1961.06.20

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 134η

Τρίτη 20 Ἰουνίου 1961

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 7.15′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Παυλόπουλος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Α. ΠΑΥΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Γραμματ.). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατὰ τὴν χθεσινὴν ὁμιλίαν τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, τὸν διέκοψα τετράκις καὶ ὅ,τι εἶπον τὸ ἤκουσε ὅλη ἡ Βουλή. Σήμερον βλέπω μετ’ ἐκπλήξεως, ὅτι ἀναγράφεται εἰς τὰ πρακτικὰ 5 φορές: «Ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος, διακόπτων ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος». Ἐπιθυμῶ νὰ γίνῃ ἐπανόρθωσις εἰς τὰ πρακτικά. (Φωναί, διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς Συμπολιτεύσεως).

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, διατὶ θορυβεῖτε; Νομίζετε, ὅτι τὸ Σῶμα δὲν ἔχει Πρόεδρον νὰ διευθύνῃ τὴν συνεδρίασιν; Κύριε Παπαμιχαλόπουλε, ἐπὶ τῆς παρατηρήσεώς σας θὰ δώσω ἀπάντησιν καὶ τυπικὴν καὶ οὐσιαστικήν. Πρῶτον, τὸ ὅ,τι μόνος σας ὁμολογεῖτε, ὅτι διεκόψατε τετράκις, εἶναι μία ὁμολογία, τὴν ὁποίαν δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ κάμετε, διότι δὲν ἐπιτρέπεται νὰ διακόπτῃ κανεὶς καὶ δὴ τετράκις. Ὁ Κανονισμὸς —ἄρθρα 21 ἕως καὶ 24— λέγει, ὅτι βουλευταὶ διακόπτοντες, ἄνευ συγκαταθέσεως τοῦ Προέδρου καὶ ἀδείας τοῦ ρήτορος, ἀνακαλοῦνται εἰς τὴν τάξιν. Ἡ ὁμολογία σας λοιπόν, αὐτή, δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ γίνῃ. Δεύτερον —ἐπὶ τοῦ οὐσιαστικοῦ— εἶναι, ὅτι οἱ στενογράφοι λόγῳ τῆς θέσεώς των, τὴν ὁποίαν βλέπετε, δὲν δύνανται νὰ ἴδουν ποῖος διέκοψεν, ἀπὸ ποῦ ἐγένετο ἡ διακοπὴ καὶ τὶ ἐλέχθη, δεδομένου, ὅτι εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν δὲν λειτουργοῦν καὶ τὰ μικρόφωνα. Συνεπῶς, ἐὰν ἠθέλετε νὰ κάμετε διακοπὰς καὶ αὐταὶ νὰ ἀναγράφωνται εἰς τὰ πρακτικά, θὰ ἔπρεπε νὰ συμμορφωθῆτε μὲ τὸν Κανονισμόν, ὁ ὁποῖος λέγει, ὅτι πρέπει νὰ ζητῆτε τὴν ἄδειαν τοῦ ἀγορεύοντος, τὴν ἔγκρισιν τοῦ Προέδρου, νὰ ἐγείρεσθε καὶ νὰ διακόπτετε, ὁπότε θ’ ἀνεγράφοντο καὶ εἰς τὰ πρακτικά. Ὅλα τὰ ἄλλα, ὅσα λέγετε, κ. Παπαμιχαλόπουλε, καὶ μάλιστα ἡ ὁμολογία σας, ὅτι διεκόψατε τετράκις, καὶ ἀπορεῖτε μάλιστα, διότι δὲν ἀνεγράφησαν αἱ διακοπαί σας, νομίζω, ὅτι εἶναι τοὐλάχιστον ἀντικοινοβουλευτικά.

§5Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ δεχθῆτε διόρθωσιν τῶν πρακτικῶν, ἢ ὄχι;

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐὰν οἱ στενογράφοι, ἠδυνήθησαν νὰ τὰ γράψουν· θὰ δεχθῶ, ἐὰν ὅμως, δὲν τὰ ἐπῆραν, δὲν ὑπάρχει διακοπή. Θὰ διατάξω τὴν ἀποστενογράφησιν καὶ ἐὰν ὑπάρχουν θὰ γραφοῦν. Ἐάν, ὅμως, δὲν ὑπάρχουν —λυποῦμαι πολὺ— διότι, οὔτε ὁ Κανονισμὸς προεῖδεν, ἀλλὰ οὔτε ἡ τεχνικὴ τῆς τηρήσεως τῶν πρακτικῶν βοηθεῖ τοὺς διακόπτοντας ἀντικανονικῶς.

§7Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν δὲν κάμητε τὴν διόρθωσιν, σᾶς δηλῶ, ὅτι θὰ τὴν δώσω αὔριον εἰς τὰς ἐφημερίδας.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε βουλευτά, ἡ διὰ τοῦ τύπου ἔκφρασις γνώμης, εἶναι δικαίωμα παντὸς πολίτου. Συνεπῶς, δύνασθε νὰ τὸ κάμητε. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

Συζητεῖται ἡ πρότασις ἐκφράσεως δυσπιστίας πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Τὸν λόγον ἔχει ζητήσει ὁ κ. Ὑπουργὸς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως. Πρίν, ὅμως, λάβῃ τὸν λόγον ὁ κ. Ὑπουργὸς, θὰ ἤθελον νὰ κάμω μίαν σύστασιν, ἐὰν εἶναι δυνατὸν καὶ οἱ κ. Ὑπουργοὶ καὶ οἱ κ. βουλευταί, νὰ εἶναι εἰδικῶς ἀπόψε, σύντομοι, δεδομένου, ὅτι ἔχομεν κλεψύδραν καὶ εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀκουσθοῦν ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότεροι βουλευταί. Δι’ αὐτὸ καὶ σεῖς, κ. Ὑπουργέ, καὶ ὅλοι οἱ κ.κ. Ὑπουργοί, παρακαλῶ νὰ εἶναι κατὰ τὸ δυνατὸν σύντομοι, καὶ πρὸ παντὸς νὰ ἀποφεύγωνται αἱ πολλαὶ διακοπαί, ὥστε νὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ προχωρήσῃ ἡ συζήτησις μέχρι τῆς 12ης. Δὲν τολμῶ νὰ ὁμιλήσω περὶ τετάρτου, διότι δὲν δύναται ἡ πλειοψηφία νὰ θέσῃ φραγμόν, προκειμένου περὶ προτάσεως δυσπιστίας, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι οἱ μέλλοντες νὰ λάβουν τὸν λόγον, θὰ ἔπρεπε νὰ περιορίσουν τὸν χρόνον τῆς ἀγορεύσεώς των, ὥστε νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ὁμιλήσουν, ὅσον τὸ δυνατόν, περισσότεροι ρήτορες.

§9Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, μίαν παρατήρησιν ἐπὶ τῆς μεθοδεύσεως τῆς συζητήσεως ἤθελον νὰ κάμω, παρ’ ὅλον τὸν κίνδυνον ποὺ διατρέχω, νὰ θεωρηθῶ ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὡς ἐπιμένων ἐπὶ τῶν τύπων καὶ τῆς δικονομίας. Θὰ ἤθελον, λοιπόν, νὰ παρατηρήσω τὰ ἑξῆς: Ἡ χθεσινὴ συνεδρίασις, κατηναλώθη ἀπὸ 6 ρήτορας, δηλαδή, ἀπὸ 3 Ὑπουργοὺς καὶ 3 ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἀπὸ ἀπόψεως, ὅμως, ὥρας, οἱ ὑπουργοὶ κατέλαβον τὸ βῆμα πολὺ περισσότερον ἀπὸ τοὺς ὑπολοίπους ρήτορας τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Ἤδη σήμερον, ὁπότε καὶ σεῖς τονίζετε, ὅτι θὰ πρέπει νὰ δοθῇ περισσοτέρα εὐχέρεια εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ἀνέρχεται πρῶτον, καὶ ἅμα τῇ ἐνάρξει τῆς συνεδριάσεως, εἰς τὸ βῆμα ἕτερος Ὑπουργός. Διατυπώνω, λοιπόν, τὴν παράκλησιν, νὰ ἀκουσθῇ καὶ μία φωνὴ ἐκ μέρους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἰδίως δέ, ἀπὸ τῆς πλευρᾶς ποὺ ἤγειρε τὸ θέμα, διὰ νὰ ἀντικρουσθοῦν, αἱ ἀπόψεις τῆς Κυβερνήσεως. Θὰ ἀκούσωμεν, βεβαίως, τὸν κ. Ὑπουργόν, νομίζω, ὅμως, ὅτι ἡ δικαιοσύνη, ἀπαιτεῖ νὰ γίνῃ μία καλλιτέρα κατανομὴ τῶν ὀλίγων ὡρῶν ποὺ ἀπομένουν, διότι πιθανόν, νὰ μὴ προεβλήθη τὸ τέταρτον, ἀλλὰ διὰ τῆς μονοπωλήσεως τοῦ βήματος ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ἐπιβάλλεται πολὺ χειρότερος δεσμὸς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως.

§10Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κακῶς λέγει ὁ κ. Κωστόπουλος, ὅτι τὸ βῆμα τῆς χθεσινῆς Συνεδριάσεως κατελήφθη κυρίως ἀπὸ τοὺς ρήτορας τῆς Κυβερνήσεως. Ἐκτὸς τῆς ἀγορεύσεως τῆς ἰδικῆς μου, ποὺ διήρκεσε 1.15′ καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Συντονισμοῦ, ἡ ὁποία διήρκεσε πολὺ 45 λεπτά, καὶ τῶν παρεμβάσεων τοῦ κ. Ἀβέρωφ, ἡ Κυβέρνησις δὲν ὡμίλησεν. Ἐὰν ὁ κ. Κωστόπουλος, εἶχε τὴν ὑπομονήν, ὡς, κατ’ ἐμέ, ὤφειλε, νὰ μείνῃ ἕως τὴν 3ην πρωϊνήν, θὰ διεπίστωνεν, ὅτι μόνον ὁ κ. Μπριλλάκης κατέλαβε τὴν ἕδραν, ἐπὶ τρεῖς τοὐλάχιστον ὥρας.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε, ὁ κ. Ὑπουργὸς Προεδρίας Κυβερνήσεως. Μετὰ ἔχετε τὸν λόγον, κ. Κωστόπουλε.

§12Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. (Ὑπουρ. Προεδρίας Κυβερνήσεως). Κύριοι συνάδελφοι, ὑπῆρξεν ἐργώδης ἡ προσπάθεια τῶν ὑποβαλόντων τὴν πρότασιν μομφῆς, διὰ νὰ δώσουν ἕνα περιεχόμενον, τὸ ὁποῖον νὰ ἀνταποκρίνετε εἰς τὸν προορισμὸν καὶ τὴν ἔννοιαν μιᾶς προτάσεως μομφῆς. Τοσοῦτον δέ, ἦτο ἐργώδης ἡ προσπάθεια, καθ’ ὅσον πολλὰ ἄλλα ἔγκριτα μέλη τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, εἴτε ἐχαρακτήρισαν τὴν ὑποβολὴν τῆς προτάσεως μομφῆς ὡς ἄκαιρον, εἴτε δὲν τὸ ἔπραξαν μέν, ἀλλὰ δὲν ἀπέκρυψαν τὴν δυσφορίαν των διὰ τὴν ἀνάγκην μάλιστα νὰ εἰσέλθουν καὶ αὐτοὶ εἰς τὴν συζήτησιν αὐτήν, τὴν ὁποίαν ἐθεώρουν ἐπιζημίαν διὰ τὴν Ἀντιπολίτευσιν καὶ ἐπωφελῆ διὰ τὴν Κυβέρνησιν. Ἄλλοι ἐκ τῶν ἀξιοτίμων ρητόρων, ὡς διέξοδον ἀπὸ αὐτὴν τὴν δυσκολίαν, εὗρον τὴν διεύρυνσιν τῶν θεμάτων τῆς προτάσεως μομφῆς, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἔπραξαν, ἀφ’ ἑνὸς μὲν ἡ Ε.Δ.Α., ἀφ’ ἑτέρου δὲ ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου. Ἡ Ε.Δ.Α., εἶχε τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἀναπτύξῃ τὰς ἰδικάς της θέσεις καὶ εἰς τὰ θέματα τῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς καὶ τῆς οἰκονομικῆς της πολιτικῆς εἰς τὸ θέμα τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, νὰ ἀναπτύξῃ τὰς ἀπόψεις της εἰς τὸ θέμα τῆς Δημοσίας τάξεως, θέμα, τὸ ὁποῖον τῆς ἐδόθη ἡ εὐκαιρία, ἐξ ἀφορμῆς τῆς προτάσεως αὐτῆς νὰ ἀναπτύξῃ. Ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου, διετύπωσε καὶ μερικοὺς βασικοὺς ἀφορισμοὺς ἐπὶ γενικῶν θεμάτων ἐσωτερικῆς καὶ ἐξωτερικῆς πολιτικῆς, διὰ νὰ δώσῃ τὴν εὐρύτητα ποὺ πράγματι ἔπρεπε νὰ ἔχῃ μία πρότασις μομφῆς, διὰ νὰ ἀνταποκρίνεται εἰς τὸν ὅρον «Πρότασις μομφῆς». Τὰ πλεῖστα ἐξ αὐτῶν ποὺ εἶπεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου, ἔτυχον ἤδη ἀπαντήσεως ἀπὸ Κυβερνητικῆς πλευρᾶς. Ἐγὼ θὰ ἤθελον μόνον εἰς ἓν σημεῖον νὰ περιορίσω τὴν ἀπάντησίν μου. Θίγων θέματα τοῦ ἐσωτερικοῦ τομέως ὁ ἀξιότιμος κύριος Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου εἶπεν, ὅτι ζῶμεν μέσα εἰς ἕνα κομματικὸν Κράτος, ὅτι ἔχομεν κομματικὸν Κράτος. Τί εἶναι ὅμως αὐτὸ τὸ κομματικὸν Κράτος; Ἀπὸ τί προσδιορίζεται; Προσδιορίζεται ἀπὸ τὰ πρόσωπα ποὺ χρησιμοποιοῦνται εἰς διαφόρους τομεῖς, διὰ νὰ ἀσκήσουν διοίκησιν. Αὐτὰ δίδουν τὸν τόνον καὶ τὸ ἐπίπεδον, εἰς τὸ ὁποῖον ἵσταται ἑκάστοτε ἡ διοίκησις τῆς χώρας. Ἂς ἴδωμεν ὅμως τώρα εἰς τὸν τομέα αὐτόν, τί ἐγένετο καὶ ἐὰν πρέπει νὰ θεωρήσωμεν βάσιμον τὸν ἀφορισμὸν αὐτὸν τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου. Κύριοι, θὰ πρέπει νὰ ἐπεκτείνωμεν τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῶν τριῶν Κυβερνήσεων, αἱ ὁποῖαι διεδέχθησαν ἀλλήλας ἀπὸ τοῦ 1955. Ὁ συνδετικὸς κρίκος τῶν τριῶν αὐτῶν Κυβερνήσεων, εἶναι τὸ πρόσωπον τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, διότι οἱ Ὑπουργοὶ ἐνηλλάσσοντο εἰς τὰς τρεῖς αὐτὰς Κυβερνήσεις. Αὐτός, ἑπομένως, εἶναι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἔθετε, καὶ ἐξ αὐτοῦ τοῦ λόγου, ἀλλὰ καὶ διότι εἶναι Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, τὴν σφραγῖδα του καὶ ἔδιδε τὸν τόνον εἰς ὅλους τοὺς τομεῖς, αὐτὸς εἶναι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἔχει τὴν εὐθύνην καὶ τὴν τιμὴν τῶν γενομένων, κατὰ πρῶτον καὶ κύριον λόγον. Δὲν ὑπῆρξα συνεργάτης τοῦ ἀξιοτίμου κυρίου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, κατὰ τὸ πρῶτον αὐτοῦ Ὑπουργεῖον, ἀλλὰ ὑπῆρξα συνεργάτης αὐτοῦ ἀπὸ τὸ 1956 ἐπὶ μίαν πενταετίαν καὶ πλέον καὶ ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι εἰς τὴν ἀναζήτησιν καὶ τὴν πρόσληψιν τῶν προσώπων, τὰ ὁποῖα ἀναλαμβάνουν βασικὰς θέσεις εἰς βασικοὺς τομεῖς εἰς τὴν διοίκησιν τῆς χώρας, οὐδέποτε ἐγένετο ἐπιλογὴ μὲ οἱονδήποτε κομματικὸν κριτήριον. Ἡ ἐπιλογὴ ἦτο πάντοτε ἀντικειμενική. Ὁσάκις δὲ προεβλήθησαν — ὅπως προεβλήθησαν — καὶ ἐγένοντο ὑποδείξεις μὲ διάφορα ἐπιχειρήματα, αἵτινες παρεγνώριζαν τὴν ἀρχὴν τῆς ἀντικειμενικῆς ἐκλογῆς τοῦ φορέως τῆς ἀσκήσεως τῆς ἐξουσίας, ἡ ἀντίδρασις τοῦ σημερινοῦ κυρίου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ἦτο ζωηροτάτη. Ἐπειδὴ ὅμως εἰς τὸν τόπον αὐτὸν τὰ συχνάκις ἐπαναλαμβανόμενα δημιουργοῦν ἕνα εἶδος ἐθισμοῦ, εἰς ὃν ὑποκύπτει μέγα μέρος τῆς Κοινῆς γνώμης καὶ ὅστις δημιουργεῖ ἐντυπώσεις, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ὑπενθυμίσωμεν γεγονότα, ἐκ τῶν ὁποίων ἀποδεικνύεται, ὅτι ἡ ἔννοια τοῦ κομματικοῦ κράτους ἀπέχει πόρρω ἀπὸ τὴν ἔννοιαν τοῦ κράτους ὅπως τὴν ἀντελήφθη ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως κατὰ τὴν διάρκειαν καὶ τῶν τριῶν Κυβερνήσεων, ὧν προΐσταται. Αὐτὴ δὲ ἡ γραμμή, ἡ βασική, δὲν διαψεύδεται ἀπὸ τυχὸν μεμονωμένας περιπτώσεις ἀσημάντους καθ’ ὅσον ἐκεῖνο ποὺ πρέπει νὰ ἐξετάσωμεν, εἶναι αἱ βασικαὶ γραμμαί, εἶναι ποῖοι κατέλαβον κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς πενταετίας τὰς καιρίας θέσεις ἐν τῇ ἀσκήσει τῆς ἐξουσίας. Φαίνεται, ὅτι ἐλησμονήθη, ὅτι ἐπὶ τῶν Κυβερνήσεων τοῦ κυρίου Καραμανλῆ ἐπανεφέρθη ὁ θεσμὸς τῶν ἡμιμονίμων νομαρχῶν. Φαίνεται, ὅτι ἐλησμονήθη, ὅτι εἰς τὴν ἐπιλογὴν τῶν ἐπιθεωρητῶν καὶ γενικῶν ἐπιθεωρητῶν τῆς διοικήσεως ἐπρυτάνευσαν ἀπολύτως ἀντικειμενικὰ κριτήρια. Φαίνεται, ὅτι ἐλησμονήθη, ὅτι εἰς τὴν ἐπιλογὴν ἀνωτάτων δικαστικῶν λειτουργῶν, ὡς καὶ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἐπελέγησαν ἀπὸ τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον — γενικοὶ διευθυνταί, πρέσβεις κλπ. — οὐδέποτε ἐπεκράτησαν κομματικὰ κριτήρια. Φαίνεται, ὅτι ἐλησμονήθη, ὅτι εἰς τὸν δικαστικὸν κλάδον, κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη, κατέλαβον ὑψηλὰς θέσεις, σημαίνουσαι προσωπικότητες τοῦ κλάδου τούτου, οὐδένα κομματικὸν δεσμὸν ἔχουσαι μὲ τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν. Ἐλησμονήθη, ἐπίσης, ὅτι εἰς τὰ Ἀνώτατα Τραπεζιτικὰ Ἱδρύματα, τὰς θέσεις κατέχουν πρόσωπα, τὰ ὁποῖα οὐδεμίαν σχέσιν πολιτικὴν ἔχουν μὲ τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν, ἀπεναντίας ἔχουν προέλευσιν ἀντίθετον. Φαντασθῆτε, κύριοι, ὅτι δυσφορεῖτε, ὅταν σᾶς λέγωμεν αὐτὰ τὰ πράγματα καὶ δυσφορεῖτε, ὅταν γνωρίζετε, χωρὶς νὰ ἀναφέρω τὰ ὀνόματα, εἰς τί πρόσωπα ἀναφέρομαι, καὶ γνωρίζετε, ὅτι τὰ πρόσωπα αὐτὰ δὲν δύνανται νὰ χαρακτηρισθοῦν ὡς ἀνήκοντα εἰς τὴν κυβερνητικὴν παράταξιν. Ἀκόμη ὁ ἀποβιώσας Γενικὸς Διευθυντὴς τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος Ραδιοφωνίας ἦτο πρόσωπον ξένον πρὸς τὴν κυβερνητικὴν παράταξιν. Τὸν ἀθλητισμόν, ἐπίσης, τὸν διευθύνει Γενικὸς Γραμματεύς, ὁ ὁποῖος εἶναι ξένος τελείως πρὸς τὴν ἰδικήν μας παράταξιν. Λησμονεῖτε τὴν ἐπιτροπὴν διὰ τὴν ἀναδιοργάνωσιν τῆς Παιδείας καὶ τῆς διοικήσεως, ὅτι τὰ πλεῖστα τῶν μελῶν αὐτῆς ἦσαν ξένα πρὸς τὴν παράταξιν τῆς Ε.Ρ.Ε. Καὶ τέλος καὶ εἰς τὰς Ἐνόπλους Δυνάμεις καὶ εἰς τὰ Σώματα Ἀσφαλείας, ἡ ἐπιλογὴ ἐγένετο μὲ ἀντικειμενικὰ κριτήρια ὑπερκομματικά, διὰ νὰ καταστοῦν αἱ Ἔνοπλοι Δυνάμεις καὶ τὰ Σώματα Ἀσφαλείας πράγματι ὄργανα τοῦ Ἔθνους γενικῶς, ξένα πρὸς πᾶσαν ἀνάμιξιν εἰς τὴν πολιτικήν, καὶ ὅτι εἰς τὸ στράτευμα δὲν ὑπάρχουν οὔτε κἂν σπέρματα, τὰ ὁποῖα θὰ ἠδύναντο νὰ θεωρηθοῦν, ὅτι ὁπωσδήποτε μετέχουν εἰς τὴν πολιτικὴν ζωὴν τῆς χώρας. Δι’ αὐτό, κύριοι συνάδελφοι, διότι εἰς αὐτὰς τὰς καιρίας θέσεις, ὄχι εἰς τὰς θέσεις τῶν δασοφυλάκων καὶ τῶν δικαστικῶν κλητήρων, εἰς τὰς μεγάλας θέσεις, ἀπὸ τὰς ὁποίας ἐξαρτᾶται ἡ πολιτικὴ ζωὴ τῆς χώρας, ἐκλέγονται πρόσωπα, τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν καμμίαν κομματικὴν ἢ πολιτικὴν σχέσιν μὲ τὴν Κυβέρνησιν, ἐπιλέγονται μὲ μόνον καθαρῶς ὑπερκομματικὰ κριτήρια, δι’ αὐτὸ νομίζω, ὅτι ὁ ἀφορισμὸς τοῦ ἀξιοτίμου Ἀρχηγοῦ τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου, εἶναι ἀφορισμὸς ἀτυχής, ἄδικος καὶ ἀβάσιμος. Κατανοῶ τὴν ἀνάγκην, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρέθη ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου νὰ δώσῃ καὶ αὐτὸς κἄποιο περιεχόμενον εἰς μίαν πρότασιν μομφῆς, ἡ ὁποία ἐκ γενετῆς δὲν ἠδύνατο νὰ εὐσταθήσῃ. Κατανοῶ τὴν προσπάθειάν του νὰ εἴπῃ κἄτι τί, ἀλλὰ ὄχι κἄτι τὸ ὁποῖον εἶναι τόσον ἀντίθετον πρὸς τὴν ἀλήθειαν, κατὰ τὴν ἐμὴν γνώμην. Κύριοι συνάδελφοι, αὐτὴ ἡ περίφημος πρότασις μομφῆς, ἡ ὁποία κατ’ οὐσίαν δὲν εἶναι πρότασις μομφῆς, ἀλλὰ εἶναι εὐκαιρία συζητήσεως, ἔχει τρία κεφάλαια. Τὸ σιτικόν, τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν καὶ τὴν παραίτησιν τοῦ ἐν Βόννῃ Πρεσβευτοῦ. Διερωτῶμαι, διατί συνετάγη αὐτὴ ἡ πρότασις μομφῆς, πῶς ἐσκέφθησαν οἱ διατυπώσαντες αὐτήν; Τὸ σιτικὸν τί θέμα εἶναι; Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐξήγγειλε τὰς ἀποφάσεις της. Θὰ ἠμποροῦσαν νὰ εἴπουν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀνησυχοῦμεν καὶ ἐρωτῶμεν, τί πρόκειται νὰ ἀποφασίσητε ἢ ἀκόμη πάρα πάνω νὰ κάνουν συστάσεις οἱ ἀξιότιμοι Ἀρχηγοὶ τῶν Κομμάτων ἢ τὰ Κόμματα καὶ νὰ εἴπουν τί, κατὰ τὴν κρίσιν των, πρέπει νὰ γίνῃ. Καταλαβαίνετε, ὅτι τὸ πρῶτον θέμα δὲν ἠμποροῦσε νὰ εἶναι οὔτε κἂν θέμα ἐπερωτήσεως, πολὺ μᾶλλον πρότασις μομφῆς. Τὸ πολὺ ἠμποροῦσε νὰ εἶναι θέμα ἐρωτήσεως. Καὶ εἶναι δυνατόν, ἡ Κυβέρνησις νὰ διευκολύνῃ ὅσους ἤθελε νὰ συζητήσουν τὸ σιτικὸν καὶ νὰ συζητηθῇ τοῦτο ἐν τῷ πλαισίῳ τῆς ἐπερωτήσεως περὶ ἐπαρχίας. Διὰ τὸ θέμα τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς πρέπει νὰ ὁμολογηθῇ, ὅτι πολλὰ ἐνδιαφέροντα ἐλέχθησαν. Ἀλλὰ ἐγὼ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θὰ ἤθελα νὰ ἐξετάσω εἶναι, ἐὰν αὐτὰ ὅλα δύνανται νὰ ἀποτελέσουν θέμα προτάσεως μομφῆς ἢ θέματα ἄλλου εἴδους συζητήσεως πολὺ εὐρυτέρας, ὅπως ὀρθῶς ὑπηνίχθη ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῶν Προοδευτικῶν. Ἐδῶ πέρα ἠδύνατο νὰ γίνῃ συζήτησις, πῶς θὰ προσαρμόσωμεν τὴν οἰκονομίαν μας διὰ νὰ εἰσέλθωμεν κατὰ τὸν καλλίτερον τρόπον εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Ἀλλὰ αὐτὸ δὲν εἶναι θέμα προτάσεως μομφῆς. Καὶ μένει τὸ θέμα Ὑψηλάντη. Αὐτὸ τὸ θέμα κατ’ ἀρχὴν εἶναι ἀδύνατον νὰ εἶναι ἀντικείμενον προτάσεως μομφῆς. Πρῶτον μέν, διότι αἱ διατυπωθεῖσαι ἀπὸ τὸν παραιτηθέντα Πρεσβευτὴν κατηγορία, δὲν περιέχουν τίποτε τὸ συγκεκριμένον, ὥστε καὶ οἱ ἐπιχειρήσαντες, ἐξ αὐτοῦ τοῦ κειμένου τῆς παραιτήσεως νὰ ἀντλήσουν ἐπιχειρήματα, ἵνα στηρίξουν τὴν πρότασιν μομφῆς, ἠναγκάσθησαν νὰ εἰσέλθουν εἰς μακροὺς συλλογισμοὺς διὰ νὰ συναγάγουν, ὄχι μετὰ βεβαιότητος, ἀλλὰ μετὰ πιθανότητος τί ἤθελε νὰ εἴπῃ μὲ αὐτὰς τὰς γενικὰς ἐκφράσεις καὶ εἰς τί ἀναφέρεται καὶ τί ὑπαινίσσεται ὁ παραιτηθεὶς κ. Πρεσβευτής. Δὲν νομίζω, ἑπομένως, ὅτι τὸ περιεχόμενον τῆς παραιτήσεως ἠδύνατο νὰ ἀποτελέσῃ ἀντικείμενον προτάσεως μομφῆς. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὑπεστήριξαν πολλοί, εἶναι, ὅτι ἡ δικονομία, ἡ τηρηθεῖσα κατόπιν τῆς ὑποβολῆς τῆς παραιτήσεως αὐτῆς, εἶναι ἡ ἐσφαλμένη καὶ δι’ αὐτὸ μέμφονται τινὲς τὴν Κυβέρνησιν. Αὐτὸ τὸ θέμα ἴσως θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ συζητηθῇ ὡς μία ἐπερώτησις. Εἰδικώτερον, κατηγορήθη, ἐν προκειμένῳ ἡ Κυβέρνησις, ὅτι δὲν παρέπεμψε τὸν Πρεσβευτὴν εἰς τὸ Ὑπηρεσιακὸν Συμβούλιον διὰ νὰ τὸν ἀπολύσῃ μὲ τὴν νόμιμον διαδικασίαν, ἀλλὰ τὸν ἄφησεν ἀτιμώρητον νὰ ἐξέλθῃ τῆς ὑπηρεσίας. Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ ἴσως οἱ κύριοι συνάδελφοι δὲν ἔχουν ὑπ’ ὄψει των τὸ ἑξῆς, ὅτι κατὰ τὴν κειμένην νομοθεσίαν τὸ Ὑπηρεσιακὸν Συμβούλιον τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν, δύναται νὰ κρίνῃ περὶ ἀπολύσεως μόνον μέχρι τοῦ βαθμοῦ συμβούλου Πρεσβείας. Δὲν λέγει δὲ τίποτε διὰ τοὺς Πρεσβευτάς, ἐξ οὗ συνάγεται, κατὰ γενικὴν ἀρχὴν τοῦ Διοικητικοῦ Δικαίου, ὅτι ἡ διορίζουσα ἀρχὴ εἶναι καὶ ἐκείνη, ἡ ὁποία ἔχει τὸ δικαίωμα τῆς ἀπολύσεως, ἄρα τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον. Ἀπέμεινεν, ἑπομένως, εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὸ ἑξῆς δίλημμα ἢ νὰ δεχθῇ τὴν παραίτησιν ἢ νὰ κάμῃ μίαν πρᾶξιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ νὰ ἀπολύσῃ τὸν Πρεσβευτήν. Ὁπότε, ὅμως, προφανῶς, αἱ κατηγορίαι, αἱ ὁποῖαι θὰ ἐστρέφοντο κατὰ τῆς Κυβερνήσεως θὰ ἦσαν βαρύτεραι ἀπὸ ἐκείνας, τὰς ὁποίας μέχρι τοῦδε διετύπωσαν οἱ κύριοι συνάδελφοι. Δὲν νομίζω, ἑπομένως, ὅτι καὶ αὐτὸ τὸ θέμα ἠδύνατο νὰ ἀποτελέσῃ θέμα προτάσεως μομφῆς. Ἐν τούτοις μοῦ κάμνει ἐντύπωσιν, ὅτι μὲ ἰδιαιτέραν ἐπιμονήν, πολλοὶ ἐκ τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων ἐστάθησαν εἰς τὸ θέμα αὐτό. Καὶ ἰδιαιτέρως ἐντύπωσιν μοῦ ἔκαμεν, ὅτι καὶ ἐκτὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς, αὐτὸ εἶναι τὸ θέμα μὲ τὸ ὁποῖον ἠσχολήθη ὁ Τύπος...

§13Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἡ κοινὴ γνώμη.

§14Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. (Ὑπ. Πρ. Κυβ.). Δὲν λέγω ἡ κοινὴ γνώμη, λέγω ὁ Τύπος. Μοῦ ἔκαμεν ἐντύπωσιν, διότι προφανῶς αὐτὴ ἡ ἐπιμονὴ ἔχει κἄποιαν αἰτίαν. Ἡ ἐπιμονὴ ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ θέματος ἀποτελεῖ τὸ μυστικὸν αὐτῆς τῆς προτάσεως μομφῆς, διότι ἀόριστοι καταγγελίαι, ὁποθενδήποτε προερχόμενοι ὑπαινιγμοί, ἐπιτρέπουν τὴν χρησιμοποίησίν των, ἀκριβῶς διότι εἶναι ἀόριστοι, διὰ νὰ στηριχθοῦν ἐπ’ αὐτῶν, ἀλλὰ κατηγορίαι ἀπώτεραι, μὴ συνδεόμεναι ἀμέσως μὲ τὸ θέμα καὶ δὴ κατηγορίαι, τὰς ὁποίας ἰδιαζόντως συνεπάθησαν εἰς τὸ παρελθὸν πολλοὶ παράγοντες τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ ἐντὸς καὶ ἐκτὸς τῆς αἰθούσης. Εἶναι σαφής, κ. συνάδελφοι, ἡ προσπάθεια τῆς ἀναπτύξεως τοῦ θέματος αὐτοῦ. Δίδει εὐκαιρίαν τὸ κείμενον τῆς παραιτήσεως τοῦ Πρεσβευτοῦ Ὑψηλάντη εἰς τὴν ἐκ νέου ἀναζωπύρωσιν τῆς ὑποθέσεως Μέρτεν. Κατ’ ἐμέ, ἡ ὀρθὴ διαδικασία, ἐὰν δὲν ὑπῆρχεν αὐτὴ ἡ πρόθεσις, ἦτο ἡ ἀκόλουθος: Πρῶτον, νὰ ἀποσαφηνισθῇ τὸ κείμενον αὐτό, διὰ νὰ ἴδωμεν τί λέγει, τί κατηγορεῖ συγκεκριμένως ὁ κ. Πρεσβευτής, ἅμα ὅμως ἀποσαφηνισθοῦν αὐταὶ αἱ κατηγορίαι ἢ νὰ ἀπορριφθοῦν ἢ νὰ υἱοθετηθοῦν καὶ τότε νὰ προβληθοῦν. Αὐτὴ ἡ λογικὴ σειρὰ δὲν ἠκολουθήθη καὶ διερωτῶμαι διατί δὲν ἠκολουθήθη; Διότι τοῦτο θὰ διηυκόλυνε τοὺς ἐπερωτῶντας, θὰ ἤρχοντο δὲ ὡπλισμένοι μὲ θετικὰ καὶ συγκεκριμένα στοιχεῖα καὶ θὰ ἦτο τότε ἀπὸ θέσεως δυνατὴ μία ἐπίθεσις κατὰ τῆς Κυβερνήσεως. Διατὶ δὲν ἠκολουθήθη αὑτὴ ἡ ὁδός. Κατ’ ἐμέ, κ. συνάδελφοι, δὲν ἠκολουθήθη, διότι καὶ εἰς τὴν παροῦσαν περίπτωσιν ἐχρησιμοποιήθη ἀπὸ ὡρισμένους, λέγω μόνον ὡρισμένους, παράγοντας τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, μία μέθοδος, ἡ ὁποία παγίως ἐχρησιμοποιήθη κυρίως κατὰ τὸ τελευταῖον ὀκτάμηνον. Ποία εἶναι ἡ μέθοδος αὐτή; Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ ἔχετε τὴν ὑπομονὴν νὰ παρακολουθήσητε τὴν περιγραφὴν της, καίτοι τὴν γνωρίζομεν ὅλοι καὶ τὴν ἔχομεν ζήσει. Ἡ πρώτη φάσις τῆς μεθόδου αὐτῆς εἶναι ἡ ἐκτόξευσις μιᾶς κατηγορίας ἀπὸ κἄπου. Κἄποιο πρόσωπον, συνήθως στερούμενον κύρους, ἐκπέμπει μίαν κατηγορίαν. Τὸ πρόσωπον αὐτὸ μπορεῖ νὰ εἶναι ἐστερημένον ἁπλῶς κύρους, μπορεῖ νὰ εἶναι ὕποπτον, μπορεῖ εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν, ὅπως εἰς τὴν περίπτωσιν Μέρτεν, νὰ εἶναι ἓν ἠθικῶς ἀπαράδεκτον πρόσωπον. Αὐτὴ εἶναι ἡ πρώτη φάσις. Ἀκολουθεῖ ἡ δευτέρα. Σάλος καὶ ἀναταραχή, συγκίνησις εἰς τὴν κοινὴν γνώμην. Φοβεραὶ κατηγορίαι ἐκτοξεύονται κατὰ τῆς Κυβερνήσεως, ἠθικὸν θέμα τρομερὸν δημιουργεῖται. Ὁ Μέρτεν κατηγορεῖ. Τρίτη φάσις. Μὲ ὑποκριτικὴν εὐγένειαν καὶ μὲ βδελυγμίαν ἀπορρίπτεται ἡ κατηγορία. Αὐτά, τὰ ὁποῖα λέγει ὁ Μέρτεν εἶναι αἰσχρὰ καὶ ἀπαράδεκτα, ἡμεῖς δὲν τὰ υἱοθετοῦμεν. Καὶ ἐνῷ δὲν τὰ υἱοθετοῦμεν, τὰ διαλαλοῦμεν καὶ τὰ διατυμπανίζομεν URBI ET ORBI μὲ πηχυαίους τίτλους εἰς ὅλας τὰς ἐφημερίδας. Καὶ δὲν τὰ διαλαλοῦμεν μόνον διὰ τοῦ Τύπου, τὰ φέρομεν καὶ εἰς τὴν Βουλήν, ὅπου ὑβρίζεται ὁ συκοφάντης, ἀλλ’ ἐξαίρεται ἡ συκοφαντία. (Χειροκροτήματα). Αὐτὴ εἶναι ἡ μέθοδος, τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ ἐξετάσητε, κ. συνάδελφοι. Ὄχι διότι εἶναι μία μέθοδος, ἡ ὁποία ἀφορᾷ ἢ ἐνοχλεῖ σήμερον τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν. Καὶ ἄλλοι ἀξιότιμοι πολιτικοὶ ἀρχηγοί, τοὺς ὁποίους εἶναι γνωστὸν πόσον τιμῶ, ὑπῆρξαν θύματα αὐτῆς τῆς μεθόδου. Δὲν πιστεύω ὅμως, ὅτι εἰς τὴν ἐποχήν των, εἶχε τόσον ἀναπτυχθῆ καὶ ἐξελιχθῆ, ἀπὸ ἀπόψεως δεξιοτεχνίας, ἡ μέθοδος αὐτὴ καὶ ἑπομένως, καλὸν εἶναι νὰ τὴν γνωρίζουν ὅσοι θὰ κυβερνήσουν εἰς τὸ μέλλον τὸν τόπον αὐτόν. Δημιουργεῖται, μὲ αὐτὴν τὴν μέθοδον, ἕνα κλῖμα κἄπως ὁμιχλῶδες, μία θολοῦρα, μία ἀνησυχία, μία ἀναταραχή, ἕνα κλῖμα ἠθικῆς ἀνωμαλίας. Αὐτὸς εἶναι ὁ σκοπὸς νὰ δημιουργηθῇ τὸ κλῖμα, νὰ δημιουργηθῇ αὐτὴ ἡ καχυποψία, νὰ δημιουργηθῇ ἡ ἀντίδρασις ἴσως κἄποτε τῆς κοινῆς γνώμης ἀπέναντι αὑτοῦ τοῦ φαινομένου. Καὶ αὐτὴ ἡ μέθοδος ἐφαρμόζεται κατὰ τρόπον συστηματικόν. Πάντοτε ἐφηρμόζετο. Ἀλλὰ ἀπὸ ὀκταμήνου τὸ πρᾶγμα ἔχει πάρει μίαν μονιμωτέραν καὶ ὀξυτέραν μορφήν. Ἐκρίθη, νομίζω, ἀπὸ ὡρισμένους παράγοντας, ὅτι ἡ μέθοδος τῆς δημιουργίας αὐτοῦ τοῦ κλίματος τῆς ἠθικῆς κρίσεως εἶναι τὸ καλύτερον καὶ ἀποτελεσματικώτερον ὅπλον διὰ νὰ ἀνατραπῇ ἡ Κυβέρνησις. Ἀλλά, πῶς ἔχει τὸ πρᾶγμα μὲ τὴν μέθοδον αὐτήν; Βέβαια, διὰ νὰ ἐφαρμοσθῇ, δὲν ἀρκεῖ νὰ ὑπάρξῃ μία κατηγορία, πρέπει νὰ γίνουν πολλαί. Καὶ εἴδομεν τοὺς τελευταίους ὀκτὼ μῆνας, κ. συνάδελφοι, βροχηδὸν νὰ πίπτουν αἱ καταγγελίαι. Εἴδομεν πλῆθος σκανδάλων νὰ καταγγέλλωνται. Τί ἔκαμαν οἱ συκοφαντούμενοι, τί ἔκαμαν οἱ πληττόμενοι; Κατέφυγαν εἰς τὴν Δικαιοσύνην μερικοὶ ἀπὸ αὐτούς. Δὲν θέλω νὰ ἀναφέρω πρόσωπα, δὲν κάμνω προσωπικὴν ἐπίθεσιν ἐναντίον κανενός. Γνωρίζετε τὴν ὕπαρξιν ἀποφάσεων ἰδικῶν μας δικαστηρίων, αἱ ὁποῖαι κατεδίκασαν ἐπὶ συκοφαντικῆ δυσφημήσει εἰς πολλὰς περιπτώσεις τοὺς παράγοντας τῆς ἰδιοτύπου αὐτῆς ἐκστρατείας. Ὀλιγώτερον γνωσταὶ ἀπὸ τὰς δικαστικὰς ἀποφάσεις εἶναι αἱ περιπτώσεις, κατὰ τὰς ὁποίας ἔγιναν μόνον μηνύσεις, ἀλλ’ ἀπεσύρθησαν κατόπιν αἰτήσεως συγγνώμης. Εἶναι ὀλιγώτερον γνωσταί, διότι αἱ μὲν συκοφαντίαι δημοσιεύονται ἐπὶ πολλὰς ἡμέρας μὲ πηχυαίους τίτλους εἰς τὰς ἐφημερίδας, αἱ ὁποῖαι υἱοθετοῦν αὐτὰς τὰς καταγγελίας, αἱ δὲ αἰτήσεις συγγνώμης δημοσιεύονται τὴν ἑπομένην μὲ τὰ μικρότερα δυνατὸν στοιχεῖα τοῦ τυπογραφείου εἰς μίαν δευτέραν σελίδα. Εἰς μίαν μόνην περίπτωσιν, τὴν περίπτωσιν τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὅταν τὸ ἀπόγευμα τῆς ἑπομένης ἡμέρας ἀνέγνωσα τὴν διατυπωθεῖσαν αἴτησιν συγγνώμης καὶ εἶδον τὴν ἐπικεφαλίδα τῆς εἰδήσεως, ἐνόμιζον, ὅτι ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶχε ζητήσει συγγνώμην ἀπὸ ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος τὴν εἶχε πράγματι ζητήσει. Νὰ σᾶς ἀναφέρω τώρα περιπτώσεις; Ἡ περίπτωσις τοῦ κ. Κανελλοπούλου, μὲ δύο μηνύσεις. Αἱ περιπτώσεις μιᾶς ὑπαλλήλου τοῦ Ὑπουργείου Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως. Αἱ περιπτώσεις ὡρισμένης ἐφημερίδος κατηγορούσης τὸν Ὑπουργὸν κ. Ψαρρέα. Αἱ περιπτώσεις τῶν «Ναξιωτικῶν Χρονικῶν». Ἡ σειρὰ εἶναι μεγάλη. Δὲν ἐξαντλῶ, καὶ αὐτὸ εἶναι ἕνα μόνον μέρος τοῦ ὅλου.

§15Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπειδὴ ἀνέφερεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τὸ ὄνομά μου...

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἀφορᾶ σᾶς, ἀφορᾶ τὸν υἱὸν Κύρκον.

§17Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. (Ὑπ. Πρ. Κυβ.). Ἀνέφερον τὰς περιπτώσεις αὐτάς, ἐπειδὴ θέλω νὰ στηρίξω ὡρισμένον ἐπιχείρημα...

§18Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔκαμε τὴν τιμὴν νὰ ἀναφέρῃ μόνον τὸ ὄνομά μου, ἐνῶ ἀπέφυγε νὰ ἀναφέρῃ ὅλα τὰ ἄλλα ὀνόματα καὶ ἐπειδὴ ἦλθεν ἐν συνεχείᾳ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπεν, ὅτι ὅταν ἐδιάβασε τὴν ἐφημερίδα, τοῦ ἐφάνη, ὅτι ἐζήτησε συγγνώμην ὁ Πρόεδρος κ. Κανελλόπουλος, ἀφήνετε νὰ δημιουργηθῇ ἡ ἐντύπωσις, ὅτι περὶ ἐμοῦ ἐπρόκειτο.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὑπάρχει θέμα, κ. Κύρκο. Δὲν ἀφεώρα τὸν κ. Μιχαὴλ Κύρκο.

§20Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. (Ὑπ. Πρ. Κυβ.). Εἶμαι ἀπολύτως πρόθυμος νὰ τὸ καταστήσω σαφὲς καὶ παρακαλῶ τοὺς πρακτικογράφους νὰ μὴ ἀναφέρουν καὶ τὸ ὄνομα τοῦ κ. Κύρκου. Ἐγὼ δὲν θέλω νὰ ἀναφέρω πρόσωπα, ἐγὼ θέλω νὰ παρουσιάσω ἕνα κοινωνικὸν πολιτικὸν φαινόμενον, τὸ ὁποῖον ἐμφανίζεται τὸν τελευταῖον καιρόν, δηλαδὴ τὸ φαινόμενον, τὸ ὁποῖον συνίσταται εἰς τοῦτο: ὅτι ἡ πολεμική, τὴν ὁποίαν ἀσκεῖ ὡρισμένον τμῆμα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως γίνεται μὲ κύριον ἀντικείμενον τὰ ἠθικὰ θέματα καὶ τοῦτο μὲ τὴν ἀντίληψιν, ὅτι ἡ δημιουργία ἠθικῶν θεμάτων ἀποτελεῖ τρόπον πολεμικῆς, ἀποτελεσματικὸν κατὰ τοῦ κυβερνῶντος Κόμματος. Αὐτὸ γίνεται σήμερον ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως Καραμανλῆ, αὔριον ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ ἐναντίον ἄλλης. Ἀλλὰ δὲν ἔχομεν μόνον τὰς συγγνώμας καὶ τὰς δικαστικὰς ἀποφάσεις, ἔχομεν καὶ τὰ βουλεύματα. Ἀκόμη πρὸ ὀλίγου χρόνου, εἶχε δαπανηθῆ πολὺ μελάνη διὰ νὰ τονισθῇ, ὅτι ὁ ἀδελφὸς τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, εἶχε μετάσχει εἰς ἐπιχειρήσεις σκανδαλώδεις. Γίνεται μήνυσις, δημοσιεύεται βούλευμα, τὸ ὁποῖον ἀποκαθαίρει ὅλα αὐτὰ τὰ θέματα, τὸ ὑπ’ ἀριθμὸν 2029. Ποῖος τὸ ἐπληροφορήθη ἐξ ἡμῶν, οὔτε ἐγὼ δὲν τὸ ἐγνώριζον, τὸ ἔμαθον κατὰ τύχην σήμερον. Βούλευμα πλῆρες καὶ ἐξαντλητικόν, διότι μανθάνομεν ὅλοι μας καὶ ἡμεῖς οἱ ἴδιοι οἱ Ὑπουργοί, τὰς καταγγελίας καὶ τὰς συκοφαντίας, ἡ δὲ ἐπανόρθωσις καὶ ἡ δικαίωσις τῶν ἀδικουμένων εἶναι εἰς τοὺς πλείστους ἄγνωστος. Ἐγὼ δὲν θέλω νὰ θίξω, δι’ ὅσων λέγω, πρόσωπα.

§21Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Διατί νὰ μὲ καθησυχάσετε;

§22Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. (Ὑπ. Πρ. Κυβ.). Ἐγὼ θέλω νὰ δώσω ἁπλῶς μίαν εἰκόνα τῆς ὠργανωμένης αὐτῆς προσπαθείας καὶ δεύτερον νὰ ὑπογραμμίσω τὴν ποιότητα αὐτῆς τῆς προσπαθείας. Ἀλλὰ τὸ χειρότερον, τὸ ὁποῖον παρουσιάζεται, κατ’ αὐτάς, κ. συνάδελφοι, εἶναι κἄτι ἄλλο: Ὅτι καὶ μετὰ τὰς δικαστικὰς ἀποφάσεις καὶ μετὰ τὰς αἰτήσεις συγγνώμης καὶ μετὰ τὰ βουλεύματα μὲ τὴν πρώτην εὐκαιρίαν ὑποτροπιάζουν τὰ ζητήματα αὐτὰ καὶ ἐπανέρχονται. Καὶ ἀπόδειξις εἶναι, πῶς ὑποτροπίασε τὸ θέμα Μέρτεν, λόγῳ τοῦ ἐγγράφου τῆς παραιτήσεως τοῦ ἐν Βόννῃ Πρεσβευτοῦ. Ἔφθασαν ὡρισμένοι συνάδελφοι, νὰ εἴπουν, ὅτι ὁ τέως ἐν Βόννῃ Πρεσβευτὴς ἐπεβεβαίωσε τὰς κατηγορίας τοῦ Μέρτεν, καθ’ ἣν στιγμὴν ὁ ἴδιος ὁ Πρεσβευτὴς κάμνει δήλωσιν καὶ λέγει: «Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ὑπόθεσιν Μέρτεν ἐθεώρουν, ὅτι τὸ πρόσωπον τοῦτο ἦτο τόσον ἀνάξιον νὰ ἀπασχολήσῃ τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸν Ἑλληνικὸν Τύπον, καὶ ὅτι κατὰ τὸν κύριον αὐτόν, αἱ ἀντιδράσεις θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι ἰδιωτικαί». Αὐτὸ τὸ κείμενον τὸ ἐδιάβασα, διὰ νὰ τονίσω τοῦτο: ὅτι οὐδέποτε ὁ Ἕλλην Πρεσβευτὴς ἐπεβεβαίωσε τὰς κατηγορίας τοῦ Μέρτεν. Ἄλλας κρίσεις καὶ ἄλλας παρατηρήσεις ἢ ἄλλας διαφωνίας ἠμπορεῖ νὰ ἔχῃ, δὲν ἀφοροῦν ποτὲ τὴν διαφωνίαν του εἰς τὸ γεγονός, ὅτι ἐπεβεβαιώθη ἀπὸ αὐτὸν οἱαδήποτε κατηγορία τοῦ Μέρτεν. Εἶναι δὲ καταπληκτικόν, ὅτι ὑποτροπιάζει αὐτὸ τὸ θέμα, μετὰ τὴν ἔκδοσιν τοῦ Ἑλληνικοῦ βουλεύματος, τὸ ὁποῖον ἐξεδόθη, ἀφοῦ ἐξητάσθησαν ὅλοι οἱ προταθέντες Γερμανοὶ μάρτυρες ὑπερασπίσεως τοῦ Μέρτεν, οἱ ὁποῖοι καὶ κατέθεσαν ἐναντίον του. Καὶ αὐτὴ ἡ ὑποτροπὴ λαμβάνει χώραν μετὰ τὴν ἔκδοσιν, δύο δικαστικῶν πράξεων ἐν Γερμανίᾳ, αἱ ὁποῖαι τοποθετοῦν τὸ πρόσωπον τοῦ Μέρτεν ἐκεῖ ποὺ πρέπει νὰ εἶναι μετὰ τὸ βούλευμα τῆς Γερμανικῆς Δικαιοσύνης, τὸ ὁποῖον ἀποκαθάρει τελείως τὸ ζήτημα καὶ ἀπὸ πλευρᾶς γερμανικῆς καὶ ἀφοῦ καὶ ἀπὸ διοικητικῆς πλευρᾶς ἀνώτατοι λειτουργοὶ τῆς γερμανικῆς διοικήσεως καθορίζουν καὶ τὰ αἴτια, διὰ τὰ ὁποῖα ὁ Μέρτεν ἐνεφανίσθη ὑπερασπιστὴς αὐτῆς τῆς ἀθλίας ὑποθέσεως. Δὲν ἀναφέρω αὐτὰ τὰ αἴτια, διότι δὲν θέλω νὰ μακρηγορήσω καὶ νὰ δημιουργήσω θέματα μὲ τοὺς ἀξιοτίμους συναδέλφους τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς. Ὅταν ὅμως παρουσιάζεται τὸ θέμα, κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, σᾶς ἐρωτῶ ὡς ἀντικειμενικοὺς κριτάς: δὲν πρέπει νὰ ἔχωμεν εὐλόγως τὴν ὑπόνοιαν, ὅτι ὅλη αὐτὴ ἡ πρότασις μομφῆς εἶναι ἐν μέρει τοὐλάχιστον ἐκδήλωσις αὐτῆς τῆς προσπαθείας, νὰ δημιουργηθῇ πάλιν ἕνα κλῖμα ἠθικῆς κρίσεως καὶ νὰ πολεμηθῇ ἡ Κυβέρνησις μὲ αὐτὴν τὴν μέθοδον, τὴν ὁποίαν διὰ μακρῶν ἀνέπτυξαν; Δὲν σᾶς δημιουργεῖται ἡ ἐντύπωσις, ὅτι αὐτὴ ἡ πρότασις μομφῆς εἶναι ἡ συνέχισις τῆς προσπαθείας νὰ πολεμηθῇ ἡ Κυβέρνησις δι’ αὐτῆς τῆς ἀτυχοῦς καὶ μὴ τελεσφόρου μεθόδου τῆς δημιουργίας δηλαδὴ ἠθικοῦ κλίματος καὶ ἠθικῶν προβλημάτων εἰς βάρος τῆς Κυβερνήσεως; Ἀλλὰ ὅλα αὐτὰ τὰ θέματα, τὰ ἠθικά, τὰ ὁποῖα ἐπεχειρήθη νὰ δημιουργηθοῦν κατὰ τὸ τελευταῖον 8μηνον ἢ 10μηνον, τὰ ἐξεκαθάρισεν ἡ Δικαιοσύνη. Δὲν ὑπάρχουν. Ὑπάρχει, ὅμως, ἕν ἄλλο ἠθικὸν θέμα, ἕνα μέγα ἠθικὸν θέμα: εἶναι ἡ μέθοδος τὴν ὁποίαν μεταχειρίζονται ὡρισμένοι παράγοντες τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, διὰ νὰ ἀσκοῦν τὴν πολεμικήν των μέσα εἰς τὸ πλαίσιον ἑνὸς κοινοβουλευτικοῦ κράτους. Καὶ ἡ μέθοδος αὐτὴ ἀποτελεῖ καθ’ ἡμᾶς κατάχρησιν τοῦ δικαιώματος, τὸ ὁποῖον ἔχει πᾶς πολίτης, εἰς μίαν Δημοκρατίαν, νὰ ἐλέγχῃ καὶ νὰ ἐπικρίνῃ τοὺς κυβερνῶντας. Διότι εἰς τὰς Δημοκρατίας, πράγματι, ἡ χρῆσις τοῦ δικαιώματος τοῦ ἐλέγχου ἀποτελεῖ βασικὸν ὅρον καὶ οὐδεμία χώρα, εἰς τὴν ὁποίαν δὲν ἐπιτρέπεται αὐτὸς ὁ δημόσιος ἔλεγχος δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ λέγεται Δημοκρατική. Ἀλλὰ ὅπου ἡ χρῆσις αὐτοῦ τοῦ δικαιώματος, γίνεται κατάχρησις, τότε ἀρχίζει ἡ ἀνάγκη νὰ διακρίνωμεν μεταξὺ καλῶν καὶ παρηκμακότων πολιτευμάτων καὶ ὀρθῶν πολιτευμάτων. Αὐτῆς τῆς καταχρήσεως, αὐτῆς τῆς ροπῆς ὑπῆρξαν ὅλοι οἱ ἀξιότιμοι Ἀρχηγοί, οἱ ὁποῖοι ἠναλώθησαν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Δημοσίου, θύματα. Ἀλλά, τελευταῖον, αὐτὸ τονίζω. Αὐτὴ ἡ ροπὴ μετεβλήθη εἰς ὠργανωμένην προσπάθειαν, ἔγινεν ἐντονώτερη, οἱ ἀσκοῦντες αὐτὴν ἀπέκτησαν ἰδιαιτέρας ἱκανότητας, ἀπέκτησαν χαρίσματα, ἀπέκτησαν ἰδιότητας ἐπικινδύνους, τὰ ὁποίας εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ἐπισημάνωμεν. Καὶ εἶναι ἰδίως ἀπαράδεκτος αὐτὴ ἡ κατάχρησις τοῦ ἐλέγχου νὰ γίνεται καὶ ἀφοῦ ἀκόμη ἡ δικαιοσύνη ἔχει ἀποφανθῆ ἐπὶ ἑνὸς θέματος. Δὲν θέλω νὰ εἴπω, ὅτι ἡ δικαιοσύνη εἶναι ἀλάθητος, μόνον ὁ Θεὸς εἶναι ἀλάθητος.

§23Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Εἶναι ἀμφίβολον μὲ τὸν κόσμον ποὺ ἔκαμε. (Γέλωτες).

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ παροιμία λέγει: Νὰ μοιράζῃς σἄν ἄνθρωπος καὶ ὄχι σὰν Θεός.

§25Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. (Ὑπ. Πρ. Κυβ.). Ἀλλὰ δὲν νομίζω εἰς τὸ κλῖμα, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ὑπάρχῃ εἰς κἄθε Δημοκρατίαν, νὰ προσιδιάζῃ αὐτὴ ἡ περιφρόνησις διὰ τὰ ὅσα ἀπεφήνατο ἡ Δικαιοσύνη. Ὁ ἀξιότιμος ἐκπρόσωπος τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως, κατὰ τὴν ἀπουσίαν τοῦ φίλου Ἀρχηγοῦ αὐτῆς, εἶπε μίαν φράσιν, ἡ ὁποία μὲ ἐξέπληξεν: «Ὑπερηφανεύομαι, διότι κατεδικάσθην ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν Δικαιοσύνην κλπ.». Δὲν ἀνήκει εἰς ἐμὲ νὰ κρίνω ἢ νὰ ἐπικρίνω τὴν οὐσίαν τοῦ θέματος, δὲν θέλω νὰ τὸ κάμω, ἀλλὰ λέγω, ὅτι οὐαὶ καὶ ἀλλοίμονον ἐὰν εἰς ἕν ἐλεύθερον δημοκρατικὸν πολίτευμα ἐπικρατήσουν τοιαῦται σκέψεις. Λέγω ἐπίσης, ὅτι ὅταν κἄποιος ὑποστηρίζῃ τοιαύτας σκέψεις δεδικαιολογημένως, ὅταν ἔρχεται τὸ βούλευμα Μέρτεν λέγει: «Καὶ ποιὸς τὸ πιστεύει;». Βεβαίως εἶναι συνεπὴς εἰς τὰς σκέψεις του, ὁ ἀξιότιμος ἐκπρόσωπος τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως, ἀλλὰ δὲν εἶναι συνεπὴς πρὸς μίαν βασικὴν ἀρχήν, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ ἀκρογωνιαῖον λίθον κἄθε δημοκρατικοῦ πολιτεύματος. Τὸ χειρότερον ὅλων ὅμως, κ. συνάδελφοι, εἶναι τοῦτο, ὅτι μὲ αὐτὴν τὴν μέθοδον ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι δὲν ἀνήκομεν εἰς τὴν Ἄκραν Ἀριστεράν, παίζομεν ἐν οὐ παικτοῖς. Διότι, ἴσως, εἰς παρωχημένους χρόνους ἠδύναντο αἱ πολιτικαὶ συγκρούσεις νὰ προσλάβουν αὐτὸν τὸν ὀξὺ χαρακτῆρα, νὰ κατέλθουν καὶ εἰς αὐτὸ τὸ ἐπίπεδον, διότι πρόκειται περὶ χαμηλοῦ ἐπιπέδου καὶ τὰ πράγματα νὰ διορθωθοῦν, ἀλλὰ ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἐντὸς τοῦ δημοκρατικοῦ πολιτεύματος λειτουργεῖ, εἴτε ἐμφανῶς, εἴτε ἀφανῶς κομμουνιστικὸν κόμμα, αὐτὴ ἡ μέθοδος εἶναι θανασίμως ἐπικίνδυνος. Τὸ γεγονὸς τῆς παρουσίας, χωρὶς νὰ θέλω νὰ θίξω καθόλου αὐτὴν τὴν στιγμὴν τοὺς ἐκπροσώπους τῆς Ε.Δ.Α., τὸ γεγονὸς τῆς παρουσίας των δημιουργεῖ πρόβλημα μέγα διὰ τὴν λειτουργίαν τῆς Δημοκρατίας, δημιουργεῖ, θὰ ἔλεγα, πολλὰ δυσχερέστατα προβλήματα, προβλήματα ἐξισορροπήσεως τῶν πραγμάτων, ἐὰν δὲ συνεχισθῇ ἡ ἐφαρμογὴ αὐτῆς τῆς μεθόδου, πρὸς δημιουργίαν ἠθικῶν θεμάτων, ἐκεῖ ποὺ θέματα τοιαῦτα δὲν ὑπάρχουν καὶ πρὸς καταρράκωσιν ὅλων τῶν ἀρχόντων τῆς Πολιτείας, ἐὰν συνεχισθῇ αὐτὴ ἡ πολιτικὴ καὶ ἐὰν θεωρηθῇ, ὅτι αὐτὸς εἶναι ὁ καλύτερος τρόπος, διὰ νὰ ἀνατρέπωνται αἱ Κυβερνήσεις, τότε, κύριοι, ἀσφαλῶς θὰ ἀποκομίσῃ ἀπὸ ὅλην ταύτην τὴν κατάστασιν ὠφελήματα μόνον ἡ Ἄκρα Ἀριστερά. Ἐὰν σήμερον ἔλαβον τὸν λόγον, κ. συνάδελφοι, εἶναι διὰ νὰ προσπαθήσω ἐντὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς νὰ καταστήσω συνειδητὸν αὐτὸν τὸν κίνδυνον. Πρέπει νὰ συνειδητοποιήσωμεν τοῦτο: ὅτι αὐτὸς ὁ τρόπος τοῦ πολιτεύεσθαι δὲν εἶναι μόνον κακός, δὲν εἶναι μόνον μὴ ἀποτελεσματικός, εἶναι καὶ ἐπικίνδυνος. Ἐὰν ὅμως, ἡ ἀτυχής, πράγματι, πρότασις μομφῆς, ἡ ἄνευ περιεχομένου, δώσῃ ἀφορμὴν εἰς ὅλους μας νὰ συνειδητοποιήσωμεν αὐτὸν τὸν κίνδυνον, τότε ὀφείλομεν χάριτας εἰς αὐτούς, οἱ ὁποῖοι τὴν διετύπωσαν. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς κυβερνητικῆς πτέρυγος).

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Τσιριμῶκος ἔχει τὸν λόγον.

§27Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας ἀνεφέρθη εἰς μίαν φράσιν τοῦ ἐκπροσωπήσαντος τὸ Κόμμα μας κατὰ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς προτάσεως δυσπιστίας κ. Γαληνοῦ, δηλώσαντος, ὅτι εἶναι ὑπερήφανος, διότι διεξήχθη δίκη ἐναντίον του ἐπὶ δυσφημήσει τοῦ Μητροπολίτου Λέσβου. Τὸ κακὸν εἶναι, ὅτι ὁ Μητροπολίτης ἐκεῖνος εἶναι ἤδη νεκρὸς καὶ δὲν δύναται νὰ γίνῃ λόγος περὶ αὐτοῦ. Γεγονὸς ὅμως ἀναμφισβήτητον εἶναι — καὶ θὰ ἔπρεπε νὰ ἐνθυμῆται τοῦτο ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας, διότι ὑπῆρξεν Ὑπουργὸς τοῦ Τύπου — ὅτι παρὰ τὸ πλευρὸν τοῦ κ. Γαληνοῦ, εἰς τὴν δίκην του, ἐστάθησαν δημοσιογραφικὰ ὄργανα τῆς κοινῆς γνώμης, τὰ ὁποῖα ἀνήκουν μετὰ φανατισμοῦ εἰς τὴν κυβερνητικὴν παράταξιν, διότι, πράγματι, τὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα εἶχε ψέξει δριμέως ὁ κ. Γαληνός, ἀπεδεικνύοντο ἀληθῆ καὶ ἦσαν γνωστὰ εἰς τὴν κοινὴν γνώμην. Καὶ κατεδικάσθη ὁ κ. Γαληνὸς ἐπὶ ἁπλῇ δυσφημήσει, ἐνῷ εἶχε κατηγορηθῆ διὰ συκοφαντικὴν δυσφήμησιν, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον ἐθεωρήθη ὡς ἠθικὴ νίκη του. Γνωρίζετε, ὅτι μεταξὺ συκοφαντικῆς καὶ ἁπλῆς δυσφημήσεως ὑπάρχει διαφορὰ οὐσίας. Συμβαίνει οἱ δικασταὶ νὰ μὴ δύνανται, παρὰ νὰ προβοῦν εἰς καταδίκην ἐπὶ ἁπλῇ δυσφημήσει, λόγῳ τοῦ τρόπου συντάξεως τοῦ ἄρθρου, ἀνεξαρτήτως τῆς ἀληθείας τοῦ περιεχομένου. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι ἡ φράσις τοῦ κ. Γαληνοῦ δὲν σημαίνει, ὅτι πᾶς καταδικαζόμενος ἐκ μέρους τῆς Ἑλληνικῆς Δικαιοσύνης πρέπει νὰ εἶναι ὑπερήφανος. Σημαίνει, ὅτι εἶναι ὑπερήφανος διὰ τὴν πολεμικήν, τὴν ὁποίαν ἤσκησε τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ἐναντίον ἑνὸς συγκεκριμένου προσώπου, πολεμικήν, ἡ ὁποία τὸν ἤγαγε μὲν εἰς καταδίκην ἐπὶ ἁπλῇ δυσφημήσει, ἠθικῶς, ὅμως, τὸν ἐδικαίωσε, διότι πράγματι, ἐν ταῖς φυλακαῖς εὑρισκόμενος, ἐξελέγη διὰ τεραστίας πλειοψηφίας, Δήμαρχος Μυτιλήνης.

§28Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. (Ὑπ. Πρ. Κυβ.). Ἐγὼ δὲν εἰσέρχομαι εἰς τὴν κρίσιν τῆς δίκης αὐτῆς. Ἐγὼ παραδέχομαι ὅ,τι θέλετε εἰς τὸ θέμα αὐτό. Τὸ ποῖος ἔχει δίκαιον, δὲν μὲ ἐνδιαφέρει, δὲν δέχομαι ὅμως καὶ δὲν θὰ τὸ ἐδεχόμην διὰ τὸν ἑαυτόν μου, ἐὰν κατεδικαζόμην ἀδίκως ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν Δικαιοσύνην, νὰ ὑπερηφανεύωμαι διὰ τὴν καταδίκην αὐτήν.

§29Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τῆς Προεδρίας, ἂν ἀναφέρωμαι εἰς τὸ θέμα τοῦτο, τὸ πράττω, διότι ἔγινε καὶ ἄλλοτε ὑπαινιγμὸς διὰ τὴν καταδίκην αὐτὴν τοῦ κ. Γαληνοῦ. Ἤθελα δὲ νὰ ἐξηγήσω, ὅτι ἕνας ἄνθρωπος, ἔχει δικαίωμα νὰ ἐξηγήσῃ, ὅτι ἤσκησε πολιτικήν, διὰ τὴν ὁποίαν εἰσέπραξε μίαν καταδίκην ἐπὶ ἁπλῇ δυσφημήσει, καὶ ὅτι ὑπάρχει ὑπὲρ αὐτοῦ τὸ γεγονός, ὅτι ὁλόκληρος ἡ κοινὴ γνώμη τῆς Μυτιλήνης καί, ἐπαναλαμβάνω, ὄργανα τοῦ Τύπου ἐν Ἀθήναις, φανατικῶς προσηλωμένα εἰς τὴν παράταξίν σας, ἦσαν ὑπὲρ αὐτοῦ, ἐπειδὴ τὰ γεγονότα ἦσαν γνωστά. Ταῦτα πρὸς ἀποκατάστασιν τοῦ προσώπου τοῦ κ. Γαληνοῦ.

§30Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. (Ὑπ. Πρ. Κυβ.). Δὲν ἤθελα νὰ θίξω ποσῶς τὸ πρόσωπον τοῦ κ. Γαληνοῦ.

§31Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ἐπεθύμουν νὰ ἀναμιχθῶ ποσῶς εἰς τὴν συζήτησιν...

§32Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπαναλαμβάνει τὸ σύστημα, δὲν ἤθελε νὰ θίξῃ τὸ πρόσωπον, ἀλλὰ τοὺς λόγους του.

§33Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Δὲν ἤθελα νὰ εἰσέλθω εἰς ἀνάπτυξιν τῆς οὐσίας τῆς προτάσεως δυσπιστίας. Ἐνόμιζα ἄλλως τε, ὅτι τοὐλάχιστον ὡς πρὸς ἕνα θέμα θὰ εἴμεθα ἐξηγημένοι. Ἐξεκινήσαμεν μὲ τὴν κατηγορίαν, ὅτι ἡ πρότασις δυσπιστίας ὑπεβλήθη χάριν ἐπιβραδύνσεως ἢ καὶ ματαιώσεως τῆς ψηφίσεως τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου. Φοβοῦμαι, ὅτι καθ’ ἑαυτὴν ἡ κατηγορία ἦτο ἀντικοινοβουλευτική. Ἐξαίρεται εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν πάντοτε ἡ Δυτικὴ Δημοκρατία, ἐν ἀντιθέσει πρὸς τὴν Ἀνατολικήν. Ἀλλὰ ἡ Δυτικὴ Δημοκρατία, ὅπου λειτουργεῖ Κοινοβούλιον, παρέχει εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν μέσα καὶ καθυστερήσεως καὶ ματαιώσεως — εἰ δυνατὸν — τῆς ψηφίσεως νόμων, οἱ ὁποῖοι, κατὰ τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ζημιώνουν τὸ ἐθνικὸν συμφέρον. Τὰ μέσα δὲ ταῦτα δικαιοῦται ἡ Ἀντιπολίτευσις νὰ μεταχειρίζηται, δίχως τοῦτο νὰ τῆς προσάπτεται ὡς ἀδίκημα ἢ λάθος. Εἰς τὴν μεγάλην Δημοκρατίαν τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν, εἰς τὴν ὁποίαν συχνὰ ἀναφερόμεθα, διεξάγεται, οὐχὶ σπανίως, μέσα εἰς τὸ Κογκρέσσον, Μαραθώνιος κωλυσιεργία. Οὐδεὶς ἐν τούτοις, ἠγέρθη ποτὲ διὰ νὰ εἴπῃ, ὅτι καταστρέφεται τὸ δημοκρατικὸν πολίτευμα ἢ ὅτι κακῶς, κατὰ κατάχρησιν τῶν δικαιωμάτων της, ἡ ἀντιπολίτευσις ἐπιδίδεται εἰς κωλυσιεργίαν. Ἔχω δὲ παρατηρήσει, ὅτι ἡ παράταξις τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως ἔχει λησμονήσει, ὅτι ὑπῆρξε κἄποτε Ἀντιπολίτευσις. Ἔχω, κύριοι, ἀρχίσει τὸ κοινοβουλευτικόν μου στάδιον τὸ 1936. Τὸ πρῶτον θέαμα ποὺ εἶδον ἦτο ἡ κωλυσιεργία, τὴν ὁποίαν ἤσκει τὸ Λαϊκὸν Κόμμα, διὰ νὰ μὴ ψηφισθῇ ὁ ἐκλογικὸς νόμος. Καὶ ἐνθυμοῦμαι ὁλονυκτίους συνεδριάσεις, κατὰ τὰς ὁποίας ἡμεῖς ἐσιωπῶμεν, διότι ἔπρεπε νὰ ψηφισθῇ ἡ ἀναλογική, τὸ δὲ Λαϊκὸν Κόμμα ἠγόρευε διὰ τῶν περισσοτέρων βουλευτῶν του, οἱ ὁποῖοι ἀνέφερον καὶ χωρία τοῦ Εὐαγγελίου ἀπὸ τοῦ βήματος, διὰ νὰ σταματήσῃ ἡ περαιτέρω πορεία τῆς συζητήσεως ἐπὶ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου. Εὑρέθημεν, λοιπόν, — ἰδίως ἀπὸ μέρους ὡρισμένων ὀργάνων τοῦ κυβερνητικοῦ Τύπου — νὰ ψεγώμεθα, διότι ἐχρησιμοποιήσαμεν τί; Τὴν πρότασιν δυσπιστίας διὰ νὰ ματαιώσωμεν, ἢ ἐμποδίσωμεν κατὰ πέντε ἡμέρας τὴν ψήφισιν τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου. Ὀφείλω νὰ δηλώσω, ὡς πρὸς ἐμέ, ὅτι, ἂν πράγματι ἡ κατάθεσις τῆς προτάσεως δυσπιστίας ἠδύνατο νὰ ματαιώσῃ τὸν ἐκλογικὸν νόμον, τὸν ὁποῖον ἐγὼ εὑρίσκω ἐπιζήμιον διὰ τὴν Δημοκρατίαν καὶ τὸ Ἔθνος, τότε, θὰ τὸ ἔπραττα. Ἀλλὰ γνωρίζω, ὅτι μὲ τὴν κατάθεσιν τῆς προτάσεως δυσπιστίας μόνον κατὰ ἕνα 5θήμερον ἠδύνατο νὰ καθυστερήσουν αἱ διακοπαὶ τῆς Βουλῆς. Καὶ προχωροῦμεν. Δὲν ὑπῆρχε —λέγει— λόγος ὑποβολῆς προτάσεως δυσπιστίας. Ὑπῆρχεν ἐν τούτοις καὶ μόνον διὰ τὸ γεγονός, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, πέραν τῆς ψηφίσεως τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, δὲν ἐδέχετο τὴν συζήτησιν ἐπ’ οὐδενὸς ζητήματος. Διότι τὸ θέμα Ὑψηλάντου δὲν ἐγεννήθη ἐκ τῆς καταθέσεως τῆς προτάσεως δυσπιστίας. Πρὸ ἀρκετῶν ἡμερῶν, ἐκ μέρους ὅλων τῶν κομμάτων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, καὶ τοῦ Δ.Κ.Α.Φ.Ε. καὶ τῆς Ε.Δ.Α. καὶ τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως, εἶχεν ὑποβληθῆ αἴτησις νὰ κατατεθοῦν τὰ ἔγγραφα, τὰ σχετικὰ μὲ τὴν παραίτησιν τοῦ κ. Ὑψηλάντη καὶ νὰ συζητηθῇ τὸ θέμα τοῦτο. Ἀλλὰ καὶ δι’ ὅλα τὰ ἄλλα θέματα, τὰ ὁποῖα ἐθίγησαν, ὑπῆρχον καὶ ὑπάρχουν ἐπερωτήσεις καὶ αἰτήσεις καταθέσεως ἐγγράφων. Λέγω, λοιπόν. Ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις ἦτο εὔκολον νὰ ἀντιληφθῇ, ὅτι ὑπῆρχον δύο, τρία θέματα, τὰ ὁποῖα θὰ ἔπρεπε νὰ συζητηθοῦν, δὲν ἔχανε τίποτε, πέραν τοῦ ὡρισμένου ἀριθμοῦ τῶν συνεδριάσεων διὰ τὸν ἐκλογικὸν νόμον, νὰ εἴπῃ, ὅτι εἴτε πρό, εἴτε μετὰ ἀπὸ τὸν ἐκλογικὸν νόμον, 3–4 συνεδριάσεις θὰ καταναλωθοῦν, ἀνὰ μία, διὰ τὴν συζήτησιν τῶν θεμάτων αὐτῶν, διὰ τὰ ὁποῖα εἶχε ζητήσει ἡ Ἀντιπολίτευσις νὰ γίνῃ συζήτησις πρὸ τῶν διακοπῶν τοῦ θέρους. Ἠδύνατο, κάλλιστα, καὶ ἐν σχέσει μὲ τὸν σῖτον καὶ μὲ τὴν κοινὴ ἀγορὰν καὶ μὲ τὸ θέμα Ὑψηλάντη νὰ γίνῃ μία συζήτησις. Ἀλλά, κ. βουλευταί, ἡ βάσις τῆς προτάσεως δυσπιστίας εἶναι σαφὴς καὶ κατηγορηματική. Εἶναι ἡ διεκδίκησις ἐκ μέρους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως τοῦ δικαιώματος τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας νὰ συζητῇ καὶ νὰ ἐνημερώνεται ἐπὶ τῶν καιρίων θεμάτων, τὰ ὁποῖα ἐτέθησαν ἐνώπιον τῆς Κοινῆς γνώμης. Διερωτῶμαι: Ἀπὸ τότε ποὺ ἤρχισεν αὐτὴ ἡ Βουλή, ποίαν φορὰν μᾶς ἐλέχθη, ὅτι ἦτο ἄξιον νὰ γίνῃ ἐπερώτησις, καὶ δὴ δριμεῖα, ὅτι ἦτο ἄξιον νὰ κατατεθῇ πρότασις δυσπιστίας δι’ οἱονδήποτε θέμα; Πάντοτε αἱ αὐταὶ λέξεις ἐλέγοντο. Ὅτι δὲν εἶναι θέματα αὐτά, τὰ ὁποῖα δικαιολογοῦν τὴν πρότασιν δυσπιστίας, ἢ τὸν ἔλεγχον. Ἔχει κάνει κανεὶς στατιστικὴν ἔρευναν ἐπὶ πόσα ἔτη ποὺ ὑπάρχει κοινοβούλιον ἐν Ἑλλάδι, διὰ ποῖα θέματα ἔχει ἀσκηθῆ ἔλεγχος καὶ ἔχουν κατατεθῆ προτάσεις μομφῆς; Οὔτε ἡ πρότασις μομφῆς δύναται νὰ στηριχθῇ εἰς τὴν ἐλπίδα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὅτι θὰ ἐλαττωθῇ ἡ πλειοψηφία τῆς Κυβερνήσεως. Ὅταν ὑπάρχῃ μία συμπαγὴς πλειοψηφία, γνωρίζει κανείς, ὅτι ἡ πλειοψηφία αὐτὴ ἀνήκει εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Ἀλλὰ μία ὑπογράμμισις τοῦ ἐλέγχου, τῆς μομφῆς, τῆς δυσπιστίας, τὴν ὁποίαν θέλει ἡ Ἀντιπολίτευσις νὰ ἐπιρρίψῃ εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀκολουθουμένη ἀπὸ ἕνα μέρος τῆς κοινῆς γνώμης —μεγάλο εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν— ἦτο τὸ μόνον μέσον μὲ τὸ ὁποῖον θὰ ἤρχετο ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, μὲ τὴν δέουσαν σοβαρότητα, ἕνας ἀριθμὸς θεμάτων, ποὺ ἀπασχολεῖ καὶ ἡμᾶς ἐδῶ καὶ τὴν κοινὴν γνώμην, ὅπως παρετήρησεν ὁ ἴδιος ὁ ἀξιότιμος κύριος Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας. Ἂς ἀφήσωμεν, λοιπόν, κ. Πρόεδρε, τὴν συζήτησιν περὶ τοῦ ἂν ἦτο δικαιολογημένη ἢ ὄχι ἡ πρότασις δυσπιστίας. Διότι, μετὰ τὴν ὁλοκλήρωσιν τῆς διατυπώσεως τῆς θέσεως, τὴν ὁποίαν ἔλαβον ὅλα τὰ Κόμματα χθές, ἀπεδείχθη εἰς τὴν κοινὴν γνώμην, πασιφανῶς, ὅτι καὶ Κόμματα, ὡς τὸ Δημοκρατικὸν Κέντρον, ποὺ δὲν κατέθεσαν πρότασιν μομφῆς, ἔκριναν, ὅτι ὑπῆρχον, ἐν τούτοις, ἀφορμαὶ μομφῆς κατὰ τῆς Κυβερνήσεως. Ὄχι μόνον ἐπὶ τῆς γενικῆς της πολιτικῆς. Ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῶν εἰδικῶν θεμάτων ποὺ ἐτέθησαν ἀπὸ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ὑπέβαλον τὴν πρότασιν δυσπιστίας. Καὶ ἡ πρότασις δυσπιστίας, ὑποβληθεῖσα τώρα, κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ψηφίσεως τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, ἔχει λογικὴν συνέπειαν μὲ τὰ ὅσα συμβαίνουν. Διότι βαίνομεν αἰσίως πρὸς ἐκλογὰς καὶ ἐνδιαφέρει ἀπὸ τῆς μιᾶς πλευρᾶς ὁ ἐκλογικὸς νόμος, ὁ ὁποῖος ψηφίζεται ἀπὸ τὴν πλειοψηφίαν τῆς Βουλῆς —ἐφ’ ᾧ καὶ δὲν θὰ εἰσέλθω εἰς αὐτὸ τὸ θέμα— ἐνδιαφέρει, ὅμως, ἀπὸ τῆς ἄλλης πλευρᾶς, νὰ γνωσθοῦν καὶ αἱ συνθῆκαι ὑπὸ τὰς ὁποίας βαδίζομεν πρὸς τὰς ἐκλογάς. Καὶ ἐνδιαφέρει νὰ ὑπογραμμίσωμεν εἰς τὴν κοινὴν γνώμην, ποίαν σημασίαν ἀποδίδει εἰς τὰ ἄλλα θέματα ποὺ ἐνδιαφέρουν τὴν κοινὴν αὐτὴν γνώμην καὶ τὸ Κοινοβούλιον ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις. Διὰ τοῦτο, ὀρθῶς ἡ Ε.Δ.Α. προσέθεσεν εἰς τὰ θέματα ποὺ εἴχομεν θέσει ἡμεῖς καὶ τὸ θέμα τῶν γενικῶν συνθηκῶν ἀπὸ ἀπόψεως λειτουργίας τῆς Δημοκρατίας. Καί, ὡς πρὸς μὲν τὸν ἐκλογικὸν νόμον, ὁ μονόπλευρος αὐτὸς νόμος, ποὺ θὰ ψηφισθῇ, ἔχει ἀκούσει τὰ ὅσα ἠδυνήθημεν νὰ εἴπωμεν, κατὰ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς. Θὰ ἔλθω εἰς τὸ δεύτερον θέμα. Εἰς τὸ θέμα τῶν γενικῶν συνθηκῶν ὑπὸ τὰς ὁποίας θὰ γίνουν αἱ ἐκλογαί. Δὲν θὰ εἰσέλθω, βεβαίως, εἰς τὸ θέμα τῶν ὑπηρεσιακῶν Νομαρχῶν, διὰ τὸ ὁποῖον ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας, ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, τόσον ὑπερηφανεύθη. Ἀλλὰ ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι ἀπὸ τότε ποὺ λειτουργεῖ ὁ θεσμὸς αὐτός, εἶναι ὑπὲρ τῶν κομματικῶν Νομαρχῶν καὶ θὰ σᾶς ἐξηγήσω τὸν λόγον. Διότι, κ. βουλευταί, ὁ κομματικὸς Νομάρχης εἶναι καὶ αὐτὸς ἐκπρόσωπος τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὸ γνωρίζει. Καὶ στέλεχος κυβερνητικὸν τῆς παρατάξεως. Καὶ ἔχει, ὁ ἴδιος, κἄποιον αἴσθημα εὐθύνης ἔναντι τοῦ Κόμματός του. Καὶ κἄποιον αἴσθημα εὐθύνης προσωπικῆς. Καὶ συμβαίνει πολλάκις, κομματικοὶ Νομάρχαι νὰ ἀσκοῦν διοίκησιν πολὺ ὑπερκομματικωτέραν ἀπὸ τοὺς ὑπερκομματικούς, διότι, ἐν τῇ ἀντιλήψει τοῦ συμφέροντος τοῦ Κόμματος ἐν τῷ συνόλῳ, ἀντιτίθενται συχνότερον εἰς τὴν θέλησιν τῶν ἐντοπίων πολιτευομένων. Πόσας φορὰς εἰς τὸν κομματικὸν Νομάρχην ὁ πολίτης δὲν εὗρε τὸ δίκαιόν του καλλίτερον; Ὁ ὑπηρεσιακὸς Νομάρχης εἶναι ὑπηρεσιακός. Ἀλλὰ τὴν λέξιν «ὑπηρεσία» πολλὰς φορὰς τὴν παρανοεῖ. Δὲν λέγω, ὅτι δὲν ὑπάρχουν ἐξαιρέσεις. Ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρχουν πολλαί. Ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει, φοβοῦμαι, ὅτι ἡ λέξις «ὑπηρεσία» εἰς τὰ χείλη τοῦ ὑπηρεσιακοῦ Νομάρχου καὶ εἰς τὴν νοοτροπίαν τοῦ ὑπηρεσιακοῦ Νομάρχου παρανοεῖται πολὺ συχνά. Ἀλλ’ ἐξαιρέσει αὐτῶν τῶν πραγμάτων καὶ ἐξαιρέσει τῶν διορισμῶν στελεχῶν ἰδικῶν μας ποὺ προσχωροῦν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, τὰ ὁποῖα εἶναι, λέγει ὁ κ. Ὑπουργὸς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως, ξένα πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, δηλαδή, ἦσαν ξένα μέχρι τῆς ὥρας ποὺ ἔγιναν ἰδικά των (ἀλλ’ αὐτὸ δὲν μ’ ἐνδιαφέρει), πέραν αὐτοῦ σημασίαν ἔχουν αἱ γενικαὶ συνθῆκαι ἐν μέσῳ τῶν ὁποίων πρόκειται νὰ γίνουν αἱ ἐκλογαί. Ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς οἱ οἰωνοὶ δὲν εἶναι καλοί. Μὲ τὸν τόνον καὶ τὸν τύπον τοῦ ἀντικομμουνισμοῦ, λέγει ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου, ὅτι εἰς ὡρισμένα τμήματα τοῦ κράτους ἰσχύει ἀστυνομικὸν κράτος. Σκόντο εἶναι. Ἐν ὀνόματι τοῦ ἀντικομμουνισμοῦ εἰς ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα συμβαίνουν πράγματα, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποτελοῦν ὑπόβαθρον διενεργείας ἐλευθέρων ἐκλογῶν. Θὰ ἀναφέρω ἕνα γεγονὸς ποὺ ἔλαβε χώραν χθὲς μόλις, τὸ ὁποῖον μοῦ κατηγγέλθη εὐθὺς ἀμέσως. Τὸ Στρατοδικεῖον Χανίων κατεδίκασεν εἰς δύο ἢ τριῶν ἐτῶν φυλάκισιν στελέχη τῆς Ε.Δ.Α., τὰ ὁποῖα κατεῖχον πρόγραμμα ἐκδόσεως τοῦ Κόμματος τῆς Ε.Δ.Α. Ἦτο μάρτυς ὁ κ. Μητσοτάκης, ἀλλ’ ἦτο καὶ συνήγορος στέλεχος τοῦ ἰδικοῦ μου Κόμματος. Καὶ ἐδιάβασα εἰς τὰ πρακτικά, ὅτι ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος τοῦ Στρατοδικείου —λίαν ὀρθῶς— εἶπεν πρὸς τὸν κ. Μητσοτάκην: «Προσέξατε καὶ σεῖς νὰ πάρετε ἄδεια, ὅταν πρόκειται νὰ κυκλοφορήσητε ἔντυπα τοῦ Κόμματός σας». Διατί; Διότι ἰσχύει κατὰ τὴν κρίσιν τῆς ἀστυνομίας καὶ κατὰ τὴν κρίσιν ὡρισμένων εἰσαγγελέων καὶ κατὰ τὴν κρίσιν ὡρισμένων στρατιωτικῶν τὸ Γʹ Ψήφισμα, κατὰ τὸ ὁποῖον, πᾶν ἔντυπον, διὰ νὰ ἐκδοθῇ, ἔχει ἀνάγκην ἀστυνομικῆς ἀδείας. Δηλαδὴ ἀστυνομικῆς λογοκρισίας. Καὶ λέγω. Θὰ φθάσωμεν εἰς τὰς ἐκλογὰς καὶ θὰ πηγαίνωμεν καθημερινῶς εἰς τὴν ἀστυνομικὴν Διεύθυνσιν, διὰ νὰ μᾶς δίδῃ ἄδειαν ἐκδόσεως προκηρύξεων, προγραμμάτων, φυλλαδίων κομματικῶν. Θὰ εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ κάμωμεν αὐτό, διὰ νὰ γίνουν περαιτέρω ἐκλογαί; Βεβαίως, θὰ μᾶς δοθῇ ἡ ἄδεια. Ἀλλὰ μετὰ τὰς ἐκλογάς.

§34Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἐπειδὴ μὲ ἐπεκαλέσθητε, ὀφείλω νὰ σημειώσω, ὅτι κατὰ τὴν ἄποψιν τοῦ Προέδρου τοῦ Στρατοδικείου, τὸ ὁποῖον ἐδίκασεν, ἄποψιν τὴν ὁποίαν μοῦ διετύπωσε κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς μαρτυρίας μου καὶ ἡ ὁποία ἄποψις ἔχει ἀξίαν, οὐχὶ διότι τὴν εἶπεν ἕνας οἱοσδήποτε πρόεδρος τοῦ στρατοδικείου, ἀλλὰ ἐπεκυρώθη διὰ τῆς ἀποφάσεως, ἡ ὁποία τελικῶς ἐξεδόθη, κατὰ τὴν ὁποίαν ἐγὼ πρέπει νὰ προσθέσω, ὅτι οὐδέποτε ἀνέμενον, οὔτε ἠδυνάμην νὰ ὀνειρευθῶ, διὰ νὰ μεταχειρισθῶ τὴν φράσιν τοῦ κ. Ἠλιοῦ. Κατὰ τὴν ἄποψιν τοῦ Προέδρου τοῦ Στρατοδικείου πρέπει καὶ σεῖς οἱ βουλευταὶ τῆς Ε.Ρ.Ε. καὶ ἡμεῖς οἱ βουλευταὶ τοῦ Κέντρου καὶ οἱ ἀξιότιμοι βουλευταὶ τῆς Ε. Δ.Α., πρέπει ὁσάκις κυκλοφορεῖται τὸ πρόγραμμα τοῦ Κόμματος ἢ ὁποιαδήποτε προκήρυξιν, μίαν ἀτομικὴν προκήρυξιν εἰς τὰς παραμονὰς τῶν ἐκλογῶν, νὰ ζητῆτε τὴν ἄδειαν τοῦ Σταθμάρχου τῆς Χωροφυλακῆς ἢ τοῦ ἀστυνομικοῦ Διευθυντοῦ. Ἐάν, κ. συνάδελφοι, αὐτὴ εἶναι ἡ ἄποψις τῆς πλειοψηφίας καὶ τῆς Κυβερνήσεως, ἐγὼ προσωπικῶς, εἶπον καὶ εἰς τὸ στρατοδικεῖον, τὸ ἐπαναλαμβάνω καὶ ἐδῶ, δὲν εἶναι δυνατόν, οὔτε περὶ ἐκλογῶν νὰ ὁμιλῶμεν, οὔτε περὶ Δημοκρατίας νὰ ὁμιλῶμεν, οὔτε περὶ πολιτεύματος. Ἐγὼ προσωπικῶς κάμνω τὴν δήλωσιν, ὅτι οὐδέποτε ἐζήτησα ἄδειαν καὶ οὐδέποτε θὰ ζητήσω, διότι θεωρῶ τὸν νόμον ἀντισυνταγματικόν. Ἀλλὰ ἀντὶ νὰ κρίνετε τὸ θέμα αὐτὸ τῶν δικαστηρίων καλὸν θὰ ἦτο, ἐπειδὴ παρίσταται ἡ Κυβέρνησις, νὰ λύσωμεν τὸ θέμα αὐτό, ἐπειδὴ εἶναι βασικόν.

§35Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ὑπεγράμμισα τὸ θέμα, διότι ἐν προκειμένῳ ὑπῆρξαν ἀντίθετοι ἀποφάσεις τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἐπικρατείας, ὡς πρὸς τὰ βιβλία, διότι καὶ διὰ τὰ βιβλία εἶχον παραπεμφθῆ ἄνθρωποι ἐνώπιον τοῦ Κακουργιοδικείου, βάσει τοῦ Γʹ Ψηφίσματος. Τώρα, τὶ εἶναι βιβλίον, εἶναι εἰς τὴν κρίσιν τῆς ἀστυνομίας. Ἂν τὸ φυλλάδιον εἶναι βιβλίον, εἶναι εἰς τὴν κρίσιν τῆς ἀστυνομίας. Ἂν τὸ πρόγραμμα ἑνὸς Κόμματος εἶναι βιβλίον εἶναι εἰς τὴν κρίσιν τῆς ἀστυνομίας. Ἂν ὑποστηρίζετε, ὅτι εἰς πᾶσαν περίπτωσιν πρέπει νὰ ὑποβάλλεται αἴτησις ἀδείας, λέγομεν, ὅτι ὄχι. Αὐτὸ εἶναι ἀντίθετον πρὸς πᾶσαν ἔννοιαν Δημοκρατίας, καὶ δὲν δύναται νὰ προοιωνίζῃ τὰς ἐλευθέρας ἐκλογάς. Διότι ἡ ἄδεια θὰ δίδεται εὐκόλως εἰς μερικοὺς καὶ δυσκόλως εἰς ὅλους τοὺς ἄλλους. Διότι ἂν ἐπρόκειτο περὶ μιᾶς τυπικῆς πράξεως, περὶ μιᾶς σφραγῖδος, ἡ ὁποία ἐντὸς ὀλίγου χρόνου δύναται νὰ τεθῇ, δὲν θὰ εἶχε σημασίαν. Ἔχει, ὅμως, σημασίαν, ὅτι δὲν δύνανται ἀντίπαλοι μερίδες νὰ ὑπάγωνται εἰς τὴν ἄδειαν τῆς ἀστυνομίας, δηλαδή, εἰς τὴν προηγουμένην ἀστυνομικὴν λογοκρισίαν, προκειμένου περὶ τῶν προγραμμάτων. Εἶναι ἕνα ἐκ τῶν περιστατικῶν, τὰ ὁποῖα ἤθελα νὰ ἀναφέρω, διότι εἶναι πρόσφατον, χωρὶς νὰ πρόκειται νὰ ἀνατάμω τὸ σύνολον τῶν συνθηκῶν, ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρισκόμεθα καὶ αἱ ὁποῖαι ποτὲ δὲν προοιωνίζονται τὸ κοινὸν φρόνημα περὶ ἐλευθέρων ἐκλογῶν. Ἔρχομαι τέλος εἰς τὸ τρίτον θέμα. Τὸ θέμα τῆς ἀντιλήψεως τῆς Κυβερνήσεως, προκειμένου, περὶ τῶν θεμάτων τοῦ ἐλέγχου. Ἀντελήφθημεν, ἐξ ὅσων εἶπεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας, ὅτι περίπου τίποτε δὲν εἶναι ἄξιον νὰ συζητῆται εἰς τὸ Κοινοβούλιον. Διερωτῶμαι, ἂν πέραν τῶν νόμων, τοὺς ὁποίους ἔχει ἀνάγκην νὰ ψηφίσῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ εἰς τὴν Ὁλομέλειαν καὶ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Ἐξουσιοδοτήσεως......

§36Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Δὲν ἔχει πάντοτε ἀνάγκην. Ὑπάρχουν καὶ αἱ πράξεις τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου.

§37Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ὡς ὀρθῶς παρετήρησεν ὁ κ. συνάδελφος καὶ αὐτὸ κάπως μετριάζεται διὰ τῆς ἐκδόσεως πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, τὰς ὁποίας ἐγκρίνομεν ἐκ τῶν ὑστέρων. Ἀλλὰ πέραν τῶν νόμων αὐτῶν, ἐπὶ ποίου θέματος δύναται κανεὶς νὰ ἐλέγξῃ ἢ νὰ μεμφθῇ τὴν Κυβέρνησιν; Εἶναι, λέγει, θέμα ἡ Κοινὴ Ἀγορὰ διὰ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν; Βεβαίως. Τὶ θέμα νὰ εἶναι; Παρωνυχὶς εἶναι, ἂν θὰ μπῇ καὶ ὑπὸ ποίους ὅρους θὰ μπῇ ἡ Ἑλλὰς εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν! Δὲν ἀποτελεῖ θέμα τόσον σπουδαῖον. Καὶ ὅταν ὅλα θὰ ἔχουν τερματισθῆ, ὅταν θὰ εἶναι τετελεσμένη ἡ σύμβασις, θὰ κληθῶμεν τότε, ἐνδεχομένως, νὰ τὴν ἐγκρίνωμεν. Λέγω τοῦτο, διότι δὲν γνωρίζω ἂν πράγματι, εἶναι σύμβασις ἐξ ἐκείνων, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ ἐγκριθοῦν ἀπὸ τὸ Κοινοβούλιον. Δὲν τὸ γνωρίζω. Ἀλλά τότε, ἐνδεχομένως, θὰ ἔχωμεν τὸ δικαίωμα νὰ συζητήσωμεν μόνον ἐπὶ τετελεσμένων γεγονότων. Ἐν τῷ μεταξύ, ὅ,τι εἶχε γνωσθῆ ἐν σχέσει μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, ἔχει γνωσθῆ, χάρις εἰς τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν. Ὁ φάκελλος τῶν συζητήσεων ποὺ ἔχει σχηματισθῆ ἐν Ἑλλάδι περὶ Κοινῆς Ἀγορᾶς θὰ ἴδητε, ὅτι περιέχει ἄρθρα, συζητήσεις εἰς τὴν Ἀνωτάτην Βιομηχανικὴν Σχολήν, ἢ διαλέξεις ὀργανωθείσας ἐκ μέρους συλλόγων καὶ ὀργανισμῶν τῶν παραγωγικῶν τάξεων. Διότι καὶ αἱ παραγωγικαὶ τάξεις καὶ ὅλοι οἱ διανοούμενοι εἰς τὴν Ἑλλάδα ἐνδιαφέρονται διὰ τὸ θέμα αὐτό. Ἀλλ’ ἐκεῖνο ποὺ διερωτῶμαι εἶναι, τοῦτο. Ὑπάρχει Κοινοβούλιον τοῦ κόσμου, τὸ ὁποῖον νὰ μὴ συζητῇ ἐπὶ μερικῶν γενικῶν γραμμῶν ἐπ’ αὐτῶν τῶν θεμάτων; Δύο–τρεῖς φορὰς συνεζητήσαμεν ἐδῶ προτάσεις ἐμπιστοσύνης καὶ προγραμματικὰς ἀρχὰς τῆς Κυβερνήσεως. Ἐδόθη ποτὲ ἀπὸ μέρους τῆς Κυβερνήσεως μία γενικὴ κατεύθυνσις ἐπὶ τοῦ πῶς ἐννοεῖ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν; Πληροφοροῦμαι ἀπὸ τὰς ἐφημερίδας, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ ὑποστηρίξῃ τοῦτο ἢ τὸ ἄλλο εἰς τὴν συζήτησιν περὶ τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Ἐν τέλει εὑρήκαμεν καὶ ἕνα κείμενον, τοῦ ὁποίου ἡ μετάφρασις δὲν γνωρίζομεν ἀπὸ τίνος ἐθνικότητος ἄνθρωπον ἔχει γίνει. Διότι γράφει περὶ ὀργανισμοῦ τοῦ «ταμπάκου» καὶ ὅτι «ἡ Ἑλλὰς δικαιοῦται νὰ συλλάβῃ τὸ Συμβούλιον», ἀντὶ νὰ γράφῃ περὶ «Ὀργανισμοῦ τοῦ Καπνοῦ» (ORGANISATION DU TABAC) καὶ ὅτι ἡ Ἑλλὰς δικαιοῦται νὰ προσφύγῃ εἰς τὸ Συμβούλιον (SAISIR LE CONSEIL). Αὐτὰ λέγει ἡ μετάφρασις, ἡ ὁποία, πιθανῶς, ἔγινεν ἀπὸ κἄποιον ἄνθρωπον, ὁ ὁποῖος, ἴσως, νὰ ἐγνώριζε μερικὰ Γαλλικά, ἀλλὰ δὲν ἐγνώριζε καθόλου Ἑλληνικά. Διότι πῶς θὰ συλλάβῃ τὸ Συμβούλιον ἡ Κυβέρνησις; Δὲν λέγω. Δικαιοῦται ὁ κ. Καλαντζῆς νὰ συλλάβῃ πολλὰ πράγματα. Ἀλλὰ τὸ Συμβούλιον πῶς νὰ τὸ συλλάβῃ; (Γέλωτες).

§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δημιουργεῖτε προσωπικὰ ζητήματα.

§39Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Καὶ ὅλα αὐτὰ τὰ πληροφορούμεθα ἐντελῶς ἀνεπισήμως. Ἐνῷ ἐπὶ τέλους, ἠμποροῦσεν, ἐπὶ τῶν βασικῶν γραμμῶν ποὺ πρέπει νὰ ἀκολουθῇ ἡ Κυβέρνησις, ἐν σχέσει μὲ τὸ θέμα τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, ἠμποροῦσε νὰ ὑπάρξῃ μία ἐξήγησις μεταξύ μας. Διότι ἀπὸ τὴν θέσιν ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι φρονοῦν, ὅτι ἄνευ οὐδεμιᾶς συζητήσεως θὰ εἶναι καταστροφὴ ἡ συμμετοχὴ εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, μέχρι τῆς θέσεως ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι φρονοῦν, ὅτι πρέπει ἄνευ ὅρων νὰ εἰσέλθωμεν, διότι εἶναι τὸ μάννα ἐξ οὐρανοῦ, ὑπάρχει μία ἀπόστασις, τὴν ὁποίαν δὲν διανύομεν ὅλοι ὅσοι ἐπιθυμοῦμεν νὰ ἴδωμεν ὑπὸ ποίους ὅρους εἶναι δυνατὸν νὰ εἰσέλθωμεν ἐπωφελῶς εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Καὶ ἐρχόμεθα τώρα εἰς τὸ θέμα Ὑψηλάντη. Θὰ εἴπω μόνον δύο λέξεις. Διερωτῶμαι, κ. βουλευταί, εἰλικρινῶς, πῶς εἶναι δυνατὸν ἡ Κυβέρνησις νὰ θεωρῇ, ὅτι τὸ θέμα Ὑψηλάντη δὲν εἶναι θέμα ἄξιον συζητήσεως ἀπὸ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν καὶ δὲν παρέχῃ λαβὴν κρίσεων ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως. Διερωτῶμαι. Καὶ διερωτῶμαι, διότι εἶναι ἔκδηλον, ὅτι εἶναι ἀπὸ τὰ προβλήματα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα πρέπει ὁπωσδήποτε νὰ ἀπασχολήσουν τὴν Κυβέρνησιν. Ἔκαμε μίαν ἀνάλυσιν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας, ὁ ὁποῖος ἔχει πάντοτε—λόγῳ τοῦ τουρισμοῦ, τοῦ ὁποίου προΐσταται—τὸ ὕφος τοῦ τουρίστα, ὁ ὁποῖος εἰσέρχεται εἰς τὴν αἴθουσαν, ἀκούει, ὅτι γίνεται λόγος διὰ κάποιον ζήτημα καὶ ἀπορεῖ. Διότι δὲν τὸ ἔχει ζήσει τὸ θέμα. Καὶ τοῦ φαίνεται περίεργον, παράξενον. Ἔκαμε, λοιπόν, ἀκαδημαϊκὴν ἀνάπτυξιν τῆς συκοφαντίας. Ἐκτοξεύεται, λέγει, μία κατηγορία. Δὲν ἠξεύρει ἀπὸ ποῦ! Καὶ κατόπιν ἀρχίζων τὸ περὶ συκοφαντίας..... Ὥστε δὲν ἠξεύρετε ἀπὸ ποῦ; Πῶς δὲν ἠξεύρετε ἀπὸ ποῦ; Ἡμεῖς ἠξεύρομεν ἀπὸ ποῦ. Λέγετε διὰ τὸν Μέρτεν Τὶ σᾶς προσήψαμεν; Ἡμεῖς τὸν ἐγνωρίζομεν. Ἡμεῖς ἐπροκαλέσαμεν τὰ ὅσα εἶπεν ὁ Μέρτεν; Σᾶς προσήψαμεν καὶ ἐπ’ αὐτοῦ ἦτο ὁμόφωνος ὁλόκληρος ἡ Ἀντιπολίτευσις, ὅτι ὁ ὅλος χειρισμὸς τῆς ὑποθέσεως τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου—καὶ εἰδικῶς τοῦ Μέρτεν—ἦτο ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἀπετέλεσε τὸ ὑπόβαθρον ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἐστηρίχθη ἡ ὑπόθεσις Μέρτεν. Δηλαδή, τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως ἐθίξαμεν, ἕνεκα τῆς ὁποίας ἐδημιουργήθη ἡ ὑπόθεσις Μέρτεν. Ἀλλά, τὸ ὅτι δὲν υἱοθετοῦμεν τὰς κατηγορίας καὶ κατηγοροῦμεν τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὴν πολιτικήν της, αὐτὸ λέγεται ὑποκρισία; Ὥστε, θὰ ἔπρεπε νὰ ἐγερθῶμεν καὶ νὰ εἴπωμεν, ὅτι ὁ κ. Μαξιμιλιανὸς Μέρτεν ἔχει δίκαιον, ὅτι ὅλα αὐτὰ τὰ ὁποῖα λέγει εἶναι ἀληθῆ. Τότε δὲν θὰ εἴμεθα σηκοφάνται; Καὶ ἂν ὁμιλήσωμεν μόνον διὰ τὴν πολιτικὴν ποὺ προεκάλεσε τὴν ὑπόθεσιν Μέρτεν, τότε πάλιν δὲν θὰ εἴμεθα μὲν συκοφάνται, ἀλλὰ θὰ εἴμεθα ὑποκριταί. Διότι κατηγοροῦμεν τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὸν χειρισμόν, ἕνεκα τοῦ ὁποίου ἐδημιουργήθη ἡ ὑπόθεσις. Ἄλλη κατηγορία. Ὁ κ. Ὑψηλάντης, ψευδομάρτυς πληρωμένος ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν, τὸν ὁποῖον κἄπου εὕρομεν καὶ τὸν ὁποῖον ἐκάμαμε νὰ κατηγορήσῃ τὴν Κυβέρνησιν. Ὁ κ. Ὑψηλάντης εἶναι Πρέσβυς τῆς Ἑλλάδος. Δὲν λέγω, ὅτι εἶναι ἰδικός σας ἢ ἰδικός μας. Ὁ ἄνθρωπος ἠμπορεῖ νὰ εἶναι ὑπεράνω Κομμάτων ἢ νὰ ἀνήκῃ εἰς οἱονδήποτε Κόμμα. Ἀλλὰ εἶναι Πρέσβυς. Ἔχει τὸν χαρακτῆρα Πρέσβεως. Πῶς τὸν ἄνθρωπον αὐτόν, ὁ ὁποῖος μέχρι χθὲς ἐξέφραζε τὰ συμφέροντα τοῦ Ἑλληνικοῦ Ἔθνους εἰς μίαν μεγάλην Πρεσβείαν, πῶς τὸν ἄνθρωπον αὐτὸν θέλετε, κατ’ ἀρχήν, νὰ θεωρήσωμεν, μόνον καὶ μόνον ἐπειδὴ κατηγορεῖ τὴν Κυβέρνησιν, ἀνάξιον προσοχῆς καὶ τὸ δημοσίευμα καὶ τὴν παραίτησίν του καὶ τὰ πάντα; Εἶναι δυνατὰ αὐτὰ τὰ πράγματα; Αὐτὰ θὰ ἔκαμε τὸ Κόμμα σας, ἂν εὑρίσκετο εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν; Λέγει ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν: Εἶναι πρωτοφανὲς τὸ ἔγγραφον τοῦ κ. Ὑψηλάντη. Μάλιστα. Εἶναι πρωτοφανές. Δι’ αὐτὸν ἀκριβῶς τὸν λόγον εἶναι ἄξιον προσοχῆς. Εἶναι πρωτοφανές, ἐρχόμενον μετὰ ἀπὸ ἕνα ἔγγραφον, περίπου ἀνάλογον, τοῦ κ. Μελᾶ, τοῦ ὁποίου ὑπάρχει σήμερον προσθήκη εἰς τὴν ἐφημερίδα «Ἐλευθερία». Εἶναι πρωτοφανὲς μετὰ τὴν παραίτησιν τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν. Καὶ εἶναι πρωτοφανὲς καὶ εἰς τὸν τόνον, τὸν ὁποῖον, προχθές, νομίζω, ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου, κατεδίκασε. Βεβαίως, δὲν μᾶς ἀρέσει αὐτὸς ὁ τόνος. Ἀλλὰ εἶναι ἢ δὲν εἶναι πρωτοφανές, τὸ ὅτι εἰς ἀπάντησιν μιᾶς παραιτήσεως, ἔτσι γραμμένης, ὑπάρχει ἔγγραφον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν εἰς ἀνάλογον τόνον, καὶ ἐκεῖνο, γραμμένον. Καὶ μεταβάλλεται ἔτσι εἰς «ἐνδομολδο–βλαχικὸν» πόλεμον ἡ ὑπόθεσις ἑνὸς Πρέσβεως κατηγοροῦντος τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸν Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν, διὰ κακὴν διαχείρισιν τῶν ἐθνικῶν ζητημάτων. Παριστάμεθα εἰς μίαν ἀνταλλαγὴν ὕβρεων μεταξὺ Πρέσβεως καὶ Ὑπουργοῦ. Ἠμπορεῖ νὰ μὴν ἐνδιαφέρῃ τοῦτο τὸ Ἔθνος καὶ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ὅταν ὁ εἷς εἶναι Πρεσβευτὴς καὶ ἡ ἄλλη εἶναι Κυβέρνησις; Ἰδοὺ διατὶ τὸ πρόβλημα Ὑψηλάντη ἐνδιαφέρει τὴν κοινὴν γνώμην καὶ διατὶ εἶναι εἰς τὸ κέντρον τῆς προτάσεως δυσπιστίας. Διότι αὐτὸ ἐνδιαφέρει τὴν κοινὴν γνώμην, πέραν ὅλων τῶν ἄλλων. Διότι ἡ κοινὴ γνώμη, εἴτε τὸ θέλομεν, εἴτε δὲν τὸ θέλομεν, ἐνδιαφέρεται πάρα πολὺ καὶ εἶναι πολὺ εὐαίσθητη εἰς τὰ θέματα τῶν σχέσεών μας μὲ τοὺς ξένους καὶ διὰ τὸν τρόπον, μὲ τὸν ὁποῖον ἀντιπροσωπεύονται τὰ συμφέροντά μας εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Αὐτὴ εἶναι ἡ μία πλευρὰ τοῦ θέματος Ὑψηλάντη. Ὑπάρχουν αἱ κατηγορίαι του ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως, τὰς ὁποίας δὲν ἔχω τὴν διάθεσιν νὰ ἀναγνώσω, διὰ νὰ μὴ ἀκουσθοῦν καὶ πάλιν. Ἀπὸ τὴν ἄλλη πλευράν, ὑπάρχει ἕνας ὑπαινιγμὸς εἰς τὴν ἀπάντησιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν. Ὅτι ὁ κ. Ὑψηλάντης ἔχει περισσότερον ζῆλον, ἐνδεχομένως, διὰ τὰ Γερμανικὰ συμφέροντα ἀπ’ ὅ,τι ἔχει διὰ τὰ Ἑλληνικά. Αὐτὴ εἶναι μία ὑπόθεσις, ἡ ὁποία ἐνδιαφέρει τὸ Ἔθνος. Διότι ἐνδιαφέρει καὶ ἡ στάσις τῆς Κυβερνήσεως ἔναντι τῶν ξένων δυνάμεων, ὅπως ἐνδιαφέρει καὶ ἡ στάσις τῶν Πρεσβευτῶν ἔναντι τῶν ξένων δυνάμεων. Καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λέγεται, ὅτι ἔδειξεν ἡ Κυβέρνησις γενναιότητα. Οὔτε, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ἀποφασίσῃ περὶ τοῦ πρακτέου τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον, καὶ ἐπειδὴ δὲν ἤθελε νὰ ἀποφασίσῃ τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον, διὰ τοῦτο ἔπρεπε νὰ μείνῃ ἀτιμώρητος ὁ κ. Ὑψηλάντης. Ἡ κοινὴ γνώμη —καὶ ἐδῶ ἐπιθυμῶ νὰ εἶμαι ἀπολύτως εἰλικρινής— ὑποψιάζεται, ὅτι δὲν ἐξεφράσθη εἰς πρότασιν ἀπολύσεως ἡ ὀργὴ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν, διότι ἡ πρότασις ἀπολύσεως θὰ ἐσήμαινε ταὐτοχρόνως παροχὴν εἰς τὸν κ. Ὑψηλάντην, κατ’ ἀνάγκην, ἐκ τοῦ νόμου, τοῦ δικαιώματος τῆς ἀπολογίας καὶ τῆς ἀμύνης. Ἀποτελεῖ ἀδυναμίαν τῆς Κυβερνήσεως νὰ ὑποψιάζεται ἡ κοινὴ γνώμη. Διότι ἡ κοινὴ γνώμη γνωρίζει, ὅτι μὲ αὐτὰς τὰς ἀντιδικίας τῶν ἐφημερίδων, πιθανῶς, νὰ λήξῃ τὸ ζήτημα. Διότι, πιθανῶς, ὁ κ. Ὑψηλάντης, ἐπειδὴ εἶναι Πρεσβευτὴς τῆς Ἑλλάδος, νὰ μὴ θελήσῃ νὰ δώσῃ συνέχεια εἰς τὸν δημοσιογραφικὸν πόλεμον καὶ ἐπὶ τέλους, διότι οἱ δημοσιογραφικοὶ πόλεμοι, δὲν ἔχουν τόσην ἀξίαν, ὅσην ἀξίαν ἔχει ἡ δικαστικὴ διακρίβωσις. Διότι, ἂν παρεπέμπετο μὲ τὸ ἐρώτημα τῆς ἀπολύσεως εἰς τὸ Πειθαρχικὸν Συμβούλιον ἢ ἀπελύετο καὶ προσέφευγεν εἰς τὸ Συμβούλιον Ἐπικρατείας, εἶχε δικαίωμα καὶ ὑποχρέωσιν νὰ ἀμυνθῇ. Καὶ αὐτὸ ἤθελε νὰ ἀποφύγῃ ἡ Κυβέρνησις. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀδυναμία της καὶ ἐν τούτοις κατηγόρησεν ἡμᾶς, ὅτι υἱοθετοῦμεν τὰς συκοφαντίας. Καὶ ἐνῷ αὐτὸ ὑποψιάζεται, τὸ μέγα μέρος τῆς κοινῆς γνώμης, ἡμεῖς ὑποψιαζόμεθα ἁπλῶς ἔλλειψιν ψυχραιμίας ἢ ἁπλῆν ἔλλειψιν θάρρους διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ ζητήματος, ὅπως ἔπρεπεν. Αὐτό, ὅμως, δὲν ἔχει σημασίαν. Σημασίαν ἔχει τὸ γεγονὸς καὶ μόνον, ὅτι ἡ κοινὴ γνώμη ἀπέναντι αὐτοῦ τοῦ θέματος, ἔλαβεν αὐτὴν τὴν θέσιν καὶ αὐτὴ ἡ θέσις δὲν εἶναι, οὔτε ὑπὲρ τῆς Κυβερνήσεως, οὔτε ὑπὲρ τῆς διαχειρίσεως τῶν ἐθνικῶν ζητημάτων. Καὶ εἰς πᾶσαν περίπτωσιν εἶναι θέσις, ἡ ὁποία ἀναγκάζει τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν νὰ συζητήσῃ ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ θέματος. Καὶ ἔρχομαι εἰς τὸ τελευταῖον ζήτημα. Τὶ δικαιοῦται ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία; Ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία δικαιοῦται τὰ πάντα. Δικαιοῦται νὰ ζητήσῃ τὴν ἐξέτασιν τῶν θεμάτων κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε καὶ τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα νὰ μὴ παραβλάπτωνται καὶ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία νὰ λάβῃ γνῶσιν. Δὲν εἶναι δυνατόν, ὅταν λέγωμεν, ὅτι εἴμεθα κοινοβουλευτικὸν Κράτος, νὰ ἰσχυριζώμεθα, ὅτι ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν μὲ αὐτὰ τὰ ζητήματα, εἴτε προκειμένου νὰ ἐξετάσῃ ταῦτα, εἴτε διὰ νὰ ἐκφράσῃ μομφὴν κατὰ τῆς Κυβερνήσεως. Ἔχει δικαίωμα ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία νὰ ἐξετάσῃ ὅλα τὰ θέματα. Καὶ αὐτὸ τὸ εἰδικὸν θέμα ποὺ ἐτέθη ἔχει δικαίωμα νὰ τὸ ἐξετάσῃ ἑκατὸν τοῖς ἑκατόν. Διότι εἶναι θέμα, τὸ ὁποῖον ἔρχεται μετὰ κομβολόγιον ἄλλων ἀποτυχιῶν εἰς τὸν ἐσωτερικὸν τομέα, ἡ δὲ κοινὴ γνώμη δικαιοῦται νὰ ἀνησυχῇ διὰ τὸν τρόπον, καθ’ ὃν ἀντιμετωπίζει ἡ Κυβέρνησις τὰ συμφέροντα, ἔναντι τῶν ξένων. Ἰδού, λοιπόν, ὅτι ἡ πρότασις δυσπιστίας, ὁσονδήποτε καὶ ἂν διαβληθῇ ἀπὸ ἀπόψεως προθέσεως ἀναβολῆς τῆς ψηφίσεως τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου καὶ ἀπὸ ἀπόψεως διαθέσεως συκοφαντικῆς, αὐτὴ ἡ πρότασις δυσπιστίας εἰς τὴν κοινὴν γνώμην ἐδικαιολογήθη πλήρως. Ἡ πρότασις δυσπιστίας αὐτή, στηρίζεται εἰς τὰς ἀνησυχίας τὰς πραγματικάς, τῆς κοινῆς γνώμης. Καὶ στηρίζεται εἰς τὰ ἀπαράγραπτα δικαιώματα, τὰ ὁποῖα ἔχει ἡ Ἀντιπολίτευσις ὡς μερὶς τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Δικαίως ἡ Ἀντιπολίτευσις ὑπέβαλε τὴν πρότασιν δυσπιστίας καὶ δικαίως θὰ ψηφίσῃ ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως. Διότι αὕτη, ἀντὶ νὰ συμβάλῃ εἰς τὴν διαλεύκανσιν τῶν ζητημάτων, ἀντιθέτως, προσεπάθησε νὰ τὰ συσκοτίσῃ ἔτι περισσότερον, προσπαθοῦσα νὰ ρίψῃ καὶ λάσπην κατὰ πρόσωπον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πλευρᾶς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Κωστόπουλος, ἔχει τὸν λόγον. Κύριε Κωστόπουλε, δὲν σᾶς ἀφορᾷ αὐτὸ ποὺ θὰ εἴπω, διότι ἐκπροσωπεῖτε Κόμμα, ἀλλὰ θὰ ἤθελα ἀπὸ ὅλους τοὺς ἄλλους ρήτορας νὰ εἶναι σύντομοι. Ὁ κ. Τσιριμῶκος μοῦ εἶπεν, ὅτι θὰ ὡμίλει 10 λεπτὰ καὶ ὡμίλησε 35. Ἔτσι, ὅμως, δὲν δυνάμεθα νὰ προχωρήσωμεν.

§41Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἀνεξαρτήτως τοῦ κ. Κωστοπούλου, ὁ ὁποῖος ἐκπροσωπεῖ Κόμμα, πρὸ ὀλίγου εἴπατε, ὅτι δὲν ἠμπορεῖ ἡ πλειοψηφία νὰ καταπιέσῃ τὴν μειοψηφίαν καὶ νὰ ἐπιβάλῃ τὸ τέταρτον — πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον συνέβη πολλὰς φορὰς εἰς τὸ παρελθὸν ἀπὸ τῆς δευτέρας ἡμέρας.

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ θέματος δυσπιστίας ποτέ.

§43Η. ΗΛΙΟΥ. Ἀνεξαρτήτως τούτου —δὲν θέλω νὰ κάμω κριτικὴν τοῦ παρελθόντος— νομίζω, ὅτι ἂν ὑποβληθῇ σχετικὴ πρότασις ἐκ μέρους ὅλων τῶν πτερύγων τῆς Βουλῆς........

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ πρότασις περιορισμοῦ τοῦ λόγου εἰς τὸ τέταρτον προέρχεται ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν. Δέχεται ἡ Βουλή;

§45ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σύμφωνοι. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη.

§47Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, εἰς τὸ βῆμα μὲ ἔφερεν ἡ ἀνάγκη νὰ δοθῇ μία ἀπάντησις ἀπὸ μέρους ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ὑπέβαλον τὴν πρότασιν δυσπιστίας ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως, εἰς ὅσα ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου κατὰ κόρον ἐλέχθησαν, ἀπὸ μέρους τῶν διαφόρων ἐκπροσώπων τῆς Κυβερνήσεως. Θὰ ἀσχοληθῶ ἐν πρώτοις μὲ ὅσα ἐξέθεσεν ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας τῆς συζητήσεως, μὲ τὴν τόσην γνώριμον καὶ πληθωρικὴν εὐγλωττίαν ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος ἄλλως τε κατέλαβε καὶ τὸν περισσότερον χῶρον καὶ χρόνον, κατὰ τὸ διάστημα τῶν συζητήσεων αὐτῶν. Ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως.......

§48Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἀπόψε, ὅπως βλέπετε σιωπῶ. Ἐὰν μὲ ἀναγκάσετε σεῖς θὰ λάβω τὸν λόγον.

§49Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ πρόθεσίς μου δὲν εἶναι νὰ σᾶς ἀναγκάσω νὰ λάβετε τὸν λόγον, ἀλλὰ ἐὰν ἡ παρατήρησίς σας διατυπώνεται ὑπὸ τύπον ἀπειλῆς, ὥστε νὰ προλάβητε ὅ,τι πρόκειται νὰ εἴπω, εἴτε νὰ τὸ κατευθύνετε πρὸς ἄλλην κατεύθυνσιν ἐπιθυμητὴν ἀπὸ σᾶς, θὰ σᾶς ὑποστῶ μέχρι τῆς 12ης μεσονυκτίου. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔσπευσεν ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας νὰ ἀνέλθῃ εἰς τὸ βῆμα, εὐθὺς μόλις ἐτελείωσα τὴν ἀνάπτυξιν τῶν λόγων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι μᾶς ὤθησαν νὰ ὑποβάλωμεν τὴν πρότασιν δυσπιστίας καὶ χωρὶς κἂν νὰ ἀναμείνῃ τὴν συμπλήρωσιν τῶν ἐπιχειρημάτων, τὴν ὁποίαν εἶχον ἤδη προαναγγείλει, ὅτι θὰ ἔπραττεν ὁ ἀγαπητὸς συνάδελφος ἐξ Ἠλείας κ. Στεφανόπουλος. Διά τῆς σπουδῆς του αὐτῆς ἤθελε νὰ ἀποκρούσῃ καὶ διαψεύσῃ τὰς διαφόρους κατηγορίας, ἐπέτυχεν, ὅμως, πράγματι, νὰ διαψεύσῃ αὐτὸς ἑαυτόν. Διότι, ἐνῷ ἰσχυρίσθη, ὅτι τὰ θέματα τῆς προτάσεως δυσπιστίας ἦσαν ἀσήμαντα, ἦσαν ἀνάξια προσοχῆς καὶ δὲν θὰ ἔπρεπεν οὐδ’ ἐπὶ στιγμὴν νὰ ἀπασχολήσουν τὴν Βουλὴν καὶ τὴν Κυβέρνησιν, ὁ τρόπος, ἡ σπουδὴ μᾶλλον, μὲ τὴν ὁποίαν ἀνῆλθεν εἰς τὸ βῆμα, ὁ ἐκνευρισμός, μὲ τὸν ὁποῖον ἀντιμετώπισε τὴν ὅλην ὑπόθεσιν, ἀλλὰ πέραν καὶ τοῦ ἐκνευρισμοῦ, ἡ ἥκιστα κοινοβουλευτικὴ ἄρνησίς του νὰ δεχθῇ οἱανδήποτε διακοπήν, ἀπέδειξαν σαφῶς, ὅτι αἱ κατηγορίαι περὶ ἀνυπάρκτων θεμάτων, εἴτε περὶ ἀναξίων θεμάτων, δὲν εὐσταθοῦν καθόλου. Πέραν, ὅμως, τῆς διαψεύσεως ἑαυτοῦ, ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἠθέλησε νὰ διαψεύσῃ καὶ ἕνα ἐγκώμιον, τὸ ὁποῖον προσεπάθησα νὰ τοῦ ἀπονείμω, τὸ ἐγκώμιον τοῦ αὐθορμήτου χαρακτῆρος του, ὁ ὁποῖος τοῦ ἐπιτρέπει νὰ ἐπανορθώνῃ ὡρισμένα πράγματα, τὰ ὁποῖα ὁ ἴδιος ἐκτιμᾷ, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ γίνουν. Ἐφ’ ὅσον καὶ τοῦτο ἐξώργισε τὸν ἀξιότιμον κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, σπεύδω νὰ ἀποσύρω τὸ ἐγκώμιον. Δὲν σᾶς ἀποκρύπτω, ἄλλως τε, ὅτι προτιμῶ τὸν τίτλον, τὸν ὁποῖον μὲ τὴν συνήθη κοινοβουλευτικήν του λεπτότητα μοῦ ἀπένειμε τρὶς ἢ τετράκις ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, τὸν τίτλον «τοῦ μαινομένου ταύρου».

§50Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ὄχι.

§51Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὡμιλήσατε 4κις περὶ μαινομένου ταύρου καὶ λυποῦμαι, διότι θὰ ἐπικαλεσθῶ τὰ ἐστενογραφημένα πρακτικά, καίτοι ταῦτα δὲν ἀποδίδουν πάντοτε τέτοιας ἐκφράσεις.

§52Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Εἰς τὴν ζωολογίαν δὲν εἰσῆλθον. Ὡμίλησα περὶ μαινομένης ὁμιλίας, ὅτι εἶσθε μαινόμενος κατὰ τὴν ὁμιλίαν σας.

§53Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Λυποῦμαι, διότι θὰ διαφωνήσω μαζί σας. Τὸ εἴπατε, ἀλλὰ τὸ πρᾶγμα δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν, τὸ εἴπατε καὶ ἐδώσατε ἀφορμὴν εἰς τὸ καλαμποῦρι, τὸ ὁποῖον λέγει κἄποιος συνάδελφος αὐτὴν τὴν στιγμὴν «μαινόμενος.... Σταῦρος». Ἀπορῶ, μάλιστα, πῶς σᾶς ἀπέλιπεν ἡ μνήμη εἰς τὸ ζήτημα αὐτό. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἀνταποδίδων τὴν φιλοφρόνησιν εἰς τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, θὰ τὸν ἀποκαλέσω Ὀρλάνδον τὸν μαινόμενον. Διότι μόνον τὸ πάθος αὐτό, τὸ ὁποῖον εἶχε καταλάβει τὸν γνωστὸν ἥρωα τοῦ Ἀριόστου, μόνον τὸ πάθος αὐτὸ δικαιολογεῖ τὰς ἐκρήξεις θυμοῦ, μὲ τὰς ὁποίας ἑκάστοτε γρονθοκοπεῖ τὸ βῆμα αὐτὸ ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅταν εὑρίσκεται εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὰ ἐπιχειρήματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Ὑπάρχει, βεβαίως, μία διαφορὰ μεταξὺ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης «τοῦ Ὀρλάνδου τοῦ μαινομένου» καὶ τῆς σημερινῆς, τὴν ὁποίαν λόγοι ἀντικειμενικότητος μοῦ ἐπιβάλλουν νὰ ἐπισημάνω. Ἡ διαφορὰ εἶναι, ὅτι σήμερον δὲν ὑπάρχει πλέον τὸ φίλτρον ἐκεῖνο, χάρις, εἰς τὸ ὁποῖον ὁ μαινόμενος ἥρως τοῦ Ἀριόστου ἀπέβαλε τὸ πάθος του. Καὶ θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ εἰσέλθω κατὰ σειρὰν εἰς τὰ θέματα, μὲ τὰ ὁποῖα μᾶς ἀπησχόλησεν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐπανῆλθε καὶ πάλιν εἰς τὸ θέμα τῆς ἀποχωρήσεώς μας ἀπὸ τὴν συζήτησιν τοῦ ἐκλογικοῦ νομοσχεδίου καὶ ἠθέλησε καὶ πάλιν νὰ ἐπιμείνῃ εἰς τὸ ἀσθενέστατον ἐκεῖνο ἐπιχείρημα, διὰ τὸ ὁποῖον τὸν εἶχον προειδοποιήσει, ὅτι δηλαδή, ἡ ἀποχώρησίς μας ἐκείνη, δὲν ἦτο, ἀπὸ κοινοβουλευτικῆς τάξεως, ἡ πρέπουσα, διότι ἔπρεπε νὰ παραμείνωμεν ἐδῶ διὰ νὰ ἀκούσωμεν τὴν ἀπάντησιν τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Κύριοι συνάδελφοι, ἀπὸ τῆς ἐποχῆς τῆς Ρωμαϊκῆς Δημοκρατίας, ἡ ἀποχώρησις τοῦ Δήμου εἰς τὸν Ἀβεντῖνον λόφον, ἐθεωρεῖτο ὡς ἕνα ἀπὸ τὰ βασικὰ δικαιώματα τῆς ἀντιπολιτεύσεως, καὶ ὡς μία πρᾶξις, ἡ ὁποία δὲν εἶχεν ἀνάγκην, οὔτε συζητήσεως, οὔτε διαπραγματεύσεων, οὔτε οἱασδήποτε ἄλλης ἐπαφῆς μεταξὺ τῶν κρατούντων καὶ τῶν διαμαρτυρομένων. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιληφθῶ κατὰ ποίαν λογικήν, ἀφοῦ ἐκάμομεν μίαν δήλωσιν καὶ ἐξηγήσαμεν τοὺς λόγους τῆς ἀποχωρήσεώς μας, θὰ ἔπρεπε νὰ ἀναμείνωμεν τὴν ἀντίκρουσίν μας ἀπὸ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως. Ἄλλωστε, ἡμεῖς, ἀποχωροῦντες, δὲν διετυπώσαμεν κανένα αἴτημα, ἐπὶ τοῦ ὁποίου νὰ ἀναμένωμεν ἀπάντησιν. Ἁπλῶς, ἐξηγήσαμεν τοὺς λόγους τῆς ἀποχωρήσεώς μας. Ἀλλὰ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶπε, κατὰ τὴν περίφημον ἐκείνην ἑσπέραν τῆς ἀποχωρήσεώς μας, καὶ κἄτι ἄλλο, τὸ ὁποῖον δὲν ἐπανέλαβε σήμερον οὔτε κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς πρώτης ἡμέρας. Τοῦτο, ὅμως, δὲν σημαίνει, ὅτι σήμερον, ποὺ ἔχομεν τὴν εὐκαιρίαν, δὲν θὰ τοῦ δώσωμεν καὶ τὴν σχετικὴν ἀπάντησιν. Εἶπε, δηλαδή, ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, μεμφόμενος τοὺς βουλευτὰς τῆς Κ.Ε.Α., οἱ ὁποῖοι εἶχον ἀποχωρήσει, ὅτι οἱ βουλευταὶ αὐτοὶ εἰσῆλθον εἰς τὴν Βουλὴν μὲ ἄλλην ἐπωνυμίαν καὶ ἐξέρχονται τῆς Βουλῆς μὲ ἄλλην ἐπωνυμίαν.

§54Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Οὔτε αὐτὸ τὸ εἶπον.

§55Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Τότε θὰ μὲ ἀναγκάσετε νὰ εὕρω τὰ πρακτικά. Ἐνόμιζον, ὅτι δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρχῃ ἀμφισβήτησις ἐπὶ τόσον στοιχειωδῶν πραγμάτων.

§56Ν. ΖΑΡΝΤΙΝΙΔΗΣ. Δὲν ἐλέχθη τοιαύτη φράσις.

§57Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐὰν ἐλέχθη ἢ ὄχι, δὲν ἠμπορῶ νὰ τὸ ἠξεύρω, διότι δὲν παριστάμην. Ἠξεύρω, ὅμως, ὅ,τι ἀναγράφεται εἰς τὰ πρακτικά.

§58Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Θὰ ἤθελα νὰ ἀνακαλύψω καὶ τὸν «ταῦρον» εἰς τὰ πρακτικά, ὁπότε θὰ τὸν ἁρπάξω ἀπὸ τὰ κέρατα, νὰ σᾶς τὸν προσφέρω. Ἐπίσης καὶ τὴν ἄλλην φράσιν, τὴν ὁποίαν ἐμνημονεύσατε. Παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε, διατάξατε, νὰ μοῦ δοθοῦν τὰ πρακτικά, διότι οὔτε τὸ ἓν ἔχει συμβῆ, οὔτε τὸ ἄλλο. Ἄφησα τὸν κ. Κωστόπουλον νὰ συνεχίσῃ τὴν παραβολήν του, διότι εἶχε προετοιμάσει αὐτὴν τήν, κατὰ τὴν γνώμην του, ὡραίαν φράσιν, περὶ μαινομένου Ὀρλάνδου, καὶ δὲν τὸν διέκοψα, ἢ μᾶλλον τὸν διέκοψα, μόνον πρὸς στιγμήν, χωρὶς νὰ ἐπιμείνω εἰς τὴν διακοπὴν καὶ νὰ τοῦ εἴπω, ὅτι οὐδέποτε ἐχρησιμοποίησα τὴν λέξιν «ταῦρος», περὶ τῆς ὁποίας ὡμίλησεν. Εἰς τὰ πρακτικὰ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ λέξις, τὴν ὁποίαν δὲν εἶπον.

§59Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐπειδὴ αἱ διακοπαὶ γίνονται ἐπὶ ἀμοιβαιότητι καὶ ἐπειδὴ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως μοῦ ἀπηγόρευσε προχθὲς νὰ προβῶ εἰς οἱονδήποτε διακοπήν, θὰ ἀναγκασθῶ νὰ παρακαλέσω τὸ Προεδρεῖον νὰ μὴ ἐπιτρέψῃ, τοῦ λοιποῦ, διακοπάς. Ἄλλωστε, δὲν χρειάζεται ἡ παρέμβασις τοῦ Προεδρείου. Ἡ δήλωσίς μου θὰ εἶναι ἀρκετὴ διὰ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν φρᾶσιν τοῦ «μαινομένου ταύρου» ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν τῶν συναδέλφων, οἱ ὁποῖοι ἔκαμον τὸ καλαμποῦρι. Ὡς πρὸς δὲ τὴν δήλωσιν, δι’ ἧς ἔθιξε τοὺς ἀποχωρήσαντας βουλευτάς, λέγων, ὅτι οἱ βουλευταὶ αὐτοὶ ὑπὸ ἄλλην σημαίαν εἰσῆλθον εἰς τὸ Κοινοβούλιον καὶ ὑπὸ ἄλλην σημαίαν ἐξέρχονται, ὑπάρχει ἀναγεγραμμένη εἰς τὰ πρακτικὰ καὶ δὲν μένει, παρὰ νὰ τὴν ἀνεύρῃ. Τὴν μόνην παρατήρησιν, τὴν ὁποίαν ἔχομεν νὰ κάμωμεν ἐπ’ αὐτῆς, εἶναι, ὅτι οἱ βουλευταὶ αὐτοὶ δὲν ἤλλαξαν πάντως θέσιν. Ἦσαν ἀντιπολίτευσις καὶ παρέμειναν ἀντιπολίτευσις. Καὶ τώρα, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ἀπασχολήσω μὲ τὰ τρία θέματα, τὰ ὁποῖα ἀπετέλεσαν τὰ θέματα τῆς προτάσεως δυσπιστίας, καὶ τὰ ὁποῖα προσεπάθησαν νὰ ἀποκρούσουν οἱ προλαλήσαντες Ὑπουργοί. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν σῖτον, κ. βουλευταί, ὁμολογῶ, ὅτι εἰς τὴν κυβερνητικὴν ἐπιχειρηματολογίαν, ὑπῆρξε μία διακύμανσις εἰδικώτερον διὰ τὸ σημεῖον, τὸ ἀφορῶν τὸν λόγον τῆς καθυστερήσεως τῆς ἐξαγγελίας τῶν κυβερνητικῶν μέτρων. Διότι, ἐνῷ, ἀρχικῶς, ἀφέθη νὰ πιστευθῇ καὶ περίπου διετυπώθη ἡ αἰτίασις, ὅτι ἡ καθυστέρησις ὀφείλεται εἰς τὴν πρότασιν μομφῆς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, εἶπεν, ὅτι ἡ καθυστέρησις ὀφείλεται εἰς τὸ ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει ἀκριβεῖς ἐκτιμήσεις περὶ τῆς ποσότητος τῆς ἐφετεινῆς ἐσοδείας. Οἱαδήποτε καὶ ἂν εἶναι ἡ δικαιολογία, εἶναι ἀτυχής. Διότι εἰς μὲν τὴν πρώτην περίπτωσιν θὰ πρόκειται περὶ ἀντικοινοβουλευτικῆς αἱρέσεως πρώτου μεγέθους, δεδομένου, ὅτι αἱ συνεδριάσεις τῆς Βουλῆς, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παρεμποδίσουν τὴν λῆψιν ἐπειγόντων κυβερνητικῶν μέτρων. Ἂν τοῦτο ἦτο ἀληθές, θὰ ἔπρεπε, τοὐλάχιστον, κατὰ ἓν ἑξάμηνον, ἢ κατὰ τὸ μεγαλύτερον χρονικὸν διάστημα τοῦ ἔτους ποὺ συνεδριάζει τὸ Κοινοβούλιον, ἡ Κυβέρνησις θὰ ἔπρεπε νὰ ἀναστέλλῃ ὅλας τὰς ἄλλας ἐργασίας, λόγῳ τῆς καταπονήσεως ἢ τοῦ φόρτου ἐργασιῶν, τὸν ὁποῖον τῆς ἐπιβάλλουν αἱ συνεδριάσεις τοῦ Κοινοβουλίου. Εἶναι προφανές, λοιπόν, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ τῆς περιπτώσεως αὐτῆς. Ἀλλὰ καὶ ἡ δευτέρα περίπτωσις εἶναι ἐξ ἴσου ἀτυχής, διότι ἐὰν ἡ Κυβέρνησις, πράγματι, περιμένῃ τὸν ἀκριβῆ ὑπολογισμὸν τῆς ἐσοδείας τοῦ σίτου, διὰ νὰ ἀναγγείλῃ τὰ μέτρα, τότε εἶναι προφανές, ὅτι ὅλαι της αἱ ἐπαγγελίαι, πρὸς τοὺς παραγωγούς, ὅτι τοῦ λοιποῦ θὰ γίνεται ἐγκαίρως ἡ γνωστοποίησις τῶν τιμῶν ἀσφαλείας καὶ μάλιστα θὰ φθάσωμεν εἰς τὴν ἰδεώδη ἐποχήν, κατὰ τὴν ὁποίαν αἱ τιμαὶ ἀσφαλείας θὰ ἀναγγέλλωνται ἀκόμη καὶ κατὰ τὴν ἐποχὴν τῆς σπορᾶς, ὅλαι αὐταὶ αἱ ἐπαγγελίαι εἶναι καθαρὰ μυθεύματα. Δι’ ἡμᾶς, δὲν ὑπάρχει οὐδεμία δικαιολογία διὰ τὴν καθυστέρησιν τῆς ἐξαγγελίας τῶν μέτρων. Ὑπάρχει μόνον τοῦτο: Ἡ ἐπιθυμία τῆς Κυβερνήσεως νὰ κλείσῃ τὴν Βουλὴν προτοῦ ἐξαγγείλῃ τὰ μέτρα της, διότι τὰ μέτρα αὐτὰ δὲν ἀντέχουν εἰς οὐδένα ἔλεγχον ἀπὸ μέρους τοῦ Κοινοβουλίου. Μόνον αὐτὴ εἶναι, καθ’ ἡμᾶς, ἡ πραγματικὴ δικαιολογία. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὁ διαδεχθεὶς αὐτὸν πολυπράγμων καὶ φίλτατός μου κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, — λυποῦμαι, διότι ἀπουσιάζει — ἀσχολούμενοι μὲ ὡρισμένα γενικὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ἐπρότεινα, εἰς τρόπον, ὥστε νὰ μειωθοῦν τὰ ἔξοδα, τὰ ὁποῖα ἐπιβαρύνουν τὴν τιμὴν τοῦ ἄρτου καὶ τὰ ὁποῖα, κατ’ οὐσίαν, ἀφαιροῦνται ἀπὸ τὸ εἰσόδημα τοῦ παραγωγοῦ τοῦ σίτου, ἠσχολήθησαν ἰδιαιτέρως καὶ μὲ τὸ νὰ πλέξουν τὸ ἐγκώμιον τῶν ἀρτοποιῶν. Καὶ βεβαίως, ὁ μὲν κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, εἶναι δικαιολογημένος, διότι, τέλος πάντων, εἶναι γνωστόν, ὅτι τὰ θέματα αὐτὰ ἐνδιαφέρουν συμπολίτας του, ἀλλὰ δὲν φαντάζομαι, ὅτι καὶ ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως θὰ παρασύρεται ἀπὸ τοὺς ἰδίους αἰσθηματικοὺς λόγους ἢ ἄλλους λόγους, ἀπέναντι τοῦ γραφικοῦ φούρνου τῆς γειτονιᾶς. Διότι, εἰς τὴν ἐποχήν, κατὰ τὴν ὁποίαν κἄθε σπίτι τείνει νὰ ἀντικαταστήσῃ, πλέον, τὸν κἄθε εἴδους φοῦρνον, μὲ μίαν ἠλεκτρικὴν πρίζαν, εἶναι δυνατὸν νὰ ὁμιλοῦμεν περὶ ἐξυπηρετήσεως τῶν λαϊκῶν τάξεων, διὰ τῆς διατηρήσεως τῶν φούρνων αὐτῶν, ἐὰν πράγματι, διὰ τῶν φούρνων αὐτῶν, ἐπιβαρύνεται, ὅπως εἶναι βέβαιον, ὅτι θὰ ἀποδειχθῇ μὲ μίαν στοιχειώδη μελέτην, τὸ κόστος τοῦ ἄρτου; Τὰ ἴδια θὰ ἠμποροῦσε νὰ εἴπῃ κανεὶς καὶ διὰ τὴν ἀντιοικονομικὴν λειτουργίαν ὡρισμένων ἀλευρομύλων, διὰ τοὺς ὁποίους, παραδόξως, ἀντεστράφησαν οἱ ὅροι. Διότι, ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, εἰς τὴν ἰδιαιτέραν περιφέρειαν, τοῦ ὁποίου λειτουργεῖ τοιοῦτος μύλος, ἀπέφυγε νὰ λάβῃ θέσιν, ἐνῷ, ἀντιθέτως, ἐξέφρασε τὴν συμπάθειάν του ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ὁ ὁποῖος ἐνεθυμήθη, ὅτι διετέλεσε, κἄποτε, Ὑπουργὸς Ἐφοδιασμοῦ, ἀλλὰ εἶναι προφανές, ὅτι μὲ τὰς ὑψηλὰς ἀσχολίας του, ἔχει ἀμελήσει αὐτὰ τὰ ταπεινὰ θέματα τῶν μύλων καὶ τῶν φούρνων καὶ ἑπομένως εὑρίσκεται ὀλίγον ξένος πρὸς αὐτά. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, κ. συνάδελφοι, αἱ προτάσεις, τὰς ὁποίας εἴχομεν τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλωμεν, τείνουν εἰς ἕνα καὶ μόνον σκοπόν: πῶς τὰ διάφορα ἐφόδια καὶ περιθώρια, τὰ ὁποῖα ἀνήκουν οὐσιαστικῶς εἰς τὴν παραγωγήν, νὰ ἐπανέλθουν εἰς τὸν σιτοπαραγωγόν. Ἐνδεικτικὸν τοῦ τρόπου, μὲ τὸν ὁποῖον ἀντιμετωπίζει ἡ Κυβέρνησις τὸ θέμα, εἶναι, ὅτι ἐπὶ ἑνὸς βασικοῦ θέματος, ἐπὶ τοῦ ὁποίου δὲν ὑπῆρξεν, ἄλλωστε, ἀμφισβήτησις, ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς λαθραλέσεως τοῦ σίτου, ἀπέφυγε νὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ἀλλὰ καὶ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Εἶναι προφανές, ὅτι ὅταν ὑπάρχουν συμφέροντα, τὰ ὁποῖα θεραπεύονται εἰς βάρος τῶν σιτοπαραγωγῶν, ἡ Κυβέρνησις ὄχι μόνον σιωπᾷ, ἀλλὰ ἀδιαφορεῖ καὶ ἀφήνει τὴν κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἐνεργουμένην ἐκμετάλλευσιν τῶν συμφερόντων τῶν σιτοπαραγωγῶν. Ἀνέφερον προχθές, ἕνα ἀριθμόν, τὸν ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις μοῦ ἠμφισβήτησεν. Ἀνέφερον, δηλαδή, ὅτι ἀπὸ τὴν λαθράλεσιν διαφεύγουν περὶ τὰ 450 ἑκατομμύρια. Ἡ Κυβέρνησις ἀμφισβητεῖ, ὅτι διαφεύγει ἓν τοιοῦτον ποσὸν καὶ τὸ περιορίζει εἰς 300 ἑκατομμύρια. Ἡ ἔρευνα ἀποδεικνύει, ὅτι ἀσφαλῶς εἶναι 450 ἑκατομμύρια, ἀλλὰ δέχομαι, πρὸς ἀποφυγὴν περαιτέρω συζητήσεως, τὰ 300 ἑκατομμύρια. Ἀνέφερον ἐπίσης, ὅτι διὰ τῆς μεθόδου τῆς ἐπιδοτήσεως τοῦ βάμβακος καὶ τῶν ψυχανθῶν, διαφεύγουν ἀπὸ τοὺς παραγωγοὺς περὶ τὰ 150–180 ἑκατομμύρια. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἀνελθὼν εἰς τὸ βῆμα, εἶπεν, ὅτι τοῦτο δὲν εἶναι ἀκριβές, διότι ὁ προϋπολογισμὸς ἐπεδότησεν, ἤδη, τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν μὲ 117 ἑκατομμύρια τὸ 1960 καὶ μὲ ἄλλα 100 ἑκατομμύρια τὸ 1961. Φοβοῦμαι, ὅτι αἱ Ὑπηρεσίαι, αἱ ὁποῖαι τοῦ ἔδωσαν τὰ στοιχεῖα αὐτά, δὲν τὸν κατετόπισαν ἐπιμελῶς ἢ ὅτι ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, δὲν συνέλαβε τὸ θέμα. Διότι, ὡς ἐξήγησα ἀπὸ ἡμερῶν εἰς τὴν Βουλήν, σήμερον ἡ ἐπιδότησις τοῦ βάμβακος καὶ τῶν ψυχανθῶν, ἐπιβαρύνει τὸν λογαριασμὸν τῶν καταναλωτικῶν ἐφοδίων, δηλαδὴ εἰς τὸν λογαριασμόν, ὅπου περιλαμβάνεται ὁ σῖτος, ἡ σάκχαρις, τὸ ἔλαιον, τὸ ρύζι, ὅλα συνεπῶς τὰ καταναλωτικὰ ἐφόδια. Ποίαν, συνεπῶς, ἠμπορεῖ νὰ ἔχῃ σχέσιν ἡ ἐπιδότησις βάμβακος καὶ ψυχανθῶν, μὲ τὰ καταναλωτικὰ ἐφόδια, μόνον ἡ φαντασία τῆς Κυβερνήσεως ἠμπορεῖ νὰ μᾶς ἐξηγήσῃ. Οἱαδήποτε, ὅμως, λογικὴ σχέσις, εἶναι ἀνύπαρκτος. Ὑπεστήριξε, λοιπόν, ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι κακῶς ἡμεῖς εἴπομεν, ὅτι οἱ σιτοπαραγωγοὶ χρεώνονται μὲ αὐτά, διότι, ἤδη, κατὰ τὸ 1960 ἐδόθησαν 117 ἑκατομμύρια καὶ κατὰ τὸ 1961 ἄλλα 100 ἑκατομμύρια. Προφανῶς, ὅμως, ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν ἀντελήφθη, πῶς ἔχει ἡ πραγματικότης. Διότι, τὰ 117 ἑκατομμύρια καὶ τὰ 100 ἑκατομμύρια δὲν ἐδόθησαν διὰ τὴν πριμοδότησιν τοῦ βάμβακος καὶ τῶν ψυχανθῶν, ἀλλὰ εἰς ἐνίσχυσιν τοῦ λογαριασμοῦ ἐφοδίων, ἀπὸ τὸν ὁποῖον τροφοδοτεῖται ὁ σῖτος, τὸ ἔλαιον, τὸ ρύζι καὶ ἡ σάκχαρις. Ἐάν, λοιπόν, κάμωμεν τὴν ἀναλογίαν: ποῖα ἐκ τῶν ποσῶν αὐτῶν ἀναλογοῦν εἰς τὸν σῖτον, ἀσφαλῶς, τὰ ποσὰ εἶναι πολὺ μικρότερα ἔναντι τῶν προβλεπομένων εἰς τὸν λογαριασμὸν διατιμήσεως ἐφοδίων 150 ἑκατομ. τοῦ 1960 καὶ 180 ἑκατομ. τοῦ 1961. Ἄλλωστε, πρὸς τί νὰ ἀναπτύξωμεν περαιτέρω ἐπιχειρήματα, ὅταν ἔχωμεν ρητὴν τὴν ὁμολογίαν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ ὁποῖος, εἰς τὴν εἰσήγησίν του ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ ἔτους 1961 (σελὶς 310, εἰσηγητικῆς ἐκθέσεως), λέγει ρητῶς, τὰ ὅσα ἀνέγνωσα προχθές, ἀλλὰ θὰ ἐπαναλάβω καὶ σήμερα, πιστεύω νὰ μοῦ τὸ ἐπιτρέψητε, καὶ τὰ ὁποῖα, παρακαλῶ, νὰ γραφοῦν. Λέγει, λοιπόν, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν: «Τόσον διὰ τὸ ἔτος 1960, ὅσον καὶ διὰ τὸ ἔτος 1961, ἡ ἐπιδότησις τοῦ βάμβακος καὶ τῶν κτηνοτροφικῶν ψυχανθῶν, γίνεται ἐξ εἰδικῶν, δευτεροβαθμίου λογαριασμοῦ, τοῦ γενικοῦ λογαριασμοῦ καταναλωτικῶν ἀγαθῶν, προβλεπομένης τῆς καλύψεως τοῦ σιτικοῦ ἀνοίγματος ἐκ τῆς διαθέσεως τῶν περιθωρίων τῆς διαχειρίσεως τοῦ συγκεντρουμένου σίτου». Εἶναι σαφές, λοιπόν, ὅτι ἡ ἐπιδότησις τοῦ βάμβακος καὶ ψυχανθῶν, κατὰ τὰς προθέσεις τῆς Κυβερνήσεως, πρόκειται νὰ γίνῃ εἰς βάρος τῶν περιθωρίων, τὰ ὁποῖα θὰ παρουσιάσῃ ἡ συγκέντρωσις σίτου καὶ τὰ ὁποῖα ἀνήκουν εἰς τοὺς σιτοπαραγωγούς. Κατόπιν, λοιπόν, ὅλων αὐτῶν, περὶ τίνος διαψεύσεως ὡμίλησεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, μοῦ εἶναι ἀδύνατον νὰ τὸ συλλάβω. Κύριοι βουλευταί, κατὰ τὴν προχθεσινὴν ἀγόρευσίν μου, ἀπέφυγον νὰ λάβω θέσιν ἐπὶ τοῦ βασικοῦ θέματος τῆς τιμῆς συγκεντρώσεως τοῦ σίτου. Δὲν θὰ ἐπανηρχόμην ἐπὶ τοῦ θέματος, ἐὰν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ἐν τῇ πολυπραγμοσύνῃ του, δὲν ἔρριπτεν ἕνα ὑπαινιγμόν, ὅτι ἡ Κ.Ε.Α., ἔχει προτείνει τιμὴν συγκεντρώσεως δραχμῶν 7. Λυποῦμαι, διότι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ἀπουσιάζει, ἀλλὰ θὰ ἤθελα νὰ ἐρωτήσω, οἱονδήποτε ἐκ τῶν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως, αἴρων τὴν παράκλησιν, ὅπως μὴ γίνωνται διακοπαί, ἂν γνωρίζουν, κατὰ πόσον ἡμεῖς ἔχομεν προτείνει 7 δραχμὰς κατὰ κιλὸν τιμὴν συγκεντρώσεως σίτου. Τὴν τοιαύτην, τυχόν, πληροφορίαν, τῆς Κυβερνήσεως, πόθεν, αὕτη τὴν ἤντλησε. Τὴν ἀπάντησιν, εἰς τὸ ἐρώτημά μου, ἐπαναλαμβάνω, θὰ παρεκάλουν νὰ μοῦ τὴν δώσῃ ἔστω καὶ ἓν ἄλλο, ἐκ τῶν παρόντων μελῶν τῆς Κυβερνήσεως, καθ’ ὅσον, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ἀπουσιάζει. Λυποῦμαι, ὅμως, διότι οἱ ἄλλοι κ.κ. Ὑπουργοὶ δὲν εἶναι προπαρεσκευασμένοι νὰ δώσουν ἀπάντησιν. Πάντως, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω, ὅτι πρόκειται περὶ ἐσκεμμένης διαστροφῆς, διότι ἡμεῖς, κάμνοντες σύγκρισιν τῆς τιμῆς τῆς προπολεμικῆς καὶ τῆς σημερινῆς τοῦ σίτου, εἴπομεν, ὅτι προπολεμικῶς εἶχεν 7 δραχμὰς ἡ ὀκᾶ τοῦ σίτου, ἐνῷ σήμερον ἔχει ὀλιγώτερον. Καὶ ὅτι μὲ μίαν ὀκᾶν σίτου ἠγοράζαμεν μίαν ὀκᾶν λίπασμα, ἐνῷ σήμερον θέλομεν δύο ὀκάδας σίτου διὰ μίαν ὀκᾶν λίπασμα. Ἐάν, κ. συνάδελφοι, πρόκειται, διὰ τοιούτων εὐτελῶν μεθόδων νὰ παραποιοῦνται αἱ διατυπωθεῖσαι ἀπόψεις τῶν διαφόρων Κομμάτων, ἐπὶ τόσον σοβαρῶν, ἰδίᾳ, θεμάτων, τότε θὰ πρέπει νὰ παραδεχθῇ κανείς, ὅτι τὸ ἐπίπεδον τῆς κοινοβουλευτικῆς μας ζωῆς ἔχει καταπέσει κατὰ τρόπον φοβερόν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, διὰ νὰ λήξῃ τὸ θέμα αὐτὸ τῆς τιμῆς, τὴν ὁποίαν ὑποστηρίζομεν, ὅτι πρέπει νὰ ἀπολαύσῃ ὁ σιτοπαραγωγός, δὲν ἔχω, παρὰ νὰ ἐπαναλάβω, ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον καὶ ἄλλοτε εἶπον: Ὅτι, ἐὰν δεχθῶμεν 300 ἑκατομ. ὡς διαφυγήν, διὰ τὰς λαθραλέσεις, ὡς ὑπεστηρίχθη, καὶ τὰ 150 ἑκατομ. διὰ τὴν ἐπιδότησιν, τότε φθάνομεν εἰς τὰ 450 ἑκατομμύρια. Δεδομένου, ὅτι ἡ συγκέντρωσις γίνεται εἰς τὴν ποσότητα τῶν 650 χιλιάδων τόννων, αὐτὰ τὰ 450 ἑκατομμύρια, τὰ ὁποῖα ἀφήνει ἡ Κυβέρνησις, νὰ ἀφαιροῦνται ἀπὸ τὰ θυλάκια τῶν σιτοπαραγωγῶν, ἀναλογοῦν πρὸς 0,75 δραχ. κατὰ κιλόν. Ἐὰν δὲ αὐτὰ τὰ 0,75, τὰ προσθέσωμεν εἰς τὰς 2,80 δραχ., ἰδού, αἱ 3,50 δραχμαί, τὰς ὁποίας ἐζήτησεν ὁ παραγωγὸς καὶ αἱ ὁποῖαι δύνανται νὰ δοθοῦν εὐχερέστατα, ἀλλὰ ἡ Κυβέρνησις δὲν τολμᾷ νὰ θίξῃ τὰ ὠργανωμένα ἀντίθετα συμφέροντα. Ἀλλά, κ. βουλευταί, εἰς ἐνίσχυσιν τῆς ἀπόψεως αὐτῆς τῆς Κυβερνήσεως, ἦλθε καὶ ὁ ἀγαπητός μου κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας, ὁ ὁποῖος προσεπάθησε νὰ ἀντικρούσῃ μίαν ἔκθεσιν τοῦ Ὀργανισμοῦ τροφίμων τῆς Γεωργίας, τὴν ὁποίαν ἐμνημόνευσα κατὰ τὴν προχθεσινήν μου ἀγόρευσιν. Ἀνέφερεν, ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι ἡ Ἑλλὰς προηγεῖται εἰς βαθμὸν προστασίας τοῦ σίτου, διαφόρων ἄλλων χωρῶν. Κύριοι βουλευταί, σᾶς εἶπον καὶ ἐγὼ πρῶτος, ὅτι εἰς τὴν μελέτην τοῦ Ὀργανισμοῦ τροφίμων, εἰς τὸν ὁποῖον περιλαμβάνονται 13 χῶραι, ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν τὰς τιμὰς μέσης πωλήσεως, ἡ Ἑλλὰς ἔρχεται εἰς τὴν 10ην σειράν. Αὐτό, προφανῶς, τὸ ἐγνώριζεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας καὶ διὰ τὸν λόγον αὐτὸν ἐγκατέλειψε τὸ ἀσταθὲς αὐτὸ ἐπιχείρημά του, ἀλλὰ κατέφυγε, κατόπιν, εἰς ἓν ἄλλο ἐπιχείρημά του, ἂς μοὶ συγχωρήσῃ τὴν φράσιν, παρ’ ὅλην τὴν φιλίαν, τὴν ὁποίαν ἔχομεν, κατέφυγε, λέγω, εἰς ἕνα ἄλλο καταπληκτικὸν ἐπιχείρημα. Εἶπεν, ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι προστατεύομεν, εἰς τοιοῦτον βαθμὸν τὸν σῖτον, ὥστε εἰς τὴν Ἑλλάδα μὲ ἕνα ἡμερομίσθιον, ἀγοράζει κανεὶς 16 κιλὰ σίτου, ἐνῷ εἰς Αὐστρίαν 20 καὶ εἰς τὸ Βέλγιον 43. Τοῦτο δὲ τὸ ἐνεφάνισεν ὡς σοβαρὸν ἐπιχείρημα. Εἴδατε, εἶπεν, εἰς ποίας ὑψηλὰς τιμὰς κρατοῦμεν τὸν σῖτον. Διέφυγεν, ὅμως, τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ τῶν Ὑπηρεσιῶν του, ὅτι αὐτό, τὸ ὁποῖον εἶπε, δὲν σημαίνει, ὅτι κρατοῦμεν ὑψηλὰς τὰς τιμάς, ἀλλὰ ὅτι ἔχομεν ἡμερομίσθιον πείνης. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἐξήγησις καὶ ἀπορῶ, πῶς ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔκαμε αὐτὴν τὴν διαπίστωσιν, τὴν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν καὶ ἡ ἔκθεσις τοῦ Φ.Α.Ο. ἀναφέρει καὶ τὰ καταβαλλόμενα εἰς τὰς ἄλλας χώρας ἡμερομίσθια καὶ τὴν πενιχρότητα τῶν ἰδικῶν μας. Ὅταν ἔχομεν τὴν δήλωσιν αὐτήν, τὴν σαφῆ, θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ διερωτῶμαι: πῶς ἕνας εὐφυέστατος ἄνθρωπος, ὅπως ὁ κ. Ὑπουργὸς Γεωργίας, κατέφυγεν εἰς τὸ ἐπιχείρημα αὐτό; Κύριοι βουλευταί, θὰ εἰσέλθω, τώρα, εἰς τὸ θέμα τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Χαίρω, διότι παρίσταται καὶ ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, μὲ τὸν ὁποῖον θὰ ἤθελον νὰ ἔχω μίαν ἐξήγησιν, ἐπὶ ὡρισμένων συγκεκριμένων θεμάτων. Ὁ κ. Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ, τόσον εἰς τὴν πρώτην ἀγόρευσίν του, ὅσον καὶ εἰς τὴν χθεσινήν, προσεπάθησε νὰ ἀνατρέψῃ τὴν κατηγορίαν, τὴν ὁποίαν τοῦ ἀπευθύνομεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν κατώρθωσεν, ἐγκαίρως, νὰ ἐπιτύχῃ τὴν εἴσοδον τῆς Ἑλλάδος, ὡς ἰσοτίμου μέλους, εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν.

§60Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντον.). Κύριε Κωστόπουλε, εἴπατε, εἰς τὴν πρώτην ἀγόρευσίν σας, ὅτι δὲν ἀπευθύνεται εἰς ἐμὲ ἡ κατηγορία, διότι δὲν ἤμην, τότε, Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ.

§61Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, δὲν εἶσθε σεῖς τότε, βεβαίως, Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ, ἀλλὰ δὲν θὰ ἀπέφευγον νὰ ἀπευθύνω καὶ πρὸς ὑμᾶς τὴν κατηγορίαν, ἐὰν ὑπῆρχε περίπτωσις. Τότε Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ, ἦτο ὁ κ. Χέλμης. Ὁ κ. Ὑπουργός, λοιπόν, καὶ κατὰ τὴν πρώτην ἀγόρευσιν καὶ κατὰ τὴν δευτέραν, ἐν τῷ ἱπποτισμῷ του καὶ ἀγνοῶν ὡρισμένα πράγματα, ἠθέλησε νὰ καλύψῃ τὸν ἀπόντα τέως συνάδελφόν του, κ. Χέλμην, καὶ ἰσχυρίσθη, ὅτι ἡ Ἑλλὰς δὲν εἶχε τὴν εὐκαιρίαν νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Εἷς δὲ συνάδελφος, τῆς πλειοψηφίας, εἶπεν, ὅτι ἡ Κοινὴ Ἀγορὰ ἀπετέλεσε μίαν ἔκπληξιν δι’ ὅλον τὸν κόσμον δὲν ἦτο δυνατὸν ἡ Ἑλλὰς νὰ κληθῇ νὰ μετάσχῃ αὐτῆς. Τὸ τελευταῖον εἶναι ἕνα δευτερεῦον, ἀλλὰ καὶ λελυμένον θέμα, δεδομένου, ὅτι ἓν ἔτος, προτοῦ συνέλθῃ τὸ Συνέδριον τῆς Ρώμης καὶ ὑπογραφοῦν αἱ συμφωνίαι, εἶχε συνέλθει ἡ διάσκεψις τῆς Μεσσήνης, ἐκλήθησαν τὰ ἑπτὰ Κράτη, τὰ ἀποτελοῦντα τὴν ἕνωσιν τοῦ χάλυβος καὶ σιδήρου καὶ ἦτο πασίγνωστον αὐτὸ καὶ δὲν ἀπετέλει καμμίαν ἔκπληξιν.

§62Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντον.). Πότε ἦτο πασίγνωστον;

§63Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅτε συνῆλθεν ἡ Διάσκεψις τῆς Μεσσήνης. Δὲν ὑπάρχει, ἐπ’ αὐτοῦ, ἀμφισβήτησις. Ὁ κύριος Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ἐγκαίρως καὶ φρονίμως, ποιῶν, ἔσπευσε νὰ προσδιορίσῃ, ὅτι τοῦ ἐζητήθησαν στοιχεῖα, ἀλλὰ δὲν ὑπάρχουν τοιαῦτα στοιχεῖα. Δὲν ἔχει ἔγγραφον πρόσκλησιν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς πρὸς τὴν Ἑλλάδα, ὥστε νὰ τὴν καταθέσῃ. Κύριοι συνάδελφοι, φοβοῦμαι, ὅτι ἡ συζήτησις εἰσέρχεται εἰς στάδιον χαριτολογιῶν, ὅταν ὁμιλοῦμεν περὶ συγκεκριμένου ἐγγράφου. Διότι, ὅταν ὑποστηρίζωμεν, ὅτι ἡ Ἑλλὰς εἶχε τὴν εὐχέρειαν νὰ ἐπιδιώξῃ, ὄχι σύνδεσιν, ἀλλὰ εἴσοδόν της εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, ὡς ἰσοτίμου μέλους, δὲν ἐννοοῦμεν, ὅτι ὑπῆρξεν ἔγγραφον πρωτοκολληθὲν ἐκ μέρους τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, εἰς τρόπον, ὥστε νὰ ὑπάρξῃ πρόσκλησις τῆς Ἑλλάδος. Ἡ πρόσκλησις ἔγινεν, ὅμως, ἐμμέσως καὶ κατ’ ἄλλον τρόπον. Ἰδοὺ δὲ ἡ ἀπόδειξις: Πρῶτον, εἶναι γεγονός, ὅτι εἰς τὰς 7.7.57, δηλαδὴ 2 ἢ 3 μῆνας μετὰ τὴν ὑπογραφὴν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, ἔλαβε χώραν μία σύσκεψις τοῦ Γερμανοῦ Ὑπουργοῦ κ. Ἔρχαρτ, μετὰ τοῦ τότε Ὑπουργοῦ τοῦ Ἐμπορίου κ. Παπαληγούρα, εἰς τὴν Βόννην, ὅπου συνετάγη ἕνα πρακτικὸν καὶ εἰς τὸ πρακτικὸν τοῦτο, ρητῶς ἀναφέρεται, ἡ πρόσκλησις τοῦ Γερμανοῦ Ὑπουργοῦ κ. Ἔρχαρτ, ὅπως ἡ Ἑλλὰς ἐπιδιώξῃ, διὰ παντὸς τρόπου, τὴν εἴσοδόν της, ὄχι τὴν σύνδεσίν της, τὴν εἴσοδόν της, ὡς ὁμοτίμου μέλους εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Τὸν σχετικὸν φάκελλον τὸν ἐζητήσαμεν πρὸ 3 ἢ 4 μηνῶν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν. Ἡ Κυβέρνησις, ὅμως, ἠρνήθη, τότε, νὰ τὸ πράξῃ, διότι, ὡς εἶπε, θὰ διεκινδύνευον διάφοροι διεξαγόμεναι, τότε, διαπραγματεύσεις, καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ καταθέσῃ τοὺς φακέλλους ἐνώπιον τῆς Βουλῆς.

§64Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντον.). Ὁ κ. Παπαληγούρας, εἶναι, νομίζω, παρών. Μπορεῖ νὰ μᾶς εἴπῃ, ὁ ἴδιος, τί εἶπε μὲ τὸν κ. Ἔρχαρτ. Μέλος τῆς Κυβερνήσεως δὲν εἶναι. Ἠμπορεῖ νὰ μᾶς εἴπῃ τί διημείφθη μεταξὺ αὐτοῦ καὶ τοῦ κ. Ἔρχαρτ.

§65Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ κατευθύνω τὴν ἀγόρευσίν μου, ὅπως ἐγὼ κρίνω καλύτερον. Ἐπιφυλάσσομαι νὰ ζητήσω ἀπὸ τὸν κ. Παπαληγούραν νὰ μᾶς εἴπῃ τὰς διαπραγματεύσεις ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς. Τὸ ἔγγραφον δὲν ἔχει δημοσιευθῆ καὶ πράγματι ἦτο ρητὸς ὁ κ. Ἔρχαρτ. (Ἀναγινώσκει). Παρακαλῶ τὸν κ. Παπαληγούραν νὰ μᾶς εἴπῃ, ἐὰν ἔγινε μία τοιαύτη σύσκεψις μὲ τὸν κ. Ἔρχαρτ, ναὶ ἢ ὄχι καὶ πέριξ τίνος θέματος περιεστράφη.

§66Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Τὰ πράγματα εἶχον τότε ὡς ἑξῆς: Ὅπως γνωρίζετε, εἰς τοὺς κόλπους τοῦ Ο.Ε.Ο.Σ., ἔγινε, τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, ἡ προσπάθεια συμπτύξεως τῆς Ε.Ζ.Ε.Σ. Ἡμεῖς, πράγματι, ἐκείνην τὴν ἐποχὴν προσεπαθήσαμεν, διότι δὲν ξεύρω ποιὰ πρακτικὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας αὐτὴν τὴν στιγμήν, δὲν τὸ ἔχω πρόχειρον αὐτὸ τὸ πρακτικόν, ἀλλ’ ἐνθυμοῦμαι, πολὺ καλά, τί διημείφθη μεταξὺ τοῦ κ. Ἔρχαρτ καὶ ἐμοῦ. Διημείφθησαν τὰ ἑξῆς: Εἴπαμεν, καὶ νομίζω, ὅτι αὐτὴ ἦτο ἡ ὀρθὴ πολιτικὴ γραμμή, ὅτι, κατ’ ἀρχὴν μέν, δὲν ἦτο δυνατὸν ἡ Ἑλλὰς νὰ ἐπιδιώξῃ, εἰς τὸ πρῶτον στάδιον, παρὰ νὰ συμβάλλῃ καὶ αὐτὴ εἰς τὴν δημιουργίαν τῆς Ε.Ζ.Ε.Σ. Ἐπειδή, ἔκτοτε, εἴχομεν ἀμφιβολίας, τὰς ὁποίας δημοσίᾳ δὲν ἠμπορούσαμεν νὰ εἴπωμεν, ἐὰν θὰ ἐπετυγχάνετο ἡ σύμπτυξις τῆς Ε.Ζ.Ε.Σ., εἴχομεν συζητήσει μὲ τὸν κ. Ἔρχαρτ, καὶ ἂν διαβάσετε τὰ πρακτικά, θὰ ἴδητε, ὅτι ἐγὼ ἤρχισα τὴν συζήτησιν μὲ τὸν κ. Ἔρχαρτ, εἴχομεν συζητήσει καὶ περὶ τοῦ ἐνδεχομένου τῆς συνδέσεως τῆς Ἑλλάδος μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Καὶ ἠμπορῶ σήμερον νὰ εἴπω, διότι οὐδὲν συμφέρον ἐθνικὸν παραβλάπτεται πλέον, ὅτι ἐζήτησα ἀπὸ τὸν κ. Ἔρχαρτ νὰ ἔχω, εἰς τὴν περίπτωσιν ποὺ θὰ κατεφεύγαμεν εἰς τὴν τελικὴν λύσιν τῆς συμμετοχῆς τῆς Ἑλλάδος εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, τὴν ὑποστήριξιν τῆς Γερμανίας πρῶτον, καὶ δεύτερον, τὴν διασφάλισιν ὡρισμένων ὅρων ἐξαιρετικῶν, οἱ ὁποῖοι ἦσαν ἀπαραίτητοι διὰ νὰ μπορέσῃ ἡ Ἑλλὰς νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Καὶ οἱ ὅροι αὐτοὶ εἶναι, κατὰ βάσιν, οἱ ὅροι, τοὺς ὁποίους προεβάλομεν καὶ εἰς τὴν Ε.Ζ.Ε.Σ. Κατηρτίσθη, τότε, ἕνα ὑπόμνημα, τὸ ἔγραψα ἐγὼ ὁ ἴδιος, τῶν βασικῶν ὅρων, ὑπὸ τοὺς ὁποίους θὰ ἠμπορούσαμεν νὰ πᾶμε εἰς τὴν Ε.Ζ.Ε.Σ. Αὐτοὶ οἱ ὅροι, τοῦ εἶπον, ὅτι εἶναι ἀπαραίτητοι διὰ νὰ μποῦμε εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Ὅπως θὰ ἴδητε, πάρα κάτω εἰς τὸ πρακτικόν, ἢ εἰς ἄλλο πρακτικόν, διότι εἶχα ἐπανειλημμένας συνομιλίας καὶ δὲν ἐνθυμοῦμαι, ἀκριβῶς, εἰς ποῖον πρακτικὸν ἀναφέρεται, ὅτι ἀνεγνωρίσθη ἡ ἰδιάζουσα θέσις τῆς Ἑλλάδος καὶ ἂν ἡ Ἑλλὰς θὰ ἤθελε νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν θὰ εἶχε τὴν σχετικὴν ὑποστήριξιν τῆς Γερμανικῆς Κυβερνήσεως, καὶ ἀνεγνωρίζετο κατὰ βάσιν, ἡ ἰδιάζουσα θέσις τῆς Ἑλλάδος. Ἐγώ, νομίζω, ὅτι εἰς τὴν πρώτην φάσιν, θὰ ἦτο μὴ ρεαλιστικὸν τὴν ὥραν ποὺ ἀρχίσαμεν, καὶ οἱ 6 δὲν εἶχον συμφωνήσει, μεταξύ των, νὰ πᾶμε ἡμεῖς καὶ νὰ εἴπωμεν: ξέρετε θέλομεν καὶ ἡμεῖς νὰ ἔλθωμεν μαζί σας καὶ θέλομεν νὰ ἔχωμεν ἐξαιρετικὴν μεταχείρισιν. Σᾶς ὁμιλῶ ἔτσι, διότι ἔχω εὐθύνην ἀπέναντι τῶν πραγμάτων ἐκείνης τῆς ἐποχῆς, διότι, ναὶ μὲν δὲν ἤμουν Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ἀλλ’ ἤμουν Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου καὶ Βιομηχανίας καὶ μαζὺ μὲ τὸν κ. Χέλμην ἐχειριζόμεθα ὑπευθύνως αὐτὰ τὰ ζητήματα. Θὰ ἦτο μὴ ρεαλιστικὸν νὰ ἐπιδιώξωμεν τὴν εἴσοδόν μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν πρὶν αὐτὴ δημιουργηθῇ. Ὅταν συνετελέσθη, καὶ εἴπατε σεῖς ὁ ἴδιος, κ. Κωστόπουλε, ὅτι ἡ συνομιλία ἔλαβε χώραν δύο μῆνας μετά, ἤδη ἀμέσως ἐθέσαμεν τὸ ζήτημα. Νομίζω, ὅτι ὀρθῶς ἐτέθη τότε. Νομίζω, ὅτι ἠμπορεῖτε νὰ ἀσκήσητε οἱανδήποτε κριτικὴν περαιτέρω, διότι δὲν ἔχω τὰ στοιχεῖα. Ἀλλὰ περὶ αὐτῆς τῆς περιόδου ἔχω τὰ στοιχεῖα.

§67Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶχα οὐδεμίαν ἀμφιβολίαν, ὅτι ὁ κ. Παπαληγούρας θὰ ἔκαμε τὸν ἀπολογισμὸν τῆς πολιτικῆς του, διότι ἔχει τὴν εὐθύνην καὶ ὄχι, διότι θέλει νὰ ἀποσείσῃ εὐθύνας. Τὸν θεωρῶ ὡς ἕνα πολιτικὸν ἔντιμον, ὁ ὁποῖος ἔχει τὸ θάρρος τῆς γνώμης του καὶ ἐφ’ ὅσον ὑπεστήριξε, τότε, τὴν γνώμην αὐτήν, δὲν ἀνέμενον ἀπὸ αὐτὸν νὰ βεβαιώσῃ, ὅτι κακῶς εἶχεν ὁ χειρισμὸς τότε. Ἀνέμενα, ὅμως, νὰ βεβαιώσῃ κἄτι, τὸ ὁποῖον ὄντως ἐβεβαίωσεν: Ὅτι κατὰ τὰς συνομιλίας Ἔρχαρτ–Παπαληγούρα, ἀπὸ μέρους τοῦ κ. Ἔρχαρτ διετυπώθη, δηλαδή, ἡ σύστασις, ὅπως ἡ Ἑλλὰς ἔλθῃ εἰς ἄμεσον ἐπαφὴν μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, διὰ τὴν εἴσοδόν της εἰς αὐτήν, τοῦ διετυπώθη δὲ ἀκόμη καὶ ἡ διαβεβαίωσις, ὅτι θὰ ἐτύγχανον κατανοήσεως ὡρισμένα αἰτήματα, τὰ ὁποῖα, ἔκτοτε, καὶ λίαν εὐστόχως ἔθιξεν ὁ κ. Παπαληγούρας. Τοῦτο πρόκειται νὰ ἀποδειχθῇ, ἐὰν ναὶ ἢ ὄχι ἔκτοτε ἐνεφανίσθησαν εὐχέρειαι συνδέσεως τῆς Ἑλλάδος μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Ἀλλά, δεδομένου, ὅτι ὁ κ. Παπαληγούρας ἀποτελεῖ ἕνα οὐδέτερον κριτήν, διότι εἶναι αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἀνεξάρτητος, θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ, ὁ ἴδιος, νὰ ἀφήσω τὴν μαρτυρίαν του κατὰ μέρος, διὰ νὰ ἔλθω εἰς τὴν μαρτυρίαν...

§68Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντον.). Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Παπαληγούραν νὰ μὴ φύγῃ ἀπὸ τὴν αἴθουσαν, διότι θὰ ἤθελα νὰ τοῦ θέσω ὡρισμένα ἐρωτήματα, μετὰ τὴν ἀγόρευσιν τοῦ κ. Κωστοπούλου, ἂν ἔχῃ τὴν καλωσύνην νὰ μοῦ ἀπαντήσῃ ἐπ’ αὐτῶν.

§69Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ ἤθελα νὰ φέρω τὴν μαρτυρίαν ἄλλου βουλευτοῦ, κυβερνητικοῦ, περὶ τῶν αἰσθημάτων καὶ προθέσεων τοῦ ὁποίου δὲν ἠμποροῦν νὰ γεννηθοῦν ἀμφισβητήσεις. Εἶναι ἄρθρον τοῦ βουλευτοῦ Ἀθηνῶν κ. Κασιμάτη δημοσιευθὲν εἰς τὸ «Βῆμα» τῆς 28ης Φεβρουαρίου 1961 καὶ λέγει τάδε, ὁ κυβερνητικὸς βουλευτής, ἐπαναλαμβάνω. Δὲν ξεύρω ἂν παρίσταται ὁ κ. Κασιμάτης, ἀλλ’ ἐφ’ ὅσον εἶναι ἄρθρον του καὶ φέρει τὴν ὑπογραφήν του, δὲν ἠμπορεῖ νὰ γεννηθῇ ἀμφισβήτησις. «Ἀσχέτως μὲ τὸ θέμα, ἐὰν ἔπρεπε, ἐγκαιρότερον, νὰ ἔχωμεν ἐνεργήσει, ὅταν τὸν Δεκέμβριον τοῦ 1957 ἡ θέσις μας ἦτο καλυτέρα καὶ ἡ εἴσοδός μας εὐπρόσδεκτος, διότι οἱ δεσμοὶ μεταξὺ τῶν Ἕξ ἦσαν χαλαροί, ὁ Ντὲ Γκὼλ δὲν ἦτο εἰς τὴν ἐξουσίαν καὶ ἡ Μεγάλη Βρεταννία ἤλπιζεν εἰς τὴν ματαίωσιν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς. Ἦλθον τότε εἰς ἐπαφὴν — σημειωτέον, ὅτι κατὰ τὸν Δεκέμβριον τοῦ 1957 ὁ κ. Κασιμάτης δὲν ἦτο ἁπλοῦς βουλευτής, ἦτο Ὑπουργὸς ἄνευ χαρτοφυλακίου καὶ ἑπομένως μέλος τῆς Κυβερνήσεως — λοιπόν, τὸ μέλος τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, τῆς Κυβερνήσεως Καραμανλῆ, λέγει, ὅτι «ἦλθον εἰς ἐπαφὴν καὶ μὲ τὸν ἁρμόδιον Γάλλον Ὑπουργὸν τὸν κ. Μωρὶς Φὼρ καὶ τὸν Γερμανὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν τὸν κ. Ἔρχαρτ, καὶ δύναμαι νὰ βεβαιώσω, ὅτι οὕτως εἶχον τὰ πράγματα, δηλαδὴ θὰ ἦτο εὐπρόσδεκτος ἡ αἴτησίς μας εἰσόδου εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, ἀλλὰ μᾶς ἔλλειπε προοπτικὴ τοῦ μέλλοντος — προσέξατε, ἀξιοσημείωτος ὁμολογία — μᾶς ἔλλειπεν ἡ προοπτικὴ τοῦ μέλλοντος, ὅπως εἰς ὅλα τὰ ἐθνικά μας ζητήματα, μετὰ τὸν πόλεμον: «Εἶναι, ὅμως, ἀνωφελὴς ἡ συζήτησις διὰ τὸ παρελθόν». Κατόπιν ὅλων αὐτῶν, κ. συνάδελφοι, πρὸς τί νὰ εἰσέλθωμεν εἰς περισσοτέρας λεπτομερείας, ὅσον ἀφορᾶ τὴν δυνατότητα προγενεστέρας εἰσόδου μας, ὡς ἰσοτίμου μέλους, εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Εἶναι βέβαιον, ὅτι τοιαῦται εὐκαιρίαι ὑπῆρξαν κατ’ ἐπανάληψιν, μάλιστα, διότι ἡ μὲν συζήτησις Παπαληγούρα–Ἔρχαρτ, ἔλαβε χώραν τὸν Ἰούλιον τοῦ 1957, ἐνῷ ἡ συζήτησις τοῦ κ. Κασιμάτη ἔλαβε χώραν τὸν Δεκέμβριον τοῦ 1957. Ἑπομένως, κατ’ ἐπανάληψιν παρουσιάσθησαν εὐκαιρίαι. Ἀλλ’ ὅπως λέγει καὶ ὁ κ. Κασιμάτης, μᾶς ἔλλειπεν ἡ προοπτικὴ τοῦ μέλλοντος. Καὶ αὐτὴ εἶναι ἡ κατηγορία ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως: Ὅτι τῆς ἔλειψεν ἡ προοπτικὴ τοῦ μέλλοντος καὶ ὅτι ἄφησε νὰ χαθῇ ἡ εὐκαιρία, κατὰ τὴν ὁποίαν εἴμεθα περιζήτητοι, διότι ἡ Κοινὴ Ἀγορὰ ἐτέλει ὑπὸ τὴν κατηγορίαν, ὅτι τείνει νὰ διαιρέσῃ τὴν Εὐρώπη εἰς δύο, ὥστε νὰ ἐπωφεληθῶμεν τῆς καταστάσεως ἐκείνης, τῆς καθαρῶς πολιτικῆς, καὶ νὰ ἐπιτύχωμεν ὅρους καλυτέρους ἀπὸ τοὺς σημερινούς. Θέλω νὰ κλείσω τὸ κεφάλαιον τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, ἀλλὰ δὲν δύναμαι νὰ ἀφήσω χωρὶς ἀπάντησιν τοὺς ὑπαινιγμοὺς τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος, τόσον κατὰ τὴν ἀγόρευσίν μου, ὅσον καὶ κατὰ τὴν ἰδικήν του ἀγόρευσιν, ἐπέμεινεν, ὅτι ἐγὼ ἠγνόησα τὴν προνομιακὴν θέσιν τοῦ καπνοῦ εἰς τὴν δημιουργουμένην Κοινὴν Ἀγοράν. Προκληθεὶς ἀπὸ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ἐδήλωσα εὐθὺς ἀμέσως, ὅτι τοῦτο εἶναι ἀκριβές, καίτοι ὁ καπνὸς ἔχει μίαν προνομιακὴν θέσιν, ὄχι λόγῳ τῶν εἰδικῶν ὅρων, οἱ ὁποῖοι τοῦ ἐπεφυλάχθησαν, ἀλλὰ λόγῳ τοῦ γεγονότος, ὅτι εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν περιλαμβάνονται τὰ Κράτη, τὰ ὁποῖα, κατ’ ἐξοχήν, καταναλίσκουν τὰ Ἑλληνικὰ καπνά. Ὑπεστήριξα δὲ ἔκτοτε καὶ ἀπορῶ πῶς διέφυγε τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως εἰς τὴν ἀγόρευσίν του ἐθεώρησεν, ὅτι δὲν ἔδωσα καμμίαν ἀπάντησιν, ὑπεστήριξα ἔκτοτε, ὅτι ἡ κατάργησις τῶν δασμῶν ἔναντι τῶν ἓξ μετεχόντων Κρατῶν, διὰ τὰ Ἑλληνικὰ καπνά, εἶναι ἀσήμαντος. Διότι εἰς ὅσα μὲν ἐκ τῶν Κρατῶν αὐτῶν ἰσχύουν μονοπώλια, δὲν ὑπάρχει κανένας δασμός. Ἑπομένως δὲν ἦτο ἡ ὕπαρξις μεγάλων ἢ μικρῶν δασμῶν, ἡ ὁποία ἠμπόδιζε τὴν κυκλοφορίαν τῶν Ἑλληνικῶν καπνῶν εἰς τὰς ἀγορὰς ἐκείνας. Εἰς δὲ τὰς ἄλλας ἀγορὰς τῶν ἄλλων χωρῶν, ὅπου ὑπάρχουν τελωνειακοὶ δασμοί, οἱ δασμοὶ αὐτοὶ ἦσαν πολὺ μικροί, διότι, ὅπως εἶναι γνωστόν, τὰ ἔσοδα τοῦ καπνοῦ δὲν προέρχονται ἀπὸ τοὺς τελωνειακοὺς δασμούς, προέρχονται ἀπὸ τὰ τέλη καταναλώσεως, δηλαδή, ἀπὸ τὴν ταινίαν ἐν Ἑλλάδι ἢ ἀπὸ τὰς ἀναλόγους φορολογίας ποὺ ἰσχύουν εἰς τὰς ἄλλας χώρας. Ἑπομένως, ἡ εἴσοδός μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, ἐφ’ ὅσον κατ’ οὐδὲν ἐβελτίωσε τὴν θέσιν μας, ἀπὸ ἀπόψεως τελῶν καταναλώσεως — καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ τὴν βελτιώσῃ — δὲν νομίζω, ὅτι ἐξησφάλισε μίαν τόσον προνομιακὴν θέσιν εἰς τὰ Ἑλληνικὰ καπνά. Ἐξ ἄλλου τὸ μόνον σημεῖον εἰς τὸ ὁποῖον ἡ κυβερνητικὴ δρᾶσις θὰ ἦτο δυνατὸν πράγματι, νὰ κάμῃ κἄτι διὰ τὸν Ἑλληνικὸν καπνόν, κατέληξεν εἰς οἰκτρὰν ἀποτυχίαν τῆς Ἑλληνικῆς προσπαθείας. Διότι, εἶναι γνωστόν, ὅτι προκειμένου ἡ Κοινὴ Ἀγορὰ νὰ κανονίσῃ τὸ κοινόν της δασμολόγιον ἔναντι τῶν ξένων καπνῶν, ἐπεκράτησαν εἰς τοιοῦτον σημεῖον αἱ ἀμερικανικαὶ ἀπόψεις, ὥστε καὶ μετὰ τὴν πλήρη ἔνταξίν μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν νὰ εἶναι ἀδύνατον νὰ ἀνθέξωμεν εἰς τὸν συναγωνισμὸν τῶν ἀμερικανικῶν καπνῶν, ὅταν θὰ ἰσχύσῃ τὸ κοινὸν δασμολόγιον. Τὰ πράγματα εἶναι τόσον σαφῆ καὶ εἶναι τόσον γνωστά, ὥστε ἀπορῶ, πῶς ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως δὶς ἐπανῆλθεν ἐπὶ τοῦ θέματος τοῦ καπνοῦ διὰ νὰ ὑποστηρίξῃ, ὅτι τὸ ἀγνοοῦσα. Ὑπάρχει, ὅμως, καὶ ἕνα δεύτερον θέμα, ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἐθριάμβευσε, δὲν θέλω νὰ εἴπω, ἡ ἔλλειψις καλῆς πίστεως, ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει ἡ ἔλλειψις προσοχῆς τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Εἶναι τὸ θέμα τῶν νέων βιομηχανιῶν, αἱ ὁποῖαι πρόκειται νὰ ἱδρυθοῦν μετὰ τὴν εἴσοδόν μας εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Ὑπεστήριξα, ὅτι ἡ προστασία τῶν νέων αὐτῶν βιομηχανιῶν εἶναι ἀτελὴς καὶ εἶπον εὐθὺς κατόπιν, ὅτι ἡ προστασία αὐτὴ ἀνέρχεται μόλις εἰς τὸ 25%, ὅτι ἰσχύει διὰ 9 ἢ 12 ἔτη, ὅπως ἰσχυρίζεται ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ καὶ δὲν ἔχω ἀντίρρησιν νὰ τὸ δεχθῶ, μὲ τὴν διαφοράν, ὅτι ἕως ὅτου ἱδρυθοῦν ἡ προθεσμία θὰ περιορισθῇ. Ὅταν, λοιπόν, ὑπεστήριξα, ὅτι εἶναι ἀτελὴς ἡ προσπάθεια τῶν νέων βιομηχανιῶν, μοῦ εἶναι κυριολεκτικῶς ἀδύνατον νὰ ἀντιληφθῶ, ποῦ εὗρε τὴν ἀπὸ μέρους μου ἄγνοιαν τοῦ θέματος τούτου ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος μετὰ τῆς συνήθους του δριμύτητος, ἐπέπεσεν ἐναντίον τῶν θέσεών μου καὶ ἤρχισε νὰ διαψεύδῃ ἀνύπαρκτα ἐπιχειρήματά μου, δίδων μίαν ἀληθῆ μάχην ἐναντίον ἀνεμομύλων. Τὸ θέμα τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς ἔχει λήξει. Παραμένει, ὅμως, ὁ τρόπος τοῦ χειρισμοῦ τῆς Κυβερνήσεως, ὁ τρόπος μὲ τὸν ὁποῖον ἐκράτησε μακρὰν ἀπὸ τὸ Κοινοβούλιον, ἀπὸ τὴν κοινὴν γνώμην, ἔστω ἀπὸ τὰς κυρίως ἐνδιαφερομένας ὀργανώσεις, τὰ ἐπιμελητήρια, τοὺς Συνδέσμους τῶν βιομηχάνων κλπ., τὸ ὅλον θέμα. Ἐὰν ἡ ἔλλειψις αὐτὴ διαφωτίσεως, ἀποτελῇ κατὰ τὴν Κυβέρνησιν, τὸν ἀσφαλέστερον τρόπον ἀντιμετωπίσεως τῶν προβλημάτων τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, ἔχει καλῶς. Δι’ ἡμᾶς, ὅμως, ἡ ἔλλειψις διαφωτίσεως ἀποτελεῖ περιφρόνησιν πρὸς τὰ δικαιώματα τοῦ Κοινοβουλίου, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ὀρθῶς καὶ δικαίως μᾶς ἔδωσε τὸ δικαίωμα νὰ θέσωμεν θέμα δυσπιστίας ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως. Κύριοι βουλευταί, θὰ ἤθελα νὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις διὰ τὸ ζήτημα τοῦ λεγομένου ἀστυνομικοῦ ἢ κομματικοῦ κράτους, ὕστερα, ἰδίως ἀπὸ τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως ἀνῆλθεν εἰς τὸ βῆμα καὶ ἰσχυρίσθη, ὅτι εἰς ὅλα τὰ ἐπιστητὰ θέματα τῆς Κυβερνητικῆς πολιτικῆς, διεκρίθη ἡ Κυβέρνησις διὰ τὴν δικαίαν καὶ ἀντικειμενικὴν κρίσιν της, ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν χρησιμοποίησιν προσώπων ἀνηκόντων εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν. Δὲν γνωρίζω τὶ ἐννοεῖ ὁ κ. Ὑπουργός, ἀλλὰ θέλω νὰ παρατηρήσω, ὅτι πάντοτε ἡ χρησιμοποίησις αὐτὴ συνεδυάσθη μὲ μίαν προσχώρησιν τῶν προσώπων αὐτῶν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ὥστε νὰ μὴ γεννᾶται καμμία ἀμφιβολία περὶ τῶν προθέσεων αὐτῆς. Ἐπειδὴ, ὅμως, ἀνέφερε καὶ ἕνα κλάδον τῶν τραπεζικῶν, θὰ ἤθελα νὰ πληροφορηθῶ εἰς τὰς τρεῖς μεγάλας τραπέζας, αἱ ὁποῖαι συνδέονται περισσότερον μὲ τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἐπὶ τῶν ὁποίων ἀσκεῖ τὴν ἐπιρροὴν της, ποῖα εἶναι τὰ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα ἐχρησιμοποίησε, κατὰ τρόπον ἀντικειμενικὸν ἡ Κυβέρνησις καὶ τὰ ὁποῖα ἀνήκουν εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν. Διότι εἰς μὲν τὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος, δὲν ἔγινε καμμία μεταβολή. Εὗρεν ἡ Κυβέρνησις τὸν σημερινόν της ἄξιον Διοικητὴν καὶ τὸν ἄφησε. Μάλιστα, ἐὰν ἐνθυμοῦμαι καλῶς, ἐπὶ τῆς ἰδίας Κυβερνήσεως τὸ 1957 παρουσιάσθη τὸ περίεργον θέαμα, ὁ τότε Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, διὰ δηλώσεών του εἰς τὰς ἐφημερίδας νὰ προπηλακίσῃ τὸν Διοικητὴν τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος. Ἐξ ἄλλου, εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν, ἡ Κυβέρνησις ἔφερε σκεῦος τῆς ἐκλογῆς της καὶ ἀπήλλαξε τὸν προκάτοχον Διοικητὴν ἀπὸ τὴν θέσιν του. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν, λυποῦμαι πολύ, διότι πρόκειται νὰ ἀναφέρω τὸ ὄνομα ἀγαπητοῦ καὶ παλαιοῦ συναδέλφου εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ἀλλά, βεβαίως, ὁ φίλτατός μου κ. Χέλμης, δὲν ἀνήκει εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ὥστε νὰ δικαιοῦται ἡ Κυβέρνησις νὰ ὁμιλῇ περὶ χρησιμοποίησεως στελεχῶν ἀνηκόντων εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν. Ἀλλά, πέραν αὐτῶν, θὰ ἤθελον νὰ ἐπανέλθω εἰς ἕνα βάσιμον θέμα, τὸ θέμα τῆς παρακολουθήσεως ὑπὸ Ἀστυνομικῶν ἢ ἄλλων ἀγνώστου ταυτότητος, Ὀργάνων τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Κ.Ε.Α. Στρατηγοῦ Γρίβα. Εἶναι ἕνα θέμα, ὄχι Ἀστυνομικοῦ Κράτους, ἀλλὰ ἕνα θέμα ἠθικῆς τάξεως. Ἐάν, κύριοι συνάδελφοι, ἠθέλαμεν νὰ προβάλωμεν εὐρύτερον εἰς τὴν κοινὴν γνώμην τὸ γεγονός, ὅτι Ἀρχηγοὶ Κομμάτων κοινοβουλευτικῶν παρακολουθοῦνται ἀπὸ διαφόρους πράκτορας, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ σοβαρὰ συζήτησις περὶ ὑπάρξεως Δημοκρατίας εἰς τὴν Χώραν αὐτήν; Πρὸ καιροῦ εἰς τὸν κύριον Ὑφυπουργὸν Ἀσφαλείας, σημείωμα περιέχον ὀνόματα παρεδώσαμεν, καὶ ἀριθμοὺς αὐτοκινήτων καὶ θέσεις ὅπου ἐγένετο παρακολούθησις καὶ μᾶς ἐδόθη ἡ διαβεβαίωσις, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν διέταξε τὴν διενέργειαν ἀνακρίσεων. Ἀλλὰ ἔκτοτε, ἄπειροι παρῆλθον ἡμέραι, καὶ δὲν ἐγένετο τίποτε, δὲν μᾶς ἐδόθη καμμία ἀπάντησις. Θὰ ἀναμείνωμεν ἀκόμη τὴν ἀπάντησιν αὐτήν. Ἀλλά, πέραν αὐτῶν, κ. βουλευταί, χθὲς ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος κ. Παπαμιχαλόπουλος, ἐπεχείρησε νὰ προβῇ εἰς μίαν ἀνακοίνωσιν ποὺ εἶχε κάμει καὶ πέρυσι ἐνώπιον τῆς Ἐπιτροπῆς Ἐξουσιοδοτήσεως διὰ νὰ καταγγείλῃ τοῦτο τὸ καταπληκτικόν, ὅτι εἰς τὴν ἰδιαιτέραν του περιφέρειαν ἐπὶ 180 ὀργάνων τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας, τὰ 145 εἶναι ἐντόπιοι καὶ συγγενεῖς, εἴτε προστατευόμενοι τῶν διαφόρων πολιτευομένων τῆς περιφερείας. Εἶναι δυνατόν, λοιπόν, νὰ διεξαχθοῦν ἐλεύθεροι καὶ ἀδιάβλητοι ἐκλογαὶ εἰς μίαν περιφέρειαν, ὅπου κατὰ παράβασιν τοῦ νόμου περὶ ἐντοπιότητος, ἢ καὶ ἂν δὲν πρόκειται περὶ τυπικῆς παραβάσεως τοῦ νόμου, κατὰ τὴν ἄποψιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ὁ ὁποῖος δὲν ἠθέλησε νὰ ἐπεκτείνῃ τὸ ἀσυμβίβαστον ἀπὸ τὴν ἐπαρχίαν εἰς τὸν νομὸν καταψηφίζομεν ἐκλογικὸν νόμον μὲ βάσιν τὸν νόμον, εἶναι δυνατὸν τὰ ⅘ τῶν ὀργάνων τῆς Χωροφυλακῆς νὰ κατάγωνται ἀπὸ τὴν περιοχὴν εἰς τὴν ὁποίαν ἀσκοῦν τὰ ἐκλογικά των δικαιώματα; Εἶναι αὐτὸ τὸ θέαμα ἐλευθέρου καὶ δημοκρατικοῦ Κράτους ἢ θέαμα Ἀστυνομικοῦ καὶ Κομματικοῦ Κράτους; Πέραν, ὅμως, αὐτῶν, θὰ προχωρήσω εἰς τὴν ἀνακοίνωσιν ἑνὸς γεγονότος, τὸ ὁποῖον συνέβη, ἀκριβῶς, σήμερον καὶ εἶναι πιθανόν ἡ Κυβέρνησις νὰ εἶναι ἀπληροφόρητος ὑπὸ τὴν ἔννοιαν ὅτι δὲν ἔχει πληροφορηθῆ τὸ συμβάν, ὄχι ὅμως, καὶ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν, ὅτι εἶναι ξένη πρὸς τὸ συμβάν. Σήμερον τὴν πρωΐαν, εἰς τὴν πόλιν τῶν Πατρῶν, μία ἀπὸ τὰς μεγάλας Τραπέζας, προέβη εἰς τὴν σφράγισιν καὶ τὸ κλείσιμον μιᾶς πρωϊνῆς ἐφημερίδος, ἡ ὁποία εἶναι Ἀντιπολιτευομένη, μὲ τὴν δικαιολογίαν, ὅτι ἡ ἐφημερὶς αὐτὴ καθυστερεῖ τὴν πληρωμὴν τῶν χρεῶν της. Ἡ ἐφημερὶς αὐτὴ εἶχε κάμει μίαν ἔφεσιν καὶ ἐπέκειτο ἡ ἔκδοσις δικαστικῆς ἀποφάσεως, πέραν ὅμως, αὐτοῦ ἡ ἐφημερὶς αὐτὴ προσῆψεν εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν ὡρισμένας παραβάσεις, αἱ ὁποῖαι πιθανὸν νὰ μὴ ἀποτελοῦν παραβάσεις, αἱ ὁποῖαι, ὅμως, κατὰ τὴν γνώμην τῆς Κυβερνήσεως, ἔκρινον τὴν τύχην τῆς ἐφημερίδος αὐτῆς, διότι ἐδόθη ἡ ἐντολὴ νὰ κλείσῃ ἡ ἐφημερὶς ἐσπευσμένως. Ἐκάμαμεν, λοιπόν, μίαν παράστασιν εἰς τὴν ἐκτελοῦσαν Τράπεζαν καὶ εἴπομεν, διατὶ τὴν κλείετε καὶ μᾶς ἐδόθη ἡ ἑξῆς καταπληκτικὴ ἀπάντησις. Ἐπιτρέψατέ μου νὰ ἀνοίξω μίαν παρένθεσιν. Βεβαίως, ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, θὰ γνωρίζῃ τὸ θέμα, διότι εἶναι τῆς ἰδιαιτέρας του περιφερείας.

§70Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἀγνοῶ τὸ ζήτημα καὶ δὲν γνωρίζω τὶ συνέβη.

§71Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, τὸ γνωρίζει ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως. Ἡ ἐφημερὶς αὐτὴ εἰς τὸ παρελθὸν εἶχε τύχει ἀφθόνου χρηματοδοτήσεως, ὑπὸ τὴν ἰδιότητά της, ὡς συμπολιτευομένης, σήμερον, ὅμως, ἔπαυσε νὰ εἶναι Κυβερνητική, ἐξ οὗ καὶ ἡ διάφορος μεταχείρισις, ἐν συγκρίσει μὲ ὅλας τὰς ἄλλας ἐφημερίδας, αἱ ὁποῖαι οὐδέποτε ἠνωχλήθησαν διὰ χρέη πρὸς τὰς Τραπέζας. Ἐκάμαμεν, λοιπόν, ἕνα διάβημα εἰς τὴν ἐπισπεύδουσαν Τράπεζαν καὶ ἐλάβομεν, τὴν ἑξῆς ἀπάντησιν: Πῶς θέλετε νὰ ἀναστείλω τὴν ἐκτέλεσιν, ἐφ’ ὅσον ὁλόκληρος ἡ περιουσία τῆς ἐφημερίδος δὲν καλύπτει, οὔτε τὸ 10% τοῦ λαβεῖν μας; Δηλαδή, αἱ Τράπεζαι τῆς ἐδάνεισαν 10πλάσια χρήματα ἀπὸ τὰ περιουσιακά της ἀντικρύσματα καὶ ἀπὸ τὴν πίστιν της, ὅταν ἡ ἐφημερὶς ἐκείνη ἦτο φίλη τῆς Κυβερνήσεως. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπόδειξις τοῦ τρόπου μὲ τὸν ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις αὐτὴ ἡ δῆθεν ἀκομμάτιστος ἀσκεῖ τὰ καθήκοντά της ἀπέναντι τοῦ Τύπου καὶ χάρις εἰς τὰ ὁποῖα ἔχει δημιουργήσει τὴν εἰδικὴν καὶ τὴν τόσον πασίγνωστον κατηγορίαν τοῦ διευθυνομένου Τύπου. Κύριοι συνάδελφοι, θὰ ἤθελον νὰ κλείσω τὸ κεφάλαιον τὸ σχετικὸν μὲ τὸ Ἀστυνομικὸν Κράτος, ἀλλὰ μοῦ εἶναι ἀδύνατον νὰ μὴ ἀναφέρω καὶ τὸ θλιβερὸν σύμπτωμα, τὸ ὁποῖον ἐνεφανίσθη διὰ τῶν σημερινῶν ἐφημερίδων, ὅπου κατεχωρήθη ἀνακοινωθὲν τοῦ Βασιλικοῦ Γραφείου, βάσει τοῦ ὁποίου διαδηλοῦται, ὅτι «ἡ Α.Μ. ὁ Βασιλεὺς ἐπιθυμεῖ νὰ καταστήσῃ γνωστόν, ὅτι διάφοροι πληροφορίαι δημοσιευθεῖσαι τὰς τελευταίας ἡμέρας εἰς τὸν Ἀθηναϊκὸν Τύπον περὶ δῆθεν ἀσυμφωνίας ἢ ψυχρότητος μεταξὺ τῆς Α.Μ. τοῦ Βασιλέως καὶ τοῦ Πρωθυπουργοῦ, ἀφ’ ἑνὸς καὶ ἀφ’ ἑτέρου, Ἀρχηγῶν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, εἶναι ἀναληθεῖς καὶ στεροῦνται πάσης σοβαρότητος». Κύριοι βουλευταί, ἀμφιβάλλω ἂν ὑπάρχῃ προηγούμενον εἰς οἱονδήποτε κοινοβουλευτικὸν ἢ δημοκρατικὸν Κράτος, κατὰ τὸ ὁποῖον, τὸ Βασιλικὸν Γραφεῖον νὰ προβαίνῃ εἰς δημοσιεύσεις ἐκ μέρους τῆς Α.Μ. τοῦ Βασιλέως καὶ εἶναι τοὐλάχιστον καταπληκτικὴ ἡ μακαριότης μὲ τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ὤθησε τὸν ἀνεύθυνον παράγοντα νὰ προβῇ εἰς τοιαύτας δημοσιεύσεις, ὥστε νὰ διαβεβαιωθῇ ἡ κοινὴ γνώμη, ὅτι δὲν ὑπάρχει ψυχρότης ἢ ἄλλο τὶ μεταξὺ τῆς Α.Μ. τοῦ Βασιλέως καὶ τῆς Κυβερνήσεως ἢ ἄλλων πολιτικῶν παραγόντων, ὡς ἐὰν ἦτο νοητὸν εἰς συνταγματικῶς διοικουμένην πολιτείαν ἢ ἀκόμη καὶ δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ ψυχρότης ἢ δυσαρέσκεια μεταξὺ τῆς Α. Μ. τοῦ Βασιλέως καὶ τῆς Κυβερνήσεως ἢ ἄλλων πολιτικῶν παραγόντων. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ Α.Μ. ὁ Βασιλεύς, εἶναι κατὰ τὸ Σύνταγμα καὶ κατὰ τὰ κοινοβουλευτικὰ ἔθιμα, τόσον ἐκτὸς τῶν κοινῶν αὐτῶν θεμάτων τῆς ψυχρότητος καὶ τῆς δυσαρεσκείας, ὥστε εἶναι ἀπαράδεκτος ἡ στάσις αὐτὴ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὴν βαρύνει μεγίστη εὐθύνη, διότι ἐκθέτει τὴν Α.Μ. τὸν Βασιλέα εἰς τοιαύτας ἐνεργείας, βάσει τῶν ὁποίων ἐμφανίζεται τὸ Στέμμα ὡς κατερχόμενον εἰς τὴν δημοσιογραφίαν διὰ νὰ προβῇ εἰς διαψεύσεις. Αὐτὴ εἶναι, ὅμως, ἡ θέσις εἰς τὴν ὁποίαν κατήντησε τὸ Στέμμα ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία δὲν φείδεται οὐδενὸς μέσου, προκειμένου, νὰ ἀντλήσῃ κομματικὰ ὀφέλη. Καὶ θὰ τελειώσω, κύριοι, ἀσχολούμενος μὲ τὸ θέμα τοῦ τέως Πρεσβευτοῦ Βόννης. (Διαμαρτυρία). Γνωρίζω, ὅτι σᾶς ἐνοχλεῖ, ἀλλὰ εἶναι μέσα εἰς τὰ θέματά μου. Κύριοι συνάδελφοι, ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ἐχρησιμοποίησε ὡς κυριωτέραν δικαιολογίαν τῆς στάσεώς της εἰς τὴν ὑπόθεσιν τοῦ ἐν Βόννῃ πρεσβευτοῦ τὰ ἐπιχειρήματα, τὰ περιεχόμενα εἰς τὸ ἔγγραφον τῆς ἀποδοχῆς τῆς παραιτήσεως τοῦ Πρεσβευτοῦ. Καὶ ὅμως, τὸν εἶχον προειδοποιήσει, ὅτι ἐπιχειρήματα προβαλλόμενα ἐκ τῶν ὑστέρων, χάνουν τὸ μεγαλύτερον μέρος τῆς ἀξίας των καὶ δύνανται νὰ θεωρηθοῦν ὡς ἐφευρήματα ἐκ τῶν ὑστέρων. Ἀνάλογον εἶναι καὶ τὸ νέον ἐπιχείρημα, τὸ ὁποῖον προσεκόμισεν ὁ κ. Ὑπουργὸς Προεδρίας Κυβερνήσεως, δηλώσας, ὅτι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ληφθοῦν δικαστικὰ μέτρα ἐναντίον τοῦ πρεσβευτοῦ, διότι ὁ ὀργανισμὸς τοῦ Ὑπουργείου Ἐξωτερικῶν, δὲν προβλέπει πειθαρχικὰ μέτρα ἐναντίον τῶν πρεσβευτῶν. Εἶναι προφανές, ὅτι τὸ ἐπιχείρημα τοῦτο ἀνεκαλύφθη μόλις σήμερον, διότι δὲν τὸ ἐπεκαλέσθη μέχρι τοῦδε εἰς τὰς ἀγορεύσεις του ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ὁ ὁποῖος θὰ ἔπρεπε νὰ γνωρίζῃ καλῶς τὸν ὀργανισμὸν τοῦ Ὑπουργείου του. Χάριν τῆς ἀνευρέσεως ἐπιχειρηματολογίας, φαίνεται, ἀνεδιφήθησαν προσεκτικὰ οἱ ὀργανισμοὶ τοῦ Ὑπουργείου διὰ νὰ εὑρεθῇ μία δικαιολογία. Ἀλλ’ ὅπως τόσον εὐστόχως παρετήρησεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως, ἠδύνατο νὰ ἐπιβληθῇ πειθαρχικὴ ποινὴ ὑπὸ τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, ὅτε θὰ εἶχε τὸ δικαίωμα ὁ τιμωρηθεὶς νὰ καταφύγῃ εἰς τὸ Συμβούλιον διὰ νὰ ὑπάρξῃ μία πλήρης δικαστικὴ κρίσις. Εἶναι προφανές, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, οὔτε ἐπεθύμει, οὔτε ἐπιθυμεῖ οἱανδήποτε ἀντιδικίαν μὲ τὸν παραιτηθέντα πρεσβευτὴν τῆς Βόννης. Εἶναι φανερόν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν τὸν παρέπεμψεν εἰς τὸ Συμβούλιον, ὄχι ἐξ ἱπποτισμοῦ —ὁ ὁποῖος δὲν ἔχει θέσιν ἐν προκειμένῳ— διότι, ὅπως παρετήρησαν οἱ κ.κ. Ἀρχηγοὶ τῶν Προοδευτικῶν καὶ τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως, ὅταν πρόκειται νὰ ἐπιβληθῇ πειθαρχικὴ ποινὴ καὶ ὅταν πρόκειται νὰ ἀποκατασταθῇ ἡ εὔρυθμος λειτουργία τοῦ Κράτους, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνωνται ἱπποτισμοί, νὰ μὴ ἐφαρμόζεται ὁ νόμος καὶ νὰ ἀφίνεται ὁ πρέσβυς ἐλεύθερος. Δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα ὁ Ὑπουργός, ὁ ὁποῖος θέλει νὰ ἐφαρμόσῃ τὴν πολιτικήν του —ὑποθέτω τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως— δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ἐφαρμόσῃ ἱπποτισμούς, ἐπὶ θεμάτων, τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν τὴν βασικὴν λειτουργίαν κρισίμου κλάδου τῆς διοικήσεως. Ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν δὲν περιωρίσθη εἰς αὐτὴν τὴν διαβεβαίωσιν, ἀπαντῶν εἰς τὴν αἰτίασιν, τὴν ὁποίαν τοῦ εἴχομεν προκαταβολικῶς ἀπευθύνει —ὅτι ἐπὶ τέλους ἔχει μίαν εὐθύνην, διὰ τὴν ἀποτυχίαν τοῦ πρεσβευτοῦ, διότι ὁ ἴδιος τὸν ἐξέλεξε— περιορισθεὶς νὰ μᾶς εἴπῃ μὲ τὸ διπλωματικόν του μειδίαμα, ὅτι ὅλοι ἀποτυγχάνομεν πολλάκις εἰς τὴν ζωὴν καὶ τὰς προβλέψεις μας, συνοδεύσας μάλιστα τὴν φράσιν μου αὐτὴν μὲ τὴν ἰδικήν του ἀποτυχίαν εἰς τὴν ἐκλογὴν πολιτικῶν Ἀρχηγῶν. Δὲν γνωρίζω, ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς, πρόκειται νὰ συνεχίσῃ τὴν ἀποτυχίαν του, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐκλογὴν πολιτικοῦ Ἀρχηγοῦ. Τοῦτο μᾶς εἶναι ἀδιάφορον. Ἀλλὰ ἡ ἀποτυχία τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν εἰς τὴν ἐκλογὴν τῶν ὀργάνων του, δὲν εἶναι θέμα, τὸ ὁποῖον δύναται νὰ περάσῃ μεταξὺ τυροῦ καὶ ἀχλαδίου. Οἱοσδήποτε δημόσιος λειτουργός, ἐὰν ἀπετύγχανεν εἰς ἀνάλογον βασικὸν θέμα, θὰ παρεπέμπετο εἰς συμβούλιον καὶ θὰ ὑφίστατο τὰς ἀντιστοίχους κυρώσεις, Πῶς, λοιπόν, εἶναι δυνατὸν μία τοιαύτη εὐθύνη τοῦ κ. Ὑπουργοῦ νὰ ρίπτεται εἰς τὸν κάλαθον τῶν ἀχρήστων; Ἀλλὰ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν δὲν περιωρίσθη μόνον εἰς αὐτὰς τὰς δηλώσεις του. Ἔσπευσε μὲ τόνον, ὄχι ἀπογόνου βλαχοποιμένων, ἀλλὰ ἀπογόνου ἡρώων τοῦ 1921, νὰ δηλώσῃ, ὅτι εἶναι πρόθυμος νὰ θυσιάσῃ, ὄχι μόνον 4, ἀλλὰ 14 πρεσβευτάς, ὅταν πρόκειται νὰ ἐφαρμόσῃ τὴν πολιτικήν του. Ἐδόθη ἡ ἀπάντησις χθὲς ὑπὸ τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῶν Προοδευτικῶν, ὥστε εἶναι περιττὸν νὰ ἐπανέλθω ἐπὶ τοῦ ζητήματος. Οἱ διάφοροι Ὑπουργοί, βεβαίως, εὐθύνονται διὰ τὴν παρ’ αὐτῶν ἀσκουμένην πολιτικήν, καὶ βεβαίως, λογοδοτοῦν ἀπέναντι τοῦ Κοινοβουλίου, ἀλλὰ καὶ οἱ ἀνώτατοι λειτουργοί, δὲν εἶναι διακοσμητικὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα νὰ δύνανται ὁ ἑκάστοτε Ὑπουργὸς νὰ τοὺς πετάῃ εἰς τὸν κάλαθον τῶν ἀχρήστων, ἀνὰ 4 ἢ 14. Ὅπως σήμερον, ὀρθῶς παρατηρεῖ ὁ πρώην πρεσβευτὴς κ. Μελᾶς, οἱ πρεσβευταὶ ἀποτελοῦν ἀνωτάτους λειτουργούς, τῶν ὁποίων ἡ γνώμη εἰς ὅλα τὰ μέρη τοῦ κόσμου εἶναι σεβαστή. Δὲν εἶναι δυνατὸν εἷς Ἕλλην Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, νὰ λέγῃ, ἐγὼ πετάω εἰς τὸν κάλαθον τῶν ἀχρήστων 4–14 πρέσβεις διὰ νὰ ἐπιβάλω τὴν πολιτικήν μου. Αὐτὸ εἶναι σύμπτωμα κράτους ἀναρχουμένου. Λυποῦμαι, διότι ἀπησχολήθην μὲ τὸν φίλον Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν καὶ μάλιστα ἀπόντα ἐκ τῆς αἰθούσης αὐτῆς, ἀλλὰ τοῦ εἶχον προαναγγείλει, ὅτι θὰ ὡμίλουν καὶ ἔπρεπε νὰ τὸ ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν του. Ἴσως ἀπαντήσει ἀργότερον. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, αὐτὰ εἶχον νὰ τοῦ εἴπω. Τὸ τελευταῖον θέμα, τὸ ὁποῖον μετ’ ἐπιμονῆς ἔθιξεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας καὶ ἐπέμενε νὰ διευκρινίσῃ, εἶναι κατὰ πόσον ὑπάρχει σχέσις μεταξὺ τῆς ὑποθέσεως Ὑψηλάντη καὶ τῆς ὑποθέσεως Μέρτεν. Μᾶς ἀπέδωσε μάλιστα καὶ τὴν πρόθεσιν σκανδαλοθηρίας, διότι εἶπεν αὐτολεξεί, ὅτι ἡ πρόθεσις τῶν βουλευτῶν, οἱ ὁποῖοι ἔθιξαν τὴν ὑπόθεσιν Ὑψηλάντη εἰς τὴν πρότασιν δυσπιστίας, ἦτο νὰ δημιουργήσουν καὶ πάλιν σκάνδαλον διὰ τὴν ὑπόθεσιν Μέρτεν. Ὅταν πρὸ ὀλίγου χρόνου συνεζητεῖτο ἡ ὑπόθεσις Μέρτεν, ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῆς δημοσιεύσεως τῆς γνωστῆς ἐπιστολῆς τοῦ Γερμανικοῦ Ὑπουργείου Τύπου, πρὸς τὴν ἐφημερίδα τοῦ Ἁμβούργου, εἴχομεν εἰδοποιήσει τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ δὲν πρόκειται νὰ λήξῃ, ἐὰν αὕτη δὲν λάβῃ τὴν μόνην ἐκ τῶν πραγμάτων ἐνδεδειγμένην ὁδόν, δηλαδή, τὴν ὑποβολὴν μηνύσεως ἐνώπιον τῶν Γερμανικῶν δικαστηρίων, εἰς τρόπον, ὥστε ἡ ὑπόθεσις νὰ διαλευκανθῇ κατ’ ἀντιμωλίαν καὶ ὄχι ἐρήμην. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας, ὁ ὁποῖος εἶναι καὶ διακεκριμένος νομικός, μᾶς ἀνέφερεν σήμερον, ὅτι τὸ ἐκδοθὲν βούλευμα δὲν ἐξεδόθη ἐρήμην, διότι ἐξητάσθησαν μάρτυρες. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ νὰ τοῦ εἴπω, ὅτι εἶναι προφανές, ὅτι ἀγνοεῖ τὴν δικονομίαν καὶ νὰ τοῦ ὑπενθυμίσω, ὅτι τὸ περίφημον βούλευμα, εἶναι ἕνα βούλευμα ἐκδοθέν, χωρὶς νὰ ἔχῃ ἀπολογηθῇ ὁ κατηγορούμενος. Εἶναι βούλευμα, τελοῦν ὑπὸ τὴν ἰδιότητα ἀσκήσεως ἀνακοπῆς, διότι δὲν ἔχουν ἐκπνεύσει αἱ προθεσμίαι ἀνακοπῆς καὶ ἐπὶ τέλους, δύναται νὰ ἐπακολουθῇ ἡ δίκη, εἰς τὴν ὁποίαν νὰ ἐμφανισθῇ ὁ κατηγορούμενος καὶ νὰ ἀθωωθῇ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μᾶς ἐπισείεται ἕνα βούλευμα, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει καταστῆ τελεσίδικον καὶ δὲν γνωρίζομεν τὶ θὰ παρουσιάσῃ ἡ μέλλουσα νὰ γίνῃ δίκη.

§72Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Κύριε ἐκπρόσωπε τῆς Κ.Ε.Α., θὰ ἤθελα νὰ σᾶς παράσχω τὴν πληροφορίαν, ὅτι ἔγινε διαδικασία ἐν Γερμανίᾳ, διότι ἐζητήθη δικαστικὴ συνδρομὴ τῶν Γερμανικῶν δικαστικῶν ἀρχῶν. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ λεχθέν, ὅτι δὲν ἀπελογήθη ὁ κατηγορούμενος, θὰ ἤθελα νὰ σᾶς γνωρίσω, ὅτι πολλάκις ἐκλήθη νὰ ἀπολογηθῇ, ἀλλὰ ἀπέφυγε συστηματικῶς νὰ τὸ πράξῃ. Οὕτω, τὴν 14.1.1961 ἐκλήθη εἰς ἀπολογίαν καὶ ἐζήτησεν ἀπὸ τὸ ποινικὸν τμῆμα τοῦ Ἐφετείου τοῦ Βερολίνου νὰ κηρύξῃ ἀπαράδεκτον τὴν δικαστικὴν συνδρομήν. Ἐπίσης τὴν 18.1.1961 τὸ Ἐφετεῖον Βερολίνου ἀπορρίπτει τὴν προσφυγήν, ὑποδεῖξαν μάλιστα εἰς τὸν Μέρτεν ἐπὶ λέξει: «Ἡ ἐξέτασίς του τοῦ παρέχει, ἀκριβῶς, τὴν εὐκαιρίαν ἣν, ὡς λέγει, ἐπιδιώκει, ὅπως θέσῃ ὑπὸ ἔλεγχον τὴν ἀλήθειαν τῶν παρ’ αὐτοῦ προβαλλομένων προσβλητικῶν τῆς τιμῆς γεγονότων». Τὴν 17 καὶ 18.1.1961 κληθεὶς ἐκ νέου, προέβαλεν ἀσθένειαν τῶν νεφρῶν. Ἐπίσης τὴν 19.1.1961 ἐνεφανίσθη ἐνώπιον τοῦ ἀνακριτοῦ καὶ ἐζήτησε 48ωρον προθεσμίαν, ἥτις τοῦ ἐχορηγήθη. Τὴν 23.1.1961 εἶχεν ὁρισθῆ νέα ἡμερομηνία ἐξετάσεώς του. Ἀλλὰ ἀφ’ ἑνὸς προέβαλεν ὑπηρεσιακὴν ἀπασχόλησιν, ἀφ’ ἑτέρου δὲ ἤσκησεν ἀνακοπὴν ἐνώπιον τοῦ μείζονος πλημμελειοδικείου τοῦ Βερολίνου. Τὴν 31.1.1961 ἐξετάζεται ὡς μάρτυς κατὰ τῆς κ. Μακρῆ. Τὴν 7.3.1961 εἶχεν ὁρισθῆ νέα ἡμερομηνία καὶ ἀντὶ νὰ ἀπολογηθῇ, ἐζήτησε τὴν ἐξαίρεσιν τοῦ Γερμανοῦ δικαστοῦ, «λόγῳ φόβου μεροληψίας». Νομίζετε, ὅτι κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον δὲν πρόκειται περὶ πλήρους ὑπεκφυγῆς, ὅπως ἀναφέρει τὸ βούλευμα, τὸ ὁποῖον στιγματίζει τὸν Μέρτεν;

§73Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀντὶ ὅλων αὐτῶν τῶν ἀναγνώσεων ἀνέμενον, κ. Ὑπουργὲ τῆς Δικαιοσύνης, ἀπάντησιν εἰς τὸ ἁπλοῦν ἐρώτημα. Τὸ βούλευμα εἶναι τελεσίδικον, ναὶ ἢ ὄχι; Κύριε Ὑπουργέ τῆς Δικαιοσύνης, ἀφήσατε τὴν ἀνάγνωσιν αὐτῶν τῶν ἀκατανοήτων ἐγγράφων καὶ περιορισθῆτε εἰς τὰ θέματα, τὰ ὁποῖα ἔθεσα.

§74Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ἀπορῶ, διατὶ ἐπικαλεῖσθε τὴν ἔλλειψιν τελεσιδικίας τοῦ βουλεύματος, ἂν καὶ νομίζω, ὅτι ὑπάρχει καὶ αὐτή, διότι δὲν παρῆλθεν ἀρκετὸς χρόνος. Ἂν σᾶς ἐνοχλῇ ἡ ἔλλειψις τῆς παρόδου τοῦ χρόνου θὰ τὴν ἔχετε πολὺ συντόμως, διὰ νὰ λάβετε πάλιν τὴν ἀπάντησιν ἀπὸ τὸν χρόνον, ἀφοῦ δὲν σᾶς ἀρέσει ἡ ἀπάντησις ἀπὸ τὰ γεγονότα. (Χειροκροτήματα).

§75Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τῆς Δικαιοσύνης, βλέπω, ὅτι τείνετε νὰ μιμηθῆτε τὰς μεθόδους τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος γνωρίζει τὴν τέχνην νὰ ἀποσπᾷ τὰ χειροκροτήματα τῆς πλειοψηφίας. Ἀλλὰ θὰ ἐπερίμενα ἀπὸ σᾶς ἀπάντησιν ἐπὶ τῶν δύο αὐτῶν βασικῶν θεμάτων καὶ θὰ ἐπερίμενα κἄτι ἐπὶ πλέον, κ. Ὑπουργὲ τῆς Δικαιοσύνης, τὸ ὁποῖον δὲν ἐπράξατε. Χθὲς ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν, μᾶς ἐδήλωσεν, ὅτι δὲν ἐννοεῖ νὰ ὑποβάλῃ μήνυσιν ἐναντίον τοῦ οἰκτροῦ αὐτοῦ Πρεσβευτοῦ, ὁ ὁποῖος ἀπεδείχθη, ὅτι εἶναι ὑβριστής, ὁ ὁποῖος εἶναι ἀνάξιος νὰ κατέχῃ τὴν θέσιν αὐτήν, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ θέσῃ ὑπὸ τὴν κρίσιν τῶν Ἑλλήνων Δικαστῶν τὴν ἐξωτερικήν μας πολιτικήν. Θὰ ἐπεριμέναμεν μίαν ἁπλῆν ἔστω διαμαρτυρίαν, διὰ τὴν ἄστοχον αὐτὴν φράσιν τοῦ συναδέλφου σας. Καὶ ἐνῷ ἐπ’ αὐτοῦ οὐδεμίαν διαμαρτυρίαν εἴδομεν, τώρα ἀναγκάζεσθε νὰ ὁμολογήσετε, ὅτι τὸ βούλευμα αὐτὸ δὲν εἶναι τελεσίδικον. (Χειροκροτήματα). Θὰ σᾶς παρακαλέσω, καμμίαν διακοπήν.

§76Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ὅταν φοβῆσθε τὴν ἀπάντησιν, δὲν δέχεσθε καμμίαν διακοπήν. Ἀλλὰ ὀφείλετε νὰ δεχθῆτε τὴν διακοπήν, ἐφ’ ὅσον προκαλεῖτε.

§77Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως, δὲν ἠρκέσθη εἰς ὅλας αὐτὰς τὰς διαβεβαιώσεις, τὰς νομικὰς καὶ φιλοσοφικάς. Μᾶς ἀνέγνωσε μίαν παράγραφον τῶν δηλώσεων τοῦ παραιτηθέντος Πρεσβευτοῦ, διὰ τῆς ὁποίας ἤθελε νὰ ἀποδείξῃ, ὅτι ὁ ἴδιος ὁ πρεσβευτὴς ἰσχυρίσθη, ὅτι ἡ ὑπόθεσις Μέρτεν, δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν μὲ τὴν ὑπόθεσιν τῆς παραιτήσεώς του.

§78Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. (Ὑπουργ. Προεδρίας Κυβερνήσεως). Εἶπον, ὅτι κατὰ τὸ κείμενον αὐτό, δὲν προκύπτει ἐπιβεβαίωσις τῶν κατηγοριῶν Μέρτεν.

§79Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι δὲν προκύπτει ἀπὸ τὴν συνέντευξιν τοῦ κ. Πρεσβευτοῦ, ἢ ἀπὸ τοὺς λόγους του, οὐδεμία ἐπιβεβαίωσις τῶν κατηγοριῶν Μέρτεν. Ἐπεκαλέσθητε, κ. Ὑπουργέ, μίαν φράσιν. Καὶ ἐγὼ μίαν φράσιν τῆς συνεντεύξεως θὰ ἐπικαλεσθῶ, ἀκριβῶς διὰ νὰ ἀποδείξω, ὅτι ὁ κ. Πρεσβευτὴς θεωρεῖ ἐκκρεμῆ τὴν ὑπόθεσιν Μέρτεν. «Ἐρωτηθεὶς τὶ σκέπτεται διὰ τὴν ὑπόθεσιν Μέρτεν, εἶπεν, ὅτι ἡ ὑπόθεσις δὲν ἔκλεισεν ἀκόμη. Ἑπομένως, ἐπὶ τοῦ παρόντος δὲν ἐπιθυμῶ νὰ ὁμιλήσω». Τὶ εἶναι αὐτό, τὸ ὁποῖον δὲν ἔκλεισε καὶ τὸ ὁποῖον ἐπιβεβαιώνει, ὁ κ. Πρεσβευτής; Εἶναι μήπως ραδιουργίαι ἰδικαί μας ἀπὸ τὰς Ἀθήνας, οἱ ὁποῖοι ἐπιθυμοῦμεν νὰ καλλιεργήσωμεν τὸν θόρυβον καὶ νὰ ἀφήσωμεν ἀνοικτὴν τὴν ὑπόθεσιν, ἢ εἶναι σαφὴς καταγγελία Πρεσβευτοῦ, ὁ ὁποῖος ἐπὶ τόπου εὑρισκόμενος, ἐν γνώσει τῶν ἐντολῶν καὶ ὁδηγιῶν, τὰς ὁποίας διεβίβασεν ἡ Κυβέρνησις, μᾶς διαβεβαιώνει πρῶτον, ὅτι δὲν ἔχει κλείσει ἡ ὑπόθεσις καὶ δεύτερον προφέρει μίαν λέξιν, τὴν ὁποίαν δὲν θὰ ἤθελα νὰ ἐπαναλάβω ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ. Κύριοι βουλευταί, ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν, εἶπεν, ὅτι εἶναι ἀδύνατον νὰ τὸν στείλῃ εἰς τὰ δικαστήρια, διότι θεωρεῖ ἀναρμόδια τὰ δικαστήρια νὰ κρίνουν ἐπὶ τῆς ἐξωτερικῆς μας πολιτικῆς. Νομίζω, ὅτι εὑρίσκεται εἰς μίαν πλάνην καὶ μάλιστα ἐσκεμένην πλάνην. Διότι, ἐδῶ δὲν πρόκειται νὰ κρίνουν τὰ δικαστήρια τὴν ἐξωτερικὴν πολιτικὴν τῆς Ἑλλάδος. Ἐφ’ ὅσον ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς δὲν ἐθεώρησε χρέος του νὰ παραπέμψῃ εἰς Συμβούλιον, ἢ ἔστω εἰς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον τὸν πρεσβευτήν......

§80Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ. Μοῦ ἐπιτρέπετε μίαν διακοπήν;

§81Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι, κ. συνάδελφε.

§82Δ. ΜΠΑΜΠΑΚΟΣ. Εἴθισται, οἱ Ἀρχηγοὶ τῶν Κομμάτων νὰ ἔχουν τὴν ἐλευθεριότητα τῆς σκέψεως νὰ ἐπιτρέπουν μερικὰς διακοπάς, ὅταν αἱ διακοπαὶ αὐταὶ ὑποτίθεται, ὅτι ἀξίζουν τὸν κόπον καὶ κἄτι εἶναι δυνατὸν νὰ προσφέρουν.

§83Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὴν περίπτωσίν σας ἀξίζει. Ξέρετε τὴν προσωπικὴν ἐκτίμησιν ποὺ σᾶς ἔχω. Ἀλλ’ ἐπειδὴ ὡμιλήσατε περὶ τῶν Ἀρχηγῶν τῶν Κομμάτων, αὐτὴν τὴν παραίνεσιν νὰ τὴν ἀπευθύνετε πρὸς τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, δὲν ἐτέθη ποτέ ζήτημα νὰ κρίνουν τὰ δικαστήρια ἐπὶ τῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς τῆς Ἑλλάδος. Ἐτέθη ζήτημα νὰ μηνυθῇ ὁ πρεσβευτὴς αὐτός, ἐπὶ ἐξυβρίσει. Διότι, ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις, δὲν φέρει τὸν πρεσβευτὴν εἰς Συμβούλιον, ἢ δὲν δέχεται τὴν σύστασιν Ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπῆς, ἔστω καὶ κατὰ τὴν μορφήν, τὴν ὁποίαν ἐπρότεινεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου, δὲν γεννᾶται ἀμφιβολία, ὅτι ἡ μόνη ἀπομένουσα ὁδὸς εἶναι νὰ μηνύσῃ τὸν πρεσβευτὴν καὶ μόνον ἐπὶ ἐξυβρίσει, ἀφίνουσα τὴν συκοφαντικὴν δυσφήμησιν, ἡ ὁποία δημιουργεῖ καὶ τὴν δυνατότητα ἀποδείξεως τῆς ἀληθείας. Ἀλλ’ εἶναι προφανές, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν θέλει, ἐπαναλαμβάνω, νὰ ἔχῃ καμμίαν ἀντιδικίαν μὲ τὸν πρεσβευτήν. Διότι εἰς τὴν περίπτωσιν μιᾶς τοιαύτης μηνύσεως, δὲν ἐπρόκειτο νὰ ἐρευνηθῇ καμμία ἐξωτερικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως, παρὰ ἁπλῶς τοῦτο, ἐὰν ὑπάρχῃ ναὶ ἢ ὄχι ὁ ρύπος ἐκεῖνος ἀπὸ τὸν ὁποῖον ἀπαλλαγεὶς ὁ πρεσβευτὴς αἰσθάνεται παστρικώτερα. Ἐπ’ αὐτοῦ θὰ ἐκαλοῦντο ν’ ἀποφανθοῦν τὰ Ἑλληνικὰ δικαστήρια. Κύριοι βουλευταί, θέλω νὰ δώσω μίαν ἐξήγησιν, ὄχι διὰ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ δι’ ὑμᾶς, ἐπὶ ἑνὸς μικροῦ ἐπεισοδίου, τὸ ὁποῖον συνέβη κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς παρελθούσης Παρασκευῆς. Ὁμιλῶν ἐπὶ τῆς ἀτυχοῦς αὐτῆς λέξεως, ἐδίστασα πρὸς στιγμήν, ἐὰν θὰ ἔπρεπε νὰ προφέρω τὴν λέξιν καὶ προκληθεὶς ἀπὸ τὰ ἑδώλια τῆς Συμπολιτεύσεως, ἐστράφην, ἀπορῶν, πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καὶ εἰς τὸ τέλος, ἀπέφυγα νὰ τὴν προφέρω. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος, ὅμως, τῆς Κυβερνήσεως, ἐθεώρησε τὸ γεγονός, ὅτι ἐστάθην καὶ ἀπετάθην πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ὡς πρόκλησιν ἀπὸ μέρους μου καὶ τοῦτο τοῦ ἔδωσε τὸ δικαίωμα νὰ ἐξαντλήσῃ τὸν ρητορικόν του χείμαρρον εἰς μίαν βιαίαν ἐπίθεσιν ἐναντίον μου. Ἐπιθυμῶ νὰ δηλώσω εἰς τὴν Βουλήν —τὰς διαθέσεις τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, τὰς ἀφίνω κατὰ μέρος— ὅτι δὲν εἶχον καμμίαν πρόθεσιν νὰ προκαλέσω κανένα. Ἁπλῶς, ὅταν ἐξιστόρησα τὸ περιστατικὸν διηρωτήθην κάπως μεγαλοφώνως, ἐὰν θὰ ἔπρεπε νὰ προφέρω τὴν λέξιν καὶ ἐστράφην, καθ’ ὅλον αὐτὸ τὸ διάστημα πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἐθεώρησε τοῦτο, ὡς βαρυτάτην προσβολήν. Σᾶς ἐπαναλαμβάνω, ὅτι λυποῦμαι, διὰ τὴν φράσιν ἢ διὰ τὴν ἑρμηνείαν, ἡ ὁποία ἐδόθη καὶ δὲν θὰ εἶχον καμμίαν ἀντίρρησιν νὰ ζητήσω καὶ συγγνώμην. Ἀλλ’ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει ἐν προκειμένῳ, δὲν εἶναι ἡ πρόθεσις, δὲν εἶναι ὁ τρόπος μὲ τὸν ὁποῖον ἀντιμετωπίσθη αὐτὸ ἀπὸ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως. Ἐπιθυμῶ νὰ τοῦ δηλώσω, ὅτι εἰς τὸ μέλλον, τόσον ἐν τῇ αἰθούσῃ, ὅσον καὶ ἐκτὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς, δὲν πρόκειται νὰ ἀποταθῶ εἰς αὐτὸν δι’ οἱονδήποτε πολιτικὸν θέμα. Πιθανὸν, ἡ δήλωσις αὕτη νὰ τὸν ἀφίνῃ ἀδιάφορον. Ἀλλὰ τὴν ἰδίαν ἀδιαφορίαν προκαλεῖ καὶ εἰς ἐμὲ ἡ ἐνδεχομένη ἀντίδρασις τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Ἐπειδὴ ἔχω τὸ προνόμιον τῆς ἡλικίας καὶ τὰ πρεσβεῖα τῆς κοινοβουλευτικῆς ἱερωσύνης, ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὡς ἕνα εἶδος ἀποχαιρετισμοῦ, νὰ τοῦ ἀπευθύνω μίαν σύστασιν. Ὑπῆρξεν ἐποχή, κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὡς πολιτικός, εἶχε συγκεντρώσει μεγάλας ἐλπίδας καὶ ὡς ἄνθρωπος εἶχε συγκεντρώσει ὅλην τὴν ἀγάπην καὶ τὴν συμπάθειαν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ...

§84Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Τὴν ὁποίαν καὶ διατηρεῖ καὶ θὰ τὴν ἔχῃ.

§85Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶσθε σεῖς ὁ Ἑλληνικὸς λαός, κ. συνάδελφε, εἴμεθα καὶ ἡμεῖς. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἐλπίδας, αἱ ὁποῖαι ἐστηρίχθησαν εἰς τὸ πολιτικὸν μέλλον τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, αὗται, ἀτυχῶς, ἔχουν διαλυθῆ πρὸ πολλοῦ. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν συμπάθειαν, ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, τείνει, ἀκατασχέτως, πρὸς τὴν ἀποξένωσιν καὶ τῶν ἐλαχίστων ἀκόμη συμπαθειῶν ποὺ τοῦ ἔχουν ἀπομείνει.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔχει τὸν λόγον.

§87Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἔχουν σημειωθῆ, εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, πολλάκις, συγκρούσεις καὶ ἔχουν ἀνταλλαγῆ καὶ βαρεῖαι φράσεις μεταξὺ βουλευτῶν, ἀκόμη καὶ μεταξὺ ἡγετῶν, κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη, ἀλλὰ καὶ εἰς παλαιοτέρας ἐποχάς. Δὲν ἐφανταζόμην, ποτέ, ὅτι ὁ ἄρτι κατελθὼν ἀπὸ τὸ βῆμα ἐκπρόσωπος τῆς Κ. Ε.Α. θὰ ἐνόμιζεν, ὅτι ἔπρεπε, καὶ μάλιστα, χρησιμοποιῶν τὴν ἰδιότητα αὐτὴν τῆς σκέψεώς του — ἐλπίζω νὰ μὴ εἶναι ἰδιότης τῆς καρδίας του — ὡς κίνητρον τῶν τελευταίων του συλλογισμῶν, νὰ δώσῃ τὸν τόνον τῆς κακίας, τῆς προσωπικῆς, ἀπέναντί μου κακίας, τὸν ὁποῖον ἔδωσεν εἰς τοὺς λόγους του. Λυποῦμαι βαθύτατα, δι’ αὐτό. Εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ἔχομεν ἅπαντες σεβασθῆ ἀλλήλους καὶ μόνον εἰς στιγμὰς ἐντόνων ἀντιδικιῶν, αἱ ὁποῖαι, ὄχι μόνον ἐπιτρέπονται, ἀλλὰ καὶ πολλάκις ἐπιβάλλονται, προβαίνομεν ἅπαντες σχεδὸν καὶ εἰς τὴν διατύπωσιν φράσεων περιεχουσῶν λογικὴν βιαιότητα. Καμμία φορὰ δέ, ἀγόμεθα χωρὶς νὰ τὸ θέλωμεν καὶ εἰς τὴν διατύπωσιν ἠθικῶς ἀτόπων φράσεων, ἀνακαλοῦντες, ὅμως, ἀμέσως, μετὰ τὴν διαπίστωσιν, τὴν ὁποίαν, ὄχι μόνον οἱ ἀκροαταί, ἀλλὰ καὶ οἱ ἴδιοι κάμνομεν, περὶ τοῦ ἀτόπου τῆς χρησιμοποιήσεως μιᾶς ἠθικῶς βαρείας φράσεως. Δὲν ἔχω νὰ ἀπαντήσω εἰς ὅσα εἶπεν ὁ κ. Κωστόπουλος. Δὲν ἔχει συμβῆ εἰς τὴν ἱστορίαν τοῦ Ἑλληνικοῦ Κοινοβουλίου νὰ ἀνακοινώνῃ κανεὶς ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς τὴν διακοπὴν τῶν προσωπικῶν κοινωνικῶν σχέσεων. Αὐτὸ εἶναι πρωτοφανές. Ἀφήνω ἅπαντας ὑμᾶς νὰ τὸ κρίνετε καὶ τὸν ἴδιον τὸν κ. Κωστόπουλον, ὅταν παύσῃ νὰ εἶναι μαινόμενος, ὅπως καὶ ἀπόψε ἦτο.

§88Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Πρέπει νὰ τὸ ἔχῃ μετανοιώσῃ ὁ ἴδιος.

§89Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριοι συνάδελφοι, τὴν καθαρῶς προσωπικὴν καὶ πρωτοφανῆ καὶ ἄγνωστον, εἰς τὰ χρονικὰ τοῦ Κοινοβουλίου, στάσιν, τὴν ὁποίαν ἐτήρησεν ὁ κ. Κωστόπουλος, ἀπέναντί μου, ὄχι ἁπλῶς ὡς Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ ὡς ἀνθρώπου, δὲν νομίζω, ὅτι ἔχω δικαίωμα νὰ τὴν σχολιάσω περισσότερον, ἀποκρούων τὴν ἐπίθεσίν του.

§90Δ. ΙΑΤΡΙΔΗΣ. Δὲν ἀξίζει τὸν κόπον.

§91Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Παρακαλῶ νὰ μὴ διατυπωθῇ τίποτε ἐκ μέρους τῶν κυρίων συναδέλφων, οἱ ὁποῖοι ἔχουν τυχὸν ἀκόμη κἄποιαν συμπάθειαν πρὸς ἐμέ. (Ζωηρὰ καὶ παρατεταμένα χειροκροτήματα ἐκ μέρους τῆς Συμπολιτεύσεως). Εἶναι πολύ, ὅπως μᾶς ἐβεβαίωσε, πεπειραμένος ὁ ἐκπρόσωπος τῆς Κ.Ε.Α. Δι’ αὐτό, ὡς φαίνεται, ἐχρησιμοποίησεν αὐτὴν τὴν γλῶσσαν. Δὲν ἔχω δικαίωμα νὰ τοῦ ἀπαντήσω, καὶ δὲν τὸ ἔχω, σεβόμενος τὸν ἑαυτόν μου, ἀλλὰ καὶ τὸν ἴδιον τὸν κ. Κωστόπουλον, σεβόμενος, δηλαδή, τὴν θέσιν, εἰς τὴν ὁποίαν αὐτὴν τὴν στιγμὴν εὑρίσκεται κατόπιν τοῦ βαρυτάτου σφάλματός του. Θὰ ἤθελα, μόνον, νὰ παρακαλέσω σᾶς τοὺς ἄλλους, ἐκτὸς τοῦ κ. Κωστοπούλου, οἱ ὁποῖοι ἔχετε ψυχραιμίαν καὶ οἱ ὁποῖοι εἶναι δυνατὸν νὰ ἀναγνώσητε τὰ πρακτικά, διότι φαίνεται, ὅτι ὁ κ. Κωστόπουλος δὲν συνηθίζει νὰ τὰ ἀναγινώσκῃ, νὰ ἀναζητήσητε καὶ θὰ ἀναζητήσητε εἰς μάτην τὴν λέξιν, περὶ τῆς ὁποίας ὡμίλησεν. Οὐδέποτε εἶπον τὸν κ. Κωστόπουλον μαινόμενον ταῦρον. Τὰ πρακτικὰ λέγουν, ὅτι ὁ κ. Κωστόπουλος μὲ διέκοψε τὴν Παρασκευὴν τρεῖς φοράς. Εἶναι ἀνακριβές, ὅτι δὲν τοῦ ἐπέτρεψα νὰ μὲ διακόψῃ. Μὲ διέκοψε τρεῖς φορὰς καὶ εἶπον, ὅτι αἱ διακοπαὶ αὐταὶ ἀποτελοῦν μικρὰς ἀγορεύσεις, καὶ ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δεχθῶ τετάρτην. Τὸ ἴδιο θὰ ἔκαμνε καὶ ὁ ἴδιος, θὰ ἔκαμνε πᾶς ὁμιλῶν ἐπὶ τοῦ βήματος, ὅταν θὰ διεκόπτετο ἐντὸς πέντε ἢ δέκα λεπτῶν τρεῖς φοράς. Ἑπομένως, δὲν εἶπε τὴν ἀλήθειαν, ὅτι δὲν τοῦ ἐπέτρεψα νὰ μὲ διακόψῃ. Τοῦ ἐπέτρεψα τρεῖς φοράς, ἀλλὰ δὲν τοῦ ἐπέτρεψα νὰ ἀγορεύσῃ ἐκεῖνος ἀντ’ ἐμοῦ. Ὅταν, λοιπόν, μὲ διέκοψε, διὰ δευτέραν ἢ τρίτην φοράν, εἶπον κατὰ λέξει: «Μαινόμενος ἐκάματε ὁμιλίαν ἀπὸ τοῦ βήματος καὶ δὲν ἐπεριμένατε νὰ ἀκούσητε τὴν ἀπάντησιν». Κύριοι, ἐπληροφορήθην, πῶς συνέβη τὸ πρᾶγμα. Εἷς ἐκ τῶν κυρίων συναδέλφων, ἀνηκόντων εἰς τὸ Κόμμα τοῦ Κέντρου, ἔκαμε λογοπαίγνιον, καὶ τὸ λογοπαίγνιον ἠκούσθη ἐκεῖ. Ἐγὼ εἶπον, «μαινόμενος ἐκάματε ὁμιλίαν» καὶ ὁ συνάδελφος ἐφώναξεν ἐκείνην τὴν στιγμὴν «μαινόμενος Σταῦρος». Ἐπρόκειτο περὶ λογοπαιγνίου, τὸ ὁποῖον ἔκαμε, συνδυάζων τὸ συριστικὸν σύμφωνον μὲ τὸ Τ. Οὐδεμίαν σχέσιν ἔχουν αὐτὰ μὲ ἐμὲ καὶ δὲν δίδω τὸ δικαίωμα εἰς τὸν κ. Κωστόπουλον νὰ τὰ συνδυάζῃ μὲ τὴν ἰδικήν μου σκέψιν καὶ τὴν ἰδικήν μου γλῶσσαν. Κύριοι, δὲν ἔχω τίποτε περισσότερον νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Κωστόπουλον, ἐφ’ ὅσον ἐνόμισεν, ὅτι ἔπρεπεν ἀπὸ τῆς θέσεως αὐτῆς νὰ ὁμιλήσῃ ὅπως ὡμίλησε περὶ ἐμοῦ. Εἰς μίαν μόνον δήλωσιν ὀφείλω νὰ προβῶ, εἰς δήλωσιν, ἡ ὁποία δὲν ἀφορᾷ τὸν κ. Κωστόπουλον, ὡς ἄτομον ἢ ὡς κοινωνικὸν παράγοντα, ἀλλὰ ὡς ἐκπρόσωπον Κόμματος. Ἐθεώρησεν ἀναγκαῖον νὰ κατακρίνῃ τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὸ ἀνακοινωθὲν τῶν Ἀνακτόρων. Κύριοι, τὸ ἀνακοινωθὲν — καὶ φυσικὰ τὴν εὐθύνη φέρει ἀπόλυτον ἡ Κυβέρνησις — ἦτο ἐπιβεβλημένον. Καὶ ἦτο τοσούτῳ μᾶλλον ἐπιβεβλημένον, καθ’ ὅσον εἶχον διαδοθῆ καὶ δημοσιευθῆ εἰς ὡρισμένας ἐφημερίδας πληροφορίαι καὶ φῆμαι, ἀφορῶσαι, οὐ μόνον τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ καὶ ὡρισμένον Ἀρχηγὸν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Αὐτὸ τὸ δεύτερον καθίστα ἔτι μᾶλλον ἐπιβεβλημένην τὴν ἔκδοσιν τοῦ ἀνακοινωθέντος. (Χειροκροτήματα).

§92Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντον.). Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον.

§93Η. ΗΛΙΟΥ. Τὰ τελευταῖα τέταρτα τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς προτάσεως τῆς μομφῆς θὰ ὁμιλήσουν οἱ Ὑπουργοί; Αὐτὸ ἀποτελεῖ, πλέον, κατάχρησιν τοῦ βήματος.

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπαγορεύσωμεν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ὁμιλήσῃ.

§95Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντον.). Κύριε Πρόεδρε, πρῶτον, δὲν πρόκειται νὰ ἀπασχολήσω τὴν Βουλὴν περισσότερον ἀπὸ 10′ λεπτά, καὶ δεύτερον, ἐπιμένω ἐπὶ τοῦ τύπου, ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἔχω ἐγὼ τὸν λόγον.

§96ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βεβαίως.

§97Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντ.). Ἤθελον, κ. Πρόεδρε, νὰ συνεχίσω τὴν ἐρώτησιν, τὴν ὁποίαν ἤθελον νὰ ὑποβάλω πρὸς τὸν κ. Παπαληγούραν, ὅταν μοῦ ἐπέτρεψεν ὁ κ. Κωστόπουλος νὰ τὸν διακόψω καὶ δὲν μοῦ ἐπέτρεψε νὰ συνεχίσω τὴν διακοπὴν καὶ ἤθελον νὰ εἴπω τοῦτο καὶ νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Παπαληγούραν, διακόπτων με, νὰ μοῦ ἀπαντήσῃ. Ἀνέγνωσα χθὲς ἕνα ἀπόσπασμα δηλώσεων τοῦ κ. Ἔρχαρτ, τὸ ὁποῖον ἐδημοσιεύθη εἰς Ἀθηναϊκὴν ἐφημερίδα εἰς τὰς 27 Αὐγούστου 1959. Ἐκ τῶν δηλώσεων αὐτῶν προκύπτει, σαφέστατα — τὸ κείμενον ἔχει καταχωρηθῆ καὶ εἰς τὰ πρακτικὰ — ὅτι ὁ κ. Ἔρχαρτ ἐθεώρει ἀδύνατον τὴν ἔναρξιν συνομιλιῶν διὰ τὴν σύνδεσιν τῆς Ἑλλάδος μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν κατὰ τὴν διάρκειαν τῶν συνομιλιῶν ποὺ ἐλάμβανον τότε χώραν, διὰ τὴν σύμπραξιν τῆς Ε.Ζ.Ε.Σ., καὶ ἤθελον νὰ ἐρωτήσω τὸν κ. Παπαληγούραν, ἐὰν ἔχῃ καὶ αὐτὸς αὐτὴν τὴν ἐντύπωσιν ἢ διάφορον, διότι ὁ κ. Κωστόπουλος, ἀπὸ τοῦ Βήματος, τὴν ἀπάντησιν τοῦ κ. Παπαληγούρα, τὴν ἡρμήνευσε κατὰ τρόπον διάφορον καὶ δι’ αὐτὸ τὸν παρακαλῶ, ἐὰν ἔχῃ τὴν καλωσύνην, νὰ ἀποσαφηνίσῃ, ἐὰν καὶ αὐτὸς συμφωνῇ μὲ τὴν ἄποψιν ποὺ διετύπωσεν ὁ κ. Ἔρχαρτ εἰς τὰς δηλώσεις του αὐτὰς ἢ ὄχι.

§98Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶπον τοῦτο: Ὅτι ἐθεώρουν ὡς μὴ ρεαλιστικὴν τὴν προσπάθειαν κατ’ ἐκείνην τὴν ἐποχὴν νὰ συνδεθῶμεν μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Τὴν γνώμην αὐτὴν τὴν στηρίζω καὶ εἰς τὰς συνομιλίας, τὰς ὁποίας τότε εἶχον ἐν Γερμανίᾳ καὶ εἰς τὴν ἐντύπωσιν ὅλων τῶν ἁρμοδίων ὀργάνων καὶ ὑπηρεσιῶν καὶ εἰς τὰς συνομιλίας ἀκόμη, αἱ ὁποῖαι ἔγιναν μὲ ἄλλην Μεγάλην Δύναμιν, μετέχουσαν τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, καὶ τὰς ὁποίας, αὐτὴν τὴν στιγμήν, δὲν ἠμπορῶ νὰ μνημονεύσω, διότι δὲν ἤξευρον, ὅτι θὰ συζητηθῇ τὸ θέμα καὶ δὲν ἔχω μαζύ μου τὸν φάκελλον. Νομίζω, λήγοντος τοῦ 1957, ἢ ὁ κ. Χέλμης ἢ ἐγὼ εἴχομεν μίαν συνομιλίαν, τὸ πόρισμα τῆς ὁποίας ἦτο, ὅτι καὶ ἡ Μεγάλη αὐτὴ Δύναμις εἶπε: «Πρὸς τὸ παρὸν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνουν διαπραγματεύσεις, περὶ τῆς εἰσόδου τῆς Ἑλλάδος εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν». Εἶπον ἐπίσης: «Ἐπειδὴ, ἀκριβῶς, ἦτο ἐνδεχόμενον νὰ μὴ ἐπιτευχθῇ ἡ συγκρότησις τῆς Ε.Ζ.Ε.Σ., ὑφ’ ἣν μορφὴν προεβλέπετο, καὶ πράγματι αὐτὸ τὸ ἐνδεχόμενον ἔγινε καὶ πραγματικότης — ἡ πρόβλεψίς μας, ἡ ἐνδεχομένη, δυστυχῶς, ἐπηλήθευσεν — ἠρχίσαμεν νὰ προετοιμάζωμεν τὸ ἔδαφος, καὶ ἐὰν διαβάσετε πάρα κάτω, τὸ πρωτόκολλον τῆς συνομιλίας μας, μετὰ τοῦ κ. Ἔρχαρτ, θὰ ἰδῆτε, ὅ,τι λέγει, ὁ κ. Ἔρχαρτ, ὅτι: «Αὐτά, τὰ ὁποῖα εἴπομεν ἐδῶ, ἀφοροῦν μόνον τὴν Ὁμοσπονδιακὴν Κυβέρνησιν τῆς Γερμανίας». Αὐτὸ ἔγινε καὶ ἐκ μέρους ὅλων τῶν ἄλλων. Ἐκείνην τὴν ἐποχὴν ἔπρεπε νὰ κάμωμεν προπαρασκευὴν τοῦ ἐδάφους, διὰ νὰ μπορέσωμεν νὰ συνδεθῶμεν, ἐνδεχομένως, μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, ἐὰν ἀπετύγχανεν ἡ Ε.Ζ.Ε.Σ. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης, καὶ τὴν προσπάθειαν αὐτὴν καὶ ὁ κ. Χέλμης καὶ ἐγὼ καὶ πᾶς ἁρμόδιος τὴν κατεβάλαμεν.

§99Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντ.). Νομίζω, ὅτι ἀπεσαφηνίσθησαν, κατόπιν καὶ τῆς ἀπαντήσεως αὐτῆς τοῦ κ. Παπαληγούρα, τὰ πράγματα, πλήρως, καὶ ἐλπίζω, ὅτι θὰ θελήσῃ νὰ πιστεύσῃ καὶ ὁ ἴδιος ὁ κ. Κωστόπουλος, ὅτι ἡ εὐχέρεια διὰ τὴν ἔναρξιν πραγματικῶν διαπραγματεύσεων, πρὸς σύνδεσιν τῆς Ἑλλάδος μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, δὲν ὑπῆρξε, προτοῦ λήξουν αἱ συνομιλίαι διὰ τὴν σύμπηξιν τῆς Ε.Ζ.Ε.Σ. Τὸ πρᾶγμα εἶναι σαφές, νομίζω, δι’ ὅλους, ὅσους θέλουν νὰ βλέπουν. Αὐτά, ἀνεξαρτήτως τῶν ἄλλων λόγων ποὺ ἀνεπτύχθησαν χθές. Δὲν ἀντελήφθην, διατί ὁ κ. Κωστόπουλος, θεωρεῖ, ὅτι τὸ κοινὸν δασμολόγιον δὲν ἀποτελεῖ ἐπαρκῆ προστασίαν διὰ τὰ Ἑλληνικὰ καπνά. Τουλάχιστον, δὲν ὑπάρχει δευτέρα γνώμη ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἀσχολοῦνται μὲ τὸ καπνεμπόριον, περὶ τοῦ ὅτι αἱ ρυθμίσεις τοῦ θέματος τοῦ ἐμπορίου τοῦ καπνοῦ ἐντὸς τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς, εἶναι τοιαῦται, ὥστε νὰ εὐνοήσουν οὐσιαστικῶς τὰς Ἑλληνικὰς ἐξαγωγὰς καπνοῦ πρὸς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Δὲν ἔχει δὲ σημασίαν τόσον ὁ φόρος καταναλώσεως, περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλησεν ὁ κ. Κωστόπουλος, διότι, ὁ φόρος καταναλώσεως, δὲν ἐνδιαφέρει τὸν εἰσαγωγέα καπνοῦ. Τὸν εἰσαγωγέα καπνοῦ, τὸν βιομήχανον, ὁ ὁποῖος κατασκευάζει τὰ σιγαρέττα, ἐνδιαφέρει ὁ δασμός, δὲν ἐνδιαφέρει ὁ φόρος τῆς καταναλώσεως. Παρεδέχθη δὲ καὶ ὁ ἴδιος ὁ κ. Κωστόπουλος, ὅτι, πράγματι, ὑπὲρ τοῦ καπνοῦ, λαμβάνονται οὐσιαστικὰ μέτρα προστασίας. Θὰ ἠδυνάμην νὰ ἐπεκτείνω τὴν ὁμιλίαν μου, ἀλλὰ δὲν τὸ πράττω, διὰ νὰ μὴ στενοχωρήσω τὸν κ. Ἠλιοῦ. Ἐπίσης θὰ ἤθελον νὰ εὐχαριστήσω τὸν κ. Παπαληγούραν, διότι εἶχε τὴν καλωσύνην νὰ μοῦ ἀπαντήσῃ.

§100Α. ΚΟΚΚΕΒΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὑπάρχει ἕνα προσωπικὸν θέμα.

§101ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ἀκούσω, ποῦ εἶναι τὸ προσωπικὸν θέμα.

§102Α. ΚΟΚΚΕΒΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ βουλευτής, τὸν ὁποῖον ὑπηνίχθη, κατὰ τὴν προηγουμένην ὁμιλίαν του, ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, εἶμαι ἐγώ. Τὰ γεγονότα ἔχουν ὡς ἀκολούθως, διὰ νὰ διαφωτισθῇ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία. Ἡ φράσις, τὴν ὁποίαν ἀπηύθυνεν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, δὲν εἶναι ἐκείνη, τὴν ὁποίαν ἐμνημόνευσε, κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς παρελθούσης Παρασκευῆς. Ἀναφέρεται εἰς τὴν ἡμερομηνίαν τῆς 26ης ὅταν ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὡμίλησεν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 2 καὶ ἐπὶ τῶν τροποποιήσεων, εἰς τὰς ὁποίας κατέληξεν ἡ Κυβέρνησις. Ἐν συνεχείᾳ ἔλαβε τὸν λόγον ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου, καὶ μετὰ ταῦτα, ὁ κ. Κωστόπουλος. Εἰς τὴν σελίδα 15, Παρασκευὴ 26 Μαΐου, ἀναφέρεται εἰς τὰ πρακτικὰ «ὀργίλως καὶ μαινόμενος». Τὸ πραγματικὸν εἶναι τὸ ἑξῆς: Ὅτι ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀνῆλθεν εἰς τὸ βῆμα καὶ εἶπεν: «Ὁ κ. Κωστόπουλος ἀνῆλθεν εἰς τὸ βῆμα λαῦρος, ἀνῆλθεν εἰς τὸ βῆμα μαινόμενος», καὶ ἡ λέξις «λαῦρος» ἐξηγήθη ἀπὸ ἡμᾶς ἐδῶ, ὡς «μαινόμενος ταῦρος», ὡς λογοπαίγνιον. Αὐτὸ ἐδημοσιεύθη εἰς τὴν «Ἐλευθερίαν» καὶ μοῦ ἀπεδόθη ἡ πατρότης. Τὰ πρακτικὰ ἔχουν διορθωθῆ καὶ ἀπὸ τὴν διόρθωσιν αὐτὴν προδίδεται, ὅτι ἀσφαλῶς εἶχε λεχθῆ αὐτὸ τὸ «λαῦρος καὶ μαινόμενος». Γράφουν, τὰ πρακτικά, εἰς τὴν σελίδα 15: «Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ὁ κ. ἐκπρόσωπος τῆς Κ.Ε.Α. ἀνῆλθεν εἰς τὸ βῆμα ὀργίλος καὶ μαινόμενος». Πραγματικά, εἶχε λεχθῆ ἡ φράσις: «λαῦρος καὶ μαινόμενος». Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον περισσότερον ἐξένισε τὸν κ. Κωστόπουλον εἶναι, ὅτι ὁ χαρακτηρισμὸς αὐτὸς τοῦ «μαινομένου» ἐπαναλαμβάνεται ἀπὸ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως. Εἶναι, ὅμως, ἀληθές, ὅτι δὲν εἶπε τὴν λέξιν «ταῦρος». Εἶπε τὴν λέξιν «λαῦρος» καὶ αὐτὸ ἐν διορθώσει λέγεται «ὀργίλος καὶ μαινόμενος».

§103Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἤθελα νὰ εὐχαριστήσω τὸν κ. Κοκκέβην, ὁ ὁποῖος διηυκρίνησεν ἕνα ζήτημα, τὸ ὁποῖον κακῶς ἀπεδόθη εἰς ὡρισμένας ἐφημερίδας καὶ ἔγινεν ἀφορμὴ νὰ πιστεύσω, ὅτι ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὡμίλησε «περὶ ταύρου μαινομένου». Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἀσχέτως πρὸς ὅλα αὐτά, εὐχαριστῶ τὸν κ. συνάδελφον διὰ τὴν διευκρίνισιν, καὶ δηλῶ, ὅτι, ἐὰν εἶχον ὑπ’ ὄψει μου, ὅτι ἐλέχθησαν μόνον ὅπως διετυπώθησαν, δὲν θὰ ἐδημιούργουν τὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖον, μάλιστα, ἐμεγαλοποίησεν, ἐκ τῶν ὑστέρων, ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὁμιλήσας καὶ περὶ κοινωνικῶν σχέσεων, ἐνῷ εἶχον εἴπει μόνον περὶ πολιτικῶν θεμάτων. Θὰ ἤθελα, ὅμως, νὰ δώσω μίαν ἀπάντησιν εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, ἐπὶ τοῦ θέματος, τοῦ ἐὰν ἡ Ἑλλὰς εἶχεν εὐκαιρίαν νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγορὰν καὶ ὄχι εἰς τὴν Ε.Ζ.Ε.Σ. Ἡ ἀπάντησις τοῦ κ. Παπαληγούρα, τὴν ὁποίαν, μετὰ τόσης ἐπιμονῆς, προεκάλεσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, δὲν διεσαφήνισε τὸ θέμα. Ὁ κ. Παπαληγούρας εἶχε τὰς διαφωνίας του καὶ διὰ τὴν Ε.Ζ.Ε.Σ. καὶ διὰ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Πέραν, ὅμως, τῆς προσωπικῆς διαβεβαιώσεως τοῦ κ. Παπαληγούρα...

§104Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Τί διαφωνίας εἶχε;

§105Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Σεῖς εἴπατε, ὅτι διαφωνούσατε καὶ διὰ τὴν Ε.Ζ.Ε.Σ. καὶ διὰ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν.

§106Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ ὁμιλήσῃ κανένας βουλευτής; ἢ θὰ κάμωμεν ἐπανάστασιν ἐδῶ.

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ ἐπεμβαίνητε, κ. Κύρκο, ὅταν ὁμιλοῦν ἄλλοι, σᾶς παρακαλῶ πολύ, δὲν εἶναι τρόπος αὐτός.

§108Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐγὼ ἔχω ζητήσει, ἀπὸ 4 μηνῶν, νὰ κατατεθῇ ὁ σχετικὸς φάκελλος. Ἠρνήθη ὁ κ. Ὑπουργός, μὲ τὴν δικαιολογίαν, ὅτι δὲν εἶχον ὑπογραφῆ ἀκόμη αἱ συμβάσεις καὶ ἡ κατάθεσις τοῦ φακέλλου θὰ ἔβλαπτε τὰς διαπραγματεύσεις. Τώρα αἱ συμβάσεις ὑπεγράφησαν, αἱ διαπραγματεύσεις ἔγιναν, εἶναι καὶ δικαίωμα, ἀλλὰ καὶ ὑποχρέωσις τοῦ Ὑπουργοῦ, νὰ καταθέσῃ τὸν φάκελλον, καὶ ἰδίως τὸ πρακτικὸν τῆς συνομιλίας αὐτῆς, ἡ ὁποία θὰ ἀποδείξῃ κάλλιον, παντὸς ἄλλου, καὶ τῆς ἐλαφρᾶς μου μνήμης καὶ τῆς ἰσχυροτέρας τοῦ κ. Παπαληγούρα, περὶ τοῦ ἀκριβοῦς περιεχομένου τῶν διαμειφθέντων μεταξὺ τοῦ κ. Παπαληγούρα καὶ τοῦ κ. Ἔρχαρτ. Ἐὰν ὑπάρχῃ τὸ ἔγγραφον, πρὸς τί ἐπικαλούμεθα τὴν μνήμην τοῦ κ. Παπαληγούρα, μετὰ τετραετίαν, καὶ δὲν καταθέτομεν τὸ ἔγγραφον αὐτό;

§109Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντ.). Ὁ κ. Κωστόπουλος εἶπεν, ὅτι ἡ ἀπάντησις τοῦ κ. Παπαληγούρα δὲν ἦτο σαφής. Δὲν ἀνήκει εἰς ἐμὲ νὰ εἴπω, ἐὰν εἶναι ἡ ἀπάντησις σαφὴς ἢ ὄχι. Νομίζω, ὅμως, ὅτι ὁ Κανονισμὸς τῆς Βουλῆς προβλέπει, ὅτι, ὅταν ὑπάρξῃ μία ἀμφιβολία, περὶ τῆς διατυπώσεως, ἐκ μέρους ἑνὸς βουλευτοῦ, αὐτὸ συνιστᾷ προσωπικὸν ζήτημα καὶ ὅτι ἠμπορεῖ ὁ βουλευτὴς αὐτὸς νὰ ἀπαντήσῃ καὶ νὰ εἴπῃ τί ἐννοοῦσε. Καὶ ὁ κ. Παπαληγούρας τὸ εἶπε.

§110Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Ὑποθέτω, ὅτι εἶναι πασίγνωστον, καὶ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ εἰς ὅλους τοὺς παρακολουθοῦντας τὰ οἰκονομικὰ πράγματα, ποία εἶναι ἡ θέσις ἑκάστου ἐξ ἡμῶν, ἔναντι τοῦ θέματος τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς ἢ τῆς Ε.Ζ.Ε.Σ. Εἶναι δυνατὸν νὰ λεχθῇ, ὅτι ὑπῆρξε στάδιον, κατὰ τὸ ὁποῖον ἐγὼ ἤμην ἐναντίον τῆς Ε.Ζ.Ε.Σ. ἢ τῆς Κοινῆς Ἀγορᾶς; Ἐγὼ ὁ ἴδιος, συνέταξα τὸ πολιτικὸν ὑπόμνημα, τὸ πρῶτον ποὺ ὑπέβαλεν ἡ Ἑλλὰς διὰ νὰ πάῃ εἰς τὴν Ε.Ζ.Ε.Σ. Ἀλλά, ἁπλούστατα, προεβλέψαμεν, ὡς ἐνδεχόμενον, καὶ δυστυχῶς ἡ πρόβλεψίς μας ἐπηλήθευσεν, ὅτι δὲν θὰ συνεκροτεῖτο ἡ Ε.Ζ.Ε.Σ., παρὰ τὰς προσπαθείας μας καὶ τὴν καλήν μας θέλησιν καὶ προεβλέψαμεν, πρὶν τερματισθοῦν, ἀκόμη καλὰ–καλά, αἱ διαπραγματεύσεις, αἱ σχετικαί, πρὶν τερματισθῇ ἡ ὑπόθεσις τῆς Ε.Ζ.Ε.Σ., νὰ ἀρχίσωμεν προπαρασκευάζοντες τὸ ἔδαφος διὰ τὸ δεύτερον στάδιον. Διὰ τὸ ἄλλο θέμα, ἐπαναλαμβάνω, ὅτι θεωρῶ, ὅτι θὰ ἦτο ἀπολύτως μὴ ρεαλιστικὸν τὴν ὥραν ποὺ συζητούσαμεν περὶ τῆς συμπήξεως τῆς Ε.Ζ.Ε.Σ., νὰ εἴπωμεν ἡμεῖς, ὅτι θὰ πᾶμε μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Διότι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ πᾶμε εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, παρὰ μὲ ἐξαιρετικοὺς καὶ ἰδιάζοντας ὅρους, τοὺς ὁποίους δὲν ἠδυνάμεθα νὰ ἐπιτύχωμεν τότε. Αὐτὴ εἶναι, πάντως, ἡ γνώμη μου καὶ αὐτὰ εἶπον.

§111Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντ.). Εὐχάριστον αὐτό. Ὁ κ. Παπαληγούρας εἶπεν, ὅτι νομίζει, ὅτι ἀρκεῖ. Ἐλπίζω, ὅτι καὶ ὁ κ. Κωστόπουλος θὰ δεχθῇ, ὅτι ἀρκεῖ.

§112Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Καταθέσατε τὸ ἔγγραφον, κ. Ὑπουργέ, ἐγὼ θέλω τὸ ἔγγραφον. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Καμβύσης).

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Σκυλλάκος ἔχει τὸν λόγον.

§114Η. ΣΚΥΛΛΑΚΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐθεώρησα ὑποχρέωσίν μου, νὰ ἀνέλθω εἰς τὸ βῆμα, διότι ἔπρεπε νὰ ἀκουσθῇ, εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, καὶ ἡ φωνὴ τοῦ Θεσσαλικοῦ κάμπου, ὁ ὁποῖος ἀποτελεῖ τὸ μοναδικὸν σιτοβολῶνα τῆς χώρας. Γνωρίζετε, ὅτι ἡ ἀγροτικὴ τάξις εἶναι ἡ πολυπληθεστέρα εἰς τὴν χώραν μας καὶ ἀποτελεῖ τὴν σπονδυλικὴν στήλην τοῦ Ἔθνους. Ἀπετέλεσε πάντοτε τὴν ἀστείρευτον πηγὴν εἰς τὰς δραματικὰς περιπετείας τοῦ Ἔθνους. Καὶ ἐφ’ ὅσον, λοιπόν, αὐτὸς εἶναι ὁ οἰκονομικὸς καὶ ἱστορικὸς ρόλος τῆς ἀγροτικῆς τάξεως, θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι ἀμέριστον τὸ ἐνδιαφέρον τῶν ἑκάστοτε Κυβερνήσεων πρὸς τὴν ἀγροτικὴν τάξιν. Ἀνεγνωρίσθη, ὅμως, εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ὅτι ἐνῷ τὸ ἐτήσιον εἰσόδημα ἄλλων ἀσχολιῶν ἀνέρχεται εἰς 450 δολλ., κατὰ κεφαλήν, τὸ ἀγροτικὸν εἰσόδημα ἀνέρχεται εἰς 140 δολλ. Ἐπειδὴ οἱ Ἕλληνες σιτοπαραγωγοὶ εἶναι οἱ πτωχότεροι τῶν παραγωγῶν, ἐξάγεται τὸ συμπέρασμα, ὅτι τὸ εἰσόδημα τούτων εἶναι ἀκόμη μικρότερον. Καὶ ὅμως 750.000 οἰκογένειαι, αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦν τὴν σιτοπαραγωγικὴν τάξιν, ἀποζοῦν ἀπὸ τὴν καλλιέργειαν τοῦ σίτου. Αἱ 750.000 αὐταὶ οἰκογένειαι εἶναι ἐγκαταλελειμμέναι ἄνευ οὐδεμιᾶς προστασίας, ἄνευ οὐδεμιᾶς στοργῆς. Οἱ σιτοπαραγωγοὶ ἐκλήθησαν παλαιότερον, εἰς τὴν μεγάλην προσπάθειαν διὰ νὰ ἀποκτήσῃ ἡ Ἑλλὰς σιτάρκειαν. Τὸ Κράτος ὑπεσχέθη βραβεῖα διὰ τὰς καλὰς ἀποδόσεις καὶ ἐβράβευσεν ὅλους ἐκείνους, τῶν ὁποίων ἡ προσπάθεια ἀπέδωκεν καλὰ ἀποτελέσματα. Καὶ οὕτω ἡ Ἑλλὰς ἐβάδιζεν εἰς τὴν πραγματοποίησιν τοῦ ὀνείρου τῆς σιταρκείας. Ἦλθεν, ὅμως, ὁ πόλεμος καὶ ἡ προσπάθεια αὐτὴ ἀνεστάλη. Μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν, μὲ τὴν συμπαράστασιν τῶν τεχνικῶν καὶ τὴν βοήθειαν τοῦ Κράτους, οἱ Ἕλληνες σιτοπαραγωγοὶ κατώρθωσαν νὰ δώσουν σιτάρκειαν εἰς τὴν χώραν μας καὶ νὰ ἀπαλλάξουν τὸ δημόσιον ἀπὸ τὴν αἱμορραγίαν συναλλάγματος 150 ἑκατομμυρίων δολλαρίων. Ἐνῷ ὅλοι ἀνέμενον νὰ στηθῇ ἄγαλμα εἰς τὸν ἄγνωστον σιτοπαραγωγόν, νὰ ἑορτασθῇ ὁ ἆθλος αὐτὸς μὲ τελετὰς καὶ πανεθνικὰς καὶ παλλαϊκὰς ἑορτάς, τὸ ἔτος 1957 ὁ Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας κ. Ἀδαμόπουλος, ἐκήρυξε τὸν πόλεμον κατὰ τῶν σιτοπαραγωγῶν μὲ τὰς ἑξῆς δηλώσεις πρὸς τὴν ἐφημερίδα «Ναυτεμπορικήν». Εἶπεν, ὁ κ. Ἀδαμόπουλος: «Ἀφοῦ φέρομεν ἐφθηνὸν Ἀμερικανικὸν σιτάρι, δὲν χρειάζεται νὰ ἔχωμεν μπόλικο ντόπιο. Δὲν μᾶς χρειάζεται ἡ κατακτηθεῖσα σιτάρκεια». Καὶ ἀπὸ τότε καταρτίζεται πρόγραμμα, ὄχι προστασίας, ἀλλὰ διώξεως τῶν σιτοπαραγωγῶν καὶ μειώσεως τῆς σιτοπαραγωγῆς. Καὶ ἀρχίζει, ἔκτοτε, τὸ δρᾶμα τῶν Ἑλλήνων σιτοπαραγωγῶν. Ἐπὶ 4 ἔτη αἱ διδόμεναι τιμαὶ ἀσφαλείας καὶ αἱ προνομιακαὶ τιμαὶ καλύπτουν ἐλάχιστον ποσοστὸν τῆς παραγωγῆς, ἐνῷ τὸ μέγιστον ταύτης διατίθεται εἰς τὸ ἐμπόριον, εἰς τιμὰς ἐξευτελιστικὰς καὶ κάτω τοῦ κόστους. Ἀλλὰ παρὰ τὰς διαμαρτυρίας, ψηφίσματα καὶ τὰ συλλαλητήρια, ἡ Κυβέρνησις μένει ἀσυγκίνητος. Καὶ τὸ δρᾶμα συνεχίζεται. Ἐκτὸς τῶν ἐξευτελιστικῶν τιμῶν ἔχομεν, ἀντιθέτως, ηὐξημένας δαπάνας καλλιεργείας, ἀκριβὰ λιπάσματα, μὲ ἀποτέλεσμα τὴν ἀδυναμίαν τῶν παραγωγῶν νὰ ἀνταποκριθοῦν εἰς τὰς στοιχειώδεις ἀνάγκας συντηρήσεώς των καὶ τὰ χρέη των πρὸς τὴν Α.Τ.Ε., τὸ Δημόσιον καὶ τοὺς τρίτους, αὐξάνονται τόσον, ὥστε νὰ ἀναζητοῦν, ὡς τελευταίαν σωτηρίαν, τοὺς ὄνυχας τῶν τοκογλύφων. Παράδειγμα αἱ καταδίκαι τῶν τοκογλύφων εἰς τὴν Λάρισαν μὲ τοκογλυφίαν 200– 300%.

§115Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Διὰ τὰ περισσότερα, τὰ ὁποῖα ἀνεφέρατε ἔδωσα ἀπάντησιν. Δὲν ἐμνημόνευσα τὸ στοιχεῖον τοῦ κόστους τῶν ὑφασμάτων. Ἡ τιμή των, χάρις εἰς τὰ μέτρα τῆς Κυβερνήσεως, μειοῦται, κατ’ ἔτος. Καὶ ἡ ἐπιβάρυνσις ἐπὶ τῆς ἀξίας τοῦ σίτου ἐπὶ τῶν λιπασμάτων εἶναι 11%. Τὰ ὑπερφωσφορικὰ λιπάσματα ἀπὸ 110 δραχμὰς κατὰ τόννον τὸ 1956, ἔφθασαν τὸ 1961 εἰς 600.

§116Η. ΣΚΥΛΛΑΚΟΣ. Διὰ νὰ μὴ γίνῃ μισητὴ ἡ Κυβέρνησις, εἰς τὸν σιτοπαραγωγικὸν κόσμον, ἐκ τῆς ἀποκαλύψεως τοῦ σχεδίου, περὶ διώξεως τῶν σιτοπαραγωγῶν, χρησιμοποιεῖ, διὰ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας, τὸ χάπι τῆς ἀναδιαρθρώσεως τῶν καλλιεργειῶν. Οὐδεὶς ἀντιτίθεται εἰς τὴν ἀναδιάρθρωσιν τῶν καλλιεργειῶν, ἀλλὰ ὅλοι πρέπει νὰ συμφωνήσωμεν, ὅτι ἀναδιάρθρωσις χωρὶς μελέτην τοῦ παραγωγικοῦ χώρου, χωρὶς ἐνίσχυσιν οἰκονομικὴν τῶν παραγωγῶν, χωρὶς τὴν βεβαιότητα τούτων, ὅτι θὰ ἀποκομίσουν κέρδος, ἐπιδιδόμενοι εἰς νέας καλλιεργείας, καὶ χωρὶς τὴν ὕπαρξιν ἀρδευτικῶν καὶ ἄλλων ἔργων, εἶναι ἀδύνατος. Δὲν πρόκειται περὶ ἀναδιαρθρώσεως, ἀλλὰ περὶ διοργανώσεως καὶ ἐξαρθρώσεως, ὡς εἶπεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου, εἰς Λάρισαν, ὄχι μόνον τῶν καλλιεργειῶν, ἀλλὰ καὶ οἰκονομικῆς ἐξαρθρώσεως ὁλοκλήρου τῆς ἀγροτικῆς οἰκονομίας. Ἔχω στοιχεῖα ἀπὸ τὴν Ἕνωσιν Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Λαρίσης, ἐξ ὧν ἀποδεικνύεται, ὅτι παρὰ τὴν προπαγάνδαν ὑπὲρ τῆς ἀναδιαρθρώσεως καὶ τὴν διαφώτισιν τῶν γεωπόνων, εἰς τὸν νομὸν Λαρίσης, κατὰ τὰ ἔτη 1956–60, ἐκαλλιεργήθησαν τὰ αὐτὰ στρέμματα καὶ παρήχθησαν αἱ αὐταὶ ποσότητες σίτου.

§117Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Τὰ ἐπίσημα στοιχεῖα λέγουν τὰ ἑξῆς: Εἰς τὴν Θεσσαλίαν ἔναντι 2.300.000 στρεμμάτων, ποὺ ἐκαλλιεργήθησαν τὸ 1959, τὸ 1960 ἐκαλλιεργήθησαν 2.049.000. Εἰδικώτερον εἰς τὸν νομὸν Λαρίσης τὰ στρέμματα εἶναι ἀντιστοίχως 1.267.000 καὶ 1.158.000.

§118Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Εἶναι βέβαιον, ὅτι ὑπάρχει μία μείωσις τῶν ἐκτάσεων, ποὺ ἐσπάρησαν, ἀλλὰ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας νὰ εἶναι βέβαιος, ὅτι ἂν καὶ ἐφέτος πωληθῇ τὸ σιτάρι 1,70 ἢ 1,80, ματαίως θὰ ἀναζητῇ ἀριθμὸν πρὸς σύγκρισιν, διὰ τὸν ἁπλούστατον λόγον, ὅτι θὰ παύσῃ κἄθε καλλιέργεια. Καθ’ ἣν στιγμήν, κ. Ὑπουργέ, οἱ γεωπόνοι σᾶς λέγουν, ὅτι τὸ κόστος τοῦ σίτου εἶναι 2,95, κατὰ κιλόν, εἶναι ἀκατανόητον νὰ ἐπιμένετε εἰς τιμὴν 2,70, ἐκτὸς ἐὰν θέλετε νὰ ἐξαφανίσετε τὴν σιτοκαλλιέργειαν.

§119Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Μόνον διὰ νὰ δημιουργοῦνται ἐντυπώσεις εἶναι δυνατὸν νὰ λέγωνται αὐτά.

§120Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, χρησιμοποιῶ τοὺς ἰδικούς σας ἀριθμούς.

§121Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Κύριε συνάδελφε,......

§122Η. ΣΚΥΛΛΑΚΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, μὴ μὲ διακόπτετε, διὰ νὰ τελειώνω.

§123Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Φαίνεται, ὅτι δὲν θέλετε νὰ μάθετε τὴν ἀλήθειαν.

§124Η. ΣΚΥΛΛΑΚΟΣ. Ἔλεγα, λοιπόν, ὅτι μὲ τὰς ἐξευτελιστικὰς τιμὰς καὶ μὲ τὴν ἄνοδον τοῦ τιμαρίθμου, ἐδημιουργήθη, διὰ τοὺς σιτοπαραγωγούς, δραματικὸν οἰκονομικὸν ἀδιέξοδον, ἐβουτήχθησαν ἕως τὸν λαιμόν, εἰς τὰ χρέη, καὶ ἀναμένουν, μὲ ἀγωνίαν, ἀπὸ τὸν πολιτικὸν κόσμον, νὰ δείξῃ κἄποιαν ἔξαρσιν καὶ νὰ δώσῃ λύσιν. Ὅποιος πηγαίνει εἰς τὸν Θεσσαλικὸν κάμπον καὶ ἔρχεται εἰς ἐπαφὴν μὲ τοὺς σιτοπαραγωγούς, πρέπει νὰ κλαίῃ καὶ νὰ πονῇ διὰ τὸ δρᾶμα των. Ἕνα κιλὸν σιτάρι εἶναι ἴσον μὲ τὴν ἀξίαν ἑνὸς καφέ, ἐνῷ προπολεμικῶς μία ὀκᾶ σιτάρι ἀντιστοιχοῦσε σὲ 7 καφέδες. Ὑπάρχουν παραγωγοὶ ποὺ λένε, ὅτι δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ δώσουν στὸ παιδί τους ἕνα χωνάκι παγωτό, διότι στοιχίζει ἕνα κιλὸν σιτάρι. Διὰ νὰ πάρῃ, προπολεμικῶς, ὁ παραγωγός, ἕνα ζευγάρι παπούτσια ἔπρεπε νὰ διαθέτῃ 30 ὀκάδες σιτάρι, ἐνῷ σήμερον πρέπει νὰ διαθέσῃ 120–130 κιλά. Δὲν ἔχουν οἱ σιτοπαραγωγοὶ μίαν δραχμὴν νὰ πᾶνε εἰς τὴν Ἐκκλησίαν, τρῶνε μιὰ φορὰ τὴν ἑβδομάδα λάδι καὶ δυὸ φορὲς τὸν χρόνο κρέας καὶ προβαίνουν εἰς ἀθρόας πωλήσεις τῶν κτημάτων των. Τὰ πινάκια τοῦ Πλημμελειοδικείου καὶ Ἐφετείου Λαρίσης εἶναι γεμᾶτα ἀπὸ μηνύσεις διὰ τὴν μὴ ἐξόφλησιν χρεῶν καὶ ποτὲ δὲν ὑπῆρξε, χρονολογικά, κενὸν ποὺ αἱ φυλακαὶ νὰ μὴ φιλοξενοῦν ἀγρότες, διὰ μὴ ἐξόφλησιν τῶν χρεῶν των. Καὶ κατόπιν αὐτῆς τῆς δραματικῆς καταστάσεως, εἰς ἣν ἔχουν περιέλθει οἱ σιτοπαραγωγοί, διερωτῶνται: διατί αὐτὴ ἡ ἄνισος μεταχείρισις; Διατί, ἐνῷ δίδομεν τὸ σιτάρι μας, πρὸς 2 δρχ. τὸ κιλόν, τὸ ψωμὶ στοιχίζει 5 δραχμὰς τὸ κιλόν; Ποιὸς εἶναι ὁ κλέφτης, ποὺ κλέβει τὸν κόπο μας, ποιὸς εἶναι ὁ λῃστὴς ποὺ λῃστεύει τὸν μόχθον μας; Διατὶ οἱ Γεωργικοὶ Συνεταιρισμοί, ἐνῷ ζητοῦν 3,50–4 δραχμάς, τιμὴν ἀσφαλείας τοῦ σίτου, ἡ Κυβέρνησις ἀρνεῖται νὰ ἀποδεχθῇ τὸ αἴτημά των; Διατί δὲν λύεται τὸ ζήτημα τῶν ἐπιλιμενίων μύλων, οἱ ὁποῖοι ἐπιβαρύνουν, ἄνευ προηγουμένου, τὸ κόστος τῶν μεταφερομένων σίτου, ἀλεύρων καὶ σιτηρῶν; Διατί δὲν συγχρονίζονται τὰ ἀρτοποιεῖα καὶ τέλος, διατί δὲν υἱοθετοῦνται τὰ αἰτήματα τῶν Συνεταιρισμῶν, ὥστε καὶ τὸ κόστος τοῦ ψωμιοῦ νὰ κατεβῇ καὶ ὁ σιτοπαραγωγὸς νὰ ἱκανοποιηθῇ μὲ μίαν λογικὴν τιμήν; Καὶ ὡσὰν νὰ μὴ ἔφθαναν ὅλα αὐτά, εἶναι καὶ τὰ χρέη τῶν παραγωγῶν, τὰ ὁποῖα, σἄν θηλειά, σφίγγουν καὶ πνίγουν τὸν σιτοπαραγωγόν. Τὶ ζητοῦν οἱ παραγωγοί; Ζητοῦν τὴν ρύθμισιν καὶ ἀναστολὴν τῶν ἀγροτικῶν χρεῶν διὰ 8 ἔτη καὶ τὸ αἴτημα αὐτὸ ἔχει υἱοθετηθῆ καὶ ζητεῖται, ἐπιτακτικῶς, ἀπὸ ὅλα τὰ Κόμματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Διατί τὰ 2 δισεκατομμύρια, τῶν παγωμένων πιστώσεων, τῶν 90 μόνον βιομηχάνων, δὲν ἐξοφλοῦνται, ἀλλὰ διαρκῶς παγοποιοῦνται; Καὶ διατὶ δὲν ἀναστέλλουν καὶ τὰ 4 δισεκατομμύρια, τὰ ὁποῖα ὀφείλονται ἀπὸ 5 ἑκατομμύρια ἀγρότας; Ἀλλὰ προκειμένου περὶ τῶν ἑκατομμυρίων αὐτῶν ἀγροτῶν, ἐπικαλούμεθα τὴν νομισματικὴν σταθερότητα. Καὶ ἡ οἰκονομικὴ σταθερότης δὲν κινδυνεύει ὅταν παγοποιοῦνται τὰ 2 δισ. τῶν μικροβιομηχάνων καὶ κινδυνεύει, ὅταν πρόκειται νὰ ἀνασταλοῦν, τὰ 4 δὶς τῶν 5 ἑκατομ. παραγωγῶν; Κύριοι βουλευταί, ἡ Κυβέρνησις ἀρνεῖται νὰ δώσῃ ἱκανοποιητικὴν τιμὴν καὶ μὲ διάφορα τεχνάσματα, καθυστερεῖ τὴν ἐξαγγελίαν τῆς τιμῆς ἀσφαλείας τοῦ σίτου. Κρούω τὸν κώδωνα τοῦ κινδύνου καὶ μάλιστα ἐγκαίρως, ἡ θέσις τῶν σιτοπαραγωγῶν θὰ ἀποβῇ τραγική. Ἐὰν δοθῇ ἡ τιμὴ ἀσφαλείας τῶν 4 δραχμῶν, κατὰ κιλόν, τὴν ὁποίαν ζητοῦν οἱ Ἀγροτικοὶ Σύλλογοι, πρῶτοι ἡμεῖς θὰ χειροκροτήσωμεν τὴν Κυβέρνησιν. Ἄν τοῦτο δὲν γίνῃ, θὰ καταγγείλωμεν τὴν Κυβέρνησιν, πρὸς τὸν λαόν, ὅτι καταδικάζει, εἰς θάνατον, τὸν σιτοπαραγωγικὸν κόσμον, διὰ νὰ ὠφελήσῃ ἐλαχίστους. Κύριοι συνάδελφοι, νομίζω, ὅτι ἐξέθεσα τὴν τραγικὴν κατάστασιν τῶν σιτοπαραγωγῶν, ὄχι μόνον τοῦ νομοῦ Λαρίσης, ἀλλὰ καὶ ὁλοκλήρου τῆς σιτοπαραγωγικῆς περιοχῆς τῆς Ἑλλάδος. Ἡ Κυβέρνησις καλεῖται νὰ ἐπιτελέσῃ τὸ καθῆκον της καὶ ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ πράξῃ τοῦτο. Εἰς ἀντίθετον περίπτωσιν, πρέπει νὰ γνωρίζῃ, ὅτι θὰ ἀντιμετωπίσῃ ὄχι μόνον τὴν ἐξέγερσιν τῶν σιτοπαραγωγῶν, ἀλλὰ καὶ τῶν βιοτεχνῶν τῶν πόλεων, οἱ ὁποῖοι καὶ αὐτοὶ ἀποζοῦν ἀπὸ τὸν ἀγροτικὸν κόσμον, διότι, ἐφ’ ὅσον οἱ ἀγρόται ἔχουν μίαν οἰκονομικὴν δυνατότητα, εἶναι πολὺ φυσικὸν νὰ συμπληρώσουν τὰς βιοτικάς των ἀνάγκας, καὶ ὡς ἐκ τούτου, νὰ ἐργασθοῦν καὶ εἰς ὅλα τὰ ἄλλα ἐπαγγέλματα. Ἐὰν δὲν ἔχῃ, ὁ παραγωγός, χρήματα, καὶ αὐτοί, ἐπίσης, οἱ βιοτέχναι, εἶναι καταδικασμένοι εἰς τὴν οἰκονομικὴν καταστροφήν.

§125ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Β. Ἐφραιμίδης.

§126Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργ.). Τὸν λόγον, κ. Πρόεδρε.

§127ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. (Τῆς Ἀριστερᾶς). Ὄχι, κ. Πρόεδρε. Μία ὥρα μᾶς ἀπομένει.

§128Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργ.). Κύριε Πρόεδρε, δύο λόγια θέλω νὰ εἴπω. Ὄχι παραπάνω ἀπὸ δύο λεπτά. Κύριε Πρόεδρε, ὑποθέτω, ὅτι τὸ στοιχεῖον, τὸ ὁποῖον θὰ δώσω, εἶναι πολὺ ἐνδιαφέρον, δι’ ὅλους τοὺς συναδέλφους, καὶ διὰ τοὺς ρήτορας τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ περισσότερον διὰ τὸν κ. Ἀλλαμανῆν. Πράγματι, ἔγινε μία μελέτη, περὶ τοῦ κόστους τοῦ σίτου, ἀλλὰ εἶναι ἐντελῶς θεωρητική. Εἶναι τόσον θεωρητική, ὥστε νὰ σᾶς εἴπω ἕνα πρᾶγμα. Ὅτι εἰς τὸ κόστος περιλαμβάνεται τὸ ἐνοίκιον τοῦ ἀγροῦ, ἀνταποκρινόμενον, σύμφωνα μὲ τὴν μελέτην, εἰς μίαν δραχμήν, κατὰ κιλόν, τοῦ σίτου. Δηλαδή, σἂν νὰ σᾶς λέγουν, ὅτι καὶ ἐὰν δὲν σπαρῇ ὁ ἀγρός, μὲ σιτάρι, θὰ ἠμποροῦσε νὰ ἐνοικιασθῇ 150–200 δραχμάς, καθ’ ἣν ἐποχήν, λέγει ὁ κ. Σκυλλάκος, ὅτι ἐγκαταλείπονται τὰ χωράφια καὶ δὲν ἠμποροῦν νὰ σπαροῦν.

§129Η. ΣΚΥΛΛΑΚΟΣ. ... (Δὲν ἠκούσθη).

§130Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργ.). Δικαιολογεῖται τὸ μένος σας, ἐκ τοῦ ὅτι εἶσθε ἔποικος Θεσσαλίας. Ὁ κ. Ἀλλαμανῆς λέγει, ὅτι ἐὰν ἐξακολουθήσῃ τὸ πρᾶγμα, δὲν θὰ σπείρουν τοῦ χρόνου. Συνεπῶς, πῶς θὰ ἐνοικιασθοῦν; Κύριοι συνάδελφοι, σχετικῶς μὲ τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς, καὶ ἄλλοτε ἔχω εἴπει, προκειμένου περὶ τῶν γεωργικῶν ἐκμεταλλεύσεων, ἐν Ἑλλάδι, αἱ ὁποῖαι, κατὰ τὸ πλεῖστον, εἶναι οἰκογενειακαί. Ἐκεῖνο ποὺ ἐνδιαφέρει, εἶναι τὸ ἀκαθάριστον εἰσόδημα, δηλαδὴ ἡ ἀξιοποίησις τῶν ἐργατικῶν χειρῶν. Ἐάν, λοιπόν, ἀπὸ τὸν ὑπολογισμόν, τὸν ὁποῖον ἔκαμαν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἠσχολήθησαν μὲ τὸν καταρτισμὸν τοῦ πίνακος τοῦ κόστους, ἀφαιρέσωμεν τὴν μίαν δραχμήν, τὸ ἐνοίκιον τοῦ ἀγροῦ καὶ τὰ ὀλίγα προσωπικὰ ἡμερομίσθια τοῦ καλλιεργητοῦ, τότε ἀπομένει διὰ τὴν περιοχὴν Τρικάλων κόστος 1,12 κατὰ κιλόν. Ἐάν, κύριοι συνάδελφοι, λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν, ὅτι μὲ τὰς περυσινὰς τιμὰς σίτου, αἱ ὁποῖαι ἦσαν 2,34 ἡ βασικὴ τιμὴ καὶ 3,50 διὰ μίαν ποσότητα, διὰ τοὺς καλλιεργητὰς τοὺς κάτω τῶν 30 στρεμμάτων, τότε ἔχομεν μίαν μέσην τιμὴν 2,80 κατὰ κιλὸν τοῦ σίτου. Συνεπῶς, ἡ τιμή, ἡ ὁποία ἐδόθη πέρυσιν, ὑπερκαλύπτει τὰ ἔξοδα τὰ πραγματικά, τὰ ὁποῖα ἐπαναλαμβάνω, διὰ τὴν περιοχὴν Τρικάλων, εἶναι 1,12 κατὰ κιλόν. Ἀνάλογος εἶναι δι’ ὅλας τὰς ἄλλας περιοχάς. Δὲν λέγω, βέβαια, διὰ τὰς ὀρεινὰς περιοχάς. Εἰς τὰς ὀρεινὰς περιοχὰς εἶναι κατά τι περισσότερον. Αὐτὰ τὰ στοιχεῖα ἤθελον νὰ δώσω, ὄχι εἰς τὸν κ. Σκυλλάκον, ὁ ὁποῖος δικαιολογεῖται, ἐκ τοῦ ὅτι εἶναι ἔποικος, ἀλλὰ εἰς τὸν κ. Ἀλλαμανῆν.

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Β. Ἐφραιμίδης ἔχει τὸν λόγον.

§132Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε...

§133Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἤθελον νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας...

§134Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχω τὸν λόγον.

§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ἀλλαμανῆ, ἐφ’ ὅσον ὁ ρήτωρ δὲν σᾶς ἐπιτρέπει, νομίζω, ὅτι γίνεται κατάχρησις.

§136Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Δύο λόγια θέλω νὰ εἴπω.

§137Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ἀκολουθεῖτε μίαν περίεργον τακτικήν.

§138Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Κύριε Ἐφραιμίδη, γνωρίζετε, ὅτι ὑπάρχει ἕνα κενὸν εἰς τὴν συζήτησιν διὰ τὴν τιμὴν τοῦ σίτου. Ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου ὑπεστήριξεν, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ δοθῇ τιμὴ 3,50, κατὰ κιλόν. Ἡ Κυβέρνησις, διὰ τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἀρνεῖται νὰ δώσῃ τὰ στοιχεῖα καὶ γίνεται προσπάθεια νὰ μὴ ἀκουσθῇ ἡ φωνὴ αὐτή.

§139Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ θέμα εἶναι εὐρύ, ἀλλὰ ὁ χρόνος ὀλίγος, διότι ὡρίσθη νὰ ὁμιλήσουν καὶ ἄλλοι συνάδελφοι. Θὰ προσπαθήσω, συνεπῶς, ὅσον γίνεται συντομώτερον, νὰ ἐκθέσω ὡρισμένας ἀπόψεις. Ἀπόψε, κ. συνάδελφοι, ἡμεῖς νομίζομεν, ὅτι ἔγιναν τὰ ἀποκαλυπτήρια τῆς κυβερνητικῆς τακτικῆς ἐπὶ τοῦ συζητουμένου θέματος. Ὁ ἀποκαλύψας εἶναι ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως Ὑπουργός. Διότι, κατὰ τὴν ὁμιλίαν του, ὁ κ. Ὑπουργός, ἐπέμεινεν ἐπὶ δύο κυρίως σημείων: Πρῶτον σημεῖον εἶναι, ὅτι ἠθέλησε, μὲ λογικὰ κατασκευάσματα νὰ ἀποδείξῃ, ὅτι δὲν ὑπάρχει, καὶ δὲν θὰ ὑπάρξῃ θέμα δυσπιστίας, παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι ἡ δυσπιστία καὶ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ἀπεδείχθη, παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι καὶ μέσα εἰς τὰς τάξεις τοῦ λαοῦ ὑπάρχει ἐντονωτάτη ἡ κρίσις αὕτη. Δεύτερον, ὁ κ. Ὑπουργὸς διὰ νὰ ὑποβοηθήσῃ αὐτὸ τὸ ἐπιχείρημά του, ἠκολούθησε τὴν τακτικὴν τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖ ἡ Κυβέρνησις, ἀφ’ ἧς ὑπεβλήθησαν αἱ δύο προτάσεις, καὶ εἶπεν, ὅτι δῆθεν ἡ Ἀντιπολίτευσις προσπαθεῖ νὰ ἀνατρέψῃ τὸν καλῶς ἐννοούμενον κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον καὶ νὰ τὸν μετατρέψῃ εἰς συκοφαντίας κατὰ τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὅτι κάμνει τοῦτο ὁλόκληρος ἡ Ἀντιπολίτευσις, ὅταν ὑπάρχῃ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, εἶπεν ἡ Ἄκρα Ἀριστερὰ καὶ πρέπει ἑπομένως, ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει εἰς τὴν αἴθουσαν ἡ Ἄκρα Ἀριστερά, ὁπωσδήποτε καὶ νὰ συμβοῦν εἰς τὸν τόπον αὐτόν, ἡ Ἀντιπολίτευσις νὰ θεωρῇ χρέος της νὰ αὐτοφιμώνεται διὰ νὰ ἠμπορῇ ἡ Κυβέρνησις νὰ ὀργιάζῃ εἰς βάρος τοῦ τόπου. Ἐπεκαλέσθη, δηλαδή, τὸ γνωστὸν ἐπιχείρημα, τὸ ἐπιχείρημα τῆς Κομμουνιστικῆς ὑστερίας, εἰς τὸ ὄνομα τοῦ ὁποίου ἡ Κυβέρνησις προσπαθεῖ νὰ διατηρῆται εἰς τὴν ἐξουσίαν καὶ προσπαθεῖ νὰ ἐφαρμόσῃ τὴν γνωστὴν ἀντεθνικὴν τακτικήν της. Δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους, κ. συνάδελφοι, εἶπον, ἀκριβῶς, ὅτι ἔγιναν τὰ ἀποκαλυπτήρια τῆς Κυβερνητικῆς τακτικῆς ἐπὶ τοῦ συζητουμένου θέματος. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ θέμα τοῦ ποῖος συκοφαντεῖ καὶ ποῖος ἐκτρέπει τὸν ἔλεγχον, νομίζω, ὅτι ἦτο ἀτύχημα ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ἀνέθεσε νὰ ὑπερασπίσῃ τὸ θέμα αὐτὸ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως, ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος προΐσταται τῶν ὑπηρεσιῶν αὐτῶν, αἱ ὁποῖαι μὲ δημόσια ὄργανα εἰς τὸ ραδιόφωνον, ὁ δημόσιος προϋπολογισμός, τὰ μυστικὰ κονδύλια, δὲν κάμνει τίποτε ἄλλο κατ’ αὐτὰ τὰ ἔτη, παρὰ νὰ διαπράττῃ ὠργανωμένην συκοφαντίαν εἰς βάρος τοῦ συνόλου τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Ὑπῆρξαν, κ. συνάδελφοι, ἐπανειλημμένως περιπτώσεις, ὅπου εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ἡγέται τῶν Κομμάτων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως κατήγγειλαν αὐτὸ τὸ ὡργανωμένον ὄργιον τῆς κατασυκοφαντήσεως, τῆς σπιλώσεως ὑπολήψεων. Ἀλλά, κ. συνάδελφοι, διατὶ νὰ πᾶμε μακρυά; Ἔχει πικρὰν πεῖραν ὁ λαός. Ὅταν ἀνοίγει τὸ κουμπὶ τοῦ ραδιοφώνου, δὲν ἔχει παρὰ νὰ ἀκούσῃ ἔργα καὶ ἡμέρας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Προεδρίας, ὁ ὁποῖος προΐσταται τῶν ὑπηρεσιῶν αὐτῶν. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ δυσπιστία, ὄχι μόνον εἶναι δικαιολογημένη, ἀλλὰ καὶ ἐδικαιώθη 100%, ἀπὸ τὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία διεξήχθη. Βεβαίως, αὔριον τὸ πρωΐ θὰ ὑπάρχουν πηχυαῖοι τίτλοι εἰς ὡρισμένας ἐφημερίδας ὡρισμένων ἀριθμῶν, αἱ ὁποῖαι θὰ λέγουν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔλαβε τὸν τάδε ἀριθμὸν ψήφων. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, θὰ πρέπει νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν μας, ὅτι ἡ ἐν τῇ Βουλῇ πλειοψηφία τῆς Κυβερνώσης παρατάξεως ὑπῆρξεν ἐκ γενετῆς νόθος, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἀντιπροσωπεύει τὴν μειοψηφίαν τοῦ λαοῦ. Τὰ 65% τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ εἶναι ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὸ ποσοστὸν αὐτὸ διὰ τῶν ἐκπροσώπων του παρὰ τὰς ἐπὶ μέρους διαφοράς, ἀπὸ κοινοῦ ἐξέφρασε τὴν δυσπιστίαν, ἡ ὁποία ἀπετέλεσεν ἀντικείμενον συζητήσεων κατὰ τὸ τελευταῖον 5θήμερον. Κατηγγείλαμεν, κ. βουλευταί, ὡρισμένα εἰδικὰ γεγονότα. Καὶ ἡ Κυβέρνησις εἰς ἀπάντησιν, ἐτήρησε τὴν γνωστὴν της τακτικήν, τῆς ὑπεκφυγῆς, μὲ δικολαβικά, δικονομικὰ προσχήματα καὶ ὕβρεις. Βεβαίως, τὸ ἔργον τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ὑπῆρξε δύσκολον, διότι ἡ Κυβέρνησις σκοπίμως δὲν κατέθεσε τὰ αἰτηθέντα στοιχεῖα. Ἐπὶ τοῦ σιτικοῦ παραδείγματος χάριν, ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐξήγγειλεν εἰσέτι τὰ ἀναμενόμενα μέτρα, ὥστε ἡ συζήτησις νὰ διεξαχθῇ ἐπ’ αὐτῶν. Καὶ τὰ καθυστερεῖ ἡ Κυβέρνησις νὰ κλείσῃ ἡ Βουλὴ καὶ νὰ κάμῃ τὴν προπαγάνδαν τῆς συγχύσεως εἰς βάρος τῶν σιτοπαραγωγῶν, μὲ τὸ ραδιόφωνον καὶ τὸν ἐπιχορηγούμενον φιλικόν της τύπον. Ἐπίσης ἡ Κυβέρνησις ἀπέφυγε νὰ καταθέσῃ τὰ κείμενα διὰ τὴν σύνδεσιν τῆς χώρας μὲ τὴν Κ.Ε.Α., καθὼς καὶ τὰ αἰτηθέντα στοιχεῖα, σχετικῶς μὲ τὴν παραίτησιν Ὑψηλάντη. Παρὰ ταῦτα, ἡ Ἀντιπολίτευσις ἀπέδειξεν, ὅτι ἡ πλειονότης τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τὸ 65% αὐτοῦ, ἔχει στραφῆ κατὰ τῆς Κυβερνήσεως δυσπιστεῖ πρὸς αὐτήν, καὶ ἕνεκα τούτου πρέπει νὰ ἀπέλθῃ τὸ συντομώτερον, ὥστε νὰ ἀποκατασταθῇ ὁ ὁμαλὸς πολιτικὸς βίος εἰς τὴν Χώραν. Ἡ παραίτησις τοῦ Ὑψυλάντη δὲν εἶναι μεμονωμένον περιστατικόν. Ἔρχεται ἐν συνεχείᾳ τῶν παραιτήσεων καὶ ἄλλων Πρεσβευτῶν καὶ μάλιστα ἡ παραίτησις Ὑψηλάντη συνεδυάσθη μὲ τὰ θέματα ἠθικῆς τάξεως διὰ τὴν Κυβέρνησιν. Κατεβλήθη μία προσπάθεια ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἐμφανίσῃ τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ὡς ἐπιθυμοῦσαν ἐξ ἀφορμῆς τῆς παραιτήσεως αὐτῆς νὰ ἀναζωπυρώσῃ τὸ θέμα Μέρτεν. Παρά ταῦτα, κ.κ. συνάδελφοι, θὰ ἀποδείξω, ὅτι τὸ θέμα αὐτὸ ἔγινεν ἀντικείμενον συζητήσεως τῶν εὐρυτέρων λαϊκῶν στρωμάτων καὶ ὀργανώσεων. Ἰδοὺ τὶ λέγει περὶ αὐτοῦ εἰς ἄρθρον της ἡ «Ἐφημερὶς τῶν Πολεμιστῶν» — ἔκδοσις 11 Ἰουνίου 1961: «Τώρα ποὺ πλησιάζει ἡ διακοπὴ τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς, μετὰ βασιμότητος λέγεται, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἀντιμετωπίζει τὸ θέμα τοῦ ἀνασχηματισμοῦ τῆς ὑπ’ αὐτὸν Κυβερνήσεως. Κατὰ τὴν τελευταίαν περίοδον ἐγένετο θόρυβος περὶ τὴν κατοχικὴν Πολιτείαν ὡρισμένων Ὑπουργῶν καὶ Ὑφυπουργῶν, ἄλλων δὲ ὁμολογημένη ἀποτυχία των εἰς τὴν διεύθυνσιν τῶν Ὑπουργείων, εἰς τὰ ὁποῖα ἐτάχθησαν, ὥστε ὁ Κυβερνητικὸς ἀνασχηματισμὸς νὰ καθίσταται περισσότερον ἀπὸ ἄλλοτε ἐπιβεβλημένος. Ἀλλὰ προκειμένου περὶ ἀνασχηματισμοῦ, χρειάζεται ἡ μετὰ σχολαστικότητος ἐπιλογὴ μεταξὺ τῶν προοριζομένων τῶν νέων Ὑπουργῶν. Ὄχι μόνον διὰ τὰς ἱκανότητάς των, διότι τὰ προβλήματα, τὰ ὁποῖα θὰ κληθοῦν νὰ ἀντιμετωπίσουν, θὰ εἶναι πολλὰ καὶ δυσεπίλυτα, ἀλλὰ καὶ νὰ εἶναι ἀπολύτως ἀδιάβλητος —χωρὶς νὰ παρέχῃ ὑλικὸν ἐκτοξεύσεως αἰχμῶν ἐκ μέρους τῶν ἀντιπάλων τῆς Κυβερνήσεως— ὁ κατὰ τὸ παρελθὸν ἐν γένει δημόσιος βίος των. Διότι εἰς τὸ κεφάλαιον τοῦτο, θὰ πρέπει νὰ ἐφαρμόζεται μετὰ σχολαστικότητος ἡ ρῆσις τοῦ Κικέρωνος: Ὅτι δηλαδή, ἡ σύζυγος τοῦ Καίσαρος, δὲν πρέπει νὰ εἶναι τιμία, ἀλλὰ καὶ νὰ φαίνεται τιμία. Αἱ σκέψεις αὗται ἀποτελοῦν καθολικὸν αἴτημα τῆς τάξεως τῶν πολεμιστῶν, ἥτις συνιστᾶ τὸ ἕτερον σκέλος τῶν ἐνόπλων Δυνάμεων τῆς χώρας καὶ στηρίζει τὰ βάθρα τοῦ κοινωνικοῦ καθεστῶτος καὶ τῆς Βασιλείας». Πρόκειται, περὶ τῆς «Ἐφημερίδος τῶν Πολεμιστῶν» καὶ δὲν νομίζω, ὅτι θὰ εὑρεθῇ τις, ὁ ὁποῖος θὰ τολμήσῃ νὰ ὑποστηρίξῃ, ὅτι ὑπῆρξε δάκτυλος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἢ τῆς Ἀριστερᾶς, διὰ νὰ γραφῇ αὐτὸ τὸ ἄρθρον. Εἶναι ἐφημερὶς τῆς ὁποίας οἱ δεσμοὶ μὲ τὴν κυβερνητικὴν παράταξιν εἶναι γνωστοί. Ὅπως ἠκούσατε, κ. βουλευταί, τὸ ἄρθρον ἀπηχοῦν τὴν θέλησιν τῶν πολεμιστῶν, λέγει, ἐὰν γίνῃ ἀνασχηματισμὸς τῆς Κυβερνήσεως, θὰ πρέπει τὸ θέμα τῆς κατοχικῆς δράσεως νὰ ἀποτελέσῃ λόγον ἐξαιρέσεως συμμετοχῆς εἰς τὴν Κυβέρνησιν, δι’ ὅσους εἶναι ἢ κατηγοροῦνται, ὅτι εἶναι ἐκτεθειμένοι. Ποῖος, λοιπόν, κ. βουλευταί, ἐπιθυμεῖ νὰ ἐκμεταλλευθῇ τὸ θέμα αὐτό, καὶ ποῖος προσπαθεῖ νὰ ἀναζωπυρώσῃ θέματα, τὰ ὁποῖα κατὰ τὴν Κυβέρνησιν, θὰ πρέπει νὰ μείνουν εἰς τὴν ἀφάνειαν; Πρόκειται περὶ ἀντιπολιτευτικῶν προθέσεων ἢ ἐπιταγῆς τῆς Κοινῆς Γνώμης; Τὸ ζήτημα Μέρτεν, ὅπως καὶ τὸ ζήτημα Ὑψηλάντη, θὰ παραμείνουν καὶ θὰ δηλητηριάζουν τὰς Ἑλληνο–Γερμανικὰς σχέσεις. Καὶ ὑπεύθυνος δι’ αὐτό, θὰ εἶναι ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία δὲν ἠδυνήθη ἢ δὲν ἠθέλησε νὰ ἐκκαθαρίσῃ τὰ θέματα αὐτὰ μὲ τὸν ἐπιβαλλόμενον τρόπον. Κατ’ ἀνάγκην τὰ θέματα αὐτά, θὰ μένουν μὲ ἀποτέλεσμα ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐκβιάζεται ἀπὸ Γερμανικῆς πλευρᾶς, κατὰ τὴν ρύθμισιν ὡρισμένων θεμάτων μὲ τὴν Γερμανίαν. Ἐφ’ ὅσον, λοιπόν, μεταξὺ τῶν δύο χωρῶν ὑφίστανται περιθώρια καὶ δυνατότητες ἐκβιάσεως, αἱ σχέσεις των, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι καλαί, παρὰ τὴν ἐπιπολαίαν περὶ τοῦ ἀντιθέτου δήλωσιν τοῦ κ. Ἀβέρωφ. Εἶναι γνωστὴ ἡ περίπτωσις ἀλουμινίου καὶ αἱ ἀντιδράσεις τῆς Μπόν. Λέγουν ἀκόμη, ὅτι τὸ αὐτὸ συμβαίνει καὶ διὰ τὴν περίπτωσιν τῶν λιπασμάτων, ὅπου ἐνδιαφερόμενος εἶναι ὁ οἶκος Τσίμερ, καὶ ἄλλαι ἀκόμη περιπτώσεις. Δὲν εἶναι δυνατόν, κ. βουλευταί, νὰ συνεχισθῇ αὐτὴ ἡ κατάστασις τῆς δυνατότητος τῶν ἐκβιασμῶν. Διὰ τὸ θέμα Ὑψηλάντη, ἴσως θὰ ἔπρεπε ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν νὰ μᾶς εἴπῃ, δυνάμει ποίων κριτηρίων καὶ κατὰ ποῖον ἀλεξιπτωτιστικὸν τρόπον ἐτοποθέτησε τὸν κ. Ὑψηλάντην ὡς Πρεσβευτὴν εἰς τὴν Βόννην. Τὸ γεγονός, ὅτι ἐγνώριζε τὴν γερμανικὴν γλῶσσαν, ὅτι ἐθεωρεῖτο καλὸς ὑπάλληλος, αὐτὰ μόνον, δὲν νομίζω, ὅτι ἦσαν ἀρκετὰ διὰ νὰ δώσουν τὴν δυνατότητα εἰς τὸν κ. Ὑψηλάντην νὰ καταλάβῃ τὴν θέσιν ἐκείνην καὶ νὰ παραγνωρισθοῦν τόσοι ἄλλοι ἱκανοὶ καὶ προηγούμενοι εἰς ἱεραρχίαν διπλωμάται. Φαίνεται, ὅτι διὰ τὴν τοποθέτησιν τοῦ κ. Ὑψηλάντη εἰς τὴν Βόννην ὑπῆρξαν θελήσεις πέραν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν καί, ἴσως, καὶ ὑπεράνω καὶ αὐτῆς τῆς Κυβερνήσεως. Εἶναι γνωστοί, κ. βουλευταί, οἱ δεσμοὶ τοῦ Ὑψηλάντη μὲ τὴν Γερμανωαυστριακὴν περιοχήν. Ἐπιμένομεν, λοιπόν, ὅτι ἂν ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐκκαθαρίσῃ τὰ θέματα αὐτά, πάντοτε θὰ ὑφίσταται ἐκβιασμούς. Ἑκάστοτε μὲ τὸν ἕνα ἢ τὸν ἄλλον τρόπον, θὰ ἐπανέρχωνται εἰς τὸ προσκήνιον καὶ θὰ τὴν παρακολουθοῦν, ὅπως ἡ λέπρα τὸν λεπρόν. Αὐτή, κ. βουλευταί, εἶναι ἡ ἄποψίς μας, ἐπὶ τῶν εἰδικωτέρων θεμάτων. Νομίζω, ὅμως, ὅτι ἡ πρότασις δυσπιστίας, ἔπρεπε νὰ ἐπεκταθῇ ἐπὶ τῶν γενικωτέρων θεμάτων, διότι ἡ γενικωτέρα πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως εἶναι τὸ θερμοκήπιον, εἰς τὸ ὁποῖον θερμαίνονται καὶ ἀναπτύσσονται τὰ εἰδικώτερα θέματα. Κατηγγέλθη ὑπὸ πολλῶν παραγόντων τῆς δημοσίας ζωῆς καὶ ἀπὸ ὁλόκληρον τὴν ἡγεσίαν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὅτι καθ’ ὅλην αὐτὴν τὴν τελευταίαν περίοδον ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως, οἱ δημοκρατικοί μας θεσμοὶ καὶ τὸ πολίτευμά μας, δὲν λειτουργοῦν κατὰ τρόπον ὁμαλόν. Ἡ Κυβέρνησις, ἀπαντᾶ, ὅτι ταῦτα ἀποτελοῦν ἰσχυρισμοὺς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Καί, ὅμως, κ. βουλευταί, ἔχει τονισθῆ ἀπὸ παράγοντας, οἱ ὁποῖοι δὲν ἀνήκουν εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ὅτι ὁ δημόσιος βίος τῆς Χώρας κινεῖται καὶ κατευθύνεται ὑπὸ δυνάμεων εὑρισκομένων πέραν τοῦ πολιτικοῦ κόσμου, ἀλλὰ εἰς τὰ παρασκήνια, καὶ ὅτι τὸ φρόνημα τοῦ λαοῦ διαστρέφεται μὲ καλπονοθευτικοὺς ἐκλογικοὺς νόμους, ὅπως ὁ ὑπὸ ψήφισιν. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω περικοπὴν ὁμιλίας πολιτικοῦ, διὰ τὸν ὁποῖον δὲν δύναται νὰ ὑποστηριχθῇ, ὅτι ἀνήκει εἰς τοὺς κύκλους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἡ ὁποία ἔχει ὡς ἑξῆς: «Ἀγαπητοί φίλοι, ἡ ὑπομονή μου ἦτο φυσικὸν νὰ ἐξαντληθῇ. Καὶ ἀντέδρασα κατὰ τρόπον ἀνοικτὸν καὶ δημόσιον —διότι μισῶ τὰ παρασκήνια— ἀντιμετωπίσας τὸν κ. Καραμανλῆν. Δὲν εἶναι προσωπικοὶ οἱ λόγοι, οἱ ὁποῖοι μὲ ὑπεχρέωσαν νὰ ἔλθω εἰς ἀντίθεσιν μὲ τὸν κ. Καραμανλῆν. Ἀντιτίθεμαι εἰς τὰς νέας μεθόδους, τὰς ὁποίας εἰσήγαγεν εἰς τὴν πολιτικήν μας ζωήν. Διαφωνῶ πρὸς τὴν προσπάθειάν του, ὅπως καθιερώσῃ μονίμως πλέον τὴν ἀποφασιστικὴν ἀνάμιξιν εἰς τὴν πολιτικήν μας ζωήν, παραγόντων ξένων πρὸς τὸ δημοκρατικὸν προσκήνιον». Ὁ εἰπὼν ταῦτα, κ. βουλευταί, εἶναι ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, καὶ τὰ ἔλεγεν αὐτὰ ἐν Θεσσαλονίκῃ, κατὰ τὸ 1958. Ὡς ἐκ τῆς θέσεώς του, ἐντός, ἐκτός, ἀλλὰ πάντοτε πλησίον τῆς κυβερνώσης παρατάξεως, ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, δύναται νὰ βεβαιώσῃ καλλίτερον παντὸς ἄλλου, νὰ γνωρίζῃ περὶ τῆς ἀληθείας ὅλων αὐτῶν, τὰ ὁποῖα καταγγέλλει. Θὰ μποροῦσα νὰ ἀναφερθῶ, κ. συνάδελφοι, ἀκόμη καὶ εἰς τὸν λόγον τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, εἰς τὴν πλατεῖαν Κλαυθμῶνος. Ὁ χρόνος, ὅμως, μὲ ἀναγκάζει νὰ συντομεύσω. Θὰ ἤθελα, ὅμως, παρὰ ταῦτα νὰ ὑπενθυμίσω μίαν διαλογικὴν συζήτησιν τῶν κ.κ. Κανελλοπούλου καὶ Παπανδρέου, νομίζω, κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν, κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ κ. Κανελλόπουλος εἶπεν, οὐδέποτε ἐπέκρινε τὴν Κυβέρνησιν, ὅσον ἀφορᾷ τὸν χειρισμὸν τοῦ Κυπριακοῦ. Εἰς τὸν λόγον του, ὅμως, εἰς τὴν πλατεῖαν Κλαυθμῶνος, εἶχεν εἴπει τὰ ἑξῆς: «Καλὸν θὰ εἶναι νὰ ἀποφεύγῃ νὰ λέγῃ ὁ κ. Καραμανλῆς, ὅτι ἀπεκατέστησε τὸ κῦρος τῆς Ἑλλάδος, ὅταν ἐπὶ τῶν ἡμερῶν του ἐπεδεινώθη τὸ Κυπριακὸν καὶ προεβλήθη ἡ ἰδέα τῆς διχοτομήσεως». Εἰς τὴν δρᾶσιν τῶν παρασκηνίων, ἂς προσθέσωμεν καὶ τὴν ἀνώμαλον λειτουργίαν τῆς Βουλῆς, τὴν σωρείαν τῶν πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, αἱ ὁποῖαι ἐκ τῶν ὑστέρων ἔρχονται πρὸς κύρωσιν εἰς τὴν Βουλήν, τὴν τακτικὴν τῆς Κυβερνήσεως νὰ θέτῃ τὴν Βουλὴν πρὸ τετελεσμένων γεγονότων καὶ ὅταν ἀκόμη πρόκειται περὶ βαρυσημάντων θεμάτων, καὶ τὸ γεγονὸς, ὅτι εἰσήχθησαν εἰς μίαν καὶ μόνην συνεδρίασιν 100 καὶ πλέον αἰτήσεις, ἄρσεως ἀσυλίας βουλευτῶν, καταδεικνύεται, ὅτι θέλει ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐφαρμόσῃ τὴν αὐτὴν μέθοδον ἐντὸς τῆς Βουλῆς, τὴν ὁποίαν ἐφαρμόζουν τὰ ὄργανά της καὶ ἐκτὸς αὐτῆς, μὲ τὰς ἐπιθέσεις των κατὰ βουλευτῶν. Κατηγγέλθη ἀπὸ ρήτορας ὅλων τῶν παρατάξεων, τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὅτι εὑρισκόμεθα πρὸς ἑνὸς Κράτους ἀστυνομικοῦ, κομματικοῦ, καὶ φαυλοκρατικοῦ, χωρὶς νὰ δοθῇ ἀπάντησις ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσως εἰς τὰς συγκεκριμένας καταγγελίας.

§140Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Θὰ ἀπαντήσῃ ἡ Κυβέρνησις, κ. συνάδελφε.

§141Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ὁ κ. Κωστόπουλος κατήγγειλε πρὸ ἡμερῶν, ὅτι ὁ Στρατηγὸς Γρίβας παρακολουθεῖται. Ἐπίσης παρακολουθεῖται τὸ τηλέφωνόν του. Ἀλλὰ ποίου δὲν παρακολουθεῖται τὸ τηλέφωνον, ἀκόμη δὲ καὶ ἡ ἀλληλογραφία του; Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως υἱοθέτησε καὶ τὴν θεωρίαν τῆς ἀσκήσεως βιοπραγιῶν, λόγῳ προκλήσεων δῆθεν ἔναντι τῶν ὀργάνων τῆς τάξεως. Πρέπει, ὅμως, τὰ ὄργανα τῆς τάξεως καὶ ὅταν ἀκόμη προκαλοῦνται νὰ διατηροῦν τὴν ψυχραιμίαν των. Ἡ θεωρία τῶν προκλήσεων εἶναι ἐπικίνδυνος διὰ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως. Διότι, αὐτὴ τὸν ὡδήγησε νὰ δικαιολογήσῃ καὶ τὰς σφαγὰς τῶν Καλαβρύτων. Προεκλήθησαν οἱ Γερμανοί, εἶχεν εἴπει, καὶ κατέστρεψαν τὰ Καλάβρυτα. Ἀλλὰ ἀκούσατε τὶ ἀπαντᾷ εἰς τὰς θεωρίας αὐτὰς τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὁ Ἀντεισαγγελεύς, ὁ ὁποῖος ἔλαβε μέρος εἰς τὴν δίκην τοῦ Ἀστυνομικοῦ Διευθυντοῦ Καραθανάση. «Ἄν παραδεχθῶμεν αὐτό, θὰ τοὺς κάνουμε τὰ πάντα καὶ θὰ λέμε: κομμουνισταὶ εἶναι, μόνοι τους τὰ κάνουνε. Εἶναι ἀναντίρρητον, ὅτι καὶ σὲ ἄλλες περιπτώσεις κομμουνισταὶ ἔφαγαν ξύλο καὶ εἶναι ἀναντίρρητον, ὅτι ὁ μηνυτὴς ἐδάρη. Θὰ κρυφθοῦμε πίσω ἀπὸ τὸ δάκτυλό μας, ἂν ποῦμε, ὅτι εἶναι σκηνοθεσία. Τότε, εἰς πᾶσαν περίπτωσιν παραπόνου ἐκ μέρους χαρακτηριζομένων ὡς κομμουνιστῶν, θὰ λέμε «εἶναι γραμμή». Ἔλαβε χώραν τὸ ἀδίκημα καὶ δὲν λένε ψέμματα οἱ μάρτυρες τῆς κατηγορίας. Ἐρωτᾶται: Ψεύδονται οἱ μάρτυρες ὑπερασπίσεως ἀστυνομικοί; Ἐγὼ λέγω, ὅτι πρόκειται περὶ κακῶς νοουμένης προσπαθείας, νὰ μὴ δυσφημηθῇ τὸ Σῶμα. Ἀλλὰ ἡ δυσφήμησις προέρχεται ἀπὸ τὸν κατηγορούμενον, ἀπὸ τὰς πράξεις τοῦ κατηγορουμένου». Κύριοι συνάδελφοι, οὔτε αὐτὴν τὴν τόλμην δὲν εἶχε τὸ θάρρος νὰ ἐπιδείξῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ διὰ τοῦ στόματος τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως ἐδικαιολόγησε τὰς εἰς βάρος τῶν ἀντιπάλων της βιαιοπραγίας, ὡς ὀφειλομένας δῆθεν εἰς προκλήσεις καὶ τεχνάσματα τῶν κομμουνιστῶν! Δὲν πρόκειται νὰ ἀναφέρω ὅλας τὰς σχετικὰς περιπτώσεις. Θὰ ἀναφερθῶ μόνον εἰς τὴν περίπτωσιν τῆς συμπαθεστάτης τάξεως τῶν φωτορεπόρτερ. Ἔχω ἐδῶ μίαν φωτογραφίαν, ἐδημοσιεύθη εἰς τὴν «Μακεδονίαν» τῆς 1.11.60. Δύνασθε εἰς αὐτὴν νὰ ἴδητε πῶς συλλαμβάνονται καὶ δέρονται οἱ φωτορεπόρτερ τῆς Θεσσαλονίκης, οἱ ὁποῖοι, ὅπως ὅλοι οἱ ἄλλοι συνάδελφοί των, δὲν κάμνουν τίποτε ἄλλο παρὰ τὴν δημοσιογραφικήν των ἀποστολήν. Ἡ βάρβαρος μεταχείρισις τῶν φωτορεπόρτερ ἔγινε ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τῆς ἀφίξεως ἐδῶ τῆς συζύγου τοῦ Προέδρου τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν κ. Κέννεντυ, γνωστὴ καὶ εἰς τὸν διεθνῆ τύπον, λόγω τῶν διώξεων καὶ τῶν ξυλοδαρμῶν ποὺ ὑπέστησαν οἱ φωτορεπόρτερ. Ἀκούσατε περίπτωσιν — αὐτὴ ἀπὸ τὴν Β. Ἑλλάδα. «Στῶμεν καλῶς. Ὑπὲρ πᾶσαν ἄλλην φορὰν σήμερον ἡμεῖς, οἱ Βόρειοι, πρέπει νὰ αἰσθανώμεθα ὡς πλῆγμα ἐναντίον τοῦ ἑαυτοῦ μας, κάθε πλῆγμα, τὸ ὁποῖον στρέφεται κατὰ τοῦ κορυφαίου τῶν Μακεδόνων καὶ ἀρχηγοῦ τῆς πλειοψηφίας τῆς χώρας. Ἔτσι θὰ διασφαλίσωμεν τὴν ὁμαλὴν πορείαν πρὸς ὁλοκλήρωσιν τοῦ ἔργου του, θὰ διασφαλίσωμεν τὴν λειτουργίαν τῶν ἐλευθέρων θεσμῶν καὶ ὅταν σημάνῃ ἡ ὥρα, θὰ κληθῇ καὶ πάλιν ὁ λαός, ὁ κυρίαρχος, νὰ κρίνῃ περὶ τῆς τύχης του. Ἰδοὺ διατὶ ἐπιβάλλεται εἰς ὅλους μας ἐν πλήρει συνειδήσει, ὅτι ἐπιτελοῦμεν καθῆκον ἱερὸν ἀπέναντι ἡμῶν καὶ τῶν τέκνων μας, νὰ τὸν ὑποδεχθῶμεν μεθαύριον καὶ νὰ τοῦ διαδηλώσωμεν τὴν πίστιν καὶ τὴν ἀφοσίωσίν μας καὶ τὴν εὐγνωμοσύνην μας, δι’ ὅσα ἔπραξε καὶ πράττει γενικώτερον διὰ τὴν χώραν καὶ εἰδικώτερον δι’ ἡμᾶς τοὺς Μακεδόνας καὶ Θράκας». Ἐδῶ πρόκειται περὶ ἀποθεώσεως τοῦ Κομματικοῦ Κράτους. Αὐτὰ τὰ λέγει ὁ Ὑπουργὸς Β. Ἑλλάδος κ. Θεολογίτης, δημοσιεύονται δὲ αἱ δηλώσεις του αὐταὶ εἰς τὴν ἐφημερίδα «Μακεδονία», τῆς Θεσσαλονίκης, τῆς 23.10.60. Θὰ ἀναφερθῶ ἀκόμη καὶ εἰς περιπτώσεις τοῦ ἐξωτερικοῦ. Ὑπάρχει μία καταγγελία τοῦ Φοιτητικοῦ Συλλόγου Πειραιῶς, ἀναφερομένη εἰς τὰς διώξεις τῶν Φοιτητῶν τοῦ Γκράατς τῆς Αὐστρίας. Ἐπίσης ἀνεγράφη εἰς ἐφημερίδα, ὅτι ὁ βουλευτὴς κ. Σαραφιανός, μετὰ τοῦ Νομαρχιακοῦ Συμβούλου ἐπεσκέφθη χωρία τῆς Χαλκιδικῆς καὶ ἔλαβε γνῶσιν τῶν ἀναγκῶν τῆς ἐκλογικῆς του περιφερείας. «... (ἀναγινώσκει) ...». Εἰς τὴν παράπλευρον, ὅμως, στήλην δημοσιεύονται τὰ ἑξῆς: Ἡ ἀπόφασις αὐτὴ ἀπεστάλη πρὸς τὴν Βουλὴν καὶ τὸν βουλευτὴν τῆς Ε.Δ.Α. Χαλκιδικῆς, κ. Ρήγαν. Κύριοι συνάδελφοι, ἀνεφέρθησαν ὡρισμένα περιστατικά, ἀναφερόμενα εἰς τὸ ἀστυνομικὸν καὶ μονοκομματικὸν Κράτος. Πέραν αὐτῶν, ὅμως, κ. συνάδελφοι, ἡ κατάστασις προχωρεῖ εἰς τὴν καθιέρωσιν μιλιταριστικοῦ καὶ φασιστικοῦ Κράτους. Ἰδού δέ, διατὶ ἀνεφέρθησαν πρὸ ἡμερῶν, συζητουμένου τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου, αἱ δύο ἐγκύκλιοι, μία τῆς Α.Σ.Δ.Α.Ν. καὶ ἡ ἄλλη τοῦ στρατηγοῦ κ. Καρδαμάκη, καὶ ὑπῆρξαν δύο μέλη τῆς Κυβερνήσεως, ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας, οἱ ὁποῖοι ἐδικαιολόγησαν τὴν ἔκδοσιν καὶ τὸ περιεχόμενον τῶν ἐγκυκλίων αὐτῶν. Τὶ ἄλλο σημαίνει τοῦτο, παρὰ ὅτι ὑποθάλπεται δι’ αὐτῶν ἡ στρατοκρατία; Τὸ θέμα τῶν ἐγκυκλίων καὶ ἡ ἐπ’ αὐτοῦ συζήτησις εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, δὲν ἀφεώρα μόνον τὸν κ. Ἀρβανιτάκην, δὲν ἦτο ἁπλῶς προσωπικὸν θέμα. Τὸ περιεχόμενόν των καὶ ὁ τρόπος μὲ τὸν ὁποῖον οἱ κ.κ. Κανελλόπουλος καὶ Τσάτσος τὰς ἐδικαιολόγησαν, δημιουργεῖ τὴν ἀνησυχίαν, ὅτι ὁ δημόσιος βίος ὑπάγεται ὑπὸ στρατιωτικὴν ἐπικυριαρχίαν. Ἔχει, ἐπίσης, κατατεθῆ ἐρώτησις ἐκ μέρους τῶν συναδέλφων κ.κ. Μπαρότση, Κοθρῆ καὶ Μπακατσέλου, ἀναφερομένη εἰς τὴν ἐπίθεσιν κατὰ τῆς ἐφημερίδος «Μακεδονία» ὑπὸ μελῶν παρακρατικῶν ὀργανώσεων.

§142Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. (Ὑπ. Βορ. Ἑλλάδος). Αὐτὸ εἶναι ψευδέστατον.

§143Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ἐὰν ἀνακαλῆτε τὰς δηλώσεις σας.

§144Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. (Ὑπ. Βορ. Ἑλλάδος). Δὲν ἀνεγνώσατε, παρὰ μεμονωμένα μόνον ἀποσπάσματα τῶν δηλώσεών μου.

§145Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Λέγει, λοιπόν, ἡ ἐρώτησις τῶν κ.κ. συναδέλφων, ἐπὶ τῆς ὁποίας δὲν γνωρίζω, ἐὰν ἐδόθη ἀπάντησις ἢ ἐλήφθησαν μέτρα, κατὰ τῶν ὑπευθύνων: Ἡ κατὰ τῆς ἐφημερίδος «Μακεδονία» ἐπίθεσις σπουδαστῶν τοῦ Πανσπουδαστικοῦ Συνεδρίου Θεσσαλονίκης, ἀποτελεῖ, ἀσφαλῶς, συνέπειαν καὶ ἀποτέλεσμα τῆς πολιτικῆς, τὴν ὁποίαν ἀσκεῖ ἀπό τινος ἡ Κυβέρνησις, μεταξὺ τῶν σπουδαστῶν τῶν Ἀνωτάτων Ἐκπαιδευτικῶν Ἱδρυμάτων τῆς χώρας, διὰ τὴν ἀνάπτυξιν καὶ προώθησιν δῆθεν τῆς ἐθνικῆς διαφωτίσεως. Ἀποτελέσματα τῶν ἐνεργειῶν αὐτῶν τῶν ἐντεταλμένων ὀργάνων τῆς Κυβερνήσεως, εἶναι ὅτι: α) Οἱ πολλοὶ σπουδασταί, οἱ παραμένοντες ἀμέτοχοι τῶν κινήσεων αὐτῶν, ὡς εἶναι φυσικόν, αἰσθάνονται ἀηδίαν καὶ ἀγανάκτησιν διὰ τὰ περὶ αὐτοὺς συμβαίνοντα καὶ δημιουργεῖται εἰς αὐτοὺς ἀθλία ἐντύπωσις διὰ τὴν ἠθικὴν καὶ τὴν σοβαρότητα τοῦ Κράτους καὶ ἰδίως διὰ τὴν διαχείρισιν τῶν περιφήμων μυστικῶν κονδυλίων παρὰ τῶν ἄνω ἀπιθάνων ἐγκεφάλων τῆς Κυβερνήσεως. β) Δὲν εἶναι ὀλιγώτερον ἀθλία ἡ ἐντύπωσις, ἡ ὁποία δημιουργεῖται εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ἐκ τῆς δράσεως αὐτῆς τῶν τοιούτων διαφωτιστῶν, ἡ δὲ περίφημος ἀντικομμουνιστικὴ προπαγάνδα πρέπει νὰ θεωρῆται, ὅτι φέρει τὰ ἀντίθετα ἀποτελέσματα. γ) Οἱ στρατολογούμενοι διὰ τὸ ἔργον αὐτὸ σπουδασταί, διαφθείρονται τελείως ἀπὸ ἀπόψεως ἠθικῆς καὶ συνειδήσεως, ἐκτρέπονται τῆς κυρίας ἀποστολῆς των, ἡ ὁποία εἶναι, βεβαίως, ἡ ὁλοκλήρωσις τῶν σπουδῶν των, τὴν ὁποίαν ἀναμφιβόλως δὲν προάγουν τοιαῦται ἐξωσπουδαστικαὶ ἀπασχολήσεις, καὶ δὲν εἶναι, ἀσφαλῶς, ἐκπληκτικόν, ὅτι ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας εὐκόλως ἀναπτύσσεται, εἰς τὴν ἀνώριμον προσωπικότητά των, νοοτροπία παρασιτισμοῦ καὶ προθυμία διὰ πᾶσαν ἔκνομον ἐνέργειαν καὶ πάντα τραμπουκισμόν, ὅπως ἡ ἐπίθεσις κατὰ τῶν γραφείων τῆς «Μακεδονίας». Τὸ συμπέρασμα ὅλων αὐτῶν εἶναι, ὅτι ὑπάρχουν ὄργανα, τὰ ὁποῖα ὑπὸ τὸ πρόσχημα τῆς ἀντικομμουνιστικῆς ἐκστρατείας πληρώνονται ἀπὸ τὸν Δημόσιον προϋπολογισμόν, διὰ νὰ προπαγανδίζουν τὸ Κυβερνητικὸν ἔργον. Καὶ ἐπειδὴ ἐγένετο συζήτησις περὶ χρηστῆς διοικήσεως, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ διαπιστώσω, ὅτι ὅσα εἶπον οἱ κ.κ. Ὑπουργοί, ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ θέματος, δὲν κατώρθωσαν οὐδὲ κατ’ ἐλάχιστον νὰ κλονίσουν τὰς κατηγορίας τῶν ἀγορητῶν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Ἐγώ, θὰ περιορισθῶ νὰ ἀναφερθῶ εἰς ἕνα–δύο περιστατικά. Μία ἐφημερίς, εἰς σχόλιόν της, τῆς 21.11.1959, γράφει: «Μία κυβερνητικὴ ἐφημερίς, ἀναφέρουσα, ὅτι ὁ Ἑλληνοαμερικανὸς ἐπιχειρηματίας, ποὺ εἶχεν ἐπιτύχει τὴν σύνταξιν διατάγματος διὰ μίαν μόνιμον ἔκθεσιν Ἀμερικανικῶν προϊόντων, ζητεῖ ἤδη ἀπὸ τὸ Κράτος ἀποζημίωσιν διὰ διάφορα ποσά, μὲ τὰ ὁποῖα ἐδωροδόκησεν ἰσχύοντα πρόσωπα διὰ νὰ τὸν διευκολύνουν, γράφει, ὅτι εἶναι ἐπιβεβλημένη ἡ ἄμεσος ἐπέμβασις τοῦ κ. Εἰσαγγελέως. Δεδομένου, ὅμως, ὅτι κατὰ τὴν ἰδίαν ἐφημερίδα, ὁ ἐν λόγῳ παραπλανηθεὶς ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ἐπιχειρηματίας, ἔχει ἤδη κατονομάσει εἰς τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, δέκα ἀπὸ τὰ πρόσωπα αὐτά, ὀφείλει ἡ Κυβέρνησις νὰ καταγγείλῃ τὸν Ἑλληνοαμερικανόν, ἢ νὰ δημοσιεύσῃ ἀμέσως τὸν κατάλογον τῶν ἐν λόγῳ προσώπων, διὰ νὰ μάθῃ ἡ κοινὴ γνώμη! Ἄλλη λύσεις δὲν ὑπάρχει!». Γράφει ἡ ἐφημερίς: «..... (ἀναγινώσκει) .....». Ἡ ἐφημερὶς ποὺ ἀναγράφει τὸ σχόλιον αὐτό, εἶναι ἡ «Ἑστία» καὶ ἡ ἐφημερὶς ποὺ ἀνέγραψε τὴν πληροφορίαν, εἶναι ἡ «Καθημερινὴ» τῆς 18ης Νοεμβρίου 1959. Ἀλλ’ ἐπειδὴ εἶναι παρὼν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων, θὰ ἤθελα νὰ ἀναφερθῶ καὶ εἰς ἄλλην περίπτωσιν, διὰ τὴν ὁποίαν δὲν ὑπῆρξεν ἐκκαθάρισις. Εἰς τὴν «Ἐλευθερία» τῆς 15.11.1960, δημοσιεύεται ἀπόσπασμα ὁμιλίας τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῶν Φιλελευθέρων, κατὰ τὸν ἑορτασμὸν τῆς 50ετηρίδος τοῦ Κόμματος, εἰς Ἀθήνας, καὶ συγκεκριμένως εἰς τὴν συγκέντρωσιν τοῦ Ζαππείου. Εἶπεν ὁ κ. Βενιζέλος: «Λειτουργοῦν εἰδικὰ γραφεῖα διεκπεραιώσεως κρατικῶν ὑποθέσεων ἐπὶ προμηθείᾳ καὶ συμμετοχῇ εἰς τὰ κέρδη». Ἐπ’ αὐτοῦ ἐγένετο μία ἀνταλλαγὴ σχολίων ὑπὸ ἐπισήμων, ἀλλ’ ἀνωνύμων κύκλων, ὡς συνηθίζεται, ἀλλὰ τὸ θέμα παρέμεινεν ἀνεκκαθάριστον καὶ ἐξακολουθεῖ νὰ βαρύνῃ ἐπὶ τῆς Δημοσίας ζωῆς». Δὲν ἔχω τὸν ἀπαιτούμενον χρόνον διὰ νὰ ἐπεκταθῶ εἰς περισσοτέρας περιπτώσεις, διότι πρέπει νὰ δοθῇ ὁ χρόνος νὰ ὁμιλήσουν καὶ ἄλλοι συνάδελφοι. Ἀλλὰ πρέπει νὰ ἀναφερθῶ καὶ εἰς τὸ ἑξῆς: Ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως περικλείεται σὲ ὅσα ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τῆς Ἀσφαλείας εἶπε, κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν. Κατὰ μίμησιν τῶν συμβαινόντων εἰς τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας, ὅπου ψηφίζεται πρότασις, εἶπεν, ὅτι ὅσοι εἶναι κομμουνισταί, θὰ θεωροῦνται στρατιῶται τοῦ ἐχθροῦ. Τὴν ἀρχὴν ἠθέλησε νὰ διατυπώσῃ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἀσφαλείας, ἀντὶ νὰ ἀπαντήσῃ εἰς ὅσα συγκεκριμένα κατηγγέλθησαν διὰ τὸ ἀντιδημοκρατικὸν ὄργιον ποὺ ὑποθάλπει ἡ Κυβέρνησις. Εἶναι γνωστόν, κ. συνάδελφοι, ποῦ ἀνήκουν οἱ μισθοφόροι καὶ ἡ μισθοφορικὴ νοοτροπία. Δὲν εἶναι μυστικό, ὅταν στενάζουν 500.000 Ἕλληνες εἰς τὴν Κύπρον καὶ ἔνοχος δι’ αὐτὸ εἶναι ἡ μισθοφορικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως. Λοιπόν, δὲν ὁμιλοῦν γιὰ σχοινὶ στὸ σπίτι τοῦ κρεμασμένου. Ὅλα τὰ κεφάλαια, κ. συνάδελφοι, τὰ περιλαμβανόμενα εἰς τὴν πρότασιν δυσπιστίας εἶναι ἀναμφισβήτητον γεγονὸς, ὅτι ἐστηρίχθησαν κατὰ τὴν συζήτησιν, ὅπως εἶναι ἐπίσης γεγονός, ὅτι θεμελιώνουν τὴν δυσπιστίαν τῶν 65% καὶ πλέον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως. Ἐν ὄψει τῶν ἐκλογῶν, ἂν θέλῃ ἡ Κυβέρνησις νὰ ὁμιλῇ περὶ ὁμαλότητος καὶ νὰ προοδεύσῃ ὁ τόπος, ἐπιβάλλεται νὰ ἀποκατασταθοῦν οἱ θεσμοί. Νὰ νομιμοποιηθῇ τὸ Κ.Κ.Ε. καὶ νὰ ἀπελευθερωθοῦν οἱ αἰχμάλωτοι τοῦ ἐμφυλίου πολέμου. Ἡ ἱκανοποίησις αὐτῶν τῶν αἰτημάτων ἀποτελεῖ τὸ πλαίσιον διὰ νὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ προχωρήσῃ ἡ χώρα εἰς τὴν ὁμαλότητα. Ἐπιβάλλεται ἀκόμη, κατὰ τὴν β συζήτησιν τοῦ ἐκλογικοῦ νομοσχεδίου, νὰ τροποποιηθῇ τοῦτο σύμφωνα μὲ τὰ αἰτήματα ὁλοκλήρου τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, διὰ νὰ καταστῇ ὄργανον, διὰ τοῦ ὁποίου, ἐλευθέρως ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς θὰ ἐκφράζῃ τὴν θέλησίν του. Ἀκόμη δὲν εἶναι δυνατὸν ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, ἥτις ἔχει τὴν δυσπιστίαν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ νὰ κάνῃ ἡ ἰδία τὰς ἐκλογάς. Αἱ ἐκλογαὶ θὰ πρέπει νὰ γίνουν ἀπὸ Ὑπηρεσιακὴν Κυβέρνησιν κοινῆς ἐμπιστοσύνης. Μόνον μὲ ἐλεύθερον ἀνταγωνισμόν, μὲ ἐλευθερίαν ἀναπτύξεως προγραμμάτων, τὰ ὁποῖα θὰ ὑφίστανται κριτικὴν ἐνώπιον τοῦ λαοῦ θὰ πρέπει νὰ γίνωνται αἱ ἐκλογαὶ καὶ ὄχι μὲ προγράμματα μεταφερόμενα εἰς τὸν λαὸν μὲ τὸ κομματικὸν ραδιόφωνον καὶ μὲ τὰ μυστικὰ κονδύλια. Μόνον οὕτω εἶναι δυνατὸν ὁ κυρίαρχος λαὸς νὰ ἐκφράσῃ τὴν θέλησίν του ἐλεύθερα καὶ ἀδιάβλητα. Ἡ Κυβέρνησις αὐτὴ ἔχει δώσει δείγματα, ὅτι δὲν θέλει νὰ ἐγκαταλείψῃ τὴν ἐξουσίαν, διότι ἐνῷ ὅλα τὰ ἄλλα Κόμματα, ὅταν χάνουν τὴν ἐξουσίαν ἐλπίζουν, ὅτι μὲ τὰς ἐκλογὰς θὰ ἐπανέλθουν, ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις εἶναι βεβαία, ὅτι, ὄχι μόνον δὲν πρόκειται νὰ ἐπανέλθῃ ποτέ, ἀλλ’ οὔτε θὰ δυνηθῇ νὰ διατηρηθῇ ὡς Κόμμα. Γνωρίζει, ὅτι θὰ διαλυθῇ καὶ οὔτε κομματικῶς θὰ ἐπιβιώσῃ. Γνωρίζει, ὅτι ὅτι ὅταν παύσῃ νὰ κατακρατῇ τὴν ἐξουσίαν, θὰ ἀποκαλυφθοῦν ὅλα τὰ σκάνδαλα καὶ οἱ ὑπεύθυνοι θὰ παραπεμφθοῦν εἰς εἰδικὰ δικαστήρια. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον προσκολλᾶται εἰς τὴν ἐξουσίαν. Τρέμουν, ὅσοι ἐπὶ τῶν ἡμερῶν ἤσκησαν ἐξουσίαν, ὅτι οἱ φάκελλοι, τὰ στοιχεῖα ποὺ ἐπὶ 8ετίαν ἀρνοῦνται νὰ καταθέσουν εἰς τὴν Βουλήν, μὲ τὴν ἐπίκλησιν δῆθεν Ἐθνικῶν κινδύνων, θὰ ἀποκαλυφθοῦν καὶ θὰ φανῇ τότε τὸ μέγεθος τῆς ἐνοχῆς των. Ἀπέναντι αὐτῆς τῆς καταστάσεως, ὑπάρχει χρέος ὅλων τὰς ἐπὶ μέρους διαφορὰς ποὺ ἔχουν μεταξὺ των, ἔχουν κοινὸν σημεῖον, ὅτι δυσπιστοῦν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ἔχουν χρέος, λέγω, τὴν δυσπιστίαν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως, νὰ τὴν ἐκφράσουν καὶ εἰς πολιτικὸν ἐπίπεδον, διὰ νὰ ἀποτραποῦν ὅλοι οἱ κίνδυνοι, οἵτινες προέρχονται ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν. Ἡμεῖς εἴμεθα βέβαιοι, ὅτι ὁ λαὸς θὰ εὕρῃ τὰς μεθόδους διὰ τὴν συνεργασίαν ὅλων τῶν Κομμάτων, διὰ νὰ δοθῇ Δημοκρατικὴ ἐθνικὴ λύσις, ποὺ ἀναζητεῖ ὁ Ἑλληνιὸς λαός. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀριστερᾶς).

§146ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ἔχει τὸν λόγον.

§147Α. ΜΠΑΡΟΤΣΗΣ. Τὸν λόγον, κ. Πρόεδρε.

§148Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅταν ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶναι ἐπὶ τοῦ βήματος, δὲν εἶναι δυνατὸν τοῦτο.

§150Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ζητῶ τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§151Α. ΜΠΑΡΟΤΣΗΣ. Ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§152Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Κύριοι συνάδελφοι, προηγήθη ἤδη ἐπὶ τοῦ βήματος ἀξιότιμος συνάδελφος....

§153Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἐζήτησα τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ καὶ θὰ μοῦ δώσετε τὸν λόγον.

§154ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατόν, ὅταν εἶναι ρήτωρ ἐπὶ τοῦ βήματος νὰ σᾶς δώσω τὸν λόγον. (Διαμαρτυρίαι, κωδωνοκρουσίαι).

§155Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἐζήτησα τὸν λόγον, πρὶν ἀνέλθῃ ἐπὶ τοῦ βήματος ὁ κ. Ὑπουργός.

§156Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν).... μὲ προεκάλεσε καὶ ἐζήτησε ἀπάντησιν ἐπὶ ὡρισμένων καταγγελιῶν, εἰς τὰς ὁποίας προέβη, ἐντὸς τῆς αἰθούσης.

§157Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Θὰ μοῦ δώσετε τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Τὸν ἐζήτησα πρὶν ἀνέλθῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ θὰ μοῦ τὸν δώσετε.

§158ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν σᾶς δίδω τὸν λόγον. Εἶναι ἐπὶ τοῦ βήματος ὁ κ. Ὑπουργός.

§159Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν) Κύριοι συνάδελφοι...

§160Α. ΜΠΑΡΟΤΣΗΣ. Ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ......

§161Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Τὴν ἐντολὴν ποὺ σᾶς ἔδωσαν τὴν ἐκπληρώνετε ἄλλην φοράν.

§162Α. ΜΠΑΡΟΤΣΗΣ. Ἐζήτησα τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§163Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, τελειώνει μία συζήτησις, ἐπὶ τῆς ὁποίας ἔγινε συστηματικὰ δολιοφθορὰ ἐκ μέρους Ἀντιπροέδρων καὶ Ὑπουργῶν, ὅτε τὰ ¾...

§164ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Β. Ἐφραιμίδης, ὡμίλησε ¾.

§165Η. ΗΛΙΟΥ. Δὲν εἶναι δυνατόν, ὅταν τὰ ¾ τῶν συζητήσεων τὰ κατηνάλωσεν ἡ Κυβέρνησις καὶ ὅταν ἀπομένουν 7 λεπτά, ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπανέλθῃ ὁ κ. Ὑπουργός, ὁ ὁποῖος κατ’ ἐπανάληψιν ὡμίλησε, διὰ νὰ ἐπαναλάβῃ τὰ ἴδια πράγματα.

§166ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχει δικαίωμα νὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Ὑπουργός. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ τοῦ τὸ ἀπαγορεύσῃ κανείς.

§167Η. ΗΛΙΟΥ. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ κατανοητόν, ὅτι δὲν συζητοῦμεν πρότασιν μομφῆς τῆς Κυβερνήσεως κατὰ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἀλλὰ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως κατὰ τῆς Κυβερνήσεως. Εἶναι ἀπόλυτος ἀνάγκη νὰ γίνῃ τοῦτο κατανοητόν, ἐκτὸς ἐὰν δηλώσετε, ὅτι θὰ παραταθῇ ἡ συζήτησις.

§168ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐλήφθη ἀπόφασις, ὅτι τὴν 12ην ὥραν τερματίζεται ἡ συζήτησις.

§169Η. ΗΛΙΟΥ. Ἔ, τότε δὲν ἠμπορεῖ νὰ μετακινήσετε τοὺς δείκτας τῶν ὡρολογίων, ὅπως γίνεται κατὰ παγίαν κοινοβουλευτικὴν παράδοσιν.

§170Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπουργ. Ἐσωτερικῶν). Αὐτὸ εἶναι ἀνανδρία. Ἐζητήσατε ὡρισμένας ἀποδείξεις, ἔφερα ἔγγραφα, διὰ νὰ ἀποδείξω...

§171Η. ΗΛΙΟΥ. Ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ, ἐζήτησα τὸν λόγον.

§172Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτ.). Κύριοι συνάδελφοι, ὁ πρὸ ὀλίγου κατελθὼν τοῦ βήματος ἐνόμισεν, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπευθύνῃ ὡρισμένας καταγγελίας ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως, διότι, ἤλπιζεν, ὅτι δὲν θὰ ἐτύγχανεν ἀπαντήσεως. Εἰς τὸν κ. Ἐφραιμίδην δὲν πρόκειται προσωπικῶς νὰ ἀπαντήσω, διότι αἱ καταγγελίαι, τὰς ὁποίας ἀναφέρει...

§173Α. ΜΠΑΡΟΤΣΗΣ. Ἀδιαφορεῖτε διὰ τὴν μὴ τήρησιν τοῦ Κανονισμοῦ.

§174Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§175Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτ.). Σᾶς ἔδωσαν μίαν ἐντολήν. Ἐξεπληρώσατε τὴν ἐντολήν σας. Καθήσατε τώρα κάτω.

§176Α. ΜΠΑΡΟΤΣΗΣ. Ἐζήτησα τὸν λόγον...

§177ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καθήσατε κ. Μπαρότση.

§178Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Πρέπει νὰ ἐκκαθαρισθῇ τὸ θέμα. Ἐζήτησε τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§179Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτ.). Τὸ θέμα εἶναι τὸ ἀκόλουθον...

§180Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Εἶναι θέμα τοῦ Προεδρείου νὰ ἀποφασίσῃ.

§181ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ Προεδρεῖον ἀπεφάσισε. Ἔδωσε τὸν λόγον εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν.

§182Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Τί εἴπατε κ. Πρόεδρε;

§183ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προχωρεῖτε, κ. Ὑπουργέ.

§184Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἀκούσατε, παρακαλῶ.

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε κ. Ὑπουργέ.

§186Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Νὰ τηρηθῇ ὁ Κανονισμός. Τί εἶσθε ἐδῶ;

§187ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε, κ. Ὑπουργέ.

§188Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Θὰ τηρηθῇ ὁ Κανονισμός.

§189ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε. (Φωναί, θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§190Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Θὰ τηρήσετε τὸν Κανονισμόν.

§191ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κύρκος ἀνακαλεῖται εἰς τὴν τάξιν, βάσει τοῦ ἄρθρου 23 τοῦ Κανονισμοῦ.

§192Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Θὰ μοῦ δώσετε τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§193Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Μὲ τὴν τακτικὴν ποὺ τηρεῖτε δὲν εἶσθε ἐν τάξει, κ. Πρόεδρε. (Ὁ κ. Κύρκος κτυπᾷ συνεχῶς τὸ ἕδρανον. Φωναί, θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ λάβω καὶ ἐγὼ τὸν λόγον. Εἶναι πρωτοφανὲς αὐτὸ ποὺ γίνεται ἀπόψε. Ἀνῆλθεν εἰς τὸ βῆμα ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, δικαιούμενος, κατὰ τὸν Κανονισμόν, νὰ ὁμιλήσῃ. Τὰ λεπτὰ εἶναι ἀκόμη 3, τὰ ὁποῖα μᾶς ἐπιτρέπουν νὰ συζητήσωμεν. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ποὺ κάμνετε ἐμποδίζετε τὴν συζήτησιν.

§195Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Δὲν δικαιοῦται νὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Ὑπουργός. Εἶναι ἄλλοι νὰ ὁμιλήσουν.

§196ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γιαλώφας, ὁ κ. Πρίφτης καὶ ὁ κ. Ζορμπᾶς.

§197Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Πρὶν λάβῃ τὸν λόγον ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐζήτησα τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ καὶ δὲν μοῦ τὸν ἐδώσατε. Ποῖος δικαιοῦται νὰ ὁμιλήσῃ;

§198Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, προχωρήσατε εἰς τὴν ψηφοφορίαν.

§199Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, κ. Πρόεδρε, καταθέτω αὐτὰ τὰ ἔγγραφα, ποὺ ὑπεσχέθην, χθές, εἰς τὸν κ. Μπριλλάκην, διὰ νὰ καταχωρηθῶσιν εἰς τὰ πρακτικά. Τὰ κατατεθέντα, ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἔγγραφα, ἔχουν ὡς ἀκολούθως:

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ

ΓΕΝ. ΔΙΕΥΘΥΝΣΙΣ ΔΙΟΙΚΗΣΕΩΣ

ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

Ἐν Ἀθήναις τῇ 16 Μαΐου 1961 Πρὸς τὸν κ. Νομάρχην Καβάλας Εἰς Καβάλαν Ἀριθ. πρωτ. 4807. Θέμα: «Ὅπως ἐξακριβώσῃ κλπ., τὴν γνησιότητα ἐπιστολῆς Ἀργυρ. Νικολετοπούλου». Ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ διαβιβάσωμεν ὑμῖν, συνημμένως, τὴν ἀπὸ 10.5.1961 ἐπιστολὴν τοῦ Ἀργυρίου Νικολετοπούλου καὶ νὰ παρακαλέσωμεν, ὅπως, κατ’ ἀρχήν, ἐξακριβώσητε, ἐὰν οὗτος εἶναι ὑπαρκτὸν πρόσωπον, ἐν καταφατικῇ δὲ περιπτώσει ἀνακοινώσητε πρὸς αὐτόν, ὅτι ἡ πλήρωσις τῆς θέσεως ὑπαλλήλων τοῦ Β2 κλάδου ἐν τῇ καθ’ ὑμᾶς Νομαρχίᾳ, θέλει γίνει συμφώνως πρὸς τὰς οἰκείας διατάξεις καὶ ὅτι ἡ πρόχειρος δοκιμασία ἐνεργεῖται, κατόπιν πράξεως τοῦ Ἀνωτάτου Συμβουλίου Δημοσίων Ὑπηρεσιῶν, ὡς ἄλλωστε συμβαίνει διὰ τὴν πλήρωσιν μεμονωμένων θέσεων παρ’ ἁπάσαις ταῖς Νομαρχίαις. Ἐντολῇ Ὑπουργοῦ

Ὁ Γενικὸς Διευθυντὴς

Σ. ΔΕΛΗΝΙΚΟΣ

Ἐξοχώτατον κ. Πρόεδρον Κυβερνήσεως, Ἐξοχώτατε κ. Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως. Βάσει τοῦ φύλλου 7852)11.5.61, τῆς τοπικῆς ἐφημερίδος, ἐπληροφορήθημεν τὴν δημοσιευθεῖσαν προκήρυξιν διαγωνισμοῦ διὰ τὴν πλήρωσιν τῆς κενῆς θέσεως τοῦ Β2 Κλάδου, ἐν τῇ Νομαρχίᾳ Καβάλας. Σημειοῦται, ὅμως, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ διαγωνισμοῦ, ἀλλὰ περὶ προχείρου δοκιμασίας καὶ τυπικοῦ ἐλέγχου τῶν ὑποψηφίων, ὑπὸ τῆς ὁρισθησομένης ἐπιτροπῆς. Παρακαλῶ ὑμᾶς, θερμῶς, ἐφ’ ὅσον ἀναφέρεται εἰς τὴν Ὑπουργικὴν ἀπόφασιν ὑμῶν, ὅτι ἡ ἐπιλογὴ θέλει γίνει μετὰ πρόχειρον δοκιμασίαν τῶν ὑποψηφίων ἐνώπιον τῆς ἐπιτροπῆς, διὰ ποίους λόγους θέτετε τὴν προκήρυξιν διαγωνισμοῦ διὰ τὴν πλήρωσιν τῆς κενῆς θέσεως ἐν τῇ Νομαρχίᾳ ἐφ’ ὅσον, βάσει τῶν ὅσων γράφετε εἰς τὴν Ὑπουργικήν σας ἀπόφασιν, φαίνεται, ὅτι ἡ θέσις προορίζεται διὰ κἄποιον ἔκτακτον ὑπάλληλον τῆς Νομαρχίας, ὁ ὁποῖος φοβᾶται κυριολεκτικῶς τὸν διαγωνισμὸν καὶ διὰ νὰ ὑποστηρίξετε τοῦτον, ἀποφασίζει τὸ Ἀνώτατον Συμβούλιον, τὴν πρόσληψιν ὑπαλλήλου διὰ προχείρου καὶ τυπικοῦ διαγωνισμοῦ. Ἐπειδὴ ὁ πατέρας τῆς Τιμοθέου ἔτυχε νὰ εἶναι δικηγόρος καὶ νὰ γνωρίζεται μὲ τὸν κ. Ζησόπουλον καὶ δὲν ξέρουμε καὶ μὲ ποίους ἄλλους, ὁμοφώνως ἀπεφάσισε τὸ Ἀνώτατον Συμβούλιον, τὴν ἀπόφασιν ταύτην. Παρακαλῶ ὑμᾶς θερμῶς, ἐὰν ὄντως εἶσθε δίκαιοι ὅλοι καὶ ὡς ὁμιλεῖ ὁ κ. Καλαντζῆς, Ὑφυπουργὸς Ἐσωτερικῶν εἰς πρακτικὰ συνεδριάσεως Βουλῆς 2.12.58, ὅτι ὁ κομμουνισμὸς καὶ οἱ συνοδοιπόροι του προσπαθοῦν νὰ ἐξαπατήσουν καὶ νὰ παγιδεύσουν τὰς λαϊκὰς μάζας, ὅτι πλαστογραφοῦν τὰς ἰδέας καὶ διαστρεβλώνουν τὰ γεγονότα, ὅτι ὁμιλοῦν περὶ δικαιοσύνης, ἐνῷ κατέχονται ἀπὸ τὸ πάθος τῆς αὐθαιρεσίας καὶ κηρύσσουν τὴν εἰρήνην, ἐνῷ ἐφαρμόζουν τὸν πόλεμον, δὲν παραλείπω νὰ ἀναφέρω, ὅτι συμφωνῶ μὲ ὅλα αὐτά, ἀλλὰ θὰ ἤθελα, ὡς καὶ ὅλοι θὰ ἠθέλαμεν, νὰ μὴν ἐφαρμόσουν αὐτὰ ποὺ κάνουν οἱ κομμουνισταί, διότι ἀλλοίμονον. Ποία θὰ εἶναι ἡ ἀπόφασις τοῦ λαοῦ τότε; Ἀναγκαστικῶς θὰ προσφύγῃ εἰς τὸ δῆθεν δίκαιον κομμουνιστικὸν κόμμα. Διὰ ποίους λόγους καμουφλάρεται ὁ διαγωνισμὸς προσλήψεως ὑπαλλήλου, διὰ προχείρου καὶ τυπικοῦ διαγωνισμοῦ; Διότι ὁ κ. Ζησόπουλος ἐξησφάλισε, δὲν φοβᾶμαι νὰ εἴπω, τὴν θέσιν διὰ τὴν Τιμοθέου, ἔκτακτον ὑπάλληλον τῆς καθ’ ἡμᾶς Νομαρχίας; Ἐπληροφορήθην, ἀπὸ πολιτικὰ πρόσωπα, ὅτι ὄντως ἡ θέσις προορίζεται διὰ τὴν Τιμοθέου, ὅπως τὸ καυχᾶται καὶ μόνη της, ὅτι τὴν ὑποστηρίζει ὁ κ. Ζησόπουλος. Ὑπάρχουν ὑποψήφιοι, ποὺ βρίσκονται σὲ χειρότερη μοῖρα ἀπὸ τὴν Τιμοθέου. Οἰκογενειάρχαι ποὺ ὑποφέρουν, διότι δὲν ἔχουν ἐργασίαν, καὶ ἄλλοι μὲ περισσότερα προσόντα. Εἰς περίπτωσιν, κατὰ τὴν ὁποίαν θέλει διορισθῆ ἡ Τιμοθέου, διότι τὴν ἐξησφάλισε τὴν θέσιν, πρὸ διετίας, ὁ κ. Ζησόπουλος, θέλομεν ὅλοι ἐπαναστατήσει κατὰ τῆς Κυβερνήσεως, ζητοῦντες τὸ δίκαιόν μας. Μήπως ἀκόμη δὲν ἔχει δοθῆ καὶ τὸ θέμα τῆς τυπικῆς ἐκθέσεως, ὥστε νὰ φαίνονται καὶ τὰ γραπτά της καλά; Ἀλλοίμονό μας. Διατὶ τότε τὸ Κράτος γελᾷ καὶ εἰρωνεύεται μὲ τὴν δυστυχία τοῦ κόσμου ποὺ ἀγωνίζεται σκληρὰ γιὰ νὰ κατορθώσῃ νὰ βρῇ ἐργασίαν καὶ νὰ ζήσῃ. Ἐλπίζω, κ. Ἐξοχώτατε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, πὼς θὰ φερθῆτε ὅπως πρέπει διὰ νὰ πιστέψουν οἱ κάτοικοι τῆς Καβάλας διὰ μίαν ἀκόμη φοράν, ὅτι ὄντως εἶσθε δίκαιος, διότι ἔχει ἀκουσθῆ εἰς ὅλην τὴν Καβάλαν πὼς ἡ θέσις τῆς Νομαρχίας προορίζεται διὰ τὴν Τιμοθέου. Ἐν Καβάλᾳ τῇ 10 Μαΐου 1961

Εὐχαριστῶ θερμῶς

ΑΡΓ. ΝΙΚΟΛΕΤΟΠΟΥΛΟΣ

Ἀριθ. πρωτ. 28613. Ἐν Ἀθήναις τῇ 25 Ἀπριλίου 1961 Περὶ τοῦ τρόπου καὶ τῆς διαδικασίας πληρώσεως τῆς κενῆς θέσεως τοῦ Β2 Κλάδου ἐν τῇ Νομαρχίᾳ. Πρὸς τὸν κ. Νομάρχην Καβάλας Ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ πέμψωμεν ὑμῖν, συνημμένως, ἀπόσπασμα τῆς ὑπ’ ἀριθ. 134)14.3.1961 πράξεως τοῦ Ἀνωτάτου Συμβουλίου Δημοσίων Ὑπηρεσιῶν, περὶ τοῦ τρόπου πληρώσεως τῆς κενῆς θέσεως τοῦ Β2 Κλάδου καὶ ἐπὶ βαθμῷ 11ῳ παρὰ τῇ καθ’ ὑμᾶς Νομαρχίᾳ καὶ νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, συμπληρωματικῶς, τὰ ἑξῆς: 1. Διὰ τὴν ἀπαιτουμένην δημοσίευσιν τῆς σχετικῆς προκηρύξεως, εἰς ἐφημερίδα τῶν Ἀθηνῶν, θέλει μεριμνήσει τὸ Ὑπουργεῖον καὶ ἀποστείλει ὑμῖν, ἐγκαίρως, τὸ σχετικὸν φύλλον αὐτῆς. Ἡ ταχθεῖσα 20ήμερος προθεσμία, ἐντὸς τῆς ὁποίας οἱ ὑποψήφιοι, δέον νὰ ὑποβάλωσι τά, κατὰ νόμον δικαιολογητικά, θὰ ἄρξηται ὑπολογιζομένη ἀπὸ τῆς ἡμερομηνίας τῆς τελευταίας δημοσιεύσεως τῆς σχετικῆς προκηρύξεως. ΙΙ. Οἱ ὑποψήφιοι, ἐντὸς τῆς ὡς ἄνω προθεσμίας, δέον νὰ ὑποβάλωσι τά, ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 1, ἐν συνδυασμῷ πρὸς τὸ τοιοῦτον 2 παρ. 2 τοῦ ἀπὸ 10)20.2.1953 Β. Διατάγματος «περὶ τῶν ὑποχρεώσεων τῶν ὑποψηφίων πρὸς διορισμὸν εἰς θέσεις προσωπικοῦ ὑπαγομένου εἰς τὸν Ὑπαλληλικὸν Κώδικα» (Φ.Ε.Κ. 34, Αʹ), ὡς ἐτροποποιήθη καὶ συνεπληρώθη διὰ τῶν ἀπὸ 15)26.9.1953 (Φ.Ε.Κ. 267, Αʹ) καὶ 11.11.1957 (Φ.Ε.Κ. 230, Αʹ) ὁμοίων (ὅρα σελ. 10 ὑπ’ ἀριθ. 1664)7Γ)30.7.1958 ἐντύπου ἐγκυκλίου τοῦ Α.Σ.Δ.Υ., κοινοποιηθείσης καὶ ὑμῖν), ὁριζόμενα δικαιολογητικά. Δὲν ἀπαιτεῖται ἡ ὑποβολὴ ὑπὸ τῶν ὑποψηφίων γραμματίου εἰσπράξεως τοῦ Ταμείου Παρακαταθηκῶν καὶ Δανείων. ΙΙΙ. Ἡ ἐπιτροπὴ συγκροτηθήσεται δι’ ἀποφάσεως ὑμῶν, ἐν ᾗ νὰ ὁρίζωνται καὶ οἱ νόμιμοι ἀναπληρωταὶ τῶν τακτικῶν μελῶν αὐτῆς. Ὁ ἐξεταστὴς τοῦ μαθήματος, τὸ κατάστημα, ἡ ἡμέρα καὶ ὥρα διεξαγωγῆς τῆς δοκιμασίας θὰ ὁρισθῶσιν ὑπὸ τοῦ Προέδρου τῆς οἰκείας Ἐπιτροπῆς. Καθήκοντα γραμματέως τῆς Ἐπιτροπῆς θὰ ἐκτελέσῃ ὑπάλληλος τῆς Νομαρχίας, ὁρισθησόμενος ὑπὸ τοῦ Προέδρου αὐτῆς. IV. Δύο ἡμέρας πρὸ τῆς ὁρισθείσης, διὰ τὴν διεξαγωγὴν τῆς προχείρου δοκιμασίας, ἡ Ἐπιτροπή, συνερχομένη, ἐλέγχει τὰς αἰτήσεις καὶ τὰ συνοδεύοντα αὐτὰς δικαιολογητικὰ καί, δι’ εἰδικῶς ᾐτιολογημένης ἀποφάσεώς της, ἀποκλείει τοὺς μὴ ὑποβαλόντας ἢ ὑποβαλόντας ἐλλιπῆ δικαιολογητικά, ὡς καὶ τοὺς μὴ κεκτημένους τὸ προσῆκον ἦθος, λαμβάνουσα, διὰ τοὺς τελευταίους, ὑπ’ ὄψει, τὰς ὑποβληθείσας ὑπευθύνους δηλώσεις κατὰ τὸ ἄρθρον 1 παρ. ΙΙ τοῦ ἀπὸ 10)20 Φεβρουαρίου 1953 Β. Διατάγματος, «περὶ τῶν ὑποχρεώσεων τῶν ὑποψηφίων πρὸς διορισμὸν εἰς θέσεις προσωπικοῦ, ὑπαγομένου εἰς τὸν Ὑπαλληλικὸν Κώδικα» (34), ὡς καὶ ἄλλα στοιχεῖα ἢ πληροφορίας, περιελθούσας εἰς γνῶσιν της. Ἡ Ἐπιτροπή, ἅμα τῷ πέρατι τοῦ ἐλέγχου καταρτίζει τὴν ἀπόφασίν της καὶ δημοσιεύει ἀμέσως ἕνα πίνακα, περιέχοντα τὰ ὀνοματεπώνυμα τῶν γενομένων δεκτῶν πρὸς συμμετοχὴν εἰς τὴν πρόχειρον δοκιμασίαν καὶ ἕτερον περιέχοντα τὰ ὀνοματεπώνυμα τῶν ἀποκλεισθέντων. V. Ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὴν ἐν γένει διεξαγωγὴν τῆς προχείρου δοκιμασίας, τὸν προσδιορισμὸν τῶν κατ’ ἰδίαν θεμάτων, τοῦ εἰς ὃ θὰ ἐνεργηθῇ ἡ δοκιμασία μαθήματος καὶ τὴν βαθμολογίαν, θὰ ἐφαρμοσθῶσιν, ἀναλόγως, ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς, αἱ διατάξεις τῶν ἄρθρων 5 παρ. 2, 6, 7, 8, 9, 10 καὶ 11 τῆς ὑπ’ ἀριθ. 4652)53 ἀποφάσεως τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως «περὶ Κανονισμοῦ διεξαγωγῆς διαγωνισμῶν πρὸς πλήρωσιν κενῶν θέσεων κλπ.». (42) Β) (ὅρα σελ. 15 προμνησθείσης ἐντύπου ἐγκυκλίου τοῦ Α.Σ.Δ.Υ.). Ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου ἐφιστῶμεν, ὅλως ἰδιαιτέρως, τὴν προσοχὴν τῶν μελῶν τῆς οἰκείας Ἐπιτροπῆς, πρὸς ἀποφυγὴν ἐνστάσεων ἐκ μέρους τῶν ὑποψηφίων. VI. Μετὰ τὴν συγκέντρωσιν βαθμολογημένων τῶν γραπτῶν, ἡ Ἐπιτροπὴ θὰ καταρτίσῃ πίνακα, ἐμφαίνοντα τοὺς ὑποβληθέντας εἰς δοκιμασίαν κατὰ σειρὰ ἱκανότητος, προκύπτουσαν, ἐκ τοῦ βαθμοῦ, καὶ θὰ προβῇ εἰς τὴν ἐπιλογὴν τοῦ καταλληλοτέρου, πρὸς διορισμόν, λαμβάνουσα ὑπ’ ὄψιν τά, ἐν κεφαλαίῳ Βʹ τοῦ ὡς εἴρηται πρακτικοῦ τοῦ Α. Σ.Δ.Υ., ὁριζόμενα. Συμφώνως τῷ ἐδ. 2 τῆς παρ. 2 τοῦ ἄρθρου 24 τοῦ Υ.Κ., κατὰ τὴν ἐπιλογήν, ἐπὶ ἴσοις ὅροις, θὰ προτιμηθῶσι, κατὰ σειράν, οἱ ἐν ἄρθρῳ 23 παρ. 3 τοῦ αὐτοῦ Κώδικος, ἀναφερόμενοι καὶ τὰ τέκνα τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ συνταξιούχων. VII. Ἡ Ἐπιτροπὴ θὰ τηρήσῃ πρακτικὰ τῶν ἐργασιῶν αὐτῆς, ἅτινα θὰ ὑπογράφωνται ὑπὸ τῶν μελῶν της καὶ τὰ ὁποῖα θὰ παραδώσῃ, μετὰ τὸ πέρας τῆς ἐπιλογῆς, εἰς τὴν Νομαρχίαν. Τὸ τελικὸν πρακτικὸν ἐπιλογῆς, θέλει τοιχοκολληθῇ εἰς τὸ κατάστημα τῆς Νομαρχίας, συντασσομένου περὶ τούτου ἀποδεικτικοῦ τοιχοκολλήσεως. Ἐνταῦθα σημειοῦται, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ διαγωνισμοῦ, ἀλλὰ περὶ προχείρου δοκιμασίας, κατὰ παρέκκλισιν τῶν διατάξεων τοῦ Ὑπαλληλικοῦ Κώδικος, δι’ ὃ καὶ ἡ τήρησις τῶν περὶ διαγωνισμοῦ προθεσμιῶν δὲν ἔχει ἐφαρμογὴν ἐν προκειμένῳ. VIII. Ἡ ὅλη, κατὰ τὰ ἀνωτέρω, διαδικασία, δέον νὰ περαιωθῇ τὸ βραδύτερον μέχρι τῆς 30ῆς Ἰουνίου ἐ.ἔ., ὅτε θέλετε ὑποβάλει ἡμῖν ὁλόκληρον τὸν σχετικὸν φάκελλον, διὰ τὴν ἔκδοσιν καὶ δημοσίευσιν τῆς σχετικῆς ἡμετέρας ἀποφάσεως περὶ διορισμοῦ τοῦ ἐπιλεγησομένου. Ὁ ἐπιλεγησόμενος, δέον νὰ ὑποβάλῃ, συμπληρωματικῶς, καὶ τὰ ὑπόλοιπα δικαιολογητικὰ τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ προμνησθέντος ἐν ἀρχῇ Β. Διατάγματος. IX. Ἡ δαπάνη δημοσιεύσεως τῆς σχετικῆς προκηρύξεως θέλει βαρύνει τὸν προϋπολογισμὸν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου, πρὸς τὴν Ὑπηρεσίαν Ἐντελλομένων Ἐξόδων τοῦ ὁποίου, αἱ ἐνδιαφερόμεναι τοπικαὶ ἐφημερίδες, δέον νὰ ὑποβάλωσιν, ἀπ’ εὐθείας, τὰ ἀπαιτούμενα δικαιολογητικὰ διὰ τὴν ἔκδοσιν τοῦ οἰκείου χρηματικοῦ ἐντάλματος. Ὁ τύπος τῆς δημοσιευθησομένης προκηρύξεως δέον νὰ ᾖ ὁ ἀκόλουθος: «Προκήρυξις Προκειμένου νὰ πληρωθῇ μία (1) θέσις δακτυλογράφου, τοῦ Β2 Κλάδου, ἐπὶ βαθμῷ 11ῳ, παρὰ τῇ Νομαρχίᾳ Καβάλας, καλοῦνται οἱ ἐπιθυμοῦντες καὶ κεκτημένοι ἀπολυτήριον Γυμνασίου ἢ ἰσοτίμου σχολῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως, ὅπως, ἐντὸς εἴκοσιν (20) ἡμερῶν ἀπὸ τῆς δημοσιεύσεως τῆς παρούσης, ὑποβάλωσι τά, κατὰ νόμον, δικαιολογητικά, περὶ ὧν παρέχονται πληροφορίαι καθ’ ἑκάστην ἐργάσιμον ἡμέραν ἐν τῇ Νομαρχίᾳ. Οἱ ὑποψήφιοι θὰ ὑποβληθῶσιν εἰς πρόχειρον ἔγγραφον δοκιμασίαν εἰς τὸ μάθημα τῆς Ἐκθέσεως Ἰδεῶν. (Ἐκ τῆς Νομαρχίας)» Ἐπὶ τούτοις, παρακαλοῦμεν, ὅπως καταβληθῇ πᾶσα δυνατὴ προσπάθεια, διὰ τὴν ἐπιλογὴν τοῦ καταλληλοτέρου πρὸς διορισμόν, ὑποψηφίου, ἡ δὲ πρόχειρος ἔγγραφος δοκιμασία διενεργηθῇ κατὰ τρόπον ἀντικειμενικὸν καὶ ἀδιάβλητον.

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΜΑΚΡΗΣ

ΑΝΩΤΑΤΟΝ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΝ

ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ

Ἀριθμ. 134)61 Πρακτικὸν Συνεδριάσεως τῆς 14.3.1961 .................................................. 1. Τοῦ διορισμοῦ δέον νὰ προηγηθῇ ἔκδοσις, ὑπὸ τῆς, πρὸς διορισμόν, ἁρμοδίας ἀρχῆς, προκηρύξεως, καλούσης τοὺς κεκτημένους τὰ νόμιμα προσόντα καὶ ἐπιθυμοῦντας νὰ καταλάβωσι τὰς ὡς εἴρηται θέσεις, ὅπως ἐντὸς προθεσμίας εἴκοσιν ἡμερῶν ἀπὸ τῆς τελευταίας δημοσιεύσεως, τῆς προκηρύξεως, ὑποβάλωσιν εἰς τὸν οἰκεῖον Νομάρχην, σχετικὴν αἴτησιν, συνοδευομένην ὑπὸ τῶν κατὰ νόμον ἀπαιτουμένων δικαιολογητικῶν. 2. Ἡ προκήρυξις δέον νὰ δημοσιευθῇ, ἐν περιλήψει, ἅπαξ, διὰ μιᾶς τῶν ἐν Ἀθήναις ἐκδιδομένων καὶ τὴν μείζονα κυκλοφορίαν ἐχουσῶν καθημερινῶν ἐφημερίδων, ὡς καὶ διὰ μιᾶς τῶν ἐν τῇ ἕδρᾳ τοῦ οἰκείου Νομοῦ, παρ’ ᾧ αἱ πληρωτέαι θέσεις, ἐκδιδομένων τυχὸν καθημερινῶν ἤ, ἐν ἐλλείψει, ἑβδομαδιαίων ἐφημερίδων. 3. Ὁ ἔλεγχος τῶν τυπικῶν καὶ οὐσιαστικῶν προσόντων τῶν ὑποψηφίων καὶ ἡ ἐπιλογὴ τοῦ ἐξ αὐτῶν καταλληλοτέρου πρὸς διορισμὸν θέλει γίνει δι’ ἀποφάσεως τριμελοῦς ἐπιτροπῆς, συνιστωμένης ἐν τῇ ἕδρᾳ ἑκάστου νομοῦ, παρ’ ᾧ αἱ πληρωτέαι θέσεις καὶ ἀποτελουμένη, ἐκ τοῦ Διευθυντοῦ τῆς Νομαρχίας, ὡς Προέδρου, τοῦ κατὰ βαθμὸν ἀνωτέρου καὶ ἐπὶ ἰσοβάθμων τοῦ ἀρχαιοτέρου τῶν Γυμνασιαρχῶν καὶ τοῦ Οἰκονομικοῦ Ἐφόρου τῆς ἕδρας τῆς Νομαρχίας. 4. Ἡ ἐπιλογὴ θέλει γίνει μετὰ πρόχειρον δοκιμασίαν τῶν ὑποψηφίων ἐνώπιον τῆς ἐπιτροπῆς εἰς τὸ μάθημα «Ἔκθεσις Ἰδεῶν», προκειμένου περὶ τῆς θέσεως τοῦ Διοικητικοῦ Κλάδου Βʹ Κατηγορίας, καὶ «Δακτυλογραφία», προκειμένου περὶ θέσεως Δακτυλογράφου. 5. Ἡ ὅλη διαδικασία, περιλαμβανομένης καὶ τῆς δημοσιεύσεως τῶν διορισμῶν, διὰ τῆς Ἐφημερίδος τῆς Κυβερνήσεως, δέον νὰ συντελεσθῇ ἐντὸς προθεσμίας τεσσάρων μηνῶν, ἀρχομένης μετὰ εἴκοσιν ἡμέρας ἀπὸ τῆς περιελεύσεως ἀντιγράφου τῆς παρούσης εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐσωτερικῶν. Βʹ. Ἐπὶ τοῦ ἐρωτήματος τοῦ προγενεστέρου ὑπ’ ἀριθ. 39)3)19.1.61 ἐγγράφου τοῦ Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν περὶ τοῦ τρόπου ἐνεργείας τῆς ἐπιλογῆς τοῦ ἄνω διαγωνισμοῦ διοριστέου ἐκ τῶν ὑποψηφίων, εἰσηγοῦμαι τὴν κάτωθι ἀπάντησιν: Ἡ ἐπιτροπὴ ἐπιλογῆς, πρὸς καθορισμὸν τοῦ ἐκ τῶν ὑποψηφίων καταλληλοτέρου πρὸς διορισμόν, λαμβάνει ὑπ’ ὄψιν, οὐχὶ μόνον τὸν βαθμὸν ὁλικῆς ἱκανότητος εἰς τὰ ἐξετασθέντα μαθήματα, ἀλλ’ ἐκτιμᾷ συγχρόνως καὶ τὰ λοιπὰ οὐσιαστικὰ προσόντα ἑκάστου τῶν ὑποψηφίων, ἤτοι τὸν βαθμὸν τοῦ τίτλου σπουδῶν, τὴν τυχὸν γνῶσιν ξένης γλώσσης, τὴν προϋπηρεσίαν καὶ πᾶν ἄλλο στοιχεῖον, μαρτυροῦν περὶ τοῦ ἤθους, τῆς ἱκανότητος καὶ καταλληλότητος αὐτοῦ, ἐν ἰσότητι δ’ ὅρων προτιμᾷ, συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 24 παρ. 2 τοῦ Ὑπαλληλικοῦ Κώδικος, κατὰ σειρὰν τοὺς ἐν ἄρθρῳ 23 παρ. 3 ἀναφερομένους καὶ τὰ τέκνα τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ συνταξιούχων». ........................................ Ἐφ’ ᾧ συνετάγη τὸ παρὸν πρακτικόν.

Ὁ Πρόεδρος

Γ. ΣΩΦΡΟΝΟΠΟΥΛΟΣ

Ὁ Γραμματεὺς

Ν. ΝΟΒΑΣ

§200ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, κηρύσσεται περαιωμένη ἡ συζήτησις ἐπὶ τῶν δύο προτάσεων δυσπιστίας πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καὶ θὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν ψηφοφορίαν. Πρὶν ἀρχίσῃ ἡ ψηφοφορία, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀνακοινώσω, εἰς τὸ Σῶμα, τὰς ἀκολούθους ἐπιστολὰς καὶ τηλεγραφήματα: Κύριε Πρόεδρε Ἐκκρεμούσης, εἰσέτι, τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ ἐκλογικοῦ νομοσχεδίου, ὡς καὶ τῶν συμφωνιῶν συνδέσεως τῆς χώρας μὲ τὴν Κοινὴν Ἀγοράν, δὲν θεωρῶ, ὅτι ἐξυπηρετεῖ οἱονδήποτε πολιτικὸν σκοπὸν ἡ ὑποβληθεῖσα πρότασις δυσπιστίας. Ἀντιθέτως, ἡ ἀμφισβήτησις τοῦ κύρους τῆς ἐπιτυχούσης τὴν σύνδεσιν Κυβερνήσεως — ἐν ὄψει, μάλιστα, τῶν γενικωτέρων προβλημάτων, τὰ ὁποῖα ἀντιμετωπίζομεν — δὲν μὲ εὑρίσκει σύμφωνον. Τοσούτῳ, μᾶλλον, καθ’ ὅσον αἱ περιστάσεις ἐπιβάλλουν τὴν ἔξαρσιν τῶν σημείων συμπτώσεως καὶ ὄχι τὴν προβολὴν τῶν σημείων διαφωνίας τοῦ ἐθνικοῦ πολιτικοῦ κόσμου. Ὅθεν καὶ θὰ παράσχω ψῆφον ἐμπιστοσύνης εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 20 Ἰουνίου 1961

Μετὰ τιμῆς

Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ

Πρόεδρον Βουλῆς Ἀθήνας Διὰ τὸν ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως χειρισμὸν τοῦ θέματος τῆς σιτοπαραγωγῆς, ὡς καὶ διὰ τὸ ζήτημα Ὑψηλάντη, ψηφίζομεν ὑπὲρ τῆς Κυβερνήσεως.

ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ

ΧΑΣΑΝ ΓΙΟΥΣΟΥΦ

Πρὸς τὸν Πρόεδρον τῆς Βουλῆς Ἐνταῦθα Ὑποστὰς ἐγχειρητικὴν ἐπέμβασιν, ἀδυνατῶ νὰ προσέλθω εἰς τὴν συνεδρίασιν τῆς Βουλῆς καὶ ψηφίζω ὑπὲρ τῆς Κυβερνήσεως.

ΚΩΣΤΑΣ ΠΑΛΗΟΣ

Καθηγητὴς–Βουλευτὴς Πρόεδρον Βουλῆς Ἀθήνας Ἐπὶ προτάσεως δυσπιστίας, κατὰ Κυβερνήσεως, παρακαλῶ ἀνακοινώσατε Βουλήν, ὅτι παρέχω ἀπόλυτον ἐμπιστοσύνην μου, πρὸς Κυβέρνησιν.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΜΠΙΣΤΗΣ

Πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς τῶν Ἑλλήνων Ἐνταῦθα Κύριε Πρόεδρε, Μὴ δυνάμενος νὰ παρευρίσκωμαι κατὰ τὴν ψηφοφορίαν, ἐπὶ τοῦ πολιτικοῦ θέματος, λόγῳ ἀπουσίας μου ἐξ Ἀθηνῶν, λαμβάνω τὴν τιμὴν νὰ σᾶς παρακαλέσω ὅπως ἀνακοινώσητε εἰς τὸ Σῶμα, ὅτι ἀρνοῦμαι ψῆφον ἐμπιστοσύνης εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 16 Ἰουνίου 1961

Μετὰ τιμῆς

Γ. ΜΑΥΡΟΣ

Πρὸς τὸ Προεδρεῖον Βουλῆς Ἀθήνας Ἀποδοκιμάζω ἀσκηθεῖσαν πολιτικὴν Κυβερνήσεως ἐπὶ τεθέντων ζητημάτων διὰ κατατεθέντων προτάσεων δυσπιστίας πρὸς τὴν Κυβέρνησιν ὑπὸ Κόμματός μου, ἄλλων Κομμάτων καὶ ἀνεξαρτήτων βουλευτῶν. Στόπ. Συνεπῶς, ψῆφος μου ἐναντίον Κυβερνήσεως κατὰ διεξαχθησομένην περὶ μεσονύκτιον 20.6.61 ψηφοφορίαν ἐν Βουλῇ.

ΙΩΑΝΝΗΣ ΓΑΒΡΙΗΛΙΔΗΣ

Βουλευτὴς Ε.Δ.Α. Νομοῦ Κιλκὶς Οἱ παραδεχόμενοι τὰς προτάσεις δυσπιστίας θὰ λέγωσιν ναί. Οἱ μὴ παραδεχόμενοι αὐτὰς καὶ ἑπομένως ἐκφράζοντες τὴν ἐμπιστοσύνην των πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, θὰ λέγωσιν ὄχι. Καλοῦνται ὡς ψηφολέκται οἱ κ.κ. Σ. Εὐστρατιάδης καὶ Α. Κοκκέβης. (Προσελθόντων τῶν ψηφολεκτῶν ἄρχεται ἡ, δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, ψηφοφορία τῶν κ.κ. βουλευτῶν, ἀπαντώντων, ὡς ἀκολούθως, εἰς τὸ τεθὲν ἐρώτημα):

(Περατωθείσης τῆς ψηφοφορίας καὶ γενομένης διαλογῆς, προέκυψε τὸ κάτωθι ἀποτέλεσμα:)

§201ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψήφισαν ἐν συνόλῳ 284. Εἶπον ΝΑΙ 113 καὶ ΟΧΙ 171. Συνεπῶς, αἱ δύο προτάσεις ἐκφράσεως δυσπιστίας πρὸς τὴν Κυβέρνησιν ἀπερρίφθησαν καὶ ἡ Κυβέρνησις ἔτυχε τῆς ἐμπιστοσύνης τοῦ Σώματος. (Ζωηρὰ καὶ παρατεταμένα χειροκροτήματα ἐκ τῆς Συμπολιτεύσεως). Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§202ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§203ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ σήμερον καὶ ὥραν 6.30 μ. μ. μὲ ἀντικείμενον Ἡμερησίας Διατάξεως, νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 0.30 π.μ.)