1959.01.26

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 39η

Δευτέρα 26 Ἰανουαρίου 1959

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.45′ μ.μ.).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ἀναβάλλεται ἐπὶ ἡμίωρον ἡ ἐπικύρωσις τῶν πρακτικῶν, τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Γκίλλας, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§2Α. ΓΚΙΛΛΑΣ. (Γραμματεύς) (Ἀναγινώσκει). Τὸ Ὑπουργεῖον Δικαιοσύνης, διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 4921) 21.1.1959 ἐγγράφου του, διαβιβάζει ἀναφορὰν τοῦ κ. Εἰσαγγελέως Ἐφετῶν Θρᾴκης, μετὰ τῆς σχετικῆς, κατὰ τοῦ βουλευτοῦ Ἕβρου κ. Θεοχάρους Κεραμιτσιόγλου, ποινικῆς δικογραφίας, αἰτοῦντος τὴν ἄρσιν τῆς βουλευτικῆς ἀσυλίας αὐτοῦ, συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 63 τοῦ Συντάγματος. (Παραπέμπεται εἰς τὴν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν). Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Χ. Γραμματίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐθνικοῦ Ὀργανισμοῦ Πολεμιστῶν νόμου 751 παραρτήματος Βόλου, αἰτοῦντος ὅπως ὁρισθῇ νομοθετικῶς παράτασις τῆς προθεσμίας προστασίας τῶν ἐργαζομένων πολεμιστῶν διὰ μίαν διετίαν, κωδικοποίησιν τῆς πολεμιστικῆς νομοθεσίας. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν συνταξιούχων ἐπαγγελματιῶν αὐτοκινητιστῶν Ἁγίου Νικολάου Κρήτης, διαμαρτυρομένων διὰ μελετώμενον διαχωρισμὸν τῶν συνταξιούχων τοῦ Τ.Σ.Α. καὶ ζητούντων ἀναπροσαρμογὴν τῶν συντάξεών των. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Ι. Διαλυνᾶ, Τζεμενάκη Εὐτυχίας κλπ., κατοίκων Ἀθηνῶν, αἰτούντων τὸ ἐπίδομα ἐκ δραχμῶν ἐννέα τῆς νόσου Χάνσεν καὶ εἰς τὰ ἀνήλικα νοσηλευόμενα τέκνα των, ὡς καὶ τὴν ἀπόδοσιν τῶν τέκνων των εἰς αὐτούς, πρὸς καλλιτέραν μέριμναν. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Ἀκτημόνων Παλαιοκάστρου Σητείας, αἰτοῦντος τὴν παραχώρησιν εἰς τὰ μέλη του καλλιεργησίμων καὶ γονίμων ἐκτάσεων. Ὁ βουλευτὴς Λασηθίου κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Κοινότητος καὶ Γεωργικοῦ Πιστωτικοῦ Συνεταιρισμοῦ Μιλάτου Μεραμβέλλου Κρήτης, αἰτούντων τὴν χορήγησιν ἐλαίου ἐπὶ δανεισμῷ ἐκ τῶν κρατικῶν ἀποθηκῶν, ἀναστολὴν ἐπὶ διετίαν, τοὐλάχιστον, τῶν πρὸς τὴν Α.Τ.Ε. χρεῶν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Καρδίτσης κ. Σ. Ἀλλαμανῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου Θεσσαλονίκης, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν αὔξησιν τῆς τιμῆς τῶν εἰσιτηρίων τῶν ἀστικῶν λεωφορείων τῆς πόλεως καὶ αἰτοῦντος τὴν ἀκύρωσιν τῆς ἐν λόγῳ αὐξήσεως. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἀνωτάτης Πανελληνίου Συνομοσπονδίας Πολυτέκνων, αἰτούσης αὔξησιν τοῦ ἀριθμοῦ τῶν δωρεὰν ταξιδευόντων διὰ τῶν λεωφορείων αὐτοκινήτων πολυτέκνων, χορήγησιν δανείων διὰ τὴν αὐτοστέγασιν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Χ. Γραμματίδης, διὰ τηλεγραφήματός του, αἰτεῖ ἄρσιν τοῦ περιορισμοῦ καπνοκαλλιεργείας εἰς Λεκάνην Συκουρίου Λαρίσης. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τῆς Πανελληνίου Ἑνώσεως Ἐργοδηγῶν ἀποφοίτων Μέσων Τεχνικῶν Σχολῶν, διαμαρτυρομένου δι’ ἐπανίδρυσιν Σχολῆς Ὑπομηχανικῶν (ΣΥΠ). Ὁ βουλευτὴς Κεφαλληνίας κ. Σ. Διβάρης, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν ἐμπόρων, ἐπαγγελματιῶν καὶ βιοτεχνῶν Ἀργοστολίου, αἰτούντων τριετῆ παράτασιν τοῦ Δικαιοστασίου, τριετῆ ἀναστολὴν πληρωμῆς δανείων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Φθιώτιδος κ. Τ. Κωστῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Συλλόγων Ἁλιέων, Ἐμπορικοῦ Συλλόγου Στυλίδος κλπ., διαμαρτυρομένων διὰ τὴν πειρατικὴν εἴσοδον μηχανοτρατῶν εἰς τὸν Κόλπον τοῦ Μαλιακοῦ καὶ αἰτούντων τὴν δίωξιν τούτων. Ὁ βουλευτὴς Φθιώτιδος κ. Τ. Κωστῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Ἐργοληπτῶν Δημοσίων Ἔργων Νομοῦ Φθιώτιδος, διαμαρτυρομένου διὰ μελετωμένην σύμπηξιν τῶν πιστώσεων 2–3 Νομῶν, ἀφορωσῶν τὴν ἐκτέλεσιν δημοσίων ἔργων, ἐπ’ ὠφελείᾳ τρὰστ ἐργολαβικῶν ἑταιρειῶν καὶ αἰτοῦντος τὴν ἀναστολὴν τῆς τοιαύτης ἐνεργείας. Ὁ βουλευτὴς Κερκύρας κ. Γ. Λύχνος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Συνταξιούχων αὐτοκινητιστῶν Κερκύρας, διαμαρτυρομένου διὰ μελετώμενον διαχωρισμὸν συνταξιούχων εἰς παλαιοὺς καὶ νέους καὶ αἰτοῦντος τὴν μὴ ἐφαρμογὴν τοῦ ἐν λόγῳ διαχωρισμοῦ. Ὁ βουλευτὴς Φθιώτιδος κ. Τ. Κωστῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Γονέων καὶ Κηδεμόνων τοῦ 10ου δημοτικοῦ σχολείου Λαμίας, διαμαρτυρομένων διότι τὸ σχολεῖον παραμένει ἄνευ ἐπιστατρίας καὶ ἀπαραιτήτου πιστώσεως δι’ ἀγορὰν γραφικῆς ὕλης, μικροεπισκευῶν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Π. Πινάτσης, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Π. Ἐλευθεριάδου, Δ. Δαμιανίδου, Α. Παπαδοπούλου, Θ. Πετρίδη, Ι. Τσαούση, Ε. Νικολαΐδη καὶ Ε. Κούρτογλου, ἀστέγων πολεμοπαθῶν, κατοίκων Νευροκοπίου, ζητούντων νὰ τοῖς χορηγηθῇ ἄδεια ὑλοτομήσεως οἰκοδομησίμου ξυλείας ἐκ πεύκης, ἀνὰ 10 κυβικὰ εἰς ἕκαστον, διὰ τὴν ἀνέγερσιν οἰκιῶν διὰ τῆς προσωπικῆς των ἐργασίας καὶ ἐπιχορηγηθέντων αὐτοῖς οἰκοπέδων, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἔχουσιν ἤδη συγκεντρώσει ἐξ ἰδίων των ἅπαντα τὰ ἀναγκαιοῦντα ὑλικά, πλὴν τῆς ξυλείας. Ἡ Διαρκὴς ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τῆς προτάσεως «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς». Ὁ κ. Κ. Παπακωνσταντίνου (Ὑπ. Οἰκονομικῶν), ἀποσύρει τὸ κατατεθέν, κατὰ τὴν συνεδρίασιν ΙΕʹ τῆς 18ης Νοεμβρίου 1958, σχέδιον νόμου «περὶ ἐξουσιοδοτήσεως τῆς Κυβερνήσεως πρὸς σύναψιν δανείου, χορηγουμένου ὑπὸ τῆς Γερμανικῆς Κυβερνήσεως». Ἡ ἐπὶ τῶν Συγκοινωνιῶν καὶ Δημοσίων Ἔργων Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν προτάσεων νόμων: 1) «Περὶ καταργήσεως τοῦ Ν. Δ. ὑπ’ ἀριθ. 3878)1958 «περὶ ἐπιβολῆς τέλους χρήσεως λιμένος πρὸς ἐκτέλεσιν λιμενικῶν ἔργων» καὶ 2) «περὶ καταργήσεως τῶν ἄρθρων 1 ἕως 3 καὶ 5 ἕως 7 τοῦ Ν. Δ. ὑπ’ ἀριθ. 3905) 1958 «περὶ ἐπιβολῆς εἰδικῶν πόρων ὑπὲρ τοῦ Ταμείου Ἐθνικῆς Ὁδοποιΐας διὰ τὴν βελτίωσιν τοῦ δικτύου τῶν ὁδῶν τῆς Χώρας, ἀστυνομίας τῶν ὁδῶν καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Κοντοβράκης, Π. Οἰκονομίδης καὶ Ι. Τούμπας, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἑνιαίας προσελεύσεως καὶ σταδιοδρομίας Ἀξιωματικῶν Τεχνικοῦ Σώματος Κλάδου Β. Ν. καὶ τροποποιήσεως τῶν σχετικῶν διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Βρανόπουλος καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ καταργήσεως διατάξεων τοῦ Δημοτικοῦ καὶ Κοινοτικοῦ Κώδικος κλπ.». Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Σαμαρᾶς καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανώσεως τοῦ Ἀντικαρκινικοῦ Ἀγῶνος». Ὁ βουλευτὴς κ. Η. Παπαηλιοῦ καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανώσεως τοῦ Ἀντικαρκινικοῦ Ἀγῶνος». Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Σαμαρᾶς καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανώσεως τοῦ Ἀντικαρκινικοῦ Ἀγῶνος». Ἀπαντήσεις διαφόρων ὑπηρεσιῶν ἐπὶ ἐρωτήσεων κ. κ. βουλευτῶν: Ι. Δημοσία Ἐπιχείρησις Ἠλεκτρισμοῦ. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Λαμπρινάκου. Ἀναφερόμενοι εἰς τὸ ἀπὸ 23.12.58 ὑπ’ ἀριθ. 106522) 19578 ὑμέτερον ἔγγραφον σχετικῶς μὲ ἐρώτησιν τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Λαμπρινάκου περὶ ἐπεκτάσεως τοῦ ἐθνικοῦ δικτύου εἰς τὴν περιοχὴν τῆς Λακωνίας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ φέρωμεν εἰς γνῶσιν ὑμῶν τὰ κάτωθι: Ἡ ΔΕΗ δὲν ἦτο οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπεκτείνεται ταὐτοχρόνως πρὸς ὅλας τὰς περιφερείας τῆς χώρας. Ὁ ἐξηλεκτρισμὸς ἀπαιτεῖ μεγάλας δαπάνας κεφαλαίων καὶ ὡς ἐκ τούτου δὲν θὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ συμπληρωθῇ πρὸ τῆς παρελεύσεως πολλῶν ἐτῶν. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἡ ΔΕΗ προγραμματίζει βάσει τῶν οἰκονομικῶν δυνατοτήτων της τὴν κατὰ δίκαιον τρόπον προώθησιν τῶν ἐγκαταστάσεών της εἰς τὰς διαφόρους περιφερείας. Ἐνίοτε τὸ δίκαιον αἴτημα τῶν κατοίκων, νὰ ἐπεκταθῇ καὶ εἰς τὴν περιφέρειάν των ὁ ἐξηλεκτρισμὸς καταντᾷ παράλογον αἴτημα διότι οὗτοι δὲν ἀρκοῦνται εἰς τὴν ἐπέκτασιν τῆς δραστηριότητος τῆς ΔΕΗ πρὸς ἐξυπηρέτησίν των ἀλλὰ ζητοῦν τὴν ἐπέκτασιν τοῦ ἐθνικοῦ δικτύου τῶν 150.000 βὸλτ εἰς τὴν περιφέρειάν των. Σχετικῶς μὲ τὴν περιοχὴν Λακωνίας ἤδη ἀπὸ Μαρτίου 1958 εἴχομεν γραπτῶς πληροφορήσει τὸν βουλευτὴν κ. Ν. Λαμπρινάκον, ὅτι ἡ ΔΕΗ ἀπέβλεπεν εἰς τὸν ἐντὸς τοῦ ἔτους 1959 προγραμματισμὸν καὶ ἔναρξιν ἐργασιῶν τῆς ἐπεκτάσεως τοῦ δικτύου 150.000 βὸλτ εἰς τὴν περιοχὴν Λακωνίας καὶ τοῦτο βάσει τῶν διαθεσίμων οἰκονομικῶν μέσων τῆς ΔΕΗ. Ἀπὸ τῆς δηλώσεώς μου ἐκείνης, ἥτις ἐβασίζετο ἐπὶ τῆς προγραμματισμένης ἐξαπλώσεως τῆς ΔΕΗ, οὐδένα λόγον εἴχομεν νά ἀποστῶμεν ἐφ’ ὅσον ἐντελῶς ἀπρόβλεπτοι λόγοι δὲν ἀνέτρεπον τὰ σχέδιά μας. Οὕτω ἤδη παρ’ ὅλον, ὅτι τὸ πρόγραμμα τῆς ΔΕΗ κατὰ τὸ ἔτος 1959 ὑπέστη σημαντικὰς περικοπὰς διὰ νὰ προσαρμοσθῇ πρὸς τὰ ἴδια διαθέσιμα αὐτῆς καὶ οὕτω νὰ περιορισθῇ εἰς τὸ δυνατὸν ἐλάχιστον ἡ ἐκ τῶν πόρων προγράμματος κρατικῶν ἐπενδύσεων χρηματοδότησις τοῦ προγράμματος ἐξηλεκτρισμοῦ καὶ τοῦτο ἵνα μὴ βλαβοῦν τὰ ἄλλα ἔργα ἀνασυγκροτήσεως τοῦ Κυβερνητικοῦ προγράμματος, ἡ ΔΕΗ προέβλεψεν ὅπως τὸ ἔργον κατασκευῆς γραμμῆς 150.000 βὸλτ ἀπὸ τὸ ἐθνικὸν δίκτυον μέχρι Σπάρτης πραγματοποιηθῇ κατὰ τὸ δεύτερον ἑξάμηνον τοῦ προσεχοῦς ἔτους 1959. Τὸ ἔργον τοῦτο ὑπολογίζεται, νὰ ἔχῃ συμπληρωθῆ μέχρι τῆς ἀνοίξεως τοῦ προσεχοῦς ἔτους 1960. Τοῦτο ὅμως δὲν καθορίζει καὶ τὸν χρόνον ἐξηλεκτρισμοῦ τοῦ Νομοῦ. Διότι ἀτυχῶς δὲν εἶναι δυνατὸν οὐδεμία νὰ γίνῃ πρόβλεψις διὰ τὴν ἐπέκτασιν τῶν δικτύων διανομῆς τῆς ΔΕΗ εἰς τὰ χωρία τὰ ὁποῖα μέχρι σήμερον δὲν εἶχον ἠλεκτρικὸν ρεῦμα καὶ τοῦτο λόγῳ τῆς διὰ τοὺς ἄνω οἰκονομικοὺς λόγους συμπτύξεως τοῦ προγράμματος ἐπεκτάσεως τῆς ΔΕΗ. Πάντως ἐὰν ἐκ τῆς ἐξελίξεως τοῦ προγράμματος κατὰ τὸ ἔτος 1959 προκύψῃ οἰκονομικὴ δυνατότης θὰ ἀντικρύσωμεν καὶ τὴν περίπτωσιν ἐπεκτάσεως εἴς τινα χωρία τῆς Λακωνίας μὴ ἠλεκτροδοτούμενα σήμερον. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ φέρομεν εἰς γνῶσιν ὑμῶν, ὅτι αἱ συνεννοήσεις μετὰ τῆς ἐπιχειρήσεως ἠλεκτροφωτισμοῦ Σπάρτης διὰ τὴν ἐξαγοράν της, εἰσῆλθον εἰς τὸ τελικὸν στάδιον. Συγκεκριμένως δι’ ἡμᾶς αἱ διαπραγματεύσεις ἔχουν λήξει ἀπομένει δὲ εἰς τὴν ἐπιχείρησιν Σπάρτης νὰ συμφωνήσῃ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ἡ ΔΕΗ ἐντὸς τοῦ ἔτους 1959 θὰ πραγματοποιήσῃ οὐσιαστικὴν ἐπέκτασιν τῆς δραστηριότητός της εἰς τὸν Νομὸν Λακωνίας διὰ τῆς ἐξαγορᾶς τῆς ὡς ἄνω ἠλεκτρικῆς ἐπιχειρήσεως καὶ τῆς ἐπεκτάσεως μέχρι τῆς Σπάρτης τοῦ δικτύου τῶν 150.000 βόλτ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 13 Ἰανουαρίου 1959

Μετὰ τιμῆς

Γ. Ν. ΠΕΖΟΠΟΥΛΟΣ

Γενικὸς Διευθυντὴς ΙΙ. Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν. α) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Κ. Κωνσταντάρα καὶ Ἀγ. Λασκαρίδη. Ἔχομεν τὴν τιμήν, ἐπὶ τοῦ ἄνω ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 434 ἐρώτησις τῶν ἀξιοτίμων συναδέλφων κ. κ. Ἀγ. Λασκαρίδη καὶ Κ. Κωνσταντάρα, νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι ἡ ἀπόδοσις τοῖς δικαιούχοις τῶν ἐπιδικαζομένων πολιτικῶν ἀποζημιώσεων ἐξ ἀδικημάτων κατ’ ἀγροτικῶν κτημάτων ἐρρυθμίσθη προσηκόντως διὰ τοῦ ἀπὸ 19.7)13.8.1956 Β. Διατάγματος. Οὕτω ἡ ὑπὸ τοῦ Γραμματέως τοῦ ποινικοῦ δικαστηρίου ἅμα τῇ ἀπαγγελίᾳ τῆς ἀποφάσεως μετὰ τῶν δικαστικῶν ἐξόδων καὶ τελῶν εἰσπραττομένη ἀποζημίωσις καταβάλλεται τῷ δικαιούχῳ ἀμέσως, ἐὰν εἶναι οὗτος παρών, ἄλλως κατατίθεται εἰς τὸ Δημόσιον Ταμεῖον. Τὸ Δημόσιον Ταμεῖον, τόσον τὰς ἀποζημιώσεις ταύτας, ὅσον καὶ τὰς ἀποζημιώσεις αἵτινες εἰσπράττονται ὑπ’ αὐτοῦ εἰς ἃς περιπτώσεις οἱ κατηγορούμενοι δὲν προσέρχονται εἰς τὸ Δικαστήριον ὑποχρεοῦται ὅπως ἀποστέλλῃ εἰς τοὺς δικαιούχους διὰ ταχυδρομικῆς ἐπιταγῆς ἐὰν ἤθελε ζητηθῆ τοῦτο καὶ δι’ ἁπλῆς ἔτι ἐπιστολῆς τοῦ δικαιούχου πρὸς τὸ Ταμεῖον. Ἐν Ἀθήναις τῇ 26 Νοεμβρίου 1958

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΜΑΚΡΗΣ

β) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Γ. Πρίφτη, Ι. Δραγονέτη, Μ. Χριστογιώργου, Π. Καπνίση καὶ Ε. Γιαρένη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὡς ἄνω ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. βιβλ. ἐρωτ. 600 καὶ ὑπὸ ἡμερομηνίαν 28 Νοεμβρίου ἐ.ἔ. ἐρώτησις τῶν ἐν θέματι βουλευτῶν ἀναφερομένη εἰς δημοσιεύματα τοῦ τύπου περὶ μελετωμένης ἀπολύσεως ἄνευ δίκης τοῦ Γερμανοῦ Μέρτεν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ὁ χειρισμὸς τῆς περὶ ἧς πρόκειται ὑποθέσεως δὲν ἀποτελεῖ ἀντικείμενον ἀρμοδιότητος τοῦ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργείου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 12 Δεκεμβρίου 1958

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΜΑΚΡΗΣ

γ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Στ. Ἀλλαμανῆ. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 8181 τῆς 25.10.1958 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν καὶ τῷ Ὑπουργείῳ Παιδείας ἡ κατατεθεῖσα ἐν τῇ Βουλῇ καὶ καταχωρισθεῖσα ὑπ’ α)α βιβλ. 384 ἐρώτησις τοῦ ἐν περιλήψει βουλευτοῦ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ ἑξῆς: 1. Οὐδεμία ἀντίθεσις μεταξὺ Ἱερᾶς Μητροπόλεως καὶ Εὐαγγελικῶν δημιουργήσασα ἀνώμαλον κατάστασιν ὡς ἐκ τῆς ὁποίας νὰ ἠπειλήθη ἡ διατάραξις τῆς Δημοσίας Τάξεως ἐξεδηλώθη ἐν Κατερίνῃ. ΙΙ. Διατάραξιν τῆς τάξεως ἠπείλησαν πράγματι πρὸ διμήνου οἱ ἐν Κατερίνῃ Εὐαγγελικοὶ οὐχὶ ὅμως συνεπείᾳ ἀντιθέσεώς των πρὸς τὴν Ἱερὰν Μητρόπολιν, ἀλλὰ ἵνα ματαιώσουν τὴν ἐκτέλεσιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 9345)25.7.1958 ἀποφάσεως τοῦ Νομάρχου Πιερίας, δι’ ἧς διετάχθη ἡ Διοικητικὴ ἀποβολὴ τῆς Εὐαγγελικῆς Ἐκκλησίας Κατερίνης ἐξ οἰκοπέδου 4.000 τ.μ., κατεχομένου ὑπὸ ταύτης, ἄνευ τίτλων κυριότητος εἰς τὸν συνοικισμὸν Εὐαγγελικῶν καὶ ἡ διοικητικὴ ἐγκατάστασις ἐν αὐτῷ τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας, εἰς ὃ εἶχε παραχωρηθῆ ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ Γενικοῦ Δ)τοῦ Βορείου Ἑλλάδος, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 66268)54 ἀποφάσεώς του κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ νόμου, πρὸς ἀνέγερσιν νέου Δημοτικοῦ Σχολείου, διότι τὸ ἤδη χρησιμοποιούμενον, εἰς ὃ φοιτῶσι τέκνα Εὐαγγελικῶν καὶ Ὀρθοδόξων, στεγάζεται εἰς ἀνεπαρκὲς ἀκατάλληλον καὶ ἀνθυγιεινὸν κτίριον ἑτέρα δὲ ἔκτασις δι’ ἀνέγερσιν νέου διδακτηρίου εἰς τὸν συνοικισμὸν τοῦτον δὲν ὑπάρχει. ΙΙΙ. Ἡ ἐκτέλεσις τῆς ἀποφάσεως ἀναβληθεῖσα παρακλήσει τῶν Εὐαγγελικῶν ἐπραγματοποιήθη τὴν 19.9.58 παρουσίᾳ ἐκπροσώπων τῆς Εὐαγγελικῆς καὶ Διοικητικῆς Ἀρχῆς καὶ τῇ συνδρομῇ ἱκανῆς δυνάμεως Χωροφυλακῆς. Εἰς τὸν χῶρον τῆς ἐκτελέσεως συνεκεντρώθησαν μόνον περὶ τὰς 50 γυναῖκας, αἵτινες ὅμως ἠρκέσθησαν εἰς φωνασκίας καὶ διαμαρτυρίας καὶ διελύθησαν χωρὶς οὐδεμία νὰ ἀσκηθῇ κατ’ αὐτῶν βία. Ἐν Ἀθήναις τῇ 12 Δεκεμβρίου 1958

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ

δ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Δ. Κελτεμλίδου, Β. Ἐφραιμίδου, Ε. Γιαρένη καὶ Σ. Καρασάββα. Ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ἡ Κοινότης Σχολείου παραπονεῖται, ὅτι τὸ αἴτημά της περὶ ἠλεκτροδοτήσεώς της παρ’ ὑμῶν, παρὰ τὰ ἐπανειλημμένα σχετικὰ διαβήματά της, παραμένει ἀνικανοποίητον, καίτοι εὑρίσκεται εἰς μικρὰν ἀπόστασιν ἀπὸ τοῦ Ἐθνικοῦ Δικτύου. Σχετικῶς κατετέθη εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν Δ. Κελτεμλίδου, Β. Ἐφραιμίδου, Ε. Γιαρένη καὶ Σ. Καρασάββα. Ὅθεν παρακαλοῦμεν ὅπως, ἐν τῷ πλαισίῳ τοῦ ὑπὸ τῆς ὑμετέρας Ἐπιχειρήσεως ἐφαρμοζομένου προγράμματος ἐξηλεκτρισμοῦ, μελετηθῇ κατὰ προτεραιότητα τὸ θέμα τοῦτο, ἵνα πραγματοποιηθῇ συντόμως ἡ παροχὴ ρεύματος εἰς τὴν ἐν λόγῳ Κοινότητα. Ἐν Ἀθήναις τῇ 17 Δεκεμβρίου 1958 Ἐντολῇ Ὑπουργοῦ

Ὁ Γενικὸς Γραμματεὺς

Δ. ΖΗΣΟΠΟΥΛΟΣ

εʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Γ. Πρίφτη, Ι. Δραγονέτη, Μ. Χριστογεώργου, Π. Καπνίση, Ε. Γιαρένη. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν ἐν θέματι βουλευτῶν (ἀριθ. βιβλ. ἐρωτ. 600, ἡμερ. καταθέσεως 28.11.1958) σχετικῶς μὲ τηλεγραφικὰς διαμαρτυρίας τῆς Ἰσραηλιτικῆς Κοινότητος καὶ τοῦ Συλλόγου Ἰσραηλιτῶν Κερκύρας, ἀναφερομένας εἰς τὴν ἀπόλυσιν τοῦ ἐγκληματίου πολέμου Μέρτεν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν ὑμᾶς, ὅπως ἀνακοινώσητε εἰς τοὺς ἐρωτῶντας κ.κ. βουλευτὰς, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τοῦτο εἶναι ἀναρμόδιον πρὸς ἐξέτασιν τῆς προκειμένης ὑποθέσεως. Ἐν Ἀθήναις τῇ 17 Δεκεμβρίου 1958

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΜΑΚΡΗΣ

στʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ι. Σιαφλέκη, Ε. Σκούρα, Α. Τσιάντου. Εἰς ἀπάντησιν ἐπὶ τῆς διὰ τοῦ ὡς ἄνω ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβασθείσης ἡμῖν ἐρωτήσεως (ὑπ’ αὔξ. ἀριθ. βιβλ. ἐρωτ. 486) τῶν βουλευτῶν Ι. Σιαφλέκη, Ε. Σκούρα καὶ Α. Τσιάντου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν, ὅπως ἐνημερωθῶσιν οἱ ἐνδιαφερόμενοι ὡς ἄνω κ.κ. βουλευταὶ ἐπὶ τῶν κάτωθι ἅτινα ἐγνώρισεν ἡ Νομαρχία Μαγνησίας διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 32137 ἀπὸ 3.12.1958 ἀναφορᾶς της. Ἀπὸ τῶν πρώτων ἡμερῶν ἐγένοντο αἱ δέουσαι ἐνέργειαι καὶ ἐλήφθησαν τὰ ἐνδεικνυόμενα μέτρα πρὸς προστασίαν τῶν πληγέντων ἐκ τῶν πλημμυρῶν κατοίκων τοῦ συνοικισμοῦ Λουτρακίου–Κλήματος–Σκοπέλου καὶ ἐν τῷ μέτρῳ τοῦ δυνατοῦ ἀποκατάστασιν τῶν ἐξ αὐτῶν καταστροφῶν. Οὕτως ἐκινήθη ἡ Ὑπηρεσία Νομομηχανικοῦ Μαγνησίας πρὸς διαπίστωσιν τῶν ζημιῶν καὶ τὸ Κέντρον Κοινωνικῆς Προνοίας πρὸς ἀπογραφὴν τῶν πληγέντων, εἰς οὓς καὶ διενεμήθησαν ἑξήκοντα (60) κλινοσκεπάσματα. Ἐκ τῆς ἀπογραφῆς ταύτης διεπιστώθη, ὅτι δύο (2) μόνον κατοικίαι κατέρρευσαν σχεδὸν κατὰ τὸ ἥμισυ. Ἕτεραι δέκα ἐννέα (19) οἰκογένειαι ὑπέστησαν μικροτέρας ζημίας εἰς εἴδη ἱματισμοῦ, τροφίμων, οἰκοσκευῆς, οἰκοδομικῶν ὑλῶν, εἰδῶν ἐμπορίου κλπ. Ὡσαύτως ὑπέστη βλάβας ἡ ὕδρευσις τοῦ συνοικισμοῦ καὶ ἡ ὑπὸ κατασκευὴν ἁμαξιτὴ ὁδὸς ἡ συνδέουσα τοῦτο μετὰ τῆς Γλώσσης. Διὰ τηλεγραφημάτων καὶ ἀναφορῶν τῆς Νομαρχίας ἐζητήθη παρὰ τοῦ Ὑπουργείου Κοινωνικῆς Προνοίας πίστωσις ἑκατὸν χιλιάδων (100.000) δραχμῶν πρὸς ἀποκατάστασιν τῶν ζημιῶν εἰς οἰκήματα κλπ. Τὸ Ὑπουργεῖον Κοινωνικῆς Προνοίας διὰ τῶν ὑπ’ ἀριθ. Δ.Ο.6099)2212 ἀπὸ 13.10.1958 καὶ Δ.Ο.8135)2639 ἀπὸ 28.11.1958 διαταγῶν του πρὸς τὴν Νομαρχίαν ἐγνώρισεν, ὅτι τελεῖ ἐν ἀναμονῇ ἐγκρίσεως πιστώσεως ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ, αἰτηθείσης διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. Δ.Ο 6325)2104 ἀπὸ 16.9.58 ἐγγράφου του. Ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου Συγκοινωνιῶν καὶ Δημοσίων Ἔργων διετέθη εἰς Σ.Δ.Ι.Α.Σ.Θ. πίστωσις εἴκοσι πέντε χιλιάδων (25.000) δραχμῶν, ἥτις διέθεσε πρὸς τούτοις καὶ ἓν (1) ἀνατρεπόμενον στρατιωτικὸν αὐτοκίνητον πλέον τοῦ μηνός. Δι’ αὐτῶν, ἐγένετο διάνοιξις τμήματος τῆς ἐπιχωσθείσης ὁδοῦ ἐντὸς τοῦ οἰκισμοῦ, ἐκκαθάρισις τῆς πλατείας, ἐκβάθυνσις τῶν ἐκ τοῦ οἰκισμοῦ διερχομένων χειμάρρων πρὸς πρόληψιν νέων πλημμυρῶν καὶ ἐκκαθάρισις τῆς δεξαμενῆς ὑδρεύσεως τοῦ χωρίου, εἰς τρόπον, ὥστε νὰ καθίσταται ἐφικτὴ ἡ ὕδρευσις τῶν κατοίκων. Ὡσαύτως, συνεργεῖον τῆς ὑπηρεσίας Ὑδραυλικῶν Ἔργων ὑπὸ τὸν Μηχανικὸν κ. Παρασκευᾶν προέβη εἰς ἀποτύπωσιν καὶ λῆψιν στοιχείων διὰ τὴν σύνταξιν ὁριστικῆς μελέτης μονίμου διευθετήσεως τῆς κοίτης τοῦ χειμάρρου. Ὡς πρὸς τὴν ὑπὸ κατασκευὴν ἁμαξιτὴν ὁδὸν Λουτρακίου —Γλώσσης συνετάγη πρωτόκολλον θεομηνίας, ἐλλείψει δὲ πιστώσεως κατὰ τὸ τρέχον οἰκονομικὸν ἔτος εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Νομαρχιακοῦ Ταμείου νὰ συνεχισθῇ αὕτη κατὰ τὸ νέον οἰκον. ἔτος ὑπὸ τοῦ ἀναδόχου ἐργολάβου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 27 Δεκεμβρίου 1958

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΜΑΚΡΗΣ

ζʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ. Ἀπαντῶντες εἰς ὑμέτερον ἔγγραφον δι’ οὗ διεβιβάσθη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον ἀντίγραφον τῆς ἐνώπιον ὑμῶν κατατεθείσης ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ, περὶ παραχωρήσεως ὑπὸ τῆς κοινότητος Φιλαδελφείου καὶ τῆς Διευθύνσεως Γεωργίας Θεσσαλονίκης οἰκοπέδων, ἐντὸς πεφυτευμένης δι’ ὀπωροφόρων δένδρων ἐκτάσεως, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι σχετικὰς πληροφορίας ἐπὶ τοῦ προκειμένου θέματος, θὰ παράσχῃ ὑμῖν τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας, ὡς ἁρμόδιον. Ἐν Ἀθήναις τῇ 2 Ἰανουαρίου 1959

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΜΑΚΡΗΣ

ηʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ἠλ. Σκυλλάκου, Ἐπὶ τοῦ ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ ἀπεστάλη ἡμῖν, ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Ἠλ. Σκυλλάκου, ἐν σχέσει μὲ ἀνέγερσιν Διοικητηρίου ἐν Λαρίσῃ ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον ἀπὸ καιροῦ μελετᾷ τὸ ζήτημα τοῦτο τὸ ὁποῖον ἀντιμετωπίζει οὐχὶ μεμονωμένως διὰ τὸν Νομὸν Λαρίσης ἀλλὰ γενικώτερον πρὸς τὸν σκοπὸν ὅπως ἐξευρεθῇ τρόπος ἀνεγέρσεως τοιούτων Διοικητηρίων εἰς τὰς πρωτευούσας ὅλων τῶν Νομῶν. Ἐπὶ τούτοις, γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον Ἐσωτερικῶν ἔχει συγκεντρώσει ἤδη στοιχεῖα διὰ τὸ ζήτημα τοῦτο ἵνα βάσει τούτων ληφθοῦν ὁριστικαὶ ἀποφάσεις. Ἐν Ἀθήναις τῇ 12 Ἰανουαρίου 1959

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΜΑΚΡΗΣ

θʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Ἀράπη. Ἐν σχέσει πρὸς τὸ ὑπ’ ἀριθ. 10323)7956)29.12.1958 ὑμέτερον ἔγγραφον, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Ἀράπη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι συμφώνως πρὸς τὴν διάταξιν τῆς παραγράφου 3 τοῦ ἄρθρου 130 τοῦ Δημοτικοῦ καὶ Κοινοτικοῦ Κώδικος, κατὰ νομαρχιακῆς ἀποφάσεως ἐπιβαλλούσης ποινὴν ἀργίας, ἐπιτρέπεται εἰς τὸν τιμωρηθέντα ἔφεσις ἀσκουμένη ἐντὸς 8 ἡμερῶν ἀπὸ τῆς κοινοποιήσεώς της ἐνώπιον τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ὅστις δύναται νὰ ἐξαφανίσῃ ἢ περιορίσῃ τὴν ποινήν. Τοιαύτη ἔφεσις δὲν ἠσκήθη παρὰ τοῦ τιμωρηθέντος Δημάρχου Κερατσινίου, ὅστις ἤσκησεν αἴτησιν ἀκυρώσεως ἐνώπιον τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας, δικάσιμος τῆς ὁποίας ὡρίσθη ἡ 18 Μαρτίου 1959. Ἐν Ἀθήναις τῇ 12 Ἰανουαρίου 1959

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΜΑΚΡΗΣ

ιʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Βρανοπούλου. Ἔχομεν τὴν τιμὴν, κατόπιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 10308)29) 12)1958 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανοπούλου, σχετικὴ μὲ τὴν ἀνανέωσιν τῶν δελτίων ταὐτότητος τῶν πολιτῶν νὰ σᾶς γνωρίσωμεν τὰ ἀκόλουθα: Ὁμολογουμένως ἡ προώθησις τῆς ἐργασίας ἀνανεώσεως τῶν δελτίων ταυτότητος τῶν πολιτῶν διὰ νέων τοιούτων, παρεχόντων μείζονας ἐγγυήσεις ἀσφαλείας ἐβράδυνεν. Τοῦτο, ὅμως, ὀφείλεται οὐχὶ εἰς ἀμέλειαν τῶν Ὑπηρεσιῶν, ἀλλὰ εἰς τὴν ραγδαίαν ἀνάπτυξιν τῶν τεχνικῶν μέσων κατασκευῆς τῶν νέων δελτίων (νέαι χημικαὶ οὐσίαι, νέα μηχανήματα κλπ.) ἡ ὁποία ἐπέβαλε τὴν ἀναπροσαρμογὴν τῶν ἀρχικῶς ληφθεισῶν ἀποφάσεων. Ἤδη, ἐλπίζομεν, ὅτι ἐντὸς βραχέους χρονικοῦ διαστήματος θὰ ἐπιτύχωμεν τὴν περαίωσιν ὅλων τῶν προπαρασκευαστικῶν ἐργασιῶν, εἰς τρόπον, ὥστε νὰ ἐπιτύχωμεν τὸν ἐφοδιασμὸν τῶν πολιτῶν μὲ δελτία ταυτότητος, παρέχοντα τὴν κατὰ τὸ δυνατὸν ἀνωτάτην ἀπὸ πάσης πλευρᾶς ἀσφάλειαν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 13 Ἰανουαρίου 1959

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ

ιαʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Βρανοπούλου. Κατόπιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 9346)7048 ἀπὸ 29.11.1958 ἐγγράφου σας, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Βρανοπούλου Δημ., σχετικῶς μὲ φερόμενα ὑπὸ ἀστυφυλάκων καὶ χωροφυλάκων Τροχαίας κράνη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ σᾶς γνωρίσωμεν τὰ κάτωθι: Εἴμεθα τῆς γνώμης, ὅτι διὰ λόγους παραστάσεως ἀλλὰ καὶ διὰ λόγους ἀσφαλείας αὐτῶν, ἰδίᾳ κατὰ τὰς νυκτερινὰς ὥρας, ἐπιβάλλεται νὰ ἐξακολουθῶσι φέροντες τὰ κράνη οἱ ἐν ὑπηρεσίᾳ ἀστυφύλακες καὶ χωροφύλακες Τροχαίας κινήσεως. Ὑπὸ τὴν ἀνωτέρω ἄποψιν κατεβλήθη σχετικὴ προσπάθεια καὶ ἐγένοντο σχετικαὶ ἐνέργειαι εἰς τὴν ὑπηρεσίαν Κρατικῶν προμηθειῶν διὰ τὴν προμήθειαν κρανῶν ἐλαφροτέρων, ἐξ ἀλουμινίου καὶ πλέον ὑγιεινῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 19 Ἰανουαρίου 1959

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ

ΙΙΙ. Τοῦ Ὑπουργείου Συγκοινωνιῶν καὶ Δημοσίων Ἔργων. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Ρήγα, Α. Τσιάρα, Δ. Κελτεμλίδη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 9486 ἐ.ἔ. ἐν θέματι ὑμετέρου ἐγγράφου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὅτι ἐνετάλη ἡ ὑφ’ ἡμᾶς Εἰδικὴ Ὑπηρεσία Ὑδραυλικῶν Ἔργων Μακεδονίας ὅπως, ἀφοῦ ἐξετάσῃ τὴν ὠφελιμότητα τῆς ἐκτελέσεως τοῦ ὑπ’ ὄψιν ἔργου καὶ πληροφορηθῇ ἂν ἡ ΥΠΕΜ Θεσσαλονίκης δὲν πρόκειται νὰ προβῇ εἰς τὴν περαιτέρω διευθέτησιν τοῦ χειμάρρου Κοινότητος Συκιᾶς, Χαλκιδικῆς, ἐκπονήσῃ τὴν σχετικὴν μελέτην καὶ ὑποβάλῃ ἡμῖν ταύτην διὰ τὰ περαιτέρω. Ἐν Ἀθήναις τῇ 16 Δεκεμβρίου 1958

Ὁ Ὑπουργὸς

Σ. ΓΚΙΚΑΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Ρήγα, Α. Τσιάρα, Δ. Κελτεμλίδη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 9488 ἐ.ἔ. ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 608 ἐ.ἔ. ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ρήγα, Τσιάρα καὶ Κελτεμλίδη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ ἀκόλουθα: 1) Κατελήφθησαν πράγματι ἐκτάσεις κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἔργων διευθετήσεως χειμάρρου Χαβρία δὲν ὑπεβλήθη δὲ πρότασις ἀπαλλοτριώσεως αὐτῶν καθ’ ὅσον προηγήθη συνεννόησις δι’ ἀνταλλαγὴν τῶν καταληφθησῶν ἐκτάσεων. Διὰ τὴν ἀνταλλαγὴν τῶν καταληφθέντων κτημάτων τῶν γεωργῶν κατοίκων Κοινότητος Βατοπεδίου διεβιβάσθησαν τὰ σχετικὰ δικαιολογητικὰ εἰς τὴν Διεύθυνσιν Γεωργίας Χαλκιδικῆς διὰ τὴν πραγματοποίησιν τῆς ἀνταλλαγῆς, περατοῦται δὲ ἡ ἐργασία συντάξεως τῶν δικαιολογητικῶν διὰ τὴν ἀνταλλαγὴν τῶν καταληφθέντων κτημάτων γεωργῶν κατοίκων Ὁρμυλίας καὶ θὰ διαβιβασθῶσι ταῦτα ἐντὸς πενθημέρου εἰς τὴν διεύθυνσιν Γεωργίας Χαλκιδικῆς. 2) Ἡ Ε.Υ.Τ.Ε. Μακεδονίας κατέβαλεν ἐγκαίρως εἰς τοὺς ζημιωθέντας τὴν καθορισθεῖσαν ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς ἐκτιμήσεως ἀποζημίωσιν διὰ καταστροφὰς ἠρτημένης ἐσοδείας μέχρι τοῦ ποσοῦ τῶν 500 δραχμῶν ὡς καὶ τοὺς δικαιουμένους μεγαλύτερα ποσὰ οἵτινες ὅμως ὑπέβαλον τὰ νόμιμα δικαιολογητικὰ καὶ ἐξεδόθησαν γνωμοδοτήσεις τοῦ Νομικοῦ Συμβουλίου τοῦ Κράτους. Οἱ μὴ ἀποζημιωθέντες εἰσέτι δὲν ὑπέβαλον δικαιολογητικὰ ἢ καθυστερημένα ὑπέβαλον ταῦτα καὶ δὲν ἐπραγματοποιήθη εἰσέτι ἡ πληρωμή των. Βάσει τοῦ ἄρθρου 16 τοῦ Ν. 1296)44 δὲν ἐπιτρέπεται ἡ καταβολὴ ὑπὸ τῆς Ε.Υ.Τ.Ε. Μακεδονίας ποσῶν μεγαλυτέρων τῶν 500 δραχμῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 16 Δεκεμβρίου 1958

Ὁ Ὑπουργὸς

Σ. ΓΚΙΚΑΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Β. Θανασέκου καὶ Α. Τσιπώρη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 9434 ἐ.ἔ. ὑμετέρου ἐγγράφου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 591)27.11.58 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Θανασέκου καὶ Τσιπώρη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Τὸ Ὑπουργεῖον Δημ. Ἔργων δὲν δύναται νὰ διαθέσῃ πιστώσεις διὰ τὴν συντήρησιν Ἐπαρχιακῶν ὁδῶν, καθ’ ὅσον αἱ εἰς τὴν διάθεσίν του πιστώσεις προορίζονται διὰ τὴν θεραπείαν τῶν μεγάλων ἀναγκῶν τῶν ἐθνικῶν ὁδῶν. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀπόφραξιν τῆς διαβάσεως τῆς σιδηροδρομικῆς γραμμῆς διὰ τὰ τροχοφόρα, μελετᾶται ἡ δυνατότης πραγματοποιήσεώς της παρὰ τοῦ Ὑφυπουργείου Συγκοινωνιῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 17 Δεκεμβρίου 1958

Ὁ Ὑπουργὸς

Σ. ΓΚΙΚΑΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Ρήγα καὶ Α. Τσιάρα. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 9770)10.12.1958 ἐγγράφου ὑμῶν δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 620)4.12. 1958 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Ρήγα καὶ Α. Τσιάρα, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὅτι ἡ κατασκευὴ τῆς ὁδοῦ Θεσσαλονίκης–Νέων Μουδανίων–Βάλτας–Βάλτας–Παλιουρίου–Χαλκιδικῆς, ἀπασχολεῖ τὴν Κυβέρνησιν καὶ δι’ αὐτὸ καίτοι ἐπαρχιακὴ ὁδὸς ἐχρηματοδοτήθη ἰδιαιτέρως μέσῳ τοῦ Νομαρχιακοῦ Ταμείου. Ὁ χαρακτηρισμὸς τῆς ὁδοῦ ὡς ἐθνικῆς εἶναι ἀδύνατος, ἐφ’ ὅσον αἱ δυνατότητες τοῦ Ταμείου Ἐθνικῆς Ὁδοποιΐας δὲν καλύπτουν παρὰ μέρος τῶν τεραστίων ἀναγκῶν τοῦ μείζονος κυκλοφορίας ἐθνικοῦ δικτύου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 18 Δεκεμβρίου 1958

Ὁ Ὑπουργὸς

Σ. ΓΚΙΚΑΣ

εʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Ρήγα καὶ Α. Τσιάρα. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 9772 ἐ.ἔ. ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 622)4.12.1958 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ε. Ρήγα καὶ Α. Τσιάρα, γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι ἡ κατασκευὴ τῆς γεφύρας παρὰ τὴν Ἀφησιὰν–Χαλκιδικῆς, ἀνάγεται εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Νομαρχιακοῦ Ταμείου. Οἱ κάτοικοι ἐν τούτοις τῆς Κοινότητος Ἀφησιᾶς ἐξυπηρετοῦνται δι’ ὑπάρχοντος ρείθρου, κατέστησαν δὲ γνωστόν, ὅτι ἀπὸ ἀπόψεως ἐπείγοντος ἐνδείκνυται ἡ κατασκευὴ γεφύρας εἰς Νέα Μάρμαρα ἐξυπηρετοῦσα τοὺς κατοίκους Συκιᾶς καὶ Ἀφησιᾶς διὰ τῆς ἐπαρχιακῆς ὁδοῦ Σάρτας (Ἀφησιᾶς)–Συκιᾶς–Ν. Μάρμαρα καὶ ἐξασφάλισιν συγκοινωνίας μετὰ τοῦ Πολυγύρου Θεσσαλονίκης. Ἐν Ἀθήναις τῇ 23 Δεκεμβρίου 1958

Ὁ Ὑπουργὸς

Σ. ΓΚΙΚΑΣ

στʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Σ. Διβάρη. Εἰς ἀπάντησιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 708 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Κεφαλληνίας κ. Σ. Διβάρη διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 10214)20.12.1958 ὑμετέρου ἐγγράφου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι διὰ τὸ κτίριον τοῦ Ἱεροῦ Ναοῦ Ἁγ. Δημητρίου Μακρυωτίκων (Κεφαλληνίας) ἐχορηγήθησαν διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. Ε. 31485)7130)1.3.1958 ἡμετέρας ἀποφάσεως τὰ βασικὰ ὑλικὰ (30 τόννοι τσιμέντου καὶ 10 τόννοι σιδήρου) ἐξαρκοῦντα διὰ τὴν ἀνέγερσιν Ἐκκλησίας συνήθους τύπου. Τὸ Ἐκκλησιαστικὸν Συμβούλιον ὅμως προέβη εἰς τὴν ἔναρξιν ἀνεγέρσεως Ἐκκλησίας πολὺ μεγαλυτέρων διαστάσεων, διὰ τὴν ὁποίαν ἡ χορήγησις συμπληρωματικῶν ὑλικῶν δὲν εἶναι ἀτυχῶς δυνατὴ σήμερον, λόγῳ τῶν εἰς ὑλικὰ ἀναγκῶν τοῦ προσφάτως ἐπεκταθέντος Προγράμματος Ἀνοικοδομήσεως ἐπὶ σκοπῷ ἀνεγέρσεως ἀντισεισμικῶν οἰκημάτων καὶ διὰ τοὺς ὑπολοίπους μονίμους κατοίκους τῶν Ἰονίων Νήσων. Ἡ περαιτέρω ἐνίσχυσις δι’ ὑλικῶν τοῦ ὡς ἄνω Ἱεροῦ Ναοῦ θὰ ἐπανεξετασθῇ μετὰ τὴν συμπλήρωσιν τῶν ἐργασιῶν τοῦ προγράμματος καὶ ἐφ’ ὅσον θὰ περισσεύσωσιν ὑλικὰ εἰς τὰς ἀποθήκας τῆς Ὑπηρεσίας. Δέον πάντως νὰ σημειωθῇ, ὅτι ἐκ τῶν ἀποθηκῶν μας ἐχορηγήθησαν μέχρι τοῦδε ὑλικὰ διὰ τὴν ἀνοικοδόμησιν ὑπερπεντήκοντα Ἐκκλησιῶν ἐν Κεφαλληνίᾳ. Ἐν Ἀθήναις τῇ 31 Δεκεμβρίου 1958

Ὁ Ὑφυπουργὸς Οἰκισμοῦ

ΕΜΜ. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ

ζʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ι. Σιαφλέκη, Ν. Κιτσίκη, Ε. Σκούρα καὶ Α. Τσιάντου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 10315) 29.12.1958 ὑμετέρου ἐγγράφου καὶ τῆς δι’ αὐτοῦ διαβιβασθείσης ἡμῖν ὑπ’ ἀριθ. 728 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ι. Σιαφλέκη, Ν. Κιτσίκη, Ε. Σκούρα καὶ Α. Τσιάντου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι ἡ ὑπ’ ἀριθ. 790)57 Πρᾶξις τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ὡς καὶ τὰ λοιπὰ νομοθετικὰ μέτρα, δι’ ὧν ἀνετέθη εἰς τὴν καθ’ ἡμᾶς Ὑπηρεσίαν Οἰκισμοῦ ἡ ἀποκατάστασις ὡρισμένων σεισμοπλήκτων περιοχῶν τῆς Χώρας, δὲν προβλέπουσι τὴν ἀνοικοδόμησιν τῶν ἐν λόγῳ περιοχῶν ὑπὸ τὴν εὐρεῖαν ἔννοιαν τοῦ ὅρου, ἀλλὰ τὴν στεγαστικὴν ἀποκατάστασιν αὐτῶν, ἤτοι τὴν διὰ τῆς ὑπὸ τοῦ Δημοσίου παρεχομένης «ἀρωγῆς» κατασκευὴν ἀντισεισμικῆς στέγης διὰ τὰς οἰκογενείας, αἵτινες λόγω τῶν ἐκ τῶν σεισμῶν καταστροφῶν, ἀπέμειναν ἄστεγοι. Ἡ τοιαύτη στεγαστικὴ ἀποκατάστασις συνετελέσθη ἤδη εἰς ποσοστὸν 95% περίπου καὶ θὰ συντελεσθῇ μέχρις ὁλοκληρώσεως. Ἐν Ἀθήναις τῇ 10 Ἰανουαρίου 1959

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Ε. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ

ηʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Π. Οἰκονομίδου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 10037)16.12.58 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡ ὑπ’ ἀριθ. 678 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Π. Οἰκονομίδη, ἐν σχέσει μὲ τὴν προστασίαν πολυτέκνων, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ ἀκόλουθα: Διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 906)57 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καθωρίσθη εἰς δύο πρόσωπα ὁ ἀριθμὸς τῶν πολυτέκνων καὶ τῶν μελῶν τῶν οἰκογενειῶν αὐτῶν, ἅτινα δικαιοῦνται ἐκπτώσεως ἐφ’ ἑκάστου ὑπεραστικοῦ λεωφορείου, καθ’ ὅσον ἄλλως λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν καὶ ἄλλων παρομοίων ἐκπτώσεων θὰ ἐδημιουργεῖτο ζήτημα αὐξήσεως τῶν κομίστρων τῶν ὑπεραστικῶν λεωφορείων καὶ ἐνδεχομένως, γενικωτέρα ἀναταραχὴ εἰς τὴν οἰκονομικὴν σταθερότητα, ἥτις ἀποτελεῖ βασικὴν προϋπόθεσιν ἀναπτύξεως τῆς ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Ὁ ἀριθμὸς τῶν προσώπων καθωρίσθη ἴσος πρὸς τὰς διὰ τοὺς ἀναπήρους ἰσχύοντα. Ἡ ὡς ἄνω πρᾶξις τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου δὲν ἐκυρώθη νομοθετικῶς ὡς προεβλέπετο ἐν αὐτῇ ἐγκαίρως καὶ ἠκυρώθη ὑπὸ τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἐπικρατείας, ὡς ἐκ τούτου δὲ, τὸ θέμα, τοῦτο ἐρρυθμίσθη διὰ τοῦ ἄρθρου 18 τοῦ Ν.Δ. 3839)1958, διὰ τοῦ ὁποίου οἱ πολύτεκνοι καὶ τὰ μέλη τῶν οἰκογενειῶν αὐτῶν ἐξομοιοῦνται πρὸς τοὺς ἀναπήρους πολέμου, δι’ οὓς μάλιστα ἡ ἔκπτωσις παρέχεται μόνον εἰς αὐτοὺς ἀτομικῶς καὶ δὲν ἐπεκτείνεται καὶ εἰς τὰ μέλη τῶν οἰκογενειῶν των. Συνεπῶς, οὗτοι πλεονεκτοῦσι καὶ αὐτῶν ἀκόμη τῶν ἀναπήρων πολέμου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 16 Ἰανουαρίου 1959

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ

θʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Παρθενιάδη καὶ Σ. Κωτιάδη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 10089)17.12.58 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 701 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ. κ. Ν. Παρθενιάδη καὶ Στ. Κωτιάδη, σχετικῶς μὲ ἐπαναλειτουργίαν τοῦ ἀεροδρομίου νήσου Κῶ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι ἡ κατασκευὴ ἀεροδρομίου εἰς τὴν ὡς εἴρηται νῆσον περιλαμβάνεται εἰς τὸ καταρτισθὲν ὑπὸ τῆς καθ’ ἡμᾶς Ὑπηρεσίας, 5ετὲς πρόγραμμα ἀναπτύξεως τῶν ἀερολιμένων. Τὸ μεγαλύτερον μέρος τῶν δαπανῶν κατασκευῆς αὐτοῦ περιλαμβάνεται εἰς τὸ διαβιβασθὲν ἤδη πρὸς ἔγκρισιν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ πρόγραμμα ἐκτελέσεως ἔργων ἐκ τοῦ προϋπολογισμοῦ Δημοσίων ἐπενδύσεων ἔτους 1959. Ἐν Ἀθήναις τῇ 14 Ἰανουαρίου 1959

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Θ. ΚΟΝΙΤΣΑΣ

ιʹ) Ἐπί ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ι. Σιαφλέκη, Ε. Σκούρα, Α. Τσιάντου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 10252)23.12.58 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 715)17.12. 1958 ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ι. Σιαφλέκη, Ε. Σκούρα καὶ Α. Τσιάντου, γνωρίζομεν, ὅτι ἁρμόδιον εἶναι τὸ Νομαρχιακὸν Ταμεῖον Χαλκίδος, τὸ ὁποῖον ἐνεργεῖ βάσει τῶν οἰκονομικῶν δυνατοτήτων καὶ τῆς ἱεραρχήσεως τῶν διαφόρων τοπικῶν ἀναγκῶν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 20 Ἰανουαρίου 1959

Ὁ Ὑπουργὸς

Σ. ΓΚΙΚΑΣ

ιαʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Χ. Καραπιπέρη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 10020)16.12.58 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 661)10. 12.58 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Χ. Καραπιπέρη, γνωρίζομεν, ὅτι σχετικῶς μὲ τὴν Γέφυραν «Μανώλη» ἐπὶ τοῦ ποταμοῦ Ἀγραφιώτου (Νομοῦ Εὐρυτανίας), τὸ Ὑπουργεῖον ἐνήργησε καὶ διετέθη ποσὸν 2 ἑκατομμυρίων πρὸς ἀνακατασκευὴν ταύτης. Ἐν Ἀθήναις τῇ 20 Ἰανουαρίου 1959

Ὁ Ὑπουργὸς

Σ. ΓΚΙΚΑΣ

IV. Τοῦ Ὑπουργείου Βιομηχανίας. αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Κ. Χιωτάκη, Ι. Κοντουδάκη. Ἀπαντῶντες ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 9424)7131 τῆς 2.12. 1958 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Κ. Χιωτάκη καὶ Ι. Κοντουδάκη ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς ἐπὶ τῶν πυρηνελαίων ἀκολουθουμένης πολιτικῆς, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι τὸ θέμα τῆς ἐξαγωγῆς τῶν πυρηνελαίων εἶναι θέμα ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ θέμα τῆς στεροποιήσεως τῶν πυρηνελαίων, αὕτη ἀπαγορεύεται δυνάμει τῆς ὑπ’ ἀριθ. 690)28. 6. 1949 ἀποφάσεως τοῦ Ἀνωτάτου Χημικοῦ Συμβουλίου. Ἡ ἀπόφασις αὕτη ἐλήφθη ἐκ τοῦ λόγου, ὅτι κατὰ τὴν ἐστεροποίησιν τῶν λιπαρῶν ὀξέων μετὰ γλυκερίνης παράγονται πλὴν τῶν τριγλυκεριδίων καὶ εἰς μικρὰς ποσότητας διγλυκερίδια ἅτινα θεωροῦνται λίαν ἐπιβλαβῆ εἰς τὴν ὑγείαν τοῦ ἀνθρώπου. Ἐν Ἀθήναις τῇ 15 Δεκεμβρίου 1958 Ἐντολῇ Ὑπουργοῦ

Ὁ Γενικὸς Γραμματεὺς

Ν. ΒΛΑΧΟΠΟΥΛΟΣ

βʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Π. Κάβδα. Ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 650 ἐρωτήματος τοῦ βουλευτοῦ κ. Π. Κάβδα, ὅπερ ἀπεστάλη ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1833) 11.12.1958 ὑμετέρου ἐγγράφου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τ’ ἀκόλουθα: Συμφώνως πρὸς τοὺς ὅρους τῶν ἁπλῶν ἀδειῶν ἠλ)σμοῦ πόλεων —ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν τῶν ὁποίων ἐδέχθησαν οἱ προσωρινοὶ ἀνάδοχοι νὰ ἀναλάβωσι τὸν ἠλ)σμὸν τῆς περιοχῆς των ἐπὶ ὡρισμένον χρονικὸν διάστημα τὸ ὁποῖον ἄλλωστε κατὰ καιροὺς παρετάθη χωρὶς πρὸς τοῦτο νὰ ὑπῆρχεν ὑποχρέωσις τοῦ Κράτους — οὗτοι ἦσαν ὑποχρεωμένοι ἐν ᾗ περιπτώσει θὰ ἐχορηγοῦντο εἰς ἕτερον τὸ προνόμιον χορηγήσεως τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας (ἐν προκειμένῳ εἰς τὴν Δημοσίαν Ἐπιχείρησιν Ἠλεκτρισμοῦ), καὶ πρὸ τῆς λήξεως τῆς προσωρινῆς ἀδείας των νὰ ἄρωσι τὰς ἐγκαταστάσεις αὐτῶν ἐντὸς τριμήνου ἀπὸ τῆς ἐνάρξεως τῆς λειτουργίας τῶν ὁριστικῶν διὰ προνομίου ἐγκαταστάσεων. Παρὰ ταῦτα εἰς τὸ Ν.Δ. 3523)1956 «περὶ ὀργανώσεως τῆς διανομῆς τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας» προεβλέφθη διάταξις καθ’ ἣν ἡ ΔΕΗ δύναται νὰ ἐξαγοράζῃ ἐκ τῶν ἠλεκτροπαραγωγικῶν ἐπιχειρήσεων τῶν λειτουργουσῶν βάσει ἁπλῆς (προσωρινῆς) ἀδείας, τὰς ἐγκαταστάσεις ἐκείνας αἵτινες θὰ ἦσαν χρήσιμοι εἰς ταύτην, κατόπιν φιλικῶν διαπραγματεύσεων μετὰ τῶν ἐνδιαφερομένων. Δοθέντος, ὅτι αἱ ἐγκαταστάσεις τῶν πλείστων ἐπιχειρήσεων ἦσαν συνεχοῦς ρεύματος, ἀντὶ τοῦ νῦν ἐφαρμοζομένου καθ’ ὅλην τὴν Ἐπικράτειαν ἐναλλασσομένου, πρόδηλον τυγχάνει, ὅτι αἱ πλεῖσται τῶν ἐγκαταστάσεων εἶναι ἐν πολλοῖς ἄχρηστοι εἰς τὴν ΔΕΗ. Ἐὰν ἐπιχείρησίς τις φρονῇ, ὅτι ἀδικεῖται κατὰ τὴν ἐκτίμησιν τῶν ἐγκαταστάσεών της, αἵτινες εἶναι χρήσιμοι εἰς τὴν ΔΕΗ, δύναται νὰ προσφύγῃ εἰς διαιτησίαν ὡς προβλέπει τὸ ἀνωτέρω Ν.Δ. 3523)56. Πάντως ἐγένετο σύστασις εἰς τὴν ΔΕΗ νὰ ἐξετάζῃ μὲ εὐρὺ πνεῦμα κατανοήσεως ἑκάστην περίπτωσιν πρὸς ἀποφυγὴν παραπόνων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 27 Δεκεμβρίου 1958

Ὁ Ὑπουργὸς

Ν. ΜΑΡΤΗΣ

γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Σ. Καρασάββα καὶ Κ. Τσιγάρα. Ἔχομεν τὴν τιμὴν εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 8851) 17.11.58 ὑμετέρου ἐγγράφου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἐν ἀντιγράφῳ ἡ ὑπὸ τῶν βουλευτῶν κ.κ. Σ. Καρασάββα καὶ Κ. Τσιγάρα κατατεθεῖσα καὶ καταχωρηθεῖσα παρ’ ὑμῖν ὑπ’ ἀριθ. 498 ἐρώτησις, νὰ ἀνακοινώσωμεν τ’ ἀκόλουθα ἐπὶ τῆς ὡς ἄνω ἐρωτήσεως. Ἡ ἠλεκτροδότησις τῆς κοινότητος Σερβίων Νομοῦ Κοζάνης περιλαμβάνεται εἰς τὸ ἐν ἐκτελέσει τελοῦν γενικὸν πρόγραμμα ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς χώρας. Δεδομένου ὅμως, ὅτι, ἐκ τῆς συνταχθείσης σχετικῆς μελέτης ἠλεκτροδοτήσεως τῆς εἰρημένης Κοινότητος, προκύπτει δυσανάλογος δαπάνη ἐπεκτάσεως τῶν δικτύων διανομῆς (δρχ. 3.900.000 περίπου) ἐν σχέσει πρὸς τὰ ἐξ αὐτῆς προβλεπόμενα ἔσοδα, ἡ ὑπὸ τῆς ΔΕΗ ἀντιμετώπισις τῆς ἠλεκτροδοτήσεως ταύτης βάσει τοῦ ὡς ἄνω προγράμματος διὰ τὸν ἀνωτέρω λόγον δὲν θὰ καταστῇ ἐφικτὴ εἰς τὸ ἐγγὺς τοὐλάχιστον μέλλον. Ἐν Ἀθήναις τῇ 23 Δεκεμβρίου 1958

Ὁ Ὑπουργὸς

Ν. ΜΑΡΤΗΣ

δʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Θ. Παπαπαναγιώτου. Ἔχομεν τὴν τιμὴν, εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 8870) 6742)17.11.58 ὑμετέρου ἐγγράφου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἐν ἀντιγράφῳ ἡ ὑπὸ τοῦ βουλευτοῦ κ. Θ. Παπαπαναγιώτου κατατεθεῖσα καὶ καταχωρηθεῖσα παρ’ ἡμῖν ὑπ’ ἀριθ. 517 ἐρώτησις, νὰ ἀνακοινώσωμεν τὰ ἀκόλουθα ἐπὶ τῆς ὡς ἄνω ἐρωτήσεως. Ἡ ἠλεκτροδότησις τῆς Κοινότητος Ἀγορᾶς Νομοῦ Δράμας περιλαμβάνεται εἰς τὸ ἐν ἐκτελέσει τελοῦν γενικὸν πρόγραμμα ἐξηλεκτρισμοῦ τῆς Χώρας. Δεδομένου ὅμως, ὅτι ἐκ τῆς συνταχθείσης σχετικῆς μελέτης ἠλεκτροδοτήσεως τῆς εἰρημένης Κοινότητος, προκύπτει δυσανάλογος δαπάνη ἐπεκτάσεως δικτύων διανομῆς ἐν σχέσει πρὸς τὰ ἐξ αὐτῆς προβλεπόμενα ἔσοδα, ἡ ὑπὸ τῆς ΔΕΗ ἠλεκτροδότησις ταύτης, βάσει τοῦ ὡς ἄνω προγράμματος δὲν θὰ καταστῇ ἐφικτὴ εἰς τὸ ἐγγὺς μέλλον. Ἐν Ἀθήναις τῇ 28 Δεκεμβρίου 1958

Ὁ Ὑπουργὸς

Ν. ΜΑΡΤΗΣ

εʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ν. Καθαροσπόρη, Π. Καπνίση, Α. Τσιάντου, Α. Κολαμπᾶ. Ἐπὶ τῆς διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 9781)7392 ἀπὸ 10.12.58 ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβασθείσης ἡμῖν ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Α. Καθαροσπόρη, Π. Καπνίση, Α. Τσιάντου καὶ Α. Κολαμπᾶ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ ἀκόλουθα: Δυνάμει τοῦ ἄρθρου 20 τοῦ Α. Νόμου 2078)1939, ἀπαγορεύεται ἡ ἁλιεία δι’ οἱασδήποτε οὐσίας δυναμένης νὰ ναρκώσῃ, παραλύῃ ἢ φονεύῃ τὰ ὑδρόβια ζῶα, μεταξὺ δὲ τῶν ὑπὸ νόμου τούτου ἐνδεικτικῶς ἀναγραφομένων τοιούτων οὐσιῶν ἀναγράφεται ὡς πρώτης ὁ φλόμος. Τοῦτο δὲν εἶναι τυχαῖον, ἀλλ’ ὀφείλεται εἰς τὸ ὅτι ὁ φλόμος περιέχων ἰσχυρὰς τοξικὰς οὐσίας, ἐπιφέρει ἀναμφισβήτητον ζημίαν εἰς τὸν ἐνάλιον πλοῦτον τῆς Χώρας, οὐδόλως δὲ ἑπομένως εὐσταθεῖ ἄποψις καθ’ ἣν ἐκ τῆς χρησιμοποιήσεως τούτου τὸ μόνον ἀποτέλεσμα εἶναι νὰ ἐγκαταλείπωσι τὰ κρυσφύγετά των οἱ ἰχθύες κλπ. Ἐπὶ τούτοις γνωρίζομεν, ὅτι διὰ τοῦ προϊσχύσαντος, τοῦ ὡς ἄνω Α. Ν. 2054)1920 ἐτίθετο ἡ αὐτὴ ἀπαγόρευσις τοῦ φλόμου, ὁμοίας δὲ ἀπαγορεύσεις συναντῶμεν εἰς προγενέστερα νομοθετήματα ὧν ἡ ἀρχὴ ἀνατρέχει εἰς τὰ πρῶτα ἔτη τοῦ Ἐθνικοῦ ἡμῶν βίου. Κατόπιν τῶν ἀνωτέρω κρίνομεν, ὅτι ἡ ἐπὶ ἕνα καὶ πλέον αἰῶνα ἰσχύσασα ἀπαγόρευσις τῆς ἁλιείας διὰ φλόμου ἐπάναγκες εἶναι, ὅπως διατηρηθῇ, ὡς ἐξυπηρετοῦσα καὶ αὐτὸ τοῦτο τὸ συμφέρον τῶν ἁλιέων τῆς Χώρας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 3 Ἰανουαρίου 1959

Ὁ Ὑπουργὸς

Ν. ΜΑΡΤΗΣ

στʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ι. Ζίγδη καὶ Ἐμ. Ζαννῆ. Εἰς ἀπάντησιν ἐπὶ τῶν ὑπ’ ἀριθ. 8845)6717)17.11.58 καὶ 9148)6954)25.11.1958 ὑμετέρων ἐγγράφων δι’ ὧν διαβιβάζονται ἡμῖν ἐρωτήσεις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Ι. Ζίγδη καὶ Ἐμ. Ζαννῆ σχετικῶς μὲ τὴν κατάργησιν τοῦ ἐργαλείου σπόγγων «γκαγκάβα», ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ κάτωθι: Ἡ κατάργησις τοῦ ἐν λόγῳ ἐργαλείου ἀπεφασίσθη μετὰ σύμφωνον γνώμην τοῦ Γνωμοδοτικοῦ Συμβουλίου Ἁλιείας ἀπὸ τοῦ ἔτους 1955, ἐκδοθέντος τοῦ ἀπὸ 13.7.55 Β. Διατάγματος, τὸ ὁποῖον προέβλεπε τὴν κατάργησίν του ἀπὸ 1.1.1957. Ἐν συνεχείᾳ διὰ τοῦ ἀπὸ 24.1.57 Β.Δ. παρεσχέθη καὶ νέα προθεσμία διὰ τὴν κατάργησίν του, λήγουσα τὴν 31 Δεκεμβρίου 1958. Πλέον τούτου ἐνηργήσαμεν διὰ τὴν μέσῳ τῆς ΑΤΕ χορήγησιν δανείων εἰς τοὺς κατόχους γκαγκαβῶν πρὸς ἀγορὰν ἁλιευτικῶν ἐργαλείων (δίκτυα—παραγάδια), ὥστε νὰ μετατρέψουν ταύτας εἰς ἁλιευτικὰ πλοιάρια διὰ τὴν ἁλιείαν ἰχθύων. Κατόπιν τῶν ἀνωτέρω καὶ λόγῳ τοῦ ἐπιβλαβοῦς τοῦ ἐργαλείου τούτου εἰς τὴν ἁλιείαν τῶν σπόγγων καὶ τῶν ἰχθύων, δὲν προτιθέμεθα νὰ προτείνωμεν τὴν ἔκδοσιν Β. Δ. διὰ τὴν χορήγησιν νέας προθεσμίας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Ἰανουαρίου 1959

Ὁ Ὑπουργὸς

Ν. ΜΑΡΤΗΣ

ζʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Γ. Εὐαγγέλου, Β. Ἐφραιμίδη, Ἀγγ. Λασκαρίδη, Ἱπ. Ζαΐμη, Ἀθ. Κακογιάννη, Ν. Καθαροσπόρη, Π. Γλιγλῆ καὶ Κ. Χιωτάκη. Ἐπὶ τοῦ ὕπερθεν ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτησις τῶν βουλευτῶν κ.κ. Γ. Εὐαγγέλου, Β. Ἐφραιμίδη, Ἀγγ. Λασκαρίδη, Ἱπ. Ζαΐμη, Ἀθ. Κακογιάννη, Ν. Καθαροσπόρη, Π. Γλιγλῆ καὶ Κ. Χιωτάκη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Τὰ περισσότερα τῶν ἰχθυοτροφείων τῆς χώρας, ἔχουν μισθωθῆ δι’ ἀπ’ εὐθείας συμβάσεων, ἄνευ δημοπρασίας, εἰς Ἁλιευτικοὺς Συνεταιρισμούς, ὧν τὰ μέλη κατέχουσι καλῶς τὴν τέχνην ἰχθυοτρόφου. Ἐλάχιστα ἰχθυοτροφεῖα, ἐκ τῶν ὁποίων τὰ πλεῖστα εἶναι μικροῦ οἰκονομικοῦ ἐνδιαφέροντος, ἔχουν μισθωθῆ διὰ δημοπρασίας εἰς ἰδιώτας, εἴτε διότι εἰς τὴν περιοχὴν τῶν ἰχθυοτροφείων δὲν ὑπάρχει ἐπαρκὴς ἀριθμὸς ἁλιέων διὰ νὰ συγκροτήσωσιν ἁλιευτικὸν συνεταιρισμόν, εἴτε διότι οἱ τοπικοὶ συνεταιρισμοί, εἰς οὓς ἐξεμισθώθησαν τὰ ἰχθυοτροφεῖα, ἐκηρύχθησαν ἔκπτωτοι, διότι δὲν ἐτήρησαν τὰς ὑπὸ τῶν συμβάσεων μισθώσεως τῶν ἰχθυοτροφείων προβλεπομένας ὑποχρεώσεις των. Ἡ Διεύθυνσις Ἁλιείας διαθέτει ἓξ (6) ἐπιστήμονας ἰχθυολόγους, σπουδάσαντας εἰς τὴν ἀλλοδαπήν. Ὑπὸ τούτων συντάσσονται οἱ τεχνικοὶ ὅροι ἐκμεταλλεύσεως τῶν ἰχθυοτροφείων, ὑπὸ τὴν ἐποπτείαν δὲ τούτων ἐνεργοῦνται κατ’ ἔτος ἐμπλουτισμοὶ λιμνῶν καὶ ποταμῶν, διὰ νέων εἰδῶν ἰχθύων ταχείας ἀναπτύξεως καὶ ἐκλεκτῆς ποιότητος καὶ ἐκτελοῦνται τῇ ὑποδείξει τούτων ἔργα εἰς τὰ ἰχθυοτροφεῖα, δι’ ὧν ἐπετεύχθη βελτίωσις τῶν ὅρων ἐκμεταλλεύσεως αὐτῶν καὶ σημαντικὴ αὔξησις τῆς παραγωγῆς των. Βεβαίως, ὁ ἀριθμὸς τῶν ὑπαρχόντων εἰδικευμένων ὑπαλλήλων δὲν εἶναι ἐπαρκής, διὰ τὴν ἐπιθυμητὴν ἄμεσον ἐπέκτασιν τῆς κρατικῆς δραστηριότητος, πρὸς ταχεῖαν ὁλοκλήρωσιν τοῦ κατὰ μέγα μέρος ἐφαρμοσθέντος προγράμματος ἀναπτύξεως τῆς ἁλιείας, μὲ ἀναμφισβήτητον ἐπιτευχθὲν ἀποτέλεσμα τὸν τριπλασιασμὸν τῆς ἁλιευτικῆς παραγωγῆς, δι’ ὃ καταρτίζονται ἤδη, μετ’ ἔγκρισιν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, σχέδια νόμων περὶ ἱδρύσεως περιφερειακῶν Ἐποπτειῶν Ἁλιείας καὶ ἀναδιοργανώσεως τῆς Κεντρικῆς Ὑπηρεσίας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 10 Ἰανουαρίου 1959.

Ὁ Ὑπουργὸς

Ν. ΜΑΡΤΗΣ

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Καλαντζάκος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§4Α. ΚΑΛΑΝΤΖΑΚΟΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίρρησίς τις, ἐπ’ αὐτῶν;

§6Η. ΜΠΡΕΔΗΜΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἤθελον νὰ κάμω μερικὰς φραστικὰς διορθώσεις.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα, κύριε Μπρεδήμα, ἀλλὰ θὰ πρέπει αὗται νὰ τύχουν τῆς ἐγκρίσεώς μου.

§8Η. ΜΠΡΕΔΗΜΑΣ. Μάλιστα, κύριε Πρόεδρε.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἑπομένως, ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ.

Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων περὶ Κορινθιακῆς σταφίδος καὶ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ».

§10ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς τὸ σύνολον, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεων περὶ Κορινθιακῆς σταφίδος καὶ Αὐτονόμου Σταφιδικοῦ Ὀργανισμοῦ». Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν κατὰ τὸ οἰκονομικὸν ἔτος 1950– 51, 1951–52, 1952–53, 1953–54, 1954–55, 1955 56 καὶ 1957 ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Δικαιοσύνης, ὡς καὶ ἐγγραφῆς τῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων ἐν τῷ Εἰδικῷ Προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου».

§12ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς τὸ σύνολον, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἐγκρίσεως πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν κατὰ τὰ οἰκ. ἔτη 1950– 51, 1951–52, 1952–53, 1953–54, 1954–55, 1955 56 καὶ 1957 ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Δικαιοσύνης, ὡς καὶ ἐγγραφῆς τῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων ἐν τῷ Εἰδικῷ Προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου». Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν κατὰ τὰ οἰκονομικὰ ἔτη 1950– 1951, 1951–1952, 1954–1955, 1955–1956 καὶ 1957 ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Δικαιοσύνης καὶ ἐγγραφῆς τῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων ἐν τῷ Εἰδικῷ Προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου».

§14ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς τὸ σύνολον, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἐγκρίσεως πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν κατὰ τὰ οἰκ. ἔτη 1950– 1951, 1951–1952, 1954–1955, 1955–1956 καὶ 1957 ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Δικαιοσύνης καὶ ἐγγραφῆς τῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων ἐν τῷ Εἰδικῷ Προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀναστολῆς διώξεως ἐγκληματιῶν πολέμου». Τὸν λόγον, ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ, ἔχει ὁ κ. Σ. Ἡλιόπουλος.

§16Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι ἡ ἐγγραφὴ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν, γίνεται κἄπως ἀνωμάλως. Διότι, κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, μετὰ τὴν εἰσήγησιν τῶν δύο εἰσηγητῶν, τοῦ τῆς πλειοψηφίας καὶ τῆς μειοψηφίας, εἴχομεν φθάσει περίπου τὴν 7.30′ μ.μ., ἐζητήθη ἀπὸ πολλοὺς βουλευτὰς ἡ διακοπὴ τῶν συζητήσεων εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, διὰ νὰ προσέλθωμεν εἰς τὴν συνεδριάζουσαν πλέον Βουλήν, τοσούτῳ μᾶλλον, καθ’ ὅσον μᾶς ἀνεκοινώθη τὴν στιγμὴν ἐκείνην, ὅτι ὁμιλεῖ εἰς τὴν αἴθουσαν τῆς Βουλῆς ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Παρὰ τὸ ὅτι ὅλοι οἱ βουλευταί, τοὐλάχιστον τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἐζήτησαν τὴν διακοπὴν τῆς συζητήσεως, ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος καὶ Πρόεδρος τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ἠρνήθη τὴν διακοπὴν καὶ ἐζήτησε νὰ συνεχισθῇ ἡ συζήτησις. Ἐδήλωσα νὰ ἐγγραφῇ εἰς τὰ πρακτικά, ὅτι εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ προσέλθωμεν εἰς τὴν συνεδριάζουσαν Βουλήν, ὅπου ὡμίλει καὶ ὁ κ. Πρωθυπουργός, καὶ πράγματι, ὅλοι οἱ συνάδελφοι, ὅλων τῶν πτερύγων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἀπεχώρησαν, δηλώσαντες τοῦτο εἰς τὰ πρακτικά, καὶ ἐνῷ δὲν ὑπῆρχεν ἀπαρτία —ἀντελήφθην μάλιστα καὶ ὡρισμένα πράγματα, τὰ ὁποῖα δὲν ἐπιτρέπεται νὰ συμβαίνουν καὶ ἀπὸ ἀπόψεως κοσμιότητος τῶν ἐργασιῶν τῆς Ἐπιτροπῆς, ἀνεζητοῦντο δηλαδὴ βουλευταὶ καὶ εἰς τοὺς διαδρόμους καὶ ἐντὸς τῆς Βουλῆς, διὰ νὰ ψηφισθῇ πλέον αὐτούσιον τὸ σχέδιον νόμου, πλήν, βεβαίως, τῶν βουλευτῶν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως— ἐψηφίσθη, ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ὅπως ἀντιλαμβάνομαι τώρα τὸ σχέδιον νόμου, ὡς ἦτο, καὶ τὸ ἔφερον ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ὡς ἦτο, ἐνῷ εἴχομεν ζητήσει πολλοὶ βουλευταὶ νὰ ὁμιλήσωμεν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου. Νομίζω, ὅτι, παρὰ τὸ ὅτι δὲν ὑπάρχει ρητὴ διάταξις, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν αἱ Κοινοβουλευτικαὶ Ἐπιτροπαὶ νὰ συνεδριάζουν κατὰ τὰς ὥρας τῶν συνεδριάσεων τῆς Βουλῆς, νοεῖται ἀφ’ ἑαυτοῦ, ὅτι δὲν θὰ πρέπει νὰ συμβαίνῃ αὐτό. Καὶ ἀπὸ ἀπόψεως περαιτέρω καλῆς πίστεως, νομίζω, ὅτι ἐπεβάλλετο ἡ διακοπὴ τῆς συζητήσεως εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, διότι ὁ κ. Πρωθυπουργὸς ὡμίλει εἰς τὴν Βουλὴν ἐπὶ πολιτικοῦ θέματος καὶ εἴχομεν καθῆκον, νομίζω, νὰ διακόψωμεν, διὰ νὰ προσέλθωμεν εἰς τὴν Βουλὴν καὶ νὰ παρακολουθήσωμεν τὴν ἀγόρευσιν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ. Φρονῶ, ὅτι, ἴσως, καὶ κατὰ τὸ ἄρθρον 36 τοῦ Κανονισμοῦ, ἀνωμάλως ἀναγράφεται τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ καὶ εἶναι θέμα ἰδικόν σας, κύριε Πρόεδρε, τὸ θέμα, ἐὰν ἠμποροῦν νὰ συνεδριάζουν αἱ Κοινοβουλευτικαὶ Ἐπιτροπαί, συνεδριαζούσης τῆς Βουλῆς.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς εἶναι ἐδῶ καὶ θὰ μᾶς εἴπῃ σχετικῶς. Θὰ ἤθελον, ἐν τούτοις, νὰ σᾶς παρακαλέσω, ὅταν ἔχετε τοιαῦτα θέματα, κύριε Ἡλιόπουλε, δεδομένου ὅτι εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ἐνδιαφερόμεθα ὅλοι διὰ τὸ κῦρος τοῦ κοινοβουλευτισμοῦ, νὰ τὰ φέρετε εἰς τὸ γραφεῖον μου. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐκτίθενται αὐτὰ δημοσίᾳ, ὄχι διότι ἔγινε τίποτε τὸ ἀνώμαλον, οὔτε τὸ διαβλητόν, ἀλλὰ δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ δίδωμεν ὅπλα ἡμεῖς κατὰ τοῦ κοινοβουλευτισμοῦ, λέγοντες τοιαῦτα πράγματα, τῶν ὁποίων καὶ θὰ γίνῃ, ἴσως, ἐκμετάλλευσις αὔριον, ὅτι δῆθεν ἔγιναν ἀνωμαλίαι, ἐνῷ δὲν ἔγινε τίποτε. Εἰδικῶς δὲ διὰ τὸ Προεδρεῖον, δὲν ὑπάρχει τί τὸ μεμπτόν, ἐφ’ ὅσον ἡ ἔκθεσις τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς εἶναι ὑπογεγραμμένη νομοτύπως παρὰ τοῦ Προέδρου καὶ τοῦ Γραμματέως αὐτῆς. Δι’ αὐτό, ἐπειδὴ εἶσθε καὶ νέος βουλευτής, νομίζω, ὅτι δὲν χρειάζεται ἡ δημιουργία θεμάτων, διὰ νὰ συντηρῆται ἡ σκανδαλοθηρία. Καλύτερον νὰ τὰ ἐλέγομεν εἰς τὸ γραφεῖον μου, τὸ ὁποῖον εἶναι ἀνοικτὸν καθ’ ὅλας τὰς ἡμέρας καὶ ὥρας.

§18Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, ὑπῆρξεν ὁμαλωτάτη. Ἐὰν τινὲς ἐκ τῶν συναδέλφων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ μάλιστα ὁ ὁμιλήσας ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ, ὁ ὁποῖος, ὡς εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας, ἠγόρευσεν ἐπὶ 1½ ὥραν ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου καὶ ἠθέλησε κατόπιν νὰ φύγῃ, διὰ νὰ παρακολουθήσῃ τὴν συνεδρίασιν τῆς Βουλῆς, τοῦτο δὲν ὑπεχρέωνε τὴν Ἐπιτροπὴν νὰ διακόψῃ τὴν συνεδρίασιν. Ἐγὼ εἶπον, ὅτι λόγῳ τῆς φύσεως τοῦ νομοσχεδίου καὶ λόγῳ τοῦ ὅτι δὲν ἦτο παρὰ μόνον ἕνα ἄρθρον καὶ τὸ νομοσχέδιον δὲν ἐπρόκειτο νὰ βραδύνῃ, παρεκάλεσα θερμῶς νὰ μὴ διακόψωμεν τὴν συνεδρίασιν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον καὶ συνέβη. Ἀπεχώρησαν, τῇ ἀληθείᾳ, οἱ κύριοι συνάδελφοι τῆς ΕΔΑ, ἀλλὰ ἡ συνεδρίασις συνεχίσθη κανονικῶς, ἡ ἀπόφασις ἐλήφθη κατὰ πλειοψηφίαν, ἡ συζήτησις ἔγινεν εὐρυτάτη, διότι τοῦτο εἶναι τὸ οὐσιῶδες, ἐὰν πράγματι τὸ νομοσχέδιον συνεζητήθη, συνεζητήθη δὲ μετὰ περισσῆς λεπτομερείας εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν καὶ ἴσως, ἴσως καὶ περισσότερον ἀπὸ ὅ,τι ἔπρεπεν. Εἰδικῶς ὁ ἀξιότιμος εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας, τὸ ἀνέλυσεν ἐπὶ 1½ ὥραν.

§19Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, νὰ δώσω μίαν ἐξήγησιν. Δὲν ὑπῆρξε κἂν εἰς τὴν σκέψιν μου νὰ σκανδαλοθηρίσω.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀθέλητα.

§21Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Πάντως, δὲν θέλω νὰ προκαλέσω ἐντυπώσεις. Νομίζω, ὅμως, ὅτι ὑπάρχει θέμα κοινοβουλευτικῆς τάξεως, ἐὰν αἱ Ἐπιτροπαὶ αἱ Κοινοβουλευτικαί, ἠμποροῦν νὰ συνεδριάζουν, ἐφ’ ὅσον συνεδριάζει καὶ ἡ Βουλὴ ταὐτοχρόνως.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, θὰ σᾶς εἴπω τοῦτο. Ἡ πρακτικὴ ἀποδεικνύει, ὅτι αἱ μόναι ὧραι, κατὰ τὰς ὁποίας ἠμποροῦν νὰ συνεδριάζουν αἱ Ἐπιτροπαί, εἶναι αἱ ὧραι ποὺ συνεδριάζει ἡ Βουλή, διότι οἱ βουλευταὶ δὲν ἔρχονται τὸ πρωΐ, δὲν δύνανται νὰ ἔρχωνται εἰς τὰς 4.30′ τὸ ἀπόγευμα, ἐφ’ ὅσον ἡ ἐργασία των τὴν μεσημβρίαν τελειώνει ἀργά. Ἐὰν ἠμπορῆτε σεῖς, νὰ εἰσηγηθῆτε αὐτὸ τὸ νέον μέτρον, ἐγὼ θὰ σᾶς ὀφείλω εὐγνωμοσύνην, ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει τρόπος καὶ συνεπῶς εἶναι ἐπὶ ματαίῳ. Ἄλλωστε, εἰς ὅλας τὰς Βουλὰς τοῦ κόσμου, αὐτὸ γίνεται. Νομίζω, μάλιστα, ὅτι μετ’ ὀλίγα ἔτη, ἡ ἀνάγκη τῆς διατηρήσεως τοῦ Κοινοβουλευτισμοῦ, θὰ μᾶς ὁδηγήσῃ εἰς τὸ μέτρον νὰ μοιρασθοῦν αἱ Βουλαί, εἰς Τμῆμα Βουλὴν Ἐλέγχου, Τμῆμα Βουλὴν Νομοθετικῆς Ἐργασίας κλπ., εἰς διάφορα τμήματα, διότι δὲν γίνεται ἄλλως.

§23Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἤθελα νὰ ἐρωτήσω τὸν κύριον ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ἐπὶ τοῦ ἀρχικοῦ κειμένου θὰ συζητήσωμεν, τὸ ὁποῖον κατέθεσεν, ἢ ἐπὶ τοῦ κειμένου, τὸ ὁποῖον προέκυψε μετὰ τὴν ἐπεξεργασίαν ἀπὸ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν.

§24Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Δὲν εἶναι οὐσιώδης ἡ διαφορά, ἀλλὰ φυσικὰ τὸ τροποποιημένον κείμενον θὰ συζητηθῇ.

§25Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Νομίζω, ὅτι εἶναι οὐσιώδης ἡ διαφορά.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας κ. Β. Παπαρρηγόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§27Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἀπὸ τῆς λήξεως τοῦ δευτέρου παγκοσμίου πολέμου, ἔχουν ἤδη διαρρεύσει περίπου 15 ἔτη. Κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ πολέμου ἔλαβον χώραν, ἰδιαιτέρως εἰς τὰς ὑπὸ κατοχὴν χώρας, ὡρισμένα ἀδικήματα, τὰ ὁποῖα ἀναμφισβητήτως ὑπῆρξαν καὶ σκληρὰ καὶ ἀπάνθρωπα. Ὁ ὁμιλῶν αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ἔχει τὴν θλιβερὰν τιμὴν νὰ κατάγεται ἀπὸ μίαν ἐπαρχίαν, ἡ ὁποία ἐπλήρωσε βαρὺν τὸν φόρον τοῦ αἵματος εἰς τὴν σκληρότητα, τὸ τονίζω, εἰς τὴν σκληρότητα, ἡ ὁποία ἐπεδείχθη ἀπέναντι συμπατριωτῶν του, διότι εἰς ὅλους σας εἶναι γνωστὴ ἡ σφαγὴ τῶν Καλαβρύτων. Τὸ γεγονός, ὅτι πρόφασιν εἰς τὴν ἀνθρωποσφαγὴν αὐτὴν ἔδωσεν εἰς τὸν κατακτητὴν ἡ συμπεριφορὰ τῶν κομμουνιστῶν, δὲν δύναται ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ νὰ δικαιολογηθῇ τὸ δρᾶμα τῶν Καλαβρύτων.

§28Κ. ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ. Αἶσχος εἶναι, κύριε εἰσηγητά, ὅπως συγκρίνητε ἔτσι τὰ πράγματα.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Πυρομάγλου, τί ἔχετε;

§30Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πυρομάγλου, τὰ πράγματα, εἶναι γνωστὰ εἰς ὅλους μας.

§31Κ. ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ. Ἄλλο, τὸ ἕνα, ἄλλο τὸ ἄλλο.

§32Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἀνῆλθον εἰς τὸ βῆμα νὰ δικαιολογήσω αὐτὰς τὰς πράξεις, αἱ ὁποῖαι ἀπετέλεσαν ὑπερβολὰς ἀσυγχωρήτους.

§33Κ. ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ. Δικαιολογεῖτε τὴν ξένην ἐπέμβασιν, κἄθε φορὰ εἰς τὴν Ἑλλάδα.

§34Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀλλά, κύριοι, μὴ σᾶς κακοφαίνεται, ὅτι ἀφορμὴν τῆς σφαγῆς τῶν Καλαβρύτων, ἔδωσεν ἡ πτέρυξ ἐκείνη.

§35ΦΩΝΑΙ ΕΚ ΤΗΣ ΕΔΑ. Αἶσχος, αἶσχος.

§36Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Μὴ ἐξάπτεσθε, κύριοι, ἡ ἱστορία καὶ τὰ δεδομένα, εἶναι γνωστὰ εἰς πάντας.

§37ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. (Τῆς Ε.Δ.Α.). Ἡ ἱστορία, ποὺ γράφετε σεῖς.

§38Κ. ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ. Κύριε Πρόεδρε...

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Πυρομάγλου, τί πράγματα εἶναι αὐτά; Κύριοι συνάδελφοι θὰ ἐφαρμόσω τὸν Κανονισμὸν καὶ θὰ ἀνακαλέσω εἰς τὴν τάξιν πάντα διακόπτοντα. Ἡ εἰσήγησις θὰ ἀκουσθῇ, ὅπως θὰ ἀκουσθῇ καὶ τὸ ALTERA PARS.

§40Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἔπρεπε νὰ ἀνακαλέσητε εἰς τὴν τάξιν τὸν ὁμιλητήν.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Παπαδημητρίου, τώρα τελευταίως, θέλετε νά μοῦ ὑποδεικνύετε, πῶς θὰ ἀσκήσω τὰ καθήκοντά μου. Παρακαλῶ νὰ περιορισθῆτε εἰς τὰ ἰδικά σας καθήκοντα.

§42Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ δὲν ἐδικαιολόγησα κανένα. Κἄθε ἄλλο. Ἀλλὰ ἐτόνισα, ὅτι ἡ πρᾶξις αὐτὴ ὑπῆρξε πρᾶξις ἀδικαιολόγητος, σκληρὰ καὶ ἀπάνθρωπος. Δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία. Κύριοι, παρῆλθον, ἐπαναλαμβάνω, 15 χρόνια ἀπὸ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης. Ἡ πάροδος τοῦ χρόνου αὐτοῦ, εἶχεν ὡς συνέπειαν μίαν πεῖραν, ἡ ὁποία ἐκτήθη κατὰ τὸ διάστημα αὐτό. Πρῶτα–πρῶτα, αἱ σχέσεις μας, μετὰ τὴν εἰρήνην, μετὰ τῶν Κρατῶν τῶν τέως ἐμπολέμων, ἐξειλίχθησαν εἰς βαθμόν, ὁ ὁποῖος σήμερον νὰ σημειώνῃ μίαν βελτίωσιν καὶ νὰ ἔχῃ καταλήξει εἰς μίαν στενωτάτην συνεργασίαν πρὸς τὸ συμφέρον ὅλων τῶν λαῶν, ἀλλὰ ἰδιαιτέρως καὶ τῆς Ἑλλάδος. Εἰδικώτερον, αἱ σχέσεις μας, μετὰ τῆς Γερμανίας, ἔχουν ἐξελιχθῆ ἐπὶ τοσοῦτον στενῶς, ὥστε νὰ παρίσταται ἀνάγκη, ὅπως ἀρθῶσιν ἐκ τοῦ μέσου ὅλα ἐκεῖνα τὰ ἐμπόδια, τὰ ὁποῖα θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ διαταράξουν τὰς σχέσεις αὐτὰς ἢ ὁπωσδήποτε νὰ ἀποτελέσουν σκιὰν εἰς τὴν ὁμαλωτέραν ἐπὶ τὰ πρόσω ἐξέλιξιν καὶ βελτίωσιν τῶν σχέσεων αὐτῶν, ἐμπόδια, τὰ ὁποῖα ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος παραμένοντα, δὲν ἐξυπηρετοῦν κανένα πρακτικὸν σκοπόν. Διότι, κύριοι, κατὰ τὸ διάστημα τῶν 15 ἐτῶν, τὰ ὁποῖα παρῆλθον, ἡ ἐφαρμογὴ τῆς νομοθεσίας περὶ τιμωρίας ἐγκληματιῶν πολέμου ἀπέφερεν, ἐντελῶς, πενιχρὰ ἀποτελέσματα. Καὶ τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον θὰ ἔχω τὴν τιμὴν νὰ σᾶς ἀναπτύξω, δὲν ἀποτελεῖ ἐμπόδιον εἰς τὴν δίωξιν τῶν ἐγκληματιῶν, ἀλλὰ ἀντιμετωπίζει μὲ ρεαλιστικὸν τρόπον τὴν πραγματικότητα, πιστεύω ἀπολύτως, ὅτι διευκολύνει τὴν δίωξιν αὐτῶν ἀπὸ τὴν οἰκείαν Γερμανικὴν Κυβέρνησιν. Διότι τὸ οὐσιῶδες εἰς τὸ νομοσχέδιον αὐτό, τὸ ὁποῖον θὰ σημειώσητε, εἶναι ὅτι, δὲν καταργεῖται ἡ ποινικὴ δίωξις, ἁπλῶς ἀναστέλλεται ἡ ποινικὴ δίωξις, μόνον ὅτι ἐὰν ἐπελήφθη τῆς διώξεως τῶν ἀδικημάτων αὐτῶν τὸ Γερμανικὸν Κράτος. Ἡ πραγματικότης εἶναι, ὅτι ἡ νομοθεσία αὐτὴ περὶ διώξεως τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, σχεδὸν ἔφθασεν εἰς νεκρὸν σημεῖον. Θὰ σημειώσω δέ, ὅτι δὲν πταίει διὰ τοῦτο ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις. Κάθε ἄλλο. Θὰ σᾶς εἴπω μάλιστα, ἐν συνεχείᾳ, ἀκριβῶς ποίαν πολιτικὴν ἐτήρησαν καὶ αἱ προηγούμεναι Κυβερνήσεις τοῦ Κέντρου. Διότι σήμερον, ἡ Κυβέρνησις τῆς Ε.Ρ.Ε., δὲν κάμνει τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ ἐπιβεβαιοῖ καὶ νὰ ἐπισφραγίζῃ μίαν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν ἐνεκαινίασεν ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κέντρου, ἡ Κυβέρνησις τῶν Φιλελευθέρων καὶ θὰ σᾶς ἀναγνώσω τὰ κείμενα. Κύριοι, μέχρι σήμερον, κατὰ τὸ διάστημα τῆς 15ετίας, εἰσήχθησαν εἰς τὸ εἰδικὸν Δικαστήριον ἐγκληματιῶν πολέμου, ἐν συνόλῳ, 54. Ἐξ αὐτῶν, κατεδικάσθησαν: Γερμανοὶ 12, ἐκ τῶν ὁποίων 3 εἰς θάνατον, οἱ ὁποῖοι καὶ ἐξετελέσθησαν, 1 εἰς ἰσόβιον κάθειρξιν καὶ 1 εἰς πρόσκαιρον κάθειρξιν. Εἷς μόνον Ἰταλὸς εἰς ἰσόβιον κάθειρξιν καὶ εἷς θάνατον 4 Βούλγαροι, ἐκ τῶν ὁποίων ὁ 1 ἐξετελέσθη. Τῶν ἄλλων εἶναι ἐρήμην ἡ καταδίκη.

§43Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Τὸ σύνολον τῶν παραπεμφθέντων;

§44Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ σύνολον τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, τῶν ὁποίων ἐζητήθη ἡ δίωξις, ἀπὸ τὸ ἁρμόδιον Διεθνὲς Γραφεῖον ἐγκληματιῶν πολέμου, ἀνέρχεται εἰς: Γερμανοὺς 470, ἐνῷ εἶναι κατηγορούμενοι 911, εἰς Ἰταλοὺς 391, ἐξ ὧν ἐνεκρίθησαν 362 ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ Λονδίνου, εἰς Βουλγάρους 609, ἐξ ὧν ἐνεκρίθησαν 410 καὶ εἰς Ἀλβανοὺς 5, ἐξ ὧν ἐνεκρίθησαν 5. Αὐτοὶ εἶναι ὅλοι οἱ ἐγκληματίαι πολέμου, τῶν ὁποίων ἐζητήθη ἡ δίωξις. Οὐδεὶς ἐξ αὐτῶν, μόνον εἷς...

§45Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Διατὶ μόνον εἷς;

§46Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἠκούσατε τί θέλω νὰ εἴπω, διότι, ἁπλούστατα, δὲν εὑρίσκονται ἐν Ἑλλάδι καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ζητηθῇ ἡ ἔκδοσις, οὔτε ἔγινε καμμία παράλειψις, ὅσον ἀφορᾷ τὸ σημεῖον αὐτό. Ὅσοι ἐξ αὐτῶν εὑρέθησαν εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἐδιώχθησαν. Τὸ ὅτι δὲν εὑρέθησαν εἰς τὴν Ἑλλάδα, δὲν πταίει ἡ Κυβέρνησις. Κύριοι συνάδελφοι, ἀσχέτως πρὸς τὴν πρακτικὴν καὶ οὐσιαστικὴν ἄποψιν τοῦ θέματος, ὅτι ἡ νομοθεσία περὶ διώξεως ἐγκληματιῶν πολέμου ἐν Ἑλλάδι περιῆλθεν εἰς νεκρὸν σημεῖον, πλὴν μιᾶς μοναδικῆς περιπτώσεως, τοῦ MERTEN, ὁ ὁποῖος ἦλθεν εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ συνελήφθη καὶ ὁ ὁποῖος ἐξαιρεῖται τοῦ παρόντος νόμου καὶ ὁ ὁποῖος θὰ δικασθῇ ἀπὸ τὰ Ἑλληνικὰ Δικαστήρια, οὐδεὶς ἄλλος οὔτε εὑρίσκεται ἐν Ἑλλάδι, οὔτε κρατεῖται ἐν Ἑλλάδι, ὥστε σήμερον νὰ ἐμφανίζεται, τυχόν, δῆθεν διαμαρτυρία διὰ τὸ μέτρον αὐτό. Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, τὸ μέτρον αὐτὸ τῆς ἀναστολῆς τῆς διώξεως, δὲν εἶναι πρώτη ἡ Κυβέρνησις τῆς ΕΡΕ, ἡ ὁποία τὸ εἰσηγεῖται. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἤδη προηγήθησαν διατάξεις νόμου, αἱ ὁποῖαι χρονολογοῦνται ἀπὸ τὸ 1952 καὶ διὰ τῶν ὁποίων νόμων, καὶ εἰδικῶς τοῦ 2058 καὶ τοῦ 2219, ἐτέθησαν αἱ βάσεις τῆς ἀναστολῆς τῆς διώξεως τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Ὁ νόμος 2058)1952 ἐψηφίσθη, ὅπως ὅλοι γνωρίζετε, ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν τοῦ Κέντρου, καὶ εἰς τὸ ἄρθρον 21 ὁρίζει τὰ ἑξῆς: «Ἐπιτρέπεται εἰς τὸ Ἐθνικὸν Γραφεῖον ἐγκληματιῶν πολέμου, ὅπως ἐκ τῶν ἐκκρεμουσῶν παρ’ αὐτῷ δικογραφιῶν κατὰ ἐγκληματιῶν πολέμου (ἐτῶν 1941–44), ὑπηκοότητος Γερμανικῆς, Αὐστριακῆς ἢ Ἰταλικῆς, διαβιβάζει οἷα τὸ Συμβούλιον αὐτοῦ κρίνει πρὸς τὸν κατωτέρω σκοπὸν στοιχεῖα, εἰς τὰς ἐγχωρίους δικαστικὰς ἀρχὰς τοῦ κατηγορουμένου ἐγκληματίου πολέμου, πρὸς διευκόλυνσιν τῆς διώξεως αὐτοῦ, παρὰ τῶν ἐγχωρίων δικαστικῶν ἀρχῶν. 2. Αἱ πράξεις, δι’ ἃς δύνανται νὰ διαβιβασθῶσι τὰ ἀνωτέρω στοιχεῖα, δέον νὰ προβλέπωνται καὶ τιμωρῶνται ὑπὸ τῆς κατὰ τὸν χρόνον τῆς διαπράξεως τοῦ ἐγκλήματος νομοθεσίας τῆς τε Ἑλλάδος, ὡς καὶ τοῦ Κράτους τῆς ἰθαγενείας τοῦ ἐγκληματίου. 3. Αἴτησις διώξεως χωρεῖ μόνον κατὰ τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, ὧν τινων διετάχθη ὑπὸ τῆς ἐν Λονδίνῳ Διασυμμαχικῆς Ἐπιτροπῆς ἐκδόσεως ἐγκληματιῶν πολέμου, ἡ ἐγγραφὴ εἰς τοὺς καταλόγους ἐγκληματιῶν πολέμου. 4. Τὸ Γραφεῖον ἐγκληματιῶν πολέμου, δύναται νὰ ὑποβάλῃ πρὸς τὰς ὡς ἄνω ξένας ἀρχὰς ἐκθέσεις περὶ ἑκάστης ὑποθέσεως, ὡς καὶ τὰς περὶ ταύτης γνώμας του ἢ νὰ ποιῆται τὰς δεούσας περὶ τούτου παραστάσεις». Τὸ ἄρθρον 22, τοῦ ἰδίου νόμου, ὁρίζει τὰ ἑξῆς: «Ἀρξαμένης τῆς διώξεως παρὰ τῆς ἀλλοδαπῆς δικαστικῆς ἀρχῆς, δύναται, δι’ ἀποφάσεως τοῦ Συμβουλίου ἐγκληματιῶν πολέμου, νὰ ἀνασταλῇ ἡ πρόοδος τῆς διαδικασίας ἢ ἡ ἐκτέλεσις τῆς ἀποφάσεως ὑπὸ τῶν ἡμεδαπῶν δικαστικῶν ἀρχῶν, μέχρις ἐκδόσεως τελεσιδίκου ἀποφάσεως τοῦ δικαστηρίου τῆς ἰθαγενείας τοῦ κατηγορουμένου». Ἐπηκολούθησε, μετὰ ταῦτα, ἡ ἔκδοσις τοῦ νόμου 2219 τοῦ Σεπτεμβρίου 1952 «περὶ ἀναστολῆς διώξεως ὑπηκόων ξένων Κρατῶν». Ὁ νόμος αὐτός, εἰς τὸ ἄρθρον 1, λέγει τὰ ἑξῆς: «Ὑπήκοοι ξένων κρατῶν, καταδικασθέντες μέχρι τῆς δημοσιεύσεως τοῦ παρόντος δι’ οἱανδήποτε ἀξιόποινον πρᾶξιν εἰς οἱανδήποτε ποινὴν καὶ ἐκτίοντες ταύτην, δύνανται νὰ ἀπολυθῶσιν ἐκ τῶν φυλακῶν ὑπὸ ὅρον, κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρου 13 καὶ ἑπόμενα τοῦ νόμου 2058)1952. Οἱ ὑπουργοὶ Δικαιοσύνης καὶ Ἐξωτερικῶν, δικαιοῦνται, μετὰ προηγουμένην σύμφωνον ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, νὰ ἀναστείλωσιν ὑπὸ ὅρον τὴν ἀρξαμένην ποινικὴν δίωξιν κατὰ τῶν ὑπηκόων ξένων Κρατῶν, κατηγορουμένων ἐφ’ οἱῳδήποτε ἀδικήματι, τελεσθέντι μέχρι τῆς δημοσιεύσεως τοῦ παρόντος, ἐφ’ ὅσον ἐκ τῆς τοιαύτης διώξεως δύνανται νὰ διαταραχθῶσιν αἱ διεθνεῖς σχέσεις τοῦ Κράτους». Κύριοι συνάδελφοι, αἱ διατάξεις τῶν νόμων αὐτῶν, δὲν ἀποτελοῦν ἄλλό τι, παρὰ μίαν ἀναγνώρισιν καὶ μίαν θεμελίωσιν τῆς ἀνάγκης τῆς ἀποκαταστάσεως καὶ τῆς βελτιώσεως τῶν σχέσεων μετὰ τῶν Κρατῶν, τῶν τέως ἐν πολέμῳ. Πῶς ἡ Κυβέρνησις ἐκείνη τοῦ Κέντρου ᾐσθάνετο τὴν ἀνάγκην τῆς βελτιώσεως τῶν σχέσεων καὶ τῆς ἄρσεως παντὸς ἐμποδίου, τὸ ὁποῖον θὰ ἠμποροῦσε νὰ διαταράξῃ τὰς σχέσεις αὐτάς, ἀτυχῶς, δεικνύουν τὰ κάτωθι ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ἔχω τὴν τιμὴν νὰ σᾶς ἀναγνώσω καὶ τὰ ὁποῖα ἀποδεικνύουν πόσον εὐρυτέραν ἑρμηνείαν καὶ αὐτῆς ταύτης τῆς ρητῆς διατάξεως τοῦ 2058 ἀπέδωσεν ἡ Κυβέρνησις ἐκείνη. Τὸν νόμον 2058 ἐπηκολούθησαν δύο ρηματικαὶ διακοινώσεις. Ἡ πρώτη ἦτο ἐκ μέρους τῆς Ἑλληνικῆς Βασιλικῆς Κυβερνήσεως, πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν ἐν Βόννῃ. Ἡ Ἑλληνικὴ Πρεσβεία τῆς Βόννης, τὴν 28.4.1958, τονίζει τὰ ἑξῆς: «Ἡ Βασιλικὴ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, ἐμφορουμένη ἐκ τῆς ἐπιθυμίας, ὅπως παραμερίσῃ πάντα τὰ ὑφιστάμενα εἰσέτι ἐμπόδια, οὐχὶ μόνον πρὸς ἀποκατάστασιν κανονικῶν σχέσεων, ἀλλὰ καὶ πρὸς ἑδραίωσιν τῆς παλαιᾶς πατροπαραδότου φιλίας μεταξὺ τῶν δύο Κρατῶν, ἀπεφάσισεν, ὅπως ἐκ μέρους της ἀποσβέσῃ πάσας τὰς ἐν Ἑλλάδι ἐκκρεμούσας ὑποθέσεις κατ’ ἐγκληματιῶν πολέμου. Ἡ Βασιλικὴ Κυβέρνησις, θέλει παραδώσει εἰς τὴν Ὁμοσπονδιακὴν Κυβέρνησιν πάσας τὰς σχετικὰς δικογραφίας, ἐπαφίεται δὲ εἰς αὐτήν, ὅπως πράξῃ πᾶν, ὅ,τι ἤθελε κρίνει κατάλληλον». Καὶ περαιτέρω: «Ἡ Βασιλικὴ Κυβέρνησις ἐλπίζει, ὅτι ἡ ἐνέργεια αὕτη, γενομένη μετὰ τὸν νόμον περὶ τερματισμοῦ τῆς ἐμπολέμου καταστάσεως, θὰ συντελέσῃ εἰς τὴν δημιουργίαν ἔτι φιλικωτέρας ἀτμοσφαίρας μεταξὺ τῶν δύο λαῶν. Ἐκτὸς τούτου, ἐκφράζεται ἡ παράκλησις, ὅπως εἰδοποιηθῇ ἡ ἐν Ἀθήναις Γερμανικὴ Πρεσβεία, ἵνα παραλάβῃ πάσας τὰς δικογραφίας καὶ ὑπογράψῃ τὰ σχετικὰ πρωτόκολλα παραδόσεως».

§47Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ Πρεσβεία τῆς Βόννης, τὰ λέγει αὐτά;

§48Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι. Τὸ Ἑλληνικὸν Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν, πρὸς τὴν Κυβέρνησιν τῆς Βόννης. Δηλαδή, ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κέντρου, ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων. Εἰς ἀπάντησιν τῆς ρηματικῆς αὐτῆς διακοινώσεως, ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν τῆς Γερμανίας, μὲ ἡμερομηνίαν 3.5.52 ἀπήντησε τὰ ἑξῆς: «Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐξωτερικῶν, ἔχει τὴν τιμὴν νὰ ἐπιβεβαιώσῃ τὴν λῆψιν τῆς ρηματικῆς διακοινώσεως τῆς Ἑλληνικῆς Βασιλικῆς Πρεσβείας τῆς 28 Ἀπριλίου 1952, δι’ ἧς ἀνακοινοῦται εἰς τὴν Ὁμοσπονδιακὴν Κυβέρνησιν ἡ ἀπόφασις τῆς Ἑλληνικῆς Βασιλικῆς Κυβερνήσεως, ὅπως καταργήσῃ ἁπάσας τὰς ἐν Ἑλλάδι ἐκκρεμούσας δίκας ἐγκληματιῶν πολέμου καὶ ὅπως παραδώσῃ τὰ σχετικὰ ἔγγραφα εἰς τὴν Ὁμοσπονδιακὴν Κυβέρνησιν. Ἡ Ὁμοσπονδιακὴ Κυβέρνησις, εὐγνωμόνως χαιρετίζει τὴν ἀπόφασιν ταύτην τῆς Ἑλληνικῆς Βασιλικῆς Κυβερνήσεως καὶ εἰδοποίησε τὴν ἐν Ἀθήναις Πρεσβείαν τῆς Ὁμοσπονδιακῆς Γερμανικῆς Κυβερνήσεως νὰ τεθῇ εἰς ἐπαφὴν μετὰ τῆς Ἑλληνικῆς Βασιλικῆς Κυβερνήσεως, διὰ τὴν παραλαβὴν τῶν ἐγγράφων».

§49Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Μᾶς ἀνεγνώσατε τὴν ρηματικὴν διακοίνωσιν τοῦ 1952 καὶ τὴν ἀπάντησιν τῆς Γερμανικῆς Κυβερνήσεως. Μήπως εἶσθε εἰς θέσιν νὰ παράσχετε πληροφορίας εἰς τὸ Σῶμα, κατὰ τὴν πρόσφατον ἐπίσκεψιν τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ἐν Γερμανίᾳ τί συνεζητήθη, ἐν ὄψει τοῦ θέματος τούτου καὶ τί τυχὸν ἔγγραφα ὑπάρχουν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν;

§50Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ σᾶς τὰ ἀνακοινώσῃ ὁ ἁρμόδιος ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν. Δὲν δέχομαι διακοπάς.

§51Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἐρωτῶ.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὴ ἐπιμένετε νὰ λάβετε ἀπάντησιν. Δὲν θέλει ὁ ρήτωρ. Δικαίωμά του εἶναι. Εἶσθε ἐγγεγραμμένος καὶ θὰ ἔλθῃ ἡ σειρά σας νὰ ὁμιλήσητε καὶ νὰ θέσητε τὰ ἐρωτήματα.

§53Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ὅταν ὁ ρήτωρ φέρῃ στοιχεῖα τοῦ 1952, ὑποθέτω, ὅτι θὰ πρέπει νὰ φέρῃ καὶ στοιχεῖα καὶ διὰ τὸ τί ἔγινε τὸ 1958–59.

§54Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Κύριοι συνάδελφοι, κατόπιν τῆς ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Χανίων, ὀφείλω νὰ παράσχω τὴν διαβεβαίωσιν πρὸς τὸ Σῶμα, ὅτι αἱ συνομιλίαι μετὰ τῆς Γερμανικῆς Κυβερνήσεως, κατ’ οὐδένα ἀπολύτως τρόπον συνεδυάσθησαν μὲ τὸ θέμα τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Δὲν ὑπάρχει κανὲν ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον νὰ ἀντηλλάγη ἐπ’ αὐτοῦ. Ἡ σύμπτωσις τὴν ὁποίαν ἀνέφερεν ἕτερος συνάδελφος, ὀφείλεται εἰς τὸ ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, μετὰ 15ετίαν ἀφ’ ἧς ἔληξεν ὁ πόλεμος καὶ ἐφ’ ὅσον γνωρίζει, ὅτι σήμερον δὲν εἶναι ἡ ναζιστικὴ Γερμανία, ἡ ὁποία ὑπάρχει, ἀλλὰ ἡ Γερμανία τῶν φιλοσόφων τοῦ δικαίου, ἡ ὁποία ἀναζητεῖ διὰ τὴν ναζιστικὴν Γερμανίαν νὰ τιμωρῇ ἡ ἰδία ὅσους ὑπῆρξαν φανατικοὶ ναζισταί. Ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, γνωρίζουσα, ὅτι ἔχει ἀπέναντί της αὐτὰς τὰς ἰδέας, ὅπως καὶ ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κέντρου, ἐθεώρησεν, ὅτι ἔπρεπε νὰ τακτοποιήσῃ τὸ θέμα αὐτό, τὸ ὁποῖον, ὅπως ἠκούσατε καὶ ὅπως θὰ ἀκούσετε, ἀποτελεῖ σκιαμαχίαν, διότι δὲν ἔχομεν τοὺς ἐγκληματίας πολέμου, πλὴν ἑνός. Συνεπῶς τακτοποιοῦμεν ἕνα θέμα, διὰ τὸ ὁποῖον δὲν ἔχομεν τὸ ἀντικείμενον, τὸ ὁποῖον θὰ ἐκείνῃ τὸ θέμα.

§55Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. .... (ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγγραφεῖτε, κ. Σαββόπουλε, νὰ ὁμιλήσετε. Δὲν εἶναι δυνατὰ αὐτὰ τὰ πράγματα.

§57Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, μὲ πνίγει ἡ ἀγανάκτησις καὶ δὲν ἠμπορῶ νὰ συγκρατηθῶ.

§58Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐάν, κ. συνάδελφοι, πρὸ 7 ἐτῶν, ἡ τότε Κυβέρνησις, μὲ τοιοῦτον πνεῦμα ἀντεμετώπιζε τὴν ἐξέλιξιν τῶν σχέσεων πρὸς τὴν Δυτικὴν Γερμανίαν, πνεῦμα, τὸ ὁποῖον νὰ ἐπροχώρει πέραν τοῦ γράμματος τοῦ νόμου 2058, ἐὰν ᾐσθάνετο αὐτὴν τὴν ἀνάγκην ἡ Κυβέρνησις τῆς βελτιώσεως τῶν σχέσεων μετὰ τῆς φίλης Γερμανίας, νομίζετε, ὅτι σήμερον, μετὰ πάροδον 7 ὁλοκλήρων ἐτῶν, κατὰ τὰ ὁποῖα οὐδὲν βῆμα ἐσημειώθη εἰς τὸ θέμα τοῦτο, εἶναι δυνατὸν νὰ ὁμιλοῦμεν περὶ διώξεως ἐγκληματιῶν πολέμου ἐν Ἑλλάδι; Διατὶ θὰ πρέπει νὰ διατηροῦμεν μίαν νομοθεσίαν, ὡς μίαν ἁπλῆν ἀπειλήν, ὄχι κατὰ τῶν Γερμανῶν ὑπηκόων, οἱ ὁποῖοι ἐγκλημάτησαν, ἀλλὰ μίαν ἀπειλὴν κατὰ τῶν σχέσεων μὲ τὴν φίλην Γερμανίαν, ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἡ Ἑλλὰς τόσα συμφέροντα ζωτικὰ ἐξαρτᾷ σήμερον. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστηρίζεται τοῦτο σοβαρῶς; Καὶ πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστηρίζετε, ὅτι διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου ἀφίεμεν ἁμαρτίας; Πιστεύω, κ. συνάδελφοι, εἰς τὸ νομοσχέδιον καὶ διὰ τὸν λόγον αὐτὸν ἀνέλαβον τὴν εἰσήγησίν του. Πιστεύω, ὅτι διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ καὶ δίωξις πραγματική, διότι τὸ νομοσχέδιον εἶναι περισσότερον πραγματικὸν ἀπὸ τὰς ὑπαρχούσας θεωρητικὰς διατάξεις. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ προβλέπει περὶ ἀναβολῆς, μόνον εἰς τὴν περίπτωσιν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἤθελεν ἀνακοινωθῆ ὑπὸ τῆς Γερμανικῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ἤρξατο ἡ δίωξις ἑνὸς ἐγκληματίου πολέμου. Ποία εἶναι ὅμως ἡ σημερινὴ κατάστασις, τὴν ὁποίαν πρόκειται ν’ ἀλλάξωμεν; Ἔχομεν σήμερον μίαν σωρείαν δικογραφιῶν, αἱ ὁποῖαι παραμένουν ἀκίνητοι. Διὰ τίνα λόγον θὰ πρέπει καὶ τὰς δικογραφίας αὐτὰς καὶ τὴν κατάστασιν αὐτὴν τὴν ἀπονεκρωθεῖσαν νὰ τὴν διατηρήσωμεν ἐπ’ ἄπειρον; Καὶ διατὶ πρέπει νὰ διαταράσσωνται αἱ σχέσεις μεταξὺ τῶν 2 Κρατῶν, ὅταν ἐπέρασαν τόσα χρόνια καὶ ἡ ἀτμόσφαιρα ποὺ ἐπεκράτησε κατὰ τὸ διάστημα τῆς περιόδου ἐκείνης, κατὰ κἄποιον τρόπον ἠμβλύνθη; Πῶς εἶναι δυνατὸν σήμερον νὰ ἀντιμετωπίσετε τὴν διατήρησιν αὐτῆς τῆς καταστάσεως, ἐπὶ βλάβῃ τῶν τόσων οὐσιωδῶν συμφερόντων τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπικρατείας; Ἰδού, διατὶ ὑποστηρίζω, ὅτι πιστεύω εἰς τὴν σκοπιμότητα τοῦ νομοσχεδίου καὶ πιστεύω εἰς τὸ μέτρον, τὸ ὁποῖον λαμβάνεται. Πιστεύω, κύριοι, πρὸ παντός, ὅτι θὰ διευκολύνῃ περισσότερον εἰς τὴν ἐκπλήρωσιν τοῦ σκοποῦ, εἰς τὸν ὁποῖον ἀποβλέπουν αἱ διατάξεις περὶ διώξεως τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Ὑπάρχει σήμερον πιθανότης, ὅτι ἡ Γερμανικὴ Κυβέρνησις, μετὰ μεγαλυτέρας εὐκολίας θὰ διώξῃ τοὺς ἐγκληματίας, παρὰ ἐὰν μετατραπῇ τὸ σημερινὸν καθεστώς, τὸ διπλοῦν, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ πράγματι ἕνα ἐμπόδιον. Ἀλλὰ ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος, κύριοι, τὸ νομοσχέδιον, ἐνῷ ἀναστέλλει ἁπλῶς τὴν δίωξιν, ἐκτὸς ἐὰν ἐκδοθῇ παραπεμπτικὸν βούλευμα ὁπότε δὲν ἀναστέλλεται ἡ δίωξις, ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος διατηρεῖ ἀκεραίας καὶ πλήρεις τὰς πολιτικὰς ἀπαιτήσεις τὰς οἱασδήποτε πολιτικὰς ἀπαιτήσεις, τὰς ὁποίας εἶχον Ἕλληνες ὑπήκοοι, οἱ ὁποῖοι ὑπέστησαν ζημίας οἱασδήποτε φύσεως εἴτε ὑλικὰς εἴτε ἐξ ἠθικῆς κακοποιήσεως, τὰς διατηρεῖ, ἐπαναλαμβάνω ἀκεραίας, δυναμένας νὰ διεκδικηθοῦν καὶ ἐνώπιον τῶν Ἑλληνικῶν Δικαστηρίων καὶ ἐνώπιον τῶν Γερμανικῶν Δικαστηρίων. Ἐκ τῆς ἀναλύσεως τῶν διατάξεων τοῦ νομοσχεδίου ἐξάγεται, ὅτι ἁπλῶς ἀναστέλλεται ἡ δίωξις μόνον εἰς περίπτωσιν, κατὰ τὴν ὁποίαν εἰδοποιηθῇ ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἀπὸ τὴν Γερμανικήν, ὅτι ἤρξατο δίωξις ἐν Γερμανίᾳ, τότε ἡ δικογραφία διαβιβάζεται, ἐκτὸς ἐὰν ἐκδοθῇ παραπεμπτικὸν βούλεμα, ὁπότε κρατεῖται ἡ δικογραφία ἐν Ἑλλάδι καὶ ἡ δίωξις συνεχίζεται ἐν Ἑλλάδι. Ὁ μόνος κρατούμενος ἐν Ἑλλάδι ἐγκληματίας πολέμου εἶναι ὁ Μέρτεν, τοῦ ὁποίου ἡ ὑπόθεσις ρητῶς ἐξαιρεῖται ὑπὸ τοῦ νόμου καὶ ὁ ὁποῖος θὰ δώσῃ λόγον τῶν πράξεών του ἐνώπιον τῆς Ἑλληνικῆς Δικαιοσύνης. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἡ δίωξις τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου θὰ γίνῃ οὐσιαστικὴ καὶ εἰσηγοῦμαι τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου.

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας κ. Σ. Ἠλιόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§60Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, νομίζω, ὅτι τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὸ ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς σχέδιον νόμου, ἐνέχει ἐξαιρετικῶς ἰδιάζουσαν σημασίαν, διότι πρῶτον ἀφορᾷ γεγονότα ἱστορικά, τὰ ὁποῖα ἐξειλίχθησαν εἰς μίαν ἱστορικὴν περίοδον ποὺ συνδέεται βαθύτατα μὲ τὸ ἐθνικὸν αἴσθημα ὁλοκλήρου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, διότι ἐξειλίχθησαν τὰ γεγονότα αὐτὰ εἰς μίαν ἐθνικὴν σκηνοθεσίαν, τὴν ὁποίαν συνδέουν δύο ἔντονες ἀντίθετες εἰκόνες. Ἀπὸ τὴν μίαν πλευρὰν ἕνας λαὸς ἀγωνίζεται μὲ ἡρωϊσμόν, πίστην καὶ αὐτοθυσίαν διὰ τὴν ἐλευθερίαν του, ἀπὸ τὴν ἄλλην πλευρὰν δύο Κράτη ἔχουν ἐξαπολήσει τὰς ὀρδάς των εἰς τὰς κατεχομένας χώρας καὶ ὀργιάζουν εἰς βάρος τῶν κατεχομένων λαῶν μὲ ἐγκλήματα πρωτοφανοῦς θηριωδίας καὶ βαρβαρότητος, τὰ ὁποῖα ἐνέπνευσεν ὁ Χιτλερικὸς Ναζισμὸς καὶ ὁ Ἰταλικὸς Φασισμός. Διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι πράγματι τὸ θέμα αὐτὸ συνδέεται ἰδιαιτέρως μὲ τὴν ἐθνικὴν αἴσθησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Καὶ δεύτερον, διότι νομίζω, ὅτι τὸ θέμα αὐτὸ προσιδιάζει σήμερον καὶ διὰ τὸ μέλλον, διὰ τὴν τοποθέτησιν τῆς χώρας μας ἀπὸ ἀπόψεως σχέσεων διεθνῶν καὶ προσιδιάζει τὸ ἐπίπεδον τῆς ἐθνικῆς ἀντιλήψεως περὶ τῆς ἐθνικῆς ἀνεξαρτησίας, περὶ τῆς ἐθνικῆς ἀξιοπρεπείας τῆς χώρας μας ἔναντι τῶν ἄλλων Κρατῶν. Τοιοῦτον νομίζω, ὅτι εἶναι τὸ περιεχόμενον τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου νόμου, τὸ θέμα δηλαδὴ τῆς διώξεως τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, τοῦ ὁποίου τὴν ρύθμισιν ἐπιδιώκει τὸ νομοσχέδιον τοῦτο. Καὶ ἐὰν ἔτσι ἔχῃ τὸ πρᾶγμα, νομίζω, ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ Βουλὴ θὰ πρέπει νὰ ἀντιμετωπίσῃ μὲ τὴν ἐμπρέπουσαν ἐθνικὴν εὐθύνην τὸ ὅλον θέμα καὶ νὰ ἀποφασίσῃ βάζοντας τὸ χέρι εἰς τὴν ἐθνικὴν συνείδησιν. Ἀπὸ τῆς πλευρᾶς μου, νομίζω, ὅτι ἐκτελῶ ἐθνικὸν καθῆκον θέτων ὑπ’ ὄψιν ὑμῶν ὅσα στοιχεῖα χρήσιμα ἠδυνήθην μέσα εἰς τὸ συντομώτατον χρονικὸν διάστημα, τὸ ὁποῖον εἴχαμεν εἰς τὴν διάθεσίν μας, νὰ συλλέξω, διὰ νὰ φωτισθῇ τὸ θέμα αὐτὸ τῆς διώξεως τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Καὶ πρῶτον νομίζω, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ἐρευνηθῇ πῶς ἐγεννήθη τὸ θέμα διώξεως τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, τὸ ὁποῖον δὲν ἦτο σύνηθες ἱστορικῶς μετὰ κάθε πόλεμον διὰ τὸ παρελθόν. Εἶναι γνωστόν, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι εὐθὺς ὡς ἤρχισεν ὁ τελευταῖος πόλεμος ὁ Χιτλερικὸς ναζισμὸς καὶ ὁ φασισμὸς τῆς Ἰταλίας πέραν ἀπὸ τὰς πολεμικὰς δυνάμεις τὰς τεραστίας, τὰς τερατώδεις πολεμικὰς δυνάμεις καὶ μηχανὰς ποὺ ἐκίνησαν ἐναντίον τοῦ ἐλευθέρου κόσμου, πέραν τῶν πληγμάτων καὶ δεινῶν, τὰ ὁποῖα κατέφεραν ἐναντίον τῶν λαῶν τῆς Εὐρώπης, ἰδιαιτέρως κατ’ ἀρχὴν ἐπεστράτευσαν καὶ ὁλόκληρον τὴν ἐπιστήμην καὶ τὴν γνῶσιν, ἰδίως τὴν γνῶσιν, εἰς τὴν ἐξεύρεσιν τῆς βίας διὰ νὰ ἐξαπολύσουν ὄργανα, ἀνθρωπόμορφα τέρατα, εἰς τοὺς κατεχομένους λαούς, νὰ παραλύσουν τὴν θέλησίν των καὶ νὰ τοὺς ἐμποδίσουν νὰ ἀγωνισθοῦν διὰ τὴν ἐλευθερίαν των καὶ διεπράχθησαν ἀπὸ τοὺς βαρβάρους ἐκπροσώπους τοῦ ναζισμοῦ καὶ φασισμοῦ εἰς βάρος τῶν κατεχομένων Ἑλλήνων ἐγκλήματα, διὰ τὰ ὁποῖα ἀσφαλῶς θὰ ἐντρέπεται ἡ ἱστορία ἐπὶ πολλοὺς αἰῶνας. Καὶ ὑπῆρξε τόση ἡ ἔκτασις καὶ τόσον τὸ βάθος τῆς κακούργου αὐτῆς δράσεως αὐτῶν ποὺ λέγονται ἐγκληματίαι πολέμου, ὥστε αἱ σύμμαχοι Δυνάμεις, εὐθὺς ἀπὸ τοῦ πρώτου ἔτους τοῦ πολέμου καὶ παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι εἶχον ἐπιστρατεύσει ὅλην τὴν προσοχήν των καὶ ὅλας των τὰς προσπαθείας εἰς τὴν πολεμικὴν ἀντιμετώπισιν τῶν ἐπιτιθεμένων δυνάμεων τῆς Γερμανίας καὶ τῆς Ἰταλίας, παρὰ τὸ γεγονὸς λέγω τοῦτο, εὐθὺς ἀπὸ τοῦ πρώτου ἔτους τοῦ πολέμου ἐπεσήμανον αὐτὸ τὸ φοβερὸν φαινόμενον τῆς διώξεως τῶν ἀμάχων πληθυσμῶν τῶν κατεχομένων χωρῶν καὶ ἐπῆραν θέσιν εὐθὺς ἀμέσως διὰ νὰ ἐμποδίσουν, μετὰ τὴν λῆξιν τοῦ πολέμου, τὴν ὁποίαν ἁπλῶς ἤλπιζον—δὲν εἶχε κριθῆ ἀκόμη ἡ τύχη τοῦ ἀγῶνος—διὰ νὰ ἐμποδίσουν εἰς τὸ μέλλον τὴν δρᾶσιν τοῦ Γερμανικοῦ μιλιταρισμοῦ ἐναντίον τῶν ἐλευθέρων λαῶν. Κύριοι συνάδελφοι, θὰ ἀναφερθῶ εἰς ὡρισμένα ἐπίσημα κείμενα, ἐκ τῶν ὁποίων προκύπτει αὐτὴ ἡ τοποθέτησις τῶν συμμάχων ἐναντίον τῶν ἐπιτιθεμένων χωρῶν τῆς Γερμανίας καὶ τῆς Ἰταλίας, εἰδικώτερον δὲ ἡ συγκεκριμένη θέσις, τὴν ὁποίαν ἔλαβον αἱ μεγάλαι σύμμαχοι Δυνάμεις διὰ τὴν κακοποιὸν δρᾶσιν τῶν ἀνθρωπομόρφων αὐτῶν τεράτων, τοῦ Γερμανικοῦ ἰδίως ναζισμοῦ, τὰ ὁποῖα ἐξαπέλυσαν ἐναντίον τῶν ἐλευθέρων λαῶν τὴν τρομερὰν καὶ κακοποιὸν αὐτὴν δρᾶσιν ἐναντίον τῶν ἀμάχων πληθυσμῶν, θέσις, ἡ ὁποία νομίζω, ὅτι ἀποτελεῖ τὴν βάσιν τῆς τακτικῆς, τὴν ὁποίαν ἠκολούθησαν τὰ σύμμαχα Κράτη μετὰ τὸν πόλεμον διὰ τὴν δίωξιν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Τὸν Νοέμβριον 1941 ὁ Πρωθυπουργὸς τῆς Μεγάλης Βρεταννίας Οὐΐνστων Τσῶρτσιλ, εἰς μήνυμά του πρὸς τὸν Πρωθυπουργὸν τῆς Σοβιετικῆς Ἑνώσεως, θέτει τὸ θέμα τῆς ἀντιμετωπίσεως τῆς Γερμανίας μετὰ τὸν πόλεμον καὶ τονίζει τὰ ἑξῆς: «Φυσικὰ τὸ πρῶτον πρόβλημα θὰ εἶναι πῶς ...... (ἀναγινώσκει) ........». Καὶ εἰς τὸ μήνυμα αὐτὸ ἀπήντησεν ὁ Πρωθυπουργὸς Στάλιν πρὸς τὸν Πρωθυπουργὸν Τσῶρτσιλ, ὡς ἑξῆς: «Εἶναι ὀρθὸν, ὅτι ἡ ἐξέτασις καὶ ἡ ................... (ἀναγινώσκει) .....................». Αὐτὰ ἐλέγοντο τὸν Νοέμβριον 1941 καὶ μετὰ δύο ἔτη, τὸν Ὀκτώβριον τοῦ 1943, ὅτε ἤρχισεν ἡ ἀπελευθέρωσις ὡρισμένων κατεχομένων χωρῶν καὶ διεπιστώθη τότε ἡ ἔκτασις τῆς κακούργου δράσεως τῶν ὀργάνων αὐτῶν τοῦ Γερμανικοῦ ναζισμοῦ καὶ εἰς τὰς κατεχομένας χώρας, αἱ σύμμαχοι δυνάμεις, οἱ ἐκπρόσωποι αὐτῶν τρεῖς Πρωθυπουργοὶ Ροῦσβελτ, Στάλιν, Τσῶρτσιλ, ὑπέγραψαν κοινὴν διακήρυξιν, τὴν ὁποίαν θὰ μοῦ ἐπιτρέψετε νὰ ἀναγνώσω εἰς τὴν Βουλήν, διότι καταδεικνύει πόσην σημασίαν ἔδιδον αἱ σύμμαχοι δυνάμεις εἰς τὴν τιμωρίαν τῶν ἐγκλημάτων, τὰ ὁποῖα διεπράχθησαν ἐναντίον τῶν ἀνυπερασπίστων ἀμάχων πληθυσμῶν τῶν κατεχομένων χωρῶν. Διεβιβάσθη ὡς μήνυμα πρὸς τὸν Στάλιν ἀπὸ τὸν Πρωθυπουργὸν Τσῶρτσιλ, καὶ ὑπεγράφη ἐν συνεχείᾳ καὶ ἀπὸ τοὺς τρεῖς ἀρχηγοὺς τῶν τριῶν μεγάλων συμμάχων Δυνάμεων. Ἡ διακήρυξις αὐτὴ ἔχει ὡς ἑξῆς:

«ΜΗΝΥΜΑ ΤΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ

... κ. ΟΥΝ. ΤΣΩΡΤΣΙΛ

ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΣΤΡΑΤΑΡΧΗΝ ΣΤΑΛΙΝ

«1. Ἡ Μεγάλη Βρεταννία, αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι καὶ ἡ Σοβιετικὴ Ἕνωσις (ἐὰν ὁποιαδήποτε ἄλλη τάξις ἀπαριθμήσεως θεωρῆται πλέον κατάλληλος, εἴμεθα ἀπολύτως πρόθυμοι νὰ τὸ συζητήσωμεν εἰς τὸ τέλος), ἔλαβον ἀπὸ διαφόρους πηγὰς στοιχεῖα, ποὺ μαρτυροῦν περὶ θηριωδιῶν, φόνων καὶ ἐν ψυχρῷ μαζικῶν ἐκτελέσεων, ποὺ διαπράττονται ἀπὸ τὰς χιτλερικὰς ἐνόπλους δυνάμεις εἰς πολλὰς χώρας, αἱ ὁποῖαι εὑρίσκονται ὑπὸ τὴν κατοχήν τους καὶ ἀπὸ τὰς ὁποίας οὗτοι ἤδη ἀναποτρέπτως ἐκδιώκονται. Αἱ ὠμότητες τῆς ναζιστικῆς κυριαρχίας, δὲν ἀποτελοῦν νέον γεγονὸς καὶ ὅλοι οἱ λαοὶ καὶ τὰ ἐδάφη, ποὺ εὑρίσκονται εἰς τὴν ἐξουσίαν τους, ἐδεινοπάθησαν ἀπὸ τὴν πλέον κτηνώδη μορφὴν τρομοκρατικῆς διοικήσεως. Τὸ νέον συνίσταται εἰς τὸ ὅτι, πολλὰ ἀπὸ τὰ ἐδάφη αὐτά, ἀπελευθερώνονται ἤδη ἀπὸ τὰς προελαυνούσας ἀπελευθερωτικὰς δυνάμεις καὶ ὅτι εἰς τὴν ἀπόγνωσίν της, οἱ ὑποχωροῦντες χιτλερικοὶ καὶ Οὗννοι, πολλαπλασιάζουν τὰς θηριωδίας τους. 2. Σχετικῶς πρὸς τὰ ἀνωτέρω, αἱ τρεῖς σύμμαχοι δυνάμεις, ἐνεργοῦσαι πρὸς τὸ συμφέρον τῶν τριάκοντα δύο Ἡνωμένων Ἐθνῶν, προβαίνουν, διὰ τῆς παρούσης, εἰς ἐπίσημον δήλωσιν καὶ προειδοποίησιν καὶ διακηρύσσουν τὰ κάτωθι: Κατὰ τὴν στιγμὴν ποὺ θὰ ὑπογραφῇ, ὁποιαδήποτε ἀνακωχὴ μὲ ὁποιανδήποτε Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία τυχὸν θὰ συγκροτηθῇ εἰς τὴν Γερμανίαν, ὅλοι οἱ Γερμανοὶ ἀξιωματικοὶ καὶ ὁπλῖται καὶ τὰ μέλη τοῦ ναζιστικοῦ κόμματος, ποὺ θὰ θεωρηθοῦν ὑπεύθυνοι διὰ τὰς ἀνωτέρω θηριωδίας, τοὺς φόνους καὶ τὰς ἐκτελέσεις, ἢ ὅτι ἐθελουσίως ἔλαβον μέρος εἰς αὐτά, θὰ ἀποσταλοῦν εἰς τὰς Χώρας, εἰς τὰς ὁποίας εἶχον διαπραχθῆ ἀπὸ αὐτοὺς αἱ ἀποτρόπαιαι αὐταὶ πράξεις, διὰ νὰ δικασθοῦν οὗτοι καὶ νὰ τιμωρηθοῦν συμφώνως πρὸς τοὺς νόμους τῶν ἀπελευθερωμένων τούτων Χωρῶν καὶ τῶν ἐλευθέρων Κυβερνήσεων ποὺ θὰ συγκροτηθοῦν ἐκεῖ. Οἱ κατάλογοι θὰ συνταχθοῦν μὲ ὅλας τὰς δυνατὰς λεπτομερείας, ποὺ θὰ ληφθοῦν ἀπὸ ὅλας τὰς Χώρας, λαμβανομένων ἰδιαιτέρως ὑπ’ ὄψιν τῶν κατεχομένων τμημάτων τῆς Ρωσίας, τῆς Πολωνίας καὶ τῆς Τσεχοσλοβακίας, τῆς Γιουγκοσλαβίας καὶ τῆς Ἑλλάδος, περιλαμβανομένης τῆς Κρήτης καὶ ἄλλων νήσων, τῆς Νορβηγίας, τῆς Δανίας, τῶν Κάτω Χωρῶν, τοῦ Βελγίου, τοῦ Λουξεμβούργου, τῆς Γαλλίας καὶ τῆς Ἰταλίας. Οὕτως, οἱ Γερμανοὶ ποὺ λαμβάνουν μέρος εἰς μαζικοὺς τυφεκισμοὺς Ἰταλῶν ἀξιωματικῶν ἢ εἰς ἐκτελέσεις Γάλλων, Βέλγων, Νορβηγῶν ὁμήρων καὶ ὁμήρων ποὺ ἀνήκουν εἰς τὰς Κάτω Χώρας ἢ τῶν χωρικῶν τῆς Κρήτης, ἢ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι μετεῖχον εἰς τὴν ἐξόντωσιν, εἰς τὴν ὁποίαν εἶχεν ὑποβληθῆ ὁ λαὸς τῆς Πολωνίας, ἢ εἰς τὴν ἐξόντωσιν τοῦ πληθυσμοῦ εἰς τὰ ἐδάφη τῶν Σοβιετικῶν Δημοκρατιῶν ποὺ ἤδη ἐκκαθαρίζονται ἀπὸ τὸν ἐχθρόν, πρέπει νὰ γνωρίζουν ὅτι, ἀνεξαρτήτως τῶν ἐξόδων, θὰ ἀποσταλοῦν ὀπίσω εἰς τοὺς τόπους, ὅπου εἶχαν διαπράξει τὰ ἐγκλήματα καὶ θὰ δικασθοῦν ἐπὶ τόπου, ἀπὸ τοὺς λαοὺς ἐπὶ τῶν ὁποίων ἤσκησαν βίαν. Ἐκεῖνοι, ποὺ ἀκόμη δὲν ἔβαψαν τὰ χέρια τους μὲ ἀθῶον αἷμα, προειδοποιοῦνται τώρα, διὰ νὰ μὴ εὑρεθοῦν μεταξὺ τῶν ἐνόχων, διότι αἱ τρεῖς σύμμαχοι δυνάμεις θὰ τοὺς εὕρουν ἀσφαλῶς καὶ εἰς τὰ πέρατα ἀκόμη τοῦ κόσμου καὶ θὰ τοὺς παραδώσουν εἰς τοὺς κατηγόρους, διὰ νὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ ἐπιβληθῇ ἡ δικαιοσύνη. Ἡ διακήρυξις αὐτὴ δὲν θίγει τὸ ζήτημα ποὺ ἀφορᾷ τοὺς κυρίως ἐγκληματίας καὶ τὰ ἐγκλήματα, ποὺ δὲν ἔχουν σχέσιν μὲ ὡρισμένον γεωγραφικὸν τόπον.

(Ὑπογραφαὶ)

ΡΟΥΖΒΕΛΤ

ΣΤΑΛΙΝ

ΤΣΩΡΤΣΙΛ».

Ἐὰν καίτοι παρόμοιον (καὶ ἐγὼ δὲν ἐπιμένω ἰδιαιτέρως εἰς τὴν διατύπωσιν), ἐδημοσιεύετο μὲ τὰς τρεῖς ὑπογραφάς μας, ὑποθέτω, ὅτι τοῦτο θὰ ἐπροκαλοῦσεν εἰς μερικοὺς ἀπὸ αὐτοὺς τοὺς παληανθρώπους τὸν φόβον, νὰ εὑρεθοῦν ἀναμεμιγμένοι εἰς τοὺς φόνους αὐτούς, καὶ ἰδίως τώρα ποὺ αὐτοὶ γνωρίζουν ὅτι θὰ ἡττηθοῦν. Γνωρίζομεν, π.χ., ὅτι τὰ ἀντίποινα, μὲ τὰ ὁποῖα τοὺς ἠπειλήσαμεν, προστατεύοντες τοὺς Πολωνούς, ἐπροκάλεσαν χαλάρωσιν τῶν ὠμοτήτων, εἰς τὰς ὁποίας ὑποβάλλεται ἐκεῖ ὁ λαός. Δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι μὲ τὴν ὑπὸ τοῦ ἐχθροῦ χρησιμοποίησιν τοῦ ὅπλου, ποὺ ἔχει τὴν μορφὴν τῆς τρομοκρατίας, αὐξάνει ἀκόμη περισσότερον τὸ φορτίον ποὺ φέρουν οἱ στρατοί μας. Εἰς πολλοὺς Γερμανοὺς πιθανὸν νὰ ἀφυπνισθῇ ἡ συνείδησις, ὅταν αὐτοὶ θὰ γνωρίζουν, ὅτι θὰ τοὺς φέρουν ὀπίσω καὶ θὰ τοὺς δικάσουν εἰς τὴν χώραν καὶ πιθανὸν εἰς τὸν ἴδιον ἀκριβῶς τόπον, ὅπου θὰ ἔχουν διαπραχθῆ τὰ ἀποτρόπαια ἐγκλήματά τους. Σᾶς συνιστῶ πολὺ τὴν ἀρχὴν τῆς ἐπιτοπίου δίκης, ἡ ὁποία εἶναι δυνατὸν νὰ ἀσκήσῃ ἀνασχετικὴν ἐπίδρασιν ἐπὶ τῆς τρομοκρατίας τοῦ ἐχθροῦ. Τὸ Βρεταννικὸν Ὑπουργεῖον, ἐπιδοκιμάζει τὴν ἀρχὴν καὶ τὴν πολιτικὴν αὐτήν». Αὐτό, λοιπόν, τὸ κείμενον ὑπεγράφη καὶ ἀπὸ τὰς τρεῖς συμμάχους δυνάμεις. Ἐξ αὐτοῦ ἀποδεικνύεται, ὅτι εἶναι σαφὴς ἡ θέσις τῶν συμμάχων διὰ τὴν δίωξιν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, καὶ μάλιστα, ὅτι αὐτοὶ οἱ ἐγκληματίαι πολέμου νὰ δικάζωνται εἰς τὸν τόπον τῆς διαπράξεως τῶν ἐγκλημάτων ὑπ’ αὐτῶν. Μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν, κύριοι συνάδελφοι, καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τῆς διακηρύξεως αὐτῆς τῶν συμμάχων, συνεστήθη εἰς τὸ Λονδῖνον ἕνα διεθνὲς γραφεῖον ἐγκληματιῶν πολέμου καὶ τὸ ὁποῖον γραφεῖον ἔκτοτε ἐνεργοῦσε διὰ τὰς διώξεις αὐτάς, τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν κατώρθωσα, λόγῳ τοῦ ἐλαχίστου χρόνου, τὸν ὁποῖον εἶχον εἰς τὴν διάθεσίν μου, νὰ συλλέξω περισσότερα στοιχεῖα, σχετικῶς μὲ τὴν δίωξιν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου εἰς τὰς ἄλλας χώρας. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶναι βέβαιον, εἶναι ὅτι εἰς καμμίαν χώραν ἀπὸ τὰς συμμάχους, δὲν διεκόπη ἡ δίωξις τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Ἡ Γαλλία καὶ σήμερον ἀκόμη ἐξακολουθεῖ τὴν δίωξιν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου.

§61Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ἐντὸς τῶν ἡμερῶν, κύριοι βουλευταί, καὶ εἰς τὴν Ἑλλάδα θὰ γίνῃ μία ἐκ τῶν σοβαρωτέρων δικῶν.

§62Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Καμμία ἀπὸ τὰς συμμάχους χώρας, ἐπαναλαμβάνω, δὲν ἔπαυσε τὴν δίωξιν αὐτῶν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Τί ἔγινε τώρα εἰς τὴν Ἑλλάδα; Πράγματι, καὶ εἰς τὴν Ἑλλάδα ὠργανώθη μία εἰδικὴ ὑπηρεσία, διὰ τὴν δίωξιν αὐτῶν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Μὲ διαφόρους νόμους, οἱ ὁποῖοι ἐψηφίσθησαν, μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν καὶ μὲ διαφόρους ἀκόμη συντακτικὰς πράξεις, καθωρίσθη ὁ τρόπος διώξεως τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, καθὼς ἐπίσης καὶ αἱ ποιναὶ πρὸς τοὺς αὐτούς. Τὸ 1945 ἐψηφίσθη ὁ νόμος 384 καὶ αἱ Συντακτικαὶ Πράξεις 73 καὶ 90, αἱ ὁποῖαι ρυθμίζουν τὴν ἐξακρίβωσιν τῶν ἐγκλημάτων, τὸν καθορισμόν των, τὴν ἐκδίκασιν, τὰς ποινὰς καὶ τὸ Εἰδικὸν Δικαστήριον Ἐγκληματιῶν Πολέμου. Τὸ 1946, ἐδημοσιεύθησαν ἡ Συντακτικὴ Πρᾶξις 103, ὁ Α. Ν. 1080. Τὸ 1952 ἐψηφίσθη ὁ νόμος 2058 «περὶ μέτρων εἰρηνεύσεως τοῦ τόπου» καὶ ἐθεωρήθη τότε, ὅτι θὰ ἐβαίναμεν πρὸς μίαν γενικὴν εἰρήνευσιν τῆς χώρας καὶ ὑπὸ τὸ πνεῦμα τοῦτο περιέλαβε διατάξεις περὶ τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Κύριοι βουλευταί, μὲ ὀλίγην ἔκπληξιν παρηκολούθησα τὴν ἀνάλυσιν τῶν διατάξεων τοῦ νόμου αὐτοῦ 2058 ἀπὸ τὸν κ. εἰσηγητὴν τῆς πλειοψηφίας, ὁ ὁποῖος καίτοι προκληθείς, ἀπέφυγε νὰ ἀναφέρῃ εἰς τὴν Βουλήν, τί λέγει ἀκριβῶς τὸ ἄρθρον 23 τοῦ νόμου αὐτοῦ. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε, κ. συνάδελφοι, νὰ σᾶς ἐκθέσω τὸ περιεχόμενον τῶν διατάξεων αὐτῶν. Τὸ ἄρθρον 21, λέγει «Ἐπιτρέπεται εἰς τὸ ἐθνικὸν γραφεῖον ἐγκληματιῶν πολέμου... «...... (ἀναγινώσκει) .....».

§63Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, δὲν ἐδιαβάσατε ὁλόκληρον τὸ ἄρθρον 21. Παρελείψατε τὴν πρώτην παράγραφον καὶ διαβάζετε μόνον τὴν δευτέραν.

§64Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἔχω τὸ κείμενον τοῦ νόμου, ἀλλὰ ἀποδίδω πιστῶς καὶ ἠλεγμένως τὸ περιεχόμενον αὐτοῦ.

§65Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριε συνάδελφε, νὰ σᾶς εἴπω ἐγώ, τί λέγει ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 21.

§66Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ παράγρ. 1 τοῦ ἄρθρου 21, λέγει τὰ ἑξῆς. «.... (Ἀναγινώσκει) ....».

§67Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Τὸ Συμβούλιον, λοιπόν, κατὰ τὴν διάταξιν, θὰ κρίνῃ καὶ ὄχι ἡ Γερμανικὴ Κυβέρνησις, ὅπως ἀναφέρεται εἰς τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου.

§68Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ ἀκριβῶς, λέγω καὶ ἐγώ, κ. συνάδελφε. Ἰδού, τί λέγουν αἱ ἑπόμεναι παράγραφοι. «... .... (Ἀναγινώσκει) ......». Δηλαδή, πρὶν τὸ Συμβούλιον ἐνεργήσῃ οἱανδήποτε δίωξιν, πρέπει νὰ ζητήσῃ τὴν ἔγκρισιν τῆς Κεντρικῆς Ὑπηρεσίας Διώξεως Ἐγκληματιῶν Πολέμου, ἡ ὁποία ἑδρεύει ἐν Λονδίνῳ καὶ δύναται νὰ παρέχῃ στοιχεῖα εἰς τὰ Δικαστήρια τῆς ἰθαγενείας τοῦ διωκομένου. Εἰς τὸ ἄρθρον 22, προβλέπεται, ὅτι «ἀρξαμένης τῆς διώξεως παρὰ τῆς Ἀλλοδαπῆς Δικαστικῆς Ἀρχῆς, δύναται τὸ Ἑλληνικὸν Συμβούλιον νὰ ἀναστείλῃ τὴν πρόοδον τῆς διαδικασίας ἢ τῆς ἐκτελέσεως τῆς ἀποφάσεως. Καὶ ἔρχεται τὸ ἄρθρον 23, τὸ ὁποῖον λέγει, ὅτι «τὸ Ἑλληνικὸν Συμβούλιον Ἐγκληματιῶν Πολέμου κατὰ τὴν κρίσιν του... «...... (ἀναγινώσκει) ......». Τοῦτο σημαίνει, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ θεωρήσῃ ὅτι δὲν ἀποτελεῖ ἡ ἀπόφασις τοῦ Ἀλλοδαποῦ Δικαστηρίου δεδικασμένον διὰ τὴν Ἑλληνικὴν Δικαιοσύνην, καὶ νὰ συνεχίσῃ τὴν δίωξιν τοῦ ἐγκληματίου Πολέμου. Συνεπῶς, μὲ τὸν νόμον 2058, ἔχομεν πράγματι ἀναστολὴν διώξεως τοῦ Ἐγκληματίου Πολέμου, χωρὶς νὰ ἀποστερῆται ἡ Ἑλληνικὴ Δικαιοσύνη τοῦ δικαιώματος νὰ συνεχίσῃ τὴν δίωξιν. Μετὰ τὸν νόμον αὐτόν, «περὶ μέτρων εἰρηνεύσεως» τέσσαρας μῆνας βραδύτερον, ἐψηφίσθη ἀπὸ τὴν Βουλήν, ὁ νόμος 2219. Εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τοῦ νόμου αὐτοῦ, ἀναφέρονται τὰ ἑξῆς: «...... (ἀναγινώσκει) ......». Δηλαδή, ὁ νόμος αὐτὸς προβλέπει τὴν ἀνταλλαγὴν Γιουγκοσλαύων καταδίκων, οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται εἰς τὴν Ἑλλάδα μὲ Ἕλληνας καταδίκους, οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται εἰς τὴν Γιουγκοσλαυΐαν. Ἐπειδή, ὅμως, ἡ διάταξις διετυπώθη γενική, τὸ θέμα αὐτὸ ὑπῆρξεν ὑποψία, ὅτι ἀφεώρα καὶ τοὺς ἐγκληματίας πολέμου, ἐγένετο συζήτησις τότε εἰς τὴν Βουλήν. Ὁ σεβαστός μου Πρόεδρος κ. Πασαλίδης, ἐπῆρε ἀντίθετον θέσιν καὶ ἐζήτησε νὰ μὴ δεχθῇ κἂν ἡ Βουλὴ νὰ συζητήσῃ τὸ νομοσχέδιον αὐτό, διότι ἀσφαλῶς ἡ Βουλὴ θὰ ἐταπεινοῦτο. Ἐπίσης δέ, ὁ νῦν ὑπουργὸς τῶν Συγκοινωνιῶν κ. Κονίτσας, ἠρώτησε τὸν τότε ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης κ. Παπασπύρου, ἐὰν εἰς τὸν νόμον αὐτόν, συγκαταλέγεται καὶ ὁ σφαγεὺς τοῦ Διστόμου. Καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἀπαντᾶ: «Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι τὸ νομοσχέδιον «...... (ἀναγινώσκει) ......». Μὲ βάσιν αὐτὴν τὴν κατηγορηματικὴν δήλωσιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, ἡ Βουλὴ ἐψήφισε τὸν νόμον 2219. Ὑπάρχει κανεὶς ποὺ νὰ ὑποθέσῃ, ὅτι μπορεῖ ὁ νόμος αὐτὸς νὰ ἐφαρμοσθῇ διὰ τοὺς ἐγκληματίας Πολέμου; Ἐὰν ἡ ψήφισίς του ἐβασίσθη εἰς αὐτὴν τὴν κατηγορηματικὴν δήλωσιν; Νομίζω ὄχι. Οἱαδήποτε μνημόνια τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν, δὲν εἶναι ἱκανὰ νὰ μεταβάλουν τὸ περιεχόμενον τοῦ νόμου, ὅπως ἐψηφίσθη ἀπὸ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν καὶ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία ἐψήφισε νόμον, ὁ ὁποῖος δὲν περιελάμβανε τοὺς ἐγκληματίας πολέμου καὶ ἀκόμη, ὅτι δὲν ἀναφέρεται εἰς ἐγκληματίας πολέμου. Νομίζω, ὅτι ἐμμέσως ἀποδεικνύεται αὐτό, ἀπὸ τὸ γεγονός, ὅτι ἔκτοτε ἀπὸ τὸ 1952 καὶ παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι ὑπῆρχον ρηματικαὶ διακοινώσεις μὲ τὴν Γερμανίαν, δὲν ἐπεχειρήθη νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ νόμος αὐτός, ὁ 2219. Αὐτὴ εἶναι ἡ νομοθεσία, βάσει τῆς ὁποίας ἐπεχειρήθη ἡ δίωξις τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου ἐν Ἑλλάδι. Θὰ ἔπρεπε νὰ ἀναφέρω, διὰ νὰ συμπληρωθῇ τὸ νομικὸν καθεστώς, ὅτι τὸ 1947 ὑπεγράφη μεταξὺ τῆς Ἑλλάδος καὶ τῆς Ἰταλίας ἡ συνθήκη εἰρήνης, ἡ ὁποία εἰς τὸ ἄρθρον 45 προέβλεψεν, ὅτι «Ἡ Ἰταλία ὑποχρεοῦται... «...... (ἀναγινώσκει) ......». Προβλέπεται, δηλαδή, καὶ ἀπὸ τὴν συνθήκην εἰρήνης μὲ τὴν Ἰταλίαν, ὅτι ἡ Ἑλλὰς διατηρεῖ τὸ δικαίωμα τῆς διώξεως τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου τῶν Ἰταλῶν καὶ ἀντιστοίχως, ἀναλαμβάνεται ἡ ὑποχρέωσις ἀπὸ τὴν Ἰταλίαν, νὰ συλλάβῃ καὶ νὰ παραδώσῃ εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Δικαιοσύνην τοὺς ἐγκληματίας πολέμου, οἱ ὁποῖοι διώκονται εἰς τὴν Ἑλλάδα. Τὸ 1952, ἐπίσης, ἐψηφίσθη ὁ νόμος 2023, ὁ ὁποῖος ἐκήρυξε τὴν λῆξιν τῆς ἐμπολέμου καταστάσεως μὲ τὴν Γερμανίαν μὲ ἐπιφύλαξιν ἀπὸ μέρους τῆς Ἑλλάδος παντὸς δικαιώματος, τὸ ὁποῖον θὰ εἶχε καὶ ἐκ τῶν ἄλλων συνθηκῶν καὶ ἐκ τῶν ἀπαιτήσεων ἀποζημιώσεως, ἐπανορθώσεων κλπ., Ἐπεφυλάχθη ὅλων τῶν δικαιωμάτων της. Οὐδὲν ἐλέχθη περὶ διώξεως τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Τί ἔγινε μὲ βάσιν αὐτὴν τὴν διάταξιν διὰ τὴν δίωξιν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου εἰς τὴν Χώραν μας, διότι ἀτυχῶς ἠκούσθη ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον τῆς πλειοψηφίας καὶ τοῦτο τὸ καταπληκτικόν, ὅτι ἀφοῦ ἕως τώρα δὲν ἐδιώξαμε κανένα, τί τὰ θέλομεν αὐτά. Ἂς τὰ ξεχάσωμεν. Ἀφοῦ δὲν ἐκάμαμε τίποτε ἕως τώρα, τί τὸ θέλομεν νὰ τὸ διατηρήσωμεν αὐτὸ τὸ καθεστώς, νὰ διατηρήσωμεν αὐτὰ τὰ δικαιώματα τῆς διώξεως τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου... Δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ἀκουσθῇ τοῦτο εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Βουλήν, διότι ἐὰν δὲν ἐκάμαμε τίποτε, διὰ τοῦτο εὐθυνόμεθα ἡμεῖς, διὰ τοῦτο εὐθύνονται αἱ ἑκάστοτε Κυβερνήσεις, εὐθύνεται, ἐνδεχομένως καὶ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, τοῦτο δὲν σημαίνει, εἰς καμμίαν περίπτωσιν, ὅτι δι’ αὐτὸν τὸν λόγον, θὰ πρέπει νὰ παραιτηθῶμεν τοῦ δικαιώματος τῆς συνεχίσεως τῆς διώξεως τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Περὶ τούτου ὑπάρχουν πολλὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα δείχνουν, ὅτι τοὐλάχιστον ἡ Ἑλλην. Δικαιοσύνη, ἐκινήθη διὰ τὴν δίωξιν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Τὸ εἰδικὸν ὄργανον, ἡ Ἐπιτροπὴ διώξεως ἐγκληματιῶν πολέμου ἐκινήθη. Εὑρίσκονται σήμερον εἰς χεῖρας τῆς Ἐπιτροπῆς αὐτῆς: «Δικογραφίαι 1216, μὲ 1881 ἐγκληματίας. Ἐξ αὐτῶν 911 Γερμανούς, 381 Ἰταλούς, 609 βουλγάρους καὶ οἱ ὑπόλοιποι ἄλλων ἐθνικοτήτων». Ἐξεδόθησαν παραπεμπτικὰ βουλεύματα ἐν ὅλῳ 165, μὲ 500 κατηγορουμένους γερμανοὺς ὑπηκόους. Διεξήχθησαν βάσει αὐτῶν τῶν παραπεμπτικῶν βουλευμάτων 54 δίκαι μὲ 54 καταδίκας γερμανῶν ὑπηκόων. Ἐξ αὐτῶν ἐξετελέσθησαν 3 ἢ 4 Γερμανοί, οἱ Σοῦμπερ, Μπρόγκερ καὶ Μύλλερ. Ἐπίσης 3–4 Βούλγαροι μεταξὺ αὐτῶν καὶ ὁ καθηγητὴς Κάλτσεφ. Ἀπὸ τοὺς εὑρισκομένους εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ἡ μὲν Ἰταλία καὶ Γερμανία παρὰ τὴν ὑποχρέωσιν τὴν ὁποίαν εἶχον νὰ παραδώσουν τοὺς ἐγκληματίας πολέμου, οὐδένα μέχρι σήμερον παρέδωσαν. Παρέδωκεν, ὅμως ἕνα ἡ Γαλλία, ἀσφαλῶς ἔχουσα τὸ αἴσθημα τῆς εὐθύνης διὰ τὴν δίωξιν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, τὸν Ζάμπερ, τὸν περιώνυμον σφαγέα τοῦ Διστόμου, εὐθὺς ὡς περιῆλθεν εἰς χεῖρας της ἔσπευσε νὰ τὸν παραδώσῃ εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Δικαιοσύνην, διὰ νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε τὴν ἔκφρασιν, διὰ νὰ ἀπελαθῇ νύκτωρ ἐκ τῆς Ἑλλάδος καὶ νὰ παραδοθῇ εἰς τὴν Γερμανίαν καὶ νὰ κυκλοφορῇ σήμερον ἐλεύθερος εἰς τὴν Γερμανίαν, χωρὶς οὔτε ἕνα στοιχεῖον ἀπὸ μέρους τῆς Γερμανικῆς Κυβερνήσεως νὰ δίδεται, εἶναι τὸ ἀνθρωπόμορφον τέρας, τὸ ὁποῖον ἐβύθισεν εἰς τὴν φωτιὰν καὶ τὴν καταστροφὴν μίαν ὁλόκληρον κωμόπολιν, ἐὰν εἰσήχθη κἂν εἰς δίκην εἰς τὴν Γερμανίαν.

§69ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πότε ἔγινε αὐτό;

§70Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπὶ Κυβερνήσεως Στρατάρχου Παπάγου. Χρόνον δὲν μπορῶ νὰ καθορίσω.

§71Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσ.). Τὸ 1953, δυνάμει τοῦ νόμου, ὁ ὁποῖος ἐψηφίσθη ἐπὶ Κυβερνήσεως τοῦ Κέντρου.

§72Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Μὲ τὸν 2219 καὶ μὲ ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου.

§73Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ὄχι, βάσει τοῦ νόμου.

§74Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Βάσει τῆς ἑρμηνείας τοῦ νόμου.

§75Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Μὲ ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου.

§76Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Μάλιστα, μὲ ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου. Μπορῶ νὰ σᾶς διαβάσω τὸν νόμον καὶ πῶς εἶχεν ἑρμηνευθῆ ὁ νόμος αὐτός.

§77Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ αὐτὸ συνέβη καὶ μὲ ὡρισμένους ἄλλους καταδίκους, Ἰταλοὺς καὶ Γερμανούς, οἱ ὁποῖοι παρεδόθησαν ἐπίσης εἰς τὰς Κυβερνήσεις, ὅπως ὁ Λαβάνι, ὁ ὁποῖος εἶχε κἄποιαν συγγένειαν μὲ ἐξέχουσαν προσωπικότητα τῆς Ἰταλίας καὶ ὁ περιώνυμος Ἀντρέ, τοῦ ὁποίου τὰ ἔργα καὶ τὴν δρᾶσιν ὅλοι γνωρίζομεν, ὁ ὁποῖος εἶχε φθάσει νὰ ἐξευτελίζῃ καὶ τὰς δικαστικὰ ἀρχάς, ὡς προκύπτει δὲ ἀπὸ δικογραφίαν, εἶχε διατάξει Εἰσαγγελεῖς τῆς Ἑλληνικῆς Δικαιοσύνης νὰ σκάβουν λάκκους διὰ νὰ θάψουν ἐκείνους ποὺ ἐδολοφόνησεν ὁ ἴδιος.

§78Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Μήπως ἠμπορεῖτε νὰ μᾶς εἴπητε, πότε παρεδόθη ὁ Ἀντρέ;

§79Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν ἔκαμα μίαν δήλωσιν καὶ ἐὰν ὁμιλῶ μὲ αὐτὴν τὴν ὀξύτητα εἰς ὡρισμένα σημεῖα, δὲν στρέφομαι ἐναντίον καμμιᾶς συγκεκριμένης Κυβερνήσεως, ἀλλὰ ἐναντίον τῆς πολιτικῆς, ἡ ὁποία ἀσκεῖται εἰς τὸ θέμα αὐτό. Ἐάν, λοιπόν, ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις θέλῃ νὰ πολιτευθῇ καθ’ ὃν τρόπον ἐμφανίζεται πολιτευομένη μὲ τὴν εἰσαγωγὴν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς αὐτοῦ τοῦ νομοσχεδίου, ὁμολογῶ, ὅτι δὲν ἠμπορῶ νὰ εὕρω καμμίαν λέξιν ἐλαφρυντικὴν δι’ ὅλα ὅσα ἔγιναν ἕως σήμερον, τὰ ὁποῖα θὰ πρέπει νὰ ταράττουν καὶ τὴν Κυβέρνησιν.

§80Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ὁ Ἀντρὲ παρεδόθη, ἐδικάσθη καὶ κατεδικάσθη, ἄλλο ἐὰν ἡ ποινὴ ἡ ὁποία τοῦ ἐπεβλήθη δὲν ἦτο ἡ ἁρμόζουσα. Αὐτὸ εἶναι θέμα τῆς Ἑλληνικῆς Δικαιοσύνης. Ἡ περίπτωσις τοῦ Ἀντρὲ δὲν ἔχει καμμίαν ὁμοιότητα μὲ τὴν προηγουμένην ποὺ ἀνεφέρατε, τοῦ σφαγέως τοῦ Διστόμου.

§81Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι. Ἀσφαλῶς δὲν ἔχει, διότι ἐδικάσθη, ἀλλὰ τοὺς ἀνέφερα διὰ νὰ θέσω ὑπ’ ὄψιν τῆς Βουλῆς, ὅτι σήμερον δὲν ὑπάρχει κανεὶς πλέον ἀπὸ τῆς 5–1 ἀπὸ τοὺς διωχθέντας 1611 ἐγκληματίας πολέμου ποὺ ἀνεφέρατε.

§82Γ. ΣΠΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Αἱ περιπτώσεις τὰς ὁποίας ἀνεφέρατε δὲν ἀφοροῦν μόνον τὴν Κυβέρνησιν ποὺ νομοθετεῖ, ἀλλὰ ἀφοροῦν εἰδικώτερον τὴν Κυβέρνησιν τῆς Δυτικῆς Γερμανίας, τὴν ὁποίαν ἐπεκαλέσθη ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας, διὰ νὰ ἀποδείξῃ, ὅτι οἱ ἐγκληματίαι πολέμου θὰ τιμωρηθοῦν ὑπ’ αὐτῆς.

§83Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγένοντο ὡρισμένα διαβήματα πρὸς τὴν Γερμανικὴν Κυβέρνησιν διὰ νὰ παραδώσῃ ὡρισμένους ἀπὸ τοὺς ἐγκληματίας πολέμου. Ἔχω τὴν πληροφορίαν, ὅτι ὁ Εἰσαγγελεὺς τοῦ Ἀρείου Πάγου κ. Τούσης μεταβὰς εἰς Γερμανίαν ἐπεδίωξε τὴν παράδοσιν ὡρισμένων ἐγκληματιῶν πολέμου.

§84Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Οὗτος μετέβη δύο φορὰς εἰς Γερμανίαν καὶ ὑπέβαλε κατ’ ἐντολὴν τῆς Κυβερνήσεως περὶ τὰς 811 μηνύσεις ἐπὶ τόπου.

§85Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶμαι ὑπερήφανος διότι εἶναι Ἕλλην δικαστὴς ὁ κ. Τούσης. Εἶναι ἐκ τῶν ὀλίγων Ἑλλήνων δικαστῶν, οἱ ὁποῖοι εἰργάσθησαν τόσον πολὺ ὅσον οὗτος. Εἶχον τὴν τιμὴν τὸ 1956 νὰ συνεργασθῶ μαζύ του.

§86Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Ὅλοι οἱ δικαστικοὶ πράττουν τὸ καθῆκόν των. Ὁ κ. Τούσης ἐνήργησεν ἐν προκειμένῳ ὡς ἁρμόδιος.

§87Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Παρὰ ταῦτα οὐδεὶς ἐγκληματίας πολέμου παρεδόθη εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν. Ὑπάρχει δὲ ἡ καταπληκτικὴ πληροφορία, ὅτι κἄποιο κάθαρμα, φέρον Ἑλληνικὸν ὄνομα Παπανικολάου, εὑρίσκεται εἰς Γερμανίαν ἀφοῦ ὠργίασεν ἐπὶ κατοχῆς εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ συνταξιοδοτεῖται ἀπὸ τὴν Γερμ. Κυβέρνησιν. Ἡ Γερμανικὴ Κυβέρνησις δὲν παρέδωσε τοὺς ἐγκληματίας αὐτούς, τῶν ὁποίων ὁ ἀπολογισμὸς τῆς δράσεώς των εἶναι φρικτός. Ἀκοῦστε ὡρισμένα στοιχεῖα διὰ νὰ ἴδητε περὶ ποίων πρόκειται: Εἰς τὰ Καλάβρυτα ἐξετελέσθησαν ὅλοι οἱ ἄρρενες πλὴν ἑνὸς Σπηλιοπούλου, 800 τὸν ἀριθμόν. Μεταξὺ αὐτῶν ὑπάρχουν καὶ 15 μοναχοί. Εἰς τὸ Δίστομον ὁλόκληρος ὁ πληθυσμὸς ἐξωντώθη, εἰς τὸ Καμμένο Ἄρτης ἐξετελέσθησαν ὁμαδικῶς 250, εἰς τὰ Κερδύλια 176, εἰς τὸ Ληξοῦρι 400, εἰς τὴν Τρίπολιν 800, εἰς τὸ Χαϊδάρι Ἀθηνῶν 1800 μεταξὺ τῶν ὁποίων ὁμαδικῶς 300 ὅμηροι τὴν Πρωτομαγιὰ τοῦ 1944. Καὶ ἕπεται μία σειρὰ πόλεων καὶ χωρίων ποὺ ἐγνώρισαν αὐτὴν τὴν ἐξόντωσιν, ὅπως τὰ χωρία τῆς Κρήτης, τὰ ὁποῖα ἐξερριζώθησαν ὁλοσχερῶς. Ἐπίσης εἰς τὴν πόλιν τῆς Θεσσαλονίκης ποὺ ἐγένετο αὐτὸ τὸ πογκρὸμ κατὰ τῶν Ἑλλήνων Ἑβραίων ἀπὸ τὸ ἀνθρωπόμορφον αὐτὸ κάθαρμα τὸν Μὰξ Μέρτεν. Καὶ ὁ συνολικὸς ἀπολογισμὸς αὐτῆς τῆς δράσεως τῶν Γερμανῶν εἶναι ἐκτελεσθέντες 66.000 Ἕλληνες Ἑβραῖοι καὶ 30.000 Ἕλληνες Χριστιανοί. Πέραν ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἀπέθανον ἀπὸ τὴν πεῖναν, ἀπὸ τὰς κακουχίας καὶ ἄλλα βασανιστήρια.

§88Π. ΚΑΒΔΑΣ. Διὰ τὸ Δοξᾶτον δὲν εἴπατε τίποτα.

§89Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως καὶ οἱ Βούλγαροι διέπραξαν ἐγκλήματα κινούμενοι ἀπὸ τὸν Χίτλερ.....

§90Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. .... καὶ ἀπὸ τὸ Φιλώφ, τὸν ὁποῖον ἀνεκηρύξατε καὶ ἐπίτιμον διδάκτορα τοῦ Πανεπιστημίου.

§91Δ. ΛΑΝΤΖΟΥΝΗΣ. Ἐκάματε καὶ μίαν ἄλλην παράλειψιν. Δὲν ἀνεφέρατε τὴν πηγάδα τοῦ Μελιγαλᾶ. 2000 εἶναι οἱ σφαγιασθέντες. Εἶναι πράγματα, τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ ἀναφέρετε. Αὐτὸ εἶναι σημαντικόν, διότι εἰς ἕνα μικρὸ χωριό, εἰς μίαν μικρὰν κωμόπολιν τῆς Μεσσηνίας, 2000 ἐσφάγησαν. Εἶναι τρομακτικόν, ὅπως εἶναι τρομακτικὸν τοῦ Διστόμου καὶ τῶν Καλαβρύτων, ἀλλὰ εἶναι τρομακτικώτερον, διότι ἐκεῖνοι ἐξετελέσθησαν ἀπὸ τοὺς ἐχθρούς μας τοὺς Γερμανούς, ἐνῷ οἱ ἄλλοι ἐξετελέσθησαν, δυστυχῶς ἀπὸ τοὺς Ἑλληνόφωνας Κομμουνιστάς.

§92Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Ἐὰν πάρετε τὰ πρακτικά.... (Φωναὶ — θόρυβος).

§93Δ. ΛΑΝΤΖΟΥΝΗΣ. Εἶσθε, δυστυχῶς ἀξιωματικὸς καὶ δὲν δύνασθε νὰ ὑπεραμύνεσθε τῶν κομμουνιστῶν καὶ νὰ ὁμιλῆτε κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον. (Φωναὶ — θόρυβος).

§94Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Πρέπει νὰ ἴδητε τὰ πρακτικά, διὰ νὰ μάθετε ποῖος εἶναι καὶ...... (Φωναὶ — θόρυβος).

§95Δ. ΛΑΝΤΖΟΥΝΗΣ. Δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ὁμιλῆτε σὰν ὑπερασπιστὴς τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν.

§96Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Διὰ νὰ μάθῃς ποῖος εἶναι καὶ ποῖος κατηγορεῖται.

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ νὰ διατηρήσητε τὴν ψυχραιμίαν σας. Δύνασθε νὰ λάβετε τὸν λόγον καὶ νὰ ἐκθέσητε τὰς ἀπόψεις σας.

§98Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργός, ὁ κ. Καλλίας, ξεύρει ποῖος κατηγορήθη διὰ τὸν Μελιγαλᾶ.

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν πρέπει νὰ προκαλῆτε διαλογικὰς συζητήσεις.

§100Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Δὲν προκάλεσε κανένας, κύριε Πρόεδρε.

§101Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, νομίζω, ὅτι ἕνας ἕκαστος ἐξ ἡμῶν θὰ πρέπει νὰ προσπαθήσῃ, ὥστε ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, τὸ ὁποῖον δὲν ἀφορᾷ μόνον τὸ Ἑλληνικὸν Κοινόν, ἡ συζήτησις νὰ διεξαχθῇ ἐπὶ ἐπιπέδου τοιούτου, ὥστε οἱ ξένοι, καὶ ἂν ἀποσπάσουν τὴν ψήφισιν τοῦ Νομοσχεδίου αὐτοῦ, τοὐλάχιστον νὰ μὴ μειδιοῦν εἰς βάρος μας. Δὲν ἐπιτρέπεται, κατὰ τὴν συζήτησιν αὐτήν, νὰ θεωρῆται πρόκλησις ἡ ἀπαρίθμησις τῶν ἐγκλημάτων τῶν Γερμανῶν κατακτητῶν, οὔτε πιστεύω, ὅτι ἡ ἰδία ἡ Κυβέρνησις θὰ ἤθελε νὰ ἐκληφθῇ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ὡς μείωσις ἐκ μέρους της, τῶν θυσιῶν τῶν Ἑλλήνων καὶ τῶν θυμάτων, τὰ ὁποῖα προσεφέραμεν, κατὰ τὸν ἀγῶνα αὐτόν, εἰς τὴν θηριωδίαν τῶν Γερμανῶν κατακτητῶν. Εἶναι τελείως διάφορον ζήτημα ἡ πολιτικὴ ἄποψις, ἐὰν πρέπει νὰ ψηφισθῇ ἢ ὄχι τὸ νομοσχέδιον ἐπὶ τοῦ ὁποίου συζητοῦμεν. Ἀλλ’ εἶναι ἀπηγορευμένον ἠθικῶς εἰς τὴν Βουλὴν νὰ μὴ δίδῃ τὴν εἰκόνα τῆς ἑνότητος ὅλων, ἀπέναντι τῆς ἱστορίας καὶ ἀπέναντι τοῦ αἵματος ποὺ ἐχύθη χάριν τῆς Ἑλληνικῆς ἱστορίας.

§102Δ. ΛΑΝΤΖΟΥΝΗΣ. Δὲν διαφωνοῦμεν εἰς αὐτό, εἰς ἄλλα διαφωνοῦμεν.

§103Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν, αὐτὰ ποὺ εἶπεν ὁ διακόψας συνάδελφος νὰ συνδεθοῦν μὲ τὸ συζητούμενον θέμα περὶ ἐγκληματιῶν πολέμου.

§104Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Ἔχει ἀπολύτως δίκαιον ὁ κ. Τσιριμῶκος εἰς τὴν τοποθέτησιν τὴν ὁποίαν ἔκαμεν. Ἔχει τόσο περισσότερον δίκαιον, καθ’ ὅσον καὶ εἰς τὴν πτέρυγα αὐτὴν δὲν ἀπουσιάζουν ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἐπολέμησαν μὲ τὸ ὅπλον ἀνὰ χεῖρας ἢ μὲ ἄλλους τρόπους τὸν Γερμανὸν κατακτητήν. Δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία, ὅτι ὁλόκληρον τὸ Ἔθνος ἦτο ἡνωμένον εἰς τὸν ἀγῶνα ἐναντίον τοῦ Ναζισμοῦ. Καὶ εἶναι ἡνωμένον εἰς τὸ νὰ καταδικάσῃ τὰ ἐγκλήματα τὰ ὁποῖα διέπραξεν. Ὀφείλω νὰ προσθέσω, ὅτι καὶ αὐτὴ ἀκόμη ἡ σημερινὴ Γερμανικὴ Κυβέρνησις καὶ διὰ λόγων καὶ διὰ πράξεων τιμωρεῖ τὰ ἐγκλήματα τὰ ὁποῖα συνετελέσθησαν καὶ φυλακίζει καὶ τιμωρεῖ αὐστηρῶς τοὺς ἐγκληματίας ἐκείνους. Καὶ ἐκ τῆς πεποιθήσεως ἀκριβῶς αὐτῆς, ὅτι οἱ δημοκρατικοὶ ἄνδρες, οἱ ὁποῖοι κυβερνοῦν τὴν Δημοκρατικὴν Γερμανίαν, κατηγοροῦν καὶ τιμωροῦν τοὺς ἐγκληματίας πολέμου, ἑδραιοῦται καὶ τὸ Νομοθέτημα, τὸ ὁποῖον παρουσιάζομεν σήμερον εἰς τὴν Βουλήν.

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικαλοῦμαι τὴν συμπαράστασιν καὶ τῶν δύο πτερύγων διὰ νὰ κρατηθῇ εἰς ὑψηλὴν στάθμην ἡ συζήτησις. Ὁ κ. Κ. Γιαννούσης ἔχει τὸν λόγον.

§106Κ. ΓΙΑΝΝΟΥΣΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ θέλω νὰ εἴπω, ὅτι δὲν ἐπιτρέπεται ἐν οὐδεμιᾷ περιπτώσει νὰ ἐμφανίζεται ἔστω καὶ ἐμμέσως μονοπωλοῦσα ἡ Ἀριστερὰ τὸ ἐνδιαφέρον ἔναντι τῶν θυμάτων τοῦ ναζισμοῦ. Δὲν ἔχει δικαίωμα ἡ ἀριστερὰ νὰ διεκδικῇ τὴν πλειονότητα τῶν θυμάτων τῶν ναζί. Τὰ θύματα ἦσαν ἐχθροὶ τῶν Γερμανῶν κατακτητῶν. Ἦσαν Ἕλληνες, ἀδιακρίτως κοινωνικῶν φρονημάτων, ἐξετελοῦντο ἀπὸ τοὺς Ναζί.

§107Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ὀρθόν, ἐπ’ αὐτοῦ δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία.

§108Κ. ΓΙΑΝΝΟΥΣΗΣ. Θύματα ὑπῆρξαν καὶ ἀπὸ τὴν ἰδική μας παράταξιν καὶ ἀπὸ τὴν ἰδικήν σας. Συνεπῶς, δὲν σᾶς ἐπιτρέπομεν μονοπώλιον.

§109Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, εἰς ὅσα ἐξ ἀφορμῆς τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου κ. Λαντζούνη ἐλέχθησαν θὰ ἤθελον νὰ προσθέσω δύο λέξεις. Ἀναμφισβητήτως, εἰς τὴν ζωὴν ἑκάστου Ἔθνους, ὑπάρχουν καὶ αἱ καλαὶ σελίδες καὶ αἱ κακαί. Ὅπως ὑπάρχει καὶ ὁ κακὸς ἑαυτός μας καὶ ὁ καλός μας ἑαυτός, ὡς ἄτομα, ὡς Λαὸς καὶ ὡς Ἔθνος. Νομίζω, ὅμως, ὅτι κάποτε θὰ πρέπει νὰ ἔλθῃ ἡ στιγμή, ποὺ θὰ ἀφήσωμε εἰς τὸ περιθώριον τὸν κακὸν ἑαυτόν μας καὶ νὰ εὕρωμεν τὸν καλὸν ἑαυτόν μας καὶ νὰ ἴδωμεν τὸ καλὸν τοῦ Ἔθνους καὶ νὰ συζητήσωμεν τὰ γεγονότα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα συνθέτουν τὴν ἀληθινὴν ἱστορίαν τοῦ Ἔθνους μας, τὴν ἀληθινὴ προσπάθεια, τὸν ἀληθινὸ χαρακτῆρα τοῦ Ἔθνους μας. Καὶ νομίζω, ὅτι ἡ σημερινὴ συζήτησις παρέχει αὐτὴν τὴν εὐκαιρίαν νὰ εὕρωμεν τὸν καλὸν ἑαυτόν μας καὶ νὰ λάβωμε κοινὴν θέσιν ὅλοι ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Διότι, νομίζω, ὅτι ἀκριβῶς ἡ ἀντιμετώπισις τοῦ θέματος αὐτοῦ, ἠμπορεῖ νὰ προβάλῃ τὴν καλὴ Ἑλλάδα, τὴν ἡρωϊκὴ Ἑλλάδα, νὰ εὕρῃ τὸν ἀληθινὸν χαρακτῆρα της, τὴν ἀληθινὴν Ἐθνικὴν ὑπόστασίν της. Διὰ νὰ τελειώσω τὸ κεφάλαιον αὐτό, κ. συνάδελφοι, τῶν ἔργων καὶ τῆς δραστηριότητος τῶν καθαρμάτων, τὰ ὁποῖα ὠργίασαν εἰς τὴν Χώραν μας, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ δώσω τὸν λόγον εἰς τρεῖς διακεκριμένους Ἕλληνας Δικαστάς, τρία πραγματικὰ διαμάντια τῆς δικαιοσύνης, ποὺ τιμοῦν καὶ τὴν Δικαιοσύνην καὶ τὴν Πατρίδα μας καὶ νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ἀναφέρω καὶ τὰ ὀνόματά των, διότι πράγματι ἁρμόζει ἡ τιμὴ νὰ ἀναφερθοῦν τὰ ὀνόματα τῶν Δικαστῶν αὐτῶν. Εἶναι ὁ Δημ. Γαλανός, Ἰωάν. Γραφανάκης καὶ Δ. Θετικός, Πρωτοδίκες, οἱ ὁποῖοι ἀπήρτισαν τὸ Συμβούλιον ἐγκληματιῶν πολέμου καὶ ἐξέδωσαν τὸ βούλευμα διώξεως τοῦ ΜΑΧ MERTEN. Ἰδού, τί λέγουν εἰς τὸ βούλευμά των, οἱ ἔντιμοι αὐτοὶ Ἕλληνες Δικασταί, διὰ τὰ ἔργα τοῦ Γερμανικοῦ αὐτοῦ κτήνους. «... ... (ἀναγινώσκει) .....». Δὲν εἶναι, βεβαίως, εὐχάριστος ἡ ἀναδρομὴ εἰς τὰ γεγονότα τῶν ἐτῶν 1941–44 καὶ ἡ ἐξιστόρησις τῶν συμβάντων κατὰ τὴν περίοδον ἐκείνην, καθ’ ἣν ἡ χώρα, ἥτις μετέδωσε τὰ φῶτα τοῦ πολιτισμοῦ εἰς ὅλον τὸν Κόσμον καὶ ἥτις ἐδίδαξε πῶς νὰ ἀγωνίζωνται ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας των, ἡ Ἑλλάς, ὑπέκυψεν, ἔπειτα ἀπὸ πολύμηνον ἀγῶνα ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας εἰς τὴν βίαν καὶ τὴν ἁρπακτικὴν διάθεσιν τῶν κυβερνώντων τότε δύο μεγάλας δυνάμεις, οἵτινες ἠθέλησαν, χωρὶς νὰ ὑπάρξῃ δικαιολογία τις, νὰ τὴν κατακτήσουν, καὶ ὑπέφερεν ὁ Λαός της πολλὰ δεινά, τινὰ τῶν ὁποίων ἐκτίθενται κατωτέρω, ἰδιαιτέρως δὲ ὁ Λαὸς τῆς Μακεδονίας ἐμαρτύρησε κυριολεκτικῶς καὶ δὴ ἐκ τῶν ἐνεργειῶν τοῦ κατηγορουμένου ἐγκληματίου πολέμου MERTEN, πλήν, ὑπερηφάνως ὁ Λαὸς τοῦτος καὶ μὲ τὴν κεφαλὴν ὑψηλὰ ἐπῆρε τὸν σταυρὸν τοῦ μαρτυρίου. Μικρογραφία τοῦ δράματος αὐτοῦ ἀποτελεῖ ἡ ἐν τῇ δικογραφίᾳ φωτογραφία ἔνθα ἀπεικονίζονται τὰ πρόσωπα μὲ ἐπὶ κεφαλῆς τὸν Ἱερέα ἀπηγχονισμένα ὁ ἕνας πλησίον τοῦ ἄλλου εἰς μίαν δοκόν. Ἡ φωτογραφία αὐτὴ περιέχεται εἰς ἕνα ἀξιόλογον βιβλίον, τοῦ Δημητρίου Μαγκρῆ. Ἡ φωτογραφία αὐτὴ μὲ τοὺς ἀπαγχονισμένους εἶναι εἰς τὴν διάθεσιν οἱουδήποτε θελήσει νὰ τὴν ἰδῇ. Εἰς τοὺς βασανιστὰς καὶ φονεῖς ἀνήκει ἡ ἐντροπὴ καὶ ἡ ταπείνωσις. Οἱ θανατωθέντες καὶ οἱ βασανισθέντες εἶναι οἱ ἥρωες ἐν μέσῳ χιλιάδων Ἡρώων τῆς Πατρίδος. Ἡ Παγκόσμιος καὶ ἡ Ἑλληνικὴ Ἱστορία αὐτοὺς θὰ ἐξυμνήσῃ καὶ οὐχὶ τοὺς δυνάστας. Αὐτοῖς θὰ στήσῃ μνημεῖον καὶ τῷ δυνάστῃ ἀρὰν θὰ ἀπευθύνῃ. Αὐτὸς εἶναι ὁ δειλός. Ὁ τοὺς ἀθώους βασανίζων καὶ θανατώνων. Τὰ δεινὰ δὲ τῆς Μακεδονίας καὶ γενικῶς τῆς Ἑλλάδος, ἠθέλησαν τινές, ἄνευ ἐντολῆς καὶ ἐξ ἰδίας πρωτοβουλίας νὰ ἐπαυξήσουν. Νὰ ἁρπάσουν τὸν ὀλίγον της πλοῦτον καὶ νὰ θανατώσουν τὸν λαόν της. Νὰ ἁρπάσουν ὅ,τι διὰ τοῦ ἱδρῶτος του ἀπέκτησεν ὁ λαὸς αὐτός, ἐργαζόμενος σκληρὰ εἰς τὸν βράχον αὐτὸν ποὺ λέγεται «ΕΛΛΑΣ». Νὰ θανατώσουν ἀθώους, γυναῖκας, παιδιά, γέροντας, ἀσθενεῖς, ἀναπήρους. Ὡς νὰ μὴ ἤρκουν τὰ δεινὰ τῆς δουλείας. Προσέθεσαν ὡρισμένοι ἐγκληματίαι καὶ νέα ἰδικῆς των ἐφευρέσεως. Καί τινες μάλιστα τούτων ἀξιοῦν νὰ θεωροῦνται πολιτισμένοι, ἐπιστήμονες, μορφωμένοι. Μεταξὺ τούτων εἶναι καὶ ὁ περὶ οὗ ἤδη καλεῖται τὸ ἡμέτερον συμβούλιον νὰ ἀποφανθῇ Δρ. Μὰξ Μέρτεν. Τὸ Συμβούλιον, δὲν ἀγνοεῖ βεβαίως, οὔτε τὴν ἐπίδρασιν τοῦ χρόνου, οὔτε τὴν μεταπολεμικὴν διαμόρφωσιν τῶν λαῶν. Δὲν δύναται ὅμως νὰ παρίδῃ, ὅτι ἐν Ἑλλάδι ἡ δικαστικὴ ἀρχὴ εἶναι ἀρχὴ προστασίας τῆς Πολιτείας, τῆς κοινωνίας ὡς συνόλου καὶ τῶν κατ’ ἰδίαν ἀτόμων ἀπὸ τοῦ ἐγκλήματος. Τὸ ἔγκλημα δὲν ἔχει σημασίαν οὔτε ἀπὸ τίνα ἐξετελέσθη, οὔτε κατὰ τίνος ἀπηυθύνθη. Παραμένει ἔγκλημα καὶ εἶναι καθῆκον τῆς ὑγιῶς σκεπτομένης καὶ δρώσης Πολιτείας ὁ κολασμὸς αὐτοῦ, ἡ ἀποκάθαρσις αὐτῆς ἀπὸ τὰ σεσηπότα μέλη. Εἶναι δὲ καὶ αἴτημα καθολικώτερον κοινωνικὸν τὸ τῆς εὐθύνης διὰ τὰς πράξεις. Αὐτὰ λέγει ἡ φωνὴ τῶν τιμίων Ἑλλήνων δικαστῶν διὰ τὸν μέγα αὐτὸν κακοῦργον ἐγκληματίαν πολέμου, τὸν δόκτορα Μὰξ Μέρτεν, καὶ ἀναλύουν τὰ ἐγκλήματά του εἰς 45 δακτυλογραφημένας σελίδας, αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦν τὸ βούλευμα τὸ ὁποῖον σᾶς ἀνέφερα. Θὰ σᾶς ἀναφέρω δύο μόνον σημεῖα ἀπὸ τὰ ἐγκλήματα, τὰ ὁποῖα διέπραξεν ὁ Μὰξ Μέρτεν. «Διὰ βαγονίων κεκλεισμένων, μετέφερε 46061 Ἑβραίους Ἕλληνας, ἐσφραγισμένων παντάπασι... «...... (ἀναγινώσκει) ......». Οὕτω μετεφέρθησαν 46061 ἄτομα εἰς 18 ἐν συνόλῳ ἀποστολὰς τὰ ὁποῖα βεβαίως ἐκάησαν εἰς τοὺς γνωστοὺς φούρνους τοῦ στρατοπέδου τοῦ Ἄουσβιτς. Περαιτέρω ὁμιλεῖ τὸ βούλευμα περὶ συστηματικῆς τρομοκρατίας 9.000 περίπου ἀρρένων ἰσραηλιτῶν Ἑλληνικῆς ὑπηκοότητος, ἡλικίας 18–45 ἐτῶν, τοὺς ὁποίους συνεκέντρωσεν εἰς τὴν πλατεῖαν Ἐλευθερίας τῆς Θεσσαλονίκης καὶ τοὺς ὑπεχρέωσε νὰ παραμείνωσιν ἐν ἀκινησίᾳ καὶ ὀρθοστασίᾳ, ἀσκεπεῖς καὶ ἐπὶ πολλὰς ὥρας ὑπὸ ἄκρως καυστικὸν ἥλιον... «...... (ἀναγινώσκει) ......» ὑποχρεῶν τούτους νὰ πίπτουν κατὰ γῆς, νὰ κυλύωνται μέχρις 100 μέτρων, ἐνῷ συγχρόνως ἐξαπέλυε κύνας, οἱ ὁποῖοι κατεξέσχιζον τὰς ἐνδυμασίας καὶ τὰς σάρκας των καὶ συνεπείᾳ τούτου πολλοὶ ἀπέθανον. Προσθέτει δὲ περαιτέρω, εἴς τι σημεῖον, ὅτι «ὁμάδες Γερμανῶν στρατιωτῶν καὶ ἀξιωματικῶν ἐθεῶντο αὐτὴν τὴν ὡραίαν διασκέδασιν καὶ διεσκέδαζον μὲ τὴν ἀπάνθρωπον μεταχείρισιν τῶν ἀθώων ἀόπλων καὶ ἀνυπερασπίστων Ἑλλήνων πολιτῶν. Αὐτὰ τὰ ἐγκλήματα, κ. συνάδελφοι, αὐτοῦ τοῦ ἐγκληματίου Μέρτεν, τὰ ἐγκλήματα, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι μόνον ἐγκλήματα Μέρτεν, τὰ ὁποῖα ἀναγινώσκω, διότι παρόμοια ἐγκλήματα διέπραξαν καὶ ἄλλοι ἐγκληματίαι πολέμου Γερμανοί, αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὰ ἐγκλήματα ἔρχεται νὰ ρυθμίσῃ, κατὰ τὸν τρόπον ποὺ ρυθμίζει, τὸ παρὸν σχέδιον νόμου.

§110Θ. ΜΠΑΡΜΠΑΣ. Ἔγιναν καὶ χειρότερα ἐγκλήματα, κύριε συνάδελφε.

§111Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, θὰ σᾶς παρακαλέσω μὴ ἐπεμβαίνετε. Δὲν ὠφελεῖ κανένα. Οὔτε σᾶς, οὔτε ἐθνικῶς ὠφέλιμον εἶναι, νὰ κάμνωμεν αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὰς συγκρίσεις. Ὡμιλήσαμεν εἰς ὡρισμένας ἡμέρας δι’ αὐτὰ τὰ σφάλματα. Ἀφήσατε κἄποτε νὰ ὁμιλήσωμεν διὰ τὴν Ἑλλάδα, διότι σήμερον τὸ θέμα μᾶς ὑποχρεώνει νὰ ὁμιλήσωμεν διὰ τὴν Ἑλλάδα. Ἂς ἀφήσωμεν τὰς μικρότητας, τὰς ὁποίας ὅλοι μας, εἰς τὸν ἑαυτόν μας θὰ εὕρωμεν —ὅταν εἰλικρινῶς ὁμιλήσαμεν μαζί του — ἂς ἀφήσωμεν κἄποτε αὐτάς, διὰ νὰ ἴδωμεν, ὅπως εἶπον, τὸν καλὸν ἑαυτόν μας καὶ νὰ ὁμιλήσωμεν διὰ τὴν Ἑλλάδα. Μὴ θίγετε, λοιπόν, τοιαῦτα ζητήματα, εἰς τὴν συζήτησιν αὐτήν. Κύριοι συνάδελφοι, μὲ τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου, δι’ ἑνὸς ἄρθρου, ἀναστέλλεται αὐτοδικαίως πᾶσα δίωξις ἐγκληματίου πολέμου, ἐπὶ τῇ δηλώσει τῆς Γερμανικῆς Κυβερνήσεως πρὸς τὴν Ἑλληνικήν, ὅτι ἤρχισεν ἡ δίωξις, ἐξαιρέσει ἐκείνων, διὰ τὰς ὁποίας ὑπάρχει παραπεμπτικὸν βούλευμα. Θὰ ἔπρεπε νὰ ἴδωμεν, διατὶ ἡ Κυβέρνησις κατέληξεν εἰς αὐτὴν τὴν ἀπόφασιν καὶ τί πράγματι εἶναι τὸ περιεχόμενον αὐτοῦ τοῦ νομοθετήματος. Ἀπὸ τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν, ἀπὸ τὴν ὁποίαν προσεπάθησα, λέξιν πρὸς λέξιν ἀναγινώσκων αὐτήν, νὰ βγάλω τὸ πραγματικὸν αἴτιον, διὰ τὸ ὁποῖον κατέληξεν ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν ἀπόφασιν νὰ εἰσηγηθῇ αὐτὸ τὸ σχέδιον νόμου καὶ νὰ τὸ φέρῃ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ὁμολογῶ, ὅτι τὸ συμπέρασμά μου εἶναι, ὅτι εἴτε ἠτύχησεν ἡ Κυβέρνησις εἰς τὸ νὰ δικαιολογήσῃ τὸ νομοσχέδιον αὐτό, εἴτε δὲν θὰ ἤθελε νὰ τὸ πιστεύσῃ, εἴτε ἀποφεύγει νὰ εἴπῃ εἰς τὴν Βουλὴν τὴν ἀλήθειαν· διότι, πράγματι, οἱ λόγοι, τοὺς ὁποίους ἐπικαλεῖται διὰ νὰ δικαιολογήσῃ αὐτὸ τὸ σχέδιον νόμου καὶ ἀβάσιμοι ὄντως εἶναι, τέλος, δέ, εἶναι καὶ ἀνειλικρινεῖς. Πρῶτον, ὁμιλεῖ καὶ ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις καὶ τὸ νομοσχέδιον, ὅτι ἀναστέλλεται ἡ δίωξις τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Πράγματι, δὲν πρόκειται περὶ αὐτοῦ. Καὶ ὁμολογῶ, ὅτι δὲν ἀντιλαμβάνομαι, διατὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ μετὰ τὴν τροποποίησιν ποὺ ἔγινεν ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπήν, διατὶ ἐπιμένει νὰ ὁμιλῇ περὶ ἀναστολῆς. Πρόκειται σαφῶς περὶ παύσεως τῆς διώξεως τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, διότι οὐδὲν δικαίωμα διατηρεῖ ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις νὰ συνεχίσῃ ὁποτεδήποτε τὴν δίωξιν αὐτῶν. Δὲν ὑπάρχει καμμία περίπτωσις, νὰ ἀναβιώσῃ ἡ δίωξις τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου ἢ νὰ περιέλθῃ εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Δικαιοσύνην τὸ δικαίωμα νὰ ἐκτελέσῃ ἔστω ἀπόφασιν, ἐκδοθεῖσαν παρ’ ἀλλοδαπῶν δικαστηρίων. Ἡ πρώτη, λοιπόν, ἀνακρίβεια τοῦ νομοσχεδίου. Πρόκειται, λοιπόν, περὶ παύσεως τῆς διώξεως ἐν Ἑλλάδι τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Ἡ πρώτη, λοιπόν, ἀνακρίβεια, ἡ ὁποία ὑπάρχει εἰς τὸ νομοσχέδιον. Δεύτερον, λέγει, ἡ Κυβέρνησις, ὅτι διὰ τῆς διαδικασίας αὐτῆς, θὰ καταστῇ εὐχερεστέρα ἡ περαίωσις τῶν ὑποθέσεων, διότι οἱ διωκόμενοι κατοικοῦν ἐν Γερμανίᾳ. Πρῶτον, σᾶς ἀναγινώσκω τὴν διακήρυξιν τῶν συμμάχων κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ πολέμου, ἡ ὁποία τονίζει καὶ ὑπογραμμίζει, ὅτι οἱ ἐγκληματίαι πολέμου θὰ δικασθοῦν εἰς τὸν τόπον, ὅπου ἐτέλεσαν τὰ ἀδικήματα καὶ ἀπὸ τὰς χώρας, αἱ ὁποῖαι ἔπαθον ἀπὸ τὴν κακοποιὸν δρᾶσιν αὐτῶν. Εὑρισκόμεθα, λοιπόν, εἰς ἀντίφασιν. Ἡ ἄποψις αὐτή, εὑρίσκεται εἰς ἀντίθεσιν σήμερον, μὲ τὴν διακήρυξιν τῶν συμμάχων δυνάμεων, ἀλλά, δεύτερον, εἶναι παγία, ἀπὸ καταβολῆς συντεταγμένων πολιτειῶν, νομίζω, ἡ ἀρχὴ ἡ δικονομική, ἡ ἀρχὴ τῆς δωσιδικίας τοῦ ἀδικήματος. Ἡ ἀρχή, ὅτι ὁ διαπράττων ἀδίκημα, δικάζεται εἰς τὸν τόπον ποὺ ἐτέλεσε τὸ ἀδίκημα. Ὄχι εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἀλλὰ εἰς ὅλας τὰς χώρας, ὁ ἐγκληματίας δικάζεται ἐκεῖ ὅπου ἐτέλεσε τὸ ἀδίκημα. Ἐδῶ παρουσιάζεται αὐτὴ ἡ καινοφανὴς ἄποψις, ὅτι, ἐνῷ οἱ κατηγορούμενοι ὠργίασαν ἐδῶ, θὰ πᾶνε εἰς τὴν Γερμανίαν, διότι θὰ εἶναι εὐχερεστέρα ἐκεῖ ἡ περαίωσις τῶν ὑποθέσεων. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις φρονῇ, ὅτι ἡ περαίωσις τῶν ὑποθέσεων εἶναι νὰ ἀφήσῃ τοὺς χριστιανοὺς νὰ πᾶνε εἰς τὰ σπίτια των, τότε εἴμεθα σύμφωνοι, ἀλλὰ ἐὰν πράγματι σκέπτεται, ὅτι οἱ Γερμανοὶ πρόκειται νὰ δικασθοῦν εἰς τὴν Γερμανίαν, ὁμολογῶ, ὅτι δὲν ἀντιλαμβάνομαι ποῦ καὶ πῶς θὰ εὑρεθοῦν τὰ στοιχεῖα τῆς κατηγορίας ποὺ βασίζουν τὴν κατηγορίαν τοῦ ἐγκληματίου καὶ πῶς τὰ Γερμανικὰ δικαστήρια — ἀκόμη καὶ ἂν θέλουν νὰ δικάσουν καὶ νὰ καταδικάσουν τοὺς ἐγκληματίας πολέμου — θὰ δυνηθοῦν νὰ βγάλουν ἀπόφασιν, χωρὶς αὐτὰ τὰ στοιχεῖα.

§112Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἀπόντος τοῦ κατηγορουμένου, εἶναι ἀδύνατος ἡ περαίωσις. Ἐκεῖ εἶναι δυνατή. Καὶ ἡ μὲν ἀποστολὴ τῶν ἀποδεικτικῶν μέσων εἶναι δυνατή, ἡ δὲ προσαγωγὴ τῶν κατηγορουμένων, ἡ ὁποία δὲν ἐπετεύχθη ἐπὶ τόσα ἔτη, εἶναι ἀδύνατος. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἔννοια, ὅτι ἐκεῖ εἶναι δυνατὴ ἡ περαίωσις.

§113Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, τί εἴδους περαίωσις; Ἀπόδοσις δικαιοσύνης, δὲν εἶναι δυνατὴ εἰς τόπον, ὅπου δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν μὲ τὴν τέλεσιν τοῦ ἀδικήματος. Ἀλλὰ τὸ θέμα εἶναι, ἐὰν δὲν ἠμπορῇ ἐδῶ, ἐκ κωλύματος δικονομικοῦ, νὰ συνεχισθῇ καὶ νὰ τελειώσουν αἱ δίκαι. Δὲν ἠξεύρω, ὅμως, ποίας προσπαθείας κατέβαλον αἱ ἑκάστοτε Κυβερνήσεις, διὰ νὰ φέρουν αὐτοὺς τοὺς ἐγκληματίας πολέμου, ποίαν προσπάθειαν κατέβαλον αἱ Ἑλληνικαὶ Κυβερνήσεις διὰ νὰ ὑποχρεώσουν τὴν Ἰταλικὴν Κυβέρνησιν νὰ ἐκτελέσῃ τὴν ρητὴν διάταξιν τῆς συνθήκης Εἰρήνης, τὴν ὁποίαν ὑπέγραψε τὸ 1947, διὰ τὴν παράδοσιν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου εἰς τὴν Ἑλλάδα, ὅταν, μάλιστα, ὑπάρχῃ ἡ κατοχύρωσις, ὅταν ὑπάρχῃ ἡ γνώμη τοῦ Συμβουλίου τῶν Πρεσβευτῶν ἐν Ρώμῃ, διὰ τὴν ἐφαρμογὴν αὐτῆς τῆς διατάξεως τῆς συνθήκης Εἰρήνης μὲ τὴν Ἰταλίαν. Τρίτη ἄποψις, τῆς εἰσηγητικῆς ἐκθέσεως: Λέγει ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις, ὅτι ἡ ρύθμισις τὴν ὁποίαν κάμνει μὲ τὸ σχέδιον νόμου, δὲν εἶναι πάρα μόνον συνέχεια τῆς ἐγκαινιασθείσης ἤδη πολιτικῆς μὲ τοὺς νόμους 2058 καὶ 2219. Ὅταν ὡμίλησα περὶ τοῦ περιεχομένου αὐτῶν τῶν διατάξεων, ἀνέπτυξα σαφῶς, ὅτι ἐκεῖ εἴτε περιέχονται στοιχεῖα, διὰ τὴν ἐνέργειαν διώξεως εἰς τὴν χώραν τῆς ἰθαγενείας τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, εἴτε ἀκόμη ἀναστέλλεται ἡ δίωξις ἐν Ἑλλάδι, ἐπὶ τῇ ἐνάρξει διώξεως εἰς τὴν χώραν τῆς ἰθαγενείας τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Πάντως, ἡ Ἑλλὰς διατηρεῖ τὸ δικαίωμα νὰ συνεχίσῃ τὴν δίωξιν, κρίνουσα ἡ ἰδία, ἐὰν ἡ ἐκδοθεῖσα ἀπόφασις ἱκανοποιῇ ἢ ὄχι τὸ αἴσθημα τῆς δικαιοσύνης, κρίνουσα καὶ ἡ ἰδία ἀπὸ τὰ πρακτικὰ τῆς δίκης καὶ τὰ στοιχεῖα, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὁποίων διεξήχθη ἡ δίκη. Καὶ ἡ Ἑλληνικὴ Δικαιοσύνη, θὰ κρίνῃ, ἐὰν ἡ ἀπόφασις ἐκείνη ἀποτελῇ δεδικασμένον διὰ τὴν Ἑλλάδα, ἢ ἐὰν θὰ συνεχισθῇ ἡ δίκη. Νομίζω, ὅτι αὐταὶ αἱ διατάξεις, δὲν ἔχουν καμμίαν ἀπολύτως σχέσιν μὲ τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, διότι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ παύει ὁριστικῶς τὴν δίωξιν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου ἐν Ἑλλάδι. Αἱ ρηματικαὶ διακοινώσεις, τὰς ὁποίας ἐπικαλεῖται ἡ Κυβέρνησις καὶ τὰς σχετίζει μὲ τοὺς νόμους αὐτούς, ἀνέφερα καὶ προηγουμένως, ὅτι δὲν ἔχουν καμμίαν σχέσιν μὲ τοὺς νόμους αὐτούς, διότι ὁ μὲν νόμος 2058 περιλαμβάνει σαφεῖς διατάξεις, ἡ δὲ γενικὴ διάταξις τοῦ νόμου 2219, ἡ ὁποία θὰ ἠδύνατο νὰ θεωρηθῇ ὅτι ἔχει κἄποιαν σχέσιν μὲ τὰς ρηματικὰς διακοινώσεις, διασαφηνίζεται μὲ τὰς κατηγορηματικὰς δηλώσεις τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, ὅτι δὲν ἰσχύει διὰ τοὺς ἐγκληματίας πολέμου. Συνεπῶς, ὅ,τι δήποτε καὶ ἂν λεχθῇ εἰς τὰ παρασκήνια τῆς διπλωματίας μὲ τὴν Γερμανικὴν Κυβέρνησιν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχῃ σχέσιν μὲ τοὺς νόμους αὐτούς. Ἀλλὰ διερωτῶμαι: Ἐὰν ἔκτοτε εἶχε διαμορφωθῆ αὐτὸ τὸ κλῖμα, ὡς ἀνέφερε καὶ ὁ κ. συνάδελφος εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ἐὰν ἔκτοτε εἶχε διαμορφωθῆ αὐτὸ τὸ κλῖμα τῆς παύσεως, κἄποιαν ἡμέραν, τῆς διώξεως τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, διατὶ ἐπέρασαν 6 χρόνια καὶ εἶχεν ἐγκαταλειφθῆ ἐντελῶς ἄνευ συνεχείας αὐτὴ ἡ ἄποψις, ἡ ὁποία διεμορφώθη τὸ 1952; Διατὶ ὁ Στρατάρχης Παπάγος, ὁ ὁποῖος, εἰς τὸ κάτω– κάτω τῆς γραφῆς, ἦτο ὁ ἁρμοδιώτερος νὰ διακηρύξῃ, ὅτι διὰ τὴν πραγματοποίησιν καλῶν σχέσεων μὲ τὴν Γερμανίαν, σταματῶ καὶ τὴν δίωξιν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου —ὑπῆρξεν, ἐπὶ τέλους ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Ἑλληνικοῦ στρατοῦ καὶ θὰ ἐδικαιοῦτο, ὑπὲρ πάντα ἄλλον, νὰ διακηρύξῃ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα. Ἀντιθέτως δὲν τὸ ἔκαμε. Ἀλλά, ἐπὶ πλέον, δὲν ὑπῆρχε καμμία ἐνέργεια, ἡ ὁποία νὰ ἀποδεικνύῃ αὐτὸν τὸν ἰσχυρισμόν, ὅτι ἔκτοτε εἶχε διαμορφωθῆ αὐτὸ τὸ κλῖμα, τὸ ὁποῖον τώρα πραγματοποιεῖται. Περαιτέρω, ἡ ἄποψις εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν, ὅτι διαφυλάσσεται ἡ δυνατότης τῶν παθόντων Ἑλλήνων νὰ παραστοῦν ὡς πολιτικοὶ ἐνάγοντες καὶ διεκδικήσουν τὰς πολιτικάς των ἀξιώσεις, ἐναντίον τῶν Γερμανῶν, νομίζω, ὅτι μᾶλλον ἐμπαιγμὸν ἀποτελεῖ πρὸς τοὺς παθόντας Ἕλληνας, παρὰ σοβαρὰν κατοχύρωσιν τοῦ δικαιώματός των. Διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λέγωμεν, εἰς τοὺς παθόντας Ἕλληνας πολίτας, νὰ πᾶνε εἰς τὴν Γερμανίαν νὰ παραστοῦν ὡς πολιτικῶς ἐνάγοντες, ὡς πρὸς τὰς πολιτικάς των ἀξιώσεις. Θὰ περιπλακῶμεν καὶ ἐκεῖ εἰς ἕνα λαβύρινθον, ἐὰν ἀποτελῇ ἢ δὲν ἀποτελῇ προκριματικὸν ζήτημα καὶ εἰς ἕνα δαίδαλον νομικῶν θεμάτων, τὰ ὁποῖα δὲν ἠξεύρω ἐὰν κἄποιαν φορὰν θὰ ἠμποροῦσαν νὰ ἀποδώσουν δικαίωσιν εἰς τοὺς Ἕλληνας πολίτας.

§114Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Θὰ ἐδεχόμην νὰ μοῦ κάμετε οἱανδήποτε διατύπωσιν, διαφυλάξεως δικαιωμάτων, διότι οὐδεὶς ἰσχυρίσθη, ὅτι δημιουργεῖ δικαιώματα τὸ νομοσχέδιον.

§115Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν λέγω, ὅτι δημιουργεῖ ἢ ἀφαιρεῖ δικαιώματα. Ἀλλὰ ἡ εἰδικὴ μνεία αὐτή, δὲν εἶναι προστασία;

§116Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Δὲν λέγετε, ὅτι ἀποσκοπεῖ εἰς τὴν ἀπώλειαν δικαιωμάτων;

§117Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπώλεια δικαιωμάτων ὑπάρχει ἐν τῇ πράξει, διότι ἐὰν ἐδικάζοντο ἐδῶ, ὁ παθὼν Ἕλλην θὰ παρίστατο ὡς πολιτικὸς ἐνάγων, ἐνῷ ἐκεῖ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παραστῇ εἰς τὰ πολιτικὰ δικαστήρια. Ἑπομένως, ὑπάρχει ἀπώλεια δικαιωμάτων.

§118Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Βάσις τοῦ συλλογισμοῦ σας αὐτοῦ, ὑπάρχει τὸ προηγούμενον, τὸ ἀφορῶν τὰς ἀξιώσεις τῶν Ἑλλήνων ὑπηκόων, τὰς ἀστικὰς ἀξιώσεις, ἀπέναντι ὡρισμένων Γερμανικῶν οἴκων καὶ τῆς Ἐθνικῆς οἰκονομίας. Ἀκριβῶς δέ, ἐπειδὴ ὑφίσταται μία ὑποχρέωσις μεταβάσεως καὶ παρουσίας τῶν Ἑλλήνων ὑπηκόων εἰς τὰ Γερμανικὰ δικαστήρια, πλεῖστον μέρος τῶν ἀπαιτήσεων ἐξηνεμίσθη.

§119Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Τελευταῖον, κύριοι συνάδελφοι, ἐπιχείρημα τῆς Κυβερνήσεως, διὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νόμου αὐτοῦ, τὸ ὁποῖον ἔχει, ἴσως, κἄποιαν σοβαρότητα, εἶναι ἡ ἄποψις, ἡ διατυπουμένη εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν, ὅτι ἡ ἐξέλιξις τῶν σχέσεων μὲ τὴν Ὁμόσπονδον Γερμανικὴν Δημοκρατίαν εἰς τὴν σημερινὴν στενωτάτην συνεργασίαν, ἐπιβάλλει τὴν ρύθμισιν τοῦ ζητήματος τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Πράγματι, τὸ θέμα εἶναι σοβαρόν. Πράγματι καὶ ἡμεῖς δεχόμεθα καὶ πιστεύομεν, ὅτι ἡ Ἑλλὰς πρέπει νὰ ἀναπτύξῃ σχέσεις συνεργασίας καὶ φιλίας μὲ ὅλας τὰς χώρας, ἀκόμη καὶ μὲ τὴν Ὁμόσπονδον Γερμανικὴν Δημοκρατίαν. Ἀλλὰ τοῦτο μόνον, εἶναι τὸ θέμα; Δηλαδή, ἀντὶ πάσης θυσίας, θὰ πρέπει νὰ ἀναπτύξωμεν σχέσεις μὲ τὴν Γερμανίαν; Πρῶτον, ὑπάρχει μία ἐπιφύλαξις, ἡ ὁποία ὑπάρχει δι’ ὅλους τοὺς συμμάχους, ἔναντι τῆς Γερμανίας. Ἀπόδειξις, ὅτι ἐξακολουθεῖ ἡ συμμαχικὴ κατοχὴ τῆς Γερμανίας, ἀπόδειξις ὅτι οἱ σύμμαχοι δὲν ἔχουν πλήρη ἐμπιστοσύνην, διὰ τὸ τί θὰ κάμουν οἱ Γερμανοὶ εἰς τὸ μέλλον καὶ ὅτι δὲν θὰ ξαναρίξῃ τὴν ἀνθρωπότητα εἰς μίαν νέαν ἀνθρωποσφαγήν. Πάντως, τοῦτο, δὲν ἐμποδίζει νὰ ἀναπτύξουν ὅλαι αἱ συμμαχικαὶ δυνάμεις σχέσεις καὶ μὲ τὴν Γερμανίαν. Συνεπῶς, καὶ ἡμεῖς θὰ πρέπει, προσέχοντες τὸ σημεῖον τοῦτο, νὰ ἐπιδιώξωμεν τὴν ἀνάπτυξιν καὶ τὴν καλλιέργειαν τῶν σχέσεων τῶν συμμάχων, μὲ τὴν Γερμανίαν. Ἀλλά, διατὶ μὲ τὴν ἀνάπτυξιν καὶ τὴν καλλιέργειαν τῶν σχέσεων αὐτῶν, θὰ ἀποτελέσῃ ἐμπόδιον ἡ δίωξις τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου; Ὅταν ἐνώπιόν μας ἔχωμεν τοιούτους κακούργους, ὅταν ἐνώπιόν μας ἔχωμεν τοὺς στυγνοὺς ἐγκληματίας, ὅπως μᾶς τοὺς παραδίδει τὸ βούλευμα τῶν ἐντίμων Ἑλλήνων δικαστῶν, εἶναι δυνατὸν νὰ δεχθῶμεν, ὅτι ἡ Γερμανία τάσσεται ἀλληλέγγυος μὲ τοὺς φασίστας αὐτοὺς ἐγκληματίας καὶ διότι ἡ Ἑλλὰς θέλει νὰ συνεχίσῃ τὴν δίωξίν των, τοῦτο ἀποτελεῖ ἀφορμὴν ψυχρότητος μὲ τὴν Γερμανικὴν Κυβέρνησιν, τοῦτο ἀποτελεῖ ἀφορμὴν ἐμποδίζουσα τὴν ἀνάπτυξιν τῶν σχέσεων μὲ τὴν Ὁμόσπονδον Δημοκρατίαν τῆς Γερμανίας; Δηλαδὴ ἡ Γερμανία θέλει ἢ δὲν θέλει, τὴν δίωξιν τῶν ναζιστῶν ἐγκληματιῶν πολέμου; Ἐὰν δὲν τὴν θέλῃ, νομίζω, ὅτι τὸ καθῆκον τῆς Ἑλλάδος εἶναι σαφές. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ παραδώσῃ τὰ ἅγια τοῖς κυσί. Ἡ Ἑλλὰς θὰ συνεχίσῃ τὴν δίωξιν ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἐγκλημάτησαν εἰς βάρος τοῦ λαοῦ της. Καὶ ἐάν, ἀντὶ τούτου, ἡ Γερμανία μᾶς ἀρνῆται τὴν φιλίαν της, μὲ γειά της, μὲ χαρά της, δὲν τὴν θέλομεν. Ἐὰν ὅμως θέλῃ τὴν δίωξιν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου καὶ ἡ Γερμανία, ἐρωτᾶται, διατὶ δὲν ἐπιτρέπει εἰς τὴν Ἑλλάδα, ὅταν μάλιστα ὑπάρχουν καὶ διεθνεῖς ὑποχρεώσεις περὶ τούτου, νὰ συνεχίσῃ τὴν δίωξιν αὐτῶν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου; Διατὶ δὲν παραδίδει τοὺς ἐγκληματίας εἰς τὴν Ἑλλάδα, διὰ νὰ τοὺς διώξῃ;

§120Β. ΕΦΡΑΙΜΙΔΗΣ. Τὸ νομοσχέδιον, καθιερώνει ἑτεροδικίαν.

§121Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐκεῖ καταλήγει. Ἐὰν δεχθῶμεν, ὅτι θέλει μὲν τὴν δίωξιν, ἀλλ’ ὄχι ὑπὸ τῆς Ἑλλάδος, ἔχομεν μίαν νέαν μορφὴν ἑτεροδικίας, χειροτέραν ἐκείνης, τὴν ὁποίαν ἐγνωρίσαμεν μὲ τὴν Ἀμερικήν. Διότι, ἐπὶ τέλους, ἡ Ἀμερικὴ ἐπιτρέπει εἰς ἡμᾶς νὰ δικάζωμεν τοὺς ἀδικοπραγοῦντας καὶ νὰ ἐκτελῇ τὴν ποινὴν ἡ Ἀμερική. Ἐνῷ ἡ Γερμανία, δὲν μᾶς ἐπιτρέπει οὔτε νὰ δικάσωμεν τοὺς ἐγκληματίας. Ἔχομεν, λοιπόν, καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν μορφὴν ἑτεροδικίας ἀναμφισβητήτως. Καὶ διὰ λόγους πλέον ἐθνικῆς ἀξιοπρεπείας, νομίζω, ὅτι οὔτε καὶ εἰς αὐτὴν τὴν περίπτωσιν θὰ ἔπρεπεν ἡ Ἑλλὰς νὰ ὑποκύψῃ εἰς οἱανδήποτε πίεσιν, ἀκόμη καὶ τῶν πραγμάτων, ἐὰν θέλετε καὶ νὰ παραδώσῃ τὰ ἅγια τοῖς κυσί. Ἀλλὰ ἀπομένει ἕνα ἐρώτημα. Πράγματι, ἡ Γερμανία πρόκειται νὰ συνεχίσῃ τὴν δίωξιν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου; Ὁ ἀξιότιμος κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν εἶπεν, ὅτι ἡ Γερμανία ἐδίωξε, διώκει καὶ θὰ συνεχίσῃ. Ὄχι, κύριε ὑπουργέ, δὲν διώκει ἡ Γερμανία τοὺς ἐγκληματίας πολέμου. Διότι ἡ Γερμανικὴ Κυβέρνησις, ἐνῷ εἶχεν εἰς χεῖρας της τὸν μεγάλον ἐγκληματίαν Μὰξ Μέρτεν, δὲν τὸν εἰσήγαγεν εἰς δίκην, δὲν τὸν ἐδίκασε καὶ δὲν τὸν κατεδίκασε. Καὶ ἀκόμη, πῶς ἔδωσε διαβατήριον εἰς τὸν κακοῦργον, νὰ ἔλθῃ εἰς τὴν χώραν μας;

§122Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Νὰ σᾶς ἀπευθύνω ἐγὼ μίαν ἐρώτησιν. Διατί, τότε, ὑπάρχουν πολλαὶ ἑκατοντάδες Γερμανῶν εἰς τὰς γερμανικὰς φυλακάς, ἀπὸ καταδίκας γερμανικῶν δικαστηρίων;

§123Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ ἤθελον νὰ ἀκούσω ὀνόματα.

§124Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Ὁ παγκόσμιος τύπος, εἶναι γεμᾶτος.

§125Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Γερμανοί, οἱ ὁποῖοι ἔδρασαν εἰς ἄλλας χώρας, πιθανῶς. Διότι αἱ ἄλλαι χῶραι, ἔχουν ἀξιοπρεπῆ ἐμφάνισιν καὶ δραστηριότητα εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ ἐπέβαλον εἰς τὴν Γερμανίαν νὰ συλλάβῃ, νὰ διώξῃ καὶ νὰ καταδικάσῃ τοὺς Γερμανοὺς ἐγκληματίας. Ἡ Ἑλλάς, δυστυχῶς, ἔχει ἐπιδείξει μίαν ἀδικαιολόγητον ὀλιγωρίαν εἰς τὸ μεγάλο αὐτὸ κεφάλαιον.

§126Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Παρακολουθῶ μὲ ἰδιαιτέραν προσοχὴν τοὺς ρήτορας ἀπὸ οἱανδήποτε παράταξιν καὶ ἂν προέρχωνται. Καὶ παρακολουθῶ μὲ ἐπηυξημένην προσοχὴν τὸν ρήτορα, ὁ ὁποῖος αὑτὴν τὴν στιγμὴν εὑρίσκεται ἐπὶ τοῦ βήματος. Ἤκουσα καὶ τὰ μαθήματα, τὰ ὁποῖα μᾶς ἔδωσε περὶ ἐθνικῆς ἀξιοπρεπείας καὶ ἐθνικῆς συνειδήσεως.

§127ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ (Τῆς ἀριστερᾶς). Μάλιστα μαθήματα.

§128Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Δὲν δεχόμεθα μαθήματα, κύριε, εἴμεθα εἰς θέσιν νὰ δώσωμεν μαθήματα, ἰδίως εἰς τὴν πτέρυγα αὐτήν. Διότι ἡμεῖς ἐπολεμήσαμεν ἐναντίον τῶν ἐχθρῶν, ἀλλὰ δὲν ἐγκληματήσαμεν ἐναντίον τῆς Ἑλλάδος καὶ δὲν κατεσπαράξαμεν τοὺς Ἕλληνας. Ἀφήσατε τὰ μαθήματα. Ἀλλὰ μὲ ὁσηνδήποτε προσοχὴν καὶ ὁσονδήποτε σεβασμὸν παρακολουθῶ τὸν ρήτορα, τὸν παρακολουθῶ καὶ διότι ἡ ἀγόρευσίς του εἶναι μία ἀγόρευσις, ἡ ὁποία προσπαθεῖ νὰ εἶναι μελετημένη καὶ νὰ κτυπήσῃ δυνατά, καὶ διότι εἶναι ἀντιπρόσωπος τοῦ λαοῦ, δὲν δύναται νὰ διαφύγῃ οὐδενός, ὅτι πολλὰ ἀπὸ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶπε καὶ αὐτό, τὸ ὁποῖον εἶπε πρὸ ἑνὸς λεπτοῦ, δὲν δύναται νὰ διαφύγῃ οὐδενὸς ἡ σκέψις, ὅτι συμφέρει εἰς τὴν πτέρυγα ἐκείνην, νὰ ἀποδώσῃ εἰς τὴν σημερινὴν δημοκρατικὴν Γερμανίαν κατηγορίας, αἱ ὁποῖαι νὰ τῆς μειώνουν τὴν δημοκρατικήν της ὑπόστασιν. Ἡμεῖς πιστεύομεν, ἀντιθέτως, ὅτι ἡ σημερινὴ Γερμανία, εἶναι ἡ παντοτεινὴ Γερμανία, ὅπως ἦτο πρίν, τῶν φιλοσόφων καὶ τοῦ δικαίου, ἡ ὁποία εὑρίσκεται εἰς τὸν ἀντίποδα τῆς ναζιστικῆς Γερμανίας.

§129Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Μένει ὅμως, κύριε ὑπουργὲ τῶν Ἐξωτερικῶν, νὰ μᾶς ἐξηγήσητε, πότε ἡ Γερμανία ὑπῆρξεν ἡ Γερμανία τῶν φιλοσόφων καὶ τοῦ δικαίου. Διότι, οἱ μὲν φιλόσοφοι εἶναι ἄξιοι παντὸς σεβασμοῦ, δὲν ἠμπόδισαν ὅμως ποτὲ τὸν Πρωσσικὸν μιλιταρισμὸν νὰ διακυβερνήσῃ καὶ νὰ προκαλέσῃ δύο πολέμους. Δὲν μοῦ εἴπατε — δὲν τὸ ἀντελήφθην — πῶς ἐπανῆλθεν ἡ Γερμανία εἰς αὐτὴν τὴν περίοδον. Εὔχομαι νὰ μὴ ἐπανέλθῃ ἐκεῖ, ὅπου ἦτο πρὸ τοῦ ναζισμοῦ, νὰ προχωρήσῃ πέραν τοῦ ναζισμοῦ, ἐκεῖ ὅπου πρέπει νὰ πάῃ.

§130Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Μὲ ὅσην καὶ ἐὰν διαθέτετε εὐστροφίαν, νομίζω, ὅτι δὲν δύνασθε νὰ σβήσετε καὶ τὰς ὡραίας σελίδας τῆς Γερμανικῆς ἱστορίας, ὅπως ὑπάρχουν καὶ αἱ ἀηδεῖς σελίδες τοῦ Πρωσσικοῦ μιλιταρισμοῦ.

§131Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὅσον καὶ ἐὰν ὁ ἀξιότιμος κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ἐπιχειρήσῃ νὰ πείσῃ τὴν Βουλήν, ὅτι εἰς τὴν νέαν, τὴν μεταπολεμικὴν Ὁμόσπονδον Γερμανικὴν Δημοκρατίαν ὑπάρχει πράγματι δημοκρατία τοῦ πνεύματος καὶ τῆς φιλοσοφίας, δὲν εἶναι δυνατὸν ἀνεπιφυλάκτως νὰ ἀποδεχθῶμεν, ὅτι πράγματι ἡ Γερμανία ἀπετοξινώθη τοῦ μιάσματος, τὸ ὁποῖον ἐβύθισεν ὁλόκληρον τὸν κόσμον εἰς τὴν συμφοράν. Ὑπάρχουν ἀκόμη ἐπὶ κεφαλῆς τοῦ Γερμανικοῦ Στρατοῦ φασίσται, ὡς ὁ Σπάϊντελ καὶ ἄλλοι. Τοῦτο, ὅμως, δὲν σημαίνει, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἐπιδιώξωμεν τὴν καλλιέργειαν σχέσεων μετὰ τῆς Γερμανίας. Τοῦτο δὲν σημαίνει, ὅτι δὲν πρέπει νὰ θελήσωμεν —καὶ τὸ θέλομεν εἰλικρινῶς— νὰ ἀποτοξινωθῇ πράγματι ὁ γερμανικὸς λαός, νὰ δημιουργήσῃ πραγματικὴν Δημοκρατίαν, ὥστε νὰ ἠμπορέσῃ νὰ συμβάλῃ εἰς τὴν ἀνόρθωσιν τοῦ ἀνθρωπίνου βίου. Διότι καὶ ἰσχυρὰ δύναμις εἶναι καὶ ἰσχυρὸς λαὸς εἶναι καὶ ἰσχυρὴ ράτσα, ὡς τὴν ἔλεγεν ὁ Χίτλερ. Ἕως ὅτου ὅμως γίνῃ, ἡμεῖς εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ προχωρήσωμεν ἐπιφυλακτικοί.

§132Ε. ΖΑΝΝΗΣ. ...... (Ὁμιλεῖ, ἐν μέσῳ παρατεταμένων κωδωνοκρουσιῶν, μὴ ἀκουόμενος).

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λυποῦμαι πολύ, κύριε Ζαννῆ, διότι συνεχῶς διακόπτετε.

§134Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Λοιπόν, κύριοι συνάδελφοι, ἐπειδὴ εἰδικώτερον διὰ τὴν ὑπόθεσιν τοῦ Μὰξ Μέρτεν ὑπάρχουν ὡρισμένα ἐρωτηματικά, διὰ τὸν τρόπον, μὲ τὸν ὁποῖον ἦλθεν εἰς τὴν Ἑλλάδα ἀπὸ τὴν Γερμανίαν, δηλαδὴ πῶς ἐμπῆκε εἰς τὴν Ἑλλάδα ὁ ἐγκληματίας αὐτὸς πολέμου, ποὺ κατέστρεψε τὴν ζωὴν 65 χιλιάδων Ἑβραίων τῆς Θεσσαλονίκης καὶ μὲ ποῖον θράσος καὶ ποίαν δύναμιν τὸ κτῆνος αὐτό, ἐνεφανίσθη ἐνώπιον τῶν Ἑλληνικῶν δικαστηρίων καὶ ἐζήτησε νὰ ἐξετασθοῦν μάρτυρες ὑπερασπίσεως, ἐπειδή, λέγω, ὑπάρχουν ὅλα αὐτὰ τὰ ἐρωτηματικά, καθὼς καὶ ἄλλα, δὲν δύναμαι νὰ ἐξηγήσω τὸ παραπεμπτικὸν βούλευμα τῶν ἄρθρων 21 καὶ 22. Ἐλέχθησαν καὶ ἐγράφησαν πολλά, περὶ τῆς σχέσεως, τὴν ὁποίαν εἶχεν ἡ ὑπόθεσις Μέρτεν, μὲ τὰς ἐν Βόννῃ διαπραγματεύσεις, μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Γερμανίας. Ὑπάρχει διάταξις τοῦ νόμου 2158, ἡ ὁποία λέγει, ὅτι ἔχει δικαίωμα τὸ Ὑπουργεῖον Ἐξωτερικῶν νὰ παραδώσῃ τὸν Μέρτεν εἰς τὰ δικαστήρια τῆς Γερμανίας.

§135Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Ἐπειδὴ ὁ ἐπὶ τοῦ βήματος συνάδελφος, ὅπως καὶ πρὸ ὀλίγου καὶ ὁ ἐκ Χανίων συνάδελφος, ἔθιξαν τὸ ζήτημα σχέσεως τῶν οἰκονομικῶν συμφωνιῶν τῆς Βόννης μὲ τὴν ὑπόθεσιν Μὰξ Μέρτεν, ἐπιθυμῶ νὰ βεβαιώσω, κατηγορηματικῶς τὸ Σῶμα, ὅτι, ὅταν εὑρισκόμην εἰς τὴν Βόννην, κατὰ τὰς ἡμέρας ἐκείνας, παρηκολούθησα, ὅλας τὰς συζητήσεις καὶ οὐδέποτε, οὐδ’ ἐπὶ στιγμήν, ἡ Γερμανικὴ Κυβέρνησις καὶ οἱοσδήποτε Γερμανός, συνεδύασε τὸ ἕνα θέμα μὲ τὸ ἄλλο, ἀλλὰ πάντοτε ἐξεδήλουν τὴν λύπην των, δι’ ὅσα συνέβησαν εἰς τὸ παρελθόν.

§136Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Χωρὶς νὰ συσχετίσω, κ. ὑπουργέ, τὰ θέματα, μήπως τὰ συνεζήτησαν; Δὲν ὑπάρχει μνημόνιον, διὰ νὰ ἐπανέλθουν ἐπὶ τοῦ θέματος...

§137Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Οὐδὲν μνημόνιον, ἀπολύτως.

§138Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, ἐπειδὴ γίνεται συζήτησις περὶ τῶν διαπραγματεύσεων καὶ τῶν συζητήσεων μετὰ τῆς Γερμανίας, θὰ σᾶς παρεκάλουν, ἐὰν δὲν ἐμποδίζεσθε ἀπὸ τὰ καθήκοντά σας, ὡς ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν, νὰ μᾶς πληροφορήσητε, ποία ἔνδειξις ὑπάρχει, ὅτι ἡ Γερμανικὴ Κυβέρνησις θέλει νὰ διαβιβασθοῦν εἰς αὐτήν, αἱ δικαιοδοσίαι περὶ διώξεως ἐγκληματιῶν πολέμου, ὥστε ἐὰν δὲν ἐπιτευχθῇ τοῦτο, νὰ ἐμποδισθῇ ἡ περαιτέρω ἐξέλιξις τῶν σχέσεών μας μετὰ τῆς Γερμανίας.

§139Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Αὐτὴ ἡ ὑπόθεσις, εἶναι παλαιά. Εἶναι ὑπόθεσις ἑπτὰ ἐτῶν. Ἀπὸ τὸ 1951, ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, μὲ ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν τὸν κ. Βενιζέλον, Δικαιοσύνης τὸν κ. Παπασπύρου καὶ ὑφυπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν ἐμέ, καθὼς καὶ τὸ 1952, κατέληξεν εἰς τὴν διατύπωσιν ρηματικῆς διακοινώσεως. Γνωρίζομεν δέ, ὅτι ἡ Γερμανικὴ Κυβέρνησις ἐξεδήλωσεν πάντοτε τὸ ἐνδιαφέρον νὰ τιμωρήσῃ τοὺς ἐν Ἑλλάδι δράσαντας ἐγκληματίας πολέμου. Συνεπῶς, εἶναι συνεχὴς αὐτὴ ἡ ἱστορία, δὲν εἶναι τι τὸ νέον.

§140Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἀλλὰ συμβιβασμὸς μὲ τὸν φασισμόν, σὲ καμμίαν περίπτωσιν.

§141Α. ΛΙΑΚΟΣ. Κύριε συνάδελφε, μοῦ ἐπιτρέπετε μίαν διακοπήν;

§142ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἐπιτρέπω ἐγὼ διακοπάς. Παρακαλῶ, κύριε συνάδελφε, μὴ ἐπιμένετε.

§143Α. ΛΙΑΚΟΣ. Θὰ ἤθελα νὰ κάμω μίαν ἐρώτησιν, διὰ νὰ διαφωτισθῶ.

§144ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι, δὲν ἐπιτρέπω διακοπάς. Σεβασθῆτε τὸν Κανονισμόν.

§145Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, καμμίαν ἀπὸ τὰς ἐξηγήσεις, ποὺ δίδονται διὰ τῆς εἰσηγητικῆς ἐκθέσεως, δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἱκανοποιῇ τὸ ἐρώτημα, διατὶ ἡ Κυβέρνησις εἰσάγει αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον, ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Θὰ ἔπρεπεν, ὅμως, νὰ ἀναζητηθῇ ἡ ἐξήγησις. Δὲν ἔχομεν, δυστυχῶς, τὰ μέσα, δὲν ἔχομεν, δυστυχῶς, ἄλλα στοιχεῖα, ἀπὸ τοῦ νὰ κρίνωμεν αὐτὴν τὴν ἀπόφασιν τῆς Κυβερνήσεως, νὰ εἰσαγάγῃ αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον. Δὲν γνωρίζω, ἐὰν θὰ διαφωτισθῶμεν ἀπὸ τὰς ἐξηγήσεις, ποὺ θὰ δοθοῦν ἐν συνεχεία. Πάντως σήμερον, ὅ,τι ἔχομεν, σχετικὸν μὲ τὴν γερμανικὴν ὑπόθεσιν, εἶναι ἐκεῖνο ποὺ ἀνεφέρθη, αἱ συνεννοήσεις διὰ τὰς οἰκονομικὰς συναλλαγάς, αἱ ὁποῖαι ἔγιναν μὲ τὴν Γερμανίαν τὸν τελευταῖον καιρὸν καὶ διὰ τὰς ὁποίας πολλὰ ἐγράφησαν περὶ τῶν σχέσεων αὐτῶν. Ὁ ἀξιότιμος κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, τὰ διαψεύδει. Μακάρι νὰ εἶναι ἔτσι. Ὅμως, ἡμεῖς, τοῦτο μόνον ἔχομεν. Περαιτέρω, ἔχομεν ἄλλο ἕνα πρᾶγμα, ὅτι ἡ Κυβέρνησις βιάζεται νὰ ψηφίσῃ αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον καὶ τὸ εἰσάγει ὡς κατεπεῖγον. Ἕξη χρόνια, λέγει ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, κοιμᾶται αὐτὴ ἡ ἄποψις τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, ὅτι θὰ πρέπει νὰ ἐξομαλυνθοῦν αἱ σχέσεις καὶ νὰ μὴ δηλητηριάζωνται αἱ σχέσεις μας μὲ τὴν Γερμανίαν, ἐξ ἀφορμῆς τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου καὶ ζητεῖται ἀπὸ τὴν Βουλὴν νὰ ψηφίσῃ ἐντὸς 48 ὡρῶν κατεπειγόντως καὶ μάλιστα περνᾶ εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, καθ’ ὃν τρόπον ἐπέρασε, χωρὶς τὴν παρουσίαν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, τῆς πάσης Ἀντιπολιτεύσεως καὶ ὄχι μόνον τῆς ΕΔΑ. Καὶ ἐρωτᾶται, διατὶ αὐτὴ ἡ σπουδὴ τῆς Κυβερνήσεως, διὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου; Ἠμπορεῖ νὰ περάσῃ ἀπαρατήρητος, ὅταν δὲν ὑπάρχῃ μάλιστα ἡ δικαιολογία τοῦ νομοσχεδίου; Κατ’ ἀνάγκην, θὰ πρέπει νὰ συνδέσωμεν αὐτὴν τὴν σπουδὴν τῆς Κυβερνήσεως μὲ κἄποιο ἄλλο γεγονός, τὸ ὁποῖον ἡμεῖς δὲν ἔχομεν ὑπ’ ὄψιν, ἀγνοοῦμεν, μὲ κἄποιο ἄλλο γεγονός, τὸ ὁποῖον μέλλει νὰ λάβῃ χώραν, ἐν συνδυασμῷ μὲ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ.

§146Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ἡ ἔννοια τοῦ κατεπείγοντος, ὀφείλεται εἰς τὸ ἑξῆς: Ἀφ’ ἧς στιγμῆς κατατίθεται νομοσχέδιον, εἰς τὸ ὁποῖον ἀναμιγνύεται, κατ’ ἀνάγκην, ξένη χώρα, περὶ τῶν σχέσεων τῆς ὁποίας ἐγένετο λόγος προηγουμένως, εἶναι ὀρθὸν καὶ σκόπιμον ἡ διαδικασία νὰ εἶναι σύντομος καὶ οὐδὲν πλέον.

§147Σ. ΜΕΡΚΟΥΡΗΣ. Ὥστε παίζει ρόλον, διὰ τὰς σχέσεις μας μὲ τὴν Γερμανίαν.

§148Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁμολογῶ, ὅτι δὲν τὰς ἀντιλαμβάνομαι αὐτὰς τὰς ἐξηγήσεις. Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, ὑπάρχει καὶ ἄλλο ἕνα στοιχεῖον, ἐὰν πράγματι λόγος τῆς ψηφίσεως αὐτοῦ τοῦ νομοσχεδίου ἦτο ἡ καλλιέργεια σχέσεων μὲ τοὺς λαούς, τῶν ὁποίων τοὺς ἐγκληματίας πολέμου διώκομεν ἐν Ἑλλάδι, ἐρωτᾶται διατὶ ἡ πρόνοια ἀφορᾷ μόνον τοὺς Γερμανούς, διατὶ ὄχι καὶ τοὺς Ἰταλούς; Καὶ μὲ τὴν Ἰταλίαν ἔχομεν φιλικὰς σχέσεις. Διατί, λοιπόν, μόνον διὰ τοὺς Γερμανοὺς λαμβάνεται τὸ μέτρον, μόνον διὰ τοὺς ἐγκληματίας τύπου Μέρτεν καὶ ὄχι διὰ τοὺς ἐγκληματίας Ριβάλι κλπ.; Ἐὰν ὁ λόγος, τὸν ὁποῖον εἴπατε, περὶ ἀναπτύξεως τῶν σχέσεων, ἦτο βάσιμος καὶ ἀληθής, θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι γενικὸν τὸ μέτρον.

§149Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπουργ. Δικαιοσύνης). Δὲν ὑπάρχει ἀντίρρησις νὰ περιληφθοῦν.

§150Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι, δὲν πρόκειται περὶ τούτου. Ἡμεῖς λέγομεν νὰ ἀποσύρετε τὸ νομοσχέδιον, νὰ μὴ περιληφθῇ κανείς, ἀλλὰ προσπαθῶ νὰ ἴδω τὰς σκέψεις τῆς Κυβερνήσεως. Κύριοι συνάδελφοι, ὁ Ἑλληνικὸς λαός, προασπίζων τὴν ἐλευθερίαν του καὶ ἀγωνιζόμενος διὰ τὴν ἀπελευθέρωσίν του ἀπὸ τοὺς κατακτητάς, ὑπέστη μίαν φρικτήν, μίαν ἀπάνθρωπον, μίαν ἄνευ προηγουμένου θηριώδη κακοῦργον ἐπίθεσιν, ἀπὸ μέρους τῶν ἀνθρώπων, τῶν ἀνθρωπομόρφων αὐτῶν τεράτων, τὰ ὁποῖα λέγονται ἐγκληματίαι πολέμου. Ἔδωσεν εἰς τὸν ἀγῶνα, διὰ τὴν ἐλευθερίαν καὶ τὴν ἐθνικὴν ἀποκατάστασίν του, τὰ πάντα, ἀπὸ τὴν ζωήν του μέχρι τοῦ τελευταίου ἀγαθοῦ του ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς καὶ δὲν εἶναι διατεθειμένος νὰ ἀνταλλάξῃ, νὰ πραγματοποιήσῃ συναλλαγὴν αὐτῶν τῶν θυσιῶν, τὰς ὁποίας ὑπέστη, ἀντὶ οἱουδήποτε τιμήματος, ἀπὸ ὁποιονδήποτε καὶ ἐὰν πρόκειται νὰ προέλθῃ. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς δὲν θὰ μᾶς συγχωρήσῃ ποτὲ αὐτὴν τὴν ἐθνικὴν ἀνομίαν, νὰ παραδώσωμεν τοὺς ἐγκληματίας, οἱ ὁποῖοι ὠργίασαν εἰς τὴν πλάτην μας, νὰ τοὺς παραδώσωμεν εἰς τοὺς συμπατριώτας των, δῆθεν, διὰ νὰ διωχθοῦν καὶ νομίζω, ὅτι ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία σύσσωμος θὰ πρέπει νὰ τοποθετηθῇ ἀρνητικῶς εἰς τὸ νομοσχέδιον αὐτό. Τίποτε δὲν ἔχει νὰ χάσῃ ἡ Ἑλλάς, ἀπὸ τὴν μὴ ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου. Αἱ σχέσεις ἠμποροῦν νὰ καλλιεργηθοῦν μὲ τὰ ξένα Κράτη, εἰς ἄλλας βάσεις. Ἐὰν ἀποδεχθῶμεν, ὅμως, τὸ νομοσχέδιον, ἡ Ἑλλὰς ἔχει νὰ χάσῃ πολλά. Θὰ χάσῃ πρῶτα τὴν ἐθνικήν της ἀνεξαρτησίαν. Κύριοι συνάδελφοι, κύριοι ὑπουργοί, σᾶς παρακαλῶ, νὰ ἀποσύρετε τὸ νομοσχέδιον. Ἀποτελεῖ ἐθνικὴν ἐντροπὴν νὰ συζητῶμεν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Κοινοβούλιον διὰ τὴν ἀθώωσιν, διότι περὶ ἀθωώσεως πρόκειται, περὶ ἀμνηστεύσεως πρόκειται, αὐτῶν τῶν φρικιαστικῶν ἐγκλημάτων, τὰ ὁποῖα διεπράχθησαν κατὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς ΕΔΑ). (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο, τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Β. Βασιλικός).

§151ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ἔχει τὸν λόγον.

§152Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Κύριοι συνάδελφοι, ἐπιθυμῶ, εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς, νὰ δηλώσω, ὅτι τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, δὲν στηρίζεται ποσῶς εἰς προσπάθειαν ὑποτιμήσεως τῶν δεινοπαθημάτων τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, κατὰ τὴν περίοδον τῆς ἐχθρικῆς κατοχῆς, τὸ δὲ Ἑλληνικὸν Ἔθνος εἶναι ὑπερήφανον, ὄχι μόνον διὰ τὰς νίκας του, ἀλλὰ καὶ διὰ τὰς θυσίας, τὰς ὁποίας ὑπέστη, κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς περιόδου ἐκείνης. Τὸ νομοσχέδιον, ἀποτελεῖ σύγχρονον πολιτικὴν πρᾶξιν, τῆς ὁποίας θὰ προσπαθήσω νὰ ἀποδείξω τὴν σκοπιμότητα. Ἐπιθυμῶ, ἐπίσης, νὰ σημειώσω, ὅτι ὁ τυχὸν μὴ κατοικῶν μονίμως εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ ἀκούων τὴν μακρὰν ἀγόρευσιν τοῦ ἀξιοτίμου εἰσηγητοῦ τῆς μειοψηφίας, θὰ ἐνόμιζεν, ὅτι ἐνῷ κρατοῦνται ἑκατοντάδες τινὲς ἐγκληματιῶν πολέμου καὶ ἡ Κυβέρνησις εἰσάγει νομοσχέδιον, διὰ νὰ τοὺς παραδώσῃ. Ἡ πραγματικότης, ὅμως, εἶναι ἄλλη. Μία περίπτωσις, ἔχουσα πρακτικὴν σημασίαν, ὑπάρχει, ἡ περίπτωσις τοῦ κατηγορουμένου Μέρτεν, ὁ ὁποῖος εὑρίσκεται εἰς χεῖρας τῆς Ἑλληνικῆς Δικαιοσύνης καὶ διὰ τὸν ὁποῖον λαμβάνεται εἰδικὴ πρόνοια εἰς τὸ νομοσχέδιον, ὥστε νὰ δικασθῇ εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ὅλοι οἱ ἄλλοι συλλογισμοί, περὶ παραδόσεως κλπ., εἶναι ἔξω πάσης πραγματικότητος καὶ λέγονται ὡς, ἐὰν ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος τὰ ἔλεγε, δὲν εἶχε γνῶσιν τῆς πραγματικότητος. Κύριοι βουλευταί, εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐξετάσωμεν τὴν ἱστορίαν τοῦ ζητήματος τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, ἀπὸ τοῦ ἔτους 1952, διότι ἀπὸ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης ἀρχίζει διάφορος πολιτικὴ ἀπὸ ἐκείνην, ἡ ὁποία ἠκολουθεῖτο εὐθὺς μετὰ τὴν λῆξιν τοῦ δευτέρου παγκοσμίου πολέμου. Θὰ ἦτο μάλιστα δυνατὸν νὰ ἀνατρέξῃ κανείς, ὄχι κἂν εἰς τὸ ἔτος 1952, ἀλλὰ καὶ εἰς τὸ ἔτος 1951, ὅτε ἀπενεμήθη χάρις ἐπειγόντως, εἰς τὸν τότε κατάδικον εἰς ἰσόβια δεσμά, γερμανὸν ἐγκληματίαν πολέμου, στρατηγὸν Ἀντρέ. Τὸν Δεκέμβριον, δηλαδή, τοῦ ἔτους 1951, ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, ἐπικαλεῖται τὰ πολιτικὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα ἐνεφανίσθησαν εὐθὺς μετὰ τοὺς νόμους 2058 καὶ 2219.

§153Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ὁ Ἀντρέ, δὲν εἶχε καταδικασθῆ εἰς θάνατον.

§154Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Εἶχε καταδικασθῆ εἰς ἰσόβια δεσμὰ καὶ ἡ χάρις τοῦ ἀπενεμήθη τὴν ἡμέραν, κατὰ τὴν ὁποίαν συνεπλήρωνε 4 ἔτη φυλακίσεως καὶ ὁ περιορισμὸς ἐγένετο ἀκριβῶς εἰς τὰ 4 ἔτη. Κύριοι βουλευταί, ἔγινεν ἐπίκλησις τοῦ νόμου 2058 καὶ ἐγένετο προσπάθεια νὰ ὑποστηριχθῇ, ὅτι τὸ σημερινὸν νομοσχέδιον διαφέρει ἐκείνου. Δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία, ὅτι νόμος 2058 ἐγκαινιάζει μίαν πολιτικήν, ἀλλὰ δὲν εἶναι ἀκριβῶς ἐκείνη, ἡ ὁποία περιέχει τὸ σημερινὸν νομοσχέδιον. Τί ἔγινε μετὰ τὸν νόμον 2058, θὰ ἀναφέρω εὐθὺς μετ’ ὀλίγον. Ὁ νόμος 2058 προβλέπει περὶ τῆς δυνητικῆς ἀναστολῆς τῆς διώξεως ἐγκληματιῶν πολέμου, μετ’ ἀπόφασιν τοῦ Συμβουλίου ἐγκληματιῶν. Αὐτὸ εἶναι τὸ ἄρθρον 22 καὶ ἐν συνεχείᾳ τὸ ἄρθρον 23 τοῦ νόμου 2058. Τοῦ νόμου 2058, κύριοι βουλευταί, ἐπηκολούθησε μετά τινας μόλις μῆνας καὶ ὀλίγον χρόνον, πρὸ τῶν ἐκλογῶν, ὁ νόμος 2219. Προσεπάθησεν ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας νὰ ἀποδείξῃ, ὅτι ὁ νόμος ἐκεῖνος, δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν πρὸς τὴν ἀναστολὴν διώξεως, διότι ἀναφέρεται εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν, ὡς ἀφορμὴ ἁπλῶς, ἡ ἀνταλλαγὴ καταδίκων Ἑλλήνων καὶ Γιουγκοσλάβων. Κύριοι βουλευταί, ἐπιθυμῶ νὰ ἐπικαλεσθῶ τὴν δευτέραν παράγραφον τοῦ ἄρθρου 1, τὴν ὁποίαν θὰ ἀνακοινώσω, διὰ νὰ ἴδητε τί δικαιώματα ἔδωκεν ὁ νόμος 2219 εἰς τὴν Κυβέρνησιν, τῶν ὁποίων ἠδύνατο νὰ κάμῃ χρῆσιν ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, ἀλλ’ ἐξ εὐθιξίας ἔφερε τὸ ζήτημα εἰς τὴν Βουλήν, διὰ νὰ ἀποφασίσῃ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, δοθέντος, ὅτι ἐπρόκειτο θεωρητικῶς νὰ ἔχῃ κἄποιαν γενικότητα τὸ ἐφαρμοζόμενον μέτρον. Κύριοι βουλευταί, ἡ παράγραφος 2, λέγει, ὅτι οἱ ὑπουργοὶ Δικαιοσύνης καὶ Ἐξωτερικῶν, δικαιοῦνται, μετὰ προηγουμένην σύμφωνον ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, νὰ ἀναστείλωσιν ὑπὸ ὅρον τὴν ἀρξαμένην ποινικὴν δίωξιν, κατὰ τῶν ὑπηκόων ξένων Κρατῶν, κατηγορουμένων ἐπὶ οἱῳδήποτε ἀδικήματι, τελεσθέντι μέχρι τῆς δημοσιεύσεως τοῦ παρόντος, δηλαδὴ δι’ ἅπαντα τὰ ἐγκλήματα πολέμου, ἐφ’ ὅσον ἐκ τῆς τοιαύτης διώξεως δύνανται νὰ διαταραχθῶσιν αἱ διεθνεῖς σχέσεις τοῦ Κράτους. Δὲν προβλέπει μάλιστα, κύριοι βουλευταί, οὔτε τὴν προϋπόθεσιν τῆς ἐνάρξεως διώξεως εἰς τὴν ἄλλην Χώραν. Τὴν κάμνομεν ἁπλῶς ὡς χειρονομίαν, διὰ τὴν διευκόλυνσιν τῶν διεθνῶν σχέσεων. Ἐλέχθη, ὅτι ἀπὸ τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν προκύπτει, ὅτι ἡ ἀφορμὴ δὲν ἦτο αὐτή. Κύριοι βουλευταί, κατὰ σύμπτωσιν, τοῦ νόμου 2219, προηγεῖται ὁ νόμος 2218, τὸ σχέδιον τοῦ ὁποίου εἶχε 20 ἄρθρα καὶ τὸ ὁποῖον ἐψηφίσθη μόνον μὲ 6. Ἐκεῖ, εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν ποὺ ὑπάρχει εἰδικωτέρα ἐπεξήγησις τοῦ διαχωρισθέντος νόμου 2219, ἀναφέρεται, ὅτι τὸ ζήτημα τῆς ταχείας περαιώσεως τῶν δικογραφιῶν κατὰ τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, ἐξ ἴσου κατὰ μέγα μέρος θὰ ἐξαρτηθῇ ἡ ρύθμισις τῶν περαιτέρω σχέσεων τῆς Ἑλλάδος, μετὰ τῶν Χωρῶν, ὧν ὑπήκοοι τυγχάνουν οὗτοι, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πραγματοποιηθῇ μὲ τὸ ἤδη ὑφιστάμενον σύστημα αὐστηροῦ δικονομικοῦ χαρακτῆρος. Κρίνεται, συνεπῶς, ἐπιβεβλημένη ἡ προτεινομένη διάταξις, καθ’ ἣν οἱ ὑπουργοὶ Δικαιοσύνης καὶ Ἐξωτερικῶν θὰ δύνανται, μετὰ προηγουμένην σύμφωνον γνώμην τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, νὰ διαβιβάζουν εἰς τὰς ἐγχωρίους ἀλλοδαπὰς δικαστικὰς ἀρχὰς τὰς δικογραφίας ἐκείνας, ἡ καθυστέρησις διεκπεραιώσεως τῶν ὁποίων ἐπιδρᾷ δυσμενῶς ἐπὶ τῶν διεθνῶν σχέσεων τῆς Χώρας (ἄρθρον 20 τοῦ νομοσχεδίου). Ἰδού, ποῖος ὑπῆρξεν ὁ σκοπὸς τοῦ ἄρθρου μόνου τοῦ νόμου 2219. Αὐτὸ προκύπτει, ἀπὸ ἕνα μέρος τῆς εἰσηγητικῆς ἐκθέσεως τοῦ ἀμέσως προηγουμένου ὑπ’ ἀριθμὸν 2218 νόμου. Ἀπὸ αὐτὴν προκύπτει σαφῶς καὶ ἀπεριφράστως, ὅτι ἠδύνατο ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, ἐφαρμόζουσα τὸν νόμον αὐτόν, νὰ μὴ ἔλθῃ εἰς τὴν Βουλήν, ὅπως ὀρθῶς ἔπραξεν ἐξ εὐθιξίας.

§155Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ὁ νόμος αὐτὸς ἐψηφίσθη;

§156Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Μάλιστα. Καὶ τὸ ἄρθρον 20, ἀπετέλεσε τὸ ἄρθρον μόνον τοῦ ἀμέσως ἑπομένου νόμου 2219. Δὲν ἔχετε, παρὰ νὰ συσχετίσητε τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν μὲ τὸ κείμενον, διὰ νὰ ἴδητε, ὅτι πράγματι εἶναι αὐτὴ ἡ ἐξήγησις. Ἂς ἴδωμεν, κύριοι βουλευταί, τί ἠκολούθησε μετὰ τὸν νόμον αὐτόν, ἂς ἐξετάσωμεν τὴν ἐφαρμογήν του. Δὲν ἔχω τὴν πρόθεσιν νὰ κατηγορήσω κανένα, διαπιστῶ γεγονότα καὶ ἀναγνωρίζω, ὅτι ὅλαι αἱ πράξεις, αἱ ὁποῖαι ἔγιναν ἀπὸ Κυβερνήσεις τοῦ Κέντρου, ἀπέβλεπον εἰς τὴν κατὰ τὴν κρίσιν τῶν τότε κυβερνώντων, ἐξυπηρέτησιν τοῦ ἐθνικοῦ συμφέροντος. Ἀλλὰ ὀφείλω νὰ τὰ ἐκθέσω πλήρως, διὰ νὰ μὴ ἐξεγείρωνται ὅσοι, ἐκ τῶν κυρίων συναδέλφων, τῶν ἀνηκόντων εἰς τὴν παράταξιν ἐκείνην, ἐξεγείρονται ἐξ ἀγνοίας τῆς πραγματικότητος. Ἀνεγνώσθη ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον εἰσηγητὴν τῆς πλειοψηφίας, μία ρηματικὴ διακοίνωσις, τὴν ὁποίαν δὲν θὰ ἀναγνώσω ὁλόκληρον, ἀλλὰ μόνον τὸ σημαντικώτερον μέρος.

§157Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Σημειώνομεν, ὅτι τὰ ἀρχεῖα τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν, τίθενται εἰς τὴν διάθεσιν τῆς Κυβερνήσεως, ὁσάκις τὴν συμφέρουν.

§158Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Αὐτὸ ἀποτελεῖ οὐσιαστικὴν ἀπάντησιν εἰς ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἰσχυρίζομαι, προκειμένου περὶ καλοπίστου χαράξεως μιᾶς πολιτικῆς. Τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ἐπικαλοῦμαι, φθάνουν μέχρι τῶν τελευταίων ἡμερῶν τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Κέντρου.

§159Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἐὰν τώρα ζητήσωμεν ἡμεῖς τὰ ἔγγραφα, ποὺ ἀφοροῦν τὴν Κυβέρνησιν, θὰ μᾶς τὰ δώσητε, κύριε ὑπουργέ;

§160Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ἤθελον νὰ σᾶς ἐξηγήσω...

§161Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἡ Κυβέρνησις ἀκολουθεῖ αὐτὸ τὸ σύστημα, νομίζω, ὅτι ὀφείλει, τοὐλάχιστον, νὰ μὴ ἐπικαλῆται ἡ ἰδία ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ἀνάγονται εἰς τὴν περίοδον τῶν Κυβερνήσεων τῶν ἰδικῶν μας, διότι εὐλόγως καὶ ἐγὼ θὰ ζητήσω νὰ κατατεθοῦν οἱ φάκελλοι ποὺ ἀφοροῦν τὰς συμφωνίας τῆς Βόννης, διὰ νὰ ἴδωμεν, ἐὰν ὑπάρχουν ἐκεῖ μέσα ὡρισμένα ἔγγραφα. Καὶ δὲν ἔχω καμμίαν ἀμφιβολίαν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ εἴπῃ ὄχι, ὡς συνήθως.

§162Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ἡ Κυβέρνησις, ἐπικαλεῖται πράξεις. Θὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν ὑπαινιγμὸν τοῦ κυρίου συναδέλφου. Ἀλλὰ πρέπει νὰ ὑπάρχῃ πλήρης ἡ εἰκὼν τῆς πραγματικῆς καταστάσεως, τὴν ὁποίαν εὗρεν ἡ Κυβέρνησις.

§163Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἐγώ, θὰ καταθέσω αὔριον αἴτησιν καταθέσεως ἐγγράφων.

§164Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Κύριε συνάδελφε, ἐδιάβασα ἐν ἀρχῇ τοὺς νόμους καὶ τώρα θὰ εἴπω πῶς ἐφηρμόσθησαν: Λέγει, λοιπόν, ἡ ρηματικὴ διακοίνωσις τοῦ Ἀπριλίου 1952, ὅτι ἡ Βασιλικὴ Κυβέρνησις, ἐμφορουμένη ἐκ τῆς ἐπιθυμίας ὅπως παραμερίσῃ πάντα τὰ ὑφιστάμενα ἐμπόδια, οὐχὶ μόνον πρὸς ἀποκατάστασιν κανονικῶν σχέσεων, ἀλλὰ καὶ πρὸς ἑδραίωσιν τῆς παλαιᾶς καὶ πατροπαραδότου φιλίας μεταξὺ τῶν δύο χωρῶν: Ἀπεφάσισεν, ὅπως ἐκ μέρους της καταργήσῃ πάσας τὰς ἐν Ἑλλάδι ἐκκρεμούσας ὑποθέσεις κατὰ ἐγκληματιῶν πολέμου καὶ οὐχὶ μόνον νὰ τὰς ἀναστείλῃ. Πρόκειται περὶ ρηματικῆς διακοινώσεως, ἡ ὁποία ἔγινε ἀπὸ τὸν Πρέσβυν τῆς Ἑλλάδος ἐν Βόννῃ, κατ’ ἐντολὴν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως. Καὶ ἀνεγνώσθη ἤδη ἡ ἀπάντησις, ἡ ὁποία ἐδόθη ἀπὸ τὴν Γερμανικὴν Κυβέρνησιν, ἥτις ἐξέφρασε τὴν ἱκανοποίησίν της. Ἀλλ’ ἐπιθυμῶ νὰ ἀναφερθῶ καὶ εἰς δύο ἄλλα ἔγγραφα τὰ ὁποῖα ἐπηκολούθησαν τὰς ρηματικὰς διακοινώσεις. Τὰ ἔγγραφα αὐτὰ εἶναι πλέον τηλεγραφήματα, τὰ ὁποῖα ἀπεστάλησαν ἀπὸ τὸν τότε Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν τῆς Κυβερνήσεως Πλαστήρα, ἀξιότιμον Πρόεδρον κ. Βενιζέλον. Πρῶτον τηλεγράφημα (24 Ἀπριλίου 1952): «Προκειμένου παραδοθῶσιν εἰς οἰκείας Κυβερνήσεις, συμφώνως ἄρθρῳ 21 νόμου μέτρων εἰρηνεύσεως, δικογραφίαι ἐγκληματιῶν πολέμου, ἵνα αὗται ἐπιληφθῶσι δίωξιν, παρακαλοῦμεν, ὅπως ἀνακοινώσητε ἁρμοδίως τὰ ἀνωτέρω ἐξαίροντες καταλλήλως χειρονομίαν ἡμῶν ταύτην καὶ ζητήσητε ὅπως ἡ Κυβέρνησις παράσχῃ ὁδηγίας πρὸς ἐνταῦθα Πρεσβείαν της πρὸς παραλαβὴν φακέλλων καὶ ὑπογραφὴν πρωτοκόλλων σχετικῶν. Ἐφ’ ὅσον ἀνωτέρω ἄρθρον ἀποτελεῖ τρόπον εὐσχήμου τερματισμοῦ ζητήματος....» Καὶ δεύτερον τηλ)μα (9 Μαΐου 1952): «Πρέσβυς μὲ ἐπεσκέφθη σήμερον, ἐπικαλούμενος διατύπωσιν ὑμετέρας διακοινώσεως ὁμιλούσης περὶ ἀποφάσεως Κυβερνήσεως πρὸς ὁριστικὸν τερματισμὸν θέματος ἐγκληματιῶν πολέμου, ἐνῷ νόμος ὁμιλεῖ περὶ παραδόσεως δικογραφιῶν κατὰ τὴν κρίσιν τῶν δικαστικῶν Συμβουλίων». Ἔχει πάλιν ὑπογραφὴν τοῦ κ. Βενιζέλου ὡς ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν». «Γερμανὸν Πρέσβυν διεβεβαίωσα, ὅτι εἰς Γερμανικὴν Κυβέρνησιν παρεδόθησαν ἅπασαι αἱ δικογραφίαι ἐγκληματιῶν πολέμου καὶ ὅτι θὰ καταβάλλωμεν πᾶσαν προσπάθειαν πρὸς ψήφισιν νόμου θέτοντος ὁριστικὸν τέρμα εἰς τὸ θέμα, ἐφ’ ὅσον σὺν τῇ προόδῳ ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου, ἀποδειχθῇ ἀπαραίτητος». Ὁ τρόπος, κύριοι βουλευταί, μὲ τὸν ὁποῖον παρὰ τὴν ἀνταλλαγὴν τῶν τηλεγραφημάτων καὶ τῶν ρηματικῶν διακοινώσεων....

§165Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Κύριε συνάδελφε, μοῦ ἐπιτρέπετε νὰ δώσω μίαν πληροφορίαν; Τὸ τελευταῖον ἔγγραφον τὸ ὁποῖον ἀνεγνώσατε, δίδει τὴν εὐκαιρίαν νὰ παράσχω μίαν πληροφορίαν εἰς τὸν ἐκ Χανίων κ. συνάδελφον. Τὰ ἔγγραφα αὐτά, κ. συνάδελφε, δὲν ἐτέθησαν εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ Δικαιοσύνης ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν. Τὰ ἔγγραφα αὐτά, ἐπειδὴ ὅπως εἴδατε, ὑπῆρξε μία διαφορὰ εἰς τὸ περιεχόμενον τῆς ρηματικῆς διακοινώσεως τῆς Πρεσβείας μας, τὴν ὁποίαν καὶ ἐπεσήμανεν ὁ κ. Βενιζέλος πρὸς τὸν Πρεσβευτήν, τὰ ἔγγραφα αὐτὰ ἔκτοτε, διεβιβάσθησαν εἰς τὴν δικαστικὴν ἐξουσίαν, διότι ὑπῆρξεν ἡ διαφορὰ αὐτὴ ἡ ὁποία καὶ ἐχρειάσθη νὰ καλυφθῇ, διότι εἶχε δημιουργήσει κἄποιο ζήτημα.

§166Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Δηλαδή, θέλετε νὰ εἴπητε, ὅτι παρεδόθησαν εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης;

§167Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Ὑπῆρχον εἰς τοὺς φακέλλους τοῦ Ὑπουργ. Δικαιοσύνης.

§168Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἐκείνους ποὺ ἔστειλλεν ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν;

§169Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Μάλιστα, διότι, ὅπως εἴδατε, ἀπὸ τὸ κείμενον, ἐδημιουργήθη μία διαφορά. Λέγει, ὁ κ. Βενιζέλος, πρὸς τὸν Πρεσβευτήν: Εἴπατε περὶ καταργήσεως, ἐνῷ ὁ νόμος ὁμιλεῖ περὶ ἀναστολῆς. Καὶ τότε ἐγένετο συνεννόησις μὲ τὸν κ. Παπασπύρου, διὰ νὰ ἴδουν πῶς θὰ καλύψουν τὴν διαφοράν.

§170Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Τότε θὰ ἐρευνήσωμεν καὶ τὰ ἀρχεῖα τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης.

§171Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Παπασπύρου ἐδήλωσε κατηγορηματικῶς εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι δὲν πρόκειται νὰ ἐφαρμοσθῇ διὰ τοὺς ἐγκληματίας πολέμου.

§172Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ἐγὼ δὲν γνωρίζω, τί ἐδήλωσεν ὁ ἀξιότιμος προκάτοχός μου κ. Παπασπύρου. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν εἶπεν, ὅτι τὰ ἔγγραφα αὐτὰ δὲν ἦσαν ἀπόρρητα, διότι ἐχρησιμοποιήθησαν.

§173Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Δηλαδή, εὑρίσκονται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Δικαιοσύνης.

§174Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Εἶχον χρησιμοποιηθῆ καὶ διὰ τοῦτο τὰ ἐζήτησα ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐξωτερικῶν διὰ νὰ λάβω γνῶσιν. Ἦσαν ἐξ ἐκείνων, τὰ ὁποῖα δὲν ἐθεωροῦντο ἀπόρρητα ὡς χρησιμοποιηθέντα. Ἄν ἡ πολιτικὴ ἐκείνη δὲν ἐσυνεχίσθη καὶ δὲν ἐφηρμόσθη γενικώτερον μεταγενεστέρως, ὅτι ἡ ἐκτελεστικὴ ἐξουσία δὲν ἠδύνατο νὰ δεσμεύσῃ τὴν δικαστικὴν οὔτε νὰ προεξοφλήσῃ τὴν ἀπόφασιν τῆς νομοθετικῆς. Τὸ ἐπιχείρημα ἐκρίθη νομικῶς βάσιμον, ἀλλ’ ἐσχολιάσθη ὡς πρὸς τὴν συνέπειαν τῆς Χώρας. Θὰ ἤθελα ἐπίσης νὰ ἀναφέρω, ὅτι μετὰ τὴν ἀπομάκρυνσιν τοῦ Κέντρου ἐκ τῆς ἐξουσίας ἐφηρμόσθη ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν τοῦ Στρατάρχου Παπάγου ἡ παράγρ. 2 τοῦ μόνου ἄρθρου τοῦ νόμου 2219 εἰς μίαν περίπτωσιν, ὅταν παρεδόθη ὁ Ὑπολοχαγὸς Τσάμπελ, ὁ ὁποῖος κατηγορεῖτο διὰ τὰς σφαγὰς τοῦ Διστόμου καὶ ἐζητήθη διὰ νὰ ἀνακριθῇ εἰς τὴν Γερμανίαν, διότι ἐκεῖνος ἰσχυρίζετο, ὅτι ἐξετέλεσεν ἁπλῶς διαταγάς, τὰς δὲ διαταγὰς εἶχε δώσει ἕνας Ταγματάρχης, ὁ ὁποῖος δὲν εὑρίσκετο εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἔρχομαι, ἤδη νὰ ἐκθέσω, τί εἶναι τὸ νέον τοῦ νομοσχεδίου. Τὸ νέον τοῦ νομοσχεδίου, εἶναι, ἐν σχέσει μὲν πρὸς τὸν νόμον 2058, ὅτι ἡ παράδοσις γίνεται χωρὶς νὰ προηγῆται ἀπόφασις τοῦ Συμβουλίου Ἐγκληματιῶν Πολέμου. Ἐν σχέσει δὲ πρὸς τὸν νόμον 2219, ὅτι δὲν ἀπαιτεῖται ἀπόφασις τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, διότι γίνεται ἡ ἀναστολὴ διὰ τοῦ νόμου, ὁ ὁποῖος θέτει ὡς προϋπόθεσιν ἀπαραίτητον τὴν ἔναρξιν διώξεως ἐν Γερμανίᾳ. Ἐπιθυμῶ, ἐπίσης, νὰ σημειώσω, ὅτι ὁ ἰσχυρισμὸς τοῦ ἀξιοτίμου εἰσηγητοῦ τῆς μειοψηφίας, ὅτι εἶναι παράδοξος ἡ διατύπωσις τῆς εἰσηγητικῆς ἐκθέσεως τοῦ νομοσχεδίου, ὅτι εὐχεραίνεται ἡ περαίωσις τῶν δικῶν εἰς τὴν Γερμανίαν, εἶναι τελείως ἀβάσιμος. Παράδοξος δὲ εἶναι ἡ ἀντίθετος διατύπωσις τοῦ εἰσηγητοῦ τῆς μειοψηφίας. Θὰ ἀναγνώσω τὸ σχετικὸν ἄρθρον τῆς Ποινικῆς Δικονομίας, τὸ ὁποῖον ἀποκλείει περαίωσιν τῶν ὑποθέσεων ἐν Ἑλλάδι, ἐφ’ ὅσον εἶναι ἀπόντες οἱ ἐγκληματίαι πολέμου.

§175ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν εἶναι ἐφαρμοστέον ἐν προκειμένῳ, κ. ὑπουργέ;.

§176Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Εἶναι ἐφαρμοστέον. Ἡ μεγαλυτέρα ἀπόδειξις εἶναι, ὅτι οὐδαμοῦ ἐξεδόθη καὶ μία ἀκόμη ἐρήμην ἀπόφασις. Ἐξεδόθησαν ἀποφάσεις, μόνον ὅταν ἐδικάζοντο αἱ 54 ὑποθέσεις, παρόντων τῶν κατηγορουμένων, περὶ τῶν ὁποίων ἐγένετο λόγος. Λέγει τὸ ἄρθρον 432 τῆς Ποινικῆς Δικονομίας: «Ἐάν τις παραπεμφθεὶς εἰς τὸ ἀκροατήριον εἶναι ἀπών, δὲν προσέλθῃ δὲ οὔτε συλληφθῇ, ἀναστέλλεται ἡ ἐν τῷ ἀκροατηρίῳ διαδικασία, διὰ τὴν μέχρι τῆς συλλήψεως ἢ ἐμφανίσεως τοῦ κατηγορουμένου. Ἑπομένως, ἐδῶ ἦτο ἀδύνατον νὰ διεξαχθῶσιν αἱ δίκαι ἄνευ κατηγορουμένων, ἐκτὸς τοῦ ὅτι θὰ ἦσαν καὶ ἄνευ ἀντικειμένου αἱ δίκαι ἀπόντων. Κατὰ συνέπειαν, ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τοῦ ὅτι εἶναι δυνατὸν ἐν Γερμανίᾳ νὰ γίνῃ δίωξις καὶ νὰ περαιωθῇ καὶ ὄχι ἐδῶ, νομίζω, ὅτι ἐγὼ εἶχον δίκαιον καὶ ὄχι ὁ συνάδελφος τῆς μειοψηφίας, ὅταν μάλιστα εὑρισκώμεθα 15 ἔτη μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν καὶ τινὰ τῶν ἀδικημάτων ἔχουν διαπραχθῆ ὄχι κατὰ τὴν τελευταίαν ἡμέραν τῆς ἐχθρικῆς κατοχῆς καὶ ἑπομένως πλησιάζει ὁ χρόνος παραγραφῆς τῶν ἀδικημάτων αὐτῶν, ἡ 20ετία προκειμένου περὶ ἐγκλημάτων τιμωρουμένων διὰ θανάτου ἢ ἰσοβίων δεσμῶν καὶ ἡ 15ετία προκειμένου περὶ τῶν τιμωρουμένων διὰ ποινῆς προσκαίρων δεσμῶν καὶ μικροτέρας. Εἶπον προηγουμένως, ὅτι ἐξηρέθη ἡ μόνη ὑπόθεσις, ἡ ὁποία οὐσιαστικῶς εἶχε σημασίαν, διότι ὁ κατηγορούμενος εὑρίσκεται εἰς χεῖρας τῆς Ἑλληνικῆς δικαιοσύνης. Ἐξηρέθη δὲ αὕτη καὶ διότι κρατεῖται καὶ διότι ἡ δικαιοσύνη ἐπροχώρησεν εἰς μίαν πλήρη ἀνάκρισιν καὶ διότι ἡ Κυβέρνησίς μας, ἀπὸ τοῦ Μαΐου ἐδήλωσε κατηγορηματικῶς, ὅτι ὁ Μέρτεν θὰ δικασθῇ εἰς τὴν Ἑλλάδα. Εἰς τοὺς ἰσχυρισμοὺς τοῦ κ. συναδέλφου, ὅτι ἡ ἀναφορὰ εἰς τὰ ἄρθρα 22 καὶ 23 τοῦ νόμου 1058 εἶναι ὕποπτος, ἔχω νὰ ἀπαντήσω τὰ ἀκόλουθα: Τὰ ἄρθρα 22 καὶ 23 τοῦ νόμου 2058 ἐμνημονεύθησαν διότι ἐν τῇ λεπτολογίᾳ του ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος καὶ πρόεδρος τῆς Ἐπιτροπῆς διέκρινεν, ὅτι ἠδύνατο θεωρητικῶς ἢ οὐσιαστικῶς νὰ χειροτερεύσῃ ἡ ὑπάρχουσα νομοθεσία εἰς τὰς παραμονὰς μιᾶς δίκης ἂν δὲν ἐγίνετο ἡ προσθήκη. Ὅσον ἀφορᾷ δὲ τὴν οὐσίαν, ἔχω νὰ εἴπω τὰ ἑξῆς: Ὁπωσδήποτε, ἡ δίκη τοῦ Μέρτεν θὰ διεξαχθῇ εἰς τὴν Ἑλλάδα, μετὰ δέ τὴν δίκην ὁ νόμος, ὁ ὁποῖος ἐπιτρέπει τὴν δι’ ἀποφάσεως Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου παράδοσιν, δὲν ἔχει ἐφαρμογήν, διότι ὁ νόμος 2219, προκειμένου περὶ τῶν ὑποδίκων, μόνον μέχρι τῆς ἡμέρας τῆς συζητήσεως ἐπ’ ἀκροατηρίῳ ἐπιτρέπει τὴν παράδοσιν, προκειμένου, ὅμως, περὶ καταδίκων, προβλέπει τὴν παράδοσιν μόνον ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι εἶχον καταδικασθῆ μέχρι τῆς ἡμέρας ποὺ ἐψηφίσθη ὁ νόμος. Ἐνῷ δηλαδὴ εἰς τὴν πρώτην περίπτωσιν χρονικὸν σημεῖον κρίσιμον εἶναι ὁ χρόνος κατὰ τὸν ὁποῖον ἐτελέσθη τὸ ἀδίκημα, εἰς τὴν ἄλλην εἶναι ὁ χρόνος τῆς ἐκδόσεως τῆς ἀποφάσεως. Ὥστε καὶ εἰς τὸ ζήτημα τοῦτο ὁ νόμος 2058, κατ’ οὐσίαν ἐπικρίνεται, ὁ ὁποῖος ἰσχύει ἀπὸ 7ετίας καὶ ὄχι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον σήμερον νομοθετεῖ ἡ Κυβέρνησις. Ὡς πρὸς τοὺς καταδίκους ἀπαιτεῖται πάντοτε ἀπόφασις τοῦ Συμβουλίου Ἐγκληματιῶν Πολέμου κατὰ τὸν νόμον 2058. Κύριοι βουλευταί, ἀνέπτυξα τὸ διατὶ ἡ μεταβολὴ τῶν συνθηκῶν καὶ ὄχι ἁπλῶς ἡ πάροδος τῶν ἐτῶν κατέστησε δικαιολογημένον ἓν νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ἀποβλέπει εἰς τὴν μὴ συνεχῆ ἀνακίνησιν, διὰ λέξεων μάλιστα, ἄνευ ἀντικειμενικοῦ σκοποῦ καὶ χωρὶς νὰ φθάνωμεν εἰς δίκην, τοῦ παρελθόντος. Ἀκριβῶς, διότι τὸ παρελθὸν ἐκεῖνο εἶναι θλιβερὸν εἶναι ἐπιζημία ἡ ἀνακίνησις διὰ τὰς σημερινὰς σχέσεις μας. Διότι ἡ ἀναδρομὴ καὶ ἡ ὑπενθύμισις τῆς θλιβερᾶς ἐκείνης περιόδου δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ προκαλῇ μίαν ψυχρότητα. Κατὰ συνέπειαν δὲν εἶναι ποσῶς παράλογον νὰ ἐπιδιώκεται ἡ ἀποφυγὴ τῆς ἀναδρομῆς, ὅταν τὸ παρὸν εἶναι τόσον διάφορον καὶ ὅταν ἔχωμεν λόγους νὰ ἐκτιμῶμεν καὶ νὰ ἐμπιστευώμεθα τὴν σημερινὴν Δημοκρατικὴν Γερμανίαν. Δὲν ἔχει σχέσιν ἡ ἀποφυγὴ τῆς ἀναδρομῆς πρὸς τὸ τυχαῖον γεγονός, τῆς παρόδου τοῦ χρόνου. Ἔχει σχέσιν πρὸς τὴν πλήρη μεταβολὴν τῶν ἀντικειμενικῶν συνθηκῶν. Οἱ νόμοι περὶ ἐγκληματιῶν πολέμου ἐστηρίχθησαν εἰς δηλώσεις ποὺ ἔγιναν κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς κατοχῆς καὶ ἀπέβλεπον κυρίως εἰς τὸ νὰ ἐμποδίσουν τὰ ἐγκλήματα. Ἦτο μία ἀπειλὴ ἡ ὁποία ἀπετέλει ἐξαίρεσιν ἀπὸ τὰ κρατοῦντα ἕως τὴν ἐποχὴν ἐκείνην καὶ ἀπέβλεπεν εἰς τὴν παρεμπόδισιν τῶν ἐγκλημάτων. Τὸν πρῶτον καιρὸν μετὰ τὸν πόλεμον ἐκράτει εὐλόγως ἡ ψυχολογία τῆς τιμωρίας καὶ ἦτο ἀπολύτως δικαιολογημένη. Ἤδη, παρατηροῦμεν, ἀπὸ τοῦ 1952 ἐπὶ Κυβερνήσεως Πλαστήρα, ἀρχίζει μία μεταβολὴ ἀντιλήψεων καὶ εἰσαγωγὴ ἐπιεικεστέρων διατάξεων, ἀσχέτως πρὸς τὴν εὐρυτέραν ἑρμηνείαν, ἡ ὁποία ἐπεχειρήθη ἐν τῇ πράξει νὰ δοθῇ. Μετὰ τὸ 1952 ἔχομεν ἕνα ἄλλο γεγονός, ὅτι τὸ 1955, διὰ τῆς εἰσόδου τῆς Γερμανίας εἰς τὸ ΝΑΤΟ, γίνεται αὕτη σύμμαχός μας. Καὶ ἔχομεν ἤδη καὶ ἓν ἕτερον γεγονός, ὅτι ἐν ἔτει 1958, πολιτικῶς καὶ οἰκονομικῶς συνεδέθημεν στενώτερον καὶ πολλὰ προσδοκᾷ μελλοντικῶς ἡ Ἑλλὰς ἐκ τῶν ἐγκαρδίων τούτων σχέσεων. Δὲν ἀποτελεῖ, κύριοι βουλευταί, ἀντάλλαγμα τὸ νομοσχέδιον. Ἀποτελεῖ ἐξέλιξιν σχέσεων ἡ λῆψις νέων μέτρων καὶ δὴ ψυχολογικῶν, διότι—ἐπαναλαμβάνω—πρακτικῶς στεροῦνται ἀξίας, ἀφοῦ ἡ μόνη περίπτωσις ἐπὶ τῆς ὁποίας ἠδύνατο οὐσιαστικῶς νὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ νομοσχέδιον, ρητῶς ἐξῃρέθη. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι δὲν εἶναι δικαιολογημένη ἡ ἐπίκρισις καὶ νὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ προσθέσω, ὅτι ἀφοῦ δὲν ἐξεδηλώθη δυσφορία καὶ ἀγανάκτησις ἐν ἔτει 1952, ὅταν ἐψηφίζοντο οἱ νόμοι τοῦ Κέντρου, ἡ σημερινὴ ἐξέγερσις πρέπει νὰ θεωρηθῇ ὅτι εἶναι τεχνητή. Καὶ ἔρχομαι τώρα εἰς τὸ ζήτημα τῶν ἀποζημιώσεων. Ἐλέχθη, ὅτι σκοπὸς τῆς σχετικῆς διατάξεως τοῦ νομοσχεδίου εἶναι νὰ δημιουργηθῇ ψευδὴς ἐντύπωσις. Κύριοι βουλευταί, ἰσχυρίσθη κανείς, ὅτι λύει τὸ θέμα τῶν ἀποζημιώσεων ἡ ψήφισις αὐτῆς τῆς διατάξεως; Μόνον σκοπὸν ἔχει αὕτη νὰ μὴ παραβλάψῃ τυχόν, ἐμμέσως, τὸ παρὸν νομοσχέδιον τὰ ὑπάρχοντα δικαιώματα ἀποζημιώσεως. Αὐτήν, λοιπόν, τὴν μέριμναν τῆς ἀποφυγῆς ζημίας, εἶναι δυνατὸν νὰ τὴν ἑρμηνεύῃ κανείς, ὅτι ἔχει ὡς ἀντικειμενικὸν σκοπὸν νὰ γεμίσῃ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι διὰ τοῦ νομοσχεδίου δίδονται ἀποζημιώσεις; Καὶ ποῦ τὸ λέγει τὸ νομοσχέδιον, ὅτι δίδονται ἀποζημιώσεις; Ὅτι δημιουργοῦνται νέα δικαιώματα; Ὁ εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας, ἐνῷ εἰς τὴν ἀρχὴν ὀρθῶς ἀντέδρασεν, ὅταν ἐγένετο συσχέτισις μὲ στυγερὰ ἐγκλήματα διαπραχθέντα παρ’ Ἑλλήνων ἐν Ἑλλάδι, παρακατιὼν προέβη εἰς συσχέτισιν, διότι ἐνόμισεν, ὅτι τοῦτο τὸν συνέφερεν. Ἐπιθυμῶν, ἂν καὶ ὑπάρχῃ ἀξιόλογος καὶ οὐσιαστικὴ ἐπιχειρηματολογία δι’ ἀπάντησιν, νὰ μὴ ἀκολουθήσω τὸ παράδειγμά του, καὶ νὰ μὴ συσχετίσω τὰ ἐγκλήματα ἐγκληματιῶν πολέμου, μὲ τὰ ἐγκλήματα Ἑλλήνων, ποὺ ἔδρασαν κατὰ τῆς Πατρίδος. Θὰ ἀποφύγω, λοιπὸν τὴν σύγκρισιν, ἔστω καὶ ἂν ἐκεῖνος καὶ τὸ ἐπιθυμῇ καὶ τὸ ἔπραξεν. Κύριοι βουλευταί, νομίζω, ὅτι ἐξηγήθη πλήρως καὶ ὁ σκοπὸς τοῦ νομοσχεδίου καὶ ἡ ἱστορία τῆς πολιτικῆς τὴν ὁποίαν ἠκολούθησεν ἡ Ἑλλάς, καλοπίστως πάντοτε μὲ ὅλας τὰς Κυβερνήσεις της, ἐν σχέσει μὲ τὸ ζήτημα τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Οἱ γενναῖοι λαοὶ μάχονται τὴν ὥραν τοῦ κινδύνου. Καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς εἶναι ὑπερήφανος, διότι ὑπερέβαλε καὶ αὐτὸν τὸν ἑαυτόν του καὶ αὐτὴν τὴν ἱστορίαν του, ὄχι μόνον ὅταν ἐμάχετο εἰς τὴν Β. Ἤπειρον, ὄχι μόνον ὅταν ἐμάχετο εἰς τὰ ὀχυρὰ τῆς Μακεδονίας ἀλλὰ καὶ ὅταν ἔφθανεν εἰς ἄφθαστα ὕψη ἡρωϊσμοῦ, κατὰ τὴν ἐθνικὴν ἀντίστασιν. Ἀλλὰ ἡ γενναιότης αὐτὴ τοῦ λαοῦ δὲν συνεπάγεται κατ’ ἀνάγκην μνησικακίαν, διὰ τὰς πράξεις ποὺ ἔλαβον τότε χώραν. Καὶ ὅταν γενικώτερα ἐθνικὰ συμφέροντα ἐπιβάλλουν τὸν παραμερισμὸν τῶν πικριῶν, νομίζω, ὅτι τότε ὀρθὴ ἐθνικὴ πολιτική, πολιτικὴ ρεαλιστικὴ εἶναι ἡ προσαρμογὴ πρὸς αὐτὴν τὴν ψυχολογίαν διαφυλασσομένων τῶν τίτλων ἐκ τῶν θυσιῶν τοῦ Ἔθνους ὡς πολυτίμου ἐθνικοῦ ἀποθεματικοῦ. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς δεξιᾶς).

§177ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Οἰκονομίδης ἔχει τὸν λόγον.

§178Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἀπετέλει πρᾶξιν ἐσχάτης περιφρονήσεως καὶ ἀνευλαβείας πρὸς τοὺς ἥρωας Καλαβρυτινούς, ἐὰν ἐπ’ εὐκαιρίᾳ τοῦ συζητουμένου σχεδίου νόμου «περὶ ἀναστολῆς διώξεως ἐγκληματιῶν πολέμου» δὲν στιγματίσωμεν τὸ ἀνήκουστον καὶ ἀποτρόπαιον ἔγκλημα τῆς ὁμαδικῆς δολοφονίας τοῦ ἀμάχου πληθυσμοῦ τῶν Καλαβρύτων ὑπὸ τῶν ναζιστικῶν ὀρδῶν τὴν 13ην Δεκεμβρίου 1943. Παρόμοιον φρικαλέον ἔγκλημα δὲν ἀναφέρει ἡ παγκόσμιος ἱστορία. Κατανοῶ τὴν σκοπιμότητα ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἐκινήθη ἡ Κυβέρνησις καλλιεργοῦσα τὴν συνεργασίαν μὲ τὴν σημερινὴν Γερμανικὴν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία ἀπεκήρυξε καὶ ἐστηλίτευσε τὰς ἐγκληματικὰς πράξεις τῶν Ναζί. Ὡς ἐκπρόσωπος τοῦ λαοῦ τῆς ἐπαρχίας Καλαβρύτων, αἰσθάνομαι φρίκην ἀναπολῶν τὸ φοβερὸν ἔγκλημα τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, ἀλλὰ διαχωρίζω σταθερῶς τοὺς τότε Ναζὶ ἀπὸ τὴν σημερινὴν Ὁμόσπονδον Γερμανικὴν Δημοκρατίαν. Καὶ πιστεύω, ὅτι ἡ σημερινὴ Γερμανικὴ Κυβέρνησις, θὰ τιμωρήσῃ παραδειγματικῶς τοὺς ἐγκληματίας πολέμου, οἱ ὁποῖοι θὰ δικασθοῦν ἐκεῖ. Βεβαίως, ἀποτελεῖ σκιαμαχίαν ἡ δίωξις τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου διότι δὲν εὑρίσκονται ἐν Ἑλλάδι ἀλλὰ στηριζόμενοι εἰς τὰς ἑκάστοτε ἐκδηλώσεις τῆς σημερινῆς Δυτικῆς Γερμανίας, πολλαπλῶς διαδηλωσάσης, ὅπως συσφιγχθοῦν καὶ προαχθοῦν αἱ Ἑλληνογερμανικαὶ σχέσεις, ἐκφράζομεν τὴν πίστιν μας, ὅτι οἱ ἐγκληματίαι πολέμου θὰ διωχθοῦν ἐν Γερμανίᾳ διότι τοῦτο ἀποτελεῖ καὶ τὸ συμφέρον τῆς σημερινῆς Γερμανίας, ἔναντι τοῦ ἐλευθέρου κόσμου, ἀλλὰ καὶ τὸ συμφέρον τῶν δύο χωρῶν μας.

§179ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Κοθρῆς ἔχει τὸν λόγον.

§180Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριοι βουλευταί, εὑρίσκεται ἐνώπιόν μας ἕνα νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις ἐμφανίζει ὡς ἀποτέλεσμα μιᾶς πολιτικῆς, ἡ ὁποία ἐξυπηρετεῖ δῆθεν τὰ γενικώτερα συμφέροντα τῆς Χώρας. Ἕνα νομοσχέδιον καταπληκτικόν, τὸ ὁποῖον ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἠθέλησε νὰ δικαιολογήσῃ μὲ τὸν ἰσχυρισμόν, ὅτι εἶναι συνέχεια πολιτικῆς τὴν ὁποίαν ἠκολούθησαν καὶ ἄλλαι κυβερνήσεις εἰς τὸ παρελθόν, χωρὶς τοῦτο νὰ εἶναι ἀκριβὲς καὶ χωρὶς νὰ ἀναφέρῃ ὑπὸ ποίας συνθήκας ἐνήργησαν αἱ κυβερνήσεις ἐκεῖναι. Εἶναι, κύριοι συνάδελφοι, πράγματι καταπληκτικόν, τὸ ὅτι ἡ Κυβέρνησις δικαιολογεῖ τὴν πολιτικήν της αὐτὴν μὲ τὸ ἐπικρατοῦν διεθνὲς πνεῦμα. Ὅταν ἡ χώρα μας εἰσῆλθεν εἰς τὸν ἀγῶνα τῶν ἐλευθέρων χωρῶν, κατὰ τὸν τελευταῖον πόλεμον, τὸ ἔπραξε, ὄχι διὰ νὰ ἀποκτήσῃ ἐπεκτατικὰ ὀφέλη, ἀλλὰ διὰ νὰ συμβάλῃ εἰς τὸν ἀγῶνα ἐναντίον τοῦ ναζισμοῦ, κατὰ συνέπειαν δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ προβάλλωνται αὐταὶ αἱ δικαιολογίαι. Καὶ ὁ ἀγὼν ἐκεῖνος ἐπροκάλεσε τὸν παγκόσμιον θαυμασμὸν τῆς χώρας μας, διότι ὑπέστη θυσίας τὰς ὁποίας οὐδεμία ἄλλη χώρα ὑπέστη. Ἡ Ἑλλὰς ἔχει τετραπλάσιον ἀριθμὸν ἐκτελεσθέντων ἀπὸ τὰς ἄλλας χώρας, κατ’ ἀναλογίαν βέβαια τοῦ πληθυσμοῦ της, μετὰ τῶν ὁποίων συνεπολέμησεν, οἰκονομικὰς δὲ ζημίας καὶ καταστροφὰς τεραστίας, ὑπολογιζομένας εἰς τὸ 80% τοῦ ἐθνικοῦ της πλούτου, ἐνῷ αἱ ἄλλαι χῶραι ὑπέστησαν περὶ τὸ 40%, πλὴν τῆς Ρωσίας, ἡ ὁποία καὶ αὐτὴ πράγματι, ὑπέστη μεγάλας ζημίας. Ἡ Ἑλλὰς οὐδὲν ὠφελήθη ἐκ τοῦ πολέμου, ἐνῷ ἄλλαι χῶραι μὲ μικροτέρας ζημίας εἰσέπραξαν πολλὰ ἀπὸ τὰς ἡττηθείσας δυνάμεις. Ἡ Γιουγκοσλαυΐα εἰσέπραξε δι’ ἀποζημίωσιν ἀπὸ καταστροφὰς περὶ τὰ 100 ἑκατομμ. δολλάρια. Ἐπίσης ἡ Δανία ἄλλα 100 ἑκατομμύρια, τὸ δὲ Ἰσραὴλ περὶ τὰ 850 ἑκατομμύρια δολλάρια. Ἡ δὲ πτωχὴ Ἑλλὰς εἰσέπραξε δύο ὑψικαμίνους αἱ ὁποῖαι ἐπωλήθησαν εἰς τὴν Ὁλλανδίαν ὡς παλαιοσίδηρα... Δὲν τὸ λέγω αὐτό, κύριοι συνάδελφοι διὰ νὰ νομισθῇ, ὅτι ἡ Ἑλλὰς εἰσῆλθεν εἰς τὸν πόλεμον διὰ νὰ λάβῃ ὠφελήματα, ἀλλὰ διὰ νὰ ἀποδείξω πόσον ἠγνοήθησαν οἱ ἀγῶνες της καὶ πόσον ἠδικήθη. Ὅταν διεκήρυξαν, οἱ μεγάλοι ἡγέται τοῦ τελευταίου παγκοσμίου πολέμου, ὅτι θὰ τιμωρηθοῦν οἱ ἐγκληματίαι πολέμου, διὰ νὰ μὴ ἐπαναληφθῇ ἡ ἐγκληματική των πολιτική, καὶ ὅταν διὰ διεθνῶν συμφωνιῶν, συνεφωνήθη ἡ παραδειγματικὴ τιμωρία των, δὲν ἔχει δικαίωμα ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις νὰ ἰσχυρίζεται, ὅτι ἀποτελεῖ πρᾶξιν πολιτισμοῦ καὶ ἐξυπηρετοῦσαν τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα ἡ μὴ δίωξις τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, οἱ ὁποῖοι ἐγκλημάτησαν κατὰ τρόπον πρωτοφανῆ καὶ εἰς βάρος τῆς ζωῆς καὶ τῆς περιουσίας τῶν ἀδελφῶν μας καὶ ὅταν αἱ πράξεις αὐταὶ ἀποτελοῦν κατάφωρον παραβίασιν διεθνῶν συμφωνιῶν περὶ τοῦ τρόπου διεξαγωγῆς τοῦ πολέμου. Ὅταν ὅλα αὐτὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν μας, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποδεχθῶμεν ὅτι ἡ ἰσόβιος κατὰ ταῦτα ἀναστολὴ διώξεως ἐγκληματιῶν πολέμου τὴν ὁποίαν καθιεροῖ τὸ νομοσχέδιον ἐξυπηρετεῖ ἐθνικὰ συμφέροντα καὶ ὅτι θὰ συμβάλλῃ εἰς τὴν βελτίωσιν τῶν σχέσεων μεταξὺ τῶν δύο χωρῶν. Ἔρχεται ἡ Κυβέρνησις σήμερον καὶ ἰσχυρίζεται, ὅτι προτείνει τὴν ψήφισιν τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου διότι δι’ αὐτοῦ προάγονται αἱ σχέσεις τῶν δύο λαῶν. Θὰ ἤμην, κ. συνάδελφοι, ὀλιγώτερον δριμὺς εἰς τὴν ἐπίκρισίν μου, ἐὰν τοῦτο ἦτο ἀληθές. Καὶ θὰ ἦτο ἀληθές, ἐὰν τῆς Γερμανίας σήμερον, προΐστατο Ναζιστικὴ Κυβέρνησις καὶ οὐχὶ ἡ σημερινὴ Δημοκρατικὴ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία ἐὰν ἐγένετο κατάλληλος χειρισμὸς ὑπὸ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως δὲν θὰ ἐπέμενεν, οὔτε θὰ ἐζήτει τὴν σημερινὴν κυβερνητικὴν ἐκδήλωσιν, νὰ καλούμεθα, δηλ. νὰ ἀμνηστεύσωμεν ἐκείνους ποὺ κατέσφαξαν τοὺς ἀδελφούς μας καὶ ἐλεηλάτησαν τὴν χώραν μας. Δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι οἱ ἐγκληματίαι πολέμου ἔχουν τὰ μέσα καὶ διαθέτουν τὴν δύναμιν νὰ ἐπηρεάζουν τὴν πολιτικὴν τῶν κυβερνήσεών των καὶ τῶν ἄλλων κρατῶν, ἀλλὰ δὲν ἔπρεπε νὰ ἐπηρεάζουν τὴν Ἑλλάδα. Πρῶτοι ἡμεῖς, εἰς ὁλόκληρον τὸν κόσμον ὑποχωροῦμεν εἰς τὸ θέμα τῆς διώξεως τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, διότι παντοῦ συνεχίζονται αἱ δίκαι, ἐνῷ ἡ χώρα μας ὑπέστη τὰς μεγαλυτέρας θυσίας καὶ εἰς ἀνθρώπινα θύματα καὶ εἰς ὑλικὰς ζημίας. Ἐὰν ἡ Γερμανία ἐπιδιώκῃ νὰ ἡγηθῇ τῶν ἐλευθέρων λαῶν καὶ νὰ ἔχῃ ἡγετικὸν ρόλον εἰς τὴν διαμόρφωσιν τῶν πραγμάτων τῆς Ὑφηλίου, ὀφείλει ἡ ἰδία νὰ δώσῃ αὐθορμήτως τὸ παράδειγμα τῆς αὐστηρᾶς τιμωρίας τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, ὡς χώρα φιλοσόφων καὶ πνευματικῶν ἀνθρώπων. Ἡ τιμωρία τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, κύριοι βουλευταί, δὲν ἀποτελεῖ ἀντάλλαγμα διὰ τὰς καταστροφὰς τὰς ὁποίας ὑπέστημεν, ἀποτελεῖ μέγα ἠθικὸν καθῆκον διὰ νὰ γνωρίζῃ πᾶς τις εἰς τὸ μέλλον, ὅτι δὲν ὑπάρχει τρόπος, ὁσονδήποτε ἰσχυρός, καὶ ἂν εἶναι νὰ ἀποφύγῃ τὴν ἀμείλικτον τιμωρίαν ἐὰν ἀδικήσῃ. Θὰ ἔπρεπεν ἡ Γερμανία πρώτη νὰ ἀποδείξῃ, ὅτι πρωτοστατεῖ εἰς τὴν ἐφαρμογὴν τῆς ἀρχῆς αὐτῆς καὶ νὰ ζητήσῃ ἡ ἰδία τὴν τιμωρίαν τῶν ἐνόχων διὰ ν’ ἀποδείξῃ ὅτι πιστεύει εἰς τὴν Δημοκρατίαν. Δυστυχῶς ὅμως ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις δὲν εἰσῆλθεν εἰς τὸ βάθος τοῦ θέματος τούτου ὡς συμβαίνει συνήθως δι’ ὅλα τὰ μεγάλα θέματα εἰς τὰ ὁποῖα δίδει λύσεις προχείρους, ἐν προκειμένῳ δίδει λύσιν διὰ τὴν ὁποίαν θὰ πρέπει ὡς Κράτος καὶ ὡς ἄνθρωποι νὰ αἰσθανώμεθα ἐντροπήν. Ἔρχεται ἡ Κυβέρνησις καὶ ζητεῖ τὴν ψήφισιν τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου ἐμφανίζουσα τὸ θέμα τῆς τιμωρίας τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου ὡς ἁπλῆν τακτοποίησιν ἑνὸς θέματος ἄνευ οὐσιαστικοῦ περιεχομένου, ἐνῷ κατ’ οὐσίαν πρόκειται περὶ ἀμνηστεύσεως τῶν 1.800 ἐγκληματιῶν πολέμου, οἱ ὁποῖοι παραπέμπονται νὰ δικασθοῦν διὰ βουλευμάτων καὶ ἄλλων δικαστικῶν ἐνεργειῶν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ὁμιλῶν προηγουμένως, μᾶς ἐβεβαίωσεν κατὰ τὴν τελευταίαν μετάβασίν του μετὰ τοῦ Πρωθυπουργοῦ κ. Καραμανλῆ εἰς τὴν Γερμανίαν, ὅτι δὲν ἐθίγη τὸ θέμα τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Εἶναι ὅμως δυνατόν, νὰ εἶναι ἀληθὴς ἡ δήλωσις αὐτὴ τοῦ κ. ὑπουργοῦ, ὅταν εἰς τὴν Γερμανίαν κατὰ τόν χρόνον τῆς ἐκεῖ μεταβάσεώς του αἱ Γερμανικαὶ ἐφημερίδες μὲ πηχυαίους τίτλους ἠσχολοῦντο μὲ τὸ θέμα τοῦτο καὶ ἀνέγραφον ἐπικεφαλίδας ἄρθρων μὲ τίτλον «Καραμανλῆς–Μέρτεν»; ὅταν κύριοι βουλευταί, ἄλλαι Γερμανικαὶ ἐφημερίδες ἐπετίθεντο κατὰ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης τῆς Ἑλλάδος ζητοῦσαι τὴν παραίτησίν του διὰ τὴν πολιτικήν του ἐπὶ τοῦ θέματος τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, καὶ ἄλλαι κατηγόρουν τὴν Ἑλληνικὴν δικαιοσύνην, ὅτι δημιουργεῖ τὰς δίκας αὐτὰς διὰ νὰ ἐκβιάσῃ τὴν Γερμανίαν νὰ μᾶς καταβάλῃ ἀποζημιώσεις ὑβρίζουσαι οὕτω τὴν Ἑλληνικὴν δικαιοσύνην μὲ τὴν ἀνοχὴν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως.

§181Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Τί ἀνέγραφεν ἡ Γερμανικὴ ἐφημερὶς διὰ τὸν Ἕλληνα ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης;.

§182Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Τὸ περίεργον εἶναι, ὅτι ἐπετίθετο κατὰ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης καὶ ἐζήτει τὴν παραίτησίν του, διότι διὰ τῆς ἀκολουθουμένης παρὰ τούτου πολιτικῆς, δίδεται ἐπιεικὴς λύσις εἰς τοὺς ἐγκληματίας πολέμου.

§183Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Διὰ τὴν ἐπιεικῆ ἢ τὴν αὐστηρὰν πολιτικὴν τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης ἐπιμένοντας νὰ δικασθῇ ὁ Μέρτεν ἐν Ἑλλάδι; Θὰ ἤμην περίεργος, κ. βουλευταί, νὰ ἴδω τὴν ἐφημερίδα ἐκείνην διότι διερωτῶμαι πῶς ἀνέγραφε τοιαῦτα πράγματα, ὅταν τότε νομοσχέδιον δὲν ὑπῆρχε, ὑπῆρχε ὅμως ἡ κατηγορηματικὴ δήλωσίς μου, ὅτι ὁ Μέρτεν θὰ δικασθῇ ἐν Ἑλλάδι.

§184Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἀντιλαμβάνομαι, κ. ὑπουργέ, τὸ ἄχαρι ἔργον σας καὶ ὑπερασπίζετε ἄχαρι ὑπόθεσιν καὶ δὲν ἐπιθυμῶ νὰ ἐπεκταθῶ περισσότερον. Τοῦ λοιποῦ οἱ ἐγκληματίαι πολέμου θὰ ἀφίωνται ἐλεύθεροι νὰ μεταβοῦν εἰς τὴν Χώραν των ἐπὶ τῇ ἁπλῇ δηλώσει τῆς Γερμανικῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ἤρξατο ἡ δίωξίς των ἐν Γερμανίᾳ. Δὲν θὰ ἀπαιτῆται πλέον δικαστική τις ἀπόφασις, οὔτε ἄλλη πρᾶξις τῆς Ἑλληνικῆς ἀρχῆς. Ἀρκεῖ μόνον ἡ δήλωσις τῆς Γερμανικῆς Κυβερνήσεως, ὅτι θὰ διωχθοῦν ὑπὸ τῶν Γερμανικῶν Ἀρχῶν καὶ ἡμεῖς θὰ ἐφησυχάζωμεν, ἂν καὶ γνωρίζωμεν, ὅτι ὅσοι μέχρι σήμερον παρεδόθησαν εἰς τὰς Γερμανικὰς Ἀρχὰς κυκλοφοροῦν ἐλεύθεροι ὅπως συνέβη μὲ τὸν ἐγκληματίαν τοῦ Διστόμου Ζάπελ. Δὲν ζητοῦμεν, κ. συνάδελφοι, τὴν τιμωρίαν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου ὡς ἐκδίκησιν διὰ τὰς ἐκτελέσεις 90 χιλιάδων ἀδελφῶν μας καὶ διὰ τὰς τρομακτικὰς ὑλικὰς ζημίας μας, ἀνερχομένας εἰς 300 περίπου ἑκατομ. δολλάρια. Ζητοῦμεν τὴν τιμωρίαν των, διότι ἔχομεν καθῆκον νὰ φανῶμεν συνεπεῖς πρὸς τὰς διακηρύξεις τῶν ἡγετῶν τῶν μεγάλων συμμάχων μας, τὰς ὁποίας υἱοθετήσαμεν διὰ τῆς ὑπογραφῆς σχετικῶν διεθνῶν συμβάσεων, διὰ τῶν ὁποίων ὑπεσχέθημεν εἰς τοὺς ταλαιπωρηθέντας καὶ καταδυναστευθέντας λαούς, μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ ὁ ἰδικός μας, ὅτι θὰ ἔλθῃ ἡ ἡμέρα ποὺ θὰ τιμωρηθοῦν ἀμείλικτα οἱ ἐγκληματοῦντες κατ’ αὐτοῦ διὰ νὰ μὴ ἐπαναληφθοῦν τὰ ἐγκλήματά των. Οἱ ἠθικοὶ νόμοι εἶναι αἰώνιοι, ἔχουν κῦρος ἀναλλοίωτον καὶ εἰς τὴν ἐφαρμογήν των ἀμείλικτοι. Δὲν δυνάμεθα νὰ κύψωμεν τὸ ἀνάστημα ἀπέναντι αὐτῶν καὶ νὰ τοὺς περιφρονῶμεν. Ἄλλως, κ. συνάδελφοι, θὰ ἀποδείξωμεν, ὅτι εἴμεθα πολιτικῶς ἀνώριμοι καὶ ὅτι ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἐλέγομεν τότε δὲν τὰ ἐπιστεύαμεν. Θὰ ἀποδείξωμεν ἐπίσης ἐὰν αὔριον γίνῃ μία νέα ἀνατροπὴ τῶν δημοκρατικῶν θεσμῶν, ὅτι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι θὰ καταργήσουν τὰς δημοκρατικὰς αὐτὰς ἐλευθερίας θὰ μείνουν καὶ πάλιν ἀτιμώρητοι. Δι’ ὅλους αὐτοὺς τοὺς λόγους, προτείνω, ὅπως ἀποσυρθῇ τὸ νομοσχέδιον καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁ Γερμανικὸς λαός, θὰ ἐκτιμήσῃ τὴν πρᾶξιν αὐτὴν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ θὰ δικαιώσῃ πλήρως τὴν ἀπόφασίν της νὰ χωρήσῃ εἰς τὴν τιμωρίαν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου.

§185Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Κύριε συνάδελφε, εἴπατε μερικὰς ἀνακριβείας.

§186Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κατὰ τὴν γνώμην σας.

§187Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Τὰς ὁποίας δὲν κρίνω ἀπαραίτητον νὰ ἀνασκευάσω. Εἴπατε π.χ., ὅτι δὲν ὑπῆρχε ποτὲ νόμος ἐπιτρέπων τὴν ἀναστολὴν τῆς διώξεως χωρὶς τὴν γνώμην τοῦ ἁρμοδίου Συμβουλίου. Εἶναι νόμος ὁ ὁποῖος ἐψηφίσθη ἀπὸ σᾶς.

§188Κ. ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ. Καὶ ἀπὸ σᾶς.

§189Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Βεβαίως, καὶ τὸ ἐμνημόνευσα καὶ πρίν. Νόμος τὸν ὁποῖον ὑπεστηρίξαμεν καὶ ἐψηφίσαμεν, ὅταν εἴμεθα εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἔχει καὶ τὴν ἰδικήν σας ἔγκρισιν, ἐπιτρέπων τὴν ἀναστολὴν τῆς διώξεως μόνον μὲ πρᾶξιν τῶν Ὑπουργῶν Δικαιοσύνης καὶ Ἐξωτερικῶν ἐφ’ ὅσον θὰ ἐλάμβανον τὴν γνώμην τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, χωρὶς καμμίαν ἀνάμιξιν τοῦ ἁρμοδίου Συμβουλίου. Εἴπατε καὶ μερικὰ ἄλλα πράγματα. Σβήσατε μὲ μίαν μονοκονδυλιάν.....

§190Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κατὰ τὴν γνώμην σας.

§191Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Ἀλλὰ εἰς αὐτὴν τὴν εὐγλωττίαν τὴν ὁποίαν ἔχετε σᾶς ἀναγνωρίζω τὸ δικαίωμα νὰ σβήνετε μὲ μιὰ μονοκονδυλιὰ ὅλα αὐτὰ τὰ πράγματα. Ἀλλὰ ἕνα ἐρώτημα θέλω νὰ θέσω. Αὐτὸ τὸ ἀμείλικτον τὸ ὁποῖον θέλετε νὰ δείξωμεν ἐναντίον ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἐγκλημάτησαν, καὶ πράγματι, εἰς τὸν τόπον αὐτόν, δὲν μᾶς διδάσκετε πῶς θὰ τὸ ἐφαρμόσωμεν, ὅταν καὶ αὐτοὶ οἱ ὁποῖοι εἶχον κατοχὴν τῆς Γερμανίας καὶ εἶχον στρατεύματα ἐκεῖ, δὲν κατώρθωσαν νὰ πάρουν παρὰ ἕνα μέρος μόνον τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου τοὺς ὁποίους ἀνεζήτησαν καὶ ἀνεῦρον; Ἡμεῖς, μὴ ἔχοντες στρατεύματα κατοχῆς ἐκεῖ, ἐζητήσαμεν, ἐπήραμεν καὶ ἐκάμαμεν ἀρκετὰς δίκας καὶ τώρα πρόκειται νὰ κάμωμεν μίαν τοιαύτην πολὺ μεγάλην. Ἀλλὰ ἐκθέτομεν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὴν κατάστασιν ἡ ὁποία λέγει «δὲν ἔχομεν τοὺς ἐγκληματίας πολέμου εἰς χεῖρας μας». Ὁ κ. συνάδελφος, ζητεῖ νὰ σκιαμαχήσωμεν δονκιχωτικῶς καὶ νὰ εἴπωμεν ἔχομεν τὸ δικαίωμα, διώκομεν, ἀλλὰ εἰς τὴν πρᾶξιν δὲν διώκομεν. Ὄχι, ἡμεῖς λέγομεν, ὅτι διώκομεν. Δὲν θὰ διώξωμεν ποτέ. Πλησιάζει ἡ παραγραφή. Ἔγκλημα. Μείωσις τῆς ἐθνικῆς ἀξιοπρεπείας. Δὲν τὸν ἱκανοποιεῖ αὐτὸ ποὺ λέγομεν, ὅτι ἔχομεν ἐμπιστοσύνην εἰς τὴν Γερμανικὴν Κυβέρνησιν. Θὰ διεξαχθοῦν αἱ δίκαι διότι εὑρίσκονται εἰς τὸν τόπον σας. Ὄχι, λέγει, ὁ κ. συνάδελφος. Προτιμᾶ νὰ κραδαίνῃ αὐτὸ τὸ χαρτί καὶ νὰ λέγῃ ......... (δὲν ἠκούσθη) καὶ τὸν παρακαλῶ νὰ μᾶς διδάξῃ πῶς τοὐλάχιστον δὲν θὰ σκιαμαχήσωμεν.

§192Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, σκιαμαχεῖ πράγματι, διότι νομίζει, ὅτι ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς δὲν δύναται ν’ ἀντιληφθῇ τὸ ἀβάσιμον τοῦ ἰσχυρισμοῦ του. Τὸ θέμα, κ. συνάδελφοι, δὲν εἶναι ἐὰν θὰ δικασθῇ ἢ ὄχι ἕνας ἐγκληματίας πολέμου. Τὸ θέμα, ὅπως εἶπον, εἶναι θέμα ἀρχῆς, ποὺ βασίζεται εἰς τὰς διακηρύξεις τῶν μεγάλων ἀρχηγῶν τῶν συμμάχων κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ τελευταίου πολέμου. Πρέπει νὰ κατοχυρωθοῦν αἱ δημοκρατίαι καὶ ὅσοι ρέπουν πρὸς τὸν φασισμὸν νὰ γνωρίζουν, ὅτι, ἐὰν κἄποτε κατορθώσουν νὰ ἐπιβοῦν τῆς ἀρχῆς καὶ νὰ ἀνατρέψουν δημοκρατικὰ πολιτεύματα, θὰ ἔλθῃ ἀργὰ ἢ γρήγορα ἡ ὥρα τῆς ἀμειλίκτου τιμωρίας των. Αὐτὴν τὴν ἔννοιαν εἶχεν ἡ διακήρυξις τῶν Τσῶρτσιλ καὶ Ροῦσβελτ, τοῦ Ὀκτωβρίου 1942, ἡ δήλωσις τῆς Μόσχας τῆς 1.3.43 καὶ ἡ συμφωνία τοῦ Λονδίνου τῆς 8 Αὐγούστου 1945, τὴν ὁποίαν ἡμεῖς καὶ ἡ Γερμανία ἀπεδέχθημεν. Τὸ ἐπιχείρημα, ὅτι δὲν ἔχομεν εἰς χεῖρας μας τοὺς ἐνόχους διὰ νὰ τοὺς δικάσωμεν, δὲν δικαιολογεῖ τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως. Ἐὰν λόγοι, ὑπέρτεροι τῶν δυνάμεών μας, δὲν ἐπιτρέπουν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν νὰ ὁλοκληρώσῃ τὴν δίωξιν, ἀποτελεῖ τοῦτο δικαιολογημένην ἀδυναμίαν. Ὅταν, ὅμως, ψηφίζωμεν νόμους, ὡς ὁ παρών, καὶ ἀμνηστεύομεν τοὺς ἐγκληματίας πολέμου, φέρομεν βαρυτάτας ἠθικὰς εὐθύνας ἀπέναντι τῆς ἱστορίας τοῦ τόπου μας. Ὁ σφαγεὺς τοῦ Διστόμου περιφέρεται ἐλεύθερος εἰς τὴν Γερμανίαν καὶ θὰ εἶναι ἀσφαλῶς, ἐξ ἐκείνων ποὺ πιέζουν τὴν Γερμανικὴν Κυβέρνησιν διὰ νὰ ζητήσῃ ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν νὰ ἀμνηστεύσῃ τοὺς ἐγκληματίας πολέμου. Ὅλοι αὐτοί, κ. συνάδελφοι, ἔχουν θησαυρίσει κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς κατοχῆς εἰς βάρος τῆς δυστυχίας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, τοῦ ὁποίου ποικιλλοτρόπως ἐλεηλάτησαν καὶ ἀναμένουν τὴν ἀμνηστίαν διὰ νὰ μᾶς ἔλθουν ἐδῶ, ὡς μεγαλοεπιχειρηματίαι. Αὐτὴ εἶναι ἡ αἰτία, κ. ὑπουργὲ τῶν Ἐξωτερικῶν, ποὺ φροντίζουν νὰ ἀπαλλαγοῦν τῶν κατηγοριῶν καὶ δὲν δύνασθε νὰ τὴν ἀντιληφθῆτε. Λυποῦμαι δέ, διότι ὁ Ἕλλην ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν δὲν ἔχει τὴν δυνατότητα νὰ ἀντιληφθῇ τὸ νόημα αὐτῆς τῆς ὑποθέσεως. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§193Κ. ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἐρωτῶ τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν, ἂν ἔχῃ ὑπ’ ὄψει του, ὅτι πέραν τῆς θεωρητικῆς, ὑπάρχει καὶ μία πρακτικὴ ἄποψις, τὴν ὁποίαν δύναται ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις νὰ τὴν ἀντιμετωπίσῃ. Ὡς γνωστόν, ἡ Δυτικὴ Γερμανία εἶναι μέλος τοῦ ΝΑ-ΤΟ, δύναται, συνεπῶς, ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις νὰ ζητήσῃ, οὕτως ὥστε, στρατηγοὶ καὶ ὑπάλληλοι τῆς Δυτικῆς Γερμανίας, περιλαμβανόμενοι εἰς τὸν πίνακα τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, νὰ μὴ κατέχουν ἢ μὴ καταλαμβάνουν οἱανδήποτε θέσιν εἰς τοὺς κόλπους τῆς συμμαχίας. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Ι. Κοντοβράκης).

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Μητσοτάκης ἔχει τὸν λόγον.

§195Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Εἶναι εὔλογον, κύριοι συνάδελφοι, ἡ συζήτησις περὶ τοῦ σχεδίου νόμου, περὶ ἀναστολῆς διώξεως ἐγκληματιῶν πολέμου, νὰ προσλάβῃ ἔκτασιν καὶ νὰ κινήσῃ τὸ ἐνδιαφέρον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Διότι τὸ θέμα τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, συνδέεται ἀμέσως μὲ τὴν τραγικὴν περιπέτειαν τῆς χώρας μας, κατὰ τὸν τελευταῖον πόλεμον καὶ τὴν κατοχὴν καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαός, παρὰ τὰ ἔτη, τὰ ὁποῖα διέρρευσαν, δὲν ἔχει ἀκόμη λησμονήσει τὰ ὅσα τότε συνέβησαν. Παρηκολούθησα μὲ ἰδιαιτέραν προσοχὴν τοὺς συναδέλφους, οἱ ὁποῖοι ὡμίλησαν προηγουμένως καὶ εἰδικώτερον τοὺς δύο ἀξιοτίμους εἰσηγητάς, τῆς πλειοψηφίας καὶ τῆς μειοψηφίας. Παρακαλῶ νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ἐκθέσω καθαρῶς προσωπικὰς ἀπόψεις, ἐπὶ τοῦ συγκεκριμένου θέματος, ἐπὶ τοῦ νόμου καὶ τοῦ ὅλου προβλήματος τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, διότι νομίζω, ὅτι ὁ τόνος, ὁ ὁποῖος ἐδόθη καὶ ἀπὸ τὰς δύο πλευρὰς ἕως τὴν στιγμὴν αὐτήν, ὑπῆρξεν ὑπερμέτρως, ἂς μοῦ ἐπιτραπῇ ἡ ἔκφρασις, ἀκραῖος. Κατάπληκτος ἤκουσα τὸν κ. εἰσηγητὴν τῆς πλειοψηφίας, καὶ ὑποθέτω ὅτι θὰ ὀφείλεται εἰς λάθος ἐκφράσεως, ἀναφερόμενον εἰς τὰς σφαγὰς τῶν Καλαβρύτων, νὰ λέγῃ, ὅτι δὲν δικαιολογοῦνται ἐπαρκῶς καὶ ὅτι ἐπρόκειτο περὶ «ὑπερβολῶν». Κατὰ συγκατάβασιν ἀναγνωρίζει, ὅτι ἐπρόκειτο περὶ ὑπερβολῶν. Ἀντιθέτως, νομίζω, ὅτι ἡ ὀξεῖα θέσις, τὴν ὁποίαν ἔλαβεν ὁ ἀξιότιμος κ. εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας, ὁ ὁποῖος ἔφθασε μέχρι τοῦ σημείου νὰ καταρᾶται ἀπὸ τοῦ βήματος καὶ τὴν λήθην ἀκόμη, —ἔννοιαν ἰδιαιτέρως συμπαθῆ εἰς τὴν παράταξιν, εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκει— δὲν εἶναι, ἴσως, ἡ ἐμπρέπουσα, προκειμένου περὶ τοιούτου θέματος. Κύριοι συνάδελφοι, ἐγὼ προσωπικῶς, δὲν ἔχω οὐδένα δισταγμὸν νὰ δηλώσω, εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς, ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, ὅτι ἔχω βαρυτάτας ἐπιφυλάξεις, ὅσον ἀφορᾷ, καθ’ ἑαυτήν, τὴν βάσιν τῆς ὅλης νομοθεσίας περὶ ἐγκληματιῶν πολέμου. Γνωρίζετε ὅλοι σας, κατὰ ποῖον τρόπον ἐξεπήδησεν ἡ ἔννοια αὐτή, κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς μεγάλης ὀξύτητος τοῦ τελευταίου πολέμου καὶ ἰσχύει ἀκριβῶς αὐτό, τὸ ὁποῖον ὁ ἀξιότιμος κ. ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἰσχυρίσθη, ὅτι δηλαδὴ ἡ διακήρυξις περὶ τιμωρίας τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, ἡ ὁποία ἐγένετο ἀπὸ τὸ συμμαχικὸν στρατόπεδον, ἐγένετο, κυρίως, ἐν ὄψει τῆς σκοπιμότητος νὰ ἀποσοβηθοῦν ἐγκλήματα, διότι θὰ ἐφοβοῦντο, ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι τὰ ἔπραττον, ὅτι θὰ ἔδιδον λόγον, μετὰ τὴν ταχεῖαν ἢ τὴν ἀναμενομένην, κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη, ἧτταν τῆς πατρίδος των, ἐνώπιον τῆς δικαιοσύνης τῶν χωρῶν, ἐναντίον τῶν ὁποίων ἐγκλημάτησαν. Εἶναι βέβαιον, ὅτι ἡ πολιτικὴ αὐτή, ἔφερεν ὡρισμένα ἀποτελέσματα, ὅπως εἶναι ἐπίσης βέβαιον, ὅτι ὑπῆρξεν ἔντονος ἡ ἀντίδρασις τῶν λαῶν, οἱ ὁποῖοι τὴν ἑπομένην ἑνὸς πολέμου σκληροῦ, κατὰ τὸν ὁποῖον διεπράχθησαν ἐγκλήματα, ἠθέλησαν νὰ τιμωρήσουν ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἐκακούργησαν ἐναντίον τῶν πανανθρωπίνων νόμων καὶ παρεβίασαν κάθε ἔννοιαν δικαιοσύνης καὶ ἀνθρωπισμοῦ, τὴν ὁποίαν οἱ ἄνθρωποι, κατὰ τοὺς προηγουμένους πολέμους, εἶχον σεβασθῆ. Ἀλλ’ εἶναι πολὺ δυσχερές, παρὰ ταῦτα, νὰ στηριχθῇ κανεὶς εἰς τὴν ἀπόλυτον ἔννοιαν τῆς δικαιοσύνης, ὅπως τὴν ἐγνωρίσαμεν, τὴν δικαιοσύνην αὐτὴν καὶ δὲν ὑπάρχει οὐδεμία ἀμφιβολία, ὅτι αἱ δίκαι περὶ ἐγκληματιῶν πολέμου, ἀντιμετωπιζόμεναι μὲ τὰ συνήθη κριτήρια, δὲν ἀπέδιδον πάντοτε τὴν πλήρη δικαιοσύνην. Διότι τὸ «οὐαὶ τοῖς ἡττημένοις», πάντοτε ἰσχύει καὶ εἶναι βέβαιον, ὅτι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐκλήθησαν τὴν ἐπαύριον ἑνὸς πολέμου νὰ δικασθοῦν, ἦτο ἀδύνατον νὰ μὴ εὑρίσκωνται ἀκόμη ὑπὸ τὴν ἐπήρειαν τῆς ψυχολογίας, τὴν ὁποίαν ὁ πόλεμος ἐδημιούργησεν. Εἶχον, προσωπικῶς, τὴν εὐκαιρίαν νὰ παρακολουθήσω ὡρισμένας ἀπὸ τὰς δίκας τῶν ἐλαχίστων ἐγκληματιῶν πολέμου, αἱ ὁποῖαι ἔγιναν εἰς τὸν τόπον μας καὶ δύναμαι νὰ βεβαιώσω, ὅτι ἀδιαμφισβητήτως, εἰς ὅλας σχεδὸν τὰς περιπτώσεις αὐτάς, ἀπεδόθη δικαιοσύνη, διότι ὄντως ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐδικάσθησαν καὶ ἐξετελέσθησαν, ἦσαν ἔνοχοι τῶν ἐγκλημάτων, διὰ τὰ ὁποῖα κατηγορήθησαν. Δὲν μοῦ ἀπομένει, ὅμως, οὐδεμία ἀπολύτως ἀμφιβολία, ὅτι ὅλοι οἱ μάρτυρες, οἱ παρουσιασθέντες, ἔφερον μεθ’ ἑαυτῶν, καὶ ἦτο τοῦτο φυσικόν, τὰς ἐντυπώσεις, τὰς ὁποίας εἶχον ἀποκομίσει ἀπὸ τὸν πόλεμον, ὁ ὁποῖος μόλις πρὸ ὀλίγου εἶχε τελειώσει. Ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτήν, κύριοι συνάδελφοι, πρέπει νὰ εἴπω εὐθέως, ὅτι δὲν διάκειμαι συμπαθῶς πρὸς τὰς δίκας ἐγκληματιῶν πολέμου, οὔτε καὶ πρὸς τὴν διαιώνισιν τῶν δικῶν αὐτῶν, πολὺ περισσότερον, ἀφοῦ, μὲ τὴν πάροδον τοῦ χρόνου —παρακαλῶ νὰ σημειώσητε, ὅτι δὲν ἐμφοροῦμαι ἀπὸ οὐδεμίαν πολιτικὴν ἢ ἐθνικὴν σκοπιμότητα, ὁμιλῶ ἀπὸ ἀπόψεως θεωρητικῆς καὶ ἀπολύτου δικαιοσύνης — μὲ τὴν πάροδον τῶν ἐτῶν, δὲν ὑπάρχει οὐδεμία ἀμφιβολία, ὅτι αἱ δίκαι γίνονται διαρκῶς καὶ περισσότερον δυσχερεῖς. Εἶχον τὴν εὐκαιρίαν νὰ σᾶς εἴπω προηγουμένως, ὅτι παρέστην, ὡς μάρτυς, ἐνώπιον ἀκροατηρίου, εἶδον ἐπανειλημμένας καταθέσεις δι’ ἐγκληματίας Γερμανοὺς κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ πολέμου εἰς τὴν ἰδιαιτέραν μου περιφέρειαν ὅπου εὑρέθην καὶ ἀκόμη προσφάτως, μόλις πρὸ ὀλίγων ἑβδομάδων, ἐκλήθην ἀπὸ τὸν εἰδικὸν ἀνακριτὴν ἐγκληματιῶν πολέμου, διὰ νὰ δώσω μίαν κατάθεσιν διὰ συγκεκριμένην περίπτωσιν. Πρέπει νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἡ ἀπάντησίς μου ὑπῆρξεν, ὅτι μετὰ πάροδον 15ετίας, μοῦ εἶναι ἀπολύτως ἀδύνατον νὰ δώσω μαρτυρίαν πλήρη καὶ συνειδητήν, διότι τὰ γεγονότα τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ μείνουν ἀπολύτως ἀποτυπωμένα εἰς τὴν μνήμην μου. Καὶ ὑποθέτω, ὅτι αὐτὸ ποὺ συνέβη μὲ ἐμένα, θὰ συνέβαινε μὲ οἱονδήποτε μάρτυρα, ὁ ὁποῖος θὰ ἐκαλεῖτο νὰ καταθέσῃ. Δὲν εἶναι δυνατὸν σήμερον νὰ διεξαγάγετε πλήρεις δίκας, ἐκτὸς ἐὰν ἔχετε πλῆρες ἀποδεικτικὸν ὑλικόν, ὅπως, π.χ., συμβαίνει μὲ τὴν ὑπόθεσιν Μέρτεν. Διότι αἱ μαρτυρικαὶ καταθέσεις μειωμένην ἀξίαν θὰ ἔχουν, μετὰ πάροδον τόσων ἐτῶν. Κατὰ συνέπειαν, ἐγὼ πιστεύω, ὅτι ὁ τερματισμός, κατὰ κάποιον τρόπον, τῶν ὑποθέσεων αὐτῶν, δὲν ἀντίκειται πρὸς τὴν γενικωτέραν ἔννοιαν τῆς δικαιοσύνης καὶ οὔτε ἀντίκειται πρὸς μίαν γενικωτέραν ἐθνικὴν σκοπιμότητα. Ἐπανειλημμένως διεξήχθησαν συζητήσεις εἰς τὴν Βουλήν, ἐπὶ πολλῶν θεμάτων, θεμάτων τὰ ὁποῖα δὲν πρέπει νὰ συνδέωνται, διότι ἀφοροῦν ἐσωτερικὰς ἀντιθέσεις, αἱ ὁποῖαι ἐδημιούργησαν καὶ ἐσωτερικὰ ἀδικήματα. Δὲν πρέπει, ὅμως, νὰ συνδέωνται μὲ τὰ προβλήματα αὐτά, τὰ ὁποῖα, ὅμως, παρὰ ταῦτα, ἔχουν κάτι τὸ κοινόν, ὅτι ἀνάγονται ὅλα εἰς τὴν ἐπίδρασιν, τὴν ὁποίαν ἐπὶ τῶν ἀνθρώπων, πραγμάτων, δύναται νὰ ἔχῃ ὁ χρόνος καὶ ἡ μεταβολὴ τῶν διεθνῶν συνθηκῶν. Θὰ ἐνθυμοῦνται, ἴσως, οἱ κύριοι συνάδελφοι, ὅσοι συνέβη νὰ παρίστανται εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, τὰ μέτρα εἰρηνεύσεως καὶ ἀσφαλῶς θὰ ἐνθυμοῦνται τὰς ἀντιδράσεις, αἱ ὁποῖαι τότε ἐδημιουργήθησαν καὶ θὰ ἐνθυμοῦνται, ὅτι ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῶν ἄκρων ὑποστηρικτῶν τῶν μέτρων εἰρηνεύσεως κατεβλήθη ἐπίμονος προσπάθεια νὰ συμπεριληφθοῦν εἰς τὰ μέτρα εἰρηνεύσεως καὶ οἱ δοσίλογοι, διότι ἐκείνην τὴν ἐποχὴν συνέφερεν ἡ καλλιέργεια τοῦ γενικωτέρου πνεύματος ἐπιεικείας καὶ λήθης τοῦ παρελθόντος. Τοῦτο, κύριοι συνάδελφοι, ἀποτελεῖ μίαν διαπίστωσιν, τὴν ὁποίαν οὐδεὶς δύναται νὰ ἀρνηθῇ, ἐγὼ δὲ προσωπικῶς ὑπῆρξα πάντοτε καὶ παραμένω σταθερὸς εἰς τὴν ἄποψιν, ὅτι ἡ πάροδος τοῦ χρόνου δὲν εἶναι δυνατόν, παρὰ νὰ μεταβάλῃ καταστάσεις. Βεβαίως, αἱ πολιτικαὶ σκοπιμότητες καὶ ἡ ἀντιμετώπισις τῶν γενικωτέρων ἐσωτερικῶν καὶ διεθνῶν προβλημάτων, ἀναλόγως τῆς σκοπιᾶς, ἀπὸ τὴν ὁποίαν τὰ βλέπει κανείς, εἶναι φυσικὸν νὰ δημιουργοῦν ὀξύτητας, κατὰ τὴν συζήτησιν. Ἡ ἀντικειμενική, ὅμως, θέσις τοῦ πράγματος εἶναι, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ζῶμεν ἐπ’ ἄπειρον μὲ τὰ βιώματα τοῦ παρελθόντος καὶ ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν ἕνας λαὸς σήμερον, νὰ ἀγνοῇ τὰς πραγματικότητας, αἱ ὁποῖαι ἐδημιουργήθησαν καὶ μέσα εἰς τὰς πραγματικότητας, αἱ ὁποῖαι ἐδημιουργήθησαν ὑπάγεται, ἀναμφισβητήτως, καὶ ἡ ἀποκατάστασις τῶν διεθνῶν σχέσεων καὶ εἰδικώτερον ἡ ἀποκατάστασις τῶν σχέσεων τῆς Ἑλλάδος μὲ τὴν Δυτικὴν Γερμανίαν. Ἐλέχθη κατὰ κόρον, ἀπὸ πολλὰς πλευράς, ὅτι εἶναι ἀδύνατον νὰ λησμονήσωμεν τὰ ὅσα συνέβησαν, κατὰ τὴν περίοδον τῆς κατοχῆς, ἀπὸ τοὺς Γερμανούς. Τοῦτο, εἶναι βέβαιον. Ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία, ὅτι μία γενικωτέρα σκοπιμότης διεθνῶν σχέσεων ἀμβλύνει αὐτὴν τὴν μνήμην... Δὲν ὁμιλῶ μόνον περὶ Ἑλλάδος. Θυμοῦμαι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα συμβαίνουν εἰς τὴν ὑπόλοιπον Εὐρώπην. Συντηροῦν συχνὰ τὸ μῖσος ἐκεῖ, ὅπου δὲν πρόκειται περὶ σημερινῶν συμμάχων καὶ τὸ παραβλέπουν ἐκεῖ, ὅπου ἀναφέρεται εἰς σημερινοὺς συμμάχους. Καὶ βλέπετε, ὅτι εἰς τὰς σχέσεις μεταξὺ τῶν Ἐθνῶν, ἡ σκοπιμότης μιᾶς συμμαχίας, ἢ μιᾶς προσεγγίσεως, ὄχι μόνον εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἀλλὰ εἰς ὅλα τὰ Κράτη τῆς Ἀνατολικῆς καὶ Δυτικῆς Εὐρώπης, εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία ἐπικρατεῖ. Μὲ τὴν ἔννοιαν αὐτήν, ἡ χώρα μας ἀσφαλῶς δὲν ἔχει λόγον νὰ ἐπιμείνῃ νὰ κρατᾷ αὐτὸν τὸν ὀξὺ τόνον καὶ νὰ ἐνθυμῆται ἀνενδότως ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἔγιναν κατὰ τὴν περίοδον τῆς κατοχῆς, στηρίζουσα ἐπ’ αὐτῶν μόνον ἄκαμπτον πολιτικὴν θέσιν. Κατὰ τὴν ἰδικήν μου προσωπικὴν ἀντίληψιν, κύριοι συνάδελφοι, ἦτο φυσικόν, ἀπὸ τὸ 1951 καὶ ἐπέκεινα, νὰ ἀναπτυχθῇ αὐτὸ τὸ πνεῦμα, τὸ ὁποῖον δὲν ἀνεπτύχθη μόνον εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἀνεπτύχθη εἰς παγκόσμιον κλίμακα, ὅπως ὀρθῶς εἶπεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης. Ἀνεπτύχθη μεταξὺ ὅλων τῶν λαῶν τῆς Δύσεως καὶ τῆς Ἀνατολῆς καὶ ἀνεπτύχθη ἀκόμη, ἐὰν θέλετε, καὶ εἰς τοὺς τέσσαρας μεγάλους τοῦ Πότσδαμ. Ἔχομεν ὡρισμένας περιπτώσεις δικῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, ἀπὸ τοὺς πλέον σημαντικούς, οἱ ὁποῖοι ἐδικάσθησαν καὶ εἰς τοὺς ὁποίους μὲ καθαρῶς ἀνθρώπινα κριτήρια, κριτήρια ἐπιεικείας, ἐδόθη χάρις. Ἄλλωστε, δὲν πρέπει νὰ ξεχνᾶτε, ὅτι εἰς τὰς δίκας αὐτάς, ἀποφασιστικὴν ἐπιρροὴν ἀσκεῖ ὁ χρόνος, κατὰ τὸν ὁποῖον ὁ κατηγορούμενος δικάζεται. Εἶχον τὴν εὐκαιρίαν νὰ σᾶς εἴπω ὡρισμένας περιπτώσεις, ποὺ ἀφοροῦν τὴν Κρήτην καὶ θὰ εἶμαι σαφέστερος εἰς τὸ σημεῖον αὐτό. Εἰς τὴν Κρήτην, ἔδρασαν, καὶ ἔδρασαν κατὰ τρόπον ἐγκληματικόν, τρεῖς στρατηγοί. Ὁ πρῶτος εἰς τὴν σειράν, ὁ ἀπανθρωπότερος καὶ σκληρότερος ANDRE, περὶ τοῦ ὁποίου ἐγένετο λόγος. Δεύτερος ὑπῆρξεν ὁ στρατηγὸς BRAUER καὶ τρίτος ὁ στρατηγὸς MULLER. Καὶ οἱ τρεῖς κατεδικάσθησαν καὶ οἱ δύο τελευταῖοι, οἱ ὁποῖοι ἐδικάσθησαν πρῶτοι εἰς τὴν σειράν, ὁ BRAUER καὶ ὁ MULLER, κατεδικάσθησαν εἰς θάνατον καὶ ἐξετελέσθησαν. Ὁ ANDRE, ὁ ὁποῖος ὑπῆρξεν ὁ χειρότερος ὅλων, ὁ πλέον ἐγκληματικός, ἐδικάσθη ἀργότερον καὶ χωρὶς νὰ μεσολαβήσῃ οὐδεμία ἀλλαγὴ τῆς νομοθεσίας, κατεδικάσθη βεβαίως, διότι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ ἄλλως, ἀλλὰ δὲν κατεδικάσθη εἰς θάνατον, κατεδικάσθη εἰς φυλάκισιν καὶ ὅπως ἠξεύρετε, εἰς τὰς περιπτώσεις αὐτὰς ἡ φυλάκισις εἶναι βραχείας διαρκείας καὶ σήμερον ὁ ἄνθρωπος αὐτὸς ζῇ καὶ βασιλεύει εἰς τὴν Γερμανίαν, ἐνῷ οἱ δύο ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι ἐδικάσθησαν προηγουμένως, κατεδικάσθησαν καὶ ἐξετελέσθησαν. Ὑπάρχει, συνεπῶς, μία ἔμπρακτος ἀπόδειξις τοῦ γεγονότος, ὅτι εἰς οἱανδήποτε κρίσιν, δικαστικὴν ἢ ἄλλην, ἡ πάροδος τοῦ χρόνου ἐπηρεάζει τὰς ἀποφάσεις αἱ ὁποῖαι λαμβάνονται. Παρὰ ταῦτα, κύριοι συνάδελφοι, ἐγὼ προσωπικῶς, δὲν δύναμαι νὰ συμφωνήσω μὲ τὸν χειρισμόν, τὸν ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις, ἔκαμε, ἐπὶ τοῦ συγκεκριμένου αὐτοῦ θέματος. Αὐταὶ αἱ ἀπόψεις, τὰς ὁποίας προηγουμένως εἶχον τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἀναπτύξω, ἀποτελοῦν ἔκθεσιν θεωρητικῶν ἀπόψεών μου, ἔναντι τοῦ ὅλου προβλήματος τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Ἀλλὰ πρέπει νὰ δηλώσω, καὶ λυποῦμαι ποὺ ἀπουσιάζει ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅτι δὲν ἐπείσθην διόλου ἀπὸ τὴν ἀποψινήν του δήλωσιν, ὅτι εἰς τὰς συζητήσεις, αἱ ὁποῖαι ἔγιναν ἐν Βόννῃ, μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Γερμανίας, διὰ τὰ οἰκονομικὰ θέματα, δὲν ἐπλανᾶτο, τοὐλάχιστον, τὸ ὅλον θέμα τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου καὶ δὲν εἶναι καθόλου περίεργον τὸ γεγονός, καθόλου δυσεξήγητον τὸ γεγονός, ὅτι ἔπρεπε νὰ ἐπιστρέψῃ ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ἀπὸ τὴν Βόννην, διὰ νὰ ἐξαγγείλουν τὰς ἀποφάσεις των περὶ τῆς ρυθμίσεως τοῦ θέματος τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Διατί, κύριε ὑπουργέ, ἐὰν δὲν εἶχον καμμίαν σχέσιν, διαλέξατε τὴν πλέον ἀκατάλληλον στιγμήν, διὰ νὰ ἀναγγείλετε τὰς ἀποφάσεις σας αὐτάς; Θὰ ἤθελον νὰ εἴπω, εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν αὐτό, τὸ ὁποῖον καὶ προηγουμένως, διακόπτων, τοῦ εἶπον, ὅτι, ὅταν ἀπέστειλεν εἰς τὸν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης συνάδελφόν του πρὸς δημοσίευσιν ὡρισμένα ἀπόρρητα ἔγγραφα τοῦ Ὑπουργείου Ἐξωτερικῶν, τὰ ὁποῖα θὰ εὑρίσκοντο αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἐνώπιόν μας, ὑποχρέωσιν εἶχε νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὴν αἴτησιν, τὴν ὁποίαν ἐμπροθέσμως τοῦ ἀπηύθυνον, ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου καὶ κατέθεσα ἐγγράφως, τοὐλάχιστον νὰ θέσῃ ὑπ’ ὄψει τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τὸν ὅλον φάκελλον τῶν διαπραγματεύσεων εἰς τὴν Βόννην, διὰ νὰ δυνάμεθα νὰ σχηματίσωμεν μίαν ἐντύπωσιν, κατὰ πόσον αἱ Ἑλληνογερμανικαὶ διαπραγματεύσεις ἐπηρέασαν τὴν ρύθμισιν τοῦ θέματος τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Πολὺ φοβοῦμαι, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐξεκίνησεν ἀπὸ τὴν Βόννην, εἰς τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ θέματος αὐτοῦ. Καὶ πολὺ φοβοῦμαι, ὅτι ἂν δὲν ἐφοβεῖτο τὴν ἀντίδρασιν τῆς κοινῆς γνώμης, ἴσως θὰ ἦτο εὐμενεστέρα καὶ εἰς τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ θέματος Μέρτεν. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ ἀπελευθέρωσις ἢ ἡ μὴ ἀπελευθέρωσις τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, δὲν πρέπει κατ’ οὐδεμίαν ἔννοιαν νὰ ἀποτελῇ ἀντικείμενον οἰκονομικῶν διαπραγματεύσεων, οὔτε παζαρεύματος. Εἶπον προηγουμένως τὰς ἀντιλήψεις μου, περὶ τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Πιστεύω, ὅμως, ὅτι τοῦτο δὲν θὰ ἔπρεπε μὲ κανένα τρόπον — καὶ ἐν τούτῳ ἀπολύτως συναισθάνομαι τὴν ἀντίδρασιν ὅλων τῶν συναδέλφων καὶ τοῦ ἄρτι κατελθόντος τοῦ βήματος συναδέλφου Λασηθίου, ὁ ὁποῖος ἐντόνως ἐξέφρασε τὴν ἀγανάκτησίν του, διότι αὐτὰ τὰ θέματα τῆς δικαιοσύνης, τοὐλάχιστον καθ’ ὅσον ἀφορᾷ περιπτώσεις ἐγκλημάτων, αἱ ὁποῖαι εἶναι συγκεκριμέναι καὶ ἀποδεδειγμέναι, δὲν δύνανται νὰ συνδυασθοῦν μὲ οἱανδήποτε οἰκονομικὴν διαπραγμάτευσιν. Θὰ ἦτο ἀπείρως προτιμότερον καὶ διὰ τὴν ἐντύπωσιν, ἡ ὁποία δημιουργεῖται εἰς τὴν Ἑλλάδα, καὶ διὰ τὴν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία διεπραγματεύθη τὸ θέμα, ἂν τὸ θέμα τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου ἐτίθετο εἰς οἱανδήποτε ἄλλην στιγμὴν καὶ ἀντιμετωπίζετο— καὶ πιστεύω, ὅτι ὁ καλλίτερος τρόπος ἀντιμετωπίσεως τοῦ θέματος τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι τὸ ταχύτερον ξεκαθάρισμα τῶν 1800 ἀτομικῶν περιπτώσεων, ἢ τῶν 1218 φακέλλων, αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουν, θὰ ἔπρεπε ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, ὄχι μόνον τώρα, ἀλλὰ ἐγκαιρότερον νὰ ξεκαθαρίσῃ τὰς ἀπόψεις της περὶ τῶν βασικῶν ἐγκλημάτων, περὶ τῶν βασικῶν ἐγκληματιῶν, νὰ ζητήσῃ ἐπιμόνως ἀπὸ τὴν Γερμανίαν νὰ τῆς παραδώσῃ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι κατὰ τὴν πεποίθησίν της ἀπετέλεσαν τοὺς βαρύτερον πταίσαντας καὶ ἐν συνεχείᾳ νὰ προχωρήσῃ δι’ ἑνὸς νόμου εἰς τὴν ἐκκαθάρισιν τῶν ὑπολοίπων θεμάτων. Διότι, ὅπως ἐγένετο, κύριοι, ὑπῆρξεν ὄντως τραγελαφικὴ ἀντιμετώπισις τοῦ ὅλου θέματος. Ἀπὸ τὴν μία μεριὰ ἐνώπιον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, δὲν τολμοῦμε νὰ εἴπωμεν ὠμὴν τὴν ἀλήθειαν, ἂν τὴν πιστεύωμεν ὅσον ἀφορᾷ ὡρισμένας βασικὰς παρατηρήσεις, τὰς ὁποίας ἔκαμον. Ἐμφανίζομεν τοὺς ἀμειλίκτους, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀποφασισμένοι ὁπωσδήποτε νὰ ξεκαθαρίσουν καὶ νὰ τιμωρήσουν. Ἀπὸ τὴν ἄλλην μεριὰ δὲν ὑπάρχει ἀντίρρησις, ὅτι ἀπέναντι τῆς Γερμανίας πάντοτε κουβεντιάζομεν, συζητοῦμεν ἐν τῷ πνεύματι «κατανοήσεως» τῆς συμμάχου χώρας. Ἐψηφίσαμεν τὸν νόμον, τὸν ὁποῖον προηγουμένως ἀνέφερα, ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κέντρου, τὸν νόμον 2219, ὁ ὁποῖος οὐδεμίαν σχέσιν εἶχε μὲ τοὺς ἐγκληματίας πολέμου. Καὶ ὅμως αὐτὸν τὸν νόμον 2219 μίαν καὶ μόνην φορὰν τὸν ἐφαρμόζει ἡ Κυβέρνησις Παπάγου, διὰ νὰ ἀπαλλάξῃ ἕνα ἀπὸ τοὺς χειροτέρους ἐγκληματίας, τὸν σφαγέα τοῦ Διστόμου, τὸν ἀνθυπολοχαγὸν Ζάμπελ, ὁ ὁποῖος, ἐν τούτοις, εἶχε παραδοθῆ εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Δικαιοσύνην. Καὶ μετὰ ἐξακολουθοῦμεν νὰ δεικνύωμεν εὐαισθησίαν εἰς τὸ θέμα τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Περὶ ποίας εὐαισθησίας συζητοῦμεν, ὅταν δὲν εἴχομεν κἂν εἰς τὰ χέρια τὸν Μέρτεν. Εἴχομεν τὸν Ζάμπελ, τὸν ὁποῖον ἀφήσαμεν νὰ φύγῃ μέσα ἀπὸ τὰ χέρια μας, κατ’ ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου, τὸν ὁποῖον δὲν κρίνω αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἡ παράταξις ἐκείνη ἀνέλαβε τὴν εὐθύνην καὶ τὸν ἔδιωξε εἰς τὴν Γερμανίαν. Τί συζητοῦμεν διὰ τὰς ὑπολοίπους, 1800 περιπτώσεις; Ἔπρεπε νὰ εἴχομεν τὸ σθένος, διὰ τὰς περιπτώσεις ἐκείνας, ποὺ ὑπῆρχε κατάφωρος παραβίασις, νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου καὶ νὰ τιμωρήσωμεν ὡρισμένας περιπτώσεις. Νομίζω, ὅτι τὴν ὅλην Ἑλληνικὴν πολιτικὴν ἀπέναντι τοῦ θέματος αὐτοῦ, διακρίνει δειλία, δισταγμός, ἀσυνέπεια καὶ ἀσυναρτησία. Καὶ ὅλας αὐτὰς τὰς ἀδυναμίας, προσδίδει καὶ ὁ τελευταῖος κυβερνητικὸς χειρισμὸς τοῦ θέματος τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Κύριοι συνάδελφοι, ἐπιθυμῶ νὰ προσθέσω μίαν παρατήρησιν, ὡς πρὸς τὸ κείμενον τοῦ νόμου. Ἠρώτησα τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ποῖον σχέδιον νόμου θὰ ληφθῇ ὡς βάσις συζητήσεως καὶ μοῦ εἶπεν, ὅτι θὰ ληφθῇ τὸ σχέδιον τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς. Πρέπει νὰ σᾶς εἴπω, διὰ νὰ ἀποδείξω ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα προηγουμένως ἀνέφερον περὶ τῆς ἀσυναρτησίας, ἡ ὁποία χαρακτηρίζει τὴν Κυβερνητικὴν πολιτικήν, ὅτι μεταξὺ τοῦ πρώτου κειμένου καὶ τοῦ ἄλλου κειμένου, ὑπάρχει μεγάλη ἀπόστασις. Διότι τὸ μὲν ἀρχικὸν κείμενον τοῦ νόμου, ὅπως κατετέθη εἰς τὴν Βουλήν, ἐξαιρεῖ ὅλα τὰ ἐγκλήματα ἐκεῖνα, διὰ τὰ ὁποῖα ἔχουν ἐκδοθῆ μέχρι τῆς ἰσχύος τοῦ παρόντος παραπεμπτικὰ βουλεύματα. Ἐνῷ τὸ κείμενον τοῦ νόμου, ὅπως ἐτροποποιήθη ἀπὸ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, ἐξαιρεῖ ἐκείνας τὰς περιπτώσεις, διὰ τὰς ὁποίας ὑπάρχουν παραπεμπτικὰ βουλεύματα καὶ κρατοῦνται οἱ περὶ οὗ ὁ λόγος κατηγορούμενοι εἰς τὴν Ἑλλάδα. Δηλαδή, ἐν ἄλλοις λόγοις, εἰς τὴν πρώτην περίπτωσιν ὑπάρχουν περίπου 80 ἐξαιρέσεις καὶ εἰς τὴν ἄλλην περίπτωσιν ὑπάρχει μία καὶ μόνη ἐξαίρεσις, ἡ ἐξαίρεσις τοῦ Μέρτεν. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἀποτελεῖ τοῦτο παρωνυχίδα, οὔτε εἶναι δυνατὸν ἐπὶ τοιούτων θεμάτων, νὰ ἀλλάξετε ἀπόψεις.

§196Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Κύριοι συνάδελφοι, διὰ νὰ σᾶς ἐξηγήσω, ὅτι πρόκειται ἁπλῶς περὶ προσδιορισμοῦ καὶ ὅτι ἐπρόκειτο περὶ ἐξαιρέσεως τῆς περιπτώσεως, ποὺ εὑρίσκεται εἰς χεῖρας τῆς Δικαιοσύνης, θὰ σᾶς ἀναγνώσω τὴν δήλωσιν ποὺ ἔκαμον τὴν ἡμέραν ποὺ κατετίθετο τὸ νομοσχέδιον, ὅπου δὲν ἐπρόκειτο περὶ τυπικῆς περιπτώσεως, ἀλλὰ περὶ οὐσίας. Ἀφοῦ ὁμιλῶ περὶ τοῦ προσδιορισμοῦ τῆς δίκης, λέγω, ὅτι «διὰ τὰς ὑπολοίπους ἐκκρεμούσας ὑποθέσεις, κατηρτίσθη νομοσχέδιον προβλέπον, ὅτι ἀναστέλλεται ἡ δίωξις ἐν Ἑλλάδι». Ὥστε δὲν ὑπάρχει νέον γεγονός, πρόκειται περὶ τῆς δηλώσεώς μου τῆς 12 Ἰανουαρίου. Εἶναι κατὰ τὴν ἡμέραν, κατὰ τὴν ὁποίαν προσδιωρίσθη ἡ δίκη τοῦ Μέρτεν.

§197Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε ὑπουργέ, δὲν ἀμφισβητῶ τὴν δήλωσίν σας ἢ τὴν ἔννοιάν της. Λέγω, ὅτι μετὰ τὴν κατάθεσιν τοῦ νόμου, ἔστω καὶ ἐντὸς ὀλίγων ὡρῶν, μετεβάλατε ἄποψιν καὶ ἐστενέψατε τὰς περιπτώσεις καὶ ὀρθῶς καὶ ἠμπορούσατε ἀκόμη περισσότερον ἂν θέλετε, ἀλλὰ μετεβάλατε τὰς περιπτώσεις, ἀρκεσθέντες μόνον εἰς τὴν περίπτωσιν τοῦ Μέρτεν.

§198Σ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπειδὴ τὴν μεταβολὴν εἰς τὸ ἀρχικὸν κείμενον δὲν τὴν εἶχον προσέξει, διότι ὡμίλησα τὸ μεσημέρι, πράγματι ὑπῆρξε πλήρης μετατροπὴ εἰς πολλὰς διατάξεις, πρέπει νὰ πληροφορήσω τὴν Βουλήν, ὅτι ὁ κ. ὑπουργός, ὅταν ἔγινεν ἡ συζήτησις εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν εἶπεν, ὅτι πρόκειται περὶ ἑνός, τοῦ Μέρτεν. Ἐκ τῶν πραγμάτων, ὅμως ἀπεδείχθη, ὅτι ἦτο πολλοί.

§199Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Ἐπειδὴ ἦτο τὸ μόνον βούλευμα, τὸ ὁποῖον ἠδύνατο νὰ προχωρήσῃ εἰς δίκην, παρόντος τοῦ κατηγορουμένου, ἔμεινα μὲ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι αὐτὸς ἦτο. Εἶχον κάμει τὸν προσδιορισμὸν μὲ τὸν χαρακτηρισμὸν τῆς παραπομπῆς καὶ μὲ τὴν διαφοράν, ἡ ὁποία ἀνταποκρίνεται εἰς τὰ πράγματα καὶ ἔκαμα τὴν δήλωσιν.

§200Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ὑπάρχει μεγάλη διαφορὰ μεταξὺ τοῦ πρώτου κειμένου καὶ τοῦ ἑτέρου. Ἐπιθυμῶ ἐπίσης νὰ σημειώσω, ὅτι ἐγὼ προσωπικῶς, δὲν ἀποδίδω καμμίαν ἀπολύτως σημασίαν, κ. ὑπουργὲ τῆς Δικαιοσύνης, εἰς τὴν προϋπόθεσιν, τὴν ὁποίαν θέτετε. Ἕως σήμερον διεπιστώσαμεν, ὅτι ἡ Γερμανικὴ δικαιοσύνη, εἴτε διότι δὲν ἤθελε, εἴτε διότι δὲν ἠδύνατο, δὲν κατώρθωσε νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὸ αἴσθημα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, κατὰ τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, οἱ ὁποῖοι διέπραξαν ἐγκλήματα εἰς τὴν Ἑλλάδα. Γνωρίζω, ὑπῆρξαν περιπτώσεις, κατὰ τὰς ὁποίας ἔμειναν ἐλεύθεροι Γερμανοί, οἱ ὁποῖοι διέπραξαν ἐγκλήματα καὶ ἡ περίπτωσις τοῦ σφαγέως τοῦ Διστόμου Ζάμπελ, εἶναι ἐξόχως χαρακτηριστική. Διότι, ὅταν ὁ Ζάμπελ δὲν δικάζεται εἰς τὴν Γερμανίαν ἢ δικάζεται καὶ κυκλοφορεῖ ἐλεύθερος, εἶναι ἀστεῖον νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἡ Γερμανικὴ δικαιοσύνη θὰ ξεκαθαρίσῃ τοὺς 900 γερμανοὺς καὶ θὰ τοὺς διώξῃ μὲ τὰ κριτήρια ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα θὰ ἤθελεν ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, κύριοι, διὰ νὰ ἀνακεφαλαιώσω τὴν ἰδικήν μου προσωπικὴν ἄποψιν, νομίζω, ὅτι ἡ χώρα μας ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ προχωρήσῃ εἰς ἕνα τερματισμὸν τῆς ὑποθέσεως τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Τοῦτο ὑπαγορεύουν, ὡς ἀνέπτυξα καὶ λόγοι γενικωτέρας ἀντιλήψεως τῆς ἐννοίας τῆς δικαιοσύνης, ἀλλὰ καὶ ἡ ἀνάγκη νὰ μὴ μείνωμεν προσηλωμένοι εἰς τὸ παρελθόν, ἀλλὰ νὰ προσαρμοσθῶμεν πρὸς τὴν σύγχρονον πραγματικότητα. Δὲν μὲ εὑρίσκει σύμφωνον οὔτε ἡ παλινωδία, τὴν ὁποίαν ἡ Ἑλλὰς ἐνεφάνισεν, οὔτε ἡ ἀσυνέπεια, οὔτε ὁ τρόπος, μὲ τὸν ὁποῖον ἀντεμετώπισε καὶ διεπραγματεύθη τὸ θέμα αὐτὸ καὶ εἰδικώτερον διαφωνῶ πρὸς τὴν ἔννοιαν τῆς συναλλαγῆς, ἡ ὁποία ἐδόθη γύρω ἀπὸ τὴν ὑπόθεσιν τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Ἐν πάσῃ δὲ περιπτώσει, πιστεύω, ὅτι πρὶν ἡ Ἑλλὰς περάσῃ σφουγγάρι εἰς τὰς περιπτώσεις αὐτάς, διότι ὄντως περνᾶ, κύριε ὑπουργέ, καὶ εἰς αὐτὸ δὲν πρέπει νὰ ἀπατώμεθα, θὰ ἔπρεπε τοὐλάχιστον νὰ εἶχεν ἐξασφαλισθῆ, ὅτι ὡρισμέναι περιπτώσεις θὰ ἔπρεπε νὰ τερματισθοῦν διὰ μιᾶς δίκης, δίκην, τὴν ὁποίαν βεβαίως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀναμείνωμεν, τὴν ὁποίαν δὲν διεξαγάγει ἡ σημερινὴ Γερμανία, τὴν στιγμὴν μάλιστα ποὺ ἀπὸ ἑλληνικῆς πλευρᾶς ἐμφανίζεται αὐτὴ ἡ διάθεσις τερματισμοῦ τῶν ὑποθέσεων αὐτῶν. Κύριοι συνάδελφοι, πιστεύω, ὅτι τὸ θέμα τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, πρέπει νὰ ἀντιμετωπισθῇ μὲ τὰ κριτήρια, τὰ ὁποῖα προηγουμένως ἀνέφερον. Πιστεύω, ὅτι εἶναι ἕνα βασικώτατον πρόβλημα, τὸ ὁποῖον οἱ ἄνθρωποι, μὲ τὴν πάροδον τῶν ἐτῶν, θὰ ἀντιμετωπίσουν ὑπὸ διαφόρους σκοπιὰς καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι, ὡς ἤδη ἀπησχόλησε τὴν παγκόσμιον δικαιοσύνην, θὰ τὴν ἀπασχολήσῃ ἀργότερον καὶ εἰς τὸ μέλλον. Ἡ ἔννοια, ὑπὸ τὴν ὁποίαν ἡ νομοθεσία περὶ ἐγκληματιῶν πολέμου ἐπεβλήθη διεθνῶς, δυστυχῶς, φοβοῦμαι πολύ, ὅτι διέψευσε τὰς ἀνθρωπίνους προσδοκίας. Καὶ ὁ περασμένος πόλεμος, ὁ λήξας, διεξήχθη μὲ ἀπόλυτον σκληρότητα καὶ μὲ ἀδιαλλαξίαν καὶ ἀπὸ τὰ δύο μέρη καὶ πολὺ φοβοῦμαι, ὅτι ἐάν, ὃ μὴ γένοιτο, ἡ ἀνθρωπότης φθάσῃ καὶ πάλιν νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὴν περίπτωσιν ἑνὸς γενικωτέρου πολέμου, ἡ ἀπειλή, τὴν ὁποίαν ἐδημιούργησεν, ἕνας σύγχρονος ὑδρογονικὸς πόλεμος, δὲν θὰ εἶχε, οὔτε ὡς παραδειγματισμός, οὐδεμίαν ἀπολύτως ἀξίαν. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον πιστεύω, ὅτι, ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς, ὀρθῶς τὸ θέμα τίθεται καὶ συζητεῖται ἔξω τῶν πολιτικῶν σκοπιμοτήτων, τὰς ὁποίας οὕτως ἢ ἄλλως, ἠμπορεῖ ὁ καθένας μας νὰ ἀντιμετωπίσῃ, πιστεύω, ὅτι ὀρθῶς ὁδηγεῖται εἰς κἄποιον τέρμα, νομίζω, ὅμως, ὅτι ὁ τρόπος, τὸν ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις ἐπέλεξε, δὲν ὑπῆρξεν ἀσφαλῶς ὁ καλύτερος καὶ ἡ ὅλη συζήτησις, ἡ ὁποία διεξάγεται, ἐνώπιον τῆς αἰθούσης αὐτῆς, τὴν ἀποψινὴν ἑσπέραν, πιστοποιεῖ τοῦτο. (Χειροκροτήματα).

§201ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Πυρομάγλου, ἔχει τὸν λόγον.

§202Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Δὲν ὑπάρχει ἀπαρτία, κ. Πρόεδρε. Νὰ διακόψωμεν.

§203Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Εἶναι ὁ ἀριθμὸς τῶν ρητόρων μέγας. Εἰς αὐτὸν πρέπει νὰ προσθέσετε καὶ τὸν ὑποφαινόμενον, ὁ ὁποῖος ὁπωσδήποτε θὰ ὁμιλήσῃ ἐπὶ τοῦ θέματος. Ἀποτελεῖ χίμαιραν, τὸ νὰ τελειώσωμεν ἀπόψε. Ἑπομένως, παρακαλῶ νὰ διακόψωμεν αὐτὴν τὴν ὥραν, καθ’ ἣν ἔχομεν ἤδη καταπονηθῆ καὶ νὰ τελειώσῃ τὴν ἑπομένην συνεδρίασιν.

§204ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ὁμιλήσουν ἕνας, δύο, καὶ κατόπιν νὰ διακόψωμεν.

§205Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. (Ὑπ. Δικαιοσύνης). Διὰ τὸ ὅτι δὲν ἠμπορεῖ νὰ μὴ τελειώσωμεν, δὲν ὑπάρχει λόγος νὰ σταματήσωμεν ἀπὸ τώρα.

§206Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Νὰ διακόψωμεν καὶ νὰ περιορίσωμεν τὴν συζήτησιν εἰς τὸ τέταρτον, διὰ τὴν ἑπομένην συνεδρίασιν;

§207ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλετε νὰ περιορισθῇ ἡ συζήτησις, εἰς τὸ τέταρτον;

§208Κ. ΡΑΛΛΗΣ. Νὰ διακόψωμεν, ὑπὸ τὸν ὅρον, ὅτι θὰ γίνῃ τὸ τέταρτον δεκτόν.

§209Κ. ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ. Δὲν δέχομαι τὸ τέταρτον.

§210Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Νὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ τέταρτον, μετὰ τὸν κ. Πυρομάγλου.

§211Η. ΗΛΙΟΥ. Ἂς διακόψωμεν.

§212Κ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. (Πρόεδρος Βουλῆς). Ἤθελον νὰ σᾶς παρακαλέσω, νὰ ληφθῇ ἡ ἀπόφασις περὶ λήξεως τῆς συνεδριάσεως, ἀφοῦ ἀκολουθηθῇ ἡ τακτικὴ διαδικασία. Καὶ νομίζω, ὅτι τὸ νὰ ἵστασθε ὄρθιοι, δὲν εἶναι πρέπον. Νὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Πυρομάγλου καὶ κατόπιν νὰ ληφθῇ μία ἀπόφασις. Δὲν προεδρεύω αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἀλλὰ παρακαλῶ, νὰ μείνωμεν ὅλοι, καὶ νὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Πυρομάγλου.

§213Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Εἶναι ὀφθαλμοφανής, ἡ ἔλλειψις ἀπαρτίας.

§214Κ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. (Πρόεδρος Βουλῆς). Δὲν εἶναι ὀφθαλμοφανής.

§215ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε, κύριε Πυρομάγλου.

§216Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Δὲν ἰσχύει τὸ τέταρτον. Τότε, ἀπὸ αὔριον, ὅλα μαζὶ θὰ τὰ κάμωμεν; Καὶ ξενύκτι καὶ τέταρτον;

§217Κ. ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ. Εἶναι πράγματι καταπληκτικὸν τὸ ἐνδιαφέρον τῆς Συμπολιτεύσεως, διὰ τοὺς ἐγκληματίας πολέμου.

§218ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐδῶ πρόκειται περὶ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ψηφισθῇ, ὡς καὶ οἱονδήποτε ἄλλο νομοσχέδιον. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ λέγωνται αὐτά.

§219Κ. ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ. Θὰ παρακαλέσω τὸ Προεδρεῖον, νὰ μὲ συγχωρήσῃ, διὰ τὴν πρὸ ὀλίγου αὐθόρμητον ἀγανάκτησίν μου πρὸς τὸν κ. εἰσηγητὴν τῆς πλειοψηφίας. Θὰ ἤθελον, ἐπ’ αὐτοῦ, νὰ κάμω μίαν παρένθεσιν. Πρῶτον, ὅ,τι ἀφορᾷ τὸ δρᾶμα τῶν Καλαβρύτων καὶ τοῦ Μεγάλου Σπηλαίου, ἡ εὐθύνη δὲν ἀνήκει εἰς τὸν ΕΛΑΣ, ἀλλά, ὡς ἐλέχθη τότε, εἰς τὴν Ἀγγλικὴν Ἀποστολὴν Πελοποννήσου. Δεύτερον, ὅτι, εἴτε οὕτως, εἴτε ἄλλως, δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν, διότι οἱ Γερμανοὶ κατακτηταὶ εἶχον ἀναλάβει τὴν ἐξόντωσιν ὅσον περισσοτέρων ἦτο δυνατὸν Ἑλλήνων εἰς τὴν Ἑλλάδα.

§220Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπ. Ἐξωτερικῶν). Ἐγίνατε ἀπολογητὴς τοῦ ΕΛΑΣ καὶ αὐτὸ εἶναι εὐχάριστον.

§221Κ. ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀλήθεια καὶ δὲν πρόκειται περὶ ἀπολογίας. Σεῖς, ἐγίνατε ἀπολογητὴς τῶν Γερμανῶν. Εἰς τὴν Ἤπειρον, ὅπου ὁ ὑποφαινόμενος εἶχε δράσει ὡς ὑπαρχηγὸς τοῦ ΕΔΕΣ, θὰ ἤθελον νὰ σᾶς εἴπω τοῦτο: Γερμανοὶ αἰχμάλωτοι, τοὺς ὁποίους οἱ ἀντάρται εἶχον συλλάβει, εἶχον τὴν δυνατότητα νὰ ἀλληλογραφοῦν καὶ μὲ τὰς οἰκογενείας των. Ἐν τούτοις, οὐδέποτε οἱ Γερμανοὶ ἐφείσθησαν τῶν χωριῶν, τῶν περιουσιῶν καὶ τῆς ζωῆς τῶν Ἑλλήνων. Καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, θὰ ἐνθυμῆται πολὺ καλά, ἐὰν εὑρίσκετο τότε εἰς τὴν Ἑλλάδα, ὅτι εἰς τὴν ὕπαιθρον κατέστρεφαν, ὅπως τὸ Κομμένο, χωρὶς κἂν νὰ ὑπάρχῃ λόγος, κατέσφαξαν γυναικόπαιδα, εἰς τὰ στόματα τῶν παιδιῶν ἔβαζαν, οἱ Γερμανοὶ στρατιῶται, βενζίνην, διὰ νὰ τὰ καύσουν. Αὐτὰ ἤθελον νὰ εἴπω, ἐν παρενθέσει, εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὴν εἰσήγησιν τοῦ κ. εἰσηγητοῦ τῆς πλειοψηφίας. Περαιτέρω, νομίζω, ὅτι ἡ στιγμή, ἡ ψυχολογικὴ στιγμή, τῆς ἐμφανίσεως τοῦ σχεδίου νόμου, ἦτο ἀκατάλληλος, διότι ἡ Ἑλληνικὴ καὶ ἡ διεθνὴς κοινὴ γνώμη, εἶναι βέβαιον, θὰ πιστεύῃ, ὅτι ἡ Ἑλλὰς διαπραγματεύεται τὰς 500.000 ἀπωλείας ἀπὸ ἐκτελέσεις, πεῖναν, κατὰ τὴν κατοχήν, ἔναντι μιᾶς σχετικῆς οἰκονομικῆς συνεργασίας. Ἡ Ἑλλὰς διαπραγματεύεται τὴν καταστροφὴν τῶν 4.000 χωρίων ἀπὸ Γερμανούς, ἔναντι νέας οἰκονομικῆς συνεργασίας, ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἡ πρώτη, ἡ ὁποία θὰ ἔχῃ ὠφέλειαν, θὰ εἶναι ἡ Γερμανία. Ἀλλὰ τὸ θέμα, νομίζω, μέχρι αὐτῆς τῆς στιγμῆς, ἐτέθη ἁπλῶς ὑπὸ μίαν μορφὴν ποινικοῦ δικαίου τιμωρίας τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Θὰ πρέπει νὰ τὸ ἀντιμετωπίσωμεν γενικώτερον. Ἂς λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν μας δύο εἰκόνας: Μίαν «ὡραίαν» στιγμήν, ὁ Ἀδόλφος Χίτλερ, ὁ ὁποῖος εἶχε καὶ πολλοὺς ὀπαδοὺς εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἐκάλεσε 14 Γερμανούς, μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ τὸν Μέρτεν, καὶ τοὺς διέταξε νὰ ἐξαφανίσουν ἀπὸ τὸ πρόσωπον τῆς γῆς, μὲ πᾶν μέσον, 12 ἑκατομμύρια Ἑβραίων εἰς ὅλας τὰς ὑπ’ αὐτῶν κατεχομένας χώρας. Καὶ ἔτσι ἔγινεν. Εἰς τὴν Γερμανίαν, οἱ ὑψικάμινοι ἔκαιον, ἀντὶ καρβούνων, ἀνθρώπους. Πέραν αὐτοῦ, ἡ προέλασις τοῦ Γερμανικοῦ στρατοῦ πρὸς ὅλας τὰς κατευθύνσεις, εἶχεν ὡς συνέπειαν, ἄμαχος πληθυσμός, γυναῖκες, παιδιά, ἐκτελεσθέντα ἀπὸ τοὺς Γερμανούς, νὰ φθάνουν εἰς τὸν καταπληκτικὸν ἀριθμὸν τῶν 30 ἑκατομμυρίων. Γνωρίζετε, ὅτι, δυστυχῶς, ἦλθε πολὺ γρήγορα τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ὑπὸ συζήτησιν. Μεταξὺ τῶν 14 Γερμανῶν, οἱ ὁποῖοι ἐξετέλεσαν πιστῶς τὰς διαταγὰς τοῦ Χίτλερ, πολλοὶ ἐξ αὐτῶν, ἴσως καὶ ὅλοι, εὑρίσκονται, ζοῦν καὶ κυκλοφοροῦν, εἰς τὴν Γερμανίαν καὶ λέγεται, ὅτι ἐπορίσθησαν περιουσίαν ἀπὸ τὰ ἐγκλήματά των, περιουσίαν 100 ἑκατομμυρίων χρυσῶν λιρῶν, τὰς ὁποίας ἔχουν ἐπενδύσει εἰς τὰς Γερμανικὰς βιομηχανίας. Ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ὁ Μέρτεν, σύμφωνα μὲ τὸ παραπεμπτικὸν βούλευμα, ἐνέχεται δι’ 1½ ἑκατομμύριον χρυσᾶς λίρας τῶν Ἑβραίων εἰς τὴν Ἑλλάδα, φαντασθῆτε διὰ ποῖον ποσὸν λιρῶν θὰ ἐνέχωνται οἱ Γερμανοὶ διὰ τὰς ἄλλας κατεχομένας χώρας τότε. Θὰ πρέπει, λοιπόν, τὰ ἐγκλήματα αὐτά, νὰ μείνουν ἀτιμώρητα καὶ ἐφ’ ὅσον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τιμωρηθοῦν ποινικῶς, ὡς λέγει ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης νὰ μείνῃ, ἀπὸ ἀπόψεως μορφῆς διεθνοῦς δικαίου καὶ μομφῆς χωρὶς συνεπείας; Ἐπαναλαμβάνω, δὲν ἦτο δυνατόν, δυστυχῶς, νὰ ἐλέγξω ὡρισμένα πράγματα. Λέγεται, π.χ., εἰς τὴν Γερμανίαν, ὅτι ἡ σύζυγος τοῦ Μέρτεν, ἦτο κόρη πρώην Πρωθυπουργοῦ τῆς Οὐγγαρίας καὶ εὑρίσκεται εἰς ἄμεσον ἐπαφὴν μὲ τὸν Πρωθυπουργὸν τῆς Γερμανίας καὶ λέγεται, ἐπίσης, ὅπως γράφῃ ὁ γερμανικὸς τύπος, ὅτι ἀσκεῖται μεγάλη πίεσις ὑπὲρ τοῦ Μέρτεν καὶ τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Ἐπίσης, ἐκυκλοφόρησαν εἰς τὴν Γερμανίαν ἄρθρα, ὑπὸ τὸν τίτλον «Καραμανλῆς–Μέρτεν». Ὅλα αὐτά, θὰ πρέπει νὰ διαλευκανθοῦν, ὄχι διότι εἶναι δυνατὸν νὰ σταματήσῃ κανεὶς τὸν τύπον, ἀλλὰ διότι δὲν ἠμπορεῖ ἡ Ἑλλὰς νὰ λαμβάνῃ πρωτοβουλίας, αἱ ὁποῖαι ξεπερνοῦν τὰ ποινικὰ ὅρια τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου καὶ δημιουργοῦν κλῖμα ἐνθαρρύνσεως εἰς τοὺς Ναζί, διὰ νέον πόλεμον καὶ διεθνεῖς καταστροφάς, εἰς περίπτωσιν νέου πολέμου.

§222Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπ. Ἐξωτερικῶν). Κύριε Πρόεδρε, λυποῦμαι, διότι ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς ἀκούγονται αἱ φῆμαι τῶν τριόδων, τὰς ὁποίας ἐγώ, ἀσχοληθεὶς μὲ τὴν ὑπόθεσιν Μέρτεν καὶ συνομιλήσας περὶ αὐτῆς μὲ Γερμανοὺς πάσης κατηγορίας, οὐδέποτε ἤκουσα. Καὶ λυποῦμαι, διότι συνάδελφος, ἀνήκων ἔστω καὶ εἰς τὴν ἀριστερὰν παράταξιν, ἀνέφερεν αὐτά, τὰ ὁποῖα ἀνέφερε, διὰ τὸν νῦν Πρωθυπουργὸν τῆς Γερμανίας, γνωστὸν ἀντιναζιστήν, ὁ ὁποῖος ὥρθωσε πάντοτε τὸ ἀνάστημά του κατὰ τῶν ναζιστῶν καὶ ἔδειξε πάντοτε ἐνδιαφέρον διὰ τὴν Ἑλλάδα.

§223Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, εἴπατε προηγουμένως, ὅτι δὲν ἔγινε καμμία συζήτησις.

§224Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Εἶπον, συνομιλίας μὲ πάσης κατηγορίας Γερμανοὺς καὶ ὄχι, ὅτι ἔγινε συζήτησις, κατὰ τὰς διαπραγματεύσεις.

§225Κ. ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ. Θὰ προσπαθήσω, κύριε ὑπουργὲ τῶν Ἐξωτερικῶν, ἔστω καὶ ἐκ τῶν ὑστέρων, νὰ σᾶς φέρω φωτοτυπίας ὡρισμένων γερμανικῶν ἐφημερίδων. Αὐτὸ δὲν σημαίνει, ὅτι ὑπαινίσσομαι κἄτι.

§226Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Δὲν εἶναι δυνατόν, κύριε συνάδελφε, νὰ λέγετε, ὅτι ἡ σύζυγος τοῦ Μέρτεν, ἔχει σχέσεις μὲ τὸν Γερμανὸν Πρωθυπουργόν.

§227Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Δὲν ἔχω ἀκούσει τίποτε, οὔτε ἐδιάβασα τί σχετικῶς. Εἶναι βέβαιον, ὅμως, ὅτι ὁ ἐγκληματίας πολέμου Μέρτεν, ἦτο ἀνώτατος ὑπάλληλος τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης τῆς Δυτικῆς Γερμανίας, μὲ βαθμὸν Διευθυντοῦ. Αἱ σχέσεις τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ, εἶναι περισσότεραι ἀπὸ τὰς ἰδιωτικὰς σχέσεις.

§228Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Γνωρίζετε πολὺ καλά, κύριε συνάδελφε, ὅτι πολλοὶ Γερμανοὶ ἐγκληματίαι πολέμου, ἤχθησαν ἀπὸ τὴν θέσιν τοῦ ἀνωτάτου λειτουργοῦ εἰς τὸ ἑδώλιον τοῦ κατηγορουμένου, διότι δὲν ἐγνώριζον οἱ Γερμανοί, ποῖοι εἶναι ἐγκληματίαι πολέμου. Ἀλλά, ὅταν τοὺς ἀνεκάλυπτον, τοὺς ἐδίκαζον. Αὐτὸ τὸ ὁποῖον εἴπατε, τὸ δέχομαι. Ἀλλὰ αὐτὸ τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ κύριος ἐπὶ τοῦ βήματος συνάδελφος, ὑπὸ μορφὴν κουτσομπολιοῦ, ἀπὸ τὸ ἀνώτατον βῆμα τῆς Ἑλλάδος, εἶναι ἀδύνατον νὰ τὸ δεχθῶ.

§229Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Δυστυχῶς, κύριε ὑπουργὲ τῶν Ἐξωτερικῶν, εἶναι βέβαιον, ὅτι τὰ ἀνώτατα λειτουργήματα φθάνουν εἰς τὸ ἑδώλιον τοῦ κατηγορουμένου, ἀλλὰ παρακολουθοῦνται ἀπὸ τὸ ἐνδιαφέρον τῆς Γερμανικῆς Κυβερνήσεως. Ἐκεῖ εἶναι τὸ κακόν. Ἄλλωστε, δὲν θὰ ἦτο τίποτε τὸ ἐπίμεμπτον, ἐὰν δὲν ὑπῆρχεν ἐνδιαφέρον ἀπὸ τὴν Γερμανικὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ ὅλοι ἡμεῖς, γνωρίζομεν μέχρι ποίου σημείου ἔχει φθάσει τὸ ἐνδιαφέρον τῆς Γερμανικῆς Κυβερνήσεως. Ἐπίσης, ἐὰν θέλετε, ἠμπορεῖτε νὰ πληροφορηθῆτε ἀπὸ τὰς ὑπηρεσίας τῶν φυλακῶν, πόσας φορὰς ὁ ἐπιτετραμμένος ἐδῶ τῆς Γερμανίας, ἐπεσκέφθη τὸν Μέρτεν.

§230Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Ἤθελον νὰ παρατηρήσω, ὅτι, διὰ τὰς περιπτώσεις, τὰς ὁποίας ἀνεφέρατε, ὅτι πηγαίνουν ἀπὸ τὰς ἀνωτάτας θέσεις ἐνώπιον τοῦ ἑδωλίου τοῦ κατηγορουμένου, ἀλλὰ παρακολουθοῦνται ἀπὸ τὸ ἐνδιαφέρον τῆς Κυβερνήσεως τῆς Γερμανικῆς, ἡ ἐντύπωσις τὴν ὁποίαν ἐσχημάτισα εἶναι, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἐνδιαφέρον τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ ἐνδιαφέρον φιλικόν, τὸ ὁποῖον εἶναι ἀνθρώπινον. Πολλὰς φορὰς εἶναι ἀνθρώπινον τὸ ἐνδιαφέρον, διότι δὲν θεωρεῖται, ὅτι πράγματι εἶναι πταίστης ὁ κατηγορούμενος. Σᾶς δίδω τὴν πληροφορίαν, τὴν ὁποίαν δὲν ἐνεθυμήθην ὅταν ὡμίλει ὁ κ. Μητσοτάκης περὶ τοῦ Ζάμπελ, ὅτι καὶ ἐγὼ ἠρώτησα περὶ αὐτοῦ καὶ ἠξεύρετε, ποία ἦτο ἡ πληροφορία; Ὅτι ὁ Ζάμπελ ἐκείνην τὴν ἐποχήν, ὄχι μόνον δὲν εὑρίσκετο εἰς τὸ Δίστομον, ἀλλὰ ὅτι οὔτε κοντὰ εἰς τὸ Δίστομον δὲν εὑρίσκετο καὶ ὅτι εἶναι ἄλλος ὁ ἐγκληματίας τοῦ Διστόμου. Ἐάν, λοιπόν, ἡ Γερμανικὴ δικαιοσύνη δὲν εἶχεν ἀποδείξεις, ὅτι ὁ Ζάμπελ δὲν εὑρίσκετο εἰς τὴν περιφέρειαν τοῦ Διστόμου, τί δύναται νὰ λεχθῇ δι’ ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος ὡμίλησε διὰ τὸν ἀπόντα Ζάμπελ; Ἐπίσης, θὰ ἤμην ἐκτὸς πραγματικότητος, ἐὰν ἔλεγα, ὅτι οὐδὲν καὶ οὐδέποτε ἐπεδείχθη ἐνδιαφέρον διὰ τὸν Μέρτεν. Ἀναμφισβητήτως δὲν εἶναι ἔτσι. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπον καὶ ἐπαναλαμβάνω καὶ σᾶς διεβεβαιώθη κατηγορηματικώτατα, εἶναι ὅτι, δὲν συνεδυάσθη, οὔτε κατὰ τὸ ἕνα χιλιοστόν.

§231Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἐπισήμως.

§232Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ. (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Ὄχι, ἡ διαπραγμάτευσις, ἡ ὁποία ἔγινεν εἰς τὴν Βόννην, μὲ τὴν τακτοποίησιν, εἴτε τοῦ Μέρτεν, εἴτε τῶν ἄλλων ἐγκληματιῶν πολέμου. Καὶ ἐπειδὴ ὁ κ. συνάδελφος, εἶμαι βέβαιος, ὅτι θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ νὰ παρατείνω ὀλίγον τὴν διακοπήν, θὰ ἤθελον νὰ σᾶς πληροφορήσω, σχετικῶς μὲ τὸ ἐρώτημα τοῦ κ. Μητσοτάκη, διατὶ ἡ τόση σπουδὴ μετὰ τὴν Βόννην, αὐτὸ σημαίνει, ὅτι ἡ Βόννη σᾶς ἔκαμε νὰ ξεκινήσητε εἰς τὴν τακτοποίησιν αὐτήν, θὰ ἤθελον νὰ παρατηρήσω, ὅταν, ὅπως εἴδατε, ἀπὸ τὸ 1951 ἐπιδεικνύεται μία ἐπιθυμία αὐτὰ τὰ πράγματα νὰ τακτοποιηθοῦν, ὅταν ὁ ἴδιος ὁ κ. Μητσοτάκης εἶπε, δέχομαι, ὅτι οὔτε ἀπὸ ἀπόψεως θεωρίας τοῦ ποινικοῦ δικαίου, οὔτε ἀπὸ ἀπόψεως πολιτικῆς σκοπιμότητος πρέπει νὰ συνεχίζωνται αὐτά, ὅταν ὅλα αὐτὰ βλέπετε ὅτι ὑπάρχουν ἤδη ἀπὸ τοῦ 1951, διατὶ δὲν ἀναγνωρίζετε εἰς μίαν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία διαπιστώνει ἀνὰ πᾶν βῆμα εἰς ὅλα τὰ διεθνῆ σώματα, εἰς τὴν οἰκονομικήν της προσπάθειαν, εἰς τὰς ἐξαγωγὰς τῶν καπνῶν, εἰς τὰ θέματα τῆς κοινῆς ἀγορᾶς, εἰς τὴν οἰκονομικὴν βοήθειαν, εἰς τὰς οἰκονομικὰς συνθήκας καὶ διὰ τῆς ἐνισχύσεως διὰ κεφαλαίων ἀκόμη, μίαν ἐξαιρετικὰ φιλικὴν διάθεσιν τῆς συγχρόνου Γερμανίας, διατὶ τῆς ἀρνεῖσθε ὅτι εἶναι δυνατόν, χωρὶς καμμίαν πίεσιν καὶ κανένα ὑπαινιγμόν, ὅτι αὐτὸ ποὺ ἤρχισε πρὸ 8ετίας ἔπρεπε νὰ τὸ τελειώσῃ κατὰ τρόπον, ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι ἀμνήστευσις ἢ λήθη. Εἶναι παραπομπὴ πρὸς ἐκδίκασιν εἰς τὰ δικαστήρια μιᾶς χώρας, τῆς Δυτικῆς Γερμανίας.

§233Κ. ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ. Συνεχίζων, κ. ὑπουργέ, θὰ ἤθελα ἐπ’ αὐτοῦ νὰ σημειώσω δύο πράγματα: Βέβαια, δὲν ἠμπορεῖ κανεὶς ἐπ’ ἄπειρον, νὰ ἀφήνῃ ἐκκρεμῆ μίαν ὑπόθεσιν ἐγκληματιῶν πολέμου. Πρέπει, κατὰ ἕνα τρόπον, νὰ λήξῃ, διότι ἐὰν δὲν λήξῃ, πιθανὸν νὰ γίνεται τὸ παιχνίδι εἰς τὸ ἀπώτερον μέλλον τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου. Ἀλλ’ ὅταν, ἐπαναλαμβάνω, ποινικῶς εἶναι ἀδύνατον νὰ τιμωρηθοῦν οἱ ἐγκληματίαι πολέμου, δὲν θὰ πρέπει μία χώρα, ὅταν σπεύδῃ, ἐν ἀντιθέσει πρὸς ἄλλας συμμάχους χώρας, νὰ λαμβάνῃ πρωτοβουλίας, διὰ τὸ θέμα αὐτό, αἱ ὁποῖαι νὰ κατοχυρώνουν καὶ νὰ ἐμπεδώσουν εἰς τὸ ἀπώτερον μέλλον, τοιαύτας συλλογικὰς βιαιότητας καὶ ἐγκληματικὰς πράξεις; Κατὰ τὴν γνώμην μας, θὰ ἔπρεπεν ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, ὄχι μόνον νὰ μὴ φέρῃ τώρα τὸ θέμα αὐτό, τὸ ζήτημα τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, ἀλλὰ τοὐλάχιστον, πρὶν τὸ φέρῃ, νὰ συνεννοηθῇ μὲ τὰς συμμάχους κυβερνήσεις τῆς Δύσεως ἐπὶ τοῦ τρόπου, σύμφωνα μὲ τὸν ὁποῖον θὰ λυθῇ διεθνῶς τὸ γενικώτερον αὐτὸ ζήτημα. Ὁ κ. ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν, γνωρίζει πολὺ καλά, ὅτι ἐπὶ τοῦ ἰδίου θέματος καὶ αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι δὲν ἔλαβον μέχρι σήμερον θέσιν οὔτε προσεπάθησαν νὰ τὸ λύσουν, οὔτε ἡ Μ. Βρεταννία, οὔτε ἡ Γαλλία, οὔτε, τέλος, καμμία χώρα τῆς Δύσεως. Ἔπειτα, προκειμένου νὰ σπεύσῃ, ὅπως σπεύδῃ, νὰ ζητήσῃ ἀπὸ τὴν Γερμανικὴν Κυβέρνησιν, εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὴν Ἑλλάδα, καταδίκην δημοσίᾳ, δηλαδὴ ἐνώπιον τῆς διεθνοῦς κοινῆς γνώμης, τῆς ἀδίκου ἐπιθέσεως, νὰ ζητήσῃ ἀκόμη ἀπὸ τὴν Γερμανικὴν Κυβέρνησιν, ὅπως Γερμανοί, ἀποδεδειγμένως ναζί, καὶ δράσαντες εἰς κατεχομένας ὑπὸ τῶν Γερμανῶν χώρας, νὰ μὴ ἐπανέλθουν ὡς στελέχη εἰς τὴν Γερμανικὴν κρατικὴν μηχανήν. Τοιοῦτον τι δὲν ἔγινε. Καὶ ἔχομεν ὡς πρώτην ἐκδήλωσιν: Ἔχομεν τὸν Σπάϊτελ, ἀρχηγὸν τῶν χερσαίων δυνάμεων τοῦ ΝΑΤΟ. Ὅ,τι καὶ νὰ λέγετε, κύριε ὑπουργὲ τῶν Ἐξωτερικῶν, ὁ Σπάϊτελ θὰ ἡγῆται αὔριον τῶν δυνάμεων τοῦ ΝΑΤΟ καὶ ὑπὸ τὸν Σπάϊτελ θὰ ὑπάρχουν Ἕλληνες στρατιῶται, καὶ οἱ Ἕλληνες στρατιῶται θὰ γνωρίζουν, ὅτι αὐτὸς ἔστειλεν ἄλλους ναζὶ εἰς τὴν Ἑλλάδα νὰ σκοτώσουν 100.000 Ἕλληνας. Ἐὰν νομίζετε, ὅτι ἔτσι ὑποστηρίζετε οἰκονομικὰς καὶ διεθνεῖς συμφωνίας ὑπὲρ τῆς Δύσεως, τότε ἀσφαλῶς παίζετε τὸ παιχνίδι τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου.

§234Ε. ΑΒΕΡΩΦ–ΤΟΣΙΤΣΑΣ (Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν). Πρὸ ὀλίγου εἴπατε νὰ συνεννοηθῶμεν μὲ τοὺς συμμάχους μας. Οὐδεὶς τῶν συμμάχων ἤγειρε τοιοῦτον θέμα εἴτε δι’ αὐτό, εἴτε διὰ τὴν χρησιμοποίησιν τῶν ναζί, διατὶ λοιπόν, ἔχει ἱερὰν ὑποχρέωσιν ἡ Ἑλλὰς νὰ κάμῃ τοῦτο; Αὐτὸ ἤθελε νὰ κάμῃ ἡ Ἑλλὰς μὲ τὴν Ἀμερικήν, διότι ἔτσι ἤθελε νὰ ψηφίσῃ εἰς τὸ Κινεζικόν, αὐτὸ ἤθελε νὰ κάμῃ μὲ τὴν Ἀγγλίαν, διότι ἔτσι ἤθελε νὰ ψηφίσῃ διὰ τὸ Σουέζ. Τώρα, θέλετε νὰ τὰ βάλωμε μὲ ὅλον τὸν κόσμον καὶ μᾶς συνιστᾶτε συγχρόνως νὰ τακτοποιήσωμεν τὰς σχέσεις μας μὲ ὅλους. Αὐτὰ εἶναι ἀκατανόητα πράγματα.

§235Κ. ΠΥΡΟΜΑΓΛΟΥ. Ἐγὼ εἶπα, ὅτι προκειμένου νὰ τελειώσῃ ἡ ὑπόθεσις τῶν ἐγκληματιῶν πολέμου, θὰ ἔπρεπε νὰ δοθῇ εἰς τὴν διεθνῆ κοινὴν γνώμην, εἰς τοὺς συγγενεῖς τῶν θυμάτων τῶν 300 ἑκατομμυρίων πληθυσμῶν μία ἠθικὴ ἱκανοποίησις διεθνῶς, δηλαδή, ἡ Γερμανικὴ Κυβέρνησις τῆς Δυτικῆς Γερμανίας, νὰ ὑποσχεθῇ, ὅτι ἐγκληματίαι πολέμου, οἱ ἐνεχόμενοι εἰς τοιαῦτα ἐγκλήματα δὲν θὰ καθέξουν οὔτε δημοσίαν θέσιν ἐν τῇ Γερμανίᾳ, ἀλλὰ οὔτε καὶ συμμαχικὴν θέσιν ἐν τῇ συμμαχίᾳ τοῦ ΝΑΤΟ. Γνωρίζετε πολὺ καλά, ὅτι εἰς τὴν Δύσιν, ὀργανώσεις τῆς δεξιᾶς ἀναπτύσσουν κινήσεις ἐναντίον τοῦ Σπάϊτελ. Ἐδῶ εἶναι τὸ δρᾶμα τῆς ὑποθέσεως. Ἡ ἐπαύριον τοῦ πολέμου ἐδημιούργησε δύο συγκροτήματα, τὸ ἀνατολικὸν καὶ τὸ δυτικόν. Οἱ χθεσινοὶ ἐχθροὶ ἔγιναν σημερινοὶ φίλοι, προκειμένου νὰ ἀντιμετωπισθῇ ἕνας χθεσινὸς σύμμαχος καὶ φίλος!! Καὶ τότε, ὅπως καὶ τώρα, οἱ Γερμανοὶ ἦσαν ὁ λαός, ὁ ὁποῖος θὰ ἔλυε τὴν διαφοράν: θὰ ἐμάχετο, δηλαδή, ἐναντίον τοῦ σημερινοῦ ἐχθροῦ καὶ χθεσινοῦ συμμάχου καὶ φίλου. Καὶ τότε οἱ ναζὶ ἦσαν οἱ ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι κατὰ τὴν ἀντίληψιν ὡρισμένων κύκλων τῆς Δύσεως, οἱ ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι θὰ ἐξηφάνιζον τὸν ἀνατολικὸν κομμουνισμόν. Ἰδοὺ τὸ θέμα! ὁ «Κομμουνισμός». Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ ὕστερα, τὰ χθεσινὰ ἐγκλήματα τῶν Γερμανῶν δὲν ὑπάρχουν πλέον διὰ τὰς ἡγεσίας τῆς Δύσεως. Ὅμως ὑπάρχουν διὰ τοὺς λαούς. Διότι ἀλλοίμονον, ἐὰν αἱ μικραὶ χῶραι δὲν ἔχουν κατοχυρώσει τὴν ἀνεξαρτησίαν των, δὲν ἔχουν κατοχυρώσει ἐπάνω εἰς διεθνῆ βάσιν τὴν ἄμυνά των τοὐλάχιστον ἀπὸ ἀπόψεως διεθνοῦς δικαίου! Τί θὰ συμβῇ μεθαύριον, ὅταν ὁ πρῶτος στρατηγὸς τῆς Δυτικῆς ἢ τῆς Ἀνατολικῆς Εὐρώπης θὰ διατάξῃ: «σκοτῶστε τους ὅλους». Ἐν μιᾷ στιγμῇ θὰ ἔχουν λείψει ὅλοι. Μία ποινικὴ δίωξις δι’ ἕνα ἐγκληματία πολέμου φθάνει ἢ δὲν φθάνει, εἶναι ἕνα θέμα. Τὸ ἄλλο, τὸ σοβαρὸν θέμα εἶναι, πῶς θὰ κατοχυρωθῇ ἡ διεθνὴς εἰρήνη εἰς μία τοιαύτην βάσιν, ὥστε νὰ μὴ δύναται ὁ ἐπὶ κεφαλῆς ἑνὸς πολέμου νὰ θανατώνῃ, διότι αὐτὸς θέλει, ἑκατομμύρια ἀνθρώπων. Τὸ ἄλλο θέμα, τὸ ὁποῖον αἱ συνειδηταὶ κυβερνήσεις ἀπέναντι τῶν λαῶν των πρέπει νὰ τὸ ἀντιλαμβάνωνται ὡς καθῆκον των. Ἡ δικαιοσύνη μιᾶς χώρας εἶναι ὁ φρουρὸς τῆς πολιτείας. Ἡ διεθνὴς δικαιοσύνη ἔναντι τῶν μεγάλων συμμάχων εἶναι ἡ κατοχύρωσις μιᾶς εἰρηνικῆς ἐξελίξεως. Αὐτὸ δυστυχῶς δὲν συμβαίνει εἰς τὴν Ἑλλάδα. Καὶ δὲν συμβαίνει καὶ δι’ αὐτὸ θὰ μᾶς συμβοῦν καὶ ἄλλα ἀκόμη. Ἡ Ἑλλάς, αἱ Ἑλληνικαὶ Κυβερνήσεις —καὶ δὲν ὁμιλῶ διὰ τὴν σημερινὴν Κυβέρνησιν μόνον— δὲν ἀντιλαμβάνονται ποίαν διεθνῆ ἀπήχησιν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχῃ μία τοιαύτης μορφῆς πρωτοβουλία; Θὰ εἶναι εὔκολον, ἂν ἔστω καὶ ἠθικῶς καὶ διὰ λόγους ἐθνικῆς ἀξιοπρεπείας δὲν διαμαρτυρηθῶμεν. Οἱ κατακτηταὶ τῆς Κύπρου, ἄλλοι σύμμαχοι καὶ γείτονες εἰς τὴν Κωνσταντινούπολιν, θὰ εἶναι εὔκολον, λέγω, νὰ διαλύσουν ἢ νὰ ἐκτελέσουν ἑκατοντάδας ἀνθρώπων, Ἑλλήνων, μὲ τὴν ἰδίαν δικαιολογίαν, μὲ τὴν ὁποίαν οἱ Γερμανοὶ ἐξετέλεσαν ἑκατοντάδας χιλιάδας ἀνθρώπων. Ἡ συζήτησις μὲ τὴν Γερμανίαν, μὲ τὴν Δυτικὴν Γερμανίαν, θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχῃ λάβει ἄλλην μορφήν, καὶ αὐτὸ τὸ ὑπενθυμίζω. Θὰ ἔπρεπε νὰ τεθῇ ἐπὶ μιᾶς ἄλλης βάσεως. Εἰς τὴν βάσιν ἐκείνην, ἡ ὁποία θὰ ἐπιβάλῃ, ἠθικῶς τοὐλάχιστον, εἰς τὴν Δυτικὴν Γερμανίαν, νὰ καταδικάσῃ τὴν ἄδικον ἐπίθεσιν καὶ τοὺς ἐγκληματίας καὶ ἂν ἦτο δυνατόν, ὕστερα ἀπὸ δύο κατακτήσεις, ὕστερα ἀπὸ δύο πολέμους, οἱ ὁποῖοι κατέστρεψαν τὸν κόσμον καὶ τοὺς ὁποίους ἐξαπέλυσεν ἡ Γερμανία. Ἦτο δυνατόν, αἱ σχέσεις αἱ φιλικαὶ μεταξὺ τῶν δύο λαῶν, νὰ ἀρχίσουν ἀπὸ τὸ μηδέν; Δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ συνεννοηθῇ κανεὶς μὲ τὴν Γερμανίαν, παρὰ μόνον εἰς αὐτὴν τὴν βάσιν. Ἐπιφυλάσσομαι νὰ παρουσιάσω, ἔστω καὶ ἐκ τῶν ὑστέρων, ὡρισμένα στοιχεῖα, διὰ νὰ ἀποδείξω εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅτι χαίρουν ἄκρας ὑγείας οἱ περισσότεροι ἐγκληματίαι τοῦ τελευταίου πολέμου καὶ μετέχουν, μάλιστα, καὶ εἰς μεγάλας ἐπιχειρήσεις. Ἐπιφυλάσσομαι, ἐπίσης, νὰ κρίνω τὴν ἀπήχησιν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν κοινὴν γνώμην ἀπὸ τὴν ἀψυχολόγητον αὐτὴν πρωτοβουλίαν ἡ ὁποία, ἀντὶ νὰ κάμῃ καλὸν εἰς τὰς σχέσεις μὲ τὸν λαὸν τῆς Δυτικῆς Γερμανίας, ἐνδέχεται νὰ τὰς ὀξύνῃ ἀκόμη περισσότερον.

§236ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§237ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§238ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ. μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ ἐπερωτήσεις. (Ὥρα 11.30′ μ.μ.)