1962.02.15

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 33η

Πέμπτη 15 Φεβρουαρίου 1962

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 7.10′ μ.μ.).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Ι. Βαρβιτσιώτης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Ι. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ παρεκάλουν νὰ δώσω μερικὰς φραστικὰς διορθώσεις διὰ νὰ περιληφθῶσιν εἰς τὰ πρακτικά.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως, ὡς διορθώθησαν. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Φιλιππίδης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§5Α. ΦΙΛΙΠΠΙΔΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ βουλευτὴς κ. Χ. Βασματζίδης, καταθέτει πρότασιν νόμου «περὶ δασμολογικῆς, φορολογικῆς κλπ. ἀπαλλαγῆς τῶν ὑγρῶν καυσίμων καὶ τῶν μηχανημάτων, ἐργαλείων, ἀνταλλακτικῶν, ἐλαστικῶν κλπ. τῶν προοριζομένων διὰ τὴν διευκόλυνσιν καὶ ἀνάπτυξιν τῆς μηχανοκινήσεως τῆς Ἑλληνικῆς γεωργίας». Ὁ βουλευτὴς κ. Ν. Ἔξαρχος καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως τῆς παρ. 3 τοῦ ἄρθρου 14 τοῦ νόμου 4053)1960 «περὶ ὀργανώσεως τοῦ ἀντιφυματικοῦ ἀγῶνος». Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Σ. Κωστόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Ἀρτοποιῶν ὑπαίθρου Μεσσηνίας, αἰτουμένου συνταξιοδότησιν τῶν ἀρτοποιῶν ὑπαίθρου, ἐγκατεστημένων εἰς πόλεις κάτω τῶν 3000 κατοίκων. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Σ. Κωστόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Κ. Τσαγκαροπούλου, Δ. Μυλωνᾶ κλπ., κουρέων Γαργαλιάνων, διαμαρτυρομένων κατὰ ἀποφάσεων τῆς Τ.Δ.Ε. τοῦ Ὑποκαταστήματος Κυπαρισσίας, βάσει τῶν ὁποίων ἐχαρακτηρίσθησαν ὡς ἐργοδόται. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Σ. Κωστόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου Ἀρτοποιῶν Καλαμάτας, αἰτουμένου ψήφισιν τῆς πράξεως Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ὑπ’ ἀριθ. 249)1958, περὶ κατοχυρώσεως τῶν ἐπαρχιωτῶν ἀρτοποιῶν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Κ. Ράλλης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Ἐπαγγελματιῶν ὁδηγῶν ἰδιοκτητῶν ἐπιβατικῶν αὐτοκινήτων Ι.Χ. (πειρατικῶν), αἰτουμένου ἄμεσον χορήγησιν ἀναστολῆς τῶν χρεῶν των πρὸς Δημόσιον, τῶν προερχομένων ἐκ τελῶν κυκλοφορίας τῶν παλαιῶν Αὐτοκινήτων τῶν μελῶν του. Ὁ βουλευτὴς Εὐβοίας κ. Μ. Στεφανίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Συνταξιούχων Ι.Κ.Α., διαμαρτυρομένης διὰ μελετωμένην μείωσιν τῶν ἐργοδοτικῶν εἰσφορῶν πρὸς Ι.Κ.Α.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Συνεχίζεται ἡ αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς Συμφωνίας τῆς συνιστώσης σύνδεσιν μεταξὺ τῆς Ἑλλάδος καὶ τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος καὶ ρυθμίσεως ζητημάτων τινῶν σχετικῶν πρὸς τὴν ἐφαρμογὴν αὐτῆς». Κύριοι βουλευταί, εἰς τὴν σειρὰν διὰ νὰ ὁμιλήσουν πρῶτοι, εἶναι οἱ κ.κ. Α. Μπαλτατζῆς καὶ Γ. Ἀθανασιάδης–Νόβας, ἀλλὰ ἐπειδὴ ἔχουν σύσκεψιν, παρακαλῶ νὰ μὴ διαγραφοῦν, ἀλλὰ νὰ δώσωμεν τὴν σειρὰν εἰς τὸν τρίτον ἐγγεγραμμένον, τὸν κ. Φ. Ζαΐμην. Ἐπίσης, παρακαλῶ, ἀπόψε νὰ ἐργασθῶμεν ἐντατικῶς, διότι εἶναι ἡ 11η ἢ 12η Συνεδρίασις, καὶ νομίζω, ὅτι τὸ θέμα ἐξηντλήθη. Ὁ κ. Φ. Ζαΐμης, ἔχει τὸν λόγον.

§7Φ. ΖΑΪΜΗΣ. Ἡ σύμβασις τῆς Ρώμης εἶναι εἷς σημαντικὸς σταθμὸς εἰς τὴν οἰκονομικὴν ἱστορίαν τῆς Δυτικοευρωπαϊκῆς περιοχῆς. Ἀλλ’ ἡ παρεμβολὴ τρίτης οἰκονομικῆς μονάδος, πρώτου μεγέθους, μεταξὺ τῶν δύο κολοσσῶν τῶν διεκδικούντων τὴν ἡγεσίαν τοῦ κόσμου, ἀποτελεῖ ἐπίσης γεγονὸς ἐξαιρετικῆς σημασίας, τὸ ὁποῖον θὰ βαρύνῃ ἀποφασιστικῶς εἰς τὴν πλάστιγγα τῆς μελλούσης ἐξελίξεως τῶν παγκοσμίων πραγμάτων, ἀνεξαρτήτως καὶ ἐπιπροσθέτως τοῦ οἰκονομικοῦ ὀφέλους, τὸ ὁποῖον θ’ ἀποκομίζουν τὰ Δυτικοευρωπαϊκὰ Κράτη ἐξ αὐτῆς. Ἂς εὐχηθῶμεν, ὅπως ἡ συνθήκη αὕτη ἐξελιχθῇ σὺν τῷ χρόνῳ καὶ ἐπὶ πολιτικοῦ ἐπιπέδου. Διὰ τὴν Ἑλλάδα, ἡ σύμβασις τῶν Ἀθηνῶν, διὰ τῆς ὁποίας ἡ χώρα μας συνδέεται μὲ τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα, ἀποτελεῖ καθ’ ἡμᾶς τὸν σημαντικώτερον καὶ χαρακτηριστικώτερον σταθμὸν εἰς τὴν οἰκονομικὴν ἱστορίαν τῆς χώρας μας ἀπὸ αὐτῆς ταύτης τῆς συστάσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους. Βεβαίως ὑπῆρξαν καὶ ἄλλοι σημαντικοὶ οἰκονομικοὶ σταθμοί, ἀλλὰ μόνον ὡς ἀποτέλεσμα καὶ συνέπεια ἀντιξόων πολέμων, ὅπως τοῦ πολέμου 1897, τὸν ὁποῖον ἐπηκολούθησεν ἡ διὰ δεκαετηρίδας ἐπιβολὴ διεθνοῦς οἰκονομικοῦ ἐλέγχου, ἀκολούθως τοῦ πρώτου παγκοσμίου πολέμου καὶ τῆς Μικρασιατικῆς καταστροφῆς, ἡ ὁποία ὡδήγησεν εἰς τὴν χώραν μας 1½ ἑκατομμύριον ρακῶν, προσφύγων, καὶ συνέπεια τῆς ὁποίας ὑπῆρξεν ἡ ριζικὴ μεταβολὴ καὶ ἀναδιάρθρωσις τῆς οἰκονομίας μας καὶ τρίτον τοῦ δευτέρου παγκοσμίου πολέμου, τὸ τέρμα τοῦ ὁποίου εὗρε τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν πλήρως κατεστραμμένην καὶ τὰ Δημόσια οἰκονομικὰ ἐξηρθρωμένα καὶ πρὸς ἀνόρθωσιν τῶν ὁποίων ἐχρειάσθη γιγαντιαία καὶ πολλῶν ἐτῶν προσπάθεια ἐπικουρηθεῖσα γενναίως ἐκ τῶν ἔξω. Τὸ σημερινὸν ὅμως γεγονός, ἡ συνθήκη τῶν Ἀθηνῶν, δὲν εἶναι ἀπόρροια ἀνωμάλου περιόδου, ἀλλὰ μέτρον προκληθὲν ἐκ λόγων καθαρῶς οἰκονομικῶν καὶ ληφθὲν ἐν εἰρηνικῇ περιόδῳ μετὰ ἐμπεριστατωμένην στάθμισιν τῶν οἰκονομικῶν συνθηκῶν. Ἐπὶ πλέον ὑπάρχει τεραστία διαφορὰ μὲ τὰς προηγηθείσας προσπαθείας, διότι αἱ μεταπολεμικαὶ τοιαῦται σημειώνουν κατὰ κανόνα μόνον ἀνοδικὴν πορείαν, μὲ σχεδὸν ἀνυπάρκτους κινδύνους ἀποτυχίας, ἐνῷ ἡ σημερινὴ ἀναληφθεῖσα ἔχει καὶ τὰς δύο ὄψεις τοῦ νομίσματος, τὴν καλὴν καὶ τὴν κακήν, ἐξ ἴσου σχεδὸν πιθανάς, ἂν δὲν ληφθοῦν ἐγκαίρως τὰ ἐπιβαλλόμενα μέτρα. Δὲν κατέστη, ὡς γνωστόν, δυνατὸν νὰ παρακολουθήσωμεν ὡς Σῶμα ἢ καὶ ὡς μεμονωμένοι βουλευταὶ τὰς διεξαχθείσας διαπραγματεύσεις, μὴ ἔχοντες δὲ οὔτε σήμερον εἰς τὴν διάθεσίν μας ἔγκυρα καὶ ὑπεύθυνα στοιχεῖα δὲν εἴμεθα εἰς θέσι ν’ ἀποφανθῶμεν ἐπὶ τοῦ ἐπιτυχοῦς ἢ μὴ χειρισμοῦ τοῦ θέματος ἐκ μέρους τῶν ὑπευθύνων. Λέγοντες ἐπιτυχοῦς ἢ μὴ χειρισμοῦ ἐννοοῦμεν τόσον τὴν χρονικὴν πορείαν τῶν διαπραγματεύσεων, ὅσον καὶ τὴν ἐπίτευξιν τῶν εὐνοϊκωτέρων δυνατὸν ἢ μή, ὅρων. Ἐν τούτοις ὀφείλομεν ν’ ἀναγνωρίσωμεν εἰς τὸν ἐπὶ κεφαλῆς τῆς ἀντιπροσωπείας μας κ. Ι. Πεσματζόγλου καὶ τὸ ἐπιτελεῖον του, δραστηριότητα καὶ ἐνημερότητα καὶ ζῆλον. Σήμερον, κ. βουλευταί, εὑρισκόμεθα πρὸ τετελεσμένου γεγονότος καὶ δικαιούμεθα ἢ ν’ ἀπορρίψωμεν τὴν Συνθήκην ἐν συνόλῳ ἢ ν’ ἀποδεχθῶμεν ταύτην, ἄνευ ὅμως οὐδεμιᾶς μεταβολῆς, οὐδὲ τῆς ἐλαχίστης. Πρὸ αὐτοῦ, ἡμεῖς συνιστῶμεν τὸ δεύτερον, διὰ τοὺς προεκταθέντας ὑπὸ τῆς μεγίστης πλειοψηφίας τῶν παρελασάντων ἀπὸ τοῦ βήματος συναδέλφων λόγους, τοὺς ὁποίους θεωρῶ ὅλως περιττὸν νὰ ἐπαναλάβω. Τούτων οὕτως ἐχόντων, θὰ περιορισθῶμεν εἰς ἐντόνους καὶ ἐπιπόνους συστάσεις πρὸς τὴν ὑπεύθυνον Κυβέρνησιν διὰ τὴν ἐφεξῆς διαχείρισιν τοῦ θέματος. Αἱ Συνθῆκαι τῆς Ρώμης καὶ τῶν Ἀθηνῶν ἀποσκοποῦν εἰς τὴν ἐναρμόνισιν καὶ ἀνάπτυξιν τῶν οἰκονομικῶν δραστηριοτήτων τῶν μετεχουσῶν τῆς Κοινότητος χωρῶν, τὴν αὔξουσαν σταθερότητα καὶ ἐπιτάχυνσιν τῆς ἀνορθώσεως τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τῶν πληθυσμῶν των καὶ τὴν ἐπίτευξιν στενωτέρων σχέσεων μεταξὺ τῶν μετεχουσῶν χωρῶν. Πρὸς τοῦτο προβλέπονται μία τελωνειακὴ ἕνωσις μὲ βαθμιαίαν ἐξάλειψιν τῶν μεταξὺ τῶν χωρῶν μελῶν δασμῶν καὶ τῶν ποσοστώσεων ἐπὶ τῶν εἰσαγομένων προϊόντων, ἐλευθέραν, διακίνησιν κεφαλαίων καὶ ὑπηρεσιῶν, πνευματικῶν καὶ σωματικῶν, ἐναρμόνισιν τῶν νομοθεσιῶν των καὶ ἄσκησιν κοινῆς πολιτικῆς εἰς τοὺς διαφόρους τομεῖς οἰκονομικῆς δραστηριότητος. Ἔχοντες ταῦτα ὑπ’ ὄψει καὶ πρὸς ἐπιτυχίαν τῶν σκοπῶν τούτων ὀφείλομεν, ἀπὸ πλευρᾶς Ἑλληνικῆς, νὰ προβῶμεν εἰς τὴν λῆψιν πλείστων μέτρων ριζικῶν καὶ ἔν τινι μέτρῳ σκληρῶν. Καὶ ἐδῶ ὁ καθ’ ἡμᾶς δεκάλογος τῶν μέτρων τούτων, ἐν συντόμῳ συνόψει καὶ δὴ ἐνδεικτικῶς, ἔχει οὕτω: 1) Ἡ ὑπεύθυνος Κυβέρνησις δέον νὰ προβῇ μὲ βῆμα ταχὺ ἐφεξῆς, διὰ νὰ κερδίσῃ τὸν ἀπωλεσθέντα χρόνον. Ὅτι ἀπωλέσθη χρόνος εἶναι ἀναμφισβήτητον καὶ εἶναι μάταιον νὰ διαψεύδεται τοῦτο. Ἡ συζήτησις ὅμως περὶ αὐτοῦ ἐάν, δηλονότι ἡ ἀπώλεια πολυτίμου χρόνου δὲν ὀφείλεται εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἐκ τοῦ λόγου, ὅτι οἱ ὑπεύθυνοι ἢ ἠμέλησαν ἢ δὲν ἀντελήφθησαν πλήρως τὴν σοβαρότητα τοῦ θέματος ἢ ἐὰν δὲν ὀφείλεται μόνον εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ εἰς ἄλλους, ἢ καὶ εἰς ἄλλους λόγους ἀνεξαρτήτως τῆς θελήσεώς της ἀποτελεῖ αὐτὴν τὴν στιγμὴν νέαν ἀπώλειαν χρόνου. Προσωπικῶς εἴμεθα διατεθειμένοι νὰ ἐγκαταλείψωμεν τὸ ἐπίμαχον τοῦτο σημεῖον, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις βαδίσῃ ἐφεξῆς μὲ γοργὸν ρυθμὸν καὶ καθ’ ἑκάστην μάλιστα ταχύτερον. 2) Ἡ Κυβέρνησις δέον νὰ χωρήσῃ εἰς πλήρη ἀνασύνταξιν τῆς Κρατικῆς μηχανῆς καὶ ἰδιαιτέρως τοῦ τομέως ὅπου οἱ μοχλοὶ καὶ οἱ τροχοὶ τῆς οἰκονομικῆς δραστηριότητος. Ἐπιβάλλεται, μὲ ἄλλους λόγους, ἡ ὀρθολογιστικὴ ὀργάνωσις τῆς Κρατικῆς μηχανῆς καὶ ἡ ἁπλούστευσις τῶν διαδικασιῶν καὶ διατυπώσεων, ὥστε νὰ διευκολυνθῇ ἡ ὤθησις πρὸς κίνησιν τῶν συντελεστῶν τῆς παραγωγῆς. Πρέπει ν’ ἀποκτήσωμεν Κράτος εὐνομούμενον καὶ ἀρτίως διοικητικῶς ὠργανωμένον, ἔστω καὶ κατὰ προσέγγισιν ἐκείνων, τὰ ὁποῖα καλούμεθα νὰ συναγωνισθῶμεν. 3) Ἡ Κυβέρνησις δέον νὰ ἐπιβάλῃ τὴν πλήρη ἀλλαγὴν νοοτροπίας εἰς ὅλα τὰ ὄργανα τοῦ Κρατικοῦ μηχανισμοῦ καὶ ἰδιαιτέρως τῶν Κρατικῶν ὀργάνων, ἁρμοδίων διὰ τὴν ἐκπόνησιν τῆς οἰκονομικῆς διαδικασίας. Πρέπει νὰ ἐννοήσουν οἱ διάφοροι ἁρμόδιοι, ὅτι παρῆλθεν ἡ ἐποχὴ τοῦ ραχατιοῦ, καὶ τοῦ ρουσφετιοῦ, καὶ ὅτι εἰσερχόμεθα εἰς τὴν περίοδον, ὅπου αἱ παλαιαὶ κακαί των ἕξεις δὲν ἔχουν θέσιν, ἄλλως, ἡ Ἑλλὰς δὲν θὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ γίνῃ συναγωνίσιμος. Οἱ δημόσιοι ὑπάλληλοι δέον νὰ ἐννοήσουν, ὅτι εἶναι ὑπηρέται τοῦ λαοῦ, τεταγμένοι δι’ ἕνα μέγα σκοπόν. Ἡ πρόθυμος ἐξυπηρέτησις τῶν πολιτῶν καὶ ἰδιαιτέρως ὅλων ἐκείνων ποὺ μετέχουν τῆς παραγωγικῆς ἐπεξεργασίας, ἀπὸ τῶν πλέον σοβαρῶν μέχρι καὶ τῶν πλέον ἀσημάντων, δέον νὰ εἶναι ταχεῖα. Ὅταν οἱοσδήποτε πολίτης, ἑνὸς τῶν ἄλλων Κρατῶν–μελῶν, δύναται νὰ διεκπεραιώσῃ μίαν οἱανδήποτε ὑπόθεσιν ἐντὸς δύο ὡρῶν, δὲν εἶναι ἐπιτρεπτὸν καὶ ἀνεκτὸν ἐν Ἑλλάδι νὰ χρειάζωνται δύο μῆνες καὶ δὴ ἀφαντάστου ταλαιπωρίας. 4) Ἡ Κυβέρνησις δέον νὰ ἐναρμονίσῃ τὸ ταχύτερον τὴν νομοθεσίαν μας μὲ ἐκείνην τῶν ἄλλων Κρατῶν–μελῶν καὶ ἰδιαιτέρως νὰ συμπληρώσῃ καί, ὅπου ἡ ἀνάγκη, νὰ μεταρρυθμίσῃ ταύτην, ἐννοοῦντες τὴν ὑπὸ τὴν εὐρεῖαν ἔννοιαν νομοθεσίαν, ἤτοι νόμους, διατάγματα, ὑπουργικὰς ἀποφάσεις κλπ., τὴν ἀφορῶσαν τὸ ἐμπόριον, ἐσωτερικὸν καὶ ἐξωτερικόν, τὴν πολιτικὴν τῆς τραπεζικῆς πίστεως, τὴν φορολογίαν κλπ., ὥστε νὰ ὠθήσῃ πρὸς ἐργασίαν καὶ ἐπενδύσεις ὁλόκληρον τὸ ἑλληνικὸν δυναμικόν, παρέχουσα πάσης φύσεως διευκολύνσεις, οἰκονομικὰ κίνητρα κλπ. καὶ ἐν γένει, νὰ ὑποκαύσῃ παντοιοτρόπως τὸν ζῆλον παντὸς ἐπιθυμοῦντος νὰ συμβάλῃ εἰς τὴν προσπάθειαν. 5) Ἡ Κυβέρνησις ἔχει βασικὴν ὑποχρέωσιν νὰ λάβῃ πᾶν μέτρον χρήσιμον πρὸς προώθησιν καὶ ἐπαύξησιν τοῦ μορφωτικοῦ ἐπιπέδου τῶν γεωργῶν, τῶν ἐργατῶν, τῶν τεχνιτῶν ὡς καὶ τῶν ἀπαραιτήτων ἡγητόρων των. Ἐπιτρέψατέ μοι νὰ τονίσω ἐμφαντικῶς, ὅτι ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου ὑστεροῦμεν σοβαρῶς καὶ ὅτι ἡ προσπάθεια δέον νὰ εἶναι ἐπίμονος καὶ ἐντατική, καθ’ ὅσον ἡ πρόοδος εἰς τὸν ἐν λόγῳ τομέα συντελεῖται λόγῳ τῆς φύσεως τοῦ ἀντικειμένου λίαν βραδέως. 6) Ἡ Κυβέρνησις δέον ἐπίσης νὰ στρέψῃ ἰδιαιτέρως τὴν προσοχήν της πρὸς τρεῖς νευραλγικοὺς συντελεστὰς ἐπιτυχοῦς συναγωνισμοῦ οἷοι οἱ τομεῖς παραγωγικότητος, κόστος καὶ ποιότης τῶν προϊόντων. Ἐδῶ θὰ ἀπαιτηθοῦν ἐνδεχομένως καὶ σκληρὰ μέτρα. Ἐὰν εἰς ὅλα τὰ ἄλλα σημεῖα ὑστερήσωμεν, ὅμως, εἰς αὐτά, ἡ οἰκονομικὴ μάχη δύναται νὰ θεωρηθῇ ἐκ τῶν προτέρων ἀπωλεσθεῖσα. 7) Ἡ Κυβέρνησις δέον νὰ ρίψῃ ὅλον τὸ βάρος της εἰς τὴν ἐπίτευξιν δικαίας κατανομῆς τοῦ εἰσοδήματος, ὥστε νὰ πεισθοῦν αἱ μᾶζαι, ὅτι ἡ πρὸς τὴν ἐργασίαν ἔφεσις καὶ ἀγάπη ἀποφέρει καρποὺς θετικοὺς καὶ ὅτι ἡ καταβαλλομένη ὑπὸ τῶν πολλῶν ὑπερέντασις προσπαθείας δὲν εἶναι πρὸς πλουτισμὸν μόνον τῶν ὀλίγων εἴτε ἀλλοδαπῶν εἴτε ἡμεδαπῶν. Τὸ σημεῖο τοῦτο εἶναι ὑψίστης ψυχολογικῆς σημασίας. 8) Ἡ Κυβέρνησις δέον δι’ ὅλων τῶν εἰς χεῖρας της μέσων καὶ ἀντὶ πάσης δαπάνης νὰ διαφωτίσῃ ἐπὶ τῆς σημασίας καὶ τῶν τυχὸν ἐπιπτώσεών της τῆς συνθήκης τῶν Ἀθηνῶν, ὁλόκληρον τὸν λαὸν καὶ ἰδιαιτέρως τὰς παραγωγικὰς τάξεις. Ἐὰν δὲν διαφωτισθῇ πλήρως ὁ λαὸς δὲν θὰ εἶναι δυνατὴ καὶ ἡ κινητοποίησις ὁλοκλήρου τοῦ δυναμισμοῦ τῆς χώρας. Φρονῶ διὰ τοῦτο, ὅτι καὶ ἡ μακρὰ καὶ ἐξονυχιστικὴ συζήτησις τοῦ θέματος ἐνώπιον τῆς λαϊκῆς ἀντιπροσωπείας ὠφέλησε γενικώτερον ἀλλὰ καὶ εἰδικώτερον ἀπὸ ἀπόψεως εὐρείας διαφωτίσεως καὶ μάλιστα ἀδαπάνως, τοὐλάχιστον εἰς χρῆμα ὄχι, ὅμως, καὶ εἰς ὥρας. 9) Ἐπίσης διὰ τὴν ἐπιτυχίαν τοῦ σκοποῦ δέον ἡ Κυβέρνησις νὰ παύσῃ συζητοῦσα περὶ ποσοστῶν εὐθύνης, δέον νὰ παύσῃ ἀμφισβητοῦσα τὸ μέτρον τῆς εὐθύνης της καὶ νὰ ἀναλάβῃ ταύτην θαρραλέως, ὅπως ὀφείλει νὰ πράττῃ πᾶσα Κυβέρνησις ἔχουσα ἐπίγνωσιν τῆς θέσεως εἰς τὴν ὁποίαν ἐτάχθη ὑπὸ τοῦ λαοῦ καὶ ἀξιοῦσα ἐκ τῶν ὑστέρων νὰ ἀναγνωρίζεται τὸ ἔργον της. Ἡ ἐκ τῶν προτέρων ἀποτίναξις εὐθυνῶν οὔτε πρᾶξις γενναία εἶναι, ἀλλ’ οὔτε ἐποικοδομητικὴ διὰ τὴν εὐόδωσιν τῆς προσπαθείας, εἶναι ὡσὰν κήρυγμα ἀπαισιοδοξίας καὶ οὐδαμῶς συντελεῖ εἰς τὸ νὰ ἐμπνεύσῃ πεποίθησιν ἐπὶ τὸ ἀποτέλεσμα, ἀντιθέτως μάλιστα δύναται νὰ ἐπιτείνῃ τὴν ἀνησυχίαν τῶν ἀμφιβαλλόντων καὶ ἐχόντων ἐπιφυλάξεις. Ὅλα τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα προανέφερα μόνον τὴν Κυβέρνησιν δύνανται νὰ ἔχουν ὡς πηγήν. Ἂς ἀναλάβῃ, λοιπόν, αὕτη εὐθέως τὰς ἐπιβαλλομένας πρωτοβουλίας. Ἂς θέσῃ πρώτη αὐτὴ σταθερὰ τὰ θεμέλια τοῦ οἰκοδομήματος, ἂς φυτεύσῃ τὰ δένδρα, ἂς ὑποδείξῃ τοὺς δρόμους τοὺς προσφορωτέρους διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῆς συνθήκης καὶ ἂς εἶναι βεβαία, ὅτι πάντες, αἱ παραγωγικαὶ τάξεις καὶ ὁλόκληρος ὁ λαός, θὰ ἀκολουθήσουν συμπαραστεκόμενοι εἰς τὴν Κυβέρνησιν διὰ νὰ κτίσουν ἐπὶ τῶν θεμελίων, νὰ καλλιεργήσουν τὰ δένδρα καὶ ν’ ἀκολουθήσουν τοὺς ὑποδεικνυομένους δρόμους. Ἡ πρωτοβουλία τῆς Κυβερνήσεως ἐπιβάλλεται ἄλλωστε καὶ ἐκ τοῦ ὅτι καὶ ἂν ἡ ἀσκηθησομένη οἰκονομικὴ πολιτικὴ δὲν θὰ εἶναι ἢ ἐλάχιστα παρεμβατικὴ θὰ εἶναι πάντως προγραμματισμένη, καὶ καθοδηγουμένη τοὐλάχιστον εἰς τὰς βασικάς της κατευθύνσεις. Δὲν θὰ κάμῃ ὁ καθεὶς ὅ,τι θέλει, ἀλλὰ θὰ βαδίζῃ ἐπὶ χαραγμένης γραμμῆς καὶ μὲ ὁδηγὸν τὴν γενικωτέραν καὶ οὐχὶ μόνον τὴν ἀτομικὴν σκοπιμότητα. Ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, συνεπῶς, ἐξαρτᾶται ἀναμφισβητήτως, πρωτίστως καὶ βασικῶς ἡ ἐπιτυχία ἢ ἡ ἀποτυχία τοῦ ἐγχειρήματος. 10) Καὶ τελευταία σύστασις τοῦ δεκαλόγου. Δέον νὰ ἐξετασθοῦν ἐπειγόντως οἱ λόγοι διὰ τοὺς ὁποίους κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη δὲν παρουσιάζεται ἱκανοποιητικὴ ἡ πορεία τῶν εἰσαγωγῶν τῶν προϊόντων μας εἰς τὰς χώρας τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, νὰ μεριμνήσῃ δὲ ἐν συνεχείᾳ πρὸς ἄρσιν τῶν παρουσιαζομένων δυσχερειῶν. Ἐπίσης συνιστῶμεν θερμῶς εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ μὴ χαλαρώσῃ τὰς προσπαθείας της διὰ τὴν διατήρησιν ζωηροῦ ἐμπορίου μὲ τὰς Ἀνατολικὰς Χώρας, ἐπαναπαυομένη εἰς μόνην τὴν αἰσιοδοξίαν ἐπὶ τῶν εὐνοϊκῶν ἀποτελεσμάτων τῆς συνθήκης τῶν Ἀθηνῶν. Θεωροῦμεν, ὅμως, ἐπιβεβλημένον, κύριοι βουλευταί, νὰ καλέσωμεν τὴν Κυβέρνησιν νὰ στρέψῃ τὴν ὥραν αὐτὴν τὴν σκέψιν της μὲ ἰδιαιτέραν στοργὴν καὶ κατανόησιν πρὸς τὸν πτωχότερον κλάδον τῆς παραγωγῆς μας, τὴν γεωργίαν, ἡ ὁποία ἐνῷ συγκεντρώνει τὰ ⅔ περίπου τοῦ πληθυσμοῦ ἀποκομίζει μόνον τὸ ἓν τρίτον τοῦ εἰσοδήματος. Ἡ ἀγροτική μας οἰκονομία θὰ ἔχῃ ἐφεξῆς σκληροὺς ἀνταγωνιστάς. Γιὰ νὰ γίνουν συναγωνίσιμα τὰ ἀγροτικά μας προϊόντα, ἡ Κυβέρνησις ἔχει ἐπιτακτικὴν ὑποχρέωσιν πέραν τῶν ὅσων προηγουμένως γενικώτερα ἐξεθέσαμεν, νὰ ἐξετάσῃ μὲ ἰδιαίτερον ἐνδιαφέρον καὶ νὰ ἐνεργήσῃ ὅ,τι ἐπιβάλλεται ἐπὶ τῶν ἀκολούθων εἰδικωτέρων προβλημάτων τῆς γεωργίας. Οὕτω εἰσέρχομαι εἰς τὸν δεύτερον εἰδικὸν συνοπτικὸν δεκάλογον συστάσεων πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία, 1) ὀφείλει νὰ κινητοποιήσῃ διὰ παντὸς μέσου τὴν ἀγροτικὴν τάξιν χρησιμοποιοῦσα πρὸς τοῦτο ἁπάσας τὰς συνεταιριστικὰς ὀργανώσεις καὶ τοὺς ἀγροτικοὺς συλλόγους τῆς χώρας, ἐν ἀνάγκῃ δὲ ἐὰν καταστῇ τοῦτο ἀναγκαῖον νὰ ἐπαναφέρῃ καὶ τὸν θεσμὸν τῶν Γεωργικῶν Ἐπιμελητηρίων. 2) Νὰ ἐπιμεληθῇ σοβαρῶς τῆς μαζικῆς, εἰ δυνατόν, ἀνόδου τοῦ ἐπιπέδου μορφώσεως τῶν ἀγροτῶν εἰδικῶς εἰς τὸν τομέα τῆς ἀπασχολήσεως καὶ τῆς ἐργασίας των μὲ ὅλα τὰ δυνατὰ μέσα καὶ ἀντὶ πάσης δαπάνης, καταρτίζουσα πρὸς τοῦτο εὐρὺ πρόγραμμα ταχείας ἐκτελέσεως. Ἐν ἀνάγκῃ νὰ προβῇ καὶ εἰς τὴν προσθήκην σχετικοῦ μαθήματος εἰς ὅλα τὰ σχολεῖα τῆς ὑπαίθρου. 3) Νὰ ἐξασφαλίσῃ τὴν εἰς τὴν εὐθηνοτέραν δυνατὴν τιμὴν χορήγησιν εἰς τοὺς γεωργοὺς ὅλων τῶν μέσων καλλιεργίας ἤτοι ἐργαλείων, λιπασμάτων, πετρελαιοειδῶν, φαρμάκων, ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, κινήσεως κλπ. 4) Νὰ παρασχεθῇ εἰς τὸν ἀγροτικὸν κόσμον ὅσον τὸ δυνατὸν εὐθηνότερον χρῆμα τόσον διὰ καλλιεργητικὰ ὅσον καὶ διὰ τὰ μεσοπρόθεσμα καὶ μακροπρόθεσμα δάνεια. Πρὸς τοῦτο θὰ καταστῇ ἀναγκαία ἡ ἀναδιάρθρωσις τῶν ὑπηρεσιῶν τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης κατὰ τρόπον ὀρθολογιστικώτερον, ἡ ἁπλούστευσις τῆς διαδικασίας παροχῆς πιστώσεων, ἐξακριβώσεως πάσης φύσεως καὶ ἡ μεθόδευσις τῆς τρεχούσης λειτουργίας τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης πρὸς ταχεῖαν ἐξυπηρέτησιν τῶν ἀγροτῶν. Ἡ Τράπεζα γενικώτερον δέον νὰ κατανοήσῃ, ὅτι δὲν εἶναι μόνον καθαρῶς Τραπεζιτικὸν ἵδρυμα, ἀλλὰ ἔχει νὰ ἐκπληρώσῃ καὶ ἄλλους εὐρυτέρους σκοπούς, ὅπως ὀρθῶς ἐτονίσθη, ὅταν αὕτη ἱδρύθη ἐπὶ Ἐλευθερίου Βενιζέλου. 5) Νὰ ἐξετάσῃ ἐμπεριστατωμένως καὶ ὡς τάχιστα τὸ πρόβλημα τοῦ ἀναδασμοῦ τῆς γῆς. Μὲ μέσον κλῆρον, ὡς ὁ σημερινὸς ἐν Ἑλλάδι, ἡ θέσις μεγίστου μέρους τῶν ἀγροτῶν μας θὰ παραμείνῃ ἔναντι τῶν συναδέλφων του Κρατῶν–μελῶν τῆς Κοινότητος ἐν μειονεκτικῇ θέσει καὶ μόνον ἐκ τοῦ λόγου τούτου. 6) Ἡ Κυβέρνησις δέον ἐντὸς τοῦ ἔτους νὰ καθορίσῃ τὰ συμπληρωματικὰ μέτρα πρὸς ἀναδιάρθρωσιν τῶν καλλιεργιῶν βάσει τῶν νέων δεδομένων. 7) Δέον νὰ μελετήσῃ ὑπευθύνως καὶ ἐπισταμένως τὴν δυνατότητα καὶ ἔκτασιν ἀμέσου ρυθμίσεως τῶν καθυστερουμένων χρεῶν πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν. Ἡ ἄποψις αὕτη εἶναι οὐσιώδης, θὰ ἀπηχήσῃ εὐμενῶς καὶ θὰ συμβάλῃ τὰ μέγιστα εἰς τὴν κινητοποίησιν τοῦ ἀγροτικοῦ κόσμου. Εἶναι ἄλλωστε καὶ μέτρον δικαιοσύνης. Ἡ ἄποψις τῆς Κυβερνήσεως περὶ ἐξειδικεύσεως τῶν περιπτώσεων δὲν μᾶς εὑρίσκει συμφώνους διότι ὅλα τὰ ὄργανα τὰ ἐντεταλμένα τὴν ἐφαρμογὴν ἑνὸς τοιούτου μέτρου δὲν ἵστανται ὅλα εἰς τὸ ὕψος των καὶ ἀνοίγεται εὐρὺ στάδιον μεροληπτικῶν διακρίσεων καὶ ἀχαλινώτου ρουσφετολογίας. 8) Ἡ Κυβέρνησις δέον νὰ μεριμνήσῃ, ὥστε ἡ ὕπαιθρος νὰ πλαισιωθῇ ἄνευ ἐπιβραδύνσεως μὲ ὅσον τὸ δυνατὸν περισσοτέρους γεωπόνους ἀνωτέρων καὶ μέσων σχολῶν καὶ νὰ ἀποσυμφορηθοῦν τὰ γραφεῖα τῶν πόλεων, τούτων ἀντικαθισταμένων διὰ ἁπλῶν διοικητικῶν ὑπαλλήλων. 9) Νὰ ἐπιταχυνθοῦν τὰ ἔργα τὰ τεχνικὰ τῆς ἀγροτικῆς οἰκονομίας ἀντιπλημμυρικά, ἀποξηραντικὰ καὶ ἀρδευτικὰ μικρὰ καὶ μεγάλα, ὡς καὶ νὰ ἐπιταχυνθῇ ἡ ἐκτέλεσις εὐρέων προγραμμάτων εἰς τὰς ὀρεινὰς περιφερείας. Καὶ 10) ἡ Κυβέρνησις δέον νὰ μελετήσῃ σοβαρῶς συστήματα καὶ μεθόδους ἀποθηκεύσεως, μεταφορᾶς καὶ ἐμπορίας τῶν γεωργικῶν προϊόντων ἐν τῷ ἐσωτερικῷ καὶ ἐν τῷ ἐξωτερικῷ. Σὺν τοῖς ἄλλοις εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐξαλειφθῇ ἡ πληγὴ τῶν ἀπειραρίθμων μεσαζόντων. Τέλος, θεωρῶ καθῆκον μου νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τῆς ἀρξαμένης λήψεως ἀποφάσεων ὑπὸ τῶν ἓξ Κρατῶν–μελῶν (τὴν 13 Ἰανουαρίου) ἐν σχέσει πρὸς τὴν ἄσκησιν κοινῆς ἀγροτικῆς πολιτικῆς ὡς καὶ νὰ συστήσω θερμῶς νὰ παρακολουθήσῃ μὲ ἄγρυπνον προσοχὴν καὶ ἀδιάπτωτον ἐνδιαφέρον τὰς ἐν τῷ μέλλοντι ἐπὶ τοῦ τομέως τούτου ληφθησομένας ἀποφάσεις καιρίας διὰ τὸ μέλλον τῆς γεωργίας. Ταῦτα τὰ βασικὰ σημεῖα κατὰ τὴν γνώμην μου ἐθεώρησα ὑποχρέωσίν μου νὰ ἐκθέσω πρὸς τὴν Βουλὴν καὶ τὴν Κυβέρνησιν εἰς δύο συντόμους δεκαλόγους, ἐξ ὧν ὁ εἷς γενικὸς καὶ ὁ ἕτερος εἰδικώτερος ὑπὲρ τῆς γεωργίας, μὲ τὴν ἐλπίδα, ὅτι θὰ εἰσακουσθοῦν πρὸς τὸ συμφέρον τῆς χώρας καὶ τοῦ χειμαζομένου λαοῦ μας. Προτοῦ, ὅμως, κατέλθω τοῦ βήματος τούτου ἐπιθυμῶ νὰ τονίσω καὶ ἐγὼ μίαν μεγάλην ἀλήθειαν, ἡ ὁποία εἰς πάντας δέον νὰ γίνῃ συνείδησις καὶ ἡ ὁποία πολὺ ἐτονίσθη μέχρι τοῦδε, εἶχε δὲ τὴν καλυτέραν ἀπόδοσιν μὲ σαφήνειαν, εἰς τὸ Βασιλικὸν Διάγγελμα ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τοῦ νέου ἔτους καὶ δὴ εἰς τὸ σημεῖον ὅπου γίνεται μνεία περὶ τῆς Ε.Ο.Κ. «ὅσον μεγάλη μᾶς ἀναμένει ἡ ἀνταμοιβὴ τόσον καὶ αἱ ἀπαιτήσεις τῆς προσπαθείας εἶναι σοβαραὶ καὶ τόσον κακαὶ καὶ βαρεῖαι θὰ εἶναι αἱ συνέπειαι τῆς τυχὸν ἀποτυχίας μας ν’ ἀνταποκριθῶμεν». (Χειροκροτήματα).

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐὰν ἀκολουθήσουν τὸ παράδειγμά σας καὶ οἱ ἑπόμενοι ρήτορες, κ. Ζαΐμη, τὸ Προεδρεῖον θὰ ἔχῃ κάθε λόγον νὰ εἶναι ἐνθουσιασμένον. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, σᾶς εὐχαριστῶ. Ὁ κ. Λούλης εἶναι ἐγγεγραμμένος ἀμέσως μετὰ τὸν κ. Ζαΐμην. Θὰ ἔπρεπε, ἐφ’ ὅσον ἀπουσιάζει, νὰ διαγραφῇ, ἀλλ’ ἐπειδὴ εἶναι ὁ πρῶτος λόγος τὸν ὁποῖον πρόκειται νὰ ἐκφωνήσῃ, προτείνω εἰς τὸ Σῶμα νὰ μὴ τὸν διαγράψωμεν, παρὰ τὸν Κανονισμόν. Κατόπιν εἶναι ἐγγεγραμμένος ὁ κ. Ἡλιόπουλος. Διὰ τὸν κ. Ἡλιόπουλον δὲν ἰσχύει αὐτό, τὸ ὁποῖον εἶπον διὰ τὸν κ. Λούλην, διότι θὰ εἶναι ὁ ἑκατοστὸς λόγος, τὸν ὁποῖον θὰ ἐκφωνήσῃ, ἐκτὸς ἐὰν ὁ κ. Ἡλιόπουλος ἐκπροσωπῇ τὸ Κόμμα τῆς Ε.Δ.Α.

§9Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Ἡλιόπουλος διαγράφεται.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα, διαγράφεται. Ὁ κ. Ε. Κοθρῆς, ἔχει τὸν λόγον. Κύριε Κοθρῆ, τὸ παράδειγμα τοῦ κ. Ζαΐμη ἐλπίζω νὰ σᾶς παρακινήσῃ νὰ τὸν μιμηθῆτε. Ἀλλὰ θὰ σᾶς κάμω καὶ μίαν δήλωσιν διὰ λόγους ἀλληλεγγύης πρὸς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἐγγεγραμμένοι νὰ ὁμιλήσουν μετὰ ἀπὸ ὑμᾶς, ὅτι ἐὰν δι’ οἱονδήποτε λόγον δὲν περατωθῇ ἀπόψε ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, εἰς τὴν προσεχῆ συνεδρίασιν θὰ ἐπιβληθῇ τὸ τέταρτον. Ζήτημα, λοιπὸν συναδελφικῆς ἀλληλεγγύης ἐπιβάλλει νὰ ὁμιλήσουν οἱ ὑπολειπόμενοι ρήτορες ἐπὶ ἡμίωρον διὰ νὰ δυνηθοῦν νὰ λάβουν ὅλοι τὸν λόγον. Εἶναι καλλίτερον αὐτὸ παρὰ νὰ ἐπιβληθῇ τὸ τέταρτον. Δὲν συμφωνεῖτε;

§11Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, νομίζω, ὅτι παραβιάζω ἀνοικτὰς θύρας ἐὰν ἐπιχειρήσω νὰ ἐξάρω τὴν ὑψίστην σημασίαν τῆς συμφωνίας τῆς ὁποίας συζητοῦμεν τὴν κύρωσιν. Πρόκειται κατὰ τὴν γνώμην μου περὶ τοῦ μοναδικοῦ θέματος, τὸ ὁποῖον μᾶς ἐμφανίζει μετὰ σημεῖα γενικῆς ἀποδοχῆς. Οὕτω οὐδεὶς διαφωνεῖ, ὅτι ἐπιβάλλεται ἡ ἔνταξις τῆς χώρας εἰς ὅσον τὸ δυνατὸν εὐρύτερον οἰκονομικὸν χῶρον. Τοῦτο ἔπρεπε νὰ ἐπιδιωχθῇ εἰς οἱονδήποτε συνασπισμὸν καὶ ἂν ἦτο τεταγμένη ἡ Ἑλλάς, εἴτε εἰς τὸν Δυτικὸν εἴτε εἰς τὸν Ἀνατολικόν. Ἕτερον σημεῖον ἐπὶ τοῦ ὁποίου οὐδεμία ὑπάρχει διαφωνία εἶναι, ὅτι ἡ ἔνταξίς μας εἰς τὴν Ε.Ο.Κ. θὰ ἀποδώσῃ μόνον ὑπὸ ὡρισμένας προϋποθέσεις. Γεγονὸς εἶναι, ὅτι ἡ μέχρι τοῦδε προπαρασκευὴ τῆς οἰκονομίας μας δὲν ὑπῆρξεν ἐπαρκὴς καὶ ὑπάρχει κίνδυνος ἡ ἔνταξίς μας νὰ ἀποβῇ ἐὰν εἰς σύντομον διάστημα δὲν ἐκπληρωθοῦν αἱ προϋποθέσεις αὐταί. Θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ μὴ γίνῃ ἡ μακρὰ αὕτη συζήτησις ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐκράτει ζηλοτύπως μυστικὴν τὴν διαχείρισιν τοῦ ὅλου θέματος ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ἀντιθέτως μὲ ὅ,τι ἔγινε εἰς τὰς ἄλλας χώρας, ὅπου πρὸ τῆς συνδέσεως ἔλαβον χώραν εἰς τὰ Κοινοβούλια τῶν κρατῶν αὐτῶν μακραὶ συζητήσεις καὶ ἐδόθησαν αἱ ἀναγκαῖαι ἐξηγήσεις παρὰ τῶν οἰκείων Κυβερνήσεων. Εἰς τὴν ἰδικήν μας Βουλὴν οὐδεμία ἔγινε συζήτησις, διότι ἡ Κυβέρνησις τὴν ἀπέφευγε συστηματικά, φοβουμένη τὸν δημόσιον ἔλεγχον τῆς πολιτικῆς της. Καὶ εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ πρέπει νὰ ὑπομνήσω τοὺς ἐξευτελισμοὺς τοὺς ὁποίους ὑπέστησαν αἱ ἀποστολαὶ τῆς Ἑλλάδος εἰς τὸ ἐξωτερικόν, αἱ ὁποῖαι εἶχον ἐντολὴν νὰ διαπραγματευθοῦν τὴν ἔνταξιν εἰς τὴν Ε.Ο.Κ. ὡς καὶ τὰς δυσχερείας τὰς ὁποίας προέβαλον οἱ ἐκπρόσωποι τῶν Κρατῶν τῆς Ε.Ο.Κ. διὰ νὰ καθυστερήσουν τὴν ἔνταξίν μας. Ἐλησμόνησαν, ὅτι ἡ Ἑλλὰς προσέφερεν εἰς τὸν ἀγῶνα τῶν ἐλευθέρων λαῶν ὑψίστας θυσίας καὶ ἐὰν ἐζήτει τὴν ἔνταξίν της εἰς τὴν εὐρωπαϊκὴν κοινότητα, προοίμιον τῆς Ἡνωμένης Εὐρώπης δὲν τὸ ἔπραττε, διότι ἐθεώρει ταύτην ὡς μίαν περιστασιακὴν ἕνωσιν, ἀλλὰ ὡς μίαν κοινότητα συμφερόντων ποὺ δὲν δικαιολογεῖ ἐθνικὸν ἀνταγωνισμὸν μεταξὺ τῶν οἰκονομιῶν τῶν μετεχουσῶν χωρῶν καὶ ποὺ εἶναι ἀποτέλεσμα ἐπιταγῆς τῶν ἐλευθέρων λαῶν μετὰ τὸν ἀγῶνα των κατὰ τοῦ φασισμοῦ. Αἱ δυσχέρειαι προεκλήθησαν καὶ ἐκ τοῦ κακοῦ χειρισμοῦ τοῦ ὅλου θέματος τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς ὑπὸ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία δὲν εἶχεν ἐγκαίρως συνειδητοποιήσει τὴν πολιτικὴν τὴν ὁποίαν ὤφειλε ν’ ἀκολουθήσῃ καὶ ἀμφεταλαντεύετο μεταξὺ ΕΖΕΣ καὶ Κοινῆς Ἀγορᾶς. Ἐδημιουργήθη οὕτω μία κατάστασις ἀμφιβολίας διὰ τὴν πραγματοποίησιν τῆς συνδέσεως, ἥτις ἐπέδρασεν ἐν τῷ ἐσωτερικῷ τῆς χώρας μὲ ἀποτέλεσμα ἀπὸ τοῦ 1957–60 νὰ ὑπάρξῃ ἀνασταλτικότης τῆς ἐπενδυτικῆς προσπαθείας τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας μὲ ἐπικινδύνους συνεπείας διὰ τὴν οἰκονομίαν μας. Τοῦτο ἀνεγνωρίσθη καὶ ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ κατὰ τὴν τελευταίαν σύσκεψιν, ἡ ὁποία ἐγένετο εἰς τὸ Ἐμπορικὸν Ἐπιμελητήριον. Ἡ εὐθύνη τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ἔτι μεγαλυτέρα διὰ τὴν καθυστέρησιν τῆς συνδέσεως, διότι ἐγνώριζε τὴν γνώμην τῶν ἀρχηγῶν τῶν κομμάτων καὶ ὅλων τῶν ἁρμοδίων ὑπηρεσιακῶν παραγόντων, ὅτι ἦτο σύμφωνος μὲ τὴν πολιτικὴν τῆς ἐντάξεως εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Ὁ Διοικητὴς τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος ἀπὸ τοῦ 1956 σαφῶς διετύπωσε τὴν ἄποψιν, ὅτι ἔπρεπεν ἡ Κυβέρνησις νὰ σπεύσῃ νὰ προσαρμόσῃ τὴν οἰκονομίαν τῆς χώρας πρὸς τὴν κατεύθυνσιν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς καὶ νὰ ἱδρύσῃ σοβαροὺς ἐξαγωγικοὺς ὀργανισμούς. Τὸ θέμα σήμερον δὲν εἶναι νὰ κυρώσωμεν τὴν σύνδεσιν τῆς Ἑλλάδος μὲ τὴν ΕΟΚ ἐπὶ τοῦ ὁποίου εἴμεθα σύμφωνοι, ἀλλὰ νὰ ἐλέγξωμεν τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως κατὰ τὰ δύο στάδια, δηλαδὴ κατὰ τὴν πρὸ τῆς συνδέσεως περίοδον καὶ ἀπὸ τῆς συνδέσεως μέχρι σήμερον. Αἱ διατυπωθεῖσαι ἀνησυχίαι διὰ τὰς συνεπείας τῆς συνδέσεως εἶναι δεδικαιολογημέναι, διότι ἡ οἰκονομία τῆς χώρας μας εὑρίσκεται εἰς ἕνα μεταβατικὸν στάδιον. Αἱ ἀνησυχίαι αὗται ἐκδηλοῦνται καὶ ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἐλλείπει ἡ πεποίθησις διὰ τὴν ἐπιτυχίαν καὶ δι’ αὐτὸ ἐπιχειρεῖ νὰ ρίψῃ τὸ ὅλο βάρος τῆς εὐθύνης τῆς ἐπιτυχίας ἢ ἀποτυχίας εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Ὁ ἴδιος ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶπεν, ὅτι ἡ εὐθύνη τῆς ἐπιτυχίας ἀνήκει κατὰ 80% εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ μόνον κατὰ 20% βαρύνει τὴν Κυβέρνησιν. Ἐπὶ πλέον ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ εἰς τὴν πρόσφατον σύσκεψιν τοῦ Ἐμπορικοῦ Ἐπιμελητηρίου ἐχαρακτήριζεν ὡς ἐγχείρημα τὴν σύνδεσιν, τῆς ὁποίας ἡ ἐπιτυχία ἐξαρτᾶται ἐκ τῆς πραγματοποιήσεως τῶν ἀναγκαίων προϋποθέσεων καὶ τῆς συμπαραστάσεως τοῦ λαοῦ. Ὅταν ἑπομένως ἐξαρτᾶται ἡ ἐπιτυχία ἑνὸς τόσον μεγάλου ἔργου ἀπὸ τὴν πραγματοποίησιν ὡρισμένων προϋποθέσεων εἶναι δεδικαιολογημέναι αἱ ἀνησυχίαι. Ἡ Κυβέρνησις ἐνώπιον τῆς Βουλῆς συνεχῶς προβάλλει ὡς ἱκανοποιητικὴν τὴν ἐξέλιξιν τῆς οἰκονομίας τῆς χώρας ἐπικαλουμένη τὴν αὔξησιν τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος καὶ τὴν βελτίωσιν τοῦ ἰσοζυγίου πληρωμῶν. Ἐπαίρεται μάλιστα, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἄλλη χώρα εὐημεροῦσα περισσότερον τῆς Ἑλλάδος. Θὰ ἦτο προτιμότερον νὰ ἔλεγεν ὠμὴν τὴν ἀλήθειαν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ νὰ μὴ ἐμφανίζῃ εἰκόνα ἀπατηλὴν διὰ κομματικὴν ἐκμετάλλευσιν. Εἶναι γεγονός, ὅτι τὸ ἐθνικὸν εἰσόδημα ηὐξήθη καὶ ὅτι τὸ ἰσοζύγιον Πληρωμῶν ἐβελτιώθη, ἀλλὰ οὔτε τὸ ἓν οὔτε τὸ ἄλλο συνετέλεσαν εἰς τὴν ὀργανικὴν βελτίωσιν τῆς οἰκονομίας. Διότι ἡ αὔξησις τοῦ εἰσοδήματος ὀφείλεται εἰς αὔξησιν τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς λόγῳ τῶν καιρικῶν συνθηκῶν ἡ δὲ βελτίωσις τοῦ ἰσοζυγίου πληρωμῶν δὲν ὀφείλεται εἰς τὴν βελτίωσιν τοῦ ἐμπορευματικοῦ ἰσοζυγίου ἀλλὰ εἰς τὴν αὔξησιν τῶν ἀδήλων πόρων καὶ δὴ τοῦ ναυτιλιακοῦ καὶ τουριστικοῦ συναλλάγματος κλπ. δηλαδὴ ἀσταθῶν παραγόντων. Ἀντιθέτως μάλιστα τὸ ἐμπορευματικὸν ἰσοζύγιον καθίσταται ὁλονὲν ἐλλειμματικώτερον, ἰδίως μὲ τὰς χώρας τῆς ΕΟΚ μὲ τὰς ὁποίας συνδεόμεθα διὰ τῆς κυρουμένης συνθήκης. Ἀπὸ τὰ εἰς χεῖρας μου στατιστικὰ στοιχεῖα προκύπτει, ὅτι τὸ ἐμπορευματικὸν ἔλλειμμα εἰς βάρος τῆς χώρας μας μὲ τὰς χώρας τῆς ΕΟΚ κατὰ τὸ 1961 ἀνήρχετο εἰς 142 ἑκατομ. δολλάρια ἐπὶ συνολικοῦ ἐλλείμματος δολ. 297 ἑκατομ. Εἰδικώτερον ἀναφέρω, ὅτι αἱ εἰσαγωγαί μας ἀπὸ χώρας τῆς Ε.Ο.Κ. κατὰ τὰ ἔτη 1959, 1960, 1961 πρῶτον δεκάμηνον ἀνῆλθον εἰς δολ. 160.360.000. 181.853.000 καὶ 191.825.000, ἤτοι ἔλαβον τὴν ἀνιοῦσαν καὶ αἱ ἐξαγωγαὶ πρὸς τὰς χώρας τῆς ΕΚΑ κατὰ τὰ αὐτὰ ἔτη ἀνῆλθον εἰς δολ. 59.981.000 δολ. 44.900.000 καὶ δολ. 49.625.000 δηλαδὴ ἔλαβον τὴν κατιοῦσαν. Μὲ τὴν Δυτικὴν Γερμανίαν κατὰ τὰ αὐτὰ ἔτη αἱ εἰσαγωγαί μας ἔχουν σχεδὸν ἀνοδικὴν πορείαν καὶ αἱ ἐξαγωγαί μας σαφῶς καθοδικήν. Ὁμοίως μὲ τὴν Γαλλίαν καὶ Ἰταλίαν. Αὐτὸ εἶναι τὸ σοβαρώτερον ἀνησυχητικὸν σύμπτωμα τῆς οἰκονομίας μας, διότι μόνον ἡ ἐξυγίανσις τοῦ ἐμπορευματικοῦ ἰσοζυγίου ἀποτελεῖ σταθερὰν ἄνοδον τῆς οἰκονομίας. Ἀλλὰ ὄχι μόνον ἔναντι τῶν χωρῶν τῆς Ε.Ο.Κ. ἀλλὰ καὶ ἔναντι τῶν βαλκανικῶν χωρῶν ὁ ρυθμὸς ἀναπτύξεώς μας εἶναι χαμηλότερος. Ἀπὸ τὰ εἰς χεῖρας μου στατιστικὰ δεδομένα ἐμφαίνηται, ὅτι ἡ βιομηχανικὴ ἀνάπτυξις κατὰ ἔτη 1960–61 τῶν βαλκανικῶν Κρατῶν, Ἀλβανίας, Βουλγαρίας καὶ Ρουμανίας εἶναι ἀνωτέρα τῆς ἰδικῆς μας. Ἔχομεν λοιπὸν κάθε λόγον ν’ ἀνησυχοῦμε διὰ τὸ μέλλον τῆς οἰκονομίας μας καὶ δὲν δυνάμεθα νὰ δεχθῶμεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ ἐπιτύχῃ νὰ προσαρμόσῃ τὴν οἰκονομίαν μας καὶ νὰ τὴν καταστήσῃ ἀνταγωνιστικὴν ἐν σχέσει μὲ τὰς τῶν Κρατῶν τῆς ΕΟΚ, ἐντὸς τῶν χρονικῶν ὁρίων διὰ τὴν τελικὴν δασμολογικὴν ἀπελευθέρωσιν τὰ ὁποῖα θέτει ἡ συνθήκη καὶ νὰ ἐξαλειφθῇ οὕτω ἡ ὑφισταμένη διαφορὰ ἀναπτύξεως. Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔρριψε τὸ βάρος της ὡς ὤφειλε εἰς τὴν βιομηχανικὴν ἀνάπτυξιν καὶ εἰς τὴν ἐφαρμογὴν πολιτικοῦ ἐλέγχου εἰσαγωγῶν, περιορισμοῦ διὰ τῆς φορολογίας μεγάλων εἰσοδημάτων καὶ τῆς ροπῆς πρὸς πολυτελῆ διαβίωσιν, ἀλλ’ ὡς εἶπον τὴν αὔξησιν τῆς ἀγροτικῆς παραγωγῆς κατὰ τὸ τελευταῖον ἔτος καὶ τῶν κατ’ ἀναλογίαν αὐξήσεων τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος προεκάλεσε ἡ αὔξησις τῆς παραγωγῆς κλασικῶν ἐγχωρίων προϊόντων καὶ ἰδίως τοῦ ἐλαίου. Ἐὰν λάβωμεν, ὅμως, ὑπ’ ὄψει, ὅτι τὸ ἀκαθάριστον ἐθνικὸν εἰσόδημα 1957–1961 ηὐξήθη κατὰ 23% τὸ δὲ ἀγροτικὸν μόνον 5% σημαίνει, ὅτι ἡ ἀγροτικὴ πολιτικὴ καὶ ἡ ἀναδιάρθρωσις τῶν καλλιεργειῶν δὲν ἀπέδωσε. Αὐτά, κ. συνάδελφοι, εἶναι τὰ στοιχεῖα ἀπὸ τὰ ὁποῖα προκύπτει τὸ συμπέρασμα, ὅτι ἡ πολιτικὴ οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως τὴν ὁποίαν ἠκολούθησεν ἡ Κυβέρνησις κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη, ηὔξησε ἀντὶ νὰ ἐλαττώσῃ τὴν ἀπόστασιν ποὺ χωρίζει τὴν οἰκονομίαν μας μὲ τὴν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Ἡ Κυβέρνησις εὑρίσκεται εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν νὰ διακηρύσσῃ, ὅτι ἡ οἰκονομία μας ἀναπτύσσεται συνεχῶς, ἀλλὰ πῶς συμβαίνει, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, νὰ αὐξάνῃ ἡ ἀνεργία καὶ ἡ μετανάστευσις; Μὲ τὰ ὁδικὰ ἔργα καὶ ἀνοικοδομικὰ δὲν ἀντιμετωπίζονται τὰ προβλήματα αὐτά. Κύριοι βουλευταί, δὲν εἶναι μόνον τὸ θέμα τοῦ ἰσοζυγίου τῶν πληρωμῶν. Εἶναι γεγονός, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἡ σημερινὴ, ἡ ὁποία ἀπὸ 6ετίας εὑρίσκεται εἰς τὴν ἐξουσίαν δὲν ἀντεμετώπισεν οὔτε τὰ ἄλλα μακρόπνοα οἰκονομικὰ προβλήματα τῆς χώρας, διὰ τὴν δημιουργίαν τῶν ἀναγκαίων εὐνοϊκῶν διὰ τὴν οἰκονομίαν μας συνθηκῶν. Καὶ φέρω ὡς παράδειγμα τὴν ἐξυγίανσιν τοῦ φορολογικοῦ συστήματος. Τὶ ἔκαμεν ἡ Κυβέρνησις διὰ νὰ προσαρμόσῃ τὴν φορολογικὴν πολιτικὴν πρὸς τὰς νέας συνθήκας; Τὶ μέτρα ἔλαβε διὰ τὴν πάταξιν τῆς φοροδιαφυγῆς, ὥστε νὰ ἔχωμεν δικαιοτέραν κατανομὴν τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος; Σᾶς προσκομίζω τὰ ἑξῆς στοιχεῖα, διὰ νὰ λάβητε μίαν ἰδέαν τῆς ἐκτάσεως τῆς φοροδιαφυγῆς. Τὸ 1959 ἐδηλώθη εἰσόδημα βάσει τῶν φορολογικῶν δηλώσεων 13 δισεκατομμύρια περίπου. Τὸ εἰσόδημα αὐτὸ ἀντιστοιχεῖ πρὸς τὸ ¼ τοῦ ὁλικοῦ ἀστικοῦ εἰσοδήματος, τὸ ὁποῖον ἀνέρχεται εἰς 56 δισεκατομμύρια δραχμῶν. Αὐτὸ ὑπῆρξεν ἀφορμή, ὥστε ἡ Κυβέρνησις νὰ θελήσῃ νὰ αὐξήσῃ τὴν φορολογίαν, αὐξάνουσα τοὺς φορολογικοὺς συντελεστὰς καὶ προεκάλεσε τὰς δικαίας διαμαρτυρίας τῶν παραγωγικῶν τάξεων. Διότι ἡ αὔξησις σήμερον τῶν φορολογικῶν συντελεστῶν θὰ πλήξῃ κυρίως τοὺς εἰλικρινεῖς φορολογουμένους, ἐνῷ τὸ ἔργον τῆς Κυβερνήσεως συνίσταται εἰς τὴν σύλληψιν τοῦ διαφεύγοντος τὴν φορολογίαν εἰσοδήματος, ἡ φορολογικὴ δὲ ἐξυγίανσις ἀπαιτεῖ μακροχρονίαν ἐπιδίωξιν καὶ ἔπρεπε νὰ εἶχον τεθῆ αἱ βάσεις της διὰ ν’ ἀποδώσῃ ἐγκαίρως; Ἀλλὰ μήπως αἱ ἀγορανομικαὶ ὑπηρεσίαι ἔχουν τὴν ἀναγκαίαν προσαρμογήν, ἡ ὁποία ὡς γνωρίζομεν εἶναι ἀπαραίτητος διὰ τὴν προστασίαν τοῦ καταναλωτικοῦ κοινοῦ καὶ τὸν οὐσιαστικὸν ἔλεγχον τῆς κοστολογήσεως, ὥστε νὰ μὴ ἀρκοῦνται μόνον εἰς τὸν ἔλεγχον μέτρων καὶ σταθμῶν; Διότι καὶ αὐτὴ καὶ αἱ λοιπαὶ ὑπηρεσίαι ἐμπορίου καὶ βιομηχανίας στεροῦνται τοῦ ἀναγκαίου ἐξειδικευμένου προσωπικοῦ διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν μεγάλων οἰκονομικῶν προβλημάτων ποὺ ἐνδιαφέρουν τὰς ἐπιχειρήσεις. Κύριοι συνάδελφοι, διὰ νὰ μορφώσητε πλέον ἀδιάβλητον γνώμην διὰ τὸν χειρισμὸν τοῦ προβλήματος ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ἐπανέλθω καὶ πάλιν εἰς τὴν τελευταίαν συνεδρίασιν τοῦ Ἐμπορικοῦ Ἐπιμελητηρίου τῆς χώρας τὸ ὁποῖον ὡς γνωστὸν ἐκπροσωπεῖ τὰς παραγωγικὰς τάξεις καὶ συνεπῶς αἱ προτάσεις του ἀπηχοῦν τὰς ἀπόψεις του καὶ πρέπει νὰ τυγχάνουν τῆς ἰδιαιτέρας προσοχῆς τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἡμῶν. Ἐκ τῆς διεξαχθείσης ἐν αὐτῷ συζητήσεως προκύπτει, ὅτι ἔπειτα ἀπὸ τοὺς 6 μῆνας ποὺ ὑπεγράφη ἡ σύμβασις συνδέσεώς μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, μόλις προχθὲς διὰ πρώτην φορὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἐπεκοινώνησε μὲ τὰς παραγωγικὰς τάξεις, διὰ νὰ ζητήσῃ παρ’ αὐτῶν τὰς ἀπόψεις των ἐπὶ τῶν θεμάτων ποὺ δημιουργοῦνται μὲ τὴν σύνδεσίν μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Ὁ Πρόεδρος τοῦ Ε.Β.Α. διετύπωσε παράπονα διότι δὲν ἐζητήθη ἀκόμη νὰ χρησιμοποιηθῇ ἡ πεῖρα τῆς ἐμποροβιομηχανικῆς τάξεως διὰ τὴν ἐφαρμογὴν προγράμματος προσαρμογῆς νοοτροπίας καὶ μεθοδολογίας δημοσίας διοικητικῆς καὶ ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας διὰ τὴν τόνωσιν τῆς οἰκονομικῆς δραστηριότητος, διότι δὲν ἀξιοποιήθη τὸ πρόγραμμα τεχνικῆς βοηθείας παρελθόντος ἔτους, καὶ δὲν ἀνεμορφώθη ὁ θεσμὸς τῶν ἐπιμελητηρίων. Ἐχαρακτήρισε τὸ κατατεθὲν νομοσχέδιον ἐπὶ τῶν ἐξαγωγῶν ὡς ἀνεπαρκές, ἐφ’ ὅσον δὲν ρυθμίζει τὸ ὅλον θέμα καὶ δὲν λαμβάνει τὰ ἀναγκαῖα μέτρα ποιοτικῆς βελτιώσεως τῆς παραγωγῆς καὶ μειώσεως τοῦ παραγωγικοῦ καὶ κοινωνικοῦ κόστους. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἀπαντῶν ἐν συνεχείᾳ οὐδεμίαν συγκεκριμένην ἀπόφασιν ἐξήγγειλεν ἐπὶ τῶν τεθέντων θεμάτων, ἀλλὰ ἐδήλωσεν, ὅτι ἀργότερον θὰ ἐξαγγείλῃ ἡ Κυβέρνησις τὰς ἀποφάσεις της. Ἐξακολουθεῖ δηλαδὴ ἡ ἀντιμετώπισις τοῦ προβλήματος, μὲ τὴν αὐτὴν ὡς καὶ πρότερον μακαριότητα. Πῶς εἶναι λοιπὸν δυνατὸν νὰ μὴ ἀνησυχοῦμεν καὶ νὰ μὴ δυσπιστοῦμεν εἰς τὴν ἀπόδοσιν τῆς ἀσκουμένης κυβερνητικῆς πολιτικῆς; Ποῦ εἶναι τὰ σκληρὰ μέτρα τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ ληφθοῦν διὰ τὴν προσαρμογὴν τῆς οἰκονομίας μας, ὥστε νὰ καταστῇ αὕτη ἱκανὴ νὰ συναγωνισθῇ τὰς χώρας τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς; Τὸ νομοσχέδιον περὶ ἐξαγωγῶν; Τὶ λέγει, ὅμως, ἐπ’ αὐτοῦ τὸ Ἐμπορικὸν Ἐπιμελητήριον τῆς χώρας; Ὅτι, ἐφ’ ὅσον δὲν ρυθμίζεται τὸ ὅλον θέμα τῆς ἀναδιοργανώσεως τοῦ ἐξαγωγικοῦ ἐμπορίου καὶ ἐφ’ ὅσον δὲν βελτιωθῇ ποιοτικῶς ἡ παραγωγὴ καὶ δὲν μειωθῇ τὸ κόστος, κάθε ἄλλο μέτρον εἶναι ἄσκοπον. Εἶναι δυνατὸν ἑπομένως νὰ μὴ ἀνησυχῶμεν, ὅταν ἔχωμεν αὐτὰς τὰς διαπιστώσεις καὶ βλέπωμεν τὴν μακαριότητα τῆς Κυβερνήσεως; Δὲν εἶναι μόνον τὰ Ἐμπορικὰ Ἐπιμελητήρια, τὰ ὁποῖα διετύπωσαν τὰς σοβαρὰς ἀνησυχίας. Καὶ τὸ Βιοτεχνικὸν Ἐπιμελητήριον, τὸ ὁποῖον ἐπίσης ἐκπροσωπεῖ ἕναν σοβαρώτατον βιομηχανικὸν κλάδον, σὲ ἀνακοίνωσίν του λέγει ἐπὶ λέξει: «Ἡ Ἑλληνικὴ βιοτεχνία ποὺ διαδραματίζει οὐσιώδη ρόλον εἰς τὴν παραγωγικήν μας διάρθρωσιν, παρουσιάζεται ἄνευ οἱασδήποτε προπαρασκευῆς καὶ δίχως τὰ στοιχεῖα τῆς ἀνταγωνιστικότητος ποὺ ἔχουν ἀντίστοιχοι βιοτεχνικοὶ κλάδοι ἄλλων χωρῶν τοῦ Δυτικοῦ Κόσμου». Ἡ Κυβέρνησις διεκήρυξε, ὅτι θὰ ἀποκαταστήσῃ πλήρως τὴν ἐλευθερίαν εἰς τὸν συναγωνισμὸν καὶ θὰ τοῦ ἀπελευθερώσῃ τὰ προστατευτικὰ δίκτυα διὰ νὰ κινηθῇ ἐλευθέρως ἡ ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία. Ἀλλὰ μέχρι τῆς στιγμῆς τὸ μόνον μέτρον ποὺ ἔλαβεν εἶναι ἡ κατάθεσις τοῦ ἐξαγωγικοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ ἕνα ἀκόμη δεῖγμα τοῦ ἀλλοπροσάλλου τῆς κυβερνητικῆς πολιτικῆς. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου λαμβάνει μέτρα ἐνισχύσεως τοῦ ἐξαγωγικοῦ ἐμπορίου, φορολογικὰ κλπ., τὰ ὁποῖα ἄλλοτε ἡ ἰδία εἶχεν ἐπιβάλει καὶ καταργήσει. Ὅταν ἀπέτυχεν, ὡς ἦτο φυσικόν, ἡ προσπάθειά της αὐτὴ ἐνέτεινε τὰς προσπαθείας της διὰ τὴν σύνδεσίν μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, παράλληλα ὅμως οὐδὲν μέτρον ἔλαβε διὰ τὴν προετοιμασίαν τῆς οἰκονομίας μας, διὰ τὴν ἐπιδιωκομένην σύνδεσιν ὑπάρχουν ἄπειρα προβλήματα, τὰ ὁποῖα δὲν ἠδυνήθη νὰ ἐπιλύσῃ. Ἐνθυμούμεθα π.χ. τὶ ὑπεσχέθη διὰ τὴν Παιδείαν, ὅταν τὸ πρῶτον ἀνέλαβεν ὁ κ. Βογιατζῆς. Ἀνηγγέλθη τότε πομπωδῶς ἡ σύστασις μεγάλης ἐπὶ τῆς Παιδείας Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία θ’ ἀντιμετώπιζε τὸ ὅλον πρόβλημα, καὶ ἐν τούτοις οὐδὲν ἐγένετο. Ἡ οἰκονομικὴ πολιτικὴ τὴν ὁποίαν ἀσκεῖ ἡ Κυβέρνησις, εἶναι ἄνευ σοβαροῦ προγραμματισμοῦ καὶ καθοδηγεῖται ἀπὸ τυχαῖα περιστατικὰ καὶ γεγονότα. Τὸ 1957 ἡ Κυβέρνησις δὲν εἶχε ἀποφασίσει νὰ συνδεθῇ μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν καὶ προσεπάθει νὰ συνδεθῇ μὲ τὴν ΕΖΕΣ. Ἔχομεν λοιπὸν κάθε λόγον νὰ ἀνησυχοῦμεν διὰ τὸ μέλλον τῆς οἰκονομίας μας, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δεχθῶμεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐντὸς τῶν χρονικῶν ὁρίων, τὰ ὁποῖα θέτει διὰ τὴν τελικὴν ἔνταξίν μας εἰς τὴν ΕΟΚ εἶναι δυνατὸν νὰ βελτιωθῇ ἡ κατάστασις εἰς τοιοῦτον βαθμόν, ὥστε ἡ διαφορὰ ἀναπτύξεως ἐν συγκρίσει μὲ τὰς χώρας τῆς ΕΟΚ νὰ ἐξαλειφθῇ. Ἀπὸ τὰ ποσοστὰ αὐξήσεως τοῦ γεωργικοῦ εἰσοδήματος καταφαίνεται, ὅτι δὲν ἀπέδωσεν ἡ ἀναδιάρθρωσις τῶν καλλιεργειῶν. Πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν ὁ νέος Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας κ. Κασιμάτης διὰ δηλώσεών του, ἐπεσήμανε τὴν ἐλεεινὴν κατάστασιν εἰς ἣν εὑρίσκεται σήμερον. Θὰ ἠδυνάμην νὰ ἀναφερθῶ καὶ εἰς ἄλλους τομεῖς τῆς δημοσίας ζωῆς. Θὰ περιορισθῶ μόνον εἰς τὸ θέμα τοῦ ἀγροτικοῦ χρέους. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας, ὁ ὁποῖος πράγματι, στέκει καλῶς εἰς τὸ ἀξίωμά του καὶ γνωρίζει τὰ ἀγροτικὰ ζητήματα, ἔχει τὴν περίεργον ἀντίληψιν νὰ νομίζῃ, ὅτι δὲν εἶναι ὁ φορεὺς τῶν αἰτημάτων τῆς ἀγροτικῆς τάξεως, ἀλλὰ ὁ δικηγόρος τῆς Κυβερνήσεως, ἔναντι τῶν ἀγροτῶν. Ὁ ἀγρότης, γνωρίζει καὶ συλλαμβάνει τὰ θέματα καὶ οἱ πλέον ἀγράμματοι ἐξ αὐτῶν, εἶναι εἰς θέσιν νὰ ὑποβάλλουν σοφὰς ἐρωτήσεις. Τὸ θέμα τῆς ρυθμίσεως τῶν ἀγροτικῶν χρεῶν, δὲν ἐθέσαμεν μόνον ἡμεῖς, ἀλλὰ ἔθεσεν καὶ ἡ ΕΡΕ. Ὁ κ. Καραμανλῆς, εἰς τὴν συγκέντρωσιν τῶν Σερρῶν, πρὸ τῶν ἐκλογῶν, εἶχε θέσει τὸ θέμα σαφῶς. Εἶπεν, ὅτι, δημοκοποῦν ὅσοι ὑποστηρίζουν τὴν διαγραφὴν τῶν ἀγροτικῶν χρεῶν, ἀλλὰ εἶπεν ἐπίσης, ὅτι ἀναγνωρίζει, ὅτι ὑπάρχει θέμα ρυθμίσεως δι’ ὡρισμένας κατηγορίας. Ἀλλὰ καὶ ἡμεῖς ἐθέσαμεν θέμα ρυθμίσεως καὶ ὄχι διαγραφῆς, διὰ τὰς τάξεις ἐκείνας τῶν ἀγροτῶν, αἱ ὁποῖαι ἐπλήγησαν. Καὶ ἂν ὑπάρχῃ μία τάξις, ἡ ὁποία δὲν εὐθύνεται διὰ τὸ χαμηλόν της εἰσόδημα καὶ ἔχει ἀνάγκην προστασίας εἶναι ἡ ἀγροτικὴ τάξις. Καὶ δὲν εὐθύνεται ἡ ἀγροτικὴ τάξις, ὅταν τὴν πλήσσουν αἱ θεομηνίαι ἢ ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ρίχνει τὰς τιμάς. Ἔχομεν τὸ δεδομένον τῶν παγωμένων πιστώσεων — τὰς ὁποίας ὀρθῶς ἐρρύθμισεν ἡ Κυβέρνησις— ἀλλὰ ὅταν ρυθμίζωνται χρέη ἑκατοντάδων ἑκατομμυρίων τῶν βιομηχάνων, ἔχομεν χρέος ἐπίσης νὰ ρυθμίσωμεν καὶ τὰ ἀγροτικὰ χρέη καὶ καθῆκον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας εἶναι, νὰ μὴ παρίσταται ὡς ἀντίδικος τῶν ἀγροτῶν. Ἐὰν θέλῃ ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐξυγιάνῃ τὴν οἰκονομίαν καὶ θέλῃ τὴν συμπαράστασιν τοῦ λαοῦ, πρέπει νὰ προστατεύσῃ τὴν ἀγροτικὴν τάξιν, νὰ τῆς δώσῃ τὴν δυνατότητα νὰ ἀναπνεύσῃ, διότι δὲν θὰ ἀποδώσῃ ἡ εἴσοδός μας εἰς τὴν Κ.Ε.Α. ἐὰν δὲν ἔχωμεν συμπαραστάτην τὴν ἀγροτικὴν τάξιν. Ἠκούσαμεν καὶ περὶ τοῦ περιφερειακοῦ προγράμματος τῆς Κρήτης, τοῦ ὁποίου τὴν πραγματοποίησιν εὐχόμεθα, ἀλλὰ ἐκφράζομεν τὴν δυσπιστίαν διὰ τὴν σοβαρότητα τῶν προθέσεων τῆς Κυβερνήσεως. Ὑπάρχουν ἤδη μελέται διὰ τὴν ἐκτέλεσιν ἀρδευτικῶν ἔργων καὶ ὁδοποιΐας διὰ τὴν ἀνάπτυξιν τῆς Κρήτης, αἱ ὁποῖαι ἔμειναν εἰς τὰ χρονοντούλαπα. Εἰς τὴν περιφέρειάν μου, τὸ κύριον θέμα εἶναι ἡ ἄρδευσις τῆς περιοχῆς καὶ ἡ κατασκευὴ τοῦ κεντρικοῦ δρόμου, ὁ ὁποῖος θὰ συνδέσῃ 3 μεγάλας παραγωγικὰς ἐπαρχίας. Μεραμβέλλου, Σητείας, Ἱεράπετρας. Εἶναι εἰς θέσιν ἡ Κυβέρνησις νὰ κατασκευάσῃ αὐτὸν τὸν δρόμον μὲ τὸ περιφερειακὸν πρόγραμμα τὸ ὁποῖον ἐξήγγειλε νὰ κατασκευάσῃ τὸ ἀρδευτικὸν δίκτυον, ἢ ἁπλῶς θὰ διορίσῃ μερικοὺς ἁρμοδίους ἐπὶ πλέον βάσει τῶν σημειωμάτων ὡρισμένων Κυβερνητικῶν βουλευτῶν; Δὲν ἤθελα, κύριοι συνάδελφοι, νὰ εἰσέλθω καὶ εἰς αὐτὸ τὸ θέμα, ὡς συνδεόμενον ἀμέσως μὲ τὸ θέμα τῆς Ε.Κ.Α. ποὺ συζητοῦμεν. Ἐφ’ ὅσον ὅμως, τὸ θέμα τοῦτο ἐθίγη καὶ παρ’ ἄλλων συναδέλφων, ὡς βουλευτὴς τῆς Κρήτης, νομίζω, ὅτι εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω καὶ ἐγὼ ἐπ’ αὐτοῦ ὀλίγας λέξεις. Ὡς ἐν ἀρχῇ τῆς ὁμιλίας μου ἐτόνισα, κύριοι συνάδελφοι, ἡ ἁπλῆ σύνδεσίς μας μὲ τὴν Ε.Κ.Α. δὲν σημαίνει, ὅτι θὰ λύσῃ τὸ πρόβλημα τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεώς μας. Ὡς ἐτόνισε καὶ ὁ Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ἀπαιτοῦνται μεγάλαι προσπάθειαι διὰ τὴν ἐπιτυχίαν τοῦ σκοποῦ καὶ πρὸ πάντων ἀπαιτεῖται ὁ λαὸς νὰ παρακολουθήσῃ τὴν Κυβέρνησιν μὲ κατανόησιν εἰς τὴν προσπάθειαν αὐτήν. Δυστυχῶς, ὅμως, ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις δὲν ἐμπνέει ἐμπιστοσύνην εἰς τὰς μεγάλας μάζας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ συνεπῶς, δὲν θὰ σταθῇ ἱκανὴ νὰ τὸν συγκινήσῃ καὶ νὰ τὸν ξεσηκώσῃ πρὸς αὐτὴν τὴν κατεύθυνσιν. Εὔχομαι νὰ διαψευσθῶ εἰς τὰς προρρήσεις μου αὐτάς, διότι αὐτὸ ἀπαιτεῖ τὸ συμφέρον τῆς Ἑλλάδος. Πολὺ φοβοῦμαι, ὅμως, ὅτι δύσκολοι ἡμέραι ἀναμένουν τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ κρίσιμον προοιωνίζεται τὸ οἰκονομικὸν μέλλον. (Χειροκροτήματα ἐκ τοῦ Κέντρου).

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Λούλης ἔχει τὸν λόγον.

§13Γ. ΛΟΥΛΗΣ. Κύριοι βουλευταί, δὲν θὰ ἀπασχοληθῶ μὲ τὰς γενικωτέρας θεωρίας, αἱ ὁποῖαι ὁδηγοῦν τὰ κράτη εἰς οἰκονομικοὺς καὶ πολιτικοὺς συνασπισμούς. Περὶ αὐτῶν συνάδελφοι ἔγκριτοι, ὡμίλησαν ἐπ’ ἀρκετὸν καὶ νομίζω, ὅτι ἡ ἰδική μου φωνὴ περιττεύει. Μόνον τοῦτο θέλω νὰ προσθέσω. Ὅτι πάντες εἴμεθα σύμφωνοι, ὅτι θὰ πρέπει νὰ προσχωρήσωμεν εἰς ἕνα συνασπισμὸν καὶ ὁ συνασπισμὸς αὐτὸς διὰ τὴν Ἑλλάδα ἔχει κριθῆ. Ἡ πολιτικὴ τῆς αὐταρκείας καὶ τῆς ἀπομονώσεως ἔχει ἐγκαταλειφθῆ σήμερον σχεδὸν ἀπὸ ὅλα τὰ κράτη. Μὲ τὴν σκέψιν αὐτήν, κ. βουλευταί, καὶ ἐγὼ καὶ ἡ παράταξις εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκω, ἀποσκοποῦμεν νὰ συντελέσωμεν εἰς τὴν ἀνάπτυξιν σχέσεων μὲ ὅλας τὰς χώρας τοῦ κόσμου καὶ νὰ προσθέσωμεν καὶ ἡμεῖς ἕνα λιθάρι εἰς τὴν ἔννοιαν τοῦ οἰκοδομήματος τῆς παγκοσμίου συνεργασίας καὶ ἀδελφότητος μεταξὺ τῶν λαῶν. Πρὶν εἰσέλθω εἰς τὸ θέμα τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, ἐπιθυμῶ νὰ κάνω τὴν ἑξῆς παρατήρησιν. Νομίζω, ὅτι ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία δὲν ἔχει ἐπαρκῶς πληροφορηθῆ περὶ ἑνὸς θέματος ποὺ θὰ προκύψῃ ἐκ τῆς συνδέσεώς μας μὲ τὴν Ε. Κ.Α. Πρὸ τινων ἡμερῶν μεταξὺ τῶν μελῶν τῆς Ε.Κ.Α. ὑπεγράφη μία συμφωνία κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ἐφαρμοσθῇ ἑνιαία πολιτικὴ ἀγροτική. Ἡ συμφωνία ἐκείνη ἐγένετο ἐρήμην ἡμῶν. Οὔτε ἕνα παρατηρητὴν εἴχομεν στείλει κατὰ τὴν σύναψιν τῆς συμφωνίας ἐκείνης, ἡ ὁποία ὡς ἀντιλαμβάνεσθε θὰ ἔχῃ σοβαρωτάτας ἐπιπτώσεις ἐπὶ τῆς καθόλου οἰκονομίας τῆς Ἑλλάδος. Ἀπὸ ὅσα ἐπληροφορήθην, βάσει τῆς συμφωνίας ἐκείνης ἐγένετο δεκτόν, ὅτι θὰ ἐφαρμοσθῇ μία κοινὴ ἀγροτικὴ πολιτικὴ τὴν ὁποίαν κατ’ ἀνάγκην θὰ πρέπει νὰ ἐφαρμόσωμεν καὶ ἡμεῖς προσχωροῦντες εἰς τὴν Ε.Κ.Α. Νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ πρέπει νὰ γνωστοποιήσῃ τὸ περιεχόμενον τῆς συμφωνίας ἐκείνης εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, διὰ νὰ ἀντιληφθῶμεν σαφέστερον τὰ ἀποτελέσματα, τὰ ὁποῖα θὰ ἔχῃ ἡ σύνδεσις ἡμῶν μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, πρὶν τερματισθῇ ἡ συζήτησις. Ἐπίσης, κ. βουλευταί, θέλω νὰ κάμω καὶ τὴν ἑξῆς παρατήρησιν. Ἐλέχθη, ὅτι ἡ οἰκονομικὴ ἀνάπτυξίς μας θὰ βασισθῇ ἐν πολλοῖς εἰς τὰ φθηνὰ ἐργατικὰ χέρια. Νομίζω, ὅτι αὐτὸ εἶναι ἐσφαλμένον. Ἐὰν συνδεώμεθα μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν τὸ κάμνομεν διὰ τὴν ἄνοδον τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τοῦ λαοῦ. Συνεπῶς φθηνὰ ἐργατικὰ χέρια δὲν θὰ ὑπάρχουν. Μόνον ἐργατικὰ χέρια θὰ ὑπάρχουν, ἀλλ’ ἐπαρκῶς ἀμειβόμενα. Ἐπίσης θὰ πρέπει νὰ διατυπωθῇ καὶ ἡ ἑξῆς παρατήρησις, διότι νομίζω, ὅτι κάποια πλάνη ὑπάρχει εἰς τὰς σκέψεις μας. Ἐλέχθη, ὅτι διὰ τὰς πέραν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς χώρας θὰ ὑψωθῇ ἓν δασμολογικὸν τεῖχος, τὸ ὁποῖον θὰ ἐπιτρέψῃ εἰς τὰ ἰδικά μας προϊόντα νὰ διατίθενται ἀνέτως εἰς τὰς χώρας τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Κύριοι βουλευταί, ὅπως γνωρίζητε, ἀναμένομεν, καὶ μάλιστα πολὺ σύντομα, τὴν διεύρυνσιν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Ἀσφαλῶς θὰ εἰσέλθουν εἰς τὴν Κοινὴ Ἀγορὰν ἡ Τουρκία, τὸ Ἰσραήλ, ἡ Ἱσπανία, ἡ Μεγάλη Βρεττανία, διὰ νὰ ὑπομνήσω μόνον χώρας, αἱ ὁποῖαι παράγουν προϊόντα ὁμοειδῆ μὲ τὰ ἰδικά μας καὶ δυνάμενα νὰ τὰ συναγωνισθοῦν εἰς τὴν διευρυνομένην Κοινὴν Ἀγοράν. Συνεπῶς δὲν πρέπει νὰ ὁμιλῶμεν περὶ συναγωνιστικότητος τῶν ἑλληνικῶν προϊόντων πρὸς τὰ προϊόντα τῶν χωρῶν, αἱ ὁποῖαι σήμερον μετέχουν τῆς Ε.Κ.Α. Θὰ πρέπει νὰ ὁμιλῶμεν περὶ συναγωνιστικότητος τῶν προϊόντων μας εἰς διεθνὲς ἐπίπεδον. Καὶ ἤδη, κ. βουλευταί, εἰσέρχομαι εἰς τὰ θέματα τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς ὑπὸ τὴν στενωτέραν αὐτῆς ἔννοιαν. Θὰ θίξω μόνον δύο ζητήματα. Τὸ πρῶτον εἶναι τὸ συνδεόμενον μὲ τὴν γεωργίαν. Ὡς εἶπον πρὸ ὀλίγου, εἶναι ἀνάγκη τὰ γεωργικά μας προϊόντα νὰ καταστοῦν συναγωνιστικὰ ὄχι μόνον εἰς τὰς χώρας τῆς Κοινῆς, αἱ ὁποῖαι μετέχουν σήμερον τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, ἀλλ’ εἰς διεθνὲς ἐπίπεδον, διότι εἰς τὸ προσεχὲς μέλλον θὰ ἔχωμεν ἀσφαλῶς μίαν διεύρυνσιν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Καὶ νομίζω, κ. βουλευταί, ὅτι ὑπάρχουν αἱ προϋποθέσεις διὰ νὰ καταστοῦν τὰ γεωργικά μας προϊόντα συναγωνιστικὰ εἰς διεθνὲς ἐπίπεδον. Πρέπει μόνον νὰ ληφθοῦν βασικὰ κυβερνητικὰ μέτρα καὶ νὰ ἀφεθῇ διὰ τοὺς Ἕλληνας παραγωγοὺς τὸ μέτρον εὐθύνης, τὸ ὁποῖον ἀνήκει εἰς αὐτοὺς διὰ τὴν ἐπιτυχίαν τοῦ σκοποῦ αὐτοῦ. Ὡς γνωρίζετε, τὸ κόστος τῶν γεωργικῶν προϊόντων τὸ συνθέτει ἡ γονιμότης τοῦ ἐδάφους, ὁ μηχανικὸς ἐξοπλισμὸς καὶ τὰ γεωργικὰ φάρμακα καὶ τὰ λιπάσματα. Ἀκόμη διὰ νὰ ἔχωμεν ἠλαττωμένον κόστος, οἱ παραγωγοὶ θὰ πρέπει νὰ ἔχουν μίαν διαρκῆ ἐπιστημονικὴν καθοδήγησιν. Ἀντιλαμβάνεσθε λοιπόν, ὅτι εἰς τὸν ἀγρότην δὲν ἀπομένει παρὰ ἡ ἐργατικότης καὶ ἡ παρακολούθησις τῶν ἐπιστημονικῶν ὑποδείξεων. Συνεπῶς διὰ τοὺς παραγωγοὺς ἓν ἐλάχιστον μέρος τῆς εὐθύνης ἀπομένει διὰ τὴν ἐπίτευξιν ἑνὸς μειωμένου κόστους τῶν γεωργικῶν προϊόντων. Τὸ μεγαλύτερον μέρος τῆς εὐθύνης τὸ ἔχει ἡ Κυβέρνησις. Ἀλλ’ ἂς ἴδωμεν τὶ ἔπραξε μέχρι σήμερον ἡ Κυβέρνησις, ὥστε βάσει τῆς δεδομένης πολιτικῆς της νὰ συμπεράνωμεν ἐὰν θὰ πρέπει νὰ στηρίξωμεν σοβαρὰς ἐλπίδας διὰ τὴν ἐπιτυχίαν του σκοποῦ αὐτοῦ. Καὶ ἔρχομαι, κ. βουλευταί, εἰς ἓν σοβαρὸν ζήτημα τὸ ἀφορῶν τὴν ἀναδιάρθρωσιν τῶν καλλιεργειῶν. Ἐξηγγέλθη ὡς γνωρίζετε καὶ πολὺ ὀρθῶς ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι θὰ πρέπει αἱ καλλιέργειαι νὰ ἀναδιαρθρωθοῦν, ὥστε νὰ ἔχωμεν ἓν καλλίτερον οἰκονομικὸν ἀποτέλεσμα. Ἀναλόγως μὲ τὴν καταλληλότητα τοῦ ἐδάφους καὶ τὰς ἀνάγκας τῆς ζητήσεως θὰ πρέπει νὰ διαρθρωθοῦν αἱ καλλιέργειαί μας. Ἀλλά, κ. βουλευταί, ἐνῷ ταῦτα ζητοῦνται ἀπὸ τοὺς παραγωγούς, ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐξασφαλίζει εἰς αὐτοὺς ἓν βέβαιον εἰσόδημα, ὥστε οἱ παραγωγοὶ νὰ ἐπιδοθοῦν μὲ ὅλην των τὴν ψυχὴν εἰς τὰς καλλιεργείας ποὺ ἡ Κυβέρνησις ὑποδεικνύει. Ἰδέτε τὶ συνέβη μὲ τὴν καλλιέργειαν τοῦ σίτου. Ὅπως, γνωρίζετε, ὁ σῖτος θὰ ἀποτελῇ ἓν βασικὸν προϊὸν εἰς τὸν τόπον μας καὶ πάντοτε καὶ μετὰ τὴν ἀναδιάρθρωσιν τῶν καλλιεργειῶν θὰ παραμείνουν ἀρκετὰ ἐδάφη τὰ ὁποῖα θὰ καλλιεργοῦνται διὰ σίτου. Παρὰ ταῦτα οἱ σιτοπαραγωγοὶ ἀφέθησαν εἰς τὴν τύχην των. Ἦλθε τὸ Κράτος καὶ ἄφισεν ἀπὸ τοῦ 1957 νὰ κατέλθῃ ἡ τιμὴ τοῦ σίτου εἰς τὴν ἐξευτελιστικὴν τιμὴν τῶν δραχ. 1,70 κατὰ κιλόν, τιμὴν ἡ ὁποία ὄχι μόνον τὰ ἔξοδα καλλιεργείας δὲν καλύπτει, ἀλλ’ εἶναι κατωτέρα καὶ αὐτῆς τῆς διεθνοῦς τιμῆς τοῦ σίτου. Διότι, κύριοι βουλευταί, ὁ ἀμερικανικὸς σῖτος ἔχει τιμὴν 2,15 κατὰ κιλὸν εἰς τὴν ἐσωτερικὴν ἀγορὰν τῆς Ἀμερικῆς καὶ διὰ νὰ φθάσῃ εἰς τὰς χώρας τῆς Εὐρώπης χρειάζονται ἄλλα 10 ἢ 15 λεπτὰ κατὰ κιλὸν διὰ μεταφορικά. Ἀκόμη πρέπει νὰ σημειωθῇ, ὅτι ἡ καλλιέργεια τοῦ ἰδικοῦ μας σίτου ἐπιβαρύνεται καὶ μὲ ἕνα σημαντικὸν ποσὸν ἐξ ἐμμέσων δασμῶν. Πληρώνουν π.χ. δασμὸν τὰ ἄροτρα, τὰ καύσιμα κλπ. Ἐὰν ὑπολογίσωμεν καὶ τὴν ἔμμεσον αὐτὴν ἐπιβάρυνσιν τῆς καλλιεργείας τοῦ σίτου, θὰ ἴδωμεν, ὅτι ἡ κανονικὴ τιμὴ τοῦ σίτου ἐξωτερικοῦ θὰ ἔπρεπε νὰ ἦτο 2,30– 2,40 κατὰ κιλόν. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικὴ διεθνὴς τιμὴ τοῦ σίτου διὰ τὴν Ἑλλάδα. Παρὰ ταῦτα οἱ Ἕλληνες παραγωγοὶ εἰσέπραξαν 1,80 δραχ. κατὰ κιλόν. Δὲν θὰ ἐξετάσω διατὶ συνέβη αὐτὸ τὸ πρᾶγμα. Ἁπλῶς θὰ ὑπομνήσω, ὅτι εὗρον τὴν εὐκαιρίαν οἱ ἐπιτήδειοι νὰ καρπωθοῦν 200 ἑκατομμύρια δραχμῶν τὰ ὁποῖα θὰ ἔπρεπε νὰ περιέλθουν εἰς τοὺς σιτοπαραγωγούς. Καὶ ἂς ἔλθω τώρα εἰς ἕνα ἄλλο βασικὸν προϊὸν τὸν βάμβακα. Ἡ Κυβέρνησις ἐζήτησε ἀπὸ τοὺς παραγωγοὺς νὰ αὐξήσουν τὴν παραγωγὴν τοῦ βάμβακος καὶ οἱ παραγωγοὶ ἀνταπεκρίθησαν εἰς τὸ αἴτημα τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐπεδόθησαν εἰς τὴν καλλιέργειαν τοῦ βάμβακος. Ἐρωτᾶται ὅμως, τὶ συνέβη ὅταν οἱ παραγωγοὶ κατὰ τὸ 1957 ἐπώλησαν τὸ βαμβάκι ἀντὶ 7 δραχ. κατ’ ὀκᾶν; Κατεστράφησαν οἰκονομικῶς, διότι εἶχον δανεισθῆ σημαντικὰ ποσὰ τὰ ὁποῖα ἀνέμενον νὰ ἐξοφλήσουν μὲ τὴν ἐσοδείαν τοῦ βάμβακος καὶ ὅταν εἰσέπραξαν 7 δραχ., μόνον τὴν ὀκᾶ δὲν ἠδυνήθησαν νὰ ἐξοφλήσουν οὔτε ἓν μικρὸν μέρος τῶν χρεῶν των. Καὶ ἐρωτᾶται, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτύχωμεν ἀναδιάρθρωσιν τῶν καλλιεργειῶν, ὅταν δὲν ἐξασφαλίζωμεν εἰς τοὺς παραγωγοὺς μίαν ἐλαχίστην τιμήν, τιμὴν ἀσφαλείας;

§14Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Θὰ ἤθελον μόνον νὰ σᾶς ὑπενθυμίσω, ὅτι τὸ πρόγραμμα, τὸ γεωργικόν, διὰ τοῦ ὁποίου καθωρίσθη ὡς πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως ἡ ἀναδιάρθρωσις τῶν καλλιεργειῶν, ἤρχισεν ἐφαρμοζόμενον ἀπὸ τοῦ 1959 καὶ σεῖς ὁμιλεῖτε περὶ τῶν γεγονότων τοῦ 1957, δηλαδὴ περὶ τιμῆς βάμβακος τοῦ 1957, ἀλλὰ παραλείπετε κἄτι ἄλλο: Νὰ ὁμιλήσετε περὶ τιμῶν τοῦ βάμβακος τοῦ 1960 καὶ 1961. Καὶ ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ πρέπει νὰ σᾶς πληροφορήσω, κύριε συνάδελφε, ὅτι τόσον ἐπέτυχεν ἡ πολιτικὴ τῆς ἀναδιαρθρώσεως τῶν καλλιεργειῶν, ὥστε ὑπερέβη τὰς προσδοκίας μας. Ἐντὸς τοῦ 1961 ἔφθασεν ἡ παραγωγὴ τοῦ βάμβακος εἰς 85.000 τόννους, ἂν μὴ καὶ 90.000 —ἀκόμη δὲν εἶναι ἐξηκριβωμένον εἰς ποῖον ποσὸν θὰ ἀνέλθῃ—. Ἐπίσης πρέπει νὰ σᾶς πληροφορήσω, ὅτι ἔχουν ἤδη ἐξαχθῆ 50.000 τόννοι εἰς ἐξαιρετικὰς τιμὰς καὶ δὲν ὑπολείπονται παρὰ ὀλίγαι χιλιάδες τόννων διὰ νὰ ἐξαχθοῦν 2, 3 χιλιάδες. Λοιπόν, θὰ ἤθελον νὰ σᾶς παρακαλέσω, νὰ μὴ παραλείπετε νὰ σημειώσετε καὶ αὐτὰ καὶ νὰ μὴ ἀναφέρεσθε εἰς μίαν περίοδον δυσμενῆ. Διότι, ὡς συμβαίνει συνήθως εἰς τὰ γεωργικὰ προϊόντα, κάθε τόσον ὑπάρχει καὶ μία περίοδος δυσμενὴς διὰ τὰ γεωργικὰ προϊόντα. Καὶ τοῦτο συμβαίνει ὄχι μόνον προκειμένου περὶ τοῦ βάμβακος, ἀλλὰ δι’ ὅλα τὰ γεωργικὰ προϊόντα. Θὰ ἤθελον νὰ σᾶς παρακαλέσω, σεῖς, ὁ ὁποῖος ἠξεύρω πόσον ἀντικειμενικὸς εἶσθε, νὰ σημειώσητε καὶ αὐτὰ τὰ γεγονότα, διὰ νὰ ἀποδειχθῇ, ὅτι ἡ ἀναδιάρθρωσις τῶν καλλιεργειῶν ἐπέτυχε καὶ ἦτο καὶ προγραμματισμένη. Διότι δὲν πρόκειται μόνον περὶ τῆς καλλιεργείας τοῦ βάμβακος. Ἦτο καὶ τῶν ψυχανθῶν, ὅπως καὶ τῆς ἀναπτύξεως τῆς κτηνοτροφίας. Καὶ ὅλα αὐτά, τὰ γνωρίζετε καλύτερον ἐμοῦ, διότι τὰ ζῆτε.

§15Γ. ΚΑΡΑΓΚΙΩΖΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργός, εἶπεν, ὅτι ἡ ἀναδιάρθρωσις τῶν καλλιεργειῶν ἐπέτυχεν, ἀλλὰ τὸ ὅτι ἀπέτυχε προκύπτει ἀπὸ τὰς σημερινὰς ἐφημερίδας. (Θόρυβος– κωδωνοκρουσίαι). Ἡ Κυβέρνησις διὰ τοῦ σημερινοῦ τύπου καλεῖ τοὺς γεωργοὺς ν’ αὐξήσουν τὴν καλλιέργειαν τοῦ σκληροῦ σίτου εἰς 700.000 τόννους, χορηγοῦσα δῶρα καὶ ἐπιδόματα.

§16Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Ὁ κ. συνάδελφος, ἐξακολουθεῖ φαίνεται νὰ εὑρίσκεται ἀκόμη εἰς τὴν προεκλογικὴν περίοδον.

§17Γ. ΚΑΡΑΓΚΙΩΖΗΣ. Διαμαρτύρομαι, κ. Πρόεδρε, διὰ τὴν ἀπάντησιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Καὶ προχθὲς ὁ κ. Ὑπουργὸς ἠθέλησε νὰ μὲ διαψεύσῃ ὡς πρὸς τὴν ποσότητα τοῦ εἰσαχθέντος ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ βάμβακος καὶ ἦλθεν ὁ Ὀργανισμὸς Βάμβακος καὶ εἶπεν, ὅτι εἰσήχθησαν 1.581 τόννοι βάμβακος μέχρι τοῦ Νοεμβρίου 1961.

§18Γ. ΛΟΥΛΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, δὲν εἶναι μόνον τὸ πρόγραμμα τὸ ὁποῖον ἐξήγγειλεν ἡ Κυβέρνησις τὸ 1959. Ἡ Κυβέρνησις τῆς Ε.Ρ.Ε. εὑρίσκεται εἰς τὴν ἀρχὴν ἀπὸ 6 καὶ πλέον ἐτῶν. Δὲν δύναται ἑπομένως νὰ ἰσχυρίζεται, ὅτι αἱ εὐθῦναι τῆς Κυβερνήσεως ἀρχίζουν ἀπὸ τοῦ 1959. Ἀλλὰ ἀκόμη καὶ εἰς τὸ πρόγραμμα τὸ ὁποῖον ἐξήγγειλεν εἶναι ἐπισφαλὴς ἡ θέσις τὴν ὁποίαν λαμβάνει ἡ Κυβέρνησις ἐπὶ τοῦ συγκεκριμένου θέματος. Σᾶς ὑπενθυμίζω, κ. Ὑπουργέ, τὴν συνομιλίαν μας τὴν ὁποίαν εἴχομεν πέρυσι εἰς τὸν Βόλον. Σᾶς εἶχον εἴπει, ὅτι ἐὰν δὲν δώσετε ἕνα ἐλάχιστον ὅριον τιμῆς ἀσφαλείας τῶν προϊόντων, δὲν δύναται νὰ γίνῃ ἡ ἀναδιάρθρωσις τῶν καλλιεργειῶν. Μοῦ εἴπατε, ὅτι σεῖς φιλελεύθερος λέτε αὐτὸ τὸ πρᾶγμα; Φρονεῖτε, ὅτι δὲν εἶναι πιθανὸν νὰ ὑπάρξῃ πτῶσις τιμῶν; Εὔχομαι, κ. Ὑπουργέ, νὰ μὴ ὑπάρξῃ πτῶσις τιμῶν. Ἀλλά, ὅταν ὁμιλῶμεν περὶ ἀναδιαρθρώσεως τῶν καλλιεργειῶν, πρέπει προηγουμένως νὰ ἔχουν γίνει μελέται καὶ νὰ ἔχωμεν ἐξετάσει ποῖαι καλλιέργειαι θὰ εἶναι αἱ πλέον προσοδοφόροι καὶ εἰς ποῖα ἐδάφη. Ἠρώτησα ἐπανειλημμένως πολλὰς γεωργικὰς ὑπηρεσίας, ἐὰν ὑπάρχουν σχετικαὶ μελέται καὶ ὑποδείξεις, ὅσον ἀφορᾷ τὰ προϊόντα τῶν ὁποίων θὰ πρέπει νὰ προωθήσωμεν τὴν καλλιέργειαν. Ὑπάρχουν ἀτυχῶς μόνον ἰδιωτικαὶ ἐδαφολογικαὶ μελέται χωρὶς νὰ ἐφαρμόζωνται. Ἐπειδὴ προέρχομαι ἀπὸ μίαν περιφέρειαν, ἡ ὁποία ἀποζῇ κατὰ κύριον λόγον ἀπὸ τὴν δενδροκομίαν, τὸ Πήλιον, θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι οἱ κάτοικοι τοῦ Πηλίου ὑπήκοντες εἰς τὰς συστάσεις τοῦ Κράτους, περὶ αὐξήσεως τῆς παραγωγῆς ἐνέτειναν τὰς προσπαθείας των πρὸς τοῦτο καὶ τὸ ἀποτέλεσμα ἦτο νὰ μὴ ὑπάρξουν ψυκτικὰ μηχανήματα διὰ τὴν ἐναποθήκευσιν τοῦ προϊόντος των. Εἶναι εὔκολον νὰ λέγωμεν εἰς τοὺς παραγωγούς, αὐξήσατε τὴν παραγωγήν, ἀλλὰ θὰ πρέπει προηγουμένως νὰ ἐξασφαλίσωμεν τὴν διάθεσιν τῶν προϊόντων αὐτῶν ὡς καὶ τὴν διατήρησίν των. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἐν προκειμένῳ θὰ πρέπει νὰ ληφθοῦν διὰ τὴν εὐόδωσιν τοῦ μεγάλου αὐτοῦ θέματος, ἔχω νὰ εἴπω τὰ ἑξῆς. Περιῆλθεν εἰς τὰς χεῖρας μου μία προμελέτη δύο ἑταιρειῶν, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐκμετάλλευσιν τοῦ ὑδατίνου πλούτου τῆς Θεσσαλίας. Ἡ προμελέτη αὕτη —πρόκειται περὶ σοβαρᾶς ἐργασίας— καταλήγει εἰς ὡρισμένα συμπεράσματα. Ἡ Θεσσαλία ἀποτελεῖ τὸ ⅓ ὁλοκλήρου τῆς χώρας ἀπὸ ἀπόψεως πεδινοῦ καλλιεργησίμου ἐδάφους. Ἡ διαμόρφωσις τοῦ ἐδάφους ἐπιτρέπει κατὰ τὴν προμελέτην αὐτήν, τὴν ἄρδευσιν 2.000.000 στρεμμάτων μὲ δαπάνην 1.700 δραχμῶν κατὰ στρέμμα. Ἡ προμελέτη αὐτὴ δὲν ἐλήφθη κἂν ὑπ’ ὄψει. Ἀκόμη δὲν βλέπω τίποτε διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἔργων τοῦ Πηνειοῦ ποταμοῦ. Δικαιοῦμαι κατὰ συνέπειαν νὰ εἴπω, ὅτι αἱ γεωργικαὶ ὑπηρεσίαι εὑρίσκονται ἐν καθυστερήσει. Μία προσπάθεια τῆς κυβερνήσεως διὰ τὴν ἀξιοποίησιν τῆς μεγίστης αὐτῆς ἐκτάσεως θὰ ἦτο ἕνα μέτρον προωθήσεως τῆς οἰκονομίας μας, ἐν ὄψει τῆς εἰσόδου μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν.

§19Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Τὸ ἐνδιαφέρον τῆς Κυβερνήσεως, κ. συνάδελφε, διὰ τὴν ἐκτέλεσιν ἐγγειοβελτιωτικῶν ἔργων εἰς τὴν Θεσσαλίαν ἀποδεικνύεται ἀπὸ αὐτὸ τοῦτο, τὸ ὁποῖον εἴπατε. Ἡ προμελέτη εἶναι τὸ τελευταῖον στάδιον διὰ τὴν ὁριστικὴν μελέτην. Τὸ γεγονός, ὅτι ἐγένετο ἡ προμελέτη αὐτή, ἀποδεικνύει τὸ ἐνδιαφέρον τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν ἐκτέλεσιν ἐγγειοβελτιωτικῶν ἔργων εἰς τὴν Θεσσαλίαν. Μὴ λησμονῆτε ἀκόμη τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ἔργου τῆς Κάρλας. Ἐπίσης μὴ λησμονῆτε τὸ ἔργον τοῦ Μέγδοβα, διὰ τὸ ὁποῖον ἴσως θὰ διαμαρτυρηθῇ ὁ κ. Ἀλλαμανῆς, διότι καθυστερεῖ, ἀλλὰ ἡ καθυστέρησις ὀφείλεται εἰς ἀντίδρασιν τοῦ πληθυσμοῦ. Βλέπετε λοιπόν, ὅτι δὲν παρηγκωνίσθη ἡ Θεσσαλία. Ἀλλά, κύριε συνάδελφε, διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ ἱκανοποιήσωμεν ὅλας τὰς ἀπαιτήσεις θὰ ἐχρειάζετο ἕνας ἐτήσιος προϋπολογισμὸς ἐπενδύσεων 10 δισεκατομμυρίων δραχμῶν. Ἐπίσης θὰ ἐχρειάζετο ἔμψυχον ὑλικὸν 10πλάσιον ἀπὸ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἔχομεν. Χρειάζεται ἑπομένως ἕνα πρόγραμμα χρονικῆς προτεραιότητος. Θὰ ἤθελα νὰ ἀναγνωρίσῃ ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τοῦ βήματος συνάδελφος, ὅτι ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ ὑποφαινόμενος ἐνδιαφερόμεθα διὰ τὴν Θεσσαλίαν ὅσον καὶ σεῖς.

§20Γ. ΛΟΥΛΗΣ. Ἐπιθυμῶ νὰ πληροφορήσω τὴν Βουλήν, ὅτι παρατηρεῖται μία καθυστέρησις, μία βραδυπορία. Ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι ἂν ἤμεθα ἡμεῖς εἰς τὴν Ἀρχήν, ἡ ὤθησις θὰ ἦτο ταχυτέρα. Μοῦ ἔκαμεν ἐντύπωσιν, ὅταν μετεκλογικῶς ἐπεσκέφθην τὴν περιοχὴν τοῦ Πηλίου, ὅτι πλεῖστοι ἐκ τῶν κατοίκων μοῦ ἔκαμαν λόγον περὶ χειμάρρων. Ποία ὑπηρεσία διαχειρίζεται τοὺς χειμάρρους; Νομίζω, ὅτι ὑφίστανται δύο ὑπηρεσίαι. Ἡ μία εἶναι ἡ Ὑπηρεσία Ὑδρονομικῶν Ἔργων. Ἐφέτος τὸ κονδύλιον τῆς διευθετήσεως τῶν χειμάρρων καὶ μικρῶν παραγωγικῶν εἶναι ὑπερβολικὰ περικεκομμένον.

§21Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Κύριε συνάδελφε, δὲν ἐπιθυμῶ νὰ κάμω κριτικὴν τῶν ὅσων ἐκθέτετε. Πληροφορῶ ὅμως ὑμᾶς καὶ τὴν Βουλήν, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας μεταξὺ ἄλλων προγραμμάτων ἔχει καὶ τὸ πρόγραμμα τῆς κατασκευῆς εἰς τὰς ὀρεινὰς περιοχὰς λιμνοδεξαμενῶν κατὰ τὸ πρότυπον τῶν ἰταλικῶν, αἱ ὁποῖαι θὰ συντελέσουν εἰς τὴν ἄρδευσιν ἐκτάσεων τῶν ὀρεινῶν περιοχῶν. Τώρα δι’ αὐτὸ ποὺ ἐθίξατε, σχετικῶς μὲ τοὺς χειμάρρους, τὸ ὁποῖον εἶναι συνδεδεμένον μὲ τὰς λιμνοδεξαμενάς, πρέπει νὰ ὑπάρχουν δύο Ὑπηρεσίαι. Ἡ μία Ὑπηρεσία εἶναι ἡ Ὑδρονομικὴ Δασικὴ Ὑπηρεσία καὶ σκοπὸν ἔχει τὴν ἐξάλειψιν τῶν καταστροφῶν ἐκ τῶν χειμάρρων. Ἡ ἄλλη Ὑπηρεσία σκοπὸν ἔχει τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν ὑδάτων τῶν χειμάρρων. Εἶναι ἀνεξάρτητον τὸ ἕνα θέμα μὲ τὸ ἄλλο. Δὲν μπορεῖ νὰ γίνῃ ἡ ἐκμετάλλευσις τῶν χειμάρρων ἂν δὲν ἐξαλείψωμεν τὰς κακὰς συνεπείας αὐτῶν.

§22Γ. ΛΟΥΛΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ὅπως γνωρίζετε, αἱ ὑπηρεσίαι εἶναι ἡ μία ἐδῶ καὶ ἡ ἄλλη εἰς τὴν Λάρισαν. Θὰ ἐπεθύμουν ἐπ’ εὐκαιρίᾳ νὰ ἔχω μίαν ὑπόσχεσίν σας. Θὰ παρεκάλουν ἐὰν ἦτο δυνατὸν νὰ μοὶ παρέξητε τὴν ὑπόσχεσιν, ὅτι τὸ μικρὸν ποσόν, τὸ ὁποῖον διατίθεται διὰ τὰ μικρὰ αὐτὰ ἔργα θὰ αὐξηθῇ εἰς τὸ μέλλον. Τὰ ἐδάφη μας ἔχουν τὴν δυνατότητα νὰ αὐξήσουν τὴν γονιμοποίησίν των. Ἡμεῖς ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐπιθυμοῦμεν νὰ συστήσωμεν εἶναι, ὅπως ἡ παρατηρουμένη σήμερον βραδύτης ἐξαφανισθῇ. Ἐπίσης ἐπιθυμῶ νὰ θίξω τὸ ζωτικὸν διὰ τοὺς ἀγρότας μας θέμα. Τὸ θέμα τῆς ρυθμίσεως τῶν ἀγροτικῶν χρεῶν. Κύριοι βουλευταί, εἶναι τιμητικὸν διὰ τὸν Ἕλληνα ἀγρότην τὸ ὅτι εἴτε προεκλογικῶς εἴτε μετεκλογικῶς οὐδέποτε ἠκούσθη τι περὶ ἀποσβέσεως τῶν ἀγροτικῶν χρεῶν. Ἔχω ὅμως τὴν γνώμην, ὅτι πρέπει νὰ ἀντιμετωπισθῇ τὸ θέμα τοῦτο, ὥστε ἀπερίσπαστοι οἱ ἀγρόται νὰ ἐπιδοθοῦν εἰς τὸ ἔργον των. Διατὶ νὰ μὴ δώσωμεν τὸ αἴσθημα τῆς ἡσυχίας εἰς τὸν ἀγρότην; Ἰδίως εἰς τοὺς ἀγρότας τῆς περιοχῆς τοῦ Πηλίου, οἱ ὁποῖοι κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη ὑπέστησαν τόσας ζημίας ἀπὸ τὴν ἀφορίαν, τοὺς παγετῶνας κλπ. Ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι ἂν ὑπάρξῃ μία πολιτικὴ εὐρυτέρας πνοῆς, ἐὰν δημιουργηθῇ πεποίθησις εἰς τὸν ἀγρότην, διὰ τὴν ἀξιοποίησιν τῆς παραγωγῆς του, τότε ὁ Ἕλλην ἀγρότης θὰ εἶναι εἰς θέσιν νὰ συναγωνισθῇ εἰς διεθνὲς ἐπίπεδον. Καὶ τώρα εἰσέρχομαι ἐπ’ ὀλίγον εἰς τὸ θέμα τῆς βιομηχανίας. Δὲν πρέπει κατὰ τὴν γνώμην μου, ἐπαναλαμβάνω, τὸ θέμα τῆς ἀναπτύξεως τῆς βιομηχανίας μας νὰ στηριχθῇ εἰς τὸ σημερινὸν μικρὸν ἡμερομίσθιον. Καὶ ἔρχομαι νὰ ἐρωτήσω ἐὰν ἡ Κυβέρνησις βαδίζῃ βάσει μελετημένου προγράμματος. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸν Βόλον εἶχεν ὑποσχεθῆ, ὅτι θὰ ἱδρυθῇ βιομηχανία σιδήρου καὶ ὅτι ὁ Βόλος θὰ καταστῇ μία βιομηχανικὴ πόλις. Δυστυχῶς δὲν ἔχω αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὰς δηλώσεις τοῦ Προέδρου τοῦ Ο.Β.Α. κ. Τσάτσου, ὁ ὁποῖος ἐδήλωσεν, ὅτι δὲν εἶναι ἀκόμη ὥριμον τὸ θέμα τῆς ἱδρύσεως βιομηχανίας σιδήρου. Αὐτὸ μᾶς ἐμβάλλει εἰς τὴν ὑποψίαν, ὅτι δὲν ὑπάρχει προγραμματισμός. Τώρα ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν εἰς τὸν τομέα τῆς βιομηχανίας, ὅπως εἶναι γνωστόν, ἡ ἑλληνικὴ βιομηχανικὴ σκέψις, οὐδέποτε ἐστράφη εἰς μακροπροθέσμους ἐπενδύσεις. Κατόπιν τούτου ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι κατὰ τὸ 90% ἡ εὐθύνη διὰ τὴν συγκρότησιν βαρείας βιομηχανίας ἐπιπίπτει εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἐλαφρὰς βιομηχανίας τῆς χώρας μας, γνωρίζω, ὅτι αἱ πλεῖσται ἐξ αὐτῶν τοὐλάχιστον μέχρι σήμερον ἠδυνήθησαν νὰ ἀντεπεξέλθουν νικηφόρως. Καὶ αὐτὸ ἐλπίζω καὶ διὰ τὸ μέλλον. Πέραν αὐτῶν ἔχομεν τὰς ὁριακὰς βιομηχανίας. Ἔχομεν τὴν χειροτεχνίαν ποὺ ἀπασχολεῖ μέγα ἀριθμὸν ἐργατῶν. Αἱ ὁριακαὶ βιομηχανίαι ὡς καὶ αἱ βιομηχανίαι μετὰ τὴν σύνδεσίν μας θὰ ὑποφέρουν καὶ τελικῶς θὰ πάθουν ἀφανισμόν. Τὸ τραπεζιτικὸν κεφάλαιον θὰ θελήσῃ τὴν ἄμεσον εἴσπραξιν τῶν χρεῶν. Καὶ ἐρωτῶ, τί θὰ γίνῃ μὲ τὴν αὔξησιν τῆς ἀνεργίας; Ἢ θὰ ἀκολουθήσουν οἱ ἐργάται μας τὸν δρόμον τῆς ἀποδημίας ἢ θὰ θελήσουν νὰ λύσουν δυναμικῶς τὴν κατάστασιν. Ἀντιπαρερχόμεθα τὴν δευτέραν λύσιν. Ἀλλὰ ἐὰν ἀκολουθηθῇ ὁ δρόμος τῆς ἀποδημίας ἀπὸ νέους καὶ ἀποδοτικοὺς ἐργάτας, εἰς τὴν χώραν μας θὰ παραμείνουν γέροντες καὶ ἀσθενεῖς, οἱ ὁποῖοι εἶναι φυσικὸν νὰ μὴ μποροῦν νὰ ἀποδώσουν παραγωγικὴν ἐργασίαν. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον θὰ πρέπει νὰ ληφθοῦν κοινωνικὰ μέτρα. Θὰ πρέπει νὰ δοθῇ ἐργασία εἰς ὅλους. Ἡ ἐργασία εἶναι δικαίωμα ὅλων τῶν Ἑλλήνων. Δὲν εἶμαι ὑπὲρ τῆς ἐπιδοτήσεως ἀνθρώπων ποὺ δὲν θὰ ἀποδώσουν ἐργασίαν παραγωγικήν. Ἔχω ὑπ’ ὄψει μου μίαν μελέτην σχετικῶς μὲ τὰ ἔργα ὑποδομῆς. Σᾶς πληροφορῶ, κ. συνάδελφοι, ὅτι ἐὰν ἐτίθεντο εἰς ἐφαρμογὴν ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ἔργα ὑποδομῆς ἀξίας 60–70 ἑκατομμυρίων διὰ τὴν περιφέρειάν μου, θὰ ἐκαλύπτετο μέγα μέρος τῆς ἀνεργίας καὶ τὰ ἔργα αὐτὰ θὰ ἦσαν ἐπωφελῆ εἰς τὴν Ἐθνικὴν οἰκονομίαν. Ἠκούσθησαν γνῶμαι εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν σχετικῶς μὲ τὸ βάρος τῶν Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων καὶ συνεσχέτισαν τὴν βιοτεχνίαν μὲ τὴν βιομηχανίαν. Ἡ βιοτεχνία, κ. συνάδελφοι, βαρύνεται εἰς ἀσφάλιστρα πολὺ περισσότερον ἀπὸ τὰ ἄλλα ἐπαγγέλματα κατ’ ἀναλογίαν τῆς παραγομένης ἀξίας. Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ προχωρήσωμεν εἰς ἀναδημιουργίαν, ἐὰν εἰς τὸν τομέα τῶν Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων δὲν δείξωμεν κατανόησιν καὶ φέρωμεν τὰς παροχὰς εἰς στάδιον ὑποφερτόν. Ὅσοι ὑποστηρίζουν τὴν ἀπαλλαγὴν τῆς βιομηχανίας σφάλλουν. Δι’ ἐμὲ μόνον πρέπει νὰ ληφθῇ μέριμνα διὰ τὴν βιοτεχνίαν. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ Κοινὴ Ἀγορὰ ἔχει καὶ ἄλλα θέματα τὰ ὁποῖα δὲν ἔθιξα σήμερον. Περιωρίσθην μόνον εἰς τὰ ἀγροτικά μας προϊόντα καὶ εἰς τὴν βιομηχανίαν. Ἐλπίζω κατὰ τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν νὰ μοῦ δοθῇ ἡ εὐκαιρία νὰ ὁμιλήσω καὶ διὰ τὰ ἄλλα θέματα. Θὰ ἔπρεπε νὰ χαιρώμεθα καὶ νὰ μᾶς κατῆχεν αἴσθημα αἰσιοδοξίας καὶ χαρᾶς μετὰ τὴν σύνδεσίν μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Δυστυχῶς ὅμως δι’ ἡμᾶς οὔτε τὸ αἴσθημα αἰσιοδοξίας ὑπάρχει, ἀλλὰ οὔτε καὶ ἡ χαρά, διότι εἰς τὰς διατυπωθείσας καταγγελίας μας προστίθεται ἡ ἔλλειψις κύρους τῆς Κυβερνήσεως, διότι δὲν ἀκολουθεῖται ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Ἡ σύμβασις θὰ κυρωθῇ, ὑπὸ τῆς πλειοψηφίας τῆς Βουλῆς, ἀλλὰ θὰ ἔχῃ μόνον τυπικὴν ἰσχύν. Θὰ λάβῃ οὐσιαστικὸν κῦρος, ὅταν κυρωθῇ ἀπὸ Βουλήν, ἡ ὁποία θὰ ἀντιπροσωπεύῃ πράγματι τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Μίχας)

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Φωτήλας ἔχει τὸν λόγον. Προηγουμένως, κ. συνάδελφοι, πρέπει νὰ σᾶς ὑπεθυμίσω, ὅτι ὑπάρχει μία συμφωνία, νὰ τελειώσῃ ἀπόψε ἡ συζήτησις.

§24Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἔν ὄψει τῆς συνομολογήσεως περὶ ἐνδεικτικῆς προθεσμίας, καὶ τῆς ἑρμηνείας ποὺ ἔδωσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης εἰς αὐτὴν τὴν ὁμολογίαν, μήπως ἡ προθεσμία ποὺ ὡρίσθη ἦτο ἐνδεικτική.

§25Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Ἡ προθεσμία δὲν ἐτέθη ἀπὸ τὸν νόμον. Ἐτέθη κατόπιν συμφωνίας. Καὶ συνεπῶς δὲν ἠμπορεῖ νὰ εἶναι ἐνδεικτική, κ. συνάδελφε, ἐκτὸς ἐὰν ἀθετῆτε τὴν συμφωνίαν.

§26Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Ὑπουργέ, καὶ ὁ νόμος ἐτέθη κατόπιν συμφωνίας, ἀλλὰ σεῖς ὅλοι τὸν ἀθετήσατε.

§27Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριοι βουλευταί, αἰσθάνομαι εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς τὴν ἀνάγκην νὰ ἐκδηλώσω μίαν ἀπογοήτευσιν, τὴν ὁποίαν ὑπέστην εὐθὺς μὲ τὴν κατάθεσιν τοῦ σχεδίου νόμου περὶ κυρώσεως τῆς συμφωνίας, τὴν ὁποίαν συνῆψεν ἡ Κυβέρνησις, διὰ τὴν εἴσοδόν μας εἰς τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα. Συμμετέχω καὶ ἐγὼ ἀκριβῶς τοῦ αἰσθήματος τὸ ὁποῖον κατέχει πολλοὺς ἐκ τῶν ἐπιφανεστέρων ὁμιλητῶν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, συγκεκριμένως τοῦ κ. Μητσοτάκη καὶ τοῦ κ. Ζίγδη, αἰσθήματος δυσφορίας, διὰ τὴν παντελῆ ἔλλειψιν οἱασδήποτε προμελέτης, οἱασδήποτε προπαρασκευῆς, ἀπὸ ἀπόψεως μελέτης, ἐν ὄψει ἑνὸς τόσον σοβαροῦ θέματος οἰκονομικοῦ, τὸ ὁποῖον προδιαγράφει τὸ οἰκονομικὸν μέλλον τῆς χώρας, καὶ ἐν γένει τὴν προκοπήν της. Ἀνεξαρτήτως τοῦ γεγονότος, ὅτι εἶναι ἐνδεχόμενον, εἶναι ἴσως φυσικὸν ἐπὶ ἑνὸς τόσον κεφαλαιώδους θέματος νὰ ὑπάρχουν ἀπόψεις ἐσχηματισμέναι, ἀνεξαρτήτως τῆς ὑπάρξεως καὶ τῆς δημοσιεύσεως στοιχείων, νομίζω, ὅτι ἦτο σοβαρώτατον καθῆκον τῆς Κυβερνήσεως νὰ παρουσιάζῃ ἕνα σχέδιον νόμου συνεπικουρούμενον ἀπὸ συγκεκριμένα, ἀκριβῆ, μελετημένα στοιχεῖα. Νομίζω, ὅτι ἡ ἔλλειψις παντελοῦς μελέτης, κ. βουλευταί, ἀποδεικνύει, ὅτι τὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα ἐκ τῆς Κυβερνήσεως τοὐλάχιστον προεβλήθησαν ὑπὲρ τῆς εἰσόδου τῆς Ἑλλάδος εἰς τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα, ἀποδεικνύει, ὅτι τὰ ἐπιχειρήματα αὐτὰ δὲν εἶναι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἤγαγον τὴν Κυβέρνησιν εἰς τὴν ἀπόφασιν νὰ μᾶς ὁδηγήσῃ εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, ἀλλὰ εἶναι ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα ἐφευρίσκονται ἐκ τῶν ὑστέρων ὡς ἀντίλογος εἰς τοὺς φόβους, οἱ ὁποῖοι διατυπώνονται ἀπὸ τοὺς ἀντιλέγοντας. Διότι, κ. βουλευταί, ἐὰν ἡ ἀδήριτος ἀνάγκη, ὅπως λέγουν, ὁδηγῇ τὴν χώραν μας εἰς τὴν σύνδεσιν μετὰ τῆς Εὐρωπαϊκῆς Κοινότητος, ἐὰν ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλει ἀναμφισβητήτως νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα εἶναι ἡ προοπτικὴ ἡ οἰκονομική, εἶναι τὸ οἰκονομικὸν μέλλον τῆς χώρας, εἶναι ἡ δυνατότης τῆς οἰκονομίας, εἶναι ἡ ἀνάπτυξις τοῦ πλούτου, εἶναι ἡ ἐπιβίωσις ἐπιτέλους τῆς χώρας μας, ἐὰν ὅλοι αὐτοὶ οἱ λόγοι εἶναι ἐκεῖνοι, ποὺ ὡδήγησαν τὴν Κυβέρνησιν εἰς τὴν σκέψιν, ὅτι πρέπει νὰ εἰσέλθωμεν ὁπωσδήποτε εἰς τὴν Εὐρωπαϊκὴν Κοινότητα, νομίζω, ὅτι αὐτοὶ οἱ λόγοι, τὰ ἐπιχειρήματα αὐτά, νὰ προκύπτουν ἀπὸ ἕνα σύνολον μελετῶν, ἀπὸ ἕνα σύνολον στοιχείων συγκεκριμένων, ἀναμφισβητήτων, μελετημένων, θετικῶν, τὰ ὁποῖα, ἐπὶ τέλους, πρέπει νὰ παρουσιάσῃ. Εἶναι, λοιπόν, ἀναμφισβήτητον, ὅτι ὑπῆρξε μία προαπόφασις εἰσόδου τῆς χώρας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, καὶ δὲν ὑπάρχει μελέτη ποὺ ὁδηγεῖ εἰς τὴν σκέψιν αὐτήν. Ὑπάρχει μία προαπόφασις, ὑπαγορευθεῖσα, θὰ ἴδωμεν περαιτέρω ἀπὸ ποίους λόγους καὶ ἀπὸ ποίους παράγοντας. Ταῦτα, ἀξιότιμοι κ. συνάδελφοι, ἀναμφισβητήτως ἰσχύουν ἀπὸ ἀπόψεως Κυβερνήσεως. Ἀλλὰ μοῦ ἔκαμεν ἐντύπωσιν ὅτι ἡ θέσις αὐτὴ ἐκρατήθη καὶ ἀπὸ τὴν πλευρὰν τῆς Κεντρώας Ἀντιπολιτεύσεως. Ἐνῷ κηρύσσεται, δηλαδή, ἡ Κεντρώα Ἀντιπολίτευσις ὑπὲρ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου, κηρύσσεται, δηλαδή, ὑπὲρ τῆς εἰσόδου τῆς χώρας εἰς τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα, ἐπισημαίνονται παραλλήλως κίνδυνοι ἐκ μέρους τῆς Ἑνώσεως Κέντρου καὶ τῶν ὁμιλητῶν της, καὶ γίνονται ὑποδείξεις σοβαρώταται, ἀπὸ τὴν υἱοθέτησιν τῶν ὁποίων, ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, ἐξαρτᾶται κατὰ τοὺς ὁμιλητὰς τοῦ Κέντρου ἡ ἐπιτυχία τοῦ σοβαροῦ αὐτοῦ διαβήματος, τὸ ὁποῖον θὰ κάμωμεν, νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν Εὐρωπαϊκὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Ἐξαγγέλλονται κίνδυνοι ὁριστικοῦ ἐξανδραποδισμοῦ τῆς οἰκονομίας. Ἐπισημαίνονται κίνδυνοι διαλύσεως τῆς χώρας μας καὶ ἐν τούτοις ἡ Κεντρώα Ἀντιπολίτευσις δηλοῖ, ὅτι θὰ ψηφίσῃ ὑπὲρ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου. Καὶ διερωτῶμαι, διατί; Ἐφ’ ὅσον, ἐπὶ τέλους, διεκδικεῖ, καὶ ὑποθέτω μὲ κἄποιαν αἰσιοδοξίαν, τὴν διαδοχὴν εἰς τὴν ἐξουσίαν, διατὶ δὲν καταψηφίζει τὸ νομοσχέδιον, ἐπιφυλασσομένη νὰ προβῇ εἰς τὴν σύνδεσιν τῆς Ἑλλάδος μετὰ τῆς Εὐρωπαϊκῆς Κοινότητος ὡς Κυβέρνησις, ἐφαρμόζουσα, ὅλα τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα προτείνει καὶ τηροῦσα ὅλας τὰς ἐπιφυλάξεις, τὰς ὁποίας νομίζει, ὅτι ἔπρεπε νὰ τηρηθοῦν καὶ δὲν ἐτηρήθησαν κατὰ τὴν σύμβασιν ποὺ συνήφθη, καὶ εἰς τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον κατετέθη; Ἴσως, κ. βουλευταί, νὰ ἀντιταχθῇ, ὅτι δὲν δικαιούμεθα νὰ ἐξαρτήσωμεν τὴν θέσιν μας ἐπὶ ἑνὸς τόσον κεφαλαιώδους θέματος συνδεομένου μὲ τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν, ἀπὸ τὸ ἐνδεχόμενον τῆς ἀνόδου εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἑνὸς ἄλλου Κόμματος. Ἀλλὰ ἐγὼ νομίζω, ὅτι ἐν τελευταίᾳ ἀναλύσει, αὐτὸ ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὸ τί ὑπαγορεύει εἰς τὴν Κεντρώαν Ἀντιπολίτευσιν, τὸ συναίσθημα τῆς εὐθύνης καὶ ἡ πεῖρα τοῦ παρελθόντος. Διότι, κ. βουλευταί, διερωτῶμαι, θὰ εἶναι τάχα μικροτέρα ἡ εὐθύνη τῆς Ἑνώσεως Κέντρου καὶ τῶν πολιτευομένων, οἱ ὁποῖοι τὴν ἀπαρτίζουν, ἐάν, ὡς φοβοῦνται τοὐλάχιστον οἱ ὁμιληταί, οἱ ὁποῖοι ὡμίλησαν, ὁδηγηθῶμεν εἰς μίαν οἰκονομικὴν καταστροφήν, διότι ἡ Κυβέρνησις, ὡς λέγουν, δὲν ἔλαβεν ὅλα τὰ ἀναγκαῖα μέτρα, τὰ ὁποῖα θὰ προπαρεσκεύαζον τὴν οἰκονομίαν τῆς χώρας, διὰ νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα, διότι, ὡς λέγουν οἱ ὁμιληταὶ τοῦ Κέντρου, δὲν συμμορφοῦται ἡ Κυβέρνησις πρὸς τὰς ἀναγκαίας ὑποδείξεις, αἱ ὁποῖαι καὶ μόνον ἐὰν τηρηθοῦν, καὶ μόνον ἐὰν ἐφαρμοσθοῦν, καὶ μόνον ἐὰν υἱοθετηθοῦν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, τότε θὰ ὁδηγηθῇ ἡ σύνδεσις τῆς Ἑλλάδος μετὰ τῆς Εὐρωπαϊκῆς Κοινότητος εἰς ἐπιτυχίαν. Καὶ ἐρωτᾶται, ἐπαναλαμβάνω, ἐὰν ἐμπιστευθοῦν τὴν διατήρησιν ἑνὸς τόσον κεφαλαιώδους θέματος εἰς μίαν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία, ἐπὶ τέλους, εἶναι γνωστή, ἀπὸ τὰς καταγγελίας τῶν ὁμιλητῶν, ὡς Κυβέρνησις σκανδάλων, ὡς Κυβέρνησις κουμπάρων, ὡς Κυβέρνησις ποὺ ξεπούλησεν τὸν ἐθνικὸν πλοῦτον τῆς χώρας εἰς τοὺς ξένους, ἐὰν ἐμπιστευθοῦν αὐτὸ τὸ κεφαλαιῶδες θέμα εἰς τὴν Κυβέρνησιν θὰ εἶναι μικροτέρα ἡ εὐθύνη τῆς Ἑνώσεως Κέντρου;

§28Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριε συνάδελφε, νομίζω, ὅτι τὰ πολιτικὰ προβλήματα, πρέπει νὰ κρίνωνται ἀνάλογα μὲ τὰς εἰδικὰς συνθήκας ποὺ δημιουργοῦνται. Καὶ ἐν προκειμένῳ πρόκειται περὶ τεραστίου πολιτικοῦ προβλήματος. Ἐὰν δὲν μποῦμε εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν καὶ μείνωμεν ὡς χώρα μεμονωμένη ἠμποροῦμεν νὰ ἐπιβιώσωμεν; Ἀναμφιβόλως ὄχι. Ἐὰν γίνωμεν Κυβέρνησις θὰ διαχειρισθῶμεν τὸ θέμα διαφορετικὰ καὶ θὰ εἴμεθα εἰς θέσιν νὰ ἐπιτύχωμεν σύνδεσιν ὑπὸ καλυτέρους ὅρους. Σήμερον ὑπάρχει μία κατάστασις. Ἡ χώρα μας ὑπὸ τὰς συνθήκας τὰς πολιτικὰς ποὺ εὑρίσκεται σήμερον, δὲν ἔχει ἄλλον τρόπον παρὰ νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Ἡ προσπάθεια αὐτὴ δημιουργεῖ μίαν δυνατότητα ἐπιβιώσεως. Ἠμπορεῖ, ὅμως, νὰ μὴ τὴν δημιουργῇ Πάντως ἡμεῖς θὰ βοηθήσωμεν, διὰ νὰ μὴ μᾶς εἴπουν, ὅτι δὲν μᾶς ἐβοηθήσατε. Αὐτὴν τὴν ἐξήγησιν ἤθελα νὰ δώσω. Ἐπιβάλλεται εἰς ἡμᾶς τοὐλάχιστον νὰ βοηθήσωμεν.

§29Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριε Κουθρῆ, τὴν ἀντίρρησίν σας αὐτὴν τὴν προέβλεψα διότι εἶπον προηγουμένως ὅτι δὲν δύναται νὰ ἐξαρτηθῇ ἡ εἴσοδός μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν ἐκ τῆς πιθανότητος ἀνόδου εἰς τὴν ἀρχὴν τοῦ κόμματος τῆς Ἑνώσεως Κέντρου. Ἀλλ’ ἐγὼ ἐπεξετάθην καὶ περαιτέρω εἰς τὸ θέμα τῶν εὐθυνῶν καὶ εἶπον. Μήπως δὲν εἶναι μεγαλυτέρα ἀκόμη ἡ εὐθύνη τῆς Κεντρώας Ἀντιπολιτεύσεως ὅταν δέχεται τὴν ἀνάθεσιν τῆς διαχειρίσεως ἑνὸς τόσον ζωτικοῦ διὰ τὴν ὕπαρξιν τῆς Χώρας μας θέματος εἰς μίαν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία δὲν ἐκφράζει τὴν λαϊκὴν θέλησιν, ἀλλὰ εἶναι μία Κυβέρνησις προελθοῦσα ἐκ τοῦ βιασμοῦ τῆς λαϊκῆς θελήσεως;

§30Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ (Ὑφ. Συντον.). Ὀφείλω νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν κ. συνάδελφον, ὄχι ὡς ἀπολογητὴς τῆς θέσεως τοῦ Κέντρου, ἀλλὰ διότι πιστεύω ὅτι ἡ ἐθνικόφρων ἀντιπολίτευσις μαζὶ μὲ τὴν Κυβέρνησιν ἐπὶ ἑνὸς θέματος ἀρχῆς ὀρθῶς ἔλαβε τὴν ἰδίαν θέσιν. Ἐπειδὴ πρόκειται περὶ ἐντελῶς οἰκονομικοῦ θέματος, τεχνικοῦ θέματος, θὰ ἤθελα νὰ κάμω μίαν ἀφαίρεσιν διὰ νὰ ἀποδείξω τὸ λάθος τοῦ συλλογισμοῦ, συλλογισμοῦ, ὁ ὁποῖος βασικῶς ὡς μαθηματικὸς συλλογισμὸς εἶναι ἐσφαλμένος. Μᾶς κατηγορεῖτε, δι’ ὅσα μᾶς ἐκατηγορήσατε προηγουμένως, τὸ ἐρώτημα ὅμως εἶναι τὸ ἑξῆς, ὅτι ἔστω καὶ ἂν αἱ κατηγορίαι σας αὐταὶ ἀληθεύουν, ἡ Ἑλλὰς ὡς Ἑλλὰς μὲ μίαν ἱστορίαν χιλιάδων ἐτῶν καὶ μὲ ἕνα μέλλον μπροστά της, ἔστω καὶ ἐὰν αὐτὰ ποὺ μᾶς κατηγορεῖτε εἶναι ἀληθῆ, εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιλύσῃ τὰ οἰκονομικά της προβλήματα ἐντασσομένη ἢ συνδεομένη μὲ τὸν εὐρύτερον οἰκονομικὸν χῶρον ἢ παραμένουσα ἐκτὸς τοῦ εὐρυτέρου οἰκονομικοῦ χώρου; Αὐτὸ εἶναι τὸ θέμα. Καὶ λέγω κάμνομεν μίαν ἀφαίρεσιν ἀπὸ τὸ πολιτικὸν θέμα τὸ ὁποῖον ἐμμέσως, καὶ δὲν ἀνέμενον ἄλλως νὰ πράξητε, θέτετε συνεχῶς, διὰ νὰ ἀποδείξω ὅτι ὁ συλλογισμός σας αὐτὸς εἶναι ἐσφαλμένος βασικῶς. Ὅπως θὰ ἔλεγον οἱ μαθηματικοί, τὸ θέμα τὸ πολιτικόν, ἔχει μίαν παραμετρικὴν σχέσιν μὲ τὶς μεταβλητές, τὶς ὁποῖες ἐξετάζομεν ἐν προκειμένῳ. Ἀλλά, κύριε συνάδελφε, αἱ μὲν διαφοραί μας μὲ τὴν ἐθνικόφρονα Ἀντιπολίτευσιν εἶναι διαφοραί, αἱ ὁποῖαι εὑρίσκονται εἰς οἱονδήποτε ἀστικὸν Κράτος ἢ ἐλευθέραν Δημοκρατίαν, Δημοκρατίαν δυτικοευρωπαϊκοῦ τύπου, εἰς τὴν ὁποίαν ἡμεῖς θέλομεν νὰ παραμείνωμεν ἀμφότεραι αἱ παρατάξεις καὶ θὰ ἐπιμείνωμεν ἐπ’ αὐτοῦ, ἐκεῖνο ὅμως τὸ ὁποῖον ἐνδεχομένως ὑποκρύπτεται κάτω ἀπὸ τοὺς λόγους σας καὶ τὸ ὁποῖον δὲν ἔχετε τὸ θάρρος νὰ πῆτε εἶναι τὸ ἑξῆς: Ὅτι εἰς ἣν περίπτωσιν εἴχομεν νὰ ἐπιλέξωμεν, καὶ ἐγὼ νομίζω, ὅτι ἔχομεν νὰ ἐπιλέξωμεν μεταξὺ τῆς προσκολλήσεως εἰς ἕνα ἐκ τῶν δύο μεγάλων σχηματισμῶν, σεῖς δὲν ἔχετε τὸ θάρρος νὰ μᾶς εἴπητε εὐθέως ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα θέλετε, ἐνῷ ἀντιθέτως τὰ κόμματα τῆς ἐθνικόφρονος Ἀντιπολιτεύσεως καὶ τὸ κόμμα τὸ κυβερνῶν αὐτὴν τὴν στιγμήν, λαμβάνει εὐθαρσῶς θέσιν ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ. Κύριε συνάδελφε, νομίζω, ὅτι, αἱ διαφοραὶ αἱ ὁποῖαι μᾶς χωρίζουν εἶναι διαφοραὶ κοσμοθεωρητικαί, ὑποκρύπτονται κάτω ἀπὸ τὸ σχῆμα τοῦ ὡραίου λόγου, τὸν ὁποῖον προσπαθεῖτε νὰ μᾶς ἐκφωνήσητε, καὶ θὰ ἦσθε πλέον εἰλικρινεῖς καὶ ὡς παράταξις, καὶ σεῖς ὡς νέος πολιτικός, ἐὰν ἐθέτατε τὰ πράγματα, ὡς πράγματι θὰ ἔπρεπε ὡς ἕνα συνεπὲς μέλος τῆς παρατάξεώς σας νὰ θέσῃ. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Συμπολιτεύσεως).

§31Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, θὰ ἀπαντήσω εἰς ἕνα πρὸς ἕνα ἐπὶ τῶν σημείων τοῦ λόγου σας. Πρῶτον δὲν ἐκατηγόρησα ὅπως εἴπατε σεῖς, ἰδιαιτέρως σᾶς προσωπικῶς, διότι ἀναμφισβητήτως δὲν μετέχετε τῶν εὐθυνῶν τοῦ παρελθόντος, καὶ διερωτῶμαι ὡς νέος ἄνθρωπος διατὶ ἠθελήσατε νὰ τὰς ἀναλάβητε.

§32Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφ. Συντονισμοῦ). Αὐτὸ εἶναι προσωπικὸν θέμα ἑκάστου ἐξ ἡμῶν. Ἀνέλαβον εὐθύνας, ὅπως σεῖς ἔχετε ἀναλάβει τὰς εὐθύνας τῆς παρατάξεως, εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκετε. Κύριε συνάδελφε, οὐδέποτε θὰ ἐδεχόμην νὰ ἀναλάβω τὰς εὐθύνας, τὰς ὁποίας σεῖς ἀνελάβατε.

§33Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Καλῶς, κύριε Ὑπουργέ, προχωρῶ. Δεύτερον ἐπεκαλέσθητε μίαν ἰδεολογικὴν ἑνότητα τῆς παρατάξεώς σας μὲ τὴν κεντρώαν ἀντιπολίτευσιν. Διερωτῶμαι ὅμως, ἐὰν καὶ ἡ κεντρώα Ἀντιπολίτευσις τὰ ἀποδέχεται. Διότι δὲν εἶναι, ὅπως λέγετε, μόνον ἰδεολογικαὶ αἱ διαφοραὶ μὲ ἡμᾶς. Εἶναι κυρίως διαφορὰ μεθοδολογίας καὶ ἀρχῆς. Διότι ἐπὶ τέλους εἶναι θέμα ἀρχῆς νὰ διαχειριζώμεθα μὲ κάποιαν ἐντιμότητα τὸν ἐθνικὸν πλοῦτον καὶ ὄχι ὅπως τὸν διαχειρίζεσθε σεῖς μὲ τὰς διαφόρους συμβάσεις τύπου Μποῦγκε, Ζῆμενς, Τελεφοῦνκεν, σίτου, λαδιοῦ κλπ. Ἀλλὰ ἐγὼ τοὐλάχιστον, κύριε Ὑπουργέ, ὑποθέτω εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, ὅτι ἡμεῖς εἴμεθα εἰς τὴν αὐτὴν παράταξιν μετὰ τῆς κεντρώας Ἀντιπολιτεύσεως καὶ ὄχι σεῖς. Δεύτερον θέμα, θὰ ἔπρεπε νὰ ἀναμείνετε νὰ προχωρήσω εἰς τὸν λόγον μου διὰ νὰ ἰδῆτε ἂν ἔχω νὰ ἀντιπροτείνω κάτι εἰς τὸ θέμα τῆς συνδέσεως τῆς Ἑλλάδος μὲ τὰ εὐρύτερα οἰκονομικὰ συμφέροντα καὶ τῆς ἐντάξεώς της εἰς τὸν χῶρον τὸν διεθνῆ, τὸν οἰκονομικόν, ἀλλὰ ἐπρολάβατε καὶ ἀπηυθύνατε τὴν μομφήν, ὅτι δὲν ἔχω τὸ θάρρος νὰ τὸ εἴπω. Ἀσφαλῶς ἔχω τὸ θάρρος νὰ τὸ εἴπω. Τὸ πρῶτον ποὺ ἔχω τὸ θάρρος νὰ εἴπω εἶναι, ὅτι εἶναι ἀκατανόητον νὰ συνεταιριζώμεθα ἡμεῖς οἱ ἀμνοὶ μὲ τοὺς λύκους καὶ τοὺς λέοντας. Θὰ ἔπρεπε νὰ περιμένετε νὰ δῆτε τὶ θὰ ἔλεγον καὶ μετὰ νὰ μὲ διακόψητε. Σεῖς ὑπολαμβάνετε, ὅτι ἐγὼ νομίζω, ὅτι ἔπρεπε νὰ γίνῃ ἡ σύνδεσίς μας μὲ τὰς χώρας τῆς Κομεκόν. Ὑπάρχουν ὅμως ἀναμφισβητήτως εἰς τὸν χῶρον ἰδιαιτέρως τῆς Μεσογείου δυνάμεις οἰκονομικαὶ μὲ τὰς ὁποίας θὰ ἠδυνάμεθα νὰ συνεταιρισθῶμεν, ἀλλὰ οὐδεμία πρὸς τοῦτο ἐγένετο προσπάθεια, οὐδεμία ἀπολύτως ἔρευνα τοῦ θέματος τούτου, διὰ τὸν ἁπλούστατον λόγον, ὅτι προοριζόμεθα τοῦ μεγάλου κεφαλαίου ὡς καταναλωτικὴ ἀγορὰ μονάχα.

§34Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφ. Συντονισμοῦ). Θὰ πάρω τὸ πρωθύστερον σχῆμα, εἰς αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἴπατε καὶ σεῖς ἀπαντῶντας εἰς ἐμέ. Ἐὰν δὲν μᾶς προορίζουν ὡς καταναλωτικὴν ἀγορὰν ἔχομεν κάθε συμφέρον νὰ εἴμεθα ἀγορὰ κοινῆς καταναλώσεως.

§35Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Τὸ εἶπε καὶ ὁ κ. Παπαληγούρας.

§36Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφ. Συντονισμοῦ). Δὲν εἶναι δυνατὸν ποτὲ νὰ μᾶς δεχθοῦν εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν —ἄλλως τε ἐκεῖνοι δὲν προέκριναν τὴν σύνδεσίν μας— ὅταν θὰ εἶναι βέβαιον, ὅτι αἱ καταναλωτικαὶ δυνατότητες τοῦ χώρου θὰ ἔπιπτον. Δὲν θὰ θελήσω νὰ εἰσέλθω εἰς τὴν θεωρητικήν, ἂν θέλετε, ἐξέτασιν τῶν πολιτικῶν διαφορῶν ἢ τῶν σημείων, τὰ ὁποῖα ἑνώνουν ἡμᾶς τὴν κυβερνῶσαν παράταξιν μὲ τὰ κόμματα τῆς ἐθνικόφρονος Ἀντιπολιτεύσεως. Γνωρίζετε πολὺ καλά, ὅτι ὑπάρχουν καὶ κοινὰ σημεῖα ὅπως ἐπίσης ὑπάρχουν καὶ διαφοραί. Ἀλλὰ αἱ διαφοραὶ τῆς παρατάξεώς μας πρὸς τὴν παράταξιν τὴν ἰδικήν σας εἶναι ἀβυσσαλέαι καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γεφυρωθοῦν.

§37Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, οὔτε συζητοῦμεν, οὔτε προσπάθειαν κάμνομεν διὰ νὰ γεφυρώσωμεν τὰς διαφοράς μας. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον διηρωτήθην, ἦτο ἐὰν θὰ ἔπρεπε ἐκ μέρους τῆς Ε.Κ. νὰ θεωρηθοῦν σοβαρώτεραι αἱ εὐθῦναι τῆς ἀναθέσεως τῆς διαχειρίσεως τοῦ τεραστίου αὐτοῦ θέματος εἰς τὴν σημερινὴν Κυβέρνησιν, ἀπέναντι τῶν εὐθυνῶν τῆς καθυστερήσεως. Καὶ ἐπ’ αὐτοῦ ἔχω νὰ ὑπομνήσω, ὅτι αὐτὴ ὑπῆρξεν ἡ στάσις τῆς δεξιᾶς εἰς ὅλα τὰ θέματα κατὰ τὴν μικρὰν περίοδον κατὰ τὴν ὁποίαν τὸ Κέντρον ἐκυβέρνησε τὴν χώραν. Εἶχον εἴπει τότε, φέρω ὡς παράδειγμα τὸ θέμα τῆς εἰρηνεύσεως, ὅτι, τὴν εἰρήνευσιν τὴν θέλομεν, ἀλλὰ θὰ τὴν ἐφαρμόσωμεν ἡμεῖς καὶ ὄχι σεῖς. Διὰ νὰ ἐπανέλθω ὅμως εἰς τὸ θέμα, πιστεύω, ὅτι τὰ οἰκονομικὰ δεδομένα καὶ τὰ λαϊκὰ συμφέροντα πρέπει νὰ καθορίζουν τὴν πολιτικὴν γραμμήν, ἡ ὁποία χαράσσεται ἐπὶ τῶν μεγάλων θεμάτων καὶ ὄχι ἡ μονολιθικὴ καὶ ἀπαρασάλευτος προσήλωσις εἰς τὴν συμπαράταξιν τῶν κατ’ εὐφημισμὸν δυτικῶν δημοκρατιῶν. Μὲ τὰς ἀντιλήψεις αὐτὰς ἠνέχθημεν τὴν κατάλυσιν τῆς δημοκρατίας, ἀπεμπολήσαμεν ἐθνικὰ δίκαια, ὅπως τὸ Κυπριακόν, ἐμειώθημεν κατὰ τὴν ἐθνικήν μας ἀξιοπρέπειαν καὶ συμπλέομεν μὲ τὴν Κυβέρνησιν, συμπλέοντες δὲ ἐπιτρέπομεν εἰς αὐτὴν νὰ ἐπιπλέῃ. Κύριοι βουλευταί, δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι ἡ ραγδαία πρόοδος ποὺ σημειοῦται εἰς διαφόρους τομεῖς, ἐπιβάλλει τὴν ἕνωσιν τῶν διαφόρων χωρῶν εἰς ἕνα εὐρύτερον οἰκονομικὸν χῶρον. Ἀλλὰ διερωτῶμαι, τὴν ἁπλῆν σκέψιν ποὺ κάνουν οἱ ὑπάλληλοι τοῦ Ἱδρύματος καὶ ἱδρύουν συνεταιρισμόν, δὲν ἠμπορούσαμεν νὰ τὴν κάνωμεν ἡμεῖς; Ὑπῆρξε πρωτοβουλία τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἀπευθυνθῇ πρὸς ἄλλας χώρας, κυρίως τῆς Μέσης Ἀνατολῆς, αἱ ὁποῖαι εἶναι τῆς αὐτῆς πρὸς τὴν Ἑλλάδα δυναμικότητος καὶ νὰ ζητήσῃ νὰ συνδεθῶμεν, νὰ συμπράξωμεν διὰ νὰ ἀντεπεξέλθωμεν εἰς τὴν ἐπίθεσιν, ποὺ πραγματοποιεῖ τὸ διεθνῶς ὠργανωμένον κεφάλαιον.

§38Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφ. Συντονισμοῦ). Ἡ βασικὴ διαφορά μας, εἶναι ἡ ἑξῆς: Ἡμεῖς δεχόμεθα, ὅτι εἰς μίαν ἐλευθέραν ἀνταγωνιστικὴν οἰκονομίαν ὁ ἀνθρώπινος παράγων εἶναι δυνατὸν νὰ προβῇ εἰς τὴν ἀξιοποίησιν τῶν δυνατοτήτων ποὺ τοῦ παρέχονται ἀπὸ τὸν χῶρον, εἰς τὸν ὁποῖον ζῇ. Ἐπομένως τὸ ἐπιχείρημά σας, ὅτι ἡμεῖς εἴμεθα ἕρμαια τοῦ διεθνοῦς κεφαλαίου καὶ πρέπει νὰ προστατεύσωμεν ἑαυτοὺς ἀπὸ τὰς ἁρπακτικάς του διαθέσεις, δὲν ἔχει θέσιν, διότι ἡμεῖς δεχόμενοι τὸν ἐλεύθερον συναγωνισμόν, ἐπιδιώκομεν, νὰ καταστήσωμεν ἀνταγωνιστικὴν τὴν οἰκονομίαν μας καὶ νὰ ἀντεπεξέλθωμεν εἰς τὸν συναγωνισμὸν τῶν μονοπωλίων. Ἀλλὰ ἡ ὑπόθεσις τῶν μονοπωλίων ἀπετέλεσε διὰ τὴν παράταξίν σας ἕνα σύνθημα. Ἀναμφιβόλως, ὑπάρχουν μεγάλα οἰκονομικὰ συγκροτήματα, ὅπως εἰς τὴν περίπτωσιν τῶν πετρελαιοειδῶν, εἰς τὴν βιομηχανίαν τῶν αὐτοκινήτων καὶ εἰς ἄλλους τομεῖς, τὰ ὁποῖα συναγωνίζονται μεταξύ των. Ἀλλά, τὴν ἄμυναν τὴν ὁποίαν μᾶς ὑποδεικνύετε ἐναντίον τῶν μονοπωλίων, τὴν ἀρνούμεθα, διότι εἶναι ἰδεολογικὴ σύλληψις καὶ δὲν ἀπεικονίζει τὴν οἰκονομικὴν πραγματικότητα. Κύριε συνάδελφε, μίαν προσωπικὴν δήλωσιν θέλω νὰ κάμω. Εἶναι ἡ ἱκανότης σας τόσον μεγάλη καὶ χαίρω πολὺ διότι βλέπω ἕνα νέον ἄνθρωπον ἐπὶ τοῦ βήματος, ἀνεξαρτήτως τῆς παρατάξεως εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκει νὰ ἔχῃ τόσην ἱκανότητα καὶ ἡ ὁποία προεκάλεσε τὴν ἰδικήν μου ταπεινότητα.

§39Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Δὲν εἶναι θέμα κομπλιμέντων, κύριε Ὑπουργέ.

§40Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφ. Συντονισμοῦ). Ἐὰν δὲν θέλετε τὴν ἀπάντησιν δὲν σᾶς τὴν δίδω.

§41Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, τὸ θέμα τῶν μονοπωλίων δὲν εἶναι κανένα μυθολογικὸν τέρας. Ἀρκεῖ νὰ ἀναφέρω, ὅτι καὶ αὐτὸ ἀκόμη τὸ Ἀμερικανικὸν Κογκρέσσον ἐμερίμνησε διὰ σειρᾶς πράξεών του, ὡς ἡ ΑΝΤΙ-TRUST ACT., νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὴν μάστιγα τῶν μονοπωλίων. Ἀλλά, ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἀπαντῶν εἰς τὸν κ. Στεφανόπουλον εἶπεν, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν τὸ ξένον κεφάλαιον νὰ ἔχῃ αὐτὰς τὰς βλέψεις, διότι οὕτω δὲν κάμνει ἄλλο τι παρὰ νὰ κινῆται ἐναντίον τῶν συμφερόντων του. Τί τοῦ συμφέρει προσέθεσε, μία χρεωκοπημένη ἢ μία εὐημεροῦσα Ἑλλάς; Εἶναι, ὅμως, ἐξ αὐτοῦ προφανές, ὅτι εἴτε μὲ χαμηλὸν εἴτε μὲ ὑψηλὸν οἰκονομικὸν ἐπίπεδον, οἱ ξένοι μᾶς προορίζουν ὡς καταναλωτάς.

§42Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφ. Συντονισμοῦ). Ἐὰν ὅλοι οἱ Ἕλληνες ἠμποροῦν νὰ πάρουν αὐτοκίνητα καὶ ψυγεῖα...

§43Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Τὸ ζήτημα δὲν εἶναι ἐὰν ἠμποροῦν ὅλοι, ἀλλὰ πῶς θὰ διαθέσῃ τὴν παραγωγήν του τὸ κεφάλαιον καὶ μάλιστα τόσην καὶ εἰς τοιαύτας τιμάς, ὥστε νὰ πραγματοποιῇ τὸ μέγιστον ὁριακὸν κέρδος. Συνεπῶς τὰ μονοπώλια οὔτε μυθολογικὰ τέρατα εἶναι ἀλλὰ οὔτε καὶ ἀπαρτίζονται ἀπὸ φιλανθρώπους. Ὁ κ. Στεφανόπουλος, τὸ ἐπεσήμανεν καὶ συγκεκριμένως εἶπεν, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προκόψῃ ὁ τόπος καὶ ἡ ὑπόθεσις τῆς Ε.Ο.Κ. ἂν δὲν ὑπάρξῃ πρόγραμμα ἐπενδύσεων κοινὸν ἢ συντονισμὸς ἐπενδύσεων. Ἀλλ’ ἐρωτᾶται εἶναι εἰς τὴν πρόθεσιν τῶν μοχλῶν τῆς οἰκονομίας τῶν χωρῶν ποὺ ἀπαρτίζουν τὴν Ε.Ο.Κ. ὁ συντονισμὸς τῶν ἐπενδύσεων, ἢ πρόθεσίς των εἶναι νὰ ὑπερενισχυθοῦν οἱ τομεῖς εἰς τοὺς ὁποίους οἱ μοχλοὶ αὐτοὶ ἔχουν τὰ συμφέροντά των, ἰδίως ἐὰν εἰς τοὺς τομεῖς αὐτοὺς σημειωθῇ καὶ ἡ παραμικρὰ ἀντίστασις ἀπὸ τὰς ἐλαχίστας βιομηχανίας ποὺ θὰ ἐθεωροῦντο βιώσιμοι.

§44Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἤθελον νὰ σᾶς διακόψω, καίτοι ἐφροντίσατε σεῖς νὰ μᾶς τοποθετήσητε κατὰ περίεργον τρόπον, μεμφθέντες ἡμᾶς, ὅτι, ἐνῷ εἴμεθα κατ’ ἀρχὴν ὑπὲρ τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, διατὶ σήμερον δὲν ἀντιτιθέμεθα τοὐλάχιστον ὡς πρὸς τὴν διαχείρισιν τοῦ θέματος ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως. Ἐπ’ αὐτοῦ, ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω τὰ ἑξῆς: Δὲν ὑπάρχει οὐδεμία, ὅπως εἴπατε προκαθωρισμένη καὶ ἀμετάθετος θέσις, ἡ ὁποία ὡδήγησεν εἰς τὰ συμπεράσματα τοῦ Κέντρου. Ἀλλὰ μᾶς ὡδήγησαν λόγοι πολιτικοὶ καὶ πολιτιστικοὶ καὶ οἰκονομικὰ συμφέροντα ποὺ ἐπιβάλλουν τὴν τοιαύτην τοποθέτησίν μας. Εἴπατε, ὅτι τοιουτοτρόπως ἐνεπιστεύθημεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Ἡμεῖς πρῶτοι εἴπομεν, ὅτι χρειάζονται μέτρα δραστικὰ καὶ ριζικὰ καὶ γενικὴ κινητοποίησις τῶν ἐθνικῶν δυνάμεων. Καὶ θὰ σᾶς ἐξομολογηθῶ μίαν ἐνδόμυχον προσωπικήν μου σκέψιν. Πιστεύομεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν θὰ κατορθώσῃ νὰ πράξῃ τοῦτο καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει θὰ καταδειχθῇ ἡ ἀνικανότης αὐτῆς. Καὶ νομίζομεν, ὅτι διὰ τούτου ἡμεῖς εἴμεθα ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι θὰ κλονίσωμεν τὴν θέσιν τῆς Κυβερνήσεως καὶ θὰ δώσωμεν τὴν ἀφορμὴν τῆς πτώσεως αὐτῆς. Ἂς ἔλθωμεν εἰς τὸ ἄλλο ἐπιχείρημά σας, ὅτι ἂν καὶ κατ’ ἀρχὴν εἰς ἕνα τόσον τεράστιον θέμα συμφωνοῦμεν μὲ τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ἀρνηθῶμεν τὴν ἔγκρισιν τῆς συνδέσεως ἐκ τῆς ἀντιθέσεώς μας πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Ἐὰν, διὰ λόγους καθαρῶς προσκαίρους καὶ προσωρινούς, ἠθέλομεν ἀναβάλει τὴν σύνδεσιν, ἡμεῖς θεωροῦμεν τὴν ἀναβολὴν ὡς ἐπιζήμιον, διότι θὰ αὐξάνωμεν τὴν ἀπόστασιν μεταξὺ ἡμῶν καὶ τῶν ἄλλων Εὐρωπαϊκῶν Χωρῶν. Καὶ κατ’ ἀκολουθίαν, εἰς τὸ μέλλον, θὰ δημιουργοῦμεν μεγαλυτέραν δυσχέρειαν εἰς τὴν ἔνταξίν μας. Ὁ ἀξιότιμος εἰσηγητὴς τῶν Προοδευτικῶν, εἶπε κἄτι ποὺ ἐθεωρήθη ὡς παραδοξολογία, ὅτι σήμερον εἶναι εὐχερεστέρα ἡ ἄμεσος ἔνταξίς μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Διότι, ἐὰν συνεχισθῇ ὁ σημερινὸς ρυθμὸς ἀναπτύξεως, εἰς τὸ μέλλον ἡ ἀπόστασις θὰ εἶναι μεγαλυτέρα καὶ συνεπῶς ἡ ἔνταξις δυσχερεστέρα. Καὶ θὰ εἶχεν ἀπολύτως δίκαιον. Αὐτὴ εἶναι ἡ τοποθέτησις Κέντρου. Ἐφ’ ὅσον πιστεύομεν εἰς τὴν ἀνάγκην τῆς ἐντάξεως, θὰ ἦτο κατώτερον ἡμῶν καὶ τῆς εὐθύνης μας, ἐὰν ἀντιτασσώμεθα λόγῳ τῆς ἀντικυβερνητικῆς τοποθετήσεώς μας. Προσεθέσαμεν, ὅπως ἐνθυμεῖσθε, ὅτι, ἐὰν δὲν ὑπάρξῃ σύμμετρος ἀνάπτυξις ὅλων τῶν χωρῶν τῆς Εὐρωπαϊκῆς Κοινότητος, θὰ προκύψῃ καθολικὴ ἀνισορροπία, ἡ ὁποία θὰ ὁδηγήσῃ μοιραίως εἰς τὴν κατάρρευσιν. Διότι αὐτὸ ποὺ συνέβη ἐσωτερικῶς εἰς τὴν Ἑλλάδα, λόγῳ τῆς ἀνισομεροῦς ἀναπτύξεως ἐπαρχιῶν καὶ πρωτευούσης καὶ προεκάλεσε ἐξέγερσιν, αὐτὸ θὰ συμβῇ καὶ εἰς τὸν χῶρον τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς.

§45Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἐπὶ μὲν τοῦ πρώτου θέματος, θὰ ἤθελα νὰ δηλώσω, ὅτι ἡ πρόθεσίς μου δὲν ἦτο νὰ ἀσκήσω κριτικὴν κατὰ τοῦ Κέντρου καὶ δι’ ἄλλους λόγους πολιτικούς, ἀλλὰ καὶ διότι θὰ ἦτο ἀντικοινοβουλευτικόν, τμῆμα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως νὰ κάμνῃ κριτικὴν καὶ Ἀντιπολίτευσιν ἐναντίον τοῦ ἄλλου τμήματος αὐτῆς. Ἡ πρόθεσίς μου, ἦτο νὰ ἀποδείξω, ὅτι ἐνδεχομένως μὲ τὴν στάσιν αὐτὴν τοῦ Κέντρου, νὰ ἐπισύρωνται εὐθῦναι μεγαλύτεραι ἀπὸ ἐκείνας, αἵτινες θὰ ἐδημιουργοῦντο ἀπὸ μίαν ἀναβολὴν τῆς συνδέσεως. Ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Κοθρῆς ἐκφράζει τὰς προσωπικάς του ἀπόψεις, σταματῶ τὸ θέμα αὐτό, διότι δὲν ἐννοῶ ν’ ἀχθῶ εἰς ἀντιπολίτευσιν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Εἰς τὸ δεύτερον θέμα, εἶπεν ὁ κ. Στεφανόπουλος, ὅτι ἐπεσήμανε τοὺς ἐνδεχομένους κινδύνους ἂν δὲν ὑπάρξῃ κοινὸς προγραμματισμὸς ἐπενδύσεων. Ἀλλὰ ἀπὸ ὅ,τι ἤκουσα ἀπὸ τοὺς ὑπευθύνους τῆς Κυβερνήσεως πρόκειται νὰ εἰσέλθωμεν εἰς ἕνα καθεστὼς ἀκράτου φιλελευθερισμοῦ. Ποῖον ὑπῆρξε τὸ κίνητρον μεταβολῆς ἀπόψεων καὶ συνθέσεως τῆς Διοικήσεως τοῦ Συνδέσμου Ἑλλήνων Βιομηχάνων, ἥτις ἦτο ἀπαραίτητος διὰ νὰ ἀλλάξουν ἀπόψεις καὶ νὰ ἐπέλθῃ τὸ ποθούμενον ἀποτέλεσμα τῆς μεταβολῆς. Ὑπῆρξε τοῦτο. Κατ’ Αὔγουστον τοῦ 1959 ἔρχεται ὁ κ. Ἔρχαρτ καὶ δηλώνει τὰ ἑξῆς. (Ἀναγιγνώσκει). Καὶ λέγει εἰς τὴν ἔκθεσιν πεπραγμένων ὁ Πρόεδρος τοῦ Συνδέσμου Βιομηχάνων, ὅτι αἱ δηλώσεις Ἔρχαρτ ἦσαν ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι ὡδήγησαν εἰς τὴν μεταβολὴν καὶ περαιτέρω λέγει. (Ἀναγιγνώσκει). Ὅπως βλέπετε, κύριοι συνάδελφοι, καθίστανται προφανεῖς ποῖαι εἶναι αἱ σκέψεις περὶ μεθοδολογίας ποὺ θὰ ἀκολουθηθοῦν.

§46Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ εἶπον εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον, ὅτι αὐτοὶ εἶναι ἀντιπρόσωποι τῶν συνησπισμένων συμφερόντων τῶν βιομηχάνων. Ἀλλὰ τὰ πράγματα εἶναι ἰσχυρότερα τῶν ἀνθρώπων. Ἀπόδειξις: Ὅταν ἦλθε τὸ θέμα τῆς κοινῆς γεωργικῆς πολιτικῆς, τὰ βιομηχανικὰ κράτη ἦσαν ἀντίθετα, ἐν τούτοις, ὅμως τελικῶς ὑπεχώρησαν. Βλέπετε, λοιπόν, ὅτι ἔρχεται στιγμὴ ποὺ τὰ ἰδιοτελῆ συμφέροντα ὑποχωροῦν. Ἐπειδὴ βλέπω τὴν ἐξέγερσιν εἰς τοὺς ἐπιστημονικοὺς κύκλους καὶ εἰς τοὺς δημοκράτας σοσιαλιστάς, οἱ ὁποῖοι σκέπτονται κατὰ τὸν ἴδιον μὲ ἡμᾶς τρόπον, αὐτὸ μοῦ γεννᾶ τὴν ἐλπίδα, ὅτι τὰ μεγάλα συμφέροντα θὰ ὑποχωρήσουν καὶ πάλιν. Ὅσον πρὸς τὴν κοινὴν γεωργικὴν πολιτικήν, θὰ ὁμιλήσω εἰδικῶς εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν, διότι νομίζω ἀπὸ αὐτὴν θὰ ἐξαρτηθῇ κυρίως τὸ μέλλον μας.

§47Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Σᾶς εὐχαριστῶ, κύριε Πρόεδρε, διότι προσέχετε τοὺς λόγους μου. Ἀλλὰ μοῦ δίδεται ἡ εὐκαιρία νὰ ὑπομνήσω, ὅτι πράγματι ἡ πίεσις τῶν προοδευτικῶν ἀρχῶν ὁδηγεῖ εἰς ἀναζήτησιν ὡρισμένων συμβιβασμῶν. Εἶναι ἀναμφισβητήτως τόση ἡ ἀκτινοβολία τῆς ἰδικῆς μας ἰδεολογίας, ὥστε ἡ ἱστορία τῶν συμβιβασμῶν ἔρχεται πολλὰς δεκαετηρίδας πρίν, ἀπὸ τῆς ἐποχῆς τῶν ἀπὸ καθέδρας οἰκονομολόγων, ἀλλὰ καὶ αὐτοῦ τοῦ ἀντιδραστικοῦ BIS-MARK. Ἀλλὰ δὲν νομίζω, ὅτι τὰ ὠργανωμένα συμφέροντα εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποχωρήσουν μέχρι τοῦ σημείου, ὥστε νὰ πλήττωνται τὰ συμφέροντά των, μέχρις ἐκείνου τοῦ σημείου, ὥστε νὰ καταστῇ ἡ διάρθρωσις τῆς οἰκονομίας ἱκανὴ νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὰ λαϊκὰ συμφέροντα καὶ τὴν προοπτικὴν τῆς ἰσομεροῦς ἀναπτύξεως τῶν διαφόρων περιοχῶν τοῦ οἰκονομικοῦ χώρου τῆς Ε.Ο.Κ.

§48Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφυπ. Συντονισμοῦ). Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συλλάβῃ ἡ πτωχὴ φαντασία μου εἶναι τὸ ἑξῆς πρᾶγμα. Ὁ μὲν Πρόεδρος κ. Στεφανόπουλος, ὡμίλησεν, ὅτι εἰς περίπτωσιν καθ’ ἥν ἡ Ἑλλὰς συνδεομένη ἀφεθῆ μόνη ἄνευ συγκεκριμένης πολιτικῆς ἀνακατανομῆς τῶν παραγωγικῶν μέσων εἰς τὸν εὐρύτερον Εὐρωπαϊκὸν χῶρον ἐνδεχομένως τὰ ἀποτελέσματα ἐκ τῆς συνδέσεως θὰ εἶναι καταστρεπτικὰ δι’ αὐτήν. Νομίζω, ὅτι δὲν παρερμηνεύω, κ. Πρόεδρε τοὺς λόγους σας. Ἀντιθέτως ὑμεῖς, κ. συνάδελφε, ὑποστηρίζετε, ὅτι μέσα εἰς μίαν ἐλευθέραν οἰκονομίαν ὡς αὐτὴν τὴν στιγμὴν ὑπάρχει ἐν Εὐρώπῃ, εἰς τὴν ὁποίαν κυριαρχοῦν τὰ μονοπώλια, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ ἡ ἀναγκαιότης τὴν ὁποίαν ὁ Πρόεδρος κ. Στεφανόπουλος ὑποδεικνύει διὰ τὴν ἐπιβίωσιν τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ ἀποδειχθῇ οὐτοπία. Ἑπομένως τὸ θέμα μας δὲν εἶναι αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ κρίνωμεν τὰς ἀπόψεις τὰς ἰδικάς σας. Μᾶς παρέχεται ἡ πιθανότης ἐὰν ἡ πολιτικὴ τὴν ὁποίαν ὁ πρόεδρος κ. Στεφανόπουλος ὑποδεικνύῃ ὡς ἀναγκαίαν διὰ τὴν Ἑλλάδα εἶναι δυνατὴ ἢ ὄχι. Εἰς ἁδρὰς γραμμὰς ἡ θέσις τοῦ προβλήματος εἶναι αὐτὴ καὶ ἀναφέρεται τὸ γεγονός, ὅτι ἀντικαγκελλάριος τῆς Δυτικῆς Γερμανίας ὁμιλῶν περὶ τῆς συνδέσεως τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας μὲ τὴν Εὐρωπαϊκὴν ἀνέφερεν, ὅτι ἀναγκαστικῶς ἡμεῖς οἱ Ἕλληνες θὰ ἐναρμονισθῶμεν πρὸς τὸ καθεστὼς τῆς ἐλευθέρας οἰκονομίας. Ἑπομένως συνάγεται συμπερασματικῶς, ὅτι αἱ ὑποδείξεις τοῦ κ. Προέδρου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποδειχθοῦν παρὰ μόνον οὐτοπικαί. Κύριε συνάδελφε, νομίζω, ὅτι αἱ διαφοραί μας καὶ πάλιν αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουν ἐν τῇ καρδίᾳ ἀλλὰ καὶ ἐν τῷ νῷ ἑκάστου ἐξ ἡμῶν, συσκοτίζουν τὸ ὅλον θέμα, διότι δι’ ἡμᾶς τὸ Σύμφωνον Δόγμα τῆς Οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως τὰ σύγχρονα μέσα οἰκονομικῆς πολιτικῆς, ἡ Κεϋνσιανὴ ἐπανάστασις δὲν εἶναι τίποτε ἄλλο, ἐνδεχομένως νὰ μὴ εἶναι παρὰ μόνον ἀσπιρίνες εἰς ἣν περίπτωσιν ὁ ἀσθενὴς πάσχει ἐξ ἀνιάτου ἢ θανατηφόρου ἀσθενείας. Ἀντιθέτως ἡμεῖς πιστεύομεν, ὅτι ἡ οἰκονομικὴ θεωρία ἔχει μεταβάλει τὴν μέθοδον ἀντιμετωπίσεως τῶν προβλημάτων αὐτῶν τόσον ποιοτικῶς, ὥστε ποσοτικὰ προβλήματα ὡς αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἀνέφερεν ὁ πρόεδρος κ. Στεφανόπουλος νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ λυθοῦν μέσα εἰς μίαν ἐλευθέραν οἰκονομίαν, χωρὶς κατάργησιν τῶν βασικῶν νόμων, οἱ ὁποῖοι τὸν διέπουν καὶ αὐτὸς εἶναι ὁ σκοπός μας, πῶς μέσα εἰς μίαν ἐλευθέραν οἰκονομίαν νὰ ἐπωφεληθῶμεν δυνατότητας τοιαύτας μεταχειριζόμενοι μίαν πολιτικὴν ἐδῶ καὶ ἐν συνεργασίᾳ μὲ τοὺς ἐν τῇ Εὐρωπαϊκῇ ἀγορᾷ νὰ προσπαθήσωμεν καὶ ἡμεῖς ὡς Ἕλληνες καὶ ἐδῶ εἶναι τὸ βάρος τὸ ὁποῖον ἐπιπίπτει ἐπὶ τῆς Κυβερνήσεως, νὰ προσελκύσωμεν, ἐὰν θέλετε, κεφάλαια νὰ προσελκύσωμεν ὀργανωτικὰς γνώσεις, τεχνολογικὰς γνώσεις, αἱ ὁποῖαι θὰ μᾶς ἀναμορφώσουν καὶ θὰ μᾶς ἀναπτύξουν τὴν οἰκονομίαν. Δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι δυνατὸν ποτὲ τοὐλάχιστον θεωρητικῶς νὰ ὑπάρξῃ ἀντίθεσις μεταξὺ τῶν λόγων τοῦ Ἀντικαγκελλαρίου Ἔρχαρτ καὶ τῶν ὑποδείξεων τῶν ὀρθῶν τοῦ Προέδρου κ. Στεφανοπούλου.

§49Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ οἰκονομικὴ ἐλευθερία δὲν καταλύεται ἀπὸ τὸν προγραμματισμόν.

§50Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφυπ. Συντονισμοῦ). Μάλιστα.

§51Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Δὲν ἐπιθυμῶ νὰ εἰσέλθω εἰς τὴν συζήτησιν τῶν θεωρητικῶν θεμάτων, τοῦ θεωρητικοῦ ὑποβάθρου, εἰς τὰ ὁποῖα στηρίζονται αἱ εἰδικαί μας ἀντιλήψεις. Ἀλλὰ ὅταν ὁμιλῆτε περὶ τῆς Κεϋνσιανῆς ἐπαναστάσεως, ὡς μεθόδου διὰ τῆς ὁποίας θὰ ἀντιμετωπισθῇ τὸ πρόβλημα τῶν μονοπωλίων.....

§52Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφυπ. Συντονισμοῦ). Ὄχι, κ. συνάδελφε.

§53Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἔτσι τὸ ἀντελήφθην ἐγώ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐγὼ νομίζω, ὅτι οἱ συμβιβασμοὶ οἱ ὁποῖοι γίνονται, μεταξὺ προγραμματισμένης οἰκονομίας καὶ φιλελευθέρας οἰκονομίας τοῦ Σμίθ, δὲν συμπίπτουν, ἐπὶ τῆς Κεϋνσιανῆς ἐπαναστάσεως.

§54Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι ὑπάρχει ἀνάγκη νὰ διευκρινισθῇ σαφῶς τὸ ἀμφισβητούμενον θέμα. Κατ’ ἀρχήν, πρέπει νὰ διακρίνωμεν τοὺς πόθους ἀπὸ τὴν σκληρὰν πραγματικότητα, ἐπίσης δὲ καὶ τὰ συμπτώματα ἀπὸ τὰς αἰτίας. Εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὸ πρῶτον τμῆμα τῆς παρατηρήσεώς μου, ἀντελήφθημεν, ὅτι ὁλόκληρος ἡ ἐπιχειρηματολογία τῆς Κυβερνητικῆς πλευρᾶς, καθὼς καί τινων συναδέλφων τοῦ Κέντρου, ἐνῷ τὴν πρόβλεψιν περὶ ἀναπτύξεως τῆς οἰκονομίας μας ἐντὸς τῶν πλαισίων τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς τὴν στηρίζουν εἰς ἁπλοῦς —εἰλικρινεῖς ἔστω— πόθους, ἐπιμένουν, ἡμεῖς καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαός, νὰ δεχθῶμεν, ὅτι πρόκειται περὶ πραγματικότητος. Ἡ πραγματικότης ὅμως, ἡ ἱστορικὴ πεῖρα καὶ εἰδικώτερον ἡ οἰκονομικὴ ἱστορία, ἀλλὰ καὶ ἡ σημερινὴ κατάστασις βοοῦν καὶ ἐπικυρώνουν τὸ γεγονός, ὅτι ὅπου καὶ ὅποτε ὑπῆρξαν, ὑπάρχουν ἢ θὰ ὑπάρξουν οἰκονομικαὶ ἑνώσεις ἢ συνδέσεις ἀνεπτυγμένων μεθ’ ὑποαναπτύκτων χωρῶν, αἱ πρῶται ἐγνώρισαν πλοῦτον καὶ ὑπερανάπτυξιν ἐνῷ αἱ δεύτεραι κατήντησαν πενέστεραι καὶ πλέον ὑποανάπτυκται. Αὐτό, κ. Πρόεδρε, εἶναι τὸ ἀποτέλεσμα, τὸ σύμπτωμα ποὺ ἐπίσης δὲν πρέπει νὰ συγκαλύπτῃ τὰς αἰτίας. Αἱ ἓξ χῶραι τῆς Κ.Ε.Α., κ. συνάδελφοι, διέπονται ἀπὸ ὡρισμένον οἰκονομικὸν σύστημα ποὺ διέπεται μεταξὺ τῶν ἄλλων καὶ ἀπὸ τὸν νόμον τῆς ἀνισομέτρου ἀναπτύξεως. Αὐτὸς ὁ νόμος, προκαθορίζει τὸ ἀνωτέρω ἀποτέλεσμα πάντοτε καὶ αὐτοῦ τὰς συνεπείας, μετὰ βεβαιότητος, θὰ ὑποστῇ καὶ ἡ χώρα μας διὰ τῆς συνδέσεως μὲ τὴν Κ.Ε.Α. Τόση εἶναι, κ. Πρόεδρε, ἡ σιδηρὰ ἰσχὺς τοῦ νόμου αὐτοῦ, ὥστε αἱ συνέπειαί του, ἡ ἀνισόμετρος δηλαδὴ ἀνάπτυξις, ὑπάρχει καὶ ἐντὸς τῶν πλαισίων καὶ αὐτῶν τῶν ἓξ τῆς Κ.Ε.Α., ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν Κρατικὴν περιοχὴν ἑκάστης τῶν χωρῶν αὐτῶν, ὅπου, παρατηρεῖται οὐσιωδεστάτη διαφορά, ἀναπτύξεως, βιοτικὰ ἐπίπεδα κλπ. ὑπὲρ τῶν βιομηχανικῶν κέντρων καὶ εἰς βάρος τῆς ὑπαίθρου των. Ἐὰν δεχθῶμεν, ὅτι ὑπάρχει ἡ προοπτικὴ αὐτή...

§55Ε. ΣΚΟΡΔΙΛΗΣ. Ἐὰν δὲν ἐγίνετο, τὶ θὰ συνέβαινε;

§56Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐδῶ δὲν ὑπάρχει ἀντιδικία.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ἐφραιμίδη, νὰ τελειώσητε τὴν διακοπήν σας.

§58Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὑπάρχει, ὅπως φαίνεται, εἰς τὰς σκέψεις καὶ μία ἄλλη παρατήρησις. Ὑπάρχει ἡ ἐλπίς ........

§59Ε. ΣΚΟΡΔΙΛΗΣ. Τὶ εἴπατε, κύριε Ἐφραιμίδη;

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, κ. Σκορδίλη, ἀφίσατε τὸν κ. Ἐφραιμίδην νὰ τελειώσῃ τὴν διακοπήν του.

§61Κ. ΤΡΙΚΟΥΠΗΣ. ...... (διακόπτει μὴ ἀκουόμενος).

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Τρικούπη, νομίζετε, ὅτι εἶναι δυνατὸν ὁ Πρόεδρος νὰ ἀφαιρῇ τὸν λόγον ἀπὸ κάθε ἀγορητήν; Εἶσθε νέος καὶ πρέπει νὰ συνηθίσητε.

§63Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ἐὰν λειτουργήσῃ ὁ νόμος τῆς ἀγορᾶς, δὲν ὑπάρχει ἐλπίς, ὑπάρχει βεβαιότης καταστροφῆς. Ὅμως ὑποστηρίζεται καλὴ διάθεσις, τὴν ἀναγνωρίζω, ὅτι θὰ ὑπάρξῃ τὸ φάρμακον τοῦ προγραμματισμοῦ, ἀμφισβητοῦμεν ὅμως, ὅτι εἶναι δυνατὸν οἱ ἓξ καὶ μέσα εἰς τοὺς ἓξ οἱ πλέον ἰσχυροὶ καὶ μέσα εἰς τοὺς πλέον ἰσχυροὺς τὰ ἰσχυρότερα ὠργανωμένα συμφέροντα, ὅτι θὰ θελήσουν ποτὲ νὰ προχωρήσουν εἰς προγραμματισμόν, ὁ ὁποῖος θὰ ἀποβλέπῃ εἰς τὴν ἰσομερῆ οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν τῶν καθυστερημένων περιοχῶν καὶ χωρῶν. Καὶ λέγομεν, ὅτι ἐὰν ποτὲ θελήσουν, αὐτοὶ οἱ κύριοι, αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὸν προγραμματισμόν, τότε πρέπει νὰ εἴπητε τὸ μυστικόν, ὅτι ἡ Κοινὴ Ἀγορὰ δὲν εἶναι τίποτε ἄλλο, παρὰ ἕνας μηχανισμός, ἕνας συνδυασμός, ὁ ὁποῖος μὲ ἕνα τρόπον μυστικὸν σκέπτεται νὰ ὁδηγήσῃ εἰς τὴν αὐτοκατάλυσιν τοῦ καπιταλιστικοῦ συστήματος εἰς τὴν σημερινήν του μορφήν. Μόνον τότε εἶναι δυνατὸν αὐτὰ τὰ ἰσχυρὰ συμφέροντα νὰ προχωρήσουν εἰς προγραμματισμόν, ὁ ὁποῖος θὰ ἔχῃ τὴν ἔννοιαν τῆς ἰσομέτρου ἀναπτύξεως καὶ τῶν καθυστερημένων περιοχῶν.

§64Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφ. Συντονισμοῦ). Διαφωνοῦμεν βασικῶς.

§65Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ἐπειδή, ὅμως, αὐτὸ τὸ πρᾶγμα ποτὲ δὲν γίνεται ἐκ διαθέσεως, ἀλλὰ μόνον κάτω ἀπὸ ἀνάγκην, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν, ὅτι τὴν διεκδικοῦν οἱ λαοί....

§66Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφ. Συντονισμοῦ). Κατ’ ἀρχὴν δὲν δεχόμεθα τὸ χαϊμαλί, ἄλλοι τὸ δέχονται τὸ χαϊμαλί, ἐκτὸς ἐὰν δὲν ἤκουσα καλῶς.

§67Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Δὲν εἶπα ἐγὼ τίποτε, διὰ τὸ χαϊμαλί.

§68Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ἠμπορῶ νὰ ἀφήσω ἀναπάντητον τὴν καταγγελίαν, ὅτι συγχέομεν τοὺς πόθους μας μὲ τὴν πραγματικότητα. Δὲν ἐπεκαλέσθην κανὲν ἐπιχείρημα φιλανθρωπικόν, ἀλλὰ ἁπλῶς ἐβασίσθην εἰς τὸν μηχανισμὸν τῆς συγχρόνου πραγματικότητος καὶ εἶπον, ὅτι ὑπὸ τὴν πίεσιν τὴν ἀδήριτον τῶν πραγμάτων θὰ ὁδηγηθῶμεν ἐκεῖ. Σεῖς εἶσθε ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι τὸν μηχανισμὸν αὐτὸν τὸν ἑρμηνεύετε σύμφωνα μὲ τοὺς πόθους σας καὶ λέγετε, ὅτι θὰ σᾶς ὁδηγήσῃ κάποτε εἰς τὸν κομμουνισμὸν καὶ τὴν κομμουνιστικὴν πολιτείαν. Αὐτὴ εἶναι σύγχυσις πόθων, ἐπιθυμιῶν καὶ πραγματικότητος. Ἡμεῖς βασιζόμενοι εἰς τὸν μηχανισμὸν τῆς οἰκονομικῆς πραγματικότητος καὶ εἰς τὰ σύγχρονα τεχνικὰ γεγονότα, ἐδώσαμεν τὴν ἑρμηνείαν, τὴν ὁποίαν ἐδώσαμεν. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπάντησίς μου, κύριε Πρόεδρε. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Γʹ. Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Καμβύσης).

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, καὶ ὁ Πρόεδρος ἔχει μερικὰ δικαιώματα καὶ ὅταν, κ. Φωτήλα, θὰ δεχθῆτε διακοπάς, δὲν θὰ δεχθῶ ἐγὼ διακοπάς.

§70Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Μὴ μὲ ἐπικαλῆσθε προσωπικῶς, κ. Πρόεδρε.

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι δὲν τὸ εἶπα δι’ ὑμᾶς.

§72Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐδέχθην κατ’ ἀρχὴν τὰς διακοπάς, ὑπὸ τὸν ὅρον τῆς τηρήσεως τῆς συζητήσεως εἰς ἕνα κάποιο ἐπίπεδον. Δυστυχῶς δὲν ἐτηρήθη καὶ δι’ αὐτὸ δὲν θὰ δεχθῶ πλέον ἐγὼ διακοπάς. Πάντως, ἐφ’ ὅσον ἐγένοντο καὶ ἔθιξαν ὡρισμένον θέμα, θὰ ἀσχοληθῶ καὶ ἐγὼ μὲ αὐτό. Ὅσα ἀνέπτυξεν, ὁ κ. Ἐφραιμίδης, νομίζω, ὅτι κατὰ ἕνα τρόπον τὰ εἶχα ἀναπτύξει μὲ τὴν προσθήκην, ὅτι ὄχι μόνον δὲν εἶναι δυνατόν, ὅπως τοὐλάχιστον ἡμεῖς ὑποστηρίζομεν, νὰ ὑπάρξῃ, νὰ λειτουργήσῃ ἀποτελεσματικῶς αὐτὸς ὁ μηχανισμὸς τῆς ἀναστολῆς τῶν ἀκροτήτων τοῦ φιλελευθερισμοῦ, ἀλλά, ὅτι δὲν εἶναι κἂν εἰς τὴν πρόθεσιν τῶν φορέων τῶν οἰκονομικῶν δυνάμεων τῆς Δυτικῆς Εὐρώπης, τῶν χωρῶν τῆς Ε.Ο.Κ. νὰ ὑπάρξῃ καὶ νὰ λειτουργήσῃ τοιοῦτος μηχανισμὸς ἀνεξαρτήτως τοῦ ἐὰν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτύχῃ. Ἐγὼ αὐτὸ ὑπεστήριξα, κ. Πρόεδρε, καὶ ἐὰν ἔγινα ἀντιληπτός.......

§73Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχομεν βασικὴν διαφοράν.

§74Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἡ βασικὴ διαφορά, κ. Πρόεδρε, εἶναι καὶ τὸ ὁμολογεῖ, ὅτι ἡμεῖς πιστεύομεν, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λειτουργήσῃ καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποδώσῃ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον σεῖς προσδοκᾶτε, ὁ μηχανισμὸς αὐτός, ἀλλὰ ἐπὶ πλέον ὑπάρχει καὶ μία ἄλλη διαφορά, τὴν ὁποίαν ἐγὼ νομίζω, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ συνομολογήσητε, ὅτι δὲν εἶναι εἰς τὴν πρόθεσιν τῶν φορέων αὐτὴν τὴν στιγμὴν τοὐλάχιστον τῆς Δυτικοευρωπαϊκῆς οἰκονομίας, νὰ συγκρατηθῇ αὐτὸς ὁ φορεὺς τῶν ἀνασχετικῶν δυνάμεων καὶ ἔτσι τοὐλάχιστον προκύπτει ἀπὸ ὅσα λέγονται καὶ ὅσα λέγει ἡ Κυβέρνησις .......

§75Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς ἀπήντησεν, ὁ κ. Ἐφραιμίδης. Συγχέετε τὰς προθέσεις μὲ τὴν πραγματικότητα. Ἡ πραγματικότης θὰ ἐπιβάλῃ ἄλλας λύσεις ἀπὸ ἐκείνας ποὺ ἐπιδιώκουν καὶ ἀναζητοῦν αἱ προθέσεις.

§76Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Ὁ κ. Ἐφραιμίδης, εἶπεν, ὅτι πράγματι καὶ ἐὰν γίνῃ ἡ τοιαύτη ἀπόπειρα δημιουργίας ἑνὸς μηχανισμοῦ εἴτε διοικητικοῦ εἴτε καθαρῶς οἰκονομικοῦ, ὁ ὁποῖος νὰ ἔχῃ τὸν σκοπὸν νὰ θέσῃ ἕνα φραγμὸν εἰς τὰς ἀκρότητας τοῦ φιλελευθερισμοῦ, κατὰ τὴν γνώμην μου, θὰ ἀποτύχῃ, διότι πάσχει ὀργανικῶς, διότι αἱ θεωρητικαὶ βάσεις αὐτῶν τῶν μηχανισμῶν δὲν τοὺς ὁδηγοῦν εἰς τὴν ἐπιτυχίαν. Ἀλλὰ πρὶν φθάσω κἂν εἰς τὸ συμπέρασμα αὐτό, εἰς τὸ ὁποῖον διακρινόμεθα ἰδεολογικῶς, ὑπάρχει αὐτὴν τὴν στιγμὴν πρόθεσις τῶν φορέων τῶν Εὐρωπαϊκῶν οἰκονομιῶν νὰ ὑπάρξῃ τοιοῦτος μηχανισμός; Ὄχι καὶ τὸ λέγουν σαφῶς, ὅτι ὄχι μόνον ἡ μορφὴ μὲ τὴν ὁποίαν σήμερον διαχειρίζεται τὰ οἰκονομικά της ἡ Δυτικὴ Εὐρώπη καὶ ἰδιαιτέρως ἡ Δυτικὴ Γερμανία, ἡ ὁποία εἶναι ὁ κυριώτερος οἰκονομικὸς παράγων εἰς τὴν Ε. Ο.Κ., ὅπου ἐπικρατεῖ ἕνα σύστημα φιλελευθέρας οἰκονομίας. Εἶναι, λέγει ἐπὶ λέξει ὁ κ. Ἔρχαρτ, κατὰ βάσιν φιλελευθέρως ὠργανωμένη καὶ ἡ Ἑλλὰς εἰσερχομένη εἰς τὸν χῶρον τῆς Ε.Ο.Κ. θὰ εἶναι ὑποχρεωμένη ἀπὸ τὴν ἀδήριτον ἀνάγκην τοῦ μηχανισμοῦ τῶν οἰκονομικῶν σχέσεων νὰ ὁδηγηθῇ πρὸς ἐξίσωσιν καὶ ἐναρμόνισιν. Χρησιμοποιῶ τὰς λέξεις τοῦ κ. Ἔρχαρτ. Ἄλλωστε, κ. βουλευταί, αὐτὸ τὸ ὁποῖον εἶπεν, ὁ κ. Ἐφραιμίδης, διακόπτων με, ὅτι δηλαδὴ ὑπάρχει τέλος πάντων αὐτὴ ἡ ἱστορικὴ ἐπιβεβαίωσις, ὅτι εἶναι καταδικασμένοι εἰς ἀποτυχίαν οἱ μηχανισμοὶ ἀνασχέσεως τῶν ἀκροτήτων τῆς φιλελευθέρας οἰκονομίας, καὶ ὅτι ὁ νόμος τῆς ἀνισομεροῦς ἀναπτύξεως τῶν διαφόρων περιοχῶν ἀναλόγως τῆς οἰκονομικῆς ἰσχύος των κατὰ τὸν χρόνον τῆς ἑνώσεως εἶναι νόμος, ὁ ὁποῖος εἶναι ἀπαράβατος, ἀπησχόλησε τὴν Βουλὴν καὶ ὑπῆρξε καὶ ἀνάπτυξις καὶ ἀντίκρουσις τοῦ ἐπιχειρήματος αὐτοῦ. Τὸ θέμα τοῦτο ἀπησχόλησε τὴν Βουλὴν καὶ ἐνθυμοῦμαι, ὅτι ὁ κ. Ζίγδης, εἶχεν ὑποστηρίξει, ὅτι τὰ χάσματα δὲν διευρύνονται, ἀλλὰ κλείουν. Ὑπεστήριξε μέν, ὅτι δὲν εἶναι ἀκριβές, ὅτι ἡ Ν. Ἰταλία δὲν ἀνεπτύχθη, ἢ δὲν ἀνεπτύχθησαν αἱ ἀνατολικαὶ περιοχαὶ τῆς Γερμανίας, συγκριτικῶς μὲ τὴν ὑπόλοιπον χώραν καὶ ἐν συγκρίσει μὲ τὰ χρονικὰ σημεῖα τῆς ἑνώσεως τῶν ὑπαναπτύκτων καὶ ἀνεπτυγμένων περιοχῶν, ἀλλὰ τὸ θέμα ἔγκειται ὄχι εἰς τὸ ἐὰν ἀνεπτύχθησαν αἱ καθυστερημέναι αὗται περιοχαί, ἀλλὰ μὲ ποῖον ρυθμὸν ἀνεπτύχθησαν. Αὐτὸ εἶναι τὸ θέμα. Ἐρευνητέα εἶναι ἡ διαφορὰ τῆς Β. Ἰταλίας καὶ τῆς Ν. Ἰταλίας, ἡ ὁποία εἶναι πολὺ μεγαλυτέρα τώρα ἀπὸ ὅ,τι ἦτο τὸ 1880. Παράδειγμα ἀποτελεῖ ἐπίσης ἡ Ἀγγλία σήμερον, ὅπου ἐξακολουθεῖ νὰ ὑπάρχῃ χωριστικὸν κίνημα τῆς Σκωτίας κινητοποιούμενον ἀπὸ τοὺς λόγους τῆς ἀνισομεροῦς ἀναπτύξεως. Αὐτὰς τὰς ἀληθείας ὁμολογεῖ καὶ αὐτὸ τοῦτο τὸ κείμενον τῆς συμβάσεως. Παρέχεται πίστωσις χρόνου πρὸς δασμολογικὸν ἀφοπλισμὸν τῆς Ἑλλάδος, 12–22 ἐτῶν. Θεωρεῖται ποτὲ δυνατόν, ὅτι τὰ 12 ἔτη εἶναι ἀρκετὰ διὰ νὰ μειωθῇ τὸ χάσμα; Ἡ ἀντίληψις αὐτὴ πρέπει νὰ θεωρηθῇ ἀστεία, ὅταν σήμερον ὁ τεχνικός, οἰκονομικὸς καὶ ἐπιστημονικὸς κολοσσὸς τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως ἀναγνωρίζει, ὅτι διὰ νὰ γεφυρωθῇ τὸ χάσμα ποὺ τὸν χωρίζει μὲ τὴν Ἀμερικὴ ἀπαιτεῖται νὰ παρέλθῃ 20ετία, καὶ ἐγὼ εἶμαι ὑποχρεωμένος πλέον νὰ διερωτηθῶ, πῶς ἡ Ἑλλὰς θὰ κατορθώσῃ νὰ τὸ γεφυρώσῃ, ὅταν ἔχῃ ἀντιμέτωπους τοιούτους κολοσσούς.

§77Ε. ΣΚΟΡΔΙΛΗΣ. Ἡ Ρωσία ἐπὶ 40 χρόνια ἐφαρμόζει προγράμματα. Πότε 10, πότε 20 καὶ αὔριον μεθαύριον 50 ἐτῶν, ἀλλὰ δὲν βλέπομε νὰ γίνεται τίποτα διὰ νὰ καλυτερεύσῃ ἡ ζωὴ τῶν ἀνθρώπων.

§78Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριοι βουλευταί, δι’ ὀλίγων θὰ εἰσέλθω εἰς τὴν ἐξέτασιν ὡρισμένων στοιχείων. Ἔχω πίνακας προσηρτημένους εἰς τὴν ἔκθεσιν πεπραγμένων τοῦ νομοσχεδίου βιομηχάνων ἀπὸ τοὺς ὁποίους λίαν μελαγχολικὰ συμπεράσματα δυνάμεθα νὰ ἐξαγάγωμεν. Πρῶτον, ὑπάρχει εἷς πίναξ ἐμφαίνων ἀριθμὸν ἐπιχειρήσεων ἀφορῶντα εἰς τὰς ἀνωνύμους ἑταιρείας καὶ τὰς ἑταιρείας περιωρισμένης εὐθύνης καὶ ἀπὸ τὸν ὁποῖον προκύπτει τὸ ἑξῆς ἐντυπωσιακόν. Ἀπὸ τοῦ ἔτους 1957 μειοῦται σταθερῶς ὁ ἀπόλυτος ἀριθμὸς τῶν κλωστοϋφαντουργῶν εἰς τὴν χώραν μας, δηλαδὴ τῶν πλέον ἀξιολόγων καὶ συναγωνισίμων ἐπιχειρήσεων εἰς τὴν Ἑλλάδα. Τὸ 57 ἦσαν 108, τὸ 58 ἦσαν 96, τὸ 59 ἦσαν 80 καὶ οὕτω καθ’ ἑξῆς.

§79Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφ. Συντονισμοῦ). Γνωρίζετε τὸ σύνολον τῆς παραγωγῆς;

§80Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Πιθανῶς εἶναι ηὐξημένη, αὐτὸ ὅμως, δὲν ἔχει σημασίαν.

§81Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφ. Συντονισμοῦ). Δὲν ἀνατρέξατε εἰς τὰ στοιχεῖα τῆς στατιστικῆς, τὰ ὁποῖα προθυμότατα χορηγοῦνται;

§82Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἐγὼ ἐνδιεφέρθην νὰ διαπιστώσω ποῖαι ἐπιχειρήσεις θὰ ἐπιζήσουν ἐν ὄψει τῆς Ε.Ο.Κ. Τὸ κλείσιμον μιᾶς βιομηχανίας δὲν ἔχει ἀπαραιτήτως ἐπίπτωσιν καὶ ἐπὶ τῆς παραγωγῆς. Ἡ παραγωγὴ ἐνδεχομένως καλύπτεται ἀπὸ τὰς ἄλλας ἐπιχειρήσεις. Γεννῶνται, ὅμως, ἄλλα προβλήματα, ὅπως τὸ πρόβλημα τῆς ἀνεργίας κλπ., διὰ τὰ ὁποῖα παρακαλῶ, τὸν κ. Ὑπουργόν, νὰ μοῦ ἀπαντήσῃ πῶς θὰ ἀντιμετωπιστοῦν. Ἄλλο στοιχεῖον, τὸ ὁποῖον προκύπτει ἀπὸ τοὺς πίνακας αὐτοὺς εἶναι τὸ ἑξῆς. Σήμερον ὠργανωμένοι ὑπὸ τὸν τύπον τῆς Ἀνωνύμου Ἑταιρείας ἢ ὑπὸ τὸν τύπον Ἑταιρείας περιωρισμένης εὐθύνης λειτουργοῦν ἐν Ἑλλάδι 394 ἐπιχειρήσεις. Ἐξ αὐτῶν, αἱ 144 ἐπιχειρήσεις λειτουργοῦν μὲ ζημίαν, αἱ 14 μὲ κέρδη ἄνω τῶν 5.000.000 καὶ αἱ ὑπόλοιποι μὲ κέρδη κάτω τῶν 5.000.000. Δηλαδή, κύριοι βουλευταί, τὸ ⅓ τῶν μεγάλων ἐπιχειρήσεων, τῶν ἐπιχειρήσεων, αἱ ὁποῖαι λειτουργοῦν ὠργανωμέναι ὑπὸ τὸν τύπον τῆς Ἀνωνύμου Ἑταιρείας ἢ Ἑταιρείας περιωρισμένης εὐθύνης, ἐργάζονται μὲ ζημίαν. Ἂς σκεφθῇ τις, τὶ συμβαίνει μὲ τὰς ἄλλας ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι ἔχουν μικρότερα κεφάλαια. Εἰδικώτερον αἱ ἐπιχειρήσεις ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦν τὸ ὑπόβαθρον διὰ τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν τῆς χώρας, δηλαδὴ αἱ μηχανολογικαὶ ἐπιχειρήσεις ἀνέρχονται εἰς 39. Ἐξ αὐτῶν αἱ 32 μόνον λειτουργοῦν μὲ κέρδη καὶ αἱ 7 λειτουργοῦν μὲ ζημίαν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον αὐτό. Ἀπὸ ἔτους εἰς ἔτος αὐξάνουν αἱ ἐπιχειρήσεις αὐταί, αἱ μηχανολογικαί, αἱ ὁποῖαι λειτουργοῦν μὲ ζημίαν. Ἐνῷ κατὰ τὸ ἔτος 1957 ἐπὶ συνόλου μηχανολογικῶν ἐπιχειρήσεων 39 λειτουργοῦν μὲ κέρδη μόνον αἱ 32, κατὰ τὸ 1958 ἐπὶ συνόλου 45 ἐπιχειρήσεων λειτουργοῦν μὲ κέρδη μόνον αἱ 28. Μὲ ἄλλα λόγια, τὸ ἥμισυ τῶν μηχανολογικῶν ἐπιχειρήσεων, τῶν ἐπιχειρήσεων εἰς τὰς ὁποίας θὰ στηριχθῶμεν διὰ τὴν ἐξυγίανσιν τῆς οἰκονομίας, λειτουργοῦν μὲ ζημίαν. Εἰς τὴν κλωστοϋφαντουργίαν ποὺ εἶναι ὁ περισσότερον ὠργανωμένος τομεὺς παρουσιάζεται τὸ φαινόμενον τῆς αὐξήσεως τῶν ἐπιχειρήσεων, αἱ ὁποῖαι λειτουργοῦν μὲ ζημίας παρ’ ὅλον, ὅτι ἀπὸ ἔτους εἰς ἔτος, αἱ ἐπιχειρήσεις αὐταὶ μειοῦνται εἰς ἀπολύτους ἀριθμοὺς καὶ ἑπόμενον εἶναι νὰ μὴ ὑφίσταται ὁ μεγάλος συναγωνισμός. Κατὰ τὸ 1957 ἐπὶ 108 ἐπιχειρήσεων κλωστοϋφαντουργίας, μόνον αἱ 68 λειτουργοῦν μὲ κέρδη. Αἱ ὑπόλοιποι λειτουργοῦν μὲ ζημίαν. Κατὰ τὸ 1958 αἱ ἐπιχειρήσεις αὐταὶ μειοῦνται εἰς 96 καὶ ἐξ αὐτῶν αἱ 41 λειτουργοῦν μὲ ζημίαν. Αὐτὰ τὰ στοιχεῖα, κ. βουλευταί, πρέπει νὰ μᾶς ἐμβάλουν εἰς ἀνησυχίας, διότι ἂν αὐτὸ τὸ φαινόμενον παρατηρῆται σήμερον, δὲν γνωρίζομεν τὶ θὰ συμβῇ, ὅταν εἰσέλθωμεν εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν καὶ ἀντιμετωπίσωμεν τοὺς ξένους κολοσσούς. Θὰ πρέπει ἀκόμη νὰ σημειωθῇ, ὅτι εἰς τὰς μηχανολογικὰς καὶ κλωστοϋφαντουργικὰς ἐπιχειρήσεις εἶναι ἐπενδεδυμένον τὸ 36% τοῦ πραγματικοῦ κεφαλαίου, τῶν ἐπιχειρήσεων τοῦ τύπου τῆς Α.Ε. ἢ Ε.Π.Ε. Μόνον αἱ ἐπιχειρήσεις αἱ οἰκοδομικαὶ καὶ παράγουσαι εἴδη καταναλώσεως εὑρίσκονται εἰς σχετικὴν ἄνοδον. Δηλαδὴ εἰς ἄνθησιν εὑρίσκονται μόνον αἱ ἀντιπαραγωγικαὶ ἐπιχειρήσεις. Εἶναι καὶ αὐτό, χαρακτηριστικὸν τῶν σημερινῶν καιρῶν. Εἰς τὰ στοιχεῖα ποὺ ἀνέφερον δὲν ἐλήφθησαν ὑπ’ ὄψει ἡ ΔΕΗ, ἡ Ἠλεκτρικὴ Ἑταιρεία Ἀθηνῶν–Πειραιῶς καὶ ὁ Γλαῦκος. Ἂς ἴδωμεν τώρα τὶ γίνεται μὲ τὸν ἐξηλεκτρισμόν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ, ἔδωσε τὴν ὑπόσχεσιν, ὅτι πολὺ συντόμως θὰ ἐξαγγελθοῦν διὰ τὰς γεωργικὰς ἐπιχειρήσεις νέα μειωμένα τιμολόγια τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας καὶ ὑπέμνησεν, ἐν συνεχεία, θέλων νὰ παρουσιάσῃ τοῦτο ὡς ἐπίτευγμα κυβερνητικόν, ὅτι δὲν πρέπει νὰ λησμονῶμεν πῶς τὸ 1956 παρείχετο τὸ ρεῦμα εἰς τὴν ἐπαρχίαν ἀντὶ 5–15 δραχμῶν κατὰ κιλοβάτ. Καὶ τὸ τελευταῖον, κ. βουλευταί, εἶναι ἀληθές. Ἂς ἐρευνήσωμεν, ὅμως ποῦ ὀφείλονται τὰ δυσάρεστα αὐτὰ φαινόμενα. Προκειμένου νὰ ἔλθωμεν εἰς τὸν ἐξηλεκτρισμὸν τῆς Ἑλλάδος, ἐπρογραμματίσθησαν ὡρισμέναι μονάδες βάσεως καὶ εἶναι αὗται τοῦ Ἀχελώου, τοῦ Λούρου, τοῦ Λάδωνος καὶ τοῦ Ἄγρα, ἐκ τῶν ὁποίων ἡ μεγαλυτέρα θὰ ἦτο τοῦ Ἀχελώου μὲ παραγωγὴν καλύπτουσαν τὸ 60% τοῦ συνόλου τῆς ἠλεκτρικῆς παραγωγῆς. Ἐν συνεχεία ἐπρογραμματίσθησαν ὡς ἐργοστάσια αἰχμῆς τοῦ Ἀλιβερίου καὶ τῆς Πτολεμαΐδος. Καὶ ἀντὶ νὰ προηγηθοῦν τὰ ἐργοστάσια βάσεως, προηγήθησαν τὰ ἐργοστάσια αἰχμῆς, τὰ ὁποῖα ἐν ὄψει τῆς ηὐξημένης ζητήσεως ἠλεκτρισμοῦ λειτουργοῦν τακτικῶς μὲ ἀποτέλεσμα λόγῳ τοῦ ηὐξημένου κόστους τοῦ ρεύματος καὶ εἰς ληστρικὰς τιμὰς νὰ πωλῆται τὸ ρεῦμα καὶ αἱ μπρικέτται νὰ ἐξαντληθοῦν, ὥστε εἰς τὸ ἐγγὺς μέλλον νὰ μὴ ἔχωμεν Ἀλιβέρι καὶ Πτολεμαΐδα. Τὸ ἐργοστάσιον τοῦ Ἀχελώου ἀπεφασίσθη νὰ γίνῃ μόνον, ὅταν κατέστη ἀναγκαῖον νὰ δοθῇ φθηνὸ ρεῦμα εἰς τὸν Πεσσινέ. Καὶ ἐρωτᾶται ἐὰν ὑπῆρχε πρόθεσις ἐκ μέρους τῶν διαχειρισθέντων τὰ 3 δισεκατομμύρια δολλάρια τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας, δὲν θὰ ἠδύνατο νὰ προγραμματισθῇ καὶ νὰ ἐκτελεσθῇ ἕνα ἔργον ὑποδομῆς εἰς τὴν χώραν μας; Δυστυχῶς δὲν συνέβη αὐτὸ καὶ τὰ 3 δισεκατομμύρια διετέθησαν διὰ τὴν ἀνέγερσιν πολυκατοικιῶν.

§83Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφ. Συντονισμοῦ). Εἶναι ψευδές, ὅτι ἐδαπανήθησαν εἰς πολυκατοικίας. Τὸ μεγαλύτερον μέρος διετέθη εἰς ἀντιμετώπισιν τῶν ὅσων ἐδημιούργησεν ἡ παράταξις ἡ ἰδική σας, εἰς ἀντιμετώπισιν στρατιωτικῶν δαπανῶν καὶ εἰς ἰσορρόπησιν τῆς ἑλληνικῆς οἰκονομίας, ὅπως ὁ κ. Στεφανόπουλος ἠξεύρει καλύτερον ἡμῶν. Εἶναι ἐξωφρενικά, κύριε συνάδελφε, αὐτά, τὰ ὁποῖα λέγετε. Σᾶς παρακολουθῶ μετὰ πάσης εὐλαβείας, ἀλλὰ ὅταν φθάνετε εἰς αὐτὴν τὴν διαστροφὴν τῶν γεγονότων, εἰς αὐτὴν τὴν ἠθελημένην διαστροφὴν καὶ εἰς τὴν παροχὴν ψευδῶν στοιχείων, ὡς θὰ σᾶς ἀποδείξω, ἐξανίσταμαι καὶ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ σᾶς διακόψω.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διατὶ τὴν ἤρεμον ἀτμόσφαιραν ἀντικατέστησεν ἡ νευρικότης;

§85Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Τὸν λόγον, κύριε Πρόεδρε.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἐπιτρέπω διακοπάς.

§87Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. (Ἐν μέσῳ παρατεταμένων κωδωνοκρουσιῶν). Ἀπηυθύνθη, ὁ κ. Ὑπουργός, εἰς ὡρισμένην παράταξιν. Θὰ λάβῃ τὴν ἀπάντησιν.

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἔχετε τὸν λόγον. (Κωδωνοκρουσίαι, θόρυβος).

§89Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Δὲν ἔχετε δικαίωμα νὰ κατέχετε τὴν ἕδραν. Νὰ κατεβῆτε ἀπὸ τὴν ἕδραν. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ εἶσθε εἰς τὴν ἕδραν. Δὲν ἐξελέγητε Πρόεδρος. Κατεβῆτε. Δὲν εἶσθε μέλος τοῦ Προεδρείου. Θὰ κατεβῆτε ἀπὸ τὴν ἕδραν. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ἐπιτρέπετε ἀπὸ ἐκεῖ διακοπὰς καὶ νὰ τὰς ἀποκλείετε ἀπὸ ἐδῶ.

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅ,τι ἔχετε νὰ εἴπητε, νὰ τὸ εἴπητε, ὅταν τελειώσῃ ὁ κ. Φωτήλας.

§91Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Παρακαλῶ, κύριε Πρόεδρε νὰ τοῦ ἐπιτρέψετε.

§92ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι. (Θόρυβος—κωδωνοκρουσίαι).

§93Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ, τὸν λόγον, κύριε Πρόεδρε.

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διατὶ δὲν δέχεσθε αὐτὸν τὸν συμβιβασμόν, νὰ ὁμιλήσητε μετὰ τὸν κ. Φωτήλαν, ἀλλὰ ἐπιμένετε;

§95Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε ........ (Θόρυβος—κωδωνοκρουσίαι).

§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι. Ἀδύνατον.

§97Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ἐπιτρέψατε διακοπὰς ἀπὸ ἐκεῖ, διατὶ δὲν ἐπιτρέπετε καὶ ἀπὸ ἐδῶ;

§98ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ σᾶς ἀπαντήσω.

§99Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Τί εἶναι αὐτό, ποὺ σᾶς κάμνει νὰ ἐφαρμόζετε δύο μέτρα καὶ δύο σταθμά.

§100ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ Ὑπουργοὶ λαμβάνουν τὸν λόγον, ὅταν τὸν ζητήσουν.

§101Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Ὑφυπουργὸς διακόπτων με ἀπηύθυνε μίαν μομφήν, ἡ ὁποία δὲν δύναται νὰ ἀπευθύνεται εἰς ἐμέ. Ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει δὲν ἀποδέχομαι, ὅτι ἔχω εὐθύνην καμμίαν διὰ τὴν περίοδον ποὺ ὑπηνίχθη ὁ κ. Ὑφυπουργός. Ἐὰν θέλῃ ὁ κ. Ἐφραιμίδης νὰ δώσῃ ἀπάντησιν εἰς τὸν κ. Ὑφυπουργόν, ἐγὼ τοὐλάχιστον ἐπιτρέπω τὴν διακοπήν.

§102ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δύναται ὁ κ. Ἐφραιμίδης, νὰ ἀπαντήσῃ εἰς τὸ τέλος τῆς ἀγορεύσεώς σας. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἠδύνατο κατὰ τὸν Κανονισμὸν νὰ ὁμιλήσῃ.

§103Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Ὄχι διακόπτοντας. Πάντως, κύριε Πρόεδρε, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπεν, ὁ κ. Ὑφυπουργός, δὲν ἀποτελεῖ ἀπάντησιν εἰς τὸ ἐρώτημά μου, ἀλλὰ ὑπεκφυγὴν καὶ ἀνακρίβειαν. Διότι ἀπὸ τοῦ 1950 ὑπάρχει ἀπόλυτος ὁμαλότης εἰς τὴν χώραν καὶ παρὰ ταῦτα ἐσπαταλήθησαν ἑκατομμύρια δολλαρίων ἀσκόπως, τὰ ὁποῖα δὲν πρέπει νὰ τὰ φορτώνωμεν ὅλα εἰς τὰς συνεπείας τοῦ συμμοριτοπολέμου. Κύριοι, παρετάθη ἡ ὁμιλία μου περισσότερον, ἀπὸ ὅσον θὰ ἤθελον, ἀλλὰ εἰς τοῦτο συνετέλεσαν καὶ αἱ διακοπαὶ αἱ ὁποῖαι ὑπῆρξαν ἀπολύτως ἐποικοδομητικαί, ἰδίᾳ αἱ διακοπαὶ τοῦ Προέδρου κ. Στεφανοπούλου, τοῦ κ. Ὑφυπουργοῦ καὶ τοῦ κ. Ἐφραιμίδη. Θὰ ἤθελα, ὅμως, νὰ δώσω ἀκόμη ἐλάχιστα στοιχεῖα ἀναφερόμενα εἰς τὸ μέλλον ποὺ διαγράφεται διὰ τῆς εἰσόδου μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀγροτικὴν οἰκονομίαν. Τὸ 1961 ἐξεδόθη ἀπὸ τὸν Ο.Η.Ε. ἕνας τόμος, ὁ ὁποῖος περιέχει διαφωτιστικὰ στοιχεῖα ἐπὶ τῶν τομέων τῆς ἀγροτικῆς πολιτικῆς εἰς τὰς διαφόρους χώρας. Ἐπῆρα ὡρισμένα στοιχεῖα ἀναφερόμενα εἰς δύο κυρίως γεωργικὰ προϊόντα, προϊόντα τὰ ὁποῖα παράγονται εἰς μεγάλον βαθμὸν εἰς τὴν χώραν μας. Ἐπῆρα στοιχεῖα ἀναφερόμενα εἰς τὴν σιτοκαλλιέργειαν καὶ τὴν ἀραβοσιτοκαλλιέργειαν. Εἰς τὸν πίνακα Cʹ τοῦ τεύχους αὐτοῦ, ἀναφέρεται, ὅτι ἡ μέση στρεμματικὴ ἀπόδοσις τοῦ σίτου κατὰ τὸ διάστημα 1955–59 εἶναι διὰ τὴν Ἑλλάδα 150 κιλὰ κατὰ στρέμμα. Εἰς τὴν Γαλλίαν 400 κιλὰ τὸ στρέμμα. Τὸ αὐτὸ ἰσχύει καὶ διὰ τὸν ἀραβόσιτον. Ἐπίσης ἡ μέση χρησιμοποίησις τῶν λιπασμάτων εἶναι διὰ μὲν τὴν Ἑλλάδα 3 κιλὰ κατὰ στρέμμα, διὰ τὴν Γαλλίαν 6,5 κιλὰ κατὰ στρέμμα. (Συνεχίζων ἀναφέρει διαφόρους ἀριθμοὺς ἀναφερομένους εἰς ἄλλας χώρας). Ἔρχομαι τώρα εἰς τὴν χρησιμοποίησιν γεωργικῶν μηχανημάτων: Εἰς τὴν Ἑλλάδα ἐπὶ 1000 στρεμμάτων ἀντιστοιχεῖ 0,43 τρακτέρ, εἰς τὴν Ἰταλίαν 3,5 τρακτέρ, εἰς τὴν Γαλλίαν 7 (Ἀναγιγνώσκει). Ἐπὶ πλέον εἰς τὴν Ἑλλάδα τὸ κόστος τῶν λιπασμάτων εἶναι 55% ὑψηλότερον ἀπὸ τὸ μέσον κόστος ὅλων τῶν ὑπολοίπων χωρῶν τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος. Ἡ ἔκθεσις τοῦ Ο.Η.Ε. ἀναφέρει, ὅτι ἡ ὑψηλὴ αὐτὴ τιμὴ τῶν λιπασμάτων ἐν Ἑλλάδι ὀφείλεται ὄχι μόνον εἰς τὰς ἀπηρχαιωμένας μεθόδους, ἀλλὰ καὶ εἰς ἀδικαιολογήτους κοστολογήσεις.

§104Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Κύριε συνάδελφε, αὐτὸ ἴσχυσε μέχρι τοῦ 1958. Μετὰ ἀπὸ τὸ 1959 ἡ χώρα ἀρχίζει νὰ παρασκευάζεται διὰ τὴν παραγωγὴν ἐφθηνῶν λιπασμάτων. Καὶ τώρα μὲ τὴν κατασκευὴν τοῦ ἐργοστασίου παραγωγῆς φωσφορικῆς ἀμμωνίας τὸ λίπασμα αὐτὸ προβλέπεται, ὅτι θὰ στοιχίζῃ 54 δολλάρια ὁ τόννος ἔναντι 95 δολλαρίων, ὅσον ἐστοίχιζε πρὸ τῆς κατασκευῆς τοῦ ἐργοστασίου. Ἀναφέρω ἐπίσης, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας διὰ τὴν παραγωγὴν λιπασμάτων ἀπὸ τοῦ 1957 καὶ ἐντεῦθεν ἐφήρμοσε νέας μεθόδους κοστολογήσεως, μὲ ἀποτέλεσμα τὴν σημαντικὴν μείωσιν τῶν τιμῶν λιπασμάτων καὶ ὑποχρέωσιν τῆς Ἑταιρείας Λιπασμάτων νὰ ἐπιστρέψῃ εἰς τὴν ἀγροτικὴν οἰκονομίαν περὶ τὰ 150 ἑκατομμύρια δραχμῶν. Συνεπῶς ἐλήφθη πρόνοια, ὅπως τὰ λιπάσματα προσφέρωνται εἰς τιμὰς ἱκανοποιητικὰς καὶ ἰδίᾳ μικροτέρας τῶν τιμῶν τῶν ἄλλων χωρῶν.

§105Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, θὰ ἐπεθύμουν κατ’ ἀρχὴν νὰ μὴ ἐξαντλήσω τὸ ὅλον ἀγροτικὸν θέμα παρὰ εἰς ὅσα σημεῖα συνδέεται μὲ τὴν σύνδεσίν μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Ἀλλὰ μετὰ τὴν ἀποκάλυψιν τοῦ σκανδάλου τῆς διαθέσεως τῶν λιπασμάτων εἰς ὑψηλὴν τιμὴν καὶ τὴν ἐκδοθεῖσαν ἀπόφασιν τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας.....

§106Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Ὄχι, κύριε συνάδελφε, δὲν εἶναι τὸ Συμβούλιον Ἐπικρατείας, ἀλλὰ ἡ ἐνέργεια τοῦ Ὑπουργοῦ Γεωργίας. Αὐτὸ δὲν τὸ ἀνέφερα διὰ νὰ περιαυτολογήσω, ἀλλὰ ἁπλῶς διὰ νὰ τεθοῦν τὰ πράγματα εἰς τὴν θέσιν των.

§107Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Νομίζω, μάλιστα, ὅτι εἶχε καταρτισθῆ τὸ σχετικὸν νομοσχέδιον καὶ τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο δὲν ἐψηφίσθη, διότι ἐν τῷ μεταξὺ ἔκλεισεν ἡ Βουλὴ καὶ διερωτῶμαι καλὰ δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπιστραφοῦν τὰ παρανόμως κτηθέντα.....

§108Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Κύριε συνάδελφε, σᾶς πληροφορῶ, ὅτι τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον ὑπεχρεώθη νὰ ἐπιστρέψῃ ἡ Ἑταιρεία Λιπασμάτων δὲν ἀνήκει εἰς τοὺς γεωργικοὺς συνεταιρισμούς, ἀλλὰ εἰς τὴν ἀγροτικὴν οἰκονομίαν ἐν τῷ συνόλῳ καὶ ἡ Κυβέρνησις τὰ ἐπιστρέφει εἰς τὴν ἀγροτικὴν οἰκονομίαν. Ἤδη δὲ προέβη εἰς τὴν μείωσιν τῆς τιμῆς τῶν λιπασμάτων, ἥτις ἐφαρμόζεται ἀπὸ τὸ δεύτερον ἑξάμηνον τοῦ 1961. Βεβαίως, ὑπῆρξε σκέψις, ὅτι διὰ τὸ μέλλον θὰ χρειασθῇ νὰ θεσπισθῶσι διὰ νόμου κανόνες κοστολογήσεως. Ἔπειτα, ὅμως, ἀπὸ τὰς συμβάσεις ποὺ συνάπτει ἡ Κυβέρνησις μὲ τὰ ἐργοστάσια λιπασμάτων, τὰ ὁποῖα θὰ ἱδρυθοῦν, ἀλλὰ καὶ μὲ τὸ παλαιὸν ἐργοστάσιον, τὸ ὁποῖον θὰ ἐκσυγχρονισθῇ ἐν τῷ μεταξύ, ἡ τιμὴ τῶν λιπασμάτων θὰ καθορίζεται κατὰ δύο τρόπους. Ἢ ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα θὰ κάμῃ ἀπ’ εὐθείας συμφωνίαν μετὰ τῶν ἐπιχειρήσεων ἐπὶ τῇ βάσει τιμῶν αἱ ὁποῖαι προκαταβολικῶς ὁρίζονται καὶ εἶναι αἱ τιμαὶ αὗται λίαν ἱκανοποιητικαί, ἢ θὰ δικαιοῦται ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα νὰ προμηθεύεται λιπάσματα διὰ διεθνῶν διαγωνισμῶν χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ ἡ προστασία ἡ ὁποία ἀναγνωρίζεται ἀπὸ τὸν νόμον περὶ ἐγχωρίου βιομηχανίας.

§109Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἡ διακοπή σας μὲ ἔκαμε νὰ ἐνθυμηθῶ, ὅτι εἶχε καταρτισθῆ σχετικὸν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον δὲν ἐψηφίσθη ὑπὸ τῆς προηγουμένης Βουλῆς καὶ μὲ τὴν νέαν Βουλὴν δὲν κατετέθη ἀκόμη. Παραθέτω ἀκόμη στοιχεῖα διὰ τῶν ὁποίων ἀποδεικνύεται, ὅτι τὸ κόστος ἀρδεύσεως εἶναι κατὰ 35% ἀκριβότερον ἐν Ἑλλάδι, ἀπὸ τὸ κόστος ἀρδεύσεως τῶν χωρῶν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Αὐτονόητον εἶναι, ὅτι τὸ κόστος ἀρδεύσεως ἐδῶ ἀπαιτεῖ σημαντικὴν δαπάνην, διότι ἐδῶ αἱ καλλιεργούμεναι ἐκτάσεις εἶναι μικραὶ καὶ ὡς ἐκ τούτου βαρύνεται περισσότερον τὸ κόστος παραγωγῆς.

§110Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Κύριε συνάδελφε, ἐπιθυμῶ νὰ σᾶς ὑπενθυμίσω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ διεβεβαίωσε τὸ Σῶμα, ὅτι μελετᾷ τὴν μείωσιν τοῦ κόστους τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος τοῦ χρησιμοποιουμένου δι’ ἀντλήσεις. Ἑπομένως νομίζω, ὅτι καὶ ἡ διαφορὰ αὐτὴ θὰ ἐκλείψῃ. Παραλλήλως ἡ Κυβέρνησις ἔλαβε μέτρα ἐπεκτάσεως τῆς ἠλεκτροδοτήσεως διὰ γεωργικοὺς σκοπούς. Ἤδη ἐλήφθησαν μέτρα καὶ ὑπὸ τῆς ΔΕΗ, ἡ δὲ ἐπιβάρυνσις θὰ φθάσῃ εἰς τὸ 16% ἐνῷ μέχρι σήμερον ἔφθανεν εἰς τὸ 50–60%. Ὅπως βλέπετε, κ. συνάδελφε, ὅλα αὐτὰ τὰ μέτρα ἀποδεικνύουν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις προπαρεσκεύασε καὶ προπαρασκευάζει τὴν χώραν διὰ τὴν εἴσοδόν μας εἰς τὴν Κοινὴν Εὐρωπαϊκὴν Ἀγοράν.

§111Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Πάντως, κ. Ὑπουργέ, ἡ θέσις μας ἔναντι ὡρισμένων χωρῶν, αἱ ὁποῖαι εἶναι μέλη τῆς Κοινῆς Εὐρωπαϊκῆς Ἀγορᾶς, ὡς ἡ Δυτικὴ Γερμανία, θὰ εἶναι μειονεκτική. Διότι αἱ χῶραι αὐταὶ θὰ ἔχουν κόστος ἐπὶ ἔλαττον ὡς 60%, ἡ δὲ Ἰταλία καὶ ἡ Ἱσπανία ἀκόμη περισσότερον. Αὐτὸ δὲ θὰ ὀφείλεται εἰς τὰ μεγάλα ἐγγειοβελτιωτικὰ ἔργα. Ἀκόμη δὲ καὶ ἡ σιτοκαλλιέργεια γίνεται δι’ ἀρδεύσεων. Διερωτῶμαι λοιπὸν ἡμεῖς ποῦ θὰ φθάσωμεν;

§112Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Κύριε συνάδελφε, δυστυχῶς διὰ τὴν Ἑλλάδα ἡ χώρα μας δὲν ἔχει τόσα νερά, ὥστε νὰ χρησιμοποιοῦμεν ἀρδευομένας ἐκτάσεις διὰ σιτοκαλλιέργειαν. Εἰς τὴν Γαλλίαν ἴσως ὁ μέσος ὅρος στρεμματικῆς ἀποδόσεως σιτοκαλλιεργείας νὰ ἔχῃ φθάσει εἰς τὸ ὕψος ποὺ ἀνέφερεν ὁ κ. συνάδελφος, διότι ἐκεῖ χρησιμοποιοῦνται ἀρδευόμεναι ἐκτάσεις διὰ σιτοκαλλιέργειαν.

§113Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἀναφέρω ἕνα στοιχεῖον εἰς τὸν τομέα τοῦ γάλακτος. Ἡ παραγωγὴ κατ’ ἀγελάδα εἰς τὴν Ἑλλάδα, εἶναι 996 κιλά, ἐνῷ εἰς Ὁλλανδίαν εἶναι 2.650 κιλά. Ἐπίσης, ἄλλο στοιχεῖον, διὰ τὰ φροῦτα καὶ ἑσπεριδοειδῆ. Εἰς Ἰταλίαν 25% καὶ εἰς Γερμανίαν καὶ Ἰταλίαν τὰ μῆλα 35%. Ἐπίσης, εἰς τὸν τομέα τῶν ἐφοδίων ὑστεροῦμεν. Παράδειγμα, ὅτι εἰς Ἰταλίαν ἡ προμήθεια κατὰ τόννον πετρελαίου στοιχίζει 962 δραχ. ἐνῷ εἰς τὴν Ἑλλάδα 2.605 τὸν τόννον. Ὑπὸ τὰς συνθήκας αὐτάς, εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ συναγωνισμός; Τὸ μόνον προϊόν, ποὺ θὰ εἶχεν ἀνελαστικὴν ζήτησιν, διότι δὲν παράγεται εἰς τὰς ἄλλας χώρας τῆς Εὐρωπαϊκῆς Κοινότητος, εἶναι ὁ καπνός, τοῦ ὁποίου, ὅμως, ἀπὸ τετραετίας ἐμειοῦτο ἡ παραγωγὴ καὶ μόλις ἐφέτος ἡ Κυβέρνησις ἔδωσεν ἐντολὴν αὐξήσεως. Καὶ ἐρωτᾶται, διότι τὸ θέμα εἶναι γεγεννημένον ἀπὸ τὸ 1955, τὸ θέμα τῆς εἰσόδου μας, δηλαδή, εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, ἂν αὐτὸ λέγεται προπαρασκευὴ τῆς χώρας διὰ τὴν εἴσοδόν μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Ἀλλὰ μήπως, κ. βουλευταί, δὲν ἦτο παγία καὶ μόνιμος μέθοδος τῆς Κυβερνήσεως νὰ μειώνῃ τὴν παραγωγὴν τῶν προϊόντων, τὰ ὁποῖα δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ διαθέσῃ; Τὰ ἴδια δὲν γίνονται καὶ μὲ τὴν σταφίδα; Βεβαίως, ἐφέτος θὰ ἔχωμεν μίαν ηὐξημένην παραγωγήν. Ἀλλὰ αὐτὸ ὀφείλεται εἰς τὸ ὅτι οἱ ἴδιοι οἱ ἀγρόται διέγνωσαν καὶ ηὔξησαν τὴν καλλιέργειαν. Κύριε Πρόεδρε, τελειώνων, θὰ ἤθελα νὰ εἴπω, ὅτι ἐδιάβασα εἰς τὸν «Οἰκονομικὸν Ταχυδρόμον» πρὸ ἡμερῶν μίαν εἴδησιν χαρακτηριστικὴν τοῦ πῶς ἐννοεῖ ἡ Κυβέρνησις τὴν εἴσοδόν μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, τοῦ πῶς προβλέπει τὴν ἐξέλιξιν τῆς οἰκονομίας μας καὶ τοῦ ποίας συνεπείας προβλέπει, ὅτι θὰ ἔχῃ ἀπὸ τό, ὡς ἀνεκοινώθη, ὅτι προγραμματίζεται περικοπὴ πιστώσεων διὰ τὰς μικρὰς γεωργικὰς βιομηχανίας. Ἂν εἶναι ἢ δὲν εἶναι ἀληθὲς τοῦτο, δὲν γνωρίζω. Ἔτσι τὸ ἐδιάβασα. Εἶναι χαρακτηριστικόν, ἐπαναλαμβάνω, αὐτό. Διότι αὐτὸ δεικνύει τὸ μέτρον τῆς πίστεως τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὴν βιωσιμότητα τῶν ἐπιχειρήσεων αὐτῶν. Τί σημαίνει ἡ περικοπὴ αὐτή; Σημαίνει μήπως, ὅτι δὲν χρειάζεται νὰ ἱδρύσωμεν τοιαύτας βιομηχανίας, δὲν χρειάζεται νὰ τὰς πιστοδοτήσωμεν; Θὰ ἔλθουν τὰ μονοπώλια νὰ τὰς πιστοδοτήσουν;

§114Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Δὲν ἐπερίμενα ἀπὸ σᾶς, ποὺ εἶσθε διαπρεπὴς οἰκονομολόγος, νὰ διαστρέψητε τὴν ἀνακοίνωσιν τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. Διότι, ὑποθέτω, ὅτι θὰ εἶσθε σύμφωνος, ὅτι αἱ μεγάλαι μονάδες εἶναι ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι δίδουν μείωσιν τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς. Λοιπόν, εἶπε τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας, ὅτι προκειμένου νὰ κάμωμεν γεωργικὰς βιομηχανίας, δὲν πρέπει νὰ κάμωμεν μικράς, διότι ἔχουν μεγάλο κόστος. Πρέπει νὰ κάμωμεν μεγάλας. Δὲν εἶπε νὰ μειώσωμεν τὴν πιστοδότησιν. Εἶπεν, ὅτι δὲν εἶναι ὀρθόν, οἰκονομικῶς. Δὲν εἶναι οἰκονομολόγος ὁ Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας, ἀλλὰ εἶναι κοινὴ ἡ ἔννοια, ὅτι αἱ μεγάλαι μονάδες δημιουργοῦν μικρὸν κόστος.

§115Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Καὶ μόνον αὐτὸ ποὺ λέγετε εἶναι ἐνδεικτικὸν τοῦ πῶς ἐννοεῖ ἡ Κυβέρνησις τὴν εἴσοδόν μας καὶ ποῖαι θὰ εἶναι αἱ συνέπειαι διὰ τὴν μικρὰν βιομηχανίαν.

§116Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Μικραὶ βιομηχανίαι ἐλάχισται ἔχουν γίνει εἰς τὴν Ἑλλάδα.

§117Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, εἶναι ἐνδεικτικὴ ἡ ἀνακοίνωσις αὐτή. Εἶναι ἐνδεικτικὴ τοῦ ποία τύχη ἀναμένει καὶ αὐτὰς τὰς μικρὰς γεωργικὰς βιομηχανίας καὶ ἐν γένει τὰς μικρὰς βιομηχανίας καὶ τὰς βιοτεχνίας. Λέγω, ὅτι ὑπάρχει ἐπίσημος αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἀναγνώρισις τοῦ γεγονότος, ὅτι ἡ βιωσιμότης ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν συγκέντρωσιν μεγάλων κεφαλαίων καὶ τοιαῦται ἐπιχειρήσεις εἶναι μετρημέναι εἰς τὰ δάκτυλα. Καὶ εἶναι γνωστόν, ὅτι τὰ προβλήματα τῆς ἀνεργίας, τῆς ἀνεπαρκοῦς τοποθετήσεως κεφαλαίων, τῆς μικρᾶς ἀποδοτικότητος, ἐν συγκρίσει πρὸς τὰ κεφάλαια τὰ ξένα, τὰ ὁποῖα θὰ ἐπενδυθοῦν, δυνάμει τῶν ὑπολοίπων ὅρων τῆς συμβάσεως, ἡ μικρὰ ἀποδοτικότης τοῦ ἑλληνικοῦ κεφαλαίου θὰ δημιουργήσῃ τὴν οἰκονομικὴν κρίσιν, τὴν καταστροφήν, διὰ τὴν ὁποίαν ὡμίλησαν καὶ οἱ βουλευταί, οἱ ὁποῖοι ἐπρόκειτο νὰ ψηφίσουν τὸ νομοσχέδιον τῆς εἰσόδου. Κύριοι βουλευταί, τελειώνω μὲ μίαν μόνον παρατήρησιν, ὅτι τὸ χαρακτηριστικώτερον, ἴσως, ἐξ ὅσων ἐλέχθησαν διὰ τὴν εἴσοδόν μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν εἶναι, ὅτι θὰ χρειασθῇ μία προσπάθεια, μία μεγάλη προσπάθεια ἀνατάσεως οἰκονομικῆς καὶ δὲν ξέρω ποίας ἄλλης μορφῆς, εἰς τὴν ὁποίαν, ὅμως, ἡ Κυβέρνησις θὰ συμμετάσχῃ κατὰ 20% καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς κατὰ 80%. Ἔχει ταλαιπωρηθῆ τὸ Σῶμα ἀρκετὰ μὲ τὰ νούμερα καὶ δὲν θὰ ἤθελα νὰ ἐπεκταθῶ πολύ. Δὲν γνωρίζω ἐπὶ τῇ βάσει ποίων μυστικῶν στοιχείων, τὰ ὁποῖα δὲν ἐτέθησαν ὑπ’ ὄψει τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, ἐκρίθη, ὅτι ἡ συμμετοχὴ εἰς τὴν προσπάθειαν αὐτήν, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ ὑποχρεωθῶμεν μετὰ τὴν σύνδεσίν μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, θὰ πρέπει νὰ κατανεμηθῇ κατὰ ποσοστὸν 80% εἰς τὸν λαόν.

§118Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Παραποιεῖτε τὰ λόγια τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ.

§119Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἔτσι εἶναι. Ὑπάρχουν τὰ πρακτικά. Ὑπάρχει διάχυτον αὐτὸ τὸ ἐρώτημα. Εἰς τί συνίσταται αὐτὸ τὸ 80% ποὺ θὰ συνεισφέρῃ ὁ Ἑλληνικὸς λαός; Διότι τέλος πάντων, ἡ τακτικὴ τῆς προειδοποιήσεως τοῦ λαοῦ διὰ τὴν συμμετοχήν του εἰς ηὐξημένα βάρη, τὰ ὁποῖα ἐπιρρίπτονται εἰς τοὺς ὤμους του, εἶναι τακτικὴ ἡ ὁποία μᾶς ἐμβάλλει εἰς ἀνησυχίας. Καὶ δὲν πρόκειται, κ. Ὑπουργέ, καὶ κ. συνάδελφοι, νὰ ὑπάρξῃ οὔτε ἕνας Ἕλλην, ὁ ὁποῖος θὰ δεχθῇ νὰ ἐπιβαρυνθῇ ὁ ἰσχνότατος προϋπολογισμὸς τῶν κατωτέρων τάξεων. Κύριοι συνάδελφοι, διὰ νὰ λυθῇ αὐτὸ τὸ ζήτημα, ἂν δὲν εἶναι ἔτσι χαίρω πολὺ ποὺ θὰ τὸ ἀκούσω, ἂν δηλαδή, δὲν σημαίνει, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρξῃ ἐπιβάρυνσις μὲ τὴν μίαν ἢ τὴν ἄλλην μορφήν, ἡ ὁποία θὰ ἐπιπέσῃ εἰς τοὺς ὤμους τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ.

§120Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Φαίνεται, ὅτι μόνον σεῖς παρενοήσατε τοὺς λόγους τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Ὡμίλησε περὶ προσπαθείας, ὄχι περὶ θυσιῶν. Βεβαίως, ἡ προσπάθεια δὲν μετρᾶται μαθηματικῶς. Εἶπεν, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως —καὶ ὑποθέτω, ὅτι κἄθε λογικὸς ἄνθρωπος θὰ τὸ ἀναγνωρίσῃ αὐτό— προκειμένου περὶ τῆς ἀναπτύξεως τῆς οἰκονομίας χρειάζεται τὸ μεγαλύτερον μέρος τῆς προσπαθείας νὰ καταβληθῇ ἀπὸ τὸν λαὸν καὶ ἀπὸ τοὺς ἐπιχειρηματίας. Τὶ εἶπεν ὁ κ. Πρωθυπουργός; Ἂν ὁ ἐπιχειρηματικὸς κόσμος, ἢ ὁ βιοτεχνικὸς κόσμος δὲν καταβάλῃ τὰς προσπαθείας ποὺ πρέπει νὰ καταβάλῃ διὰ τὴν ἀνάπτυξιν τῆς οἰκονομίας τῆς χώρας τὶ ἄλλο μπορεῖ νὰ γίνῃ;

§121Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, νὰ ἦσθε βέβαιος, ὅτι ἡ προσπάθεια, ἡ ὁποία θὰ καταβληθῇ, διὰ νὰ διασωθῶμεν ἀπὸ τὴν καταιγίδα τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς θὰ ἐπιπέσῃ κατὰ 100% εἰς βάρος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὄχι κατὰ 80% ποὺ λέγει ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Ἀλλὰ ἂν πρόκειται νὰ δεχθῶ, ὅτι οἱ λόγοι τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ ἑνὸς τόσον κεφαλαιώδους θέματος, οἱ ὁποῖοι ἀνεμένοντο ἀναμφισβητήτως ἀπὸ ὁλόκληρον τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ ἰδιαιτέρως ἀπὸ τοὺς φορεῖς τῶν εὐθυνῶν, ἦσαν λόγοι, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶχον ἰδιαίτερον περιεχόμενον, ἦτο ἕνα σχῆμα λόγου, ἦτο χρησιμοποίησις ἀριθμῶν, τότε δὲν θὰ εἶχα τίποτε νὰ προσθέσω εἰς τὸν λόγον μου. Ἐκεῖνο, ὅμως, τὸ ὁποῖον εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ προσθέσω εἶναι, ὅτι δὲν ἀντέχει ὁ λαὸς αὐτὸς δὲν ἀντέχει εἰς οὐδεμίαν ἄλλην ἐπιβάρυνσιν καὶ θυσίαν. Ἀρκετὰ ἔχει ὑποστῆ. Καὶ ἀρκετὰ θὰ ὑποστῇ, ἀναμφισβητήτως, εἴτε τὸ θέλομεν, εἴτε ὄχι εἰς τὴν δίνην αὐτὴν τῆς οἰκονομικῆς περιπετείας, εἰς τὴν ὁποίαν πρόκειται νὰ ριφθῶμεν μὲ τὴν εἴσοδόν μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Ἐκ μέρους τοῦ Ἐθνικοῦ Ἀγροτικοῦ Κόμματος, ἐκ μέρους τοῦ ὁποίου ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ὁμιλῶ, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ δηλώσω, ὅτι κηρύσσομαι ἀπολύτως ἐναντίον τῆς εἰσόδου μας εἰς τὴν Ε.Ο.Κ., μολονότι καὶ ἡμεῖς εὐχόμεθα νὰ εἶναι ἠπιώτεραι αἱ συνέπειαι καὶ νὰ ὑπάρξουν ἀγαθαὶ συνέπειαι. Διαπιστοῦται ἀπολύτως ἡ πίεσις τοῦ ἰσχυροτέρου ἐπὶ τῶν ἀσθενεστέρων καὶ δι’ αὐτὸ δὲν δεχόμεθα νὰ ἀναλάβωμεν οὔτε ἕνα ἐλάχιστον μέρος τῶν εὐθυνῶν αὐτῶν.

§122Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Ὑπάρχει μικτὸν θέμα Κανονισμοῦ καὶ προσωπικόν. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο, τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Μίχας).

§123ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ἐφραιμίδη ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ εἶχε ζητήσει τὸν λόγον διὰ νὰ παράσχῃ ὡρισμένας πληροφορίας εἰς ἀπάντησιν τῶν ὅσων ἀνέφερεν ὁ ἄρτι κατελθὼν τοῦ βήματος κ. συνάδελφος.

§124Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Καμβύσης, προεδρεύων, καθ’ ἥν στιγμὴν ὡμίλει ὁ κατελθὼν τοῦ βήματος συνάδελφος, εἶπεν, ὅτι μετὰ τὸ πέρας τῆς ὁμιλίας του θὰ μοῦ δώσῃ τὸν λόγον διὰ νὰ δώσω ἀπάντησιν εἰς ὅσα ἀνέφερεν ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἀπὸ τῆς θέσεώς του. Τὸ θέμα εἰδικώτερον ἀνέκυψεν ὡς ἑξῆς: Ἐγένοντο πράγματι ἀλλεπάλληλοι διακοπαὶ εἰς τὸν ἐπὶ τοῦ βήματος ρήτορα. Ὁ κ. Καμβύσης προεδρεύων, ἐδήλωσεν, ὅτι δὲν θὰ ἐπιτρέψῃ διακοπάς, παρεκάλεσε μάλιστα ἐπ’ αὐτοῦ καὶ τὸν κ. Ὑφυπουργόν, ἀλλὰ μετὰ τὸ πέρας τῆς ὁμιλίας τοῦ ρήτορος θὰ δώσῃ τὸν λόγον εἰς ὅσους ἐπιθυμοῦν νὰ ὁμιλήσουν. Καὶ ἡ μὲν Βουλὴ ἐδέχθη τὴν σύστασιν ταύτην τοῦ κ. Προέδρου. Ὑπῆρξεν, ὅμως, μία παράβασις τῆς τακτικῆς αὐτῆς. Ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, διακόψας τὸν ρήτορα παρὰ τὴν δήλωσιν τοῦ κ. Προέδρου, εἶπεν, ὅτι τὰ 3½ δισεκατομμύρια δολλάρια τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας δὲν κατέστη δυνατὸν νὰ διατεθοῦν εἰς ἐκτέλεσιν παραγωγικῶν ἔργων καὶ ἔργων ὑποδομῆς, διότι διετέθησαν ταῦτα διὰ τὸν ἐμφύλιον πόλεμον, τὴν πρόκλησιν τοῦ ὁποίου ἀπέδωσεν εἰς τὴν παράταξίν μας θεωρήσας, ὡς ἀνήκοντα εἰς τὴν ἰδίαν παράταξιν καὶ τὸν ὁμιλοῦντα ρήτορα κ. Φωτήλαν. Ἐπιθυμῶ συνεπῶς, νὰ δώσω ἐγὼ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τὴν ἀπάντησιν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ.

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ἐφραιμίδη, δὲν βλέπω τὴν ὕπαρξιν προσωπικοῦ ζητήματος.

§126Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ἐάν, κύριε Πρόεδρε, σεῖς ὁ ὁποῖος ἀνήκετε εἰς μίαν παράταξιν, συμβῇ νὰ λεχθοῦν ὡρισμένα πράγματα εἰς βάρος τῆς παρατάξεώς σας νομίζετε ὅτι δὲν ὑπάρχει, κατὰ τὰ ἐπικρατήσαντα, θέμα προσωπικόν; Ὁ κ. ὑπουργός, νέος εἰς τὴν Αἴθουσαν αὐτήν, ἔπρεπε νὰ γνωρίζῃ ὅτι μία ἀπὸ τὰς ἀφορμάς, αἱ ὁποῖαι ἐπροκάλεσαν τὰ ἐμφύλια γεγονότα... (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι).

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ἐφραιμίδη, εἶναι ἀνθρωπίνως ἀδύνατον νὰ γίνῃ νοητόν, ὅτι τυχὸν ἔκφρασις συναδέλφου κατὰ μιᾶς παρατάξεως δύναται νὰ ἀποτελέσῃ καὶ θέμα προσωπικόν. Ὁ Κανονισμὸς εἶναι σαφέστατος εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὸ προσωπικὸν θέμα.

§128Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ὑπάρχει, κ. Πρόεδρε, καὶ ἀπὸ ἄλλης πλευρᾶς, καθ’ ὅσον ἐχαρακτήρισα τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ κ. Ὑφυπουργοῦ ἀνακριβῆ καὶ συκοφαντικὰ καὶ ὀφείλω νὰ παράσχω ἐξηγήσεις πρὸς τὴν Βουλήν.

§129Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ (Ὑφ. Συντονισμοῦ). Ἀπορῶ μὲ τὸν κοινοβουλευτισμὸν τοῦ κ. συναδέλφου. Λυποῦμαι εἰλικρινῶς, διότι χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ ζήτημα, θέλει νὰ δημιουργήσῃ ζήτημα προσωπικόν. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἔννοια περὶ κοινοβουλευτισμοῦ τὴν ὁποίαν ἔχουν οἱ κύριοι τῆς παρατάξεως τῆς Ἀριστερᾶς. Εἶπεν ὅτι αὐτὰ ποὺ εἶπον ἐγὼ εἶναι συκοφαντικὰ καὶ ψευδέστατα. Ἀποτελεῖ χαρακτηριστικὸ γνώρισμα τῶν ἠθῶν τῆς παρατάξεως ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι δὲν ἀναγνωρίζουν τὰς κοινοβουλευτικὰς μεθόδους τὰς ὁποίας ἡμεῖς ὅλοι ὑπηρετοῦμεν, ὅταν δημιουργοῦν τοιαῦτα ζητήματα ἐντὸς τοῦ κοινοβουλίου, ἐκείνων οἱ ὁποῖοι εἶναι ὑπεύθυνοι δι’ ὅ,τι δήποτε εἶναι δυνατὸν νὰ συμβῇ εἰς αὐτὸν τὸν τόπον. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. συνάδελφος, θὰ ἠδύνατο νὰ ὁμιλήσῃ περὶ προσωπικοῦ ζητήματος καὶ νὰ μὴ τὸ δημιουργήσῃ τεχνητῶς ἐκ τῶν ὑστέρων, ἐὰν ἐγὼ ἔλεγον ὅτι ὁ ἀξιότιμος αὐτὸς κύριος εἶναι ὑπεύθυνος διὰ τὰς καταστροφὰς τὰς ὁποίας τὸ Κόμμα, εἰς τὸ ὁποῖον ἀνήκει, ἐπεσσώρευσεν εἰς τὸν τόπον μας. Δὲν εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ἴδω τὸν φάκελλον τοῦ κ. συναδέλφου, διὰ νὰ γνωρίζω τὴν δρᾶσιν του κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην. Κατὰ πόσον ὅμως εἶναι ὑπεύθυνος ἡ παράταξις ἐκείνη διὰ τὰ γεγονότα ἐκεῖνα εἶναι ἱστορικῶς παραδεδεγμένον καὶ νομίζω ὅτι ἀποτελεῖ τὸν παιδισμὸν καὶ τὴν συνεχῆ ἀσθένειαν τῆς παρατάξεως ἐκείνης τὸ νὰ θέλουν νὰ μεταθέσουν διὰ λογικῶν σχημάτων εἰς ἐκείνους ποὺ ὑπέστησαν τὴν συμφορὰν τὰ ἐπίχειρα τῆς πολιτικῆς των. Μοῦ ἐνθυμίζουν τὴν ἱστορίαν τοῦ Μπέρια, ὅταν ὁ ὑπ’ ἀριθ. 2 ἄνθρωπος τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως κατεδικάσθη εἰς θάνατον καὶ ἐξετελέσθη ἐν κρυπτῷ μὲ τὴν δικαιολογίαν ὅτι ἦτο πράκτωρ τῆς Ἰντέλιτζενς Σέρβις. Τὸ εἶπεν ἐπισήμως τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα Ρωσίας. Οὕτω πως καὶ οἱ ἄνθρωποι τῆς ἀριστερᾶς, ἀποδίδουν τὰς εὐθύνας διὰ τὸν ἐμφύλιον πόλεμον εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ὑπέφερον ἐκ τοῦ ἐμφυλίου πολέμου. Διότι, πάντοτε ὁ Κομμουνισμὸς καὶ οἱ πράκτορές του δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ δεχθοῦν τὰ σφάλματά των καὶ πρέπει νὰ ἔχουν πάντοτε τὸν ἀποδιοπομπαῖον τράγον, εἰς τὸν ὁποῖον τὰ πάντα νὰ φορτώνουν. Τὸ ἐὰν ὑπῆρξαν καταστροφαὶ τὸ γνωρίζομεν ὅλοι μας, ὅπως γνωρίζομεν καὶ τὴν κατάστασιν, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκετο ὁ προϋπολογισμὸς ἀπὸ τοῦ 1946–1950 καὶ ἀπὸ τοῦ 1950–54, ὅταν εἶχεν ἡ Ἑλλὰς νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὰς ζημίας, τὰς ὁποίας ἐπεσώρευσαν οἱ κύριοι αὐτοὶ εἰς τὴν Πατρίδα. Εἰς τὸ σχῆμα αὐτὸ καὶ τὰς ἐπιδιώξεις αὐτὰς ἐντάσσεται πλήρως καὶ λογικῶς καὶ τὸ αἴσθημα τῆς ἀπαισιοδοξίας, τὸ ὁποῖον θέλουν νὰ δημιουργήσουν αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἐν ὄψει τῆς συνδέσεώς μας μὲ τὴν ΕΟΚ. Καὶ ὅπως οἱ κ. συνάδελφοι, πάσχουν ἀπὸ ἔλλειψιν θάρρους καὶ δὲν ἐξέφυγον ἀπὸ ὡρισμένας παθογεννητικὰς καταστάσεις τοῦ κομμουνισμοῦ, κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον οἱ ἴδιοι οἱ κ. συνάδελφοι, πάσχουν ἀπὸ μίαν ἔλλειψιν φαντασίας, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν ποτὲ νὰ ἴδουν τὰ ἱστορικὰ γεγονότα μὲ τὴν χαρὰν ποὺ δίδει ἡ πραγματικὴ ζωή, διότι θέλουν νὰ τὰ κλείσουν μέσα εἰς λογικὰ καλούπια κατὰ τρόπον λογικόν, ὅπως προσπαθοῦν νὰ κλείσουν μέσα εἰς τὴν χοῦφτα των. Ἐλέχθη ὑπὸ τοῦ κ. ἀντιπροσώπου τοῦ Ἐθνικοῦ Ἀγροτικοῦ Κόμματος, ὅτι ἡ γεωργία μας λόγῳ τοῦ ὑποαναπτύκτου, λόγῳ τῆς μειωμένης δυνατότητος χρησιμοποιήσεως λιπασμάτων ἢ δὲν ξέρω τί ἄλλο θὰ καταστραφῇ. Δὲν συμβαίνει ὅμως τίποτε ἀπὸ ὅλα αὐτά. Πρόκειται περὶ μιᾶς παρερμηνείας. Αἱ ἀπαντήσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Γεωργίας, νομίζω, ὅτι ἔθεσαν τὸ ὅλον πρόβλημα εἰς τὰς πραγματικάς του διαστάσεις. Ἕνα μόνον θέλω νὰ εἴπω ἐγώ: Εἰς τὴν κακοήθη δημιουργίαν προσωπικῶν ζητημάτων.....

§130Η. ΗΛΙΟΥ. Τί εἶναι αὐτά.

§131Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφυπ. Συντονισμοῦ). Ἐκεῖνα ποὺ λέγω. Τὰς φράσεις ποὺ ἐχρησιμοποίησεν ὁ συνάδελφός σας θὰ τὰς χρησιμοποιήσω καὶ ἐγώ. Εἰς τὴν κακοήθη λοιπὸν δημιουργίαν προσωπικῶν ζητημάτων προστίθεται καὶ ἡ προσπάθεια κακοήθους σαμποταρίσματος τῆς ὅλης ὑποθέσεως καὶ ἡ ἠθελημένη προσπάθεια μειώσεως τῆς ἀγωνιστικῆς δυνάμεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἔναντι τῶν προβλημάτων, τὰ ὁποῖα τὸν ἀναμένουν καὶ ἔναντι τῶν προβλημάτων, τὰ ὁποῖα καλεῖται νὰ λύσῃ ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις.

§132Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, θεωρῶ ἀτυχές, ὅτι ὁ κ. Ὑφυπουργὸς εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ὡμίλησε περὶ κακοηθείας, ἐφ’ ὅσον ὅμως μετεχειρίσθη αὐτὸν τὸν χαρακτηρισμόν, ὀφείλομεν νὰ παρατηρήσωμεν, ὅτι βλέπομεν τὴν ἐγκατάστασιν τῆς κακοηθείας εἰς τὰ Ὑπουργικὰ ἑδώλια ὅπου ὁ νεαρὸς κ. Ὑφυπουργὸς Συντονισμοῦ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει δὲν θὰ ἐπιμείνω εἰς τὰς ὕβρεις του, ἀλλὰ θὰ ἐπανέλθω ἐπὶ τοῦ θέματος. Ὁ ἄρτι κατελθὼν τοῦ βήματος συνάδελφος κ. Φωτήλας, κατὰ τὴν ὁμιλίαν του ὑπεστήριξεν, ὅτι ὑπεύθυνοι διὰ τὴν ἀνάλωσιν τῶν 3½ δισεκατομμυρίων δολλαρίων τῆς Ἀμερικανικῆς Βοηθείας εἰς μὴ ἀναπαραγωγικὰ ἔργα καὶ ἔργα ὑποδομῆς εἶναι οἱ εἰς τὴν παράταξιν ἐκείνην ἀνήκοντες. Ἀλλὰ καὶ εἰς ἡμᾶς ἐδόθη ἡ εὐκαιρία νὰ ὑποστηρίξωμεν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ὅτι ἡ περίφημος Ἀμερικανικὴ Βοήθεια δὲν ἀπέβλεπεν εἰς τὴν ἐκτέλεσιν παραγωγικῶν ἔργων καὶ ἔργων ὑποδομῆς τῆς ἐκ τοῦ πολέμου κατεστραμμένης Εὐρώπης ἀλλὰ εἰς τὴν Μαρσαλοποίησιν καὶ ὑποδούλωσιν αὐτῆς. Εἰδικώτερον δέ, διὰ τὴν χώραν μας ἀπέβλεψεν εἰς ἐξυπηρέτησιν ἄλλων σκοπῶν καὶ συγκεκριμένως εἰς τὴν οἰκονομικὴν πολιτικήν της. Καὶ ἐὰν θελήσῃ κανεὶς νὰ ἀμφισβητήσῃ τοῦτο, ὑπάρχει ἡ ἱστορία καὶ ἡ παροῦσα πραγματικότης. Ἄλλωστε εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν παρίσταται ὁ ἀξιότιμος κ. Στεφανόπουλος, ὁ ὁποῖος γνωρίζει τὰ πραγματικὰ περιστατικά, διότι εἶχε μίαν ὑπεύθυνον θέσιν κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, εἶπεν, ὅτι τινὲς τῶν διαχειρισθέντων τὰ κεφάλαια τοῦ σχεδίου Μάρσαλ, λόγῳ τῶν σκανδάλων, τὰ ὁποῖα ἐδημιούργησαν, σιδηροδέσμιοι ὡδηγήθησαν ἐκεῖ ἀπὸ ὅπου εἶχον ἔλθει. Εἶπεν ἀκόμη, ὅτι ἐὰν κἄποτε γίνῃ μία ἐμπεριστατωμένη καὶ ἀμερόληπτος ἔρευνα εἰς τὸ θέμα αὐτὸ εἶναι βέβαιον, ὅτι πολλὰ ἐκ τῶν ἐπισήμων προσώπων θὰ ὑποχρεωθοῦν νὰ φύγουν ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα. Ἀκόμη εἶναι γνωστὸν ποῖα τεράστια ποσὰ ἑκατομμυρίων τῆς Ἀμερικανικῆς Βοηθείας, ἐσπαταλήθησαν διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν ἄλλων σκοπῶν καὶ ὄχι παραγωγικῶν ἔργων καὶ ποῖα τελικῶς ἐπαγιοποιήθησαν. Τέλος, εἶναι βέβαιον καὶ θὰ ἐπικυρωθῇ ἱστορικῶς, ὅτι ἡ Ἀμερικανικὴ Βοήθεια ἀπέβλεψεν εἰς τὴν πρόκλησιν καὶ ὀργάνωσιν τοῦ ἐμφυλίου πολέμου καὶ ὅτι τὰ ἐδῶ ὕποπτα ὀλιγαρχικὰ συμφέροντα ἀπεδέχθησαν τοῦτο διὰ νὰ καρπωθοῦν τὴν ἰδιοποίησιν τῶν ἑκατομμυρίων δολλαρίων ἀνεξελέγκτως ἐντὸς τοῦ κλίματος τῆς ἀνωμαλίας. Αὐτὰ εἶναι τὰ πραγματικὰ γεγονότα εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὰ δισεκατομμύρια τῆς Ἀμερικανικῆς Βοηθείας καὶ ὄχι ὡς ἠθέλησε νὰ τὰ ἐμφανίσῃ ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ.

§133ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἐγκληματίαι, δὲν ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ ὁμιλῆτε εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο, δημιουργοῦνται ἀντεγκλήσεις μεταξὺ τῶν βουλευτῶν κ.κ. Χιωτάκη καὶ Χατζηδημητρίου. Διαμαρτυρίαι, θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§134ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συνεχίσητε, ἐδώσατε μίαν γενικὴν ἀπάντησιν, ἐνῷ ἔπρεπε νὰ περιορισθῆτε εἰς τὸ προσωπικὸν θέμα. Εἶναι ἐγγεγραμμένοι καὶ ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ ὁμιλήσουν.

§135Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ὡμίλησεν ἐπὶ τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς, διὰ νὰ στηρίξῃ ὡρισμένους συλλογισμούς του ἐπὶ τῶν θεμάτων αὐτῶν. Ἐγὼ θὰ ἤθελα νὰ τελειώσω μὲ τὴν ἑξῆς παρατήρησιν. Ὅτι ὁ ὑβρίσας βουλευτὴς ὅταν ἐξελέγη καθ’ ὃν τρόπον ἐξελέγη καὶ ὅταν ἐκφράζεται καθ’ ὃν τρόπον ἐκφράζεται εἰς τὴν Βουλὴν χωρὶς νὰ τὸν ἀνακαλῆτε εἰς τὴν τάξιν, εἶναι ἀπόβρασμα τῆς Βουλῆς. (Θόρυβος–Κωδωνοκρουσίαι). Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Ὑπουργὸς ὡμίλησε περὶ φακέλλου Ἡμεῖς δὲν νομίζομεν, ὅτι εἶναι ἔντιμον νὰ ὁμιλῇ ἕνας Ὑπουργὸς περὶ φακέλλων. Καὶ εἶπεν, ὅτι ἀτυχῶς δὲν ἔχει ἀναγνώσει τὸν φάκελλόν μου. Εἶναι εὔκολον νὰ τὸν ζητήσῃ ἀπὸ τὸν φίλον του Ὑπουργὸν Δημοσίας Τάξεως καὶ νὰ τὸν ἀναγνώσῃ, ὅπως δύναται νὰ ἀναγνώσῃ καὶ τοὺς φακέλλους ἑκατομμυρίων Ἑλλήνων. Ἐπειδὴ ὅμως ὡμίλησε περὶ φακέλλου, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω, ὅτι ὁ κ. Μποῦτος κατὰ τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1956, εἰς τὴν τότε Δ.Ε. συνειργάζετο μὲ τὴν παράταξίν μας μὲ κοινὸν πρόγραμμα, μὲ κοινὰς διακηρύξεις καὶ ἔκαμε μάλιστα καὶ κοινὰς ἐκλογικὰς περιοδείας. Δὲν ἔπρεπε ἑπομένως νὰ ἐκφρασθῇ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, ἀφοῦ μάλιστα κατὰ τὰς ἐκλογὰς αὐτὰς ὑπῆρξεν ἐξ ἐκείνων, οἵτινες μετ’ ἐπιμονῆς ἐζήτουν εἰδικὴν μεταχείρισιν ἐκ μέρους τῆς παρατάξεώς μας. Εἶναι γεγονός, ὅτι τότε ἐξησφάλισε τὴν ἐκλογήν του καὶ ὅταν ἡμεῖς τὸν εἴδομεν νέον βουλευτὴν τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου εἰς τὴν Βουλὴν ἐκείνην εἴχαμε δοκιμάσει αἴσθημα χαρᾶς. Ἤδη ἐγκατέλειψε τὴν παράταξιν, εἰς τὴν ὁποίαν ἀνῆκε, μετεπήδησεν εἰς τὴν δεξιάν. Ἀτυχῶς τὸ σημερινόν του κατάντημα δείχνει, ὅτι διεψεύσθησαν αἱ ἐλπίδες ὅλων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἤλπισαν εἰς αὐτόν.

§136Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφυπουργὸς Συντονισμοῦ). Ὑπάρχει προσωπικὸν ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἐδημιουργήθη τεχνιέντως. Ἀναμφισβητήτως εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἀπαντήσω εἰς αὐτὸ τὸ θέμα. Τὸ 1956 εἶναι ἀληθές, ὅτι συμμετέσχον εἰς τὸν συνδυασμὸν τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως, ὡς μέλος τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων, ὅπως ἐπίσης εἶναι ἀληθές, ὅτι εἰς τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1958 κατῆλθον ὡς ὑποψήφιος τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων. Εἶναι ψευδές, ὅτι ἐζήτησα τὴν ὑποστήριξιν τῶν κυρίων αὐτῶν. Πᾶς τις, ὁ ὁποῖος γνωρίζει τὴν σύνθεσιν τῶν πολιτικῶν πραγμάτων καὶ τὴν πολιτικὴν κατάστασιν εἰς τὴν ἰδιαιτέραν μου περιφέρειαν, γνωρίζει, ὅτι ἡ οἰκογένειά μου πολιτεύεται ἐκεῖ ἀπὸ πολλὰ χρόνια. Γνωρίζει ἐπίσης, ὅτι εἰσῆλθον εἰς τὴν πολιτικὴν ζωὴν τοῦ τόπου ἀπὸ λόγους οἰκογενειακῶν ἀτυχημάτων. Ὅπως ἐπίσης γνωρίζει εἰς ποίους ὀφείλονται τὰ ἀτυχήματα τῆς οἰκογενείας μου. Ἐπίσης γνωρίζουν ὅλοι αὐτοί, ὅτι οὐδὲ ἐπὶ μίαν στιγμὴν ἐξεμεταλλεύθην τὸ γεγονὸς τῆς δολοφονίας τοῦ πατρός μου ἐκ μέρους τῶν ὀπαδῶν τῆς παρατάξεως εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκει ὁ κ. Ἐφραιμίδης, διὰ πολιτικά μου ὠφέλη. Συμβαίνει εἰς τὸν τόπον αὐτὸν ποὺ λέγεται Μεσσηνία, εἰς ἡλικίαν 21 ἐτῶν νὰ ἔχω διακηρύξει εἰς τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1946 τὴν συμφιλίωσιν μὲ τοὺς ὀπαδοὺς τοῦ ΕΑΜ, οἱ ὁποῖοι συνέβαινε νὰ μὴ εἶναι φανατισμένα μέλη τοῦ κομμουνιστικοῦ κόμματος, διότι ἐνῷ ἐπίστευον, παρ’ ὅτι καὶ ἐγὼ προσωπικῶς εἶχον διαφύγει τῆς ἐπιμελείας διὰ τὴν πολιτικὴν ἀνόρθωσιν τοῦ τόπου ἐκ μέρους αὐτῶν τῶν κυρίων, ἤμην νῆστις καὶ ἀνυπόδητος εἰς τὰ βουνά, συνέβη δύο χρόνια μετὰ τὸν θάνατον τοῦ πατρός μου νὰ ἔχω παραδεχθῆ ὡς Ἕλλην ὅτι τὸ 70% τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τὰ ὁποῖα οἱ κύριοι αὐτοί, εἶχον παρασύρει εἰς τὸ ΕΑΜ, νὰ εἶναι κομμουνισταί, ἡ τύχη τοῦ τόπου εἶχε σφραγισθῆ. Καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον εἶχον θεωρήσει ἀπὸ τότε ὅτι ἀναμφισβητήτως ἔπρεπεν ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς νὰ κατανείμῃ τὰς εὐθύνας του πρὸς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἦσαν οἱ πραγματικοὶ δημιουργοὶ τοῦ Δεκεμβρίου καὶ ἐν συνεχείᾳ τοῦ ἐμφυλίου πολέμου. Καὶ ἐδέχθη εἰς τοὺς κόλπους του ὅλους αὐτοὺς τοὺς ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι εἶχον παρασυρθῆ ἀπὸ τὸ κομμουνιστικὸν κόμμα. Κατὰ τὸ 1950 ἐξελέγην βουλευτὴς τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων διὰ νὰ χάσω τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1951 καὶ τοῦ 1952. Ὅταν συμμετέσχον ὡς μέλος τοῦ κόμματος τῶν Φιλελευθέρων εἰς τὴν Δημοκρατικὴν Ἕνωσιν ἐθεώρουν, ὅτι τότε ἦτο πράγματι ἐνδεδειγμένον δι’ ἐμέ, ὅπως ἐπίσης ἐθεώρησα ὅτι τὸ 1961 μετὰ τὰ ἀποτελέσματα τῶν ἐκλογῶν τοῦ 1958 ἤμην ὑποχρεωμένος ὡς Ἕλλην νὰ πάρω πάλιν τὴν θέσιν τὴν ὁποίαν ἐπῆρα, καὶ τοῦτο διότι ἡ πολιτικὴ κατάστασις τοῦ τόπου μεταξὺ τοῦ 1956 καὶ τοῦ 1961 εἶχε ἀλλάξει βασικῶς καὶ διότι ὡς πολιτικὸς καὶ ὡς ὑπεύθυνος πολιτικὸς ἔπρεπε, ἀναγνωρίζων τὴν ἀναγκαιότητα τῶν νέων συνθηκῶν νὰ πάρω τὴν ἀνάλογον θέσιν, τὴν ὁποίαν ἡ συνείδησίς μου ἐπέβαλεν. Καὶ ἀναμφισβητήτως, κ. βουλευταί, δὲν θὰ ἀνέμενέ τις ἐξ ἡμῶν ἐκ μέρους τῶν κυρίων αὐτῶν νὰ πάρῃ διδάγματα πολιτικοῦ ἤθους. Δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἔχουν ποτὲ τὴν ἀξίωσιν οὗτοι, οἱ ὁποῖοι ἀρνοῦνται τὴν ὕπαρξιν τοῦ ἀνθρώπου, νὰ ὁμιλοῦν περὶ πολιτικῆς ἀξιοπρεπείας. Τὸ 1961, κ. βουλευταί, οἱ ἐκλογὲς ἔγιναν μὲ ἕνα γεγονός, τὸ ὁποῖον τὰς ἐπηρέασε κατὰ ἕνα ὡρισμένον τρόπον. Ἐπηρέασε καὶ ἐμέ, διότι ὡς Ἕλλην ἔπρεπε νὰ δεχθῶ, ὅτι τὸ 25% τῆς ΕΔΑ καὶ μὲ τὴν κατάστασιν, ἡ ὁποία ἐπεκράτει εἰς τὸ Κέντρον, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ μᾶς ἐπιτρέψῃ πολιτικὰς λύσεις ὁμαλὰς ἐὰν δὲν ὑπῆρχε μία ὡρισμένη παράταξις, ἡ ὁποία νὰ διεξεδίκει τὴν πλειοψηφίαν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Καὶ γνωρίζουν πολὺ καλὰ οἱ ἡγέται τοῦ Κέντρου, ὅτι εἶχον νὰ ἔλθω εἰς ἐπαφὴν μὲ τὴν ἡγεσίαν τοῦ κόμματος τῶν Φιλελευθέρων ἀπὸ τοῦ Νοεμβρίου τοῦ 1958. Τὸ 1958 εἶχε γίνει τὸ συνέδριον τοῦ κόμματος τῶν Φιλελευθέρων διὰ τὴν ἐκλογὴν τῆς νέας του ἡγεσίας. Καὶ ἀποτεινόμενος εἰς ὑμᾶς θέλω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ᾐσθάνθην ἀπεριόριστον ἀπογοήτευσιν ἀπὸ τὴν ἀνικανότητα τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων νὰ ἀλλάξῃ τὴν ἡγεσίαν του. Ἔκτοτε, καὶ προκαλῶ οἱονδήποτε, οὐδεμίαν ἐπαφὴν εἶχον μὲ τὴν ἡγεσίαν τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων, καὶ θὰ ἀποκαλύψω πρὸς ὑμᾶς τοὺς συναδέλφους τῆς ΕΡΕ τὸ ἑξῆς γεγονός. Τὴν κατεψήφισα εἰς τὸ συνέδριον ἐκεῖνο, διότι ἐπίστευον ὡς τίμιος ἄνθρωπος, ὅτι δὲν ἦτο δυνατὸν ποτὲ νὰ δεχθῶ ὡς ἡγέτας μου ἀνθρώπους, τοὺς ὁποίους κατεψήφισα κατὰ τὸ συνέδριον ἐκεῖνο. Αὐτὴ εἶναι ἡ ὅλη ἱστορία τῆς μεταπηδήσεώς μου ἀπὸ τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων, τὸ ὁποῖον τότε συνειργάσθη μὲ τὴν Δημοκρατικὴν Ἕνωσιν πρὸς τὸ Κόμμα τῆς Ε.Ρ.Ε Κύριοι βουλευταί, τὰ ὅσα εἶπον, τὰ εἶπον ἀπευθυνόμενος πρὸς ὅλους ἡμᾶς, πλὴν τῶν βουλευτῶν τῆς παρατάξεως τῆς ἀριστερᾶς. Δὲν δέχομαι ὑποδείξεις ἐκ μέρους ἀνθρώπων γνωστῆς ποιότητος, τοὐλάχιστον πολιτικῆς, καὶ χαίρω πάρα πολύ, διότι μοῦ ἐδόθη σήμερα ἡ εὐκαιρία νὰ ξεκαθαρίσω τὴν θέσιν μου ἀπέναντι τῶν συναδέλφων. (Χειροκροτήματα).

§137ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Στεφανόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§138Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Πέραν τοῦ θλιβεροῦ προσωπικοῦ ἐπεισοδίου, ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ μὴ ἀφίσωμεν ἄνευ ἀπαντήσεως ὅσα ἐλέχθησαν ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον κ. Ἐφραιμίδην, τὰ ὁποῖα διαστρέφουν γεγονότα ἱστορικά, διὰ τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ ἀκουσθῇ εἰς τὴν Βουλὴν μία φωνή, ἡ ὁποία νὰ ἐκθέτῃ πῶς ἀκριβῶς ἔλαβον χώραν καὶ τί ἀκριβῶς συνέβη μὲ τὸ περίφημον Σχέδιον Μάρσαλ. Ἐπεκαλέσθη ὁ κ. συνάδελφος ὡρισμένους λόγους μου εἰς τὴν προηγουμένην Βουλήν. Ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τότε τῶν προγραμματικῶν δηλώσεων τῆς Κυβερνήσεως ἀνεγνώρισα τὴν ἀτελῆ ἀξιοποίησιν τῆς βοηθείας Μάρσαλ καὶ ἐζήτησα τὴν σύστασιν Ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπῆς διὰ τὴν ὅλην διαχείρισιν τοῦ Σχεδίου τούτου. Διότι ἀκούονται, ἔλεγα τότε, κάποιοι ψίθυροι καὶ ἐκυκλοφόρουν ὑποψίαι ποὺ ἔπρεπε νὰ ἐκκαθαρισθοῦν, εἰς βάρος πολιτικῶν ἀνδρῶν, τῶν ὁποίων ἓν τούτοις ἡ ὑπόληψις ἀποτελεῖ διὰ τὸ Ἔθνος πολύτιμον κεφάλαιον. Εἶπον τότε, ὅτι ἐὰν ἐδέχετο ἡ Βουλὴ —πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον δὲν ἐγένετο— τὴν σύστασιν Ἐξεταστικῆς Ἐπιτροπῆς, θὰ ἀπεδεικνύοντο δύο τινά. Πρῶτον, ὅτι ἐὰν ἀναμφιβόλως ἡ ἀξιοποίησις δὲν ὑπῆρξε πλήρης, τοῦτο ὀφείλεται κυρίως εἰς τὸ γεγονός, ὅτι μέγα μέρος τοῦ Σχεδίου Μάρσαλ ἐξέφυγεν ἀπὸ τὸν προορισμόν του καὶ ἐχρησιμοποιήθη πρὸς ἀντιμετώπισιν στρατιωτικῆς φύσεως δαπανῶν. Δεύτερον, ὅτι σφάλματα ἐὰν ὑπῆρξαν ἐκ μέρους ἡμῶν, σφάλματα πολλὰ ὑπῆρξαν καὶ ἐκ μέρους τῶν ἀντιπροσώπων τῆς Ἀμερικανικῆς Συμπολιτείας, οἱ ὁποῖοι καὶ ἐκεῖνοι ἀπαράσκευοι, ἐν πολλοῖς δὲ καὶ κακόπιστοι καὶ ἰδιοτελεῖς παρενέβαλον μεγάλας δυσχερείας εἰς τὴν ἀξιοποίησιν τοῦ Σχεδίου Μάρσαλ. Κύριε Πρόεδρε, διεχειρίσθην πέντε ἑξάμηνα τοῦ τετραετοῦς Σχεδίου Μάρσαλ, ἀπὸ τοῦ τέλους 1947–1949. Πρέπει νὰ δώσω μερικοὺς ἀριθμοὺς διὰ νὰ ἀντιληφθῇ ἡ Βουλή, ὅτι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κ. Εὐφραιμίδης, δὲν ἀνταποκρίνονται πρὸς τὴν πραγματικότητα. Ἀμερικανὸς καθηγητής, ὁ κ. Κέϊσεν, ἀπεφάσισε νὰ προβῇ εἰς μίαν ἔρευναν τῆς διαθέσεως τῆς Ἀμερικανικῆς Βοηθείας. Σχετικῶς μὲ τὰ ἔτη 1947–49, ποὺ μὲ ἀφοροῦν, ἡ βοήθεια GROSSO MOTO τοῦ Σχεδίου Μάρσαλ διετέθη κατὰ 55% ἀντὶ διὰ τὴν οἰκονομικὴν ἀνόρθωσιν τῆς χώρας, ἐχρησιμοποιήθη διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ ἀντισυμμοριακοῦ ἀγῶνος. Ἐκ τοῦ 45% ποὺ ὑπολείπεται, τὸ 30% ἐχρησιμοποιήθη διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν ζημιῶν. Πραγματικῶς ὠφέλιμον ἔργον, δὲν ἐγένετο παρὰ μόνον μὲ τὸ 15%. Διατὶ λέγομεν ὠφέλιμος χρησιμοποίησις δὲν ἐγένετο; Διότι ὑπῆρξαν λ.χ. γέφυρες, αἱ ὁποῖαι κατεστράφησαν 17 φορὲς καὶ συνεπῶς, τὸ σύνολον τῶν δαπανῶν δὲν ἀπέδωκεν ὠφέλιμον ἔργον. Παραγωγικὴ ὑπῆρξε μόνον ἡ τελευταία δαπάνη, ἡ ὁποία κατεσκεύασε τὴν γέφυραν ποὺ ἐπέζησε. Κατ’ ἀκολουθίαν, ὅταν ἔχωμεν αὐτοὺς τοὺς ἀριθμοὺς δὲν δικαιούμεθα νὰ λέγωμεν, ὅτι τὴν ἐποχὴν ἐκείνην πταίει ἀποκλειστικὰ καὶ μόνον ἡ Ἑλλάς. Πταίει ὁ συμμοριτικὸς ἀγών. Πταίει αὐτὴ ἡ μανία τῆς καταστροφῆς, τὴν ὁποίαν ὑπέστη καὶ ἀπὸ τὴν ὁποίαν ὑπέφερεν ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Μᾶς εἶπεν ὁ κ. Ἐφραιμίδης, ὅτι ξένος εἶναι ὁ δάκτυλος, ὁ ὁποῖος μᾶς ὤθησεν εἰς τὸν ἀγῶνα αὐτόν. Ἡμεῖς, γνωρίζομεν, ὅτι τὸ Κράτος, ἐδέχθη μίαν ἐπίθεσιν ἄνευ προκλήσεως καὶ ἠμύνθη τῆς ἐλευθερίας, τῆς τιμῆς καὶ τῆς ἀκεραιότητός του. Κύριε Πρόεδρε, πέραν αὐτοῦ εἶπον τότε εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι ὑπῆρξε καὶ μία ἀνικανότης καὶ ἰδιοτέλεια μέρους τῶν διαχειριστῶν τῆς βοηθείας, οἱ ὁποῖοι εἶχον ἀποφασιστικὸν ρόλον τὴν ἐποχὴν ἐκείνην εἰς τὴν παροχὴν τῶν δανείων καὶ εἰς τὴν ἐν γένει ἀνασυγκρότησίν μας, ὅτι ἐπεδείχθη ἐκ μέρους ὡρισμένων ἐξ αὐτῶν καὶ κακοπιστία καὶ προσωπικὴ ἰδιοτέλεια, ἀποτέλεσμα τῆς ὁποίας ὑπῆρξεν, ὅπως πολλοὶ γνωρίζομεν, ἕνας ἀμερικανὸς σύμβουλος, ὁ ὁποῖος ἐπὶ δύο ἔτη ὑπηρέτησεν ἐν Ἑλλάδι σιδηροδέσμιος νὰ ἀποσταλῇ εἰς τὴν Ἀμερικήν. Αὐτὸ ἀποδεικνύει, ὅτι σκάνδαλα ἠμπορεῖ νὰ λαμβάνουν χώραν εἰς τὰς Δημοκρατίας, ἀλλὰ αἱ Δημοκρατίαι λόγῳ τῆς ἐλευθερίας ἀκριβῶς εἶναι ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι περιέχουν καὶ τὸ φάρμακον καὶ τὴν ἐπανόρθωσιν, διότι εἰς τὰς Δημοκρατίας, ἀντὶ νὰ συγκαλύπτωνται τὰ σκάνδαλα, ὅπως εἰς τὰς δικτατορίας, ἀντιστρόφως ὑπάρχει τὸ θάρρος καὶ ἡ δύναμις διὰ νὰ πατάξουν τοὺς ὑπευθύνους καὶ νὰ τοὺς ὁδηγήσουν εἰς τὰς φυλακάς, ὅπως συνέβη καὶ ἐδῶ. Αὐτὰ εἶναι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἔλαβον χώραν τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, καὶ τὰ ὁποῖα ἀπόψε ἐπανέφερεν, ἄνευ λόγου ὁ κ. Ἐφραιμίδης. Ἔχω ἀκόμη τοῦτο νὰ προσθέσω: ὅτι τὸ σχέδιον Μάρσαλ ἔσωσε τὴν Εὐρώπην ἀπὸ τὴν καταστροφὴν καὶ τὴν ὑποτέλειαν, ὅτι τὸ σχέδιον Μάρσαλ, εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐθεμελίωσε τὴν εἰρήνην αὐτήν, τὴν ὁποίαν κατά τινα τρόπον σήμερον ἀπολαμβάνομεν. Τοῦτο ἀποδεικνύεται ἐκ τοῦ γεγονότος, ὅτι μόνον μετὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ Σχεδίου Μάρσαλ καὶ μόνον μετὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν τῆς Εὐρώπης, ἤρχισε νὰ τείνεται χείρ, ἔστω καὶ διστακτικὴ ἐκ μέρους τοῦ Ἀνατολικοῦ Συνασπισμοῦ. Ἐὰν τὰ πράγματα ἀφίνοντο, εἰς οἵαν θέσιν ἦσαν καὶ δὲν ἐμεσολάβει τὸ Σχέδιον Μάρσαλ θὰ εἶχε συντελεσθῆ ἡ ὑποδούλωσις τοῦ τόπου μας. (Χειροκροτήματα). Ἤμην ὑποχρεωμένος νὰ ἀναφερθῶ εἰς τὸ θέμα τοῦτο, καίτοι δὲν εἶχον ὑπ’ ὄψιν νὰ κάμω ἱστορίαν εἰς τὴν Βουλήν. Θὰ ἔπρεπε νὰ εἴχομεν τὸ θάρρος νὰ προβῶμεν εἰς τὴν σύστασιν Ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπῆς, τότε θὰ ἐξεκαθαρίζετο ἡ ὑπόθεσις. Ἐφ’ ὅσον ὅμως ἐχρησιμοποιήθη τὸ Σχέδιον Μάρσαλ, ἀπὸ τὸν κ. συνάδελφον, ἤμην ὑποχρεωμένος νὰ ὁμιλήσω ὡς ὡμίλησα, διότι δὲν θὰ ἔπρεπεν εἰς τὴν Βουλὴν νὰ ἀκουσθῇ μόνον ἡ μία φωνή, θὰ ἔπρεπε νὰ ἀκουσθῇ καὶ ἡ φωνὴ τῆς ἀληθείας, ἡ ὁποία λέγει, ὅτι χωρὶς τὴν βοήθειαν τοῦ Σχεδίου Μάρσαλ, ὁ τόπος θὰ κατέκειτο εἰς ἐρείπια καὶ ἡ ἀνεξαρτησία του καὶ ἡ ἐλευθερία του, θὰ εἶχον ὁριστικῶς ἐνταφιασθῆ. (Χειροκροτήματα).

§139ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ κ. Π. Παπαληγούρας, ἔχει τὸν λόγον.

§140Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Κύριοι βουλευταί, πράγματι πιστεύω, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἔχει ἀρκετὴν ὑπερηφάνειαν διὰ νὰ δύναται νὰ εἶναι ὅταν χρειάζεται καὶ εὐγνώμων. Καὶ εἶναι δι’ οὓς λόγους ἀνέφερεν ὁ Πρόεδρος κ. Στεαφνόπουλος εὐγνώμων εἰς τὸν Ἀμερικανικὸν λαὸν καὶ εἰς τοὺς πολιτικούς του ἡγέτας, οἱ ὁποῖοι εἶχον τὴν σχετικὴν πρωτοβουλίαν διὰ τὴν παρασχεθεῖσαν βοήθειαν. Διότι, εἶναι βέβαιον, ὅτι δὲν θὰ εἴχομεν τὴν εὐκαιρίαν νὰ συνεδριάζωμεν ἀπόψε εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ἐὰν δὲν παρείχετο τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, ὅπως ὀρθότατα ἐτόνισεν ὁ Πρόεδρος κ. Στεφανόπουλος, ἡ βοήθεια ἡ παρασχεθεῖσα. Δὲν νομίζω, κ. συνάδελφοι, ὅτι χρειάζεται Ἐξεταστικὴ τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπή. Ποίων πραγμάτων; Ἡ Πολιτικὴ Δικονομία λέγει, ὅτι περὶ τῶν αὐταποδείκτων καὶ περὶ τῶν αὐτοφανῶν δὲν διατάσσεται ἀπόδειξις. Περὶ τίνος νὰ διαταχθῇ ἀπόδειξις; Περὶ τοῦ ὅτι ἀνετινάχθησαν 17κις αἱ γέφυραι; Περὶ τοῦ ὅτι ἐκείνην τὴν ἐποχὴν ὅλοι οἱ προϋπολογισμοί, καὶ δύναμαι νὰ τὸ εἴπω ἀφόβως, διότι ἐκείνην τὴν ἐποχὴν δὲν μετεῖχον Κυβερνητικῶν εὐθυνῶν, διότι ἤμην διὰ τὴν Βουλὴν βρέφος. Περὶ τίνος λοιπὸν νὰ διαταχθῇ ἀπόδειξις; Ὑπάρχει ἀνάγκη ἀποδείξεως, περὶ ἑνὸς ἁπλουστάτου, πασιφανοῦς καὶ κραυγάζοντος γεγονότος, περὶ τοῦ γεγονότος, ὅτι ὄντως ὅταν μία Χώρα διεξάγῃ πόλεμον δὲν δύναται ταὐτοχρόνως νὰ ἐξυπηρετῇ σχέδιον οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως. Θέλει πολὺ φιλοσοφίαν, κ. βουλευταί, αὐτό; Θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ κάμω καὶ τὴν ἑξῆς πρόσθετον παρατήρησιν υἱοθετῶν τὰ ὅσα εἶπεν ὁ κ. Στεφανόπουλος. Ὁ συμμοριτοπόλεμος προσήνεγγεν εἰς τὸν τόπον αὐτὸν καὶ τοῦτο τὸ κακόν. Ὅτι τὴν ὥραν κατὰ τὴν ὁποίαν αἱ Χῶραι τῆς Εὐρώπης ἐλάμβανον τὴν Ἀμερικανικὴν Βοήθειαν καὶ ἠδύναντο νὰ χρησιμοποιήσουν καὶ ἀξιοποιήσουν τὴν βοήθειαν ταύτην ἡμεῖς ἐλαμβάνομεν τὴν Ἀμερικανικὴν Βοήθειαν διὰ νὰ τὴν χρησιμοποιήσωμεν διὰ σκοπούς, τοὺς ὁποίους ὅλοι γνωρίζομεν. Νομίζω, ὅτι εἶναι πράγματι, καὶ θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ ἡ ἔκφρασις, ὄχι ἀνδρικὸν τὸ νὰ κατηγορῇ τις οἱονδήποτε, διότι τὴν ἐποχὴν ἐκείνην δὲν ἐπετέλεσεν ἔργον οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως. Τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ἐμάχετο ἡ Ἑλλὰς καὶ εἶναι εὐγνώμων εἰς ὅσους τῆς παρέσχον τὰ μέσα διὰ νὰ πολεμήσῃ. Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι δὲν ἀντιλαμβάνομαι ἐντελῶς ποίαν σχέσιν ἔχουν ὅλα αὐτὰ τὰ θέματα μὲ τὸ συζητούμενον θέμα. Κύριοι βουλευταί, πρὸ ἡμῶν εὑρίσκεται ἕνα θέμα, τὸ θέμα τῆς συνδέσεώς μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, ἐκ τῆς ἐκβάσεως τοῦ ὁποίου ἐξαρτᾶται τὸ μέλλον τοῦ τόπου. Δὲν νομίζετε, ὅτι θὰ ἦτο σκόπιμον νὰ ἀποβλέψωμεν εἰς τὸ μέλλον καὶ νὰ μὴ ἀναφερθῶμεν εἰς τὸ παρελθόν; Δὲν νομίζετε, ὅτι ἔργον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἶναι νὰ συμβάλῃ δημιουργικὰ μὲ τὰς κριτικάς της παρατηρήσεις μὲ τὴν προσφορὰν ὑλικοῦ εἰς τὸ ἔργον, τὸ ὁποῖον καλεῖται αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ ἐπιτελέσῃ ἡ Κυβέρνησις, εἰς τὸ ἔργον τὸ ὁποῖον καλεῖται κατὰ σύμπτωσιν ἡ παροῦσα Κυβέρνησις, διότι αὐτὴ εὑρίσκεται εἰς τὴν ἐξουσίαν νὰ ἐπιτελέσῃ χάριν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ; Εἶναι ὥρα, κ. βουλευταί, διὰ τοιούτου εἴδους συζητήσεις; Τίνα σκοπὸν ἐξυπηρετοῦν; Ἡ Κυβέρνησις ἐπιθυμεῖ νὰ δηλώσῃ, ὅτι συμφωνεῖ εἰς ὅσα εἶπεν ὁ κ. Στεφανόπουλος, ὁ ὁποῖος τὰ εἶπε κατὰ τρόπον πράγματι τόσον ἀνάγλυφον, ὥστε δὲν χρειάζεται νὰ προσθέσω λέξιν καὶ δὲν προσθέτω. (Χειροκροτήματα).

§141ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Ἠλιοῦ, ἔχει τὸν λόγον.

§142Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ ζήτημα, ὅπως βλέπετε, ἐπῆρε προεκτάσεις, ἐγενικεύθη καὶ εἶναι ἄπορον πῶς ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἀπευθύνει πρὸς τὴν Βουλήν, πρὸς τὴν Ἀντιπολίτευσιν, καὶ βεβαίως, ἀφοῦ εὗρε συνηγορίαν ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον ἐξ Ἠλείας Πρόεδρον κ. Στεφανόπουλον καὶ συνεφώνησε μαζί του, ἀπευθύνει ἴσως πρὸς τὴν πτέρυγα αὐτὴν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως τὸ ἐρώτημα: «Διατὶ νὰ μὴ προσβλέπωμεν πρὸς τὸ μέλλον καὶ νὰ ἀνατρέχωμεν εἰς τὸ παρελθόν». Ἐν τούτοις, βέβαιον εἶναι, ὅτι ἀκριβῶς διὰ τὴν ἔλλειψιν σοβαρῶν καὶ πειστικῶν ἐπιχειρημάτων σχετικὰ μὲ τὰ προβλήματα τοῦ παρόντος καὶ τοῦ μέλλοντος τὰ ἀγωνιώδη, τὰ ὁποῖα δὲν ἀφήνουν κανένα νὰ μένῃ ἥσυχος, ἐφ’ ὅσον εὑρισκόμεθα κάτω ἀπὸ τὴν δαμόκλειον σπάθην τῆς εἰσόδου εἰς τὴν Εὐρωπαϊκὴν Κοινὴν Ἀγορὰν καὶ τῆς ἀνατινάξεως τῆς οἰκονομίας μας, ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ εἶναι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος εἶπε πολὺ βαρυτέρας φράσεις, κατὰ τὸν τρόπον τῶν γενιτσάρων, ὀξύτερος ἀπὸ ὅλους τοὺς συναδέλφους σὰν νεοφώτιστος εἰς τὴν παράταξιν ἐκείνην. Ἀντέταξε εἰς ἐπιχείρημα τοῦ συναδέλφου κ. Φωτήλα, ὅτι δὲν παρέχει ἐγγύησιν ἡ Κυβέρνησις περὶ ἀποτελεσματικῆς χρησιμοποιήσεως καὶ τῶν ἐθνικῶν πόρων καὶ τῶν πόρων, οἱ ὁποῖοι θὰ προέλθουν ἔξωθεν τυχὸν ἐκ δανεισμοῦ ἢ ἄλλως, διότι οὐδὲν ἀπέδωσε ἡ διαχείρισις τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας. Ἐγὼ δὲν θέλω νὰ ἀμφισβητήσω τὰ πασίδηλα. Ὅταν ἐμφύλιος πόλεμος γίνεται, καταστροφαὶ γίνονται καὶ πένθη καὶ αἵματα καὶ ζημίαι. Ἐὰν ὑπῆρχεν ἡ θέλησις μιᾶς ἀντικειμενικῆς ἐξετάσεως τῶν πραγμάτων, ἡ ὁποία κἄποτε θὰ ἔλθῃ καὶ εἰς αὐτὴν τὴν αἴθουσαν, θὰ ἠμποροῦσαν νὰ τεθοῦν ἐπὶ τάπητος αἱ μεγάλαι εὐθῦναι ὁπουδήποτε καὶ ἂν ἀνήκουν δι’ ἐκεῖνο τὸ γεγονός. Ἀλλά, ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ἠθέλησε νὰ ἐκτρέψῃ τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς μὲ τὰ συνήθη ἐπιχειρήματα τῆς «ἐθνικοφροσύνης», μὲ τὰ συνήθη ἐπιχειρήματα τῶν ὁποίων γίνεται ἐπιστράτευσις, τότε, ὅταν δὲν ὑπάρχουν οὐσιαστικὰ ἐπιχειρήματα διὰ νὰ ἀντιταχθοῦν εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν. Ὅταν ὁμιλοῦμεν περὶ Ἀμερικανικῆς Βοηθείας δὲν ὁμιλοῦμεν μόνον διὰ τὸ 1946–1949, διὰ τὸ ὁποῖον ὁ κ. Στεφανόπουλος, παρὰ τὰς ἐκτιμήσεις πολιτικῆς τάξεως μὲ τὰς ὁποίας διαφωνοῦμεν, λέγει, ὅτι καὶ ἀπὸ ἐκεῖ ὑπῆρξεν ἕνα περιθώριον 20%, ἀλλὰ ἀπὸ τὴν ἀπὸ τοῦ Ὀκτωβρίου 1949 μέχρι καὶ σήμερον παρασχεθεῖσαν καὶ ἐπ’ αὐτοῦ ἤσκησε τὴν κριτικὴν ὁ κ. Φωτήλας. Εἰς αὐτὸ ἠθέλησε νὰ ἀντιπαραθέσῃ τὰ πυροτεχνήματα τῆς ἐξάψεως φανατισμοῦ καὶ πάθους ἐναντίον τῆς παρατάξεως, ἡ ὁποία ἀσκεῖ κριτικήν, νὰ ἀντιπαρατάξῃ τὴν τυμπανοκρουσίαν τὴν ἀντικομμουνιστικήν, τὴν ἀντιαριστεράν, τοῦ ἀποδιοπομπαίου τράγου, τὸν ὁποῖον ἐνεθυμήθη εἰς τὴν ὁμιλίαν του. Καὶ ἀντὶ νὰ ἀνασκευάσῃ τὴν κριτικὴν περὶ τῆς ἀνεπαρκείας τῆς Κυβερνήσεως νὰ χρησιμοποιήσῃ κατὰ τὸν καταλληλότερον τρόπον τοὺς εἰς τὴν διάθεσίν της πόρους, ἐχρησιμοποίησε φράσεις ὑβριστικάς, φράσεις, αἱ ὁποῖαι δὲν ἠκούσθησαν ποτὲ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ ὡμίλησε περὶ τοῦ ἤθους τῆς παρατάξεως. Ἐὰν τὴν λέξιν «κακοήθεια» τὴν ἀπηύθυνεν εἰς ἕνα ἐκ τῶν συναδέλφων τελείως ἀδικαιολογήτως, βεβαίως θὰ ἦτο ἄλλο τὸ ζήτημα, ἀλλὰ ὡμίλησε γενικώτερον περὶ κακοηθείας τῆς παρατάξεως καὶ εἰς τὸ τέλος περὶ τῆς ποιότητός μας εἰς τόνον περιφρονητικόν. Ἐγὼ ἀπὸ τὴν ἀρχήν, ὅταν ἤρχισε τὰς πρώτας διακοπὰς εἰς τὸν κ. Φωτήλαν, ἤθελα νὰ τοῦ ἀπαντήσω καὶ πάλιν ἐσκεπτόμην, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ φέρω τὸ ζήτημα εἰς προσωπικόν. Ἐπεκαλέσθη διὰ τὴν μεταστάθμευσίν του τὴν κομματικήν, λόγους οἰκογενειακοὺς ὄχι τοὺς ἀληθεῖς. Ὁ κ. Μποῦτος, εἶναι βεβαίως, ἐκπρόσωπος σήμερον τοῦ ξένου κεφαλαίου, εἶναι ἐκπρόσωπος οἰκογενειακῆς ἐπιχειρήσεως συνδεδεμένης μὲ ξένα μονοπώλια καὶ τὸ ἀμερικανικὸν αὐτὸ κεφάλαιον εἶναι ἐπενδεδυμένον εἰς τὰς οἰκογενειακάς του ἐπιχειρήσεις. Εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὑπηγόρευσε καὶ τὴν μεταστάθμευσίν του καὶ τὸν γενιτσαρικὸν φανατισμόν του καὶ τὴν προσπάθειαν ἐμπρησμοῦ μιᾶς συζητήσεως οἰκονομικῆς. Αὐτὸ εἶναι τὸ ἦθος, διὰ τὸ ὁποῖον δὲν πρέπει νὰ καυχᾶται καὶ αὐτὸς εἶναι ὁ ἐθνισμὸς ὁ ἀπεμπολῶν τὴν Πατρίδα καὶ ἐξυπηρετῶν τὰ συμφέροντα τῶν Κελβινέϊτορ.

§143Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Κύριε Πρόεδρε, λυποῦμαι διὰ τὸν προσωπικὸν τόνον.....

§144Η. ΗΛΙΟΥ. Τὸν ἔδωσεν ὁ συνάδελφός σας.

§145Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Ὀφείλετε νὰ ὁμολογήσητε, ὅτι μολονότι ὑπήρξατε ὀξὺς καὶ ὑβριστικός, σᾶς ἠκούσαμεν ἠρέμως. Θὰ μὲ ἀκούσητε καὶ ἐμὲ μὲ ἠρεμίαν. Δὲν ἐγκρίνω καθόλου τὸν τόνον, εἰς τὸν ὁποῖον ὡμίλησεν ὁ κ. Ἠλιοῦ, οὔτε τὸν ἐννοῶ. Ὁ κ. Ἠλιοῦ μετεχειρίσθη τὰ συνήθη συνθήματα τῆς παρατάξεώς του, τὰ συνήθη, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀνάξια καὶ τῆς εὐφυΐας, τὴν ὁποίαν ἔχει τὴν ἀξίωσιν νὰ ὑποθέτῃ, ὅτι εἶναι ἐναποτεθειμένη καὶ ἐντὸς τῶν κεφαλῶν τῶν ἰδικῶν μας ὅλων ἐδῶ μέσα. Εἶναι φαιδρολόγημα νὰ ἰσχυρίζεται κανείς, ὅτι ἡ πολιτικὴ στάσις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ ὑπηγορεύθη ἐκ τῶν λόγων, τοὺς ὁποίους ἀνέφερεν ὁ κ. Ἠλιοῦ. Νομίζω, ὅτι ἐὰν ἀπαντοῦσα εἰς αὐτὸ τὸ ἐπιχείρημα, θὰ ὕβριζα τὸν συνάδελφον καὶ συνεργάτην μου. Δι’ αὐτὸ δὲν καταδέχομαι νὰ ἀπαντήσω. Λυποῦμαι, διότι ἐξ ὑπηρεσιακῶν λόγων ἠναγκάσθην νὰ ἀπουσιάσω ἀπὸ τὴν αἴθουσαν ἐπί τινα χρόνον, ἐπληροφορήθην ὅμως, ὅτι ὁ κ. συνάδελφος δὲν ἐπροκάλεσε, προεκλήθη. Τοῦ εἶπεν ὁ κ. Φωτήλας, ὅτι ἀφοῦ δὲν ὑπάρχει προσωπικὸν ζήτημα, τὸ δημιουργῶ ἐγὼ τὸ ζήτημα.

§146Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Δὲν τὸ εἶπα ἐγώ, τὸ εἶπεν ὁ κ. Ἐφραιμίδης.

§147Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Μὲ συγχωρεῖτε, ἐπαναλαμβάνω ὅτι, ἐὰν κάνω ἕνα λάθος, νὰ μὲ διορθώσητε.

§148Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Μίαν λέξιν ἔχω νὰ εἴπω, κ. Ὑπουργέ, διὰ νὰ μὴ ἀπασχολήσω τὴν Βουλὴν ἐκ τῶν ὑστέρων. Ἐπειδὴ δὲν παρεδέχθη ὁ κ. Πρόεδρος, ὅτι ὑπάρχει προσωπικὸν θέμα, εἶπον, ὅτι ἐγὼ νομίζω, ὅτι ὑπάρχει.

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὑπῆρξε προσωπικὸν θέμα, διότι ἔκαμεν ἕνα γενικὸν ἀφορισμόν.

§150Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Εἶπον, ὅτι ὑπάρχει, κατόπιν τῶν ὅσων εἶπεν, παρεμβαίνων, ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, πρὸς τὸν κ. Φωτήλαν. Ἐγώ, ἀπὸ τῆς θέσεώς μου εἶπον, ὅτι ὅσα λέγει ὁ κ. Ὑφυπουργὸς εἶναι ἀνακριβῆ, διὰ νὰ μὴ εἴπω, ὅτι εἶναι ψευδῆ καὶ συκοφαντικά, καὶ ὅτι ἑπομένως, τοὐλάχιστον ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς δημιουργεῖται ἕνα προσωπικὸν θέμα, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ διευκρινισθῇ. Δὲν εἶπον, ὅτι ἀφοῦ δὲν ὑπάρχει, τὸ δημιουργῶ τεχνιτῶς.

§151ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. (Τῆς Συμπολιτεύσεως). Εἴπατε, ὅτι τὸ δημιουργεῖτε σεῖς.

§152Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Ἐγὼ θὰ δεχθῶ, ὡς κατὰ λέξιν ἀκριβῆ, αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κ. Ἐφραιμίδης. Καὶ ἐρωτῶ: εἶναι τρόπος αὐτὸς κοινοβουλευτικῆς συζητήσεως;

§153Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Παρακαλῶ, κ. Ὑπουργέ, μίαν διακοπήν.

§154Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Θὰ ἔχετε τὴν καλωσύνην νὰ μὲ ἀκούσητε καὶ κατόπιν, ἀφοῦ τελειώσω, θὰ σᾶς ἐπιτρέψω, μὲ τὴν συναίνεσιν τοῦ κ. Προέδρου νὰ μὲ διακόψητε. Κύριοι βουλευταί, ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι δὲν εἶναι αὐτὸς τρόπος συζητήσεως. Πρέπει νὰ ἀντιληφθῇ ἡ ἄκρα ἀριστερά, ὅτι ὅταν προκαλῇ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι κοινοβουλευτικός, —ἀπόψε εἶναι ἤρεμος καὶ δι’ αὐτὸ μεταχειρίζομαι τόσον μετριοπαθεῖς χαρακτηρισμοὺς— θὰ λάβῃ κατ’ ἀνάγκην, ἀπὸ ὅλας τὰς ἄλλας πτέρυγας τῆς Βουλῆς, ἀπάντησιν. Δὲν εἴμεθα διατεθειμένοι νὰ δεχθῶμεν αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὴν στάσιν. (Χειροκροτήματα). Τὸ πολίτευμα ἐδῶ, εἰς τὴν Ἑλλάδα, εἶναι ἐλεύθερον. Ἐλεύθερος εἶναι ὁ λόγος, ὄχι ἡ ὑβρεολογία. Ἐὰν ἔχετε ἐπιχειρήματα νὰ εἴπητε ἐναντίον τοῦ συναδέλφου, νὰ τὰ εἴπητε. Δὲν εἶναι ἐπιχείρημα αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἐξετοξεύσατε. Δὲν ἔχει ἀνάγκην ὑπερασπίσεως ὁ συνεργάτης καὶ συνάδελφός μου, οὔτε ἐζήτησα τὸν λόγον διὰ νὰ τὸν ὑπερασπισθῶ. Ἐζήτησα τὸν λόγον, διὰ νὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ παύσῃ αὐτὸς ὁ τρόπος τῆς συζητήσεως καὶ νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὸ συζητούμενον θέμα. Διότι, κ. Πρόεδρε, πρέπει ὅλοι νὰ ἀντιληφθῶμεν περὶ τίνος πρόκειται. Καὶ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι εἴμεθα ὑπὲρ τοῦ σχεδίου Ν.Δ. καὶ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι εἶναι κατὰ τοῦ σχεδίου Ν.Δ. Κρίνεται, πράγματι, ἡ τύχη τοῦ Ἔθνους διὰ τὰ προσεχῆ 20 μὲ 30 ἔτη, καὶ ἡμεῖς θὰ καθήμεθα νὰ κάμωμεν τοιούτου εἴδους εὐτελεῖς συζητήσεις καὶ νὰ κατεβάζωμε τὸ ἐπίπεδον εἰς τὸ ὁποῖον, φοβοῦμαι, ὅτι ἐκινδύνευσαν νὰ κατεβάσουν οἱ συνάδελφοι τῆς ἄκρας ἀριστερᾶς; Παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ Κανονισμὸς καὶ νὰ συζητήσωμεν περὶ τοῦ συζητουμένου θέματος καὶ περὶ οὐδενὸς ἄλλου.

§155ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, καὶ τὸ Προεδρεῖον παρακαλεῖ νὰ περιορισθῇ ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ συζητουμένου θέματος.

§156Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον, διὰ νὰ δώσω μίαν ἀπάντησιν.

§157ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, πρέπει κἄποτε νὰ τελειώσωμεν.

§158Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Ὑπουργὸς μοῦ ὑπεσχέθη μίαν διακοπήν.

§159Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Πράγματι, κ. Πρόεδρε, ὑπεσχέθην εἰς τὸν κ. συνάδελφον καὶ παρακαλῶ, ἐὰν ὑμεῖς συναινῆτε, νὰ δώσῃ μίαν ἀπάντησιν.

§160ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ νὰ εἶσθε σύντομος, κ. Φωτήλα.

§161Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἱστορία ἡ ὁποία ἐδημιουργήθη συνεπείᾳ τοῦ προσωπικοῦ θέματος, ἔχει ὡς ἑξῆς. Διακόπτων με ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ εἰς παρατήρησίν μου, ὅτι μέγα ποσοστὸν τῆς ἀμερικανικῆς βοηθείας δὲν διετέθη εἰς ἔργα ὑποδομῆς, εἶπεν, ὅτι εἰς τοῦτο ἔπταισεν ὁ ἐμφυλοχωρήσας ἐμφύλιος πόλεμος καὶ ἐν συνεχείᾳ εἶπεν, εἶσθε σεῖς ὑπεύθυνος. Ἐγὼ προσωπικῶς πιστεύω, ὅτι ἐκείνη ἡ παράταξις εἶναι περισσότερον ὑπεύθυνος. Ἐν πάσῃ, ὅμως, περιπτώσει, ὁ κ. Ἐφραιμίδης ἐζήτησε τὴν ἄδειαν νὰ ἀπαντήσῃ καὶ ἀπετέλει καθῆκον στοιχειώδους ἴσης μεταχειρίσεως νὰ δοθῇ ὁ λόγος εἰς τὸν αἰτήσαντα διὰ νὰ δώσῃ καὶ τὴν ἀπάντησιν. Ὁ κ. Πρόεδρος, μὴ ἐπιτρέπων, ἔδωσε τὴν ἑρμηνείαν, ὅτι οἱ Ὑπουργοὶ ἀκούονται ὁσάκις τὸ ζητήσουν. Καὶ βεβαίως, ἀκούονται κατὰ τὸν Κανονισμόν, ὄχι ὅμως διακόπτοντες, ἀλλὰ ἀγορεύοντες. Ἐγκύρως, λοιπόν, τίθεται ζήτημα κατὰ τὸν Κανονισμόν. Καὶ ὁ κ. Ἐφραιμίδης ζητήσας νὰ ἀπαντήσῃ, ἠναγκάσθη νὰ θέσῃ τὸ ζήτημα ὡς προσωπικόν. Κατὰ πᾶσαν, ὅμως, περίπτωσιν, ἀναμφισβητήτως ὑπάρχει θέμα ἐφαρμογῆς τοῦ Κανονισμοῦ, ὁ ὁποῖος πρέπει νὰ ἐφαρμόζεται μὲ ἰσότητα καὶ δικαιοσύνην πρὸς ὅλας τὰς πλευράς.

§162ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θέλω νὰ τονίσω ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τῆς συζητουμένης ὑποθέσεως, εἶναι ὅτι θὰ πρέπει ἅπαξ διὰ παντὸς νὰ συνεννοηθῶμεν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ἐπὶ τῆς ἐννοίας τοῦ προσωπικοῦ θέματος. Ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ θέματος εἶναι τόσον σαφὴς ἡ διατύπωσις τοῦ Κανονισμοῦ, ὥστε πᾶσα παρερμηνεία καὶ πᾶσα ἐλαστικότητος καὶ παρακαλῶ νὰ μὲ συγχωρήσητε διὰ τὴν ἔκφρασιν, ἐκφεύγει τῆς ἐννοίας τῆς κοινῆς λογικῆς. Ἐκτὸς ἐὰν θέλωμεν ἠθελημένως νὰ παραλογιζώμεθα. Δὲν εἶναι νοητὸν τὸ Προεδρεῖον νὰ δεχθῇ, ὅτι πᾶσα φράσις, ἔστω καὶ ἐκτόξευσις κατηγορίας κατὰ παρατάξεως ὁλοκλήρου, δημιουργεῖ προσωπικὸν θέμα. Δὲν δημιουργεῖ προσωπικὸν θέμα κατὰ τῶν ἀνηκόντων εἰς τὴν παράταξιν αὐτὴν ἐναντίον τῆς ὁποίας ἐκτοξεύεται. Αὐτὸ εἶναι τόσον τετράγωνον, ὥστε νομίζω, ὅτι οὐδεὶς νὰ ἔχῃ ἀντίρρησιν ἐκτὸς ἐὰν θέλῃ νὰ περιγράψῃ τὸν Κανονισμόν. Τὸ ὅλον θέμα, κατὰ τὴν γνώμην μου, διότι δὲν ἤμην παρὼν εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς, προεκλήθη ἐκ τοῦ ἑξῆς γεγονότος. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἐζήτησε νὰ διακόψῃ τὸν ἐπὶ τοῦ βήματος εὑρισκόμενον συνάδελφον καὶ ἐγὼ τὸ ἐπέτρεψα, διότι εἶχον τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ὁ ἀγορεύων τὸ ἐδέχετο. Συνήθως, ὅταν οἱ ἀγορηταὶ ἐπὶ τοῦ βήματος, εἴτε εἰς τὰς συζητήσεις ἐπὶ κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου ἢ νομοθετικῆς ἐργασίας, ἀπευθύνωνται ἐλέγχοντες τὴν Κυβέρνησιν ἢ κρίνοντες νομοσχέδια τὰ ὁποῖα ἔφερεν ἡ Κυβέρνησις, φυσικὸν εἶναι νὰ δέχωνται τὰς διακοπὰς τῶν Ὑπουργῶν. Ὁ κ. Φωτήλας εἶπεν, ὅτι ὑπῆρξε παραβίασις τοῦ Κανονισμοῦ, διότι ἠνέχθη τὴν συνέχισιν τῶν διακοπῶν. Δὲν νομίζω, ὅτι ἔχει δίκαιον. Ἐὰν ἡ διακοπὴ δὲν προήρχετο ἀπὸ Ὑπουργὸν ἀλλὰ ἀπὸ οἱονδήποτε συνάδελφον, τότε θὰ ἠδύνατο νὰ μεμφθῇ τὸ Προεδρεῖον διὰ τὴν μὴ ἴσην μεταχείρισιν ὡς πρὸς τὰς διακοπάς. Αὐτὴν τὴν ἐξήγησιν παρέχων πρὸς τὸ Σῶμα, νομίζω, ὅτι ἐφαρμόζω πλήρως τὸν Κανονισμόν.

§163Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐὰν ἦσθο παρὼν κατὰ τὴν ὥρα ποὺ ἔλαβε χώραν τὸ ἐπεισόδιον, θὰ ἀντελαμβάνεσθο, ὅτι ἐδέχθην διακοπὰς ὄχι μόνον ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργόν, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ ὁλόκληρον τὴν Βουλήν. Ἡ μόνη διακοπὴ ἐν τούτοις τὴν ὁποίαν ἠρνήθη ὁ κ. Πρόεδρος νὰ ἐπιτρέψῃ ἦτο ἡ διακοπὴ τοῦ συναδέλφου κ. Ἐφραιμίδη ἐπὶ τοῦ συγκεκριμένου αὐτοῦ θέματος, τὸ ὁποῖον μάλιστα ἐδημιουργήθη μὲ κἄποιαν ὀξύτητα. Συνεπῶς ἦτο ἀδικαιολόγητος κ. Πρόεδρε, ἀπὸ ἀπόψεως ἴσης μεταχειρίσεως καὶ ἐν πάσῃ περιπτώσει αὐστηρᾶς ἐφαρμογῆς τοῦ Κανονισμοῦ ἡ ἀπαγόρευσις τῆς διακοπῆς. Αὐτὸ τὸ λέγω διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς τάξεως εἰς τὸ θέμα ἐφαρμογῆς τοῦ Κανονισμοῦ. Πράγματι, ὑπῆρξε μία ἀσυγχώρητος διαστολὴ τῆς ἐννοίας τοῦ προσωπικοῦ θέματος, ἀλλὰ παρὰ ταῦτα ἀναμφισβητήτως ἐδημιουργήθη ὀξύτατον ζήτημα ἐφαρμογῆς τοῦ Κανονισμοῦ. Καὶ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτὴν ἔχει δίκαιον ὁ κ. Ἐφραιμίδης.

§164ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν προσήκει πλέον ἡ παράτασις τῆς συζητήσεως. Εἶμαι ὑποχρεωμένος φυσικά, νὰ δώσω τὸν λόγον εἰς τὸν κ. Ὑφυπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, διότι ὄντως ἡ τελευταία φράσις τοῦ κ. Ἠλιοῦ ἀφορᾷ ἀποκλειστικῶς καὶ προσωπικῶς τὸν ἴδιον. Δὲν προχωρῶ εἰς τὴν ἐπέκτασιν ἑρμηνείας τοῦ Κανονισμοῦ, διότι —νομίζω— ἀρκετὰ ἐλέχθησαν.

§165Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφυπ. Συντονισμοῦ). Ἀναμφισβητήτως ἐπεκράτησε μία ὀξύτης εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Τοῦτο δὲν νομίζω, ὅτι ὀφείλεται εἰς ἐμέ. Ὅταν τὸ Προεδρεῖον διεπίστωσεν, ὅτι οἱ λόγοι μου δὲν εἶχον δημιουργήσει προσωπικὸν ζήτημα, εὑρέθη βουλευτὴς τῆς Ἑλληνικῆς Βουλῆς, ὁ ὁποῖος εἶπεν, ὅτι τὸ προσωπικὸν ζήτημα τὸ δημιουργῶ ἐγώ, διότι τὰ ὅσα εἶπεν ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ εἶναι ψευδῆ, ψευδέστατα, ἀνυπόστατα καὶ συκοφαντικά. Πιστεύω, ὅτι ἡ φράσις, τὴν ὁποίαν εἶπον κατόπιν, περὶ κακοήθους τρόπου ἢ ἀήθους τρόπου δημιουργίας προσωπικοῦ ζητήματος, ἀπέβλεπεν εἰς τὸ νὰ δημιουργήσῃ περαιτέρω θέμα. Ἀντιθέτως, κύριοι συνάδελφοι, ἔλαβον τὸν λόγον, διὰ νὰ ἀπαντήσω. Ἐξ αὐτῆς μου τῆς φράσεως, ἡ ὁποία, ἂν δὲν ἦτο ἠπιωτέρα τῶν ὅσων ὁ βουλευτὴς —ποίας περιφερείας εἶναι, δὲν γνωρίζω— κ. Ἐφραιμίδης εἶπεν, ἐὰν δὲν ἦτο ἠπιωτέρα, ἐν πάσῃ περιπτώσει εὑρίσκετο εἰς ἀντιστοιχίαν μὲ τὰ ὅσα ἐναντίον μου εἶπον. Ἔλαβον ἀφορμὴν ἐξ αὐτοῦ τοῦ λόγου νὰ δημιουργήσουν ἕνα θέμα καὶ νὰ ἐκμαιεύσουν καὶ νὰ ρίψουν εἰς ἐμέ, εἰς τὸ πρόσωπον τὸ ἰδικόν μου, ἂν θέλετε νὰ τὸ εἴπωμεν, μίαν φούκτα λάσπη, ὅπως εἶναι συνηθισμένα, τὰ μέλη τοῦ κόμματος αὐτοῦ.

§166Η. ΗΛΙΟΥ. Τὶ εἶναι αὐτό, κύριε Πρόεδρε; Βλέπετε;

§167Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφυπ. Συντονισμοῦ). Δὲν δημιουργῶ ζήτημα, κύριοι. Ἔπειτα ἀπὸ τὰ ὅσα εἴπατε, νομίζω, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπαντήσωμεν, διὰ τὸν ἁπλούστατον λόγον, ὅτι τὸ ἐπεισόδιον, τὸ ὁποῖον ἐδημιουργήθη ἐν τῷ ἰδικῷ μου προσώπῳ, δὲν εἶναι τυχαῖον, ἀλλὰ ἀνήκει εἰς τὴν τακτικὴν τῆς παρατάξεως, εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκουν οἱ ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ἐδημιούργησαν τὸ ἐπεισόδιον. Αὐτὰ ἤθελον μόνον νὰ εἴπω εἰς τὴν Βουλήν. Διότι διὰ τὰς συγκεκριμένας κατηγορίας, οὔτε κἂν καταδέχομαι νὰ ἀπαντήσω, ὅταν ἐκτοξεύωνται ὑπ’ αὐτὴν τὴν ἔννοιαν.

§168ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χατζηδημητρίου, ἔχει τὸν λόγον.

§169Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ὁ κ. Ἐφραιμίδης, κ. Πρόεδρε, εἶπεν, ὅτι δὲν γνωρίζει κατὰ ποῖον τρόπον ἐξελέγην βουλευτής. Τὸν πληροφορῶ, λοιπόν, ὅτι φοιτῶ εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην ἐπὶ 8 ἔτη. Ἐξελέγην τὸ πρῶτον βουλευτής, τὸ 1952, κατὰ τρόπον δημοκρατικώτατον. Τὸ 1958 ἔλαβον τὸ 71% τῶν δοθεισῶν εἰς τὴν ΕΡΕ ψήφων εἰς τὴν περιοχήν μου καὶ τὸ 1961 ἔλαβον τὸ 55% τῶν ψήφων ποὺ ἐδόθησαν εἰς τὴν ΕΡΕ. Καὶ ἐγὼ μὲν οὕτως ἐξελέγην βουλευτής. Δὲν γνωρίζω, ὅμως, τίνι τρόπῳ ἐξελέγη ὁ ἀπορῶν διὰ τὴν ἐκλογὴν τὴν ἰδικήν μου, κ. συνάδελφος, καὶ τίνι τρόπῳ δίδονται εἰς τὴν παράταξίν του αἱ ἐντολαὶ διὰ τὴν ἐκλογὴν τῶν βουλευτῶν. Καὶ προσέθεσε, περαιτέρω, ὁ κ. συνάδελφος, ὅτι μετὰ τὴν κατοχὴν ἐγένετο ἐν Ἑλλάδι ὁ ἐμφύλιος πόλεμος.

§170ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅταν ὁμιλῆτε περὶ ἐμφυλίου πολέμου δὲν εἶσθε ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ θέματος.

§171Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ὅταν ὁμιλοῦν καὶ ὑβρίζουν τὸ ἔθνος, δὲν ἔχομεν τὸ δικαίωμα ἡμεῖς νὰ εἴπωμεν τὴν ἀλήθειαν; (Θόρυβος—κωδονοκρουσίαι).

§172ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνον ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ θέματος ἔχετε τὸν λόγον.

§173Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἔκαμον τὴν εἰσαγωγὴν τοῦ προσωπικοῦ θέματος. Ἀφήσατέ με νὰ συνεχίσω. Εἶπε λοιπόν, ὅτι δῆθεν ἐγένετο ἐμφύλιος πόλεμος. Δὲν ἐγένετο ἐμφύλιος πόλεμος, ἀλλὰ μία πρόκλησις ἔξωθεν μελετηθεῖσα, ἡ ὁποία ἐστράφη ἐναντίον τοῦ Ἔθνους. (Χειροκροτήματα). Καὶ τότε, κύριε Πρόεδρε, σύσσωμον τὸ Ἑλληνικὸν Ἔθνος ἀντιμετώπισεν αὐτὴν τὴν προσβολήν, μὲ ἀποτέλεσμα νὰ ἔχωμεν ἐκ τῆς ἐπιθέσεως ἐκείνης 150.000 περίπου θύματα, προερχόμενα ἀπὸ τὸν ἐργαζόμενον καὶ ἀγροτικὸν κόσμον. Προσωπικῶς, ἔχω 4 θύματα ἀπὸ τὴν οἰκογένειάν μου, ὁ δὲ Νομὸς Ἠμαθίας, τὸν ὁποῖον ἐκπροσωπῶ εἶχε 2.500 θύματα, σφαγιασθέντα ὑπὸ τῶν ὀπαδῶν τοῦ Κ. Κ.Ε. Κατὰ συνέπειαν δὲν ἐγένετο ἐμφύλιος πόλεμος, ἀλλὰ μία ἐπανάστασις, ἔξωθεν ὑποκινηθεῖσα ἐναντίον τῆς ἀνεξαρτησίας καὶ τῆς ἐλευθερίας τοῦ Ἔθνους. (Χειροκροτήματα).

§174Η. ΗΛΙΟΥ. Τὸ εἶπε τὸ ὑβρεολόγιόν του. Ὡμίλησεν ἐπὶ προσωπικοῦ θέματος, κύριε Πρόεδρε;

§175ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ. κ. Γιαννόπουλος, Εὐαγγελίδης, Κίνιας καὶ Παπαπαναγιώτου διαγράφονται, ὡς ἀπουσιάζοντες. Ὁ κ. Ι. Διαμαντόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§176Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ εἴπω μόνον ὀλίγας λέξεις. Τὸ ἐκλογικὸν διαμέρισμα, εἰς τὸ ὁποῖον ἀνήκω, γνωρίζει πολὺ καλά, ὅτι ἡ ὑπὸ κρίσιν σύμβασις θὰ κυρωθῇ. Ἔχει ὅμως, τὰς ἀνησυχίας της, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ προϊόντος της, τοῦ οἴνου. Καὶ λαμβάνω τὸν λόγον διὰ νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας, νὰ λάβῃ τὰ ἐνδεικνυόμενα μέτρα, ὥστε καὶ τὸ προϊὸν νὰ βελτιωθῇ καὶ τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς του νὰ μειωθῇ. Ὁ κ. Ὑπουργός, γνωρίζει ποῖα εἶναι τὰ μέτρα αὐτά, καὶ πρέπει νὰ τὰ ἐφαρμόσῃ φθάνων ἀκόμη καὶ μέχρι τυποποιήσεως τοῦ προϊόντος καὶ ἑνοποιήσεως τοῦ κλήρου ἐπὶ ὁμοιομόρφων ἐδαφῶν. Γνωρίζει πολὺ καλά, ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι τὰ ἐμβόλιμα κλήματα εἶχον πρὸ δύο ἐτῶν 3,40 ἐνῷ τώρα ἔχουν 3,65. Ὑπάρχει δὲ ἡ φυλλοξήρα, ἡ ὁποία μαστίζει τὴν περιφέρειαν. Περαιτέρω ἐπιθυμῶ νὰ εἴπω δύο λέξεις διὰ τὴν ρύθμισιν τοῦ δημοσίου χρέους, καίτοι ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἠθέλησε νὰ ἀποφευχθῇ ἡ συζήτησις ἐν τῇ Βουλῇ ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Ἐγὼ προσωπικῶς δὲν ἔχω χρεόγραφα οὔτε ἐνδιαφέρομαι δι’ ἄλλους ἔχοντας πρὸς τοῦτο συμφέροντα. Ὡς Ἕλλην, ὅμως, νομίζω, ὅτι θὰ ἔπρεπεν ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐπιδιώξῃ τὴν παραγραφὴν τοῦ Δημοσίου χρέους ἐν ὀνόματι τῶν πολλαπλῶν θυσιῶν τοῦ Ἔθνους, τὰς ὁποίας προσέφερεν εἰς τὸν κοινὸν συμμαχικὸν ἀγῶνα. Πάντως εἶναι δι’ ἐμὲ ἀκατανόητον νὰ ἀρνούμεθα τὰς ὑποχρεώσεις μας τοῦ παρελθόντος εἰς βάρος τῆς πίστεως τοῦ τόπου καὶ καθ’ ἥν στιγμὴν μάλιστα ὁμιλοῦμεν περὶ εὐημερίας. Κατὰ τὴν Βουλὴν τοῦ 1956–1958, συζητουμένου τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, ἀνέφερα τὰς προσωπικάς μου ἀντιλήψεις περὶ συνεργασίας τῶν τάξεων καὶ συνεργασίας τῶν λαῶν καὶ ἐξακολουθῶ νὰ ἐλπίζω, ὅτι μίαν ἡμέραν θὰ φθάσωμεν εἰς παγκόσμιον εἰρήνην μὲ κοινὴν νομοθεσίαν καὶ κοινὸν νόμισμα. Θὰ θέσω ἕνα ἐρώτημα εἰς τὴν ἄκραν ἀριστεράν, τὸ ὁποῖον ἂν καὶ θὰ φανῇ ἀρχικῶς ἀφελὲς εἶναι σοβαρώτατον. Ἡ ἄκρα ἀριστερὰ ἐπολέμησεν ἐντόνως τὴν κύρωσιν τῆς συμβάσεως. Καὶ ἐρωτῶ, ἐὰν ἐπρόκειτο ἡ σύνδεσις νὰ γίνῃ μὲ τὸ ἀνατολικὸν μπλόκ, θὰ ἐμάχετο ἡ ἀριστερὰ μὲ τὸ αὐτὸ σθένος κατὰ τῆς συμβάσεως ἢ θὰ ἐμάχετο ὑπὲρ τῆς συμβάσεως; Ἐπειδὴ μὲ διεκόψατε, κύριε Χιωτάκη, ὀφείλω νὰ σᾶς τονίσω δι’ ἄλλην μίαν φοράν, ὅτι ἀπὸ τὴν προηγηθεῖσαν συζήτησιν καὶ διένεξιν διεπιστώθη, ὅτι τὰ δύο ἄκρα ταιριάζετε ἀπολύτως καὶ δὲν ὑπολείπεται παρὰ νὰ συνεργασθῆτε, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον κατ’ ἐμὲ θὰ ἔλθῃ ὥρα ποὺ θὰ γίνῃ μὲ τοὺς Ἀμερικανοὺς καὶ τοὺς Ρώσσους πρὸ τοῦ κιτρίνου κινδύνου. Πρὶν κατέλθω τοῦ βήματος ὀφείλω νὰ εἴπω καὶ τὴν προσωπικήν μου γνώμην ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς βουλευτικῆς ἀποζημιώσεως, διότι ἐπληροφορήθην, ὅτι, μετὰ τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ κ. Κατσώτα χθές, κυκλοφορεῖ σήμερον ἔγγραφον πρὸς ὑπογραφὴν μεταξὺ τῶν βουλευτῶν τῆς Συμπολιτεύσεως σχετικὸν μὲ τὸ ἄνω θέμα. Ἐπιθυμῶ νὰ δηλώσω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι καὶ κατὰ τὰ ἔτη 1951–52 ποὺ ἤμην βουλευτής, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον δύναται νὰ βεβαιώσῃ ὁ τότε Πρόεδρος τῆς Βουλῆς κ. Γόντικας, ὅτε ὑπέγραψα καὶ ἐγὼ μεταξὺ τῶν ἄλλων τὸ ἔγγραφον διὰ τὴν αὔξησιν τῆς βουλευτικῆς ἀποζημιώσεως, τὸ ὑπέγραψα ὑπὸ τὴν ρητὴν ἐπιφύλαξιν, ὅτι ἡ αὔξησις δὲν θὰ ἐδίδετο καὶ εἰς τοὺς μονίμως ἐγκατεστημένους εἰς Ἀθήνας καὶ Πειραιᾶ μεταξὺ τῶν ὁποίων τυγχάνω καὶ ἐγὼ ὁ ἴδιος.

§177ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, θέλετε νὰ γίνῃ δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου καὶ οἱ ἐγγεγραμμένοι νὰ ὁμιλήσουν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, νὰ ὁμιλήσουν μὲ σχετικὴν ἄνεσιν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1;

§178ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§179ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν τὸ σχέδιον Ν. Δ. «περὶ κυρώσεως τῆς Συμφωνίας τῆς συνιστώσης σύνδεσιν μεταξὺ τῆς Ἑλλάδος καὶ τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος καὶ ρυθμίσεως ζητημάτων τινῶν σχετικῶν πρὸς τὴν ἐφαρμογὴν αὐτῆς». Οἱ ἐγγεγραμμένοι νὰ ὁμιλήσουν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς θὰ ὁμιλήσουν μὲ σχετικὴν ἄνεσιν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§180ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§181ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις, διὰ σήμερον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ., μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως, ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ ἐπερωτήσεις. (Ὥρα 01.30′ π.μ.)