1961.03.21

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 86η

Τρίτη 21 Μαρτίου 1961

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 7.05′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Παυλόπουλος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Α. ΠΑΥΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Γραμμ.). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Γ. Βολουδάκης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Γ. ΒΟΛΟΥΔΑΚΗΣ. (Γραμμ.). (Ἀναγινώσκει). Ὁ βουλευτὴς κ. Λ. Μπατρῖνος, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Γερμανίας συμβάσεως περὶ παροχῶν ὑπὲρ Ἑλλήνων ὑπηκόων, θιγέντων ὑπὸ ἐθνικοσοσιαλιστικῶν μέτρων διώξεως καὶ ἄλλων τινῶν συναφῶν διατάξεων», καὶ 2) «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τῆς κειμένης νομοθεσίας περὶ προστασίας πολεμιστῶν καὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 23)56 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου». Ὁ βουλευτὴς κ. Χ. Πιπιλῆς, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Γερμανίας συμβάσεως περὶ παροχῶν ὑπὲρ Ἑλλήνων ὑπηκόων, θιγέντων ὑπὸ ἐθνικοσοσιαλιστικῶν μέτρων διώξεως καὶ ἄλλων τινῶν συναφῶν διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Β. Πανούσης, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Γερμανίας συμβάσεως περὶ παροχῶν ὑπὲρ Ἑλλήνων ὑπηκόων, θιγέντων ὑπὸ ἐθνικοσοσιαλιστικῶν μέτρων διώξεως καὶ ἄλλων τινῶν συναφῶν διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ν. Ἔξαρχος καὶ Α. Κοκκέβης, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Γερμανίας συμβάσεως περὶ παροχῶν ὑπὲρ Ἑλλήνων ὑπηκόων, θιγέντων ὑπὸ ἐθνικοσοσιαλιστικῶν μέτρων διώξεως καὶ ἄλλων τινῶν συναφῶν διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Θ. Μπάρμπας, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Γερμανίας συμβάσεως περὶ παροχῶν ὑπὲρ Ἑλλήνων ὑπηκόων, θιγέντων ὑπὸ ἐθνικοσοσιαλιστικῶν μέτρων διώξεως καὶ ἄλλων τινῶν συναφῶν διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. Παπανδρέου, Μ. Γαληνός, Δ. Παινέζης, Σ. Ἀλλαμανῆς, Ν. Ζορμπᾶς, Γ. Βαλοῦρδος, Ν. Μπακόπουλος, Γ. Ἀθανασιάδης–Νόβας, Θ. Δοδόπουλος, Π. Ξενοδοχειάρης, Κ. Μαρῆς, Η. Μπρεδῆμας, Π. Γλιγλῆς, Γ. Χαρῖτος καὶ Μ. Κύρκος, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων τοῦ Α. Ν. 1518 τοῦ 1950 «περὶ ἐπανασυστάσεως τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως Βουλευτῶν», ὡς οὗτος ἐτροποποιήθη καὶ συνεπληρώθη μεταγενεστέρως». Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Δρούλιας, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ Γεωργικῶν Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τῆς κειμένης νομοθεσίας περὶ προστασίας πολεμιστῶν καὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 23)56 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου». Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Κ. Ράλλης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐξωραϊστικοῦ Συλλόγου Παραδείσου Ἀμαρουσίου «Ὁ Ἅγιος Γεώργιος», αἰτουμένου ὅπως μὴ ἐπιτραπῇ εἰς τὸν Δημήτριον Κυριακὸν ἡ ἵδρυσις ἐργοστασίου παραγωγῆς μαρμαροκόνεως, ἐπεξεργασίας μαρμάρων εἰς τὴν ἐν λόγῳ περιοχὴν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας κ. Φ. Ζαΐμης, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Παναιγιαλείου Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν, αἰτουμένης ἀνάθεσιν ἐκμεταλλεύσεως ἐργοστασίου φωσφορικῶν λιπασμάτων εἰς Α.Τ.Ε. καὶ Συνεταιριστικὰς Ὀργανώσεις ἀποκλειομένου παντὸς ἑτέρου κερδοσκοπικοῦ Ὀργανισμοῦ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ συλλόγου τεχνικῶν Ραδιοφωνίας Ἑλλάδος, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν πολιτικὴν ἐπιστράτευσιν τῶν μελῶν του καὶ τὴν μὴ ἐπίλυσιν τῶν αἰτημάτων του. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ συλλόγου τῶν ἐθελουσίως ἐξελθόντων ἀσθενῶν ὑπαλλήλων Α.Τ.Ε. τοῦ 1948, αἰτουμένου ἴσην μεταχείρισιν μὲ τοὺς ὑγιεῖς ἐθελουσίως ἐξελθόντας συναδέλφους των, διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς συντάξεώς των. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Πανελληνίου Συλλόγου Ὑπαλληλικοῦ Προσωπικοῦ Ο.Τ.Ε., ἀντιτιθεμένου εἰς τὴν ἐπαναπρόσληψιν τέως ἀνωτάτων ὑπαλλήλων τοῦ Ο.Τ.Ε. κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Παν. Ἑνώσεως Θυμάτων Γερμανικῆς κατοχῆς «Ὁ Φοῖνιξ» εἰς ἣν ἐκτίθενται αἱ ἀπόψεις της σχετικῶς μὲ τὴν ἀποζημίωσιν τῶν θυμάτων γερμανικῆς κατοχῆς. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Σ. Κωστόπουλος καὶ Σ. Στεφανόπουλος, καταθέτουν ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Συνεταιρισμῶν Πύργου, διαμαρτυρομένης διὰ μελετωμένην ἀνάθεσιν ἱδρύσεως ἐργοστασίου φωσφορικῶν λιπασμάτων εἰς ξένας καὶ Ἑλληνικὰς κερδοσκοπικὰς ἐπιχειρήσεις κλπ. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Πτυχιούχων Οἰκονομικῶν καὶ Ἐμπορικῶν Ἐπιστημῶν, διαμαρτυρομένων δι’ ἐπιχειρούμενον ἀκρωτηριασμὸν τῆς Σχολῆς των κατόπιν τῆς ὑποβληθείσης σχετικῆς μελέτης κλπ. Ὁ βουλευτὴς Καβάλας κ. Θ. Λυμπερίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Σχολικῆς Ἐφορείας τοῦ 8ου Δημοτικοῦ Σχολείου Καβάλας, αἰτουμένης τὴν παροχὴν οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως δι’ ἀνέγερσιν διδακτηρίου της. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Κανουπάκη Ι., Παπαδάκη Μ., Μανουσάκη Χ. κλπ. ἐμπόρων Ἱεραπέτρας, αἰτουμένων ὅπως ἀπαγορευθῇ τὸ ἐμπόριον τῶν εἰδῶν μὴ πρώτης ἀνάγκης ἀπὸ Νομοῦ εἰς Νομὸν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Ὁδηγῶν Αὐτοκινήτων Ταξὶ Α. Π., αἰτουμένου τὴν διὰ νόμου κατοχύρωσιν τῆς ὑπαλληλικῆς των ἰδιότητος, τὴν ἄμεσον ὑπογραφὴν τῆς συλλογικῆς συμβάσεως κλπ. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ ἐργατοϋπαλληλικοῦ Κέντρου Ἱεραπέτρας– Κρήτης, αἰτουμένου τὴν ἔκτακτον ἐπιδότησιν 1110 ἀνέργων τῆς περιφερείας Ἱεραπέτρας. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Σ. Κωστόπουλος καὶ Ε. Κοθρῆς, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου πωλητῶν καυσίμων εἰδῶν «Ἡ Ἕνωσις», αἰτουμένων ἐπίλυσιν τῶν αἰτημάτων των. Ἐπίσης, ἀνακοινοῦται ἡ ἑξῆς πρότασις βουλευτῶν: Πρὸς Τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς Κύριε Πρόεδρε, ἀπεκαλύφθη ἀπὸ τὰς στατιστικὰς τοῦ Ο.Η.Ε., ἀλλὰ καὶ τῆς Ἐπιτροπῆς Προγραμματισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ, ὅτι εἰδικῶς ἐπὶ τῶν φωσφορικῶν λιπασμάτων, ὁ Ἕλλην ἀγρότης καταβάλλει τὸ ἀκριβώτερον τίμημα καὶ δὴ σχεδὸν τὸ διπλάσιον ἐκείνου μὲ τὸ ὁποῖον προμηθεύονται τὰ λιπάσματα οἱ γεωργοὶ εἰς τὸν ὑπόλοιπον κόσμον. Ἤδη τὰ καταναλισκόμενα λιπάσματα, ἀνέρχονται εἰς τὸ ὕψος τῶν 700 ἑκατομμυρίων χιλιογράμμων ἐτησίως καὶ πιστεύομεν, ὅτι εἶναι δυνατὸν καὶ πρέπει ἡ ποσότης αὐτὴ νὰ τριπλασιασθῇ πρὸς τὸ συμφέρον τῶν ἀγροτῶν καὶ ὁλοκλήρου τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Ἤδη ὁ Ο.Β.Α. δι’ ἀνακοινώσεώς του δημοσιευθείσης εἰς τὸν τύπον τῆς 11.2.61 καθιστᾷ γνωστόν, ὅτι: «Ἀνέλαβε τὴν πρωτοβουλίαν δημιουργίας φορέως νέας βιομηχανίας φωσφορικῶν λιπασμάτων καὶ ἐπιφυλάσσει εἰς ἑαυτὸν τὸ δικαίωμα νὰ ἀποφασίσῃ κατὰ τὴν κρίσιν του περὶ τοῦ τρόπου κατὰ τὸν ὁποῖον θὰ δημιουργηθῇ ὁ φορεὺς τῆς νέας ἐπιχειρήσεως, μὴ δεσμευόμενος ἐκ τῶν ὑποβληθησομένων προτάσεων καὶ δικαιούμενος ἀνεξαρτήτως τούτων νὰ διαπραγματευθῇ ἢ προέλθῃ εἰς σχετικὴν συμφωνίαν». Προτείνομεν ὅθεν, πρὸ πάσης ἀναλήψεως οἱασδήποτε δεσμεύσεως ἐκ μέρους τοῦ Ο.Β.Α. συζητηθῇ εἰς τὴν Βουλὴν τὸ ὅλον θέμα, ἵνα μὴ παρουσιασθῇ καὶ πάλιν τὸ φαινόμενον νὰ κληθῇ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία νὰ ψηφίσῃ νόμον κυρώσεως τῆς συμβάσεως, ἡ ὁποία θὰ ἔχῃ ὑπογραφῆ ἐρήμην της καὶ ἐρήμην τῶν ἐκπροσώπων τῶν συνεταιρισμένων ἀγροτῶν, ληφθῇ δὲ ἀπόφασις ὅπως ὁ φορεὺς εἶναι Κρατικὴ ἐπιχείρησις δημοκρατικῶς διοικουμένη, μὲ ἀποφασιστικὴν συμμετοχὴν εἰς τὴν Διοίκησιν ἀντιπροσώπων τῶν ἀγροτῶν ἐλευθέρως ἐκλεγομένων. Παρακαλοῦμεν ὅπως ἡ παροῦσα ἀναγνωσθῇ εἰς τὸ Σῶμα καὶ θεωρηθῇ ὡς αἴτησις συζητήσεως θέματος μὴ νομοθετικοῦ περιεχομένου κατὰ τὰς σχετικὰς διατάξεις τοῦ Κανονισμοῦ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 15 Μαρτίου 1961 Μετὰ τιμῆς Ε. Κοθρῆς, Μ. Στεφανίδης, Ν. Ζορμπᾶς, Ι. Ζίγδης, Ε. Ἀρβανιτάκις, Α. Μπαρότσης, Π. Πολυχρονίδης, Α. Τσιάρας, Ι. Γιαλόφας, Δ. Μερλόπουλος, Η. Σκυλλάκος, Α. Κακογιάννης, Η. Ἠλιοῦ, Γ. Πρίφτης, Χ. Παγώνης, Ε. Μπενᾶ, Σ. Διβάρης, Α. Χονδρονάσιος, Δ. Παπαθανασόπουλος, Ε. Πρωϊμάκης, Μ. Χριστογεῶργος.

§5Γ. ΠΡΙΦΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε βουλευτά, ἐπειδὴ δὲν θὰ ἤθελον νὰ δημιουργηθοῦν ζητήματα παρεμπίπτοντα καὶ ἐπειδὴ ἐσκόπουν νὰ προβῶ εἰς ὡρισμένας παρατηρήσεις, τὴν προσεχῆ Τρίτην θὰ λάβω πρῶτος τὸν λόγον, ὡς δικαιοῦμαι ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ, διὰ νὰ σᾶς ἐκθέσω πῶς κατὰ τὴν ἀντίληψίν μου θὰ πρέπει νὰ ἀντιμετωπισθῇ τὸ προκῦψαν διὰ τῆς ὑποβολῆς τῶν γνωστῶν προτάσεων θέμα. Σήμερον μοῦ δίδετε ἕνα πρόσθετον ἐπιχείρημα διὰ τὴν ἀπάντησίν μου τῆς Τρίτης. Δι’ αὐτὸ ἡ θεωρία τοῦ Προέδρου καθ’ ἣν μόνον ἐπὶ θεμάτων ἀναγεγραμμένων ἐν τῇ Ἡμερησίᾳ Διατάξει συζητεῖ ἡ Βουλὴ εἶναι ἡ ὀρθοτέρα. Διότι φρονῶ, ὅτι δὲν πρέπει συζητουμένου ἑνὸς θέματος, νὰ διακόπτεται αἰφνιδιαστικῶς ἡ ἐπ’ αὐτοῦ συζήτησις, διὰ νὰ προταχθῇ ἄλλο καὶ οὕτω καθ’ ἑξῆς ἐν συνεχείᾳ. Σήμερον εἶναι ἡμέρα Κοινοβουλευτικοῦ Ἐλέγχου. Ἐὰν ἠθέλομεν νὰ μὴ σοβαρευθῶμεν, θὰ ἔπρεπε νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἀφοῦ ἦλθεν αὐτὸ τὸ ζήτημα τῶν λιπασμάτων θὰ πρέπει νὰ συζητήσωμεν αὐτὸ καὶ ὄχι τὸ τοῦ ἐλαίου. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἐσκόπουν νὰ δώσω τὴν ὀρθὴν ἑρμηνείαν διὰ νὰ μὴ φθάσωμεν εἰς ἄτοπα. Θὰ τὸ ἀντιληφθῆτε δὲ καλλίτερον τὴν προσεχῆ Τρίτην. Δι’ αὐτὸ σᾶς παρακαλῶ, ἀφήσατέ με νὰ διευθύνω τὰς ἐργασίας τῆς Βουλῆς, ὅπως μέχρι σήμερον ἔπραξα. Δὲν νομίζω, δέ, ὅτι ἔχετε παράπονόν τι ἀναφορικῶς μὲ τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον διευθύνω τὰς ἐργασίας τοῦ Σώματος. Ἄλλωστε σήμερον εἶναι ἡμέρα Κοινοβουλευτικοῦ Ἐλέγχου καὶ θὰ γίνῃ, ὡς γνωστόν, ὁ ἔλεγχος διὰ τὸ ἔλαιον.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ἡ κ. Μ. Σβώλου, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεως, σχετικῶς μὲ τὴν κάλυψιν τοῦ εἰς τὴν συνοικίαν Σεπολίων ὑπονόμου κλπ.

§7Μ. ΣΒΩΛΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὴν συνοικίαν Σεπολίων, ἡ ὁποία εἶναι μία ἐκ τῶν κεντρικῶν συνοικιῶν, ὑπάρχει ὑπόνομος ἀνοικτὸς καὶ ἐκτὸς τῆς δυσοσμίας, γίνεται ἀφορμὴ ἀτυχημάτων, διότι ἐκεῖ πλησίον ὑπάρχει οἶκος τυφλῶν καὶ δύο τυφλοὶ ἔπεσαν ἐντὸς αὐτοῦ. Ἐρωτᾶται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ἐὰν εἶναι δυνατὸν νὰ καλυφθῇ ὁ ὑπόνομος αὐτός, ὥστε καὶ τὰ ἀτυχήματα νὰ ἀποφευχθοῦν καὶ νὰ ἐξωραϊσθῇ ἡ συνοικία.

§8Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτ.). Κύριε Πρόεδρε, ἔχει ἀποφασισθῆ πρὸ πολλοῦ νὰ καλυφθῇ ὁ ὑπόνομος αὐτὸς καὶ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐσωτερικῶν δι’ ἐπανειλημμένων του ἐγγράφων πρὸς τὸν Νομάρχην ζητεῖ νὰ μεριμνήσῃ δι’ αὐτό. Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐσωτερικῶν, δι’ ἐγγράφου του τῆς 13ης Μαρτίου, ὑπομιμνήσκει 4 προηγούμενα ἔγγραφά του καὶ ζητεῖ ἀπὸ τὸν Νομάρχην νὰ ἀναφέρῃ τὸν λόγον τῆς καθυστερήσεως. Ἐλπίζω συντόμως νὰ εἶμαι εἰς θέσιν νὰ δώσω πληροφορίας πῶς θὰ γίνῃ ἡ κάλυψις.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Αὐγερόπουλος, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεως σχετικῶς διὰ τὴν ἱκανοποίησιν τῶν αἰτημάτων τοῦ συνοικισμοῦ Ἁγίου Φανουρίου κλπ.

§10Γ. ΑΥΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ συνοικισμὸς Ἁγίου Φανουρίου Νέων Λιοσίων ἔχει ἱδρυθῆ πρὸ 5ετίας καὶ ἀριθμεῖ πλέον τῶν 12.000 κατοίκων καὶ ἐνῷ ἀπέχει 4 χιλιόμετρα ἀπὸ τῆς Ὁμονοίας, εὑρίσκεται εἰς πρωτόγονον κατάστασιν καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ὑδρεύσεως καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ὁδικοῦ δικτύου. Δι’ αὐτὸ οἱ κάτοικοι ζητοῦν νὰ ἐπεκταθῇ τὸ σχέδιον τῆς πόλεως Περιστερίου, νὰ ἐπεκταθῇ τὸ δίκτυον ὑδρεύσεως καὶ νὰ κατασκευασθῇ τὸ ὁδικὸν δίκτυον καὶ νὰ καλυφθῇ τὸ ρέμα, ἐντὸς τοῦ ὁποίου πίπτουν τὰ ἀπορρίμματα τῆς 201ης στρατιωτικῆς μονάδος. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργόν, νὰ μᾶς πληροφορήσῃ, πῶς σκέπτεται νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ θέμα αὐτό.

§11Μ. ΣΒΩΛΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§12Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, συνιστῶ τὴν ἀναφοράν.

§13Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτ.). Κύριε Πρόεδρε, ὑπάρχουν κατατεθειμένα εἰς τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς ἔγγραφα, εἰς τὰ ὁποῖα ἀναφέρονται λεπτομερῶς ὅ,τι ἔχει γίνει εἰς τὴν συνοικίαν Ἁγίου Φανουρίου. Κύριε Πρόεδρε, ἔχει διαπιστωθῆ ἀπὸ ὅλους ὁ αὐθαίρετος τρόπος τῆς ἐπεκτάσεως τῆς πόλεως ἢ τῶν συνοικισμῶν ἐκτὸς σχεδίου καὶ δι’ αὐτὸ δημιουργοῦνται πολλὰ προβλήματα ὑδρεύσεως, ἠλεκτροφωτισμοῦ κλπ. Τοῦτ’ αὐτὸ συνέβη καὶ μὲ τὸν συνοικισμὸν Ἁγίου Φανουρίου, ὁ ὁποῖος ἤδη ζητεῖ νὰ περιληφθῇ εἰς τὸ σχέδιον. Ἀπὸ τοῦ παρελθόντος ἔτους ὁ κ. Νομάρχης, ἀναφέρει, ὅτι ἐγένετο ἀξιόλογος προσπάθεια βελτιώσεως τῆς καταστάσεως. Οὕτως ἐγένετο ὁ ἠλεκτροφωτισμὸς καὶ ἡ Κοινότης Νέων Λιοσίων ἀσφαλτόστρωσε 2.500 μέτρα ὁδούς, ἐκ τῶν ὁποίων τὰ 1.500 ἀνήκουν εἰς τὸν συνοικισμὸν Ἁγίου Φανουρίου. Ὡς πρὸς τὴν ὕδρευσιν, δὲν ἔχω περισσότερα στοιχεῖα καὶ ὅταν λάβω ἀναφορὰν τοῦ Νομάρχου, θὰ δώσω περισσότερα στοιχεῖα σχετικῶς μὲ τὴν ὕδρευσιν τοῦ συνοικισμοῦ Ἁγίου Φανουρίου.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Αὐγερόπουλος, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου Δήμου Δάφνης, αἰτουμένου τὴν νομοθετικὴν καταχύρωσιν τοῦ θεσμοῦ τοπικῆς αὐτοδιοικήσεως κλπ.

§15Γ. ΑΥΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχει κατατεθεῖ εἰς τὴν Βουλὴν ἀναφορά, ὅτι ὁ Δῆμος Δάφνης ἔχει περιέλθει, ἄλλωστε αὐτὸ εἶναι γνωστόν, εἰς δεινὴν οἰκονομικὴν κατάστασιν καὶ αὐτὸ γίνεται εἰς ὅλους τοὺς Δήμους καὶ τὰς Κοινότητας τοῦ Κράτους. Ὁ Δῆμος Δάφνης ζητεῖ τὴν ἀπόδοσιν τοῦ δεκαλέπτου τοῦ εἰσιτηρίου, ζητεῖ τὸν ποσοστόν, τὸ ὁποῖον ἀνήκει εἰς τὸν Δῆμον αὐτὸν ἀπὸ τὸ 50% τῆς φορολογίας τοῦ καπνοῦ, ζητεῖ τὴν κατάργησιν τῶν πρὸς τρίτους εἰσφορῶν. Ἐπίσης ζητεῖ τὴν νομοθετικὴν καταχύρωσιν τοῦ θεσμοῦ τῆς αὐτοδιοικήσεως διὰ τὴν ἀπρόσκοπτον ἐκτέλεσιν τῆς ἀποστολῆς της καὶ τὸν ἔλεγχον τῶν ἀποφάσεων τῶν δημοτικῶν συμβουλίων ἀπὸ τὴν ἐποπτεύουσαν ἀρχὴν μόνον ἀπὸ ἀπόψεως σκοπιμότητος. Ἐπίσης, λόγῳ τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως τῆς δυσχεροῦς εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται, ζητεῖ, εἰ δυνατόν, νὰ ἐνισχυθῇ ὁ Δῆμος αὐτὸς μὲ 1.000.000 δραχμῶν. Πάντως αὐτὴ ἡ κατάστασις, διὰ τὴν ὁποίαν ἔχει γίνει εὐρεῖα συζήτησις εἰς ἑτέραν συνεδρίασιν τῆς Βουλῆς, ὅταν ἦλθε τὸ νομοσχέδιον τοῦ Ὑπουργείου Δημοσίων Ἔργων, ἀνεφέρθη, ὄχι μόνον διὰ τὸν Δῆμον Δάφνης, ἀλλὰ δι’ ὅλους τοὺς Δήμους καὶ τὰς Κοινότητας τοῦ Κράτους, αἱ ὁποῖαι εὑρίσκονται εἰς ἀπερίγραπτον κατάστασιν ἀπὸ ἀπόψεως δρόμων, ἀποχετεύσεως, ὑδρεύσεως, φωτισμοῦ κλπ. καὶ γενικὰ ἀπὸ ἀπόψεως οἰκονομικῆς. Δὲν ἔχω τίποτε ἄλλο νὰ εἴπω ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ. Εἶναι γνωστὰ τὰ ζητήματα, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ἂς τὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν του.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ κ. Μ. Σβώλου, ἔχει τὸν λόγον.

§17Μ. ΣΒΩΛΟΥ. Δὲν εἶναι ἡ πρώτη, οὔτε ἡ τελευταία φορὰ κατὰ τὴν ὁποίαν ὡμιλήσαμεν διὰ τὸν θεσμὸν τῆς αὐτοδιοικήσεως. Ὅπως γνωρίζει ὁ κ. Ὑπουργός, ἔχουν στερηθῆ οἱ Δῆμοι καὶ αἱ Κοινότητες ὅλων τῶν πόρων των, συνεπῶς δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐκτελέσουν, οὔτε μίαν ἀπὸ τὰς ἁρμοδιότητας, τὰς ὁποίας ἔχουν. Εἶναι ζήτημα ἐὰν μερικοὶ ἐκ τῶν Δήμων ἠμποροῦν νὰ πληρώσουν τὸ προσωπικόν των. Ὁ Δῆμος Δάφνης ἔχει στερηθῆ ἀπὸ τοὺς πόρους αὐτοὺς τοῦ δεκαλέπτου καὶ τοῦ καπνοῦ 1.000.000 δραχμάς. Τὰ εἰσοδήματά του, ἔχουν φθάσει εἰς τὸ ἥμισυ, συνεπῶς, δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ κάνῃ ἔργα, ἐνῷ πραγματικῶς εἶχε δείξει, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ κάνῃ ἔργα, ὅταν εἶχε πάρει τὸ δεκάλεπτον καὶ τριαντάλεπτον καὶ εἶχε κάνει δρόμους κλπ. Σήμερον δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὰς ἀνάγκας του. Ἐρωτᾶται ὁ κ. Ὑπουργός, ἐὰν ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν του αὐτὰ καὶ τὶ πρόκειται νὰ κάμῃ.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ἔχει τὸν λόγον.

§19Δ. ΜΑΚΡΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Κύριοι συνάδελφοι, τὸ νὰ ζητῇ ἕνας Δῆμος ἢ πλείονες Δῆμοι ἢ μᾶλλον νὰ διεκδικοῦν τὸ δεκάλεπτον, εἶναι μία προσπάθεια θεμιτή, τὴν ὁποίαν οὐδεὶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἀδικήσῃ. Τὸ νὰ ἐπικαλοῦνται, ὅμως, ὅτι δὲν ἔχουν τὰ μέσα διὰ νὰ ἐκπληρώσουν τὸν σκοπόν τους, εἶναι ἀδικαιολόγητον καὶ εἶναι χαρακτηριστικόν, ὅτι 4 ἢ 5 Δῆμοι εἰς τὴν χώραν ἐπαναλαμβάνουν πάντοτε ταὐτοσήμως αὐτὸ τὸ παράπονον εἰς αὐτὴν τὴν ἔκτασιν. Μεταξὺ αὐτῶν τὴν πρώτην θέσιν κατέχει ὁ Δῆμος Δάφνης. Οἱ Ὀργανισμοὶ Τοπικῆς Αὐτοδιοικήσεως καὶ οἱ Δῆμοι καὶ αἱ Κοινότητες, ἔχουν περίπου 6.250 ἐκπροσώπους, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἐνδιαφέρον ἐξ ἴσου μὲ τὸ ἰδικόν σας καὶ τὸ ἰδικόν μου, ὑπὲρ τῶν ὀργανισμῶν αὐτῶν. Ὅταν οἱ 6.250 αὐτοὶ ἄνθρωποι, ἐκπροσωποῦντες τοὺς ὀργανισμούς, νομίζουν, ὅτι καταβάλλεται προσπάθεια πρὸς ἐξοικονόμησιν τῶν ἀπαραιτήτων πόρων διὰ τὴν πρόοδον τῶν ὀργανισμῶν, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ἔχῃ κἄποιαν βαρύτητα ἡ ἐκδήλωσις αὐτή, ἢ τοὐλάχιστον μεγαλυτέραν ἀπὸ ἐκείνην τὴν ὁποίαν ἐκδηλώνουν 4, 5, ἢ 6 ἐν ὅλῳ Δῆμοι εἰς ὁλόκληρον τὴν χώραν. Περίπτωσιν, μὴ ἐκπληρώσεως μισθολογικῶν ὑποχρεώσεων, δὲν ἔχομεν καμμίαν. Ἀπὸ πενταετίας ἀκούομεν συνεχῶς τὴν ἐπίκλησιν, ὅτι οἱ Δῆμοι δὲν ἔχουν νὰ πληρώσουν τοὺς μισθοὺς τῶν ὑπαλλήλων, καὶ σᾶς προκαλῶ νὰ μοῦ εἴπητε διὰ τὴν πενταετίαν αὐτήν, ποῖος ὑπάλληλος, ποίου Δήμου δὲν ἐπληρώθη. Δὲν ὑπάρχει ἀσφαλῶς καμμία περίπτωσις, ὅπερ σημαίνει, ὅτι πρόκειται περὶ ἠθελημένων παραπόνων, τὰ ὁποῖα μᾶλλον χαλκεύονται, παρὰ εἶναι πραγματικά. Αὐτὸ δὲν σημαίνει, ὅτι οἱ Δῆμοι εἶναι τόσον εὔποροι, ὥστε νὰ μὴ ἔχουν ἀνάγκην περαιτέρω στοργῆς καὶ ἐνδιαφέροντος, ἀλλὰ δὲν εἶναι ἀκριβὲς αὐτό, τὸ ὁποῖον ἐπικαλεῖται ὁ Δῆμος Δάφνης, ὅτι δὲν πληρώνει τὸ προσωπικόν του, διότι εἶναι βέβαιον, ὅτι μέχρι τῆς στιγμῆς ἔχει πληρώσει καὶ τὸν τελευταῖον μισθὸν καὶ τοῦ τελευταίου ὑπαλλήλου του. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον ζητεῖτε πρὸς ἐνίσχυσιν αὐτοῦ, θὰ δοθῇ ἀναλογικῶς ἐπὶ τῇ βάσει ἀντικειμενικῶν κριτηρίων κατὰ τὴν κατανομὴν τοῦ ποσοῦ τῶν 100.000.000, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ τὴν ἔκτακτον ἐνίσχυσιν τοῦ Κράτους ἔναντι τῶν Δήμων.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Σ. Ἡλιόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§21Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὑπέθετα, ὅτι δὲν θὰ ἔπρεπε οὕτω νὰ ἀντιμετωπισθῇ ἀπὸ τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον θίγει τὸ ψήφισμα τοῦ Δήμου Δάφνης, διότι ὁ κ. ὑπουργὸς περίπου εἶπεν, ὅτι τὰ παράπονα ποὺ κάνει ἢ τὰ αἰτήματα ποὺ προβάλλει ὁ Δῆμος Δάφνης εἶναι αἰτήματα πλαστά, δημιουργημένα, ἁπλῶς διὰ νὰ παρεμβάλουν δυσχερείας εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ εἶναι αἰτήματα, τὰ ὁποῖα ἐμφανίζουν 4, 5 ἢ 6 Δῆμοι εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα καί, ἑπομένως, δὲν ἀνταποκρίνονται εἰς τὴν πραγματικότητα καὶ ἑπομένως δὲν εἶναι παρὰ ἐκδηλώσεις μιᾶς ἀντιπολιτευτικῆς διαθέσεως ἀπὸ μέρους τῶν Δήμων: Τὸ ψήφισμα τοῦ Δήμου Δάφνης ἀναφέρει, ὅτι δὲν κατέστη δυνατὸν νὰ τεθοῦν τὰ ζητήματα αὐτὰ εἰς τὸ συνέδριον Δήμων καὶ Κοινοτήτων, τὸ ὁποῖον δὲν ἠδύνατο ἐγκύρως νὰ ἐκφράσῃ τὰς ἀπόψεις ὅλων τῶν Δήμων τῆς Χώρας, διότι τὸ συνέδριον αὐτό, τὸ ὁποῖον συνεκλήθη εἰς τὴν Κρήτην τὸ παρελθὸν ἔτος, ἠσχολήθη μὲ πολλὰ ἄλλα καὶ διάφορα θέματα, τὰ ὁποῖα καὶ ἀνέφερεν εἰς τὸ ψήφισμα, δὲν νομίζω δέ, ὅτι εἶναι ἡ ὥρα κατάλληλος νὰ ἀναφερθοῦμε εἰς τὰ θέματα αὐτά. Ὁπωσδήποτε, ὅμως, θέτει σοβαρῶς τὰ αἰτήματα, τὰ ὁποῖα ἀπασχολοῦν ὅλους τοὺς Δήμους, τὰ ὁποῖα ἀναφέρονται εἰς τὴν στοιχειώδη ἐκπλήρωσιν τῶν ὑποχρεώσεων τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων, δηλαδὴ τῆς Αὐτοδιοικήσεως τῆς Τοπικῆς, ὑποχρεώσεων, αἱ ὁποῖαι κατοχυρώνονται ἀπὸ τοὺς νόμους, οἱ ὁποῖοι προβλέπουν διὰ τὴν Αὐτοδιοίκησιν. Διότι θὰ πρέπει νὰ μὴ διακρίνῃ κανένα καλὴ πίστις διὰ νὰ ὑποστηρίξῃ, ὅτι, ὅταν ὁ Δῆμος Ἀθηναίων διακηρύσσῃ ὅτι ἔφθασεν εἰς τὸ σημεῖον νὰ ἐγκαταλείψῃ τὰ πάντα καὶ νὰ μὴν εἶναι παρὰ ἕνα γραφειοκρατικὸν συγκρότημα διὰ τὴν ἔκδοσιν ληξιαρχικῶν πράξεων καὶ πιστοποιητικῶν, διότι τίποτε ἄλλο πέραν αὐτοῦ δὲν δύναται νὰ ἐκπληρώσῃ...

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Περὶ Δήμου Δάφνης, ὁμιλοῦμεν.

§23Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ψήφισμα ὁμιλεῖ διὰ τὰ αἰτήματα ὅλων τῶν Δήμων καὶ εἰδικώτερον τοῦ Δήμου Δάφνης, ἀλλὰ ὅταν ὁ Δῆμος Ἀθηναίων, ὁ πρῶτος Δῆμος τῆς Χώρας, διαμαρτύρεται καὶ δηλοῖ ἀπὸ ὅλας τὰς πλευράς, καθὼς ἀντιλαμβάνομαι, τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου, ὅτι δὲν δύναται στοιχειωδῶς νὰ ἐκπληρώσῃ τὰς ὑποχρεώσεις του, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ὁμιλῶμεν περὶ ἀντιπολιτευτικῶν ἐκδηλώσεων ἀπὸ μέρους τῶν Δήμων; Ἡ Κυβέρνησις, τὸ Κράτος, ἀφῄρεσεν ὅλους τοὺς πόρους τῶν Δήμων, αὐτὸ εἶναι βέβαιον καὶ ἐζήτησε νὰ ἀντικαταστήσῃ τοὺς πόρους αὐτοὺς μὲ τὴν διανομὴν ἑνὸς μέρους ἀπὸ τοὺς πόρους ἐκ τῆς φορολογίας τοῦ καπνοῦ καὶ αὐτὴν τὴν φορολογίαν τοῦ καπνοῦ τὴν ἔχει ἀφαιρέσει ἤδη τὸ Κράτος, διότι ἀπὸ τὸ ἕνα δισεκατομμύριον ποὺ ἀναλογεῖ βάσει τῆς ρυθμίσεως ποὺ εἶχε γίνει εἰς τοὺς Δήμους καὶ τὰς Κοινότητας, ἀπέδιδεν εἰς τοὺς Δήμους μόνον τὸ ἓν τέταρτον. Δὲν εἶναι σωστὸ νὰ ἀντιμετωπίσωνται τοιαῦτα αἰτήματα μὲ τὴν ἄποψιν, ὅτι ἀντιπολιτεύεται ὁ Δῆμος Δάφνης, ἄρα δὲν λαμβάνονται ὑπ’ ὄψιν τὰ αἰτήματά του.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν ἐπερωτήσεων.

§25Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔχετε τὸν λόγον.

§27Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς παρελθούσης Τρίτης ὅτε ἀνέκυψεν τὸ θέμα τοῦ ἐλαίου, κατόπιν τῆς γνωστῆς προτάσεως τῶν κ. κ. συναδέλφων περὶ συστάσεως Ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπῆς, διεξήχθη συζήτησις ἐπὶ τοῦ θέματος ἑρμηνείας τοῦ Κανονισμοῦ, τὸ ὁποῖον ἀνέκυψεν ἐὰν δηλαδὴ θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ διακοπῇ ἡ συζήτησις περὶ ἐγκαταλείψεως τῆς ἐπαρχίας, διὰ νὰ συζητηθῇ ἡ παρεμπίπτουσα αὐτὴ πρότασις περὶ συστάσεως Ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ θέματος τοῦ ἐλαίου. Ὑμεῖς, ὁ ἴδιος, κύριε Πρόεδρε, ἐδηλώσατε, ὅπως θὰ προκύπτῃ καὶ ἐκ τῶν πρακτικῶν νομίζω, δὲν τὰ ἔχω ἐδῶ ἀλλὰ ἔτσι τὰ ἤκουσα ὁ ἴδιος, ἐδηλώσατε, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ καθιερωθῇ αὐτὸ ὡς κανών, δηλαδὴ τὸ νὰ διακόπτεται ἡ συζήτησις ἐπὶ ἑκάστης ἐπερωτήσεως, ἡ ὁποία εὑρίσκεται ἐν συζητήσει, καὶ νὰ συζητῆται ἄλλο θέμα παρεμπίπτον. Βεβαίως, δὲν ἐπῆλθε συμφωνία μεταξὺ τοῦ κ. Προέδρου καὶ τῶν κυρίων συναδέλφων, οἱ ὁποῖοι ὑπεστήριξαν τὴν ἄποψιν, ὅτι πράγματι, ἡ παρεμπίπτουσα αὐτὴ πρότασις δύναται νὰ διακόψῃ τὴν συζήτησιν ἐπὶ ἄλλης ἐπερωτήσεως, ἡ ὁποία εὑρίσκετο ἐν συζητήσει. Ἐδηλώθη ὅμως, καὶ ἐπῆλθεν ἐπὶ τούτου συμφωνία, ὅτι θὰ συζητηθῇ τὴν Παρασκευήν, δηλαδὴ τὴν παρελθοῦσαν, τὸ προσωπικὸν θέμα, τὸ ἀφορῶν τὸν βουλευτὴν κ. Κεφαλογιάννην. Σήμερον δέ, ἐπ’ αὐτοῦ ἐπῆλθεν ἐπίσης συμφωνία, νὰ συζητηθῇ τὸ θέμα τῆς προτάσεως περὶ συστάσεως Ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ θέματος τοῦ ἐλαίου, ὑπὸ τὸν ὅρον ὅμως, ὡς ὑμεῖς ὁ ἴδιος, ἐτονίσατε, ὅτι ἡ συζήτησις περὶ ἐγκαταλείψεως τῆς ἐπαρχίας θὰ ἐπερατοῦτο ὁπωσδήποτε τὴν παρελθοῦσαν Τρίτην. Δὲν συνέβη ὅμως τοῦτο.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι, κ. Χούτα, σᾶς διακόπτω, διὰ νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι δὲν εἶπον «ὑπὸ τὸν ὅρον». Εἶπον, ὅτι θὰ καταβληθῇ προσπάθεια, εὐθὺς μετὰ τὴν συζήτησιν τοῦ προσωπικοῦ θέματος τοῦ κ. Κεφαλογιάννη, νὰ τερματισθῇ ἡ ἐπερώτησις περὶ ἐπαρχίας, διὰ τῶν ἀγορεύσεων ὡρισμένων ὑπολειπομένων βουλευτῶν. Δὲν εἶπον «ὑπὸ τὸν ὅρον».

§29Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Ἀνεξαρτήτως πῶς θὰ διατυπωθῇ τὸ δεύτερον σκέλος τῆς ἀπαντήσεώς σας ἐπὶ τῆς ἀπαιτήσεως τῶν κυρίων συναδέλφων, περὶ διακοπῆς τῆς συζητήσεως διὰ τὴν ἐπαρχίαν καὶ συζητήσεως τοῦ θέματος τοῦ ἐλαίου, ἀνεξαρτήτως, λέγω, αὐτοῦ, ἐδηλώσατε σαφῶς ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ καθιερωθῇ ὡς ἀρχὴ τὸ νὰ διακόπτεται μία συζήτησις ἐπὶ ἑνὸς συγκεκριμένου θέματος, διὰ νὰ συζητηθῇ ἄλλη ἐπερώτησις. Ἐπ’ αὐτοῦ ἐκάματε καὶ τὴν δήλωσιν ὅτι «ἐφ’ ὅσον ἐγὼ θὰ εὑρίσκωμαι, δι’ ὀλίγον χρονικὸν διάστημα», ὅπως ἐδηλώσατε καὶ τὸ εὐχόμεθα ἄλλωστε, «εἰς τὴν ἕδραν, κατὰ τὴν περίοδον αὐτήν, δὲν πρόκειται νὰ γίνῃ τοιοῦτόν τι». Αὐτὸ τὸ ἐδηλώσατε σαφῶς καὶ ὑπῆρξα αὐτόπτης μάρτυς. Ἤδη, ἐπειδὴ τὸ θέμα τοῦ ἐλαίου εἶναι πράγματι σημαντικόν, βεβαίως δὲν θὰ εἶμαι ἐγὼ ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος θὰ ὑποστηρίξῃ, ὅτι τὸ θέμα περὶ ἐγκαταλείψεως τῆς ἐπαρχίας εἶναι ὀλιγώτερον σημαντικὸν ἢ καὶ μικρότερον ἀπὸ ἀπόψεως ἐνδιαφέροντος καὶ διὰ τὸ Σῶμα καὶ διὰ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ἢ ὅτι μπορεῖ νὰ ὑποστηρίξω, ὅτι ἐξηντλήθη τὸ θέμα, διότι ὡμίλησαν 5–10 συνάδελφοι ἐκ τῶν ἐπερωτώντων —εἶμαι ἐκ τῶν ἐπερωτώντων καὶ δι’ αὐτὸ δικαιοῦμαι νὰ ἐπέμβω—, ἢ διότι ὡμίλησαν ἐπὶ μακρὸν καὶ κατηνάλωσαν τὴν συνεδρίασιν 2–3 ἐκ τῶν κυρίων ὑπουργῶν. Ἀλλ’ ἐπειδὴ πράγματι τὸ θέμα τοῦ ἐλαίου, ὡς ἐμφανίζεται, εἶναι ἕνα θέμα καὶ ἠθικῆς τάξεως διὰ τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ καὶ ἕνα θέμα τὸ ὁποῖον ἔχει δημιουργήσει σοβαρὸν καὶ εὔλογον, κατὰ τὰς ἀπόψεις τῶν κυρίων συναδέλφων, οἱ ὁποῖοι κατέθεσαν τὴν πρότασιν καὶ ἐμοῦ, ἐνδιαφέρον ὁλοκλήρου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, δὲν θὰ εἶχα ἀντίρρησιν νὰ συζητηθῇ ἀπόψε τὸ θέμα τοῦ ἐλαίου. Κατὰ παράβασιν, ἐπαναλαμβάνω, κατὰ τὴν γνώμην μου, ἡ ὁποία ἐν τούτοις συμπίπτει μὲ τὴν ἰδικήν σας, τοῦ Κανονισμοῦ, δηλαδὴ νὰ διακόπτωμεν καὶ νὰ διχοτομοῦμεν μίαν ἐπερώτησιν διὰ νὰ συζητήσωμεν μίαν ἄλλην, δὲν θὰ εἶχον, λέγω, ἀντίρρησιν, ὑπὸ τὸν ὅρον ὅμως, κ. Πρόεδρε, νὰ τηροῦμεν κατά τι καὶ τὸ γράμμα ἔν τινι μέτρῳ, ἀλλὰ καὶ τὸ πνεῦμα τοῦ Κανονισμοῦ, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι ἄλλο ἀπὸ αὐτὸ ποὺ ὑπεστήριζεν, ὅτι δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀφήνωμεν εἰς τὴν μέσην κάθε ἐπερώτησιν καὶ νὰ μπαίνωμεν εἰς ἄλλην. Λέγω, ὅτι διὰ νὰ τηρήσωμεν καὶ τὸ γράμμα καὶ τὸ πνεῦμα τοῦ Κανονισμοῦ, ἐφ’ ὅσον κατὰ ἕνα τρόπον εἶναι ὀλίγον ἀσαφὴς ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 35, διὰ νὰ τηρήσωμεν τὰ προσχήματα ἔναντι τῶν ἄρθρων 35 καὶ 51 τοῦ Κανονισμοῦ, θὰ πρέπει νὰ συμφωνήσωμεν, ὅτι ἡ συζήτησις περὶ ἐλαίου θὰ τελειώσῃ ἀπόψε μέχρι τὸ πρωΐ, τὸ μεσημέρι αὔριον, μέχρις αὔριον τὸ βράδυ, τὴν Τρίτην, ὅμως, θὰ πρέπει νὰ συζητηθῇ καὶ νὰ ἐξαντληθῇ ὁ κατάλογος, τοὐλάχιστον τῶν ἐπερωτώντων βουλευτῶν ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς ἐπαρχίας. Ἡ δήλωσίς σας, ἡ προηγουμένη, κύριε Πρόεδρε, ὅτι καὶ κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς Τρίτης πρόκειται νὰ λάβετε τὸν λόγον, διὰ νὰ ἐκθέσητε τὰς ἀπόψεις σας, ὅσον ἀφορᾷ τὸν τρόπον ἐφαρμογῆς τοῦ Κανονισμοῦ καὶ ἑρμηνείας ὡρισμένων διατάξεων, μοῦ δημιουργεῖ καὶ ἄλλας ἀνησυχίας ἐπιπροσθέτους, ὅτι θὰ καταναλώσητε σεῖς ὅλον τὸν χρόνον τῆς συνεδριάσεως τῆς ἐρχομένης Τρίτης καὶ πάλιν δὲν θὰ ὁμιλήσωμεν ἡμεῖς. Εἶμαι δεύτερος εἰς τὸν κατάλογον τῶν ὁμιλητῶν, ἐπὶ συγκεκριμένου θέματος, ἀπὸ πολλῶν μηνῶν καὶ δὲν εἶναι δυνατόν, κατὰ σαφῆ παράβασιν τοῦ Κανονισμοῦ, νὰ διχοτομηθῇ ἡ συζήτησις περὶ ἐπαρχίας εἰς τοιοῦτον σημεῖον, ὥστε νὰ φθάσωμεν μετὰ τὸ Πάσχα. Παρακαλῶ, λοιπόν, διὰ νὰ μὴ μεσολαβήσουν παρεξηγήσεις, διότι ἐγὼ τὴν Τρίτην θὰ ἀνέλθω δικαιωματικῶς εἰς τὸ βῆμα, κύριε Πρόεδρε, καὶ ἢ δὲν θὰ γίνῃ συνεδρίασις ἢ ἐγὼ θὰ ὁμιλήσω, παρακαλῶ, λοιπόν, ἀπὸ τώρα, διότι δὲν πρόκειται νὰ καθήσωμεν ἐδῶ ἕως τὸν Μάϊον, νὰ συζητήσωμεν μίαν ἐπερώτησιν, ἡ ὁποία, κατὰ τὴν γνώμην μου, ἔχει σημαντικώτατον ἐνδιαφέρον. Θὰ παρακαλέσω, πρὸς ἀποφυγὴν παρεξηγήσεων, ὅπως ἀπόψε ληφθῇ ἀπόφασις, πρὶν τελειώσει ἡ συζήτησις περὶ ἐλαίου, ἔστω παρατεινομένων τῶν ἐργασιῶν τοῦ Σώματος μέχρι τῆς πρωΐας καὶ τὴν Τρίτην νὰ ἀρχίσῃ ἡ συνεδρίασις ἀπὸ τὰς 6.30′ ἀπογευματινήν, ὥστε νὰ τελειώσῃ ἡ συζήτησις περὶ ἐπαρχίας. Αὐτό, νομίζω, πράττοντες, σεβόμεθα τὸν Κανονισμόν.

§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, συνήθως, διαφωνοῦμεν. Ἀπόψε, ὅμως, κατὰ μέγα μέρος συμφωνοῦμεν, πλὴν τοῦ τελευταίου σημείου τῆς ἀγορεύσεώς σας, εἰς ἣν εἴπατε, ὅτι θὰ ἀνέλθητε εἰς τὸ βῆμα τὴν ἐρχομένην Τρίτην, δικαιωματικῶς, νὰ λάβητε τὸν λόγον, προφανῶς, χωρὶς νὰ σᾶς τὸν δώσω. Αὐτὸ εἶναι ἕν εἶδος αὐτοδικίας, μὴ ἀνεκτῆς ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ. Λοιπόν, αὐτὸ δὲν πρόκειται νὰ γίνῃ. Ἐκεῖ διαφωνοῦμεν ριζικῶς. Εἰς ὅλα τὰ ἄλλα περίπου συμφωνοῦμεν. Δηλαδή, ὅτι, βεβαίως, μία ἐπερώτησις, ὅσον καὶ ἂν καταδικάζω, ἀπολύτως, τὸ μάκρος, τὸ ὁποῖον ἔλαβε, δὲν δύναται βιαίως ὑπὸ τοῦ Προέδρου νὰ διακοπῇ. Βεβαίως δὲν δέχομαι καὶ τὴν ἄποψιν, ὅτι διακόπτεται πᾶσα συζήτησις, ἄν, βάσει τοῦ ἄρθρου 35, ὑπὸ 10 βουλευτῶν ὑποβληθῇ μία πρότασις κλπ. Διότι θὰ δημιουργηθῇ χάος καὶ δὲν θὰ ὑπάρξῃ συζήτησις, κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον. Ἀλλὰ ἐπειδὴ ἀνέκυψεν ἕνα ζήτημα εὐθιξίας ὑπουργικῆς, διότι γίνεται συζήτησις περὶ Ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπῆς, εἶναι φυσικόν, καὶ ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία ἔχει τὴν πλειοψηφίαν, ἀλλὰ καὶ ἡ Βουλὴ μέρος τῆς ὁποίας ἀντιπροσωπεύεται ὑπὸ τῶν ὑποβαλόντων τὴν πρότασιν αὐτήν, ἑπομένως ὁλοκλήρου τοῦ Σώματος, νὰ συμφωνήσουν, ὥστε νὰ προταχθῇ αὐτὸ τὸ θέμα, νὰ τερματισθῇ καὶ ἀμέσως νὰ προβῶμεν εἰς τὴν συνέχισιν τῆς ἐπερωτήσεως διὰ τὴν ἐπαρχίαν καὶ ἀφοῦ ὁμιλήσουν δύο ἢ τρεῖς τὸ πολὺ ἀγορηταί, νὰ τὴν τερματίσωμεν, ἐπὶ τέλους, διότι ἂς μοὶ ἐπιτραπῇ ἡ ἔκφρασις, κατέστη ἀτέρμων. Ἐὰν εἶπον, ὅτι τὴν Τρίτην θὰ λάβω τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ θέματος, εἶναι διότι ἀνακύπτει καὶ πάλιν τοῦτο ἐκ τῆς νέας προτάσεως, ὁπότε παραπέμπεται εἰς τὰς ἑλληνικὰς καλένδας ἡ ἐπερώτησις περὶ ἐπαρχιῶν καὶ ἐν γένει ἡ Ἡμερησία Διάταξις τῶν Ἐπερωτήσεων. Θὰ λάβω τὸν λόγον, διὰ νὰ διατυπώσω πρότασιν καὶ νὰ ζητήσω, ὅπως ληφθῇ ὁριστικὴ ἀπόφασις περὶ τοῦ πῶς θὰ πρέπει νὰ διεξάγωνται αἱ ἐργασίαι τῆς Βουλῆς. Ἡ ἰδική μου ἀγόρευσις θὰ διαρκέσῃ 3–4 λεπτά. Ἐξαρτᾶται ἀπὸ ἐκείνους ποὺ θὰ θελήσουν, ἐνδεχομένως, νὰ ἀντιλέξουν, ἡ διάρκεια τῆς ὅλης συζητήσεως. Διὰ νὰ μὴ ἔχωμεν τώρα συζήτησιν καὶ παρελκύεται ὁ χρόνος, ἂς εἰσέλθωμεν ἀμέσως εἰς τὸ θέμα τοῦ ἐλαίου. Τίς ἐπιθυμεῖ νὰ λάβῃ τὸν λόγον, ἐκ τῶν ὑπογραψάντων;

§31Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ, τὸν λόγον. Ἡ ὑποβληθεῖσα πρότασις περὶ Ἐξεταστικῆς Ἐπιτροπῆς διὰ τὸ θέμα τοῦ ἐλαίου, εἶναι ὑπογεγραμμένη ἀπὸ ἀριθμὸν βουλευτῶν, κατὰ σειρὰν δὲ τῆς ὑπογραφῆς αὐτῶν θὰ λάβωμεν τὸν λόγον. Ἔχομεν, βεβαίως, τὴν γνώμην, ὅτι θὰ πρέπει ἡ συζήτησις νὰ τερματισθῇ τὸ ταχύτερον. Καὶ διὰ τὸν λόγον αὐτόν, ὁ κ. Πολυχρονίδης, μάλιστα, ὁ ὁποῖος συνυπέγραψε μετ’ ἐμοῦ τὴν αἴτησιν, μοῦ εἶπεν ὅτι θὰ ἀναχωρήσῃ διὰ τὴν Κρήτην καί, συνεπῶς, δὲν θὰ λάβῃ τὸν λόγον. Ἐκτὸς ἐμοῦ, δὲν γνωρίζω ἐὰν ἄλλος τις θὰ ὁμιλήσῃ. Μὲ τὸν ἴδιον τρόπον, ἔχομεν συνεννοηθῆ μὲ τοὺς ἐκπροσώπους τῶν ἄλλων Κομμάτων.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι δυνατὸν νὰ πληροφορηθῶ αὐτὴν τὴν στιγμήν, ποῖοι θὰ ὁμιλήσουν, διὰ νὰ γνωρίζω καὶ ἐγώ;

§33Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἐγώ, ὁ ὁποῖος εἶμαι ἐγγεγραμμένος πρῶτος, θὰ ὁμιλήσω πρῶτος. Δὲν γνωρίζω, ἐὰν ἄλλος τις θὰ λάβῃ τὸν λόγον.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ποῖος ἄλλος ἐκ τῶν κ.κ. συναδέλφων, θὰ λάβῃ τὸν λόγον; (Ἐγγράφονται νὰ ὁμιλήσουν οἱ κ.κ. Ε. Κοθρῆς, Κ. Μητσοτάκης, Μ. Γαληνός, Σ. Ἠλιόπουλος, Γ. Πρίφτης καὶ Δ. Μερλόπουλος). Συνεπῶς, ἐγγράφονται ἓξ διὰ νὰ ὁμιλήσουν. Παρακαλῶ, ὅμως, νὰ μὴ ἐγγραφῇ ἄλλος. Γίνεται αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἓν εἶδος συμφωνίας κυρίων.

§35Γ. ΒΟΛΟΥΔΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τί ἔχετε νὰ εἴπητε, κύριε συνάδελφε; Διατὶ δὲν μοῦ τὸ λέγετε ἰδιαιτέρως;

§37Γ. ΒΟΛΟΥΔΑΚΗΣ. Διότι, κύριε Πρόεδρε, μὲ τὰς πατρικάς σας συμβουλάς, θὰ μὲ πείσητε νὰ μὴ εἴπω αὐτὸ ποὺ θέλω νὰ εἴπω. Ἐνῷ οὕτως ἀποφεύγω τὰς συμβουλάς σας καὶ ἔτσι δύναμαι νὰ ἐπιμένω ἐπὶ τῶν ἀπόψεών μου.

§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε, κύριε Βολουδάκη, ἔχετε τὸν λόγον.

§39Γ. ΒΟΛΟΥΔΑΚΗΣ. Νομίζω, ὅτι ἡ Ἀντιπολίτευσις ἔχει τὴν εὐχέρειαν, δημιουργοῦσα τὸ προηγούμενον τῆς εὐθιξίας, κἄθε ἐπερώτησιν τὴν ὁποίαν ὑποβάλει...

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ὑπάρχει θέμα, κύριε συνάδελφε.

§41Γ. ΒΟΛΟΥΔΑΚΗΣ. Θέλω νὰ μοῦ δώσητε μίαν ἀπάντησιν, κύριε Πρόεδρε. Τί θὰ συμβῇ, ἐὰν ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς αἰτήσεως συστάσεως Ἐξεταστικῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ ἐλαίου δὲν περαιωθῇ σήμερον; Τὴν Παρασκευὴν δὲν θὰ ἔχωμεν συνεδρίασιν. Θὰ διακόψωμεν, λοιπόν, τὴν συζήτησιν αὐτὴν καὶ θὰ συνεχίσωμεν τὴν Τρίτην ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς ἐπαρχίας;

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν διακόπτονται τοῦ εἴδους αὐτοῦ αἱ συζητήσεις, κύριε συνάδελφε.

§43Γ. ΒΟΛΟΥΔΑΚΗΣ. Τότε τί θὰ συμβῇ;

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ συζητήσωμεν ἐγὼ καὶ σεῖς, κ. Βολουδάκη, τί θὰ συμβῇ.

§45Γ. ΒΟΛΟΥΔΑΚΗΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, ἢ θὰ πρέπει νὰ εἴπωμεν εἰλικρινῶς, ὅτι διακόπτομεν τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως διὰ τὴν ἐπαρχίαν, ἢ θὰ πρέπει νὰ διακόψωμεν τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς αἰτήσεως διὰ τὴν σύστασιν Ἐξεταστικῆς Ἐπιτροπῆς διὰ τὸ ἔλαιον.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Κοθρῆς, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς προτάσεως περὶ συστάσεως Ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπῆς, διὰ τὸ θέμα τοῦ ἐλαίου.

§47Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ἓν ἀπὸ τὰ ὀλίγα θέματα τὰ ὁποῖα ἀπησχόλησαν τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, σχεδὸν συνεχῶς καθ’ ὅλας τὰς μεταπολεμικὰς περιόδους — λέγω μεταπολεμικάς, διότι προπολεμικῶς δὲν μετεῖχον τοῦ Σώματος— εἶναι τὸ θέμα τοῦ ἐλαίου. Ἕνα δὲ χαρακτηριστικὸν δεῖγμα ὁμοφωνίας εἰς τὸ θέμα τῆς πολιτικῆς, ἡ ὁποία πρέπει νὰ ἀκολουθῆται ἀπὸ κάθε Κυβέρνησιν εἰς τὴν διαχείρισιν τοῦ θέματος, ἀπὸ ὅλας τὰς πτέρυγας τῆς αἰθούσης, εἶναι ἡ πολιτικὴ τὴν ὁποίαν υἱοθέτησαν ὅλαι αἱ διακομματικαὶ ἐπιτροπαὶ τοῦ ἐλαίου, διὰ τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον ὤφειλε κάθε Κυβέρνησις νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ θέμα τοῦ ἐλαίου ὑπὸ τὴν διπλῆν αὐτοῦ μορφήν, ὡς προϊόντος καταναλωτικοῦ, ὡς προϊόντος βασικοῦ διὰ τὴν διατροφὴν τοῦ λαοῦ καὶ ὡς προϊόντος ἐξαγωγίμου, τὸ ὁποῖον ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτὴν πρέπει νὰ τύχῃ τῆς ἀναγκαίας προστασίας. Τὸ θέμα σήμερον ἔρχεται ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, κατόπιν τῆς ὑποβληθείσης αἰτήσεως, σύμφωνα μὲ τὸ ἄρθρον 35 τοῦ Κανονισμοῦ, περὶ συστάσεως, μὲ τὸ ἄρθρον 18 τοῦ Συντάγματος, Ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπῆς, διὰ τὴν διαχείρισιν τὴν γενομένην ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ ἁρμοδίου ὑπουργοῦ κατὰ τὴν τελευταίαν διετίαν τοῦ ὅλου θέματος τοῦ ἐλαίου. Συγκεκριμένως δέ, διὰ τὰς γενομένας κατὰ τὸ τελευταῖον ἔτος δημοπρασίας ἀγορᾶς ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ ἐλαίου διὰ τὴν ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν. Ἀναμφισβητήτως, τὸ θέμα ἔχει διπλῆν μορφήν. Ἔχει τὴν μορφήν, πρῶτον, τῆς ἀσκηθείσης πολιτικῆς ἐπὶ τοῦ ἐλαίου καὶ τὴν μορφὴν εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὴν ἐκποίησιν τῶν κρατικῶν ἀποθεμάτων ἐλαίου καὶ τὴν ἀγορὰν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ ἀναλόγου ποσότητος, διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν ἀναγκῶν τῆς ἐσωτερικῆς καταναλώσεως. Ἐφ’ ὅσον εἰσηγούμεθα πρότασιν συστάσεως Ἐξεταστικῆς Ἐπιτροπῆς, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ἀρχίσω ἀπὸ τὸ τέλος, ἀπὸ τὸ τέλος δηλαδὴ νὰ ἀναφέρω ἐνώπιον τοῦ Σώματος ποῖαι εἶναι αἱ ἀπορίαι, αἱ ὁποῖαι ἐδημιουργήθησαν εἰς ἡμᾶς, οἱ ὁποῖοι ἐμελετήσαμεν τοὺς κατατεθέντας φακέλλους, εἰς τοὺς ὁποίους περιέχονται ὅλα τὰ ἔγγραφα, τὰ σχετικὰ μὲ τὰς γενομένας δημοπρασίας καὶ εἰσαγωγὰς ἐλαίου καὶ αἱ ὁποῖαι ἀπορίαι παρέχουν ἐνδείξεις ἀνωμάλου διαχειρίσεως καὶ κατ’ ἀκολουθίαν ἐπιβάλουν τὴν περαιτέρω διερεύνησιν τοῦ θέματος ὑπὸ μιᾶς Ἐξεταστικῆς Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία θὰ ἔχῃ ὅλην τὴν δυνατότητα νὰ συγκεντρώσῃ ἀδιαβλήτως ἅπαντα τὰ ἀναγκαῖα στοιχεῖα, ὥστε νὰ δυνηθῇ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία καὶ ἡ κοινὴ γνώμη νὰ μορφώσῃ ἀντικειμενικὴν καὶ πλήρη εἰκόνα ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, ὥστε οὔτε ἐὰν ἔχῃ δίκαιον ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ ἁρμόδιος ὑπουργὸς νὰ κατηγορηθοῦν, οὔτε ἐὰν ἔχῃ ἄδικον νὰ παραμείνῃ ἄνευ τῶν ἀναγκαίων καὶ ἐκ τοῦ Συντάγματος προβλεπομένων συνεπειῶν ἡ πολιτικὴ αὐτὴ καὶ αἱ πράξεις αὐταί. Εἶπον, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι θὰ ἀρχίσω ἀπὸ τὸ τέλος. Τέλος ἐννοῶ τὴν τελευταίαν περίοδον, δηλαδὴ τὴν περίοδον ἀπὸ τοῦ Δεκεμβρίου 1960 μέχρι σήμερον, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις προεκήρυξε δημοπρασίας διεθνεῖς διὰ τὴν προμήθειαν ἐλαίου. Τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα προκύπτουν ἀπὸ τοὺς φακέλλους, θὰ ἀναφέρω ὡς ταῦτα ἔχουσι, διὰ νὰ εἶμαι σύντομος ἀφ’ ἑνὸς καὶ διὰ νὰ μορφώσῃ ἀφ’ ἑτέρου γνώμην μόνη της ἡ Βουλή, ἀλλὰ καὶ διότι ἐπιθυμῶ νὰ μὴ ἐκταθῶ πολὺ ἐπὶ τοῦ θέματος, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν ὅτι καὶ ἄλλοι ὁμιληταί, μετ’ ἐμέ, θὰ ἀκολουθήσουν καὶ τὸ θέμα θὰ ὁλοκληρωθῇ καὶ διὰ τῶν ὑπολοίπων βουλευτῶν, τῶν καταθεσάντων τὴν πρότασιν. Θὰ παρακαλέσω δὲ τὸν κύριον ὑπουργὸν νὰ μὴ μὲ διακόψῃ, ἐὰν εἶναι δυνατόν, νὰ κρατήσῃ σημειώσεις καὶ νὰ λάβῃ τὸν λόγον κατόπιν, ὅταν θὰ ὁμιλήσουν ὅλοι οἱ ἐπερωτῶντες συνάδελφοι.

§48Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Νὰ μὴ σᾶς διακόψῃ, εἶναι ὀρθὸν καὶ τὸ συνιστῶ καὶ ἐγώ. Ἀλλὰ τὸ νὰ ὁμιλήσῃ ὅταν ἅπαντες θὰ ὁμιλήσουν, αὐτὸ εἶναι πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ὁ ἴδιος θὰ ἀποφανθῇ. Τὸ πότε θὰ ὁμιλήσῃ θὰ τὸ ἀποφασίσῃ ὁ ἴδιος.

§49Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Γνώμην διετύπωσα, κύριε Πρόεδρε. Ὁ πρῶτος διαγωνισμὸς διενεργήθη τὴν 1.12.1960, κατόπιν ἀποφάσεως τοῦ ὑπουργοῦ Ἐμπορίου, περὶ προκηρύξεως μειοδοτικοῦ διαγωνισμοῦ διὰ τὴν προμήθειαν 7.000 τόννων ἐλαιολάδου, ἥτις ὑπεγράφη τὴν 24ην Νοεμβρίου 1960. Ἐὰν ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν, ὅτι τῶν ὅρων τοῦ διαγωνισμοῦ ἔλαβον γνῶσιν αἱ ἐνδιαφερόμεναι ἑταιρεῖαι μετὰ δύο ἡμέρας ἀπὸ τῆς προκηρύξεως, τότε εἰς τὴν διάθεσιν τῶν ἐνδιαφερομένων ὑπῆρχον περίπου πέντε ἡμέραι διὰ νὰ συνεννοηθοῦν μὲ τοὺς Οἴκους τοῦ ἐξωτερικοῦ, νὰ συντάξουν τὰς προσφοράς των καὶ νὰ τὰς ὑποβάλουν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον. Διὰ τὴν ἐσπευσμένην αὐτὴν ἐνέργειαν, προεβάλλετο ὡς αἰτιολογία ἡ ταχεῖα ἀντιμετώπισις τῶν ἀναγκῶν τῆς καταναλώσεως, διότι αἱ τιμαὶ τοῦ ἐλαιολάδου ἀνήρχοντο εἰς ἐπίπεδα, τὰ ὁποῖα ἐπηρέαζον τὸν τιμάριθμον καὶ ἐκ πρώτης ὄψεως ἡ δικαιολογία εἶναι εὔλογος. Ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις ἐπείγετο διὰ τὴν προμήθειαν τοῦ ἐλαιολάδου, ὤφειλε νὰ ἀποφύγῃ καὶ κάθε κώλυμα διαδικαστικῆς μορφῆς κατὰ τὴν διεξαγωγὴν τοῦ διαγωνισμοῦ. Λέγομεν, ὅτι ὁ πρῶτος αὐτὸς διαγωνισμὸς διεξήχθη κατὰ τὸν πλέον πρόχειρον τρόπον. Εἰς τὴν προκήρυξιν δὲν ἀναφέρεται οὐδὲν στοιχεῖον, ἐξ ἐκείνων τὰ ὁποῖα ζητεῖ ὁ νόμος περὶ κρατικῶν προμηθειῶν, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ποιοτικὴν διαγραφὴν τοῦ εἴδους. Δηλαδή, τί ἔλαιον θὰ εἶναι, βρώσιμον, βιομηχανικόν, μουργέλαιον, ἢ ἔλαιον διὰ τὰς ἀνάγκας ἑνὸς λαοῦ, ὁ ὁποῖος ἔχει συνηθίσει νὰ τρώγῃ ἔλαιον εὔγεστον, διαυγὲς καί, ἐν πάσῃ περιπτώσει, καλῆς ποιότητος. Κατὰ τὴν διεξαγωγὴν τοῦ διαγωνισμοῦ παρατηρεῖται ἄλλη ἀνωμαλία, ὅτι ἐνῷ αἱ προσφοραὶ ἔπρεπε νὰ ἀνοίγουν καὶ ἀνακοινωθοῦν εὐθὺς μετὰ τὴν διεξαγωγήν του, ἠνοίχθησαν μετὰ 24ωρον. Αὐτὸ ἐδημιούργησεν εἰς τοὺς ἐνδιαφερομένους ἐμπόρους τὴν ὑπόνοιαν, ὅτι ἐδόθη χρόνος νὰ λάβουν γνῶσιν τῶν τιμῶν ὡρισμένοι ἐξ ἐκείνων, διὰ νὰ προσαρμόσουν ἀναλόγως τὰς προσφοράς των. Ἐκεῖνο, ὅμως, τὸ ὁποῖον εἶναι σημαντικώτερον, εἶναι ὅτι δὲν ἐδικαιολογήθη ἡ ἐπιμονὴ τῆς Κυβερνήσεως νὰ θέσῃ ὅρον περὶ ταχείας παραδόσεως εἰς τὴν πρώτην δημοπρασίαν, διότι ἡ προκήρυξις ἐγένετο τὸ Δεκέμβριον, ὅτε ἤρχισε νὰ διαφαίνηται, ὅτι ἡ ἐσοδεία ὅλων τῶν χωρῶν ἦτο πλουσία καὶ φυσικὸν ἦτο νὰ ἀναμένεται πτῶσις τῶν τιμῶν. Αὐτὸ ἀπεδείχθη ἀκριβὲς καὶ ἐκ τοῦ ὅτι μετὰ ἕνα μῆνα, οἱ ἴδιοι οἱ ἐνδιαφερόμενοι προσέφερον εὐθηνοτέρας τιμὰς εἰς τὸν δεύτερον διαγωνισμόν. Ἀλλὰ τὸ θέμα τῶν προδιαγραφῶν εἶναι σοβαρόν, διότι διὰ τὸ ἔλαιον εἶναι δύσκολος ἡ διαφύλαξις τῶν ὅρων τῆς ποιότητος, λόγῳ τῆς διαφορετικῆς ἐννοίας, τὴν ὁποίαν ἀποδίδουν εἰς κάθε χώραν εἰς τὸ θέμα αὐτό. Παραδείγματος χάριν, εἰς τὴν Ἱσπανίαν τὸ ἔλαιον πέραν τοῦ ἑνὸς βαθμοῦ ὀξύτητος θεωρεῖται βιομηχανικόν, ἐνῷ εἰς ἡμᾶς μέχρι πέντε βαθμῶν θεωρεῖται βρώσιμον. Συνεπῶς, εἰς τὴν διακήρυξιν ἔπρεπε νὰ γίνῃ σαφὴς διαγραφὴ τοῦ εἴδους. Προκηρύσσεται ὁ διαγωνισμὸς καὶ μετὰ τὴν προκήρυξιν ἀγωνίζονται αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου μὲ τοὺς ἐνδιαφερομένους νὰ καθορίσουν τὴν ποιοτικὴν διαγραφήν. Π.χ., ὁ ΑΣΣΕΟ ἐτηλεγράφησεν εἰς Οἶκον τοῦ ἐξωτερικοῦ νὰ καθορίσῃ τὴν ποιοτικὴν διαγραφήν, ἐνῷ ἡ Μποῦγκε ἤθελε νὰ ἐπιβάλῃ ἡ ἰδία τοὺς ὅρους τῆς διαγραφῆς, μὴ ἀποδεχομένη τοὺς ὅρους τοῦ Ὑπουργείου. Καὶ τὰ συμβόλαια, τὰ ὁποῖα ὑπεγράφησαν, περιλαμβάνουν διαφορετικοὺς ὅρους, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ποιότητα. Ἔπρεπε ὁ κύριος ὑπουργὸς νὰ εἶναι περισσότερον προσεκτικὸς καὶ νὰ σκεφθῇ ἐκ τῶν προτέρων νὰ κατοχυρώσῃ κατὰ τρόπον ἀδιάβλητον τὸν διαγωνισμὸν καὶ διὰ τὸν λόγον ἀκόμη, ὅτι δὲν εἶχε παρέλθει πολὺ διάστημα, κατὰ τὸ ὁποῖον ἡ Βουλὴ ἠσχολήθη μὲ τὴν ἑταιρείαν Μποῦγκε σχετικῶς μὲ τὴν προμήθειαν ἑτέρου εἴδους. Ἐπιθυμῶ, περαιτέρω, νὰ τονίσω, ὅτι ὁ ὅρος τῆς ταχείας διαθέσεως δὲν ἐτηρήθη ὑπὸ τῆς Μποῦγκε, διότι τῆς ἐχορηγήθη παράτασις τῆς προθεσμίας παραδόσεως, ἥτις συνέπεσεν εἰς χρόνον καθ’ ὃν ἤρχισε νὰ σημειοῦται πτῶσις τῶν τιμῶν εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ἡ κατακύρωσις τοῦ διαγωνισμοῦ διὰ 7.000 τόννους, ἐγένετο: Μποῦγκε 3.500 τόννοι, μὲ τιμὴν 518 δολλάρια κατὰ τόννον, Ἀσσὲρ 3.000 τόννοι, δολλάρια 506 κατὰ τόννον, Κοπτόπουλος 500 τόννοι, δολλάρια 498 κατὰ τόννον, Κατσίκας 300 τόννοι, δολλάρια 498 κατὰ τόννον. Τὸ ὅτι ἡ ἑταιρεία Μποῦγκε ἐδημιούργησεν ἀνωμαλίας εἰς τὰς συναλλαγάς της μὲ τὸ Δημόσιον, ἔπρεπε νὰ γίνῃ ἀφορμὴ νὰ εἶναι προσεκτικώτερος ὁ κ. ὑπουργὸς καὶ νὰ πράξῃ ἔκτοτε, ὅ,τι ἔπραξε μετὰ ἕνα μῆνα, ὅτε προεκηρύχθη ὁ νέος διαγωνισμὸς διὰ τὸν ὁποῖον πράγματι ὑπάρχει διακήρυξις σαφὴς καὶ νόμιμος. Αἱ ἀνωτέρω διαδικαστικῆς μορφῆς ἀνωμαλίαι, θεωρῶ ἀναγκαῖον ὅπως διερευνηθοῦν ὑπὸ Ἐξεταστικῆς Ἐπιτροπῆς. Ἀλλὰ περαιτέρω ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι ἀπορίαι.

§50Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπ. Ἐμπορίου). Κύριε συνάδελφε, μοῦ ἐπιτρέπετε μίαν διακοπήν; Εἴπατε, ὅτι δὲν ἐδόθησαν εἰς τοὺς ἐνδιαφερομένους οἱ ὅροι τῶν προδιαγραφῶν, παρὰ μετὰ 24 ὥρας ἀπὸ τῆς ἀνακοινώσεως. Τοῦτο εἶναι ἀνακριβές, διότι ταυτοχρόνως μὲ τὴν ἀνακοίνωσιν ἐδημοσιεύθη καὶ ἡ διακήρυξις, δηλαδὴ τὴν 24ην Νοεμβρίου, καὶ ὑπάρχουν ἀποδείξεις παραλαβῆς τῶν ὅρων διακηρύξεως ἐκ μέρους ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι τὰς ἐζήτησαν.

§51Σ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ποῖοι τὰ ἐζήτησαν καὶ πῶς;

§52Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπ. Ἐμπορίου). Σᾶς εἶπον, κύριε συνάδελφε, ὅτι ἐδημοσιεύθη εἰς τὰς ἐφημερίδας τὴν 24ην Νοεμβρίου ἡ διακήρυξις καὶ ἦτο γνωστὸν τί ζητοῦσε τὸ Δημόσιον. Συνεπῶς, πᾶς ἐνδιαφερόμενος ἠδύνατο νὰ προσέλθῃ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου, διὰ νὰ λάβῃ τοὺς ὅρους καὶ νὰ πληροφορηθῇ σχετικῶς. Διὰ τῆς διακηρύξεως, δὲν εἶχε προστεθῆ τι πλέον τῆς ἀνακοινώσεως, ἡ ὁποία ἐδημοσιεύθη τὴν 24ην Νοεμβρίου.

§53Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἔχω τὴν ἀπόφασιν, ἡ ὁποία λέγει αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶπον. Ἔχει ἀριθμὸν πρωτοκόλλου 237016)10... «Ἀπόφασις Ὑπουργοῦ Ἐμπορίου τῆς 24 Νοεμβρίου 1960 ...... (ἀναγινώσκει)......». Αὐτὰ λέγει ἡ διακήρυξις καὶ διὰ τὰς πληροφορίας καὶ τοὺς ὅρους ἦτο τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου.

§54Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπ. Ἐμπορίου). Νὰ σᾶς διαβάσω τὴν ἀνακοίνωσιν τοῦ Ὑπουργείου, ποὺ ἐδημοσιεύθη εἰς τὰς πρωϊνὰς ἐφημερίδας τῆς 24 Νοεμβρίου. «Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου ........ (ἀναγινώσκει) ........». Ὅροι καὶ πληροφορίαι δὲν ὑπῆρχον, πλὴν τῶν 7.000 τόννων.

§55Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Αὐτὸ λέγω καὶ ἐγώ, ὅτι οἱ ὅροι καὶ αἱ πληροφορίαι ὑπῆρχον εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου, αἱ ὁποῖαι ἐδόθησαν τὴν Δευτέραν.

§56Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Εἴπατε, ὅτι δὲν ἐδόθησαν παρὰ δύο ἡμέρες μετά. Ὁ κ. Χρυσανθόπουλος σᾶς συνήντησεν εἰς τὸν διάδρομον τῆς Βουλῆς καὶ σᾶς εἶπεν, ὡς συνάδελφος πρὸς συνάδελφον, ἐλᾶτε εἰς τὸ Ὑπουργεῖον διὰ νὰ σᾶς δείξω ὅτι ἔχετε ἄδικον, ὅτι ἔχω ὑπογράψει ὅτι παρέλαβον εἰς τὰς 24 τοῦ μηνὸς τοὺς ὅρους. Διατὶ δὲν τὸ ἐκάματε; Διατὶ ἐπιμένετε ἀπὸ τοῦ βήματος εἰς κἄτι, τὸ ὁποῖον, στοιχειώδης συναδελφικὴ ὑποχρέωσις σᾶς ἐπέβαλε νὰ τὸ ἐξακριβώσητε, μεταβαίνοντες εἰς τὸ Ὑπουργεῖον; Καὶ ἐὰν ἔλθῃ τώρα ὁ κ. Χρυσανθόπουλος καὶ μετὰ τὴν παράλειψίν σας καὶ μετὰ τὴν ἐπανάληψιν τῆς κατηγορίας, τὴν ὁποίαν δὲν εἴχατε δικαίωμα νὰ ἐπαναλάβετε, σᾶς φέρει τὰς ἀποδείξεις παραλαβῆς τῶν ὅρων, τί θὰ εἴπητε; Δὲν θὰ πρέπει νὰ κατεβῆτε ἀπὸ τὸ βῆμα;

§57Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, νομίζω, ὅτι ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος δὲν ἔχει καθόλου δίκαιον νὰ μὲ ἐπικρίνῃ. Πρῶτον, διότι δὲν εἶχον καμμίαν ὑποχρέωσιν κοινοβουλευτικήν, οὔτε ἄλλην ὑποχρέωσιν νὰ ὑπάγω εἰς τὸ Ὑπουργεῖον. Εἶχον μίαν φιλικὴν ὑποχρέωσιν, ἀλλὰ ἀνεξαρτήτως τοῦ ἐὰν εἶχον ἢ δὲν εἶχον ὑποχρέωσιν, τὰ γεγονότα εἶναι γεγονότα. Ἐὰν πράγματι ἔχῃ στοιχεῖα, ἐκ τῶν ὁποίων ἀποδεικνύεται, κατὰ τρόπον ἀδιάσειστον, ὅτι ἀνεκοινώθησαν οἱ ὅροι τὴν ἡμέραν τῆς διακηρύξεως καὶ τῆς δημοσιεύσεως, ἠμπορεῖ κάλλιστον νὰ τὰ φέρῃ ἐνώπιον τοῦ Σώματος καὶ νὰ τὸ διαφωτίσῃ. Αἱ πληροφορίαι δὲν εἶναι πληροφορίαι ἰδικαί μου καὶ αὐθαίρετοι, εἶναι πληροφορίαι αἱ ὁποῖαι προέρχονται ἀπὸ τοὺς ἐκπροσώπους τοῦ Ἐμπορικοῦ κόσμου, οἱ ὁποῖοι ἦλθον μετὰ τὴν δημοσίευσιν τῆς διακηρύξεως καὶ διεμαρτυρήθησαν εἰς ἡμᾶς διὰ τὸν τρόπον τῆς διενεργείας τοῦ διαγωνισμοῦ αὐτοῦ καὶ ἠναγκάσθημεν τότε νὰ καταθέσωμεν τὴν σχετικὴν ἐρώτησιν εἰς τὸ Σῶμα. Κατ’ ἀκολουθίαν, δὲν ὑπῆρχε λόγος νὰ δημιουργηθῇ ὅλη αὐτὴ ἡ ἀναταραχὴ εἰς τὸν ἐμπορικὸν κόσμον, ἐὰν πράγματι ὑπῆρχεν αὐτὴ ἡ εὐχέρεια νὰ λάβουν γνῶσιν αὐθημερὸν τῶν ὅρων καὶ τῆς διακηρύξεως τοῦ διαγωνισμοῦ. Οἱ ὅροι τοῦ διαγωνισμοῦ αὐτοῦ ἐλήφθησαν καὶ γνωστοποιήθησαν εἰς τοὺς ἐνδιαφερομένους ἐμπόρους μετὰ δύο ἡμέρας. Ἐγὼ δὲν εἶμαι εἰς θέσιν νὰ βεβαιώσω τὴν ἀκρίβειαν τοῦ γεγονότος αὐτοῦ, δι’ αὐτὸ ὑποστηρίζομεν ὅτι ἕνας ἐκ τῶν λόγων, διὰ τοὺς ὁποίους ὑποστηρίζομεν ὅτι πρέπει νὰ διεξαχθῇ ἔρευνα καὶ πρέπει νὰ ἐρευνηθῇ ἡ ὑπόθεσις ἀπὸ πάσης πλευρᾶς, ὥστε ἐὰν πράγματι —καὶ δὲν ἔχω λόγον νὰ εἴπω, ὅτι δὲν εἶναι ὅπως τὰ λέγετε τὰ πράγματα— εἶναι ὅπως, λέγετε, νὰ ἀποδοθῇ τὸ δίκαιον εἰς τὸν κ. ὑπουργόν. Ἕνας λόγος ἦτο αὐτός. Δεύτερος λόγος ἦτο, ὅτι τὸ χρονικὸν διάστημα, αὐτὸ καθεαυτό, τῶν 7 ἡμερῶν, ἦτο ἀνεπαρκές, διὰ νὰ δώσῃ τὴν δυνατότητα εὐρείας συμμετοχῆς Ἑλλήνων ἐξαγωγέων ἢ ἀντιπροσώπων ξένων Οἴκων, εἰς τὸν διαγωνισμόν, ἀπαραιτήτων διὰ τὴν δημιουργίαν ἑνὸς ἀνταγωνισμοῦ πρὸς τὴν προσφορὰν καλλιτέρας ποιότητος καὶ εὐθηνοτέρας τιμῆς. Καὶ πέραν αὐτοῦ, τὸ θέμα οὐσιαστικῶς τοῦ καθορισμοῦ τῆς προδιαγραφῆς τοῦ εἴδους, τὸ ὁποῖον, ὅπως θὰ σᾶς ἀποδείξω ἀπὸ τὰ κείμενα τῶν ἀποφάσεων καὶ τῶν συμβάσεων, βεβαίως εἶναι διαφορετικὰ εἰς κάθε σύμβασιν καὶ δὲν διασφαλίζει εἰς τὸν διαγωνισμὸν αὐτόν, πλήρως τὴν προμήθειαν τοῦ ἐμπορεύματος τοῦ ἐλαίου αὐτοῦ καθ’ ὃν τρόπον ἔπρεπε νὰ τὸ διασφαλίσῃ, διότι ὑποτίθεται ὅτι, ἐφ’ ὅσον πρόκειται περὶ εἰσαγωγῆς ἐλαίου διὰ καταναλωτικοὺς σκοπούς, πρέπει νὰ εἶναι ἐλαιόλαδον βρώσιμον, διαυγὲς καὶ ἐλαιόλαδον κατάλληλον διὰ νὰ τὸ φάῃ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς καὶ ὄχι διὰ νὰ βιομηχανοποιηθῇ ἀπὸ τὴν ἑλληνικὴν βιομηχανίαν καὶ τὸ σπουδαιότερον εἶναι καὶ διὰ τὸ ὁποῖον ἐλέγχομεν τὴν Κυβέρνησιν καὶ νομίζομεν ὅτι ἀποτελεῖ ἕνα σοβαρώτατον πρόσθετον λόγον ἐρεύνης, εἶναι ἡ τιμή, εἰς τὴν ὁποίαν κατεκυρώθη ὁ διαγωνισμὸς αὐτὸς εἰς τὴν ἑταιρείαν Μποῦγκε. Ἡ ἑταιρεία Μποῦγκε, εἶναι ἡ μία ἐκ τῶν ἑταιρειῶν, αἱ ὁποῖαι ἔλαβον μέρος εἰς τὸν διαγωνισμὸν καὶ ἡ ὁποία προσέφερε καὶ κατεκυρώθη εἰς αὐτὴν μὲ τιμὴν 518 δολλάρια κατὰ τόννον τσὶφ Πειραιᾶ, ἔλαιον μέχρι 2 βαθμῶν ὀξύτητος. Ἐκ τῶν 7000 τόννων, αἱ 3500 τόννοι κατεκυρώθησαν εἰς τὴν Μποῦγκε καὶ αἱ ὑπόλοιποι εἰς τὰς ὑπολοίπους ἑταιρείας μὲ τιμὴν πολὺ χαμηλοτέραν τῶν 16 δολλαρίων κατὰ τόννον, ὅπως ἀνεφέρθη εἰς τὴν πρότασιν, εἰς τὴν ὁποίαν ὑπεβάλαμεν. «Ἡ κατακύρωσις ἐγένετο εἰς τὴν Μποῦγκε .... ...... (ἀναγινώσκει) ........». Ἐν ὄψει τῆς ἐλαιοεσοδείας, τῆς παγκοσμίου, ἐφ’ ὅσον κατὰ τὴν γνώμην μας, ὑπῆρχε μία διαφορὰ μεταξὺ τῶν ἑταιρειῶν αὐτῶν, νομίζομεν ὅτι ἡ ἐνδεδειγμένη ἐνέργεια, θὰ ἦτο ἡ κατακύρωσις τοῦ διαγωνισμοῦ διὰ τὰς μικρὰς ποσότητας, αἱ ὁποῖαι ἦσαν εἰς χαμηλὰς τιμάς, καὶ ἡ ἐπανάληψις τοῦ διαγωνισμοῦ διὰ τὰς μεγάλας ποσότητας, αἱ ὁποῖαι ἦσαν εἰς ηὐξημένας τιμάς. Καὶ ἐδῶ ἡ γνώμη μας δικαιολογεῖται, ὅτι εἶναι ὀρθὴ ἐκ τοῦ γεγονότος, ὅτι ἡ Μποῦγκε δὲν ἤθελε νὰ παραδώσῃ ὁλόκληρον τὸ ἐμπόρευμα καὶ ἔχομεν μεταγενεστέρας ἀποφάσεις τῆς Ἐπιτροπῆς τῆς γνωμοδοτικῆς τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου, τῆς ἁρμοδίας Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῶν θεμάτων αὐτῶν, ἡ ὁποία δέχεται αἰτήσεις διὰ διαφόρους λόγους, παρατάσεως τῆς προθεσμίας παραδόσεως τοῦ ἐλαίου.

§58Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Πόσης παρατάσεως;

§59Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ὁ διαγωνισμὸς ἔγινε τὴν 1.12.60 καὶ κατεκυρώθη εἰς τὰς 2.12.60. Μετὰ 10 ἡμέρες ἔχομεν αἴτησιν τῆς ΜΠΟΥΓΚΕ καὶ ζητεῖ παράτασιν τῆς φορτώσεως διὰ 1.000 τόννους μέχρι 15.1.61, δηλαδή, ἐμπίπτομεν εἰς τὰ μέσα Ἰανουαρίου, ὅπου ἔχομεν ἄλλην δημοπρασίαν, ἄλλην προσφοράν, μὲ χαμηλοτέρας τιμάς. Κατ’ ἀκολουθίαν ὁ ὅρος τῆς ταχύτητος τὸν ὁποῖον εἶχε θέσει, κατ’ οὐσίαν ἠτόνισεν, ἔπρεπε κατὰ τὴν γνώμην μας νὰ γίνῃ μία διαπραγμάτευσις αὐτῆς τῆς παρατάσεως. Ἔχομεν, ἐπίσης, 16.12.60 ἄλλην αἴτησιν τῆς ΜΠΟΥ-ΓΚΕ περὶ ὀλιγοημέρου παρατάσεως καὶ μὲ διαφόρους δικαιολογίας, τῶν ὁποίων δικαιολογιῶν τὴν βασιμότητα φυσικὰ δὲν ἠμποροῦμεν νὰ κρίνωμεν, εἶναι ἔργον ἐρεύνης τῆς Ἐπιτροπῆς, ἂν ἡ Βουλή, νομίζῃ, ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ ἡ Ἐπιτροπὴ αὐτή, δι’ ἀποφάσεως ἡ ὁποία ἐξεδόθη ἐπὶ τῆς αἰτήσεως τῆς ΜΠΟΥΓΚΕ 16.12.60 παρατείνεται μέχρι 15. 1.61 ἡ παράδοσις μέρους τοῦ φορτίου. Ἐπίσης καὶ ἡ ἄλλη ἑταιρεία, ὁ ΑΣΕΟ, ὑποβάλλει καὶ αὐτὴ αἴτησιν παρατάσεως καὶ τῆς δίδεται προθεσμία μέχρι 5.1.61. Ἐπίσης, ἔχομεν μετὰ ἄλλην παράτασιν —πρακτικὸν 17. 1.61— μέχρι 30.1.61 ἄνευ καταβολῆς τιμῆς δι’ ἔλαια προελεύσεως φορτώσεως Τυνησίας, εἶναι ἀκριβῶς τὸ ἔλαιον τῆς ΜΠΟΥΓΚΕ, τὸ ὁποῖον ἐξ ἡμισείας ἐπρόκειτο νὰ προσκομισθῇ. Κατ’ ἀκολουθίαν, κ. συνάδελφοι, ἐκ τῶν γεγονότων αὐτῶν ἐπιβεβαιοῦται ὁ ἰσχυρισμός, ὅτι δὲν ὑπῆρχε λόγος νὰ σπεύσῃ εἰς τὴν κατακύρωσιν τοῦ ἐλαίου τῶν 3.500 τόννων ὑπὲρ τῆς ΜΠΟΥΓΚΕ, λαμβανομένης ὑπ’ ὄψιν καὶ τῆς ὑφισταμένης εἰς τὴν κοινὴν γνώμην προκαταλήψεως διὰ τὴν ἑταιρείαν αὐτήν, ὅσον ἀφορᾷ τὴν συνεργασίαν μετὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου, νομίζω, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι πλέον ἐπιφυλακτικὴ ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία καὶ ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργός, καὶ νὰ ἐπαναλάβουν τὸν διαγωνισμόν. Ἕτερον στοιχεῖον, τὸ ὁποῖον, κ. συνάδελφοι, ἐκ πρώτης ὄψεως δὲν φαίνεται σοβαρόν, εἶναι δὲ σοβαρώτατον, εἶναι ἡ ἐγγύησις καὶ οἱ ὅροι τοὺς ὁποίους περιλαμβάνουν τὰ συμβόλαια, τὰ ὁποῖα ὑπέγραψε τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον μὲ τοὺς προσφέροντας διὰ τὴν προμήθειαν τοῦ ἐλαιολάδου αὐτοῦ, ποία εἶναι ἡ ἀσφάλισις τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου, τὸ ὁποῖον εἶναι ὑποχρεωμένον νὰ πληρώσῃ προκαταβολικῶς 100% τὴν ἀξίαν τοῦ ἐλαιολάδου. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν ἔλεγχον τῆς ποιότητος, συνεφωνήθη νὰ καθορισθῇ ἕνας ὀργανισμὸς εἰς τὸ ἐξωτερικόν, μία ἑταιρεία ἀπὸ αὐτὲς ποὺ ἀσχολοῦνται μὲ τὰ θέματα αὐτὰ κοινῆς ἐμπιστοσύνης μετὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου, ἡ ὁποία θὰ κάνῃ τὸν ἔλεγχον εἰς τὸν λιμένα φορτώσεως. Ἐφ’ ὅσον ἡ ἑταιρεία αὐτὴ θὰ κάνῃ τὸν ἔλεγχον εἰς τὸν λιμένα φορτώσεως καὶ εἶναι σύμφωνος ὁ ὀργανισμὸς αὐτός, ὅτι καλῶς ἐγένετο, ὁ πωλητὴς εἰσπράττει τὸ τίμημα καὶ δὲν ἔχει καμμίαν περαιτέρω εὐθύνην διὰ τὴν ποιότητα τοῦ ἐμπορεύματος. Πέραν αὐτοῦ εἴπομεν, ὅτι ἡ ἐγγύησις τὴν ὁποίαν καταθέτει εἶναι 5% ἐπὶ τῆς ἀξίας τοῦ ἐμπορεύματος. Ἀλλά, ἐάν, κ. συνάδελφοι, πράγματι ὑπέστη ἓν ἀτύχημα ἡ ὑπόθεσις αὐτή, τὸ 5% δὲν καλύπτει οὔτε τὰ ἔξοδα τοῦ ἀγοραστοῦ καὶ ἐν προκειμένῳ ὀφείλω νὰ ἀναφέρω τὴν περιπέτειαν τὴν ὁποίαν ὑφίσταται σήμερον ἡ Κυβέρνησις, λόγῳ τῆς μὴ διασφαλίσεως προμηθείας ἐλαιολάδου, διὰ τὸ ὁποῖον προεκηρύχθη τὴν 28.2.61 διεθνὴς δημοπρασία προμηθείας 4.000 τόννων ἐλαιολάδου ὑπὸ τοὺς ὅρους τοὺς ἰδίους, δηλαδὴ μὲ ἐγγύησιν 5%, καθ’ ἃς ἔχομεν πληροφορίας, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀσφαλεῖς, τὸ ἐλαιόλαδον αὐτὸ τῶν 4.000 κατεκυρώθη ἐπ’ ὀνόματι πάλιν τοῦ Κοπιτοπούλου, καὶ ἐπειδὴ ἐν τῷ μεταξὺ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ηὐξήθησαν αἱ τιμαὶ τοῦ ἐλαιολάδου, ὁ Κοπιτόπουλος ἐπροτίμησε νὰ χάσῃ τὸ 2% τῆς ἐγγυήσεως καὶ νὰ ἀπαλλαγῇ τῆς ὑποχρεώσεως τῆς προμηθείας αὐτῆς, ἐν τῷ μεταξὺ δὲ τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον, τὸ ὁποῖον εἶναι ὑποχρεωμένον νὰ φέρῃ τοὺς τόννους αὐτούς, διὰ τὴν κατανάλωσιν, ἀναγκάζεται καὶ προκηρύσσει σήμερον νέον διαγωνισμὸν διὰ τὴν αὐτὴν ποσότητα, ἀλλὰ ἐν τῷ μεταξὺ αἱ τιμαὶ τοῦ ἐξωτερικοῦ εἶναι ηὐξημέναι κατὰ 25 δολλάρια ὁ τόννος, καὶ τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος θὰ πληρώσῃ ἐπὶ πλέον 25 δολλάρια κατὰ τόννον. Καὶ τὸ λέγω αὐτὸ εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο, διὰ νὰ ἀποδείξω πόσον δίκαιον ἔχω νὰ ἀναφέρω, ὅτι αἱ ἐγγυήσεις, τὰς ὁποίας ἔθεσεν ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς εἰς τὰ θέματα αὐτὰ τῆς προμηθείας τοῦ ἐλαιολάδου, ἦσαν ἀνεπαρκεῖς ἐγγυήσεις, αἱ ὁποῖαι προκειμένου περὶ ἄλλων ὑποθέσεων εἶναι μόνον δυνατὸν νὰ δίδουν τὴν δυνατότητα, τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον δικαστικῶς ἢ κατ’ ἄλλον τρόπον νὰ ζητήσῃ νὰ ἀποζημιωθῇ, ἀλλὰ προκειμένου περὶ ἐλαιολάδου τοῦ ὁποίου ἡ εἰσαγωγὴ εἶναι ἀπαραίτητος διὰ τὴν περίοδον αὐτὴν καὶ μόνον, καὶ κατ’ ἀκολουθίαν, προκειμένου περὶ περιπτώσεως ἡ ὁποία θὰ ἀναγκάσῃ τὴν Κυβέρνησιν νὰ προβῇ εἰς νέας προμηθείας ὑπὸ δυσμενεστέρους ὅρους, ἡ ζημία εἶναι προφανὲς πόσον μεγάλη εἶναι διὰ τὸν Ἑλληνικὸν προϋπολογισμόν. Τώρα, κ. συνάδελφοι, θέλετε νὰ πάρετε μίαν εἰκόνα τοῦ τρόπου μὲ τὸν ὁποῖον διεξήχθη ὁ πρῶτος διαγωνισμὸς, ὅσον ἀφορᾷ τὸ θέμα τῆς διαγραφῆς; Ἕνα συμβόλαιον ἀναφέρει: «Ἡ ΜΠΟΥΓΚΕ προσφέρει ἐλαιόλαδον φυσικὸν ἁγνὸν ἐσοδείας 1960 καὶ ὀξύτητος μέχρις ἑνὸς βαθμοῦ». Ἐν συνεχείᾳ ἡ διακήρυξις τῆς 18.1.61 λέγει: «Ἐλαιόλαδον μὲ πλήρη διαγραφὴν ...... (ἀναγινώσκει) ......». Μὲ τὴν διατύπωσιν αὐτὴν ἡ ΜΠΟΥΓΚΕ προσφέρει ὅ,τι ἔλαιον θέλει καὶ εἶναι καὶ ἐν τάξει.

§60Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Αἱ τιμαὶ εἶναι τσὶφ ἢ φόμπ;

§61Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Αἱ τιμαὶ εἶναι τσίφ. Ὁ ΑΣΣΕΟ δὲν εἶχε ἐπίσης πλήρως προδιαγραφήν, καὶ μετὰ τὴν δημοπρασίαν καθορίζει τὴν προδιαγραφὴν διὰ προσθέτου δηλώσεως. Δηλαδὴ δὲν θὰ περιλαμβάνεται εἰς τὸ συμβόλαιον, ἀλλὰ θὰ τεθῇ ὑπ’ ὄψιν ἐκείνου, ὁ ὁποῖος θὰ προβῇ εἰς τὸν ἔλεγχον. Κύριοι συνάδελφοι, ἀναφέρω ἐν συντομίᾳ τοὺς λόγους διὰ τοὺς ὁποίους προεκλήθησαν ἀπορίαι μου καὶ ἐδημιουργήθησαν ἐνδείξεις ἀνωμαλιῶν εἰς τὴν ὅλην ὑπόθεσιν. Ἄλλο σημεῖον ἀνωμαλίας εἰς τὴν δημοπρασίαν 18.1.61, ἥτις κατεκυρώθη ὑπὲρ Κοπιτοπούλου εἶναι, ὅτι κατεκυρώθη εἰς αὐτὸν ἐνῷ ταὐτοχρόνως ὑπάρχουν προσφοραὶ τῆς Ἰταλικῆς Ἑταιρείας Μορένο εἰς τιμὰς φὸμπ εὐθηνοτέρας. Δηλαδή, αἱ τιμαὶ Κοπιτοπούλου ἦσαν 498,30 φόμπ, τῆς δὲ Μορένο 486· ἡ προσφορὰ τῆς Μορένο ἀπορρίπτεται ὡς ἀσαφής, ἀλλὰ δὲν διασαφηνίζεται εἰς τὶ ἔγκειται ἡ ἀσάφεια.

§62Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Εἰς ποῖον διαγωνισμόν, κ. συνάδελφε;

§63Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Τῆς 18.1.1961.

§64Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ὑπάρχει διαφορὰ ἑνὸς δολλαρίου.

§65Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ὑπάρχει διαφορὰ τριῶν δολλαρίων.

§66Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Πόθεν τὸ ἐξάγετε αὐτό, κ. συνάδελφε; Νὰ μᾶς εἴπητε νὰ ἐννοήσωμεν τὶ θέλετε νὰ εἴπητε.

§67Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἡ τιμὴ τῆς Μορένο εἶναι 486 φὸμπ καὶ ἡ τιμὴ Κομιτοπούλου 489,30 φόμπ. Ἡ διαφορὰ εἶναι 3 καὶ κάτι. Δὲν καλύπτεται ἀπὸ τὴν διαφορὰν τοῦ ναύλου, ὁ ὁποῖος εἶναι μικρότερος.

§68Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Κύριε συνάδελφε, ἀνεφέρατε προηγουμένως, ὅτι κατὰ τὸν διαγωνισμὸν τῆς 18ης Ἰανουαρίου 1961, ὁ διαγωνισμὸς, κατεκυρώθη εἰς τὸν Καπιτόπουλον. Ἐὰν, ὅμως, θὰ εἴχαμε προσέξει εἰς τὰς καταστάσεις τοῦ διενεργηθέντος διαγωνισμοῦ ὑπῆρχαν δύο στῆλαι, ἐκ τῶν ὁποίων εἰς τὴν μίαν μὲν ἀνεφέρετο ἡ τιμὴ φόμπ, εἰς δὲ τὴν ἄλλην ἡ τιμὴ τσίφ. Ὁ Μορένο, εἶχε προσφέρει 1.200 τόννους βαθμοῦ μέχρις 1½ ὀξύτητος ἀντὶ 499,74 δολλ. κατὰ τόννον, εἰς τιμὴν ΚΟ-ΣΤΕ ΦΡΕΫ, ἡ κατακύρωσις τοῦ διαγωνισμοῦ ἦτο δι’ ἕνα καὶ ἥμισυ βαθμὸν ὀξύτητος. Ἐὰν εἴχατε διαβάσει τὸ σχετικὸν πρακτικόν, θὰ ἐβλέπατε, ὅτι ἐκεῖ ὑπάρχει προσφορὰ τοῦ Κοπιτοπούλου κατὰ 1 δολλάριον μικροτέρα ἀπὸ τὴν προσφορὰν Μορένο.

§69Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Αὐτὸ εἶναι θέμα διαχειρίσεως ἰδικῆς σας.

§70Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Εἰς τὸν διαγωνισμὸν ποὺ ἐκάμαμε τὸν Δεκέμβριον διὰ μεταφορὰν ἐλαίου ἀπὸ ὡρισμένους λιμένας, μᾶς ἐζήτησαν 12 δολλάρια.

§71Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον ἔρχεται ἐν συνεχείᾳ εἶναι ἡ παραλαβὴ τοῦ παραγγελθέντος ἐλαιολάδου. Καὶ ἀπὸ αὐτὸ τὸ σημεῖον θὰ ἴδητε, πόσον εἴχαμεν δίκαιον, ὅταν εἰς τὴν ἀρχὴν ἐπεσημάναμεν τὴν ἀνεπάρκειαν τῆς διασφαλίσεως, διὰ τῶν ὑπογραφεισῶν συμβάσεων, τῶν συμφερόντων τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου, ὅσον ἀφορᾷ τὴν προμήθειαν τοῦ ἐλαιολάδου. Ἔχουν ἐλεγχθῆ μέχρι τῆς στιγμῆς ἀρκεταὶ ποσότητες ἐκ τοῦ ἐλαιολάδου αὐτοῦ, δὲν ἐνθυμοῦμαι πόσαι εἶναι, ἀλλὰ θὰ τὰς γνωρίζῃ ὁ κ. Ὑπουργός. Μοῦ ἐδόθη, ὅμως, ἡ εὐκαιρία εἰς τὸν φάκελλον, ὁ ὁποῖος κατετέθη, νὰ ἀναγνώσω πλεῖστα πρακτικὰ ἐλέγχου τοῦ Γεν. Χημείου τῆς παραγγελθείσης ποιότητος. Κύριοι συνάδελφοι, τὰ πλεῖστα τῶν πρακτικῶν, τὰ ⅘, ἀναφέρουν «ἐν τάξει μὲ τὴν διακήρυξιν», ἄλλα ἀναφέρουν ἔλαιον θολερόν, ἀλλοῦ πολὺ θολερὸν καὶ ἀλλοῦ ὀλίγον. Ἐλάχισται εἶναι ἐκεῖναι αἱ πιστοποιήσεις, αἱ ὁποῖαι ἀναφέρουν διαυγές. Αὐτό, ἀντιλαμβάνεσθε, ποίαν σημασίαν ἔχει. Ὅτι τὸ ἔλαιον αὐτὸ εἶναι ἀκατάλληλον πρὸς βρῶσιν ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Εἰς ἐπικύρωσιν δὲ αὐτῆς τῆς διαπιστώσεως τῆς ἰδικῆς μου ἔρχεται ἡ ἀγανάκτησις ὁλοκλήρου σχεδὸν τοῦ ἐμπορικοῦ κόσμου, ἀλλὰ καὶ τοῦ καταναλωτικοῦ κοινοῦ, τὸ ὁποῖον εἶχε τὴν εὐτυχίαν νὰ γευθῇ τὸ ἐλαιόλαδον αὐτό. Πρόκειται περὶ ἐλαιολάδου ἀκαταλλήλου πρὸς βρῶσιν, περὶ ἐλαιολάδου ἐπιστραφέντος ἀπὸ πλείστους ὅσους παραλήπτας Ἕλληνας ἐμπόρους, πλέον δὲ αὐτοῦ ὑπάρχουν βεβαιώσεις, ὅτι μέγας ἀριθμὸς βαρελίων εἶναι ὅλο μοῦργα. Κατὰ μὲν μίαν πιστοποίησιν εὑρισκομένην ἐν τῷ φακέλλῳ ἡ ποσότης τῶν βαρελίων μὲ μοῦργαν εἶναι περίπου 50, ἂν ἐνθυμοῦμαι καλῶς, ἀλλά, κατὰ τὰς πληροφορίας τὰς ὁποίας ἔχομεν ἀπὸ τὸν ἐμπορικὸν κόσμον, ὁ ὁποῖος γνωρίζει καλλίτερα τὰ πράγματα, περίπου 1.000 βαρέλια περιεῖχον ἐλαιόλαδον τελείως ἀκατάλληλον πρὸς βρῶσιν ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Κατ’ ἀκολουθίαν, κ. συνάδελφοι, εἶναι ἓν μέγα θέμα ἐρεύνης, τὸ ὁποῖον ὀφείλει νὰ ἀντιμετωπίσῃ μὲ ἀνάλογον εὐαισθησίαν ἡ Κυβέρνησις. Νὰ διερευνηθῇ, δηλαδή, κατὰ τρόπον πλήρη καὶ οὐσιαστικὸν τὸ θέμα αὐτὸ τῆς ποιότητος τοῦ ἐλαιολάδου καὶ ἐὰν τὸ θέμα αὐτὸ πράγματι βαρύνῃ τὴν πωλήτριαν, νὰ ἐπιβληθοῦν αἱ ἀνάλογοι κυρώσεις, τὰς ὁποίας ἔχει ὑπογράψει τὸ Ἑλληνικὸν Ὑπουργεῖον, τὸ ὁποῖον, ὅπως εἶπον καὶ προηγουμένως, δὲν διησφάλισε πλήρως τὰ συμφέροντα τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Διότι, ὅπως ἀνέφερα, ὁ πωλητὴς ἔβαλε τὸν ὅρον τοῦ ἐλέγχου τῆς ποιότητος τοῦ ἐμπορεύματος εἰς τὸν λιμένα φορτώσεως καὶ ἀπὸ κοινοῦ συνεφώνησαν μὲ τὸν ἀγοραστήν, τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον, τὸ πρόσωπον τοῦ ξένου, ὁ ὁποῖος θὰ ἤλεγχε τὴν ποιότητα καὶ αὐτόν, ἐβεβαίωσεν, ὅτι πρόκειται περὶ καλῆς ποιότητος. Καὶ ὁ πωλητὴς εἰσέπραξε τὸ τίμημα. Συνεπῶς, δὲν γνωρίζω, κατὰ ποῖον τρόπον εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποζημιωθῇ σήμερον τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον διὰ τὰς ζημίας αὐτάς. Ἀλλά, τὸ σπουδαιότερον, κ. συνάδελφοι, κατὰ ποῖον τρόπον θὰ ἀποζημιωθῇ ὁ καταναλωτικὸς πληθυσμὸς τῆς χώρας μας, ἐκεῖνος, ποὺ ἔφαγε τὸ λάδι αὐτὸ καὶ ὁ ὁποῖος σήμερον δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ εὕρῃ τὸ κατάλληλον ἐλαιόλαδον εἰς τὴν τιμήν, τὴν ὁποίαν δύναται νὰ πληρώσῃ, σύμφωνα μὲ τὰς σημερινὰς οἰκονομικὰς συνθήκας. Αἱ συνέπειαι ἐκ τῆς κακῆς ποιότητος τοῦ ἐλαιολάδου αὐτοῦ εἶναι ἔτι μεγαλύτεραι, ὅπως ἀποδεικνύεται ἐκ τῶν πραγμάτων, διότι ἀποτελεῖ ἕνα ἐκ τῶν κυριωτέρων λόγων, ποὺ αὐτὴν τὴν στιγμὴν αἱ τιμαὶ τοῦ ἐλαιολάδου ἔχουν ξεφύγει ἀπὸ τὸν ἔλεγχον τῆς Κυβερνήσεως. Αὐτὸ δέ, κ. συνάδελφοι, εἶναι καταπληκτικόν, καὶ διὰ πρώτην φορὰν συμβαίνει νὰ ξεφεύγῃ ὁ ἔλεγχος τῶν τιμῶν τοῦ ἐλαιολάδου κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον. Καὶ διὰ πρώτην φοράν, κ. συνάδελφοι, ἐμφανίζεται μία χώρα ἐλαιοπαραγωγός, ὅπως ἡ Ἑλλάς, νὰ εἰσάγῃ ἐλαιόλαδον καὶ τὸ ἐλαιόλαδον αὐτὸ νὰ εἶναι ἀκατάλληλον καὶ νὰ ἀναγκάζεται ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς νὰ προμηθεύεται ἀπὸ τὴν μαύρην ἀγορὰν ἐλαιόλαδον. Διότι αὐτὴν τὴν στιγμὴν σᾶς πληροφορῶ, ἔχει ξεφύγει ὁ ἔλεγχος τῶν τιμῶν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν. Ἡ Κυβέρνησις εὑρίσκεται εἰς ἀδυναμίαν νὰ τροφοδοτήσῃ τὴν ἀγορὰν μὲ ἐλαιόλαδον, τὸ ὁποῖον εἶναι ἀπαραίτητον διὰ τὰς ἀνάγκας τοῦ καταναλωτικοῦ κοινοῦ καὶ δρᾶ ἡ μαύρη ἀγορὰ εἰς βάρος τῆς οἰκονομίας τοῦ τόπου, εἰς βάρος τοῦ πτωχοῦ καταναλωτικοῦ κοινοῦ. Καὶ τοῦτο ἀποδεικνύεται, κατὰ τρόπον ἀδιαφιλονίκητον ἐκ τοῦ ἑξῆς ἁπλοῦ πράγματος. Σήμερον π.χ. ποία εἶναι ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου; Ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου, τὴν ὁποίαν ἔχει καθορίσει τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου εἶναι ἡ τιμὴ εἰς τὴν ὁποίαν πωλεῖ τὸ Κράτος τὸ ἐλαιόλαδον, εἶναι 17,5 δραχμαὶ τὸ κιλόν, δύο βαθμῶν ὀξύτητος. Τὸ ἐγχώριον ἐλαιόλαδον, Μυτιλήνης π.χ., πωλεῖται εἰς τιμὴν 20,70, τῆς δὲ Κρήτης, τῆς αὐτῆς ποιότητος πωλεῖται 19,50. Τὶ σημαίνει αὐτό, κ. συνάδελφοι; Διὰ νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ διενεργῆται ἐμπόριον ἐλαιολάδου εἰς τιμὰς ἐλευθέρας ἀγοράς, σημαίνει, ὅτι ὑπάρχει ἀνάγκη καταναλώσεως ἐλαιολάδου, ὥστε οἱ ἔμποροι νὰ εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ προμηθεύωνται εἰς αὐτὴν τὴν τιμὴν ἐλαιόλαδον καὶ νὰ τὸ διοχετεύουν εἰς τὴν κατανάλωσιν καὶ ἡ Κυβέρνησις εὑρίσκεται εἰς ἀδυναμίαν νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὰ γεγονότα αὐτά. Κατ’ ἀκολουθίαν αὐτὸ δὲν ἀποτελεῖ μίαν ἀδιάψευστον ἀπόδειξιν, ἀπόδειξιν, ὅτι αἱ τιμαὶ τοῦ ἐλαιολάδου σήμερον, εἰς ἐποχὴν εὐημερίας, ἐπανῆλθον εἰς τὴν ἐποχὴν τῆς κατοχῆς, ὅπου ἔδρα ἡ μαύρη ἀγορά; Κατὰ ποῖον τρόπον εἶναι δυνατὸν νὰ δικαιολογηθῇ μία Κυβέρνησις σταθερὰ κοινοβουλευτικῶς, Κυβέρνησις ποὺ διευθύνει τὸν τόπον ἀπὸ ἑξαετίας, διὰ τὴν πολιτικήν της αὐτὴν δι’ ἕνα τόσον πολύτιμον προϊὸν διὰ τὴν χώραν μας, ὥστε ὁ πτωχὸς Ἕλλην καταναλωτής, ὁ ὁποῖος ἔχει συνηθίσει μέχρι σήμερον τὸ ἁγνὸ λάδι τῆς ἐγχωρίας παραγωγῆς, νὰ εἶναι ὑποχρεωμένος σήμερον νὰ ἀκριβοπληρώνῃ τὸ λάδι αὐτό. Κύριοι συνάδελφοι, πέραν αὐτοῦ, ποίαν ἄλλην ζημίαν ἐπροκάλεσεν ἡ Κυβέρνησις μὲ τὴν πολιτικήν της αὐτήν; Ἔπληξεν ἀποφασιστικῶς καὶ τὸν ἐμπορικὸν κόσμον πέραν τῶν καταναλωτῶν. Διότι τὶ ἔκαμεν; Διετίμησε ὅλο τὸ λάδι μὲ τιμὴν Αʹ, κατωτέραν τῆς τιμῆς τῆς τρεχούσης εἰς τὴν ἐσωτερικὴν ἀγορὰν καὶ κατ’ ἀκολουθίαν τὸ ἐμπόριον δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἐργασθῇ καλά. Παρ’ ὅλα αὐτὰ ἡ ἐλευθέρα ἀγορὰ δρᾶ καὶ ἡ ἐλευθέρα ἀγορὰ εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία τροφοδοτεῖ τὴν μεγάλην μερίδα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἕνα ἐπίσης θέμα τὸ ὁποῖον εἶναι ἀπόρροια αὐτῆς τῆς καταστάσεως, εἶναι ἡ νοθεία, τὴν ὁποίαν ἐπισήμως ἐπιβάλλει ἡ Κυβέρνησις, διότι θέλουσα νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὰς δυσχερείας τῆς καταναλώσεως εἰσάγουσα ἐλαιόλαδον ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, εἰσάγουσα σπορέλαιον ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, ἐπέτρεψε τὴν ἀνάμιξιν σπορελαίου καὶ ἐλαιολάδου. Ἀλλά, κ. συνάδελφοι, ὅσοι ἀσχολεῖσθε μὲ τὸ ἐλαιόλαδον θὰ γνωρίζετε, ὅτι εἶναι ἀδύνατος ὁ ἔλεγχος ἐλαιολάδου ἀναμεμιγμένου μὲ σπορέλαιον, ὥστε νὰ ἠμπορῇ ὁ ἀγορανομικὸς ἔλεγχος ἢ ἄλλου ἁρμοδίου κρατικοῦ ὀργανισμοῦ νὰ διαπιστώσῃ τὴν ἀνάμιξιν. Ἀντιλαμβάνεσθε, κατ’ ἀκολουθίαν πόσον εἶναι εὔκολον νὰ ὀργανωθῇ μία νοθεία μεγάλης ἐκτάσεως, ἡ ὁποία καὶ ἔχει ὀργανωθῆ καὶ ἔτσι ὁ κακομοίρης ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς νὰ ἀγοράζῃ ἐλαιόλαδον καὶ νὰ τρώγῃ 90% σπορέλαιον καὶ 10% ἐλαιόλαδον. Ἐνῷ διεπιστώθη, ὅτι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔπρεπε ν’ ἀκολουθήσῃ ἡ Κυβέρνησις, εἶναι ἡ κεχωρισμένη πώλησις σπορελαίου καὶ ἐλαιολάδου καὶ μάλιστα κατὰ τρόπον τοιοῦτον, ὥστε τὰ δοχεῖα τὰ ὁποῖα θὰ εἶχον σπορέλαιον νὰ εἶναι σημαδεμένα, κατὰ τρόπον ποὺ δὲν θὰ ἐπέτρεπεν οὐδεμίαν νοθείαν ἀπὸ ἀνάμιξιν. Αὐταὶ ἐν γενικαῖς γραμμαῖς εἶναι αἱ ἀνωμαλίαι καὶ αἱ ἀπορίαι, αἱ ὁποῖαι προέκυψαν ἀπὸ τὴν τελευταίως γενομένην διαχείρισιν τοῦ θέματος καὶ ἀπὸ τὴν γενομένην προμήθειαν τοῦ ἐλαιολάδου. Δὲν θὰ ἐπεκταθῶ εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ περισσότερον διὰ νὰ τὸ ἀναπτύξουν οἱ κ. συνάδελφοι, καὶ διότι, νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ εἰσέλθωμεν εἰς λεπτομερείας. Τὸ θέμα εἶναι πὼς πρέπει νὰ ἐρευνηθῇ ἡ ὑπόθεσις ἀπὸ πάσης πλευρᾶς, ὥστε νὰ δυνηθῶμεν νὰ μορφώσωμεν σαφῆ γνώμην ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ καὶ ἡμεῖς καὶ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία. Ἀλλά, κ. συνάδελφοι, ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶναι ἀναγκαῖον νὰ συμπεριλάβω εἰς τὴν ἀγόρευσίν μου, δὲν εἶναι μόνον τὸ θέμα τῶν προμηθειῶν καὶ τῶν διαγωνισμῶν, εἶναι καὶ τὸ θέμα τῆς πωλήσεως τοῦ ἐλαιολάδου, διὰ νὰ ὁλοκληρώσωμεν τὴν εἰκόνα τοῦ θέματος. Διατί, κ. συνάδελφοι, ἔρχεται ἡ Κυβέρνησις καὶ προμηθεύεται ἐλαιόλαδον; Διατί; Διότι δὲν εἶχε ἐλαιόλαδον διὰ τὴν κατανάλωσιν, δηλαδή, δὲν εἶχε ρυθμιστικὸν ἀπόθεμα διὰ νὰ παρεμβαίνῃ εἰς τὴν διακύμανσιν τῶν τιμῶν. Ἡμεῖς γνωρίζομεν, ὅτι εἶχε ἀπόθεμα ἐλαίου, γνωρίζομεν, εἶχε διακηρύξει ἡ Κυβέρνησις, ὅτι προστατεύει τὸ προϊόν, γνωρίζομεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις λέγει, ὅτι ἰδιαιτέρως ἐνδιαφέρεται διὰ τὴν ἐλαιοπαραγωγικὴν τάξιν καὶ ὅτι δὲν ἀφήνει εὐκαιρίαν νὰ μὴ διακηρύξῃ τὸ ἐνδιαφέρον της διὰ τὴν τάξιν αὐτήν. Πῶς συμβαίνει νὰ ἔχωμεν ἐλαιοπαραγωγήν, νὰ ἔχωμεν συγκέντρωσιν, νὰ ἔχωμεν ρυθμιστικὸν ἀπόθεμα καὶ νὰ τὸ πωλήσωμεν καὶ μάλιστα ὑπὸ προϋποθέσεις δυσμενεῖς διὰ τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον, εἰς τιμὰς πολὺ μικροτέρας τῆς τιμῆς ἐσωτερικοῦ καὶ εἰς ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν αἱ τιμαὶ τοῦ ἐξωτερικοῦ ἦσαν πολὺ χαμηλαί. Ἐνῷ μᾶς ἐδόθη ἡ εὐκαιρία ὀλίγους μῆνας ἐνωρίτερον καὶ ὑπῆρχον αἰτήσεις εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου νὰ πωληθῇ τὸ ἔλαιον εἰς πολὺ καλὴν τιμήν, ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ εἶχε τὴν πρόνοιαν νὰ ἀντικαταστήσῃ μὲ νέας ἐσοδείας. Κύριοι συνάδελφοι, διὰ ν’ ἀντιληφθῆτε τὸ ἀσυνάρτητον τῆς Κυβερνητικῆς πολιτικῆς, θὰ μοῦ ἐπιτρέψετε νὰ σᾶς ἀναφέρω τὶ λέγει τὸ ἐπίσημον ὄργανον τὸ Κρατικόν, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ τὸν κύριον εἰσηγητὴν καὶ σύμβουλον τοῦ Ὑπουργείου ἐπὶ τῶν θεμάτων τοῦ ἐλαίου. Τὸ ὄργανον τοῦτο εἶναι ἡ Κεντρικὴ Ἐπιτροπὴ Ἐλαίου, ἡ ὁποία συνεστήθη ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἀποτελεῖται ἀπὸ ἐκπροσώπους τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου καὶ διαφόρων ἄλλων Ὑπουργείων καὶ ἔχει ὡς ἁρμοδιότητα νὰ εἰσηγῆται εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὰ ἐνδεικνυόμενα μέτρα διὰ τὴν ἄσκησιν τῆς πολιτικῆς ἐπὶ τοῦ ἐλαίου. Κατετέθη κατόπιν αἰτήσεώς μας ὁλόκληρος ἡ σειρὰ πρακτικῶν τῶν συνεδριάσεων τῆς ἐν λόγῳ Ἐπιτροπῆς. Τὰ πρακτικὰ αὐτὰ ἀνάγονται εἰς τὴν ἐποχὴν ἀπὸ τοῦ Μαρτίου 1959 ἕως τὸν Νοέμβριον 1959. Ἐάν, κ. συνάδελφοι, ρίξετε ἓν βλέμμα εἰς τὰ πρακτικὰ αὐτά, θὰ ἴδητε, ὅτι μία εἶναι ἡ Κεντρικὴ γραμμὴ ἡ ὁποία διέπει τὴν Ἐπιτροπὴν αὐτὴν εἰς τὸ θέμα τῆς τιμῆς τοῦ ἐλαίου. Ἡ γραμμὴ δὲ αὐτὴ εἶναι διατυπωμένη εἰς τὰ πρακτικά. Κατὰ τὰς ἀρχὰς τοῦ 1959 ἐν ὄψει τοῦ ἐλαιοκομικοῦ ἔτους 1959–60, κατὰ τὸ ὁποῖον ἐπρομηνύετο καλὴ ἐσοδεία ἡ γραμμὴ ἦτο τῆς πωλήσεως τοῦ ἐλαίου μὲ τὴν προϋπόθεσιν ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου περὶ ἐμπορίας τοῦ ἐλαίου 3686)1957, τὸν ὁποῖον ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις ὑπὸ ἄλλην σύνθεσιν εἶχε τότε εἰσηγηθῆ. Ἡ προϋπόθεσις ἦτο ἡ προβολὴ τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐλαιολάδου εἰς μπιτόνια. Ἐπίσης διὰ τοῦ νόμου αὐτοῦ εἶχε διακηρυχθῆ, ὅτι ἐπιβάλλεται νὰ προστατευθῇ τὸ ἐλαιόλαδον διὰ τῆς δημιουργίας προϋποθέσεων ἐξαγωγῆς τούτου καὶ ὡς καταναλωτικοῦ ἀγαθοῦ. Καθωρίσθησαν, ἐπίσης, καὶ τὰ πλαίσια τῆς ἀσκήσεως μιᾶς σταθερᾶς ἐξαγωγικῆς πολιτικῆς διὰ νὰ μὴ ἀπολεσθοῦν αἱ ἀγοραὶ τοῦ ἐξωτερικοῦ. Ὑπὸ τὸ πνεῦμα αὐτό, ἡ Κυβερνητικὴ Ἐπιτροπὴ Ἐλαίου ἀποτελουμένη ἀπὸ ἀνωτέρους ὑπαλλήλους τοῦ Κράτους, εἰδικοὺς εἰς τὰ θέματα αὐτά, διεπίστωσε τὸν Μάρτιον 1959, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει οὐδεμίαν συγκεκριμένην πολιτικὴν ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ ἐλαίου. Ἔκρινεν ἡ Ἐπιτροπή, ὅτι θὰ πρέπει νὰ ἐξαχθοῦν τὰ ὑφιστάμενα ρυθμιστικὰ ἀποθέματα ἐλαιολάδου, ἀλλὰ ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν τῆς ἀντικαταστάσεως τούτων δι’ ἀποθεμάτων δημιουργηθησομένων ἀπὸ τὴν νέαν ἐσοδείαν ἐλαιολάδου, ἥτις προεβλέπετο, ὅτι θὰ εἶναι καλή. Σκοπὸς ἦτο ἡ προώθησις τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐλαιολάδου εἰς τὰς ἀγορὰς τοῦ ἐξωτερικοῦ διὰ τὴν ἐφαρμογὴν τῆς πολιτικῆς τὴν ὁποίαν εἶχε ὑποστηρίξει. Ὑπεστήριξε, ὅτι ἐπιβάλλεται νὰ γίνῃ ἡ ἐξαγωγὴ κατὰ τρόπον, ὁ ὁποῖος θὰ ἐμφανίσῃ τὸ Ἑλληνικὸν ἐλαιόλαδον. Εἰς τὰς ἀποφάσεις αὐτὰς καθωρίζετο καὶ ὁ τρόπος, ὥστε νὰ μὴ ἀφήνεται καμμία ἀμφιβολία, ὅτι πρόκειται περὶ Δημοσίου Ἑλληνικοῦ ἐλαιολάδου. Καὶ τοῦτο δι’ ἕνα ἐπὶ πλέον λόγον. Τὸ Δημόσιον προβαῖνον εἰς τὴν ἐξαγωγήν, θὰ ὑφίστατο μία ζημίαν, διότι αἱ τιμαὶ τοῦ ἐξωτερικοῦ ἦσαν χαμηλαί, ἴσως, καὶ κατώτεραι τῶν τιμῶν μὲ τὰς ὁποίας τὸ Κράτος εἶχε ἀποκτήσει τὸ ἐλαιόλαδον καὶ κατὰ συνέπειαν ἐξάγον τοῦτο μὲ τὰς διεθνεῖς τιμὰς θὰ εἶχε μίαν ζημίαν. Ἡ Ἐπιτροπὴ εἰς συνεχεῖς συνεδριάσεις ὑπεστήριζε καὶ ἀπεδέχθη νὰ ὑποστῇ τὸ Κράτος μίαν ζημίαν καὶ νὰ ἐπιδοτήσῃ τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ ἐλαιολάδου, ἀλλὰ ὑπὸ τὰς προϋποθέσεις τὰς ὁποίας εἰδικῶς εἰς τὰ πρακτικὰ ἀνέφερεν. Ἡ ἐξαγωγὴ ἐπιβάλλεται λέγουν οἱ ἐκπρόσωποι τοῦ δημοσίου δι’ ἔλλειψιν ἀποθηκευτικῶν χώρων. Εἴχομεν ἀποθηκευτικοὺς χώρους. Δὲν ἐπεβάλλετο διὰ λόγους κακῆς ποιότητος τοῦ ἐλαίου, τὸ ἔλαιον ἦτο καλό, ἀλλὰ ἐπεβάλετο μόνον διὰ τὴν προώθησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐλαιολάδου. Ὀφείλω νὰ κάμω μίαν παρέμβασιν εἰς τὸ σημεῖον αὐτό. Κυκλοφορεῖ μία φήμη εἰς τὸν ἐμπορικὸν κόσμον, ἡ ὁποία πρέπει νὰ διερευνηθῇ. Καταγγέλλουν, ὅτι τὸ κρατικὸν ἐλαιόλαδον τὸ ὁποῖον ἐξήχθη εἰς τιμὴν ἀσύμφορον ἦτο μεγαλόβαθμον, ἐνῷ τὸ ἔλαιον τὸ Κρατικὸν ἦτο μικρόβαθμον, καὶ ὅτι οἱ ἔμποροι, οἱ ὁποῖοι ἔκαμαν τὴν ἐξαγωγὴν τὸ ἐκράτησαν καὶ ἐξήγαγον μεγαλόβαθμον. Ἕνα σημεῖον, ἐπίσης, σοβαρότατον, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ διερευνηθῇ εἶναι τὸ ἑξῆς: Λέγεται, μεταξὺ τῶν ἐλαίων τὰ ὁποῖα ἐπωλήθησαν καὶ ἐχαρακτηρίσθησαν ὡς μεγαλόβαθμα εἶναι καὶ τῶν Καλαμῶν, τὰ ὁποῖα εἶναι μικρῶν βαθμῶν συνήθως, καὶ ἄλλων περιφερειῶν, αἱ ὁποῖαι παράγουν μικρόβαθμα καὶ ἐπωλήθησαν ὡς ἔλαια μεγαλόβαθμα. Οἱ ἐξαγωγεῖς αὐτοὶ ἐὰν συνέβη αὐτό, ἐκέρδισαν τὴν διαφορὰν τῆς τιμῆς τοῦ ἐλαίου. Κατ’ ἀκολουθίαν, κ. συνάδελφοι, αἱ ἀποφάσεις τῆς Ἐπιτροπῆς αὐτῆς, τοῦ ἐπισήμου δηλαδὴ ὀργάνου, τοῦ ἐντεταλμένου διὰ τὸν καθορισμὸν τῆς πολιτικῆς ἐπὶ τοῦ ἐλαίου, παγίως ἐπαναλαμβάνουν, ὅτι πρέπει νὰ ἐνισχυθοῦν αἱ ἐξαγωγαὶ παρὰ τῆς Κυβερνήσεως, διαπιστώνουν, ὅτι δὲν ὑπάρχει καμμία καθοδήγησις Κυβερνητικὴ εἰς τὸ θέμα καὶ ὅτι ἀναμένουν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν νὰ τοὺς εἴπῃ «θὰ κάμωμεν ἐξαγωγάς;». Καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ εἰσηγεῖται, ὅτι πρέπει νὰ γίνουν ἐξαγωγαί, ὄχι δι’ ἄλλους λόγους, ὡς μεταγενεστέρως ἰσχυρίσθησαν, δι’ ἔλλειψιν, δηλαδή, ἀποθηκευτικῶν χώρων καὶ κακὴν ποιότητα τοῦ ἐλαίου, ἀλλὰ διότι πρέπει νὰ προωθηθῇ τὸ Ἑλληνικὸν ἐλαιόλαδον εἰς τὰς ἐξωτερικὰς ἀγοράς. Κατ’ ἀκολουθίαν διαπιστώνεται κατὰ τρόπον ἐπίσημον, ὅτι τὸ ἐλαιόλαδον, τὸ ὁποῖον ἦτο κρατικὸν ἀπόθεμα, ἦτο καλῆς ποιότητος ἀφοῦ ἐπρόκειτο νὰ ἐξαχθῇ, ἀκριβῶς, πρὸς διαφήμησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐλαιολάδου. Καὶ ἐξ αὐτοῦ βγαίνει τὸ συμπέρασμα, ὅτι πιθανόν, νὰ εἶναι ἀκριβὴς ἡ ὑπόνοια, ὅτι τὸ ἔλαιον ποὺ ἐπωλήθη ἀντεκατεστάθη ἀπὸ τοὺς ἐξαγωγεῖς. Κατ’ ἀκολουθίαν δικαιολογεῖται τὸ αἴτημά μας περὶ ἐρεύνης τῆς ὑποθέσεως καὶ ὡς πρὸς τὸ σημεῖον τοῦτο. Ἀπὸ τὰς ἀποφάσεις, λοιπόν, τῆς Ἐπιτροπῆς βγαίνει αὐτὸ τὸ πρῶτον συμπέρασμα, ὅτι ἡ ἐξαγωγικὴ πολιτικὴ ἐπὶ τοῦ ἐλαίου οὐδόλως ἀπησχόλει τὴν Κυβέρνησιν. Δεύτερον συμπέρασμα, τὸ ὁποῖον βγαίνει ἀπὸ τὰς ἀποφάσεις τῆς Ἐπιτροπῆς αὐτῆς, ἐκτὸς τοῦ ὅτι ἡ ἐξαγωγικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως ἦτο πολιτική, ἡ ὁποία ἐγκατελείφθη, δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν, ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ἐν τῇ προσπαθείᾳ της νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ καταναλωτικὸν θέμα, εἶναι τὸ ζήτημα τῆς τιμῆς εἰς τὴν ὁποίαν ἐπωλήθησαν τὰ ἀποθέματα αὐτά. Αἱ τιμαὶ εἰς τὰς ὁποίας ἐπωλήθησαν, εἰς ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν εἰς τὸ ἐσωτερικὸν ἦσαν αἱ τιμαὶ ἀνώτεραι, ἂν ἐνθυμοῦμαι καλῶς ἀπὸ τοὺς φακέλλους, ἦσαν —ἀπὸ τοῦ Ὀκτωβρίου–Νοεμβρίου 1959 ἕως τὸν Μάρτιον τοῦ 1960— ἀπὸ 10½–12½ δραχμ., ἐνῷ εἶναι γεγονός, ὅτι πρὸ τῶν πωλήσεων αὐτῶν ὑπῆρχον προσφοραὶ μὲ ἀνωτέρας τιμὰς καὶ ἐνῷ εἶναι ἐπίσης γεγονός, ὅτι εἰς τὸ ἐσωτερικὸν αἱ τιμαὶ τὴν ἐποχὴν αὐτὴν ἦσαν πολὺ μεγαλύτεραι. Κατ’ ἀκολουθίαν, ἡ Κυβέρνησις ἠδύνατο κάλλιστα νὰ ἦτο συνεπὴς πρὸς τὴν πολιτικήν της, διαθέτουσα τὸ ἔλαιον αὐτὸ εἰς τὴν ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν, ὁπότε θὰ ἐρρύθμιζε τὰς τιμάς, θὰ εἰσέπραττε μεγαλύτερον τίμημα, θὰ ἐξεκενοῦντο αἱ ἀποθῆκαι καὶ θὰ ἠμποροῦσε μὲ τὴν νέον ἐσοδείαν τοῦ 1959 νὰ ἀντικαταστήσῃ τὸ ἀπόθεμα αὐτὸ καὶ νὰ φανῇ συνεπὴς πρὸς τὸ αἴτημα τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν, τῆς συγκεντρώσεως, δηλαδὴ τοῦ προϊόντος εἰς τιμὰς ἱκανοποιητικάς. Ἡ Κυβέρνησις, ὅμως, δὲν ἔπραξε τίποτε ἀπὸ αὐτά. Ἀντιθέτως, πωλεῖ τὰ ἀποθέματα εἰς τιμὰς ἐξευτελιστικάς, δὲν ὀργανώνει συγκέντρωσιν μὲ τιμὰς ἱκανοποιητικάς, ὥστε νὰ ἠμπορῇ νὰ τὸ ἀναπληρώσῃ καὶ ἔρχεται τὸν Ἰανουάριον τοῦ 1960 νὰ πωλήσῃ τὸ λάδι πρὸς 11 δραχμάς, διὰ νὰ ἀγοράσῃ ὕστερα ἀπὸ τρεῖς μῆνας λάδι διὰ τὰς ἀνάγκας τοῦ στρατοῦ πρὸς 16 δραχμάς. Δὲν εἶχε τὴν δυνατότητα νὰ προβλέψῃ, ὅτι εἶχεν ἀνάγκην ὁ στρατὸς ἀπὸ λάδι καὶ διὰ τοῦτο πωλεῖ τὸ κρατικὸν ἀπόθεμα, διὰ νὰ τὸ ἀγοράσῃ σὲ λίγο 4–5 δραχμ. ἀκριβώτερα!...... Αὐτὴ εἶναι, κ. συνάδελφοι, ἐν ὀλίγοις ἡ πολιτική, ἡ ἀσκηθεῖσα ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, τοῦ τόσον σημαντικοῦ διὰ τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν καὶ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Κύριοι συνάδελφοι, νομίζω, ὅτι εἶναι πρωτοφανὲς εἰς τὴν πολιτικὴν ἱστορίαν τοῦ τόπου μας ἡ κατὰ τοιοῦτον τρόπον ἀντιμετώπισις καὶ διαχείρισις ἑνὸς τόσον σημαντικοῦ, ἐπαναλαμβάνω, θέματος. Καὶ ἐπειδὴ αἱ ἐπιπτώσεις του ἐπὶ τῆς Ἑλληνικῆς Οἰκονομίας, ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τῆς πολιτικῆς ζωῆς τοῦ τόπου εἶναι σοβαρώταται, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ἐγκρίνῃ ἡ πλειοψηφία καὶ νὰ ἐπιτρέψῃ ἡ Κυβέρνησις, ἐὰν ἔχῃ πράγματι, ὡς ἐλπίζω, τὴν ἀνάλογον πολιτικὴν εὐαισθησίαν, νὰ ἐπιτρέψῃ ἡ Κυβέρνησις τὴν ἀποδοχὴν καὶ ψήφισιν ὑπὸ τῆς πλειοψηφίας τῆς προτάσεως, τὴν ὁποίαν ὑπεβάλομεν, ὥστε τὸ θέμα νὰ διευκρινισθῇ πλήρως. Θὰ ηὐχόμην ἡ διευκρίνισις αὐτὴ νὰ ἀποβῇ σύμφωνος πρὸς τὰς ἀπόψεις, τὰς ὑποστηριζομένας ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν. Ἡμεῖς κάμνομεν αὐτὴν τὴν προσπάθειαν, διότι νομίζομεν, ὅτι ἔχομεν ὑποχρέωσιν ὡς βουλευταὶ —καί, εἰδικώτερον, ὡς ἐκπρόσωποι βουλευταὶ ἐλαιοπαραγωγικῶν περιφερειῶν— ὅτι, λέγω, ἔχομεν ὑποχρέωσιν ἰδιαιτέρως διὰ τὸ θέμα τοῦ ἐλαίου, ἀλλὰ καί, πέραν αὐτοῦ, διὰ τὸ ἀνακῦπτον ἠθικὸν θέμα, νὰ ἀγωνιζώμεθα διὰ τὴν πλήρη αὐτῶν διευκρίνισιν. Διότι τοῦτο ἀναμφισβητήτως συντελεῖ εἰς τὴν ἀνύψωσιν τῆς πολιτικῆς στάθμης εἰς τὴν Χώραν μας. (Χειροκροτήματα). (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Α. Καμβύσης).

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, ἔχει τὸν λόγον.

§73Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ἐπειδὴ ὁ κ. Κοθρῆς, κατὰ τὴν ὁμιλίαν του ἀνεφέρθη εἰς περιστατικά, τὰ ὁποῖα εἶναι ἐντελῶς διάφορα κατὰ τὰ στοιχεῖα τοῦ φακέλλου, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε δι’ ὀλίγων νὰ δώσω μίαν σύντομον καὶ περιληπτικὴν ἀπάντησιν, καὶ μόνον ἐπί τινων σημείων. Δὲν θὰ εἰσέλθω εἰς τὰ γενικὰ θέματα εἰς τὰ ὁποῖα ἀνεφέρθη, παρὰ κατὰ τὴν ὁμιλίαν μου τὴν ὁποίαν θὰ ἔχω ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς. Αὐτὴν τὴν στιγμὴν θὰ δώσω ὡρισμένα στοιχεῖα καὶ ὡρισμένας διευκρινίσεις ἐπὶ τῶν ὅσων εἶπεν. Εἶπεν ὁ κ. Κοθρῆς, ὅτι ἡ διακήρυξις ἡ ὁποία ὑπεγράφη εἰς τὰς 24 Δεκεμβρίου, δὲν ἐκοινοποιήθη, δὲν διεξεπεραιώθη αὐθημερὸν ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν καὶ ὅτι ἐπὶ δύο ἡμέρας μετέβαινον οἱ ἐνδιαφερόμενοι εἰς τὴν ὑπηρεσίαν καὶ δὲν τοὺς ἐδίδετο ἀντίγραφον. Τὸ ὅτι ἡ διακήρυξις διεξεπεραιώθη αὐθημερόν, προκύπτει ἀπὸ τὸ βιβλίον παραδόσεως ἐγγράφων τοῦ Ὑπουργείου. Ἡ διακήρυξις κοινοποιεῖται — φαίνεται ἀπὸ τὸ σῶμα της— πρὸς τὴν Διοίκησιν Ἐξαγωγικοῦ Ἐμπορίου, τὴν Διοίκησιν Εἰσαγωγικοῦ Ἐμπορίου, τὴν Διεύθυνσιν Τροφίμων, τὴν Διεύθυνσιν Τεχνικοῦ Ἐλέγχου, τὴν Διεύθυνσιν Κρατικῶν Ἀποθεμάτων, τὴν Διεύθυνσιν Οἰκονομικῶν Ὑπηρεσιῶν καὶ εἰς τὸ Τμῆμα Αʹ εἰς τὸ Γραφεῖον 1. Εἰς τὸ βιβλίον παραδόσεως ἐγγράφων, ὑφίστανται ἡμερομηνίαι καὶ ἐπίδοσις ἐγγράφων πρὸ καὶ μετὰ τὴν ἐπίδοσιν τῆς διακηρύξεως, ὥστε κατὰ τρόπον ἀδιάβλητον θὰ προκύπτῃ ἡ ἡμέρα κοινοποιήσεώς της καὶ συνεπῶς ἡ ἡμέρα καθ’ ἣν ἐκοινοποιήθη καὶ ἦτο εἰς τὴν διάθεσιν τῶν ἐνδιαφερομένων. Κατὰ τοῦτο, συνεπῶς, εἶναι αὐταπόδεικτος ἡ ἀνακρίβεια τῶν ὅσων ὁ κ. Κοθρῆς εἶπεν, ὅτι δηλαδὴ ἡ διακήρυξις ἐζητεῖτο καὶ δὲν ὑπῆρχε τὴν 24ην. Βεβαίως, ὑπῆρξε μία μεταγενεστέρα προσπάθεια, ἴσως, ἀπὸ τῆς Δευτέρας, ὡρισμένων ἐλαιεμπόρων παραγωγικῶν κέντρων νὰ ματαιωθῇ ἡ διενέργεια τοῦ διαγωνισμοῦ, διότι πράγματι, οὗτοι εἶχον προβῆ κατὰ τὸ διάστημα τῶν ἀνατιμήσεων τοῦ ἐλαιολάδου εἰς ἀποθεματοποιήσεις καὶ ἐπεθύμουν διὰ τῆς ἀναβολῆς νὰ διευκολυνθοῦν εἰς τὴν ἐκποίησιν τῶν ἀποθεμάτων αὐτῶν. Ἐφοβοῦντο, ὅτι ἐφ’ ὅσον θὰ ὑπῆρχε προσφορὰ κατὰ τὸν διαγωνισμὸν τῆς 1ης Δεκεμβρίου καὶ θὰ ἐκλείετο ἡ ποσότης τὴν ὁποίαν ἐζήτει τὸ Δημόσιον, δὲν θὰ καθίστατο δυνατὸν νὰ ἀπαλλαγοῦν τῶν ἀποθεμάτων εἰς οἵας τιμὰς ὑψηλὰς ἐπεδίωκον νὰ τὰ πωλήσουν. Δηλαδή, ἐπεδίωκον νὰ κερδοσκοπήσουν εἰς βάρος τοῦ συνόλου τοῦ λαοῦ. Βεβαίως, διὰ τοῦτο ἡ ἐνέργεια τοῦ διαγωνισμοῦ τοὺς ἦτο δυσάρεστος καὶ ἐχρησιμοποίησαν τὸν κ. Κοθρῆν πρὸς τοῦτο καὶ οὕτως ὑπέβαλε τὴν γνωστὴν ἐρώτησίν του. Εἶμαι πρόθυμος νὰ ἀναγνωρίσω, ὅτι πράγματι τοὺς ἐζημίωσεν ὁ παρὰ τὴν προσπάθειάν των διενεργηθεὶς τὴν 1.12.1961 διαγωνισμός, ἀλλὰ τοῦτο ἦτο ἀναγκαῖον, πρὸς ἐξυπηρέτησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, διότι οὐδεμίαν ἄλλην εἶχον ἐπιδίωξιν πλὴν τῆς κερδοσκοπικῆς εἰς βάρος τοῦ συνόλου. Ἀνεφέρθη ὁ κ. Κοθρῆς εἰς τὸ γεγονός, ὅτι δὲν ἐτέθησαν ὅροι προδιαγραφῶν εἰς τὴν πρώτην διακήρυξιν καὶ εἶπεν, ὅτι τοῦτο ἀποτελεῖ ἐλάττωμα. Πιθανὸν οὗτος ἂν εἶχε τὴν εὐθύνην, νὰ τὸ ἔκρινε διαφορετικῶς. Πλὴν σᾶς πληροφορῶ, ὅτι ὅταν ἀπεφασίσθη ἡ εἰσαγωγὴ τοῦ ἐλαιολάδου, αἱ τιμαὶ αὐτοῦ εἰς τὴν λιανικὴν πώλησιν εἶχον φθάσει 24 καὶ 25 δραχμάς, κατ’ ἐμέ, εἰς τὰς 30 κατὰ τὸν κ. Μαῦρον καὶ πιθανὸν καὶ τὸν κ. Μητσοτάκην, ὡς ἀνεφέρθη εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην τὴν 12 Δεκεμβρίου 1960. Ὑπὸ τὸ κράτος αὐτῆς τῆς διαταραχῆς τῶν τιμῶν τοῦ ἐλαιολάδου, συνεζητήθη πῶς ἦτο προτιμότερον νὰ διατυπωθῇ ἡ διακήρυξις. Ὑπεστηρίχθη ὑπὸ τεχνικῶν καὶ τῶν ὑπηρεσιακῶν παραγόντων τοῦ Ὑπουργείου καὶ τὸ ἀπεδέχθην, ὅτι ὁ χρόνος τοῦ διαγωνισμοῦ συνέπιπτε μὲ τὴν ἔναρξιν τῆς συγκομιδῆς, ὄχι μόνον ἐδῶ, ἀλλὰ καὶ εἰς τὰς ἄλλας ἐλαιοπαραγωγικὰς χώρας καὶ ἐκ τούτου ὑπῆρχε φόβος εἰς τὸν διαγωνισμὸν τῆς 1ης Δεκεμβρίου νὰ μὴ προσεφέροντο ἱκαναὶ ποσότητες ἐλαιολάδου καὶ πρὸς ἀποφυγὴν τοιούτου ἐνδεχομένου, ὀρθότερον ἦτο νὰ ἀφεθῇ ἐλευθερία, προσφορᾶς, οἱασδήποτε ποιότητος ἐλαιολάδου. Μετὰ δὲ τὸν διαγωνισμὸν θὰ ἐκρίνετο ὑπὸ τῶν Ἐπιτροπῶν Προμηθειῶν, ποία ἡ συμφερωτέρα εἰς τὸ Δημόσιον προσφορά. Θὰ ἦτο δυνατὸν ἐὰν ὑπῆρχε συμφέρον, τὸ Δημόσιον νὰ εἰσαγάγῃ καὶ ἐλαιόλαδον μὲ μεγαλυτέραν ὀξύτητα ἢ καὶ ἀκόμη διὰ βιομηχανικῆς ἐπεξεργασίας. Ἐξ αὐτῆς τῆς σκέψεως τῆς διευκολύνσεως τῆς εὐρυτέρας συμμετοχῆς εἰς τὸν διαγωνισμὸν ἡ διακήρυξις δὲν περιέλαβεν οὐδεμίαν προδιαγραφήν, ἢ περιορισμόν, οὔτε κἂν τὴν λέξιν «βρώσιμον» παρ’ ὅλον ποὺ δι’ αὐτὴν τὴν αἰτίαν θὰ εἰσήγετο, ἀκριβῶς διὰ νὰ μὴ ἐμποδίσῃ τὴν ὑποβολὴν προσφορῶν οἱασδήποτε ποιότητος ἐλαιολάδου. Αἱ διακηρύξεις τῶν λοιπῶν διαγωνισμῶν, περιέλαβον καὶ διαγραφὰς καὶ γενικῶς προσδιώρισαν τὴν ποιότητα τοῦ εἰσαχθησομένου ἐλαιολάδου, διότι εἶχον ἐκλείψει αἱ ἀνάγκαι ποὺ ἐπέβαλον τὸν πρῶτον χειρισμόν. Εἰς τὴν πρώτην, λοιπόν, διακήρυξιν, ἠθελημένως ἀφέθη ἡ ἐλευθερία καὶ ὀρθῶς, διότι ἐὰν εἶχον τεθῆ περιορισμοὶ δὲν ἠξεύρω ἐὰν θὰ εἴχομεν τὴν συμμετοχὴν τῶν 15 μειοδοτῶν καὶ ἂν θὰ εἴχομεν συγκεντρώσει προσφορὰς μὲ ὑπερπενταπλασίαν ποσότητα ἐκείνης, ἡ ὁποία ἐζητεῖτο. Τοῦτο δὲν ἠμπόδισεν, ἀλλὰ διευκόλυνε τὸν συναγωνισμόν.

§74Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Δηλαδή, κύριε Ὑπουργέ, ἐν γνώσεις σας ἠγοράσατε βιομηχανικὸν ἐλαιόλαδον, τὸ ὁποῖον δὲν τρώγεται; Αὐτὸ ἰσχυρίζεσθε;

§75Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Δὲν εἶπον τοιοῦτον πρᾶγμα. Λυποῦμαι, διότι σεῖς, ὁ ὁποῖος εἶσθε κατὰ ἕνα τρόπον ἐνήμερος τοῦ πράγματος, δὲν ἀντελήφθητε τὰ ὅσα εἶπον. Τὸ λέγω αὐτό, διότι μεταξύ μας ἔχει ἀρχίσει διὰ τοῦ ἡμερησίου τύπου ἀλληλογραφία ἀπὸ τριῶν μηνῶν καὶ πλέον.

§76Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἠγοράσατε ἐλαιόλαδον, τὸ ὁποῖον δὲν τρώγεται, εἶναι βιομηχανικὸν καὶ ἡ διακήρυξίς σας τὸ ἐπέτρεπε. Θέλετε νὰ μᾶς εἴπητε, ὅτι ἦσθε ἐν γνώσει καὶ τὸ ἠγοράσατε;

§77Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Δὲν εἶπον αὐτό. Ἔχετε συνηθίσει φαίνεται νὰ διαστρέφετε τὰ πράγματα καὶ νὰ μὴ θέλετε νὰ ἀκούετε καὶ νὰ παραδέχεσθε τὰ ὅσα συγκεκριμένα καὶ ἀληθῆ λέγονται. Ἔχω νὰ σᾶς ἀπαντήσω τοῦτο: Ἀφήσαμεν πλήρη ἐλευθερίαν ὑποβολῆς οἱασδήποτε προσφορᾶς, διότι ἦτο πιθανὸν νὰ μὴ ἔχωμεν εὐρεῖαν συμμετοχήν.

§78Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Τὴν προσφορὰν τοῦ βιομηχανικοῦ τί τὴν ἠθέλατε; Διατὶ ἀφήσατε νὰ σᾶς προσφέρουν βιομηχανικόν; Αὐτὸ τὸ μυστήριον ἐὰν μᾶς λύσητε, θὰ εἶσθε ἄξιος ἐπαίνων.

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, κύριε Μητσοτάκη, μὴ διακόπτετε.

§80Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, κύριε Πρόεδρε, νὰ ἐρωτήσω καὶ ἐγώ. Μήπως ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας, κύριε Μητσοτάκη, ἐὰν τὸ χαρακτηριζόμενον ὡς βιομηχανικὸν πετιέται ἢ μήπως τὸ ἐπεξεργάζονται καὶ τὸ κάμνουν βρώσιμον;

§81Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Εἰς οὐδεμίαν χώραν τοῦ κόσμου δὲν τὸ τρώγουν. Καὶ θέλετε, κ. Ὑπουργέ, νὰ τὸ φάγουν οἱ Ἕλληνες τὸ βιομηχανικὸν ἐλαιόλαδον;

§82Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ἀσφαλῶς δὲν τὸ τρώγουν ὡς ἔχει, ἀλλὰ τὸ ἐξευγενίζουν καὶ μετὰ τὸ τρώγουν.

§83Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Πουθενά.

§84Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Καὶ εἰς τὴν χώραν μας τὰ βιομηχανικὰ ἐλαιόλαδα ἐξευγενίζονται καὶ δι’ αὐτὸ κατὰ τὴν συγκέντρωσιν ὑπὸ τοῦ Δημοσίου δὲν ἀποκλείονται. Δι’ αὐτὴν τὴν αἰτίαν ἀφέθη ἐλευθερία συμμετοχῆς καὶ προσφορᾶς. Ὑπεβλήθησαν, ὡς σᾶς εἶπον, 15 προσφοραὶ καὶ βάσει αὐτῶν προέκυψε τὸ κατὰ τὴν κρίσιν τῶν Ἐπιτροπῶν Προμηθειῶν ἀποτέλεσμα. Ἡ συμμετοχὴ ἠδύνατο νὰ εἶναι δι’ οἱανδήποτε ποιότητα, ἡ κρίσις ὅμως καὶ ἡ ἀπόφασις θὰ ἐγίνετο βάσει τῆς προσφορᾶς καὶ τῶν ὅρων αὐτῶν καὶ οὕτω καὶ ἐγένετο καὶ κατεκυρώθησαν τὰ ἀποτελέσματα τοῦ πρώτου διαγωνισμοῦ. Αἱ προσφοραὶ αἱ ὁποῖαι ἐνεκρίθησαν, ἦσαν μὲ τὰς μικροτέρας τιμάς, ἐν συγκρίσει πρὸς τὰς προσφορὰς καὶ τὰς τιμὰς διὰ τὸ αὐτῆς ποιότητος ἐλαιόλαδον ἑτέρων μειοδοτῶν. Τόσον ἡ προσφορὰ τῆς Μποῦγκε, ὅσον καὶ αἱ τῶν ΑΣΣΕΟ, Κοπιτοπούλου καὶ Κατσακούλη, ἦσαν δι’ ἐλαιόλαδα 1 μέχρι 2% ὀξύτητος, πλὴν τοῦ ΑΣΣΕΟ, ὅστις προσέφερεν ἐλαιόλαδα 2–3% ὀξύτητος καὶ μεγαλυτέρας ὀξύτητος ἐλαιόλαδον. Δὲν προσεφέρθη ποσότης τις βιομηχανικοῦ ἐλαιολάδου, προσεφέρθησαν μόνον ποσότητες ἁγνοῦ, φυσικοῦ ἐλαιολάδου, βρωσίμου καὶ ἐπελέγησαν, ὡς σᾶς εἶπον, αἱ τῶν ἀνωτέρω, αἱ ὁποῖαι ἐν συγκρίσει πρὸς τὰς ὑπολοίπους προσέφερον τὴν μικροτέραν τιμὴν διὰ τὰ αὐτῆς ποιότητος ἐλαιόλαδα. Ἡ τιμὴ τοῦ ΑΣΣΕΟ, ἐν σχέσει πρὸς τὴν τιμὴν τῆς Μποῦγκε, εἶναι μὲν μικροτέρα, ἀλλὰ διὰ κατωτέρας ποιότητος ἐλαιόλαδον, ἤτοι ὀξύτητος 2–3 βαθμῶν. Θὰ ἦτο δυνατὸν κατὰ τὸν αὐτὸν διαγωνισμόν, ἐὰν ὑπῆρχεν ἀληθὴς πρόθεσις εὐνοϊκωτέρας μεταχειρίσεως τῆς Μποῦγκε, τὸ μέγιστον τμῆμα τῆς προμηθείας νὰ δοθῇ εἰς αὐτήν, πλὴν τοῦτο δὲν ἔγινε παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι προσέφερεν ἐν συγκρίσει πρὸς τὸ ΑΣΣΕΟ ἐλαιόλαδον καλυτέρας ἀναμφισβητήτως ποιότητος 1–2 βαθμῶν ὀξύτητος, μὲ φόρτωσιν τῆς ἡμισείας ποσότητος (3500 τόννοι) ἐντὸς τοῦ Δεκεμβρίου καὶ τῆς ἑτέρας ἐντὸς τοῦ Ἰανουαρίου. Δὲν ὑπῆρξε βεβαίως ἄλλη πρόθεσις, πλὴν τῆς ἐξυπηρετήσεως τῶν ἀναγκῶν τῆς ἀγορᾶς καὶ τῆς ἐξασφαλίσεως τῶν μέσων πρὸς τοῦτο καὶ ἐξ αὐτοῦ δὲν κατεκυρώθη εἰς ἕνα μόνον προμηθευτὴν τὸ σύνολον τῆς ποσότητος, διότι πλὴν τῶν ἄλλων ἔπρεπε ἡ ἐξυπηρέτησις τῶν ὑφισταμένων ἀναγκῶν νὰ μὴ ἐξαρτηθῇ ἐκ τῆς ἐνεργείας ἑνὸς μόνον. Δὲν ἀποκλείεται, ὡς ἤδη ἔπραξαν οἱ ὁμιληταί, νὰ ἰσχυρισθοῦν καὶ πάλιν, ὅτι καὶ τοῦτο ἀποτελεῖ εὔνοιαν, διότι τὴν ἀπήλλαξε δῆθεν μείζονος ὑποχρεώσεως. Καὶ πρὸς τὴν προσφορὰν ἑτέρου μειοδότου, τῆς ΜΕΤΚΟ, ἡ ὡς ἀνωτέρω προσφορὰ τῶν 518 δολλαρίων ὁ τόνος ἀποτελεῖ τὴν συμφεροτέραν, ὄχι μόνον ἀπὸ ἀπόψεως τιμῆς 520 τσίφ τῆς ΜΕΤΚΟ. ἀλλὰ καὶ ἐκ τοῦ ρητοῦ ὅρου τῆς φορτώσεως τῆς ἡμισείας ποσότητος ἐντὸς τοῦ Δεκεμβρίου καὶ τῆς ὑπολοίπου ἐντὸς τοῦ Ἰανουαρίου, ἔναντι τῆς τοιαύτης τῆς ΜΕΤΚΟ, ἥτις ἦτο μὲ φόρτωσιν Δεκέμβριον–Ἰανουάριον, ὀψιὸν πωλητοῦ, ὑπὸ τὸν ὅρον ὅτι τὸ σύνολον τῆς ὑπὸ προμήθειαν ποσότητος, ἤτοι οἱ 7.000 τόννοι θὰ προήρχοντο ἀπὸ αὐτήν, ἅτινα σημαίνουν ὅτι ἦτο δυνατὸν ὁλόκληρος ἡ ποσότης νὰ φορτωθῇ εἰς τὸ τέλος Ἰανουαρίου. Καὶ ἐπειδὴ αἱ εἰς στοιχεῖα ἀναφερόμεναι αἰτιάσεις δὲν εὐδοκιμοῦν, διότι διαψεύδονται, δι’ αὐτὸ ἠκούσθη νὰ λέγεται σήμερα καὶ παλαιότερα ἀπὸ ὁμιλητὰς τοῦ βήματος τούτου, ὅτι ὁ ΑΣΣΕΟ εἶναι Μποῦγκε, διότι διετέλεσε γενικὸς διευθυντὴς αὐτῆς πρὸ πολλῶν ἐτῶν καὶ ἐλέχθη ἀπὸ τοὺς ἰδίους. Τοῦτο, ὁμολογῶ, δὲν τὸ ἐγνώριζον, τὸ ἐπληροφορήθην ἀπὸ τοὺς ὁμιλητὰς καὶ δὲν τὸ ἀμφισβητῶ. Πλήν, δὲν ἠξεύρω εἰς τί τοὺς χρησιμεύει εἰς τὴν ἀσκουμένην κριτικήν. Ποῖος ἀπὸ ὑμᾶς δὲν γνωρίζει ἢ ἀμφισβητεῖ, ὅτι κατὰ τοὺς διαγωνισμούς, σχεδὸν πάντοτε, οἱ διάφοροι μειοδόται πρὶν ἢ δώσουν τὰς προσφοράς των ἐξετάζουν ἐὰν ὑπάρχῃ ἡ δυνατότης νὰ συνεννοηθοῦν καὶ νὰ προσφέρουν μεγαλυτέρας τιμὰς εἰς βάρος τοῦ ἐνεργοῦντος τὴν δημοπρασίαν.

§85Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Καμμιὰ φορὰ γίνεται καὶ συμπαιγνία μεταξὺ τῶν ἐμπόρων, κατὰ τοὺς διαγωνισμούς.

§86Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Αὐτὸ ἀκριβῶς εἶπον καὶ ἐγώ. Δηλαδή, ὅτι δὲν ἐχρειάζετο νὰ εἶναι συγγενὴς ὁ ΑΣΣΕΟ μὲ τὴν Μποῦγκε, οὔτε καὶ νὰ προέρχεται ἀπὸ τὰ στελέχη της, διὰ νὰ συνεννοηθοῦν καὶ νὰ δώσουν προσφορὰς μὲ καλυτέρους δι’ αὐτοὺς ὅρους. Ἔμποροι εἶναι καὶ εἰς αὐτὰ γνωρίζουν, ἀσφαλῶς, καλύτερα ἀπὸ ἡμᾶς πῶς νὰ ἐνεργήσουν. Καὶ ἄγνωστοι παντελῶς ἐὰν ἦσαν, ἐὰν τὸ συμφέρον των τοὺς τὸ ἐπέβαλεν, δὲν θὰ ἐδυσκολεύοντο νὰ συνεννοηθοῦν. Ἐὰν μόνον αὐτοὶ ἦσαν οἱ μοναδικοὶ μειοδόται καὶ κατεκυροῦντο, λόγῳ τῆς ὑφισταμένης τότε ἀδηρίτου ἀνάγκης εἰσαγωγῆς ἐλαιολάδου, τότε θὰ ἠδύναντο οἱ ἐπικρίνοντες νὰ ἐπικαλεσθοῦν καὶ αὐτὸ καὶ νὰ διατυπώσουν οἱανδήποτε αὐθαίρετον σκέψιν. Σήμερον, ὅμως, ὅταν ἔχωμεν συμμετοχὴν εἰς τὸν διαγωνισμὸν 15 μειοδοτῶν, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ λέγουν τόσον ἀσύστατα πράγματα. Πέραν τούτου, ὡς ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου μὲ ἐπληροφόρησεν, ἀπὸ τὸ 1956 σχεδὸν εἰς κάθε διαγωνισμὸν ἐμφανίζεται εἴτε παραλλήλως πρὸς τὴν Μποῦγκε, εἴτε ὄχι, καὶ ὁ ΑΣΣΕΟ, ὡς καὶ ἄλλοι μειοδόται. Τί σημαίνει αὐτό; Ὅτι ἐκ τῶν πραγμάτων ὁ ΑΣΣΕΟ εἶναι χωριστὸς ἀπὸ τὴν Μποῦγκε καὶ δὲν τὴν ἐκπροσωπεῖ καὶ ὅτι μεταξὺ των συναγωνίζονται. Εἶπεν, ἐπίσης, ὁ κ. Κοθρῆς μίαν κτυπητὴν καὶ αὐταπόδεικτον ἀνακρίβειαν. Ὅτι δηλαδὴ αἱ προσφοραὶ ἠνοίχθησαν ὄχι τὴν αὐτὴν ἡμέραν καὶ ἀμέσως μετὰ τὸν διαγωνισμόν, ἀλλὰ τὴν ἑπομένην τοῦ διαγωνισμοῦ. Λυποῦμαι, διότι μεταξὺ τῶν στοιχείων τοῦ φακέλλου, τὸν ὁποῖον ἐγκαίρως κατέθεσα καὶ ἔχει ὑπ’ ὄψει του ὁ κ. Κοθρῆς, δὲν εἶδεν, ἢ μᾶλλον δὲν ἠθέλησε νὰ ἐνθυμῆται, ὅτι εἶδε τὰ πρακτικὰ τῆς οἰκείας Ἐπιτροπῆς Προμηθειῶν, ἐξ ὧν ἀνενδοιάστως προκύπτει, ὅτι αἱ προσφοραὶ ἠνοίχθησαν κανονικῶς καὶ ἐκρίθησαν τὴν ἑπομένην ἀκριβῶς.

§87Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἤθελον νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε μίαν διακοπὴν ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ. Ἐγὼ εἶπον, ὅτι εἴχομεν τὴν πληροφορίαν αὐτὴν ἀπὸ ἐμπόρους, οἱ ὁποῖοι ἔλαβον μέρος εἰς τὸν διαγωνισμόν, οἱ ὁποῖοι ἰσχυρίζονται ὅτι ἔγιναν καὶ ἐπεισόδια καὶ διαμαρτυρίαι διὰ τὸ γεγονὸς αὐτό, δηλαδὴ τῆς ἀναβολῆς τοῦ ἀνοίγματος τῶν προσφορῶν Σᾶς εἶπον, ὅτι εἴχομεν πληροφορίας, ὄχι ὅτι τὸ διεπίστωσα ἐγώ.

§88Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Κύριε Κοθρῆ, ἐὰν εἶχον ὑπ’ ὄψει μου, ὅτι θὰ ἰσχυρίζεσθο αὐτὸ τὸ πρᾶγμα, θὰ σᾶς ἔφερον καὶ τὰς ἐφημερίδας, εἰς τὰς ὁποίας φαίνεται, ὅτι τὴν ἑπομένην ἐδημοσιεύθησαν αἱ προκύψασαι τιμαὶ εἰς τὸν διαγωνισμόν, τὰς ὁποίας ἐπῆραν οἱ δημοσιογράφοι ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπὴν τὴν ἰδίαν ἡμέραν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, σᾶς λέγω τοῦτο: Ὅτι ὑπάρχει εἰδικὸν πρακτικὸν τῆς Ἐπιτροπῆς Προμηθειῶν ἀνοίγματος τῶν προσφορῶν. Τῆς Ἐπιτροπῆς ταύτης προήδρευεν ὁ νομικὸς σύμβουλος κ. Κ. Ρουμπάνης. Ἀπὸ αὐτὸ τὸ πρακτικὸν προκύπτει, ὅτι αἱ προσφοραὶ ἠνοίχθησαν τὴν μεσημβρίαν τῆς αὐτῆς ἡμέρας. Θὰ σᾶς καταθέσω μάλιστα τὸ πρακτικὸν αὐτό, ὄχι διότι πρόκειται βάσει τούτου νὰ πιστεύσητε καὶ νὰ ὁμολογήσητε τὴν ἀνακρίβειάν σας. Εἶναι γνωστόν, ὅτι σεῖς πιστεύετε τόσα μόνον, ὅσα μόνον νομίζετε, ὅτι σᾶς ἀφήνουν νὰ διατηρῆτε τὴν ἀντιπολιτευτικὴν θέσιν σας, ἀνεξαρτήτως τῆς ἀληθείας των, ὅπως ἐπίσης δὲν ὁμολογήσατε ὅτι πιστεύετε, ὁσονδήποτε αὐταπόδεικτα καὶ ἀληθῆ καὶ ἂν εἶναι, πράγματα, ἅτινα δυσχεραίνουν τὴν θέσιν σας.

§89Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Αὐτὸ ἔχει μεγάλην σημασίαν, κύριοι, διότι ὁ κ. Κοθρῆς — καὶ αὐτὴ ἦτο ἡ βαρυτέρα κατηγορία τὴν ὁποίαν διετύπωσεν— ἰσχυρίσθη, βασιζόμενος εἰς κουβέντες τὰς ὁποίας ἤκουσεν εἰς τοὺς διαδρόμους ἀπὸ ἐμπόρους, χωρὶς νὰ λάβῃ τὸν κόπον νὰ ἐξετάσῃ καὶ νὰ ἐλέγξῃ τὰ πράγματα, ἰσχυρίσθη τί; Ὅτι ἐπίτηδες ἐκρατήθησαν ἐπὶ εἴκοσι τέσσαρας ὥρας αἱ προσφοραὶ καὶ δὲν ἀνεκοινώθησαν τὰ ἀποτελέσματα, διὰ νὰ γίνῃ συνεννόησις. Ἐκεῖ ἔκαμε τὸν βαρὺν ὑπαινιγμὸν καὶ δὲν τὸν διέκοψα, διότι ἤθελον νὰ τὸν κάμῃ αὐτὸν τὸν βαρύτατον ὑπαινιγμόν. Μοῦ ἔχει εἴπει ὁ κ. ὑφυπουργός, πῶς ἔχουν τὰ πράγματα καὶ ἐγνώριζον πῶς εἶχον ταῦτα, ὅταν ὡμίλει ὁ κ. Κοθρῆς. Δὲν εἶχε δικαίωμα ὁ κ. Κοθρῆς, ἐξετάζων ἐπὶ τόσον χρόνον τὸ ζήτημα, ἔχων ὁλόκληρον τὸν φάκελλον, τὸν ὁποῖον κατέθεσεν ὁ κ. ὑφυπουργός, ἔχων τὴν δυνατότητα νὰ ὑπάγῃ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ νὰ ἐλέγξῃ καὶ τὰς λεπτομερείας, ἔχων ὀφθαλμοὺς διὰ νὰ διαβάζῃ τὰς ἐφημερίδας τῆς ἑπομένης, δὲν εἶχε τὸ δικαίωμα ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς νὰ προβῇ εἰς τὴν διατύπωσιν μιᾶς τοιαύτης κατηγορίας. Αὐτὸ ἦτο τὸ χειρότερον, τὸ βαρύτερον σημεῖον τοῦ ὅλου κατηγορητηρίου του. Καὶ βεβαίως, ὅταν κανεὶς λέγει τοιαῦτα πράγματα, ζητεῖ ὄχι μόνον Ἐπιτροπὴν Ἐξεταστικήν, ἀλλὰ καὶ Στρατοδικεῖα, ἐὰν ἦτο δυνατόν. Ἐὰν ὅμως εἶχε τὴν στοιχειώδη πολιτικὴν εὐσυνειδησίαν, διότι ὁμιλεῖ συνεχῶς περὶ εὐθιξίας τῆς Κυβερνήσεως καὶ πρὸ ἡμερῶν καὶ σήμερον, ἐάν, λέγω, εἶχε τὴν στοιχειώδη εὐσυνειδησίαν νὰ ἐλέγξῃ προηγουμένως τὰ ὅσα θὰ ἔλεγε, δὲν θὰ κατέληγεν εἰς αὐτὸ τὸ συμπέρασμα καὶ δὲν θὰ ἐζήτει Ἐξεταστικὴν τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπήν. Πάντως, αὐτὸ τὸ σημεῖον ἦτο τὸ βαρύτερον καὶ αὐτὸ τὸ σημεῖον βασίζεται ἐπὶ συζητήσεων εἰς τοὺς διαδρόμους, χωρὶς νὰ λάβῃ τὸν κόπον ὁ κατήγορος τῆς Κυβερνήσεως, ὁ κατήγορος τοῦ ὑφυπουργοῦ, νὰ ἐξετάσῃ αὐτὸ τὸ σημεῖον. (Χειροκροτήματα). Κύριε Πρόεδρε, θὰ παρεκάλουν νὰ μὴ διορθωθῇ εἰς τὰ πρακτικὰ αὐτὸς ὁ βαρὺς ὑπαινιγμὸς τοῦ κ. Κοθρῆ, διότι συνήθως μετὰ διορθώνονται τὰ πρακτικά. Ἐπαναλαμβάνω, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τοῦ Προεδρείου, ὅπως μὴ μεταβληθῇ εἰς τὰ πρακτικὰ ἡ φράσις, τὴν ὁποίαν ἐχρησιμοποίησεν ὁ κ. Κοθρῆς ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ.

§90Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Λυποῦμαι, κύριε Πρόεδρε, διότι ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔχασε τὴν ψυχραιμίαν του. Ἀλλὰ δὲν εἶναι ἡ πρώτη φορά, κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως χάνει τὴν ψυχραιμίαν του. Καὶ ἄλλην φορὰν ἔχασε τὴν ψυχραιμίαν του καὶ μάλιστα τὴν ἐποχήν, καθ’ ἣν δὲν μετεῖχε τῆς Κυβερνήσεως, ὅταν εἰς προεκλογικὴν συγκέντρωσιν ὕβρισε τὸν κ. Πρωθυπουργόν. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Κοθρῆ, θὰ ἀπαντήσητε μετά, ἐπὶ τοῦ εἰδικοῦ αὐτοῦ θέματος.

§92Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐγὼ ὡμίλησα μὲ ἀπόλυτον καλὴν πίστιν καὶ εἶπον, ὅτι αἱ πληροφορίαι αὗται προήρχοντο ἐκ τοῦ ἐμπορικοῦ κόσμου, ἀπὸ πρόσωπα τὰ ὁποῖα γνωρίζω καλῶς καὶ τὰ ὁποῖα εἶναι σοβαρώτατα καὶ δὲν εἶχον οὐδένα συμφέρον νὰ μοῦ δώσουν ἐσφαλμένας πληροφορίας. Διὰ τοὺς λόγους αὐτούς, ζητοῦμεν τὴν διεξαγωγὴν ἐρεύνης, πρὸς τὸ συμφέρον τοῦ πολιτικοῦ μας κόσμου καὶ πρὸς τὸ συμφέρον τῆς Κυβερνήσεως. Ὁ κ. ὑφυπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, μὲ ὅσα στοιχεῖα κατέθεσεν, οὐδένα ἐξ ἡμῶν ἔπεισεν, ὅτι αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶπον, δὲν ἦσαν ἀκριβῆ. Ἀλλά, κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, καὶ λυποῦμαι πάρα πολύ, διότι θὰ τὸ εἴπω, καὶ γνωρίζει πόσον τὸν σέβομαι καὶ τὸν ἐκτιμῶ, δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ χάνῃ τὴν ψυχραιμίαν του εὑρισκόμενος μάλιστα, ὡς γνωστόν, εἰς ὑψηλότερον ἐπίπεδον ἀπὸ ἐμὲ καὶ εἰς τὴν πολιτικὴν καὶ πνευματικὴν ἱεραρχίαν τῆς χώρας. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως μὲ γνωρίζει πρὸ πολλῶν ἐτῶν καὶ μὲ ἔχει παρακολουθήσει κατὰ τὸ παρελθόν, καὶ εἰς τὴν πολιτικὴν καὶ εἰς τὴν πνευματικὴν ζωὴν τοῦ τόπου, νομίζω, ὅτι εἶχεν ὑποχρέωσιν νὰ μὲ κρίνῃ καλλίτερον.

§93Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, λυποῦμαι, διότι μίαν ὀξεῖαν ἀπάντησιν τὴν θεωρεῖ συνδεδεμένην ὁ κ. Κοθρῆς μὲ ἀπώλειαν ψυχραιμίας. Εἰς τὸ Κοινοβούλιον, αἱ ἀπαντήσεις πρέπει νὰ εἶναι ὀξεῖαι, ὅταν ἀνασκευάζωνται ἀνακρίβειαι. Ὁ κ. Κοθρῆς δὲν ἠρκέσθη νὰ εἴπῃ ὅτι ἤκουσεν αὐτὰ τὰ πράγματα ἀπὸ τοὺς ἐμπόρους, ὁ κ. Κοθρῆς προέβη εἰς τὴν διατύπωσιν κρίσεως βαρυτάτης, τὴν ἐνθυμοῦμαι καὶ τὴν ἐνθυμοῦνται ἅπαντες οἱ κύριοι συνάδελφοι. Τὴν ἀναβολὴν τοῦ ἀνοίγματος ἢ ἀνακοινώσεως τῶν προσφορῶν τὴν συνεδύασε μὲ ὑπαινιγμὸν βαρύτατον καὶ δὲν τὸν διεκόψαμεν. Λοιπόν, δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ὁμιλῇ περὶ ἀπωλείας ψυχραιμίας οἱουδήποτε ἐξ ἡμῶν. Ἡμεῖς διετηρήσαμεν τὴν ψυχραιμίαν μας ὅταν τὸ ἔλεγεν, ἀλλὰ τώρα ποὺ ἀποκαλύπτεται ἡ ἀναλήθεια τοῦ ἰσχυρισμοῦ του, ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ εἴμεθα ὀξεῖς. Ἄλλωστε καὶ ἐγὼ διὰ τῆς δοθείσης ὀξείας ἀπαντήσεως πρὸς τὸν κ. Κοθρῆν, τοῦ ἔδωσα τὴν εὐκαιρίαν νὰ ὁμιλήσῃ μὲ εὐγλωττότερον τρόπον ἀπὸ ὅ,τι ὡμίλει, ὅταν εὑρίσκετο ἐπὶ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς.

§94Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Κύριε Πρόεδρε, ἐπανέρχομαι εἰς ἐκεῖνο ποὺ εἶπεν ὁ κ. Κοθρῆς, ὅτι αἱ προσφοραὶ, ὄχι μόνον δὲν ἠνοίγησαν ἀμέσως μετὰ τὴν ἐνέργειαν τοῦ διαγωνισμοῦ, ἀλλὰ τὴν ἑπομένην καὶ οὕτως ἐδόθη χρόνος εἰς τοὺς προσφέροντας νὰ διορθώσουν τὰς προσφοράς των. Τὸν παρηκολούθησα καὶ τὸ ἐσημείωσα.

§95Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Δὲν εἶπον αὐτό.

§96Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Εἴπατε, κ. Κοθρῆ, ὅτι δὲν ἠνοίγησαν αἱ προσφοραὶ μετὰ τὸν διαγωνισμόν. Αὐτὸ εἴπατε, τὸ ἔχω γραμμένον. Ἐγὼ σᾶς λέγω τὶ εἴπατε τὴν ὥραν ποὺ τὸ εἴπατε καὶ πῶς τὸ κατεχώρησα. Εἴπατε, ὅτι αἱ προσφοραὶ δὲν ἠνοίγησαν ἀμέσως, ἀλλὰ τὴν ἑπομένην καὶ οὕτως ἐδόθη χρόνος εἰς τοὺς προσφέροντας νὰ βελτιώσουν τὰς προσφοράς των. Πάντως ἔτσι τὸ εἴπατε, ἐκτὸς ἐὰν θέλετε νὰ τὸ πάρετε πίσω. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψετε, κύριοι, νὰ σᾶς ἀναγνώσω τὸ πρακτικὸν τῆς 1ης Δεκεμβρίου 1960 τῆς Ἐπιτροπῆς Κρατικῶν Προμηθειῶν, προεδρευομένης ἀπὸ τὸν κ. Ρουμπάνην, εἰς τὴν ὁποίαν μετεῖχον οἱ κ.κ. Παφιλᾶς, Παπαθεοδώρου, Χολέβας, Ἀνθούλης, Βεζιργιάννης κλπ.: «Ἀρχομένης τῆς συνεδριάσεως ἡ Ἐπιτροπὴ παραλαμβάνει τὰς προσφορὰς τῶν κάτωθι..... ........... (ἀναγινώσκει) .............». Καὶ ἔχει μέσα εἰς τὸν φάκελλον, ὁ ὁποῖος κατετέθη, καὶ δὲν ἦτο κανένα χαρτάκι ποὺ νὰ μὴ τὸ ἰδῇ, διὰ νὰ διαφύγῃ τῆς ἀντιλήψεως τοῦ κ. Κοθρῆ, ἔχει πρακτικά, ἔχει τὸν πίνακα τῶν μετασχόντων εἰς τὸν διαγωνισμόν, τὸ σινδόνι, τὸ ὁποῖον εἴδομεν εἰς πολλαπλᾶ φύλλα, ἔχει τὰ πρακτικὰ τῆς τεχνικῆς Ἐπιτροπῆς τῆς 2ας Δεκεμβρίου καὶ τὰ πρακτικὰ τῆς αὐτῆς Ἐπιτροπῆς τῆς ἑπομένης καὶ τῆς ὥρας κατὰ τὴν ὁποίαν συνῆλθον καὶ ἔκριναν τὰς προσφοράς.

§97Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Δηλαδή, εἴκοσιν ἀνθρώπων ἐν τῷ συνόλῳ, οἱ ὁποῖοι συνήργησαν εἰς βάρος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ πρὸς ὄφελος δὲν γνωρίζω ποίου.

§98Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Κύριε Πρόεδρε, μαζὶ μὲ τοὺς γραμματεῖς καὶ τοὺς εἰσηγητάς, εἶναι 24 ἢ 25 ἐν ὅλῳ πρόσωπα. Καταθέτω, αὐτὸ τὸ πρακτικόν, διότι τώρα, ἴσως, καταστῇ δυνατὸν νὰ τὸ διαβάσῃ ὁ κ. Κοθρῆς.

§99Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἐγώ, διὰ νὰ ξεκουράσω τὸν κ. ὑφυπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου, θὰ κάμω τὴν ἑξῆς διακοπήν. Ἕνα ἀπὸ τὰ κύρια ἐπιχειρήματα τοῦ κ. Κοθρῆ καὶ φαίνεται λογικὸν καὶ ἔχει μίαν βάσιν ἐκ πρώτης ὄψεως, εἶναι, δὲν τὸ εἶπεν ἔτσι, πάντως ἂν τὸ ἄφησε νὰ ὑπονοηθῇ, τί ἐσκέπτετο ἡ Κυβέρνησις ἢ ὁ ὑφυπουργός, ὅταν ὥριζεν ἑπτὰ ἡμέρας. Πρῶτον, πρέπει νὰ εἴπω, ὅτι τὰς ἑπτὰ ἡμέρας δὲν τὰς ὥρισε μόνος του ὁ κ. ὑφυπουργός. Ἡ Κυβέρνησις, ἡ Οἰκονομικὴ Ἐπιτροπή, ἔδωσεν ἐντολὴν ταχύτατα νὰ γίνῃ παραγγελία ἐλαιολάδου καὶ ὁ ὑφυπουργὸς ἦτο ὑποχρεωμένος νὰ βάλῃ 5, 7 ἢ 8 ἡμέρας, ὅσον τὸ δυνατὸν ὀλιγωτέρας. Ἠξεύρουν πολὺ καλὰ ὁ κ. Κοθρῆς καὶ οἱ ἄλλοι κύριοι, οἱ ὁποῖοι ὑπέγραψαν τὴν πρότασιν περὶ Ἐξεταστικῆς Ἐπιτροπῆς, ὅτι οἱ ἔμποροι τοῦ ἐλαίου εἶναι εἰς θέσιν εἰς 24 ὥρας, εἰς 48 ὥρας τὸ πολύ, νὰ πληροφορηθοῦν ἐὰν καὶ ποῦ ὑπάρχῃ διαθέσιμον ἐλαιόλαδον καὶ πότε ἠμπορεῖ νὰ τὸ φέρουν, νὰ συνεννοηθοῦν καὶ νὰ κάμουν προτάσεις. Καὶ ἰδοὺ ἡ ἀπόδειξις, ὅτι ἔκαμαν. Ἐγένετο προσφορὰ διὰ πενταπλασίαν ποσότητα ἔναντι τῆς ποσότητος τὴν ὁποίαν ἐχρειαζόμεθα. Καὶ ἠκούσατε πόσοι ἔλαβον μέρος καὶ πῶς αἱ προσφοραὶ ἐκρίθησαν ἀπὸ 20 ἀνθρώπους καὶ ὄχι ἀπὸ τὸν κ. Χρυσανθόπουλον μόνον, ὁ ὁποῖος ἁπλῶς ἐκ τῶν ὑστέρων ἐπεκύρωσε καὶ ἔπραξε πολὺ ὀρθῶς, ὅπως φαίνεται, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν πραγμάτων, ἀσχέτως τῶν ἄλλων σημείων, εἰς τὰ ὁποῖα θὰ ἀπαντήσῃ ὁ ἴδιος. Πρέπει, ἐπίσης, νὰ τονίσω, διότι τὰ ἄλλα ἀποτελοῦν λεπτομερείας, ὅτι εἶχε μεγάλην σημασίαν ἡ ταχεῖα παραγγελία, ἡ ἀνακοίνωσις ὅτι ὄχι ἁπλῶς γίνεται ὁ διαγωνισμός, ἀλλὰ ὅτι μετὰ ὀκτὼ ἡμέρας θὰ γίνῃ ἡ παραγγελία, θὰ κατακυρωθῇ δηλαδὴ ἡ παραγγελία διὰ 7000 τόννους, διότι αὐτὸ ἦτο κυρίως ποὺ ἤσκησε μεγάλην ἐπίδρασιν, ὄχι τὸ πότε θὰ ἔφθανεν ἡ ποσότης. Ἠμπορεῖ νὰ ἔφθανεν εἰς 3, 5 ἢ 8 ἡμέρας. Πάντως ἐκείνην τὴν στιγμὴν εἴχομεν 870 περίπου τόννους εἰς τὴν χώραν μας ἀποθέματα ἐλαίου ἀπὸ τὴν ἐσοδείαν τοῦ 1959 καὶ 1600, κυρίως τοῦ 1960. Ἑπομένως, δὲν μᾶς ἐνδιέφερε νὰ ἔχωμεν τὸ ἐλαιόλαδον εἰς πέντε ἡμέρας. Βεβαίως μᾶς ἐνδιέφερε νὰ ἔχωμεν τοῦτο εἰς δέκα πέντε ἡμέρας. Εἶχε σημασίαν τοῦτο, διότι εἰς δέκα ἢ δέκα πέντε ἡμέρας ἠμποροῦσε νὰ εἶχεν ἀνατραπῆ ἡ κατάστασις ἀπὸ ἀπόψεως τιμῶν καὶ καταλαβαίνετε τί θὰ ἐσήμαινεν αὐτὸ γενικῶς διὰ τὸν τιμάριθμον. Ἡ Κυβέρνησις κατώρθωσε διὰ τῶν μέτρων αὐτῶν, ὄχι μόνον νὰ συγκρατήσῃ τὰ πράγματα, ἀλλὰ νὰ ὁδηγήσῃ τὴν οἰκονομικὴν ζωήν, ἡ ὁποία διεταράχθη πρὸς στιγμήν, εἰς ἀκόμη σταθερωτέραν κατάστασιν, δι’ αὐτὸ καὶ ὑπάρχει αὐτὴ ἡ ἀγανάκτησις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως.

§100Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ μὲ συγχωρήσητε, κύριε Πρόεδρε, ἀλλὰ ἡ ἐπιφύλαξις ἀπὸ μέρους μας, δὲν σημαίνει ὅτι συμφωνοῦμεν εἰς ὅσα λέγει ὁ κ. ὑφυπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, οὔτε εἰς ὅσα εἰς ἐπικουρίαν του εἶπεν, ὁ τόσον προθύμως προστρέχων κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Ἐπειδή, ὅμως, ἐδῶ διευκρινίσθη ὅτι δὲν πταίει ὁ κ. ὑφυπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου διὰ τὴν ἀργοπορίαν, ἀλλὰ τὴν εὐθύνην τὴν ἀνέλαβεν ἡ Οἰκονομικὴ Ἐπιτροπή, τῆς ὁποίας προεδρεύει ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως...

§101Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ὄχι διὰ τὴν ἀργοπορίαν, διὰ τὴν ταχεῖαν παραγγελίαν ἐδώσαμεν ἐντολήν. Κύριε Κωστόπουλε, νὰ σᾶς εἴπω τὸ ἑξῆς, ἐνώπιον τῶν γεγονότων, εἰς τὰ ὁποῖα εὑρισκόμεθα, διότι ἐνθυμεῖσθε τὴν κατάστασιν ἀπὸ ἀπόψεως τιμῶν τοῦ ἐλαιολάδου καὶ ὡρισμένων ἄλλων προϊόντων, συνῆλθεν ἡ Οἰκονομικὴ Ἐπιτροπὴ καὶ ἔδωσεν ἐντολὴν εἰς τὸν κ. ὑφυπουργὸν Ἐμπορίου νὰ κάμῃ ταχύτατα παραγγελίαν ἐλαιολάδου εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§102Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἴμεθα σύμφωνοι, δὲν διαφωνοῦμεν εἰς αὐτό, ἀνελάβατε γενναιοφρόνως τὴν εὐθύνην διὰ τὴν σύντομον προθεσμίαν. Θὰ ἤθελα νὰ μάθῃ ἡ Βουλή, ποῖος ἔχει τὴν εὐθύνην, διότι ἐπεριμένατε μέχρι τῆς 20ῆς Δεκεμβρίου διὰ νὰ μάθετε ὅτι δὲν ὑπάρχει ἐσοδεία ἐλαίου καὶ ὅτι ἤδη, ἀφοῦ εἴχατε πωλήσει τὰ παλαιὰ ἀποθέματα, ὁδηγούμεθα μοιραίως εἰς κρίσιν. Αὐτὴν τὴν εὐθύνην τὴν ἔχει ὁ κ. ὑφυπουργός, αἱ ὑπηρεσίαι καὶ ἡ Κυβέρνησις ὁλόκληρος.

§103Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Παρακαλῶ τὸν κ. Κοθρῆν νὰ κρίνῃ, ποῖος ἐκ τῶν δύο ἔχασε τὴν ψυχραιμίαν του.

§104Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐδῶ γίνεται συζήτησις, ὅτι ἐκτὸς τῶν ἄλλων ἐχάθησαν καὶ τὰ ἀποθέματα τὰ παλαιὰ τὰ ὁποῖα εἴχατε καὶ ὅτι ἐπὶ τόσον καιρὸν δὲν ἐλάβατε τὰ ἀπαραίτητα μέτρα.

§105Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἐπειδὴ ὁ κ. Κοθρῆς ἔκρινε τὴν ἰδικήν μου, ἂς εἴπωμεν, ψυχικὴν κατάστασιν καὶ εἶπεν ὅτι εἶχον χάσει τὴν ψυχραιμίαν μου, τὴν ὁποίαν δὲν χάνω ποτὲ σχεδόν, θὰ ἤθελον νὰ συγκρίνῃ τὴν ἰδικήν μου ἀπάντησιν, ἡ ὁποία ἦτο ἀπάντησις εἰς ἐπίθεσιν, μὲ αὐτὴν τὴν ἀπώλειαν ψυχραιμίας, τὴν πράγματι καταπληκτικήν, τοῦ κ. Κωστοπούλου αὐτὴν τὴν στιγμήν. Κύριοι, τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον ἔθιξεν ὁ κ. Κωστόπουλος, θὰ μᾶς ἀπασχολήσῃ. Ἐδῶ αὐτὴν τὴν στιγμήν, ὁμιλοῦμεν διὰ τὰ δῆθεν σκάνδαλα, τὸ ἄλλο ἀποτελεῖ κριτικήν, τὴν ὁποίαν θεωρῶ ἀπολύτως θεμιτήν, τῆς ἀσκηθείσης δηλαδὴ ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως πολιτικῆς. Θὰ ἀπαντήσωμεν εἰς αὐτό, πιθανὸν νὰ ἐκάμαμεν καὶ λάθη, κ. Κωστόπουλε, βλέπετε ὅτι ἐγὼ ἀπαντῶ ψυχραίμως, μολονότι εἶμαι ὁ ὑφιστάμενος τὴν ἐπίθεσιν αὐτὴν τὴν στιγμήν.

§106Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἴπατε, ὅτι ἐστενοχωρήθη ἡ Ἀντιπολίτευσις δι’ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα.

§107Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Βεβαίως ἐστενοχωρήθη ἡ Ἀντιπολίτευσις, κ. Κωστόπουλε. Εἶναι φυσικόν, μὴ θέλετε νὰ ἀμφισβητήσητε ἕνα γεγονός, τὸ ὁποῖον εἶναι κοινωνιολογικῶς δεδομένον. Κάθε Ἀντιπολίτευσις χαίρει, ὅταν ἡ Κυβέρνησις εὑρίσκεται εἰς δύσκολον θέσιν, θλίβεται, ὅταν ἡ Κυβέρνησις ἐπιτυγχάνει κἄτι. Εἶναι φυσικόν, δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ ἄλλως. Καὶ ἐγώ, εἰς τὴν θέσιν σας, ἐνδεχομένως θὰ ᾐσθανόμην αὐτὸ τὸ πρᾶγμα. Ἑπομένως, δὲν τὸ εἶπον αὐτό, ὑπὸ τὴν μορφὴν μιᾶς βαρείας κατηγορίας. Ὁ κ. Κωστόπουλος ἔφερε τὸ ζήτημα —καὶ ὁ κ. Κοθρῆς τὸ ἔθιξε δι’ ὀλίγων, διότι εἶπεν, ὅτι θὰ τὸ ἀναπτύξουν ἄλλοι ἐκ τῶν ὁμιλητῶν— ἐπὶ τῆς πολιτικῆς τοῦ ἐλαίου, τὴν ὁποίαν ἠκολουθήσαμεν κατὰ τὸ 1959 καὶ 1960. Ἐκεῖ χωρεῖ συζήτησις. Πράγματι, ἐκεῖ εἴμεθα ὑποχρεωμένοι, ὅπως καὶ ἐδῶ βεβαίως, νὰ δώσωμεν στοιχεῖα, νὰ ἀπαντήσωμεν, ὑπεραμυνόμενοι τῆς πολιτικῆς, τὴν ὁποίαν ἠκολουθήσαμεν. Ἐὰν ἐπράξαμεν ἕνα σφάλμα εἰς προβλέψεις, δὲν ὑπάρχει Κυβέρνησις ποὺ νὰ μὴ ἔχῃ κἄποτε διαπράξει ἕνα σφάλμα εἰς προβλέψεις, θὰ τὸ ὁμολογήσωμεν, ἂν μᾶς τὸ ἀποδείξῃ ὁ κ. Κωστόπουλος ἢ ἄλλος ἐκ τῶν κ.κ. ὁμιλητῶν. Σήμερον, περιοριζόμεθα εἰς τὸ εἰδικὸν θέμα τῆς διαχειρίσεως. Ἐχρησιμοποίησεν ὁ κ. Κοθρῆς τὴν λέξιν «διαχείρισις», ξέρετε δὲ τί σημαίνει ἡ λέξις «διαχείρισις» εἰς τὰ αὐτιὰ τοῦ λαοῦ. Αὐτὸ πρέπει νὰ ξεκαθαρίσωμεν ἀπόψε καὶ ἔπειτα εἰσερχόμεθα εἰς τὸ θέμα τῆς πολιτικῆς τοῦ ἐλαίου. Θὰ εἴχομεν καὶ ἐκεῖ νὰ δώσωμεν τὰς ἀπαντήσεις, ἀλλὰ ἐὰν δὲν θεωρηθοῦν ἐπαρκεῖς, θὰ ἀποτελέσουν ἀντικείμενον μιᾶς καθαρῶς πολιτικῆς κριτικῆς, οὐχὶ ὅμως κριτικῆς ἁπτομένης τοῦ ἤθους τῶν διαχειρισθέντων τὰς ἀγοράς.

§108Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Κοθρῆς ἀνεφέρθη εἰς τὸν διαγωνισμὸν τῆς 18ης Ἰανουαρίου 1961 καὶ ἀνέφερεν, ὅτι ἡ προσφορά, ἡ ὁποία προετιμήθη, θὰ ἦτο ἀκριβωτέρα τῆς προσφορᾶς, ἡ ὁποία ἀπερρίφθη. Δηλαδὴ τοῦ Καπιτοπούλου μὲ 498,90, ἥτις καὶ προετιμήθη ἔναντι τῆς ἀμέσως ἑπομένης, τῆς ἀπορριφθείσης, τοῦ Μορένο μὲ 499,50. Μεταξὺ τῶν δύο προσφορῶν, ὅπως προκύπτει καὶ ἀπὸ τὸ πρακτικὸν τῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τῆς Τεχνικῆς καὶ τῆς Γνωμοδοτικῆς καὶ ἀπὸ ὅλα τὰ στοιχεῖα τοῦ φακέλλου καὶ ἀπὸ τὰς προσφορὰς καὶ τοὺς ἀριθμοὺς ποὺ αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἀναφέρω, ἡ προτιμηθεῖσα εἶναι εὐθηνοτέρα κατὰ 0.60 τοῦ δολλαρίου τῆς ἀπορριφθείσης. Πῶς ὁ κ. Κοθρῆς λέγει τὸ ἀντίθετον; Περαιτέρω, ἀνεφέρθη καὶ εἰς ἄλλας προσφοράς, δὲν ἔχω σημειώσει εἰς ποίας ἀκριβῶς καὶ δι’ αὐτὸ δὲν θὰ εἰσέλθω εἰς μίαν, μίαν· ἔχω ὅμως νὰ δηλώσω κατηγορηματικῶς καὶ ὡς προκῦπτον ἀπὸ τὰ κατατεθειμένα στοιχεῖα, τοῦτο: Ὅτι ἡ κατακύρωσις τῶν διαγωνισμῶν ἔγινεν εἰς τοὺς ἀπὸ διαγωνισμοῦ μειοδότας ἐν λογικῷ καὶ μόνον συνδυασμῷ πρὸς τὸν ὅρον τῆς ἀμέσου φορτώσεως καὶ αὐτὸ ἐπέτρεψε νὰ μὴ κατακυρωθοῦν προσφοραὶ μὲ μεγαλυτέρας τιμάς. Εἰς ἕκαστον διαγωνισμὸν ἐκρίθησαν αἱ προσφοραὶ μὲ συνδυασμὸν τιμῆς πρῶτον καὶ κατόπιν φορτώσεως καὶ προετιμήθησαν πάντοτε αἱ μὲ μικροτέραν τιμήν, συνδυαζομένης καὶ τῆς καλυτέρας ἐντὸς διμήνου ἀπὸ τοῦ διαγωνισμοῦ φορτώσεως. Ἀπεκλείσθησαν, ἐὰν ἀπεκλείσθησαν, ποῖαι προσφοραί; ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι ἐζήτουν προθεσμίαν φορτώσεως περισσοτέραν τοῦ διμήνου, ἀπὸ τῆς διεξαγωγῆς τοῦ διαγωνισμοῦ. Φυσικὸν ἦτο τοῦτο, διότι ὅταν ἐκάμαμεν ἕνα διαγωνισμόν, δὲν προεβλέψαμεν νὰ ἀναμείνωμεν τὸν προμηθευτὴν διὰ τὴν φόρτωσιν ἐπὶ τρίμηνον. Τοῦτο ἐνέχει καὶ σημασίαν ἀποκλεισμοῦ τῶν καιροσκοπούντων ἐπὶ τῶν τιμῶν. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν προθεσμίαν, τὴν ταχθεῖσαν, τῶν 7 ἡμερῶν εἰς τὴν διακήρυξιν τοῦ πρώτου διαγωνισμοῦ, εἶναι γνωστὸν ἀπὸ παλαιοτέρας προμηθείας, ὅτι ὁσάκις παρίσταται ἀνάγκη ἀμέσου προμηθείας εἴδους τινός, παρέχονται νομοθετικῶς περιθώρια εἰς τὸ Δημόσιον νὰ ἐνεργῇ πράξεις καὶ μὲ συντομώτερον ἀκόμη χρονικὸν διάστημα τῶν 7 ἡμερῶν —δὲν εἶναι 7 ἀκριβῶς αἱ ἡμέραι, εἶναι 8, ἀλλὰ διὰ νὰ μὴ κάμωμεν αὐτὴν τὴν κουβέντα δὲν τὸ συζητῶ καθόλου— χρονικὸν διάστημα, λέγω, μικρότερον καὶ τῶν 7 ἡμερῶν ἢ καὶ ἀπ’ εὐθείας, ἄνευ διαγωνισμοῦ. Ἐγένοντο εἰς τὸ παρελθὸν προμήθειαι καὶ μὲ 4 ἡμερῶν προθεσμίαν ἢ καὶ ἀπ’ εὐθείας προμήθειαι. Αὐτὸ κρίνεται καὶ ἀποφασίζεται ἀναλόγως τῆς ὑπαρχούσης ἀνάγκης. Τώρα ποία ἦτο ἡ ἀνάγκη εἰς τὰς 23 Νοεμβρίου ποὺ ὑπέγραψα τὴν ἀνακοίνωσιν προκηρύξεως τοῦ διαγωνισμοῦ διὰ τὴν εἰσαγωγὴν τοῦ ἐλαίου, τὴν γνωρίζετε ὅλοι καὶ ὁ κ. Κοθρῆς καί, ἐν πάσῃ περιπτώσει, σᾶς τὴν εἶπον καὶ ἐγὼ ἀπόψε. Αὐτό, ἄλλως τε, προκύπτει ἀπὸ τὰς τιμάς, αἱ ὁποῖαι εἶχον διαμορφωθῆ τότε καὶ αἱ ὁποῖαι ἐντὸς 15θημέρου (10–25.11.1960) καὶ μόνον εἶχον πάρει μίαν αὔξησιν πλέον τῶν 30%. Αὐτό, μάλιστα, ἀπετέλεσε καὶ τὸ στοιχεῖον τῆς ἀσκηθείσης τότε κριτικῆς κατὰ τῆς Κυβερνήσεως, ἐπὶ τῆς συζητήσεως τοῦ σχετικοῦ νομοσχεδίου τῶν δωδεκατημορίων, κατὰ τὸν Δεκέμβριον τοῦ 1960, ὅπου ὁ κ. Μαῦρος ἀνέφερε τὴν τιμὴν τῶν 30 δραχμῶν ὡς τιμὴν λιανικῆς πωλήσεως τοῦ ἐλαίου. Ἡ ἀνάγκη τῆς ταχείας ἐπαναφορᾶς τῶν τιμῶν καὶ τῆς ἐξαλείψεως τῶν αὐξήσεων εἶναι ἐκείνη ποὺ ἐπέβαλεν ὄχι ἁπλῶς τὴν ἐντὸς τοῦ συντομωτέρου χρονικοῦ διαστήματος ἐνέργειαν τοῦ διαγωνισμοῦ, ἀλλὰ τὴν ἀπ’ εὐθείας προμήθειαν, πρᾶγμα ὅπερ ἀπεκλείσθη, ὡς ἐκ τοῦ τρόπου καθ’ ὃν ἔχει διαμορφωθῆ ὁ κατὰ τῆς Κυβερνήσεως ἔλεγχος.

§109Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κατὰ τὸν κ. Μαῦρον, ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου ἦτο 30 δραχμαί, κατὰ σᾶς ἦτο 25. Δὲν ἀπεδέχθητε τὴν ἄποψιν τοῦ κ. Μαύρου, ὅτι ἔφθασεν εἰς τὰς 30 δραχμάς, ἀλλὰ ὅτι ἔφθασεν εἰς τὰς 25.

§110Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Εἶναι ὀλίγον τὸ 25; Δὲν ἔχω καμμίαν διάθεσιν, διὰ νὰ στηρίξω τὴν ὡς ἄνω ἄποψίν μου, νὰ ἐπικαλεσθῶ ἀψευδῆ στοιχεῖα καὶ νὰ ἀρνηθῶ τὴν πραγματικότητα. Δι’ ἐμὲ καὶ τὰ ἀγορανομικὰ ὄργανα ἐλέγχου ἡ πραγματικότης ἦτο τῶν 25 δραχμῶν κατὰ χιλιόγραμμον. Καὶ 25 ἀπὸ τὰς 20 ποὺ ἦτο πρίν, δὲν ἦτο μικρὰ ἡ αὔξησις, ἦτο περὶ τὸ 30%, κατὰ τὸν κ. Μαῦρον ἦτο 50%. Τόσον τὸ χειρότερον διὰ τοὺς ἐπικρίνοντας, ἐὰν ἦτο ἀληθὲς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. Μαῦρος. Τότε, ἴσως, δὲν θὰ ἔπρεπε οὔτε τῶν 7 ἡμερῶν τὴν προθεσμίαν νὰ θέσωμεν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ὁ εὐνοϊκὸς διὰ τὴν συγκράτησιν τῶν τιμῶν ψυχολογικὸς παράγων, ἐδημιουργήθη ἀπὸ τῆς 2ας Δεκεμβρίου 1960 ποὺ ἀνεκοινώθη τὸ ἀποτέλεσμα τοῦ διαγωνισμοῦ καὶ ἡ κατακύρωσις αὐτῶν. Ἀπὸ τὴν προκήρυξιν, ἠμπορῶ νὰ εἴπω, ἤρχισεν ἡ ἐπιφύλαξις καὶ τὸ σταμάτημα τῶν τιμῶν εἰς ἃ ἐπίπεδα εὑρίσκοντο καὶ ἀπὸ τὴν κατακύρωσιν ἤρχισε πραγματικὴ καὶ ἁλματώδης συμπίεσις τῶν τιμῶν διὰ νὰ φθάσωμεν εἰς συντομώτερον χρονικὸν διάστημα μέσα, εἰς 10 ἡμέρας, εἰς τιμὰς ποὺ ἴσχυον ἀπὸ τοῦ Ἰουλίου 1960. Ἐξηλείφθησαν αἱ ἀνατιμήσεις τοῦ Νοεμβρίου. Ἀλλὰ ἀφοῦ αὐτὸ δὲν στέκει, ἐρωτᾶ ὁ κ. Κωστόπουλος διὰ ποῖον λόγον ἀφήσατε νὰ τὸ σκεφθῆτε τὴν τελευταίαν στιγμήν; Νὰ παραγγέλλατε τὸ λάδι διὰ νὰ τὸ εἰσαγάγητε ἐνωρίτερον, ἀφοῦ εἴχατε πωλήσει τὸ παλαιόν; Ἀπάντησις: Οὐδεὶς ἦτο δυνατὸν νὰ γνωρίζῃ καὶ συνεπῶς οὔτε καὶ ἡμεῖς ἐγνωρίζαμεν τὴν μείωσιν τῆς παραγωγῆς, εἰς ὃ σημεῖον χαμηλότατον προέκυψεν ἀπὸ τοῦ Νοεμβρίου 1956 μετὰ τὴν πρώτην συγκομιδήν. Ὅλαι αἱ μέχρι τότε προβλέψεις καὶ ἐκτιμήσεις ἦσαν, ὅτι ἡ παραγωγὴ τοῦ 1960– 1961 θὰ διακυμανθῇ μεταξὺ 90–97.000 τόννων.

§111Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐταὶ ἦσαν αἱ πληροφορίαι τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας;

§112Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ποῖος ἔπρεπε νὰ κάμῃ τὰς ἐκτιμήσεις; Γνωρίζετε σεῖς ἄλλην ὑπηρεσίαν ἁρμοδιωτέραν τῆς τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας, δι’ αὐτὸ τὸ ἔργον;

§113Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, πλὴν τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας, ἔχετε καὶ ὑπηρεσίας ὑγειονομικὰς ποὺ εὑρίσκονται εἰς στενωτάτην ἐπαφὴν καὶ μὲ τὴν παραγωγὴν καὶ μὲ τὸν ἐμπορικὸν κόσμον, ποὺ ξέρουν τὴν μέλλουσαν ἀγορὰν καὶ εἶναι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζουν τὰς ἀνάγκας. Ἀλλὰ φαίνεται, ὅτι ἢ αἱ ὑπηρεσίαι σας παρημέλησαν τὸ καθῆκον των ἢ σεῖς τὰς ἠγνοήσατε.

§114Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Πλὴν τῶν Ὑπηρεσιῶν τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας, ὑφίστανται καὶ λειτουργοῦν καὶ αἱ κατὰ τόπους ἐπιτροπαὶ ἐκτιμήσεως τῆς ἐλαιοπαραγωγῆς, εἰς τὰς ὁποίας συμμετέχουν ὑπάλληλοι τῶν Ὑπουργείων Ἐμπορίου, Γεωργίας καὶ ὑπάλληλοι τῆς ΑΤΕ καὶ αἱ ἐκτιμήσεις τῶν ἐπιτροπῶν τούτων εἶναι αἱ ἴδιαι, δηλαδὴ 90–97.000 τόννους. Διατὶ δὲν ἐπραγματοποιήθη αὐτὴ ἡ παραγωγή; Διατὶ κατέστρεψε τὴν ἐσοδείαν ἡ ἀνομβρία τοῦ Ὀκτωβρίου καὶ Νοεμβρίου, ἥτις, πλὴν τῶν ἄλλων, συνέτεινε καὶ εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῶν ἀσθενειῶν καὶ τὴν πρὸ τῆς ὡριμάνσεως τῶν ἐλαιῶν πτῶσιν των. Αὐτὸ ἐμείωσε τὴν παραγωγὴν κατὰ 40% καὶ πλέον. Καὶ σήμερον ἀμφιβάλλομεν, ἐὰν ἡ παραγωγὴ θὰ φθάσῃ καὶ τοὺς 55.000 τόννους. Αὐταὶ αἱ ἀνάγκαι τῆς διαταραχῆς τῶν τιμῶν ἀφ’ ἑνὸς καὶ τῆς ὑπερμέτρου μειώσεως τῆς παραγωγῆς ἀφ’ ἑτέρου εἶναι οἱ λόγοι, οἱ ὁποῖοι ἐπέβαλον τὴν ἐντὸς συντόμου χρονικοῦ διαστήματος διεξαγωγὴν τοῦ διαγωνισμοῦ.

§115Δ. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι ἡ διάθεσις τῶν ἀποθεμάτων, κύριε Ὑπουργέ;

§116Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ἐὰν δὲν βιάζεσθε, κύριε συνάδελφε, θὰ ἔλθω καὶ εἰς αὐτό.

§117Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἡ διάθεσις τῶν ἀποθεμάτων, ἀφορᾷ τὸ 1959. Ἐκεῖνο ποὺ λέγει ὁ κ. Χρυσανθόπουλος, ἀφορᾷ τὸ 1960. Ἀφορᾷ δηλαδὴ κἄτι, τὸ ὁποῖον συνέβη μετὰ 11 τοὐλάχιστον μῆνας ἀπὸ τῆς λήξεως τῶν πωλήσεων, τὰς ὁποίας ἐκάμαμεν. Αἱ πωλήσεις ἐτελείωσαν τὴν 14ην Ἰανουαρίου τοῦ 1960. Αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγει αὐτὴν τὴν στιγμὴν ὁ κ. Χρυσανθόπουλος, ἀφορᾷ τὸν Νοέμβριον τοῦ 1960, δηλαδὴ 10–11 μῆνας μετὰ καὶ βέβαια δὲν ἦτο δυνατόν, μολονότι ἡ Ἀντιπολίτευσις τὸ ζητεῖ καὶ αὐτό, νὰ εἴμεθα προφῆται καὶ νὰ γνωρίζωμεν ὅτι θὰ μειωθῇ κατὰ 40% ἡ παραγωγή, λόγῳ εἰδικῶν καιρικῶν συνθηκῶν. Ἐνθυμεῖσθε, ὅτι ἦτο ἀνομβρία καὶ ἥλιος ἐπὶ 2½ ἕως 3 μῆνας. Αὐτό, λέγετε, ἔπρεπε νὰ τὸ γνωρίζῃ ἡ Κυβέρνησις.

§118Δ. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἐγείρεται νὰ ὁμιλήσῃ).

§119ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μερλόπουλε, δὲν σᾶς ἐπιτρέπω νὰ κάμητε διακοπάς. Εἶσθε ἐγγεγραμμένος καὶ θὰ ὁμιλήσητε.

§120Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Καὶ μία τελευταία διάψευσις, εἰς τὰ ὅσα εἶπεν ὁ κ. Κοθρῆς, ἐκ τῶν πλέον ἐντυπωσιακῶν. Εἶπεν ὁ κ. Κοθρῆς, ὅτι τοῦ ἔδωσαν τὴν πληροφορίαν, ὅτι τὰ μικρόβαθμα ἐλαιόλαδα, τὰ ὁποῖα ἐπωλήθησαν κατὰ τὰς ἐξαγωγὰς — διὰ τὸ θέμα τῆς ἐξαγωγῆς θὰ ὁμιλήσω πιθανὸν ἐν συνεχείᾳ, ἐὰν δοθῇ χρόνος, διατὶ ἐπωλήθησαν καὶ ποῖοι ἦσαν οἱ λόγοι, οἱ ὁποῖοι ἐπέβαλαν αὐτὸ καὶ τί ἔγινε καὶ πῶς ἔγινεν— εἶπεν, ὅμως, ὁ κ. Κοθρῆς, ὅτι τὰ μικρόβαθμα ἐλαιόλαδα οἱ ἔμποροι τὰ πῆραν ὡς μεγαλόβαθμα, δὲν τὰ ἐξήγαγον, ἀλλὰ τὰ ἐκράτησαν καὶ τὰ ἐπώλησαν εἰς τὸ ἐσωτερικὸν καὶ ἐξήγαγον μεγαλόβαθμα. Κάθε πώλησις δὲν ἐλάμβανε χώραν ἄνευ δημοσιότητος, οὔτε ἐγένετο μεταξὺ περιωρισμένου ἀριθμοῦ προσώπων. Ἡ πώλησις ἐνεκρίνετο καὶ ἀπεφασίζετο ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπὴν Προμηθειῶν καὶ Πωλήσεων τοῦ Ὑπουργείου, ἡ δὲ ἐκτέλεσις τῆς σχετικῆς μετὰ ταύτης ἀποφάσεώς μου εἰς τὰς ἀποθήκας τοῦ Δημοσίου, τὴν διαχείρισιν τῶν ὁποίων ἔχουν ἡ Ἐλαιουργική, ἐγένετο ἀπὸ τὴν οἰκείαν Ἐπιτροπήν, εἰς ἣν μετέχουν ἀντιπρόσωπος τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου, χημικὸς τοῦ Γενικοῦ Χημείου τοῦ Κράτους, ἐκπρόσωπος τῆς διαχειριζομένης τὸ ἐλαιόλαδον ὀργανώσεως καὶ ὑπάλληλος τῆς ΑΤΕ. Λαμβάνονται πρὸ τοῦ ἀνοίγματος τῆς δεξαμενῆς δείγματα, τὰ ὁποῖα ἐν συνεχείᾳ στέλλονται εἰς τὸ Γενικὸν Χημεῖον τοῦ Κράτους, παρ’ οὗ ἐγένοντο αἱ σχετικαὶ ἀναλύσεις. Καὶ αἱ ἀναλύσεις αὐταὶ χρησιμεύουν διὰ τὸν προσδιορισμὸν τῆς ποιότητος καὶ ὀξύτητος τοῦ πωληθέντος ἐλαιολάδου καὶ βάσει τῶν ἀναλύσεων αὐτῶν γίνεται ἡ ἐκκαθάρισις τῶν λογαριασμῶν μεταξὺ τοῦ Δημοσίου καὶ ἀγοραστῶν. Ἔτσι ἐγένετο καὶ εἰς τὸ παρελθόν. Ὅλα τὰ δικαιολογητικὰ ὑπάρχουν εἰς τοὺς φακέλλους τῆς διαχειρίσεως. Ὁ κ. Κοθρῆς δὲν εἶχεν, ἂν εἶχε πράγματι, ἐνδιαφέρον νὰ τηλεφωνήσῃ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον νὰ μάθῃ πῶς γίνεται ἡ ἐργασία αὐτὴ καὶ ἂν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνουν αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶπεν ὅτι ἔγιναν. Αὐτὰ δὲν ἔχουν ὀργανωθῆ οὕτως ἐπὶ τῶν ἡμερῶν μου. Ἰσχύουν ἀπὸ μακροῦ καὶ προβλέπονται ἀπὸ κανονισμοὺς ὑπογεγραμμένους πιθανὸν καὶ ἀπὸ συναδέλφους τῆς αὐτῆς μὲ τὸν κ. Κοθρῆν πτέρυγος. Δὲν ἔχει, ὅμως, καμμίαν ἀξίαν αὐτό. Σημασίαν ἔχει ὅτι ὑφίστατο ἕνας καθωρισμένος τρόπος ἀπὸ μακροῦ, ὃν δὲν μετέβαλα καὶ βάσει αὐτῆς τῆς διαδικασίας ἐγένοντο αἱ παραδόσεις τῶν ἐφοδίων τοῦ Δημοσίου. Πέραν αὐτῶν, μετὰ τὴν δειγματοληψίαν διὰ νὰ ἐλεγχθῇ ἐὰν ἐτηρήθησαν οἱ ὅροι τῆς ἐξαγωγῆς, ὑπάρχει ἡ ἀνάλυσις τοῦ Τελωνείου, ἄνευ τῶν στοιχείων τοῦ ὁποίου δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ τακτοποιηθῇ ἡ πίστωσις τοῦ ἀγοραστοῦ. Πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ ἀντικαταστήσῃ τὸ ἐλαιόλαδον. Ὅτι ἐπῆρεν, ὤφειλε νὰ τὸ ἐξαγάγῃ. Ἐὰν δὲν τὸ ἐξήγαγε, βαρύνεται μὲ τὰς συνεπείας τῆς παραβάσεως καὶ αἵτινες προβλέπονται εἰς τὰς περιπτώσεις αὐτάς. Αὐτὰ δὲν τὰ εἶπον ἔμποροι, οὔτε τὰ πιστοποιεῖ ἕνας κἄποιος ὑπάλληλος. Αὐτὸ τὸ ἐπιστοποίησαν καὶ τὸ πιστοποιοῦν Κρατικαὶ ὑπηρεσίαι, ἤτοι τὸ Γενικὸν Χημεῖον τοῦ Κράτους, τὸ Τελωνεῖον, ἡ οἰκεία Ἐπιτροπὴ ποὺ παρέδωσε τὸ ἐλαιόλαδον, ἡ διαχειριζομένη ὀργάνωσις καὶ περαιτέρω αἱ Ὑπηρεσίαι τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου, κατὰ λόγον ἁρμοδιότητος ἑκάστη. Ἐν τούτοις, ὁ κ. Κοθρῆς ἀνέφερε καὶ αὐτὸ μεταξὺ τῶν ἀνεξιχνιάστων δῆθεν σκανδάλων, τὰ ὁποῖα δὲν κατώρθωσε νὰ τὰ διερευνήσῃ καὶ ζητεῖ διὰ τὴν διευκρίνισίν των νὰ συσταθῇ Ἐξεταστικὴ Ἐπιτροπὴ διὰ νὰ ἐνεργήσῃ καὶ ἐρευνήσῃ τί ἡ Ἐξεταστικὴ Ἐπιτροπή; Μήπως αὐτὸ ποὺ δὲν ἠθέλησεν ὁ ἴδιος νὰ ἐρευνήσῃ, ἔστω καὶ τηλεφωνικῶς; Καὶ αὐτὸ ἦτο δυνατὸν καὶ εὐχερές, ἐὰν πράγματι ὑπῆρχεν ἀγαθὴ προαίρεσις. Πλήν, δὲν τὸ ἠθέλησε διὰ νὰ τὸ παρατάξῃ καὶ αὐτὸ ὡς ἐπιχείρημα, ἔστω καὶ ἀνακριβὲς καὶ διαψευδόμενον, τῆς ἀσκουμένης κριτικῆς, ὅπως δὲν τὸ ἠθέλησε καὶ διὰ τὰ ἄλλα ἐπιχειρήματά του τὰ ὁποῖα, ἐπίσης, διεψεύσθησαν καὶ εἰς τὰ ὁποῖα ἐβάσισε τὰς ὑποψίας του καὶ τὴν πρότασίν του καὶ τὰ ὁποῖα ἐπίσης εἶναι τῆς αὐτῆς μορφῆς καὶ τοῦ αὐτοῦ περιεχομένου μὲ τὸ τελευταῖον.

§121ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Μητσοτάκης, ἔχει τὸν λόγον.

§122Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ ὑπόθεσις τὴν ὁποίαν συζητοῦμεν, εἶναι πολύπλευρος καὶ δαιδαλώδης. Θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ ἐπ’ αὐτῆς συζήτησις, ἡ ὁποία νὰ διαρκέσῃ ἑβδομάδας καὶ μῆνας. Διότι ὑπάρχουν γενικὰ θέματα καὶ ἄπειρα εἰδικά, λεπτομερειακὰ θέματα, ἀπὸ τὰ ὁποῖα σπεύδει περιχαρὴς νὰ γαντζωθῇ ὁ κ. ὑφυπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, διὰ νὰ μετατοπίσῃ τὸ θέμα ἀπ’ ἐκεῖ ποὺ εὑρίσκεται καὶ νὰ ἀποδείξῃ ὅτι ἡ ἐσχάτη ὑπολεπτομέρεια τῆς ὑποθέσεως δὲν ἦτο ὅπως τὴν ἐνεφάνισεν ὁ κ. Κοθρῆς, ἀλλὰ ἦτο ὅπως, κατὰ τὴν ἄποψίν του, τὸν συμφέρει. Δὲν θὰ ἀκολουθήσω εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῶν ἀπόψεών μου αὐτὸν τὸν δρόμον, ἀλλὰ θὰ προσπαθήσω νὰ στρογγυλεύσω τὸ θέμα, νὰ χαράξω τὰς γενικὰς γραμμάς, τὸ γενικὸν περίγραμμα καὶ νὰ τὸ τοποθετήσω καὶ θὰ ἐξηγήσω ταὐτοχρόνως, διατὶ πιστεύομεν ὅτι πρέπει νὰ συσταθῇ Ἐξεταστικὴ τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπή, καὶ διατὶ συνέβη, προκειμένου περὶ τοῦ θέματος τοῦ λαδιοῦ, τὸ ἀσύνηθες, κατὰ τὴν παρατήρησιν τοῦ ἀξιοτίμου Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, νὰ ἔρχεται ἡ Ἀντιπολίτευσις ἀπ’ εὐθείας μὲ μίαν πρότασιν συστάσεως Ἐξεταστικῆς Ἐπιτροπῆς. Τοῦτο δὲν εἶναι τυχαῖον. Καὶ ἡμεῖς οἱ ὑπογράψαντες, ὅπως πρὸ ἡμερῶν ἀπὸ τῆς θέσεώς μου εἶπον, εἰς μίαν παρατήρησιν τοῦ κ. Προέδρου τοῦ Σώματος, τὸ ἐπράξαμεν ἐν συνειδήσει τῆς βαρύτητος τῆς προτάσεώς μας. Διότι πράγματι πιστεύομεν, ὅτι ἡ ὑπόθεσις αὐτή, ὅπως ἐξειλίχθη τὰ δύο τελευταῖα ἔτη, μόνον δι’ Ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπῆς εἶναι δυνατὸν πλέον νὰ διευκρινισθῇ. Νομίζω, ὅτι πρόσθετος ἀπόδειξις τούτου ἀποτελεῖ καὶ ἡ διαλογικὴ συζήτησις, τὴν ὁποίαν πρὸ ὀλίγου ἐπὶ μίαν ὥραν ἠκούσαμεν μεταξὺ τοῦ κ. ὑφυπουργοῦ καὶ ἡμῶν τῶν βουλευτῶν. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ ὑπόθεσις τοῦ ἐλαίου ὅπως ἐξειλίχθη ἀπὸ τοῦ 1959 μέχρι σήμερον, εἶναι ὄντως ἀπίθανος καὶ ἐκπληκτικὴ καὶ θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀποτελέσῃ τὸ ἀντικείμενον ὀπερέττας, ἐὰν δὲν ἦτο —δυστυχῶς— σοβαρὰ καὶ ἐὰν δὲν ἐκάλυπτε τραγικὴν κυβερνητικὴν ἀνεπάρκειαν. Δὲν θὰ εἴπω τίποτε ἐπὶ τῆς γενικῆς πολιτικῆς τοῦ ἐλαίου. Γνωρίζομεν ὅλοι τὰς θέσεις ποὺ ὑποστηρίζει ὁλόκληρος ὁ πολιτικὸς κόσμος. Καὶ εἶναι γνωστόν, ὅτι εἰς τὸν τόπον μας ὑποστηρίζεται ἀπὸ ὅλους ἡ ἀνάγκη νὰ γίνεται συγκέντρωσις διὰ τὰ χρόνια τῆς καλῆς ἐσοδείας, διὰ νὰ ὑπάρχῃ ἕνα ρυθμιστικὸν ἀπόθεμα, ὅταν ἡ Κυβέρνησις χρειασθῇ, διὰ νὰ συγκρατήσῃ τὰς ἐσωτερικὰς τιμάς. Τὸ 1959, διὰ νὰ ἀρχίσω ἀπὸ τὴν κρίσιμον ἀρχήν, ἡ Κυβέρνησις τοῦ κ. Καραμανλῆ καὶ ὁ κ. ὑφυπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, διέθετε ἕνα τοιοῦτον ρυθμιστικὸν ἀπόθεμα 11.500 τόννων, ἕνα ἀπόθεμα, τὸ ὁποῖον ἠπειλεῖτο κατὰ τὸ μεγαλύτερον μέρος του ἀπὸ χαμηλόβαθμα βρώσιμα ἐλαιόλαδα καὶ ἀπὸ 1.000 τόννους βιομηχανικὰ λάδια, τῶν ὁποίων ἡ ὀξύτης ὑπερέβαινε τοὺς 5 βαθμούς. Ἐκείνην τὴν ἐποχὴν ἀνεμένετο ἡ ἐσοδεία τοῦ 1959–60, ἡ ὁποία ἦτο ἐσοδεία μεγάλη, διότι ἦτο ἔτος καλῆς ἐσοδείας. Καὶ ἐκείνην τὴν ἐποχὴν ἀρχίζει ἡ συζήτησις περὶ ὑπάρξεως τῶν κρατικῶν ἀποθεμάτων. Ἀρχίζει μὲ τὰς ἀτελευτήτους συζητήσεις αὐτῆς τῆς περιφήμου Κεντρικῆς Ἐπιτροπῆς Ἐλαίου, τῆς ὁποίας ἐχαρήκαμε τὰ πρακτικά, τὰ ὁποῖα μᾶς κατέθεσεν ὁ κ. ὑφυπουργὸς Ἐμπορίου. Εἶναι ἀξιόλογον δεῖγμα ἀνακολουθίας, ἀντιφάσεων καὶ ἀλλοπροσάλλου ἐκθέσεως ἀπόψεων. Ἀρχίζει πάντως ἐκείνην τὴν ἐποχήν, Μάρτιον–Ἀπρίλιον 1959, νὰ γίνεται συζήτησις περὶ ἐξαγωγῆς. Καὶ δὲν πραγματοποιεῖται τότε ἡ ἐξαγωγή. Ἐὰν ἐκείνην τὴν ἐποχὴν ἐπωλούσαμε τὸ λάδι τῶν 11.0000 τόννων, θὰ ἔπαιρνε τὸ Κράτος μίαν τιμήν, ἡ ὁποία θὰ ἦτο κατὰ μέσον ὅρον 100 δολλάρια ἀκριβώτερα ἀπὸ τὴν τιμὴν τὴν ὁποίαν ἐπραγματοποιήσαμεν τελικῶς, περὶ τὰ τέλη τοῦ 1959. Μετὰ ἀτελευτήτους, λοιπόν, συζητήσεις, τὸ ἐπώλησεν. Ἐπωλήθησαν 11.000 τόννοι 100 δολλάρια χαμηλότερα ἀπὸ ὅ,τι θὰ ἐπωλοῦντο καὶ ἐζημιώθη ἀμέσως τὸ Κράτος παρὰ ἐπάνω ἀπὸ 1.100.000 δολλάρια. Τέλος πάντων, ἡ συζήτησις ἐπροχώρησεν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Ἐλαίου. Ἡ Κυβέρνησις λαμβάνει τὴν εἰσήγησιν τῆς Ἐπιτροπῆς ὑπ’ ὄψιν, ἀλλὰ καὶ διαβιβάζει εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν καὶ τὰς ἰδικάς της ἀπόψεις. Εἰς τὸ τέλος–τέλος, δὲν πρέπει νὰ ξεχνοῦμε, ὅτι ἡ Ἐπιτροπὴ ἀποτελεῖται ἀπὸ ὑπαλλήλους, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀμέσως ὑφιστάμενοι τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ τελικῶς ἀρχίζει νὰ πωλῆται τὸ λάδι, ἀπὸ τοῦ Ὀκτωβρίου 1959 μέχρι τοῦ Ἰανουαρίου 1960 — λέγει ὁ κ. ὑπουργὸς σήμερον. Τὸ λάδι πωλεῖται σχεδὸν εἰς τὸ σύνολόν του. Καὶ ἐνῷ εὑρισκόμεθα ἐν ὄψει τῆς παραγωγῆς, ἐν ὄψει τῆς μεγάλης ἐσοδείας τοῦ 1959–60, ἡ ὁποία κατὰ τοὺς ἀριθμοὺς τοῦ κ. ὑπουργοῦ Γεωργίας ἦτο ἐσοδεία τῆς τάξεως τῶν 167.000 τόννων, ἐγὼ —ἐξωμολογημένη ἁμαρτία μου— δὲν πείθομαι, τόσον πολὺ εἰς τὴν ἀκρίβειαν τῶν ἀριθμῶν αὐτῶν, δὲν φροντίζει ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀναπληρώσῃ τὸ λάδι αὐτό, τὸ ὁποῖον ὅπως–ὅπως ἐπώλησε. Καὶ θὰ εἴπω κατὰ ποίαν διαδικασίαν τὸ ἐπώλησε εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Τὸ ἐπώλησε, λοιπόν, εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ἀλλὰ ἀφήνει τὰς ἀποθήκας κενάς. Καὶ ὅταν ἔρχεται ἡ ὥρα νὰ ἀποδειχθῇ, ἡ ἀνάγκη τῆς ὑπάρξεως ρυθμιστικοῦ ἀποθέματος ἀρκετοὺς μῆνας ἐν συνεχείᾳ καὶ ὅταν τὸ λάδι, ἐν ὄψει τῆς μειωμένης παραγωγῆς 1960–61, ἡ ὁποία ἦτο ἐκ προοιμίου βέβαιον, ὅτι θὰ ἦτο κακή, καὶ τοῦτο σημαίνει, ὅτι θὰ ἐκυμαίνετο εἰς τὰ ἐπίπεδα ὅπου ἐπραγματοποιήθη, τότε, ὅταν τὸ λάδι ξέφυγε κατέλαβε τὴν Κυβέρνησιν πανικὸς καὶ σπεύδει νὰ λάβῃ μέτρα σπασμωδικά. Καὶ τότε, μεταξὺ τῶν ἄλλων, ἀποφασίζει καὶ τὴν περίφημον εἰσαγωγὴν τοῦ ἐλαίου, διὰ τῶν ἀποφάσεων περὶ τῶν ὁποίων προηγουμένως ἔγινε λόγος καὶ ἔρχεται — θὰ μπῶ ὕστερα εἰς τὰς λεπτομερείας — ἔρχεται τὸ λάδι αὐτό, τὸ ὁποῖον παρηγγέλθη. Καὶ ἀποδεικνύεται, ὅτι τὸ λάδι αὐτό, τὸ ὁποῖον ἀγοράζεται ἀκριβώτερον ἀπὸ ὅ,τι ἐπώλησεν ἡ πτωχὴ Ἑλλὰς τὸ ἰδικόν της ἔλαιον, τὸ βρώσιμον, ἀποδεικνύεται, ὅτι εἶναι βιομηχανικὸν καὶ μοῦργα, τὸ ὁποῖον δὲν τρώγεται καὶ τὸ ὁποῖον εἶναι ἀδύνατον νὰ καταναλώσῃ ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ὅ,τιδήποτε καὶ λεχθῇ. Αὐτὴ ἡ περίεργος, ἐν γενικαῖς γραμμαῖς, ἱστορία χρῄζει ὡρισμένων διευκρινήσεων. Καὶ ἀρχίζω, κ. συνάδελφοι, ἀπὸ τὴν ἀρχήν. Διατὶ ἐπωλήσαμε τὸ λάδι, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ τὸ ρυθμιστικόν μας ἀπόθεμα; Σᾶς εἶπον πρωτήτερα, ὅτι δὲν ἐφωτίσθηκα, οὔτε ἔγινα σοφώτερος ἀπὸ τὰ πρακτικὰ τῆς Ἐπιτροπῆς Ἐλαίου, τὰ ὁποῖα ἐδιάβασα. Βέβαιον πάντως εἶναι, ὅτι θὰ εἶναι ἀδικία, ἐὰν εἰς τοὺς ὤμους τῆς Ἐπιτροπῆς ρίψωμεν τὴν εὐθύνην, διότι ἡ Ἐπιτροπὴ ποτέ δὲν εἰσηγήθη νὰ πωληθοῦν τὰ λάδια. Ἡ Ἐπιτροπὴ κατὰ Ἀπρίλιον 1959, ὅταν τὰ λάδια εἶχον 100 δολλάρια ἀκριβότερα, προτείνει νὰ πωληθοῦν 5.000 τόννοι καὶ νὰ ἀντικατασταθοῦν ἀπὸ τὴν ἐσοδεία ποὺ θὰ ἤρχετο, κατὰ προτίμησιν μάλιστα βιομηχανικὰ λάδια. Ἐπίσης, ἡ Ἐπιτροπὴ προτείνει νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ ἀνάγκη τῆς ἐξαγωγῆς Ἑλληνικοῦ λαδιοῦ εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ἡ ἀνάγκη νὰ κρατήσωμεν τὰς ἀγορὰς τὰς ὁποίας εἴχομεν καὶ νὰ κερδίσωμεν νέας ἀγορὰς καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ ἐπιμένει, ὅτι πρέπει πράγματι νὰ πωληθῇ τὸ λάδι εὐθηνότερον, διὰ νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξαχθῇ εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ὑπ’ αὐτὴν τὴν ἀπαράβατον προϋπόθεσιν, ὅμως, ὅτι τὸ λάδι θὰ ἔβγαινε τὸ μπροῦστο —πρώτη ὕλη— ἀλλὰ μὲ τὸ Ἑλληνικὸν ὄνομα εἰς μποτίλια, ἀναγεγραμμένον, διὰ νὰ ἐπιτελέσῃ τὸν προορισμόν του. Καὶ ὅμως, ἡ Κυβέρνησις ἤρχισε νὰ πωλῇ λάδι, καταληφθεῖσα ἀπὸ πανικόν, εἰς τὰς παραμονὰς τῆς ἐσοδείας 1959–60. Καὶ ἐδοκίμασε νὰ πωλήσῃ λάδι μὲ δημοπρασίαν, προσεπάθησε νὰ διαθέσῃ 10.000 τόννους μαζεμένους, πρᾶγμα πρωτάκουστον. Ἐπέτυχον οἱ δύο διαγωνισμοί, ἀφοῦ εἶχον ἐπιτύχει ἐν τῷ μεταξὺ —δὲν λέγω πῶς ἐγένετο ἐνσυνειδήτως— νὰ πωλήσουν καὶ νὰ ἐξευτελίσουν διεθνῶς τὴν τιμὴν τοῦ ἐλαίου. Διότι αὐτὸ συμβαίνει, ὅταν βγαίνῃ ἡ Ἑλλὰς καὶ πωλεῖ 10.000 τόν., εἰς τὰς παραμονὰς ἐσοδείας. Καὶ εἶναι γνωστὸν πῶς ἐγένετο ἡ πώλησις. Ἐδέχετο προσφοράς, λέγει, τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου. Εἶχε καὶ μίαν Ἐπιτροπὴν καὶ ἑκάστην Πέμπτην κατεκύρωνε βάσει τῶν προσφορῶν. Καὶ ὤφειλον οἱ ἐνδιαφερόμενοι, ἐὰν ἔχανον τὴν Πέμπτην, νὰ περιμένουν τὴν ἐρχομένην Πέμπτην. Καὶ τὸ λάδι, κύριοι, ἐπώλησε κατεσπευμένως, χωρὶς κανένα ἀπολύτως ἀποχρῶντα λόγον. Μὲ τὸν κ. Ὑπουργὸν Ἐμπορίου ὄντως ἔχει προηγηθῆ μακρὰ συζήτησις καὶ συνεννοήθημεν. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐπαναλαμβάνωμε τὰ ἴδια πράγματα, τὰ ὁποῖα ἔχομεν εἴπει. Τὸ νὰ συνεννοηθῇ κανεὶς εἶναι ἤδη μεγάλο κέρδος, κ. Πρόεδρε.

§123Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Τὴν 25ην Αὐγούστου εἶναι μία προκήρυξις διὰ τὴν πώλησιν τοῦ λαδιοῦ. Εἰς τὰς 19 Ὀκτωβρίου εἶναι ἡ ἀπόφασις ποὺ δὲν ἀπέδωσεν ὁ διαγωνισμός. Εἰς τὰς 31 Ὀκτωβρίου, ἐπειδὴ δὲν ἀπέδωσεν ὁ διαγωνισμὸς τῆς 19ης, ὁρίζομεν, ὅτι ἡ πώλησις τῶν λαδιῶν εἶναι ἡ ἀπόφασις, ἡ ὁποία ἔχει δημοσιευθῆ εἰς τὰς ἐφημερίδας— ἡ πώλησις θὰ λαμβάνῃ χώραν, διὰ προσφορῶν, τὰς ὁποίας θὰ ὑποβάλλουν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Κρατικῶν Προμηθειῶν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον οἱ ἐνδιαφερόμενοι μέχρι ἑκάστης Τετάρτης, ἡ δὲ Ἐπιτροπὴ θὰ ἀποφαίνεται τὴν ἑπομένην, καὶ θὰ κατακυροῦται ὁ διαγωνισμὸς αὐθημερόν. Τὸ λέγω αὐτό, διότι εἴπατε, ὅτι δὲν ὑπῆρξε διακήρυξις.

§124Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ὁ κ. Ὑφυπουργός, ἐπιβεβαιώνει τὰ ὅσα εἶπον.

§125Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Παρέλειψε νὰ προσθέσῃ ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι ἐγένετο εὐνοϊκωτέρα μεταχείρισις, δηλαδή, δυσμενεστέρα ἀπὸ ἀπόψεως εἰσπράξεων τοῦ Δημοσίου τῶν ἐπωνύμων λαδιῶν. Δὲν εἴχομεν, δυστυχῶς, κατὰ τὸ διάστημα τῶν 3 ἐκείνων μηνῶν, παρὰ ἐλαχίστην ζήτησιν τοιούτων ἐπωνύμων λαδιῶν μέσα εἰς μπιτόνια, οἱ περισσότεροι ζητοῦσαν λάδι μέσα εἰς βαρέλια, τὰ ὁποῖα, βεβαίως, εἶναι ἀνώνυμα καὶ παραδέχομαι αὐτὸ τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ κ. Μητσοτάκης, τὸ εἶπεν ἄλλωστε καὶ ὁ κ. Κοθρῆς, ὅτι ἡ ἐξαγωγὴ των ἐγένετο ἀντιθέτως πρὸς τὸ γενικώτερον συμφέρον τῆς ἐξαγωγῆς λαδιοῦ. Τὸ γενικὸν συμφέρον τῆς ἐξαγωγῆς λαδιοῦ, εἶναι νὰ κατακτήσωμεν ἀγοράς. Ὅταν ὁ ξένος καταναλωτὴς δὲν ξέρει, ὅτι τὸ καλὸ αὐτὸ λάδι εἶναι Ἑλληνικόν, βεβαίως, δὲν κατακτᾶται καὶ αὐτὸς ὑπὲρ τῆς Ἑλλάδος, καὶ διὰ τῆς Ἰταλίας διεβιβάσθησαν, ἐνδεχομένως, ὡς Ἰταλικὰ λάδια. Ἀλλὰ πρέπει νὰ σᾶς εἴπω, ὅσον ἠμποροῦσα παρακολουθοῦσα καὶ ἐγὼ τὸ ζήτημα, δὲν εἴχομεν παρὰ μόνον ἐλαχίστας ζητήσεις λαδιοῦ ἐπωνύμου, δηλαδὴ εἰς μπιτόνια, τὰ ὁποῖα εἶχον —ἂς εἴπωμεν— τὴν σημαίαν τὴν Ἑλληνικήν, ὅπως εἶπε πρὸ ὀλίγου ὁ κ. Μητσοτάκης, δηλαδὴ ἐπεδιώξαμεν καὶ ἡ τιμὴ δι’ αὐτὸ ἦτο ἔτι εὐθηνοτέρα, οὐσιωδῶς εὐθηνοτέρα, 10% εὐθηνοτέρα, θὰ ἐπήγαινε καὶ 20% εὐθηνοτέρα, ἀλλὰ δὲν ὑπῆρχεν ἡ ζήτησις, διότι πράγματι θὰ ἦτο μία ζημία καθαρῶς χρηματική, θὰ ἦτο, ὅμως, ἕνα κέρδος ὑπὲρ τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας.

§126Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἠμφισβήτησα διόλου, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ προετίμα, ἄπαγε ἀπ’ ἐμοῦ ἡ ἀντίθετος σκέψις, ἂν ἠδύνατο νὰ πωλήσῃ εἰς μπιτόνια, εἶπον ἁπλῶς, ὅτι τὴν πρότασιν νὰ πωλήσωμεν ὅσο– ὅσο καὶ ὅπως–ὅπως καὶ νὰ ἀδειάσωμε τὶς ἀποθῆκες, δὲν τὴν ἔκαμε ἡ Κεντρικὴ Ἐπιτροπὴ τοῦ Ἐλαίου, ἦτο Κυβερνητικὴ πολιτική, διότι κανένα ὄργανον, κ. Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ὑπεύθυνον ἐκείνην τὴν ἐποχὴν δὲν σᾶς συνιστοῦσε νὰ πωλήσητε ὅπως–ὅπως ὁλόκληρον τὸ ἀπόθεμα τοῦ κρατικοῦ λαδιοῦ, καὶ διὰ νὰ σᾶς ἀποδείξω πόσον ἐξοφθάλμως ἀπαράδεκτος καὶ πόσον περίεργος ἦτο ὅλη αὐτὴ ἡ πολιτική, θὰ κάμω μίαν συντομωτάτην ἀνάλυσιν τῶν ἐπιχειρημάτων, τὰ ὁποῖα προεβλήθησαν ὑπὲρ τῆς πωλήσεως. Πρῶτον, κάνω τὴν διευκρίνησιν περὶ τῆς Κεντρικῆς Ἐπιτροπῆς Ἐλαίου, διότι ἐπανειλημμένως τὴν ἐχρησιμοποίησεν ὡς ἐπιχείρημα ὁ κ. Χρυσανθόπουλος. Μπαίνω τώρα εἰς τὴν οὐσίαν τῶν ἐπιχειρημάτων. Τὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα προετάθησαν διὰ νὰ πωλήσωμεν ὅσο–ὅσο, διὰ νὰ ξεπουλήσωμεν οὐσιαστικῶς μισοτιμῆς τὸ Ἑλληνικὸν λάδι ἦσαν: Πρῶτον, ὅτι, ἐνδεχομένως, νὰ εἶναι ἐπιζημία ἡ τιμὴ τοῦ ἐξωτερικοῦ μεταγενεστέρως. Κύριοι συνάδελφοι, ἀξίζει νὰ σημειωθῇ, ὅτι πωλήσαμε τὸ λάδι εἰς τὴν χαμηλοτέραν τιμὴν ποὺ ἔφθασε περίπου τὸ λάδι εἰς τὸ ἐξωτερικὸ τὸν τελευταῖον καιρόν, καὶ ἐπαναλαμβάνω καὶ πάλιν, ὅτι ἐὰν ἐπωλούσαμεν ὡρισμένους μῆνας πρὶν τὸ λάδι, θὰ εἴχομεν βγάλει 1 ἑκατομμύριον δολλάρια πάρα πάνω. Βεβαίως, τὸ ἐπιχείρημα αὐτὸ εἶναι παντελῶς ἔωλον, εἴτε ἀπὸ ἀτυχίαν, εἴτε δὲν ξέρω ἀπὸ ποῖον λόγον, ἐπέσαμεν πράγματι εἰς τὴν χειροτέραν περίοδον καὶ ξεπουλήσαμε ὅσο–ὅσο τὸ λάδι. Δεύτερον ἐπιχείρημα, τὰ ἔξοδα διαχειρίσεως. Τὰ ἔξοδα ἀναμφισβητήτως ὑπάρχουν, τὰ ἔξοδα τῆς διαχειρίσεως ἐβάρυνον ἤδη διὰ μίαν περίοδον 2–3 ἐτῶν ἀναλόγως τῆς προελεύσεως τῶν λαδιῶν συγκεντρώσεως, διότι ἄλλα ἦσαν ὀλιγώτερον καὶ ἄλλα περισσότερον πρόσφατα. Κατ’ οὐδεμίαν ἔννοιαν θὰ ἔξοδα ἐβάρυνον τὰ ἔξοδα συγκεντρώσεως, τὰ ὁποῖα εἶναι ἐκ προοιμίου δεδομένα. Ἐὰν αὐτὸ ἦτο ἐπιχείρημα, τότε ἔπρεπε ὅσο–ὅσο καὶ ὅπως–ὅπως νὰ ξεπουλᾶμε ὅλα τὰ προϊόντα τῆς συγκεντρώσεως κατά συνέπειαν δὲν ἔχει καμμίαν ἀξίαν τὸ ἐπιχείρημα. Τρίτον, ἡ χειροτέρευσις τῆς ποιότητος. Κύριοι συνάδελφοι, εἰς τοῦτο πρέπει νὰ γίνῃ μία ὁριστικὴ διευκρίνησις καὶ συνεννόησις. Πράγματι, ἡ πάροδος τοῦ χρόνου εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιφέρῃ μίαν σχετικῶς μικρὰν ἀλλοίωσιν τῆς ποιότητος. Ποία, ὅμως, εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι αὐτὴ ἡ ἀλλοίωσις τῆς ποιότητος; Ἐδιάβασα πάλι τὰ ὅσα σοφὰ ἡ Κεντρικὴ Ἐπιτροπὴ Ἐλαίου ἀναφέρει. Εἰς τὸ πρὸ τελευταῖον πρακτικὸν της 121 τῆς 25)6)59 ἀναφέρεται εἰς τὸ ἐπιχείρημα αὐτὸ ἡ Κεντρικὴ Ἐπιτροπὴ Ἐλαίου καὶ ὑπολογίζει τὴν μείωσιν καὶ ἠκούσατε τὶ χαριτωμένα πράγματα ἀναφέρει τὸ πρακτικόν. Τὴν μείωσιν μέχρι τοῦ Ἀπριλίου τοῦ 1959 διὰ 2–3 χρόνια, ἀναλόγως τῆς προελεύσεως τοῦ λαδιοῦ, τὴν μείωσιν κατ’ ἀξίαν τὴν ὑπολογίζει περίπου ἀναλόγως τοῦ βαθμοῦ εἰς 20 λεπτὰ κατ’ ὀκᾶν. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέραν διὰ τὸ ἑπόμενον ἔτος, τὴν μείωσιν κατ’ ἀξίαν τὴν ὑπολογίζει κατ’ ἔτος 35–40 λεπτὰ κατ’ ὀκᾶν. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ πραγματικότης εἶναι, ὅτι τὸ λάδι, ὅταν εἶναι καλὰ ἀποθηκευμένο δὲν ὑφίσταται καμμίαν ἀπολύτως ζημίαν. Περὶ αὐτοῦ ὑπάρχει μία ἔκθεσις, ἡ ὁποία συνετάγη ἀπὸ εἰδικὴν Ἐπιτροπήν, ὑπὸ τὴν Προεδρίαν τοῦ Καθηγητοῦ τῆς Ἀνωτάτης Γεωπονικῆς Σχολῆς Ἀναγνωστοπούλου, ἡ ὁποία προσδιώρισε τὴν αὔξησιν τῆς ὀξύτητος καὶ κατὰ συνέπειαν τὴν ἐλάττωσιν τῆς ἀξίας καὶ τὴν ὑπελόγισεν εἰς μηδαμινὸν ποσοστόν, εἰδικώτερον διὰ τοὺς 3 πρώτους μῆνας, εἰς δέκατα δὲ τοῦ βαθμοῦ διὰ τὸ ἐν συνεχείᾳ διάστημα. Καὶ πρὸ παντὸς δὲν ὑπάρχει καμμία ζημία ἐκ τῆς συντηρήσεως τοῦ λαδιοῦ ἀπὸ τὴν στιγμὴν ποὺ ἔχομεν στεγανὰς ἐλαιοδεξαμενάς, ὅπως ὄντως ἔχομεν, αἱ ὁποῖαι ἐπιτρέπουν τὸν ἀερισμὸν τοῦ λαδιοῦ. Ζημίαν ἐκ τῆς παρατάσεως δὲν ἐπρόκειτο νὰ ἔχωμεν καὶ ἐν πάσῃ περιπτώσει ἐκ τῆς παρατάσεως ἑνὸς ἔτους θέλετε νὰ ἔχωμεν 20 λεπτὰ ζημίαν; Ἄλλο τὰ 20 λεπτὰ ζημία καὶ ἄλλο 3, 4, 5 δραχμὰς ποὺ χρειάστηκε νὰ ζημιωθῇ ὁ Ἑλληνικὸς προϋπολογισμὸς διὰ νὰ ἀντικαταστήσωμεν τὸ λάδι τὸ Ζακυνθινὸν μὲ τὴν Ἱσπανικὴν μοῦργαν, διότι ἔτσι κατέληξεν ὁ ὅλος κύκλος τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς. Καὶ τέλος, τὸ τελευταῖον ἐπιχείρημα τοῦ κ. Χρυσανθοπούλου, ὁ ἀποθηκευτικὸς χῶρος. Ἀπὸ τῶν στηλῶν τῶν ἐφημερίδων ἐδυσκολεύθημεν νὰ συνεννοηθῶμεν, ἀλλὰ τὰ στοιχεῖα τὰ ἔστω ἀνεπαρκῆ, τὰ ὁποῖα μᾶς ἔδωσεν ὁ κ. Ὑπουργός, διευκρινίζουν τὸ θέμα. Δὲν θὰ σταθῶ σὲ κανένα ἄλλο ἐπιχείρημα, ἀπὸ ὅσα θὰ ἠδυνάμην νὰ προβάλω. Θὰ σταθῶ μόνον εἰς τὸ τελικὸν πρακτικὸν τῆς Κεντρικῆς Ἐπιτροπῆς Ἐλαίου, τῆς περιφήμου Ἐπιτροπῆς, πρακτικὸν 130 τῆς 11.11.59. Τὴν 11.11.59 ἀποθηκευμένον ἦτο 9.500, τὸ ἀποθηκευμένον ποὺ εἶχεν ἀπομείνει, διότι εἶχον ἀρχίσει προφανῶς αἱ πωλήσεις, καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ ἡ ἰδία, ἡ Κεντρικὴ Ἐπιτροπὴ Ἐλαίου, λέγει, ὅτι κατὰ Νοέμβριον τοῦ 1959 ὑπῆρχεν ἀκόμη κενὸς ἀποθηκευτικὸς χῶρος περίπου 8.000 τόννων. Ἦσαν δὲ 9.500 τόννων οἱ ὑπόλοιποι ἀποθηκευτικοὶ χῶροι. Διότι, κ. συνάδελφοι, ὁ ὑπάρχων ἀποθηκευτικὸς χῶρος εἰς τὴν Ἑλλάδα πλήρως δὲ ἐξωπλισμένος μὲ δεξαμενὲς σύγχρονες ποὺ κατεσκευάσθησαν ὅλες μετὰ τὸ 1950, καλύπτει περίπου 19.000 τόννους. Πέραν δὲ τῶν 19.000 τόννων ὑπάρχουν πάμπολλες ἄλλες δυνατότητες ἐναποθηκεύσεως τοῦ ἐλαίου εἰς Κρατικὰς ἢ ἰδιωτικὰς δεξαμενὰς ὅλων τῶν εἰδῶν καὶ τύπων, αἱ ὁποῖαι προσφέρονται. Ἀρκεῖ δὲ νὰ ὑπενθυμήσω δι’ ὅσους ἐξ ὑμῶν δὲν τὸ ἐνθυμοῦνται, ὅτι τὸ 1951–52, ἡ συγκέντρωσις τὴν ὁποίαν εἶχε κάνει ἡ Κυβέρνησις τοῦ Δημοκρατικοῦ Κέντρου, ἦτο συγκέντρωσις 30.000 τόννων περίπου, εἰς ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν διεθέτομεν μόνον τὸ ἥμισυ τῶν σημερινῶν δεξαμενῶν, εἴχομεν 10.000 τόννους καὶ ἀποθηκεύσαμεν 30.000. Διότι ἠθέλαμεν νὰ κάμωμεν τὴν συγκέντρωσιν καὶ ἐχρησιμοποιήσαμεν ὅλους τοὺς ἀποθηκευτικοὺς χώρους, μέχρι καὶ τῶν ἀποθηκῶν τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν καὶ τῶν ἐμπόρων. Μέχρι καὶ τῶν οἰνοποιῶν, εἰς τοὺς ὁποίους ἐναποθηκεύσαμεν λάδι εἰς τὴν Καλαμάταν καὶ ἀλλαχοῦ, διότι δὲν εἴχαμεν ἀποθηκευτικοὺς χώρους. Κατὰ συνέπειαν εἶναι ἀστεῖον νὰ ὁμιλοῦμεν περὶ ἐλλείψεως ἀποθηκευτικῶν χώρων. Διότι τὸν Νοέμβριον τοῦ 1959 εἶχε ἀρχίσει ἡ συγκομιδὴ καὶ ἔπρεπε νὰ γνωρίζῃ ἡ Κυβέρνησις, ὅτι μὲ τὴν πολιτικὴν τὴν ὁποίαν ἠκολούθει, δὲν ἐπρόκειτο νὰ συγκεντρώσῃ λάδι, διὰ νὰ μὴ εἴπω, ὅτι δὲν ἤθελε νὰ συγκεντρώσῃ λάδι. Κατὰ συνέπειαν μυστήριον καλύπτει καὶ οὐδεὶς λόγος σοβαρὸς εἶναι δυνατὸν νὰ διατυπωθῇ πρὸς ὑποστήριξιν αὐτῆς τῆς ἐσπευσμένης πωλήσεως τῶν κρατικῶν ἀποθεμάτων καὶ πρὸ παντὸς ἀφοῦ ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως ἦτο νὰ πωλήσῃ ὅσο– ὅσο τὴν χειροτέραν στιγμὴν τὰ κρατικὰ ἀποθέματα μὲ μίαν ζημίαν τοῦ κρατικοῦ προϋπολογισμοῦ, ὁ ὁποῖος τὰ εἶχε ἀγοράσει καὶ νὰ μὴ τὰ ἀναπληρώσῃ ἀπὸ τὴν μεγάλην παραγωγὴν τοῦ 1959–60. Καὶ ἐρχόμεθα εἰς τὸ 1960–61. Τὸ 1960–61, ἡ παραγωγὴ ἐμφανίζεται, εἶναι γνωστόν, ὅτι θὰ εἶναι μικροτέρας ἢ κακή, εἶναι ἔτος ἀσοδείας, δὲν εἶναι ἔτος μεγάλης παραγωγῆς. Κατὰ συνέπειαν δὲν ἠμποροῦσεν ἡ Κυβέρνησις νὰ περιμένῃ, ὅτι θὰ ἔχῃ μεγάλη παραγωγὴ ἐλαίου. Ἔπρεπε νὰ γνωρίζῃ, ὅτι ἡ παραγωγὴ θὰ κυμαίνεται γύρω εἰς τὰς ἑξήκοντα ἢ ὀγδοήκοντα χιλιάδες τόννους ποὺ εἶναι περίπου μία συνήθης κακὴ παραγωγὴ εἰς χρόνους μὴ ἐσοδείας. Δὲν ὑπάρχει κατὰ συνέπειαν κανένα ἔκτακτον γεγονὸς τὸ ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις νὰ μὴ ἠδύνατο νὰ προΐδῃ. Βεβαίως, δὲν ἔχω καμμίαν δυσκολίαν νὰ συνομολογήσω, ὅτι ἡ ξηρασία τῶν δύο τελευταίων μηνῶν ἦτο ἀσυνήθης καὶ ἡ ξηρασία αὐτὴ ἐμείωσε τὴν παραγωγήν. Ἀλλά, οὔτε αὐτὸ τὸ ἀσύνηθες γεγονός, τὸ ὁποῖον ἦλθε τὴν τελευταίαν στιγμὴν καὶ ἀνέτρεψεν ὅλες τὶς προβλέψεις καὶ ἄφησε τὸ λάδι νὰ φθάσῃ εἰς αὐτὰ τὰ ὅρια εἶναι δυνατὸν νὰ δικαιολογήσῃ τὴν Κυβέρνησιν. Μία σώφρων Κυβέρνησις, ἡ ὁποία θὰ εἶχε στοιχειώδη συνείδησιν τῆς γραμμῆς τὴν ὁποίαν θὰ ἔπρεπε νὰ ἀκολουθήσῃ εἰς τὴν πολιτικὴν τοῦ ἐλαίου, δὲν θὰ ἐχάνετο εἰς τὴν μικρὰν ζημίαν ποὺ ἐπροκάλεσε ἡ ξηρασία τῶν δύο τελευταίων μηνῶν.

§127Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Τὸ σταφίδιασμα ἦτο εἰς μεγάλην ἔκτασιν.

§128Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Τὸ σταφίδιασμα τὸ εἴχαμεν εἰς τὴν περιφέρειαν Χανίων, ἀλλὰ δὲν ἐπλήγη ὁλόκληρος ἡ Ἑλλάς. Πρέπει νὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν του ὁ κ. Χρυσανθόπουλος, ὅτι ἡ πολιτικὴ τοῦ ἐλαίου δὲν χαράσσεται διὰ προσωρινῶν μέτρων, ἀλλὰ ἐν ὄψει τοῦ κύκλου τῶν δύο ἐτῶν, ἐν ὄψει αὐτοῦ τοῦ κύκλου τῆς ἐσοδείας τῶν 200.000 τόννων, διὰ νὰ μὴ εἴπω 250.000, ὁπότε καὶ ἐὰν συμβῇ τὸ γεγονὸς τῆς ξηρασίας τῶν δύο τελευταίων μηνῶν νὰ μὴ δύναται νὰ ἀνατρέψῃ τὴν χαραχθεῖσαν πολιτικήν. Πρόβλεψις ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως δὲν ὑπῆρξε δι’ αὐτὸ ὑπέστημεν ὅλα αὐτά.

§129Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορία) Ἐχάσαμεν, τοὐλάχιστον 30.000 τόννους.

§130Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἐγὼ γνωρίζω, ὅτι ἡ παραγωγὴ ὅπως τελευταίως διεμορφώθη δὲν ἦτο παραγωγὴ τελείως καταστραφεῖσα, ἦτο μία μειωμένη παραγωγή.

§131Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριε Μητσοτάκη, ὁ κ. Ὑπουργὸς διὰ πρώτην φορὰν παρενεβλήθη εἰς τὴν συζήτησιν καὶ παρακαλῶ νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ συμπληρώσω τὴν φράσιν του. Ὅταν εἶπεν, ὅτι ἐχάσαμεν 30.000 τόννους, δὲν τὸ εἶπεν ὅλως τυχαίως, οὔτε προέβη εἰς ἕνα αὐθαίρετον συλλογισμόν. Βασίζεται εἰς τοὺς ὑπολογισμούς, οἱ ὁποῖοι ἐγένοντο εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας. Μέχρι τέλους Σεπτεμβρίου ἠρωτήσαμεν τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας καὶ ὅλους τοὺς ἁρμοδίους, οἱ ὁποῖοι εἶναι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζουν τὶ συμβαίνει εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἐγνωρίζαμεν, ὅτι δὲν ἐπρόκειτο διὰ ἔτος λαδιᾶς, ἀλλὰ ποτὲ δὲν ἀνεμέναμεν, ὅτι ἡ παραγωγὴ θὰ ἔπεφτε εἰς τοὺς 55.000 τόννους. Αὐτὸ δὲν ἀπετέλεσε πρόβλεψιν οὐδενὸς ἁρμοδίου. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀναμένῃ τις, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ οἱ δύο, τρεῖς ἁρμόδιοι Ὑπουργοί, πρέπει νὰ μεταβληθοῦν εἰς προφήτας καὶ νὰ προβλέπουν τὰ ἀπρόβλεπτα τῇ ἐπιφοιτήσει τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Ὑπάρχουν ἁρμόδιοι, ἠρωτήθησαν καὶ προέβλεψαν ἐπὶ τῇ βάσει τῆς συνήθους πορείας τῶν πραγμάτων δι’ ἕν ἔτος ἀναλαδιᾶς.

§132Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ὑπάρχει μία Ἐπιτροπή, ἡ ὁποία εἰσηγεῖται.

§133Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Τὸ ἔτος 1960 ὑπῆρξεν ἔτος ἀσοδείας. Ἡ συνήθης παραγωγὴ εἰς τὰ ἔτη τῆς ἀσοδείας, εἶναι γύρω τῶν 80–100.000 τόννων. Ἐξαιρετικῶς διὰ τὸ ἔτος 1960, ἐσημειώθησαν δύο ἀσυνήθη γεγονότα. Τὸ ἕν ὑπῆρξεν ἡ μεγάλη προσβολὴ τῶν ἐλαιῶν ὑπὸ δάκου, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον πιθανῶς ὁ κ. Μητσοτάκης νὰ μὴ ἔχῃ ὑπ’ ὄψει του, συνεπεία τοῦ γεγονότος, ὅτι τὸ φαινόμενον τοῦτο ἐσημειώθη εἰς μικροτέραν ἔκτασιν εἰς τὴν Κρήτην, κατόπιν τῶν νέων μεθόδων καταπολεμήσεως δάκου, τὰς ὁποίας ἐφήρμοσεν ἡ Κυβέρνησις. Τὸ δεύτερον, ὑπῆρξεν ἡ κατὰ τὸν Νοέμβριον καὶ Δεκέμβριον σημειωθεῖσα ἀσυνήθης ἀνομβρία, ἥτις ἐγένετο πρόξενος μεγάλων ζημιῶν μὲ ἀποτέλεσμα τὴν συρίκνωσιν τοῦ καρποῦ, λόγῳ τῆς σημειωθείσης ξηρασίας. Ἐφθάσαμεν δὲ κάτω τῶν 60.000 τόννων. Κατὰ συνέπειαν, ἀπωλέσαμεν πράγματι 30.000 τόννους, ποσότητα ἡ ὁποία δὲν εἶναι μικρά, ἐὰν ληφθοῦν ὑπ’ ὄψει καὶ οἱ δυσμενεῖς ψυχολογικοὶ παράγοντες, οἱ ἀφορῶντες τὰς τιμάς. Τὰ γεγονότα αὐτά, τὰ ὁποῖα γνωρίζετε, ὅπως ἐπίσης καὶ μιὰ σειρὰ ἄλλων γεγονότων, τὰ ὁποῖα, ἐπίσης γνωρίζετε καὶ περὶ τῶν ὁποίων εὐρεῖα ἐγένετο συζήτησις εἰς τὴν Βουλήν, μᾶς ὡδήγησαν εἰς τὴν ἀνάγκην τῆς ταχυτέρας εἰσαγωγῆς ἐλαίου.

§134Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας ἐπεβεβαίωσαν ὅσα καὶ ἐγὼ εἶπον. Εἶπον, ὅτι πρόκειται περὶ ἔτους ἀσοδείας καὶ ἐπὶ πλέον, ὅτι συνεπείᾳ ἄλλων γεγονότων τυχαίων, εἴχομεν καὶ δευτέραν μικρὰν μείωσιν τῶν προβλέψεων. Ἤρχισε καὶ αὐξάνει ἡ τιμὴ τοῦ ἐλαίου, ἐδημιουργήθη πανικός, ὅπως συνήθως συμβαίνει εἰς αὐτὴν τὴν περίπτωσιν μεταξὺ τῶν κυβερνητικῶν κύκλων. Ἐφοβήθησαν μήπως τοὺς φύγει τὸ περίφημον τίμημα, τὸ ὁποῖον πάντοτε κατορθώνουν νὰ κρατοῦν χαμηλὰ καὶ τὸ ὁποῖον εἰς τὴν περίπτωσιν τοῦ ἐλαιολάδου εἶναι αἰσθητὸν καὶ ἀπεφασίσθη εἰσαγωγὴ λαδιοῦ ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν. Δὲν κάμνω κριτικήν, θὰ σᾶς εἴπω τί ἔπρεπε νὰ κάμῃ μία Κυβέρνησις ἂν ἤθελε σωστὰ νὰ ἀντιμετωπίσῃ ὅλα τὰ προβλήματα. Παρήγγειλαν λάδι ἀπὸ τὸ ἐξωτερικό, διὰ διαγωνισμοῦ. Τὸ φάκελλον τῶν προμηθειῶν αὐτῶν, τῶν ἀγορῶν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ μᾶς τὸν κατέθεσεν ὄντως ἐγκαίρως ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, ἐνῷ τὸν φάκελλον τῶν πωλήσεων μόλις πρὸ ὀλίγων ὡρῶν τὸν κατέθεσεν εἰς τὴν Βουλήν.

§135Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Κύριε Μητσοτάκη......

§136Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Λέγω καμμίαν ἀνακρίβειαν, κ. Ὑπουργέ;

§137Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ὄχι.

§138Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Τότε διατὶ μὲ διακόπτετε;

§139Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Εἴπατε, ὅτι καθυστέρησα τὴν κατάθεσιν τοῦ φακέλλου.

§140Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Δὲν εἶπον, ὅτι καθυστερήσατε.

§141Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ἐπειδὴ ἀκριβῶς θέλετε νὰ συνεννοηθῶμεν καὶ νὰ βάλωμεν τὰ πράγματα εἰς τὴν θέσιν των, νὰ εἴπητε τοῦτο, ὅτι ἡ αἴτησις καταθέσεως ἐγγράφων μὲ τὰς πωλήσεις......

§142Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Εἶναι τῆς 17ης τρέχοντος μηνός.

§143Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ὑπεβλήθη τὴν Παρασκευὴν τὸ βράδυ καὶ τὴν ἔλαβον τὸ Σάββατον πρωΐ. Τὴν Κυριακὴν καὶ Δευτέραν οἱ ὑπάλληλοι ἦσαν διατεθειμένοι εἰς τὴν ἀπογραφήν, κατώρθωσα, βάζοντας τὸ προσωπικὸ νὰ δουλέψῃ τὸ Σάββατον τὸ βράδυ καὶ χθὲς τὸ ἀπόγευμα καὶ σήμερον τὸ πρωΐ, κατώρθωσα νὰ σᾶς τὸ φέρω σήμερα τὸ μεσημέρι. Εἶχον προθεσμίαν ἀπὸ τὸν Κανονισμόν, μέχρι τῆς προσεχοῦς Παρασκευῆς καὶ λέγετε, ὅτι δὲν τὸν κατέθεσα ἐγκαίρως.

§144Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Δὲν εἶπον, ὅτι δὲν τὸν κατεθέσατε ἐγκαίρως. Εἶπον, ὅτι τὸν μὲν ἕνα φάκελλον τὸν εἴχαμε ἐγκαίρως εἰς τὴν διάθεσίν μας καὶ γνωρίζω τί λέγει, ἐνῷ τὸν δεύτερον φάκελλον μόλις πρὸ ὀλίγων ὡρῶν τὸν κατεθέσατε εἰς τὸ γραφεῖον τῆς Βουλῆς. Τὸν φάκελλον αὐτὸν τὸν εἴχαμε εἰς τὴν διάθεσιν ὁλόκληρον καὶ κατέστη δυνατὸν νὰ τὸν ἐρευνήσωμεν. Παρηκολούθησα τὴν διαλογικὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία διεξήχθη μεταξὺ τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ κ. Κοθρῆ, καὶ ἤκουσα τὰ ἐπιχειρήματα τοῦ κ. Ὑφυπουργοῦ τοῦ Ἐμπορίου. Βέβαιον, κ. συνάδελφοι, εἶναι, ὅτι ἡ πρώτη διακήρυξις περὶ τῆς ὁποίας ὁ κ. Κοθρῆς ὡμίλησε, διὰ τὴν προμήθειαν 7.000 τόννων ἐλαιολάδου ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν, ἡ ὁποία ἐγένετο εἰς τὰς 24 Νοεμβρίου 1960 δὲν περιελάμβανε οὐδένα ἀπολύτως ποιοτικὸν προσδιορισμὸν τοῦ λαδιοῦ, τὸ ὁποῖον ἐζήτει νὰ τῆς προσφερθῇ δι’ ἀγοράν, ὡμίλει περὶ 7.000 μετρικῶν τόννων ἐλαιολάδου. Ὁ κ. Ὑφυπουργὸς μᾶς εἶπεν, ὅτι σκοπίμως ἔγινε καὶ ὅτι τὸ συνεζήτησε τὸ θέμα. Ἐγὼ εἶχον ἐλπίσει, ὅτι ἐπρόκειτο περὶ παραδρομῆς, ὅτι μέσα εἰς τὴν φούργιαν, τὴν βιασύνην, εἰς τὴν ἀγωνίαν καὶ εἰς τὴν σύγχυσιν πέρασε μία τέτοια περίεργος διακήρυξις. Δὲν ἐφανταζόμην, ὅτι ἐγνώριζεν ὁ κ. Ὑφυπουργός, ὅτι ἐζήτει νὰ τοῦ προσφέρουν βιομηχανικόν, μὴ βρώσιμον, ἐλαιόλαδον. Διότι, πράγματι, ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἡ διακήρυξις εἶναι οὕτω διατυπωμένη ὁ καθένας ἐξαγωγικὸς Οἶκος προσφέρει ἐλαιόλαδον σύμφωνα πρὸς τὴν προδιαγραφήν, ἐλαιόλαδον, ὅμως, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι βρώσιμον, ἐλαιόλαδον τὸ ὁποῖον εἶναι αὐτὸ τὸ ὁποῖον συνηθίζομεν νὰ λέγωμεν βιομηχανικὸν λάδι, λάδι σὰν καὶ αὐτό, κ. Ὑφυπουργέ, τὸ ὁποῖον ἦλθεν καὶ τὸ ὁποῖον θέλετε νὰ ἐπιβάλετε νὰ φάγῃ ὁ μουζῖκος Ἑλληνικὸς λαός. Τέτοιο λάδι ἔπρεπε νὰ σᾶς προσφέρουν μὲ τὴν διακήρυξιν, ἐκτὸς ἐὰν ὑπάρχουν ἐθνικοὶ εὐεργέται καὶ ἡ ΜΠΟΥΓΚΕ μεταβληθῇ εἰς ἐθνικὸν εὐεργέτην καὶ ἀποφασίσῃ, ἐνῷ δὲν ἔχει ὑποχρέωσιν, νὰ σᾶς δώσῃ τὸ καλλίτερον Ἱσπανικὸ λάδι, αὐτὸ ποὺ πωλεῖ εἰς τὴν Νέαν Ὑόρκην καὶ εἰς τὴν Βόρειον Ἀμερικήν. Δὲν καταλαβαίνω, κ. συνάδελφοι, ποῖον νόημα ἠμποροῦσε νὰ ἔχῃ μία τοιαύτη διακήρυξις. Τὶ ἤθελεν ὁ κ. Ὑφυπουργός, νὰ τοῦ προσφέρῃ βιομηχανικὸν λάδι, διὰ νὰ ἴδῃ τὶ τιμὴν εἶχε τὸ βιομηχανικὸν λάδι; Ἀνησυχοῦσε μήπως δὲν εὕρισκε λάδι νὰ ἀγοράσῃ; Ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ ἀγοράσῃ, ὅπως ἠγόρασε, βιομηχανικὸν λάδι τῆς αἰσχρᾶς ποιότητος ποὺ δὲν τρώγεται καὶ τὸ ὁποῖον καὶ θὰ σᾶς εἴπω σχετικῶς διατί, διότι δὲν μπορεῖ κανεὶς νὰ ὑποχρεώσῃ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν νὰ φάῃ λάδι, τὸ ὁποῖον βρωμᾷ ἐξ ἀποστάσεως πολλῶν μέτρων, ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ προμηθευθῆτε τέτοιο λάδι, ἦτο ἀπείρως προτιμότερον νὰ φέρετε σπορέλαιον, τὸ ὁποῖον τρώγεται, καὶ τὸ ὁποῖον σιγὰ–σιγὰ συνηθίζει ὁ κόσμος. Ποίαν ἔννοιαν ἔχει αὐτὴ ἡ διακήρυξις, ἡ ὁποία δὲν περιλαμβάνει καμμίαν ἀπολύτως ποιοτικὴν προδιαγραφήν; Καὶ διότι αὐτὸ συμβαίνει μόνον εἰς τὴν πρώτην διακήρυξιν καὶ διότι εἰς τὴν δευτέραν διακήρυξιν, ὅπως πολὺ σωστὰ ἀνέφερεν ὁ κ. Κοθρῆς, ὑπάρχει μία πλήρης περιγραφή; «..... (ἀναγινώσκει).....». «Γνήσιον, φυσικόν, παρθένον, βρώσιμον, εὐαρέστου ὀσμῆς ...... (ἀναγινώσκει)......». Διατὶ αὐτὸ τὸ μυστήριον; Εἰς τὴν πρώτην διακήρυξιν, τὴν μεγάλην, ποὺ ἔγινε κατεσκευασμένη, πρέπει νὰ μὴ ὑπάρχῃ κανεὶς ποιοτικὸς προσδιορισμός, ἀγοράζομεν δηλαδὴ γουροῦνι στὸ σακκί, ὅ,τι μᾶς δώσουν, καὶ εἰς τὴν δευτέραν πρέπει νὰ ὑπάρχῃ αὐτὸς ὁ προσδιορισμός; Βεβαίως πρέπει, χάριν τῆς Δικαιοσύνης, νὰ εἴπω, ὅτι καὶ τότε, ὅπου ὑπῆρχεν ὁ προσδιορισμός, εἰς οὐδὲν ὠφέλησε. Μοῦργα ἦλθε καὶ μοῦργα παρελήφθη, κατὰ τὰς πληροφορίας μας. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἐκεῖ εἶναι ἐν τάξει ὁ ὑπουργός. Ἐὰν ἐξηπάτησε τὸ Κράτος ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος εἰσήγαγε τὴν μοῦργα, τὸ πολὺ –πολὺ πταίουν τὰ ὄργανα, τὰ ὁποῖα παρέλαβον τὴν μοῦργα καὶ ὄντως τὴν παρέλαβον, ἀλλ’ ὁ ὑπουργὸς ἀπὸ ἀπόψεως διακηρύξεως εἶναι ἐν τάξει. Εἰς τὴν πρώτην, ὅμως, διακήρυξιν, δυστυχῶς, κύριοι συνάδελφοι, ἐν τάξει εἶναι ἡ Μποῦγκε, ἐν τάξει εἶναι ὁ ΑΣΕΟ, ὁ ἄνθρωπος τῆς Μποῦγκε, ὁ ὑποκατάστατος τῆς Μποῦγκε, δὲν εἶναι, ὅμως, ἐν τάξει ὁ ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου. Τὸ πρᾶγμα εἶναι ἀπολύτως σαφές. Πέραν τούτου, εἶναι καὶ ἓν ἄλλο θέμα, τὸ θέμα τῆς ἐγγυήσεως καὶ τοῦ ποιοτικοῦ ἐλέγχου. Ἀφοῦ ἡ Κυβέρνησις ἀνησυχεῖ καὶ εὐλόγως ἀνησυχεῖ, διότι πρώτη φορὰ ἀγοράζει, μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν, τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος λάδι ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν, ἀφοῦ ἀνησυχεῖ, γιατὶ δὲν ξεύρει τὴν δουλειὰ αὐτὴ καὶ φοβεῖται μήπως πέσῃ θῦμα καὶ πρέπει νὰ φοβῆται, διατὶ δὲν βάζει μίαν ἀσφάλισιν σοβαράν, ἡ ὁποία μπορεῖ νὰ τὴν ἐξασφαλίζῃ καὶ διατὶ δέχεται ὁ ἔλεγχος τῆς ποιότητος νὰ γίνῃ εἰς τὸν λιμένα τῆς φορτώσεως ἀπὸ τὴν ἑταιρείαν, εἰς τὴν ὁποίαν ἀνατίθεται καὶ ὄχι εἰς τὸν λιμένα τῆς παραλαβῆς, ὅπως οἱοσδήποτε ἐχέφρων καὶ φρόνιμος ἄνθρωπος, προκειμένου περὶ μιᾶς τοιαύτης ὑποθέσεως, θὰ ἔκαμνε; Καὶ νὰ γίνῃ μάλιστα ὁ ἔλεγχος ἀπὸ ἑταιρείαν, ἡ ὁποία δὲν εἶναι νομικῶς ὑπεύθυνος νὰ ἀναπληρώσῃ τὴν ζημίαν λόγῳ κακοῦ ἐλέγχου. Ὁ ἔλεγχος γίνεται εἰς τὸ ἐξωτερικόν, εἰς τὸν λιμένα φορτώσεως, τὸ λάδι ἔρχεται ἐδῶ καὶ ἡ ἐγγύησις τῆς μὴ ἐκτελέσεως εἶναι 3%. Νὰ σᾶς φορτώσω ἑπτὰ καράβια μοῦργα, νὰ τὴν φέρω ἐδῶ καὶ ἂς χάσω τὸ 5%. Τί ἔχω νὰ χάσω ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς; Εἶναι δυνατὸν νὰ προσφέρεται τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος διὰ νὰ τύχῃ ἐξαπατήσεως, ὅπως εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν; Καὶ τέλος, διὰ νὰ ὁλοκληρώσω τὴν σκέψιν μου, εἶναι καὶ τὸ θέμα τῆς συντόμου χρονικῆς προθεσμίας. Ἡ χρονικὴ προθεσμία μετρᾶται βεβαίως ἐν τόπῳ καὶ χρόνῳ. Ἐὰν εἰς τὴν ἀκμὴν ἑνὸς μεγάλου πολέμου, εἷς ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, θέλει νὰ κάμῃ μίαν προμήθειαν, μπορεῖ καὶ εἰς 24 ὥρας νὰ ζητήσῃ προσφορὰν ἢ νὰ μὴ ζητήσῃ καὶ καθόλου. Ἀλλ’ ὅπως σωστὰ ἐλέχθη προηγουμένως, ὅταν περιμένωμεν δύο χρόνια, ὅταν ἔχωμεν λάδι καὶ τὸ πωλοῦμε μισοτιμῆς, ὅταν μποροῦμε νὰ χρησιμοποιήσουμε σπορέλαιον καὶ δὲν εἰσάγομεν, προκειμένου νὰ ἀποφασίσωμεν νὰ εἰσαγάγωμεν ἱσπανικὴν μοῦργαν, ἂς κάμωμεν ὀλίγην ὑπομονὴν καὶ ἂς μὴ δώσωμεν ἑπτὰ ἡμέρας διὰ τὴν προμήθειαν χωρὶς ποιοτικὴν προδιαγραφήν. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ παράπονα τῶν ἐμπόρων, πρέπει νὰ εἴπω τὸ ἑξῆς: Πράγματι ἐδημοσιεύθη καὶ εἰς αὐτὸ ὀφείλω νὰ εἶμαι ἀπολύτως σαφής, ἡ ἀπόφασις εἰς τὰς 24 Νοεμβρίου 1960. Ἡ ἀπόφασις αὐτὴ δὲν ἔλεγε τίποτε καὶ οἱ ἔμποροι, οἱ ὁποῖοι ἐπῆγαν, ἐπῆγαν πράγματι, κύριε Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, εἰς τὸν ὑφυπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου, διὰ νὰ ζητήσουν πληροφορίας. Δηλαδὴ ἐπῆγαν καὶ ἠρώτησαν: Θέλετε νὰ σᾶς προσφέρωμεν λάδι, ἀλλὰ τί σόϊ λάδι θέλετε; Ἐνόμιζον οἱ ἄνθρωποι, ὅτι ἔπρεπε νὰ ὑπάρχῃ μία σχετικὴ ποιοτικὴ προδιαγραφή, ὅτι ἔπρεπε νὰ ὑπάρχουν ὡρισμένοι συμπληρωματικοὶ ὅροι καὶ ἐχρειάσθησαν δύο ἡμέραι, διὰ νὰ καταλάβουν καὶ διὰ νὰ τοὺς ἐξηγήσουν αἱ Ὑπηρεσίαι τοῦ Ὑπουργείου, ὅτι δὲν ὑπάρχει ποιοτικὴ προδιαγραφή. Τοὺς εἶπον: Δώσατε ὅ,τι θέλετε. Καὶ ἐπηκολούθησαν αἱ προσφοραί. Τώρα τί ἦτο τὸ λάδι αὐτό, τὸ ὁποῖον προσεφέρθη. Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι γνωστὸν καὶ ἀπὸ τὴν πρώτην στιγμὴν ποὺ ἐλέχθη, κατέπληξε μερικούς, ὅτι ἡ ποιότης τοῦ λαδιοῦ δὲν προσδιορίζεται ἀπὸ τοὺς βαθμούς. Εἰς τὴν Ἑλλάδα βρώσιμον εἶναι τὸ λάδι τῶν 50 βαθμῶν. Τὸ ἱσπανικὸν λάδι, πολλὲς φορὲς 2 βαθμῶν, δὲν τρώγεται. Τὸ Τυνησιακὸν τὸ ἴδιον. Ἡ ποιότης τοῦ λαδιοῦ δὲν προσδιορίζεται μόνον ἀπὸ τὸν βαθμὸν ὀξύτητος, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ ἄλλας ἰδιότητας, αἱ ὁποῖαι τὸ καθιστοῦν βρώσιμον. Καὶ φυσικά, ὅταν ἕνας ξένος οἶκος ἠμπορεῖ νὰ φέρῃ βιομηχανικὸ λάδι, θὰ φέρῃ βιομηχανικὸ λάδι, ἀφοῦ τὸ συμβόλαιόν του δὲν λέγει τίποτε. Καὶ εἰς τοῦτο ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς, ὄχι μόνον ἡ διακήρυξις, ἀλλὰ οὔτε καὶ τὸ συμβόλαιον τῆς Μποῦγκε, δὲν εἶχε κανένα περιορισμόν. Εἶχε δικαίωμα ἡ Μποῦγκε νὰ φέρῃ καὶ βιομηχανικὸ λάδι καὶ καλὰ ἔκαμε καὶ μᾶς τὸ ἔφερε. Τώρα τρώγεται αὐτὸ τὸ λάδι; Ἔκαμα εἰδικὴν ἔρευναν. Τὸ λάδι, τὸ ὁποῖον μᾶς ἔφεραν, δὲν τρώγεται καὶ καλὸν εἶναι νὰ πληροφορηθῇ καὶ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὁλόκληρος ἡ Κυβέρνησις, ὅτι δὲν πρόκειται νὰ τὸ φάῃ ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Οὔτε εἰς τὸ Μαρόκο, οὔτε εἰς τὴν Τυνησίαν, οὔτε καὶ εἰς τὴν Χώραν τοῦ ἀλησμονήτου Λουμούμπα, ἐπρόκειτο νὰ τὸ φάγουν αὐτὸ τὸ λάδι. Ἔχει τοιαύτην ὀσμήν, ὥστε μὲ τὴν πρώτην μπουκιὰ αἰσθάνεται κανεὶς ὅτι δὲν ἠμπορεῖ εἰς οὐδεμίαν περίπτωσιν νὰ τὸ χρησιμοποιήσῃ. Ἀπόδειξις δὲ εἶναι, ὅτι οἱ λαδέμποροι παραπονοῦνται, ὅτι τὸ λάδι αὐτὸ πήγνυται καὶ λέγουν ὅτι μόνον τὸ τυνησιακὸν λάδι ἔχει αὐτὴν τὴν ἰδιότητα νὰ πήγνυται καὶ εἰς τὴν συνήθη θερμοκρασίαν, τὸ δὲ ἄλλο, τὸ ἱσπανικόν, μυρίζει εἰς τοιοῦτον βαθμόν, ὥστε φοβοῦνται, ὅτι τώρα τὸ καλοκαῖρι θὰ εἶναι ἀπλησίαστα τὰ μαγαζιά των. Καὶ νὰ σᾶς εἴπω καὶ ἕνα γραφικὸ παράδειγμα. Ἐζήτησα δεῖγμα αὐτοῦ τοῦ λαδιοῦ. Κάποιος φίλος μου ἔμπορος, μοῦ ἔφερε ἕνα μπουκάλι. Συνέβη τὸ μπουκάλι νὰ εἶναι συνήθους μεγέθους καὶ τὸ λάδι ἦτο ἐλαφρῶς θολόν, ἡ δὲ κοπέλλα τοῦ σπιτιοῦ ἐνόμισεν ὅτι ἦτο λάδι φαγώσιμο καὶ τὸ μετεχειρίσθη εἰς τὴν σαλάτα. Δύο μπουκιὲς ἔφαγα ἐγὼ καὶ ἡ γυναῖκα μου καὶ ἐκάναμε γαργάρες ἕως τὸ βράδυ καὶ ἦτο ἀδύνατον νὰ συνέλθωμεν. Θὰ εἶναι δὲ ἄξιος ἐθνικῆς τιμῆς ὁ κ. ὑπουργός, ἐὰν μπορέσῃ νὰ φάγῃ μίαν σαλάτα μὲ τὸ λάδι, τὸ ὁποῖον ἐπρομήθευσε εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Τὸ λάδι αὐτό, εἶναι ἀναμφισβητήτως μὴ βρώσιμον, ὅπως ἐπίσης τὸ λάδι κατὰ ἕνα ποσοστὸν εἶναι μοῦργα. Ἡ μοῦργα δὲν εἶναι ἀπὸ τὸ λάδι τῆς Μποῦγκε. Ἡ δικαιοσύνη ἀπαιτεῖ νὰ τὸ τονίσω αὐτό. Εἶναι ἀπὸ τὸ λάδι, διὰ τὸ ὁποῖον ὑπῆρξεν πλήρης προδιαγραφή. Ἀπομένει, συνεπῶς, πρὸς ἔρευναν, νὰ ἐλεγχθῇ ἐὰν διὰ τὸ λάδι αὐτὸ ὑπῆρξεν ἔλεγχος.

§145Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ὑπάρχει ὁ ἔλεγχος.

§146Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Γνωρίζω, ὅτι ἡ «Ἐκρβεγιὰνς» εἶναι ὑποκατάστατον τῆς Μποῦγκε, δηλαδὴ τὴν πλειοψηφίαν της τὴν ἔχει ἡ Μποῦγκε. Λέγω, λοιπόν, ὅτι δὲν ξεύρω ἐὰν ὁ ἔλεγχος ὑπῆρξε πλήρης. Δὲν γνωρίζω ἐὰν ὁ ἔλεγχος ἀπὸ τὸ Χημεῖον ὑπῆρξεν ἱκανοποιητικός. Εἰς τὸν φάκελλον τοῦ κ. ὑφυπουργοῦ ὑπάρχει ἡ παρατήρησις, ὅτι ἠλέγχθησαν 380 βαρέλια καὶ εὑρέθησαν 40 μὲ μοῦργα, δηλαδὴ πάρα πάνω ἀπὸ 10%. Πόση μοῦργα ἦτο εἰς τὸ σύνολον; Πόσο λάδι ἐτρώγετο; Καὶ πόσο εἶναι τὸ λάδι, τὸ ὁποῖον εἰς οὐδεμίαν περίπτωσιν τρώγεται καὶ τὸ ὁποῖον ἤρχισεν ἤδη ἡ Κυβέρνησις νὰ τὸ στέλλῃ εἰς τὴν «Ἐλαΐδα» πρὸς βιομηχανικὴν ἐπεξεργασίαν, διότι βιομηχανικὸν εἶναι τὸ λάδι αὐτό. Αὐτά, κύριοι συνάδελφοι, δὲν τὰ γνωρίζω. Πάντως, τὸ ὅλον θέμα αὐτὸ τῆς προμηθείας, ἐν ὄψει τῶν συνθηκῶν ἐνώπιον τῶν ὁποίων διεξήχθη καὶ ἐν ὄψει τοῦ κωμικοτραγικοῦ ἀποτελέσματος, εἰς τὸ ὁποῖον κατέληξε, νομίζω προσωπικῶς καὶ ἐγώ, ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ ἀντικείμενον ἐμπεριστατωμένου ἐλέγχου. Δὲν εἶναι ἡ Βουλὴ τὸ ἁρμόδιον Σῶμα, διὰ νὰ κατατριβῇ εἰς τὰς μικρολεπτομερείας. Ἡ πραγματικὴ γραμμὴ εἶναι αὐτή, τὴν ὁποίαν σᾶς ἀνέπτυξα, δὲν ξεύρω ἐὰν νομίζετε, ὅτι τὴν ἐχρωμάτισα ὑπὲρ τὸ δέον. Ἐν πάση περιπτώσει, ἡ πραγματικότης εἶναι αὐτή, τὴν ὁποίαν διέγραψα, χωρὶς καμμίαν ἀπολύτως μεταβολὴν καὶ ὑποθέτω, ὅτι ἐν ὄψει αὐτῶν τῶν περιστατικῶν, τὰ ὁποῖα ἀνεφέρθησαν ἐπιβάλλεται νὰ γίνῃ ἔρευνα. Ἐπιβάλλεται νὰ γίνῃ πολιτικὴ ἔρευνα πρωτίστως, διότι ἡ Ἐξεταστικὴ τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπή, εἰς αὐτὴν τὴν ἔρευναν τείνει. Ἐπιβάλλεται νὰ ὑπάρξῃ Ἐπιτροπή, ἡ ὁποία, ἐπὶ τέλους, τὸ λέγω αὐτὸ διὰ πολλοστὴν φορὰν ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, νὰ χαράξῃ γύρω ἀπὸ τὸ θέμα αὐτὸ τοῦ ἐλαίου καὶ νὰ βοηθήσῃ εἰς τὸ νὰ χαραχθῇ μία πολιτική, ἡ ὁποία νὰ εἶναι σαφὴς καὶ φρόνιμος, ἡ ὁποία νὰ μὴ εἶναι παράλογος. Καί, τέλος, ἐπιβάλλεται νὰ ὑπάρξῃ μία Ἐξεταστικὴ τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπή, ἡ ὁποία νὰ διερευνήσῃ ὡρισμένα περίεργα καὶ ἀκατανόητα πράγματα, τὰ ὁποῖα συνέβησαν γύρω ἀπὸ τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν. Κύριοι συνάδελφοι, θὰ τερματίσω ἀναφερόμενος, ἐν συντομία, εἰς τὴν πολιτικὴν πλέον πλευρὰν τοῦ θέματος, τὸ ὁποῖον ἔπρεπε κατὰ τὴν γνώμην μου νὰ τύχῃ μιᾶς πλήρους καὶ λεπτομερειακῆς ἐρεύνης. Θέλω νὰ κάμω μερικὰς γενικωτάτας παρατηρήσεις, διὰ νὰ καταλήξω καὶ εἰς ἕνα συμπέρασμα, ὡς πρὸς τὸ τί πρέπει νὰ κάμῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ ἀπὸ ἐδῶ καὶ πέρα, ἐὰν θέλῃ νὰ σταματήσῃ νὰ εἶναι ὀπερέττα ὁ χειρισμὸς αὐτῆς τῆς ὑποθέσεως. Πρῶτον, πρέπει νὰ εἴπω, ὅτι ὑπῆρξεν ἀσυγχώρητος ἡ Κυβέρνησις, διότι ἐπώλησε τὰ ἀποθέματα καθ’ ὃν τρόπον τὰ ἐπώλησεν, ἐν πανικῷ καὶ σπασμωδικῶς, ὅπως περίπου ἐπώλησε καὶ τὸ σιτάρι τῆς Μποῦγκε ὁ κ. Χρυσανθόπουλος κατεσπευσμένως καὶ ἄδειασε τὶς ἀποθῆκες, λὲς καὶ εἶναι δυστύχημα ἕνα Κράτος νὰ ἔχῃ ἀποθέματα, ἰδίως λαδιοῦ ποὺ εἶναι πρώτης ἀνάγκης. Ἦτο λάθος καὶ πρέπει νὰ μὴ ἐπαναληφθῇ, διότι εἰς τὸ τέλος, δὲν εἶναι σοβαρὸν ἕνα Κράτος, ὅταν πωλῇ λάδι χαμηλοῦ βαθμοῦ πρώτης ποιότητος, Ζακύνθου, Καλαμῶν, καὶ ἀγοράζει μοῦργα, δὲν εἶναι σοβαρὸν ὅταν πωλῇ αὐτὰ τὰ λάδια, τὰ ὁποῖα ἔχει εἰς τὴν διάθεσίν του καὶ ἀμέσως ἐν συνεχεία, ὀλίγους μῆνας μετὰ χρειάζεται ὁ Στρατὸς λάδι καὶ ἀναγκάζεται νὰ προκηρύξῃ δημοπρασίαν διὰ προμήθειαν λαδιοῦ. Ἔχω δὲ ἐνώπιόν μου μίαν διακήρυξιν τῆς Ὑπηρεσίας Κρατικῶν Προμηθειῶν, μὲ ἡμερομηνίαν 26.3.60, δηλαδὴ εἶχον περάσει δύο μῆνες ἀπὸ τότε ποὺ ἐπέτυχε τὸν ἆθλον ὁ κ. Χρυσανθόπουλος νὰ ξεπουλήσῃ τὸ λάδι καὶ μετὰ δύο μῆνες πληρώνει τὸ Κράτος 18,60 τὸ λάδι τὸ ἴδιο, τὸ ὁποῖον ἐπώλησεν ὁ κ. Χρυσανθόπουλος πρὸς 12,5, λέγομεν ἡμεῖς, μὲ 12 λέγει ὁ κ. ὑπουργός. Διατὶ ἐπώλησε μὲ 12,50 ἐκ τῶν ὑστέρων; Διὰ νὰ τὸ φάγουν οἱ Ἱσπανοί, οἱ Ἰταλοί, οἱ Ἀμερικάνοι; Καὶ ἀγοράζει τὸ ἴδιο λάδι μετὰ 2 μῆνες 6 δραχμ. ἀκριβότερον. Πέραν τῆς ἐρεύνης, πρέπει νὰ μᾶς γίνῃ μάθημα, ὅτι τὰ ἀποθέματα δὲν πρέπει κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον νὰ πωλοῦνται. Τρίτον δίδαγμα, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ γίνεται συγκέντρωσις εἰς τὰ ἔτη τῆς μεγάλης ἐσοδείας. Κυρίως εἰς τὴν παράλειψιν αὐτήν, ἡ ὁποία ἐκφράζει τὴν παγίαν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως Καραμανλῆ, ἡ ὁποία εἶναι ἐναντίον τῆς συγκεντρώσεως, πληρώνει σήμερον ἡ Κυβέρνησις, εἰσάγουσα τὴν ἱσπανικὴν μοῦργαν. Ἐὰν εἶχε κάμῃ τὴν συγκέντρωσιν κατὰ τὸν χρόνον τῆς μεγάλης ἐσοδείας, θὰ εὑρίσκετο μὲ ἓν ἀπόθεμα. Ἐν πάσῃ περιπτώσει καὶ ἀφοῦ δὲν εὑρέθη τὸ ἀπόθεμα, διατὶ τὸ ξεπουλήσαμε καὶ εὑρισκόμενοι ἐνώπιον τῆς κρίσεως τῆς τιμῆς τοῦ Νοεμβρίου τοῦ 1960, τί ἔπρεπε νὰ κάμωμεν; Τότε, κύριοι συνάδελφοι, νὰ εἰσαγάγωμεν λάδι ἀπὸ τὴν Ἱσπανίαν ἢ ἀπὸ οἱανδήποτε χώραν τοῦ ἐξωτερικοῦ; Τὸ λάδι ἦτο ἀκριβότερον, ἐπωλεῖτο εἰς τὰ παραγωγικὰ κέντρα περὶ τὰς 20 δραχμὰς καὶ τὸ καλυτέρας ποιότητος ἔφθανε μέχρι 30 δραχμάς, τὸ δὲ μέσης ποιότητος περὶ τὰς 25 δραχμάς. Δὲν ἦτο δυστύχημα ἐὰν ὁ παραγωγός, ἐν ὄψει μάλιστα τῆς μειουμένης ἐσοδείας, ἐπωλοῦσε τὸ λάδι 18–20 δραχμάς. Τὸ πρᾶγμα δὲν ἦτο φοβερὸν καὶ ἡ Κυβέρνησις ἔπρεπε νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὴν ἀνάγκην εἰσαγωγῆς ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον σπορελαίου, διὰ νὰ ὑπάρξῃ διέξοδος δι’ ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος δὲν ἤθελεν ἢ δὲν ἠδύνατο νὰ φάῃ καλὸ λάδι καὶ τὸ καλὸ λάδι νὰ τὸ πληρώσῃ ἡ κατανάλωσις κατά τι περισσότερον. Ἡ εἰσαγωγή, κύριοι, ἐλαιολάδου ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ εἶναι ἐπικίνδυνος ὑπόθεσις, τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ ἀποφεύγωμεν. Καὶ πρέπει ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ νὰ σταματήσῃ πλέον. Δὲν ἔχει κανένα νόημα. Ἡ περαιτέρω προμήθεια ἐλαιολάδου ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, τὴν στιγμὴν μάλιστα κατὰ τὴν ὁποίαν εἰσάγομεν πρώτην ὕλην διὰ τὴν ἑλληνικὴν βιομηχανίαν. Ἡ Κυβέρνησις πρέπει νὰ ἀντιληφθῇ, ὅτι ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ ἔφθασεν εἰς σημεῖον ποὺ πρέπει νὰ σταματήσῃ. Ὀφείλει νὰ σταματήσῃ τὰς εἰσαγωγάς. Ὀφείλει νὰ ἀφήσῃ τὸ ἐλαιόλαδον τὸ ἑλληνικὸν νὰ διακινηθῇ κατὰ τὴν κανονικὴν ἐμπορικὴν διαδικασίαν. Τὴν στιγμὴν αὐτὴν τὰ συμφέροντα τῶν ἐμπόρων καὶ τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν εἶναι κοινά. Ἂς ἀφήσῃ νὰ διαμορφωθῇ μία φυσιολογικὴ τιμὴ εἰς τὸ ἐσωτερικὸν καὶ νὰ διακινηθῇ τὸ λάδι διὰ τοῦ ἐμπορίου, διότι αὐτὸ ποὺ συμβαίνει εἰς τὴν ἀγοράν, εἶναι τραγέλαφος. Προσεπάθησα, κύριοι, νὰ τὸ προσδιορίσω καὶ θὰ σᾶς δώσω τὴν σχετικὴν εἰκόνα. Πωλεῖται σπορέλαιον εἰς τὸν Πειραιᾶ. Χρεώνεται 13,85 καὶ πωλεῖται 14,60. Πωλεῖται ἱσπανικὸν λάδι μοῦργα ἢ βιομηχανικὸν λάδι, μὴ βρώσιμον. Χρεώνεται 17,05 καὶ πωλεῖται 18,10 καὶ εἰς τὴν αὐτὴν τιμὴν εἶναι διατετιμημένον καὶ τὸ ἐλαιόλαδον τῆς Κρήτης, ἐνῷ εἶναι γνωστόν, ὅτι εἰς τὴν ἐλευθέραν ἀγορὰν πωλεῖται εἰς τοιαύτην τιμήν, ὥστε θὰ ἔπρεπε εἰς τὸν Πειραιᾶ νὰ πωλῆται τοῦτο ἄνω τῶν 19 δραχμῶν. Ὑπάρχει μία ἀγορανομικὴ τιμὴ ἄνευ ἀξίας, ἡ ὁποία δημιουργεῖ μόνον ἀγορανομικὰς παραβάσεις καὶ δυσχερείας εἰς τὸ ἐμπόριον. Ὅλα αὐτὰ διατί; Διὰ νὰ ἀγοράσῃ τὸ ἑλληνικὸν κοινὸν λάδι ποὺ δὲν τρώγεται. Ὄχι; Ἡ Κυβέρνησις πρέπει νὰ ὁμολογήσῃ ὅτι ἠγόρασε μοῦργα καὶ βιομηχανικὸν λάδι καὶ θὰ τὸ στείλῃ διὰ βιομηχανικὴν ἐπεξεργασίαν καὶ ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα ἂς πωλήσῃ τὸ σπορέλαια καὶ ἂς ἀφήσῃ τὸ ἑλληνικὸν λάδι νὰ πωληθῇ ἐλεύθερα καὶ ἂς μὴ νομίζῃ τραγικὸν δυστύχημα τὸ ἐὰν τὸ ἑλληνικὸν ἐλαιόλαδον ἀπολαύῃ δύο δραχμὰς πάρα πάνω. Διότι σήμερον, εἰς τὴν ἀγορὰν συμβαίνει καὶ τὸ ἑξῆς χαρακτηριστικόν: Ἡ Κυβέρνησις ἔχει ἀπόλυτον ἀνοχὴν ἀναφορικῶς πρὸς τὴν νοθείαν. Διότι συμβαίνει, κύριοι βουλευταί, νὰ ἀνακατώνωνται καὶ νὰ πωλοῦνται τὰ πάντα ἀπὸ τὴν ἱσπανικὴν μοῦργαν μέχρι τοῦ σπορελαίου καὶ ταῦτα πάντα ἄνευ οἱουδήποτε ἐλέγχου, διότι ἡ Κυβέρνησις καὶ δὲν δύναται καὶ δὲν ἐπιθυμεῖ νὰ ἀλλάξῃ τὴν κατάστασιν εἰς ὃ σημεῖον αὕτη περιέστη. Ἂς ὑπάρξῃ, κύριοι, ὡς ἀποτέλεσμα τῆς συζητήσεως αὐτῆς ἡ χάραξις μιᾶς συνεχοῦς καὶ φρονίμου γραμμῆς, ὡς πρὸς τὴν πορείαν ἀπὸ ἐδῶ καὶ πέρα. Ἡ Κυβέρνησις, ἂς μὴ ἀκολουθήσῃ τὸν ὀλισθηρὸν δρόμον, ὁ ὁποῖος δημιουργεῖ ὅλας αὐτὰς τὰς ὑπονοίας, αἱ ὁποῖαι μᾶς ὡδήγησαν εἰς τὸ νὰ ὑποβάλωμεν τὴν αἴτησιν συστάσεως Ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπῆς καὶ ὁ ὁποῖος ζημιώνει καὶ τὸν παραγωγὸν καὶ τὸν καταναλωτὴν καὶ τὸ Ἔθνος ὁλόκληρον. Κύριοι συνάδελφοι, ἐτερμάτισα. Δὲν θὰ ἐπικαλεσθῶ τὴν εὐαισθησίαν τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως. Θὰ ἐπικαλεσθῶ τὴν σωφροσύνην της. Ὑπῆρξαν περὶ τὸν χειρισμὸν τῶν θεμάτων αὐτῶν πράγματα, τὰ ὁποῖα δὲν ἀντέχουν εἰς τὴν κοινὴν λογικήν, πράγματα τὰ ὁποῖα δημιουργοῦν διὰ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, τὰς ἀπόψεις τοῦ ὁποίου ὡς ἕνα σημεῖον ἐκφράζει ὁ Ἑλληνικὸς Τύπος, τὴν ἀνάγκην περαιτέρω ἐρεύνης. Τὴν ἔρευναν αὐτήν, δὲν νομίζομεν ὅτι οὔτε ἡ Κυβέρνησις, οὔτε ἡ κυβερνητικὴ πλειοψηφία εἶναι δυνατὸν νὰ ἀρνηθῇ, διότι ἐξ αὐτῆς εἶναι δυνατὸν νὰ προκύψῃ συμπέρασμα, τὸ ὁποῖον νὰ ἀθωώνῃ πλήρως τὸν ὑφυπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου. Ἀλλὰ ἐάν, κύριοι, ἀρνηθῆτε τὴν σύστασιν Ἐξεταστικῆς τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπῆς, νὰ ἦσθε βέβαιοι, ὅτι εἰς τὴν συνείδησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἡ ὑποψία θὰ συνοδεύῃ τὸν ὑφυπουργὸν Ἐμπορίου διὰ βίου.

§147ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑφυπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, ἔχει τὸν λόγον.

§148Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Κύριοι συνάδελφοι, τὸ θέμα εἰς τὴν γενικότητά του, εἶναι γνωστὸν εἰς ὅλους μας, ἀπὸ ἐπανειλημμένας συζητήσεις, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο κατὰ τὸ πρόσφατον ἢ ἀπώτερον παρελθόν. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἐπικρίσεις, ὡς πρὸς τὴν ἀσκουμένην ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως πολιτικὴν ἐπὶ τοῦ ἐλαιολάδου, δὲν θὰ ἀσχοληθῶ εἰμὴ παρεμπιπτόντως. Ἡ ὀρθότης τῆς πολιτικῆς, τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ἠκολούθησεν εἰς τὴν διαχείρισιν τοῦ προβλήματος τοῦ ἐλαιολάδου, θὰ ἀναπτυχθῇ καὶ ἀπὸ ἄλλους ἁρμοδιωτέρους ἐμοῦ κυβερνητικοὺς παράγοντας. Θὰ μοὶ ἐπιτραπῇ νὰ ἀσχοληθῶ, κυρίως, μὲ τὰ ὅσα οἱ προλαλήσαντες συνάδελφοι ἀνέφερον σχετικῶς μὲ τὴν διαχείρισιν τοῦ θέματος τῆς ἐκποιήσεως τοῦ ἐλαιολάδου τῆς ἐγχωρίας παραγωγῆς καὶ τὴν εἰσαγωγὴν ἐλαιολάδου ἐξ Ἱσπανίας. Θὰ ἀρχίσω ἀπὸ τὸ δεύτερον, διότι ἐκεῖθεν προῆλθε καὶ ἡ αἰτία τῆς ἀποψινῆς συζητήσεως. Τὸ διατὶ ἀπεφασίσθη ἡ εἰσαγωγὴ ἐλαιολάδου ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ, δὲν ἠμφισβητήθη καὶ ἀπὸ τοὺς προηγηθέντας ἐμοῦ ὁμιλητάς, διότι ἀμφότεροι παρεδέχθησαν, ὅτι τὸν Νοέμβριον αἱ τιμαὶ τοῦ ἐλαιολάδου εἰς τὰ καταναλωτικὰ κυρίως κέντρα εἶχον διαταραχθῆ καὶ αὐξηθῆ, προσωρινῶς ἔστω, ὑπερμέτρως. Δὲν θὰ προέκυπτεν ἀσφαλῶς ἡ ἀνάγκη εἰσαγωγῆς ἐλαιολάδου ἐάν, ὡς εἶπον καὶ ἀπόψε, ἡ παραγωγὴ τῆς ἐσοδείας 1960–61 ἐξειλίσσετο κανονικῶς καὶ δὲν ἐμεσολάβει ἡ ξηρασία τοῦ Ὀκτωβρίου–Νοεμβρίου καὶ τὰ ἐξ αὐτῆς ἐπακόλουθα (ἀσθένειαι, πτῶσις πρὸ ὡριμάνσεως κλπ.), ἐξ ἀφορμῆς τῶν ὁποίων ἐμειώθη ἡ παραγωγὴ εἰς 55 χιλ. τόννους, ἐὰν ὄχι καὶ περισσότερον. Πρὸς διευκόλυνσιν τῶν ἐπικρίσεων καὶ τῆς ἀντιπολιτευτικῆς διαθέσεως, ἐγένετο ἕνας ὅλως ἀόριστος ὑπαινιγμός, ὅτι, ἴσως, νὰ εἶχον προειδοποιηθῆ ὡρισμένοι, διὰ νὰ προετοιμασθοῦν καὶ προσφέρουν εἰς τὸν διαγωνισμὸν τῆς 1ης Δεκεμβρίου ἐλαιόλαδα. Ὁ ἀόριστος οὗτος ὑπαινιγμὸς ἐγένετο εἰς τὸ παρελθὸν καὶ ἐπανελήφθη ἀπόψε ἀπὸ τοὺς προηγηθέντας ὁμιλητάς. Εἶναι ἀναμφισβητήτως ἀδικαιολόγητος, ὅπως εἶναι σκόπιμος καὶ ἠθελημένος μόνον πρὸς στήριξιν ἐπικρίσεων, ἐξ οὗ καὶ εἶναι ἐντελῶς ὑποτυπώδης καὶ μόλις διαφαινόμενος. Ἰδοὺ δέ, διατὶ εἶναι ἀδικαιολόγητος καί, ὡς φρονῶ, ἐκθέτει περισσότερον παντὸς ἄλλου αὐτοὺς ποὺ τὸν ἔκαμαν. Αἱ τιμαὶ τοῦ ἐλαιολάδου ηὐξήθησαν κατὰ τρόπον ἐντελῶς ἀπότομον, δὲν θὰ ἀναφέρω ἀριθμούς, διὰ νὰ μὴ συσκοτισθῇ τὸ θέμα. Ἐνῷ μέχρι τῆς 15 Νοεμβρίου 1961 ἐσημειώθη μία ἐποχιακὴ διακύμανσις τῶν τιμῶν τοῦ ἐλαίου ἀπὸ 0,50 ἕως 1 δραχμήν, ἀπὸ τῆς 15ης Νοεμβρίου μέχρι τῆς 20ῆς Νοεμβρίου ηὐξήθη περαιτέρω κατὰ 4 περίπου δραχμάς. Τί ἦτο ἐκεῖνο ποὺ ἐδημιούργησε τὴν ὑπέρμετρον αὐτὴν αὔξησιν τῶν τιμῶν; Ἦτο διάθεσις κερδοσκοπίας; ἦτο ἀπόκρυψις; ἢ ἦτο ἔλλειψις; Οὐδὲν ἐξ αὐτῶν, διότι εὑρισκόμεθα εἰς τὴν ἐποχὴν τῆς συγκομιδῆς καὶ οὐδὲν τούτων ἐδικαιολογεῖτο. Ἦτο ἕνας πανικός, ὁ ὁποῖος ἐδημιουργήθη λόγῳ τῆς γενομένης τότε τὸ πρῶτον διαπιστώσεως τῆς ὑπερμέτρου μειώσεως τῆς παραγωγῆς καὶ ἐξ ἀφορμῆς τῆς ὁποίας οἱ ἐλαιοπαραγωγοὶ ἔπαυσαν νὰ προσφέρουν ἐλαιόλαδον, τὸ ἐμπόριον εἶδεν ὅτι θὰ ἔχανε τὰ ἀποθέματά του, χωρὶς νὰ ἠμπορῇ νὰ τὰ ἀναπληρώσῃ. Καὶ ἤρχισε πλέον πρὸς ἀναπλήρωσιν τῶν διατιθεμένων ἀποθεμάτων του νὰ αὐξάνῃ τὰς τιμὰς εἰς τὰ παραγωγικὰ κέντρα, πρὸς ἀγορὰν ἐκεῖ ἐλαιολάδου καὶ ταὐτοχρόνως νὰ καθορίζῃ τιμὰς πωλήσεως εἰς τὰ κέντρα καταναλώσεως μεγαλυτέρας τῶν ὅσων τὴν προηγουμένην εἶχε δώσει εἰς τὰ παραγωγικὰ κέντρα. Προηγήθη, ἠμπορῶ νὰ εἴπω, ἡ αὔξησις τῶν τιμῶν εἰς τὰ παραγωγικὰ κέντρα καὶ ἠκολούθησεν ἡ αὔξησις τῶν τιμῶν εἰς τὰ κέντρα καταναλώσεως. Αὐτὸ συνέβη καὶ ἐξειλίχθη μέσα εἰς ἕνα διάστημα μιᾶς ἑβδομάδος ἕως 10 ἡμερῶν, λόγῳ τῆς δημιουργηθείσης εἰς τὰ κέντρα καταναλώσεως ἀνησυχίας. Ἐκάλεσα εἰς τὰς 19 Νοεμβρίου εἰς σύσκεψιν τοὺς ἐλαιοεμπόρους Ἀθηνῶν, Πειραιῶς καὶ Θεσσαλονίκης. Αὐτοὶ εἶναι οἱ πρῶτοι, οἵτινες μὲ ἐπληροφόρησαν, ὅτι ἡ ἐφετεινὴ παραγωγὴ θὰ εἶναι ἰδιαιτέρως μειωμένη καὶ ὅτι δὲν θὰ φθάσῃ οὔτε τοὺς 60.000 τόννους. Ἐὰν δὲ ἐξ αὐτῆς τῆς ποσότητος ἀφαιρεθῇ ἡ φύρα τοῦ ἐξευγενισμοῦ τῶν μεγαλοβάθμων, τὸ ἐλαιόλαδον, ὅπερ θὰ διατεθῇ εἰς τὴν κατανάλωσιν ὡς βρώσιμον αὐτούσιον, πρέπει νὰ ὑπολογισθῇ εἰς κάτω τῶν 55.000 τόννων. Προέβλεπον ὅτι μὲ τὰ ὑπάρχοντα ἀποθέματα, τὰ ὁποῖα τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας ὑπελόγιζεν εἰς 40 μὲ 45.000 τόννους καὶ αὐτοὶ εἰς 35–40.000 τόννους καὶ κατ’ ἀνώτατον ὅριον θὰ ἐσημειοῦτο ἕνα ἄνοιγμα καὶ συνεπῶς ἔλλειψις κατὰ τὴν κάλυψιν τῶν ἀναγκῶν τῆς ἀγορᾶς περίπου 20 χιλιάδων τόννους. Ἐλέχθη, ὅτι θὰ ἔπρεπε ἡ συμπλήρωσις τῶν ἐλλείψεων νὰ γίνῃ διὰ τῆς εἰσαγωγῆς σπορελαίων καὶ οὐχὶ διὰ τῆς εἰσαγωγῆς ἐλαιολάδου. Ἀναμφισβητήτως, ἡ παρατήρησις εἶναι ὀρθὴ καὶ συμφέρουσα εἰς τὴν οἰκονομίαν, πλὴν προσκρούει ὄχι μόνον εἰς τὰς συνηθείας τῆς καταναλώσεως, ἀλλὰ καὶ εἰς αὐτὸ τὸ συμφέρον τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν καὶ τῆς ἀναπτύξεως τῆς ἐλαιοπαραγωγῆς, δεδομένων τῶν περιωρισμένων περιθωρίων ἐξαγωγῆς. Ἡ εἰσαγωγὴ σπορελαίων ἐγένετο καὶ καλύπτει ἕως ἕνα σημεῖον τὰς ἐλλείψεις εἰς λιπαρά, δὲν καλύπτει, ὅμως, τὴν ἐπιθυμίαν τοῦ Ἕλληνος καταναλωτοῦ. Βάσει, λοιπόν, καὶ τῶν διαπιστώσεων τῶν ἐλαιοεμπόρων περὶ τοῦ ὕψους τῆς παραγωγῆς καὶ τῆς ἐξελίξεως τῶν τιμῶν ἐλαιολάδου, εἰσηγήθην εἰς τὰς 21 Νοεμβρίου τὴν ἀναπλήρωσιν τῶν ἐλλειμμάτων μὲ εἰσαγωγὰς ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ. Παρακαλῶ νὰ ἐνθυμηθῆτε, ὅτι εἰς τὰς πρωϊνὰς ἐφημερίδας τῆς 20ῆς ἐδημοσιεύθησαν ἀνακοινώσεις μου, δοθεῖσαι τὴν προηγουμένην, καθ’ ἃς θὰ ἐγένοντο εἰσαγωγαὶ πρὸς συμπλήρωσιν τῶν εἰς λιπαρὰ ἀναγκῶν μας. Δὲν ἀνέφερον εἰς αὐτάς, ὅτι εἰσήγοντο καὶ ἐλαιόλαδα, διότι εἰς τὰς 19 Νοεμβρίου δὲν ἀντεμετώπιζον τὴν εἰσαγωγήν των. Τὴν ἑπομένην τῆς δημοσιεύσεως τῶν ἀνακοινώσεών μου, 21ην Νοεμβρίου, εἰσηγήθην, ὡς ἀνέφερα, τὴν δι’ εἰσαγωγῶν ἀναπλήρωσιν τῶν ἐλλειμμάτων εἰς λιπαρά, καὶ ἐξουσιοδοτήθην διὰ τὴν ἄμεσον εἰσαγωγὴν 2.000 τόννων σπορελαίου. Συνεζητήθησαν καὶ αἱ ἀνάγκαι μας εἰς ἐλαιόλαδα καὶ αἱ προβλέψεις τοῦ ἐμπορίου ἐπ’ αὐτοῦ. Ἀπόφασις δὲν ἐλήφθη πρὸς περαιτέρω διερεύνησιν τοῦ θέματος. Τὸ ἑσπέρας τῆς ἑπομένης, 22ας Νοεμβρίου, ἀπεφασίσθη ἡ εἰσαγωγὴ ἐλαιολάδου καὶ ἐξουσιοδοτήθην νὰ προβῶ εἰς τὴν προμήθειάν του, ἐὰν κρίνω ἀπαραίτητον, καὶ δι’ ἀπ’ εὐθείας ἀγορᾶς. Δὲν ἠγόρασα ἀπ’ εὐθείας, ἀλλὰ προεκήρυξα τὴν 23ην Νοεμβρίου καὶ διενήργησα τὸν διαγωνισμὸν τῆς 1ης Δεκεμβρίου. Ἔτσι ἔχει τὸ ἱστορικὸν τῶν γεγονότων καὶ αὐτὸ προκύπτει καὶ ἀπὸ τὰ δημοσιεύματα τοῦ τύπου καὶ ὄχι μόνον ἀπὸ τὴν ἰδικήν μου ἐξιστόρησιν. Ποῦ ὑπῆρξε τὸ χρονικὸν περιθώριον τῆς προειδοποιήσεως οἱουδήποτε, ἀπὸ οἱονδήποτε; Πῶς δύνανται νὰ αἰτιολογήσουν εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον τοὺς ἀορίστους ὑπαινιγμούς των οἱ ἐπικρίνοντες; Ὁ διαγωνισμὸς διενηργήθη καὶ ἡ συμμετοχὴ ὑπῆρξεν εὐρεῖα, δὲν ὑπῆρξε περιωρισμένη, ὡς ἐλέχθη. Δὲν λέγω εὐρυτάτη, ἀλλὰ ὅτι ὑπῆρξεν εὐρεῖα, ὅταν μετέσχον 15 μειοδόται καὶ προσεφέρθη ὑπερπενταπλασία ποσότης. Σημαίνει, ὅτι ὑπῆρξε δυνατότης εἰς τὸν σχηματισμὸν κρίσεως, ἐπὶ τῶν προσφερομένων τιμῶν καὶ ποιοτήτων. Ἡ μικρὰ προθεσμία ἐτάχθη ἐκ τῶν δημιουργηθεισῶν ὡς ἀνωτέρω ἀναγκῶν, λόγῳ τῆς ἀποτόμου διαταραχῆς τῶν τιμῶν, ἡ πραγματοποιηθεῖσα, ὅμως, συμμετοχὴ μειοδοτῶν ἀπέδειξεν, ὅτι ἐκ τῆς περιωρισμένης προθεσμίας δὲν ὑπῆρξεν ἔλλειψις προσφορῶν καὶ ὅτι ἡ περιωρισμένη προθεσμία δὲν ἐπέδρασε σχεδὸν καθ’ ὁλοκληρίαν εἰς τὴν ὑποβολὴν τῶν 15 καὶ πλέον προσφορῶν. Δηλαδὴ αἱ γενόμεναι προσφοραὶ ἀπέδειξαν, ὅτι τὸ σύντομον τῆς προθεσμίας κατ’ οὐδὲν ἐπηρέασε τὸν διαγωνισμὸν καὶ τὴν συμετοχὴν εἰς αὐτόν. Ἐπίσης τὸ γεγονός, ὅτι ἀπὸ τῆς 19ης Νοεμβρίου καὶ πέραν ἐπεσημάνθη ἡ ἔλλειψις τοῦ ἐλαιολάδου, οὐδὲν ἀφήνει περιθώριον διὰ τὴν διατύπωσιν οἱασδήποτε, ἔστω καὶ τῆς παραμικρᾶς ὑποψίας, ἐκ μέρους τοῦ ἄρτι κατελθόντος ἐκ τοῦ βήματος καὶ πολὺ περισσότερον ὅτι, ἂν δὲν γίνῃ Ἐξεταστικὴ Ἐπιτροπή, θὰ παραμείνω ἐσαεὶ μὲ τὴν ὑποψίαν ὡς πρὸς τὸν τρόπον τῆς διαχειρίσεως τῆς προμηθείας τοῦ ἐλαιολάδου κατὰ τὸν διαγωνισμὸν τῆς 1ης Δεκεμβρίου 1960. Εἶναι μία αὐθαίρετος, ἐντελῶς καὶ ἄνευ τῆς παραμικρᾶς βάσεως ὑπόθεσις, τὴν ὁποίαν κάμνει ὁ ἴδιος, διότι τὸν ἐξυπηρετεῖ εἰς τὴν ἀπεγνωσμένην προσπάθειάν του νὰ διαβάλῃ πᾶσαν κυβερνητικὴν ἐνέργειαν. Διότι, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ διατυπωθῇ ὑποψία καὶ νὰ κριθῇ βάσιμος, ὅταν ὁ χρόνος, ἐντὸς τοῦ ὁποίου ἐξειλίχθησαν ὅλα τὰ γεγονότα, δὲν φθάνῃ τὰ δύο 24ωρα; Πῶς καὶ διατὶ νὰ εἰδοποιηθῇ ὁ οἱοσδήποτε διὰ νὰ προλάβῃ, ὡς λέγει, νὰ ἑτοιμάσῃ τὰς ἀπὸ τὸ ἐξωτερικὸν προσφοράς του; Μὲ τὰ σημερινὰ πάσης μορφῆς μέσα ἐπικοινωνίας, στέκονται τέτοιου εἴδους ὑποψίαι; Μήπως οἱ μειοδόται τοῦ διαγωνισμοῦ τὸ πρῶτον ἠσχολήθησαν μὲ αὐτῆς τῆς μορφῆς ἐμπόριον; Εἶχεν ἀνάγκην ἡ Μποῦγκε καὶ οἱ λοιποὶ νὰ προειδοποιηθοῦν διὰ νὰ ἑτοιμασθοῦν; Πρέπει νὰ γνωρίζῃ καλύτερον ἀπὸ ἐμὲ ὁ κ. συνάδελφος, καὶ τὸ γνωρίζει ἀσφαλῶς καλύτερον, διότι ἀπὸ τὰ χείλη τοῦ ἰδίου ἐπληροφορήθην τὸ πρῶτον τὴν σχέσιν, ἡ ὁποία προϋπῆρξε μεταξὺ ΑΣΕΟ καὶ Μποῦγκε, ὁ ἴδιος, ἐπίσης, ἔδωσε πληροφορίας του, ἐν σχέσει μὲ ἄλλας ἐπιχειρήσεις. Ἐκ τούτου, δὲν δύναται νὰ μὴ γνωρίζῃ, ὅτι ὅλοι αὐτοὶ καὶ ἰδίᾳ ἡ Μποῦγκε, ἔχουν ὑποκαταστήματα ἢ πράκτορας σχεδὸν εἰς ὅλας τὰς χώρας. Καὶ ἐν προκειμένῳ, ἐκεῖνοι ποὺ προσέφερον ἐλαιόλαδον δὲν ἦσαν οὔτε ἡ Μποῦγκε, οὔτε ὁ ΑΣΣΕΟ, οὔτε οἱ λοιποὶ μειοδόται. Αὐτοὶ ἁπλῶς ἐμεσολάβησαν καὶ ὑπέβαλον τὰς προσφορὰς τῶν ξένων Οἴκων, οὓς ἐξεπροσώπησαν. Οὕτω ἄλλος ἦτο ὁ Οἶκος, τὸν ὁποῖον ἐξεπροσώπει ἡ Μποῦγκε καὶ ἄλλος ὁ Οἶκος, τὸν ὁποῖον ἐξεπροσώπει ὁ ΑΣΣΕΟ καὶ ἄλλος ὁ Οἶκος, τὸν ὁποῖον ἐξεπροσώπει ἕνας ἕκαστος τῶν λοιπῶν μειοδοτῶν. Ἐκ τούτων προκύπτει, ἐπίσης, ὅτι οὔτε ὁ ἰσχυρισμὸς ὅτι ΑΣΣΕΟ καὶ Μποῦγκε εἶναι ἕνα καὶ τὸ αὐτὸ εἶναι ἀληθές, οὔτε ὅτι αὐτοί, δῆθεν, προειδοποιήθησαν καὶ ἐκάλυψαν, ὡς Μποῦγκε πλέον, τὸ 95% τῆς προμηθείας. Νομίζω, ὅτι μετὰ τ’ ἀνωτέρω, δημιουργεῖται ἠθικὴ ὑποχρέωσις δι’ ὅσους διατυπώνουν τὴν ὑποψίαν αὐτὴν νὰ ἀναφέρουν ἐδῶ ἐκ ποίων δεδομένων περιστάσεων πηγάζει ἡ ὑποψία των. Εἶναι γεγονός, ὅτι πράγματι, μεταξὺ τοῦ κυρίου Μητσοτάκη καὶ ἐμοῦ, διεξάγεται ἀπὸ τριμήνου καὶ πλέον μέσῳ τοῦ τύπου, τακτικὴ ἀλληλογραφία ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ θέματος. Διετυπώθησαν ὑπ’ αὐτοῦ, διάφορα ἐρωτήματα καὶ ἐδόθησαν παρ’ ἐμοῦ ἀπαντήσεις. Ἐπίσης ἀπὸ τὸν ἴδιον, διετυπώθησαν διάφοροι ἀόριστοι ὑπαινιγμοὶ καὶ ὑπονοούμενα ὡς ἐν τῇ ὑποβληθείσῃ προτάσει εἰς ἃ ἀπαντῶ ἀπόψε. Μετὰ τὸν τερματισμὸν τῆς παρούσης συζητήσεως, θὰ ἴδωμεν τί θὰ ἔχῃ ἀπομείνει ὡς μὴ ἀνακριβὲς καὶ ἀδικαιολόγητον. Εἰς τὴν ὑποβληθεῖσαν πρότασιν, ἀναφέρονται ὡρισμέναι παραλείψεις ἢ γίνεται ἐπίκλησις ἀριθμῶν, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀνακριβεῖς καὶ ἀντίθετοι πρὸς τὰ ὑπάρχοντα στοιχεῖα τὰ ὁποῖα ἔχω πρὸ πολλοῦ καταθέσει εἰς τὴν Βουλήν. Ἀπὸ τὰ στοιχεῖα ταῦτα προκύπτουν ἐντελῶς τὰ ἀντίθετα. Ἠναγκάσθην, ὅταν τὸ πρῶτον, τὴν πρωΐαν τῆς Τρίτης ἐκ τῶν ἐφημερίδων ἔλαβον γνῶσιν τῆς ὑποβληθείσης προτάσεως διὰ τὴν σύστασιν Ἐξεταστικῆς Ἐπιτροπῆς νὰ ἀπαντήσω ἐπίσης διὰ τῶν δηλώσεών μου δημοσιευθεισῶν τὴν πρωΐαν τῆς ἑπομένης, 14ην τ.μ. Διέψευσα καὶ ἀνήρεσα ἕνα πρὸς ἕν, ὅλα τὰ στοιχεῖα τῆς προτάσεως, ἀναφέρων τί παραποιεῖται διὰ τῆς προτάσεως, τί ἀποσιωπᾶται καὶ ποία διαστρέβλωσις τῶν γεγονότων καὶ τῶν ἀριθμῶν γίνεται καὶ ἐν τούτοις παρὰ τὴν ἀλληλογραφίαν μας, δὲν ἔλαβον ἀπάντησιν τοῦ κ. Μητσοτάκη, οὔτε διὰ τοῦ τύπου, οὔτε καὶ ἀπόψε, ὅτι αἱ διαγνώσεις μου δὲν εἶναι ἀληθεῖς καὶ ὅτι τὰ στοιχεῖα των ἦσαν ἀκριβῆ. Εἶναι ἀναγκαῖον διότι εἶναι λεπτομερειακὰ νὰ σᾶς ἀναγνώσω τὰς δηλώσεις μου. Συγκεκριμένως, εἶπα τοῦτο: «Εἶναι ἀνακριβὲς καὶ ἀποτελεῖ παραποίησιν τῶν στοιχείων φακέλλου, ὅτι ἐζημιώθη τὸ δημόσιον 7.000 δολλάρια κλπ. κλπ...... (ἀναγινώσκει).......». Εἶπον καὶ πρίν, ἀπαντῶν εἰς τὸν κ. Κοθρῆν, ὅτι ἡ προσφορὰ τῆς Μποῦγκε τῆς 1ης Δεκεμβρίου 1960 ἦτο ἡ καλλιτέρα καὶ ἡ περισσότερον, ὡς ἐκ τῶν ὑστέρων ἀπεδείχθη, ἐπωφελὴς διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν ὑφισταμένων ἀναγκῶν. Διότι τὸ εἰσαχθὲν διὰ τῆς προσφορᾶς αὐτῆς ἐλαιόλαδον 3.500 τόννοι, ἔχει ἀπορροφηθῆ ἄνευ παραπόνου τινὸς ἀπὸ τὴν ἀγοράν, ἐνῷ ἀντιθέτως τὸ εἰσαχθὲν μέσῳ τοῦ ΑΣΣΕΟ ἐλαιόλαδον εἶναι ἐκεῖνο ἐκ τοῦ ὁποίου ἐδημιουργήθησαν τὰ παράπονα διότι ὡς πρὸς ἕνα τμῆμα εὑρέθη διάφορον πρὸς τοὺς συμβατικοὺς ὅρους. Ἐν τούτοις, παρ’ ὅλον, ὅτι ὡς ἀπεδείχθη ἐκ τῶν ὑστέρων βεβαίως, ἦτο ἡ πλέον ἐπωφελής, ἐν τούτοις, δὲν κατεκυρώθη εἰς αὐτὴν μόνην ἡ εἰσαγωγὴ τῶν 7.000 τόννων, ἀλλὰ ἡ εἰσαγωγὴ τῶν 3.500 μόνον καὶ ἀντὶ τούτου ἐπήραμεν τοῦ ΑΣΣΕΟ τὸ ὁποῖον δὲν ἦτο 1–2% ὀξύτητος, ἀλλὰ 2–3% ὀξύτητος μὲ μικροτέραν βεβαίως τιμὴν κατὰ 6,4 δολλάρια κατὰ τόννον. Ἐπίσης ἀπεσιωπήθη, ὅτι τὰ 506 δολλάρια: «... .......... (ἀναγινώσκει)...............». Σᾶς ἀνέφερα καὶ πρίν, ἀπαντῶν πάλιν εἰς τὸν κ. Κοθρῆν, ὅτι οὐδέποτε εἰς οὐδένα διαγωνισμὸν κατεκυρώθη προσφορὰ μὲ τὴν ρήτραν μόνον τῆς ταχυτέρας φορτώσεως. Μόνον ἐὰν ἡ ταχυτέρα φόρτωσις συνέπιπτε μὲ μικροτέραν τιμήν, τότε μόνον ἐπελέγησαν ὡς μειοδόται. Καὶ αὐτὰ προκύπτουν ἀπὸ τὴν σύγκρισιν τῶν ἀποτελεσμάτων τοῦ διαγωνισμοῦ καὶ τὴν ἀπόφασιν κατακυρώσεως, τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν κατατεθειμένα εἰς τὴν Βουλὴν καὶ τὰ ὁποῖα ἀναμφισβητήτως ἄνθρωποι μὲ τὴν ὀξυδέρκειαν τῶν προλαλησάντων δὲν ἠμπορεῖ παρὰ νὰ τὰ ἔχουν ἴδει. Ἐπίσης κάμνουν μίαν σύγκρισιν μεταξὺ προσφορῶν 1ης Δεκεμβρίου 1960 καὶ προσφορῶν 18ης Ἰανουαρίου 1961, δηλαδὴ προσφορῶν ποὺ ὑπεβλήθησαν μετὰ 50 ἡμέρας. Ὑπῆρχεν ἡ προοπτική, ὅτι τὸ ἐλαιόλαδον θὰ ὑπετιμᾶτο μετὰ τὸν Ἰανουάριον. Αἱ ἀνάγκαι τῆς καταναλώσεως ὅμως τῆς ἐσωτερικῆς εἶναι γύρω εἰς τοὺς 10.000 τόννους κατὰ μῆνα καὶ ἀπὸ τοῦ Δεκεμβρίου ποὺ ἤρχισεν ἡ χορήγησις ἐλαιολάδου μέχρι καὶ τοῦ Ἰανουαρίου, ἔχουν διατεθῆ πλέον τῶν 3.000 τόννων. Αὐτὸ τί σημαίνει; Ὅτι ἐὰν δὲν ἐγένετο ἡ εἰσαγωγὴ ὁλοκλήρου τῆς ποσότητος τῶν 7.000 τόννων θὰ εἶχον διαταραχθῆ καὶ πάλιν αἱ τιμαὶ τοῦ ἐλαιολάδου, ἐὰν δὲν εἶχε συμβῆ νὰ κρατηθοῦν εἰς τὰ ἐπίπεδα τῶν ἀνατιμήσεων. Ἐξ ἄλλου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συγκρίνωνται προσφοραὶ ὑποβληθεῖσαι μὲ ἀπόστασιν 50 ἡμερῶν περίπου. Δὲν εἶναι λογικὸν καὶ οὔτε ποτὲ ἄλλοτε καθόσον γνωρίζω ἔχει ξαναγίνει τέτοια σύγκρισις. Πέραν τούτου αἱ προσφοραὶ δὲν ἐκρίθησαν ἀπὸ ἐμὲ μόνον. Εἶπον καὶ πρίν, τὸ ἐπαναλαμβάνω καὶ τώρα, ὅτι τὸ σύνολον τῶν προσφορῶν δὲν ἐκρίνετο ἀπὸ μίαν ἐπιτροπήν, ἀλλὰ ἀπὸ ἀλλεπαλλήλους Ἐπιτροπάς, ἀπὸ τὴν Τεχνικὴν καὶ Γνωμοδοτικὴν καὶ μὲ ἐναλλαγὰς τῶν μελῶν. Καὶ ἐν πάσῃ περιπτώσει μετεῖχον τῶν ἐπιτροπῶν εἴκοσιν ἄνθρωποι, ἀνώτεροι ὑπάλληλοι καὶ εἰδικὰ πρόσωπα εἰς κάθε τοιαύτην περίπτωσιν ἂν ὄχι καὶ περισσότεροι. Καὶ πλέον αὐτῶν ἔκριναν κατὰ τὴν προσυπογραφὴν καὶ οἱ ὑπηρεσιακοὶ παράγοντες, οἵτινες καὶ κατήρτισαν καὶ παρηκολούθησαν τὴν ἐκτέλεσιν τῶν σχετικῶν συμβάσεων. Ἐνῷ λοιπὸν ὅλα αὐτὰ ὑπάρχουν εἰς τὸν φάκελλον, λέγουν οἱ προλαλήσαντες: «Ναί, ἀλλὰ θὰ σὲ τρέχῃ ἡ ὑποψία εἰς ὅλην σου τὴν ζωήν, ἐὰν δὲν δεχθῇ ἡ Κυβέρνησις Ἐξεταστικὴν τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπήν». Νὰ ἐξετάσῃ τί; Νὰ ἴδωμεν πρῶτον, ποία ἡ ἀδυναμία ἢ παράλειψις καὶ τότε θὰ ἔχουν τὸ δίκαιον μὲ τὸ μέρος των διὰ νὰ ὑποψιάζωνται. Ἀναμφισβητήτως ἐὰν ὑπῆρχεν ἡ ἐλαχίστη ἀδυναμία καὶ δὲν ἀποσαφηνίζωνται, ἀπὸ τὰ στοιχεῖα τῶν φακέλλων νὰ γίνῃ, ὄχι μία ἀλλὰ δέκα Ἐπιτροπαὶ νὰ συσταθοῦν διὰ νὰ τὰς ἐξετάσῃ. Ἐὰν ὅμως πρόκειται μὲ τὰς δῆθεν ὑποψίας των καὶ τὴν δῆθεν ἀδυναμίαν των νὰ ἐξακριβώσουν οἱ ἴδιοι τὴν ἀλήθειαν, νὰ θεμελιώσουν τὴν πρότασίν των πρὸς πολιτικὴν καὶ μόνον ἐκμετάλλευσιν τοῦ πράγματος, τότε ἐρωτᾶται τί θὰ προσφέρῃ ἡ Ἐξεταστικὴ Ἐπιτροπή; Μήπως ἐκεῖ οἱ ἴδιοι δὲν κάμνουν τὴν αὐτὴν ὡς μέχρι σήμερον προσπάθειαν κακοποιήσεως τῆς ἀληθείας καὶ τῆς πραγματικότητος; Ἕν εἶναι βέβαιον ἀπὸ τοῦδε παρὰ πᾶσαν Ἐξεταστικὴν Ἐπιτροπήν, ἕκαστος τῶν πολιτικῶν ἀντιπάλων ἐκ τῶν ὑπογραφόντων τοὐλάχιστον τὴν πρότασιν, θὰ παραμείνῃ μὲ τὰς ἀπόψεις του ὡς ἤδη ἔχει διατυπώσει, διότι πρὸ παντὸς ἄλλου δὲν ἐπιθυμεῖ τὴν διαλεύκανσιν, ἀλλὰ τὴν συσκότισιν τῆς ὅλης ὑποθέσεως καὶ τὴν πολιτικὴν ταύτης ἐκμετάλλευσιν. Ἢ αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἀνέφερα πρὸς διάψευσιν τῶν ἰσχυρισμῶν των δὲν εἶναι ἀληθῆ ὁπότε θὰ πρέπει οἱ κύριοι νὰ εἴπουν διατὶ δὲν εἶναι ἀληθῆ καὶ ἐκ ποίων στοιχείων τὸ ἐξάγουν ἢ αὐτὰ ποὺ εἶπον εἶναι ἀληθῆ καὶ εἶναι βέβαιον, ὅτι ἀπεδείχθη διὰ στοιχείων καὶ ἀριθμῶν, ὅτι εἶναι ἀληθῆ καὶ ὀφείλουν ἀφοῦ δὲν κάμνουν τὸ πρῶτον νὰ ἀναγνωρίσουν τὴν ἀκρίβειάν των. Οὐδέν, ὅμως, ἐκ τῶν δύο ἔγινεν ἢ πρόκειται νὰ γίνῃ. Συνεπῶς, εἰς οὐδὲν ἔχει νὰ ὠφελήσῃ καὶ οὐδὲν ἔχει νὰ προσφέρῃ οἱαδήποτε Ἐξεταστικὴ Ἐπιτροπὴ ἐν προκειμένῳ. Οἱ ὁμιληταὶ ἀνεφέρθησαν διὰ μακρῶν εἰς τὴν ποιότητα τοῦ εἰσαχθέντος ἐλαιολάδου καὶ ἐτόνισαν, ὅτι τοῦτο εἶναι βιομηχανικόν, εἶναι μοῦργα καὶ μόνον μοῦργα. Κύριοι, δὲν μοῦ ἐπιτρέπεται προσωπικῶς νὰ κάμω τὴν οἱανδήποτε ἐξ ἰδίας ἀντιλήψεως βεβαίωσιν, παρ’ ὅλον ὅτι κατ’ ἐπανάληψιν ἐπεσκέφθην τὰς ἀποθήκας, εἰς ἃς εἶναι ἀποθηκευμένον τὸ ἐλαιόλαδον, καὶ παρ’ ὅλον ὅτι καὶ προσωπικῶς εἶδον καὶ ἐξήτασα τὴν ποιότητα τούτου. Ὡς γνωρίζετε, τὸ Κράτος ἔχει ὠργανωμένας, δι’ αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὰς διαπιστώσεις, ὑπηρεσίας καὶ ὄργανα καὶ αὐτὰ τὰ εἰς ἑκάστην περίπτωσιν ἁρμόδια ὄργανα εἶναι αἱ τεχνικαί του ὑπηρεσίαι. Καὶ εἶναι εἴτε γεωπόνοι, εἴτε χημικοί, εἴτε ἄλλης εἰδικότητος, ἀναλόγως δὲ τῆς περιπτώσεως αὐτὰ καλοῦνται νὰ κρίνουν καὶ νὰ ἄρουν τὰς ἰδικάς μας διαπιστώσεις. Ἔχω μαζί μου διὰ νὰ τὴν θέσω ὑπὸ τὴν κρίσιν σας ὁλόκληρον τὴν σειρὰν τῶν ἀναλύσεων τοῦ Γενικοῦ Χημείου τοῦ Κράτους. Αἱ πρῶται εἶναι τῆς 2ας Ἰανουαρίου 1961 καὶ φθάνουν μέχρι τῆς 1ης Μαρτίου 1961, ἴσως, νὰ ὑπάρχουν καὶ μεταγενέστεραι. Εἰς ὅλον αὐτὸν τὸν ὁρμαθὸν τῶν ἀναλύσεων, ρητῶς ἀναφέρεται: «καθαρόν, βρώσιμον, καλῆς ὀσμῆς, γεύσεως, σύμφωνον πρὸς τὰς συμβατικὰς προδιαγραφὰς κλπ.».

§149Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Καὶ τὸ βγάζει φαγώσιμον τὸ Γενικὸν Χημεῖον τοῦ Κράτους;

§150Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ἐὰν θέλετε, νὰ σᾶς τὰς ἀναγνώσω: 1) «Ἀποτέλεσμα ἀναλύσεως. Κατόπιν γενομένης ἐρεύνης κλπ.» «.... (ἀναγινώσκει) ......». Εἶναι περιττὸν νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι δὲν ἐπῆραν δεῖγμα βαρέλιον–βαρέλιον, ἤτοι καὶ ἀπὸ τὰ 4.556 βαρέλια, ἀλλὰ ἀντιπροσωπευτικὸν περίπου, ἤνοιξαν τὸ 10% τῶν βαρελίων. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀντιπροσωπευτικὴ δειγματοληψία τῶν ἐμπορευμάτων ὑπὸ τοῦ Γενικοῦ Χημείου τοῦ Κράτους. «Δειγματοληπτικὴ ἐξέτασις, ὄψις διαυγὴς κλπ.»..... ..... (ἀναγινώσκει) .....». Νὰ σᾶς ἀναγνώσω τώρα τὴν δευτέραν. «Ἡ δειγματοληψία ἐγένετο ἐπὶ 1.800 βαρελίων ...... (ἀναγινώσκει) ......».

§151Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Μίαν ἐρώτησιν, κ. Πρόεδρε, παρακαλῶ. Κύριε Ὑπουργέ, κατόπιν τῶν διαμαρτυριῶν αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο ἀπὸ ὅλας τὰς πλευρὰς συνεστήσατε εἰδικὴν ἐπιτροπὴν ἐρεύνης........

§152Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Θὰ ἔλθουν μὲ τὴν σειράν τους, μόνα τους. Θὰ τὰ εἴπω.

§153Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Νὰ μᾶς εἴπητε τὸ πόρισμα τῆς Ἐπιτροπῆς.

§154Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ἐπειδὴ ὁ ἔλεγχος ἀναφέρεται εἰς ἐνεργείας ποὺ τὴν ἀρχὴν τὴν ἔχουν εἰς τὸ 1955, διὰ νὰ φθάσω εἰς τὴν ἐκποίησιν τῶν κρατικῶν ἀποθεμάτων τοῦ 1959 καὶ εἰς τὰς εἰσαγωγὰς τοῦ 1961, παρακαλῶ νὰ μὲ ἀφήσετε νὰ τὰ εἴπω μὲ τὴν σειράν των, ἐὰν δὲ παραλείψω κἄτι, εὐχαρίστως εἰς τὸ τέλος νὰ μὲ ἐρωτήσετε, διὰ νὰ σᾶς δώσω οἱανδήποτε πληροφορίαν. Αὐταὶ εἶναι αἱ ἀναλύσεις τοῦ Γεν. Χημείου τοῦ Κράτους, βάσει τῶν ληφθέντων ἀντιπροσωπευτικῶν δειγμάτων. Τὰ δείγματα ταῦτα προήρχοντο, ὡς εἶπον, ἐκ τοῦ συνόλου τῆς παραληφθείσης ποσότητος. Πρὸς μείζονα ἐξακρίβωσιν τῆς ποιότητος καὶ διασφάλισιν τῶν συμφερόντων τοῦ Δημοσίου, ἔλαβον τὴν πρωτοβουλίαν, χωρὶς νὰ θεωρῶ τοῦτο εὑρεσιτεχνίαν, ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει ἀπὸ τὸν φόβον, τὸν ὁποῖον εἶχον καὶ ἐγώ, μήπως συμβῇ κἄτι καὶ τὸ μάθω ἐκ τῶν τελευταίων, διέταξα ἀπὸ τῆς 20ῆς Ἰανουαρίου αἱ δειγματοληψίαι νὰ μὴ γίνωνται μόνον ἐπὶ τοῦ συνόλου τῆς ποσότητος, ἀλλὰ νὰ γίνωνται καὶ εἰδικώτεραι, βάσει τῶν ἐξωτερικῶν ἐνδείξεων τῶν βαρελίων, ἤτοι κατὰ φορτωθείσας παρτίδας. Διὰ τῶν εἰδικῶν τούτων ἀναλύσεων ἐπεσημάνθησαν διαφοραί τινες, συνιστάμεναι κυρίως εἰς μικρὰν αὔξησιν τῆς ὀξύτητος, χωρὶς καὶ δι’ αὐτῶν νὰ ἐπισημανθῇ ὑπέρβασις τῶν ποιοτικῶν προδιαγραφῶν. Ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι μέχρις αὐτῆς τῆς στιγμῆς ἔχουν εἰσαχθῆ περὶ τὰ 50.000 βαρέλια καὶ ἔχουν ἐξετασθῆ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον. Ὅταν ἐγένετο διετυπώθησαν παρ’ ἐμπόρων τὰ πρῶτα παράπονα ὡς πρὸς τὴν ποιοτικὴν κατάστασιν ὡρισμένων βαρελίων περὶ τὰ μέσα Φεβρουαρίου, πλέον τῶν ὡς ἀνωτέρω δύο ἐλέγχων, οἱ ὁποῖοι εἶχον μεσολαβήσει ἀπὸ τῆς 20ῆς Ἰανουαρίου καὶ ἐφεξῆς, διέταξα καὶ τρίτον ἔλεγχον, ἵνα πρὶν δοθῇ ἐλαιόλαδον εἰς τὸ ἐμπόριον καὶ δι’ αὐτοῦ εἰς τὴν κατανάλωσιν, νὰ ἐλεγχθῇ προηγουμένως ἀπὸ χημικὸν καὶ νὰ πιστοποιηθῇ ἡ περιεχομένη εἰς ἕκαστον βαρέλιον ποιότης. Ἀπὸ τὰς 18 Φεβρουαρίου, οὔτε ἕνα βαρέλι δὲν ἐδίδετο καὶ δὲν δίδεται καὶ σήμερον εἰς τὸ ἐμπόριον, ἐὰν χημικὸς δὲν ἔχει προσδιορίσει προηγουμένως μικροσκοπικῶς τὴν ὕπαρξιν ἢ μὴ ξένης ὕλης καὶ τὴν ὀξύτητα, τὰς ποιοτικὰς αὐτοῦ, ἃς εἴπωμεν, ἰδιότητας.

§155Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἴπατε ἀπὸ τὸν Φεβρουάριον;

§156Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Εἰς τὰς 18 Φεβρουαρίου διέταξα τοῦτο, περαιτέρω δὲ ἔδωσα διὰ τῆς αὐτῆς διαταγῆς ἐντολὴν, ὅπως διενεργῆται ἔλεγχος, ὄχι μόνον εἰς ὅλα τὰ βαρέλια, τὰ ὁποῖα ἦταν εἰς τὰς ἀποθήκας, ἀλλὰ καὶ εἰς ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἐπρόκειτο νὰ εἰσαχθοῦν καὶ θὰ εἰσήγοντο βραδύτερον. Αὐτὸς ὁ ἔλεγχος ἀπέδειξεν, ὅτι ἐκ τῶν 45.000 βαρελίων, 2.000 βαρέλια προερχόμενα κυρίως ἀπὸ τὴν σύμβασιν εἰς τὴν ὁποίαν ἐμεσολάβει ὁ Α.Σ.Ε.Ο. διεπιστώθη μικροσκοπικῶς, ὅτι περιεῖχον μοῦργα. Ποσοστὸν ξένης ὕλης μέχρι 0,5% θεωρεῖται διὰ τῆς συμβάσεως καὶ τῶν κρατούντων εἰς τὸ ἐμπόριον τοῦ ἐλαιολάδου ὡς ἀνεκτόν. Ποῖον εἶναι τὸ ποσοστὸν ξένης ὕλης (μούργας) ποὺ περιέχει ἕκαστον τῶν 2.000 τούτων βαρελίων δὲν ἔχει διαπιστωθῆ εἰσέτι. Ὡς εἶπον ἡ ὕπαρξις ἰχνῶν μούργας διεπιστώθη μικροσκοπικῶς. Δηλαδή, ἐὰν ὑπῆρξε καὶ ἡ παραμικρά, ὡς εἶχα δώσει ἐντολὴν καὶ ἐγένετο, ὡς μὲ ἐβεβαίωσαν οἱ ἁρμόδιοι ὑπηρεσιακοὶ παράγοντες, ἔνδειξις εἰς τὴν δειγματοληψίαν μούργας, τὸ βαρέλιον παρεμερίσθη καὶ ἐπεσημειώθη ὡς περιέχον μοῦργαν καὶ δὲν διατίθεται εἰς τὸ ἐμπόριον. Ἐὰν ἐχωρίζοντο τὰ βαρέλια ὡς περιέχοντα μοῦργαν μέχρι τοῦ ποσοστοῦ τῆς ἀνοχῆς, ἤτοι μέχρι 0,5%, τότε ὁ ἀριθμὸς τῶν βαρελίων θὰ ἦτο μικρότερος. Ἐν τούτοις διὰ νὰ προφυλάξωμεν τὸ ἐμπόριον καὶ τὴν κατανάλωσιν καὶ διὰ νὰ μὴ δοθῇ εἰς καταναλωτάς, ὅπως ὁ κ. Μητσοτάκης καὶ ἡ σύζυγός του, καὶ ἀναγκάζονται, ὅταν κατὰ λάθος τὸ φάγουν, νὰ κάμνουν γαργάρες ὅλην τὴν ἡμέραν, τὰ βαρέλια τὰ περιέχοντα καὶ ἔνδειξιν μόνον μούργας παραμένουν ἀδιάθετα εἰς τὰς ἀποθήκας τοῦ Δημοσίου καὶ δὲν διατίθενται εἰς τὴν κατανάλωσιν. Θὰ παρατηρηθῇ: καλὰ αὐτά, ἀλλὰ τὴν ζημίαν τοῦ Δημοσίου, ποῖος τὴν πληρώνει; Ἐλήφθησαν ὅλα τὰ μέτρα τὰ διασφαλίζοντα τὰ συμφέροντα τοῦ Δημοσίου. Καὶ τὰ μέτρα ταῦτα ἦσαν τὰ ἑξῆς: Δὲν κατεβλήθη τὸ ὑπόλοιπον τῆς ἀξίας τῆς συμβάσεως περὶ τὰς 200.00 δολλάρια, ὅπως ἐπίσης διέταξα τὴν κατάπτωσιν ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου τοῦ ὑπολοίπου τῆς ἐγγυήσεως, ἄλλα 37.000 δολλάρια. Διὰ τῶν μέτρων αὐτῶν ἠνάγκασα τὸν προμηθευτικὸν οἶκον τοῦ ἐξωτερικοῦ τὴν Φρὰνς Οὔϊλ νὰ στείλῃ ἐδῶ ἀντιπρόσωπον ὅπως ὑπογράψῃ νεωτέραν σύμβασιν, δι’ ἧς παρῃτήθη τοῦ ὅρου τῆς διαιτησίας εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ ἔδωσεν ἐγγύησιν ἐκ 40.000 δολλαρίων, ὅτι ὅσα βαρέλια περιέχουν μεῖζον τοῦ ἀνεκτοῦ ποσοστοῦ ξένων ὑλῶν ἢ ἐξ ἄλλου λόγου εἶναι ἀντισυμβατικά, εἴτε θὰ τὰ πάρῃ ὀπίσω, εἴτε θὰ πληρώσῃ τὰ ἔξοδα τοῦ ἐξευγενισμοῦ των ἢ τῆς ἀπαλλαγῆς των ἀπὸ τὰς ξένας ὕλας. Συνεπῶς ζημία διὰ τὸ Δημόσιον δὲν προέκυψεν, οὔτε πρόκειται νὰ προκύψῃ, οὔτε ἐξ αὐτῆς τῆς συμβάσεως, οὔτε ἐξ ἄλλης συμβάσεως, διότι εἰς ὅλας τὰς περιπτώσεις λαμβάνονται παρόμοια μέτρα ἐξασφαλίζοντα τὸ Δημόσιον συμφέρον. Τὰ βαρέλια ἅ ἀνέφερεν ὁ κ. Μητσοτάκης, τὰ 70, εἶναι ἀπὸ ἄλλες συμβάσεις μὲ τὰς ὁποίας ἠγοράσθησαν φιλτρὲ ἐλαιόλαδα. Κύριοι συνάδελφοι, παντοῦ ὑπάρχουν καὶ ψεῦσται καὶ κλέπται. Μέσα εἰς τὰ 15.000 βαρέλια αὐτῆς τῆς συμβάσεως ἀνέμιξαν ἠθελημένως ἢ ἐξ ἀμελείας καὶ βαρέλια μὲ ἀκατάλληλον ἐλαιόλαδον. Δὲν νομίζω, ὅτι θὰ ὑποστηριχθῇ ἀπὸ κανένα, ὅτι εἶναι ἡ πρώτη φορὰ ποὺ ἔγινεν, ἢ ὅτι εἰς τὸ ἐμπόριον δὲν σημειοῦνται τέτοια περιστατικά. Καὶ αὐτοὶ οἱ ἐλαιέμποροι δὲν διατείνονται, ὅτι δὲν συμβαίνουν καὶ εἰς αὐτοὺς τέτοια περιστατικά. Συμβαίνει καὶ εἰς αὐτοὺς εἰς τὴν αὐτὴν παραλαβὴν νὰ ὑπάρχουν παραλλαγαὶ ἀπὸ βαρέλιον εἰς βαρέλιον. Ἀλλά, αὐταὶ αἱ παραλλαγαὶ διορθοῦνται διὰ τῆς ἀποζημιώσεως. Δὲν ἀμύνομαι τῆς ποιότητος, οὔτε ὑπερασπίζω κανένα ἐκ τῶν προμηθευτῶν. Ἐπίσης δὲν πρόκειται νὰ χαρισθῇ τι εἰς κανένα ἐξ αὐτῶν, οὔτε καὶ νὰ συγκινηθῶ ἀπὸ τὴν οἱανδήποτε ζημίαν οἱουδήποτε ἐξ αὐτῶν. Ἐκεῖνο, ὅμως, τὸ ὁποῖον ἠμπορῶ νὰ διατείνωμαι εἶναι, ὅτι μετὰ σχολαστικότητος ἔλαβα ὅλα τὰ μέτρα ποὺ θὰ ἐξησφάλιζον τὴν διαπίστωσιν τῆς ποιότητος κατὰ τὴν φόρτωσιν καὶ τὴν παραλαβήν. Διότι ἀνεξαρτήτως τοῦ ἐλέγχου, ὁ ὁποῖος ἔγινε βάσει τῆς συμβάσεως εἰς τὸν τόπον φορτώσεως ἀπὸ τὴν ἑταιρείαν ἐπιβλέψεως Γιουγκοϊνσπέκτ καὶ τοῦ πρώτου γενικοῦ ἀντιπροσωπευτικοῦ ἐλέγχου ποὺ ἔγινε κατὰ τὴν ἄφιξιν ὑπὸ τοῦ Γενικοῦ Χημείου τοῦ Κράτους, ἐνηργήθησαν τῇ ἐντολῇ μου καὶ ἕτεροι δύο ἔλεγχοι εἷς κατὰ τὰς ἐξωτερικὰς ἐνδείξεις τῶν βαρελίων καὶ ἕτερος ὑπὸ χημικῶν ἐπίσης βαρέλιον πρὸς βαρέλιον. Καὶ τὸν ἔλεγχον, ἐπαναλαμβάνω, ἐπὶ τῆς ποιότητος ἔκαμον, ἀλλὰ καὶ ἐπανέλεγχον τοῦ τρόπου παραλαβῆς, ἐλέγχων οὕτω τοὺς προηγηθέντας τρεῖς ἐλέγχους καὶ προλαμβάνων ἅμα τὴν χορήγησιν εἰς τὸ ἐμπόριον καὶ ἐξ αὐτοῦ εἰς τὴν κατανάλωσιν κακῆς ποιότητος ἐλαιολάδου. Γεννᾶται τὸ ἐρώτημα ἀπὸ ποίους ἐδημιουργήθη ὁ θόρυβος καὶ ἀπὸ ποίους τροφοδοτεῖται; Δυνατὸν νὰ γίνῃ ἡ σκέψις, ὅτι μία τοιαύτη ἐνέργεια ἐξυπηρετεῖ τὸ ἐμπόριον, τὸ ὁποῖον ἔχει κάθε συμφέρον νὰ διαβάλῃ τὴν διάθεσιν τῶν κρατικῶν ἐλαιολάδων, διότι οὕτω δημιουργεῖ προϋποθέσεις ἐλευθέρας διαμορφώσεως τῶν τιμῶν ἦτο νὰ φθάσῃ εἰς τιμάς, τὰς ὁποίας ἐπιθυμεῖ. Θέλω νὰ δηλώσω, ἀφοῦ δὲν ἔχω στοιχεῖα διὰ νὰ τὸ ἀποδείξω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ συνέβη αὐτὸ ἐκ μέρους τοῦ ἐλαιεμπορίου. Καὶ ἐπειδή, ἀκριβῶς, δὲν ἔχω τὰ πρὸς τοῦτο ἀποδεικτικὰ στοιχεῖα, δι’ αὐτὸ καὶ δὲν τὸ ἐπικαλοῦμαι. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἐκεῖνο ποὺ εἶναι βέβαιον, εἶναι ὅτι ἀπὸ τῆς 18ης Φεβρουαρίου δὲν διατίθεται ἐλαιόλαδον, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει ἐλεγχθῆ καὶ δὲν εἶναι σύμφωνον πρὸς τὴν ποιότητα, πρὸς τὰς συμβατικὰς προδιαγραφάς. Πέραν αὐτῶν τῶν ἐλέγχων, μὲ μεταγενεστέραν ἀπόφασίν μου, τῶν ἀρχῶν Μαρτίου ἐ.ἔ., συνέστησα Ἐπιτροπὴν ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ τοῦ Χημείου τοῦ Κράτους, εἰς τὴν ὁποίαν ὥρισα ὡς μέλος καὶ τὸν τεχνικὸν Γενικὸν Διευθυντὴν τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου, χημικὸν ἐπίσης. Ὅλα τὰ ἄλλα μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς, εἶναι ἰδιῶται. Μεταξὺ αὐτῶν, ὁ Πρόεδρος τοῦ Χρηματιστηρίου Ἐμπορευμάτων Πειραιῶς, οἱ δύο Πρόεδροι τῶν σωματείων ἐλαιοεμπόρων τῶν Ἀθηνῶν καὶ τοῦ Πειραιῶς καὶ δύο ἄλλους χημικούς, τοὺς ὁποίους ὑπέδειξαν ἕνα ἡ Ἕνωσις Ἑλλήνων Χημικῶν καὶ ἕνα τὸ Τεχνικὸν Ἐπιμελητήριον. Εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν αὐτήν, ἀνέθεσα νὰ ἐλέγξῃ προσθέτως τὰ ἀποτελέσματα τῶν προηγουμένων ἀναλύσεων καὶ διαπιστώσεων ἐκ τῶν προηγηθέντων ἐλέγχων. Ἔθεσα, δηλαδή, τὰς κρατικὰς ὑπηρεσίας καὶ τὰ ἀποτελέσματα τῶν ἐλέγχων, τοὺς ὁποίους ἔκαμον, ὑπὸ τὸν ἔλεγχον 5 ἰδιωτῶν, διότι οὐσιαστικῶς, ὅταν εἰς μίαν 7μελῆ Ἐπιτροπήν, οἱ 5 ἐκ τῶν μελῶν της, εἶναι ἰδιῶται, ἡ πλειοψηφία εὑρίσκεται εἰς χεῖρας τῶν ἰδιωτῶν καὶ αὐτοὶ ἔχουν τὴν ἀποφασιστικὴν κρίσιν. Οὕτω, ἔκαμα ὅ,τι ἦτο δυνατὸν διὰ νὰ διασφαλίσω ἐπ’ αὐτῆς ποιοτικὸν ἔλεγχον εἰς τὸν τόπον παραλαβῆς καὶ εἰς συμφέροντα τοῦ Δημοσίου καὶ τῆς καταναλώσεως. Πέραν ὅλων αὐτῶν, ἐπειδὴ ἦτο δυνατὸν οἱ ἐλαιέμποροι νὰ ἰσχυρισθοῦν, ὅτι μέσα εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν αὐτὴν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διατυπωθῇ πλήρως ἡ γνώμη των, ἐξέδωσα τὴν αὐτὴν ἡμέραν ἑτέραν διαταγήν, δι’ ἧς ὡρίσθη, ὅτι πρὸ τῆς παραδόσεως οἱουδήποτε βαρελίου εἰς τὸ ἐμπόριον, τοῦτο θὰ ἐλέγχεται ὑπευθύνως ἀπὸ ἐκπροσώπους τῶν δύο σωματείων, οἵτινες καὶ θὰ ἀποφαίνωνται ἐπὶ τῆς καταλληλότητος πρὸς κατανάλωσιν. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον λειτουργεῖ σήμερον ὁ ἀνεφοδιασμὸς τῆς ἀγορᾶς. Λυποῦμαι, διότι δὲν ἔχω μαζί μου τὴν τελευταίαν ταύτην ἀπόφασιν καὶ τὴν διαταγήν, διὰ νὰ τὰ καταθέσω. Ἐχαρακτηρίσθη, μὲ τὴν συνήθη εὐκολίαν, ὡς χαριστικὴ ἐνέργεια, αἱ δοθεῖσαι εἰς ὡρισμένους προμηθευτὰς παρατάσεις ἐκτελέσεως τῆς συμβάσεώς των. Κύριοι, ἀναμφισβητήτως, διὰ κάθε ἐνέργειαν τῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Ὑπουργείου μου καὶ διὰ κάθε ἀπόφασιν τῶν λειτουργουσῶν ἐλαιοεπιτροπῶν, φέρω πολιτικὴν εὐθύνην καὶ αἰσθάνομαι ἐκ τούτου ὑποχρεωμένον τὸν ἑαυτόν μου νὰ ἀπαντήσω. Θὰ μοῦ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀπαντήσω, ὅτι αὐτοὶ ποὺ ἀπεφάσισαν φέρουν καὶ τὰς εὐθύνας. Ἐπειδὴ οὐδέποτε πρὸς εὐκολίαν μου παρεγνώρισα τὰς καταβαλλομένας προσπαθείας καὶ τὰς πραγματικὰς συνθήκας, ὑπὸ τὰς ὁποίας λαμβάνονται αἱ ἀποφάσεις ἀπὸ τῶν συλλογικῶν ὀργάνων, θὰ ἀπαντήσω καὶ ἐπ’ αὐτοῦ παρ’ ὅλον ὅτι δὲν χρειάζεται. Διότι αἱ ἀποφάσεις τῆς Ἐπιτροπῆς προμηθειῶν ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου, ἀναφέρουν εἰς τὰ πρακτικὰ τῶν συνεδριάσεων καθ’ ἃς ἐλήφθησαν λεπτομερῶς, τοὺς λόγους, οἵτινες ἐδικαιολόγουν τὰς ἀποφάσεις περὶ παρατάσεως τῶν συμβάσεων καὶ διότι παρ’ ἐμοῦ ὑπεγράφησαν αἱ διακηρύξεις τῶν διαγωνισμῶν καὶ αἱ κατακυρωτικαὶ ἀποφάσεις, οὐχὶ δὲ καὶ αἱ παρατάσεις. Ἐν τούτοις, διότι αἱ δοθεῖσαι παρατάσεις εἴς τινας τῶν περιπτώσεων, ὡς ὁ μεταγενέστερος τῆς ὑπογραφῆς τῆς κατακυρωτικῆς ἀποφάσεως καὶ τῆς συμβάσεως χρόνος ἀνοίγματος ἐπιβεβαιώσεως τῆς πιστώσεως, ἡ ἀνωτέρα βία ἐκ θαλασσοταραχῆς, εἶναι πράγματι ὡς περιστατικά, τὴν ὕπαρξιν τῶν ὁποίων οὐδεὶς δύναται νὰ ἀρνηθῇ, σᾶς λέγω, ὅτι ἡ Ἐπιτροπὴ καλῶς καὶ σύμφωνα μὲ τὰ πραγματικὰ περιστατικὰ καὶ τοὺς ἐμπορικοὺς κανόνας ἐνήργησε. Πέραν τούτου, πρὸς πληροφορίαν σας σᾶς λέγω, ὅτι ἡ παρακολούθησις τῆς ἐκτελέσεως τῶν συμβάσεων, ἀντίκειται εἰς ὑπηρεσιακοὺς παράγοντας, διότι καὶ δὲν εἶναι ἀνθρωπίνως δυνατὸν ὁ Ὑπουργὸς νὰ διαθέσῃ τὸν πρὸς παρακολούθησιν αὐτῶν ἀπαιτούμενον χρόνον, πλὴν καὶ ἐπ’ αὐτοῦ φέρει τὴν εὐθύνην διὰ τὴν καλὴν λειτουργίαν τῶν ὑπηρεσιῶν καὶ κατὰ τοῦτο δὲν ἀρνοῦμαι τὴν εὐθύνην μου. Ἡ Γνωμοδοτικὴ Ἐπιτροπὴ ᾐτιολογημένως —καὶ ὅπως ὑπάρχει σχετικὸν πρακτικόν— ἔδωσε παρατάσεις καὶ τὰς παρατάσεις αὐτὰς τὰς ἔδωσε μὲ συγκεκριμένας αἰτιολογίας, ἤτοι πρῶτον, διότι ἡ πίστωσις ἠνοίχθη εἰς τὰς 12 Δεκεμβρίου καὶ ἐπεβεβαιώθη περὶ τὴν 15ην καὶ ὄχι εἰς τὰς 2 Δεκεμβρίου, ὡς προεβλέπετο καὶ δεύτερον, διότι μὲ τὴν κακοκαιρίαν ἀπὸ τὴν θαλασσοταραχὴν τοῦ Δεκεμβρίου καὶ Ἰανουαρίου 2–3 πλοῖα ἐπόδισαν, ἄλλο ἐδῶ καὶ ἄλλο ἐκεῖ. Ὅλα αὐτά, ὡς ἀνέφερον, προκύπτουν ἀπὸ τὰ Πρακτικά, τὰ ὁποῖα ἔχουν κατατεθῆ. Ἡ οἰκονομική, τέλος, διαχείρισις τῶν ὑπηρεσιακῶν παραγόντων, ὅπου βεβαίως ὑπάρχει, δὲν ἐλέγχεται ἀπὸ ἐμέ, ἀλλὰ ἀπὸ τοὺς ἐπιθεωρητὰς δημοσίων ὑπολόγων καὶ ἀπὸ τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον. Ὅταν ὁ φάκελλος ἑκάστης πιστώσεως συμπληρωθῇ θὰ ὑποστῇ τὸν δέοντα ἔλεγχον ἀπὸ τὰς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας καὶ τελικῶς θὰ ἐλεγχθῇ καὶ ἀπὸ τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον. Ἀλλὰ πέραν αὐτοῦ, εἶναι γεγονός, ὅτι ἡ Ἐπιτροπὴ Κρατικῶν Προμηθειῶν, παρέχει πάντοτε δεδικαιολογημένας παρατάσεις καὶ μόνον ἐὰν ἡ ὑπερημερία εἶναι ἐπιζημία ἢ κακόπιστος, ἐπιβάλλει κυρώσεις, ὑπὲρ παγίως ἀκολουθούμενον σύστημα ὡς πρὸς πάντας. Ἐπὶ τοῦ προκειμένου διὰ τὰς παρατάσεις, ποὺ ἐχαρακτήρισαν ὡς χαριστικάς, οἱ κύριοι συνάδελφοι, ὄχι μόνον δὲν εἶναι, ἀλλ’ ὀφείλονται εἰς ἀποδεδειγμένην ἀνωτέραν βίαν πλὴν μιᾶς, δι’ ἣν δὲν ὑπεβλήθησαν πλήρη στοιχεῖα καὶ ἐζητήθη ἐγγύησις τοῦ προμηθευτοῦ Οἴκου, ὅτι θὰ ἀποζημιώσουν τὸ Δημόσιον, ἐὰν δὲν ἀποδείξουν τοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους ἰσχυρίζονται. Κατὰ ταῦτα δὲν ὑπάρχει παράλειψις, οὔτε χαριστικὴ ἐνέργεια τῆς Ἐπιτροπῆς, πολὺ περισσότερον, οὔτε καὶ τοῦ μὴ ἀσχοληθέντος μὲ αὐτὰ Ὑπουργοῦ. Ἐτονίσθη, μετὰ μανίας σχεδόν, ὅτι τὰ εἰσαχθέντα ἐλαιόλαδα εἶναι βιομηχανικά. Ἀνακριβέστατον, ὡς ἀμέσως θὰ ἀποδειχθῇ ἐκ τῶν οἰκείων ἀναλύσεων τοῦ Γενικοῦ Χημείου τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους. Αἱ ἀναλύσεις λεπτομερῶς ἀναφέρουν ποίας ποιότητος εἶναι τὰ εἰσαχθέντα ἐλαιόλαδα. Εἰς ἁπάσας τὰς ἀναλύσεις ἀναφέρεται, ὅτι εἶναι ἐλαιόλαδα ἁγνά, φυσικά, βρώσιμα, πληροῦντα τοὺς ὅρους τῆς διακηρύξεως. Ὅταν λέγωμεν ἁγνά, φυσικά, βρώσιμα καὶ ὑπάρχουν τὰ στοιχεῖα τοῦ ἐλέγχου, σημαίνει, ὅτι δὲν δύναται διὰ μεγαλοστομίας καὶ μόνον ἢ τῆς ἐπιμονῆς νὰ χαρακτηρισθοῦν ὡς βιομηχανικά. Οὐδεμία ποσότης, οὐδὲ ἡ ἐλαχίστη, εὑρέθη καὶ ἐχαρακτηρίσθη ἐκ τῶν εἰσαχθέντων, ὡς βιομηχανικὸν ἐλαιόλαδον. Καὶ αὐτὰ εἰς τὰ ὁποῖα εὑρέθησαν ἐνδείξεις μούργας ἢ τὰ ὁποῖα εὑρέθησαν μὲ μεγαλυτέραν ὀξύτητα, εἶναι μὲν ἐξωσυμβατικά, ἀλλὰ δὲν ἐχαρακτηρίσθησαν ὡς βιομηχανικά. Συνεπῶς, οὔτε βιομηχανικὰ ἐλαιόλαδα εἰσήχθησαν, οὔτε τὰ ἐλαιόλαδα ποὺ εἰσήχθησαν βρωμοῦν καὶ δὲν τρώγονται, ὅπως ἐλέχθη. Οὔτε οἱ ἐλαιέμποροι, οὔτε οἱ χημικοί, οὔτε τις ἄλλος ἐξ ὅσων τὰ ἤλεγξαν πρὶν διατεθοῦν εἶπον τοιοῦτόν τι. Ἐγὼ ὁμολογῶ, ὅτι δὲν ἐδοκίμασα Ἱσπανικὸν ἐλαιόλαδον αὐτούσιον, διότι συνέβη νὰ ἔχω ἰδικῆς μου παραγωγῆς, παρὰ μόνον εἰς μίαν μόνον περίπτωσιν. Ἔφαγα φαγητὸν καὶ σαλάτα μὲ Ἱσπανικὸν ἐλαιόλαδον ἀνεμεμιγμένον μὲ σπορέλαιον. Νὰ μοῦ συγχωρήσῃ ὁ κ. Μητσοτάκης ποὺ θὰ τοῦ εἴπω, ὅτι μὲ αὐτὸ ποὺ ἔφαγα καὶ ἐγὼ καὶ ἡ γυναῖκα μου καὶ τὰ παιδιὰ μου καὶ ἕνας συγγενής μου χημικός, ὅτι δὲν ἐχρειάσθη νὰ κάνουμε ποτέ μία γαργάρα. Ἀντιθέτως μάλιστα, ἐπειδὴ δὲν ἐγνωρίζαμεν, ὅτι αὐτὸ ποὺ φάγαμε ἦταν παρασκευασμένον μὲ τὸ μῖγμα αὐτὸ (50%+50%), δὲν διακρίναμε καμμίαν διαφορὰν ἀπὸ τὸ ἰδίας μου παραγωγῆς ἐλαιόλαδον. Ὅταν μετὰ ταῦτα καὶ διαρκοῦντος τοῦ φαγητοῦ μας ἠρώτησα τὸν χημικὸν συγγενῆ μου ἐὰν εὑρίσκῃ καμμίαν διαφορὰν ἀπὸ τὸ ἰδικόν μου, μοῦ ἀπήντησεν ἀρνητικῶς καὶ ἀκόμη, ὅτι εἶναι γευστικώτατον.

§157Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἡ σύμβασις μὲ τὴν ΜΠΟΥΓΚΕ ἀναφέρει, ὅτι τὸ λάδι πρέπει νὰ εἶναι βρώσιμον;

§158Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Νομίζω, ναί, πάντως ἀναφέρει ἁγνόν, φυσικόν. Καὶ διὰ τοῦτο θεωρεῖται, ὅτι πρέπει νὰ συντρέχῃ καὶ ἡ καλὴ ὀσμὴ καὶ ἡ γεῦσις καὶ ὄχι ἁπλῶς ὁ χαρακτηρισμός, βρώσιμον. Τὸ λάδι τῆς Μποῦγκε πάντως, εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον, διότι δὲν ὑπάρχει πλέον, κατηναλώθη, δὲν διατρέχει φόβον νὰ πήξῃ.

§159Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Τὸ λάδι τῆς Μποῦγκε ἠμποροῦσε νὰ εἶναι βιομηχανικὸν κατὰ τὴν διακήρυξιν καὶ κατὰ τὴν σύμβασιν;

§160Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ὄχι, κ. Μητσοτάκη.

§161Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἀναμφισβητήτως ναί, κ. Ὑπουργέ. Καὶ ἡ διαφορὰ τῆς μιᾶς διακηρύξεως ἀπὸ τὴν ἄλλην εἶναι ἀπόφασις ἰδική σας.

§162Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Κύριε Μητσοτάκη, λυποῦμαι, διότι διαρκῶς διαστρέφονται τὰ πράγματα καὶ δὲν μποροῦμε ἀπὸ τριμήνου καὶ πλέον, οὔτε κἂν νὰ τοποθετήσωμεν ἕνα θέμα ἢ μίαν διαφορὰν ἀπόψεων εἰς τὴν ὀρθὴν θέσιν. Τὰ εἰσαχθέντα ἐλαιόλαδα σᾶς εἶπον καὶ ἐπαναλαμβάνω, ἦσαν βρώσιμα καὶ ὄχι βιομηχανικά.

§163Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Τὸ ζήτημα εἶναι, ἐὰν εἶναι μοῦργα ἢ ὄχι. Δὲν εἶναι ἐὰν ἀντιλαμβάνεται ὁ ἕνας τὸν ἄλλον. Πρόκειται περὶ ἑνὸς ἀντικειμενικοῦ γεγονότος. Ὁ κ. Μητσοτάκης, ἔρριψεν αὐτὸ τὸ σύνθημα καὶ ὡρισμέναι ἐφημερίδες, ἐλπίζω δέ, ὅτι ὡς κατ’ ἐξοχὴν ἔντιμος πολιτικὸς ἀνὴρ θὰ τὸ ἀναγνωρίσῃ, δημιουργοῦν μίαν ἐντύπωσιν καθ’ ἣν στιγμὴν ὅλαι αἱ ἀποδείξεις ὁμιλοῦν περὶ τοῦ ἀντιθέτου. Διότι, βεβαίως, τὸ νὰ πῆγε νὰ ἀγοράσῃ λάδι ὁ κ. Μητσοτάκης καὶ νὰ λέγῃ, ὅτι τὸ ἐδοκίμασε μετὰ τῆς συζύγου του, αὐτὸ δὲν εἶναι ἀπόδειξις, ἐνῷ τὸ νὰ γίνῃ αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἔγινεν ὑπὸ τοῦ Γενικοῦ Χημείου τοῦ Κράτους, εἶναι κἄποια ἀπόδειξις. Ἐπίσης, τὸ νὰ κάμῃ αὐτὸ ποὺ ἔκαμεν ἡ Ἐπιτροπὴ μὲ Πρόεδρον τὸν Γενικὸν Διευθυντὴν τοῦ Γενικοῦ Χημείου τοῦ Κράτους, μὲ ἕνα ἄλλον Διευθυντὴν τοῦ Ὑπουργείου καὶ μὲ πέντε ἰδιώτας εἶναι μία ἀπόδειξις. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ ρίπτωμεν αὐτὲς τὶς ρετσινιές, πρέπει νὰ ὑπάρξῃ μία σοβαρότης εἰς τὴν ἄσκησιν τῆς κριτικῆς. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ λέγωμεν, ὅτι τὸ Κράτος προμηθεύει τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν μοῦργα καὶ βιομηχανικὰ ἐλαιόλαδα καὶ ὅταν ἀποκαλύπτεται ἡ ἀνακρίβεια νὰ μὴ ὑπάρχῃ ἡ ἀπαιτουμένη γενναιότης εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν, διὰ τὴν ἀναγνώρισιν. Ὑπάρχει ἀνάγκη κἄποτε κἄποιας γενναιότητος ἐκ μέρους ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι βασιζόμενοι ἐπὶ ἀνεπαρκῶν στοιχείων προβαίνουν εἰς δριμεῖαν κριτικήν, τὸ ἔχω κάμει αὐτὸ καὶ ὡς ἀντιπολιτευόμενος, ἀλλά, νομίζω, ὅτι θὰ ἔπρεπε κἄποτε κἄποιος ἀντιπολιτευόμενος καὶ ἀπὸ σᾶς νὰ ἐπιδείξῃ αὐτὴν τὴν γενναιότητα.

§164Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ σημειώσητε, πρῶτον, ὅτι ὡμίλησα περὶ μούργας, χωρὶς νὰ προσδιορίσω τὴν ἔκτασιν. Ἀνέφερα 40 βαρέλια. Ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου λέγει 2.000, δὲν γνωρίζω ποὺ θὰ φθάσῃ ὁ ἀριθμός. Πάντως μοῦργα ἦλθεν.

§165Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Εἴπατε εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ὅτι προσεφέρθη μοῦργα. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ μοῦ δοθοῦν αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἀποκρυπτογραφημένα τὰ πρακτικὰ τῆς ὁμιλίας τοῦ κ. Μητσοτάκη, νὰ κάμωμεν ὀλίγον δικαστήριον ἀληθείας καὶ ὄχι συνεχῶς νὰ ὁμιλῶμεν περὶ Ἐξεταστικῶν Ἐπιτροπῶν.

§166Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Πρῶτον, μοῦργα ἦλθε καὶ ἦλθε καὶ εἰς μεγάλην ποσότητα, πόσον τοῖς ἑκατὸν θὰ τὸ εὕρῃ τελικῶς ἡ πρᾶξις. Ἐγὼ ὡμίλησα περὶ 40 βαρελίων, ὁ κ. Χρυσανθόπουλος λέγει 2.000.

§167Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Οὔτε ὁ κ. Χρυσανθόπουλος, οὔτε σεῖς ἠμπορεῖτε νὰ τὸ εὕρητε. Ἡ Ἐπιτροπὴ θὰ μᾶς ἀπαντήσῃ. Ὁ ἴδιος δὲν ἠμπορεῖτε νὰ τὸ διαπιστώσητε. Πῶς θὰ τὸ διαπιστώσητε σεῖς μὲ τὴν κυρίαν σας, ἀφοῦ ὁ ἴδιος δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὸ διαπιστώσῃ; Μὴ πετᾶτε κουβέντες, δηλητηριάζετε σκοπίμως τὴν κοινὴν γνώμην. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§168Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Πρῶτον, κ. συνάδελφοι, μοῦργα ἦλθε. Καὶ δεύτερον, ἔκαμα τὴν διάκρισιν τοῦ βιομηχανικοῦ λαδιοῦ. Ἐὰν ἡ πλειοψηφία καὶ ἡ Κυβέρνησις πιστεύῃ, ὅτι εἶναι ἐθνικὸς εὐεργέτης ἡ Μποῦγκε, εἶναι δικαίωμά σας νὰ τὸ φαντάζεσθε.

§169Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Μετὰ τὰς βασιζομένας ἐπὶ κακῆς διαθέσεως, καὶ ἐπιτρέψατέ μου νὰ προσθέσω, κακῆς πίστεως παρατηρήσεις, θὰ λάβω τὸν λόγον ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος, διότι δὲν ἠμπορεῖ ὁ κ. Μητσοτάκης, ὅταν τοῦ δίδω μίαν ἀπάντησιν βασιζομένην ἐπὶ τῶν πραγμάτων νὰ μοῦ ὁμιλῇ περὶ Μποῦγκε, ἀπευθυνόμενος πρὸς ἐμέ. Ἐγὼ ὁμιλῶ ἐπὶ τῇ βάσει ἀποδείξεων καὶ ὁ κ. Μητσοτάκης ἀρχίζει τὶς ρετσινιὲς του. Σοβαρευθῆτε ἐπὶ τέλους, κ. Μητσοτάκη.

§170Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§171Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Δὲν ὁμιλῶ πρὸς σᾶς διὰ τὴν Μποῦγκε, ὁμιλῶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ ὀφείλω νὰ εἴπω ἐντίμως τὴν γνώμην μου.

§172Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Νὰ μᾶς εἴπῃ ὁ κ. Μητσοτάκης ποίαν ἄλλην μέθοδον ἐξακριβώσεως τῆς ποιότητος τοῦ λαδιοῦ, ἐκτὸς τοῦ νὰ τὸ δοκιμάζῃ μετὰ τῆς συζύγου του, ξεύρει. Νὰ μᾶς ὑποδείξῃ ἄλλον τρόπον ἐκτὸς ἐκείνου τὸν ὁποῖον ἠκολούθησε. Ἂν αὐτὸ τὸ ἀποδείξῃ, τότε θὰ τοῦ εἴπω, ὅτι ἔχει δίκαιον.

§173Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς αὐτὸ ἔχετε δίκαιον, μάλιστα. Ἀλλὰ τὸ νὰ λέγετε, ὅτι ἡ Ἀντιπολίτευσις ἔχει κακὴν πίστιν, αὐτὸ δὲν εἶναι σωστόν.

§174Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Τέλος πάντων, ἀνακαλῶ τὴν φράσιν αὐτήν. Μοῦ ἐξέφυγεν αὐτὴ ἡ φράσις. Ἀντὶ «κακῆς πίστεως» θὰ εἴπω κἄτι τὸ ὁποῖον εἶπα καὶ ἄλλοτε. Θὰ εἴπω «μὲ κἄποιαν κακίαν», κακίαν ἀδικαιολόγητον, διότι καὶ τὴν ἱκανότητα ἔχει καὶ δὲν ὑπάρχει λόγος νὰ δείχνῃ αὐτὴν τὴν κακίαν, τὴν ὥραν ποὺ ὡμιλοῦσα περὶ γεγονότων νὰ ρίχνῃ αὐτὴν τὴν ρετσινιά.

§175Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἁπλῶς θέλω νὰ συμπληρώσω τὴν φράσιν μου, διότι μοῦ ἀρέσει νὰ διακόπτω τὸν ρήτορα. Ἡ ἄποψίς μου, κ. Ὑπουργὲ καὶ κ. Ἀντιπρόεδρε, εἶναι ὅτι, ὅταν μία Κυβέρνησις ὑπογράφῃ μίαν σύμβασιν δυνάμει τῆς ὁποίας ὁ προμηθευτὴς, εἴτε Μποῦγκε λέγεται, εἴτε Α. Σ.Ε.Ο., εἴτε ἄλλως πως, δύναται νὰ προμηθεύσῃ βιομηχανικὸν λάδι, ὁ προμηθευτὴς θὰ φέρῃ βιομηχανικὸν λάδι καὶ δὲν θὰ φέρῃ λάδι βρώσιμον καὶ ἐκεῖ ἐνετόπισα τὸν ἔλεγχόν μου. Καὶ δι’ αὐτὸ εἶπον, ὅτι θὰ εἶναι ἐθνικὸς εὐεργέτης ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος, ἐνῷ μπορεῖ νὰ μὴ φέρῃ, θὰ φέρῃ βρώσιμον λάδι.

§176Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ποίαν ἄλλην μέθοδον θὰ ὑποδείξητε ποὺ θὰ ἐφηρμόζατε ὡς ἁρμόδιος Ὑπουργός; Διότι τὴν μέθοδόν σας δὲν ἠμποροῦμεν νὰ τὴν ἀκολουθήσωμεν. Ἐγὼ δὲν ἠμπορῶ νὰ εἴπω εἰς τὴν γυναῖκα μου νὰ κάμῃ αὐτὴν τὴν δουλειά. Ἀλλὰ καὶ κἄτι ἄλλο θὰ ἤθελα νὰ ἐρωτήσω: Ἐλέχθη καὶ ἐλέχθη ἰδιαιτέρως ἀπὸ τὸν κ. Μητσοτάκην, ὅτι κἄποιο ἐνδιαφέρον σημεῖον ἔχει τὸ ὅτι ἐκάμαμεν τὴν πρώτην παραγγελίαν, χωρὶς προσδιορισμοὺς ποιοτικούς. Θὰ ἤθελα νὰ μὲ διαφωτίσῃ —ἴσως ἔπρεπε νὰ μποῦν μέσα εἰς τὴν διακήρυξιν αἱ λέξεις αὐταὶ, αἱ ὁποῖαι ἐμπῆκαν ἀργότερον— κατὰ τὶ ἔβλαψε τὸ πρᾶγμα αὐτό; Ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ ἡμεῖς, ὡς Οἰκονομικὴ Ἐπιτροπή, τοῦ ἐδώσαμεν ἐντολὴν νὰ κάμῃ τὸ ταχύτερον τὴν παραγγελίαν καὶ τὴν ἑπομένην εἰς τὸ Ὑπουργεῖον διετυπώσαμεν μίαν ἀπόφασιν καὶ ἡ ἀπόφασις τὴν μεθεπομένην ἐδημοσιεύθη, ἂν ἐνθυμοῦμαι, εἰς τὰς 24.11.1960. Τὶ σημασίαν ἔχει ἂν βάλωμεν περισσοτέρας ἢ ὀλιγωτέρας λέξεις; Τὶ πονηρία, ἠμπορεῖ νὰ ὑπῆρξεν, λάθος, ἠμπορεῖ. Θὰ ἔπρεπε νὰ τεθοῦν ὅπως ἐτέθησαν εἰς τὴν δευτέραν διακήρυξιν, ἀλλὰ ὁ κ. Μητσοτάκης καὶ ὁ κ. Κοθρῆς μὲ ἰδιαίτερον τρόπον θέλουν νὰ ποῦν, ὅτι κἄποιος λόγος ὑπῆρχεν ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ διὰ νὰ μὴ μποῦν οἱ εἰδικώτεροι αὐτοὶ χαρακτηρισμοί. Ἐγὼ δὲν μπορῶ νὰ τὸν συλλάβω αὐτὸν τὸν λόγον, νὰ εἴπουν, ὅτι ἦτο λάθος. Καλλίτερον θὰ ἦτο ἐὰν ἡ διακήρυξις εἶχεν αὐτὸν τὸν προσδιορισμόν. Θὰ ἠμποροῦσαν νὰ τὸ εἴπουν, λογικῶς σκεπτόμενοι. Ποία ἦτο ἡ πονηρία ποὺ διῆπε τὸν κ. Ὑφυπουργὸν ἢ τὰς Ὑπηρεσίας, ὅταν διετύπωναν τὴν διακήρυξιν κατ’ αὐτὸν τὸν ἀφῃρημένον τρόπον, ποὺ δὲν προσδιώριζε ποιότητα;

§177Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ὁ κ. Μητσοτάκης μὲ ἠρώτησεν ἂν εἰς τὴν σύμβασιν Μποῦγκε, ὑπάρχει ἡ λέξις «βρώσιμος». Τοῦ ἀπαντῶ πὼς ὑπάρχει ὁ ὅρος εἰς τὴν σύμβασιν «ποσότης» ........ (ἀναγινώσκει) ....... Εἰς τὸν διαγωνισμὸν τῆς 1ης Δεκεμβρίου 1960 συμμετεῖχε καὶ ἡ Μποῦγκε καὶ εἰσήχθη ὑπ’ αὐτῆς ἡ ποσότης τῶν 3.500 τόννων, ὅση καὶ κατεκυρώθη διὰ τοῦ διαγωνισμοῦ τῆς 1ης Δεκεμβρίου εἰς τὴν ὑπογραφεῖσαν σύμβασιν περιλαμβάνεται ὁ ὅρος «ἁγνόν, φυσικόν, βρώσιμον».

§178Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Βεβαίως ὑπῆρχε. Μόνον, ἂν δὲν ὑπῆρχε προσφορὰ ἁγνοῦ φυσικοῦ ἐλαιολάδου, μόνον τότε, ἴσως, θὰ ἐξηναγκάζετο τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον νὰ εἰσαγάγῃ λάδι, τὸ ὁποῖον θὰ ἦτο βιομηχανικὸν διὰ νὰ τὸ διϋλίσῃ καὶ νὰ τὸ ἔχῃ διὰ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὰς ἀνάγκας του. Ἀλλὰ τοῦτο δὲν ἐχρειάσθη, διότι ἦτο φυσικόν, ἄλλωστε, νὰ ὑπάρξουν προσφοραὶ ἄλλου ἐλαίου. Δὲν καταλαβαίνω, λοιπόν, τὶ νόημα ἀποδίδουν οἱ κύριοι εἰς τὸ νόημα τῆς παραλείψεως εἰς τὴν πρώτην διακήρυξιν, διὰ νὰ παίξω μὲ τὰς λέξεις.

§179Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ἐλήφθησαν, λοιπόν, τὰ μέτρα ποὺ σᾶς ἀνέφερα.

§180Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Μὲ συγχωρεῖτε, κ. συνάδελφε, διότι εἶναι ἀνάγκη νὰ βγάλωμεν συμπεράσματα. Διότι ἡ ἐντύπωσις ἡ ὁποία παρέμεινε καὶ εἰς τοὺς συναδέλφους τῆς Συμπολιτεύσεως ἦτο, ὅτι — ἀφοῦ δὲν τὸ λέγουν οἱ κύριοι θὰ τὸ εἴπω ἐγώ— ὅτι ἐπίτηδες τὸ ἔλαβεν ὁ κ. Χρυσανθόπουλος, διότι ἡ ΜΠΟΥΓΚΕ δὲν εἶχε νὰ προσφέρῃ παρὰ μόνον κακὸν ἔλαιον βιομηχανικόν. Αὐτὸ ἐννοοῦσαν καὶ δὲν τὸ ὡμολόγησαν καὶ δὲν τὸ ἐτόνισαν ἀφήνοντες τὸ πρᾶγμα ἀσαφές, ἐνῷ ἡ Ἀντιπολίτευσις, προκειμένου περὶ Κυβερνητικῶν ἐνεργειῶν ἔχει καθῆκον νὰ ἐπιδιώκῃ τὴν σαφήνειαν εἰς τὰς κατηγορίας της. Καὶ ἀφῆκεν ἀσαφὲς τὸ θέμα τῆς συμβάσεως. Ἐνομίσθη ὑπὸ τῶν κυρίων, ἀκόμη καὶ τῆς Συμπολιτεύσεως, ὅπως ἤκουσα ὅταν ἐκαθήμην ἐκεῖ, ὅτι ἡ παραγγελία ὅταν ἐδόθη, ἐδόθη ἐπὶ τῇ βάσει τῆς διακηρύξεως. Τὸ εἶπεν ἔτσι ὁ κ. Μητσοτάκης, δὲν τὸ εἶχεν ἐξακριβώσει, διότι ἀσφαλῶς δὲν ἔχει κακὴν πίστιν, ἀλλ’ ἔχει κἄποιαν κακίαν, ὅπως τὸ εἶπα καὶ ἄλλοτε, εἶπεν ὁ κ. Μητσοτάκης ρητῶς αὐτὸ τὸ πρᾶγμα, ὅτι ἡ παραγγελία ἦτο παραγγελία ἡ ὁποία θὰ ἐπέτρεπε καὶ τὴν εἰσαγωγὴν βρώμικου λαδιοῦ. Ἀλλὰ δὲν συνέβη. Καὶ συνέβη μὲ τὴν δευτέραν παραγγελίαν. Ἄρα, δὲν τὸ ἤξευρε τοῦτο, ὅτι ἡ σύμβασις προσδιώρισε καὶ τὴν ποιότητα.

§181Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Κύριε Πρόεδρε, οἱ λόγοι σας, μοῦ παρέχουν τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἐπαναλάβω εἰς ὅσα εἶπον προηγουμένως, τὰ ἑξῆς: Ἡ διακήρυξις δὲν περιεῖχε κανένα ὅρον ὡς πρὸς τὴν ποιότητα κλπ. τοῦ ζητουμένου ἐλαιολάδου. Εἰς ἁπάσας, ὅμως, τὰς ὑποβληθείσας προσφορὰς ὑπῆρχε πλήρης περιγραφὴ τοῦ προσφερομένου ἐλαιολάδου πρὸς τὴν ποιότητα, τὴν ὀξύτητα καὶ γενικῶς τὴν κατάστασιν τοῦ λαδιοῦ κλπ., δηλαδὴ περιείχοντο τὰ πάντα ἐν λεπτομερείᾳ. Ἡ ἐν τῇ προσφορᾷ ποιοτικαὶ κλπ. προδιαγραφαὶ ἀπετέλεσαν τὴν βάσιν τῆς καταρτισθείσης συμβάσεως, ἀλλὰ καὶ πέραν τούτου κατὰ τὴν κατάρτισιν ταύτης αἱ Ἐπιτροπαὶ Τεχνικὴ καὶ Γνωμοδοτικὴ καὶ ἅπαντες οἱ ὑπηρεσιακοὶ παράγοντες ἐπεδίωξαν καὶ ἐπέτυχαν νὰ βελτιώσουν τοὺς ὅρους καὶ νὰ προσδιορίσουν καλλίτερον τὴν ποιοτικὴν περιγραφὴν καὶ τοὺς ὅρους προσφορᾶς. Ἐπεδίωξαν, δηλαδή, κατὰ τὴν συμφωνίαν, νὰ διασφαλίσουν ἀκόμη περισσότερον τὴν ποιότητα. Ὁμολογῶ, ὅτι αὐτὴν τὴν λεπτομερῆ ἀνάπτυξιν τοῦ τρόπου καταρτισμοῦ τῆς συμφωνίας τὴν εἶχον παραλείψει ὡς αὐτονόητον. Διότι δὲν ὑπέθετα ποτέ, ὅτι ἦτο καὶ τοῦτο δυνατὸν νὰ ἀμφισβητηθῇ, ὅταν προκύπτῃ ἀπὸ τηλεγραφήματα καὶ χαρτιὰ εὑρισκόμενα εἰς τὸν φάκελλον.

§182Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Δὲν εἴχατε κάμει τὴν παράλειψιν, ἀλλὰ δὲν ἔγινε τὸ πρᾶγμα ἀντιληπτόν. Εἴπατε διατὶ ἐπροτιμήθη αὐτὸ ποὺ εἶχε ἑνάμισυ ὀξύτητα ἔναντι ἄλλου ποὺ εἶχε δυόμισυ ὀξύτητα. Ἐγένετο εἰς τὴν προσφορὰν πλήρης περιγραφὴ τοῦ προσφερομένου ἐλαίου —ὄχι προδιαγραφή, διότι αὐτὴν τὴν κάμνει ὁ ζητῶν— ἀλλὰ περιγραφὴν τοῦ προσφερομένου προϊόντος. Καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τῆς περιγραφῆς αὐτῆς ἐγένετο ἡ ἐπιλογὴ καὶ ἐβελτιώθησαν καὶ οἱ ὅροι εἰς τὰς συμβάσεις. Ἀλλὰ πρέπει, βλέπετε, νὰ ὑπάρξῃ Ἐξεταστικὴ τῶν πραγμάτων Ἐπιτροπὴ διὰ νὰ ἐξακριβώσῃ, διότι διαφορετικὰ δὲν γίνεται.

§183Γ. ΠΡΙΦΤΗΣ. Ἐὰν ἀντελήφθην καλῶς, εἴπατε ὀλίγον προηγουμένως, ὅτι ἡ παρτίδα τοῦ λαδιοῦ, ἡ ὁποία παρηγγέλθη διὰ τῆς ΜΠΟΥΓΚΕ, διετέθη ἐντὸς τοῦ Ἰανουαρίου. Εἴπατε τέτοιο πρᾶγμα ἢ κακῶς ἤκουσα;

§184Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Διότι εἶναι ἀπὸ τὰ πρῶτα φορτία ποὺ ἦλθαν, διετέθησαν ἀμέσως καὶ ἐκάλυψαν τὰς ἀνάγκας τοῦ Ἰανουαρίου, χωρὶς βεβαίως, νὰ ἐξαντληθοῦν καὶ ἐντὸς τοῦ μηνὸς αὐτοῦ.

§185Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Νὰ μοῦ συγχωρήσητε μίαν διακοπὴν μόνον διὰ τὴν τάξιν καὶ διὰ νὰ πεισθῇ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ὅταν λέγωμεν κάτι, τὸ ἔχομεν ἐλέγξει. Ὅσον ἀφορᾶ τὴν σύμβασιν μὲ τὴν ΑΣΣΕΟ, πράγματι ἀναφέρεται τὸ βρώσιμον. Ὅσον ἀφορᾶ τὴν Μποῦγκε, ἡ τελικὴ σύμβασις, ἡ ὁποία ἔχει βεβαίως ηὐξημένην ἀξίαν διὰ τὴν ὁποίαν σεῖς ὡμιλήσατε, ἀναφέρει 2 χιλ. τόννους καθαροῦ βάρους, 5% πλέον ἢ ἔλαττον, ἐλαιόλαδον ἁγνόν, φυσικόν, ὀξύτητος τάδε κλπ. Βρώσιμον δὲν ἀναφέρεται πουθενά.

§186Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ποία εἶναι ἡ διαφορὰ μεταξὺ ἁγνοῦ καὶ βρωσίμου; (Θόρυβος).

§187Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Κύριε Μητσοτάκη, ἀντίγραφον τῆς συμβάσεως τῆς Μποῦγκε ἔχω καὶ ἐγὼ εἰς χεῖρας μου καὶ ἀπὸ αὐτὸ σᾶς ἀνέγνωσα τὸν ὅρον τοῦ βρωσίμου κλπ.

§188Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Τὴν ἔχω καὶ ἐγὼ ἐνώπιόν μου, κύριε Ὑπουργέ, καὶ λέγει καθαρὰ αὐτά, τὰ ὁποῖα εἶπον. Προφανῶς, ὁ κ. ὑπουργὸς ἔκαμε λάθος καὶ μᾶς ἀνέγνωσε τὴν σύμβασιν τοῦ ΑΣΣΕΟ.

§189Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Δὲν μὲ ἀφήσατε, κύριοι, νὰ συμπληρώσω τὸ ἐρώτημα. Ποία ἡ διαφορὰ μεταξὺ ἁγνοῦ καὶ βρωσίμου; Μήπως τὸ βρώσιμον...

§190ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Αὐτὸ εἶναι ἄλλο ζήτημα.

§191Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Τὸ ξέρω. Ἀφήσατε νὰ κάμω ἕνα λογοπαίγνιον. Μήπως τὸ βρώσιμον πρέπει νὰ εἶναι ἔνοχον καὶ ἁμαρτωλόν; Αὐτὸ ἤθελα νὰ εἴπω.

§192Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπειδὴ ἐχειροκρότησεν ἡ πλειοψηφία, ἐπειδὴ ἀνέπνευσεν ἡ πλειοψηφία, ἐπειδὴ ἐρρίψατε τόσον βάρος μὲ τὸ κῦρος σας εἰς τὸ συγκεκριμένον αὐτὸ περιστατικόν, θέλω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι θὰ συνέβη νὰ ἔχῃ κάμει λάθος ὁ κ. Χρυσανθόπουλος.

§193Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Δὲν τὸ ἐδιάβασα, ἀλλὰ εὔχομαι νὰ μὴ ἔχῃ κάμει λάθος.

§194Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Θὰ καταθέσω τὴν σύμβασιν καὶ θὰ παρακαλέσω νὰ καταχωρηθῇ εἰς τὰ πρακτικά, ὥστε ὅλοι νὰ διαβάσουν καὶ νὰ βεβαιωθοῦν, ὅτι περιλαμβάνεται ὁ ὅρος «βρώσιμον».

§195Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Τότε διατί, κύριε Ὑπουργέ, μᾶς ἐδώσατε τὸν ψεύτικον αὐτὸν φάκελλον; (Θόρυβος).

§196Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Δὲν εἶναι δυνατόν, κύριε συνάδελφε, νὰ λέγητε, ὅτι εἶναι ψεύτικος.

§197Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἰδοὺ ὁ φάκελλος, πάρετέ τον νὰ τὸν διαβάσετε. Ἐὰν σεῖς ὁ ἴδιος ἀμφισβητῆτε τὰ στοιχεῖα ποὺ καταθέτετε εἰς τὴν Βουλήν, εἶναι ἄλλο θέμα.

§198Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ἐν πάσῃ περιπτώσει, σᾶς ἐδιάβασα καὶ σᾶς διαβάζω καὶ πάλιν τὴν σύμβασιν.

ΣΥΜΒΑΣΙΣ ΑΓΟΡΑΠΩΛΗΣΙΑΣ

2000 (δύο χιλιάδων) Μ.Τ. ἐλαιολάδων. Ἐν Ἀθήναις σήμερον τὴν 10 Δεκεμβρίου 1960, οἱ ὑπογεγραμμένοι, ἀφ’ ἑνὸς μὲν ὁ κ. ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΠΟΡΤΟ-ΛΟΣ, Γενικὸς Διευθυντὴς τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου, ἐξουσιοδοτηθεὶς διὰ τοῦ ἀπὸ 24–25.11.54 Β.Δ. καὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 100924)32)2.1.1959 ἀποφάσεως, ἐνεργῶν ἐν προκειμένῳ διὰ λογαριασμὸν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου, δυνάμει τῶν διατάξεων τοῦ Α. Ν. 1030)1946 καὶ τῶν τοιούτων τοῦ Ν. Δ. 3070)1954, τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1574)1956 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 282)28.11.1960 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, καὶ ἀφ’ ἑτέρου ἡ ἐν Ἀθήναις καὶ ἐπὶ τῆς ὁδοῦ Βαλαωρίτου 4 ἑδρεύουσα ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΜΠΟΥΝΓΚΕ ΕΓΓΥΣ ΑΝΑΤΟΛΗΣ, νομίμως ἐκπροσωπουμένη ὑπὸ τῶν κ.κ. Κωνσταντίνου Κωνσταντινίδη καὶ Γεωργίου Μητροπούλου, ἐνεργοῦσα ἐν προκειμένῳ διὰ λογαριασμὸν τοῦ Οἴκου WARINCO A.G., ZURICH, συνεφώνησαν καὶ συνωμολόγησαν τὰ ἑπόμενα: Δυνάμει τῆς ὑπ’ ἀριθ. 237016)16361)24.11.1960 ἀποφάσεως περὶ διενεργείας διεθνοῦς μειοδοτικοῦ διαγωνισμοῦ παρὰ τῆς Διευθύνσεως Κρατικῶν Ἀγορῶν τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου, ἐκδοθείσης βάσει ἐγκρίσεως τῆς Διοικήσεως Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου, τοῦ ἰδίου Ὑπουργείου, καὶ συμφώνως πρὸς τοὺς ὅρους αὐτῆς, ἡ ἐκ τῶν συμβαλλομένων ΜΠΟΥΝΓΚΕ ΕΓΓΥΣ ΑΝΑΤΟΛΗΣ Α.Ε.Ε., ὑπέβαλε τὴν ἀπὸ 1ης Δεκεμβρίου 1960 προσφορὰν της ἐμπροθέσμως καὶ ἐγκαίρως διὰ τὴν συμμετοχήν της εἰς τὸν διαγωνισμόν, προσφέρασα 4.000 Μ.Τ. ἐλαιολάδου προελεύσεως Τυνησίας. Ἐπειδὴ κατὰ τὴν γενομένην ὑπὸ τῆς ἐπὶ τούτῳ Γνωμοδοτικῆς Ἐπιτροπῆς τῆς Διευθύνσεως Κρατικῶν Ἀγορῶν τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου, ἀποσφράγισιν τῶν ὑποβληθέντων φακέλλων προσφορῶν, συμφώνως πρὸς τὸ ἀπὸ 2.12.60 πρακτικὸν τῆς ἐν λόγῳ Ἐπιτροπῆς, ἡ προσφορὰ αὕτη προεκρίθη ὡς συμφέρουσα καὶ κατὰ συνέπειαν ὁ Οἶκος WA-RINCO A.G., Ζυρίχης, ἀνεδείχθη τελευταῖος μειοδότης, ἀπεφασίσθη διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 240661)16830)2.12.1960 ἀποφάσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Ἐμπορίου, κατόπιν συμφώνου γνώμης τῆς Διευθύνσεως Εἰσαγωγικοῦ Ἐμπορίου καὶ τῆς Διευθύνσεως τοῦ Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου, ὅπως ἀγορασθῶσιν ἐκ τῆς προσφερθείσης ποσότητος 2.000 (δύο χιλιάδες) Μ.Τ. ἐλαιολάδου ὀξύτητος μέχρι μάξιμουμ 2 βαθμῶν, εἰς καινουργῆ σιδηρᾶ βαρέλια, καὶ συμφωνοῦνται τελικῶς τὰ ἑπόμενα: Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου ἀγοράζει καὶ ὁ ἐν Ζυρίχῃ Οἶκος WARINCO A.G. πωλεῖ τὸ ἐν παραγράφῳ 1 τῆς παρούσης ἀναφερόμενον εἶδος προελεύσεως Τυνησίας ὑπὸ τοὺς ἑπομένους λεπτομερεῖς ὅρους.

1. ΠΟΣΟΤΗΣ–ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ.

2.000 (δύο χιλιάδες) Μ.Τ. καθαροῦ βάρους, 5% πλέον ἢ ἔλαττον δικαίωμα πωλητῶν, ἐλαιολάδου ἁγνοῦ (PURE), φυσικοῦ (VIERGE), βρωσίμου (COMESTIBLE), ὀξύτητος εἰς ἐλαϊκὸν ὀξὺ μέχρι μάξιμουμ 2 βαθμῶν, ἐσοδείας 1960.

2. ΤΙΜΗ.

Δολλάρια ἐλεύθερα Η.Π.Α. $ 518 κατὰ Μ.Τ. βάρους καθαροῦ COST καὶ FREIGHT, FREE OUT, δικαίωμα ἀγοραστῶν ἕνα λιμένα μεταξὺ Πειραιῶς, Θεσσαλονίκης καὶ Ἐλευσῖνος, καὶ μὲ μίνιμουμ ποσότητα 250 τόννων δι’ ἕκαστον λιμένα. Οἱ ἀγορασταὶ ὑποχρεοῦνται ὅπως δηλώσωσι τὸν λιμένα προορισμοῦ 3 ἡμέρας πρὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς φορτώσεως τοῦ πλοίου των.

3. ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ.

Ποιοτικὸς ἔλεγχος τελικὸς κατὰ τὴν φόρτωσιν βάσει πιστοποιητικοῦ ἐκδοθησομένου ὑπὸ τοῦ Οἴκου Ἐπιβλέψεως YUGOINSPECT κατόπιν ἀναλύσεως γενησομένης παρὰ ἐπισήμου Χημείου τῆς κοινῆς τῶν τε φορτωτῶν καὶ τῆς YUGOINSPECT ἐκλογῆς καὶ ἐμπιστοσύνης, ἐπὶ δειγμάτων δὲ ληφθησομένων ἀπὸ κοινοῦ μεταξὺ ἐκπροσώπων τῶν φορτωτῶν καὶ τῆς YUGOINSPECT. Ὁ ἔλεγχος τοῦ βάρους ἐπίσης τελικὸς εἰς λιμένας φορτώσεως, βάσει πιστοποιητικοῦ τῆς Ἑταιρείας YUGOIN-SPECT. Ἀμφότεροι οἱ ἐν λόγῳ παρὰ τῆς YUGOINSPECT ἐνεργηθησόμενοι ἔλεγχοι ἔσονται δαπάναις τῶν ἀγοραστῶν.

4. ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑ.

Τὸ ἐλαιόλαδον θὰ εἶναι συσκευασμένον ἐντὸς καινουργῶν σιδηρῶν βαρελίων, περιεκτικότητος περίπου 200 χιλιογράμμων.

5. ΦΟΡΤΩΣΙΣ.

Ἡ φόρτωσις θὰ πραγματοποιηθῇ ἐκ λιμένος Τυνησίας, ὡς κάτωθι: 1.000 Μ.Τ. 5% πλέον ἢ ἔλαττον ἐντὸς 15 ἡμερῶν ἀπὸ τῆς κατακυρώσεως. 1.000 Μ.Τ. 5% πλέον ἢ ἔλαττον ἐντὸς τοῦ Δεκεμβρίου 1960. Τμηματικαὶ φορτώσεις ἐπιτρέπονται.

6. ΦΟΡΤΩΣΙΣ.

Ρυθμὸς ἐκφορτώσεως συμφώνως C.O.P. DEMUR-RANCEI DESPATCH συμφώνως ὅροις ναυλώσεων.

7. ΤΡΟΠΟΣ ΠΛΗΡΩΜΗΣ.

Ἡ πληρωμὴ τῆς ἀξίας τοῦ ἀγοραζομένου διὰ τῆς παρούσης συμβάσεως ἐμπορεύματος διενεργηθήσεται δι’ ἀνοίγματος τηλεγραφικῶς ἀνεκκλήτου, βεβαιωμένης, διαιρετῆς, μεταφερτῆς καὶ μεταβιβασίμου πιστώσεως (ACCREDI-TIF CONFIRME, IRREVOCABLE, TRANSFERA-BLE, TRANSMISSIBLE ET DIVISIBLE), παρὰ τῇ SOCIETÉ TUNISIÈNNE DE BANGUE εἰς Παρισίους, κοινοποιηθησομένης τοῖς πωληταῖς ἐντὸς τριῶν ἡμερῶν ἀπὸ τῆς κατακυρώσεως, ἰσχύος μέχρι τῆς 31ης Ἰανουαρίου 1961, ὑπὲρ τοῦ Οἴκου WARINCO A.G., ZUERICH, ἐκτελεστέας ἔναντι παραλαβῆς τῶν κατωτέρω δικαιολογητικῶν ἐγγράφων: α) Πλήρους σειρᾶς μεταβιβασίμων φορτωτικῶν ἐγγράφων πραγματικῆς φορτώσεως ἐπὶ ἀ)π (ON BOARD), ἢ φορτωτικῆς βάσει ναυλοσυμφώνου, ἢ φορτωτικῆς ναυλοσυμφώνου μὲ προορισμόν, δικαίωμα ἀγοραστῶν, ἕνα λιμένα μεταξὺ Πειραιῶς, Θεσσαλονίκης καὶ Ἐλευσῖνος. β) Πιστοποιητικοῦ προελεύσεως Τυνησίας μετ’ ἀντιγράφου τούτου. γ) Τιμολογίου τοῦ προμηθευτοῦ εἰς ἑξαπλοῦν. δ) Πιστοποιητικοῦ ποιοτικοῦ ἐλέγχου ἐκδιδομένου ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας TUGOINSPECT, εἰς ἣν ἔχει ἀνατεθῆ παρὰ τῶν ἀγοραστῶν ἡ ἐπίβλεψις τοῦ ἀγοραζομένου διὰ τῆς παρούσης ἐμπορεύματος, βεβαιοῦντος ὅτι τὸ ἐμπόρευμα εἶναι ποιοτικῶς σύμφωνον πρὸς τὴν ἐν τῇ παραγράφῳ 1 τῆς παρούσης ποιοτικῆς περιγραφῆς. ε) Ζυγολογίου ἐκδοθησομένου ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας YUGOINSPECT εἰς διπλοῦν. στ) Ἐξοφλητικῆς ἀποδείξεως. ζ) Ἀντιγράφου τηλ)τος τοῦ δικαιούχου τῆς πιστώσεως ἀπευθυνθέντος πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου Δ)νσιν Κρατικῶν Ἀγορῶν (τηλ. Δ)νσις YPAEX ATHENS) τὸ βραδύτερον 2 ἡμέρας ἀφ’ ἑκάστης φορτώσεως δι’ οὗ θὰ γνωρίζῃ φορτωθεῖσαν ποσότητα (βάρος) ὡς καὶ τὸν ἀριθμὸν σχετικῆς πιστώσεώς μας. η) Ὑπευθύνου δηλώσεως τοῦ δικαιούχου εἰς ἣν θ’ ἀναφέρῃ ὅτι εὐθὺς μετὰ τὴν φόρτωσιν ἀπέστειλεν ἀεροπορικῶς εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου (MINISTRY COMMERCE STATE PURCHASE DIRECTORATE AGIOU CON-STANTINOU 16 ATHENS) ἓν ἀντίγραφον φορτωτικῆς μὴ διαπραγματεύσιμον καὶ δύο ἀντίγραφα τιμολογίου.

8. ΑΣΦΑΛΙΣΙΣ.

Τὴν φροντίδα τῆς ἀσφαλίσεως τοῦ ἐμπορεύματος ἀναλαμβάνει ὁ ἀγοραστής, ὅστις θέλει ἐνεργήσει ἀσφάλισιν κατὰ κινδύνων θαλάσσης καὶ πολέμου, καλύπτουσαν ἅμα καὶ τοὺς κινδύνους ἀπὸ τῆς ἀποθήκης τοῦ πωλητοῦ μέχρι τῶν ἀποθηκῶν τοῦ ἀγοραστοῦ. Ἡ πραγματοποίησις τῆς ὡς ἄνω ἀσφαλείας δέον ὅπως γνωσθῇ εἰς τὸν πωλητὴν ἐγκαίρως καὶ πρὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς φορτώσεως.

9. ΔΙΑΙΤΗΣΙΑ

Εἰς περίπτωσιν ἀμφισβητήσεώς τινος ἐκ μέρους τῶν ἀντισυμβαλλομένων περὶ τὴν ἐκτέλεσιν οἱουδήποτε ὅρου τῆς παρούσης συμβάσεως, συμφωνεῖται ὅτι ἡ διαφορὰ θέλει λυθῆ διὰ διαιτησίας τῆς CHAMBRE ARBITRALE D'ANA-LYSE CHEZ L'OFFICE DE L'HUILE DE TUNISIS A SFAX.

10. ΕΓΓΥΗΣΙΣ

Ὁ συμβαλλόμενος Οἶκος τοῦ ἐξωτερικοῦ ἀναλαμβάνει τὴν ὑποχρέωσιν νὰ καταθέσῃ τραπεζικὴν ἐγγύησιν ἢ τοιαύτην COOD PERFORMANCE BOND, ἴσην πρὸς τὸ 5% ἐπὶ τῆς ὁλικῆς ἀξίας τοῦ ἀγορασθέντος ἐμπορεύματος, ὡς ἐγγύησιν διὰ τὴν καλὴν ἐκτέλεσιν τῶν ὅρων τῆς πιστώσεως, ἐντὸς τριῶν ἐργασίμων ἡμερῶν ἀπὸ τῆς ἀναγγελίας αὐτῷ παρὰ τῆς Τραπέζης τοῦ ἐξωτερικοῦ, παρ’ ᾗ θέλει ἀνοιγῆ ἡ σχετικὴ πίστωσις καὶ ἥτις κατάθεσις θέλει ἀποτελέσει βασικὸν ὅρον διὰ τὴν κοινοποίησιν αὐτῷ τῆς πιστώσεως ἐπισήμως. Τὴν ἐγγύησιν ταύτην θέλει καταθέσει παρὰ τῇ τραπέζῃ παρ’ ᾗ ἤθελεν ἀνοιγῆ ἡ σχετικὴ πίστωσις. Ἡ ἐγγύησις αὕτη θὰ καταπέσῃ ὑπὲρ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ἐν ὅλῳ ἢ ἐν μέρει ἐν περιπτώσει μὴ πλήρους ἐκπληρώσεως τῶν ὅρων τῆς πιστώσεως. Τῆς ἐν λόγῳ ἐγγυήσεως ἀπαλλάσσεται ὁ πωλητὴς μόνον μετὰ τὴν ἐκπλήρωσιν πλήρως τῶν ὅρων τῆς πιστώσεως. Ἐν τῷ μεταξὺ καὶ μέχρι τῆς καταθέσεως τῆς ὡς ἄνω ἐγγυήσεως 5%, ὁ ἐνταῦθα ἀντιπρόσωπος τοῦ πωλητοῦ Οἴκου κατέθεσε τὴν ὑπ’ ἀριθ. 080)1118)1–12–60 ἐπιστολὴν τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος ἐκ δολ. 75.000, ἐξ οὗ ποσοῦ δολ. 20.720.—ὡς ἐγγύησιν συμμετοχῆς εἰς τὴν ὑποβληθεῖσαν προσφοράν του καλύπτουσαν ποσοστὸν 2% ἐπὶ τῆς ὁλικῆς ἀξίας τοῦ ἀγοραζομένου ἐμπορεύματος καὶ ἥτις ἐγγύησις θέλει ἐπιστραφῆ εὐθὺς μετὰ τὴν ἀναγγελίαν τῆς καταθέσεως ἐν τῷ ἐξωτερικῷ τῆς ὡς ἄνω ἐγγυήσεως 5%, ἄλλως θέλει καταπέσει ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου δι’ ἁπλῆς ἀποφάσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Ἐμπορίου. Ἡ παροῦσα σύμβασις εἶναι ἀπηλλαγμένη παντὸς φόρου καὶ τέλους ἐν Ἑλλάδι πλὴν τῆς προμηθείας τοῦ ἐνταῦθα ἀντιπροσώπου. Ἐφ’ ᾧ ἐγένετο εἰς διπλοῦν ἐφ’ ἁπλοῦ χάρτου δυνάμει τῶν διατάξεων τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1030)46 Α.Ν. καὶ ὑπογράφεται παρὰ τῶν συμβαλλομένων ὡς ἕπεται.

Ὁ Γενικὸς Διευθυντὴς

ΔΗΜ. ΠΟΡΤΟΛΟΣ

Διὰ λ)σμὸν τοῦ Οἴκου WARINCO A.C.

ΖΥΡΙΧΗΣ

Ἀκριβὲς ἀντίγραφον Ὁ Τμηματάρχης

(Τ.Σ.) Ὑπογραφὴ

ΣΥΜΒΑΣΙΣ ΑΓΟΡΑΠΩΛΗΣΙΑΣ

1.500 (χιλίων πεντακοσίων) Μ.Τ. Ἐλαιολάδου. Ἐν Ἀθήναις σήμερον τὴν 10ην Δεκεμβρίου 1960, οἱ ὑπογεγραμμένοι, ἀφ’ ἑνὸς μὲν ὁ κ. ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΠΟΡ-ΤΟΛΟΣ, Γενικὸς Δ)ντὴς τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου, ἐξουσιοδοτηθεὶς διὰ τοῦ ἀπὸ 24)25.11.54 Β.Δ. καὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 160924)52)2.1.59 ἀποφάσεως, ἐνεργῶν ἐν προκειμένῳ διὰ λ)σμὸν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου δυνάμει τῶν διατάξεων τοῦ Α.Ν. 1030)46 καὶ τῶν τοιούτων τοῦ Ν.Δ. 3070)54, τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1574)56 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 182)28.11.60 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, καὶ ἐφ’ ἑτέρου ἡ ἐν Ἀθήναις καὶ ἐπὶ τῆς ὁδοῦ Βαλαωρίτου 4 ἑδρεύουσα ΑΝΩΝΥΜΟΣ

ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΠΟΥΓΚΕ ΕΓΓΥΣ ΑΝΑ-

ΤΟΛΗΣ, νομίμως ἐκπροσωπουμένη ὑπὸ τῶν κ.κ. Κωνσταντίνου Κωνσταντινίδη καὶ Γεωργίου Μητροπούλου, ἐνεργοῦσα ἐν προκειμένῳ διὰ λογαριασμὸν τοῦ Οἴκου WARINCO A. C. ZURICH, POUR COMPTE DE LA SOCIETÈ TUNISIENNE POUR LE COMMERCE ET L'EXPOR-TATION DES HUILES ET PRODUITS DU PAYS (ZITEX), SFAX, συνεφώνησαν καὶ συνωμολόγησαν τὰ ἑπόμενα. Δυνάμει τῆς ὑπ’ ἀριθ. 237016)16361)24.11.60 ἀποφάσεως περὶ διενεργείας διεθνοῦς μειοδοτικοῦ διαγωνισμοῦ παρὰ τῆς Δ)νσεως Κρατικῶν Ἀγορῶν τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου, ἐκδοθείσης βάσει ἐγκρίσεως τῆς Διοικήσεως Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου, τοῦ ἰδίου Ὑπουργείου καὶ συμφώνως πρὸς τοὺς ὅρους αὐτῆς, ἡ ἐκ τῶν συμβαλλομένων ΜΠΟΥΓΚΕ ΕΓΓΥΣ ΑΝΑΤΟΛΗΣ Α.Ε.Ε. ὑπέβαλε τὴν ἀπὸ 1ης Δεκεμβρίου 1960 προσφορὰν τῆς ἐμπροθέσμως καὶ ἐγκαίρως διὰ τὴν συμμετοχήν της εἰς τὸν διαγωνισμόν, προσφέρουσα 3000 Μ.Τ. ἐλαιολάδου προελεύσεως Τυνησίας. Ἐπειδὴ κατὰ τὴν γεννομένην ὑπὸ τῆς ἐπὶ τούτῳ Γνωμοδοτικῆς Ἐπιτροπῆς τῆς Διευθύνσεως Κρατικῶν Ἀγορῶν τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου, ἀποσφράγισιν τῶν ὑποβληθέντων φακέλλων προσφορῶν, συμφώνως πρὸς τὸ ἀπὸ 2.12.60 πρακτικὸν τῆς ἐν λόγῳ Ἐπιτροπῆς ἡ προσφορὰ αὕτη προεκρίθη ὡς συμφέρουσα καὶ κατὰ συνέπειαν ὁ Οἶκος WA-RINCO A.G. ZURICH, POUR COMPTE DE LA SOCIETE TUNISIENNE POUR LE COMMERCE ET L'EXPORTATION DES HUILES ET PRODUITS DU PAYS (ZITEX), SFAX, ἀνεδείχθη τελευταῖος μειοδότης, ἀπεφασίσθη διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 240661)16830)2.12. 60 ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργοῦ Ἐμπορίου, κατόπιν συμφώνου γνώμης τῆς Διευθύνσεως Εἰσαγωγικοῦ Ἐμπορίου καὶ τῆς Δ)νσεως τοῦ Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου, ὅπως ἀγορασθῶσιν ἐκ τῆς προσφερθείσης ποσότητος 1500 (χίλιοι πεντακόσιοι) Μ.Τ. Ἐλαιολάδου ὀξύτητος μέχρι μάξιμουμ 2 βαθμῶν, εἰς καινουργῆ σιδηρᾶ βαρέλια, καὶ συμφωνοῦνται τελικῶς τὰ ἑπόμενα: Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου ἀγοράζει καὶ ὁ Οἶκος WA-RINCO A.G. ZURICH, POUR COMPTE DE LA SO-CIETE TUNISIENNE POUR LE COMMERCE ET L'EXPORTATION DES HUILES ET PRODUITS DU PAYS (ZITEX), SFAX, πωλεῖ τὸ ἐν παραγράφῳ 1 τῆς παρούσης ἀναφερόμενον εἶδος προελεύσεως Τυνησίας ὑπὸ τοὺς ἑπομένους ὅρους:

ΠΟΣΟΤΗΣ–ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ

1.500 (χίλιοι πεντακόσιοι) Μ.Τ. καθαροῦ βάρους, 5% πλέον ἢ ἔλαττον δικαίωμα πωλητῶν, ἐλαιολάδου ἁγνοῦ (PURE), φυσικοῦ (VIERGE), βρώσιμον (COMESTI-BLE) ὀξύτητος εἰς ἐλαϊκὸν ὀξὺ μέχρι μάξιμουμ 2 βαθμῶν, ἐσοδείας 1960.

2. ΤΙΜΗ

Δολλάρια ἐλεύθερα Η.Π.Α. $ 519.– κατὰ Μ.Τ. βάρους καθαροῦ COST & FREIGHT, FREE OUT, δικαίωμα ἀγοραστῶν ἕνα λιμένα μεταξὺ Πειραιῶς, Θεσσαλονίκης καὶ Ἐλευσῖνος καὶ μὲ μίνιμουμ ποσότητα 250 τόννων δι’ ἕκαστον λιμένα.

3. ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ

Ποιοτικὸς ἔλεγχος τελικὸς εἰς λιμένα φορτώσεως βάσει πιστοποιητικῶν ἀναλύσεων ἐκδοθησομένων ὑπὸ ἐπισήμων Χημείων. Ὁ ἔλεγχος τοῦ βάρους ἐπίσης τελικὸς εἰς λιμένα φορτώσεως βάσει πιστοποιητικοῦ τῆς Ἑταιρείας SURVEIL-LANCE, ἐκδοθησομένου δαπάναις τοῦ φορτωτοῦ.

4. ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑ

Τὸ ἐλαιόλαδον θὰ εἶναι συσκευασμένον ἐντὸς καινουργῶν σιδηρῶν βαρελίων περιεκτικότητος περίπου 200 χιλιογράμμων.

5. ΦΟΡΤΩΣΙΣ

Ἡ φόρτωσις θὰ πραγματοποιηθῇ ἐκ λιμένος)ων Τυνησίας ὡς κάτωθι: 750 Μ.Τ. 5% πλέον ἢ ἔλαττον ἐντὸς 15 ἡμερῶν ἀπὸ τῆς κατακυρώσεως. 750 Μ.Τ. 5% πλέον ἢ ἔλαττον ἐντὸς τοῦ Δεκεμβρίου 1960. Τμηματικαὶ φορτώσεις ἐπιτρέπονται.

6. ΕΚΦΟΡΤΩΣΕΙΣ

Ρυθμὸς ἐκφορτώσεως συμφώνως LINER TERMS, DEMURRAGE)DESPATCH συμφώνως ὅροις ναυλώσεων.

7. ΤΡΟΠΟΣ ΠΛΗΡΩΜΗΣ

Ἡ πληρωμὴ τῆς ἀξίας τοῦ ἀγοραζομένου διὰ τῆς παρούσης συμβάσεως ἐμπορεύματος διενεργηθήσεται δι’ ἀνοίγματος, τηλεγραφικῶς, ἀνεκκλήτου, βεβαιωμένης, διαιρετῆς, μεταφερτῆς, καὶ μεταβιβασίμου πιστώσεως, παρὰ τῇ SO-CIETE TUNISIENNE DE BANQUE, 9 RUE DES PYRAMIDES, PARIS, κοινοποιηθησομένης τοῖς πωληταῖς ἐντὸς τριῶν ἡμερῶν ἀπὸ τῆς κατακυρώσεως, ἰσχύος μέχρι 15ης Ἰανουαρίου 1961, ὑπὲρ τοῦ Οἴκου WARINCO A.G., ZURICH, POUR COMPTE DE LA SOCIETE TUNISIENNE POUR LE COMMERCE ET L'EX-PORTATION DES HUILES ET PRODUITS DU PAYS (ZITEX), SFAX, ἐκτελεστέας ἔναντι παραλαβῆς τῶν κατωτέρων δικαιολογητικῶν ἐγγράφων: α) Πλήρους σειρᾶς μεταβιβασίμων φορτωτικῶν ἐγγράφων πραγματικῆς φορτώσεως ἐπὶ ἀ)π (ON BOARD), ἢ φορτωτικῆς βάσει ναυλοσυμφώνου, ἢ φορτωτικῆς ναυλοσυμφώνου μὲ προορισμὸν, δικαίωμα ἀγοραστῶν, ἕνα λιμένα μεταξὺ Πειραιῶς, Θεσσαλονίκης καὶ Ἐλευσῖνος. β) Πιστοποιητικὸν προελεύσεως Τυνησίας μετ’ ἀντιγράφου τούτου. γ) Τιμολογίου τοῦ προμηθευτοῦ εἰς ἑξαπλοῦν. δ) Πιστοποιητικοῦ χημικῆς ἀναλύσεως ἐκδεδομένου ὑπὸ ἐπισήμου Χημείου τοῦ τόπου φορτώσεως. ε) Ἐπισήμου ζυγολογίου ἐκδεδομένου ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας SURVEILLANCE, εἰς διπλοῦν. στ) Ἐξοφλητικῆς ἀποδείξεως. ζ) Ἀντιγράφου τηλ)τος τοῦ δικαιούχου τῆς πιστώσεως ἀπευθυνθέντος πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου Δ)νσιν Κρατικῶν Ἀγορῶν (τηλ. Δ)νσις TPAEX ATHENS) τὸ βραδύτερον 7 ἡμέρας ἀφ’ ἑκάστης φορτώσεως δι’ οὗ θὰ γνωρίζῃ φορτωθεῖσαν ποσότητα (βάρος) ὡς καὶ τὸν ἀριθμὸν σχετικῆς πιστώσεώς μας No. η) Ὑπευθύνου δηλώσεως τοῦ δικαιούχου εἰς ἣν θ’ ἀναφέρῃ ὅτι εὐθὺς μετὰ τὴν φόρτωσιν ἀπέστελλεν ἀεροπορικῶς εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου (MINISTRY OF COMMERCE STATE PURCHASE DIRECTORATE AGIOU CONSTANTINOU 16 ATHENS) ἓν ἀντίγραφον φορτωτικῆς μὴ διαπραγματεύσιμον καὶ δύο ἀντίγραφα τιμολογίου.

8. ΔΙΑΙΤΗΣΙΑ

Εἰς περίπτωσιν ἀμφισβητήσεώς τινος ἐκ μέρους τῶν ἀντισυμβαλλομένων περὶ τὴν ἐκτέλεσιν οἱουδήποτε ὅρου τῆς παρούσης συμβάσεως, συμφωνεῖται ὅτι ἡ διαφορὰ θέλει λυθῆ διὰ διαιτησίας τῆς CHAMBRE INTERNATIONALE DES HUILES D’ OLIVE, ἐν SFAX, Τυνησίας.

9. ΕΓΓΥΗΣΙΣ

Ὁ συμβαλλόμενος Οἶκος τοῦ ἐξωτερικοῦ ἀναλαμβάνει τὴν ὑποχρέωσιν νὰ καταθέσῃ τραπεζικὴν ἐγγύησιν ἢ τοιαύτην GOOD PERFORMANCE BOND, ἴσην πρὸς τὸ 5% ἐπὶ τῆς ὁλικῆς ἀξίας τοῦ ἀγορασθέντος ἐμπορεύματος, ὡς ἐγγύησιν διὰ τὴν καλὴν ἐκτέλεσιν τῶν ὅρων τῆς πιστώσεως, ἐντὸς τριῶν ἐργασίμων ἡμερῶν ἀπὸ τῆς ἀναγγελίας αὐτῷ παρὰ τῆς Τραπέζης τοῦ ἐξωτερικοῦ, παρ’ ᾗ θέλει ἀνοιγῆ ἡ σχετικὴ πίστωσις καὶ ἥτις κατάθεσις θέλει ἀποτελέσει βασικὸν ὅρον διὰ τὴν κοινοποίησιν αὐτῷ τῆς πιστώσεως ἐπισήμως. Τὴν ἐγγύησιν ταύτην θέλει καταθέσει παρὰ τῇ τραπέζῃ παρ’ ᾗ ἤθελεν ἀνοιγῆ ἡ σχετικὴ πίστωσις. Ἡ ἐγγύησις αὕτη θὰ καταπέσῃ ὑπὲρ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ἐν ὅλῳ ἢ ἐν μέρει ἐν περιπτώσει μὴ πλήρους ἐκπληρώσεως τῶν ὅρων τῆς πιστώσεως. Τῆς ἐν λόγῳ ἐγγυήσεως ἀπαλλάσσεται ὁ πωλητὴς μόνον μετὰ τὴν ἐκπλήρωσιν πλήρως τῶν ὅρων τῆς πιστώσεως. Ἐν τῷ μεταξὺ καὶ μέχρι τῆς καταθέσεως τῆς ὡς ἄνω ἐγγυήσεως 5%, ὁ ἐνταῦθα ἀντιπρόσωπος τοῦ πωλητοῦ Οἴκου κατέθεσεν τὴν ὑπ’ ἀριθ. 080)1118)1.12.60 ἐπιστολὴν τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος ἐκ $ 75.000— ἐξ οὗ ποσοῦ $ 15.540— ὡς ἐγγύησιν συμμετοχῆς εἰς τὴν ὑποβληθεῖσαν προσφοράν του καλύπτουσαν ποσοστὸν 2% ἐπὶ τῆς ὁλικῆς ἀξίας τοῦ ἀγοραζομένου ἐμπορεύματος καὶ ἥτις ἐγγύησις θέλει ἐπιστραφῆ εὐθὺς μετὰ τὴν ἀναγγελίαν τῆς καταθέσεως ἐν τῷ ἐξωτερικῷ τῆς ὡς ἄνω ἐγγυήσεως 5% ἄλλως θέλει καταπέσει ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου δι’ ἁπλῆς ἀποφάσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Ἐμπορίου. Ἡ παροῦσα σύμβασις εἶναι ἀπηλλαγμένη παντὸς φόρου καὶ τέλους ἐν Ἑλλάδι πλὴν τῆς προμηθείας τοῦ ἐνταῦθα ἀντιπροσώπου. Ἐφ’ ᾧ ἐγένετο εἰς διπλοῦν ἐφ’ ἁπλοῦ χάρτου δυνάμει τῶν διατάξεων τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1030)46 Α.Ν. καὶ ὑπογράφεται παρὰ τῶν συμβαλλομένων ὡς ἕπεται. Διὰ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου

Ὁ Γενικὸς Διευθυντὴς

ΔΗΜ. ΠΟΡΤΟΛΟΣ

Διὰ λογαριασμὸν τοῦ Οἴκου WARIRCO A.G. ZURICH, POUR COMPTE DE LA SOCIETE TUNISIENNE POUR LE COMMERCE ET L’ EXPORTATION DES HUILES ET PRODUITS

DU PAYS (ZITEX), SFAX

ΑΚΡΙΒΕΣ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟΝ

Ὁ Τμημ)ρχης Κύριε Μητσοτάκη, παραπέμπει εἰς τὴν ἑπομένην τῶν 1.500 τόννων.

§199Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Γίνεται παραπομπὴ τῆς μιᾶς εἰς τὴν ἄλλην. (Διαμαρτυρίαι τῆς Ἀριστερᾶς). Περιμένετε νὰ ἀκούσητε. Δὲν θέλετε νὰ ἀκούσητε; Δὲν σᾶς ἀρέσει ἡ ἀλήθεια;

§200Π. ΚΑΠΝΙΣΗΣ. Δὲν ἠμπορεῖ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ παραπλανᾷ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. (Κωδωνοκρουσίαι, θόρυβος).

§201Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ἐγὼ σᾶς κατέθεσα φάκελλον μὲ ἐπικεκυρωμένα ἁρμοδίως ἀντίγραφα καὶ ἀπὸ κεκυρωμένον ἀντίγραφον σᾶς ἀνέγνωσα τὸν ὅρον.

§202Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Πῶς λέγεται ὁ κ. συνάδελφος εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν γλῶσσαν; Κύριε Πρόεδρε, θὰ παρεκάλουν τοὺς κυρίους, εἰς τὸ βάθος, νὰ μὴ φωνάζουν εἰς ἐμὲ τὸν φάκελλον, διότι ὁσάκις ἦτο εἰς τὸ χέρι μου ἔκαμα τὸ ἀντίθετον ἐκείνου τὸ ὁποῖον φωνάζουν καὶ εἰς κρισίμους στιγμάς. Διότι ἡμεῖς εἴμεθα ἄνθρωποι καὶ δὲν στερούμεθα ἀνθρωπισμοῦ. Ἐὰν δὲ ἠρώτησα, ἠρώτησα ἁπλῶς διὰ λόγους συνδεομένους μὲ τὴν ἐξακρίβωσιν τῆς παραδόσεως τῆς κοινοβουλευτικῆς, τὴν ὁποίαν ἔχει ὁ κ. συνάδελφος, ὁ ὁποῖος ἠγέρθη καὶ δὲν ἤθελε νὰ ἀκούσῃ.

§203Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Κύριοι συνάδελφοι, εἰς ἀμφοτέρας τὰς συμβάσεις ὑπάρχει καὶ ἡ λέξις «βρώσιμος». Καταθέτω κεκυρωμένα ἀντίγραφα τῶν δύο συμβάσεων μὲ τὴν Μποῦγκε καὶ παρακαλῶ νὰ καταχωρηθοῦν ἐν τῷ συνόλῳ των εἰς τὰ πρακτικά,

§204Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Διὰ τὴν τάξιν καὶ μόνον τῆς συζητήσεως εἰς τὸν φάκελλον τὸν ὁποῖον κατεθέσατε, δὲν περιλαμβάνεται ἡ λέξις καὶ τὴν ὁποίαν προσεθέσατε τώρα μὲ τὸ χέρι σας δίπλα.

§205Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ὄχι δά, κ. Μητσοτάκη. Τότε θὰ ἠμποροῦσα κατὰ τὸν ἴδιον τρόπον νὰ σᾶς εἴπω καὶ ἐγώ, ὅτι ἀντικατεστήσατε τὴν σελίδα.

§206Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Εἰς τὴν σύμβασιν τῶν 1.500 τόννων εἶναι σημειωμένον μὲ παραπομπήν, ἐνῷ εἰς τὴν σύμβασιν τῶν 2.000 τόννων δὲν ἀναφέρεται πουθενά.

§207Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Δὲν ἔχω παρὰ νὰ σᾶς δώσω τὴν σύμβασιν τῶν 2.000 τόννων, τὴν ὁποίαν καὶ καταθέτω. (Φωναὶ ἐκ τῆς Ε.Δ.Α. «καὶ τὸ πρωτότυπον»).

§208Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Βεβαίως θὰ τὴν καταθέσω, ἀκόμη καλλίτερα. Καὶ κάτι ἄλλο, ὅμως, θὰ ἤθελον νὰ εἴπω. Τὰ βιομηχανικὰ ἔλαια μὲ μικρὰν ὀξύτητα, ὅπως ξεύρει ὁ κ. Μητσοτάκης, καὶ τὰ ὁποῖα εἶναι ἢ δὲν εἶναι ραφινέ, δὲν ἔχουν, ἐφ’ ὅσον δὲν εἶναι φυσικὰ μοῦργα. Μοῦργα εἰς μὴ ἀνώτατον ποσοστὸν εὑρίσκεται κατὰ κανόνα εἰς τὰ φυσικὰ ἐλαιόλαδα ἔστω καὶ βρώσιμα, ἐὰν δὲν ἔχουν διϋλισθῆ φυσικῶς ἢ διὰ μηχανικῶν μέσων.

§209Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Τὰ βιομηχανικά, δὲν ἔχουν μοῦργαν;

§210Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ἐφ’ ὅσον δὲν εἶναι φυσικά, ὄχι. Ὅταν εἶναι φυσικὰ καὶ ἡ ὀξύτης των εἶναι μεγάλη, ἔχουν μέσα καὶ λάσπη. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, τὸ φυσικὸν ἁγνὸν ἐλαιόλαδον, σημαίνει εἰς τὴν γλῶσσαν τῶν χημικῶν —τῶν εἰδικῶν— βρώσιμον καὶ ὄχι βιομηχανικόν.

§211Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἕν ἔλαιον 40 βαθμῶν ὀξύτητος, ἁγνόν, εἶναι βρώσιμον;

§212Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Δὲν εἶναι βρώσιμον, συνεπείᾳ τῆς ὀξύτητός του. Μὴ ἐπιδιώκωμεν διὰ τῆς παραποιήσεως καὶ τῆς ὑπερβολῆς νὰ ἀνεύρωμεν ἐπιχειρήματα. Ἀπόψε, κ. Γαληνέ, ἡ συζήτησις ὅλη στηρίζεται καὶ γίνεται ἐξ ἀφορμῆς τῶν ὅσων στοιχείων, γεγονότων καὶ ἀριθμῶν παρεποιήθησαν ἢ διεστρεβλώθησαν ἐκ τῆς ὑποβληθείσης προτάσεως. Ἄνευ αὐτῶν οὐδὲν θὰ ὑπῆρχε διὰ νὰ γίνῃ συζήτησις. Λοιπόν, μὴ πᾶμε τώρα καὶ εἰς ἄλλα καὶ δή, ἐὰν τὸ ἔλαιον τῶν 40 βαθμῶν εἶναι βρώσιμον.

§213Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Καὶ διὰ νὰ μὴ ὑπάρξῃ καμμία ἀπολύτως ἀμφιβολία περὶ τῆς ἀπολύτου γνησιότητος τῶν χαρτιῶν, ἔχω ἐδῶ τὰ πρακτικὰ τῆς Ἐπιτροπῆς ὑπὸ τὴν Προεδρίαν τοῦ Νομικοῦ Συμβούλου, κ. Ρουμπάνη, ὅπου ὁ εἰσηγητὴς λέγει: —Αὐτὰ εἶναι ὑπογεγραμμένα ἀπὸ τὸν κ. Ρουμπάνην καὶ ἀπὸ τὰ ἄλλα μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς — «Ἡ Ὑπηρεσία προῆλθεν εἰς τὴν κατάρτισιν.... (ἀναγινώσκει).... βρώσιμον....». Ἐὰν θέλετε, λοιπόν, νὰ κατατεθῇ καὶ αὐτό.

§214Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Συμπερασματικῶς, τονίζω, ὅτι δὲν εἰσήχθησαν βιομηχανικὰ ἐλαιόλαδα. Ὅταν τὰ εἰσαχθέντα εἶναι βρώσιμα, ἡ δὲ ποιοτικὴ περιγραφὴ τῆς συμβάσεως ἐλήφθη ὑπ’ ὄψιν κατὰ τὴν ἀνάλυσιν τοῦ Γεν. Χημείου τοῦ Κράτους καὶ βάσει αὐτῆς σημειοῦται τὸ συμβατικῶς σύμφωνον.

§215Κ. ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ. Πόσα βαρέλια ἦλθον;

§216Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Περὶ τὰς 50.000.

§217Κ. ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ. Θὰ ἔπρεπε, λοιπόν, νὰ γίνουν 50.000 ἀναλύσεις.

§218Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Λυποῦμαι, διότι ἐὰν μὲ παρακολουθούσατε θὰ ἐγενόμην ἀντιληπτός. Εἶπον, ὅτι μετὰ τὰς πρώτας δύο ἀναλύσεις ἠλέγχθησαν μικροσκοπικῶς ὑπὸ χημικῶν ὅλα τὰ βαρέλια. Εἰς ὅσα αἱ ἐνδείξεις ἦσαν ἀντισυμβατικαὶ ἐχωρίσθησαν καὶ δὲν διατίθενται μέχρι προσδιορισμοῦ διὰ τῆς ἀναλύσεως τῆς ποιοτικῆς ἑκάστου τούτων καταστάσεως. Δὲν προσεπάθησα, συνεπῶς, νὰ γαντζωθῶ ἀπὸ λάθη τῶν κ.κ. Κοθρῆ καὶ Μητσοτάκη, ὅπως εἶπεν ὁ τελευταῖος, διὰ νὰ ἀποφύγω τὴν συζήτησιν. Ἀντιθέτως, μάλιστα, μὲ ὑπομονήν, ἠρεμίαν καὶ σαφήνειαν σᾶς ἀνέπτυξα ὅλα ἐκεῖνα τὰ στοιχεῖα, ἀπὸ τὰ ὁποῖα ἀποδεικνύεται πῶς διεχειρίσθην καὶ ὑπὸ τὸ κράτος ποίων συνθηκῶν τὸ ὅλον θέμα τῆς εἰσαγωγῆς τοῦ ἐλαιολάδου καὶ τὰς σχετικὰς μὲ τοῦτο ἐνεργείας. Ὑπῆρξαν ἅπασαι αἱ ἐνέργειαι τόσον σαφεῖς, ἀντικειμενικαὶ καὶ καθαραί, ὥστε νὰ μὴ μοῦ χρειάζεται νὰ γαντζωθῶ ἀπὸ πουθενά. Ἐπίσης, δὲν παρέλειψα μέτρον καὶ ἐνέργειαν ποὺ νὰ μὴ κάμω διὰ νὰ διασφαλίσω τὸ συμφέρον τοῦ Δημοσίου καὶ τῆς καταναλώσεως. Ποῦ, λοιπόν, στέκεται τὸ προσεπάθησα νὰ γαντζωθῶ τοῦ κ. Μητσοτάκη; Ἀντιστρόφως, ὅλα των τὰ ἐπιχειρήματα καὶ αἰτιάσεις ἦσαν σαθραί, ὥστε πράγματι ἀπεγνωσμένως νὰ προσπαθήσουν νὰ γαντζωθοῦν εἰς κἄτι οἱ ὑπογράψαντες τὴν πρότασιν. Δὲν ἔχετε παρὰ νὰ ἀντιπαραβάλετε τὴν πρότασιν πρὸς τὰ ὅσα ἐξέθεσα καὶ θὰ ἴδητε, ὅτι δὲν μένει τίποτε ἄλλο ἀπὸ τὰς ὑπογραφάς. Ἕν ἄλλο σημεῖον, διὰ τὸ ὁποῖον μὲ κατηγορεῖ ὁ κ. Μητσοτάκης, εἶναι ἡ ἀπόφασις διὰ τὴν πώλησιν τῶν κρατικῶν ἀποθεμάτων τοῦ 1959. Αὐτό, ἐξ ἄλλου, ἀπετέλεσεν, ἀπὸ ὅσα ἀνέπτυξεν ὁ κ. Μητσοτάκης, τὴν ἀφορμὴν τῆς εἰσαγωγῆς τῶν ἱσπανικῶν ἐλαιολάδων. Θὰ ἀναφερθῶ μόνον εἰς ἕνα σημεῖον, τὴν ποιοτικὴν κατάστασιν τῶν κρατικῶν ἐλαιολάδων ποὺ ἐπωλήθησαν πρὸς ἐξαγωγὴν καὶ ποῖαι ἦσαν αἱ ἀλλοιώσεις ποὺ ὑπέστησαν ἀπὸ τῆς συγκεντρώσεως μέχρι τῆς ἐκποιήσεως, αἱ πραγματικαὶ καὶ ὄχι αἱ καθ’ ὑπολογισμὸν καὶ ὑποθετικαί. Πράγματι, ἔχετε δίκαιον εἰς ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἴπατε, ὅτι ἡ Ἐπιτροπὴ μὲ πολλὰ ἠσχολήθη, ἀλλ’ ὀλίγα ἀντελήφθη ἐπὶ τοῦ τὶ ἔπρεπε νὰ γίνῃ.

§219Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Πρόεδρος τῆς Ἐπιτροπῆς εἶσθε σεῖς.

§220Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ὄχι, δὲν εἶμαι ἐγώ, κάνετε λάθος. Θὰ σᾶς εἴπω καὶ ἓν ἄλλο. Εἶπεν ἡ Ἐπιτροπὴ νὰ πωληθοῦν 5.000 τόννοι ἐλαιολάδου διὰ νὰ ἐξυπηρετηθοῦν αἱ ἀνάγκαι τῆς συγκεντρώσεως καὶ νὰ πωληθοῦν ἐκ τῆς παλαιᾶς ἐσοδείας. Τὰ παλαιᾶς ἐσοδείας ἐλαιόλαδα, ἤτοι 1955–56 ἦσαν κατὰ τὸν μέγιστον ὄγκον των ἀποθηκευμένα εἰς τὰς δεξαμενὰς Ἐλευσῖνος. Τῆς νεωτέρας ἐσοδείας 1956–57 εὑρίσκοντο εἰς ἐλαιοδεξαμενὰς τῶν παραγωγικῶν κέντρων, ὅπου καὶ ὑφίστατο ἀνάγκη διὰ νὰ γίνῃ ἡ συγκέντρωσις.

§221Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Μὴ μὲ ἐρωτᾶτε ἐμένα διὰ τὴν Ἐπιτροπήν. Σεῖς τὴν συνεστήσατε.

§222Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ἐγὼ τὴν εὗρον λειτουργοῦσαν.

§223Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Τὴν συνέστησαν οἱ προκάτοχοί σας. Τὴν ἀνέφερον ἁπλῶς καὶ μόνον, διότι ὅλη σας τὴν ἐπιχειρηματολογίαν εἰς τὸ παρελθὸν τὴν εἴχατε στηρίξει εἰς τὴν Ἐπιτροπήν. Τώρα ποὺ ἔχομεν τὰ πρακτικὰ τῆς Ἐπιτροπῆς δὲν σᾶς ἀρέσει, τὴν ἀποκηρύσσετε. Δικαίωμά σας.

§224Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Εἶχα διατυπώσει εἰς τὴν πρώτην μου ἐπιστολὴν τὰς ἀπόψεις μου καὶ ἐπειδὴ ἀνεφέρθητε εἰς τὰ σχόλιά σας εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, ἀνεφέρθην καὶ ἐγὼ εἰς αὐτήν. Ἡ Ἐπιτροπὴ ἐγνωμάτευσε νὰ πωληθοῦν 5.000 τόννοι. Εἴπατε, ὅμως, ὅτι αἱ πωλήσεις αὐταί, δὲν ἐγένοντο διὰ διαγωνισμοῦ, ἀλλὰ ἐλευθέρως. Σᾶς διέκοψα διὰ νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἔγιναν δύο διαγωνισμοί, εἷς ἀρχὰς Σεπτεμβρίου καὶ ὁ δεύτερος περὶ τὰ μέσα Ὀκτωβρίου 1959. Τὰ ἀποτελέσματα, δὲν ἦσαν συμφέροντα λόγῳ χαμηλῶν τιμῶν καὶ δι’ αὐτὸ δὲν ἐνεκρίθησαν. Δὲν προεκηρύχθη ἡ πώλησις 10.000 τόννων, ἀλλὰ μόνον 1.500 ἕως 5.000. Κατ’ αὐτοὺς τοὺς διαγωνισμούς, ἐνεκρίθη ἡ πώλησις μικροποσοτήτων εἰς ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι ἐπρόκειτο, εἴτε νὰ ἐξαγάγουν εἰς τυποποιημένα δοχεῖα τὸ ἐλαιόλαδον, διότι προωθεῖτο ἡ ἐμφάνισις τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐλαιολάδου εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ εἰς συνεταιριστικὰς ὀργανώσεις. Μετὰ τὴν ἀποτυχίαν αὐτῶν τῶν διαγωνισμῶν καὶ μὲ σύμφωνον γνώμην τῆς Ἐπιτροπῆς καὶ γνώμην τῶν ἐξαγωγέων, ἐξεδόθη τὴν 17ην Ὀκτωβρίου τοῦ 1959, ἀπόφασίς μου, δι’ ἧς καθωρίζετο ὁ τρόπος καθ’ ὅτι θὰ ἐνηργοῦντο αἱ πωλήσεις. Μοῦ ὑπεδείχθη καὶ τὸ ἀπεδέχθην, ὅτι ἦτο ὀρθότερον νὰ ἀφήσωμεν τοὺς ἐξαγωγεῖς νὰ ἐπιδιώκουν πρῶτοι τὴν ἀνεύρεσιν πελατῶν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ ἐν συνεχείᾳ νὰ μᾶς προτείνουν τοὺς ὅρους ἀγορᾶς διὰ τῆς ὑποβολῆς προσφορῶν καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν προσφορῶν αὐτῶν νὰ λαμβάνεται ἀπόφασις τῆς Ἐπιτροπῆς Κρατικῶν Ἀγορῶν καὶ τοῦ Ὑπουργοῦ. Καταθέτω τὴν σχετικὴν ἀπόφασιν καὶ παρακαλῶ νὰ καταχωρηθῇ εἰς τὰ πρακτικά, διότι βάσει αὐτῆς ἐκρίθησαν αἱ ὑποβληθεῖσαι μεταγενεστέρως προσφοραὶ διὰ τὴν πώλησιν κρατικοῦ ἐλαιολάδου. Εἴπατε, ὅτι ἀπὸ τὰ ἔλαια τὰ ὁποῖα ἐξήχθησαν, ᾐτιολόγησα τὴν ἐξαγωγὴν αὐτῶν μὲ τὴν ἐπιβάρυνσιν τοῦ Δημοσίου ἐκ τῶν δαπανῶν διαχειρίσεως καὶ τὴν αὔξησιν τῆς ὀξύτητος. Αἱ συγκεντρώσεις ἐσοδείων 1955–56 καὶ 1956–57 ἀπέδωσαν 11.900 τόννους μὲ ὀξύτητα ἀπὸ 1 ἕως 8 βαθμούς. Ἐξ αὐτῶν τὰ κάτω τῶν 3 βαθμῶν ἦσαν 5.823 τόννοι. Ἔναντι τῆς ποσότητος αὐτῆς, ἐξήχθησαν 10.835 τόννοι. Ὅταν ἐγένετο ἡ ἐξαγωγὴ ὀξυμετρήθησαν κατὰ τὴν καθωρισμένην διαδικασίαν μὲ ἀναλύσεις τοῦ Γενικοῦ Χημείου τοῦ Κράτους καὶ ἀπὸ τὰς ἁρμοδίας ἐπιτροπὰς παραδόσεως. Ἀντὶ τῶν 5.823 τόννων, μόνον 2.750 τόννοι εὑρέθησαν μὲ ὀξύτητα κάτω τῶν 3 βαθμῶν. Κατὰ τὸ χρονικὸν δηλαδή, διάστημα τῆς ἀποθηκεύσεώς των, μέσος ὅρος 30 μηνῶν, εἶχεν ἀλλοίωσιν τὸ 23,2% τοῦ ἐλαιολάδου καταστὰν μὲ ὀξύτητα ἄνω τοῦ 3%. Ἐὰν τὸ κρατούσαμεν ἀκόμη ἕνα χρόνο, ἡ ποσότης μὲ τὴν ἀνωτέρω ηὐξημένην ὀξύτητα τὴν πέραν τῶν 3 βαθμῶν θὰ προσηυξάνετο κατὰ 9½%. Θὰ ἐφθάναμεν, δηλαδή, ὅταν θὰ τὰ ἐχρειαζόμεθα διὰ νὰ τὰ διαθέσωμεν εἰς τὴν ἐσωτερικὴν κατανάλωσιν, νὰ ἔχωμεν τὸ 85% τῆς συγκεντρωθείσης ποσότητος ὡς ἐλαιόλαδον ὀξύτητος μεγαλυτέρας τῶν 3 βαθμῶν, τὸ ὁποῖον λόγῳ τῆς μακροχρονίου καὶ πλέον τῶν 3 ἐτῶν ἀποθηκεύσεώς του, κατὰ τὴν γνώμην τῶν εἰδικῶν, δὲν θὰ ἦτο ἄνευ ἐξευγενισμοῦ κατάλληλον πρὸς βρῶσιν. Θὰ ἠμποροῦσα νὰ ἐπικαλεσθῶ τὰς γνώμας, αἱ ὁποῖαι ἐδημοσιεύθησαν εἰς ἐφημερίδας, σχετικῶς τὸ τάγγισμα. Διερωτῶντο οἱ δημοσιεύοντες καὶ ἐπιστολὰς ἔμποροι, ποῖον μυστικὸν ἔχει εὕρει τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου καὶ δὲν τοῦ ταγγίζουν τὰ λάδια, τὰ ὁποῖα κρατάει κλεισμένα ἀπὸ τριετίας. Καὶ ἐγὼ προσωπικῶς, γνωρίζω, ὅτι μετὰ μακρὰν ἀποθήκευσιν, τὰ λάδια χειροτερεύουν εἰς ποιότητα καὶ τὰ μεγαλόβαθμα ταγγίζουν.

§225Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ὅταν ἀερίζωνται δὲν ταγγίζουν.

§226Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ἴσως, αὐτὸ νὰ συμβαίνῃ στὴ Κρήτη. Στὴν πατρίδα μου ταγγίζουν. Ἡ ἐκποίησις τοῦ ἐλαιολάδου—διὰ νὰ μὴ κρατήσω περισσότερον τὸ βῆμα—ἐγένετο, ὄχι διὰ νὰ προκύψῃ οἱονδήποτε ὄφελος εἰς τὸ Δημόσιον, ἀλλά, ἵνα μεταξὺ τῶν ἄλλων παύσῃ καὶ αὐτῶν ἡ πίεσις ἐπὶ τῆς διαμορφώσεως τῶν τιμῶν εἰς τὴν ἐσωτερικὴν ἀγοράν, κατὰ τὴν ὑπερπλουσίαν ἐσοδείαν τοῦ 1959–60. Μὲ ὅσα ἀνέφερα δὲν ἐπεχείρησα νὰ δικαιολογήσω τὴν ἀκολουθηθεῖσαν πολιτικήν, ἀλλὰ νὰ ἀποκρούσω μὲ στοιχεῖα καὶ ἀριθμοὺς ὅσα ἀσύστατα, ἀνακριβῆ καὶ παραπλανητικὰ ἀνέφερον οἱ ἐπερωτῶντες διὰ τὴν εἰσαγωγὴν τοῦ ἐλαιολάδου καὶ θετικῶς κατερρίφθη κάθε ἰσχυρισμός των. Τὰ ὑπόλοιπα, ὡς πρὸς τὴν πολιτικὴν τὰ εἴπαμε τὸν Δεκέμβριον καὶ τὸν Μάρτιον τοῦ 1960 καὶ δὲν ὑπάρχει λόγος νὰ τὰ ἐπαναλάβω καὶ ἀπόψε.

ΠΡΑΚΤΙΚΟΝ

Συνεδρίασις τῆς 1.12.1960 ἐν τοῖς Γραφείοις τῆς Διευθύνσεως Κρατικῶν Ἀγορῶν τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου (Ἁγ. Κων)νου 16) τοῦ Αʹ Τμήματος τῆς Ἐπιτροπῆς Προμηθειῶν, τοῦ Β. Δ. 866)1960 (Ἀπόφασ. Ὑπουργ. Ἐμπορίου 72858)24.5.54). ΘΕΜΑ: Προσφοραὶ προμηθείας 7.000 Μ.Τ. ἐλαιολάδου. ΠΑΡΟΝΤΕΣ: ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κ. Ρουμπάνης. ΤΑ ΜΕΛΗ: 1) Π. Παφυλᾶς, 2) Θ. Παπαθεοδώρου, 3) Α. Χολέβας, 4) Λ. Ραζῆς, 5) Λ. Ἀνθούλης, 6) Κ. Κιούσης, 7) Ι. Βεζυργιάννης, 8) Χ. Παπαϊωάννου. Τῶν ὑπολοίπων μελῶν κληθέντων καὶ μὴ παραστάντων. ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ. Β. Κόντης. ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ. Α. Καραΐσκος. Ἀρχομένης τῆς Συνεδριάσεως, ἡ Ἐπιτροπὴ παραλαμβάνει τὰς προσφορὰς τῶν κάτωθι: 1) Ἐμπορικὴ Φύλαξ, 2) Κορραδο–Λεοπάρδι, 3) Γ. Δραζώτης, 4) Ι. Λάτσης, 5) Ἀφοὶ Κοπιτόπουλοι, 6) Λ. Α. Λογοθέτης καὶ Σία, 7) Ἀλβέρτος Ἀσσέο, 8) Ἀλβ. Ἀσσέο, 9) Προκοπὴ Α.Ε., 10) Μποῦγκε, 11) Μέτκο, 12) Μέτκο, 13) Μέτκο, 14) Σ. Λυδάκης, 16) Σένκο, 16) Κρασσᾶς–Τσιράκης. Μετὰ τὴν διαπίστωσιν τοῦ ἀλυμάντου τῶν σφραγίδων, ἡ Ἐπιτροπὴ προέβη εἰς τὴν μονογράφησιν τῶν Φακέλλων καὶ ἐν συνεχείᾳ εἰς τὸ ἄνοιγμα τούτων καὶ τὴν μονογράφησιν τοῦ περιεχομένου τῶν Φακέλλων, φύλλου πρὸς φύλλον. Μετὰ ταῦτα παραδίδει τὰς ὡς ἄνω προσφορὰς εἰς τὸν παριστάμενον Εἰσηγητὴν καὶ ὁρίζει ὅπως τὰς προσφορὰς ταύτας μετὰ τῶν συνταχθησομένων ἀναλυτικῶν πινάκων ἐπεξεργασθῇ ἡ ἁρμοδία Τεχνικὴ Ἐπιτροπὴ καὶ ἀποφανθῇ σχετικῶς. Ἐφ’ ᾧ συνετάγη τὸ παρὸν καὶ ὑπογράφεται ὡς ἕπεται:

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ

Κ. ΡΟΥΜΠΑΝΗΣ

ΤΑ ΜΕΛΗ

Π. Παφυλᾶς, Θ. Παπαθεοδώρου, Λ. Ἀνθούλης, Κ, Κιούσης, Α. Ραζῆς, Χ. Παπαϊωάννου, Α. Χολέβας. Ι. Βεζυργιάννης. Ἀκριβὲς ἀντίγραφον

Ὁ Γραμματεὺς τῆς Ἐπιτροπῆς

Δ. ΒΟΓΛΗΣ

ΒΑΣΙΛΕΙΟΝ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΕΜΠΟΡΙΟΥ

ΓΕΝ. Δ)ΝΣΙΣ ΑΓΟΡΑΝΟΜΙΑΣ

Δ)ΣΙΣ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΑΓΟΡΩΝ

ΤΜΗΜΑ Γʹ — ΓΡΑΦΕΙΟΝ 2ον Πληροφορίαι: κ. ΕΜΜ. ΛΕΟΝΤΣΙΝΗΣ Τηλεφ. 617123

Ἀριθ. Πρωτ. 227485)16304

ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΥΣΑ

ΑΥΘΗΜΕΡΟΝ

Περὶ ἀπορρίψεως προσφορῶν ἀγορᾶς ἐλαιολάδου καὶ πωλήσεως τούτου ἐλευθέρως.

ΑΠΟΦΑΣΙΣ

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΜΠΟΡΙΟΥ

Ἔχοντες ὑπ’ ὄψιν: 1) Τὰς διατάξεις τοῦ Α. Ν. 1671)51 ὡς ἐτροποποιήθη καὶ συνεπληρώθη διὰ τῶν Ν. 3076)54, Ν. Δ. 3070)54 καὶ

Ν. 3332)55.

2) Τὸν Α. Ν. 1030)46 καὶ Ν. Δ. 3786)57. 3) Τὰς ὑπ’ ἀριθ. 42406)9.11.57 καὶ 24085)19.6.58 κοινὰς ἀποφάσεις τῶν Ὑπουργῶν Συντονισμοῦ, Ἐμπορίου καὶ Γεωργίας. 4) Τὴν ὑπ’ ἀριθ. 222581)15625)8.10.59 διακήρυξιν Δημοπρασίας, περὶ πωλήσεως ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον πρὸς ἐξαγωγὴν εἰς τὸ Ἐξωτερικὸν ποσότητος μέχρι 5.000 Μ.Τ. Κρατικοῦ ἐλαιολάδου. 5) Τὰς ὑποβληθείσας κατὰ τὸν διενεργηθέντα τὴν 15ην Ὀκτωβρίου 1959 διαγωνισμὸν προσφοράς. 6) Τὴν εἰς τὰ ἀπὸ 16.10.59 πρακτικὰ τῶν παρὰ τῇ Διευθύνσει Κρατικῶν Ἀγορῶν Τεχνικῆς Συμβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ Γνωμοδοτικῆς τοιαύτης σύμφωνον γνώμην αὐτῶν, περὶ ἀπορρίψεως ἁπασῶν τῶν κατὰ τ’ ἀνωτέρω ὑποβληθεισῶν προσφορῶν ὡς ἀσυμφόρων διὰ τὸ Δημόσιον καὶ ἐλευθέρας πωλήσεως τοῦ ἐλαιολάδου εἰς ὡρισμένας ἐλαχίστας τιμάς. Ἀποφασίζομεν 1. Ἀπορρίπτομεν ἁπάσας τὰς κατὰ τὸν διαγωνισμὸν τῆς 15ης Ὀκτωβρίου 1959 ὑποβληθείσας προσφοράς, ὡς ἀσυμφόρους διὰ τὸ Δημόσιον. 2. Ἐγκρίνομεν, ὅπως πωλῆται ἐλευθέρως, κατὰ σειρὰν προτεραιότητος ἐπὶ ἴσοις ὅροις εἰς πάντα αἰτοῦντα κρατικὸν ἐλαιόλαδον, πρὸς ἀποκλειστικὴν καὶ μόνον ἐξαγωγὴν εἰς τὸ ἐξωτερικόν, βάσει τοῦ συνόλου τῶν ὅρων τῆς ἐν τῷ σκεπτικῷ τῆς παρούσης ἀναφερομένης ὑπ’ ἀριθ. 222581) 15625)8.10.59 διακηρύξεως ἡμῶν, εἰς τὰς κάτωθι ἐλαχίστας τιμὰς μὲ βάσιν τὴν ἐλαϊκὴν ὀξύτητα πέντε τοῖς ἑκατὸν (5%). α) Δραχμ. δώδεκα καὶ πεντήκοντα ἑκατοστὰ (12,50) κατὰ χιλ)μον διὰ τὴν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ἐξαγωγὴν ἐντὸς ἐπωνύμων λευκοσιδήρων, λιθογραφημένων δοχείων, μικτοῦ βάρους ἑκάστου μέχρι πέντε (5) χιλ)μων. β) Δραχμ. δέκα τρεῖς (13) κατὰ χιλ)μον διὰ τὴν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ἐξαγωγὴν εἰς συσκευασίαν τῆς ἀρεσκείας τοῦ ἀγοραστοῦ. Δι’ ἐλαϊκὴν ὀξύτητα μικροτέραν τῆς τοιαύτης πέντε τοῖς ἑκατὸν (5%) αἱ ἀνωτέρω τιμαὶ προσαυξάνονται ὡς ἑξῆς:

Ἐν περιπτώσει κλασματικῆς ὀξύτητος ἡ τιμὴ ἐξευρίσκεται κατ’ ἀπόλυτον ἀναλογίαν, βάσει τῶν ὁριακῶν τιμῶν προηγουμένου καὶ ἑπομένου βαθμοῦ ἐλαϊκῆς ὀξύτητος. Ἀντιθέτως, διὰ μεγαλυτέραν ὀξύτητα τῆς τοιαύτης πέντε τοῖς ἑκατὸν (5%) αἱ τιμαὶ μειοῦνται κατὰ ποσοστὸν ἕνα τοῖς ἑκατὸν (1%) δι’ ἕκαστον ἐπὶ πλέον βαθμὸν (10)10) ὀξύτητος καὶ κατ’ ἀναλογίαν διὰ κλάσμα τούτου. Αἰτήσεις διὰ ποσότητα μικροτέραν τῶν ἐν τῇ διακηρύξει ἐλαχίστων ὁρίων ἀγορᾶς τῶν 50 ἢ 10 Τ.Μ. κατὰ περίπτωσιν, δὲν γίνονται δεκταί. Ἐπίσης, δὲν γίνονται δεκταὶ αἰτήσεις, αἵτινες δὲν περιλαμβάνουν σαφῆ καὶ συγκεκριμένην δήλωσιν ὡς πρὸς τὰ κάτωθι σημεῖα τῆς διακηρύξεως ἢ δὲν συνοδεύονται αὗται ἀπαραιτήτως καὶ ὑπὸ τῆς κατὰ τὴν διακήρυξιν τραπεζιτικῆς ἐγγυήσεως συμμετοχῆς, ἥτις ἐν προκειμένῳ περιορίζεται ἀπὸ 5% εἰς ποσοστὸν ἕνα τοῖς ἑκατὸν (1%) καὶ ἥτις θὰ ἐκδίδεται διὰ τὴν εἰς τὴν δυνάμει τῆς παρούσης συμμετοχὴν τοῦ αἰτοῦντος εἰς τὴν ἐλευθέραν πώλησιν. α) Τὸ ἀποθηκευτικὸν ἢ ἀποθηκευτικὰ Κέντρα τῆς διακηρύξεως, ἐξ ὧν αἰτεῖται ἡ ἀγορὰ ἐλαιολάδου. β) Τὸν τύπον καὶ τὸ εἶδος τῆς συσκευασίας τοῦ ἐξαχθησομένου ἐλαιολάδου, προκειμένου δὲ περὶ τῆς ἐξαγωγῆς ἐντὸς ἐπωνύμων λευκοσιδηρῶν λιθογραφημένων δοχείων, βάρους μικτοῦ ἑκάστου μέχρι πέντε (5) χιλ)μων καὶ τὴν ἐπωνυμίαν καὶ τὸ σῆμα, ἥτις θ’ ἀναγραφῇ ἐπὶ τῶν δοχείων τούτων. γ) Τὴν Χώραν ἢ Χώρας ἐξαγωγῆς τοῦ ἐλαιολάδου καὶ τὸν τρόπον διακανονισμοῦ τῆς εἰς συνάλλαγμα ἀξίας. δ) Τὸν ρητὸν ὅρον τῆς διακηρύξεως, περὶ τῆς ἐπιλύσεως πάσης τυχὸν διαφορᾶς ὑπὸ τῶν ἐν Ἀθήναις δικαστηρίων. Ἅπαξ τῆς ἑβδομάδος καὶ δὴ ἑκάστην Πέμπτην αἱ μέχρι τῆς προτεραίας (Τετάρτης) ὑποβληθεῖσαι εἰς τὸ Γενικὸν Πρωτόκολλον τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου (Δ)νσις Κρατ. Ἀγορῶν Πλατ. Κάνιγγος) αἰτήσεις τῶν ἀγοραστῶν θὰ κρίνωνται ὑφ’ ἡμῶν μετὰ προηγουμένην γνώμην τῆς παρὰ τῇ Δ)νσει Κρατικῶν Ἀγορῶν Γνωμοδοτικῆς Ἐπιτροπῆς, αὐθημερὸν δέ, ἔστω καὶ τηλεφωνικῶς, θ’ ἀνακοινοῦται εἰς τὸν αἰτοῦντα ἡ ἀποδοχὴ ἢ μὴ τῆς αἰτήσεώς του. Ἐν περιπτώσει ἀποδοχῆς τῆς αἰτήσεως ὁ ἀγοραστὴς ὑποχρεοῦται ὅπως τὸ ἀργότερον ἐντὸς τριῶν ἡμερῶν ἀπὸ τῆς ὡς ἄνω ἀνακοινώσεως προσέλθῃ εἰς τὴν Δ)νσιν Κρατικῶν Ἀγορῶν διὰ τὴν ὑπογραφὴν τῆς συμβάσεως ἀγοραπωλησίας, καταθέσῃ δὲ ἅμα καὶ τὴν κατὰ τὴν διακήρυξιν ἐγγυητικὴν τραπεζιτικὴν ἐπιστολὴν ἐκ δέκα τῆς ἑκατὸν (10%) διὰ τὴν καλὴν ἐκτέλεσιν τῶν ὅρων τῆς συμβάσεως. Ἀθῆναι 17 Ὀκτωβρίου 1959

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ

Κοινοποίησις: Γραφεῖον κ. Ὑφυπουργοῦ. Γραφεῖον κ. Γεν. Γραμματέως. Γραφεῖον κ. Γεν. Δ)ντοῦ Ἀγοραν. Γραφεῖον Γεν. Δ)ντοῦ κ. Δ. Πορτόλου Δ)νσιν Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου Δ)νσιν Ἐξαγωγικοῦ Ἐμπορίου. Δ)νσιν Εἰσαγ. Ἐμπορίου. κ. Πρόεδρον Γνωμοδοτικῆς Ἐπιτροπῆς Προμηθειῶν. Δ)νσιν Κρατ. Ἀγορῶν (10) Τμῆμα Γʹ. Δ)νσιν Κρατ. Ἀποθεμάτων. Δ)νσιν Τεχν. Ἐλέγχου. Δ)νσιν Τροφίμων Δ)νσιν Οἰκον. Ὑπηρεσιῶν Χρηματιστήριον Ἐμ)των Πειραιῶς Πανελλήνιον Σύνδεσμον Ἐξαγωγέων Δραγατσανίου 8 Ἐνταῦθα. Ὑπηρεσίας Ἐμπορίου καὶ Ἐποπτείας Ἐμπορίου Νομοῦ ἵνα λάβωσι γνῶσιν τῆς παρούσης καὶ παρέχουν πληροφορίας εἰς πάντα προσερχόμενον. Ἐμπορικὰ καὶ Βιομηχανικὰ Ἐπιμελητήρια Χώρας.

§227Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν μᾶς εἴπατε, κ. Ὑπουργέ, διὰ τὴν ἔκθεσιν τῆς 7μελοῦς Ἐπιτροπῆς ὑπὸ τὴν Προεδρίαν σας.

§228Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Ἡ Ἐπιτροπὴ αὐτὴ δὲν ἔχει παρὰ ἐλαχίστας ἡμέρας ποὺ λειτουργεῖ. Ἐλέγχει ἀποθήκην πρὸς ἀποθήκην τὰ εἰσαχθέντα ἐλαιόλαδα, προσδιορίζουσα τὰ δυνάμενα νὰ διατεθοῦν εἰς τὸ ἐμπόριον καὶ τὴν κατανάλωσιν. Ὅταν ὁλοκληρώσῃ τὸν ἔλεγχόν της θὰ ὑποβάλῃ τὸ πόρισμά της, ὅπερ καὶ θὰ ἀνακοινωθῇ, ὡς ἀνεκοινώθησαν μέχρι τοῦδε τὰ πάντα.

§229ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Ἠλιόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§230Κ. ΤΣΙΓΑΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος. Ἔχω νὰ παρατηρήσω τὸ ἑξῆς: Προτοῦ τερματίσῃ τὴν ὁμιλίαν του ὁ κ. Ὑφυπουργός, ἐζήτησα νὰ μοῦ παράσχῃ μίαν διευκρίνησιν, διότι βάσει ἑνὸς λογαριασμοῦ τὸν ὁποῖον ἔκαμα καὶ μόνον ἐὰν ἀπαιτοῦνται πέντε λεπτὰ διὰ κάθε βαρέλι, θὰ μᾶς χρειασθοῦν 3.750 λεπτά. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀντὶ νὰ ἀπαντήσῃ ὡς ὤφειλεν εἰς τὴν διευκρίνησιν αὐτήν, ἀπήντησε περιφρονητικῶς, ὅτι «γράψτε τας εἰς τὰς ἐφημερίδας καὶ θὰ σᾶς ἀπαντήσω». Οἱ βουλευταί, ὅμως, κ. Πρόεδρε, δὲν γράφουν εἰς τὰς ἐφημερίδας διὰ νὰ λάβουν ἀπάντησιν, ἀλλὰ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ὡς ἐκπρόσωποι τοῦ λαοῦ ἔχουν κάθε δικαίωμα νὰ ὑποβάλλουν ἐρωτήσεις καὶ νὰ λαμβάνουν πληροφορίας.

§231Κ. ΧΡΥΣΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργ. Ἐμπορίου). Κύριε συνάδελφε, νὰ μὲ συγχωρῆτε, διότι δὲν ἀντελήφθην τὸ νόημα τῆς ἐρωτήσεώς σας. Ὑπέθεσα, ὅτι θέλετε νὰ κάμετε λογαριασμὸν πόσος χρόνος ἀπαιτεῖται εἰς τοὺς χημικοὺς διὰ νὰ κάμουν ἀνάλυσιν ἀπὸ βαρέλι σὲ βαρέλι. Ἄλλως τε, εἶμαι ἐπὶ ἀρκετὴν ὥραν εἰς τὸ βῆμα καὶ ἐκουράσθην, πλέον παρέχων εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν ὅσας πληροφορίας ἐζήτησαν οἱ ἀξιότιμοι κ. συνάδελφοι.

§232ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὑπεβλήθη πρότασις ὑπογεγραμμένη ὑπὸ τοῦ κεκανονισμένου ἀριθμοῦ βουλευτῶν διὰ τὴν διεξαγωγὴν ὀνομαστικῆς ψηφοφορίας πρὸς ἀναβολὴν τῆς συζητήσεως. Νομίζω, ὅτι οἱ ὑπογράψαντες δὲν πρέπει νὰ ἐπιμείνουν, διότι πρέπει νὰ συνεχίσωμεν τὴν συζήτησιν διὰ τὴν ἐπερώτησιν τῆς ἐπαρχίας, καὶ συνεπῶς, πρέπει νὰ τερματισθῇ ἀπόψε ἡ ἐπερώτησις ἐπὶ τοῦ ἐλαίου.

§233ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, κ. Πρόεδρε, νὰ διακόψωμεν.

§234ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐφ’ ὅσον ἐπιμένετε εἰς τὴν πρότασιν, διαπιστῶν ἔλλειψιν ἀπαρτίας εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ λύσω τὴν συνεδρίασιν. Ἐλλείψει ἀπαρτίας, λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ σήμερον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ., μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως, ἀναφορὰς ἐρωτήσεις καὶ νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 1.00′ π.μ.)