1960.01.13

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 24η

Τετάρτη 13 Ἰανουαρίου 1960

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6,45′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. (Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Λ. Μπατρῖνος). Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Γκίλλας, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῶν ὑπ’ ἀριθ. 22)11.1.60 καὶ 23)12. 1.60 συνεδριάσεων.

§2Α. ΓΚΙΛΛΑΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῶν ὑπ’ ἀριθ. 22)11.1.60 καὶ 23)12.1.60 συνεδριάσεων ὡς φραστικῶς διορθώθησαν κατόπιν παρατηρήσεων τῶν κ. κ. Σ. Στεφανοπούλου καὶ Γ. Βαλούρδου. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Κ. Μακρῆς, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Κ. ΜΑΚΡΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ κ. Κ. Παπακωνσταντίνου (ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ κοπῆς μεταλλικῶν κερμάτων τῶν εἴκοσι δραχμῶν καὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 23ης Δεκεμβρίου 1959 συμβάσεως μεταξὺ τοῦ Δημοσίου καὶ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος». Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Πλατῆς καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων περὶ ἰαματικῶν πηγῶν». Ὁ βουλευτὴς κ. Β. Πανούσης καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων περὶ ἰαματικῶν πηγῶν». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Σ. Μακρόπουλος καὶ Β. Πανούσης καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων περὶ ἰαματικῶν πηγῶν». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Β. Πανούσης, Λ. Μπατρῖνος καὶ Σ. Εὐστρατιάδης καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων περὶ ἰαματικῶν πηγῶν». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Σ. Μακρόπουλος, Κ. Κορόζος καὶ Σ. Εὐστρατιάδης καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων περὶ ἰαματικῶν πηγῶν». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Σ. Εὐστρατιάδης, Χ. Μπουγᾶς, Β. Πανούσης, Κ. Ράλλης, Κ. Μακρῆς καὶ Α. Μητακίδης καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων περὶ ἰαματικῶν πηγῶν». Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Δ. Λαντζούνης καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Προέδρων Κοινότητος Εὔας κλπ. αἰτούντων τὴν ἐγκατάστασιν ἀντλιοστασίου πρὸς ἄρδευσιν 2.150 στρεμμ. τῶν Κοινοτήτων Εὔας, Ἀγριλιᾶς καὶ Ἀμφιθέας. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ι. Παπαδημητρίου, Σ. Ἡλιόπουλος καὶ Δ. Γιαχνῆς καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν Συνδικάτων Προσωπικοῦ ΗΕΜ διαμαρτυρομένων διὰ τὰς ὑπὸ τῆς ἑταιρείας ταύτης ἀθρόας ἀπολύσεις ἐργατοϋπαλλήλων. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Γεωργ. Η. Ἡρκούλη, αἰτοῦντος τὴν λῆψιν μέτρων προστασίας τῆς Ἑλληνικῆς Ἀτλαντικῆς Ἁλιείας κατεψυγμένων. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Γ. Μπακατσέλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Ἁγίας Φωτεινῆς Θεσσαλονίκης αἰτοῦντος τὴν τροποποίησιν τῆς παραγρ. 6 τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ Ν. Δ. 3992)59 κλπ. Τὸ Ἐργατοϋπαλληλικὸν Κέντρον Ἄρτης ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τοῦ μνημοσύνου τῶν θυμάτων τοῦ Δεκεμβριανοῦ Κινήματος ἐκφράζει τὴν ἀφοσίωσίν του πρὸς τὰ ἐθνικὰ ἰδεώδη καὶ ἀποδοκιμάζει παρανόμους μεθόδους Κ.Κ.Ε. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλοακαρνανίας κ. Ι. Ἰντζὲς καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Κάτω Χώρας Ναυπακτίας αἰτοῦντος τὴν ἐντὸς 20ετίας ἐξόφλησιν τῶν τοκοχρεωλυσίων ἐκ συναφθέντων δανείων διὰ Μ.Κ.Ε. Ὁ βουλευτὴς Κερκύρας κ. Γ. Λύχνος καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Συνεταιρισμῶν κλπ. Κερκύρας αἰτούντων ἀναθεώρησιν τῆς τιμῆς ἀσφαλείας ἐλαιολάδου. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Γ. Κακαγιάννης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου ἐργατῶν καὶ ἐργατριῶν Κλωστοϋφαντουργίας–Λαναριστηρίων καὶ Βαφείων Λαρίσης διαμαρτυρουμένου διὰ τὴν διαμορφωθεῖσαν ἐπικίνδυνον οἰκονομικὴν κατάστασιν τοῦ ΤΕΑΜΕ καὶ αἰτεῖ τὴν λῆψιν μέτρων οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως τούτου κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Δημοσίων ὑπαλλήλων τῶν ἀπολυθέντων δυνάμει τοῦ Θʹ Ψηφίσματος κλπ. αἰτούντων τὴν ἀναγνώρισιν τοῦ ἐκτὸς ὑπηρεσίας χρόνου, ὡς συνταξίμου τοιούτου. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Γ. Μπακατσέλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου ἀγελαδοτρόφων Θεσσαλονίκης συνοικισμῶν καὶ περιχώρων αἰτοῦντος ἀναστολὴν τῆς ὑποχρεωτικῆς παστεριώσεως τοῦ γάλακτος κλπ. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Γ. Μπακατσέλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου Ὑπαλλήλων Ξενοδοχείων ὕπνου Θεσσαλονίκης περιχώρων αἰτοῦντος μείωσιν τοῦ ὁρίου ἡλικίας συνταξιοδοτήσεως αὐτοῦ κλπ. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Γ. Μπακατσέλος καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Ἐργατοϋπαλλήλων Ἀστικῆς Συγκοινωνίας Θεσσαλονίκης αἰτούσης, ὅπως κατοχυρωθῇ νομοθετικῶς ἡ ἔνταξις εἰς τὸν Ο.Α.Σ.Θ. τῶν ἤδη ὑπηρετούντων τακτικῶν ὁδηγῶν ἢ εἰσπρακτόρων. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Γ. Μπακατσέλος καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Πανελλαδικῆς Καπνεργατικῆς Ὁμοσπονδίας αἰτούσης τὴν ἔνταξιν τῶν συνταξιούχων καπνεργατῶν εἰς τὸ Ι.Κ.Α., τὴν ἄμεσον ψήφισιν τοῦ συνταξιοδοτικοῦ Κώδικος κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ι. Δραγονέτης καὶ Γ. Πρίφτης καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Ἐμποροβιομηχανικοῦ Συλλόγου Κερκύρας αἰτοῦντος τὴν ἐγκατάστασιν εἰς Ν. Κερκύρας μιᾶς τῶν ἐξαγγελθεισῶν ὡς ἱδρυθησομένων εἰς τὴν ἐπαρχίαν βιομηχανιῶν κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Δ. Σπυρίδης, Α. Παπαθανασίου καὶ Γ. Εὐαγγέλου καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Κοινοτικοῦ Συμβουλίου, τῆς Διοικήσεως τῶν Γ. Π. Συν)σμῶν «Ὁμόνοια» καὶ «Ἐλπίς», τῶν Σχολικῶν Ἐφοριῶν καὶ τῆς Ἐκκλησιαστικῆς Ἐπιτροπῆς Χρυσοῦ–Σερρῶν αἰτούντων, ὅπως 1) Ἐνισχυθοῦν ἅπαντες οἱ κάτοικοι τῆς κωμοπόλεως ταύτης παρὰ τοῦ Κράτους διὰ 20 χλγ. σίτου κατ’ ἄτομον, χορηγηθῇ ὑπὸ τῆς ΑΤΕ εἰς τοὺς παραγωγοὺς συμπληρωματικὸν κλασματικὸν δάνειον ἐκ δραχ. 2 κατὰ κιλὸν καπνοῦ καὶ χορηγηθῇ δωρεὰν συσσίτιον εἰς τοὺς μαθητὰς τῶν ἐκεῖ Δημ. Σχολείων κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ τρέχοντος ἐργατικοῦ ἔτους. Ὁ βουλευτὴς κ. Κ. Μακρῆς καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Κοινότητος Καλλονῆς, διαμαρτυρομένης διὰ μελετωμένην κατάργησιν τῆς Μητροπόλεως Μεθύμνης. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Μ. Χριστογεῶργος καὶ Α. Κακογιάννης, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου Ἰωαννίνων, αἰτοῦντος τὴν χορήγησιν στεγαστικῶν δανείων εἰς ἀστέγους Δικηγόρους. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Χονδρονάσιος, Χ. Παγώνης καὶ Μ. Σβώλου καταθέτουν ἀναφορὰν συγγενῶν πολιτικῶν κρατουμένων καὶ ἐξορίστων περιφερείας Λαρίσης, αἰτούντων ἀπόλυσιν ἐκ τῶν φυλακῶν καὶ τῆς ἐξορίας τῶν συγγενῶν των. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Κακογιάννης, Μ. Χριστογεῶργος καὶ Ἰ. Δραγονέτης καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Συνταξιούχων Ἐργατῶν Καπνοῦ Ἀγρινίου ἡ «Μεταμόρφωσις τοῦ Σωτῆρος», αἰτοῦντος τὴν ἐφαρμογὴν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 331)59 ἀποφάσεως τοῦ Ἀρείου Πάγου. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου ἐπαγγελματιῶν αὐτοκινητιστῶν μὴ πωλησάντων αὐτοκίνητα δημοσίας χρήσεως Ἀθηνῶν–Πειραιῶς–Περιχώρων «Ὁ Ἅγιος Χριστόφορος», αἰτοῦντος τὴν μὴ δίωξιν τῶν μελῶν του καὶ ὁριστικὴν ρύθμισιν τοῦ ζητήματος τῶν πειρατικῶν αὐτοκινήτων. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Μπριλλάκης, Γ. Εὐαγγέλου, Κ. Χιωτάκης καὶ Ε. Μπενᾶ καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν ἐργατοϋπαλληλικῶν Σωματείων Πειραιῶς–Θεσσαλονίκης καὶ τῆς Νομαρχιακῆς Ἐπιτροπῆς Ε.Δ.Α. Χανίων, αἰτούντων τὴν ἀπόλυσιν τοῦ συλληφθέντος συνδικαλιστοῦ Γ. Στεργίου. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Αὐγερόπουλος, Β. Θανασέκου καὶ Κ. Χιωτάκης καταθέτουν ἀναφορὰν πολιτικῶν κρατουμένων φυλακῶν Καλαμίου Κρήτης, αἰτούντων τὴν ἀπόλυσίν των ἐκ τῶν φυλακῶν, μετὰ τὴν ἀμνήστευσιν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Οἰκοδομικοῦ Συνεταιρισμοῦ Ἀστέγων Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν πολεμιστῶν 1940–41, αἰτοῦντος τὴν χορήγησιν δανείου διὰ τὴν στέγασιν τῶν μελῶν του. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τῶν ἰδιοκτητῶν ἀκινήτων περιοχῆς Προφήτου Ἠλία–Χαϊδαρίου, αἰτοῦντος ὅπως ὑπαχθῇ ἡ ἐν λόγῳ περιοχὴ εἰς τὸ σχέδιον πόλεως. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Διοικούσης Ἐπιτροπῆς Συλλόγων Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν, αἰτούσης τὴν ἐφαρμογὴν τῶν διατάξεων (τῶν παρ. 1 καὶ 2 τοῦ ἄρθρου 17 τοῦ Ν.Δ. 3974)1959). Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ὁμοσπονδίας Παντοπωλῶν Πρωτευούσης, αἰτούσης ἐπίλυσιν τῶν αἰτημάτων των. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Σωματείων Καρροποιῶν–Πεταλωτῶν– Σαγματοποιῶν, αἰτούντων ἀποζημίωσιν λόγῳ παραμερισμοῦ τοῦ ἐπαγγέλματός των ἐκ τῆς ἐπικρατήσεως τοῦ αὐτοκινήτου. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Γ. Μπακατσέλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐργατοϋπαλληλικοῦ Κέντρου Βεροίας, αἰτοῦντος τὴν ἀκύρωσιν τῶν ἐκδοθεισῶν παρὰ τοῦ Νομάρχου Ἠμαθείας ὑπ’ ἀριθ. 32266, 32267 κλπ. ἀποφάσεων, δι’ ὧν ἐκηρύσσοντο ἔκπτωτοι ἀπὸ τὴν ἰδιότητά των ὡς μελῶν τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τοῦ ἐν λόγῳ Κέντρου οἱ: Γεώργιος Λιάπης, Γ. Κινικλῆς, Ἀντώνιος Τολιόπουλος καὶ Ἑλένη Τσιτινοπούλου. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Πανελληνίου Ὁμοσπονδίας Συνταξιούχων Καπνεργατῶν, αἰτούσης τὴν ἔνταξιν τῶν μελῶν της εἰς τὸ Ι.Κ.Α. κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Πανελληνίου Συντονιστικῆς Ἐπιτροπῆς Ἰδιωτικῶν Ἐκπαιδευτικῶν Λειτουργῶν, αἰτούσης τὴν διασφάλισιν τῶν μονίμων στελεχῶν τῆς ἰδιωτικῆς ἐκπαιδεύσεως ἀπὸ τὸν κίνδυνον τῆς ἀνεργίας, τὴν οἰκονομικὴν βελτίωσιν τῶν μελῶν της κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἡρακλείου κ. Ι. Πωλιουδάκης καταθέτει ἀναφορὰν τῶν συνδικάτων προσωπικοῦ Η.Ε.Μ., διαμαρτυρομένων διὰ τὰς συνεχιζομένας ἀπολύσεις τῶν μελῶν των ἀπὸ τὴν ἐν λόγῳ Ἑταιρίαν. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Γ. Βαλοῦρδος καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Διοικούσης Ἐπιτροπῆς Φοιτητικῶν Συλλόγων τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν, αἰτούσης ἐφαρμογὴν τῶν παρ. 1 καὶ 2 ἄρθρ. 17 τοῦ Ν.Δ. 31974)1959. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Γ. Βαλοῦρδος καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Ἀναγκαστικῶν Ἀμπελουργικῶν Συνεταιρισμῶν Ἀττικῆς, αἰτούντων τὴν κατάργησιν τῆς φορολογίας ἐπὶ ἀκαθορίστου εἰσοδήματος τῶν ἀμπελουργῶν Ἀττικῆς. Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλοακαρνανίας κ. Α. Κακογιάννης, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Ἀγρινίου, αἰτουμένης τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου ἀσφαλίσεως ἀγροτῶν.

§5Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἀναγράφονται εἰς τὸν τύπον πληροφορίαι, ὅτι ἐπίκειται μία ρύθμισις, κατὰ τρόπον δὲν ξέρω κατὰ πόσον παραδεκτόν, τῶν ἀξιώσεων Ἑλλήνων πολιτῶν καὶ τῆς Ἑλλάδος, ἐκ πολεμικῶν ζημιῶν γενομένων κατὰ τὴν κατοχὴν τὴν Χιτλερικὴν εἰς τὴν χώραν μας καὶ ὅτι αὐτὸ εἶναι ἀντικείμενον διαπραγματεύσεων τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὴν Βιέννην. Μήπως πρόκειται ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ παραιτηθῇ δικαιωμάτων ἐκτεταμένων στρωμάτων χωρὶς νὰ ἐξαγγείλῃ τὴν πρόθεσιν, μήπως πρόκειται λέγω, ἡ Κυβέρνησις καὶ πότε νὰ ἀνακοινώσῃ εἰς τὴν Βουλὴν τί ἐν προκειμένῳ σκέπτεται νὰ ἐπιχειρήσῃ, τί συμφωνίας, ἢ εἰς ποῖα μέτρα πρόκειται κατὰ τὴν ἄποψίν της νὰ προέλθῃ; Δὲν θέτω πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως τὸ ζήτημα. Ζητῶ νὰ μᾶς πληροφορήσῃ ἡ Κυβέρνησις ὥστε εἰς ὡρισμένην ἡμέραν νὰ ἐνημερώσῃ τὴν Βουλήν, δὲν ζητῶ νὰ ἀπαντήσῃ τὴν στιγμὴν αὐτήν.

§6Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἤθελα νὰ παρακαλέσω ὅπως προκειμένου οἱοσδήποτε τῶν Ἀρχηγῶν τῶν Κομμάτων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως προτίθεται νὰ φέρῃ σχετικὸν θέμα πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως, νὰ συνεννοῆται προηγουμένως μὲ τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸ Προεδρεῖον, δεδομένου, ὅτι οἱ παρόντες ὑπουργοὶ δὲν δύνανται νὰ παράσχουν οὐδεμίαν πληροφορίαν ἐπὶ τοῦ βήματος, τὸ ὁποῖον ἔθιξεν ὁ κ. συνάδελφος, καθ’ ὅσον δὲν ἔχουν γνῶσιν τοῦ θέματος. Εἰσάγεται, συνεπῶς, τὸ ζήτημα τοῦτο ἀντικανονικῶς τύποις καὶ οὐσίᾳ.

§7Η. ΗΛΙΟΥ. Δὲν ἐπιμένω, κ. Ὑπουργέ, νὰ μοῦ δοθῇ ἀπάντησις τώρα. Θέτω τὸ ζήτημα διὰ νὰ ζητήσω νὰ συζητηθῇ αὔριον ἢ μεθ’ αὔριον πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως. Διότι ἀποτελεῖ κανόνα ἡ ἀπόρριψις πάσης αἰτήσεως τοῦ μεγαλυτέρου κόμματος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἐπὶ οἱουδήποτε θέματος νὰ συζητηθῇ πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως. Ὁσάκις ἐρχώμεθα εἰς τοὺς προθαλάμους τῶν Προεδρικῶν Γραφείων εὑρισκόμεθα πάντοτε πρὸ αὐτῆς τῆς καταστάσεως. Ἄς γίνῃ ἡ αἴτησις περὶ μελλούσης συζητήσεως, δημοσίᾳ, ὥστε δημοσίᾳ νὰ ἀποκαλυφθῇ ἡ ἄρνησις τῆς Κυβερνήσεως.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Θὰ συζητηθῶσιν αἱ πρὸς τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας ἀπευθυνόμεναι ἀναφοραὶ καὶ ἐρωτήσεις. Ὁ κ. Γ. Πρίφτης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, ἀναφορικῶς μὲ τὴν ἀνὰ τρίμηνον ἐκκαθάρισιν τῶν πρὸς τὴν Α.Τ.Ε. χρεῶν τῶν γεωργικῶν συνεταιρισμῶν κλπ.

§9Γ. ΠΡΙΦΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔγινε γνωστὸν πέρυσιν, ὅτι ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα διὰ δάνεια πρὸς συνεταιρισμούς, καὶ πρὸς Ἑνώσεις Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν συνεπλήρωνε τὴν ἐκκαθάρισιν τῶν λογαριασμῶν ἀνὰ τρίμηνον ἢ ἀνὰ ἑξάμηνον, κεφαλαιοποιουμένων οὕτω τῶν τόκων. Ἐὰν αὐτὸ συμβαίνῃ —καὶ ἐξηκριβώθη ἤδη εἰς τρία τοὐλάχιστον ὑποκαταστήματα, ὅτι συμβαίνει αὐτὸ— τοῦτο γίνεται κατὰ παράβασιν ρητῶν κανόνων τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία ἔχει ἐκδώσει τὴν ἀπόφασιν, ὅτι ἡ κεφαλαιοποίησις τῶν τόκων γίνεται εἰς τὸ τέλος ἑκάστου ἔτους, καὶ ἔκτοτε ἀρχίζει ὁ ἀνατοκισμός. Διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ τῆς κεφαλαιοποιήσεως τῶν τόκων ἀνὰ τρίμηνον ἢ ἀνὰ ἑξάμηνον ἔχομεν μίαν πρόσθετον ἐπιβάρυνσιν τοῦ κόστους τῶν χορηγουμένων πιστώσεων εἰς τὰς Ἑνώσεις Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν καὶ εἰς τοὺς συνεταιρισμούς, τὸ ὁποῖον ὡς γνωστὸν εἶναι ἀρκετὰ ὑψηλόν. Πέραν τούτου ἐγένετο καὶ μία εἴσπραξις διὰ τοῦ ἀνὰ τριμήνου ἢ ἑξαμήνου ἀνατοκισμοῦ τῶν τόκων ποσῶν τὰ ὁποῖα, δὲν θὰ ἔπρεπε ὅσον μικρὰ καὶ ἐὰν εἶναι νὰ εἰσπράξῃ ἡ Τράπεζα. Ἐκ τοῦ θέματος τούτου νομίζομεν, ὅτι προκύπτουν δύο ζητήματα. Τὸ πρῶτον εἶναι νὰ σταματήσῃ ἡ περίπτωσις αὐτὴ τῆς κεφαλαιοποιήσεως ἀνὰ τρίμηνον ἢ ἀνὰ ἑξάμηνον καὶ τῆς ἐνάρξεως παρακαίρως τοῦ ἀνατοκισμοῦ, καὶ ἀφ’ ἑτέρου ἀνακύπτει καὶ τὸ ζήτημα τῆς ἐπιστροφῆς τῶν κακῶς ἀνὰ τρίμηνον ἢ ἑξάμηνον κεφαλαιοποιηθέντων τόκων κατὰ παράβασιν τῶν κανόνων τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς ὅπως προεῖπον. Καὶ νομίζω, ὅτι ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ θέματος ὀφείλει ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας νὰ παράσχῃ μίαν ἀπάντησιν, δοθέντος —ὅπως εἶναι γνωστὸν καὶ εἰς τὴν Βουλὴν ἀπὸ τὴν σωρείαν τῶν κατατεθειμένων διαμαρτυριῶν Ἑνώσεων Συνεταιριστικῶν, καὶ Συνεταιρισμῶν —ὅτι τὸ θέμα τῶν δανείων καὶ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης εὑρίσκεται εἰς ἐπίμαχον σημεῖον, μέχρι τοῦ σημείου νὰ ὑποβληθῇ καὶ πρότασις ἀναστολῆς τῶν χρεῶν πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν, τὸν Ο.Χ.Ο.Α. καὶ τὸ Δημόσιον διὰ νὰ δυνηθοῦν νὰ ἀντεπεξέλθουν εἰς τὰς καλλιεργητικὰς ἀνάγκας καὶ εἰς τὴν συντήρησιν τῶν οἰκογενειῶν των οἱ ἀγρόται.

§10Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι ἀληθές, ὅτι ὑπάρχει ἀπόφασις τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς καθορίζουσα τὸν χρόνον τοῦ κλεισίματος τῶν ἀλληλόχρεων λογαριασμῶν. Τοὐναντίον ἡ τακτικὴ εἰς ὅλας τὰς Τραπέζας εἶναι, ὅτι οἱ ἀλληλόχρεοι λογαριασμοὶ κλείονται κατὰ τρίμηνον. Εἰδικῶς ὅσον ἀφορᾷ τὰς χορηγήσεις ἐκ μέρους τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης πρὸς τὰς Ἑνώσεις καὶ τοὺς Γεωργικοὺς Συνεταιρισμούς, αἱ χορηγήσεις αὐταὶ εἶναι κατὰ κανόνα βραχυπρόθεσμοι, καὶ προβλέπεται τὸ τρίμηνον χρονικὸν διάστημα τῆς ἐξοφλήσεώς των. Ὑπὸ τὸ καθεστὼς αὐτό, καὶ ὑπὸ τὸ καθεστὼς τῆς προεισπράξεως τῶν τόκων, μέχρι πέρυσιν —ὅταν λέγω πέρυσιν ἐννοῶ ἕως τὸ 1959— πράγματι οἱ ἀλληλόχρεοι λογαριασμοὶ ἐκλείοντο εἰς τὸ τέλος τοῦ τριμήνου, καὶ οἱ ὀφειλέται, οἱ Συνεταιρισμοί, αἱ Ἑνώσεις Συνεταιρισμῶν κατέβαλον τὰ ὀφειλόμενα, διότι ἐπρόκειτο, ἐπαναλαμβάνω, περὶ βραχυπροθέσμων χορηγήσεων. Κατόπιν ὅμως ἐπεμβάσεως τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας, ἡ Τράπεζα, ἀπὸ τοῦ 1959 ἤρχισεν ἐφαρμόζουσα τὴν τακτικὴν καὶ τὸ μέτρον τοῦ κλεισίματος τῶν λογαριασμῶν, ὄχι ἀνὰ τρίμηνον, ὅπως γίνεται εἰς ὅλας τὰς Τραπέζας, ἀλλὰ ἀνὰ ἑξάμηνον. Συνεπῶς, ἐλήφθη τὸ μέτρον ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὄντως ἐπεβάλετο διὰ νὰ διευκολύνωνται αἱ Ἑνώσεις καὶ οἱ Γεωργικοὶ Συνεταιρισμοὶ εἰς τὴν τακτοποίησιν τῶν λογαριασμῶν των.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Φ. Περισσοράτης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του ἀναφερομένης εἰς τὸν ἔλεγχον τῶν πρὸς ψεκασμὸν τῶν δένδρων χρησιμοποιουμένων φαρμάκων.

§12Φ. ΠΕΡΙΣΣΟΡΑΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὴν περιοχὴν Σκύδρας τῆς περιφερείας μου, οἱ φρουτοπαραγωγοὶ μεταξὺ τῶν φαρμάκων τὰ ὁποῖα χρησιμοποιοῦν διὰ τὸν ψεκασμὸν τῶν δένδρων χρησιμοποιοῦν καὶ φάρμακα, τὰ ὁποῖα περιέχουν ἑνώσεις ὑδραργύρου ὡς ἕνα ἐκ τῶν συστατικῶν. Ἐπειδὴ εἶναι γνωστὴ ἡ τοξικότης τοῦ ὑδραργύρου καὶ ἡ ὀξύτης τοῦ δηλητηρίου, τὸ ὁποῖον περιέχουν εἴτε ὑπὸ μορφὴν χρονίαν, εἴτε ὑπὸ μορφὴν ὀξεῖαν, πολλαὶ χῶραι ἀπαγορεύουν τὴν χρησιμοποίησιν τῶν ἰδιοσκευασμάτων ἐκείνων ποὺ περιέχουν ἑνώσεις ὑδραργύρου. Εἰς ἄλλας δὲ χώρας χρησιμοποιοῦνται αὐτὰ ὑφ’ ὡρισμένας προϋποθέσεις. Ἐρωτᾶται ὁ κ. ὑπουργὸς Γεωργίας, ἐὰν ὑφίσταται ὁ ἐνδεικνυόμενος ἔλεγχος καὶ κατὰ ποῖον τρόπον ἐξασκεῖται οὗτος. Καὶ ἐὰν ὁ τρόπος αὐτὸς εἶναι ἀποτελεσματικὸς πρὸς περιφρούρησιν καὶ προστασίαν τῆς ὑγείας τῶν καταναλωτῶν, δεδομένου, ὅτι ἐξακολουθοῦν οἱ φρουτοπαραγωγοὶ ἀκόμη οἱ ἰδικοί μας νὰ χρησιμοποιοῦν τοιαῦτα ἰδιοσκευάσματα.

§13Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Κύριε Πρόεδρε, ἡ χρῆσις γενικῶς τῶν φυτοφαρμάκων, τὰ ὁποῖα εἶναι ἐπικίνδυνα λόγω τοῦ ὅτι περιέχουν ἑνώσεις ὑδραργύρου ὅπως εἶπεν ὁ κ. συνάδελφος, γίνεται ὑπὸ τὸν ἀπόλυτον ἔλεγχον τοῦ Ὑπουργείου πρὸς περιφρούρησιν τῆς δημοσίας ὑγείας. Εἰδικώτερον δὲν δύνανται νὰ πωλοῦνται τοιαῦτα φάρμακα χωρὶς συνταγὴν καὶ λαμβάνονται μέτρα ὅπως ἡ χρησιμοποίησις αὐτῶν τῶν φαρμάκων γίνεται κατὰ τὴν ἐνδεικνυομένην ἐποχήν, οὕτως ὥστε νὰ εἶναι ἐντελῶς ἀκίνδυνα, εἰδικῶς, προκειμένου περὶ τοῦ φαρμάκου, διὰ τὸ ὁποῖον ὡμίλησεν ὁ κ. συνάδελφος, χορηγουμένου πάντοτε ἐπὶ τῇ βάσει συνταγῆς τοῦ γεωπόνου. Ἡ χρησιμοποίησις αὐτοῦ γίνεται πρὸ τῆς πτώσεως τῶν πετάλων, οὕτως ὥστε εἶναι ἐντελῶς ἀκίνδυνος ἡ χρησιμοποίησίς του. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ἔχω νὰ πληροφορήσω καὶ τὸν κ. συνάδελφον καὶ τὴν Βουλήν, ὅτι ἐπειδὴ ἡ νομοθεσία ἡ ἀφορῶσα τὴν διάθεσιν τῶν φυτοφαρμάκων δὲν εἶναι πλήρης, προσεχῶς θὰ εἰσαχθῇ νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου θὰ καθιερωθοῦν διατάξεις διὰ τῶν ὁποίων ἔτι πληρέστερον θὰ διασφαλίζεται ἡ δημοσία ὑγεία ἐκ τῆς χρησιμοποιήσεως τῶν φυτοφαρμάκων.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Εὐαγγελίδης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεως ὑπογραφομένης ὑπὸ τοῦ ἰδίου καὶ τοῦ κ. Μπριλλάκη καὶ τῆς κυρίας Σβώλου, σχετικῶς μὲ τὴν ἀξιοποίησιν τῶν ἀπορριμμάτων τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων.

§15Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, κ. συνάδελφοι, νὰ παρατηρήσω, ὅτι δὲν ἔχω καμμίαν ἁρμοδιότητα ἐπὶ τοῦ θέματος. Εἶναι ἁρμοδιότης τοῦ κ. ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ.

§16Ι. ΕΥΑΓΓΕΛΙΔΗΣ. Ἐνομίσαμεν, ὅτι ἐπειδὴ τὰ ἀπορρίμματα ἠμποροῦν νὰ χρησιμοποιηθοῦν ὡς λιπάσματα, ἴσως νὰ ἐνδιαφέρεται τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας. Ἐὰν δὲν ἐνδιαφέρεται, δὲν ἔχομεν ἀντίρρησιν νὰ ἀπευθυνθῇ εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐγγραφῇ διὰ τὸν κ. ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ. Ὁ κ. Β. Ἐφραιμίδης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του σχετικῆς μὲ τὴν κατάργησιν τοῦ φόρου εἰδῶν παρκεττοβιομηχανίας.

§18Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ἡ ἐρώτησις ἀφορᾷ αἴτημα τῶν βιομηχάνων παρκέττων, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἔχει ἐπιβληθῆ, διὰ τοῦ Ν. Δ)τος 3829)58 μία ἐξαιρετικῶς βαρεῖα φορολογία, ἡ γνωστὴ φορολογία τοῦ 35% ἐπὶ τῆς ἀξίας τῶν εἰδῶν παρκεττοβιομηχανίας, τῶν παραγομένων ἐκ τῆς ἐγχωρίου ξυλείας. Ἡ φορολογία αὐτή, κ. Πρόεδρε, κυριολεκτικῶς ἐτερμάτισε τὴν δραστηριότητα αὐτῶν τῶν βιομηχανιῶν, αἱ ὁποῖαι εἶχον φτάσει εἰς τὸ σημεῖον νὰ καλύπτουν τὰ ⅔ τῶν ἀναγκῶν τῆς χώρας εἰς παρκέττα. Διότι ὅταν συνεζητήθη τὸ Ν. Δ)γμα, ἡ Κυβέρνησις, μεταξὺ τῶν εἰδῶν πολυτελείας, μεταξὺ τῶν τεκμηρίων πολυτελείας ἔκρινεν, ὅτι εἶναι καὶ τὰ παρκέττα καὶ ἐπέβαλεν αὐτὴν τὴν βαρεῖαν φορολογίαν. Λόγῳ αὐτοῦ τοῦ περιορισμοῦ, πλὴν τῆς μειώσεως τῆς παραγωγικῆς δράσεως τῶν παρκεττοβιομηχανιῶν, εἴχομεν καὶ τὰς ἑξῆς ἄλλας συνεπείας. Περίπου 1.000 ἐργάται τῶν βιομηχανιῶν τούτων παραμένουν ἔκτοτε ἄνεργοι. Δεύτερον, ἡ ξυλεία τῶν ἑλληνικῶν δασῶν μένει πλέον ἀναξιοποίητος καὶ σήπεται εἰς τὰ δάση, ὅταν δὲν χρησιμοποιῆται, ἢ χρησιμοποιεῖται ὡς καυσόξυλα καὶ ἀποδίδει ἑπομένως ἕνα πολὺ ἐλάχιστον ποσοστὸν εἰς τὸ ἐθνικὸν εἰσόδημα, ἀπὸ ὅ,τι θὰ ἀπέδιδεν ἐὰν ἐχρησιμοποιεῖτο εἰς τὴν παρκεττοβιομηχανίαν. Πέραν αὐτοῦ, ἐπειδὴ εἶναι γνωστόν, ὅτι ὑπάρχει μία ἐξαιρετικὴ ἐπέκτασις τῆς οἰκοδομικῆς δραστηριότητος, ἐξακολουθεῖ νὰ ὑπάρχῃ ἑπομένως καὶ μία ὑπερβολικὴ κατανάλωσις παρκέττων. Αὐτὰ εἰσάγονται ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ πλέον, ἐπειδὴ δὲν ἠμποροῦν νὰ λειτουργήσουν, λόγῳ τῆς φορολογίας αἱ ἐγχώριοι παρκεττοβιομηχανίαι καὶ ἑπομένως ἔχομεν καὶ μίαν διαρροὴν πολυτίμου συναλλάγματος. Πέραν ὅλων αὐτῶν, ἰδιαιτέρως πλήσσεται τὸ τμῆμα ἐκεῖνο τοῦ Ἑλληνικοῦ πληθυσμοῦ ποὺ κατοικεῖ εἰς τὰς ὀρεινὰς περιοχὰς καὶ χάνει ἕνα πολύτιμον εἰσόδημα, τὸ ὁποῖον εἶχεν ἐκ τῆς διαθέσεως τῆς ξυλείας εἰς τὰς παρκεττοβιομηχανίας. Πλὴν δὲ αὐτοῦ περὶ τοὺς 10.000 ἄνεργοι ὑποαπασχολούμενοι τῶν περιοχῶν αὐτῶν ἠσχολοῦντο εἰς τὴν ξύλευσιν καὶ μεταφορὰν τῶν εἰδῶν αὐτῆς τῆς ξυλείας, τὴν ὁποίαν ἐχρησιμοποίουν αἱ παρκεττοβιομηχανίαι. Ὅλα αὐτά, κ. Πρόεδρε, τὰ ὁποῖα ἀνέφερον ἐπιγραμματικῶς ὡς αἰτήματα καὶ ἐπιχειρήματα τῶν παρκεττοβιομηχάνων, ἐπιβεβαιοῦνται ἀπὸ μίαν ἔκθεσιν ἁρμοδίας Ἐπιτροπῆς, τὴν ὁποίαν συνέστησε τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν, διὰ νὰ μελετήσῃ τὸ θέμα μετὰ τὴν ἐπιβολὴν τῆς φορολογίας. Ἡ Ἐπιτροπὴ αὐτὴ ἐν συμπεράσματι ἀποφαίνεται: «Διὰ τοὺς λόγους τούτους ἡ Ἐπιτροπὴ ἀποφαίνεται ὁμοφώνως περὶ τῆς ἀνάγκης... (ἀναγινώσκει)...». Παρὰ ταῦτα, κ. Πρόεδρε, ἂν καὶ ἔχῃ παρέλθει ἔτος περίπου, ἀφ’ ἧς ἀνέκυψε τὸ θέμα καὶ ἔγιναν αἱ διαμαρτυρίαι τῶν δασικῶν ἑνώσεων, καθὼς καὶ τῶν παρκεττοβιομηχανιῶν, ἡ Κυβέρνησις δὲν προβαίνει εἰς τὴν κατάργησιν αὐτῆς τῆς φορολογίας. Μάλιστα ἔχω ὑπ’ ὄψει μου, ἀπὸ ὡρισμένας ἀπαντήσεις ποὺ ἔδωσεν ὁ κ. ὑπουργὸς εἰς συναφῆ ἐρωτήματά μας, ὅτι συμφωνοῦν διὰ τὴν κατάργησιν καὶ τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας καὶ τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν καὶ τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας. Ἀλλά, ὅταν ἔφθασεν ὅλον τὸ θέμα, συμφωνίᾳ ὅλων τῶν παραγόντων, περὶ καταργήσεως, εἰς τὴν Οἰκονομικὴν ἐξ Ὑπουργῶν Ἐπιτροπήν, ἐκεῖ ἐξεδηλώθη ἀντίδρασις καὶ παρέμεινεν ἐν ἰσχύϊ ἡ φορολογικὴ διάταξις, ἡ ὁποία, θέλω νὰ σημειώσω, ὅτι μεταχειρίζεται κατὰ τρόπον ἐντελῶς ἄνισον τὴν ἐγχώριον ξυλείαν ἀπὸ τὴν εἰσαγομένην ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ. Ἐνῷ, δηλαδή, τὴν εἰσαγομένην ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ ξυλείαν τὴν φορολογοῦμεν ἐπὶ τῆς τιμῆς τσίφ, ἐπὶ πλέον δασμοί, τὴν ἐκ τοῦ ἐσωτερικοῦ τὴν φορολογοῦμεν ἐπὶ τῆς τιμῆς τιμολογίου, δηλαδή, μὲ ἕνα 10% περίπου ἐπιπλέον ἀπὸ τὴν εἰσαγομένην ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ. Κατόπιν ὅλων αὐτῶν, κ. Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ ὑπάρξῃ μία ἀπάντησις καὶ πρὸς τὰς παρκεττοβιομηχανίας καὶ πρὸς τοὺς δασικοὺς συνεταιρισμοὺς καὶ πρὸς τοὺς ὀρεινοὺς πληθυσμούς, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ προχωρήσῃ εἰς τὴν κατάργησιν τῆς διατάξεως αὐτῆς, διὰ νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ ὠφέλεια διὰ τοὺς ὀρεινοὺς πληθυσμοὺς καὶ διὰ τὰς βιομηχανίας, ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν ἐν γένει ἐθνικὴν οἰκονομίαν ἀπὸ τὴν δραστηριότητα τῶν βιομηχανιῶν αὐτῶν.

§19Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπουργὸς Γεωργίας). Πράγματι, ἡ ἐπιβληθεῖσα φορολογία τοῦ 35% εἶχε μίαν δυσμενῆ ἐπίδρασιν, ὅσον ἀφορᾷ τὴν παραγωγὴν καὶ τὴν διάθεσιν τῆς ξυλείας τῶν δασῶν. Ἐκινήθη ὡς ἐκ τοῦ λόγου τούτου τὸ Ὑπουργ. Γεωργίας, τὸ ὁποῖον ὑπέδειξεν, ὅτι λόγοι σοβαροὶ ἐπιβάλλουν τὴν κατάργησιν τῆς φορολογίας αὐτῆς. Τὸ θέμα ἤχθη ἐνώπιον τῆς Οἰκονομικῆς Ἐπιτροπῆς, ἐγένετο ἀποδεκτὸν τὸ αἴτημα τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας καὶ μάλιστα ἐδόθη ἡ ἐντολὴ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, μήπως διὰ τῆς διοικητικῆς ὁδοῦ θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ εὑρεθῇ τρόπος ἀμέσου ρυθμίσεως τοῦ θέματος, διὰ μετατάξεως εἰς ἄλλην κλάσιν ὡρισμένου εἴδους ξυλείας. Ἀλλὰ ἐπειδὴ αὐτό, κατ’ ἄλλην γνώμην ὑπηρεσιακῶν παραγόντων δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ, διὰ τοῦτο εἰς σχέδιον νόμου, τὸ ὁποῖον μάλιστα ἔφθασεν εἰς τὴν ἁρμοδίαν Ἐπιτροπὴν τὴν Κοινοβουλευτικήν, ἔγινε δεκτόν, ὅσον ἀφορᾷ τὴν κατάργησιν τοῦ 35%, τὸ αἴτημα τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας καὶ ἑπομένως καταργεῖται τὸ 35% ἀπὸ πᾶσαν ξυλείαν εἴτε καστανέας εἴτε ἐκ δρυὸς ἀκόμη. Χθὲς τὸ βράδυ εἶχον σχετικὴν συνομιλίαν μὲ τὸν Ὑφυπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν κ. Ἀλιπράντην, ὁ ὁποῖος μὲ ἐπιβεβαίωσεν αὐτὸ τὸ ὁποῖον καὶ γραπτῶς μοῦ ἀνήγγειλεν. Ἑπομένως δὲν νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρξῃ ἀνησυχία ἀπὸ μέρους καὶ τῶν παρκεττοβιομηχανιῶν καὶ τῶν δασεργατῶν, διότι τὸ θέμα τακτοποιεῖται. Εἶναι δὲ πράγματι ἀληθές, ὅτι οὐδεὶς ἠδιαφόρησε διὰ τὴν ρύθμισιν τοῦ θέματος αὐτοῦ.

§20Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Ἐπειδὴ ἔχω ὑπ’ ὄψει μου τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τοῦ δασμολογικοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον κατετέθη καὶ συνεζητήθη ἐνώπιον τῆς ἁρμοδίας Ἐπιτροπῆς, τὸ ὁποῖον ἐν συνεχείᾳ ἀπεσύρθη καὶ φαίνεται, ὅτι δὲν θὰ ἔλθῃ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, αἱ σκέψεις τὰς ὁποίας ἀνέφερεν ὁ κ. ὑπουργὸς δὲν ἀνταποκρίνονται ἀκριβῶς πρὸς τὸ πνεῦμα καὶ τὸ γράμμα τῆς εἰσηγητικῆς ἐκθέσεως. Ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις τοῦ νομοθετήματος λέγει, ὅτι θὰ καταργηθῇ ἡ φορολογία τοῦ 35% μόνον διὰ τὴν ξυλείαν δρυός, ὄχι διὰ τὰς ἄλλας, ἐνῷ τὸ πρόβλημα ἐξακολουθεῖ νὰ ὑπάρχῃ, τόσον διὰ τὴν δρῦν, ὅσον καὶ διὰ τὴν καστανέαν καὶ τὰ ἄλλα εἴδη ξυλείας, τὰ ὁποῖα τόσον ἀποτελεσματικῶς συμβάλλουν εἰς τὴν διαμόρφωσιν τοῦ εἰσοδήματος τῶν ὀρεινῶν πληθυσμῶν. Ὑπάρχει μάλιστα ἡ πληροφορία, ὅτι τόσον ἡ ἀπόσυρσις τοῦ δασμολογικοῦ νομοσχεδίου, ὅσον καὶ ἡ ἀπόφασις τῆς ἐξ Ὑπουργῶν Οἰκονομικῆς Ἐπιτροπῆς, διὰ τὴν μὴ κατάργησιν τοῦ 35%, ὀφείλεται εἰς ἀντίδρασιν τῶν μεγαλοεισαγωγέων, οἱ ὁποῖοι εἰσάγουν τὰ παρκέττα ἀπὸ τὴν Γερμανίαν καὶ εἶχον ἀντιρρήσεις, διότι θὰ ἐζημιοῦντο ἀπὸ τὴν ἀπόφασιν αὐτήν. Θὰ ἤθελον λοιπὸν νὰ δώσετε μίαν διευκρίνισιν, ἐὰν ἡ πληροφορία ποὺ ἐδώσατε περὶ καταργήσεως τοῦ 35% ἀφορᾷ ὅλην τὴν ξυλείαν, ἢ μόνον τὴν δρῦν.

§21Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφ. Γεωργ.). Ὅλην τὴν ξυλείαν, ὅπως μὲ διεβεβαίωσε καὶ χθὲς ἀκόμη ὁ κ. ὑφυπουργὸς Οἰκονομικῶν. Ἀλλὰ ἐκεῖνο ποὺ ἐνδιαφέρει ἐν προκειμένῳ εἶναι ἡ ξυλεία δρυός, διότι διὰ τὴν καστανέαν εἶναι ἀπηγορευμένη ἡ εἰσαγωγὴ δι’ ἄλλους λόγους. Ἑπομένως δὲν ὑπάρχει θέμα συμπιέσεως, εἴτε ὅσον ἀφορᾷ τὴν διάθεσιν, εἴτε ὅσον ἀφορᾷ τὴν τιμὴν τῶν ξύλων ἐκ καστανέας παρκέττων.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Ι. Γαβριηλίδης, ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, δι’ ἧς ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ ἐὰν θὰ ληφθοῦν μέτρα προστασίας τῶν σηροτρόφων.

§23Ι. ΓΑΒΡΙΗΛΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ παρελθὸν ἔτος ὁ ἐξ Ἕβρου συνάδελφος κ. Κεραμιτσιόγλου, διὰ τηλεγραφήματός του πρὸς τοὺς ἁρμοδίους ὑπουργοὺς κατήγγειλεν, ὅτι οἱ ἔμποροι κουκουλίων Ἕβρου κατακρατοῦν ἀπὸ τὴν τιμὴν τῶν κουκουλίων 12% ἐπὶ τῆς ἀξίας των λόγῳ ἀκαταλληλότητος. Ἡ πρᾶξις αὕτη τῶν ἐμπόρων ἀποτελεῖ καταλήστευσιν τῶν παραγωγῶν κουκουλίων καὶ παράλληλα ἀποδεικνύει τὴν ἔλλειψιν προστασίας ἀπὸ τοὺς ἁρμοδίους ὑπουργούς. Ἐρωτᾶται λοιπόν, ἐὰν οἱ ἁρμόδιοι ὑπουργοί, κατὰ τὴν παράβασιν αὐτῶν τῶν ἐμπόρων, ἔλαβον κανὲν προστατευτικὸν μέτρον. Εἶναι φανερόν, ὅτι ἡ τάξις αὐτή, μέσα εἰς τὴν ἀγροτικὴν τάξιν, εἶναι τὸ στρῶμα ἐκεῖνο, ποὺ ἐγκατελείφθη περισσότερον ἀπὸ κάθε ἄλλο στρῶμα. Παρακαλοῦμεν λοιπὸν τοὺς κ. ὑπουργοὺς νὰ μᾶς εἴπουν, τί μέτρα ἔλαβον.

§24Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Δέν εἶναι ἀληθές, κ. Πρόεδρε, ὅτι καὶ διὰ τὴν τάξιν αὐτὴν δὲν ἐλάβομεν μέτρα. Πρέπει νὰ πληροφορήσω τὸν κ. συνάδελφον καὶ τὴν Ἐθν. Ἀντιπροσωπείαν, διότι πρόκειται περὶ ἑνὸς κλάδου, ὁ ὁποῖος ἐνδιαφέρει τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας ἀπὸ ἔτους καὶ πλέον ἐνδιεφέρθη διὰ τὴν εἰσαγωγὴν σπόρων ὑβριδίων ἀπὸ τὴν Ἰαπωνίαν ἰδίως καὶ ἀπὸ τὴν Ἰταλίαν, ἡ χρησιμοποίησις δὲ τῶν σπόρων αὐτῶν εἶχεν ὡς συνέπειαν τὸν διπλασιασμὸν τῆς παραγωγῆς καὶ συνεπῶς τὴν ἱκανοποίησιν τῶν ἀσχολουμένων μὲ τὴν κτηνοτροφίαν. Ἄρα καὶ διὰ τὴν τάξιν αὐτὴν ἐλάβομεν τὰ ἐνδεικνυόμενα μέτρα. Σχετικῶς μὲ τὰ ὅσα εἶπεν ὁ κ. συνάδελφος διὰ τὴν προστασίαν τῶν σηροτρόφων καὶ τῶν τιμῶν κουκουλίων, ἔχω νὰ πληροφορήσω, ὅτι σύμφωνα μὲ τὸν ἰσχύοντα Νόμον καὶ ἐπὶ τῇ βάσει γνωματεύσεως μιᾶς Ἐπιτροπῆς καθορίζεται ἡ τιμὴ πωλήσεως. Οὕτως ἐγένετο καὶ ἐφέτος. Δηλ. κατόπιν γνωματεύσεως τῆς τοπικῆς Ἐπιτροπῆς τῶν περιφερειῶν τῶν ἀσχολουμένων μὲ τὴν σηροτροφίαν, ὡρίσθη μία τιμὴ καὶ μάλιστα ἀνωτέρα τῆς διεθνοῦς τοιαύτης. Καὶ ἐπετεύχθη ἡ πώλησις τῶν κουκουλίων χάρις εἰς τὸ ὅτι καὶ μὲ τὴν χρησιμοποίησιν τοῦ εἰδικοῦ αὐτοῦ σπόρου αἱ ποιότητες ἦσαν ἐξαιρετικαί. Σημειώνω ὅμως ἀκόμη, τὸ ἑξῆς: Οὐδὲν παράπονον ἀνεφέρθη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας, ἐκτὸς τοῦ τηλεγραφήματος τοῦ κ. συναδέλφου. Ἀλλὰ πρέπει νὰ εἴπω, ὅτι τηλεγραφήματα ὁμοίου τύπου ὑπάρχουν ἄπειρα καὶ κατὰ τὸ πλεῖστον δέν ἀνταποκρίνονται εἰς τὴν πραγματικότητα. Εἶναι δὲ τόσον ἀληθές, ὅτι ἡ διάθεσις τῶν κουκουλίων διενηργήθη ἀμέσως καὶ χωρὶς καμμίαν πρᾶξιν εἰς βάρος τῶν ἀσχολουμένων μὲ τὸ ἐμπόριον τῶν κουκουλίων εἰς βάρος τῶν σηροτρόφων, ὥστε δὲν ἔγινε κἄν χρῆσις ἐκ μέρους τῶν παραγωγῶν τῆς εὐκολίας, ἡ ὁποία παρέχεται εἰς αὐτοὺς ἐκ μέρους τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης, διὰ νὰ διατηρήσουν τὰ κουκούλια των καὶ τὰ διαθέσουν εἰς καιροὺς —ἴσως— εὐνοϊκωτέρους, ὅσον ἀφορᾷ τὴν τιμήν.

§25Ι. ΓΑΒΡΙΗΛΙΔΗΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς ὑπεστήριξε, ὅτι ἐδιπλασιάσθη ἡ παραγωγή, λόγω τῆς παρεμβάσεως τοῦ Κράτους καὶ τῶν ἁρμοδίων. Τὸ γεγονός, κύριοι, εἶναι, ὅτι αἱ περιοχαὶ τῶν κουκουλοπαραγωγῶν ἀνθοῦσαν ἄλλοτε, ὅταν ὑπεῖρχε διάθεσις τοῦ προϊόντος. Διπλασιασμόν, λοιπόν, ἠμπορεῖ νὰ ἔχωμεν —ὅπως συνέβη καὶ μὲ τὸν καπνόν— ἀλλὰ δὲν πωλεῖται τὸ προϊὸν εἰς τὴν τιμὴν ποὺ πρέπει. Δὲν εἶναι ἐπίσης ἀληθές, ὅτι εἶναι μόνον τὸ τηλεγράφημα ποὺ ἀνέφερεν, διότι ὑπάρχουν ἄπειρα τηλεγραφήματα.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρελθούσης τῆς ὥρας διὰ τὴν συζήτησιν τῶν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τῆς προτάσεως νόμου «περὶ καταργήσεως τοῦ Ν. Δ. 3910)1958 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ Α. Ν. 779)1945 «περὶ συστάσεως Ἑνώσεως Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν τῆς Β. Ἀεροπορίας». Ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας κ. Κ. Καλτεζιώτης, ἔχει τὸν λόγον.

§27Κ. ΚΑΛΤΕΖΙΩΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἀναφέρομαι εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας κ. Ι. Τούμπας ἔχει τὸν λόγον.

§29Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Κύριοι βουλευταί, ἡ πεῖρα μου εἰς τὴν Βουλὴν ἔχει ἀποδείξει, ὅτι— δυστυχῶς— εἶναι ἀχάριστον τὸ νὰ ὑποστηρίζῃ κανεὶς μίαν πρότασιν νόμου, ἡ ὁποία σκοπὸν ἔχει τὴν κατάργησιν ψηφισθέντος παρὰ τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος, Νομοθετικοῦ Διατάγματος. Καὶ τοῦτο διότι ἀφ’ ἧς θητεύω εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, δὲν ἐνθυμοῦμαι οὐδὲ μίαν φορὰν νὰ ἔχῃ ἐπιτύχει μία πρότασις νόμου, κατάργησιν, τροποποίησιν, ἢ ἔστω καὶ βελτίωσιν τοῦ ψηφισθέντος παρὰ τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ ἄρθρου 35, Νομοθετικοῦ Διατάγματος. Ἐπειδὴ ὅμως δὲν πιστεύω, ὅτι ἡ θητεία μου εἶναι μεγάλη καὶ ἑπομένως, ἡ πεῖρα τὴν ὁποίαν ἔχω ἀποκτήσει τοῦ Ἑλληνικοῦ Κοινοβουλίου εἶναι μικρά, διὰ τοῦτο ἔχω τὴν ἐλπίδα, ὅτι δὲν ἀποτελεῖ κανόνα ἡ ἄποψις αὐτή, τὴν ὁποίαν ὅπως σᾶς εἶπα προσωπικῶς ἔχω ἀντιληφθῆ εἰς τὴν Βουλήν. Καὶ μὲ τὴν σκέψιν αὐτὴν θέλω νὰ ἐλπίζω, ὅτι, κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς σημερινῆς προτάσεως νόμου θὰ ὑπάρξῃ ἐκ μέρους καὶ τοῦ κ. ὑπουργοῦ ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἀλλὰ καὶ τῆς πλειοψηφίας κατάστασις τοιαύτη, ὥστε ὡρισμέναι διατάξεις περιεχόμεναι εἰς τὸ ὑπὸ συζήτησιν σχέδιον Ν. Δ. ἢ νὰ καταργηθοῦν ἢ νὰ τροποποιηθοῦν ἢ νὰ βελτιωθοῦν. Μετὰ τὴν αἰσιόδοξον ἢ ἀπαισιόδοξον αὐτὴν εἰσαγωγὴν τὴν ὁποίαν ἔκαμα, ἔρχομαι εἰς τὸ θέμα τοῦ ὑπὸ συζήτησιν σχεδίου Ν.Δ., τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 3910)58. Τοῦτο ἀσχολεῖται μὲ δύο βασικὰ θέματα. Τὸ πρῶτον θέμα ἀφορᾷ τὸν σύνδεσμον τῶν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν τῆς Β. Ἀεροπορίας καὶ τὸ δεύτερον θέμα τὴν διχοτόμησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Στόλου. Ἀλλὰ προτοῦ εἰσέλθω εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῶν ἀπόψεών μου θὰ ἐπεθύμουν νὰ εἴπω, ὅτι ὅσον ἀφορᾷ τὸ δεύτερον θέμα, εἶναι λυπηρόν, ὅτι θέμα τοιαύτης σοβαρότητος εἰσάγεται καὶ ψηφίζεται ἀπὸ τὴν Βουλὴν ὡς μία ἀμελητέα διάταξις ἑνὸς νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον εἶναι τελείως ξένον καὶ πρὸς τὸ Β. Ν. ἀλλὰ ἰδιαιτέρως πρὸς τὴν ὀργάνωσιν τοῦ στόλου. Διότι δὲν ἔχει νόημα καὶ δὲν εἶναι πρέπον νὰ εἰσάγωνται νομοθετικαὶ διατάξεις τοιαύτης μορφῆς εἰς τὸ νομοσχέδιον τὸ σχετικὸν μὲ τὴν Ἕνωσιν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν Β.Α. Ἐν πάσῃ περιπτώσει κατ’ ἀρχὴν θὰ ἐξετάσω τὸ θέμα τῆς ἑνώσεως ἀποστράτων ἀξιωματικῶν Β.Α. Κύριοι συνάδελφοι, διὰ νὰ ἀποκτήσῃ καὶ διασφαλίσῃ ὁ ἄνθρωπος εἰς τὰς πολιτισμένας χώρας σήμερον τὰ δικαιώματά του, ἐχρειάσθη νὰ περάσουν αἰῶνες καὶ νὰ διεξαγάγῃ ἀγῶνας κατὰ τοὺς αἰῶνας αὐτούς. Εἰς ἄλλα Κράτη, εἴτε δι’ εἰρηνικῶν μεθόδων, εἴτε καὶ δι’ ἐπαναστάσεων ἔχουν ἐπιτευχθῆ αἱ κατοχυρώσεις τῶν διαφόρων δικαιωμάτων τοῦ ἀνθρώπου. Ἀλλὰ καὶ εἰς τὸ Κράτος αὐτό, πρὸ 50 ἐτῶν ἀκριβῶς διὰ μιᾶς σημαντικῆς εἰς τὴν ἱστορίαν τοῦ τόπου ἐπανάστασιν κατωχυρώθησαν ὡρισμένα δικαιώματα. Ἓν ἐξ αὐτῶν ἦτο καὶ τὸ δικαίωμα τοῦ ἐλευθέρως συνεταιρίζεσθαι. Βάσει τοῦ δικαιώματος αὐτοῦ, εἶχεν ἐπιτραπῆ εἰς ὅλους τοὺς Ἕλληνας, τὸ δικαίωμα τοῦ συνεταιρίζεσθαι καὶ βάσει αὐτοῦ, ὅλοι οἱ ἀπόστρατοι ἀξιωματικοὶ Στρατοῦ, Ναυτικοῦ καὶ Ἀεροπορίας, πρὸς τὸν σκοπὸν τῆς κατοχυρώσεως τῶν ἐπαγγελματικῶν καὶ προσωπικῶν συμφερόντων των, τῶν ἀπορρεόντων ἐκ τῆς ἐπαγγελματικῆς σχέσεως εἶχον συμπήξει τοὺς συνδέσμους των. Σύνδεσμοι ἀποστράτων ἀξιωματικῶν Στρατοῦ, Ναυτικοῦ καὶ Ἀεροπορίας. Βεβαίως, εἶναι λίαν πιθανόν, νὰ ὑπάρξῃ περίπτωσις, μία Διοίκησις ἐκλεγομένη ὑπὸ τῆς συνελεύσεως τῶν μελῶν νὰ ἐκτραπῇ τοῦ σκοποῦ της. Ὑπάρχουν ὅμως χίλιοι τρόποι διὰ νὰ τεθῇ εἰς τὸν καλὸν δρόμον τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον. Δὲν νομίζω, ὅτι ἐὰν ὑπάρξῃ μία περίπτωσις παρεκτροπῆς τρόπον τινά, θὰ πρέπει νὰ θεσπίσωμεν τὴν ἐξαίρεσιν ὡς κανόνα καὶ νὰ θεσπίσωμεν εἰδικὸν νόμον καὶ ἐν τῇ οὐσίᾳ νὰ καταλήξωμεν διὰ τῆς θεσπίσεως τοῦ νόμου αὐτοῦ εἰς τὴν ἀφαίρεσιν τοῦ δικαιώματος τοῦ συνεταιρίζεσθαι. Διότι δυστυχῶς, αὐτὸ συνέβη κατὰ τὴν ψήφισιν τοῦ Ν. Δ. 3910. Εἰς τὴν Εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν, ὁ κ. ὑπουργός, εἶχεν ἐκθέσει τοὺς λόγους, οἱ ὁποῖοι τὸν ἤγαγον εἰς τὴν ἀπόφασιν αὐτήν. Δὲν νομίζω, ὅμως, ὅτι οἱ λόγοι οἱ ἀναφερόμενοι εἰς τὴν Εἰσηγητικὴν Ἔκθεσιν, ἦσαν ὅσοι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι τὸν ἤγαγον εἰς τὸ θέμα αὐτό. Φοβοῦμαι, ὅτι ἦσαν καὶ ἄλλοι λόγοι, τοὺς ὁποίους ἀπέφυγε νὰ ἀναφέρῃ εἰς τὴν ἔκθεσιν αὐτήν. Καὶ ἰδοὺ ἡ διαφορά, ἡ ὁποία ἐδημιουργήθη εἰς τὸ δικαίωμα τοῦ συνεταιρίζεσθαι τῶν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν τῆς Ἀεροπορίας διὰ τῆς ψηφίσεως τοῦ ἐν λόγῳ Ν. Δ. Πάντοτε αἱ γενικαὶ συνελεύσεις διὰ τῆς πλειοψηφίας τῶν παρόντων μελῶν, ἐξέλεγον κατὰ τὴν ἀπόλυτον κρίσιν των τὰ Διοικητικὰ Συμβούλια. Διὰ τοῦ ὑπὸ συζήτησιν σχεδίου Ν. Δ. ἀνατρέπεται βασικῶς ὁ δημοκρατικὸς κανὼν τῆς πλειοψηφίας καὶ γίνεται μία ἐπιλογὴ κατὰ τρόπον αὐθαίρετον καὶ ἀνεξέλεγκτον καὶ μάλιστα ἡ ἐπιλογὴ αὐτὴ γίνεται κατὰ τὴν οἰκείαν βούλησιν τοῦ ἑκάστοτε ὑπουργοῦ Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Συγκεκριμένως, ἀντὶ νὰ θεσπίζεται ὁ κανὼν τῆς διὰ τῆς πλειοψηφίας ἀναδείξεως τῶν ἐκλεκτῶν τῆς συνελεύσεως τῶν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν, διὰ τοῦ ψηφισθέντος Ν.Δ., ρυθμίζεται διὰ τοῦ ἑξῆς τρόπου. Ὑποβάλλεται εἷς πίναξ 45 ὑποψηφίων, Ἕκαστος δὲ ἐκ τῶν μελῶν ἔχει δικαίωμα νὰ ψηφίσῃ 15. Ἀφοῦ γίνῃ ἡ ψηφοφορία τότε ἐκ τῶν 45 πρώτων βάσει τοῦ σχεδίου Ν. Δ. εἶναι δυνατὸν νὰ ἐκλεγῇ Πρόεδρος ὁ τελευταῖος, ὁ 45ος, καὶ εἶναι δυνατὸν ἐπίσης νὰ ἐκλεγοῦν μέλη τοῦ Δ. Συμβουλίου οἱ 7 τελευταῖοι καὶ νὰ ἀποξενωθοῦν συνεπῶς πάσης ἐννοίας ἀσκήσεως τῆς διοικήσεως τοῦ Συνδέσμου, ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἔλθει πρῶτοι, δεύτεροι, τρίτοι, τέταρτοι, ἕως καὶ τριακοστοὶ πέμπτοι. Αὐτὸ εἶναι μία σαφὴς ἐπέμβασις τῆς Διοικήσεως, ἡ ὁποία ἐξ ἴσου σαφῶς τραυματίζει τὴν βασικὴν ἀρχὴν τοῦ δικαιώματος τοῦ συνεταιρίζεσθαι. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνατρέπεται διὰ τοῦ σχεδίου Ν.Δ., ἄρδην ἡ ἔννοια τῆς δημοκρατικῆς ἐκπροσωπήσεως, ἡ ἔννοια τῆς πλειοψηφίας. Εἰς τὸ νομοθετικὸν διάταγμα ἡ παράγρ. ἡ ἀφορῶσα τὴν Ἕνωσιν Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν τῆς Β. Ἀεροπορίας, ἔχει τροποποιηθῆ κατὰ τρόπον ὥστε νὰ ὑπάγεται αὕτη ὑπὸ τὸν ἔλεγχον καὶ τὴν ἐποπτείαν τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Ἡ προσθήκη ἡ ὁποία ἐγένετο εἰς τὴν παράγραφον αὐτὴν ἔχει ὡς ἑξῆς: «...... (ἀναγινώσκει) ......». Κύριοι συνάδελφοι, οἱ ἀποτελοῦντες τοὺς Συνδέσμους τῶν Ἀποστράτων Ἑλλήνων Ἀξιωματικῶν, εἶναι Ἕλληνες πολῖται. Πῶς εἶναι δυνατὸν λοιπόν, οἱ πολῖται αὐτοὶ νὰ ὑπάγωνται εἰς τὸν ἔλεγχον τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης; Θὰ ἐδεχόμην νὰ ὑπάρχῃ ἐποπτεία τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθν. Ἀμύνης ἐπὶ τῶν Συνδέσμων αὐτῶν δοθέντος, ὅτι πρόκειται περὶ ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἐπὶ 35 χρόνια ὑπηρέτησαν τὸν Στρατὸν ἢ τὴν Ἀεροπορίαν καὶ ἔχουν ἑπομένως ὁπωσδήποτε μίαν ἐπαφὴν μὲ τὸ Ὑπουργεῖον, ἀλλὰ τὸν ἔλεγχον δὲν τὸν παραδέχομαι, διότι ἀποβλέπει εἰς τὸν ἔλεγχον ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι διευθύνουν τοὺς Συνδέσμους. Δὲν εὐσταθεῖ οὐδὲν ἐπιχείρημα ὑπὲρ τῆς ἀπόψεως τοῦ κ. ὑπουργοῦ, καὶ νομίζω, ὅτι κακῶς ἐψηφίσθη αὐτὴ ἡ διάταξις. Ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει ἡ βασικὴ ἀρχὴ τοῦ ἐλευθέρως συνεταιρίζεσθαι, ὀφείλει ὁ κ. ὑπουργὸς νὰ δεχθῇ μίαν τροποποίησιν τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ, ὥστε ἡ ἀνάδειξις τῶν Διοικητικῶν Συμβουλίων νὰ γίνεται ἀπὸ τὴν Γεν. Συνέλευσιν. Ἐλέχθη, ὅτι ὑπῆρξεν ἀδιαφορία ἐκ μέρους τῶν μελῶν τῆς Συνελεύσεως διὰ τὴν ἐκλογὴν διοικήσεως καὶ ὅτι τὰ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα ἦσαν ἐγγεγραμμένα δὲν ἦσαν τοιαῦτα ὥστε νὰ παρέχουν ἐγγυήσεις διὰ τὴν ἐκλογὴν τῶν καλυτέρων. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω, κύριοι συνάδελφοι, μερικὰ ὀνόματα τῶν παραστάντων διὰ νὰ ἴδητε περὶ ποίων προσώπων πρόκειται καὶ ἑπομένως, νὰ μορφώσητε γνώμην. Ἰδοὺ αὐτά: Ἀντιπτέραρχος Ρέπας, Ἀντιπτέραρχος Τημός, ὑποπτέραρχος Βῆλος, ὑποπτέραρχος Ἰατρίδης, ὑποπτέραρχος Μουτούσης, ὑποπτέραρχοι Πάγκαλος, Δημάκης, Παπασπύρου, Χρυσανθόπουλος, Ἀλεξανδρῆς, Μοσχοβῖνος, Βασταρδῆς, Χατζηνικολῆς, Μυτιληναῖος, Φωτιᾶς, Κριεμάδης, Θεοδωρόπουλος, Δαμασκηνός, Παλαιοδημόπουλος, Παπαθεοδώρου, Μαυρουδῆς κλπ.

§30Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Κύριε συνάδελφε, αὐτοὶ παρέστησαν αὐτοπροσώπως ἢ δι’ ἑτέρου προσώπου ἐξουσιοδοτουμένου δι’ ἐπιστολῆς;

§31Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Ἐψήφισαν βάσει τῶν κειμένων νόμων. Καὶ ὅλοι αὐτοὶ εἶναι ἀριστεῖς, διετέλεσαν Ὑπουργοὶ πολλοὶ ἐξ αὐτῶν, ὅλοι των δὲ ἐτίμησαν τὴν Ἑλλάδα.

§32Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Αὐτὸ ἦτο τὸ τρωτόν, νὰ ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ ψηφίζουν δι’ ἀντιπροσώπου. Παρέστησαν 305 καὶ μόνον 190 ἦσαν οἱ αὐτοπροσώπως ψηφίσαντες, οἱ ὑπόλοιποι ἐξεπροσωποῦντο ἀπὸ ἄλλους. Ὁ νέος νόμος ἐπιβάλλει αὐτοπρόσωπον παρουσίασιν.

§33Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Νὰ κάμετε, κ. Ὑπουργέ, ἕνα νόμον καὶ νὰ εἴπητε, ὅτι δικαίωμα ψήφου ἔχουν μόνον ὅσοι παρίστανται αὐτοπροσώπως. Εἰς αὐτὸ εἴμεθα σύμφωνοι. Κύριοι βουλευταί, οἱ συμπήξαντες τὸν Σύνδεσμον τῶν Ἀποστράτων ἀξιωματικῶν τῆς Β. Ἀεροπορίας, εἶναι ἐκ τῶν λαμπροτέρων ἀξιωματικῶν τῆς Ἑλληνικῆς Β. Ἀεροπορίας, πλεῖστοι δὲ ἐξ αὐτῶν ὑπηρέτησαν ἄριστα τὸν τόπον. Ἐὰν θεωρήσωμεν, κ. Ὑπουργέ, ὅτι τινὲς ἐψήφισαν δι’ ἀντιπροσώπου, δὲν ἔχετε παρὰ νὰ τοὺς ἀναγκάσετε καὶ νὰ τοὺς εἴπητε, ὅτι δικαίωμα ψήφου ἔχουν μόνον οἱ παριστάμενοι κατὰ τὴν διεξαγωγὴν τῆς ψηφοφορίας αὐτοπροσώπως.

§34Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Μεταξὺ ἄλλων, κ. συνάδελφε, ὁ νόμος περιλαμβάνει καὶ αὐτό. Καὶ ἐπειδὴ, κ. συνάδελφε, ὡμιλήσατε καὶ περὶ δημοκρατικότητος σᾶς ἀπαντῶ, ὅτι εἰς τὸ διοικητικὸν συμβούλιον τῆς Ἑνώσεως Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν ἐξεπροσωπήθησαν ὅλαι αἱ παρατάξεις. Ἐψήφισαν ἐν ὅλῳ 300 καὶ εἰς τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον ἔλαβον μέρος ὅλα τὰ ψηφοδέλτια. Ἡ πρᾶξις, λοιπόν, ἀποδεικνύει, ὅτι τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον ἀπετέλεσαν οἱ λαβόντες τὰς περισσοτέρας ψήφους.

§35Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, μὲ ὅσα εἴπατε, οὐσιαστικῶς ἐξεθέσατε τὴν ἀρχὴν τῆς πλειοψηφίας, ἀλλὰ ἐδῶ εἰς τὸν τόπον μας ἔχομεν ἕνα καθεστώς. Ἔχομεν ἕνα Σύνταγμα καὶ σύμφωνα μὲ αὐτό, οὔτε αὐτὸς ὁ Βασιλεὺς ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ἐπιλέγῃ τοὺς ὑπουργούς του ἀπὸ ὅλα τὰ ψηφοδέλτια, ἀλλὰ μόνον ἀπὸ τὸ ψηφοδέλτιον ποὺ ἐπλειοψήφισε κατὰ τὰς ἐκλογάς. Δὲν εἶναι λοιπόν, ὀρθόν, νὰ δίδετε διακριτικὴν μορφὴν καὶ νὰ ἀποκτᾶτε δικαιώματα μείζονα καὶ τῶν τοῦ Βασιλέως. Δεύτερον, δὲν πρέπει νὰ ἐπωμίζεσθε τοιαύτας εὐθύνας καθ’ ὅσον εἶναι ἀλλότριαι πρὸς τὰ καθήκοντά σας καὶ εἶναι δυνατὸν νὰ σᾶς δημιουργήσουν ζητήματα καὶ νὰ ἐκτεθῆτε ἐὰν φέρ’ εἰπεῖν τὸ παρ’ ὑμῶν ἐκλεγὲν Δ. Συμβούλιον ἀποτύχῃ. Ἀκολουθήσατε λοιπόν, τὴν ἀρχὴν τῆς πλειοψηφίας καὶ τῆς αὐτοπροσώπου παρουσίας. Ἡ ἐπιλογὴ πρέπει νὰ ἔχῃ ὡρισμένα ὅρια.

§36Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, θὰ ἤθελα νὰ ἐρωτήσω τὰ μέλη τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου ἐκλέγονται διὰ σχετικῆς πλειοψηφίας;

§37Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Μάλιστα. Εἶναι ὅμως δυνατόν, βάσει τοῦ νόμου, ὁ 45ος νὰ προβαδίσῃ τοῦ πρώτου.

§38Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπὶ τῇ βάσει τῆς κειμένης νομοθεσίας, ἡ ἐκλογὴ των γίνεται διὰ σχετικῆς πλειοψηφίας;

§39Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Πρὸ τοῦ Ν.Δ. τοῦ κ. ὑπουργοῦ ναί. Ἤδη, διὰ τοῦ Ν.Δ. καθιεροῦται ἡ ἐπιλογὴ παρὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ.

§40Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν θὰ ἦτο δυνατόν, κ. Ὑπουργέ —ὁμιλοῦμεν ἀπροσώπως, διότι σήμερον εἶναι ὁ Αʹ ὑπουργός, αὔριον ὁ Βʹ, βλέπετε, ὅτι καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς δέχεται ὡς βάσιν τὴν δημοκρατικὴν ἄποψιν τῆς δικτατορίας— δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ καθιερωθῇ διὰ νόμου ἀρχή, ὅτι θὰ ἐκλέγωνται διὰ τῆς ἀπολύτου πλειοψηφίας; Καὶ ἂν εἶναι πολλὰ ψηφοδέλτια, ἡ δευτέρα ἐκλογὴ νὰ γίνῃ μεταξὺ τῶν δύο πλειοψηφησάντων ψηφοδελτίων, ὁπότε θὰ ἔχωμεν μίαν ἐκλογὴν κατ’ ἀπόλυτον πλειοψηφίαν καὶ ἑπομένως οὔτε ὁ κύριος ὑπουργός, ὁ οἱοσδήποτε ὑπουργός, θὰ φέρῃ τὴν εὐθύνην ἀποτυχίας διοικητικοῦ συμβουλίου ἐκλεγομένου ὑπ’ αὐτοῦ, οὔτε τὰ μέλη τῆς ὀργανώσεως θὰ ἔχουν παράπονον. Ὅσον ἀφορᾷ ἐκεῖνο ποὺ λέγει ὁ κ. ὑπουργός, ὅτι δὲν μποροῦν νὰ ψηφίζουν δι’ ἐξουσιοδοτήσεως, εἶναι ὀρθόν. Νομίζω, ὅτι ἂν καθιερωθῇ αὐτὸ οὔτε ἡ διοίκησις θὰ ἔχῃ ἀντίρρησιν καὶ τὰ μέλη τοῦ Σωματείου δὲν θὰ ἔχουν παράπονον, ὅτι παρορῶνται τὰ δικαιώματά των.

§41Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν ἐγὼ δὲν ἐκαινοτόμησα. Ἁπλούστατα, μετέφερα ἕνα θεσμὸν ἰσχύοντα ἀπὸ 20ετίας καὶ πλέον εἰς τὴν Ἕνωσιν Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν τοῦ Στρατοῦ.

§42Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Αὐτὸ εἶναι ἀποτέλεσμα δικτατορίας καὶ δὲν μπορεῖτε νὰ τὸ ἐπικαλῆσθε.

§43Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Ἀπὸ τῆς ἐποχῆς τῆς δικτατορίας ἔχουν περάσει ἓξ Βουλαὶ καὶ ὅμως ὁ νόμος αὐτὸς ἰσχύει καὶ τὸ σύστημα ἐφαρμόζεται χωρὶς οὐδὲν παρατράγωδον. Δίδει τὴν εὐχέρειαν εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ καταρτίζῃ τὰ διοικητικὰ συμβούλια ἐξ ἐκπροσώπων τῶν διαφόρων ψηφοδελτίων, οἱ ὁποῖοι εἰς κάθε ψηφοδέλτιον παίρνουν τοὺς περισσοτέρους ψήφους.

§44Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Ἔχετε ὅμως δικαίωμα νὰ ἐκλέγετε ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος παίρνει τοὺς μικροτέρους ψήφους.

§45Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Ἐὰν π.χ. θέλω ἕνα τεχνικὸν ὁ ὁποῖος θὰ πρέπει νὰ εἶναι εἰς τὸ διοικητικὸν συμβούλιον, κατὰ τὸν νόμον, ὁ ὁποῖος εὑρίσκεται ἀπὸ ἀπόψεως ψήφων κάτω–κάτω, ἐπειδὴ θὰ πρέπει νὰ ἐκπροσωπηθῇ καὶ αὐτὸς ὁ κλάδος εἰς τὸ διοικητικὸν συμβούλιον τῆς Ἑνώσεως, τότε τὸν παίρνω μὲ τοὺς μικροτέρους ψήφους. Ἀλλὰ ζητῶ μεταξὺ αὐτῶν τὸν λαβόντα τὰς περισσοτέρους ψήφους.

§46Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Δὲν διευκρινίζει τὸ νομοσχέδιον, ὅτι ἐπιλέγονται οἱ ὀλιγώτερον ψηφισθέντες μόνον ὅταν πρόκειται περὶ οἰκονομικῶν ἢ τεχνικῶν. Δύνασθε νὰ ἐκλέξητε οἱονδήποτε, ὡς εἶναι διατυπωμένη ἡ διάταξις.

§47Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν μπορεῖ εἰς κάθε ψηφοδέλτιον νὰ περιλαμβάνωνται εἰδικότητες;

§48Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Βεβαίως δύναται νὰ ἐφαρμοσθῇ αὐτὴ ἡ ἀρχὴ καὶ θέλω νὰ ἐλπίζω, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς δὲν θὰ ἐπιμείνῃ νὰ βασίζεται εἰς αὐτὸν τὸν νόμον ὁ ὁποῖος δὲν ἐψηφίσθη παρ’ οὐδεμιᾶς Βουλῆς. Δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ὀρθὸν νὰ λαμβάνωμεν ὡς βάσιν νόμον τοιοῦτον καὶ νὰ τὸν ἐπεκτείνωμεν εἰς ἄλλας ἐφαρμογάς, ὅταν λειτουργῇ τὸ κοινοβουλευτικὸν καθεστώς. Ἤθελα ἐπίσης νὰ προσθέσω, ὅτι κατὰ τὴν πρώτην ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου ἔγινε καὶ κἄτι τὸ ὁποῖον ἐγὼ θὰ προσπαθήσω νὰ τὸ ἀποφύγω. Ἐτέθη ἡ διάταξις δι’ ἧς συγκαλεῖται ἔκτακτος συνέλευσις τῶν Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν τῆς Ἀεροπορίας, δοθέντος ἐπίσης ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς καταργεῖ τὸ προηγούμενον διοικητικὸν συμβούλιον καὶ προκηρύσσει ἐκλογὰς βάσει τοῦ νέου νόμου. Καὶ ἡ ἔκτακτος αὐτὴ συνέλευσις ἐτέθη ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ ὑπαρχηγοῦ τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου Ἀεροπορίας. Αὐτὸ νομίζω, ὅτι ἦτο σφάλμα, διότι δὲν ἦτο ὀρθὸν ἀξιωματικοὶ ἀπόστρατοι ἀνώτατοι, τινὲς τῶν ὁποίων, ἀσφαλῶς θὰ εἶναι ἀρχαιότεροι τοῦ προεδρεύοντος ὑπαρχηγοῦ τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου Ἀεροπορίας, νὰ τίθενται ὑπὸ τὴν προεδρίαν ἑνὸς νεωτέρου των. Πέραν τούτου, δὲν εἶναι ὀρθὸν ἀξιωματικοὶ ἐν ἐνεργείᾳ νὰ ἐμφανίζωνται εἰς μίαν συγκέντρωσιν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν, διότι μεταξὺ τῶν ἀποστράτων αἱ σχέσεις εἶναι διάφοροι καὶ ἡ ἔννοια τῆς πειθαρχίας εἶναι πολὺ διάφορος ἀπὸ τὴν ἔννοιαν εἰς τοὺς ἐν ἐνεργείᾳ. Νομίζω, ὅτι τὸ νὰ προεδρεύεται ἡ συνέλευσις ἀπὸ τὸν ὑπαρχηγὸν τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου τῆς Ἀεροπορίας εἶναι πολὺ ἄστοχον. Ἄν θέλετε, δύνασθε νὰ βάλετε ἕνα ἀπὸ τοὺς ἀποστράτους ἀξιωματικοὺς τῆς Β. Ἀεροπορίας καὶ νὰ τὸν ὁρίσετε ὡς Πρόεδρον τῆς Συνελεύσεως.

§49Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Βάσει ποίας διατάξεως προεδρεύει ὁ ὑπαρχηγὸς τοῦ Ἐπιτελείου;

§50Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Βάσει διατάξεως τοῦ νόμου ποὺ τὸ ἐπιτρέπει, ἐπαναλαμβάνω, ὅμως κατὰ τὴν πρώτην ἐφαρμογήν του.

§51Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔστω καὶ διὰ τὴν πρώτην ἐφαρμογὴν αὐτὸ εἶναι ἀκατανόητον.

§52Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Εἶπον διὰ τὴν πρώτην ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου, διὰ νὰ μὴ ὑπάρξῃ παρεξήγησις... Ἡ παράγραφος αὐτὴ ἔχει ὡς ἑξῆς: «........ (ἀναγινώσκει) ........». Κύριοι, αὐτὰ εἶχα νὰ εἴπω, ὅσον ἀφορᾷ τὸ πρῶτον σκέλος τοῦ σχεδίου Ν.Δ. Ἔρχομαι τώρα εἰς τὸ δεύτερον σκέλος, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὴν διάρθρωσιν τοῦ Στόλου. Διὰ τοῦ ἄρθρου 2 τὸ ὁποῖον ἐμφαίνεται ὡς ἀνώδυνον, διότι ὁμιλεῖ περὶ τροποποιήσεως τοῦ ἄρθρου 4 τοῦ ν.δ. 2384) 1953 μὲ ὑπουργὸν Ἐθνικῆς Ἀμύνης κλπ. λέγεται: «.... ........ (ἀναγινώσκει) ........». Μία διάταξις ἁπλουστάτη, ἥτις διὰ πάντα μὴ γνώστην δὲν ἠδύνατο νὰ δώσῃ τὴν παραμικρὰν λαβὴν εἰς συζήτησιν πολλῷ μᾶλλον εἰς κρίσιν ἢ ἐπίκρισιν. Εἶναι ὅμως τελείως ἄσχετος ἡ διάταξις αὐτὴ πρὸς τὸ σχέδιον Ν. Δ. Ὁμιλοῦμεν περὶ Ἑνώσεως Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν Ἀεροπορίας καὶ διὰ τοῦ ἄρθρου 2 τί νομίζετε ὅτι κάμνομεν; Διχοταμοῦμεν τὸν Στόλον.

§53Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Ὁ Στόλος ἐδιχοτομήθη καὶ δὲν εἶχεν ἀνάγκην νὰ διχοτομηθῇ διὰ νόμου. Ὁ Στόλος ἐδιχοτομήθη δι’ ἀποφάσεως καὶ ἀντὶ ἑνὸς ἀρχηγοῦ Στόλου εἴχομεν δύο ἀρχηγοὺς τμημάτων Στόλου. Συνεπῶς ἐδημιουργήθη μία νέα κατάστασις, τὸ δὲ Ν. Δ. φέρει τὸν τίτλον «περὶ Ἑνώσεως ...... (ἀναγινώσκει)... ........». Ἐγὼ δὲν τὰ εἰσήγαγον αὐτά.

§54Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, εἰλικρινῶς πιστεύετε, ὅτι θὰ ἀνηρχόμην εἰς τὸ βῆμα νὰ ὑποστηρίξω τὴν ἄποψιν αὐτὴν ἂν δὲν κατεῖχον τὸ θέμα;

§55Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Αὐτὴ ἦτο μία τυπικὴ τακτοποίησις, διότι δὲν ὑπῆρχεν Ἀρχηγὸς Στόλου, ἀφ’ ἧς ὁ Στόλος ἐδιχοτομήθη.

§56Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἔχετε τοὺς δύο στόλους ἂν δὲν εἴχατε αὐτὴν τὴν διάταξιν.

§57Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Δὲν εἶσθε ἐνήμερος. Δὲν ἦτο ἀνάγκη νὰ διχοτομηθῇ ὁ Στόλος.

§58Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, λανθάνεσθε. Εἰς τὴν ὀργάνωσιν τῆς διοικήσεως τοῦ Β. Ναυτικοῦ καὶ γενικώτερον εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τοὺς ἀνωτάτους βαθμοὺς προβλέπει ἡ κειμένη νομοθεσία τὴν συμπαράστασιν τῶν ἡγητόρων τοῦ Β.Ν. εἰς ὡρισμένα ἀνώτατα Ναυτικὰ Συμβούλια, τὰ περὶ τῶν ἀποφάσεών των καὶ γενικῶς τὴν ἐμφάνισιν τῆς συνεργασίας τοῦ Ναυτικοῦ κατὰ τὸν Α, Β, ἢ Γ τρόπον. Ὁ τρόπος αὐτὸ ρυθμίζεται ἀπὸ τὴν κειμένην νομοθεσίαν καὶ ἐπίσης ρητῶς ἀναφέρονται καὶ αἱ ἁρμοδιότητες ἑκάστου ἡγήτορος ὡς καὶ ἡ ἐγκυρότης ἢ μὴ τῶν Ἀνωτάτων Ναυτικῶν Συμβουλίων ἐν συναρτήσει πρὸς τὴν εἰς αὐτὰ συμμετοχὴν τῶν κατεχόντων ὡρισμένας θέσεις τῆς ἡγεσίας τοῦ Β.Ν. Δὲν εἶναι δυνατὸν δηλαδὴ νὰ εἶναι ἔγκυρος ἡ συγκρότησις τοῦ Α.Ν.Σ. φερ’ εἰπεῖν ἐὰν παρίσταται ἄλλος ἡγήτωρ τοῦ ρητῶς διὰ τοῦ νόμου μνημονευομένου. Ἕως τώρα, ἀπὸ τῆς συστάσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους εἴχομεν τὸν ἕνα καὶ μόνον ἀρχηγὸν στόλου καὶ ἡ ὀργάνωσις πάντοτε τοῦ Β.Ν. βασιζομένη εἰς τὴν ὕπαρξιν καὶ μόνον Ἀρχηγοῦ Στόλου εἶχε ρυθμίσει τὰς ὑπηρεσιακὰς σχέσεις καὶ τὴν διάρθρωσιν τοῦ Βασ. Ναυτικοῦ, βάσει τῆς ἐννοίας τοῦ ἑνὸς ἀρχηγοῦ στόλου. Καὶ ἔλεγεν, ὁ ἀρχηγὸς στόλου, παρίσταται ἐδῶ, παρίσταται ἐκεῖ, ψηφίζει, συντάσσει τὰ φύλλα ποιότητος διὰ τὴν κρίσιν τῶν ἀξιωματικῶν κλπ. Ὅταν σεῖς ἔρχεσθε καὶ κάμνετε δύο στόλους, εὑρέθητε πλέον ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τῆς ὀργανώσεως, εὑρέθητε εἰς τὸ κενόν, διότι δὲν εἴχατε κανένα νόμον, ὁ ὁποῖος νὰ προβλέπῃ δύο ἀρχηγοὺς στόλου καὶ ποίας ἁρμοδιότητας θὰ εἶχον ὁ καθ’ ἕνας. Ἠναγκάσθητε, λοιπόν, διὰ νὰ διορθώσετε αὐτὸ τὸ πρᾶγμα, νὰ ψηφίσετε αὐτὴν τὴν διάταξιν, ἡ ὁποία λέγει, ὅτι ὅπου αἱ διατάξεις τῶν προηγουμένων νόμων ὁμιλοῦν περὶ ἀρχηγοῦ στόλου, μετατρέπονται καὶ λέγετε, ὅτι ἐννοοῦν τὸν ἀρχαιότερον ἐν Ἀθήναις εὑρισκόμενον ὑποναύαρχον. Ἠναγκάσθητε δηλαδὴ καὶ τὰς ἁρμοδιότητας τὰς ὁποίας εἶχεν ὁ ἕνας ἀρχηγὸς στόλου, νὰ τὰς πάρετε καὶ νὰ τὰς δώσετε εἰς τὸν ἀρχαιότερον ἐν Ἀθήναις ὑπηρετοῦντα ὑποναύαρχον. Ἄρα εἶναι βασικὴ ἀλλαγὴ τῆς διαρθρώσεως τοῦ στόλου. Καὶ εἰσέρχομαι εἰς τὸ θέμα. Ὅταν εἰσηγήθητε τὸ θέμα αὐτό, ὑπῆρχεν ἄλλη ἡγεσία τοῦ Ναυτικοῦ. Σήμερον σεῖς ὁ ἴδιος τὴν ἔχετε ἀπομακρύνει τὴν ἡγεσίαν αὐτήν. Δὲν σᾶς δημιουργεῖ τὴν σκέψιν ὅτι μία ἐνέργεια μιᾶς ἡγεσίας τὴν ὁποίαν σεῖς ὁ ἴδιος ταχέως ἀντικατεστήσατε, ἡ ὁποία ἦτο ἀντίθετος πρὸς ὅλην τὴν παράδοσιν τοῦ ναυτικοῦ τὴν ὁποίαν εἴχομεν ἀπὸ τοῦ 1821, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι διαβλητὴ καὶ ἐσφαλμένη ὄχι ὑπὸ τὴν κοινὴν σημασίαν τῆς λέξεως, ἀλλὰ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν, ὅτι δὲν ἦτο μελετημένη, ὅπως ἔπρεπε ἡ εἰσήγησις αὐτή. Διότι, ποῦ εὑρισκόμεθα, κ. ὑπουργέ; Πρῶτον θὰ ἤθελον νὰ εἴπω τὸ ἑξῆς, διότι νομίζω ὅτι εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν πρέπει νὰ λέγωνται μερικὰ πράγματα καθαρά. Πιστεύω ἀκραδάντως, ὅτι ἡ ἀνάγκη τῆς διχοτομήσεως τοῦ στόλου δὲν ὑπηγορεύθη ἐξ οὐσιαστικῶν ἀναγκῶν, ἀλλὰ μόνον καὶ μόνον διὰ τὴν ἱκανοποίησιν προσώπων. Εἶναι λυπηρὸν αὐτό. Δὲν εἶναι δυνατὸν καὶ δὲν ἐπιτρέπεται ποτὲ τοιοῦτοι Ὀργανισμοὶ ὅπως ἡ στρατιά, ὁ στόλος κλπ., νὰ προσαρμόζωνται πρὸς τὰ πρόσωπα. Τὰ πρόσωπα πρέπει νὰ προσαρμόζωνται πρὸς τοὺς ὑφισταμένους ὀργανισμούς. Δὲν ἐπιτρέπεται ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ νὰ ἀλλοιώνωμεν τοὺς Ὀργανισμοὺς διὰ νὰ ἱκανοποιηθοῦν πρόσωπα. Ἀλλὰ εἰσέρχομαι εἰς τὴν οὐσίαν. Ἔχομεν δύο στόλους, Αἰγαίου καὶ Ἰονίου Πελάγους. Ἡ ἀπόστασις μεταξὺ δύο ἀρχηγῶν εἶναι 150 ναυτικὰ μίλλια. Εἰς ποῖον Κράτος τοῦ κόσμου ὑπάρχει τοιαύτη διάρθρωσις δύο στόλων ἐντὸς ἑνὸς τόσον μικροῦ χώρου; Δεύτερον, τὰ μέσα τοῦ Β.Ν. ἀτυχῶς εἶναι ὀλίγα. Εἴμεθα Κράτος μικρὸν καὶ πτωχὸν καὶ ἔχομεν ἕνα στόλον αʹ δυναμικότητος. Δὲν κρίνω αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἐὰν ἔχωμεν πολλὰ ἢ ὀλίγα πλοῖα —εἶναι ἄλλο θέμα— ἀλλὰ αὐτὰ τὰ πλοῖα ποὺ ἔχομεν εἶναι ἀτυχῶς ὀλίγα. Δὲν σᾶς μέμφομαι οὔτε ἐσᾶς, οὔτε τὴν Κυβέρνησιν....

§59Δ. ΙΑΤΡΙΔΗΣ. Φιλικῶς θὰ σᾶς κάμω μίαν σύστασιν. Ὑπεισέρχεσθε εἰς σχέδια. Δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ἀνακοινοῦνται τοιαῦτα πράγματα.

§60Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Ἀγαπητὲ κ. συνάδελφε, μὴ ἀνησυχῆτε. Δὲν πρόκειται νὰ ἀνακοινώσω τίποτε.

§61Δ. ΙΑΤΡΙΔΗΣ. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, ἀπὸ ἕνα συνάδελφον ποὺ σᾶς ἐκτιμᾷ, ἰδιαιτέρως, νὰ σᾶς ἐπιστήσω τὴν προσοχήν.

§62Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Σᾶς εὐχαριστῶ πάρα πολύ. Ἠξεύρητε τὴν βαθεῖαν ἐκτίμησιν καὶ ἀγάπην τὴν ὁποίαν σᾶς ἔχω. Σᾶς εὐχαριστῶ διὰ τὴν ἀποστροφὴν τὴν ὁποίαν ἠθελήσατε νὰ κάμετε, ἀλλὰ δὲν πρόκειται νὰ ὑπεισέλθω εἰς σχέδια. Ἐὰν ἠμποροῦσα νὰ ὑπεισέλθω εἰς σχέδια, τότε δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ μοῦ δοθῇ ἀπάντησις ἀπὸ κανένα εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Καὶ ἡ μειονεκτική μου θέσις εὑρίσκεται εἰς τὸ σημεῖον αὐτό. Λέγω, λοιπόν, ὅτι ὅταν ἔχῃ κανεὶς ὀλίγα καράβια —διότι δὲν εἴμεθα θαλασσοκράτειρα χώρα,— θέλομεν νὰ προστατεύσωμεν ἁπλῶς τὰς ἀκτάς μας, ὅταν ἔχῃ ὀλίγα μέσα, πρέπει ἀπαραιτήτως νὰ ἔχῃ τὴν ἱκανότητα συγκεντρώσεως. Ἐὰν ἔχετε ἀποκέντρωσιν εἰς τόσον μικρὸν χῶρον, δημιουργοῦνται κενά. Τὰ κενὰ αὐτὰ —οἱ γνωρίζοντες μὲ ἀντιλαμβάνονται πλήρως— τὰ κενὰ αὐτὰ δὲν ἐπιτρέπονται εἰδικῶς εἰς τὴν δικήν μας περίπτωσιν. Τρίτον, ἕως τώρα ὁ ἀρχηγὸς στόλου ἐπέβαινεν ἑνὸς πλοίου καὶ πάντοτε κατὰ παράδοσιν ὁ ἀρχηγὸς στόλου ἦτο μέσα εἰς καράβι. Σήμερον δημιουργοῦνται δύο ἀρχηγοὶ στόλου ὁ καθ’ ἕνας ἀπὸ τοὺς δύο ἔχει ὑπὸ τὰς διαταγάς του πλοῖα καὶ συνεργεῖα, καὶ ἐργοστάσια, μένει δὲ οὗτος πιὸ πολὺ εἰς τὴν στεριὰ ἀπὸ τὴν ναυαρχίδα. Ποία διοίκησις ὅμως εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ ὑπὸ ἕνα ἀρχηγὸν ὅταν ὁ ἕνας αὐτὸς ἀρχηγὸς ἔχῃ ἀπὸ τὴν μίαν πλευρὰν πλοῖα καὶ γυμνάσια καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλην πλευρὰν ἐργοστάσια; Εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ τὸ ἑνιαῖον πνεῦμα; Πῶς εἶναι δυνατὸν φέρ’ εἰπεῖν ὁ τεχνίτης νὰ ἀσκῆται, νὰ ζῇ καὶ νὰ διάγῃ τὴν ζωήν του μὲ τοὺς κανονισμοὺς ποὺ ἀφοροῦν τὸν ναύτην εἰς τὸ πλοῖον; Ἢ ἀντιθέτως, εἶναι δυνατὸν ὁ ναύτης εἰς τὸ πλοῖον νὰ ἀκολουθῇ τοὺς νόμους καὶ τοὺς κανονισμοὺς οἱ ὁποῖοι διέπουν τὴν ζωὴν τῶν τεχνικῶν εἰς τὴν ξηράν; Τέταρτον, ὑπάρχουν δύο στόλοι καὶ ὁ κάθε στόλος ἔχει καὶ τὸν διοικητή του, ἕκαστος ἐκ τῶν ὁποίων κάμνει τὴν ἐκπαίδευσιν κατὰ τρόπον ποὺ νομίζει ὁ ἴδιος καὶ ἄλλας διαταγὰς ἐκπαιδεύσεως θὰ ἐκδώσῃ ὁ ἕνας καὶ ἄλλας ὁ ἄλλος διὰ τὴν ὀργάνωσιν τῶν στολίσκων. Ποῦ εἶναι τὸ ἑνιαῖον δόγμα, τὸ ὁποῖον εἶναι ἀπαραίτητος προϋπόθεσις διὰ μίαν ἔνοπλον δύναμιν; Διὰ ποῖον λόγον ἐσπάσαμεν τὴν ὡραίαν παράδοσιν ποὺ εἴχομεν εἰς τὸ ναυτικόν, τοῦ ἑνὸς ἀρχηγοῦ τοῦ στόλου; Εἶναι σὰν νὰ πάρετε τώρα τὸν ἀρχηγὸν στρατιᾶς καὶ τὸν κάμνετε 3–4 στρατιάς. Μόνον ἐὰν εἴμεθα κράτος μεγάλο μὲ δυνάμεις πάρα πολλὰς καὶ μὲ ἐκτεταμένα σύνορα ὅπως αἱ Ἡνωμ. Πολιτεῖαι καὶ ἡ Σοβ. Ἕνωσις, τότε βεβαίως καὶ στρατιὰς διαφόρους θὰ εἴχομεν καὶ στόλους διαφόρους. Σήμερον, ὅταν εἴμεθα μέσα ὄχι εἰς τὴν λεκάνην τῆς Μεσογείου, ἀλλὰ εἰς τὰ Ἑλληνικὰ παράλια καὶ τὰ καράβια εἶναι μικρά, ποῦ πᾶμε; Εἰς τὰ γυμνάσια ποὺ ἔγιναν ἕως τώρα, ἠξεύρετε, ὅτι οἱ διάφοροι ἀρχηγοὶ ἦσαν ἐφεκτικοὶ νὰ ἐπεκτείνουν τὴν δρᾶσιν των φοβούμενοι μήπως μποῦν εἰς τὰ οἰκόπεδα τοῦ ἄλλου; Δὲν νομίζω, κ. ὑπουργέ, ὅτι εἶναι σοβαρὰ πράγματα αὐτά. Ἐγὼ θὰ ἤθελον, δοθέντος μάλιστα, ὅτι ἤλλαξεν ἡ ἡγεσία τοῦ ναυτικοῦ, θὰ ἤθελον νὰ θέσετε τὸ θέμα ὑπ’ ὄψιν τοῦ Α.Ν.Ε. Συμβουλίου καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι ἐὰν κριθῇ τὸ θέμα καὶ μὲ τὴν πεῖραν ἡ ὁποία ἐν τῷ μεταξὺ ἀπεκτήθη ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου, εἶμαι ἀπολύτως βέβαιος, ὅτι θὰ προτείνῃ τὴν τροποποίησιν τοῦ Ν.Δ. Ἠξεύρετε τί σᾶς λέγω κ. Ὑπουργέ, καὶ γνωρίζετε, ὅτι ὅταν ὁμιλῶ ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, ἰδίως διὰ τοιαῦτα ζητήματα δὲν τὸ κάμνω οὔτε διὰ νὰ κάμω ἀντιπολίτευσιν, οὔτε διὰ νὰ θίξω προσωπικῶς σᾶς, οὔτε διὰ νὰ βλάψω ἕνα ὅπλον, τὸ ὁποῖον ἐπὶ τόσα ἔτη ὑπηρέτησα καὶ τὸ ὁποῖον λατρεύω καὶ τὸ ὁποῖον θέλω νὰ γίνῃ καλύτερον, νὰ πηγαίνῃ ἐμπρὸς καὶ ὁ σκοπὸς διὰ τὸν ὁποῖον ὑφίσταται τὸ ὅπλον αὐτό, ἡ ἐξασφάλισις δηλαδὴ τῆς ἐλευθερίας τῶν θαλασσῶν εἰς τὸν τόπον μας, νὰ ἐξασφαλίζεται. Αὐτὴ εἶναι ἡ μόνη μου φιλοδοξία. Δὲν ζητῶ τίποτε ἄλλο.

§63Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Ὀφείλω, κ. συνάδελφοι, νὰ ὁμολογήσω, ὅτι ἐκπλήττομαι ἀκούων τὸν διακεκριμένον Ναύαρχον κ. Τούμπαν νὰ διαφωνῇ πρὸς ἕνα μέτρον, πρὸς τὸ ὁποῖον δὲν ἐξεδηλώθη οὐδαμόθεν ἀντίδρασις ἐκ τῶν διοικησάντων τὸ Β. Ν., πρᾶγμα τὸ ὁποῖον σημαίνει, ὅτι οἱ πάντες συμφωνοῦν. Εἶπεν, ὁ κ. Τούμπας, ὅτι ἡ διχοτόμησις ἐγένετο διὰ τὴν ἱκανοποίησιν προσώπων. Ἀλλ’ ὁ ἴδιος, ὡς γνώστης προσώπων καὶ πραγμάτων, θὰ ἔπρεπε νὰ γνωρίζῃ, ὅτι ἐὰν ἠθέλαμεν τὴν ἱκανοποίησιν προσώπων, αὐτὸ ἀκριβῶς θὰ ἠδύνατο νὰ γίνῃ χωρὶς τὴν διχοτόμησιν τοῦ Στόλου, δηλαδὴ νὰ πράξωμεν τὸ ἀντίθετον. Ἐὰν ἐτέθησαν τὰ πρόσωπα αὐτὰ ἐπὶ κεφαλῆς τῶν δύο τμημάτων τοῦ Στόλου, ἐτέθησαν λόγῳ τῆς ἀξίας των καὶ διότι ἦσαν ἐνδεδειγμένα, ὡς ἐκ τῆς ἐν γένει σταδιοδρομίας των. Περαιτέρω, ὁ κ. Τούμπας, ἔκαμε τὸ σφάλμα νὰ ὑποστηρίξῃ, ὅτι οἱ Ἀρχηγοὶ τῶν δύο τμημάτων τῶν Στόλων δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχουν καὶ τὰ μέσα διὰ τὴν συντήρησιν τῶν Μονάδων των. Ἀλλὰ τοῦτο εἶναι ἀπαραίτητον. Ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Στόλου πρέπει νὰ ἔχῃ εἰς τὴν διάθεσίν του ὅλα τὰ μέσα διὰ τὴν διατήρησιν καὶ συντήρησιν τῶν Μονάδων του. Καὶ ὁ Διοικητὴς τοῦ 6ου Ἀμερικανικοῦ Στόλου ἔχει τὰ συνεργεῖα του καὶ δὲν εἶναι ἠναγκασμένος νὰ καταφεύγῃ εἰς τὴν Ἀμερικὴν δι’ ἐπιδιορθώσεις.

§64Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Εἶπον καὶ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἡ μικτὴ διοίκησις πλοίων καὶ ἐργοστασίων, εἶναι μειονέκτημα καὶ οὐδαμοῦ συμβαίνει τοῦτο. Εἶναι σφάλμα αὐτὸ τὸ ὁποῖον εἴπατε διὰ τὸν Ἕκτον Στόλον καὶ ἀπορῶ πῶς οἱ ἁρμόδιοι σᾶς εἰσηγήθησαν τοιαύτην ἄποψιν. Ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ 6ου Στόλου, δὲν διοικεῖ πλοῖα καὶ ἐργοστάσια. Διοικεῖ μόνον πλοῖα. Καὶ εἰς τὴν σύνθεσιν τοῦ Στόλου του, περιλαμβάνονται καὶ πλωτὰ συνεργεῖα διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν μικρῶν ἐπισκευῶν τῶν πλοίων. Τοῦτο συμβαίνει καὶ εἰς ἡμᾶς. Καὶ ἡμεῖς ἔχομεν τὰ πλωτὰ συνεργεῖα μας, τὸν Ἥφαιστον καὶ τὸν Ἑρμῆ. Ἐὰν ὅμως ἓν πλοῖον τοῦ 6ου Στόλου ἔχῃ ἀνάγκην μεγάλης ἐπισκευῆς ἢ δεξαμενισμοῦ, τότε θὰ μεταβῇ εἰς Ἀμερικὴν εἰς ἕνα Ναύσταθμον. Ἀλλὰ ὁ Ναύσταθμος αὐτὸς δὲν ὑπάγεται ὑπὸ τὸν Ἀρχηγὸν τοῦ 6ου Στόλου. Κακῶς, κάκιστα, σᾶς ἐπληροφόρησαν περὶ τοῦ 6ου Στόλου οἱ σύμβουλοί σας.

§65Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Ἔχω προσωπικὴν ἀντίληψιν ἐπὶ τοῦ θέματος καὶ θὰ ἤθελον νὰ σᾶς πληροφορήσω ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ, ὅτι μὲ τὴν διχοτόμησιν ἔχομεν διπλασίαν ἀπόδοσιν ἐν τῷ συνόλῳ ἐκ τῶν δύο Ναυστάθμων.

§66Δ. ΙΑΤΡΙΔΗΣ. Κύριε συνάδελφε, διαφωνεῖτε, διότι εἶναι δύο Ἀρχηγοὶ Τμημάτων Στόλου, ἢ διαφωνεῖτε ἐπὶ τῆς οὐσίας διὰ τὴν διάφορον συγκρότησιν τοῦ Στόλου;

§67Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Κύριε συνάδελφε, διαφωνῶ ἐπὶ τῆς οὐσίας, διὰ τὴν συγκρότησιν διαφόρων τμημάτων τοῦ Στόλου.

§68Δ. ΙΑΤΡΙΔΗΣ. Ἀσφαλῶς γνωρίζετε, ὅτι τὰ θέματα αὐτὰ ἐν ὥρᾳ μάχης ρυθμίζονται ἀναλόγως τῶν στρατιωτικῶν ἀναγκῶν. Δὲν δύναμαι ὅμως νὰ προχωρήσω περισσότερον, διότι ἴσως παρασυρθῶ νὰ εἴπω πράγματα, τὰ ὁποῖα δὲν πρέπει.

§69Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Αὐτὸ δὲν ἐμποδίζει τὴν ἑνιαίαν ὀργάνωσιν τοῦ στόλου, ἰδιαιτέρως μάλιστα εἰς τὸ ναυτικόν, λόγῳ τῆς εὐκινησίας, εἶναι δυνατὸν νὰ γίνεται καὶ πάντοτε γίνεται αὐτὸ τὸ ὁποῖον εἴπατε. Δὲν ὑπάρχει ἀνάγκη διχοτομήσεως. Εὐχαριστῶ τὸν κ. ὑπουργόν, διὰ τοὺς κολακευτικοὺς χαρακτηρισμοὺς ποὺ εἶχε τὴν εὐγενῆ καλωσύνην νὰ ἐκφράσῃ δι’ ἐμέ, ἀλλ’ ἐὰν ἐξεφράσθην κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, ἔπραξα τοῦτο, διότι ἤθελα νὰ μὴ ἀποκαλύψω πλήρως τὰ πράγματα. Ἐφ’ ὅσον ὁ κ. ὑπουργὸς μὲ προεκάλεσεν, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω, ὅτι ἡ διχοτόμησις τοῦ στόλου δὲν ἐγένετο διὰ τὴν ἱκανοποίησιν δύο προσώπων, ἀλλὰ τοὐναντίον, ἐπρόκειτο περὶ μιᾶς προσπαθείας, ὅπως ἀφαιρεθοῦν ἁρμοδιότητες ἀπὸ τὸν Ἀρχηγὸν τοῦ Στόλου καὶ μειωθῇ τὸ πρόσωπον, ὃ ἡγεῖτο τοῦ Στόλου.

§70Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Δὲν ἔχουν ἔτσι τὰ πράγματα. Ἡ πραγματικότης ποὺ ἠκολούθησεν, ἀποδεικνύει τὸ ἀντίθετον.

§71Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Ἔτσι εἶναι, κ. Ὑπουργέ, καὶ νομίζω, ὅτι συμφέρον ὅλων εἶναι νὰ μὴ προχωρήσω. Εἶπεν ὁ κ. ὑπουργός, ὅτι κάθε μάχιμος μονὰς ἔχει ὅλα τὰ μέσα ἐπισκευῆς καὶ ἀνέφερεν ὡς παράδειγμα τὸν 6ον Ἀμερικανικὸν Στόλον. Ὁ παραλληλισμὸς ὅμως αὐτὸς ἦτο ἀτυχής, διότι, ὡς εἶπον ἀνωτέρω, ὁ 6ος Ἀμερικανικὸς Στόλος ἔχει πλωτὰ συνεργεῖα διὰ τὰς ἐπισκευὰς τρεχούσης φύσεως, ἐνῷ διὰ τὰς μεγάλας ἐπισκευὰς καὶ διὰ τὸν δεξαμενισμὸν τῶν πλοίων, ἀποστέλλει αὐτὰ εἰς τὴν Ἀμερικήν. Καὶ ὁ Ἑλληνικὸς Στόλος ἔχει δύο πλωτὰ συνεργεῖα διὰ τὰς ἐπισκευὰς τρεχούσης φύσεως. Κύριε Ὑπουργέ, ὡμιλήσατε περὶ ἑνιαίου δόγματος καὶ ὅμως, διὰ τοῦ νόμου σας αὐτὸ ἀκριβῶς ἐτραυματίσατε. Τὸ ἑνιαῖον αὐτὸ δόγμα χρειάζεται εἰς μίαν μάχιμον μονάδα. Δὲν πρέπει ἡ μονὰς αὐτὴ νὰ διχοτομῆται, οὕτως ὥστε ἕκαστος Ἀρχηγὸς νὰ ἐκδίδῃ διαφόρους διαταγὰς καὶ ἕκαστος νὰ ἀντιμετωπίζῃ τὰ ζητήματα κατὰ διάφορον τρόπον.

§72Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Ἄλλο δόγμα καὶ ἄλλο ὀργάνωσις διοικήσεως. Μὴ συγχέωμεν τὰ πράγματα.

§73Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Σεῖς τὰ συγχέετε, κ. Ὑπουργέ, καὶ δι’ αὐτὸ ἀναγκάζομαι νὰ εἰσέλθω εἰς τὸ θέμα αὐτό. Ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας, κύριοι, ὅτι εἰς ἄλλα κράτη αἱ ναυτικαὶ περιφέρειαι, αἱ ὁποῖαι ὑπάγονται ὑπὸ ἕνα ἀρχηγὸν ἔχουν ἔκτασιν θαλασσίαν σχεδὸν ὅσην ἔχει ὁλόκληρος ἡ Μεσόγειος, ἔκτασιν τοιαύτην, ὥστε νὰ ἐπιβάλλεται, λόγῳ τῆς μεγάλης ἀποστάσεως, νὰ ὑπάρχῃ ὁ διαχωρισμὸς ἀρχηγῶν στόλων. Φέρ’ εἰπεῖν, οἱ Ἄγγλοι, ἔχουν ἄλλον ἀρχηγὸν τῆς Μητροπολιτικῆς Ἀγγλίας, τὸν λεγόμενον Ἀρχηγὸν τοῦ Μητροπολιτικοῦ Στόλου, ἄλλον εἰς τὴν Μεσόγειον καὶ ἄλλον εἰς τὸν Ἰνδικὸν Ὠκεανόν, διότι αἱ ἀποστάσεις εἶναι κολοσσιαῖαι, ἀλλὰ δὲν ἐσκέφθησαν ποτὲ νὰ θέσουν εἰς τὴν Μητροπολιτικὴν Ἀγγλίαν ἕνα ἀρχηγὸν στόλου τῆς Ἀνατολικῆς καὶ ἕνα τῆς Δυτικῆς Ἀγγλίας. Καὶ πάλιν, ἐκεῖ, καὶ ἐὰν ἐγένετο αὐτό, θὰ ἐδικαιολογεῖτο, ἐκ τοῦ ὅτι αἱ ἀποστάσεις εἶναι τεράστιαι. Καὶ ὅμως, δὲν ἔγινεν. Ἀλλὰ εἶναι δυνατὸν ἡμεῖς νὰ χωρίσωμεν τὰ ὕδατά μας, κατὰ τρόπον, ὥστε μεταξὺ τῶν δύο Ἀρχηγείων νὰ ὑπάρχῃ ἀπόστασις 150 μιλίων; Κύριε Ὑπουργέ, εἶναι θέμα πάρα πολὺ σοβαρὸν καὶ λυποῦμαι, διότι, βάσει αὐτῶν τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ ἀγαπητὸς συνάδελφος κ. Ἰατρίδης, δεσμεύομαι νὰ ἐκφρασθῶ καὶ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ φιμώσω τὴν γλῶσσαν μου, διὰ νὰ μὴ ὑπεισέλθω εἰς θέματα, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ ἔλθουν εἰς τὴν δημοσιότητα. Ἀλλά, νομίζω, ὅτι δὲν θὰ ἔβλαπτε καὶ μὲ τὴν πεῖραν, ἡ ὁποία ἀπεκτήθη ἀπὸ τὴν ἐτησίαν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου αὐτοῦ, νὰ ἐπανεξετασθῇ τὸ θέμα καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι μὲ ἄλλο πρῖσμα τὸ σημερινὸν Ἀνώτατον Συμβούλιον θὰ ἔβλεπε τὰ πράγματα. Πιστεύω ὁπωσδήποτε, ὅτι τὸ θέμα εἶναι σοβαρὸν καὶ πρέπει νὰ εἶναι ἀνοικτὸν πρὸς μελέτην ἐκ μέρους σας καὶ τῶν ἁρμοδίων ὑπηρεσιῶν σας. (Χειροκροτήματα).

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς, ἔχει τὸν λόγον.

§75Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριοι βουλευταί, ἡ θέσις τῶν ἀξιωματικῶν καὶ τῶν ἐν ἐνεργείᾳ καὶ τῶν ἀποστράτων εἶναι ἰδιάζουσα, διότι εἰς τὰ ὄργανα αὐτὰ ἡ Πολιτεία ἀναθέτει εἰς στιγμὰς σοβαρὰς καὶ εἰς στιγμὰς κατὰ τὰς ὁποίας κλονίζεται τὸ Ἔθνος, ἀναθέτει καθήκοντα ὑπέρτατα. Ἐκ τῆς διαθέσεως καὶ τῶν αἰσθημάτων, ἐκ τῆς ἱκανότητος καὶ εὐσυνειδησίας τῶν ἀξιωματικῶν αὐτῶν, ἐξαρτᾶται ἡ ἧττα ἢ ἡ νίκη. Δι’ αὐτὸ ἡ Πολιτεία ἦτο πάντοτε εὐαίσθητος εἰς τὴν ἀντιμετώπισιν καὶ ἐπίλυσιν προβλημάτων, τὰ ὁποῖα ἀφεώρων τὸ Σῶμα τῶν ἀξιωματικῶν καὶ τῶν ἐν ἐνεργείᾳ καὶ τῶν ἀποστράτων. Οἱ ἀπόστρατοι ἀξιωματικοὶ οὐχὶ σπανίως καλοῦνται εἰς τὴν ἐνέργειαν καὶ ἀναλαμβάνουν ὑπέρτατα καθήκοντα. Δι’ αὐτὸ τὸ ἐνδιαφέρον τῆς Πολιτείας διὰ τοὺς ἀποστράτους ἀξιωματικοὺς δὲν εἶναι ἐκτὸς τοῦ ὡς ἄνω πνεύματος τῆς ὀρθῆς διοικήσεως τοῦ Κράτους. Αὐτὴ εἶναι ἡ θέσις τοῦ θέματος τῶν σχέσεων Πολιτείας καὶ ἀποστράτων ἀξιωματικῶν. Ἀπὸ τοῦ σημείου ὅμως αὐτοῦ, μέχρι τοῦ σημείου ἡ Πολιτεία διὰ νόμου νὰ ἐπιβάλῃ περιορισμοὺς ποὺ θίγουν τὴν ἀξιοπρέπειαν τῶν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν, ὑπάρχει σοβαρὰ διαφορά. Ἡ Πολιτεία, διὰ τοῦ Νομοθετικοῦ Διατάγματος 3910) 1958 ἐπέβαλεν ἀπαραδέκτους περιορισμοὺς εἰς τὴν διοίκησιν τοῦ Συνδέσμου τῶν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν τῆς Ἀεροπορίας. Διὰ τῆς διατάξεως αὐτῆς βάλλει ἡ Πολιτεία εὐθέως κατὰ τοῦ Σώματος τῶν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν τῆς Ἀεροπορίας καὶ ἐφαρμόζει μέτρα ἀνισότητος, διότι τὸ παρόμοιον μέτρον δὲν ἐφαρμόζεται διὰ τοὺς Συνδέσμους τῶν ἀξιωματικῶν ἄλλων Κλάδων τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων. Ἡ διάταξις αὕτη πρέπει νὰ καταργηθῇ, διότι ἀντιτίθεται εὐθέως εἰς τὸ ἄρθρον 3 τοῦ Συντάγματος ποὺ ἐπιβάλλει τὴν ἰσότητα δικαιωμάτων τῶν πολιτῶν. Ἀντιτίθεται ὅμως κατὰ τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ Συντάγματος. Τὸ ἄρθρον 11 τοῦ Συντάγματος ἐπιτρέπει περιορισμοὺς εἰς τὸ δικαίωμα τοῦ συνεταιρίζεσθαι τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ τῶν ὑπαλλήλων Νομικῶν Προσώπων Δημοσίου Δικαίου. Ἡ διάταξις ὅμως αὕτη ἀφορᾷ προφανῶς τοὺς ἐν ἐνεργείᾳ ὑπαλλήλους, καὶ ὄχι τοὺς ἐν ἀποστρατείᾳ. Δὲν εἶναι δυνατόν, συνεπῶς, εἰς τοὺς ἀποστράτους ἀξιωματικοὺς διὰ νόμου νὰ ἐπιβάλωνται περιορισμοὶ εἰς τὸ δικαίωμα τοῦ συνεταιρίζεσθαι. Οἱ περιορισμοὶ οἱ ὁποῖοι ἐπεβλήθησαν εἰς τὴν διοίκησιν καὶ τὸν Σύνδεσμον τῶν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν Ἀεροπορίας, εἶναι ἀντίθετοι πρὸς τὸ ἄρθρον 11 τοῦ Συντάγματος καὶ πρέπει νὰ καταργηθοῦν. Ἡ Πολιτεία, βάσει τῶν ὑφισταμένων νόμων εἶχε τὰ μέσα νὰ προλάβῃ τὴν διατάραξιν τῆς τάξεως καὶ ἐνδεχομένως καὶ παρεκτροπὰς εἰς τὴν διοίκησιν τοῦ Συνδέσμου τῶν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν τῆς Ἀεροπορίας, ἐὰν ἐλάμβανον χώραν καὶ νὰ ζητήσῃ ἐν ἀνάγκῃ τὴν διάλυσίν του, ἐὰν ἐξετρέπετο τοῦ σκοποῦ τῆς συστάσεώς του. Καὶ δὲν ἐπετρέπετο νὰ καταλήξῃ εἰς τὴν λῆψιν μέτρων, ὡς ἐκείνων τοῦ Ν. Δ. 3910)58, ποὺ καὶ ἀντισυνταγματικὰ εἶναι καὶ τὴν φιλοτιμίαν τῶν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν τῆς Ἀεροπορίας θίγουν, διότι ἐπιβάλλουν εἰς αὐτοὺς ἕνα εἶδος CAPITIS DE MINUTIO ἔναντι τῶν συναδέλφων των τῶν ἄλλων Κλάδων τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων. Συνεπῶς, κύριοι βουλευταί, δὲν ἐπετρέπετο ἡ λῆψις παρομοίου μέτρου εὐθέως ἀντιτιθεμένου πρὸς τὸ Σύνταγμα καὶ πρὸς αὐτὸ τοῦτο τὸ αἴσθημα τῶν ἀξιωματικῶν καὶ τὴν παράδοσιν τῆς συμπεριφορᾶς τῆς Πολιτείας ἔναντι τούτων. Ὡς πρὸς τὸ δεύτερον σκέλος τοῦ Ν. Διατάγματος, ἔχω νὰ εἴπω, ὅτι πράγματι ὑπάρχει παράδοσις εἰς τὴν χώραν μας, κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ ἀρχηγὸς τοῦ στόλου ἦτο εἷς καὶ οὗτος ἡγεῖτο ἐν ὥρᾳ πολέμου τῶν ναυτικῶν δυνάμεων. Ἡ ἱστορία διαφέρει, ὅτι ὅλοι ἀνεξαιρέτως οἱ Ἕλληνες ἀρχηγοὶ τοῦ στόλου ὡδήγησαν τοῦτον εἰς τὴν νίκην ἀπὸ τῆς ἐποχῆς τῶν Σαλαμινομάχων, τῶν ναυάρχων τοῦ 1821, τῶν ναυάρχων τοῦ 1912–22, μέχρι καὶ τοῦ τελευταίου πολέμου. Καθ’ ὅλας τὰς ἐποχὰς εἷς καὶ μόνον ἦτο ὁ ἀρχηγός, εἷς ἦτο ὁ ἡγέτης καὶ μὲ ἕνα ἡγέτην καὶ μὲ ἑνιαῖον πνεῦμα διῳκήθη ὁ στόλος καὶ ἐν εἰρήνῃ καὶ ἐν πολέμοις νικηφόρως. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ἐκ λόγων σοβαρῶν, μὴ δυναμένων νὰ ἀνακοινωθοῦν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, τὸ Κράτος εὑρέθη εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ διχάσῃ τοὺς Ναυστάθμους, ἀλλὰ παρὰ ταῦτα, οὐδεὶς λόγος συνέτρεχε νὰ διχάσῃ καὶ τὴν διοίκησιν τοῦ στόλου, διότι ἐκ τοῦ διχασμοῦ τούτου κακὰ μόνον δύνανται νὰ προκύψουν. Τὸ ἑνιαῖον πνεῦμα διοικήσεως εἶναι τὸ καλλίτερον ἐφόδιον εἰς τὴν διοίκησιν τῶν ἐνόπλων δυνάμεων. Τὸ ἑνιαῖον τοῦ στόλου εἶναι ἀκριβῶς ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θὰ δώσῃ τὴν δυνατότητα εἰς τὸν ἡγέτην του νὰ τὸν ὁδηγήσῃ ἐν ὥρᾳ πολέμου εἰς τὴν νίκην. Φοβοῦμαι, ὅτι οὐδεὶς λόγος ὀργανωτικὸς συνέτρεχε πρὸς ἐπιβολὴν παρομοίου διχασμοῦ, ἀλλ’ ἴσως νὰ εἶναι ἀληθές, ὅτι τοῦτο ἐπεβλήθη ἐκ λόγων προσωπικῶν, ὡς ἀνεφέρθη παρὰ τοῦ συναδέλφου κ. Τούμπα. Τὸ κίνητρον πάσης ἐνεργείας, ἀφορώσης τὰς ἐνόπλους δυνάμεις, πρέπει ἀσφαλῶς νὰ εἶναι τὸ ἐθνικὸν συμφέρον, καὶ ἐκ τοῦ συμφέροντος τούτου καὶ μόνον ὁ ὑφυπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἐκκινῶν, ὀφείλει νὰ εἰσηγηθῇ τὴν ἐπαναφορὰν τοῦ παλαιοῦ συστήματος ἑνιαίας διοικήσεως τοῦ στόλου, ἀναμιμνησκόμενος τῆς ἐποχῆς καθ’ ἣν ὁ ναύαρχος Κουντουριώτης ὡδήγει τὸ Ἑλληνικὸν ναυτικὸν ἀπὸ νίκης εἰς νίκην, ὁ ναύαρχος Καββαδίας κατηύθυνε τὰ Ἑλληνικὰ ἀντιτορπιλλικὰ καὶ ὑποβρύχια νικηφόρως εἰς τὸ στενὸν τοῦ Ὀτράντο καὶ κατέφερε πλήγματα κατὰ ὑπερτέρας δυνάμεως ἐχθροῦ. Δυνάμεθα, κύριοι βουλευταί, νὰ δημιουργήσωμεν ὁσουσδήποτε ὑποσταθμοὺς Στόλου ἢ Ναυστάθμων ἠθέλομεν κρίνει ἀπαραιτήτους. Ὀφείλομεν ὅμως νὰ καταστήσωμεν συνειδητόν, ὅτι ὁ ἡγέτης τοῦ στόλου πρέπει νὰ εἶναι εἷς καὶ μόνον. Αὐτὸ ἐπιβάλλει ἡ μακρὰ παράδοσις τοῦ Βασιλικοῦ Ναυτικοῦ καὶ τὴν παράδοσιν ταύτην ὤφειλε νὰ σεβασθῇ ἡ Κυβέρνησις πρὸ πάσης ἀντιθέτου ἐνεργείας της. Πέραν τούτου, ἡ ἀντίληψις περὶ τοῦ ἑνιαίου πνεύματος καὶ τῆς ἑνότητος τῆς διοικήσεως τοῦ στόλου, εἶναι ἀπολύτως σύμφωνος καὶ συμπίπτει μὲ τὴν σύγχρονον νοοτροπίαν καὶ πρακτικήν. Χάριν αὐτοῦ τούτου τοῦ ἑνιαίου πνεύματος καὶ τῆς ἑνιαίας διοικήσεως, κατηργήθησαν τὰ τρία πολεμικὰ Ὑπουργεῖα καὶ ὑπήχθησαν ὡς Ὑφυπουργεῖα εἰς ἓν καὶ μόνον Ὑπουργεῖον, τὸ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, καὶ χάριν ἀκριβῶς αὐτοῦ τούτου τοῦ σκοποῦ, τὰ τρία Γενικὰ Ἐπιτελεῖα ὑπήχθησαν εἰς τὸ ἑνιαῖον Γενικὸν Ἐπιτελεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Ἀκόμη καὶ ὁ διχασμένος στόλος μας ὑπάγεται εἰς τὴν ἑνιαίαν διοίκησιν τῶν ναυτικῶν δυνάμεων τοῦ Ν.Α. Τ.Ο. Συνεπῶς καὶ σύγχρονοι ἀντιλήψεις μᾶς διδάσκουν, ὅτι ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ μὴ διχάσωμεν τὴν διοίκησιν τοῦ στόλου καὶ νὰ σεβασθῶμεν τὴν παράδοσιν τῆς ἑνότητος τῆς διοικήσεώς του. Ὀφείλομεν νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς ὅ,τι μέχρι τοῦδε ἴσχυεν. Οἱ δύο Ναύσταθμοι εἶναι δυνατὸν νὰ λειτουργήσουν ὑπὸ τὰς καλυτέρας τῶν προϋποθέσεων καὶ ἂν ἐπὶ κεφαλῆς αὐτῶν εὑρίσκεται εἷς ἱκανὸς καὶ συνετὸς ἡγέτης. Ὁ κ. ὑφυπουργὸς ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει, ὅλα τὰ ὅσα, ἀπὸ καθῆκον συνεισφορᾶς καὶ συμβολῆς πρὸς τὴν διοίκησιν τῶν ἐνόπλων δυνάμεων, ἐλέχθησαν ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ ἀπόψε καὶ νὰ ἀναθεωρήσῃ ἀποφάσεις, τοὐλάχιστον ὡς πρὸς τὸ περιεχόμενον τοῦ κρινομένου Ν. Δ. 3910)58 καὶ νὰ ἀποδεχθῇ τὴν κατάργησίν του. Συνεπής, πρὸς ὅσα ἐξέθεσα, δηλῶ, ὅτι θὰ ψηφίσω ὑπὲρ τῆς καταργήσεως τοῦ Ν. Διατάγματος 3910)58.

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Λεονάρδος, ἔχει τὸν λόγον.

§77Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Ὀλίγους λόγους θὰ εἴπω, κύριοι βουλευταί, ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν θέματος. Εἴθισται νὰ ἔχωμεν καθῆκον εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ἀσχέτως μὲ τὰ κόμματα, τὰ ὁποῖα ὑπηρετοῦμεν, ὅταν πρόκειται περὶ τοῦ Συντάγματος, νὰ ἀφήνωμεν κατὰ μέρος τὸ κόμμα καὶ νὰ ὑποστηρίζωμεν τὸ πολίτευμα. Χθές, νομίζω, διεξήχθη μία συζήτησις. Εἰσήχθησαν προτάσεις νόμων, ἡ μία ὑπὸ τῆς Ε. Δ.Α., μὲ τὴν ὁποίαν συνειργάσθην εἰς τὰς ἐκλογὰς καὶ ἡ ἑτέρα ὑπὸ τοῦ πρώην ἀρχηγοῦ μου, κ. Παπανδρέου. Ἀμφότεραι ἀπέβλεπον εἰς τὴν βοήθειαν τῶν γερόντων ἀγροτῶν. Ἐκ μέρους τοῦ Προέδρου τῆς Βουλῆς προεβλήθη τὸ Συνταγματικῶς ἀπαράδεκτον. Καὶ ὀρθῶς. Διότι ἀλλοίμονον εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅταν συντάσσῃ ἕνα προϋπολογισμὸν καὶ εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ δέχεται τὴν βροχὴν τῶν νομοσχεδίων τῶν προερχομένων ἐκ τῶν βουλευτῶν, οἱ ὁποῖοι νὰ ἐπιβάλλουν ὅρους καὶ νὰ κανονίζουν τὰ πάντα. Βλέπετε, κύριοι βουλευταὶ τῆς πλειοψηφίας, ὅτι μολονότι δὲν ἀνήκω εἰς τὴν παράταξίν σας, συμφωνῶ μαζί σας ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ καὶ ὅταν θὰ εἰσαχθοῦν αἱ προτάσεις αὐταὶ πρὸς συζήτησιν θὰ ψηφίσω ὑπὲρ τοῦ συνταγματικῶς ἀπαραδέκτου. Ἀλλὰ ὀφείλετε καὶ σεῖς νὰ ἀφίνετε τὸ παρὸν κατασκεύασμα τοῦ ἀξιοτίμου κ. ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης μὲ τὸν ἴδιον τρόπον. Ὁ κ. ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, διὰ τοῦ νομοσχεδίου του καταργεῖ τὸ ἄρθρον τοῦ Συντάγματος, τὸ ὁποῖον προβλέπει τὴν ἐλευθερίαν τοῦ συνεταιρίζεσθαι. «Οἱ Ἕλληνες», λέγει τὸ ἄρθρον 11, «ἔχουσι τὸ δικαίωμα τοῦ συνεταιρίζεσθαι τηροῦντες τοὺς νόμους τοῦ Κράτους, οἵτινες, ὅμως, οὐδέποτε δύνανται νὰ ὑπάγωσι τὸ δικαίωμα τοῦτο εἰς τὴν προηγουμένην τῆς Κυβερνήσεως ἄδειαν». Τί σημαίνει «τηροῦντες τοὺς νόμους τοῦ Κράτους», τοὺς κειμένους ἢ καὶ νέους νόμους; Ἐγὼ δέχομαι καὶ νόμους, οἱ ὁποῖοι νὰ μὴ καταργοῦν τὴν ἐλευθερίαν τοῦ συνεταιρίζεσθαι, ὅπως ὁ προκείμενος νόμος. Ποῖον εἶναι τὸ μεγαλύτερον δικαίωμα, τὸ ἱερώνυμον δικαίωμα τῶν Ἑλλήνων πολιτῶν, ὅταν συνέρχωνται διὰ νὰ κάμουν ἕνα σύλλογον καὶ μάλιστα τὶ σύλλογον; Κακῶς οἱ κύριοι συνάδελφοι εἶπον, ὅτι εἶναι σύλλογος ἀξιωματικῶν. Εἶναι σύλλογος ἰδιωτῶν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν, μεταξὺ τῶν ὁποίων δὲν ὑπάρχει πλέον διαβάθμισις. Ἠμπορεῖ ὁ πτέραρχος νὰ ὑπηρετήσῃ ὑπὸ τὸν σμήναρχον, διότι γίνεται μία ἐπιχείρησις. Ἐκεῖνος εἶναι ἕνας σύλλογος ἀλληλοβοηθείας, ὁ ὁποῖος ἐλειτούργει ἐπὶ τῇ βάσει τῆς κειμένης νομοθεσίας περὶ Σωματείων καὶ εἶχε καὶ ἐπόπτην ἄλλοτε τὸν ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας. Πῶς ἐπενέβη ὁ ἀξιότιμος κ. ὑφυπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, τοῦ ὁποίου θαυμάζω τὴν ἀντοχήν, καὶ κατορθώνει νὰ ἐπιβλέπῃ στόλους, στρατεύματα, ἀκρίτας κλπ.; Τὶ δουλειὰ εἶχε νὰ ἀνακατευθῇ καὶ μὲ τὸν σύλλογον τῶν ἀποστράτων συναδέλφων του τῶν ἰδιωτῶν; Ὁ κ. ὑφυπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης δὲν θὰ ἠμπορέσῃ νὰ εὕρῃ δικαιολογίαν, διότι τὸ ἱερώνυμον δικαίωμα τοῦ συλλόγου αὐτοῦ εἶναι νὰ ὁρίζῃ τὴν διοίκησίν του. Ποία εἶναι ἡ ἐλευθερία; Ποῖον εἶναι τὸ δικαίωμα; Ἐκάμαμεν ἡμεῖς ἕνα σύλλογον ἀλληλοβοηθείας, ὁ ὁποῖος νὰ φροντίζῃ διὰ τὰ συμφέροντά του, διὰ περιπάτους καὶ νὰ στέλνῃ καὶ καμμιὰ Ἐπιτροπὴν εἰς τὸν κ. ὑφυπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ἡ ὁποία νὰ περιμένῃ νὰ τὴν δεχθῇ. Τὶ λόγον εἶχεν ὁ κ. πτέραρχος, ὁ κ. ὑφυπουργός, διότι ἔτσι ὑπογράφετε, «ὑφυπουργός, πτέραρχος Θεμελῆς», τὶ λόγον εἶχεν ὁ κ. πτέραρχος νὰ ἀνακατευθῇ εἰς τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς, οἱ ὁποῖοι διεσκέδαζον καὶ τοὺς ἔβαλε κακὰ δαιμόνια; Εἶπεν ὁ κ. ὑπουργός, ὅτι ἐφήρμοσε ἕνα νόμον, ὁ ὁποῖος ἐγένετο εἰς ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν διηύθυνε τὴν Ἑλλάδα ὁ ἀείμνηστος Μεταξᾶς, ὁ ὁποῖος ἦτο δικτάτωρ καὶ τὸ Σύνταγμα τὸ εἶχεν εἰς τὴν τσέπην του τότε. Ἔκαμε αὐτὸ τὸ λάθος, γιὰ μένα, ἀλλὰ ἔκαμε καὶ ἄλλα πράγματα, τὰ ὁποῖα τοῦ συνεχώρησαν αὐτὸ τὸ λάθος. Σεῖς, ὅμως, πῶς θὰ συγχωρηθῆτε; Κάμετε καὶ σεῖς μεγάλα πράγματα διὰ νὰ συγχωρηθῆτε. Ἔχετε τὸ δικαίωμα σεῖς νὰ ὁρίζετε τὰ μέλη τοῦ συλλόγου, ὡς ἄλλος Ἀβδοὺλ Χαμίτ; Λέγετε νὰ σᾶς ὑποβάλουν 45 ὀνόματα διὰ νὰ ἐκλέξητε σεῖς ποῖα θέλετε. Τότε τὶ σύλλογος εἶναι αὐτὸς καὶ ποῦ εἶναι ἡ διάταξις τοῦ Συντάγματος, ἡ ὁποία λέγει: «Δὲν ὑπάγεται ὑπὸ τὴν προηγουμένην τῆς Κυβερνήσεως ἄδειαν», τὸ συνεταιρίζεσθαι τῶν Ἑλλήνων; Τὶ θέλετε νὰ κάμετε μὲ αὐτό, νὰ ὠφελήσητε τὴν Κυβέρνησιν κομματικῶς; Δὲν πιστεύω. Ἠθελήσατε νὰ ὑποστηρίξητε ὡρισμένους φίλους σας, ἀλλὰ δὲν βλέπω τὸν λόγον νὰ ἀφήσητε τὸ ἀξίωμά σας διὰ νὰ ἀνακατευθῆτε μὲ αὐτὰ τὰ πράγματα. Συνεπῶς, νομίζω, κύριοι βουλευταί, ὅτι πρέπει νὰ δεχθῆτε, ὅτι ὁ κ. ὑφυπουργὸς ἀναμιχθεὶς ὡς ἀνεμίχθη, παρεβίασε τὸ ἄρθρον 11 τοῦ Συντάγματος καὶ συνεπῶς πρέπει νὰ καταργηθῇ ἡ διάταξις αὐτὴ ἡ σατραπική, ἡ ὁποία λέγει νὰ τοῦ ὑποβάλωνται, τὰ 45 ὀνόματα καὶ νὰ ἐκλέγῃ ὁ ὑφυπουργὸς καὶ νὰ ἀφήσῃ τοὺς ἀποστράτους νὰ ἐκλέξουν, εἴτε διὰ σχετικῆς, εἴτε δι’ ἀπολύτου πλειοψηφίας, νὰ τοὺς ἀφήσῃ ἐλευθέρους νὰ ἐκλέξουν ἐκεῖνοι. Παρομοίαν ἐγχείρησιν ἀπεπειράθη νὰ κάμῃ καὶ εἰς ἕνα σύλλογον ποὺ εἶμαι ἀπὸ εἰκοσαετίας, ἀλλ’ εὐτυχῶς ἀντελήφθη τὸ λάθος του καὶ ὑπεχώρησεν. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ζήτημα, κύριοι, τοῦ ναυτικοῦ, τὸ ἀνέπτυξαν ὁ κ. Τούμπας καὶ ὁ κ. Ζορμπᾶς, δὲν πρόκειται ἐγὼ νὰ εἴπω ἐὰν καλῶς ἢ κακῶς διοικῆται ὁ στόλος, ἀλλὰ δύναμαι νὰ εἴπω ὅτι, κ. Ὑπουργέ, ὁ περὶ σωματείων νόμος καὶ περὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων ἐννοεῖ καὶ ἄλλων τινῶν συναφῶν μὲ τὸ νομοσχέδιόν σας. Δὲν ἠμπορεῖτε εἰς ἕνα νομοσχέδιον τοῦ κ. Δερτιλῆ περὶ μέτρων καὶ σταθμῶν νὰ εἰσάγετε τὰ προσόντα τῶν μητροπολιτῶν. Αὐτὸ ἐκάματε σεῖς. Ἐνῷ κατ’ ἀρχὴν εἴπατε, θὰ διορθώσωμεν ἕνα σύλλογον, ἐβάλατε καὶ μίαν διάταξιν μέσα, ἡ ὁποία κατέλαβεν ἐξ ἀπίνης καὶ τὴν Ἐπιτροπὴν καὶ ἐμένα, ὁ ὁποῖος εἶχα βγῆ ἔξω ἀπὸ τὴν αἴθουσαν τὴν στιγμὴν ἐκείνην καὶ ἐψηφίσθη ἡ διάταξις αὐτὴ παρόντων 15 βουλευτῶν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον αὐτό, κ. Ὑφυπουργέ, ὅτι αὐτὸ τὸ κατασκεύασμα εἶναι ἀξιολύπητον, εἶναι, ὅτι εἰς τὸ τέλος ἔχετε καὶ μίαν διάταξιν περὶ ἀναπήρων πολέμου ἀξιωματικῶν. Ἄντε καὶ αὐτό. Πλίνθοι καὶ κέραμοι καὶ ξύλα ἀτάκτως ἐρριμμένα κλπ. Τὴν διάταξιν αὐτήν, τὴν ἄδικον, τὴν ἀδικαιολόγητον, τὴν προέτεινεν ὁ σοφὸς ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἀκαδημαϊκὸς κ. Κανελλόπουλος καὶ τὴν προέτεινεν ἐξ ἀπίνης καὶ αὐτήν. Τὶ λέγει ἡ διάταξις αὐτή; Ἀκούσατε: Λυποῦμαι, διότι θὰ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω ὀλίγα λόγια, τὰ ὁποῖα ἴσως κατὰ μίαν ἔννοιαν στρέφονται κατὰ συναδέλφου μου ἀναπήρου, ἀλλὰ χάριν τῆς δικαιοσύνης θὰ τὸ εἴπω καὶ θὰ ἀποδείξω διατὶ ὁ κ. ὑφυπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης εἰς ἄλλην περίπτωσιν ἐσκέφθη τὸ δίκαιον, τὸ ὁποῖον δὲν ἐσκέφθη κατὰ τὴν ἡμέραν ἐκείνην, κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ ἤδη Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως τοῦ ἐπρότεινε τὴν τροπολογίαν. Πιστεύω νὰ μὲ ἀκοῦτε, κ. ὑφυπουργὲ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Λοιπόν, λέγει: «Ἀξιωματικοὶ καὶ ἀνθυπασπισταὶ τοῦ Στρατοῦ Ξηρᾶς καὶ Ἀέρος τραυματισθέντες.... προάγονται κατὰ ἕνα εἰσέτι βαθμόν, ἐὰν δὲν προήχθησαν δίς....». Αὐτοὶ ἔπειτα τίθενται εἰς πολεμικὴν διαθεσιμότητα. Ἡ πολεμικὴ διαθεσιμότης διέπεται ὑπὸ ἑνὸς παγίου νόμου, ὁ ὁποῖος καθορίζει γενικῶς τοὺς βαθμούς, λέγει τὶ πρέπει νὰ πάρῃ ὁ τραυματισθεὶς ὡς ἀνθυπολοχαγὸς ἢ ὡς λοχαγὸς κ. ο. κ. Αὐτὰ εἶναι ἔκτροπα, ἢ μᾶλλον ρουσφέτια, ὅπως τὰ λέγουν, δι’ ὡρισμένα πρόσωπα, τὰ ὁποῖα ἔχουν μπάρμπα εἰς τὴν Κορώνην, ὅπως λέγουν. Ἡ τροπολογία εἰσήχθη παρὰ σεβαστοῦ κατὰ πάντα προσώπου, ἐγένετο δεκτή. Λέγω, ὅτι ὁ ἀνάπηρος αὐτὸς ἀξιωματικὸς ἐπῆρε τοὺς ὑπὸ τοῦ νόμου προβλεπομένους βαθμοὺς καὶ ἔρχεται ἕνα νομοσχέδιον καὶ λέγει ὁ νόμος, ὅτι ἂν τραυματισθῇ ὑπολοχαγὸς θὰ φθάσῃ μέχρι ἀντισυνταγματάρχης. Ἐπῆρε καὶ ἕνα βαθμὸν καὶ ἔγινε συνταγματάρχης, ἂς τοῦ δώσωμεν καὶ ἄλλον ἕνα νὰ γίνῃ ταξίαρχος. Αὐτό, κύριοι, δημιουργεῖ πικρίας καὶ ἀνισότητας εἰς τὸ Σῶμα τῶν ἀναπήρων ἀξιωματικῶν. Καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς ἐδέχθη νὰ ἄρῃ τὴν ἀδικίαν αὐτήν. Ὅταν ὁ κ. Μητακίδης καὶ ὁ κ. Λαυρεντίδης δι’ ἕνα ἀληθινὸν ἥρωα, ἐπρότειναν μίαν τροπολογίαν, διὰ τὸν ταξίαρχον Σαλῆν, ὁ ὁποῖος δὲν εἶχε πάρει κανένα βαθμόν, ἐπρότεινον τὴν ἀκόλουθον διάταξιν: «Ἀξιωματικοὶ τῆς πολεμικῆς διαθεσιμότητος ... ...... (ἀναγινώσκει) ......». Αὐτὴν τὴν τροπολογίαν τὴν ὑπεστήριξα καὶ ἐγὼ εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, τὴν μόνην τροπολογίαν καὶ ὑπεστήριξα, διότι ἐθεώρουν ἐντελῶς ἄδικον, ἕνα ἀξιωματικὸν παθόντα, ἀγωνισθέντα σθεναρῶς εἰς ὅλας τὰς περιόδους, νὰ μὴ τὸν ἱκανοποιήσωμεν. Γνωρίζει δὲ ὁ κ. Θεμελῆς, διότι ἔδρασε καὶ εἰς τὴν περιφέρειάν του ὁ Σαλῆς, περὶ τίνος πρόκειται. Καὶ ἐδέχθη αὐτὴν τὴν τροπολογίαν τῶν δύο βαθμῶν. Αὐτὸ ἠμπορεῖ ὁ καθεὶς ἐξ ἡμῶν, ἀναγινώσκων τὰ πρακτικὰ νὰ τὸ ἴδῃ. Ἀλλά, ἔπειτα, ὅταν ἐδημοσιεύθη τὸ Διάταγμα τὸ «2» ἔγινεν «1». Τώρα, βεβαίως, αὐτὸ τυπικῶς δὲν εἶναι ὀρθόν, εἶναι ὅμως δίκαιον; Ἐξεταστέον. Ὁ κ. ὑπουργὸς ἐχειρίσθη δικτατορικὸν δικαίωμα καὶ παρὰ τὴν θέλησιν τῆς Ἐπιτροπῆς, παρὰ τὴν ψήφισιν τῆς τροπολογίας ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς, μόνος του τὴν κατήργησε καὶ εἶπεν ἕνα βαθμόν. Δὲν θὰ εἴπῃ καὶ τὴν δικαιολογίαν, διατὶ εἶπεν ἕνα;

§78Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Βεβαίως, διότι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ δεχθῶ δύο βαθμούς. Αὐτὴ ἦτο μία ἀβλεψία καὶ δὲν εἶχον παρὰ νὰ ἀποσύρω τὸ ἄρθρον διαφορετικά. Ἐδῶ εἶναι ὁ κ. Λαυρεντίδης καὶ ἠμπορεῖ νὰ ἐρωτηθῇ.

§79Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Ἐφ’ ὅσον ἐψηφίσθη ὁ νόμος ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς καὶ μάλιστα ἐκυρώθη ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον καὶ τὸν κ. ὑπουργόν, κανένα δικαίωμα δὲν εἴχετε νὰ τὸ ἀπαλείψητε.

§80Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Εἶχον τὸ δικαίωμα νὰ τὸ ἀποσύρω, διότι ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ ἦτο δυνατὸν νὰ δώσω δύο βαθμούς.

§81Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, λέγω τὶ ἐκάματε. Τότε εἴχετε δικαίωμα, ὅταν ἐδέχεσθε τοὺς δύο βαθμοὺς τοῦ κ. Παπαγιαννοπούλου, τοῦ ὑπηρετήσαντος εἰς τὸ γραφεῖον τοῦ κ. Κανελλοπούλου, ὁ ὁποῖος εἶχε καὶ τὴν τιμὴν νὰ γίνῃ καὶ Νομάρχης, πότε εἴχετε δίκαιον, τότε ἢ τώρα;

§82Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Ἐδώσαμεν δύο βαθμοὺς τότε; Ποῦ τοὺς βλέπετε;

§83Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Τὸν ἕνα τὸν ἐπῆρε μὲ τὴν παγίαν διάταξιν καὶ τὸν ἄλλον μὲ ἐκείνην ποὺ ἐψηφίσατε σεῖς.

§84Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Πρῶτον, δὲν ἠξεύρω τὸν ἄνθρωπον. Μὴ θέλετε νὰ δημιουργήσετε ἐντυπώσεις.

§85Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Δὲν λέγω, ὅτι ἐκάματε ρουσφέτι σεῖς. Ἐγὼ ἐρωτῶ: Ἀποδίδετε δικαιοσύνην; Ἐκεῖνος ἐπῆρε δύο βαθμούς, τὸν ἄλλον διατὶ τὸν κάνετε ἕνα; Αὐτὴ εἶναι ἡ διαφορά. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, καὶ αὐτὴ ἡ διάταξις ἀντισυνταγματικῶς εἰσήχθη. Διότι μὲ τό: «ἄλλων τινῶν διατάξεων» πᾶμε κατὰ διαβόλου. Τὸ Σύνταγμα ρητῶς λέγει εἰς τὸ ἄρθρον 57 ὅτι: «Οὐδεμία προσθήκη εἰς πρότασιν νόμου ἢ τροπολογία γίνεται δεκτὴ ἐὰν δὲν σχετίζεται ἀμέσως πρὸς τὸ κύριον περιεχόμενον τῆς προτάσεως». Αὐτὴ εἶναι ρητὴ διάταξις τοῦ Συντάγματος. Τώρα μὲ τὸ: «ἄλλων τινῶν διατάξεων», μπλέκομε τὰ πράγματα. Διότι δὲν ἐπιτρέπεται, κύριοι, νὰ ἀρχίζωμεν τὴν συζήτησιν νομοσχεδίων «περὶ μέτρων καὶ σταθμῶν» καὶ νὰ φθάνωμεν εἰς τὰ προσόντα τοῦ Μητροπολίτου. Ἐὰν ὁ κ. ὑφυπουργὸς ἔλεγεν εἰς τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, τὸν τότε ἀντιπολιτευόμενον, ἀφίσατε νὰ τὸ συζητήσωμεν μεθαύριον, ὅπως ἔλεγε καθ’ ὅλην τὴν διαδρομὴν τῆς συζητήσεως τοῦ νόμου καὶ εἶπεν ἀφίσατε καὶ θὰ φέρωμεν εἰδικὸν νόμον. Ὁ κ. ὑπουργός, ἂν δὲν ὑποχωρήσῃ δὲν ἠξεύρω ἂν καμμία φορὰ δὲν κατηγορηθῇ ὡς παραβαίνων τὸ Σύνταγμα. Ὁ κ. ὑπουργὸς δὲν εἶχε δικαίωμα ἐπεμβάσεως εἰς τὰ τοῦ Συλλόγου. Ὁ Σύλλογος ἐλειτούργει κανονικῶς καὶ εἶχε πρόεδρον τὸν ὁποῖον ἐξέλεξεν ἡ πλειοψηφία κατὰ 90% καὶ εἶχε προϊστάμενον τὸν ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας καὶ ἐπενέβη τώρα ὁ κ. ὑπουργός, διὰ νὰ ἀντιγράψῃ μία διάταξιν τοῦ περὶ δικτατορίας νόμου. Αὐτό, κύριοι, δὲν πρέπει νὰ τὸ ἀνεχθῆτε. Δὲν πρόκειται νὰ πέσῃ ἡ Κυβέρνησις, οὔτε νὰ πάθῃ τίποτε ὁ κ. ὑπουργός, ἀλλὰ εἶναι ἀνάγκη νὰ σεβώμεθα τὸ Σύνταγμα. Καὶ ὅσον ἀφορᾷ τὴν τροπολογίαν τοῦ συναδέλφου μου τὴν ἀνέφερα ὄχι τόσον διότι θὰ ἤθελα νὰ τὴν καταργήσῃ, ἀλλὰ διὰ νὰ δείξω, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς πολλὲς φορὲς χωρὶς νὰ τὸ θέλῃ διαπράττει ἀδικίας. Διότι καὶ προχθὲς ἄλλα συζητούσαμεν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν καὶ ἄλλα ἐμπῆκαν εἰς τὸν νόμον. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, κ. ὑπουργέ, ἀποδεχθῆτε το, μὴ θέσετε εἰς δύσκολον θέσιν τοὺς ἀνθρώπους τῆς πλειοψηφίας, οἱ ὁποῖοι σᾶς συμπαθοῦν καὶ θέλουν νὰ σᾶς βοηθήσουν. Μὴ τοὺς κάμετε νὰ πᾶνε εἰς τὰ σπίτια των ἀπόψε καὶ νὰ εἴπουν, ὅτι εἶναι ἀντισυνταγματικὰ καὶ τὰ δύο. Τίποτε ἄλλο δὲν ἔχω νὰ εἴπω.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Πυρομάγλου ἔχει τὸν λόγον.

§87Κ. ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ νομοσχέδιον 3910 ἦλθε διὰ νὰ ρυθμίσῃ, διὰ τῆς ἐπιβολῆς τοῦ νόμου, μίαν διαφωνίαν μεταξὺ τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης καὶ τῆς Ἑνώσεως τῶν Ἀξιωματικῶν Ἀεροπορίας. Εἶναι γνωστὰ τὰ προηγηθέντα εἰς 3–4 ἐκλογὰς τοῦ Σωματείου τῆς Ἑνώσεως τῶν Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν Ἀεροπορίας ὅπου, παρὰ τὴν εἰσήγησιν τοῦ κ. ὑφυπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, τὸ Σῶμα τῶν Ἑλλήνων Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν τῆς Ἀεροπορίας ἐξέλεξε τοὺς ἀξιωματικοὺς εἰς τὴν διοίκησιν ποὺ ἐνόμιζε καλλίτερον. Ἀλλὰ νὰ μοῦ ἐπιτρέψετε νὰ διαφωνήσω, ἐν μέρει, ὡς πρὸς τὴν ἔκφρασιν τῆς εὐθύνης τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Ἐὰν τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ἐψήφισεν ἡ Ἐπιτροπὴ τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος εἶναι ἀντισυνταγματικόν, εἰς αὐτὸ πταίει ἐν μέρει ὁ ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Τὴν μεγαλυτέραν εὐθύνην τὴν φέρετε σεῖς, κ. συνάδελφοι τῆς πλειοψηφίας, καὶ εὑρίσκεσθε εἰς ἀντίφασιν καὶ πρὸς τὴν ἔννοιαν τῆς ἰδιότητος τοῦ βουλευτοῦ. Διότι ἂν ἓν Σωματεῖον ἔχῃ τὸ δικαίωμα νὰ ἐκλέγῃ κατὰ πλειοψηφίαν τὴν διοίκησίν του, σημαίνει, ὅτι ἔχετε καὶ σεῖς τὸ δικαίωμα νὰ εὑρίσκεσθε κατὰ πλειοψηφίαν. Εἰς τὴν περίπτωσιν ποὺ ψηφίζετε τὴν ἐπιλογὴν τῆς διοικήσεως τοῦ Σωματείου, πρέπει νὰ δεχθῆτε, ὅτι τὴν ἑπομένην τῶν ἐκλογῶν θὰ πρέπει ὁ κάθε Ἀρχηγὸς Κόμματος, ὁ κάθε Πρωθυπουργὸς νὰ ἐκλέγῃ, κατ’ ἐπιλογήν, καὶ τοὺς ἐπιλαχόντας βουλευτάς. Συνεπῶς, θὰ πρέπει νὰ κατανείμωμεν τὰς εὐθύνας. Διὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου ἡ Ἐπιτροπὴ τοῦ ἄρθρου 35 πταίει, κατὰ μείζονα λόγον, καὶ πολὺ ὀλιγώτερον ὁ ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης.

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Οἰκονομίδης ἔχει τὸν λόγον.

§89Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Ἤθελα ν’ ἀπαντήσω καὶ εἰς τὸν κ. Λεονάρδον, τοῦ ὁποίου ἐκτιμῶ τὴν πεῖραν, ἐπειδὴ ἐθίγει τὸ θέμα τῆς ἀντισυνταγματικότητος καὶ προσδιορίζεται εἰς τὸν χαρακτῆρα «καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Σᾶς παρέχω τὴν πληροφορίαν, ὅτι ὅλαι αἱ Ἐπιτροπαὶ τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος, ἀφ’ ἧς συνεστήθησαν, συνταγματικῶς τὸ ἐδέχθησαν αὐτό. Ἔχει νομολογηθῆ αὐτό.

§90Κ. ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ. Δὲν μοῦ ἀπηντήσατε εἰς αὐτὰ ποὺ σᾶς εἶπα ἐγώ. Ὡς βουλευταὶ εὑρισκόμεθα εἰς ἀντίφασιν μὲ τὴν ἔννοιαν τοῦ ψηφισθέντος νομοσχεδίου ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπὴν τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος. Ἂν δεχώμεθα ὡς βασικὴν ἀρχὴν τὴν ἐκλογὴν διοικήσεως διὰ τῆς πλειοψηφίας —καὶ αὐτὸ σημαίνει κοινοβουλευτικὴν ἐκλογὴν διὰ τῆς πλειοψηφίας— κατὰ ποίαν λογικὴν ἡμεῖς οἱ βουλευταὶ ψηφίζομεν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν νόμον, ὁ ὁποῖος ἀπαγορεύει εἰς Σωματεῖα ἐπιλογὴν κατὰ πλειοψηφίαν; Ἐκτὸς ἂν οἱ ἀξιωματικοὶ οἱ ἀποτελοῦντες τὸ Σωματεῖον τῆς Ἀεροπορίας θεωροῦνται ἐν ἐπιστρατεύσει καὶ ἐν ἐνεργείᾳ, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον νομίζω, κ. Ὑπουργέ, δὲν συμβαίνει. Συνεπῶς, διὰ νὰ καταλήξω, νομίζω, ὅτι τὴν μεγαλυτέραν εὐθύνην τὴν ἔχει ἡ Βουλὴ ἢ ἡ Ἐπιτροπὴ τοῦ ἄρθρου 35 καὶ τὴν ὀλιγωτέραν ὁ κ. ὑπουργός, ὁ ὁποῖος μπορεῖ νὰ ἔχῃ καὶ αὐταρχικὰς καὶ δικτατορικὰς διαθέσεις. Ἡ Βουλὴ εἶναι ὑπεύθυνος. Νὰ τὸ προσέξητε, διότι μὲ μικρὰ τοιαῦτα νομοσχέδια ἀγόμεθα πρὸς συγκεντρωτισμόν, ὁ ὁποῖος σημαίνει δικτατορίαν. Διὰ τὸ δεύτερον μέρος τοῦ νομοσχεδίου, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἡγεσίαν τοῦ Στόλου, ὁ κ. Τούμπας τὸ ἀνέπτυξεν ἐπαρκέστατα. Θὰ ἤθελα νὰ σημειώσω, ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς ὅλας τὰς χώρας ὑπάρχει ἑνότης ἡγεσίας, δράσεως καὶ ἑνότης πειθαρχίας καὶ καταρτίσεως. Σεῖς δημιουργεῖτε Κόμματα εἰς τὸ Ναυτικόν. Μοιραίως, θὰ καταλήξετε εἰς ἀντίθεσιν ποὺ θὰ δημιουργηθῇ εἰς τοὺς κόλπους τοῦ Ναυτικοῦ. Θὰ πρέπει νὰ σκεφθῇ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία κατὰ ποῖον τρόπον θὰ δημιουργήσῃ τὴν ἑνότητα. Νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ πρέπει νὰ ζητήσῃ καὶ ν’ ἀποσύρῃ ὁλόκληρον τὸ νομοσχέδιον καὶ νὰ ἐπανέλθωμεν εἰς τὴν προτέραν κατάστασιν.

§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Αὐγερόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§92Γ. ΑΥΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, βάσει τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ Συντάγματος λειτουργεῖ ὁ Σύλλογος τῆς Ἑνώσεως Ἑλλήνων Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν τῆς Ἀεροπορίας καὶ τὸ Συμβούλιον αὐτοῦ ἐξελέγετο διὰ τῆς πλειοψηφίας. Εἰς τοῦτο δὲ συμμετεῖχον καὶ ἀξιωματικοὶ οἱ ὁποῖοι ἀνῆκον εἰς τὸν οἰκονομικὸν καὶ τὸν τεχνικὸν κλάδον. Τὸ λέγω αὐτὸ διότι ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης εἶπεν, ὅτι ἦτο ἀνάγκη νὰ ὑπεισέλθῃ καὶ αὐτὸς εἰς τὴν ὑπόθεσιν ταύτην, διότι εἰς τὴν Ἕνωσιν Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν Ἀεροπορίας, καὶ εἰδικὰ εἰς τὸ Συμβούλιόν της, ἔπρεπε νὰ ὑπάρχουν καὶ τεχνικοὶ καὶ οἰκονομικοὶ ἀξιωματικοί. Οἱ τεχνικοὶ ὅμως καὶ οἰκονομικοὶ ἀξιωματικοὶ οὐδέποτε ἔπαυσαν νὰ περιλαμβάνωνται εἰς τὸ Συμβούλιόν της ὡς ἀνέφερον ἀνωτέρω. Ἐλειτούργει, λοιπόν, ὁ Σύλλογος αὐτὸς βάσει τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ Συντάγματος. Ἡ Κυβέρνησις τώρα, διὰ τοῦ κ. ὑφυπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης μὲ τὸ νομοσχέδιον αὐτό, τὸ ὁποῖον ἐπανέρχεται σήμερον εἰς τὸ Σῶμα, ἦλθε καὶ κατήργησε μία συνταγματικῶς κατωχυρωμένην συνδικαλιστικὴν κατάστασιν εἰς τὴν Ἕνωσιν Ἀποστράτων. Ἐπ’ αὐτοῦ, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ ἀμφιβολία ἀπὸ οὐδένα. Καὶ τί ἔκαμε; Διὰ τοῦ πρώτου ἄρθρου τοῦ συζητουμένου νομοθετικοῦ διατάγματος ἡ Ἕνωσις Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν Ἀεροπορίας δὲν ὑπάγεται μόνον ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ἀλλὰ καὶ ὑπὸ τὸν ἔλεγχόν του. Δηλαδή, ὁ κ. ὑπουργὸς καθίσταται ὁ κυρίαρχος πλέον τῆς Ἑνώσεως αὐτῆς τῶν Ἑλλήνων Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν, διορίζων κατὰ βούλησιν τὸ Συμβούλιόν της.

§93Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης) Κύριε συνάδελφε, σᾶς ἐρωτῶ, ἐδιαβάσατε τὸ καταργηθὲν ἄρθρον;

§94Γ. ΑΥΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα, κ. Ὑπουργέ, καὶ ἰδοὺ τὶ λέγει: «Ἡ Γενικὴ Συνέλευσις θὰ ἐκλέγῃ 45 ἐκπροσώπους καὶ ἐξ αὐτῶν σεῖς ὡς ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης θὰ ἐπιλέγητε ὅποιον θέλετε καὶ θὰ τοὺς τοποθετῆτε εἰς τὴν διοίκησιν τῆς Ἑνώσεως ἀσχέτως σειρᾶς ἐκλογῆς των». Ναὶ ἢ οὔ, κ. Ὑφυπουργέ;

§95Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Εἰς τὸ πρῶτον ἄρθρον τοῦ παλαιοῦ νόμου λέγει, ὅτι «ἡ Ἕνωσις τῶν Ἀποστράτων ὑπάγεται ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν τοῦ ὑπουργοῦ ὄχι ὅμως ὑπὸ τὸν ἔλεγχόν του».

§96Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Ὡς πρόσωπα δημοσίου δικαίου.

§97Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Θέλω νὰ βοηθήσω τὸν κ. συνάδελφον εἰς τὸ ὅτι ὁ παλαιὸς νόμος λέγει, ὅτι ὁ σύλλογος αὐτὸς ὑπάγεται ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν τοῦ ὑπουργοῦ Ἀεροπορίας καὶ ὄχι καὶ ὑπὸ τὸν ἔλεγχον αὐτοῦ. Ἐνῷ εἰς τὸν πρῶτον νόμον ἐβάλατε καὶ ὑπὸ τὸν ἔλεγχον. Αὐτὴ εἶναι ἡ διαφορά.

§98Γ. ΑΥΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ἐτόνισα αὐτό, κ. συνάδελφε. Καὶ ἐν συνεχείᾳ προχωρεῖ ὁ κ. ὑπουργὸς Ἀμύνης καὶ λέγει, ὅτι: «Τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον ἐκλέγεται ὑπὸ τοῦ ὑφυπουργοῦ Ἐθνικῆς Ἀμύνης...... (ἀναγινώσκει)..........». Ἐδῶ πράγματι, κ. συνάδελφοι, ὑπάρχει ἕνα Καταστατικὸν τῆς Ἑνώσεως τῶν Ἑλλήνων ἀποστράτων ἀξιωματικῶν, Καταστατικὸν ἐγκεκριμένον ἀπὸ τὸ Πρωτοδικεῖον, Καταστατικὸν τὸ ὁποῖον ἦτο σύμφωνον μὲ τὸ ἄρθρον 11 τοῦ Συντάγματος. Αὐτὸ καταργεῖται ἀπὸ τὸν κ. ὑφυπουργὸν Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Ὁ κ. ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης παίρνει καὶ διορίζει ἀπὸ τοὺς 45 ὅποιους αὐτὸς νομίζει. Αὐτὸ εἶναι ἀπολύτως ἀντισυνταγματικόν, ἀπολύτως ἀπαράδεκτον. Πέραν αὐτοῦ, ὁ κ. ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἀναθέτει μὲ αὐτὸ τὸ Ν. Δ. εἰς τὸν ὑπαρχηγὸν τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου Ἀεροπορίας νὰ συγκαλέσῃ τὴν Γενικὴν Συνέλευσιν. Αὐτὸ εἶναι ἄνω ποταμῶν, εἶναι ἐξοφθάλμως ἀντισυνταγματικὸν καὶ καταργεῖ τὰς συνδικαλιστικὰς ἐλευθερίας.

§99Δ. ΙΑΤΡΙΔΗΣ. Ὡμιλήσατε περὶ συνδικαλιστικῶν ἐλευθεριῶν προκειμένου περὶ συλλόγου ἀξιωματικῶν, κ. συνάδελφε;

§100Γ. ΑΥΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, οἱ ἀξιωματικοὶ οἱ ἀπόστρατοι εἶναι πολῖται, καὶ ἔχουν ὅλα τὰ δικαιώματα τοῦ Ἕλληνος πολίτου, καὶ δὲν ἠμπορεῖτε νὰ τοὺς κάνετε ὅπως θέλετε. Ὑπάρχουν νόμοι, ὑπάρχει Σύνταγμα τὸ ὁποῖον διέπει τὰ ζητήματα τῶν ἐλευθεριῶν.

§101Δ. ΙΑΤΡΙΔΗΣ. Ὅλαι αἱ ἑνώσεις τῶν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν ἔχουν ζητήσει νὰ τεθοῦν ὑπὸ τὴν προστασίαν τοῦ ἑκάστοτε ὑφυπουργοῦ Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Πρῶτον αὐτό. Δεύτερον, παραδέχεσθε συνδικαλισμὸν εἰς ἑνώσεις ἀποστράτων ἀξιωματικῶν; Ἀλλὰ πρέπει νὰ ξεύρητε, ὅτι οἱ ἀπόστρατοι ἀξιωματικοὶ δὲν ἀπεμπολοῦν τὴν ἰδιότητά των. Αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγετε ἀποδεικνύει, ὅτι ἐλησμονήσατε, ὅτι ὑπήρξατε κἄποτε ἀξιωματικός.

§102Γ. ΑΥΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Λάθος ἔχετε. Ἐγὼ οὐδέποτε ἐλησμόνησα αὐτό. Ἄλλοι τὸ ἐλησμόνησαν.

§103Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Κύριε συνάδελφε, τὸ νὰ θέλητε νὰ ὑπαγάγητε τὰς ἑνώσεις ἀποστράτων ἀξιωματικῶν ὑπὸ τὸν ἔλεγχον τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας, τί ἄλλο κάνετε ἀπὸ τοῦ νὰ ἀπεμπολῆτε τὴν προηγουμένην ἰδιότητά σας;

§104Γ. ΑΥΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τί εἶναι αὐτὰ ποὺ λέγετε, κ. Ὑπουργέ;

§105Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Οἱ ἀξιωματικοὶ ἐξακολουθοῦν καὶ ἐν ἀποστρατείᾳ νὰ ἀποτελοῦν ἰδιαιτέραν τάξιν τῶν πολιτῶν. Ὀρθῶς ὁ κ. Ζορμπᾶς ἐθεώρησεν ὡς ἰδιάζουσαν τὴν θέσιν τοῦ ἀξιωματικοῦ ἐν ἀποστρατείᾳ, διότι ὁ ἀξιωματικὸς ἐν ἀποστρατείᾳ, ἐξακολουθεῖ νὰ ἀποτελῇ στέλεχος τὸ ὁποῖον θὰ χρησιμοποιηθῇ ἐνδεχομένως διὰ τὴν ἐνεργὸν πάλιν ὑπηρεσίαν ὅταν ἡ Πατρὶς ἔλθῃ εἰς ἀνάγκην. Διὰ τὸν λόγον αὐτὸν ὁ νόμος ἔχει δώσει τὴν ἰδιότητα, τὸν χαρακτηρισμὸν τῆς ὀργανώσεως Δημοσίου Δικαίου, καὶ ἐπιβάλλει ὡρισμένους περιορισμούς. Δὲν ἠμποροῦμε νὰ ἀφήσωμεν τὰς ἑνώσεις τὰς στρατιωτικὰς νὰ μεταβληθοῦν εἰς συλλόγους τῆς ἐννοίας τὴν ὁποίαν θέλετε σεῖς νὰ δώσητε.

§106Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Δὲν ἠμπορεῖτε ὅμως νὰ παραβιάζετε τὸ Σύνταγμα.

§107Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Τὸ Σύνταγμα τηρεῖται κατὰ τὸν καλύτερον καὶ ἱερώτερον τρόπον.

§108Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Κύριε συνάδελφε, ἀκούω μετὰ προσοχῆς ὅσα λέγετε. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι ὑπάρχει μία περίπτωσις προβλεπομένη ἀπὸ τὸ Σύνταγμα, ἡ ὁποία ἀφορᾷ τὰ Νομικὰ Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου. Καὶ αὐτὴ ἀναφέρεται εἰς τὸ ἄρθρον 11 τοῦ Συντάγματος τὸ ὁποῖον λέγει τὸ ἑξῆς: «Τὸ δικαίωμα τοῦ συνεταιρίζεσθε... ... (ἀναγινώσκει).......». Δηλαδή, κ. συνάδελφε, τὸ Σύνταγμα ὁμιλεῖ περὶ ὀργανισμῶν Δημοσίου Δικαίου. Λέγει λοιπὸν τὸ Σύνταγμα, ὅτι δύναται εἰς ὀργανισμὸν Δημοσίου Δικαίου, εἰς οἱονδήποτε ὀργανισμὸν νὰ ἐπιβληθῇ περιορισμός.

§109Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ διάταξις τοῦ Συντάγματος, κ. Πρόεδρε, τὴν ὁποίαν ἐπεκαλέσθη ὁ συνάδελφος ὁμιλεῖ περὶ ὑπαλλήλων νομικῶν προσώπων, καὶ ὀργανισμῶν Δημοσίου Δικαίου. Δηλαδὴ περὶ ὑπαλλήλων ὀργανισμοῦ Δημοσίου Δικαίου καὶ ὄχι διὰ τοὺς ὀργανισμοὺς αὐτοὺς τούτους. Δὲν ἔχει δηλαδὴ οὐδεμίαν ἔννοιαν ὁ συνδικαλισμὸς προκειμένου διὰ τοὺς ὀργανισμούς. Πρόκειται περὶ τῶν ὑπαλλήλων τῶν ὀργανισμῶν Δημοσίου Δικαίου, οἱ ὁποῖοι ὀργανισμοὶ δὲν ἔχουν οὐδεμίαν σχέσιν μὲ τὸν συνδικαλισμόν.

§110Γ. ΑΥΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, διὰ νὰ μᾶς δικαιολογήσῃ τὸ νομοθετικὸν αὐτὸ ἀντισυνταγματικὸν διάταγμα, μᾶς παρουσιάζει τὴν ἀπόφασιν τῆς Δικτατορίας τῆς 4ης Αὐγούστου, διὰ τῆς ὁποίας ὁ Σύλλογος Ἑλλήνων Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν ὑπήχθη καὶ αὐτὸς ὑπὸ τὸν ἔλεγχον καὶ τὴν δικαιοδοσίαν τοῦ ὑπουργοῦ Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Ἀπορῶ, πῶς ὁ κ. ὑφυπουργὸς ἐπεκαλέσθη μίαν ἀπόφασιν δικτατορικήν. Κατὰ συνέπειαν, τὸ νομοθετικὸν αὐτὸ διάταγμα εἶναι τελείως ἀντισυνταγματικόν, καταλῦον τὰς ἐλευθερίας. Δεύτερον, εἰς τὸ νομοσχέδιον αὐτό, νομοσχέδιον περὶ ἀποστράτων ἀξιωματικῶν Ἀεροπορίας, ἔρχεται καὶ μπαίνει ἕνα δεύτερον ἄρθρον, τὸ ὁποῖον ὁμιλεῖ περὶ Γενικοῦ Ἐπιθεωρητοῦ Στρατοῦ, καὶ διὰ τὸ Β. Ναυτικόν, ἐπίσης, ἐνῷ εἶναι γνωστὴ ἡ διάταξις τοῦ Συντάγματος, κατὰ τὴν ὁποίαν «οὐδεμία προσθήκη καὶ πρότασις νόμου ἐὰν δὲν σχετίζεται αὕτη πρὸς τὸ κύριον περιεχόμενον αὐτοῦ. «... .............. (Ἀναγινώσκει)..............». Καὶ ἐρωτῶ, κ. συνάδελφοι, ὅλους ὑμᾶς, ἔχει καμμίαν σχέσιν τὸ νομοθετικὸν αὐτὸ διάταγμα περὶ ἀποστράτων ἀξιωματικῶν Ἀεροπορίας μὲ τοὺς Ἀρχηγοὺς τοῦ Στρατοῦ καὶ μὲ τὸ Β. Ναυτικόν; Τὸ Σύνταγμα εἶναι σαφές. Καὶ δὲν ὑπάρχει ἐν προκειμένῳ καμμία σχέσις. Συνεπῶς καὶ αὐτὸ εἶναι ἀντισυνταγματικόν. Κατὰ συνέπειαν, κ. Ὑφυπουργὲ Ἐθνικῆς Ἀμύνης, πρέπει νὰ ἀπαλειφθῇ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἰσχύῃ τὸ νομοθετικὸν αὐτὸ διάταγμα. Ἡμεῖς, κ. Ὑφυπουργέ, θὰ καταψηφίσωμεν αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον. Βεβαίως σεῖς μὲ τὴν πλειοψηφίαν σας ἠμπορεῖτε νὰ τὸ ψηφίσετε, εἴμεθα ὅμως ἡμεῖς ὑποχρεωμένοι, τηροῦντες τὸ Σύνταγμά μας νὰ καταψηφίσωμε τὸ νομοθετικὸν αὐτὸ διάταγμα. (Χειροκροτήματα).

§111ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Μερκούρης ἔχει τὸν λόγον.

§112Σ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, διὰ τοῦ νομοσχεδίου, ὅπως ἐμφανίζεται καὶ ὅπως ὑπεστηρίχθη ἀπὸ τοὺς ρήτορας, οἱ ὁποῖοι παρήλασαν ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ ἐσχημάτισε τὴν πεποίθησιν, ὅτι γίνεται μία σαφὴς παράβασις τοῦ Συντάγματος καὶ δὴ τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ Συντάγματος. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ ἀποβλέπομεν εἰς τὴν κατάργησιν τῆς ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ Συντάγματος προβλεπομένης ἐλευθερίας τοῦ συνεταιρίζεσθαι τῶν Ἑλλήνων. Ἀνεπτύχθη μία θεωρία ἀπὸ τὸν κ. ὑφυπουργὸν Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ὅτι πρόκειται περὶ ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι καὶ μετὰ τὴν ἀποστρατείαν των ἐξακολουθοῦν νὰ ἔχουν ὡρισμένας ἰδιότητας. Ἀσφαλῶς συμφωνῶ μὲ τὸν κ. ὑφυπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, διότι ἕνας ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος εἶχε μίαν ὑπηρεσίαν 40 χρόνων εἰς τὸν Στρατόν, εἶναι ἀδύνατον νὰ μὴ φύγῃ μὲ τὸ αὐτὸ πνεῦμα καὶ μὲ τὰ καθήκοντα, τὰ ὁποῖα ἐπιβάλλει ἡ Πολιτεία εἰς ἁπλοῦς Ἕλληνας πολίτας. Ἀλλά, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ἀναγνωρισθῇ ἀπὸ τὸ Σύνταγμα, ὅτι ἡ τάξις τῶν ἀξιωματικῶν εἶναι κἄτι τὸ ἰδιαίτερον, αὐτὸ κατ’ ἐμὲ εἶναι ἀπαράδεκτον. Νομίζω, ὅτι καὶ αὐτὸ τοῦτο τὸ Σῶμα τῶν Ἑλλήνων ἀξιωματικῶν δὲν θὰ θελήσῃ ποτὲ νὰ λάβῃ μίαν θέσιν ἰδιάζουσαν ἀπέναντι τῶν ἄλλων Ἑλλήνων πολιτῶν. Ἀλλὰ ἔχομε καὶ ἄλλα παραδείγματα συνεταιρισμῶν ἀξιωματικῶν. Εἶναι ὁ τῶν Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν Ξηρᾶς. Ἐκεῖ ἔχετε τὴν ἐπέμβασιν, τὴν ὁποίαν ζητεῖτε νὰ ἔχετε ἐπὶ τῶν ἀξιωματικῶν τῆς Ἀεροπορίας;

§113Γ. ΘΕΜΕΛΗΣ. (Ὑφυπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Ἀκριβῶς τὸ ἴδιον ἀντεγράψαμε ἀπὸ τὸν Στρατόν. Ἡ ἰσχύουσα διάταξις μετεφέρθη ἐδῶ.

§114Σ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Γενικὴ Συνέλευσις, ἐκεῖ δὲ ἔχετε τὴν ἐποπτείαν καὶ ὄχι τὸν ἔλεγχον. Ὥστε, κ. Ὑπουργέ, εἶναι τὸ ἴδιον πρᾶγμα ἡ ἐποπτεία καὶ ὁ ἔλεγχος, κατὰ τὴν ἀντίληψίν σας; Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μᾶς εἴπητε, ὅτι ἔλεγχος καὶ ἐποπτεία εἶναι ἕνα καὶ τὸ αὐτὸ πρᾶγμα. Ἄλλο εἶναι ἐποπτεία καὶ ἄλλο ἔλεγχος. Ἀφήνω δὲ εἰς ἄλλους συναδέλφους νὰ ἀναπτύξουν τὸ συνταγματικὸν ἢ μή, διότι δὲν εἶμαι Συνταγματολόγος, ἀλλὰ ἁπλῶς λέγω, ὅτι παραβιάζεται σαφῶς τὸ ἄρθρον 11 τοῦ Συντάγματος, διὰ τῆς ἀδικαιολογήτου ἐπεμβάσεως τοῦ ὑπουργοῦ Ἐθνικῆς Ἀμύνης εἰς ἕνα ἁπλοῦν συνεταιρισμόν. Ἀλλὰ μεταξὺ τῶν ἄλλων ὑπάρχει καὶ ἕν ἄλλο ἄτοπον. Ἐντὸς ἑνὸς νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον προβλέπει περὶ ἀποστράτων ἀξιωματικῶν Ἀεροπορίας, εἰσέδυσαν διάφοροι τροπολογίαι, αἱ ὁποῖαι ἀφοροῦν θέματα, τὰ ὁποῖα θὰ ἔπρεπε νὰ ἀπασχολήσουν ἰδιαιτέρως τὸ Σῶμα καὶ ἰδιαιτέρως τὴν Κυβέρνησιν καὶ δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ μποῦν ὡς τροπολογίαι εἰς ἄρθρον ἑνὸς νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον οὐδεμίαν σχέσιν ἔχει, π. χ. μὲ τὸν διχασμὸν καὶ τὴν ἵδρυσιν δύο Σχολῶν. Ἤκουσα τὸν κ. ὑφυπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, δίδοντα ἀπάντησιν εἰς τὸν ἀξιότιμον ναύαρχον κ. Τούμπαν, ὅταν ἕνας ἁρμόδιος, ὅπως εἶναι ὁ κ. Τούμπας, εἶπεν, ὅτι εἰς οὐδὲν Ναυτικὸν τοῦ κόσμου ὑπάρχει ὁ διχασμὸς τῆς ἑνιαίας διοικήσεως. Ὁ κ. ὑφυπουργός, ἀνέπτυξε θεωρίας, καὶ ἀνέφερε καὶ τὸν 6ον Στόλον, καὶ μάλιστα μὲ ἕν ὕφος, ὅτι ἐκ τῆς πείρας τὴν ὁποίαν ἔχει καὶ ἐκ τῆς ἰδίας ἀντιλήψεως, γνωρίζει τὴν ἀποστολὴν τοῦ 6ου Στόλου. Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι δὲν εὑρίσκω ἄλλο πρᾶγμα, παρὰ νὰ ἐκφράσω τὸν θαυμασμόν μου πρὸς τὸν κ. ὑφυπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, διότι ἔχει ἰδίαν ἀντίληψιν τῆς ἀποστολῆς καὶ τῶν καθηκόντων τοῦ 6ου Ἀμερικανικοῦ Στόλου. Ἀλλά, κύριοι, αἱ μεγάλαι δυνάμεις, ὅπως εἶναι αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι, ἔχουν ἀποστολὰς ἐντελῶς ἰδιαιτέρας, αἱ ὁποῖαι ἐπιβάλλονται ἀπὸ τὰς συμμαχίας των, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τὰ συμφέροντά των ἰδίως εἰς ὁλόκληρον τὸ ἡμισφαίριον, καὶ συνεπῶς, δὲν δύναται νὰ γίνῃ σύγκρισις μεταξὺ τοῦ 6ου Στόλου καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ Στόλου, οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ σύγκρισις μεταξὺ τῆς ἀποστολῆς τοῦ 7ου Στόλου τοῦ Εἰρηνικοῦ καὶ τῆς ἀποστολῆς τοῦ Ἑλληνικοῦ Στόλου. Ἀπὸ ποίας πλευρᾶς θέλετε νὰ ἐξετάσωμεν τὸ πρᾶγμα, κ. Ὑφυπουργὲ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης; Ἀπὸ ἀπόψεως δυνάμεων, ἀπὸ ἀπόψεως στρατηγικῆς ἀποστολῆς, ἀπὸ ἀπόψεως τεχνικῆς ἀποστολῆς, ἀπὸ ἀπόψεως ἀποστάσεων; Τί εἶναι ὁ 6ος Στόλος; Εἶναι αὐτάρκης διὰ τὰς πρώτας ἐπισκευάς του, ἀκολουθεῖται ἀπὸ πλωτὰ συνεργεῖα λόγω τοῦ μεγέθους του, λόγω τῆς ἀποστολῆς του καὶ λόγω τοῦ πλούτου τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν. Ἀκολουθεῖται ἀπὸ σειρὰν πλοίων τὰ ὁποῖα ἔχουν τελειότητα μηχανικῶν ὑλῶν, καὶ ἠμποροῦν νὰ ἐπισκευάσουν καὶ ἐν πλῷ ἀκόμη μίαν μικρὰν βλάβην ἢ ζημίαν. Ἀλλὰ ὅταν πρόκειται περὶ κυρίας ζημίας ἢ περὶ κυρίας ἀλλαγῆς τῶν συνθηκῶν τοῦ πυροβολικοῦ ἢ τῶν ἄλλων μέσων, τὰ ὁποῖα εἶναι ἐν καλπασμῶ καὶ μεταβάλλουν καὶ τὴν μορφὴν καὶ τὸν ὁπλισμὸν τῶν πλοίων, τότε τὰ πλοῖα αὐτὰ ἀποστέλλονται εἰς τὸ Κέντρον. Ὑπάρχει δὲ ἑνιαία διοίκησις εἰς τὸ Ναυτικὸν τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν. Ἔχουν μίαν ἀποστολὴν καὶ ὁ 6ος καὶ ὁ 7ος Στόλος, εἰδικὴν ἀποστολήν, τὴν ὁποίαν ἐκτελοῦν ἀπὸ τὴν ἀπομεμακρυσμένην βάσιν των. Ἀλλὰ εἶναι δυνατὸν νὰ μοῦ εἴπητε, ὅτι πρέπει νὰ διχάσωμεν τὸν Ἑλληνικὸν Στόλον, ὅταν αἱ ἀποστάσεις εἶναι 150 μίλλια, δηλαδή, διὰ μὲν ἕνα νέον ἀντιτορπιλλικὸν εἶναι θέμα 4–5 ὡρῶν, διὰ δὲ ἕνα καταδρομικὸν θὰ εἶναι 6–7 ὡρῶν; Ἀλλὰ δὲν νομίζω καὶ ἀπὸ ἀπόψεως στρατηγικῆς ἂν κρίνωμεν, ὁ διχασμὸς αὐτὸς τῶν δυνάμεων εἶναι ἐπιβεβλημένος καὶ δὲν εἶναι βλαβερός. Δὲν πηγαίνομεν εἰς τὰ ἱστορικὰ γεγονότα, διότι εἶναι ἀδύνατον νὰ πᾶμε εἰς τὰ ἱστορικὰ γεγονότα, διότι εἴπομεν ἐν καλπασμῶ ἀλλάσσουν καὶ ἡ στρατηγικὴ καὶ ἡ τεχνικὴ καὶ ὁ ὁπλισμός. Τότε ὑπῆρχεν ἑνιαία διοίκησις τοῦ Στόλου, διότι εἴχομεν καὶ καθωρισμένην ἀποστολήν, καθωρισμένους ἐχθρούς, ἐνῶ σήμερον εὑρισκόμεθα μέσα εἰς ἕνα συμμαχικὸν σύμπλεγμα καὶ δὲν γνωρίζομεν ποία θὰ εἶναι ἡ ἀποστολὴ τοῦ Στόλου, ἡ ὁποία δὲν καθορίζεται μόνον ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἐθνικῆς μας ἀσφαλείας, ἀλλὰ καὶ τοῦ συνόλου τῆς συμμαχίας. Συνεπῶς, πῶς κάνομεν τὸν διχασμὸν αὐτὸν τοῦ Στόλου; Διότι ἂν πάρωμεν περιωρισμένως τὴν ἀποστολὴν τοῦ Ἑλληνικοῦ Στόλου, ποία εἶναι; Εἶναι ἡ ἐξασφάλισις τῆς ἀσφαλείας τῶν παραλίων μας καὶ ἡ μεταφορὰ τῶν στρατιωτικῶν δυνάμεων. Δὲν ἔχομεν ἐπιθετικὸν Στόλον ἢ δὲν ἔχομεν βαρειὰ καταδρομικά, τὰ ὁποῖα ἔχουν μίαν ἀποστολὴν κυρίαν, στρατηγικήν. Εἴμεθα ἕνας Στόλος συνοδείας καὶ προστασίας τῶν νηοπομπῶν μας καὶ τῶν μεταφορῶν μας τοῦ Στρατοῦ συνεπείᾳ τῆς ἐπιστρατεύσεως. Πῶς εἶναι δυνατὸν λοιπὸν σήμερον εἰς ἕνα νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ὁμιλεῖ περὶ ὀργανώσεως τῶν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν τῆς Ἀεροπορίας, νὰ μπαίνῃ καὶ ἓν ἄρθρον διὰ τὸν διχασμὸν τῶν δυνάμεων τοῦ Βασιλικοῦ Ναυτικοῦ; Νομίζω, κ. Ὑφυπουργὲ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, καὶ διὰ τὴν σοβαρότητα τὴν ἰδικήν σας καὶ διὰ τὴν σοβαρότητα τοῦ θέματος, τοιούτου εἴδους θέματα καὶ νομοθετήματα πρέπει νὰ ἔρχωνται νὰ περάσουν ἀπὸ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, νὰ γίνεται μία συζήτησις εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, ἡ ὁποία συζήτησις, ἴσως εἶναι πλέον ἐλευθέρα ἀπὸ τὴν συζήτησιν ἡ ὁποία γίνεται ἐνώπιον τῆς ὁλομελείας. Δὲν ἐπιτρέπεται, κ. Ὑφυπουργὲ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, νὰ ἐμφανίζεται εἰς τὴν Βουλὴν ἕνα νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον παραβιάζει τὸ Σύνταγμα σαφῶς, κατὰ τρόπον τόσον ἐπιπόλαιον.

§115ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Ἡλιοῦ ἔχει τὸν λόγον.

§116Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ περιορισθῶ μόνον εἰς τὸ ζήτημα τὸ Συνταγματικὸν τὸ ἀφορῶν τὴν Ἕνωσιν τῶν Σωματείων ἀποστράτων ἀξιωματικῶν Ἀεροπορίας, καὶ ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ ἀποκλειστικῶς εἰς τὸ νομικὸν καὶ εἰς τὸ συνταγματικὸν μέρος. Φυσικὸν εἶναι, ὅτι εἰς τὸ Σῶμα ἀντιπαρατάσσονται ἀπόψεις πολιτικαὶ καὶ νομικαὶ καὶ νομίζω, ὅτι τοῦτο ὡδήγησε κατὰ τὴν ἀποψινὴν συζήτησιν εἰς τὸ νὰ ἐκφρασθοῦν ἀπόψεις καὶ γνῶμαι αἱ ὁποῖαι παρερμηνεύουν καὶ εἶναι ἄντικρυς ἀντίθετοι πρὸς θεμελιώδεις καταστατικὰς διατάξεις τοῦ δημοσίου ἡμῶν βίου. Βεβαίως, ἡ προσπάθεια καταστρατηγήσεως τοῦ Συντάγματος, εἶναι ἔκδηλος ἀπὸ αὐτὸν τὸν νόμον, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τὸ τροποποιηθὲν προηγουμένως νομοθέτημα, εἰς τὸ σημεῖον ὅπου ὁμιλεῖ περὶ ἱδρύσεως Νομικῶν Προσώπων Δημοσίου Δικαίου. Χαρακτηρίζοντας ἕνα Σωματεῖον οἱονδήποτε ὡς ΝΠΔΔ, βεβαίως ἔχομεν ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέραν ηὐξημένον πεδίον ἁρμοδιοτήτων τῆς Διοικήσεως, τῆς ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας, καὶ μὴ ἐφαρμογὴν τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ Συντάγματος, τὸ ὁποῖον κατοχυρώνει τὸ δικαίωμα τοῦ συνεταιρίζεσθαι τῶν ἰδιωτῶν εἰς θέματα τοῦ ἰδιωτικοῦ δικαίου. Ὅπως εἶχε εἴπει —καὶ εἶναι πολύκροτον αὐτὸ καὶ πολλάκις μνημονευθὲν αὐτὸ τὸ χωρίον, ὥστε δὲν χρειάζεται περισσοτέρα ὑπόμνησις— ὅπως εἶχεν εἴπει ὁ Ροΐδης, οἱ καλόγηροι τοῦ Μεσαίωνος, ὅταν ἤθελον νὰ καταστρατηγήσουν τὴν νηστείαν τῆς Τετάρτης καὶ τῆς Παρασκευῆς, ἐβάπτιζον τὶς χῆνες εἰς ψάρια καὶ ὡς ψάρια τὶς ἔτρωγον, διότι ἡ Καθολικὴ ἐκκλησία ἐπιτρέπει τοῦτο εἰς ἡμέρας νηστείας. Τὸ Συμβούλιον τῆς Ἐπικρατείας, εἶπεν, ὅτι δὲν ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν θέλησιν τῆς Κυβερνήσεως, οὔτε κἂν ἀπὸ τὴν θέλησιν νομοθετικῆς ἐξουσίας, διότι ἡ νομοθετικὴ ἐξουσία δὲν ἠμπορεῖ νὰ καταστρατηγήσῃ τὸ Σύνταγμα, ἐντὸς τῶν ὁρίων τῶν ὁποίων ὀφείλει νὰ κινῆται. Δὲν ἐξαρτᾶται, λέγω, οὔτε ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, οὔτε ἀπὸ τὴν νομοθετικὴν ἐξουσίαν, βαπτίζοντας ἕνα Σωματεῖον εἰς Ὀργανισμὸν Δημοσίου Δικαίου ἢ εἰς Ν.Π.Δ.Δ. ἢ εἰς Ν.Π.Ι.Δ., νὰ ἐπιφέρῃ τὴν ἐφαρμογὴν ἢ τὴν μὴ ἐφαρμογὴν τῶν Συνταγματικῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 11. Καὶ εἶπεν, ὅτι γνώρισμα κυριαρχικὸν εἶναι ὁ σκοπός, οὔτε κἂν ἐὰν ἱδρύθη τὸ Σωματεῖον διὰ βουλήσεως ἰδιωτῶν, ἢ ἠμπορεῖ νὰ διαλυθῇ διὰ τῆς βουλήσεως τῶν ἰδιωτῶν ἢ μόνον διὰ πράξεως τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας. Δὲν εἶναι κριτήριον ἡ βούλησις τῶν ἰδιωτῶν, κριτήριον εἶναι ὁ σκοπός. Τὰ Ν.Π. Δ.Δ. εἶναι ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἀσκοῦν δημοσίαν ὑπηρεσίαν γενικωτέρου σκοποῦ δημοσίου ἐνδιαφέροντος. Ἀποτελοῦν δηλαδὴ κατὰ τοὺς θεωρητικοὺς τοῦ Διοικητικοῦ Δικαίου ἀποκεντρωμένην δημοσίαν ὑπηρεσίαν, ὅπως λ. χ. τὸ Ι.Κ.Α., τὰ Πανεπιστήμια, τὰ Μετοχικὰ Ταμεῖα, οἱ Δῆμοι, αἱ Κοινότητες καὶ εἰ τί ἄλλο, δὲν ἔχει σημασίαν ἂν τινὰ ἐξ αὐτῶν ἱδρύθησαν πρωτοβουλίᾳ ἰδιωτῶν ὡς ἰδιωτικὰ Σωματεῖα, ἀρκεῖ νὰ περιέπεσαν εἰς δημόσιον σκοπόν. Καὶ εἶπε τὸ Συμβούλιον τῆς Ἐπικρατείας φέρ’ εἰπεῖν, ὅτι λόγῳ τοῦ προέχοντος χαρακτῆρος διὰ τὴν ἀνάπτυξιν καὶ τῆς οἰκονομίας καὶ τῶν ἀμυντικῶν ἀναγκῶν τῆς χώρας ποὺ ἔχει ἡ Φίλιππος Ἕνωσις–Σωματεῖον ἱδρυθὲν ὑπὸ ἰδιωτῶν— καὶ τῆς ἐπιδοτήσεως αὐτοῦ, αὕτη ἀποκτᾷ τὴν ἰδιότητα τοῦ

Ν.Π.Δ.Δ.

Ἐδῶ, καταδήλως, τὰ ἄρθρα 2 καὶ 3 τοῦ ἀναγκαστικοῦ νόμου τάδε, τοῦ τροποποιηθέντος ὑπὸ τοῦ συζητουμένου, λέγουν, ὅτι ὁ σκοπὸς τῆς Ἑνώσεως, εἶναι ἡ στενὴ ἐπικοινωνία τῶν μελῶν πρὸς διατήρησιν καὶ σύσφιγξιν τῶν δεσμῶν, ἡ ἀνταλλαγὴ γνωμῶν, ἐπὶ ζητημάτων ἀφορώντων τὰ ἐπαγγελματικὰ συμφέροντα, καὶ ἐν γένει ἡ προστασία καὶ προαγωγὴ τῶν ἐπαγγελματικῶν συμφερόντων ἐν τῇ ἰδιότητί των ὡς ἀποστράτων ἀξιωματικῶν τῆς Ἀεροπορίας. Καὶ προχωρεῖ τὸ ἄρθρον 4 καὶ λέγει: «Μέλη τῆς Ἑνώσεως ὑποχρεωτικῶς εἶναι οἱ μερισματοῦχοι ἀξιωματικοὶ καὶ αἱ ὀρφανικαὶ τούτων οἰκογένειαι». Δηλαδὴ καταδήλως πρόκειται περὶ σκοπῶν ἀνηκόντων εἰς τὰς Ἑνώσεις ἰδιωτῶν πρὸς συγκρότησιν Νομικῶν Προσώπων τοῦ Ἰδιωτικοῦ Δικαίου, δηλαδὴ πρὸς συγκρότησιν Σωματείων τὰ ὁποῖα ἐπιδιώκουν συμφέροντα ἠθικῆς τάξεως, ἢ πνευματικὰ ἢ καλλιτεχνικά, ἐν ἀντιθέσει πρὸς τὰς ἑταιρείας, αἱ ὁποῖαι ἐπιδιώκουν οἰκονομικά, κερδοσκοπικὰ συμφέροντα τῶν ἰδιωτῶν. Δὲν πρέπει νὰ δημιουργῆται καμμία σύγχυσις—καὶ νομίζω, ὅτι ὑπῆρξεν ἀτύχημα τῆς συζητήσεως ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τὴν ἐπιστημονικὴν—δὲν πρέπει νὰ δημιουργῆται καμμία σύγχυσις εἰς ποῖον Ὑπουργεῖον ἀνήκει ἡ ἐποπτεία. Ἡ ἐποπτεία τῶν Σωματείων, δὲν ἀνήκει ὑποχρεωτικῶς εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐργασίας, εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐργασίας ἀνήκει ὑποχρεωτικῶς ἡ ἐποπτεία τῶν Σωματείων τῶν ἐργαζομένων, ἀνήκει δὲ ἐπὶ πλέον ἡ ἐποπτεία παντὸς ἄλλου Σωματείου, δι’ ὃ δὲν ἔχει ὁρισθῆ ἄλλο τι, λ. χ. ἡ ἐποπτεία Σωματείων Ἰδιωτικοῦ Δικαίου Ἐκπαιδευτικῶν ἀσκεῖται ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας κ.ο.κ. Τώρα ὁ κ. ὑπουργός, θέλει νὰ δικαιολογήσῃ καὶ νὰ παραστήσῃ ἠπιώτερον αὐτὸ τὸ περιεχόμενον τῆς διατάξεως ποὺ ἀντίκειται καταδήλως εἰς τὸ ἄρθρον 11 τοῦ Συντάγματος, διότι παραβιάζει τὴν ἐλευθερίαν τοῦ συνεταιρίζεσθαι, ποὺ δὲν ἠμπορεῖ διὰ νόμου νὰ παραβιασθῇ, καὶ τῆς ὁποίας τὸ ἀκρότατα ἐλάχιστον περιεχόμενον, εἶναι ὅτι οἱ συνεταιριζόμενοι δύνανται νὰ ἐκλέξουν τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον τῆς ἀρεσκείας των, καὶ ὄχι νὰ τὸ ἐπιβάλῃ ἄλλος τις ἢ ἡ Πολιτεία. Ὁ κ. ὑπουργὸς εἶπε, καὶ ἐνδεχομένως τὸ ἐφήρμοσε, δὲν ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου ἂν ναὶ ἢ ὄχι, ὅτι δὲν ἀπέστη τοῦ σεβασμοῦ τῆς βουλήσεως τῆς πλειοψηφίας, καὶ προέκρινεν ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι καὶ ὑπὸ τῆς πλειοψηφίας τῆς Γενικῆς Συνελεύσεως προεκρίθησαν. Ἕν ἐκ τῶν δύο, κ. Πρόεδρε, ἂν οὕτως ἔχῃ τὸ πρᾶγμα, ἡ διάταξις εἶναι περιττή, ἂν δὲ ἄλλως, οἱ ὑπουργοί, ὁ ἴδιος ἢ οἱ διάδοχοί του εἰς τὸ μέλλον, ἔχουν τὴν ἐλευθερίαν, ἐκ τῆς διατυπώσεως τοῦ νόμου νὰ προκρίνουν οὐχὶ τοὺς πλειοψηφοῦντας καὶ τότε ἡ διάταξις εἶναι ἀντισυνταγματική. Ἑπομένως, εἴτε ὑπὸ τὴν μίαν ἔννοιαν, εἴτε ὑπὸ τὴν ἄλλην, εἶναι σωστὸν νὰ καταργηθῇ. Ἐγὼ πιστεύω, ὅτι ἂν δὲν θελήσῃ νὰ καταργήσῃ καὶ ἂν ἤθελε διατηρήσει αὐτὸ τὸ διάταγμα ἐν ἰσχύϊ, ἐφ’ ὅσον οἱ ἐνδιαφερόμενοι καὶ οἱονδήποτε μέλος συνταγματικῶς ἐνδιαφερόμενον, ἤθελε στραφῆ ἐνώπιον τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας, ὄχι διὰ τὴν ἀκύρωσιν τοῦ νόμου, διότι ὁ νόμος δὲν ἀκυροῦται ἀπὸ τὸ Συμβούλιον τῆς Ἐπικρατείας, ἀλλὰ διὰ τὴν ἀκύρωσιν τῆς διαταγῆς τοῦ ὑπουργοῦ, διὰ τῆς ὁποίας κατ’ ἐφαρμογὴν αὐτοῦ τοῦ ἀντισυνταγματικοῦ νόμου, ἤθελεν ὁρίσει διοίκησιν ἄλλην, παρὰ τὴν κατὰ σειρὰν τῆς πλειοψηφίας ἐκλεγομένην, ἔχω τὴν πεποίθησιν, ὅτι σύμφωνα μὲ τὴν παγίαν νομολογίαν, τὸ Συμβούλιον τῆς Ἐπικρατείας, θὰ ἀκυρώσῃ τὴν τοιαύτην διαταγὴν τοῦ κ. ὑπουργοῦ, καὶ ἑπομένως, συζητοῦμεν ἐπὶ νόμου ἀνισχύρου οὕτως ἢ ἄλλως. Πέραν τούτου, ἐγὼ νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι ἐπιχείρημα, εἶναι ἐξεζητημένον τὸ ἐπιχείρημα, ὅτι εἰδικῶς οἱ ἀξιωματικοί, ὅταν τεθοῦν εἰς ἀποστρατείαν, ἀποτελοῦν ἰδιαιτέραν κατηγορίαν πολιτῶν, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν, ὅτι δὲν ἀπολαύουν τῶν Συνταγματικῶν ἐλευθεριῶν τῶν ὑπολοίπων πολιτῶν, διότι λέγει, καλούμενοι ἠμποροῦν νὰ ξαναϋπηρετήσουν. Καὶ οἱ στρατιῶται τὸ ἴδιον καλούμενοι ἠμποροῦν νὰ ξαναϋπηρετήσουν, καὶ ἑπομένως, αὐτὸ δὲν ἀποτελεῖ ἐπιχείρημα. Βεβαίως ἀποτελεῖ πλήρη μετατόπισιν τοῦ θέματος τὸ ἐπιχείρημα τοῦ ἀξιοτίμου ἐξ Ἀχαΐας συναδέλφου κ. Οἰκονομίδου, τὸ ὁποῖον ἀναφέρεται εἰς διατάξεις περιοριστικὰς τῶν συνδικαλιστικῶν καὶ ἀπεργιακῶν δικαιωμάτων τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ τῶν ὑπαλλήλων τῶν Ν.Π.Δ.Δ. καὶ δὲν ἀναφέρεται εἰς τὰ Ν.Π.Δ.Δ. αὐτὰ καθ’ ἑαυτά. Τὸ τελικὸν ἐπιχείρημα τοῦ κ. ὑπουργοῦ Ἐθνικῆς Ἀμύνης εἶναι, ὅτι παραπλησία διάταξις, ἰσχύει ἀπὸ 20ετίας διὰ τοὺς ἀποστράτους τοῦ Στρατοῦ τῆς ξηρᾶς. Ἡ διάταξις αὐτὴ εὑρίσκεται εἰς νομοθέτημα τῆς ἐποχῆς κατὰ τὴν ὁποίαν τὸ Σύνταγμα εἶχε καταλυθῆ. Νομίζω, ὅτι ἤδη ἀπὸ τὸ διάταγμα τοῦ 1942, τὸ δημοσιευθὲν ὑπὸ τῆς ἐν τῇ ξένῃ Κυβερνήσεως, διὰ τοῦ ὁποίου κατηργεῖτο ἡ 4η Αὐγούστου ὡς κατὰ λάθος θεσπισθεῖσα καὶ ἐπανεφέρετο ἐν ἰσχύϊ τὸ τότε μὴ ἐφαρμοζόμενον Σύνταγμα, ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἀπὸ 1ης Ἰανουαρίου 1952, ὅπου ἐδημοσιεύθη τὸ νέον Σύνταγμα, περιέχον τὸ ἄρθρον 11, δὲν γεννᾶται καμμία ἀμφιβολία, ὅτι ὅλοι αὐτοὶ οἱ ἀντισυνταγματικοὶ νόμοι εἶναι κατηργημένοι. Ἀλλὰ καὶ ἀπὸ ἀπόψεως πρακτικῆς, παρατηροῦμεν κἄτι τι τὸ ὁποῖον δυστυχῶς ἐνῷ παρεμπιπτόντως ἐμφανίζεται εἰς αὐτὴν τὴν περίπτωσιν, σημείου ἐξηρτημένου ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης παρατηρεῖται εἰς μεγάλην ἔκτασιν ἐπαγομένην κατάλυσιν οὐσιαστικῶς τῶν συνδικαλιστικῶν ἐλευθεριῶν εἰς τὰ ἄλλα, τὰ ἐπαγγελματικὰ Σωματεῖα. Παρατηροῦμεν τοῦτο, ὅτι ὅπου ἔχομεν ἕνα νόμον ἀντισυνταγματικόν, ἀντὶ νὰ εὐθυγραμμίσωμεν τὴν κατάστασιν ἐκείνην πρὸς τὸ Σύνταγμα, καὶ τὴν ὁμαλότητα, λέγομεν, ὅτι ὑπάρχει ἕνα προηγούμενον, ἂς ἐπεκτείνωμεν τὴν ἀντισυνταγματικότητα καὶ τὴν ἀνωμαλίαν καὶ ἐκεῖ ὅπου ἐξακολουθεῖ νὰ ἰσχύῃ ἡ συνταγματικὴ τάξις. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον, περιοριζόμενος εἰς ὅλα αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦν τὴν νομικὴν καὶ τὴν Συνταγματικὴν τοποθέτησιν τοῦ ζητήματος, νομίζω, ὅτι δὲν θὰ ὑπάρχῃ καμμία ἀντίρρησις ἀπὸ καμμία πτέρυγα νὰ καταργηθῇ μία διάταξις ἀφ’ ἑαυτῆς ἀνίσχυρος καὶ ἡ ὁποία ἁπλῶς θὰ δημιουργῇ κάθε χρόνον δίκας μεταξὺ τοῦ ὑπουργοῦ καὶ οἱουδήποτε μέλους, ἐνώπιον τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας.

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐξαντληθέντος τοῦ καταλόγου τῶν ἐγγεγραμμένων νὰ ὁμιλήσουν κηρύσσεται περαιωμένη ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τῆς προτάσεως νόμου. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§118ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§119ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′ μ. μ. μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 10 μ. μ.)