1962.01.31
2,729 rows · 20,814 words · 68 turns
§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 22α
Τετάρτη 31 Ἰανουαρίου 1962
Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ
(Ὥρα 7 μ.μ.)
§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσιν τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Ι. Βαρβιτσιώτης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.
§2Ι. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)
§3Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, δύο λέξεις ἔχω νὰ διορθώσω.
§4Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχω καὶ ἐγὼ μίαν παρατήρησιν.
§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τῶν χθεσινῶν πρακτικῶν;
§6Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα, κ. Πρόεδρε. Εἰς μίαν στιχομυθίαν μεταξὺ ἡμῶν.
§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Διαμαντόπουλε, ὅσα λέγετε ἀπὸ τὴν θέσιν, χωρὶς τὴν ἄδειαν τοῦ Προέδρου, δὲν γράφονται. Ὅσα λέγετε κατόπιν ἀδείας τοῦ Προέδρου, γράφονται.
§8Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὅπως θὰ ἐνθυμῆσθε κατὰ τὴν πρώτην ἡμέραν ποὺ διεμαρτυρήθην διὰ τὰ πρακτικὰ καὶ δὲν ἀνέφερον τίποτε, ἀναγράφεται εἰς τὰ πρακτικά, ὅτι μὲ εἴχατε ἀνακαλέσει εἰς τὴν τάξιν, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον δὲν εἶχε γίνει. Τώρα βλέπω, ὅτι εἶναι διατυπωμένον κατὰ τοιοῦτον τρόπον...
§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διὰ ποῖα πρακτικὰ ὁμιλεῖτε, διὰ τὰ χθεσινά;
§10Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁμιλῶ διὰ τὴν ἡμέραν ποὺ σᾶς παρεπονέθην.
§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τότε θὰ ἐπικυρωθῶσιν τὰ χθεσινὰ πρακτικὰ καὶ θὰ ζητήσητε τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Πρέπει νὰ ἔχωμεν μίαν συνέπειαν. Δὲν ἠμπορεῖτε ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῆς ἐπικυρώσεως τῶν χθεσινῶν πρακτικῶν νὰ ὁμιλῆτε διὰ τὰ πρακτικὰ τῶν προηγουμένων συνεδριάσεων.
§12Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, διὰ τὰ σημερινὰ πρακτικὰ πρόκειται. Εἰς τὴν σελίδα 7 ἀναγράφονται: «Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχουν ἐδῶ οἱ συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι μοῦ λέγουν, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς μὲ ἀπεκάλεσεν ἀνόητον. Εἶναι ἀληθές; Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Πρ. Κυβ.). Δὲν εἶπον τέτοιαν λέξιν...». Ἀκολουθῶ ἐγώ, κ. Πρόεδρε, καὶ κατόπιν σεῖς καὶ λέγετε: «ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «... καὶ ἑπομένως θὰ γραφῇ εἰς τὰ πρακτικά».
§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶπον, «δὲν θὰ γραφῇ εἰς τὰ πρακτικά». Εἶναι λάθος τυπογραφικόν, τὸ ὁποῖον θὰ διορθωθῇ. Βλέπετε, ὅτι, ὅταν ἡ συζήτησις γίνεται ἠρέμως, πάντοτε δύναται νὰ ὑπάρξῃ συνεννόησις καὶ νὰ ἀποδοθῇ τὸ δίκαιον.
§14Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εὐχαριστῶ πολύ, κ. Πρόεδρε, δὲν ἔχω τίποτε ἄλλο.
§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐφ’ ὅσον λέγει ὁ Πρόεδρος, ὅτι δὲν ἠκούσθη, βεβαίως, δὲν θὰ γραφῇ εἰς τὰ πρακτικά. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως, ὡς διωρθώθησαν. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Περρωτῆς ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.
§16Α. ΠΕΡΡΩΤΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Ἀνδριανόπουλος, Ε. Δενδρινός, Μ. Χλουβεράκης, Γ. Σαμαρᾶς, Γ. Βασιλᾶτος, Θ. Δεσύλας, Χ. Ἑρμείδης, Θ. Κονίτσας, Π. Πολυχρονίδης, Ε. Μαλαμίδας, Ν. Ἔξαρχος, Π. Γαρουφαλιᾶς, Δ. Παπαδημητρίου, Ε. Ζαννῆς, Ε. Κοθρῆς, Σ. Βρεττός, Α. Μπασιάκος, Γ. Καραγκιώζης, Κ. Λιδωρίκης, Γ. Λύχνος, Α. Θεολογίτης καὶ Δ. Ἰωάννου καταθέτουσιν τροπολογίαν ἐπὶ τῆς προτάσεως «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ ἀντικαταστάσεως διατάξεών τινῶν τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Κ. Γιαννούσης, Σ. Εὐστρατιάδης καὶ Δ. Ἰωάννου καταθέτουσιν τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως τῆς παρ. 3 τοῦ ἄρθρου 14 τοῦ νόμου 4053)60 «περὶ ὀργανώσεως τοῦ ἀντιφυματικοῦ ἀγῶνος». Ὁ βουλευτὴς κ. Ν. Ζορμπᾶς καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως τῆς παρ. 3 τοῦ ἄρθρου 14 τοῦ νόμου 4053)60 «περὶ ὀργανώσεως τοῦ ἀντιφυματικοῦ ἀγῶνος». Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Κ. Ράλλης, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Ἐπαγγελματιῶν καὶ Βιοτεχνῶν Νέας Σμύρνης, αἰτουμένης κατάργησιν τοῦ Β.Δ. τῆς 1ης Νοεμβρίου τοῦ 1961, δι’ οὗ ἐμειώθη τὸ ὕψος τῶν ἀνεγειρομένων οἰκοπέδων ἐν Νέᾳ Σμύρνῃ ἀπὸ 14,50 μέτρα εἰς 11 τοιαῦτα κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Κ. Ράλλης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημάρχου Χαϊδαρίου, αἰτουμένου ἐπέκτασιν τοῦ δικτύου ὑδρεύσεως ἐπὶ ὡρισμένων ὁδῶν τοῦ ἐν λόγῳ Δήμου. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Χ. Γραμματίδης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Ὁπλιτῶν Χωροφυλακῆς Ν. Λαρίσης, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν μὴ ἐπίλυσιν τῶν αἰτημάτων των. Ὁ βουλευτὴς Χαλκιδικῆς κ. Λ. Σαραφιανὸς καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου Μεταλλωρύχων Στρατονίκης αἰτουμένου καταρτισμὸν τοῦ κανονισμοῦ πρὸς μείωσιν τοῦ πρὸς συνταξιοδότησιν ὁρίου ἡλικίας. Ὁ βουλευτὴς Χίου κ. Ν. Ζορμπᾶς καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐξωραϊστικοῦ Συλλόγου Τουρκοβουνίων–Ἀθηνῶν, αἰτουμένου κατάργησιν τοῦ ὑπὲρ Δήμων καὶ Κοινοτήτων φόρου ὑπεραξίας οἰκοπέδων τῶν μελῶν του.
§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν
ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ
ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ
Συζητοῦνται ἀναφοραὶ καὶ ἐρωτήσεις ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας. Ἡ ἐρώτησις τοῦ κ. Λ. Μπουρνιᾶ ἡ ἀναφερομένη εἰς τὰ ληπτέα μέτρα πρὸς ἀντιμετώπισιν τοῦ θέματος τοῦ προκύψαντος ἐκ τῆς ἀρνήσεως τῶν ὑπὸ σημαίας εὐκαιρίας πλοίων τοῦ ἐφοπλιστοῦ Γ. Λιβανοῦ, ὅπως δεχθοῦν ἀξιώσεις τῆς Δ.Ο.Μ. κλπ. διαγράφεται λόγῳ ἀπουσίας τούτου. Διὰ τὸν λόγον αὐτὸν διαγράφεται καὶ ἡ ἑτέρα ἐρώτησις τοῦ κ. Μπουρνιᾶ ἡ ἀναφερομένη εἰς τὴν λῆψιν μέτρων ἀποτρεπόντων τὴν μόλυνσιν τῶν Ἑλληνικῶν θαλασσῶν καὶ ἀκτῶν.
§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, δι’ ἧς ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ πόσα νέα ἐπιβατικὰ πλοῖα προσετέθησαν κατὰ τὰ ἔτη 1960 καὶ 1961, ὡς καὶ τὴν ὁλικὴν χωρητικότητα ἑνὸς ἑκάστου τούτων κλπ.
§19Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐδήλωσεν, ὅτι θὰ καταθέσῃ τὸν σχετικὸν πίνακα. Τὸν κατέθεσε;
§20Σ. ΚΩΤΙΑΔΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπ. Ναυτιλίας). Θὰ τὸν θέσω εἰς τὴν διάθεσίν σας, κ. συνάδελφε.
§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, δι’ ἧς ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ τὰ ληπτέα μέτρα διὰ τὴν καθιέρωσιν τοῦ συστήματος διασώσεως τῶν ναυαγῶν ναυτικῶν.
§22Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὴν τρίτην Ἰανουαρίου παρὰ τὴν Θάσον κατεποντίσθη τὸ μότορσιπ «Μποῦσελ» καὶ ὡς ἐπληροφορήθημεν δύο μόνον ἄτομα, ἐκ τοῦ πληρώματος, διεσώθησαν, τὰ δὲ ὑπόλοιπα ἐπάλαιον ἐπὶ πολλὰς ὥρας μὲ τὰ κύματα καὶ δὲν διεσώθησαν. Ἤθελα, ἐπ’ εὐκαιρίᾳ, αὐτοῦ τοῦ τραγικοῦ ναυτικοῦ ἀτυχήματος, νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅπως μελετήσῃ σύστημα ἀμέσου ἐπεμβάσεως πρὸς σωτηρίαν τῶν κινδυνευόντων ναυτικῶν, καὶ θὰ ἤθελον ἐπὶ τοῦ προκειμένου νὰ μᾶς εἴπῃ, ἂν εἰς τὴν εἰδικὴν αὐτὴν περίπτωσιν ἐλήφθησαν ὅλα τὰ μέτρα ποὺ ἔπρεπε νὰ ληφθοῦν πρὸς διάσωσιν τῶν ἐξαφανισθέντων πέντε ναυτικῶν.
§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ παρεκάλουν, κ.κ. βουλευταί, νὰ ἀναπτύξητε καὶ τὰς ἄλλας ἐρωτήσεις, ὥστε νὰ ἀπαντήσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς εἰς ὅλας ταὐτοχρόνως.
§24Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ γραμμὴ Χίου– Μυτιλήνης εἶναι μία ἀπὸ τὰς πλέον πολυαρίθμους ἐπιβατικὰς γραμμάς. Τὰ πλοῖα, τὰ ὁποῖα διατίθενται, παρ’ ὅλον, ὅτι διατίθεται ἕνα πλοῖον κἄθε ἡμέραν, δὲν ἐπαρκοῦν, καὶ παρατηρεῖται μεγάλος συνωστισμός. Πολλάκις ἑκατοντάδες ἐπιβατῶν ἐμποδίζονται νὰ ταξιδεύσουν πρὸς τὰς νήσους ἢ ἐκ τῶν νήσων πρὸς τὸν Πειραιᾶ. Νομίζω, ὅτι εἶναι καιρὸς νὰ λάβωμεν μέτρα διὰ τὴν βελτίωσιν αὐτῆς τῆς συγκοινωνίας, καὶ ἕνα ἐκ τῶν μέτρων αὐτῶν εἶναι ἢ ἡ διάθεσις μεγαλυτέρου ὄγκου πλοίων, ἤ, ἐν πάσῃ περιπτώσει, δὶς τοὐλάχιστον τῆς ἑβδομάδος νὰ ἐκτελοῦν δρομολόγια δύο ἀτμόπλοια, διὰ νὰ ἐξυπηρετηθοῦν οἱ κάτοικοι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἀνάγκην ταχείας μετακινήσεως.
§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προχωρήσατε καὶ εἰς τὴν ἑπομένην ἐρώτησιν.
§26Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, οἱ συμπολῖται μου ναυτικοὶ παραπονοῦνται, ὅτι δὲν ἔχουν πλήρη ἰατρικὴν περίθαλψιν. Κατὰ τὸ ἐφαρμοζόμενον ἤδη σύστημα, ὁ «Οἶκος τοῦ Ναύτου» συμβάλλεται μὲ τὰ κατὰ τόπους νοσοκομεῖα, τὰ ὁποῖα ἐξυπηρετοῦν τοὺς ναυτικούς, ἀλλὰ δυστυχῶς τὸ νοσοκομεῖον τῆς Χίου δὲν ἔχει ὅλας τὰς εἰδικότητας, πολλαὶ εἰδικότητες δὲν ἐξυπηρετοῦνται, καὶ οἱ ναυτικοὶ διαμαρτύρονται. Νομίζω, ὅτι εἰδικῶς διὰ τὴν περίπτωσιν αὐτήν, διὰ τὰς εἰδικότητας τὰς ὁποίας δὲν διαθέτει τὸ νοσοκομεῖον μὲ τὸ ὁποῖον συνεβλήθη ὁ «Οἶκος τοῦ Ναύτου», πρέπει νὰ ἐπιτραπῇ νὰ γίνῃ σύμβασις μὲ ἰδιώτας ἰατροὺς διὰ νὰ ἐξυπηρετοῦν τοὺς ναυτικούς. Πέραν αὐτοῦ νομίζω, ὅτι θὰ πρέπει τὸ ὕψος τῶν διατιθεμένων πιστώσεων διὰ τὴν χορήγησιν φαρμάκων εἰς ὡρισμένας περιφερείας τῆς νήσου, νὰ αὐξηθῇ. Π.χ. εἶναι μία περιοχὴ δύο ναυτικῶν χωρίων τῆς Λαγκάδος καὶ τῆς Συκιάδος, ὅπου μένουν 1.000 ναυτικοὶ καὶ αἱ οἰκογένειαί των. Δι’ αὐτὰ τὰ 1.000 πρόσωπα διατίθενται μηνιαίως 4.000 δραχμὲς διὰ φάρμακα. Ἀντιλαμβάνεσθε, ὅτι τὸ ποσὸν εἶναι ἐλάχιστον, μηδαμινόν. Δὲν εἶναι δυνατόν, καὶ ἀπὸ μίαν ἀσπιρίνην νὰ πάρουν αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι τὸ ποσὸν νὰ ἐπαρκέσῃ. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ αὐξήσῃ τὸ ποσόν.
§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Ὑπουργὸς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας ἔχει τὸν λόγον.
§28Σ. ΚΩΤΙΑΔΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπ. Ναυτ.). Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τῆς πρώτης ἐρωτήσεως τοῦ κ. συναδέλφου ἔχω νὰ εἴπω τὰ ἑξῆς: Τὸ Λιμεναρχεῖον Καβάλας καὶ ὁ κατόπιν ἐντολῆς μου μεταβὰς εἰς Καβάλαν Κ. Λ)ρχης Θεσσαλονίκης ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν τοῦ Εἰσαγγελέως Πλημμελειοδικῶν, διεξήγαγον ἀνακρίσεις πρὸς διαπίστωσιν τῶν αἰτίων τοῦ ναυαγίου τοῦ περὶ οὗ πρόκειται μότορσιπ. Ἡ δικογραφία διεβιβάσθη εἰς τὸν Εἰσαγγελέαν, ἀφ’ ἑνός, διὰ τὴν ποινικὴν δίωξιν καὶ ἀφ’ ἑτέρου εἰς τὴν ἀνακριτικὴν ἐπιτροπὴν ἐλέγχου ναυτικῶν ἀτυχημάτων. Τὸ πόρισμα τῆς ἀνακρίσεως θὰ διαβιβασθῇ εἰς τὸ Συμβούλιον ἐλέγχου ναυτικῶν ἀτυχημάτων προεδρευόμενον ἀπὸ Ἀρεοπαγίτην, πρὸς ὁριστικὸν καταμερισμὸν τῶν εὐθυνῶν. Ἐδόθη ἐντολή, ὅπως ἡ ὅλη διαδικασία τοῦ διοικητικοῦ ἐλέγχου τερματισθῇ τὸ ταχύτερον. Ὡς πρὸς τὰ μέσα διασώσεως τῶν ναυαγῶν, δυστυχῶς, παρὰ τὰς προσπαθείας τοῦ Υ.Ε.Ν. ἡ παροχὴ ταχείας βοηθείας χωλαίνει, διότι ἀφ’ ἑνὸς τὸ τηλεπικοινωνιακὸν δίκτυον τῆς χώρας δὲν εἶναι ἄρτιον καὶ ἀφ’ ἑτέρου αἱ λιμενικαὶ Ἀρχαί, ἐλλείψει ἐπαρκῶν πιστώσεων, δὲν διαθέτουν κατάλληλα ναυαγοσωστικὰ σκάφη, πρὸς ἀντιμετώπισιν τοιούτων ἀπροόπτων περιπτώσεων. Τὸ Ὑπουργεῖον Ε. Ν. καταβάλλει προσπαθείας, τόσον πρὸς τὸν Ο.Τ.Ε., διὰ τὴν βελτίωσιν τοῦ τηλεπικοινωνιακοῦ δικτύου, ὅσον καὶ πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν διὰ τὴν ἐξεύρεσιν πιστώσεων πρὸς ἀπόκτησιν ταχυπλόων μέσων διὰ τὴν παροχὴν ἀμέσου βοηθείας. Αὐτὰ ἔχω νὰ ἀπαντήσω, ὡς πρὸς τὴν πρώτην ἐρώτησιν τοῦ κ. συναδέλφου. Ἐπὶ τῆς δευτέρας ἐρωτήσεως, σχετικῶς μὲ τὴν βελτίωσιν τῆς συγκοινωνίας μεταξὺ τῶν Νήσων Χίου καὶ Μυτιλήνης, σᾶς πληροφορῶ, ὅτι ἡ γραμμὴ αὐτὴ ἐξυπηρετεῖται καθ’ ὅλας τὰς ἡμέρας τῆς ἑβδομάδος, πλὴν τῆς Κυριακῆς, ποὺ δὲν δρομολογοῦνται πλοῖα. Ἐπὶ πλέον ἡ γραμμὴ ἐξυπηρετεῖται ὑπὸ ἐπιβατηγῶν πλοίων ἐκ τῶν καταλληλοτέρων ἀκτοπλοϊκῶν τοιούτων. Σημειωτέον, ὅτι κατὰ τὸ δίμηνον διάστημα ἀκινησίας τῶν ἀτμοπλοίων τῆς Θηραϊκῆς Ἀτμοπλοΐας, πρὸς ἐτησίαν ἐπιθεώρησιν ἀπὸ 9.1.62 μέχρι 5.3.62 ἐνεκρίναμε, ὅπως τὰ κατὰ Τρίτην καὶ Σάββατον δρομολόγια ταύτης, ἐκτελοῦνται ὑπὸ τοῦ ἀ)π «ΜΑΡΙΛΕΝΑ» εἰς βάρος τῆς ἐξυπηρετήσεως ἑτέρων γραμμῶν. Ἐν ὄψει τῆς θερινῆς περιόδου, τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας προέβη εἰς ἐνεργείας εἰς τὴν Ἀκτοπλοϊκὴν Ἕνωσιν, διὰ νὰ πυκνωθῇ ἡ γραμμὴ μὲ περισσότερα δρομολόγια καὶ μὲ πλοῖα μεγαλυτέρας μεταφορικῆς ἱκανότητος. Ἐὰν ἐπιτευχθῇ τοῦτο, ἐλπίζομεν, ὅτι θὰ ἐξυπηρετηθῇ πλήρως ἡ ηὐξημένη ἐπιβατικὴ κίνησις κατὰ τοὺς θερινοὺς μῆνας. Ἐπὶ τοῦ τρίτου ἐρωτήματός σας, σχετικῶς μὲ τὰ μέτρα ποὺ πρόκειται νὰ ληφθοῦν διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς Ἰατρικῆς περιθάλψεως τῶν ἐν Χίῳ ναυτικῶν καὶ τῶν οἰκογενειῶν των, σᾶς πληροφορῶ, ὅτι ὡς γνωρίζετε, εἰς τὰς ἐπαρχίας, ὁ Οἶκος τοῦ Ναύτου, δὲν παρέχει ἀπ’ εὐθείας ἰατροφαρμακευτικὴν καὶ νοσοκομειακὴν περίθαλψιν, ἀλλὰ συμβάλλεται μὲ Κρατικά, Δημοτικὰ ἢ συντηρούμενα ὑπὸ εὐαγῶν Ἱδρυμάτων νοσοκομεῖα. Εἰς Χίον ἔχει συμβληθῆ μὲ τὸ Ἵδρυμα Σκυλίτση, τὸ ὁποῖον παρέχει πλήρη νοσοκομειακὴν περίθαλψιν πλὴν τοῦ νευρολόγου, ἐλλείψει ἰδίου τμήματος. Μελετῶ τὸ θέμα διὰ τὴν πλήρη ἐξομοίωσιν πρὸς τὸ Κέντρον τῆς περιθάλψεως τῶν ναυτικῶν μας εἰς τὰς ἐπαρχίας, ἀλλὰ δὲν δύναμαι ἀπὸ τοῦδε νὰ ἀντιμετωπίσω τὴν ἀνάγκην αὐτὴν λόγῳ τῆς ηὐξημένης οἰκονομικῆς ἐπιβαρύνσεως. Διὰ τὴν χορήγησιν φαρμάκων ποὺ ὡμίλησεν ὁ κ. συνάδελφος, τὸν πληροφορῶ, ὅτι ἡ μέση τιμὴ συνταγῆς 1961 τοῦ χωρίου Λαγκάδος μὲ 700 περίπου ἠσφαλισμένους εἶναι 44,37, ἐνῷ εἰς τὰ ἄλλα 5 Παραρτήματα τοῦ Ο. Ν. ἐν τῇ Χίῳ ἀνέρχεται ἡ μέση τιμὴ συνταγῆς εἰς 38,60 καὶ εἰς τὰ ὑπόλοιπα 28 Παραρτήματα τῆς λοιπῆς Ἑλλάδος, αὕτη ἀνέρχεται εἰς 29,30 δρχ. Ἐπομένως, νομίζω, ὅτι ὁ κ. συνάδελφος, δὲν πρέπει νὰ παραπονῆται διὰ τὴν φαρμακευτικὴν περίθαλψιν τῶν Ναυτικῶν Συκιάδος καὶ Λαγκάδος Χίου, διότι αὕτη τοὺς παρέχεται καλλίτερον ἀπὸ οἱανδήποτε ἄλλην ναυτικὴν περιοχὴν τῆς χώρας.
§29Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ἐγώ, κ. Πρόεδρε, παραπονοῦμαι ἐκ μέρους τῶν ἐνδιαφερομένων ναυτικῶν, οἵτινες θὰ λάβωσι γνῶσιν τῆς παρούσης μελέτης σας καὶ θὰ κρίνουν ποῖος ἔχει δίκαιον, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἢ ἐγώ.
§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν
ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ
ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ
Συνέχεια συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς συμφωνίας τῆς συνιστώσης σύνδεσιν μεταξὺ τῆς Ἑλλάδος καὶ τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος καὶ ρυθμίσεως ζητημάτων τινῶν, σχετικῶς πρὸς τὴν ἐφαρμογὴν αὐτῆς». Ὁ κ. Π. Γαρουφαλιᾶς ἔχει τὸν λόγον.
§31Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Κύριοι βουλευταί, πρέπει εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς νὰ προβῶ εἰς δύο δηλώσεις. Ἡ πρώτη εἶναι, ὅτι εἶμαι ὑπὲρ τῆς συνδέσεως τῆς χώρας μας μετὰ τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος καὶ ὅτι θὰ ψηφίσω τὸ σχέδιον νόμου, διὰ τοῦ ὁποίου κυροῦται ἡ σχετικὴ σύμβασις. Ἡ δευτέρα δήλωσίς μου, σχετίζεται μὲ τὸν λόγον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, τὸν ὁποῖον ἐξεφώνησε κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ ὑπὸ ψήφισιν νομοσχεδίου. Ὁ λόγος τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, εἰλικρινῶς μὲ ἀπεγοήτευσε. Ὑπῆρξε περισσότερον διάλεξις μὲ ἱστορικὰς περιπλανήσεις περὶ τῆς ὠφελιμότητος τῶν μεγάλων ἀγορῶν, καὶ ὄχι λόγος Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, ἐν ὄψει εἰσόδου μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, λόγος, ὁ ὁποῖος θὰ ἔπρεπε νὰ χαράσσῃ σαφῶς, γραμμὰς ρεαλιστικῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς καὶ νὰ σκιαγραφῇ τὰ βασικὰ καὶ συγκεκριμένα οἰκονομικὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα θὰ ἐθεωροῦντο ἀπαραίτητα διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν ἐκ τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς κινδύνων. Ἡ Εὐρωπαϊκὴ Οἰκονομικὴ Κοινότης, περισσότερον γνωστὴ ὑπὸ τὴν ὀνομασίαν Κοινὴ Ἀγορά, ἐπραγματοποιήθη μετὰ τὴν ἐπιτυχίαν τῆς Κοινοπραξίας τοῦ Ἄνθρακος καὶ Χάλυβος καὶ μετὰ τὴν ἐπιτυχίαν τῆς Μπενελούξ. Ὅταν ἐγνώσθη ἡ ἔναρξις διαπραγματεύσεων μεταξὺ τῶν ἓξ Χωρῶν, διὰ τὴν ἵδρυσιν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, ἐξαπελύθησαν ἐναντίον της σφοδρόταται ἐπιθέσεις ἐκ δύο πλευρῶν. Ἐκ τῆς Ρωσίας καὶ ἐκ τῆς Ἀγγλίας. Ἀντιθέτως, ἐξεδηλώθη ἀμέριστος ἡ ὑποστήριξις τῆς Ἀμερικῆς. Ἡ Ρωσία, διὰ λόγους περισσότερον πολιτικοὺς καὶ ὀλιγώτερον οἰκονομικούς, εἰργάσθη, ὅσον ἠδύνατο, διὰ νὰ τορπιλλίσῃ τὴν ἵδρυσιν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Ἐκινητοποίησε τὰ κομμουνιστικὰ Κόμματα ἐναντίον τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς καὶ τοὺς κομμουνιστὰς βουλευτὰς ἐναντίον τῆς ἐπικυρώσεως τῆς συμβάσεως. Ἐπίθεσιν σφοδρὰν ἐπίσης ἐναντίον τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, ἐξαπέλυσε καὶ ἡ Ἀγγλία. Διὰ νὰ ματαιώσῃ ἡ Ἀγγλία τὴν ἵδρυσιν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, ἵδρυσεν ἀρχικῶς μετ’ ἄλλων χωρῶν, ὑπὸ τὴν αἰγίδα της, τὴν ζώνην ἐλευθέρων συναλλαγῶν, ἡ ὁποία βραδύτερον ἐξειλίχθη εἰς τὴν Ἕνωσιν τῶν Ἑπτά. Αἱ συγκροτήσασαι τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν χῶραι, προέβησαν ἀρχικῶς εἰς κρούσεις πρὸς τὴν Ἑλλάδα, ὅπως συνδεθῇ μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Μία σύνδεσις τῆς Ἑλλάδος τότε, ὑπὸ τὰς κρατούσας τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ψυχολογικὰς συνθήκας καὶ ὅταν ἀκόμη ἦτο ἀβέβαιον τὸ μέλλον τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, θὰ εἶχε γίνει ἀναμφισβητήτως ὑπὸ πολὺ καλλιτέρους ὅρους παρὰ σήμερον. Ἡ Ἑλλάς, ὅμως, παρεσύρθη καὶ ἠκολούθησε τὴν ὁμάδα τῶν ὑπὸ τὴν αἰγίδα τῆς Ἀγγλίας χωρῶν τῆς ζώνης ἐλευθέρων συναλλαγῶν. Τοῦτο ἀπετέλεσε πολιτικόν μας σφάλμα. Τὸ σφάλμα τοῦτο ἐπανώρθωσεν ἡ Κυβέρνησις ζητήσασα μεταγενεστέρως καὶ ἐπιτυχοῦσα τὴν σύνδεσίν μας μετὰ τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, διὰ τῆς ὑπὸ κύρωσιν συμβάσεως. Ἀναμφισβητήτως ἡ ἵδρυσις τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, ἀποτελεῖ γεγονὸς τεραστίας ἱστορικῆς αὐτόχρημα σημασίας, ἀπὸ ἀπόψεως οἰκονομικῆς καὶ θὰ ἀποτελέσῃ αὔριον, ἐφ’ ὅσον θὰ ἐξελιχθῇ καὶ εἰς πολιτικὴν Κοινότητα, ὅπως εἶναι πιθανόν, γεγονὸς ἱστορικῆς σημασίας καὶ ἀπὸ πολιτικῆς ἀπόψεως. Ἤδη ἡ Κοινὴ Ἀγορά, δύναμις οἰκονομική, εἶναι σχεδὸν ἐφάμιλλος τῆς οἰκονομικῆς δυνάμεως τῆς Ἀμερικῆς καὶ τῆς Ρωσίας. Ἐὰν μάλιστα συνδεθοῦν μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν ἡ Ἀγγλία καὶ αἱ χῶραι, αἱ ὁποῖαι ἀθρόως ἐζήτησαν ἐσχάτως νὰ συνδεθοῦν μετ’ αὐτῆς, ἡ οἰκονομικὴ δύναμις τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, θὰ εἶναι μεγίστη. Ἀκριβῶς, ἡ τεραστία σημασία, τὴν ὁποίαν ἔχει ἡ Κοινὴ Ἀγορά, δὲν ἐπιτρέπει νὰ διατυπωθῇ σοβαρῶς καὶ μὲ καλὴν πίστιν ἡ ἀντίρρησις, ὅτι θὰ ἠδυνάμεθα νὰ μείνωμεν ἐκτὸς αὐτῆς. Ἰδίως μάλιστα τώρα, ὁπότε ἡ Ἀγγλία καὶ αἱ ὑπόλοιποι χῶραι τῆς ὁμάδος τῶν Ἑπτὰ ἐζήτησαν τὴν εἴσοδόν των εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, παρομοία ἀντίρρησις εἶναι τελείως ἀθεμελίωτος. Βεβαίως, ἐντὸς τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, δὲν ὑπάρχουν μόνον προοπτικαὶ εὐρείας ἐξελίξεως τῆς οἰκονομίας μας, ἀλλὰ ὑπάρχουν, ἐπίσης, καὶ σοβαροὶ κίνδυνοι συνθλίψεώς της. Ἀπὸ ἡμᾶς καὶ κυρίως ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν, ἐξαρτᾶται νὰ ἀξιοποιήσωμεν τὰς εὐμενεῖς προοπτικὰς καὶ νὰ ἐξουδετερώσωμεν τοὺς κινδύνους. Ἐπὶ τῶν ὤμων τῆς Κυβερνήσεως ἐπιπίπτει ὁ κυριώτερος ρόλος διὰ τὴν ἐξουδετέρωσιν τῶν κινδύνων καὶ τὴν Κυβέρνησιν βαρύνει ἡ εὐθύνη τῆς προστασίας τῆς οἰκονομίας μας ἐκ τῶν κινδύνων τῆς εἰσόδου μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Ματαίως ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως προσπαθεῖ νὰ μετακυλίσῃ τὴν εὐθύνην, εἰς τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν καὶ ματαίως ὁμιλεῖ περὶ πειθαναγκασμοῦ τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας. Εἰς ἕνα Κράτος ἀχαλινώτως παρεμβατικόν, ἡ εὐθύνη κυρίως, ἂν μὴ ἀποκλειστικῶς, βαρύνει τὴν Κυβέρνησιν. Καὶ ἀκριβῶς, διότι πιστεύω, ὅτι τὴν κυρίαν εὐθύνην φέρει ἡ Κυβέρνησις, διὰ τοῦτο εἶχον τὴν τιμὴν νὰ σᾶς δηλώσω εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς, ὅτι ὅπως μὲ ἀπεγοήτευσαν αἱ προγραμματικαὶ δηλώσεις τῆς Κυβερνήσεως, ἀκόμη περισσότερον μὲ ἀπεγοήτευσεν ὁ λόγος τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ. Ἀντὶ τῶν ἱστορικῶν περιπλανήσεων, διὰ νὰ μᾶς πείσῃ περὶ τῆς ὠφελιμότητος τῶν μεγάλων ἀγορῶν, διὰ τὴν ὁποίαν ὠφελιμότητα μᾶς ἦτο ἀρκετὴ ἡ ἐξόφθαλμος ἐπιτυχία τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, θὰ ἔπρεπε ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ νὰ μᾶς ἐκθέσῃ μὲ ποίαν συγκεκριμένην οἰκονομικὴν πολιτικὴν καὶ μὲ ποῖα ρεαλιστικὰ καὶ συγκεκριμένα οἰκονομικὰ μέτρα θὰ ἀντιμετωπίσωμεν τοὺς κινδύνους τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Ἀντὶ νὰ δηλώνῃ ἀορίστως, ὅτι εἶναι ἀποφασισμένος διὰ σκληρὰ μέτρα, θὰ ἔπρεπε νὰ μᾶς εἴπῃ, ποῖα εἶναι τὰ μέτρα ταῦτα καὶ ἐὰν εἶναι κατάλληλα καὶ ἀρκετὰ διὰ τὴν ἀποτροπὴν τῶν κινδύνων τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Αἱ μεγάλαι ἀνησυχίαι μου δημιουργοῦνται, ἀκριβῶς, ἐκ τῆς ἀπουσίας ἀπὸ τὸν λόγον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, οἱασδήποτε συγκεκριμένης οἰκονομικῆς πολιτικῆς. Διότι ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν, ἐπαναλαμβάνω, ἐξαρτᾶται, ἐὰν θὰ ἀξιοποιήσωμεν τὰς εὐρείας προοπτικάς, τὰς ὁποίας μᾶς διανοίγει ἡ Κοινὴ Ἀγορὰ καὶ ἐὰν θὰ ἐξουδετερώσωμεν τοὺς κινδύνους. Ἀλλὰ διὰ νὰ ἐπιτευχθῇ τοῦτο, θὰ πρέπει ριζικῶς νὰ ἀλλάξῃ ἡ οἰκονομικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως καὶ θὰ πρέπει ριζικῶς νὰ ἀλλάξῃ ἡ νοοτροπία της. Ἀλλοίμονον, ἐὰν συνεχίσωμεν νὰ βαδίζωμεν μὲ τὴν ἰδίαν παρεμβατικὴν πολιτικὴν καὶ μὲ τὴν ἰδίαν νοοτροπίαν. Ἀλλοίμονον, ἐὰν ταχύτατα δὲν ἀποκαταστήσωμεν ἐν τῷ ἐσωτερικῷ τὸν ἐλεύθερον συναγωνισμὸν καὶ ἀλλοίμονον, ἐὰν ἀφήσωμεν τὰ πράγματα ὡς ἔχουν διὰ νὰ ἐπιδράσουν αἱ παρεχόμεναι διὰ τῆς συμβάσεως προθεσμίαι, ὑπνωτικῶς, ναρκωτικῶς, ἐπὶ τῆς οἰκονομικῆς μας δραστηριότητος. Χρειάζεται βασικὴ ἀλλαγὴ τῆς οἰκονομικῆς μας πολιτικῆς. Πρέπει ἡ οἰκονομική μας πολιτικὴ νὰ ἔχῃ πλέον, ὡς βάσιν, τὴν ἐξασφάλισιν ἐν τῷ ἐσωτερικῷ ἀπολύτως ἐλευθέρου συναγωνισμοῦ καὶ τὴν κατάργησιν παντὸς μέτρου παρεμποδίζοντος τὸν ἐλεύθερον συναγωνισμόν. Μέχρι τῆς στιγμῆς αὐτῆς, κατὰ τὴν ὁποίαν ἔχω τὴν τιμὴν νὰ σᾶς ὁμιλῶ, ἡ Ἑλληνικὴ βιομηχανία προστατεύεται, τόσον ἐκ τοῦ ἔξωθεν, ὅσον καὶ ἐκ τοῦ ἔσωθεν συναγωνισμοῦ. Ἐκ τοῦ ἔξωθεν συναγωνισμοῦ προστατεύεται διὰ τῶν δασμῶν, ἐκ τοῦ ἔσωθεν δὲ συναγωνισμοῦ, διὰ σειρᾶς παρεμβατικῶν μέτρων. Τὸ ἰσχῦον σήμερον βιομηχανικόν μας καθεστώς, βασίζεται εἰς τὴν παντελῆ ἔλλειψιν, συναγωνισμοῦ. Ὑπὸ τὸ κράτος τῆς πλήρους ἐλλείψεως συναγωνισμοῦ, τόσον ἔξωθεν, ὅσον καὶ ἔσωθεν ἡ βιομηχανία μας περιέπεσεν εἰς μακαριότητα, εἰς νάρκην. Ὁ ἐκσυγχρονισμὸς της ὑπῆρξεν ἀργοκίνητος, ἡ δὲ ὀρθολογιστική της ὀργάνωσις σχεδὸν ἀνύπαρκτος. Ἐὰν δὲν ἐξέλθῃ ἡ βιομηχανία μας ἀπὸ τὴν νάρκην, καὶ θὰ ἐξέλθῃ μόνον, ἐὰν ἐγκαίρως, ἐὰν ταχύτατα ἀποκατασταθῇ ὁ ἐλεύθερος συναγωνισμὸς ἐν τῷ ἐσωτερικῷ, νὰ εἶσθε βέβαιοι, κ. βουλευταί, ὅτι μετὰ μαθηματικῆς ἀκριβείας θὰ συνθλιβῶμεν ἐντὸς τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Εἶναι τόσον κρίσιμος ἡ καμπή, εἰς τὴν ὁποίαν εἰσερχόμεθα, διὰ τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς καὶ εἶναι τόσον μεγάλη ἡ εὐθύνη τῆς Κυβερνήσεως, ὥστε θὰ πρέπει αὕτη ἐγκαίρως νὰ καταστρώσῃ καὶ νὰ ἀνακοινώσῃ τὴν ἐνδεικνυομένην οἰκονομικὴν πολιτικήν. Ἀρκετὸς χρόνος διέρρευσε μέχρι σήμερον ἀχρησιμοποίητος. Εἶναι καιρὸς νὰ ἐργασθῶμεν ἐντατικῶς διὰ τὴν ἐπιβίωσιν τῆς οἰκονομίας μας ἐντὸς τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε, κ. βουλευταί, ποία βιομηχανικὴ πολιτικὴ μᾶς διέπει σήμερον, θὰ σᾶς ἀναφέρω τοῦτο. Διὰ νὰ ἱδρύσῃ κανεὶς βιομηχανίαν εἰς τὴν Ἑλλάδα, δὲν εἶναι ἐλεύθερος. Καὶ δὲν εἶναι ἐλεύθερος, διότι τὸ Κράτος ἐννοεῖ παρεμβατικῶς νὰ προστατεύσῃ τὴν ὑπάρχουσαν βιομηχανίαν ἀπὸ τυχὸν νέας συναγωνιστικὰς βιομηχανίας. Διὰ νὰ ἱδρύσητε μίαν βιομηχανίαν εἰς τὴν Ἑλλάδα, πρέπει νὰ ζητήσητε καὶ νὰ λάβητε ἄδειαν παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Βιομηχανίας, τὴν λεγομένην ἄδειαν σκοπιμότητος. Τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας κρίνει, ἐὰν αἱ ὑπάρχουσαι ὁμοειδεῖς βιομηχανίαι καλύπτουν διὰ τῆς παραγωγικῆς των δυναμικότητος, τὰς ἀνάγκας τῆς ἐσωτερικῆς καταναλώσεως ἢ ὄχι. Ἐν κρίνῃ, ὅτι αἱ λειτουργοῦσαι ὁμοειδεῖς βιομηχανίαι καλύπτουν διὰ τῆς παραγωγῆς των τὰς ἐσωτερικὰς ἀνάγκας, δὲν χορηγοῦν τὴν ἄδειαν ἱδρύσεως νέας βιομηχανίας. Κριτήριον, συνεπῶς, τῆς χορηγήσεως ἢ μὴ τῆς ἀδείας ἱδρύσεως νέας βιομηχανίας, εἶναι ἡ ποσοτικὴ ἐπάρκεια καὶ μόνον τῶν ὑφισταμένων βιομηχανιῶν. Ἐὰν αἱ ὑπάρχουσαι βιομηχανίαι εἶναι παλαιαὶ ἢ ὄχι, ἐὰν ποιοτικῶς ὑστεροῦν ἢ ὄχι, ἐὰν εἶναι ὀρθολογικῶς ὠργανωμέναι ἢ ὄχι, ἐὰν τὸ κόστος των εἶναι ὑψηλὸν ἢ χαμηλόν, τίποτε ἀπὸ ὅλα αὐτὰ δὲν ἐξετάζεται. Ἀρκεῖ ἡ ἐκτίμησις τῆς ποσοτικῆς ἐπαρκείας. Ἀντιλαμβάνεσθε, κ. βουλευταί, τὴν σημασίαν τοῦ πράγματος. Ἐὰν μία παλαιὰ βιομηχανία καλύπτῃ ποσοτικῶς τὰς ἀνάγκας τῆς καταναλώσεως, δὲν ἔχει αὕτη οὐδεμίαν ἀνάγκην, οὔτε νὰ ἐκσυγχρονισθῇ, οὔτε νὰ ὀργανωθῇ ὀρθολογιστικῶς. Δὲν ἔχει νὰ φοβηθῇ τίποτε, δὲν ἔχει νὰ φοβηθῇ κανένα ἐκσυγχρονισμένον συναγωνισμόν. Τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας, τὴν προστατεύει. Δὲν θὰ χορηγήσῃ ἄδειαν εἰς νέαν βιομηχανίαν. Καὶ ἐρωτᾶται. Πῶς εἶναι δυνατὸν μὲ παρομοίαν παρεμβατικὴν πολιτικὴν προστατεύουσαν τὴν ὑπανεπτυγμένην σήμερον βιομηχανία μας ἀπὸ τὸν ἐσωτερικὸν συναγωνισμὸν νὰ περιμένωμεν ἐκσυγχρονισμὸν τῆς βιομηχανίας μας; Καὶ εἶναι δυνατόν, κ. βουλευταί, εἰς τὸν αἰῶνα τοῦ αὐτοματισμοῦ τῆς βιομηχανίας, ἡμεῖς νὰ ἐμποδίζωμεν τὸν συναγωνισμὸν ἐσωτερικῶς, δηλαδή, νὰ ἐμποδίζωμεν τὸν ἐκσυγχρονισμόν, τὸν ὁποῖον προκαλεῖ αὐτομάτως ὁ συναγωνισμός, διὰ νὰ προστατεύσωμεν παλαιὰς βιομηχανίας μὲ παλαιὰ ἀντιοικονομικὰ μηχανήματα; Καὶ ἔρχομαι εἰς ἕνα ἄλλον κεφάλαιον. Τὸ κεφάλαιον τῆς Ἀγορανομικῆς πολιτικῆς ἢ πολιτικῆς τοῦ ἐσωτερικοῦ Ἐμπορίου. Τὰ διάφορα Ἀγορανομικὰ μέτρα, κ. βουλευταί, καὶ αἱ διάφοροι διατιμήσεις κατέληξαν πολλάκις, ὄχι εἰς προστασίαν τῆς καταναλώσεως, ἀλλὰ εἰς προστασίαν ἐγχωρίων παλαιῶν ὡριακῶν ἐπιχειρήσεων. Πρωτοφανής, δηλαδή, κατάστασις. Διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε εἰς ποῖον λαβύρινθον, δηλαδή, παρεμβατισμοῦ, ἔχει διολισθήσει ἡ Ἀγορανομική μας πολιτική, θὰ σταχυολογήσω τὰ ἑξῆς: Ὡς γνωρίζετε, ἡ Ἀγορανομικὴ διάταξις καὶ ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου τὴν πρόσφατον Ἀγορανομικὴν Διάταξιν ὑπ’ ἀριθ. 31 καὶ ἡμερομηνίαν 16 Αὐγούστου 1961, καθορίζει τὰ ὑπὸ ἔλεγχον εἴδη εἰς δύο κατηγορίας. Τὰ οὐσιώδη ἐν ἐπαρκείᾳ καὶ τὰ οὐσιώδη ἐν ἀνεπαρκείᾳ. Θὰ φαντάζεσθε, κ. βουλευταί, ὅτι ἡ κατάταξις τῶν εἰδῶν εἰς τὰς ἀνωτέρω κατηγορίας θὰ ἔχῃ γίνει μὲ κριτήρια τὴν ἐπάρκειαν ἢ τὴν ἀνεπάρκειαν. Ὄχι. Τὰ κριτήρια δὲν εἶναι ἡ ἐπάρκεια ἢ ἀνεπάρκεια, ἀλλὰ ἁπλῶς τὰ εἴδη, τὰ ὁποῖα ἐκλέγει ἡ Ἀγορανομικὴ διάταξις. Καὶ ἀκούσατε, κ. βουλευταί, ποῖα εἴδη συμπεριλαμβάνονται μεταξὺ τῶν ἄλλων εἰς τὸν πίνακα τῶν οὐσιωδῶν ἐν ἀνεπαρκείᾳ καὶ τοῦτο διὰ νὰ προστατευθῇ τὸ Ἑλληνικὸν κοινόν. Ὁ χαλβᾶς καὶ τὸ χονδρὸν ἁλάτι τοῦ Μονοπωλείου. Καὶ ποῖα εἴδη περιλαμβάνονται μεταξὺ τῶν ἄλλων εἰς τὸν πίνακα τῶν οὐσιωδῶν ἐν ἐπαρκείᾳ. Τὰ τουρσιά. Μὲ χιλιάδας εἰδῶν ἀσχολοῦνται αἱ Ὑπηρεσίαι τοῦ Ὑφυπουργείου Ἐμπορίου, καὶ μὲ τὴν κατάστασιν αὐτὴν θέλομεν ἡμεῖς νὰ εἰσέλθωμεν καὶ νὰ ἐπιζήσωμεν ἐντὸς τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Ἀκούσατε καὶ τοῦτο, κ. βουλευταί, διὰ τὸ εὐτράπελον τοῦ πράγματος. Τὸ λέγει ἡ ἰδία Ἀγορανομικὴ διάταξις, ἡ ὁποία ἐξεδόθη τὴν 16ην Αὐγούστου 1961, ἕνα δηλαδή, περίπου μῆνα μετὰ τὴν ὑπογραφὴν τῆς συμβάσεως εἰσόδου μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Λέγει ἡ ἐν λόγῳ Ἀγορανομικὴ διάταξις, ὅτι εἰς τὰ οὐσιώδη ἐν ἀνεπαρκείᾳ συμπεριλαμβάνονται τὰ Ζαχαροπλαστεῖα πολυτελείας, ἀλλὰ μόνον ὡς πρὸς δύο εἴδη παστῶν, ἑνὸς εἴδους γλυκοῦ ταψιοῦ καὶ ἑνὸς παγωτοῦ. Δηλαδὴ σὲ κἄθε Ζαχαροπλαστεῖον πολυτελείας, δύο εἴδη πάσται καὶ ἕνα γλυκὸ ταψιοῦ καὶ ἓν εἶδος παγωτοῦ εἶναι ὑπὸ διατίμησιν, αἱ ἄλλαι πάσται ὄχι. Πρωτοφανὴς κατάστασις παρεμβατισμοῦ. Καὶ μὲ παρόμοιον ἄκρατον καὶ ἀνόητον παρεμβατισμὸν ζητοῦμεν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Κύριοι βουλευταί, τὸ διακριτικὸν γνώρισμα μεταξὺ ἀνεπτυγμένης καὶ ὑποανεπτυγμένης βιομηχανίας εἶναι, ὅτι ἡ ἀνεπτυγμένη βιομηχανία παράγει εἴδη εἰς ἀρίστην ποιότητα καὶ εἰς χαμηλὸν κόστος, ἐνῷ ἡ ὑποανεπτυγμένη βιομηχανία παράγει εἴδη κακῆς ποιότητος καὶ μὲ ἀκριβὸν κόστος. Πρέπει συνεπῶς, πέραν τῆς ἀλλαγῆς τῆς βιομηχανικῆς καὶ Ἀγορανομικῆς πολιτικῆς μας, ἀλλαγῆς ἀπαραιτήτου διὰ νὰ καταργηθῇ ὁ παρεμβατισμὸς καὶ νὰ καθιερωθῇ ὁ ἐλεύθερος συναγωνισμός, νὰ προσπαθήσῃ ἡ Κυβέρνησις νὰ μειώσῃ ἐπίσης τὸ κόστος τῆς Ἑλληνικῆς παραγωγῆς. Καὶ ὑπάρχουν πλεῖστα κεφαλαιώδη σημεῖα, μὲ τὰ ὁποῖα θὰ πρέπει ἐγκαίρως νὰ ἀσχοληθῇ ἡ Κυβέρνησις. Εἶναι πρῶτα τὸ κόστος τῶν μεταφορῶν. Πρέπει νὰ ὀργανώσῃ τὰς σιδηροδρομικὰς μεταφορὰς καὶ νὰ μειώσῃ τὰ κόμιστρα. Ὑπάρχουν ἐκθέσεις καὶ μελέται διὰ τὸ σιδηροδρομικόν μας πρόβλημα. Εἶναι αἱ μελέται τοῦ Γερμανοῦ καθηγητοῦ Φρόνε καὶ δύο ἐπιτροπῶν, μιᾶς ὑπὸ τὸν κ. Σίνην καὶ ἑτέρας ὑπὸ τοῦ συναδέλφου βουλευτοῦ κ. Τρικούπη. Ἔθιξα τὸ θέμα καὶ κατὰ τὴν συζήτησιν τῶν προγραμματικῶν δηλώσεων τῆς Κυβερνήσεως. Ἡ Κυβέρνησις ὀφείλει νὰ χαράξῃ γραμμὴν σιδηροδρομικῆς πολιτικῆς καὶ ἐν γένει πολιτικῆς χερσαίων καὶ θαλασσίων μεταφορῶν, μὲ σκοπὸν τὴν μείωσιν τοῦ κόστους τῶν μεταφορῶν. Ἕτερον κεφαλαιῶδες σημεῖον εἶναι ἡ τιμὴ τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, ἡ ὁποία ἐπιδρᾷ μεγάλως εἰς τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς μας. Ἡ τιμὴ τοῦ ἠλεκτρικοῦ μας ρεύματος εἶναι κατὰ πολὺ ἀνωτέρα τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος τῶν χωρῶν μελῶν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Εἶναι μὲν αὐτόνομος Ὀργανισμὸς ἡ Δ.Ε.Η., παρακολουθεῖται, ὅμως, ὡς θὰ ἔπρεπεν, ἐὰν καὶ κατὰ πόσον λειτουργῇ καὶ κινῆται κατὰ πολυδάπανον τρόπον ἢ ὄχι καὶ ἐὰν ἔχῃ προγραμματίσει τὴν βαθμιαίαν μείωσιν τοῦ βιομηχανικοῦ ρεύματος; Καὶ ποία θὰ εἶναι ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸ ζήτημα τῆς τιμῆς τῶν πετρελαιοειδῶν; Καὶ ἀκόμη εἰς τὴν πιστωτικὴν πολιτικήν. Νομίζει ἡ Κυβέρνησις, ὅτι εἶναι δυνατὸν ἡ Ἑλληνικὴ παραγωγὴ νὰ καταστῇ συναγωνιστική, ἐὰν ἐπιβαρύνεται μὲ τραπεζιτικὸν τόκον 10% καὶ ἄνω; Καὶ τὶ σκέπτεται ἡ Κυβέρνησις διὰ τὴν ἑνοποίησιν τῶν Ἀσφαλιστικῶν καὶ Ἐπικουρικῶν Ταμείων, οὕτως ὥστε νὰ ἐπέλθῃ μείωσις ἐξόδων ὀργανώσεως καὶ μείωσις ἀκολούθως τῆς ἐπιβαρύνσεως τῆς παραγωγῆς; Καὶ τὶ σκέπτεται διὰ τοὺς ὑπὲρ τρίτων φόρους; Θὰ ἤθελα, κ. συνάδελφοι, νὰ κάμω καὶ μίαν σύστασιν εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Θὰ ἦτο σκόπιμον, ὅπως εἰσαχθῇ εἰς τὸν στρατὸν ἡ τεχνικὴ διδασκαλία καὶ κατάρτισις τῶν στρατιωτῶν μας εἰς τὰς ὥρας τῆς σχολῆς των. Καὶ διὰ τοὺς στρατιώτας μας θὰ εἶναι πολύτιμος ἡ ἀπόκτησις τεχνικῶν γνώσεων καὶ διὰ τὴν οἰκονομίαν ἡ τεχνικὴ ἐκπαίδευσις τῶν στρατιωτῶν μας, θὰ εἶναι ἐξ ἴσου πολύτιμος. Θὰ ἤθελα νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐπὶ ἑνὸς ἄλλου σημείου, τὸ ὁποῖον προκαλεῖ ἤδη ὡρισμένας ἀνησυχίας. Ἡ κατάργησις τῆς ἐν Ἑλλάδι οἰκονομικῆς Ἀμερικανικῆς ἀποστολῆς, ἐν συνδυασμῷ μὲ τὴν διατήρησιν ταύτης ἐν Τουρκίᾳ, δημιουργοῦν τὴν ἀνησυχίαν μήπως εὑρισκόμεθα εἰς τὰς παραμονὰς τῆς διακοπῆς τῆς δωρεὰν ἀμυντικῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας, μὲ τὴν ἀόριστον ἐλπίδα τῆς μελλοντικῆς ἀντικαταστάσεώς της διὰ τῆς βοηθείας τοῦ ΝΑΤΟ. Εἶναι κρίσιμον τὸ θέμα. Ἀλλοίμονον, ἐὰν διακοπῇ ἡ δωρεὰν ἀμυντικὴ Ἀμερικανικὴ βοήθεια. Ἡ ἐπίδρασις τῆς διακοπῆς ταύτης ἐπὶ τοῦ προγράμματος τῶν κρατικῶν ἐπενδύσεων θὰ εἶναι ὀλεθρία. Ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως, διὰ νὰ μὴ εὑρεθῶμεν μίαν πρωΐαν πρὸ ὀδυνηρᾶς ἐκπλήξεως. Κύριοι βουλευταί, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐπωφελεῖται πάσης εὐκαιρίας, διὰ νὰ ἀπευθύνῃ ἔκκλησιν πρὸς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν, ὅπως συνεργασθοῦν εἰς τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν τῆς Χώρας μας. Βεβαίως, ὁ ρόλος τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας καὶ τῶν ἐξ αὐτῆς ἀπορρεόντων ἰδιωτικῶν ἐπενδύσεων εἶναι μέγιστος καὶ βεβαίως, ἡ συνεργασία τοῦ λαοῦ μας εἶναι ἀπολύτως ἀπαραίτητος. Ἐπιπίπτει ἄλλωστε πρὸς πραγματοποίησιν ἐπὶ τῶν ὤμων τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας, σοβαρὸν μέρος ἐκ τοῦ πενταετοῦς προγράμματος. Πρωτίστη, ὅμως προϋπόθεσις διὰ τὴν ἐπιτυχῆ δρᾶσιν τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας εἶναι ὁ ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως ἐξοπλισμὸς τῆς οἰκονομίας μας μετὰ τὰ κατάλληλα μέτρα, τὰ ὁποῖα θὰ ἐπιτρέψουν εἰς τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν νὰ δράσῃ καὶ ἡ ἀπαλλαγὴ τῆς οἰκονομίας μας ἀπὸ τὸν στεῖρον, τὸν ἀντιοικονομικόν, τὸν ἀφόρητον παρεμβατισμόν. Τὸ πρώτιστον καὶ οὐσιῶδες εἶναι ὅπως ἡ Κυβέρνησις καὶ οἱ Ὑπουργοί της, ἐνωτισθοῦν μὲ τὸ πνεῦμα τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς καὶ ὅπως κἄθε μέτρον καὶ κἄθε πρᾶξις των ἐμπνέεται μόνον καὶ μόνον ἀπὸ τὴν σκέψιν πῶς ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία θὰ δυνηθῇ νὰ ζήσῃ καὶ νὰ ἐξελιχθῇ ἐντὸς τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Νοοτροπίαν Κοινῆς Ἀγορᾶς πρέπει νὰ ἀποκτήσωμεν καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ οἱ Ὑπουργοὶ καὶ οἱ Κρατικοὶ λειτουργοί καὶ ὁ λαός μας. Ἔχει ἀποδείξει ἡ Κυβέρνησις, ὅτι ἔχει ἐμποτισθῆ μὲ παρομοίαν νοοτροπίαν; Ἔχει ἀποδείξει ἡ Κυβέρνησις, ὅτι ἔχει πλήρη καθολικήν, ὀργανικὴν γνῶσιν τοῦ ὅλου οἰκονομικοῦ μας προβλήματος; Οὔτε αἱ προγραμματικαὶ δηλώσεις της τὸ ἀπέδειξαν, ὅπως εἶχον τὴν τιμὴν νὰ σᾶς ἐκθέσω κατὰ τὴν συζήτησίν των, οὔτε καὶ ὁ λόγος τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ. Καὶ ἔκτοτε, μέχρι τῆς στιγμῆς αὐτῆς, οὐδὲν ἔπραξεν ἡ Κυβέρνησις διὰ νὰ ἀποδείξῃ, ὅτι κατέχεται καὶ ἀπὸ τὴν νοοτροπίαν, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τὴν ἀγωνίαν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Ἐπίσης μονοτόνως θὰ τῆς ὑπενθυμίζω, ὅτι ἡ αὔξησις ἐτησίως κατὰ 6% τοῦ Ἐθνικοῦ μας εἰσοδήματος, αὔξησις προγραμματισθεῖσα κατὰ τὸ πενταετὲς πρόγραμμα, δὲν πρόκειται, ὄχι μόνον νὰ μειώσῃ τὴν ὑπάρχουσαν σήμερον ἀπόστασιν τῆς οἰκονομίας μας ἀπὸ τὰς οἰκονομίας τῶν χωρῶν μελῶν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, ἀλλὰ ἀντιθέτως, θὰ αὐξήσῃ, θὰ μεγαλώσῃ τὸ ὑπάρχον χάσμα, ἀκόμη περισσότερον. Ἐντόνως καὶ μονοτόνως θὰ ὑπενθυμίζω τοῦτο εἰς τὴν Κυβέρνησιν, θὰ εἶμαι δὲ εὐτυχής, ἐὰν ἡ μονότονος αὕτη ἐπιμονή μου ἐπηρεάσῃ τὴν Κυβέρνησιν καὶ συντελέσῃ, ὥστε τὸ ἐτήσιον Ἐθνικὸν εἰσόδημα τῆς Χώρας μας αὐξηθῇ, ἔστω καὶ κατὰ μίαν μονάδα περισσότερον τοῦ προβλεπομένου ὑπὸ τοῦ πενταετοῦς προγράμματος.
§32Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Γνωρίζω καὶ ἐκτιμῶ τὴν ἐπίδοσίν σας εἰς τὰ οἰκονομικά. Φοβοῦμαι, ὅμως, ὅτι αἱ παρατηρήσεις, τὰς ὁποίας διατυπώνετε, δὲν εἶναι ἀπηλλαγμέναι προκαταλήψεως. Πρῶτον, διαπράττετε τὸ σφάλμα, νὰ καταλογίζητε εἰς τὴν Κυβέρνησιν παραλείψεις, τὰς ὁποίας δὲν ἔκαμε. Διότι αὐτὸ ποὺ ὑποστηρίζετε πράττει ἡ Κυβέρνησις. Καὶ τὴν νοοτροπίαν, τὴν ὁποίαν συμβουλεύετε νὰ ἀποκτήσῃ, τὴν ἔχομεν καὶ προσπαθοῦμεν νὰ τὴν μεταδώσωμεν εἰς ὑμᾶς καὶ εἰς τὸν λαόν. Προσφέρετε δὲ κακὴν ὑπηρεσίαν εἰς τὴν ὑπόθεσιν, ὅταν προσπαθῆτε νὰ πείσητε τὸν λαόν, ὅτι τὸ θέμα τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς εἶναι ἐξ ὁλοκλήρου θέμα κυβερνητικῆς πρωτοβουλίας. Εἶναι κατὰ 20% θέμα κυβερνητικῆς εὐθύνης καὶ κατὰ 80% θέμα τῶν 8½ ἑκατομμυρίων Ἑλλήνων. Ἐὰν ἦτο δυνατὸν διὰ τῆς λήψεως ἁπλῶς ὡρισμένων μέτρων ἢ τῆς θεσπίσεως ὡρισμένων νόμων, νὰ προάγεται ἡ οἰκονομία μιᾶς χώρας, ὅλαι αἱ ὑποανάπτυκτοι χῶραι, αὐτομάτως, θὰ ἀνεπτύσσοντο, ἀντιγράφουσαι τὰ μέτρα τῶν ἄλλων. Ἀλλὰ τὸ θέμα δὲν εἶναι τόσον ἁπλοῦν. Ἐξαρτᾶται περισσότερον ἀπὸ τὴν πεῖραν, τὴν ὀργάνωσιν καὶ τὴν προθυμίαν τοῦ λαοῦ καὶ τῶν παραγωγικῶν τάξεων. Καὶ πέραν αὐτοῦ ἀπὸ τὴν ὕπαρξιν τῶν ὑλικῶν μέσων. Συνεπῶς, κακὴν συμβουλὴν προσφέρετε, ὅταν ἐπιμένετε μονοτόνως νὰ ὑποστηρίζητε, ὅτι μόνον ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ἐξαρτᾶται ἡ ἐπιτυχία. Ἐξαρτᾶται κυρίως ἀπὸ τὸν λαόν. Ἡ Κυβέρνησις δημιουργεῖ τὰς γενικὰς προϋποθέσεις, ἐντὸς τῶν ὁποίων εἶναι δυνατὸν ὁ λαὸς νὰ ἀναπτύξῃ τὴν δραστηριότητά του. Δὲν εἶναι δυνατὸν τὰ κυβερνητικὰ μέτρα ὁσονδήποτε καὶ ἂν εἶναι σοφὰ νὰ ἀναπληρώσουν αὐτὴν τὴν ἔλλειψιν τῆς δραστηριότητος τοῦ λαοῦ, ἡ ὁποία εἶναι ἀπαραίτητος. Λαβὼν ἀφορμὴν ἀπὸ τὰς προγραμματικὰς δηλώσεις τῆς Κυβερνήσεως, ἐπικρίνετε ταύτην. Ἀλλὰ ἐπὶ μίαν ὥραν, δὲν κάμνετε τίποτε ἄλλο ἀπὸ τοῦ νὰ ἐπαναλαμβάνετε τὰς διαπιστώσεις, αἱ ὁποῖαι περιλαμβάνονται εἰς τὰς δηλώσεις τῆς Κυβερνήσεως. Τὸ θέμα, ὅμως, δὲν εἶναι νὰ κάνωμεν ἁπλῶς διαπιστώσεις, ἀλλὰ νὰ προσδιορίζωμεν τὰ μέτρα, μὲ τὰ ὁποῖα θὰ ἐπιτύχωμεν. Παρακολουθῶ ἐπὶ τόσην ὥραν τὴν ἀγόρευσίν σας, δὲν ἐπείσθην, ὅτι εἶσθε εἰς θέσιν νὰ ὑποδείξητε εἰς τὴν Κυβέρνησιν καλλίτερα μέτρα, ἐκείνων, τὰ ὁποῖα ἐφαρμόζει. Θὰ παρεκάλουν νὰ προσπαθῆτε νὰ διατυπώνητε τὰς κρίσεις σας περισσότερον ἀντικειμενικὰ καὶ ἀμερόληπτα.
§33Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, φαίνεται, ὅτι δὲν θὰ ἐγενόμην κατανοητός, διότι ἐὰν ἐτόνισα, ὅτι τὴν κυρίαν εὐθύνην φέρει ἡ Κυβέρνησις, ἐτόνισα τοῦτο, διότι εὑρισκόμεθα εἰς ἕνα κράτος παρεμβατικόν. Ἐὰν ἐζούσαμεν εἰς ἕνα κράτος, τὸ ὁποῖον ἐφήρμοζε τὸν φιλελευθερισμόν, βεβαίως θὰ ἦτο τὸ ζήτημα τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως κατὰ 80% θέμα τοῦ λαοῦ. Ἀλλὰ ὅταν ἔχωμεν παρεμβατικὴν πολιτικήν, εἶναι μεγάλη ἡ εὐθύνη τοῦ Κράτους. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως μοῦ κατελόγισεν, ὅτι δὲν ἀνέφερα συγκεκριμένα μέτρα, διὰ τῶν ὁποίων θὰ ἔπρεπε νὰ περιορισθῇ ὁ παρεμβατισμὸς τοῦ Κράτους.
§34Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρ. Κυβ.). Αὐτὸ κάμνομεν. Εἰς τὶ διαφωνοῦμεν; Εἰς τὰ μέσα. Νὰ ὑποδείξητε τὰ μέσα διὰ τῶν ὁποίων θὰ ἐπιτύχωμεν καλύτερα.
§35Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Δουλειά του εἶναι;
§36Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρ. Κυβ.). Διατί ἐνοχλεῖσθε; Ἀνελάβατε νὰ προστατεύσητε τὸν ρήτορα; Δὲν ἔχει ἀνάγκην τῆς προστασίας σας. Αὐτὸ κάμνομεν καὶ αὐτὴ εἶναι ἡ γραμμή μας. Θὰ ἠδύνασθο νὰ εἴπητε, ὅτι δὲν ἐπιτυγχάνει ἡ γραμμή μας, διότι τὰ μέσα τὰ ὁποῖα χρησιμοποιοῦμεν δὲν εἶναι πρόσφορα. Νὰ ὑποδείξητε τὰ πρόσφορα.
§37Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Αὐτὸ κάμνω. Μοῦ λέγετε, ὅτι αὐτὴ εἶναι ἡ γραμμή σας. Χαίρω πολὺ δι’ αὐτό. Ἀλλὰ σᾶς λέγω: Πῶς εἶναι ἡ γραμμή σας αὐτή, ὅταν σᾶς ἀνέφερα ὡρισμένην ἀγορανομικὴν διάταξιν.
§38Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρ. Κυβ.). Ἡ προσαρμογὴ μιᾶς οἰκονομικῆς πολιτικῆς εἰς μίαν νέαν κατάστασιν δὲν γίνεται εἰς 24 ὥρας. Δι’ αὐτὸ ἐζητήσαμεν μεγάλην πίστωσιν χρόνου. Εἶναι εὔκολον νὰ ἀσκῆτε κριτικήν, κ. συνάδελφοι, ἀλλὰ εἶναι δύσκολον νὰ κάμνετε ἔργον. Διότι ὁ κρίνων τὴν Κυβέρνησιν κινεῖται εἰς τὸν ἀπέραντον χῶρον μέχρι τοῦ ἰδανικοῦ, ἐνῷ ἡ Κυβέρνησις κινεῖται εἰς τὰ περιθώρια τοῦ ἐφικτοῦ. Ἐπανελάβατε πολλάκις, ἀπόψε, ὅτι εἶναι ἀφόρητος ὁ παρεμβατισμός. Ἔχω νὰ σᾶς εἴπω: πρῶτον, ὅτι δὲν εἶναι ἀφόρητος καὶ δεύτερον, ὅτι ἐὰν ὑπάρχῃ, ὑπάρχει εἰς τὴν ἔκτασιν ἐκείνην ποὺ ἐπιβάλλει τὸ ἐπίπεδον τῆς ἀναπτύξεως τῆς οἰκονομίας μας.
§39Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Προφανῶς, κ. Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἡ διαφωνία μας ἔγκειται εἰς τὴν ἐκτίμησιν τῆς μορφῆς καὶ τῆς διαρθρώσεως τῆς οἰκονομίας. Σεῖς, κ. Πρόεδρε, νομίζετε, ὅτι ἡ οἰκονομία μας τελεῖ ὑπὸ τὸ καθεστὼς τῆς φιλελευθέρας οἰκονομίας. Ἐγὼ ὑποστηρίζω, ὅτι ἡ οἰκονομία μας, τελεῖ ὑπὸ τὸ καθεστὼς τοῦ παρεμβατισμοῦ, τῆς διευθυνομένης οἰκονομίας.
§40Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρ. Κυβ.). Ἀκόμη καὶ εἰς χώρας μὲ ἀνεπτυγμένην οἰκονομίαν γνωρίζετε, ὅτι λαμβάνονται παρόμοια μέτρα. Καὶ εἰς τὴν Γερμανίαν λαμβάνονται μέτρα προστατευτικά.
§41Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Λέγει ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως: Ὑποδείξατε τὰ μέτρα. Θὰ ἠδυνάμην νὰ τοῦ εἴπω, ὅτι δύναμαι νὰ ὑποδείξω τὰ μέτρα, αὐτά, ἀλλὰ ὄχι ἀπὸ αὐτήν, ἀλλὰ ἀπὸ ἐκείνην τὴν θέσιν, διότι τὸ θέμα αὐτὸ εἶναι κυβερνητικῆς εὐθύνης. Αἱ διαπραγματεύσεις μετὰ τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς ἔχουν ἀρχίσει ἀπὸ διετίας. Ἤδη πρὶν ἀπὸ δύο χρόνια ἔχομεν λάβει τὴν ἀπόφασιν νὰ συνδεθῶμεν μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Τί ἔπρεπε νὰ γίνῃ κατὰ τὸ διάστημα αὐτὸ τῆς διετίας; Ἔπρεπε ἡ Κυβέρνησις νὰ προπαρασκευάσῃ τὴν οἰκονομίαν καὶ νὰ λάβῃ τὰ μέτρα, ὥστε νὰ ἀποκαταστήσῃ τὸν ἐλεύθερον συναγωνισμόν. Αὐτὰ τὰ πράγματα μέχρι σήμερα δὲν ἔγιναν. Ἀλλὰ θὰ ἀπήντων ἐγὼ εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, βεβαίως, καὶ ἄλλα κράτη λαμβάνουν μέτρα καὶ προστατευτικὰ τῆς βιομηχανίας των καὶ προστατευτικὰ τοῦ τιμαρίθμου. Ἀλλὰ τί μέτρα; Μέτρα ἐντοπιζόμενα εἰς τὰ βασικὰ εἴδη διατροφῆς, εἰς τὰ οὐσιώδη διὰ τὴν ζωὴν τοῦ λαοῦ. Μέτρα ἔχει λάβει ἡ Γαλλία διὰ τὸ κρέας καὶ ἡ Γερμανία δι’ ὡρισμένα ἀγροτικά της προϊόντα. Ἀλλὰ αὐτὴ ἡ ἔκτασις εἰς τὴν Ἑλλάδα τοῦ παρεμβατισμοῦ, ἡ ἔκτασις τῶν παρεμβατικῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα σᾶς ἀνέφερα καὶ διὰ τὴν βιομηχανίαν καὶ διὰ τὸ ἐσωτερικὸν ἐμπόριον καὶ διὰ τὸ κόστος τῶν σιδηροδρομικῶν μεταφορῶν καὶ γενικῶς διὰ τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς, εἶναι εἰς τοιαύτην ἔκτασιν, ὥστε δὲν ὑπάρχει κράτος ἐντὸς τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, τοῦ ὁποίου ἡ οἰκονομία νὰ λειτουργῇ, νὰ κινῆται καὶ νὰ δρᾷ μὲ αὐτὸν τὸν στεῖρον, ἀντιοικονομικὸν παρεμβατισμόν, ὁ ὁποῖος ἔχει ἐκπορευθῆ ἀπὸ τὴν κυβερνητικὴν πολιτικήν, καὶ ὁ ὁποῖος, δυστυχῶς μέχρι τῆς στιγμῆς αὐτῆς, ἐξακολουθεῖ. Ἐλπίζω καὶ εὔχομαι, μετὰ τὴν παρέμβασιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι πράγματι θὰ ἀρχίσῃ νὰ ἀλλάσσῃ ἡ γραμμὴ τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς καὶ ἂν αὐτὸ συντελεσθῇ μὲ ταχύτατον ρυθμόν, θὰ εἶμαι, ὁμολογῶ, εὐτυχὴς νὰ τὸ διαπιστώσω καὶ θὰ εἶμαι ὁ πρῶτος, ὁ ὁποῖος ἀπὸ τὸ βῆμα αὐτὸ θὰ σᾶς συγχαρῶ, ἄν, κ. Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἐγκαίρως καὶ ταχύτατα, ἀποκαταστήσητε, εἰς τὸ ἐσωτερικὸν τῆς Ἑλλάδος, τὸν ἐλεύθερον συναγωνισμὸν καὶ περιορίσητε τὸν παρεμβατισμὸν μόνον εἰς τὰ λογικὰ καὶ τὰ ἀπολύτως ἀναγκαῖα ὅρια, καὶ ἀπαλλάξητε τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν, ἀπὸ τὴν ἀφόρητον παρέμβασιν τῆς γραφειοκρατίας καὶ τῶν κρατικῶν ὑπαλλήλων. (Χειροκροτήματα).
§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑφυπουργὸς Συντονισμοῦ, ἔχει τὸν λόγον.
§43Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφ. Συντ.). Κύριοι βουλευταί, ὁ μόλις πρὸ ὀλίγου κατελθὼν ἐκ τοῦ βήματος ἀξιότιμος συνάδελφος ἐξ Ἄρτης, εἰς τὴν προσπάθειάν του νὰ μᾶς ἐπισημάνῃ τὰ οὐσιώδη καὶ ἐπουσιώδη, περιέπεσεν εἰς μίαν ἀλληλοδιαδοχὴν ἐπιχειρημάτων, τὰ ὁποῖα οὐδόλως, κατὰ τὴν γνώμην μου, προάγουν τὸ θέμα. Ἡ συζήτησις τοῦ τί ἔκανεν ἢ καὶ δὲν ἔκανεν ἡ Κυβέρνησις, διὰ νὰ προπαρασκευάσῃ τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν, ὥστε νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὰ θέματα, τὰ ὁποῖα θὰ ἐγεννῶντο ἐκ τῆς συνδέσεώς της μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, χρειάζεται καὶ καλοπιστίαν καὶ ἀντικειμενικότητα. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δεχθῶμεν, ὅτι, ὅταν τὰ ὅρια χρηματοδοτήσεως τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας κατὰ τὴν τελευταίαν 5ετίαν ἐτριπλασιάσθησαν, ἢ ὅταν λαμβάνωνται μέτρα ταχυτέρας ἀποσβέσεως καὶ ἀντικαταστάσεως τοῦ ὑπάρχοντος τεχνικοῦ ἐξοπλισμοῦ τῶν Ἑλληνικῶν βιομηχανιῶν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἠδράνησεν ὡς πρὸς τὸ σημεῖον τῆς ἀνανεώσεως τοῦ τεχνικοῦ ἐξοπλισμοῦ τῆς Ἑλληνικῆς βιομηχανίας. Ὡς ὀρθῶς ἐτόνισεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, εἰς μίαν οἰκονομίαν ἐλευθέρου ἀνταγωνισμοῦ ἡ Κυβέρνησις δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πειθαναγκάσῃ τὸν ἰδιώτην νὰ συμμορφωθῇ μὲ τὴν χαραχθεῖσαν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως, διότι ἀντὶ τοῦ παρεμβατισμοῦ, τὸν ὁποῖον ζητεῖ νὰ καταργήσῃ ὁ κ. συνάδελφος, θὰ ἔχωμεν περισσότερον παρεμβατισμόν. Ἀντιθέτως, εἰς μίαν οἰκονομίαν ἐλευθερίας συναλλαγῶν καὶ ἐλευθέρου ἀνταγωνισμοῦ, ἡ Κυβέρνησις καθορίζει τὰ πλαίσια καὶ δημιουργεῖ τὰ κίνητρα καὶ τὰς δυνατότητας εἰς τοὺς φορεῖς τῆς ἐπιχειρηματικῆς δραστηριότητος νὰ ἐπιλέξουν μεταξὺ προτιμητέων λύσεων οἱ ἴδιοι, ἀναλόγως μὲ τὰς τεχνολογικάς των γνώσεις καὶ κυρίως μὲ τὴν συγκρότησίν των καὶ τοὺς ἰδιωτικοοικονομικοὺς σκοπούς, τοὺς ὁποίους οἱ ἴδιοι θέτουν. Ἐπίσης θὰ ἤθελον νὰ εἴπω, ὅτι ὁ κ. συνάδελφος δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κατηγορῇ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν, ὅτι δὲν λαμβάνει τὰ συγκεκριμένα μέτρα, τὰ ὁποῖα ὁ ἴδιος ἀπέφυγε νὰ ὑποδείξῃ, ὅταν καὶ εἰς τὰς προγραμματικὰς δηλώσεις τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ καὶ γενικῶς κάθε ἐπίσημον ἐκδήλωσιν τῆς Κυβερνήσεως, βλέπομεν, ὅτι ἡ ἀποκατάστασις συναγωνιστικῶν ὁρίων καὶ συναγωνιστικῶν συνθηκῶν διὰ τὸ σύνολον τῆς οἰκονομίας ἀποτελεῖ παγίαν καὶ μόνιμον πολιτικὴν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως. Ἐπίσης, ὁ κ. συνάδελφος, κατὰ κάποιον τρόπον, ἀναφερόμενος εἰς τὴν ἱστορικήν, ὡς ὁ ἴδιος εἶπε, περιπλάνησιν τοῦ ἀξιοτίμου Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, δὲν ἀπέφυγε καὶ ὁ ἴδιος νὰ περιπλανηθῇ ἐντὸς τῆς προσφάτου ἱστορίας τῆς ζώνης τῶν ἐλευθέρων συναλλαγῶν ἢ τῆς Εὐρωπαϊκῆς οἰκονομικῆς κοινότητος. Ἡ περιπλάνησίς του ἦτο βραχυχρόνιος, ἀλλὰ δὲν νομίζω, κ. συνάδελφοι, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ λάβωμεν μίαν συγκεκριμένην εἰκόνα τοῦ τί σημαίνει Εὐρωπαϊκὴ Οἰκονομικὴ Κοινότης, καὶ ποῖα εἶναι τὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα θὰ ἀντιμετωπίσῃ ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία ὡς ἐκ τῆς συνδέσεώς της μὲ τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα, ἂν δὲν περιπλανηθῶμεν ὀλίγον εἰς τὸ ἱστορικὸν πλαίσιον ἐντὸς τοῦ ὁποίου ἔλαβον χώραν προγενεστέρως, τὸν περασμένον αἰῶνα, οἱ τελωνειακὲς ἢ οἰκονομικὲς ἑνώσεις. Διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου φέρεται ἐνώπιον τῆς Ἑλληνικῆς Βουλῆς πρὸς κύρωσιν μία Συμφωνία ἀποτελουμένη ἀπὸ 77 ἄρθρα, ἀπὸ 4 πίνακας, 20 πρωτόκολλα καὶ 9 δηλώσεις. Ἐκτὸς τούτου, λαμβάνεται πρόνοια περὶ τῆς δημιουργίας τοῦ ὀργάνου, τὸ ὁποῖον θὰ ἀντιμετωπίσῃ τὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα γεννῶνται ὡς ἐκ τῆς συνδέσεώς μας μὲ τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα. Πρέπει νὰ γνωρίζωμεν, ὅτι μακρὰν καὶ πέραν τῶν ἀριθμῶν, οἱ ὁποῖοι ἀναφέρονται εἰς τὰ ἄρθρα καὶ τὰ πρωτόκολλα, ὑπάρχει καὶ θὰ ὑπάρξῃ εἰς τὸ ἀπώτερον μέλλον μία πραγματικότης, τῆς ὁποίας τὰς ἐκδηλώσεις καὶ τὰ συνεπείας εἶναι ἀδύνατον νὰ τὰς συλλάβωμεν. Ἡ Ἑλληνικὴ Οἰκονομία, ὡς καὶ ἐκ τῆς συνδέσεως μὲ τὴν Ε.Ο.Κ. καὶ ἡ Ἑλληνικὴ κοινωνία ἐν τῷ συνόλῳ της θὰ ὑποστῇ τόσας μεταλλαγὰς καὶ τόσας διακυμάνσεις καὶ θὰ ἔχῃ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τόσα προβλήματα, ὥστε δὲν εἶναι δυνατὸν αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ συλλάβωμεν τὰς ἐπιπτώσεις ὅλας τοῦ ἐγχειρήματος, εἰς τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ προβῶμεν εἰς ὅλας τὰς λεπτομερείας των. Καὶ γεννᾶται ἤδη τὸ ἑξῆς ἐρώτημα: Ἐὰν εἶναι ἀδύνατον, ὅπως ἦτο ἀδύνατον καὶ διὰ τὰ μέλη τῆς Ε.Ο.Κ. νὰ συλλάβουν τὴν ἔκτασιν τῶν προβλημάτων, τὰ ὁποῖα ἀντιμετώπιζον καὶ νὰ λάβουν ἐκ τῶν ὑστέρων μίαν αἰσιοδοξοτέραν ἢ ἀπαισιοδοξοτέραν ἄποψιν ἐπὶ τῶν προβλημάτων αὐτῶν, πῶς εἶναι δυνατὸν ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις νὰ λαμβάνῃ, ἐν ὄψει τῶν ἀγνώστων παραγόντων, οἱ ὁποῖοι μᾶς ἀναμένουν, μίαν τόσον ζωτικῆς σημασίας διὰ τὸν τόπον ἀπόφασιν; Κύριοι βουλευταί, ἡ αἰσιοδοξία τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, βασίζεται ἐπὶ ὡρισμένων συγκεκριμένων παραγόντων, οἱ ὁποῖοι, χωρὶς νὰ μᾶς ἐξασφαλίζουν, ἀναμφισβητήτως, τὴν γνῶσιν τῶν λεπτομερειακῶν ἐπιπτώσεων, μᾶς χαράσσουν τὰς μεγάλας γραμμὰς ἐπάνω εἰς τὰς ὁποίας μὲ πίστιν καὶ ἐμπιστοσύνην πρὸς τὸ μέλλον εἶναι δυνατὸν νὰ χωρήσωμεν. Καὶ εἶναι, πρῶτον, αἱ ἐγγυήσεις, αἱ ὁποῖαι μᾶς παρέχονται ὅσον ἀφορᾷ τὰς προσφερομένας δυνατότητας. Εἶναι, δεύτερον, αὐτὸς οὗτος ὁ τρόπος τῆς δημιουργίας τῆς Ε.Ο.Κ. Εἶναι, τέλος, αἱ ἐπιδιώξεις, τὰς ὁποίας ἔθεσαν τὰ ἓξ Κράτη, τὰ ὁποῖα συνέπηξαν τὴν Κοινότητα, καθὼς ἐπίσης αἱ ἐπιδιώξεις, τὰς ὁποίας ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις καθορίζει ἐντὸς τῆς γενικωτέρας εὐρωπαϊκῆς προσπαθείας. Ἐκτὸς τούτου, τὴν ἐμπιστοσύνην καὶ τὴν πίστιν αὐτὴν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, τὴν βασίζομεν ἐπὶ τῶν εἰδικῶν ὅρων τῆς συνδέσεως, οἱ ὁποῖοι ἐνῷ ἀπὸ τὴν μίαν πλευρὰν δημιουργοῦν πλεονεκτήματα ἔναντι τῶν χωρῶν τῆς Ε.Ο.Κ., μειώνουν τὰς ὑποχρεώσεις τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐλαφρύνουν τὸ βάρος ἐπὶ τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας. Καὶ ἐδῶ θὰ ἤθελα νὰ ἐπισημάνω τὸ ἑξῆς σημεῖον: Λέγεται, δῆθεν, ὅτι τὰ χρονικὰ ὅρια, τὰ ὁποῖα ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἐξησφάλισε, προκειμένου νὰ ἀναδιαρθρώσωμεν τὴν οἰκονομίαν, ὥστε νὰ ἐκμεταλλευθῇ τὰς δυνατότητας ἐκ τῆς συνδέσεώς μας ἐνδεχομένως θὰ μᾶς περιπλέξουν εἰς μίαν διαδικασίαν νάρκης καὶ ἐφησυχάσεως. Ἀντιθέτως, ὡς ὑπεστηρίχθη ἐκ μέρους τοῦ ἐκπροσώπου τοῦ Προοδευτικοῦ Κόμματος, τοῦ ἀξιοτίμου κ. Καψάλη, μία βραχυτέρα μεταβατικὴ περίοδος, θὰ ἦτο δυνατόν, διὰ μιᾶς ἐπενεργείας ἠλεκτροσόκ, νὰ ἀναμορφώσῃ κατὰ ταχύτερον τρόπον τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν. Δὲν γνωρίζω, ἐὰν ὑπάρχῃ μετρητής, ὁ ὁποῖος θὰ μᾶς ἔδιδε ἀκριβῆ τὴν εἰκόνα τῆς ἀπαθείας ἢ τῆς ραθυμίας τῶν Ἑλλήνων νὰ προσαρμοσθοῦν πρὸς τὰς νέας συνθήκας ἐντὸς μιᾶς μεταβατικῆς περιόδου, διὰ νὰ μετρήσωμεν καὶ τὸ διάστημα τῆς μεταβατικῆς αὐτῆς περιόδου, ἀλλὰ ὅταν τὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ ἀντιμετωπίσωμεν εἶναι τόσον μεγάλα, δὲν εἶναι δυνατόν, νομίζω, διὰ μιᾶς ἁπλῆς μαγικῆς ἢ μηχανικῆς ἐπενεργείας, διὰ τῆς ἐπενεργείας ἑνὸς ἠλεκτροσόκ, νὰ δυνηθῶμεν νὰ λύσωμεν προβλήματα, τὰ ὁποῖα ἔχουν ἐπισωρευθῆ εἰς ὅλας τὰς 10ετίας ἀπὸ τῆς ὑπάρξεως τοῦ ἐλευθέρου Ἑλληνικοῦ Βασιλείου. Αὐτὸ θὰ ἦτο ἀναμφισβητήτως ἕνα ἐπικίνδυνον ἐγχείρημα. Τὸ ἐπικίνδυνον τοῦ ἐγχειρήματος ἐπισημαίνει, ὄχι μόνον ἡ κυβερνητικὴ πλευρά, ἀλλὰ καὶ ἡ Ἕνωσις τοῦ Κέντρου, ἡ ὁποία εἰς τὸ παρελθὸν εἶχεν ὑποστηρίξει, ὅτι ἀντιθέτως δὲν ἐλήφθη ἐπαρκὴς πρόνοια διὰ τὴν ἐξασφάλισιν τῆς ὁμαλῆς μεταβάσεως τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας πρὸς τὸ καθεστὼς τῆς Ἑνώσεως. Αἱ διαφοραὶ τῶν ἀπόψεων τοῦ Κόμματος τῶν Προοδευτικῶν καὶ τῶν ἀπόψεων τῆς Ἑνώσεως Κέντρου, ἐνδεχομένως νὰ εἶναι μεγαλύτεραι, ἀπὸ ὅσον εἶναι ἡ διαφορὰ τοῦ Προοδευτικοῦ Κόμματος ἀπὸ τὰς ἀπόψεις τῆς Κυβερνήσεως. Κύριοι βουλευταί, ὅταν ἀνέφερα, ὅτι οἱ ὅροι τῆς δημιουργίας τῆς Ε.Ο.Κ. παρέχουν τὰς βασίμους ἐγγυήσεις τῆς ἐπιτυχίας καὶ ἐντὸς τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος, ἀλλά, ἐκτὸς τούτου, καὶ τῆς ἐπιτυχίας ἐκ τῆς συνδέσεως τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας πρὸς αὐτὴν τὴν Κοινότητα, ἀνεφερόμην, κυρίως, εἰς δύο βασικὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα οἱαδήποτε τελωνειακὴ ἢ οἰκονομικὴ Ἕνωσις ἔχει νὰ ἀντιμετωπίσῃ. Καὶ τὸ πρῶτον πρόβλημα, τὸ ὁποῖον, τοιούτου εἴδους ἑνώσεις οἰκονομικαὶ ἢ τελωνειακαὶ ἔχουν νὰ ἀντιμετωπίσουν, εἶναι ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρξῃ ὡς ἀπαραίτητος προϋπόθεσις ἡ πολιτικὴ βούλησις τῶν μελῶν–Κρατῶν διὰ νὰ προβοῦν εἰς ἓν εἶδος οἰκονομικῆς ἢ τελωνειακῆς ἑνώσεως. Τοῦτο δὲν σημαίνει, ὅτι ἀπαραίτητος ὅρος τῆς συμφωνίας ἢ τῆς συνθήκης τελωνειακῆς ἑνώσεως πρέπει νὰ εἶναι ἡ ἐπιδίωξις καὶ πολιτικῆς ἑνώσεως. Πολιτικὴ βούλησις σημαίνει, ὅτι πρέπει νὰ προϋπάρχῃ συμφωνία μίνιμουμ πολιτικῶν ἐπιδιώξεων, αἱ ὁποῖαι πρέπει καὶ εἶναι ἀπαραίτητον νὰ προϋπάρχουν τῆς οἱασδήποτε συμπτύξεως τελωνειακῆς ἢ οἰκονομικῆς ἑνότητος. Εἰς τὸ συγκεκριμένον θέμα εἶναι ἡ βούλησις τῶν χωρῶν τῆς Δυτικῆς Εὐρώπης νὰ διατηρήσουν τοὺς ἐλευθέρους θεσμούς των καὶ τοὺς θεσμοὺς τῆς κοινοβουλευτικῆς δημοκρατίας, ἡ ὁποία ἀπὸ τὴν πλευρὰν τὴν πολιτικὴν τὰς ἑνώνει ἔναντι τῶν χωρῶν τοῦ ἀνατολικοῦ μπλόκ. Καὶ εἶναι ἀκριβῶς αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἡ ὕπαρξις τοῦ κινδύνου ἐκ μέρους τῆς Ἀνατολῆς, κινδύνου, ὁ ὁποῖος, κατὰ περιόδους, ἔχει καταστεῖ ἄμεσος, εἶναι ἡ ὕπαρξις αὐτοῦ τοῦ κινδύνου, ὁ ὁποῖος ἑνώνει, πολιτικῶς, ἀκόμη περισσότερον τὰς χώρας τῆς Δυτικῆς Εὐρώπης. Καὶ εἶναι πλέον τοῦ κινδύνου αὐτοῦ, ἡ θέλησις τῶν Εὐρωπαϊκῶν χωρῶν νὰ ἐξασφαλίσουν μεταξὺ τῶν Κρατῶν–μελῶν μίαν ἰσότητα δυνατοτήτων, καὶ προϋποθέσεις ἀνταγωνιστικάς, αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦν τὸ βάθρον αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὸ πολιτικόν, τῆς ἑνοποιητικῆς προσπαθείας. Ἡ πολιτικὴ αὐτὴ θέλησις τῶν ἓξ Εὐρωπαϊκῶν Κρατῶν, ἐξεδηλώθη εἰς τὸ παρελθόν, μὲ τὴν Κοινότητα τοῦ Ἄνθρακος καὶ Χάλυβος, ἐξεδηλώθη μὲ τὴν συνθήκην τῆς Εὐρωπαϊκῆς Ἀμυντικῆς Κοινότητος, ἡ ὁποία ἀνεξαρτήτως τοῦ τί συνέβη ἐκείνην τὴν ἐποχὴν ἀπετέλει πάντως ἔκφρασιν αὐτῆς τῆς θελήσεως, ἐξεδηλώθη μὲ τὸ Συμβούλιον τῆς Εὐρώπης. Ὅταν, λοιπόν, ἔχωμεν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν αὐτὴν τὴν πολιτικὴν πραγματικότητα, δὲν εἶναι δυνατὸν ἡ Ἑλλὰς νὰ πάρῃ διάφορον θέσιν ἀπὸ ἐκείνην τὴν ὁποίαν ἐπῆρε. Διότι θὰ ἦτο ἀδιανόητον ὅταν συζητοῦμεν περὶ τῆς ἐπιλογῆς τῆς αʹ ἢ βʹ λύσεως νὰ εἴχομεν τὴν ἀξίωσιν ἡ Ἑλλὰς νὰ ἐλάμβανε θέσιν μεταξὺ δύο ὁμάδων Κρατῶν, τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν εἰς τὴν Εὐρώπην, εἰς ἀντίθεσιν τῆς συγγενείας τῶν πολιτικῶν της ἰδεῶν καὶ εἰς ἀντίθεσιν πρὸς τὰς ἰδέας τοῦ Ἑλληνοχριστιανικοῦ πολιτισμοῦ, ὁ ὁποῖος ἀπὸ ἐδῶ ἐξεπήγασε καὶ εἰς τὴν Εὐρώπην ἔλαβε τὴν ὁλοκλήρωσίν του. Καὶ εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον, τὸ πολιτικόν, θὰ ἤθελον νὰ προσθέσω, ὅτι ὑπάρχει μία κριτικὴ ἐκ μέρους ὡρισμένων, οἱ ὁποῖοι ἀντετάχθησαν διαρρήδην τῆς συνδέσεως τῆς Ἑλλάδος μὲ τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα. Μᾶς εἶπον, δηλαδή, ὅτι μία μικρὰ χώρα ὡς ἡ Ἑλλὰς διὰ τῆς συνδέσεώς της μὲ τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα θὰ διέτρεχε τὸν κίνδυνον τῆς ἐμφανίσεώς της ὡς ἰδιαιτέρας πολιτικῆς ἢ πολιτιστικῆς μονάδος. Ἐπ’ αὐτοῦ ἡ ἀπάντησις εἶναι ἡ ἑξῆς: Ὅτι τὸ πρόβλημα, ὡς τοῦτο ἀντιμετωπίζετο ἀπὸ ἄλλα μικρότερα Κράτη τῆς Ε.Ο.Κ., τοῦ Βελγίου ἢ τῆς Ὁλλανδίας, κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον θὰ ἔχῃ νὰ ἀντιμετωπισθῇ καὶ ὑπὸ τῆς Ἑλλάδος. Καὶ ἀναμφισβητήτως ἐνῷ ἄλλως θὰ εἴχομεν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὴν ἐπιρροὴν αὐτοῦ τοῦ πολιτισμοῦ ἐν πλήρει ἀπομονώσει ἡ συνεχὴς ἐπαφὴ καὶ κοινωνικὴ πραγματικότης τῆς Δυτικῆς Εὐρώπης, μᾶς δημιουργοῦν νέας δυνατότητας ἐπανεκτιμήσεως τῆς πολιτιστικῆς μας ὀντότητος. Ἡ ἐπαφὴ αὐτὴ θὰ μᾶς παράσχῃ τὴν δυνατότητα ἀπαλλαγῆς μας, ἐὰν θέλετε, ἀπὸ τὸν σχολαστικισμὸν τοῦ παρελθόντος καὶ θὰ ἀνανεώσῃ τὴν οὐσίαν τοῦ πολιτισμοῦ μας. Ἀλλά, ἐάν, κ. συνάδελφοι, ὑπάρχῃ μία πολιτικὴ πραγματικότης δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παραγνωρίσωμεν καὶ τὴν οἰκονομικὴν πραγματικότητα, ἡ ὁποία ἐδημιουργήθη εἰς τὴν Εὐρώπην. Καὶ βεβαίως, δὲν νομίζω, ὅτι αἱ συγκρίσεις μὲ τὸ παρελθὸν εἶναι δυνατὸν νὰ μᾶς δώσουν συγκρίσιμα στοιχεῖα εἰς ὅλας τὰς λεπτομερείας τοῦ προβλήματος, τὸ ὁποῖον καλούμεθα νὰ ἀντιμετωπίσωμεν, εἶναι, ὅμως, δυνατὸν νὰ μᾶς φωτίσουν ἀναμφισβητήτως τὸν δρόμον, τὸν ὁποῖον θὰ ἐπιλέξωμεν. Κύριοι συνάδελφοι, ὅταν ὁμιλῶμεν περὶ τῆς οἰκονομικῆς πραγματικότητος, ἔχομεν ὑπ’ ὄψει μας δύο κυρίως στοιχεῖα: Πρῶτον, τὸ πλαίσιον, ἐντὸς τοῦ ὁποίου πραγματοποιοῦνται αἱ οἰκονομικαὶ πράξεις, αἱ ὁποῖαι συνιστοῦν τὸν οἰκονομικὸν βίον τῶν ἀνθρώπων καὶ δεύτερον τὸ δόγμα τῆς οἰκονομικῆς ἐπιστήμης, τὸ ὁποῖον, ὡς μία συνέπεια καὶ ὡς μία ἀναγκαιότης ἐκπηγάζει ἀπὸ τὴν οἰκονομικὴν αὐτὴν πραγματικότητα. Τὸν 19ον αἰῶνα, μὲ τὴν κοσμοκρατορίαν τῆς Ἀγγλίας, μὲ τὴν προστασίαν τοῦ Ἀγγλικοῦ στόλου καὶ τὴν προστασίαν τοῦ στενοῦ Μάγχης οἱ οἰκονομολόγοι τῆς ἐποχῆς εἶχον ἀναγορεύσει εἰς θεότητα τὸ δόγμα τοῦ ἐλευθέρου ἐμπορίου. Τὸ δόγμα τοῦ ἐλευθέρου ἐμπορίου σημαίνει, ὅτι ἁπλῶς καὶ μόνον διὰ τῆς ἐλευθερίας κινήσεως τῶν ἀγαθῶν καὶ δι’ ἑνὸς ἑνιαίου νομισματικοῦ συστήματος, τὸ ὁποῖον τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ἦτο τὸ σύστημα τοῦ κανόνος «χρυσοῦ» ἢ ἀνθρωπότης θὰ ἠδύνατο νὰ ἐξαλείψῃ τὰς διαφορὰς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως, αἱ ὁποῖαι ὑπῆρχον μεταξὺ τῶν διαφόρων περιοχῶν. Τὸ σύστημα τοῦτο προϋπέθετεν, ὅτι ὅλαι αἱ χῶραι μεταξὺ τῶν ὁποίων θὰ ἐδημιουργοῦντο αἱ συναλλαγαὶ εὑρίσκοντο ὑπὸ καθεστὼς πλήρους ἀπασχολήσεως. Διότι ὡς διὰ μαγείας ὑπὸ ἓν καθεστὼς διεθνοῦς πλήρους ἀπασχολήσεως ἡ μεταφορὰ ἀγαθῶν καὶ ὡς ἐξ αὐτῆς, αἱ διακυμάνσεις ἐπὶ τῶν τιμῶν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπιφέρουν μίαν καθολικὴν διεθνῆ ἰσορροπίαν. Ἐπειδή, ἀντιθέτως, ἡ βασικὴ αὐτὴ προϋπόθεσις τῆς ὑπάρξεως, δηλαδή, πλήρους ἀπασχολήσεως, ἔλειπεν ἐντελῶς, δι’ αὐτὸν τὸν λόγον τὸ σύστημα τοῦτο τοῦ ἐλευθέρου ἐμπορίου κατέπεσε. Καὶ βλέπομεν, ὅτι εἰς τὴν Γερμανίαν, εἰς τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας ἀπὸ τὰς ἀρχὰς τοῦ 19ου αἰῶνος νὰ δημιουργῆται ἕνα ρεῦμα προστατευτισμοῦ, ἕνα ρεῦμα πρὸς τὴν ἰδέαν τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας. Τοῦτο ἦτο συνεπές, λόγῳ τῶν λογικῶν ἐλλείψεων τοῦ οἰκονομικοῦ δόγματος, τὸ ὁποῖον τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ἐκάλυπτε τὰς ἐπεκτατικὰς οἰκονομικὰς ἐπιδιώξεις τῆς Μεγάλης Βρεταννίας. Ἀλλὰ ἐκτὸς τοῦ ὅτι τὸ σύστημα τοῦ ἐλευθέρου ἐμπορίου κατέληξεν εἰς ὡρισμένας περιπτώσεις — καὶ δὲν ἦσαν ὀλίγαι αὐταὶ — νὰ αὐξήσῃ τὴν ἀπόστασιν μεταξὺ τῶν ἀνεπτυγμένων χωρῶν, ἐκτὸς τούτου, συνέβη καὶ τὸ ἑξῆς: Ὅτι ὡδήγησεν εἰς τὴν πολιτικὴν αὐταρκείας, ἡ ὁποία, π.χ., ἐδημιούργησεν εἰς τὸ τέλος τοῦ 19ου αἰῶνος τὴν πολιτικὴν τῶν ηὐξημένων πολεμικῶν δυνάμεων, αἱ ὁποῖαι θὰ ἤρχοντο εἰς ὑποστήριξιν τῶν πολιτικῶν πλέον σκοπῶν τῶν Κρατῶν τῆς Κεντρικῆς Εὐρώπης. Ἐντὸς τοῦ συστήματος τοῦ ἐλευθέρου ἐμπορίου οἱαδήποτε τελωνειακὴ ἕνωσις καὶ ἐὰν ἐλάμβανε χώραν, θὰ ἐσήμαινεν ἁπλῶς καὶ μόνον μίαν τελωνειακὴν ἁπλῆν ἕνωσιν, ἡ ὁποία θὰ προσεπάθει νὰ λύσῃ τὰ προβλήματα τῶν μελῶν– Κρατῶν τῆς τελωνειακῆς κοινότητος, ἁπλῶς καὶ μόνον διὰ τῆς ἐξασφαλίσεως τῶν ὅρων τῆς ἐλευθέρας μεταφορᾶς τῶν ἀγαθῶν. Καὶ ὡς ἐξ αὐτοῦ τοῦ λόγου, νομίζω, ὅτι αἱ τελωνειακαὶ ἑνώσεις, αἱ ὁποῖαι ἐπραγματοποιήθησαν εἰς τὸ παρελθὸν δὲν μᾶς προσφέρουν ἐνδεχομένως συγκρίσιμα στοιχεῖα πρὸς χρῆσιν εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν. Ὅταν ἡ Ἀγγλία μετὰ τὸ 1920 ἀναγκάζεται νὰ ἐγκαταλείψῃ τὸ σύστημα τοῦ ἐλευθέρου ἐμπορίου, μετὰ τὴν μεγάλην κρίσιν τοῦ 1929 γίνεται πλέον συνείδησις εἰς τὸν κόσμον, ὅτι διὰ τῆς ἐλευθέρας μετακινήσεως τῶν ἀγαθῶν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν προβλήματα οἰκονομικά, τὰ ὁποῖα ἐξεπήγαζον ἀπὸ τὴν ἀνισομερῆ κατανομὴν τῶν μέσων τῆς παραγωγῆς. Οὕτω, εὑρισκόμεθα πλέον μετὰ τὸ 1930 πρὸ τοῦ μεγάλου γεγονότος, ὅτι τὸ διαρκὲς καθεστὼς τῆς οἰκονομίας εἴτε τῆς διεθνοῦς, εἴτε τῆς ἐθνικῆς δὲν εἶναι καθεστὼς ἰσορροπίας, ἀλλὰ εἶναι καθεστὼς ἀντισορροπίας, εἶναι καθεστὼς τὸ ὁποῖον θὰ ἐξακολουθήσῃ νὰ μὴ εὑρίσκεται εἰς κατάστασιν ἰσορροπίας ἄνευ τῆς ἐνεργοῦς δημοσιονομικῆς ἢ νομισματικῆς παρεμβάσεως τῆς ἐνδιαφερομένης Κυβερνήσεως. Καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἀπὸ τὴν ἐποχὴν τοῦ 1930 ἔχομεν πλέον μίαν ἀλλαγὴν τοῦ οἰκονομικοῦ δόγματος, ἡ ὁποία ἔχει ὅλας τὰς ἐπιπτώσεις της ἐπὶ τῆς πρακτικῆς πολιτικῆς ὡς ἑκάστοτε ἐφηρμόσθη. Καὶ αὐτὴν τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἔχω τὴν τιμὴν νὰ σᾶς ὁμιλῶ αἱ μεταβολαί, αἱ ὁποῖαι συνεσωρεύθησαν μετὰ τὸ 1930 ὅσον ἀφορᾷ τὸ οἰκονομικὸν δόγμα εἶναι μεταβολαί, αἱ ὁποῖαι ἐξεπήγασαν ἀπὸ μίαν ἄλλην ἀνάγκην, ἐξεπήγασαν ἀπὸ τὴν ἀνάγκην τῆς ἀναπτύξεως οἰκονομίας τῶν ὑπὸ ἀνάπτυξιν ὑπαναπτύκτων χωρῶν, ἐξεπήδησαν ἀπὸ τὴν ἀνάγκην ἐξασφαλίσεως ἀνέτων ὅρων διαβιώσεως εἰς τὰ ⅔ τῆς ἀνθρωπότητος. Οὕτω ἡ πολιτικὴ τῆς ἐνεργοῦ κυβερνητικῆς ρυθμιστικῆς ἢ κανονιστικῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς, ἡ ὁποία ἀπετέλει καὶ ἔπρεπε νὰ ἀποτελέσῃ ἔργον τῶν Κυβερνήσεων, ἐνισχύθη ἔτι περαιτέρω ἀπὸ τὸ δόγμα τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως, ἕνα δόγμα, τὸ ὁποῖον ἐξεπήγασε μέσα ἀπὸ τὴν παρατήρησιν τῆς διαφορᾶς τοῦ εἰσοδήματος μεταξὺ τῶν ἀνεπτυγμένων καὶ ὑπαναπτύκτων χωρῶν. Ὅταν, λοιπόν, αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἔχωμεν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὸ γεγονὸς τῆς συμμετοχῆς εἰς τὴν Ε.Ο.Κ. τὸ ἀντιμετωπίζομεν μέσα εἰς ἕνα σύνολον διεθνῶν οἰκονομικῶν σχέσεων, τὸ ὁποῖον θεμελιοῦται ἐπὶ τοῦ δόγματος τῆς ρυθμιστικῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς καὶ τῆς πολιτικῆς τῆς ἀναπτύξεως τῶν ὑπὸ ἀνάπτυξιν χωρῶν. Τὸ δόγμα τοῦτο τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς ἀποτελεῖ τὴν πληρεστέραν ἔκφρασιν τῆς οἰκονομικῆς πραγματικότητος ὑπὸ τὴν ἔννοιαν, ὅτι ὅλη ἡ διαδικασία τῆς ἐπιλύσεως τῶν οἰκονομικῶν προβλημάτων δὲν εἶναι μία στατική, μηχανιστική, ἐὰν θέλετε, ἀντιμετώπισις, ἀλλὰ διαδικασία καὶ προσπάθεια ἐπιλύσεως τῶν διαρθρωτικῶν καὶ ὀργανικῶν προβλημάτων τῆς συγκεκριμένης οἰκονομίας. Ἄνευ προσπαθείας ἐξασφαλίσεως νέων ὅρων εἰς τὴν ἀνακατανομὴν τῶν μέσων τῆς παραγωγῆς, τὰ προβλήματα τὰ οἰκονομικὰ θὰ ὠξύνοντο καὶ ἐλευθέρα μεταφορὰ τῶν ἀγαθῶν θὰ εἶχε τὸ ἀποτέλεσμα, τὸ ὁποῖον εἶχεν ἡ πολιτικὴ ἕνωσις τῆς Ἰταλίας, ὅσον ἀφορᾷ τὴν κατανομὴν τῆς οἰκονομικῆς δυνάμεως μεταξὺ Βορρᾶ καὶ Νότου. Εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον θὰ ἤθελον νὰ ἀπαντήσω εἰς ἓν ἐκ τῶν ἐπιχειρημάτων, τὰ ὁποῖα πολλοὶ ἐκ τῶν ὁμιλητῶν, οἱ ὁποῖοι παρήλασαν ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, μᾶς ἀνέφερον. Πῶς εἶναι δυνατόν, εἶπον, Ἑλλὰς ὑπανάπτυκτος ἢ ὑπὸ ἀνάπτυξιν χώρα, νὰ ἐπιζητῇ τὴν λύσιν τῶν οἰκονομικῶν της προβλημάτων διὰ τῆς συνδέσεώς της μὲ τοὺς μεγάλους βιομηχανικοὺς κολοσσοὺς τῆς Εὐρώπης; Δὲν παραδειγματίζεσθε μὲ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον συνέβη εἰς τὴν Ἰταλίαν μετὰ τὴν ἕνωσίν της; Ἀντὶ τὸ κεφάλαιον ἐκ τοῦ Βορρᾶ νὰ κατεβῇ πρὸς Νότον πρὸς ἐξεύρεσιν εὐθηνοτέρας ἐργασίας, συνέβη τὸ ἀντίθετον. Ἡ εὐθηνὴ ἐργασία ἀπὸ τὸν Νότον ἀνῆλθεν εἰς τὸν βιομηχανοποιημένον Βορρᾶ. Κύριοι βουλευταί, εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον ὑπάρχουν δύο ἀπαντήσεις. Ἡ πρώτη ἀπάντησις ἐκπηγάζει ἐξ ὅσων ἀνέφερον προηγουμένως. Κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ἡ οἰκονομικὴ πολιτικὴ δὲν ἦτο προητοιμασμένη νὰ ἀντιμετωπίσῃ προβλήματα ἀναπτύξεως ὡρισμένων περιοχῶν. Μόλις τώρα καὶ ἐκ τῆς ὀξύνσεως αὐτοῦ τοῦ προβλήματος τῆς διαφορᾶς, δηλαδή, μεταξὺ Βορρᾶ καὶ Νότου, ἀπὸ ὀλίγων ἐτῶν καταβάλλεται μία ὠργανωμένη προσπάθεια ἐκ μέρους τῆς Ἰταλικῆς Κυβερνήσεως, διὰ τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ Νότου. Δὲν νομίζω, ὅτι οὐδεὶς ἐξ ἡμῶν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ὑποστηρίξῃ, ὅτι κατὰ τὴν ἐποχὴν τοῦ 1850 εἰς τὴν Ἰταλίαν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐφαρμοσθῇ μία πολιτικὴ περιφερειακῆς ἀναπτύξεως τοῦ Νότου. Δὲν ἦτο ἀκόμη ἡ οἰκονομικὴ σκέψις τῶν ὑπευθύνων τῆς ἐποχῆς ἐκείνης προσηρμοσμένη πρὸς τὴν κατεύθυνσιν ἐπιλύσεως τοιούτων προβλημάτων, ὅπως ἐπίσης πλήρης ἦτο καὶ ἡ ἀνυπαρξία τῶν τεχνικῶν μέσων ἐπιλύσεως αὐτοῦ τοῦ προβλήματος. Ἡ δευτέρα ἀπάντησις ἀναφέρεται εἰς τὸ ἑξῆς γεγονός: Ὅτι ἡ Ἰταλικὴ Κυβέρνησις τῆς ἐποχῆς ἐκείνης δὲν εἶχε τὴν δυνατότητα, τὴν ὁποίαν ἔχει ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις αὐτὴν τὴν στιγμὴν, ὅπως, διατηροῦσα τὴν κυριαρχίαν της, ἔναντι τῶν χωρῶν–μελῶν τῆς Ε.Ο.Κ. νὰ ἐφαρμόσῃ διαφορετικὴν πολιτικήν, ὅσον ἀφορᾷ τὸν χῶρον, ὁ ὁποῖος εὑρίσκεται ἐντὸς τῆς κυριαρχίας της. Ἐνῷ ἡ Ἰταλία δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ θεσμοθετήσῃ δύο ἐπίπεδα, ἐὰν θέλετε, ἡμερομισθίων, ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἐντὸς μεταβατικῆς περιόδου ἔχει τὴν δυνατότητα νὰ διαφυλάξῃ τὸ καθεστὼς τῆς εὐθηνῆς ἐργασίας καὶ ἔχει τὴν δυνατότητα νὰ δημιουργήσῃ συνθήκας ἐλεύσεως τῶν κεφαλαίων τῶν Δυτικῶν χωρῶν πρὸς τὴν Ἑλλάδα, διὰ νὰ ἐπωφεληθοῦν τῆς εὐθηνῆς ἐργασίας, ἡ ὁποία ὑπάρχει ἐδῶ. Ἐπίσης, ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἔχει ἀναμφισβητήτως τὴν δυνατότητα νὰ δημιουργήσῃ πλαίσια καὶ κίνητρα, τὰ ὁποῖα θὰ δημιουργήσουν δυνατότητας τοιαύτας, αἱ ὁποῖαι συγκρινόμεναι μὲ τὰς δυνατότητας, τὰς ὁποίας θὰ ἔχουν αἱ ἀντίστοιχοι βιομηχανικαὶ μονάδες τῶν εὐρωπαϊκῶν χωρῶν, νὰ δημιουργοῦν καλλιτέρους ὅρους οἰκονομικῆς ἐδῶ ὑπάρξεως καὶ δραστηριότητος. Κύριοι βουλευταί, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κάμωμεν μίαν σύγκρισιν ὄχι μόνον μὲ τὴν Ἰταλίαν, ὅσον ἀφορᾷ αὐτὸ τὸ σημεῖον, ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κάμωμεν συγκρίσεις τοιαύτας, αἱ ὁποῖαι νὰ ἐπεκτείνωνται καὶ εἰς ἄλλους χώρους, ὅπως εἶναι, ἂς εἴπωμεν, ἡ Γαλλία. Ἐλέχθη, δηλαδή, τὸ ἑξῆς πρᾶγμα: Ὅτι καὶ ἡ Γαλλία δὲν ὑπέστη περίπου καὶ δὲν εἶχε νὰ ἀντιμετωπίσῃ περίπου τὰ ἴδια προβλήματα, ὅταν ὡρισμέναι ἐκ τῶν περιοχῶν αὐτῆς ἐπλήγησαν μετὰ τὴν ἐθνικὴν ἕνωσιν τῆς Γαλλίας μετά, π.χ., τὴν κατάργησιν τῶν διαπυλίων τελῶν; Ἢ καὶ ἀκόμη εἰς τὴν Γαλλίαν δὲν ὑπάρχει αὐτὴν τὴν στιγμὴν μία ἀνισότης κατανομῆς τῶν μέσων παραγωγῆς καὶ μία ἀνισότης ὅσον ἀφορᾷ τὴν κατανομὴν τῆς οἰκονομικῆς δραστηριότητος; Τοῦτο ἀληθεύει. Ἀλλὰ βλέπετε καὶ εἰς τὴν Γαλλίαν σήμερον δὲν ἀντιμετωπίζουν κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον τὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα ἡ Ἰταλία εἶχε νὰ ἀντιμετωπίσῃ μετὰ τὴν ἕνωσιν τὸ 1850. Εἰς τὴν Γαλλίαν ἔχομεν τὴν ὑπηρεσίαν περιφερειακῆς ἀναπτύξεως, ἡ ὁποία δὲν κάμνει τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ ἀντιμετωπίζῃ τὰ συγκεκριμένα αὐτὰ προβλήματα ἀνισότητος τοῦ εἰσοδήματος καὶ ἀνισότητος εἰς τὴν κατανομὴν τῶν μέσων τῆς παραγωγῆς. Ἀλλά, κ. βουλευταί, τὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις καὶ ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία θὰ κληθῇ νὰ ἀντιμετωπίσῃ ἐκ τῆς συνδέσεώς της μὲ τὴν Εὐρωπαϊκὴν Κοινότητα, εὑρῆκαν τὴν ἔκφρασίν των καὶ εἰς κείμενα διεθνῶν συνθηκῶν καὶ συμβάσεων. Ὅταν αἱ χῶραι–μέλη τῆς Ε.Ο.Κ. ἀπεφάσισαν νὰ συμπήξουν τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, αἱ ἴδιαι αὐταὶ χῶραι ἔθεσαν ὡς μόνιμον πολιτικήν των ὡρισμένους σκοπούς, οἱ ὁποῖοι ἀπέβλεπον, πραγματοποιούμενοι, νὰ ἐξασφαλίσουν ἐντὸς τοῦ εὐρυτέρου οἰκονομικοῦ χώρου μίαν ἰσορροπίαν οἰκονομικήν, νὰ δημιουργήσουν ὅρους πραγματικῆς ἐμπιστοσύνης πρὸς τὸ νόμισμα, εἰς τὴν σταθερότητα τῶν τιμῶν καὶ νὰ ἐξασφαλίσουν ἓν ὑψηλὸν ἐπίπεδον ἀπασχολήσεως. Οἱ σκοποὶ αὐτοὶ ἀποτελοῦν τὴν ἀντικειμενικὴν ἐπιδίωξιν τῶν χωρῶν μελῶν τῆς Ε.Ο.Κ. Οἱ σκοποὶ αὐτοὶ ἐκτὸς τοῦ ὅτι ἀποτελοῦν οἰκονομικὴν ἐπιδίωξιν τῶν χωρῶν αὐτῶν, ἀποτελοῦν ἐπιδίωξιν καὶ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ὑπέγραψε μετὰ τῶν χωρῶν–μελῶν τὴν συμφωνίαν τῶν Ἀθηνῶν. Εἰς τὸ προοίμιον τῆς συμφωνίας τίθεται σκοπός, ἡ δημιουργία στενωτέρων δεσμῶν μετὰ τῶν χωρῶν τῆς Ε.Ο.Κ., ἡ ἐξασφάλισις συνεχοῦς βελτιώσεως τῶν συνθηκῶν τῆς Ἑλλάδος καὶ τῶν εὐρωπαϊκῶν χωρῶν, ἡ μείωσις τῆς ἀποστάσεως, ἡ ὁποία ὑπάρχει μεταξὺ τῶν οἰκονομικῶν τῆς Ἑλλάδος καὶ τῶν κρατῶν–μελῶν, ὅπως ἐπίσης εἰς τὸ προοίμιον τῆς συμφωνίας ἀναφέρεται, ὅτι τὸ περιεχόμενον τῆς συμφωνίας καὶ τὸ δασμολογικὸν πλαίσιον, τὸ ὁποῖον ἐδημιουργήθη καὶ αἱ ρυθμίσεις, αἱ ὁποῖαι συνωμολογήθησαν, συνωμολογήθησαν μὲ σκοπόν, ὅπως ἀντιμετωπισθοῦν καὶ τὰ εἰδικὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα ἀντιμετωπίζει ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία. Ἐκτὸς τούτου, εἰς τὸ ἄρθρον 2 τῆς συμφωνίας, εἰς τὴν παρ. 1 τίθεται ὁ σκοπὸς τῆς συμφωνίας: «Ἰσόρροπος ἐνίσχυσις ... (ἀναγινώσκει) .....». Ἑπομένως, δι’ αὐτῆς τῆς συμφωνίας, λαμβάνεται θέσις ἐπὶ τοῦ προβλήματος, ὅτι ἀντιθέτως μὲ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα συνέβησαν εἰς τὴν Ἰταλίαν, ἡ Ἑλλάς, δύναται νὰ ἐπιδιώξῃ ταχυτέραν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν ἐντὸς τοῦ εὐρυτέρου Εὐρωπαϊκοῦ χώρου. Οὕτω τίθεται τὸ ἐρώτημα, ἐὰν ἡ Ἑλλὰς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξασφαλίσῃ ὅρους ἀναπτύξεως οἰκονομικοὺς ἔξω ἀπὸ τὴν ΕΟΚ ἢ ἂν ἡ συμμετοχή της ἐξασφαλίζῃ καλλιτέρους ὅρους ἢ μᾶλλον ὅρους ἀναπτύξεως τῆς οἰκονομίας της. Κύριοι βουλευταί, ἠκούσατε τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον ἐξ Ἄρτης κ. Γαρουφαλιᾶν νὰ σᾶς περιγράφῃ τὸ καθεστώς, ἂν θέλετε, τοῦ παρασιτισμοῦ τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας, τὸ καθεστὼς τῶν ἐπιβαρύνσεων καὶ τὸ καθεστὼς τῆς ἐλλείψεως τοῦ ἐθνικοῦ ἀνταγωνισμοῦ. Ἐκεῖνο ὅμως, τὸ ὁποῖον δὲν μᾶς εἶπεν ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς, εἶναι τὸ γεγονός, ὅτι τὸ καθεστὼς ἐλλείψεως ἀνταγωνισμοῦ εἶχε δημιουργηθῆ ἐκ λόγων, ὄχι μόνον ἱστορικῶν, ἀλλὰ καὶ ἐκ λόγων μιᾶς σκληρᾶς οἰκονομικῆς πραγματικότητος. Ἦτο τὸ μέγεθος τῆς Ἑλληνικῆς ἀγορᾶς, τὸ ὁποῖον περιώριζε τὴν ἀνταγωνιστικὴν ἱκανότητα τῶν Ἑλλήνων. Τὸ μέγεθος τῆς ἀγορᾶς αὐτῆς, τῆς Ἑλληνικῆς ἀγορᾶς, συγκρινόμενον μὲ τὸ μέγεθος τῶν εὐρωπαϊκῶν χωρῶν δὲν εἶναι μία ἀγορά, προσδιοριζομένη μόνον ἀπὸ τὸν ἀριθμὸν τῶν ὀκτώμισυ ἑκατομμυρίων Ἑλλήνων, ἀλλὰ προσδιορίζεται καὶ ἀπὸ τὸ ὕψος τοῦ κατὰ κεφαλὴν εἰσοδήματος εἰς τὴν Ἑλλάδα ἐν συγκρίσει πρὸς τὸ ἀντίστοιχον τῶν χωρῶν τῆς Εὐρώπης. Ἀκριβῶς δὲ τὸ μέγεθος αὐτῆς τῆς ἀγορᾶς, εἶχε δημιουργήσει ἕνα καθεστώς, καχεξίας καὶ εἶχε δημιουργήσει ἕνα τύπον ὡρισμένου ἀνθρώπου, τοῦ Ἕλληνος ἐπιχειρηματίου, ὁ ὁποῖος ὡς συνισταμένην τῆς ἐπιτυχίας του, τῆς οἰκονομικῆς, ἔθετε τὴν δασμολογικὴν προστασίαν πρὸς τὰ ἔξω καὶ τὴν περίφραξιν τοῦ χώρου, ἐντὸς τοῦ ὁποίου ἐκινεῖτο εἰς τὸ ἐσωτερικόν. Ἦτο δυνατὸν λοιπὸν ποτὲ ἡ Ἑλλὰς ἐν ἀπομονώσει, μὲ τὸ μέγεθος αὐτῆς τῆς ἀγορᾶς νὰ ἀναπτυχθῇ οἰκονομικῶς καὶ νὰ δημιουργήσῃ ὅρους καλυτέρου συναγωνισμοῦ καὶ ἀνταγωνισμοῦ ἐντὸς τῆς Ἑλλάδος καὶ νὰ δημιουργήσῃ συνθήκας ἐκσυγχρονισμοῦ τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας; Αὐτὸ εἶναι τὸ πρόβλημα, τὸ ὁποῖον ἔχομεν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν, ὅτι δηλαδὴ μόνον μὲ τὴν διεύρυνσιν τῆς ἐσωτερικῆς μας ἀγορᾶς διὰ τῆς προσθήκης τῶν 160 ἑκατ. εὐρωπαίων, μᾶς δημιουργοῦνται πλέον αἱ προϋποθέσεις, ὥστε νὰ προέλθωμεν εἰς τὴν λῆψιν τῶν μέτρων ἐκείνων, τὰ ὁποῖα θὰ μᾶς ἐξασφαλίσουν ὅρους ἀνταγωνισμοῦ, διότι ἀπὸ ἐδῶ καὶ πέραν, ὁ Ἕλλην ἐπιχειρηματίας, δὲν θὰ ἀπευθύνεται εἰς τὰ ὀκτώμισυ ἑκατ. τῶν Ἑλλήνων, ἀλλὰ θὰ ἀπευθύνεται πρὸς τὰ 180 ἑκατ. τῶν Εὐρωπαίων. Καὶ εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον, πρέπει νὰ τονισθῇ, ὅτι δὲν εἶναι μόνον ἡ ἐξασφάλισις ἁπλῶς καὶ μόνον τῶν ἀντικειμενικῶν ὅρων οἰκονομικῆς δραστηριότητος ὡς καὶ τῆς διευρύνσεως τῆς ἀγορᾶς, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἐκβραχίσωμεν μίαν νοοτροπίαν, ἡ ὁποία ἐπὶ τόσα ἔτη συνεσωρεύθη εἰς τὸν τόπον. Καὶ ὅταν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως λέγει, ὅτι ἡ ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία θὰ ἔχῃ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ μεγαλύτερον μέρος τοῦ προβλήματος, διότι τὸ 20% μόνον θὰ ἀντιμετωπισθῇ διὰ τῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα θὰ λάβῃ ἡ Κυβέρνησις, αὐτὸ ἀκριβῶς ἐννοεῖ. Δηλαδὴ τὸ πῶς διὰ τῆς ἀλλαγῆς τῶν μεθόδων καὶ τῆς νοοτροπίας τῶν Ἑλλήνων ἐπιχειρηματιῶν, θὰ δυνηθῶμεν νὰ ἐκμεταλλευθῶμεν τὴν διευρυνομένην αὐτὴν ἀγοράν, ἡ ὁποία αὐτὴν τὴν στιγμὴν μᾶς προσφέρεται. Ὅταν λοιπὸν ἀποκλεισθῇ ἡ ἀπομόνωσις, ὡς δυνατότης ἀντιμετωπίσεως τῶν προβλημάτων, τὰ ὁποῖα μᾶς ἐπιβάλλονται, ὡς ἐκ τῆς πολιτικῆς, τῆς οἰκονομικῆς μας ἀναπτύξεως δὲν ἀπομένει ἄλλη λύσις παρὰ μόνον, πῶς ἡ ἐπιτάχυνσις τῆς οἰκονομικῆς αὐτῆς ἀναπτύξεως νὰ προέλθῃ ἐκ τῆς συνδέσεως τῆς Ἑλλάδος μὲ τὸν εὐρύτερον εὐρωπαϊκὸν χῶρον. Διότι ὁ εὐρύτερος αὐτὸς εὐρωπαϊκὸς χῶρος μὲ τοὺς ὅρους μὲ τοὺς ὁποίους μᾶς παρέχεται, μᾶς δημιουργεῖ δυνατότητας, αἱ ὁποῖαι οὐδέποτε ὑπῆρξαν εἰς τὸν τόπον αὐτόν. Εἶναι δυνατὸν καὶ ἀναμφισβητήτως θὰ τὸ ἴδωμεν, τὸ κεφάλαιον ἐκ τῆς Εὐρώπης νὰ λάβῃ δρόμον πρὸς τὰ νότια μέρη τῆς Εὐρώπης, πρὸς τὴν Ἑλλάδα, εἶναι δυνατὸν νὰ προσελκύσωμεν τὸ οἰκονομικὸν κεφάλαιον, οὕτως ὥστε νὰ δημιουργήσωμεν νέους ὅρους ἐξειδικεύσεως καὶ αὐξήσεως τῆς παραγωγικότητος, ὥστε ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία νὰ καταστῇ πλήρως ἀνταγωνιστικὴ πρὸς τὸ ἐξωτερικόν. Καὶ ἐδῶ γεννᾶται τὸ πρόβλημα, τὸ ὁποῖον ἐπανειλημμένως ἀνεφέρθη ἀπὸ τοὺς ἀγορητὰς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ προσελκύσωμεν αὐτὴν τὴν στιγμὴν κεφάλαια εἰς τὴν Ἑλλάδα, ὅταν εἰς τὸ παρελθὸν διὰ τῶν προνομίων, τὰ ὁποῖα ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις παρέσχε πρὸς τὰ κεφάλαια τὰ ἐπενδυόμενα ἐδῶ, δὲν κατώρθωσε νὰ ἔχῃ ἕνα ἀριθμὸν μεγαλύτερον, τῶν 20 ἢ 25 ἑκατομμ. δολλαρίων κατ’ ἔτος. Κύριοι συνάδελφοι, οἱ ὅροι προσελκύσεως τῶν ξένων κεφαλαίων δὲν ἐξαρτῶνται μόνον ἀπὸ τὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἀκολουθεῖ. Ἐξαρτῶνται ἀπὸ τὰς γενικωτέρας προϋποθέσεις καὶ δυνατότητας, αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουν ἐντὸς τῶν εὐρυτέρων χώρων μέσα εἰς τοὺς ὁποίους τὰ κεφάλαια αὐτὰ κινοῦνται. Ὅταν διὰ τῆς συνδέσεως μᾶς ἐξασφαλισθῇ ἡ βεβαιότης τῆς πολιτικῆς σταθερότητος, ἡ ἐξαφάνισις ὁποθενδήποτε προερχομένης ἀπειλῆς, ὅταν διὰ τῆς συνδέσεως καὶ ὁ Εὐρωπαῖος, ὁ ὁποῖος θὰ ἔλθῃ εἰς τὸν τόπον αὐτὸν θὰ ἀποβλέψῃ ὡς καὶ ὁ Ἕλλην ἐπιχειρηματίας εἰς τὸν εὐρύτερον χῶρον τῆς Εὐρωπαϊκῆς Ἀγορᾶς, παρέχονται πλέον νέαι δυνατότητες διὰ τὸν Εὐρωπαῖον ἐπιχειρηματίαν νὰ ἐπενδύσῃ τὰ κεφάλαιά του ἐδῶ. Καὶ δὲν εἶναι μόνον αὐτό. Ὅταν μὲ τὴν κατάργησιν τῶν δασμῶν ὁ Γερμανὸς ἐπιχειρηματίας θὰ ἔχῃ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ πρόβλημα ἢ τῆς ἐπενδύσεως εἰς τὴν Γερμανίαν, ὅπου τὰ κέρδη του θὰ ἐξαρτῶνται ἐκ τῆς αὐξήσεως τῆς παραγωγικότητος, ἢ τῆς ἐλεύσεώς του εἰς τὴν Ἑλλάδα, ὅπου τὰ ηὐξημένα κέρδη θὰ ἐξασφαλίζωνται, ὡς ἐκ τοῦ μικροτέρου κόστους τῆς ἐργασίας καὶ ὅπου θὰ ἔχῃ ταὐτοχρόνως ὅλας τὰς ἐξαγωγικὰς δυνατότητας, τὰς ὁποίας θὰ εἶχεν εἰς τὴν Χώραν του, δημιουργοῦνται τότε πλέον δυνατότητες μεγαλυτέρας συγκεντρώσεως ξένων κεφαλαίων εἰς τὸν τόπον μας. Κύριοι συνάδελφοι, ὅταν τὸ θέμα τῶν κεφαλαίων εἶναι δυνατὸν καὶ ἀσφαλῶς θὰ λάβῃ μίαν εὐνοϊκὴν τροπήν, νομίζω, ὅτι ἐκτὸς τούτου θὰ δημιουργηθοῦν καὶ ἄλλοι ὅροι ἀναπτύξεως τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας. Διότι δέον νὰ παρατηρηθῇ ἐνταῦθα, ὅτι ἡ Τελωνειακὴ Ἕνωσις ἢ μᾶλλον ἡ οἰκονομικὴ ἕνωσις τῆς Ἑλλάδος μὲ τὰς ἓξ χώρας τῆς Εὐρωπαϊκῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς δημιουργοῦν ὅρους συνδέσεως καὶ ἐκμεταλλεύσεως πολὺ εὐνοϊκωτέρους διὰ τοὺς Ἕλληνας ἀπὸ ὅ,τι, ἐὰν ἡ Ἑλλὰς ἐνετάσσετο ἀμέσως ὡς ἰσότιμον μέλος εἰς τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα. Δημιουργεῖται ἐν προκειμένῳ μία ὅλως ἐξαιρετικὴ μεταχείρισις τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας, ὡς ἐκ τῆς φύσεως τῶν προβλημάτων, τὰ ὁποῖα ἔχει νὰ ἀντιμετωπίσῃ, μία ἐξασφάλισις ὡρισμένων πλεονεκτημάτων καὶ ἡ θεσμοθέτησις ὡρισμένων ρυθμίσεων, αἱ ὁποῖαι δημιουργοῦν δυνατότητας, τὰς ὁποίας ἄλλως δὲν θὰ εἴχομεν. Καὶ ὅσον ἀφορᾷ τὴν Τελωνειακὴν Ἕνωσιν, ἐνῷ ἡ Ἑλλὰς θὰ ἀπολαμβάνῃ τοῦ πλεονεκτήματος νὰ ἴδῃ τὰ προϊόντα της τὰ παραγόμενα ἐν Ἑλλάδι καὶ ἐξαγόμενα εἰς τὰς χώρας τῆς Κοινότητος, μὲ δασμολογικὴν ἐπιβάρυνσιν οἵα καὶ ἡ ἐπιβαλλομένη εἰς τὴν διακίνησιν τῶν ἀγαθῶν μεταξὺ τῶν χωρῶν μελῶν, ἀντιθέτως, τῆς παρέχεται ἡ εὐχέρεια τῆς προστασίας τῆς βιομηχανίας. Διὰ μίαν 10ετίαν διὰ τὰς βιομηχανίας, αἱ ὁποῖαι δὲν ὑπάρχουν ἤδη καὶ δὲν λειτουργοῦν ἤδη, διὰ δὲ τὰς ὑπαρχούσας βιομηχανίας μιᾶς ὁλοκλήρου 20ετίας, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ καὶ τὸ μεταβατικὸν στάδιον. Πράγματι, τὰ 22 αὐτὰ ἔτη μᾶς παρέχουν τὸ πλεονέκτημα νὰ δημιουργήσωμεν τοὺς ὅρους ἀναδιαρθρώσεως καὶ ἀναδιοργανώσεως τῆς Ἑλληνικῆς βιομηχανίας, ὥστε ὅταν εἰς τὸ τέλος τῆς 22ετίας, οἱ δασμοὶ θὰ ἔχουν καταργηθῆ, θὰ εἴμεθα εἰς θέσιν μὲ μίαν ἐκσυγχρονισμένην βιομηχανίαν ν’ ἀντιμετωπίσωμεν τὸν ἀνταγωνισμόν, ὁ ὁποῖος προέρχεται ἔξωθεν. Ἐκτὸς τούτων, ὅμως, τὰ πλεονεκτήματα, τὰ ὁποῖα ἀναφέρονται εἰς τὴν Ἑλλάδα προχωροῦν πέραν τῆς βιομηχανίας πρὸς τὰ διάφορα ἐξαγώγιμα Ἑλληνικὰ προϊόντα, τὰ ὁποῖα ἀπὸ τῆς ἡμέρας τῆς συνδέσεως τῆς Ἑλλάδος, θὰ κυκλοφοροῦν εἰς τὸν εὐρύτερον Εὐρωπαϊκὸν χῶρον ἄνευ τῶν ἐπιβαρύνσεων, τὰς ὁποίας εἶπον προηγουμένως. Καὶ διὰ τὸ σύνολον μὲν τῶν ἐξαγωγίμων προϊόντων μας, τὰ ὁποῖα περιλαμβάνονται εἰς τὸ σχετικὸν πρόγραμμα, σύμφωνα μὲ τὸ πρωτόκολλον 6, θὰ ἐπιβάλλωνται οἱ δασμοὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ὑφίστανται, ὅσον ἀφορᾷ τὴν διακίνησιν τῶν προϊόντων μεταξὺ τῶν Χωρῶν τῶν Εὐρωπαϊκῶν, δι’ ὡρισμένα δὲ ἐξαγώγιμα προϊόντα μας εἰδικοῦ ἐνδιαφέροντος, ὅπως εἶναι ὁ καπνός, ὅπως εἶναι ἡ σταφίς, λαμβάνεται μία πρόνοια ταχυτάτης ἐξασφαλίσεως τῶν δασμῶν. Τὰ πλεονεκτήματα αὐτά, ὅπως ἀντιλαμβάνεσθε, κ. βουλευταί, μᾶς δημιουργοῦν τὰς δυνατότητας τῆς ἐκμεταλλεύσεως τοῦ Εὐρωπαϊκοῦ χώρου, διότι καὶ διὰ τὸν καπνὸν εἶναι σημαντικὰ καὶ διὰ τὴν σταφίδα εἶναι σημαντικά, ὅπως ἐπίσης διευκολύνουν μεγάλως τὴν κίνησιν καὶ τῶν ὑπολοίπων ἐξαγωγίμων μας προϊόντων. Ἀλλὰ ἐκτὸς τούτου, μᾶς ἐξασφαλίζονται καὶ ἄλλα πλεονεκτήματα, τὰ ὁποῖα ἀναφέρονται εἰς τὴν δημιουργίαν νέων βιομηχανιῶν, εἰς τὸν τομέα νέων δραστηριοτήτων. Εἶναι δυνατόν, δηλαδή, ἡ Ἑλλάς, μία χώρα εὑρισκομένη ὑπὸ ἀνάπτυξιν, νὰ ἐπιβάλλῃ δασμὸν μέχρι τοῦ 25% κατ’ ἀξίαν ἐπὶ εἰδῶν βιομηχανιῶν, αἱ ὁποῖαι τὸ πρῶτον, θὰ δημιουργηθοῦν ἐν Ἑλλάδι. Τὰ εἴδη αὐτὰ δὲν δύνανται εἰς ποσὸν νὰ ὑπερβαίνουν τὸ 10% τῶν εἰσαγωγῶν μας ἐκ τῆς Ε.Ο.Κ., θὰ ἐκτείνωνται δὲ εἰς μίαν περίοδον 9 ἐτῶν. Καὶ ὅσον ἀφορᾷ αὐτὸ τὸ πλεονέκτημα, τὸ ὁποῖον μᾶς ἐχορηγήθη λόγῳ τῆς εἰδικῆς μας θέσεως, ἠκούσθησαν καὶ ὡρισμέναι μεμψιμοιρίαι καὶ ἠκούσθη καὶ μία κριτική. Ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ θὰ ἤθελα νὰ ἐπισημάνω, ὅτι ἡ πολιτικὴ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, εἶναι πολιτικὴ δημιουργίας βιομηχανικῶν μονάδων πλήρους ἀνταγωνιστικῆς ἱκανότητος ἔναντι τῶν ὁμοειδῶν μονάδων τοῦ ἐξωτερικοῦ. Ἀλλὰ λόγῳ εἰδικῶν ὅρων εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχωμεν ἀνάγκην βραχυχρονίου δασμολογικῆς προστασίας, διὰ συγκεκριμένην τινὰ περίπτωσιν. Εἰς αὐτὸν ἀκριβῶς, τὸν σκοπὸν ἀπέβλεψεν ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 18 τῆς συμφωνίας τῆς συνδέσεως. Ἕτερον πλεονέκτημα, τὸ ὁποῖον χορηγεῖται εἰς τὴν Ἑλλάδα διὰ τὴν ἐνίσχυσιν εἰς τὴν προσπάθειαν τῆς καλύψεως τῆς διαφορᾶς ἀναπτύξεως μεταξὺ αὐτῆς καὶ τῶν χωρῶν— μελῶν, εἶναι ἡ εἰδικὴ χρηματοδότησις, ἡ ὁποία θὰ χορηγηθῇ εἰς τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν, τῶν 125 ἑκατομμυρίων δολλαρίων, ἐντὸς τῆς πρώτης 5ετίας, ἐκ μέρους τῆς Τραπέζης τῆς Ε.Κ.Α. Ὅταν ὁμιλοῦμεν περὶ τῶν 125 ἑκατομμυρίων δολλαρίων, ἀναφερόμεθα εἰς ἕνα ποσόν, τὸ ὁποῖον δὲν ἀποτελεῖ, ὅπως ὑπεστηρίχθη ἐκ μέρους τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς, «τὰ λύτρα» ἐκποιήσεως τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας πρὸς τὴν Εὐρωπαϊκὴν Κοινότητα. Πολλοῦ γε καὶ δή. Οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ πιστεύωμεν, ὅτι διὰ τῶν 125 αὐτῶν ἑκατομμυρίων δολλαρίων, ἐκτὸς τῆς δυνατότητος ποὺ μᾶς παρέχεται διὰ τὴν δημιουργίαν ὡρισμένων βιομηχανιῶν καὶ διὰ τὴν κάλυψιν ὡρισμένων ἄλλων ἀναγκῶν, λύεται τὸ πρόβλημα τῆς χρηματοδοτήσεως τῆς βιομηχανικῆς ἀναπτύξεως τοῦ τόπου. Πρέπει, ὅμως, τὰ 125 ἑκατομμύρια δολλάρια νὰ μὴ θεωρηθοῦν ὡς ἕνα ποσόν, τὸ ὁποῖον μόνον του εἶναι δυνατὸν νὰ λύσῃ τὰ προβλήματά μας, ἀλλὰ ὡς ἕνα προοίμιον καὶ ἕνας προπομπὸς τῶν ποσῶν, τὰ ὁποῖα ἡ Τράπεζα ἀναπτύξεως θὰ εἶναι εἰς θέσιν εἰς τὸ μέλλον νὰ μᾶς διαθέσῃ καὶ ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις θὰ εὑρεθῇ εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν νὰ ἐκμεταλλευθῇ. Ἡ προνομιακὴ μεταχείρισις τῆς Ἑλλάδος ἀποδεικνύεται ἐκ μιᾶς γρήγορης ἀναγνώσεως τῆς συμφωνίας τῆς συνδέσεως καὶ ἐν προχείρῳ θὰ ἠδύνατο νὰ ἀνεφερθῇ ἡ δυνατότης τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως νὰ διατηρήσῃ ὡρισμένους δασμοὺς ταμειακοῦ χαρακτῆρος, ἐπὶ μίαν 6ετίαν, ἂν τοῦτο ἀποτελῇ συμφέρον καὶ ἀνάγκην διὰ τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν, ὅπως ἐπίσης θὰ ἦτο δυνατὸν ἡ προνομιακὴ αὐτὴ μεταχείρισις νὰ θεμελιωθῇ καὶ ἐπὶ ἄλλων ἄρθρων, τὰ ὁποῖα ὄντως μᾶς δημιουργοῦν μίαν πλεονεκτικὴν θέσιν ἔναντι τῶν χωρῶν τῶν μετεχουσῶν εἰς τὴν Εὐρωπαϊκὴν Οἰκονομικὴν Κοινότητα. Δὲν νομίζω, κ. βουλευταί, ὅτι θὰ ἦτο σκόπιμον νὰ διεξέλθω ὅλας τὰς διατάξεις. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον, ὅμως, θὰ ἤθελα ἰδιαιτέρως νὰ ἐπισημάνω, θὰ ἦτο οἱ σκοποί, οἱ ὁποῖοι τίθενται, ὅσον ἀφορᾷ τὴν γεωργικὴν πολιτικήν, διότι ἀναμφισβητήτως αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὸ μεγαλύτερον μέρος τῶν ἐξαγωγῶν μας ἀποτελεῖται ἀπὸ γεωργικὰ προϊόντα καὶ ἀναμφισβητήτως ὁ γεωργικὸς τομεὺς τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας ἐνδιαφέρει τὸ μεγαλύτερον ποσοστὸν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἐλέχθη ἀπὸ ὡρισμένους κυρίους συναδέλφους, ὅτι εἰς τὸν τομέα τῆς γεωργίας παρεγνωρίσαμεν τὰ εἰδικὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα ἡ γεωργία ἔχει νὰ ἀντιμετωπίσῃ, τὰ εἰδικὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα ὡρισμένα προϊόντα ἔχουν νὰ ἀντιμετωπίσουν καὶ ἀντιθέτως, δὲν ἐκάμαμεν τίποτε ἄλλο παρὰ νὰ παραδώσωμεν τὴν Ἑλληνικὴν γεωργίαν εἰς τὸν συναγωνισμὸν τῶν χωρῶν τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος, χωρῶν αἱ ὁποῖαι διαθέτουν πλέον συγχρονισμένην μορφὴν γεωργικῆς ἐκμεταλλεύσεως, διαθέτουν ἀφθονώτερα μηχανικὰ μέσα καλλιεργείας καὶ διαθέτουν ἀναμφισβητήτως καὶ δυνατότητα χαμηλοτέρου κόστους παραγωγῆς. Κύριοι βουλευταί, ἡ ὅλη γεωργικὴ πολιτική, στηρίζεται ἐπὶ τῆς μακροχρονίου ἐπιδιώξεως ἐναρμονίσεως τῆς γεωργικῆς πολιτικῆς τῶν χωρῶν μελῶν καὶ τῆς Ἑλλάδος. Ἡ γενικὴ διάταξις εἶναι, ὅτι θὰ πρέπει νὰ φθάσωμεν εἰς τὸ τέλος τῆς 22ετίας, εἰς μία πλήρη ἐναρμόνισιν τῆς Ἑλληνικῆς ἀγροτικῆς πολιτικῆς πρὸς τὴν ἀγροτικὴν πολιτικὴν τῶν χωρῶν μελῶν. Πλήν, ὅμως, θὰ ἔπρεπε νὰ παρατηρηθῇ, ὅτι κατὰ τὸ ἄρθρον 33 τῆς συμφωνίας εἰς τὴν δημιουργίαν τῆς ἐναρμονίσεως αὐτῆς τῆς ἀγροτικῆς πολιτικῆς ἡ Κοινότης εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν κατὰ τρόπον ἀποτελεσματικὸν τὴν ἰδιομορφίαν, τὰς δυνατότητας καὶ τὰ συμφέροντα τῆς Ἑλληνικῆς γεωργίας. Ἐκτὸς τούτου τὸ Συμβούλιον Συνδέσεως, τὸ ὁποῖον θὰ ἀποφασίσῃ ἐπὶ τῆς ἐναρμονίσεως τῆς γεωργικῆς πολιτικῆς τῆς Ἑλλάδος καὶ τῶν μελῶν χωρῶν, ἀναμφισβητήτως θὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν τὰς ἀνάγκας τῆς Ἑλληνικῆς γεωργίας, ἀλλὰ ἐν πάσῃ δὲ περιπτώσει, δὲν εἶναι δυνατὸν εἰς τὸ Συμβούλιον Συνδέσεως νὰ ληφθῇ οἱαδήποτε ἀπόφασις, ἄνευ τῆς συμφώνου γνώμης τῆς Ἑλνικῆς Κυβερνήσεως. Τὸ ὅλον θέμα τῆς γεωργικῆς πολιτικῆς, ἐμφανίζει μίαν ἰδιομορφίαν, διότι ἰδιόμορφα εἶναι καὶ τὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα ἐμφανίζει ὁ γεωργικὸς τομεὺς ἑκάστης οἰκονομίας. Εἶναι προβλήματα σταθερότητος τῶν τιμῶν, προβλήματα ἐξασφαλίσεως ἑνὸς μίνιμουμ εἰσοδήματος εἰς τοὺς γεωργούς, εἶναι ἡ προσπάθεια ἐξασφαλίσεως ὅρων καλλιεργείας τοιούτων, ὥστε νὰ ἔχωμεν χαμηλότερον κόστος καὶ ἐπίσης ἡ προσπάθεια ἐξασφαλίσεως τῶν παραγωγῶν ἑκάστης χώρας ἐκ τοῦ συναγωνισμοῦ, ὁ ὁποῖος θὰ προέρχεται ἐκ τῶν γεωργῶν ἑτέρας μετεχούσης χώρας, ὡς ἐκ τῆς διαφορᾶς τῶν ἐπιδοτήσεων ἢ ἐπιβαρύνσεων ποὺ ὑπάρχουν εἰς ἑκάστην χώραν. Δι’ αὐτὸν ἀκριβῶς τὸν λόγον, οἱ σκοποὶ οἱ ὁποῖοι ἀναφέρονται εἰς τὴν γεωργικὴν πολιτικήν, εἶναι οἱ σκοποί, οἱ ὁποῖοι ἀποβλέπουν εἰς τὴν ἐξασφάλισιν ὅλων τῶν προηγουμένων ὅρων ἐξασφαλίσεως σταθερότητος τιμῶν, καὶ εἰσοδήματος τῶν γεωργῶν, ἐλλείψεως ἀποτόμου διακυμάνσεως τιμῶν, ἐξασφαλίσεως μικροῦ κόστους, οὕτως ὥστε διὰ τῆς ἐναρμονίσεως αὐτῆς ὁ γεωργικὸς τομεὺς τῆς Κοινότητος καὶ τῆς Ἑλλάδος νὰ ἐξασφαλίσῃ σταθερότητα καὶ διεύρυνσιν τῶν καταναλωτικῶν ἀγορῶν. Εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, κ. βουλευταί, γίνεται μία κριτικὴ ἐναντίον τῆς Γεωργίας, ἐναντίον τῆς συνδέσεως τῆς Ἑλλάδος πρὸς τὰς χώρας τῶν ἕξ, διότι συγκρινόμενοι οἱ ὅροι τῆς γεωργικῆς μας παραγωγῆς πρὸς τοὺς ὅρους τῆς παραγωγῆς τῶν Εὐρωπαϊκῶν Χωρῶν, βλέπομεν, ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ Γεωργία, κατὰ τὴν γνώμην ὡρισμένων, μειονεκτεῖ σοβαρῶς. Καὶ ἀναμφισβητήτως, εἰς ὡρισμένους τομεῖς, ἡ καθυστέρησις τῆς Ἑλληνικῆς γεωργικῆς οἰκονομίας, ὡς ἐκ τοῦ μικροῦ κλήρου, τῆς ἐλλείψεως τῶν μηχανικῶν μέσων ἢ τῆς μικρᾶς ἀναλογίας τῶν ἀρδευομένων ἐκτάσεων, δημιουργεῖ δυσμενῆ εἰκόνα διὰ τὴν Ἑλληνικὴν γεωργίαν. Ἀλλά, κύριοι, ἐὰν ἡ σύγκρισις μεταξὺ τῶν ὅρων τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς καὶ εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ εἰς τὰ κράτη μέλη, μᾶς δημιουργῇ αὐτὴν τὴν δυσμενῆ εἰκόνα, ἀπὸ τὴν ἄλλην πλευρὰν θὰ πρέπει ὁπωσδήποτε νὰ ἀναλογισθῶμεν τὰς δυνατότητας, τὰς ὁποίας ὁ Ἑλληνικὸς γεωργικὸς τομεὺς μᾶς παρουσιάζει. Ὅταν ἐλάχιστον μόνον ποσοστὸν τῶν Ἑλληνικῶν ἐδαφῶν ἀρδεύεται, μᾶς παρέχεται ἕνα εὐρὺ στάδιον δραστηριοποιήσεως διὰ τῆς ἐπεκτάσεως τῶν ἀρδευομένων ἐκτάσεων. Γνωρίζετε πολὺ καλά, ὅτι μία ἐκ τῶν ἐπιδιώξεων τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως εἶναι, ἡ ταχυτέρα αὔξησις τῶν ἀρδευομένων ἐκτάσεων, οὕτως ὥστε νὰ δημιουργηθοῦν νέοι ὅροι παραγωγῆς τῶν γεωργικῶν μας προϊόντων. Ἐκτὸς τούτου καὶ ἐκτὸς τῆς πολιτικῆς τῆς συνεχοῦς ἐνισχύσεως τῆς γεωργίας καὶ τῆς αὐξήσεως τῆς παραγωγῆς ἢ τῆς ἐξασφαλίσεως τοῦ χαμηλοῦ κόστους λιπασμάτων, τὰ ὁποῖα ἀποδεικνύουν πάντα ταῦτα τὴν μέριμναν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν ἐξασφάλισιν καλλιτέρων ὅρων γεωργικῆς παραγωγῆς, αἱ δυνατότητες τῆς Ἑλληνικῆς γεωργίας προσδιορίζονται ἀπὸ τὰς κλιματολογικὰς συνθήκας καὶ ἀπὸ τὴν ἰδιοσυστασίαν τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐδάφους. Τὸ ξηροθερμικὸν κλῖμα τῆς Ἑλλάδος, δημιουργεῖ προϋποθέσεις ἐπεκτάσεως τῆς καλλιεργείας μας εἰς πολὺ πρώϊμα εἴδη καὶ ἀναμφισβητήτως δυνατὸν ἡ Ἑλλάς, διὰ τῆς καταλλήλου πολιτικῆς καὶ τῆς καταλλήλου τονώσεως τῆς Ἑλληνικῆς γεωργίας, νὰ ἀποτελέσῃ τὸ θερμοκήπιον τῆς Εὐρώπης. Ὅταν αὐτὴν τὴν στιγμὴν κάμνωμεν μίαν σύγκρισιν μεταξὺ τῆς Ἑλληνικῆς Γεωργίας καὶ τῆς γεωργίας τῶν Εὐρωπαϊκῶν χωρῶν, λαμβάνομεν ὑπ’ ὄψιν τὴν σημερινὴν σύνθεσιν τῆς παραγωγῆς μας καὶ δὲν λαμβάνομεν ὑπ’ ὄψιν μας τὰς δυνατότητας, τὰς ὁποίας ἔχομεν, διὰ νὰ μεταβάλωμεν τὴν σύνθεσιν τῆς παραγωγῆς αὐτῆς. Ἀλλά, ὅπως εἶπον, ἡ ὅλη προσπάθεια δημιουργίας εὐρυτέρων χώρων τελωνειακῆς ἑνώσεως, ἐπιβάλλει δυναμικὴν ἐπίλυσιν τῶν προβλημάτων καὶ δημιουργεῖ νέους ὅρους παραγωγῆς καὶ νέας ἀνάγκας προσανατολισμοῦ. Τὸ πρόβλημα ἐνταῦθα εἶναι πρόβλημα ταχέος προσανατολισμοῦ τῆς Ἑλληνικῆς γεωργίας πρὸς τὰς ἀνάγκας καταναλώσεως ἐκ μέρους τῶν Εὐρωπαϊκῶν χωρῶν. Εἶναι πρόβλημα παραγωγῆς τῶν εἰδῶν ἐκείνων, τὰ ὁποῖα θὰ ζητήσῃ ὁ Εὐρωπαῖος καταναλωτὴς καὶ εἰς τιμὰς τοιαύτας, αἱ ὁποῖαι νὰ εἶναι συναγωνίσιμοι μὲ τὰς τιμὰς ἄλλων χωρῶν παραγουσῶν ὁμοειδῆ προϊόντα. Θὰ ἤθελα νὰ σᾶς ἀναφέρω, ὅτι αἱ συνθῆκαι, τὰς ὁποίας εἰς τὸ Ἰσραὴλ εἶχον νὰ ἀντιμετωπίσουν, δὲν ἦσαν πολὺ εὐνοϊκώτεραι τῶν συνθηκῶν, τὰς ὁποίας καλούμεθα ἡμεῖς νὰ ἀντιμετωπίσωμεν. Ἤδη δὲ ἀποκτῶμεν ἔναντι τοῦ Ἰσραὴλ καὶ ἔναντι ἄλλων χωρῶν, ὡς ἡ Τουρκία, διὰ τῆς συνδέσεώς μας μὲ τὴν Εὐρωπαϊκὴν Κοινότητα, μίαν προνομιακὴν μεταχείρισιν τῶν γεωργικῶν μας εἰδῶν, τὰ ὁποῖα δὲν θὰ ἀντιμετωπίζουν εἰς τὸ μέλλον τὸν φραγμόν, τὸν ὁποῖον τοὺς προβάλλουν τὰ ἀνεγερθέντα εἰς τὸ παρελθὸν δασμολογικὰ τείχη. Κύριοι βουλευταί, εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον τῆς γεωργικῆς μας πολιτικῆς ὑπάρχει ἕνα θέμα κινητοποιήσεως τῶν Ἑλλήνων παραγωγῶν, ὅπως ὑπάρχει ἕνα θέμα κινητοποιήσεως εἰς τὸν βιομηχανικὸν τομέα, τῶν φορέων τῆς βιομηχανίας. Εἶναι ἀναμφισβητήτως, τὸ ἔργον βαρύ, ἀλλὰ ὡς εἶχε τὴν εὐκαιρίαν νὰ σᾶς εἴπῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ, ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἔχει πλήρη συνείδησιν τῶν δυσκολιῶν, τὰς ὁποίας θὰ ἀντιμετωπίσῃ καὶ εἰς τοὺς δύο τομεῖς καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἐπεσήμανεν ὁ ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ Ὑπουργὸς, τὴν σκληρότητα τῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις θὰ κληθῇ νὰ λάβῃ εἰς τὸ μέλλον. Θὰ ἤθελα ἐδῶ, εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον, νὰ εἴπω τὸ ἑξῆς: Ὅτι, ὅταν μᾶς κατηγοροῦν, ὅτι δὲν λαμβάνομεν ἢ δὲν ἔχομεν ὑπ’ ὄψει μας νὰ λάβωμεν τὰ προσήκοντα μέτρα, οἱ κύριοι, οἱ ὁποῖοι βαίνουν εἰς αὐτὰς τὰς κατηγορίας, θὰ πρέπει νὰ ἔχουν ὑπομονήν. Τὰ μέτρα τὰ σκληρὰ δὲν προαναγγέλλονται, ἀλλὰ λαμβάνονται.
§44Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΙΣ. Ἐγώ ἀπ’ ὅ,τι ἀντελήφθην, μὲ τὴν σύνδεσίν μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, ἢ θὰ πᾶμε τοῦ ὕψους, ἢ θὰ πᾶμε τοῦ βάθους, ἢ θὰ εἶναι Θεοῦ εὐχή, ἢ θὰ εἶναι καταστροφή. Τὰ 80% τῆς προσπαθείας εἶπεν, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἀνήκουν εἰς τὸν λαὸν καὶ τὰ 20% εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Ἐρωτῶ, ὅταν ὁ λαὸς ἐπιβαρύνεται μὲ δύο προϋπολογισμούς, ὅταν ὁ λαὸς πληρώνῃ ἀκόμη τὸν φόρον τῶν σεισμοπαθῶν, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ πᾶμε μπροστά; Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ προχωρήσωμεν, ὅταν ἕνα δισεκατομμύριον καὶ πλέον, διασπαθίζεται κατὰ ἕνα τρόπον ποὺ δὲν ξεύρει ἡ Κυβέρνησις καθόλου; Ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας νὰ τὰ σταματήσητε αὐτά;
§45Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφ. Συντονισμοῦ). Κατ’ ἀρχήν, ὡμίλησα διὰ τὴν κριτικήν, ἡ ὁποία γίνεται, διότι δὲν ἔχομεν ὑπ’ ὄψει μας νὰ λάβωμεν τὰ προσήκοντα μέτρα. Ἐὰν εἴχατε διαβάσει τὰς προγραμματικὰς δηλώσεις τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὰς ἐπροσέχατε, θὰ βλέπατε τὰ ἑξῆς: Ὅτι καὶ μέτρα θὰ ληφθοῦν διὰ τὴν ἐξασφάλισιν εὐνοϊκωτέρων ὅρων ἐξαγωγῆς τῶν Ἑλληνικῶν προϊόντων, διότι αὐτὸ εἶναι ἕνα ἀπὸ τὰ μεγάλα προβλήματα, ὅπως ἐπίσης θὰ ληφθοῦν καὶ μέτρα ἐξασφαλίσεως ἢ μᾶλλον προωθήσεως τῆς ἀνταγωνιστικότητος τῶν Ἑλληνικῶν βιομηχανιῶν ἔναντι τῶν βιομηχανιῶν τοῦ ἐξωτερικοῦ. Θέλω νὰ πιστεύω, ὅτι ἡ καλοπιστία σας θὰ μᾶς παράσχῃ, μετὰ τὴν ψήφισιν νομοσχεδίου τοσαύτης σημασίας, ὡς τὸ συζητούμενον σήμερον, τὴν χρονικὴν εὐχέρειαν νὰ φέρωμεν εἰς ψήφισιν ἄλλα νομοσχέδια, τὰ ὁποῖα νὰ ρυθμίζουν θέματα, τὰ ὁποῖα σεῖς ὑπαινίσσεσθε.
§46Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΙΣ. Θὰ ἠμπορέσητε; Ἀπ’ ὅ,τι ξεύρω, μέχρι σήμερα, δὲν ἐλήφθησαν τέτοια μέτρα. Εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ὅτι χρειάζονται εἰς μίαν 5ετίαν 900 ἑκατομμ. δολλάρια νὰ ἔλθουν μέσα. Πόσα ἑκατομμύρια δολλάρια τὸν χρόνον βγαίνουν ἔξω ἀπὸ ἐδῶ, ἠμπορεῖτε νὰ μᾶς πληροφορήσητε; Καὶ ποῖα μέτρα ἐλάβατε, ὅταν ἔγινεν ἕνα τεράστιον οἰκονομικὸν σκάνδαλον καὶ ὑπάρχει ἡ ἔκθεσις ἑνὸς Διευθυντοῦ Τραπέζης. Διατὶ αὐτὴν τὴν ἔκθεσιν δὲν τολμᾶτε νὰ τὴν φέρετε εἰς τὴν Βουλήν; Διατὶ δὲν φέρετε ἐδῶ τὴν ἔκθεσιν Μουτσέλλου; Ποῦ εἶναι ἡ ἔκθεσις Μουτσέλλου διὰ τὸ σκάνδαλον Ἀνδρεάδη;
§47Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Κύριε συνάδελφε, ἀναμφισβητήτως, εἰς τὴν φαντασίαν σας βλέπετε ὅσα βλέπετε.
§48Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΙΣ. Εἶναι γεγονότα.
§49Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ. (Ὑφ. Συντονισμοῦ). Ἐὰν μᾶς κρίνετε, καθ’ ὃν τρόπον μᾶς κρίνετε, εἶναι καὶ αὐτὸς ἕνας λόγος διὰ τὸν ὁποῖον δὲν ἀνήκετε εἰς τὴν Ε.Ρ.Ε. καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ περιμένω ἐκ μέρους σας διαφορετικὴν μεταχείρισιν. Κύριοι συνάδελφοι, καὶ τὸ θέμα τῆς ἀντιμετωπίσεως τῶν γεωργικῶν μας προβλημάτων, ὡς ἐπίσης καὶ τὸ θέμα τοῦ ἐκσυγχρονισμοῦ τῆς Ἑλληνικῆς βιομηχανίας, θὰ καλέσουν εἰς τὸ μέλλον καὶ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν εἰς μίαν ἔντονον προσπάθειαν. Ἡ προσπάθεια αὐτὴ θὰ πρέπει νὰ εἶναι καθολικὴ εἰς ὅλους τοὺς τομεῖς, θὰ πρέπει νὰ ἀναφέρεται εἰς κἄθε τομέα τῆς οἰκονομικῆς μας ζωῆς, εἰς κἄθε τομέα τῆς κοινωνικῆς μας ζωῆς, εἰς κἄθε τομέα τῆς ἰδιωτικῆς μας ὀργανώσεως. Θὰ ἤθελα, ὅμως, ἐπὶ πλέον νὰ κάνω ὡρισμένας παρατηρήσεις ἐπὶ τῆς ὁμιλίας, τὴν ὁποίαν ἔκαμε τὴν περασμένην Δευτέραν ὁ ἐκπρόσωπος τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς κ. Ἠλιοῦ. Ὁ κ. Ἠλιοῦ ἀνεφέρθη εἰς τὸ πρόβλημα, τὸ ὁποῖον θὰ ἔχουν νὰ ἀντιμετωπίσουν αἱ βιομηχανικαὶ μονάδες μέσαι καὶ μικραί, καθὼς καὶ ἡ Ἑλληνικὴ βιοτεχνία, ὅταν θὰ ἔχουν νὰ ἀντιμετωπίσουν τὸν Εὐρωπαϊκὸν συναγωνισμόν. Καὶ μᾶς εἶπε χαρακτηριστικῶς, πῶς εἶναι δυνατὸν αἱ μικραὶ Ἑλληνικαὶ μονάδες νὰ ἀντιμετωπίσουν τὸν συναγωνισμὸν τῶν μεγαθηρίων καὶ μονοπωλειακῶν ὀργανώσεων τῆς Εὐρώπης. Ἀναμφισβητήτως τὸ ἐνδιαφέρον του εἶναι συγκινητικόν. Καὶ ἀναμφισβητήτως ὅσον συγκινητικὸν καὶ ἂν εἶναι ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς ἰδικῆς του, ἄλλα τόσα ἐρωτήματα θὰ γεννήσῃ ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς ἰδικῆς μας. Ὅπως γνωρίζητε, μία ἀπὸ τὰς βάσεις τῆς διαλεκτικῆς ἀναλύσεως τῆς ἱστορικῆς πορείας τῆς ἀνθρωπότητος, ὅπως λέγουν οἱ κύριοι οἱ ἀνήκοντες εἰς τὴν Ἀριστεράν, ἕνα δυναμικὸν στοιχεῖον κοινωνικῆς καταβολῆς εἶναι ἡ ἐξαφάνισις καὶ ἡ προλεταριοποίησις τῶν μικρῶν καὶ μεσαίων ἐπιχειρηματιῶν, οἱ ὁποῖοι ἀπὸ ἀνεξαρτήτους ἐπαγγελματίας μεταβάλλονται εἰς ἐργάτας καὶ ἔτσι δημιουργεῖται τὸ νέον δυναμικόν, τὸ ὁποῖον ἀνατρέπει τὴν παλαιὰν κατάστασιν καὶ δημιουργεῖ τὴν δικτατορίαν τοῦ προλεταριάτου, τὸν κομμουνισμόν. Ἡ ἀνάλυσις αὐτὴ ἀπετέλεσεν ἕνα ἀπὸ τὰ στοιχεῖα, διὰ τῶν ὁποίων ὁ Κὰρλ Μὰρξ ἀπὸ τοῦ 1848 προσεπάθησε μὲ τὸ μανιφέστο του νὰ πείσῃ τὴν ἀνθρωπότητα ἐπὶ τοῦ ἀναποτρέπτου τῆς κοινωνικῆς μεταβολῆς. Ἀπὸ τοῦ 1848 μέχρι σήμερον, παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι αἱ μεγάλαι οἰκονομικαὶ μονάδες δημιουργοῦνται εἰς τὰς καπιταλιστικὰς Χώρας, ὅπως εἶναι ἡ Γερμανία, ἡ Ἀγγλία, ἡ Ἀμερική, ὄχι μόνον δὲν ἐπέρχεται προλεταριοποίησις περαιτέρω τῶν μικρῶν ἐπιχειρηματιῶν, ἀλλὰ ὅπως ἀνέφερεν ὁ ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ κ. Ὑπουργός, ὁ ἀριθμὸς καὶ τὸ ποσοστὸν τῶν μικρῶν μονάδων καὶ ὅσον ἀφορᾷ τὸν ἀριθμόν, καὶ ὅσον ἀφορᾷ τὴν συμμετοχὴν εἰς τὴν οἰκονομικὴν δραστηριότητα τῶν Χωρῶν αὐτῶν αὐξάνεται. Ἐπὶ 120 ἔτη ἡ δυναμικὴ αὐτὴ ἑρμηνεία δὲν ἔχει ἐπαληθεύσει. Θὰ ἦτο ἀπορίας ἄξιον καὶ θὰ ἐδημιουργεῖτο μία εὐκαιρία ἐπαληθεύσεως ἢ μὴ τῆς θεωρίας αὐτῆς. Θὰ ἤθελον ἐν τούτοις νὰ ἐρωτήσω τοὺς κυρίους τῆς Ἀριστερᾶς, διατὶ ἀνησυχοῦν. Διότι, ἐὰν ἤθελεν ἐπαληθεύσει τὸ ὑπ’ αὐτῶν λεχθὲν εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν, θὰ ἤγαγεν εἰς τὴν ἀπόδειξιν τῆς θεωρίας των, ἀπόδειξιν, τὴν ὁποίαν ματαίως ἐπιζητοῦν ἐπὶ 120 ἔτη, διότι δὲν εἶναι ἄμοιρον τὸ γεγονός, ὅτι ὁ κομμουνισμὸς δὲν ἐφηρμόσθη εἰς καμμίαν καπιταλιστικὴν Χώραν, ἐνῷ συνελήφθη ὡς θεωρία, ἡ ὁποία θὰ ἐφηρμόζετο εἰς τὰς καπιταλιστικὰς Χώρας καὶ ἐπηλήθευσεν εἰς μίαν Χώραν κυρίως γεωργικήν, ὅπως εἶναι ἡ Ρωσία. Ἀλλὰ ἐκτὸς τῆς παρατηρήσεως, τὴν ὁποίαν ἔκαμα, ὅσον ἀφορᾷ αὐτὸ τὸ σημεῖον ἤθελον νὰ παρατηρήσω ἐπὶ τῆς ὁμιλίας τοῦ κ. Ἠλιοῦ καὶ ἕνα ἄλλο σημεῖον. Μᾶς εἶπε κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ὁμιλίας του, ὅτι διὰ τὴν Ἑλλάδα μίαν γεωργικὴν Χώραν, θὰ ἐδημιουργεῖτο ἕνα οἰκονομικὸν πρόβλημα, ὡς ἐκ τῆς ἀνισότητος μεταξὺ τῶν τιμῶν τῶν γεωργικῶν καὶ βιομηχανικῶν προϊόντων. Ἐνῷ, δηλαδή, αἱ τιμαὶ τῶν γεωργικῶν προϊόντων μειοῦνται συνεχῶς, ἀντιθέτως, αἱ τιμαὶ τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων χρήσεως γεωργικῆς, αὐξάνονται. Ἑπομένως, ἡ διαφορά, ἡ ὁποία ὑπάρχει μεταξὺ τῆς εἰσοδηματικῆς καταστάσεως τῶν Ἑλληνικῶν γεωργικῶν προϊόντων καὶ τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων τῶν χωρῶν τῆς Εὐρώπης θὰ βαίνῃ αὐξανομένη. Θὰ ἤθελα νὰ παρατηρήσω τὸ ἑξῆς: Ὅτι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει κυρίως τὰς γεωργικὰς χώρας, δὲν εἶναι μόνον ἡ τιμὴ τῶν μονάδων τῶν πωλουμένων προϊόντων, τὰς ὁποίας ἀπολαμβάνει ὁ παραγωγός, ἀλλὰ κυρίως εἶναι τὸ συνολικὸν εἰσόδημα, τὸ ὁποῖον ἐξασφαλίζει ἡ γεωργικὴ παραγωγή. Κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη τὰ μεταπολεμικὰ λόγῳ τῆς τεχνολογικῆς ἐξελίξεως τῶν ὑπὸ ἀνάπτυξιν χωρῶν, παριστάμεθα πρὸ τοῦ φαινομένου τοῦ πολλαπλασιασμοῦ τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς. Ἡ χρῆσις τῶν μηχανοποιημένων μέσων καλλιεργείας, ἡ χρῆσις λιπασμάτων εἰς πολὺ μεγαλύτερον ποσοστὸν ἀπὸ ὅ,τι ἦτο εἰς τὸ παρελθόν, ἡ χρῆσις φαρμάκων γεωργικῶν, αὐξάνει καὶ πολλαπλασιάζει τὴν γεωργικὴν παραγωγήν. Οὕτω, ὁ παραγωγὸς ἀπολαμβάνει μεγαλύτερον γεωργικὸν εἰσόδημα ἀπὸ ἐκεῖνο ποὺ ἀπελάμβανε εἰς τὸ παρελθόν. Ἐκτὸς τούτου, τὸ κόστος τῶν γεωργικῶν προϊόντων, ὄχι μόνον λόγῳ τῆς αὐξήσεως τῆς παραγωγῆς, ἀλλὰ λόγῳ κυρίως τῆς αὐξήσεως τῆς παραγωγικότητος εἰς τὸν γεωργικὸν τομέα, κατῆλθεν τόσον, ὥστε νὰ καταλείπῃ ἐπαρκῆ περιθώρια κέρδους εἰς τὸν ἀγρότην. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν Ἑλλάδα, θὰ ἤθελον νὰ εἴπω τὰ ἑξῆς: Ὅτι ἐκτὸς τοῦ ὅτι ἡ ψαλίς, ὅπως λέγεται ἡ διαφορὰ μεταξὺ τῶν γεωργικῶν καὶ βιομηχανικῶν προϊόντων κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη ἔχει πάρει μίαν εὐνοϊκὴν κατεύθυνσιν διὰ τὴν γεωργικὴν παραγωγήν, τὸ ἄνοιγμα τοῦτο θὰ εἶναι μικρότερον διὰ τὸν Ἕλληνα παραγωγόν, ὅταν διὰ τῆς μειώσεως τῶν δασμῶν τῶν εἰσαγομένων βιομηχανικῶν προϊόντων καὶ ὁ ἴδιος θὰ ἀπολαμβάνῃ αὐτὰ εἰς κατωτέρας τιμὰς ἐκτὸς τοῦ ὅτι καὶ τὰ ἐγχώρια θὰ παράγωνται εἰς εὐθηνοτέρας τιμάς. Ἑπομένως καὶ εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον δὲν δημιουργοῦνται δυσμενέστεροι ὅροι διὰ τὰς γεωργικὰς τιμὰς τῆς οἰκονομίας μας, ἀντιθέτως τὸ ἀγροτικὸν εἰσόδημα θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ αὐξηθῇ. Χωρὶς βέβαια κανεὶς νὰ παραλείψῃ νὰ εἴπῃ, ὅτι διὰ τῆς μειώσεως, τῆς καταργήσεως τῶν δασμῶν τῶν γεωργικῶν προϊόντων, τὰ ἐξαγώγιμα προϊόντα μας θὰ εὕρουν καλυτέρους ὅρους τοποθετήσεως εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Κύριοι βουλευταί, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀπαντήσῃ κανεὶς ἓν πρὸς ἓν εἰς τὰ ἐρωτήματα καὶ τὴν κριτικήν, ἡ ὁποία ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἠσκήθη ἐναντίον τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, διότι πράγματι κατεφύγομεν καὶ εἰς τὴν Λενινιστικὴν θεωρίαν περὶ τῶν ἀποικιοκρατικῆς μορφῆς κεφαλαίων, τὰ ὁποῖα θὰ ἔλθουν ἐδῶ, ὡς ἐὰν τὰ κεφάλαια, τὰ ὁποῖα λαμβάνει ἡ Πολωνία νὰ μὴ εἶναι ἀποικιοκρατικῆς μορφῆς, ὅταν προέρχωνται ἀπὸ τὴν Ἀμερικανικὴν Κυβέρνησιν. Ὅταν ἀσκῆται μία τοιαύτη σχηματοποιημένη κριτική, λησμονεῖται ἐκ μέρους τῶν ἀσκούντων ταύτην, ὅτι ἡ ζωή, ἡ πραγματικότης, ἡ κοινωνικὴ καὶ οἰκονομική, εἶναι κἄτι τὸ ὁποῖον δὲν ἠμποροῦμεν νὰ κλείσωμεν εἰς μίαν θεωρίαν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τὴν περικλείσωμεν μέσα εἰς ὡρισμένα καλούπια. Ἄλλως τε αὐτὴ αὕτη ἡ ἐξέλιξις εἰς τὸ ἐσωτερικὸν τῆς Ρωσίας μᾶς ἀποδεικνύει, ὅτι ἀναλόγως μὲ τὰς πολιτικὰς ἀνάγκας τῆς στιγμῆς καὶ ἀναλόγως μὲ τὰς σκοπιμότητας τὰς πολιτικὰς τῆς στιγμῆς, τὸ δόγμα μεταβάλλεται καὶ ἀπὸ Λένιν γίνεται Στάλιν καὶ αὐτὴν τὴν στιγμὴν εὑρισκόμεθα πρὸ μιᾶς νέας καταστάσεως δυναμικωτέρων ἐξελίξεων καὶ εἰς τὸ ἐσωτερικὸν τῆς Ρωσίας. Ὅταν, λοιπόν, οἱ κύριοι τῆς Ἀριστερᾶς κατηγοροῦν τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν ἐπὶ τῇ βάσει σχηματοποιημένων ἐπιχειρημάτων, δὲν ἀποδεικνύουν τίποτε ἄλλο παρά, ὅτι καὶ οἱ ἴδιοι δὲν κατώρθωσαν νὰ προσαρμόσουν τὸν ἑαυτόν των εἰς τὰς δυναμικὰς ἐξελίξεις τοῦ ἰδικοῦ των κόσμου καὶ δὲν κατώρθωσαν νὰ προσαρμόσουν τὸν ἑαυτόν των πέραν τοῦ περιωρισμένου αὐτοῦ τόπου, εἰς τὴν ἱστορικότητα τῶν στιγμῶν, τὴν ὁποίαν ἡμεῖς αὐτὴν τὴν στιγμὴν καλούμεθα νὰ ἀντιμετωπίσωμεν. Ἀπὸ αὐτὴν τὴν ἄποψιν ἡ ὅλη πολιτικὴ ἐκ μέρους τῆς Ἀριστερᾶς, τῆς συμμετοχῆς μας ἢ μὴ εἶναι κατὰ τὴν ταπεινήν μου γνώμην ἀνιστορικὴ καὶ ἀνεδαφική, ἔξω τῆς πραγματικότητος. Ἡ πραγματικότης εἶναι μία, ὅτι εἰς τὸν μεταπολεμικὸν κόσμον μὲ τὴν δημιουργίαν τῶν μεγάλων ὁμάδων Κρατῶν, τὰ ὁποῖα καλοῦνται διὰ μιᾶς κοινῆς πολιτικῆς προσπαθείας νὰ λύσουν τὰ προβλήματά των, ἡ Ἑλλὰς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀρνηθῇ τὴν συμμετοχήν της. Εἶναι ἓν τεράστιον ρεῦμα, τὸ ὁποῖον διώκει τὸν κόσμον ἀπὸ τῆς μιᾶς ἄκρης εἰς τὴν ἄλλην. Εἶναι οἱ ὁμάδες τῶν ὑπαναπτύκτων χωρῶν, εἶναι οἱ ὁμάδες τῶν Εὐρωπαϊκῶν Χωρῶν, οἱ ὁμάδες τῶν Χωρῶν τῆς Ν. Ἀμερικῆς, οἱ ὁμάδες, ἂν θέλετε, τῶν Χωρῶν τῶν Ἀραβικῶν, τῶν τόσον κοντὰ εἰς ἡμᾶς. Ἀνεξάρτητα τῆς μορφῆς τῶν πολιτικῶν καὶ οἰκονομικῶν ἐξελίξεων εἰς ἑκάστην τῶν κατηγοριῶν τῶν χωρῶν αὐτῶν, ἕνα παραμένει ὡς γεγονός, ὅτι μόνον διὰ μιᾶς συλλογικῆς προσπαθείας καὶ διὰ τῆς θέσεως κοινοῦ σκοποῦ, εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιλύσουν ταχύτερον τὰ προβλήματά των. Αὐτὴν τὴν ἱστορικότητα τῆς στιγμῆς ἔχει νὰ ἀντιμετωπίσῃ ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις καὶ βάσει τῆς συνδέσεως αὐτῆς ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις δὲν ἠμπορεῖ νὰ πάρῃ θέσιν ἄλλην ἀπὸ ἐκείνην τὴν ὁποίαν ἐπῆρε. Κύριοι βουλευταί, ἠξεύρομεν, ὅτι ἐντασσόμενοι εἰς τὴν γενικωτέραν αὐτὴν προσπάθειαν, θὰ ἔχωμεν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν σκληρὰ καὶ ὀξέα προβλήματα. Τοῦτο, ὅμως, δὲν σημαίνει, ὅτι δὲν πρέπει νὰ πάρωμεν τὴν θέσιν, τὴν ὁποίαν ἤδη ἐλάβομεν. Εἰς τὸν τόπον αὐτόν, εἰς τὸν βράχον αὐτὸν ποὺ καλεῖται Ἑλλάς, οἱ Ἕλληνες κατώρθωσαν νὰ ζήσουν ἐπὶ 3.000 χρόνια ἀντιμετωπίζοντες προβλήματα ἐξανδραποδισμοῦ, ἐξαφανίσεως τῆς φυλῆς των κατὰ τὰ 400 χρόνια κατοχῆς. Καὶ ὅλα αὐτὰ τὰ γεγονότα δὲν κατώρθωσαν νὰ ἐξαλείψουν τὴν Ἑλλάδα ὡς μίαν ἐθνικὴν καὶ πολιτιστικὴν μονάδα. Οἱ κύριοι, οἱ ὁποῖοι τίθενται ἐναντίον τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, νομίζουν, ὅτι διὰ τῆς ἡττοπαθείας, τὴν ὁποίαν δημιουργοῦν, διὰ τῶν μεμψιμοιριῶν, τὰς ὁποίας ἐκτοξεύουν, προωθοῦν τὴν λύσιν τοῦ προβλήματος. Καὶ ἡ ἡττοπάθειά των φθάνει μέχρις αὐτοῦ τοῦ σημείου, ὥστε νὰ παραγνωρίζουν τὸ γεγονὸς τῆς προσαρμοστικῆς ἱκανότητος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ τῆς ἱκανότητος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ νὰ ἀνταπεξέρχεται ἔναντι συνθηκῶν πολὺ δυσκολωτέρων ἀπὸ αὐτὰς ποὺ ἔχομεν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν. Κύριοι βουλευταί, δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι δυνατὸν δι’ οἱονδήποτε καλόπιστον καὶ ἀντικειμενικὸν παρατηρητὴν τοῦ προβλήματος νὰ μείνῃ καμμία ἀμφιβολία, ὅτι τὸ πρόβλημα, τὸ ὁποῖον μᾶς παρουσιάζεται, εὗρε τὴν καλυτέραν λύσιν, τὴν ὁποίαν ἦτο δυνατὸν νὰ εὕρῃ, ἢ μᾶλλον, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παραγνωρισθῇ ἀπὸ κανένα, ὅτι ἡ λύσις, ἡ ὁποία ἐπεδιώχθη καὶ τὴν ὁποίαν σεῖς καλεῖσθε νὰ ἐγκρίνητε ἢ ὄχι, εἶναι ἡ λύσις ἐκείνη, ἡ ὁποία θὰ ἀνακατατάξῃ πάλιν τὴν Ἑλλάδα εἰς τὸν εὐρύτερον Εὐρωπαϊκὸν χῶρον, εἰς τὸν ὁποῖον ἀνέκαθεν ἀνῆκε, θὰ τὴν κατατάξῃ καὶ θὰ τὴν συνδέσῃ ὀργανικὰ μὲ τὶς χῶρες ἐκεῖνες, οἱ ὁποῖες, ἀφοῦ ἐπῆραν τὴν λαμπάδα τοῦ Ἑλληνο–χριστιανικοῦ πολιτισμοῦ ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα, τὴν μετέτρεψαν εἰς μίαν παγκόσμιον πίστιν. Καὶ χάρις εἰς αὐτὸ τὸ παγκόσμιον δόγμα καὶ ἡμεῖς οἱ Ἕλληνες καλούμεθα πάλιν μαζὶ μὲ αὐτοὺς νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὰ παγκόσμια προβλήματα μὲ τὰ εἰδικώτερα προβλήματα, τὰ ὁποῖα ἡ σύνδεσίς μας δημιουργεῖ καὶ θὰ τὰ ἀντιμετωπίσωμεν μὲ τοὺς λαούς, μὲ τοὺς ὁποίους συνδεόμεθα ὀργανικά, πολιτιστικὰ καὶ ἰδεολογικά. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Συμπολιτεύσεως). (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ τὴν προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Μίχας).
§50ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Ζίγδης ἔχει τὸν λόγον.
§51Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐλέχθη ἤδη καὶ εἶναι τοῦτο ἀκριβές, ὅτι σπανίως ἤχθη ἐνώπιον Ἑλληνικοῦ Κοινοβουλίου σύμβασις πρὸς κύρωσιν τῆς σημασίας τῆς παρούσης. Δὲν πρέπει νὰ ἐκπλήξῃ, ἐὰν εἴπω, ὅτι ψηφίζοντες τὴν σύμβασιν αὐτήν, κάμνομεν κἄτι περισσότερον ἀπὸ ὅ,τι ἐὰν ψηφίζωμεν Σύνταγμα, διότι ἐὰν τὸ Σύνταγμα ἔχῃ ηὐξημένην τυπικὴν δύναμιν, ἡ οὐσία τῆς συζητουμένης συμβάσεως ὑπερβαίνει κατὰ πολὺ τὰς διατάξεις ἑνὸς Συντάγματος. Διότι ἡ πρὸς κύρωσιν Σύμβασις ἀποτελεῖ θέσιν ἑνὸς ὁροσήμου εἰς τὸν ἐλεύθερον ἡμῶν πολιτικὸν βίον. Ἀφ’ ἧς κυρωθῇ αὕτη, ἡ ἐπιχείρησις ποὺ λέγεται Ἑλλὰς θὰ παύσῃ νὰ ὑπάρχῃ καὶ θὰ συγχωνευθῇ μὲ τὸν μεγαλύτερον Οἶκον ποὺ λέγεται Εὐρώπη. Ἐφεξῆς, θὰ παύσωμεν νὰ ἀντιμετωπίζωμεν τὰ οἰκονομικὰ προβλήματά μας μόνοι καὶ θὰ συνασπισθῶμεν μὲ τὰ Κράτη τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς διὰ νὰ τὰ ἀντιμετωπίζωμεν ἀπὸ κοινοῦ. Καὶ θέλω νὰ τονίσω, ὅτι ὅσα εἶπα μέχρι τῆς στιγμῆς δὲν ἀποτελοῦν οὔτε ρητορικὸν σχῆμα, οὔτε ὑπερεκτίμησιν τῆς πραγματικότητος, ἀλλ’ ἀντικειμενικὴν διαπίστωσιν. Κύριοι συνάδελφοι, μεταπολεμικῶς, λόγῳ τῆς τεχνικῆς ἐξελίξεως, ἀφ’ ἧς ἰδίᾳ ἐδεσμεύθησαν αἱ δυνάμεις τοῦ ἀτόμου, τὸ ἀνεξάρτητον κράτος ἀποτελεῖ ἐπιβίωσιν τοῦ παρελθόντος. Δὲν εἶναι δυνατὸν πλέον ὡς αὐθύπαρκτος μονὰς νὰ διατηρήσῃ τὴν ὑπόστασίν του καὶ νὰ ἐξασφαλίσῃ τὴν ἀσφάλειαν καὶ εὐημερίαν τῶν πολιτῶν του. Διὰ τοῦτο ἀπὸ τῆς λήξεως τοῦ πολέμου καὶ ἐντεῦθεν ὑπῆρξαν ἰσχυρόταται πιέσεις καὶ τάσεις δημιουργίας εὐρυτέρων πολιτικῶν καὶ οἰκονομικῶν χώρων. Ἡ δημιουργία εὐρυτέρων χώρων μὲ ἔκδηλον τὴν πολιτικὴν ἑνότητα ἀπεδείχθη δύσκολον ἐγχείρημα. Ἡ ἑνοποίησις ἀντιθέτως προέκυψε πλέον ἐφικτὴ ἐμμέσως, διὰ τῆς πραγματοποιήσεώς της εἰς τὸν οἰκονομικὸν τομέα. Καὶ πράγματι τὰ 6 Κράτη τῆς Δυτικῆς Εὐρώπης, ἄλλοι πανίσχυροι παράγοντες τῆς διεθνοῦς οἰκονομίας, προκειμένου νὰ ἀντιμετωπίσουν τοὺς δύο μεταπολεμικοὺς κολοσσούς, τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας καὶ τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν καὶ ἐν τῇ προσπαθείᾳ των νὰ ἐπιβιώσουν, προῆλθον εἰς οἰκονομικὴν ἕνωσιν. Ἡ δημιουργία τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς δὲν ἀποτελεῖ πρωτοτυπίαν τῶν Δυτικοευρωπαίων. Προηγήθη ἡ σύμπηξις τῆς COMECON εἰς τὰς Ἀνατολικὰς χώρας καὶ ὑπὸ μίαν ἔποψιν καὶ αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι, λόγῳ τῆς ἐκτάσεώς των ἀποτελοῦν Κοινὴν Ἀγοράν. Πρὸ τῶν ἐξελίξεων αὐτῶν, τῆς προσπαθείας ἐπιβιώσεως τῶν λαῶν, ἐθνῶν, διὰ τῆς δημιουργίας μεγαλυτέρων χώρων, δὲν ἦτο δυνατὸν ἡ Ἑλλὰς νὰ μείνῃ ἀσυγκίνητος. Ἐφ’ ὅσον Κράτη οἰκονομικῶς ἑκατονταπλασίως ἰσχυρότερα τῆς Ἑλλάδος ἐθεώρησαν λήξασαν τὴν περίοδον τῆς ὑποστάσεώς των ὡς ἀνεξαρτήτων οἰκονομικῶν μονάδων, ἡ Ἑλλὰς δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ μείνῃ ἀνεπηρέαστος καὶ νὰ συνεχίσῃ ἀμετάβλητον ἐν τῇ ἀντιμετωπίσει τοῦ μέλλοντος τὴν πορείαν τοῦ παρελθόντος. Ὁμιλοῦμεν ὅλοι μας περὶ οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως καὶ περὶ δημιουργίας διὰ τοὺς Ἕλληνας οἰκονομικῶν συνθηκῶν, ἀναλόγων πρὸς τὰς συνθήκας τὰς ὑφισταμένας εἰς τὰς πλέον προηγμένας χώρας τῆς Εὐρώπης, δηλαδή, τὰς χώρας, αἱ ὁποῖαι σήμερον ἐδημιούργησαν τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Ὡς Κράτος μὲ ἀνεξάρτητον οἰκονομίαν δὲν κατωρθώσαμεν νὰ ἐπιτύχωμεν τὸν ἀντικειμενικὸν αὐτὸν σκοπόν. Ἡ οἰκονομία μας εὑρίσκεται εἰς ἀπαράδεκτον βαθμὸν στερήσεως. Ἐκδήλωσις αὐτῆς εἶναι φυσικὰ ἡ ἀγχώδης ὑποαπασχόλησις τοῦ πληθυσμοῦ, ἡ ἐφιαλτικὴ ἐλλειμματικότης τοῦ ἐμπορικοῦ ἰσοζυγίου καὶ τὸ χαμηλὸν ἐπίπεδον τοῦ κατὰ κεφαλὴν εἰσοδήματος, ἑνὸς τῶν μικροτέρων εἰς ὅλην τὴν Δυτικὴν Εὐρώπην. Ἐρωτᾶται, λοιπόν, πρέπει ἡ Ἑλλὰς νὰ μείνῃ μία οἰκονομικῶς ἀνεξάρτητος χώρα, ἢ θὰ ἐπιδιώξῃ συνεργαζομένη μὲ ἄλλας χώρας νὰ ἐπιλύσῃ τὰ ζωτικὰ αὐτὰ προβλήματά της; Διετυπώθησαν ἀντιρρήσεις πολλαὶ καὶ σοβαραὶ διὰ τὴν εἴσοδόν μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν καὶ διετυπώθησαν αἱ ἀντιρρήσεις ἀπὸ τρεῖς κυρίως κατευθύνσεις. Πρῶτον, ἀπὸ τὴν κατεύθυνσιν τῶν «ἐπενδεδυμένων συμφερόντων», τὰ ὁποῖα βλέπουν, ὅτι ζημιώνονται καιρίως. Δεύτερον, ὑπῆρξαν ἀντιρρήσεις ἀπὸ δευτέραν κατεύθυνσιν. Ἀπὸ θεωρητικοὺς οἰκονομολόγους καὶ πολιτικοὺς προσδεδεμένους διανοητικῶς εἰς πεπαλαιωμένας, φοβοῦμαι, ἀντιλήψεις καὶ θεωρίας. Καὶ τρίτον, διετυπώθησαν ἀντιρρήσεις ἀπὸ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι φοβοῦνται, ὅτι ἡ σύνδεσίς μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν θὰ ἔχῃ μοιραίως πολιτικὰς συνεπείας, αἱ ὁποῖαι δὲν τοὺς εἶναι καθόλου συμπαθεῖς. Κύριοι συνάδελφοι, ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι ἀνέμενον ἀπὸ τοὺς ἀξιοτίμους Ὑπουργοὺς τοῦ Συντονισμοῦ καὶ τοῦ Ἐμπορίου, ὅταν εἰσηγοῦντο τὴν σύμβασιν αὐτὴν νὰ ἦσαν θετικώτεροι ὅσον ἀφορᾷ τὴν περιγραφὴν τῶν ἐλπίδων καὶ τῶν δυνατοτήτων ἐπιλύσεως τῶν προβλημάτων μας ἐκ τῆς εἰσόδου μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, ὡς καὶ συστηματικώτεροι εἰς τὴν ἀντίκρουσιν τῶν διατυπωθεισῶν ἀντιρρήσεων. Νομίζω, ἐπίσης, ὅτι δὲν ἐπεχειρήθη ἀπὸ κανένα ἐκ τῶν προλαλησάντων, νὰ συμπληρώσῃ τὸ κενὸν αὐτὸ καὶ διὰ τοῦτο θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ, ἴσως, νὰ τὸ ἐπιχειρήσω ἐγώ. Κύριοι συνάδελφοι, τὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα ἀνέπτυξεν ἡ Κυβέρνησις, διὰ νὰ δικαιολογήσῃ τὴν κύρωσιν τῆς ὑπὸ κρίσιν συμβάσεως εἶναι κυρίως ἀρνητικά. Λέγει ἡ Κυβέρνησις, τί θὰ γίνωμεν ἐὰν δὲν εἰσέλθωμεν εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν; Εἶναι φρόνιμον νὰ χάσωμεν τὸν μεγαλύτερον πελάτην διὰ τὰς ἐξαγωγάς μας;
§52Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντ.). Εἶναι τὸ μόνον ἐπιχείρημα, τὸ ὁποῖον δὲν ἐπεκαλέσθη ἡ Κυβέρνησις.
§53Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, θὰ παρακαλέσω νὰ μὴ μὲ διακόπτετε ἐφ’ ὅσον δὲν πρόκειται νὰ κάμετε οὐσιώδη διακοπήν.
§54Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Δὲν θέλετε διακοπάς;
§55Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ναί, ἀλλὰ ἐπὶ οὐσιαστικῶν θεμάτων. Ἡ ἀνάπτυξις, ἐξ ἄλλου, τῶν θετικῶν ἐπιχειρημάτων ὑπὲρ τῆς εἰσόδου μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν ἐγένετο κατὰ τρόπον μᾶλλον δογματικόν, χωρὶς νὰ δοθῇ ἡ ἀπαραίτητος οἰκονομικὴ θεμελίωσίς των. Ἀπὸ μίαν ἄλλην πλευρὰν τῆς αἰθούσης αὐτῆς ὑπεστηρίχθη, ὅτι ἡ εἴσοδος τῆς Ἑλλάδος εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν θὰ εἶναι ἡ καταστροφὴ διὰ τὴν χώραν μας. Ἡ ἄποψις αὐτὴ ἐξετέθη διὰ τῆς παραθέσεως πληθώρας ἐπιχειρημάτων, τὰ ὁποῖα, ἐν τούτοις, δὲν εἶχον οὔτε ὄγκον, οὔτε πυκνότητα. Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι ἡ μέχρι σήμερον συζήτησις κυριαρχεῖται ἀπὸ πολιτικὰς σκέψεις. Ἀλλὰ δὲν πρέπει, νομίζω, εἰς ἕνα πρῶτον στάδιον νὰ ἀπομονώσωμεν τὴν ἐξέτασιν τῶν οἰκονομικῶν συνεπειῶν τῆς Συμβάσεως ἀπὸ πάντα ἄλλον παράγοντα, διὰ νὰ ἐκτιμήσωμεν ἀντικειμενικῶς τὴν σημασίαν της. Ἐὰν ἀποδειχθῇ, ὅτι οἰκονομικῶς εἶναι συμφέρουσα, πρέπει νὰ ἀποδεχθῶμεν τὴν σύνδεσιν, ἐφ’ ὅσον καὶ πολιτικῶς μᾶς ἐξυπηρετεῖ. Ἐάν, ὅμως, τὰ οἰκονομικὰ ἀποτελέσματα αὐτῆς εἶναι τόσον ὀδυνηρά, ὅπως ὑποστηρίζει ἡ πτέρυξ ἐκείνη, τότε θὰ πρέπει ὅλοι μας νὰ σκεφθῶμεν σοβαρῶς, ἐὰν τὰ πολιτικὰ ἀντισταθμίσματα εἶναι ἐπαρκῆ διὰ νὰ τὴν ἀποδεχθῶμεν. Θὰ ἀρχίσω ἀπὸ τὴν ἐξέτασιν τῶν ἀρνητικῶν ἐπιχειρημάτων, τὰ ὁποῖα καὶ ἐδῶ καὶ ἔξω τῆς αἰθούσης αὐτῆς διετυπώθησαν καὶ τὰ ὁποῖα εὗρον ἀπήχησιν καὶ εἰς τὰς στήλας τοῦ Τύπου. Τὸ πρῶτον ἐπιχείρημα ἐναντίον τῆς εἰσόδου μας εἶναι ἡ ἀνατροπὴ τῶν ἀρνητικῶν ἐπιχειρημάτων ὑπὲρ αὐτῆς. Ὑποστηρίζετε, λέγουν οἱ ἐπικριταὶ τῆς Συμβάσεως, ὅτι πρέπει νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, διὰ νὰ μὴ χάσωμεν τὸν καλύτερον πελάτην τῶν προϊόντων μας. Ἀλλὰ ὁ πελάτης αὐτός, ὁ ὁποῖος ἀπερρόφει ἄλλοτε τὸ 40% τῆς Ἑλληνικῆς γεωργικῆς παραγωγῆς, σήμερον ἀπορροφᾷ μόνον τὸ 30% περίπου. Δι’ αὐτὸ τὸ 30% πρέπει νὰ θυσιάσωμεν ὅλους τοὺς ἄλλους πελάτας, μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας, αἱ ὁποῖαι καθημερινῶς αὐξάνουν τὰς ἐμπορικὰς συναλλαγάς των μὲ τὴν Ἑλλάδα καὶ πλησιάζουν εἰς σημασίαν καὶ αὐτὰς τὰς χώρας τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς ἐν τῷ συνόλῳ των; Τὸ ἐπιχείρημα, κ. συνάδελφοι, εἶναι ἐντυπωσιακόν, ἀλλὰ δὲν ἔχει περιεχόμενον. Αἱ σχέσεις τῶν χωρῶν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς μὲ τὸν ἔξω κόσμον περιωρίσθησαν ἢ ἀντιθέτως ηὐξήθησαν μετὰ τὴν δημιουργίαν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς; Νομίζω, ὅτι πᾶς ὅστις ἤθελεν ἀνοίξει οἱονδήποτε στατιστικὸν δελτίον, θὰ διαπιστώσῃ, ὅτι ἡ αὔξησις τῶν συναλλαγῶν μὲ τὰς τρίτας χώρας εἶναι σχεδὸν ἐξ ἴσου ἐντυπωσιακή, ὅσον καὶ μεταξὺ τῶν χωρῶν–μελῶν. Ἡ αὔξησις τῶν ἐμπορικῶν ἀνταλλαγῶν τῶν χωρῶν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς μὲ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας εἶναι εἰδικῶς χαρακτηριστική. Θὰ ἀποφύγω ὅσον εἶναι δυνατὸν ν’ ἀναφέρω ἀριθμοὺς διὰ νὰ μὴ σᾶς κουράσω, ἀλλὰ εἶναι ἀνάγκη νὰ κάμω μίαν ἐξαίρεσιν εἰς τὸ σημεῖον αὐτό. Αἱ ἐξαγωγαὶ τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς πρὸς τὸ Ἀνατολικὸν μπλόκ, ἐξειλίχθησαν ὡς ἀκολούθως: Τὸ 1958, ὁ μέσος μηνιαῖος ὅρος ἐξαγωγῶν ἦτο 52 ἑκατομμύρια δολλάρια. Τὸ 1961 ἀνῆλθεν εἰς 88 ἑκατομμύρια. Αἱ εἰσαγωγαὶ ἐκ τῶν Ἀνατολικῶν χωρῶν πρὸς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν τὸ 1958 ἦσαν 58 ἑκατομμύρια. Τὸ 1961 ἀνῆλθον εἰς 86 ἑκατομμύρια. Πρόκειται πάντως περὶ μηνιαίων μέσων ὅρων. Ὑπὸ τὰς συνθήκας αὐτὰς πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἔρχωνται καὶ νὰ ὑποστηρίζουν, ὅτι ἡ σύνδεσις μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν σημαίνει σταμάτημα τῶν συναλλαγῶν μὲ τὸ Ἀνατολικὸν μπλόκ; Ἐπιπροσθέτως θὰ πρέπει νὰ ἀναφερθῇ, ὅτι τὸ ἄρθρον 21 καὶ τὸ Πρωτόκολλον 8 τῆς ὑπὸ κύρωσιν Συμβάσεως προνοοῦν εἰδικώτερα διὰ τὴν προώθησιν τῶν συναλλαγῶν τῆς Ἑλλάδος μὲ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας. Ὑπὸ τὰς συνθήκας αὐτὰς εἶναι προφανές, ὅτι τὸ πρῶτον ἐπιχείρημα, τὸ ὁποῖον ἀντιτάσσεται κατὰ τῆς συνδέσεώς μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν εἶναι ἀβάσιμον. Ἡ Ἑλλὰς θὰ συνεχίσῃ τὰς ἐμπορικάς της συναλλαγὰς μὲ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας καὶ μετὰ τὴν σύνδεσίν της μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, δυναμένη νὰ τὰς ἀναπτύξῃ περαιτέρω ἀναλόγως τῶν συμφερόντων της.
§56Δ. ΚΕΛΤΕΜΛΙΔΗΣ. Ἐὰν ὑπάρξῃ ἄρνησις συνεργασίας ἀπὸ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας;
§57Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Οἱ ἡγέται τοῦ Ἀνατολικοῦ μπλὸκ εἶναι ἄνθρωποι σοβαροὶ καὶ ἐνδιαφέρονται περισσότερον ἀπὸ ὡρισμένους θαυμαστάς των διὰ τὴν προάσπισιν τῶν συμφερόντων των. Αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγετε εἶναι ἐπιχείρημα φοβερὸν ἐναντίον τῶν ἀνταλλαγῶν μὲ τὰς ἀνατολικὰς χώρας. Ἐὰν αἱ ἀνταλλαγαὶ ἐξηρτῶντο ἀπὸ ἓν οἱονδήποτε βίτσιο ἢ ἀπὸ οἱανδήποτε πολιτικὴν ἢ ἄλλην τινὰ σκοπιμότητα τότε ὁ οἱοσδήποτε θὰ συνηλλάσσετο μὲ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας θὰ ἦτο παράφρων, διότι θὰ ἐκινδύνευε νὰ εὑρεθῇ μίαν ἡμέραν ἐκτεθειμένος εἰς μίαν αὐθαίρετον διακοπήν των. Καὶ βεβαίως ὑμεῖς διατυπώσατε μίαν ὑπόθεσιν. Ἀλλ’ εἶναι ἀδύνατον νὰ ἔχῃ αὕτη ἐφαρμογὴν εἰς τὴν πολιτικὴν τῶν ὑπευθύνων ἡγητόρων τοῦ ἀνατολικοῦ μπλόκ, διότι τότε θὰ ἐπεβεβαιοῦτο ἡ κατηγορία, ὅτι οὗτοι ἐπιζητοῦντες τὴν ἀνάπτυξιν τῶν οἰκονομικῶν σχέσεων μὲ μικρὰς χώρας, ἐπιζητοῦν δημιουργίαν εὐκαιριῶν ἀσκήσεως ἑνὸς ἀσυγγνώστου ἐκβιασμοῦ. Τὸ δεύτερον κατὰ τῆς εἰσόδου μας ἐπιχείρημα ὑπῆρξεν ἱστορικόν. Διετυπώθη, δηλαδή, ἡ ἄποψις, ὅτι χῶραι μικροτέρας οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως, αἱ ὁποῖαι ἐνετάγησαν εἰς ἑνιαῖον οἰκονομικὸν χῶρον μὲ οἰκονομίας χωρῶν μεγαλυτέρας ἀναπτύξεως, ἐξηθλιώθησαν ἔτι περισσότερον, ἐνῷ αἱ προηγμέναι χῶραι ἀντιστρόφως προήχθησαν ἔτι περαιτέρω. Καὶ ἀνεφέρθησαν δύο ἢ τρία παραδείγματα τὰ ὁποῖα, ὅμως, τὸ ἀντίθετον ἐντελῶς ἀπεδείκνυον. Τὸ πρῶτον ὑπῆρξε τῆς Ἰταλίας, ὅτι δηλαδὴ ἡ ἕνωσις τῆς Ἰταλίας ἀπέβη εἰς βάρος τοῦ νοτίου τμήματος τῆς χώρας καὶ εἰς ἀποκλειστικὸν ὄφελος τοῦ βορείου. Εἶναι, ὅμως, δυνατὸν νὰ ὑποστηριχθῇ, ὅτι ἡ Ν. Ἰταλία εὑρίσκεται σήμερον εἰς τὸν αὐτὸν βαθμὸν ἀναπτύξεως ποὺ εὑρίσκετο πρὸ 100 ἐτῶν; Ἢ ἀκόμη περισσότερον, ὅτι ἐξηθλιώθη ἔτι περαιτέρω; Διὰ νὰ ζυγίσωμεν τὸ ἐπιχείρημα, θὰ ἤθελα νὰ ἐρωτήσω, ἐὰν δὲν ἐλάμβανε χώραν ἡ ἕνωσις ἡ Ν. Ἰταλία θὰ ἦτο τίποτε περισσότερον ἀπὸ ἓν Μαυροβούνιον; Εἶναι δυνατὸν νὰ λεχθῇ, ὅτι ἡ ἕνωσις ἀπέβη εἰς βάρος της καὶ ἀπολύτως καὶ σχετικῶς;
§58Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἐλέχθη αὐτό, κ. Ζίγδη.
§59Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Συντ.). Κύριε συνάδελφε, δέχομαι νὰ ἐπιτρέπετε τὰς διακοπὰς ἢ νὰ μὴ τὰς ἐπιτρέπετε πρὸς πάντας. Ἀλλὰ δὲν δέχομαι νὰ ἐπιτρέπετε εἰς πάντας πλὴν ἐμοῦ.
§60Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Δὲν θὰ ἐπιτρέψω διακοπάς, κ. Ὑπουργέ. Τὸν ἐρωτήσαντα, ὅμως, παραπέμπω εἰς τὰ προχθεσινὰ πρακτικά. Ἐλέχθη, ἐπίσης, ὅτι ἡ Ἕνωσις τῆς Γερμανίας ἀπέβη εἰς βάρος τῶν καθυστερημένων περιοχῶν τῆς χώρας ταύτης. Καὶ βεβαίως, ἡ περιοχὴ τοῦ Ροὺρ ἀνεπτύχθη πολὺ περισσότερον τῶν ἄλλων. Ἀλλὰ ἀνεπτύχθη ἐπίσης καὶ ἡ Βαυαρία καὶ ἡ Πρωσία εἰς βαθμὸν ποὺ οὐδεὶς δύναται νὰ παρίδῃ. Τὸ ἴδιον συνέβη καὶ εἰς τὰς Η.Π.Α. Ἀνεπτύχθησαν ἐντονώτερον αἱ Β.Α. βιομηχανικαὶ Πολιτεῖαι. Ἀλλὰ δὲν καθυστέρησαν μεγάλως καὶ αἱ ὑπόλοιποι. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστηρίζεται σοβαρῶς, ὅτι αἱ διάφοροι περιφέρειαι μιᾶς καὶ τῆς αὐτῆς ἀκόμη χώρας πρέπει νὰ ἀναπτύσσωνται ἐξ ἴσου καὶ ὑπὸ τὴν αὐτὴν μορφήν. Μήπως εἰς τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν ὅλαι αἱ περιφέρειαι ἀνεπτύχθησαν ἐξ ἴσου κατὰ τὸν ἴδιον τρόπον; Ἡ ἀνάπτυξις τῆς Γεωργίας συγκρίνεται μὲ ἐκείνην τοῦ λεκανοπεδίου τοῦ Ντονέτς; Καὶ τὸ συγκρότημα τῶν Οὐραλίων παρουσιάζει τὴν ἰδίαν ἀνάπτυξιν μὲ τὴν περιοχὴν τοῦ Καζακστάν; Ἑπομένως τὸ ἱστορικὸν ἐπιχείρημα εἶναι ἕωλον. Θὰ πρέπει ἐπίσης νὰ ἀναφέρω, πρὶν προχωρήσω περαιτέρω, ὅτι τὰ ἀναφερθέντα παραδείγματα ἀνήκουν εἰς τὸν 19ον αἰῶνα, ὅταν ἐδέσποζε ὡς οἰκονομικὴ πολιτικὴ ἡ θεωρία τοῦ κλασσικοῦ φιλελευθερισμοῦ, τῆς ἀπολύτου ἀποχῆς τοῦ Κράτους ἀπὸ τὴν λειτουργίαν τῶν οἰκονομικῶν παραγόντων. Ἀλλὰ σήμερον γνωρίζετε, ὅτι οὐδεὶς ὀπαδὸς τῆς φιλελευθέρας οἰκονομίας ὑπάρχει, ἐκτὸς ἀπὸ τὸν κ. Πρωτοπαπαδάκην, νομίζω. Ἀπὸ τὴν πικροτάτην πεῖραν τῆς ἱστορίας τῆς ἀνθρωπότητος διεμορφώθη ἡ πρακτική, τῆς ὁποίας ἡ πλέον βαρυσήμαντος ἐκδήλωσις, ἐν προκειμένῳ, εἶναι ἡ ἀνάπτυξις τῆς κοιλάδος τοῦ Τένεσση εἰς Ἡνωμένας Πολιτείας, κατόπιν εὐσυνειδήτου ἐνεργείας τῆς Κυβερνήσεώς των. Ἀνάλογοι σύγχρονοι ἐκδηλώσεις εἶναι ἡ προσπάθεια ἀναπτύξεως τῆς Ν. Ἰταλίας διὰ τοῦ σχεδίου Βαλόνε καὶ ὡρισμένων περιφερειῶν τῆς Γαλλίας, διὰ παραπλησίων μεθόδων καὶ ἐνεργειῶν. Πῶς εἶναι δυνατὸν τέλος νὰ ὑποστηρίζεται σοβαρῶς, ὅτι εἰς ἕνα εὐρύτερον ἑνιαῖον χῶρον εἶναι δυνατὸν νὰ ἀναπτυχθοῦν μεταξὺ περιφερειῶν σχέσεις ἐξαρτήσεως, ὡς μεταξὺ Βελγίου καὶ Βελγικοῦ Κογκὸ ἢ Ὁλλανδίας καὶ Ὁλλανδικῶν Ἰνδιῶν; Οἱ κάτοικοι τῶν ἀποικιῶν ἐκείνων δὲν εἶχον δικαιώματα, ἀλλὰ μόνον ὑποχρεώσεις καὶ τὸ κεφάλαιον ἐκεῖ ἐπῆγεν ὡς κατακτητής. Τὸ ἐπιχείρημα τῶν σχέσεων μεταξὺ ἀποικίας καὶ μητροπόλεως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μεταφερθῇ εἰς χώρας, ὅπου ἡ πολιτική των ἡγεσία ἐλέγχεται καὶ ἀναδεικνύεται ἀπὸ τοὺς λαούς των. Τὸ ἐπιχείρημα, ἑπομένως, ὑπῆρξεν ἐντυπωσιακὸν ἐκ πρώτης ὄψεως, παραπλανητικόν, ὅμως, πράγματι. Τὸ τρίτον ἐπιχείρημα ἦτο τὸ ἐπιχείρημα τῆς ἐκμεταλλεύσεως. Ἐλέχθη ὅτι ἡ σύστασις τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, ὀφείλεται εἰς συνωμοσίαν τῶν εὐρωπαϊκῶν μονοπωλίων δι’ ἀποικιακὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν ὀλιγώτερον ἀνεπτυγμένων λαῶν τῆς Εὐρώπης. Ἡ κίνησις ὅμως διὰ τὴν δημιουργίαν τῆς Πανευρώπης, ἀποτελεῖ μηχανορραφίαν τῶν μονοπωλίων ἢ ἀποτελεῖ τὴν εὐγενεστέραν προσπάθειαν τῶν ἐκλεκτοτέρων Εὐρωπαίων διὰ τὴν δημιουργίαν μιᾶς τρίτης δυνάμεως, διὰ τῆς ὁποίας θὰ διαφυλαχθῇ ὁ εὐρωπαϊκὸς πολιτισμός, ἀλλὰ καὶ αὐτὴ ἡ ὑπόθεσις τῆς παγκοσμίου εἰρήνης. Καὶ εἶναι πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον πᾶς τις ὀφείλει νὰ γνωρίζῃ καὶ ἐντὸς τῆς αἰθούσης καὶ ἐν τοῖς πεζοδρομίοις. Ἀλλὰ πέραν αὐτοῦ γίνεται καὶ μία λίαν τεχνητὴ σύγχυσις μεταξὺ μονοπωλίου καὶ μεγάλης ἐπιχειρήσεως. Ὑπάρχουν μονοπωλιακαὶ ἐπιχειρήσεις εἰς τὴν Εὐρώπην, π.χ., διὰ τὴν κατασκευὴν αὐτοκινήτων. Εἰς ποίους τομεῖς ἐδημιουργήθησαν μονοπώλια, ἐάν, βεβαίως, θέλωμεν νὰ μὴ συγχέωμεν τὴν ἔννοιαν τῆς μεγάλης ἐπιχειρήσεως μὲ τὸ μονοπώλιον; Εἶναι γεγονός, ὅτι ἡ τεχνικὴ ἐπιβάλλει τὴν συγκέντρωσιν εἰς μεγάλας ἐπιχειρήσεις, διότι δι’ αὐτῶν προάγεται ἡ παραγωγικότης. Καὶ ἡ δημιουργία μεγάλων ἐπιχειρήσεων ἀποτελεῖ ἀδήρητον ἀνάγκην τῆς σημερινῆς τεχνικῆς καὶ οἰκονομικῆς ὀργανώσεως. Ἄλλο, ὅμως, εἶναι τὸ μονοπώλιον. Ἡ ἐμφανὴς καὶ συγκεκαλυμμένη συμφωνία μεταξὺ ἐπιχειρήσεων δι’ ὡρισμένον προϊόν, ἡ κατανομὴ τῶν ἀγορῶν μεταξὺ των καὶ περιορισμὸς τῆς παραγωγῆς. Εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστηριχθῇ, ὅτι διὰ τὴν πραγματοποίησιν τοιούτων συμφωνιῶν μεταξὺ τῶν μεγάλων εὐρωπαϊκῶν ἐπιχειρήσεων ἐπεζητήθη ἡ δημιουργία τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς; Τὸ ἀντίθετον εἶναι ὀρθόν. Εἷς λόγος τῆς συμπήξεως τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς εἶναι ἡ δημιουργία μεγάλων ἐπιχειρήσεων, συμφώνως πρὸς τὰς ἐπιταγὰς τῆς συγχρόνου τεχνικῆς καὶ οἰκονομικῆς ὀργανώσεως καὶ πρὸς ἀποφυγὴν σπατάλης κεφαλαίων καὶ ἀνθρωπίνου μόχθου. Ἀλλὰ οἱ προβαλόντες τὸ ἐπιχείρημα τῶν μονοπωλίων καὶ τῶν ΝΤΑΜΠΙΓΚ φαίνεται, ὅτι δὲν ἀνέγνωσαν τὴν σύμβασιν τῆς Ρώμης καὶ συγκεκριμένως τὰ ἄρθρα 85–90, διὰ τῶν ὁποίων καθορίζονται λεπτομερῶς αἱ ἁρμοδιότητες τῆς ἐκτελεστικῆς ἐπιτροπῆς πρὸς ἀντιμετώπισιν καὶ ματαίωσιν
σχηματισμοῦ μονοπωλιακῶν καταστάσεων καὶ ἀσκήσεως
ΝΤΑΜΠΙΓΚ.
Ἀλλὰ θὰ ἤθελον νὰ προσθέσω καὶ τὸ ἑξῆς: Σήμερον εἰς τὰς Εὐρωπαϊκὰς Χώρας ὑπάρχουν Κυβερνήσεις τοῦ Κέντρου ἢ τῆς Δεξιᾶς. Ἀναμφισβητήτως ὑπάρχει δυνατότης αὔριον νὰ ἔλθουν εἰς τὴν ἐξουσίαν Κυβερνήσεις Σοσιαλιστικαί, αἱ ὁποῖαι δὲν θὰ εἶναι ἀσφαλῶς οὐραγοὶ τῶν μονοπωλίων καὶ ἀσφαλῶς θὰ θελήσουν νὰ τὰ χαλιναγωγήσουν. Ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει αὐτὴ ἡ δυνατότης, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ συνδυάζεται ἡ ἔννοια τῆς Ἡνωμένης Εὐρώπης μὲ τὴν ἔννοιαν ἑνὸς μονοπωλιακοῦ καπιταλισμοῦ τοῦ τύπου τοῦ 19ου αἰῶνος; Ἀλλά, τέλος, μήπως μᾶς ἐπίεσαν νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν; Ἐὰν ἦτο ὀρθὸν τὸ λεχθέν, θὰ ἠσκεῖτο καὶ ἐφ’ ἡμῶν μία πίεσις. Τὸ ἀντίθετον, ὅμως, συνέβη. Διότι οἱ ἓξ δὲν ἐσκέφθησαν ἐξ ἀρχῆς νὰ δημιουργήσουν ἕνωσιν δι’ ὅλους τοὺς Εὐρωπαίους, ἀλλὰ περιωρίσθησαν εἰς τοὺς πλουσίους, διὰ νὰ ἔχουν αὐτοὶ τὴν ὠφέλειαν. Ἡ ἐπίκλησις ἑπομένως τοῦ ἐπιχειρήματος τῆς ἐκμεταλλεύσεως, ὡς καὶ τῆς συνωμοσίας τῶν μονοπωλίων, προϋποθέτει ἕνα ἀκροατήριον, τὸ ὁποῖον δὲν ζῇ τοὐλάχιστον εἰς Εὐρώπην. Ἄλλο ἐπιχείρημα ἦτο τὸ ὅτι, εὐθὺς ὡς θὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, θὰ γίνωμεν δοῦλοι τῶν ξένων κεφαλαίων. Βεβαίως ὑπῆρξαν χῶραι, διὰ τὰς ὁποίας τὸ ξένον κεφάλαιον ὑπῆρξε μάστιγξ. Ἀλλὰ ὑπῆρξαν καὶ χῶραι, αἵτινες ἀνεπτύχθησαν χάρις εἰς τὸ ξένον κεφάλαιον. Ἡ Ἀμερικὴ ἀνεπτύχθη ἀπὸ τὰς ἐπενδύσεις τοῦ Ἀγγλικοῦ κεφαλαίου. Καὶ ὁ Καναδᾶς ἐπίσης ἀπὸ ἐπενδύσεις τοῦ Ἀμερικανικοῦ καὶ Ἀγγλικοῦ κεφαλαίου. Τὸ σημερινὸν θαῦμα τῆς Ὁλλανδίας ὀφείλεται ἐν πολλοῖς εἰς τὰς ἐπενδύσεις τοῦ Ἀμερικανικοῦ κεφαλαίου. Ἐμερίμνησαν οἱ Ὁλλανδοὶ νὰ δημιουργήσουν ὅρους προσελεύσεως τοῦ Ἀμερικανικοῦ κεφαλαίου καλλιτέρους ἀπὸ ἄλλας εὐρωπαϊκὰς χώρας καὶ ἐπέτυχον οὕτω κατακλεισμὸν ἱδρύσεως νέων ἐργοστασίων. Ἀλλὰ μήπως συγχρόνως ἡ ἄνοδος τῆς Γερμανίας δὲν ὀφείλεται κατὰ πολὺ εἰς τὴν εἴσοδον τοῦ Ἀμερικανικοῦ κεφαλαίου, ὅπως ἐπίσης καὶ ἡ ἄνοδος τῆς Ἰταλίας; Ὅταν ὁμιλοῦμεν, κ. συνάδελφοι, ἐπὶ τοιούτων θεμάτων, δὲν πρέπει νὰ συγχέωμεν τὰς ἐννοίας. Τὸ πῶς θὰ ἐργασθῇ καὶ πῶς θὰ φερθῇ τὸ ξένον κεφάλαιον, ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὰς Χώρας εἰς τὰς ὁποίας πηγαίνει. Ἐὰν ἐγκαθίσταται εἰς ὠργανωμένην χώραν, θὰ εἶναι ὠφέλιμον, ἐὰν ὅμως εἰσέλθῃ εἰς ἀδύνατον χώραν καὶ ἀνοργάνωτον, τότε γίνεται ὅ,τι εἶναι ἐπίσης γνωστόν. Ἐπανειλημμένως ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ἐπέκρινα συμβάσεις ἐπενδύσεως ξένου κεφαλαίου εἰς τὴν χώραν μας, διότι οἱ ὅροι ἦσαν ληστρικοί. Ἀφ’ ἧς ὅμως γινόμεθα μέλος τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, μὲ ποίαν δικαιολογίαν θὰ ζητοῦνται ἄλλοι ὅροι ἀπὸ ἐκείνους ποὺ ἰσχύουν εἰς τὰ ἄλλα μέλη τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς; Κατόπιν τῆς εἰσόδου μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, τὸ ξένον κεφάλαιον θὰ εἰσέρχεται ὄχι μὲ νόμους σὰν ἐκείνους ποὺ ἐψηφίσθησαν τὸ 1953 καὶ ἐντεῦθεν, ἀλλὰ μὲ νόμους, οἱ ὁποῖοι ἰσχύουν εἰς τὴν Γερμανίαν, Ἰταλίαν κλπ., ὅπου ἐφαρμόζονται οἱ νόμοι οἵτινες ἰσχύουν καὶ διὰ τὰ ἰδικά των κεφάλαια. Θὰ ἤθελα ἐπίσης, κ. συνάδελφοι, νὰ συγκρίνετε τὴν σημερινὴν κατάστασιν τοῦ λεγομένου κεφαλαιοκρατισμοῦ μὲ τὴν κατάστασιν τοῦ 19ου αἰῶνος. Αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι διέθεσαν μετὰ τὸν τελευταῖον πόλεμον καὶ ἐντὸς 5ετίας, 15 δισεκατομμύρια δολλάρια διὰ νὰ παράσχουν τὰ μέσα νὰ γίνῃ ἡ Εὐρώπη ὁ κυριώτερος συναγωνιστής των. Ἀναφέρομαι εἰς τὸ σχέδιον Μάρσαλ. Δὲν ἔρχεται ὡς ἐκμεταλλευτὴς τὸ κεφάλαιον, ὅπως κατὰ τὸν 19ον αἰῶνα, ἀλλὰ ἔρχεται πρωτίστως ὡς παράγων ὑποστηρίξεως καὶ ἀναπτύξεως. Ἕτερον ἐπιχείρημα κατὰ τῆς εἰσόδου μας, εἶναι τὸ προκῦπτον ἐκ μιᾶς στατικῆς ἐνατενίσεως τῆς οἰκονομίας. Ὑπεστηρίχθη, πράγματι, ὅτι τὴν ἑπομένην τῆς εἰσόδου μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, τὸ μεγαλύτερον τμῆμα τοῦ παραγωγικοῦ μας μηχανισμοῦ, θὰ παραλύσῃ καὶ τὸ μεγαλύτερον μέρος τοῦ ἐργατικοῦ δυναμικοῦ, θὰ εὑρεθῇ ἄνευ ἀπασχολήσεως. Τὸ 1957 ὠργάνωσε τὸ Ἐμποροβιομηχανικὸν Ἐπιμελητήριον τῆς Ἑλλάδος μίαν εἰδικὴν ἑβδομάδα διὰ νὰ μελετηθοῦν αἱ συνέπειαι τῆς εἰσόδου μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Οἱ ἀριθμοί, οἵτινες ἀνεφέρθησαν τότε καὶ ἐδημοσιεύθησαν ἐπανελήφθησαν δὲ καὶ ἐδῶ καὶ εἶναι ἐντυπωσιακοί. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ τοὺς ἐπαναλάβω. Ἐπὶ ἐργατικῆς δυνάμεως 148 χιλ. ἐργατῶν, μόνον αἱ 67,5 θὰ εἶχον ἀπασχόλησιν. Ἡ ἀξία τῆς βιομηχανικῆς παραγωγῆς ἀπὸ 17.300 ἑκατ. δολλ., θὰ περιωρίζετο εἰς 8.200. Ἐκ τοῦ ἐπενδεδυμένου δὲ κεφαλαίου 400 ἑκατ. δολλαρίων, 208 ἑκατ. δολλάρια θὰ ἠχρηστεύοντο. Εἶναι ἡ δὲν εἶναι, ἑπομένως, καταστροφὴ ἡ ἔνταξίς μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν; Ἀλλὰ ὅλα αὐτὰ εἶναι ἀφελῆ, διότι πάσχουν ἀπὸ δύο βασικὰ ἐλαττώματα: Πρῶτον, διότι προϋποθέτουν ἀκαριαῖον δασμολογικὸν ἀφοπλισμόν. Καὶ δεύτερον, διότι ἀντιμετωπίζουν τὴν οἰκονομικὴν πραγματικότητα στατικῶς. Ἀλλοίμονον, ὅμως, ἂν εἰς τὴν οἰκονομικὴν ζωὴν τὰ πράγματα ἦσαν στατικά. Ἀλλοίμονον ἄν, καταστρεφομένης μιᾶς βιομηχανίας ἔμενε ὁ χῶρος ἀκάλυπτος. Ἡ δυναμικὴ τῆς οἰκονομίας συνίσταται ἀκριβῶς εἰς τὸ ὅτι ἀπὸ τὰ συντρίμμια μιᾶς ἀποτυχούσης μονάδος, ἀναπτύσσεται νέα, ποὺ φέρει τὴν ἀνάπτυξιν εἰς ὑψηλότερα ἐπίπεδα. Οἱ ἀντιμετωπίζοντες τὰ πράγματα κατὰ τὸν ἀνωτέρω τρόπον, μοῦ ἐνθυμίζουν τὸν Ἀθηναῖον ἐκεῖνον εὐπατρίδην, ὁ ὁποῖος, ὅταν κατὰ τὰς ἀρχὰς τοῦ αἰῶνος μας ἐπρόκειτο νὰ κατασκευασθῇ ὁ ἠλεκτρικὸς σιδηρόδρομος μεταξὺ Ἀθηνῶν —Πειραιῶς, ἀνέβη μετὰ τοῦ ὑποζυγίου του εἰς λόφον, ὁ ὁποῖος φέρει, νομίζω, καὶ τὸ ὄνομά του, καὶ διαπιστώσας τὸν μικρὸν ἀριθμὸν τῶν ταξιδιωτῶν, κατέληξεν εἰς τὸ συμπέρασμα ὅτι: «Καὶ ὁ ἠλεκτρικὸς μὲ τὸν κόσμον ποὺ θὰ μεταφέρῃ θὰ φαλήρῃ καὶ οἱ ἀγωγιάτες θὰ φαλήρουν». Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀξία τῶν ἐπιχειρημάτων περὶ καταστροφῆς τῶν Ἑλληνικῶν ἐπιχειρήσεων καὶ ὑποδουλώσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, λόγῳ τῆς συνδέσεώς μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Καὶ τώρα θὰ ἔλθωμεν εἰς 5ον ἐπιχείρημα, τὸ ὁποῖον περιέργως πως, δὲν ἀνεπτύχθη ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ. Ὑποστηρίζεται, πράγματι, ὅτι ἡ ἀδυναμία ἀναπτύξεως καθυστερημένων χωρῶν ἐλευθέρας οἰκονομίας, ὀφείλεται εἰς τὴν ἀδυναμίαν συμπιέσεως τῆς καταναλώσεως καὶ ἐπαρκοῦς ἑπομένως σχηματισμοῦ ἀποταμιεύσεως δι’ ἐπενδύσεις. Εἰς τὰς Α. χώρας αὐτὸ γίνεται, ὅπως ὅλοι γνωρίζομεν, κατὰ τρόπον αὐταρχικόν, ἀλλὰ δι’ αὐτὸ ἐπραγματοποιήθη ἔντονος βιομηχανικὴ ἀνάπτυξις. Καὶ ἐρωτᾶται: Εἶναι δυνατὸν ἡ Ἑλλὰς ἐντὸς τῶν πλαισίων τοῦ δημοκρατικοῦ πολιτεύματος τῆς Δ. Εὐρώπης, νὰ ἐξασφαλίσῃ ἐπαρκὲς μέγεθος ἀποταμιεύσεως δι’ ἐπενδύσεις; Ἀλλ’ εἰσερχόμεθα εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν μὲ τὴν βεβαιότητα, ὅτι τὸ εἰσόδημα ἐξ ἰδίων δι’ ἐπενδύσεις θὰ συμπληρωθῇ διὰ κεφαλαίων τῶν συνεταίρων μας, ἐκ λόγων πρωτίστως ἀπορρεόντων ἐκ τῶν οἰκονομικῶν νόμων τῆς λειτουργίας ἑνὸς ἑνιαίου οἰκονομικοῦ χώρου. Αὐτὰ ἦσαν τὰ οὐσιαστικώτερα ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα ἀνεπτύχθησαν ἐναντίον τῆς ἐντάξεώς μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Τὰ ἐπιχειρήματα, ὅμως, αὐτά, ὡς, ἐλπίζω, ἀπέδειξα, δὲν ἔχουν περιεχόμενον. Διετυπώθησαν μᾶλλον, διὰ νὰ δημιουργήσουν σύγχυσιν πρὸς ἐντυπωσιασμὸν καὶ οὐχὶ διὰ νὰ προαγάγουν ἐποικοδομητικῶς τὴν συζήτησιν. Ἀλλ’ ἤδη, πρέπει νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὸ θέμα τοῦ τί πρέπει νὰ ἀναμένωμεν ἐκ τῆς εἰσόδου τῆς Ἑλλάδος εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Εἰδικώτερον πρέπει νὰ διερευνηθῇ, ἐὰν αἱ ἐλπίδες καὶ αἱ δυνατότητες διὰ τὴν οἰκονομικήν της ἀνάπτυξιν, προκύπτουν ἀπὸ τὴν καλὴν θέλησιν, τὴν φιλανθρωπίαν καὶ τὸν φιλελληνισμὸν τῶν συνεταίρων, ὁπότε θὰ πρέπει νὰ εἴμεθα πολὺ δυστυχεῖς, ἢ ἀπὸ τὴν οἰκονομικὴν ἀναγκαιότητα τῆς λειτουργίας τῆς κοινῆς οἰκονομίας, ὁπότε πρέπει, μετὰ πεποιθήσεως, νὰ ἐνατενίζωμεν τὸ μέλλον. Τὴν ὠφέλειαν ἐκ τῆς ἐντάξεώς μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, τὴν ἀναμένομεν ἐκ τῶν οἰκονομικῶν ἀναγκαιοτήτων καὶ τῆς λειτουργίας της. Ἀλλὰ πρέπει ταὐτοχρόνως νὰ γνωρίζωμεν ἐπαρκῶς καὶ τὸ μέγεθος τῶν ἐλλοχευόντων κινδύνων. Κατὰ τὸν 19ον αἰῶνα, ἐκυριάρχει ἡ θεωρία τοῦ ἐλευθέρου ἐμπορίου καὶ ὑπεστήριζον οἱ κλασσικοί, ὅτι, ἐὰν ὑπάρχῃ διεθνὴς ἐλευθερία κινήσεως τῶν προϊόντων, ὅλαι αἱ χῶραι, βάσει τοῦ κανόνος τοῦ συγκριτικοῦ κόστους θὰ ἀνελάμβανον ἕνα τμῆμα τῆς παγκοσμίου παραγωγῆς εἰς τὸ ὁποῖον εἶχον σχετικὴν ὑπεροχήν, μὲ ἀποτέλεσμα τὴν γενικὴν εὐημερίαν, τὴν γενικὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν, ὡς καὶ τὴν παγκόσμιον εἰρήνην. Ἡ θεωρία αὐτὴ τῶν κλασσικῶν, προϋπέθετε τὴν ἀπόλυτον κινητικότητα τῶν συντελεστῶν παραγωγῆς, ἤτοι τοῦ κεφαλαίου τῆς ἐργασίας καὶ τῆς τεχνολογικῆς καὶ ἐπιχειρηματικῆς γνώσεως. Προϋπέθετεν ἐπίσης, ὅτι ἡ ἔννοια τοῦ κόστους ἦτο στατικὴ καὶ δὲν μετεβάλετο χρονικῶς. Ἐλησμόνησαν, ὅμως, οἱ κλασσικοί, ὅτι ὅλαι αὐταὶ αἱ ὑποθέσεις ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐβασίζετο ἡ θεωρία των δὲν ἀνταπεκρίνοντο εἰς τὴν πραγματικότητα. Οὔτε οἱ συντελεσταί των παραγωγῆς ἔχουν ἀπόλυτον κινητικότητα, οὔτε τὸ κόστος εἶναι ἔννοια στατική, μὴ μεταβαλλομένη κατὰ χρόνον καὶ τόπον. Διὰ τὸν λόγον ἀκριβῶς αὐτόν, ἡ ἀπόλυτος ἐλευθερία τοῦ διεθνοῦς ἐμπορίου, οὔτε εἰς ὀρθολογικὴν κατανομὴν τῆς παγκοσμίου παραγωγῆς κατέληξεν, οὔτε καὶ εἰς σύμμετρον ἀνάπτυξιν τῶν καθ’ ἑκάστην χωρῶν. Ἀντιθέτως, αἱ σχετικῶς ἀνεπτυγμέναι χῶραι, ἀπετέλεσαν πόλους ἕλξεως διὰ τὴν περαιτέρω ἀνάπτυξίν των εἰς βάρος τῶν ὀλιγώτερον ἀνεπτυγμένων. Διὰ τοῦτο καὶ ἡ κλασσικὴ θεωρία περὶ ἐλευθερίας τοῦ ἐμπορίου κατεδικάσθη, τρόπον τινά, ὡς διανοητικὸν κατασκεύασμα, διὰ τὴν ἐξασφάλισιν τῆς διατηρήσεως τῆς οἰκονομικῆς ὑπεροχῆς τοῦ Ἀγγλοσαξωνικοῦ κόσμου, ὁ ὁποῖος, κατὰ τὸν 19ον αἰῶνα, εὑρίσκετο εἰς τὴν πρωτοπορίαν τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως. Ἐξ ἀντιδράσεως αἱ ὀλιγώτερον ἐξειλιγμέναι χῶραι, ἐπεζήτησαν τὴν ἀνάπτυξίν των διὰ τοῦ προστατευτισμοῦ, τῶν ὑψηλῶν δηλαδὴ δασμολογικῶν τειχῶν καὶ τῶν ποσοτικῶν ἀπαγορεύσεων, τοῦ ὁποίου ἡ ἀκραία ἐκδήλωσις ἦτο ἡ δημιουργία πλήρους ἐθνικῆς αὐταρκείας, τὴν ὁποίαν ἐπεδίωξαν τὰ ὁλοκληρωτικὰ καθεστῶτα τοῦ Χίτλερ καὶ τοῦ Μουσσολίνι. Κατὰ τὸν πόλεμον, ὅμως, καὶ ἰδίως μετ’ αὐτόν, ἀπεδείχθη, ὅτι ἡ προσπάθεια οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως ἐντὸς τῶν ὁρίων τῶν καθ’ ἕκαστον Κρατῶν ἦτο ματαία καὶ ἐν πολλοῖς ἀρνητική. Διὰ τοῦτο, Κράτη, τὰ ὁποῖα προπολεμικῶς ἀπετέλουν τοὺς σπουδαιοτέρους παράγοντας τῆς διεθνοῦς οἰκονομίας, ᾐσθάνθησαν τὴν ἀνάγκην ὅπως διὰ τὴν ἐπιβίωσίν των καὶ τὴν ἐξασφάλισιν τῆς περαιτέρω ἀναπτύξεώς των συνεταιρισθοῦν μὲ ἕτερα, ἵνα διὰ τῆς κοινῆς προσπαθείας ἀντεπεξέλθουν καὶ πρὸς τὰς ἀπαιτήσεις τῆς συγχρόνου τεχνικῆς, ἀλλὰ καὶ εἰς τὸν συναγωνισμὸν τῶν δύο οἰκονομικῶν γιγάντων ἤτοι τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν καὶ τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως. Διὰ τοὺς λόγους αὐτοὺς εἴδομεν τὴν Γαλλίαν νὰ τείνῃ χεῖραν συνεργασίας πρὸς τὸν ἄσπονδον χθεσινὸν ἐχθρὸν τὴν Γερμανίαν καὶ διὰ τοῦτο ἐπίσης αὐτὴ αὕτη ἡ Μεγάλη Βρεταννία ζητεῖ τὴν ἔνταξίν της εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Ἡ τάσις διὰ τὴν δημιουργίαν εὐρυτέρων ἑνιαίων οἰκονομικῶν χωρῶν εἶναι καθολικὴ σήμερον. Ἤρχισε μὲ τὴν δημιουργίαν τῆς ΚΟΜΕΚΟΝ ἐντὸς τῆς ὁποίας συνησπίσθησαν αἱ οἰκονομίαι τῆς Σοβιετικῆς Ρωσίας καὶ τῶν ὑπολοίπων Ἀνατολικῶν χωρῶν. Ἐπηκολούθησεν ἡ δημιουργία τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Κοινότητος, ἐπραγματοποιήθη δὲ ἢ εὑρίσκεται εἰς τὰ πρόθυρα πραγματοποιήσεως ἡ οἰκονομικὴ ἕνωσις χωρῶν τῆς Νοτίου Ἀμερικῆς ἢ ἀκόμη καὶ αὐτῆς τῆς Ἀφρικῆς. Τὸ φαινόμενον, ἑπομένως, εἶναι καθολικόν. Καὶ εἶναι ἑπομένως ἀβάσιμον τὸ ἐπιχείρημα τοῦ κ. Ἠλιοῦ, ὅτι ἔναντι τῶν Κρατῶν τῆς ΚΟΜΕΚΟΝ καὶ τῶν Ἕξ τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς ὑπάρχουν ἀκόμη 86 Κράτη, τὰ ὁποῖα ἐξακολουθοῦν καὶ θὰ ἐπιμείνουν νὰ συνεχίσουν ἐπιζητοῦντα τὴν οἰκονομικὴν αὐτῶν ἀνάπτυξιν ὡς ἀνεξάρτητοι μονάδες, ἐκ τοῦ ὁποίου συνάγεται, ὅτι οὐδεμία ἀναγκαιότης προβάλλει διὰ τὴν Ἑλλάδα ὅπως ἐγκαταλείψῃ τὴν αὐθύπαρκτον οἰκονομικὴν της ὑπόστασιν καὶ ἐπιζητήσῃ τὸν συνεταιρισμὸν μὲ τὴν οἰκονομίαν τῶν χωρῶν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Πρέπει νὰ τὸ νοήσωμεν, ὅτι ἡ φάσις τῆς ἀνεξαρτήτου οἰκονομικῆς ὑποστάσεως τῶν καθ’ ἕκαστον Κρατῶν παρῆλθε. Καὶ παρῆλθε πολὺ περισσότερον ἡ ἐποχὴ τῆς χιμαιρικῆς ἐπιδιώξεως τῆς αὐταρκείας. Ἡ Εὐρωπαϊκὴ Οἰκονομικὴ Ἑνότης δὲν εἶναι μία ἁπλῆ τελωνειακὴ ἕνωσις. Ὅταν θὰ λήξῃ τὸ μεταβατικὸν στάδιον θὰ ἔχῃ μεταβληθῆ εἰς μίαν ἑνιαίαν οἰκονομικὴν μονάδα ἐντὸς τῆς ὁποίας θὰ ἔχῃ διαμορφωθῆ καθεστὼς πλήρους ἐλευθερίας κινήσεως τῶν συντελεστῶν τῆς παραγωγῆς, τοῦ κεφαλαίου, τοῦ ἐργατικοῦ καὶ ἐπιχειρηματικοῦ δυναμικοῦ. Ταὐτοχρόνως, θὰ ἔχῃ διαμορφωθῆ κατάστασις ἑνιαίας ρυθμίσεως τῆς νομισματικῆς πολιτικῆς τῶν κοινωνικῶν προβλημάτων καὶ ὅλων τῶν ἄλλων τομέων τῆς οἰκονομικῆς δραστηριότητος. Ἐντὸς τοῦ ἑνιαίου αὐτοῦ χώρου, ἑπομένως, ἡ κατανομὴ τῆς παραγωγικῆς δραστηριότητος θὰ γίνεται μὲ τὴν βάσιν τῶν κανόνων τοῦ συγκριτικοῦ κόστους ἐκ τοῦ ὁποίου ὅλαι αἱ χῶραι, ἢ μᾶλλον αἱ περιφέρειαι, θὰ ἐξασφαλίσουν δι’ αὐτὰς ἕνα σημαντικὸν μέρος τῆς κοινῆς παραγωγῆς καὶ τὰς προϋποθέσεις τῆς περαιτέρω ἀναπτύξεώς των. Δὲν εἶναι δυνατὸν συμφώνως μὲ τὴν θεωρίαν τοῦ συγκριτικοῦ κόστους, καὶ ἂν μία περιφέρεια ὑπερέχῃ μιᾶς ἄλλης εἰς τὴν παραγωγὴν δύο προϊόντων νὰ μονοπωλήσῃ καὶ τὰ δύο, διότι ἂν περιορισθῇ εἰς μόνην τὴν παραγωγὴν τοῦ ἑνός, εἰς τὴν ὁποίαν ἔχει μεγαλυτέραν ὑπεροχήν, τὸ κέρδος της θὰ εἶναι μεγαλύτερον. Δὲν εἶναι δυνατὸν δὲ νὰ ὑπάρχουν κατὰ περιφερείας μεγάλαι διαφοραὶ εἰς τὴν ἀμοιβὴν τοῦ κεφαλαίου καὶ τῆς ἐργασίας, διότι οἱ συντελεσταὶ αὐτοὶ δυνάμενοι ἐλευθέρως νὰ κινηθοῦν, θὰ ἐπιφέρουν διὰ τῆς μετακινήσεώς των τὴν σχετικὴν ἐξισορρόπησιν τῶν ἀμοιβῶν των. Δὲν εἶναι ἀκόμη δυνατὸν νὰ ἀφεθῇ μία περιοχὴ μὲ καθυστερημένας μεθόδους ἐπιχειρηματικῆς καὶ κρατικῆς διοικήσεως καὶ νὰ ὑπάρχουν ἄλλαι μὲ ἀνεπτυγμένας τοιαύτας. Θὰ εἶναι ὑποχρεωμένη ἡ οἰκονομικὴ αὐτὴ μονὰς τῆς Κοινότητος νὰ διασχίσῃ εἰς ὅλα τὰ τμήματά της τὴν ὀργάνωσιν κεφαλαίων καὶ ἐργασίας ὡς ἐπίσης καὶ τὴν ἀνθρωπίνην σοφίαν καὶ τεχνικήν. Καὶ ἐπειδὴ δὲν θὰ πρέπει νὰ ὁμιλῇ τις μόνον θεωρητικῶς θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς φέρω παραδείγματα τινά. Ὅπως γνωρίζετε ἀφ’ ὅτου συνέστη ἡ Κοινὴ Ἀγορὰ μεγάλη προσπάθεια καταβάλλεται πρὸς ἀνάπτυξιν τῆς Νοτίου Ἰταλίας, ἡ ὁποία εἶναι λίαν καθυστερημένη. Νομίζετε, ὅτι αὐτὸ γίνεται ἀπὸ συναισθηματισμοὺς ἢ ἀπὸ κανένα βίτσιο; Ὄχι. Εἶναι ἀνάγκη ἐπιβαλλομένη ἐκ τῶν πραγμάτων. Ἐὰν ἡ περιφέρεια αὕτη παραμείνῃ καθυστερημένη καὶ ἔχῃ πλεονάζον ἐργατικὸν δυναμικόν, ἐνῷ εἰς τὰς ἄλλας τοῦτο σπανίζει, θὰ ἔχωμεν νεωτέραν μετοικεσίαν τῆς Βαβυλῶνος. Οἱ ἄνθρωποι τῆς περιοχῆς αὐτῆς ὁμαδικῶς θὰ μετακινηθοῦν εἰς ἄλλας, ὅπου τὸ ἡμερομίσθιον θὰ εἶναι μεγαλύτερον, τοῦτο δὲ ὡς γνωρίζετε, δημιουργεῖ γενικώτερα κοινωνικὰ προβλήματα. Δὲν γνωρίζω, κ. βουλευταί, πόσοι ἐξ ἡμῶν εἶσθε ἐνήμεροι τῆς τεραστίας ἐλλείψεως ἐργατικῶν χειρῶν ποὺ παρατηρεῖται σήμερον εἰς τὴν Δυτικὴν Γερμανίαν. Νομίζετε, ὅτι εἰς μίαν οἰκονομικὴν ἑνότητα θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ διατηρηθῇ μία περιοχὴ μὲ πλεονάζον ἐργατικὸν δυναμικὸν καὶ ταὐτοχρόνως ἑτέρα περιοχὴ νὰ στερῆται τούτου καὶ νὰ ἀμείβεται ὑπερμέτρως; Αὐτὰ ποὺ ἐγνωρίζαμεν μέχρι σήμερον διὰ τὴν Εὐρώπην ἀπὸ ἀπόψεως κινήσεως κεφαλαίων καὶ ἐργατῶν θὰ πρέπει νὰ τὰ ξεχάσωμεν. Πρέπει νὰ ἀναμένωμεν καταμερισμὸν κεφαλαίου καὶ ἐργασίας εἰς ὅλας τὰς μονάδας τῆς Κοινότητος. Καὶ ἂς ἔλθωμεν τώρα εἰς τὴν Ἑλλάδα διὰ νὰ ἴδωμεν τὶ θὰ γίνῃ μὲ τὴν σύνδεσίν της μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Ἂς παρατηρήσωμεν ποίας ἐλπίδας ἔχομεν καὶ ποίους κινδύνους διατρέχομεν διὰ τὴν ἐπίλυσιν τοῦ προβλήματος τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως. Αἱ βιομηχανίαι καὶ βιοτεχνίαι τῶν ὁποίων τὸ τεχνολογικὸν ὄπτιμουμ προϋποθέτει μεγάλην ἀγορὰν δὲν πρόκειται νὰ θιγοῦν ἀπὸ τὴν ἔνταξίν μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Αἱ βιομηχανίαι, παραδείγματος χάριν, παστεριώσεως γάλακτος, δὲν πρόκειται νὰ θιγοῦν. Διότι δὲν θὰ ἔλθῃ παστεριωμένον γάλα ἀπὸ τὴν Ἰταλίαν. Αὐτό, βέβαια, δὲν σημαίνει, ὅτι αἱ βιομηχανίαι παστεριώσεως γάλακτος δὲν πρέπει νὰ ὀργανωθοῦν καὶ νὰ ἐκσυγχρονισθοῦν, ὥστε νὰ παράγουν μὲ ἐλάχιστον δυνατὸν κόστος, διότι τότε κἄποιος ἄλλος Ἕλλην ἢ ξένος θὰ ἱδρύσῃ ἐκσυγχρονισμένην βιομηχανίαν παστεριώσεως γάλακτος καὶ θὰ ἀντικαταστήσῃ τὰς ὑπαρχούσας. Ἐπίσης, δὲν θὰ διατρέξουν κανένα κίνδυνον αἱ πλεῖσται βιοτεχνίαι τῆς Ἑλλάδος, διότι κατὰ τὸ μέγιστον μέρος αὐτῶν δὲν προϋποθέτουν ἐκτεταμένην ἀγοράν. Οἱ φόβοι, συνεπῶς, περὶ τῶν ὁποίων ὁμιλοῦμεν διὰ τὰς βιοτεχνίας καὶ βιομηχανίας αὐτάς, εἶναι φόβοι, ἀνύπαρκτοι εἰς τὴν πραγματικότητα. Ἐκεῖ ὅπου θὰ πρέπει νὰ ἀναμένωμεν βέβαιον θάνατον εἶναι, αἱ ἐπιχειρήσεις ἐκεῖναι, τῶν ὁποίων τὸ τεχνολογικὸν ὄπτιμουμ προϋποθέτει ἀγορὰν μεγαλυτέρας ἐκτάσεως τῆς Ἑλληνικῆς. Εἰς τὴν χώραν μας, δυστυχῶς, ἔχομεν σειρὰν βιομηχανιῶν, αἱ ὁποῖαι ἵστανται ὄρθιαι μόνον χάρις εἰς τὸ ὑπέρμετρον καὶ ἀναρχικὸν καθεστὼς τοῦ ὑπερπροστατευτισμοῦ. Αὐταὶ αἱ ἐπιχειρήσεις πρέπει νὰ εἴμεθα βέβαιοι, ὅτι θὰ ἐκλείψουν. Καὶ πρέπει νὰ ἐκλείψουν, διότι, κ. βουλευταί, ἐὰν δὲν κόψωμεν τοὺς σάπιους καὶ ξηροὺς κλάδους, δὲν θ’ ἀνθίσῃ ποτὲ τὸ δένδρον τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας. Ἡ διατήρησις τοιούτων ἐπιχειρήσεων ἀποτελεῖ ζημίαν διὰ τὸ σύνολον τῆς οἰκονομίας. Ἐὰν δὲν ἐκλείψουν αὐταὶ αἱ ἐπιχειρήσεις θὰ χαθοῦν ὅλαι αἱ ἐλπίδες περαιτέρω οὐσιαστικῆς ἀναπτύξεως. Τὸ νὰ διατηροῦμεν ἕνα πτῶμα εἰς τὸ σπίτι μας, ὁσονδήποτε καὶ ἂν τὸ βαλσαμώσωμεν καλά, πάντοτε θὰ δημιουργῇ κινδύνους μολύνσεων. Δυστυχῶς, δι’ ἡμᾶς ἔχει καταστῆ κανών, ὁσάκις ἐπτώχευεν ἐπιχείρησίς τις, νὰ ἐπιστρατεύωνται φίλοι καὶ βουλευταὶ διὰ νὰ πιέσουν τὰς ἑκάστοτε Κυβερνήσεις, ὅπως ἐξευρεθῇ τρόπος νὰ διατηρηθῇ ἐν τῇ ζωῇ, μὲ σύνηθες ἀλλ’ ἀπαιτητὸν δικαιολογητικόν, τῆς μὴ ἀποστερήσεως τῆς ἐργασίας των ἀπὸ τοὺς εἰς αὐτὴν ἐργαζομένους. Καὶ τοιουτοτρόπως ἡ ἐπιχείρησις ἐξηκολούθει νὰ ζῇ καὶ νὰ παρεμποδίζῃ τὴν ἀνάπτυξιν τῶν ἄλλων ὑγιῶν ἐπιχειρήσεων. Δὲν θέλω νὰ ἀναφέρω συγκεκριμένας περιπτώσεις, αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦν καρκινώματα διὰ τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν, καὶ αἱ ὁποῖαι ἐξακολουθοῦν νὰ ζοῦν διὰ τὴν μὴ δημιουργίαν δῆθεν κοινωνικῶν προβλημάτων. Καὶ ὅμως, κ. βουλευταί, τὸ ψωμί τῶν ἐργατῶν δὲν τὸ κόβομεν, ἐὰν ἀφήσωμεν τὴν ἐπιχείρησιν ἐκείνην νὰ κλείσῃ. Τὸ κόβομεν ἀπὸ τὴν ἡμέραν ποὺ τῆς ἐπιτρέπομεν νὰ ζῇ εἰς βάρος τῆς λοιπῆς οἰκονομίας τοῦ τόπου. Εἶμαι βέβαιος, ὅτι ἀπὸ σήμερον καὶ ἐμπρὸς θὰ ἔχωμεν δράματα εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Ἐπηρεασμένοι ἀπὸ τὴν παλαιὰν νοοτροπίαν θὰ προσπαθήσωμεν νὰ ἀντιδράσωμεν εἰς τὸ νέον πνεῦμα, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ μᾶς διέπῃ ἀπὸ τῆς κυρώσεως τῆς συμβάσεως. Κύριοι βουλευταί, ἀπὸ ἀπόψεως βιομηχανικῆς εἶναι σαφές, τὶ πρόκειται νὰ γίνῃ κατὰ τὰ πρῶτα ἔτη τῆς ἐντάξεώς μας εἰς τὴν Εὐρωπαϊκὴν Ἀγοράν. Ὑπάρχουν βιομηχανίαι, αἱ ὁποῖοι συμφέρει νὰ δημιουργηθοῦν εἰς τὴν Ἑλλάδα, ὅπως συνέβη νὰ δημιουργηθοῦν τοιαῦται βιομηχανίαι διὰ τὸν αὐτὸν λόγον εἰς ἄλλας χώρας, εὑρεθεῖσας ὑπὸ ἀναλόγους συνθήκας. Ἡ πρώτη κατηγορία βιομηχανιῶν εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία βασίζεται ἐπὶ μεγάλης χρησιμοποιήσεως ἐργατικοῦ δυναμικοῦ. Ἀναφέρω ἐνδεικτικῶς τὴν βιομηχανίαν ἑτοίμων ἐνδυμάτων. Ὅσοι ἐπεσκέφθησαν τελευταίως τὴν Δ. Γερμανίαν θὰ διεπίστωσαν μὲ κατάπληξίν των, ἴσως, ὅτι ἔχει κατακλυσθῆ ἀπὸ Ἰταλικὰ ἕτοιμα ἐνδύματα. Καὶ ὅμως, τοῦτο εἶναι φυσικόν, διότι ἡ Γερμανικὴ οἰκονομία στερουμένη τῆς πληθώρας ἐργατικῆς δυνάμεως, εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ ἀφήσῃ τὰς βιομηχανίας τῆς φύσεως αὐτῆς, εἰς ἄλλας χώρας. Εἰς τὴν ἰδίαν κατηγορίαν ἀνήκει ἡ βιομηχανία κατασκευῆς ὑποδημάτων καὶ ἡ Ἐριουργία της. Ἕτεραι κατηγορίαι βιομηχανιῶν, αἱ ὁποῖαι θὰ πρέπει νὰ ἀναμένωμεν νὰ ἀναπτυχθοῦν ἐν Ἑλλάδι εἶναι αἱ βιομηχανίαι ἐπεξεργασίας ἐντοπίων πρώτων ὑλῶν καὶ κυρίως γεωργικῶν προϊόντων, χυμῶν καὶ κονσέρβαι λαχανικῶν, φρούτων κλπ. Ἀντιλαμβάνεσθε ὁποίαν σημασίαν θὰ ἔχῃ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα διὰ τὴν γεωργίαν μας. Ἐπίσης θὰ πρέπει νὰ δημιουργηθοῦν βιομηχανίαι ἐπεξεργασίας τῶν ἐν Ἑλλάδι ἐξορυσσομένων μεταλλευμάτων. Τέλος, τεράστιαι δυνατότητες ἀναπτύξεως θὰ ὑπάρξουν καὶ διὰ τὴν βαμβακουργίαν. Ἐάν, ἐν τούτοις, τὰς δυνατότητας αὐτάς, δὲν θελήσουν νὰ τὰς ἐκμεταλλευθοῦν οἱ Ἕλληνες βιομήχανοι, ἀσφαλῶς θὰ ἐπωφεληθοῦν τῆς καταστάσεως οἱ ξένοι ἐπιχειρηματίαι. Τὸ ὅτι, ὅμως, θὰ ὑπάρξῃ σημαντικὴ ἀνάπτυξις τῆς βαμβακουργίας εἰς τὸν τόπον μας δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ συζήτησις. Ἡ τρίτη κατανομὴ βιομηχανιῶν, αἱ ὁποῖαι θὰ ἀναπτυχθοῦν εἰς τὴν χώραν μας εἶναι ἐκεῖναι, διὰ τὰς ὁποίας ἡ γεωγραφικὴ αὐτῆς θέσις προσφέρει εἰδικὰ πλεονεκτήματα. Οὕτω δὲν θὰ πρέπει νὰ ἐκπλαγῶμεν, ἐὰν μίαν ἡμέραν ἴδωμεν τὴν σύστασιν εἰς τὴν χώραν μας βιομηχανιῶν συναρμολογήσεως Σ.Λ. αὐτοκινήτων, διὰ τὴν ὁποίαν καὶ εὐχόμεθα νὰ εἶναι σύντομος. Κύριοι συνάδελφοι, μὲ αὐτά, τὰ ὁποῖα σᾶς ἀνέφερα, ἀποδεικνύεται, ὅτι κατ’ οἰκονομικὴν ἀναγκαιότητα ἐκ τῆς εἰσόδου μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, θὰ προκύψῃ ἡ οἰκονομικὴ ἀνάπτυξις τῆς χώρας. Καὶ βεβαίως, ἅπαξ τεθῇ ἐν κινήσει ἡ διαδικασία τῆς ἀναπτύξεως, τότε διὰ τῆς δημιουργίας «ἐξωτερικῶν οἰκονομιῶν» θὰ σχηματισθῇ πόλος περαιτέρω ἀναπτύξεως, πολυπλοκωτέρας καὶ ἴσως ἀποδοτικωτέρας μορφῆς. Δὲν θὰ ἐπεκταθῶ εἰς τὰ θέματα τῆς Γεωργίας, διότι εἶναι αὐτόδηλος ἡ ἐφαρμογὴ τῶν ὅσων ἀνέφερον διὰ τὴν βιομηχανίαν. Ἐπιθυμῶ, ὅμως, νὰ τονίσω, ὅτι ἡ χώρα μας διὰ λόγους ἐδαφολογικοὺς καὶ κλιματολογικούς, προόρισται τῶν πλαισίων τῆς Ἡνωμένης Εὐρώπης νὰ παίξῃ τὸν ρόλον, τὸν ὁποῖον παίζει ἡ Καλλιφόρνια διὰ ὁλόκληρον τὴν Ἀμερικήν. Κύριοι βουλευταί, τὸ καίριον θέμα, τὸ ὁποῖον προβάλλεται ἐκ τῆς συνδέσεώς μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, εἶναι ἡ ἀποκατάστασις τοῦ παράγοντος κόστους, ὡς τοῦ ὑπάτου ρυθμιστοῦ τῆς παραγωγικῆς διαδικασίας. Εἰς τὴν χώραν αὐτὴν τοῦ ἐξάλλου προστατευτισμοῦ ἡ ἔννοια τοῦ κόστους ἔχει παύσει πλέον νὰ παίζῃ ρόλον ρυθμιστοῦ τῆς παραγωγῆς, διότι μέσα εἰς τὴν θολὴν ἀτμόσφαιραν, ποὺ ἔχει δημιουργηθῆ τὸ κέρδος τοῦ ἐπιχειρηματίου ἐξαρτᾶται ἀπὸ ἐντελῶς ἄλλους παράγοντας ἢ ἀπ’ αὐτόν. Καὶ αὐτὸ ἰσχύει, ὄχι μόνον διὰ τὴν βιομηχανίαν, ἀλλὰ καὶ τὴν γεωργίαν. Καὶ διὰ τοῦτο βλέπομεν τὸ παράδοξον, μία ἐπιχείρησις νὰ πηγαίνῃ κατὰ διαβόλου ἀπὸ ἀπόψεως ἐπιχειρηματικῆς καὶ ἐν τούτοις νὰ ἀποκομίζῃ σημαντικὰ κέρδη, λόγῳ, ἀκριβῶς, τῆς ἀτσιδωσύνης τοῦ ἐπιχειρηματίου. Τοῦτο κυρίως ὀφείλεται εἰς τὸ ὅτι ὁ ἐπιχειρηματίας, δὲν αἰσθάνεται καμμίαν ὑποχρέωσιν νὰ φροντίσῃ διὰ τὴν ἐξυγίανσιν τῆς ἐπιχειρήσεώς του, ἀφοῦ δι’ ἄλλων μεθόδων θὰ ἀποκτήσῃ εὐρύτατα καὶ σταθερώτερα οἰκονομικὰ ὠφέλη. Καὶ ἐν τῇ προσπαθείᾳ του αὐτῇ ἐπικαλεῖται τὰς κοινωνικὰς δῆθεν συνεπείας ἐκ τοῦ κλεισίματος τῆς ἐπιχειρήσεως, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον διαθέτει εὐμενῶς ὑπὲρ τῶν ἀπαιτήσεών του καὶ βουλευτὰς τῆς Κυβερνήσεως! Εἶναι γνωστόν, ὅτι ἡ τάξις τῶν βιομηχάνων κατώρθωσεν εἰς κάθε ἀποτυχίαν νὰ ἀπαλλάσσεται τῶν οἰκονομικῶν κυρώσεων καὶ νὰ ἐπιβραβεύεται διὰ νέας δασμολογικῆς προστασίας, διὰ νέων φορολογιῶν, διὰ νέων χρηματοδοτήσεων. Ἰδοὺ διατὶ συνεπῶς, δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν εἰς τὴν χώραν μας τὸ κέρδος μὲ τὸ κόστος. Ὁ κ. Γαρουφαλιᾶς, ὁ ὁποῖος ἀναμφιβόλως εἶναι ἁρμοδιώτερος ἐμοῦ εἰς τὰ τῶν βιομηχάνων, πολὺ ὀρθῶς εἰς τὴν ὁμιλίαν του ἀνέφερεν, ὅτι, ἐὰν δὲν ἀποκαταστήσωμεν τὸ συντομώτερον τὴν αὐτοῦ μεγαλειότητα τὸ κόστος, εἰς τὸν κυριαρχικὸν ρόλον του, εἰσερχόμενοι εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, δημιουργοῦμεν πολὺ δυσκόλους καταστάσεις διὰ τὸν ἑαυτόν μας. Ὑπὸ τὸ κράτος τοῦ ἀχαλινώτου προστατευτισμοῦ, ἡ Ἑλληνικὴ κοινωνία, ἐνσυνειδήτως ἢ ἀσυνειδήτως, δὲν καταβάλλει ἄλλην προσπάθειαν, εἰ μὴ πῶς νὰ μεταφέρῃ τὸ εἰσόδημα ἀπὸ τῆς μιᾶς τάξεως εἰς τὴν ἄλλην. Ἡ δημιουργία νέου εἰσοδήματος, εἶναι σχεδὸν ξένη τῶν ἐπιδιώξεών της. Προστατεύομεν, ἐπὶ παραδείγματι, τὴν βιομηχανίαν εἰς βάρος τῆς γεωργίας. Προστατεύομεν, ἐπίσης, τὴν γεωργίαν εἰς βάρος ἀστικῶν τάξεων καὶ τῆς βιομηχανίας. Ποῦ ὁδηγούμεθα, ὅμως, οὕτω; Μοῦ ἐνθυμίζει ἡ τακτικὴ αὐτὴ τὸν μῦθον ἑνὸς Ρώσου συγγραφέως διὰ τὸ ἐπανοφώρι τοῦ Ζαννῆ. Ἐφθάρησαν οἱ ἀγκῶνες καὶ ὁ πτωχὸς Ζαννῆς ἔκοψε ἕνα κομμάτι ἀπὸ τὸ ἄκρον τοῦ ἐπαναφοριοῦ του. Ὅταν ἀντελήφθη, ὅτι οὕτω ἐκόντινε ἐπικινδύνως, ἔκοψε ἕνα μανίκι διὰ νὰ διορθώσῃ τὸ ἐλάττωμα. Καὶ ἐπεζήτησε κατόπιν νὰ θεραπεύσῃ τὸ κακό, χρησιμοποιῶν ἕνα τμῆμα ἀπὸ τὰ πέτα κ.ο.κ. Εἰς τὸ τέλος, φυσικά, δὲν εἶχε παλτό. Τὸ ἴδιο, ἀκριβῶς, γίνεται καὶ εἰς τὴν σημερινὴν ἰδικήν μας οἰκονομίαν. Ἀντὶ νὰ καταβάλωμεν προσπάθειαν δημιουργίας νέου ἐθνικοῦ εἰσοδήματος, προσπαθοῦμεν νὰ διανείμωμεν τὸ ἤδη ὑφιστάμενον ἀναλόγως τῆς καπατσωσύνης ἑκάστου ἐπιχειρηματίου, ἑκάστης τάξεως. Αὐτὴ εἶναι ἡ θλιβερὰ πραγματικότης. Διότι, ἀκριβῶς, ἐπίστευον πάντοτε, ὅτι θὰ ἠδυνάμεθα νὰ ἐξέλθωμεν ἀπὸ τὸν φαῦλον αὐτὸν κύκλον διὰ τῆς ἐκβιομηχανίσεως τῆς χώρας ἀπὸ τῶν πρώτων ἐτῶν μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν, εἰργάσθην καὶ ἐπέτυχα κατὰ τὸ μεγαλύτερον μέρος τὴν κατάρτισιν προγράμματος ἐκβιομηχανίσεως. Ὅτε ὁ κ. Στεφανόπουλος ἦτο Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ καὶ ἐγὼ εὑρισκόμην εἰς μίαν ἄλλην Ὀργάνωσιν τῆς Οὔνρα, προσεπαθήσαμεν νὰ πείσωμεν τοὺς Ἕλληνας, ὅτι τὸ συμφέρον μας ἦτο ἡ ἐκβιομηχάνισις τῆς χώρας, ἀλλά, δυστυχῶς, εἰς τὰς προσπαθείας μας αὐτάς, ἀπετύχαμεν. Αἱ ἀλληλοδιάδοχοι Κυβερνήσεις ἠρκέσθησαν νὰ δίδουν ἀριθμοὺς περὶ τῆς ἐξελίξεως τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος, οἱ ὁποῖοι εἶναι κατὰ κανόνα ἀπατηλοί. Ὅταν ἀπὸ τοῦ τερματισμοῦ τοῦ παγκοσμίου πολέμου καὶ μέχρι σήμερον εἰς ὅλα τὰ Εὐρωπαϊκὰ Κράτη ἐγένετο ἡ μεγαλυτέρα οἰκονομικὴ ἐπανάστασις, ἡμεῖς, δυστυχῶς, δὲν κατωρθώσαμεν νὰ πράξωμεν τίποτε ἢ σχεδὸν τίποτε διὰ τὴν αὔξησιν τοῦ παραγωγικοῦ μας δυναμικοῦ καὶ τὴν αὔξησιν τοῦ ἐθνικοῦ μας εἰσοδήματος. Ἐφ’ ὅσον, συνεπῶς, ἀπετύχαμεν εἰς τὰς προσπαθείας μας, θεωρῶ ὡς ἐπιβεβλημένην τὴν ἔνταξίν μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, διότι καὶ ἐὰν ἀκόμη μία μεμονωμένη προσπάθεια εἶναι ἀκατόρθωτος, εἰς μίαν συνεταιρισμένην Εὐρωπαϊκὴν Κοινωνίαν, ἡ προσπάθεια αὕτη εἶναι δυνατὸν νὰ συντελεσθῇ εὐκολώτερον καὶ συντομώτερον. Ἐὰν ἐτάχθημεν, ἑπομένως, ὑπὲρ τῆς ἐντάξεώς μας εἰς τὴν Κοινὴν Εὐρωπαϊκὴν Ἀγοράν, δὲν ἐπράξαμεν τοῦτο τυφλῶς διὰ λόγους πολιτικῆς σκοπιμότητος, ἀλλὰ διότι πιστεύομεν ἀκραδάντως, ὅτι λόγοι ἀπολύτου οἰκονομικῆς ἀνάγκης ἐπιβάλλουν τὴν συνταύτισιν τῶν τυχῶν μας, μὲ τῶν γειτόνων μας. Καὶ εἴμεθα ἰδιαιτέρως εὐτυχεῖς, διότι ἡ οἰκονομικὴ ἀναγκαιότης συμπίπτει μὲ τὴν πραγμάτωσιν τῶν πολιτικῶν σκοπῶν, οἱ ὁποῖοι κατὰ τὴν κρίσιν μας ἐξυπηρετοῦν τὸ ἐθνικὸν συμφέρον. Ἐὰν μοῦ ἐπιτρέπετε μίαν προσωπικὴν παρέμβασιν, θὰ ὁμολογήσω προθύμως, ὅτι οὕτω κρίνων τὰ πράγματα, νομίζω, ὅτι ἐνεργῶ, ὡς καλὸς Εὐρωπαῖος. Καὶ εἶμαι ὑπερήφανος αἰσθανόμενος μέλος τῆς Εὐρωπαϊκῆς οἰκογενείας. Διότι, ὡς Εὐρωπαῖος, πιστεύω, ὅτι πρέπει νὰ δημιουργηθῇ μία τρίτη δύναμις, διὰ νὰ παρεμβληθῇ μεταξὺ τῶν δύο γιγάντων τοῦ ἀνταγωνισμοῦ, ἐκ τοῦ ὁποίου ἀπειλεῖται γενικὴ καταστροφὴ τῆς ἀνθρωπότητος. Οἱ καλοὶ Εὐρωπαῖοι, εἶναι, ἐν τελευταίᾳ ἀναλύσει, οἱ καλίτεροι φίλοι καὶ ἐγγυηταὶ τῆς παγκοσμίου εἰρήνης! Κρίνων τὴν σύμβασιν, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω, ὅτι ἐν τῷ συνόλῳ της εἶναι ἱκανοποιητική. Πρέπει, ὅμως, νὰ παρατηρήσω, ὅτι αἱ διατάξεις της ἐμφοροῦνται ἀπὸ ἕνα πνεῦμα ἀμβλύνσεως τῶν συνεπειῶν τοῦ συνεταιρισμοῦ μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον, εἶναι δυνατὸν νὰ ἐμποδίσῃ τὴν ἔγκαιρον ἀφύπνισίν μας καὶ τὴν ἀνάληψιν τῆς ἐπιβαλλομένης προσπαθείας, διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ ἐκτιμήσωμεν τὰ ὠφέλη ποὺ ἀναμένωμεν. Βεβαίως, εἶναι μειονέκτημα σοβαρὸν τὸ γεγονός, ὅτι ὑπάρχει ἡ ἐπιστολὴ διὰ τῆς ὁποίας οἱ συνεταῖροι μας δηλώνουν, ὅτι, ἐὰν ἐντὸς πέντε ἐτῶν δὲν ρυθμίσωμεν τὸ δημόσιον χρέος μας, δὲν θὰ ἔχωμεν τὸ δικαίωμα νὰ ἀπευθυνθῶμεν διὰ περαιτέρω ἐνίσχυσιν εἰς τὴν Τράπεζαν Ἐπενδύσεων. Δὲν φαίνεται ἐξ ἄλλου ἐκ τῆς συμβάσεως διατὶ προετιμήθη ἡ ὁδὸς τῆς «συνδέσεως» ἀπὸ ἐκείνην τῆς «ἐντάξεως», ἥτις θὰ μᾶς ἐπέτρεπε μετὰ ψήφου νὰ συμμετάσχωμεν εἰς τὴν διαμόρφωσιν τῆς πολιτικῆς τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Τὸ ἄρθρον 237 τῆς συνθήκης τῆς Ρώμης, δὲν ἀποκλείει τὴν ἔνταξιν μὲ ὅρους, ὡς αὐτοὶ τοὺς ὁποίους ἐπετύχομεν διὰ τὴν σύνδεσιν. Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐδικαιολόγησεν ἐπαρκῶς διατὶ προέκρινε τὴν ὁδὸν τῆς «συνδέσεως». Πρέπει νὰ σημειώσω, ὅτι ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως, ἐν ὄψει τῆς δημιουργίας τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, εἰς ἡμᾶς εἶναι ἐν πολλοῖς ἄγνωστος. Ἐλέχθη, ὅτι τὸ 1957 οἱ Γερμανοὶ καὶ οἱ Γάλλοι, μᾶς ἔλεγον νὰ τοὺς ἀκολουθήσωμεν ὡς ἑταῖροι.
§61Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Κύριε συνάδελφε, ἐγὼ ἔκαμα τὰς διαπραγματεύσεις μὲ τὸν κ. Ἔρχατ καὶ ἐπ’ αὐτοῦ ὑπάρχει πρωτόκολλον.
§62Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Δὲν θέλω νὰ σᾶς διαψεύσω, κ. Ὑπουργέ, ἀλλὰ συνάδελφός σας, ὁ κ. Κασιμάτης, ἐδημοσίευσεν εἰς τὸ «Βῆμα» τῆς 28.2.1961 τὸ ἑξῆς: «Ἄσχετον εἶναι τὸ θέμα ἂν ἔπρεπε ἐγκαιρότερα νὰ εἴχομεν ἐνεργήσει, ὅταν τὸν Δεκέμβριον τοῦ 1957, ἡ θέσις μας ἦτο καλλίτερη καὶ ἡ εἴσοδός μας εὐπρόσδεκτη, διότι οἱ θεσμοὶ μεταξὺ τῶν 6 ἦσαν χαλαροί, ὁ Ντὲ Γκὼλ δὲν ἦτο εἰς τὴν ἐξουσίαν καὶ ἡ Μεγάλη Βρεταννία ἤλπιζεν εἰς τὴν ματαίωσιν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Ἦλθα τότε εἰς ἐπαφὴν καὶ μὲ τὸν ἁρμόδιον Γάλλον Ὑπουργόν, τὸν κ. Μωρὶς Φὼρ καὶ μὲ τὸν Γερμανὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, τὸν κ. Ἔτσελ καὶ δύναμαι νὰ βεβαιώσω, ὅτι οὕτως εἶχαν τὰ πράγματα, ἀλλὰ μᾶς ἔλλειπεν ἡ προοπτικὴ τοῦ μέλλοντος, ὅπως εἰς ὅλα τὰ ἐθνικά μας ζητήματα μετὰ τὸν πόλεμον. Εἶναι, ὅμως, ἀνώφελη ἡ συζήτησις διὰ τὸ παρελθόν».
§63Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Δὲν ἀμφιβάλλω περὶ τῶν δηλώσεων τοῦ κ. Κασιμάτη. Σᾶς τονίζω καὶ πάλιν, ὅτι συνεζήτησα μὲ τὸν κ. Ἔρχατ καὶ τὸν Ἰούνιον τοῦ 1961 τὰ ἀνέφερον εἰς τὴν Βουλήν.
§64Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Πράγματι, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἦτο ἐκ τῶν ὑπευθύνων διαχειριστῶν τοῦ θέματος κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην. Ἀλλὰ καὶ ὁ κ. Κασιμάτης, Ὑπουργὸς ἄνευ χαρτοφυλακίου, μετέβαινεν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν μὲ ἐπισήμους ἀποστολάς. Δὲν εἶναι δυνατόν, ἑπομένως, κ. Ὑπουργέ, νὰ ἀρκεσθῶμεν εἰς τὰς διαβεβαιώσεις σας. Καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὲ πείσητε, διότι δὲν ἔχω τὴν εὐχέρειαν νὰ μελετήσω τοὺς σχετικοὺς φακέλλους. Συνεπῶς, δὲν εἶναι ἀδικαιολόγητος ἡ ἐπιφύλαξίς μου. Ἀλλὰ ὑπάρχει καὶ ἄλλη μαρτυρία. Τὸ 1957 μετὰ τὴν ἀναγγελίαν τῆς ὑπογραφῆς τῆς συνθήκης εἰς Ρώμην, ἡ Κυβέρνησις κατήρτισεν ὡρισμένας Ἐπιτροπάς, αἱ ὁποῖαι σκοπὸν εἶχον νὰ εἰσηγηθοῦν εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὴν ἀκολουθητέαν ὁδὸν, ἐν ὄψει τοῦ σχηματισμοῦ τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Μία Ἐπιτροπὴ προεδρευομένη ἀπὸ τὸν κ. Μπερνάρην, σημερινὸν διοικητὴν τοῦ Ο.Γ.Α., εἰς ἐπίσημον ἔκθεσίν της ὑπέδειξε νὰ προκριθῇ ἡ ὁδὸς τῆς συνδέσεώς μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Ἐν τούτοις ἡ Κυβέρνησις ἐπροτίμησε νὰ ἐμπλακῇ εἰς τὰς διαπραγματεύσεις, διὰ τὴν ἵδρυσιν τῆς Ζώνης Ἐλευθέρων Συναλλαγῶν. Μόνον τὸ 1959 μετὰ τὸ ἄδοξον τέλος τῶν διαπραγματεύσεων ἐκείνων, προσηνατολίσθη, εἰς τὸ νὰ ζητήσῃ τὴν εἴσοδόν μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Μία ἄλλη βαρυσήμαντος παράλειψις τῆς Κυβερνήσεως, ἦτο τὸ ὅτι δὲν ἐτακτοποίησεν ἐγκαίρως τὸ δημόσιον χρέος καὶ αὐτὸ ἀπετέλεσε δυσμενῆ παράγοντα κατὰ τὰς διαπραγματεύσεις. Ἀλλά, τὶ ἔκαμεν ἡ Κυβέρνησις ἐπὶ τῇ προόψει εἰσόδου μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν; Τὶ ἔκαμε διὰ νὰ παρασκευάσῃ τὴν Χώραν, νὰ τὴν καταστήσῃ πλέον ἀνταγωνιστικήν, ὥστε ἡ συμφωνία νὰ μὴ ἐπιφέρῃ τὰς δυσμενεῖς συνεπείας; Ὁ κ. Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ ἠρκέσθη νὰ ἐπικαλεσθῇ τὴν περίφημον «οἰκονομικὴν σταθερότητα», ἡ ὁποία προβάλλεται εἰς κάθε εὐκαιρίαν, ὡς τὸ ἄκρον ἄωτον τῆς ἐπιτυχοῦς οἰκονομικῶς πολιτικῆς τῆς Χώρας μας! Ἡ Κυβέρνησις ἐπέτυχε πράγματι, τὴν οἰκονομικὴν σταθερότητα, διὰ νὰ προβάλλῃ μερικὰ ἐντυπωσιακὰ ἐπιτεύγματα. Τὸ ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ὅμως, ἐλησμόνησε παντελῶς τὸν παράγοντα κόστος ἐν τῇ προπαρασκευῇ τῆς οἰκονομίας μας, παρελείφθη χαρακτηριστικῶς ἀπὸ ὅσα ἐπεκαλέσθη ὁ κ. Ὑπουργὸς, ἀποτελεῖ πολυσήμαντον ὁμολογίαν. Καθ’ ἡμᾶς τὸ ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐσκέφθη τὸν παράγοντα κόστος, τοῦτο θὰ ἀποτελέσῃ τραγῳδίαν. Καὶ ἐξηγοῦμαι. Εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν πρέπει νὰ εἰσέλθωμεν μὲ ηὐξημένην συναγωνιστικὴν ἱκανότητα. Καὶ ὅμως, χάρις εἰς τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως, ἀπωλέσαμεν καὶ αὐτὴν τὴν ὀλίγην ποὺ διεθέτομεν. Ἀπόδειξις, ἡ ἐξέλιξις τῶν ἐξαγωγῶν μας. Γνωρίζετε, ὅτι μεταξὺ τοῦ 1955 καὶ τοῦ 1960, αἱ ἐξαγωγαί μας ἔμειναν στάσιμοι· 205 ἑκατομμύρια δολλάρια τὸ 1955, 208 ἑκατομμύρια δολλάρια τὸ 1960. Ἀλλ’ αἱ ἐξαγωγαί μας πρὸς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν ἀπὸ 101 ἑκατομμύρια τὸ 1958, περιωρίσθησαν τὸ 1960 εἰς 67 ἑκατομμύρια. Ὑπ’ αὐτὰς τὰς συνθήκας προητοίμασεν ἡ Κυβέρνησις τὴν εἴσοδον τῆς Χώρας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Καὶ βεβαίως, αὐτὴ ἡ ἀπώλεια συναγωνιστικότητος, θὰ ὡδήγει εἰς μείωσιν τοῦ συνόλου τῶν ἐξαγωγῶν, εἰς κατάρρευσιν τῆς ἀγροτικῆς οἰκονομίας, ποὺ ὡς βάσις σωτηρίας δὲν παρουσιάζοντο αἱ διμερεῖς ἀνταλλαγαὶ μὲ τὰς Ἀνατολικὰς Χώρας, ὅπου ὁ συντελεστὴς συναγωνιστικότητος, δὲν παίζει ρόλον. Καὶ πράγματι, ἡ διόγκωσις τῶν ἀνταλλαγῶν μὲ τὰς Ἀνατολικὰς Χώρας ἐξισορροπεῖ τὴν μείωσιν τῶν ἀνταλλαγῶν μὲ τὰς χώρας τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Θὰ ἤθελον νὰ γνωρίζω τὶ θὰ ἐγίνετο ἡ οἰκονομικὴ σταθερότης ἄνευ αὐτῆς τῆς σανίδος σωτηρίας. Καυχᾶται ἡ Κυβέρνησις διὰ τοῦ κ. Προέδρου της, ὅτι κατέστησε τὴν χώραν περισσότερον συναγωνιστικήν! Τὶ ἐκάματε, κύριοι, περὶ κόστους; Τὰ καύσιμα, ὁ ἠλεκτρισμὸς, αἱ κοινωνικαὶ ἀσφαλίσεις, ἡ μακροπρόθεσμος βιομηχανικὴ πίστις ἀποτελοῦν μερικὰ ἀπὸ τὰ σπουδαιότερα κεφάλαια τοῦ κατηγορητηρίου, τὸ ὁποῖον σᾶς βαρύνει. Ἐπάνω εἰς ὅλα αὐτὰ τὶ ἐκάματε; Ἐφ’ ὅσον δὲν ἐκάματε τίποτε, εἶσθε ὑπεύθυνοι, διότι ὑπογράψαντες τὴν σύμβασιν αὐτήν, ὁδηγεῖτε τὴν χώραν εἰς ἀπροβλέπτους περιπετείας. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ὅταν ἦτο ἐκτὸς Κυβερνήσεως, ἔχων πλήρη συναίσθησιν τῆς Κυβερνητικῆς αὐτῆς ἀνεπαρκείας, συνίστα τὴν ἵδρυσιν Τραπέζης «Ἐξυγιάνσεως Κόστους». Ἀλλ’ ἔτι περισσότερον. Τὶ ἔπραξεν ἡ Κυβέρνησις διὰ νὰ ἐμπλουτίσῃ καὶ ἐξαγάγῃ τὰ νέα προϊόντα; Τίποτε ἀπολύτως. Τοὐναντίον, μὲ τὴν πολιτικήν της ἐπὶ τοῦ καπνοῦ, περιώρισε τὰς δυνατότητας ἐξαγωγῆς καὶ εἰς τὸ κατ’ ἐξοχὴν αὐτὸ ἐξαγώγιμον προϊόν μας. Κύριοι, εἶναι βεβαίως, πικρὰ ἡ μοῖρα τοῦ ἀγορεύοντος ἐνώπιον κενῶν ἑδωλίων καὶ σᾶς εἶμαι εὐγνώμων ποὺ εἴχατε τὴν ὑπομονὴν νὰ μὲ ἀκούσητε. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μὲ ὑποστῆτε ἀκόμη ἐπ’ ὀλίγον, διότι ἐὰν δὲν ἔλεγον ὅσα εἶπον καὶ ὅσα πρέπει ἀκόμη νὰ τονίσω, θὰ ἐνόμιζον, ὅτι ἐπρόδωσα τὴν ἀποστολήν μου καὶ τὸν Λαόν, ὁ ὁποῖος μὲ ἔστειλε εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅταν ἐξήγγειλε τὴν συμφωνίαν διὰ τὴν σύνδεσίν μας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, ἐζήτησεν ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν ἀποφασιστικότητα καὶ πρωτοβουλίαν καὶ θυσίας. Ἐζήτησε τὴν πλήρη συμπαράστασιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ εἰς τὴν Κυβερνητικὴν προσπάθειαν. Σήμερον, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, περιώρισε τὸν ρόλον τῆς Κυβερνήσεως εἰς 20% καὶ καθώρισεν εἰς 80% τὸν ρόλον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῆς οἰκονομίας τοῦ τόπου. Εἶναι ἕνας τρόπος αὐτὸς νὰ προβάλλεται ἡ Κυβέρνησις καὶ νὰ εἰσπράττῃ συγχαρητήρια, ὁ δὲ λαὸς νὰ φέρῃ τὰ βάρη καὶ νὰ ὑποβάλλεται εἰς ὅλας τὰς θυσίας. Ἀλλὰ θὰ εἶχε κἄποιο περιεχόμενο καὶ κἄποιαν δικαιολόγησιν ἡ ἄποψις τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἐὰν ταὐτοχρόνως μᾶς ἀνέπτυσσε τὶ ἔχει κάμει μέχρι σήμερον καὶ τὶ σχέδια ἔχει αὐτὴ τὴν στιγμὴν διὰ τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν τοῦ τόπου, διὰ νὰ ἐμπνευσθῇ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἀπὸ τὴν ἰδικήν του καθοδήγησιν καὶ νὰ τὴν ἀκολουθήσῃ. Ἑπτὰ μῆνες ἔχουν παρέλθει ἀπὸ τῆς ὑπογραφῆς τῆς συμβάσεως καὶ οὐδὲν μέτρον ἔχει ληφθῆ. Ἐγώ, δέχομαι τὴν θέσιν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, ὅτι χρειάζεται, διὰ νὰ μὴ μεταβληθῇ ἡ σύμβασις εἰς καταστροφήν, χρειάζεται, λέγω, σύσσωμον τὸ Ἔθνος νὰ ἀκολουθήσῃ τὴν Κυβέρνησίν του. Ἀλλ’ ἐρωτῶ, ὅπως ἐδημιουργήθη τὸ πολιτικὸν θέμα σήμερον, εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ ἄνθρωπος εἰς τὸν τόπον αὐτόν, ὁ ὁποῖος νὰ ὑποστηρίξῃ, ὅτι θὰ ὑπάρξῃ ἀνταπόκρισις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ πρὸς μίαν Κυβέρνησιν ἄνομον, μίαν Κυβέρνησιν ποὺ θεωρεῖται ἀπὸ τὸ μεγαλύτερον μέρος του ἐπιβήτωρ τῆς ἐξουσίας. Εἶναι δυνατὸν νὰ ζητῇ ἡ Κυβέρνησις αὐτὴ τὴν κύρωσιν μιᾶς τοιαύτης συμβάσεως ἀπὸ μίαν Βουλήν, ποὺ εὑρίσκεται ὑπὸ τὴν βαρυτέραν τῶν κατηγοριῶν εἰς τὴν συνείδησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ; Ἐὰν εἴχατε συναίσθησιν τῶν εὐθυνῶν σας, θὰ ἔπρεπε νὰ περιβληθῆτε μέλανα χιτῶνα καὶ νὰ καλύψητε μὲ σποδὸν τὸ πρόσωπόν σας. Καὶ ἀντὶ νὰ ἐπιζητῆτε νὰ κρατηθῆτε μὲ οἱονδήποτε τρόπον εἰς τὰ Κυβερνητικὰ ἑδώλια, θὰ ἔπρεπε νὰ πορευθῆτε εἰς τὸ Ἄθως, εἰς τὸν τόπον, ὅπου εἶναι δυνατὸς ὁ ἐξιλασμὸς ἄνευ δραματικῶν κυρώσεων, διὰ τὸ ἀνήκουστον κατὰ τοῦ λαοῦ τῆς Ἑλλάδος ἔγκλημά σας. Αὐτά, ἀτυχῶς ἐπιτάσσει εἰς ὑμᾶς ἡ στοιχειώδης ἐπίγνωσις τῶν εὐθυνῶν καὶ τοῦ καθήκοντός σας. (Χειροκροτήματα).
§65Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Κύριοι συνάδελφοι, λυποῦμαι, διότι ὁ κ. Ζίγδης εἰς τὸ πρῶτον μέρος τῆς ὁμιλίας του, τὸ ὁποῖον εἶχε μίαν ἀντικειμενικότητα καὶ ἐκινεῖτο ἀπὸ ἕνα ἐπίπεδον ἐπιστημονικόν, τὸ ὁποῖον ἦτο ἄξιον τοῦ ἰδίου, τὸ συνεπλήρωσε μὲ ἕνα δεύτερον μέρος, τὸ ὁποῖον καὶ ἀπὸ ἐπιστημονικῆς ἀπόψεως καὶ ἀπὸ πάσης ἄλλης ἀπόψεως, δὲν εἶναι ἄξιον τοῦ πρώτου. Εἰς τὰ εἰδικώτερα θέματα θὰ μοῦ δοθῇ ἡ εὐκαιρία νὰ ἀπαντήσω τελευταῖος, διὰ νὰ τελειώνῃ κἄποτε ἡ συζήτησις αὐτή. Θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ, ὅμως, νὰ κάμω δύο παρατηρήσεις. Μίαν στατιστικῆς καὶ μίαν γραμματολογικῆς φύσεως. Ἡ στατιστικὴ παρατήρησις εἶναι ἡ ἑξῆς: Νομίζω, ὅτι δὲν λέγεται, ὅτι μία Χώρα εὑρίσκεται εἰς κατάστασιν στασιμότητος, ὅταν μεταξὺ τῶν κρισίμων ἐτῶν 55–62 τὸ ἀκαθάριστον ἐθνικὸν εἰσόδημα ἀνῆλθεν εἰς τρεχούσας μὲν τιμὰς κατὰ 59,3%, εἰς σταθερὰς δέ, κατὰ 43,4%. Αὐτὸ εἰς οἱανδήποτε γλῶσσαν τοῦ κόσμου δὲν λέγεται στασιμότης. Ἡ δευτέρα παρατήρησις, αὐτή, ποὺ σχετίζετε μὲ τὰς πολιτικάς σας, κύριοι, σκέψεις θὰ προσλάβῃ τόνον χιουμοριστικὸν καὶ θὰ σᾶς κάμω τὴν σύστασιν, ὅταν κάμετε τοιούτου εἴδους κρίσεις νὰ μὴ λέγετε ἐπιβήτορες τῆς ἐξουσίας, διότι τοῦτο εἶναι κἄτι τὸ ἐντελῶς διάφορον. Ἐπιβάται, λέγετε, τῆς ἐξουσίας.
§66ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;
§67ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.
§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ., μέ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως, νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 11.55′ μ.μ.)