶ τῶν κυρίων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι εἶπον, ὅτι δὲν ἔχω φιλότιμον.

§76Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπ. Ἐξωτερικῶν). Κύριε Πρόεδρε, ὀφείλω νὰ δώσω ὡρισμένας πληροφορίας πρὸς τὸ Σῶμα, σχετικῶς μὲ μερικὰ θέματα, τὰ ὁποῖα ἔθιξεν ὁ ἄρτι κατελθὼν τοῦ βήματος. Πρῶτον, ὡς πρὸς τὴν περιουσίαν τῆς Α. Μ. τῆς Βασιλίσσης. Ἡ μοναδικὴ περιουσία τῆς Α. Μ. εἶναι ὁ πατρογονικὸς πύργος τῆς οἰκογενείας της ἐν Αὐστρίᾳ, ὁ ὁποῖος οὐσίᾳ ἀνήκει εἰς ὁλόκληρον τὴν οἰκογένειάν της, ἥτις μάλιστα εἶναι καὶ πολυμελής. Ἐπὶ πλέον οὐδὲν ἔσοδον ὑπάρχει ἐξ αὐτοῦ τοῦ πατρογονικοῦ πύργου. Καὶ δύναμαι νὰ βεβαιώσω, ὅτι ἡ Βασίλισσα, ὅπως καὶ ὁ Βασιλεύς, στεροῦνται περιουσίας, στεροῦνται εἰσοδήματος, καὶ κατὰ τοῦτο διαφέρουν σχεδὸν ἀπὸ ὅλας τὰς Βασιλικὰς οἰκογενείας τοῦ κόσμου. Θὰ ἤθελα, ἐπίσης, νὰ παρατηρήσω, εἰς τὸν κ. συνάδελφον, ὅτι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶπεν ὡς πρὸς ἀτασθαλίας καὶ τὴν χρησιμότητα βασιλικῶν ἱδρυμάτων, οὐδόλως εὐσταθοῦν, διότι, ὅπως εἶναι γνωστόν, ὅλαι αὐταὶ αἱ διαχειρίσεις ὑπόκεινται εἰς ἔλεγχον αὐστηρόν, ἀπὸ πρόσωπα ἀνωτάτου κύρους. Αἱ διαχειρίσεις αὗται δὲν ἔχουν μὲν τὴν διαδικασίαν τοῦ Δημοσίου Λογιστικοῦ, ἀλλ’ ἔχουν ἔλεγχον αὐστηρόν, συνεχῆ καὶ λεπτομερειακόν. Καί, ἐπίσης, ἐὰν καὶ ὅταν ἔλθῃ κἄποτε ἐνώπιόν μας τὸ θέμα, θὰ πρέπει νὰ συζητηθῇ καὶ αὐτό, διότι ἀφήνομεν τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν εἰς τὴν πλάνην τοῦ ἀνεξελέγκτου, ἐνῷ ὑπάρχει ἔλεγχος ἀπὸ πρόσωπα ἀνώτατα ἱστάμενα, ἔλεγχος διὰ πᾶν ποσὸν καὶ διὰ πᾶν θέμα.

§77ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ ΤΗΣ ΕΔΑ. Ποῖα εἶναι τὰ πρόσωπα αὐτά;

§78Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, εἶναι μέλη τῆς Διοικήσεως τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου καὶ τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου. Ἀλλὰ διὰ νὰ ἔχωμεν μεγαλυτέραν ἀπόδοσιν.......

§79ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ ΤΗΣ ΕΔΑ. Ποῖος τοὺς ἔβαλεν ἐκεῖ;

§80Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Οἱ νόμοι τοῦ Κράτους. Ἠθέλατε νὰ τοὺς διορίσῃ ἡ ἄκρα ἀριστερά, διὰ νὰ τοὺς ἔχωμεν ἐμπιστοσύνην; Ὄχι, κύριοι, εἶσθε οἱ ἐμπνέοντες ὀλιγωτέραν ἐμπιστοσύνην, ἐνῷ οἱ νόμοι τοῦ Κράτους, ἐκδοθέντες ὑπὸ τῶν Κυβερνήσεων τοῦ Κέντρου, ὁρίζουν τὸν ἔλεγχον καὶ ἐμπνέουν ἐμπιστοσύνην. Κύριοι, ἐπὶ τῶν ζητημάτων αὐτῶν, πρέπει νὰ γίνῃ καὶ μία ἄλλη διευκρίνισις. Καὶ τὴν διευκρίνισιν αὐτήν, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ τὴν κάμω, ὡς βουλευτὴς μιᾶς τῶν πτωχοτέρων περιφερειῶν τῆς Ἑλλάδος. Ἴσως τὰ ἀγαπητὰ χωρία τῆς Ἀττικῆς, τὰ ὁποῖα ἐκπροσωπεῖ ὁ κ. συνάδελφος, νὰ μὴ ἔχουν ἀνάγκην τῆς δράσεως τῆς Βασιλικῆς Προνοίας. Τὰ ἰδικά μας χωρία ἔχουν μεγίστην ἀνάγκην. Καὶ δύναμαι νὰ σᾶς διαβεβαιώσω, καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι οὐδεὶς συνάδελφος τῆς περιφερείας μου, ἢ ἄλλων ὀρεινῶν περιφερειῶν, θὰ διαφωνήσῃ, ὅτι τὰ πτωχὰ χωρία μας τρέμουν, ὅταν σκέπτωνται, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ καταργηθοῦν τὰ Ἱδρύματα αὐτά. Διὰ τῶν παιδουπόλεων, διὰ τῶν σπιτιῶν τοῦ παιδιοῦ, δι’ ὁμάδων, αἱ ὁποῖαι περιφέρονται εἰς τὰ χωρία καὶ βοηθοῦν τοὺς ἀγρότας διὰ νὰ κτίσουν τὰ σπίτια των καὶ τὰς ἐκκλησίας των, δι’ ἐνισχύσεως συνεταιριστικῶν τυροκομείων, δι’ ἄλλης ἀκόμη δράσεως, τὰ Βασιλικὰ Ἱδρύματα προσφέρουν πολλά. Καὶ τρέμουν τὰ ὀρεινὰ χωρία, ὅταν ἀκούουν, ὅτι ἡμεῖς ἐδῶ, οἱ ὁποῖοι ζῶμεν μὲ τὸ ἠλεκτρικὸν φῶς, μὲ τὸ καλοριφὲρ καὶ μὲ τὰ ὑψηλὰ εἰσοδήματα, διὰ λόγους πολιτικοὺς ἢ καὶ ἄλλους, ἐπιτιθέμεθα κατ’ αὐτῶν τῶν φωτεινῶν Ἱδρυμάτων. Ἀλλ’ εἶναι πάντοτε δύσκολον ὁ πλούσιος νὰ ἀντιλαμβάνηται τὸν πολὺ πτωχόν. Καὶ τὸ τελευταῖον σημεῖον, τὸ ὁποῖον ἤθελα νὰ θίξω, κύριοι, νομίζω, ὅτι κατά τινα τρόπον ἀνήκει εἰς ἐμὲ νὰ τὸ θίξω, ὡς Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν. Ὁ κ. συνάδελφος διετύπωσε μίαν βαρεῖαν κατηγορίαν ἐναντίον ὁλοκλήρου οἰκογενείας. Ὀφείλω νὰ εἴπω, ὅτι ὡς Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, εἶμαι συχνὰ ὑπερήφανος, διότι βλέπω, ὅτι ἡ Ἑταιρεία, τὴν ὁποίαν ἐδημιούργησεν ὁ Κωνσταντῖνος Δοξιάδης, κατέλαβε παγκοσμίως μίαν θέσιν, τὴν ὁποίαν ὀλίγαι ξέναι ἑταιρεῖαι ἔχουν καταλάβει διεθνῶς. Θέσιν τοιαύτην, ὥστε αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ ἐπεξεργάζεται σχέδια διὰ δύο Ἀμερικανικὰς μεγαλουπόλεις, λαβοῦσα μέρος δι’ αὐτὰ εἰς διαγωνισμὸν μετ’ ἄλλων πανισχύρων ξένων ἑταιρειῶν. Ὁ δὲ ἕτερος τῶν ἀδελφῶν, ὁ ἰατρός, καλεῖται συνεχῶς τὴν στιγμὴν αὐτὴν εἰς συνέδρια διεθνῆ, διὰ νὰ ἀνακοινώσῃ πρωτοτύπους ἐργασίας του εἰς τὸν τομέα τῆς ἰατρικῆς ἐπιστήμης. Ὅταν, κύριοι, τινὰ τῶν σημερινῶν μελῶν τῆς οἰκογενείας αὐτῆς ἔχουν τοιούτους τίτλους νὰ παρουσιάσουν, ὥστε νὰ αἰσθανώμεθα κατὰ τρόπον γενικώτερον ἐθνικὴν ὑπερηφάνειαν, εἶναι, τοὐλάχιστον, θλιβερόν, ὅτι εἰς θέμα μάλιστα ξένον πρὸς αὐτούς, ἀνεμίχθη τὸ ὄνομά των κατὰ τὸν τρόπον, κατὰ τὸν ὁποῖον ἀνεμίχθη.

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Δούκας, ἔχει τὸν λόγον.

§82Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι ἔχω σειρὰν ἐγὼ διὰ νὰ ὁμιλήσω.

§83Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ παρεκάλουν, πρὶν τοῦ κ. Δούκα, νὰ λάβω τὸν λόγον, διὰ νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν Ἐξωτερικῶν ἐπὶ προσωπικοῦ θέματος.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Παπαδημητρίου, ὁ κ. Δούκας εἶναι ἀντίλογος, καὶ δὲν φαντάζομαι, ὅτι ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας δὲν θὰ ὁμιλήσῃ. Ἡ σειρά σας εἶναι εὐθὺς ἀμέσως. Ὡς πρὸς ἐσᾶς, κ. Διαμαντόπουλε, ἔχω νὰ εἴπω, ὅτι θέμα προσωπικὸν δὲν ὑπάρχει. Κατ’ οὐδεμίαν ἐκδοχὴν ὑπάρχει θέμα προσωπικόν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶχεν ὑποχρέωσιν νὰ δώσῃ μίαν ἀπάντησιν. Ἐὰν νομίζητε, ὅτι ἔχετε νὰ ἀπαντήσητέ τι, θὰ σᾶς ἐγγράψω — οἱ ἐγγεγραμμένοι εἶναι πολλοὶ — νὰ ὁμιλήσητε.

§85Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Νὰ συμπληρώσω μὲ μίαν πληροφορίαν ἐπὶ τοῦ θέματος. Λυποῦμαι, ὅτι δὲν ἤμουν ἐνημερωμένος, ἀλλὰ μοῦ ἐστάλη κείμενον αὐτὴν τὴν στιγμήν, τὸ ὁποῖον λέγει τὰ ἑξῆς: «Ἅπασα ἡ διαχείρισις ἐλέγχεται ὑπὸ τῆς ὑπὸ τοῦ Ἱδρυτικοῦ Διατάγματος προβλεπομένης Ἐξελεγκτικῆς Ἐπιτροπῆς, ἀποτελουμένης ἐκ τοῦ Γεν. Δ)ντοῦ τῆς Γεν. Δ)νσεως Δημ. Λογιστικοῦ, δύο Δ)ντῶν τῆς αὐτῆς Γεν. Δ)νσεως, ἑνὸς Δ)ντοῦ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης Ἑλλάδος καὶ ἑνὸς Τμηματάρχου τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος. Ὁ ἔλεγχος διενεργεῖται οὐχὶ ἅμα τῇ λήξει ἑκάστου ἡμερολογιακοῦ ἔτους, ἀλλὰ καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν αὐτοῦ, διὰ τοῦ ὑπὸ τῆς ἄνω Ἐπιτροπῆς ἐξουσιοδοτηθέντος Δ)ντοῦ τῆς Γεν. Δ)νσεως Δημ. Λογιστικοῦ καὶ ἐκτείνεται πρὸς πᾶσαν οἰκονομικὴν ἐκδήλωσιν». Ἐάν, κύριοι, δὲν ἔχωμεν ἐμπιστοσύνην εἰς τὰ πρόσωπα αὐτά, διὰ νὰ διεξαγάγουν ἔλεγχον, τότε σημαίνει, ὅτι πρέπει νὰ διαλύσωμεν τὸ Βασίλειον.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Δούκας, ἔχει τὸν λόγον.

§87Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατὰ τὴν γνώμην μου ὑπάρχει θέμα προσωπικὸν καὶ πρέπει νὰ μοῦ δώσητε τὸν λόγον, διὰ νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν. Ὅταν προηγουμένως ὡμίλησα περὶ ἀτασθαλιῶν εἰς ὡρισμένον Ἵδρυμα, δὲν ἀνέφερον ἀνακριβείας, ἀλλὰ εἶχον ὑπ’ ὄψει μου καταδικαστικὰς ἀποφάσεις εἰς βάρος τοῦ Διευθυντοῦ τοῦ Ἱδρύματος αὐτοῦ.

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Διαμαντόπουλε, σᾶς ἐπαναλαμβάνω, ὅτι θέμα προσωπικὸν δὲν ὑπάρχει. Ἐὰν θέλητε νὰ ὁμιλήσητε, θὰ σᾶς ἐγγράψω καὶ θὰ ὁμιλήσητε μὲ τὴν σειράν σας.

§89Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Ὁ κ. Δούκας, τὸν ὁποῖον ἐκαλέσατε διὰ νὰ ὁμιλήσῃ εἶχεν ὁρισθῆ ὡς εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου. Παρητήθη, ὅμως, τοῦ ρόλου αὐτοῦ, διότι ἀνέλαβε τὴν ὑποστήριξιν τοῦ νομοσχεδίου ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Ἐν συνεχείᾳ ἐκλήθη παρ’ ὑμῶν ὁ εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας καὶ δύο ἀκόμη ὁμιληταί, οἱ ὁποῖοι καὶ ὡμίλησαν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου. Ἀφ’ ἧς στιγμῆς, συνεπῶς, ἀνῆλθεν ἐπὶ τοῦ βήματος καὶ ὡμίλησε, δὲν εἶναι δυνατὸν ὁ κ. συνάδελφος νὰ παίξῃ τὸν ρόλον εἰσηγητοῦ τῆς πλειοψηφίας καὶ νὰ κάμῃ εἰσήγησιν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου.

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μπριλλάκη, σεῖς εἶσθε παλαιὸς κοινοβουλευτικὸς καὶ ἔχετε μακρὰν θητείαν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Γνωρίζετε, ὅτι ἡ σειρὰ τῶν ὁμιλητῶν κρατεῖται καὶ ὁμιλοῦν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἐγγεγραμμένοι διὰ νὰ ὁμιλήσουν εἰς λόγον καὶ ἀντίλογον. Ὡμίλησαν ἤδη τρεῖς ἐκ τῶν ἀντιλεγόντων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ συνεπῶς, πρέπει νὰ δοθῇ καὶ ὁ λόγος εἰς τὴν Συμπολίτευσιν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ὁ κ. Δούκας εὑρίσκεται ἐπὶ τοῦ βήματος καὶ θὰ ὁμιλήσῃ, παρακαλῶ δὲ νὰ μὴ διακόπτηται ὁ ρήτωρ.

§91Θ. ΔΟΥΚΑΣ. Κύριοι συνάδελφοι, μετὰ τὴν ἐμπεριστατωμένην εἰσήγησιν εἰς ἣν προέβη ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, δὲν νομίζω, ὅτι ἀπέμεινε πλέον εἰς ἐμὲ ἔργον, ἂν δὲ λαμβάνω τὸν λόγον, τοῦτο τὸ πράττω, διὰ νὰ δώσω μίαν ἀπάντησιν εἰς τὴν σαφῶς ἐχθρικὴν θέσιν, τὴν ὁποίαν ἔλαβον ἔναντι τοῦ θεσμοῦ τῆς προικὸς ὅλοι οἱ μέχρι τῆς στιγμῆς ὁμιληταὶ τῆς Ἑνώσεως τοῦ Κέντρου, ὡς θεσμοῦ, ὁ ἀξιότιμος, μάλιστα, κ. Ἀρχηγός, τῆς ὁποίας δὲν ἐδίστασεν εἰς μίαν μικράν του διακοπήν, νὰ χαρακτηρίσῃ τὸν θεσμὸν ὡς βάρβαρον, στιγματίζοντα τὸν πολιτισμὸν τοῦ ἐλευθέρου πολιτεύματός μας. Ὁ θεσμὸς τῆς προικὸς ἔχει ἀρχαιοτάτην τὴν προέλευσίν του, ἡ πρώτη δὲ αὐτοῦ ἐμφάνισις ἀναφέρεται εἰς τοὺς χρόνους τῆς Ὁμηρικῆς ἐποχῆς, τὴν πλήρη, ὅμως, ἐπικράτησίν του εὗρεν εἰς τὸ Ἀττικὸν Δίκαιον, δι’ αὐτοῦ δὲ ἐν συνεχείᾳ μετηνέχθη εἰς τὸ Ρωμαϊκὸν Δίκαιον καὶ ἴσχυσε καὶ παρ’ ἡμῖν ἐπὶ πολλοὺς αἰῶνας. Βεβαίως ὑπάρχουν οἱ ἀντιμαχόμενοι τὸν θεσμὸν καὶ οἱ ἐπικριταὶ τοῦ θεσμοῦ, ἡ κρατοῦσα, ὅμως, γνώμη ἀνταποκρινομένη εἰς τὴν συνείδησιν τοῦ Ἔθνους ἐπὶ τοῦ θέματος τοῦ θεσμοῦ τούτου, συνετάχθη μὲ τὴν ἄποψιν τῆς διατηρήσεως τοῦ θεσμοῦ. Ἀπόδειξιν πλήρη τούτου ἀποτελοῦν αἱ εἰς τὸν ἰσχύοντα ἀστικὸν κώδικα τῆς χώρας μας ὑφιστάμεναι θεταὶ διατάξεις, δι’ ὧν ρυθμίζεται τὸ θέμα τῆς προικὸς καὶ αἵτινες οὐδὲν ἄλλο ἀποτελοῦν, εἰ μὴ ἔκφρασιν τῆς θελήσεως τοῦ λαοῦ μας, ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου τούτου. Πρόσθετον ἄλλωστε ἀπόδειξιν τοῦ γεγονότος τούτου ἀποτελεῖ τὸ μέγα ἐνδιαφέρον ὅπερ ἐκδηλώνει ὁ λαός μας διὰ τὴν ἀπόκτησιν ἑνὸς βιβλιαρίου προικοδοτήσεως ἐκ τῶν διανεμομένων ὑπὸ τῆς Βασιλικῆς Προνοίας, ἀπόδειξιν ζῶσαν καὶ κατὰ τρόπον κραυγαλέον ὑπενθυμίζουσαν, ὅτι ὁ θεσμὸς ζῇ εἰσέτι εἰς τὴν συνείδησιν τοῦ λαοῦ παρὰ τὰ ἀντιθέτως ὑποστηριζόμενα. Ἔχει, κατὰ συνέπειαν, καὶ νομικὴν καὶ κοινωνικὴν θεμελίωσιν ὁ θεσμὸς τῆς προικὸς καὶ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως ταύτης θεωρῶ ἐντελῶς ἀπαράδεκτα, τὰ ὑπὸ τῶν ὁμιλητῶν τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ὑποστηριχθέντα, ἰδιαιτέρως δὲ τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ἀρχηγοῦ αὐτῆς, διότι ὁ θεσμὸς τῆς προικὸς ἀποτελεῖ τὴν στιγμὴν αὐτήν, ἰσχῦον δίκαιον τῆς πατρίδος μας καί, ὡς ἐκ τούτου, δὲν εἶναι ἐπιτρεπτὸν νὰ χαρακτηρίζηται τοῦτο δίκαιον προσβάλλον τὸν πολιτισμόν μας, προᾶγον τὴν σωματεμπορίαν καὶ καθιστῶν τὴν γυναῖκα δούλην τοῦ ἀνδρός. Τὸ ἀντίθετον, ἴσως, νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστηριχθῇ, διότι ἡ μετὰ προικὸς ἐρχομένη εἰς γάμον γυναῖκα, αἰσθάνεται ἀνετώτερον εἰς τήν, οἰκογενειακὴν ζωὴν καὶ εἰς τὴν ἔναντι τοῦ συζύγου της θέσιν, ὡς εἰσφέρουσα καὶ αὐτὴ διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν οἰκογενειακῶν βαρῶν. Ἡ οὐσία, ὅμως, τοῦ ὑπὸ συζήτησιν θέματος, κ. συνάδελφοι, δὲν νομίζω, ὅτι εὑρίσκεται οὔτε εἰς τὴν νομικὴν θεμελίωσιν τοῦ θεσμοῦ τῆς προικός, οὔτε εἰς τὴν κοινωνικὴν αὐτοῦ θεμελίωσιν, πολὺ δὲ περισσότερον δὲν εὑρίσκεται αὕτη εἰς τὴν μορφὴν τῆς παροχῆς καὶ εἰς τὸ ὕψος αὐτῆς. Ἡ οὐσία τοῦ θέματος, τοῦ συγκεκριμένου, δηλαδή, τῆς προικοδοτήσεως τῆς Βασιλόπαιδος Σοφίας ὑπὸ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἐπὶ τῷ εὐτυχεῖ γεγονότι τῆς προσεχοῦς τελέσεως τῶν γάμων της, εἰς ἄλλους λόγους, λόγους πολὺ σοβαρωτέρους καὶ περισσότερον σπουδαιοτέρους δέον νὰ ἀναζητηθῇ. Ἡ οὐσία τοῦ θέματος εὑρίσκεται, κατὰ τὴν ἰδικήν μου γνώμην, εἰς τὰς καρδίας καὶ τὰς ψυχὰς τῶν Ἑλλήνων, εἰς τὰ αἰσθήματα τοῦ λαοῦ μας, τὰ ὁποῖα συνθέτουν τὴν Ἐθνικὴν ψυχήν. Ἐκεῖ εἰς τὴν ἐθνικὴν ψυχήν, ὀφείλομεν νὰ στρέψωμεν τὴν προσοχήν μας, διότι ἐκεῖ θὰ ἴδωμεν ὅτι ἡ κυβερνητικὴ πρότασις περὶ συστάσεως προικὸς ὑπὲρ τῆς πρώτης θυγατρὸς τῶν Βασιλέων μας, εὑρίσκει ἀνταπόκρισιν εὐπρόσδεκτον καὶ πρόθυμον. Δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ ἀντίρρησις, ὅτι τὰ αἰσθήματα, μὲ τὰ ὁποῖα περιβάλλει ὁ λαός μας τὴν Βασιλικὴν Οἰκογένειαν, εἶναι αἰσθήματα ἀγάπης καὶ ἀφοσιώσεως. Τὰ αἰσθήματα αὐτὰ δὲν ἐπλάσθησαν ἐκ τοῦ μὴ ὄντος, ἐσφυρηλατήθησαν καὶ ἐκαλλιεργήθησαν καὶ ἐστερεώθησαν κατὰ τὴν πρόσφατον ἱστορίαν τοῦ Ἔθνους. Αἱ δοκιμασίαι, αἱ πρόσφατοι τοῦ Ἔθνους μας, οἱ κίνδυνοι ποὺ ἠπείλησαν τὸν καθιερωμένον τρόπον τῆς ἐλευθέρας ζωῆς τοῦ λαοῦ μας καὶ ὁ ρόλος, τὸν ὁποῖον διεδραμάτισεν ὁ Βασιλικὸς Οἶκος εἰς τὴν διατήρησιν καὶ διαφύλαξιν αὐτοῦ τοῦ καθιερωμένου τρόπου τῆς ἐλευθέρας μας ζωῆς, ὑπῆρξαν οἱ παράγοντες καὶ οἱ δημιουργοὶ τῶν αἰσθημάτων ἀγάπης καὶ ἀφοσιώσεως, μὲ τὰ ὁποῖα περιβάλλει ὁ λαός μας τὴν Βασιλικὴν Οἰκογένειαν. Σήμερον εἶναι καθολικὴ ἡ πεποίθησις, καὶ δὲν φρονῶ, ὅτι θὰ ἀκουσθῇ ἀντίρρησις, ὅτι ἡ ὕπαρξις τοῦ Βασιλικοῦ Οἴκου, ἀποτελεῖ τὴν ἐγγύησιν, ὅτι ὁ καθιερωμένος τρόπος τῆς ἐλευθέρας μας ζωῆς, δὲν διατρέχει κίνδυνον. Καὶ μόνη αὕτη ἡ διαπίστωσις ἐπέβαλε νὰ μὴ ἐπιχειρηθῇ οἱαδήποτε συζήτησις ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς προικοδοτήσεως τῆς Βασιλόπαιδος Σοφίας, διότι, ἐπὶ τέλους, ἡ προικοδότησις ἀποτελεῖ συμμετοχὴν τοῦ λαοῦ μας εἰς τὴν χαρὰν τῆς Βασιλικῆς Οἰκογενείας ἐπὶ τῷ εὐτυχεῖ γεγονότι τῶν γάμων της. Ἐν τούτοις, ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῆς προτάσεως περὶ προικοδοτήσεως, μὲ ἐκτίμησιν τοῦ θέματος στενόκαρδον καὶ στενόψυχον, διὰ νὰ μὴ εἴπω, δὲν ἐπιθυμῶ νὰ εἴπω μικρόψυχον, ἐπεχειρήθη ἐκ τοῦ πλαγίου καὶ οὐχὶ εὐθέως συζήτησις, ἡ ὁποία ἐξ ἀντικειμένου τοὐλάχιστον, δίδει τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ἐπιχειρεῖται δι’ αὐτῆς νὰ προκληθῇ μία διαταραχὴ εἰς τὰ αἰσθήματα ἀγάπης καὶ ἀφοσιώσεως, μὲ τὰ ὁποῖα ὁ λαός μας περιβάλλει τὴν Βασιλικὴν Οἰκογένειαν. Δίδεται, δηλαδή, διὰ τῆς συζητήσεως ἡ ἐντύπωσις, ὅτι ἐπιχειρεῖται νὰ ἀπομακρυνθῇ ὅσον εἶναι τοῦτο δυνατὸν σήμερον ὁ λαός μας ἀπὸ τὴν Βασιλικὴν Οἰκογένειαν. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι τοῦτο δὲν εἶναι καὶ τόσον εὔκολον, διότι οἱ Βασιλεῖς μας εὑρίσκοντο πλησίον τοῦ Λαοῦ καὶ περὶ τούτου ἔχομεν καθημερινὰς ἀποδείξεις, ἀπὸ τὴν προθυμίαν μὲ τὴν ὁποίαν ἀπευθύνεται ὁ Λαός μας καὶ εἰς τὴν Βασίλισσαν καὶ εἰς τὰς Πριγκιπίσσας. Οὐδόλως, κατὰ συνέπειαν, θὰ ἔπρεπε νὰ συσχετισθῇ τὸ θέμα τῆς προικοδοτήσεως τῆς Βασιλόπαιδος Σοφίας μὲ τὰς θεωρητικὰς διαστάσεις τῶν θεωρητικῶς ἀντιγνωμούντων, ὅσον ἀφορᾷ τὴν διατήρησιν ἢ τὴν κατάργησιν τοῦ θεσμοῦ, διότι καὶ ἂν ποτὲ ἡ Πολιτεία ἀποφασίσῃ νὰ καταργήσῃ τὸν θεσμόν, δὲν νομίζω, ὅτι ἡ κατάργησις ἔδει νὰ ἄρξηται ἀπὸ τῆς Βασιλόπαιδος. Τέλος, ἐπειδὴ ἐλέχθη ὅτι πρόκειται περὶ θεσμοῦ ἀναχρονιστικοῦ, ἐπιθυμῶ νὰ πληροφορήσω τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ὅτι καὶ εἰς πλεῖστα Εὐρωπαϊκὰ Κράτη ἰσχύει ὁ θεσμός, ὡς π.χ. εἰς τὴν Γαλλίαν, τὴν Αὐστρίαν, τὴν Ἱσπανίαν κλπ. Ὑπεστηρίχθη, ὅμως, ὑπὸ τῶν ὁμιλητῶν τοῦ Κέντρου, ἀντὶ προικὸς ἔδει, ὡς καὶ εἰς τὸ παρελθόν, νὰ δοθῇ συμβολικῶς ἕνα ποσὸν ὡς γαμήλιον δῶρον. Καὶ ὡς πρὸς τὸ σημεῖον τοῦτο, ἡ ἐπιχειρηματολογία του εἶναι ἀβάσιμος, διότι καθόσον γνωρίζω καὶ κατὰ τὴν τέλεσιν τῶν γάμων τῆς Πριγκηπίσσης Εἰρήνης ἐν ἔτει 1939, διὰ τοῦ Α.Ν. 223 προὶξ συνεστήθη καὶ κατὰ τὴν τέλεσιν τῶν γάμων τῆς Πριγκηπίσσης Αἰκατερίνης ἐν ἔτει 1947 διὰ Ν. Δ. 1817 προὶξ συνεστήθη. Δὲν βλέπω, λοιπόν, τὸν λόγον, διατὶ σήμερον θὰ ἔδει νὰ ἀκολουθήσωμεν ἀντίθετον τακτικήν, ὅταν μάλιστα τὸ Δίκαιον τῆς πατρίδος μας, τὸ ἰσχῦον Δίκαιον, περιλαμβάνῃ διατάξεις ρυθμιζούσας τὸ θέμα τῆς προικός. Ἡ περαιτέρω ἐπὶ τοῦ θέματος συζήτησις, εἰς οὐδὲν ἄλλο συντελεῖ, εἰμὴ εἰς τὸ νὰ προσθέτῃ ἓν ἀκόμη σύνθημα στρεφόμενον κατὰ τοῦ πολιτεύματός μας, εἰς τὰ τόσα ἄλλα συνθήματα, τὰ ὁποῖα κατὰ τρόπον πληθωρικὸν τὸν τελευταῖον καιρὸν κατέκλυσαν τὸν Ἑλληνικὸν χῶρον. Διὰ τῶν συνθημάτων, ὅμως, αὐτῶν, μόνον τὰς θέσεις τῶν ἐπιθυμούντων τὴν ἀλλαγὴν τοῦ καθιερωμένου τρόπου τῆς ζωῆς μας βοηθοῦμεν. Ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι μαχόμεθα διὰ τὴν διατήρησιν αὐτοῦ τοῦ τρόπου τῆς ζωῆς μας, ἡ ὁποία ἄλλωστε ἀποτελεῖ καὶ τὸ ὁρόσημον καὶ τὸ διαχωριστικὸν ὅριον ἀπὸ ἐκείνους ποὺ ἐπιθυμοῦν τὴν ἀλλαγήν, θεωροῦμεν ἐντελῶς ἀδικαιολόγητον τὴν προκληθεῖσαν συζήτησιν, ὑφ’ οἱανδήποτε πρόφασιν καὶ ἂν ἐπιχειρῆται νὰ καλυφθῇ. (Χειροκροτήματα).

§92ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Παπαδημητρίου, ἔχει τὸν λόγον.

§93Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριοι βουλευταί, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, περαίνων τὸν λόγον του, ἐδήλωσεν, ὅτι δὲν ἀποδέχεται τὸν ἀντίλογον μὲ τὴν Ἀριστεράν. Γνωρίζει ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι ὁ ἀντίλογος τῆς Ἀριστερᾶς, εἶναι πάντοτε ἀντίλογος οὐσίας, ὁ ὁποῖος κατατείνει εἰς τὴν προστασίαν τῶν συμφερόντων τοῦ λαοῦ καὶ διὰ τὸν λόγον αὐτὸν ἐπιδιώκει νὰ τὸν ἀποφύγῃ. Ἐδήλωσεν, ὅμως, ὅτι ἀποδέχεται τὸν ἀντίλογον μὲ τὴν Κεντρῴαν Ἀντιπολίτευσιν εἰς τὸ συγκεκριμένον θέμα, καὶ τοῦτο διότι αὐτή, μὲ τὴν ἀποψινήν της ἐμφάνισιν, δὲν ἐδικαίωσε τὰς προσδοκίας τοῦ λαοῦ, ὁ ὁποῖος τὴν ἀνέμενε μαχητικωτέραν. Ἀλλὰ ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν ἀποδέχεται τὸν ἀντίλογον μὲ τὴν Ἀριστεράν, χαίρω, διότι θὰ τὸν ὑποστῇ ἀπὸ ἐμὲ καὶ μάλιστα παρὰ τὴν θέλησίν του. Ὁ κ. Ὑπουργός, εἰσηγούμενος τὸ νομοσχέδιον καὶ ἀντιλαμβανόμενος ὅτι εὑρίσκεται ἐν ἀμύνῃ, ἐθεώρησεν, ὅτι ὁ καλύτερος τρόπος διὰ νὰ ἀντεπεξέλθῃ εἰς τὸν ἀγῶνα, ἦτο ἡ ἀντεπίθεσις. Δι’ αὐτό, ἀντὶ νὰ ἀποσύρῃ τὸ νομοσχέδιον, ἔθεσε θέμα καλύψεως τοῦ παθητικοῦ, ὅπως ἰσχυρίζεται, τοῦ Βασιλικοῦ Κτήματος Τατοΐου καὶ αὐξήσεως τῆς Βασιλικῆς χορηγίας. Ἡ μέθοδος ἐνθυμίζει τὴν ἱστορίαν ἑνὸς Σουλτάνου, ὁ ὁποῖος πληροφορηθεὶς τὴν ἀγανάκτησιν τῶν ὑπηκόων του, διότι ἐπέβαλε βαρύτατον φόρον, διέταξε τὸν διπλασιασμὸν τοῦ φόρου. Δὲν γνωρίζω τὴν τύχην του, ἀλλὰ πιστεύω, ὅτι δὲν θὰ ὑπῆρξε καλή. Εἶναι ἀπαράδεκτος πρόκλησις τὸ νὰ ἀνοίγῃ ἡ Κυβέρνησις τὸ θησαυροφυλάκιον τοῦ λαοῦ καὶ νὰ συνιστᾷ προῖκα ὑπὲρ τοῦ Δὸν Χουὰν Κάρλος, τὴν ἰδίαν δὲ στιγμήν, διὰ τοῦ ἰδίου Ὑπουργοῦ, νὰ δηλώνῃ, ὅτι δὲν δύναται νὰ ἀντιμετωπίσῃ καθολικὴν ἢ μερικὴν ἀναπροσαρμογὴν τοῦ μισθολογίου τῶν δημοσίων καὶ ἰδιωτικῶν ἐργατῶν καὶ ὑπαλλήλων.

§94Ε. ΣΚΟΡΔΙΛΗΣ. Μήπως εἶσθε, τοὐλάχιστον, εἰς θέσιν νὰ μᾶς εἴπητε τὰς ἐκ τοῦ συμμοριτοπολέμου ζημίας;

§95Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἀποτελεῖ ἐξοργιστικὴν πρόκλησιν νὰ καλῆται νὰ εἰσφέρῃ διὰ τὴν προῖκα ὁ ὑπάλληλος μὲ τὸ μέσον ἡμερομίσθιον τῶν 46 δραχμῶν καὶ ὁ συνταξιοῦχος τῶν 20 δραχμῶν ἡμερησίως, ὅπως, ἐπίσης, εἶναι πρόκλησις νὰ ζητοῦμεν ἀπὸ τὸν ἀγρότην, μὲ τὸ ἡμερήσιον εἰσόδημα τῶν 10 δραχμῶν, νὰ εἰσφέρῃ καὶ αὐτός, διὰ τὴν προῖκα τῆς Βασιλόπαιδος, καθὼς καὶ ἀπὸ τὸν ἄνεργον, ὁ ὁποῖος ἐξαναγκάζεται νὰ ἐγκαταλείπῃ τὴν πατρίδα του, διὰ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ δρᾶμα τῆς οἰκογενείας του. Εἶναι, ἐπαναλαμβάνω, ἐξοργιστικῶς προκλητικόν, ὅλοι αὐτοὶ οἱ πτωχοὶ νὰ καλοῦνται νὰ καταβάλουν προῖκα ὑπὲρ τῆς Βασιλόπαιδος Σοφίας, ἡ ὁποία δὲν ἐγνώρισε, παρὰ μόνον τὴν ἄνεσιν καὶ τὸν πλοῦτον δαπάναις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, καὶ μάλιστα καθ’ ὃν χρόνον χιλιάδες κορίτσια τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὄχι μόνον στεροῦνται καὶ τῆς ἐλαχίστης προικός, ἀλλ’ ἀκόμη καὶ αὐτοῦ τοῦ ἐπιουσίου καὶ κατοικοῦν εἰς τρώγλας. Τὸ Κόμμα τῆς Ε.Δ.Α., ὡς ἔπραξε καὶ εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Ἐπιτροπήν, ἐπαναλαμβάνει καὶ τώρα τὴν δήλωσιν, ὅτι κηρύσσεται ἐναντίον τῆς συστάσεως προικὸς ὑπὲρ τῆς Βασιλόπαιδος Σοφίας καὶ διὰ λόγους οἰκονομικοὺς καὶ διὰ λόγους κοινωνικούς, ἀλλὰ καὶ διὰ λόγους πολιτικούς. Κατὰ τὸν Ἑλληνικὸν νόμον, κύριοι βουλευταί, ὑπόχρεοι πρὸς σύστασιν προικὸς εἶναι οἱ γονεῖς τῆς προικιζομένης καὶ αὐτοί, μάλιστα, ὑπὸ τὸν ὅρον, ὅτι δύνανται νὰ πράξουν τοῦτο καὶ δὲν κινδυνεύει ἐξ αὐτοῦ ἡ ἰδία αὐτῶν διατροφή. Τὸ Ἑλληνικὸν Σύνταγμα δὲν ἔχει καθιερώσει ἰδιαίτερα προνόμια ὑπὲρ τῶν τέκνων τῶν Βασιλέων. Τοὐναντίον, κατὰ τὸν συνταγματολόγον Κυριακόπουλον, οἱ Βασιλεῖς καὶ οἱ Βασιλόπαιδες εἶναι ὑπήκοοι τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους καὶ ὑπόκεινται εἰς τὴν Ἑλληνικὴν νομοθεσίαν. Συνεπῶς, ἡ προίκισις τῆς Βασιλόπαιδος Σοφίας εἶναι ἰδιωτικὴ ὑπόθεσις τῶν γονέων της καὶ οὐδεὶς λόγος συντρέχει νὰ ληφθῇ σήμερον ἰδιαιτέρα μέριμνα καὶ κατ’ ἐξαίρεσιν ἐν συγκρίσει μὲ ὅλα τὰ ἄλλα κορίτσια, εἴτε τοῦ Πρωθυπουργοῦ εἶναι, εἴτε Ὑπουργῶν, εἴτε ἐργατῶν, εἴτε ταχυδρομικῶν διανομέων. Οἱ προβαλλόμενοι εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν δικαιολογητικοὶ λόγοι, μόνον ὡς φαιδροὶ δύνανται νὰ χαρακτηρισθοῦν. Ὡς πρῶτος λόγος, ὁ ὁποῖος προβάλλεται εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν, εἶναι ἡ ἠθικὴ καὶ ἔμπρακτος συμμετοχὴ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ εἰς τὸ εὐτυχὲς γεγονὸς τῆς ἀποκαταστάσεως τῆς Βασιλόπαιδος Σοφίας. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, τότε μόνον θὰ ἦτο ἠθικὴ ἡ συμμετοχή, ἐὰν δὲν ἦτο νόμῳ ἐξηναγκασμένη ὅπως συμβαίνει ἐπὶ τοῦ προκειμένου. Βλέπομεν, ὅμως, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἐξαναγκάζεται νὰ συστήσῃ προῖκα, καὶ μάλιστα ἀπὸ Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία δὲν τυγχάνει καὶ τῆς ἐμπιστοσύνης του. Τὸ γεγονός, βεβαίως, τῆς ἀποκαταστάσεως τῆς Βασιλόπαιδος Σοφίας εἶναι εὐτυχὲς γεγονός, ἀλλὰ διὰ τὴν οἰκογένειάν της.

§96Α. ΦΩΣΤΗΡΙΔΗΣ. Μὲ ποιὸ δικαίωμα ὁμιλεῖτε διὰ λογαριασμὸν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ; Σεῖς, μόνον ἕνα μικρὸν τμῆμα αὐτοῦ ἐκπροσωπεῖτε.

§97Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Μὴ στενοχωρῆσθε ἀπὸ τώρα, κ. συνάδελφε. Θὰ ἀκούσητε καὶ ἄλλα. Θὰ ἔλεγα, μάλιστα, ὅτι εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, κἄθε ἄλλο, παρὰ εὐχαρίστησιν δημιουργεῖ τὸ γεγονὸς τῆς συνδέσεως τῆς Ἑλληνικῆς Βασιλικῆς οἰκογενείας μὲ τὸν κατ’ ἐπιλογὴν τῶν δημίων τοῦ Ἱσπανικοῦ λαοῦ, Δικτάτορος Φράνκο, διάδοχον τοῦ Ἱσπανικοῦ Θρόνου. Ὡς δεύτερον λόγον, ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις, ἐπικαλεῖται τὴν διεθνῆ προβολὴν τῆς ἐθνικῆς εὐαισθησίας, ἀπὸ τὴν ὁποίαν διαπνέεται τὸ Ἔθνος, ὅταν πρόκειται περὶ τοιούτων γεγονότων, ὡς ἡ σύστασις προικὸς ὑπὲρ τῆς Βασιλόπαιδος. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, ὄχι μόνον ὑπερήφανον διεθνῆ προβολὴν δὲν ἀποτελεῖ τὸ παρὸν σχέδιον Ν. Δ., ἀλλὰ τοὐναντίον, πνεῦμα ἀρχοντοχωριατιᾶς, διότι νομοθετικῶς ἐξηναγκαζομένη εὐαισθησία εἶναι, τοὐλάχιστον, ἀδιανόητος. Ἀλλὰ καὶ ὁ τρίτος λόγος, τὸν ὁποῖον ἐπικαλεῖται ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις, ἡ ὕπαρξις δηλονότι, ἀδιαλείπτου ἐθίμου, δὲν ἀνταποκρίνεται εἰς τὰ πράγματα. Τοὐναντίον, ἐκ τῶν ἱστορικῶν δεδομένων προκύπτουν τὰ ἀντίθετα. Ὅταν ἡ Κυβέρνησις Θ. Δεληγιάννη κατέθεσεν ὅμοιον νομοσχέδιον, περὶ συστάσεως προικὸς ὑπὲρ τῆς τότε Βασιλόπαιδος Μαρίας, ἐπηκολούθησαν θυελλώδεις συζητήσεις καὶ προεβλήθησαν ἀντιδράσεις πείθουσαι, ὅτι διαφορετικὴ εἶναι ἡ ἀντίληψις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ διὰ τὴν σύστασιν προικῶν ὑπὲρ τῶν Βασιλοπαίδων. Ἐκτὸς αὐτοῦ, ὑπάρχουν καὶ ἄλλα παραδείγματα, τὰ ὁποῖα θὰ ἠδύνατο ἡ Κυβέρνησις νὰ τὰ μελετήσῃ, ἐὰν ἤθελε. Ὄχι, λοιπόν, ἔθιμον δὲν ὑφίσταται διὰ τὴν σύστασιν προικὸς ὑπὲρ τῶν Βασιλοπαίδων, ἀλλὰ τοὐναντίον καὶ μόνη ἡ σκέψις αὐτή, προκαλεῖ τὴν ἀγανάκτησιν τοῦ Ἔθνους καὶ ἐξεγείρει κἄθε ὑγιᾷ συνείδησιν. Διὰ τὴν προῖκα ὑπὲρ τῶν Βασιλοπαίδων φροντίζουν μόνον αἱ Κυβερνήσεις, αἱ ὁποῖαι θέλουν νὰ ἐξασφαλίσουν τὴν εὔνοιαν τῶν Βασιλέων, ὅπως κάμνει καὶ ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, ἡ Κυβέρνησις δὲν φαίνεται συνεπὴς καὶ ὡς πρὸς τὴν παράδοσιν, τὴν ὁποίαν ἐπικαλεῖται, καὶ ὡς πρὸς τὸ ποσόν. Ἐνῷ διὰ τὴν Βασιλόπαιδα Ἀλεξάνδραν ἐδόθη προὶξ 400.000 δραχμῶν, δηλαδὴ 16.000 χρυσῶν λιρῶν, διὰ τὴν Βασιλόπαιδα Μαρίαν καὶ Ἑλένην ὁμοίως ἀπὸ 400.000 δραχμάς, ὅπερ ἀντιστοιχεῖ εἰς 16.000 χρυσᾶς λίρας· σήμερον συνιστᾶται ὡς προὶξ ποσὸν ἀντιστοιχοῦν εἰς 30.000 χρυσᾶς λίρας καὶ μάλιστα ὑπὸ τὰς σημερινὰς δυσκόλους οἰκονομικὰς συνθήκας. Ταὐτοχρόνως θὰ πρέπει νὰ σημειωθῇ, ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ Βασιλικὴ Οἰκογένεια εἶναι ἀπὸ τὰς πλουσιωτέρας Βασιλικὰς οἰκογενείας καὶ δύναται νὰ συστήσῃ προῖκα ὑπὲρ τῆς Βασιλόπαιδος Σοφίας, χωρὶς νὰ ἐπιβαρύνῃ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν.

§98Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἐπαναλαμβάνω τὴν δήλωσιν, ὅτι ὄχι θεωρεῖται μία ἀπὸ τὰς πλουσιωτέρας, θεωρεῖται καὶ εἶναι ἡ πτωχοτέρα ὁλοκλήρου τοῦ κόσμου.

§99Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Αὐτὰ τὰ πράγματα, κύριε Ὑπουργέ, εἶναι γνωστὰ εἰς ὅλους καὶ ἔρχονται νὰ σᾶς διαψεύσουν. Ἡ ἐφημερὶς «ΒΕΛΤΒΟΞ» τῆς Ἑλβετίας, ἔγραφε τὰ ἑξῆς, τὰ ὁποῖα τὴν 24.2.62 ἐδημοσίευσεν ἐν φωτοτυπίᾳ ἡ «Ἀθηναϊκή»: «Ὁ ἀσυνήθης πλοῦτος τῆς Βασιλικῆς Οἰκογενείας, ἡ περιουσία τῆς ὁποίας θεωρεῖται ὅτι εἶναι μία ἀπὸ τὰς μεγαλυτέρας ὅλων τῶν Μοναρχῶν τοῦ κόσμου, ὡς καὶ ἡ ποιά τις ἀδιαφορία τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ διὰ τοὺς ἀρραβῶνας τῆς Πριγκιπίσσης Σοφίας μὲ τὸν Ἱσπανὸν Ἰνφάντην, εἶναι οἱ δύο σπουδαιότεροι λόγοι, οἱ ὁποῖοι προεκάλεσαν τὰς πολιτικὰς συζητήσεις γύρω ἀπὸ τὸ θέμα τῆς προικοδοτήσεως».

§100Σ. ΘΕΟΤΟΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Αὐτὰ εἶναι τὰ παραμύθια τοῦ Ἄντερσεν.

§101Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἐπίσης, εἶναι γνωστὰ τὰ γραφέντα περὶ προικώων τῆς Βασιλόπαιδος ἐξ 125 τεμαχίων, διὰ τὴν μεταφορὰν τῶν ὁποίων ἐχρειάσθησαν 3 καμιόνια εἰς τὸ Παρίσι, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἐντυπωσίασε τὴν διεθνῆ γνώμην. Ὁ παρᾶς, κύριε Ὑπουργέ, δὲν κρύβεται. Εἰπέτε ὅ,τι θέλετε, ἀλλὰ τὰ πράγματα σᾶς διαψεύδουν. Καὶ ἔρχεται μάλιστα τὸ νομοσχέδιον περὶ προικοδοτήσεως τῆς Βασιλόπαιδος Σοφίας, καθ’ ἣν στιγμὴν ἡ Κυβέρνησις ἐζήτησεν αἱματηρὰς οἰκονομίας ἀπὸ τοὺς πάντας, διὰ νὰ ἐπιτύχῃ ἡ σύνδεσις τῆς Ἑλλάδος μὲ τὴν Ε.Κ.Α. Ἀντὶ νὰ ἀρχίσουν αἱ οἰκονομίαι ἀπὸ τὴν Βασιλικὴν χορηγίαν, ἀπὸ τὴν βουλευτικὴν ἀποζημίωσιν, ὡς ἐπροτείναμεν ἡμεῖς καὶ ἀπὸ τὰς παχυλὰς ἄλλας ἀμοιβάς, ἐζητήθησαν οἰκονομίαι ἀπὸ τοὺς ἐργαζομένους, ἀπὸ τοὺς πτωχοὺς βιοπαλαιστάς. Καὶ ὡς ἐπιστέγασμα ὅλων αὐτῶν, ἦλθε καὶ τὸ νομοσχέδιον περὶ προικοδοτήσεως τῆς Βασιλόπαιδος Σοφίας. Κατὰ τὴν κατάθεσιν τοῦ Προϋπολογισμοῦ, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἐδήλωσεν, ὅτι δὲν ὑπάρχουν περιθώρια διὰ τὴν ἐξέτασιν τῶν αἰτημάτων τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ τῶν ἐργαζομένων γενικῶς. Ταὐτοχρόνως, ὅμως, ζητεῖ οἰκονομίας καὶ τὸν περιορισμὸν τοῦ εἰσοδήματος τοῦ ἐργάτου, τὸ ὁποῖον κατὰ μέσον ὅρον δὲν ὑπερβαίνει τὰς 46 δραχμὰς ἡμερησίως. Ἀντιλαμβάνεσθε, κύριοι βουλευταί, ἐὰν εἶναι δυνατὸν νὰ ζήσῃ μία οἰκογένεια μὲ 46 δραχμὰς τὴν ἡμέραν. Καθηλώνετε τὰς συντάξεις καὶ μειώνετε τὰ ἔσοδα τοῦ Ι.Κ.Α., μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ διευκολύνητε τὰς ἐξαγωγάς. Ὑπάρχει κατατεθειμένον νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου μειοῦνται τὰ ἔσοδα τοῦ Ι.Κ.Α. κατὰ 15 ἑκατομμύρια, πρὸς τὸν σκοπὸν τῆς διευκολύνσεως τῶν ἐξαγωγῶν. Ἡ Κυβέρνησις καταφεύγει εἰς τὸ κομπόδεμα τῆς λαϊκῆς ἀποταμιεύσεως, διὰ νὰ ζητήσῃ δάνειον 950.000.000, τὸ ὁποῖον θέλει νὰ χρησιμοποιήσῃ διὰ παραγωγικὰ ἔργα. Ἐκ παραλλήλου, ἡ Κυβέρνησις ἐνθαρρύνει τὴν μετανάστευσιν διὰ νὰ δώσῃ διέξοδον εἰς τὸ θέμα τῆς ἀνεργίας. Δεκάδες χιλιάδων νέων, ἰδίως ἐξ ἐπαρχιῶν, ἐνεγράφησαν διὰ νὰ μεταναστεύσουν καὶ συνεχῶς ἐγγράφονται, ἐνῷ ἡ Κυβέρνησις εἶναι ἀνίκανη νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ κῦμα τῶν ἀπολύσεων τῶν ἐργαζομένων ποὺ τελευταίως ἐνετάθη, ἐνῷ ἀφήνει τοὺς ἀνέργους χωρὶς ἐπιδόματα, ταὐτοχρόνως προβαίνει εἰς τὴν σύστασιν προικὸς πρὸς τὸν Δὸν Χουὰν Κάρλος. Ἡ δυστυχία καὶ ἡ ἀθλιότης τῶν λαϊκῶν τάξεων, ἔφθασεν εἰς τὸ ἀποκορύφωμά της. Αἱ λαϊκαὶ τάξεις ὑποφέρουν. Αἱ λαϊκαὶ συνοικίαι τοῦ Πειραιῶς, ἡ Κοκκινιά, ὁ Κορυδαλλός, τὰ Ταμπούρια, τὸ Μοσχᾶτον, ὁ Ἅγιος Ἰωάννης Ρέντης κλπ., ἔχουν τεραστίας ἀνάγκας καὶ ὅμως κανεὶς δὲν δίδει προσοχήν. Ὑπάρχουν λαϊκαὶ συνοικίαι χωρὶς νερό, φωτισμόν, ἀποχέτευσιν. Χωρὶς σχολεῖα. Συνοικίαι, αἱ ὁποῖαι πνίγονται ἀπὸ τὴν σκόνην καὶ τὰ σκουπίδια καὶ ὅμως δι’ ὅλα αὐτὰ δὲν ὑπάρχουν χρήματα. Ἐνῷ ὑπάρχουν χρήματα, ὅταν πρόκειται νὰ προικίσωμεν τὴν Βασιλόπαιδα Σοφίαν, τὴν ἀρχοντοποῦλα ποὺ ἔζησε μέσα εἰς τὰς ἀνέσεις καὶ τὴν χλιδήν. Αὐτό, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἀπαράδεκτον. Ἀνεξαρτήτως, ὅμως, ὅλων αὐτῶν, ἡ σύστασις προικὸς ἀποτελεῖ ἀναχρονιστικὸν θεσμόν. Σήμερον ἡ γυναῖκα ἐργάζεται καὶ μετέχει ἐξ ἴσου μὲ τὸν ἄνδρα εἰς τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν οἰκογενειακῶν βαρῶν. Ἐργάζεται ὡς ἐργάτρια, ὡς ὑπάλληλος, ὡς ἐπιστήμων. Ἐν τούτοις, ὁ θεσμὸς αὐτός, ἀντὶ νὰ καταργηθῇ, ἀναβιώνει. Ἐπὶ τέλους, κύριοι συνάδελφοι, ὁ ἀναχρονιστικὸς αὐτὸς θεσμός, ὁ ὁποῖος δημιουργεῖ καθημερινῶς δράματα, εἶναι καιρὸς νὰ καταργηθῇ. Ἰδοὺ τί γράφει, ἐν προκειμένῳ, ἡ σημερινὴ ἀπογευματινὴ ἐφημερὶς «Ἔθνος»: «Ἡ προὶξ ἀποτελεῖ θεσμόν, ποὺ πρέπει νὰ θεωρῆται παρῳχημένος διὰ τὴν ἐποχήν μας, ἀσχέτως πρὸς τὸ γεγονός, ὅτι ἐξακολουθεῖ νὰ ὑφίσταται εἰς τὴν πρᾶξιν. Ὁ λόγος, τὸν ὁποῖον ἐπικαλεῖται ὁ Ἀστικὸς Κῶδιξ — ὅτι δηλαδὴ «ἡ προὶξ συνιστᾶται πρὸς ἀνακούφισιν τῶν ἐκ τοῦ γάμου βαρῶν» — ἀνήκει, βεβαίως, εἰς τὸ παρελθὸν καὶ δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ἰσχύῃ καὶ σήμερον, μετατρέπων τὸν γάμον εἰς ἕνα εἶδος ταπεινῆς συναλλαγῆς, ὑποτιμητικῆς διὰ τὰς γυναῖκας, ποὺ ἀπέκτησαν πλέον πλήρη ἰσοτιμίαν πρὸς τοὺς ἄνδρας. Πρέπει, συνεπῶς, νὰ καταργηθῇ ἡ προὶξ — ἂν ὄχι νομοθετικῶς, πρᾶγμα, ποὺ θὰ ἦτο, βεβαίως, ἀδύνατον, τοὐλάχιστον διὰ τοῦ παραδείγματος. Οἱ γάμοι τῆς Πριγκηπίσσης Σοφίας μὲ τὸν πρίγκιπα Δὸν Χουὰν Κάρλος τῶν Ἀστουριῶν, παρέχουν τὴν εὐκαιρίαν ἑνὸς τοιούτου παραδείγματος. Ἡ Κυβέρνησις δύναται καὶ ὀφείλει νὰ χορηγήσῃ ἐξ ὀνόματος τοῦ Ἔθνους εἰς τὴν Πριγκήπισσαν δῶρον βαρύτιμον, ἔστω καὶ πολὺ μεγαλυτέρας ἀξίας ἀπὸ ἐκεῖνο ποὺ ἐδόθη εἰς τὴν Πριγκίπισσαν Αἰκατερίνην, ἀλλά, πάντως, δῶρον καὶ ὄχι προῖκα. Τοῦτο διὰ νὰ καταφανῇ, ὅτι δὲν ὑφίσταται ὑποχρέωσις διὰ τὴν σύστασιν προικός». Ὁ Τύπος, ἡ Κοινὴ Γνώμη, θέλουν κατάργησιν τῆς προικός. Παρίσταται, ἑπομένως, ὡς κοινωνικὴ ἀπαίτησις ἡ κατάργησις τοῦ ἀναχρονιστικοῦ αὐτοῦ θεσμοῦ. Τὴν ἀνάγκην τῆς καταργήσεως τοῦ ἀναχρονιστικοῦ αὐτοῦ θεσμοῦ τὴν ἐπεσήμανεν ἀπὸ ἑνὸς τετάρτου αἰῶνος ἡ Ἐπιτροπή, ἡ συσταθεῖσα διὰ τὴν σύνταξιν τοῦ Ἀστικοῦ Κώδικος. Ἡ Κυβέρνησις, ὅμως, Μεταξᾶ, ἐκφράζουσα τὴν ὀπισθοδρόμησιν, ἠγνόησε τὴν σύστασιν τῆς Ἐπιτροπῆς καὶ καθιέρωσε τὴν προῖκα. Φρονοῦμεν, ὅτι δημιουργεῖ μεγάλο κακὸν ἡ διενεργουμένη διανομὴ ὑπὸ μελῶν τῆς Βασιλικῆς Οἰκογενείας βιβλιαρίων καταθέσεων ἀπόρων κορασίδων. Φρονοῦμεν, ὅτι ἀντὶ νὰ προικοδοτοῦνται αἱ ἄποροι κορασίδες, προικοδοτεῖται ἡ Κτηματικὴ Τράπεζα.

§102Ε. ΣΚΟΡΔΙΛΗΣ. Μπορεῖτε νὰ μᾶς πῆτε, κύριε συνάδελφε, εἰς ποῖον ποσὸν φθάνει αὐτὸ τὸ χιλιόδραχμον μετὰ μίαν εἰκοσαετίαν; Πρέπει νὰ τὸ γνωρίζητε.

§103Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἐκεῖνο ποὺ γνωρίζω, κύριε συνάδελφε, εἶναι ὅτι ἡ Κτηματικὴ Τράπεζα δὲν ἐδέχθη νὰ ἐξασφαλίσῃ τὰ χρήματα αὐτὰ διὰ τῆς ρήτρας τοῦ δολλαρίου. Κατὰ συνέπειαν, δὲν μποροῦμε νὰ γνωρίζωμεν ἀπὸ σήμερον ποία θὰ εἶναι ἡ ἀξία τῆς δραχμῆς, ἔπειτα ἀπὸ 20 χρόνια. Σεῖς, μπορεῖτε νὰ μοῦ πῆτε, εἰς τί ποσὸν θὰ φθάσουν 1.000 δραχμαὶ μετὰ 20 χρόνια;

§104Ε. ΣΚΟΡΔΙΛΗΣ. Μάλιστα. Αἱ χίλιαι δραχμαὶ μετὰ μίαν 20ετίαν, θὰ φθάσουν εἰς 20.000 καὶ τὰ χρήματα αὐτά, σᾶς πληροφορῶ, ὅτι εἶναι ἐξησφαλισμένα μὲ ρήτραν δολλαρίου.

§105Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ὄχι, κύριε συνάδελφε, δὲν εἶναι ἐξησφαλισμένα. Ὅπως εἶναι γνωστόν, ὁ κ. Ἀρλιώτης εἶναι ὁ Διοικητὴς τῆς Κτηματικῆς Τραπέζης. Μετέχει εἰς τὴν Βασιλικὴν Πρόνοιαν, εἰς τὴν προικοδότησιν ἀπόρων κορασίδων, εἰς τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα κλπ.

§106Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Αὐτὸ σημαίνει, ὅτι ἐργάζεται πολύ.

§107Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Αὐτὸ σημαίνει, ὅτι ἐκμεταλλεύεται πολλούς.

§108Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ὄχι.

§109Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Καὶ κατὰ τρόπον, μάλιστα, ἀήθη.

§110Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Θὰ παρεκάλουν τοῦτο, κύριε συνάδελφε. Κρίνατε θεσμούς, κρίνατε ὡρισμένα, τὰ ὁποῖα γίνονται, ἀλλὰ μὴ φθάνητε εἰς αὐτὴν τὴν εὔκολον κατηγορίαν περὶ ἐκμεταλλεύσεως. Σᾶς βεβαιῶ, ὅτι ἡ εὔκολος αὐτὴ κατηγορία δὲν στηρίζεται ἐπὶ καμμιᾶς βάσεως.

§111Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Λέγεται ἔρανος καὶ ὅμως ἔχει μεταβληθῆ εἰς ἀναγκαστικὴν φορολογίαν. Ἀλλὰ πέραν αὐτῶν, γνωρίζομεν τὸν τρόπον τῆς χορηγήσεως τῶν δανείων. Ὁπότε θὰ πληροφορηθῆτε, ὅτι καὶ εἰς τὰ δάνεια ὑπάρχει εὔνοια. Γίνεται, ἑπομένως, μία ἐκμετάλλευσις τοῦ χρήματος.

§112Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Θὰ ἤθελα, νὰ σᾶς βεβαιώσω καὶ παρακαλῶ νὰ πιστεύσητε, ὅτι δὶς κατὰ τὸ διάστημα τοῦ παρελθόντος ἔτους παρεκάλεσα νὰ δοθοῦν εἰς ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἀπόλυτον ἀνάγκην δανείων 70–100 χιλιάδων δραχμῶν καὶ δὲν ἐδόθησαν, διότι δὲν ὑπάρχει θέμα εὐνοίας, ὑπάρχει θέμα σειρᾶς. Σᾶς βεβαιῶ καὶ θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ τὸ διαπιστώσητε ἐὰν μεταβῆτε εἰς τὴν Τράπεζαν καὶ ἐρωτήσητε τὸν ἁρμόδιον Διευθυντήν. Τί σημαίνει αὐτό; Ὅτι τὸ ἐνδιαφέρον εἶναι ἀνθρώπινον. Μὲ παρεκάλεσαν ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι εἶχον ἀπόλυτον ἀνάγκην 70 χιλιάδων δραχμῶν, μὲ παρεκάλεσαν νὰ ἐπέμβω. Νὰ ἐπέμβω πῶς; Ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τῆς διατυπώσεως μιᾶς παρακλήσεως. Ἐὰν ὑπῆρχεν αὐτὴ ἡ πολιτική, περὶ τῆς ὁποίας ὁμιλεῖτε, εἰς τὴν Τράπεζαν τὴν Κτηματικήν, δὲν θὰ ἔπρεπε τὸν Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ θελήσουν νὰ τὸν ἱκανοποιήσουν παρὰ τὴν σειράν; Μὴ ἐπιμένητε εἰς τὴν υἱοθέτησιν τῶν εὐκόλων φημῶν, αἱ ὁποῖαι κυκλοφοροῦν ἀνευθύνως.

§113Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριε Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, δὲν ἀποκλείω αὐτὰ ποὺ λέτε, ὅτι δὲν σᾶς ἐξυπηρέτησε. Προφανῶς, ὁ κ. Ἀρλιώτης δὲν θὰ ἤθελε νὰ γνωσθῇ, ὅτι ὑπάρχει εἰς τὴν Τράπεζαν εὐνοιοκρατία. Ἀσχέτως, ὅμως, τούτων, ὑπάρχουν ἐπίσημοι καταγγελίαι. Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἀπαράδεκτος ὁ παραπροϋπολογισμὸς καὶ ἡ κεντρώα Ἀντιπολίτευσις ἐξεδήλωσε τὴν ἐπιθυμίαν καταργήσεως τοῦ θεσμοῦ αὐτοῦ. Ὑπάρχει ἐπιβάρυνσις τοῦ λαοῦ καὶ ἐξαπάτησις τοῦ λαοῦ. Ἡ Κυβέρνησις ἰσχυρίζεται, ὅτι ἡ ἐπίθεσις περὶ προικὸς εἶναι σκόπιμος. Ἡ Ἀντιπολίτευσις καὶ ὁλόκληρος ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς δὲν ἔχει λόγους νὰ εἶναι εὐχαριστημένος, οὔτε ἀπὸ τὴν δρᾶσιν τῆς Αὐλῆς, οὔτε ἀπὸ τὴν Αὐλικὴν Κυβέρνησιν ποὺ διεξήγαγε τὰς ἐκλογὰς καὶ καταδικάζει τὴν σημερινὴν Αὐλόδουλον καὶ παράνομον Κυβέρνησιν. Ἐπίσης, φυσικὸν εἶναι, ἡ δυσαρέσκειά του νὰ ἐκτείνεται καὶ πρὸς ὅλους, ὅσοι εὐθύνονται διὰ τὴν ἀντιδημοκρατικὴν δρᾶσιν ὅλων τῶν ὡς ἄνω παραγόντων.

§114Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Παρακαλῶ ν’ ἀνακαλέσητε, ἐπικαλούμενοι προηγούμενον περιπτώσεων, τὰς ὁποίας ἐγὼ ὁ ἴδιος ἀνεκάλεσα. Δὲν θέλω δηλ. νὰ προσβάλω τὸν κύριον συνάδελφον, ἀπαιτῶν κἄτι, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχω πράξει ἀλλὰ δὲν νομίζω, ὅτι ὁ κύριος συνάδελφος ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ὀνομάζῃ δούλους οἱουδήποτε, ἔστω καὶ τοῦ Ἀνωτάτου Ἄρχοντος, τοὺς ἀπαρτίζοντας τὴν Κυβέρνησιν, ἢ οἱονδήποτε ἐν τῇ Βουλῇ ταύτῃ συνάδελφον.

§115Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἐὰν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως θίγηται ἀπὸ τὴν λέξιν αὐτήν, τὴν περιορίζω εἰς εὐνοουμένους τῆς Αὐλῆς. Πάντως, ὁ τύπος καθημερινῶς, γράφει πολὺ χειρότερα. Ἡ δυσαρέσκεια πρὸς τὴν Αὐλικὴν Κυβέρνησιν, ἡ εὐθύνη ὡρισμένων προσώπων διὰ τὴν ἀντιδημοκρατικήν των δρᾶσιν, ἡ εὐθύνη αὐτῶν διὰ τὸ ἐκλογικὸν πραξικόπημα, διὰ τὴν σπατάλην τοῦ δημοσίου χρήματος καὶ διὰ τὴν προῖκα, ἔδωσαν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν τὸ δικαίωμα νὰ λάβῃ στάσιν ἐναντίον τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου νόμου. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ὡμίλησε περὶ τοῦ ἐράνου Βορείων Ἐπαρχιῶν καὶ θὰ πρέπει νὰ λάβῃ ἀπάντησιν. Θὰ πρέπει νὰ λάβῃ ἀπάντησιν δι’ ἕνα ἰδιαίτερον ἀνακτορικὸν προϋπολογισμόν, ὅπως εἶναι ὁ Ἔρανος Βορείων Ἐπαρχιῶν. Εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅτι διὰ τὴν διαχείρισιν τῶν χρημάτων Βορείων Ἐπαρχιῶν ὑπάρχουν ἐγγυήσεις. Τὸ ἰσχῦον Δημόσιον Δίκαιον καὶ ἰδιαίτερα τὸ Σύνταγμα, καθορίζει τοὺς κανόνας διὰ τὴν εἴσπραξιν καὶ διάθεσιν τοῦ δημοσίου χρήματος καὶ τὸν ἔλεγχον τῶν κρατικῶν δαπανῶν. Ἐδῶ, ὅμως, διὰ τὰ Ἀνάκτορα, ὑπάρχει ἰδιαίτερος προϋπολογισμός, ποὺ τὸ 1959 ἀνήρχετο εἰς 179 ἑκατ. δραχμῶν καὶ διὰ τὸν ὁποῖον δὲν ὑπάρχει οὐδεὶς ἔλεγχος πῶς καὶ ποῦ δαπανῶνται τὰ τεράστια αὐτὰ ποσά. Συνεστήθη, βεβαίως, μία Ἐπιτροπὴ ἀπὸ 35 ἄτομα, ἐν συνεχεία ἡ Ἐπιτροπὴ αὐτὴ ἀνέθεσεν εἰς μίαν ἄλλην Ὑποεπιτροπὴν ἐκ 5 μελῶν. Καὶ αὐτὴ ἡ Ἐκτελεστικὴ Ἐπιτροπὴ ἀναθέτει, ἐπίσης νέον ἔλεγχον εἰς μίαν Ἐπιτροπὴν ἐκ δύο μελῶν. Καὶ νὰ ἴδητε τώρα τί ἁρμοδιότητες ἔχει αὐτὴ ἡ Ἐκτελεστικὴ Ἐπιτροπή: «Ἡ Ἐπιτροπὴ ἐλέγχει διὰ δύο τῶν μελῶν αὐτῆς ...... (ἀναγινώσκει)......». Δύο ἄνθρωποι οὐσιαστικῶς διαχειρίζονται αὐτὸ τὸ κολοσσιαῖον ποσόν. Ὅπως εἶπα προηγουμένως, διὰ τὸ 1959 ὑπάρχουν κἄτι στοιχεῖα. Εἶχεν 179.000.000 καὶ οὐσιαστικῶς δὲν ὑπόκεινται εἰς κανένα ἔλεγχον. Διότι ναὶ μὲν τὸ νομοσχέδιον προβλέπει μίαν Ἐπιτροπὴν ἐλέγχου, ἀλλὰ ἡ Ἐπιτροπὴ αὐτὴ τὶ ἐλέγχει, δὲν προβλέπεται, ποῖος τὴν συγκαλεῖ, πότε συγκαλεῖται κλπ. Εἶμαι βέβαιος, ὅτι οὐδέποτε θὰ ἔχῃ κληθῆ, ἀλλὰ αὐτὰ οὔτε εἰς τὴν δημοσιότητα ἔρχονται, οὔτε ἀπολογισμοὶ δημοσιεύονται, οὔτε στοιχεῖα ἐὰν ζητήσητε θὰ σᾶς δώσουν. Ὑπάρχει δηλαδὴ μία διάσπασις τοῦ ἑνιαίου προϋπολογισμοῦ. Ὑπάρχει μία διαχείρισις χρημάτων τοῦ Δημοσίου, χωρὶς κανένα ἀπολύτως ἔλεγχον. Καὶ πρόκειται περὶ πραγματικῆς φορολογίας. Βασικοὶ πόροι αὐτοῦ τοῦ παραπροϋπολογισμοῦ εἶναι ὁ φόρος ἐπὶ τῶν δημοσίων θεαμάτων, ὁ ὁποῖος τὸ 1959 εἶχεν ἀποδώσει 36 περίπου ἑκατομμύρια. Εἶναι οἱ δασμοὶ ἐπὶ τῶν εἰσαγομένων, οἱ ὁποῖοι ἀπέδωσαν 66 ἑκατομμύρια. Εἶναι ἡ φορολογία τῶν δύο σιγαρέττων, ἡ ὁποία ἀπέδωσεν 64 ἑκατομμύρια. Ὁ προϋπολογισμὸς αὐτός, δηλαδὴ ὁ μὴ ἐλεγχόμενος καὶ διαχειριζόμενος τελικῶς ἀπὸ δύο πρόσωπα, εἶναι ἀνώτερος τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου Βιομηχανίας, τὸ ὁποῖον ἔχει προϋπολογισμὸν 49.500.000, τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας, τὸ ὁποῖον ἔχει προϋπολογισμὸν 50.000.000, τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου Ναυτιλίας, τὸ ὁποῖον ἔχει προϋπολογισμὸν 81.000.000, τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου Προεδρίας Κυβερνήσεως, τὸ ὁποῖον ἔχει προϋπολογισμὸν 127.000.000, καὶ μόνον μὲ τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου Ἐξωτερικῶν εἶναι περίπου ὁ αὐτός, διότι καὶ αὐτὸ κατὰ σύμπτωσιν ἔχει 179 ἑκατομμύρια. Αὐτοὶ οἱ προϋπολογισμοὶ τῶν Ὑπουργείων, πέραν ὡρισμένων ποσῶν, τῶν μυστικῶν κονδυλίων, ὑπόκεινται εἰς ἔλεγχον, ἐπὶ ἐλέγχου καὶ εἶναι πολὺ μικρότεροι. Καὶ ὁ νόμος καὶ τὸ Σύνταγμα ἔχει διατάξεις, αἱ ὁποῖαι τείνουν νὰ κατασφαλίσουν τὰ συμφέροντα τοῦ φορολογουμένου Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἐδῶ ὑπάρχει ἀσυδοσία. Δὲν ὑπάρχει κανεὶς ἔλεγχος. Δὲν γνωρίζομεν τίποτε. Εἴμεθα νομοθετικὸν Σῶμα. Ἀπὸ τῆς στιγμῆς ποὺ ἐθεσπίσθησαν, κατὰ τὸν τρόπον ποὺ ἐθεσπίσθησαν, αὐτοὶ οἱ πόροι, ἔχομεν ἀποξενωθῆ παντὸς ἐλέγχου. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης. Βοοῦν οἱ πάντες ἐναντίον αὐτοῦ τοῦ ἐράνου. Ἐπεβλήθη διὰ μίαν ὡρισμένην διάρκειαν, ἐξακολουθεῖ ὅμως νὰ ὑφίσταται καὶ σήμερον ἔχει προκαλέσει τὴν ἀγανάκτησιν. Εἶναι προϋπολογισμὸς εἰς βάρος τῆς λαϊκῆς ψυχαγωγίας. Διότι ποῖος θὰ ὑπάγῃ εἰς τὸν κινηματογράφον; Εἶναι προϋπολογισμὸς εἰς βάρος τῆς καταναλώσεως τῶν σιγαρέττων, δηλαδὴ εἰς τελευταίαν ἀνάλυσιν, αὐτὸς ὁ προϋπολογισμὸς ἐπιβαρύνει τὸ κόστος τῆς ζωῆς. Καὶ ἐδῶ ὑπάρχει ἀνεξέλεγκτος ἄσκησις κοινωνικῆς πολιτικῆς, ἔργον καθαρῶς κρατικόν.

§116ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Αὐτὰ εἶναι εἰς τὸ θέμα, κύριε Πρόεδρε;

§117Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Τὸ ἔθεσε τὸ θέμα ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν. Ἔγινε πρότασις νὰ χρησιμοποιηθῇ ὁ πόρος τῶν δύο σιγαρέττων διὰ τὴν ἐξυγίανσιν τοῦ Ταμείου Ἀναπήρων καὶ Θυμάτων Πολέμου, ποὺ ἔχει κλονισθῆ καὶ τείνει νὰ καταρρεύσῃ καὶ ἀρνεῖσθε νὰ δώσητε αὐτὰ τὰ χρήματα διὰ τὰ θύματα πολέμου, τὰ ὁποῖα ἔχουν ἀνάγκην μιᾶς ἐνισχύσεως, ἑνὸς βοηθήματος. Ἔγινεν, ἐπίσης, πρότασις κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου, διὰ τὰς ἀγροτικὰς συντάξεις, ἕνα μέρος τοῦ ἐράνου αὐτοῦ νὰ ὠφελήσῃ τὸν ἀγροτικὸν πληθυσμὸν καὶ ἡ Κυβέρνησις ἐπιμόνως ἠρνήθη.

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Παπαδημητρίου, ἐπεκτείνεσθε πάρα πολύ.

§119Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Τελειώνω, κύριε Πρόεδρε. Κύριοι συνάδελφοι, ἐνῷ μὲ προηγούμενον νομοσχέδιον, μὲ τὸν Α. Ν. 843)1948, κατηργήθησαν οἱ ὑπὲρ τρίτων φόροι — τὸ ἄρθρον 2 κατήργησε καὶ τὸν δασμὸν 1% ὑπὲρ τοῦ Ἐράνου Βορείων Ἐπαρχιῶν — τὴν ἰδίαν στιγμὴν μὲ τὸ ἄρθρον 9 ἀποδίδεται τὸ ⅕ τῆς φορολογίας τοῦ ἄρθρου 4 ποὺ ἐπιβάλλει αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον. Ὡς εἶπα καὶ προηγουμένως, ὑπὲρ τοῦ Ἐράνου τῶν Ἐπαρχιῶν καταργεῖται ἀπὸ τὸ ἕνα μέρος ἡ φορολογία, ἀλλὰ ἐπιβάλλεται ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος νέα καὶ οὐσιαστικῶς παραμένει τὸ αὐτὸ ποσοστὸν φορολογίας, 1%. Ἔχετε ἀκούσει πῶς χρησιμοποιοῦνται αὐτὰ τὰ χρήματα; Κάποιος, λέγει, διέταξε καὶ ἐδόθησαν αὐτὰ τὰ χρήματα νὰ ἐπιπλωθῇ τὸ Μέγαρον Πλακεντίας, προκειμένου νὰ χρησιμοποιηθῇ ὡς κατοικία τοῦ Διαδόχου.

§120ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὸ εἶναι θέμα, τὸ ὁποῖον ἠμπορεῖ νὰ συζητηθῇ διὰ τοῦ ἐλέγχου. Δὲν εἶναι δυνατὸν ὑπὸ τὸ πρόσχημα τῆς ἀπαντήσεως εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν, νὰ ἐπεκτείνησθε.

§121Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἔθεσε τὸ θέμα ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, θὰ δοθῇ ἡ ἀπάντησις. Δὲν ὑπάρχει θέαμα, συζητεῖ ὁλόκληρος ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Ἀγωνίζονται ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας οἱ κινηματογραφισταί. Βλέπετε τὰς διαμαρτυρίας των. Καί, κ. Ὑπουργὲ τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅλη αὐτὴ ἡ βιομηχανία τηλεγραφημάτων, τὰ ὁποῖα σκοπίμως...

§122ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι ἐδῶ, ὁ κ. Ὑπουργός.

§123Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ὤφειλε νὰ μὴ φύγῃ. Ὑπάρχει κυβερνητικὸς ἐκπρόσωπος. Ὑπάρχει μία βιομηχανία τηλεγραφημάτων. Εἶναι γνωστόν, πὼς προκαλοῦνται αὐτὰ τὰ τηλεγραφήματα ὑπὲρ τοῦ ἐράνου τῆς Βασιλικῆς Προνοίας. Κανεὶς δὲν πρόκειται νὰ πεισθῇ ἀπὸ τὰ κατ’ ἐπιταγὴν τηλεγραφήματα. Ὤφειλεν ἡ Κυβέρνησις νὰ παρουσιάσῃ ἀπολογιστικὰ στοιχεῖα δι’ ὅλον τὸ χρονικὸν διάστημα εἰσπράξεως καὶ διαχειρίσεως αὐτῶν τῶν χρημάτων καὶ νὰ καταργηθῇ αὐτὸς ὁ παραπροϋπολογισμός, νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὰς ἐγγυήσεις τοῦ Συντάγματος, εἰς τὴν ἑνότητα τοῦ προϋπολογισμοῦ. Δὲν εἶναι δυνατὸν οἱ πάντες νὰ φορολογοῦν καὶ νὰ διαχειρίζωνται καὶ πολὺ περισσότερον δὲν εἶναι δυνατὸν καὶ δὲν ἐπιτρέπεται τὰ Ἀνάκτορα νὰ ὑπεισέρχωνται εἰς θέματα διακυβερνήσεως τῆς Χώρας. Πρόκειται περὶ θεμάτων, τὰ ὁποῖα ἀνήκουν εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὄχι τῶν Ἀνακτόρων. Ὁ λαός, κ. συνάδελφοι...

§124Δ. ΙΩΑΝΝΟΥ. Οὐδέποτε ἀνεμίχθησαν.

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Παπαδημητρίου, σᾶς παρακαλῶ, εἰσέλθετε εἰς τὸ θέμα.

§126Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Γυρίζομεν εἰς τὰς ἐπαρχίας, κύριοι συνάδελφοι, καὶ ὁ λαὸς εἶναι ἀγανακτισμένος ἀπὸ τὴν φορολογίαν. Ὁ λαὸς ἀξιοῖ διαχείρισιν ὑπὸ τὸ φῶς τοῦ ἡλίου καὶ ὄχι εἰς τὸ σκότος, ὅπως συμβαίνει σήμερον. Ὡς πρὸς τὸ συζητούμενον νομοσχέδιον, ἡμεῖς ζητοῦμε νὰ μὴ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον καὶ νὰ ἀποκατασταθῇ ἡ ὁμαλότης καὶ ἡ Δημοκρατία. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ζητεῖ νὰ εἰσέλθωμεν εἰς ὁμαλὸν πολιτικὸν βίον. Ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, εἶναι Κυβέρνησις βίας καὶ νοθείας καὶ ὡς ἐκ τούτου δὲν ἀντιπροσωπεύει τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Εἶναι ἀνάγκη, τέλος, νὰ χορηγηθῇ γενικὴ ἀμνηστία. Καὶ φυσικὸν πρῶτα πρέπει νὰ παραχωρήσῃ ἡ Κυβέρνησις τὴν θέσιν της εἰς μίαν Κυβέρνησιν κοινῆς ἐμπιστοσύνης, ἡ ὁποία ἀφοῦ ἀποκαταστήσῃ τὴν Δημοκρατίαν, νὰ διενεργήσῃ ἐκλογάς. Τὸ Δημοκρατικὸν πολίτευμα, δὲν θὰ δυνηθῇ νὰ ἐπιβιώσῃ, ἂν τὰ Ἀνάκτορα δὲν περιορισθοῦν εἰς τὴν ὑπὸ τοῦ Συντάγματος προβλεπομένην ἁρμοδιότητά των. Δὲν εἶναι μόνον ὁ Ἔρανος τῆς Βασιλικῆς Προνοίας, εἶναι καὶ τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα, τὸ ὁποῖον, ἐπίσης, ἐπεμβαίνει κατὰ ἀπαράδεκτον τρόπον εἰς τὰς κυβερνητικὰς ἁρμοδιότητας. Ἡ Κυβέρνησις εἶναι ὑπεύθυνος διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἔργων, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ προβλέπῃ εἰς τὸν προϋπολογισμὸν καὶ ὄχι τὸ Ἐθνικὸν Ἵδρυμα. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἔχει τὸν δημόσιον προϋπολογισμόν, φορολογεῖται καὶ βάσει τῶν φόρων αὐτῶν καλύπτονται αἱ ἀνάγκαι του. Δὲν ὑπάρχει, ἑπομένως, κανένας λόγος ἀναμίξεως τῆς Βασιλικῆς Προνοίας καὶ τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος εἰς ἔργα προνοίας ἢ ἄλλα ἔργα. Δὲν πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀποξενοῦται κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον τῶν ἁρμοδιοτήτων της. Κατόπιν ὅλων αὐτῶν, καλοῦμεν τὴν Κυβέρνησιν νὰ συναισθανθῇ τὰς εὐθύνας της καὶ νὰ ἀποσύρῃ τὸ νομοσχέδιον. Ἡμεῖς δὲν συμφωνοῦμεν οὔτε διὰ τὰ 9.000.000, ἀλλὰ οὔτε διὰ μίαν δεκάραν. Αἱ οἰκογένειαι τοῦ ζεύγους εἶναι τόσον πλούσιαι, ὥστε δύνανται νὰ καταστήσουν εὐτυχὲς τὸ ζεῦγος. Ἡμεῖς ζητοῦμε νὰ συναισθανθοῦν τὰς συνθήκας ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρίσκονται χιλιάδες ζεύγη πτωχῶν Ἑλλήνων, τὰ ὁποῖα στεροῦνται καὶ τῶν μέσων διὰ νὰ τελέσουν τοὺς γάμους των καὶ ἑνὸς ἀκόμη δωματίου διὰ νὰ μείνουν. Ἂς μᾶς ἀφήσουν, ἑπομένως, ἡσύχους καὶ αὐτοὶ καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ ἂς μὴ προκαλοῦν μὲ τοιαῦτα θέματα τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Θὰ καταψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον καὶ καλοῦμε πάντας νὰ κάμουν τὸ καθῆκόν των. Μὴ αὐταπατᾶσθε δέ, ὅσοι θὰ ψηφίσητε τὸ νομοσχέδιον, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς θὰ σᾶς τὸ συγχωρήσῃ, ὅταν ὑποφέρῃ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο, τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Γʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Καμβύσης).

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ἰντζές, ἔχει τὸν λόγον.

§128Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ, ἐπιτρέπετε;

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ Προεδρεῖον σᾶς δίδει τὸν λόγον. Ἀλλὰ ἐπὶ τοῦ βήματος εἶναι ὁ κ. Ἰντζές.

§130Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Εἰς πάντα συνάδελφον ἐπιτρέπω πᾶσαν διακοπήν.

§131Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Διὰ πολλοστὴν φορὰν ἐπιθυμῶ νὰ φέρω ἐνώπιον τοῦ Σώματος, τὸ θέμα τῆς ἀποδόσεως εἰς τὰ Πρακτικὰ αὐτῶν, τὰ ὁποῖα λέγομεν ἐδῶ. Προσεπάθησα καὶ πάλιν νὰ διορθώσω τὰ ὅσα μοῦ ἔδωσαν οἱ ταχυγράφοι, ἀπὸ τὴν σημερινήν μου ὁμιλίαν. Λυποῦμαι, ἀλλὰ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ δηλώσω κατηγορηματικῶς, ὅτι δὲν διορθώνονται καὶ δὲν ἀποδίδουν τὰ ὅσα εἶπον. Δημιουργεῖται τὸ ἑξῆς πρόβλημα — καὶ λυποῦμαι διότι δὲν εἶναι ἐδῶ ὁ κ. Ροδόπουλος. Ἔχει καθιερωθῆ εἰς τὴν Βουλὴν ἡ ἀρχὴ τῆς εὐνοίας. Φαίνεται κατὰ διαδοχὴν καταργεῖται τὸ πρᾶγμα μέχρις ἐδῶ. Πρέπει νὰ πάῃ κανεὶς εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τοῦ Σώματος, διὰ νὰ τὸν παρακαλέσῃ νὰ ἀναγράψουν τὰ πρακτικὰ αὐτά, τὰ ὁποῖα εἶπεν. Ἐγὼ προσωπικῶς κάμνω διὰ πολλοστὴν φορὰν τὴν δήλωσιν: Δὲν προτίθεμαι νὰ τὸ πράξω. Τί πρέπει νὰ συμβῇ; Ἐάν, κύριε Πρόεδρε, ἡ Ὑπηρεσία τοῦ Σώματος δὲν εἶχε τὴν δυνατότητα, βοηθουμένη ἔστω ἀπὸ τοὺς στενογράφους, νὰ ἀποδώσῃ αὐτά, τὰ ὁποῖα ἐδῶ λέγονται, τὸ πρᾶγμα θὰ τὸ ἠννόουν. Θὰ εὑρισκώμεθα ἐνώπιον ἀνωτέρας βίας. Ὅταν, ὅμως, φοβῆται ἡ Ὑπηρεσία νὰ πράξῃ τὸ καθῆκόν της, διότι δὲν θὰ ἔχῃ πάρει τὴν ἐντολὴν τοῦ κ. Ροδοπούλου, τότε πρέπει νὰ ὑποθέσω ἢ ὅτι ὁ κ. Ροδόπουλος ἐπιθυμεῖ δι’ αὐτῆς τῆς μεθόδου νὰ ἐπιβάλληται ἐδῶ μέσα ἢ ὅτι τὸ Προεδρεῖον τοῦ Σώματος δὲν ἐπιθυμεῖ νὰ ἀποδίδωνται αὐτά, τὰ ὁποῖα λέγονται. Διὰ πολλοστὴν φορὰν τὸ φέρω ἐνώπιον τοῦ Σώματος καὶ προκαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς, νὰ ἔλθῃ κἄποτε νὰ ἐξηγηθῇ μαζί μας.

§132ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὑπάρχει τοιοῦτον θέμα. Ὁρίστε, κύριε Ἰντζέ.

§133Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι γνωστὸν εἰς ὅλους, ὅτι ὁ θεσμὸς τῆς προικὸς εἶναι παρεπόμενον τῆς σχέσεως ποὺ λέγεται γάμος καὶ ἡ πορεία, ἑπομένως, αὐτῆς εἶναι ἀνάλογος πρὸς τὴν πορείαν τοῦ θεσμοῦ τοῦ γάμου. Τὴν ἰδίαν περιπέτειαν ποὺ ἔχει ὑποστῆ ὁ γάμος, τὴν ὑφίσταται καὶ ὁ θεσμὸς τῆς προικός. Τὰς διακυμάνσεις τοῦ θεσμοῦ τοῦ γάμου, τὰς ὑφίσταται καὶ ὁ θεσμὸς τῆς προικός. Εἰς τὸ Βυζαντινὸν Δίκαιον, ὁ Λέων ὁ Σοφός, εἰς τὴν 20ὴν Νεαράν, καθορίζει ποῖος εἶναι ὑπόχρεος συστάσεως προικός. «....(ἀναγινώσκει).....». Καὶ ὅλα τὰ μετέπειτα Δίκαια ἀκολουθοῦν τὸ παράδειγμα τοῦ Λέοντος τοῦ Σοφοῦ, μόνον εἰς τὸ ἰδικόν μας σχέδιον Ἀστικοῦ Κώδικος ἀναφέρεται «......... (ἀναγινώσκει) ........». Ὁ συντάκτης ἠθέλησε νὰ διαγράψῃ ἀπὸ τὸ Δίκαιον ποὺ διέπει πολιτισμένους Λαούς, τὴν λέξιν «προίξ». Πράγματι, ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ἑνώσεως Κέντρου εἶπεν, ὅτι ὁ θεσμὸς τῆς προικὸς προάγει τὴν σωματεμπορίαν. Πῶς εἶναι δυνατὸν ἡ Ἑλλὰς ποὺ ἀποτελεῖ τὴν κοιτίδα τοῦ πολιτισμοῦ καὶ ἔχει καθιερώσει τὴν ἰσότητα μεταξὺ τῶν φύλων, πῶς εἶναι λέγω δυνατὸν νὰ δεχθῇ τὴν ἐπαναφορὰν τοῦ ἀναχρονιστικοῦ αὐτοῦ θεσμοῦ; Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἔρχεται σήμερον ἡ Κυβέρνησις καὶ νὰ ζητῇ ἀπὸ τὴν Βουλὴν νὰ ψηφίσῃ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον μόνον τὸν Μεσαίωνα εἶναι δυνατὸν νὰ τιμήσῃ; Συνάδελφος τῆς δεξιᾶς, θέλων νὰ προασπίσῃ τὰ συμφέροντα τοῦ Βασιλέως καὶ τοῦ Στέμματος, διέκοψε τὸν κ. Παπαδημητρίου καὶ εἶπε διὰ τὴν προικοδότησιν τῶν ἀπόρων κορασίδων. Ἐὰν ἡ Βασίλισσα ἀγαπᾶ τὰ φτωχὰ κορίτσια, θὰ ἔπρεπε νὰ ἀγαπᾶ περισσότερον τὴν κοροῦλα της καὶ μόλις ἐγεννήθη θὰ ἔπρεπε νὰ τῆς ἔχῃ ἕνα βιβλιάριον καταθέσεως διὰ τὴν προῖκα της. Κύριοι βουλευταί, νομίζω, ὅτι τὸ θέμα ἐξηντλήθη. Θέλω νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ ὁποῖος ἔχει παράδοσιν οἰκογενειακὴν τοῦ δεσμοῦ του μὲ τὸ Βασιλικὸν περιβάλλον, καὶ ἴσως αὐτὸ ἦτο ἀτύχημα, διότι εἰς αὐτὸν ἔλαχεν ὁ κλῆρος νὰ καταθέσῃ τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον. Ὁ Ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν κ. Μαρκεζίνης, εἶπε πρὸ ἡμερῶν ὑπερηφάνως, ὅτι ἐγεννήθη βασιλόφρων. Ἐγὼ εἶμαι ὑπερήφανος, διότι κατάγομαι ἀπὸ οἰκογένειαν καθαρῶς δημοκρατικήν. Παρὰ ταῦτα, χάριν τῆς ὁμαλότητος καὶ τῆς ἠρεμίας καὶ διότι πειθαρχοῦμεν εἰς τὸ Κόμμα, τὸ ὁποῖον ἀνεγνώρισε τὸν θεσμόν, ὑπὸ τὸν ὅρον, ὅμως, ὅτι ὁ Βασιλεὺς θὰ βασιλεύῃ καὶ δὲν θὰ κυβερνᾶ. Ὑπάρχουν, ὅμως, ἀποδείξεις, ὅτι οἱ Βασιλεῖς Κυβερνοῦν. Ὑπάρχουν ποικιλώνυμα εὐαγῆ ἱδρύματα, τὰ ὁποῖα εἰσπράττουν χρήματα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ ἡ διαχείρισις αὐτῶν γίνεται ἄνευ τῆς τηρήσεως τῆς διαδικασίας, τὴν ὁποίαν ἀπαιτεῖ ὁ νόμος περὶ Δημοσίου Λογιστικοῦ. Τὸ Σύνταγμα καθορίζει τὸν τρόπον τῆς διαχειρίσεως καὶ τοῦ ἐλέγχου τοῦ δημοσίου χρήματος καὶ ὅμως τὰ ἱδρύματα αὐτὰ ἐξαιροῦνται τοῦ ἐλέγχου αὐτοῦ. Ἐὰν ὑπάρχῃ τιμία διαχείρισις τοῦ δημοσίου χρήματος, διατὶ δὲν ὑπάγονται εἰς τὸν νόμον περὶ Δημοσίου Λογιστικοῦ καὶ δι’ αὐτὸ ἐντεῦθεν ἡ ἐντύπωσις καὶ ἡ δυσπιστία τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὡς πρὸς τὴν διαχείρισιν τῶν ἱδρυμάτων αὐτῶν. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς δυσφορεῖ, ἀλλὰ λόγῳ τῆς γεωγραφικῆς θέσεως, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται, σιωπᾶ. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς παρακολουθεῖ τὴν πολιτικὴν τῶν Ἀνακτόρων. Ἔχομεν ἀκόμη καὶ τὴν Ἐκκλησίαν, ἡ ὁποία λέγει «ὑπὲρ παντὸς τοῦ Παλατίου», δηλαδὴ καὶ τοῦ οἱουδήποτε σταυλάρχου. Εἶναι δυνατὸν νὰ θεωρῆται ἀνεύθυνος ὁ οἱοσδήποτε σταυλάρχης καὶ νὰ μὴ ἔχωμεν τὸ δικαίωμα ἡμεῖς νὰ τὸ κρίνωμεν; Κύριοι βουλευταί, σπανίως ἀπασχολῶ τὸ βῆμα. Εἶμαι ἐκπρόσωπος μιᾶς περιοχῆς παραμεθορίου, πτωχῆς καὶ νευραλγικῆς, ἀπὸ τὴν ὁποίαν λείπει τὸ σχολεῖον, λείπει τὸ θρανίον, λείπει τὸ νηπιαγωγεῖον, λείπει ὁ δάσκαλος. Εἰς 115 μαθητάς, ὑπάρχει ἕνας διδάσκαλος. Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, οἱ Τοῦρκοι, καὶ αὐτὸ ἀποτελεῖ καταισχύνην, εἰς 20 μαθητὰς ἔχουν ἕνα Διδάσκαλον. Αὐτὴ εἶναι ἡ σημερινὴ κατάστασις τῆς Παιδείας. Δὲν λέγω διὰ τοὺς Καθηγητὰς καὶ διὰ τὰς τρώγλας, εἰς τὰς ὁποίας στεγάζονται οἱ μαθηταί. Εἰς τὴν πόλιν τῶν Σερρῶν, οἱ μαθηταὶ στεγάζονται εἰς ἕνα πρωτόγονον καπνεργοστάσιον. Ὅταν αὐτὴ εἶναι ἡ κατάστασις τῆς Παιδείας καὶ εἶναι ἀκόμη χειροτέρα ἡ κατάστασις τῆς κοινωνικῆς προνοίας, διατὶ διασπᾶται καὶ διχάζεται ἡ πρόνοια; Καὶ ἡ Βασίλισσα ἔχει τὴν Βασιλικὴν Πρόνοιαν καὶ ὁ Ὑπουργὸς Κοινωνικῆς Προνοίας ἔχει τὴν Κρατικὴν Πρόνοιαν. Τὸ Κράτος εἶναι ὑπεύθυνον διὰ τὴν κοινωνικὴν πρόνοιαν. Οἱ Βασιλεῖς πρέπει νὰ περιορισθοῦν εἰς αὐτό, τὸ ὁποῖον ὁρίζει τὸ Σύνταγμα, νὰ βασιλεύουν. Εἰς τὴν πόλιν τῶν Σερρῶν ὑπάρχει σωφὲρ τῆς Κοινωνικῆς Προνοίας, ὁ ὁποῖος διασχίζει μὲ τὸ αὐτοκίνητόν του λεωφόρον, ἀπὸ τὴν ὁποίαν δὲν ἐπιτρέπεται ἡ κυκλοφορία. Νομίζω, ὅτι τὸ Κράτος πρέπει νὰ σοβαρευθῇ καὶ νὰ συγκεντρώσῃ ὅλας τὰς ἁρμοδιότητας, αἱ ὁποῖαι τοῦ ἀνήκουν. Ἐπανερχόμενος, λέγω, ὅτι πολιτεύομαι εἰς ἕνα Νομὸν κατ’ ἐξοχὴν νευραλγικόν, πτωχόν, δυστυχισμένον. Εἰς ἕνα Νομόν, ὅπου ἀκόμη ἐξακολουθοῦν νὰ ὑπάρχουν καπνίζοντα ἐρείπια, εἰς ἕνα Νομόν, ὅπου ὑπάρχουν τὰ ἴχνη τῆς πολλαπλοῦς κατοχῆς καὶ τοῦ ἐσωτερικοῦ σπαραγμοῦ. Ὀφείλει, λοιπόν, ἡ Κυβέρνησις, λέγω, ἀντὶ νὰ διαθέσῃ μὲ τόσην γενναιοφροσύνην τὸ ποσὸν τῶν 9 ἑκατομμυρίων δραχμῶν τῆς πριγκιπίσσης μας, ὀφείλει ἡ Κυβέρνησις νὰ ρίψῃ βάλσαμον παρηγοριᾶς εἰς τὴν ἀλγοῦσαν ψυχὴν τοῦ κοινωνικοῦ σώματος. Νοσεῖ βαθύτατα καὶ κατὰ τρόπον χρόνιον τὸ κοινωνικὸν σῶμα τῆς Ἑλλάδος. Ἂς μὴ ἀπατώμεθα ἀπὸ τοὺς διαφόρους ἐπαίνους τῶν διαφόρων τουριστῶν καὶ ξένων δημοσιογράφων, οἱ ὁποῖοι λέγουν ὅτι ὑπάρχει ἀνοδικὴ πορεία καὶ ὑπάρχει εὐτυχία καὶ ἄνοδος. Ἕνας δὲ συνάδελφος τοῦ κ. Θεοτόκη, πρὸ ἡμερῶν εἰς τὸ συνέδριον τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων τῶν Σερρῶν, ἐτόλμησε νὰ εἴπῃ, ὅτι ὁ σημερινὸς Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ὁ ἀναμορφωτὴς καὶ δημιουργὸς τῆς νεωτέρας Ἑλλάδος. Ὁποία πλαστογράφησις τῆς ἱστορίας καὶ ὁποία κακοποίησις τῶν προσωπικοτήτων τῆς Ἑλλάδος.

§134ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποῖος τὸ εἶπεν αὐτό;

§135Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Ὁ κ. Μανέντης. Ὁλόφωτον λάμπει εἰς τὴν ἱστορίαν τῆς Ἑλλάδος τὸ ὄνομα τοῦ κ. Καραμανλῆ. Ἡ Ἑλλάς, πέραν ὡς πέραν ἀνασκάπτεται καὶ πέραν ὡς πέραν διατρυποῦται. Ἴσως νὰ σκάπτεται, ἀλλὰ κρύβεται ἕνα δρᾶμα ἀνείπωτον, διότι καὶ τὸ δρᾶμα τους δὲν μποροῦν νὰ ἐξομολογηθοῦν. Ὑπάρχει δὲ μία βασικὴ διαφορὰ μεταξὺ ἡμῶν, ὅταν κυβερνῶμεν καὶ ὑμῶν, ὅταν κυβερνᾶτε. Ὅτι τὴν εὔνοιαν τὴν ἔχετε ἄνωθεν καὶ ἔξωθεν καί, ἑπομένως, λαμπρὰ κάθεσθε εἰς τὸ σκαμνὶ τῆς ἐξουσίας.

§136Ν. ΖΑΡΝΤΙΝΙΔΗΣ. Ἐγὼ δὲν μπορῶ νὰ καταλάβω, ποῦ εἶναι τὸ ἔγκλημα τοῦ κ. Μανέντη.

§137Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Κύριε συνάδελφε ἐκ Θεσσαλονίκης, ἀφήσατε τοὺς εὐθηνοὺς ὕμνους.

§138Ν. ΖΑΡΝΤΙΝΙΔΗΣ. Εἴπατε, ὅτι δέχεσθε διακοπάς. Ἀνεφέρθητε εἰς τὸν Ὑπουργὸν Βορείου Ἑλλάδος, ὁ ὁποῖος εἰς ἕνα συνέδριον ἐξύμνησε τοὺς λόγους τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Ποῦ εἶναι τὸ ἔγκλημά του; Ἀνήκει εἰς τοὺς συνέδρους νὰ τὸν ἀποδοκιμάσουν ἢ ὄχι.

§139Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Ὄχι μόνον ἔγκλημα ἔκαμεν, ἀλλὰ σφάλμα...

§140Ν. ΖΑΡΝΤΙΝΙΔΗΣ. Διατὶ ἀνεμίξατε τὸ ὄνομα τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Βορείου Ἑλλάδος, ἀπόντος αὐτοῦ;

§141Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Κύριε συνάδελφε, μὲ ἐπρολάβατε. Ἀκριβῶς, ἡ νοοτροπία σας εἶναι, ὅταν κυβερνᾶτε νὰ ἐπιδιώκητε νὰ αὐξάνητε τὴν δυστυχίαν τοῦ λαοῦ καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλη μεριὰ νὰ δημιουργῆτε μὲ τὰς διαφόρους μεθόδους ποὺ σᾶς διακρίνουν κλῖμα εὔκρατον. Τελειώνων, κάμνω μίαν πρότασιν. Ἐπειδὴ ἡ πριγκιποποῦλα μας, ἡ χαριτωμένη θυγατέρα τῆς Βασιλίσσης Φρειδερίκης, εἶναι πάρα πολὺ πλουσία, πάρα πολὺ εὐτυχής, συνεδέθη μὲ ἕνα πανένδοξον μνηστῆρα τοῦ Ἱσπανικοῦ θρόνου, δὲν νομίζω ὅτι ἔχει ἀνάγκην τῆς ἐπαιτείας καὶ τοῦ περιφέρεσθαι δίσκου. Ἐάν, κύριε Ὑπουργέ, τραυματίζεται τὸ δημόσιον αἴσθημα διότι ὁ πτωχός, ὁ δυστυχής, ὁ συρόμενος Ἑλληνικὸς λαὸς μὴ τυχὸν καὶ ἀρνηθῶμεν προῖκαν εἰς τὴν πριγκιποποῦλα μας, σκεφθῆτε πόσα ἑκατομμύρια τραυματίζονται ἀπὸ τὴν γενναιοδωρίαν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τῆς Κυβερνήσεως ἔναντι μιᾶς θυγατρὸς τοῦ Βασιλέως. Ὑπάρχει, λοιπόν, μία λύσις καὶ ἐπικαλοῦμαι τὸν πατριωτισμόν σας, κύριοι συνάδελφοι. Δείξατε, κύριοι συνάδελφοι τῆς Δεξιᾶς, ὅτι δὲν εἶσθε λόχος συγκεκροτημένος πολεμικῆς συνθέσεως.

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ἰντζέ, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπευθύνεσθε πρὸς τοὺς συναδέλφους σας καὶ νὰ λέγητε, ὅτι εἶναι λόχος.

§143Ι. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. Λόχος εἶσθε σεῖς, ποὺ θὰ πᾶτε ὅλοι στὴν Κρήτη. (Θόρυβος–Κωδωνοκρουσίαι).

§144Κ. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΗΣ. Ἐλύσατε τὸ Κράτος.

§145Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Ἀποσυνεθέσατε τὸ Κράτος, τὸ ἐγελοιοποιήσατε, τὸ ἐταπεινώσατε καὶ διεθνῶς καὶ ἐσωτερικῶς, ὥστε ὅ,τι καὶ ἂν κάμωμεν ἡμεῖς θὰ ἀποβλέψωμεν εἰς τὴν προαγωγὴν τῆς ἀξιοπρεπείας τοῦ Κράτους.

§146Ι. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. Τὸ Κράτος τὸ ἀποσυνεθέσατε καὶ τὸ ἐγελοιοποιήσατε σεῖς μὲ τὰ κινήματά σας.

§147Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Σεῖς εἶσθε πολὺ νέος ἀκόμη, διὰ νὰ λέγητε αὐτὰ τὰ πράγματα.

§148Ι. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. Δὲν εἶναι ἄξιον βουλευτοῦ νὰ ἐπικαλῆται τὸ νεαρὸν τῆς ἡλικίας μου.

§149Ν. ΦΑΡΜΑΚΗΣ. Τόσον πολὺ σᾶς ἐνοχλοῦν οἱ νέοι ἄνθρωποι;

§150Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Σεῖς, ἐλέῳ Βασιλέως, ἐξελέγητε.

§151Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπ. Κοιν. Προνοίας). Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ διαψεύσω τὸν κ. Ἰντζέν. Ὁ κ. Φαρμάκης ἐξελέγη ἀπὸ τὸν λαὸν τῆς Αἰτωλοακαρνανίας.

§152Ν. ΖΑΡΝΤΙΝΙΔΗΣ. Νὰ ἀνακαλέσητε τὰ περὶ λόχου.

§153Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Ἄν νομίζητε, ὅτι δὲν εἶσθε λόχος, εὐχαρίστως.

§154ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ἰντζέ, σταματήσατε νὰ ἀποκαλῆτε τὴν Συμπολίτευσιν λόχον.

§155Ν. ΖΑΡΝΤΙΝΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. συνάδελφος πρέπει νὰ ἀνακαλέσῃ.

§156Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Ἄν τὸ ζητήσῃ ὁ κ. Πρόεδρος θὰ ἀνακαλέσω, ὄχι ἐπειδὴ τὸ θέλετε σεῖς.

§157Ν. ΖΑΡΝΤΙΝΙΔΗΣ. Ἢ θὰ ἀνακαλέσῃ ἢ νὰ μὴ συνεχίσῃ νὰ ὁμιλῇ.

§158Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Ἄν θέλῃ ὁ κ. Πρόεδρος θὰ ἀνακαλέσω.

§159Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Πέστε τους, ὅτι εἶναι Τάγμα.

§160ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ προκαλῆτε τρὶς τὴν Συμπολίτευσιν, ὅτι εἶναι λόχος.

§161Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Ἄν οἱ συνάδελφοι τῆς Συμπολιτεύσεως, νομίζουν, ὅτι ἀπὸ τὸν χαρακτηρισμὸν αὐτὸν ἐθίγησαν, τὸ ἐδήλωσα πανηγυρικῶς, δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν νὰ ἀνακαλέσω. Κύριε Ζαρντινίδη εἴμεθα παλληκάρια πάντοτε, καὶ ἡ ἀνάκλησις εἶναι παλληκαριά. Λοιπὸν κ. συνάδελφοι, τελειώνω μὲ μίαν πρότασιν: Ἀπὸ τὶς 31.000 χρυσὲς λίρες, τὶς ὁποῖες χαρίζει ἐκ πράξεως ἐλευθεριότητος ἡ γενναιόδωρος Κυβέρνησις τοῦ συμπολίτου μου κ. Καραμανλῆ, προτείνω οἱ 15.000 χρυσὲς λίρες νὰ δοθοῦν διὰ τὴν ἐπέκτασιν καὶ τὴν ἐνίσχυσιν τῶν ἀντικαρκινικῶν ἰνστιτούτων, εἰς τὰ ὁποῖα ἀγωνιζόμεθα ὡς βουλευταὶ τῶν ἐπαρχιῶν, διὰ νὰ βάλωμεν μέσα ἕνα οἰμώζοντα καρκινοπαθῆ καὶ δὲν ἠμποροῦμεν, ἢ μὴ μόνον μετὰ 15 καὶ 20 ἡμέρας. Τὶς ἄλλες 15.000 χρυσὲς λίρες νὰ τὶς δώσωμεν εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας κ. Κασιμάτην, ὁ ὁποῖος περὶ ἄλλα τυρβάζει νὰ προαχθοῦν τὰ σχολεῖα μας, νὰ διορισθοῦν διδάσκαλοι, νὰ κατασκευασθοῦν θρανία καὶ νὰ κτισθοῦν σχολεῖα καὶ ὄχι ὅπως εἶπον προηγουμένως νὰ στεγάζωνται τὰ ἀγροτόπαιδα μέσα σὲ τρῶγλες. Καὶ τὶς ἄλλες 1.000 χρυσὲς λίρες ἂς τὶς δώσῃ ἡ Κυβέρνησις, ὡς συμβολικὸν γαμήλιον δῶρον εἰς τὴν Βασίλισσαν, διὰ τὴν πριγκίπισσαν, μὲ τὴν πεποίθησιν, ὅτι θεῖον καὶ ἐθνικὸν καθῆκον ἐπιτελεῖ, ὅταν ἀφαιρεῖ τὶς 30.000 χρυσὲς λίρες ἀπὸ τὸν Δὸν Χουὰν καὶ τὶς διαθέτει ὑπὲρ τοῦ ἀναξιοπαθοῦντος Ἑλληνικοῦ λαοῦ.

§162ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς, ἔχει τὸν λόγον.

§163Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριοι βουλευταί, ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ἑνώσεως Κέντρου καθώρισε τὴν θέσιν τοῦ Κόμματος ἐπὶ τοῦ συζητουμένου θέματος καὶ ἐπὶ τῆς θέσεως αὐτῆς, νομίζω, ὅτι οὔτε παρερμηνεία εἶναι νοητὴ οὔτε περαιτέρω ἀνάπτυξις ἐκ μέρους μας χρειάζεται ἐπὶ τοῦ θέματος. Ἐν τούτοις ὅμως τὸ συζητούμενον νομοσχέδιον, ἡ ὅλη πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἡ ἀποψινὴ εἰσήγησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ἐπιβάλλουν μίαν ἀπάντησιν, μίαν κριτικὴν καὶ ἕνα ἔλεγχον, διότι νομίζω, ὅτι εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν ἡ Κυβέρνησις δὲν ἠκολούθησε τὴν πολιτικήν, ἡ ὁποία ἀπῃτεῖτο εἰς ἕνα λεπτότατον θέμα, ὅπως εἶναι τὸ συζητούμενον. Ἐπὶ ὅσων εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν σχετικῶς μὲ τὸ ποσοστὸν τῆς προικὸς ἐν σχέσει μὲ τὰ ἔσοδα τοῦ προϋπολογισμοῦ δὲν χρειάζεται συζήτησις, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἠθέλησε νὰ συγκρίνῃ ἀσύγκριτα πράγματα ἀστόχως. Ὁ λαὸς δὲν θὰ ἱκανοποιηθῇ καὶ μᾶλλον θὰ φαιδρυνθῇ μὲ τὴν δήλωσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι ἐκ τῆς γαμηλίου τελετῆς, ἡ ὁποία θὰ λάβῃ χώραν ἐδῶ, θὰ προκληθῇ μεγάλη τουριστικὴ κίνησις, ὥστε ὁ προϋπολογισμὸς νὰ εἰπράξῃ πολὺ περισσότερα, ἀπὸ ὅ,τι δίδει σήμερον ὡς προῖκα εἰς τὴν Βασιλόπαιδα. Νομίζω, ὅτι αὐτὰ δὲν εἶναι ἐπιχειρήματα ἄξια προσοχῆς, ὅταν συζητῆται ἕνα τόσον σοβαρὸν θέμα. Ἡ Κυβέρνησις πιστεύω, ὅτι ἐπίτηδες προεκάλεσεν ἀπὸ μακροῦ τὴν συζήτησιν εἰς τὸν Τύπον, διότι ἐνόμισεν, ὅτι θὰ παρασύρῃ τὴν Ἀντιπολίτευσιν εἰς συζήτησιν ὀξεῖαν, διὰ νὰ δημιουργήσῃ ζητήματα καὶ ἐμφανισθῇ ἡ Κυβέρνησις ὡς Ἡρακλῆς τοῦ Στέμματος. Εἶναι ἡ γραμμὴ αὐτὴ ἡ ἰδία ποὺ ἀκολουθεῖ ἡ Κυβέρνησις ἀπὸ τοῦ 1956. Εἶναι ἡ πολιτικὴ νὰ μονοπωλῇ τὴν εὔνοιαν τοῦ Στέμματος, νὰ ἀπομονώνῃ τὸ Στέμμα ἀπὸ τὸν ὑπόλοιπον πολιτικὸν κόσμον καὶ νὰ ἐμφανίζηται ὡς ἡ μόνη ὑποστηρίκτρια τοῦ Στέμματος καὶ τῆς καθεστηκυίας τάξεως. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἐπεθύμει νὰ παρασύρῃ τὸν λαὸν εἰς πανηγυρισμόν, διὰ τὸ εὐτυχὲς αὐτὸ γεγονός, ὤφειλε νὰ ἐπιβάλῃ εἰς τὸν λαὸν τὴν συναίσθησιν, ὅτι ἐφ’ ὅσον ἔχομεν τὸν θεσμὸν τῆς Βασιλευομένης Δημοκρατίας, ὀφείλει νὰ συμμετέχῃ οὗτος, εἰς ὅ,τι συμβαίνει, εὐτυχὲς ἢ ἀτυχὲς εἰς τὸν Ἀνώτατον Ἄρχοντα. Ἡ Κυβέρνησις ὅμως, ἐκράτησε μακρὰν τὸν λαόν. Ὅταν προσφάτως ὁ Βασιλεὺς ἑώρταζε δύο εὐτυχῆ γεγονότα, τὴν 60ὴν ἐπέτειον τῶν γενεθλίων του καὶ τοὺς ἀρραβῶνας τῆς Βασιλόπαιδος, ἡ Κυβέρνησις ἔκαμε τὸ πᾶν διὰ νὰ κρατήσῃ μακρὰν τὸν λαὸν ἀπὸ τὸν ἑορτασμὸν τοῦτον. Ἀπεμόνωσε τὸν Βασιλέα, διότι αὐτὴ εἶναι ἡ πολιτική της. Αὐτὰ τὰ ἔκαμε σκοπίμως ἡ Κυβέρνησις, διὰ νὰ ἐμφανίζηται ἐνώπιον τοῦ Ἀνωτάτου Ἄρχοντος, ὡς ἡ μόνη ἀπομένουσα πολιτικὴ δύναμις, ἡ ὁποία δύναται νὰ συγκρατήσῃ τὴν εὔρυθμον λειτουργίαν τοῦ Πολιτεύματος. Εἰς τὸ παρελθόν, ὅταν ἐπρόκειτο νὰ συζητηθοῦν τοιούτου εἴδους θέματα ἢ θέματα ἐθνικά, ὑπῆρχε μία Συνταγματικὴ Ἐπιτροπή, ἀποτελουμένη ἀπὸ Ἀρχηγοὺς τῶν Κομμάτων, πρώην Πρωθυπουργοὺς καὶ Ὑπουργοὺς τῶν Ἐξωτερικῶν, τῶν ὁποίων πάντοτε ἐζητεῖτο ἡ γνώμη παρὰ τῆς Κυβερνήσεως, διὰ τὴν ἐξεύρεσιν τῆς ὅσον τὸ δυνατὸν καλυτέρας λύσεως πρὸς ἀντιμετώπισιν τῶν ζητημάτων αὐτῶν. Ἡ Κυβέρνησις ἀπὸ ἐτῶν ἠχρήστευσε τὸν θεσμὸν αὐτόν. Δὲν καλεῖ τοὺς Ἀρχηγοὺς τῶν Κομμάτων καὶ τοὺς διατελέσαντας Πρωθυπουργούς, ἀλλὰ διαχειρίζεται μόνη τεράστια ἐθνικὰ ζητήματα μὲ τὰς γνωστὰς ἀποτυχίας ἐκθέτουσα διεθνῶς τὴν χώραν, ὡς ἄλλωστε συνέβη προσφάτως μὲ τὸ θέμα τὸ Γιουγκοσλαβικόν, μολονότι ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ τῆς εἶχεν ἐπιστηθῆ ἀπὸ ἐτῶν ἡ προσοχή. Καὶ ἤδη, καὶ εἰς τὸ λεπτὸν αὐτὸ ἀκόμη πρόβλημα τῆς προικοδοτήσεως τῆς Βασιλόπαιδος, πρόβλημα λεπτόν, ποὺ ἐξ αἰτίας του, δυνατὸν νὰ κριθῇ ἀκόμη καὶ ἡ τύχη τοῦ Πολιτεύματος εἰς στιγμὰς ποὺ χρειάζεται ἡ συμπαράστασις καὶ ἡ συνοχὴ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἡ Κυβέρνησις ἀδιστάκτως χειρίζεται τὸ ζήτημα αὐτὸ μὲ τὴν κρυφὴν σκέψιν νὰ ὠθήσῃ τὸν πολιτικὸν κόσμον τῆς χώρας καὶ τὸν λαὸν εἰς ἕνα διχασμόν, μὲ τὸν ἀπώτερον σκοπὸν νὰ κερδίσῃ τὴν διαιώνισιν τῆς παραμονῆς της εἰς τὴν ἐξουσίαν. Εἰς τὸ παρελθόν, πολιτικοὶ ἄνδρες τοῦ ἀναστήματος τῶν ἀειμνήστων Σοφούλη καὶ Πλαστήρα, διὰ νὰ μὴ ἀνατρέξω εἰς παλαιοτέραν ἀκόμη ἐποχὴν τοῦ Ἐθνάρχου Ἐλευθερίου Βενιζέλου, ὅταν ἐπρόκειτο νὰ λυθοῦν ἀνάλογα ἐθνικὰ ἢ λεπτὰ προβλήματα καὶ νὰ συζητηθοῦν ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, πάντοτε τὰ ἐχειρίζοντο κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε νὰ μὴ προκαλέσουν ὀξείας ἀντιδράσεις τῆς ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας καὶ τοῦ λαοῦ. Κύριοι βουλευταί, ἂς μὴ ἐθελοτυφλῶμεν. Ἡ Κυβέρνησις σκοπίμως ἔθεσε τὸ λεπτὸν αὐτὸ θέμα τῆς προικοδοτήσεως τῆς Βασιλόπαιδος, χωρὶς προηγουμένως νὰ καθοδηγήσῃ τὸν λαόν, μὲ ἀποτέλεσμα νὰ δημιουργήσῃ πικρίας εἰς αὐτὸν καὶ σκέψεις, αἵτινες ἠδύναντο νὰ ἀποτραποῦν. Καὶ ἂν μὲν ἐξ ἐπιπολαιότητος ὡδήγησε τὸν λαὸν εἰς τὰς πικρὰς αὐτὰς σκέψεις καὶ ἐντυπώσεις, ὀφείλει νὰ ἐπικριθῇ δριμύτατα. Καὶ ὀφείλει νὰ παραιτηθῇ. Ἐάν, πάλιν, ἐκ σκοπιμότητος προέβη εἰς τὰς ἐνεργείας αὐτάς, πρέπει νὰ γνωρίζῃ, ὅτι ἀπεκαλύφθησαν οἱ σκοποί της καὶ ὅτι διαπράττει ἐθνικὸν ἔγκλημα. Ἐὰν ἄλλως, ἐχειρίζετο τὸ ζήτημα ἡ Κυβέρνησις, θὰ ἦτο δυνατὸν εἰς τὸ εὐτυχὲς αὐτὸ γεγονὸς τοῦ Ἄνακτος νὰ εὑρεθῇ σύσσωμος παρὰ τὸ πλευρόν του καὶ ὁ πολιτικὸς κόσμος τῆς χώρας καὶ ὁ λαός, διότι εἴτε τὸ θέλομεν εἴτε δὲν τὸ θέλομεν, ὁ Ἀνώτατος Ἄρχων εἶναι ὁ Συνταγματικὸς Ἀρχηγὸς τοῦ Κράτους, ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Ἔθνους ποὺ δικαιοῦται μιᾶς λεπτῆς μεταχειρίσεως. Ἐν τούτοις, ἡ Κυβέρνησις ἀποβλέπουσα εἰς τὴν κομματικὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν συμφερόντων της, ὡδήγησε εἰς τὸν κακὸν τρόπον τῆς παρούσης συζητήσεως καὶ δι’ αὐτὸ τὴν κατηγοροῦμεν. Πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀντιληφθῇ, ὅτι εἰς τὸν τόπον αὐτὸν λειτουργεῖ Δημοκρατικὸν Πολίτευμα καὶ ὅτι εἰς τὰ Δημοκρατικὰ Πολιτεύματα αἱ Κυβερνήσεις διαδέχονται ἀλλήλας εἰς τὴν ἐξουσίαν. Τὴν ἐναλλαγὴν δὲ αὐτὴν τῶν Κυβερνήσεων, τὴν ἐπιβάλλει ὁ κυρίαρχος λαὸς δι’ ἐλευθέρων ἐκλογῶν. Καὶ πρέπει ἀκόμη ν’ ἀντιληφθῇ, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν βασιζομένη εἰς εὐνοίας νὰ ἐξακολουθήσῃ συνεχίζουσα τὴν παραμονήν της εἰς τὴν ἐξουσίαν. Ὁ λαός, ἀντελήφθη καὶ τοὺς σκοποὺς καὶ τὰς πράξεις τῆς Κυβερνήσεως καὶ συντόμως θὰ δώσῃ τὴν ἀπάντησιν. Εἴμεθα χώρα Δημοκρατική, ἔχομεν Σύνταγμα καὶ κατὰ τὸ ἄρθρον 32 τοῦ Συντάγματος, ὁ Βασιλεὺς εἶναι ὁ Ἀνώτατος Ἄρχων, Ἀρχηγὸς τοῦ Κράτους, ὁ Ἀρχηγὸς ὅλων τῶν πολιτῶν καὶ συνεπῶς δὲν δύναται νὰ μονοπωλῆται ἀπὸ καμμίαν παράταξιν. Ὁ Βασιλεὺς ἀντλεῖ τὴν δύναμίν Του ἀπὸ τὴν ἀγάπην τοῦ λαοῦ, ἀπὸ τὴν ὁποίαν, δυστυχῶς, μὲ τὰς πράξεις της, τὸν ἀπομακρύνει ἡ παροῦσα Κυβέρνησις, διότι ἀπέδειξεν, ὅτι οὐδεμία σημασίαν δίδει εἰς τὸ ἄρθρον 32 τοῦ Συντάγματος καὶ θέλει τὸν Ἀνώτατον Ἄρχοντα Ἀρχηγὸν τοῦ Κόμματος καὶ ὄχι Ἀρχηγὸν τοῦ λαοῦ, Ἀρχηγὸν τοῦ Ἔθνους, ὡς ἐπιτάσσει τὸ ἄρθρον αὐτὸ τοῦ Συντάγματος. Κατὰ τὴν ἀποψινὴν συνεδρίασιν, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, εἶχε τὴν τόλμην νὰ ἀπευθύνῃ πρὸς ἡμᾶς παραινέσεις νὰ μὴ πληγώσωμεν τὴν Βασιλόπαιδα Σοφίαν. Τοῦ διέφυγεν, ὅμως, τὸ γεγονός, ὅτι καθ’ ὃν τρόπον ἐχειρίσθη ἡ Κυβέρνησις τὸ λεπτὸν αὐτὸ θέμα τῆς προικοδοτήσεως εἴτε τὸ θέλει, εἴτε ὄχι, ἡ Βασιλόπαις ἐπληγώθη ἐκ τῆς διεξαγομένης συζητήσεως καὶ ἡ εὐθύνη βαρύνει ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον τὴν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία ἐχειρίσθη μὲ ἐπιπολαιότητα τὸ λεπτότατον καὶ εὐαίσθητον αὐτὸ πρόβλημα, ὅπως διαχειρίζεται ὅλα τὰ ἐθνικὰ προβλήματα, εἰς τὰ ὁποῖα συνεχῶς ἀποτυγχάνει. Καὶ εἰς τὸ παρὸν πρόβλημα, λόγῳ τῆς ἀθλίας διαχειρίσεώς του ἀπέτυχε καὶ δι’ αὐτὸ τὴν κατηγοροῦμεν. (Χειροκροτήματα).

§164ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατετέθη εἰς τὸ Προεδρεῖον ἔνστασις ἐλλείψεως ἀπαρτίας ἔχουσα οὕτω: «Πρὸς τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς τῶν Ἑλλήνων Οἱ ὑπογεγραμμένοι βουλευταὶ ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρατηρήσωμεν, ὅτι ἡ Βουλὴ κατὰ τὴν παροῦσαν ὥραν συζητεῖ ἄνευ ὑπάρξεως ἀπαρτίας καὶ τούτῳ τῷ λόγῳ ὑποβάλλομεν τὴν σχετικὴν ἐκ τοῦ ἄρθρου 14 τοῦ κανονισμοῦ τῶν ἐργασιῶν τοῦ Σώματος ἔνστασιν ἀπαρτίας καὶ αἰτούμεθα τὴν λύσιν τῆς συνεδριάσεως. Μετὰ τιμῆς Οἱ ἐνιστάμενοι βουλευταὶ Ν. Τσόχας, Ν. Ἰντζὲς, Α. Φωτήλας, Μ. Σβώλου, Κ. Χιωτάκης, Τ. Τσαρουχᾶς, Α. Γιάννου, Ε. Σακελλάρης, Α. Μπριλλάκης, Γ. Λαμπράκης, Ε. Ἀρβανιτάκις, Κ. Μητσοτάκης, Χ. Βασματζίδης, Δ. Κίνιας, Ν. Μαλλιάκας κ.λ.π.».

§165Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ παρεκάλουν νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν, διότι εἶναι προφανές, ὅτι δὲν ἔχομεν τὴν ἀπαιτουμένην ἀπαρτίαν. Τὸ νομοσχέδιον εἶναι εἶναι σοβαρώτατον καὶ μολονότι οἱ βουλευταὶ τῆς Ἀντιποτεύσεως εἶναι παρόντες, οἱ Κυβερνητικοὶ βουλευταὶ ἀπουσιάζουν.

§166ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μητσοτάκη, δὲν ἔχετε δίκαιον, ὑπάρχουν ἀρκετοὶ κυβερνητικοὶ βουλευταί, ἄλλοι δὲ εὑρίσκονται εἰς τοὺς διαδρόμους καὶ τὸ καφενεῖον. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἐφ’ ὅσον ὑπεβλήθη μία πρότασις ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἀναγνώσω τὸν κατάλογον, διὰ νὰ διαπιστωθῇ ἐὰν πράγματι δὲν ὑπάρχῃ ἀπαρτία.

§167Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπ. Κοιν. Προνοίας). Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. συνάδελφος, παλαιὸς καὶ διακεκριμένος κοινοβουλευτικὸς ἀνήρ, θὰ γνωρίζῃ, νομίζω, ὅτι συζητουμένου νομοσχεδίου δὲν ὑποβάλλεται ἔνστασις ἀπαρτίας.

§168Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ Κυβέρνησις εἰσήγαγεν ἕνα σοβαρώτατον νομοθέτημα καὶ ἡ Κυβερνητικὴ πλειοψηφία ψηφίζει τὸ νομοθέτημα αὐτὸ ὑπὸ ἰδίαν της εὐθύνην. Ἀπόδειξιν τῆς σοβαρότητος τοῦ νομοσχεδίου ἀπέδειξεν ἡ παρουσία τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως κατὰ τὴν ἀποψινὴν συνεδρίασιν, ὁ ὁποῖος ἐλαχίστας ἴσως φορὰς κάμνει τὴν τιμὴν εἰς τὴν Βουλὴν νὰ παρίσταται εἰς τὰς συνεδριάσεις. Τουλάχιστον ἂς παρίστανται οἱ Κυβερνητικοὶ βουλευταὶ κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ σοβαρωτάτου αὐτοῦ νομοσχεδίου.

§169ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προχωροῦμεν εἰς τὴν ἀνάγνωσιν τοῦ καταλόγου. Παρακαλῶ, ὅπως προσέλθουν, διὰ τὴν ἀνάγνωσιν τοῦ καταλόγου οἱ βουλευταὶ κ.κ. Κ. Τρικούπης καὶ Α. Φωτήλας. (Προσελθόντων τῶν ἀνωτέρω ἄρχεται ἡ ἀνάγνωσις τοῦ καταλόγου).

(Περατωθείσης τῆς ψηφοφορίας, διεπιστώθη ἡ παρουσία 98 βουλευτῶν).

§170ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διαπιστωθείσης τῆς μὴ ὑπάρξεως ἀπαρτίας, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ λύσω τὴν συνεδρίασιν. Λύεται ἡ συνεδρίασις, διὰ σήμερον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ., μὲ ἀντικείμενον Ἡμερησίας Διατάξεως, Νομοθετικὴν Ἐργασίαν. (Ὥρα 0.30′ π.μ.)