1959.11.26

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 8η

Πέμπτη, 26 Νοεμβρίου 1959

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.05′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Γκίλλας, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Α. ΓΚΙΛΛΑΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Παυλόπουλος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Α. ΠΑΥΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ἀπαντήσεις διαφόρων Ὑπουργείων ἐπὶ ἐρωτήσεων τῶν κ. κ. βουλευτῶν. Ι. Τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν α) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Γ. Βαλούρδου, Μ. Χριστογεώργου καὶ Σ. Καρασάββα. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 10460)8222)14.11.1959 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἀντίγραφον τῆς ἀπὸ 13.11.59 ἐρωτήσεως καὶ αἰτήσεως καταθέσεως ἐγγράφων τῶν βουλευτῶν κ. κ. Γ. Βαλούρδου, Μ. Χριστογεώργου καὶ Σ. Καρασάββα, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Διὰ τῶν ὑπ’ ἀριθ. 540 καὶ 1480)1951 ἀποφάσεων τοῦ Τριμελοῦς Πλημμελειοδικείου Πειραιῶς, κατεδικάσθησαν εἰς διαφόρους ποινὰς ἐπὶ λαθρεμπορίᾳ μὴ αὐτοφώρῳ διάφορα πρόσωπα. Αἱ ἀνωτέρω ἀποφάσεις δὲν περιέλαβον διάταξιν δημευτικὴν τῶν δι’ ὧν ἐπράχθησαν αἱ λαθρεμπορίαι πετρελαιοκινήτων, ἅτινα σημειωτέον δὲν εἶχον κατασχεθῆ ὑπὸ τῆς ἁρμοδίας Τελωνειακῆς Ἀρχῆς, οὔτε καὶ ἦτο δυνατὴ κατὰ νόμον ἡ κατάσχεσις τούτων, ἐφ’ ὅσον, ὡς ἀνωτέρω ἐξετέθη, αἱ διωχθεῖσαι λαθρεμπορίαι δὲν ἦσαν αὐτόφωροι ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τῶν διατάξεων τοῦ ἄρθρου 111 τοῦ Τελωνειακοῦ Κώδικος, ἀνεκαλύφθησαν δὲ μετὰ πάροδον ἐτῶν ἀπὸ τοῦ χρόνου τῆς τελέσεώς των. Τὸ δικαστήριον, κατὰ τὴν διδομένην ὑπὸ τῆς νομολογίας ἑρμηνείαν τῶν σχετικῶν διατάξεων, ἠδύνατο νὰ ἀπαγγείλῃ τὴν δήμευσιν ἢ διὰ τῆς καταδικαστικῆς ἀποφάσεως, ἢ διὰ μεταγενεστέρας συμπληρωματικῆς τοιαύτης. Ἐν προκειμένῳ, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 965)55 ἀποφάσεως τοῦ αὐτοῦ Πλημμελειοδικείου Πειραιῶς καὶ κατόπιν αἰτήσεως τοῦ παρ’ αὐτῷ Εἰσαγγελέως, ἀπηγγέλθη καὶ διετάχθη ἡ δήμευσις τῶν δι’ ὧν ἐπράχθησαν αἱ διωχθεῖσαι λαθρεμπορίαι ἓξ πετρελαιοκινήτων, μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ τὸ π)κίνητον «Ἅγιος Νικόλαος» (πρώην «Ἅγιος Ἀνδρέας») Ν. Π. 1223. Ἡ περὶ δημεύσεως ἀπόφασις τοῦ Πλημμελειοδικείου Πειραιῶς, ἔδει νὰ καταστῇ τελεσίδικος, συμφώνως πρὸς τὴν διάταξιν τῆς παραγράφου 5 τοῦ ἄρθρου 107 τοῦ Τελωνειακοῦ Κώδικος (ὅρα καὶ Νομολογίαν Α. Ν. 106)48 καὶ 750)54) διὰ νὰ ἀποβῇ ἐκτελεστή. Ἐπειδή, ὅμως, ἡ περὶ δημεύσεως ἀπόφασις ἐξεδόθη ἐρήμην τῶν δραστῶν τῆς λαθρεμπορίας, δὲν ἦτο δυνατὴ πρὸ τῆς τελεσιδικίας τῆς ἀποφάσεως ἡ ὑπὸ τῆς Διοικήσεως λῆψις οἱουδήποτε μέτρου ἀκινητοποιήσεως ἢ σημειώσεως τῆς δημεύσεως εἰς τὸ περιθώριον τῶν νηολογίων. Κατ’ ἀκολουθίαν, ἐπὶ τῶν συγκεκριμένων ἐρωτημάτων τῶν ἐρωτώντων βουλευτῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ κάτωθι: 1 καὶ 2. Αἱ ὑπ’ ἀριθ. 540 καὶ 1480)51 καταδικαστικαὶ τῶν δραστῶν τῆς λαθρεμπορίας ἀποφάσεις τοῦ Πλημμελειοδικείου Πειραιῶς δὲν περιέλαβον διάταξιν δημευτικὴν τῶν π)κινήτων, δὲν ἦτο δὲ ἀναγκαῖον νὰ αἰτηθῇ τοῦτο ὑπὸ οἱασδήποτε Ἀρχῆς, διότι ἐπὶ τοῦ αὐτεπαγγέλτως διωκομένου ἀδικήματος τῆς λαθρεμπορίας τὸ δικαστήριον δύναται καὶ ἄνευ αἰτήσεως ἔτι νὰ ἀπαγγείλῃ τὴν δήμευσιν εἴτε διὰ τῆς κυρίας ἀποφάσεως, εἴτε καὶ διὰ μεταγενεστέρας συμπληρωματικῆς τοιαύτης, μὴ περιοριζόμενον χρονικῶς πρὸς τοῦτο, ὡς ἔπραξε διὰ τῆς μεταγενεστέρας ὑπ’ ἀριθ. 965)55 ἀποφάσεώς του. 3 καὶ 4. Δὲν ἐγένετο ἄμεσος καταχώρισις τῆς περὶ δημεύσεως ἀποφάσεως εἰς τὰ οἰκεῖα νηολόγια, διότι ἡ ὡς ἄνω περὶ δημεύσεως ἀπόφασις δὲν εἶχε καταστῆ τελεσίδικος, ἅτε ἐκδοθεῖσα, ὡς ἀνωτέρω ἐλέχθη, ἐρήμην τῶν καθ’ ὧν αὕτη. Ἔδει συνεπῶς, ὅπως κοινοποιηθῇ, μερίμνῃ βεβαίως τῆς Δικαστικῆς Ἀρχῆς, ἡ ἀπόφασις, ἵνα καταστῇ τελεσίδικος, ὡς ἀπαιτεῖ ἡ διάταξις τῆς παραγράφου 5 τοῦ ἄρθρου 107 τοῦ Τελωνειακοῦ Κώδικος καὶ ἐν συνεχείᾳ γνωστοποιηθῇ τοῦτο εἰς τὴν Τελωνειακὴν Ἀρχήν, πρὸς ἐκτέλεσιν καὶ ἐγγραφὴν ὑπὸ τῆς Λιμενικῆς Ἀρχῆς τῆς τελεσιδίκου πλέον ἀποφάσεως εἰς τὸ περιθώριον τῶν οἰκείων νηολογίων. Παρὰ ταῦτα, ἡ ἁρμοδία Τελωνειακὴ Ἀρχή, ἐν τῇ μερίμνῃ της, πρὸς ἄρσιν τῶν παρ’ αὐτῇ ὑπηρεσιακῶν ἐκκρεμοτήτων, δι’ ἐπανειλημμένων ἐγγράφων της ᾐτήσατο νὰ πληροφορηθῇ παρὰ τῆς Εἰσαγγελικῆς Ἀρχῆς περὶ τῆς τελεσιδικίας τῆς ἀποφάσεως, ἵνα προέλθῃ εἰς τὰς ἐνδεικνυομένας ἐνεργείας ἁρμοδιότητος αὐτῆς. Αἱ ἀσκηθεῖσαι ἀνακοπαὶ ἐγένοντο δεκταὶ ὑπὸ τοῦ ἁρμοδίου Πλημμελειοδικείου Πειραιῶς διὰ τῶν ὑπ’ ἀριθ. 4119)3.10.57, 4306)6.10.58 καὶ 3523)58 ἀποφάσεών του, δι’ ὧν ἠκύρωσε τὴν προμνησθεῖσαν ὑπ’ ἀριθ. 965)55 περὶ δημεύσεως ἀπόφασιν καὶ διέταξε τὴν ἀπόδοσιν τῶν πετρελαιοκινήτων. Ἡ τελευταία ἀπόφασις ἀφεώρα τὸ εἰς τὸν κ. Κ. Ροδόπουλον πωληθὲν σκάφος. 5. Κατὰ τὴν ὑπὸ τοῦ Πλημμελειοδικείου Πειραιῶς συζήτησιν τῆς ὑποθέσεως, ἐφ’ ἧς ἡ ἀφορῶσα τὸ σκάφος τοῦτο ὑπ’ ἀριθ. 3523)1958 ἀπόφασις, ὡς προκύπτει ἐκ τῶν πρακτικῶν τῆς συνεδριάσεως, ἐτέθησαν ὑπ’ ὄψει τοῦ Δικαστηρίου ὑπὸ τοῦ Δικαστοῦ Ἀντιπροσώπου τοῦ Δημοσίου, αὐτεπαγγέλτως σημειωθήτω παραστάντος, αἱ ἀντιρρήσεις τοῦ Δημοσίου, ὅσον ἀφορᾷ τοὺς ἐκ τῆς διατάξεως τῆς παραγράφου 4 τοῦ ἄρθρου 126 τοῦ Τελωνειακοῦ Κώδικος ἀπορρέοντας λόγους ἀπορρίψεως τῆς ἀσκηθείσης ἀνακοπῆς. Τοὺς λόγους τούτους, συμφωνοῦντος καὶ τοῦ Εἰσαγγελέως, δὲν ἀπεδέχθη τὸ δικαστήριον, βασισθὲν εἰς τὴν κρατοῦσαν νομολογίαν τοῦ Ἀρείου Πάγου (106)48 καὶ 750) 1954). Ἡ μὴ παράστασις τοῦ Δικαστικοῦ Ἀντιπροσώπου καὶ κατὰ τὴν μετὰ τὴν διακοπὴν συζήτησιν, οὐδόλως ἠδύνατο νὰ ἐπιδράσῃ ἐπὶ τῶν συμφερόντων τοῦ Δημοσίου, ἀφοῦ εἶχον τεθῆ ὑπ’ ὄψει τοῦ δικαστηρίου αἱ ἀντιρρήσεις. Ἐκ τῆς αὐτῆς ὡς ἄνω ἀποφάσεως προκύπτει, ὅτι τὸ δικαστήριον ἐτέλει ἐν γνώσει καὶ τῶν στοιχείων τῶν ἀναφερομένων εἰς τὴν χωρητικότητα τοῦ πλοίου. Ἄλλωστε, τὰ στοιχεῖα ταῦτα ἀναφέρονται καὶ εἰς αὐτὴν ταύτην τὴν ἀνακοπεῖσαν ὑπ’ ἀριθ. 965)55 ἀπόφασιν περὶ δημεύσεως. 6. Ἐκ τῶν διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 965)55 ἀποφάσεως τοῦ Πλημμελειοδικείου Πειραιῶς δημευθέντων 6 π)κινήτων: α) Τὸ «Ἅγιος Γεώργιος» Ν. Π. 937, καθ’ ἃ ἐγνώρισε τὸ Λιμεναρχεῖον Πειραιῶς, διεγράφη τῶν νηολογίων τὴν 14.3.56, ὡς βυθισθὲν καὶ διαλυθὲν εἰς Σαλαμῖνα κατ’ Αὔγουστον 1955. β) Περὶ τοῦ π)κινήτου «Εὐαγγελίστρια» Ν. Π. 218, ὡς ἐγνώρισε τὸ Λιμεναρχεῖον Πειραιῶς, ἦτο ἐκκρεμὴς παρ’ αὐτῷ καὶ ἀπὸ Μαρτίου 1958 αἴτησις διαγραφῆς ἐκ τοῦ νηολογίου, ὡς ἐγκαταλειφθέντος καὶ διαλυθέντος εἰς Λεμεσὸν Κύπρου κατὰ τὸ ἔτος 1949. γ) Τοῦ π)κινήτου «Παναγία» Ν. Π. 1042, ἤρθη ἡ δήμευσις διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 4306)8.10.58 ἀποφάσεως τοῦ Πλημμελειοδικείου Πειραιῶς. δ) Τοῦ π)κινήτου «Ἅγιος Νικόλαος» Ν. Π. 1456, (πρώην Ν. Π. 2695), ἤρθη ἡ δήμευσις διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 4119)3.10.1957 ἀποφάσεως τοῦ Πλημμελειοδικείου Πειραιῶς. ε) Τοῦ π)κινήτου «Ἅγιος Νικόλαος» Ν. Π. 1223 (πρώην «Ἅγιος Ἀνδρέας»), ἤρθη ἡ δήμευσις διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 3523)1958 ἀποφάσεως τοῦ Πλημμελειοδικείου Πειραιῶς. στ) Τὸ π)κίνητον «Γυαλὸς» Ν. Π. 1811, δημευθὲν δι’ ἑτέραν λαθρεμπορίαν διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 4970)13.11.1953 τελεσιδίκου ἀποφάσεως τοῦ Πλημμελειοδικείου Πειραιῶς, ἐξεποιήθη ὡς περιελθὸν εἰς τὴν κυριότητα τοῦ Δημοσίου, ἐκδοθείσης τῆς ὑπ’ ἀριθ. 9485)23.9.58 ἀδείας παραδόσεως εἰς τὸν τελευταῖον πλειοδότην. ζ) Συνεπείᾳ τῶν διὰ τῶν π)κινήτων πραχθεισῶν λαθρεμποριῶν ἐξεδόθησαν αἱ οἰκεῖαι καταλογιστικαὶ πράξεις, τῶν ἁρμοδίων Τελωνειακῶν Ἀρχῶν, τὰ διὰ τούτων δὲ καταλογισθέντα εἰσεπράχθησαν ἐν μέρει καὶ κατὰ τὸ ὑπόλοιπον ἐβεβαιώθησαν εἰς τὰ οἰκεῖα Δημόσια Ταμεῖα, συμφώνως πρὸς τὴν διάταξιν τῆς παραγράφου 14 τοῦ ἄρθρου 99 τοῦ Τελωνειακοῦ Κώδικος. Πλέον τούτου, τὸ Δημόσιον ἤγειρεν ἀγωγὰς πρὸς ἀποκατάστασιν τῆς ζημίας, ἣν ὑπέστη ἐκ τῶν διαφυγόντων τῆς κατασχέσεως λαθρεμπορευμάτων τῶν συναφῶν λαθρεμποριῶν, καίτοι ἀμφισβητεῖται ἡ νομιμότης τῆς τοιαύτης δικαστικῆς ἐπιδιώξεως. Αἱ ἀγωγαὶ αὗται ἐκκρεμοῦσιν εἰσέτι παρὰ τῷ Πρωτοδικείῳ Πειραιῶς. Ὡς ἐκ τῶν ἀνωτέρω, προκύπτει ἐπίσης, δὲν ἀνταποκρίνεται πρὸς τὴν ἀλήθειαν τὸ ἐν τῇ ἐρωτήσει ἐμμέσως θιγόμενον, ὅτι ἡ ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως τοῦ κ. Κ. Ροδοπούλου ὑπ’ ἀριθ. 3523)58 ἀπόφασις τοῦ Πλημμελειοδικείου Πειραιῶς ἀπετέλεσε νομολογίαν, ἐφ’ ἧς ἐστηρίχθησαν ἕτεραι ἀνακοπαὶ, καθ’ ὅσον ἐξ ἀντιθέτου ἀληθὲς τυγχάνει, ὅτι προηγήθη ταύτης ἡ ὑπ’ ἀριθ. 4119)3.10.57 ἀπόφασις τοῦ αὐτοῦ Πλημμελειοδικείου, ἀφορῶσα ἕτερον π)κίνητον, τὸ «Ἅγιος Νικόλαος» Ν. Π. 1456 (πρώην Ν. Π. 2695), οὗτινος εἶχε διαταχθῆ ἡ δήμευσις διὰ τῆς αὐτῆς ἀποφάσεως. Συνημμένως, διαβιβάζομεν ἐπὶ ἐπιστροφῇ: 1) Ἀντίγραφα τῶν ὑπ’ ἀριθ. 540)51, 1480)51, 965) 1955, 4119)57, 3523)58 καὶ 4306)58 ἀποφάσεων τοῦ Τριμελοῦς Πλημμελειοδικείου Πειραιῶς. 2) Ἀντίγραφον τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1991)16.11.57 ἐγγράφου τοῦ Δικαστικοῦ Γραφείου Πειραιῶς πρὸς τὴν Δ)σιν Τελωνείου Περάματος καὶ 3) Ἀντίγραφον τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 32725)ε)8)4.1.54 ἐγγράφου τοῦ Κεντρικοῦ Λιμεναρχείου Πειραιῶς πρὸς τὴν Ἐπιθεώρησιν Ἐμπορικῶν Πλοίων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 23 Νοεμβρίου 1959

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Δ. ΑΛΙΠΡΑΝΤΗΣ

β) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ. Ἐν σχέσει μὲ τὴν διὰ τῶν ὑπ’ ἀριθ. 8137)18.9.59 καὶ 8379)24.9.59 ὑμετέρων ἐγγράφων διαβιβασθεῖσαν ἡμῖν ἐρώτησιν τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ ἀναφερομένην εἰς τὴν λῆψιν νομοθετικοῦ μέτρου διὰ τὴν μονιμοποίησιν τῶν ἐκτάκτων ὑπαλλήλων ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι διὰ τὴν τακτοποίησιν τῶν ἐκτάκτων δημοσίων ὑπαλλήλων κατηρτίσθη νομοσχέδιον ἐφ’ οὗ διετυπώθησαν ὑπὸ τοῦ Α.Σ. Δ.Υ. ὡρισμέναι διαρρυθμίσεις, αἵτινες καὶ μελετῶνται. Ἐν Ἀθήναις τῇ 27 Ὀκτωβρίου 1959

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ

γ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ε. Ζαννῆ. Εἰς ἀπάντησιν τῆς διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 8926)7063)6.10. 1959 ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβασθείσης ἡμῖν ὑπ’ ἀριθ. 396)29.9.59 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ε. Ζαννῆ, σχετικῶς μὲ τὴν ἐπάνδρωσιν τοῦ Τελωνείου Ρόδου δι’ ἐλεγκτικοῦ προσωπικοῦ πρὸς συμπλήρωσιν τῶν ὑπὸ τοῦ ὀργανισμοῦ προβλεπομένων ὀργανικῶν θέσεων, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ἡ ἡμετέρα Ὑπηρεσία τοῦ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργείου ἀπηύθυνε σχετικὸν ἐρώτημα πρὸς τὸ οἰκεῖον Ὑπηρεσιακὸν Συμβούλιον τῆς Γενικῆς Διευθύνσεως Φορολογίας περὶ τῶν κενῶν ὀργανικῶν θέσεων τῆς Διευθύνσεως Τελωνείου Ρόδου διὰ μεταθέσεως ἰσαρίθμων τελωνειακῶν ὑπαλλήλων ἐκ τῆς Διευθύνσεως Τελωνείων Πειραιῶς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 14 Ὀκτωβρίου 1959

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Δ. ΑΛΙΠΡΑΝΤΗΣ

δ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ε. Σαββοπούλου. «Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 9588 ἀπὸ 20.10.59 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ Πειραιῶς κ. Ε. Σαββοπούλου, σχετικῶς μὲ τὴν διάθεσιν τῶν εἰς θέσιν «Βουνὸ Βώκου» τοῦ Πειραιῶς οἰκοπέδων, ἀνηκόντων κατὰ τὸ ἥμισυ ἐξ ἀδιαιρέτου εἰς τὸ κληροδότημα Ἀνθῆς Μελισσουργοῦ καὶ εἰς τὸν ἀδελφὸν αὐτῆς Ἠλίαν Μελισσουργόν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἑξῆς: Μεταξὺ τῶν περιουσιακῶν στοιχείων, ἅτινα κατέλιπεν ἡ ὡς ἄνω διαθέτις εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον, πρὸς ἵδρυσιν Σχολῆς Κωφαλάλων, περιλαμβάνονται καὶ τὰ ἐν λόγῳ οἰκόπεδα: Ταῦτα κατελήφθησαν αὐθαιρέτως παρὰ διαφόρων κατὰ τὸ ἔτος 1945, οἵτινες καὶ ᾠκοδόμησαν ἔκτοτε ἐπ’ αὐτῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον, λαβὸν γνῶσιν τῆς ὡς ἄνω ἐνεργείας των, διέταξε τοὺς Οἰκονομικοὺς Ἐφόρους Κληρονομιῶν καὶ Δʹ Πειραιῶς, ὅπως προβῶσιν εἰς ἐκτίμησιν τῶν περὶ ὧν πρόκειται οἰκοπέδων. Τὰς ὑπὸ τούτων ὑποβληθείσας ἐκθέσεις ἐκτιμήσεως ἡ Ὑπηρεσία κατ’ ἀρχὴν ἔθεσεν ὑπ’ ὄψιν τοῦ συγκυρίου Μελισσουργοῦ, ἐν συνεχείᾳ δὲ καὶ τῶν ἐκτελεστῶν τῆς διαθήκης Ἀρχιεπισκόπου Ἀθηνῶν καὶ Πάσης Ἑλλάδος, Προέδρου τοῦ Ἀρείου Πάγου καὶ Προέδρου τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου, μὲ τὴν παράκλησιν, ὅπως γνωρίσωσιν ἡμῖν τὰς ἀπόψεις των. Οὗτοι συνεφώνησαν ἀπολύτως μὲ τὰς ὑποδείξεις τῆς ὑπηρεσίας, ἥτις πρωταρχικῶς ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν της τοὺς ὑπὸ τῶν ἐνδιαφερομένων προβληθέντας διὰ τῶν αἰτήσεών των εἰδικοὺς λόγους πρὸς δικαιολόγησιν τῆς γενομένης αὐθαιρέτου καταλήψεως, ὡς καὶ τὸ γεγονός, ὅτι πρόκειται περὶ πτωχῶν ἀστέγων οἰκογενειῶν κλπ. Πάντα τὰ ἀνωτέρω ἐτέθησαν ὑπ’ ὄψιν τοῦ Συμβουλίου Ἐθνικῶν Κληροδοτημάτων, ὅπερ ἐγνωμοδότησεν ὑπὲρ τῆς δι’ ἀπ’ εὐθείας συμβάσεως ἐγκρίσεως τῆς ἐκποιήσεως τούτων πρὸς τοὺς ἐνδιαφερομένους, μὲ συμφερούσας τιμάς, ἤτοι τοιαύτας κυμαινομένας ἀπὸ 60–160 δραχμὰς κατὰ πῆχυν καὶ μὲ ἐξόφλησιν τοῦ τιμήματος εἰς ἓξ (6) ἑξαμηνιαίας δόσεις. Τὸ εἰς τὴν ὑπὸ κρίσιν περίπτωσιν καθορισθὲν τίμημα, ὡς καὶ ὁ τρόπος ἐξοφλήσεως τούτου κρίνονται σήμερον ὡς λίαν εὐνοϊκὰ διὰ τούτους, ἐὰν ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν, ὅτι τὸ κληροδότημα κατ’ Αὔγουστον 1957 προέβη εἰς τὴν ἐκποίησιν ἑνὸς ἐκ τῶν ὡς ἄνω οἰκοπέδων πρὸς τὸν συγκύριον Ἠλίαν Μελισσουργὸν ἀντὶ 195 δραχμῶν κατὰ τετραγ. πῆχυν, ἤτοι εἰς τιμὴν κατὰ πολὺ μεγαλυτέραν. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἐν τῇ ἐρωτήσει τοῦ κ. βουλευτοῦ τιθέμενον θέμα «περὶ τοῦ κτήματος Γκρῶμαν», ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι τοῦτο ἀνῆκεν εἰς τὸ Δημόσιον, παρεχωρήθη δὲ ὑπὸ τούτου εἰς τὴν Ἕνωσιν Τυφλῶν Ἀναπήρων Πολέμου καὶ εἰς τὸν Βʹ Οἰκοδομικὸν Συνεταιρισμὸν τῶν ὑπαλλήλων τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν τὴν 3ην Δεκεμβρίου 1954, ἐν ἀντιθέσει πρὸς τὰ ὡς ἄνω οἰκόπεδα τὰ ὁποῖα εἶναι ἐπίκοινα, ἅτινα κατὰ τὸ ἥμισυ κατελήφθησαν ὑπὲρ κοινωφελοῦς σκοποῦ, ἤτοι πρὸς ἵδρυσιν Γεωργικῆς Σχολῆς Κωφαλάλων. Οὕτως ἐχόντων τῶν πραγμάτων, ἔχομεν τὴν γνώμην, ὅτι τὰ διατυπωθέντα παράπονα δὲν τυγχάνουσι βάσιμα. Ἐν Ἀθήναις τῇ 30 Ὀκτωβρίου 1959

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Δ. ΑΛΙΠΡΑΝΤΗΣ»

ε) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ε. Σαββοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν τῆς ἀποσταλείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 9589)7614 τῆς 20ῆς τρέχοντος μηνὸς ὑμετέρου ἐγγράφου, ὑπ’ αὔξοντα ἀριθμὸν βιβλίου ἐρωτήσεων 472 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Εὐαγγ. Σαββοπούλου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ἡ περιελθοῦσα εἰς τὸ Δημόσιον κατὰ τὸ ἰδανικὸν μερίδιον 25)28 ἔκτασις ἐν Παλαιῷ Φαλήρῳ ἐκ τῆς περιουσίας Γκρῶμαν, διετέθη ὑπ’ αὐτοῦ ἀφ’ ἑνὸς διὰ τὴν στέγασιν ἀναπήρων τυφλῶν πολέμου 100% διὰ δωρεᾶς, ἀφ’ ἑτέρου δέ, διὰ τὴν στέγασιν τῶν μελῶν τοῦ Βʹ Οἰκοδομικοῦ Συνεταιρισμοῦ, ὑπαλλήλων Κεντρικῆς Ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν δι’ ἐκποιήσεως, ἀποκλείεται δὲ νὰ διετέθη κατὰ τὴν γενομένην διανομὴν τόσον ὑπὸ τῆς Ἑνώσεως Ἀναπήρων Τυφλῶν Πολέμου, ὅσον καὶ παρὰ τοῦ Βʹ Οἰκοδομικοῦ Συνεταιρισμοῦ ὑπαλλήλων Κεντρικῆς Ὑπηρεσίας Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν τεμάχιον ἐκ τῆς ἐκτάσεως, ἡ ὁποία παρεχωρήθη ὑπὸ τοῦ Δημοσίου πρὸς μὴ δικαιουμένους, λόγῳ τοῦ τεθέντος ὅρου περὶ ἀπαγορεύσεως ἐκ μέρους μέλους τοῦ πρὸς ὃν ἐγένετο ἡ παραχώρησις ὑπὸ τοῦ Δημοσίου Συνεταιρισμοῦ τῆς ἐκποιήσεως τοῦ οἰκοπέδου ἢ τῆς ἀνεγερθησομένης οἰκοδομῆς πρὸ τῆς παρελεύσεως δεκαετίας ἀπὸ τῆς ἐκδόσεως τοῦ πωλητηρίου, ἤτοι πρὸ τῆς 2ας Δεκεμβρίου 1964. Σημειοῦμεν, ὅτι ὁ Βʹ Οἰκοδομικὸς Συνεταιρισμός, προῆλθεν εἰς συμφωνίαν μετὰ τοῦ κ. Ροδόλφου Γκρῶμαν, ὁ ὁποῖος ἐτύγχανε συνιδιοκτήτης κατὰ τὰ 3)28 τῆς παραχωρηθείσης ἐκτάσεως, νὰ τῷ ἐκχωρήσῃ οἰκόπεδά τινα ἐκ τῆς ἐκποιηθείσης ὑπὸ τοῦ Δημοσίου ἐκτάσεως ταύτης, ἵνα οὗτος παραιτηθῇ τῶν ἐκ τῆς συνιδιοκτησίας δικαιωμάτων του ἐπὶ τῆς ὑπολοίπου. Πιθανὸν αἱ ἐκδοθεῖσαι πληροφορίαι εἰς τὸν κ. βουλευτὴν περὶ ἐγκαταστάσεως μὴ ὑπαλλήλων ἐπὶ τοῦ πρώην κτήματος Γκρῶμαν ν’ ἀφοροῦν τοὺς ἰδιώτας, πρὸς οὓς ἐξεποιήθησαν τὰ οἰκόπεδα ταῦτα ὑπὸ τοῦ καταστάντος ἐξ ὁλοκλήρου ἰδιοκτήτου των κυρίου Ροδόλφου Γκρῶμαν. Ἐπίσης, δέον νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν, ὅτι εἰς ἐνίους τυφλοὺς ἀναπήρους ἐδόθη ἡ ἄδεια νὰ παραχωρήσωσιν ὡς προῖκα εἰς ἐρχομένας εἰς γάμον θυγατέρας των τὰ οἰκόπεδα, τὰ ὁποῖα τοῖς διενεμήθησαν ὑπὸ τῆς Ἑνώσεως Τυφλῶν Ἀναπήρων Πολέμου ἢ τμήματα αὐτῶν, ὡς ἐκ τούτου δὲ ἑπόμενον εἶναι, ὅτι καὶ εἰς ταῦτα θὰ ἐγκατεστάθησαν πρόσωπα μὴ ἔχοντα τὴν ἰδιότητα δημοσίου ὑπαλλήλου ἢ τυφλοῦ ἀναπήρου πολέμου.

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Δ. ΑΛΙΠΡΑΝΤΗΣ

στ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Κ. Χιωτάκη, Ι. Κοντουδάκη, Ι. Παπαγεωργίου. «Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 8392)24.9.59 ὑμετέρου ἐγγράφου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ κατατεθεῖσα ὑμῖν καὶ καταχωρηθεῖσα ὑπ’ αὔξ. ἀριθ. 177 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ. κ. Κ. Χιωτάκη, Ι. Κοντουδάκη καὶ Γ. Παπαγεωργίου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τ’ ἀκόλουθα: Βάσει τῆς διατάξεως τῆς παρ. 1 τοῦ ἄρθρου 4 τοῦ ἀπὸ 24110)1940 Β. Διατάγματος «περὶ κωδικοποιήσεως κλπ.» παρεχωρήθη ὁριστικῶς εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης τὸ ὑπ’ ἀριθ. 5163 ἀνταλλάξιμον ἀκίνητον μετὰ τῶν ἐν αὐτῷ 4 οἰκημάτων ἀνεγερθέντων ὑπὸ τῶν Γερμανικῶν ἀρχῶν κατοχῆς, διὰ τὴν ἐπέκτασιν τῶν στρατιωτικῶν ἐγκαταστάσεων τῆς Ναυτικῆς βάσεως Σούδας–Κρήτης. Τὰ ἐπὶ τοῦ κτήματος τούτου οἰκήματα κατελήφθησαν αὐθαιρέτως παρὰ τῶν Ἐμμ. Σκαραντωνάκη, Δημ. Σκαραντωνάκη, Γ. Ποθουλάκη, Δημ. Κατσουλάκη καὶ Μαρίας χήρας Ποντικάκη. Οὗτοι κατὰ καιροὺς κατελάμβανον αὐθαιρέτως ἀκάλυπτον ἔκτασιν τοῦ ἐν λόγῳ ὑπ’ ἀριθ. 5163 ἀκινήτου ἣν καὶ ἐνεφύτευον διὰ δένδρων. Ἡ ἐν Χανίοις Ὑπηρεσία μας λαβοῦσα γνῶσιν τῶν ἐνεργειῶν τῶν ἀνωτέρω ἐζήτησεν ἐπανειλημμένως τὴν ἐπέμβασιν τῆς Ἀστυνομικῆς Ἀρχῆς πρὸς παρεμπόδισιν τῶν αὐθαιρετούντων. Δοθέντος, ὅτι ἡ κειμένη νομοθεσία «περὶ διαχειρίσεως τῆς Ἀνταλλαξίμου Περιουσίας» δὲν προβλέπει τὴν παροχὴν ἀποζημιώσεως εἰς τοὺς ἐνεργήσαντας βελτιώσεις ἢ ἐμφυτεύσεις ἐπὶ ἀνταλλαξίμων κτημάτων, εἰμὴ μόνον ἐπιτρέπει τὴν ἔκπτωσιν ἐκ τοῦ τιμήματος μεταβιβάσεως τῶν δαπανῶν ἐμφυτεύσεων κλπ. καὶ μόνον εἰς περίπτωσιν καθ’ ἣν μεταβιβασθῶσι τὰ ἀνταλλάξιμα ἀκίνητα εἰς τοὺς ἐμφυτευτάς των, οὗτοι οὐδεμιᾶς ἀποζημιώσεως δικαιοῦνται νὰ ἀξιώσωσι παρὰ τῆς ΥΔΑΜΚ κατόπιν τῆς παραχωρήσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 5163 ἀκινήτου εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Ὅσον ἀφορᾶ τὸ αἴτημα «περὶ στεγάσεώς των», γνωρίζομεν, ὅτι τοῦτο ἀνάγεται εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Ὑπουργείου Κοινωνικῆς Προνοίας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 5 Νοεμβρίου 1959

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Δ. ΑΛΙΠΡΑΝΤΗΣ

ζ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Βρανοπούλου. «Ἐν σχέσει μὲ τὴν ἀπὸ 29 Σεπτεμβρίου ἐ. ἔ. ἐρώτησιν τοῦ βουλευτοῦ Ἀθηνῶν κ. Δημητρίου Βρανοπούλου, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀνακοινώσω, ὅτι πέραν τῶν ἀπὸ τοῦ ἔτους 1958 ληφθέντων γενικῶν μέτρων βελτιώσεως τῶν ἀποδοχῶν καὶ τῶν συντάξεων ἅτινα ὡς γνωστὸν ἐπεβάρυνον τὸν Προϋπολογισμὸν τοῦ ἔτους 1958 κατὰ δραχμὰς 329 ἑκατομμύρια, τὸν τοῦ 1959 κατὰ δραχμὰς 572 ἑκατ. καὶ τὸν τοῦ 1960 κατὰ 690 ἑκατ. ἡ Κυβέρνησις ἔλαβεν ἀπὸ τοῦ ἔτους 1958 καὶ εἰδικώτερα μέτρα βελτιώσεως τῶν ἀποδοχῶν τῶν ὀργάνων ἀσφαλείας. Οὕτω ἀπὸ τῆς 1ης Αὐγούστου 1958 ἐχορήγησεν εἰς τοὺς Μοιράρχους καὶ Ὑπομοιράρχους καὶ τοὺς ἀντιστοίχους τῆς Ἀστυνομίας Πόλεων καὶ Πυροσβεστικῆς Ὑπηρεσίας ἐπίδομα εἰδικῶν συνθηκῶν ἐργασίας ἐκ δραχ. 200 μηνιαίως, εἰς τοὺς Ἀνθυπασπιστὰς Χωροφυλακῆς καὶ τοὺς ἀντιστοίχους τῶν λοιπῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας ὅμοιον ἐπίδομα ἐκ δραχμῶν 100 μηνιαίως, κατήργησεν ἀπὸ τῆς αὐτῆς χρονολογίας τὴν ἐπὶ τῶν ἀποδοχῶν τῶν ὁπλιτῶν τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας τῶν λαμβανόντων ἀντίτιμον τροφοδοτικῆς μερίδος ἐνεργουμένην κράτησιν, καὶ διερρύθμισεν ἐπὶ τὰ βελτίω τὰ ἐπιδόματα λόγῳ εὐδοκίμου παραμονῆς τῶν Ὑπομοιράρχων καὶ τῶν ἀντιστοίχων τῆς Ἀστυνομίας Πόλεων καὶ Πυροσβεστικῆς Ὑπηρεσίας ὡς καὶ τὰ ἐπιδόματα ἐξαντλήσεως τῆς Ἱεραρχίας τῶν Ὑπαρχιφυλάκων. Διὰ τὴν ἐφαρμογὴν τῶν μέτρων τούτων, ἐπεβαρύνθη ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ 1958 κατὰ δραχ. 12 ἑκατ. καὶ ὁ τοῦ 1959 κατὰ δραχ. 25 ἑκατ. εἰς ἣν περιλαμβάνεται καὶ ἡ δαπάνη τῆς ἐπεκτάσεως τοῦ ἐπιδόματος λόγῳ εἰδικῶν συνθηκῶν ἐργασίας καὶ εἰς τοὺς Ὑπολοχαγοὺς καὶ Ἀνθυπολοχαγούς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 6 Νοεμβρίου 1959

Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν

Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ

η) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Γ. Σπηλιοπούλου, Μ. Σβώλου καὶ Χ. Φιλίππου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὕπερθεν ὑμετέρου ἐγγράφου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ. κ. Γ. Σπηλιοπούλου, Μ. Σβώλου καὶ Χ. Φιλίππου, σχετικῶς μὲ ἐπέκτασιν τοῦ μέτρου καταβολῆς ἐξόδων κινήσεως ἐκτὸς ἕδρας καὶ εἰς τοὺς ὑπηρετοῦντας Ὑγειονομικοὺς Ἐπιθεωρητὰς Σχολιάτρους κλπ. καὶ εἰς ἄλλας πόλεις πλὴν τῶν Ἀθηνῶν, Πειραιῶς, Θεσσαλονίκης, Βόλου καὶ Πατρῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι νόμῳ δὲν παρέχεται εὐχέρεια ἐπεκτάσεως τοῦ ἀνωτέρω μέτρου καὶ εἰς τοὺς Σχολιάτρους τῶν λοιπῶν πόλεων τῆς Ἐπικρατείας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 11 Νοεμβρίου 1959

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ

θ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Τούμπα. Ἐκ τῆς διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 9952) 31.10.59 ἐγγράφου σας, ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ι. Τούμπα, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὅτι, διὰ τὴν ἐπίσπευσιν τοῦ διορισμοῦ τῶν ἐπιτυχόντων εἰς τὸν διαγωνισμὸν παρέδρων πρωτοβαθμίων φορολογικῶν δικαστηρίων, ἔχει κατατεθῆ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος σχέδιον Ν. Διατάγματος «περὶ διατάξεών τινων ἀφορωσῶν εἰς τὰ φορολογικὰ δικαστήρια». Ἐν τῇ εἰσηγητικῇ ἐκθέσει τοῦ σχεδίου τούτου ἀναφέρονται λεπτομερῶς οἱ λόγοι διὰ τοὺς ὁποίους δὲν ἐγένετο μέχρι τοῦδε ὁ διορισμὸς τῶν παρέδρων ὡς καὶ αἱ ἐνέργειαι διὰ τὴν ἐν γένει ἐφαρμογὴν τοῦ Ν. Διατάγματος 3845) 1958 «περὶ κώδικος ὀργανισμοῦ τῶν φορολογικῶν δικαστηρίων». Ἐν Ἀθήναις τῇ 10 Νοεμβρίου 1959

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ

ι) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Δ. Κελτεμλίδη, Ι. Γιαλώφα, Β. Ἐφραιμίδη, Α. Τσιάρα, Ε. Γιαρένη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 8433)6750)24.9.59 ἐγγράφου σας δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν τὸ ὑπ’ ἀριθ. 220 ἐρώτημα τῶν βουλευτῶν κ. κ. Δ. Κελτεμλίδη, Ι. Γιαλώφα, Β. Ἐφραιμίδη, Α. Τσιάρα καὶ Ε. Γιαρένη ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ἐπὶ τοῦ ἄνω ἐρωτήματος παρεσχέθησαν ὑμῖν λεπτομερεῖς πληροφορίαι ὑπὸ τῆς Γενικῆς Διευθύνσεως Δασῶν τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας εἰς ἣν διεβιβάσθη ἀντίγραφον τοῦ αὐτοῦ ἐρωτήματος. Τὰς ὡς ἄνω πληροφορίας υἱοθετοῦμεν καὶ ἡμεῖς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 4 Νοεμβρίου 1959

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Δ. ΑΛΙΠΡΑΝΤΗΣ

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

Συνέχεια τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς προτάσεως τῆς ἐκφράσεως ἐμπιστοσύνης πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Ὁ Πρόεδρος τῆς Ε.Δ.Α. κ. Ι. Πασσαλίδης, ἔχει τὸν λόγον.

§6Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ἡ ἀνθρωπότης εὑρίσκεται εἰς μίαν καμπὴν τῆς ἱστορίας της. Ζοῦμεν εἰς μίαν νέαν ἐποχήν. Συνέβησαν μεγάλα ἱστορικά, κοσμοϊστορικὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα ἐπηρεάζουν τὴν τύχην τοῦ Ἔθνους. Προχθὲς ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν κ. Ἀβέρωφ, εἰς τὴν ἀγόρευσίν του, ἤρχισεν ἀπὸ τὴν δήλωσιν, ὅτι ἀφ’ ὅτου ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία συνεζήτησε θέματα διεθνοῦς σημασίας, δὲν συνέβησαν γεγονότα, τὰ ὁποῖα νὰ ἐπηρεάζουν, μέσα εἰς τὰ πλαίσια τῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς τῆς Ἑλλάδος, τὰς τύχας τοῦ Ἔθνους. Εἰς αὐτὰς τὰς δύο γραμμάς, περικλείεται ὑπὸ τὰς σημερινὰς συνθήκας ὅλη ἡ ἀνεδαφικὴ ἐξωτερικὴ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως, τὴν ὁποίαν θέλει νὰ ἀσκῇ εἰς τὴν Ἑλλάδα. Εἰς αὐτὰς τὰς γραμμὰς τὰς λίγας, ἐκφράζεται μία ἀντίδρασις, μία θέσις ἀρνητική, ἔναντι αὐτῶν τῶν μεγάλων ἱστορικῶν γεγονότων, συγκλονιστικῶν, ἡ ὁποία ἐδημιουργήθη εἰς τοὺς τελευταίους ἓξ μῆνας, ὅταν δὲν ἐλειτούργει ἡ Βουλή. Κύριοι βουλευταί, ὁ ἄνθρωπος εἰς αὐτὸ τὸ διάστημα, ἔφθασε νὰ κατακτήσῃ τὸ διάστημα. Ἔστησε τὴν σημαίαν του εἰς τὴν Σελήνην, καὶ ἐφωτογραφήθη ἡ ἀθέατος πλευρὰ τῆς δορυφόρου τῆς Γῆς. Καὶ εἶναι ἕτοιμον σχεδὸν τὸ διαπλανητικὸν ταξίδι. Ὕστερα ἀπὸ αὐτὰ τὰ μεγάλα γεγονότα, τὰ σκοτεινὰ σύννεφα, ποὺ κόντευαν νὰ συγκρουσθοῦν μεταξὺ Ἀνατολῆς καὶ Δύσεως, ἕνεκα τῶν μεγάλων ἐξοπλισμῶν, διελύθησαν καὶ ἡ ἀτμόσφαιρα, ὁ ὁρίζων ὁ διεθνής, ἐξεκαθαρίσθη, καὶ οἱ πάγοι τοῦ ψυχροῦ πολέμου ἤρχισαν νὰ λειώνουν. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅλα αὐτὰ τὰ γεγονότα τὰ παρεγνώρισε θεληματικὰ ἢ ἀθέλητα δὲν ξεύρω. Ἀλλὰ ὕστερα ἀπὸ τὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα θὰ ἀναφέρω, μία σειρὰν γεγονότων, ποὺ ὡδήγησαν εἰς πρακτικὰ βήματα διὰ τὴν συνεννόησιν, διὰ τὴν γενικὴν διεθνῆ ὕφεσιν, ἐγὼ πιστεύω, θὰ ἔπρεπε νὰ πεισθῇ καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, διότι ἦτο σφάλμα του νὰ λέγῃ, «ὕφεσις», τί εἶναι ἡ ὕφεσις; Μία λέξις ἀόριστος καὶ χωρὶς ἔννοια. Δὲν πιστεύω αὐτὸ νὰ τὸ εἶπεν, ὅπως τὸ λέγουν οἱ διπλωμάται, διότι οἱ διπλωμάται ἀγαποῦν ἄλλα νὰ λέγουν καὶ ἄλλα νὰ ἐννοοῦν. Ἀλλὰ ἡμεῖς ἐννοοῦμεν, ὅτι ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, εἶναι ἐκτὸς πραγματικότητος, εἶναι ἀντίθετα μὲ τὰ γεγονότα. Γνωρίζετε πολὺ καλὰ τὴν ἐπίσκεψιν τοῦ Προέδρου τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως Μικογιὰν εἰς τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας καὶ τὴν ἀνάλογον ἐπίσκεψιν τοῦ Ἀντιπροέδρου Νίξον εἰς τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν. Ὕστερα ὁ Μὰκ Μίλλαν καὶ οἱ Ἡγέται τοῦ Ἐργατικοῦ Κόμματος τῆς Ἀγγλίας ἐπεσκέφθησαν τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν. Ἄλλο γεγονὸς εἶναι ἡ διάσκεψις τῶν ὑπουργῶν Ἐξωτερικῶν, διὰ τὴν παῦσιν τῶν πυρηνικῶν δοκιμῶν καὶ τὸν τερματισμὸν τοῦ ψυχροῦ πολέμου. Ὅλαι δὲ αὐταὶ αἱ προσπάθειαι, τὰς ὁποίας ἔκαμον, ὅλαι αὐταὶ αἱ συνεννοήσεις καὶ ἐπισκέψεις εὗρον τὸ ἀποκορύφωμά των εἰς τὴν ἐπίσκεψιν τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Σοβιετικοῦ Κράτους Χρουτσὼφ καὶ τὴν θερμὴν ὑποδοχήν, τὴν ὁποίαν τοῦ ἐπεφύλαξεν ὁ Ἀμερικανικὸς λαὸς καὶ ἰδιαιτέρως ὁ Πρόεδρος Ἀϊζενχάουερ. Ὅλα αὐτὰ εἶναι μεγάλα διεθνῆ γεγονότα διὰ τὴν διεθνῆ ὕφεσιν. Δι’ αὐτά, ὅμως, ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν λέγει, ὅτι εἶναι λέξεις χωρὶς ἔννοιαν καὶ ἀόριστα. Καὶ ὅταν συνωμίλησαν οἱ δύο Ἡγέται τῶν μεγάλων Κρατῶν τοῦ κόσμου, ἔβγαλαν ἐκεῖνο τὸ ἱστορικὸν ἀνακοινωθὲν τοῦ Ντέϊβιτ Κάμπ. Ὅλοι οἱ λαοὶ τοῦ κόσμου ἐχαιρέτησαν αὐτὴν τὴν πρᾶξιν τῶν δύο Ἡγετῶν καὶ ὅλα τὰ Κράτη συνεχάρησαν τὴν πρᾶξιν αὐτὴν τῶν δύο Ἀρχηγῶν. Μόνην ἐξαίρεσιν θλιβεράν, ἀπετέλεσαν οἱ ἡγέται τριῶν Κρατῶν, ὁ «φίλος» μας Μεντερὲς καὶ οἱ ἱππόται τοῦ ἐλευθέρου κόσμου, ὁ Τσὰγκ Κάϊ Σὲκ καὶ ὁ Φράνκο. Ὅλοι οἱ ἄλλοι ἐχαιρέτησαν τὴν πρᾶξιν αὐτήν. Καὶ τὸ ἀνακοινωθὲν ἔλεγεν: Ἀπὸ σήμερον ὅλαι αἱ διαφοραὶ μεταξὺ τῶν διαφόρων Ἐθνῶν, θὰ λυθοῦν χωρὶς βίαν καὶ χωρὶς πόλεμον, διὰ νὰ ἐξασφαλίσωμεν καὶ στερεώσωμεν δικαίαν καὶ παντοτεινὴν εἰρήνην. Αὐτὰ τὰ γεγονότα ἐνόμισεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅτι ἔπρεπε νὰ τὰ ἀποσιωπήσῃ. Περαιτέρω, ἤρχισαν αἱ συνεννοήσεις μεταξὺ δύο μεγάλων καὶ φοιτηταὶ ἀπὸ τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν θὰ πηγαίνουν νὰ σπουδάζουν εἰς τὴν Ἀμερικὴν καὶ ἀντιστρόφως. Οἱ καλλιτέχναι τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως θριαμβεύουν εἰς τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας, ὅπως καὶ οἱ καλλιτέχναι τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν θριαμβεύουν εἰς τὴν χώραν τῶν Σοβιέτ. Καὶ ἕνα ἄλλο ἀκόμη πρέπει νὰ τονίσωμεν. Ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν Χέρτερ, πρὸ ἡμερῶν ἐδήλωσεν, ὅτι «ὁ Σοσιαλιστικὸς κόσμος καὶ ὁ Καπιταλιστικὸς πρέπει νὰ συνεννοηθοῦν, ἢ νὰ αὐτοκτονήσουν». Δηλαδὴ «γενικὴ ὕφεσις» δὲν εἶναι κούφια λέξις, ἀλλὰ εἶναι σήμερον πραγματικότης. Καὶ αὐτὴν τὴν πραγματικότητα, δὲν ξεύρω διὰ ποίους λόγους, ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν τὴν ἀποσιωπᾶ, ἢ μᾶλλον ὑποτιμᾶ. Φαίνεται ἀκόμη, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν νομίζει, ὅτι ὅλα τὰ ξεύρει καὶ οἱ ἄλλοι δὲν ξεύρουν τίποτε. Καὶ νομίζει, ὅτι τόσον ἀφελεῖς εἶναι ὅλοι, δὲν τὰ ξεύρουν αὐτὰ τὰ μεγάλα γεγονότα, δὲν ἠμποροῦν νὰ ἔχουν γνώμην καὶ ὅτι ἡ Ἑλλὰς πρέπει «νὰ σταυρώσῃ τὰ χέρια», ὅπως λέγει ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν. «Ἡμεῖς — λέγει — ἀπέναντι τῆς ὑφέσεως αὐτῆς θὰ εἴμεθα ἀδιάφοροι, διστακτικοὶ ἴσως, μὲ κἄποιες εὐχὲς καὶ προσδοκίες καὶ ἂς κάμουν ὅ,τι θέλουν οἱ Μεγάλοι καὶ ἡμεῖς θὰ προχωρήσωμεν». Δὲν εἶναι, ὅμως, πολιτικὴ αὐτὴ μὲ εὐχές, διότι ἐὰν ἐγένετο τοῦτο μὲ εὐχές, τότε θὰ ἀρκοῦσαν οἱ Παπάδες ποὺ κάμνουν εὐχὲς κἄθε ἡμέρα διὰ τὴν εἰρήνην. Ἀλλὰ βεβαίως, μόνον μὲ εὐχολόγια δὲν γίνεται τίποτε. Ἐὰν εἰλικρινὰ πιστεύῃ κανεὶς εἰς τὴν εἰρήνην, δὲν ἀρκοῦν οἱ εὐχές, χρειάζεται προσπάθεια. Ἄλλοτε, οἱ παλαιοὶ Ρωμαῖοι ἔλεγον «SI VIS PACEM PARA BELLUM», δηλ., ἐὰν θέλετε εἰρήνην, ἑτοιμασθῆτε πρὸς πόλεμον. Σήμερον, ὅμως, ἡ πραγματικότης ἄλλα λέγει: Ἐὰν θέλῃς εἰρήνην, μὴ ἑτοιμάζεσαι πρὸς πόλεμον. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς ἀριστερᾶς).

§7ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. (Τῆς Δεξιᾶς). Αἱ Ἰνδίαι σπαράσσονται.

§8ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Καὶ ἡ Κίνα...

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι διακοπάς.

§10Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐγὼ δὲν ἠμπορῶ νὰ τοὺς ἀκολουθήσω εἰς αὐτὴν τὴν ἀσυνήθη συνήθειαν. Ἐγώ, εἶμαι ἀνίκανος νὰ τοὺς ἀκολουθήσω εἰς αὐτὴν τὴν τακτικήν.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὴν προκαλεῖτε, ὅμως, σεῖς.

§12Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Εἶπον, αἱ Ἰνδίαι καὶ ἡ Κίνα. Τὸ εἶπε καὶ ὁ ἴδιος ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν εἰς τὰ «πεταχτά». Ἀφοῦ ὡμίλησε περὶ τῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς, ἐπέταξε μακράν, ἐπάνω ἀπὸ τὰ Ἱμαλάϊα ὄρη καὶ εἶδεν, ὅτι ἐκεῖ γίνονται κἄτι συγκρούσεις, ἐπεισόδια, τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν μεγάλην σημασίαν. Ἀλλὰ ἐθρήνησεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, διότι ἔχασαν τὰ προνόμιά των οἱ Φεουδάρχαι, ποὺ ἐκρατοῦσαν τὸν Θιβετιανὸν λαὸν τόσα χρόνια εἰς τὸ σκότος τῆς ἀμαθείας καὶ τῆς ἀθλιότητος. Δι’ αὐτοὺς ἐθρήνησεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν. Μάλιστα — σᾶς ἀπαντοῦμε— αὐτὸ ἀποδεικνύει, ὅτι ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν τῆς Ἑλλάδος τηρεῖ μίαν τακτικήν, τὴν ὁποίαν — συγγνώμην — δὲν ξεύρω πῶς θὰ ἔπρεπε νὰ τὴν ὀνομάσῃ κανείς. Φοβεῖται ὁ κύριος ὑπουργὸς τὴν διεθνῆ ὕφεσιν. Διὰ ποίους λόγους τὴν φοβεῖται; Θέλει νὰ κρυφθῇ ἀπὸ τὴν ὕφεσιν, ἀλλὰ δὲν ἠμπορεῖ. Ἦλθε, βλέπω, ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν. Κύριε ὑπουργέ, θὰ ἤθελον νὰ μὴ θιγῆτε, ἐὰν θὰ φέρω ἕνα παράδειγμα, διότι δὲν ἠμπορῶ νὰ εὕρω τὴν λέξιν. Μοῦ ἐνθυμίζει ἡ πολιτικὴ αὐτὴ ἕνα πουλὶ ποὺ λέγεται...

§13ΦΩΝΑΙ ΕΚ ΤΗΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ. Στρουθοκάμηλος.

§14Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Μάλιστα, στρουθοκάμηλος. Δηλαδή, ἐὰν ὑπῆρχε μία λέξις —δὲν εἶμαι φιλόλογος— θὰ ἦτο ἡ λέξις στρουθοκαμηλισμός. Στρουθοκαμηλισμός, ὅμως, εἰς τὴν πολιτικὴν δὲν ἐπιτρέπεται.

§15Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Κύριε συνάδελφε, ἐμφανίζεσθε συνήγορος τῆς διεθνοῦς εἰρήνης. Δὲν ὑπάρχει ἄνθρωπος εἰς τὸν κόσμον, ὁ ὁποῖος νὰ μὴ ἐπιθυμῇ τὴν εἰρήνην. Ἴσως νὰ ὑπάρχῃ διαφορά, ὡς πρὸς τὰ μέσα καὶ τοὺς τρόπους, μὲ τοὺς ὁποίους θὰ ἐπιτευχθῇ τοῦτο. Ἀλλὰ καθ’ ἣν στιγμὴν ἐμφανίζεσθε φίλος τῆς εἰρήνης καὶ ἀποδοκιμάζετε τὴν βίαν, προσπαθεῖτε νὰ δικαιολογήσητε τὰς ἐνεργείας τῆς Ἐρυθρᾶς Κίνας εἰς βάρος τοῦ Θιβὲτ καὶ τῶν Ἰνδιῶν. Θὰ ἦτο πολὺ προτιμότερον διὰ σᾶς, ὁ ὁποῖος δὲν στερεῖσθε ἐπιδεξιότητος, παρὰ τὴν ἐπιτηδευμένην ἀφέλειάν σας, νὰ εἴχατε ἀποφύγει τὴν περίπτωσιν τοῦ Θιβὲτ καὶ τῆς Κίνας.

§16Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι μὲ συμβουλεύσατε, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι πολλὲς φορὲς σᾶς συνεβούλευσα καὶ ἐγὼ νὰ ἀλλάξητε τὴν τακτικὴν καὶ τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεώς σας, πρὸς ὄφελος τῆς Ἑλλάδος, ἀλλὰ οὔτε κἂν ἠθελήσατε νὰ μὲ ἀκούσετε καὶ νὰ ἔλθετε εἰς ἐπαφὴν μὲ τὸν ἀρχηγόν, τὸν ὁποῖον δὲν ἀναγνωρίζετε, τῆς Ἀξιωματικῆς Ἀντιπολιτεύσεως.

§17Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Διαμαρτύρεσθε, διότι δὲν συμμορφώνεται ἡ Κυβέρνησις μὲ τὰς ἀπόψεις σας. Σᾶς πληροφορῶ, ὅτι ὁ λαὸς μᾶς ἔστειλε εἰς τὴν ἐξουσίαν, διὰ νὰ ἐφαρμόσωμεν τὴν ἰδικήν μας πολιτικὴν καὶ ὄχι τὴν ἰδικήν σας. (Χειροκροτήματα).

§18Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Ὁ λαὸς σᾶς ἔστειλε νὰ ἐφαρμόσητε βέβαια τὴν ἰδικήν σας πολιτικήν...

§19ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. (Τῆς Συμπολιτεύσεως).... (Διακόπτει ἐν μέσῳ θορύβου, μὴ ἀκουόμενος).

§20Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Ἀκούσατε, δὲν εἶμαι ἀπὸ ἐκείνους, ὁ ὁποῖος παθαίνει σύγχυσιν, νὰ τὸ ξέρετε. Καὶ δὲν θεωρῶ χρήσιμον νὰ ἀρχίσω κι’ ἐγὼ νὰ ὁμιλῶ, ὅπως σεῖς οἱ διακόπτοντες. Δὲν ξέρω ἐὰν αὐτὸς ὁ τρόπος ἠμπορῇ νὰ ὠφελῇ. Εἶμαι πολὺ προσεκτικὸς εἰς τὰς ἐκφράσεις μου καὶ ἐδιδάχθην, διὰ τοὺς ἀντιπάλους μου, νὰ ὁμιλῶ καὶ νὰ σκέπτωμαι μὲ ἀνθρωπιά. Αὐτὸ πρέπει νὰ λάβετε ὑπ’ ὄψιν σας. Ὅτι ἐσεῖς θέλετε νὰ μᾶς ἐκβιάσετε μὲ τὴν τυπικὴν κοινοβουλευτικὴν δύναμιν τὴν ὁποίαν ἔχετε καὶ πάντοτε ὁμιλεῖτε ἀπὸ ἀπόψεως θέσεως ἰσχύος, εἶναι γνωστόν. Ἠμπορούσαμεν, ὅμως, καὶ ἡμεῖς νὰ ὁμιλήσωμεν ἀπὸ ἀπόψεως θέσεως ἰσχύος καὶ δυνάμεως, διότι θεωροῦμεν ὅτι εἴμαστε οὐσιαστικῶς πλέον δυνατοὶ ἀπὸ σᾶς. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀριστερᾶς)

§21Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Νὰ μὴ ὀργίζεσθε, διότι κἄποιος βουλευτὴς σᾶς ἔκανε διακοπήν. Καὶ νὰ μὴ προκαλῆτε, καθ’ ὃν τρόπον προκαλεῖτε, διότι θὰ μετανοήσητε.

§22Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Ἡμεῖς εἴμαστε σεμνοί, διότι πιστεύομεν, ὅτι ἡ σεμνότης ὁδηγεῖ εἰς τὴν πρόοδον, ἐνῷ ἡ ἀλαζονεία ὁδηγεῖ εἰς τὴν ὀπισθοδρόμησιν. Αὐτὰ εἶχα νὰ εἴπω πρὸς τοὺς διαρκῶς διακόπτοντας καὶ προκαλοῦντας. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἔχει τὸν δικαίωμα νὰ μὲ διακόψῃ καὶ νὰ ὑπερασπίσῃ τὴν πολιτικήν του, σεῖς, ὅμως, δὲν ἔχετε τὸ δικαίωμα. Λοιπὸν νὰ σέβεσθε καὶ τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, νὰ σέβεσθε καὶ αὐτὸ τὸ βῆμα, ἀπὸ τὸ ὁποῖον ὁμιλεῖ ἕνας Πρόεδρος τοῦ μεγαλυτέρου κοινοβουλευτικοῦ Κόμματος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, μέσα εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Ἐγὼ πάντοτε σεβάσθηκα τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ οὐδέποτε μεταχειρίσθηκα λέξεις, οἱ ὁποῖες νὰ θίξουν κανένα ἀπὸ τὸν ἀντίπαλόν μας. Ἀνερχόμενος εἰς τὸ βῆμα, δὲν εἶχα πρόθεσιν νὰ προκαλέσω κανέναν. Ἄλλωστε ἀφ’ ὑψηλοῦ ἤρχισα ἐγώ, ἤρχισα ἀπὸ τὴν Σελήνην, διὰ νὰ σᾶς δείξω πόσον ὑψηλὰ στεκόμαστε καὶ πόσον ὑψηλὰ ἡμεῖς κρίνομεν τὰ πράγματα, ἀπὸ ἀπόψεως πολιτικῆς. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀριστερᾶς). Δὲν τὰ κρίνομεν τὰ πράγματα ἀπὸ χαμηλὸν πολιτικὸν ἐπίπεδον. Νομίζω, ὅτι καὶ οἱ ἀντίπαλοί μας ὀφείλουν νὰ τὸ ἀναγνωρίσουν. Ἀλλὰ μὴ μὲ κουράζετε, διότι ἔχω καὶ ἐγὼ νεῦρα. Ἐξ ὅσων ἐξέθεσα, τὸ συμπέρασμα εἶναι, ὅτι, ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἡ Κυβέρνησις πρέπει νὰ ἀκολουθήσῃ τὸν δρόμον τῆς εἰρήνης. Πρῶτον καὶ κυριώτερον, πρέπει νὰ ἔλθῃ εἰς ἐπαφὴν μὲ τοὺς γείτονάς μας, διότι εἴτε τὸ θέλομεν, εἴτε ὄχι, μὲ τοὺς γείτονας εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ συνυπάρξωμεν εἰς τὴν Βαλκανικήν, πολὺ περισσότερον, ὅταν τὰ σημερινά των καθεστῶτα δὲν εὐθύνονται διὰ τὸ κακὸν παρελθόν. (Ἀποδοκιμασίαι ἐκ τῆς δεξιᾶς πτέρυγος). Π.χ., ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις τῆς Λαϊκῆς Δημοκρατίας τῆς Βουλγαρίας, δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν μὲ τὴν Κυβέρνησιν τοῦ Τσάρου Βόρις, πατρὸς τοῦ Συμεών.

§23Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Δὲν ἔχετε δίκαιον. Εἴπατε κἄτι, τὸ ὁποῖον εἶναι ἀνακριβὲς καὶ τὸ ὁποῖον μοῦ ἐπιβάλλει νὰ παρέμβω, διότι ἡ συζήτησις διεξάγεται διὰ νὰ διαφωτισθῇ τὸ Σῶμα καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Τὸ 1946, δύο ἔτη μετὰ τὴν ἐπικράτησιν τοῦ νέου καθεστῶτος, ἡ Βουλγαρικὴ Κυβέρνησις τῆς Λαϊκῆς Δημοκρατίας διεξεδίκει ἐπιμόνως τὴν Ἑλληνικὴν Θράκην. Δὲν γνωρίζω ἐὰν ἔκτοτε αἱ ἀντιλήψεις τῆς Βουλγαρικῆς πολιτικῆς ἔχουν μεταβληθῆ. Ὅταν κάνετε διάκρισιν μεταξὺ παλαιοῦ καὶ νέου Βουλγαρικοῦ καθεστῶτος, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι τὸ νέον ἠκολούθησε τὴν πολιτικὴν τοῦ παλαιοῦ. Κατὰ τὸ 1946, ὅταν συνεζητοῦντο τὰ θέματα τῆς εἰρήνης, ἡ σημερινὴ Βουλγαρία διεξεδίκει ἐπιμόνως δι’ ὑπομνήματος τὴν Θράκην. Θὰ θέσω ὑπ’ ὄψει σας καὶ τὰ κείμενα, ἐὰν θέλετε.

§24Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Σᾶς βεβαιῶ εἰλικρινῶς, ὅτι δὲν γνωρίζω αὐτό, τὸ ὁποῖον ἐπικαλεῖσθε. (Φωναί, ἀποδοκιμασίαι ἐκ τῆς δεξιᾶς). Ἄλλωστε, τί σημασίαν ἔχει αὐτό; Καὶ ἡμεῖς διεκδικούσαμε τὴν Ἀνατολικὴν Ρωμυλίαν.

§25Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Θὰ σᾶς ἀναφέρω τὰ κείμενα, διὰ νὰ τὸ μάθετε. Ἡ Βουλγαρικὴ Κυβέρνησις, δι’ ἐπισήμου ὑπομνήματός της πρὸς τὴν προηγηθεῖσαν τῆς ἐν Παρισίοις Διασκέψεως Εἰρήνης, Διάσκεψιν τῶν 4 Μεγάλων, ἔλεγε τὰ ἑξῆς: «Ἡ Βουλγαρικὴ Κυβέρνησις τρέφει τὴν ἐλπίδα, ὅτι οἱ συμμετέχοντες τῆς Συνδιασκέψεως τῆς Εἰρήνης καὶ κατὰ πρῶτον λόγον αἱ Σύμμαχοι Μεγάλαι Δυνάμεις, θὰ ἐκτιμήσουν τὰ πράγματα ὑπὸ τὴν ἔποψιν ταύτην καὶ θὰ ἐξασφαλίσουν εἰς τὴν Βουλγαρίαν πραγματικὴν διέξοδον εἰς τὸ Αἰγαῖον, ἡ ὁποία δύναται νὰ εἶναι μόνον ἡ ἐδαφικὴ τοιαύτη». Ἀλλὰ καὶ πέραν αὐτῶν, εἰς συνέντευξίν του ὁ Πρόεδρος τῆς Βουλγαρικῆς Λαϊκῆς Ἐθνοσυνελεύσεως Βασίλη Κολάρωφ, δοθεῖσαν ἐν Παρισίοις τὴν 9ην Μαΐου 1946, ἤτοι κατὰ τὰς παραμονὰς τῆς ἐν Παρισίοις Διασκέψεως τῆς Εἰρήνης, ἐτόνιζε τὰ ἑξῆς: «Τὸ γεγονὸς ὅτι ἡ Βουλγαρικὴ Κυβέρνησις διεκδικεῖ, ὡς ἔπραξεν εἰς τὸ ὑποβληθὲν ὑπόμνημά της πρὸς τὴν Συνδιάσκεψιν τῶν 4, διέξοδον εἰς τὸ Αἰγαῖον, ὀφείλεται εἰς τὸ ὅτι τὸ ἔδαφος τοῦτο —ἡ Δυτικὴ Θράκη— εἶναι ἐπαρχία Βουλγαρική, ἀπελευθερωθεῖσα ἀπὸ τὸν τουρκικὸν ζυγὸν ὑπὸ τοῦ Βουλγαρικοῦ στρατοῦ».

§26Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Ὅλοι διεκδικοῦμε. Μήπως ἡμεῖς δὲν διεκδικούσαμεν; Σεῖς τοὐλάχιστον, ἡ παράταξίς σας, διεξεδίκει πότε τοῦτο, πότε ἐκεῖνο. Μετὰ τὸν τελευταῖον πόλεμον προεβλήθη διεκδίκησις καὶ ἐπὶ τῆς Ἀνατολικῆς Θράκης. Αὐτὰ εἶναι ζητήματα, κύριε Πρόεδρε, ποὺ ἀνήκουν εἰς τὸ παρελθόν. Ἐγὼ ὁμιλῶ διὰ τὴν σημερινὴν κατάστασιν. (Φωναί, ἀποδοκιμασίαι ἐκ τῆς δεξιᾶς πτέρυγος). Ἡμεῖς πάντοτε λέγομεν τὴν ἀλήθειαν. Σεῖς δὲν μὲ ἀκοῦτε. Ἡμεῖς λέγομεν, θέλοντας καὶ μή, θὰ ζήσωμεν μὲ τοὺς γείτονας. Ἂς τοὺς καλέσωμεν εἰς τὸ ἴδιο εἰρηνικὸ τραπέζι, ὅπως ἐπρότεινε καὶ ὁ Πρωθυπουργὸς τῆς Ρουμανίας Στόϊκα. Μὲ τὴν χώραν αὐτήν, βεβαίως, δὲν ὑπάρχουν διαφορές, τὰς ὁποίας ἔχομεν μὲ τὴν Βουλγαρίαν. Ἀλλὰ οὔτε καὶ εἰς τὰς προτάσεις αὐτὰς δὲν ἀνταποκριθήκατε. Ἀπαντήσατε ἀρνητικά. Δὲν θέλετε καθόλου νὰ προσέλθετε εἰς ἕνα κοινὸ εἰρηνικὸ τραπέζι καὶ ἐκεῖ νὰ ἐκθέσετε καὶ νὰ ὑποστηρίξετε τὰς ἀπόψεις διὰ τὰς διαφορὰς μὲ τὰς γειτονικὰς χώρας. Διότι ὕστερα ἀπὸ τὴν ἀπόφασιν τῶν Μεγάλων, πολλὰ ἀπὸ τὰ προβλήματα δὲν θὰ λυθοῦν διὰ τῆς βίας, ἀλλὰ διὰ συνεννοήσεων. Νὰ ἀκολουθήσητε τὴν γραμμήν, τὴν ὁποίαν ἐχάραξαν αἱ Μεγάλαι Δυνάμεις. Διατὶ δὲν τὸ θέλετε αὐτό; Διότι ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ὁμιλῶν προχθές, ἄφησε νὰ ἐννοηθῇ ὅτι δὲν θέλετε τὴν ὕφεσιν. Δὲν ξεύρω ἐὰν συμφωνῇ ἀπολύτως ἡ Κυβέρνησις δι’ ὅσα εἶπεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν. Ἀλλὰ βλέπομεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν θέλει καμμία συνεννόησιν καὶ συμφωνίαν, ὅσον ἀφορᾷ τὸ διαβαλκανικὸν ζήτημα. Ὅταν προτείνεται ἡ ἀπύραυλος ζώνη μὲ τὴν ἐγγύησιν τῶν δύο μεγάλων δυνάμεων, διατὶ δὲν τὴν θέλετε; Κανένα πρᾶγμα δὲν μπορεῖ νὰ ἀσφαλίσῃ τὴν Ἑλλάδα, ἀπὸ ὅ,τι, ὅταν αὐτὸς ὁ χῶρος καταστῇ ἀπύραυλος καὶ διασφαλισθῇ μὲ τὴν ἐγγύησιν τῶν δύο μεγάλων δυνάμεων. Καὶ ὅτι ἀφορᾷ τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν, πρὸ 5–6 ἡμερῶν, ὁ Χρουτσὼφ ἐδήλωσεν, ὅτι διὰ νὰ ἀποδείξωμεν εἰς τὸν κόσμον, ὅτι θέλομεν μίαν γενικὴν εἰρήνην καὶ ὅτι ὅλα τὰ προβλήματα θὰ λυθοῦν εἰς τὸ κοινὸ τραπέζι δι’ ὑποχωρήσεων καὶ συνεννοήσεων, ἡμεῖς τὴν ἀφθονίαν τῶν πυραύλων ποὺ ἔχομεν, θὰ τὴν ρίξωμεν εἰς τὴν θάλασσαν, ἐὰν τὸ ἴδιο κάμουν καὶ οἱ ἄλλοι. Αὐτὴν τὴν τακτικὴν πρέπει νὰ ἀκολουθήσητε καὶ σεῖς, ἀλλὰ δὲν τὴν θέλετε. Αὐτὸ τὸ λέγω διὰ σᾶς ποὺ μὲ διακόπτετε. Αὐτὸ πρέπει νὰ τὸ ἔχετε ὑπ’ ὄψιν σας. Σεῖς δὲν θέλετε τὴν συμφωνίαν τῶν Βαλκανικῶν Κρατῶν. Ἐνῷ αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι ἀποκατέστησαν σχέσεις μὲ τὴν Βουλγαρίαν καὶ ἴσως αὔριον ἀποκαταστήσουν σχέσεις καὶ μὲ τὴν Ἀλβανίαν. Διατὶ αὐτὴν τὴν πρωτοβουλίαν δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὴν πάρῃ ἡ Ἑλλὰς πρὸς ἴδιον συμφέρον καὶ νὰ βοηθήσῃ καὶ αὐτὴ μέσα εἰς τὸ διεθνὲς κλῖμα τῆς ὑφέσεως, τὰς προσπαθείας τῶν μεγάλων διὰ τὴν εἰρήνην; Μήπως μὲ τὸν Μεντερὲς μετὰ τοὺς βανδαλισμούς του εἰς τὴν Κωνσταντινούπολιν καὶ τὴν Σμύρνην, δὲν ἔδωσεν ἡ Κυβέρνησις τὰ χέρια; Μήπως ἡ Ἰταλία δὲν ἔκαμε ἐπίθεσιν ἐναντίον τῆς Ἑλλάδος, ἐν τούτοις ἐπήγατε εἰς τὴν Ἰταλίαν καὶ εἴπατε λήθην εἰς τὸ παρελθόν. Μήπως ἡ Χιτλερικὴ Γερμανία δὲν αἱματοκύλισε τὴν Ἑλλάδα καὶ ἔγινε μιὰ ἀπὸ τὰς αἰτίας διὰ τὴν ἐσωτερικὴν αἱματοχυσίαν; Διότι διαφορετικά, ἡ ἐξέλιξις τῆς Ἑλλάδος θὰ ἦτο φυσιολογική. Ἀλλὰ μολαταῦτα, σεῖς δὲν ἠμπορέσατε νὰ μὴ λάβετε ὑπ’ ὄψιν, ὅπως διακηρύξατε, τὰ συμφέροντα τοῦ Κράτους καὶ ἐδώσατε ἀμνηστίαν εἰς τοὺς ἐγκληματίας πολέμου Μέρτεν καὶ Κόλβες. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ὁμιλῶν, εἶχε ἕνα ὕφος ἀλαθήτου —φαίνεται ὅτι τὸ ἐπῆρε ἀπὸ τὸ Παρίσι τὸ ὁποῖον προσφάτως ἐπεσκέφθη— (χειροκροτήματα), ἡμεῖς ἡ ΕΔΑ —ὅπως γνωρίζετε, ἀπὸ τὸ 1951 ποὺ εἴμεθα ἐδῶ— διεκηρύξαμεν πρὸς ὅλας τὰς κατευθύνσεις ἀμνηστίαν, δὲν ἠμποροῦν τὰ Κράτη νὰ ζήσουν μὲ ἐχθρότητα. Ἀφοῦ καταργεῖται ὁ ψυχρὸς πόλεμος εἰς τὸ ἐξωτερικόν, πρέπει νὰ καταργηθῇ καὶ εἰς τὸ ἐσωτερικόν, δι’ αὐτὸ θὰ ὁμιλήσω πάρα κάτω, δὲν ἀφορᾷ τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν, ἀλλὰ τὸν ὑπουργὸν τῆς Δημοσίας Ἀσφαλείας, ὁ ὁποῖος θὰ πρέπει νὰ ἐμφανισθῇ διὰ νὰ ἐκθέσῃ τὰς ἀπόψεις του, ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς καταπαύσεως τοῦ ψυχροῦ πολέμου τοῦ ἐσωτερικοῦ. Ἐδώσατε ἀμνηστίαν εἰς τοὺς ἐγκληματίας πολέμου, διατί, ὅμως, κύριε Πρόεδρε, δὲν δίδετε ἀμνηστίαν εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἐπολέμησαν τὸν κατακτητήν, ἀφοῦ ἐπέρασαν τόσα χρόνια, ἀλλὰ εὑρίσκονται καὶ σήμερον εἰσέτι οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ εἰς τὰς φυλακὰς καὶ τὰς ἐξορίας; Ὁ λαὸς ἐκεῖνος ποὺ ἐπῆγε εἰς τὰ βουνά, ἐπῆγε πρὸς ὄφελος τῆς Ἑλλάδος. Ἐὰν δοθῇ ἀμνηστία εἰς τὸ ἐσωτερικόν, τότε πράγματι θὰ ἔλεγον, ὅτι ἡ πολιτική σας εἶναι πολιτικὴ ἰσοπολιτείας. Εἰς ἄλλους δίδετε, εἰς ἐκείνους ποὺ ἐπολέμησαν τοὺς κατακτητὰς δὲν δίδετε, μεροληπτεῖτε, ἠμπορῶ νὰ εἴπω, ἢ δὲν ἠξεύρω, ἴσως ἡ διατήρησις τῆς ἀνωμαλίας νὰ εἶναι τὸ ἔρεισμα, εἰς τὸ ὁποῖον στηρίζονται μερικοί. Εἶναι ἐκεῖνοι ποὺ ἔχουν τὴν μισαλλοδοξίαν ὡς πιστεύω, ὡς τακτικήν, διότι νομίζουν ὅτι ἠμποροῦν νὰ ἐμποδίσουν τὸν κόσμον νὰ μὴ περάσῃ, νὰ ἀποδεσμευθῇ ἀπὸ τὴν δεξιάν, νὰ προχωρήσῃ πρὸς τὸ Κέντρον καὶ ἀπὸ τὸ Κέντρον πρὸς τὴν Ε.Δ.Α. Καὶ τώρα σᾶς ἐρωτῶ καὶ ἕνα ἄλλο, τὸ ὁποῖον ἔχει μεγάλην σημασίαν δι’ ἡμᾶς. Ὅταν ὑπάρχῃ σύμπτωσις ἀπόψεων μεταξὺ τῆς ΕΔΑ καὶ τῶν ἄλλων Ἀρχηγῶν τοῦ Κέντρου, ἀμέσως ὁμιλεῖτε περὶ συνεργασίας μὲ τὴν ΕΔΑ, ἄρα προδοσία. Μά, γιατὶ προδοσία; Αὐτοὶ ποὺ ἀκολουθοῦν τὴν ΕΔΑ, δὲν εἶναι Ἕλληνες;

§27ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὄχι. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§28Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Βλέπετε, οἱ πρωτόγονοι, νομίζουν ὅτι ἡ ἐθνικὴ συνείδησις — ἡ ἐθνικὴ συνείδησις ποὺ λέμε ἐμεῖς — ζυγίζεται μὲ τὴ ζυγαριά των. Ὄχι, ἡμεῖς, ἡ παράταξίς μας, ἐκπροσωπεῖ τὴν ἐξελειγμένην συνείδησιν τοῦ Ἔθνους. Σεῖς θέλετε νὰ ἐκπροσωπῆτε τὴν πρωτόγονον συνείδησιν. Αὐτὸ δὲν εἶναι σωστό. Ἡμεῖς δὲν κάμνομεν διάκρισιν. Αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγεται περὶ ἐθνικόφρονος Ἀντιπολιτεύσεως, εἶναι ἐπιβεβλημένον νὰ παύσῃ νὰ ὑποστηρίζεται, διότι περιφρονεῖ τὴν νοημοσύνην τοῦ λαοῦ. Καὶ ὅσο τὸ φωνάζετε, τόσο τὸ χειρότερο γιὰ σᾶς. Εἰλικρινὰ ὁμιλῶ. Ὁ λαὸς συμφιλιώθηκε καὶ ὁ λαὸς ἂν τώρα σιωπᾷ, τὸ κάμνει διότι ὑπάρχει τὸ χέρι ποὺ πιέζει καὶ δὲν ἀφήνει τὸν λαὸν νὰ διαμαρτυρηθῇ. Δι’ αὐτὸ θὰ ὁμιλήσω παρακάτω. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, θὰ ἔπρεπε ἡ Κυβέρνησις νὰ δώσῃ τὴν ἀμνηστίαν εἰς τοὺς ἀγωνιστὲς τῆς ἀντιστάσεως καὶ νὰ μὴ βαστᾷ αἰχμαλώτους τοὺς ἐξορίστους. Ὕστερα ἀπὸ 10 χρόνια, οὔτε οἱ αἰχμάλωτοι πολέμου δὲν κρατοῦνται εἰς τὰ στρατόπεδα. Σεῖς τοὺς αἰχμαλώτους τοῦ ἐμφυλίου πολέμου τοὺς ἔχετε ἀκόμη εἰς τὰ στρατόπεδα.

§29ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἶναι ἐγκληματίαι.

§30Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Δὲν θὰ ζυγίζωμεν ποῖος εἶναι περισσότερον ἐγκληματίας. Δὲν ὁμιλοῦμεν περὶ ἐγκληματιῶν. Ἀφῆστε αὐτά. Ἐγκληματίαι εἶναι ὁ Μέρτεν, τοῦ ὁποίου ἐδώσατε συγχωροχάρτι. Διατὶ δι’ ἐκεῖνον δὲν μιλᾶτε; Καὶ προχθὲς τὸν Κόλβες, ἐνῷ ἡ Δικαστικὴ ἐξουσία ἤθελε νὰ τὸν συλλάβῃ, δὲν ἠξεύρω ποῖος ἐκ τῶν ὑπουργῶν, ποὺ δὲν ἔχει τὸ θάρρος νὰ τὸ εἴπῃ, ἔδωσε διαταγὴ καὶ καταπάτησε τὴν Δικαιοσύνη καὶ ἔφυγεν ὁ Κόλβες. Ἀφῆστε αὐτά. Μὴ κατεβαίνομεν εἰς τοιοῦτον χαμηλὸν ἐπίπεδον. Ἐγὼ ἀφ’ ὑψηλοῦ θὰ κρίνω τὰ πράγματα, δὲν θὰ κατέβω εἰς τὸ χαμηλὸν ἐπίπεδον ποὺ κατεβαίνετε σεῖς. Ἔπρεπε αὐτὸ νὰ γίνῃ, ἀλλὰ δὲν ἔγινεν οὐσιαστικά. Τελευταῖα εἶπεν, ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν: ἡμεῖς θέλομεν φιλίαν πρὸς ὅλους τοὺς λαοὺς καὶ ἐν τῷ μεταξύ, κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, διάφορα ἔντυπα, μὲ περιεχόμενον ἀντισοβιετικόν, μὲ περιεχόμενον μισαλλοδοξίας ἀπέναντι ὡρισμένων γειτονικῶν χωρῶν, στέλνονται εἰς ὁλόκληρον τὴν ὕπαιθρον. Λέγετε φιλίαν πρὸς ὅλους τοὺς λαοὺς καὶ ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος, ἀπὸ ποῦ αὐτὰ τὰ ἔντυπα τυπώνονται καὶ στέλνονται ἐκεῖ, διὰ νὰ διαφωτίσουν τὸν Ἑλληνικὸν λαόν; Δὲν τὸν διαφωτίζετε μὲ αὐτά, τοὐναντίον περισσότερον τὸν κάμνετε νὰ σκεφθῇ ἐναντίον τῆς μισαλλοδόξου πολιτικῆς σας. Δὲν μποροῦμεν αἰωνίως νὰ σταθοῦμεν μὲ τὸ μαχαίρι, ὁ ἕνας ἐναντίον τοῦ ἄλλου. Καὶ πρέπει νὰ τελειώσῃ αὐτό. Καὶ πότε θὰ τελειώσῃ; Θὰ τελειώσῃ ὅταν θὰ δώσετε ἀμνηστίαν πρὸς ὅλες τὶς κατευθύνσεις. Αὐτὰ ἤθελα νὰ εἴπω. Ἀλλὰ δὲν ἐτελείωσα μὲ τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν. Ἐγὼ πιστεύω, κύριε ὑπουργὲ τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅτι ὕστερα ἀπὸ τόσα γεγονότα χειροπιαστά, ποὺ ἔφερα, ὅτι ἡ ὕφεσις ἔχει συγκεκριμένο περιεχόμενο, βέβαια δὲν θὰ κάμετε δήλωσιν μετανοίας, ἀλλὰ ὁπωσδήποτε πολὺ θὰ μετανοήσητε, ποὺ μετεχειρίσθητε αὐτὰς τὰς λέξεις, περὶ τῆς ὑφέσεως. Ἀλλὰ καὶ ἕνα ἄλλο πρέπει νὰ πάρετε ὑπ’ ὄψιν, κ. ὑπουργὲ τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅτι ὁ Πρόεδρος τῆς Γαλλικῆς Δημοκρατίας Ντὲ Γκώλ, ἀφοῦ εἰς τὴν ἀρχὴν ἐδήλωσεν ὅτι εἶναι ἐναντίον τῆς συνεννοήσεως ἐπὶ ἀνωτάτου ἐπιπέδου, προχθὲς εἶπεν, ὅτι βλέπει ἤδη τὴν χαραυγὴν μιᾶς νέας ἐποχῆς διὰ τὴν ἀνθρωπότητα. Αὐτὸ ἔπρεπε τοὐλάχιστον νὰ τὸ εἶχεν ὑπ’ ὄψει του ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν. Καὶ οἱ ἄλλοι ξεύρουν. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ κάνωμεν προπαγάνδαν. Ἡ προπαγάνδα, ὅπως σᾶς εἶπα, δὲν εἶναι ἐναντίον αὐτῶν. Οἱ διάφοροι ραδιοφωνικοὶ σταθμοὶ κοπανᾶνε ἐκπομπὲς ἀντισοβιετικές. Καὶ ποίους θὰ ὠφελήσουν αὐτά; Προχθὲς ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ἀπὸ ἓν ἀθῶον γραμματόσημον...

§31Δ. ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ἀθῶον... (Δὲν ἠκούσθη).

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Χατζηδημητρίου, ἀφήσατε τὰς διακοπάς. Θὰ σᾶς ἀνακαλέσω εἰς τὴν τάξιν.

§33Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ τοὺς ἀνακαλέσετε εἰς τὴν τάξιν. Αὐτοὶ πάντοτε θὰ εἶναι ἐν ἀταξίᾳ. Ἔλεγον, λοιπόν, ὅτι ἀπὸ ἓν ἀθῶον γραμματόσημον, ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ἐπετέθη δριμύτατα ἐναντίον τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως, ὅτι παρεμβαίνει εἰς τὰ ἐσωτερικὰ τοῦ Κράτους. Ἄλλοι παρεμβαίνουν εἰς τὰ ἐσωτερικὰ τοῦ Κράτους καὶ εἰς ὅλους τοὺς τομεῖς τῆς ζωῆς. Ἡ Σοβιετικὴ Ἕνωσις δὲν εἶχε καθόλου ἀνάγκην νὰ παρέμβῃ καὶ δὲν ἔπρεπε νὰ ὀργίζεται τόσον ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν καὶ νὰ λέγῃ, ὅτι θὰ διακόψωμεν καὶ τὰς σχέσεις μὲ τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν. Καὶ ποίους θὰ ζημιώσῃ αὐτό; Δηλαδή, εἶσθε ἐντὸς τοῦ ψυχροῦ πολέμου. Πρὸ ἡμερῶν, ἦλθε μία Ρωσίδα τραγουδίστρια, ποὺ θὰ ἔψαλλε κἄτι τραγούδια ρωσικὰ καὶ ἐπενέβη ἡ ἀστυνομία, ὅτι τὰ τραγούδια αὐτὰ μποροῦσαν νὰ ἀνατρέψουν τὸ καθεστὼς καὶ δὲν τῆς ἐπέτρεψε νὰ τραγουδήσῃ καὶ ἔφυγεν εἰς τὴν πατρίδα της. Ὅλα αὐτὰ ἀποδεικνύουν ὅτι οὐσιαστικὰ αὐτοὶ εἶναι αἰχμάλωτοι τῆς παλαιᾶς πολιτικῆς τοῦ μακαρίτου Ντάλλες. Ὑπάρχουν ἀκόμη κύκλοι εἰς ὁλόκληρον τὸν κόσμον, οἱ ὁποῖοι ἐπιθυμοῦν τὸν ψυχρὸν πόλεμον. Εἰς αὐτοὺς τοὺς κύκλους ἀνήκει καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν καὶ εἶναι αἰχμάλωτος αὐτῶν τῶν κύκλων. Εἰδεμὴ θὰ μιλοῦσε διαφορετικὰ καὶ δὲν θὰ παρέβλεπε αὐτὰ τὰ μεγάλα γεγονότα, τὰ ὁποῖα ἔγιναν εἰς αὐτὸ τὸ διάστημα. Τελειώνοντας ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω καὶ τὴν ἄλλην πλευρὰν τοῦ νομίσματος, τὴν ἐσωτερικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως. Κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, τὸ Κόμμα τῆς Ε.Δ.Α. εἶναι κοινοβουλευτικὸν Κόμμα καὶ ἀπὸ τὸ 1951 πολιτεύεται εἰς τὰ πλαίσια τὰ συνταγματικά. Πῶς, λοιπόν, εἶναι δυνατὸν ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Ἀσφαλείας νὰ ἐμπνέῃ ὡρισμένα ὄργανα, δὲν λέγω ὅλα τὰ ὄργανα, ἐμπνέει εἰς ὡρισμένα ὄργανα νὰ κάνουν αὐθαιρεσίας, νὰ μπαίνουν εἰς τὰ γραφεῖα τοῦ Κόμματος αὐτοῦ καὶ νὰ μὴ τοὺς ἀφήνουν νὰ συνεδριάσουν; Καὶ ὁ Εἰσαγγελεὺς νὰ ἀναμιχθῇ, δὲν θὰ τὸν ἀκούσῃ καθόλου. Καὶ ὅταν τὰς αὐθαιρεσίας αὐτὰς τὰς καταγγέλωμεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, εἰς τὸν ὑπουργὸν τῆς Ἀσφαλείας, αὐτός, ἀπαντᾶ, ἔδωσα ἢ θὰ δώσω ἐντολὰς νὰ μὴ ἐπαναληφθοῦν παρόμοια γεγονότα καὶ αὐτὰ συνεχίζονται. Ἐγὼ νομίζω.... ἐδῶ εἶναι ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἀσφαλείας, διότι δὲν θέλω νὰ τὰ εἴπω ἐν ἀπουσίᾳ του;

§34Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ. (Ὑφυπ. Ἐσωτερικῶν). Ἐδῶ εἶμαι.

§35Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Μάλιστα. Λοιπόν, κ. ὑπουργέ, πρέπει νὰ τεθῇ τέρμα εἰς τὸν διωγμὸν τῶν ὀπαδῶν τῆς ΕΔΑ. Ἢ εἴμεθα κοινοβουλευτικὸν Κόμμα καὶ δροῦμε μέσα εἰς τὰ πλαίσια τοῦ Συντάγματος ἢ δὲν εἴμεθα. Ἡμεῖς λέγομεν, ὅτι εἴμεθα.

§36Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Μᾶς δίδετε τὸ δικαίωμα νὰ κάμωμεν διακοπάς, διότι συνεχῶς μᾶς ἀπευθύνετε ἐρωτήματα. Προφανῶς, δὲν ἀγνοεῖτε, ὅτι τὸ ΚΚΕ εἶναι ἐκτὸς νόμου καὶ ὅτι ὑπάρχουν κομμουνισταὶ εἰς τὴν Ἑλλάδα. Τὸ ἐὰν ἡ ΕΔΑ εἶναι ὁλόκληρον ἢ κατὰ ἕνα μέρος τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα, αὐτὸ θὰ τὸ συζητήσωμεν ἄλλην φοράν. Συνεπῶς, ἐφ’ ὅσον ὁ κομμουνισμὸς εἶναι ἐκτὸς νόμου, εἶναι ὑποχρεωμένη ἡ Πολιτεία, πᾶσαν κομμουνιστικὴν ἐκδήλωσιν νὰ τὴν ἀποτρέψῃ. Αὐτὸ εἶναι τὸ καθῆκόν μας, ἐφαρμόζοντες τὸν νόμον, νὰ προστατεύσωμεν τὸ καθεστώς. Ἄλλο, ἐὰν εἴπητε, ὅτι ὑπάρχει διάφορος ἐκτίμησις ὡρισμένων περιστατικῶν καὶ εἴπητε, ὅτι ἡ αʹ ἐκδήλωσις δὲν εἶναι κομμουνιστική, ἐνῶ ἡ Κυβέρνησις τὴν θεωρεῖ κομμουνιστικήν. Ἀλλά, ἐὰν ὑπάρχῃ κομμουνιστικὴ ἐκδήλωσις, σύμφωνα μὲ τὸν ὑφιστάμενον νόμον, εἶναι καθῆκον τοῦ Κράτους νὰ τὴν πατάξῃ. (Χειροκροτήματα).

§37Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Θέλω νὰ ἐρωτήσω τὸν ἀξιότιμον κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ἐὰν καταδιώκεται ἡ ἰδεολογία ἡ κομμουνιστική.

§38Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Ἡ δρᾶσις καὶ αἱ ἐκδηλώσεις.

§39Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Τί σημαίνει δρᾶσις; Αὐτὰ τὰ ὁποῖα κάμνομεν τὶ εἶναι; Ἐξηγοῦν εἰς τὸν λαὸν τὴν πολιτικήν των. Λοιπόν, δὲν εἴμεθα καλά... (Θόρυβος).

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡσυχία, παρακαλῶ.

§41Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Δηλαδή, δρᾶσις, δὲν θὰ ἀναπνεύσῃ; Ἀναπνέει. Κἄτι λέγει, δρᾶσις εἶναι καὶ αὐτό. Λοιπόν, ἀφήσατέ τα αὐτά. Ἂς ἔχετε τὸ θάρρος καὶ τὸ Κράτος ἂς ψηφίσῃ νόμον, ὅτι καταδιώκεται κἄθε πολιτικὴ ἐκδήλωσις, ὅπως ἡ κομμουνιστική, ἡ ὁποία δὲν συμφωνεῖ μὲ τὴν ἰδεολογίαν τῆς Κυβερνήσεως.

§42ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. (Ἐκ τῆς δεξιᾶς πτέρυγος). Αὐτὰ γίνονται ἀλλοῦ.

§43Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Αὐτὸ θὰ ἦτο προτιμότερον. (Θόρυβος). Ἐγὼ νομίζω, ὅτι δὲν ἐπροκάλεσα τὸν κ. Ὑπουργὸν Ἀσφαλείας. Νὰ κάμωμεν μαζί του συζήτησιν, ἐπὶ καλοπίστου ἐπιπέδου, ἀλλὰ νὰ εἶναι εἰλικρινής, ὅτι ἐμπνέει ὡρισμένα ὄργανα, διὰ νὰ κάμουν αὐθαιρεσίας. Καταπατοῦν ἀκόμη καὶ τὰς δικαστικὰς ἀποφάσεις καὶ μπαίνουν μέσα εἰς τὰ γραφεῖα τοῦ Κόμματος, ἁρπάζουν τοὺς ὀπαδοὺς καὶ τὰ στελέχη μας καὶ τὴν ἄλλην ἡμέραν τοὺς στέλλουν εἰς τὴν ἐξορίαν. Ἀλλὰ ὅλα αὐτὰ γίνονται, διατί; Δὲν εἶναι διότι κάμνει κἄποιαν κομμουνιστικὴν δρᾶσιν, ἀλλὰ κάμνει πολιτικὴν δρᾶσιν διὰ τὰ συμφέροντα τοῦ λαοῦ καὶ δι’ αὐτό, ἐπεμβαίνει τὸ χέρι τῆς Κυβερνήσεως νὰ καταπιέζῃ κἄθε πολίτην, ὁ ὁποῖος φωνάζει ἐναντίον τῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐναντίον τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἕως τὰ προχθὲς ἀνέβηκε εἰς τὸ βῆμα μὲ πραγματικὴν ψυχραιμίαν καὶ ἀνεφέρθη εἰς τοὺς ψυχροὺς ἀριθμούς. Ψυχροὶ εἶναι οἱ ἀριθμοὶ τοὺς ὁποίους ἀνέφερεν καὶ ὅπως ἀνέλυσεν, ἐμφανίζει τὴν Χώραν μας, εἰς ἄνοδον οἰκονομικὴν καὶ ὅτι τὸ κατὰ κεφαλὴν εἰσόδημα ηὐξήθη καὶ τὸ ἀγροτικὸν εἰσόδημα ηὐξήθη καὶ τὰ προϊόντα καὶ ὅλα πᾶνε καλά. Ἀλλὰ θὰ ἔλεγα εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, ὅτι ἐγὼ αὐτὴν τὴν γλῶσσαν τῶν ἀριθμῶν δὲν τὴν ξεύρω. Ἕνα μόνον ξεύρω, τὴν γλῶσσαν ἐκείνων, τῶν ὁποίων τὰ εἰσοδήματα ἐκπροσωποῦν αὐτοὶ οἱ ἀριθμοὶ καὶ ἡ γλῶσα αὐτὴ τῶν ἀγροτῶν, τοὺς ὁποίους ἐγὼ εἶδα, ὅταν ἤμουν εἰς τὴν ἀγροτικὴν περιφέρειαν καὶ ἐγὼ σᾶς βεβαιῶ, τὸ καλοκαίρι δὲν εἶδα ἀγρότην νὰ μὴ ὑποφέρῃ, σᾶς βεβαιῶ εἰλικρινὰ ὅτι ἔμπαιναν εἰς τὸ καφενεῖον καὶ δὲν εἶχαν νὰ πιοῦν ἕνα καφέ. Ἀλλὰ θέλω νὰ εἴπω, ἐὰν πράγματι εἶναι τόσον ρόδινος ἡ οἰκονομικὴ κατάστασις καὶ εὐημερεύει ὁ ἑλληνικὸς λαός, διατὶ τόσοι μετανάσται φεύγουν ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα; Γιατὶ φεύγουν; Καὶ φεύγουν οἱ πλέον ρωμαλέοι Ἕλληνες, διότι τοὺς σακάτηδες δὲν τοὺς δέχονται. Καὶ αὐτὸ τὸ κῦμα ποὺ φεύγει ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα, ποὺ εἶναι ἡ ρωμαλέα γενιά, δὲν τὴν ἀντιμετωπίζει ἡ Κυβέρνησις μὲ τὰ οἰκονομικὰ σχέδια, τὰ ὁποῖα κάμνει. Μετὰ ἡ ἔλλειψις ἐργασίας ἐπεκτάθηκε εἰς τὰ πλατύτερα λαϊκὰ στρώματα. Διατί; Αὐτὸ εἶναι τὸ κακόν. Αὐτὸ εἶναι τὸ σημεῖον τὸ σκοτεινό, τὸ ὁποῖον δὲν θὰ μπορέσῃ ἡ Κυβέρνησις, οὔτε μὲ τὸ 5χρονον σχέδιον ποὺ ὑπόσχεται κἄτι νὰ ἠμπορέσῃ νὰ κάμῃ. Ἀλλὰ ἐγὼ νομίζω, ὅτι μὲ τὸ σύστημα αὐτό, νὰ γυρεύωμεν ἀγορές, διὰ νὰ πωλήσωμεν τὰ ἀγροτικά μας προϊόντα, δὲν θὰ κάνουμε τίποτε καὶ δὲν εἶναι εὔκολον μὲ τὸ νὰ στέλλωμεν, ὅπως ὁ κ. Δερτιλῆς ἐστάλη ἔξω, διὰ νὰ γυρεύουμε ἔξω ἀγορές. Ἐὰν εἴχομεν καλὲς φιλικὲς σχέσεις μὲ τὶς Χῶρες τὶς ἀνατολικές, ὅπου ξεύρετε ὅτι ὑπάρχει διευθυνομένη οἰκονομία καὶ ἐκ τῶν προτέρων ξεύρουμε ὅτι αἱ ἀγοραὶ αὐταὶ εἶναι ἀνοικτές, καὶ ὅτι εἶναι ἱκανὲς νὰ ἀπορροφήσουν τὰ ἀγροτικὰ προϊόντα, ἀμέσως θὰ ἀπορροφηθοῦν ἐκεῖ. Ἀλλὰ εἶναι, ὅτι εἴμεθα προσηλωμένοι πρὸς τὴν δύσιν καὶ πρὸς τὴν οἰκονομίαν της καὶ δὲν μᾶς συμφέρει, δηλαδὴ δὲν συμφέρει τὴν Κυβέρνησιν. Νομίζω, ὅτι αὐτὸ πρέπει νὰ μελετηθῇ.

§44Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Τὸ ἀντίθετον γίνεται. Εἴπατε, ὅτι θέλετε συζήτησιν καλῆς πίστεως. Ἀνέφερεν ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ὅτι ἀπὸ 9 ἑκατ. δολλάρια τὸ 1955 αἱ συναλλαγαί μας μὲ τὰς Ἀνατολικὰς Χώρας, ἀνῆλθον εἰς 37 ἑκατ. τὸ 1958. Ἐφέτος δὲ προβλέπονται νὰ ἀνέλθουν εἰς 45 ἑκατ. Πρέπει δὲ νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι πρὸ τοῦ πολέμου, τὸ 1938, αἱ συναλλαγαὶ τῆς Ἑλλάδος μὲ τὰς αὐτὰς χώρας, ἦσαν μόνον 17 ἑκατομμύρια δολλάρια. Τί σημαίνουν ὅλα αὐτά; Ὅτι ἡ Κυβέρνησις καταβάλλει προσπαθείας ἐνισχύσεως τῶν ἐξαγωγῶν μας πρὸς πᾶσαν κατεύθυνσιν, μὲ κριτήρια, ὅμως, μόνον ἐμπορικά.

§45Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Τελειώνοντας, δὲν μπορῶ νὰ μὴ εἴπω δι’ αὐτοὺς τοὺς ἐκτάκτους νόμους, τοὺς παράνομους, τοὺς ἀντισυνταγματικούς, οἱ ὁποῖοι λειτουργοῦν εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ δὲν μπορεῖτε νὰ εἴπητε, ὅτι ὑπάρχει Δημοκρατία, ὅταν τοὺς πολίτας μεταχειρίζεται καὶ δίδει πιστοποιητικὰ κοινωνικῶν φρονημάτων ἡ ἀστυνομία. Ἂς ἐγκαταλείψωμεν αὐτὰ τὰ παλαιὰ τερτίπια. Οἱ Ἕλληνες πρέπει νὰ εἶναι ἴσοι καὶ ἐὰν εἶναι τίμιος ἐργάτης νὰ πάρῃ τὴν θέσιν του, ἐὰν δὲν εἶναι ἄξιος νὰ μὴ τὴν πάρῃ. Δὲν χρειάζονται τὰ πιστοποιητικὰ τῆς Χωροφυλακῆς καὶ αἱ καταθέσεις της. Πολλὲς φορές, αὐτοὶ ποὺ θὰ πάρουν τὰ πιστοποιητικὰ δὲν ἀξίζουν καὶ δὲν εἶναι ἱκανοὶ νὰ ἐκτελέσουν ἐκείνη τὴν δουλειά. Λοιπόν, νὰ καταργηθοῦν τὰ κοινωνικὰ φρονήματα καὶ ὅλοι οἱ ἀντισυνταγματικοὶ νόμοι, οἱ ὁποῖοι ἐψηφίσθησαν εἰς μίαν ἀνώμαλον περίοδον καὶ τότε θὰ εἴπωμεν, ὅτι σεῖς πραγματικὰ ἀγωνίζεσθε διὰ τὴν εἰρήνην. Ἐφ’ ὅσον αὐτὸ δὲν κάμετε, ὅλα εἶναι περιττὰ καὶ φαινομενικά. Εἰς τὴν οὐσίαν ἐπιθυμεῖτε, κ. Ὑπουργὲ τῶν Ἐξωτερικῶν καὶ κ. Ὑπουργὲ τῶν Ἐσωτερικῶν, τὸν ψυχρὸν πόλεμον καὶ εἰς τὰ ἔξω καὶ μέσα. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἀσφαλείας, ἐὰν κἄτι γίνῃ καὶ δὲν θέλει κἄποιον εἰς τὰ συνδικάτα καὶ ἐὰν δὲν εἶναι σεσημασμένος κομμουνιστὴς —ἔτσι τοὺς λένε— ἀμέσως ὑπάρχει αὐτὴ ἡ ρετσέττα: Ἐπικίνδυνος εἰς τὴν Δημοσίαν Ἀσφάλειαν. Ἐδημιουργήθη μία θεωρία τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Ἀσφαλείας, ἡ τῆς ἐπικινδυνολογίας. Δὲν ξεύρω ἂν ὑπάρχῃ εἰς τὴν ἐπιστήμην —σεῖς οἱ νομικοὶ θὰ ξεύρετε— ἡ λέξις «ἐπικινδυνολογία». Ἐὰν γίνῃ κἄτι ἀμέσως προκαλοῦν τὸν μπαμπούλαν τοῦ ἀνυπάρκτου κομμουνισμοῦ. Ὁ κομμουνισμός, κύριοι, ἐπεκράτησεν εἰς τόσα μεγάλα κράτη, τὰ ὁποῖα κατευθύνουν τὰς τύχας τοῦ κόσμου Αὐτὸ πρέπει νὰ τὸ λάβετε ὑπ’ ὄψιν σας καὶ ὄχι νὰ κινῆτε τὸν μπαμπούλαν τοῦ κομμουνισμοῦ. Αὐτὸ ξεύρετε μὲ τὶ ὁμοιάζει; Μὲ τὰ σκιάχτρα τῶν ἀγρῶν ποὺ βάζουν διὰ νὰ φοβίσουν τὰ πουλιά, ἐνῷ τὰ πουλιὰ κάθονται ἐπάνω εἰς τὰ σκιάχτρα. Αὐτὸ ἔπαθε ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν. Πάρετε, κύριοι, γενναίαν ἀπόφασιν. Ὅλοι οἱ Ἕλληνες εἶναι ἴσοι. Ἐὰν πράγματι οἱ κομμουνισταὶ κάνουν μίαν πρᾶξιν ἐναντίον τοῦ Κράτους, ὅπως καὶ διὰ τοὺς ἄλλους πολίτας, ὑπάρχουν τὰ Δικαστήρια νὰ τοὺς στείλουν ἐκεῖ. Διαφορετικὰ δὲν δύνασθε νὰ καυχᾶσθε, ὅτι εἶσθε Δημοκρατικὸν Κράτος. Δὲν δύναμαι νὰ ἀντιληφθῶ, διατί, κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἐθέσατε πολιτικὸν ζήτημα. Ἂς ἀφίνατε τοὺς βουλευτὰς νὰ ἀναπτύξουν τὰς ἀπόψεις των. Ἐγώ, βεβαίως, σύντομος, καὶ ἀφήνω καὶ τοὺς ἄλλους συνεργάτας οἱ ὁποῖοι εἰς ὡρισμένα ζητήματα εἶναι ἀνώτεροι ἐμοῦ νὰ ὁμιλήσουν, ἀλλὰ δὲν εἶναι σωστὸ νὰ περιορίζεται ἡ συζήτησις εἰς πόσας συνεδριάσεις, διότι ἔτσι θὰ καλυφθοῦν μὲ τὰς ἀγορεύσεις τῶν ἀρχηγῶν καὶ δὲν θὰ μείνῃ καιρὸς διὰ τοὺς ἄλλους βουλευτάς. Ἄλλωστε, δὲν τίθεται ζήτημα κυβερνητικῆς δυνάμεως, διότι τὸ εἶπεν καὶ ὁ Πρόεδρος κ. Παπανδρέου, νομίζω: «ἀφήσατε αὐτὰ τὰ κοινοβουλευτικὰ καθίσματα —τῆς δεξιᾶς— εἶναι ἀμετακίνητα». Αὐτὸ τὸ γνωρίζομεν. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ τὸ εἴπητε. Ἡμεῖς, κύριοι, θὰ σᾶς κατηγορήσωμεν, ὄχι διότι δὲν γνωρίζομεν, ὅτι ἔχετε τὴν πλειοψηφίαν, ἀλλὰ διότι τὶς δημοκρατικὲς ἐλευθερίες, ὅπως τὶς ἐννοοῦμεν ἡμεῖς, δὲν δύνασθε νὰ τὶς ἐφαρμόσητε. Δι’ αὐτὸ θὰ σᾶς κατηγορήσωμεν, ὄχι διὰ νὰ ἀμφισβητήσωμεν τὴν κοινοβουλευτικήν σας δύναμιν. Ἀλλὰ διότι δὲν εἶσθε ὅπως ἀπεδείχθη ὑπὲρ τῆς εἰρήνης καὶ θὰ μείνῃ ἡ Ἑλλὰς ἔξω ἀπὸ τὸ κλῖμα τῆς ὑφέσεως καὶ θὰ ἀπομονωθῇ. Διὰ νὰ μὴ ἀπομονωθῇ ἡ Ἑλλὰς καταψηφίζομεν τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ὁδηγεῖ εἰς τὴν ἀπομόνωσίν της, καὶ τὴν φέρνει ἔξω ἀπὸ τὸ κλῖμα τῆς συνεννοήσεως τῶν Μεγάλων. Αὐτά, κύριοι συνάδελφοι, εἶχα νὰ σᾶς πῶ. (Χειροκροτήματα).

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων κ. Σ. Βενιζέλος ἔχει τὸν λόγον.

§47Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Δὲν γνωρίζομεν ποῖα εἶναι τὰ βαθύτερα αἴτια τὰ ὁποῖα ὤθησαν τὸν ἀξιότιμον Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὴν θέσιν Πολιτικοῦ ζητήματος, δοθέντος, ὅτι οὐδὲν ἐκ τῶν κομμάτων τῆς ἀντιπολιτεύσεως ἠμφισβήτησε τὴν κοινοβουλευτικὴν πλειοψηφίαν τῆς Κυβερνήσεως. Ἐὰν τοῦτο ἀπετέλεσε πρόφασιν διὰ νὰ δοθῇ ἡ εὐκαιρία διὰ τοῦ στόματος τοῦ δύο ὑπουργῶν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, νὰ ἀναπτύξῃ τὰ ἐπιτεύγματά της εἰς τὸν οἰκονομικὸν καὶ ἐξωτερικὸν τομέα, ἡ Κυβέρνησις ἠτύχησεν. Οἱ δύο ὑπουργοὶ ἁμιλλώμενοι εἰς κομπορρημοσύνην ἠθέλησαν νὰ παραστήσουν τὴν Ἑλλάδα, ὡς πλέουσαν εἰς πελάγη εὐτυχίας, ἐνῷ θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι μετριοφρονέστεροι, διότι καὶ αὐτοὶ καὶ ὅλοι οἱ ἐνταῦθα παρόντες ὀφείλουν νὰ γνωρίζουν, εἰς ποίαν ἄνευ προηγουμένου ἔνδειαν ἔχει περιέλθει ὁ λαὸς τῆς ὑπαίθρου. Θὰ ἀσχοληθῶ δι’ ὀλίγων μὲ τὰς ἀνακοινώσεις τοῦ κ. ὑπουργοῦ Συντονισμοῦ, διότι ἄλλοι ἁρμοδιώτεροι ἐμοῦ θὰ τοῦ ἀπαντήσουν εἰς τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα μᾶς παρέταξεν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου. Μὲ μίαν αὐταρέσκειαν μᾶς ἀνέπτυξε τὴν οἰκονομικὴν ἄνοδον τῆς Χώρας καὶ μᾶς παρέταξεν ἀριθμοὺς τοὺς ὁποίους, ὡς εἶπεν, ἡ δημοκοπία δὲν δύναται νὰ διαψεύσῃ, ἐνῷ θὰ ἔπρεπε ἐκ πείρας νὰ γνωρίζῃ πόσον οἱ ἀριθμοὶ εἶναι ἀπατηλοὶ καὶ ὅτι εἰς πλείστας περιπτώσεις μὲ τοὺς αὐτοὺς ἀριθμοὺς καὶ τὰ αὐτὰ στατιστικὰ δεδομένα, εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποδειχθοῦν τὰ πλέον ἀντιφατικὰ πράγματα. Ἐπεσήμανεν ἰδιαιτέρως τὴν αὔξησιν τῶν καταθέσεων, χωρὶς παραλλήλως νὰ ἀναφέρῃ καὶ τὴν αὔξησιν τῆς κυκλοφορίας. Ἐπέμεινεν ἐπὶ τῆς οἰκονομικῆς σταθερότητος, τὴν ὁποίαν ὁλόκληρον θέτει εἰς πίστωσιν τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως, ἐνῷ εἶναι ἀπολύτως βεβαιωμένον, ὅτι ἄλλοι εἰργάσθησαν πρὸ αὐτοῦ πρὸς τὴν ἰδίαν κατεύθυνσιν μὲ θετικὰ ἀποτελέσματα καὶ ἐπὶ Κυβερνήσεως τοῦ Κέντρου μὲ ὑπουργὸν Συντονισμοῦ τὸν Καρτάλην καὶ ἐπὶ Κυβερνήσεως Παπάγου μὲ ὑπουργὸν Συντονισμοῦ τὸν κ. Μαρκεζίνην. Φαίνεται, ὅτι ὁ κ. ὑπουργός, λησμονεῖ, ὅτι ἡ οἰκονομικὴ σταθερότης εἶναι μέσον καὶ ὄχι σκοπὸς διὰ τὴν οἰκονομικὴν ἀνάπτυξιν, ἡ ὁποία ἐπὶ τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως δὲν ἐπετεύχθη. Καὶ ὡς ταχυδακτυλουργὸς μᾶς ἀνέφερεν, ὅτι ἐνῷ αἱ ἐξαγωγαὶ ἐμειώθησαν κατὰ τὸ 1958, ἀντιστοίχως ηὔξησε τὸ συναλλαγματικὸν ἀπόθεμα, χωρὶς νὰ ἐξηγῇ καὶ τοὺς λόγους, ὠφειλομένους εἰς τὸν νόμον προσελκύσεως ξένων κεφαλαίων τοῦ 1953 καὶ τὴν μείωσιν τῶν εἰσαγωγῶν, πρᾶγμα ποὺ πιστοποιεῖ κατὰ τρόπον ἀδιάψευστον τὴν ἐλάττωσιν τῆς ἀγοραστικῆς δυνάμεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Πρὶν τελειώσω μὲ τὸν Οἰκονομικὸν τομέα, θὰ ἤθελα νὰ πληροφορηθῶ ἀπὸ τὸν ὑπεύθυνον ὑπουργόν, ἐὰν εἶναι ἀκριβὴς ἡ πληροφορία, ὅτι ἡ Ρωσία προσεφέρθη νὰ μᾶς χορηγήσῃ πιστώσεις ὕψους 100.000.000 δολλαρίων. Διότι ἐὰν ἡ πληροφορία εἶναι ἀκριβής, εἶναι ἀκατανόητον, ὅτι ὁ κατὰ τὰ λοιπὰ συμπαθέστατος ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου, ἔσπευσε νὰ δηλώσῃ, ὅτι μία τοιαύτη πρότασις εἶναι ἀπραγματοποίητος. Διερωτῶμαι ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, ἐὰν τοῦτο ἀποτελῇ ὑγιᾶ οἰκονομικὴν ἐξωτερικὴν πολιτικήν, διὰ μίαν Χώραν, ὅπου αἱ ἐξαγωγαί της ἔχουν μειωθῆ ἐπικινδύνως κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη. Νομίζω, κ. Ὑπουργὲ τοῦ Ἐμπορίου, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ παραδειγματισθῆτε ἀπὸ τὴν στάσιν τὴν ὁποίαν ἐτήρησε μία ἄλλη χώρα, ἡ ὁποία ἐνῷ ἔτυχε προνομιακῆς μεταχειρίσεως ἔναντι ἡμῶν καὶ πολιτικῶς καὶ οἰκονομικῶς, δὲν ἐδίστασε νὰ δεχθῇ δάνειον 60 ἑκατομ. δολλαρίων ἀπὸ τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν.

§48Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν ἐδηλώθη ἁπλῶς, ὅτι εἶναι ἀνακριβὴς καὶ ἀνεύθυνος ἡ εἴδησις, καὶ ὅτι ἐὰν ὑπάρξῃ πρότασις ἀπὸ οἱονδήποτε καὶ ἐὰν προέρχεται, θὰ ἐξετασθῇ μὲ συμπάθειαν καὶ μὲ κριτήριον τὸ συμφέρον τῆς οἰκονομίας μας. Τὸ γεγονός, ὅτι ἐδημιουργήθη θόρυβος καὶ ἐγένετο κομματικὴ ἐκμετάλλευσις ἐπὶ τῆς ἀνευθύνου αὐτῆς εἰδήσεως, ἠνάγκασε τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ προβῇ εἰς τὴν ἐν λόγῳ δήλωσιν.

§49Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ ὑπῆρξεν αὔξησις τοῦ ἰδιωτικοῦ εἰσοδήματος ὡρισμένης τάξεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Εἶναι ὅμως ἀναμφισβήτητον, ὅτι μία πρωτοφανὴς δυστυχία μαστίζει τὰς λαϊκὰς καὶ ἰδιαιτέρως ἀγροτικὰς μάζας καὶ πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ προσέξῃ τὸ ζήτημα, διότι ἐὰν ἡ ἀπαγοήτευσις καταλάβῃ τὴν ἀγροτικὴν τάξιν προοιωνίζεται, ὅτι τὸ μέλλον τῆς χώρας μας θὰ εἶναι ζοφερόν. Σεῖς, ἀντιπρόσωποι τοῦ Ἔθνους, εἶσθε εἰς θέσιν νὰ γνωρίζετε, ἐὰν ὅσα λέγω ἀνωτέρω, ἀνταποκρίνωνται εἰς τὴν πραγματικότητα. Κύριοι βουλευταί, αὐτὴ ἡ πρωτοφανὴς δυστυχία ἥτις μαστίζει τὴν ὕπαιθρον, εἶναι φαινόμενον, τὸ ὁποῖον δυστυχῶς διαπιστώνεται μὴ ὑπάρχον εἰς ἄλλας χώρας, ὡς εἶμαι εἰς θέσιν ἐκ τοῦ τελευταίου ταξιδίου μου εἰς Δυτικὴν Εὐρώπην νὰ σᾶς διαβεβαιώσω. Ἐνῷ ἀντιθέτως εἰς ὅλας τὰς χώρας τῆς Δυτικῆς Εὐρώπης ἐπικρατεῖ μία πρωτοφανὴς εὐημερία καὶ αὔξησις τοῦ ἀγροτικοῦ εἰσοδήματος. Καὶ ἤδη, εἰσέρχομαι εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Θὰ ἀρχίσω νὰ συμφωνήσω μὲ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅτι ἡ φιλία μας μὲ τὴν Μεγάλην Ἀμερικανικὴν Δημοκρατίαν, ἥτις ἔχει ἀναλάβει τὴν ἡγεσίαν τοῦ Δυτικοῦ Κόσμου, πρέπει νὰ ἀποτελῇ τὸν ἀκρογωνιαῖον λίθον τῆς ἐξωτερικῆς μας πολιτικῆς. Συμφωνῶ, ἐπίσης, ὅτι ἡ Ἑλλάς, πρέπει εἰς οἱανδήποτε περίπτωσιν, νὰ ἐκπληρώσῃ τὰς ὑποχρεώσεις της ποὺ ἀπορρέουν ἀπὸ τὸν χάρτην τῶν Ἡνωμ. Ἐθνῶν, ὡς καὶ τὸ καταστατικὸν τῆς Ἀτλαντικῆς συμμαχίας, διὰ καθαροὺς ἀμυντικοὺς σκοπούς. Νομίζω ὅμως, ὅτι ἔσφαλεν ὁ κ. ὑπουργὸς ἀναφερθεὶς καὶ πάλιν εἰς τὸ Κυπριακόν, διότι ἀσφαλῶς ἡ ἱστορία θὰ τὸν καταδικάσῃ μίαν ἡμέραν, διὰ τὴν κατάστασιν τὴν ὁποίαν ἐδημιούργησεν εἰς τὴν ἀτυχῆ νῆσον μὲ τὰς συμφωνίας Ζυρίχης καὶ Λονδίνου. Ἐπαίρεται ὁ κ. Ἀβέρωφ, ὅτι κατέστησε τὴν Κύπρον ἀνεξάρτητον Κράτος, ἐνῷ καθ’ ἡμᾶς δὲν εἶναι οὔτε Κράτος, οὔτε ἀνεξάρτητον. Δὲν θὰ ἤθελα, καθ’ ἣν στιγμὴν διεξάγονται ἀκόμη διαπραγματεύσεις, διὰ τὴν ὀργάνωσιν τῆς ἀλλοκότου αὐτῆς Πολιτείας, νὰ ἐπεκταθῶ ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου. Μὲ εὐχαρίστησιν ἠκούσαμεν τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον ἐπεσήμανεν ὁ κ. ὑπουργός, τὴν ἔτι περαιτέρω σύσφιγξιν τῶν σχέσεων μὲ τὴν γείτονα Ἰταλίαν, καίτοι ἀπὸ τὴν ἐπίσημον ἀνακοίνωσιν μετὰ τὴν ἐπίσκεψιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, δὲν προκύπτουν συγκεκριμένα θέματα, διὰ νὰ πιστοποιηθῇ ἡ περαιτέρω συνεργασία εἰς τὸν οἰκονομικὸν τομέα. Πάντως, τὸ κόμμα τῶν Φιλελευθέρων εἶναι πρόθυμον, νὰ ὑποβοηθήσῃ μίαν τοιαύτην προσπάθειαν. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ἔθιξε καὶ τὸ ζήτημα τὸ ὁποῖον ἐδημιουργήθη, λόγῳ τῆς ἐκδόσεως ἑνὸς γραμματοσήμου ἐκ μέρους τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως, μὲ τὴν προσωπογραφίαν ἑνὸς καταδίκου Ἕλληνος πολίτου. Εἶμαι ὑποχρεωμένος μετὰ παρρησίας νὰ δηλώσω, ὅτι τοιαύτη ἐνέργεια ἀποτελεῖ ἀνάμιξιν εἰς τὰ ἐσωτερικὰ τῆς χώρας μας καὶ εἶναι ἀπαράδεκτος, ὅπως κατακριτέα εἶναι καὶ ἡ δριμύτης τῆς ἐπιθέσεως ἐναντίον μιᾶς Μεγάλης Δυνάμεως ἐκ μέρους τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν. Διὰ τὴν Γιουγκοσλαυΐαν μᾶς εὑρίσκει συμφώνους, ὅτι ἡ φιλία μὲ τὴν σύμμαχον καὶ φίλην αὐτὴν χώραν, πρέπει νὰ ἀποτελέσῃ τὴν βάσιν τῆς ἐξωτερικῆς μας πολιτικῆς, εἰς τὴν περιοχὴν τῶν Βαλκανίων. Ἐὰν ἤγειρον ἀντιρρήσεις κατὰ τὴν ὑπογραφὴν τῶν τελευταίων συμφωνιῶν, αὗται ἀφεώρουν εἰς τὴν ἐλευθέραν διάβασιν τῶν συνόρων, διότι λόγῳ τῶν διαφορετικῶν κοινωνικῶν καθεστώτων, ποὺ ἐπικρατοῦν εἰς τὰς δύο Χώρας, τοῦτο θὰ γίνῃ ἴσως ἀφορμὴ προστριβῶν μεταξὺ των, ποὺ μὲ κἄθε τρόπον πρέπει ν’ ἀποφευχθοῦν. Διερωτῶμαι διατί, ἐνῷ ἐδόθη ἡ εὐχέρεια εἰς τὴν Γιουγκοσλαυΐαν νὰ ἐξαγοράσῃ τὰς Ἑλληνικὰς περιουσίας ἐν τῇ Χώρᾳ της, δὲν ἐδόθη ἀνάλογον δικαίωμα καὶ εἰς τὴν Ἑλλάδα, διὰ τὴν ἐξαγορὰν τῶν περιουσιῶν Γιουγκοσλαύων ὑπηκόων. Ἓν ἄλλο στοιχεῖον ἀνωμαλίας ἀποτελεῖ ἡ σύνταξις ταὐτοτήτων καὶ εἰς Σλαυο–Μακεδονικὴν γλῶσσαν, ὄχι διότι τοῦτο ἔχει ἰδιαιτέραν σημασίαν, ὅσον διότι —καθόσον γνωρίζομεν— μέχρι σήμερον ἐν ἀντιθέσει μὲ τὴν Ὁμοσπονδιακὴν Κυβέρνησιν τοῦ Βελιγραδίου, ἡ ὁποία ἐδήλωσεν, ὅτι οὐδεμίαν ἔχει ἀξίωσιν ἐπὶ τῆς Ἑλληνικῆς Μακεδονίας, ἡ Κυβέρνησις τῶν Σκοπίων, οὐδέποτε προέβη εἰς παρομοίαν δήλωσιν. Καὶ θὰ ἤθελα νὰ ἐρωτήσω τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν, ἐὰν γνωρίζῃ, ὅτι ἀκόμη καὶ σήμερον εἰς τὰ σχολεῖα τῆς Δημοκρατίας τῶν Σκοπίων, τὰ παιδιὰ διδάσκονται περὶ Μακεδονίας τοῦ Αἰγαίου καὶ ὑπάρχουν χάρται, ὅπου ἡ Θεσσαλονίκη σημειοῦται ὡς πρωτεύουσα αὐτῆς. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ἐδήλωσεν εἰς τὸν λόγον του, ὅτι ἡ ἐπικειμένη ἄφιξις τοῦ Πρωθυπουργοῦ τῆς Τουρκίας θὰ ὑποβοηθήσῃ τὴν λύσιν πολλῶν λεπτομερειακῶν ζητημάτων, ποὺ ἐκκρεμοῦν μεταξὺ τῶν δύο Χωρῶν. Χαιρετίζομεν τὴν προσεχῆ ἄφιξιν τοῦ κ. Μεντερὲς καὶ ἐλπίζομεν, ὅτι ἡ ἐπίλυσις τῶν ἐκκρεμῶν ζητημάτων, δὲν θὰ γίνῃ εἰς βάρος τῶν ζωτικῶν συμφερόντων τῆς Ἑλλάδος. Ἀρκεταὶ ὑποχωρήσεις καὶ θυσίαι ἐγένοντο ἐκ μέρους μας μέχρι σήμερον, εἰς τὸν βωμὸν τῆς Ἑλληνοτουρκικῆς φιλίας, ὥστε δικαιούμεθα εἰς μίαν μικρὰν ἀνταπόδοσιν ἐκ μέρους τῆς φίλης Χώρας. Ἔρχομαι ἤδη εἰς τὸ θέμα τῆς ὑφέσεως, τὴν ὁποίαν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ἐχαρακτήρισε ὡς μίαν ἀφῃρημένην ἔννοιαν καὶ μᾶς ἔδωσε τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει ἀντιληφθῆ ποία μεταβολὴ ἔχει ἐπέλθει εἰς τὴν διεθνῆ ἀτμόσφαιραν, ἀφ’ ἧς ὁ Πρωθυπουργὸς τῆς Μεγ. Βρεταννίας κ. MAC MILLAN ἀνέλαβε τὴν μεγαλόπνοον πρωτοβουλίαν μεταβαίνων εἰς Ρωσίαν, νὰ καλλιεργήσῃ τὸ ἔδαφος τῆς συμφιλιώσεως καὶ τῆς συνυπάρξεως τῶν λαῶν. Ἔκτοτε ἐμεσολάβησε τὸ ταξίδιον τοῦ Πρωθυπουργοῦ τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως εἰς τὰς Ἡνωμ. Πολιτείας, μὲ ἀποτέλεσμα νὰ δημιουργηθῇ ἰσχυρότατον κλῖμα ὑφέσεως, ποὺ εἶναι βαθειὰ ριζωμένο στὶς καρδιὲς ὅλων τῶν λαῶν τοῦ κόσμου. Δὲν διαφωνῶ, ὅτι ἐκ τῆς συμφωνίας μεταξὺ τῶν Μεγάλων θὰ ἐξαρτηθῇ κατὰ κύριον λόγον ἡ εἰρήνευσις τοῦ κόσμου καὶ ἡ κατάπαυσις τοῦ ψυχροῦ πολέμου. Ἀλλὰ δὲν βλέπω διὰ ποῖον λόγον ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, ἀρνεῖται συστηματικῶς νὰ ἀποδεχθῇ, οἱανδήποτε πρότασιν τείνουσαν εἰς τὴν συμφιλίωσιν τῶν Λαῶν τῆς περιοχῆς, εἰς τὴν ὁποίαν καὶ ἡμεῖς ζῶμεν. Δὲν ἰσχυρίζομαι, ὅτι ἡ Ἑλλάς, μετέχουσα μιᾶς Βαλκανικῆς συνδιασκέψεως θὰ ἔλυεν ἐκ τῶν προτέρων ὅλα τὰ ἐκκρεμῆ ζητήματά της, οὔτε καὶ ὅτι θὰ ἐπετυγχάνετο γενικωτέρα Βαλκανικὴ συνεννόησις. Ἡ συστηματικὴ ὅμως ἄρνησις τῆς Κυβερνήσεως ἢ ὀφείλεται εἰς τὸ ὅτι δὲν ἀντελήφθη ἀκόμη ἐπαρκῶς τὸ δημιουργηθὲν κλῖμα τῆς ὑφέσεως, ἢ εἶναι δεσμευμένη διὰ τὴν ἄσκησιν ὡρισμένης καὶ μόνον πολιτικῆς.

§50Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Ὅταν λέγετε «δεσμευμένη», τί ἐννοεῖτε;

§51Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Διαζευκτικῶς. Ὅτι δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ἀσκήσετε ἄλλην πολιτικήν.

§52Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Καὶ εἶναι δεσμευμένη ἀπέναντι ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι κάμνουν πολιτικὴν ὑφέσεως; Διότι ἡ Ἀμερικὴ καὶ αἱ ἄλλαι Χῶραι τοῦ ΝΑΤΟ κάμνουν πολιτικὴν ὑφέσεως. Ἀλλὰ θὰ ἐπεθύμουν, κ. Πρόεδρε, νὰ ἐρωτήσω κἄτι καὶ νομίζω, ὅτι θὰ ἀπαντήσητε μὲ ἀντικειμενικότητα καὶ εἰλικρίνειαν: Πιστεύετε, ὅτι ἡ πολιτικὴ τῆς Ἑλλάδος ἀποτελεῖ παράγοντα ἐντάσεως εἰς τὴν Βαλκανικήν; Ποῖον ἀπειλεῖ καὶ ποῖον δύναται νὰ ἀπειλήσῃ; Γνωρίζετε, ὅτι οἱ γείτονές μας ἔχουν διπλασίας στρατιωτικὰς δυνάμεις ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα; Ἡ Βουλγαρία αὐτὴν τὴν στιγμήν, κατὰ παράβασιν μάλιστα τῆς συνθήκης εἰρήνης, ἔχει 240.000 στρατοῦ, διπλάσιον σχεδὸν τοῦ ἰδικοῦ μας, καὶ δαπανᾶ 7½ δισεκατομμύρια δραχμάς, ἐνῷ ἡμεῖς δαπανῶμεν 4½ περίπου. Ἡμεῖς, λοιπόν, ἀπειλοῦμεν καὶ προκαλοῦμεν τὴν ἔντασιν, ἢ ἀπειλούμεθα; Τὸ γεγονός, ὅτι ὑπάρχουν ἐπιφυλάξεις διὰ τὸν τρόπον ἀποκαταστάσεως τῶν σχέσεων μὲ τὴν Βουλγαρίαν εἶναι κἄτι, τὸ ὁποῖον ὑπαγορεύεται ἀπὸ τὴν πεῖραν τοῦ παρελθόντος, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τὸ γεγονός, ὅτι αὕτη δὲν ὑπῆρξε συνεπὴς εἰς τὰς ὑποχρεώσεις της. Ἡ Βουλγαρία ὀφείλει εἰς τὴν Ἑλλάδα ἀπὸ ἀποζημιώσεις 47 ἑκατ. δολλάρια, σημερινῆς ἀξίας ὑπὲρ τὰ 70 ἑκατομ. καὶ ἀρνεῖται νὰ τὰς καταβάλῃ. Ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἔδειξε τὴν καλήν της θέλησιν. Γνωρίζετε καλῶς, ὅτι μὲ τὴν Βουλγαρίαν, παρὰ τὰς ἐπανειλημένας εἰσβολάς, παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι δὲν ἐξεπλήρωσε τὰς ὑποχρεώσεις της, καὶ διπλωματικὰς σχέσεις διατηροῦμεν καὶ οἰκονομικάς. Εἶναι καιρὸς νὰ δείξῃ καὶ αὐτὴ τὴν καλήν της θέλησιν, καταβάλλουσα τὰς ἐπανορθώσεις τὰς ὁποίας τῆς ἐπέβαλεν ἡ συνθήκη εἰρήνης διὰ τὰς τεραστίας ζημίας τὰς ὁποίας ἐπροξένησεν εἰς τὴν Μακεδονίαν. Συνεπῶς, δὲν δύνασθε νὰ ἰσχυρίζεσθε, ὅτι ἡ πολιτικὴ τῆς Ἑλλάδος ἀποτελεῖ παράγοντα ἐντάσεως εἰς τὴν Βαλκανικήν. (Χειροκροτήματα).

§53Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἔχετε ἀρκετὴν κοινοβουλευτικὴν πεῖραν διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε τὶ ὑπενόουν μὲ αὐτὰ ποὺ εἶπον προηγουμένως. Ἐν πάση περιπτώσει, ἐφ’ ὅσον θέτετε τὸ ζήτημα τῆς Βουλγαρίας καὶ ἰσχυρίζεσθε, ὅτι ἡ Βουλγαρία διατηρεῖ στρατὸν ἀνώτερον τοῦ ἰδικοῦ μας, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ σᾶς τονίσω, ὅτι ἐὰν πιστεύετε, κ. Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι εἶναι δυνατὴ ἡ μεμονωμένη ἐπίθεσις τῆς χώρας ταύτης ἐναντίον μας, ὀφείλετε νὰ αὐξήσετε τὰς ἐθνικάς μας δυνάμεις καὶ πέραν τῶν ὁρίων τοῦ Βουλγαρικοῦ στρατοῦ. Ἐὰν ὅμως, ὅπως ἐγὼ πιστεύω, ὑπάρχῃ μία ὕφεσις καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προκληθῇ μεμονωμένη ρῆξις χωρὶς νὰ ἔχῃ ὡς συνέπειαν γενικώτερον πόλεμον, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, δὲν νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ μᾶς ἀνησυχοῦν ὑπερβολικὰ αἱ στρατιωτικαὶ ἐξελίξεις τῶν γειτόνων μας καὶ νὰ μετροῦμεν πόσας δυνάμεις ἔχει ὁ ἕνας καὶ πόσας ἔχει ὁ ἄλλος. Αὐτὴ εἶναι ἄποψις τὴν ὁποίαν ἐξέθεσα καὶ ἄλλοτε ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ζητήσας τὴν μείωσιν τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν, διότι προέχει δι’ ἐμὲ ἡ ἐνίσχυσις τοῦ ἀγρότου, τοῦ ἐσωτερικοῦ μετώπου. Κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, γνωρίζετε, ὅτι αἱ τιμαὶ τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων ἔχουν φθάσει εἰς τόσον ἐξευτελιστικὰ ἐπίπεδα, ὥστε δὲν εἶναι δυνατὸν εἰς τὸν ἀγρότην νὰ καλύψῃ οὔτε κἂν τὰς στοιχειώδεις ἀνάγκας του.

§54Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ἀκριβὴς ἡ εἰκών, τὴν ὁποίαν δίδετε.

§55Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Εἶπον καὶ ἄλλοτε, ὅτι ἀποδίδω μεγαλυτέραν σημασίαν εἰς τὴν διατήρησιν τοῦ καθεστῶτος, διότι ἐγὼ τοὐλάχιστον, προσωπικῶς, δὲν φοβοῦμαι μεμονωμένον πόλεμον μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Βουλγαρίας.

§56Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, εἶναι μία ἄποψις καὶ αὐτή. Οὐδέποτε ὅμως δύναται κανεὶς νὰ γνωρίζῃ μετὰ βεβαιότητος πῶς θὰ ἐξελιχθοῦν τὰ πράγματα εἰς τὸ μέλλον. Διότι, ἂν ἀπεκλείετο ἡ περίπτωσις μεμονωμένου πολέμου, δὲν θὰ διετήρει στρατόν. Καμμία χώρα δὲν ἐπιθυμεῖ νὰ ὑποβάλλεται εἰς στρατιωτικὰς δαπάνας. Θὰ ἐπροετίμα νὰ διαθέσῃ τὰ χρήματά της διὰ τὴν εὐημερίαν τῶν πολιτῶν της. Ἀλλ’ ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ τὸ αἴσθημα τῆς ἀσφαλείας δὲν ὑπάρχει οὔτε ἐθνικὴ ἀνεξαρτησία, οὔτε δυνατότης ἀναπτύξεως τῆς οἰκονομίας μας. Ἡ Ἑλλάς, αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἐν μέσῳ τῶν γειτόνων της, διατηρεῖ τὸ ἐλάχιστον, τῶν στρατιωτικῶν δυνάμεων. Σᾶς ἀναφέρω, ὅτι ἡ Βουλγαρία ἔχει 240.000 στρατόν, ἡ Γιουγκοσλαυΐα 360.000, ἡ Τουρκία 520.000 καὶ ἡμεῖς 150.000. Ἐὰν δεχθῶμεν, ὅτι ἡ ἀνθρωπότης εἰσέρχεται εἰς νέαν περίοδον ἀναζητήσεως ἐγγυήσεων τῆς εἰρήνης, δὲν ἔχομεν παρὰ νὰ εὐχώμεθα ἡ προσπάθεια αὐτὴ νὰ ἐπιτύχῃ διὰ νὰ καταστῇ δυνατὸς ὁ γενικὸς ἀφοπλισμός. Ἀλλ’ ὅταν οἱ γείτονές σας ἔχουν διπλασίαν δύναμιν τῆς ἰδικῆς σας, μολονότι πτωχότεροι ἀπὸ ἡμᾶς, δὲν δύνασθε νὰ ἰσχυρίζεσθε, ὅτι αὐτὴν τὴν δύναμιν, τὴν ὁποίαν διαθέτει ἡ Ἑλλάς, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ τὴν μειώσῃ περαιτέρω, χωρὶς τὸν κίνδυνον νὰ κλονισθῇ τὸ αἴσθημα ἀσφαλείας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ νὰ ἐκτεθῇ ἡ χώρα εἰς κινδύνους. (Χειροκροτήματα).

§57Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, πιστεύω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔχει πλήρει συνείδησιν τοῦ πλαισίου τῶν περιστάσεων. Εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀναλογίζεται τὰς μεγάλας εὐθύνας τὰς ὁποίας ἐπωμίζεται. Συνιστῶ αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, νὰ συμβάλῃ, ὅπως διετυπώνω καὶ εἰς ἄρθρον δημοσιευόμενον σήμερον, εἰς τὴν ἀποκατάστασιν τῆς πολιτικῆς ὁμαλότητος. Νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ψηφισθῇ εὐθὺς ἀμέσως ἐκλογικὸν σύστημα τίμιον, ὥστε ἡ χώρα νὰ εἶναι ἑτοίμη νὰ ὁδηγηθῇ εἰς ἐκλογάς, ὥστε νὰ προκύψῃ ἐκ τῶν ἐκλογῶν κυβέρνησις πλειοψηφίας, ἡ ὁποία θὰ ἀντιμετωπίσῃ τὰ γενικὰ ἐσωτερικὰ καὶ ἐξωτερικὰ προβλήματα. (Χειροκροτήματα).

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Πρόεδρος τῆς Δημοκρατικῆς Ἑνώσεως, κ. Ἠλ. Τσιριμῶκος ἔχει τὸν λόγον.

§59Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριοι βουλευταί, διεδήλωσεν ἡ Κυβέρνησις τὴν ἐμπιστοσύνην της εἰς τὴν γλῶσσαν τῶν ἀριθμῶν. Πρακτικῶς, πιστεύω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔχει ἐμπιστοσύνην εἰς ἕνα μόνον ἀριθμόν, τὸν ἀριθμὸν τῶν βουλευτῶν της, δηλαδὴ τῆς πλειοψηφίας της καὶ πιστεύει, ὅτι μία συζήτησις τερματιζομένη διὰ ψηφοφορίας δὲν μειώνει βεβαίως τὴν σημασίαν ἐκείνων τὰ ὁποῖα λέγονται ἀπὸ τοῦ βήματος ἐκ μέρους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἀλλὰ ἐμφανίζουν, τοὐλάχιστον ἐνώπιον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὅτι ἐδόθη ἀκόμη μία ματαία μάχη εἰς τὸ Κοινοβούλιον τὴν ὁποίαν ἐκέρδισεν ἡ Κυβέρνησις. Νομίζω, ὅτι βαθὺς λόγος διὰ τὸν ὁποῖον ἐπροτιμήθη ἡ διαδικασία τῆς ψήφου ἐμπιστοσύνης ἦτο αὐτός. Ὅμως, τὸ πολιτικὸν θέμα ὡς τίθεται, δίδει εἰς τὸ Κοινοβούλιον τὸ δικαίωμα καὶ τὴν ὑποχρέωσιν νὰ συζητήσῃ τὰ ζητήματα ὄχι ἐν πνεύματι ἁπλῆς συζητήσεως, ἀλλὰ μὲ τὴν πεποίθησιν, ὅτι ἕκαστος ἀναλαμβάνει τὰς εὐθύνας του διὰ τὴν ψῆφον τὴν ὁποίαν δίδει μετὰ τὴν ἀνάλυσιν τῶν δεδομένων τῆς πραγματικότητος. Τούτων οὕτως ἐχόντων, νομίζω, ὅτι παρὰ τὴν ἐμπιστοσύνην τὴν ὁποίαν ἔχει εἰς τὴν πλειοψηφίαν της ἡ Κυβέρνησις, καὶ δικαίως, ἀφοῦ προηγήθη μόλις πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν ἡ ἐκλογὴ Προέδρου τῆς Βουλῆς, θὰ ἔπρεπε νὰ προβῇ εἰς μίαν ἔκθεσιν κάπως πληρεστέραν καὶ ὀλιγώτερον πρόχειρον ἐπὶ τῆς πολιτικῆς της, διότι πρέπει νὰ ὁμολογηθῇ, ὅτι αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἠκούσαμεν ἐκ στόματος μὲν τοῦ κ. ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, ἦτο μία ἔκθεσις ἀριθμῶν καὶ ὄχι πολιτικῆς, ἐκ μέρους δὲ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν μία ἀναχρονιστικὴ ἀναδρομὴ εἰς πράγματα γνωστά. Οὕτω, μοῦ κάμνει ἐντύπωσιν πῶς ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν δὲν ἐθεώρησε σκόπιμον νὰ ἀναγγείλῃ εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν ἐπισήμως, ὅτι πρόκειται νὰ φθάσῃ εἰς τὴν χώραν μας ὁ Πρόεδρος τῶν Ἡν. Πολιτειῶν στρατηγὸς Ἀϊζενχάουερ. Ἔχω τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι δὲν ἔπρεπε τὰ νέα καὶ μεγάλα γεγονότα νὰ τὰ πληροφορούμεθα ἀπὸ τὰς ἐφημερίδας καὶ ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν νὰ πληροφορηθῶμεν τί ἔγινεν εἰς τὸ παρελθόν. Διότι θὰ ἠδύνατο νὰ δώσῃ τὴν εὐκαιρίαν εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν νὰ ἐκφράσῃ τὸ πάγκοινον αἴσθημα χαρᾶς ὁλοκλήρου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, διότι ὑποδέχεται τὸν Πρόεδρον τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν, τὸν Ἀρχιστράτηγον τοῦ ἀντιφασιστικοῦ πολέμου καὶ τὸν πρωταγωνιστὴν τῆς Διεθνοῦς ὑφέσεως σήμερον. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως). Ἐπίσης δὲν μᾶς εἶπε τίποτε, προκειμένου περὶ τῆς πολιτικῆς τὴν ὁποίαν ἀσκεῖ ἡ Κυβέρνησις ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς ἐγκαταστάσεως πυραύλων περὶ τῶν ὁποίων γίνονται καὶ δὲν γίνονται συζητήσεις, εἰς ποῖον σημεῖον εἶναι. Ἐπίσης, οὔτε ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, οὔτε ὁ ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἔκαμον λόγον περὶ τοῦ θέματος, τῆς Κοινῆς Εὐρωπαϊκῆς Ἀγορᾶς τὰς ἐπὶ τῆς ὁποίας συνομιλίας μανθάνομεν ἐπίσης ἀπὸ τὰς ἐφημερίδας. Τέλος δὲν ἔγινε λόγος διὰ τὰς Ἑλληνογερμανικὰς συνομιλίας περὶ συμφωνίας ἐγκαταστάσεως. Ἤξιζε τὸν κόπον νὰ γίνῃ ὅλη αὐτὴ ἡ ἔκθεσις ποὺ ἔγινε καὶ νὰ παραλειφθοῦν αὐτὰ τὰ οὐσιωδέστατα γεγονότα; Ἀλλά, νομίζω, ὅτι ἔκθεσις ἔγινε προχείρως, ὄχι διὰ τὸν σκοπὸν νὰ διαφωτισθῇ ἡ Βουλή, ἢ διὰ νὰ ψηφίσῃ ἡ Βουλὴ ἐν γνώσει τῶν γεγονότων. Ἔγινε, διότι ἡ Κυβέρνησις ἀντιμετωπίζει ὄχι τὴν Ἀντιπολίτευσιν ἐδῶ, ἀντιμετωπίζει τὴν ἀντίθεσιν μεγάλων μαζῶν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἔξω ἀπὸ ἐδῶ, διὰ λόγους οἰκονομικούς, διὰ τοὺς ὁποίους θὰ εἴπω μετά, καὶ ἔπρεπε νὰ γίνῃ ἡ ἔκθεσις, ἡ ὁποία διατυμπανιζομένη ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς καὶ τῶν ἐφημερίδων καὶ τοῦ ραδιοφώνου, μολονότι εἶναι ἀρκετὰ παράδοξος, ὅπως θὰ ἴδωμεν κατωτέρω, θὰ δώσῃ ἔστω μίαν ἀφορμὴν διὰ μερικὰ ἐπιχειρήματα εἰς μερικοὺς φίλους της, διὰ νὰ ἀντιμετωπίζουν μὲ θεωρητικὸν ἔστω τρόπον τὴν ἀντίθεσιν τῶν δυσηρεστημένων λαϊκῶν μαζῶν. Καὶ δι’ αὐτὸ νομίζω, ὅτι τὸν συντάκτην τῶν ἀριθμῶν, οἱ ὁποῖοι ἀνεγνώσθησαν ἐδῶ, 2,2, 3,1, 1,0, 7,3, 8,1, δὲν τὸν ἐνδιέφερον τόσον οἱ ἀριθμοί, ὅσον τὸ κόμμα ποὺ τοὺς ἐχώριζε, διότι περὶ αὐτοῦ καὶ μόνον πρόκειται εἰς τὴν ἔκθεσιν αὐτήν. Θὰ ἔλεγον δέ, ὅτι ἀκόμη περισσότερον θὰ διηρωτᾶτο κανεὶς διὰ ποῖον λόγον νὰ ἐκτίθενται πράγματα πασίγνωστα, διὰ τὰ ὁποῖα ὁ καθεὶς ἔχει μίαν γνῶσιν καὶ μίαν γνώμην, διότι, ἐπὶ τέλους, σήμερον ὅλοι οἱ ἀριθμοὶ ἐκλαϊκεύονται, ἐκδίδονται περιοδικὰ κύρους, ἐκδίδονται στατιστικὰ δελτία τῶν Τραπεζῶν, τὰ ὁποῖα μελετοῦν ὅσον πάει καὶ περισσότεροι ἄνθρωποι. Διατὶ εἰς μίαν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν νὰ γίνωνται τοιούτου εἴδους ἐκθέσεις, ὅταν εἶναι βέβαιον, ὅτι τὰ περισσότερα στοιχεῖα ὅλοι οἱ βουλευταὶ τὰ γνωρίζουν; Καὶ διατί, ἐπὶ τέλους, μία Κυβέρνησις νὰ μὴ ἔχῃ τὸ δικαίωμα, ἢ τὸ θάρρος, νὰ εἴπῃ ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, αὐτὴ ὑπῆρξεν ἡ πολιτική μου, διατρέχομεν μίαν περίοδον ὑφέσεως, δι’ αὐτοὺς καὶ δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους; Ἰδοὺ οἱ τρόποι, διὰ τῶν ὁποίων ἐγὼ σκέπτομαι νὰ ξεπεράσω τὰς προκειμένας δυσχερείας. Θὰ ἦτο κἄτι τὸ πολὺ φυσικόν. Φοβοῦμαι, ὅτι ἂν ἡ ἔκθεσις γίνεται κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, εἶναι διότι ἡ ἰδία ἡ Κυβέρνησις γνωρίζει, ὅτι διὰ τὴν σημερινὴν κατάστασιν δὲν ὑπάρχουν ἀντικειμενικὰ μόνον αἴτια, ἀλλὰ ὑπάρχουν εὐθῦναι, εὐθῦναι διὰ τὴν καθυστέρησιν τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως, εὐθῦναι διὰ τὸν τρόπον τῆς μεταχειρίσεως τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων, εὐθῦναι διὰ τὴν ἐξωτερικὴν ἐμπορικὴν πολιτικήν. Καὶ ἡ προσπάθεια νὰ ἐμφανισθῇ ροδίνη ἡ κατάστασις, εἶναι προσπάθεια νὰ μειωθῇ μέσα εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν τὸ αἴσθημα, ὅτι ὑπάρχουν εὐθῦναι πρὸς τὴν πλευρὰν τῆς Κυβερνήσεως, διὰ τὴν κατάστασιν αὐτήν. Καὶ βέβαια, πολὺ ὀρθῶς εἶπεν ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων, ὅτι οἱ ἀριθμοὶ εἶναι βολικὸν εἶδος. Τούς κάνει κανεὶς ὅ,τι θέλει. Μὲ αὐτοὺς ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ μᾶς μετέφερεν αἰφνιδίως εἰς ἄλλην χώραν Εἶμαι βέβαιος, ὅτι οἱοσδήποτε ἀναγνώστης εἰς οἱονδήποτε χωρίον, ἢ εἰς ἕνα καφενεῖον πτωχῆς συνοικίας ἐν Ἀθήναις, ἀναγινώσκων τὰ ὅσα εἶπεν ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, θὰ ἐνόμιζεν ὅτι εὑρίσκεται, ἂς εἴπωμεν, εἰς τὴν ἀλησμόνητον Ὁλλανδίαν, μολονότι ἐκεῖ ὁ τιμάριθμος κατὰ τὴν τετραετίαν αὐτὴν ἔχει αὐξηθῆ κατὰ 10%, ἐνῷ εἰς τὴν εὐτυχῆ Ἑλλάδα ἔχει αὐξηθῆ μόνον κατὰ 7,5%. Θὰ ἠδύνατο, λοιπόν, κανεὶς ἀπέναντι αὐτῶν τῶν ἀριθμῶν, νὰ εἴπῃ: Δέχομαι πρὸς στιγμὴν τοὺς ἀριθμούς σας, μολονότι τοὺς ἀπορρίπτω ὡς σύνολον, τοὺς δέχομαι. Ἀλλὰ θὰ δεχθῆτε καὶ σεῖς, ὅτι ἀριθμὸς εἶναι καὶ ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀνέργων, ἀριθμὸς εἶναι καὶ ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀπόρων, ἀριθμὸς εἶναι καὶ ὁ ἀριθμὸς τῆς τιμῆς τοῦ ἀγροτικοῦ προϊόντος, ἐν σχέσει μὲ τὸ κόστος τοῦ ἀγροτικοῦ προϊόντος, ἀριθμὸς εἶναι καὶ τὸ ποσοστὸν τῆς φορολογικῆς ἐπιβαρύνσεως τοῦ Ἕλληνος, διὰ τῆς ἐμμέσου φορολογίας, ἀριθμὸς εἶναι καὶ ὁ τιμάριθμος ὁ ἰδικός μου. Καθὼς γνωρίζετε, ἡ Κυβέρνησις κατήργησε τὸν τιμάριθμον τῆς λιανικῆς πωλήσεως καὶ ἐλέχθη, ὅτι ἐκεῖνος καταργεῖται λόγῳ τῆς εὐαισθησίας του. Φαίνεται, ὅτι διετηρήθη ὁ τιμάριθμος τοῦ κόστους ζωῆς, τὸν ὁποῖον ἀνέφερεν ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, λόγῳ τῆς ἀναισθησίας του. Ἀλλὰ ὑπάρχει ἕνας τιμάριθμος, ποὺ γνωρίζει ὁ λαὸς καὶ ὁ τιμάριθμος αὐτὸς εἶναι ὁ τιμάριθμος τῆς νοικοκυρᾶς, ἡ ὁποία γνωρίζει τὶ ψωνίζει. Καὶ ὅταν τῆς λέγετε, ὅτι ὁ τιμάριθμος αὐτὸς ηὐξήθη κατὰ 1,2 –5,1–2,1, νομίζει, ὅτι τῆς ὁμιλεῖτε Κινέζικα ἢ — μὲ συγχωρεῖτε— Θιβετιανὰ καὶ ὄχι Ἑλληνικά, διότι Ἑλληνικὰ γνωρίζει τὸ ποσοστόν, ποὺ ἔχει αὐξηθῆ ὄχι μὲ ἐπισήμους ἀριθμούς, ἀλλὰ μὲ οὐσίαν, μὲ ἐκεῖνον τὸν ἀριθμόν, ποὺ γράφεται ἡ πίστωσις εἰς τὸν μπακάλην. Ἀλλά, κύριοι, ὅλα αὐτὰ γίνονται, διότι τὸ οὐσιῶδες πολιτικὸν πρόβλημα, ποὺ ἀντιμετωπίζει ἡ Κυβέρνησις, εἶναι τὸ κοινωνικὸν πρόβλημα, ἡ ἀναταραχὴ εἰς ὅλας τὰς κοινωνικὰς τάξεις καὶ ἰδίως τὸ ἐπιστέγασμα, ἡ ἐξέγερσις τῆς ἀγροτικῆς τάξεως. Καὶ ἐὰν ὅλοι αὐτοὶ οἱ ἀριθμοὶ ἦσαν ἀκριβεῖς, θὰ ὑπῆρχε πάλιν ἕνα μεγάλο κενόν, θὰ ὑπῆρχον ἀναπάντητα ἐρωτήματα. Διότι δὲν ἐνδιαφέρει ποτὲ ἕνα λαὸν μόνον πόσον εἶναι τὸ ἐθνικὸν εἰσόδημα, τὸν ἐνδιαφέρει καὶ ποῦ πηγαίνει τὸ ἐθνικὸν εἰσόδημα. Καὶ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς ἐκεῖνο, ποὺ ἐξετάζεται, πέραν τῆς προόδου τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος εἶναι, ἐὰν ἔχῃ ὑπάρξει πράγματι βελτίωσις τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τοῦ λαοῦ. Ἀπὸ αὐτῆς τῆς ἀπόψεως, θὰ ἦτο ἐνδιαφέρον αἴφνης νὰ ἐγίνετο μία στατιστική. Ὅταν λέγωμεν, ὅτι ἔχουν αὐξηθῆ αἱ καταθέσεις, θὰ ἔπρεπε νὰ ἀνευρεθῇ ἂν τὸ 60% ἢ τὸ 65% τῶν Ἑλλήνων ποὺ εἶναι ἀγρόται, ἀντιπροσωπεύονται καὶ κατὰ ποῖον ποσοστὸν μέσα εἰς τὸ σύνολον τῶν καταθέσεων καὶ τῶν καταθετῶν, νὰ ἴδωμεν, ἐὰν αὐταὶ αἱ καταθέσεις ἔχουν τὴν πηγήν των εἰς τὴν ὕπαιθρον ἢ ἐὰν ἡ μεγάλη πλειοψηφία τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ δὲν ἔχῃ οὐδεμίαν κατάθεσιν εἰς τὰς Τραπέζας, δὲν δύναται νὰ ἔχῃ οὐδεμίαν κατάθεσιν εἰς τὰς Τραπέζας. Θὰ ἔπρεπε πάλιν, ὅταν ἀναφέρωμεν τὴν αὔξησιν τῶν ἡμερομισθίων, νὰ μὴ λησμονοῦμεν τὴν ἔκθεσιν, τὴν ὁποίαν μόλις τὴν 26ην Ὀκτωβρίου 1959 εἷς Εἰσαγγελεὺς Πρωτοδικῶν ὑπέβαλε πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐργασίας. Καὶ εἶναι χρήσιμον νὰ τὴν ἔχωμεν ὑπ’ ὄψει μας, ὅταν ὁμιλοῦμεν περὶ ἡμερομισθίων, ἐν σχέσει μὲ τὸν τιμάριθμον, διότι ἡ ἔκθεσις αὐτὴ ἀποδεικνύει καὶ πῶς ἐφαρμόζονται οἱ ἐργατικοὶ νόμοι ἐν τῇ πράξει. Λέγει, λοιπόν, ὁ Εἰσαγγελεὺς Ἰωαννίνων πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐργασίας «κατὰ τὴν ἐπὶ διετίαν καὶ πλέον ἄσκησιν τῶν εἰσαγγελικῶν μου καθηκόντων ἐν τῇ περιφερείᾳ τοῦ Νομοῦ Ἰωαννίνων, προέβημεν εἰς τὴν δυσάρεστον διαπίστωσιν ὅτι ἡ κειμένη ἐργατικὴ νομοθεσία ἀνέκαθεν, ἰδίᾳ εἰς τὰς ἀποδοχὰς τῶν ἐργαζομένων ὑπαλλήλων καὶ ἐργατῶν ἐν γένει, καταφώρως καταστρατηγεῖται ὑπὸ τῆς πλειονότητος τῶν ἐργοδοτῶν, οἵτινες προβάλλοντες ὡς ἀπειλὴν τὸ ὑπὸ τοῦ νόμου 3198)1955 παρεχόμενον αὐτοῖς δικαίωμα τῆς εὐχεροῦς ἀπολύσεως τῶν μισθωτῶν, ἀδιστάκτως καὶ ἀπροκαλύπτως παρακρατοῦν μέγα μέρος τῶν μονίμων ἀποδοχῶν των, κυμαινόμενον ἀπὸ 30% ἕως 60%, ἀναλόγως τοῦ βαθμοῦ τῆς ἀπληστίας καὶ τῆς ἀσυδοσίας ἑκάστου ἐργοδότου». Ἀναφέρει ἰδιαιτέρως, περαιτέρω, τοὺς λεωφορειούχους, ἀναφέρει ὅτι τὰ ἡμερομίσθια, ἐνῷ τὸ μέσον εἶναι 52 δραχ., φθάνουν δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου εἰς 38 καὶ 28 δραχ. καὶ πρὸς τιμήν του ἀναφέρει, ὅτι ἔχει παραπέμψει ἕνα ἀριθμὸν παραβατῶν, διὰ νὰ δικασθοῦν ἐνώπιον τοῦ Πλημμελειοδικείου, σημειώνει δέ, ὅτι μὲ πολλὰς δυσκολίας κατώρθωσε νὰ προβῇ εἰς τὴν ἀπόδειξιν τοῦ ἀδικήματος, διότι οἱ ὑφιστάμενοι τὸν ἐκβιασμόν, ἀρνοῦνται νὰ προσέλθουν ὡς μάρτυρες, ἐπειδὴ δὲν θέλουν νὰ χάσουν τὴν δουλειά τους. Αὐτὴ εἶναι ἡ κατάστασις ἐμφανίσεως ἀπὸ κοινωνικῆς ἀπόψεως. Τοῦτο σημαίνει, κύριοι, ὅτι πρέπει νὰ σταθῶμεν ἐδῶ καὶ νὰ ἀντικρούσωμεν μόνον μὲ αὐτὴν τὴν εἰκόνα, τὴν εἰκόνα τὴν ὁποίαν ἔδωκεν ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ; Ἐγὼ λέγω ὄχι. Εἶναι ὀρθόν, νὰ προχωρήσωμεν, διὰ νὰ ἴδωμεν καθ’ ἑαυτὴν τὴν εἰκόνα, τὴν ὁποίαν παρέχει ἐκεῖνος, εἰς τί ἀνταποκρίνεται. Βεβαίως, ὑπάρχουν ἄπειροι ὁμιληταὶ ἐγγεγραμμένοι καὶ κατὰ πάντα ἄξιοι νὰ ἀναπτύξουν τὰ θέματα, δι’ αὐτὸ θὰ περιορισθῶ εἰς μερικὰς γενικὰς παρατηρήσεις ἐπὶ τῶν κεφαλαίων, τὰ ὁποῖα ἀνέφερεν ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ. Πρέπει μάλιστα νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι αἰφνιδιάσθην χθὲς ἀπὸ τὴν ὑπερβάλλουσαν αἰσιοδοξίαν καὶ τὴν ροδαλότητα τῆς εἰκόνος, διότι εἶχον τὴν βάσιμον πληροφορίαν, ὅτι μόλις κατὰ τὸν τελευταῖον μῆνα οἱ Διοικηταὶ τῶν Τραπεζῶν Ἑλλάδος καὶ Ἐθνικῆς, ἰδίως Ἐθνικῆς, εἶχον ὑποβάλει ἐκθέσεις πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, διὰ τῶν ὁποίων ἐσημείωναν τὴν παράτασιν τῆς στασιμότητος κατὰ τὸ ἔτος 1959, τὸν φόβον τῆς παρατάσεως τῆς στασιμότητος καὶ πέραν τοῦ 1959, τὴν ἐξάντλησιν τῶν περιθωρίων ἀνόδου καὶ τὴν πιθανὴν ἐπανεμφάνισιν δημοσιονομικοῦ προβλήματος εἰς τὴν χώραν. Ἔλεγον, λοιπόν, ὅτι θὰ ἐπεδιδόμεθα μᾶλον εἰς μίαν γονιμωτέραν συζήτησιν. Ἀλλὰ ἰδοὺ τὰ στοιχεῖα τῆς ὑφέσεως, ὡς φαίνονται ταῦτα ἀπὸ τὰς ἐπισήμους ἐκθέσεις, σὺν τῇ ἐκθέσει τοῦ κ. ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ. Τὸ πρῶτον σημεῖον, τὸ ὁποῖον εἶναι εἰς τὴν βάσιν τῆς ὅλης κρίσεως, εἶναι ἡ πτῶσις τοῦ ἀγροτικοῦ εἰσοδήματος. Τὸ ἀγροτικὸν εἰσόδημα, τὸ ὁποῖον ηὐξάνετο ἀπὸ ἔτους εἰς ἔτος, μειοῦται διὰ πρώτην φορὰν κατὰ τὸ 1958. Τὴν μείωσιν αὐτὴν ἐμφανίζει ἡ ἔκθεσις τοῦ Διοικητοῦ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης, ὁ ὁποῖος ἀναφέρει, ὅτι, ἐνῷ τὸ 1955 τὸ συνολικὸν ἀγροτικὸν εἰσόδημα ἦτο 18.744 δισεκατ., τὸ 1957 εἶναι 21.621 δισεκατ., τὸ 1958 εἶναι 20.392 δισεκατ. Εἶναι εἰς σταθερὰς τιμάς.

§60Κ. ΓΙΑΝΝΟΥΣΗΣ. Παρατηρῶ, ὅτι τώρα κάμνετε χρῆσιν ἀριθμῶν, ἐνῷ... (δὲν ἠκούσθη).

§61Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Σᾶς ἐπείραξα τὸν κύριον ὑπουργόν, δι’ αὐτὸ ἐθυμώσατε; Ἠμπορεῖ νὰ ἀμυνθῇ μόνος του. Θέλω νὰ ἀπαντήσω καὶ μὲ μερικοὺς ἀριθμούς, εἰς τοὺς ἀριθμούς. Ἀπήντησα μὲ μίαν γενικὴν εἰκόνα καὶ θὰ ἀπαντήσω καὶ μὲ ἀριθμούς.

§62Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ἀνεφέρατε —νομίζω ὅτι ἤκουσα ἔτσι— τὸ εἰσόδημα εἰς τιμὰς σταθεράς. Τί σημαίνει αὐτό; Τί σημαίνει αὐτὴ ἡ ἔννοια τοῦ εἰσοδήματος εἰς τιμὰς σταθεράς; Σημαίνει ποσότητας.

§63Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἔ, λοιπόν;

§64Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει εἶναι βεβαίως καὶ αἱ ποσότητες καὶ τὸ σύνολον αὐτῶν, διὰ τὰς ὁποίας μέτρον εἶναι τὸ εἰσόδημα εἰς σταθερὰς τιμάς, ἀλλὰ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει περισσότερον εἶναι τὸ χρηματικὸν εἰσόδημα καὶ ἡ ἀγοραστικὴ δύναμις τοῦ χρηματικοῦ αὐτοῦ εἰσοδήματος. Καὶ τὸ χρηματικὸν εἰσόδημα ηὐξήθη, ὡς ἀνέφερον ἐγὼ προχθές, συγχρόνως δέ, λόγῳ τῆς οἰκονομικῆς σταθερότητος, τῆς μικρᾶς αὐξήσεως τοῦ τιμαρίθμου κόστους ζωῆς, ηὐξήθη καὶ ἡ ἀγοραστική του δύναμις. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης.

§65Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριε ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ, νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι πράγματι ἐταλαντεύθην εἰς τὴν ἀρχήν, ὅταν ἐσκέφθηκα ἂν ἔπρεπε ἢ δὲν ἔπρεπε νὰ ἔλθω εἰς αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὴν ἀνάλυσιν. Καὶ ἐταλαντεύθην διὰ τὸν λόγον, ὅτι ἡ ἀπεραντολογία ἐπὶ αὐτῶν τῶν θεμάτων, δὲν ὠφελεῖ τὴν συζήτησιν. Ἂν ἀνεφέρθην εἰς σταθερὰς τιμάς, κ. ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ, τὸ ἔπραξα διότι ἐκ τῆς προχείρου ἐξετάσεως τῶν ἀριθμῶν σας ἐπείσθην, ὅτι πολλὲς φορὲς γίνεται σύγκρισις εἰς τὰς αὐτὰς περιπτώσεις σταθερῶν καὶ τρεχουσῶν τιμῶν. Ἐξεκαθάρισα τὰ πάντα εἰς σταθερὰς τιμὰς διὰ τὸν λόγον, ὅτι θέλω νὰ ἔχω μίαν εἰκόνα πλήρη καὶ ὄχι ἀβεβαίαν, ὡς ἐκείνη τὴν ὁποίαν ἐδώσατε σεῖς.

§66Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ἐπιτρέπετε, παρακαλῶ;

§67Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἤθελον νὰ σημειώσετε, ὅτι δὲν ἀνῆλθον εἰς τὸ βῆμα διὰ νὰ ἀμφισβητήσω τοὺς ἀριθμούς σας, διότι αὐτὸ ἀφήνω νὰ τὸ πράξουν ἄλλοι. Ἐγὼ ἐκθέτω τὴν γνώμην μου, ὅτι εὑρισκόμεθα πρὸ οἰκονομικῆς ὑφέσεως καὶ ἀναφέρω τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα ἔχω ἐγὼ ὑπ’ ὄψιν μου. Συνέπεια τῆς μειώσεως τοῦ ἀγροτικοῦ εἰσοδήματος, εἶναι ἡ ἐπιβράδυνσις τοῦ ρυθμοῦ τῆς αὐξήσεως τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος. Διότι πράγματι, ἐνῷ ἔχομεν μίαν αὔξησιν ἀρκετὴν μεταξὺ 1954 καὶ 1957, τὸ 1958 ἡ αὔξησις αὐτὴ φθάνει εἰς τὸ 2,1%. Διὰ νὰ μὴ δὲ μοὶ λεχθῇ, ὅτι αὐθαιρετῶ, πρέπει νὰ εἴπω, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ μᾶς ἔδωκε χθὲς ἕνα ποσοστὸν 5,3%, ἐνῷ εἰς τὸν λόγον τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, τὸν ἐκφωνηθέντα εἰς τὰς 5 Σεπτεμβρίου ἐν Θεσσαλονίκῃ, εἰς τὰ ἐγκαίνια τῆς Ἐκθέσεως, ἀναφέρονται τὰ ἑξῆς: «Ὅπως ἐτόνισα προηγουμένως, τὸ ἐθνικὸν εἰσόδημα καὶ κατὰ τὸ ἔτος 1958, ἐσημείωσεν αὔξησιν 2,1%».

§68Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ἐπιτρέπετε, σᾶς παρακαλῶ, μίαν διακοπήν; Πῶς καταρτίζονται οἱ ἐθνικοὶ λογαριασμοί; Τὸ εἰσόδημα εἰς σταθερὰς τιμὰς ὑπολογίζεται, ὡς εἶπον προχθές, βάσει τῶν παραχθεισῶν ποσοτήτων. Διὰ νὰ ἐξευρεθῇ, ὅμως, τὸ εἰσόδημα εἰς τρεχούσας τιμάς, εἶναι ἀνάγκη νὰ ἔχωμεν τὰς τιμάς, εἰς τὰς ὁποίας ἐπωλήθησαν τὰ παραχθέντα ἀγαθὰ κατὰ τὸ ἔτος, τὸ ἐξεταζόμενον. Τὴν ἐποχήν, κατὰ τὴν ὁποίαν ὡμίλησεν ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἰς Θεσσαλονίκην, εἴχομεν τὰ στοιχεῖα διὰ τὰς παραχθείσας κατὰ τὸ ἔτος 1958 ποσότητας. Δὲν εἴχομεν ἀκόμη ἐπαρκῶς ἐξακριβώσει τὰς τιμάς. Καὶ δι’ αὐτὸ ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐκεῖ, ἀνέφερε τὴν αὔξησιν τοῦ εἰσοδήματος εἰς σταθερὰς τιμάς, τουτέστιν τὴν αὔξησιν τοῦ εἰσοδήματος εἰς παραχθείσας ποσότητας ἀγαθῶν καὶ ὑπηρεσιῶν. Ἐν τῷ μεταξὺ, ὅμως, συνελέγησαν κανονικῶς καὶ φυσιολογικῶς ὅλαι αἱ πληροφορίαι, αἱ ἀπαραίτητοι, διὰ νὰ ἔχωμεν καὶ τὸ εἰσόδημα εἰς τρεχούσας τιμάς, διὰ νὰ ἔχωμεν δηλαδὴ καὶ τὸ χρηματικὸν εἰσόδημα. Δὲν ὑπάρχει καμμία διαφωνία, καμμία διαφορὰ μεταξὺ τοῦ ἀριθμοῦ, τὸν ὁποῖον ἀνέφερεν ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὴν Θεσσαλονίκην, καὶ τοῦ ἀριθμοῦ τὸν ὁποῖον ἀνέφερα ἐγὼ προχθές. Καὶ σήμερον ἐὰν μὲ ἐρωτήσητε, θὰ σᾶς εἴπω, ὅτι τὸ ἐθνικὸν εἰσόδημα εἰς σταθερὰς τιμὰς ηὐξήθη κατὰ τὸ ἔτος 1958 κατὰ 2,1% ἕως 2,2%, τὸ χρηματικὸν εἰσόδημα ηὐξήθη κατὰ 5,3% καὶ δὴ καθ’ ἣν στιγμήν, ὅπως εἶπον προχθές, ὁ τιμάριθμος κόστους ζωῆς ηὐξήθη μόνον κατὰ 1,4%. Ἀντιλαμβάνεσθε τί σημαίνει, τὸ νὰ ἔχωμεν αὔξησιν τοῦ μὲν χρηματικοῦ εἰσοδήματος κατὰ 5,3%, τοῦ δὲ τιμαρίθμου κόστους ζωῆς μόνον κατὰ 1,4%.

§69Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριε ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ, μὲ τὴν διαφοράν, ὅτι καὶ εἰς αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγετε, ἐπιτρέπεται πᾶσα ἐπιφύλαξις, διότι δὲν πρόκειται περὶ ὁριστικοῦ λογαριασμοῦ, τὸν ὁποῖον κάμνετε καὶ εἴμεθα ὑποχρεωμένοι καὶ ἡμεῖς νὰ κάμωμεν τὸν ἰδικόν μας λογαριασμόν.

§70Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Ποῖος εἶναι ὁ ὁριστικὸς λογαριασμός;

§71Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Αὐτὸ τὸ 5,3%.

§72Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Εἶναι ὁριστικὸς λογαριασμὸς καὶ μάλιστα, ὡς εἶπον προχθές, ἔχει δοθῆ ἐντολὴ δημοσιεύσεως.

§73Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριε ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ, σᾶς πληροφορῶ, ὅτι ὅλα τὰ ἰδικά μου στοιχεῖα εἶναι, ὅτι ἡ αὔξησις δὲν ὑπερβαίνει τὸ 2,1% καὶ ὄχι μόνον τοῦτο, ἀλλὰ καὶ ὅτι ἐὰν συνυπολογισθῇ ἡ αὔξησις τοῦ πληθυσμοῦ, τοῦτο εἶναι ἀκόμη χαμηλότερον.

§74Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Εἴπατε πρὸ ὀλίγου, ὅτι γίνεται μία σύγκρισις παρομοίων στοιχείων καὶ ἄλλοτε ἐχρησιμοποιοῦντο σταθεραὶ δραχμαί, δηλαδὴ ὄγκος παραχθέντων ἀγαθῶν καὶ ἄλλοτε χρηματικὰ εἰσοδήματα. Εἶναι ἀνάγκη νὰ τονισθῇ, ὅτι ὁσάκις ἡ Κυβέρνησις ἐπεκαλέσθη ὑψηλὸν ποσοστὸν αὐξήσεως τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος, ἐν σχέσει μὲ ἄλλας χώρας, οὐδέποτε τὸ ὑπελόγισεν εἰς χρηματικὸν εἰσόδημα, ἀλλὰ πάντοτε εἰς σταθερὰς δραχμάς, δηλαδὴ εἰς ὄγκον παραχθέντων ἀγαθῶν. Καὶ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς, ἡ πτῶσις ἡ ἐφετεινή, ἀποτελεῖ διὰ τὴν Κυβέρνησιν ἔκπληξιν, διότι εἶχεν ἀναγγείλει, ὄχι τὸν Σεπτέμβριον, ἀλλὰ τὸν Ἰανουάριον τοῦ 1958, 5%–6% αὔξησιν τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος. Εἶναι τὸ πρῶτον, ἀπὸ τὸ 1949, ποὺ ἔχομεν τοιαύτην πτῶσιν εἰς τὸ ἐθνικὸν εἰσόδημα εἰς δραχμὰς σταθεράς.

§75Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ὅπως γνωρίζω, ἡ αὐτὴ Ὑπηρεσία, ἡ ὁποία δίδει τώρα τὸ 5,3%, ἀπέσυρε τὸ 6%, τὸ ὁποῖον εἶχε δώσει εἰς τὰς ἀρχὰς καὶ κατόπιν ἔδωκε τὰ 2% καὶ τώρα δίδει τὸ 5,3%. Ἀλλὰ δὲν ἐπέμεινα ἐπ’ αὐτοῦ περισσότερον, διότι δὲν ἐπιθυμῶ νὰ μακρηγορῶ.

§76Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Κύριε Πρόεδρε, ἔγινε, πράγματι, σύγκρισις τῆς αὐξήσεως τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματός μας εἰς σταθερὰς τιμάς, δηλαδὴ τῶν παραχθεισῶν ποσοτήτων μὲ τοὺς ἀντιστοίχους ἀριθμοὺς ἄλλων χωρῶν. Ἐάν, κύριε Πρόεδρε, συγκρίνωμεν τὴν ἐξέλιξιν τῶν χρηματικῶν εἰσοδημάτων, ἐν συσχετισμῷ πρὸς τὰς ἐξελίξεις τῶν τιμαρίθμων κόστους τῆς ζωῆς, τῶν αὐτῶν χωρῶν, θὰ ἴδητε ὅτι ἡ ὑπεροχὴ τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας, εἶναι καταθλιπτική, διὰ τοὺς ἀπαισιοδόξους;

§77Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Τὸ πενταετὲς πρόγραμμα, τί προβλέπει; Προβλέπει 6%.

§78Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι πράγματι ἀληθές, ὅτι διὰ πρώτην φοράν, ἡ Κυβέρνησις καταφεύγει εἰς τὴν σύγκρισιν τοῦ δείκτου τῶν τρεχουσῶν τιμῶν. Διότι μέχρι τώρα, πράγματι, ἐπέμενον ὅλαι αἱ Ὑπηρεσίαι καὶ ἡ ὑπεύθυνος Κυβέρνησις νὰ κάμουν τὰς συγκρίσεις, βάσει τοῦ δείκτου τῶν σταθερῶν τιμῶν καὶ ὄχι τῶν τρεχουσῶν. Φαίνεται ὅτι ὁ νεωτερισμὸς αὐτός, δὲν ἀφορᾷ μόνον τὴν Ἑλλάδα, ἀλλὰ καὶ τὸ ἐξωτερικόν. Διότι κατὰ τὴν ὁμολογίαν τοῦ ἰδίου τοῦ κ. ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, κατὰ τὴν χθεσινὴν ἀγόρευσίν του, ὅτε ἐπεχείρησε νὰ συγκρίνῃ τὰ ἑλληνικὰ δεδομένα μὲ τὰ δεδομένα τοῦ ἐξωτερικοῦ, ἀνέφερεν ἀριθμοὺς τοῦ ἐξωτερικοῦ, σχετιζομένους μὲ σταθερὰς τιμάς. Θὰ ἤθελον νὰ ξεύρω, διατὶ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν —διότι, ἐπὶ τέλους, ἐδῶ εἰς τὴν Ἑλλάδα εἴμεθα ἀμαθεῖς καὶ ἐφέτος ἀνεκαλύφθη ὅτι πρέπει νὰ καταφεύγωμεν εἰς τὰς τρεχούσας τιμὰς— διατί, ἐπαναλαμβάνω, εἰς τὸ ἐξωτερικόν, χρησιμοποιοῦν τὰς σταθερὰς τιμάς.

§79Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μείνῃ ἀναπάντητος ὁ ἀξιότιμος καὶ συμπαθὴς συνάδελφος κ. Κωστόπουλος.

§80Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Δὲν εἶναι διακοπὴ εἰς σᾶς, κύριε Τσιριμῶκο, εἶναι διακοπὴ τοῦ κ. Κωστοπούλου εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν Συντονισμοῦ.

§81Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ). Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι ἀκριβές, ὅτι εἰς τὰς ἐκτὸς τῆς Ἑλλάδος χώρας δὲν χρησιμοποιεῖται ὁ ἀριθμὸς ὁ προσδιορίζων τὸ χρηματικὸν εἰσόδημα, τὸ εἰσόδημα δηλαδὴ εἰς τρεχούσας τιμάς. Ἁπλῶς, ἐγὼ χθές, εὑρισκόμενος ἐπὶ τοῦ βήματος, δὲν εἶχον τὰ στοιχεῖα ἐκεῖ. Ἐφ’ ὅσον, ὅμως, ἐπιμένει ὁ κ. Κωστόπουλος θὰ τοῦ δώσω καὶ τὴν ἐξέλιξιν τῶν χρηματικῶν εἰσοδημάτων τῶν χωρῶν αὐτῶν, ἐν συνδυασμῷ μὲ τοὺς τιμαρίθμους, καὶ θὰ πεισθῇ τότε, ὅτι ἡ ἀγοραστικὴ δύναμις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ηὐξήθη περισσότερον ἀπὸ τὴν ἀγοραστικὴν δύναμιν ὅλων αὐτῶν τῶν χωρῶν ποὺ ἀνεφέρθησαν.

§82Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ὁ κ. Κωστόπουλος θὰ ὁμιλήσῃ καὶ τότε νὰ τὸν τιμωρήσητε, κύριε ὑπουργέ.

§83ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Τσιριμῶκο, θὰ ἐπιτρέψετε εἰς τὸ Προεδρεῖον νὰ σᾶς διακόψῃ καὶ νὰ δηλώσῃ, ὅτι δὲν θὰ ἐπιτρέψῃ πλέον διακοπάς.

§84Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Μάλιστα, κύριε Πρόεδρε. Συνέπεια τώρα καὶ τῆς ἐπιβραδύνσεως αὐτοῦ τοῦ ρυθμοῦ τῆς αὐξήσεως τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος, εἶναι ἡ κάμψις τῶν εἰσαγωγῶν, διότι καὶ ἐκεῖ ὑπάρχει κάμψις. Διὰ νὰ μὴ δὲ συζητῶμεν περὶ πηγῶν, ἡ κάμψις αὐτὴ εἶναι συμπέρασμα συγκρίσεως τοῦ ὀκταμήνου τοῦ 1958 μὲ τὸ ὀκτάμηνον τοῦ 1959, εὑρισκόμενον εἰς τὴν σελίδα 52 τοῦ μηνιαίου στατιστικοῦ δελτίου τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος τοῦ Νοεμβρίου 1959. Αἱ εἰσαγωγαὶ εἶναι κατ’ αὐτὸ μικρότεραι κατὰ 22.000.000 δολλάρια, ἀπὸ τὸ ἀντίστοιχον ὀκτάμηνον τοῦ 1958. Περαιτέρω, ἔχομεν καὶ κάμψιν τῆς βιομηχανικῆς παραγωγῆς, διότι ἐνῷ τὸ 1958 εἴχομεν αὔξησιν 10,3%, τὸ 1959 μέχρι καὶ τοῦ Σεπτεμβρίου ἔναντι Δεκεμβρίου 1958, εἶναι αὔξησις μηδέν, ἔναντι Δεκεμβρίου 1958 τὸν Σεπτέμβριον τοῦ 1959. Καὶ αὐτὰ εἶναι ἀπὸ τὸ δελτίον τὸ μηνιαῖον τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος. Ἐν συνεχείᾳ, ὑπάρχει κάμψις τῶν ἐξαγωγῶν, περὶ τῶν ὁποίων θὰ εἴπω περαιτέρω, καὶ τέλος ὑπάρχει μία πλήρης ἀποτελμάτωσις τῶν ἐπενδύσεων. Διότι, κύριε ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ, ἐὰν συγκρίνωμεν τὰς εἰσαγωγὰς κεφαλαιουχικῶν ἀγαθῶν μεταξὺ 1957–1958 καὶ τὰς εἰσαγωγὰς τοῦ 1959, θὰ ἴδητε, ὅτι τὸ 1957–1958 ηὐξήθησαν κατὰ 2%, ἐνῷ τὸ 1958 –1959 αὐξάνεται κατὰ 1%. Αὐτὸ ἐγὼ τὸ λέγω κάμψιν. Κύριοι βουλευταί, ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ἔναντι αὐτῶν τῶν ἀναμφισβητήτων στοιχείων τῆς ὑφέσεως, ἀνέφερε μερικὰ στοιχεῖα, ἐκ τῶν ὁποίων προκύπτει ἡ βελτίωσις τῆς οἰκονομικῆς καταστάσεως, ἐκ τῶν ὁποίων σταχυολογῶ μόνον μερικά. Π.χ., ἀνέφερε τὴν αὔξησιν τῶν ἰδιωτικῶν καταθέσεων. Πράγματι ὑπάρχει αὔξησις τῶν ἰδιωτικῶν καταθέσεων. Ὑπάρχει μάλιστα καὶ μία μεγάλη αὔξησις τῶν διαθεσίμων τῶν ἐμπορικῶν Τραπεζῶν, μεταξὺ Αὐγούστου 1958 καὶ 1959. Εἶναι μία αὔξησις περὶ τὰ 2 δισεκατ. 113 ἑκατομμύρια δραχμῶν. Ἀλλὰ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον δὲν μᾶς ἀνέφερεν ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, εἶναι ἐὰν πράγματι αὐτὸ εἶναι ἡ ἔνδειξις τῆς οἰκονομικῆς δραστηριότητος ἢ ἡ χρησιμοποίησις τῶν καταθέσεων εἰς ἐπενδύσεις. Διότι ἔχομεν καταθέσεις, αἱ ὁποῖαι λιμνάζουν, καταθέσεις αἱ ὁποῖαι δὲν χρησιμοποιοῦνται. Ἔναντι τῆς αὐξήσεως αὐτῆς τῶν διαθεσίμων τῶν ἐμπορικῶν Τραπεζῶν, ἔχομεν 180 ἑκατ. μόνον αὔξησιν τῶν πιστώσεων ἔναντι αὐξήσεως διαθεσίμων 2 δισεκατ. 613 ἑκατομ. Βεβαίως, εἰς τὴν ἀρχὴν τῆς αὐξήσεως τῶν καταθέσεων, ὑπάρχει κἄποια αὔξησις ἐμπιστοσύνης. Δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία. Τοῦτο ἔγινε, διότι μετὰ τὴν πάροδον τῆς ἀνωμαλίας καὶ τὴν ἀποκατάστασιν ὁμαλῆς ζωῆς, ὑπῆρχε κἄποια αὔξησις ἐμπιστοσύνης, οὐδεὶς τὸ ἀρνεῖται, ἀλλὰ ἡ αὔξησις τῶν καταθέσεων ἔχει καὶ ἄλλας ὄψεις. Εἶναι ἀναμφισβήτητον, τὸ ὅτι αἱ περίφημοι λίραι τῆς Ἀγγλίας ἔπαυσαν νὰ ζητοῦνται εἰς τὴν ἀγορὰν καὶ αἱ καταθέσεις μὲ τὸν ὑψηλὸν τόκον καὶ μάλιστα ὄψεως μὲ ὑψηλὸν τόκον, ἤρχισαν νὰ ἑλκύουν τὸν κόσμον, ὁ ὁποῖος ἤθελε νὰ τοποθετήσῃ χρήματα. Ἀλλὰ ἕως ἐκεῖ νὰ σᾶς χαρίσω ὅλας τὰς ἐνδείξεις, ὅτι ἡ αὔξησις τῶν καταθέσεων εἶναι ἀγαθόν. Τὸ ὅτι δὲν χρησιμοποιοῦνται αἱ καταθέσεις αὐταὶ εἶναι ἔνδειξις ἀντίστροφος, εἶναι ἔνδειξις τῆς ὑφέσεως εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται ἡ Χώρα. Περαιτέρω ἀνέφερεν ὁ κ. ὑπουργὸς τὴν αὔξησιν τῶν ἰδιωτικῶν ἐπενδύσεων. Δὲν θὰ ἤθελα, βεβαίως, νὰ κάμω μίαν ἀνάλυσιν τώρα θεωρητικῶς, ποία αὔξησις τῶν ἐπενδύσεων θεωρεῖται ὅτι τοὐλάχιστον σώζει τὸ ὑπάρχον βιοτικὸν ἐπίπεδον γενικῶς, διὰ νὰ κάμωμεν τὴν σύγκρισιν καὶ νὰ ἴδητε, ὅτι ἡ αὔξησις τῶν ἐπενδύσεων ἐν Ἑλλάδι εἶναι κατωτέρα ἐκείνης ἡ ὁποία ἔπρεπε, διὰ νὰ εἴπωμεν ὅτι αὐτὴ χρησιμεύει εἰς τὴν διατήρησιν τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου. Ἀλλὰ θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχῃ παρατηρηθῆ πόσον τοῖς ἑκατὸν ἀπὸ τὰς ἐπενδύσεις αὐτὰς εἶναι εἰς μὴ παραγωγικὰς τοποθετήσεις, πόσον τοῖς ἑκατὸν εἶναι εἰς σπίτια καὶ πόσον τοῖς ἑκατὸν εἶναι κυρίως εἰς τὴν καθ’ αὑτὸ βιομηχανίαν, ὅπου δὲν εἶναι πλέον τοῦ 1–1,2%. Τέλος, ὡς πρὸς τὸ συναλλαγματικὸν ἀπόθεμα, δὲν νομίζω, ὅτι ὑπάρχει λόγος ἰδιαιτέρας ἐμφανίσεως, διότι εἶναι βέβαιον, ὅτι τὸ σύνολον τοῦ συναλλαγματικοῦ ἀποθέματος διατηρεῖται, πρῶτον, διότι ὑπάρχουν ἔσοδα ἐκ δανειακῶν πηγῶν, ὅπως τὸ γερμανικὸν δάνειον, καὶ ἄλλα τὰ ὁποῖα ἀναμφισβητήτως ἔχουν αὐξήσει τὸ συναλλαγματικὸν ἀπόθεμα. Τέλος, ὡς πρὸς τὰς ἐξαγωγάς, ποὺ ἔχουν τεραστίαν σημασίαν δι’ ἡμᾶς, ὑπάρχει ἀναμφισβητήτως πτῶσις κατὰ τὸ 1959. Τὸ 1953–1957, ἡ αὔξησις ἦτο 10%, τὸ 1958 9%, μαζὶ μὲ τὴν συμπτωματικὴν αἰτίαν, ὅτι ὑπῆρχεν ἡ ἐξαγωγὴ τῶν κρασιῶν καὶ ἑπομένως ἕνα μεγάλο ποσοστὸν ἀνήκει ἐκεῖ. Τὸ 8μηνον, ὅμως, τοῦ 1959, ὑπάρχει μία πτῶσις 11% καὶ αὐτὸ βγαίνει μέσα ἀπὸ τὸ δελτίον τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος. Μαζὶ μὲ ὅλα αὐτά, ὑπάρχει μία κάμψις τῶν ἐσόδων κατὰ 10% τοῦ Δημοσίου.

§85Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Εἴπατε, ὅτι ὑπάρχει πτῶσις τῶν ἐσόδων τοῦ Δημοσίου κατὰ 10%.

§86Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Εἶπα, ὅτι ὑπάρχει 10% μείωσις τῶν προβλεπομένων ἐσόδων.

§87Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Δὲν εἶναι ἀκριβὲς αὐτό.

§88Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Τότε, νὰ τὸ εἴπητε τοῦ κ. Ζολώτα.

§89Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Τὸ Δημόσιον Ταμεῖον, ἀπαντᾶ ὅτι ἡ προϋπολογισθεῖσα μέχρι τέλους τῆς χρήσεως μείωσις τῶν ἐσόδων, θὰ κυμανθῇ μεταξὺ 400–350 ἑκατομμυρίων, ἔναντι τῶν προϋπολογισθέντων. Σημειωτέον, ὅτι τὸ ποσόν, τὸ ὁποῖον προβλέπεται ὅτι θὰ πραγματοποιηθῇ καὶ τὸ ὁποῖον θὰ εἶναι κατώτερον τῶν προβλέψεων, θὰ εἶναι, ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἀνώτερον τῶν εἰσπράξεων τῶν πραγματοποιηθεισῶν κατὰ τὸ 1958.

§90Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Τὸ εὔχομαι, κύριε ὑπουργέ, ἀλλὰ θὰ ἤθελα νὰ συστήσητε εἰς τὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος, νὰ διορθώσῃ τοὺς ἀριθμούς.

§91Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Πάντως ἀνώτεραι καὶ τῶν δαπανῶν.

§92Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Πολὺ καλά. Ἀλλά, ἐν πάσῃ περιπτώσει, νὰ διορθώσῃ τοὺς ἀριθμοὺς τὸ δελτίον τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, διότι ἐκεῖ στηριζόμεθα ἡμεῖς. Μὲ αὐτὰ τὰ ἀναμφισβήτητα στοιχεῖα ὑφέσεως, πρέπει νὰ διερωτηθῶμεν ποῖα εἶναι τὰ αἴτια τῆς ὑφέσεως, κύριοι βουλευταί, διότι περὶ αὐτοῦ καὶ μόνον πρόκειται εἰς τὴν οὐσίαν. Ἡ διεθνὴς ὕφεσις μόνον κατὰ ἕνα μικρὸν ποσοστὸν ἔχει ἐπηρεάσει καὶ δὴ κατὰ τὸ κεφάλαιον τῶν ἀδήλων πόρων, κατὰ τὸ κεφάλαιον τῆς ναυτιλιακῆς κρίσεως, ἡ ὁποία ἠλάττωσε τὸ εἰσόδημα καὶ κατὰ τὸ θέμα τῆς ἐξαγωγῆς μεταλλευμάτων. Τὰ ἄλλα εἶναι αἴτια ἑλληνικὰ καὶ δὲν ἀντιλαμβάνομαι ἢ μᾶλλον ἀντιλαμβάνομαι διὰ ποῖον λόγον ἡ Κυβέρνησις κάμνει αὐτὴν τὴν μάχην, διὰ νὰ ἀποδείξῃ ὅτι δὲν ὑπάρχει κανενὸς εἴδους ὕφεσις. Τὸ πράττει ἀκριβῶς, διότι εἶναι ἑλληνικὰ αἴτια. Καὶ εἶναι, πρῶτον, ὅτι δὲν ἀντιμετωπίσθη ἀπὸ τὴν παράταξιν, εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκει ἡ Κυβέρνησις, τὸ μακροχρόνιον πρόβλημα τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως τῆς χώρας, καὶ δὴ τῆς ἐκβιομηχανήσεως τῆς χώρας. Καὶ δεύτερον, εἶναι ἡ μείωσις τοῦ ἀγροτικοῦ εἰσοδήματος, ἢ ἐν γένει ἀγροτικὴ πολιτική, ἔναντι τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων. Καὶ τρίτον, εἶναι ἡ κακὴ πολιτικὴ τῶν ἐξαγωγῶν. Κύριοι βουλευταί, ἐξ ἀφορμῆς τοῦ Ὀργανισμοῦ Βιομηχανικῆς Ἀναπτύξεως, εἶπον τὰς ἀπόψεις μου ἐπὶ τοῦ προβλήματος αὐτοῦ. Δὲν ἐπιθυμῶ νὰ τὰς ἐπαναλάβω. Πιστεύω καὶ τώρα, ὅπως ἀνέπτυξα καὶ τότε, ὅτι εἰς χώρας καθυστερημένας, ὡς ἡ Ἑλληνική, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ ἐκβιομηχάνησις ἄνευ τῆς δημιουργικῆς πρωτοβουλίας τοῦ Κράτους. Ἡ ἐπὶ μακρὸν ἐπανάπαυσις ἐπὶ τῆς ἐλπίδος, ὅτι εἶναι δυνατὸν ἡ ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία αὐθορμήτως νὰ δημιουργήσῃ τὴν ἐκβιομηχάνησιν, ἔκανε ὥστε νὰ εὑρισκώμεθα εἰς τὸ σημεῖον αὐτό. Πρὸ ὀλίγου καιροῦ — καὶ τὸ ἀνέφερε κομπάζων ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ — ἡ Κυβέρνησις ἐξεπόνησε πενταετὲς πρόγραμμα. Τὸ πενταετὲς αὐτὸ πρόγραμμα, ἀποτελεῖ μίαν πρόβλεψιν καὶ μίαν εὐχήν. Διότι ὑπῆρξεν εἷς κατάλογος ἔργων, περὶ τῶν ὁποίων δὲν ὑπῆρξεν οὐδεμία μελέτη, καὶ ἕνα τεράστιον μέρος τῆς πραγματοποιήσεως τοῦ προγράμματος αὐτοῦ ἀφέθη εἰς τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν, εὐχομένου τοῦ Κράτους ὅπως ἡ ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία ἀναλάβῃ τὸ μέρος τοῦ προγράμματος αὐτοῦ, διὰ νὰ τὸ ἐκτελέσῃ. Ποία εἶναι ἡ πορεία τοῦ πράγματος; Ὀλίγον χρόνον μετά, ἐπειγόντως, τὸ καλοκαίρι, ἐνώπιον τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος, εἰσήχθη νομοσχέδιον διὰ νὰ ἱδρυθοῦν φορεῖς τοῦ προγράμματος, διότι τὸ πρόγραμμα ἔγινε χωρὶς τὴν πρόβλεψιν τῶν φορέων. Τὸ ποίαν ἀξίαν ἔχουν οἱ φορεῖς ποὺ ἔγιναν, τὸ εἴπαμε κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ Ν.Δ. Ἀλλὰ τί ἀποδεικνύει αὐτό; Ὅτι ἐτέθη τὸ ἄροτρον πρὶν ἀπὸ τοὺς βόας. Διότι, ὅταν δημιουργῆται πρόγραμμα — ἀνεξαρτήτως τῆς ἀξίας του— καὶ ἕνα ἔτος μετὰ τὸ πρόγραμμα, εἰσάγεται νομοσχέδιον διὰ τὴν δημιουργίαν τῶν φορέων, σημαίνει ὅτι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἔκαναν τὸ πρόγραμμα δὲν εἶχον προβλέψει πρὶν πῶς θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ πραγματοποιηθῇ τὸ πρόγραμμα. Χθὲς ἐδημοσιεύθη ἡ εἴδησις, ὅτι ἀνετέθη εἰς Γερμανικοὺς Οἴκους ἡ μελέτη τῶν ἔργων, τὰ ὁποῖα ἐπρογραμματίσθησαν πρὸ ἑνὸς ἔτους, καὶ ἐτέθη εἰς τὴν πορείαν τῆς πραγματοποιήσεως. Δὲν ἔχομεν οὐδενὸς εἴδους ἀποτέλεσμα. Λέγει ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ: Ἔχω εἰς τὸν χαρτοφύλακάν μου τὰ ἔργα. Τὸν κατάλογον τὸν γνωρίζομεν, κατάλογον ἐξ ἴσου διάσημον μὲ τὸν κατάλογον τῶν κατακτήσεων τοῦ Δὸν Ζουάν. Τὸν κατάλογον τῶν ἔργων, τὰ ὁποῖα ἡ Κυβέρνησις ἐπρόκειτο ἢ πρόκειται νὰ κάμῃ, τὸν ἔχει εἰς τὸν χαρτοφύλακά του ὁ κύριος ὑπουργός. Ἀλλὰ ὁ κατάλογος αὐτός, τί ἔχει ἀποδώσει ἐπὶ ἕνα ἔτος; Μηδέν. Προεβλέπεται ὅτι μὲ τὰ ἔργα τοῦ προγράμματος θὰ ἔχωμεν 384.000 νέας ἀπασχολήσεις. Πόσας νέας ἀπασχολήσεις ἔχομεν μέχρι σήμερον; Ἔχομεν πλὴν 10.000 ἀπασχολήσεις. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης τῆς μεγάλης ἀναδημιουργικῆς προσπαθείας τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ἤρχισε διὰ τοῦ πενταετοῦς προγράμματος, ἐξειλίχθη εἰς ἀναζήτησιν φορέων, καταλήγει εἰς ἀνάθεσιν μελετῶν καὶ φθάνει μέχρι τῆς Βουλῆς, διὰ νὰ ἀναφερθῇ, ἀπὸ τὸν κ. ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, ὅτι ὁ τιμάριθμος κόστους ζωῆς ἐμειώθη. Ὀρθῶς ἡ Κυβέρνησις προσπαθεῖ νὰ μὴ ἀντιληφθῇ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία περὶ τίνος πρόκειται. Διότι θὰ ἔπρεπε ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία νὰ τῆς ζητήσῃ τί ἔκαμεν ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως τῆς χώρας καὶ θὰ εὑρίσκετο πρὸ ἑνὸς μηδενικοῦ, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι ἁπλῶς μηδέν, ἀλλὰ ἀρνητικόν, διότι ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος δὲν προχωρεῖ, ὑποχωρεῖ. Καὶ ἡ Ἑλλάς, δυστυχῶς, τὰ τελευταῖα ἔτη ὑποχωρεῖ, ἀντὶ νὰ προχωρῇ εἰς τὸ ἐπίπεδον τῆς βιομηχανικῆς ἀναπτύξεως. Ἐρχόμεθα τώρα εἰς τὴν πολιτικὴν τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων. Ἐδῶ, κύριοι, φαίνεται ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν γνωρίζει ὅτι ζῶμεν εἰς μίαν χώραν, τῆς ὁποίας τὸ μέγιστον τοῦ πληθυσμοῦ εἶναι ἡ ἀγροτικὴ τάξις καὶ ὄχι μόνον αὐτό, ἀλλὰ δὲν γνωρίζει, ὅτι λόγῳ τῆς χαμηλῆς στάθμης τῆς ἀναπτύξεώς μας, τὸ ποσοστὸν τοῦ ἀγροτικοῦ εἰσοδήματος εἶναι τεράστιον, ἐν σχέσει μὲ τὸ σύνολον τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος. Καὶ φέρεται ἔναντι καὶ αὐτοῦ τοῦ πληθυσμοῦ καὶ ἔναντι αὐτοῦ τοῦ μέρους τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος μὲ μίαν ἄνεσιν, ἡ ὁποία πράγματι δὲν δύναται νὰ ὁδηγῇ, παρὰ εἰς καταστροφάς. Δὲν θέλω νὰ ἀμφισβητήσω τὰς καλὰς διαθέσεις πολλῶν ἁρμοδίων παραγόντων, ἀπὸ τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας ἀρχόμενος, ἀλλὰ ἡ πολιτική, ἡ ὁποία ἀσκεῖται εἰς ἕνα ἕκαστον κλάδον, εἶναι τμῆμα τῆς γενικῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς καὶ γνωρίζομεν ἐκ τοῦ παρελθόντος, ὅτι τὴν γενικὴν οἰκονομικὴν πολιτικὴν μόνον οἱ ὑπουργοὶ τῆς Γεωργίας δὲν ἔχουν ποτὲ καταστρώσει. Πάντως ἀπ’ ὅ,τι ἀντιλαμβανόμεθα ἀπὸ τὴν πολιτικὴν αὐτὴν τῆς Κυβερνήσεως, ἡ Κυβέρνησις θέλει τὴν ἀναδιάρθρωσιν τῶν καλλιεργειῶν, τὴν ἐγκατάλειψιν τῆς προστασίας τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων καὶ τὴν συμπίεσιν τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς. Ἐνθυμούμεθα πρὸ τοῦ πολέμου, ὅταν ἐγένετο λόγος περὶ τῆς Εὐρωπαϊκῆς οἰκονομίας, ἐλέγετο, ὅτι ἡ κρίσις εἰς τὴν Εὐρώπην ὠφείλετο εἰς δύο λόγους: Εἰς τὰ ὑψηλὰ ἀμερικανικὰ ἡμερομίσθια καὶ εἰς τὰ χαμηλὰ ἰαπωνικὰ ἡμερομίσθια καὶ ὅτι εἰς μὲν τὴν Ἀμερικὴν τὰ ὑψηλὰ ἡμερομίσθια ἔκαμον ὥστε ἡ βιομηχανία νὰ τύχῃ μεγάλην ἐσωτερικὴν ἀγοράν, λόγῳ τῆς ἀγοραστικῆς δυνάμεως ποὺ ἔδιδαν τὰ μεγάλα ἡμερομίσθια, εἰς δὲ τὴν Ἰαπωνίαν, τὰ πολὺ χαμηλὰ ἡμερομίσθια ἔκαμον ὥστε τὰ βιομηχανικὰ προϊόντα τῆς Ἰαπωνίας νὰ δύνανται νὰ συναγωνίζωνται δι’ ἑνὸς εἴδους ντάμπικ τὰ εὐρωπαϊκά. Ἐδῶ ἔχομεν μίαν συμπίεσιν τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς, διὰ τῆς συμπιέσεως τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τοῦ ἐργαζομένου. Αὐτὸ προσπαθεῖ κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη νὰ κάμῃ ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἐφαρμόζει ἰαπωνικὴν ἀγροτικὴν πολιτικήν. Ὑπάρχει ὑψηλὸν κόστος τῶν ἀγροτικῶν μας προϊόντων. Πρέπει νὰ αὐξηθοῦν αἱ ἐξαγωγαί. Δὲν μελετῶνται οἱ τρόποι συμπιέσεως τοῦ κόστους παραγωγῆς, οἱ ὁποῖοι δύνανται νὰ ὑπάρχουν, μὲ τὴν ἐν τῷ μεταξὺ ἐξακολούθησιν τῶν ἐπιδοτήσεων διὰ νὰ ἠμπορέσῃ νὰ ζήσῃ ὁ ἀγροτικὸς κόσμος. Ἀλλὰ μελετᾶται ἡ συμπίεσις τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ πέσῃ τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς. Ἐὰν αὐτὸ ἦτο δυνατόν, καὶ δὴ εἰς τὴν Ἰαπωνίαν, εἶναι βέβαιον, ὅτι εἰς τὴν Ἑλλάδα σήμερον εἶναι ἀπαράδεκτον. Εἰς οὐδεμίαν χώραν σήμερον καὶ δὴ Εὐρωπαϊκήν, εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ αὐτοῦ τοῦ εἴδους ἡ πολιτική, διὰ τῆς συμπιέσεως τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τῆς ἐνδιαφερομένης τάξεως. Εἶναι ἀδύνατον νὰ μὴ εὑρεθῇ ἄλλη διέξοδος. Διότι αὐτὴ ἡ ἐπιλεγεῖσα διέξοδος ὁδηγεῖ εἰς πολλαπλασιασμὸν καὶ ἔντασιν τῆς ἀγανακτήσεως. Ἄλλωστε, κύριοι βουλευταί, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνηται λόγος περὶ καταργήσεως τῆς προστασίας τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων, ὅταν δὲν ὑπάρχῃ ἀνάλογος πολιτικὴ ἔναντι τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων. Τί συμβαίνει ἐν προκειμένῳ; Ἐπιστρατεύονται αἱ διεθνεῖς τιμαὶ προκειμένου περὶ τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων. Ἐπιστρατεύονται ὅταν χρειάζωνται διὰ ν’ ἀποδειχθῇ διατὶ πρέπει νὰ εἶναι χαμηλαί, τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων. Ἀλλὰ ἐρωτῶ: Αὐτὴ ἡ πολιτικὴ ἀσκεῖται διὰ τὰ βιομηχανικὰ προϊόντα; Τώρα, τὸν τελευταῖον καιρόν, ποὺ ὑπῆρξεν ἀζητησία βιομηχανικῶν προϊόντων, διότι βεβαίως ὑπῆρξεν ἔλλειψις ζητήσεως ἐκ μέρους τῶν ἀγροτικῶν πληθυσμῶν, ὑπῆρξεν καμμία πτῶσις τῶν τιμῶν τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων; Οὐδεμία. Διότι ἐνῷ ὑπῆρξαν ἀποθέματα τῶν βιομηχανιῶν αἱ ἄφθονοι πιστώσεις αἱ ὁποῖαι ἐδόθησαν εἰς τοὺς βιομηχάνους καὶ μάλιστα μερικαὶ βραχυπρόθεσμοι πιστώσεις μετεβλήθησαν εἰς μακροπροθέσμους, ἔκαμον, ὥστε τὰ ἀποθέματα αὐτὰ νὰ μείνουν ἀποθέματα καὶ νὰ πωλοῦνται τὰ βιομηχανικὰ προϊόντα εἰς κανονικὰς τιμάς. Δὲν εἶναι δυνατὸν λοιπόν, μὲ δύο μέτρα καὶ δύο σταθμὰ νὰ μεταχειρίζεται κανεὶς τὸν πληθυσμὸν τῆς χώρας καὶ ἐνῷ δὲν συζητεῖται τὸ ὕψος τῆς τιμῆς τῶν βιομηχανικῶν προϊόντων, ὁ ἀγρότης νὰ εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ παράγῃ εἰς τιμὰς κάτω τῶν βιοτικῶν ἀναγκῶν τῆς ζωῆς του, διὰ νὰ διευκολύνῃ τὰς ἐξαγωγάς, ἢ τὴν πτῶσιν τοῦ τιμαρίθμου τῆς ζωῆς. Δι’ αὐτὸ κ. βουλευταί, νομίζω, ὄχι ὅτι ἡ βάσις τῆς ἀναδιαρθρώσεως τῶν καλλιεργειῶν εἶναι ὀρθὴ—βεβαίως— καὶ πρέπει νὰ τὴν ἀντιμετωπίσῃ ἡ Πολιτεία. Ἀλλὰ πρέπει νὰ τὰ σκεφθῇ ὅλα, διότι αἴφνης ἡ ἐπίθεσις κατὰ τοῦ σίτου πρέπει νὰ ἐξετασθῇ, ἐὰν εἶναι χρήσιμος διὰ τὸν τόπον καὶ ἐὰν εἶναι δυνατὸν νὰ παύσῃ ἡ καλλιέργεια τοῦ σίτου εἰς ἕνα μεγάλο μέρος τῶν καλλιεργουμένων ἀγρῶν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ὅλη ἡ ἀναδιάρθρωσις, ἀλλὰ καὶ ἡ προσπάθεια πτώσεως τῶν τιμῶν, πρέπει νὰ ξεύρωμε, ὅτι δὲν ἠμπορεῖ παρὰ νὰ ἔχῃ ὡς βάσιν τὴν προστασίαν τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων καὶ ἀπὸ ἀπόψεως οἰκονομικῆς διότι τὸ ἀγροτικὸν εἰσόδημα ἔχει μεγάλην ἐπίπτωσιν ἐπὶ τοῦ συνόλου τῆς οἰκονομικῆς ζωῆς καὶ ἀπὸ ἀπόψεως κοινωνικῆς, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀδιαφορῇ ἕνα κράτος διὰ τὸ 60% τοῦ πληθυσμοῦ του, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ ἀπόψεως μισθολογικῆς, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτευχθῇ ἡ ἀναδιάρθρωσις ἐὰν δὲν καταβληθῇ προσπάθεια διὰ τῶν ἐπιδοτήσεων νὰ προαχθοῦν ἄλλαι καλλιέργειαι. Καὶ ἐρχόμεθα τώρα εἰς τὸ τελευταῖον σημεῖον κύριοι βουλευταί, τὸ σημεῖον τοῦ ἐξαγωγικοῦ ἐμπορίου. Δὲν μετέσχον εἰς τὰς συζητήσεις, αἱ ὁποῖαι ἔγιναν τὸ καλοκαίρι εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος, διὰ τὸ ἐξαγωγικὸν ἐμπόριον, ἐξ ἀφορμῆς κἄποιου νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον εἶχεν ὑποβάλει ὁ κ. ὑπουργὸς Ἐμπορίου. Ἐν τούτοις ὅμως γνωρίζω περίπου τί ἐλέχθη ἐκεῖ, καὶ ἀναγινώσκω μετὰ προσοχῆς ὅλας τὰς δηλώσεις τοῦ κ. ὑπουργοῦ Ἐμπορίου, ἤκουσα ἄλλωστε καὶ τὰς δηλώσεις τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Κύριοι βουλευταί, νομίζω, ὅτι εἰς τὸ θέμα τοῦ ἐξαγωγικοῦ Ἐμπορίου παρεμβαίνει ἀδοκήτως συζήτησις μεταξὺ ἀντιστρόφων ἰδεολογιῶν. Διότι τἄχα ἡ Ἀριστερὰ ἐπιθυμεῖ νὰ ἔχωμεν ἐμπόριον μὲ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας καὶ ἡ Δεξιὰ δὲν ἐπιθυμεῖ. Νομίζω, ὅτι αὐτὴ ἡ τοποθέτησις δὲν ἐπιτρέπει, οὔτε καλόπιστον, οὔτε ἀντικειμενικὴν συζήτησιν. Καθ’ ὅσον μὲ ἀφορᾷ οὐδεὶς τῶν Ἑλλήνων πταίει, ἐὰν ὑπάρχῃ θέμα διευρύνσεως, συναλλαγῶν μὲ τὰς χώρας τῆς Ἀνατολικῆς Εὐρώπης. Θὰ ἦτο ἆραγε δυνατὸν νὰ συζητήσῃ κανείς, διὰ ποῖον λόγον δὲν γίνεται εὐρύτερον ἐξαγωγικὸν ἐμπόριον μὲ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας, ἐὰν τυχὸν τὰ ἀγροτικὰ μας προϊόντα ἀπερροφοῦντο ἀπὸ τὰς Δυτικὰς χώρας; Ποῖος θὰ ἐνεφάνιζε τὸ θέμα, ὡς θέμα οὐσιῶδες, ὡς θέμα ἀγχῶδες ποὺ εἶναι; Διότι τὸ ἀγροτικὸν πρόβλημα συνίσταται κατὰ ἕνα τεράστιον ποσοστὸν εἰς τὴν ἔλλειψιν ἐπαρκοῦς ἀπορροφήσεως τῶν ἀγροτικῶν μας προϊόντων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ. Ἄρα δὲν εἶναι θέμα πολιτικῆς προτιμήσεως, ἀλλὰ θέμα ἀντικειμενικῆς ἐκτιμήσεως τῶν ἀναγκῶν. Ἔτσι θὰ πρέπει νὰ τὸ ἀντιμετωπίσῃ κανείς. Τὸ ἐρώτημα εἶναι, ὄχι, ἐὰν ἐκεῖνοι ποὺ ἐξωθοῦν εἰς εὐρυτέρας οἰκονομικὰς σχέσεις μὲ τὴν Ἀνατολικὴν Εὐρώπην τὸ κάμνουν διὰ λόγους πολιτικούς, ἀλλά, ἐὰν ἐκεῖνοι ποὺ δὲν ἀναπτύσσουν ἀρκετὰ τὰς σχέσεις μας μὲ τὴν Ἀνατολικὴν Εὐρώπην, τὸ κάμνουν διὰ λόγους πολιτικούς. Διότι ἡ μὲν ἐξώθησις πρὸς ἀνάπτυξιν τοῦ ἐμπορίου αὐτοῦ δὲν φέρει καμμίαν βλάβην, ἐὰν ὅμως διὰ λόγους πολιτικοὺς μειοῦται ὁ κύκλος τῶν σχέσεων αὐτῶν, τότε ἀναμφισβητήτως ὑπάρχει εὐθύνη. Ἀπὸ τῆς πλευρᾶς δὲ αὐτῆς εἶμαι εὐτυχής, διότι τοὐλάχιστον ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ πράγματος δὲν φαίνεται νὰ ὑπάρχῃ διαφωνία. Ὁσάκις ἀντιπρόσωπος τῆς Κυβερνήσεως ἐγείρεται διὰ νὰ ὁμιλήσῃ, λέγει: Κύριοι, διατὶ διαμαρτύρεσθε; Ἡμεῖς ἀπὸ 8 ἑκατομμύρια δολλάρια ηὐξήσαμεν τὰς συναλλαγὰς αὐτὰς εἰς τὰ 38 ἑκατομμύρια, πρᾶγμα ὅπερ εἶναι ἀληθές. Διὰ νὰ ἀντιστρέψω ὅμως τὸ ἐπιχείρημα θὰ ἔλεγον, ὅτι, ἐὰν τὰ 8 ἑκατομμύρια τὰ ἐφθάσαμεν εἰς τὰ 38 ἑκατομμύρια, τοῦτο σημαίνει, ὅτι αἱ δυνατότητες τῆς ἀναπτύξεως ὑπάρχουν. Ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου ἔχει ἐπικαλεσθῇ τὸ ἐπιχείρημα, ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ ἀγορὰ δὲν εἶναι συνηθισμένη εἰς τὰ προϊόντα τῆς Ἀνατολικῆς ἀγορᾶς. Καὶ ἐδιάβασα προχθὲς κατάπληκτος, ὅτι προέτεινεν εἰς τοὺς Ἰάπωνας καπνὰ ἑλληνικὰ καὶ ἄλλα ἑλληνικὰ προϊόντα, ἔναντι ἰαπωνικῶν αὐτοκινήτων καὶ ἄλλων τινῶν εἰδῶν ἰαπωνικῶν. Δὲν γνωρίζω, ἐὰν εἰς αὐτὰ περιέχεται καὶ τὸ ἀρωματικὸν SEN–SEN. Καὶ ἐρωτῶ: Ἔχει συνηθίσει ἡ Ἑλληνικὴ ἀγορὰ τὰ ἰαπωνικὰ αὐτοκίνητα, διὰ νὰ τὰ προτείνῃ ὁ κ. ὑπουργὸς Ἐμπορίου καὶ δὲν ἔχει συνηθίσει τὰ ρωσικὰ αὐτοκίνητα φέρ’ εἰπεῖν, ὥστε νὰ ἠμποροῦμε νὰ ἔχωμε καὶ ἀπὸ ἐκεῖνα; Νομίζω, ὅτι τὸ ἐπιχείρημα δὲν εἶναι τόσον ἰσχυρὸν. Καὶ εἶπεν ὁ κ. ὑπουργὸς Ἐμπορίου ἐπανειλημμένως, ὅτι ὑπὸ τὰ ἐμβλήματα τῆς ἐλευθερίας τῶν εἰσαγωγῶν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πράξωμεν ὅ,τι δυνάμεθα. Κύριε Ὑπουργὲ τοῦ Ἐμπορίου, ἰδοὺ ἡ ἄποψίς μας. Τίποτε δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ σταθῇ ὡς ἐμπόδιον προκειμένου νὰ λύσετε τὸ δρᾶμα τῶν πεινόντων Ἑλλήνων πολιτῶν. Τὸ γοῦστο εἶναι μία λέξις, ἡ ἀνάγκη εἶναι ἄλλη. Ἐνώπιον τῶν ἀναγκῶν, οἱ Ἕλληνες εἶναι ἀρκετὰ εὐφυεῖς διὰ νὰ καταλάβουν, τί πρέπει νὰ κάμουν καὶ τί ὄχι. Καὶ ἐνθυμεῖσθε μὲ τὸ κλῆριγκ τὸ προπολεμικόν, πῶς ἐσυνηθίσαμεν εἰς τὰ προϊόντα τὰ γερμανικά; Θὰ μοῦ εἴπητε, ὅτι αὐτὸ ἐγένετο, διότι δὲν ὑπῆρχε πλήρης ἐλευθερία εἰσαγωγῶν. Εἰς τὸ χέρι σας εἶναι. Ἀλλάξατε πολιτικήν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι διότι δὲν ἔχετε τὰ μέσα νὰ εὕρετε τὸν τρόπον τῆς αὐξήσεως αὐτῶν τῶν ἀγορῶν. Εἴχατε εἰς τὰ χέρια τὴν ὑπόθεσιν τοῦ ἀργοῦ πετρελαίου, ποὺ δὲν εἶναι ζήτημα γούστου καὶ ἐν τούτοις δὲν ἐκάματε τίποτε. Ἔχετε τὰ κεφαλαιουχικὰ ἀγαθά, καὶ λέγετε, ὅτι δημιουργεῖτε Ὀργανισμοὺς διὰ τὴν ἐκβιομηχάνησιν τῆς χώρας, καὶ ἠμπορεῖτε νὰ εἰσαγάγητε κεφαλαιουχικὰ ἀγαθά, ἀπὸ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας ἔναντι ἰδικῶν μας φρούτων. Καὶ αὐτὸ δὲν εἶναι θέμα γούστου, ἀλλὰ θέμα προτιμήσεως τοῦ Κράτους. Δὲν γνωρίζω, ἐὰν σκέπτεσθε σοβαρῶς νὰ τὸ λύσετε τὸ θέμα, διὰ τῆς εἰσόδου τῆς Ἑλλάδος εἰς τὴν Κοινὴν Ἀγοράν. Δὲν μᾶς ἐκάματε τὴν τιμὴν νὰ μᾶς ἀνακοινώσετε τίποτε περὶ αὐτοῦ. Δὲν θεωροῦμεν, ὅθεν καὶ ἡμεῖς ὅτι εἶναι ὀρθὸν νὰ ὁμιλήσωμεν τώρα ἐπὶ θέματος τὸ ὁποῖον δὲν ἐτέθη πρὸς συζήτησιν. Θεωρῶ ὅμως, ὅτι τοῦτο πρέπει νὰ γίνῃ. Ἡ ἐθνικὴ ἀντιπροσωπεία πρέπει νὰ εἴπῃ τὴν γνώμην της περὶ τῆς εἰσόδου τῆς Ἑλλάδος εἰς τὴν Κοινὴν Εὐρωπαϊκὴν Ἀγοράν. Φοβοῦμαι, ὅτι ὑπὸ τὴν πίεσιν τῶν πραγμάτων ηὐξήσατε ἀπὸ 8 εἰς 38 ἑκατομμύρια δολλάρια τὸ ποσὸν τῶν ἀνταλλαγῶν μὲ τὰς ἀνατολικὰς χώρας ἀλλὰ δὲν προχωρήσατε περαιτέρω μὲ τὸν ρυθμὸν ποὺ πρέπει καὶ δὲν προχωρεῖτε εἰς τὸ ἀργὸ πετρέλαιον καὶ εἰς τὰ κεφαλαιουχικὰ ἀγαθὰ ὄχι διὰ λόγους οἰκονομικοὺς ἀλλὰ διὰ λόγους πολιτικούς. Καὶ ἐδῶ ἠμπορῶ νὰ εἰσέλθω διὰ βραχέων εἰς τὸ θέμα τῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς. Κύριοι βουλευταί, μοῦ ἔκαμε καὶ ἐμένα ἐντύπωσιν ἡ μακαριότης τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν ἔναντι τῶν συμβαινόντων ἐν τῷ κόσμῳ. Δὲν συνέβησαν, λέγει, γεγονότα τοιαῦτα, ὥστε νὰ ἐπηρεάσουν τὰς συνθήκας τοῦ Ἔθνους. Δηλαδή, ἀλλοῦ βρέχει. Καὶ ἀντὶ ἐνώπιον αὐτῆς τῆς νέας καταστάσεως νὰ μᾶς ἐκθέσῃ τὰς ἀπόψεις της καὶ τὰς μελέτας της ἡ Κυβέρνησις διὰ νὰ ἴδωμεν ποίαν προοπτικὴν ἔχει, κατηναλώθη εἰς τὸ νὰ μᾶς ὁμιλήσῃ περὶ τοῦ παρελθόντος καὶ νὰ μᾶς ἐξηγήσῃ τὴν ἀναλλοίωτον θέσιν τῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς τῆς Ἑλλάδος. Μᾶς ἐξέθεσεν, ὅτι αἱ σχέσεις μας μὲ τὰς Ἡνωμ. Πολιτείας παρὰ τὸ Κυπριακὸν εἶναι ἄρισται, πρᾶγμα διὰ τὸ ὁποῖον ἡμεῖς δὲν εἴχαμε καμμίαν ἀμφιβολίαν. Μᾶς ἀνέφερεν, ὅτι μετὰ τὸ Κυπριακὸν ἀποκατεστάθησαν αἱ σχέσεις μας μὲ τὴν Μεγάλην Βρεταννίαν καὶ τὴν Τουρκίαν, αἱ ὁποῖαι διὰ μὲν τὸν λαὸν διεταράχθησαν βαθύτατα, διὰ δὲ τὴν Κυβέρνησιν δὲν διεταράχθησαν ποσῶς. Καὶ τελευταίως ἀνέφερεν ἐν συναφείᾳ πρὸς τὸν διπλωματικὸν θρίαμβον τῆς ἀποκαταστάσεως σχέσεων μετὰ τῆς Τουρκίας καὶ Μεγάλης Βρεταννίας καὶ τὸν θρίαμβον τοῦ Κυπριακοῦ. Ἀλλὰ κύριοι βουλευταί, διαβεβαιῶ τὸν κ. ὑπουργόν, ὅτι δὲν ἔχω καμμίαν διάθεσιν νὰ παρελθοντολογήσω, ἀλλὰ ὅταν ἔρχεσθε ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, καὶ θέλετε ἐκ τῶν ὑστέρων νὰ θριαμβολογήσετε διὰ τὸ Κυπριακὸν σᾶς ὀφείλω μίαν ἀπάντησιν. Πρῶτον, ἠθελήσατε νὰ περιορίσητε τὴν ἀντίθεσιν πρὸς τὰς συμφωνίας ποὺ ὑπεγράψατε εἰς μίαν μόνον πτέρυγα τῆς Βουλῆς, πρέπει νὰ σᾶς ὑπενθυμίσω, ὅτι τὰς συμφωνίας τῆς Ζυρίχης τὰς κατεψήφισεν ὁλόκληρος ἡ ἀντιπολίτευσις. Δεύτερον, δὲν ἔχετε λόγους νὰ ὑπερηφανεύεσθε. Τὸ μόνον τὸ ὁποῖον θὰ ἠμπορούσατε νὰ εἴπητε, εἶναι, ὅτι συμφωνήσατε ὑπὸ τὴν ἀνάγκην. Ἀλλὰ ὑπερηφανεύεσθε, ὅτι καταστήσατε τὴν Κύπρον ἀνεξάρτητον ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα. Καὶ μᾶς εἴπατε, ὅτι ἔχομεν σήμερον Κυπριακὴν ἀνεξάρτητον Δημοκρατίαν. Καὶ σήμερον, ἐκ τῶν ὑστέρων, θὰ ἔπρεπε νὰ ἀποσιωπήσετε τὸν θρίαμβον αὐτόν, διότι σήμερον ἔχομεν τὰς ἀποδείξεις, ὅτι δὲν εἴχατε τὴν δύναμιν οὔτε νὰ ἀναμείνετε τὴν ἐξέλιξιν. Δὲν εἶναι πολὺς καιρὸς ἀκόμη καὶ διὰ τὸ Ἀλγερινόν, διὰ τοῦ ὁποίου εἶναι τελείως διαφορετικὴ ἡ ὄψις ἀπὸ τὸ Κυπριακόν, ὄχι ἡ ἀριστερά, ἀλλὰ ὁ στρατηγὸς Ντὲ–Γκὼλ ἠναγκάσθη νὰ δεχθῇ τὸ αἴτημα τῆς αὐτοδιαθέσεως ἐντὸς τακτῆς καὶ εὐλόγου προθεσμίας. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς ἀριστερᾶς). Δὲν εἴχατε, οὔτε τὴν ὑπομονὴν, ἀλλ’ οὔτε καὶ τὴν θέλησιν νὰ ἀναμείνετε τὴν δύναμιν τῶν πραγμάτων, ἡ ὁποία πάντοτε εἶναι ὑπεράνω τῆς δυνάμεως καὶ τῆς θελήσεως τῶν ἀνθρώπων. Δὲν ἀνεμείνατε τοὐλάχιστον διὰ νὰ ἴδητε ἐὰν αὐτὸ τὸ αἴτημα τῆς αὐτοδιαθέσεως ἦτο δυνατὸν κατὰ τὸν ἄλφα ἢ βῆτα τρόπον νὰ ἐνισχυθῇ καὶ νὰ ἠμπορέσῃ νὰ θριαμβεύσῃ. Καὶ ὡς πρὸς τὴν ἐφαρμογὴν τῶν συμφωνιῶν αὐτῶν εὔχομαι νὰ εἶναι καλλιτέρα ἀπὸ ὅ,τι ὅλοι φοβοῦνται. Ἀλλὰ φοβοῦμαι ἀπὸ ὅτι φαίνεται, ὅτι θὰ εἶναι πικροὶ εἰς τὸ μέλλον οἱ καρποὶ τῶν συμφωνιῶν αὐτῶν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἐτελείωσε μία φάσις τῆς ἐξωτερικῆς μας πολιτικῆς. Τί ἀνεμένομεν ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν; Κἄτι καλλίτερον ἀπὸ τὴν «ἀοριστίαν» τῆς λέξεως ὕφεσις. Κἄτι καλλίτερον ἀπὸ μίαν εὐχὴν ἢ προσδοκίαν. Διότι, κύριοι βουλευταί, διὰ λόγους τοὺς ὁποίους θὰ εἴπω κατωτέρω, καταβάλλεται ἐν Ἑλλάδι προσπάθεια ἐπισήμως καὶ ἀνεπισήμως, διὰ νὰ μὴ ἀφήσωμεν τὴν κοινὴν γνώμην οὔτε κἂν νὰ κατανοήσῃ τί συμβαίνει εἰς τὸν κόσμον. Ἡ παρελθοῦσα γενεά, ἐκείνη ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἡμεῖς ἐπήραμε τὴν σκυτάλην τοῦ ἀγῶνος διὰ τὴν εἰρήνην, ἔζησε μέσα εἰς μίαν ἀντίφασιν τὴν ὁποίαν ἐξέφραζεν ἡ σκέψις τὰ κηρύγματα καὶ ἡ ζωὴ τοῦ Ζωρές. Ἐνῷ ἀπὸ τὴν μίαν πλευρὰ διεκήρυσσεν, ὅτι τὸ κεφαλαιοκρατικὸν καθεστὼς φέρει τὸν πόλεμον ἐν ἑαυτῷ, ὅπως τὰ σύννεφα φέρουν τὴν βροχήν, ἐν τούτοις ἠγωνίζετο διὰ νὰ ἀποσοβήσῃ τὸν πόλεμον καὶ εἰς τὴν προσπάθειάν του αὐτὴν ἐθυσίασε τὴν ζωὴν του ὅπως ὅλοι γνωρίζουν. Σήμερον ἔχει ἀλλάξει στρατόπεδον καὶ ἡ ἀντίφασις. Οἱοσδήποτε καὶ ἐὰν εἶναι ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος θὰ ἤθελε νὰ κάμῃ πόλεμον, ὁσονδήποτε καὶ ἐὰν ἐδημιουργήθησαν μεγάλαι δυνάμεις ἀντικαπιταλιστικαί, τῶν ὁποίων τὰ συμφέροντα εἶναι ἀντίθετα πρὸς τὰ συμφέροντα τῶν μέχρι σήμερον παραδεδεγμένων μεγάλων δυνάμεων, μέχρι σήμερον ἔχει καταδικασθῆ, ἔχει καταδικασθῆ —ὅπως ὅλοι οἱ λαοί, καὶ ἀποτελεῖ τοῦτο τὴν ὡραιοτέραν καταδίκην— ἔχει καταδικασθῆ ἀπὸ τὴν πρόοδον τῆς ἐπιστήμης, θέλουν νὰ ζήσουν εἰς τὸ μέλλον ἐν εἰρήνῃ. (Χειροκροτήματα). Νέος πόλεμος εἶναι ἀδιανόητος. Δὲν εἶναι τῶν τελευταίων μηνῶν ἐξέλιξις ἡ ὕφεσις, λάθος θὰ εἶναι νὰ τὸ νομίζῃ κανείς. Ξεκινᾷ ἀπὸ τὴν ὥρα ποὺ ἔπεσε ἡ ἀτομικὴ βόμβα ὁπότε ἤρχισεν ἡ σκέψις, τὸ ρεῦμα, ἡ ἐνέργεια πρὸς τὸν εἰρηνικὸν ἀνταγωνισμόν. Τώρα, τοὺς τελευταίους μῆνας, πράγματι, ἔχομεν τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ὑπὲρ τὴν ἄβυσσον ποὺ χωρίζει τοὺς δύο κόσμους, τὰ πράγματα, οἱ ἄνθρωποι τὰ πάντα, προσπαθοῦν νὰ στήσουν γεφύρας διὰ τῶν ὁποίων θὰ περνοῦν οἱ ἄνθρωποι τὰ ἐμπορεύματα, αἱ ἰδέαι. Θὰ ἀπετέλει ἀφέλειαν νὰ νομίσῃ κανεὶς ὅτι αὐτὸ εἶναι ἔργον ὀλίγων ἡμερῶν. Θὰ ἀπετέλει ἐπίσης ἀφέλειαν νὰ πιστεύσῃ κανείς, ὅτι θὰ ἐφθάναμεν ἀμέσως εἰς μίαν ἱστορικὴν ἐποχὴν ὅπου δὲν θὰ ὑπῆρχον ἀντίθετα συμφέροντα ἢ ἀνταγωνισμοί. Ἀλλὰ οἱ ἀνταγωνισμοὶ αὐτοὶ θὰ πάρουν ἕνα νέον δρόμον καὶ ὁ δρόμος αὐτὸς εἶναι ὁ εἰρηνικὸς ἀνταγωνισμὸς, ὁ δρόμος τῆς εἰρηνικῆς ἁμίλλης, οἰκονομικῆς καὶ ἄλλης. Νομίζω, ὅτι ἀπέναντι αὐτῆς τῆς καταστάσεως δὲν ἐνδιαφέρει μόνον ἡ συγκεκριμένη ὑπόθεσις τῆς Βαλκανικῆς, τὴν ὁποίαν δὲν φαίνεται ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀντιμετωπίζῃ ὡς ἐμπρέπει. Εἶναι τὸ ὅλον πνεῦμα, ἡ ὅλη ἀτμόσφαιρα ἐντὸς τῆς ὁποίας ἀναπνέει ἡ ἐξωτερική μας πολιτική, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ ἡ ἐσωτερική μας πολιτική. Εἴμεθα πολλὰ ἔτη ὀπίσω, εὑρισκόμεθα ἀκόμη εἰς τὸν ψυχρὸν πόλεμον. Καὶ ἐὰν τοῦτο συνέβαινε μόνον διότι πράγματι ὁ τόπος τοῦτος ὑπέστη τὰ πάνδεινα ἀπὸ τὸν ψυχρὸν πόλεμον καὶ ἔχει ὑπόλοιπον πάθους περισσότερον ἀπὸ οἱονδήποτε ἄλλον, ἂν ἦτο μόνον δι’ αὐτό, θὰ τὸ κατενόουν ἀπολύτως. Δὲν εὑρισκόμεθα δυστυχῶς μόνον δι’ αὐτὸ ἐκεῖ. Εὑρισκόμεθα διότι τὸ παρελθὸν ἐδημιούργησε καταστάσεις καὶ συμφέροντα καὶ ὑπάρχουν ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι προτιμοῦν νὰ ζοῦν μέσα εἰς τὴν ἀτμόσφαιραν τοῦ ψυχροῦ πολέμου, μὲ ὅλα τὰ δεινὰ τὰ ὁποῖα ἐσωτερικῶς ἢ ἐξωτερικῶς δύνανται νὰ σωρεύσῃ, διότι αὐτοὺς τοὺς συμφέρει πολιτικῶς ἢ καὶ ἄλλως. Μὲ βάσιν αὐτὴν τὴν θέσιν θὰ ἐξετάσω καὶ τὰ ὑπόλοιπα θέματα. Πιστεύω ἀκραδάντως, ὅτι τὰ μικρὰ ἔθνη ἠμποροῦν νὰ συντείνουν καὶ ὀφείλουν νὰ συντείνουν εἰς τὴν ἀποκατάστασιν τῆς εἰρήνης. Καὶ ἔχουν τὴν δύναμιν νὰ τὸ πράξουν. Διατί; Διότι κατὰ τὴν διεξαγωγὴν τοῦ ψυχροῦ πολέμου, κατέστησαν εὔφλεκτοι ὅλαι αἱ περιοχαὶ τῆς γῆς καὶ κυρίως τῶν μικρῶν κρατῶν. Ἡ ἀπάλυνσις τῆς καταστάσεως διὰ τῆς θελήσεως τῶν λαῶν αὐτῶν, ἡ ἄμβλυνσις τῶν διαφορῶν, συντείνει ὡς πέτρα ποὺ προστίθεται εἰς τὸ οἰκοδόμημα τῆς εἰρήνης. Ἀλλὰ πέραν τούτου, εἶναι ὑποχρέωσις διὰ κάθε μικρὸν Ἔθνος νὰ ἀποκτήσῃ ἰδικήν του ἐξωτερικὴν πολιτικὴν καὶ ὀξυδερκῆ ἐξωτερικὴν πολιτικήν, ἀλλὰ καὶ μὲ θέλησιν ἑδραίαν νὰ ἀκολουθήσῃ ἰδικόν του δρόμον. Διατί; Διότι εἶναι μὲν ἀδιανόητος ὁ πόλεμος μεταξὺ τῶν μεγάλων δυνάμεων, εἶναι ὅμως ὁ ἀνταγωνισμὸς ἀρκετὰ ἰσχυρός, ὥστε νὰ εἶναι δυνατὸν εἰς βάρος τῶν μικρῶν ἐθνῶν νὰ παίζεται τὸ ζατρίκιον ἐκ τοῦ ὁποίου ἔχομεν καὶ ἡμεῖς ὑποφέρει. Δύναται ν’ ἀσκηθῇ πολιτικὴ ἐν ὄψει τῆς διεθνοῦς ὑφέσεως, ἕνεκα τῆς ὁποίας κάθε λαὸς δύναται νὰ αἰσθάνεται περισσότερον τὸ αἴσθημα τῆς ἀσφαλείας. Αἱ δυνατότητες τῆς εἰρήνης εἶναι πολὺ μεγαλύτεραι σήμερον ἀπὸ ὅ,τι ἦτο χθές. Κάθε ἔθνος δύναται νὰ σκεφθῇ, ὅτι ὅσον καὶ ἂν ἐθυσιάσθη ἐν ὀνόματι ἑνὸς δῆθεν συμμαχικοῦ συμφέροντος κατὰ τὴν ἐποχὴν τοῦ ψυχροῦ πολέμου, ἦλθεν ἡ ὥρα, μέσα εἰς τὴν ἀτμόσφαιραν τῆς διεθνοῦς ὑφέσεως νὰ διεκδικήσῃ τὴν θέσιν του ὑπὸ τὸν ἥλιον. Νομίζω, ὅτι κάθε χώρα πρέπει σήμερον νὰ προσπαθήσῃ νὰ ἀποφύγῃ οἱανδήποτε παγίδα φίλων καὶ ἐχθρῶν καὶ οἱανδήποτε θυσίαν εἰς οἱονδήποτε ξένην θέλησιν, διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ παρακάμψῃ, νὰ ξεπεράσῃ τὸν ψυχρὸν πόλεμον καὶ νὰ εἰσέλθῃ εἰς περίοδον προκοπῆς. Νομίζω, ὅτι τοῦτο θὰ ἔπρεπε νὰ πράξῃ καὶ ἡ Ἑλλάς, ἡ ὁποία ἐπλήρωσε σκληρότατα τὸν ψυχρὸν πόλεμον ἀλλὰ καὶ ἐγνώρισε τὶ σημαίνουν μεγάλαι δυνάμεις, ὄχι μόνον λόγῳ ἐχθρότητος μερικῶν ἐξ αὐτῶν, ἀλλὰ καὶ λόγῳ φιλίας. Ἐγνώρισε τὴν σκληρότητα τῆς μεγάλης δυνάμεως ὡς φίλης, ὅταν ἐκείνη πιστεύῃ, ὅτι πρέπει μία μικρὰ χώρα νὰ θυσιάσῃ τὸ ἰδικόν της συμφέρον διὰ τὸ γενικὸν συμμαχικὸν συμφέρον. Πράγματι, αὐτὴν τὴν πολιτικὴν τῆς Μεγάλης Δυνάμεως τὴν ἐγνώρισεν ἐξ ἀφορμῆς τοῦ Κυπριακοῦ, ὁπότε πολλοὶ Ἕλληνες μὲ ἀγαθὴν καρδιὰν ἠπόρησαν πῶς ἠμπόρεσαν οἱ μεγάλοι ἡμῶν σύμμαχοι νὰ μὴ ἐξεγερθοῦν ἐνώπιον τῶν ὠμοτήτων τῶν Τούρκων καὶ τῶν ὠμοτήτων τῶν Βρεταννῶν, εἰς τὴν Κύπρον καὶ τὴν Σμύρνην. Καὶ ἔναντι αὐτῶν ὅλων εἶδαν ἁπλῶς τὸ μήνυμα τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν νὰ μὴ ὀξύνωμεν τὰ ζητήματα. Ἡ Ἑλλάς, ἡ ὁποία ἐγνώρισε ὅλα αὐτά, εἶναι εἰς θέσιν σήμερον νὰ εἴπῃ, ὅτι θὰ ἀσκήσῃ τὴν ἰδικήν της πολιτικὴν ἐν τῷ πλαισίῳ τῆς πολιτικῆς τῆς ὑφέσεως ποὺ ἐνεκαινίασαν οἱ Μεγάλοι. Ἀνέφερε προχθὲς ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅτι ἀποκαθιστῶμεν καλυτέρας σχέσεις μὲ τὴν Ἰταλίαν. Καὶ τὴν ἑπομένην τῆς ἰδικῆς του μεταβάσεως εἰς τὴν Ρώμην ἀνηγγέλθη, ὅτι ὁ Πρόεδρος τῆς Δημοκρατίας τῆς Ἰταλίας μεταβαίνει εἰς τὴν Μόσχαν. Ὁ στρατηγὸς Ἀϊζενχάουερ θὰ περάσῃ ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα προπαρασκευάζων τὴν διάσκεψιν τῶν μεγάλων καὶ τὸ ταξίδιόν του εἰς τὴν Μόσχαν. Καὶ ἡμεῖς ἔχομεν τὸ ὕφος νὰ μὴ θέλωμεν οὐδεμίαν μεταβολὴν τῆς καταστάσεως ὄχι διὰ λόγους ἐξωτερικοὺς ἢ ἀσφαλείας, ἀλλὰ διὰ λόγους ἐσωτερικούς. Μέσα εἰς αὐτὸ τὸ πλαίσιον ἔχει ὀλιγωτέραν σημασίαν ἡ Βαλκανικὴ καθ’ ἑαυτὴν καὶ περισσοτέραν σημασίαν νὰ ἀντιληφθῶμεν, ὅτι ἡ διεθνὴς ὕφεσις μᾶς δίδει τὸ δικαίωμα καὶ ἐλευθερίαν κινήσεως μεγαλειτέραν ἀπὸ ἐκείνην ποὺ εἴχομεν εἰς τὴν χώραν μας ἕως προχθές. Ἀλλὰ καὶ προκειμένου περὶ Βαλκανικῆς, κύριοι χθὲς ἀνηγγέλθη, ὅτι ἡ Ἀμερικανικὴ Κυβέρνησις ἀποκατέστησε διπλωματικὰς σχέσεις μὲ τὴν Βουλγαρίαν. Δὲν ξέρω τί γίνεται μὲ τὰς ἐπανορθώσεις ἔναντι τῆς Ἀμερικῆς, δὲν ξέρω ἂν ἐσκέφθη ἡ Ἀμερικὴ πρὶν προβῇ εἰς τὴν διπλωματικὴν ἐνέργειαν περὶ ἧς πρόκειται, ὅτι ἡ Βουλγαρία μᾶς χρεωστᾶ ἐπανορθώσεις. Ἐκείνη πάντως ἀποκατέστησε σχέσεις. Ὅπως δὲν ἐσκέφθημεν ἡμεῖς ἂν μᾶς χρεωστᾶ ἡ Γερμανία ἐπανορθώσεις, ὅταν ἐκρίναμεν, ὅτι ἦτο σκόπιμον νὰ ἐπανασυνδέσωμεν τὰς σχέσεις μας μὲ τὴν Γερμανίαν. Ἐνθυμοῦμαι πράγματι καὶ τὸ ἄρθρον τοῦ Κολάρωφ, τὸ ὁποῖον εἶχε δημοσιευθῆ —ἔχει δίκαιον ὁ κ. Πρωθυπουργός— καὶ ἐνθυμοῦμαι εἰς ἀπάντησιν τοῦ ἄρθρου τοῦ Κολάρωφ, εἶχα γράψει καὶ ἐγὼ ἕνα ἄρθρον εἰς μίαν ἐφημερίδα ποὺ ἐξέδιδα καὶ ἔλεγα, ὅτι θὰ πρέπει ἡ Βουλγαρία νὰ μᾶς ἀποδείξῃ, ὅτι κἄτι ἤλλαξεν ἐκεῖ. Αὐτὰ τὰ ἐνθυμοῦμαι. Ἀνέμενα νὰ μᾶς εἴπῃ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς τί λέγει σήμερον ἡ Βουλγαρία. Ἀλλ’ ὁ κ. Πρωθυπουργὸς δὲν εἶπε τίποτε, οὔτε ἀπήντησεν. Εἰς τὸ παράλληλον ἐπιχείρημα τὸ ὁποῖον ἀνέφερεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων, ὅτι σήμερον ἀκόμη, εἰς τμῆμα τῆς γείτονος Γιουγκοσλαυΐας μετὰ τῆς ὁποίας τόσον συνδεόμεθα, εἰς τὴν Μακεδονίαν διεξάγεται προπαγάνδα ὑπὲρ τοῦ Σλαυομακεδονικοῦ λαοῦ. Καὶ δὲν μᾶς ἀνέφερε τὴν ἐποχὴν ποὺ ἔγραφε αὐτὰ ὁ Κολάρωφ ἂν δὲν ὑπῆρχεν εἰς τὸ ὕψιστον σημεῖον ἡ προπαγάνδα τῆς Γιουγκοσλαυΐας ὑπὲρ τῆς Μακεδονίας τοῦ Αἰγαίου. Ἀλλά, κύριοι, ποῖος ἀρνεῖται, ὅτι καὶ ἀντιθέσεις εἴχομεν καὶ ἔχομεν μὲ τὴν Βουλγαρίαν ὅπως ἔχομεν καὶ μὲ τὴν Γερμανίαν ἢ ὅπως ἔχομεν καὶ μὲ τὴν Ἀλβανίαν. Καὶ ποῖος ζητεῖ νὰ παραδοθῶμεν εἰς τὰς χώρας αὐτὰς χωρὶς ἄμυναν; Ἂν λέγωμεν, ὅτι πρέπει νὰ διευκολύνωμεν τὴν διεύρυνσιν τῶν σχέσεων αὐτῶν, τὸ λέγομεν μόνον καὶ μόνον χάριν τοῦ ἑλληνικοῦ συμφέροντος, διότι ὅταν ἀκούωμεν, ὅτι ἔχουν ὅλαι αἱ γειτονικαὶ χῶραι τόσον μεγαλειτέρους στρατοὺς ἀπὸ τὸν ἰδικόν μας, ποῖον δὲν θὰ εἶναι τὸ κέρδος τὸ ἐθνικὸν καὶ ἀπόψεως ἀσφαλείας καὶ ἐξ ἀπόψεως οἰκονομίας, ἂν εἴπωμεν: Θέλετε, κύριοι, Βαλκανικὴν Διάσκεψιν; Μάλιστα. Θέμα πρῶτον: Ἀφοπλισμός, διὰ νὰ ὑπάρξῃ μείωσις τῶν στρατιωτικῶν δαπανῶν, ὅλων ἀλλὰ καὶ ἀναλογία δυνάμεων. Ποῖος εἶπεν, ὅτι μόλις γίνει συζήτησις περὶ ἀποκαταστάσεως σχέσεων μὲ μερικὰς ἄλλας χώρας, ἀμέσως πιστεύομεν, ὅτι πρέπει νὰ θεωρήσωμεν, ὅτι τίποτε δὲν ἔχει συμβῇ εἰς τὸ παρελθὸν καὶ τίποτε δὲν πρόκειται νὰ συμβῇ εἰς τὸ μέλλον καὶ ὅτι εἰδυλλιακῶς θὰ παραδοθῶμεν; Κύριοι ἠξεύρω, ὅτι εἰς τὸ βάθος τῆς ψυχῆς παντὸς Ἕλληνος ἐπιζῇ ἕνα ὑπόλοιπον ἀντιπαθείας, διατὶ νὰ τὸ κρύβωμεν, καὶ πρὸς τὴν Τουρκίαν καὶ πρὸς τὴν Βουλγαρίαν, διότι αὐτὴ ἦτο ἡ ἀνατροφή μας. Ἐν τούτοις ἔφθασε ἡ στιγμὴ, κατὰ τὴν ὁποίαν καὶ σήμερον ἀκόμη παρὰ τὸ πρόσφατον αἷμα, θεωροῦμεν ὡς αὐτονόητον τὴν φιλίαν μὲ τὴν Τουρκίαν. Καὶ ὅταν γίνωνται ἐπεισόδια ἀκόμη σήμερον, ὄχι τὰ αἱματηρὰ ἐπεισόδια τοῦ Κυπριακοῦ, τὰ μικρὰ ἐκεῖνα ἐπεισόδια ὠμοτήτων, καὶ τώρα ἀκόμη ὅταν γίνεται κανένα ἐπεισόδιον καὶ συλλαμβάνεται κανένας ψαρᾶς καὶ φωνάζουν αἱ ἐφημερίδες, κοιτάζουμε πῶς νὰ τὸ μειώσουμε τὸ ἐπεισόδιον, διότι εἶναι αὐτονόητον, μὲ τὸν λαὸν αὐτὸν τὸν Τουρκικόν, μὲ τὸν ὁποῖον «συνεζήσαμεν», ὡς λέγεται, ἐπὶ αἰῶνας, δηλαδὴ ἐζήσαμεν ὁ εἷς ἐπὶ τοῦ ἄλλου ἐπὶ τόσους αἰῶνας, εἶναι αὐτονόητον, ὅτι εἴμεθα φίλοι. Ἐνῷ ἀπὸ τὴν ἄλλην πλευρὰν δὲν εἶναι αὐτονόητον τίποτε. Πρέπει ἐπὶ μακρὸν χρονικὸν διάστημα νὰ ἐργασθῶμεν ἀκόμη διὰ νὰ ἴδωμεν πόσα ἀπὸ τὰ 45 ἑκατ. δολλ. οἱ Βούλγαροι πρέπει νὰ μᾶς δώσουν καὶ νὰ μάθωμεν, διότι ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἀγνοεῖ καὶ ἠρώτησε τὸν κ. Πασαλίδη περὶ τούτου, ἂν ὑπάρχῃ διεκδίκησις τῆς Βουλγαρίας ἔναντι τῆς Θράκης. Ναί, ἀγνοεῖ ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἐὰν σήμερον ἡ Βουλγαρικὴ Κυβέρνησις ἔχῃ διεκδικήσεις εἰς Θράκην, καὶ χρειάζεται χρόνος διὰ νὰ μάθωμεν ἐὰν ἔχῃ ἢ δὲν ἔχει ἡ Βουλγαρία διεκδικήσεις ἐπὶ τῆς Θράκης. Αὐτὰ γίνονται ὅταν θέλῃ κανεὶς νὰ δώσῃ ἄλλον τόνον εἰς τὰ πράγματα, αὐτὰ εἶναι, ὅταν πρέπει ὁπωσδήποτε νὰ ὑπάρχουν ἀντιρρήσεις. Ἀλλά, κύριοι, δὲν πρόκειται μόνον περὶ τῆς Βαλκανικῆς καὶ δὲν θὰ εἰσέλθω καὶ εἰς τὸ θέμα τῆς ἀπυραύλου ζώνης, διότι εἶμαι βέβαιος, ὅτι ἄλλος ἐκ τῶν Ἀρχηγῶν τῶν Κομμάτων θὰ ὁμιλήσῃ περὶ αὐτοῦ, ὅπως καὶ περὶ τῶν δυνατοτήτων ποὺ ὑπάρχουν, τῆς αὐξήσεως τοῦ ἐξαγωγικοῦ ἐμπορίου μὲ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας. Δὲν πρόκειται μόνον περὶ τῆς Βαλκανικῆς, πρόκειται περὶ τῶν σχέσεων ποὺ πρέπει νὰ ἀναπτύξωμεν μὲ τὰς χώρας τὰς ἀνατολικάς, διότι καὶ ἡ αὔξησις τῶν ἐξαγωγῶν μας καλῶς ἢ κακῶς, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ στηριχθῇ εἰς κακὰς διπλωματικὰς ἢ ἄλλας σχέσεις. Καὶ πρέπει νὰ στηριχθοῦμε ἐκεῖ, κύριοι, διότι μόνον διὰ τῆς ἐξομαλύνσεως τῶν διπλωματικῶν σχέσεων θὰ δυνηθῶμεν καθ’ ὃ διάστημα τὰ ἀγροτικά μας προϊόντα θὰ ἔχουν τιμὰς, αἱ ὁποῖαι θὰ τὰ καθιστοῦν μειονεκτικὰ ἔναντι ἄλλων, θὰ δυνηθῶμεν νὰ ξεπεράσωμεν ἐν μεγάλῳ μέτρῳ τὸ ἐμπόδιον αὐτό. Διότι ἐπειδὴ ἀκριβῶς εἰς τὰς Ἀνατολικὰς χώρας ὑπάρχει διευθυνομένη οἰκονομία, ἐὰν θελήσωμεν νὰ εἰσαγάγωμεν κεφαλαιουχικὰ ἀγαθὰ ἐξ αὐτῶν, τὸ θέμα τῆς τιμῆς εἶναι δυνατὸν νὰ καλυφθῇ. Καὶ ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτοῦ, τῶν σχέσεων μετὰ τῶν Ἀνατολικῶν χωρῶν συμφωνῶ μὲ τὸν κ. Ἀρχηγὸν τῶν Φιλελευθέρων. Ἐγὼ προσωπικῶς ἀπὸ τὴν ὑπόθεσιν τοῦ γραμματοσήμου Γλέζου ἐξεπλάγην, διότι πράγματι ἡ Σοβιετικὴ Ἕνωσις ἔχει συνηθίσει τὸν κόσμον εἰς ἐπιδείξεις, διπλωματικὰς ἐνεργείας καὶ αὐτὴ δὲν ἦτο. Καὶ δὲν ἦτο τοσούτῳ μᾶλλον καθ’ ὅσον θὰ ἔπρεπε ἡ Σοβιετικὴ Κυβέρνησις νὰ γνωρίζῃ ὅτι τὸ ἔδαφος εἰς τὸ ὁποῖον θὰ ἐδημιουργεῖτο τὸ πρόβλημα εἶναι ἔδαφος εὐκόλως «ἐρεθιζόμενον» ὅταν πρόκειται περὶ πράξεων τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως. Πιστεύω προσωπικῶς, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν μὲ τὴν ἐνέργειαν αὐτήν, ὅτι εἶναι ἐνέργεια ἄλλης ὑπηρεσίας, ἡ ὁ ὁποία ἠθέλησε μαζὶ μὲ ὅλας τὰς προσπαθείας ὑπὲρ τοῦ Γλέζου, νὰ κάμῃ καὶ αὐτό. Γνώμη μου εἶναι.

§93Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπ. Ἐξωτερικῶν). Ἐλπίζω, ὅτι δι’ ἄνθρωπον τῆς ἰδικῆς σας περιωπῆς ἡ ἐξήγησις τὴν ὁποίαν δίδετε, δὲν δύναται νὰ θεωρηθῇ ἱκανοποιητική. Διότι, πρῶτον, ὑπάρχει ἐν Ρωσίᾳ ὁλοκληρωτικὸν καθεστὼς καὶ δὲν ὑπάρχουν ἀνεξάρτητοι ἢ ἰδιωτικαὶ ὀργανώσεις αὐτοτελῶς ἐνεργοῦσαι. Δεύτερον, διότι ἐὰν ἡ Σοβιετικὴ Κυβέρνησις ἤθελε νὰ δώσῃ μίαν ἱκανοποίησιν, ἠδύνατο καὶ τὸν ὑπεύθυνον διὰ τὸ γραμματόσημον νὰ τιμωρήσῃ καὶ τὸ γραμματόσημον νὰ ἀποσύρῃ ἀπὸ τὴν κυκλοφορίαν. Συνεπῶς τὰ ὅσα εἴπετε, δὲν δύνανται κατὰ κανένα τρόπον νὰ θεωρηθοῦν ἱκανοποιητικὰ ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ, νὰ προσθέσω μίαν γενικὴν παρατήρησιν ἐπὶ ἄλλου θέματος. Εἴπετε πρὸ ὀλίγου, ὅτι ἀφ’ ἧς ἀνεκαλύφθη ἡ ἀτομικὴ βόμβα καὶ ἰδίως, ἀφ’ ἧς ἤρχισαν αἱ ἐπαφαὶ τῶν Μεγάλων, ἀπεκλείσθη πλέον ὁ πόλεμος. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς παρατηρήσω ὅτι ἀπὸ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης συνέβησαν ὄχι εἷς ἀλλὰ διάφοροι τοπικοὶ πόλεμοι, ἐκ τῶν ὁποίων παρεμπιπτόντως παρατηρῶ οὐδεὶς προεκλήθη ἀπὸ τὴν Δύσιν. Καὶ ἀκόμη πρὸ ὀλίγου χρόνου συνέβη ἡ ἐπέμβασις εἰς τὴν Ἰνδίαν, ἡ ὁποία ὅσον καὶ ἂν εἶναι μακρὰν καὶ δὲν μᾶς ἐνδιαφέρει ἀμέσως ἀποτελεῖ ἔνδειξιν μεγίστης σημασίας, ἀποτελεῖ ἀπόδειξιν ὅτι αἱ εὔκολοι ἐπεμβάσεις δὲν ἐγκατελείφθησαν ἀπὸ ὡρισμένας τοὐλάχιστον χώρας. Καὶ ἐνώπιον τοιούτων ἀποδείξεων ἡ ὑπεύθυνος Κυβέρνησις δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀδιαφορήσῃ καὶ δὲν εἶναι δυνατόν, μολονότι, ὅπως εἶπον προχθές, ἔχομεν ἔναντι τῆς ὑφέσεως στάσιν θερμῆς εὐχῆς καὶ θερμῆς προσδοκίας, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀγνοήσωμεν ὅτι λαμβάνουν χώραν τοιαῦτα γεγονότα μεστὰ σημασίας.

§94Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Ἐξωτερικῶν, θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ ἀπαντήσω εἰς ἕνα–ἕνα ἐξ αὐτῶν ποὺ εἴπατε. Μοῦ εἴπετε ὅτι ἡ στάσις τῆς Σοβ. Κυβερνήσεως δὲν εἶναι ἱκανοποιητικὴ διὰ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν. Ὑποθέτω, ὅτι θὰ παρατηρήσατε, ὅτι δὲν ὁμιλῶ ἐκ μέρους τῆς Σοβιετικῆς Κυβερνήσεως διὰ νὰ δώσω ἐξηγήσεις. Ἄλλωστε φοβοῦμαι, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἑνὸς μεγάλου Κράτους δὲν ἔχει ἀκριβῶς τὸ ὕφος τὸ ἰδικόν μας. Δὲν ξεύρω τί ἐξηγήσεις ἔδωσεν ἡ Σοβιετικὴ Ἕνωσις. Ἐδιάβασα...

§95Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργὸς Ἐξωτερικῶν). Κατὰ σύμπτωσιν ἔδωσε τὰς ἐξηγήσεις, τὰς ὁποίας ἐδώσατε σεῖς.

§96Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἐδιάβασα εἰς ἓν τηλεγράφημα πρακτορείου, ὅτι ἡ Σοβιετικὴ Ἕνωσις ἀπήντησε κατὰ τρόπον μετριοπαθῆ εἰς τὸ διάβημα τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως. Δὲν μᾶς ἐκάματε τὴν τιμὴν νὰ μᾶς γνωρίσητε τίποτε ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει, κύριε Ὑπουργέ, εἶναι γνωστὴ ἡ ἰδική μου ἀρίστη γνώμη περὶ τοῦ προσώπου τοῦ Γλέζου καὶ ἡ χειρίστη περὶ τῆς δίκης ἡ ὁποία ἔγινε. Δὲν εἶπον ὅτι ἡ ἔκδοσις γραμματοσήμου εἶναι ὑπόθεσις ἰδιωτικῆς ὀργανώσεως. Πρόκειται πράγματι περὶ ὑπηρεσίας Σοβιετικῆς, ἡ ὁποία ἠσχολήθη μὲ τὴν ὑπόθεσιν Γλέζου. Ἀλλὰ ὅταν μία μεγάλη δύναμις δίδῃ αὐτὴν τὴν ἐξήγησιν —ἐγὼ χαίρω ποὺ τὸ ἀκούω, ὅτι ἐδόθη ἡ ἐξήγησις αὐτὴ— ὅταν μία Μεγάλη Δύναμις δίδῃ τὴν ἐξήγησιν αὐτήν, ἐγὼ θὰ τὴν ἐδεχόμην μὲ μεγάλην εὐχαρίστησιν διότι ἤδη αὐτὸ ἀποτελεῖ εὐπρεπῆ συμπεριφορὰν ἔναντι μιᾶς δυνάμεως μικρᾶς. Θέλω νὰ ἐλπίζω, ὅτι δὲν ἠρωτήθη τὸ Ὑπουργεῖον Ἐξωτερικῶν πρὶν ἐκδοθῇ τὸ γραμματόσημον. Διατὶ τώρα δὲν ἀποσύρεται ἀμέσως ἀπὸ μίαν Μεγάλην Δύναμιν, σεῖς, ὁ ὁποῖος ἀσχολεῖσθε μὲ τὰς πράξεις τῶν Μεγάλων Δυνάμεων, πρέπει νὰ τὸ ἀντιλαμβάνεσθε. Δὲν πρόκειται νὰ δικαιολογήσω τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν. Λέγω ὅμως, ὅτι ἐὰν ἀπὸ τὴν ἑπομένην ἡμέραν τῆς ἐκδόσεως αὐτοῦ τοῦ γραμματοσήμου ἐτηρούσατε μίαν στάσιν ἀξιοπρεποῦς διαμαρτυρίας, ὡς ὠφείλατε, θὰ εἴχατε ὁλόκληρον τὸν πολιτικὸν κόσμον μαζί σας. Διότι πράγματι δὲν ὑπῆρχε κανεὶς λόγος νὰ μιμηθῇ ἡ Σοβιετικὴ Ἕνωσις τὴν συμπεριφορὰν εἰς τὴν ὁποίαν μᾶς ἔχουν συνηθίσει ἄλλαι Μεγάλαι Δυνάμεις. Αὐτὸ πρέπει κἄποτε νὰ σταματήσῃ. Ἂς ἀρχίσῃ ἀπὸ τὴν Σοβιετικὴν Ἕνωσιν. Νὰ ἐξακολουθήσῃ ὅμως ἔναντι ὅλων. Ἀλλὰ σεῖς ἐνεργήσατε, ὡς ἐὰν ἀνεμένατε μίαν εὐκαιρίαν, ὡς ἐὰν ἐκαραδοκούσατε μίαν εὐκαιρίαν, διατί; Διότι, ἐνώπιον τοῦ ὀγκουμένου ρεύματος τῆς ὑφέσεως καὶ ἐνώπιον τοῦ ὀγκουμένου ρεύματος ὑπὲρ τῆς ἀναπτύξεως τῶν σχέσεων, εὑρέθη ἐπὶ τέλους μία εὐκαιρία, διὰ νὰ ἠμπορέσῃ ἡ Κυβέρνησις νὰ σπάσῃ ὅλα εἰς μίαν στιγμήν, νὰ σπάσῃ τὰς σχέσεις τὰς πολιτιστικὰς καὶ τὰς ἄλλας, νὰ ἐκφωνήσῃ ἕνα λόγον δριμύτατον διὰ νὰ φθάσῃ μέχρι τοῦ Θιβὲτ καὶ τῶν Ἰνδιῶν, διὰ νὰ ἀποδείξῃ, ὅτι εὐκαιρίαν ἀνέμενε διὰ νὰ αὐξήσῃ τὴν ἀπόστασιν ἡ ὁποία μᾶς χωρίζει ἀπὸ τὰς Ἀνατολικὰς χώρας. Αὐτὴ ἡ ἐπικόλλησις τοῦ γραμματοσήμου Γλέζου ἐπὶ τῆς ὅλης πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως αὐτὸ εἶναι ποὺ κατακρίνω ἐγὼ εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ ὄχι αὐτὴν καθ’ ἑαυτὴν τὴν διαμαρτυρίαν τῆς Κυβερνήσεως. Ἐφ’ ὅσον ὅμως μὲ ἐπροκαλέσατε νὰ σᾶς εἴπω τὴν γνώμην μου διὰ τὴν ὑπόθεσιν τοῦ Θιβέτ, κύριε Ὑπουργέ τῶν Ἐξωτερικῶν, ἰδού, μὲ αὐτὰ ποὺ εἶπα, δὲν ἐννοῶ ὅτι εἰσήλθομεν ἤδη εἰς εἰδυλλιακὴν κατάστασιν. Ἀκόμη περισσότερον εἶπον, ὅτι ἀκριβῶς διὰ τὸν λόγον τοῦτον χρειάζεται ἐξωτερικὴ πολιτικὴ εἰς τὰ μικρὰ κράτη, ἐν τῷ πλαισίῳ τῆς διεθνοῦς ὑφέσεως. Διότι ἔχω κακὴν ἀνάμνησιν ὄχι μόνον τῆς ἀντιθέσεως, ἀλλὰ καὶ συμφωνίας τῶν Μεγάλων. Πιστεύω, ὅτι ἡ πολιτικὴ τῶν ζωνῶν ἐπιρροῆς, ποὺ ἠκολουθήθη κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ πολέμου, εἶναι ἡ βάσις τῶν δεινῶν μας. Ἐν πάσῃ περιπτώσει νομίζω, ὅτι πράγματι δὲν μπορεῖ κανεὶς νὰ εἴπῃ, ὅτι ἀποκατεστάθη εἰδυλλιακὴ κατάστασις. Ἀλλά, κ. Ὑπουργὲ τῶν Ἐξωτερικῶν, δὲν νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ εἶναι μέσα εἰς τὸ πνεῦμα τῆς πολιτικῆς μας, νὰ ἀσχολῆσθε μὲ μίαν διένεξιν, μὲ τὴν ὁποίαν δὲν ἀσχολοῦνται οὔτε αἱ Η.Π.Α. καὶ εἰς τὴν ὁποίαν ἡ Σ. Ρωσία προσπαθεῖ νὰ παίξῃ ρόλον ἐνδιάμεσον. Δὲν νομίζω, ὅτι ἀποδεικνύετε ὅτι κατέχεσθε ἀπὸ τὸ αἴσθημα τῶν ἀναλογιῶν, ὅταν σεῖς ὡς Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ἀναφέρετε αὐτὴν τὴν διένεξιν ἐδῶ. Ἐγὼ ἴσως μπορῶ νὰ τὴν ἀναφέρω, διότι ὁμιλῶ γενικώτερον καὶ πλέον ἀνευθύνως, ἀλλὰ σεῖς ὡς ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν δὲν εἶναι νοητόν, δὲν εἶναι ἐπιτρεπτόν, νὰ ἀσχολῆσθε μὲ αὐτὴν τὴν διένεξιν διὰ νὰ ἐνισχύσετε τὴν θέσιν σας ἐπὶ ἄλλων θεμάτων.

§97Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπ. Ἐξωτερικῶν). Θὰ ἦτο ἀπολύτως λογικὸν αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγετε περὶ ἀτελείας τοῦ αἰσθήματος τῶν ἀναλογιῶν, ἐὰν ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἐλάμβανε οἱανδήποτε θέσιν καὶ προέβαινε εἰς ἐνέργειαν διὰ τὰ ἐπεισόδια αὐτά. Ἀλλὰ τὸ νὰ μὴ ἐπισημαίνωμεν κἄν, ὅτι συμβαίνουσι τοιαῦτα πράγματα μεστὰ σημασίας, ὅπως εἶναι ὁ πόλεμος τῆς Κορέας, ὁ πόλεμος τοῦ Βιετνάμ, καὶ τὰ ἐπεισόδια τοῦ Θιβὲτ καὶ Ἰνδιῶν, ὅλα αὐτὰ ἀφ’ ἧς δῆθεν ἀποκλείεται ὁ πόλεμος, αὐτὸ θὰ ἦτο παράλογον καὶ θ’ ἀπετέλει παράλειψιν καθήκοντος.

§98Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Θέλω νὰ σᾶς βοηθήσω νὰ μὴν ἐξακολουθήσετε αὐτὴν τὴν δυσαναλογίαν, διότι νομίζω θὰ κάμετε τὸν γῦρον τοῦ ὁρίζοντος ὅλων τῶν ἡμισφαιρίων διὰ νὰ φθάσετε εἰς τὴν διένεξιν τῶν Ἡν. Πολιτειῶν μὲ τὸν Παναμᾶ, διὰ νὰ φθάσετε εἰς τὴν διένεξιν τῶν Ἡν. Πολιτειῶν μὲ τὰς Δημοκρατίας τῆς Ν. Ἀμερικῆς, νὰ λέγετε γνώμας καὶ ἐπίσης, ὅτι θὰ ἀποφύγετε νὰ προβῆτε εἰς ἐνεργείας. Ἀλλὰ ποίας ἐνεργείας θὰ δύνασθε νὰ κάμετε μεταξὺ Κίνας καὶ Ἰνδιῶν, δύο κολοσσῶν ποὺ οἱ ἴδιοι ἔχουν συνείδησιν τῆς δυνάμεώς των καὶ προχωροῦν κατὰ ἕνα τρόπον εἰς τὴν λύσιν τῆς διενέξεώς των, διότι καὶ οἱ δύο γνωρίζουν τὶ σημαίνει ἡ ρῆξις μεταξύ των, εἰς τὴν διένεξιν εἰς τὴν ὁποίαν αἱ Ἡν. Πολιτεῖται δὲν ἀνεμίχθησαν ποσῶς; Ἀποφεύγετε τὰς ἐνεργείας; Ἀλλὰ νὰ προβῆτε εἰς ἐνεργείας! Παμψηφεὶ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία σᾶς ἐπιτρέπει νὰ ἀναμιχθῆτε εἰς τὴν διένεξιν τῶν Ἰνδιῶν μετὰ τῆς Κίνας. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§99Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπ. Ἐξωτερικῶν). Μὰ τί λέτε, κ. συνάδελφε; Μὲ τοὺς διεθνεῖς ὀργανισμοὺς οἱ ὁποῖοι ὑπάρχουν, δὲν ἔχει τὴν δυνατότητα ἕνα μικρὸν Κράτος νὰ προβῇ εἰς ἐνέργειαν; Ἠδυνάμεθα νὰ προβῶμεν εἰς πλείστας ὅσας ἐνεργείας, ἀλλὰ ἀκριβῶς, λόγῳ τῶν ἀναλογιῶν δὲν ἀνεμίχθημεν, ὅπως ἀνεμίχθημεν καὶ εἰς τὰς ὅσας ἀναφέρατε δῆθεν παρεμβάσεις τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν εἰς τὸν Παναμᾶ καὶ τὴν Νότιον Ἀμερικήν, τὰς παρεμβάσεις πάντως τὰς μὴ ἐνόπλους.

§100Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὑπάρχει ἕνας τελευταῖος λόγος διὰ τὸν ὁποῖον πιστεύομεν ἡμεῖς ὅτι πρέπει νὰ φύγωμεν ἀπὸ τὴν παλαιὰν ὁδόν, τῆς ἐξωτερικῆς μας πολιτικῆς. Εἶναι βέβαιον καὶ προχθὲς ὁ κ. Γεν. Γραμματεὺς τοῦ ΝΑΤΟ, ὁ κ. Σπάακ τὸ διεκήρυξεν, εἶναι βέβαιον, ὅτι εἰσερχόμεθα εἰς μίαν περίοδον οἰκονομικῆς ἁμίλλης καὶ ἀνταγωνισμοῦ. Καὶ αὐτὴν τὴν περίοδον τὰ μικρὰ ἔθνη ὅλα προσπαθοῦν νὰ τὴν ἐκμεταλλευθοῦν, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ τὰ μεγάλα. Δὲν εἶναι ἕνας μόνον σχολιαστής, ὁ ὁποῖος ἔγραψεν, ὅτι ὁ στρατηγὸς Ντὲ Γκὼλ προσπαθεῖ νὰ κάμῃ «πολιτικὴν μεγαλείου» σήμερον ποὺ ὑπάρχει διεθνὴς ὕφεσις, διότι γνωρίζει, ὅτι δὲν ὑπάρχει κίνδυνος καὶ προσπαθεῖ νὰ μεγαλώσῃ, τὴν θέσιν τῆς Γαλλίας ἀνέτως ἀρνούμενος νὰ ὑποταχθῇ εἰς τὴν θέλησιν οἱουδήποτε ἄλλου. Τὰ μικρὰ Κράτη σήμερον μποροῦν νὰ ἐκμεταλλευθοῦν τὸν ἀνταγωνισμὸν αὐτόν, περισσότερον ἀπὸ οἱονδήποτε ἄλλον. Ἡ κατάστασις ἑνὸς Κράτους, ὡς ἁπλοῦ οὐραγοῦ ἀπέναντι τοῦ ὁποίου δὲν ὑπάρχει καμμία διάθεσις προσοχῆς παρὰ μόνον ἐντολή, ἡ κατάστασις ἑνὸς τοιούτου Κράτους εἶναι ἀδιανόητος. Ἐπιβάλλεται ἡ προσπάθεια διὰ μέσου τῆς ἀτμοσφαίρας τῆς διεθνοῦς ὑφέσεως νὰ ἐκμεταλλευθῇ τὸν ἀνταγωνισμόν, διὰ νὰ μπορέσῃ τὸ ἴδιον νὰ ἀναπτυχθῇ. Ἡ πολιτικὴ αὐτὴ εἶναι ἀπαραίτητος δι’ ὅλα τὰ μικρὰ ἔθνη. Γνωρίζω, κύριοι βουλευταί, ὅτι εἰς ὅλα τὰ θέματα, ἡ Κυβέρνησις συνηθίζει νὰ ἀπαντᾷ μὲ ἕνα λογίδριον ἀντικομμουνιστικόν, ὑπὸ τὸ ὁποῖον καλύπτονται ὅλα τὰ ἐπιχειρήματα, οἱασδήποτε παρατάξεως. Δεχόμεθα νὰ ἀκούσωμεν σήμερον τὸ κλασσικὸν ἀντικομμουνιστικὸν λογίδριον. Νὰ κάμωμεν ὅμως μίαν συμφωνίαν. Νὰ ἐκφωνῆτε τὸ ἀντικομμουνιστικόν σας λογίδριον, νὰ ἀκούετε ὅμως τὰ ἐπιχειρήματά μας καὶ νὰ προσαρμόζετε τὴν πολιτικήν σας. Ἀλλά, σεῖς θέλετε τὴν πολιτικὴν τοῦ ψυχροῦ πολέμου, ἐμφανίζεσθε σήμερον κατὰ τρόπον ἐκπληκτικὸν ὡς ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι κάμνετε «μοῦτρα» πρὸς τὴν ἱστορικὴν ἐξέλιξιν, ὄχι διὰ λόγους ἐξωτερικούς, δὲν πιστεύω, ὅτι θέλετε τὸν πόλεμον, ἀλλὰ διὰ λόγους ἐσωτερικούς, διότι σκέπτεσθε, τί θὰ γίνῃ εἰς ἣν περίπτωσιν πεισθῇ ἡ κοινὴ γνώμη, ὅτι δὲν ὑπάρχει κίνδυνος βιαίας ἀνατροπῆς τοῦ καθεστῶτος τοῦ Ἑλληνικοῦ διὰ τῆς παρεμβάσεως ἔξωθεν. Ποῦ θὰ στηριχθοῦν εἴτε τὰ ἔκτακτα μέτρα εἴτε ὁ ἔκτακτος τρόπος ἐφαρμογῆς τῶν ἐκτάκτων μέτρων; Μέχρι σήμερον διαμαρτυρόμεθα διὰ τὴν ὕπαρξιν τῶν ἐκτάκτων μέτρων. Νομίζω, ὅτι θὰ ἔλθῃ ἡ ὥρα, ὅσον ἐξακολουθεῖ τὸ ἀστυνομικὸν κλῖμα, «τὸ μεθοδικῶς συντηρούμενον ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν», ὅπως εἶπαν προχθὲς εἰς μίαν κοινὴν δήλωσιν οἱ κ.κ. Ἀλλαμανῆς καὶ Μητσοτάκης, θὰ ἔλθῃ ἡ ὥρα κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ἀποδειχθῇ, ὅτι ἔναντι αὐτοῦ τοῦ κλίματος ἀποτελεῖ νοσταλγίαν ἡ ἁπλῆ ἐφαρμογὴ τῶν ἐκτάκτων μέτρων. Θὰ ἔλθῃ ὥρα κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ζητῇ ὁλόκληρος ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς τὴν κατάργησιν κατὰ πρῶτον λόγον τοῦ τρόπου ἐφαρμογῆς τῶν ἐκτάκτων μέτρων. Διότι σήμερον συμβαίνουν πράγματα τὰ ὁποῖα δὲν προβλέπονται ἀπὸ τὰ ἔκτακτα μέτρα. Καὶ διότι σήμερον ἡ πίεσις ἔχει κάμει, ὅ,τι κάμνει μία πέτρα ὅταν πίπτῃ εἰς τὸ νερό. Ὁ κύκλος ἦτο μικρὸς εἰς τὴν ἀρχήν, ἐμεγάλωσεν ἔπειτα, ἐξακολουθεῖ νὰ μεγαλώνῃ καὶ τὰ κύματα εὐρύνονται. Θὰ ἀντιληφθοῦν ἐντὸς ὀλίγου πολλοὶ ἀπὸ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ποτὲ δὲν ἐπρόσεξαν τὴ διαμαρτυρίαν, διὰ τὸν τρόπον τῆς ἐφαρμογῆς τῶν ἐκτάκτων μέτρων, ὅτι αὐτὰ τὰ ἔκτακτα μέτρα, δὲν κατευθύνονται ἐναντίον τοῦ παρανόμου κομμουνισμοῦ, οὔτε ἐναντίον τῆς ΕΔΑ, οὔτε ἐναντίον τῶν συνεργασθέντων μὲ τὴν ΕΔΑ, οὔτε μόνον ἐναντίον τῶν ἀντιπολιτευομένων, ἀλλὰ ἐναντίον ὁλοκλήρου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τῶν ἐργαζομένων τάξεων τῶν Ἑλλήνων, αἱ ὁποῖαι διαμαρτύρονται, ἀγανακτοῦν καὶ διὰ τὴν ἱκανοποίησιν τῶν διεκδικήσεών των λαμβάνουν τὴν ρόδινην εἰκόνα τῶν ἀριθμῶν τοῦ κ. ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, συνοδευομένην ἀπὸ τὸ ἀστυνομικὸν κλῖμα ἀπὸ τὴν ἀστυνομικὴν πίεσιν καὶ τὴν ἀπειλὴν τῆς διώξεως. Πιστεύομεν, ὅτι σήμερον ποὺ τὸ συμφέρον τῆς Ἑλλάδος θὰ ἦτο ἡ ἀποκατάστασις μιᾶς ὁμαλῆς ζωῆς ἐσωτερικῆς, ἡ οἰκονομικὴ ἀνάπτυξις τῆς χώρας, ποὺ ὠφελεῖται ἀπὸ τὴν ἀνάπτυξιν οἰκονομικῶν σχέσεων μὲ ὅλας τὰς χώρας, ἡ ὅσον τὸν δυνατὸν μεγαλυτέρα ἐκμετάλλευσις τοῦ κλίματος τῆς διεθνοῦς ὑφέσεως, πιστεύομεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ὄχι μόνον εἶναι ἀνίκανος νὰ ἐξυπηρετήσῃ τὸ συμφέρον αὐτό, ἀλλὰ δὲν θέλει νὰ τὸ πράξῃ. Οὕτω ἀρνούμεθα τὴν ἐμπιστοσύνην μας πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ὄχι μόνον διὰ τὸ κακὸν παρελθὸν ποὺ τῆς ὀφείλομεν, ἀλλὰ καὶ διὰ τὸ χείριστον μέλλον ποὺ μᾶς ἐπιφυλάσσει. (Χειροκροτήματα).

§101ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἔχει τὸν λόγον.

§102Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριοι βουλευταί, ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων, ἐξεκίνησεν ἀπὸ ἀφετηρίαν, ἡ ὁποία θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ νὰ τοῦ εἴπω —(ἀπουσιάζει, ἀλλὰ ὑποτίθεται, ὅτι εὑρίσκεται ἐνώπιόν μου)— δὲν ἔπρεπε νὰ τεθῇ ὡς βάσις τῶν συλλογισμῶν του καὶ ὡς βάσις ἀντικρούσεως τῆς ἀγορεύσεως τοῦ ἀγαπητοῦ μου συναδέλφου, ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ κ. Πρωτοπαπαδάκη. Εἶπε, παραποιῶν κατ’ οὐσίαν ὁλόκληρον τὴν ἀγόρευσιν τοῦ κ. Πρωτοπαπαδάκη, ὅτι ὁ Ἕλλην ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἀνῆλθεν εἰς τὸ βῆμα ἰσχυρισθείς, ὅτι ἡ Ἑλλὰς πλέει εἰς πελάγη εὐτυχίας. Λυποῦμαι, διότι δὲν παρίσταται. Εἶμαι βέβαιος, ὅτι θὰ κατενόει τὸ σφάλμα, τὸ κοινοβουλευτικὸν καὶ λογικὸν σφάλμα, εἰς τὸ ὁποῖον περιέπεσεν. Εἶναι καὶ ἠθικὸν σφάλμα, ὅταν ἰσχυρίζεταί τις κἄτι τὸ βασικῶς ἀντίθετον πρὸς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἀπετέλεσε τὸ περιεχόμενον τῆς ἀγορεύσεως, εἰς ἣν ἀναφέρεται. Οὐδεὶς ἰσχυρίσθη, ὅτι ἡ Ἑλλὰς πλέει εἰς πελάγη εὐτυχίας. Ἀνάλογον ἔκφρασιν ἐχρησιμοποίησε καὶ ὁ Πρόεδρος τῆς ΕΔΑ κ. Πασαλίδης καὶ ὁ κ. Τσιριμῶκος. Οὐδεὶς ἰσχυρίσθη, ὅτι ἡ Ἑλλὰς δὲν εἶναι πτωχή. Ἡ Ἑλλάς, κύριοι, ἦτο, εἶναι καὶ θὰ εἶναι ἀκόμη διά τινα χρόνον πτωχή. Ἀλλὰ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔχει σημασίαν —καὶ αὐτὸ ἰσχυρίσθη ὁ ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ— εἶναι τοῦτο: Ὅτι εἶναι ὀλιγώτερον πτωχὴ ἀπὸ ὅ,τι ἦτο πρὸ 4 ἐτῶν, ὅτι εἶναι οὐσιωδῶς ὀλιγώτερον πτωχὴ ἀπὸ ὅ,τι ἦτο ἐν ἔτει 1955. (Χειροκροτήματα). Αὐτὴ εἶναι ἡ τοποθέτησις, ἀπὸ τὴν ὁποίαν ὁρμᾶται ἡ ὑπὸ τὸν Ἀρχηγὸν τῆς ΕΡΕ κ. Καραμανλῆν, Κυβέρνησις. Κύριοι, δὲν μετέχω τῆς Κυβερνήσεως παρὰ μόνον ἀπὸ ἑνὸς περίπου ἔτους. Ὅσα θὰ εἴπω, δὲν εἶναι δυνατόν, δὲν θὰ πρέπει νὰ θεωρηθοῦν ὡς συνδεδεμένη μὲ τὴν ἰδικήν μου δρᾶσιν παρὰ μόνον κατὰ ἕνα ἐλάχιστον ποσοστόν. Καὶ ἀπὸ ἀπόψεως χρόνου, ἔναντι τῆς τετραετίας τῶν Κυβερνήσεων Καραμανλῆ, ἡ ἰδική μου συμβουλὴ εἶναι περιωρισμένη, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ ἀπόψεως οὐσίας κατὰ τὸ διάστημα τῶν ἕνδεκα μηνῶν ἡ συμβουλή μου ἦτο ἐλαχίστη. Ἔχω τὴν δυνατότητα, ἑπομένως, ἀσχέτως καὶ τοῦ χαρακτῆρος μου, ὁ ὁποῖος εἶναι κατ’ ἀρχὴν ἀντικειμενικός, ἔχω καὶ ὡς ἐκ τῆς μόλις πρὸ 11μήνου εἰσόδου μου εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὴν δυνατότητα, νὰ εἶμαι ἐνδεχομένως περισσότερον ἀντικειμενικὸς ἀπὸ τοὺς ἄλλους συναδέλφους. Κύριοι συνάδελφοι, κατὰ τὸ διάστημα τῶν 4 ἐτῶν, ἐσημειώθησαν βήματα, τὰ ὁποῖα εἶναι οὐσιώδη, εἶναι βήματα πρῶτον μὲν χαραχθέντα ἐπὶ ὁδοῦ, ἡ ὁποία δὲν ἐπελέγη τυχαίως, ἀλλὰ εἶναι ὁδὸς βασιζομένη ἐπὶ προβλέψεων καὶ προγραμματισμοῦ, δεύτερον δὲ εἶναι βήματα διεπόμενα ἀπὸ μίαν σφριγηλὴν βούλησιν, ἀπὸ μίαν ἔντονον βούλησιν πρὸς τὰ ἐμπρός, ἀπὸ μίαν βούλησιν τῆς ὁποίας κύριος φορεὺς εἶναι αὐτὸς οὗτος ὁ Πρωθυπουργὸς καὶ τῆς ὁποίας ὅλα τὰ μέλη τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Ε.Ρ.Ε. εἶναι φορεῖς καὶ ἐνσαρκωταί. Κύριοι συνάδελφοι, τόσον ὁ κ. Βενιζέλος, ὅσον καὶ ὁ κ. Τσιριμῶκος, ὡμίλησαν μετὰ περιφρονήσεως περὶ τῶν ἀριθμῶν. Ἡ πρώτη παρατήρησις τοῦ κ. Τσιριμώκου, ἦτο, ὅτι ἡ ἀγόρευσις τοῦ ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ δὲν περιεῖχε πρόγραμμα. Δὲν περιεῖχε τὰς σκέψεις τῆς Κυβερνήσεως, ἐν σχέσει πρὸς τὸ μέλλον, ἐν σχέσει πρὸς τὰς ἐνεργείας τὰς ὁποίας εἶναι ἀποφασισμένη ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐνεργήσῃ εἰς τὸ μέλλον. Ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ δὲν ἐκαλεῖτο προχθὲς νὰ προβῇ εἰς τοιαύτας προγραμματικὰς δηλώσεις καὶ ἐκδηλώσεις. Ἡ Κυβέρνησις, ἀφ’ ἧς ἐσχηματίσθη, ἑνάμισυ μῆνα μετὰ τὰς ἐκλογάς, εἶχε πρόγραμμα, τὸ ὁποῖον ἐξέθεσεν, ὅσον ἀφορᾷ ὅλους τοὺς τομεῖς, εἰδικώτερον δὲ καὶ λεπτομερῶς εἰς τοὺς οἰκονομικοὺς τομεῖς, αὐτὸς οὗτος ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὁ κ. Καραμανλῆς. Μένομεν εἰς τὸ πρόγραμμα αὐτό. Τροποποιεῖται, φυσικά, τὸ πρόγραμμα αὐτό, ἀναλόγως τῶν περιστάσεων καὶ τῶν δεδομένων τῶν ἀντικειμενικῶν, ἀλλὰ ἡ βασικὴ γραμμὴ μένει ἡ αὐτή. Ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ἐκαλεῖτο νὰ θέση ὑπ’ ὄψει τῆς Βουλῆς καί, δι’ ἡμῶν, κύριοι βουλευταί, ὑπ’ ὄψει τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τὴν πραγματικότητα, ἡ ὁποία ἐδημιουργήθη κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη, ἀναιρῶν, διὰ τῶν ἐπιχειρημάτων καὶ διὰ τῶν ἀριθμῶν τοὺς ὁποίους ἐχρησιμοποίησεν, ἀναιρῶν ὡρισμένας, ὑπὸ πᾶσαν ἔννοιαν καὶ μορφήν, ἐκδηλωθείσας κατὰ τοὺς τελευταίους μῆνας προσπαθείας ἐκφοβισμοῦ τῶν Ἑλλήνων τῆς ὑπαίθρου καὶ τῶν πόλεων, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐξέλιξιν τῆς οἰκονομίας καὶ τὴν τύχην τῆς Χώρας. Κύριοι συνάδελφοι, ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης, καὶ λόγῳ τῆς εἰδικῆς συγκροτήσεως τῆς σκέψεώς του —δὲν εἶναι, ὡς γνωστόν, δικηγόρος, ἀλλὰ εἶναι τεχνικὸς καὶ μαθηματικὸς— προετίμησε καί, μολονότι ἐγὼ ἔχω διάφορον τὴν προέλευσιν ἀπὸ ἀπόψεως ἐπιστημονικῆς, τοῦ δίδω ἀπολύτως δίκαιον, προετίμησε τοὺς ἀριθμοὺς καὶ μόνον τοὺς ἀριθμούς, παρενέβαλεν ὡρισμένας παρατηρήσεις, ἀλλὰ ἐστηρίχθη κυρίως εἰς τοὺς ἀριθμούς. Ὁ κ. Βενιζέλος εἶπεν, ὅτι οἱ ἀριθμοὶ δὲν ἀποδίδουν τὴν πραγματικότητα καὶ ὁ κ. Τσιριμῶκος, συμφωνήσας πρὸς τὸν κ. Βενιζέλον, προσέθεσε τὴν φράσιν «οἱ ἀριθμοὶ εἶναι βολικὸν εἶδος». Κύριοι συνάδελφοι, οἱ ἀριθμοὶ δὲν εἶναι καθόλου «βολικὸν εἶδος». Βολικὸν εἶδος, εἶναι τὰ λόγια καὶ βολικὸν εἶδος εἶναι, μάλιστα, εἰδικώτερον, οἱ κοινοὶ λόγοι, περὶ τῶν ὁποίων ἀκριβῶς ὡμίλησε προχθὲς ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης, ὁ ὁποῖος...

§103Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Καὶ ὁ χειρισμός των.

§104Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ὁ ὁποῖος, λέγω, προσέθεσε καὶ μίαν ἐπιγραμματικὴν διατύπωσιν, διὰ τὴν ὁποίαν τὸν συγχαίρω, ὡς λογοτέχνης. Εἶπεν, ὅτι οἱ κοινοὶ λόγοι ἔχουν δύναμιν, ἀλλὰ οἱ ἀριθμοὶ ἔχουν δύναμιν ἀκόμη μεγαλειτέραν. Καὶ λυποῦμαι διότι, μὴ συμφωνῶν πρὸς τὸν κ. Βενιζέλον καὶ τὸν κ. Τσιριμῶκον, πρέπει νὰ εἴπω, ὅτι οἱ ἀριθμοί, πράγματι, ἔχουν δύναμιν μεγαλειτέραν καὶ ἀπὸ τοὺς κακοὺς λόγους καὶ ἀπὸ οἱουσδήποτε λόγους. Κύριοι συνάδελφοι, ἐγένετο βεβαίως, καὶ ἀμφισβήτησις τῆς ὀρθότητος τῆς χρησιμοποιήσεως ὡρισμένων ἀριθμῶν. Ἐλέχθη ὑπὸ τοῦ κ. Τσιριμώκου, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, ὅτι δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ χρησιμοποιῇ ἡ Κυβέρνησις τὸν τιμάριθμον κόστους ζωῆς, προέβη δὲ εἰς λανσάρισμα αὐτῆς τῆς κατηγορίας κατὰ τοῦ ἀνωνύμου αὐτοῦ ἀνδρός, ποὺ λέγεται τιμάριθμος κόστους ζωῆς, διὰ νὰ ὑποστηρίξῃ, ὅτι ἕνας ἄλλος ἀνὴρ πανύψηλος —τὸν γνωρίζετε ἀπὸ ὡρισμένας γελοιογραφίας— λέγει περισσότερον τὴν ἀλήθειαν ἀπὸ αὐτόν. Κύριοι, λυποῦμαι, ἀλλὰ αὐτὸς ὁ πανύψηλος, ὁ ὁποῖος παρουσιάζεται εἰς τὰς γελοιογραφίας, εὐτυχῶς, δὲν λέγει τὴν ἀλήθειαν. Ἀλλά, καὶ ἐὰν ἀκόμη τὸ σύστημα, τὸ ὁποῖον ἀκολουθεῖ ἡ Τράπεζα Ἑλλάδος, ὑποτεθῇ ὅτι δὲν ἀνταποκρίνεται ἑκατὸν τοῖς ἑκατὸν εἰς τὴν πραγματικότητα, ἡ Κυβέρνησις προέβη, καὶ προέβη ἀπὸ πολλῶν μηνῶν, ἀπὸ 1½ περίπου ἔτους, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, εἰς μίαν ἔρευναν, τῆς ὁποίας τὰ πορίσματα θὰ τεθοῦν ὑπ’ ὄψει τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ταχέως, εἰς τὴν ἔρευναν τῶν δαπανῶν ζωῆς, τοῦ κόστους ζωῆς τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἡ ἔρευνα αὕτη, ἡ ὁποία ἐγένετο καὶ τῆς ὁποίας τὰ πορίσματα ἐκτιμῶνται κατὰ τὴν στιγμὴν αὐτὴν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ, ἐπεξετάθη εἰς τρεῖς χιλιάδας οἰκογενείας διαφόρων κοινωνικῶν στρωμάτων καί, συγκεκριμένως, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι εἰς 20 ἐν ὅλῳ πόλεις. Ὅταν γνωσθοῦν τὰ πορίσματα αὐτῆς τῆς ἐρεύνης, θὰ ἰδῆτε, ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι, ὅτι δὲν θὰ ἀπέχουν πολύ, δὲν θὰ ἀπέχουν σχεδὸν διόλου ἀπὸ τὰ πορίσματα τῶν ὑπολογισμῶν, οἱ ὁποῖοι εἰς τὴν Τράπεζαν Ἑλλάδος ὁδηγοῦν εἰς τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ τιμαρίθμου κόστους ζωῆς. Κύριοι συνάδελφοι, τόσον ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Ε.Δ.Α., ὅσον καὶ ὁ Πρόεδρος κ. Βενιζέλος καὶ ὁ Πρόεδρος κ. Τσιριμῶκος, ἐνεφάνισαν τὴν κατάστασιν ἐν Ἑλλάδι, ἀπὸ ἀπόψεως κοινωνικῆς καὶ οἰκονομικῆς, ὡς ἀθλίαν. Ἐπειδὴ δὲ εἶχον ἀνάγκην νὰ ἐμφανίσουν τὴν κατάστασιν ὡς ἀθλίαν, δι’ αὐτὸ καὶ ἠμφισβήτησαν πάντα ἀριθμόν, ὥστε νὰ μὴ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιταχθοῦν ἀριθμοὶ εἰς τὰς δοκιμαστικὰς τοποθετήσεις καὶ ἐκφράσεις των. Ἀλλὰ μολονότι καὶ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐγὼ καὶ ὅλοι μας οἱ ἀπαρτίζοντες τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸ πλειοψηφοῦν ἐν τῇ Βουλῇ Κόμμα γνωρίζομεν καὶ διακηρύσσομεν, ὅτι ἡ Ἑλλὰς ἐξακολουθεῖ νὰ εἶναι πτωχή, ἀλλὰ εἶναι οὐσιωδῶς ὀλιγώτερον πτωχὴ ἀπὸ ὅ,τι ἦτο πρὸ 4 ἐτῶν, μολονότι ὁρμώμεθα ἀπὸ τὴν ἀναγνώρισιν αὐτήν, ἡ ὁποία ἄλλωστε δὲν θὰ ἦτο ἐπιτετραμμένον καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ἠθικῆς, ἔναντι τοῦ λαοῦ αὐτοῦ, τοῦ ἐκλεκτοῦ καὶ ἠθικῶς μεγάλου, ποὺ λέγεται Ἑλληνικὸς λαός, νὰ μὴ γίνῃ, ἐν τούτοις ἔχομεν καὶ τὴν ὑποχρέωσιν νὰ εἴπωμεν καὶ πρὸς ὑμᾶς καὶ ὁλόκληρον τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ὅτι ἐσημειώθησαν αὐτὰ τὰ μεγάλα βήματα, περὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησε προχθὲς ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης καὶ τὰ ὁποῖα ἐπισημαίνονται διὰ τῶν ἀριθμῶν. Εἶναι, κύριοι ἐπικριταὶ τῆς Κυβερνήσεως, ἀληθές, ἢ δὲν εἶναι, ὅτι ὁ τιμάριθμος κόστους ζωῆς ηὐξήθη ἀπὸ τοῦ 1955 μέχρι τὸ 1958 κατὰ 7,5%; Εἶναι ἢ δὲν εἶναι ἀληθές, ὅτι κατὰ τὴν ἀντίστοιχον περίοδον τὸ ἐθνικὸν εἰσόδημα, ἢ μᾶλλον ἂς ὁμιλήσωμεν διὰ τὸ κατὰ κεφαλὴν εἰσόδημα, τὸ ὁποῖον λαμβάνει ὑπ’ ὄψει τὴν σημειωθεῖσαν αὔξησιν του πληθυσμοῦ, τὸ κατὰ κεφαλὴν εἰσόδημα ἀνῆλθε κατὰ 31% εἰς τρεχούσας τιμάς; Θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ τὸ μετατρέψωμεν καὶ εἰς σταθερὰς τιμάς. Καὶ πάλιν θὰ ἐπρόκειτο περὶ οὐσιώδους διαφορᾶς. Πάντως αἱ τρέχουσαι τιμαὶ εἶναι δεῖκται, οἱ ὁποῖοι δεικνύουν τὴν ἀγοραστικὴν δύναμιν τοῦ λαοῦ. Εἶναι ἢ δὲν εἶναι ἀληθές, ὅτι κατὰ τὸ διάστημα τῆς 3ετίας ἐσημειώθη αὔξησις οὐσιωδῶς μεγαλυτέρα τοῦ εἰσοδήματος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, μεγαλειτέρα ἔναντι τοῦ τιμαρίθμου, ὁ ὁποῖος ηὐξήθη κατὰ 7,5%; Εἰς αὐτὰ τὰ ἐρωτήματα θὰ πρέπει ν’ ἀπαντήσουν οἱ αὐριανοὶ ἀγορηταὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Ἡ πρόβλεψις, ἡ θετικὴ πρόβλεψις τοῦ κ. ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ εἶναι, ὅτι κατὰ τὸ 1959, ἐπὶ τῇ βάσει σαφῶν ἐνδείξεων καὶ ὑπολογισμῶν, ηὐξήθη ὁ μὲν τιμάριθμος κατὰ 2%, ἐνῷ ἡ αὔξησις τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος ὑπῆρξε καὶ θὰ καταδειχθῇ ταχέως κατὰ τρόπον σαφῆ πολὺ μεγαλειτέρα, ἀνερχομένη εἰς 5–6%. Ἢ ἐὰν θέλετε νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν τὸ κατὰ κεφαλὴν εἰσόδημα εἰς 4–5%; Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἢ δὲν εἶναι ἀληθές, ὅτι ἐδιπλασιάσθη καὶ βεβαίως αὐτὸ δὲν ἐγένετο αὐτομάτως καὶ δὲν ἐγένετο διὰ τῆς ἐπιφοιτήσεως τοῦ ἁγίου Πνεύματος, ἡ χρηματοδότησις καὶ ἔφθασεν εἰς τὰ 23 δισεκατομμύρια, ἐνῷ ἀνήρχοντο ἐν ἔτει 1955 εἰς 11.600.000.000; Εἶναι ἢ δὲν εἶναι ἀληθές, παρ’ ὅλα ὅσα λέγονται καὶ γράφονται, ὅτι ἐνῷ τοιαύτη ἦτο ἡ αὔξησις τῆς χρηματοδοτήσεως, πάσης φύσεως χρηματοδοτήσεως, ἡ διαμαρτύρησις γραμματίων δὲν ἠκολούθησε τὴν αὐτὴν ἀνοδικὴν πορείαν, ἀνοδικὴν ὑπὸ τὴν κακὴν ἔννοιαν τῆς λέξεως, ἀλλὰ κατ’ ἀναλογίαν πρὸς τὰς γενομένας χρηματοδοτήσεις εἶναι οὐσιωδῶς μικροτέρας ἐκτάσεως, ἔναντι τοῦ ἔτους 1955; Εἶναι ἢ δὲν εἶναι ἀληθές, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ὑπὸ τὴν ἐπίδρασιν τῆς πολιτικῆς σταθερότητος καὶ τῆς νομισματικῆς σταθερότητος —τῆς δευτέρας ἀποτελούσης συνάρτησιν τῆς πρώτης—, εἶναι ἢ δὲν εἶναι ἀληθές, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς οὐχὶ αὐτομάτως καὶ μηχανικῶς, ἀλλὰ κατόπιν ἀποφάσεως, τὴν ὁποίαν ἐστάθμισεν ἐκτιμῶν αὐτοὺς τοὺς δύο παράγοντας τῆς σταθερότητος, ηὔξησε κατὰ τρόπον οὐσιώδη τὰς καταθέσεις του τὰς ταμιευτηριακάς; Εἶναι ἢ δὲν εἶναι ἀληθές, ὅτι τὸ γεωργικὸν εἰσόδημα ηὐξήθη οὐσιωδῶς κατὰ τὸ διάστημα τῶν τεσσάρων ἐτῶν; Εἶναι, τέλος, ἢ δὲν εἶναι ἀληθές, ὅτι κατὰ τὸ διάστημα τῶν τεσσάρων τελευταίων ἐτῶν, ἡ σταθερότης ἡ νομισματικὴ καὶ ἡ σταθερότης ἡ κυβερνητική, προεκάλεσεν ἐμπιστοσύνην εἰς τὴν συνείδησιν καὶ τῶν Ἑλλήνων καὶ τῶν ξένων, τῶν ἐχόντων σχέσεις οἰκονομικὰς πρὸς τὴν Ἑλλάδα καὶ ἔδωσε τὴν δυνατότητα καὶ παρέσχε τὴν εὐκαιρίαν καὶ εἰς τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ εἰς ὁλόκληρον τὴν Κυβέρνησιν νὰ θέσῃ τὰς βάσεις ἑνὸς διὰ πρώτην φορὰν συλλαμβανομένου, κατὰ τρόπον συστηματικόν, προγράμματος πενταετοῦς; Πῶς θὰ ἦτο δυνατόν, ἐὰν δὲν ὑπῆρχον αὐταὶ αἱ προϋποθέσεις τῆς σταθερότητος καὶ ἐὰν δὲν διεπιστοῦτο ἡ δυνατότης, ἡ ὀφειλομένη εἰς παράγοντας ἐξωτερικοὺς καὶ ἐσωτερικούς, νὰ προχωρήσῃ ἡ Κυβέρνησις ὅπως ἐπροχώρησεν εἰς τὴν ἔναρξιν ἐφαρμογῆς ἑνὸς προγράμματος πενταετοῦς; Κύριοι βουλευταί, τὰ ἐρωτήματα τὰ ὁποῖα ἔθεσα, δὲν εἶναι ἁπλοῖ ἀριθμοί. Εἶναι ἐρωτήματα, τὰ ὁποῖα βάσει τῶν ἀριθμῶν σημαίνουν μίαν ὑποχρέωσιν, ἠθικὴν ὑποχρέωσιν, τῶν ἀντιφρονούντων νὰ ἀνατρέψουν τοὺς συλλογισμούς, ἐπὶ τῶν ὁποίων στηρίζεται ἡ Κυβέρνησις. Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἰσχυρίζεται, ὅτι πλέομεν, ὅπως εἶπεν ὁ κ. Βενιζέλος, εἰς πελάγη εὐτυχίας — ἐπαναλαμβάνω, ἀπετέλει κοινοβουλευτικὸν λάθος νὰ προβῇ εἰς τοιαύτην ἑρμηνείαν τῶν σκέψεων τοῦ Πρωθυπουργοῦ καὶ ἡμῶν ὅλων. Ἡ Κυβέρνησις δὲν νομίζει διόλου, ὅτι πλέομεν εἰς πελάγη εὐτυχίας, ἀλλὰ ἐργάζεται καὶ δρᾷ διὰ νὰ μειώσῃ τὴν δυστυχίαν, διὰ νὰ μειώσῃ τὴν πτωχείαν, διὰ νὰ περιστείλῃ τὰ δεινὰ ἀπὸ τὰ ὁποῖα ἀνέκαθεν ὑπέφερεν ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς καὶ ἀπὸ τὰ ὁποῖα κἄποτε, μὲ μίαν συστηματικὴν προσπάθειαν, πρέπει νὰ ἐξέλθῃ, μὲ μίαν συστηματικὴν προσπάθειαν οἰκονομικῆς ἀνασυγκροτήσεως καὶ προόδου, βασιζομένην ἐπὶ πολιτικῆς σταθερότητος. Κύριοι συνάδελφοι, ἀσφαλῶς, ἀφοῦ ὁρμώμεθα ἀπὸ τὴν διαπίστωσιν ὅτι ἐξακολουθεῖ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς νὰ εἶναι πτωχός, αὐτονόητον εἶναι, ὅτι θὰ ὑπάρχουν ὡρισμέναι περιοχαὶ ἢ ὡρισμέναι κοινωνικαὶ τάξεις, αἱ ὁποῖαι θὰ πάσχουν περισσότερον ἀπὸ τοὺς πληθυσμοὺς ἄλλων περιοχῶν ἢ ἀπὸ τὰ μέλη ἄλλων τάξεων. Ἐν πρώτοις, ἀναλόγως τῶν ἐτῶν, ἄλλοτε ἡ μία περιφέρεια, ἄλλοτε ἡ ἄλλη, πλήττεται. Ὑπάρχουν κρίσεις, αἱ ὁποῖαι, ἀσχέτως τοῦ παράγοντος τῶν διεθνῶν τιμῶν, εἶναι καὶ κρίσεις τοπικαί, ὀφειλόμεναι εἰς θεομηνίας, εἰς χάλαζαν, ὀφειλόμεναι εἰς ἀπροβλέπτους λόγους. Ἀναμφισβητήτως, ὑπάρχουν, ἑπομένως, καὶ τμήματα λαοῦ, τὰ ὁποῖα, ἐνῷ τὸ σύνολον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἐγένετο ὀλιγώτερον πτωχὸν καὶ ἤρχισε νὰ προχωρῇ, νὰ κατευθύνεται πρὸς τὴν ὁδὸν τῆς εὐημερίας, ὑπάρχουν ὡρισμένα τμήματα λαοῦ, τὰ ὁποῖα λόγῳ ἐκτάκτων περιστάσεων ὑπέστησαν ὡρισμένας ζημίας. Κύριοι, εἶπεν ὁ κ. Τσιριμῶκος, διότι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἀμφισβητήσῃ τὴν αὔξησιν τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος, ὅτι ἡ αὔξησις αὐτή, εἶναι αὔξησις τοῦ εἰσοδήματος μόνον ὡρισμένης τάξεως ἤ, κυρίως, ὡρισμένης τάξεως. Λυποῦμαι, διότι θὰ εἴπω εἰς τὸν ἀπουσιάζοντα κ. Τσιριμῶκον — τὸν δεδικαιολογημένως ἀπουσιάζοντα, διότι θὰ ἵδρωσε τόσον πολύ, ὥστε ἦτο φυσικὸν νὰ ἀποσυρθῇ— θὰ εἴπω εἰς τὸν ἀπουσιάζοντα κ. Τσιριμῶκον, ὅτι πλανᾶται καὶ ὅτι ἄνθρωπος σοβαρός, ἄνθρωπος τῆς περιωπῆς τοῦ κ. Τσιριμώκου, δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ λανσάρῃ εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν αὐτὴν τὴν ἰδέαν, τὴν μὴ ἀνταποκρινομένην εἰς τὰ πράγματα. Κύριοι, σᾶς ἀνέλυσε τοὺς ἀριθμοὺς προχθὲς ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ. Φαίνεται, ὅτι ὁ κ. Τσιριμῶκος δὲν τοὺς ἐδιάβασεν ἢ δὲν ἠθέλησε νὰ τοὺς διαβάσῃ ἤ, ἂν τοὺς ἐδιάβασε, δὲν θέλει νὰ τοὺς χρησιμοποιήσῃ, διὰ νὰ ἐμμείνῃ εἰς τὰς ἐμμόνους ἰδέας του ἤ, μᾶλλον, εἰς τὰς ἐμμόνους, κακὰς κατ’ ἐμέ, πεποιθήσεις του. Κύριοι βουλευταί, ἀνέλυσεν ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης τοὺς ἀριθμοὺς καὶ σᾶς εἶπε ποία εἶναι ἡ αὔξησις, κατὰ τὸ διάστημα τῶν τεσσάρων τελευταίων ἐτῶν, τοῦ γεωργικοῦ εἰσοδήματος. Βεβαίως δὲν εἶναι τόσον μεγάλη, ὥστε νὰ εὐημερήσουν οἱ ἀγρόται μας. Κἄθε ἄλλο. Ἀλλὰ εἶναι αὔξησις οὐσιώδης. Καὶ αὔξησις, ἡ ὁποία συνεχιζομένη βάσει τῆς πολιτικῆς, τὴν ὁποίαν ἀκολουθεῖ ἡ Κυβέρνησις, καὶ μὲ τὸν μόχθον, τὸν ὁποῖον καταβάλλουν πράγματι οἱ ἴδιοι οἱ ἀγρόται μας, συνεχιζομένη θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ὁδηγήσῃ μίαν ἡμέραν εἰς τὴν εὐημερίαν. Εἶναι τόσον εὔκολον, ἀγαπητοὶ κύριοι συνάδελφοι, χωρὶς νὰ χρησιμοποιοῦμεν ἀριθμοὺς καὶ πράγματα, νὰ λέγωμεν ὅτι ηὐξήθη τὸ ἐθνικὸν εἰσόδημα ὄχι ὡς ἐθνικὸν εἰσόδημα, ἀλλὰ μόνον ὡς εἰσόδημα τῶν πλουσίων! Ηὐξήθη τὸ ἐθνικὸν εἰσόδημα ὡς εἰσόδημα ὁλοκλήρου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ὁ ἴδιος ὁ κ. Τσιριμῶκος εἶπεν, ὅτι δὲν ἐγένοντο ἐπαρκεῖς κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη ἐπενδύσεις ἐκ μέρους τῶν κεφαλαιούχων. Ἐὰν οἱ κεφαλαιοῦχοι εἶχον πορισθῆ τόσον μεγάλο ποσοστὸν τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος, ὅσον φαντάζεται, θὰ ἦτο ἀδύνατον νὰ ἀνθέξουν, μὲ τὴν ὑπερβολικὴν αὐτὴν ἐσοδείαν χρήματος, καὶ κατ’ ἀνάγκην θὰ προέβαιναν εἰς περισσοτέρας ἐπενδύσεις. Κύριοι βουλευταί, ὁ κ. Τσιριμῶκος ἐνόμισεν, ὅτι ἐδικαιοῦτο νὰ προβῇ καὶ εἰς τὴν διατύπωσιν ὡρισμένων φράσεων, αἱ ὁποῖαι ἀφοροῦν τὴν διαγωγὴν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως ἔναντι τῶν ἀγροτῶν. Καὶ εἶπεν, ὅτι ὑπετιμήσαμεν τὸ εἰσόδημα τοῦ ἀγρότου, ὅτι ἐκάμαμεν πᾶν τὸ δυνατὸν διὰ νὰ συμπιέσωμεν τὸ ἐπίπεδον τῆς ζωῆς του. Κάμνει λάθος ἢ μᾶλλον δὲν λέγει τὴν ἀλήθειαν. Οἱ ἀριθμοὶ —καὶ εἶναι ἀνάγκη νὰ τοὺς διαβάσῃ διὰ νὰ εἴπῃ τὴν ἀλήθειαν— οἱ ἀριθμοὶ ἀποδεικνύουν τὸ ἀντίθετον. Βεβαίως, τὰ προϊόντα μας διέρχονται ἀπὸ καιροῦ εἰς καιρόν, τινὰ μάλιστα συνεχῶς, κρίσιν, ἀντιμετωπίζουν δυσκολίας. Ἡ ἐξαγωγὴ τῶν ἐξαγωγίμων γεωργικῶν προϊόντων μας δὲν εἶναι πρᾶγμα εὔκολον διὰ πολλοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους θὰ ἀναπτύξῃ ἀφ’ ἑνὸς μὲν ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου ὁ ὁποῖος θὰ ἐκθέσῃ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως, σχετικῶς πρὸς τὰς εἰσαγωγὰς καὶ ἐξαγωγάς, ἀφ’ ἑτέρου δὲ ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας κ. Ἀδαμόπουλος, ὁ ὁποῖος θὰ ἀναπτύξῃ λεπτομερῶς τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα μέχρι τοῦδε ἔλαβεν ἡ Κυβέρνησις, ἐν σχέσει πρὸς τὰ διάφορα προϊόντα μας. Ἀρκεῖ, ὅμως, διὰ πάντα ζητοῦντα νὰ μάθῃ τὴν ἀλήθειαν, νὰ εἴπω τοῦτο: Ὅτι δὲν ὑπάρχει προϊόν, τὸ ὁποῖον κατὰ κἄποιον τρόπον νὰ μὴ ἐπροστατεύθη. Δὲν ὑπάρχει προϊὸν ὡς πρὸς τὸ ὁποῖον νὰ μὴ ἐσημειώθη μία προσπάθεια τῆς Κυβερνήσεως ὅπως συγκρατηθοῦν ἢ καὶ βελτιωθοῦν αἱ τιμαί, ὅπως συμβῇ δηλαδὴ τὸ ἀντίθετον ἐκείνου τὸ ὁποῖον κατήγγειλεν ὁ κ. Τσιριμῶκος. Ὡς πρὸς τὴν πατάταν προέβημεν εἰς ἑνιαίαν διαχείρισιν τὴν διεκόψαμεν διὰ τὴν φθινοπωρινὴν καὶ τὴν ἐπαναλαμβάνομεν τώρα διὰ τὴν χειμερινήν. Ὡς πρὸς τὴν ὄρυζαν, προέβημεν εἰς συγκέντρωσιν ποσοτήτων, τὰς ὁποίας δὲν χρειαζόμεθα ἐπὶ δύο ὁλόκληρα ἔτη, διότι ἔχομεν ποσότητας ἤδη καὶ διὰ τὰς Ἐνόπλους Δυνάμεις καὶ διὰ τὰ νοσοκομεῖα καὶ τὰ ἄλλα Ἱδρύματα, ποσότητας ἐξαρκούσας διὰ δύο ὁλόκληρα ἔτη, ποσότητας παλαιοτέρων ἐσοδειῶν. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν σταφίδα καὶ τὴν Σουλτανίναν ἐδώσαμεν τιμὰς συγκεντρώσεως καὶ ηὐξήσαμεν μάλιστα ὡς πρὸς τὴν τελευταίαν τὸ ποσὸν τῆς συγκεντρώσεως, τὸ ὁποῖον συνεκεντροῦτο ἀπὸ τὸ 1956. Πρῶτος, ὡς ἐνθυμεῖσθε, ὁ κ. Καραμανλῆς ἐθέσπισε τὴν ἀρχὴν τῆς προστασίας τῆς Σουλτανίνας. Ἐδώσαμεν τιμάς, αἱ ὁποῖαι, ἐγνωρίζαμε τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν τὰς ἐδίδαμεν, ἦσαν ἀνώτεραι τῶν ἐμπορικῶν τιμῶν καὶ οὐσιωδῶς ἀνώτεραι ἐκείνων τῶν τιμῶν, αἱ ὁποῖαι ἦτο δυνατὸν νὰ προϋπολογισθοῦν ὡς δυναταὶ κατὰ τοὺς προσεχεῖς μῆνας. Βεβαίως, κατεκρίθημεν καὶ δι’ αὐτό. Κατεκρίθημεν διότι ἀντὶ νὰ δώσωμεν τὴν Α τιμήν, ἐδώσαμεν τὴν Β, ἀλλὰ κατεκρίθημεν ἐκ μέρους ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι δὲν φείδονται προκειμένου νὰ λέγουν ὅσα λέγουν, καὶ νὰ γράφουν ὅσα γράφουν, οὔτε τοῦ Δημοσίου Προϋπολογισμοῦ οὔτε τοῦ συνόλου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Συμπολιτεύσεως). Διὰ πρώτην φορὰν ἡ Κυβέρνησις τοῦ κ. Καραμανλῆ ἐπροστάτευσε τὴν Σουλτανίναν. Ἡ Σουλτανίνα δὲν εἶχε ἀνάγκην ποτὲ τοιαύτης προστασίας. Ἐγκαινίασεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀπὸ τοῦ 1956 τὴν ἀρχὴν τῆς συγκεντρώσεως, ἀλλὰ ἀνάγκης οὐσιώδους προστασίας ἡ σουλτανίνα δὲν εἶχε μέχρι τοῦ τρέχοντος ἔτους. Καὶ ἐφθάσαμεν εἰς τὸ σημεῖον νὰ εἴπωμεν, ὅτι καὶ μέχρι 50 ἑκατ. δραχ. ἂν στοιχίσῃ ἡ Σουλτανίνα εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον, εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Προϋπολογισμόν, εἰς τὸν Ἑλληνικὸν δηλονότι λαόν, δὲν πειράζει, εἶναι ἀνάγκη νὰ τὴν προστατεύσωμεν, διότι διὰ πρώτην φορὰν βαρύνει, καὶ εἶναι ἔκτακτοι αἱ συνθῆκαι, αἱ ὁποῖαι προεκάλεσαν αὐτὴν τὴν κρίσιν, εἰς τὸν Ἑλληνικὸν προϋπολογισμόν. Καὶ ὡς πρὸς ἄλλα προϊόντα ἐλάβομεν καὶ λαμβάνομεν ἐκεῖνα τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἦτο δυνατὸν νὰ ληφθοῦν ἐν τῷ πλαισίῳ τῆς πραγματικότητος τῆς Ἑλληνικῆς καὶ χωρὶς νὰ κλονισθῇ τὸ βάθρον ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἐστήριξεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως τὴν πολιτικὴν τῆς ἀνασυγκροτήσεως καὶ ἀναμορφώσεως τοῦ τόπου, χωρὶς νὰ λείψουν δηλαδὴ χρήματα ἀπὸ τὴν μεγάλην προσπάθειαν τῆς οἰκονομικῆς προόδου, δηλαδὴ ἀπὸ τὰ ἔργα. Κάμνομεν πᾶν τὸ δυνατὸν διὰ νὰ προστατεύσωμεν καὶ ἄλλα προϊόντα, ὡς τὸ ἔλαιον. Τὸ ἔλαιον, κύριοι συνάδελφοι, ἀποτελεῖ προϊὸν ἀπέναντι τοῦ ὁποίου, ἡ τιμὴ τὴν ὁποίαν ὡρίσαμεν εἶναι τιμὴ προστασίας, εἶναι τιμὴ ἀνωτέρα ὁπωσδήποτε τῆς τιμῆς εἰς τὴν ὁποίαν καὶ ἐσωτερικῶς εἶναι δυνατὸν νὰ πωληθῇ καὶ εἰς τὸ ἐξωτερικὸν νὰ ἐξαχθῇ. Ἔχομεν χιλιάδας ἀκόμη τόννων ἐλαίου ἀπὸ τὰς παρελθούσας ἐσοδείας καὶ προβαίνομεν εἰς πωλήσεις βάσει προχείρων διαγωνισμῶν, οἱ ὁποῖοι σημειοῦνται κἄθε ἑβδομάδα καὶ συγκεκριμένως κατὰ Πέμπτην, προβαίνομεν εἰς πωλήσεις, αἱ ὁποῖαι ἔχουν ὡς ἀποτέλεσμα διὰ κάθε κιλὸν ἐξαγομένου ἐλαίου ζημίαν τοῦ Προϋπολογισμοῦ, ἄρα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ 3–4 δραχ. Ὅταν αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης, ὅταν αὐτὰ εἶναι τὰ δεδομένα, δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ρίπτωνται συνθήματα διαλύοντα τὴν συνείδησιν καὶ τὴν σκέψιν καὶ ἐξάπτοντα τὴν φαντασίαν τῶν ἀγροτῶν τῆς Ἑλλάδος, οἱ ὁποῖοι βεβαίως πιεζόμενοι ἀπὸ τὰ συνθήματα αὐτὰ εἶναι δυνατὸν νὰ φαντάζωνται, ὅτι θὰ ἦτο ἐκ μέρους τοῦ Κράτους δυνατὴ ἡ μεγαλυτέρα προστασία. Ἐδώσαμεν, κύριοι συνάδελφοι, 12½ δραχ. διὰ τὸ κιλὸν τοῦ ἐλαίου καὶ ἀπεφασίσαμεν τὴν συγκέντρωσιν 15.000 τόννων. Δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι ὡς πρὸς τὰ καπνὰ δὲν ἦτο δυνατὸν ἡ Κυβέρνησις νὰ κάμῃ κἄτι τὸ ὁποῖον θὰ ἀπετέλει λύσιν ἀποτελεσματικὴν ὡς πρὸς προβλήματα τόσον δύσκολα ὅπως εἶναι τὸ πρόβλημα τῆς ἐξαγωγῆς τῶν καπνῶν καὶ δὴ τῶν καπνῶν τῶν κλασσικῶν, τῶν ἀρίστων ποιοτήτων. Ἀλλὰ ἐκεῖ ὅπου ἦτο δυνατὸν ἡ Κυβέρνησις νὰ λάβῃ μέτρα οὐσιώδη, ἐκεῖ τὰ ἔλαβεν. Τὰ ἔλαβε διὰ τὸν βάμβακα, τὰ ἔλαβε διὰ τὰς κτηνοτροφάς, τὰ ἔλαβε διὰ τὴν κτηνοτροφίαν καὶ ἔφθασε μέχρι τοῦ σημείου νὰ ἀποφασίσῃ τὴν ἐπιδότησιν καὶ δὴ τὴν στρεμματικὴν καὶ τοῦ βάμβακος καὶ τῶν κτηνοτροφῶν. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν νομίζω, ὅτι ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ ἐκταθῶ περισσότερον διὰ νὰ ἀντικρούσω τὰς κατηγορίας τὰς ἀβασανίστους καὶ ἀβασίμους κατηγορίας τὰς ὁποίας διετύπωσαν οἱ προλαλήσαντες Ἀρχηγοὶ κομμάτων. Οἱ κύριοι Ὑπουργοί, οἱ ἁρμόδιοι, θὰ προβοῦν εἰς συστηματικὴν ἔκθεσιν τῶν προβλημάτων καὶ τῆς γεωργικῆς μας πολιτικῆς καὶ τῆς ἐμπορικῆς μας πολιτικῆς. Δύο ἦσαν τὰ κεφάλαια τὰ ὁποῖα ἀπησχόλησαν τοὺς μέχρι τοῦδε ὁμιλήσαντας ἡγέτας κομμάτων. Δύο ἄλλωστε ἦσαν καὶ τὰ κεφάλαια εἰς τὰ ὁποῖα συνώψισεν ἡ Κυβέρνησις κατὰ τὴν προχθεσινήν της συνεδρίασιν τὰς ἀπόψεις της. Βεβαίως, οἱ δύο ἐκ τῶν κ.κ. Ἀρχηγῶν καὶ ἐν μέρει καὶ ὁ τρίτος ἀμφότερα τὰ κεφάλαια τὰ διηύρυνον. Διηύρυνον καὶ τὸ κεφάλαιον τῆς οἰκονομικῆς μας πολιτικῆς καὶ τὸ κεφάλαιον τῆς ἐξωτερικῆς μας πολιτικῆς συνδυάσαντες τὰ προβλήματα τὰ ἀνήκοντα εἰς τὴν πρώτην σφαῖραν καὶ τὰ προβλήματα τὰ ἀνήκοντα εἰς τὴν δευτέραν σφαῖραν μὲ θέματα πολιτικά. Κύριοι, ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν προέβη προχθὲς ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου εἰς ἀνακοινώσεις, αἱ ὁποῖαι ἐκφράζουν τὴν γραμμὴν τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὰ ἐξωτερικὰ θέματα. Ἠλέγχθη ἀπόψε καὶ ἠλέγχθη κατὰ τρόπον βίαιον μὲν ἀλλὰ πρόχειρον, ὅτι ὡμίλησε κατὰ τῆς ὑφέσεως, ὅτι ἔφθασε μέχρι τοῦ σημείου, διὰ νὰ ἐνισχύσῃ τὸ πνεῦμα τῆς ἐντάσεως καὶ τοῦ ψυχροῦ πολέμου, νὰ πηδήσῃ τὰ Ἱμαλάϊα καὶ νὰ φθάσῃ εἰς τὴν Ἰνδίαν. Ἠλέγχθη, ὅτι εἶναι φορεὺς ἐντάσεως καὶ ὅτι αὐτὸς ὁ ἴδιος, ἀλλὰ καὶ ὁλόκληρος ἡ Κυβέρνησις, δεδομένου, ὅτι ἐξέφρασε πλήρως τὰς ἀπόψεις τῆς Κυβερνήσεως ὁλοκλήρου, διέπεται ἀπὸ πνεῦμα ἀντίθετον πρὸς τὸ πνεῦμα τῆς ὥρας ταύτης. Κύριοι συνάδελφοι, ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ἐτόνισεν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ὅτι εὐχὴ καὶ προσδοκία τῆς Ἑλλάδος, τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ὁλοκλήρου εἶναι νὰ εὐοδωθοῦν αἱ προσπάθειαι, αἱ τείνουσαι εἰς τὴν μείωσιν τῆς ἐντάσεως, εἰς τὴν ἐξάλειψιν τῶν αἰτίων τοῦ ψυχροῦ πολέμου, εἰς τὴν ὕφεσιν τὴν πραγματικήν. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, ἦτο ἑπόμενον ὁ κ. Ἀβέρωφ καὶ εἶναι ἑπόμενον καὶ ἐγὼ καὶ πᾶς ὅστις θὰ ὁμιλήσῃ ἐπὶ τοῦ θέματος ἐκ μέρους τοὐλάχιστον τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ ἐλπίζω καὶ ἐκ μέρους μερίδος τῆς κεντρώας Ἀντιπολιτεύσεως, εἶναι ἑπόμενον νὰ ἐκφράζωμεν ἢ νὰ ἐκφράσωμεν ὡρισμένας ἐπιφυλάξεις. Δὲν εἶναι δυνατὸν ἡμεῖς οἱ ἔχοντες, οἵαν πεῖραν ἔχομεν, οἱ ὑποστάντες τὰ ὅσα ὑπέστημεν, νὰ σπεύσωμεν νὰ ἐκβάλωμεν κραυγὰς καὶ ἀλλαλαγμοὺς χαρᾶς. Ἄλλωστε εἴς τι θὰ ὠφέλουν πρακτικῶς οἱ ἀλλαλαγμοὶ αὐτοὶ τῆς χαρᾶς; Ὡς Ἑλλὰς —θὰ ἀποδείξω δι’ ὀλίγων— δὲν ἔχομεν δυνατότητα νὰ προβῶμεν εἰς βήματα πρακτικῶς ἀποδοτικὰ πρὸς τὴν κατεύθυνσιν τῆς ὑφέσεως. Τί λοιπὸν ἐκτὸς τοῦ πρακτικῶς ἀποδοτικοῦ βήματος θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπιχειρήσωμεν; Θὰ ἔπρεπε νὰ ἐκβάλωμεν, ὡς εἶπον πρὸ ὀλίγου, κραυγὰς χαρᾶς; Ἀλλὰ αὐτὸ δὲν τὸ πράττομεν, διότι ἔχομεν ὑποχρέωσιν ἔναντι τῆς ἱστορίας μας, δηλαδὴ τοῦ παρελθόντος, ἀλλὰ καὶ τοῦ μέλλοντός μας, νὰ εἴμεθα προσεκτικοὶ νὰ εἴμεθα σώφρονες. Ἔχομεν ὑποχρέωσιν εὑρισκόμενοι καὶ ζῶντες εἰς ἕνα σημεῖον τῆς γῆς, τὸ ὁποῖον εἶναι γεωγραφικῶς κρισιμώτατον νὰ ἀναμείνωμεν, νὰ παρακολουθήσωμεν μὲ πραγματικὴν καὶ βαθεῖαν προσδοκίαν τὴν ἐνδεχομένην ἐπιτυχίαν, τὰς προσπαθείας, αἱ ὁποῖαι γίνονται, ἀλλὰ νὰ μὴ ἐκτεθῶμεν εἰς οἱασδήποτε ἐνεργείας, αἱ ὁποῖαι θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ δημιουργήσουν δυσκολίας ἢ νὰ προκαλέσουν κινδύνους εἰς τὸν τόπον. Κύριοι συνάδελφοι, οἱ ἐκπρόσωποι τῆς ἀριστερᾶς συχνὰ κάμνουν αὐτὴν τὴν σύγκρισιν καὶ γνωρίζουν, ὅτι κακῶς τὴν κάμνουν, ἀλλὰ εἶναι συμφέρον των νὰ τὴν κάμνουν καὶ δι’ αὐτὸ ἐπιμένουν, τὴν σύγκρισιν μεταξὺ τῆς στάσεως τὴν ὁποίαν ἐτήρησεν ἡ Κυβέρνησις ἔναντι φέρ’ εἰπεῖν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου τῶν Γερμανῶν καὶ τῶν ἐγκληματιῶν, οἱ ὁποῖοι, ὅπως λέγουν οἱ ἀριστεροί, ἐν τῷ πλαισίῳ καὶ ἐν τῇ ἀτμοσφαίρᾳ τοῦ ἐμφυλίου πολέμου προέβησαν εἰς πράξεις ἐγκληματικάς. Ἔφθασε μάλιστα εἰς τὸ σημεῖον ὁ Πρόεδρος τῆς Ε.Δ.Α. κ. Πασαλίδης, διαστρεβλώνων πλήρως καὶ τὴν ἱστορικὴν ἀλήθειαν, νὰ εἴπῃ, ὅτι ἐὰν διῃρέθημεν κατὰ τὴν κατοχὴν καὶ ἐπάθαμεν τὰ ὅσα ἐπάθαμεν, αὐτὸ ὀφείλεται εἰς τοὺς Ναζιστάς, οἱ ὁποῖοι κατέλαβον τὴν Ἑλλάδα. Καὶ ἐρωτῶ: Οἱ ναζισταὶ καταλαβόντες τὴν Ἑλλάδα καὶ ἀρχίσαντες τὰ ἐγκλήματά των κατὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἔπρεπε νὰ προκαλέσουν διαίρεσιν ἢ ἕνωσιν; Καὶ ἐρωτῶ: Κατὰ τοὺς πρώτους μῆνας εἴμεθα ἢ ὄχι ἐν τῇ χώρᾳ ταύτῃ ἡνωμένοι, ἀλληλέγγυοι καὶ πιστοὶ εἰς μίαν καὶ μόνον λέξιν καὶ ἰδέαν, δηλαδὴ εἰς τὴν Ἑλλάδα; Ὑπῆρξαν τάχα οἱ ναζισταί, οἱ ὁποῖοι κατὰ Σεπτέμβριον–Ὀκτώβριον τοῦ 1941 προεκάλεσαν τὰς πρώτας ἐκδηλώσεις δυσαρμονίας καὶ ἀντιθέσεων εἰς τοὺς κόλπους τῶν ἀγωνιστῶν, ὑπῆρξαν τάχα οἱ ναζισταί, οἱ ὁποῖοι κατέσχον ἀσυρμάτους, ἀποσταλέντας ἀπὸ τὴν Μ. Ἀνατολήν, διὰ νὰ τοὺς μονοπωλήσουν καὶ διὰ νὰ μὴ δοθοῦν παρὰ μόνον εἰς τοὺς ἑαυτούς των; Δὲν ὑπῆρξαν οἱ ναζισταί, ἀλλὰ οἱ κομμουνισταί. Ἡ παρουσία τῶν ναζιστῶν προεκάλεσε κατ’ ἀρχὰς καὶ ἔπρεπε μέχρι τέλους νὰ προκαλέσῃ ἑνότητα ὅλων, ἑνότητα ἀντιστάσεως. Καλὸν εἶναι νὰ μὴ προέβαινε τόσον εὐκόλως ὁ κ. Πασαλίδης εἰς αὐτὰς τὰς διατυπώσεις καὶ καλὸν εἶναι ἐπίσης νὰ μὴ συγχέῃ πράγματα, τὰ ὁποῖα οὐδεμίαν μεταξὺ των ἔχουν σχέσιν. Ἐάν, μετὰ τὴν ἐπιβολὴν βαρυτάτων ποινῶν ἐναντίον καὶ στρατηγῶν ἀκόμη καὶ ἐνθυμεῖσθε τὴν περίπτωσιν τοῦ 1947, ὁπότε ἐξετελέσθησαν δύο Γερμανοὶ στρατηγοὶ ἐν Ἑλλάδι, ἐὰν μετὰ τόσα ἔτη ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, ἐκτιμῶσα τὰ γενικώτερα τοῦ Ἔθνους συμφέροντα, προέβη εἰς μίαν πρᾶξιν γενναιοφροσύνης, αὐτὸ ἦτο ὄχι ἁπλῶς ἱστορικῶς διὰ τὰς συνθήκας τὰς σημερινὰς καὶ τὰς αὐριανὰς ἐπιβεβλημένον, ἀλλὰ καὶ ὡς πρὸς τὸ παρελθὸν ἦτο πρᾶξις, ἡ ὁποία, λόγῳ τῆς παρόδου τοῦ χρόνου ἦτο δεδικαιολογημένη. Καὶ ὅσον ἀφορᾷ μὲν τὴν πάροδον τοῦ χρόνου, τὸ ἐπιχείρημα θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ τὸ χρησιμοποιήσουν καὶ τὸ ἐχρησιμοποίησαν καὶ ὁ κ. Πασαλίδης καὶ οἱ ἄλλοι, ἀλλὰ λησμονοῦν ἢ δὲν θέλουν νὰ ὁμολογήσουν, διότι τὸ γνωρίζω ἄριστα, ὅτι τελείως διάφορος εἶναι ἡ περίπτωσις τῶν ἐγκληματησάντων ἐν ὀνόματι τῶν ἀνυπάρκτων πλέον εἰς τὸν κόσμον ναζιστῶν καὶ τῶν ἐγκληματησάντων ἐν ὀνόματι μιᾶς παρατάξεως, ἡ ὁποία ὑπάρχει καὶ ἡ ὁποία δὲν ἔπαυσε ποτὲ νὰ σκέπτεται νὰ ἐπαναλάβῃ ὅσα συνέβησαν τὸν Δεκέμβριον τοῦ 1944 καὶ μετὰ τὸ 1946. (Παρατεταμένα χειροκροτήματα). Καὶ εἶπε μὲν ὁ κ. Πασαλίδης ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου μὲ τὴν ἐπιτηδευμένην, ὡς ὀρθότατα καὶ ὡραιότατα εἶπεν ὁ κ. Πρωθυπουργός, ἀφέλειάν του, ὅτι εἶναι κοινοβουλευτικός, ὅτι δὲν ἀρέσκεται εἰς ἐνοχλήσεις, δὲν θέλει δηλαδὴ νὰ ἐνοχλῇ ἄλλους, ὅτι σέβεται ὅλους καὶ δι’ αὐτὸ πρέπει καὶ νὰ μὴ τὸν ἐνοχλοῦν. Καὶ τὸ παραδέχομαι ὅτι πράγματι ἔτσι συμπεριφέρεται εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην. Ἀλλὰ δὲν γνωρίζω, ἀγαπητοὶ κύριοι συνάδελφοι, πῶς θὰ συμπεριεφέρετο, ἐὰν δὲν ὑπῆρχεν ἡ αἴθουσα αὐτὴ ὡς ἐλεύθερον Κοινοβούλιον καὶ ἐὰν εἰς τὴν χώραν αὐτὴν εἶχεν ἐπικρατήσει τὸ σύστημα ὑπὲρ τοῦ ὁποίου ἀγωνίζεται. (Παρατεταμένα χειροκροτήματα). Ἡμεῖς μὲν τὸ πολὺ–πολὺ τὸν διακόπτομεν κάπου–κάπου μὲ μίαν φωνὴν καὶ ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως μάλιστα, διαφωνῶν πρὸς τοὺς συναδέλφους, οἱ ὁποῖοι προβαίνουν εἰς τὰς ἐκδηλώσεις αὐτάς, τοὺς κάμνει χειρονομίαν ἐπιβάλλουσαν σιγήν, ἡμεῖς λοιπὸν τὸ πολὺ–πολὺ προβαίνομεν εἰς τοιαύτας ἐκδηλώσεις, ἀλλὰ ποία θὰ ἦτο ἡ διαγωγὴ ἡ ἰδική σας εἰς περίπτωσιν, ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι τῆς Ἀριστερᾶς, γυναῖκες καὶ ἄνδρες, ἐὰν εἴχατε τὴν δύναμιν ἀποκλειστικῶς εἰς τὰς χεῖράς σας; Ποία θὰ ἦτο ἡ τύχη ἡμῶν; Αὐτὸ τὸ γνωρίζετε ἄριστα. (Παρατεταμένα χειροκροτήματα). Μὴ προσποιῆσθε, ὅτι τὸ ἀγνοεῖτε, μὴ προσποιῆσθε, ὅτι ἀποτελεῖτε ἀρνία. Δὲν εἶσθε, δυστυχῶς, ἀρνία. Οὐδεμίαν σχέσιν ἔχετε μὲ τὸν ἀμνὸν ἢ τὸ ἀρνίον τοῦ Θεοῦ. (Παρατεταμένα χειροκροτήματα). (Θόρυβος–κωδωνοκρουσίαι).

§105ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. (Δὲν ἠκούσθη).

§106ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καθῆστε, παρακαλῶ. Εἶσθε ἐγγεγραμμένος νὰ ὁμιλήσητε.

§107Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἡ Κυβέρνησις λοιπόν, κύριοι, δὲν εἶναι διόλου ἐναντίον τῆς ὑφέσεως. Ἡ Κυβέρνησις ὅμως δὲν εἶναι δυνατὸν καὶ νὰ ἀναλάβῃ δι’ ἐκδηλώσεων ἀνεπικαίρων καὶ προώρων...

§108Η. ΗΛΙΟΥ. Πότε θὰ εἶναι ἐπίκαιραι;

§109Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Αὐτὸ θὰ τὸ κρίνωμεν ἡμεῖς καὶ ὄχι σεῖς. Δὲν εἶναι δυνατὸν λέγω, νὰ ἀναλάβῃ πρωτοβουλίαν εἰς τὴν κατεύθυνσιν αὐτὴν τῆς ὑφέσεως. Καὶ ἠρώτησα πρὸ ἑνὸς περίπου τετάρτου τῆς ὥρας, ποία θὰ ἦτο ἡ λογικῶς δυνατὴ πρωτοβουλία; Εἶπον ὡρισμένοι ἐκ τῶν κυρίων καὶ οἱ τρεῖς ἂν δὲν ἀπατῶμαι, διότι καὶ αὐτὸς ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων συνεφώνησε ἐν μέρει, ὅτι ἡ πρωτοβουλία θὰ ἔπρεπε νὰ ἐκδηλωθῇ εἰς τὸν χῶρον τῶν Βαλκανίων καὶ εἶπον ἐξ ἄλλου, οἱ δύο εἰδικῶς, ὅτι ἐκτὸς τοῦ χώρου τῶν Βαλκανίων ὑπάρχει καὶ ἕνας ἄλλος χῶρος, ὁ ἑλληνικός, εἰς τὸν ὁποῖον θὰ ἔπρεπε νὰ ἐκδηλωθῇ ἡ πρωτοβουλία αὐτή, ὁ ἐσωτερικὸς δηλαδὴ χῶρος, ὁ συνδεόμενος μὲ τὴν πολιτικήν μας ζωήν, μὲ τὰ μέτρα ἀσφαλείας κ.λ.π. Κύριοι, ὅσον ἀφορᾷ τὸν βαλκανικὸν χῶρον, ὅσα εἶπεν ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν εἶναι ἐπαρκέστατα. Καὶ μάλιστα, συναγωνιζόμενος τὸν ἀγαπητόν μου συνάδελφον ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ εἰς ἐπιγραμματικὴν διατύπωσιν, διετύπωσε καὶ αὐτὸς μίαν πολὺ ἐπιγραμματικὴν καὶ ὡραίαν φράσιν, τὴν ὁποίαν θὰ τοῦ ὑπενθυμίσω —ἴσως νὰ τὴν ἔχῃ ξεχάσει ὁ ἴδιος— τὴν ἠκολούθησεν: Ὁμιλῶν περὶ τῆς ἀπυραύλου ζώνης —καὶ βεβαιωθεῖτε, ὅτι ἐὰν ἀνταποκρινόμεθα εἰς τὴν πρόσκλησιν οἱουδήποτε, εἴτε τοῦ κ. Στόϊκα, εἴτε ἄλλου τινός, σὺν τῷ χρόνῳ θὰ ἐβαίνομεν πρὸς τὰ ἐκεῖ— εἶπε χαρακτηριστικώτατα, τὸ ἐνθυμοῦμαι ἐπὶ λέξει, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς δὲν ἐνδιαφέρεται ἐὰν θὰ βομβαρδισθῇ, ἐὰν δηλαδὴ θὰ πυραυλωθῇ ἀπὸ μακρυὰ ἢ ἀπὸ κοντά. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἐνδιαφέρεται νὰ γίνουν ὅλα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ γίνουν μεταξὺ τῶν μεγάλων χωρῶν, διὰ νὰ μὴ βομβαρδισθῇ ἀπὸ πουθενά. (Παρατεταμένα χειροκροτήματα).

§110Η. ΗΛΙΟΥ. Ἡ δὲ Κυβέρνησις ἐνδιαφέρεται διὰ νὰ βομβαρδισθῇ.

§111Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριοι συνάδελφοι, αὐτὴ εἶναι ἡ θέσις μας. Δὲν ἔχομεν καμμίαν διάθεσιν νὰ γίνωμεν θύματα. Δὲν ἔχομεν καμμίαν διάθεσιν νὰ γλυστρήσωμεν εἰς τὴν ὁδὸν τὴν ὀλισθηράν, τὴν ὁποίαν ἡ ἄκρα ἀριστερὰ ἔχει προετοιμάσει. Ἔχομεν πεῖραν τῆς ὀλισθηρότητος τῶν ὁδῶν αὐτῶν καὶ δὲν θὰ τὴν πάθωμεν, κ. Ἠλιοῦ, ποὺ μὲ διακόψατε πρὸ ὀλίγου. (Χειροκροτήματα). Παρακολουθοῦμεν, λοιπόν, μὲ βαθύτατον σεβασμὸν καὶ μὲ θερμοτάτην καὶ ἔντονον προσδοκίαν τὰς προσπαθείας τῶν μεγάλων. Δὲν πράττομεν τίποτε τὸ ὁποῖον θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ θεωρηθῇ ἀντιτιθέμενον πρὸς τὰς προσπαθείας αὐτάς. Καὶ ἐὰν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ἐμνημόνευσε τὴν περίπτωσιν τῆς Ἰνδίας, ἐμνημόνευσεν ἀκριβῶς τὴν περίπτωσιν, διὰ νὰ εἴπῃ, χωρὶς διόλου νὰ θίξῃ νὰ παραστήσῃ τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν μικρᾶς χώρας ἀναμιγνυομένης εἰς τὰ τῆς Ἄπω Ἀνατολῆς, ὡς ἐλέχθη κακῶς καὶ παραποιηθέντων τῶν λόγων του, διὰ νὰ εἴπῃ ἁπλῶς καὶ νὰ ὑποστηρίξῃ, ὅτι ὑπάρχουν ἀκόμη μέθοδοι εἰς τὸν κόσμον, παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ θεωρηθῇ ἀδιανόητος εἷς νέος Παγκόσμιος Πόλεμος, ὅτι ὑπάρχουν, λέγω, ἀκόμη μέθοδοι ἀνωμαλιῶν. Καὶ ἐγὼ πιστεύω, πράγματι, ὅτι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπεν, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, ὁ κ. Τσιριμῶκος, εἶναι γεγονός. Μοῦ εἶναι ἀδιανόητος ἕνας νέος Παγκόσμιος Πόλεμος, δὲν μοῦ εἶναι ὅμως καθόλου ἀδιανόητος μία ἀνωμαλία οἱασδήποτε μορφῆς δὲν ὁμιλῶ περὶ τοπικοῦ πολέμου, ἀλλὰ περὶ οἱασδήποτε ἀνωμαλίας, τὴν ὁποίαν θὰ ἐξεμεταλλεύοντο ἢ καὶ θὰ προεκάλουν ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι κραυγάζουν, αὐτὴν τὴν στιγμήν, ὅτι εἶναι ὑπὲρ τῆς ὑφέσεως καὶ ἐναντίον τοῦ ψυχροῦ πολέμου.

§112Κ. ΔΕΣΠΟΤΟΠΟΥΛΟΣ. ... Εἶναι συμπεράσματα....

§113Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἤκουσα τί εἶπεν ὁ παλαιὸς ἐν Ἀλβανίᾳ συμπολεμιστής μου κ. Δεσποτόπουλος. Ἀλλὰ κύριε Δεσποτόπουλε, σεῖς δὲν εἶσθε διατεθειμένος νὰ εἴπητε καθαρὰ ποῖον εἶναι τὸ συμπέρασμα ἀπὸ τοὺς λόγους τοῦ κ. Πασαλίδη. Δηλαδή, δὲν θέλετε νὰ ὁμολογήσετε ποῖον εἶναι τὸ συμπέρασμα. Τὸ συμπέρασμα τὸ ἰδικόν μας εἶναι τοῦτο: Ὅτι δὲν θὰ πέσωμεν εἰς τὴν παγίδα. Τὸ συμπέρασμα τὸ ἰδικόν σας εἶναι —ἐὰν θέλετε μεγαλοφώνως νὰ τὸ εἴπητε— ὅτι ζητεῖτε δι’ ὅλων τῶν μεθόδων καὶ μέσων νὰ μᾶς κάμετε νὰ πέσωμεν εἰς τὴν παγίδα.

§114Κ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ. Οἱ Μεγάλοι στήνουν παγίδα αὐτὴν τὴν μεγάλην στιγμὴν!

§115Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Κύριοι συνάδελφοι, ὁ Πρόεδρος τῆς ΕΔΑ, ἤρχισε μὲ τὴν φράσιν, τὴν ὁποίαν ἐχρησιμοποίησεν εἷς ἐκ τῶν ὀπαδῶν του, ὁ κ. Ἀθανασιάδης αὐτὴν τὴν στιγμήν. Ὡμίλησεν καὶ ὁ κ. Πασαλίδης περὶ τῆς μεγάλης στιγμῆς. Ἐγὼ δὲν βλέπω αὐτὴν τὴν μεγάλην στιγμήν, βλέπω μίαν μεταβατικὴν κατάστασιν. Ὅσον ἀφορᾷ μὲν τὴν τεχνικὴν πρόοδον θαυμάζομεν ὅλοι καὶ σεβόμεθα τὰ μεγάλα τεχνικὰ ἐπιτεύγματα, τόσον τῆς Σοβ. Ἑνώσεως, ὅσον καὶ τῶν Η.Π.Α. Τὸ νὰ ἔρχεται ὅμως ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Ε.Δ.Α. καὶ νὰ ὁμιλῇ ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου περὶ τοῦ «Σποῦτνικ» καὶ τοῦ «Λοῦνικ», — δὲν ἐμνημόνευσε τοὺς ὅρους ἀλλὰ ὡμίλησεν ἐπὶ τοῦ θέματος, αὐτὸ ἁρμόζει, νομίζω, ὀλιγώτερον εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ θὰ ἔπρεπε νὰ συζητηθῇ εἰς ἄλλην αἴθουσαν εἰς ἐπιστημονικοὺς κύκλους. Ὁ κ. Πασαλίδης εἶπεν ὅτι βλέπει τὰ πάντα ἀπὸ ὑψηλά, ἀπὸ τὴν Σελήνην. Πράγματι, κύριοι συνάδελφοι, προσεποιήθη, ὅτι ἔπεσε ἀπὸ τὴν Σελήνην. Προσεποιήθη, ὅτι ἀγνοεῖ ὅσα ἔχουν συμβῆ εἰς τὴν Ἑλλάδα. Προσεποιήθη τὸν φρονοῦντα, ὅτι τὰ πάντα εἶχον ἐξελιχθῆ εἰρηνικῶς, ὁμαλῶς καὶ εἰδυλλιακῶς κατὰ τὸ διάστημα τῶν τελευταίων δεκαετιῶν. Προσεποιήθη τὸν ἀθῶον καὶ ἀγνοοῦντα τὰ τραγικὰ συμβάντα, τὰ ὁποῖα εἶχον σημειωθῆ. Καὶ μᾶς εἶπεν —οὔτε ὀλίγον, οὔτε πολὺ— ὅτι αὐτὸς εἶναι ὁ ἐξειλιγμένος πατριώτης, ὅτι αὐτὸς ἔχει ἐξειλιγμένην συνείδησιν τοῦ Ἔθνους —αὐτὴ ἦτο ἡ διατύπωσις — ἐνῷ ἡμεῖς ἔχομεν πρωτόγονον πατριωτισμόν, ὅτι διεπόμεθα ἀπὸ πρωτόγονον συνείδησιν τοῦ Ἔθνους. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν ὑπάρχει παρὰ μόνον μία συνείδησις τοῦ Ἔθνους καὶ αὐτὴ δὲν ἐξελίσσεται, εἶναι ἐκείνη μὲ τὴν ὁποίαν γεννᾶται τὸ Ἔθνος, εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία εἶναι δεμένη μὲ τὴν Γῆν. Εἶπεν ὁ κ. Πασαλίδης, ὅτι τὰ ὅσα ἀνέπτυξεν ὁ κ. Ἀβέρωφ, ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, εἶναι ἀνεδαφικά. Ὄχι, κύριοι, βασίζονται ἐπὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐδάφους, ἐπὶ τῆς γῆς τῆς Ἑλληνικῆς, ἐπὶ τῶν παραδόσεων, αἱ ὁποῖαι εἶναι συνδεδεμέναι μὲ τὴν Ἑλληνικὴν Γῆν. Βασίζονται ἐπὶ τῆς πίστεως, ὅτι οἱαδήποτε ἐξέλιξις καὶ ἂν σημειωθῇ εἰς τὴν χώραν αὐτήν, δὲν πρέπει νὰ εἶναι ἐξέλιξις, ἡ ὁποία θὰ προδώσῃ τὰς ἀρχὰς τοῦ Ἑλληνοχριστιανικοῦ πολιτισμοῦ. (Παρατεταμένα χειροκροτήματα). Ἀλλὰ θὰ ἤθελον νὰ προσθέσω, ὅτι οἱ πρωτόγονοι, θὰ ἀποδειχθοῦν ἰσχυρότεροι ἀπὸ τοὺς ἐξειλιγμένους. Διότι οἱ πρωτόγονοι διέπονται, πράγματι, ἀπὸ ἰδίαν πίστιν καὶ ὄχι ἀπὸ δάνειον ἰδεολογίαν. Οἱ πρωτόγονοι εἶναι συνδεδεμένοι μὲ τὸν φλοιὸν τῆς Γῆς καὶ μὲ τὸ βάθος της καὶ δὲν εἶναι συνδεδεμένοι μὲ «μπροσούρες» καὶ προχειρολογίας διεθνιστικῶς συντεταγμένας καὶ ἀπὸ αὐτὴν ταύτην τὴν Σοβ. Ἕνωσιν ἐγκαταλειφθείσας κατ’ οὐσίαν. Ἐδῶ ἀκόμη διαβάζουν πράγματα, τὰ ὁποῖα οὐδεὶς ἐκπρόσωπος τῆς σοβιετικῆς Ἐπιστήμης ἢ τοῦ σοβιετικοῦ πνεύματος καὶ τῆς σοβιετικῆς πολιτικῆς καταδέχεται νὰ πάρῃ εἰς τὰ χέρια του, διότι ἔχει ἄλλας σκέψεις καὶ ἀλλοῦ στρέφεται ὁ νοῦς του. Καὶ ἐν τῇ ἀφελείᾳ των, διότι δὲν εἶναι ἐπιτηδευμένη ἡ ἀφέλεια ὅλων τῶν ἐκπροσώπων τῆς Ἑλληνικῆς ἀριστερᾶς, εἶναι ἔμφυτος ἡ ἀφέλεια, πολλοὶ ἐξ αὐτῶν νομίζουν, ὅτι αὐτά, τὰ ὁποῖα παρέχονται εἰς αὐτοὺς ὡς πηγαὶ διδαγμάτων καὶ σοφίας, ὅτι δῆθεν τὰ λαμβάνουν ὑπ’ ὄψει των καὶ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἡγοῦνται τῆς μεγάλης πράγματι καὶ ἀξιοσεβάστου δυνάμεως, ἡ ὁποία εἶναι ἐπὶ κεφαλῆς τῆς παρατάξεώς των. Κύριοι, ἡ Ἑλλὰς —καὶ ἐπιτρέψατέ μου νὰ συμπεράνω— ἐλπίζει νὰ πραγματοποιηθῇ ὕφεσις. Ἡ Ἑλλὰς προσδοκᾷ τὴν ὕφεσιν. Ἀλλὰ ἡ Ἑλλὰς εἶναι ταυτοχρόνως ὑποχρεωμένη νὰ εἶναι σώφρων καὶ προσεκτική. Ἐὰν εἶχε πράγματι τὴν δυνατότητα νὰ συμβάλῃ πρακτικῶς εἰς τὴν ὕφεσιν ἔστω καὶ ἐπὶ θυσίᾳ οἱουδήποτε συμφέροντός της, θὰ τὸ ἔπραττε.

§116Η. ΗΛΙΟΥ. Θὰ τὴν ἐτορπίλλιζε.

§117Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Θὰ τὸ ἔπραττε καὶ δὲν θὰ τὴν ἐτορπίλλιζε, ὅπως μὲ τόσην κακίαν λέγετε, κ. Ἡλιοῦ. Ἐὰν ὑπῆρχε καὶ ἡ παραμικρὰ δυνατότης νὰ συμβάλῃ ἡ Ἑλλάς, καὶ τὸ ἐπαναλαμβάνω εἰς πεῖσμα τῆς διακοπῆς τοῦ κ. Ἡλιοῦ, νὰ συμβάλῃ κατὰ τρόπον πρακτικὸν καὶ ἀποτελεσματικόν, θὰ τὸ ἔπραττε, ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει διὰ πάντα ἐχέφρονα ἡ δυνατότης αὐτή. Ἡ δυνατότης αὐτὴ ὑπάρχει μόνον διὰ τοὺς πονηροὺς καὶ διὰ τοὺς ἄφρονας. (Παρατεταμένα χειροκροτήματα ἐκ τῆς Κυβερνητικῆς πτέρυγος)...

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπανδρέου ἔχει τὸν λόγον, ἀλλὰ εἶναι ἀπών. Ἐπίσης οἱ κ.κ. Μαρκεζίνης καὶ Στεφανόπουλος, οἱ ὁποῖοι καὶ αὐτοὶ ἀπουσιάζουν.

§119Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχομεν ἀποφασίσει ἡ συνεδρίασις νὰ τελειώνῃ εἰς τὰς 10 μ.μ.

§120ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νομίζω, κ. βουλευταί, ὅτι πρέπει νὰ ἐργαζώμεθα κἄπως περισσότερον καὶ ὄχι μόνον ἐπὶ 4ωρον. Διότι ἤδη, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ λύσω τὴν συνεδρίασιν δι’ αὔριον, ἀλλὰ νὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας, ὅτι αὔριον ἡ συνεδρίασις θὰ προχωρήσῃ μέχρι καὶ πέραν τοῦ μεσονυκτίου.

§121Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, εἷς ἐκ τῶν κ. ὑπουργῶν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ὁμιλήσῃ.

§122ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὡμίλησεν ἤδη ἡ Κυβέρνησις.

§123Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Κύριοι βουλευταί, δὲν εἶναι θέμα ὑπουργῶν, διότι ἀπὸ πλευρᾶς Κυβερνήσεως θὰ ὁμιλήσουν 4 ἢ 5 ὑπουργοί, ἐνῷ ἀπὸ πλευρᾶς Ἀντιπολιτεύσεως 40 ἕως 50. Συνεπῶς, οἱ ὑπουργοὶ θὰ μεσολαβοῦν, εἰς τρόπον ὥστε, ἐὰν παρίσταται ἀνάγκη νὰ κάμουν διευκρινίσεις ἢ νὰ δίδουν ἀπαντήσεις. Δὲν εἶναι ἡ Κυβέρνησις ἐκείνη, ἡ ὁποία θὰ ἀπασχολήσῃ τὴν Βουλήν, ἀλλὰ ἡ Ἀντιπολίτευσις. Εἰς τὸν κ. Μπακόπουλον δίδω τὴν ἀπάντησιν, ὅτι προκειμένου περὶ τῶν ἡμερῶν αὐτῶν, νὰ μὴ τηρηθῇ τὸ ὅριον λήξεως τῆς συνεδριάσεως εἰς τὰς 10 μ.μ., διότι ὑπ’ αὐτὰς τὰς συνθήκας δὲν θὰ τελειώσωμεν τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ πολιτικοῦ θέματος. Διὰ τὴν ἀποψινὴν συνεδρίασιν ἂς ἀποφασισθῇ ἡ λῆξις τῆς συνεδριάσεως μὲ τὴν 10ην νυκτερινήν, διότι ἀπουσιάζουν οἱ ἀξιότιμοι ἀρχηγοὶ τῶν Κομμάτων, ἀλλὰ τὰς ἄλλας ἡμέρας θὰ πρέπει νὰ συνεδριάζωμεν μέχρι τοῦ μεσονυκτίου, διὰ νὰ τελειώσωμεν τὴν παροῦσαν συζήτησιν ἐντὸς πέντε ἡμερῶν.

§124ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐκ λάθους ἀνεγράφη, ὅτι ἀπεφασίσθη νὰ συνεδριάζωμεν ἀπὸ τὰς 6 μ.μ. ἕως τὰς 10 μ.μ. Τοιαύτη ἀπόφασις δὲν ἐλήφθη, διότι εἶναι δυνατὸν κἄποτε ἡ συνεδρίασις νὰ λυθῇ μετὰ μίαν ὥραν ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως καὶ κἄποτε μετὰ 7ωρον... Αὐτὸς ὁ περιορισμὸς δὲν εἶναι κοινοβουλευτικός. Ἡ εἴδησις αὐτὴ ἐγράφη εἰς τὰς ἐφημερίδας, δὲν γνωρίζω διὰ ποῖον λόγον. Συνεπῶς, νὰ μὴ εἶσθε ἐν τῇ πλάνῃ, ὅτι ἔχει ληφθῆ τοιαύτη ἀπόφασις Ἡ ἀπόφασις εἶναι νὰ ἀρχίσωμεν τὴν 6ην ἀπογευματινὴν μόνον. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§125ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§126ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6 μ.μ. μὲ θέμα τὴν συνέχισιν τῆς συζητήσεως τῆς προτάσεως ἐκφράσεως ἐμπιστοσύνης πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. (Ὥρα 10.20′ μ.μ.).