1962.02.06

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 26η

Τρίτη 6 Φεβρουαρίου 1962

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 7.10′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Φιλιππίδης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§2Α. ΦΙΛΙΠΠΙΔΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ βουλευτὴς κ. Λ. Δερτιλῆς, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μέτρων ἀφορώντων εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ ἐξαγωγικοῦ Ἐμπορίου». Ὁ βουλευτὴς κ. Θ. Δούκας, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μέτρων ἀφορώντων εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ ἐξαγωγικοῦ Ἐμπορίου».

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τῶν πρακτικῶν τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως ὑπάρχει ἀντίρρησις;

§4Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, περὶ τὸ τέλος τῆς χθεσινῆς νυκτερινῆς συνεδριάσεως, ὑπεβλήθη ὑπὸ 10 ἐξ ἡμῶν, τῶν βουλευτῶν τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, μία δήλωσις, ἡ ὁποία ταὐτοχρόνως εἶχε καὶ τὴν θέσιν ἐνστάσεως ἀπαρτίας. Ἡ δήλωσις κατετέθη ἐγκαίρως, ἐδόθη εἰς χεῖρας τοῦ προεδρεύοντος τότε Ἀντιπροέδρου κ. Μίχα καὶ παρὰ ταῦτα ἡ δήλωσις αὐτή, οὔτε ἀνεγνώσθη, οὔτε συμπεριελήφθη εἰς τὰ πρακτικά. Παρακαλοῦμεν ὅθεν, ὅπως συμπληρωθοῦν εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, πρὶν ἢ ἀπαντήσω εἰς τὸν ἀξιότιμον βουλευτὴν Χανίων, θὰ δώσω τὸν λόγον εἰς τὸν Αʹ Ἀντιπρόεδρον τῆς Βουλῆς ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος. Μετὰ ταῦτα —ἐνδεχομένως θὰ ἀπαντήσῃ καὶ ὁ ἴδιος— θὰ ἀπαντήσω καὶ ἐγώ, διότι, ὡς εἶναι γνωστόν, πάντοτε ἀναλαμβάνω τὰς εὐθύνας τοῦ Προεδρείου, ἀσχέτως τοῦ ἐὰν ἔχω τὴν τιμὴν νὰ προεδρεύω ἐγὼ προσωπικῶς, ἢ οἱονδήποτε ἄλλο μέλος αὐτοῦ.

§6Α. ΜΙΧΑΣ. (Αʹ Ἀντιπρόεδρος Βουλῆς). Κύριε Πρόεδρε, κατὰ τὴν λῆξιν τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως, ὄντως ὑπεβλήθη μία δήλωσις, περιέχουσα καὶ ἔνστασιν ἀπαρτίας. Εὑρισκόμην ἐπὶ τῆς ἕδρας καὶ διαπιστώσας ὁ ἴδιος τὴν ἔλλειψιν ἀπαρτίας, ἔλυσα, συμφώνως πρὸς ρητὴν διάταξιν τοῦ Κανονισμοῦ, τὴν συνεδρίασιν. Οὐδαμοῦ ἐν τῷ Κανονισμῷ προβλέπεται, ὅτι ἡ ἔνστασις ἀπαρτίας, ἡ ὁποία εἶναι καθαρῶς ἔνστασις, περιέχει αἰτιολογίαν, ἢ ἐπιτρέπει ἐπ’ αὐτῆς συζήτησιν. Πέραν, ὅμως, τούτου, ὅταν ἔφθασεν εἰς χεῖρας μου ἡ δήλωσις αὕτη, διεμήνυσα καὶ εἰς τοὺς ὑποβαλόντας τὴν ἔνστασιν, ὅτι ἡ πρόθεσίς μου ἦτο, διαπιστῶν τὴν ἔλλειψιν ἀπαρτίας, νὰ λύσω τὴν συνεδρίασιν. Οὕτω, πράξας ἐφήρμοσα πιστῶς καὶ ἀπαρεγκλίτως τὸν Κανονισμόν.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὀρθὸν εἶναι νὰ ἀντιμετωπίζωμεν ἕνα πρὸς ἕνα τὰ προκύπτοντα θέματα. Βάσει τοῦ ἄρθρου 14, παράγραφος 2 τοῦ Κανονισμοῦ, ἡ Βουλὴ δὲν δύναται νὰ συζητήσῃ ἄνευ τῆς παρουσίας, τοὐλάχιστον, τοῦ ἑνὸς τρίτου τοῦ ὅλου ἀριθμοῦ τῶν μελῶν αὐτῆς, μηδὲ νὰ ἀποφασίσῃ τι ἄνευ ἀπολύτου πλειοψηφίας τῶν παρόντων μελῶν, ἥτις, ὅμως, οὐδέποτε δύναται νὰ εἶναι μικροτέρα τοῦ ἑνὸς τετάρτου τοῦ ὅλου ἀριθμοῦ τῶν βουλευτῶν. Ἐν περιπτώσει ἰσοψηφίας ἡ πρότασις ἀπορρίπτεται. Ἡ διαπίστωσις περὶ ὑπάρξεως τοῦ ἀπαιτουμένου ἀριθμοῦ πρὸς διεξαγωγὴν τῶν συζητήσεων τῆς Βουλῆς, ἀνήκει εἰς τὸν Πρόεδρον τῆς Βουλῆς. Συνεπῶς, ὁ προεδρεύων τοῦ Σώματος, διαπιστώσας ἔλλειψιν ἀπαρτίας, ὀρθῶς ἔλυσε τὴν συνεδρίασιν. Πέραν αὐτοῦ ἡ ἔνστασις, τὴν ὁποίαν ἔχω ἐνώπιόν μου, περιλαμβάνει καὶ διάφορα «ἐπειδὴ κλπ.», ἐνῷ ἡ ἔνστασις εἶναι ἕνα ἔγγραφον τυπικὸν, διὰ τὸ ὁποῖον ἀπαιτεῖται νὰ περιλαμβάνῃ 10 ὑπογραφάς. Πᾶσα ἄλλη δήλωσις δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ περιλαμβάνεται εἰς τὴν ἔνστασιν αὐτήν. Ἀλλὰ ἡ οὐσία εἶναι, ὅτι ὁ Πρόεδρος, ἀντιληφθεὶς ὁ ἴδιος, ὅτι δὲν ὑπῆρχε ἀπαρτία, ἔλυσε τὴν συνεδρίασιν. Δηλοῦται δέ, ὅτι τὸ Προεδρεῖον δὲν δύναται νὰ ἀρνῆται νὰ ἀσκήσῃ τὰ καθήκοντά του καὶ τὰς ὑποχρεώσεις, τὰς ὁποίας ἔχει ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ, ἀλλὰ καὶ τὰ ὑποβαλλόμενα εἰς αὐτὸ ἔγγραφα, πρέπει νὰ περιορίζωνται αὐστηρῶς εἰς ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα διαλαμβάνει ὁ Κανονισμός, διὰ νὰ νομιμοποιῆται ἡ ἐφαρμογὴ αὐτοῦ.

§8Α. ΜΙΧΑΣ. (Αʹ Ἀντιπρόεδρος Βουλῆς). Πέραν, ὅμως, αὐτῶν καὶ ἐνῷ εἶχον λύσει ὄντως τὴν συνεδρίασιν καὶ κατηρχόμην ἀπὸ τὴν ἕδραν, ὁ κ. Ἀρβανιτάκις, ἐξεστόμισεν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ φράσεις, θιγούσας προσωπικῶς καὶ ἐμὲ, ὡς Προεδρεύοντα, ἀλλὰ καὶ γενικώτερον ὁλόκληρον τὴν πτέρυγα τῶν Κυβερνητικῶν. Ἀνεξαρτήτως τοῦ βάρους, τὸ ὁποῖον δίδω εἰς τὰς λέξεις καὶ φράσεις τοῦ κ. Ἀρβανιτάκι, ὁ ὁποῖος ἄλλως τε κατ’ ἐπανάληψιν ἔχει δημιουργήσει ἀνάλογα ἐπεισόδια, νομίζω, ὅτι κηδόμενος, πρῶτον, τῆς θέσεως τὴν ὁποίαν κατεῖχον, κατὰ τὴν ὥραν ποὺ ἐξεστόμισεν αὐτάς, ἔχω τὴν εὔλογον ἀξίωσιν, ὅπως ὁ κ. Ἀρβανιτάκις ἀνακαλέσει τὰς φράσεις ταύτας, διότι —βεβαίως, εἶχον λύσει τὴν συνεδρίασιν— δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ἐπιτρεπτὸν εἰς οἱονδήποτε ἐξ ἡμῶν, ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ τοῦ βουλευτηρίου, νὰ χρησιμοποιῇ φράσεις καὶ λέξεις, αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦν αἰχμάς. Θὰ παρεκάλουν, λοιπόν, νὰ ἀνακαλέσῃ ὁ κ. βουλευτὴς τὰς λέξεις καὶ τὰς φράσεις ποὺ εἶπεν καὶ νὰ ζητήσῃ συγγνώμην δι’ ὅ,τι ἐξεστόμισε ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, ἀνεξαρτήτως τοῦ ἐὰν εἶχον λύσει τὴν συνεδρίασιν. Διότι, ἐὰν τοῦτο δὲν πράξῃ, κηδόμενος καὶ αὐτῆς τῆς θέσεως, διὰ τὴν ὁποίαν ἡ ψῆφος τῶν κ.κ. συναδέλφων μόλις προσφάτως μὲ ἐτίμησεν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δεχθῶ καὶ εἶμαι ὑποχρεωμένος, ἐὰν ὁ κ. Ἀρβανιτάκις δὲν προβῇ εἰς σαφῆ δήλωσιν ἀνακλήσεως, νὰ καταθέσω αὔριον τὴν πρωΐαν μήνυσιν ἐναντίον του.

§9Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ θέμα τοῦ κ. Ἀρβανιτάκι, εἶναι ἁρμόδιος ὁ ἴδιος νὰ ἀπαντήσῃ. Λυποῦμαι, ἄλλως τε, διότι δὲν εὑρισκόμην εἰς τὴν αἴθουσαν καὶ δὲν δύναμαι νὰ ἔχω γνῶσιν τοῦ θέματος αὐτοῦ. Ἐμένα μὲ ἐνδιαφέρει αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὸ θέμα τοῦ Κανονισμοῦ. Ὄντως δέ, καθ’ ὃ μέτρον ἡ δήλωσις τὴν ὁποίαν κατεθέσαμεν εἰς τὸ Προεδρεῖον, ἦτο ἔνστασις ἀπαρτίας, ὀρθῶς ἐνήργησε ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀντιπρόεδρος, λύσας τὴν συνεδρίασιν. Οὐδεμίαν ἀντίρρησιν εἰς τοῦτο δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν. Ὅπως, ὅμως, ἐνθυμῆσθε καὶ ἐὰν ἀναγνώσητε τὸ κείμενον, θὰ ἴδητε, ὅτι δὲν εἶναι μόνον ἔνστασις ἀπαρτίας, ἀλλὰ καὶ μία δήλωσις, ὑπογεγραμμένη ὑπὸ 12–14 βουλευτῶν. Καὶ μία δήλωσις, διδομένη εἰς τὸ Προεδρεῖον, ὑπογεγραμμένη ὑπὸ 14 βουλευτῶν, ἢ ἀκόμη καὶ 1 βουλευτοῦ, ἐφ’ ὅσον τὸ ζητεῖ, περιλαμβάνεται εἰς τὰ πρακτικά. Καὶ ξεχωρίζοντας τὸ ἕνα θέμα ἀπὸ τὸ ἄλλο, ἔρχομαι εἰς τὸ θέμα τῆς συγκεκριμένης δηλώσεως καὶ παρακαλῶ ὑμᾶς, ὅπως διατάξητε νὰ περιληφθῇ εἰς τὰ σημερινὰ πρακτικά, διότι εἶναι δικαίωμά μας νὰ καταθέσωμεν μίαν δήλωσιν, ἔχουσαν πολιτικὴν ἔννοιαν.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλω νὰ εἴπω τοῦτο: Λυθείσης τῆς συνεδριάσεως, δὲν ἠδύνατο νὰ γίνῃ ἀνακοίνωσις οὐδενὸς ἐγγράφου. Ἐφ’ ὅσον ὁ Προεδρεύων ἠναγκάσθη νὰ λύσῃ τὴν συνεδρίασιν ἐλλείψει ἀπαρτίας, πῶς ἠδύνατο μὴ ὑπαρχούσης ἀπαρτίας νὰ προβῇ εἰς ἀνακοίνωσιν δηλώσεως; Ἐφ’ ὅσον καὶ ὀρθῶς ἐλύθη ἡ συνεδρίασις ὑπὸ τοῦ Προεδρεύοντος, δὲν ὑπῆρχε πλέον θέμα ἀνακοινώσεως.

§11Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Παρακαλῶ νὰ περιληφθῇ εἰς τὰ σημερινὰ πρακτικὰ ὡς δήλωσις.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὴ δὲν ἦτο δήλωσις, ἦτο ἔνστασις ἀπαρτίας.

§13Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Νὰ περιληφθῇ ὡς δήλωσις, ἂν θέλετε, νὰ προχωρήσωμεν. Ἐγὼ δὲν θέλω νὰ καταναλώσω χρόνον τοῦ Σώματος.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὰ ἠμπορεῖ νὰ περιληφθῇ εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως ἔνστασις ἀπαρτίας κατὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως;

§15Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἡμεῖς ὑπεβάλομεν τὴν δήλωσιν ἡμίσειαν ὥραν πρὸ τῆς λήξεως τῆς συνεδριάσεως. Κατὰ συνέπειαν, στοιχειώδης ἁβρότης ἐπέβαλεν εἰς τὸ Προεδρεῖον προτοῦ λήξει ἡ συνεδρίασις, νὰ καταναλώσῃ μισὸ λεπτὸ νὰ τὴν ἀνακοινώσῃ.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἔχει τὸν λόγον.

§17Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, δὲν παριστάμην κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν. Ὁ κ. Μητσοτάκης εἶπε πρὸ ὀλίγου, ὅτι ἐλυπήθη, διότι δὲν παρίστατο. Ἐγὼ θὰ ἐλυπούμην, ἐὰν παριστάμην καὶ ἤμην μάρτυς τοῦ ἐπεισοδίου, τὸ ὁποῖον ἐσημειώθη περὶ τὸ τέλος τῆς συνεδριάσεως ἢ μετὰ τὴν λύσιν τῆς συνεδριάσεως. Εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ἀγαπητοὶ κύριοι συνάδελφοι, πολλάκις παρεφέρθημεν. Δὲν εἶμαι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος δικαιοῦμαι νὰ κατηγορήσω τοὺς ἄλλους, διότι ἔχω καὶ ὁ ἴδιος, συνήθως προκαλούμενος, ἀλλὰ ἴσως, καὶ εἴς τινας περιπτώσεις, χωρὶς νὰ προκληθῶ, ἐξέλθῃ ἀπὸ τὰ ὅρια τῆς ἠρέμου συζητήσεως καὶ ἐχρησιμοποίησα φράσεις, αἱ ὁποῖαι ἦσαν ἔντονοι καὶ μολονότι οὐδέποτε ἐχρησιμοποίησα ὕβρεις, ἐν τούτοις καὶ τὰς ἐντόνους φράσεις, ὅταν αἱ ἔντονοι φράσεις, ἔστω καὶ κατόπιν προκλήσεως, ἐξέφυγον ἀπὸ τὰ χείλη μου ἐθεώρουν πάντοτε καθῆκον μου ἐκφράζων τὴν λύπην μου πρὸς τὸ Σῶμα νὰ τὰς ἀνακαλῶ, ἀσχέτως τῆς οὐσίας, ἀσχέτως τῶν ψυχολογικῶν ὅρων ὑπὸ τοὺς ὁποίους ἔχω ἐκστομίση τὰς φράσεις, αἱ ὁποῖαι μοῦ ἔχουν τυχὸν διαφύγει. Καὶ ἔχω ὑπ’ ὄψει μου, ὅτι καὶ ἄλλοι ἐκ τῶν κυρίων συναδέλφων ἔχουν πράξει τὸ αὐτὸ. Ἀναγιγνώσκων δὲ τὰ πρακτικὰ τὰ παλαιότερα, τῆς Βουλῆς, ἔχω διαπιστώσει, ὅτι ἄνδρες οἱ ὁποῖοι ἔχουν τιμήσει τὸ Κοινοβούλιον καὶ τὴν πολιτικὴν ζωὴν τῆς χώρας, ἔχουν πράξει τὸ αὐτὸ ἐπανειλημένως, χωρὶς νὰ θεωρηθῇ, ὅτι ἡ ἀνάκλησις φράσεως λεχθείσης, χωρὶς νὰ πρέπει νὰ λεχθῇ, ἀποτελεῖ μείωσιν. Ἀπεναντίας, μάλιστα, ἡ ἐμμονὴ εἰς τὴν μὴ ἀνάκλησιν, ἀποτελεῖ ἠθικὴν μείωσιν ἐκείνου, ὁ ὁποῖος ἐμμένει, δὲν ὑπονοῶ τὸν κ. Ἀρβανιτάκιν, διότι εἶμαι βέβαιος, ὅτι δὲν θὰ ἀρνηθῇ τὴν ἀνάκλησιν. Πράγματι, γεννᾶται ἕνα θέμα καὶ θὰ ἦτο δυνατὸν ὁ κ. Ἀρβανιτάκις νὰ εἴπῃ, ἀλλὰ ἐπρόλαβεν ὁ ἀγαπητός μου φίλος κ. Μίχας καὶ ἀντιμετώπισε τὸ ἐπιχείρημα αὐτό, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ εἴπῃ, ὅτι ἡ φράσις τὴν ὁποίαν ἐξεστόμισεν ἐλέχθη καὶ ἠκούσθη μετὰ τὴν λῆξιν τῆς συνεδριάσεως. Βεβαίως, αὐτό, ὅπως πληροφοροῦμαι καὶ ὅπως εἶδον εἰς τὰ πρακτικά, εἶναι γεγονός, ἀλλὰ παρὰ ταῦτα δὲν παύει νὰ ὑπάρχῃ ἡ εὐθύνη τοῦ μέλους τῆς Βουλῆς, ὡς πρὸς τὴν ἐκτόξευσιν φράσεως, ἡ ὁποία περιέχει ὕβριν, εἴτε ἐλύθη ἡ συνεδρίασις, εἴτε ὄχι. Ἐγὼ θὰ ἔλεγον καὶ τὸ ἑξῆς: Καὶ εἰς τὸν διάδρομον ἀκόμη, ἐὰν δύο συνάδελφοι συνηντῶντο καὶ ὑπὸ τὴν ἐπίδρασιν μιᾶς ὀργῆς στιγμιαίας καὶ δεδικαιολογημένης ἢ μή, ἐξεστόμισαν ἐναντίον ἀλλήλων φράσεις, ἢ ὁ εἷς ἐναντίον τοῦ ἄλλου φρᾶσιν βαρεῖαν, θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπωφεληθοῦν τῆς εὐκαιρίας, ὥστε ἐν δημοσίᾳ συνεδριάσει νὰ ἐκφράσουν τὴν λύπην των καὶ νὰ ζητήσουν συγγνώμην, ἢ νὰ ἐκφράσῃ ὁ εἷς ἐκ τῶν δύο τὴν λύπην του καὶ νὰ ζητήσῃ συγγνώμην. Ἤκουσα, ὅτι αἱ φράσεις, τὰς ὁποίας διετύπωσεν ὁ συνάδελφος κ. Ἀρβανιτάκις, ὑπῆρξαν βαρύταται. Καὶ ὅσον ἀφορᾷ μὲν τὰ ὅσα εἶπεν ἐναντίον τῆς παρατάξεως, εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκω, δὲν νομίζω, ὅτι ἡ παράταξις ἔχει ἀνάγκην οἱασδήποτε ἀνακλήσεως. Ἡ παράταξις, κατὰ τῆς ὁποίας ἐστράφη, ἔχει τὴν συνείδησιν τῆς ἠθικῆς της δυνάμεως. Καὶ ὁ καθένας, βεβαίως, ἀπὸ ἡμᾶς καὶ ὁ κ. Μίχας ἔχομεν τὴν συνείδησιν τοῦ ἠθικοῦ μας κύρους, ἀλλὰ ἐφ’ ὅσον ἐγένετο ἐξειδίκευσις ὕβρεως, εἴτε ἀποδίδομεν σημασίαν, εἴτε ὄχι, εἴτε θεωροῦμεν τὸ πρόσωπον, διότι ἔκαμε μνείαν τοῦ προσώπου εἰδικώτερον ὁ κ. Μίχας, τὸ ὁποῖον ἐξετόξευσε τὴν φρᾶσιν, ὡς συνήθως ἐπιρρεπὲς εἰς ὀργίλους ἐκδηλώσεις εἴτε μή, ὀρθὸν εἶναι, ὅταν ὑπάρχῃ τοιαύτη περίπτωσις νὰ ζητῶμεν, ὅπως ὁ παραφερθεὶς συνάδελφος διορθώσῃ τὰ πράγματα καὶ τὰ διορθώσῃ, ὄχι ὡς πρὸς ἡμᾶς, ὄχι ὡς πρὸς τὸν κ. Μίχαν, ὄχι ὡς πρὸς τὸν ὑβριζόμενον, ἀλλ’ ὡς πρὸς ἑαυτόν, διότι εἶναι φορεὺς ἑνὸς ἀνωτάτου λειτουργήματος, εἶναι ἐκλεκτὸς τοῦ λαοῦ καὶ δὲν ἀποτελεῖ καμμίαν μείωσιν, ἂν ἐκ τῶν ὑστέρων ἐν στιγμῇ ψυχραιμίας ἀνακαλέσῃ φρᾶσιν, τὴν ὁποίαν εἰς στιγμὴν ὀργῆς, ἀδικαιολογήτως καθ’ ἡμᾶς, ἀλλὰ κατ’ αὐτὸν δικαιολογημένως, ἐξεστόμισεν. Ἐπικαλοῦμαι τὸ προσωπικόν μου παράδειγμα καὶ νομίζω, ὅτι θὰ ἔχουν πλειστάκις ἀκούσει οἱ κ.κ. συνάδελφοι καὶ τῆς παρούσης Βουλῆς καὶ τῶν προηγουμένων περιόδων τῆς Βουλῆς, ἐμὲ διατυποῦντα λύπην καὶ παρακαλοῦντα τὸν συνάδελφον, ὁ ὁποῖος τυχὸν ἐθίγη ἐκ φράσεώς μου, νὰ μὲ συγχωρήσῃ, ἐὰν τυχὸν παρεξετράπην. Τὴν αὐτὴν παράκλησιν διατυπώνω πρὸς πάντα βουλευτήν, ὁ ὁποῖος παρεκτρέπεται. Εἶναι ἀνθρώπινον νὰ παρεκτρεπώμεθα εἰς ὡρισμένην στιγμὴν, ἀλλὰ εἶναι ἐπίσης ἠθικῶς ἐπιβεβλημένον, ὁσάκις παρεκτρεπόμεθα, νὰ δίδωμεν ἐξηγήσεις καὶ νὰ ἐκφράζωμεν τὴν λύπην μας.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Μπακόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§19Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, μοῦ κάνει ἔκπληξιν τὸ περιεχόμενον τῆς συζητήσεως. Καθ’ ὅσον μὲν ἀφορᾷ τὸν ἀφορισμὸν τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, περὶ τῆς ἀνάγκης νὰ τηρῆται ὁ τόνος τῶν συζητήσεων τῆς Βουλῆς εἰς τὸ ὕψος, τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλει καὶ ἡ ἀποστολὴ τοῦ Σώματος καὶ ἡ ἀξιοπρέπεια τῶν μελῶν τοῦ Σώματος, δὲν εἶμαι ἐγὼ ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος θὰ φέρω τὴν ἐλαχίστην ἔστω καὶ ἀπωτάτην, λέγω, ἀντίρρησιν, εἶμαι ἀπολύτως σύμφωνος. Μὲ ἐκπλήττει, ὅμως, ὁ γενικὸς τρόπος τῆς συζητήσεως ἐπὶ ἀνυπάρκτου θέματος. Τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον ἐδημιουργήθη σήμερον, εἶναι ἂν ἡ στάσις τοῦ Προεδρείου κατὰ τὸ τέρμα τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως ἦτο ἡ πρέπουσα ἢ ὄχι. Καὶ ὑμεῖς, ἀξιότιμε κ. Πρόεδρε, εἴπατε, ὅτι ἐφ’ ὅσον ὁ κατέχων τὴν θέσιν τοῦ Προέδρου τῆς Βουλῆς, χθές, περὶ τὸ τέρμα τῆς συνεδριάσεως, διεπίστωσεν ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως ἀνεξαρτήτως πάσης ἄλλης ὀχλήσεως ἐκ τῆς παρατάξεως τῆς ἰδικῆς μας, ἐφ’ ὅσον διεπίστωσεν ἔλλειψιν ἀπαρτίας, καὶ δικαίωμα καὶ ὑποχρέωσιν εἶχε νὰ λύσῃ τὴν συνεδρίασιν λόγῳ ἐλλείψεως ἀπαρτίας. Καὶ ἅπαξ καὶ ἔκαμε χρῆσιν τοῦ δικαιώματος αὐτοῦ, δὲν ὑπῆρχε δυνατότης, οὔτε περαιτέρω ἐκφράσεως οἱουδήποτε λόγου ἐκ μέρους οἱουδήποτε βουλευτοῦ, οὐδὲ κἂν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Βουλῆς, οὔτε ἀναγραφὴ εἰς τὰ πρακτικά, οὐδὲ μιᾶς περαιτέρω λέξεως, αὐτὸ εἴπατε σήμερον. Ἐν τούτοις, ὅμως, κ. Πρόεδρε, παρ’ ὅλην αὐτὴν τὴν θέσιν, τὴν ὁποίαν ἔλαβε τὸ Προεδρεῖον, βεβαίως, καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ βεβαίως καὶ ἡ πλειοψηφία, προβάλλεται ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον συμπολίτην καὶ ἀξιότιμον κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Βουλῆς, καὶ προεδρεύοντα χθές, ἡ ἀξίωσις νὰ ἀσχοληθῇ ἡ Βουλὴ μὲ θέμα διὰ τὴν Βουλὴν ἀνύπαρκτον.

§20Α. ΠΑΥΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πῶς ἀνύπαρκτον;

§21Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα, ἀνύπαρκτον, κ. Παυλόπουλε, διὰ τὴν Βουλήν. Ἰδοὺ τὸ βῆμα νὰ εἴπητε τὴν γνώμην σας. Δὲν σᾶς ἐπιτρέπω διακοπάς. Ἰδοὺ τὸ βῆμα νὰ ἀγορεύσητε, ἐὰν ἠμπορῆτε. Αὐτὴ ἡ ἀσχημία νὰ λείψῃ ἅπαξ διὰ παντός, κ. Παυλόπουλε. Κύριε Πρόεδρε, αὐτὴ ἡ ἄσχημος συνήθεια νὰ λείψῃ. Τὸ θέμα, κ. Πρόεδρε, διὰ τὴν Βουλὴν εἶναι ἀνύπαρκτον. Διὰ τὴν Βουλὴν ὑπάρχουν ὅσα ἀναγράφονται εἰς τὰ πρακτικά. Αὐτὰ εἶναι τὰ λαβόντα χώραν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς αὐτὰ γνωρίζει ἡ Βουλή. Ἡ Βουλὴ δὲν ἀσχολεῖται τὶ ἔγραψε ἡ αʹ ἢ βʹ ἐφημερίς, ἡ Βουλὴ ἀσχολεῖται μὲ τὸ τὶ γνωρίζει ἐκ τῶν πρακτικῶν της καὶ ἔτι πλέον ἡ Βουλὴ σήμερον γνωρίζει ὅσα ἀνεκοίνωσε πρὸς τὴν Βουλὴν ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τῆς Βουλῆς, ὁ ὁποῖος εἶπεν, ἐφ’ ὅσον ὁ Προεδρεύων χθὲς ἔλυσε τὴν συνεδρίασιν, δὲν ὑπάρχει τίποτε ἄλλο διὰ τὴν Βουλήν. Γεννᾶται, λοιπόν, τὸ δίλημμα, ἀξιότιμε κ. Πρόεδρε, θέλετε νὰ γραφοῦν εἰς τὰ πρακτικὰ ὅλα; Δὲν ἔχομεν καμμίαν ἀντίρρησιν νὰ γραφοῦν ὅλα καὶ νὰ γραφοῦν καὶ ἐὰν καὶ ὅσα εἶπεν ὁ κ. Ἀρβανιτάκις. Ἐὰν ὅμως δὲν δέχεσθε εἴτε ὡς Προεδρεῖον, εἴτε ὡς πλειοψηφία νὰ ἀναγραφοῦν ὅλα καὶ νὰ συναχθοῦν καὶ διὰ τὴν Συμπολίτευσιν καὶ διὰ τὴν Ἀντιπολίτευσιν καὶ διὰ τὸν λαόν μας αἱ ἀναγκαῖαι συνέπειαι, ἐξ ὅλων ἀνεξαρτήτως ὅσα ἔλαβον χώραν χθές, πῶς εἶναι δυνατὸν ἡ Βουλὴ νὰ ἀσχολῆται μὲ ἕνα θέμα ἀνύπαρκτον διὰ τὴν Βουλήν. Ἐρωτῶ, λοιπόν, θέλετε πράγματι νὰ γραφοῦν ὅλα καὶ νὰ συναχθοῦν αἱ συνέπειαι ἢ δὲν θέλετε νὰ γραφοῦν ὅλα, ὁπότε τὸ θέμα Ἀρβανιτάκι εἶναι ἀνύπαρκτον διὰ τὴν Βουλήν; Ὁ ἀξιότιμος συμπολίτης κ. Μίχας εἶπεν, ὅτι ἐπιφυλάσσει εἰς ἑαυτὸν τὸ δικαίωμα νὰ ζητήσῃ οἱανδήποτε ἱκανοποίησιν θέλει, δικαίωμά του εἶναι, οὐδεμία κριτικὴ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀσκηθῇ ἀπὸ τὴν Βουλήν, ἀλλὰ διὰ τὴν Βουλὴν τὸ θέμα εἶναι ἀνύπαρκτον ἐφ’ ὅσον δὲν ἀναγράφεται εἰς τὰ πρακτικά. Ἢ ὅλα θὰ γραφοῦν ἢ τίποτε.

§22Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριοι, γνωρίζω καὶ τὴν γνῶσιν αὐτὴν βασίζω ἐπὶ ἀντικειμενικῶν κρίσεων, ὅτι ὁ κ. Μπακόπουλος εἶναι ἄριστος νομικός. Δὲν ἦτο ἀνάγκη καὶ διὰ τῆς ἀποψινῆς παρεμβάσεώς του νὰ μᾶς τὸ ἀποδείξῃ, στηριζόμενος ἐπὶ καθαρῶς τυπικῶν καὶ μάλιστα τυποκρατικῶν ἐπιχειρημάτων. Καὶ ὁ κ. Μίχας καὶ ἐγὼ εἴχομεν προλάβει καὶ δὲν ἀπήντησεν εἰς τὴν οὐσίαν τῶν λόγων μας. Ἀνεγνωρίσαμεν καὶ ἑπομένως ἦτο περιττὴ ἡ προσπάθεια τοῦ κ. Μπακοπούλου νὰ μᾶς πείσῃ περὶ τοῦ ἐναντίου, ἀνεγνωρίσαμεν ὅτι τὰ λεχθέντα δὲν ἐλέχθησαν ἐν συνεδριάσει τῆς Βουλῆς. Ἐγὼ ἔφθασα μέχρι τοῦ σημείου νὰ συμπληρώσω τὴν σκέψιν τοῦ κ. Μίχα καὶ νὰ εἴπω, ὅτι καὶ εἰς τοὺς διαδρόμους τῆς Βουλῆς καὶ προχωρῶν λέγων, ὅτι ἀκόμη καὶ εἰς τὴν ὁδὸν Σταδίου ἐὰν ἐσημειώθη ἐπεισόδιον μεταξὺ δύο βουλευτῶν καὶ θελήσῃ ὁ προκαλέσας τὸ ἐπεισόδιον ἢ ὁ ὑβρίσας νὰ δώσῃ ἐξηγήσεις ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ δὲν ἠμποροῦμεν νὰ τοῦ τὸ ἀπαγορεύσωμεν, ἀλλὰ καὶ δὲν ἠμποροῦμεν νὰ τοῦ τὸ ἐπιβάλωμεν. Τί ἔπραξεν ἀπόψε ὁ κ. Μίχας καὶ τί ἔπραξα ἐγὼ μετὰ τὸν κ. Μίχαν; Ἀκριβῶς αὐτὸ ἐπράξαμεν: Παρεκαλέσαμεν τὸν κ. Ἀρβανιτάκιν νὰ ἀνακαλέσῃ τὸ μετὰ τὴν λύσιν τῆς συνεδριάσεως ὑπ’ αὐτοῦ λεχθέν. Κύριε Μπακόπουλε, δὲν ἤμην παρὼν καὶ ἑπομένως δὲν γνωρίζω τί ἐλέχθη, ἠκούσθησαν, ὅμως, δύο βαρύταται λέξεις καὶ μὲ ἐβεβαίωσαν πολλοὶ συνάδελφοι, ὅτι ἠκούσθησαν ἄριστα. Τὸ νὰ ὀχυρωθῶμεν ὄπισθεν ἑνὸς νομικοῦ τύπου καὶ νὰ εἴπωμεν, ὅτι αἱ λέξεις αὐταὶ δὲν ἔχουν σημασίαν διὰ τὴν Βουλήν, δὲν νομίζω, ὅτι ἀποτελεῖ πραγματικὴν ἀντιμετώπισιν ἑνὸς οὐσιαστικοῦ ἠθικοῦ θέματος. Βεβαίως, ὅπως εἴπατε καὶ ὑμεῖς ἀξιότιμε, ἐξ Ἀρκαδίας, κ. συνάδελφε, ἐὰν ὁ κ. Ἀρβανιτάκις δὲν θελήσῃ νὰ δώσῃ ἐξηγήσεις εἶναι δικαίωμά του, ὁπότε ὁ κ. Μίχας θὰ προβῇ εἰς τὴν ἐκτὸς τῆς Βουλῆς ἀναζήτησιν τοῦ δικαίου του, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τῆς ἐκ μέρους τοῦ κ. Ἀρβανιτάκι διορθώσεως ἔστω καὶ ἐνώπιον δικαστηρίου, ἐφ’ ὅσον θὰ τὸ ἐπιτρέψῃ βεβαίως ἡ Βουλή, τῆς πράξεως, εἰς τὴν ὁποίαν προέβη. Ἀλλὰ δὲν νομίζετε, ἀξιότιμε κ. Μπακόπουλε, ὅτι θὰ ἦτο ὀρθότερον καὶ θὰ ἦτο ἀνετώτερον ἠθικῶς καὶ θὰ ἦτο βασισμένον ἐπὶ τῶν ἀρχῶν τῆς συναδελφότητος ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, ἐὰν ὁ κ. Ἀρβανιτάκις, ἐφ’ ὅσον εἶπε τὰ ὅσα εἶπε — δὲν ἤμην αὐτήκοος μάρτυς καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τὸ βεβαιώσω, ἀλλὰ μὲ ἐβεβαίωσαν πολλοὶ — δὲν θὰ ἦτο οὐσιαστικῶς ὀρθότερον, ἀντὶ νὰ προσφύγῃ εἰς τὰ ἐπιχειρήματα τὰ ἰδικά σας, τὰ καθαρῶς τυποκρατικά, νὰ ἐγερθῇ καὶ νὰ εἴπῃ, ὅτι λυπεῖται καὶ ζητεῖ συγγνώμην διὰ τὰς βαρείας φράσεις, τὰς ὁποίας ἐξεστόμισε; Δὲν μειοῦται, ἐὰν προβῇ εἰς τοῦτο. Κατ’ ἐμὲ θὰ μειωθῇ μόνον, ἐὰν δὲν τὸ πράξῃ. Ἑπομένως, τὸ νὰ ὀχυρούμεθα ὄπισθεν ἑνὸς τύπου, διὰ νὰ ἀποφύγωμεν τὴν ἐκπλήρωσιν ἑνὸς οὐσιαστικῶς ἠθικοῦ καθήκοντός μας, νομίζω, ὅτι ἀποτελεῖ λάθος. Ἐὰν θέλετε νὰ ἀρνηθῇ, ἂς ἀρνηθῇ, ἀλλὰ δὲν νομίζω, ὅτι ἔπρεπε ὑμεῖς, ἀξιότιμε καὶ ἀγαπητὲ φίλε κ. Μπακόπουλε, νὰ ἐγερθῆτε, διὰ νὰ τοῦ προσφέρητε καὶ νομικὴν δικαιολογίαν ἀρνήσεως. Καμμία ἀνάγκη δὲν ὑπῆρχε νὰ ἐγερθῆτε ἐπὶ τοῦ νομικοῦ θέματος. Οὐδεὶς ἐξ ἡμῶν ἔθεσε νομικὸν θέμα καὶ οὐδεὶς ἐξ ἡμῶν εἶπεν, ὅτι ὁ κ. Ἀρβανιτάκις εἶναι ὑποχρεωμένος ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ νὰ ἀνακαλέσῃ. Ἁπλῶς καὶ μόνον διετυπώσαμεν μίαν ἄποψιν οὐσιαστικὴν καὶ ἠθικήν.

§23Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄντως ἡ ἄποψις τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἡ ἰδική μου ἀφίστανται ριζικῶς. Ἡ μία εἶναι εἰς τὸ ζενὶθ καὶ ἡ ἄλλη εἰς τὸ ναδίρ. Ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως μοῦ ἐπέρριψεν, ὅτι ἐπεχείρησα διὰ λόγους τυπικοὺς νὰ καλύψω τὸν κ. Ἀρβανιτάκιν...

§24Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Δὲν εἶπον νὰ καλύψητε.

§25Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ τοῦ δώσω ἐπιχειρήματα νομικὰ νὰ ἀποφύγῃ ἐξήγησιν ἐπιβαλλομένην εἰς αὐτόν. Μακρὰν ἀπ’ ἐμοῦ πᾶσα τοιαύτη σκέψις. Δὲν ὁμιλῶ ἐκ μέρους τοῦ κ. Ἀρβανιτάκι, δὲν μὲ διώρισεν ἐκπρόσωπόν του καὶ δὲν εἶναι ἡ Βουλὴ Δικαστήριον διὰ νὰ ἀσκήσω δικηγορικὸν ἐπάγγελμα. Δὲν ὡμίλησα διὰ λόγους τυπικούς. Μὲ ἀπησχόλησε μόνον ἀπὸ ἀπόψεως οὐσίας τὸ θέμα: Ἐὰν δύναται ἡ Βουλὴ νὰ δώσῃ κατ’ ἀρχὴν ἁρμοδιότητα εἰς ἑαυτήν, νὰ ἀσχολῆται ἐπὶ θέματος, ἐπὶ ζητήματος προσωπικοῦ, μὴ λαβόντος χώραν κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς Βουλῆς. Αὐτὸ εἶναι τὸ θέμα μας. Εἶναι θέμα ἀρχῆς. Ἐὰν ὁ κ. Ἀρβανιτάκις, σφάλλας καθ’ οἱονδήποτε τρόπον, νομίζῃ, ὅτι πρέπει νὰ δώσῃ ἱκανοποίησιν, εἶναι δικαίωμά του. Ἀλλὰ ὑποστηρίζω πεποιθώς, ἀπὸ ἀπόψεως οὐσίας, δὲν ἔχει δικαίωμα ἡ Βουλὴ νὰ ἀσχολῆται μὲ θέματα προσωπικῆς φύσεως μὴ λαβόντα χώραν κατὰ τὸν χρόνον συνεδριάσεως τῆς Βουλῆς. Αὐτὸ εἶναι τὸ θέμα μας, θέμα οὐσίας καὶ ὄχι τυπικότητος

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, κ. Μπακόπουλε, μολονότι ὁ Πρόεδρος τῆς Βουλῆς δὲν πρέπει νὰ ἀντιδικῇ οὔτε πρὸς τὰ Κόμματα, οὔτε πρὸς βουλευτὰς καὶ δὴ διακεκριμένους ὅπως ἐσεῖς, νὰ ἐκφράσω τὴν διαφωνίαν μου πρὸς ὑμᾶς. Εἴπατε, μίαν φράσιν, «ἢ ὅλα θὰ γραφοῦν ἢ τίποτε». Ἐδῶ ὅ,τι γίνεται καὶ ὅ,τι λέγεται, κατὰ τὰς συνεδριάσεις, γράφεται πάντοτε μετ’ ἀπολύτου ἀκριβείας. Δὲν ἔχομεν τίποτε νὰ φοβηθῶμεν, διότι ὅλοι κάμνομεν τὸ καθῆκον μας. Ἐὰν εἰς μίαν στιγμὴν εἷς βουλευτὴς ἐκστομίσῃ καὶ ἐκτὸς συνεδριάσεως ἀκόμη μίαν φράσιν, ἡ ὁποία καθάπτεται, εἴτε τοῦ Σώματος, εἴτε ἑνὸς βουλευτοῦ, εἴτε τοῦ Προεδρείου, δύναται νὰ τὴν ἀνακαλέσῃ καὶ νὰ τὴν ἐπανορθώσῃ ἀσχέτως ἐὰν γραφῇ. Ἀλλὰ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἴπατε, ἤδη θὰ γραφοῦν. Βεβαίως, θὰ τὰ γράψωμεν κ. Μπακόπουλε, ἀλλὰ μὴ νομίζετε, ὅτι οἱ βουλευταὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως εἶναι ἄμοιροι ἠθικῆς εὐθύνης καὶ τότε ὁ κ. Ἀρβανιτάκις θὰ εἶναι ὑπεύθυνος ἔναντι ὅλων τῶν βουλευτῶν καὶ ὄχι μόνον μιᾶς παρατάξεως, διότι δὲν εἶναι δυνατόν, ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ νὰ λέγωνται, ἔστω καὶ μετὰ ἕνα δεύτερον λεπτὸν ἀπὸ τῆς λύσεως τῆς συνεδριάσεως, φράσεις, οἷαι αἱ λεχθεῖσαι ὑπὸ τοῦ κ. Ἀρβανιτάκι. Εἴτε ἐλύθη, εἴτε δὲν ἐλύθη ἡ συνεδρίασις, ἐνῷ εὑρισκόμεθα ἀκόμη ἐντὸς τοῦ ἱεροῦ αὐτοῦ χώρου τῆς ἐλευθερίας καὶ τῆς Δημοκρατίας, πρέπει νὰ ἔχωμεν καὶ ἁβρότητα καὶ ἀλληλεγγύην καὶ ἀμοιβαῖον σεβασμόν. Αὐτὴ εἶναι ἡ τοποθέτησις, τὴν ὁποίαν λαμβάνει τὸ Προεδρεῖον, διαφωνῶν πρὸς ὑμᾶς ὄχι διότι δὲν συμφωνεῖτε εἰς τὴν κύρωσιν τοῦ ἐπιβαλλομένου σεβασμοῦ καὶ ἀλληλεγγύης, τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ ἔχωμεν, ἀλλὰ διότι νομίζετε, ὅτι, ἀφοῦ δὲν ἐγράφησαν εἰς τὰ πρακτικά, δὲν ὑπάρχει θέμα. Ὑπάρχει θέμα, κ. Μπακόπουλε, διότι, ἐὰν συνάδελφός σας, προβῇ μετὰ τὴν λύσιν τῆς συνεδριάσεως, εἰς κἄτι χειρότερον, εἰς μίαν χειροδικίαν, λόγου χάριν, νομίζετε, ὅτι δὲν ὑπάρχει θέμα διὰ τὸν βουλευτὴν αὐτόν; Καὶ νομίζετε, ὅτι τὸ Προεδρεῖον καὶ ὁλόκληρον τὸ Σῶμα, τονίζω τὸ «ὁλόκληρον», δὲν θὰ πρέπει νὰ τὸν ἀποδοκιμάσῃ κατὰ τὸν πανηγυρικώτερον τρόπον; Ἀσφαλῶς θὰ συμφωνήσετε μαζύ μου. Ἀσφαλῶς δέ, καὶ ὁ ἴδιος κ. Ἀρβανιτάκις. Συνεπῶς, δὲν πρέπει νὰ ἀποφεύγωμεν καὶ νὰ στηριζώμεθα εἰς ἕνα τύπον, ὅτι τὴν ὥραν αὐτὴν εἶχε λεχθῆ ἡ φράσις: «Λύεται ἡ συνεδρίασις». Αὐτὴ εἶναι ἡ ἄποψις, τὴν ὁποίαν ὑποστηρίζω καὶ ἡ ὁποία εἶναι ἄσχετος πρὸς τὸ θέμα τοῦ κ. Ἀρβανιτάκι. Ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ καὶ λυθείσης ἀκόμη τῆς συνεδριάσεως, ἡ συναδελφωσύνη, ἡ ἀλληλεγγύη καὶ ἡ ἁβρότης εἰς ὅλους καὶ πρὸς πάντας ἐπιβάλλεται. Νομίζω, ὅτι δὲν ἔχω τίποτε ἄλλο νὰ προσθέσω ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ.

§27Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν εἶχον ζητήσει νὰ γραφοῦν ὅλα, δὲν ἀνεφερόμην μόνον εἰς τοὺς λόγους τοῦ κ. Ἀρβανιτάκι. Ἢ θὰ γραφοῦν ὅλα, δηλαδή, ἡ πρότασις τῶν βουλευτῶν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ ἡ ἄρνησις τοῦ Προεδρείου νὰ τὴν ἀναγνώσῃ καὶ τότε νὰ προστεθοῦν, ὅτι καὶ μετὰ τὴν λύσιν τῆς συνεδριάσεως ὁ κ. Ἀρβανιτάκις εἶπεν «τὸ καὶ τὸ» ἢ νὰ μὴ γραφοῦν τίποτε, ὁπότε δὲν ὑπάρχει θέμα διὰ τὴν Βουλήν. Καὶ ἄλλοτε συνέβη αὐτό.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πολλάκις συνέβη νὰ μὴ ἀναγράφωνται.

§29Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ὁ ναύαρχος Χατζηκυριάκος ἐδημιούργησεν ἐν τῇ αἰθούσῃ παρόμοιον θέμα, ἀλλὰ ἡ Βουλὴ δὲν ἠσχολήθη. Δὲν νομίζω, ὅτι ἦτο καὶ τόσον σοβαρὸν τὸ θέμα νὰ ἀπασχολήσῃ τὴν Βουλὴν καὶ διὰ πράγματα τὰ ὁποῖα δὲν ἀναφέρονται εἰς τὰ πρακτικά.

§30Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος κ. Μπακόπουλος εἶπεν, ὅτι αἱ ἀπόψεις μας εὑρίσκονται εἰς ἀπόστασιν τοιαύτην, οἵα ἡ ἀπόστασις, ἡ ὁποία χωρίζει τὸ ζενὶθ ἀπὸ τὸ ναδίρ. Καὶ ἐννοοῦσε, βεβαίως, ὅτι ἡ ἰδική του ἄποψις εὑρίσκεται εἰς τὸ ζενὶθ τοῦ φωτὸς καὶ αἱ ἰδικαί μου ἀπόψεις εἰς τὸ ναδὶρ τοῦ σκότους, τοῦ λογικοῦ καὶ ἠθικοῦ σκότους.

§31Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι, μὲ συγχωρῆτε.

§32Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Δὲν νομίζω, ὅτι ἦτο ἀπολύτως ἐπιτυχὴς ἡ διατύπωσις εἰς τὴν ὁποίαν προέβη ὁ κ. συνάδελφος.

§33Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι αὐτὴ ἡ ἔννοια. Σᾶς εἶπα, ὅτι ἡ διαφορά μας εἶναι, ὅτι σεῖς τὴν θεωρεῖτε τυπικήν, ἐνῷ ἐγὼ τὴν θεωρῶ οὐσιαστικὴν καὶ νομίζω, ὅτι εἶναι θέμα ἀρχῆς νὰ μὴ ἀσχολῆται ἡ Βουλὴ μὲ ζητήματα λαβόντα χώραν ἐκτὸς συνεδριάσεως αὐτῆς.

§34Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Δὲν ἔχει σημασίαν, ἐὰν αὐτὴ ἦτο ἡ ἔννοια. Ἄλλωστε, ἡ παρατήρησίς μου εἶχε καὶ κἄποιαν χιουμοριστικὴν σημασίαν. Ὁ κ. Μπακόπουλος ἐπιμένει, παρὰ τὴν ἄποψιν, τὴν ὁποίαν διετύπωσεν ὀρθότατα ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς, νὰ λέγῃ, ὅτι ἢ πρέπει νὰ γραφοῦν ὅλα ἢ δὲν ὑπάρχει θέμα διὰ τὴν Βουλήν. Θὰ ἀπαντήσω, ὅμως, χρησιμοποιῶν τὸ παράδειγμα ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἔφερε πρὸ ὀλίγου ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς. Ἐὰν ἐκτὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς, συμβῇ κἄτι χειρότερον τῆς ὕβρεως, δὲν θὰ εἶχε δικαίωμα ὁ βουλευτής, ὁ ὁποῖος θὰ ὑφίστατο τὴν ἐπίθεσιν, νὰ ἐγερθῇ νὰ ἐκφράσῃ τὴν ἀγανάκτησίν του καὶ νὰ ζητήσῃ ἐξήγησιν; Δὲν θὰ εἶχε δικαίωμα ἀπέναντι συναδέλφου, ὁ ὁποῖος ἐφέρθη κατὰ τρόπον μὴ πρέποντα ἔξω τῆς αἰθούσης αὐτῆς νὰ ζητήσῃ ἐξηγήσεις καὶ θὰ ἔπρεπε εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν νὰ εἴπῃ ὁ κ. Μπακόπουλος, ὄχι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ζητήσῃ καὶ οὔτε εἶναι δυνατὸν ὁ χειροδικήσας νὰ δώσῃ ἐξηγήσεις, παρὰ μόνον ἐὰν γραφοῦν ὅλα; Ποῖα; Τὰ ἄλλα μπορεῖ νὰ εἶναι πράγματα, τὰ ὁποῖα μπορεῖ νὰ ἐπαναληφθοῦν. Θέλετε νὰ ἐμφανισθῇ εἰς τὰ πρακτικὰ ἡ δήλωσις, τὴν ὁποίαν ἔκαμε τὸ Κόμμα χθές; Δὲν ἔχετε, παρὰ νὰ τὴν ἐπαναλάβετε ἀπόψε. Ὁ κ. Ἀρβανιτάκις θὰ εἶναι διατεθειμένος νὰ ἐπαναλάβῃ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπε χθές; Τὸ δεύτερον δὲν εἶναι δυνατόν. Ἄρα, δύναται ὁ κ. Ἀρβανιτάκις νὰ ἀνακαλέσῃ τὰ ὅσα ἐλέχθησαν χθές, ἐνῷ τὰ ἄλλα, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γραφοῦν παρὰ μόνον ἐὰν ἐπαναληφθοῦν καὶ ἀπόψε καὶ εἶναι δυνατὸν κάλλιστα νὰ ἐπαναληφθοῦν. Ἐὰν ἡ πτέρυξ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἢ ὡρισμένοι ἐκ τῶν κ. συναδέλφων νομίζουν, ὅτι πρέπει νὰ κάμουν εἰς μίαν δήλωσιν, τὰς παρατηρήσεις, αἱ ὁποῖαι περιελήφθησαν χθὲς εἰς τὴν ἔνστασιν ἀπαρτίας καὶ δὴ κατὰ τρόπον ἀντικανονικόν, εἶναι δυνατὸν κάλλιστα, τὰς παρατηρήσεις αὐτὰς νὰ τὰς κάμουν ἀπόψε. Ἑπομένως, δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ὀρθὸν νὰ προβαίνετε εἰς συσχετισμὸν τῶν δύο πραγμάτων. Ὅσον καὶ ἐὰν εἶναι κουραστικὸν διὰ τὴν Βουλήν, ἐπιμένω εἰς τὸ ζήτημα, διότι ἔχει γενικώτερον χαρακτῆρα. Δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ λέγετε «ἢ ὅλα ἢ τίποτε», δηλαδή, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν ὁ κ. Ἀρβανιτάκις νὰ ἀνακαλέσῃ, ἐὰν δὲν γραφῇ ὡς γενομένη χθὲς ἡ δήλωσις ἡ συνδυασθεῖσα μὲ τὴν ἔνστασιν ἀπαρτίας. Ἐγώ, παρ’ ὅλα, ὅσα ἐλέχθησαν, νομίζω, ὅτι ὁ κ. Ἀρβανιτάκις δὲν θὰ ὀχυρωθῇ ὄπισθεν τῶν νομικῶν ἐπιχειρημάτων, τὰ ὁποῖα ἀνέπτυξεν ὁ κ. Μπακόπουλος καὶ τὰ ὁποῖα χωρὶς ἄλλο ἀνέπτυξεν ἐμπνεόμενος ἀπὸ τὴν νομικὴν διάθεσιν, ἡ ὁποία τὸν διακρίνει, χωρὶς νὰ ἔχῃ, φυσικά, τὴν πρόθεσιν νὰ καλύψῃ τὴν φράσιν τοῦ κ. Ἀρβανιτάκι. Δὲν νομίζω, ὅτι θὰ δεχθῇ, ὁ κ. Ἀρβανιτάκις, νὰ καλυφθῇ ὄπισθεν αὐτῶν τῶν νομικῶν κατασκευῶν καὶ θὰ δεχθῇ νὰ δώσῃ ἐξήγησιν εἰς τὴν Βουλήν.

§35Α. ΜΙΧΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁμολογῶ, ὅτι παρ’ ὅλον τὸν σεβασμόν, τὸν ὁποῖον τρέφω πρὸς τὸν κ. Μπακόπουλον, ἐξεπλάγην ἀπὸ τὸν τρόπον, μὲ τὸν ὁποῖον ἀντιμετώπισε τὸ ὅλον θέμα. Πέραν παντὸς τύπου καὶ πάσης διατάξεως, πέραν τοῦ τί λέγει ἢ δὲν λέγει οἱοσδήποτε ἄλλος καὶ ἀσχέτως τοῦ ἐὰν τὰ ἔγραψεν ὁ Τύπος ἢ δὲν τὰ ἔγραψεν, εἶναι γεγονὸς ἀναμφισβήτητον, ὅτι ὑπῆρξαν 30 βουλευταί, οἱ ὁποῖοι ἦσαν παρόντες μετὰ τὴν λῆξιν τῆς συνεδριάσεως, ὥστε δὲν νομίζω, ὅτι μὲ τοιαῦτα ἐπιχειρήματα θὰ ἔπρεπε νὰ ἀντιπαρέλθω τὸ θέμα. Ἐπὶ τοῦ τί ἐλέχθη ἢ δὲν ἐλέχθη, εἶπεν ὁ κ. Μπακόπουλος, νὰ γραφοῦν ὅλα. Ποῖα ὅλα; Οὐδεὶς ἄλλος εἶπε τι, μετὰ τὴν λῆξιν τῆς συνεδριάσεως πλὴν τοῦ κ. Ἀρβανιτάκι. Τὰ πρὸ τῆς λήξεως τῆς συνεδριάσεως, εἶναι ἀκριβῶς ὅσα περιέχονται εἰς τὰ πρακτικά. Περιέχεται ἡ δήλωσίς μου, ὅτι διεπίστωσα ὁ ἴδιος τὴν ἔλλειψιν ἀπαρτίας, καὶ ἔλυσα, καθ’ ὃ εἶχα ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ δικαίωμα, ἀλλὰ καὶ ὑποχρέωσιν, τὴν συνεδρίασιν. Δὲν ἀνέγνωσα τὴν πρότασιν, διότι σύνθετος οὖσα, περιέχουσα, δηλαδή, ἔνστασιν ἀπαρτίας καὶ δήλωσιν, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἀναγνωσθῇ, οὐδεμιᾶς διατάξεως τοῦ Κανονισμοῦ προβλεπούσης τοῦτο. Ἄλλως τε, ἡ ἔνστασις ἀπαρτίας εἶναι πρᾶξις τυπική, ἐπὶ τῆς ὁποίας τὸ Προεδρεῖον καλεῖ τὸ Σῶμα νὰ ἀποφανθῇ μόνον, ἐὰν τὸ ἴδιον δὲν συμφωνῇ, ὅτι πρέπει νὰ λυθῇ ἡ συνεδρίασις. Ἐφ’ ὅσον, ἀντιθέτως, ὁ Προεδρεύων ὁ ἴδιος, διαπιστώνει τὴν ἔλλειψιν ἀπαρτίας, ἔχει, ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ, ὑποχρέωσιν, νὰ προχωρήσῃ εἰς τὴν λύσιν. Καὶ πᾶσα ἄλλη, πλέον, ἐπὶ τοῦ θέματος δὲν εἶναι νοητή. Πέραν τούτου, ἐπειδὴ αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἦλθεν ὁ κ. Ἀρβανιτάκις, θὰ ἤθελα νὰ εἴπω τὰ ἑξῆς: Ὁ κ. Ἀρβανιτάκις, μετὰ τὴν λύσιν τῆς συνεδριάσεως, εἶπε τὰ ὅσα εἶπε. Ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ θέματος καὶ ἀνεξαρτήτως ὅλων τῶν ἄλλων, θὰ ζητήσω ἀπὸ τὸν σεβαστόν μου κ. Πρόεδρον νὰ καλέσῃ τὸν κ. Ἀρβανιτάκιν νὰ ἀνακαλέσῃ σαφῶς καὶ ρητῶς. Διότι, ὅπως ἐσυνήθισα νὰ εἶμαι εὐπρεπὴς καὶ παντοῦ, ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ὥστε νὰ μὴ ἔχω δώσει ποτὲ ἀφορμὴν εἰς κανένα, οὔτε νὰ θίξω κανένα μέχρι τοῦ σημείου ποὺ νὰ μὴ ἔχω κἂν ζητήσει τὸν λόγον ἐπὶ προσωπικοῦ θέματος, οὕτω πιστεύω, ὅτι δικαιοῦμαι νὰ τυγχάνω ἀναλόγου μεταχειρίσεως. Καὶ ἡ μεταχείρισις, τὴν ὁποίαν μοῦ ἐπεφύλαξεν ὁ κ. Ἀρβανιτάκις χθὲς καὶ ἡ ὁποία δὲν ἀντανακλᾷ μόνον εἰς ἐμὲ ὡς ἄτομον, ἀλλὰ καὶ εἰς τὸν κατέχοντα τὴν θέσιν, εἰς τὴν ὁποίαν ἡ Βουλὴ προσφάτως μόλις μοῦ ἔκαμε τὴν τιμὴν νὰ μὲ ἀναδείξῃ, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παραμείνῃ ἀπαρατήρητος, οὔτε δύνανται νὰ μείνουν ἀναπάντητα τὰ λεχθέντα ἢ ἄνευ συνεχείας, ἂν δὲν ἀνακληθοῦν. Ταῦτα, ἀνεξαρτήτως οἱωνδήποτε νομικῶν καὶ τυπικῶν ἰσχυρισμῶν.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Ἀρβανιτάκις ἔχει τὸν λόγον.

§37Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΙΣ. Κύριε Πρόεδρε, γεγονὸς εἶναι, ὅτι ἐξοργισθεὶς μετεχειρίσθην φράσεις, τὰς ὁποίας δὲν ἤθελα νὰ μεταχειρισθῶ. Τὰς φράσεις αὐτάς, αἱ ὁποῖαι ἦσαν βαρεῖαι, τὰς ἀνακαλῶ εὐχαρίστως. (Χειροκροτήματα). Ἐκεῖνο, ὅμως, ποὺ θὰ ἤθελα νὰ διευκρινισθῇ, διὰ νὰ γνωρίζω ἐὰν ἔχω δίκαιον ἐγὼ ἢ ὄχι, τὰς φράσεις αὐτάς, βεβαίως, τὰς ἀνεκάλεσα, δὲν ἔπρεπε νὰ τὰς εἴπω, ἐκεῖνο ποὺ ἔχει σημασίαν, δι’ ἐμέ, εἶναι ἐὰν εἴχομεν δίκαιον, ἢ ὄχι. Ἐὰν δὲν εἴχομεν δίκαιον, διατὶ ὁ κύριος Προεδρεύων τῆς Βουλῆς χθὲς μὲ παρακαλοῦσε καὶ μὲ ἱκέτευε νὰ ἀποσύρωμεν τὴν πρότασιν αὐτήν; Ἐὰν εἶχε δίκαιον, ἐὰν ἦτο δίκαιον καὶ νόμιμον νὰ μὴ τὸ ἀναγνώσῃ, διατί μὲ παρακαλοῦσε νὰ ἀποσύρω τὴν πρότασιν αὐτήν; Ὅλοι δὲ οἱ βουλευταὶ τοῦ Κέντρου οἱ παρόντες, ὅταν ἠγέρθη ὁ κ. Πρόεδρος καὶ εἶπε: λύεται ἡ συνεδρίασις, ὄρθιοι ὅλοι διεμαρτύροντο ἐντόνως. Ἐὰν ὁ Κανονισμὸς εἶναι ἔτσι, ἐγὼ δὲν εἶμαι νομικὸς καὶ δὲν τὸ ξεύρω, ἐὰν ὁ κ. Πρόεδρος εἶχε δικαίωμα νὰ κάμῃ ὅπως ἔκαμε, διατί μὲ ἐξελιπάρει νὰ ἀποσύρω τὴν πρότασιν; Ἐκεῖνο τὸ σημεῖον ἦτο ποὺ μοῦ ἔκαμεν ἐντύπωσιν, ἡ ἀδιαφορία του νὰ φύγῃ ἀπὸ τὸ βῆμα τῆς Βουλῆς. Ἐὰν εἶχε ἢ δὲν εἶχε δικαίωμα, δὲν ξεύρω, πάντως ἐκείνην τὴν στιγμὴν ἐφαίνετο, ὅτι δὲν εἶχε δίκαιον ὁ κ. Πρόεδρος καὶ ὅτι παρανομοῦσε. Καὶ ἡ ἐντύπωσίς μου ἦτο ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος παρανομοῦσε καὶ ἐγὼ ἐξοργισθεὶς εἶπον τὰ ὅσα εἶπα καὶ δι’ αὐτὸ τὰ ἀνεκάλεσα.

§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ἀρβανιτάκι, διὰ μὲν τὴν ἀνάκλησίν σας ἐγὼ σᾶς συγχαίρω, διότι οἱ βουλευταὶ πρέπει νὰ ἔχουν τὸ θάρρος νὰ ὁμολογοῦν τὰ σφάλματά των. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀπορίαν σας, θὰ σᾶς ἀπαντήσω. Ὁ κ. Μίχας, ἀλλὰ καὶ ἐγώ, ὁ ὁποῖος φέρω ἀκεραίαν τὴν εὐθύνην τῆς λειτουργίας τῆς Βουλῆς, πολλάκις παρεκάλεσα βουλευτὰς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως νὰ ἀνακαλέσουν ἐνστάσεις των περὶ μὴ ὑπάρξεως ἀπαρτίας, εἴτε προτάσεις ὀνομαστικῆς ψηφοφορίας, διότι ὑποχρέωσις τοῦ Προέδρου εἶναι νὰ καθιστᾷ εὐχερῆ τὴν διεξαγωγὴν τοῦ ἔργου τῆς Βουλῆς καὶ νὰ ἐξομαλύνῃ κἄθε ἀντίθεσιν. Ἐνίοτε εἰς τὴν προσπάθειάν του αὐτὴν βάλλεται ἐντεῦθεν καὶ ἐκεῖθεν καὶ διότι, ἴσως, τὴν ἑπομένην ὁ κ. Μίχας νὰ εἶχεν ἄλλην ἔνστασιν ἀπαρτίας συζητουμένου τοῦ ἀποψινοῦ θέματος. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον προσπαθοῦμεν πάντοτε καὶ ἀγωνιζόμεθα νὰ ἐπέρχεται μία οἱονεὶ συνεργασία καὶ κατανόησις. Αὐτὸ εἶναι μέσα εἰς τὸ πνεῦμα τῶν καθηκόντων τοῦ Προεδρείου, νὰ ἀποφεύγωνται ὅσον εἶναι δυνατὸν αἱ πανηγυρικαὶ ἐκδηλώσεις πλήρους διαφωνίας πρὸς ἀποφυγὴν ἐντάσεως ἀδικαιολογήτου. Δὲν εἶχεν ἄλλον λόγον ὁ κ. Μίχας νὰ τὸ κάμῃ αὐτό. Ἐὰν ὁ κ. Μίχας ἔχῃ νὰ προσθέσῃ τίποτε, ἂς τὸ προσθέσῃ. Κύριε Μίχα, ἔχετε νὰ προσθέσετε ἄλλό τι;

§39Α. ΜΙΧΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατόπιν τῶν ὅσων εἴπατε καὶ τῆς ἐξηγήσεως, τὴν ὁποίαν ἐδώσατε, περὶ τοῦ τρόπου κατὰ τὸν ὁποῖον καὶ σεῖς προσωπικῶς καὶ ὁλόκληρον τὸ Προεδρεῖον χειρίζεται αὐτὰ τὰ θέματα, δὲν ἔχω νὰ προσθέσω τίποτε, παρὰ μόνον νὰ διευκρινήσω τὸ πραγματικὸν μέρος τοῦ θέματος, διότι ὁ κ. συνάδελφος εἶπεν, ὅτι ἱκέτευσα καὶ ἐξελιπάρησα διὰ νὰ ἀποσυρθῇ ἡ δήλωσις. Δὲν εἶναι εἰς τὰς συνηθείας μου νὰ προβαίνω εἰς τοιούτου εἴδους ἐκδηλώσεις, οὔτε ὡς ἰδιώτης, οὔτε ἐν τῇ ἐνασκήσει τῶν καθηκόντων μου ὡς βουλευτοῦ ἢ προεδρεύοντος. Ἁπλῶς συνέστησα ὄχι μόνον εἰς τὸν κ. συνάδελφον, ἀλλὰ καὶ εἰς ἄλλους συναδέλφους, οἱ ὁποῖοι εἶχον τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἔλθουν εἰς τὴν ἕδραν διὰ νὰ πληροφορηθοῦν τὴν σειρὰν τῆς ἐγγραφῆς των, νὰ τοὺς εἴπω, ὅτι δὲν προάγεται τὸ ἔργον τῆς Βουλῆς μὲ τοιαύτας ἐνστάσεις, τὴν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν ὄχι μόνον ἀπὸ αὐτὴν τὴν πτέρυγα τὴν κυβερνητικήν, ὑπῆρχεν ἀπουσία συναδέλφων, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλην πτέρυγα, τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὑπῆρχον, ἐξ ἴσου, πολλοὶ οἱ ἀπόντες. Ὡς πρὸς τὸ ἄλλο θέμα, δὲν θέλω νὰ δώσω συνέχειαν εἰς τὴν συζήτησιν, κατόπιν τῆς ἀνακλήσεως, εἰς ἣν προέβη ὁ κύριος Ἀρβανιτάκις. Παρακαλῶ μόνον, ὅπως διατυπωθοῦν μὲ πᾶσαν ἀκρίβειαν τὰ λεχθέντα.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Ι. Κεφαλογιάννης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§41Ι. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Ε.Δ.Α. μοῦ ἀπέστειλεν ἐπιστολήν, ἀφορῶσαν τὸν ἐκλεγέντα ὡς βουλευτὴν κ. Ἐμμ. Γλέζον. Παρακαλῶ, κ. Πασαλίδη, νὰ τὴν ἀναγνώσετε μόνος σας, διότι εἶναι κακογραμμένη. Φαντάζομαι, ὅτι θὰ ἔχετε τὸ ἀντίτυπον τοῦ κειμένου.

§43Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. «Πρὸς τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς τῶν Ἑλλήνων. Ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ὁμὰς τῆς Ε.Δ.Α. φέρει ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὸ θέμα τῆς ἀπουσίας τοῦ συναδέλφου Μανώλη Γλέζου ἀπὸ τὰς ἐργασίας τοῦ Σώματος. Ὁ Μανώλης Γλέζος, παρὰ τὴν πανηγυρικῶς ἐκφρασθεῖσαν ἐμπιστοσύνην τοῦ λαοῦ τῶν Ἀθηνῶν, διὰ τῆς ὁποίας ἐξελέγη ἐκ τῶν πρώτων, βουλευτὴς τῆς πρωτευούσης, παραμένει εἰς τὰς φυλακάς, καταδικασμένος, κατόπιν ἀντισυνταγματικῆς παραπομπῆς του εἰς τὸ Στρατοδικεῖον. Ἡ ὑπόθεσις ἐκείνη, δικαίως εἶχε συγκινήσει τὴν Ἑλληνικὴν καὶ τὴν διεθνῆ κοινὴν γνώμην. Ἡ πρόσφατος, ἐξ ἄλλου, λαϊκὴ ἐτυμηγορία, ἀποτελεῖ ἔντονον ἀποδοκιμασίαν τῆς καταδίκης του καὶ σαφῆ ὑπογράμμισιν τοῦ χρέους τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἀποδώσῃ ἀμέσως τὴν ἐλευθερίαν εἰς τὸν σεμνὸν ἥρωα τῆς Ἀκροπόλεως. Ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ὁμὰς τῆς Ε.Δ.Α. πιστεύει, ὅτι ἡ Βουλὴ θὰ εὑρίσκετο σὲ ἁρμονίαν πρὸς τὸ καθολικὸ λαϊκὸν αἴτημα, καὶ θὰ τιμοῦσε τὴν δημοκρατικὴν ἀρχὴν τοῦ σεβασμοῦ τῆς λαϊκῆς ἐτυμηγορίας, ἂν ἐξεφράζετο ὑπὲρ τῆς ἀμέσου ἀπολύσεως τοῦ συναδέλφου Μανώλη Γλέζου, ὥστε νὰ δυνηθῇ νὰ ἐκπληρώσῃ μεταξὺ ἡμῶν τὰ καθήκοντα ποὺ τοῦ ἀνέθεσαν οἱ ἐκλογεῖς του. Ὑπάρχουν δὲ πρὸς τοῦτο ὅλαι αἱ δυνατότητες. Μία παρομοία ἀπόφασις θὰ ἀπετέλει πρᾶξιν δικαιοσύνης καὶ ἀπαρχὴν διὰ τὴν ὁμαλότητα, ποὺ εἶναι ὑψίστη ἐπιταγὴ τῆς παρούσης στιγμῆς». (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ε.Δ.Α.).

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Γραμματίδης, βουλευτὴς Λαρίσης, ἐζήτησε τὸν λόγον πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως. Ἀλλά, κ. βουλευτά, ἡ Κυβέρνησις ἐδήλωσεν, ὅτι δὲν ἐπιθυμεῖ νὰ λάβετε τὸν λόγον πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως. Συνεπῶς, νομίζω, ὅτι δὲν θὰ πρέπει νὰ ἐπιμείνετε.

§45Χ. ΓΡΑΜΜΑΤΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ζητήσω τὸν λόγον ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος. Ὑπάρχει προσωπικὸν ζήτημα κατὰ τὴν ἄποψιν τὴν ἐξενεχθεῖσαν ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον, ἐξ Ἀρκαδίας, συνάδελφον κ. Μπακόπουλον. Δὲν ὑπάρχει θέμα προσωπικὸν δι’ ἐμέ, διότι ἔλαβε χώραν ἓν ἐπεισόδιον ἐκτὸς τῆς Βουλῆς, δὲν ἀπησχόλησε τὴν Βουλήν, δὲν ἀνεγράφη εἰς τὰ πρακτικά. Ἑπομένως, διὰ τὴν Βουλὴν τὸ ἰδικόν μου θέμα εἶναι ἀνύπαρκτον καί, ἑπομένως, ἐὰν εὐθυγραμμίζωμαι μὲ τὴν ἄποψιν τοῦ κ. Μπακοπούλου δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ τὸ φέρω εἰς τὴν Βουλήν. Συμβαίνει, ὅμως, νὰ συμφωνήσω μὲ τὴν ἄποψιν τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, διότι εἶναι ἄποψις οὐσίας. Ὑπάρχει, λοιπόν, κατὰ τὸν ἀξιότιμον κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὑπάρχει θέμα καὶ δι’ ἐμέ, διότι, πράγματι, ἔλαβε χώραν ἐκτὸς τῆς Βουλῆς ἓν ἐπεισόδιον, ἥρως τοῦ ὁποίου ἐμφανίζομαι ἐγὼ καὶ θὰ παρεκάλουν νὰ μοῦ δώσετε τὸν λόγον, διότι ὑπάρχει προσωπικὸν θέμα διὰ νὰ διαφωτίσω τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν καὶ δι’ αὐτῆς τὴν κοινὴν γνώμην ἐπὶ τῶν πραγματικῶν διαστάσεων αὐτοῦ τοῦ ἐπεισοδίου.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ποίαν γνώμην ἔχει;

§47Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχω γνώμην ἐπὶ τοῦ προκειμένου. Ἐγώ, μάλιστα, κωλύομαι δι’ ἕνα ἁπλούστατον λόγον: ὅτι θεωροῦμαι ὁ ἐφευρέτης τῆς θεωρίας περὶ τοῦ ἀδιαταράκτου πρωϊνοῦ καφὲ καὶ δὲν γνωρίζω, ἐὰν τὸ ἐπεισόδιον ἐγένετο πρωῒ ἢ ἀπόγευμα, διότι ὡς γνωστόν, δὲν ὡμίλησα περὶ τοῦ ἀδιαταράκτου μεσημβρινοῦ γεύματος. Θὰ παρεκάλουν, λοιπόν, νὰ μὴ ἐπιμείνετε εἰς τὸ νὰ ἀποφανθῶ ἐγώ. Ἐὰν σεῖς, ὡς Πρόεδρος τῆς Βουλῆς, καὶ οἱ κ. συνάδελφοι, νομίζουν, ὅτι πρέπει ὁ κ. Γραμματίδης νὰ δώσῃ ἐξηγήσεις εἰς τὴν Βουλὴν διὰ τὸ ἐπεισόδιον, τὸ ὁποῖον ἐσημειώθη ἐν Λαρίσῃ, μολονότι τὸ ἐπεισόδιον δὲν ἐστράφη ἐναντίον συναδέλφου, ἐὰν νομίζῃ ὁ κ. Πρόεδρος καὶ ἡ Βουλή, προσωπικῶς, δὲν θὰ εἶχον ἀντίρρησιν.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Πρόεδρε καὶ κ. συνάδελφε, μοῦ διεμηνύθη, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως δὲν συμφωνεῖ εἰς τὸ νὰ λάβῃ τὸν λόγον ὁ κ. βουλευτής. Αὐτὴν τὴν ἔνδειξιν ἔχω ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως καὶ δι’ αὐτὸ σᾶς διαβιβάζω αὐτὴν τὴν ἄποψιν.

§49Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Τότε, κ. Πρόεδρε, διατί μὲ ἠρωτήσατε;

§50Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι τὸ τί θὰ λάβῃ χώραν ἢ δὲν θὰ λάβῃ ἐντὸς τῆς αἰθούσης ἀνήκει εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Προεδρείου καὶ εἰς τὰς ἀποφάσεις τῆς Βουλῆς. Δὲν ἠμπορεῖ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅταν μάλιστα εἶναι ἀπών, νὰ λέγῃ, ἐὰν θὰ δοθῇ ἢ ὄχι ὁ λόγος εἰς ἕνα βουλευτήν. Εἶναι προσωπικὴ εὐθύνη καὶ ἁρμοδιότης ὑμῶν νὰ ἐκφέρητε γνώμην.

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁμολογῶ, ὅτι ἀπόψε δὲν σᾶς ἀναγνωρίζω, κ. Ἠλιοῦ, διότι καλῶς γνωρίζετε, ὅτι διὰ νὰ δοθῇ ὁ λόγος πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως, ἀπαιτοῦνται, κατὰ τὰ εἰωθότα, νὰ συντρέχουν τρεῖς παράγοντες: Νὰ εἶναι σύμφωνοι ὁ αἰτῶν, τὸ Προεδρεῖον καὶ ἡ Κυβέρνησις. Ἐὰν καὶ οἱ τρεῖς αὐτοὶ παράγοντες δὲν ὁμοφωνοῦν, δὲν δίδεται ὁ λόγος. Αὐτὸ εἶναι παγίως καθιερωμένον. Ἐάν, λοιπόν, ἀνεκοίνωσα, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν συμφωνεῖ, ἠθέλησα νὰ γνωστοποιήσω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι ὁ εἷς παράγων καὶ δὴ ἡ πλειοψηφία δὲν εἶναι σύμφωνοι ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως. Ἑπομένως, νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἐπιμείνῃ, ἵνα λάβῃ τὸν λόγον ὁ κ. Γραμματίδης.

§52Χ. ΓΡΑΜΜΑΤΙΔΗΣ. Ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις ἐπιμένει νὰ μὴ φέρω τὸ θέμα πρὸς συζήτησιν πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ πειθαρχήσω πρὸς τὴν θέλησιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ἀρχηγοῦ μου. Κάμνω, ὅμως, τὴν δήλωσιν, ὅτι θὰ ἐπιζητήσω τὴν ἄρσιν τῆς βουλευτικῆς μου ἀσυλίας διὰ νὰ μοῦ δοθῇ ἡ εὐχέρεια νὰ λογοδοτήσω ἐνώπιον τῆς Δικαιοσύνης καὶ νὰ τοποθετήσω τὰ πράγματα ἐντὸς τῶν πραγματικῶν των διαστάσεων καὶ ὄχι εἰς τὴν ἔκτασιν ποὺ ἔλαβον διὰ τοῦ Τύπου, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον θὰ πράξω καὶ ὅταν συζητηθῇ ἡ αἴτησις ἄρσεως τῆς ἀσυλίας μου. Ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία καὶ δι’ αὐτῆς ἡ κοινὴ γνώμη πρέπει νὰ ἐνημερωθοῦν ἐπὶ τῆς ἀληθείας, ἡ ὁποία βαρύτατα ἐκακοποιήθη.

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Νομίζω, κ. βουλευταί, ὅμως, ὅτι δυνάμεθα νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν ἐπερωτήσεων, ἐφ’ ὅσον ὁ χρόνος τῶν ἐρωτήσεων κατηναλώθη εἰς ἄλλα θέματα.

§54Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Ἐπὶ τῆς προτάσεως διὰ τὸν βουλευτὴν Γλέζον, δὲν θὰ γίνῃ συζήτησις;

§55ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόλις, τώρα, μοῦ ὑπεβλήθη, κ. συνάδελφε, καὶ θὰ τὴν ἀναγνώσω. Νομίζετε, ὅτι δι’ οἱονδήποτε ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον ὑποβάλλεται εἰς τὸ Προεδρεῖον, πρέπει νὰ γίνεται συζήτησις ἀμέσως; Εἶσθε παλαιὸς κοινοβουλευτικὸς καὶ πρέπει νὰ γνωρίζητε, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν ὁ Πρόεδρος νὰ ἀναλαμβάνῃ τὴν εὐθύνην νὰ παρουσιάζῃ εἰς τὴν Βουλὴν οἱονδήποτε ἔγγραφον κατατιθέμενον, κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς συνεδριάσεως χωρὶς νὰ μελετήσῃ τοῦτο. Δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ αἰφνιδιάζεται ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ Βουλή. Ἄλλωστε, τὸ «ἀμέσως», δὲν ἔχει τὴν ἔννοιαν, ὅτι διακόπτεται ἡ Ἡμερησία Διάταξις διὰ νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν συζήτησιν θεμάτων διὰ τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι προετοιμασμένη οὔτε ἡ Κυβέρνησις, οὔτε ἡ Βουλή.

§56Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ὑπεβλήθη πρότασις δεόντως ὑπογραφομένη, διὰ τῆς ὁποίας γίνεται ἀποδεκτὴ ἡ εἰσήγησις τοῦ ἀξιοτίμου Προέδρου τῆς Ε.Δ.Α. καὶ ζητεῖται ὅπως ἡ Βουλὴ ἐκφέρῃ γνώμην ἐπὶ τῆς αἰτήσεως περὶ ἀπελευθερώσεως τοῦ Γλέζου. Ἡ πρότασις ὑποβάλλεται κατὰ τὸ ἄρθρον 35 τοῦ Κανονισμοῦ τελευταία καὶ κατὰ πρῶτον λόγον θὰ πρέπει νὰ ἀναγνωσθῇ. Ἐὰν ἐν συνεχείᾳ θὰ συζητηθῇ ἢ ὄχι ἐπ’ αὐτοῦ ὑπάρχει διαφορὰ ἀπόψεων μεταξὺ ὁλοκλήρου τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ ὑμῶν. Πάντως, τὸ θέμα εἶναι ἐντελῶς ὥριμον καὶ ὑποβάλλεται εὐχὴ πρὸς τὴν Κυβέρνησιν ὅπως ἀσκήσῃ τὰ ἐκ τοῦ Συντάγματος δικαιώματά της, παρέχουσα ἀμνηστίαν. Κατὰ τὴν δίκην τοῦ Γλέζου, παρίσταντο ὡς συνήγοροι οἱ συνάδελφοι κ.κ. Βασιλᾶτος καὶ Παπασπύρου, καὶ γνωρίζουν καλῶς, ὅτι ἡ καταδίκη εἶχε σαφῆ τὸν χαρακτῆρα τῆς πολιτικῆς διώξεως.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γνωρίζετε, ὅτι ἔχομεν πολλάκις ἀντιδικήσει ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ καὶ ὅτι ἡ ἑρμηνεία τὴν ὁποίαν δίδομεν ἡμεῖς καὶ ἡ πλειοψηφία τῆς Βουλῆς εἰς τὸ ἄρθρον 35 δὲν εἶναι, ὅτι εἶναι δυνατὸν ἀνὰ πᾶσαν στιγμὴν νὰ ἀνατρέπεται ἡ ἡμερησία διάταξις. Ἡ Βουλὴ συνεδριάζει καὶ πρέπει νὰ ἐργάζεται ἀντικειμενικῶς βάσει ἡμερησίας διατάξεως καὶ ἐν γνώσει τῶν θεμάτων τῆς ἡμερησίας διατάξεως καὶ δὲν εἶναι δυνατόν, οὔτε ἡ ἡμερησία διάταξις νὰ ἀνατρέπεται οὔτε ἡ Βουλὴ νὰ αἰφνιδιάζεται. Ἕνεκα τούτου, τὸ Προεδρεῖον, ἔχει πολλάκις ἀντιδικήσει μὲ τὸν τέως βουλευτὴν καὶ συμπαθέστατον φίλον κ. Κύρκον καὶ κατ’ ἐπανάληψιν εἴπομεν, ὅτι οὐδέποτε εἶναι δυνατὸν ὑπὸ τοιούτους ὅρους νὰ ἔρχεται ἕνα θέμα εἰς τὴν Βουλὴν πρὸς συζήτησιν. Συνεπῶς, θὰ ἔλθῃ καὶ τὸ θέμα αὐτό, ὅπως καὶ ὅλα τὰ ἄλλα, δηλαδὴ μὲ τὴν σειράν του καὶ κανονικῶς.

§58Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Κύριε Πρόεδρε, δὲν νομίζω, ὅτι ἡ πρότασις αὐτὴ ἔχει σχέσιν μὲ τὸ ἄρθρον 35. Τὸ πρόσωπον περὶ τοῦ ὁποίου πρόκειται, ἔχει καταδικασθῆ εἰς ποινὴν φυλακίσεως 5 ἐτῶν, ἐκτίει τὴν ποινὴν αὐτὴν καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν ἡ Βουλὴ νὰ ἀποφασίσῃ ἄρσιν τῶν συνεπειῶν τὰς ὁποίας συνεπάγεται ἡ ἀπόφασις ἡ δικαστική. Οὔτε καὶ ὡς ἐπερώτησις κἂν κατὰ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης δὲν δύναται νὰ ἔλθῃ τὸ ζήτημα αὐτὸ εἰς τὴν Βουλὴν μὲ τὴν κατηγορίαν, ὅτι ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης δὲν ἐφαρμόζει τὸν νόμον, ἢ παρὰ τὸν νόμον κρατεῖ εἰς τὰς φυλακὰς τὸ ἐν λόγῳ πρόσωπον. Ἡ ἀπόφασις ἐξεδόθη ἀπὸ δικαστήριον Συνταγματικῶς ὑφιστάμενον, ἔχει κριθῆ κατ’ ἐπανάληψιν ἀπὸ τὸν Ἄρειον Πάγον, ὅτι τὰ ἀδικήματα τῆς κατασκοπείας νομίμως ὑπάγονται εἰς τὰ στρατοδικεῖα καὶ αἱ ἀποφάσεις των εἶναι ἀπρόσβλητοι.

§59Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, εἴπομεν, ὅτι δὲν ἀποτελεῖ ἡ πρότασίς μας οὔτε πρότασιν νόμου, οὔτε ἐπερώτησιν πρὸς ἄσκησιν ἐλέγχου, ἀλλὰ πρότασιν μὴ νομοθετικοῦ περιεχομένου, ἐπὶ τῆς ὁποίας θὰ κληθῇ ἡ Βουλὴ νὰ ἐκφράσῃ εὐχήν. Καὶ ὑπεβάλαμεν τὴν πρότασιν, διότι εἶναι γνωστόν, ὅτι ἐπὶ πολιτικῶν ἀδικημάτων, συνέβη ἄλλως τε μὲ τοὺς ἀεροπόρους, οἱ ὁποῖοι κατεδικάσθησαν διὰ τὴν αὐτὴν αἰτίαν, ἡ Κυβέρνησις δύναται νὰ ἀσκήσῃ τὸ δικαίωμα τῆς ἀμνηστίας. Πέραν αὐτοῦ, θέλω νὰ εἴπω, ὅτι αἱ ἀποφάσεις τῶν Στρατοδικείων, ἐπὶ ἀδικημάτων τὰ ὁποῖα φέρουν πολιτικὸν χαρακτῆρα, ὑπόκεινται εἰς ἔφεσιν, πλὴν κατ’ ἐξαίρεσιν ὅταν ἡ καταδίκη γίνεται κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ νόμου 375, ἀλλὰ μόνον εἰδικῶς διὰ τὰς περιπτώσεις τοῦ 375 ἐκδίδει ἀνεγκλήτως ἀποφάσεις εἰς πολίτας καθείρξεως, ἢ εἰς θάνατον. Τὸ ζήτημα τῆς νομιμότητος τῶν Στρατιωτικῶν Δικαστηρίων εἶναι ἄκρως ἐριστὸν καὶ ὅλοι οἱ μεγάλοι Δικηγορικοὶ Σύλλογοι τῆς Χώρας ἐξεφράσθησαν ὁμοφώνως περὶ τῆς ἀντισυνταγματικότητος, ὄχι ἀπὸ ἀπόψεως πολιτικῆς τοποθετήσεως, ἀλλὰ ἐν ὁμοφωνίᾳ ὅλου τοῦ Νομικοῦ κόσμου τῆς Χώρας. Ἑπομένως, νομίζω, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ἐὰν μὲ ἐτίμα μὲ τὴν προσοχήν του, θὰ ἔβλεπεν, ὅτι αὐτὴ εἶναι ἡ μόνη διαδικαστικὴ ὁδός, ἡ πρότασις μὴ νομοθετικοῦ περιεχομένου, ἡ ἔκφρασις εὐχῆς πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, καὶ οὔτε βεβαίως ἡ διαδικασία τῆς ἐπερωτήσεως καὶ οὔτε ὀλιγώτερον ἡ διαδικασία τῆς προτάσεως νόμου, διότι νεώτερος νόμος δὲν θὰ ἀνέτρεπε τὴν κατάστασιν. Νομίζω, κύριε Πρόεδρε, ὅτι οὕτως τιθεμένων, ἡ ὑποχρέωσις ν’ ἀνακοινωθῇ πρὸς τὸ Σῶμα εἶναι ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἀνακοινωθῇ ἀπόψε καὶ θ’ ἀναγραφῇ εἰς τὰ πρακτικά.

§61Η. ΗΛΙΟΥ. Πιστεύω δέ, ὅτι ἡ ἑρμηνεία τὴν ὁποίαν δίδετε, περὶ τοῦ ἐὰν πρέπει νὰ ἐπακολουθήσῃ ἢ ὄχι ἀμέσως συζήτησις, ἐξαρτᾶ πλέον τὴν τύχην τῆς προτάσεως, τὴν συζήτησιν τῆς προτάσεως, εἴτε ἀμέσως, εἴτε εἰς ἀπώτερον χρόνον, ἀπὸ τὴν αὐθαίρετον θέλησιν τῆς πλειοψηφίας, ἀπὸ τὴν αὐθαίρετον θέλησιν τοῦ Προεδρείου. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον, κύριε Πρόεδρε, ὁμιλῶ ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ ἄποψις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης.

§62Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, αὐθαίρετος εἶναι δυνατὸν νὰ ὀνομασθῇ ἡ θέλησις τῆς πλειοψηφίας, μόνον ὅταν ἡ ἐκδήλωσίς της σημειοῦται πέραν τῶν ὁρίων τοῦ Συντάγματος καὶ τῶν νόμων. Ὅταν, ὅμως, ἡ πλειοψηφία, ἡ θέλησις τῆς ὁποίας ἄλλως τε, δὲν ἔχει ἐν προκειμένῃ περιπτώσει ἐκδηλωθῆ, κινεῖται ἐντὸς τοῦ πλαισίου τοῦ Συντάγματος καὶ τῶν νόμων, οὐδεὶς ἔχει τὸ δικαίωμα καὶ δὴ βουλευτής, νὰ λέγῃ, ὅτι ἡ θέλησις τῆς πλειοψηφίας εἶναι αὐθαίρετος. Παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον ἐκπρόσωπον τῆς Ε.Δ.Α. νὰ σκεφθῇ, ὅτι ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ ἡ ὁποία εἶναι αἴθουσα τῆς Δημοκρατίας, αἱ πράξεις τῆς πλειοψηφίας, αἱ ὁποῖαι σημειοῦνται ἐντὸς τῶν πλαισίων τοῦ Συντάγματος καὶ τῶν νόμων, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὀνομάζωνται αὐθαίρετοι. (Χειροκροτήματα). Εἶναι δυνατὸν νὰ ὀνομάζωνται αὐθαίρετοι, μόνον ἐκ μέρους ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἐναντίον τῆς Δημοκρατίας καὶ ὑπὲρ τῆς βιαίας ἐπικρατήσεως μιᾶς μικρᾶς μειοψηφίας. (Χειροκροτήματα).

§63Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Κύριε Πρόεδρε, δὲν ἔχει δίκαιον ὁ κ. συνάδελφος, αἰτιώμενος ὅτι δὲν παρηκολούθησα τὴν ὁμιλίαν του. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι πρόκειται περὶ καταδικαστικῆς ἀποφάσεως Ἑλληνικοῦ δικαστηρίου καὶ ἔχει κριθῆ κατ’ ἐπανάληψιν, ὥστε νὰ μὴ χρειάζεται ἡ γνώμη οἱουδήποτε Δικηγορικοῦ Συλλόγου τῆς Χώρας, ἔχει κριθῆ κατ’ ἐπανάληψιν δι’ ἀποφάσεως τοῦ Ἀρείου Πάγου, ὅτι τὰ ἀδικήματα τῆς κατασκοπείας εἰσάγονται εἰς τὰ Στρατοδικεῖα καὶ νομίμως ἐκδικάζονται ὑπ’ αὐτῶν. Ἡ εὐχὴ ἡ ὁποία ἀνεγνώσθη, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχῃ οὐδὲν πρακτικὸν ἀποτέλεσμα. Οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ ἀναιρεθῇ ἀναδρομικῶς ἡ ἔλλειψις ἐκλογιμότητος, τὴν ὁποίαν συνεπάγεται ἡ καταδίκη διὰ τὰ ἀδικήματα τῆς κατασκοπείας καὶ ἡ στέρησις τῶν πολιτικῶν δικαιωμάτων διὰ δικαστικῆς ἀποφάσεως. Καὶ ἔχω ἀκόμη τὴν γνώμην, ὅτι ἡ αἴτησις ὅπως ἔχει διατυπωθῆ, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποτελέσῃ ἀντικείμενον προτάσεως, ἡ ὁποία εἶναι δυνατὸν νὰ ἀναγνωσθῇ εἰς τὴν Βουλήν. Διότι εἰς τὴν αἴτησιν ἐκείνην διατυποῦται ὁ ἰσχυρισμός, ὅτι ἡ ψῆφος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἀπεδοκίμασε τὴν καταδικαστικὴν ἀπόφασιν τοῦ Δικαστηρίου. Δὲν εἶναι δυνατόν, κύριε Πρόεδρε, ὑπὸ τὸ καθεστὼς τῆς Δημοκρατίας καὶ τοῦ Συν)γματος, τὸ ὁποῖον σεβόμεθα, νὰ ἐκφράζωνται τοιαῦται θεωρίαι καὶ νὰ ὑποστηρίζεται, ὅτι ἡ ψῆφος οἱουδήποτε τμήματος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, εἶναι δυνατὸν νὰ θεωρηθῇ ὡς ἀποδοκιμασία δικαστικῆς ἀποφάσεως, ἐκδοθείσης ὑπὸ Δικαστηρίου νομίμως καὶ συνταγματικῶς κατεστημένου.

§64Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔσπευσε νὰ παρερμηνεύσῃ ἕνα χαρακτηρισμόν, ὁ ὁποῖος δὲν ἔχει τὴν ἔννοιαν, οὔτε τῆς ἐπικρίσεως, ἀλλ’ ἁπλῶς τῆς διαπιστώσεως, τοῦ τί ἄτοπον προέκυψεν ἐν τῇ ἐφαρμογῇ τῆς ἑρμηνείας τὴν ὁποίαν ἐδώσατε. Πράγματι, ἡ διάταξις τοῦ Κανονισμοῦ λέγει: «Πᾶσα ἄλλη πρότασις μὴ νομοθετικοῦ περιεχομένου, δύναται νὰ συζητηθῇ ...................... (ἀναγινώσκει) .....................». Σεῖς ὀχυροῦσθε εἰς τὸ «δύναται» καὶ δίδετε τὴν ἑρμηνείαν, ἀφοῦ δύναται νὰ συζητηθῇ ἅμα τῇ ὑποβολῇ, δύναται καὶ νὰ συζητηθῇ καὶ βραδύτερον. Ποῦ ἀπέληξαν ἐν τῇ πράξει αἱ ἑρμηνεῖαι, αἱ ὁποῖαι ἐδόθησαν, ὁσάκις ἐτέθη τοιοῦτον ζήτημα; Ὁσάκις ἐτέθη τοιοῦτον ζήτημα, δὲν συνεζητήθη, οὔτε ἅμα τῇ ὑποβολῇ, οὔτε βραδύτερον, ἐνῷ σαφῶς προκύπτει ὅτι πρέπει νὰ συζητηθῇ, ὅτι δύναται νὰ συζητηθῇ ἅμα τῇ ὑποβολῇ, ἢ δύναται νὰ συζητηθῇ βραδύτερον. Αὐτὴ εἶναι ἡ διαφωνία μας εἰς τὴν ἑρμηνείαν. Διότι πιστεύομεν, ὅτι εἰς πλεῖστα ὅσα σημεῖα ὁ Κανονισμὸς κάμνει χρῆσιν τοῦ ὅρου «δύναται», ὄχι ὑπὸ τὴν δυνητικὴν ἔννοιαν, ἀλλὰ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τῆς πραγματοποιήσεως. Εἶναι μία διαφορὰ ἀπόψεων. Αὐτά, ὡς πρὸς τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ δὲν θέλω νὰ προχωρήσω εἰς ὅσα περὶ δημοκρατίας καὶ πλειοψηφίας εἶπεν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον νομίζω, ὅτι πάλιν ἐπιβάλλει μίαν ἀπάντησιν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης εἶναι τοῦτο, ὅτι ἀνεξαρτήτως τοῦ ποία εἶναι ἐπὶ ζητήματος ἐριστοῦ μεταξὺ τοῦ νομικοῦ κόσμου, ἡ ὀρθὴ ἄποψις, εἶναι βέβαιον, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης παραγνωρίζει καὶ τὴν ἐγχωρίαν καὶ τὴν διεθνῆ πρακτικήν, ὅταν λέγῃ ὅτι ὁ καταδικασθεὶς δι’ ἀποφάσεως δικαστηρίου καὶ μάλιστα δι’ ἀδίκημα πολιτικῆς φύσεως, δὲν δύναται κατ’ οὐδεμίαν διαδικασίαν ν’ ἀποκατασταθῇ. Εἶναι γνωστόν, ὅτι καθιερώθη, πρῶτον, εἰς τὴν Γαλλικὴν πρακτικήν, διὰ τῆς ὑποστηρίξεως τῆς περιπτώσεως τοῦ δεξιοῦ Ὀργανισμοῦ........ ὑπὸ τοῦ ἰδίου τοῦ Γαμβέττα καὶ ἐν συνεχείᾳ τοῦ ἄκρως ἀριστεροῦ........ ὑπὸ τοῦ ἰδίου τοῦ Κλεμανσὼ τὸ 1918. Καθιερώθη, ὅτι ἐπὶ πολιτικῶν ἀδικημάτων ἀποφαίνεται διὰ τὴν ἐπικύρωσιν τῆς ἐκλογῆς, ἀδιαφοροῦντος διὰ τὴν στέρησιν ἡ ὁποία ἐπῆλθε συνεπείᾳ δικαστικῆς ἀποφάσεως. Τὸ ἴδιον ἐφηρμόσθη τὸ 1948 εἰς τὴν Γαλλίαν, εἰς τὴν περίπτωσιν τοῦ ANDRE ΜΑΡΤΙΝ καὶ τὸ 1946 εἰς τὴν Ἰταλίαν.

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅταν θὰ ἔλθῃ πρὸς συζήτησιν, τί θὰ εἰπῆτε;

§66Η. ΗΛΙΟΥ. Αὐτὰ τὰ ὁποῖα λέγει ὁ κ. Ὑπουργός, δὲν εὐσταθοῦν. Εἶναι ζήτημα διακριτικῆς ἐξουσίας καὶ ζήτημα ἐκτιμήσεως, περὶ τοῦ κατὰ πόσον πρέπει νὰ γίνῃ σεβαστὴ ἡ ἄποψις, 70.000 ψηφοφόρων, ἢ ὄχι, οἱ ὁποῖοι τὸν ἐξέλεξαν ὡς βουλευτήν. Εἶναι ζήτημα ἐκτιμήσεως, ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει ἐκ τοῦ δικαίου ἀποκλεισμός.

§67Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Κύριε Πρόεδρε, ἐλησμόνησεν ὁ κ. ἐκπρόσωπος τῆς ΕΔΑ, ὅτι κατὰ τὸ συνταγματικῶς κατοχυρωμένον πολίτευμά μας τὴν ἔλλειψιν ἐκλογιμότητος δὲν τὴν κρίνει ἡ Βουλή, ἀλλ’ εἰδικὸν Δικαστήριον, τὸ ὁποῖον εἶναι ὑποχρεωμένον νὰ ἐφαρμόσῃ τὸν νόμον καὶ τὸ Σύνταγμα.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Συνεχίζεται ἡ συζήτησις ἐπὶ τῶν προτάσεων παραπομπῆς εἰς εἰδικὸν δικαστήριον, τοῦ Προέδρου καὶ μελῶν τινῶν τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως κ. Δόβα. Ὁ κ. Θ. Παππᾶς, ἔχει τὸν λόγον.

§69Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Κύριοι βουλευταί, καθ’ ὅλας τὰς προηγουμένας ἡμέρας ἀξιότιμοι συνάδελφοι τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, οἱ ὁποῖοι προηγήθησαν εἰς τὸ βῆμα, ἀνέπτυξαν διὰ μακρῶν τοὺς λόγους καὶ τὰ ἐπιχειρήματα, διὰ τῶν ὁποίων ἀπεδεικνύετο, ὅτι ἐπεβάλετο ἡ παραπομπὴ εἰς Εἰδικὸν Δικαστήριον ὡρισμένων Ὑπουργῶν τῆς Κυβερνήσεως Δόβα. Ἔχω τὴν ὑποχρέωσιν νὰ φέρω ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας καὶ εἰς γνῶσιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ τὸ ἐκλογικὸν ὄργιον τὸ ὁποῖον ἔλαβε χώραν εἰς τὸν Νομὸν Λέσβου καὶ νὰ καταστήσω γνωστὸν ὑπὸ ποίας συνθήκας ἐπροπαρασκευάσθησαν καὶ διεξήχθησαν αἱ ἐκλογαί, ἵνα καταδειχθῇ ὅτι καὶ εἰς τὴν Λέσβον, ὅπως καὶ εἰς ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα, δὲν ἔλαβον χώραν ἐκλογαί, ἀλλὰ παρωδία ἐκλογῶν, ἢ μᾶλλον μία σκληρὰ καὶ ἄνισος μάχη μετώπου ἣν ὑπεχρεώθη νὰ δώσῃ ὁ δημοκρατικὸς λαὸς τῆς νήσου μας, ὑποστὰς ἐπὶ μίαν συνεχῆ τριετίαν τὴν καταδυνάστευσιν καὶ καταπίεσιν ἐκ μέρους τῶν δυνάμεων τῆς βίας. Ὁ λαὸς ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ὡς μόνον ὅπλον διέθετε τὴν πίστιν του πρὸς τὴν Δημοκρατίαν καὶ ἔναντι τοῦ ὁποίου ἀντεπαρετάχθη ὁλόκληρος ὁ κρατικὸς μηχανισμός, ἀπὸ τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου μέχρι καὶ τοῦ τελευταίου ἀγροφύλακος, ὁ μηχανισμὸς οὗτος διέθεσεν ὅλα τὰ μέσα ψυχικοῦ καὶ σωματικοῦ καταναγκασμοῦ καὶ συνεπικουρούμενος καὶ συνεργαζόμενος μὲ ἀνθρώπους τῆς κατωτάτης κοινωνικῆς ὑποστάθμης, στρατολογηθέντας ἐπὶ τούτῳ, ἀπέβη ὁ στραγγαλιστὴς τῆς λαϊκῆς θελήσεως. Τὸ ἐκλογικὸν πραξικόπημα ἐμελετήθη, ἐπροπαρασκευάσθη καὶ ἐφηρμόσθη ἀπὸ μιᾶς ὁλοκλήρου τριετίας, ὁπότε ἡ Χωροφυλακὴ τοῦ Νομοῦ μας, ἐφαρμόζουσα κυβερνητικὴν γραμμήν, ἐκφραζομένην καὶ ὑπὸ τοῦ Νομάρχου, οὐδὲν παρέλειψε μέσον αὐθαιρεσίας καὶ παρανομίας διὰ νὰ στραγγαλισθῇ ἡ θέλησις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Κατὰ χιλιάδας ἀπεστέλοντο προσκλήσεις πρὸς τοὺς πολίτας νὰ ἐμφανισθῶσιν ἐνώπιον τῶν Ἀστυνομικῶν Τμημάτων, ὅπου ὑφίσταντο πιέσεις καὶ ἀπειλὰς ὑπὸ τῶν διαφόρων ὀργάνων καὶ ὅπου ὅσοι ὑπέκυπταν εἰς αὐτάς, ἠναγκάζοντο νὰ ὑπογράφουν τὰς ἐπαισχύντους ἐκείνας δηλώσεις μετανοίας, τὰς ὁποίας μάλιστα ἐν συνεχείᾳ ὑπεχρεοῦντο νὰ δημοσιεύσουν ἔναντι πληρωμῆς 50 καὶ 100 δραχμῶν εἰς τὰς τοπικὰς ἐφημερίδας τῆς Ε.Ρ.Ε. Ὁ κ. Μπακόπουλος ἀνέφερε μίαν περίπτωσιν ὑπευθύνου δηλώσεως. Εἶμαι εἰς θέσιν νὰ προσκομίσω χιλιάδας παρομοίων δηλώσεων. Αἱ προσκλήσεις αὐταὶ εἶχον μεγάλην σημασίαν. Θὰ σᾶς ἀναφέρω ἕνα παράδειγμα. Στέλεχος τοῦ Κόμματός μου, ὀνόματι Δ. Πατρέλης, διαμένων εἰς Ἀθήνας μονίμως, ἦλθεν 6 ἡμέρας πρὸ τῶν ἐκλογῶν εἰς Μυτιλήνην καὶ ἐν συνεχείᾳ ἐπεβιβάσθη λεωφορείου διὰ νὰ μεταβῇ εἰς τὸ χωρίον του. Ἐκεῖ τὸν ἀνέμενε χωροφύλαξ μὲ πρόσκλησιν νὰ ἐμφανισθῇ ἐνώπιον τοῦ Διοικητοῦ Ὑποδιοικήσεως Χωροφυλακῆς Πλωμαρίου, ἀπεχούσης 5 χιλιόμετρα ἐκ τοῦ χωρίου του. Λόγῳ ταλαιπωρίας του καὶ λόγῳ ἀσθενείας τῆς μητρός του μετέβη τὴν ἐπαύριον τὴν πρωΐαν. Τότε συνελήφθη καὶ ὡδηγήθη εἰς τὸ αὐτόφωρον Πταισματοδικεῖον, ὑπὸ τοῦ ὁποίου καὶ κατεδικάσθη εἰς 4ήμερον κράτησιν ἄνευ μετατροπῆς, λόγῳ πιέσεως τοῦ Διοικητοῦ Ὑποδιοικήσεως, βεβαιώσαντος ψευδῶς, ὅτι δὲν προσῆλθε μόνος εἰς τὸ Τμῆμα ὁ κατηγορούμενος, ἀλλ’ ὅτι δῆθεν συνελήφθη εἰς τὴν ἀγοράν. Μοῦ ἀπηγορεύθη νὰ ἐπικοινωνήσω μαζί του, ἂν δὲν ἦτο παρὼν ὁ κ. Διοικητής. Μᾶς ἀπηγορεύετο, κύριοι βουλευταί, διὰ παντὸς τρόπου καὶ μέσου νὰ ἐπικοινωνήσωμεν μὲ τοὺς ὀπαδούς μας. Κατέστη ἀδύνατον νὰ μεταβῶμεν νὰ ὁμιλήσωμεν εἰς τὰ περισσότερα χωρία τῆς νήσου. Εἰς τὸ Πλωμάριον, οὐδεὶς ἐδέχετο νὰ μᾶς ἐνοικιάσῃ αἴθουσαν ὡς ἐκλογικὸν κέντρον. Κατόπιν πολλῶν ταλαιπωριῶν, εὕρομεν μίαν ἐγκαταλελειμμένην αἴθουσαν, τὴν ὁποίαν ἐδέχθη νὰ μᾶς ἐνοικιάσῃ ὁ ἰδιοκτήτης της διὰ τὴν ἡμέραν τῆς συγκεντρώσεως, λαβὼν ὡς μίσθωμα δραχμὰς 200. Ὅταν ἐζητήσαμεν ἀπὸ τὸν Διοικητὴν τὴν ἄδειαν τῆς συγκεντρώσεως, μὲ ἠρώτησεν ἐὰν ἔχωμεν αἴθουσαν καὶ τοῦ ἀπαντήσαμεν, ὅτι ἔχομεν. Ἐκλήθη τότε ὁ ἰδιοκτήτης τῆς αἰθούσης, ὁ ὁποῖος ἀφοῦ προηγουμένως ἐτρομοκρατήθη ἀπὸ τὴν ἀστυνομίαν, παραδόξως ἐδήλωσεν ὅτι δὲν μᾶς εἶχε ἐνοικιάσει τὴν αἴθουσαν, ὅτι δὲν ἔλαβεν ὡς ἐνοίκιον 200 δραχμάς, ἀλλ’ ὅτι ἁπλῶς μᾶς ἔδωσε τὸ κλειδὶ διὰ νὰ κοιμηθῇ κἄποιος τὴν προηγουμένην νύκτα καὶ δι’ αὐτὸ συνέβη νὰ ἔχωμεν ἡμεῖς τὸ κλειδὶ τῆς αἰθούσης εἰς τὰς χεῖρας μας. Ἀντιλαμβάνεσθε, λοιπόν, μὲ ποῖα μέσα μᾶς κατεπολέμα ἡ ἀστυνομία εἰς τὴν ἐκλογικὴν προσπάθειαν. Καὶ ὡσὰν νὰ μὴ ἔφθαναν αἱ προσκλήσεις εἰς τὴν ἀστυνομίαν καὶ οἱ ἐκβιασμοὶ εἰς βάρος τῶν ὀπαδῶν μας καὶ εἰς βάρος ζωτικῶν ὀπαδῶν τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ἐφηρμόζοντο καὶ ἄλλου εἴδους καταπιεστικὰ μέτρα. Οὐδεὶς ἠδύνατο νὰ ἐργασθῇ κἄπου ἐὰν δὲν ἐνέκρινεν ἡ ἀστυνομία. Ἔφθασαν ἀκόμη μέχρι τοῦ σημείου νὰ ἐμποδίζουν καὶ εἰς τὰ ἐλεύθερα ἐπαγγέλματα τοὺς πολίτας, νὰ χρησιμοποιοῦν διὰ τὰ ζητήματά των ἐπιστήμονα, ὁ ὁποῖος δὲν ἤρεσεν εἰς τὴν ἀστυνομίαν. Ἐξεβιάζοντο οἱ πολῖται διὰ νὰ μὴ καταφεύγουν εἰς ἀριστεροὺς ἐπιστήμονας. Δημοτικὸς ὑπάλληλος, ὑπηρετῶν ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν εἰς τὸν Δῆμον, ἀπελύθη ὡς δῆθεν μὴ νομιμόφρων, κατόπιν ἐσφαλμένης ἀποφάσεως τοῦ πρωτοβαθμίου Συμβουλίου Νομιμοφροσύνης, ἀκούσατε διὰ ποίαν αἰτίαν: Διότι δὲν ἔπεισε τὴν πεθερά του νὰ μὴ ἀναμιγνύεται εἰς τὰ πολιτικὰ πράγματα ὑπὲρ τῆς ΕΔΑ. Ὁ ἄνθρωπος αὐτὸς κατέφυγεν εἰς τὸ Δευτεροβάθμιον Συμβούλιον Νομιμοφροσύνης καὶ εἰς τὸ Συμβούλιον τῆς Ἐπικρατείας καὶ τελικῶς ἐδικαιώθη. Ἐν τῷ μεταξύ, ὅμως, ἐπὶ ἕνα καὶ ἥμισυ ἔτος ἦτο ἐκτὸς ὑπηρεσίας καὶ ἐδαπάνησεν ἀρκετά. Ἀκόμη καὶ εἰς τοὺς ὀργανισμοὺς τοπικῆς αὐτοδιοικήσεως παρενέβαινεν ἡ Ἀσφάλεια. Ἀπησχόλησε παρανόμως, ἐπὶ ἀρκετὴν ὥραν, δημοτικὸν Σύμβουλον, ἐκ τῆς ψήφου τοῦ ὁποίου θὰ ἐξηρτᾶτο τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς τοῦ Προεδρείου Δημοτικοῦ Συμβουλίου. Καὶ μόλις τὴν τελευταίαν στιγμὴν ἠδυνήθη οὗτος νὰ ἀπελευθερωθῇ καὶ νὰ ἀνατρέψῃ τὰ σχέδια τῆς Ἀσφαλείας. Ἀκόμη καὶ εἰς τοὺς Συνεταιρισμοὺς καὶ εἰς τὰ Σωματεῖα παρενέβαινεν ἡ Ἀσφάλεια. Ἀπόφοιτος Γυμνασίου, διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ δώσῃ ἐξετάσεις εἰς τὸ Διδασκαλεῖον, ὑπεχρεώθη νὰ ἀποκηρύξῃ καὶ τὸν νεκρὸν πατέρα της, ὁ ὁποῖος εἶχε ἀποθάνει πρὸ δύο ἐτῶν. Πρόκειται περὶ γνωστοῦ προσώπου εἰς τὸν κ. Γαληνὸν καὶ δύναται ὁ κ. Γαληνὸς νὰ ἐπιβεβαιώσῃ τὰ ὅσα λέγω. Καὶ ὅταν, κ. βουλευταί, παρ’ ὅλα αὐτὰ εὑρίσκοντο ὀπαδοί μας, οἱ ὁποῖοι κηδόμενοι τῆς ἀξιοπρεπείας των, ἠρνοῦντο νὰ ὑποκύψουν εἰς τοὺς ἐκβιασμοὺς τῆς Ἀσφαλείας, τότε ἐναντίον αὐτῶν ἐλαμβάνοντο δραστικώτερα ἔτι μέτρα. Ἔφθασε εἰς τὰς περιπτώσεις αὐτὰς ἡ Ἀσφάλεια νὰ ἐμπλέξῃ καὶ τὴν δικαιοσύνην διὰ νὰ ἐπιτύχῃ τὸν σκοπόν της. Ὑπέβαλον ψευδεῖς μηνύσεις κατὰ ὀπαδῶν μας, μὲ ψευδέστατον περιεχόμενον καὶ ἐνώπιον τῶν καταγανακτησμένων ἀκροατῶν καὶ τῶν καταπλήκτων δικαστῶν, ἐψευδόρκουν οἱ χωροφύλακες κατ’ ἐντολήν. Ἔχω εἰς χεῖρας μου ἕνα πίνακα μὲ 52 ἀπαλλακτικὰς ἀποφάσεις τοῦ Μονομελοῦς καὶ Τριμελοῦς Πλημμελειοδικείου Μυτιλήνης καὶ τοῦ Συμβουλίου, αἱ ὁποῖαι ἐξεδόθησαν κατὰ τὴν τελευταίαν 2ετίαν, κατόπιν ὑποβολῆς ψευδῶν μηνύσεων κατὰ τῶν ὀπαδῶν μας. Καταθέτω τὸν πίνακα αὐτόν, διὰ νὰ περιληφθῇ εἰς τὰ πρακτικά. Πέραν τῶν ἀποφάσεων αὐτῶν, ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι, ἀσφαλῶς, τὰς ὁποίας δὲν ἠδυνήθην νὰ ἀνεύρω. Ἐπίσης ὑπάρχουν καὶ ἀποφάσεις τῶν ὑπολοίπων 7 περιοδευόντων Μονομελῶν Πλημμελειοδικείων τῆς νήσου. Συνέβη, μάλιστα, νὰ κατασκευάζωνται καὶ φανταστικὰ βαρύτατα ἀδικήματα, ἐπισύροντα βαρείας ποινάς, διὰ τὰ ὁποῖα, ὅμως, πρὸς τιμὴν τῆς Ἑλληνικῆς Δικαιοσύνης, ἐξεδόθησαν ἀπαλλακτικὰ βουλεύματα. Βλέπουσα ἡ Χωροφυλακὴ αὐτὴν τὴν κατάστασιν, ἠθέλησε νὰ ἐκφοβίσῃ καὶ τὴν Δικαιοσύνην. Καὶ πρὸς τοῦτο ἐπροκάλεσεν ἀναφορὰν τοῦ Ἀρχηγείου Χωροφυλακῆς πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Δικαιοσύνης, κατὰ τὴν ὁποίαν δικαστὴς μεροληπτεῖ, δῆθεν, κατὰ τὴν ἐκδίκασιν ὑποθέσεων, εἰς τὰς ὁποίας μηνυταὶ ἦσαν ὄργανα Χωροφυλακῆς. Κατόπιν τῆς ἀναφορᾶς αὐτῆς, διετάχθησαν ἀνακρίσεις κατὰ ἐντίμου καὶ ἐξόχου Δικαστοῦ καὶ διεπιστώθη, ὅτι αἱ ἀποφάσεις ἦσαν ἀμερόληπτοι καὶ σύμφωνοι μὲ τὰ πραγματικὰ περιστατικά. Ὁ καθ’ οὗ ἔβαλεν, ὅμως, ἡ Χωροφυλακὴ Δικαστὴς ἐθεώρησεν, ὅτι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἀσκήσῃ τὰ καθήκοντά του εἰς τὴν νῆσον καὶ ἐζήτησε καὶ μετετέθη εἰς ἄλλον Πρωτοδικεῖον. Εἷς ἀτυχὴς ὀπαδός μας, κ. βουλευταί, ἀντιμετώπισεν 6 ψευδεῖς μηνύσεις. Λέγεται Εὐστράτιος Γιαλελῆς, καὶ ἡ τελευταία ἐναντίον του μήνυσις ἐξεδικάσθη τὴν 29ην Ἰανουαρίου 1962. Τὴν ἡμέραν ποὺ ἐξεδικάζετο ἡ ὑπόθεσίς του, ἡ γυναῖκα του, οὖσα κατηγανακτισμένη ἀπὸ τὰς συνεχεῖς ἐρεύνας εἰς τὴν οἰκίαν του, ὅταν ἐπέστρεψεν ἀπὸ τὴν συλλογὴν τοῦ ἐλαιοκάρπου καὶ ἔβλεπε νὰ μὴ ἐπανέρχεται ὁ σύζυγός της, ἐφοβήθη, ὅτι τὸν ἐφυλάκισαν καὶ συνεπείᾳ τούτου ἔπαθε συγκοπὴν καρδίας καὶ ἀπέθανεν.

§70Ε. ΣΚΟΡΔΙΛΗΣ. Διεπιστώθη, ὅτι ἔπασχε ἀπὸ τὴν καρδιάν της.

§71Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Δὲν ἔπασχεν ἀπὸ τὴν καρδιάν της. Οὐδέποτε εἶχε μεταβῆ εἰς ἰατρόν. Ὅταν ἡ Ἀσφάλεια εἶδε, ὅτι ὑπῆρχον τινές, οἱ ὁποῖοι παρ’ ὅλα τὰ ἀνωτέρω μέσα δὲν ἦσαν διατεθειμένοι νὰ ὑποκύψουν, ἤρχισε τὴν ἑξῆς τακτικήν. Σκηνοθετεῖ τὴν κατοχὴν χειροβομβίδων ὑπὸ τῶν ἀμετανοήτων δι’ αὐτὴν ὀπαδῶν μας, καὶ προβαίνει εἰς ἐρεύνας εἰς τὰς οἰκίας των, χωρὶς νὰ παρίσταται ὁ Πρόεδρος τῆς Κοινότητος ἢ ὁ Εἰρηνοδίκης, ὡς ἀπαιτεῖ ὁ νόμος. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω, κ. βουλευταί, μίαν περικοπήν, ἀπὸ ἀπαλλακτικὸν βούλευμα τοῦ κατηγορηθέντος Γ. Καψαλοῦ, ἀναφερόμενον εἰς τοιαύτην ὑπόθεσιν, διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε μέχρι ποίου σημείου ἔφθασεν ἡ Ἀσφάλεια τῆς Μυτιλήνης «...... (ἀναγινώσκει) ......». Ὑπὸ αὐτὰς τὰς συνθήκας ἐφθάσαμεν εἰς τὰς ἐκλογὰς μὲ τὸ ἔδαφος προπαρασκευασμένον καὶ τὴν φοβίαν ἀνεπτυγμένην, ὥστε νὰ ἐπέλθῃ παράλυσις τῆς βουλήσεως ἀρκετῶν χιλιάδων ἐκλογέων. Καὶ ὅταν ἐφθάσαμεν εἰς τὰς ἐκλογὰς, ἡμιλλῶντο τὰ ὄργανα τῆς τάξεως καὶ οἱ τραμποῦκοι διὰ τὴν πλήρη ἐφαρμογὴν τοῦ σχεδίου ἐκλογικῆς ἐπικρατήσεως τῆς Ε.Ρ.Ε. Ἐφηρμόσθη κάθε μέσον παρανομίας καὶ νοθείας διὰ τὴν νόθευσιν τοῦ φρονήματος τοῦ λαοῦ. Δὲν ἔμεινεν ὀπαδός, εἴτε τῆς Ἀριστερᾶς εἴτε τοῦ Κέντρου, ὁ ὁποῖος νὰ μὴ ἐκλήθη εἰς τὸ Ἀστυνομικὸν Τμῆμα πρὸς τρομοκράτησιν. Εἶχεν ἐκλείψει κάθε ἴχνος Κράτους, τάξεως καὶ νομιμότητος, μέχρι τοῦ σημείου νὰ μὴ εἰσακούωνται ἀκόμη καὶ ὡρισμένοι ἀξιωματικοὶ ἀπὸ τὰ κατώτερα ὄργανα, διότι ὑπῆρχον ὡρισμένα ὄργανα, τὰ ὁποῖα ἦσαν ὑπεράνω τῶν ἀξιωματικῶν των. Σᾶς εἶπον καὶ προηγουμένως, ὅτι μὲ τὴν βοήθειαν τῶν τραμπούκων, τὰ ἀστυνομικὰ ὄργανα ἐματαίωσαν ὅλας σχεδὸν τὰς περιοδείας μας. Ἐὰν εὑρίσκετο ἄνθρωπος νὰ μᾶς παραχωρήσῃ τὸ καφενεῖον του, ἀμέσως ἐκαλεῖτο καὶ ἐμηνύετο, εἴτε διὰ διαφόρους δῆθεν παραβάσεις, εἴτε διότι δὲν εἶχεν ἄδειαν, ἐνῷ ἐλειτούργει ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν τὸ κέντρον του. Εἰς μερικὰ χωριά, ὅπου δὲν ὑπῆρχον τρομοκράται, παρετηρήθη τὸ φαινόμενον, μαθηταὶ τῶν δημοτικῶν σχολείων, νὰ καταλαμβάνουν τὰς εἰσόδους τοῦ χωρίου καὶ οἱ χωροφύλακες νὰ τὰ βάζουν νὰ ρίχνουν λίθους ἐναντίον μας. Παρετηρήθη, κ. συνάδελφοι, τὸ θλιβερὸν αὐτὸ φαινόμενον νὰ δηλητηριάζουν καὶ τὴν ψυχὴν τῶν παιδιῶν. Εἰς τὴν Λῆμνον, ὁ ὑποψήφιός μας, καίτοι προήρχετο ἀπὸ τὴν περιφέρειαν αὐτήν, δὲν ἠδυνήθη νὰ ἐπικοινωνήσῃ μὲ τὰ χωριά, καὶ μάλιστα εἰς τὰ Καμίνια ἐλιθοβολήθη ἀπὸ μετημφιεσμένους. Μόλις διωρίσαμεν δύο ἀντιπροσώπους ἐκλογικούς, συνελήφθησαν ὑπὸ τῆς Χωροφυλακῆς μὲ τὴν ψευδῆ κατηγορίαν, ὅτι ἐξύβρισαν, δῆθεν, τὰ ἀστυνομικὰ ὄργανα. Καὶ παρὰ τὸ ὅτι ὑπεχρεώθησαν ὑπὸ τοῦ Εἰσαγγελέως νὰ τοὺς ἀπολύσουν, τοὺς κατεκράτησαν παρανόμως ἐπὶ 12 ὥρας. Ὁ ὑποψήφιός μας Παξιμαδᾶς, συνεχῶς περιεστοιχίζετο ἀπὸ τρεῖς χωροφύλακες, οἱ ὁποῖοι δὲν ἄφηναν νὰ τὸν πλησιάσῃ ἄνθρωπος. Καὶ οὕτω ἐκ τῶν 40 τμημάτων ὅπου εἶχεν ἡ περιοχή, μόνον εἰς 13 κατωρθώσαμεν νὰ στείλωμεν ἀντιπροσώπους ἐκλογικούς. Ἀποτέλεσμα ὅλων αὐτῶν τῶν ἐκτρόπων καὶ παρανομιῶν ἦτο εἰς τὴν Λῆμνον, ὅπου κατὰ τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1958 εἴχομεν λάβει 3.800 ψήφους, εἰς τὰς τελευταίας ἐκλογὰς νὰ πάρωμεν μόνον 1.100.

§72Π. ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΡΗΣ. Καὶ εἰς ἄλλας θὰ πάρετε μόνον 100.

§73Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Ἐὰν βάλετε καὶ πολυβόλα, τότε θὰ πάρωμεν 100. Ὁ κ. συνάδελφος ὑπῆρξεν ὁ εὐνοούμενος τοῦ Νομάρχου, εἰς τὴν περιφέρειαν Πολυχνίτου. Κατὰ τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1958 δὲν εἶχε πάρει, οὔτε ἕνα σταυρόν. Ὁ Δήμαρχος Πολυχνίτου ὑπὸ τὴν πίεσιν τοῦ Νομάρχου, λόγῳ τῶν ἐξυπηρετήσεων καὶ τῆς εὐνοίας, ἧς ἔτυχεν, ἐνῷ ἀνῆκεν εἰς τὸ Κέντρον ἐξηναγκάσθη νὰ γίνῃ κομματάρχης τῆς Ε.Ρ.Ε. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι). (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Β. Βύζας).

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀφήσατε τὰ προσωπικά. Σᾶς προστατεύω, ἀλλὰ δὲν πρέπει νὰ ὑβρίζητε.

§75Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Ἐπειδὴ διέκοψεν ὁ κ. συνάδελφος, εἶπον, ὅτι ὁ Δήμαρχος Πολυχνίτου ὑπὸ τὴν πίεσιν τοῦ Νομάρχου ἀπὸ ὀπαδὸς τοῦ Κέντρου, ἔγινε κομματάρχης τῆς Ε.Ρ.Ε. καὶ μάλιστα ὅλους τοὺς σταυρούς, μὲ παράνομα μέσα ἐκμεταλλευόμενος τὴν ἐξουσίαν, μὲ τὰς ἀπειλὰς κλπ. κατώρθωσε νὰ ἀποσπάσῃ 450 ψήφους ἀπὸ ἡμᾶς καὶ τὸ Κέντρον καὶ νὰ τὰς δώσῃ εἰς τὸν συνάδελφον, ὁ ὁποῖος μὲ διέκοψεν. Ὁ κ. Δήμαρχος ἐπνίγη εἰς τὴν παρανομίαν, διὰ νὰ ἐκτελέσῃ τὴν ἐντολὴν τοῦ Νομάρχου. Τὸ κατάστημα τῆς Δημαρχίας τὸ μετέβαλεν εἰς ἐκλογικὸν κέντρον τῆς Ε.Ρ.Ε., κατήρτισεν ἐπιτροπὴν ἐπὶ τούτῳ, ἡ ὁποία ἐγύριζεν εἰς τὴν κωμόπολιν καὶ ἔδιδε ψηφοδέλτια τῆς Ε.Ρ.Ε., ὅπως ἔδιδε καὶ ὁ ἴδιος ψηφοδέλτια χειρόγραφα μὲ δικά του γράμματα καὶ τοὺς ἔλεγε, ὅτι θὰ τὰ εὕρῃ εἰς τὴν ψηφοδόχον. Τὴν ἡμέραν τῶν ἐκλογῶν ἐκαλοῦσε τὰς γυναῖκας εἰς τὸ δημαρχιακὸν κατάστημα, τὸ ὁποῖον ἦτο ἐπάνω ἀπὸ τὸ ἐκλογικὸν τμῆμα, τοὺς ἔδιδε ψηφοδέλτια χειρόγραφα μὲ δικά του γράμματα καὶ κατὰ μικρὰ ὁμάδας τὰς συνώδευεν εἰς τὸ κάτωθι τῆς δημαρχίας ἐκλογικὸν τμῆμα, εἰς τὸ ὁποῖον εἰσήρχετο δῆθεν διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῆς ἐφορευτικῆς ἐπιτροπῆς. Μόλις τὸ ἀπόγευμα τὸ ἀντελήφθην καὶ κατώρθωσα νὰ τὸν συγκρατήσω. Ἀλλὰ κατώρθωσεν ἐν τῷ μεταξὺ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον νὰ ἀποσπάσῃ 450 ψήφους ἀπὸ τὴν Ἀριστερὰν καὶ τὸ Κέντρον. Τόση τρομοκρατία καὶ ἀσυδοσία τῆς Χωροφυλακῆς, ἦτο εἰς βάρος μας, ὥστε τὰ ὄργανα τῆς Χωροφυλακῆς νὰ μᾶς ἀπειλοῦν καὶ διὰ τοῦ Τύπου. Ἐδημοσιεύθη εἰς τὴν ἐφημερίδα «Στέμμα», ἡ ὁποία εἶναι ἰδιοκτησία τοῦ συναδέλφου κ. Βιτούλια, ἐπιστολή, ὡς προερχομένη, δῆθεν, ἀπὸ κατοίκους τοῦ χωρίου Σκαλοχωρίου, ἐνῷ αἱ πληροφορίαι μας εἶναι, ὅτι αὕτη προέρχεται ἀπὸ τὴν ἀστυνομίαν. Εἰς τὴν ἐπιστολὴν αὐτὴν ἐκφράζεται, δῆθεν, ἡ ἀγανάκτησις τῶν κατοίκων, διὰ τὰ γεγονότα τοῦ ἐμφυλίου πολέμου 1946–1949. Οἱ κάτοικοι Σκαλοχωρίου δὲν ἠγανάκτησαν κατὰ τὰς προηγουμένας ἐκλογὰς 1950, 1951, 1952, 1956, 1958, ἀλλὰ ἠγανάκτησαν κατ’ ἐπιταγὴν μόνον κατὰ τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1958! Ἡ ἐπιστολὴ ἔχει ὡς ἑξῆς: «...... (ἀναγινώσκει) ......». «Πρὸς τοὺς ἀντιπροσώπους τῆς Ε.Δ.Α. καὶ πράκτορας τοῦ Κροῦτσεφ πρὸς γνῶσιν καὶ συμμόρφωσιν. Κύριοι, Κατ’ αὐτὰς μᾶς βομβαρδίζετε μὲ διάφορα ἀνεπιθύμητα ἔντυπά σας, ἵνα μᾶς διαφωτίσητε. Ἐπειδὴ δὲν γνωρίζετε ἀπὸ ποίους κατοικεῖται τὸ Σκαλοχῶρι, ἐπιβάλλεται νὰ μελετήσητε τὰ κάτωθι: 1) Σᾶς εἰδοποιοῦμεν διὰ τελευταίαν φορὰν, μὴ τολμήσητε νὰ διαβῆτε τὰ ὁρόσημα τῆς Κοινότητός μας, διότι τὸ Σκαλοχῶρι, σημαίνει Ἑλλάς. 2) Διότι ἐδῶ στὰ βουνά μας ἐξοντώσαμεν τοὺς συμμορίτας σας Χαβαράνην καὶ Μουλᾶν. 3) Διότι ἐδῶ πνέει μόνον ὁ ἄνεμος τῆς ἐλευθερίας καὶ τῆς ἐθνικῆς ἀξιοπρεπείας. 4) Διότι εἴμεθα ὅλοι ἀποφασισμένοι νὰ ἀγωνισθῶμεν μέχρι τῆς τελευταίας πνοῆς, ἵνα ζήσωμεν ὡς ἐλεύθεροι ἄνθρωποι καὶ ὄχι δοῦλοι τοῦ Κροῦτσεφ. 5) Διότι οὐδέποτε θὰ ξεχάσωμεν τὸ ἀθῶον αἷμα τῶν παιδιῶν μας ποὺ προδοτικὰ χύσατε στὸν Γράμμο καὶ τὸ Βίτσι. 6) Νὰ εἶσθε βέβαιοι, ὅτι ἐὰν δὲν συμμορφωθῆτε μὲ τὰ ἀνωτέρω, θὰ τύχετε μιᾶς ὑποδοχῆς ἄνευ προηγουμένου καὶ ὅτι οὐδεμία ἀνθρωπίνη δύναμις θὰ εἶναι ἱκανὴ νὰ μᾶς ἐμποδίσῃ, ἵνα δώσωμεν τὸ μάθημα ποὺ ἁρμόζει στοὺς προδότας τῆς μεγάλης πατρίδος μας. Οἱ κάτοικοι τοῦ Σκαλοχωρίου». Ἰδιαίτερος στόχος τῶν ὀργάνων τῆς Ἀσφαλείας Μυτιλήνης, ἦσαν τὰ ψηφοδέλτια τοῦ συνδυασμοῦ μας. Ὅταν ἦλθαν τὰ ψηφοδέλτια τοῦ συνδυασμοῦ μας, ἐντὸς κιβωτίων, ἀμέσως μετεφέρθησαν ὑπὸ τῶν ὀργάνων τῆς Ἀσφαλείας εἰς τὸ Τμῆμα διὰ δῆθεν ἔρευναν καὶ πολλὰ ἐξ αὐτῶν κατεστράφησαν καὶ ἄλλα διεσκορπίσθησαν εἰς τὸ προαύλιον τοῦ Τμήματος. Καὶ μόνον κατόπιν παρεμβάσεως τοῦ Εἰσαγγελέως, ἠναγκάσθησαν τὰ ὄργανα Ἀσφαλείας νὰ τὰ τοποθετήσουν καὶ πάλιν ἐντὸς τῶν κιβωτίων. Οἱ κομισταὶ ψηφοδελτίων τοῦ Π.Α.Μ.Ε. συνελαμβάνοντο καὶ ἐθεωρεῖτο ἀδίκημα ἡ κατοχὴ τοιούτου ψηφοδελτίου καὶ ἐσχηματίζετο δικογραφία κατὰ παντὸς κατόχου τοιούτου ψηφοδελτίου. Ἔχω τέσσαρας ἐκθέσεις ἐπισήμους, κατασχέσεως ψηφοδελτίων τοῦ Π.Α.Μ.Ε. Εἰς τὴν μίαν ἔκθεσιν ἀναφέρεται, ὅτι ἐγένετο ἔρευνα καὶ ὅτι δῆθεν εἰς κυτίον φλυτζανίων ἀνευρέθη χειροβομβὶς καὶ διετυπώθη κατηγορία διὰ κατοχὴν χειροβομβίδος καὶ διὰ κατοχὴν χιλίων ψηφοδελτίων.

ΕΚΘΕΣΙΣ

Σωματικῆς ἐρεύνης καὶ κατασχέσεως Ἐν Ἱππείῳ σήμερον τὴν 28ην τοῦ μηνὸς Ὀκτωβρίου τοῦ ἔτους 1961 ἡμέραν τῆς ἑβδομάδος Σάββατον καὶ ὥραν 4.30′ μ.μ., ἡμεῖς, ὁ Ἀστυνόμος τοῦ Σταθμοῦ Χωροφυλακῆς Ἱππείου, Ἐνωμοτάρχης Περβαινᾶς Παναγιώτης, ἐπὶ παρουσίᾳ καὶ τῶν νομίμων μαρτύρων, ἐλλείψει ἁρμοδιοτέρου, 1) Χωρ)κος Βανταράκη Ἐμμανουὴλ καὶ 2) Χωρ)κος Σιούλη Χρήστου, ἔχοντες βασίμους ὑπονοίας, ὅτι ὁ Τσουλέλης Κρέων ἢ Ἐκρὲμ τοῦ Χουσεΐν ἢ τοῦ Δημητρίου καὶ τῆς Μαρίας, ἐτῶν 43 γεννηθέντος εἰς Μικρὰν Ἀσίαν, τέως κάτοικος Ἱππείου καὶ νῦν Ἀθηνῶν, Ἀριστείδου 26, ἐπαγγέλματος γραμματεὺς Ε.Δ.Α. Ἀθηνῶν, προσεκαλέσαμεν αὐτόν, ὅπως μᾶς παραδώσῃ τὸ μεθ’ ἑαυτοῦ φερόμενον προπαγανδιστικὸν ὑλικὸν καὶ τούτου ἀρνηθέντος νὰ παραδώσῃ, προέβημεν εἰς τὴν σωματικὴν τούτου ἔρευναν, ὡς καὶ τῶν ἀποσκευῶν του, ἀνεύρομεν ἐντὸς τῶν ἀποσκευῶν του μία χειροβομβίδα «Μὶλς» μετὰ ἐμπυρεύματος, περιτυλιγμένη διὰ λευκοῦ χάρτου καὶ τοποθετημένη ἐντὸς χαρτίνου κιβωτίου, ἔνθα εἶχον τοποθετηθῇ διάφορα φλυτζάνια, ὡς καὶ περὶ τὰ χίλια (1.000) ψηφοδέλτια τῆς Π.Α.Μ.Ε. μὲ σταυρὸν προτιμήσεως τοῦ ὑποψηφίου τῆς Π.Α.Μ.Ε. Πρωτογερέλλη Φρίξου, ἅτινα κατασχεθέντα θέλουν ἀποσταλῇ τῷ κ. Εἰσαγγελεῖ. Γίνεται μνεία, ὅτι ἡ παροῦσα ἔρευνα ἤρξατο τὴν 4.30′ μ.μ. ὥραν καὶ ἐπερατώθη τὴν 5ην μ.μ. ὥραν. Ἐφ’ ᾧ συνετάγη ἡ παροῦσα, ἥτις ἀναγνωσθεῖσα καὶ βεβαιωθεῖσα ὑπογράφεται παρὰ πάντων, πλὴν τοῦ καθ’ οὗ ἡ ἔρευνα, ἀρνηθέντος πρὸς τοῦτο. Ὁ ἐνεργήσας τὴν ἔρευναν (Ὑπογραφὴ) Οἱ Μάρτυρες (Δύο Ὑπογραφαὶ) Ὁ καθ’ οὗ ἡ ἔρευνα Ἀκριβὲς ἀντίγραφον ἐξαχθὲν ἐκ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 3311)61 δικογραφίας Τριμελοῦς Πλημ)κείου Μυτιλήνης. Ἐν Μυτιλήνῃ τῇ 29 Νοεμβρίου 1961 Ὁ Ὑ)Γραμματεὺς (Ὑπογραφὴ)

§76Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ἄρα κατὰ τὴν ἔρευναν εὑρέθη χειροβομβίς, καὶ ἡ ἔκθεσις ὁμιλεῖ διὰ τὴν κατοχὴν χειροβομβίδος.

§77Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Ἀλλὰ καὶ ψηφοδελτίων.

§78Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ἡ ἔρευνα ἐγένετο μὲ τὴν ὑπόνοιαν τῆς κατοχῆς ψηφοδελτίων.

§79Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω καὶ ἄλλας ἐπισήμους ἐκθέσεις κατασχέσεως ψηφοδελτίων.

ΕΚΘΕΣΙΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΗΣ

ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΧΕΣΕΩΣ

Ἐν Παπάδῳ σήμερον τὴν 28ην τοῦ μηνὸς Ὀκτωβρίου τοῦ ἔτους 1961, ἡμέραν τῆς ἑβδομάδος Σάββατον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ. ἡμεῖς, ὁ Ἐνωμοτάρχης Γαλάτουλας Στυλιανός, Διοικητὴς τοῦ ἐνταῦθα Ἀστυνομικοῦ Σταθμοῦ, παρισταμένων καὶ τῶν μὴ ἐξαιρετέων μαρτύρων 1) Χωρ)κος Ἀϊβαλιώτη Ἠλία καὶ 2) Χωρ)κος Μηζύθρα Εὐστρατίου, κατοίκων Παπάδου, προσληφθέντων ἐλλείψει δικαστικοῦ γραμματέως ἢ ἑτέρου ἀνακριτικοῦ ὑπαλλήλου, ἐκθέτομεν τὰ ἑξῆς: Ἐνεργοῦντες συνεπείᾳ ὑφισταμένης βαρείας καὶ βασίμου ὑπονοίας, ὅτι ἐπὶ τοῦ Νικολάου Χατζηχρήστου τοῦ Εὐστρατίου κατοίκου Παπάδου φέρονται καὶ μοιράζονται ὑπ’ αὐτοῦ εἰς τοὺς πολίτας ψηφοδέλτια τοῦ «ΠΑΜΕ», ἅτινα καὶ κατεσχέθησαν, προσεκαλέσαμεν αὐτόν, ὅπως μᾶς παραδώσῃ ταῦτα καὶ τούτου δηλώσαντος ἄρνησιν, προέβημεν εἰς τὴν σωματικήν του ἔρευναν, καθ’ ἣν ἀνεύρομεν τριάκοντα πέντε (35) ἀπὸ τὰ ἐν λόγῳ ψηφοδέλτια. Γίνεται μνεία, ὅτι ἡ παροῦσα ἔρευνα ἤρξατο τὴν 6.30′ μ.μ., ὥραν καὶ ἐπερατώθη τὴν 6.40′ μ.μ., ἡ δὲ σύνταξις τῆς παρούσης ἤρξατο τὴν 6.40′ μ.μ. καὶ ἐπερατώθη τὴν 6.45′ μ.μ. τοιαύτην. Ἐφ’ ᾧ συνετάγη ἡ παροῦσα, ἥτις ἀναγνωσθεῖσα καὶ βεβαιωθεῖσα ὑπογράφεται παρὰ πάντων τῶν ἀνωτέρω, πλὴν τοῦ καθ’ οὗ ἡ ἔρευνα, ἀρνηθέντος. Ὁ Ἀστυνόμος (Ὑπογραφὴ) Οἱ μάρτυρες (Ὑπογραφαὶ) Ὁ καθ’ οὗ ἡ ἔρευνα (Ἠρνήθη) Ἀκριβὲς ἀντίγραφον ἐκ τῆς δικογραφίας, ἐφ’ ἧς ἐξεδόθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 1925)1961 ἀπόφασις τοῦ Μονομελοῦς Πλημ)κείου Μυτιλήνης.

ΕΚΘΕΣΙΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΗΣ

ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΧΕΣΕΩΣ

Ἐν Παπάδῳ σήμερον τὴν 28ην τοῦ μηνὸς Ὀκτωβρίου τοῦ ἔτους 1961, ἡμέραν τῆς ἑβδομάδος Σάββατον καὶ ὥραν 5.10′ μ.μ. ἡμεῖς, ὁ Ἐνωμοτάρχης Γαλάτουλας Στυλιανὸς Διοικητὴς τοῦ ἐνταῦθα Ἀστυνομικοῦ Σταθμοῦ, παρισταμένων καὶ τῶν μὴ ἐξαιρετέων μαρτύρων 1) Χωρ)κος Ἀϊβαλιώτη Ἠλία καὶ 2) Χωρ)κος Τσιόγκα Βασιλείου, κατοίκων Παπάδου, προσληφθέντων ἐλλείψει δικαστικοῦ γραμματέως ἢ ἑτέρου ἀνακριτικοῦ ὑπαλλήλου, ἐκθέτομεν τὰ ἑξῆς: Ἐνεργοῦντες συνεπείᾳ ὑφισταμένης βαρείας καὶ βασίμου ὑπονοίας, ὅτι ἐπὶ τοῦ Γεωργίου Σκοπελίτη τοῦ Σταύρου, κατοίκου Παλαιοκήπου, φέρονται καὶ μοιράζονται ὑπ’ αὐτοῦ εἰς τοὺς πολίτας ψηφοδέλτια τοῦ «ΠΑΜΕ», ἅτινα καὶ κατεσχέθησαν, προσεκαλέσαμεν αὐτόν, ὅπως μᾶς παραδώσῃ ταῦτα καὶ τούτου δηλώσαντος ἄρνησιν, προέβημεν εἰς τὴν σωματικήν του ἔρευναν, καθ’ ἣν ἀνεύρομεν εἴκοσι δύο (22) ἀπὸ τὰ ἐν λόγῳ ψηφοδέλτια. Γίνεται μνεία, ὅτι ἡ παροῦσα ἔρευνα ἤρξατο τὴν 5.10′ μ.μ. ὥραν καὶ ἐπερατώθη τὴν 5.15′ μ.μ., ἡ δὲ σύνταξις τῆς παρούσης ἤρξατο τὴν 5.30′ μ.μ. καὶ ἐπερατώθη τὴν 5.40′ μ.μ. τοιαύτην. Ἐφ’ ᾧ συνετάγη ἡ παροῦσα, ἥτις ἀναγνωσθεῖσα καὶ βεβαιωθεῖσα, ὑπογράφεται παρὰ πάντων τῶν ἀνωτέρω, πλὴν τοῦ καθ’ οὗ ἡ ἔρευνα, ἀρνηθέντος. Ὁ Ἀστυνόμος (Ὑπογραφὴ) Οἱ μάρτυρες (Ὑπογραφαὶ) Ὁ καθ’ οὗ ἡ ἔρευνα (Ἠρνήθη) Ἀκριβὲς ἀντίγραφον ἐκ τῆς δικογραφίας, ἐφ’ ἧς ἐξεδόθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 1924)1961 ἀπόφασις τοῦ Μονομελοῦς Πλημμελειοδικείου Μυτιλήνης. Αὐτοὶ οἱ δύο ὡδηγήθησαν εἰς τὸν Εἰσαγγελέα καὶ ἀφέθησαν ἐλεύθεροι τὸ ἑσπέρας τῆς ἡμέρας τῶν ἐκλογῶν καὶ οὕτω δὲν ἠδυνήθησαν νὰ ἀσκήσουν τὰ ἐκλογικά των δικαιώματα, οὔτε τὰ καθήκοντα τοῦ ἐκλογικοῦ ἀντιπροσώπου.

§80Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Πάντως, διεπιστώθη ἀπὸ ἐπίσημον ἔκθεσιν κατασχέσεως, ὅτι ἀνευρέθη χειροβομβὶς εἰς τὰς ἀποσκευὰς ἢ τὸ δέμα, τὸ ὁποῖον εἶχεν ὁ ὀπαδός σας. Ἀλλὰ τὴν περίπτωσιν τὴν ἀνεγνώσατε. Ἀποδεικνύεται, λοιπόν, ὅτι εἶχε δίκαιον ἡ Ἀστυνομία νὰ ὑποπτεύεται βασίμως, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ διαπράττωνται παράνομοι πράξεις. Ἤθελα, ὅμως, νὰ μάθω τὸ ἑξῆς: Ἀνεφέρατε προηγουμένως, ὅτι εἴχατε ἐκφράσει ἀπόλυτον ἐμπιστοσύνην εἰς τὰς Δικαστικὰς Ἀρχὰς τῆς Νήσου, αἱ ὁποῖαι ἀπέρριψαν τόσας μηνύσεις καὶ ἀπήλλαξαν τόσους κατηγορουμένους, κληθέντας εἰς τὰ Δικαστήρια ἀπὸ μηνύσεις τῶν Ἀστυνομικῶν Ὀργάνων. Καὶ ἐνῷ ἐκδηλώνετε αὐτὴν τὴν ἐμπιστοσύνην πρὸς τὴν Δικαιοσύνην, δὲν παραλείψατε ἀρχόμενος τῆς ὁμιλίας σας νὰ εἴπητε, ὅτι ὁ Πταισματοδίκης παραδόξως κατεδίκασε τὸν κατηγορούμενον ἐκεῖνον εἰς 4ήμερον κράτησιν καὶ ἔτι παραδοξότερον, ἠρνήθη νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν μετατροπὴν τῆς ποινῆς. Καὶ ὑποβάλλετε, εἰς ἐπίκρισιν τὴν δικαστικὴν ἀπόφασιν, ἡ ὁποία κατεδίκασεν ὀπαδόν σας, ἐνῷ παραλλήλως ἀναγνωρίζετε τιμὴν εἰς τὴν Δικαιοσύνην τῆς περιφερείας σας. Καὶ ἐπειδὴ ἀναφέρατε πολλὰ περιστατικά, θὰ ἤθελα νὰ σᾶς ἐρωτήσω: Ὑπεβλήθησαν μηνύσεις δι’ ὅλας αὐτὰς τὰς παραβάσεις περὶ τῶν ὁποίων κάμετε λόγον;

§81Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Ὑπεβλήθησαν, κ. Ὑπουργέ, ὄχι ὅμως, δι’ ὅλας τὰς παραβάσεις.

§82Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Δὲν ὑπεβλήθησαν μηνύσεις. Ἀντιθέτως, εἰς τὴν Εἰσαγγελίαν τῆς Μυτιλήνης ἐκκρεμοῦν μηνύσεις μόνον κατὰ τῶν ὀπαδῶν σας. Ὁ Εἰσαγγελεὺς τῶν Πρωτοδικῶν ἀναφέρει πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον, ὅτι 1) «Ἐκκρεμεῖ μήνυσις κατὰ τοῦ τέως βουλευτοῦ Ε.Δ.Α. Παν. Γλιγλῆ, ἐπὶ παραβάσει τοῦ ἄρθρου 171 παρ. 15 Β. Δ. 521)1961, ἤτοι δωροδοκία ψηφοφόρου. 2) Ἐκκρεμοῦσι τρεῖς μηνύσεις κατὰ κομμουνιστῶν ἐπὶ παραβάσει τῶν ἄρθρων 181 καὶ 184 Β.Δ. 531)1961, ἤτοι βία κατὰ ἐκλογέων. 3) Παρεπέμφθησαν εἰς 3μελὲς Πλημμελειοδικεῖον —δικάσιμος 28.2.62— δύο κομμουνισταὶ σύμβουλοι Κοινότητος Φίλιας, ἐπὶ παραβάσει τοῦ ἄρθρου 189 Β.Δ. 531)1961, ἤτοι ἀνάμιξιν εἰς ἐκλογάς». Καὶ τοῦτο, διότι ὁμιλεῖτε περὶ Προέδρων καὶ Δημάρχων οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ ἐκφράσουν τὴν γνώμην των καὶ δημιουργεῖτε τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ἡ ἅπαξ ἐκδηλωθεῖσα λαϊκὴ ἐτυμηγορία κατὰ τὸ 1958, πρέπει νὰ μείνῃ ἀμετακίνητος, ὡς ἐὰν ἀπαγορεύεται εἰς τοὺς ψηφοφόρους νὰ μεταβάλουν ἐν τῷ μεταξὺ ἀπόψεις καὶ ἀντιλήψεις καὶ νὰ ἐγκαταλείψουν τὴν παράταξιν, ἡ ὁποία διέψευσε τὰς ἐλπίδας των, διὰ νὰ προσχωρήσουν εἰς ἄλλην. Ὅπως βλέπετε, λοιπόν, δύο σύμβουλοι τῆς Κοινότητος Φίλιας, ἔχουν κατηγορηθῆ ἐπὶ παραβάσει τοῦ ἄρθρου 189 Β. Δ. 531)1961. Καὶ παρεπέμφθησαν ἤδη καὶ δὲν κατηγορήθησαν ἁπλῶς. Ὑπάρχουν, δηλαδή, ἐνδείξεις ἐνοχῆς. Καὶ συνεχίζει ὁ Εἰσαγγελεὺς τῶν Πρωτοδικῶν, διὰ τοῦ ἐγγράφου του πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον: 4) Ἠθωώθησαν ἐπιεικῶς ὑπὸ τοῦ Τριμελοῦς Πλημμελειοδικείου τρεῖς κομμουνισταὶ σύμβουλοι Κοινότητος Ἁγίας Παρασκευῆς, κατηγορούμενοι ἐπὶ παραβάσει τοῦ ἄρθρου 189 Β. Δ. 531)1961, ἤτοι δι’ ἀνάμιξιν εἰς τὰς ἐκλογάς. 5) Ἐκκρεμοῦσι δύο δικογραφίαι, προφανῶς κομμουνιστῶν δικαστικῶν ἀντιπροσώπων, ἐπὶ παραβάσει τοῦ κοινοῦ Ποινικοῦ Δικαίου, σχέσιν ἔχουσαι μὲ τὰς διεξαχθείσας ἐκλογάς. 6) Ἐκκρεμοῦσιν, ἀριθμός τις δικογραφιῶν κατὰ κομμουνιστῶν ἐπὶ παραβάσει τοῦ κοινοῦ Ποινικοῦ Δικαίου, σχέσιν ἔχουσαι μὲ τὰς διεξαχθείσας ἐκλογάς. Αὐτὰ λέγει τὸ ἔγγραφον τοῦ Εἰσαγγελέως. Καὶ δὲν γίνεται λόγος περὶ ἐκκρεμότητος ἢ ὑποβολῆς οἱασδήποτε ἄλλης μηνύσεως κατ’ ἄλλων πολιτῶν, εἴτε ὀπαδῶν τῆς Ε.Ρ.Ε. ἢ τοῦ Κέντρου, εἴτε κατ’ ἀστυνομικῶν ὀργάνων.

§83Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Αὐτὸ τὸ ἔγγραφον τὸ ἐδιαβάσατε, κ. Ὑπουργέ; Ἀναφέρεται εἰς ὅλας τὰς ἐκκρεμούσας μηνύσεις καὶ κατὰ τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων;

§84Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Βεβαίως.

§85Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Εἶμαι ὑποχρεωμένος, ὄχι νὰ διαψεύσω τὸν κ. Εἰσαγγελέα, διότι πιθανὸν νὰ μὴ ἐζητήθησαν πλήρη στοιχεῖα, ἀλλὰ νὰ εἴπω, ὅτι ἐκκρεμοῦν μηνύσεις ἐναντίον καὶ ἀστυνομικῶν ὀργάνων καὶ πολιτῶν, εἰς τὰς ὁποίας ἔχω ἐξετασθῆ ὡς μάρτυς. Καὶ εἶμαι εἰς θέσιν νὰ σᾶς εἴπω καὶ τὰ ὀνόματα τῶν κατηγορουμένων.

§86Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Τὸ ἔγγραφον τοῦ Εἰσαγγελέως ἔχει ἡμερομηνίαν 17 Ἰανουαρίου τρέχοντος ἔτους καὶ ἀριθμὸν πρωτ. 1. Ἡ ἐντολὴ ἦτο γενικὴ καὶ ταὐτόσημος πρὸς ὅλας τὰς Εἰσαγγελίας νὰ ἀναφέρουν ποῖαι διώξεις ἠσκήθησαν δι’ ἐκλογικὰς παραβάσεις.

§87Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, εἰς ἄλλην συνεδρίασιν θὰ σᾶς φέρω ἐπίσημον κατάστασιν τῶν ὑποθέσεων, αἱ ὁποῖαι ἐκκρεμοῦν ἐναντίον ἀστυνομικῶν ὀργάνων, διότι γνωρίζω περιπτώσεις καὶ ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως. Ἀποτέλεσμα, κ. συνάδελφοι, αὐτῆς τῆς φοβίας, ἥτις ἐπεκράτησεν εἰς βάρος τοῦ λαοῦ, ἦτο ὅπως κατὰ τὴν ἡμέραν τῶν ἐκλογῶν, ἄλλοι νὰ ρίπτουν ἀνοικτὰ ψηφοδέλτια τῆς Ε. Ρ.Ε. καὶ ἄλλοι χειρόγραφα σεσημασμένα ψηφοδέλτια. Ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου περίπτωσιν πολίτου, ὁ ὁποῖος ἔδωσε δύο ψηφοδέλτια εἰς γνωστόν του, ὁ ἄνθρωπος αὐτὸς, ὁ ὁποῖος ἔλαβε τὰ ψηφοδέλτια, συνελήφθη καὶ ὡδηγήθη εἰς τὸ Ἀστυνομικὸν Τμῆμα. Τὸν ἠρώτησαν ἐκεῖ τὶ ἦσαν τὰ ψηφοδέλτια καὶ αὐτὸς ἀπήντησεν, ὅτι ἐκεῖνος ποὺ τοῦ τὰ ἔδωσεν εἶπεν, ὅτι δῆθεν εἶναι ψηφοδέλτια τῆς Ε.Ρ.Ε., ἐνῷ ἦσαν τοῦ Π.Α.Μ.Ε. Κατόπιν αὐτοῦ ἐσχηματίσθη δικογραφία εἰς βάρος του ἐπὶ ἐξαπατήσει ἐκλογέως. Παρεπέμφθη εἰς τὸ δικαστήριον μὲ τὴν κατηγορίαν τῆς ἀπάτης. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω τὶ λέγει εἰς τὴν κατάθεσίν του ὁ μάρτυς κατηγορίας, ὁ ἄνθρωπος τῆς Ἀστυνομίας: «Ἐγὼ ἔρριξα τὸ ψηφοδέλτιον ποὺ μοῦ ἔδωσεν ἡ Ἀστυνομία». Καὶ κατόπιν ἀπηλλάγη ὁ κατηγορούμενος. (Ἀναγινώσκει τὰ πρακτικὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ....... 1961 ἀποφάσεως τοῦ Πλημμελειοδικείου Μυτιλήνης).

§88Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε συνάδελφε, διαβάστε τὴν ἔκθεσιν κατασχέσεως ὑπὸ τῶν ἀστυνομικῶν, χιλίων ψηφοδελτίων καὶ μιᾶς χειροβομβίδος. Ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶπεν, ὅτι ἐφ’ ὅσον ὑπῆρχε χειροβομβὶς ἐδημιουργήθη θέμα. Μήπως, κ. συνάδελφε, ἔχετε ὑπ’ ὄψιν τὶ ἔγινε εἰς τὸ δικαστήριον, ὅταν ὁ Πρόεδρος ἐζήτησε νὰ παρουσιασθῇ ἡ χειροβομβίς; Γνωρίζετε τὴν ἀπάντησιν τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων, ἰσχυρισθέντων, ὅτι κατεστράφη καὶ τὴν ἐπιμονὴν τοῦ Προέδρου νὰ προσκομισθῇ τὸ πειστήριον;

§89Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Εἰς τὸ ἔγγραφον τὸ συνοδευτικὸν τῶν κατηγορουμένων, τὸ ἀποσταλὲν ὑπὸ τοῦ ἀστυνομικοῦ σταθμάρχου, δὲν ἀνεφέρετο, ὅτι ὑπῆρχον ψηφοδέλτια καὶ χειροβομβίς.

§90Γ. ΜΑΤΘΑΙΟΥΔΑΚΗΣ. Διατὶ αὐτὰ δὲν μᾶς τὰ εἴπατε προηγουμένως; Ἐπεριμένατε νὰ πάρετε γραμμὴν ἀπὸ τὸν κ. Ἐφραιμίδη;

§91Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, διατὶ ἐπιτρέπετε ἐπέμβασιν ἐκ μέρους συναδέλφων τῆς Συμπολιτεύσεως, οἱ ὁποῖοι διακόπτουν τὸν ρήτορα, χωρὶς τὴν ἄδειάν του;

§92Γ. ΜΑΤΘΑΙΟΥΔΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐφ’ ὅσον ὁ ρήτωρ ἐπιτρέπει τὴν διακοπὴν ἐκ τῆς μιᾶς πτέρυγος, εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ δεχθῇ διακοπὴν καὶ ἐκ τῆς ἄλλης.

§93Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Ἡ ὑπόθεσις ἐκείνη ἀνεβλήθη, διὰ νὰ προσέλθουν οἱ μάρτυρες. Κατὰ τὴν δευτέραν δίκην ἐζητήθησαν καὶ πάλιν ὑπὸ τῆς ὑπερασπίσεως τὰ πειστήρια καὶ ἐδόθη ἡ ἀπάντησις, ὅτι ἡ χειροβομβὶς παρεδόθη εἰς τὰ Τ.Ε.Α., καὶ κατεστράφη. Κύριοι συνάδελφοι, ἐὰν ἡ χειροβομβὶς εἶχε καταστραφῆ, θὰ ὑπῆρχεν ἔκθεσις καταστροφῆς. Φοβοῦμαι, ὅμως, ὅτι ἡ χειροβομβὶς ἐλήφθη ἀπὸ τὴν ἀποθήκη τοῦ ἀστυνομικοῦ σταθμοῦ καὶ ἐτέθη εἰς τὰς ἀποσκευὰς τοῦ κρατουμένου. Ἡ ὑπόθεσις καὶ πάλιν ἀνεβλήθη καὶ πρόκειται νὰ διεξαχθῇ ἡ δίκη, διὰ τρίτην φοράν.

§94Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, συμβαίνει, λόγῳ ἐντοπιότητος, νὰ γνωρίζω τὸ θέμα. Θὰ ἀναφερθῶ, ὅμως, εἰς τὴν περίπτωσιν ἑνὸς Πατούνη ἐκ Γέρας Μυτιλήνης, ὁ ὁποῖος κατηγορήθη, ὅτι ἔφερε μάχαιραν. Ἤμην δικηγόρος του καὶ ἐζήτησαν νὰ γίνῃ ἐξέτασις τῶν ἀποτυπωμάτων τῆς μαχαίρας. Ἐπ’ αὐτῆς εὑρέθησαν ἀποτυπώματα δακτυλικὰ ὅλων τῶν ἄλλων πλὴν τῶν ἀποτυπωμάτων τοῦ Πατούνη. Κατόπιν τούτου ὁ κατηγορούμενος ἀπηλλάγη.

§95Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Κύριοι συνάδελφοι, θὰ ἤθελον, νὰ ἀναφερθῶ εἰς τὰς ἐνεργείας τοῦ κ. Νομάρχου Μυτιλήνης. Νομίζω, ὅτι δὲν ὑπάρχει προηγούμενον Νομάρχου, ὁ ὁποῖος νὰ ἐνήργησε μὲ τὸν τρόπον ποὺ ἐνήργησεν ὁ κ. Νομάρχης Μυτιλήνης. Οὗτος μὲ συγκεντρώσεις, μὲ παραινέσεις, μὲ περιοδείας ἀνὰ τὴν Νῆσον ἐζήτει τὴν ὑπερψήφισιν τοῦ Κόμματος τῆς Ε.Ρ.Ε. Ὅλα τὰ Δημαρχιακὰ Καταστήματα τῆς Νήσου εἶχον μεταβληθῇ εἰς ἐκλογικὰ κέντρα τῆς Ε.Ρ.Ε. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω ἀποσπάσματα ἐκ τῆς ἐνστάσεως τοῦ πρώην Ὑπουργοῦ καὶ ὑποψηφίου τῆς Ε.Ρ.Ε. κ. Λαζανᾶ, ὁ ὁποῖος ἀναφέρεται εἰς τὴν ἀσκηθεῖσαν βίαν: (Ἀναγινώσκει). «Ἐνίσταμαι κατὰ τοῦ κύρους τῶν βουλευτικῶν ἐκλογῶν τῆς 29ης Ὀκτωβρίου 1961 εἰς ἅπαντα τὰ ἀνωτέρω ἐκλογικὰ τμήματα, δι’ οὓς νομίμους καὶ βασίμους λόγους ἐπιφυλάσσομαι νὰ προσθέσω ἐν καιρῷ, ὡς καὶ διὰ τοὺς κατωτέρω τοιούτους: Διότι ἠσκήθη καθ’ ὅλον τὸν Νομὸν Λέσβου ψυχολογικὴ βία ἐπὶ τῶν ψηφοφόρων, ὥστε ὁ σταυρὸς προτιμήσεως τούτων νὰ μὴ δοθῇ εἰς ἐμὲ ἀλλ’ εἰς ἄλλους ὑποψηφίους τοῦ Κόμματος τῆς Ἐθνικῆς Ριζοσπαστικῆς Ἑνώσεως, εἰς ὃν συνδυασμὸν μετεῖχον καὶ ἐγὼ ὡς ὑποψήφιος. Εἰδικώτερον εἰς τὰ ἀκόλουθα τμήματα:

§96Π. ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΡΗΣ. Εἰς ποῖον ὑποψήφιον;

§97Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Εἰς τὸν κ. Καλογήρου.

§98Π. ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΡΗΣ. Ὁ κ. Καλογήρου ἦτο ἰδιαίτερος τοῦ κ. Λαζανᾶ καὶ αὐτὸς ἐνήργησε νὰ συμπεριληφθῇ εἰς τὸν συνδυασμόν.

§99Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Ἡ ἔνστασις παρακάτω ἀναφέρει καὶ δι’ ἐσᾶς. ................................. «Γ. Εἰς τὰ 4 ἐκλογικὰ τμήματα Ἁγίας Παρασκευῆς, ἐνεφανίσθη οὐσιώδης ἀλλοίωσις τοῦ ἐκλογικοῦ φρονήματος διὰ τῶν ἑξῆς μεθόδων: Ὁ Πρόεδρος Κοινότητος Κολοβελόνης, ὀλίγας ἡμέρας πρὸ τῶν ἐκλογῶν (3–4), ἐτοιχοκόλλησεν εἰς τὴν θύραν τοῦ Κοινοτικοῦ Γραφείου κατάλογον 220 ὀνομάτων ἀκτημόνων, οἵτινες εἶχον ὑποβάλει αἰτήσεις χορηγήσεως ἀγροτικοῦ κλήρου ἐπὶ ἐκχερσωθείσης ἐκτάσεως 300 περίπου στρεμμάτων παρὰ τὴν θέσιν «Μέσα» περιφερείας Ἁγίας Παρασκευῆς. Εἰς ἅπαντας δὲ τοὺς ἀνωτέρω ἀκτήμονας ἀγρότας ὁ ὡς ἄνω Πρόεδρος, κατόπιν συνεννοήσεως μετὰ τοῦ Νομάρχου Λέσβου κ. Γ. Λυγεράκη (ἔχθιστα πρὸς ἐμὲ διακειμένου ὡς προεξεθέμην) ἐδήλου μετὰ πειθοῦς καὶ φορτικότητος καὶ ὑπισχνεῖτο, ὅτι θὰ ἔδιδε κλῆρον, ἐὰν ἀποδεδειγμένως κατὰ τὴν ψηφοφορίαν, ἔδιδον σταυρὸν προτιμήσεως εἰς τὸν ὑποψήφιον τοῦ συνδυασμοῦ τῆς Ε.Ρ.Ε. Κ. Μακρῆν καὶ πρὸς τοῦτο διένειμε σεσημασμένα ψηφοδέλτια ἅτινα κατὰ τὴν διαλογὴν εὑρέθησαν λαβόντος οὕτω τοῦ κατὰ τὸν ἀνωτέρω τρόπον ὑποστηριχθέντος Κ. Μακρῆ, 433 σταυροὺς προτιμήσεως (ἅπαντα τὰ ἐκλογικὰ τμήματα Ἁγ. Παρασκευῆς) ἔναντι 196 μόνον σταυρῶν προτιμήσεως, οὓς ἔλαβον ἐγὼ καὶ εἰς τὰ 4 τμήματα, ἐνῷ ἄνευ τῆς ὡς ἄνω παρανόμου δραστηριότητος καὶ ἐπιβολῆς εἰς τοὺς ψηφοφόρους ἔδει νὰ λάβω τοὐλάχιστον 500 σταυροὺς προτιμήσεως. .................................. Δʹ. Εἰς τὰ ἐκλογικὰ τμήματα τῆς Κοινότητος Καλλονῆς καὶ τῶν γειτονικῶν Κοινοτήτων, Δαφίων, Ἀρίσβης καὶ Κεραμίου, ἠσκήθη ἐπίσης, ψυχολογικὴ βία καὶ παρεβιάσθη ἡ μυστικότης τῆς ψηφοφορίας ὡς ἑξῆς: Ὁ ρηθεὶς ἐχθρός μου Νομάρχης Λέσβου κ. Γ. Λυγεράκης, παρὰ τὰς διαταγὰς τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως οἱ Νομάρχαι παραμένουν εἰς τὴν ἕδραν των κατὰ τὴν προεκλογικὴν περίοδον, τὴν παραμονὴν τῶν ἐκλογῶν μετέβη, διὰ τοῦ αὐτοκινήτου του, εἰς Καλλονὴν καὶ συνηντήθη μετὰ τοῦ προσωπικοῦ τοῦ ἐκεῖ κοινοτικοῦ ἰατρείου, τοῦ Ἀστυνόμου, ἀξιωματικοῦ τῆς Χωροφυλακῆς, τοῦ Ἀγρονόμου καὶ ἄλλων ὑπαλλήλων καὶ ἠξίωσε παρὰ τούτων μετὰ φορτικότητος, ἵνα διὰ παντὸς τρόπου συντελέσουν οὗτοι ἀσκοῦντες ψυχολογικὴν πίεσιν, ἐπὶ τῶν ψηφοφόρων, διὰ νὰ μὴ δοθῇ οὔτε εἷς σταυρὸς προτιμήσεως εἰς ἐμέ, ἀλλὰ νὰ δοθῶσιν εἰς οἱονδήποτε ἕτερον ἐκ τῶν ὑποψηφίων τοῦ αὐτοῦ συνδυασμοῦ. Κατόπιν τῆς ἐνεργείας ταύτης τοῦ Νομάρχου, ἅπαντες οἱ ἀνωτέρω ὑπάλληλοι μετεβλήθησαν εἰς κομματάρχας κατὰ τὴν παραμονὴν τῶν ἐκλογῶν, ὡς καὶ κατ’ αὐτὴν ταύτην τὴν ἡμέραν τῶν ἐκλογῶν καὶ διένειμον ἅπαντες αὐτοπροσώπως εἰς τοὺς ψηφοφόρους τῶν ὡς ἄνω κοινοτήτων σεσημασμένα ψηφοδέλτια, ὑποδεικνύοντες ἅμα πιεστικῶς, νὰ μὴ δοθῇ σταυρὸς προτιμήσεως εἰς ἐμέ. Οὕτω, ὁ ἀξιωματικός, οἱ ὑπαξιωματικοὶ Χωροφυλακῆς καὶ οἱ χωροφύλακες, οἱ ἰατροί, οἱ Μ.Ε.Α. καὶ ἡ νοσοκόμος τοῦ ἐκεῖ ἰατρείου Βέρου, ὁ γυμνασιάρχης Καλλονῆς, ὁ καθηγητὴς τῆς Σωματικῆς Ἀγωγῆς Π. Σωτηρόπουλος καὶ οἱ ἱερεῖς ἀκόμη Παπαπαῦλος καὶ Παπαγεώργιος, ὁ ἀγρονόμος καὶ ὁ τελώνης, ἔδιδον αὐτοπροσώπως καὶ φανερὰ ψηφοδέλτια εἰς ψηφοφόρους πιέζοντες τούτους νὰ μὴ δώσουν σταυρὸν προτιμήσεως εἰς ἐμέ. Οὕτω, τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς ὑπῆρξε τὸ ἑξῆς: Εἰς Καλλονήν, ἔλαβον 66 σταυροὺς προτιμήσεως ἔναντι 210 τοῦ Κ. Μακρῆ, 194 τοῦ Π. Ξενοδοχειάρη καὶ 76 τοῦ Γ. Βιτούλια. Εἰς Κεράμι ἔλαβον 21 σταυρούς, ἔναντι 173 τοῦ Κ. Μακρῆ, 91 τοῦ Π. Ξενοδοχειάρη καὶ 70 τοῦ Γ. Βιτούλια. Εἰς Ἀρίσβην, ἔλαβον 28 σταυροὺς ἔναντι 37 τοῦ Κ. Μακρῆ, 73 τοῦ Π. Ξενοδοχειάρη καὶ 15 τοῦ Γ. Βιτούλια...».

§100Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Κύριε συνάδελφε, ἐπ’ αὐτῶν ποὺ μᾶς ἀνεγνώσατε ἐπελήφθη τὸ Ἐκλογοδικεῖον. Κάμετε ὑπομονὴν νὰ ἐκδοθῇ ἡ ἀπόφασις τοῦ Ἐκλογοδικείου καὶ ἐὰν τὸ Ἐκλογοδικεῖον τὴν ἀποδεχθῇ θὰ τὴν ἀποδεχθῶμεν καὶ ἡμεῖς.

§101Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Κύριοι βουλευταί, κατὰ τὰς ἐκλογὰς τῆς 29ης Ὀκτωβρίου 1961, ἀνεμένετο ἀπὸ ὅλους γενικῶς ἡ πτῶσις τῆς Ε.Ρ.Ε., λόγῳ τῆς τελείας ἐγκαταλείψεως τῆς περιοχῆς μας. Διότι ἡ ἀνεργία, ἡ αὔξησις τῆς μεταναστεύσεως τῶν νέων, ἡ δεινὴ κατάστασις τῶν ἀγροτῶν μας, ἔδιδαν τὸ δικαίωμα νὰ πιστεύωμεν εἰς τὴν πτῶσιν τῆς Ε.Ρ.Ε. Συνεπῶς, τὴν αὔξησιν τῶν ψήφων τῆς Ε.Ρ.Ε. τὴν ἔδωκαν ἡ βία καὶ ἡ τρομοκρατία τῆς Χωροφυλακῆς, τῶν Τ.Ε.Α. καὶ τῶν τραμπούκων. Διὰ τοῦ τρόπου τούτου 13.000 ψῆφοι τῆς Ἀριστερᾶς ὡδηγήθησαν εἰς τὰς κάλπας τῆς Ε.Ρ.Ε. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης μᾶς εἶπεν, ὅτι ἦτο ἡ δύναμις τῆς Ε.Δ.Α. νόθος δύναμις. Δὲν ἦτο νόθος δύναμις, ἦτο πραγματική. Τὸ ρόπαλον, ὅμως, ἐμείωσε τὴν δύναμιν τῆς Ε.Δ.Α. καὶ ηὔξησε τὰς ψήφους τῆς Ε.Ρ.Ε. Ἂν ἦτο νόθος θὰ πήγαιναν αἱ ψῆφοι αὐταὶ εἰς τὸ Κέντρον καὶ ὄχι εἰς τὴν Ε.Ρ.Ε.

§102Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε συνάδελφε, ἐπειδὴ κατεθέσατε ἀπαλλακτικὰ βουλεύματα καὶ ἀποφάσεις καὶ δὲν τὰ ἀνεγνώσατε, παρακαλῶ νὰ ὑποβληθῆτε εἰς τὸν κόπον νὰ τὰ ἀναγνώσητε, διότι, ἐὰν δὲν ἀναγνωσθοῦν, ὡς μὲ ἐπληροφόρησαν, δὲ θὰ καταχωρηθοῦν εἰς τὰ πρακτικά.

§103Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Κύριε Ἡλιοῦ, νὰ τὰ ἀναγνώσω, ἀλλὰ θὰ σᾶς κουράσω, γι’ αὐτὸ νομίζω, ὅτι εἶναι προτιμότερον νὰ καταχωρηθοῦν εἰς τὰ πρακτικὰ ὡς ἀναγράφονται εἰς τὸν ἑξῆς πίνακα: Ἀθωωτικὰ βουλεύματα καὶ ἀποφάσεις ἐπὶ σκηνοθετημένων μηνύσεων ὑπὸ ἀστυνομικῶν ὀργάνων κατὰ μελῶν καὶ ὀπαδῶν τῆς Ε.Δ.Α. ἐν τῷ Νομῷ Λέσβου. Ἐξεδόθησαν ὑπὸ Πλημ)κείου καὶ Συμβουλίου Πλημμελειοδικῶν Μυτιλήνης. 1) Εὐστρ. Ἀνεζῖνος, Ἰωάν. Κομνηνόγλου, Βούλ. Συμβ. Πλ. 314)59, Α.Ν. 509)47. 2) Μικές, Γανίτης, Τριανταφυλλίδης Παρασκευᾶς, Ἀσωματιανὸς Ἀγγελίδης, Ζυμπονούμης, Βούλ. Συμβ. Πλ.

1)60, Α.Ν. 509)47.

3) Ὅμηρος Κοντούλης, Βούλ. Συμβ. Πλ. 14)60, Α.Ν. 509)47. 4) Εὐάγγελος Χʺ Μιχάλης, Βούλ. Συμβ. Πλ. 22)60,

Α.Ν. 509)47.

5) Εὐστρ. Γιαλελῆς, Βούλ. Συμβ. Πλ. 130)61, Γʹ Ψήφισμα κλπ. 6) Ἀντ. Καρασταμάτης, Χαράλ. Γδοντάκης, Βούλ. Συμβουλίου Πλ. 135)61, Γʹ Ψήφισμα. 7) Γλιγλῆς, Ἀνεζῖνος, Πέππας, Μικές, Τριανταφυλλίδης, Γανίτης, Ἀσωματιανός, Παρασκευᾶς, Φραντζῆς, Φράγκος, Βούλ. Συμβ. Πλ. 439)61, Α.Ν. 509)47. 8) Ἀπόστ. Κοντούλης, Μονομελοῦς, 63)60, Ὑγειον. Κανονισμός. 9) Παναγ. Σταυράκης, Μονομελοῦς 79)60, Ν.Δ. 3365) 1955 (ἄρθρον 115). 10) Εὐστρ. Γιαλελῆς, Κων. Γιαλελῆς, Μονομελοῦς 141) 1960 Ἀσυγχ. ἔρανος. 11) Ἰωάν. Κακαβάνης, Μονομελοῦς 142)60 Ὑγειον. Κανονισμός. 12) Κ. Τρῖκος, Δ. Σβεντερῖκος, Μονομελοῦς 216)60, ἀπειλή, ἐξύβρισις. 13) Γεώργ. Πατούνης, Μονομελοῦς 322)60, παράνομος ὁπλοφορία. 14) Δημ. Σφετούδης, Μονομελοῦς 629)60, ἐξύβρισις, παρ. ἄρθρ. 417. 15) Γεώργ. Καψαλός, Μονομελοῦς 850)60, ἐξύβρισις. 16) Εὐστρ. Γιαλελῆς, Μονομελοῦς 851)60, ἐξύβρισις. 17) Εὐστρ. Γιαλελῆς, Μονομελοῦς 852)60, ἀπείθεια, ἐξύβρισις. 18) Ἀπόστ. Κοντούλης, Μονομελοῦς 956)60, Ὑγειον. Κανονισμός. 19) Παναγ. Λαλέτας, Μονομελοῦς 1052)60, κακόβουλος βλασφημία. 20) Εὐστρ. Γιαλελῆς, Μονομελοῦς 1128)60, παράβασις ἀστυν. διατάξεως.

21) Μιχαὴλ Βαρβαρᾶς, Μονομελοῦς 1408)60, ἄρθρον

115, Ν.Δ. 3365)55.

22) Νικόλ. Χʺ Χρῆστος, Μονομελοῦς 1656)60, παραβίασις περιορ. διαμονῆς. 23) Νικόλ. Χʺ Χρῆστος, Μονομελοῦς 1657)60, παραβίασις περιορ. διαμονῆς. 24) Νικόλ. Χʺ Χρῆστος, Μονομελοῦς 1658)60, παραβίασις περιορ. διαμονῆς. 25) Παρ. Βουσβουκῆς, Μονομελοῦς 1706)60, Ὑγειον. Κανονισμός. 26) Εὐστρ. Βουσβουκῆς, Μονομελοῦς 1707)60, Ὑγειον. Κανονισμός. 27) Παρ. Βουσβουκῆς, Μονομελοῦς 1865)60, Ὑγειον. Κανονισμός. 28) Δημ. Σβεντερῖκος, Μονομελοῦς 88)61, ἄρνησις στοιχείων, ἐξύβρισις. 29) Παράσχος Βουσβουκῆς, Μονομελοῦς 257)61, Ὑγειον. Κανονισμός. 30) Γεώργ. Μικές, Μονομελοῦς 548)61, Ὑγειον. Κανονισμός. 31) Εὐστρ. Γιαλελῆς, Μονομελοῦς 1235)61, ἀσυγχ. ἔρανος. 32) Ἀνέστης Σαμαρᾶς, Μονομελοῦς 1654)61, παράβασις Κυριακῆς ἀργίας. 33) Γεώργιος Μικές, Μονομελοῦς 1657)61, ἐξύβρισις. 34) Παναγ. Γλιγλῆς, Μονομελοῦς 1841)61, νομοθεσία αὐτοκινήτων. 35) Παναγ. Γλιγλῆς, Μονομελοῦς 1842)61, νομοθεσία αὐτοκινήτων. 36) Παναγ. Γλιγλῆς, Μονομελοῦς 1843)61, νομοθεσία αὐτοκινήτων. 37) Γεώργ. Σκοπελίτης, Μονομελοῦς 1924)61, ἐξύβρισις, βλασφημία. 38) Νικόλ. Χʺ Χρῆστος, Μονομελοῦς 1925)61, ἐξύβρισις. 39) Εὐαγγελία Σαμαρᾶ, Μονομελοῦς 1948)61. 40) Νικ. Ἀγγελῆς, Ἀπόστ. Κοντούλης, Γ. Καψαλός, Γ. Πατούνης, Γαρύφ. Φροσυνᾶς, Εὐστρ. Βουσβουκῆς, Τριμελοῦς 916)60, περιύβρισις Ἀρχῆς. 41) Παναγ. Δελῆς, Τριμελοῦς 943)60, ἄρθρον 192 Ποιν. Κώδικος. 42) Γεώργ. Μικές, Τριμελοῦς 1256)60, παράβασις Ἀγορανομικοῦ Κώδικος. 43) Γεώργ. Μικές, Τριμελοῦς 335)61, παράβασις Ἀγοραν. Κώδικος. 44) Χρῆστος Σταυρίδης, Τριμελοῦς 303)61, ἀντίστασις, ἐξύβρισις. 45) Παναγ. Δελῆς, Τριμελοῦς 845)61, ἄρθρον 192 Ποιν. Κώδικος. 46) Ἐμμ. Καβαρνός, Τριμελοῦς 746)61, ἄρθρον 192 Ποιν. Κώδικος. 47) Γεώργ. Καψαλός, Βούλ. 1961 καὶ Τριμελοῦς 1434) 1961, κατοχὴ ἐκρηκτικῶν ὑλῶν, χειροβομβίδος καὶ ἐξύβρισις. 48) Γεώργ. Ἀγγελίδης, Τριμελοῦς 1437)61, παράβασις ἐκλογικοῦ νόμου. 49) Παναγ. Γλιγλῆς, Τριμελοῦς 1485)61, περιύβρισις Ἀρχῆς. 50) Φώτιος Πολυχρονιάδης, Τριμελοῦς 1572)61, παράβασις ἐκλογικοῦ νόμου. 51) Ἀπόστολος Τζάνος, Ποσειδὼν Γιαννάκης, Τριμελοῦς 1582)61, παράβασις ἐκλογικοῦ νόμου. 52) Ἰωάν. Γιακαλῆς, Τριμελοῦς 1321)60, ἐξύβρισις (κατ’ ἔφεσιν).

§104Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Κύριε συνάδελφε, σᾶς ἐρωτῶ: Εἶναι ἐπίσημον ἔγγραφον αὐτό;

§105Θ. ΠΑΠΠΑΣ. Εἶναι πίναξ ποὺ συνέταξα ἐγώ. Μὲ τὰ ὅσα σᾶς ἀνέφερα, κ. συνάδελφοι, δικαιολογεῖται διατί ὑπεβλήθη ἡ πρότασις παραπομπῆς εἰς Εἰδικὸν Δικαστήριον ὡρισμένων μελῶν τῆς Κυβερνήσεως Δόβα, τὰ ὁποῖα ἐκ δόλου παρεβίασαν τὸ Σύνταγμα, τὸν ἐκλογικὸν νόμον, ἀκόμη καὶ διατάξεις τοῦ Ποινικοῦ Κώδικος. Ἡ Ὑπηρεσιακὴ Κυβέρνησις ἐφήρμοσε πιστῶς τὸ καταρτισθὲν σχέδιον διὰ τὴν ἐκλογικὴν ἐπιτυχίαν τῆς Ε.Ρ.Ε., μὲ ἀποτέλεσμα νὰ φέρῃ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν τὴν νόθον πλειοψηφίαν, ἡ ὁποία στηρίζει τὴν παράνομον Κυβέρνησιν. Δι’ αὐτὸ καταγγέλλομεν τὰς πράξεις καὶ τοὺς τραμπουκισμοὺς ποὺ ἔγιναν κατὰ τὴν προεκλογικὴν περίοδον ἐκ μέρους τοῦ κρατικοῦ μηχανισμοῦ καὶ τῶν παρακρατικῶν ὀργανώσεων διὰ τὴν ἐκλογικὴν ἐπιτυχίαν τῆς Ε.Ρ.Ε. Διὰ τοῦτο διακηρύσσομεν, ὅτι θὰ ἀγωνισθῶμεν διὰ νὰ ἀποκαταστήσωμεν τὴν Συνταγματικὴν νομιμότητα καὶ τὴν Δημοκρατίαν. Ἀπευθύνομαι εἰς τοὺς συναδέλφους τῆς Συμπολιτεύσεως, ὄχι εἰς αὐτοὺς ποὺ ἐχειροκρότησαν τὸν νέον ἐξ Αἰτωλοακαρνανίας συνάδελφον, οὔτε εἰς αὐτοὺς ποὺ εὑρίσκονται εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν χάρις εἰς τὸ ρόπαλον τῶν τραμπούκων τῆς Ε.Ρ.Ε. Ἀπευθύνομαι εἰς τοὺς συναδέλφους τῆς Συμπολιτεύσεως, οἱ ὁποῖοι ἦσαν ἀμέτοχοι τοῦ ἐκλογικοῦ ὀργίου τῆς 29ης Ὀκτωβρίου καὶ οἱ ὁποῖοι διεξήγαγον τίμιον ἐκλογικὸν ἀγῶνα. Τοὺς λέγω, ὅτι αἱ στιγμαὶ ποὺ διερχόμεθα εἶναι ἱστορικαὶ καὶ ὅτι θὰ πρέπει νὰ ἀναλάβουν τὰς εὐθύνας των ὡς τίμιοι πολιτικοὶ ἄνδρες. Ἡ ἄρνησίς σας νὰ δεχθῆτε δικαστικὴν ἔρευναν, δημιουργεῖ καὶ δι’ ἐσᾶς καὶ διὰ τοὺς ὑπὸ παραπομπήν, θέμα προσωπικῆς καὶ πολιτικῆς εὐθιξίας. Καὶ μὲ τὴν ἄρνησίν τους νὰ δεχθοῦν δικαστικὴν κρίσιν, δίδουν τὸ δικαίωμα νὰ πιστεύωμεν, ὅτι συνέβαλον καὶ οὗτοι εἰς τὸ ἐκλογικὸν πραξικόπημα τῆς 29ης Ὀκτωβρίου. Ἡ εὐθύνη θὰ βαρύνῃ ὅσους ἀρνηθοῦν τὴν δικαστικὴν ἔρευναν καὶ θὰ ἔλθῃ μία ἡμέρα ποὺ ὁ λαὸς θὰ ζητήσῃ εὐθύνας καὶ λογοδοσίαν. Τὸ ἔγκλημα τῆς καταλύσεως τῶν λαϊκῶν ἐλευθεριῶν καὶ τοῦ Συντάγματος οὔτε παραγράφεται, οὔτε ἀποσβέννυται ἀπὸ καμμίαν ἀπόφασιν τῆς νόθου πλειοψηφίας. Ἐὰν ἔχετε γενναιότητα ψυχῆς καὶ αἴσθημα ἀθωότητος, ὀφείλετε νὰ προχωρήσετε εἰς τὴν δικαστικὴν ἔρευναν. Ἐάν, ὅμως, συνεβάλατε εἰς τὸ ἐκλογικὸν πραξικόπημα, ἐγκληματήσατε κατὰ τῆς Δημοκρατίας καὶ ὑπεκλέψατε τὴν ψῆφον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Πρὶν κατέλθω τοῦ βήματος, ὀφείλω νὰ ἐκφράσω τὴν ἔντονον διαμαρτυρίαν μου, διότι προχθὲς ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἀνεπτύχθησαν, ὑπὸ συναδέλφου ἐξ Αἰτωλοακαρνανίας, νεοφασιστικαὶ καὶ νεοχιτλερικαὶ θεωρίαι. Θὰ ἔπρεπεν, ἀντὶ τοῦ χειροκροτήματος ὑπὸ ἐλαχίστων τῆς Συμπολιτεύσεως, νὰ ἠκούοντο διαμαρτυρίαι καὶ ἀποδοκιμασίαι ἐξ ὅλων τῶν πτερύγων τῆς Βουλῆς διὰ τὰς γνώμας αὐτάς. Οὐδεὶς ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ζητῇ ὅπως ἡ Ε.Δ.Α. κηρυχθῇ ἐκτὸς νόμου. Διότι ἡ Ε.Δ.Α. ἀποτελεῖται, κυρίως, ἀπὸ τοὺς Ἕλληνας ἐργάτας καὶ ἀπὸ τοὺς Ἕλληνας ἀγρότας, οἱ ὁποῖοι προσφέρουν θυσίας καὶ κατὰ τοὺς ἐθνικοὺς ἀγῶνας τῆς Πατρίδος μας καὶ οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦν τὴν σπονδυλικὴν στήλην τοῦ Ἔθνους.

§106Π. ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁ ἐκλεγεὶς διὰ πρώτην φορὰν συνάδελφος κ. Παππᾶς, θὰ πάρῃ ἀπόψε ἄριστον πιστοποιητικὸν ἀπὸ τὴν παράταξιν τῆς Ε.Δ.Α., εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκει, διότι ἀπέδωσε καλῶς τὰς ἐντολάς της καὶ ἐπὶ δίωρον ἀνέγνωσεν ὅλας τὰς κακοηθείας καὶ ψεύδη διὰ τὰ ὅσα, δῆθεν, συνέβησαν κατὰ τὴν προεκλογικὴν περίοδον εἰς τὰς περιφερείας Λέσβου καὶ Λήμνου. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς κατηγορίας του ἐναντίον τοῦ Νομάρχου Λέσβου κ. Λυγεράκη, πρέπει νὰ γνωρίζῃ ὁ κ. συνάδελφος, ὅτι ψεύδεται ἀσυστόλως, διότι ὁ Νομάρχης οὔτε ὡμίλησεν, εἰς τοὺς Κοινοτάρχας καὶ Δημάρχους, οὔτε ἔκαμε συγκεντρώσεις καὶ οὔτε ὑπέδειξεν εἰς οὐδένα νὰ ψηφίσῃ τὴν Ε.Ρ.Ε. Κράτησε πράγματι ἀμερόληπτον στάσιν. Εἰδικῶς διὰ τὸν Δήμαρχον Πολυχνίτου κ. Πελέκον, τὸν ὁποῖον κατηγόρησεν ὁ συνάδελφος τῆς Ε.Δ.Α., κ. Παππᾶς, διότι τυγχάνει νὰ εἶναι Δήμαρχος τῆς γενετείρας του, ὅτι σκανδαλωδῶς δῆθεν μὲ ὑπεστήριξεν, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ τονίσω, ὅτι ὁ ἐν λόγῳ Δήμαρχος ἀνῆκεν ὄντως εἰς τὸ Κέντρον, ὅπως καὶ ἐγώ, καὶ ὁ ὁποῖος ὢν προσωπικός μου φίλος μὲ ἠκολούθησε καὶ μὲ ὑπεστήριξε καὶ ὡς ὑποψήφιον τῆς Ε.Ρ.Ε. καὶ ἦτο ἑπόμενον νὰ πάρω 450 ψήφους εἰς τὸ Πολύχνιτον, ἀλλὰ ὄχι ψήφους ἀπὸ τὴν Ε.Δ.Α., ἀλλὰ ἀπὸ ἐθνικόφρονας. Εἶναι δὲ ψευδέστατον καὶ συκοφαντικόν, ὅτι ἔλαβεν ὁ κ. Δήμαρχος χρήματα παρ’ οἱουδήποτε, διὰ νὰ ὑποστηρίξῃ τὴν Ε.Ρ.Ε. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ περὶ δαρμοῦ καὶ ξυλοδαρμοῦ καὶ ἀσκήσεως βίας εἰς τὴν περιφέρειαν Λέσβου ποὺ κατήγγειλεν ὁ κ. Παππᾶς, εἶναι ἀνακριβῆ. Ἐπίσης ὁ ἰσχυρισμός του, ὅτι ἤμην εὐνοούμενος τοῦ Νομάρχου καὶ διὰ τοῦτο πῆρα τὰς 12.500 ψήφους εἰς τὸν Νομὸν Λέσβου, ὀφείλω νὰ τοῦ εἴπω, ὅτι οὐδόλως μὲ ἐβοήθησεν ὁ Νομάρχης, διότι πάντοτε ἐκλεγόμην ὡς πρῶτος βουλευτὴς τῆς περιφερείας, εἴτε ἀνῆκον εἰς τὸ Κέντρον, εἴτε εἰς τὴν Ε.Ρ.Ε. Τοῦτο δέ, ἐξ ἄλλου, τὸ ἐβεβαίωναν καὶ οἱ ἴδιοι οἱ ὑποψήφιοι τῆς Ε.Δ.Α. καὶ τοῦ Κέντρου 20 τοὐλάχιστον ἡμέρας πρὸ τῶν ἐκλογῶν, ὅτι ἔχω μεγάλο προσωπικὸν ρεῦμα εἰς τὴν Λέσβον καὶ Λῆμνον καὶ ὅτι θὰ ἔλθω πρῶτος βουλευτὴς τῆς Ε.Ρ.Ε. εἰς τὸν Νομόν.

§107Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι δυνατὸν ὑπὸ τὴν ἐπίκλησιν προσωπικοῦ θέματος νὰ λαμβάνουν συνάδελφοι τὸν λόγον καὶ νὰ κάμουν ὁλόκληρον ἀγόρευσιν. Ὁ κ. Ξενοδοχειάρης εἶναι γνωστόν, ὅτι εἶναι βουλευτὴς τῶν Τ.Ε.Α. Δὲν ὑπῆρξεν ἑπομένως προσωπικὸν θέμα. Κατέχεται ἀπὸ βαθύτατον πνεῦμα ἐνοχῆς δι’ αὐτὸ ἠθέλησε νὰ ὁμιλήσῃ, εἶναι δὲ γνωστόν, ὅτι ἐπάτησε ἐπὶ τῶν πτωμάτων τῶν ὑποψηφίων του, διὰ νὰ ἐκλεγῇ βουλευτής.

§108Γ. ΡΑΛΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτ.). Κύριοι συνάδελφοι, ἔγινε σήμερον μία ἐπίθεσις κατὰ τοῦ Νομάρχου Λέσβου. Αὐτὴ ἡ ἐπίθεσις ἤρχισεν ἀπό τινων ἡμερῶν. Πρέπει νὰ γνωρίζῃ ἡ Βουλὴ τὸ ἑξῆς: Ὁ κ. Νομάρχης Λέσβου εἶναι παλαιὸς Νομάρχης, δὲν ἐπελέγη ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν τῆς Ε.Ρ.Ε., τὰ δὲ πολιτικά του φρονήματα εἶναι γνωστά, δὲν εἶναι φίλος τῆς Ε.Ρ.Ε., κατάγεται ἀπὸ τὴν Κρήτην, εἶναι ὀπαδὸς τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων. Ὡς πρὸς αὐτὰ ποὺ εἶπεν ὁ κ. Ἠλιοῦ διὰ τὰ Τ.Ε.Α. ἐδῶ ἐπὶ 7 ἢ 8 συνεδριάσεις, εἰς τὸ μυθιστόρημα αὐτὸ τῆς «βίας καὶ τῆς νοθείας» ἕνα κεφάλαιον δὲν περιέλαβε: Τὸ κεφάλαιον περὶ ἀκτίνων θανάτου καὶ Σέρλοκ Χόλμς. Ὅλα τὰ ἄλλα τὰ περιέχει τὸ μυθιστόρημα. Καὶ θὰ πρέπει νὰ ξεύρουν οἱ κύριοι συνάδελφοι, οἱ κατηγοροῦντες τὰ Τ.Ε.Α., ὅτι ἦσαν ὀργάνωσις τῆς Ε.Ρ.Ε. κατὰ τὴν τελευταίαν ἐκλογήν, τὸ ἑξῆς: Ἐξεδικάσθη τὸ τελευταῖον δεκαήμερον μία ἔνστασις ἑνὸς ὑποψηφίου τοῦ Κέντρου ἀποτυχόντος, ἐναντίον βουλευτοῦ τοῦ Κέντρου ἐπιτυχόντος εἰς τὴν περιφέρειαν τῆς Βερροίας. Καὶ ἐπίσης κατηγοροῦνται τὰ Τ.Ε.Α., ὅτι διηυκόλυναν καὶ ἐπέβαλον τὴν ἐκλογὴν τοῦ κ. βουλευτοῦ τοῦ Κέντρου. Ὅταν, λοιπόν, οἱ ἴδιοι αὐτὰ λέγουν ἐναντίον τῶν συναδέλφων των, διατί ἔρχονται καὶ κατηγοροῦν τὰ ΤΕΑ ὡς ὀργάνωσιν τῆς ΕΡΕ; Διατί ἔρχονται καὶ κατηγοροῦν Νομάρχας, τῶν ὁποίων τὸ στάδιον εἶναι ἄσπιλον ἐπὶ μακρὸν χρόνον, Νομάρχας, τοὺς ὁποίους αὐτοὶ οἱ ἴδιοι διώρισαν, οἱ ὁποῖοι εἶναι γνωστοὶ ὡς πρὸς τὴν πολιτικήν των τοποθέτησιν, ὅτι αὐτοὶ οἱ Νομάρχαι κατὰ τὰς τελευταίας ἐκλογάς, ἄγνωστον διὰ ποίους λόγους, συνέδραμον διὰ παντὸς τρόπου τοὺς ὑποψηφίους τῆς Ε.Ρ.Ε., διὰ νὰ γίνουν βουλευταί; Ὅλα αὐτὰ ἀποδεικνύουν, ὅτι γίνεται ἐδῶ μία ἐκμετάλλευσις γεγονότων, τὰ ὁποῖα δὲν συνέβησαν ποτέ, γεγονότα, τὰ ὁποῖα αὐτοὶ ἐπικαλοῦνται καὶ ἡ Ἀριστερὰ καὶ τὸ Κέντρον, δι’ ἕνα καὶ μόνον λόγον, διὰ νὰ συνεχίζεται αὐτὴ ἡ συζήτησις, τῆς ὁποίας τὸ τέρμα εἶναι γνωστόν. Τὸ τέρμα τὸ ἀπέδειξε τὸ συλλαλητήριον τοῦ Ἡρακλείου. Κατεβάλατε, κύριοι τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, μίαν τρομακτικὴν προσπάθειαν διὰ νὰ μεταβληθῇ τὸ συλλαλητήριον τοῦ Ἡρακλείου εἰς συλλαλητήριον ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως, ἐπιστεύθη, πρὸς στιγμήν, ὅτι αὐτὸ τὸ συλλαλητήριον θὰ ὑπεχρέωνε τὴν Κυβέρνησιν εἰς παραίτησιν, ἰδοὺ τὰ ἀποτελέσματα: Κατωρθώσατε εἰς τὸ φρούριον Κρήτη νὰ μαζέψετε 1.500 ἀνθρώπους. Πρέπει, λοιπόν, νὰ σᾶς ἐρωτήσῃ κανείς: Τί περιμένετε, πλέον, διατί ἐξακολουθεῖτε αὐτὴν τὴν συζήτησιν ποὺ καταταλαιπώρησε καὶ τὴν Βουλὴν καὶ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν ἄνευ λόγου; (Χειροκροτήματα).

§109Η. ΗΛΙΟΥ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς λέγει, ὅτι τὸ πρῶτον ἐπικαλούμεθα τὰ περὶ Τ.Ε.Α. κλπ. καὶ ἀγνοεῖ καὶ παραγνωρίζει καταδίκας βαρυτάτας ἐκ μέρους τῆς δικαστικῆς ἐξουσίας ἀπαγγελθείσας, ὅπως προχθὲς εἰς 7μηνον φυλάκισιν εἰς τὸν ὁμαδάρχην Λάμπρον Καλύβαν, τὸν ἥρωα τῶν γνωστῶν ἐπεισοδίων τῆς Καρδίτσης, καὶ σωρείαν ἄλλων καταδικῶν, καὶ κατόπιν ὅλων αὐτῶν, κατόπιν τοῦ αἵματος ποὺ ἐχύθη, κατόπιν τῶν φόνων, τῶν τραυματισμῶν καὶ τῶν τραμπουκισμῶν, νομίζω, ὅτι τὸ νὰ ὁμιλῇ περὶ ἀκτίνων θανάτου καὶ Σέρλοκ Χόλμς, μαρτυρεῖ βαθυτάτην πώρωσιν καὶ ἀδιαφορίαν ὡς πρὸς τὰ ὅσα ὑπέστη ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς καὶ προσπαθεῖ νὰ μετατρέψῃ εἰς τὸ φαιδρὸν καὶ τὸ γελοῖον πράγματα, τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦν βαρυτάτην ἐνοχὴν καὶ τῆς Κυβερνήσεως τῆς παρούσης, καὶ μελῶν τῆς Κυβερνήσεως, τῶν ὁποίων ζητεῖται ἡ παραπομπὴ ἐνώπιον Εἰδικοῦ Δικαστηρίου.

§110Π. ΚΑΤΣΩΤΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, γνωρίζετε, ὅτι δὲν ἀπασχολῶ τὴν Βουλὴν συνήθως, ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ ἐπιτακτικὴ ἀνάγκη. Ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν, ὁμιλῶν ἐπὶ τοῦ συζητουμένου θέματος ἐν τῇ Βουλῇ, ἀνεφέρθη καὶ εἰς θέμα τὸ ὁποῖον οὐδεμίαν σχέσιν εἶχε μὲ τὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία ἐξακολουθεῖ ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ. Ἀνεφέρθη εἰς τὴν συγκέντρωσιν τοῦ Ἡρακλείου. Ἐπειδή, ὅμως, ἡμεῖς προσωπικῶς, κατόπιν ἐντολῆς τῆς Διοικήσεως τῆς Ἑνώσεως τοῦ Κέντρου μετέβημεν εἰς τὸ Ἡράκλειον, ἐπιθυμῶ νὰ πληροφορήσω τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, καθὼς καὶ τὰ ὄργανα τῆς Διοικήσεως, ὄχι τῆς Νομαρχίας, τὰ στρατιωτικά, τὰ ὁποῖα μᾶς ἐπεσκέφθησαν, ὅτι αἱ πληροφορίαι! περὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν συγκεντρωθέντων εἶναι πολὺ μακρὰν ἀπὸ τὴν ἀλήθειαν. Ὁ ἀριθμὸς τῶν συγκεντρωθέντων δὲν ἔχει καμμίαν θέσιν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, ἀλλὰ δύναται νὰ πληροφορηθῇ, ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅτι, ἐὰν ἡμεῖς μετέβημεν εἰς τὸ Ἡράκλειον, κατόπιν ἐντολῆς τῆς Διοικήσεώς μας, δὲν τὸ ἐκάμαμεν διὰ νὰ συγκεντρώσωμεν τὸν πληθυσμόν, τὸν ἀνήκοντα εἰς τὸ Κέντρον ἢ τοὺς Φιλελευθέρους ἢ τοὺς Βενιζελικούς. Ὁ σκοπὸς τῆς μεταβάσεώς μας εἰς τὸ Ἡράκλειον, ἦτο νὰ σᾶς ἀπαλλάξωμεν ἀπὸ τὴν φοβίαν, ἀπὸ τὴν ὁποίαν κατέχεσθε ὅλοι σας, ὅτι εἰς τὸ Ἡράκλειον ἐπρόκειτο νὰ λάβουν χώραν γεγονότα καὶ ἡ ἐκεῖ παρουσία μας, κατόπιν τῆς ἐντολῆς τῆς Ἑνώσεως τοῦ Κέντρου, ἀπέδειξεν, ὅτι εἴμεθα εἰς θέσιν νὰ ποδηγετήσωμεν τὰς μάζας μας. Αἱ μᾶζαι, τὰς ὁποίας εἴχομεν, ὄχι μόνον ἐξακολουθοῦν νὰ παραμένουν εἰς ἀριθμὸν καὶ εἰς ψυχήν, ἀλλὰ εἶναι ἤδη πολὺ ἐπηυξημέναι καὶ πολὺ ταχέως θὰ τὸ πληροφορηθῇ ἡ Κυβέρνησις καὶ φυσικὰ καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν.

§111Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, λαβὼν ἀφορμὴν ἀπὸ τὴν ὁμιλίαν τοῦ συναδέλφου, ἀπηυθύνθη καὶ πρὸς τὸ Κέντρον καὶ συνέστησε νὰ τερματισθῇ ὁ ἀγών, τὸν ὁποῖον κατέταξεν εἰς τὰ μυθιστορήματα. Ἐπιθυμῶ νὰ τὸν πληροφορήσω, ὅτι ὁ ἀγὼν ἐμπνέεται ἀπὸ τὴν ἀλήθειαν, ἐμπνέεται ἀπὸ τὴν Δημοκρατίαν, καὶ θὰ συνεχισθῇ μέχρις ὅτου ἀποκατασταθῇ, μέχρις ὅτου νικήσῃ ἡ Δημοκρατία. Κύριε Πρόεδρε, τὸ Κέντρον ἔχει ἀπόφασιν νὰ χρησιμοποιήσῃ ὅλα τὰ μέσα, τὰ ὁποῖα εἶναι εἰς τὴν διάθεσίν του, καὶ τὴν Βουλὴν καὶ τὴν Δικαιοσύνην καὶ τὸν λαόν, διὰ νὰ ὁδηγήσῃ εἰς τὴν νίκην τῆς Δημοκρατίας. Εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅτι ὁ λαὸς τοῦ Ἡρακλείου ἔδωσε τὴν ἀπάντησιν. Ὁ στρατηγὸς Κατσώτας ἀπήντησεν. Ἐπιθυμῶ νὰ προσθέσω, ὅτι ἡ προχθεσινὴ συγκέντρωσις τοῦ Ἡρακλείου, ἀφεώρα τοπικὸν γεγονός. Ἐπρόκειτο νὰ εἶναι μία ἀποδοκιμασία δολοφονικῆς ἀποπείρας ἀπὸ τὸν ἀδελφὸν τοῦ τοπικοῦ ἡγέτου τῆς Ε.Ρ.Ε. Συντόμως ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ ἡ Κυβέρνησις θὰ πληροφορηθῇ, ὅταν καὶ ὁ λαὸς τῆς λοιπῆς Ἑλλάδος κληθῇ εἰς πολιτικὴν διαδήλωσιν ἀπὸ τὴν ἡγεσίαν τοῦ Κέντρου, συντόμως θὰ πληροφορηθῇ ποία εἶναι ἡ θέλησις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τοῦ ὑπερηφάνου, τοῦ δημοκρατικοῦ, ὁ ὁποῖος θὰ ὑπερασπίσῃ τὰς ἐλευθερίας του. (Χειροκροτήματα).

§112ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Θανόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§113Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, συζητοῦμεν πρότασιν παραπομπῆς εἰς τὸ Εἰδικὸν Δικαστήριον 4 ἐκ τῶν Ὑπουργῶν τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως, βάσει τοῦ Συντάγματος καὶ τῶν νόμων. Πρέπει, ἑπομένως, εἰς τὴν προκειμένην συζήτησιν, νὰ μὴ λησμονῶμεν πάντοτε, ὅτι εἰς τὴν νέαν της ἀποστολὴν ἡ Βουλὴ βάσει τοῦ ἄρθρου 80 ἐκφεύγει τοῦ κυρίου της προορισμοῦ τοῦ νὰ νομοθετῇ καὶ νὰ ἐλέγχῃ καὶ γίνεται ὄργανον ἀπονομῆς δικαιοσύνης. Ὁ κ. Μπακόπουλος, ἔγκριτος νομικός, εἰσηγούμενος καὶ ὑποστηρίζων τὴν πρότασιν τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ὅσον ἀφορᾷ τὴν παραπομπήν, ἀπηυθύνθη εἰς ὑμᾶς ὡς εἰς δικαστάς. Θὰ σᾶς παρακαλέσω, ὅμως, ζωηρότερον καὶ ἐντονώτερον, νὰ διατηρήσητε τὴν εἰκόνα αὐτῆς τῆς τελευταίας διαλογικῆς συζητήσεως τῆς διεξαχθείσης μεταξὺ πολλῶν συναδέλφων καὶ τοῦ Ὑπουργοῦ Ἐσωτερικῶν διὰ νὰ μοῦ εἴπητε, ἐὰν εἶναι τὸ ἐπιβαλλόμενον ἐκ τοῦ Συντάγματος καὶ τῶν νόμων κλῖμα μέσα εἰς τὸ ὁποῖον εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ κρίνωμεν τοὺς κατηγορουμένους Ὑπουργούς, ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι τοὐλάχιστον εἰς τὸ παρελθὸν ἐπετέλεσαν πλήρως τὸ καθῆκον των πρὸς τὴν Πατρίδα καὶ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Ὁσονδήποτε, ἔχω τὴν γνώμην, κ. συνάδελφοι, καὶ ἐὰν τὸ ἀντικείμενον τῆς κατηγορίας ἐμπλέκεται μὲ τὴν διεξαχθεῖσαν πρὸ ἡμερῶν συζήτησιν, ὅσον ἀφορᾷ τὴν γνησιότητα τοῦ ἐκλογικοῦ ἀποτελέσματος, νομίζω, λέγω, ὅτι μᾶς τὸ ἐπιβάλλει καὶ ἡ συνείδησίς μας καὶ οἱ νόμοι τῆς Πατρίδος ψυχρὰ καὶ ἀνεπηρέαστα νὰ κρίνωμεν τὰ γεγονότα αὐτὰ τὰ ἀναφερόμενα γεγονότα, ἐὰν καὶ κατὰ πόσον θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποτελέσουν βάσιν διὰ τὴν κατηγορίαν τῶν Ὑπουργῶν, τοὺς ὁποίους κατηγοροῦμεν. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι πρῶτον θὰ ὑπερασπίσωμεν καλύτερον τὴν Δημοκρατίαν καὶ τοὺς δημοκρατικούς μας θεσμούς, ὑπὲρ τῶν ὁποίων ὅλοι ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ κοπτόμεθα. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ διαφυλάξωμεν τὴν ἀξίαν τοῦ βαλλομένου ἐπικινδύνως Κοινοβουλίου μας καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ διαφυλάξωμεν καὶ τὴν ἰδικήν μας, πλέον, ἀξιοπρέπειαν ὡς βουλευτῶν. Δεύτερον, κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ ἐπιτελέσωμεν τὸ καθῆκον μας ἔναντι Θεοῦ καὶ ἀνθρώπων, διότι δὲν πρέπει νὰ λησμονῶμεν, ὅτι ἡ ἀπονομὴ τῆς δικαιοσύνης ἀνέκαθεν εἰς ὅλας τὰς ἐποχὰς καὶ εἰς ὅλας τὰς κοινωνίας, ἀκόμη καὶ τὰς πρωτογόνους καὶ τὰς ἀνοργανώτους, ἐθεωρήθη εἰς τὸ ὑψηλότερον κοινωνικὸν λειτούργημα, τὸ ὁποῖον ἐγγίζει τὸ θεῖον. Τρίτον, ἡ ἀπόφασίς μας ἐπεδοκιμάσθη ἀπὸ τὸν λαόν, τοῦ ὁποίου ἐπικαλούμεθα πάντοτε τὴν δύναμιν καὶ τὴν συνδρομὴν καὶ ἐθεωρήθη δικαία καὶ ὀρθὴ καὶ ἀντιλαμβάνεσθε ὅλοι σας, διότι παρακολουθεῖτε ὅλοι σας μὲ ἐνδιαφέρον καὶ μὲ προσοχὴν καὶ τὰς συζητήσεις καὶ τὰ πράγματα τὰ ἐκτὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς, ἐὰν ὁ λαὸς ἐκ τοῦ τρόπου, μὲ τὸν ὁποῖον διεξάγεται ἡ συζήτησις ἀποκομίζῃ αὐτὴν τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι δὲν εἴμεθα ἀνεπηρέαστοι καὶ δὲν κρίνομεν ὀρθῶς καὶ δικαίως τὴν προκειμένην ὑπόθεσιν. Πῶς εἶναι δυνατόν, κ. συνάδελφοι, νὰ συμβιβασθοῦν αἱ ἰδιαίτεραι αὐταὶ ὑποχρεώσεις, τὰς ὁποίας ἔχομεν, μὲ τὸν τρόπον, μὲ τὸν ὁποῖον διεξάγεται ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς προκειμένης ὑποθέσεως εἰς ὅλας αὐτὰς τὰς ἡμέρας; Ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ πλάθονται μῦθοι, ἀναφερόμενοι εἰς ἐπεισόδια, τὰ ὁποῖα πολλὲς φορὲς δὲν ἔλαβον κἂν χώραν καὶ διαψεύδονται ἀμέσως. Ἄλλες φορὲς καὶ ἂν ἔλαβον χώραν παρουσιάζονται κατὰ τοιοῦτον τρόπον ὑπερβολῆς καὶ ἔχουν σκοπὸν μόνον νὰ δημιουργοῦν φανατισμοὺς καὶ νὰ παρασύρουν συνειδήσεις. Ἀλλὰ καὶ ἂν ἀνταποκρίνωνται εἰς τὸ σύνολον, διερωτῶμαι ἐγὼ ὡς δικαστής: Τίνα σχέσιν ἔχουν ὅλα αὐτὰ τὰ ἀναφερόμενα ἐδῶ μὲ τὰ κατηγορούμενα πρόσωπα, ὅταν δὲν τὰ συνδέῃ τὰ γεγονότα αὐτὰ οὐδεὶς αἰτιώδης σύνδεσμος, διὰ νὰ μεταχειρισθῶ μίαν νομικὴν ἔκφρασιν. Εἶναι ἀπαραίτητον, νὰ ὑπάρχῃ, προκειμένου νὰ κριθῇ εἷς ἔνοχος τῆς α ἢ β πράξεως, ὁ αἰτιώδης σύνδεσμος μεταξὺ γεγονότος καὶ ὑποκειμένου καὶ ἐνεργείας τοῦ ὑποκειμένου. Προκαλούμεθα πολλὲς φορές, νὰ κάμωμεν δεκτὴν τὴν πρότασιν μὲ τὴν ἀπειλήν, ἀκούσατε κύριοι, ὅτι ἂν δὲν τὴν κάμωμεν δεκτήν, φοβούμεθα — χωρὶς νὰ λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν ἀπὸ τοὺς προκαλοῦντας, κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον — ὅτι, ἐάν, χωρὶς νὰ πεισθῶμεν περὶ ὡρισμένων γεγονότων, λάβωμεν αὐτὴν τὴν ἀπόφασιν, θὰ εἶναι δυνατὸν ἡ πρᾶξις μας νὰ θεωρηθῇ καὶ ἄδικος καὶ ἄνανδρος, ὅπως ἐχαρακτηρίσθη, προχθές, ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν. Διότι, δὲν γίνεται κἄτι, χωρὶς ἀπόδειξιν καὶ πίστιν ἐπὶ τῆς ἀληθείας τῶν καταγγελλομένων μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ δείξωμεν παλληκαρισμόν, διὰ νὰ μὴ φανῶμεν δειλοί, ὅπως μᾶς ἐπροκάλεσεν ὁ ἄρτι κατελθὼν τοῦ βήματος κ. συνάδελφος, νὰ λάβωμεν ἀπόφασιν εἰς βάρος προσώπων, τὰ ὁποῖα, ἐπαναλαμβάνω, κατὰ τὸ παρελθὸν τοὐλάχιστον, ὅπως πανθομολογεῖται, ἐξετέλεσαν τὸ πρὸς τὴν Πατρίδα καθῆκον των καὶ τὰ ὁποῖα, πρόσωπα, κατὰ τὴν γνώμην μου, καὶ ὅπως θὰ ἀποδείξω, εἶναι ἀθῶα ἀναμφισβητήτως ὅλων τῶν πράξεων, διὰ τὰς ὁποίας τοὺς κατηγοροῦν. Δὲν θέλω νὰ ἀναφερθῶ εἰς τὰς ἀπειλάς, αἱ ὁποῖαι ἠκούσθησαν ἀπὸ ὡρισμένα, εὐτυχῶς περιωρισμένα πρόσωπα, αἱ ὁποῖαι, ἀπειλαί, ἀπηυθύνθησαν καὶ πρὸς τὴν θέσιν ἐκείνων. Θεωρῶ τὰς ἀπειλὰς αὐτὰς παλληκαρισμοὺς ἀπὸ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν τὸ θάρρος νὰ κάμουν ἀγῶνα.

§114Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ἠκούσθησαν καὶ ἀπὸ ἐκεῖ ἀπειλαὶ ἐναντίον τῆς Ἀντιπολιτεύσεως.

§115Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ πεισθῆτε, ὅτι ὁμιλῶ μὲ πλήρη ἀντικειμενικότητα καὶ ἑπομένως, ἐὰν καὶ ἐκεῖθεν ἠκούοντο ἀπειλαί, νὰ εἶσθε βέβαιοι, ὅτι θὰ ἐπεσήμαινον τὰς ἐκδηλώσεις αὐτάς. Ἀντιλαμβάνεσθε, κύριοι συνάδελφοι, μὲ τὰ ὅσα ὀλίγα εἶχον τὴν τιμὴν νὰ εἴπω πρὸς ὑμᾶς, ὅτι ἡ εἰκών, τὴν ὁποίαν παρουσιάζομεν εἰς τὴν προκειμένην συζήτησιν τοὐλάχιστον δὲν μᾶς κολακεύει ὡς Σῶμα καὶ θὰ σᾶς παρακαλέσω ἐν ὀνόματι τοῦ μέλλοντος αὐτοῦ τοῦ Σώματος καὶ τοῦ συμφέροντος, τὸ ὁποῖον ἔχομεν, ὄχι ἡμεῖς προσωπικῶς, ἀλλὰ ὁ ἑλληνικὸς λαός, νὰ διατηρηθῇ τὸ Κοινοβούλιον ἀλώβητον, νὰ συνέλθωμεν ὀλίγον καὶ νὰ προσέξωμεν ὅσον τοὐλάχιστον εἶναι καιρός. Ἐγὼ τοὐλάχιστον θὰ προσπαθήσω νὰ ἀνταποκριθῶ εἰς τὴν ὑποχρέωσιν αὐτήν, διότι ὁμολογουμένως αἱ στιγμαί, τὰς ὁποίας διερχόμεθα καὶ ὁ τρόπος, μὲ τὸν ὁποῖον ἀρχίζομεν νὰ ἀνταγωνιζώμεθα πλέον πολιτικῶς, καθιστᾷ τὴν ἐποχήν μας κρίσιμον ἀπὸ ἀπόψεως ἐξελίξεως πολιτικῆς.

§116Κ. ΧΙΩΤΑΚΗΣ. Δὲν περνᾷ ὁ φασισμός.

§117Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ συγκρίνω τὸν ἰδικόν μας δημοκρατισμὸν καὶ φιλελευθερισμὸν μὲ τὸν ἰδικόν σας; Κύριοι συνάδελφοι, κατὰ τὸ Σύνταγμα καὶ τοὺς νόμους τῆς πατρίδος μας, ἡ εὐθύνη τῶν Ὑπουργῶν εἶναι τρισυπόστατος. Εἶναι πολιτικὴ καὶ κοινοβουλευτική, εἶναι ἀστική, εἶναι καὶ ποινική. Ἡ πολιτικὴ καὶ κοινοβουλευτικὴ εὐθύνη στηρίζεται εἰς ὡρισμένα ἄρθρα τοῦ Συντάγματος τὰ 58 καὶ 78 καὶ ἀσκεῖται καθ’ ὃν τρόπον καθορίζει ὁ Κανονισμὸς τῆς Βουλῆς. Ἐρωτήσεις, ἐπερωτήσεις καὶ Ἐξεταστικαὶ τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπαί. Καὶ κατὰ τὴν ἔρευναν τῆς εὐθύνης αὐτῆς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λέγωνται πράγματα ἀνεύθυνα καὶ ὑπερβολαί. Καὶ εἶναι γνωστὸς ὁ τρόπος, μὲ τὸν ὁποῖον διεξάγονται αἱ συζητήσεις, ὅσον ἀφορᾷ ἰδίᾳ τὰς ἐπερωτήσεις. Προκειμένου περὶ τῆς ἀστικῆς ἢ τῆς ποινικῆς εὐθύνης τῶν Ὑπουργῶν περιοριζόμεθα αὐστηρῶς ἀπὸ τοὺς νόμους. Καὶ ἡ μὲν ἀστικὴ εὐθύνη θὰ ζητηθῇ ἐντὸς τῶν αὐστηρῶν δικονομικῶν κανόνων διὰ τῆς ἐγέρσεως τῆς ἀγωγῆς, ἡ δὲ ποινικὴ εὐθύνη ἐντὸς ἐπίσης τῶν αὐστηρῶν δικονομικῶν κανόνων διὰ τῆς ἐγέρσεως κατηγορίας ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ὑπὸ 20 βουλευτῶν συμφώνως τῷ νόμῳ ΦΠΣΤ)77. Δὲν ὁμιλῶ περὶ τῶν περιπτώσεων, καθ’ ἃς δύναται νὰ κατηγορηθῇ ὁ ὑπουργός, διότι αὗται ὑπὸ τοῦ εἰδικοῦ νόμου ὁρίζονται κατ’ εὐρυτάτας κατηγορίας, ἐν ἀντιθέσει μὲ τὸν Ποινικὸν Νόμον, ὁ ὁποῖος ἐξειδικεύει τὰ καθ’ ἕκαστον ἀδικήματα. Εὐθύνεται ὁ ὑπουργὸς διὰ πᾶσαν παράβασιν τοῦ Συντάγματος καὶ τῶν νόμων, ἢ διὰ παραλείψεις ἐκ προθέσεως ἢ ἐξ ἀμελείας, ὅταν εἰς τὴν τελευταίαν περίπτωσιν ὑφίσταται οὐσιώδης βλάβη εἰς τὰ συμφέροντα τῆς Πολιτείας. Ὑπῆρξεν ὁ Νομοθέτης ἐν τῷ σημείῳ τούτῳ αὐστηρὸς διὰ τὸν ὑπουργόν, καὶ εὐλόγως πρῶτον μὲν διὰ νὰ καθίσταται δυνατὴ ἡ τιμωρία του καὶ δεύτερον, διότι τὰ ἀδικήματα ἑνὸς ὑπουργοῦ, ἀφοροῦν ὁλόκληρον λαόν. Ἀλλὰ ἐάν, κ. βουλευταί, διὰ τὴν ἀπονομὴν τῆς δικαιοσύνης, προκειμένου περὶ κοινῶν ἀδικημάτων, ἐθεωρήθη ἀπαραίτητος ὅρος ἡ ὕπαρξις σταθερῶν δικονομικῶν διατάξεων, κατὰ μείζονα λόγον ἐκρίθησαν αὗται ἀπὸ τὸν νομοθέτην ἀναγκαῖαι εἰς δίκας ὅπου θίγονται τὰ ὕψιστα τῆς Πολιτείας συμφέροντα καὶ κατὰ τὰς ὁποίας ἐγείρονται ἰσχυρὰ πάθη καὶ μίση, δυνάμενα νὰ παρασύρουν εἰς ἀδίκους ἀποφάσεις. Εἶναι σαφὴς ἡ διάταξις τοῦ νόμου ἄρθρον 11, ὅτι εἶναι ἀπαράδεκτος ἡ πρότασις περὶ καταδιώξεως, ἐὰν δὲν φέρῃ τὴν ὑπογραφὴν 20 βουλευτῶν καὶ δὲν προσδιορίζονται ἀκριβῶς τὰ γεγονότα, ἐπὶ τῶν ὁποίων στηρίζεται. Θὰ παρακαλέσω, κ. βουλευταί, νὰ λάβητε ἀνὰ χεῖρας τὰς προτάσεις τῆς Ἑνώσεως Κέντρου καὶ τῆς Ε.Δ.Α. καὶ νὰ κρίνετε, ἐὰν φέρουν τὰ στοιχεῖα τοῦ νόμου. Ἀναφέρουν τὰ γεγονότα ἀκριβῶς, ὡς ἀπαιτεῖ ὁ νόμος καὶ ἀναφέρονται εἰς τὰ περιστατικὰ ποὺ ἀποτελοῦν τὸ ἀντικείμενον τῆς κατηγορίας; Νομίζω, ὄχι. Τὸ περιεχόμενον τῶν προτάσεων, δὲν ἀποτελεῖ ἔγγραφον δικαστικοῦ περιεχομένου, ἀλλὰ πολιτικοῦ, δυνάμενον νὰ ἀποτελέσῃ ἀντικείμενον ἐπερωτήσεως. Ἀλλ’ ἐπειδὴ προκειμένης ποινικῆς κατηγορίας, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ δεχθῇ τις, ὅτι δύνανται νὰ βελτιωθοῦν αἱ προτάσεις, διερωτῶμαι, ἐὰν μετὰ τόσας ἡμέρας συζητήσεως, ὑπῆρξε καὶ ἡ ἐλαχίστη βελτίωσις εἰς τὸ θέμα, τὸ ἀφορῶν τὰ γεγονότα καὶ τὴν παραβίασιν, ἥτις ἀποτελεῖ τὸ ἀντικείμενον τῆς κατηγορίας. Ὑποστηρίζουν οἱ ὑποβαλόντες τὰς προτάσεις, ὅτι παρεβιάσθησαν τὰ ἄρθρα 4 καὶ 66 τοῦ Συντάγματος. Ὅλα δὲ τὰ ἀναφερθέντα, μέχρι στιγμῆς γεγονότα, ἀφοροῦν πράξεις βίας καὶ ἐκφοβισμοῦ μὲ ἐνόχους, εἴτε τὰ Τ.Ε.Α., εἴτε τὸν στρατόν, εἴτε κοινοὺς πολίτας. Ἀλλά, κ. βουλευταί, καὶ τὰ δύο ἄρθρα τοῦ Συντάγματος, κατοχυροῦνται διὰ διατάξεων τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου καὶ διὰ σειρᾶς ἀδικημάτων, ποὺ προσδιορίζει ὁ ποινικὸς νόμος ἀπὸ τοῦ ἄρθρου 157– 166. Εἶναι ἡ βία, ἡ ἐξαπάτησις, ἡ παραβίασις τῆς μυστικότητος καὶ ἡ νόθευσις τῆς ψηφοφορίας, καθὼς καὶ ἡ δωροδοκία.

§118Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ὁ ἐκλογικὸς νόμος, παρεβιάσθη καὶ ἐκεῖ στηρίζεται ἡ πρότασίς μας. Θέλετε νὰ ποῦμε, ὅτι ἐξηναγκάσθη ἢ ἐπιέσθη ὁ τάδε καὶ ὁ δεῖνα νὰ ψηφίσουν κατ’ ἄλλον τρόπον;

§119Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ νόμος, βάσει τοῦ ὁποίου ἠσκήσατε τὴν κατηγορίαν, σᾶς ὑποχρεώνει νὰ ἀναφέρετε τὰ γεγονότα καὶ ἐὰν αὐτὰ συνδέωνται μὲ τὰ κατηγορούμενα πρόσωπα. Τοῦτο ἀπαιτεῖ τὸ εἰδικὸν δίκαιον, βάσει τοῦ ὁποίου δικάζονται οἱ Ὑπουργοὶ καὶ ὁ ποινικός μας νόμος κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ ὁποίου ἡ διάπραξις ἑνὸς ἀδικήματος ἐκδηλοῦται, εἴτε ὑπὸ τὴν μορφὴν τοῦ αὐτουργοῦ, εἴτε τοῦ ἠθικοῦ αὐτουργοῦ, εἴτε τοῦ ἁπλοῦ συνεργοῦ. Καὶ διὰ μὲν τὴν ὕπαρξιν αὐτουργίας ἀπαιτεῖ ὁ νόμος τὴν αὐτοπρόσωπον καὶ ἄμεσον ἐνέργειαν, διὰ δὲ τὴν ἠθικὴν αὐτουργίαν, ἀπαιτεῖται ὁ κατηγορούμενος νὰ προκαλέσῃ ἐκ προθέσεως τὴν ἀπόφασιν περὶ διαπράξεως τοῦ ἀδικήματος ὑπὸ ἄλλου, φυσικοῦ αὐτουργοῦ, προσώπου. Εἰς τὰς περιπτώσεις, αἱ ὁποῖαι ἀνεφέρθησαν ὑπὸ τῶν συναδέλφων, προκύπτει, ὅτι οἱ κατηγορούμενοι Ὑπουργοί, ἐνήργησαν ὡς αὐτουργοί; Ἀναμφισβητήτως ὄχι καὶ δὲν ἦτο δυνατόν. Ἐπεκαλέσθησαν ἐπίσης ἢ ἀπέδειξαν γεγονότα ἐκ τῶν ὁποίων νὰ προκύπτῃ, ὅτι ἐνήργησαν ὡς ἠθικοὶ αὐτουργοί; Ἀσφαλῶς ὄχι. Τοὐναντίον, παρεδέχθησαν καὶ οἱ καταγγείλαντες συνάδελφοι, ὅτι οἱ κατηγορούμενοι Ὑπουργοί, ἐξέδωσαν ὅλας τὰς κατὰ νόμον διαταγὰς καὶ ἔλαβον ὅλα τὰ μέτρα μὲ τὴν ἀποστολὴν στρατιωτικῶν τμημάτων, δυνάμεων ἀσφαλείας διὰ τὴν ἀπαραβίαστον διενέργειαν τῶν ἐκλογῶν. Ἀνεφέρθησαν γεγονότα ἀναφερόμενα εἰς ὡρισμένα πρόσωπα. Ἀλλὰ κατὰ ποῖον τρόπον κατηγορίαι ἀπευθυνόμεναι εἰς συγκεκριμένα πρόσωπα, εἶναι δυνατὸν νὰ συνδεθοῦν μὲ τὰ πρόσωπα τῶν Ὑπουργῶν; Κατηγορήθη, ἐπίσης, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν κ. Λιανόπουλος διὰ παράβασιν τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, διότι δῆθεν δι’ ἐγκυκλίου του ἐθεώρησε τὴν προθεσμίαν τοῦ ἄρθρου 14 ὡς προθεσμίαν ἐνδεικτικὴν ἐνῷ εἶναι αὕτη ἀποκλειστική. Πρῶτον, ἐγκύκλιος μὲ παρόμοιον περιεχόμενον δὲν ὑφίσταται. Ἡ ἐγκύκλιος, ἡ ὁποία ἐξεδόθη λέγει τὰ ἑξῆς: «Αἱ καταστάσεις... (ἀναγινώσκει). Δὲν λέγει, ἑπομένως, οὔτε ὅτι εἶναι ἐνδεικτικὴ οὔτε, ὅτι εἶναι ἀποκλειστική. Ἀντιθέτως ἀπὸ τὸ περιεχόμενον τῆς ἐγκυκλίου συνάγεται τὸ συμπέρασμα, ὅτι ὁ ὑπογράφων τὴν ἐγκύκλιον μᾶλλον ἀποκλειστικὴν θεωρεῖ τὴν προθεσμίαν ἐξαιρουμένων τῶν περιπτώσεων τῆς ἀνωτέρας βίας. Ἐζητήθη ἐπ’ αὐτοῦ ἡ γνώμη τοῦ κ. Εἰσαγγελέως τοῦ Ἀρείου Πάγου. Καὶ πράγματι ὁ κ. Κιουσόπουλος εἶναι σύμφωνος μὲ τὴν γνώμην τοῦ κ. Λιανοπούλου, θεωρῶν καὶ οὗτος τὴν προθεσμίαν ἀποκλειστικήν, ἐκτὸς ἂν συντρέχουν περιπτώσεις ἀνωτέρας βίας.

§120Ι. ΕΥΑΓΓΕΛΙΔΗΣ. Ποία εἶναι ἡ διαφορὰ μεταξὺ ἀνωτέρας βίας καὶ τῆς ἀπόψεως ἐκείνης, ἡ ὁποία ἐπεκράτησε καὶ κατὰ τὴν ὁποίαν αἱ καταστάσεις ὑπεβλήθησαν καὶ τὴν παραμονὴν τῶν ἐκλογῶν καὶ μόλις στρατευθέντες νεοσύλλεκτοι ἐκλήθησαν νὰ ψηφίσουν.

§121Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπὸ τὸ ἄρθρον 140 καθίσταται σαφές, ὅτι ἁρμόδιος νὰ κρίνῃ, νὰ ἐλέγξῃ καὶ νὰ ἐπικυρώσῃ τὰς καταστάσεις, εἶναι ὁ Πρόεδρος τῶν Πρωτοδικῶν. Καὶ εἰς τὴν ἁρμοδιότητα αὐτοῦ ἀνήκει ἡ ἐπικύρωσις ἢ μὴ τῶν καταστάσεων. Ἑπομένως διὰ ποῖον λόγον κατηγορεῖται ὁ Ὑπουργός; Πρῶτον, ἀνεξαρτήτως παντὸς ἄλλου γεγονότος, ἡ ἐγκύκλιος δὲν δημιουργεῖ ὑποχρέωσιν ἐφαρμογῆς. Δεύτερον, ἔγκυρον καὶ ἀποφασιστικὴν γνώμην ἔχει ὁ Πρόεδρος τῶν Πρωτοδικῶν. Ὁ κατηγορούμενος Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ὑπῆρξεν ἄψογος, διότι εἰς τὴν ἐγκύκλιόν του ἀπέφυγε νὰ ἐπηρεάσῃ τοὺς Προέδρους τῶν Πρωτοδικῶν διὰ τοῦ χαρακτηρισμοῦ τῆς προθεσμίας ὡς ἐνδεικτικῆς ἢ ἀποκλειστικῆς.

§122Ι. ΕΥΑΓΓΕΛΙΔΗΣ. Ἡ ἀνωτέρα βία...

§123Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔ, λοιπόν, ἐγὼ καὶ σεῖς θὰ κρίνωμεν τὴν ἀνωτέραν βίαν; Εἶναι τῆς ἁρμοδιότητος ἄλλων προσώπων. Τῶν Προέδρων Πρωτοδικῶν.

§124Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Δὲν τὰ πιστεύετε αὐτά.

§125Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὰ πιστεύω καὶ τὰ ἀποδεικνύω διὰ τῶν ἐπιχειρημάτων μου.

§126Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Νὰ μᾶς εἴπητε πῶς εἰς ἐκλογικὸν τμῆμα 50 ψηφοφόρων ὑπῆρχαν 40 στρατιῶται;

§127Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὰ ἀποτελοῦν μύθους. Κατηγορήθη ἐπίσης ὁ κ. Λιανόπουλος, ὅτι δὲν παρέδωσε τὰς καταστάσεις τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ τῶν στρατιωτικῶν εἰς τὰ Κόμματα. Πρῶτον, κατὰ νόμον, δὲν ἦτο αὐτὸς ὑπόχρεως εἰς τὴν τοιαύτην ἐνέργειαν. Ὑπόχρεοι εἶναι οἱ Νομάρχαι. Καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κατηγορηθῇ ὁ Ὑπουργὸς διὰ πρᾶξιν ἢ παράλειψιν, ἐφ’ ὅσον ὁ ἴδιος ἔδωσεν ἐντολὴν εἰς τοὺς Νομάρχας διὰ τὴν παράδοσιν τῶν καταστάσεων. Καὶ αἱ καταστάσεις πράγματι παρεδόθησαν πλὴν τῶν περιφερειῶν Θεσσαλονίκης καὶ Ἀθηνῶν, ὅπου δὲν κατέστη δυνατὴ ἡ παράδοσις λόγῳ ἀνωτέρας βίας, ἐπειδὴ μέγας ἦτο ὁ ἀριθμὸς τῶν ἐγγραφέντων καὶ δὲν ἦτο δυνατὴ ἡ ἀντιγραφή. Ἐτέθησαν ὅμως ὑπ’ ὄψιν τῶν Κομμάτων διὰ διαταγῆς τοῦ κ. Ὑπουργοῦ πρὸς τοὺς Νομάρχας αὐταὶ αὗται αἱ καταστάσεις. Ἰδοὺ διατί, κ. βουλευταί, ἡ παράταξίς μας ἐπιτελοῦσα πλήρως τὸ καθῆκον της θὰ εἴπῃ ὄχι καὶ μετὰ τὴν συζήτησιν εἰς τὴν πρότασιν, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλεν ἡ Ἀντιπολίτευσις, ἀνεξαρτήτως τοῦ γεγονότος, ὅτι κατὰ νόμον ἡ πρότασις αὕτη ἔπρεπε νὰ κηρυχθῇ ἀπαράδεκτος ἀπὸ τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς, τὸ ὁποῖον νομίζω, ὅτι τὴν ἀπεδέχθη κινούμενον μόνον ἀπὸ πολιτικὴν σκέψιν. Ἀλλὰ παρ’ ὅλα ὅσα εἶπον, κ. βουλευταί, ἡ ἱστορία τοῦ «ὀργίου, τῆς βίας καὶ τῆς νοθείας» θὰ ἐξακολουθήσῃ, διότι οἱ ἀνακινοῦντες ταύτην ἔχουν σαφῶς προσδιορίσει τοὺς πολιτικούς των σκοπούς. Ἐπιδιώκουν τὴν δημιουργίαν ἐντυπώσεων. Καὶ τώρα θὰ ἔλθω εἰς τὸ κεφάλαιον τοῦ μύθου «τῆς βίας καὶ νοθείας». Ὄχι διὰ νὰ ὑπερασπίσω τὰς θέσεις μας, αἱ ὁποῖαι ἠπειλήθησαν ἀπὸ ὡρισμένους παλληκαράδες, χωρὶς οὗτοι νὰ λάβουν ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ὑπῆρξαν ἄνδρες, οἱ ὁποῖοι ἠγωνίσθησαν διὰ τὴν Δημοκρατίαν εἰς τὴν πτέρυγα ἐκείνην, ὡς ὑπῆρξαν πολλοὶ καὶ εἰς τὴν πτέρυγα τὴν ἰδικήν μας. Θὰ εἰσέλθω εἰς τὴν συζήτησιν διὰ νὰ ὑπερασπίσω κἄποιον, ὁ ὁποῖος ἀδικεῖται. Καὶ αὐτὸς ὁ ὁποῖος ἀδικεῖται, τὰς ἡμέρας αὐτάς, εἶναι ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Αὐτὸς ὑβρίζεται καὶ αὐτὸς ἀδικεῖται, καὶ θὰ σᾶς εἴπω πῶς. Πρέπει νὰ σᾶς ἐξομολογηθῶ, ὅτι ἐδοκίμασα μεγάλην χαρὰν προσωπικῶς ἐγώ, ὅταν ἀνηγγέλθη ἡ συγκέντρωσις ὅλων τῶν δυνάμεων τοῦ Κέντρου. Ἐνδιαφέρομαι, δὲν θέλω νὰ εἴπω, περισσότερον ἀπὸ σᾶς, ὡς δημοκράτης ταπεινὸς καὶ πιστεύω, ὅτι εἰς τὴν Δημοκρατίαν εἶναι ἀπαραίτητος ἡ ἐναλλαγὴ ἐν τῇ ἐξουσίᾳ. Διότι πιστεύω, ὅτι μὲ τὴν ἐναλλαγὴν τῶν δημοκρατικῶν δυνάμεων εἰς τὴν ἐξουσίαν ἀνανεοῦνται αἱ δημοκρατικαὶ δυνάμεις καὶ καθίσταται δυνατὴ ἡ ἀντίστασις εἰς τὰς τάσεις, αἱ ὁποῖαι ἀπειλοῦν τὴν Δημοκρατίαν ἄλλοτε μὲν ἐν ὀνόματι τῶν κινδύνων, ποὺ ἀπειλοῦν τὸ Ἔθνος, ἄλλοτε δὲ ἐν ὀνόματι τῆς κοινωνικῆς δικαιοσύνης, ἡ ὁποία, λέγουν, δὲν ὑπάρχει εἰς τὴν πολιτικὴν Δημοκρατίαν, ἐνῷ ἀληθὲς εἶναι, ὅτι εἰς μίαν πολιτικὴν Δημοκρατίαν τὸ ἰδανικὸν εἶναι ἡ κοινωνικὴ δικαιοσύνη, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἐπέτυχον αἱ Δημοκρατίαι εἰς τὰς οἰκονομικῶς ἀνεπτυγμένας χώρας τῆς Ἀγγλίας καὶ τῆς Ἀμερικῆς, ὅπου ἔχουν ἐξασφαλίσει κοινωνικὴν δικαιοσύνην περισσοτέραν ἀπὸ ἐκείνην τῶν ἰδικῶν σας δημοκρατιῶν. Εἶμαι εἰς θέσιν νὰ σᾶς διαβεβαιώσω, ὅτι τὴν μεγαλυτέραν ἱκανοποίησιν διὰ τὴν ἑνοποίησιν τῶν δυνάμεων τοῦ Κέντρου ᾐσθάνθη ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως κ. Κ. Καραμανλῆς, ἐναντίον τοῦ ὁποίου, ἐν τέλει, στρέφεται ὅλη αὐτὴ ἡ ἐπίθεσις. Εἶναι γνωστόν, ὅτι δὲν παρέλειψε καμμίαν προσπάθειαν πρὸς τὴν κατεύθυνσιν αὐτήν, τὸ ἀπέδειξε δὲ καὶ κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ τελευταίου ἐκλογικοῦ νόμου, ὅταν ἔκαμε τὰς γνωστὰς ὑποχωρήσεις. Τοῦτο τὸ ἠρνήθησαν πολλοὶ τῶν ἀγορητῶν. Ἠρνήθησαν τὴν ἔννοιαν τῶν παραχωρήσεων, πολλοὶ δὲ εἶπον, ὅτι ὑπῆρξαν αὗται κατακτήσεις ἰδικαί των. Καὶ ὅμως ὑπῆρξαν παραχωρήσεις μὲ αὐτὸν τὸν σκοπόν, νὰ καταστῇ, δηλαδή, δυνατὴ ἡ ἐναλλαγὴ ἐν τῇ ἐξουσίᾳ τῶν καθαρῶν δημοκρατικῶν δυνάμεων. Ἐκτὸς ἂν θεωρηθῇ ὡς κατάκτησις ἰδική σας τὸ λεχθέν, ὅτι ἄλλοι ἀνεύθυνοι, ἐσωτερικοὶ ἢ ἐξωτερικοί, παράγοντες ἐπενέβησαν, τῇ προσκλήσει σας, εἰς τὸν ἐκλογικὸν νόμον. Ἀλλὰ τότε δὲν ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ αὐτοκολακεύεσθε ὡς ἀληθινοὶ δημοκράται, ὅταν πρῶτοι ἐπιχειρῆτε νὰ παραβιάσετε τὸ πνεῦμα τῆς Δημοκρατίας κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, προκειμένου νὰ ἐξυπηρετήσητε ἰδικούς σας σκοπούς. Ὁ ἐπιδιωκόμενος σκοπὸς τῆς δημιουργίας τῶν προϋποθέσεων τῆς ἐναλλαγῆς ἐν τῇ ἐξουσίᾳ ἐπετεύχθη μὲ τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐκλογῶν τῆς 29ης Ὀκτωβρίου 1961. Προέκυψεν ἀπ’ αὐτὰς πλειοψηφία αὐτοδύναμος, ἱκανὴ νὰ κυβερνήσῃ, ἀλλὰ καὶ Ἀντιπολίτευσις μὲ ὅλας τὰς ἐγγυήσεις, διὰ νὰ καταλάβῃ μελλοντικῶς τὴν ἐξουσίαν. Οὕτω ἐπιστεύθη, ὅτι εἰσήλθομεν εἰς μίαν ὁμαλὴν πολιτικὴν ἐξέλιξιν τῶν δημοκρατικῶν πραγμάτων. Εἰς τὰς ἐκλογὰς ἕνας ἐνίκησεν. Ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ὅστις εἶναι ἀποφασισμένος νὰ προστατεύσῃ τοὺς δημοκρατικούς του θεσμούς. Ἀμφισβητοῦντες τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐκλογῶν αὐτῶν, στρέφεσθε ἐναντίον αὐτοῦ τοῦ παράγοντος, τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ τὸν ὑβρίζετε, διότι τὸν παρουσιάζετε εἰς τὰς συζητήσεις αὐτῶν τῶν ἡμερῶν ὡς δυνάμενον νὰ ἐξαγορασθῇ μὲ ἕνα παληόρουχο. Τὸν ὑβρίζετε, διότι τὸν παρουσιάζετε ὡς δειλόν, ὑποστηρίζοντες, ὅτι μὲ ἕνα ψίθυρον τοῦ χωροφύλακος ἠναγκάσθη νὰ ψηφίσῃ ὡς δοῦλος. Ἀλλὰ γνωρίζετε ποῖος εἶναι αὐτὸς ὁ λαός, τὸν ὁποῖον ὑβρίζετε: Εἶναι ὁ ἴδιος, ὁ ὁποῖος τὸ 1950 ἔδωσε τὴν πλειοψηφίαν εἰς τὴν Ε.Π.Ε.Κ., ὅταν ἦσαν ἀκόμη πρόσφατα τὰ γεγονότα τοῦ συμμοριτοπολέμου καὶ ἀντέστη εἰς αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὴν βίαν, τὴν σωματικὴν καὶ ψυχολογικήν. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πλευρᾶς τῆς Συμπολιτεύσεως). Θέλετε ἄλλην λεπτομέρειαν; Ὅταν τὸ 1943 ἐδημιουργήθη τὸ κοινὸν Γενικὸν Στρατηγεῖον μεταξὺ ΕΛΑΣ–ΕΔΕΣ — Ἄγγλων, ὑπεχρεώθημεν νὰ ἐνεργήσωμεν ἐκλογὰς εἰς τὴν Καρδίτσαν διὰ τὴν ἀνάδειξιν τῶν ὀργάνων αὐτοδιοικήσεως, διότι εἴχομεν τὸ προνόμιον νὰ ἀπελευθερωθῶμεν πρῶτοι μὲ τὴν ἀποχώρησιν τῶν στρατευμάτων Κατοχῆς. Ὁ λαός, λοιπόν, αὐτός, ἀδούλωτος, ὅπως ὀρθῶς ἐχαρακτηρίσθη ἀπὸ τὴν πτέρυγα ἐκείνην (δεικνύει τὴν Ἀριστεράν), ἔδωσε πλειοψηφίαν (75–90%) εἰς τὴν ὀργάνωσιν τοῦ ΕΔΕΣ, παρὰ τὴν ἀπειλὴν τῶν ὁπλοπολυβόλων τοῦ ΕΛΑΣ. Θὰ σᾶς εἴπω καὶ ἓν ἄλλο περιστατικόν, διὰ νὰ πεισθῆτε, ὅτι ὄχι μόνον εἶναι γενναῖος ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ἀλλὰ καὶ ὥριμος καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν ἑπομένως νὰ γίνῃ ἀντικείμενον οὔτε βιασμοῦ, οὔτε δωροδοκιῶν, οὔτε δύναται νὰ παρασύρεται. Κατὰ τὸ διάστημα, κατὰ τὸ ὁποῖον ἤμην Ὑφυπουργὸς Γεωργίας, ἡ περιφέρειά μου εἶχε τὴν καλὴν τύχην νὰ δεχθῇ τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ἔργου Μέγδοβα. Ὑπῆρξαν 2.500– 3.000 οἰκογένειαι, αἱ ὁποῖαι ἐπλήγησαν ἀπὸ τὴν σχηματισθεῖσαν λίμνην. Ἐφρόντισα τότε καὶ μὲ τὴν ἔγκρισιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἐπετεύχθη καὶ ἐδώσαμεν εἰς τοὺς πληγέντας κατοίκους διπλῆν ἀποζημίωσιν. Καὶ εἶχον τὸ θάρρος, κ. βουλευταί, κατὰ τὴν προεκλογικὴν περίοδον νὰ ἐπικαλεσθῶ αὐτὸ τὸ γεγονὸς καὶ νὰ ζητήσω τὴν ψῆφον τῶν ἀνθρώπων ἐκείνων. Γνωρίζετε τί μοῦ ἀπήντησαν; Ὅτι ἦτο ὑποχρέωσις καὶ ἐμοῦ καὶ τοῦ κ. Καραμανλῆ, νὰ κάμωμεν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐκάμομεν. Ἐγὼ ποὺ ὑπῆρξα ὁ πρωτεργάτης τῆς ηὐξημένης ἐκείνης ἀποζημιώσεως, δὲν ἔλαβον κατὰ τὰς τελευταίας ἐκλογὰς παρὰ ὅσας ψήφους εἶχον λάβει καὶ κατὰ τὰς προηγουμένας. Αὐτός, κ. βουλευταί, εἶναι ὁ Ἑλληνικὸς λαός, τὸν ὁποῖον κατηγορεῖτε καὶ διασύρετε ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου. Δὲν εἶναι ὑπερβολικόν, κ. βουλευταί, τὸ λεχθὲν ὑπὸ τοῦ Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως κ. Κανελλοπούλου, ὅτι τὸ Κέντρον ἐκέρδισε τὰς ἐκλογάς, ἀλλὰ ὅτι τὰς ἐχάσατε μετὰ τὰς ἐκλογάς. Ὀφείλεται τοῦτο εἰς τὴν τακτικήν, τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖτε, τοῦ ἀνενδότου ἀγῶνος ὑπὲρ τῶν ἰδικῶν σας κομματικῶν συμφερόντων καὶ εἰς βάρος τῶν ἰδικῶν του συμφερόντων. Καὶ αὐτὸ θὰ ἀποδειχθῇ, ἐὰν κινηθῆτε εἰς τὸ τρίτον στάδιον τοῦ ἀνενδότου ἀγῶνος σας, δηλαδή, εἰς τὰς λαϊκὰς συγκεντρώσεις. Κύριοι τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ὁ λαὸς δὲν σᾶς παρακολουθεῖ. Ἁπλῶς ἀνησυχεῖ μὲ τὴν τακτικήν σας. (Φωναί, διαμαρτυρίαι ἀπὸ τὸ Κέντρον). Κύριοι, δὲν πρέπει νὰ διαμαρτύρεσθε. Αὐτὴ εἶναι ἡ γνώμη μου. Ἠμφισβητήσατε, κύριοι, τὴν γνησιότητα τῶν τελευταίων ἐκλογῶν, πρῶτον, μὲ μίαν γενικὴν ἐπιχειρηματολογίαν. Πῶς κατώρθωσε, λέγετε, ἡ Ε.Ρ.Ε. νὰ κερδίσῃ τὰς ἐκλογάς, ὅταν μετὰ ἕξη ἔτη διακυβερνήσεως τῆς χώρας θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχῃ φθαρῆ; Καὶ μὲ τὴν θεωρίαν περὶ τῆς ὑπάρξεως, δῆθεν, ρεύματος ὑπὲρ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου. Ἀλλά, κ. βουλευταί, οὔτε ἡ Ε.Ρ.Ε. εἶχε φθαρῆ, ὅπως ἐπιστεύσατε, οὔτε ρεῦμα ὑπῆρξε ποτὲ ὑπὲρ τοῦ Κέντρου κατὰ τὰς τελευταίας ἐκλογάς. Τὸ Κόμμα τῆς Ε.Ρ.Ε. δὲν ἐφθάρη μὲ τὴν ἑξαετῆ διακυβέρνησιν τοῦ τόπου, διότι εἶχε νὰ παρουσιάσῃ ἐνώπιον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ δημιουργικὸν καὶ τεράστιον ἔργον εἰς ὅλους τοὺς τομεῖς, τὸ ὁποῖον σεῖς καὶ εἰς πεῖσμα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὁ ὁποῖος τὸ ἔβλεπε, τὸ ἀρνεῖσθε καὶ δι’ αὐτὸ ὁ λαὸς δὲν σᾶς ἐπίστευεν εἰς τὴν ἔντονον προπαγάνδαν, τὴν ὁποίαν ἐξαπελύσατε κατὰ τῆς Ε.Ρ.Ε. καὶ τοῦ Ἀρχηγοῦ της. Ἐκάματε προσπάθειαν νὰ παρεμποδίσητε τὸ δημιουργικὸν αὐτὸ ἔργον τῆς Ε.Ρ.Ε. κατὰ τὴν προηγουμένην βουλευτικὴν περίοδον μὲ τὴν τακτικὴν τῆς κωλυσιεργίας, τὴν ὁποίαν ἐφηρμόσατε καὶ ὁ λαὸς δὲν σᾶς τὸ ἐσυγχώρησε. Κατεδίκασε τὴν τακτικήν σας διὰ τῆς ὁποίας ἀπὸ ἀντιπολιτευτικὸν πάθος ἠδικήσατε καὶ τὸν Ἀρχηγὸν καὶ ὡρισμένους συνεργάτας του, μὲ ἀνυποστάτους κατηγορίας καὶ σᾶς ἐδίδαξεν, ὅτι καὶ οἱ πολιτικοὶ ἀγῶνες ὅσον καὶ ἂν εἶναι ὀξεῖς, πρέπει νὰ ἔχουν τὴν ἠθικήν τους. Ἀλλ’ ἐκεῖνο, κυρίως, τὸ ὁποῖον σᾶς ἠμπόδισε νὰ κερδίσητε τὰς ἐκλογάς, εἶναι, ὅτι δὲν κατωρθώσατε νὰ κερδίσητε τὴν ἐμπιστοσύνην τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Μὲ τὴν ἐκλογικὴν σύμπραξιν, εἰς τὴν ὁποίαν προέβητε, ἐδώσατε τὴν ἐντύπωσιν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ὅτι ἐκάματε τὴν σύμπραξιν ἐκείνην διὰ νὰ περισωθῆτε κατὰ τὰς ἐκλογάς. Δὲν ἐπίστευσε ποτὲ ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ὅτι εἶσθε ἑνιαία καὶ σταθερὰ παράταξις, πρὸς τὴν ὁποίαν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐμπιστευθῇ τὸ μέλλον του. Δι’ αὐτὸ οὐδέποτε ὑπῆρξε ρεῦμα ὑπὲρ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου. Ἐὰν ὑπῆρχε ρεῦμα ὑπὲρ τῆς παρατάξεως τῆς Ε.Κ. οὐδεὶς θὰ ἠδύνατο νὰ μεταβάλῃ τὰ πράγματα. Τὸ ρεῦμα παρασύρει τὰ πάντα. Αὐτὸ ἀπεδείχθη τελευταίως καὶ μὲ τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1950. Καὶ ἔρχομαι τώρα εἰς τὰς εἰδικὰς διαπιστώσεις μὲ τὰς ὁποίας ἐπιχειρεῖτε νὰ ἀμφισβητήσητε τὴν γνησιότητα τοῦ ἐκλογικοῦ ἀποτελέσματος. Αἱ εἰδικαὶ διαπιστώσεις ἀπὸ τὸν κ. Ἀρχηγὸν τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ἔχουν καταταχθῆ εἰς τρεῖς κατηγορίας: Εἰς ἔγγραφα, ἀριθμοὺς καὶ γεγονότα. Καὶ ὅσον μὲν ἀφορᾶ τὰ ἔγγραφα, δὲν νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ σᾶς κουράσω μὲ τὰς ἐξηγήσεις, τὰς ὁποίας ἔδωσεν ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Ἕνα μόνον θὰ προσθέσω: Παρεξηγήθη μία λέξις εἰς τὴν διαταγὴν Καρδαμάκη. Παρεξηγήθη ἡ λέξις: «ἅπαντες», ἡ ὁποία, κατὰ τὴν γνώμην μου, ἐχρησιμοποιήθη διὰ νὰ τονισθῇ ἡ ὑποχρέωσις τοῦ Ἕλληνος στρατιωτικοῦ ψηφοφόρου νὰ προετοιμασθῇ διὰ τὴν ἄσκησιν τοῦ ἐκλογικοῦ του δικαιώματος. Καὶ πράγματι εἶχεν ὑποχρέωσιν ἔναντι τοῦ τόπου τὸ ἐκλεκτὸν αὐτὸ τμῆμα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ νὰ ἀποκτήσῃ βιβλιάρια καὶ ἐδόθη ἡ διαταγὴ τὸν Φεβρουάριον τοῦ 1961 εἰς χρόνον κατὰ τὸν ὁποῖον δὲν ἦτο γνωστὸς ὁ τρόπος μὲ τὸν ὁποῖον θὰ ψηφίσῃ ὁ στρατός. Δὲν εἶναι, ἑπομένως, ἀπόδειξις ὀργίου καὶ νοθείας ἡ ἐπιβαλλομένη αὐτὴ ἐνέργεια τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ στρατοῦ.

§128Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΙΣ. Διὰ τὰ παράνομα.

§129Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπεκαλέσθητε τὴν διαταγὴν διὰ τὴν νοθείαν καὶ τὴν βίαν. Θὰ ἔλθωμεν καὶ εἰς τὰ παράνομα βιβλιάρια. Καὶ τώρα ἔρχομαι εἰς τοὺς ἀριθμούς. Εἰς τοὺς ἀριθμοὺς τῶν ἐγγραφέντων κατὰ τὸ 1961 εἰς τοὺς ὁποίους στηρίζεται τὸ κατασκεύασμα τῆς νοθείας. Νομίζω, ὅτι θὰ πρέπει νὰ αἰσθανώμεθα ἱκανοποίησιν διὰ τὴν προθυμίαν τῆς ἐγγραφῆς εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους τῶν δικαιουμένων ψήφου. Ἦτο παράπονον ὅλων μας, ὅτι ὁ ἐθνικόφρων κόσμος δὲν ὑπεβάλλετο εἰς τὸν κόπον ν’ ἀποκτήσῃ βιβλιάριον ἐκεῖνος, βεβαίως, ὁ ὁποῖος ἐδικαιοῦτο. Κατὰ τὸ Σύνταγμα, οἱ Ἕλληνες ψηφίζουν συμφώνως πρὸς τοὺς νόμους. Κατὰ τὸν ἐκλογικὸν νόμον διὰ νὰ ψηφίσῃ τις πρέπει νὰ ἔχῃ συμπληρώσει τὸ 21ον ἔτος τῆς ἡλικίας του καὶ νὰ μὴ ἔχῃ καταδικασθῆ εἰς ὡρισμένας ποινάς. Τὸ ἄρθρον 5 καθορίζει ἁπλῶς τὸν τρόπον ἐνασκήσεως τοῦ ἐκλογικοῦ δικαιώματος. Ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ πλαστοπροσωπία καὶ ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ διπλοψηφία καὶ ψηφίζουν ὅσοι κατὰ νόμον δικαιοῦνται νὰ ψηφίσουν, τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς δὲν εἶναι νόθον, εἶναι γνήσιον, ἔστω καὶ ἂν διαπιστωθοῦν ἀνωμαλίαι περὶ τὴν ἐνάσκησιν, δηλαδή, ἀντὶ νὰ ψηφίσουν ὡρισμένοι εἰς τὴν Αʹ περιοχὴν ἐψήφισαν εἰς τὴν Βʹ. Τοῦτο εἶναι βέβαιον καὶ εἶναι ἀληθὲς ὅταν ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν, ὅτι αἱ ἐκλογαὶ ἐγένοντο μὲ σύστημα ἀναλογικῆς καὶ ἡ ψῆφος ὁπουδήποτε δεδομένη ἔχει τὴν αὐτὴν δύναμιν. Ἐπίσης, ἂν ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὑπεστηρίχθη καὶ ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Προεδρίας καὶ ἀπεδείχθη, ὅτι αἱ περὶ τὴν ἐνάσκησιν μικροπαραβάσεις ἐγένοντο κατ’ ἀναλογίαν ἀπὸ ὅλα τὰ Κόμματα. Θὰ ἦτο, τοὐναντίον, νόθον τὸ ἀποτέλεσμα, ἐὰν εἶχεν ἀποκλεισθῆ ἀπὸ τῆς ψηφοφορίας μέγας ἀριθμὸς ψηφοφόρων ἐκ τῶν δικαιουμένων κατὰ νόμον νὰ ψηφίσουν.

§130Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἤθελα νὰ γνωρίσω, ἐὰν εἰς αὐτὸ συμφωνῇ καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης. Ἀλλὰ δὲν ἀπαντᾷ.

§131Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐλέχθη ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν Προεδρίας κ. Μακρῆν, ὅτι αἱ ἀνώμαλοι αὗται ἐγγραφαὶ ἐγένοντο ὑπὲρ ὅλων τῶν Κομμάτων καὶ ἀπεδείχθη, ὅτι ἐκλογικὰ βιβλιάρια ἐξεδόθησαν καὶ ὑπὲρ τῆς Ε.Δ.Α. καὶ ὑπὲρ τῆς Ἑνώσεως Κέντρου.

§132Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Κύριε Θανόπουλε, μὲ συγχωρεῖτε, ἀλλὰ δὲν ἀντέχω. Παρακαλῶ μίαν διακοπήν. (Φωναί, διαμαρτυρίαι).

§133Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ ἔννοια τῆς νοθείας ὅπως τὴν προσδιώρισα, δὲν ἀνταποκρίνεται μόνον εἰς τὴν ἁπλῆν λογικὴν οὔτε εἰς τὴν ἰδικήν μου λογικὴν καὶ σκέψιν, ἀλλὰ ἀποτυποῦται εἰς τὸ ἄρθρον 164 τοῦ Ποινικοῦ Νόμου, τὸ ὁποῖον προσδιορίζει πότε ὑπάρχει νοθεία. Λέγει τοῦτο «ὁ ψηφίζων ἄνευ δικαιώματος ἢ ὁ κατ’ ἐπανάληψιν ψηφίζων κ.λ.π.». Εἰς δὲ τὴν αἰτιολογικὴν ἔκθεσιν ἀναφέρεται ἐπεξηγηματικῶς «πρόκλησις παραγωγῆς μὴ γνησίου ἀποτελέσματος ἐπέρχεται, ἐὰν δοθοῦν ψῆφοι οὐχὶ γνήσιοι, λ.χ., ὁ μὴ ἐκλογεὺς ψηφίζει ὑπὸ ὄνομα ἐκλογέως ἢ ὁ ἐκλογεὺς ψηφίζει πολλάκις ὑπὸ διάφορα ὀνόματα κλπ.».

§134Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Ἐὰν σᾶς ἔστελναν τρεῖς χιλιάδες ψηφοφόρους εἰς τὴν Καρδίτσαν θὰ ἐβλέπαμεν, ἐὰν εἶναι νοθεία ὅπως ἔστειλαν εἰς τὴν Βʹ Περιφέρειαν.

§135Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅταν ἡ παράβασις αὐτὴ ἐγένετο ὑπὲρ ὅλων τῶν Κομμάτων...

§136Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Θέλετε νὰ σᾶς δώσω ἀριθμούς; (Φωναί, διαμαρτυρίαι). (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Μίχας).

§137ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ ὁ ρήτωρ ἐδήλωσεν, ὅτι δὲν δέχεται διακοπὰς καὶ αἱ διακοπαὶ προκαλοῦν τὰς ἀντιδράσεις τῆς κυβερνητικῆς πτέρυγος.

§138Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅταν τὰ βιβλιάρια, τὰ ὁποῖα ἐξεδόθησαν κατὰ τρόπον ἀνώμαλον ὑπὲρ ὅλων τῶν Κομμάτων...

§139Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Θέλετε νὰ ἀκούσητε; (Φωναί, διαμαρτυρίαι).

§140Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν σᾶς διέκοψα καὶ δὲν θέλω νὰ μὲ διακόψητε. Ὅταν ἡ παράβασις ἐγένετο ὑπὲρ ὅλων τῶν Κομμάτων, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστηρίξητε, ὅτι ὑπάρχει νοθεία. Δὲν ἠμπορεῖ εἰς τὰς περιπτώσεις, κατὰ τὰς ὁποίας ὁ οἱοσδήποτε ψηφοφόρος προμηθευθῆ μίαν βεβαίωσιν, μὴ ἀνταποκρινομένην εἰς τὴν ἀλήθειαν, νὰ κατηγορηθῇ διὰ χρῆσιν ψευδοῦς βεβαιώσεως καὶ νὰ τιμωρηθῇ ἐνδεχομένως καὶ τὸ ὄργανον τὸ ἐκδόσαν αὐτήν, δι’ ἔκδοσιν ψευδοῦς βεβαιώσεως. Δὲν εἶναι δυνατὸν οὔτε τὸ ὄργανον, οὔτε ὁ ἐκλογεὺς νὰ κατηγορηθῇ διὰ νοθείαν τῆς ἐκλογῆς. Καὶ ἑπομένως, κύριοι, σᾶς ἀφῃρέθη ὁριστικῶς τὸ ἐπιχείρημα, ὅτι τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐκλογῶν εἰς τὰς μεγάλας πόλεις ὑπῆρξε νόθον ἐξ αἰτίας τῆς ἀπόψεως αὐτῆς.

§141Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Νέα θεωρία εἶναι αὐτή.

§142Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Θεωρία, ἡ ὁποία στηρίζεται εἰς τοὺς νόμους. Ποία εἶναι ἡ ἄλλη εἰδικὴ διαπίστωσις εἰς τὴν ὁποίαν ἀνεφέρθη ὁ κ. Παπανδρέου. Εἶναι τὰ γεγονότα. Τὰ γεγονότα αὐτὰ προσδιωρίσθησαν ἀπὸ τὸν κ. Παπανδρέου ὡς ἐπεμβάσεις τοῦ κομματικοῦ Κράτους, αἱ ὁποῖαι ἐνεφανίσθησαν, ἄλλοτε μὲν ὡς σωματικὴ καὶ ἄλλοτε ὡς ψυχολογικὴ βία. Ὑπῆρξεν, πρῶτον, ἐσφαλμένη ἡ προϋπόθεσις, τὴν ὁποίαν ἔθεσεν ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῆς Ἑνώσεως Κέντρου. Εἶναι ἄδικος ἡ κατηγορία, ὅτι ἐδημιουργήσαμεν καὶ ὅτι ἔχομεν κομματικὸν Κράτος. Καὶ εἶμαι ὑποχρεωμένος, κ. συνάδελφοι, ἐπειδή, ἐπαναλαμβάνω, ὑπῆρξα μέλος τῆς προηγουμένης Κυβερνήσεως, νὰ διαμαρτυρηθῶ διὰ τὴν κατηγορίαν αὐτήν, τὴν ὁποίαν ἀπευθύνετε πρὸς ἡμᾶς. Γνωρίζετε καὶ ἐσεῖς, ὅτι οὐδεμία προσπάθεια δὲν κατεβλήθη πρὸς τὴν κατεύθυνσιν αὐτὴν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν Καραμανλῆ, νὰ δημιουργήσῃ κομματικὸν Κράτος. Καὶ εἶναι ἡ μεγαλυτέρα ἀδικία, καὶ ἡ περισσότερον ἄδικος κατηγορία, ἡ ὁποία ἀπευθύνεται ἐναντίον τοῦ προσώπου τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Κυβερνήσεως Καραμανλῆ.

§143Θ. ΑΝΔΡΕΑΔΗΣ. Ποῖος κατηύθυνε τοὺς ψηφοφόρους...

§144Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Γνωρίζω, κύριοι, ὅτι εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας, εἰς τὸ ὁποῖον εἶχα ἕνα μέρος τῆς ἁρμοδιότητος καὶ τῆς εὐθύνης, πλὴν δύο μόνον διευθυντῶν, οἱ ὁποῖοι δύνανται νὰ θεωρηθοῦν ὡς συμπαθοῦντες τὴν Ε.Ρ. Ε., οἱ ἄλλοι δὲν ἀνήκουν εἰς τὴν Ε.Ρ.Ε.

§145ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πῶς τὸ γνωρίζετε αὐτό;

§146Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ γνωρίζω, διότι εἴχομεν τὴν ὑποχρέωσιν νὰ κάμωμεν ἔρευναν διὰ νὰ ἐξακριβώσωμεν ἕνα πρᾶγμα ποὺ μᾶς ἐνδιέφερεν: Ἐὰν τὰ φρονήματά των ἐστρέφοντο κατὰ τοῦ Ἔθνους, ἢ ὄχι. Καὶ ἐν τῇ προσπαθείᾳ μας ταύτῃ βεβαίως διεπιστώσαμεν ποῖαι ἦσαν αἱ πολιτικαὶ ἀντιλήψεις τῶν διευθυντῶν. Γνωρίζω, ἐπίσης, ὅτι καὶ εἰς τὰ ἄλλα Ὑπουργεῖα ἡ ἰδία ἀναλογία ὑπάρχει. Γνωρίζετε ἐπίσης, ὅτι οἱ Νομάρχαι δὲν εἶναι κομματικοὶ Νομάρχαι.

§147Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Παντοῦ ἡ ἰδία δικαιολογία.

§148Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κατηγορήθημεν, ἐπίσης, κ. συνάδελφοι, ὅσον ἀφορᾷ τὸν θεσμὸν τῆς αὐτοδιοικήσεως, ὅτι ἐδημιουργήσαμεν κομματικὴν αὐτοδιοίκησιν. Καὶ εἶναι γνωστόν, καὶ τὸ γνωρίζετε ἐσεῖς, ὅτι ἐὰν ἀρχίσωμεν ἀπὸ τὴν πόλιν τῶν Ἀθηνῶν καὶ τὴν πόλιν τοῦ Πειραιῶς καὶ καταλήξωμεν εἰς τὸ τελευταῖον χωρίον, κατὰ πλειοψηφίαν, κατ’ ἀπόλυτον πλειοψηφίαν, ἐπικρατοῦν καὶ διοικοῦν τοὺς Δήμους καὶ τὰς Κοινότητας, ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι δὲν ἀνήκουν εἰς τὴν Ε.Ρ.Ε. Γνωρίζετε ἐπίσης, ὅλοι σας, ὅτι εἰς τοὺς Ὀργανισμοὺς ἐτοποθετήθησαν ἀπὸ τὸν κ. Καραμανλῆν, τὸν πράγματι ἀνώτερον ἄνθρωπον, ὅσον ἀφορᾷ τὸ θέμα αὐτό, ὑπευθύνως τὸ διαβεβαιῶ, ἄνθρωποι μὴ ἀνήκοντες εἰς τὴν Ε.Ρ.Ε., ἀρκεῖ νὰ ἐνεφάνιζον ἱκανότητα καὶ ἐντιμότητα καὶ νὰ ἐκρίνοντο, ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀνταποκριθοῦν εἰς τὰ καθήκοντα, τὰ ὁποῖα τοὺς ἀνατίθενται. Δὲν ἐγένετο, λοιπόν, καμμία βία καὶ δὲν ὑπάρχει κομματικὸν Κράτος. Καὶ ἑπομένως ἡ προϋπόθεσις, ἐπὶ τῆς ὁποίας ἐστηρίχθησαν οἱ συλλογισμοί σας εἶναι ἐσφαλμένη.

§149Η. ΜΠΡΕΔΗΜΑΣ. Ὁ κ. Ράλλης εἶπεν, ὅτι ὑπάρχει κομματικὸν Κράτος, καὶ ὅτι δὲν ὑπάρχει Δημοκρατία.

§150Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Μήπως ὑπῆρξεν, ὅμως, ὑλικὴ βία; Ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ἑνώσεως Κέντρου παρεδέχθη, ὅτι ὑπῆρξεν, ἀλλὰ προσδιώρισεν τὸν βαθμὸν τῆς ὑλικῆς βίας ὑποστηρίξας, ὅτι παρετηρήθη εἰς μετριώτερον βαθμόν. Εἶπεν, ἐπίσης, ὅτι πολλαὶ εἶναι αἱ περιπτώσεις τῆς ψυχολογικῆς βίας, ἀλλὰ προσέθεσεν ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ὅτι αἱ περιπτώσεις αὐταὶ εἶναι δυσαπόδεικτοι. Ἐν ὀνόματι, λοιπόν, αὐτοῦ τοῦ μετρίου βαθμοῦ ὑλικῆς βίας, κατὰ τὴν ἄποψίν σας αὐτήν, τὴν ἐπίσημον, καὶ ἐν ὀνόματι δυσαποδείκτων περιστατικῶν ψυχολογικῆς βίας ἔρχεσθε εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ ὑψώνετε τὴν σημαίαν ποὺ ὑψώσατε, ἐν ὀνόματι αὐτῶν τῶν περιστατικῶν, τῶν εἰς μέτριον βαθμὸν περιστατικῶν ὑλικῆς βίας καὶ τῶν δυσαποδείκτων περιστατικῶν ψυχολογικῆς βίας καὶ ἐζητήσατε τὴν ἀνατροπὴν ἑνὸς ἀποτελέσματος ἐκλογικοῦ. Καὶ προσπαθεῖτε μὲ ὅλην τὴν συζήτησιν, νὰ δημιουργήσητε ἐντύπωσιν, καὶ δὲν φοβᾶσθε, ὅτι αὐτὸ ἀκριβῶς τὸ γνήσιον ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς τῆς 29ης Ὀκτωβρίου 1961, προσπαθεῖτε νὰ τὸ νοθεύσητε μὲ τὰς ψευδεῖς ἐντυπώσεις.

§151Η. ΜΠΡΕΔΗΜΑΣ. Κύριε συνάδελφε, ὁ κ. Λυκουρέζος εἶπεν, ὅτι αἱ ἐκλογαὶ τῆς 29ης Ὀκτωβρίου 1961 εἰς τὴν Μεσσηνίαν ἀποτελοῦν στῖγμα διὰ τὴν Δημοκρατίαν.

§152ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μπρεδήμα, ἀφήσατε τὸν κ. Λυκουρέζον. Ὁ κ. Λυκουρέζος εἶναι ἐγγεγραμμένος καὶ θὰ ὁμιλήσῃ.

§153Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπῆρξαν, κ. συνάδελφοι, διότι, ἐπαναλαμβάνω, δὲν θέλω νὰ εἶμαι ὑπερβολικός, ὑπῆρξαν ὡρισμένα περιστατικὰ ὑλικῆς βίας. Εἶναι, ὅμως, ἀπὸ τὰ περιστατικά, τὰ ὁποῖα ἐμφανίζονται συνήθως εἰς ὅλας τὰς ἐκλογάς. Τοιαῦτα περιστατικὰ ὑλικῆς βίας θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπικαλεσθῶμεν καὶ ἡμεῖς. Βεβαιωθεῖτε, ὅτι ὑπάρχουν περιστατικὰ ὑλικῆς βίας εἰς βάρος καὶ τῶν ἰδικῶν μας ὑποψηφίων καὶ ἀνθρώπων. Ἀπεφύγαμεν, ὅμως, νὰ τὰ καταγγείλωμεν, διότι ἐνικήσαμεν εἰς τὰς ἐκλογὰς καὶ μετὰ τὴν νίκην ὑποχρέωσιν εἴχαμεν ἔναντι τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ νὰ δημιουργήσωμεν Κυβέρνησιν καὶ νὰ ἀσχοληθῶμεν μὲ τὰ προβλήματα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Σεῖς, ὅμως, λόγῳ τῆς ἥττης σας ἐδημιουργήσατε συνεργεῖα, τὰ ὁποῖα φαίνεται μὲ ὑπερβάλοντα ζῆλον πλάθουν περιστατικὰ βίας ὑλικῆς ἢ ψυχολογικῆς ἐκεῖ ὅπου δὲν ὑπῆρξαν. Εἰς τὴν παρατήρησίν μας, ὅτι τὰ καταγγελλόμενα θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ θεωρηθοῦν ἀληθῆ καὶ βάσιμα, ἐὰν διεπιστοῦντο ἀπὸ τοὺς δικαστικοὺς ἀντιπροσώπους, ὁ κ. Παπασπύρου ὑπεστήριξε καὶ παρέσυρεν εἰς τοῦτο καὶ τὸν Ἀρχηγόν του, ὅτι τοῦτο δὲν ἦτο νομικῶς δυνατόν, διότι οἱ δικαστικοὶ ἀντιπρόσωποι ἀποστολὴν ἔχουν νὰ ἐφορεύουν ἐντὸς τοῦ ἐκλογικοῦ τμήματος, ἐννοῶν προφανῶς τοῦ ἐκλογικοῦ καταστήματος. Κατὰ τὸν ἐκλογικόν, ὅμως, νόμον, ἡ ἀντίληψις αὕτη δὲν εἶναι ὀρθή, διότι κατὰ τὸ ἄρθρον 75 οἱ δικαστικοὶ ἀντιπρόσωποι εὐρυτέραν δικαιοδοσίαν ἔχουν νὰ βεβαιώσουν ὅλας τὰς περὶ τὰς ἐκλογὰς παραβάσεις τὴν ἑπομένην καὶ τὰς ἐκτὸς τοῦ ἐκλογικοῦ καταστήματος καὶ διὰ τὴν ἐξασφάλισιν ἀδιαβλήτων ἐκλογῶν ὑποχρέωσιν ἔχουν κατὰ τὸν ἴδιον νόμον, ἄρθρ. 78, νὰ φθάσουν εἰς τὰ ἐκλογικὰ τμήματα, δηλαδή, εἰς τὰ χωρία ἢ πόλεις ὅπου διετάχθησαν νὰ παραστοῦν κατὰ τὰς ἐκλογάς, δύο πλήρεις ἡμέρας πρὸ τῆς διενεργείας τῶν ἐκλογῶν. Ἐγένετο, ἐπίσης, ἀπὸ μέρους μας, ἡ παρατήρησις. Διατί δὲν ἐπεδιώξατε μὲ τὴν πληθώραν αὐτὴν τῶν περιστατικῶν βίας καὶ νοθείας τὴν ἀκύρωσιν τῶν ἐκλογῶν ὅπου ἔλαβον χώραν αἱ καταγγελλόμεναι ἐκλογικαὶ παραβάσεις διὰ τοῦ ἁρμοδίου, κατὰ τὸ Σύνταγμα, νὰ κρίνῃ τὸ κῦρος τῶν ἐκλογῶν ὀργάνου, δηλαδή, τοῦ Ἐκλογοδικείου. Καὶ μᾶς ἐδόθη ἡ ἀπάντησις διὰ τοῦ κ. Παπασπύρου, ὅτι τὸ Ἐκλογοδικεῖον δικαίωμα ἔχει νὰ ἐξετάσῃ τὰς παραβάσεις τὰς γενομένας ἐντὸς τοῦ ἐκλογικοῦ τμήματος. Καὶ ὅμως, δὲν εἶναι ὀρθὴ καὶ νόμιμος ἡ ἄποψις αὕτη, διότι κατὰ τὸν νόμον, τὸ Ἐκλογοδικεῖον κρίνει καὶ ἐξετάζει ὅλας τὰς ἐκλογικὰς παραβάσεις, τὰς ἀναφερομένας καὶ εἰς περιστατικὰ νοθείας καὶ βίας πάσης μορφῆς, εἴτε ὑλικῆς, εἴτε ψυχολογικῆς. Αὐτὴ εἶναι ἡ γνώμη ὅλων τῶν ἑρμηνευτῶν, ἀλλὰ καὶ τὸ Ἐκλογοδικεῖον μὲ τὰς ἀποφάσεις του παλαιὰς καὶ νέας, τὴν ἄποψιν αὐτὴν δέχεται καὶ ὄχι τὴν τοῦ κ. Παπασπύρου. Δὲν προσεφύγατε, κ. συνάδελφοι, εἰς τὸ Ἐκλογοδικεῖον, διότι ἐκεῖ θὰ σᾶς ἐζητοῦντο ἀποδείξεις, τὰς ὁποίας δὲν ἔχετε. Ἀλλὰ καὶ διότι ἐκεῖ τὰ καταγγελλόμενα θὰ ἠξιολογοῦντο, ἐὰν δεδομένων τῶν ἐκλογικῶν δεδομένων θὰ ἦτο δυνατὸν ἀληθῆ ὑποτιθέμενα νὰ ἔχουν ἐπίδρασιν ἐπὶ τοῦ ἐκλογικοῦ ἀποτελέσματος. Ἡ Βουλή, κ. συνάδελφοι, ἠμπορεῖ νὰ κάνῃ πολιτικὴν συζήτησιν, ἀλλὰ ὄχι συζήτησιν, ἡ ὁποία νὰ κρίνῃ ἓν ἐκλογικὸν ἀποτέλεσμα. Ἡ παράτασις αὐτῆς τῆς συζητήσεως, δὲν θὰ ἔχῃ ἀγαθὰ ἀποτελέσματα διὰ τὸν τόπον. Ὁ λαὸς ἀναμένει ἀπὸ τὴν Βουλὴν ἔργον παραγωγικόν. Παρηκολούθησα τὸν κ. Ἀρχηγὸν τοῦ Κέντρου εἰς τὴν πολιτικήν του σταδιοδρομίαν καὶ ὁμολογῶ, ὅτι τὰς περισσοτέρας φορὰς κατεγοητεύθην καὶ ἀπὸ τοὺς λόγους του καὶ ἀπὸ τὰς πράξεις του. Ἀλλὰ εἰς τὸν σημερινὸν ἀγῶνα, εἰς τὸν ὁποῖον παρεσύρθη, νομίζω, ὅτι πλανᾶται. Ἐπλανήθη καὶ παρεσύρθη καὶ ἀπὸ ἓν αἴσθημα πικρίας καὶ ἀπὸ τὰς ἐξάλλους φωνὰς στενοῦ κύκλου προσώπων, τὰ ὁποῖα τὸν περιβάλλουν, ἄλλα τῶν ὁποίων κινοῦνται ἀπὸ εὐγενῆ φιλοδοξίαν ἐπικρατήσεως, ἄλλα, ὅμως, ἀπὸ τὴν ἐπιθυμίαν ὅπως εἰς μίαν τεταραγμένην πολιτικὴν κατάστασιν ἐπιτύχουν τὴν ἱκανοποίησιν ἀνόμων συμφερόντων. Ἐν ὀνόματι τῆς Δημοκρατίας, τὴν ὁποίαν ἐν συνεχείᾳ ἐπικαλεῖσθε, παρακαλῶ νὰ ἠρεμήσητε. Πρέπει τὴν κατάστασιν αὐτὴν νὰ τὴν ἀντιμετωπίσητε μὲ τὴν φιλοσοφικήν σας σκέψιν καὶ μόνον. Οἱ καιροὶ ἤλλαξαν. Ἡ ἀλλαγὴ τῶν παραγωγικῶν μέσων ἐδημιούργησε νέας οἰκονομικάς, κοινωνικὰς καὶ πολιτικὰς δυνάμεις, αἱ ὁποῖαι ἔχουν ἀνάγκην καθοδηγήσεως. Εἰς τὰς στιγμὰς αὐτὰς καλοῦνται οἱ πολιτικοὶ Ἀρχηγοὶ νὰ παίξουν τὸν ρόλον τους καὶ εἶναι βαρύταται αἱ εὐθῦναι, τὰς ὁποίας ἐπωμίζονται. Οἱ κομμουνισταὶ ὑποστηρίζουν, ὅτι ἡ ἀλλαγὴ τῶν ὅρων, ὡς ἀναγκαῖον ἐπακολούθημα, ἔχει τὴν ἐπανάστασιν καὶ πρὸς αὐτὴν κατευθύνονται. Πιστεύομεν ἡμεῖς, ἀντιθέτως, ὅτι τὴν πορείαν τῆς ἱστορίας καθορίζουν καὶ αἱ ἐπεμβάσεις τῆς ἀνθρωπίνης προσωπικότητος. Λάθη τῶν ἡγετῶν των πληρώνουν σήμερον οἱ λαοί. Δὲν ἐπιθυμῶ νὰ χαρακτηρισθῇ ἀπὸ τὴν Ἱστορίαν ὡς λάθος καὶ ἡ ἰδική σας τακτική, ἡ ὁποία ὁδηγεῖ εὐθέως εἰς μίαν βιαίαν ἐξέλιξιν καὶ ἐκτὸς τῶν συνταγματικῶν μας θεσμῶν, τὴν δημοκρατικήν μας πορείαν, εἰς τὴν πλέον κρίσιμον καὶ ἀποφασιστικὴν καμπὴν τῆς ἐθνικῆς μας ἱστορίας. Γίνεται, εἶναι γνωστόν, μία μεγάλη προσπάθεια διὰ τὴν ταχεῖαν οἰκονομικήν μας ἐξέλιξιν. Διὰ τὴν ἐπιτυχίαν της, ἀνάγκην ἔχει ὁ τόπος ἀπὸ ἀδιατάρακτον πολιτικὴν ζωήν, διότι εἶναι προϋπόθεσις αὕτη τῆς νομισματικῆς μας σταθερότητος. Εἰς τὸν Βαλκανικὸν καὶ γενικώτερα τὸν Μεσογειακὸν χῶρον, γίνονται νέοι προσανατολισμοὶ καὶ ἀπαιτεῖται, διὰ τὴν ἐπιτυχῆ τοποθέτησιν τῆς Ἑλλάδος, προσοχὴ καὶ περίσκεψις. Πῶς εἶναι δυνατόν, ἑπομένως, νὰ μὴ ἀνησυχοῦμεν, νὰ μὴ ἀνησυχῇ ὁ λαὸς ἐν ὄψει αὐτῆς τῆς λεπτῆς καταστάσεως, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται ἡ χώρα μας, ἀπὸ ἀπόψεως οἰκονομικῆς ἐξελίξεως καὶ διεθνοῦς τοποθετήσεως, μὲ τὰ νέφη, τὰ ὁποῖα δημιουργεῖτε εἰς τὸν πολιτικόν μας ὁρίζοντα; Ἠρώτησεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ἑνώσεως Κέντρου πρὸ ἡμερῶν τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον: Τί ἠθέλατε λοιπὸν νὰ κάμωμεν, ὅταν, ἔστω, καὶ πεπλανημένως, πιστεύωμεν εἰς ὅσα καταγγέλλομεν; Νὰ ὑποταγῶμεν εἰς τὴν βίαν; Θὰ εἴμεθα τότε ἀνδράποδα. Καὶ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος ἀπήντησεν: Ἐγὼ δὲν θὰ ἔφθανα ἐκεῖ ὅπου σεῖς ἐφθάσατε. Τὴν πλήρη ἀπάντησιν ὁ κ. Παπανδρέου θὰ πάρῃ ἀπὸ τὴν πρόσφατον ἱστορίαν μας, τὰ διδάγματα τῆς ὁποίας ἐπεκαλέσθη πρὸ ἡμερῶν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ καὶ ὁ κ. Παπασπύρου, τονίσας, ὅτι ἡ παράταξίς του βαρύνεται ἀπὸ τὴν ἔξοχον ἐθνικὴν δρᾶσιν τῶν Ἀρχηγῶν της Βενιζέλου, Πλαστήρα, Σοφούλη. Ἐν ὀνόματι αὐτῆς τῆς ἱστορίας τῆς παρατάξεως καὶ τῶν ἡγετῶν της θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω ποία θὰ πρέπει νὰ εἶναι ἡ θέσις σας. Λοιπόν. Ὁ μέγας πολιτικὸς ἀνὴρ Χαρ. Τρικούπης, συνιστᾷ, ὅτι οἱ ἐλεύθεροι λαοὶ πρέπει δι’ εἰρηνικῶν μέσων νὰ ἐπιβάλλωσιν εἰς τοὺς ἄρχοντας τὸν σεβασμόν. Ὁ μέγας Βενιζέλος, ἀκριβέστερον διαγράφει τὴν πορείαν, τὴν ὁποίαν θὰ ἔπρεπε νὰ ἀκολουθήσῃ ἡ παράταξις τοῦ Κένντρου εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν. Εὑρεθεὶς ὁ μέγας αὐτὸς πολιτικὸς εἰς στιγμὰς ἀπογοητεύσεως κατὰ τὴν περίοδον τοῦ διχασμοῦ τοῦ 1915 καὶ ἀπαντῶν εἰς φίλους του, οἱ ὁποῖοι τὸν ἐπίεζον νὰ ἀντιδράσῃ βιαίως κατὰ τῶν αὐθαιρεσιῶν τῶν ἀντιπάλων του, χωρὶς νὰ εἶναι ἐκεῖνος ὀλιγώτερον θαρραλέος ἀπὸ σᾶς, διότι ὑπῆρξεν ὁ δημιουργὸς τῆς ἐπαναστάσεως τοῦ Θερίσου καὶ ὁ δημιουργὸς τοῦ χωριστοῦ κράτους τῆς Θεσσαλονίκης, ὅταν αἱ περιστάσεις πλέον τοῦ τὸ ἐπέβαλον, εἶπε τὰ ἑξῆς: «Ὑφ’ οὓς ἐξωτερικοὺς ὅρους τελεῖ σήμερον ἡ Ἑλλάς, δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ γεννήσωμεν ζήτημα κρίσεως ἐσωτερικῶς. Ἐὰν τοῦτο ἔπραττον, θὰ ἠδίκουν, ἂν μή τι ἄλλο, τὴν πολιτικὴν ἐμπειρίαν. Ὅταν δὲ τοιούτους διατρέχει ἡ Πατρὶς ἡμῶν κινδύνους, ἡ πολιτική μου ἐμπειρία μὲ ἀποτρέπει ἀπὸ τοῦ νὰ προκαλέσω καὶ ζήτημα κρίσεως ἐσωτερικῶς». Ἑπομένως, κύριοι τοῦ Κέντρου, ἂν θέλετε νὰ εἶσθε ἄξιοι ἐκείνου κληρονόμοι, θέσατε τὰ ξίφη σας εἰς τὴν θήκην. Σᾶς τὸ διατάσσει ἡ Ἱστορία, ἀλλὰ καὶ ὁ λαός μας. (Ζωηρὰ χειροκροτήματα).

§154ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Διαμαντόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§155Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ ὥρα εἶναι προχωρημένη καὶ ἐφ’ ὅσον ἠναγκάσθην νὰ ἀνέλθω εἰς τὸ βῆμα θὰ ἀρχίσω τὴν ὁμιλίαν μου ἀπαντῶν εἰς τὸν ἄρτι κατελθόντα τοῦ βήματος ἔγκριτον νομομαθῆ. Ἐγὼ δὲν εἶμαι νομομαθής, εἶμαι ὅμως ἐξ ἴσου ἀγωνιστής, ὅπως ὁ προλαλήσας, καὶ θὰ δώσω εἰς αὐτὸν μίαν ἀπάντησιν. Ἐπειδὴ ἀνέφερεν ὡς παράδειγμα τὸν Χαρίλαον Τρικούπην καὶ τὸν Ἐλευθέριον Βενιζέλον, τοῦ ἀπαντῶ, ὅτι ὁ Χαρίλαος Τρικούπης παρέπεμψεν εἰς Δικαστήριον τὸν Βούλγαρην καὶ ὁ Ἐλευθέριος Βενιζέλος τὸν Σκουλούδην καὶ τὸν Λάμπρου. Κύριοι συνάδελφοι, ἐλέχθη κατὰ κόρον, ὅτι προεκλογικῶς οὐδεὶς ἐξ ἡμῶν διεμαρτυρήθη διὰ τὸν τρόπον, καθ’ ὃν προπαρεσκευάζοντο αἱ ἐκλογαὶ τῆς 29ης Ὀκτωβρίου. Αὐτὸ δὲν ἔπρεπε νὰ λέγεται, διότι εἶναι γνωστόν, ὅτι ὁ κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Κέντρου, διεμαρτυρήθη καὶ ἔκαμε παραστάσεις κατ’ ἐπανάληψιν. Ἐκτὸς ἐὰν ἐννοοῦν οἱ κ.κ. συνάδελφοι τῆς Συμπολιτεύσεως, ὅτι τὰ τηλεγραφήματα ποὺ ἐστέλλοντο ἦσαν ἁπλῆ τυπικὴ διαμαρτυρία. Ἐγὼ δὲν δέχομαι νὰ μὲ κατατάσσουν μὲ τὴν ἄκραν ἀριστεράν. Εἶμαι ἐναντίον καὶ τοῦ μαύρου καὶ τοῦ ἐρυθροῦ φασισμοῦ. Ὁ Παπάγος ὅταν ἀνῆλθεν εἰς τὴν ἐξουσίαν, ἔκαμεν Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης Μέραρχον τοῦ ΕΛΑΣ. Ὀρθῶς λοιπόν, ἡ Ἕνωσις Κέντρου διεμαρτυρήθη καὶ κατήγγειλε τὴν προετοιμασίαν διὰ τὸν στραγγαλισμὸν τῆς ἐλευθερίας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Κατ’ ἐμέ, πολὺ ὀρθῶς ἔθεσε τὸ ζήτημα ὁ κ. Μπακόπουλος. Δὲν ζητοῦμεν, εἶπε, τὴν τιμωρίαν τῶν μελῶν τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως, διότι γνωρίζομεν, ὅτι αὐτὸ δὲν θὰ τὸ δεχθῆτε. Ἀλλά, ἐὰν δὲν φοβεῖσθε τὴν ἀλήθειαν, διατί δὲν δέχεσθε τὴν Ἀνακριτικὴν Ἐπιτροπήν; Αὐτὸ σημαίνει δειλίαν καὶ αἴσθημα ἐνοχῆς. Κύριοι συνάδελφοι, ἐλέχθη, ὅτι δὲν ὑπάρχει κομματικὸν Κράτος καὶ ὅτι ἐὰν ἐδιώχθη, ἐδιώχθη μόνον ἡ ἄκρα ἀριστερά, διὰ τὸ συμφέρον τοῦ Ἔθνους. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, νὰ σᾶς ἀναγνώσω ὀλίγα χαρτιὰ διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε κατὰ πόσον ὁ ἰσχυρισμὸς αὐτὸς εἶναι ἀκριβής. Καὶ ἐπειδὴ εἴπατε, ὅτι δὲν ὑπάρχει κομματικὸν κράτος, ἐθεώρησα ὑποχρέωσίν μου δι’ ἐπισήμων ἐγγράφων, τὰ ὁποῖα ἔχω εἰς χεῖρας μου καὶ τὰ ὁποῖα θὰ σᾶς ἀναγνώσω νὰ ἀποδείξω τὴν ὕπαρξιν κομματικοῦ καὶ ἀστυνομικοῦ κράτους. Εἴχαμε μίαν ὀργάνωσιν ὑπὸ τὴν ἐπωνυμίαν «Ἑλληνικὴ Σοσιαλιστικὴ Κίνησις». Καὶ διὰ νὰ ἔλθωμεν εἰς ἐπικοινωνίαν, ὄχι μόνον μὲ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ἀλλὰ καὶ μὲ τοὺς Ἕλληνας τοῦ ἐξωτερικοῦ διὰ νὰ διαπιστώσωμεν τὰς διαθέσεις τῶν τέκνων αὐτῶν τῆς Ἑλλάδος, ἐσκέφθημεν νὰ χρησιμοποιήσωμεν ἕνα περιοδικὸν καὶ νὰ ἀλληλογραφήσωμεν μὲ αὐτούς. Καὶ διὰ νὰ ἐπιτύχωμεν εἰς τὸ πείραμα αὐτό, ἐχρησιμοποιήσαμεν ἓν εἰκονικὸν γυναικεῖον ὄνομα. Ἀπεστείλαμεν ἐπιστολὰς εἰς διαφόρους Ἕλληνας τοῦ ἐξωτερικοῦ, εἰς τοὺς ὁποίους ἐλέγομεν, ὅτι δὲν εἶναι μόνον θέματα ἐρωτικῆς ἀλληλογραφίας, ἀλλὰ καὶ θέματα ἐθνικά, τὰ ὁποῖα ἐνδιαφέρουν τὸν τόπον αὐτὸν καὶ ἐζητούσαμεν τὰς γνώμας των καὶ τὰς σκέψεις των. Οὐδεμίαν ἀπάντησιν ἐλάβομεν. Ἐνομίσαμεν, ὅτι δὲν ὑπῆρχεν ἐνδιαφέρον ἢ ὅτι δὲν ὑπῆρξαν ἀκριβεῖς αἱ διευθύνσεις καὶ δὲν ἠσχολήθημεν ἔκτοτε μὲ τὸ θέμα αὐτό. Ἔπειτα ἀπὸ μικρὸν χρονικὸν διάστημα μὲ ἐπεσκέφθη εἰς τὴν Κλινικήν μου ἕνας ἀστυνομικός, ὁ ὁποῖος οὔτε ὀλίγον οὔτε πολὺ μοῦ ἐξεμυστηρεύθη, ὅτι εἰς τὴν ὀργάνωσίν μας ὑπῆρχε μία μεγάλη κομμουνίστρια, ἡ ὁποία ἀλληλογραφοῦσε μὲ τοὺς Ἕλληνας τοῦ ἐξωτερικοῦ. Τοῦ ἀπήντησα τότε, ὅτι ἡ ἀστυνομία δὲν γνωρίζει τί τῆς γίνεται, διότι ἡ μεγάλη αὐτὴ κομμουνίστρια ἤμην ἐγώ. Ἀντιλαμβάνεσθε συνεπῶς, τί εἶχε γίνει. Τὰ γράμματα τῆς Ἑλληνικῆς Σοσιαλιστικῆς Κινήσεως ἐκρατοῦντο ἀπὸ τὸ Ταχυδρομεῖον. Καὶ διὰ νὰ διαπιστώσητε τὴν ὕπαρξιν τοῦ ἀστυνομικοῦ αὐτοῦ κράτους, θὰ σᾶς ἀναγνώσω ἕνα τηλεγράφημα, τὸ ὁποῖον διεβιβάσθη τὴν 19ην Φεβρουαρίου 1960 πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίας Τάξεως Γενικὴν Διεύθυνσιν Χωροφυλακῆς διὰ μέλη τῆς ὀργανώσεώς μας, τὰ ὁποῖα ἐκλήθησαν ὑπὸ ἀστυνομικῶν ὀργάνων καὶ ἀπεκλήθησαν κομμουνισταὶ, διότι ἔλαβον τὸ καταστατικὸν καὶ τὴν διακήρυξιν τῆς Ε.Σ.Κ. Αὐτὰ δὲ συμβαίνουν εἰς τὴν νῆσον Κῶ. Τὸ τηλεγράφημα αὐτὸ ἔχει ὡς ἑξῆς: (ἀναγινώσκει). Ὑπουργεῖον Δημοσίας Τάξεως Γεν. Διεύθυνσιν Χωροφυλακῆς Ἀθήνας Κατηγγέλθη ἡμῖν ὑπὸ μελῶν τῆς «ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΣΟ-ΣΙΑΛΙΣΤΙΚΗΣ ΚΙΝΗΣΕΩΣ (Ε.Σ.Κ.)» Νήσου Κῶ, ὅτι ὄργανα τάξεως ἐκάλεσαν εἰς τὰ Γραφεῖα Ἀστυνομικῶν Καταστημάτων τὰ λαβόντα Καταστατικὸν καὶ διακήρυξιν τῆς Ε.Σ.Κ. μέλη καὶ τὰ ἀπεκάλεσαν κομμουνιστάς. Διαμαρτυρόμεθα ἐντόνως δι’ ἐνέργειαν ταύτην ἀστυνομικῶν ὀργάνων ἐναντίον ὀπαδῶν Ε.Σ.Κ. καὶ παρακαλοῦμεν ὅπως ἐκδώσητε τὰς σχετικὰς διαταγὰς πρὸς Ἀστυνομικὰς Ἀρχὰς Ἐπικρατείας, καὶ παύσουν ἀσκοῦσαι πίεσιν ἐπὶ ὀπαδῶν μας, ἐπιφυλασσόμενοι ἐν ἐναντίᾳ περιπτώσει καταγγείλωμεν δημοσίᾳ ἀντιδημοκρατικὰς ταύτας ἐνεργείας ὀργάνων σας. Ἀθῆναι τῇ 19.2.1960 Πρόεδρος Ε.Σ.Κ. Ὅπως ἦτο ἑπόμενον οὐδεμία ἀπάντησις μᾶς ἀπεστάλη ἐπὶ τοῦ τηλεγραφήματος αὐτοῦ. Καὶ ἔρχομαι εἰς ἓν ἄλλο ἔγγραφον τῆς 2ας Ἰουνίου 1960, τὸ ὁποῖον ἀπηυθύνθη ἐπίσης εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίας Τάξεως, Γενικὴν Διεύθυνσιν Χωροφυλακῆς. Τὸ ἔγγραφον αὐτὸ ἔχει ὡς ἑξῆς: Ἀριθ. πρωτ. 183. Ἀθῆναι τῇ 2 Ἰουνίου 1960 Πρὸς Τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίας Τάξεως Γενικὴν Διεύθυνσιν Χωροφυλακῆς Ἐνταῦθα Διὰ τοῦ ἀπὸ 19 Φεβρουαρίου ἐ.ἔ. ὑπ’ ἀριθ. 781 τηλεγραφήματός μας, κατηγγείλαμεν πρὸς Ὑμᾶς ἐκνόμους ἐνεργείας ἀστυνομικῶν ὀργάνων Νήσου Κῶ εἰς βάρος ὀπαδῶν τῆς Ε.Σ.Κ. καὶ ἐζητήσαμεν ὅπως ἐκδώσητε τὰς σχετικὰς διαταγὰς πρὸς τὰς Ἀστυνομικὰς Ἀρχὰς τῆς Ἐπικρατείας καὶ παύσουν τοῦ λοιποῦ νὰ πιέζουν ὀπαδοὺς τῆς Κινήσεώς μας. Ἐπὶ τοῦ τηλεγραφήματός μου τούτου δὲν ἐτύχομεν μέχρι σήμερον οὐδεμιᾶς ἀπαντήσεως. Ἐπ’ εὐκαιρίᾳ καταγγέλλομεν ὑμῖν, ὅτι ὁ Διοικητὴς τῆς Ὑποδιοικήσεως Χωροφυλακῆς Ὀρχομενοῦ–Βοιωτίας, ἐκάλεσεν εἰς τὸ Γραφεῖον του πρὸ μηνὸς τὸ μέλος τῆς Ἐπιτροπῆς Ε.Σ.Κ. Κοινότητος Ἁγίου Δημητρίου–Λεβαδείας κ. Νικ. Στιβακτᾶν, εἰς ὃν ἀνεκοίνωσεν, ὅτι εἶναι κομμουνιστὴς καὶ ὡς ἐκ τούτου πρέπει νὰ κάμῃ τὴν σχετικὴν δήλωσιν ἀποκηρύξεως τοῦ Κ.Κ.Ε. Γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι ὁ περὶ οὗ ὀπαδός μας οὐδεμίαν ἀνάμιξιν εἶχε ποτὲ μὲ τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα καὶ τὰς παραφυάδας αὐτοῦ, οὐδέποτε κατεδιώχθη παρὰ τῶν Ἀστυνομικῶν Ἀρχῶν διὰ τὰς πολιτικάς του πεποιθήσεις —σαφῶς ἀντικομμουνιστικὰς— οὐδὲ ὠχλήθη ποτὲ παρά τινος καὶ κατὰ τὴν κρισιμωτέραν διὰ τὸ Ἔθνος καὶ τὴν ἀκεραιότητα τῆς Ἑλλάδος στιγμήν, ὡς ἐκ τῆς ἀνατρεπτικῆς δράσεως τῶν ξενοκινήτων κομμουνιστῶν καὶ ληστοσυμμοριτῶν (1947 –1950). Ὁ κ. Διοικητὴς Ὀρχομενοῦ γνωρίζει τὴν τοποθέτησιν τοῦ κ. Νικολ. Στιβακτᾶ εἰς τὴν Ε.Σ.Κ. καὶ ἐκ τοῦ γεγονότος καὶ μόνον τούτου ὡρμήθη εἰς τὰς ἀνωτέρω ἐνεργείας του. Εἰς τὴν δήλωσιν δὲ τοῦ ἀνωτέρω ὀπαδοῦ μας, ὅτι ἀνήκει εἰς τὴν Ε.Σ.Κ., ὁ κ. Διοικητὴς τοῦ ἀπήντησεν, ὅτι ἡ Ε.Σ.Κ., δὲν εἶναι Κόμμα ἀνεγνωρισμένον, ὡσὰν ἡ δήλωσις περὶ ἱδρύσεως πολιτικοῦ κόμματος θὰ ἔπρεπε νὰ τεθῇ ὑπὸ τὴν ἔγκρισιν τοῦ ἐν λόγῳ Διοικητοῦ. Τὸ καθ’ ἡμᾶς Κόμμα ἐπιθυμεῖ τὴν συνεργασίαν μὲ τὰς Ἀστυνομικὰς Ἀρχάς, μόνον ὅταν ἡ συνεργασία αὕτη θὰ εἶναι ἐποικοδομητικὴ μιᾶς προσπαθείας ἐντίμων καὶ φιλονόμων Ἑλλήνων, οἱ ὁποῖοι διαπνέονται ἀπὸ τὴν ἐπιθυμίαν νὰ προσφέρουν τὰς ὑπηρεσίας των ἔναντι τοῦ Ἔθνους καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Εἰς πᾶσαν ἄλλην περίπτωσιν ἀπαραδέκτων καὶ ἀνεντίμων προσπαθειῶν τῶν Ἀστυνομικῶν Ἀρχῶν νὰ μᾶς διαβάλουν πρὸς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν ὡς ἐμφορουμένους ἀπὸ ἀνατρεπτικὰς ἰδέας, θὰ μᾶς εὕρουν ἀντιμετώπους. Διαμαρτυρόμεθα ἐντόνως ἐναντίον τῶν παρανόμων τούτων ἐνεργειῶν τῶν Ἀστυνομικῶν Ἀρχῶν καὶ δηλοῦμεν, ὅτι εἰς περίπτωσιν ἐπαναλήψεώς των θὰ δώσωμεν ἐντολὴν εἰς τοὺς κατὰ τόπους ὀπαδοὺς τοῦ Κόμματος ἡμῶν ὅπως, πάσῃ θυσίᾳ ἀντιδράσουν βάσει τοῦ ἄρθρου 114 τοῦ Συντάγματος, κατὰ πάσης ἐκνόμου ἐνεργείας τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων, τεινούσης εἰς τὴν κατάλυσιν τῶν δημοκρατικῶν ἐλευθεριῶν. Μετ’ ἐξαιρέτου τιμῆς Ὁ Πρόεδρος Ὁ Γραμματεὺς Μοῦ προξενεῖ κατάπληξιν, κύριοι συνάδελφοι, διατί δὲν ἐζητήθη καὶ ἀπὸ ἐμὲ νὰ ἀποκηρύξω τὸν κομμουνισμὸν ἐφ’ ὅσον ἤμην ὁ πρόεδρος τῆς Ε.Σ.Κ. Ἐπίσης θὰ σᾶς ἀναγνώσω μίαν ἐπιστολήν, τὴν ὁποίαν ἀπηύθυνεν ἡ Ε.Σ.Κ. πρὸς τὸ μέλος αὐτῆς κ. Παν. Πολίτην Πρόεδρον τῆς Ε.Σ.Κ. εἰς Ἅγιον Στέφανον τῆς Ἀττικῆς, ὁ ὁποῖος ὑπεχρεώθη εἰς παραίτησιν κατόπιν ἀσκηθείσης πιέσεως παρὰ τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων καὶ ὁ ὁποῖος ὑπεχρεώθη νὰ παραιτηθῇ τῆς προεδρίας διὰ λόγους ὑγείας. Ἡ ἐπιστολὴ αὕτη ἔχει ἀκριβῶς ὡς ἑξῆς: (Ἀναγινώσκει). Ἀριθ. Πρωτ. 53. Ἀθῆναι τῇ 19 Μαΐου 1961 Πρὸς Τὸν κ. Παναγιώτην Γ. Πολίτην Κουρέα Ἅγ. Στέφανον–Ἀττικῆς Φίλε κ. Πολίτη, Ἐλάβομεν τὴν ἀπὸ 8 Μαΐου ἐ.ἔ., ἐπιστολήν σας διὰ τῆς ὁποίας θέτετε εἰς τὴν διάθεσίν μας τὴν παραίτησίν σας ἀπὸ τῆς Προεδρίας τῆς Ε.Σ.Κ. Ἁγίου Στεφάνου διὰ λόγους ὑγείας. Ἡ Κίνησίς μας, σαφῶς ἀντικομμουνιστικὴ ἔργῳ καὶ λόγῳ, στηριζομένη εἰς τὰ ἐθνικὰ καὶ κοινωνικὰ ἰδεώδη καὶ πιστεύουσα εἰς τὴν ἐλευθερίαν τῆς σκέψεως, δέχεται τὴν παραίτησίν σας, ἂν καὶ φρονῇ, ὅτι ἡ παραίτησίς σας αὕτη εἶναι ἀπότοκος ἀσκηθείσης ἐφ’ ὑμῶν ἠθικῆς βίας ἐκ μέρους τῶν Ἀστυνομικῶν ὀργάνων τῆς Κοινότητός σας, παρὰ τὰ γνωστὰ εἰς αὐτὰ ἀντικομμουνιστικά σας φρονήματα. Καθ’ ἡμᾶς, ἡ ἐπιπολαιότης ἐνίων Ἀστυνομικῶν ὀργάνων, τὰ ὁποῖα γίνονται ἄβουλα ὄργανα ἰσχυρῶν κομματικῶν παραγόντων τῶν ἑκάστοτε Κυβερνήσεων καὶ ἰδίᾳ τῆς κυβερνώσης σήμερον φαυλοκρατικῆς δεξιᾶς, ὠθεῖ τοὺς νομιμόφρονας πολίτας πρὸς τὰ ἄκρα καὶ ἐπιβάλλει εἰς τὴν Κίνησίν μας τὴν ἐν καιρῷ κάθαρσιν τοῦ Ἀστυνομικοῦ Σώματος ἀπὸ τὰ ἐπιπόλαια αὐτὰ ὄργανα πρὸς τὸ συμφέρον τῆς Πατρίδος καὶ τοῦ λαοῦ, ἀλλὰ καὶ αὐτοῦ τούτου τοῦ Σώματος. Ποιούμεθα ἔκκλησιν πρὸς τὰ αἰσθήματά σας περὶ ὑποχρεώσεώς σας ὡς Ἕλληνος πολίτου πρὸς προστασίαν τοῦ ἰσχύοντος Συντάγματος, ὅπως μᾶς βεβαιώσητε ἂν ἠσκήθη ἢ ὄχι πίεσις τῶν Ἀστυνομικῶν ὀργάνων ἐναντίον σας, ὡς ἐκπροσώπου τῆς Ε.Σ.Κ., ἵνα ἀναλάβωμεν εὐθέως καὶ εὐθαρσῶς τὴν μελλοντικὴν προστασίαν σας ἀπὸ πάσης αὐθαιρέτου καὶ ἀπαραδέκτου δι’ ἡμᾶς ἐνεργείας τῶν Ἀστυνομικῶν Ἀρχῶν, διότι, ὅσα ἐκ τῶν μελῶν τῶν κατὰ τόπους Ἐπιτροπῶν μας —ἐλαχιστότατα τὸν ἀριθμὸν— ὑπέβαλον τὰς παραιτήσεις των, τὰς ὑπέβαλον λόγῳ πιέσεως τῶν Ἀστυνομικῶν ὀργάνων, μὲ ἀποτέλεσμα, κατόπιν ἐντόνων ἐνεργειῶν μας, οἱ σώφρονες ἀστυνομικοί, ὄχι μόνον νὰ μὴ πιέζουν πλέον τὰ μέλη μας, ἀλλὰ καὶ νὰ τὰ συντρέχουν εἰς τὰς νομίμους διεκδικήσεις των. Ἐν ἀναμονῇ ἀπαντήσεώς σας Διατελοῦμεν φιλικώτατα Ὁ Πρόεδρος Ὁ Γραμματεὺς Κοινοποίησις Ὑποδιοίκησιν Χωρ)κῆς Ν. Ἐρυθραίας. Ἐὰν ἐπεκαλέσθην, κ. βουλευταί, ὅλα αὐτά, τὰ ἐπεκαλέσθην διὰ νὰ ἀποδείξω, ὅτι ἀπὸ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης ὑπῆρχε μία προετοιμασία διὰ τὴν ἐπικειμένην ἐκλογικὴν βίαν καὶ νοθείαν τῆς 29ης Ὀκτωβρίου. Καὶ τὸ ὄργιον, τὸ ὁποῖον προητοιμάσθη ἀπὸ τὴν Ε.Ρ.Ε. δὲν εἶχεν ὡς δικαιολογητικὸν λόγον τὴν ἐξόντωσιν τῆς Ε.Δ.Α., ἀλλὰ ἀντιθέτως διὰ νὰ ἀφαιρέσῃ ψήφους ἀπὸ τὴν παράταξιν αὐτήν. Δὲν ὑπῆρξε μόνον ἡ δίωξις ἐναντίον τῆς ἀριστερᾶς παρατάξεως καὶ τῶν ὑποψηφίων της, ἀλλὰ καὶ δίωξις ἐναντίον ἀνεξαρτήτων ὑποψηφίων καὶ μάλιστα ὑποψηφίων μὲ φρονήματα δεξιῶν, διότι δὲν ἔπρεπε οἱ ἀνεξάρτητοι ὑποψήφιοι νὰ περικόψουν ψήφους ἀπὸ τὴν Ε.Ρ.Ε. Καὶ ὡς παράδειγμα σᾶς ἀναφέρω τὴν περίπτωσιν τοῦ ἐν ἀποστρατείᾳ Συνταγματάρχου κ. Κροντήρη εἰς τὴν Ἀττικήν, ὁ ὁποῖος μύρια ὅσα ὑπέστη ἀπὸ παράγοντας τῆς Ε.Ρ. Ε. Καὶ ὁ μὲν κ. Κροντήρης διεμαρτυρήθη καὶ πρὸς τὸν κ. Δόβαν καὶ πρὸς τοὺς Ἀρχηγοὺς τοῦ Κέντρου. Καὶ ἀπὸ μὲν τῆς πλευρᾶς τῶν ἀρχηγῶν τοῦ Κέντρου ὑπῆρξε πλήρης κατανόησις, ἀπὸ τῆς πλευρᾶς ὅμως τῆς Κυβερνήσεως κ. Δόβα «φωνὴ βοῶντος ἐν τῇ ἐρήμῳ». Ἀκόμη καὶ ἐπίθεσιν ὑπέστη ὁ ἀτυχὴς αὐτὸς ἀνεξάρτητος ὑποψήφιος τῆς δεξιᾶς εἰς τὸν Ἀσπρόπυργον, ἐπηκολούθησε δὲ ἀργότερον καὶ καταδικαστικὴ ἀπόφασις κατὰ τῶν ἐπιτεθέντων ὀπαδῶν τῆς

Ε.Ρ.Ε.

Καὶ ἔρχομαι τώρα εἰς τὸ ἐκλογικὸν ὄργιον τῆς 29ης Ὀκτωβρίου. Ὁ μὴν αὐτὸς ἔχει φαίνεται μίαν ἱστορικὴν σημασίαν διὰ τὸν τόπον αὐτόν, διότι τὴν 28ην Ὀκτωβρίου 1940 ἀντετάχθη εἰς τὸν μαῦρον φασισμὸν μὲ ὅλην τὴν δύναμιν τῆς ψυχῆς του, τὴν δὲ 29ην Ὀκτωβρίου 1961 ἡ Ε. Ρ.Ε. ὑπὸ τὸ πρόσχημα ἀντιτάξεως κατὰ τοῦ ἐρυθροῦ φασισμοῦ, προῆλθεν εἰς ἄνευ προηγουμένου ὄργιον καὶ νοθείαν χωρὶς νὰ ἔχῃ ὅμως τὴν δύναμιν ὁ λαὸς νὰ ἀντιταχθῇ διὰ νὰ καταλάβῃ καὶ πάλιν τὴν ἀρχήν. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ δώσω καὶ μίαν ἀπάντησιν εἰς τὸν συνάδελφον κ. Λύχνον, ὁ ὁποῖος ὡμίλησε περὶ ρεύματος πολιτικοῦ. Ἐγὼ τοὐλάχιστον καὶ τὰς τρεῖς φοράς, τὰς ὁποίας ἐπολιτεύθην εἰς τὴν Ἀττικήν, γνωρίζω, ὅτι καὶ εἰς τὸ 1946 καὶ εἰς τὸ 1952, ἀλλὰ καὶ εἰς τὸ 1961, τὸ Κέντρον εἶχε πάντοτε ρεῦμα. Ἐγὼ οὐδέποτε, κ. συνάδελφοι, εἶχα ζήσει τέτοιο ρεῦμα. Εἴχαμε φθάσει εἰς τὸ σημεῖον, ὥστε οἱ ὑποψήφιοι τῆς ἄκρας δεξιᾶς νὰ μὴ εἰσέρχωνται εἰς τὰ καφενεῖα, διότι τοὺς ἔβγαζαν ἔξω. Τὸ Σάββατον τὸ βράδυ μετέβην εἰς τὸ Λαύριον, ὅπου εὑρέθην πρὸ νεκρουπόλεως. Φῶτα ὑπῆρχαν μόνον εἰς τὰ γραφεῖα τῆς ΕΡΕ. Γενικὴ ἦτο ἡ ἐρήμωσις τῆς πόλεως. Ὁ ἀστυνόμος, τὸν ὁποῖον ἐπεσκέφθην μοὶ ἐδήλωσεν, ὅτι κυνηγοῦν τὴν ἄκραν ἀριστερὰν ἀλλὰ ἐγὼ ἀντελήφθην, ὅτι ὑπὸ τὸ πρόσχημα αὐτὸ ἐκυνηγοῦσαν τὸ Κέντρον. Τὴν Κυριακὴν τὸ πρωΐ μετέβην εἰς τὴν Δροσιὰν εἰς τὸ ἐκλογικόν μου τμῆμα. Δὲν ὑπῆρχεν ὁ ἀντιπρόσωπός μου. Μοῦ εἶπον, ὅτι λοχαγὸς ἐν στολῇ, τοῦ ὁποίου αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὸ ὄνομα μοῦ διαφεύγει, ἐπεσκέπτετο τὴν νύκτα τὰς οἰκίας τῶν κατοίκων καὶ τοὺς ἐπίεζε νὰ ψηφίσουν Ε.Ρ.Ε.

§156Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, πρὸ ἡμερῶν εἶχον καταθέσει ἐπιστολὴν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Νεοκάστρου Ἠμαθίας διαμαρτυρομένου, διότι ἐξησκήθη βία εἰς βάρος ὡρισμένων κατοίκων. Φαίνεται, ὅτι ἡ τρομοκρατία συνεχίζεται καὶ σήμερον, κύριε Πρόεδρε, διότι οἱ κάτοικοι οἱ ὑπογράψαντες τὴν ἐπιστολὴν ὑπεχρεώθησαν νὰ ὑπογράψουν καὶ ἑτέραν ἐπιστολήν, ἡ ὁποία προσεκομίσθη ἐνώπιον τοῦ Σώματος καὶ εἰς τὴν ὁποίαν διέψευδον, ὅτι ἔλαβε χώραν τρομοκρατία εἰς βάρος των. Εὐτυχῶς ὅμως ὅσα κατηγγέλθησαν, εἶχον καταγγελθῆ ἐνώπιον τοῦ δικαστικοῦ ἀντιπροσώπου Ἀνδρέα Τσώτα, ὅπως προκύπτει ἐκ τῆς ἐπιστολῆς τοῦ Ἀνδρέα Ἀραδούλη, τὴν ὁποίαν προσυπογράφει καὶ ὁ δικαστικὸς ἀντιπρόσωπος Ἀνδρέας Τσώτας ὡς μάρτυς. Ἐκ τυπογραφικοῦ ὅμως λάθους εἰς τὴν ἐπιστολὴν Ἀραδούλη ἡ ἀνηψιὰ τοῦ κ. Τσώτα ἐγράφη Τσάτσος εἰς τὸ κείμενον καὶ εἰς τὴν ὑπογραφὴν ὡς Τσῶνος. Ὁ κ. Τσώτας μοῦ ἀπέστειλε τὴν ἀπὸ 3 Φεβρουαρίου 1962 ἐπιστολὴν ἐπιβεβαιοῦσαν ὅσα ἀρχῆθεν οἱ κάτοικοι εἶχον βεβαιώσει περὶ ἀσκήσεως ἐπ’ αὐτῶν βίας.

§157ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ἐκάματε μίαν διακοπήν, ἡ ὁποία ὑπετίθετο, ὅτι θὰ εἶναι σχετικὴ μὲ τὸ συζητούμενον θέμα. Ἤδη ὁμιλεῖτε περὶ ἄλλων πραγμάτων.

§158Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἐπιστολή, τὴν ὁποίαν μοῦ ἀπέστειλεν ὁ δικαστικὸς ἀντιπρόσωπος ἔχει ὡς ἑξῆς: «Ἐπιβεβαιῶν..... (ἀναγινώσκει).....».

§159ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ἡ διατύπωσις καὶ ἡ ἀνάγνωσις τοῦ ἐγγράφου αὐτοῦ, δὲν ἔχει σχέσιν μὲ τὸ συζητούμενον θέμα. (Θόρυβος).

§160Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ. (Συνεχίζει τὴν ἀνάγνωσιν τοῦ κειμένου καὶ ἐπικρατεῖ θόρυβος, διαμαρτυρίαι ἐξ ὅλων τῶν πτερύγων).

§161ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μπακατσέλο, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συνεχίσητε, δὲν κάμνετε διακοπήν, ἀλλὰ ἀγόρευσιν. Δὲν νομίζω, ὅτι ἔχητε τὴν ἄδειαν τοῦ ρήτορος διὰ νὰ ἐπεκταθῆτε εἰς ἄσχετον θέμα. (Θόρυβος. — Κωδωνοκρουσίαι. Διαμαρτυρίαι — ἀντεγκλήσεις).

§162Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Κύριε Πρόεδρε, δὲν πρόκειται περὶ διακοπῆς καὶ δὲν εἶναι ἀπαραίτητος ἡ ἄδεια τοῦ ρήτορος. Πρόκειται περὶ ἐντελῶς νέου θέματος. Δύναται ὁ κ. συνάδελφος, νὰ ζητήσῃ τὸν λόγον καὶ νὰ ὁμιλήσῃ μὲ τὴν σειράν του.

§163Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ. Ὁ κ. δικαστικὸς ἀντιπρόσωπος μοῦ ἀπέστειλε μίαν ἐπιστολήν:.... (συνεχίζει ἀναγινώσκων τὴν ἐπιστολὴν ἐν μέσῳ θορύβου)......».

§164ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μπακατσέλο, πρέπει νὰ σταματήσητε. Σεῖς ἔχετε χειρόγραφα ἐπὶ χειρογράφων. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συνεχίσητε ἀναγινώσκων ὅλα αὐτὰ τὰ χειρόγραφα.

§165Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ. Θὰ σταματήσω, ἐὰν καταχωρηθοῦν εἰς τὰ πρακτικά.

§166ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ γραφοῦν ὅσα.... (δὲν ἠκούσθη). (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι).

§167Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Οὔτε εἰς τὰ πρακτικὰ θὰ καταχωρηθοῦν, οὔτε θὰ ὁμιλήσῃ. (Θόρυβος. Διαμαρτυρίαι ἀπὸ τὴν πτέρυγα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§168Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν δεχόμεθα αὐτὴν τὴν τυραννίαν, θὰ γραφοῦν εἰς τὰ πρακτικά... (Θόρυβος). Τὸ εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος καὶ θὰ γραφοῦν. (Θόρυβος. Κωδωνοκρουσίαι. Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Συμπολιτεύσεως).

§169Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κατευθύνητε σεῖς τὰς συζητήσεις. (Θόρυβος. Κωδωνοκρουσίαι).

§170Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἐν ἐξάψει). Νὰ γραφοῦν εἰς τὰ πρακτικὰ διὰ νὰ τὰ μάθῃ ὁ λαός. (Θόρυβος. Κωδωνοκρουσίαι).

§171Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Εἰς τὴν ἡλικίαν σας δὲν προσήκει αὐτὴ ἡ ἔξαψις...

§172Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν ν’ ἀνεχθῶμεν αὐτὰς τὰς ἀσχημίας. (Θόρυβος. — Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Συμπολιτεύσεως).

§173Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνεται ὅ,τι θέλετε σεῖς... (Θόρυβος. — Κωδωνοκρουσίαι).

§174Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφήσατε τὰς ἀσχημίας. Ὁ κ. Πρόεδρος εἶπε νὰ γραφοῦν εἰς τὰ πρακτικὰ καὶ θὰ γραφοῦν. Τὸ Προεδρεῖον διευθύνει τὰς συζητήσεις, ὄχι ὁ κ. Ὑπουργός... (Θόρυβος–Κωδωνοκρουσίαι–Ἀντεγκλήσεις).

§175Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Διὰ νὰ κατανοηθῇ τὸ μέγεθος..... (δὲν ἠκούσθη). (Θόρυβος–Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως). Διὰ νὰ κατανοηθῇ τὸ μέγεθος τῆς παραβιάσεως τοῦ Κανονισμοῦ.... (Θόρυβος).

§176Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ... (Θόρυβος).

§177Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Παρακαλῶ, κ. Μπακόπουλε, ἀφήσατε.... (Θόρυβος–Κωδωνοκρουσίαι).

§178Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ καὶ ἐγὼ νὰ μὴ κινῆτε τὸ χέρι.... (Θόρυβος–Διαμαρτυρίαι). Ἀκούσατε τί σᾶς λέγω. (Θόρυβος).

§179Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Καὶ σεῖς νὰ μὴ κινῆτε τὸ χέρι. (Θόρυβος. Κωδωνοκρουσίαι). Ἔχω τὸν λόγον, ἀφήσατε νὰ ὁμιλήσω... (Θόρυβος– Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§180Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Σεῖς ἔχετε τὴν πλειοψηφίαν, ἀλλὰ ἔχομεν καὶ ἡμεῖς τὰ δικαιώματά μας... (Θόρυβος).

§181Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ὁμιλεῖ ὁ κ. βουλευτὴς Ἀττικῆς. Δὲν ἔχει δικαίωμα κανεὶς νὰ παρεμβάλλεται, οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ κατατίθενται καὶ νὰ καταχωροῦνται εἰς τὰ πρακτικὰ κείμενα, τὰ ὁποῖα δὲν ἤκουσεν ἡ Βουλή. Ἐὰν θέλῃ ὁ κ. βουλευτὴς νὰ ὁμιλήσῃ νὰ ζητήσῃ νὰ ἐγγραφῇ καὶ νὰ ὁμιλήσῃ. Δὲν ἐπιτρέπεται κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον νὰ γίνεται ἡ συζήτησις, οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ κατευθύνωνται αἱ συζητήσεις τῆς Βουλῆς ἀπὸ τὴν ἐπιθυμίαν τοῦ ἑνός, ἢ τοῦ ἄλλου βουλευτοῦ. Αἱ συζητήσεις θὰ διέπωνται αὐστηρότατα ἀπὸ τὰς διατάξεις τοῦ Κανονισμοῦ καὶ τὰς διατάξεις τοῦ Κανονισμοῦ ὑποχρεούμεθα νὰ σεβώμεθα ὅλοι, εἴτε τὸ θέλομεν εἴτε ὄχι. Νομίζω, ὅτι ἀποτελεῖ δημοκρατικὴν συνείδησιν ἡ ἑκουσία συμμόρφωσις εἰς τὰς διατάξεις τοῦ Κανονισμοῦ. Ἀληθεῖς δημοκράται εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐπιδεικνύουν ἀφοσίωσιν, σεβασμὸν καὶ πειθαρχίαν εἰς τὰς διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ρυθμίζουν τὸν τρόπον συζητήσεως εἰς μίαν Δημοκρατίαν. Ἐὰν δὲν ὑπάρχει αὐτὸς ὁ σεβασμὸς εἶναι ἀναγκαῖον νὰ ἐπιβάλλεται ἔστω καὶ διὰ τῆς βίας. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παρεμβάλλεται οἱοσδήποτε διὰ νὰ προσθέτῃ πράγματα ἐντελῶς ξένα πρὸς ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἀναφέρει ὁ ρήτωρ, καὶ νὰ ζητῇ νὰ καταχωρηθοῦν εἰς τὰ πρακτικὰ κείμενα, τὰ ὁποῖα δὲν ἀνεγνώσθησαν. Αὐτὸ ἀντίκειται πρὸς τὸν Κανονισμὸν τῆς Βουλῆς καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ δεκτόν.

§182Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ μόνος, ὁ ὁποῖος παρέβη τὸν Κανονισμὸν εἶναι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης μὲ τὸν τρόπον του τὸν ἰταμόν. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι. Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Συμπολιτεύσεως).

§183ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μπακόπουλε, σᾶς παρακαλῶ. Σεῖς ἔχετε κοινοβουλευτικὴν πεῖραν καὶ γνωρίζετε, ὅτι ἡ φράσις αὐτὴ δὲν προσήκει. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι). Ἡ φράσις σας αὐτή... (Θόρυβος).

§184Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Ἐγὼ δὲν θίγομαι ἀπὸ τὴν φράσιν. (Θόρυβος).

§185Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Μὲ τὸν τρόπον του τὸν ἰταμόν, λοιπόν, (θόρυβος, διαμαρτυρίαι), ἠθέλησε ὄχι μόνον τὰ δικαιώματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως νὰ καταργήσῃ, ἀλλὰ νὰ καταργήσῃ καὶ τὸν Πρόεδρον τῆς Βουλῆς. Δι’ ὄνομα τοῦ Θεοῦ. Ἐπέτρεψεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς εἰς τὸν κ. Μπακατσέλον τὴν διακοπήν, τὴν ὁποίαν ἔκαμε.

§186ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπειδὴ μὲ ἀναφέρετε, ἐπιτρέψατέ μου, νὰ σᾶς ἀπαντήσω.

§187Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφήσατε νὰ τελειώσω. Ἐπιτρέψατε τὴν διακοπήν, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν. Ὅσα εἶπε θὰ γραφοῦν εἰς τὰ πρακτικά. Ἐν τέλει ἐζήτησε διὰ νὰ τερματισθῇ ἡ διακοπή του νὰ καταθέσῃ τὴν ἐπιστολὴν καὶ νὰ καταχωρηθῇ εἰς τὰ πρακτικά. Σεῖς, κ. Πρόεδρε τῆς Βουλῆς, εἴπατε νὰ γραφοῦν εἰς τὰ πρακτικά. Ἔληξε τὸ ζήτημα. Ἐδῶ εἶναι Βουλή, σεῖς, κ. Πρόεδρε, διευθύνετε τὰς ἐργασίας τῆς Βουλῆς καὶ ὄχι ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ὁ ὁποῖος παρεμβαίνων εἶπεν, ὅτι ἡ ἐπιστολὴ δὲν θὰ καταχωρηθῇ εἰς τὰ πρακτικά. Τὴν εὐθύνην τῶν πρακτικῶν φέρει ὁ Πρόεδρος τῆς Βουλῆς καὶ ὄχι ἡ Κυβέρνησις.

§188ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπέτρεψα εἰς τὸν κ. Μπακατσέλον μίαν διακοπήν. Δὲν ἔδωσα τὴν ἄδειαν νὰ κάμῃ ἀγόρευσιν. Ὅταν διεπίστωσα, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ διακοπῆς, ἀλλὰ περὶ ἀγορεύσεως, ἐζήτησα νὰ σταματήσῃ. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ λέγητε, ὅτι ἔδωσα τὴν ἄδειαν νὰ γίνουν αὐτά, τὰ ὁποῖα ἔγιναν. Μὴ δίδετε συνέχειαν εἰς ἕνα θέμα, τὸ ὁποῖον δὲν ἔπρεπε νὰ δημιουργηθῇ.

§189Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅσα ἐλέχθησαν μέχρις ὅτου ὑπεδείξατε νὰ σταματήσῃ, θὰ γραφοῦν εἰς τὰ πρακτικά....

§190ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅσα ἐγράφησαν μέχρις ὅτου ὑπέδειξα νὰ σταματήσῃ...

§191Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Πότε ὑπεδείξατε νὰ σταματήσῃ; Ὅταν ἠγέρθη ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης. Ὁ κ. Μπακατσέλος εἶχεν εἴπει, ὅτι, ἐὰν γραφοῦν εἰς τὰ πρακτικά, σταματῶ. Καὶ εἴπατε, μάλιστα, θὰ γραφοῦν εἰς τὰ πρακτικά. Τὸ εἴπατε, κ. Πρόεδρε. Διεμαρτυρήθημεν κατὰ τοῦτο, κ. Πρόεδρε, ὅτι, ὅπως ἡ Κυβέρνησις διαθέτει τὴν πλειοψηφίαν, καὶ ἡμεῖς διαθέτομεν τὰ δικαιώματα, τὰ ὁποῖα ἔχομεν ἐκ τοῦ Συντάγματος καὶ τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς.

§192ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπειδὴ ἐπεκαλέσθητε διὰ δευτέραν φορὰν τὴν ἰδικήν μου παρέμβασιν, θὰ πρέπει...

§193Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς ἐρωτῶ: Εἴπατε εἰς τὸν κ. Μπακατσέλον, ὅτι θὰ ἀναγραφοῦν εἰς τὰ πρακτικὰ ναὶ ἢ ὄχι;

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μπακατσέλος, ἀρχόμενος τῆς διακοπῆς του, ὡς τὴν ὑπέλαβον, ἤρχισε νὰ ἀναγινώσκῃ ἕνα κείμενον. Κατ’ ἀρχὴν ἐνόμισα, ὅτι ἐπρόκειτο περὶ τοῦ αὐτοῦ κειμένου, τὸ ὁποῖον εἶχεν ἀναφέρει εἰς προηγουμένην ὁμιλίαν του, ἀλλ’ ὅταν διεπίστωσα, ὅτι ἐπρόκειτο περὶ ἀσχέτου μὲ τὴν προηγηθεῖσαν συζήτησιν καὶ ὅτι δὲν ἐπρόκειτο πλέον περὶ διακοπῆς, ἀλλὰ περὶ ἀγορεύσεως, τοῦ συνέστησα νὰ σταματήσῃ.

§195Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ τί ἐκάματε; Τοῦ εἴπατε νὰ σταματήσῃ. Καὶ σᾶς εἶπεν ὁ κ. Μπακατσέλος, κ. Πρόεδρε, ἐὰν δέχεσθε νὰ ἀναγραφοῦν εἰς τὰ πρακτικά, σταματῶ. Καὶ εἴπατε, νὰ περιληφθοῦν.

§196ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ περιληφθῇ ἡ διευκρίνησις καὶ ἡ δήλωσις, ὅτι ἐπρόκειτο περὶ τοῦ αὐτοῦ ἐγγράφου. Αὐτὴ ἦτο ἡ ἔννοια τῶν ὅσων εἶπον.

§197Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἢ ἔχομεν Προεδρεῖον, διευθῦνον τὰς συνεδριάσεις, ἢ ἡ Κυβέρνησις ἐκ τῶν θέσεων ἐκείνων διευθύνει ταύτας. Δὲν δεχόμεθα παρέμβασιν τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὴν διεύθυνσιν τῶν ἐργασιῶν τοῦ Σώματος. Δὲν δεχόμεθα κατάργησιν τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Προεδρείου.

§198Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικ.). Κύριοι συνάδελφοι, ὑπάρχει Κανονισμός, ὁ ὁποῖος διέπει τὰς ἐργασίας τοῦ Σώματος καὶ ἀσφαλῶς τὸν Κανονισμὸν αὐτὸν θὰ ἐφαρμόσῃ μόνον τὸ Προεδρεῖον καὶ οὐδεὶς ἄλλος. Καὶ μόνον ἡ ὑπόμνησις τοῦ ἐπεισοδίου εἶναι δυνατὸν νὰ δώσῃ εἰς ὅλους τοὺς συναδέλφους τὴν ἐντύπωσιν καὶ τὴν ἀντίληψιν τοῦ τρόπου, μὲ τὸν ὁποῖον ὁ καθεὶς αἰσθάνεται τὸν σεβασμόν, τὸν ὀφειλόμενον πρὸς τὸν Κανονισμὸν τοῦ Σώματος καὶ πρὸς τὰ δικαιώματα τοῦ Προεδρείου. Κύριε Πρόεδρε, λυποῦμαι διὰ τὰς φράσεις, τὰς ὁποίας μετεχειρίσθη διὰ τὸ πρόσωπόν μου ὁ κ. Μπακόπουλος, δὲν πρόκειται νὰ παραπονεθῶ, οὔτε νὰ ζητήσω νὰ ἀνακαλέσῃ. Ἕκαστος εἶναι ἄξιος τῶν λόγων, τοὺς ὁποίους χρησιμοποιεῖ. Ἐγὼ θέλω νὰ σᾶς εἴπω τοῦτο: Δὲν ἔδωσα ποτὲ ἀφορμὴν ἐπεισοδίου εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Δὲν ἔδωσα τὴν εὐκαιρίαν ποτὲ νὰ πικραθῇ οἱοσδήποτε συνάδελφος ἐξ αἰτίας τῶν λόγων μου. Νομίζω, ὅτι ὁ κ. Μπακόπουλος, μὲ τὴν πεῖραν, ἡ ὁποία τὸν διακρίνει, μὲ τὴν ἐπιστημονικὴν μόρφωσιν καὶ τὴν ἡλικίαν, τὴν ὁποίαν ἔχει, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ εἶναι πιὸ συγκρατημένος καὶ νὰ μὴ παραβιάζῃ, καθ’ ὃν τρόπον παρεβίασε πρὸ ὀλίγου καὶ τὴν εὐταξίαν καὶ τὰς ρητὰς διατάξεις τοῦ Κανονισμοῦ τοῦ Σώματος. Ὀρθῶς ἐθέσατε, κ. Πρόεδρε, τὸ ζήτημα. Ὅταν ὁ κ. βουλευτὴς Θεσσαλονίκης, ἐπεμβαίνων, συνέχιζε τὴν ὁμιλίαν του ἐπὶ θέματος ἐντελῶς ξένου πρὸς ἐκεῖνο, ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἠσχολεῖτο ὁ ἐπὶ τοῦ βήματος συνάδελφος, εἴπατε, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συνεχίσῃ. Καὶ τὴν στιγμὴν αὐτὴν ἐζητήθη νὰ κατατεθῇ τὸ ἔγγραφον, διὰ νὰ περιληφθῇ εἰς τὰ πρακτικά. Τότε καὶ σεῖς καὶ ἐγὼ ἀπὸ τῆς θέσεως αὐτῆς εἶπον, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα.

§199ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεχίσατε, παρακαλῶ, κύριε Διαμαντόπουλε.

§200Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ εἴπατε ἢ ὄχι, κ. Πρόεδρε, νὰ περιληφθῇ εἰς τὰ πρακτικά;

§201ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶπον πράγματι νὰ δημοσιευθῇ κάποιο χαρτί, ἀλλὰ ἐπίστευον, ὅτι τὸ χαρτὶ ἐκεῖνο ἦτο σχετικὸν μὲ τὴν συζήτησιν. Αὐτό, ὅμως, ἦτο ἄσχετον.

§202Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τοῦ εἴπατε νὰ σταματήσῃ καὶ σᾶς εἶπε: Σταματῶ, ἐὰν δεχθῆτε αὐτό, τὸ ὁποῖον διαβάζω, νὰ περιληφθῇ εἰς τὰ πρακτικά. Καὶ τοῦ εἴπατε: Ναί.

§203ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶπον καὶ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ὑπέλαβον, ὅτι ἐπρόκειτο περὶ τοῦ αὐτοῦ ἐγγράφου, τὸ ὁποῖον εἶχε καὶ ἤθελε νὰ κάμῃ διευκρίνησιν.

§204Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, μὴ θέλετε νὰ ἐπαναληφθοῦν τὰ χθεσινά.

§205ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐὰν ἐνεθυμήθητε τὰ χθεσινά, ἐπὶ τῶν ὁποίων δὲν παρέστητε, κάμνετε ἄσχημα.

§206Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Μὴ θέλετε νὰ ἐπαναληφθοῦν τὰ χθεσινά. Τὸ εἴπατε: Θὰ ἀναγραφοῦν εἰς τὰ πρακτικά. Ἐὰν ἐκάματε λάθος, ἀφορᾷ σᾶς. Ὁ κ. Μπακατσέλος σᾶς εἶπε: Σταματῶ, κ. Πρόεδρε, τὴν ἀνάγνωσιν, ἐὰν δεχθῆτε νὰ περιληφθῇ τὸ κείμενόν μου εἰς τὰ πρακτικά. Καὶ εἴπατε: Ναί.

§207ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνω διὰ τετάρτην φοράν: εἶπον, ναί, προκειμένου περὶ τοῦ ἐγγράφου, τὸ ὁποῖον ἦτο, ἁπλῶς, μία διευκρίνησις. Ὁρίστε, κύριε Διαμαντόπουλε.

§208Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀνεξαρτήτως τῶν ὅσων εἶπεν ὁ κ. Μπακόπουλος καὶ ἐγὼ ἤκουσα, ὅτι εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος νὰ περιληφθῇ εἰς τὰ πρακτικά. Ἀνεξαρτήτως, ὅμως, αὐτοῦ, ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι τὸ θέμα δὲν εἶναι καθόλου ἄσχετον. Ἐκείνην τὴν στιγμὴν ἐγὼ ὡμιλοῦσα διὰ τὸν στρατιωτικὸν ἐν στολῇ, ὁ ὁποῖος ἤσκει βίαν. Καὶ ἀκριβῶς περὶ αὐτοῦ ὡμίλησεν ὁ κ. Μπακατσέλος. Διότι προχθὲς ὁ κ. συνάδελφος ἐξ Ἡμαθίας, ἠμφισβήτησε τὸ γεγονός. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ διασαφηνίσω ἐγὼ τὸ θέμα αὐτό. Ἡ ἐπιστολὴ ἔχει ὡς ἑξῆς: Πρὸς Τὸν κ. Γεώργιον Μπακατσέλον Βουλευτὴν–Πρώην Ὑπουργὸν Ἐνταῦθα Ἀξιότιμε κ. Μπακατσέλο, Ἐπιβεβαιῶν τὴν δημοσιευθεῖσαν εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς Βουλῆς τῆς 19ης Ἰανουαρίου 1962 ἀπὸ 19 Νοεμβρίου 1961 ἐπιστολὴν πρὸς Ὑμᾶς τοῦ Προέδρου Κοινότητος Νεοκάστρου Ἡμαθίας κ. Ἀνδρέου Ἀραδούλη, ἣν μετ’ ἄλλων προσυπέγραψα ὡς μάρτυς καὶ ἧς τὸ περιεχόμενον ἀνέγνωσα ἔκτοτε, προσθέτω καὶ ἐπεξηγῶ τὰ κάτωθι: 1) Τὴν παραμονὴν τῶν ἐκλογῶν καὶ περὶ ὥραν 8ην νυκτερινὴν ἀπέστειλα ἕνα νέον νὰ μεταφέρῃ ἀπὸ τὸ σπίτι τοῦ Προέδρου Α. Ἀραδούλη, ὅπου καὶ θὰ ἐφιλοξενούμην τὸ ἐκλογικὸν ὑλικὸν εἰς δύο δέματα ἐσφραγισμένα, εἰς τὸ φυλάκιον τοῦ στρατιωτικοῦ ἀποσπάσματος, τοῦ ἐντεταλμένου διὰ τὴν τάξιν. Ἐπροθυμοποιήθη τότε νὰ μεταβῇ καὶ ὁ Ἀνθυπολοχαγὸς Ἀνδρέας Παπαδημητρίου διὰ τὴν μεταφορὰν τῶν δεμάτων. Μοῦ ἔκανε ἐντύπωσιν ἡ προθυμία του, ἀλλὰ ἐδέχθην. Μεταβὰς οὗτος εἰς τὸ δωμάτιόν μου ἐπῆρε τὰ δύο δέματα, ἀλλὰ συγχρόνως ἤνοιξε τὴν βαλίτσαν μου καὶ ἔψαξε τὰ ἐν τῇ αὐτῇ ἀντικείμενα. Τὸν ἐπρόλαβε ἡ νοικοκυρὰ καὶ τὸν παρετήρησε: «Τί κάνεις κ. Ἀνθυπολοχαγὲ καὶ ψάχνεις τὴν βαλίτσα τοῦ δικαστικοῦ;». Οὗτος ἐν ἀμηχανίᾳ ἀπήντησε: «Τίποτε, τίποτε» καὶ ἔκλεισε τὴν βαλίτσα μου μὲ τὸ κλειδάκι (ἐνῷ προηγουμένως δὲν ἦτο κλεισμένη μὲ τὸ κλειδάκι της). Ἔντρομη ἡ νοικοκυρὰ μοῦ τὰ διηγήθη τὸ ἑσπέρας. 2) Τὴν Κυριακὴ 29.10.1961 καὶ ὥραν περίπου 9 πρωϊνὴν ἦλθε ἔντρομη μία οἰκογένεια, ὀνόματι Ντόβα, νομίζω, διὰ νὰ ψηφίσῃ καὶ νὰ μοὶ καταγγείλῃ τὰ ἑξῆς: «Ψὲς τὰ μεσάνυχτα μέσα στὸ σκοτάδι, ἦλθαν στὸ παράθυρό μας 3–4 ὁπλοφόροι, ἐξ ὧν ἕνας εἶχε χλαίνη καὶ ἀφοῦ ἐκτύπησαν τὸ τζάμι ἐπιμόνως μᾶς ἐξύπνησαν καὶ μόλις ἀνάψαμε τὸ φῶς, εἴδαμε κατάπληκτοι ἕνα περίστροφο προτεταμένο πρὸς τὴν κόρη μας καὶ μιὰ ἄγρια φωνὴ νὰ λέγῃ: «Προσέξτε, ἂν δὲν ψηφῖστε Ε.Ρ.Ε., θὰ πεθάνετε, ἀκοῦτε;». Ἡ κόρη μας μισολυπόθυμη καὶ ἔξαλλη ἤρχισε νὰ φωνάζῃ: «Σκοτῶστε με, νὰ ἡσυχάσω, τί θέλετε ἀπὸ μᾶς, τί σᾶς φταῖμε;». Ἐν συνεχείᾳ ἔφυγαν. Ὅπως δὲ μοὶ κατήγγειλαν: Ὁ Πρόεδρος Κοινότητος, διάφοροι ἄλλοι, ὁ ἴδιος ὁ παθών, ἡ γυναῖκα του καὶ ἡ κόρη τους, πῆγαν καὶ σὲ ἄλλα 8 σπίτια οἱ τρομοκράται. Τελικῶς δὲ τοὺς ἀνεκάλυψαν, διότι σὲ ἕνα σπίτι συνωμίλησαν μὲ τὸν ἔνοικον ὑπὸ τὸ φῶς τῆς λάμπας καὶ τοὺς ἀνεγνώρισεν οὗτος. Ὁ Ἀνδρ. Ἀραδούλης, ὡς καὶ ἄλλοι κάτοικοι Νεοκάστρου, ὡς μοὶ κατήγγειλαν οὗτοι, τὴν ἡμέραν τῶν ἐκλογῶν, διεπίστωσαν, ὅτι τρομοκράται ἦσαν ὁ Ἀνθυπολοχαγὸς Α. Παπαδημητρίου, ὁ Γραμματεὺς Κοινότητος, ὁ διδάσκαλος καὶ ἄλλοι. Ἄλλωστε, εἰς ὅλα τὰ σπίτια ἐπῆγαν οἱ ἴδιοι καὶ κατὰ τὸν ἴδιον διαδοχικῶς χρόνον καὶ ὁ συνομιλήσας ὑπὸ τὸ φῶς τῆς λάμπας, τοὺς κατέδωσεν εἰς τὸν Πρόεδρον Κοινότητος εἰς ἀνύποπτον χρόνον, τὴν Κυριακήν, πρὶν γνωσθῇ τὸ Πανελλήνιον ὄργιον πιέσεων καὶ νοθείας. 3) Πολλοὶ δὲν ἐδέχοντο νὰ ψηφίσουν κρυφά, ἕνας δὲ γέρων νομίζω Σαρακατσάνης, παρὰ τὴν ὤθησίν μου, ὅπως ἀποσυρθῇ εἰς τὸ ἰδιαίτερον διαχώρισμα ψηφίζων φανερά, ἀνέκραξεν: «Ἀφῆστε με νὰ ψηφίσω φανερὰ γιὰ νὰ μὴ μοῦ λὲν αὐτοὶ ἐδῶ —ἐννοῶν ἀντιπροσώπους τῆς Ε.Ρ.Ε.— ὅτι εἶμαι ἀριστερός». 4) Τὰ μεσάνυχτα τῆς Κυριακῆς συνοδευόμενος ὑπὸ στρατιώτου μετέφερα τὸ δέμα μὲ τὰ ἀποτελέσματα εἰς τὸ σπίτι μου. Στὸ δρόμο, ἐνώπιον καὶ τοῦ σπιτονοικοκύρη μου καὶ ἐκμισθωτοῦ τῆς οἰκίας τοῦ Προέδρου (νομίζω ὀνόματι κ. Τσομπανίδη) ὁ στρατιώτης μοῦ εἶπεν: Ἐμᾶς μᾶς ἔδωσε ψηφοδέλτιο ὁ Ἀνθυπολοχαγὸς Ἀνδρέας Παπαδημητρίου ἀπὸ τὸ βράδυ τοῦ Σαββάτου καὶ μᾶς εἶπε: ἐὰν ἄλλος σᾶς δώσῃ ψηφοδέλτιο ἄλλο ἐκτὸς ἀπὸ αὐτὸ ποὺ ἔχετε τῆς Ε.Ρ. Ε., νὰ τὸ πετάξητε. Προφανῶς ἐπίστευεν ὁ ἀφελής, ὅτι Δικαστικοὶ (ἐγώ), Στρατιωτικοί, Ἀστυνομικοί, Δημόσιοι ὑπάλληλοι εἶναι ὅλοι Ε.Ρ.Ε., ὅτι Κράτος εἶναι ἡ Ε.Ρ.Ε. καὶ μόνον. Ἐν Θεσσαλονίκῃ τῇ 3 Φεβρουαρίου 1962

Μετὰ τιμῆς

ΑΝΔΡΕΑΣ ΤΣΩΤΑΣ

Δικηγόρος–Δικαστικὸς ἀντιπρόσωπος Κοινότητος Νεοκάστρου Ἠμαθίας.

§209Γ. ΜΑΤΘΑΙΟΥΔΑΚΗΣ. Ὁ κ. Ἀνδρέας Τσώτας, βεβαιῶ τὴν Βουλήν, ὅτι εἶναι ἀριστερός, ἐκλεγεὶς δημοτικὸς σύμβουλος Θεσσαλονίκης μὲ ψήφους τῶν ἀριστερῶν. Ὁ κ. Μπακατσέλος τὸν γνωρίζει καὶ δὲν νομίζω, ὅτι θὰ μὲ διαψεύσῃ.

§210Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ. Ἀνῆκεν εἰς τὴν ΕΠΕΚ καὶ ἤδη ἀνήκει εἰς τὸ Κέντρον.

§211Γ. ΜΑΤΘΑΙΟΥΔΑΚΗΣ. Μὲ τὰς ψήφους τίνων ἐξελέγη; Εἶναι κρῖμα νὰ ὁμιλῆτε ἀνακριβῶς.

§212Κ. ΔΗΜΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι φίλος τοῦ Δημάρχου Θεσσαλονίκης καὶ ὁ Δήμαρχος εἶναι ἀριστερός;

§213Γ. ΜΑΤΘΑΙΟΥΔΑΚΗΣ. Ὁ κ. Παπαηλιάκης, εἶναι φιλελεύθερος καὶ δημοκράτης.

§214Κ. ΔΗΜΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ὁ Τσώτας ἦτο εἰς τὸ ψηφοδέλτιον τοῦ κ. Παπαηλιάκη.

§215Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Θὰ ἐπεθύμουν, κ. Διαμαντόπουλε, νὰ μὲ πληροφορήσητε, ἐὰν γνωρίζητε, διατί, ὁ ὑπογράφων τὴν δήλωσιν αὐτὴν δικηγόρος, καὶ ἐκτελῶν καθήκοντα δικαστικοῦ ἀντιπροσώπου, δὲν ἐσκέφθη νὰ περιλάβῃ εἰς τὴν ἔκθεσίν του καὶ τὸ κείμενον τὸ ὁποῖον ἀνεγνώσατε καὶ τὸ ὁποῖον διαλαμβάνει ὅλα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἀναφέρει εἰς τὴν δήλωσίν του τῆς 3.2.1962;

§216Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, θέτετε ἕνα ἐρώτημα, ἐπὶ τοῦ ὁποίου εἶναι ζήτημα ἂν καὶ σεῖς ποὺ εἶσθε Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης, δύνασθε νὰ δώσητε ἀπάντησιν. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ γνωρίζωμεν τί ἔγινεν εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα; Ἐγὼ μόνον ἔχω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἐθνικόφρων ὑπὲρ ἄγαν, διατελέσας δικαστικὸς καὶ τιμήσας μάλιστα τὴν δικαιοσύνην, μοῦ ἐξεμυστηρεύθη, ὅτι εἰς ἕνα τμῆμα τῆς Εὐρυτανίας μὲ 100 μόνον ψηφοφόρους, οἱ ὁποῖοι ἐψήφισαν ὅλοι Ε.Ρ.Ε., ὅταν εὑρέθη ἕνα ψηφοδέλτιον τοῦ Π.Α.Μ.Ε., ὁ διπλανός του ἀντιπρόσωπος τῆς Ε.Ρ.Ε. ἐτράβηξε μίαν μολυβιὰ καὶ εἶπεν εἶναι ἄκυρον.

§217Ι. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. Ποῦ ἀποδεικνύεται ἡ βία ἐδῶ;

§218Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅταν οἱ ψηφοφόροι ὑποχρεοῦνται νὰ ψηφίζουν φανερὰ καὶ εὑρίσκεται ἕνα ψηφοδέλτιον τοῦ Π.Α.Μ.Ε. καὶ αὐτὸ ἀκυρώνεται ἀπὸ τὸν φόβον, ὅτι θὰ καῇ τὸ χωριό, αὐτὸ δὲν εἶναι βία;

§219Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐζήτησε νὰ τὸν πληροφορήσωμεν, ἐὰν ὁ δικαστικὸς ἀντιπρόσωπος περιέλαβεν εἰς τὴν ἔκθεσίν του πρὸς τὸν ἔφορον δικαστικῶν ἀντιπροσώπων τὰ ὅσα καταγγέλλει. Ἡ πληροφορία μας εἶναι, ὅτι περιλαμβάνονται εἰς τὴν ἔκθεσιν πρὸς τὸν ἔφορον δικαστικῶν ἀντιπροσώπων. Πάντως, ὅμως, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔχει ὅλην τὴν εὐκαιρίαν νὰ τὸ πληροφορηθῇ.

§220Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ὁ κ. Μπακατσέλος, ὁ ὁποῖος τόσον πολὺ ἀσχολεῖται μὲ τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν, ὥστε νὰ σᾶς διακόψῃ κ. Διαμαντόπουλε, ἐνῷ δὲν εἶχε καμμίαν σχέσιν ἡ διακοπή του μὲ τὴν ὁμιλίαν σας, θὰ ἔπρεπε νὰ γνωρίζῃ ἀπὸ τὴν συνομιλίαν, τὴν ὁποίαν εἶχε μὲ τὸν κ. Τσώταν, τὸν δικαστικὸν ἀντιπρόσωπον, ὅστις ὁμιλεῖ περὶ «Πανελληνίου ὀργίου», ἐὰν περιελήφθησαν εἰς τὴν ἔκθεσίν του τὰ ὅσα διαλαμβάνει ἡ δήλωσίς του αὕτη τῆς 5.2.1962. Ἐγὼ δύναμαι νὰ σᾶς πληροφορήσω, ὅτι ὅπως ἔχει γνωστοποιήσει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, εἰς τὸν ὁποῖον ὑποβάλλονται αἱ ἐκθέσεις τῶν δικαστικῶν ἀντιπροσώπων μόνον 6 δικαστικοὶ ἀντιπρόσωποι ἀνέφερον, ὅτι ἔγιναν παρατυπίαι τινές, χωρὶς βεβαίως νὰ εἶναι αὗται σοβαραὶ καὶ νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ μεταβάλουν τὸ ἀποτέλεσμα καὶ νομίζω, ὅτι μεταξὺ αὐτῶν δὲν συμπεριλαμβάνεται ὁ δικαστικὸς ἀντιπρόσωπος, ὁ ὁποῖος ὁμιλεῖ περὶ «Πανελληνίου ὀργίου» 3 μῆνας μετὰ τὴν διενέργειαν τῶν ἐκλογῶν.

§221Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἤδη ἐπανέρχομαι εἰς τὸ θέμα. Εἰς τὸ Πολύδενδρον, μοῦ παρεπονέθη φίλος μου, ὅτι δὲν εὑρίσκετο εἰς τοὺς ἐκλογικοὺς καταλόγους, μόλις εἰσῆλθον ὅμως εἰς τὸ ἐκλογικὸν τμῆμα εὑρέθη. Πῶς συνέβη αὐτό; Ὑπῆρξαν πολλὰ τὰ περιστατικὰ καὶ δὲν θὰ ἤθελα νὰ σᾶς κουράσω. Καταθέτω διὰ τὰ πρακτικὰ ἔκθεσίν μου, πρὸς τὸν Ἀρχηγὸν τῆς Ἑνώσεως Κέντρου:

«Ἀξιότιμον Κύριον

ΓΕΩΡΓΙΟΝ ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ

Ἀρχηγὸν Ἑνώσεως Κέντρου Ἐνταῦθα Ἀξιότιμε κύριε Πρόεδρε, Ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 4195 ἀπὸ 31.10.1961 τηλεγραφήματος Ὑμῶν, ἐν σχέσει μὲ τὰς παρατηρηθείσας ἐπεμβάσεις κρατικῶν καὶ παρακρατικῶν ὀργάνων πρὸς ἐπηρεασμὸν τοῦ φρονήματος τῶν ἐκλογέων ἐν τῇ περιφερείᾳ τοῦ Ὑπολοίπου Νομοῦ Ἀττικῆς, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσω Ὑμῖν τ’ ἀκόλουθα: 1) Μοὶ κατηγγέλθη, ὅτι τὴν προτεραίαν τῶν ἐκλογῶν καὶ κατὰ τὰς βραδυνὰς ὥρας, ἐν Λαυρίῳ οἱ ἀντιφρονοῦντες πρὸς τὴν Ε.Ρ.Ε. πολῖται ὡδηγοῦντο εἰς τὴν Ἀστυνομίαν, ὅπου ἐνεργεῖτο σωματικὴ ἔρευνα καὶ τοὺς ἐδίδετο ψηφοδέλτιον τῆς Ε.Ρ.Ε. μὲ τὴν ὑποχρέωσιν ὅπως τὸ ρίψουν εἰς τὴν ψηφοδόχον τὴν ἑπομένην ἡμέραν τῆς ἐκλογῆς. Τὰ ψηφοδέλτια ταῦτα ἔφερον προφανῶς διακριτικὰ σημεῖα. 2) Ἔναντι τῆς εἰσόδου τοῦ σχολείου Λαυρίου, ὅπου τὰ τρία ἐκλογικὰ τμήματα τῶν γυναικῶν καὶ εἰς ἀπόστασιν ὀκτὼ περίπου μέτρων ἀπὸ ταύτης, ἵστατο ἐνωμοτάρχης τῆς ἐκεῖ Ὑποδιοικήσεως Χωροφυλακῆς, πρὸς ἐπηρεασμὸν πιθανῶς τῶν ψηφοφόρων, τὸ ἀπόγευμα δὲ καὶ περὶ ὥραν 4.30′, ὅτε ἐπεσκέφθην προσωπικῶς τὸ ἐν λόγῳ ἐκλογικὸν τμῆμα, τῇ βοηθείᾳ τοῦ ἐπιλοχίου τῆς ἐκεῖ στρατιωτικῆς φρουρᾶς, ἀπεμακρύνθη ὁ ἐν λόγῳ ὑπαξιωματικὸς τῆς Χωροφυλακῆς μέχρι τοῦ ἐκεῖ πλησίον στρατοπέδου προσφύγων, ἔνθα ἔδει νὰ ἵσταται φρουρός. 3) Ἀπὸ τῆς πρωΐας τῆς Κυριακῆς, ἡμέρας τῶν ἐκλογῶν, ἵστατο εἰς τὸν διάδρομον τοῦ ἀνωτέρω σχολείου, ὅπου τὰ τρία ἐκλογικὰ τμήματα τῶν γυναικῶν ὁ συνταξιοῦχος ἀνθυπασπιστὴς τῆς Χωροφυλακῆς Μπαρτζοῦκος καὶ ἐπίεζε τὰς ψηφοφόρους γυναῖκας ὅπως ψηφίσουν τὴν Ε.Ρ.Ε., δίδων ψηφοδέλτια ταύτης. Ὅταν, ὡς εἴρηται, ἐπεσκέφθην τὰ ἐν λόγῳ ἐκλογικὰ τμήματα καὶ ἐζήτησα παρὰ τούτου νὰ μοῦ γνωρίσῃ τὴν ἰδιότητά του ὑφ’ ἣν ἔκαμε τὴν ἐμφάνισίν του εἰς τὰ τμήματα ταῦτα, μοῦ ἐδικαιολογήθη ὅτι ἦτο γενικὸς ἀντιπρόσωπος τῆς Ε.Ρ.Ε. Εἰς ἀξίωσίν μου ὅπως μοῦ ἐπιδείξῃ τὸ σχετικὸν πληρεξούσιον, μοῦ ἐπέδειξε σημείωμα τῆς Ε.Ρ.Ε. (ὄχι συμβολαιογραφικὴν πρᾶξιν), δηλώσας ὅτι εὑρίσκεται ἐκεῖ «διὰ νὰ προλάβῃ κακὸ τοῦ τόπου». Εὐνόητον τυγχάνει, ὅτι ἐζήτησα παρὰ τούτου ν’ ἀπομακρυνθῇ ἐκεῖθεν, ἀντὶ τούτου ὅμως ἐξετράπη εἰς ὕβρεις ἐναντίον μου καὶ μόνον μετ’ ἐπακολουθήσασαν ρῆξιν καὶ τῇ συνδρομῇ τοῦ ἐπιλοχίου τῆς φρουρᾶς ἀπεμακρύνθη, διὰ νὰ ἐπανέλθῃ, δῆθεν, μετὰ τοῦ στρατιωτικοῦ ἐπόπτου, μὴ ἐπανελθών. 4) Μοῦ κατηγγέλθη, εἰς Δροσιάν, πρὸ τῆς ἀνατολῆς τοῦ ἡλίου τὴν ἡμέραν τῶν ἐκλογῶν, ὅτι ἀστυνομικὰ ὄργανα τῆς Χωροφυλακῆς Δροσιᾶς ἐπίεζον τοὺς πολίτας ὅπως ψηφίσουν τὴν Ε.Ρ.Ε. καὶ ὅτι ὁ Λοχαγὸς Σκουλικόπουλος Δημήτριος περιφερόμενος τὴν νύκτα τοῦ Σαββάτου ἐν στολῇ εἰς τὴν Δροσιάν, ἔδιδεν εἰς τοὺς πολίτας, ἀντιπάλους τῆς Ε.Ρ.Ε., λευκὰ ψηφοδέλτια μὲ τὸ ὀνοματεπώνυμον ὑποψηφίων της καὶ μὲ διακριτικὰ σημεῖα καὶ τοὺς ἔλεγεν, ὅτι τὰ ψηφοδέλτια αὐτὰ ἔπρεπε νὰ εὑρεθοῦν εἰς τὴν ψηφοδόχον, ἄλλως θὰ διωχθοῦν. 5) Μοὶ κατηγγέλθη, ἐπίσης, ὅτι μόνιμοι ὑπαξιωματικοὶ ἀλεξιπτωτισταὶ ἐψήφιζον εἰς τὸ ἐκλογικὸν τμῆμα τῆς Παραλίας τοῦ Ἀσπροπύργου–Μεγαρίδος ὡς πολῖται, χωρὶς νὰ σφραγίζεται ὁ φάκελλός των. Κατὰ τοῦ τρόπου τῆς ἐκλογῆς ταύτης ἠσκήσθη σχετικὴ ἔνστασις. 6) Μοὶ κατηγγέλθη, ὅτι εἰς τὸ δεύτερον ἐκλογικὸν τμῆμα Μαλακάσης (συνοικισμὸς Μήλεσι), ὁ Πρόεδρος τῆς Κοινότητος, παράγων τοῦ ὑποψηφίου τῆς Ε.Ρ.Ε. Παπαχρήστου, καὶ ὁ πολίτης Σπ. Τσαπάρας, παράγων τοῦ ὑποψηφίου τῆς Ε.Ρ.Ε. Φράγκου, ἐπίεζον τοὺς ψηφοφόρους κατοίκους τοῦ συνοικισμοῦ ὅπως ψηφίσουν τὴν Ε.Ρ.Ε. καὶ ἠπείλουν τοὺς ἐργαζομένους εἰς τὸ στρατιωτικὸν συγκρότημα τῆς Α.Β.Υ.Π. Μαλακάσης, ὅτι εἰς περίπτωσιν καθ’ ἣν δὲν ψηφίσουν τὴν Ε.Ρ.Ε. θ’ ἀπολυθοῦν τὴν ἑπομένην τῶν ἐκλογῶν καὶ ὅτι ὅσοι δὲν ἐργάζονται τὴν ἑπομένην θὰ προσληφθοῦν εἰς τὰ ἔργα. 7) Μοὶ κατηγγέλθη, ὅτι εἰς τὸ ἐκλογικὸν τμῆμα ἀνδρῶν τῆς Κοινότητος Αὐλῶνος εὑρέθησαν κατὰ τὴν διαλογὴν ψηφοδέλτια μικροτέρων τῶν ὑπὸ τοῦ νόμου ὁριζομένων διαστάσεων, ἅτινα εἶχον ἀποκόψει πρὸς διάκρισιν καὶ εἶχον διανεμηθῆ ὑπὸ τῶν ἀστυνομικῶν ὀργάνων. 8) Μοὶ κατηγγέλθη ὡσαύτως, ὅτι ὁ Ἀστυνόμος τοῦ Δήμου Σπάτων, περιερχόμενος τὰς ὁδοὺς τοῦ Δήμου καθ’ ὅλην τὴν νύκτα τοῦ Σαββάτου, ἐπίεζε τοὺς δημότας ὅπως ὑπερψηφίσουν τὴν Ε.Ρ.Ε., διανέμων καὶ ψηφοδέλτια ταύτης. 9) Ἐπίσης εἰς τὸν 1ον ἐκλογικὸν τμῆμα τῆς Κοινότητος Παιανίας–Ἀττικῆς, ἐνῷ ἐψήφισαν ἐν συνόλῳ 818 ψηφοφόροι, εἰς τὴν ψηφοδόχον εὑρέθησαν μόνον 814 φάκελλοι, ἐξ ὧν εἷς κοινὸς ἀλληλογραφίας, χωρὶς τοῦτο νὰ γίνῃ ἀντιληπτὸν ἀπὸ τὸν δικαστικὸν ἀντιπρόσωπον καὶ τοὺς παρισταμένους ἀντιπροσώπους τῶν συνδυασμῶν καὶ τὰ μέλη τῆς Ἐφορευτικῆς Ἐπιτροπῆς. Ἐκρατήθη ἀπὸ ψηφοφόρον τινὰ ὁ δοθεὶς ὑπὸ τοῦ Δικαστικοῦ ἀντιπροσώπου ἐκλογικὸς φάκελλος, διὰ νὰ νοθεύσουν κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον τὸ φρόνημα τῶν ψηφοφόρων τῆς Κοινότητος, πρὸς οὓς ἐδίδετο ὁ ἐν λόγῳ φάκελλος ὑπὸ παραγόντων τῆς Ε.Ρ.Ε. μὲ ψηφοδέλτιον τῆς Ε.Ρ.Ε., μὲ τὴν ὑποχρέωσιν ὅπως ἐπιστρέψουν εἰς τοὺς παράγοντας τούτους τὸν ὑπὸ τῆς Ἐφορευτικῆς Ἐπιτροπῆς διδόμενον φάκελλον κ.ο.κ. 10) Μοὶ κατηγγέλθη, ὅτι εἰς τὸ 4ον ἐκλογικὸν τμῆμα γυναικῶν τοῦ Ἀσπροπύργου–Μεγαρίδος, ἀπεκλείσθησαν τῆς ψηφοφορίας 171 ψηφοφόροι γυναῖκες, ἐπὶ τῷ λόγῳ ὅτι ὁ ὑπὸ τοῦ Πρωτοδικείου κεκυρωμένος ἐκλογικὸς κατάλογος (ἀναθεωρήσεως 1959) δὲν ἔφερε τὴν σφραγῖδα τοῦ Πρωτοδικείου εἰς τὰ ἐνδιάμεσα φύλλα. Εὐθὺς ἀμέσως ἔσπευσεν ὁ ἀντιπρόσωπός μου εἰς τὸ Πρωτοδικεῖον Ἀθηνῶν καὶ ἀφοῦ ἐσφραγίσθησαν καὶ τὰ ἐνδιάμεσα φύλλα κατὰ τὴν ἐπιθυμίαν τῆς Ἐφορευτικῆς Ἐπιτροπῆς μὲ τὴν ἔνδειξιν εἰς τὸ τέλος τοῦ τελευταίου φύλλου ὅτι «Διωρθώθη ὑπὸ τοῦ Πρωτοδικείου», τεθείσης τῆς ὑπογραφῆς τοῦ ἁρμοδίου ὑπαλλήλου καὶ τῆς σφραγῖδος τοῦ Πρωτοδικείου, παρεδόθη ὁ ἐν λόγῳ κατάλογος εἰς τὸν ἀντιπρόσωπον (δικαστικόν), ὅστις ἐδήλωσεν, ὅτι θὰ τεθῇ ὑπ’ ὄψει τῆς Ἐφορευτικῆς Ἐπιτροπῆς μόνης ἁρμοδίας ν’ ἀποφανθῇ. Καὶ ἐνῷ ὤφειλεν ὁ Δικαστικὸς ἀντιπρόσωπος νὰ θέσῃ ὑπ’ ὄψει τῆς Ἐπιτροπῆς ἀμέσως, ὥστε εἰς περίπτωσιν ἀπαραδέκτου τοῦ καταλόγου νὰ ζητηθῇ ἡ ἐπέμβασις τῶν κατὰ νόμον ὀργάνων καὶ μὴ ἀποκλεισθοῦν τῆς ψηφοφορίας 171 ψηφοφόροι γυναῖκες, ἐδέησε νὰ θέσῃ ὑπ’ ὄψει τῆς Ἐφορευτικῆς Ἐπιτροπῆς τὸν κατάλογον τοῦτον τὴν 5ην ἀπογευματινήν, ὥστε νὰ μὴ δοθῇ καιρὸς εἰς τὸν ἀντιπρόσωπόν μου ὅπως ζητήσῃ τὴν συνδρομὴν τοῦ ἁρμοδίου ὀργάνου πρὸς ἀποτροπὴν τῆς ποινικῶς κολασίμου ταύτης πράξεως. Ἡ Ἐφορευτικὴ Ἐπιτροπή, συντεθειμένη ἐκ παραγόντων τῆς Ε.Ρ.Ε., ἀπεφάνθη ὅτι ὁ περὶ οὗ ἐκλογικὸς κατάλογος τυγχάνει ἄκυρος!! Ἀμέτοχος εὐθυνῶν δὲν εἶναι καὶ ὁ Δικαστικὸς ἀντιπρόσωπος, ὅστις ὑποτίθεται, ὅτι εἶχε τὰς στοιχειώδεις γνώσεις ἑρμηνείας τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου καὶ θὰ ἠδύνατο, μὴ παρασυρόμενος ἀπὸ τὴν Ἐφορευτικὴν Ἐπιτροπήν, νὰ ἐπιστήσῃ τὴν προσοχὴν τῶν μελῶν της ἐπὶ τῶν συνεπειῶν ἃς εἶχε μία τοιαύτη παράνομος ἀπόφασις ἤ, ἐν πάσῃ περιπτώσει, νὰ γνωμοδοτήσῃ σχετικῶς, τῆς γνωμοδοτήσεώς του καταχωρουμένης εἰς τὰ πρακτικά, ὥστε ν’ ἀποσείσῃ τὰς προβλεπομένας ὑπὸ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου εὐθύνας του. Ἐπίσης εἰς τὸ ἀνωτέρω ἐκλογικὸν τμῆμα, οἱ ἀντιπρόσωποι τῆς Ε.Ρ.Ε. ἐξήρχοντο εἰς τὴν θύραν τοῦ τμήματος καὶ ἐκάλουν ὅσας γυναῖκας θὰ ἐψήφιζον τὴν Ε.Ρ.Ε., αἱ ὑπόλοιποι δὲ γυναῖκες, ἐφωδιασμέναι προηγουμένως διὰ σημειώματος δηλοῦντος τὴν ἐγγραφήν των εἰς τὸν ἐκλογικὸν κατάλογον ὡς καὶ τὸν ἀριθμὸν τοῦ καταλόγου, παρουσιαζόμεναι μὲ τὴν σειράν των εἰς τὴν Ἐφορευτικὴν Ἐπιτροπήν, ἐλάμβανον τὴν ἀπάντησιν ὅτι δὲν φέρονται ἐγγεγραμμέναι καὶ ἀπεχώρουν. Ἐν τῷ μεταξύ, αἱ ἀποχωροῦσαι ψηφοφόροι γυναῖκες ἐφέροντο ὡς ψηφίσασαι καὶ ἔρριπτον οἱ ἀντιπρόσωποι τῆς Ε.Ρ.Ε., τῇ βοηθείᾳ τῶν μελῶν τῆς Ἐφορευτικῆς Ἐπιτροπῆς, φάκελλον μὲ ψηφοδέλτιον τῆς Ε.Ρ.Ε. εἰς τὴν ψηφοδόχον. Ἐναντίον τῶν ἀνωτέρω πλημμελειῶν, ἠσκήθη ἡ κατὰ νόμον ἔνστασις. 11) Κατηγγέλθη, ἐπίσης ὅτι εἰς τὴν Κοινότητα Παλλήνης–Ἀττικῆς, Ἀστυνομικὰ ὄργανα περιήρχοντο νύκτωρ τὸ χωρίον καὶ παραβιάζοντα τὸ ἄσυλον τῶν κατοικιῶν, ἐπίεζον τοὺς κατοίκους νὰ ψηφίσουν τὴν Ε.Ρ.Ε., ἀσκοῦντα τρομοκρατίαν ἐπὶ τῶν κατοίκων. Ἐκ τῶν ἀνωτέρω καταδεικνύεται, ὅτι ὑπῆρξεν ἀπροκάλυπτος ἡ ἐπέμβασις τῆς Διοικήσεως, νοθεύουσα τὸ φρόνημα τῶν ἐκλογέων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 3 Νοεμβρίου 1961.

Μετ’ ἐξαιρέτου τιμῆς

ΙΑΚΩΒΟΣ Γ. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ».

Γενικὸν εἶναι τὸ παράπονον, ὅτι ἀπὸ βραδὺς ὅλοι τοὺς ἐπίεζον. Ἀρκεῖ νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι εἰς τὴν Αὐλῶνα ἕνα ἰδικόν μου τὸν ἐκάλεσαν εἰς τὸ τμῆμα καὶ ὅταν τοῦ εἶπον, ὅτι εἶναι κομμουνιστής, βγάζει τὰ ψηφοδέλτια, τὰ ὁποῖα ἦσαν ἰδικά μου καὶ ὀφείλω νὰ τονίσω, ὅτι ἀπὸ τὸ πολιτικόν μου γραφεῖον, οὔτε ἓν ψηφοδέλτιον χειρόγραφον δὲν ἐβγῆκε. Παίρνει τὸ ψηφοδέλτιον αὐτὸ καὶ δείχνει: Ὁρίστε, λέγει, ἐγὼ θὰ ψηφίσω τὸν Διαμαντόπουλον καὶ εἶχε καὶ ἕνα σταυρὸν ἐπάνω. Ὄχι τοῦ λέγουν, διὰ νὰ βεβαιωθῶμεν, ὅτι ἐσὺ θὰ ψηφίσῃς Διαμαντόπουλον νὰ πάρῃς αὐτὸ ποὺ σοῦ δίδομεν ἡμεῖς. Ποῦ τὸ εὑρῆκεν ἡ ἀστυνομία; Καὶ τοῦ ἔδωσαν ψηφοδέλτιον σημαδεμένον μὲ πολλοὺς σταυρούς, ὥστε νὰ εἶναι τελικῶς ἄκυρον.

§222Ι. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. Ὁ σταυρὸς ἄκυρος, ὄχι τὸ ψηφοδέλτιον. Δὲν ἐμειώθησαν οἱ ψῆφοι τοῦ Κέντρου.

§223Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἤρχισα ἀπὸ τὴν Δροσιὰν καὶ ἔφθασα εἰς τὸ Λαύριον. Ὅταν ἔφθασα εἰς τὸ Λαύριον ἐπῆγα εἰς ἕν τμῆμα ἀνδρῶν, εἰς τὸ 3ον τμῆμα, ἐκεῖ ὅπου εἶχε τὸ θάρρος ὁ καϋμένος ὁ κεντρῶος νὰ ξεσπάσῃ γράφοντας: «Εἰς πεῖσμα τοῦ Καπόπουλου τὸ ρίχνω». Εὑρῆκα μέσα, κύριοι, νὰ ἔχουν καὶ τὴν κονκάρδα τοῦ κ. Καραμανλῆ, οἱ ἀντιπρόσωποι. Ἐγέλασα, δὲν ἔδωσα καμμίαν σημασίαν καὶ ἔφυγα. Τὸ βέβαιον, ὅμως, εἶναι, ὅτι ὅπου ἐπήγαινα οἱ ἰδικοί μας ἀντιπρόσωποι δὲν μὲ ἐκύτταζαν εἰς τὰ μάτια, ἐκύτταζαν κάτω. Καὶ μοῦ ἔλεγαν: Θὰ πᾶτε εἰς τὰ τμήματα τῶν γυναικῶν; Καὶ ἐδῶ εἶναι τὸ σπουδαῖον: Οἱ γυναῖκες ἐψήφιζαν εἰς τὸ Σχολεῖον Λαυρίου. Εἰς τὸ προαύλιον ἦσαν 3 συνεχόμενα δωμάτια καὶ ἦσαν τὰ τρία τμήματα τῶν γυναικῶν ἐκεῖ. Εἶχον πληροφορίας, ὅτι ἐγκάθετος τῆς Ε.Ρ.Ε. ἐπίεζε, φορτικῶς, τὶς γυναῖκες νὰ ψηφίσουν τὴν Ε.Ρ.Ε. Ὅταν ἔφθασα μπροστά, εἶδα, εἰς ἀπόστασιν 5–6 μέτρων, νὰ ἵσταται ἕνας χωροφύλαξ εἰς τὴν εἴσοδον τοῦ ἐκλογικοῦ τμήματος καὶ ὅταν τὸν ἠρώτησα: «Τί θέλεις ἐσὺ ἐδῶ;», μοῦ ἀπήντησεν: «Ἐγὼ εἶμαι σκοπός». Καὶ τοῦ λέγω: «Νὰ φυλάξῃς τί; Ἐδῶ εἶναι στρατιῶτες». Καὶ μοῦ λέγει: «Ἐγὼ εἶμαι σκοπὸς γιὰ τοὺς Ρουμάνους πρόσφυγας», οἱ ὁποῖοι, σημειωτέον, εὑρίσκοντο εἰς μεγάλην ἀπόστασιν. Ἠναγκάσθην νὰ καλέσω τοὺς στρατιώτας νὰ τὸν ἀναγκάσουν νὰ φύγῃ. Κατόπιν, μέσα εὕρηκα ἕνα συνταξιοῦχον ἀξιωματικὸν τῆς Χωροφυλακῆς. Πηγαίνω νὰ διαμαρτυρηθῶ, ἦτο γυναῖκα δικαστικὸς ἀντιπρόσωπος, καὶ τῆς λέγω: «Σᾶς παρακαλῶ, πῶς ἐπιτρέπετε νὰ γίνεται αὐτὸ τὸ πρᾶγμα ἐδῶ; Τί δουλειὰ ἔχει αὐτὸς ὁ κύριος ἐδῶ; Ἄλλος ἄνδρας δὲν ὑπάρχει ἐδῶ πέρα, τί δουλειὰ ἔχει αὐτός;». Καὶ μοῦ λέγει: «Μὰ δὲν ξεύρετε, κύριε, ὅτι ἔχει δικαίωμα ὁ Γενικὸς Ἀντιπρόσωπος τῆς Ἐπαρχίας νὰ εἶναι ἐδῶ;». Καὶ τῆς λέγω ὁ Γενικὸς Ἀντιπρόσωπος τῆς Ε.Ρ.Ε. ἔχει δικαίωμα νὰ εἶναι ὅλην τὴν ἡμέραν ἐδῶ; Ποῦ εἶναι ἡ συμβολαιογραφικὴ πρᾶξις; Κύριοι, ὅλοι μοῦ ἐπετέθησαν, ὅτι τοὺς ἐνοχλῶ, αὐτὴ ἦτο ἡ ἐνόχλησις. Ὁ ἰδικός μας ἀντιπρόσωπος πάλιν τὸ κεφάλι κάτω. Δὲν ὑπῆρξε νοθεία!!!... Τὴν στιγμὴν ἐκείνην ἦλθε μπροστά μου ἕνας κύριος ἀπὸ τὴν Κερατέα καὶ τοὺς δίδει ἕνα πάκο ψηφοδέλτια τῆς Ε. Ρ.Ε. Κύριοι, ἐκείνην τὴν στιγμὴν ἐκάλεσα εἰς βοήθειαν τὴν φρουράν. Ἦλθα εἰς χεῖρας καὶ ἠναγκάσθην ἐγὼ νὰ τὸν πετάξω ἔξω καὶ δὲν ξαναφάνηκεν. Ἐὰν ἦτο ἀντιπρόσωπος τῆς Ε.Ρ.Ε. δὲν θὰ ἔφευγεν. Εἶχε μόνον ἕνα σημείωμα ἀπὸ τὸ γραφεῖον τῆς Ε.Ρ.Ε. Ἀλλά, κύριοι, δὲν μοῦ ἐδόθη ἡ εὐκαιρία, διότι δὲν ἤξευρα ὅτι θὰ ὡμιλοῦσα ἀπόψε, ἤμην ἐγγεγραμμένος νὰ ὁμιλήσω μετὰ 2 ἑβδομάδας, κατώρθωσα, ὅμως, νὰ φέρω ἕνα κατάλογον σήμερον, 53 ἀνδρῶν, τῶν γυναικῶν δὲν τὸν ἔχω, ἠμπορῶ ἀργότερον νὰ τὸν καταθέσω, τοῦ Δήμου Λαυρεωτικῆς, ἀποκτησάντων παρανόμως βιβλιάρια. Σᾶς δηλῶ, ὅτι ὅπου ὑπάρχει σταυρὸς δίπλα στὸ ὄνομα, πρόκειται περὶ Ρουμάνου. Τὸν καταθέτω διὰ νὰ καταχωρηθῇ εἰς τὰ πρακτικὰ καὶ ἀργότερον θὰ ἐπακολουθήσῃ ἡ κατάθεσις τοῦ καταλόγου τῶν γυναικῶν.

§224Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐπειδὴ ὁμιλοῦμεν περὶ τοῦ Λαυρίου, ἔχομεν καὶ ἡμεῖς μίαν ὑπογεγραμμένην καὶ ὑπεύθυνον ἐπιστολὴν τοῦ κ. Σκουτέρη, ὁ ὁποῖος καταγγέλλει ὑπευθύνως καὶ ἐνυπογράφως, ὅτι ὁ Πολύκαρπος μὲ τὸν Λιδωρίκην ἐνέγραψαν παρανόμως 150 ἐκλογεῖς, οἱ ὁποῖοι ἐδιπλοψήφισαν καὶ ὅτι ἕνας δάσκαλος καὶ ἕνας ἄλλος ἤσκησαν βίαν. Μᾶς ἀναφέρει δὲ 53 ἐκλογεῖς, οἱ ὁποῖοι ἐψήφισαν παρανόμως. Ἀναφέρει δὲ χαρακτηριστικῶς, ὅτι οἱ Ρουμάνοι, οἱ ὁποῖοι ἦλθον μετὰ ἐδῶ ἐψήφισαν ὅλοι τὴν Ε. Ρ.Ε. Τὸ καταθέτω αὐτὸ μαζὺ μὲ τὸ ἰδικόν σας ἔγγραφον, κ. συνάδελφε, διὰ νὰ καταχωρηθῇ εἰς τὰ πρακτικά. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Πλατῆς).

§225ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ αὐτό, δώσατέ το νὰ τὸ διαβάσῃ.

§226Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατ’ ἐπανάληψιν καὶ ἀπὸ τὴν Ἄκραν Ἀριστερὰν καὶ ἀπὸ τὴν Ἄκραν Δεξιὰν ἐδόθησαν ὡρισμένα σημειώματα. Διατί, λοιπόν, νὰ μὴ καταθέσω καὶ ἐγὼ αὐτό; Πάντως, θὰ τὸ ἀναγνώσω: (Ἀναγινώσκει).

ΟΝΟΜΑΣΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΙΣ

ἐκλογέων Δήμου Λαυρεωτικῆς ἀποκτησάντων κατὰ τὰς 2 ἀναθεωρήσεις τοῦ 1961 παρανόμως ἐκλογικὸν βιβλιάριον, ὡς ἐγκατασταθέντες μετὰ τὴν 1ην Ἰανουαρίου 1948.

+ = ἐκ Ρουμανίας. +++ = ἀπόστρατος ἀξιωματικὸς χωροφυλακῆς ὑπηρετῶν εἰς Λαύριον. Ὀφείλω νὰ δηλώσω, εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι αὐτὸς ὁ ὁποῖος διέπραξεν ὅλα αὐτὰ εἶναι ὁ Καπόπουλος. Βασικὸν παράδειγμα ἐξασκήσεως βίας καὶ νοθείας εἶναι ἡ περιφέρεια Ἀττικῆς, ἐνῷ διὰ τὴν Βοιωτίαν οὐδεὶς διεμαρτυρήθη, ὅτι ἠσκήθη βία. Αὐτὸ ἄλλωστε καταφαίνεται ἐὰν συγκρίνῃ κανεὶς τὰ ἀποτελέσματα τῶν ἐκλογῶν τοῦ 1958 καὶ τοῦ 1961. Ἀλλὰ λόγῳ τῆς καταστάσεως αὐτῆς, ἡ ὁποία ἐδημιουργήθη, ἔστειλα ἔγγραφον διαμαρτυρίαν εἰς τὸν ἐπιτελάρχην Χωροφυλακῆς Παναγιωτακόπουλον, ἡ ὁποία ἔχει ὡς ἑξῆς: 11.11.1961 Ἀξιότιμον Κύριον Παναγιωτακόπουλον Συνταγματάρχην Ἐπιτελάρχην Ἀρχηγείου Βασ. Χωροφυλακῆς Ἐνταῦθα Κύριε Ἐπιτελάρχα, Ἐν συνεχείᾳ τῆς προφορικῆς μας συνεννοήσεως καὶ ἀφοῦ προηγουμένως διεπίστωσα προσωπικῶς τὴν ἀκρίβειαν τῶν κατωτέρω, σᾶς παρακαλῶ θερμότατα, ὅπως ὁ Ἀνθυπασπιστὴς Γ. Λῖζος, Διοικητὴς Σταθμοῦ Ἁγίου Στεφάνου– Ἀττικῆς, ὃν οὐδόλως γνωρίζω ἐξ ὄψεως, μετατεθῇ ἐκεῖθεν ὅσον ἔνεστι τάχιον καὶ ἐν συνεχείᾳ ἐνεργηθοῦν ἀνακρίσεις πρὸς ἐπιβολὴν κυρώσεων, δεδομένου ὅτι: 1) Κατὰ Μάϊον ἐ.ἔ., γνωρίζων, ὅτι ὁ Παναγιώτης Πολίτης, κουρεὺς ἐν Ἁγίῳ Στεφάνῳ, τυγχάνει Πρόεδρος τῆς Τοπικῆς Ἐπιτροπῆς Ε.Σ.Κ., Πολιτικοῦ Κόμματος, οὗτινος εἶχον τὴν τιμὴν νὰ Προεδρεύω, πρὸς τὸν σκοπὸν ὅπως ἀσκήσῃ φοβίαν ἐπ’ αὐτοῦ, ὁ ἐν λόγῳ Ἀνθυπασπιστὴς εἰσῆλθε, κατὰ τὴν ἀπουσίαν τοῦ ἐν λόγῳ πολίτου ἐκ τοῦ κουρείου του, εἰς τὸ κουρεῖον καὶ εἰς ὕφος ἔντονον, ἀπευθυνόμενος πρὸς τὸν ὑπάλληλον τοῦ κουρείου εἶπε: «Νὰ πῇς τοῦ ἀφεντικοῦ σου νὰ βγάλῃ αὐτὴ τὴν φωτογραφίαν (ἐννοῶν τὴν ἀνηρτημένην φωτογραφίαν τοῦ Βασιλέως) καὶ νὰ βάλῃ τὴν φωτογραφίαν τοῦ Κροῦτσεφ». 2) Ὀλίγας ἡμέρας πρὸ τῶν ἐκλογῶν ἀνήρπασεν ἀπὸ τὰς χεῖρας ἀναγνώστου τὴν ἐφημερίδα «Ἐλευθερία», εἰπών, ὅτι: «Αὐτὴ ἡ ἐφημερίδα εἶναι γιὰ νὰ σκουπίζουν τόν...». 3) Τὰς παραμονὰς τῶν ἐκλογῶν ἐπίεζε φίλους μου νὰ μὴ ψηφίσουν Κέντρον καὶ σταυρώσουν ἐμέ, ἀλλὰ νὰ ψηφίσουν

Ε.Ρ.Ε.

Ἐπειδὴ ἅπασαι αἱ ἀνωτέρω παραβάσεις συνιστοῦν πειθαρχικὸν παράπτωμα τοῦ ἐν λόγῳ Ἀνθυπασπιστοῦ, ἀλλὰ καὶ ποινικὸν τοιοῦτον. Σᾶς παρακαλῶ ὅπως ἐνεργήσητε κατὰ τούτου τὰ νόμιμα.

Μετ’ ἐξαιρέτου τιμῆς

ΙΑΚΩΒΟΣ Γ. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ

Καὶ οὐδεμία ἀπάντησις ἐλήφθη. Ἐπίσης τὴν 17ην Νοεμβρίου 1961 ἔστειλα ἄλλην διαμαρτυρίαν, ἐπὶ τῆς ὁποίας δὲν ἔλαβον εἰσέτι ἀπάντησιν καὶ ἡ ὁποία ἔχει ὡς ἑξῆς: 17 Νοεμβρίου 1961 Πρὸς Τὸ Ἀρχηγεῖον Χωροφυλακῆς Ἐνταῦθα Ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ὁ Ἀστυνομικὸς Σταθμάρχης Αὐλῶνος–Ἀττικῆς καθ’ ὅλην τὴν προεκλογικὴν περίοδον καὶ κατὰ τὴν ἡμέραν τῶν ἐκλογῶν τῆς 29ης Ὀκτωβρίου ἐ.ἔ., ἐπίεζε τοὺς κατοίκους τῆς Κοινότητος νὰ ψηφίσουν τοὺς ὑποψηφίους τῆς Ε.Ρ.Ε. καὶ τοὺς ἠπείλει, ὅτι ἐν ἐναντίᾳ περιπτώσει, τὴν ἑπομένην τῶν ἐκλογῶν, θὰ ἐφαρμόσῃ ἐναντίον των ἀντίποινα, καὶ ὅτι ὁ ἴδιος συνεπλήρωσε διὰ τῆς χειρός του λευκὰ ψηφοδέλτια μὲ ὑποψηφίους τῆς Ε.Ρ.Ε. 1) Ὅτι κατὰ τὴν προεκλογικὴν περίοδον κατεβίβαζεν ἰδιοχείρως ἀνηρτημένας φωτογραφίας μου ἐκ διαφόρων καταστημάτων τοῦ χωρίου καὶ ὑπεχρέου τοὺς ἰδιοκτήτας ὅπως τὰς σχίσουν. Καὶ 2) Ὅτι ἐναντίον τῶν κατοίκων, οἵτινες εἶχον τὸ θάρρος νὰ ψηφίσουν τὴν Ἕνωσιν τοῦ Κέντρου καὶ νὰ τιμήσουν ἐμὲ διὰ τοῦ σταυροῦ τῆς προτιμήσεώς των, ἀπειλεῖ, ὅτι θὰ λάβῃ πιεστικὰ μέτρα καὶ θὰ δημιουργήσῃ φακέλλους, ὅτι εἶναι κομμουνισταί. Κατόπιν τῶν ἀνωτέρω πληροφοριῶν, τὰς ὁποίας διεπίστωσα καὶ προσωπικῶς, ἐπεκοινώνησα μετὰ τοῦ εἰρημένου Ἀστυνομικοῦ Σταθμάρχου τηλεφωνικῶς καὶ τὸν παρεκάλεσα ὅπως ὀψέποτε ἔλθῃ εἰς Ἀθήνας, διέλθῃ ἐκ τοῦ Γραφείου μου καὶ μοὶ δώσῃ ὡρισμένας ἐξηγήσεις ἐπὶ τῶν ἀνωτέρω καταγγελιῶν, οὗτος, ὅμως, κατὰ τρόπον αὐθάδη καὶ ἀνάρμοστον πρὸς ὄργανον τῆς τάξεως ἔναντι ἀντιπροσώπου τοῦ Ἔθνους καὶ τῆς περιφερείας του, ἠρνήθη. Ἐπειδὴ τυγχάνω, ὡς γνωστόν, ἀντικομμουνιστὴς ἐκ πεποιθήσεως καὶ εἶμαι ὁ μόνος ἐκ τῶν πολιτικῶν ἀνδρῶν, οἵτινες κατὰ τὸ παρελθόν, εἰς προεκλογικοὺς λόγους μου, ἠρνήθην νὰ δεχθῶ ψήφους τῶν κομμουνιστῶν, ἡ δημιουργία δὲ φακέλλων εἰς βάρος πολιτικῶν μου φίλων, θ’ ἀπετέλει ὕβριν καὶ συκοφαντίαν ἐναντίον μου, ἐκ μέρους ἀστυνομικῶν ὀργάνων, τὰ ὁποῖα θεωροῦνται κατὰ τεκμήριον μόνον, ὡς ἐκ τοῦ ἐπαγγέλματός των, ἐθνικόφρονα, ἐπειδὴ τ’ ἀνωτέρω καταγγελλόμενα ἐναντίον τοῦ Ἀστυνομικοῦ Σταθμάρχου Αὐλῶνος, συνιστοῦν ὄχι μόνον πειθαρχικὸν παράπτωμα, ἀλλὰ καὶ ποινικὸν ἀδίκημα δυνάμει τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, παρακαλῶ Ὑμᾶς, ὅπως εὐαρεστούμενοι, ἐνεργήσητε κατὰ τοῦ ἀνωτέρω, τὰς σχετικὰς ἀνακρίσεις, ἀπομακρύνοντες, ἅμα, τοῦτον, ἐκ τῆς ἕδρας του καὶ ἐπιβάλητε τὰς κατὰ νόμον κυρώσεις. Μετ’ ἐξαιρέτου τιμῆς (Ὑπογραφή) Εἶπεν ὁ κ. Ζορμπᾶς, ὅτι ἐξ αἰτίας τῆς βίας ἐχάσαμεν ἕνα βουλευτὴν εἰς τὴν Χίον. Τὸ αὐτὸ συνέβη εἰς τὴν Ἀττικήν. Μοῦ ἔκαμε τὴν τιμὴν ὁ συνάδελφος, κ. Χατζηδημητρίου, νὰ μὲ ἀποκαλέσῃ μάστιγα. Τὴν πρώτην φορὰν μὲ ἀπεκάλεσε μάστιγα ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος δὲν παρίσταται. Ἀλλὰ εἶμαι μάστιγξ ἀτομικῆς ἐνεργείας ἐναντίον τῶν παχυδέρμων ἐλεφάντων. (Θόρυβος).

§227Μ. ΜΥΡΙΔΑΚΗΣ. (Ὁμιλεῖ ζωηρῶς μὴ ἀκουόμενος). (Φωναί, διαμαρτυρίαι). Εἶσαι ἀναίσθητος. (Φωναί, διαμαρτυρίαι, κωδωνοκρουσίαι). ...Σὺ ἔβαλες τὴν μητέρα μου εἰς τὸ ἀποχωρητήριον. (Φωναί, διαμαρτυρίαι, κωδωνοκρουσίαι). (Ὁμιλεῖ ζωηρῶς, μὴ ἀκουόμενος).

§228Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Πρόκειται περὶ κακοήθους συκοφάντου. Ἠκούσατε, ὅτι εἶπεν, ὅτι τὴν μητέρα του τὴν ἔβαλα εἰς τὸ ἀποχωρητήριον καὶ παρακαλῶ νὰ γραφῇ εἰς τὰ πρακτικά.

§229Μ. ΜΥΡΙΔΑΚΗΣ. Μάλιστα.

§230Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὰ παρακαλῶ νὰ μοῦ τὰ εἰπῇ ἔξω. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§231Μ. ΜΥΡΙΔΑΚΗΣ. Σοῦ τὰ εἶπα καὶ εἰς τὴν ἄλλην Βουλήν.

§232Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶσαι ἕνας κακοήθης συκοφάντης. Εἶναι πρωτάκουστον αὐτό, τὸ ὁποῖον λέγει. Εἶμαι γνωστὸς ἀνὰ τὸ Πανελλήνιον καὶ ἐξελέγην Πρόεδρος τοῦ Ἰατρικοῦ Συλλόγου. Εἶναι ἕνας κακοήθης συκοφάντης. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι, ἀντεγκλήσεις).

§233ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις διὰ πέντε λεπτά.

(Ὥρα 11.50′ μ.μ.)

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 0.05′ π.μ.)

§234ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Παρακαλεῖται ὁ κ. Ι. Διαμαντόπουλος ὅπως συνεχίσῃ τὸν λόγον του.

§235Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, καὶ ἕτερος βουλευτὴς ἐκ Κρήτης εἶπεν, διακόπτων ἕνα ρήτορα προχθές, ὅτι ὕβρισα τὸν κ. Βενιζέλον. Ἄλλη μέθοδος αὐτή. Θὰ ἤθελα νὰ παρακαλέσω, τὸν κ. συνάδελφον, ἐπειδὴ δὲν εἶναι παρών, νὰ διαβάσῃ τὰ πρακτικά, καὶ νὰ μᾶς εἴπῃ, πότε ὕβρισα τὸν κ. Βενιζέλον καὶ τί εἶπον. Γνωρίζω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι διεφώνησα μὲ τοὺς Ἀρχηγούς μου, καὶ εἶναι ἴδιον τῶν δημοκρατῶν νὰ διαφωνοῦν. Διότι οἱ δημοκράται πιστεύουν εἰς ἰδεολογίας καὶ ὅταν ἔχουν διάφορον γνώμην διαφωνοῦν. Καὶ ἐγὼ διεφώνησα διὰ πρώτην φορὰν τὸ 1956.

§236ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, μὴ ἐξέρχεσθε τοῦ θέματος.

§237Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅταν φθάνουν, κ. Πρόεδρε, νὰ σπέρνουν ἔριδας μεταξὺ τῶν Ἀρχηγῶν καὶ τῶν βουλευτῶν, πρέπει νὰ τοὺς δίδεται ἡ ἀπάντησις. Διότι ἐδῶ εἶναι σχέδιον κυβερνητικὸν νὰ διαλύσουν τὸ Κέντρον. Ἀπὸ τὴν κοιτίδα τῆς Δημοκρατίας, ἀπὸ τὸ Κέντρον προέρχονται ὅλοι αὐτοὶ οἱ γενίτσαροι, οἱ ὁποῖοι διὰ πολιτικὰ συμφέροντα, ἐπῆγαν εἰς τὴν ἄλλην παράταξιν. Καὶ δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ κρίνουν τοὺς ἄλλους. Μάλιστα, κύριοι, διεφώνησα μὲ τοὺς Ἀρχηγοὺς τοῦ Κέντρου, διότι ἤθελαν νὰ συνεργασθοῦν μὲ τὴν Ε.Δ.Α., καὶ διεκήρυξα, τότε, ὅτι δὲν θέλω καμμίαν ψῆφον ἀπὸ τοὺς κομμουνιστάς. Ἐὰν αὐτὸ εἶναι ὕβρις, θὰ ἤθελα νὰ τὸ μάθω. Τὸ 1956 διεφώνησα καὶ πάλιν μὲ τοὺς δύο Ἀρχηγούς, ὅταν ἠθέλησαν νὰ συγκαλέσουν ἐκτάκτως τὴν Βουλὴν διὰ νὰ ρίξουν τὸν Καραμανλῆν διὰ τὸ Κυπριακόν. Καὶ τοὺς εἶπον: Ποῦ πᾶμε. Θὰ διαλυθῶμεν ἡμεῖς. Διότι ὑπάρχει προδότης τοῦ Κέντρου ποὺ θὰ μᾶς δολοφονήσῃ καὶ τὴν ὥραν τῆς μάχης θὰ αὐτομολήσῃ. Καὶ ἐπειδὴ ἀπῄτησα ἀπὸ τοὺς Ἀρχηγούς, τότε, νὰ μὲ διαγράψουν ὡς συκοφάντην ἢ νὰ διαγράψουν ἐκεῖνον καὶ νὰ τὸν καταγγείλουν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ ἐπειδὴ οἱ Ἀρχηγοὶ δὲν ἔκαμαν οὔτε τὸ ἕνα, οὔτε τὸ ἄλλο, ἐπῆγα καὶ κατέθεσα τὴν περίφημον ἐρώτησιν. Ζητήσατε ἀντίγραφον τῆς ἐρωτήσεως ποὺ ἔχω καταθέσει, διὰ νὰ ἴδητε τί ἔχω καταθέσει. Καὶ διὰ τρίτην φορὰν διεφώνησα μὲ τὴν ἡγεσίαν τοῦ Κόμματος, ὅταν μὲ ἔβαλαν πάλιν δίπλα εἰς τὴν Ἀττικὴν μὲ συνυποψήφιον, ὁ ὁποῖος ἐγνώριζα, ὅτι θὰ μᾶς προδώσῃ διὰ τρίτην φοράν. Καὶ ὑπάρχει ἔγγραφον ἰδικόν μου τοῦ 1958, μὲ τὸ ὁποῖον ἐκάλουν τὸν Πρόεδρον νὰ μοῦ ἀπαντήσῃ ποῦ ἀνήκει ὁ κ. Δοδόπουλος. Καὶ μοῦ ἀπήντησεν, ὅτι δὲν ἔχει ὑποχρέωσιν. Καὶ ὅταν ἐζήτησα τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ Κανονισμοῦ καὶ πάλιν δὲν ἔτυχον ἀπαντήσεως. Καὶ ὅταν ἦλθεν τὸ σκάνδαλον Μέρτεν, πάλιν διὰ μίαν φορὰν ἔφυγεν ἀπὸ ἡμᾶς νὰ πάῃ νὰ σώσῃ τὸν Καραμανλῆν. Αὐταὶ εἶναι αἱ διαφωνίαι μου, τὰς ὁποίας ἔκαμα δημοσίως. Αὐτὸ δὲν σημαίνει, ὅμως, ὅτι δὲν ἀναγνωρίζω εἰς τοὺς Ἀρχηγοὺς τοῦ Κέντρου ἐμμονὴν εἰς τὰ δημοκρατικὰ ἰδεώδη. Καὶ δὲν σημαίνει, ὅτι δὲν ἀναγνωρίζω, ὅτι ὁ κ. Βενιζέλος ἐβοήθησεν ὅσον ὀλίγοι ἄνθρωποι εἰς τὴν Αἴγυπτον ἐν ὥρᾳ ἠθικοῦ κινδύνου. Ὅπως δὲν λησμονῶ ποτέ, ὅτι ὁ κ. Παπανδρέου εἶναι ὁ Ἀρχηγὸς καὶ ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως τῆς ἀπελευθερώσεως. Ὁ κ. Κανελλόπουλος εἶπεν, εἰς μίαν ἀγόρευσίν του, ὅτι Π.Α.Μ.Ε. ἴσον Κ.Κ.Ε. Διαφωνῶ ἀπολύτως καὶ ἐπὶ αὐτοῦ θὰ ὁμιλήσω εἰς τὸ τέλος. Ὁ κ. Παπακωνσταντίνου ἀνέγνωσε τί εἶπε παλαιότερα ὁ κ. Παπανδρέου διὰ τὸν κ. Βενιζέλον, ἐνεργήσαντα τὰς ἐκλογάς. Θὰ ἤθελα καὶ ἐγὼ νὰ ἐρωτήσω, μὲ τὴν σειράν μου, τὸν κ. Παπακωνσταντίνου, μήπως ἐνθυμεῖται, τὶ εἶπεν ὁ κ. Κανελλόπουλος, προεκλογικῶς, εἰς βάρος τοῦ κ. Καραμανλῆ τὸ 1958. Μήπως δὲν εἶπεν, ὅτι ἦτο ὁ χειρότερος Πρωθυπουργὸς ποὺ ἐπέρασε, ποτέ, ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα; Ἐπίσης, ὁ κ. Κανελλόπουλος, ἀνέφερεν, ὅτι ὁ Συναγερμὸς ἠξίωσε τὴν παραίτησιν τοῦ Ναυάρχου Σακελλαρίου. Βεβαίως καὶ ἐκεῖ διεφώνησα μὲ τὴν ἡγεσίαν μας, διότι δὲν ἠρωτήθη κἂν ἡ Βουλή. Ἐὰν ἡμεῖς ἐτολμούσαμεν νὰ ποῦμε, ὅτι ζητοῦμεν τὴν παραίτησιν τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Ἐπιτελείου, αὐτὸ θὰ ἦτο ἐκ μέρους μας προδοσία, ἐνῷ ἡ παραίτησις τοῦ Ναυάρχου Σακελλαρίου ἦτο πρᾶξις ἐθνικὴ δι’ αὐτούς; Κύριοι συνάδελφοι, δὲν πρέπει νὰ σᾶς ἀπασχολήσω ἐπὶ μακρόν. Ὁ κ. Φαρμάκης, νεώτατος βουλευτής, ὡμίλησε τὸν παρθενικόν του λόγον. Ὅταν, ὅμως, εἰς τὸ τέλος τοῦ ἐζητήσαμεν, ἐὰν ἠμποροῦμεν νὰ τὸν ἐρωτήσωμεν κἄτι, ἀπέφυγεν. Ἐγὼ θὰ ἤθελα νὰ θέσω, μὲ τὴν σειράν μου, δύο ἐρωτήματα εἰς τὸν κ. Φαρμάκην: Ἐὰν ἠμπορῇ νὰ μᾶς εἴπῃ, πρῶτον, τί τοῦ ἐστοίχισεν ἡ ἐκλογή του εἰς τὴν ἐπαρχίαν Ναυπακτίας.

§238Ι. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. Τί εἶναι αὐτά, κ. συνάδελφε; Δὲν ἔχουν σημασίαν αὐτά.

§239Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μὴ μὲ προκαλῆτε, διότι θὰ σᾶς εἴπω, ὅτι καὶ εἰς τὴν ἰδικήν μου ἐκλογικὴν περιφέρειαν εἶχον ἐνοικιασθῆ ὅλα τὰ ἰδιωτικῆς χρήσεως αὐτοκίνητα, ὥστε δὲν ἠμπορούσαμεν νὰ μετακινηθῶμεν.

§240Ι. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. Τὶ σχέσιν ἔχουν αὐτά.

§241Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ μᾶς ἀπαντήσῃ ὁ κ. Φαρμάκης, ἐὰν ἠσκήθη βία ἢ νοθεία εἰς τὴν Ναυπακτίαν. Ἀλλὰ θὰ ἤθελα, τελειώνοντας νὰ εἴπω καὶ κάτι ἄλλο: Ὁ κ. Φαρμάκης, στρεφόμενος πρὸς τὴν Ἄκραν Ἀριστερὰν εἶπεν, ὅτι πρέπει νὰ φύγῃ. Κύριοι, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ἐκφέρω τὴν γνώμην μου. Γνωρίζετε πολὺ καλὰ πόσον τὴν ἀγαπῶ καὶ πόσον μὲ ἀγαπᾷ ἡ Ἄκρα Ἀριστερά. Ἀλλὰ ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι ὅταν θέλωμεν νὰ ὁμιλῶμεν περὶ πραγματικῆς δημοκρατίας, θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχωμεν τὸ θάρρος νὰ νομιμοποιήσωμεν τὸ Κ.Κ.Ε. Ἀλλὰ δὲν συμφέρει εἰς τὴν Δεξιὰν αὐτό.

§242Ι. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. Δὲν συμφέρει τὸ Ἔθνος.

§243Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ὡς παράδειγμα θὰ σᾶς ἀναφέρω τὴν Αὐστρίαν. Εἰς τὴν Αὐστρίαν ἐνῷ τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα εἶναι ἀνεγνωρισμένον πολιτικὸν Κόμμα ἐν τούτοις, οὐδεὶς βουλευτὴς κομμουνιστὴς ὑπάρχει. Γνωρίζετε διατί ὁ Κροῦστσεφ δὲν ἐπιθυμεῖ τὴν Ἕνωσιν τῶν δύο Γερμανιῶν; Διότι ἐὰν ἑνωθοῦν αἱ δύο Γερμανίαι θὰ ἐπικρατήσῃ τὸ Σοσιαλιστικὸν Δημοκρατικὸν Κόμμα, πρᾶγμα ποὺ δὲν τὸν συμφέρει, διότι αὐτὸ μειώνει τὸν κομμουνισμόν. Κύριοι συνάδελφοι, δι’ ἐμὲ εἶναι βέβαιον ὅτι ἐὰν δὲν εἶχεν ἀσκηθῆ βία, τὴν ὁποίαν εἶχεν ἐπιμελημένα προετοιμάσει ἡ Κυβέρνησις δὲν θὰ εἴχομεν σήμερον εἰς τὴν ἐξουσίαν Κυβέρνησιν Καραμανλῆ. Καὶ ἀκόμη πρέπει νὰ γνωρίζετε, ὅτι ἂν ἔγινε πρωθυπουργὸς ὁ κ. Καραμανλῆς εἶναι διότι ἦτο ὁ μόνος ὑπουργὸς τῆς τότε Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος ἐδέχθη λύσιν τοῦ Κυπριακοῦ ζητήματος σύμφωνον μὲ τὰς ἀπόψεις τῆς Ἀγγλίας.

§244Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Δικ.). Κύριε συνάδελφε, μπορῶ νὰ σᾶς διαβεβαιώσω μὲ τὸν κατηγορηματικώτερον τρόπον ὅτι αἱ πληροφορίαι σας δὲν εἶναι ἀκριβεῖς.

§245Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ὅμως ὑπάρχει εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν συνάδελφος ὁ ὁποῖος τὸ ἐπεβεβαίωσεν εἰς τὸ παρελθὸν κατηγορηματικῶς. Κύριοι συνάδελφοι, — καὶ ἀπευθύνομαι πρὸς τοὺς συναδέλφους τῆς Συμπολιτεύσεως — πρέπει νὰ βάλετε νερὸ στὸ κρασί σας, ἐὰν θέλετε νὰ πέσετε εἰς τὰ μαλακά. Διότι ἄλλως θὰ πέσετε πολὺ ἄσχημα καὶ δὲν θὰ μπορέσουμε νὰ σᾶς βοηθήσουμε.

§246ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§247ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§248ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ σήμερον καὶ ὥραν 6.30 μ.μ., μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως, ἀναφοραί, ἐρωτήσεις καὶ νομοθετικὴ ἐργασία. (Ὥρα 1.45′ π.μ.)