1959.04.22

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 89η

Τετάρτη 22 Ἀπριλίου 1959

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.50′ μ.μ.).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Καλαντζᾶκος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Α. ΚΑΛΑΝΤΖΑΚΟΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Ὁ βουλευτὴς κ. Ν. Κιτσίκης, ζητεῖ μηνιαίαν ἄδειαν ἀπουσίας προκειμένου ν’ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ Ἐξωτερικόν.

§4ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐκρίνεται, ἐγκρίνεται.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Ἐπίσης ὁ βουλευτὴς κ. Α. Τσιπώρης ζητεῖ μηνιαίαν ἄδειαν ἀπουσίας, προκειμένου ν’ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ Ἐξωτερικόν.

§6ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐκρίνεται, ἐγκρίνεται.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Ἐπίσης, ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Παινέζης, ζητεῖ μηνιαίαν ἄδειαν ἀπουσίας, προκειμένου ν’ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ Ἐξωτερικόν.

§8ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐκρίνεται, ἐγκρίνεται.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Ἐπίσης, ὁ βουλευτὴς κ. Α. Ψάρρης, ζητεῖ 20ήμερον ἄδειαν ἀπουσίας, προκειμένου ν’ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ Ἐξωτερικόν.

§10ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐγκρίνεται, ἐγκρίνεται.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Ἐπίσης, ὁ βουλευτὴς κ. Μ. Στεφανίδης, ζητεῖ 20ήμερον ἄδειαν ἀπουσίας, προκειμένου ν’ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ Ἐξωτερικόν.

§12ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐγκρίνεται, ἐγκρίνεται.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Ἐπίσης ὁ βουλευτὴς κ. Β. Μπρακατσούλας ζητεῖ 40θήμερον ἄδειαν ἀπουσίας, προκειμένου ν’ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ Ἐξωτερικόν.

§14ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐγκρίνεται, ἐγκρίνεται.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Ἐπίσης ὁ βουλευτὴς κ. Β. Ἐφραιμίδης ζητεῖ 15θήμερον ἄδειαν ἀπουσίας, προκειμένου ν’ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ Ἐξωτερικόν.

§16ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐγκρίνεται, ἐγκρίνεται.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Σ. Εὐστρατιάδης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§18Σ. ΕΥΣΤΡΑΤΙΑΔΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Οἱ κ.κ. Ν. Μάρτης (Ὑπουργὸς Βιομηχανίας) καὶ Κ. Παπακωνσταντίνου (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν), καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ συστάσεως Ὀργανισμοῦ Συνεργατικῆς Ἐκμεταλλεύσεως Λιμνοθαλάσσης Μεσολογγίου Αἰτωλικοῦ». Οἱ κ.κ. Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπορίου), Κ. Παπακωνσταντίνου (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν) καὶ Κ. Καλλίας (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης) καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως διατάξεων τοῦ Ν.Δ. 3562)1956». Ἡ ἀδελφότης Θεολόγων «ἡ Ζωὴ» διαμαρτύρεται διὰ τὰ λεχθέντα ὑπό τινων ἀξιοτίμων βουλευτῶν κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 16ης τρέχοντος καὶ βεβαιοῖ κατηγορηματικῶς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ὅτι οὐδεμίαν ἀπολύτως ἀνάμιξιν ἔχει εἰς τὰ τελευταῖα γεγονότα. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Α. Χάρου, Α. Χωρεμιώτη καὶ Γ. Ρέππα, ὑπαλλήλων Η.Ε.Μ., αἰτούντων ὅπως τύχωσι προστασίας ἀπολυθέντων ἐκ τῆς ἐν λόγῳ ἑταιρείας ἄνευ συντάξεως. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Δραγονέτης, Γ. Πρίφτης καὶ Ι. Παπαδημητρίου, καταθέτουσι ἀναφορὰν τῶν οἰκοδομικῶν Σωματείων Κερκύρας, αἰτούντων τὴν ἐπαναφορὰν τῆς αὐτασφαλίσεως εἰς τοὺς κλάδους των κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Λ. Λασκαρίδης, Κ. Κωνσταντάρας καὶ Σ. Καρασάββας, καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τῆς Κοινότητος Ἁγίου Γεωργίου–Θάσου, αἰτούντων τὴν μὴ συγχώνευσιν τῆς Κοινότητός των μὲ τὴν Κοινότητα Ραχωνίου. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Δ. Παπαθανασόπουλος, Γ. Σπηλιόπουλος καὶ Ι. Δραγονέτης, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Ἐμποροϋπαλλήλων Πατρῶν, αἰτοῦντος διὰ τὰ τέκνα των κατὰ τὴν λουτρικὴν περίοδον ἀπὸ 1–6–1959 ἕως 30–9–1959 μείωσιν τῶν εἰσιτηρίων Λεωφ. Πατρῶν κατὰ τὸ ἥμισυ τοῦ ἰσχύοντος. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Σπηλιόπουλος, Δ. Παπαθανασόπουλος, Δ. Μερλόπουλος καὶ Α. Κολαμπᾶς, καταθέτουν ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Συνεταιρισμῶν Πατρῶν, Συνεταιρισμοῦ Ράχης Ἀχαΐας κλπ., αἰτούντων λῆψιν μέτρων πρὸς προστασίαν γεωμήλων. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Κακογιάννης καὶ Μ. Χριστογεῶργος, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Ἐμπορικοῦ Συλλόγου Ἀγρινίου, αἰτοῦντος ἀγορὰν ἀδιαθέτων ποσοτήτων καπνοῦ καὶ ἔναρξιν τῶν ἔργων Ἀχελώου. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Κ. Μητσοτάκης καὶ Δ. Κωστῆς, καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν Δασικῶν Ἑνώσεων καὶ Συνεταιρισμῶν τῶν συνελθόντων τὴν 12ην Ἀπριλίου εἰς Μακρακώμην Φθιώτιδος, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν ἐγκατάλειψιν τῶν ὀρεινῶν πληθυσμῶν αὐτοῦ (διάθεσιν δασικῶν προϊόντων, περιορισμὸν εἰσαγωγῆς ξυλείας ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ κ.λ.π.).

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Συνεχίζεται ἡ μόνη συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῆς Η.Ε.Μ. ἀπὸ 27–8–1957 συμβάσεως καὶ τῆς ἀπὸ 5.2.1959 συμπληρωματικῆς συμφωνίας». Ὁ κ. Γ. Ἀράπης, παρακαλεῖται, ὅπως συνεχίσῃ τὴν ἀγόρευσίν του.

§20Γ. ΑΡΑΠΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐπανέρχομαι εἰς τὴν χθεσινὴν ἀγόρευσίν μου. Σκοπὸς τῆς ὑπὸ κύρωσιν συμβάσεως, εἶναι ἡ ἐξυπηρέτησις τῆς ΗΕΜ. Εἶναι ὁ ἴδιος σκοπός, εἰς τὸν ὁποῖον ἀπέβλεπον καὶ αἱ προηγούμεναι σχετικαὶ συμβάσεις τοῦ 1926 καὶ 1937. Διὰ τῆς συμβάσεως τοῦ 1925, εἶχον χορηγηθῆ ὡρισμένα προνόμια εἰς τὴν ΗΕΜ καὶ ἐνῷ ἡ σύμβασις αὕτη προέβλεπε καὶ ἐπιβολὴν κυρώσεων κατὰ τῆς ἐν λόγῳ Ἑταιρείας, εἰς ἣν περίπτωσιν δὲν ἐξεπλήρου τὰς ὑποχρεώσεις της καὶ ἐνῷ ἡ Ἑταιρεία δὲν ἐξεπλήρωσε τὰς ἐκ τῆς συμβάσεως αὐτῆς ὑποχρεώσεις της νὰ ἐγκαταστήσῃ συγκοινωνίας εἰς ὅλας τὰς γραμμάς, εἰς ἀκτῖνα 20 χιλιομέτρων ἐκ τῆς Ὁμονοίας, ἔρχεται ἡ σύμβασις τοῦ 1937 καὶ ἀντὶ νὰ κηρυχθῇ ἔκπτωτος ἡ Ἑταιρεία, παραχωροῦνται ἔτι περισσότερα προνόμια, ἀναφερόμενα εἰς τὴν θέσιν τοῦ προσωπικοῦ, ὅσον καὶ τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν συγκοινωνιῶν. Διὰ τῆς συμβάσεως τοῦ 1937, ἐνῷ ἡ Ἑταιρεία δὲν ἠδυνήθη νὰ ἐκπληρώσῃ τὸν ὅρον τῆς ἐπεκτάσεως τῆς συγκοινωνίας εἰς τὴν Κηφισιάν, καὶ θὰ ἔδει νὰ κηρυχθῇ ἔκπτωτος, τῆς χαρίζεται τὸ 10λεπτον, τὸ ὁποῖον εἶχε καθορισθῆ ὑπὲρ τοῦ Ὀργανισμοῦ τῶν Τροχιοδρομικῶν καὶ εἶχεν ἐπικυρωθῆ δι’ ἀποφάσεως τοῦ Διεθνοῦς Δικαστηρίου. Καθιερώθη τότε, ἀντὶ τοῦ 10λέπτου, νὰ καταθέσῃ ἡ Ἑταιρεία εἰς τὸ Ταμεῖον τῶν Τροχιοδρομικῶν 10.000 λίρας. Ὡς ἐπίσης ὑπεχρεοῦτο εἰς τὴν εἰσφορὰν ἑνὸς διδράχμου, τὸ ὁποῖον, ὅμως, οὐδέποτε κατέβαλεν. Ἐκτὸς αὐτοῦ, πολλαὶ γραμμαὶ τῆς Πρωτευούσης ἐθεωρήθησαν ἄγονοι καὶ ἐξ αὐτοῦ ἔλαβεν ἀφορμὴν ἡ Ἑταιρεία νὰ προβῇ εἰς ἀπόλυσιν προσωπικοῦ. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, ἔφθασεν ἡ Ἑταιρεία νὰ ἀπολύσῃ τὸ 60% περίπου τοῦ προσωπικοῦ της. Καὶ ἐνῷ ὁ ἀσφαλιστικὸς ὀργανισμὸς τῶν Τροχιοδρομικῶν ἦτο πλουσιώτατος καὶ ἐδίδοντο πράγματι προνομιακαὶ συντάξεις εἰς τοὺς ἀποχωροῦντας, διὰ τῶν ἀπολύσεων αὐτῶν τὸ Ταμεῖον τῶν Τροχιοδρομικῶν περιῆλθεν εἰς κατάστασιν τοιαύτην, ὥστε σήμερον, αἱ χορηγούμεναι συντάξεις νὰ κυμαίνωνται μεταξὺ 226–552 δραχμῶν. Ἐλέχθη καὶ χθές, ὅτι ἡ κατάστασις αὐτή, ἡ ὁποία ἤρχισεν ἀπὸ τοῦ 1945, δὲν ἀντιμετωπίσθη παρ’ οὐδεμιᾶς Κυβερνήσεως, καθ’ ὅσον οὐδεμία Κυβέρνησις ἔδωσε τὴν δέουσαν προσοχὴν διὰ τὴν ἀναπροσαρμογὴν τῶν πόρων τοῦ Ταμείου. Κατὰ τὴν ἀρχικὴν σύμβασιν προεβλέπετο ἡ χορήγησις ἀναλόγου συντάξεως, ἐὰν ὁ ἀσφαλισμένος εἶχεν ὑπηρεσίαν 14 ἐτῶν καὶ 7 μηνῶν. Κατὰ τὸ 1952, δεδομένου ὅτι τὸ Ταμεῖον δὲν εἶχεν ἀρκετοὺς πόρους, τὸ χρονικὸν αὐτὸ ὅριον τὸ ἀνεβιβάσαμεν εἰς τὰ 19 ἔτη καὶ 7 μῆνας. Χθές, ὁ ἀξιότιμος κ. ὑφυπουργὸς τῶν Συγκοινωνιῶν, εἶπεν ὅτι, κατ’ ἐπανάληψιν αἱ ὀργανώσεις τῶν Τροχιοδρομικῶν καὶ ἐγὼ τὸν ἐπεσκέφθημεν καὶ τὸν παρεκαλέσαμεν διὰ τὴν ἐπίσπευσιν τῆς κυρώσεως τῆς ὑπὸ κρίσιν συμβάσεως. Πράγματι, ἐπεσκέφθημεν τὸν κ. ὑπουργὸν καὶ ἐζητήσαμεν νὰ δοθῇ λύσις εἰς τὸ ἀσφαλιστικὸν ζήτημα. Ἐζητήσαμεν νὰ δοθῇ τὸ 10λεπτον, ἐζητήσαμεν τὴν ἐπαναφορὰν τοῦ διδράχμου, διὰ τοῦ ὁποίου συγκεντρώνεται ἕνα σεβαστὸν χρηματικὸν ποσόν. Εἴχομεν ἀπογοητευθῆ ἀπὸ τὴν ἀδράνειαν τῶν Κυβερνήσεων, τόσον τῆς παρούσης, ὅσον καὶ τῶν προηγουμένων. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅταν ἀκόμη ἦτο ὑπουργὸς τῶν Δημοσίων Ἔργων, μᾶς εἶχε δηλώσει, ὅτι τὰ θέματα τοῦ Ταμείου Τροχιοδρομικῶν θὰ ρυθμισθοῦν, ὅταν ἔλθῃ πρὸς κύρωσιν ἡ σύμβασις. Δυστυχῶς καὶ σήμερον, ὅτε συζητοῦμεν τὴν σύμβασιν, τὸ ζήτημα τοῦ προσωπικοῦ δὲν ἱκανοποιεῖται, ὡς ἱκανοποιήθησαν οἱ συνάδελφοι τῶν τροχιοδρόμων Θεσσαλονίκης. Τὸ ταμεῖον συντάξεων τροχιοδρομικῶν, σήμερον συντηρεῖται ἀπὸ τὰς εἰσφορὰς τῶν ἐργαζομένων καὶ τοῦ ἐργοδότου. Τελευταίως ἐδόθη ἕνα ποσὸν ἀπὸ τὸ 10λεπτον. Ἀπὸ 27.8.1957 δίδεται τὸ ποσὸν τῶν 450.000 μηνιαίως. Αὐτὸ ἔγινε, διότι ἡ Ἑταιρεία, ἐν ὄψει τῆς προτεινομένης συμβάσεως, ἤρχισε νὰ ἀπολύῃ προσωπικόν. Οὕτω, τὴν 27.8.1957, εἶχον ἀπολυθῆ περὶ τοὺς 600. Ἡ λεγομένη ἐπιδότησις τοῦ Ταμείου, δὲν προέρχεται ἀπὸ τὸ Κράτος, ἀλλὰ ἀπὸ τὸ κοινόν, τὸ ὁποῖον ἐπιβαρύνεται δι’ αὐτοῦ τοῦ 10λεπτου. Ἐνῷ κατὰ τὸ Καταστατικὸν τοῦ Ταμείου Συντάξεως Τροχιοδρομικῶν, ἐδίδετο ἀνάλογος σύνταξις μὲ 14 χρόνια καὶ 7 μῆνας ὑπηρεσίαν, μὲ 19 χρόνια καὶ 7 μῆνας μεγαλυτέραν καὶ μὲ 25 χρόνια ὑπηρεσίας πλήρη σύνταξιν εἰς τὸ 55ον ἔτος τῆς ἡλικίας, σήμερον, διὰ τῆς ὑπὸ κρίσιν συμβάσεως, ἐρχόμεθα ὅλα αὐτὰ νὰ τὰ καταργήσωμεν καὶ νὰ ἐφαρμόσωμεν ἕνα νόμον, ὁ ὁποῖος εἶναι εἰς βάρος τῶν τροχιοδρομικῶν. Προηγουμένως, βάσει ἑνὸς νόμου 301, ἐδίδετο ἡ εὐχέρεια εἰς τοὺς τροχιοδρομικοὺς νὰ ἀποχωροῦν τῆς ὑπηρεσίας, ἅμα τῇ συμπληρώσει τοῦ 55ου ἔτους τῆς ἡλικίας των καὶ νὰ λαμβάνουν πλήρη σύνταξιν. Σήμερον, διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου, ἐφ’ ὅσον ὑπάγονται καὶ οἱ τροχιοδρομικοὶ εἰς τὸ ΙΚΑ, τὸ προνόμιον αὐτὸ καταργεῖται. Ζητοῦν οἱ τροχιοδρομικοὶ νὰ δοθοῦν οἱ πόροι, οἱ ὁποῖοι ἀνήκουν εἰς τὸν ἀσφαλιστικὸν των ὀργανισμόν, καὶ νὰ ληφθῇ ἡ αὐτὴ μέριμνα διὰ τοὺς τροχιοδρομικοὺς τῶν Ἀθηνῶν, οἷα ἐλήφθη διὰ τοὺς τροχιοδρομικοὺς Θεσσαλονίκης καὶ τοὺς σιδηροδρομικούς.

§21Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Εἴπατε, ὅτι ἀπὸ τὸ 1957 ὑφίσταται ἕνα θέμα συνταξιοδοτικὸν τῶν τροχιοδρομικῶν. Ἀλλὰ ἀπὸ τὸ 1957, δὲν ὑφίσταται μόνον θέμα συνταξιοδοτικόν, ἀλλὰ καὶ θέμα ἐξόδου. Ἰδοὺ τί ἐγράφετο τὸ 1957: «....... (ἀναγινώσκει) ........». Συνεπῶς, ὑφίστατο ἀπὸ τότε ζήτημα ὁμαδικῶν ἀπολύσεων.

§22Γ. ΑΡΑΠΗΣ. Ἡ πρὸ τοῦ ἔτους 1957 κατάστασις, κύριε ὑπουργέ, ὅπως καὶ τὸ ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον ἀνεγνώσατε, μαρτυροῦν, ὅτι ἡ Ἑταιρεία κατάφερε νὰ παραβαίνῃ κάθε Κανονισμὸν καὶ νὰ καταργῇ ὅσας θέσεις ἤθελε μὲ διάφορα προσχήματα. Κατήργησε, π. χ., τὴν ὑπηρεσίαν ἐπιγείου γραμμῆς καὶ ἔδιωξε 150 ὑπαλλήλους, ἔχει, ὅμως, ἐργολάβους μὲ ἐλευθέραν ἐργασίαν. Κατήργησε τοὺς ἐπιθεωρητὰς καὶ διετήρησε μόνον 13. Κατήργησε καὶ τὴν ὑπηρεσίαν καθαριότητος καὶ τοὺς ταμίες καὶ σήμερα παραδίδουν εἰς τὴν τράπεζαν οἱ ὑπάλληλοι, δηλαδὴ ἔκαμε κατὰ καιροὺς ὅ,τι ἀσφαλῶς θὰ κάμῃ καὶ σήμερον, μὲ τὸ δικαίωμα, τὸ ὁποῖον τῆς παρέχεται διὰ τῆς Συμβάσεως, διὰ τὴν δῆθεν διοργάνωσιν τῶν ὑπηρεσιῶν της. Αὐτά, βεβαίως, ἐγένοντο τῇ ἀνοχῇ τοῦ Ὑπουργείου Μεταφορῶν καὶ ἔφεραν εἰς τὴν σημερινὴν δύσκολη θέση τὸ Ταμεῖον, νὰ δίδῃ αὐτὰς τὰς συντάξεις. Ἂς ἔλθωμεν, ὅμως, εἰς τὴν Σύμβασιν, διὰ νὰ ἴδωμεν τί δίδομεν εἰς τὴν Ἑταιρείαν καὶ τί εἰς τὸ προσωπικόν, ὥστε νὰ κρίνωμεν ἐὰν θὰ πρέπει ἐκ τῆς Συμβάσεως τὸ προσωπικὸν νὰ εἶναι ἱκανοποιημένον ἢ ὄχι. Κατ’ ἀρχήν, κύριοι βουλευταί, τὸ προσωπικὸν νὰ συμφωνῇ, ὅτι θὰ πρέπει νὰ γίνῃ ἐκσυγχρονισμὸς τῶν συγκοινωνιακῶν μέσων. Δὲν θὰ πρέπει, ὅμως, ὅλα νὰ γίνουν εἰς βάρος τῶν τροχιοδρομικῶν. Δὲν εἶναι ὑπαίτιοι αὐτοί, ὥστε νὰ ὑποστοῦν τὸ πλῆγμα, τὸ ὁποῖον τοὺς καταφέρεται ἐκ τῆς Συμβάσεως. Διὰ τὴν κατανόησιν τοῦ πράγματος, κύριοι βουλευταί, θὰ ἤθελα νὰ ἀναφέρω τὸν ἀριθμὸν τῶν συνταξιούχων καὶ τὰ ποσά, τὰ ὁποῖα λαμβάνουν ὡς σύνταξιν, εἰς γενικὰς κατηγορίας. Σήμερον ὑπάρχουν 1.893 συνταξιοῦχοι, οἱ ὁποῖοι λαμβάνουν σύνταξιν ἀπὸ 226–552 δραχμάς. Ἐπίσης ὑπάρχουν 380 συνταξιοῦχοι, οἱ ὁποῖοι λαμβάνουν σύνταξιν ἀπὸ δραχ. 552–600. Καὶ 424 συνταξιοῦχοι, οἱ ὁποῖοι, μὲ τὴν ὑπαγωγὴν τοῦ Ταμείου εἰς τὸ ΙΚΑ, πράγματι θὰ ἐξυπηρετηθοῦν. Ἐκ τῶν ἀριθμῶν αὐτῶν προκύπτει, ὅτι πρόκειται νὰ ἐξυπηρετηθῇ μόνον τὸ 20% τῶν συνταξιούχων. Τὸ δὲ 80% θὰ παίρνῃ κατωτέραν τῶν 552 δραχμῶν.

§23Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Οἱ ἀριθμοί, τοὺς ὁποίους ἀνεφέρατε, κύριε συνάδελφε, εἶναι σωστοί. Μήπως, ὅμως, δύνασθε νὰ πληροφορήσητε τὴν Βουλήν, ἐὰν ὁ ἀριθμὸς τῶν συνταξιούχων εἶναι μεγαλύτερος ἀπὸ τὸν ἀριθμὸν τῶν ἐργαζομένων εἰς τὴν ΗΕΜ; Ἐρωτῶ αὐτό, διότι ἔχει ἰδιαιτέραν σημασίαν.

§24Γ. ΑΡΑΠΗΣ. Οἱ ἐργαζόμενοι, κύριε ὑπουργέ, ἀνέρχονται εἰς 1.558 καὶ οἱ συνταξιοῦχοι ἀνέρχονται εἰς 2350. Τὸ ζήτημα, ὅμως, εἶναι νὰ ἴδωμεν, διὰ ποῖον λόγον ἐδημιουργήθη ὅλη αὐτὴ ἡ στρατιὰ τῶν συνταξιούχων. Καὶ ἐὰν θέλετε νὰ γνωρίζετε ποῖος πταίει, πληροφορηθῆτε ὅτι πταίει, κατὰ πρῶτον λόγον, ἡ Ἑταιρεία καί, κατὰ δεύτερον λόγον, ἡ ἀδιαφορία τοῦ Κράτους. Ἂς συγκρίνωμεν, ὅμως, τὰς σημερινὰς συντάξεις μὲ ἐκείνας, τὰς ὁποίας ἐλάμβανον προπολεμικῶς. Προπολεμικῶς, ἡ μεγαλυτέρα σύνταξις ἀνήρχετο εἰς 4.000 δραχμὰς καὶ ἡ μέση σύνταξις 2.345, ἡ δὲ κατωτέρω εἰς 1.080 δραχμάς. Σήμερον, ἡ ἀνωτάτη σύνταξις, καὶ αὐτὴν τὴν λαμβάνει εἷς μόνον συνταξιοῦχος, εἶναι 1.035 δραχμὰς καὶ ἡ μέση 440, ἡ δὲ κατωτάτη 226. Χρήσιμον, ἐπίσης, εἶναι νὰ ἴδωμεν κατὰ κατηγορίας, διὰ ποίαν αἰτίαν ἐδημιουργήθησαν οἱ συνταξιοῦχοι. Λόγῳ γήρατος, ἐξῆλθον 387. Λόγῳ ἀνικανότητος 392, λόγῳ φυματιώσεως 337, λόγῳ ἐργατικοῦ ἀτυχήματος 53, λόγῳ πολεμικοῦ ἀτυχήματος 2, λόγῳ καταργήσεως θέσεως 520, λόγῳ παραιτήσεως 17 καὶ πλέον τούτων, ὑπάρχουν δικαιοῦχοι χῆραι 742. Ἐπίσης, χρήσιμον εἶναι, νὰ ἀναφέρω τὰ ἔτη ὑπηρεσίας τῶν συνταξιούχων κατὰ κατηγορίας. Ἀπὸ 1–5 ἔτη εἶναι 136 φυματικοὶ καὶ αὐτοὶ ὡς μὴ ἔχοντες τὰς ἄλλας προϋποθέσεις, θὰ λάβουν ὡς σύνταξιν 552 δραχμάς.

§25Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Σήμερον αὐτοὶ τί λαμβάνουν;

§26Γ. ΑΡΑΠΗΣ. Τίποτα, διότι δὲν ὑπάρχουν χρήματα. Ἀφοῦ τὸ Ταμεῖον δὲν ἔχει τί νὰ δώσῃ, ποὺ γιὰ αὐτὸ φταίει τὸ Κράτος. Ἐνῷ τὸ βιβλιάριον ἀναφέρει 1.966 δραχμάς, σήμερα παίρνη μόνον 508 δραχμάς, γιὰ τὴν παραπάνω ἀναφερομένην αἰτίαν.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ἀράπη, παρῆλθεν ἤδη ἡμίωρον, ἀφ’ ὅτου ἀρχίσατε νὰ ὁμιλῆτε. Τὸ θέμα ἐξηντλήθη καὶ σᾶς παρακαλῶ νὰ συντομεύητε, διότι εἶναι πολλοὶ οἱ συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι ἐπιθυμοῦν νὰ λάβουν τὸν λόγον καὶ θὰ πρέπει κἄποτε νὰ τελειώσωμεν.

§28Γ. ΑΡΑΠΗΣ. 6–10 ἐτῶν 226, 11–15 228, 16– 20–425. Αὐτοὶ οἱ 16–20 ἔχουν τὸ δικαίωμα, σύμφωνα μὲ τὸ καταστατικόν των, νὰ λάβουν σύνταξιν. 21–25 520, 25–30 390, 31–35 385, 35–40 50, 41–45 30 καὶ 45–50. Αὐτὸς εἶναι ὁ ἀριθμὸς τῶν συνταξιούχων, ὁ ὁποῖος φθάνει εἰς 235. Θὰ ἤθελα, κύριοι συνάδελφοι, νὰ ἴδωμεν ποίαν σύνταξιν δικαιοῦνται οἱ τροχιοδρομικοὶ Θεσσαλονίκης. Εἰς τὸν Κανονισμὸν τῶν συνταξιούχων Θεσσαλονίκης ὁρίζεται, ὅτι οὗτοι δύνανται νὰ λάβουν σύνταξιν ἅμα τῇ συμπληρώσει 10 ἐτῶν ὑπηρεσίας καὶ μὲ μισθὸν 2.000 δραχμῶν δικαιοῦνται, ὁ ὁδηγὸς 1166 δραχ. Μὲ 25 ἔτη ὑπηρεσίας ἕνας εἰσπράκτωρ καὶ μὲ μισθὸν 2.000 δραχ. θὰ λάβῃ σύνταξιν 1.440 δραχ. Εἰς τὴν ΗΕΜ, μὲ τὰς αὐτὰς προϋποθέσεις, θὰ λάβουν σύνταξιν 552 δραχμάς. Νομίζω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι δὲν θὰ πρέπει εἰς τὸν ἴδιον κλάδον νὰ γίνηται αὐτὴ ἡ ἄνισος μεταχείρισις. Διὰ τοῦτο ζητῶν ἀπὸ τοὺς συναδέλφους νὰ βοηθήσουν, ὥστε καὶ οἱ συνταξιοῦχοι τροχιοδρομικοὶ τῶν Ἀθηνῶν νὰ ὑπαχθοῦν εἰς τὸ αὐτὸ καθεστὼς συνταξιοδοτήσεως μὲ τοὺς τροχιοδρομικοὺς Θεσσαλονίκης. Σήμερον, τί γίνεται μὲ τὴν ὑπαγωγὴν τῶν τροχιοδρομικῶν εἰς τὸ ΙΚΑ; Αὐτοί, οἱ ὁποῖοι εἶναι 65 ἐτῶν, ἔχουν τὰς προϋποθέσεις συνταξιοδοτήσεως. Ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι εἶναι 60 ἐτῶν, ἀλλὰ βαρείας ἐργασίας, θὰ τύχουν, ἐπίσης, συνταξιοδοτήσεως. Ἐκεῖνοι, ὅμως, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν συμπληρώσει τὸ 60ὸν ἔτος τῆς ἡλικίας των, θὰ τύχουν μειωμένης συντάξεως. Ἐνῷ σύμφωνα μὲ τὸν νόμον 301 καὶ τὸ Καταστατικὸν τοῦ Ταμείου, ἐδικαιοῦντο συντάξεως, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον τοὺς ἀφαιροῦμεν σήμερον. Οἱ ἔχοντες 24½ ἔτη ὑπηρεσίας, ὑπάγονται εἰς τὰ κατώτατα ὅρια συνταξιοδοτήσεως, δηλαδὴ εἰς 552 δραχ. Ἐπίσης σήμερον, γίνεται ἡ διάφορος μεταχείρισις, ἐὰν πρόκειται περὶ ὁδηγῶν ἢ εἰσπρακτόρων, ἐνῷ πρότερον δὲν ἐγένετο διάκρισις μεταξὺ ὁδηγῶν καὶ εἰσπρακτόρων, δεδομένου, ὅτι ἀπὸ τῆς πρωΐας ποὺ θὰ ἀναλάβουν ὑπηρεσίαν, μέχρι τῆς ἀποχωρήσεως ἐξ αὐτῆς καὶ οἱ δύο ἐργάζονται συνεχῶς. Συνεπῶς, ἐπαναλαμβάνω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ βοηθήσωμεν, ὥστε καὶ οἱ τροχιοδρομικοὶ τῶν Ἀθηνῶν νὰ ὑπαχθοῦν εἰς τὸ καθεστὼς τῶν τροχιοδρομικῶν Θεσσαλονίκης. Διότι μὲ τὴν ὑπαγωγὴν τούτων εἰς τὸ ΙΚΑ, μόνον ἕνα 20 τοῖς ἑκατὸν ἐξ αὐτῶν ἱκανοποιοῦνται, τὰ 80% ζημιοῦνται. Μέσα εἰς τοὺς συνταξιούχους, ὑπάρχουν ἀνάπηροι ἀπὸ φυματίωσιν ἢ ἄλλας ἀσθενείας, οἱ ὁποῖοι παρέμεινον ἐπὶ 2 ἔτη εἰς κλινικὴν καὶ ἔτυχον τῆς ἀνωτέρας συντάξεως τοῦ Καταστατικοῦ των. Αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι, μὲ τὴν ὑπαγωγήν των εἰς τὸ ΙΚΑ, δὲν θὰ τύχουν πλήρους συντάξεως, διότι ὁ Ὀργανισμὸς τῶν Καταστατικῶν τοῦ Ταμείου Συντάξεως Τροχιοδρόμων ὁρίζει ἀνώτερον ποσοστὸν 60% ἀναπηρίας, προκειμένου νὰ λάβῃ τις πλήρη σύνταξιν. Καὶ τώρα συγκεκριμένως, ὁρίζει τὸ ΙΚΑ ποσοστὸν ἀναπηρίας 67 τοῖς ἑκατόν. Συνεπῶς, αὐτοὶ οἱ ἀνάπηροι, θὰ πέσουν εἰς τὰ κατώτερα ὅρια τῆς συντάξεως. Ἤδη, κύριοι συνάδελφοι, θὰ θίξω τὸ θέμα τοῦ ἐργαζομένου προσωπικοῦ. Μὲ τὴν ὑπὸ κύρωσιν σύμβασιν ἡ ΗΕΜ ἔχει τὸ δικαίωμα ἐντὸς 6μήνου νὰ ἀπολύσῃ ὅσον προσωπικὸν θέλει, νὰ κάμνῃ δὲ ἐπιλογὴν τοῦ προσωπικοῦ ποὺ θὰ ἀπολύσῃ καὶ νὰ καταβληθῇ προσπάθεια μόνον τοὺς ἔχοντας δικαίωμα συντάξεως, εἶναι δὲ ἐνδεχόμενον νὰ ἀπολυθοῦν ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι νὰ μὴ ἔχουν τὰς προϋποθέσεις συνταξιοδοτήσεως. Σήμερον, ὁ κ. ὑπουργός, μᾶς λέγει, ὅτι θὰ ἀπολυθοῦν 603 ἀπὸ αὐτούς, οἱ 184 δὲν ἔχουν δικαίωμα συνταξιοδοτήσεως, ἄλλοι 260 δὲν εἶχον δικαίωμα συνταξιοδοτήσεως ποὺ ἀπελύθησαν ἀπὸ 1.1.1957 μὲ τὴν προηγουμένην σύμβασιν καὶ συνεπῶς ὁ ἀριθμὸς τῶν μὴ δικαιουμένων συντάξεως ἀνέρχεται εἰς 480. Αὐτοὶ θὰ πρέπει νὰ ἀπορροφηθοῦν ἀπὸ τὴν ἀνάδοχον τῆς ΗΕΜ, ἀλλὰ ποῖος εἶναι ὁ ἀνάδοχος; Ἐνῷ κατὰ τὴν σύμβασιν τῆς 27.8.1957 ἀναφέρεται ὡς ἀνάδοχος ὁ Δῆμος, σήμερον δὲν ἀναφέρεται ποῖος εἶναι ὁ ἀνάδοχος, προβλέπεται, ὅμως, μία ἐπιτροπή, ἡ ὁποία θὰ ἐπιληφθῇ τοῦ θέματος, ἀλλὰ ἐπὶ τῇ βάσει ποίων κριτηρίων θὰ κρίνῃ ἡ ἐπιτροπή, καὶ ἐφ’ ὅσον πάντα θὰ εἶναι ὑπὸ τὴν ἐπιρροὴν τῆς Ἑταιρείας; Ὅτι πρέπει νὰ συγκροτηθῇ συμβούλιον, ὅπερ νὰ ἀποφαίνεται περὶ τοῦ ἀριθμοῦ τοῦ πλεονάζοντος προσωπικοῦ, ἐξ ἑνὸς ἀνωτέρου δικαστικοῦ ὡς προέδρου, ἑνὸς τοῦ Ὑπουργείου Συγκοινωνίας, ἑνὸς τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας, ἑνὸς τῆς ἐπιχειρήσεως καὶ ἑνὸς τῶν ἐργαζομένων. Τονίζω καὶ πάλιν, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι διὰ τῆς συμβάσεως, παρέχεται τὸ δικαίωμα εἰς τὴν ΗΕΜ, δι’ ἕνα ἑξάμηνον, νὰ ἀπολύσῃ ὡρισμένον ἀριθμὸν ἐκ τοῦ προσωπικοῦ της, χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ μία ἐπιτροπή, ὅπως ἐζήτησαν οἱ ἐνδιαφερόμενοι, ἀπὸ ὑπάλληλον τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας, ἀπὸ ὑπάλληλον τοῦ Ὑπουργείου Μεταφορῶν καὶ ἕνα ἐργαζόμενον, διὰ νὰ κάμνῃ τὴν ἐπιλογὴν τῶν ἀπολυθησομένων. Θὰ πρέπει, ἐπίσης, νὰ ληφθῇ μέριμνα διὰ τὴν προστασίαν τῶν παλαιῶν πολεμιστῶν, ὅπως, ἐπίσης, νὰ μὴ καταργηθῇ ἡ προστασία τῶν συνδικαλιστικῶν στελεχῶν. Διότι, διὰ τοῦ τρόπου, τὸν ὁποῖον προβλέπει ἡ σύμβασις, δίδεται τὸ δικαίωμα εἰς τὴν Ἑταιρείαν, νὰ ἀπομακρύνῃ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἀγωνίσθησαν καὶ ἀγωνίζονται ὑπὲρ τῶν συμφερόντων τῶν ἐργαζομένων. Θὰ πρέπει ὁ κ. ὑπουργὸς νὰ ἐνδιαφερθῇ διὰ τὴν προστασίαν τῶν παλαιῶν πολεμιστῶν καὶ τῶν συνδικαλιστικῶν στελεχῶν καὶ νὰ μὴ δεχθῇ τὴν κατάργησιν τῆς παρεχομένης μέχρι σήμερον προστασίας των. Περαιτέρω, θὰ πρέπει νὰ ληφθῇ μέριμνα, ὅπως αἱ νέαι ὑπηρεσίαι τῆς Ἑταιρείας ἢ καὶ αἱ παρεμφερεῖς ἐπιχειρήσεις της, ΗΕΜ καὶ ΗΕΑΠ, νὰ ἀπορροφήσουν, ἐν πρώτοις, τὸ ἀπολυθησόμενον, βάσει τῆς συμβάσεως, προσωπικόν. Ὡς πρὸς τὸ οἰκονομικὸν θέμα, δηλαδὴ τὴν δυνατότητα συνταξιοδοτήσεως τοῦ προσωπικοῦ, ἔχω νὰ εἴπω, ὅτι τὸ θέμα ἦτο λελυμένον. Ὑπῆρχεν ἕνα δεκάλεπτον, τὸ ὁποῖον ἐὰν εἰσεπράττετο εἰς ὅλας τὰς γραμμὰς καὶ κατεβάλλετο εἰς τὸ ΙΚΑ, θὰ ἐπαρκοῦσε διὰ τὴν συνταξιοδότησίν του, χωρὶς καμμίαν ἐπιβάρυνσιν καὶ κανένα κίνδυνον ἐπιβαρύνσεως τῶν λοιπῶν ἠσφαλισμένων τοῦ ΙΚΑ. Πέραν αὐτοῦ, ἔχω νὰ κάμω τὴν παρατήρησιν, ὅτι οἱ ὑπαγόμενοι εἰς τὸ κατώτερον ὅριον συνταξιοδοτήσεως, δὲν δικαιοῦνται οἰκογενειακῶν ἐπιδομάτων. Καταβάλλονται διὰ τὴν ἀσφάλισιν 300 δραχμαὶ ἐκ μέρους τῆς ἐπιχειρήσεως καὶ 150 ἐκ μέρους τοῦ τροχιοδρομικοῦ, δηλαδὴ 450 δραχμαὶ διὰ κάθε ἠσφαλισμένον καὶ εἰς τὸ τέλος θὰ καταλήξῃ ὁ ἠσφαλισμένος αὐτὸς νὰ λάβῃ σύνταξιν 552 δραχμῶν. Ἐὰν ἐπιβληθῇ τὸ δεκάλεπτον καὶ εἰς τὰς γραμμάς, εἰς τὰς ὁποίας δὲν καταβάλλεται, θὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ λάβουν οἱ συνταξιοῦχοι τροχιοδρομικοὶ τὴν σύνταξιν, τὴν ὁποίαν λαμβάνουν οἱ συνάδελφοί των τῆς Θεσσαλονίκης. Ἀλλὰ ἐνῷ διὰ τὸ προσωπικὸν ἐπιδεικνύεται τόσον φειδωλὴ ἡ ὑπὸ κρίσιν σύμβασις, αἱ παροχαὶ πρὸς τὴν ΗΕΜ εἶναι μεγάλαι. Παραχωρεῖται εἰς τὴν Ἑταιρείαν τὸ δικαίωμα ἐκμεταλλεύσεως τῶν πέντε γραμμῶν, μὲ τὰς προϋποθέσεις τῆς συμβάσεως τοῦ 1925. Οὕτως, ἐπὶ ἑξάμηνον θὰ ἔχῃ τὸ μονοπώλιον τῶν γραμμῶν αὐτῶν καὶ θὰ εἰσπράττῃ καὶ τὸ 20λεπτον, τὸ ὁποῖον εἶχε συμφωνηθῆ νὰ περιέλθῃ εἰς τὸν Δῆμον, διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ ἀνταπεξέλθῃ εἰς τὴν προμήθειαν ὀχημάτων κλπ. Περαιτέρω τῆς χαρίζονται 10.000 λίρες, ἐνῷ πρῶτα ἐπλήρωνε 10%, τώρα θὰ πληρώνῃ 5,75%. Τῆς χαρίζεται ἀπὸ 1.5.1959 τὸ πεντάλεπτον διὰ τὰ ὁδοστρώματα καὶ τῆς παραχωρεῖται 1% ἐπὶ τοῦ 20λέπτου διὰ τρία ἔτη. Μὲ τὰς αὐξήσεις τῆς δραχμῆς, νὰ ἔχῃ οὕτω μίαν ὠφέλειαν ἡ Ἑταιρεία 7%, σὺν 5% συνολικῶς 12%. Καταργεῖ ἐπίσης ἡ σύμβασις προστατευτικοὺς νόμους ὑπὲρ τῶν ἐργαζομένων, καθὼς καὶ τὸν νόμον 2112, τὸν ὁποῖον ἡ Ἑταιρεία μέχρι σήμερον ἐφήρμοζε. Διότι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι θὰ ἐνταχθοῦν εἰς τὸ ΙΚΑ, δὲν θὰ λάβουν, ὡς δικαιοῦνται, τὴν ἀποζημίωσιν τοῦ νόμου 2112. Ἐκτὸς τούτου, καταργεῖ κεκτημένα δικαιώματα, τὰ ὁποῖα ἀπέκτησαν οἱ ἐργαζόμενοι, βάσει δικαστικῶν ἀποφάσεων. Καὶ τελικῶς ἐντάσσει τὸ προσωπικὸν σύμφωνα μὲ τὸν κανονισμὸν τῶν ἰδιωτικῶν λεωφορείων. Δηλαδή, ἐνῷ θὰ ἔπρεπε νὰ προχωρήσωμεν ἕνα βῆμα πρὸς τὰ ἐμπρός, ἀντιθέτως βαίνομεν πρὸς τὰ ὀπίσω, διότι ἐνῷ τὸ προσωπικὸν τῶν ἰδιωτικῶν λεωφορείων θὰ ἔπρεπε νὰ ἔλθῃ πρὸς τοὺς τροχιοδρομικούς, ἀντιθέτως οἱ τροχιοδρομικοὶ ἐξομοιοῦνται πρὸς τὸ προσωπικὸν τῶν ἰδιωτικῶν λεωφορείων! Δὲν ὁρίζεται πουθενὰ εἰς τὴν σύμβασιν, ὅτι ἡ Ἑταιρεία ὑποχρεοῦται νὰ ἐπανδρώσῃ τὰ ὀχήματά της καὶ διαρκῶς εἰς τὴν σύμβασιν αὐτὴν βλέπομεν νὰ ἐξυπηρετῆται, διὰ τῶν ὅρων, ἡ πλευρὰ τῆς ἐπιχειρήσεως καὶ νὰ ἀγνοῆται ἡ τάξις τῶν ἐργαζομένων. Δὲν χορηγοῦνται εἰς τοὺς συνταξιούχους εἰσιτήρια διὰ νὰ ταξιδεύουν, ὅπως συμβαίνῃ μὲ ὅλας τὰς ἄλλας σιδηροδρομικὰς ἑταιρείας. Δὲν ὑποχρεώνει τὴν ἐπιχείρησιν νὰ διατηρήσῃ τὸ μισθολόγιον, ὡς εἶχεν ὑποχρέωσιν, σύμφωνα μὲ τὸν τιμάριθμον. Πλεονεκτήματα μόνον εἰς τὴν ἐπιχείρησιν δίδονται, διότι δίδονται εἰς αὐτὴν 46.000.000, διὰ νὰ φέρῃ ὀχήματα, ὡς δάνειον. Ἕτερα 10.000.000 ὡς δάνειον, τὸ ὁποῖον θὰ ἐξοφληθῇ ἐντὸς 15ετίας μὲ τόκον 6%, Ἐκτὸς ὅμως ὅλων αὐτῶν, παραχωρεῖ ἕτερα 9.620.000 καὶ ἐπίσης δραχ. 100.000 μηνιαίως, διὰ τὴν ζημίαν, τὴν ὁποίαν δῆθεν ὑπέστη ἡ Ἑταιρεία, ἐκ τῆς μὴ ὑπογραφῆς τῆς συμβάσεως τὴν 1ην Μαΐου 1958. Καὶ ἐνῷ ὅλα αὐτὰ τὰ πλεονεκτήματα δίδονται ἀπὸ τὸ Κράτος πρὸς τὴν Ἑταιρείαν, τῆς παρέχεται καὶ τὸ δικαίωμα νὰ κρατήσῃ ἀπὸ τὸ Ἀσφαλιστικὸν Ταμεῖον ἐκεῖνα, ποὺ ἦτο ὑποχρεωμένη ἐκ τῆς συμβάσεως νὰ καταθέσῃ εἰς αὐτό. Καί, ὅμως, ἐρχόμεθα εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ λέγομεν ὅτι οἱ τροχιοδρομικοὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συνταξιοδοτηθοῦν καὶ νὰ ἀποζημιωθοῦν σύμφωνα μὲ τὸ Καταστατικὸν τοῦ Ταμείου των. Ἀπ’ ὅλα αὐτά, κύριοι συνάδελφοι, τὰ ὁποῖα ἀνέπτυξα, παρατηροῦμεν μίαν δυσανάλογον καὶ ἄνισον μεταχείρισιν τῶν ἐργαζομένων. Εἰς μὲν τὴν Ἑταιρείαν ἀφειδῶς παραχωροῦμεν πλεονεκτήματα καὶ φορολογικὰς ἀπαλλαγάς, ἀπὸ δὲ τοὺς ἐργαζομένους ἀφαιροῦμεν κεκτημένα δικαιώματα, τὰ ὁποῖα κατέκτησαν κατόπιν ἀγώνων σκληρῶν, χωρὶς νὰ τοὺς προσθέτωμεν τίποτε, διὰ νὰ εὑρεθοῦν εἰς τὸν δρόμον ἔπειτα ἀπὸ τόσα ἔτη ἐργασίας.

§29Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Δύνασθε νὰ μοῦ ὑποδείξητε, ἔστω καὶ μίαν συγκεκριμένην περίπτωσιν, κατὰ τὴν ὁποίαν νὰ μὴ βελτιοῦται ἡ θέσις τῶν συνταξιούχων;

§30Γ. ΑΡΑΠΗΣ. Κύριε ὑπουργέ, θέλετε νὰ πῆτε, ὅτι μὲ τὴν αὔξησιν τῶν 439 δραχμῶν ποὺ παίρνουν σήμερα εἰς 552, μετὰ τὴν ἔνταξίν των εἰς τὸ ΙΚΑ, τοῦτο ἀποτελεῖ βελτίωσιν τῆς θέσεώς των; Ἐν πάσῃ περιπτώσει, κύριοι συνάδελφοι, κατερχόμενος τοῦ βήματος, ὑποβάλλω τὴν παράκλησιν πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ἔπειτα ἀπὸ ὅσα ἐλέχθησαν ἀπὸ τὸ βῆμα αὐτό, νὰ σκεφθῆτε τοὺς τροχιοδρομικοὺς καὶ τὸ δύσκολον τῆς θέσεώς των. Διότι ἡ τάξις τῶν τροχιοδρομικῶν, εἶναι μία συμπαθὴς τάξις τῶν ἐργαζομένων, οἱ ὁποῖοι ἐπάλαιψαν σκληρὰ διὰ νὰ κατορθώσουν νὰ φέρουν τὴν σημερινὴν συγχρονισμένην συγκοινωνίαν. Ἔχομεν ὑποχρέωσιν ὅλοι νὰ βοηθήσωμεν τὴν τάξιν αὐτήν. Ὡς πρὸς τὴν ἄλλην πλευρὰν τοῦ θέματος τῶν συγκοινωνιῶν, νομίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ πρέπει νὰ παραχωρήσῃ τὰς συγκοινωνίας εἰς τοὺς Δήμους καὶ τὰς Κοινότητας, διὰ τῆς ἱδρύσεως ἑνὸς Ὀργανισμοῦ τῶν Δήμων. Μὲ τὴν βεβαιότητα τῆς ἀποδοχῆς τροπολογιῶν, διὰ τὸ καλὸν τῶν ἐργαζομένων, κατέρχομαι τοῦ βήματος. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Ι. Κοντοβράκης).

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας ἐζήτησε τὸν λόγον, διὰ νὰ καταθέσῃ ἕνα νομοσχέδιον καὶ νὰ εἴπῃ ὀλίγα τινὰ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ.

§32Κ. ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Κύριοι συνάδελφοι, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ καταθέσω σχέδιον νόμου «περὶ ρυθμίσεως τῆς παραγωγῆς καὶ τῆς ἐμπορίας τῶν γεωμήλων». Κατὰ τὴν τρέχουσαν ἐαρινὴν περίοδον, ἡ παραγωγὴ τῆς πατάτας προοιωνίζεται λίαν ἐξαιρετική. Κατὰ τὴν περυσινὴν περίοδον, εἴχομεν 140.000 τόννους πατάτας. Ἐφέτος ὑπολογίζομεν, ὅτι ἡ παραγωγὴ θὰ ὑπερβῇ τοὺς 200.000 τόννους. Εἴχομεν, ὅμως, τὴν ἀτυχίαν, λόγῳ κλιματολογικῶν συνθηκῶν, ἡ παραγωγὴ νὰ ἔλθῃ ὄψιμος καί, ὡς ἐκ τούτου, ἐχάσαμεν τὴν ἐξαγωγικὴν περίοδον. Διότι, μετὰ τὴν 15ην Μαΐου, εἰς τὴν Ἀγγλίαν καὶ ἄλλας χώρας, θὰ ἰσχύσῃ τὸ ηὐξημένον δασμολόγιον. Καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, ἡ προσδοκωμένη τιμὴ ἐκ τῆς ἐξαγωγῆς, θὰ εἶναι πολὺ μικρά Πρὸ τῆς καταστάσεως αὐτῆς, ἡ Κυβέρνησις ἀπεφάσισε νὰ λάβῃ σύντονα μέτρα, τόσον ἀπὸ πλευρᾶς συγκομιδῆς, ὅσον καὶ ἀπὸ πλευρᾶς διαθέσεως τοῦ προϊόντος. Καὶ διὰ τὸν λόγον αὐτόν, θὰ πρέπει νὰ δοθῇ ἐξουσιοδότησις πρὸς τοὺς ὑπουργοὺς Γεωργίας καὶ Ἐμπορίου, ὅπως, δι’ ἀποφάσεών των, ἐπιβάλουν ἀφ’ ἑνὸς ποιοτικὸν παρακράτημα, ἀφ’ ἑτέρου δὲ ποσοτικὸν παρακράτημα. Τὸ τελευταῖον τοῦτο, θὰ χρησιμεύσῃ διὰ τὴν ἐξαγωγὴν εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Προσέτι ἐξουσιοδότησις, διὰ τὴν ἐπιβολὴν μέτρων πρὸς κλιμάκωσιν τῆς συγκομιδῆς τῶν γεωμήλων καὶ τῆς διακινήσεως αὐτῶν καὶ καθορισμὸν τῶν μέτρων, διὰ τὴν ἑνιαίαν διαχείρισιν τῆς παραγωγῆς. Ἐπειδή, ὡς ἀντιλαμβάνεσθε, τὸ νομοσχέδιον εἶναι ἐπεῖγον, παρακαλῶ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ὅπως δεχθῇ καὶ κηρυχθῇ ἐπεῖγον τὸ ὑποβαλλόμενον σχέδιον νόμου, τὸν δὲ ἀξιότιμον κ. Πρόεδρον τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῆς Γεωργίας νὰ εἰσαγάγῃ, ἐντὸς τῆς αὔριον, πρὸς ἐπεξεργασίαν τὸ σχέδιον τοῦτο, ὥστε νὰ καταστῇ δυνατὸν καὶ ψηφισθῇ κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς Παρασκευῆς.

§33Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἴμεθα σύμφωνοι διὰ τὴν ἄμεσον ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, διότι εἶναι ἄμεσος καὶ ἐπιτακτικὴ ἡ ἀνάγκη νὰ ληφθοῦν τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ἀνέφερεν ὁ κ. ὑπουργός.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτᾶται ἡ Βουλή. Δέχεται, ὅπως τὸ κατατεθὲν νομοσχέδιον τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας, ψηφισθῇ τὴν ἐρχομένην Παρασκευήν;

§35ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεπῶς, τὸ κατατεθὲν νομοσχέδιον τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας, θὰ συζητηθῇ τὴν ἐρχομένην Παρασκευήν. Ὁ κ. Γ. Κατσαφάδος, ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ τοῦ συζητουμένου νομοσχεδίου.

§37Γ. ΚΑΤΣΑΦΑΔΟΣ. Κύριοι βουλευταί, καλούμεθα νὰ κυρώσωμεν, διὰ τῆς ψήφου μας, τὴν «Σύμβασιν» μεταξὺ Ἑλληνικοῦ Κράτους καὶ τῆς Ἠλεκτρικῆς Ἑταιρείας Μεταφορῶν (Η.Ε.Μ.), τὴν ὑπογραφεῖσαν τὴν 27.8.1957, ὡς καὶ τήν, διὰ τοὺς γνωστοὺς ἤδη λόγους, ἐπιβληθεῖσαν ὑπογραφὴν συμπληρωματικῆς «συμφωνίας», λαβοῦσαν χώραν μεταξὺ τῶν αὐτῶν συμβαλλομένων τὴν 5.2.1959. Ἡ ἀνανέωσις τῆς συμβάσεως, ἐπεβλήθη τριάκοντα τέσσαρα ἔτη μετὰ τὴν ἀρχικὴν τοιαύτην, κυρωθεῖσαν διὰ τοῦ Ν. Δ. τῆς 16ης Ὀκτωβρίου 1925 καὶ εἴκοσι δύο ἔτη, μετὰ τὴν συμπληρωματικὴν τοιαύτην, δι’ οὓς λόγους ἀναφέρονται ἐν τῇ εἰσαγωγικῇ ἐκθέσει καὶ διὰ τοὺς ὁποίους, οὐδεμία δύναται νὰ διατυπωθῇ ἀμφισβήτησις. Ἔπρεπε, ὄντως, νὰ παραμερισθοῦν ὡρισμένα συμβατικὰ ἐμπόδια, ἅτινα προήρχοντο ἐκ τῶν μνημονευθεισῶν παλαιῶν συμβάσεων καὶ ἅτινα ἀπετέλουν κώλυμα εἰς τὴν βελτίωσιν καὶ ἐκσυγχρονισμὸν τῶν συγκοινωνιῶν, ἐντὸς αὐτῆς ταύτης τῆς καρδίας τῆς Πρωτευούσης. Εἶναι βεβαίως, σκόπιμον νὰ ὑπομνησθοῦν αἱ δυσκολίαι, τὰς ὁποίας ἀντιμετώπισε τὸ Κράτος εἰς τὴν ὑπογραφὴν (ἀνανέωσιν) τῆς συμβάσεως, δυσκολίαι ἀπορρέουσαι ἀπὸ τὰ προνόμια τὰ ὁποῖα εἶχεν ὑπὲρ αὐτῆς ἡ ΗΕΜ, ἐκ τῶν προηγηθεισῶν συμβάσεων καὶ τῶν ὁποίων ἡ διάρκεια ἔληγε μετὰ 25 ὁλόκληρα χρόνια. Δὲν δυνάμεθα, παρὰ νὰ ἀναγνωρίσωμεν τὰς δυσκολίας, τὰς ὁποίας ἀντιμετώπισαν οἱ ἁρμόδιοι ἐκπρόσωποι τοῦ Κράτους, κατὰ τὰς διαπραγματεύσεις των μετὰ τῆς ἐνδιαφερομένης Ἑταιρείας, ἥτις προέβαλε τὰ ἐκ τῶν προνομίων ἀπορρέοντα δικαιώματά της. Ἐὰν ἡ Ἑταιρεία ἐτήρησε τὰς συμβατικάς της ὑποχρεώσεις καὶ ἑπομένως διετήρησεν εἰς τὸ ἀκέραιον τὰ προνόμια αὐτά, θέτουσα οὕτως εἰς μειονεκτικὴν θέσιν τοὺς ἐκπροσώπους τοῦ Κράτους κατὰ τὰς διαπραγματεύσεις, εἶναι θέμα, ὅπερ ἐκφεύγει τῆς ἐπιστημονικῆς μου ἁρμοδιότητος καὶ δὲν δύναμαι νὰ τὸ κρίνω. Ἀπορρέει, ὅμως, ἀπὸ τὴν στοιχειώδη λογικήν, ὅτι ἡ Ἑταιρεία, ἐκμεταλλευομένη προνομιακῶς τὰς πλέον προσοδοφόρους συγκοινωνιακὰς γραμμὰς τῆς Πρωτευούσης καὶ τοῦ ἐπινείου, ἐπὶ μίαν ὁλόκληρον τριακονταπενταετίαν, ἀπεκόμισε κέρδη, τὰ ὁποῖα ἐπέβαλον αὐτῇ ὑποχρεώσεις μὴ προβλεπομένας ὑπὸ τῆς συμβάσεως, αἵτινες, ὅμως, ὑποχρεώσεις προέβαλον ἀπὸ τὴν ἀνάγκην τῶν πραγμάτων, ὡς αὗται προέκυψαν ἀπὸ τὴν ἐξέλιξιν τῶν συγκοινωνιακῶν μας πραγμάτων. Πάντως εἶναι γεγονὸς ἀναμφισβήτητον, ὅτι ἡ ἀναπροσαρμογὴ τῶν ὅρων τῆς συμβάσεως, ἐπεβάλλετο ἀπὸ τὴν ἐξέλιξιν τῶν συγκοινωνιακῶν μας συνθηκῶν. Δὲν ἀμφισβητῶ τὸ δικαίωμα τῆς Ἑταιρείας ν’ ἀποκομίζῃ κέρδη ἀπὸ τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν γραμμῶν, οὔτε τὴν διατήρησιν τοῦ δικαιώματος ἐν τῇ νέᾳ συμβάσει, διὰ τὴν ἐξασφάλισιν ὅρων, οἵτινες θὰ ἐπέτρεπον αὐτῇ ὠφέλειαν καὶ οὐχὶ ζημίαν. Δὲν φαντάζομαι νὰ ὑπάρχῃ κανείς, εἴτε ἐντὸς τῆς αἰθούσης ταύτης, εἴτε ἐκτὸς αὐτῆς, ὅστις νὰ πιστεύῃ, ὅτι τὸ Κράτος ἠδύνατο ἢ εἶχε δικαίωμα νὰ ἐπιβάλῃ εἰς ἰδιώτας ἢ Ἑταιρείαν ὅρους, ἐπιβάλλοντας εἰς αὐτὴν νὰ ἐργάζηται ἐπὶ ζημίᾳ της ὑπὲρ τοῦ Κράτους. Ἐκτὸς τοῦ ὅτι οἱ ὅροι αὐτοὶ εἶναι ἀπαράδεκτοι ἀπὸ τοὺς ἀντισυμβαλλομένους, δὲν πρέπει νὰ ἐπιδιώκεται ἡ ἐπιβολή των ὑπὸ τοῦ Κράτους, ἐπὶ παρομοίων περιπτώσεων, διότι ἀντὶ ὠφελείας, ζημίαν θὰ ἐπιφέρουν εἰς τὸ σύνολον, ἀντὶ βελτιώσεως τῶν συγκοινωνιακῶν συνθηκῶν ἐπιδείνωσιν τούτων. Ἐλέχθησαν πολλὰ ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, περὶ ληστρικῶν Ἑταιρειῶν καὶ ἀποικιακῶν συμβάσεων κλπ., λέξεις, ἐκφράσεις, αἱ ὁποῖαι δὲν συμβιβάζονται μὲ τὴν σοβαρότητα τοῦ βήματος τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Τὸ Κράτος, δὲν δύναται νὰ ἐπιβάλῃ εἰς ἰδιώτας καὶ Ἑταιρείας ὅρους, οἵτινες θὰ ὁδηγήσουν εἰς ζημίας, οὔτε καὶ πρέπει. Καὶ ἐπειδὴ ἐλέχθησαν τὰ αὐτὰ καὶ διὰ τὴν Ἑταιρείαν Ε.Η.Σ., καίτοι ἐντελῶς ἐκτὸς θέματος, ἐπιβάλλεται μίαν παρένθεσις. Ἐναντίον τῆς συμβάσεως μὲ τὴν Ἑταιρείαν Ε.Η.Σ., διετυπώθησαν καὶ κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς νομοθετικῆς κυρώσεως καὶ μετ’ αὐτὴν καὶ σήμερον ἐκφράσεις, ἀντίθετοι πρὸς πᾶσαν ἔννοιαν δικαίου καὶ συμφέροντος τοῦ κοινοῦ. Ἐν τούτοις, ἡ Ἑταιρεία ἀπέδωσε σύγχρονον καὶ πολιτισμένον συγκοινωνιακὸν μέσον, ταχύ, ἄνετον, ἀσφαλές, εὐθηνόν, ἐξυπηρετοῦν τοὺς ἐργαζομένους καὶ τὰ λαϊκὰ στρώματα. Εἶναι δὲ πρὸς τιμὴν τῆς Ἑταιρείας, ἥτις δὲν φείδεται δαπανῶν, διὰ τὴν καθ’ ἑκάστην βελτίωσιν τοῦ ἠλεκτρικοῦ σιδηροδρόμου. Αὐτά, κύριοι, διὰ τὰς ἐκφράσεις, ληστρικαὶ ἑταιρεῖαι, ἀποικιοκρατικαὶ συμβάσεις κλπ. Περαιτέρω, ἡ ἀντισυμβαλλομένη Ἑταιρεία δὲν καλεῖται οὔτε δύναται νὰ κληθῇ νὰ χορηγήσῃ φιλανθρωπίαν. Ἀλλ’ ἂς ἔλθωμεν εἰς τὸ θέμα μας. Οὔτε νομίζω, νὰ ὑπάρχῃ κανείς, ὅστις νὰ πιστεύῃ, ὅτι θὰ ἦτο δυνατὸν ν’ ἀθετήσωμεν, ν’ ἀθετήσῃ τὸ Κράτος συμβατικάς του ὑποχρεώσεις, οἱαιδήποτε καὶ ἂν εἶναι αὗται. Ἀπὸ τὴν ἄλλην πλευράν, ἐπιβάλλεται ἡ ἀπαίτησις καὶ ἀπὸ τοὺς ἀντισυμβαλλομένους νὰ σέβωνται εἰς τὸ ἀκέραιον τὰς ἰδικάς των συμβατικὰς ὑποχρεώσεις. Εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, προβάλλουν ἀπὸ τὴν ἀντίθετον πλευρὰν τῶν συμβαλλομένων, τὸ ἐπιχείρημα, καθ’ ὃ ἡ πλήρης καὶ λεπτομερειακὴ ἐφαρμογὴ ἐνίων συμβατικῶν ὅρων, ὁδηγεῖ ἀναποφεύκτως εἰς πλήρη ἀδυναμίαν ἐκπληρώσεως ἄλλων τοιούτων πλέον βασικῶν, ἡ μὴ τήρησις τῶν ὁποίων δὲν θὰ ἐπέτρεπεν ὄχι μόνον τὴν βελτίωσιν τῶν συγκοινωνιακῶν συνθηκῶν, ἀλλ’ οὔτε στοιχειώδη διατήρησιν τούτων. Ὅλα αὐτὰ συνέχονται μὲ ἕνα γεγονός: Ἡ καταγγελία τῆς συμβάσεως, εἴτε τώρα, εἴτε εἰς τὸ παρελθόν, διὰ πολλοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους δὲν εἶναι δυνατὸν ν’ ἀναλύσω, οἵτινες, ἄλλως τε, εἶναι γνωστοί, δὲν ἐγένετο. Ἐπεβάλλετο, ὅθεν, ἡ ρύθμισις καὶ ἡ ἀναπροσαρμογὴ τῶν συμβατικῶν ὅρων, σύμφωνα μὲ τὴν δημιουργηθεῖσαν κατάστασιν τῶν συγκοινωνιακῶν ὅρων. Ἐπιβάλλεται ὅμως ἡ ρύθμισις κατὰ τρόπον, ὅστις δὲν θίγει συμφέροντα καὶ κεκτημένα δικαιώματα, τόσον τῶν συμβαλλομένων, ὅσον καὶ τῆς ὁμάδος τῶν πολιτῶν, ἄνευ τῆς συμπαραστάσεως τῆς εἰλικρινοῦς καὶ τῆς βοηθείας τῶν ὁποίων δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτευχθῶσιν οἱ σκοποὶ τῆς συμβάσεως. Κύριοι συνάδελφοι, θὰ διατυπώσω τὰς σκέψεις μου κατὰ τρόπον ἄκρως ἀντικειμενικόν, ἀνεπηρέαστον ἀπὸ πάσης ἀπόψεως, διότι δὲν ἀναγνωρίζω τὸ ἀποκλειστικὸν δικαίωμα εἰς τὴν ἀριστεράν, διὰ τὴν προάσπισιν τῶν συμφερόντων τῶν ἐργαζομένων. Πιστεύω προσωπικῶς ὅτι, ἀπὸ ἀπόψεως ἐπιδιώξεως τοῦ σκοποῦ βελτιώσεως τῶν συγκοινωνιῶν τῆς Πρωτευούσης καὶ τοῦ συνεχομένου μετ’ αὐτῆς ἐπινείου, ἡ Σύμβασις ἀνταποκρίνεται πλήρως εἰς ὅλας αὐτῆς τὰς λεπτομερείας ἄνευ ζημίας τοῦ Δημοσίου, ἄνευ παραχωρήσεων τοῦ Δημοσίου ἢ νέων φορολογιῶν, ὡς τοῦτο διετυπώθη ἀπὸ διαφόρους ρήτορας. Δὲν δύναται, ὅμως, νὰ λεχθῇ τὸ αὐτὸ καὶ διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν κεκτημένων, ἀναφαιρέτων καὶ ἀκαταλύτων δικαιωμάτων τῶν ἐργασθέντων καὶ ἐργαζομένων εἰς τὴν

Η.Ε.Μ.

Οἱ ἐργαζόμενοι ὅλων τῶν ἐπαγγελματικῶν κατηγοριῶν εἰς τὴν Ἑταιρείαν καὶ οἱ ἀναλώσαντες ὁλόκληρον τὴν ζωήν των διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν συγκοινωνιακῶν ἀναγκῶν τοῦ κοινοῦ, ἀδικοῦνται καταφώρως. Ἡ συμπαθὴς τάξις τῶν τροχιοδρομικῶν εἰς πάντας τοὺς κατοίκους τῆς τέως Διοικήσεως Πρωτευούσης, περιλαμβάνουσα περὶ τοὺς 4.000 ἐργαζομένους καὶ συνταξιούχους μετὰ τῶν οἰκογενειῶν των, εὑρίσκονται ἤδη εἰς κατάστασιν δεινήν, μὴ δυνάμενοι ν’ ἀντιμετωπίσουν καὶ τὰς στοιχειώδεις ἀνάγκας τῆς ἐπιβιώσεώς των. Προκαλεῖ ὄντως ἀπορίαν, ἡ ἀστοργία, ἥτις ἐπεδείχθη κατὰ τὰ μεταπολεμικὰ ἔτη, τόσον ἐκ μέρους τῆς ὑποχρέου Ἑταιρείας, ὅσον καὶ ὑπὸ τοῦ Κράτους, διὰ τὴν τύχην τῆς τάξεως αὐτῆς, ἥτις ἐπετέλεσεν εἰς τὸ παρελθὸν κυρίως, ὅταν ὁ τροχιόδρομος ἀπετέλει τὸ μοναδικὸν συγκοινωνιακὸν μέσον τῆς Πρωτευούσης, ἀλλὰ ἐξακολουθεῖ ἀκόμη νὰ ἐπιτελῇ ἔργον κοινωνικῆς σημασίας καὶ οὐχὶ ἁπλῶς κοινῆς ὠφελείας. Ὁ τροχιοδρομικός, ἀντιθέτως πρὸς ὅλας τὰς ἄλλας ἐπαγγελματικὰς ἀσχολίας, δὲν γνωρίζει εἰς τὴν ζωήν του ἡμέρας ἀργίας καὶ μεγάλας ἑορτάς. Εἶναι ὑποχρεωμένος, ἡμέρας τε καὶ νυκτός, μὲ οἱανδήποτε καιρικὴν συνθήκην καὶ ἀντιξοότητα, νὰ εὑρίσκεται ἐπὶ τοῦ ὀχήματος, τὸ ὁποῖον χρησιμοποιεῖται συχνάκις ὑπὸ τῶν ἄλλων τῶν ἐπιβατῶν, τῶν λαϊκῶν στρωμάτων, διὰ τὴν μεταφορὰν των κατὰ τὰς ἡμέρας ἀργίας πρὸς ψυχαγωγίαν. Εἰς οὐδεμίαν σχεδὸν ἐπαγγελματικὴν τάξιν ἐδημιουργήθη ἡ ἀπαράδεκτος, ἀπὸ κοινωνικῆς ἀπόψεως, ἐξέλιξις, καθ’ ἣν οἱ τροχιοδρομικοί, λαμβάνοντες πρὸ τοῦ δευτέρου παγκοσμίου πολέμου συντάξεις ἀνωτέρας τῆς τάξεως τῶν 2500 προπολεμικῶν δραχμῶν, νὰ μὴ λαμβάνουν σήμερον οὔτε τὰς συντάξεις πείνης τῶν 500 δραχμῶν. Ὑπάρχουν συνταξιοῦχοι τροχιοδρομικοί, οἵτινες ἠνάλωσαν ζωὴν 30–40 ἐτῶν, εἰς τὴν σκληράν των ἐργασίαν, ἐξασφαλίζοντες ταχεῖαν καὶ ἄνετον μεταφορὰν τῶν ἐργαζομένων εἰς τὰς ἐργασίας των, ὡς καὶ χῆραι καὶ ὀρφανὰ συναδέλφων των, οἵτινες ἀπειλοῦνται εἰς τὸν ἐκ πείνης θάνατον εἰς ἀντάλλαγμα τοῦ κοινωνικοῦ των λειτουργήματος. Οὐδεὶς δύναται ν’ ἀντιταχθῇ εἰς τὴν ἀναδιοργάνωσιν τῶν ἀστικῶν συγκοινωνιῶν καὶ τὸν συγχρονισμὸν των, πρὸς τὰ σύγχρονα πολιτισμένα συγκοινωνιακὰ μέσα. Ἡ ὀργάνωσις, ὅμως αὕτη πρέπει ν’ ἀρχίζῃ μὲ τὴν ἐξασφάλισιν τῶν ἐργαζομένων καὶ κινούντων τὰ μέσα αὐτά. Τοῦτο δὲν ἀποτελεῖ μόνον ἀπαράβατον κοινωνικὸν κανόνα, ἀλλὰ καὶ προϋπόθεσιν διὰ τὴν ἐπιτυχῆ ὀργάνωσιν. Εἰς τὴν περίπτωσιν τῶν τροχιοδρομικῶν ἐτηρήθη τὸ ὅλως ἀντίθετον. Ὄχι μόνον οὐδεμία μέριμνα κατεβλήθη διὰ τὴν προάσπισιν τῶν συμφερόντων των, ἀλλ’ ἀντιθέτως ἐπεδιώχθη ἡ ὀργάνωσις αὕτη εἰς βάρος τοῦ μόχθου τῆς ἐργασίας των. Ἀριθμοί τινες, κύριοι συνάδελφοι, θὰ σᾶς πείσουν περὶ τούτου. Ἔσοδα Ταμείου Συντάξεως Προσωπικοῦ Η.Ε.Μ. 1 Ἰανουαρίου 1940:

1 Ἰανουαρίου 1957:

Συντάξεις Ἠσφαλισμένων Ταμείου Η.Ε.Μ. 1 Ἰανουαρίου 1940:

1 Ἰανουαρίου 1957:

Διατὶ ἡ πτῶσις τῶν συντάξεων εἰς τὰ ἐπίπεδα αὐτά; Διότι λόγῳ τῆς διαρκοῦς ἐλαττώσεως τῶν τροχοφόρων μέσων, ἐγκαταλείψεως παθητικῶν γραμμῶν ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας, τῆς φυσικῆς αὐξήσεως τῶν συνταξιούχων λόγῳ ἐξόδου αὐτῶν, συμπληρούντων τὰ ἀνώτατα ὅρια πρὸς συνταξιοδότησίν των, ἀλλὰ καὶ λόγῳ ἀπολύσεων κατόπιν καταργήσεως θέσεων κλπ., αὔξησις τοῦ ἀριθμοῦ τῶν συνταξιούχων, ὅστις ὑπερέβη τὸν ἀριθμὸν τῶν ἠσφαλισμένων, ἐργαζομένων καὶ εἰσφερόντων. Οὕτω, ἡ ἀναλογία τῶν συνταξιούχων, ἔναντι τῶν ἠσφαλισμένων κατὰ τὰς προαναφερθείσας ἡμερομηνίας Ἰανουάριος 1940 καὶ Ἰανουάριος 1957, ἔχουν ὡς ἀκολούθως: Ἰανουάριος 1940:

Ἰανουάριος 1957:

Ἐπῆλθεν, ὅθεν, πλήρης διαταραχὴ μεταξὺ ἠσφαλισμένων —εἰσφερόντων καὶ συνταξιούχων, ἥτις ὁδηγεῖ ἀναποφεύκτως εἰς ἐκμηδένισιν τῶν οἰκονομικῶν δυνατοτήτων ἐξακολουθήσεως παροχῆς τῶν συντάξεων, ἄνευ τῆς ἐξασφαλίσεως οἰκονομικῶν πόρων πρὸς ἀναπλήρωσιν τῶν πόρων ἐξ εἰσφορῶν.

§38Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπουργὸς Ἐργασίας). Δὲν διεταράχθη ἁπλῶς, ἀνετράπη.

§39Γ. ΚΑΤΣΑΦΑΔΟΣ. Ἡ ἔλλειψις οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως ὡδήγησε τὸ Ταμεῖον εἰς πλήρη ἀδυναμίαν χορηγήσεως καὶ τῶν πενιχροτάτων συντάξεων ἂν δὲν παρενέβαινεν ἡ παροῦσα Κυβέρνησις δι’ ὑπουργικῶν ἀποφάσεων, τὰς ὁποίας καλούμεθα νὰ κυρώσωμεν, νὰ ἐνισχύσῃ τὸ Ταμεῖον, ὅπως ἀνταποκριθῇ εἰς τὰς στοιχειώδεις αὐτοῦ ὑποχρεώσεις, ἐν ὄψει τοῦ γενικωτέρου διακανονισμοῦ τοῦ ζητήματος. Ἐκ μέρους τῶν ἐνδιαφερομένων διετυπώθησαν κατὰ καιροὺς ὡρισμένα αἰτήματα, τὰ ὁποῖα δὲν ἠδυνήθησαν νὰ μᾶς ἀφήσουν ἀδιαφόρους. Ἐν πρώτοις, θὰ πρέπει νὰ τονισθῇ, ὅτι ἡ ἐξασφάλισις τῆς ἀναπηρίας καὶ γήρατος τῶν ἐργαζομένων, ὡς καὶ τῶν οἰκογενειῶν των, ἐν περιπτώσει θανάτου, ἀποτελεῖ ὑποχρέωσιν τοῦ Κράτους, τὸ ὁποῖον θεσπίζει κανόνας ἀσφαλιστικοῦ δικαίου, οἵτινες ἐπιβάλλουν τὴν ἐξασφάλισιν αὐτήν. Φρονῶ, δικαίαν τὴν ἄποψιν, καθ’ ἣν ὁ εἰσελθὼν εἰς τὴν ΗΕΜ ἐργατοτεχνίτης πρὸ 20–25 ἐτῶν, εἰς τὴν ἡλικίαν τῶν 25–30 ἐτῶν, ἀπέβλεπεν εἰς ἀποδοχὰς καλυπτούσας τὰς ἀνάγκας τῆς ζωῆς του καὶ τῶν τέκνων του, ἀλλὰ καὶ εἰς μίαν σύνταξιν, ἥτις ἐξησφάλιζε τὰ γηρατειά του. Ἐρχόμεθα τώρα, μετὰ 25 χρόνια εἰς αὐτὸν τὸν ἄνθρωπον τῶν 50–55 ἐτῶν, ὁ ὁποῖος δὲν ἐξέμαθε καμμίαν ἄλλην ἐργασίαν, ἀπὸ τοῦ νὰ θέτῃ εἰς κίνησιν τὰ τροχοφόρα τῆς Ἑταιρείας ἀπὸ τῆς 5ης πρωϊνῆς μέχρι τῆς 1ης μεταμεσονυκτίου καὶ πέραν αὐτῆς, νὰ τοῦ εἴπωμεν: Σοῦ ἀφαιροῦμεν τὴν ἐργασίαν καὶ ἑπομένως σοῦ στεροῦμεν ἔστω τὰ γλίσχρα μέσα διαβιώσεως σοῦ καὶ τῆς οἰκογενείας σου. Σοῦ στεροῦμεν τὴν σύνταξιν ἢ σοῦ δίδομεν τοιαύτην μὲ τὴν ὁποίαν δὲν θὰ μπορέσῃς οὔτε τὸν ξηρὸν ἄρτον νὰ οἰκονομήσῃς. Τί θὰ γίνῃ ὁ δυστυχὴς αὐτὸς οἰκογενειάρχης, ὅστις ἀναλώσας 20–25 ἔτη εἰς τὴν ἐξυπηρέτησιν τῆς Ἑταιρείας καὶ τοῦ κοινοῦ, ἔφθασεν εἰς τὴν ἡλικίαν τῶν 50–55 ἐτῶν, διὰ νὰ εὑρεθῇ ἕνα πρωΐ χωρὶς δουλειὰ καὶ χωρὶς ψωμί; Ποίαν ἐργασίαν θὰ κάμῃ; Ποῦ θὰ ἀναζητήσῃ τοιαύτην; Ποῖος θὰ τὸν προσλάβῃ; Ἰδού, ἀξιότιμοι κύριοι ὑπουργοί, τὰ σημεῖα τῆς Συμβάσεως καὶ τοῦ Κυρωτικοῦ Σχεδίου Νόμου, ἅτινα χρῄζουν προσοχῆς κατὰ τὴν γνώμην μου καὶ εἴς τινα σημεῖα διαρθρώσεως. Δύναμαι νὰ συνοψίσω ταῦτα, προτιθέμενος νὰ ἐπανέλθω εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν, ὡς ἀκολούθως:

§40Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπουργὸς Ἐργασίας). Δὲν εἶναι ἀληθές, ὅτι δὲν προστατεύεται ἡ τάξις αὐτή. Τοὐναντίον, ἀληθὲς εἶναι, ὅτι δὲν γίνεται ἀνάλογος ἀναπροσαρμογή. Προστατεύεται ὅμως, διότι λαμβάνει τὸ ἐλάχιστον ὅριον συντάξεως. Ἐπίσης μὴ λησμονεῖτε, ὅτι ἡ θέσις αὐτῶν εἶναι εὐνοϊκωτέρα καὶ ἀπὸ ἐκείνην τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, διὰ τὴν περίπτωσιν τῆς ἀπολύσεως λόγῳ καταργήσεως θέσεως.

§41Γ. ΚΑΤΣΑΦΑΔΟΣ. Εἶμαι σύμφωνος, κ. ὑπουργέ, ὅτι διὰ τὴν περίπτωσιν αὐτὴν λαμβάνεται πρόνοια καταβολῆς τῆς ἐλαχίστης συντάξεως. Τὴν σύνταξιν ὅμως αὐτὴν θὰ τὴν λάβουν μόνον ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν συμπληρώσει τὸ 50ὸν ἔτος τῆς ἡλικίας των. Ἐγὼ δὲν ἐννοῶ αὐτούς. Ἐννοῶ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι εἰργάσθησαν εἰς τὴν Ἑταιρείαν πλέον τῶν 20 ἐτῶν καὶ οἱ ὁποῖοι δὲν θὰ λάβουν σύνταξιν, διότι δὲν συνεπλήρωσαν 25 ἐτῶν ὑπηρεσίαν οὔτε συνεπλήρωσαν τὸ 50ὸν ἔτος τῆς ἡλικίας των. Καὶ δὲν εἶναι μόνη αὐτὴ ἡ ἀδικία, ἡ ὁποία δύναται νὰ σημειωθῇ. Εἶναι καὶ ἄλλαι εἰς τὰς λεπτομερείας τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου καὶ δι’ αὐτὸ παρακαλῶ, κ. ὑπουργέ, νὰ δεχθῆτε ὡρισμένας δικαιοτάτας τροπολογίας. Διὰ τῆς παραγράφου 2 τοῦ ἄρθρου 12 τῆς Συμβάσεως τῆς ὑπογραφείσης τὴν 27.8.1957, δίδεται τὸ δικαίωμα ἀπολύσεως τοῦ προσωπικοῦ «συνεπείᾳ τοῦ περιορισμοῦ τῶν ἐργασιῶν». Διὰ δὲ τῆς ὑπογραφείσης νέας συμφωνίας τῆς 9–2–59, αἱ ἀπολύσεις δύνανται νὰ λάβουν ἀπεριόριστον χαρακτῆρα διὰ τοῦ ἐν αὐτῇ τιθεμένου ὅρου «ἀναδιοργανώσεως τῶν ὑπηρεσιῶν». Νομίζω, ὅτι εἰς τὸ σχέδιον νόμου πρέπει νὰ τεθῇ διάταξις, ἥτις θὰ ἐξασφαλίζῃ τὴν ἐργασίαν εἰς τοὺς μήπω συμπληρώσαντας συντάξιμον ὑπηρεσίαν κατὰ τὰς διατάξεις τῶν ἄρθρων 3 καὶ 4 τοῦ σχεδίου. Αἱ διατάξεις τῶν ἄρθρων 3 καὶ 4 τοῦ Κυρωτικοῦ Σχεδίου Νόμου, πρέπει νὰ εὐρύνουν κατὰ κἄποιον τρόπον τὰς ἐξαιρέσεις συνταξιοδοτήσεως τῶν ἐξερχομένων, παρερχομένης οὕτω τῆς εὐχερείας διὰ τὴν μείωσιν καὶ ἀποσυμφόρησιν τοῦ προσωπικοῦ, χωρὶς νὰ δημιουργηθοῦν αἱ ἀδικίαι ὅπως τῆς κατηγορίας, καθ’ ἣν ὁ ἔχων ὑπηρεσίαν 25 ἐτῶν νὰ δύναται νὰ λαμβάνῃ πλήρη σύνταξιν, ὁ δὲ συνάδελφός του, ὅστις ὑπολείπεται κατὰ 6 μῆνας νὰ μὴ λαμβάνῃ καμμίαν. Νὰ ὑποχρεωθῇ ὁ ἀνάδοχος τῆς ΗΕΜ εἰς τὰς ἐγκαταλειπομένας ὑπ’ αὐτῆς γραμμάς, νὰ προσλάβῃ ὑποχρεωτικῶς τὸ ὑπεράριθμον καὶ ἀπομακρυνόμενον προσωπικόν. Διὰ τῆς διατάξεως ταύτης θὰ ἐξασφαλισθῇ ἡ ἐργασία εἰς ἱκανὸν ποσοστὸν ἐκ τῶν ἀπομακρυνθησομένων καὶ δὲν θὰ τοὺς δημιουργηθῇ τὸ εὔλογον παράπονον καταπατήσεως τῶν κεκτημένων δικαιωμάτων καὶ τῆς ἐγκαταλείψεώς των ὑπὸ τῆς Πολιτείας. Ἀξιότιμε κ. ὑπουργὲ τῆς Ἐργασίας, συμμερίζομαι, τοὺς φόβους σας διὰ τὴν ἐπιβάρυνσιν τοῦ ΙΚΑ ἢ τὰς ἐπιβαρύνσεις, τὰς ὁποίας πολὺ ὀρθῶς, ἐδημιούργησεν ὁ νόμος 1846)52. Εἶναι ὅμως ἀνάγκαι, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ καλυφθοῦν καὶ τὰς ὁποίας μόνον τὸ ΙΚΑ δύναται νὰ ἀναλάβῃ. Εἶναι ἀπαιτήσεις, ἀπορρέουσαι ἀπὸ τὸ ὕψιστον καὶ ἱερὸν νόμον τῆς κοινωνικῆς ἀλληλεγγύης, ἐν ὀνόματι τοῦ ὁποίου ἐπεβλήθη ὁ θεσμὸς τῶν Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων. Εἶναι καιρός, ὁ ἀσφαλιστικός μας ὀργανισμός, τὸ ΙΚΑ, ὅπερ ἀπέβη ὁ λιμὴν ἀσφαλείας, πρὸς τὸν ὁποῖον στρέφονται αἱ πυξίδες ὅλων τῶν κλυδωνιζομένων ἀσφαλιστικῶν σκαφῶν, νὰ ἀναδιοργανωθῇ κατὰ τρόπον ἐξασφαλίζοντα τὸ μέλλον αὐτοῦ. Συμφωνῶ μαζί σας, ὅτι δὲν πρέπει νὰ τὸν ἐπιβαρύνωμεν κατὰ τρόπον ἀπειλοῦντα τὴν ὑπόστασιν αὐτοῦ. Εἶναι θεσμὸς, μὲ τὸν ὁποῖον ἐγώ, ἂς μοῦ ἐπιτραπῇ ἡ ἔκφρασις, κάλλιον παντὸς ἄλλου, γνωρίζω πόσον ἔχετε συνδέσει τὸ ὄνομά σας, διότι συνειργάσθημεν εἰς τὰ πρῶτα βήματα τῆς ἐφαρμογῆς του. Μὴ ἀρχίσετε ὅμως τὴν προσπάθειάν σας ἀναδιοργανώσεώς του, οἰκονομικῆς ἐξασφαλίσεώς του, μὲ τὴν ἐξαθλίωσιν τῆς συμπαθοῦς ἐπαγγελματικῆς κατηγορίας τῶν τροχιοδρομικῶν. Εἶναι ἄξιοι καλλιτέρας τύχης, μείζονος προσοχῆς, παρὰ τὸ φαινομενικῶς ἀντίθετον ὑποστηριζόμενον. Πέραν, ὅμως, αὐτοῦ, ἐπειδὴ καὶ ἄλλοι ἀσφαλιστικοὶ ὀργανισμοὶ μοιραίως καὶ ἀναποφεύκτως θὰ ὁδηγηθοῦν εἰς τὸν γενικὸν κορβανᾶν τοῦ ΙΚΑ, ἐπιβάλλεται ἡ ἀντιμετώπισις τοῦ ζητήματος. Εἶμαι βέβαιος, ὅτι ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς Κυβερνήσεως, τῆς ὁποίας μετέρχεται, μὲ τὴν δημιουργικὴν πνοὴν τοῦ Προέδρου αὐτῆς, μὲ τὴν προσωπικὴν συμβολὴν τῆς ἰδικῆς σας πείρας καὶ μὲ τὴν συμπαράστασιν καὶ τὴν ὑποστήριξιν ὅλων ἡμῶν, οἵτινες αἰσθανόμεθα ἐξαιρετικὴν τιμὴν, ὅτι ἀνήκομεν εἰς τὴν παράταξίν της, θὰ ἀναδιοργανωθῇ ὁ θεσμὸς τῶν ἀσφαλίσεων, κατὰ τρόπον ἐξασφαλίζοντα ὅλου τοὺς ἐργαζομένους ἀπὸ τοὺς κινδύνους ἀναπηρίας, γήρατος καὶ θανάτου. Ἔτσι ἡ Κυβέρνησις καὶ ὑμεῖς προσωπικῶς, θὰ ἔχῃ προσφέρει ἔργον ἐθνικὸν καὶ κοινωνικόν, ὅπως ἡ Κυβέρνησις ἐκείνη τῆς ὁποίας μετείχατε, ὅτε τὸ πρῶτον ἐφηρμόσθη ὁ θεσμὸς τῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων. Κάμετε τὴν ἔναρξιν κύριε ὑπουργέ, ἀπὸ τὸ ὑπὸ συζήτησιν σχέδιον νόμου. Νὰ εἶσθε βέβαιος, ὅτι θὰ ἀποτελέσῃ τὸ πρῶτον βῆμα. Οἱ ἐνδιαφερόμενοι καὶ μαζὺ μ’ αὐτοὺς ὅλοι οἱ ἐργαζόμενοι, θὰ σᾶς χειροκροτήσουν.

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ κ. Μ. Σβώλου ἔχει τὸν λόγον.

§43Μ. ΣΒΩΛΟΥ. Θὰ ἀρκεσθῶ, κύριοι συνάδελφοι νὰ τονίσω μερικὰ χαρακτηριστικὰ σημεῖα τῆς ὑπὸ κρίσιν συμβάσεως καὶ τοῦ κυρωτικοῦ νόμου διότι πιστεύω, ὅτι τὰ λεπτομερειακὰ ζητήματα ἔχουν ἐξαντληθῆ. Καὶ αἱ τρεῖς συμβάσεις, αἱ ὁποῖαι ἀναφέρονται εἰς τὸ θέμα αὐτό, αἱ συμβάσεις δηλαδὴ τοῦ 1925, 1937, 1957 ἔχουν τὴν τυπικὴν μορφὴν ἀποικιακῶν συμβάσεων.

§44Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον, κ. Πρόεδρε, ἀπὸ χείλη Ἕλληνος βουλευτοῦ, νὰ ἐξέρχωνται τοιαῦται φράσεις διὰ τὸν Ἑλληνικὸν Λαόν.

§45Μ. ΣΒΩΛΟΥ. Περιμένετε καὶ θὰ ἀκούσητε, κ. συνάδελφε. Ἐπιμένω, ὅτι τὰ χαρακτηριστικὰ καὶ τῶν τριῶν συμβάσεων εἶναι τὰ χαρακτηριστικὰ τῶν συμβάσεων ἐκείνων, αἱ ὁποῖαι ἁρμόζουν διὰ λαοὺς ἀποικιῶν. Τὸ πρῶτον χαρακτηριστικὸν εἶναι ὁ μονοπωλιακὸς χαρακτήρ της καὶ ἡ ΗΕΜ ἔχει αὐτὸ τὸ ἀποκλειστικὸν προνόμιον διὰ τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν τροχιοδρομικῶν καὶ λεωφορειακῶν συγκοινωνιῶν ποὺ λειτουργοῦν ἐπὶ τῆς ἐπιφανείας ὅσον καὶ τῶν ὑπογείων συγκοινωνιῶν. Δὲν ὑπῆρχε τότε προοπτικὴ καὶ δι’ ἐναερίους συγκοινωνίας, ἑλικόπτερα κλπ. Ἐὰν εἶχε γίνει τοιαύτη πρόβλεψις θὰ ἰδιοποιεῖτο καὶ αὐτὸ τὸ προνόμιον. Τὸ δεύτερον χαρακτηριστικὸν εἶναι ἡ ἀπεριόριστος διάρκεια τῆς συμβάσεως. Καὶ ἡ σύμβασις τοῦ 1925 ἔχει διάρκειαν 60 ἐτῶν. Τὸ τρίτον, ὅτι εἶχε τὸ ἀποκλειστικὸν δικαίωμα νὰ καθορίζῃ καὶ μάλιστα εἰς χρυσᾶ λεπτὰ τὸ ὕψος τοῦ εἰσιτηρίου. Τέταρτον, ὅτι εἶχε τὸ δικαίωμα τῆς ἐπιλογῆς τῶν γραμμῶν καὶ ἀκόμη νὰ μὴ ἐπιτρέπῃ εἰς ἄλλους νὰ ἐργάζωνται εἰς τὰς γραμμὰς αὐτάς. Πέμπτον, εἶχε τὸ δικαίωμα τῆς ἑτεροδικίας Ἕκτον εἶχε ἐξασφαλίσει πλήρη ἀσυδοσίαν, διότι ἡ Κυβέρνησις δὲν εἶχε τὸ δικαίωμα τοῦ ἐλέγχου ἐπὶ τῶν κερδῶν της. Ἕβδομον εἶχε πλήρη δασμολογικὴν καὶ φορολογικὴν ἀπαλλαγήν. Ὅλα αὐτὰ τὰ ἀποκλειστικὰ προνόμια συνθέτουν, πιστεύω, τὸν χαρακτηρισμόν της ὡς ἀποικιοκρατικῆς. Εἶναι ἐπίσης χαρακτηριστικόν, ὅτι τόσον ἡ σύμβασις τοῦ 1925 ὅσον καὶ ἡ σύμβασις τοῦ 1937 ὑπεγράφησαν ὑπὸ δικτατορικὰ καθεστῶτα. Ἡ μὲν πρώτη ἐπὶ δικτατορίας Παγκάλου, ἡ δὲ δευτέρα ἐπὶ τῆς 4ης Αὐγούστου. Ὅσον διὰ τὴν προκειμένην ὑπὸ κύρωσιν σύμβασιν, ἀποφεύγω νὰ χαρακτηρίσω τὸ κλῖμα ὑπὸ τὸ ὁποῖον ὑπεγράφη διὰ νὰ μὴ θεωρηθῶ, ὅτι μεροληπτῶ. Ἡ σύμβασις τοῦ 1937, περιεῖχε διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ὡς πρὸς τὸ προσωπικὸν ἦσαν πολὺ χειρότεραι τῆς συμβάσεως τοῦ 1925. Ἡ σύμβασις τοῦ 1957, ἔχει ἐπίσης τὰ χαρακτηριστικὰ ἀποικιακῆς συμβάσεως. Περιέχει ἄπειρα προνόμια, ὑπὲρ τῆς Ἑταιρείας. Καὶ αὐτὰ τὰ προνόμια παρεχωρήθησαν ἁπλῶς καὶ μόνον διὰ νὰ ἀντικαταστήσῃ τὰ ἐναπομείναντα τρὰμ μὲ τρόλλεϋ. Καὶ διὰ νὰ γίνῃ αὐτὸ τῆς παρεχωρήθησαν μεγάλα δάνεια τῆς τάξεως τῶν 70 ἑκατομμυρίων καὶ πλῆθος ἄλλων χαριστικῶν διατάξεων. Μᾶς λέγουν, ὅτι ἔπρεπε νὰ γίνῃ κἄποια προσαρμογὴ τῆς συγκοινωνίας πρὸς τὰς συγχρόνους ἀνάγκας διὰ τὴν καλυτέραν ἐξυπηρέτησιν τοῦ κοινοῦ καὶ διὰ τὸν ἐξωραϊσμὸν τοῦ κέντρου τῶν Ἀθηνῶν. Δὲν ἔχομεν ἀντίρρησιν εἰς τοῦτο, ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, Ἀθῆναι δὲν εἶναι μόνον τὸ κέντρον τῶν Ἀθηνῶν, ἀλλὰ ὁλόκληρος ὁ χῶρος τοῦ λεκανοπεδίου τῆς Ἀττικῆς, περιλαμβάνον τὰ διάφορα προάστεια καὶ συνοικισμοὺς καθὼς καὶ τὸν Δῆμον Πειραιῶς. Ἀθῆναι εἶναι κυρίως οἱ κάτοικοι τῶν Ἀθηνῶν ποὺ πρέπει νὰ ἐξυπηρετηθοῦν. Ἤδη, ἂς ἐξετάσωμεν πῶς ἐξεπλήρωσε τὰς ὑποχρεώσεις της ἐπὶ 35 χρόνια ἡ ἑταιρεία πρὸς τὸ κοινὸν τῶν Ἀθηνῶν. Ἀπὸ τὴν ἀρχὴν τῆς ἐγκαταστάσεώς της εἰς Ἀθήνας, ἔφερεν ὀχήματα, τὰ ὁποῖα εἶχον ἀπορριφθῆ ὡς ἀκατάλληλα ἀπὸ τὴν τότε αὐτοκρατορικὴν Κυβέρνησιν τῆς Κίνας. Ὅταν ἔθεσεν εἰς κίνησιν τὰ ὀχήματα αὐτά, τοιαύτη κατάστασις ἐπεκράτησεν, ὥστε ἐλιποθυμοῦσαν ἐντὸς αὐτῶν νέοι καὶ γέροντες λόγῳ τοῦ ἀφορήτου καύσωνος ἐκ τοῦ συνωστισμοῦ. Ἀκόμη καὶ σήμερον τὸ κοινὸν ταλαιπωρεῖται ἀφορήτως μὲ τὰ ἴδια ὀχήματα. Δὲν ἔχετε παρὰ νὰ παρατηρήσετε τί συμβαίνει κατὰ τὰς ὥρας τῆς μεγάλης κυκλοφορίας εἰς μερικὰς ἀφετηρίας. Ἄνθρωποι ἔξαλλοι καταλαμβάνουν τὰ ὀχήματα ἀλληλογρονθοκοπούμενοι. Ὅλα αὐτὰ γίνονται, διότι ἡ ἑταιρεία δὲν ἐτήρησε τὰς ἐκ τῆς συμβάσεως ὑποχρεώσεις της, ὅσον ἀφορᾷ τὸν ἀριθμὸν τῶν ὀχημάτων, τὰ ὁποῖα ὤφειλε νὰ θέσῃ εἰς κίνησιν ὡς καὶ τὸν ἀριθμὸν τοῦ προσωπικοῦ, μειώσασα τοῦτο κατὰ τρόπον ποὺ νὰ καταπονοῦνται ἀφορήτως οἱ ἐργαζόμενοι. Κατὰ τὸ ἔτος 1932, ποὺ δὲν ὑπῆρχον παρὰ ἐλάχιστα ἰδιωτικὰ λεωφορεῖα, ἡ κατάστασις ἦτο τραγική. Ἀπὸ τότε ἤρχισαν νὰ ἐμφανίζωνται κάπως καλύτερα ἰδιωτικὰ λεωφορεῖα, τὰ ὁποῖα ἔφθαναν ἕως τὰ ἀκραῖα σημεῖα τῆς πόλεως. Ἀλλὰ καὶ ἡ δι’ αὐτῶν συγκοινωνία εὑρίσκετο εἰς ἀθλίαν κατάστασιν, μέχρις ὅτου ἐφθάσαμεν εἰς τὰ ΚΤΕΛ. Κατ’ ἀρχὴν τὰ ἰδιωτικὰ αὐτὰ λεωφορεῖα τὰ εἶχον οἱ ἐπαγγελματίαι αὐτοκινητισταί. Σιγὰ–σιγὰ ὅμως, καὶ ἰδίᾳ μετὰ τὸν πόλεμον, τὰ αὐτοκίνητα αὐτὰ περιῆλθον εἰς ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι οὐδεμίαν σχέσιν ἔχουν μὲ τὸ ἐπάγγελμα τοῦ αὐτοκινητιστοῦ, ὅπως ἰατροί, κληρικοί, δικηγόροι, δημόσιοι ὑπάλληλοι, συνταξιοῦχοι, γυναῖκες ἐπαγγελματίαι καὶ μή, καθὼς καὶ διάφοροι ἄλλοι. Ἀποτέλεσμα αὐτοῦ ὑπῆρξε σήμερον μία μεγάλη τάξις ἀνθρώπων, δηλαδὴ οἱ ἐπαγγελματίαι αὐτοκινητισταί, νὰ μὴ ἔχουν δικαιώματα ἐπὶ τῶν λεωφορείων. Αὐτὰ ὅλα, κ. βουλευταί, θὰ εἶχον λείψει, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἐλάμβανε μέτρα κατὰ τῆς Πάουερ καὶ ἄν, ἐξ ἄλλου, ἔκανε συστηματικὸν διακανονισμὸν τῆς συγκοινωνίας καὶ τῶν φορέων της.

§46Θ. ΜΠΑΡΜΠΑΣ. Κυρία συνάδελφος, εἶσθε εἰς θέσιν νὰ μᾶς ἀναφέρετε μίαν περίπτωσιν κληρικοῦ ἢ μὴ ἐπαγγελματίου αὐτοκινητιστοῦ, ποὺ νὰ ἔχῃ ὑπὸ τὴν κυριότητά του λεωφορεῖον;

§47Μ. ΣΒΩΛΟΥ. Αὐτά, κ. συνάδελφε, ἐξετέθησαν πολλάκις εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Αὐτὴν τὴν στιγμὴν δὲν εἶμαι πρόχειρος νὰ σᾶς ἀναφέρω παράδειγμα. Θὰ ἠμποροῦσα ὅμως νὰ σᾶς προμηθεύσω αὔριον, μολονότι οἱ πραγματικοὶ κάτοχοι δὲν ἐμφανίζονται πάντοτε. Ἄλλωστε, δὲν εἶμαι ἐναντίον αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων, ἀλλὰ ἐναντίον τῶν Κυβερνήσεων, αἱ ὁποῖαι ἐπέτρεψαν αὐτὴν τὴν κατάστασιν. Τὰ ἰδιωτικὰ λεωφορεῖα, παρ’ ὅλα τὰ ἐλαττώματά των, ἔσωσαν τὸν λαὸν τῶν Ἀθηνῶν, διότι ἡ Πάουερ ἦτο ἀνεπαρκὴς νὰ ἀνταπεξέλθῃ εἰς τὰς ἀνάγκας τοῦ κοινοῦ. Ἡ Πάουερ ἐστάθηκε ἀντίθετη κάθε προόδου. Ἦτο ἁπλῶς μία ληστρικὴ ἑταιρεία, ἡ ὁποία ὡς μόνον σκοπὸν εἶχε τὴν ἐξασφάλισιν μεγάλου κέρδους. Μένω, κύριοι βουλευταί, εἰς τὰς Ἀθήνας ἐπὶ μίαν 40ετίαν καὶ ἔχω γευθῆ ὅλα τὰ ἀγαθὰ τῆς συγκοινωνίας τῆς Πάουερ. Καὶ ἐρωτῶ: Τὸ Κράτος δὲν ἠδύνατο νὰ ἐξαναγκάσῃ καθ’ ὅλα αὐτὰ τὰ ἔτη τὴν Ἑταιρείαν αὐτὴν νὰ ἐκπληρώσῃ τὰς ἐκ τῆς συμβάσεως ὑποχρεώσεις της; Ἐγὼ νομίζω, ὅτι ἠδυνάμεθα νὰ φθάσωμεν καὶ μέχρι τοῦ σημείου νὰ κηρύξωμεν ἔκπτωτον τὴν ἑταιρείαν αὐτὴν διότι παρεβίαζε συστηματικῶς καὶ ἐπὶ συνεχῆ ἔτη τὰς ἐκ τῆς συμβάσεως ὑποχρεώσεις της εἰς πλεῖστα ὅσα σημεῖα. Ἀντὶ τούτου, ἐρχόμεθα σήμερον καὶ συνάπτομεν μὲ τὴν Πάουερ μίαν νέαν σύμβασιν, ἡ ὁποία δίδει εἰς αὐτὴν ἄπειρα πλεονεκτήματα καὶ τῆς ἐπιτρέπομεν νὰ πετάξῃ εἰς τὸν δρόμον τὸ προσωπικόν της, μὲ ἀνάλγητον τρόπον. Καὶ ἐρωτῶ: διατὶ δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν καὶ εἰς τὴν Πρωτεύουσαν καὶ τὸν Πειραιᾶ καὶ τὰς ἄλλας μεγάλας πόλεις νὰ ἀναλάβουν τὴν συγκοινωνίαν οἱ Δῆμοι, ὅπως γίνεται εἰς τὰς πλείστας μεγάλας Εὐρωπαϊκὰς πόλεις λ.χ. εἰς τὸ Παρίσι, τὴν Βιέννην κλπ. Τὰ πλεονεκτήματα ἐκ μιᾶς τοιαύτης πρωτοβουλίας θὰ ἦσαν πολλὰ ὑπὲρ τῶν Δήμων ἀλλὰ καὶ τῶν δημοτῶν. Διότι, πρῶτον οἱ Δῆμοι θὰ εἶχον ἕνα πάγιον ἔσοδον. Δεύτερον, θὰ ἠδύναντο νὰ ἀσκήσουν μίαν λαϊκὴν πολιτικήν, ὁρίζοντες λαϊκὰ εἰσιτήρια εἰς τὴν συγκοινωνίαν πτωχοτέρων συνοικιῶν. Τρίτον, θὰ ἠδύναντο νὰ καθιερώσουν ὑπὲρ τῶν ἐργαζομένων εἰς αὐτήν, ἀνθρωπίνους ὅρους ἐργασίας καὶ γενικῶς θὰ ἠδύναντο νὰ ἀσκήσουν μίαν πραγματικὴν κοινωνικὴν πολιτικήν, ἐνῷ διὰ τὴν ἑταιρείαν, αὐτὰ τὰ πράγματα εἶναι, ἐκ τῆς φύσεώς της, ἀποκλειστέα, διότι αὐτὴ ἀποβλέπει μόνον εἰς τὸ κέρδος. Ἤδη, κύριοι βουλευταί, ἔρχομαι εἰς τὸ περιεχόμενον τῆς ὑπὸ κρίσιν συμβάσεως καὶ κυρίως εἰς τὸ σημεῖον ποὺ ἀφορᾷ τὸ προσωπικόν. Τὸ ὅτι, κ. ὑπουργὲ τῆς Ἐργασίας, σήμερον ἔρχεται τὸ προσωπικὸν τῆς Η.Ε.Μ. καὶ ζητεῖ νὰ κατοχυρωθοῦν ὑπὲρ αὐτοῦ δικαιώματα, τὰ ὁποῖα εἶχε τὸ 1925, καὶ μόνον αὐτό, ἀποτελεῖ μίαν ἀτομικὴν βόμβαν κατὰ τῆς φιλεργατικῆς πολιτικῆς, τὴν ὁποίαν δῆθεν ἀσκεῖ σήμερον ἡ Κυβέρνησις. Τὸ ὅτι ἔρχονται οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ σήμερον, οἱ ὁποῖοι ἄλλοτε κατεῖχον μίαν προνομιακὴν θέσιν μέσα εἰς τὴν ἐργατικὴν τάξιν καὶ ζητοῦν νὰ φθάσουν εἰς τὸ ἐπίπεδον τοῦ 1925 ὕστερα ἀπὸ ἕνα δεύτερον παγκόσμιον πόλεμον, ὕστερα ἀπὸ καθιερωθέντας διεθνεῖς κανόνας ποὺ ἐβελτίωσαν τὴν θέσιν τῶν ἐργαζομένων θετικὰ εἰς τὰς πλείστας χώρας τῆς γῆς, δὲν τιμᾷ τὴν Κυβέρνησιν. Τὸ νὰ ζητοῦν νὰ ἰσχύσουν ὡρισμένοι νόμοι, ὡς ὁ νόμος τοῦ 7ώρου διὰ τὰς ἀνωνύμους ἑταιρείας, ὅσον ἀφορᾷ τὸ προσωπικόν, οἱ ὁποῖοι καταργοῦνται διὰ τῆς συμφωνίας ὡς καὶ ἄλλοι, ὡς πρὸς τοὺς ὅρους ἐργασίας, καὶ αὐτὸ δὲν εἶναι τιμητικὸν διὰ τὴν Κυβέρνησιν. Ἄλλο χαρακτηριστικὸν σημεῖον εἶναι ὁ τρόπος ἀπομακρύνσεως τοῦ προσωπικοῦ. Ἡ ΗΕΜ ἔχει ἤδη ἀπομακρύνει 500 ἄτομα, κατὰ δὲ τὸν κ. ὑπουργὸν πρόκειται νὰ ἀπομακρύνῃ 600–700 ἀκόμη. Ἀλλὰ ὡς ἔχει τεθῆ ἡ διάταξις ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀπολυθησομένων θὰ εἶναι ἀπεριόριστος. Ἡ Ἑταιρεία δὲν ἔχει, δυνάμει τῶν συμφωνιῶν, κανένα περιορισμὸν προκειμένου περὶ ἀναδιαρθρώσεως τῶν ὑπηρεσιῶν της, νὰ ἀντικαταστήσῃ τὸ μεγαλύτερον μέρος τοῦ προσωπικοῦ της καὶ νὰ ἀναθέτῃ ὅλας τὰς ἐργασίας της εἰς ἐργολάβους καὶ ὑπεργολάβους, ὅπως ἤρχισε νὰ κάμῃ. Οἱ ἐργαζόμενοι βεβαίως εἶναι ἔν τινι μέτρῳ θύματα τῆς τεχνολογικῆς ἀναπροσαρμογῆς, ἀλλὰ εἶναι περισσότερον θύματα τῆς ἀπληστίας τῆς Ἑταιρείας, διότι ἐκράτησε μόνον ὡρισμένας κερδοφόρους γραμμὰς καὶ διότι δὲν λαμβάνεται νομοθετικὴ μέριμνα νὰ ὑποχρεωθῇ ἡ Ἑταιρεία εἰς τὴν περίπτωσιν ποὺ θὰ χηρεύσουν θέσεις νὰ τὰς πληροῖ ἀπὸ τοὺς ἀπολυθησομένους. Ἐπίσης, ὑπάρχει εἰς τὴν σύμβασιν ἡ ἐξαίρεσις ἔναντι τῶν ὑποχρεώσεων τῆς Ἑταιρείας πρὸς τοὺς παλαιοὺς καὶ νέους πολεμιστάς. Βεβαίως, ὁ νόμος λέγει, ὅτι μετὰ ἑξάμηνον δύνανται νὰ προσληφθοῦν, ἀλλὰ τί χρειάζεται τὸ ἐνδιάμεσον ἑξάμηνον: Ἀσφαλῶς, ἡ Ἑταιρεία θὰ ἐπιδιώξῃ νὰ ἀπολύσῃ τοὺς παλαιοὺς καὶ νὰ προσλάβῃ νέους καὶ αὐτὸ δι’ ἡμᾶς εἶναι ἀπαράδεκτον. Ἐπίσης, εἶναι ἀπαράδεκτος ἡ ἄρσις τῆς προστασίας τῶν συνδικαλιστικῶν καὶ ἀσφαλιστικῶν στελεχῶν. Μετὰ τοὺς τελευταίους ἀγῶνας ποὺ διεξήγαγε τὸ προσωπικὸν τῆς ΗΕΜ εἶναι βέβαιον, ὅτι πρῶτα ἀπὸ ὅλους ἡ Ἑταιρεία θὰ ἀπολύσῃ τὰ συνδικαλιστικὰ στελέχη. Ἀκόμη ὡς πρὸς τοὺς ἀπολυομένους ποὺ δὲν δικαιοῦνται συντάξεως δὲν λαμβάνεται κανένα μέτρον καὶ δὲν ὑπάρχει οὐδεμία κατοχύρωσις διὰ τὴν ἐπαναπρόσληψίν των. Ὅμως εἶναι ἀνάγκη νὰ γίνῃ αὕτη «ὑποχρεωτικὴ» διὰ τὴν Ἑταιρείαν. Ὡς πρὸς τὴν ἀποζημίωσιν, ἡ ἀρχικὴ Σύμβασις τοῦ 1925 καὶ ἡ ἐπιστολὴ Τάλμποτ καθώριζαν τὸ ποσὸν τῆς ἀποζημιώσεως διὰ τὴν περίπτωσιν καταγγελίας συμβάσεως ἐργασίας σὲ ἕνα μισθὸν δι’ ἕκαστον χρόνον ἐργασίας. Τώρα δίδει ὡς ἀποζημίωσιν διὰ μὲν τὸ ὑπαλληλικὸν προσωπικὸν σύμφωνα μὲ τὸν νόμον περὶ καταγγελίας συμβάσεως ἐργασίας καὶ διὰ τὸ ἐργατοτεχνικὸν προσωπικὸν σύμφωνα μὲ τὸν αὐτὸν νόμον τὰ ⅔ διὰ τοὺς ἔχοντας οἰκογενειακὰ βάρη καὶ τὸ ἥμισυ διὰ τοὺς ὑπολοίπους. Ὡς πρὸς τὴν συνταξιοδότησιν, τὸ αἴτημα τῶν ἐργαζομένων εἶναι νὰ τύχουν τῆς αὐτῆς μεταχειρίσεως οἱ τροχιοδρομικοὶ τῶν Ἀθηνῶν, οἵας μεταχειρίσεως ἔτυχον οἱ συνάδελφοί των τῆς Θεσσαλονίκης. Καὶ ἐρωτῶ: Εἶναι δυνατόν, κ. ὑπουργὲ τῆς Ἐργασίας, προκειμένου διὰ τὴν αὐτὴν τάξιν νὰ τεθοῦν ἄλλοι κανόνες διὰ τοὺς ἐργαζομένους εἰς τὴν Θεσσαλονίκην καὶ ἄλλοι διὰ τοὺς ἐργαζομένους εἰς τὰς Ἀθήνας; Ὡς πρὸς τοὺς πόρους διὰ τὴν ἀνθρωπίνην συνταξιοδότησιν τοῦ ἀπολυομένου προσωπικοῦ αὐτοὶ καλύπτονται ὡς ἀπέδειξαν οἱ προλαλήσαντες διὰ τοῦ δεκαλέπτου ποὺ πρέπει νὰ καταβάλῃ ἡ Ἑταιρεία εἰς τὸ Ταμεῖον Συντάξεων τῆς Η.Ε.Μ. Ὅμως, ἐὰν ἀκόμη αὐτὸ δὲν ἦτο ἀρκετόν, οὔτε καὶ τὸ 20λεπτον ποὺ θὰ ἐπιβαρύνῃ προσεχῶς τὰ εἰσιτήρια, πρᾶγμα ἀδύνατον, θὰ ἔπρεπε νὰ ἐνδιαφερθῇ τὸ Κράτος τὸ ὁποῖον ἔχει ἀναλάβει τὴν ὑποχρέωσιν διὰ νόμου νὰ συνεισφέρῃ εἰς τὸ ΙΚΑ (Ν. 1846)51) πρὸς τὸ ὁποῖον ὅμως οὐδὲν ἔχει προσφέρει μέχρι σήμερον. Τοὐναντίον μάλιστα προπολεμικῶς ἔλαβε 550.000.000 ἀπὸ τὸ ΙΚΑ ὡς δάνειον, τὰ ὁποῖα τελικῶς ἐξηνεμίσθησαν χωρὶς νὰ ἐπιστραφοῦν ἀπὸ τὸ Κράτος, παρὰ τὸ ὅτι ὁ νόμος 18 περιελάμβανε ρητὴν ρήτραν (ἄρθρον 2 παρ. 6), ὅτι ἐξαιροῦνται αἱ εἰσφοραὶ τῶν ἀσφαλιστικῶν ὀργανισμῶν ἀπὸ τὴν δραχμοποίησιν.

§48Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Καλύτερα μὴ ἀναφέρετε τὸν νόμον αὐτόν, τοῦ Σβώλου.

§49Μ. ΣΒΩΛΟΥ. Κύριε συνάδελφε, ὁ νόμος αὐτὸς ὑπεγράφη ἀπὸ ὁλόκληρον τὴν Κυβέρνησιν τῆς Ἐθνικῆς Ἑνότητος εἰς ἣν μετεῖχε καὶ ἡ παράταξίς σας. Ὁπωσδήποτε δὲ σεῖς δὲν μπορεῖτε νὰ θίξετε τὴν μνήμην τοῦ Ἀλεξάνδρου Σβώλου, ὅστις ἐκτὸς ὅλων τῶν ἄλλων ἐτίμησε καὶ τὴν αἴθουσαν ταύτην.

§50Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Ὑπάρχει μία πλάνη καὶ λέγεται ὁ νόμος 18, νόμος Σβώλου. Τὸν νόμον αὐτὸν τὸν ἔκαμεν ἡ Κυβέρνησις τῆς Ἐθνικῆς Ἑνώσεως καὶ τὸν ἔχουν ὑπογράψει 10 περίπου μέλη τῆς Κυβερνητικῆς παρατάξεως. Ὁ κ. Παπανδρέου εἶχε δώσει τὸν χαρακτῆρα τοῦ περιεχομένου τοῦ νόμου τούτου, εἰπών, ὅτι ἡ δραχμὴ εἶχεν ἀποθάνει καὶ ὁ Σβῶλος εὗρεν ἕνα νεκρὸν καὶ τὸν ἔθαψε καὶ θεωρεῖται ὡς δολοφόνος.

§51Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔφερεν εἰς ἀπαθλίωσιν τοὺς μικροκαταθέτας ποὺ εἰργάζοντο ὡς ὑπηρέτριαι κ.λ.π.

§52Μ. ΣΒΩΛΟΥ. Ὁ νόμος αὐτός, ἀντιθέτως, περιλαμβάνει εἰς τὸ αὐτὸ ἄρθρον 2 διάταξιν, καθ’ ἣν «εἰδικὸς νόμος θέλει ὁρίσει τὸν τρόπον καθ’ ὃν θὰ ρυθμισθῇ τὸ ζήτημα τῶν παρὰ Ταμιευτηρίοις μικρῶν καταθετῶν». Ἔλεγον λοιπόν, ὅτι τὸ Κράτος ἀντὶ νὰ δώσῃ εἰς τὸ ΙΚΑ, ὡς ὤφειλεν, ἐπῆρεν ἀπὸ αὐτὸ καὶ δὲν τὰ ἐπέστρεψε καὶ ὅταν εὑρέθη εἰς τὴν ἀνάγκην τὸ ΙΚΑ νὰ λάβῃ μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν δάνειον ἀπὸ τὸ Κράτος διὰ νὰ καταβάλῃ τὰς συντάξεις κλπ., κατέβαλε τόκον 3½% εἰς τὸ Κράτος καὶ τὸ ἐπέστρεψεν ὁλόκληρον. Ὑπάρχει μάλιστα καὶ περίπτωσις, ὅπου διὰ καθυστέρησιν τῆς ὀφειλῆς του αὐτῆς πρὸς τὸ Κράτος τοῦ ἐγένετο κατάσχεσις. Αὐτή, μεταξὺ ἄλλων, ὑπῆρξεν ἡ πολιτικὴ τῶν Κυβερνήσεων ἀπέναντι τῶν ἀσφαλιστικῶν ὀργανισμῶν, ἡ ὁποία, ὅμως, πρέπει κάποτε νὰ σταματήσῃ, γιατὶ εἶναι ἀπαράδεκτος. Θὰ ἔπρεπεν ἑπομένως, ἂν δὲν ἐπαρκοῦσαν οἱ ἀνωτέρω πόροι νὰ ἔλθῃ τὸ Κράτος νὰ συμπληρώσῃ τὸ τυχὸν ἔλλειμμα, διότι διὰ τὴν κατάστασιν αὐτὴν εἶναι ὑπεύθυνον τὸ Κράτος, τὸ ὁποῖον ἄφησε τὴν ΗΕΜ ἀσύδοτον ἔναντι τῶν ὑποχρεώσεών της καὶ πρὸς τὸ κοινὸν καὶ πρὸς τὸ προσωπικόν της. Ἕνα τελευταῖον χαρακτηριστικὸν σημεῖον εἶναι, ὅτι ὅλα ἐγένοντο ἐρήμην τῶν ἐνδιαφερομένων. Καὶ ἡ σύμβασις καὶ ὁ νόμος ὡς πρὸς τὸ προσωπικὸν συνεζητήθησαν μεταξὺ τῶν ὑπουργῶν καὶ τῆς Η.Ε.Μ. Αὐτὴ ἡ κυβερνητικὴ πολιτικὴ νὰ τηροῦνται μακρὰν καὶ ἐν ἀγνοίᾳ οἱ ἐνδιαφερόμενοι, τῶν ὁποίων θίγεται ἡ ζωὴ εἶναι ἀπαράδεκτον. Κύριοι συνάδελφοι, διὰ τοὺς λόγους ποὺ ἐξέθεσα ἔστω καὶ δι’ ὀλίγων, θὰ ἔπρεπε καὶ ἡμεῖς ὡς ἀντιπρόσωποι τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ εἰδικώτερον ἡμεῖς ὡς βουλευταὶ τῶν Ἀθηνῶν καὶ τοῦ Πειραιῶς, νὰ ζητήσωμεν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἀποσύρῃ τὴν σύμβασιν καὶ νὰ κατευθύνῃ τὴν πολιτικήν της πρὸς τὴν ἔκπτωσιν τῆς ΗΕΜ ἢ τὴν ἐξαγορὰν αὐτῆς. Μία τόσον λῃστρικὴ Ἑταιρεία, δὲν πρέπει νὰ παραμείνῃ εἰς βάρος τοῦ λαοῦ καὶ τῶν ἐργαζομένων, οἱ ὁποῖοι τῆς ἔδωσαν κέρδη διὰ νὰ ἐξάγῃ εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ἐνῷ ὑπέστησαν ἐξ αἰτίας της πλήρη ἀπαθλίωσιν. Ποιοῦμαι ἔκκλησιν ὅπως ἀρθῶμεν εἰς τὸ ὕψος τῶν περιστάσεων καὶ μὴ ψηφίσωμεν σύμβασιν, ἥτις εἶναι εἰς βάρος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ εἰς βάρος τοῦ προσωπικοῦ της, τὸ ὁποῖον θὰ παραμείνῃ ἔκθετον εἰς τὴν ἔνδειαν καὶ τὴν ἀπόγνωσιν. Θὰ πρέπει μὲ μίαν ἀπόφασίν μας νὰ συντάξωμεν σήμερον τὸν ἐπικήδειον τῆς Πάουερ. «Ὅτι πολὺ ἡμάρτησε. Καταλῃστεύσασα τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Ταλαιπωρήσασα μέχρις ἐξουθενώσεως καὶ μεταβαλοῦσα εἰς ἀνδράποδα τὸν λαὸν τῶν Ἀθηνῶν καὶ τοῦ Πειραιῶς, σὲ εἵλωτες καὶ σὲ ἐπαίτας τὸ ἐργατοϋπαλληλικόν της προσωπικόν, τὸ ὁποῖον διὰ τοῦ μόχθου του τῆς ἐξησφάλισε ἄφθονα κέρδη καὶ ὡς ἀνακόψασα τὴν συγκοινωνιακὴν πρόοδον τῆς Πρωτευούσης καὶ τοῦ Πειραιῶς».

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Βρανόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§54Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὁμολογῶ, ὅτι δὲν ἐπροτιθέμην νὰ λάβω τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ συζητουμένου σχεδίου νόμου, διότι, λόγῳ τῆς ἀναμείξεώς μου εἰς τὰς τελευταίας δημοτικὰς ἐκλογάς, δὲν εἶχον τὴν ἄνεσιν τοῦ χρόνου, ἵνα μελετήσω τόσον τὴν μέχρι σήμερον ἰσχύουσαν σύμβασιν μεταξὺ τοῦ Δημοσίου καὶ τῆς ΗΕΜ τοῦ 1925, ὅσον καὶ τὰς μετέπειτα συμβάσεις, ἀλλὰ οὔτε καὶ τὸν χρόνον εἶχον νὰ κάνω τὰς σχετικὰς ἐπαφὰς μὲ τὰς ὑπηρεσίας τῶν ἁρμοδίων Ὑπουργείων, πρὸς πλήρη κατατόπισίν μου. Ἀναγκάζομαι, παρὰ ταῦτα, νὰ πράξω τοῦτο, ἀφ’ ἑνὸς μὲν διότι ἡ τάξις τῶν τροχιοδρομικῶν μοῦ εἶναι ὅλως συμπαθής, ἀφοῦ τὰ τελευταῖα 40 χρόνια τῆς ζωῆς μου, ὡς ἁπλοῦς ἀστὸς ἐπιβάτης Ἀθηναῖος, ἐπέβαινον τῶν τροχιοδρομικῶν ὀχημάτων καὶ εἶχον τὴν ἐξυπηρέτησιν αὐτῶν, ἀφ’ ἑτέρου δέ, διότι προσεκλήθην τὸ προηγούμενον Σάββατον καὶ παρέστην εἰς τὴν μεγάλην συγκέντρωσιν εἰς τὴν αἴθουσαν τῆς Ὁμοσπονδίας Ἐπαγγελματιῶν Ἑλλάδος, ὅπου παρίσταντο οἱ ἐν ἐνεργείᾳ τροχιοδρομικοὶ καὶ οἱ συνταξιοῦχοι. Ἐπιθυμῶ, ἑπομένως, νὰ φέρω ὑπ’ ὄψιν τῶν παρισταμένων ὑπουργῶν, τὰ ὅσα παράπονά των ἤκουσα, δίκαια καὶ ἄδικα, διὰ νὰ τὰ θέσω ὑπὸ τὴν δικαίαν των κρίσιν. 1) Οἱ ἐν λειτουργίᾳ τροχιοδρομικοὶ παρεπονέθησαν, διότι τὸ Κράτος δὲν ὑπεχρέωσε τὴν Ἑταιρείαν νὰ δεχθῇ, ἀντὶ τῆς ἐκκαθαρίσεως τοῦ προσωπικοῦ ὑπ’ αὐτῆς, νὰ γίνῃ ἡ ἐθελουσία ἔξοδος τοῦ πλεονάζοντος τοιούτου, ὡς τοῦτο ἐγένετο ὑπὸ τοῦ Κράτους διὰ τοὺς τροχιοδρομικοὺς τῆς Θεσσαλονίκης. 2) Ἐξεφράσθησαν φόβοι ὅτι τὸ Συμβούλιον, ὅπερ θὰ προβῇ εἰς τὴν ἀπόλυσιν τοῦ πλεονάζοντος προσωπικοῦ, δὲν θὰ εἶναι ἀμερόληπτον, ἀφοῦ θὰ ἐπηρεάζεται κατὰ πλειονότητα ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας καὶ δὴ Ἑταιρείας, ἡ ὁποία εἶναι κακὴ ἐργοδότις καὶ σκοπιμώτερον, ἀλλὰ καὶ δικαιώτερον, θὰ ἦτο ἡ πλειονότης τῶν μελῶν τοῦ Συμβουλίου νὰ ἀπηρτίζετο ἀπὸ ὑπαλλήλους τῶν Ὑπουργείων Ἐργασίας, Συγκοινωνιῶν, τῆς Ἑταιρείας καὶ τῶν ἐργαζομένων. 3) Ὅσον προσωπικὸν θὰ ἀπολυθῇ καὶ δὲν θὰ δικαιοῦται συντάξεως, λόγῳ μικροῦ χρόνου ὑπηρεσίας, ἐν περιπτώσει δημιουργουμένων κενῶν ἢ ἀναγκῶν, ὑποχρεωτικῶς τοῦτο νὰ προσλαμβάνεται ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας ἢ καὶ ὑπὸ τῆς ἀναδόχου τοιαύτης, ἥτις θ’ ἀναλάβῃ τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν 5 καταργουμένων γραμμῶν. Ἐπίσης ἀνεφέρθη, ὅτι θὰ φύγῃ καὶ ἕνα ὡρισμένον προσωπικόν, ποὺ δὲν θὰ ἔχῃ οὐδὲ κἂν τὴν 10ετίαν καὶ ἑπομένως δὲν θὰ ἔχῃ χρόνον συντάξιμον. Κατὰ τὸ 1925 εἶχε δεχθῆ ὁ σύμβουλος τῆς ἑταιρείας αὐτῆς, ὀνόματι, μοῦ φαίνεται, Τάλμποτ, εἶχε δεχθῆ, ὅτι ὅταν ἀπελύετο τοιαύτης κατηγορίας προσωπικόν, διὰ κάθε ἔτος ἐργασίας νὰ παίρνῃ μισθὸν ἑνὸς μηνός.

§55Α. ΖΑΚΚΑΣ. Διὰ πάσης φύσεως ἀπολυομένους.

§56Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα. Ἐνῷ δὲ ἴσχυε τότε ὁ νόμος 2112, περὶ καταγγελίας τῆς συμβάσεως ἐργασίας, ὁ ὁποῖος προβλέπει εἰς τὰ 10 χρόνια νὰ λαμβάνουν 6 μισθοὺς ὡς ἀποζημίωσιν, παρὰ ταῦτα, ὁ σύμβουλος αὐτὸς τῆς ΗΕΜ εἶχε δεχθῆ νὰ λαμβάνουν ἕνα μισθὸν διὰ κάθε χρόνον ἐργασίας. Αὐτά, ἐν γενικαῖς γραμμαῖς, ἦσαν τὰ θέματα ποὺ ἀπησχόλουν τοὺς ἐν ἐνεργείᾳ τροχιοδρομικούς. Μετὰ ταῦτα, τὸν λόγον ἔλαβεν ὁ ἐκπρόσωπος τῶν συνταξιούχων καὶ εἶπεν, ὅτι ἡ πρώτη κατηγορία προπολεμικῶς συνταξιούχων τροχιοδρομικῶν, ἐλάμβανεν, ἡ ἀνωτέρα δηλαδὴ κατηγορία, ἡ ὁποία, ὡς ἀνέφερε χαρακτηριστικῶς, περιελάμβανε λίγους μόνον τροχιοδρομικούς, ἐλάμβανε 3.600 δραχμὰς σύνταξιν, ἡ δευτέρα τῆς μεσαίας κατηγορίας 2635 καὶ ἡ τελευταία 1080 δραχμάς. Τὸ ὑπάρχον καταστατικὸν συντάξεως τοῦ προσωπικοῦ, δίδει σύνταξιν εἰς τὴν πρώτην κατηγορίαν 1.035 δραχμάς, εἰς τὴν μεσαίαν κατηγορίαν 440 καὶ εἰς τὴν κατωτάτην 226 δραχμάς. Ὡμολόγησε, πρὸς τιμήν του, ὅτι διὰ τοῦ νομοσχεδίου, ποὺ θὰ ψηφίσωμεν, τὸ ἀσφαλιστικόν των Ταμεῖον θὰ πάῃ εἰς τὸ ΙΚΑ καὶ αἱ συντάξεις θὰ βελτιωθοῦν. Ἀλλὰ διὰ τὴν τελευταίαν τάξιν, ἡ ὁποία ἀφορᾷ τοὺς ὑπεργήρους αὐτοὺς ἀπομάχους τῆς ἐργασίας, ἡ σύνταξις δὲν πρόκειται νὰ ἀνέλθῃ πλέον τῶν 550 δραχμῶν. Δι’ αὐτό, εἶπε, νὰ ἐφαρμοσθῇ αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἐφηρμόσθη καὶ διὰ τοὺς τροχιοδρομικοὺς τῆς πόλεως Θεσσαλονίκης.

§57Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Ὅταν λέγωμεν διὰ τοὺς ὑπεργήρους, ποίους ἐννοεῖτε; Διότι ἐγὼ γνωρίζω, ὅτι οἱ ὑπέργηροι αὐτοί, οἱ ὁποῖοι ἔχουν διανύσει μίαν ἀσφαλιστικὴν προϋπηρεσίαν, πηγαίνουν πολὺ ὑψηλότερα ἀπὸ ἀπόψεως συντάξεως, πηγαίνουν 1000–1200– 1500–1600 μὲ τὰ οἰκογενειακὰ ἐπιδόματα, ἔναντι τῶν 400 δραχμῶν, ἐκτὸς ἐὰν μνημονεύετε ἄλλην κατηγορίαν.

§58Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Πρόκειται περὶ τῆς τελευταίας κατηγορίας, κύριε ὑπουργέ, καὶ αἱ πληροφορίαι, τὰς ὁποίας ἔδωσε, ἀποδεικνύουν ὅτι τὸν ἄνθρωπον αὐτὸν τὸν διέκρινε καλὴ πίστις καὶ ἔλεγεν ἀλήθειαν. Βεβαίως, σεῖς πρέπει νὰ γνωρίζετε καλλίτερα ἀπὸ ἐμένα, ἐὰν αἱ δοθεῖσαι πληροφορίαι ἦσαν ἀκριβεῖς ἢ ὄχι. Ἔτσι τοὐλάχιστον ἐλέχθη. Ἐγώ, ὡς ἐτόνισα ἐν ἀρχῇ τοῦ λόγου μου, εἶπα, ὅτι φέρω ὑπ’ ὄψιν σας αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἤκουσα. Καὶ ἐν τέλει, εἶπεν ὁ ἐκπρόσωπος τῶν συνταξιούχων ὅτι, ἐὰν παρὰ πᾶσαν προσδοκίαν δὲν ἤθελε κανένα μέτρον ληφθῇ, ἂς νομοθετηθῇ, ἐκ τῶν ὅσων αὐτοὶ προτείνουν, τοὐλάχιστον ὡς ὅριον νὰ ληφθῇ ἡ σημερινὴ κατάστασίς των, ποὺ πηγαίνουν εἰς τὸ ΙΚΑ καὶ ὄχι ἡ τῆς ἀπολύσεως. Ἐπρότεινεν, ἐπίσης, διὰ τοὺς τελευταίας κατηγορίας τροχιοδρομικοὺς συνταξιούχους νὰ ληφθοῦν ὑπ’ ὄψιν καὶ τὰ οἰκογενειακὰ ἐπιδόματα. Καὶ τὸ θέμα αὐτὸ θέτω ὑπ’ ὄψιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Ἐργασίας. Ὡς γενικὴ παρατήρησις, κύριοι βουλευταί, ἡ ὁποία εἶναι ἰδική μου, βλέπω ὅτι ὑπῆρξε μία ἄνισος μεταχείρισις τῶν τροχιοδρομικῶν Ἀθηνῶν–Πειραιῶς μὲ τοὺς τροχιοδρομικοὺς Θεσσαλονίκης. Ἐπίσης βλέπω μίαν ἄδικον πράγματι κατάστασιν, ἡ ὁποία ὑπάρχει εἰς τοὺς ὑπαλλήλους καὶ τοὺς συνταξιούχους τῆς συγγενοῦς ἑταιρείας ἠλεκτρικῶν σιδηροδρόμων Ἀθηνῶν–Πειραιῶς. Ἐκεῖ, κύριοι βουλευταί, οἱ μισθοὶ καὶ τῶν ὑπαλλήλων, ὡς προσωπικῶς γνωρίζω, καὶ αἱ συντάξεις εἶναι πλουσιώταται. Καὶ εὐλόγως διερωτᾶται κανείς, πῶς εἶναι ἐπιτετραμμένον εἰς ἑταιρείαν συγγενῆ, πῶς γίνεται αὐτὴ ἡ διάκρισις μεταξὺ ὑπαλλήλων καὶ συνταξιούχων, διότι οἱ μὲν νὰ εἶναι πατρίκιοι καὶ οἱ ἄλλοι νὰ εἶναι πληβεῖοι. Μία Κυβέρνησις δημοκρατική, ὡσὰν τὴν Κυβέρνησιν τοῦ Κωνσταντίνου Καραμανλῆ, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ἐξετάσῃ τὸ θέμα αὐτό, νὰ μὴ ὑπάρχῃ ἀνισότης μεταξὺ ἑλλήνων πολιτῶν. Μόνον ἡ ἰσότης καὶ μόνον αὐτὴ ἠμπορεῖ νὰ ἐπιφέρῃ μίαν πραγματικὴν ἐπιβίωσιν. Τὰ παράπονα αὐτὰ καὶ τὰς ἀναπτυχθείσας ἀπόψεις, τόσον τῶν ἐν ἐνεργείᾳ τροχιοδρομικῶν, ὅσον καὶ τῶν συνταξιούχων, φέρω ὑπ’ ὄψιν τῶν παρισταμένων ὑπουργῶν Ἐργασίας καὶ Συγκοινωνιῶν. Τὸν ταπεινὸν ρόλον τοῦ κόλακος οὐδέποτε ἔπαιξα κατὰ τὸν μακρὸν δημόσιον βίον μου, ἀλλὰ γνωρίζω τοὺς ἄνδρας, οἱ ὁποῖοι κατέχουν τὰ Ὑπουργεῖα αὐτά, γνωρίζω τὴν λαϊκήν των ταπεινὴν καταγωγὴν των καὶ θέλω νὰ ἐλπίζω, ὅτι ἡ κατάστασις τῶν τροχιοδρομικῶν, ἐν ἐνεργείᾳ καὶ συνταξιούχων, Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς, θὰ τοὺς συγκινήσῃ ἰδιαιτέρως καὶ θὰ στρέψουν τὴν προσοχήν των μὲ ἰδιαιτέραν στοργὴν καὶ ἀγάπην ἐπάνω εἰς τὰ θέματα τῶν τροχιοδρομικῶν, διὰ νὰ ἀποδώσουν τὸ δίκαιον εἰς τὴν ὅλως συμπαθῆ αὐτὴν τάξιν. Καὶ πρὶν κατέλθω τοῦ βήματος, θὰ ἤθελα καὶ πάλιν νὰ εἴπω ἢ μᾶλλον, ἐὰν μοῦ ἐπιτρέπηται ἡ φράσις, νὰ κάμω μίαν σύστασιν πρὸς τοὺς κ.κ. ὑπουργούς, τὴν ὁποίαν καὶ ἄλλοτε ἔκαμα ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ. Ἐπήγαμεν εἰς τὴν συγκέντρωσιν αὐτήν, ποὺ ἀνέφερα προηγουμένως. Ἐκεῖ ἠκούσθη ἡ γνώμη τῶν ἐκπροσώπων τῆς τάξεως τῶν τροχιοδρομικῶν, ἐν ἐνεργείᾳ καὶ συνταξιούχων, καὶ ἠκούσθησαν βεβαίως καὶ αἱ γνῶμαι τῶν παρισταμένων βουλευτῶν τῶν διαφόρων παρατάξεων. Ἐκρίθη, κατεδικάσθη τὸ Κράτος, ἀπὸ πολλοὺς δὲ κατεδικάσθη καὶ εἰς θάνατον καὶ δὲν παρίστατο οὔτε ἕνας ἐκπρόσωπος τῶν ἁρμοδίων Ὑπουργείων, διὰ νὰ μὴ δικάζεται συνεχῶς ἐρήμην τὸ Κράτος. Νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ καθιερωθῇ ὡς ἀρχή, δὲν ἀποδίδω εὐθύνην εἰς τὰ Ὑπουργεῖα, διότι, ὡς ἐπληροφορήθην, δὲν ἔστειλαν προσκλήσεις οὔτε πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐργασίας, οὔτε πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Συγκοινωνιῶν. Ἀντιθέτως λέγεται, ὅτι ἔστειλαν προσκλήσεις. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, νομίζω, ὅτι τὸ Κράτος πρέπει νὰ παρίσταται καὶ τὸ κἄθε ἐνδιαφερόμενον Ὑπουργεῖον πρέπει, εἰς κἄθε συγκέντρωσιν, νὰ ἐκπροσωπῆται δι’ ἑνὸς ἐκ τῶν πολλῶν Διευθυντῶν του, διὰ νὰ ἀπαντᾷ εἰς τὰς κρίσεις καὶ ἐπικρίσεις τῶν ἐκπροσώπων τῶν ἐργαζομένων καὶ εἰς ἐμᾶς τοὺς ἰδίους, διὰ νὰ μὴ καταδικάζεται ἐρήμην ἡ Πολιτεία.

§59Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπ. Συγκοινωνιῶν). Κύριε συνάδελφε, σᾶς πληροφορῶ, ὅτι τοιαύτη πρόσκλησις δὲν εἶχεν ἀποσταλῆ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Συγκοινωνιῶν, ἀνεξαρτήτως μάλιστα τοῦ ὅτι γίνονται, ὡς γνωρίζετε, πολλαὶ συγκεντρώσεις καὶ συνέδρια τοῦ εἴδους αὐτοῦ καί, συνεπῶς, δὲν θὰ ἦτο καὶ χρονικῶς δυνατὸν νὰ παρευρίσκωνται εἰς ὅλας αὐτὰς ἐκπρόσωπος τοῦ ὑπουργείου. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, σᾶς πληροφορῶ, ὅτι τὰ προβλήματα καὶ τὰ πορίσματα τῶν συνεδρίων αὐτῶν ἐξετάζονται μετὰ μεγίστης προσοχῆς καὶ καταβάλλεται πᾶσα δυνατὴ προσπάθεια διὰ τὴν κατὰ τὸ δυνατὸν ἱκανοποίησιν τῶν αἰτημάτων των.

§60Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εὐχαριστῶ, κύριε ὑπουργέ, διὰ τὴν πληροφορίαν καὶ ἤμουν βέβαιος, ὅτι ἔτσι εἶχε τὸ πρᾶγμα. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Β. Βασιλικός).

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Πρωϊμάκης, ἔχει τὸν λόγον.

§62Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐλέχθη, καὶ ἐλέχθη ἀπὸ πολλοὺς προλαλήσαντας ρήτορας ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, ὅτι ἡ ἀνάλυσις τῆς συμβάσεως καὶ τοῦ κυρωτικοῦ νόμου ἐξηντλήθησαν. Ὄντως, οἱ προλαλήσαντες ἀξιότιμοι συνάδελφοι, ἀνέπτυξαν δι’ ἐπισήμων στοιχείων καὶ ἐπιχειρημάτων, ὅσον ἦτο δυνατόν, τὸ σοβαρὸν τοῦτο θέμα. Ὅμως θέμα τοιαύτης φύσεως καὶ τοιούτου περιεχομένου, τοῦ ὁποίου τὰ βασικὰ κίνητρα εἶναι οἰκονομικῆς καὶ ἐργατικῆς φύσεως, δὲν λύονται, νομίζω, καὶ δὲν ἐξαντλοῦνται τόσον εὐκόλως. Βεβαίως, καὶ ἐγὼ δὲν δύναμαι σοβαρῶς νὰ ἀντιλέξω εἰς τὴν ἄποψιν ταύτην, καίτοι θεωρῶ, ὅτι τὸ θέμα τοῦτο πρέπει νὰ ἐξετασθῇ μὲ ἰδιάζουσαν προσοχήν. Κύριοι βουλευταί, βασικὰ εἶμαι ἐναντίον τῆς συμβάσεως καὶ προτείνω νὰ καταψηφισθῇ. Ὅμως, ἐφ’ ὅσον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ καταψηφισθῇ ἢ νὰ ἀποσυρθῇ, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ δηλώσω, ὅτι εἶμαι ἐναντίον τῆς τοιαύτης τροποποιήσεως τῆς συμβάσεως, λίαν δυσμενοῦς καὶ διὰ τὸ Κράτος καὶ διὰ τοὺς ἐργατοϋπαλλήλους. Εἶναι χαρακτηριστικὸν διὰ τὴν Ἑταιρείαν αὐτήν, ὅτι ὁσάκις ὁμιλοῦμεν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, πάντοτε ἐχαρακτηρίζετο ἀπὸ τοὺς ρήτορας μὲ τὰ πλέον μελανὰ χρώματα. Ἐσχάτως, μάλιστα, ἀξιότιμος βουλευτὴς τῆς πλειοψηφίας, ὁμιλῶν διὰ τὴν ἑταιρείαν αὐτήν, τὴν ἀπεκάλεσε ληστρικήν. Ἐνθυμοῦμαι ἀκόμη τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον κ. Δρούλιαν, ὅτε συνεζητεῖτο τὸ 1954 ἡ σύμβασις τῆς Ἑταιρείας καὶ Δημοσίου, διὰ τὴν ἐπέκτασιν τῆς συγκοινωνίας εἰς τὰ προάστια, ἀρχόμενος τοῦ λόγου του, εἶπε χαρακτηριστικῶς τὰ ἑξῆς περίπου: Ὅταν πρὸ τριακονταετίας ὑπεγράφετο ἡ σύμβασις τῆς Ἑταιρείας ταύτης μετὰ τοῦ Δημοσίου, πρὸς ἀνάληψιν τῆς συγκοινωνίας Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς, τὸ Ἑλληνικὸν κοινὸν ᾐσθάνθη ἀνακούφισιν καὶ εὐχαρίστησιν, διότι θὰ ἐξυπηρετεῖτο ἀρκούντως, πολὺ γρηγορώτερον, ὅμως, ἀπὸ ὅ,τι ἀνεμένετο, ἡ χαρὰ αὐτὴ μετεβλήθη σὲ πικρίαν καὶ ἀπογοήτευσιν λόγῳ τῶν δυσβαστάκτων ὅρων τῆς συμβάσεως ταύτης. Πρὸ διμήνου ὑπεγράφη σύμβασις, πρὸς ἐπέκτασιν τῶν ἠλεκτρικῶν σιδηροδρόμων εἰς τὰ προάστεια Ἀμαρούσιον καὶ Κηφισίαν. Ἡ κατὰ δόσεις, ὅμως, ἀνακοίνωσις τῶν ὅρων τῆς συμβάσεως, ἐγέννησεν ὑπονοίας καὶ φόβους εἰς τὸ κοινόν. Τότε δὲ ἐδόθη εἰς δημοσιότητα τὸ πλῆρες κείμενον τῆς συμβάσεως εἶδεν, ὅτι σοφῶς ἐσκέφθησαν οἱ ἁρμόδιοι νὰ πράξουν οὕτω, διὰ νὰ προστατεύσουν τὸ κοινόν, ὥστε νὰ μὴ καταπλαγῇ ἀποτόμως ἀπὸ τὰς δεσμευτικὰς καὶ τὰς χαριστικὰς διατάξεις καὶ τοὺς ἀνελευθέρους ὅρους, οἱ ὁποῖοι περιελαμβάνοντο εἰς τὴν σύμβασιν αὐτὴν κλπ. Παρ’ ὅλα αὐτά, κύριοι συνάδελφοι, καὶ παρ’ ὅσα ἀνεπτύχθησαν βασικὰ ἐπιχειρήματα κατὰ τῆς Ἑταιρείας αὐτῆς, ἐξακολουθοῦμεν νὰ τὴν δεχώμεθα καὶ νὰ μὴ τὴν κηρύσσωμεν ἔκπτωτον, ἐνῷ μᾶς ἔχει δώσει πρὸς τοῦτο τόσας ἀφορμὰς καὶ τόσους λόγους ἐκπτώσεως.

§63Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπ. Συγκοινωνιῶν). Κύριε συνάδελφε, διὰ νὰ σᾶς διευκολύνω, θὰ σᾶς παράσχω τὴν ἑξῆς πληροφορίαν. Ἐκ τῆς ἀρχικῆς συμβάσεως τοῦ 1925, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κηρύξωμεν ἔκπτωτον τὴν Ἑταιρείαν, παρὰ μόνον ἐὰν αὕτη περιέλθῃ εἰς κατάστασιν πτωχεύσεως, καὶ ὅπως γνωρίζετε, ἡ Ἑταιρεία δὲν ἐκηρύχθη εἰς κατάστασιν πτωχεύσεως. Καὶ μίαν ἀκόμη πληροφορίαν θὰ παράσχω εἰς τὸ Σῶμα, δὲν ἔχω δέ, ὡς γνωστόν, οὐδένα λόγον προασπίσεως τῶν συμφερόντων τῆς Ἑταιρείας. Ἐπειδή, ὅμως, ἐχαρακτηρίσθη ὡς ληστρικὴ ἡ Ἑταιρεία, σᾶς ἀναφέρω τὸ ἑξῆς γεγονός, τὸ ὁποῖον ἔχω ἐκ στοιχείων ἰσολογισμῶν τῆς Ἑταιρείας. Κατὰ τὸ ἔτος 1956, ἡ Ἑταιρεία ἔκλεισε τὸν ἰσολογισμόν της μὲ ζημίαν 35.400.000. Κατὰ δὲ τὸ ἔτος 1957, ἐπίσης μὲ ζημίαν 34.600.000. Ὡς πληροφοροῦμαι καὶ διὰ τὸ ἔτος 1958 αἱ ζημίαι τῆς Ἑταιρείας ἦσαν σημαντικαί. Λέγω ἁπλῶς ταῦτα, διὰ νὰ πληροφορηθῇ ἡ Βουλή.

§64Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Κύριε ὑπουργέ, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, ἐφ’ ὅσον, ὡς εἴπατε, ἡ Ἑταιρεία μόνον ζημίας ἀποκομίζει, διατὶ ἐξακολουθεῖ νὰ παραμένῃ ἐδῶ; Ποῖος ἐργάζεται εἰς βάρος του καὶ ἄνευ κέρδους;

§65Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπ. Συγκοινωνιῶν). Διότι, κύριε συνάδελφε, δεσμεύεται ἐκ τῆς συμβάσεως καὶ δὲν ἔχει κηρυχθῆ ἔκπτωτος.

§66Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Ἐφ’ ὅσον, κύριε ὑπουργέ, γνωρίζετε τὰς ζημίας τῆς Ἑταιρείας, διατὶ δὲν τὴν κηρύσσομεν εἰς πτώχευσιν, ν’ ἀπαλλαγῶμεν ἀπὸ ἕνα κακὸν καὶ ἐπιβλαβῆ συνεταῖρον;

§67Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπ. Συγκοινωνιῶν). Ἡ Ἑταιρεία, κύριε συνάδελφε, εὑρίσκεται πράγματι πρὸ ἀδυναμίας καὶ τοῦτο ἐξάγεται ἐκ τοῦ γεγονότος, ὅτι ἐνῷ ἐκ τῆς ἀρχικῆς συμβάσεως εἶχε τὸ προνόμιον ἐφ’ ὅλων τῶν συγκοινωνιῶν τῆς Διοικήσεως Πρωτευούσης, βαθμιαίως περιωρίσθη, μὲ ἀποτέλεσμα ἤδη νὰ παραμείνῃ εἰς 14 γραμμάς, ἐξ ὧν διὰ τῆς συμβάσεως περιορίζεται εἰς τὰς 5 τελευταίας γραμμάς, τὰς ὁποίας καὶ διατηρεῖ.

§68Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, κύριε ὑπουργέ, ἐφ’ ὅσον ἡ Ἑταιρεία εὑρίσκεται πρὸ ἀδυναμίας νὰ διοργανώσῃ καὶ νὰ διατηρήσῃ τὸ συγκοινωνιακὸν δίκτυον, διατὶ τῆς παραχωρεῖτε ὡς δάνειον 70.000.000 δραχμῶν, διὰ νὰ ἀποκομίζῃ περισσότερα καὶ νὰ ἐξάγῃ περισσότερον συνάλλαγμα εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ὅπως ζητῇ ἑκάστοτε.

§69Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπ. Συγκοινωνιῶν). Κύριε συνάδελφε, πρῶτον, δὲν εἶναι 70.000.000, ἀλλὰ μόνον 46.000.000 δραχμῶν καὶ αὐτὰ δίδονται διὰ νὰ ἀνανεωθῇ τὸ τροχαῖον ὑλικὸν διὰ τὴν ἀγορὰν τρόλλεϋ, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀπαραίτητα διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τοῦ ἐπιβατικοῦ κοινοῦ. Ἕνα ποσὸν 10.000.000 δίδεται ὡς δάνειον, διὰ νὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ ἀποζημιώσῃ τὸ προσωπικόν, δεδομένου, ὅτι ἐστερεῖτο καὶ ἐπίσης ἕνα ποσὸν 9.600.000 δραχμῶν, τὸ ὁποῖον θὰ ἐξοφληθῇ ἐντὸς 15 ἐτῶν ἐντόκως πρὸς 6%, δηλαδή ὑπὸ τοὺς ἰδίους ὅρους, ὑπὸ τοὺς ὁποίους δίδεται εἰς οἱανδήποτε ἐπιχείρησιν, ἡ ὁποία δὲν ἔχει περιθώριον κέρδους. Πρέπει νὰ γνωρίζετε, ὅτι πρόθεσις τῆς Κυβερνήσεως εἶναι, νὰ μὴ δημιουργηθῇ οἰκονομικὴ ἐπιβάρυνσις, ἡ ὁποία ὡς συνέπειαν θὰ ἔχῃ τὴν ἐπιβάρυνσιν τοῦ κομίστρου, τὸ ὁποῖον ἐπιθυμεῖ νὰ ἀποφύγῃ, διὰ νὰ μὴ ἐπιβαρυνθοῦν κυρίως αἱ λαϊκαὶ τάξεις.

§70Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Κύριε ὑπουργέ, τὸ θέμα αὐτό, θὰ τὸ ἐξετάσω ἀργότερον. Καὶ συνεχίζων, κύριοι συνόδελφοι, λέγω, ὅτι μὲ τὸ πνεῦμα αὐτὸ ἔκρινεν ὁ κ. Δρούλιας, κατὰ τὸ ἔτος 1954, τὴν Ἑταιρείαν καὶ ὑπὸ τὸ ἴδιον πνεῦμα κρίνομεν καὶ ἡμεῖς πάντοτε, ὡς καὶ σήμερον, τὴν Ἑταιρείαν αὐτὴν καὶ ἐν τούτοις τὴν διατηροῦμεν. Γνωρίζομεν, ὅτι παράλληλα μὲ τὴν Ἑταιρείαν αὐτήν, ἀνεπτύχθησαν καὶ λειτουργοῦν καὶ αἱ ἰδιωτικαὶ συγκοινωνιακαὶ ἐπιχειρήσεις λεωφορείων, αἱ ὁποῖαι ἐργάζονται ἐπικερδέστατα. Εἶναι δὲ γνωστὸν εἰς ὅλους, ποῖαι προσπάθειαι καταβάλλονται διὰ τὴν ἀπόκτησιν μιᾶς ἀδείας λεωφορείου καὶ ποῖα ποσὰ καταβάλλονται διὰ τοῦτο. Ἀλλὰ τὸ ἀκαταμάχητον ἐπιχείρημα, εἰς ἀπάντησιν τοῦ ἰσχυρισμοῦ, ὅτι ἡ Ἑταιρεία ζημιώνει, εἶναι ὅτι ἡ κοινοπραξία καὶ οἱ συνεταιρισμοὶ τῶν ἰδιωτικῶν λεωφορείων λειτουργοῦν τόσον ἐπικερδῶς, ὥστε, ὅταν ὑπεδείχθη εἰς αὐτοὺς καὶ ὑπεχρεώθησαν οὗτοι νὰ προβοῦν εἰς τὴν ἀντικατάστασιν τῶν λεωφορείων ἐλάσσονος τύπου διὰ μείζονος τοιούτου, προέβησαν εἰς τὴν ἀντικατάστασιν τούτων προθύμως, ἄνευ οὐδεμιᾶς διευκολύνσεως καὶ οὐδενὸς δανεισμοῦ ἀπὸ τὸ Κράτος. Πῶς εἶναι, συνεπῶς, δυνατόν, οἱ μὲν ἰδιωτικοὶ αὐτοὶ ὀργανισμοὶ νὰ μὴ ἐνισχύωνται ὑπὸ οὐδενός, εἰς τὴν ἀντικατάστασιν τοῦ τροχαίου ὑλικοῦ ἢ δι’ ἄλλας ἀνάγκας των καὶ νὰ ἐξακολουθοῦν νὰ ἐργάζωνται, ἂν δὲν ἐκέρδιζαν καὶ πολλὰ μάλιστα, ἡ δὲ Ἑταιρεία νὰ ἀπολαμβάνῃ πλείστων εὐεργετημάτων ἀπὸ τὸ Κράτος, καὶ νὰ ἰσχυρίζεται ὅτι ζημιώνει;

§71Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπ. Συγκοινωνιῶν). Κύριε συνάδελφε, ἔχω τὴν ἀντίληψιν, ὅτι τὰ ΚΤΕΛ προθύμως ἐδέχθησαν τὴν ἀντικατάστασιν τῶν λεωφορείων καὶ τὴν μετατροπὴν των ἀπὸ ἐλάσσονος εἰς μείζονα τύπον, διότι, διὰ τῆς μετατροπῆς αὐτῆς, ἐπέρχεται αὔξησις τῶν θέσεων τῶν λεωφορείων εἰς τὸ διπλάσιον περίπου καὶ συνεπῶς προθύμως ἐδέχθησαν τὴν ἀντικατάστασιν, διότι ὑπῆρχε τὸ κίνητρον τοῦ κέρδους. Ἐπίσης, ἡ ἀγορὰ τῶν αὐτοκινήτων, δὲν γίνεται τοῖς μετρητοῖς, ἀλλὰ παρέχονται πιστωτικαὶ διευκολύνσεις, αἱ ὁποῖαι ἐπιτρέπουν εἰς τὸν ἰδιοκτήτην καὶ τὸ αὐτοκίνητον νὰ ἐργάζεται καὶ ἡ ἐξόφλησις νὰ γίνεται μὲ μεγαλυτέραν ἄνεσιν. Τέλος, ἡ ΗΕΜ εἶναι ἕνας ὀργανισμὸς ἀπόλυτος, ἐνῷ τὰ ΚΤΕΛ δὲν εἶναι. Ἡ ΗΕΜ ἔχει δαπάνας, τὰς ὁποίας δὲν ἔχουν τὰ ΚΤΕΛ. Ἐπίσης εἰς τὰ ἰδιωτικὰ λεωφορεῖα ὑπάρχει ἡ δυνατότης πλεῖστοι ἐκ τῶν ἰδιοκτητῶν νὰ ἐργάζωνται προσωπικῶς οἱ ἴδιοι, πρᾶγμα ποὺ δὲν συμβαίνει εἰς τὴν ΗΕΜ. Αὐτοί, συνεπῶς, καὶ ἄλλοι λόγοι εἶναι ἐκεῖνοι, ἕνεκα τῶν ὁποίων ἡ Ἑταιρεία ζημιώνεται, ἐνῷ οἱ ἰδιοκτῆται τῶν ἰδιωτικῶν λεωφορείων κερδίζουν, ἂν καὶ οἱ αὐτοκινητισταὶ ἰσχυρίζωνται, ὅτι δὲν κερδίζουν ἢ δὲν κερδίζουν τόσα πολλά, ὡς θέλουν νὰ τὰ ἐμφανίσουν ὡρισμένοι.

§72Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Κύριε ὑπουργέ, συμφωνῶ εἰς ὅσα εἴπατε. Πράγματι, ἡ ἀντικατάστασις τοῦ τροχαίου ὑλικοῦ γίνεται, διότι ἡ ἀξία του καταβάλλεται εἰς δόσεις. Ἀλλὰ οἱ πιστωταὶ δίδουν πιστώσεις καὶ χορηγοῦν τὸ ὑλικὸν μόνον εἰς τὰς ἐπιχειρήσεις αἱ ὁποῖαι ἔχουν κέρδη, διότι θέλουν νὰ ἔχουν ἀσφάλειαν. Ἡμεῖς δίδομεν συνεχῶς εἰς τὴν Ἑταιρείαν.

§73Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπ. Συγκοινωνιῶν). Δίδομεν εἰς τὴν Ἑταιρείαν δάνεια.

§74Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Δίδομεν δάνεια, τὰ ὁποῖα ἐξαφανίζονται.

§75Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπ. Συγκοινωνιῶν). Τὰ δάνεια, τὰ ὁποῖα δίδονται, διασφαλίζονται.

§76Α. ΖΑΚΚΑΣ. Ἐὰν πράγματι ἡ Ἑταιρεία δὲν εἶχε κέρδη, πόθεν ἡ ἀξίωσίς της νὰ ἐξάγῃ συνάλλαγμα;

§77Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Ἐπειδὴ ἡ περίπτωσις τοῦ δανεισμοῦ τῆς Ἑταιρείας ἔχει σχέσιν καὶ μὲ τὸ προσωπικὸν τῆς Ἑταιρείας, διὰ νὰ μὴ δημιουργοῦνται ἐντυπώσεις, πρέπει νὰ τονίσω τὸ ἑξῆς: Ὅταν ἐτέθη ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας ἡ περίπτωσις τῆς ηὐξημένης ἀποζημιώσεως τοῦ ἐξερχομένου προσωπικοῦ, προεβλήθη ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας ἀδυναμία πληρωμῆς τοιαύτης ηὐξημένης ἀποζημιώσεως, διότι, ὡς ἰσχυρίζετο, εἶχε παθητικόν. Καὶ ὡς ἐπιχείρημα ἐπεκαλέσθη προκηρύξεις τοῦ προσωπικοῦ, αἱ ὁποῖαι ἐκυκλοφόρουν κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς προσφάτου ἀπεργίας καὶ εἰς τὰς ὁποίας ἀνεφέρετο, ὅτι τὸ προσωπικὸν δὲν πηγαίνει εἰς τὴν διαιτησίαν, διότι ἡ Ἑταιρεία ἔχει ἔλλειμμα. Δι’ αὐτὸ ἡ Ἑταιρεία εἶπε, πῶς θὰ δώσῃ ηὐξημένην ἀποζημίωσιν, ἐφ’ ὅσον δὲν ἔχει χρήματα; Καὶ θὰ ἔπρεπε, τοὐλάχιστον, ὡς πρὸς τὸ σημεῖον αὐτό, νὰ ἀντιμετωπισθῇ ἡ ἐξεύρεσις τῶν ἀναγκαιούντων χρημάτων, διὰ τὰς ἀποζημιώσεις τοῦ προσωπικοῦ.

§78Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Κύριε ὑπουργέ, δὲν ὑπάρχει ἔλεγχος, διὰ νὰ γνωρίζωμεν τὰ κέρδη τῆς Ἑταιρείας. Κύριοι βουλευταί, ἡ σύμβασις ἀποτελεῖται ἀπὸ δύο βασικὰ κεφάλαια. Τὸ ἕνα ἀφορᾷ τὰς οἰκονομικὰς σχέσεις τοῦ Δημοσίου μὲ τὴν Ἑταιρείαν καὶ τὸ ἄλλο ἀφορᾷ τὰς σχέσεις τῆς Ἑταιρείας μὲ τὸ προσωπικὸν αὐτῆς. Ἡ προσεκτικὴ μελέτη τοῦ πρώτου κεφαλαίου τῆς συμβάσεως, καταπλήσσει πράγματι τὸν ἐρευνητήν, διὰ τὰς καταπληκτικάς, ὄντως, οἰκονομικὰς διευκολύνσεις καὶ παροχὰς τοῦ Δημοσίου πρὸς τὴν Ἑταιρείαν. Αἱ καταπληκτικαὶ αὗται παροχαὶ πρὸς τὴν Ἑταιρείαν, ἐτονίσθησαν ἀπὸ ὅλους τοὺς ρήτορας. Θὰ προσθέσω καὶ ἐγὼ μίαν ἀκόμη ἐξ ἴσου καταπληκτικήν. Ὅταν τὸν Ὀκτώβριον 1957 ἐψηφίζετο ὁ Κῶδιξ περὶ Δήμων καὶ Κοινοτήτων, αἰφνιδιαστικῶς, τὴν τελευταίαν στιγμήν, ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἐζήτησε τὴν ψήφισιν νόμου, διὰ τοῦ ὁποίου διεκανονίζοντο αἱ ἀπαιτήσεις τῶν Δήμων πρὸς τὴν Ἑταιρείαν, διὰ χρῆσιν ὑπὸ ταύτης χώρων καὶ ὁδῶν, πρὸς διευκόλυνσιν τῆς λειτουργίας τῶν ὑπηρεσιῶν της, δικαιώματι δουλείας. Τὸ δικαίωμα αὐτὸ δουλείας, τὸ διεξεδίκησε, πρῶτον, ὁ Δῆμος Πειραιῶς, ὁ ὁποῖος ἐπέτυχεν ὑπὲρ αὐτοῦ ἀπόφασιν τῶν τακτικῶν δικαστηρίων, διὰ ποσὸν 4.000.000 δραχμῶν περίπου, τὰ ὁποῖα καὶ εἰσέπραξεν. Τοιαύτην ἀπόφασιν ἐπέτυχεν, ἐπίσης, καὶ ὁ Δῆμος Δάφνης, διὰ ποσὸν 2.000.000 περίπου, τὰ ὁποῖα καὶ εἰσέπραξε. Διὰ τοῦ ψηφισθέντος τούτου νόμου, ἀπηλλάσσετο ἡ Ἑταιρεία τῶν ὑποχρεώσεών της τούτων ἀπὸ ὅλους τοὺς Δήμους τοῦ Κράτους, μέχρι προσφυγῆς τοῦ ζητήματος τούτου εἰς τὸ διαιτητικὸν διεθνὲς δικαστήριον καὶ ὑπὸ τοῦ Δημοσίου, πρὸς ἐπίλυσιν τῆς διαφορᾶς ταύτης. Ἤδη, διὰ τοῦ ἄρθρου 16 παρ. 3 τῆς συμβάσεως, παραιτεῖται τῆς προσφυγῆς ταύτης, τὸ δὲ Δημόσιον τὴν ἀπαλλάσσει μονίμως παντὸς φόρου πρὸς Δήμους καὶ Κοινότητας καὶ ἄλλων οἱασδήποτε φύσεως ὀργανισμῶν καὶ ἀναδρομικῶς πάσης ἐκ τῆς αἰτίας ταύτης ἀξιώσεώς της κατὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Τὸ δὲ Κράτος ἀναγνωρίζει, κατὰ τὴν ἀληθῆ ἔννοιαν τῶν ἄρθρων 24 καὶ 25 τῆς συμβάσεως τοῦ 1925 «περὶ προμηθείας ἠλεκτρισμοῦ καὶ μεταφορῶν», ἡ ἔναντι τοῦ Δημοσίου φορολογία τῆς Ἑταιρείας περιλαμβάνει πᾶσαν φορολογικὴν ἐπιβάρυνσιν, ὑφ’ οἱονδήποτε ὄνομα ὑπὲρ Δήμων ἢ Κοινοτήτων ἢ ἄλλων ὀργανισμῶν κλπ.

§79Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπ. Συγκοινωνιῶν). Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον γνωρίζω, εἶναι, ὅτι διὰ τῆς ἀρχικῆς συμβάσεως τοῦ 1925, ἀνελαμβάνετο ἐκ μέρους τοῦ Δημοσίου ἡ ὑποχρέωσις νὰ μὴ ὑπάρξῃ οὐδεμία ἐπιβάρυνσις φορολογική, ἢ ἄλλη, εἰς βάρος τῆς Ἑταιρείας καὶ ἤθελε νὰ ἀπαλλαγῇ τῶν τοιούτων βαρῶν, ἀναγνωρίζομεν, λοιπόν, τὴν ὑποχρέωσιν αὐτήν, τὴν ὁποίαν εἶχεν ἀναλάβει ἔκτοτε τὸ Δημόσιον καὶ ἀπαλλάξαμεν τὴν Ἑταιρείαν τῆς τοιαύτης φορολογίας, διότι εἰς τὴν περίπτωσιν, κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ἐπράττομεν τὸ ἀντίθετον, ἡ Ἑταιρεία θὰ εἶχεν τὸ δικαίωμα ἀποζημιώσεως, τὸ ὁποῖον θὰ ἤσκει διὰ προσφυγῆς ἐναντίον τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου.

§80Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Τὰ τακτικὰ δικαστήρια ἐδικαίωσαν τὸν Δῆμον Πειραιῶς καὶ τὸν Δῆμον Δάφνης. Ὑποστηρίζω, ὅτι θὰ ἦτο προτιμότερον νὰ καταγγείλωμεν τὴν σύμβασιν καὶ ἡ συγκοινωνία νὰ δοθῇ εἰς τοὺς Δήμους, ὅπως γίνεται εἰς ὅλας τὰς Εὐρωπαϊκὰς πόλεις. Τὸ δεύτερον κεφάλαιον, ἀφορᾷ τὰς σχέσεις τῆς Ἑταιρείας μὲ τὸ προσωπικόν. Διὰ τῆς καταργήσεως ὡρισμένων γραμμῶν, μοιραίως, ἀριθμὸς τεχνιτῶν καὶ ὑπαλλήλων θὰ τεθῇ ἐκτὸς ὑπηρεσίας καὶ μάλιστα θὰ μείνουν τελείως ἀπροστάτευτοι. Θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπιβληθῇ εἰς τὴν Ἑταιρείαν, βάσει τῆς συμβάσεως τοῦ 37, νὰ χρησιμοποιήσῃ τοὺς ἐξερχομένους εἰς ἄλλας ὑπηρεσίας.

§81Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Καὶ ὑμεῖς καὶ ἄλλοι τινὲς ὁμιληταί, ἀντὶ νὰ περιορισθῆτε εἰς τὴν κριτικὴν τῆς συμβάσεως καὶ τοῦ κυρωτικοῦ νόμου, προσπαθεῖτε νὰ ἐμφανίσητε ζητήματα, τὰ ὁποῖα οὐδαμόθεν προκύπτουν. Αὐτὸ μοῦ προξενεῖ κατάπληξιν, διότι, ἴσως, χωρὶς νὰ τὸ θέλετε, ἀντὶ νὰ συντελῆτε εἰς τὴν βελτίωσιν τῆς θέσεως τοῦ προσωπικοῦ, τὴν χειροτερεύετε.

§82Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Τὴν βελτίωσιν τῆς θέσεως τοῦ προσωπικοῦ ἐπιθυμοῦμεν, κύριε ὑπουργέ. Διαβλέπομεν, ὅμως, τοιούτους κινδύνους καὶ δι’ αὐτὸ ἐφιστῶμεν τὴν προσοχήν σας. Εἶναι ἀνάγκη, τοὺς κινδύνους αὐτοὺς νὰ τοὺς ἀποκλείσητε, τώρα, μάλιστα, ποὺ τὸ Κράτος δίδει τόσα πλεονεκτήματα εἰς τὴν ἑταιρείαν.

§83Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπ. Συγκοινωνιῶν). Ἐκ τῶν στοιχείων ποὺ ἔχομεν, κύριε συνάδελφε, προκύπτει, ὅτι ἐκ τῶν 600 ἀπολυθησομένων, οἱ 350 θὰ συνταξιοδοτηθοῦν. Οἱ ὑπόλοιποι 250, ἐκτὸς τῆς μερίμνης ποὺ λαμβάνει δι’ αὐτοὺς τὸ ἄρθρον 6, θὰ καταβάλωμεν προσπάθειαν νὰ προσληφθοῦν ἀπὸ τὸν νέον ἀνάδοχον.

§84Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Μὴ ἐκνευρίζεσθε, κύριε ὑπουργέ. Κάμνομεν ὡρισμένας ὑποδείξεις, διὰ νὰ προληφθοῦν ἀδικίαι τινές. Πέραν αὐτῶν, ὑπάρχει καὶ τὸ συνταξιοδοτικὸν θέμα, τὸ ὁποῖον ἐπροκάλεσε πολλὰς συζητήσεις καὶ μάλιστα εἰς τόνον ὀξύ. Δὲν εἶναι ἀληθὲς τὸ λεγόμενον ὑπὸ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Ἐργασίας, ὅτι βελτιώνονται αἱ συντάξεις καὶ ὅτι πρέπει νὰ εἶναι ἱκανοποιημένοι οἱ συνταξιοῦχοι. Ἰδοὺ τί προκύπτει ἐκ τῶν ἀριθμῶν: Ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐλάμβανον σύνταξιν 266 δραχμάς, θὰ λάβουν 552 δραχμάς.

§85Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Αὐτὸ δὲν εἶναι βελτίωσις;

§86Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Ναί, κύριε ὑπουργέ, ἀλλὰ μόνον αὐτὴ ἡ κατηγορία ὠφελεῖται.

§87Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Οἱ ὁδηγοί, οἱ ὁποῖοι ἔχουν 25 ἔτη ὑπηρεσίαν καὶ οἱ λοιποὶ ὑπάλληλοι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν 28 ἔτη ὑπηρεσίαν, δὲν θὰ λάβουν σύνταξιν ἄνω τῶν χιλίων δραχμῶν; Ἡ θέσις καὶ αὐτῶν δὲν βελτιοῦται;

§88Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Ἐγώ, κύριε ὑπουργέ, μεταφέρω τὰς ἀπόψεις τῶν συνταξιούχων.

§89Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Προτιμότερον θὰ ἦτο νὰ μελετήσητε τὸ σχέδιον καὶ νὰ μὴ βασίζεσθε εἰς ἀνευθύνους πληροφορίας. Σᾶς ἐρωτῶ, εἶναι δυνατὸν νὰ μοῦ ὑποδείξετε ἔστω καὶ μίαν περίπτωσιν, κατὰ τὴν ὁποίαν μειώνεται σύνταξις;

§90Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Προπολεμικῶς, αἱ συντάξεις ἐκυμαίνοντο ἀπὸ 1.080 δραχμὰς μέχρι 3.675. Ἡ μέση σύνταξις ἦτο 2.345. Ὅταν, λοιπόν, κάνωμεν σύγκρισιν μὲ αὐτὰς τὰς συντάξεις, ποῦ βρίσκετε βελτίωσιν, κύριε ὑπουργέ; Λέγομεν, λοιπόν, ὅτι θὰ πρέπει νὰ μεταφερθοῦν οἱ συνταξιοῦχοι εἰς τὸ ΙΚΑ, ἀλλὰ ἡ μεταφορά των νὰ γίνῃ μὲ ὅλα τὰ δικαιώματα ποὺ ἔχουν ἔναντι τῆς Ἑταιρείας.

§91Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπ. Συγκοινωνιῶν). Σήμερον ἡ Ἑταιρεία ὑποχρεοῦται νὰ εἰσφέρῃ διὰ τὰς συντάξεις 12% ἐπὶ τῶν ἀποδοχῶν τῶν ὑπαλλήλων καὶ 10.000 λίρας. Ἀντὶ τούτου καθορίζομεν τὸ 5,75 καὶ τὸ δεκάλεπτον, τὰ ὁποῖα ἀποδίδουν ποσὸν μεγαλύτερον τοῦ προηγουμένου. Ἀντὶ τῶν 750.000 μηνιαίως, ποὺ σήμερον ἀποτελοῦν τὰ ἔσοδα τοῦ Ταμείου Συντάξεων, τὰ ποσὰ αὐτὰ θὰ ἀποδίδουν 2.500.000 μηνιαίως, διὰ τὴν συνταξιοδότησιν καὶ ἀσφάλισιν τοῦ προσωπικοῦ. Δὲν εἶναι αὐτὸ βελτίωσις;

§92Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Αὐτὰ δὲν τὰ ἀμφισβητῶ. Ἐκεῖνο ποὺ κατακρίνω εἶναι, ὅτι καταργοῦνται, εἰς τὴν κατηγορίαν αὐτήν, κεκτημένα δικαιώματα.

§93Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπ. Συγκοινωνιῶν). Ἐνδιαφέρεσθε διὰ τὸν τύπον, κύριε συνάδελφε, ἢ διὰ τὴν οὐσίαν; Ἐὰν ἐνδιαφέρεσθε διὰ τὸν τύπον, ὀρθῶς λέγετε, τὰ ὅσα λέγετε. Ἐάν, ὅμως, ἐνδιαφέρεσθε διὰ τὴν οὐσίαν, ὅπως ἐνδιαφέρεται ἡ Κυβέρνησις, δὲν ἔχετε δίκαιον νὰ λέγετε τὰ ὅσα λέγετε, διότι, διὰ τῶν μέτρων ποὺ λαμβάνει ἡ Κυβέρνησις, αἱ συντάξεις διπλασιάζονται καὶ τριπλασιάζονται.

§94Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Θὰ ἔπρεπε, κύριε ὑπουργέ, νὰ καταβληθοῦν ἀνώτεραι συντάξεις, ὅπως καὶ εἰς τοὺς τροχιοδρομικοὺς Θεσσαλονίκης.

§95Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Ἐπειδὴ πολλὰ ἐλέχθησαν δι’ αὐτὸ τὸ 12%, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ κάμω τὴν ἑξῆς διευκρίνισιν: Αὐτὸ τὸ 12%, ἐπεβλήθη κατὰ τὸν πόλεμον καὶ ἡ καταβολή του ἐσυνεχίσθη καὶ μετὰ τὸν πόλεμον. Ἡ Ἑταιρεία, ὅμως, ἀμφισβητοῦσα τὴν ὑποχρέωσίν της ταύτην, κατέφυγεν εἰς διαιτησίαν. Τὸ Νομικὸν Συμβούλιον τοῦ Κράτους, ἐγνωμοδότησεν: «...... (ἀναγινώσκει).......». Μετὰ τὴν τοιαύτην γνωμοδότησιν, ἡ ὁποία ὑπῆρξεν ὁμόφωνος, ἐγένοντο πλέον, ὑπὸ τὸ πνεῦμα τοῦτο διαπραγματεύσεις διὰ τὴν ρύθμισιν τοῦ θέματος. Ποῦ βλέπετε, λοιπόν, ὅτι ἐχαρίσαμεν κἄτι εἰς τὴν Ἑταιρείαν;

§96Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπ. Συγκοινωνιῶν). Μεταξὺ τῶν πλεονεκτημάτων, τὰ ὁποῖα ἐπετύχαμεν ἐκ τῆς ὑπὸ κρίσιν συμβάσεως εἶναι, ὅτι ἡ Ἑταιρεία παρῃτήθη πασῶν τῶν ἐπιδίκων διαφορῶν, διὰ τὰς ὁποίας τὸ Κράτος θὰ κατέβαλεν 92 ἑκατομμύρια δραχμῶν.

§97Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Ἐπ’ αὐτῶν, κύριε ὑπουργέ, ἔχετε λάβει ἀπάντησιν. Ὁ χρόνος καὶ ὁ κ. Πρόεδρος, δὲν μοῦ ἐπιτρέπουν νὰ ἐπαναλάβω τὰ ἴδια. Οἱ τροχιοδρομικοὶ Θεσσαλονίκης, μὲ μισθὸν 2.000 καὶ μὲ δέκα χρόνια ὑπηρεσίας, λαμβάνουν σύνταξιν 1.166 δραχμάς. Διατὶ τὸ ἴδιον δὲν ἰσχύει καὶ διὰ τοὺς τροχιοδρομικοὺς Ἀθηνῶν;

§98Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Διότι ἐν Ἀθήναις, οἱ συνταξιοῦχοι τροχιοδρομικοὶ εἶναι πολὺ περισσότεροι τῶν ἐργαζομένων, ἐν ἀντιθέσει πρὸς τοὺς τροχιοδρομικοὺς Θεσσαλονίκης.

§99Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπ. Συγκοινωνιῶν). Διότι εἰς τὴν περίπτωσιν, κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ἐδίδομεν ηὐξημένην σύνταξιν, θὰ ἔπρεπε νὰ αὐξηθῇ τὸ κόμιστρον, τὸ ὁποῖον πληρώνει ὁ πτωχὸς λαὸς τῆς πρωτευούσης.

§100Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Ἐπιβάλλεται, κύριε ὑπουργέ, νὰ καθορισθῇ κατώτατον ὅριον συντάξεως διὰ τοὺς ἔχοντας 20ετῆ ὑπηρεσίαν. Ὁ ἔχων 28ετῆ ὑπηρεσίαν, θὰ λάβῃ πλήρη σύνταξιν. Ὁ ἔχων κάτω τῆς 28ετοῦς ὑπηρεσίας, νὰ λάβῃ ἀνάλογον σύνταξιν. Δὲν ζητοῦν οἱ ἐργάται τίποτε ἄλλο, παρὰ τὰ στοιχειώδη δικαιώματα, τὰ ὁποῖα εἶχον πρὶν ἢ ὑπαχθοῦν εἰς τὸ ΙΚΑ.

§101Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Αὐτὰ τὰ δικαιώματα, πάντοτε ὑπεστηρίξαμεν καί, ἐν προκειμένῳ, τὰ ἐπροστατεύσαμεν. Ἡμεῖς ἀνεγνωρίσαμεν καὶ δίδομεν σύνταξιν εἰς ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος ἔχει 19 ἔτη 6 μῆνας καὶ μίαν ἡμέραν ὑπηρεσίας ἐν ἀσφαλίσει. Συνεπῶς, ἐπράξαμεν κἄτι καλύτερον.

§102Ε. ΠΡΩΪΜΑΚΗΣ. Τελειώνω, κύριοι συνάδελφοι, μὲ τὴν δήλωσιν, ὅτι εἶμαι ἐναντίον τῆς συμβάσεως καὶ ζητῶ νὰ καταργηθῇ ἡ σύμβασις καὶ νὰ δοθῇ καὶ ἐκμετάλλευσις τοῦ συγκοινωνιακοῦ δικτύου εἰς τοὺς δήμους, διότι πιστεύω ὅτι, ἐὰν γίνῃ τοῦτο, καὶ αἱ πόλεις θὰ ἐξυπηρετηθοῦν καλλίτερον καὶ τὸ προσωπικὸν θὰ τύχῃ καλλιτέρας μεταχειρίσεως.

§103ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Λαντζούνης, ἔχει τὸν λόγον.

§104Δ. ΛΑΝΤΖΟΥΝΗΣ. Εἶναι γνωστόν, εἰς ὅλους τοὺς ὑγιῶς καὶ ἀντικειμενικῶς σκεπτομένους καὶ κρίνοντας ἀμερολήπτως Ἕλληνας πολίτας, ὅτι κατὰ τὴν τελευταίαν 3ετίαν ἄνεμος ἀναδημιουργίας καὶ ἀναγεννήσεως πνέει εἰς ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα, χάρις εἰς τὸ δημιουργικὸν πρόγραμμα τῆς Κυβερνήσεως τῆς Ἐθνικῆς Ριζοσπαστικῆς Ἑνώσεως, ὑπὸ τὸν ἀναμορφωτὴν αὐτῆς ἀρχηγὸν Κ. Καραμανλῆν. Βλέπομεν ἐν Ἀθήναις νὰ δημιουργοῦνται ἔργα ἱστορικὰ καὶ μεγαλειώδους σημασίας καὶ ἀξίας καὶ οὕτω νὰ ἐμφανίζωνται σήμερον αἱ Ἀθῆναι ὡς μία συγχρονισμένη εὐρωπαϊκὴ πόλις. Καὶ τὸ φαινόμενον τοῦτο, εἶναι ἄξιον ἰδιαιτέρας ἐξάρσεως, ἂν ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἡ ἀναμόρφωσις τῆς πρωτευούσης καὶ τῆς περιοχῆς της γίνεται, οὐχὶ εἰς βάρος τοῦ ἑλληνικοῦ προϋπολογισμοῦ, δηλαδὴ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ γενικῶς, ἀλλὰ μὲ χρήματα τῶν πολιτῶν τῆς πρωτευούσης. Τὰ μέχρι σήμερον ἐκτελεσθέντα καὶ ὑπὸ ἐκτέλεσιν ἔργα, συντόμως θὰ ἐμφανίσουν τὰς Ἀθήνας ὡς τὴν καλυτέραν καὶ ὡραιοτέραν πρωτεύουσαν τῆς Εὐρώπης. Τοῦτο θ’ ἀποτελέσῃ στοιχεῖον μεγίστης αὐξήσεως τοῦ τουρισμοῦ καί, κατὰ συνέπειαν, αὔξησιν τοῦ ἐξ αὐτοῦ εἰσαγομένου συναλλάγματος, ὅπερ θὰ ὠφελήσῃ εἰς τὴν οἰκονομικὴν σταθερότητα, ἐργασίαν εἰς βιοτέχνας, ἐπαγγελματίας κλπ. Ἐντὸς μιᾶς 4ετίας διαβλέπω, ὅτι ἐκ τῆς συνεχιζομένης ἐντατικῆς ἐκτελέσεως ἔργων τουρισμοῦ ἐν Ἀθήναις, ὡς εἶναι διεύρυνσις λεωφόρων, ἀποχέτευσις, λιμένες, τὸ μέγιστον ἔργον τῆς ὑδρεύσεως τῆς Ὑλίκης, χάρις εἰς τὸ ὁποῖον αἱ Ἀθῆναι ἀπηλλάγησαν ἀπὸ τὸν μέγαν ἐφιάλτην τῆς στερήσεως τοῦ ὕδατος, ξενοδοχεῖα πολυτελῆ–τουριστικά. Ἀθλητισμός, ἀναμόρφωσις τοῦ παραλιακοῦ χώρου, δι’ ὅλας τὰς λαϊκὰς τάξεις, θὰ ἐμφανίσουν τὴν Ἀθήνα ὡς ἀνωτέραν ἐκείνης τοῦ Χρυσοῦ Αἰῶνος τοῦ Περικλέους. Εἰς τοῦτο συντελεῖ καὶ συμβάλλει καὶ τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, διότι καταργεῖ τὰ ἀπηρχαιωμένα συγκοινωνιακὰ μέσα. Ἐπίσης ἀνακατασκευάζει τὰς λεωφόρους τοῦ κέντρου τῶν Ἀθηνῶν. Εἶναι, συνεπῶς, ἀξία ἐπαίνου ἡ Κυβέρνησις, διὰ τὴν εἰσαγωγὴν τοῦ ἐν λόγῳ νομοσχεδίου καὶ δέον νὰ τύχῃ τῆς ἐπιψηφίσεως τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Καὶ θὰ ἦτο εὐτυχής, ὅπως μὲ τὸν αὐτὸν ρυθμόν, μὲ αὔξησιν τοῦ εἰσιτηρίου καὶ ἄλλας μικρὰς ἐπιβαρύνσεις, νὰ ἐπεκταθῇ τὸ δημιουργικὸν πνεῦμα τῆς ὁδοποιΐας καὶ εἰς τὴν ἐπαρχίαν. Καὶ ἐνῷ συμφωνῶ ἀπολύτως μὲ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ζητήσω συμπλήρωσιν τοῦ ἄρθρου 4 παρ. 2 τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, ὥστε διὰ τὸ θῆλυ προσωπικόν, δέον νὰ χορηγηθῇ συνταξιοδοτικὸν δικαίωμα ἅμα τῇ συμπληρώσει 20ετοῦς ὑπηρεσίας, ὡς τοῦτο γίνεται καὶ εἰς ἄλλας περιπτώσεις ἄλλων ὑπηρεσιῶν Δημοσίου καὶ Ὀργανισμῶν. Ἡ τροπολογία αὐτή, ἀφορᾷ 4–5 γυναῖκας. Ἐπίσης, ἐπειδὴ ἡ ἐργασία τῶν εἰσπρακτόρων εἶναι ὁμοίας σκληρότητος μετὰ τοῦ ὁδηγοῦ, δέον νὰ χορηγηθῇ δικαίωμα συντάξεως καὶ εἰς αὐτοὺς μετὰ τὴν συμπλήρωσιν 25ετοῦς ὑπηρεσίας συνταξίμου καὶ ἐξομοιουμένην μὲ τοὺς ὁδηγούς. Ἐκεῖνο, ὅμως, τὸ ὁποῖον ἔχει ἰδιάζουσαν σημασίαν καὶ εἶναι ἔργον δικαιοσύνης, ὅπως εἰς τοὺς συμπληρώσαντας εἰκοσαετῆ ὑπηρεσίαν καὶ ἀπολυθέντας τῆς ὑπηρεσίας ἢ ἀπολυθησομένους λόγῳ καταργήσεως τῆς θέσεως, τοὺς χορηγηθῇ ἀνάλογος σύνταξις πρὸς τὰ ἔτη τῆς ὑπηρεσίας των. Ἐφ’ ὅσον χορηγοῦμεν πλήρη σύνταξιν εἰς τοὺς συμπληρώσαντας 25 ἢ 28 ἐτῶν συντάξιμον ὑπηρεσίαν, ἐπιβάλλεται, πρὸς ἀπονομὴν δικαιοσύνης, ὅπως καὶ εἰς τοὺς συμπληρώσαντας 20ετῆ ὑπηρεσίαν νὰ τοὺς χορηγηθῇ ἀνάλογος σύνταξις. Εἶναι δι’ ἐμὲ ἀπαράδεκτον νὰ χορηγηθῇ σύνταξις δραχμῶν 550, εἰς τὸν συμπληρώσαντα 20ετῆ ὑπηρεσίαν. Βεβαίως, ἡ Κυβέρνησις ἐβελτίωσε τὴν θέσιν τῶν ὑπαλλήλων αὐτῶν καὶ ἀπὸ 220 περίπου δραχμάς, εἰς σύντομον χρόνον, ηὔξησε τὴν σύνταξίν των εἰς 550 περίπου. Ἐν τούτοις, ὅμως, ἡ ἱκανοποίησις τοῦ δικαίου αἰτήματός των δὲν εἶναι πλήρης, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν, ὅτι οἱ ἄνθρωποι οὗτοι ἀπελύθησαν διὰ τῆς καταργήσεως τῆς θέσεώς των, ἐπιβάλλεται νὰ ληφθοῦν ἀνάλογα μέτρα, μὲ ἐκεῖνα τῶν τροχιοδρόμων Θεσσαλονίκης. Παρακαλῶ καὶ ἐφιστῶ καὶ ἰδιαιτέρως τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῶν παρόντων ὑπουργῶν, ὅπως λάβουν ὑπ’ ὄψιν των τὰς ἀνωτέρω τροπολογίας, ὥστε νὰ τοὺς βοηθήσωμεν περισσότερον. Ὑπὸ τὰς προϋποθέσει ταύτας, χειροκροτῶ τὴν ἐξαιρετικὴν σημασίαν καὶ ὠφελιμότητα τοῦ ὑπὸ ψήφισιν νομοσχεδίου. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Ι. Κοντοβράκης).

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει, ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς.

§106Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριοι βουλευταί, τὸ συζητούμενον θέμα, ἀφορᾷ τὰς σχέσεις τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου μετὰ μιᾶς ξένης Ἑταιρείας καὶ τὰς σχέσεις τοῦ ἑλληνικοῦ προσωπικοῦ, ποὺ ἐργάζεται εἰς τὴν ἑταιρείαν αὐτήν, μὲ τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον καὶ τὴν Ἑταιρείαν ταύτην. Πρὶν εἰσέλθω εἰς τὸ θέμα, πρέπει νὰ ἀκουσθῇ καὶ ὁ ἀντίλογος, ἐπὶ τῶν ὅσων ἐλέχθησαν ἀπὸ προλαλήσαντας κυρίους συναδέλφους, ὅσον ἀφορᾷ τὴν θέσιν τοῦ βήματος τούτου, ὅταν συζητοῦνται οἰκονομικαὶ σχέσεις μὲ ξένας Ἑταιρείας, μὲ ξένα κεφάλαια. Κύριοι βουλευταί, ἡ χώρα μας, εἶναι χώρα πτωχὴ καὶ ὡς ἐκ τούτου, ἐπικαλεῖται τὴν ξένην βοήθειαν καὶ προσκαλεῖ τὸ ξένον κεφάλαιον διὰ τὴν ἀξιοποίησιν τῶν πλουτοπαραγωγικῶν της πηγῶν. Ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτήν, τὸ Σύνταγμά μας κατωχύρωσεν αὐτὰ τὰ κεφάλαια ποὺ ἦλθον εἰς τὴν χώραν μας, διὰ τὴν ἀξιοποίησιν τῶν πλουτοπαραγωγικῶν της πηγῶν. Ὅταν, λοιπόν, τὸ Σύνταγμα προστατεύῃ καὶ προσκαλῇ τὸ ξένον κεφάλαιον νὰ ἔλθῃ εἰς τὴν χώραν μας, νομίζω, ὅτι ὡς ὑπεύθυνοι ἄνδρες, συζητοῦντες ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, ἠμποροῦμεν νὰ κατηγοροῦμεν τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ δὲν πρέπει νὰ ἐκφεύγωμεν ἀπὸ τὴν ἔννοιαν καὶ τὸν σκοπὸν τοῦ ἄρθρου 112 τοῦ Συντάγματος καὶ ἀπὸ τὴν γραμμὴν ποὺ ἐπιβάλλουν τὰ γενικώτερα συμφέροντα τῆς χώρας. Ταῦτα, ἐν προοιμίῳ, διὰ νὰ ἔχω τὴν ἄνεσιν νὰ κρίνω τὰς κυρουμένας δύο συμβάσεις, τῶν 1957 καὶ 1959. Τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον κυροῖ τὰς δύο συμβάσεις, ἐλάχιστα παρέχει εἰς τὸ προσωπικόν. Περιλαμβάνει διάταξιν ποὺ καθορίζει, ὅτι αἱ συντάξεις ποὺ θὰ δοθοῦν ἀπὸ τὸ ΙΚΑ, μετὰ τὴν συγχώνευσιν τοῦ Ταμείου των, δὲν θὰ εἶναι κατώτεραι ἐκείνων, ποὺ λαμβάνουν σήμερον ἀπὸ τὸ Ταμεῖον των. Δεδομένου, ὅμως, ὅτι τὸ Ταμεῖον τῶν τροχιοδρομικῶν εἶναι ἀνάπηρον, δὲν ἠμπορεῖ νὰ χαιρετισθῇ ὡς γενναία παραχώρησις ἡ διάταξις αὕτη πρὸς τοὺς ἐνδιαφερομένους. Ἐπίσης, ἡ διάταξις περὶ παροχῆς ἀδειῶν ὁδηγῶν αὐτοκινήτων εἰς τοὺς ἀπολυθησομένους, εἶναι ὅλως ἀσήμαντος. Ἡ διάταξις, ὅμως, τοῦ ἄρθρου 6 τοῦ νομοσχεδίου εἶναι σοβαρὰ καὶ ἐπ’ αὐτῆς ὀφείλομεν, καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡμεῖς, νὰ προσέξωμεν. Ἡ διάταξις αὐτή, ὁμιλεῖ περὶ τῆς ἀπορροφήσεως τοῦ ἀπολυθησομένου προσωπικοῦ. Λόγῳ τῆς φύσεώς της, πρέπει ἡ διάταξις αὕτη νὰ καταστῇ ὑποχρεωτική, διότι, ὡς εἶναι διατυπωμένη εἰς τὸ νομοσχέδιον, δὲν εἶναι ὑποχρεωτική. Τὸ προσωπικὸν ἔχει ὅλον τὸ δικαίωμα νὰ ζητήσῃ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν νὰ διευκολυνθῇ, διὰ νὰ εὕρῃ ἑαυτοῦ ἀπασχόλησιν, ἐφ’ ὅσον, ἐξ ἀνωτέρων λόγων, ἀναγκάζεται νὰ διακόψῃ τὸ ἐπάγγελμά του. Ἔχομεν ἠθικὴν ὑποχρέωσιν νὰ βοηθήσωμεν τοὺς ἀνθρώπους αὐτοὺς καὶ νὰ καταστήσωμεν τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 6 ὑποχρεωτικήν. Ὡς πρὸς τὰς κυρίας συμβάσεις, αὗται κατηγορήθησαν ὡς ληστρικαὶ καὶ ἀποικιοκρατικαί. Νομίζω, ὅτι ἐφ’ ὅσον εὑρισκόμεθα εἰς τὴν πορείαν ἐκτελέσεως μιᾶς συμβάσεως καὶ δὲν ἔχομεν δικαίωμα νὰ ἐλέγξωμεν τεθνεῶτας, τοὺς ὑπογράψαντας δηλαδὴ τὴν σύμβασιν τοῦ 1925, πρέπει νὰ κρίνωμεν τὰ πράγματα ἐκεῖ ποὺ τὰ εὗρεν ἡ Κυβέρνησις. Ἐφ’ ὅσον μάλιστα ὑπάρχει ὁ δεσμευτικὸς ὅρος εἰς τὴν ἀρχικὴν σύμβασιν, ὅτι δὲν δύναται ἡ Ἑταιρεία νὰ κηρυχθῇ ἔκπτωτος, ἐκτὸς ἐὰν πτωχεύσῃ, ἀντιλαμβάνεσθε, ὅτι θὰ ἠδύνατο νὰ διατηρῇ τὰ παλαιὰ τροχιοφόρα ὀχήματα καὶ νὰ καταταλαιπωρῇ τὸ κοινόν, μέχρι λήξεως τῆς συμβάσεως, δηλαδὴ ἐπὶ 25 ἔτη ἀκόμη. Ἐφ’ ὅσον διὰ τῆς νέας συμβάσεως καθίσταται δυνατὴ ἡ ἀνανέωσις καὶ ἐνημέρωσις τοῦ τροχαίου ὑλικοῦ, δὲν δυνάμεθα, παρὰ νὰ ἀναγνωρίσωμεν, ὅτι σημειοῦται μία πρόοδος. Μία διάταξις, ἡ ὁποία ἐμφανίζει τὴν διατήρησιν τῶν προνομίων τῆς Ἑταιρείας, εἶναι ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 2 τῆς συμβάσεως τοῦ 1957, δυνάμει τῆς ὁποίας δίδεται τὸ δικαίωμα εἰς τὴν Ἑταιρείαν νὰ ἀναλαμβάνῃ τὴν ἐκμετάλλευσιν κάθε νέας λεωφόρου. Νομίζω, ὅμως, ὅτι καὶ τὸ προνόμιον αὐτὸ δὲν δημιουργεῖ κανένα κίνδυνον διὰ τὸ μέλλον καὶ δὲν δύναται νὰ χαρακτηρισθῇ ὡς ληστρικόν, διότι ἡ Κυβέρνησις ποὺ θὰ ἀνοίξῃ τὰς νέας λεωφόρους, θὰ φροντίσῃ νὰ διασφαλίσῃ τὰ συμφέροντο τοῦ κοινοῦ καὶ τοῦ Κράτους. Ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 3 τῆς συμβάσεως, προβλέπει ὅπως, εἰς τὰς καταργουμένας γραμμὰς τῆς ΗΕΜ, ἀποκατασταθῇ ὁ Δῆμος καὶ ὁρίζει, ὅτι νόμος θὰ καθορίσῃ τὸν τρόπον τῆς ὀργανώσεως τῆς νέας ἐπιχειρήσεως. Τὸ ἄρθρον 6 τοῦ νομοσχεδίου, ὅμως, ἀφίσταται τῆς διατάξεως 3 τῆς συμβάσεως. Οὕτως, ἐρχόμεθα νὰ ψηφίσωμεν δύο ἀντιφατικὰς διατάξεις. Τὸ ἄρθρον 3 ὁρίζει, ὅτι αἱ γραμμαί, ἀπὸ τὰς ὁποίας θὰ ἀποσυρθῇ ἡ ΗΕΜ, θὰ παραχωρηθοῦν εἰς τὸν Δῆμον καὶ νόμος θὰ καθορίσῃ τὸν τρόπον τῆς ὀργανώσεως τῆς νέας αὐτῆς ὑπηρεσίας. Τὸ ἄρθρον 6, ὅμως, τοῦ νομοσχεδίου, ἀφήνει εἰς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον νὰ καθορίσῃ τὸν τρόπον ἐκμεταλλεύσεως τῶν νέων αὐτῶν γραμμῶν, χωρὶς νέον νόμον. Νομίζω, ὅτι ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις ἐδεσμεύθη διὰ τῆς διατάξεως τοῦ ἄρθρου 3 τῆς συμβάσεως, δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ διατυπώσῃ διάφορον διάταξιν εἰς τὸ ἄρθρον 6 τοῦ νομοσχεδίου. Πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ τηρήσῃ ἀκριβῶς τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 3 τῆς συμβάσεως καὶ νὰ φέρῃ ἕνα νέον νομοσχέδιον, διὰ νὰ τὸ ψηφίσῃ ἡ Βουλή. Κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν, ὁ κ. ὑφυπουργὸς τῶν Συγκοινωνιῶν, προκληθεὶς ἀπὸ τὸν κ. Ἀλλαμανῆν, εἶπεν, ὅτι ἐκ τῶν 1.500 ὑπαλλήλων, θὰ ἀπολυθοῦν 600 καὶ θὰ παραμείνουν οἱ ὑπόλοιποι 900. Ἀλλὰ ἐκ τῆς συμβάσεως προκύπτει, ὅτι ἡ Ἑταιρεία θὰ δανειοδοτηθῇ μὲ 39 ἑκατομμύρια, διὰ νὰ ἀποζημιώσῃ τοὺς ὑπαλλήλους. Βάσει, λοιπόν, τῶν ἀριθμῶν ποὺ ἔδωσεν ὁ κ. ὑφυπουργός, ἡ ἀποζημίωσις, τὴν ὁποίαν θὰ λάβῃ ἕκαστος τῶν ἀπολυθησομένων ὑπαλλήλων, θὰ ἀνέλθῃ εἰς τὸ ποσὸν τῶν 65.000 δραχμῶν. Ἐπειδὴ τὸ ποσὸν εἶναι δυσανάλογον διὰ τὴν ἀποζημίωσιν τοῦ ἀριθμοῦ, τὸν ὁποῖον ἀνέφερεν ὁ κ. ὑπουργός, νομίζω, ὅτι ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀπολυθησομένων θὰ εἶναι μεγαλύτερος.

§107Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπ. Συγκοινωνιῶν). Ἐὰν συσχετίσητε τὴν Σύμβασιν τῆς 27ης Αὐγούστου 1957 μὲ τὴν σύμβασιν τῆς 5ης Φεβρουαρίου 1959, θὰ ἴδητε, ὅτι τὰ ποσὰ αὐτὰ μειοῦνται καὶ ἀνταποκρίνονται πρὸς τὸν ἀριθμὸν τῶν 603. Κατὰ τοὺς ὑπολογισμοὺς τῆς Ἑταιρείας, ὁ ἀριθμὸς θὰ κυμαίνεται περὶ τοὺς 600 καὶ τὰ ποσὰ τῶν 39 καὶ 22 ἑκατομμυρίων θὰ εἶναι ὀλιγώτερα. Καὶ συγκεκριμένως τῶν 22 θὰ εἶναι 10.

§108Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ἀνεκίνησα τὸ θέμα τοῦτο, διὰ νὰ ἐκκαθαρισθῇ ὁριστικῶς τὸ ζήτημα καὶ μὴ ἔχωμεν 1500 ἀνθρώπους ἐν ἀναστατώσει. Εἰς τὸ θέμα τῆς καταργήσεως τῶν θέσεων, εἶχεν ἡ Κυβέρνησις ὅλην τὴν ἄνεσιν νὰ ρυθμίσῃ κατὰ τὸν καλύτερον τρόπον τὸ θέμα τῆς ἀποζημιώσεως τοῦ ἀπολυομένου προσωπικοῦ. Ὡς πρὸς τὴν ἀπόλυσιν τοῦ προσωπικοῦ, ἡ Κυβέρνησις εἶχε τὴν πεῖραν τοῦ θεσμοῦ τῆς ἐθελουσίας ἐξόδου, ὁ ὁποῖος ἐφηρμόσθη λίαν ἐπιτυχῶς εἰς πλείστας ὅσας περιπτώσεις, εἰς τὴν χώραν μας. Θὰ ἠδύνατο ἑπομένως, ἐν προκειμένῳ, νὰ πείσῃ τὴν Ἑταιρείαν, ὅπως ἐφαρμόσῃ τὸν θεσμὸν αὐτὸν καὶ ὄχι νὰ ἐπιβάλῃ τὸν βίαιον τρόπον τῆς ἀπολύσεως ὑπαλλήλων ἐκτελεσάντων εὐόρκως τὸ καθῆκόν των. Ὡς πρὸς τὰς συντάξεις, ἡ Κυβέρνησις ὑποστηρίζει, ὅτι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ παραχωρήσῃ τίποτε περισσότερον εἰς τοὺς συνταξιούχους καὶ οἱ συνταξιοῦχοι παραπονοῦνται ὅτι ἀδικοῦνται. Νομίζω, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ἐξευρεθῇ τρόπος ἐνισχύσεως τοῦ ΙΚΑ, ὥστε νὰ εἶναι εἰς θέσιν νὰ παράσχῃ μίαν ἀνεκτὴν σύνταξιν εἰς τοὺς ὑπαλλήλους καὶ ἐργάτας τῆς ΗΕΜ. Ἔπρεπε νὰ ἐξεύρῃ καὶ καθιερώσῃ πόρους πρὸς ἐνίσχυσιν τοῦ ΙΚΑ διὰ τὸν σκοπὸν τοῦτον. Μεταξὺ τῶν πόρων τούτων, θὰ ἔπρεπε νὰ περιληφθῇ εἰς τὸ ΙΚΑ καὶ τὸ 10λεπτον τοῦ ἄρθρου 5 τῆς συμβάσεως, ἀντὶ τοῦτο νὰ ἐπιστραφῇ ὑπὸ τῆς ΗΕΜ εἰς τὸ Κράτος μετὰ 15ετίαν. Νομίζω ἐπίσης λάθος τῆς Κυβερνήσεως τὸ ὅτι ἐδέχθη τὴν μὴ ἐφαρμογὴν ἐκ μέρους τῆς Ἑταιρείας τῶν προστατευτικῶν νόμων τῶν παλαιῶν πολεμιστῶν ἐσαεὶ καὶ εἰς τὸ μέλλον.

§109Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Μόνον δι’ ἕνα ἑξάμηνον ἀναστέλλονται. Λαμβάνεται δὲ πρόνοια, εἰς τὸ διατηρηθησόμενον προσωπικὸν νὰ ἔχῃ τὸ νόμιμον ποσοστὸν πολεμιστῶν.

§110Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Τὸ ἄρθρον 12 τῆς συμβάσεως, παρ. 5, ὁρίζει τὰ ἑξῆς, ἅτινα εἶναι ἀντίθετα πρὸς ὅσα ὑποστηρίζετε. «5. Ὁ ἀριθμὸς τῶν ὑπὸ τῶν νόμων 244 (1936), 771 (1937), 1799 (1924), 564 (1945), 751 (1948) καὶ 1836 (1951), καὶ τῶν μέχρι σήμερον τροποποιήσεων αὐτῶν, προστατευομένων ἀναπήρων, τραυματιῶν καὶ πολεμιστῶν ἐν γένει τῶν ὑπηρετούντων ἐν ἑκάστῳ κλάδῳ, βαθμῷ ἢ τάξει τοῦ προσωπικοῦ τῆς ΗΕΜ κατὰ τὴν ἡμέραν ἐνάρξεως τῆς ἰσχύος τῆς παρούσης Συμβάσεως μειοῦται, δυνάμει τῆς παρούσης διατάξεως, κατὰ κλάδους, βαθμοὺς ἢ τάξεις κατὰ τὸ αὐτὸ ποσοστόν, καθ’ ὃ θὰ μειωθῇ συνεπείᾳ τῆς ἐφαρμογῆς τῆς παρούσης Συμβάσεως, ἡ δύναμις τοῦ προσωπικοῦ τοῦ οἰκείου κλάδου, βαθμοῦ ἢ τάξεως. Οἱ τυχὸν πλεονάζοντες ἐπιλέγονται καὶ κρίνονται ὑφ’ οὓς ὅρους καὶ τὸ λοιπὸν προσωπικόν, ἡ δὲ ἀπόλυσις αὐτῶν ἐκ τῆς ὑπηρεσίας γίνεται κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ παρόντος ἄρθρου ἄνευ τηρήσεως τῶν ὑπὸ τῆς προμνησθείσης νομοθεσίας ἢ μελλούσης τροποποιήσεως αὐτῆς προσαπαιτουμένων οὐσιαστικῶν ἢ διαδικαστικῶν προϋποθέσεων ἢ διατυπώσεων». Διὰ λόγους ἀρχῆς δὲν ἔπρεπε νὰ ὑπάρξῃ δέσμευσις διὰ τὸ μέλλον. Ἐντύπωσιν προκαλεῖ τὸ ἄρθρον 16 τῆς Συμβάσεως, διὰ τοῦ ὁποίου καταργεῖται δεκὰς δικῶν μεταξὺ τοῦ Δημοσίου, τῶν Δήμων καὶ τῆς ΗΕΜ. Ἀπὸ αὐτὸ συνάγεται, τὸ συμπέρασμα ἢ ὅτι τὸ Κράτος ἦτο κακόπιστον καὶ ἐβασάνιζε τὴν Ἑταιρείαν ἢ τὸ ἀντίθετον. Ἐὰν εἴχομεν κρατικὰς ὑπηρεσίας παρακολουθήσεως ἐκτελέσεως τῆς Συμβάσεως, δὲν θὰ ἐδημιουργεῖτο αὐτὴ ἡ ἀνωμαλία, διὰ νὰ συσσωρευθοῦν ἀπαιτήσεις τῆς Η.Ε.Μ. ἐκ δραχ. 92.000.000 ἔναντι τοῦ Δημοσίου. Κατὰ τὰς διαπραγματεύσεις, ἡ Κυβέρνησις εὑρέθη ὑπὸ τὴν πίεσιν τῶν ἀπαιτήσεων αὐτῶν καὶ ἐκάμφθη, ἀποδεχθείσης ἀσυμφόρους διατάξεις ἐν τῇ Συμβάσει. Διὰ τὸν λόγον αὐτὸν θὰ πρέπει εἰς κάθε Ὑπουργεῖον νὰ ὑπάρχῃ ὑπηρεσία παρακολουθήσεως καὶ ἐλέγχου τῶν Συμβάσεων, ὥστε νὰ μὴ δημιουργοῦνται τοιαῦται ἀνωμαλίαι, αἵτινες βαρύνουν τὸ Δημόσιον τόσον σοβαρῶς. Πέραν ὅλων αὐτῶν, εἶμαι κατ’ ἀρχὴν ἀντίθετος κάθε ἐπιβολῆς εἰδικῆς εἰσφορᾶς. Τὸ 20λεπτον ποὺ ἐπιβάλλεται διὰ τῆς Συμβάσεως, εἶναι δυσβάστακτον βάρος διὰ τοὺς κατοίκους. Ἡ ἐπιβάρυνσις αὐτὴ φθάνει τὰ 138.000.000 δραχ. ἐτησίως, χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ ἀνάλογος προγραμματισμὸς ἔργων ἐκτὸς τῆς ἀνακατασκευῆς τῶν λεωφόρων Πανεπιστημίου καὶ Ἀμαλίας.

§111Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Αὐταὶ αἱ δύο ὁδοὶ ἀναφέρονται ἐνδεικτικῶς εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν. Ὁ νόμος ὁμιλεῖ περὶ τοῦ προγράμματος τῶν ἔργων αὐτῶν τὰ ὁποῖα θὰ γίνουν.

§112Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ὁ νόμος ὅμως, ἀναφέρει ρητῶς, ὅτι θὰ ἐπιβαρυνθῇ ὁ λαὸς τῶν Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς μὲ 138.000.000 τὸ ἔτος. Εἶμαι ἐναντίον πάσης εἰσφορᾶς, διότι πρέπει νὰ συνηθίσωμεν εἰς τὴν ἑνότητα τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον εἶμαι ἀντίθετος πρὸς τὴν ἐπιβολὴν τῆς ἐξ 20 λεπτῶν ἐπιβαρύνσεως τῶν εἰσιτηρίων. Αἱ συμβάσεις θὰ ἠδύναντο νὰ εἶχον καλυτέραν διατύπωσιν καὶ συμφεροτέρους ὅρους διὰ τὴν χώραν μας. Ἡ Κυβέρνησις δὲν κατώρθωσε νὰ ἐμφανίσῃ καλυτέρας Συμβάσεις. Ἐδέσμευσε τὴν χώραν μὲ τὴν ὑπογραφήν της. Συνεπῶς, πρὸς ὅσα εἶπον ἐν ἀρχῇ τῆς ὁμιλίας μου καὶ πρὸς τὸ ἄρθρον 112 τοῦ Συντάγματος, θὰ ψηφίσω τὰς Συμβάσεις ὑπὸ τὸν ὅρον, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ βελτιώσῃ τοὺς ὅρους τοῦ νομοσχεδίου ὑπὲρ τοῦ προσωπικοῦ τῆς ΗΕΜ, καὶ τῶν ἐν ἐνεργείᾳ καὶ τῶν ἀπολυθησομένων καὶ τῶν συνταξιούχων κατὰ τὰς ἀναφερθείσας ἀπόψεις μου. Θὰ προσπαθήσῃ δὲ κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν Συμβάσεων νὰ προασπίσῃ τὰ συμφέροντα τοῦ Δημοσίου καὶ τοῦ προσωπικοῦ, ὥστε οἱ ὑπάλληλοι καὶ οἱ ἐργάται τῆς ΗΕΜ ποὺ μέχρι τοῦδε ἐξεπλήρωσαν εὐόρκως τὸ καθῆκον των καὶ προσέφερον ἐξαιρετικὰς ὑπηρεσίας καὶ εἰς τὴν Ἑταιρείαν καὶ τὸ κοινόν, νὰ μὴ μείνουν μὲ τὴν ἐντύπωσιν καὶ τὴν πικρίαν, ὅτι ἠδικήθησαν ὑπὸ τοῦ Κράτους. Διότι ὅταν οἱ πολῖται αἰσθάνωνται ὅτι ἀδικοῦνται, ἡ Πολιτεία δὲν ἠμπορεῖ νὰ σταθῇ καλῶς εἰς τοὺς πόδας της. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Β. Βασιλικός).

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1, ὁ κ. Π. Οἰκονομίδης ἔχει τὸν λόγον.

§114Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπειδὴ ὡς ἀντιλαμβάνομαι εἶναι δυσχερὴς ἡ ἀποδοχὴ τροπολογίας μετὰ τὴν ὑπογραφὴν τῆς συμβάσεως ἄνευ προηγουμένης προσυνεννοήσεως τόσον μετὰ τῆς ΗΕΜ ὅσον καὶ μετὰ τοῦ ΙΚΑ, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰ σημεῖα ἅτινα χθὲς ἀνέπτυξα κατὰ τὴν ἀγόρευσίν μου, παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν συγκοινωνιῶν νὰ ἐξαντλήσῃ πᾶσαν προσπάθειαν, ἵνα ἀπορροφηθῇ ὅλον τὸ προσωπικὸν τὸ ὁποῖον θὰ ἀνέλθῃ εἰς 600 καὶ ἀφ’ ἑτέρου, παρακαλῶ ἀμφοτέρους τοὺς κυρίους ὑπουργοὺς Συγκοινωνιῶν καὶ Ἐργασίας, ἵνα καταβάλουν πᾶσαν προσπάθειαν διὰ τὴν βελτίωσιν τῶν συντάξεων τόσον τοῦ ἤδη ἐν συντάξει προσωπικοῦ τὸ ὁποῖον πάσχει οἰκονομικῶς ὅσον καὶ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι θὰ ἐξέλθουν ἐκ τῆς ὑπηρεσίας. Ἰδίᾳ, παρακαλῶ τοὺς κυρίους ὑπουργούς, ὅπως ἐπιμείνουν καὶ λάβουν ἀνάλογον σύνταξιν ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ὑπολείπονται τῶν 28 ἐτῶν, εἴτε ὀλίγων μηνῶν εἴτε καὶ ἑνὸς καὶ δύο ἐτῶν. Δίκαιον εἶναι οὗτοι νὰ μὴ λάβουν βασικὴν σύνταξιν τῶν 500 δραχμῶν, ἀλλὰ ἀνάλογον τοῦ χρόνου ὑπηρεσίας των, δηλαδή, 1.400 καὶ 1.500 δραχμὰς μηνιαίως.

§115ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ παρεκάλουν τοὺς κ.κ. ὑπουργοὺς νὰ δηλώσουν ἐκ τῶν προτέρων, ἐὰν πρόκειται νὰ ἀποδεχθοῦν τροπολογίας, διότι νομίζω, ὅτι τοῦτο θὰ διευκολύνῃ τὴν περαιτέρω συζήτησιν.

§116Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Κύριε Πρόεδρε, ὅσον ἀφορᾷ τὴν Σύμβασιν καὶ τὴν συμφωνίαν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἀποδεκτὴ τροπολογία. Εἰς τὸν νόμον, βεβαίως, θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ διεξαχθῇ συζήτησις ἐπὶ τροπολογιῶν. Ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ὅμως δηλοῦται, ὅτι ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1 οὐδεμία θὰ ὑποβληθῇ παρ’ αὐτῆς τροπολογία, οὔτε θὰ ἀποδεχθῇ τροπολογίαν τινά.

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Ἠλιόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1.

§118Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατὰ τὴν ἐπεξεργασίαν καὶ συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, ἐγένοντο ὡρισμέναι ὑποδείξεις εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὴν τροποποίησιν τοῦ κειμένου τῆς συμβάσεως καὶ ὁ παριστάμενος κ. ὑπουργὸς τῶν Συγκοινωνιῶν, ἐφάνη συμμεριζόμενος τὰς ἀπόψεις τῆς Ἐπιτροπῆς, διεβεβαίωσεν δὲ τὴν Ἐπιτροπήν, ὅτι θὰ συνεννοεῖτο μὲ τὴν Ἑταιρείαν, ὥστε κατὰ τὴν ψήφισιν τῆς Συμβάσεως νὰ ἐπήρχοντο ὡρισμέναι τροποποιήσεις εἰς τὸ κείμενον τῆς συμβάσεως. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου, διότι τοῦτο νομίζω θὰ διευκολύνῃ τὴν περαιτέρω συζήτησιν. Καὶ ἐπίσης, ἐὰν πράγματι ὑπάρχῃ διάθεσις τῆς Κυβερνήσεως νὰ δεχθῇ τροπολογίας διότι πράγματι ὑπεβλήθησαν τροπολογίαι, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἐξεδηλώθη ταυτότης ἀντιλήψεων, ὅπως ἐκείνη, τὴν ὁποίαν προηγουμένως ἀνέπτυξεν ὁ συνάδελφος κ. Οἰκονομίδης. Παρακαλῶ, λοιπόν, τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ δηλώσῃ ἐὰν ἡ Κυβέρνησις πρόκειται νὰ ἀποδεχθῇ τροπολογίας καὶ ἐπὶ ποίων ἄρθρων, διὰ νὰ μὴ ἀσχοληθῶμεν κατ’ ἀνάγκην μὲ τὰ ἄρθρα αὐτά.

§119Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Κύριε Πρόεδρε, πληροφορῶ τὸν κ. συνάδελφον, ὅτι πράγματι, κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς διεβεβαίωσα τὰ μέλη, ὅτι θὰ ἔλθω εἰς ἐπαφὴν καὶ συνεννόησιν μετὰ τῆς Ἑταιρείας. Ὄντως ἦλθα εἰς ἐπαφὴν μετὰ τῆς Ἑταιρείας καὶ ἐζήτησα νὰ πληροφορηθῶ παρ’ αὐτῆς, ἐὰν ὑπῆρχε δυνατότης καὶ διάθεσις ἐπανεξετάσεως ὡρισμένων θεμάτων τῆς συμβάσεως. Εὑρέθην, ὅμως καὶ λυποῦμαι λέγων τοῦτο πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, πρὸ ἀρνήσεως τῆς Ἑταιρείας νὰ προέλθῃ εἰς οἱανδήποτε τροποποίησιν τῶν συμφωνηθέντων. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὰς τροπολογίας ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, ἐδήλωσα καὶ προηγουμένως, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1 οὐδεμίαν τροποποίησιν ἔχει νὰ προτείνῃ οὐδὲ πρόκειται νὰ δεχθῇ τοιαύτην.

§120Α. ΖΑΚΚΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, μὲ ἐκπλήσσει ἡ δήλωσις τοῦ κ. ὑπουργοῦ, ὅτι ἡ Ἑταιρεία ἠρνήθη νὰ ἀποδεχθῇ ἐπανεξέτασιν καὶ τροποποίησιν τῆς συμβάσεως. Εἰς τὸ 1925 μολονότι εἶχε καταρτισθῆ ἡ σύμβασις, ἠναγκάσθη νὰ ἀποδεχθῇ τὸ ἄρθρον 6 ἂν καὶ διὰ τῆς ἀποδοχῆς αὐτοῦ ἐπεβαρύνετο ἡ Ἑταιρεία μὲ σημαντικὰ βάρη. Σήμερον πληροφορούμεθα, ὅτι μία Κοινοβουλευτικὴ Κυβέρνησις εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ ἀποδεχθῇ τὴν ἄρνησιν τῆς Ἑταιρείας εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὴν ἐπανεξέτασιν καὶ τροποποίησιν τῆς συμβάσεως. Τοῦτο δὲν εἶναι ὀρθὸν καὶ δὲν συνάδει πρὸς τὴν ἀξιοπρέπειαν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Διότι, ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, κ. ὑπουργέ, δὲν ἔχει οὐδεμίαν ὑποχρέωσιν νὰ ἀναμείνῃ τὴν ἀπάντησιν τῆς Ἑταιρείας ἢ ἂν εὐδοκῇ αὕτη νὰ συζητήσῃ τὴν ἐπανεξέτασιν ἢ τὴν τροποποίησιν τῆς συμβάσεως. Διότι τότε θὰ ἔπρεπε νὰ ἀποδεχθῶμεν ὅ,τι μᾶς προτείνει ἡ Ἑταιρεία καὶ νὰ ψηφίσωμεν τὴν σύμβασιν καὶ νὰ ἀπέλθωμεν. Ἡ ἀποστολὴ ὅμως τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας δὲν εἶναι αὐτὴ καὶ παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ σκεφθῇ τὰς παρατηρήσεις αὐτάς. Ἔχομεν καθῆκον καὶ ὑποχρέωσιν νὰ συζητήσωμεν καὶ νὰ τροποποιήσωμεν τὴν σύμβασιν καὶ ἐφ’ ὅσον ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία κατὰ πλειοψηφίαν τροποποιήσῃ τὴν σύμβασιν, ἡ Κυβέρνησις ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ ἐφαρμόσῃ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θὰ ἀποφασίσῃ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία.

§121Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Κύριε Πρόεδρε, ἐκπλήσσομαι καὶ ἐγὼ μὲ τὰς ἀντιλήψεις, τὰς ὁποίας ἐξέφρασεν ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ἀθηνῶν συνάδελφος, ὁ ὁποῖος φρονεῖ, ὅτι ὅταν γίνωνται διαπραγματεύσεις μεταξὺ δύο συμβαλλομένων, ὁ εἷς τούτων δύναται νὰ ἐπιβάλῃ τὰς ἀπόψεις του εἰς τὸν ἕτερον, ὅταν μάλιστα κατεβλήθησαν τόσαι καὶ πρόσφατοι προσπάθειαι διὰ τὴν κατάρτισιν τῆς συμβάσεως, ἡ ὁποία τίθεται ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς. Ἡ Κυβέρνησις, παρὰ ταῦτα, ἠθέλησε νὰ ἐπανεξετάσῃ τὸ θέμα τῆς τροποποιήσεως τῆς συμβάσεως. Εὑρεθεῖσα ὅμως πρὸ ἀδυναμίας ἐπιβολῆς τῶν ἀπόψεών της εἰς τὸ ἕτερον τῶν συμβαλλομένων μερῶν, ἔφερε πρὸς κύρωσιν ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τὴν σύμβασιν αὐτήν. Δικαίωμα τῆς Βουλῆς εἶναι νὰ ἀπορρίψῃ ἢ νὰ ψηφίσῃ τὴν σύμβασιν, ἡ ὁποία τίθεται ὑπὸ τὴν κρίσιν της. Ἀλλὰ δὲν δυνάμεθα νὰ ἐπιβάλωμεν εἰς τὸ ἀντισυμβαλλόμενον μέρος πράγματα, τὰ ὁποῖα δὲν κρίνονται παρ’ αὐτοῦ λογικὰ καὶ συμφέροντα καὶ τὰ ὁποῖα τὸ συμβαλλόμενον μέρος δὲν ἀποδέχεται.

§122Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπιθυμῶ νὰ ὁμιλήσω ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1. Ἐζήτησα τὴν πληροφορίαν ἀπὸ τὸν κ. ὑπουργόν, ἐὰν ἦλθεν εἰς ἐπαφὴν μετὰ τῆς Ἑταιρείας διὰ τὴν τροποποίησιν τῆς συμβάσεως. Ἡ Ἑταιρεία, ὅμως ἠρνήθη καὶ δὲν ἔδωκεν ἀπάντησιν πρὸς τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος. Δὲν μὲ ξενίζει διότι ὅμως ἡ συμπεριφορά της εἶναι συνέχεια μιᾶς συμπεριφορᾶς γνωστῆς κατὰ τὸ παρελθὸν καὶ ἡ συμπεριφορὰ αὐτὴ τῆς Ἑταιρείας εἶναι ἀπότοκος ἀδυναμίας τοῦ Κράτους, τὸ ὁποῖον ὁσάκις ἠθέλησε νὰ συνεννοηθῇ μὲ τὴν Ἑταιρείαν, πάντοτε ἐπέδειξεν ἀδυναμίαν ἀντιστάσεως. Καὶ ἐξηγοῦμαι. Διὰ τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου ἔρχονται πρὸς κύρωσιν δύο συμβάσεις. Ἡ μία εἶναι ἡ σύμβασις τοῦ 1957 καὶ ἡ ἄλλη εἶναι ἡ συμφωνία τοῦ 1959. Καὶ ἐρωτῶ τὸν κ. ὑπουργόν: Ἡ Ἑταιρεία εἶναι διατεθειμένη νὰ ἐφαρμόσῃ τὴν ὑπογραφεῖσαν ὑπ’ αὐτῆς σύμβασιν τοῦ 1957, ἔστω καὶ ἐὰν δὲν κυρωθῇ ἡ συμφωνία τοῦ 1959;

§123Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Κύριε συνάδελφε, ἡ συμφωνία τοῦ 1959 προῆλθεν ἐκ τῆς ἀνάγκης τῆς καθυστερήσεως τῆς κυρώσεως τῆς συμβάσεως τοῦ 1957.

§124Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, δὲν ἐδώσατε ἀπάντησιν εἰς τὴν ἐρώτησίν μου. Ἐὰν ἡ Ἑταιρεία δέχεται τὴν ἐφαρμογὴν μόνον τῆς συμβάσεως τοῦ 1957 χωρὶς τὴν συμφωνίαν τοῦ 1959. Ἐὰν ὄχι αὐτὸ ἀκριβῶς ἀποδεικνύει ἔλλειψιν δυνάμεως ἀντιστάσεως τῆς Κυβερνήσεως πρὸς τὴν Ἑταιρείαν.

§125Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Κύριε συνάδελφε, εἶπα, ὅτι ἡ συμφωνία τοῦ 1959 ἦτο ἀπαραίτητος διὰ τὴν συμπλήρωσιν τῆς συμβάσεως. Χωρὶς τὴν συμφωνίαν αὐτὴν δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ σύμβασις τοῦ 1957 διότι ὑπῆρχον προθεσμίαι, διὰ τὰς ὁποίας ἔπρεπε νὰ γίνῃ νεωτέρα συμφωνία.

§126Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ συμφωνία τοῦ 1959, ἐπιβεβαιώνει αὐτὸ τὸ ὁποῖον εἶπα, ὅτι δὲν ὑπῆρξεν ἀντίστασις τοῦ Κράτους εἰς τὰς ὑπερβολικὰς καὶ ὑπερφιάλους ἀξιώσεις τῆς Ἑταιρείας. Διότι ἡ συμφωνία τοῦ 1959 περιέχει σειρὰν νέων παραχωρήσεων πρὸς τὴν Ἑταιρείαν. Πρόκειται περὶ βελτιώσεως συμβάσεως ἀλλὰ 100% ὑπὲρ τῆς Ἑταιρείας.

§127Α. ΖΑΚΚΑΣ. Μεταξὺ αὐτῶν εἶναι καὶ ἡ ἐπιβολὴ τοῦ 20λέπτου.

§128Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Τὸ 20λεπτον εἶναι ἐπίτευγμα τῆς Κυβερνήσεως, διότι δι’ αὑτοῦ παρέχεται ἡ δυνατότης ἐκτελέσεως ἔργων. Ἐὰν ὑπάρχῃ παραχώρησις, ἡ παραχώρησις αὐτὴ εἶναι ὑπὲρ τῆς Κυβερνήσεως.

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ἡλιόπουλε, περιορισθῆτε ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1.

§130Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εὑρίσκομαι ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1. Ὁμιλῶ ἐπὶ τοῦ περιεχομένου τῶν συμβάσεων, αἱ ὁποῖαι κυροῦνται διὰ τοῦ ἄρθρου 1.

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει καὶ τὸ τέταρτον. (Φωναί, διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς Ἀριστερᾶς).

§132Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐὰν θέλετε νὰ ἐφαρμόσητε τὸν Κανονισμόν, δὲν ὑπάρχει τέταρτον.

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὴ ἦτο ἡ ἔννοια τῆς ἀποφάσεως τοῦ Σώματος. (Φωναί, διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς Ἀριστερᾶς).

§134Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ πρέπει νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἡ ἀπόφασις, ἡ ὁποία ἐλήφθη ἢ μᾶλλον δὲν ἐλήφθη, ἐν πάσῃ περιπτώσει κατεχωρήθη εἰς τὰ πρακτικά, ἦτο οἱ ἐγγεγραμμένοι διὰ νὰ ὁμιλήσουν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς θὰ ὁμιλήσουν κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ ἄρθρου 1 περιοριζομένου τοῦ χρόνου τῆς ὁμιλίας εἰς ἓν τέταρτον τῆς ὥρας. Νομίζω, ὅτι καθαρὰ καὶ ξάστερα ἀναγράφεται εἰς τὰ πρακτικὰ καὶ ἔτσι εἴπατε καὶ σεῖς ἀπὸ τῆς ἕδρας, ἀπὸ τῆς στιγμῆς αὐτῆς ἀρχίζει ἡ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων, ἐπὶ τῶν τροπολογιῶν. Ἐὰν θέλετε νὰ πάρετε νέαν ἀπόφασιν, νὰ τὴν λάβετε.

§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1 χθὲς διεξήχθη ἡ συζήτησις.

§136Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ τοὺς ὁμιλητὰς ὅμως τοὺς ἐγγεγραμμένους ἐπὶ τῆς ἀρχῆς. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, κύριε Πρόεδρε, θὰ προσπαθήσω νὰ τελειώσω. Πρῶτα, κύριοι συνάδελφοι, ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου ὑπάρχει μία ἔκθεσις τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου, ἡ ὁποία ὁμιλεῖ περὶ τῆς ἐνδεχομένης ἀκυρότητος τῶν συνταξιοδοτικῶν διατάξεων, διότι θεσπίζονται εἰς νόμον ἄλλου περιεχομένου. Διὰ νὰ προφυλαχθῶμεν ἀπὸ καμμίαν περιπέτειαν νὰ μὴ τοὺς δοθῇ διάταξις, νὰ τροποποιήσωμεν τὸν τίτλον τοῦ νομοσχεδίου μὲ τὴν προσθήκην περὶ καταργήσεως τοῦ Ταμείου Συντάξεων τοῦ προσωπικοῦ τῆς Η. Ε.Μ. καὶ ὑπαγωγῆς εἰς τὸ ΙΚΑ καὶ περὶ κυρώσεως τῶν συμβάσεων μεταξὺ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ ΗΕΜ», ὥστε νὰ φαίνεται, ὅτι ὁ νόμος ἀφορᾷ καὶ αὐτὸ τὸ θέμα τῶν συντάξεων.

§137Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Δὲν ἔχομεν καμμίαν ἀντίρρησιν εἰς αὐτὸ, κύριε συνάδελφε.

§138Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπουργὸς Ἐργασίας). Τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον ζητεῖ, προκειμένου περὶ δημοσίων ὑπαλλήλων καὶ ὑπαλλήλων ὀργανισμῶν δημοσίου δικαίου καὶ ὄχι περὶ ἠσφαλισμένων. Ἐδῶ πρόκειται περὶ ἠσφαλισμένων.

§139Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἔχομεν μίαν γνωμοδότησιν τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου, τὸ ὁποῖον διατυπώνει ἀμφιβολίας περὶ τοῦ συνταγματικοῦ τῶν διατάξεων περὶ συνταξιοδοτήσεως. Ἂς συμπληρώσωμεν, λοιπόν, τὸν τίτλον.

§140Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Δὲν γίνεται συνταγματικὸς ὁ νόμος διὰ προσθήκης λέξεων.

§141Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀσφαλῶς ἔτσι εἶναι. Ἀλλὰ ἐπειδὴ δὲν ἐπιτρέπεται νὰ περιληφθῶσι συνταξιοδοτικαὶ διατάξεις εἰς νόμον ἄλλου περιεχομένου, δι’ αὐτὸ εἶπα νὰ συμπληρώσωμεν τὸν τίτλον. Ἐκ τοῦ τίτλου καὶ ἐπειδὴ ὑπάρχουν διατάξεις συνταξιοδοτικοῦ περιεχομένου, θὰ ἦτο δυνατὸν κἄπως νὰ βελτιώσωμεν τὴν ἀδυναμίαν ἡ ὁποία θὰ ὑπάρχῃ ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Τώρα, ὡς πρὸς τὴν σύμβασιν, ἀντιλαμβάνομαι, ὅτι ὑπάρχουν δυσκολίαι νὰ τροποποιηθῇ ὑπὸ τῆς Βουλῆς καὶ νὰ ἰσχύσῃ τροποποιημένη ἡ σύμβασις αὐτή. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι ἐὰν ἤθελε κριθῇ ἀπὸ τὴν Βουλὴν, ὅτι εἰς τὴν Σύμβασιν περιλαμβάνονται διατάξεις, αἱ ὁποῖαι δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ὑπάρχουν εἰς τὴν σύμβασιν αὐτήν, ὅτι εἶναι ὑπεράγαν χαριστικαὶ ὑπὲρ τῆς Ἑταιρείας χωρὶς νὰ εἴπω, ὅτι ἀναφέρονται εἰς ζητήματα καὶ ἠθικῆς τάξεως ἀκόμη, ἐνδεχομένως ἐὰν ἤθελε κριθῇ, νομίζω, ὅτι δὲν θὰ ἔπρεπεν ἡ Βουλὴ νὰ ἀποφύγῃ νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὴν συζήτησιν τῶν κατ’ ἰδίαν διατάξεων τῶν συμβάσεων αὐτῶν. Θὰ ἀναφερθῶ εἰς ὡρισμένας διατάξεις, αἱ ὁποῖαι κατὰ τὴν γνώμην μου εἶναι αὐτῆς τῆς μορφῆς, εἶναι διατάξεις χαριστικαὶ καὶ αἱ ὁποῖαι διατάξεις δημιουργοῦν καὶ ζητήματα ἠθικῆς τάξεως εἰς τὰς σχέσεις τοῦ Κράτους μὲ τοὺς τρίτους, μετὰ τῶν ὁποίων συναλλάσσεται. Θὰ ἀναφέρω ὡρισμένας διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἐπιβάλλουν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὸ θέμα, νὰ ἐπιδιώξωμεν τροποποίησιν τῶν συμβάσεων αὐτῶν. Ὑπὸ τὴν τυπικὴν διαδικασίαν τῆς κυρώσεως μὲν τῶν συμβάσεων, ἀλλὰ μὲ τὰς τροποποιήσεις αὐτάς, αἱ ὁποῖαι νὰ ἀπευθυνθοῦν πρὸς τὴν Ἑταιρείαν ἀπὸ μέρους τοῦ Ὑπουργείου τῶν Συγκοινωνιῶν καὶ τῆς Ἐργασίας καὶ ἐφ’ ὅσον ἡ Ἑταιρεία διὰ μιᾶς ἐπιστολῆς της ἀπεδέχετο τὰς τροποποιήσεις, νὰ δημοσιευθῇ καὶ νὰ ἰσχύσῃ πλέον ὡς νόμος χωρὶς νὰ ἐπανέλθῃ εἰς τὴν Βουλήν. Ἐὰν ἡ Ἑταιρεία δὲν δεχθῇ τὰς τροποποιήσεις ἢ δεχθῇ τινὰς ἐξ αὐτῶν, τότε δὲν θὰ θεωρηθοῦν ὡς κυρωθεῖσαι αἱ συμβάσεις καὶ θὰ ἐπανέλθουν εἰς τὴν Βουλὴν πάλιν διὰ νὰ ψηφισθοῦν μὲ τὰς τυχὸν νέας τροπολογίας τῆς Ἑταιρείας. Δὲν νομίζω, ὅτι ὑπάρχουν ὡρισμέναι διατάξεις, αἱ ὁποῖαι πράγματι δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ περιληφθοῦν εἰς τὰς συμβάσεις αὐτάς. Καὶ ἀναφέρομαι συγκεκριμένως. Ἔχομεν καταθέσει μίαν τροπολογίαν ἐκ τῆς ὁποίας θὰ ἀναφέρω τὰς διατάξεις αἱ ὁποῖαι νομίζω, δημιουργοῦν ζητήματα. Εἰς τὸ ἄρθρον 3 τῆς συμβάσεως ὅπως ἐτροποποιήθη διὰ τῆς παραγράφου 2 τοῦ ἄρθρου 3, βλέπετε ἡ συμφωνία πάλιν δημιουργεῖ τὸ ζήτημα, δὲν ὑπῆρχε καὶ τὸ δημιουργεῖ, ἀναφέρεται τὸ ἑξῆς: Εἰς τὴν παράγραφον βʹ καὶ γʹ τοῦ ἄρθρου 3 τῆς συμφωνίας, προβλέπεται, ὅτι τὸ Κράτος θὰ ἀποσύρῃ ἅπαντα τὰ ἰδιωτικὰ λεωφορεῖα καὶ θὰ ἀπαγορεύσῃ νὰ κυκλοφοροῦν ἀπὸ τῆς 31ης ἡμέρας ἐπὶ τῶν γραμμῶν Ὁμονοίας —Ρούφ κλπ. Τὸ εἶπα καὶ κατὰ τὴν εἰσήγησίν μου, ὅτι εἶναι ἀκατανόητος αὐτὴ ἡ διάταξις τῆς συμβάσεως, κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ πρέπει νὰ ἀποσυρθοῦν ὅλα τὰ λεωφορεῖα ἀπὸ τὰς γραμμὰς τὰς ὁποίας μετὰ 6 μῆνας πρόκειται νὰ ἐγκαταλείψῃ ἡ Ἑταιρεία. Ὅτι ἀποτελεῖ δωρεὰν πρὸς τὴν Ἑταιρείαν διὰ νὰ τῆς ἀφίσῃ τὴν ἀποκλειστικὴν ἐκμετάλλευσιν κατὰ τὸ ἑξάμηνον αὐτό, ὅτι εἰς ἄλλο τι ἀποβλέπει αὐτὴ ἡ διάταξις ἡ ὁποία δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ γίνῃ δεκτὴ καὶ γίνεται δεκτὴ διὰ τῆς συμφωνίας, ἐνῷ δὲν ὑπῆρχεν εἰς τὴν σύμβασιν. Καὶ ὄχι μόνον τοῦτο, ἀλλὰ ὑπῆρχεν ἀντίθετος διάταξις εἰς τὴν σύμβασιν, τὴν ὁποίαν δὲν ἐπρόσεξεν ὁ κ. ὑπουργὸς καὶ τὴν διετήρησε. Ἔχομεν λοιπὸν τὴν νέαν αὐτὴν διάταξιν τῆς συμφωνίας ἡ ὁποία εὑρίσκεται εἰς πλήρη ἀντίθεσιν μὲ διατηρηθεῖσαν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 8 παράγραφος 4 τῆς ἀρχικῆς συμβάσεως, ὅπου λέγει τὰ ἑξῆς: «Ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς ἰσχύος τῆς παρούσης «...... (Ἀναγινώσκει) .......» Ἐνῷ λοιπόν, ἔχομεν αὐτὴν τὴν διάταξιν διατηρουμένην εἰς τὴν σύμβασιν, ἐρχόμεθα καὶ τὴν καταργοῦμεν διὰ τῆς συμφωνίας.

§142Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Αὐτὸ τροποποιεῖται διὰ τῆς συμφωνίας. Ἐνῶ δηλαδὴ διὰ τῆς συμβάσεως προβλέπεται νὰ ἀποσυρθοῦν τὰ ὀχήματα μετὰ 180 ἡμέρας, διὰ τῆς συμφωνίας, αὐτὸ θὰ γίνῃ εἰς δύο στάδια. Τὰ ὀχήματα, τὰ ὁποῖα θὰ ἀποσυρθοῦν ἀπὸ τὴν ὁδὸν Πανεπιστημίου, συνεφωνήθη νὰ μεταφερθοῦν εἰς τὰς τρεῖς αὐτὰς γραμμὰς ποὺ θὰ ὑπάρχουν σιδηροτροχιαί. Ἀπὸ τὰς γραμμὰς αὐτὰς θ’ ἀποσυρθοῦν τὰ ἰδιωτικὰ λεωφορεῖα, διὰ νὰ τεθοῦν εἰς τὰς γραμμάς, αἱ ὁποῖαι ἐξυπηρετοῦνται μὲ τὰ κίτρινα λεωφορεῖα, τὰ ὁποῖα θὰ ἀποσυρθοῦν ἐκεῖθεν, διὰ νὰ ἐξυπηρετήσουν τὰς συγκοινωνιακὰς ἀνάγκας τῆς λεωφόρου Πανεπιστημίου. Δηλαδὴ ὁ ἀριθμὸς τῶν ὀχημάτων δὲν πρόκειται νὰ μεταβληθῇ, οὔτε ὄχημά τι νὰ θιγῇ.

§143Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Μετὰ τὰς 180 ἡμέρας, τὰ ἰδιωτικὰ λεωφορεῖα τὰ ὁποῖα θὰ ἀποσυρθοῦν προσωρινῶς ἀπὸ τὰς τρεῖς αὐτὰς γραμμάς, θὰ ἐπανέλθουν καὶ πάλιν.

§144Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Τὸ πῶς θὰ ἀντιμετωπισθοῦν αὐτὰ τὰ ζητήματα, θὰ ἀποφασίσῃ ἡ Κυβέρνησις μὲ τὴν ἐξουσιοδότησιν ποὺ τῆς δίδεται.

§145Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Καθ’ ἡμᾶς δὲν ὑπῆρχε λόγος νὰ ἀποσυρθοῦν ἀπὸ τὰς τρεῖς αὐτὰς γραμμὰς τὰ ἰδιωτικὰ λεωφορεῖα. Τὰ ὑπάρχοντα συγκοινωνιακὰ μέσα ἠδύναντο νὰ ἐξυπηρετήσουν τὰς ἀνάγκας τῆς λεωφόρου Πανεπιστημίου. Ἐρωτῶ, ὅμως, ποία ἐκ τῶν δύο ἀλληλογρονθοκοπουμένων διατάξεων θὰ κατισχύσῃ, ἐφ’ ὅσον καὶ αἱ δύο θὰ κυρωθοῦν ταὐτοχρόνως.

§146Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Προφανὲς εἶναι, ὅτι θὰ κατισχύσῃ ἡ διάταξις τῆς συμφωνίας, διότι ὡς μεταγενεστέρα τροποποιεῖ τὴν σύμβασιν.

§147Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Καμμία δὲν εἶναι μεταγενεστέρα. Καὶ αἱ δύο θὰ ἰσχύσουν ταὐτοχρόνως, ἅμα τῇ κυρώσει τῶν Συμβάσεων. Θὰ πρέπει νὰ διαγράψετε τὴν πρώτην, ἀλλὰ πῶς μπορεῖτε νὰ τὸ κάμετε, χωρὶς νὰ ἐρωτήσετε τὴν Ἑταιρείαν; Ἔρχομαι τώρα, κύριοι βουλευταί, εἰς τὸ ἄρθρον 5 τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὰ δάνεια. Αἱ παραχωρήσεις ποὺ γίνονται διὰ τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ εἰς τὴν Ἑταιρείαν, εἶναι ἀσυλλήπτου χαριστικότητος. Πρόκειται νὰ δοθοῦν δάνεια μὲ τόκον 6% ἐξοφλητέα εἰς 15 ἔτη. Πρό τινος, κύριοι βουλευταί, ἡ Κυβέρνησις ἐπανηγύριζε, διότι ἐπέτυχε δάνεια μὲ 5,25%, ἐξοφλητέα εἰς 9 ἔτη ἀπὸ τὸ Ταμεῖον οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως. Ἐπὶ τοῦ προκειμένου τὰ δάνεια, τὰ ὁποῖα θὰ δώσῃ ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν Ἑταιρείαν, τὰ δίδει ὑπὸ καλλιτέρους ὅρους καὶ ἀπὸ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα λαμβάνει ἡ ἰδία καὶ διὰ τὴν ἐπιτυχίαν τῶν ὁποίων πανηγυρίζει. Τουλάχιστον, κ. ὑπουργέ, τὰ δάνεια αὐτὰ νὰ δοθοῦν μὲ τόκον 10%.

§148Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Κύριε συνάδελφε, μοῦ φαίνεται, ὅτι σᾶς διαφεύγει τὴν προσοχὴν τὸ γεγονός, ὅτι εἰς κάθε κοινωφελῆ ἐπιχείρησιν τῆς ὁποίας τὰ κέρδη κατ’ ἀνάγκην εἶναι περιωρισμένα ὑπὲρ τοῦ κοινοῦ, κάθε ἐπιβάρυνσις καταλήγει εἰς βάρος τοῦ κοινοῦ. Ἐὰν ἀντὶ τοῦ 6% ἐθέταμεν 8% ἢ 10% ποῖος θὰ τὰ πληρώσῃ αὐτά; Τί ὑποστηρίζετε; Θέλετε νὰ εἶναι πάρα πάνω ὁ τόκος διὰ νὰ εἶναι πάρα πάνω καὶ τὸ εἰσιτήριον; Τὸ ἐσκεφθήκατε αὐτὸ τὸ πρᾶγμα;

§149Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, ἕνα πρᾶγμα ὑποστηρίζω, ὅτι δὲν ἐπιτρέπεται τὸ Κράτος νὰ δανείζῃ μίαν Ἑταιρείαν διὰ νὰ συνεχίζῃ τὴν ἐκμετάλλευσιν καὶ νὰ κερδοσκοπῇ εἰς βάρος τοῦ κοινοῦ. Ἐὰν ἡ Ἑταιρεία δὲν δύναται νὰ ἐκπληρώσῃ τὰς ἀνειλημμένας ὑποχρεώσεις της, δύναται νὰ ἀποχωρήσῃ. Διότι, ὑποθέτω, ὅτι εἶναι γνωστόν, ὅτι οἱ λεωφορειοῦχοι ζητοῦν νὰ ἀναλάβουν τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν συγκοινωνιῶν τῶν Ἀθηνῶν. Ποῖον λόγον ἔχομεν νὰ δανείσωμεν τὴν Ἑταιρείαν νὰ συνεχίσῃ τὴν ἐκμετάλλευσιν μιᾶς ἐπιχειρήσεως, ἀφοῦ ἔχει συμβατικὰς ὑποχρεώσεις. Ἡ Η. Ε.Μ. ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ ἐκπληρώσῃ τοὺς ὅρους τῆς συμφωνίας. Τῆς χαρίζομεν, λοιπὸν τὴν ὑποχρέωσιν αὐτὴν καὶ ἀπὸ πάνω τῆς λέμε θὰ σοῦ δώσωμε καὶ χρήματα. Ποῦ εἶναι ὁ κοινωφελὴς σκοπός;

§150Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ὁμιλεῖ ὁ ἀξιότιμος κ. συνάδελφος ὡσὰν νὰ μὴ ὑπῆρχε προϊστορία. Ἐὰν ὑπάρχουν ἐλαττώματα καὶ ἐὰν αἱ διαπραγματεύσεις καὶ ἡ θέσις τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους εἶναι οἷα εἶναι, τοῦτο ὀφείλεται εἰς τὴν σύμβασιν τοῦ 1925. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παραγνωρίζωμεν τὸ πλαίσιον ἐντὸς τοῦ ὁποίου κινούμεθα. Καὶ ἐκεῖνο ποὺ ὑποστηρίζει ἡ Κυβέρνησις εἶναι, ὅτι λαμβανομένων ὑπ’ ὄψει τῶν συνθηκῶν ὑπὸ τὰς ὁποίας ἔγιναν αἱ διαπραγματεύσεις, ἐπέτυχε τὸ καλύτερον δυνατόν.

§151Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, δὲν μὲ ἐπείσατε. Διότι ἐκ τῆς ἀρχικῆς συμβάσεως ἔχει ὑποχρέωσιν ἡ Ἑταιρεία νὰ ἐξυπηρετήσῃ συγκοινωνιακῶς τὸ κοινὸν τῆς Πρωτευούσης, ἐξασφαλίζουσα εὐμάρειαν καὶ ἄνεσιν. Ἡ Ἑταιρεία ἔχει ὑποχρέωσιν ἐκ τῆς ἀρχικῆς συμβάσεως νὰ ἀντικαταστήσῃ τὰ παλαιὰ ὀχήματα. Πόθεν ἡ ὑποχρέωσις τοῦ Κράτους νὰ τῆς δώσῃ χρήματα διὰ νὰ ἀντικαταστήσῃ τὰ ὀχήματα;

§152Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία, ὅτι διὰ τῆς συμβάσεως τοῦ 1925 ἐγκατεστάθη ἡ Πάουερ ἐδῶ. Τὸ 1925, ὅμως, ἡ Πάουερ, ἐγκαθισταμένη ἐδῶ, εἰσήγαγε κεφάλαια διὰ νὰ δημιουργήσῃ αὐτὴν τὴν ἐπιχείρησιν. Ἡ Κυβέρνησις, διαπραγματευομένη σήμερον μὲ τὴν Πάουερ, διαπραγματεύεται νὰ τῆς δώσῃ καὶ δάνειον, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον σημαίνει, ὅτι ἡ Ἑταιρεία εὑρίσκεται εἰς μίαν κατάστασιν καθ’ ἣν ἔχει ἀνάγκην βοηθείας διὰ νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὸν σκοπὸν διὰ τὸν ὁποῖον ἔγινε ἡ σύμβασις. Ἑπομένως, αἱ διαπραγματεύσεις μετὰ τῆς Ἑταιρείας σήμερον γίνονται ὑπὸ τελείως ἀλλοίας προϋποθέσεις ἐκείνων αἱ ὁποῖαι ἴσχυον τὸ 1925 καὶ σήμερον τὸ Κράτος θὰ ἠδύνατο νὰ ἐπιτύχῃ πολὺ περισσότερα πράγματα.

§153Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Εἰς πολὺ χειροτέρας συνθήκας εὑρίσκεται σήμερον, ἀπὸ τὸ 1925.

§154Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Διατὶ χειροτέρας.

§155Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Οὔτε ἀπὸ ἀπόψεως οἰκονομικῆς οὔτε τεχνικῆς, τὸ Κράτος εὑρίσκεται εἰς τὴν κατάστασιν ποὺ εὑρίσκετο τὸ 1925. Διότι σήμερον δὲν εἰσάγονται ξένα κεφάλαια, δὲν ὑπάρχει θέμα ἀνάγκης τοῦ Κράτους νὰ διαπραγματευθῇ διὰ νὰ ἐξασφαλίσῃ εἰσαγωγὴν κεφαλαίων. Ἀντιθέτως, ὑπάρχουν ὅλαι αἱ δυνατότητες νὰ ἀσκηθῇ ἡ ἐκμετάλλευσις αὐτῆς τῆς ἐπιχειρήσεως ἀπὸ τοὺς Δήμους, ἀπὸ ἐπιχειρήσεις ἰδιωτικάς, ἀπὸ ὀργανισμοὺς δημοσίου δικαίου καὶ νὰ μᾶς ξεφορτωθῇ ἡ κυρία Πάουερ, ἡ ὁποία ἀρκετὰ μᾶς ἔχει ταλανίσει. Τοῦτο νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι ἐπιθυμία ἰδική μας, μόνον, ἀλλ’ ὁλοκλήρου τοῦ Ἀθηναϊκοῦ λαοῦ τοὐλάχιστον. Ἀντὶ τούτου, ἡ Κυβέρνησις δίδει χρήματα καὶ μάλιστα ὑπὸ τοιούτους ὅρους. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι ἡ διάταξις αὐτὴ πρέπει νὰ διαγραφῇ. Εἰς τὰς παραγράφους 4 καὶ 5 τοῦ ἄρθρου 5 τῆς συμβάσεως, αἱ ὁποῖαι προσετέθησαν διὰ τῆς συμφωνίας, περιλαμβάνονται αὐτὰ περὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησα εἰς τὴν κατ’ ἀρχὴν συζήτησιν, ὅτι δηλαδὴ τὸ Κράτος ἀναλαμβάνει τὴν ὑποχρέωσιν νὰ πληρώσῃ πρὸς τὴν ΗΕΜ 100.000 δραχ. μηνιαίως, διότι καθυστέρησε τὴν κύρωσιν τῆς συμβάσεως. Καὶ ἐπὶ πλέον, τὴν διαφορὰν ἀσφαλίστρων. Ὑπάρχει μία διαφορὰ ἀσφαλίστρου 7,5% μεταξὺ ἐκείνου τὸ ὁποῖον ὑπεχρεοῦτο νὰ καταβάλῃ εἰς τὸ Ταμεῖον Συντάξεων Προσωπικοῦ καὶ ἐκείνου ὅπερ θὰ καταβάλῃ εἰς τὸ ΙΚΑ, ποσὸν ἀνερχόμενον εἰς ἀρκετὸν ἀριθμὸν ἑκατομμυρίων, τὸ ὁποῖον καλεῖται τὸ Κράτος νὰ πληρώσῃ εἰς τὴν ΗΕΜ. Ἀντί, δηλαδή, νὰ εἴπῃ τὸ Κράτος εἰς τὴν ΗΕΜ, ὅτι ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ πληρώσῃ εἰσφορὰν πρὸς τὸ Ταμεῖον Συντάξεων τοῦ Προσωπικοῦ ἑνὸς ἄλφα ποσοστοῦ, τὸ ὁποῖον σήμερον φθάνει εἰς 14%, διὰ νὰ βελτιωθοῦν αἱ συνάξεις, ἀντὶ τούτου τὴν ἀποζημιώνει δεχόμενον νὰ τῆς ἐπιστρέψῃ τὴν διαφορὰν ἀπὸ 1.9.1957, διότι δὲν ἐκυρώθη ἔκτοτε ἡ σύμβασις. Αὐταὶ αἱ δύο παροχαὶ παίρνουν τὴν μορφὴν σκανδάλου, χωρὶς βέβαια ἰδιοτέλειαν, ἀλλ’ εἶναι τόσον χαριστικαί, ὥστε πράγματι, ἀποτελοῦν σκάνδαλον.

§156ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ὁμιλεῖτε ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου, ἐνῷ ὑπάρχει πρότασις νέα...

§157Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Κύριε Πρόεδρε, μὲ συγχωρεῖτε. Ἐγὼ νομίζω, ἀντὶ τῶν προτάσεων, νὰ παρακαλέσωμεν τὸν ἀξιότιμον ἐπὶ τοῦ βήματος συνάδελφον νὰ συντομεύσῃ τὴν ἀγόρευσίν του καὶ τὸν παρακαλῶ νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὴν παράκλησιν αὐτήν.

§158Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Τελειώνω, κ. ὑπουργέ. Εἰς τὴν παράγραφον 3β τοῦ ἄρθρου 5, προβλέπεται ἡ εἴσπραξις τοῦ περιφήμου δεκαλέπτου. Καὶ βλέπω μίαν περίεργον διατύπωσιν, ὅτι τὸ ποσὸν αὐτὸ θὰ τὸ κρατήσῃ ὡς δάνειον ἡ Ἑταιρεία. Ποῖον θὰ εἶναι τὸ ὕψος τοῦ ποσοῦ αὐτοῦ καὶ ἑπομένως τὸ ὕψος τοῦ δανείου, θὰ καθορισθῇ ἐπὶ τῇ βάσει ἑνὸς λογαριασμοῦ ποὺ θὰ γίνῃ. Ἄλλως θὰ καθορισθῇ ὑπὸ τῆς διαιτησίας. Ἀλλὰ τί θὰ καθορίσῃ ἡ διαιτησία; Πόσα δεκάλεπτα ἔχει εἰσπράξει ἡ Ἑταιρεία;

§159ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, νομίζω, ὅτι ἀπαντῶντες εἰς τὰ διάφορα ἐρωτήματα, δὲν προάγεται ἡ συζήτησις. Διευκολύνατε τὸν κ. συνάδελφον διὰ νὰ συζητήσωμεν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου. Διευκολύνατε τὸν κ. συνάδελφον διὰ νὰ συζητήσωμεν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου. Καὶ σεῖς κ. Ἠλιόπουλε μὴ δέχεσθε διακοπὰς καὶ μὴ ἀπαντᾶτε. Νομίζω, ὅτι δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ κάμετε, αὐτὸ τὸ ὁποῖον κάμνετε.

§160Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Νομίζω, ὅτι εἶναι τόσον σαφὲς τὸ πρᾶγμα, ὥστε δὲν ἀξίζει τὸν κόπον νὰ συζητοῦμεν. Λέγει «...... (Ἀναγινώσκει) ........».

§161Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Δηλαδὴ θὰ τὸ λύσῃ ἡ διαιτησία;

§162Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Δέν ὑπάρχει θέμα, κ. συνάδελφε, Αὐτὸ εἶναι θέμα, τὸ ὁποῖον θὰ ἐλέγξῃ τὸ Ὑπουργεῖον, βάσει ἐπισήμων στοιχείων.

§163ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ἠλιόπουλε, ὡμιλήσατε ἕνα ὁλόκληρον τρίωρον ὡς εἰσηγητὴς, ἐπαναλαμβάνετε συνεχῶς τὰ ἴδια. Δὲν εἶναι δικαίωμα κᾶθε συναδέλφου νὰ ἐπαναλαμβάνῃ τὰ ἴδια. Ὑπάρχει ὁ Κανονισμός, ὑπάρχει τὸ τέταρτον, τὸ ὁποῖον παραβιάζετε, κ. Ἠλιόπουλε. Παρακαλῶ, τελειώνετε.

§164Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Μὲ τὰς διακοπὰς παρατείνεται ἡ συζήτησις. Νὰ παρακαλέσωμεν τὸν κ. συνάδελφον, τὸν ἐπὶ τοῦ βήματος, νὰ μὴ δεχθῇ διακοπάς.

§165ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ μὴ ἀπαντοῦν καὶ οἱ κύριοι ὑπουργοί. Θὰ διευκολυνθῇ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἡ συζήτησις. Καὶ τὸ Προεδρεῖον ἐπιμένει, ὅτι ὑπάρχει τέταρτον. (Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς Ἀριστερᾶς). Κύριε Ἠλιόπουλε, θὰ ἀναγκασθῶ νὰ ἐφαρμόσω τὸν Κανονισμὸν καὶ νὰ σᾶς ἀφαιρέσω τὸν λόγον. Θὰ λυπηθῶ πολὺ νὰ σᾶς ἀφαιρέσω τὸν λόγον.

§166Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ ἠμποροῦσα νὰ παραιτηθῶ τοῦ λόγου, ὄχι ὅμως καὶ νὰ μοῦ τὸν ἀφαιρέσετε, διότι νομίζω, ὅτι δὲν παραβιάζω τὸν Κανονισμόν.

§167Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Ἐκτιμῶ τὴν εἰσήγησίν σας καὶ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν καὶ εἰς τὴν Βουλήν, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἀποδεχθῆτε, ὅτι ὁ Κανονισμὸς, ὁ ὁποῖος καθορίζει τέταρτον, εἶναι σεβαστὸς ἀπὸ ὅλους μας καὶ ὑπεράνω καὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ τῆς Κυβερνήσεως. Ἐὰν δὲν ἐφαρμοσθῇ ὁ Κανονισμὸς δὲν θὰ τελειώσωμεν ποτέ. Λοιπόν, θὰ παρακαλέσωμεν μὲ τὸν σεβασμὸν τὸν ὁποῖον ἔχετε δείξει καὶ τὴν προσήλωσιν πρὸς τὸν Κανονισμόν, νὰ τὸν σεβασθῆτε καὶ σήμερον.

§168Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου σχετικὴν διάταξιν.

§169Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Ἄρθρον 19 τοῦ Κανονισμοῦ.

§170ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὲ τὴν παρέμβασίν σας, κ. Οἰκονομίδη, παρατείνεται ἡ συζήτησις.

§171Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. συνάδελφον, ὅτι τὸ ἄρθρον τὸ σχετικὸν λέγει τὰ ἑξῆς: «...... (Ἀναγινώσκει) ...... καὶ ἀφοῦ τὸ ἐζήτησαν 20 βουλευταί......»

§172Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἠμποροῦν νὰ τὸ ζητήσουν, διότι ὑπάρχει ρήτωρ ἐπὶ τοῦ βήματος. Ἀλλά, περαιτέρω, ὑποθέσατε, κ. συνάδελφοι, ὅτι ὑπῆρχεν δυνατότης τροποποιήσεως τῆς συμβάσεως. Δέν θὰ ἔπρεπε ἄρθρον πρὸς ἄρθρον νὰ συζητήσωμεν τὴν σύμβασιν; Λοιπόν, λέγω τοῦτο. Ἐνῷ προεβλέπετο ἀπὸ τὴν ἀρχικὴν σύμβασιν τοῦ 1925 ἐπιβολὴ μιᾶς φορολογίας 1% ἐπὶ τῶν εἰσπράξεων, σήμερον διὰ τῆς συμφωνίας αὐτῆς καταργεῖται ἡ εἰσφορὰ αὐτὴ καὶ ἡ εἴσπραξις τοῦ φόρου ἀναστέλλεται, καθ’ ὅσον χρόνον θὰ εἰσπράττεται αὔξησις τοῦ εἰσιτηρίου κατὰ 20 λεπτά. Αὐτὴ ἡ διάταξις εἶναι σκάνδαλον. Διατὶ θὰ σταματήσῃ ἡ φορολογία τῆς Ἑταιρείας, ἐπειδὴ ἐδέχθη νὰ εἰσπράττῃ τὸ εἰκοσάλεπτον ἐπὶ πλέον εἰς τὸ εἰσιτήριον; Προτιμῶ, κύριοι συνάδελφοι, νὰ διαγραφῇ ἡ διάταξις περὶ ἀναστολῆς τῆς εἰσπράξεως τοῦ ἄρθρου 1. Ἐπίσης ζητοῦμεν τὴν κατάργησιν τοῦ ἄρθρου 10. Ἀπαντᾷ, ὁ κ. ὑπουργός, κατὰ τρόπον ποὺ νομίζω, ὅτι δὲν ἱκανοποιεῖ. Δηλαδή, τὸ Κράτος ἀναγνωρίζει «...... (ἀναγινώσκει) ......». Καὶ λέγει ὁ κ. ὑπουργός, ὅτι ἐβάλαμεν αὐτό, διὰ νὰ ἰσχύῃ διὰ τὸ προσωπικὸν τῶν γραφείων. Ἐὰν αὐτὸ ἦτο, θὰ ἐλέγαμεν εὐθέως, ὅτι ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ ἰσχύει μόνον διὰ τὸ προσωπικὸν τῶν γραφείων. Διατὶ νὰ τὸ εἴπωμεν ἐμμέσως καὶ νὰ πρέπει νὰ βγάλωμεν συμπεράσματα διὰ νὰ τὸ καταλάβωμε;

§173ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὰ τὰ εἴπατε εἰς εἰσήγησίν σας.

§174Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, σὲ 5 λεπτὰ θὰ τελειώσω. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι καὶ αὐτὸ τὸ ἄρθρον 10 θὰ πρέπει νὰ διαγραφῇ διότι στερεῖ τὸ προσωπικὸν ἀπὸ κεκτημένα δικαιώματα, καταργεῖ τὴν διάταξιν περὶ ὅρων ἐργασίας. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ ζητήματα ἀσφαλίσεως, θὰ τὰ εἴπωμεν εἰς ἄλλο ἄρθρον. Ἀλλὰ θὰ πρέπει καὶ ἐδῶ νὰ λεχθῇ, ὅτι ὁλόκληρον τὸ ποσὸν ποὺ ἐπεβλήθη, θὰ ἔπρεπε νὰ περιέλθῃ εἰς τοὺς Ἀσφαλιστικοὺς Ὀργανισμούς, χωρὶς καμμίαν ἀπὸ τὰς προϋποθέσεις ἐκείνας, τὰς ὁποίας σήμερον τάσσετε. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἀπολύσεις, νομίζω μόνον μικρὸς ἀριθμός, θὰ πρέπει τοὐλάχιστον νὰ ὑπάρξῃ πρόβλεψις — ὅτι θὰ ἀπολυθῇ — ἡ δὲ Ἑταιρεία, ἀμέσως μετὰ ἕνα διάστημα νὰ ἐπαναπροσλάβῃ αὐτοὺς τοὺς ἀπολυθησομένους ὑπαλλήλους. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πετάξῃ εἰς τὸν δρόμον τοὺς ὑπαλλήλους της, διὰ νὰ πάρῃ ἄλλο προσωπικόν. Καὶ ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ, θὰ ἤθελον νὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργόν, νὰ δώσῃ ἕνα σαφῆ ἀριθμὸν τοῦ προσωπικοῦ τῆς Ἑταιρείας. Ἀπὸ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου προκύπτει, ὅτι τὸ προσωπικὸν τῆς Ἑταιρείας ἐν συνόλῳ εἶναι 1.100 ἄτομα, σήμερον πρόκειται νὰ ἀπολυθοῦν 600, θὰ ἀπομείνουν δὲ 500, μὲ τοὺς ὁποίους θὰ καλύψῃ τὰς ἀνάγκας της ἡ Ἑταιρεία. Φοβοῦμαι, λοιπόν, ὅτι θὰ δημιουργηθῇ κενὸν προσωπικοῦ καὶ θὰ προσληφθοῦν νέοι.

§175Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν) Διὰ τετάρτην φορὰν ἐπαναλαμβάνω, ὅτι τὸ προσωπικόν, τὸ ὁποῖον ὑπηρετεῖ εἰς τὴν Ἑταιρείαν εἶναι 1554.

§176Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι βέβαιον; Διότι, κ. ὑπουργέ, ἔχω κατάστασιν ὀνομαστικὴν μὲ 1.100 ὀνόματα. Εἰς αὐτὰς τὰς βασικὰς διατάξεις νομίζω, ὅτι ἡ Βουλή, πρέπει νὰ ἀποφανθῇ, ὅτι πρέπει νὰ ἐπιδιωχθῇ τροποποίησις. Τρεῖς ἢ τέσσαρες ἀπὸ αὐτὰς τὰς διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦν σκανδαλώδη παραχώρησιν πρὸς τὴν Ἑταιρείαν δὲν θὰ πρέπει νὰ ψηφισθοῦν ἀπὸ τὴν Βουλήν. (Χειροκροτήματα).

§177Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπουργ. Συγκοινωνιῶν). Ὅταν, κ. συνάδελφε, ὁμιλῆτε περὶ σκανδάλων, θὰ πρέπει καὶ νὰ τὸ ἀποδεικνύετε. Δὲν ἔχετε δικαίωμα νὰ ὁμιλῆτε καθ’ ὃν τρόπον ὡμιλήσατε χωρὶς νὰ θέσετε ὑπ’ ὄψιν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας στοιχεῖα καὶ ἀποδείξεις.

§178Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Μὲ συγχωρεῖτε, κύριε ὑπουργέ, ἀλλὰ ὅταν λέγω σκάνδαλον, δὲν ἐννοῶ κατ’ ἀνάγκην οἱανδήποτε ἰδιοτέλειαν, ἀλλ’ ὅτι ἡ ἔκτασις τοῦ χαριστικοῦ χαρακτῆρος τῶν παραχωρήσεων αὐτῶν, ἡ ὑπερβολικὴ εὔνοια ἀποτελεῖ καθ’ ἑαυτὴν σκάνδαλον.

§179Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπουργ. Συγκοινωνιῶν). Ὅταν συζητῆτε αὐτὰ τὰ πράγματα, διατὶ δὲν συζητεῖτε καὶ τὰ πλεονεκτήματα ποὺ κατώρθωσε τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος νὰ ἐπιτύχῃ, ἀποδεσμευθὲν τῶν λίαν ἐνδεχομένων ὑποχρεώσεων ἀπέναντι τῆς Ἑταιρείας διὰ τὰς ὁποίας ἡ ὁλομέλεια τοῦ Νομικοῦ Συμβουλίου διατυπώνει σαφεῖς φόβους; Ὅταν δίδεται δάνειον εἰς τὴν Ἑταιρείαν γίνεται διὰ νὰ προμηθευθῇ αὕτη νέου τύπου μεταφορικὰ μέσα.

§180Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν πρόκειται περὶ αὐτοῦ, κ. ὑπουργέ, ἀλλὰ πρόκειται περὶ τοῦ γεγονότος, ὅτι σεῖς ἀνεστήσατε μίαν νεκρὰν ἑταιρείαν, χωρὶς οὐδένα λόγον, οὐδὲν πλεονέκτημα ἐξησφαλίσατε, ἀλλ’ ἀντιθέτως ἐκάματε μόνον παραχωρήσεις.

§181ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Παπαδημητρίου ἔχει τὸν λόγον.

§182Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, διὰ τοῦ ἄρθρου 1 κυροῦται ἡ σύμβασις καὶ αἱ κατὰ καιροὺς ἐκδοθεῖσαι πράξεις τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου. Νομίζω, ὅτι τὸ ἄρθρον 1 δὲν πρέπει νὰ ψηφισθῇ. Ἐὰν ἡ σύμβασις κυρωθῇ, θὰ παραδώσωμεν τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν εἰς μίαν ἐκμετάλλευσιν ἀποικιακὴν καὶ ἔπειτα δημιουργοῦνται προβλήματα σοβαρώτατα, ὅσον ἀφορᾷ τὴν μελλοντικὴν ἐξέλιξιν τῶν συγκοινωνιῶν μας. Θὰ ἤθελα, ὁ κ. ὑπουργὸς νὰ ἀπαντήσῃ ἐπὶ τῶν ἑξῆς: Ἐφ’ ὅσον ὑπεγράφη ἡ σύμβασις τοῦ 1957, τί ἐμεσολάβησεν, ὥστε διὰ νεωτέρας συμφωνίας νὰ δεχθῆτε τὸν ὅρον, ὁ ὁποῖος δὲν ὑπῆρχε εἰς τὴν σύμβασιν ὅτι θὰ διαπραγματεύεσθε μὲ τὴν ΗΕΜ διὰ κᾶθε νέαν συγκοινωνίαν ἢ ἐπέκτασιν συγκοινωνίας; Ἀναλογίζεσθε ποῦ θὰ μᾶς ὁδηγήσῃ αὐτό; Ἡ διάταξις αὐτὴ δὲν ὑπῆρχεν εἰς τὴν σύμβασιν καὶ τὴν δέχεσθε τώρα. Δέχεσθε δηλαδὴ ἀπαραδέκτους δι’ ἐλεύθερον Κράτος δεσμεύσεις. Ἐάν, κ. ὑπουργέ, αἱ ἀνάγκαι τῆς ἐξυπηρετήσεως τῶν Ἀθηνῶν, ἐπιβάλλουν μίαν νέαν γραμμὴν ἢ τὴν ἐπέκτασιν ἄλλης, φέρ’ εἰπεῖν Κυψέλης–Γαλατσίου, καὶ ἡ Ἑταιρεία δὲν δέχεται, εἶστε ὑποχρεωμένος νὰ καταφύγετε εἰς διαιτησίαν καὶ νὰ ἀναμένετε τὰς ἀποφάσεις. Ἀλλὰ ἀκόμη καὶ ἂν ἡ Ἑταιρεία δεχθῇ ἀλλὰ ἐπιβάλῃ ὅρους ἀπαραδέκτους, πῶς θὰ λυθοῦν τὰ προβλήματα αὐτά; Τί σᾶς ἔκανε, ἐφ’ ὅσον δὲν ὑπῆρχε ἡ διάταξις εἰς τὴν σύμβασιν, νὰ τὴν περιλάβετε εἰς τὴν συμφωνίαν; Ἐπίσης, ἤθελα, ὁ κ. ὑπουργὸς νὰ ἀπαντήσῃ ἐφ’ ὅσον εἰς τὴν ἀρχικὴν σύμβασιν τοῦ 1957 ὑπῆρχεν ἡ διάταξις ὅτι ἡ Ἑταιρεία θὰ ἀπολύῃ προσωπικὸν μόνον λόγω καταργήσεως θέσεων, τί ἐμεσολάβησεν, ὥστε εἰς τὴν νέαν συμπληρωματικὴν συμφωνίαν νὰ περιληφθῇ διάταξις, ὅτι θὰ ἀπολύῃ προσωπικὸν καὶ λόγω ἀναδιοργανώσεως τῶν ὑπηρεσιῶν της. Τί ἐπίσης, ἐμεσολάβησεν, ὥστε ἐνῷ εἰς τὴν σύμβασιν τοῦ 1957 δὲν ὑπῆρχε διάταξις καταργοῦσα τοὺς προστατευτικοὺς τῶν ἐργαζομένων νόμους, εἰς τὴν νέαν συμφωνίαν νὰ δεχθῆτε τὴν κατάργησίν τους; Πέραν αὐτοῦ τί ἐμεσολάβησεν, ὥστε ἐνῷ εἰς τὴν σύμβασιν τοῦ 1957 ὑπῆρχε διάταξις, ἡ ὁποία ἔλεγε, ὅτι τὰ τυχὸν προκύπτοντα ἐλλείμματα εἰς τὸ ΙΚΑ, θὰ καταβάλλωνται ἐκ μέρους τῆς ΗΕΜ, νὰ καταργῆται τώρα διὰ τῆς συμφωνίας ἡ διάταξις αὐτή;

§183Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἐμεσολάβησεν, εἶναι, ὅτι μὲ τὴν σύμβασιν τοῦ 1917 ὑπελογίζετο ἡ ἐπιβάρυνσις διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς θέσεως τῶν ἐργαζομένων εἰς δραχ. 17.100.000, ἐνῷ μὲ τὴν νέαν συμφωνίαν ὑπολογίζεται εἰς 24 ἑκατ. Ἐμεσολάβησαν λοιπὸν, ἡ ἐν γένει βελτίωσις τῆς θέσεως τοῦ προσωπικοῦ, τόσον ἐκείνου ποὺ θὰ ἀπομείνῃ ἐν ἐνεργείᾳ, ὅσον καὶ ἐκείνου τὸ ὁποῖον θὰ ἐξέλθῃ.

§184Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριε ὑπουργέ, ὑπάρχει ἡ εἰσφορὰ τοῦ 10λέπτου καὶ τοῦ ἀσφαλίστρου, ποὺ εἶναι δυνατὸν νὰ καλύψουν τὴν δαπάνην. Διατί, ὅμως, ἐνῷ ὑπῆρχε πλήρης ἐξασφάλισις τοῦ ΙΚΑ καὶ τῶν συνταξιούχων τροχιοδρομικῶν, νὰ καταργῆτε αὐτὴν τώρα; Διατί, λοιπόν, νὰ μὴ ἐμμείνετε εἰς τὴν πλήρη ἐξασφάλισιν; Πέραν αὐτῶν, τί, ἐμεσολάβησεν, ὥστε ἡ Ἑταιρεία νὰ ἀπαλλαγῇ πάσης εἰσφορᾶς πρὸς οἱονδήποτε Ταμεῖον; Ἡ διάταξις αὐτὴ δὲν ὑπάρχει εἰς τὴν σύμβασιν καὶ ὑπάρχει εἰς τὴν συμφωνίαν. Ἐὰν εἴχομεν κυρώσει τὴν σύμβασιν τοῦ 1957, αἱ διατάξεις αὗται δὲν θὰ ὑπῆρχον. Ἐπίσης, δὲν ὑπῆρχεν εἰς τὴν σύμβασιν τοῦ 1957 ἡ διάταξις ἐκείνη, ἡ ὁποία ὑπαγάγει τοὺς τροχιοδρομικοὺς εἰς διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἰσχύουν διὰ τοὺς αὐτοκινητιστάς. Διατί, διὰ τῆς νέας συμφωνίας, ἐδέχθημεν αὐτὴν τὴν διάταξιν; Τί ἐμεσολάβησεν, ἐπίσης, ὥστε τελεσίδικοι δικαστικαὶ ἀποφάσεις νὰ καταργοῦνται διὰ τῆς συμφωνίας. Ὑπάρχουν διατάξεις, κύριοι, αἱ ὁποῖαι παραδίδουν τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν εἰς τὴν ἐκμετάλλευσιν μιᾶς Ἑταιρείας, τὴν ὁποίαν τόσον μισεῖ ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Νομίζω, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ κυρωθῇ ἡ σύμβασις καὶ θὰ ἴδητε, ὅτι ἡ Ἑταιρεία θὰ δεχθῇ τοὺς ὅρους, οἱ ὁποῖοι ὑπῆρχον εἰς τὴν προηγουμένην σύμβασιν. Χρέος μας εἶναι, νὰ μὴ κυρώσωμεν τὴν σύμβασιν καὶ νὰ γίνουν δεκταὶ αἱ τροπολογίαι, τὰς ὁποίας ἀνέπτυξεν ὁ κ. Ἡλιόπουλος, ὥστε νὰ ρυθμισθῇ τὸ θέμα τοῦ πλεονάζοντος προσωπικοῦ δι’ ἐθελουσίας ἐξόδου. Νὰ ληφθοῦν μέτρα ἐξασφαλίσεως τῶν ἀπολυομένων, καὶ νὰ ρυθμισθοῦν τὰ θέματα, τὰ ἀφορῶντα τοὺς συνταξιούχους. Ποιοῦμαι ἔκκλησιν πρὸς τὴν Βουλήν, νὰ μὴ δεχθῇ νὰ κυρώσῃ τὴν σύμβασιν, ἄνευ τῶν τροπολογιῶν τοῦ κ. Ἡλιοπούλου, αἱ ὁποῖαι θεραπεύουν κατὰ πολὺ τὰ ζητήματα ποὺ δημιουργεῖ ἡ σύμβασις. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Ι. Κοντοβράκης).

§185ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Κύρκος, ἔχει τὸν λόγον.

§186Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, εἶπεν ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ὅτι ἡ διαπραγματευτικὴ ἱκανότης τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, ἐν τῇ παρούσῃ συμβάσει, ἦτο ἀσθενεστέρα ἀπὸ ἐκείνην, ὅπου εἶχεν ἡ Κυβέρνησις τοῦ 1925. Νομίζω, ὅτι ὁ ἰσχυρισμὸς αὐτός, δὲν εἶναι βάσιμος, διότι οἱ κύριοι ὑπουργοὶ γνωρίζουν, εἰς ποίαν κατάστασιν εὑρίσκετο τότε ἡ Ἑλλάς, δηλαδὴ δύο ἔτη μετὰ τὴν προσφυγικὴν συρροήν, καὶ συνεπῶς ἡ διαπραγματευτικὴ ἱκανότης τῆς Κυβερνήσεως ἐκείνης ἦτο ἐλαχίστη, ἀπέναντι τῆς διαπραγματευτικῆς ἱκανότητος ποὺ δύναται νὰ ἔχῃ μία Κυβέρνησις τοῦ 1959. Δεύτερον εἶπεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Συγκοινωνιῶν, ἢ δεχόμεθα τὴν σύμβασιν αὐτὴν ἢ τὴν ἀπορρίπτομεν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι εἰς θέσιν ἡ Κυβέρνησις νὰ πράξῃ ὅ,τι δήποτε, διὰ νὰ τροποποιήσῃ τὴν σύμβασιν. Θὰ ἔλεγα εἰς τὸν κ. ὑπουργόν, ὅτι τὸ 1927, ἡ τότε Βουλή, ἀνέτρεψε τὴν Ἑλληνο–Σερβικὴν σύμβασιν, τὴν ὁποίαν ὑπέγραψεν ὁ Πάγκαλος καὶ ἡ Σερβικὴ Κυβέρνησις, εὑρεθεῖσα πρὸ τῆς ὁμοφώνου ἀπορρίψεως τῆς συμβάσεως ἐκείνης, δὲν προέβαλε καμμίαν ἀξίωσιν, καίτοι ἐπρόκειτο περὶ σημαντικωτάτων παραχωρήσεων, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο εἰς τὴν Σερβίαν. Πῶς σήμερον, ἐὰν ἡ Ἑταιρεία ἐγνώριζεν ὅτι ἡ Βουλὴ θὰ ἀπέρριπτε τὴν σύμβασιν αὐτήν, πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ θεωρήσωμεν, ὅτι θὰ ἐμειοῦτο ἡ διαπραγματευτικὴ ἱκανότης τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως; Ἡ Ἑταιρεία ἔχει ἀνάγκην τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, ὅταν ὑπάρχουν ἄπειραι διατάξεις τῆς ἀρχικῆς συμβάσεως, ὑφ’ ἣν δύναται νὰ στηριχθῇ ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, διὰ νὰ ἀξιώσῃ ὅ,τι εὑρίσκει ὀρθὸν καὶ δίκαιον. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ δεκτὴ σύμβασις, εἰς τὴν ὁποίαν καθορίζεται ὅτι θὰ παραχωρηθῇ ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν δάνειον εἰς τὴν Ἑταιρείαν, μὲ τόκον ὄχι μείζονα τοῦ 6%; Εἶναι πρωτάκουστον τοῦτο, ἐὰν ἔλεγεν ὄχι ἔλασσον τοῦ 6% θὰ εἶχεν ἕνα νόημα. Πῶς, ὅμως, εἶναι δυνατὸν νὰ τεθῇ ἕνας τοιοῦτος ὅρος, εἰς μίαν σύμβασιν; Λέγει ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ: Ἐὰν βάλωμεν 10% δὲν θὰ ἐπιπίπτῃ ἐπὶ τῶν γενικῶν ἐξόδων καὶ συνεπῶς δὲν θὰ ἐπιβαρύνῃ τὸ κόμιστρον. Τότε εἶναι ἀπείρως εἰλικρινέστερον, εὐθύτερον καὶ τιμιώτερον νὰ εἴπωμεν, δίδομεν τὸ δάνειον ἄνευ ἐπιτοκίου. Τί σημαίνει αὐτὸ τὸ «οὐχὶ μεῖζον»; Ποίαν διαπραγματευτικὴν ἱκανότητα θὰ ἔχῃ αὔριον ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Συγκοινωνιῶν, ὅταν ἡ Ἑταιρεία θὰ τοῦ εἴπῃ, δὲν δίδω παραπάνω ἀπὸ 1%; Τί θὰ γίνῃ εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτήν; Ἡ Ἑταιρεία λέγει, δὲν ἔχετε δικαίωμα νὰ μοῦ πάρετε τόκον παραπάνω ἀπὸ 6%. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα, θὰ συμφωνήσουμε ποῖον ἐπιτόκιον θὰ πληρώνω ἐγὼ διὰ τὸ δάνειον, τὸ ὁποῖον θὰ μοῦ δώσητε.

§187Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ἐδῶ ὑπάρχει ἡ ὑποχρέωσις χορηγήσεως τοῦ δανείου. Ὑπὸ ποίας προϋποθέσεις; Ὅτι ὁ τόκος δὲν θὰ εἶναι μεγαλύτερος τοῦ 6%. Συνδέεται ἡ ὑποχρέωσις τῆς χορηγήσεως τοῦ δανείου μὲ τὸ νὰ μὴ εἶναι ὁ τόκος παραπάνω ἀπὸ 6%. Ἀφ’ ἧς στιγμῆς, λοιπόν, χορηγηθῇ δάνειον μὲ 6% καὶ δὲν τὸ δεχθῇ ἡ Ἑταιρεία, παύει ἡ ὑποχρέωσις χορηγήσεως δανείου.

§188Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Τί ἀπάντησις εἶναι αὐτή, τὴν ὁποίαν δίδετε; Πῶς θὰ διαπραγματευθῆτε μὲ τὴν Ἑταιρείαν, ὅταν ἡ Ἑταιρεία σᾶς εἴπει, ὅτι, κύριοι, ἡ σύμβασις...

§189Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Σᾶς ἐξήγησα.

§190Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Δὲν μοῦ ἐξηγήσατε τίποτε.

§191Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Σᾶς εἶπον, ὅτι ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἡ Ἑταιρεία δὲν δεχθῇ δάνειον μὲ 6%, δὲν ὑπάρχει ὑποχρέωσις χορηγήσεως δανείου.

§192Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ὄχι αὐτό. Αὐτὸ δὲν εἶναι ἀκριβές.

§193Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ. (Ὑφυπ. Συγκοινωνιῶν). Τὰ 6% ἀφορᾷ τὸν δίδοντα τὸ δάνειον, νὰ μὴ λάβῃ τόκον πέραν τοῦ 6%.

§194Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἀφορᾷ καὶ τὸν λαμβάνοντα τὸ δάνειον. Ὅταν μάλιστα σεῖς εἶσθε κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον δεμένοι, ὥστε νὰ ἔχῃ τὴν ἱκανότητα νὰ διαπραγματευθῇ μαζί σας, ἂν θὰ εἶναι τόσος ἢ τόσος ὁ τόκος, τότε, πῶς σεῖς θὰ τὸν ἐξασφαλίσητε, ἐὰν θέλῃ 5% ἢ 4% ἢ 3%.

§195Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἐὰν ὄντως θέλῃ 6% ἡ Κυβέρνησις, διατὶ νὰ μὴ τὸ ὁρίσωμεν εὐθέως;

§196Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Βεβαίως.

§197Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ἀπορῶ, πῶς παρερμηνεύετε αὐτὴν τὴν διάταξιν κατ’ αὐτὴν τὴν ἔννοιαν; Ἡ ἀκριβὴς ἔννοια εἶναι αὐτὴ ποὺ σᾶς εἶπον, ὅτι ἐφ’ ὅσον προσφερθῇ εἰς τὴν Ἑταιρείαν δάνειον μὲ 6%, εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ τὸ πάρῃ. Ἐὰν ζητήσῃ παρακάτω, ἡμεῖς δὲν εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ τὸ δώσωμεν. Ἀπορῶ, εἰλικρινῶς, πῶς τὰ λέγετε αὐτά.

§198Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Τὴν ἀκριβῆ ἔννοιαν δὲν θὰ τὴν δώσητε μόνον σεῖς, ὑπάρχουν καὶ ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι θὰ σᾶς εἴπουν, ὅτι ἡ ἀκριβὴς ἔννοια εἶναι αὐτὴ ποὺ εἶπον. Καὶ εἶναι πράγματι αὐτή.

§199Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Ἐπειδὴ αὐταὶ αἱ συζητήσεις χρησιμοποιοῦνται ὡς ἑρμηνευτικὰ στοιχεῖα τῆς συμβάσεως, πρέπει νὰ ἀρκεσθῶμεν εἰς τὴν δήλωσιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ. Ἡ γνώμη μου, ὡς νομικοῦ, ἑρμηνεύοντος τὴν σύμβασιν, εἶναι ὅτι, ἐὰν τὸ Κράτος προσφέρῃ τὸ δάνειον πρὸς 6%, ἡ Ἑταιρεία ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ τὸ δεχθῇ. Τὸ 6% καθορίζει τὸ οὐχὶ μεῖζον. Δηλαδή, ἡ Κυβέρνησις δὲν ἠμπορεῖ νὰ εἴπῃ, θέλω 6¼%. Καὶ δὲν ἀντιμετωπίζει καμμίαν περίπτωσιν νὰ προσφερθῇ τὸ δάνειον μὲ τόκον 5¾%. Ὁ τόκος εἶναι συμπεφωνημένος εἰς 6%.

§200Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἐγὼ ὑπεστήριξα, κύριε συνάδελφε, ὅτι τὸ «οὐχὶ μείζονι τοῦ 6%» παρέχει εἰς τὴν Ἑταιρείαν τὸ δικαίωμα νὰ διαπραγματευθῇ μικρότερον ἐπιτόκιον τοῦ δανείου. Ὁ κίνδυνος εἶναι μέγας, διότι θὰ ἐξαναγκασθῇ —καὶ τὸ λέγω ἀπὸ τοῦδε καὶ μακάρι νὰ διαψευσθῶ— ἡ Κυβέρνησις ἢ εἰς τόκον μικρότερον τοῦ 6% ἢ εἰς ἄλλας παραχωρήσεις.

§201Κ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ. Τὸ θέμα λύεται διὰ τῆς δευτέρας παραγράφου, ἡ ὁποία καθορίζει ρητῶς τὸ 6%, ἐνῷ ἐδῶ λέγει οὐχὶ μείζονι τοῦ 6%. Ποῦ βλέπετε, λοιπόν, τὸν κίνδυνον, περὶ τοῦ ὁποίου ὁμιλεῖτε;

§202Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Θὰ παρεκάλουν πολὺ τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ προσέξῃ. Δὲν εἶναι δυνατὸν ἐγώ, νὰ ψηφίσω τοιούτου εἴδους συμβάσεις. Ὑπάρχει ἐδῶ μία διάταξις, ἡ ὁποία ἀναστέλλει ἐπὶ ἑξάμηνον τὴν ἰσχὺν τῶν νόμων, οἱ ὁποῖοι προστατεύουν τοὺς παλαιοὺς πολεμιστάς. Διὰ ποῖον λόγον, νὰ μὴ γίνῃ ἡ ἐκκαθάρισις σύμφωνα μὲ τὰς κειμένας διατάξεις; Εἶδον τὸν κ. ὑπουργὸν καὶ κατ’ ἰδίαν καὶ τοῦ εἶπον, ὅτι δὲν ἠμπορεῖ ἡ ψυχή μου νὰ συμβιβασθῇ μὲ μίαν τοιαύτην διάταξιν. Παλαιοὶ πολεμισταὶ εἶναι, τὸ Κράτος τοὺς ἔδωσεν ὡρισμένας προστασίας, διὰ τῶν πολεμιστικῶν νόμων. Διὰ ποῖον λόγον, εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτήν, θὰ ἀναστείλετε τὴν ἐφαρμογὴν τῶν νόμων αὐτῶν; Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ ἡ ἐκκαθάρισις σύμφωνα μὲ τοὺς κειμένους νόμους; Καὶ ἐδόθη ἡ ἀπάντησις...

§203Α. ΔΗΜΗΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι τὸ ποσοστὸν αὐτὸ θὰ παραμείνῃ εἰς τὸ ἀκέραιον.

§204Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Μοῦ ἐδόθη ἡ ἐξήγησις, ὅτι τί θέλετε νὰ γίνῃ, ὅταν πρόκειται νὰ καταργηθῇ κλάδος ὁλόκληρος; Εἶπον καὶ ἐγώ, βέβαια, ἐὰν πρόκειται νὰ γίνῃ αὐτό, σωστόν. Ἀλλὰ ἐδῶ δὲν πρόκειται περὶ κλάδου ὁλοκλήρου. Δὲν ἰσχύει ἡ διάταξις αὐτή, προκειμένου περὶ ἑνὸς κλάδου ὁλοκλήρου, ἰσχύει διὰ πᾶσαν ἐκκαθαριστικὴν προσπάθειαν, τὴν ὁποίαν θὰ κάμῃ ἡ Ἑταιρεία. Διατί, εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτήν, νὰ καταργηθοῦν οἱ νόμοι αὐτοί; Αὐτὰς τὰς παρατηρήσεις εἶχα νὰ κάμω, διότι τὰ ἄλλα θέματα τὰ ἔχουν ἀναπτύξει οἱ κύριοι συνάδελφοι. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Β. Βασιλικός).

§205ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Ζάκκας, ἔχει τὸν λόγον.

§206Α. ΖΑΚΚΑΣ. Κύριοι βουλευταί, θὰ ἀποφύγω πᾶν τὸ λεχθέν, νὰ τὸ ἐπαναλάβω. Εἰς τὸ βῆμα μὲ ἔφερε κυρίως ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ μὲ τὰς δηλώσεις του. Εἶπεν, ὅτι εἰς τὰ 1925 ἡ διαπραγματευτικὴ ἱκανότης τῆς Ἑλλάδος ἦτο καλλιτέρα, ἀπὸ ὅ,τι εἶναι σήμερον. Τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, ὑφίστατο ἡ χώρα τὰς συνεπείας τῆς Μικρασιατικῆς καταστροφῆς...

§207Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Εἴπατε, ὅτι δὲν θὰ ἐπαναλάβετε...

§208Α. ΖΑΚΚΑΣ. Σιωπὴ σᾶς παρακαλῶ. (Κωδωνοκρουσίαι, θόρυβος). Νὰ λέγωμεν ὀλίγα, διὰ νὰ συνεννοούμεθα. Δὲν εἶναι ἡ ὥρα διὰ τοιαύτας διακοπάς.

§209Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Λέγω, ὅτι εἴπατε, ὅτι δὲν θὰ ἐπαναλάβετε πράγματα...

§210Α. ΖΑΚΚΑΣ. Τί εἶσθε σεῖς, κύριε; Καθῆστε κάτω. Λέγω, ὅτι ὁ κ. ὑπουργός, ἦτο τότε πολὺ νέος καὶ εἶπεν, ὅτι τότε ἦτο καλλιτέρα ἡ διαπραγματευτικὴ ἱκανότης τῆς χώρας ἀπὸ σήμερον. Τοῦ ὑπενθυμίζω τὰς συνθήκας τῆς ἐποχῆς αὐτῆς.

§211Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ἐὰν ἤμουν τότε νεώτερος καὶ σήμερον εἶμαι νεώτερος.

§212Α. ΖΑΚΚΑΣ. Βεβαίως καὶ αὐτὸ ἰσχύει, πῶς νὰ γίνῃ; Λέγω, λοιπόν, ὅτι τότε ἦσαν αἱ συνθῆκαι φρικταὶ καὶ ἠναγκάσθη τὸ Κράτος νὰ δεχθῇ αὐτὴν τὴν σύμβασιν τῆς Πάουερ, ὕστερα ἀπὸ τὸ δάνειον διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν προσφύγων κ.τ.λ. Ἡ σύμβασις τῆς Πάουερ τοῦ 1925 ὑπῆρξεν, ἐν τούτοις, πηγὴ εἰσροῆς κεφαλαίων εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος. Τὸ δάνειον, τὸ ὁποῖον θὰ ἔπαιρνεν ἡ Πάουερ ἀπὸ τὴν Ἀγγλικὴν Ἀσφαλιστικὴν Ἑταιρείαν Προυντένσιαλ, θὰ εἶχεν ἐπιτόκιον 8%. Ὁ Διευθυντὴς τῆς Ἑταιρείας αὐτῆς Πῆρσον, ἦτο καὶ ὁ ὑποκινητὴς τῆς νέας αὐτῆς συμβάσεως. Καὶ τὸ Κράτος ἐδέχθη πολλὰ φρικτὰ πράγματα, διότι τὸ ἔργον τοῦ ἠλεκτροφωτισμοῦ ἦτο ἀναγκαῖον. Ἐν συντομίᾳ, κατὰ τὴν σύμβασιν, ἡ Ἑταιρεία θ’ ἀπελάμβανε πλήρους διοικητικῆς καὶ οἰκονομικῆς αὐτοτελείας, ὅτι κέρδη τῆς Ἑταιρείας εἶναι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα οἱ ἐλεγκταί της θὰ ἀναγνωρίζουν ὅτι εἶναι κέρδη, καί, μεταξὺ ἄλλων, ὅτι θὰ ἠμπορῇ νὰ κανονίζῃ τὰ δρομολόγια διὰ τὰς Ἀθήνας–Πειραιᾶ καὶ Κηφισιάν, κατὰ τρόπον μὴ σεβόμενον τὸ δίκαιον τοῦ κοινοῦ νὰ ταξιδεύῃ μὲ κἄποιαν ἄνεσιν καὶ ὄχι σαρδελληδόν. Αἱ διατάξεις αὐταὶ ἦσαν ἀπαράδεκτοι διὰ μίαν πρωτεύουσαν, ἀλλὰ αἱ Ἀθῆναι ἦσαν τότε πρωτεύουσα μιᾶς κατεστραμμένης χώρας καὶ τὰς ἐδέχθη ἡ Ἑλλάς. Σήμερον ἔχετε οἰκονομίας.

§213Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Σεῖς, αὐτὴν τὴν στιγμήν, μὲ ὅσα εἴπατε, οἱονεὶ δικαιολογεῖτε τὰ ἐλαττώματα τῆς συμβάσεως.

§214Α. ΖΑΚΚΑΣ. Δικαιολογῶ τὸν ἐκβιασμὸν τῆς συμβάσεως, τὴν ὁποίαν ἐπολέμησα μὲ ὅλας μου τὰς δυνάμεις. Ἀλλὰ σᾶς παρακαλῶ, ἀφήσατέ με νὰ τελειώσω. Ἀνέβηκα εἰς τὸ βῆμα, διὰ νὰ ὁμιλήσω.

§215Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Μοῦ ἐδώσατε τὴν ἄδειαν νὰ σᾶς διακόψω.

§216Α. ΖΑΚΚΑΣ. Ὄχι. Ἠξεύρετε πόσον σᾶς ἀγαπῶ καὶ συμπαθῶ. Ἀφήσατέ με νὰ τελειώσω ἐγὼ καὶ νὰ εἴπω, τί θέλω καὶ τότε εἴπατε τί θέλετε νὰ εἰπῆτε. Λέγω, λοιπόν, ὅτι τὰ οὐσιώδη κοινὰ εἶναι ἡ οἰκονομικὴ καὶ διοικητικὴ αὐτοτέλεια τῆς Ἑταιρείας, τὴν ὁποίαν ἡ Ἑταιρεία ἡρμήνευεν, ὅτι τῆς ἔδιδε τὸ δικαίωμα νὰ κάμνῃ τὸ προσωπικὸν ὅ,τι θέλει, νὰ ὁρίζῃ τὰ κέρδη αὐτὴ μὲ τοὺς ἐλεγκτάς της, νὰ ἀναγνωρίζεται ὅτι τὸ 10% εἶναι τὸ μέσον μέρισμα, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ δίδεται εἰς τὸ μετοχικὸν κεφάλαιον, νὰ καθορίζῃ τὰ δρομολόγιά της κατὰ τὴν κρίσιν της, ποὺ ἐσήμαιναν, ὅτι πρέπει οἱ ἐπιβάται νὰ ταξιδεύουν ὁ εἷς ἐπὶ τοῦ ἄλλου καὶ αὐτὸς εἶναι ὁ ἄνετος τρόπος τοῦ ταξιδίου. Ἦτο 16% τὸ μέρισμα καὶ 8% τὸ τότε ἐπιτόκιον τοῦ δανείου Προυντένσιαλ. Οὐδεμία ἀπὸ αὐτὰς τὰς διατάξεις δὲν μεταβάλλεται σήμερον, ἀλλὰ ἡ Ἑταιρεία θὰ πάρῃ καὶ δάνειαν, διὰ νὰ φέρῃ τὰ νέα βαγόνια καὶ διὰ τὴν ἀντικατάστασιν τοῦ πεπαλαιωμένου ὑλικοῦ, τὸ ὁποῖον αὐτὴ ἡ ἰδία ἡ Ἑταιρεία εἶχεν ὑποχρέωσιν ἐκ τῆς συμβάσεως νὰ ἀντικαταστήσῃ. Καὶ αὐτὰ τὰ ἐδέχθητε, διὰ νὰ ἐπιβαρύνετε τὰ εἰσιτήρια, μὲ δικαιολογίαν ὅτι πρέπει νὰ ἀνακατασκευασθῇ ἡ Λεωφόρος Πανεπιστημίου, ἡ Λεωφόρος Ἀμαλίας καὶ νὰ ἐκτελεσθοῦν ὡρισμένα μικροέργα εἰς τὸν Πειραιᾶ. Αὐτὰ δέ, ὅταν καὶ αἱ καταθέσεις πλεονάζουν εἰς τὰς Τραπέζας καὶ ἰσχυριζόμεθα, ὅτι ἔχομεν οἰκονομικὴν σταθερότητα. Προετείνατε, λοιπόν, εἰς τὴν Ἑταιρείαν νὰ τὴν διευκολύνετε καὶ ἡ Ἑταιρεία ἔρχεται καὶ ὑποβάλλει ὑπερφιάλους ἀξιώσεις καὶ συζητεῖ καὶ αὐτὸν τὸν καθορισμὸν τοῦ τόκου ἀκόμη. Ἐγὼ δὲν εἰσέρχομαι εἰς τὰ θέματα, τὰ σπουδαιότερα. Ὁ κ. ὑπουργός, διακόπτων, εἶπε τὸ ἑξῆς ὀρθόν: Μὰ τί θέλετε, κύριε Κύρκο, νὰ θέσωμεν 10%, διὰ νὰ ἐπιβαρυνθῇ τὸ κόμιστρον καὶ νὰ πληρώσῃ ὁ κοσμάκης. Ὁ κοσμάκης θὰ πληρώσῃ. Εἶμαι σύμφωνος, ὅτι ἔτσι θὰ γίνῃ καὶ εἶμαι σύμφωνος, ὅτι μὲ 6% θὰ εἶναι ὀλιγωτέρα ἡ ἐπιβάρυνσις τοῦ κοινοῦ. Ἀλλὰ ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν, ὅτι δὲν θὰ συνεχισθῇ ἡ περίφημος αὐτὴ οἰκονομικὴ αὐτοτέλεια τῆς Ἑταιρείας καὶ ὅτι θὰ ὑπάρχῃ ἡ ἐποπτεία τοῦ Κράτους καὶ ὅτι θὰ ἐλέγχωνται οἱ μισθοὶ καὶ τὰ κέρδη. Νὰ ἐλέγχωνται, διὰ νὰ ἴδωμεν εἰς ποῖον λογικὸν ἐπίπεδον ἐπιτρέπεται νὰ ἀνέρχωνται καὶ τὸ λογικὸν ἐπίπεδον δὲν ἠμπορεῖ νὰ εἶναι τὸ 6%. Διὰ τοὺς λόγους αὐτοὺς ἀνῆλθον εἰς τὸ βῆμα καὶ ἀναμένω τὰς ἐξηγήσεις τοῦ κ. ὑπουργοῦ.

§217ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι ὑποχρεωτικὴ ἡ ἀπάντησις τοῦ κυρίου ὑπουργοῦ.

§218Α. ΖΑΚΚΑΣ. Καταλήγων δηλῶ, ὅτι θὰ καταψηφίσω τὸ νομοσχέδιον, διὰ τοὺς λόγους ποὺ ἀνέφερον.

§219ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐξαντληθέντος τοῦ καταλόγου τῶν ἐγγεγραμμένων νὰ ὁμιλήσουν ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1, ἡ συζήτησις κηρύσσεται περαιωμένη. Ὑπεβλήθη εἰς τὸ Προεδρεῖον πρότασις, ὑπογεγραμμένη ὑπὸ τοῦ κεκανονισμένου ἀριθμοῦ βουλευτῶν, περὶ διεξαγωγῆς ψηφοφορίας δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1. Διαπιστώνων, ὅμως, ἔλλειψιν ἀπαρτίας, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ λύσω τὴν συνεδρίασιν. Λύεται ἡ συνεδρίασις, ἐλλείψει ἀπαρτίας, διὰ σήμερον ὥραν 5.30′ μ.μ., μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως νομοθετικὴν Ἐργασίαν. (Ὥρα 0.50′ π.μ.).