1958.11.12

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 13η

Τετάρτη 12 Νοεμβρίου 1958

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.55′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως, ἔχουν ἐπικυρωθῆ ὑπ’ εὐθύνην τοῦ Προεδρείου τῇ ὑμετέρᾳ ἐξουσιοδοτήσει. (Καλεῖται ὁ καταλαβὼν τὴν κενὴν θέσιν τοῦ βουλευτοῦ τῆς ἐκλογικῆς περιφερείας Ἀχαΐας κ. Δ. Παπαθανασόπουλος καὶ δίδει τὸν ὑπὸ τοῦ Συντάγματος καθοριζόμενον ὅρκον, ἔχοντα οὕτω: «Ὀμνύω εἰς τὸ ὄνομα τῆς Ἁγίας καὶ Ὁμοουσίου καὶ ἀδιαιρέτου Τριάδος, νὰ φυλάξω πίστιν εἰς τὴν Πατρίδα καὶ εἰς τὸν Συνταγματικὸν Βασιλέα, ὑπακοὴν εἰς τὸ Σύνταγμα καὶ τοὺς νόμους τοῦ Κράτους καὶ νὰ ἐκπληρώσω εὐσυνειδήτως τὰ καθήκοντά μου»).

§2ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Βαλοῦρδος, αἰτεῖται τὴν χορήγησιν μηνιαίας ἀδείας ἀπουσίας, προκειμένου ν’ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§3ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, ἐγκρίνεται.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Ἐπίσης ὁ βουλευτὴς κ. Α. Καλαντζάκος, αἰτεῖται τὴν χορήγησιν 10ημέρου ἀδείας ἀπουσίας, προκειμένου ν’ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§5ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, ἐγκρίνεται.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Παυλόπουλος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§7Α. ΠΑΥΛΟΠΟΥΛΟΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ κ. Κ. Παπακωνσταντίνου (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν), κατέθεσεν εἰς τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς τὴν 26ην Ἰουλίου ἐ. ἔ. τὸν Γενικὸν Προϋπολογισμὸν τοῦ Κράτους Οἰκονομικοῦ ἔτους 1958 μετὰ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «περὶ κυρώσεως τοῦ Προϋπολογισμοῦ τῶν ἐσόδων τοῦ Κράτους καὶ τῶν εἰδικῶν Ταμείων καὶ ὑπηρεσιῶν διὰ τὸ Οἰκον. ἔτος 1958» καὶ 2) «περὶ κυρώσεως τοῦ Προϋπολογισμοῦ τῶν ἐξόδων τοῦ Κράτους καὶ τῶν εἰδικῶν Ταμείων καὶ ὑπηρεσιῶν διὰ τὸ Οἰκονομικὸν ἔτος 1958». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Λαυρεντίδης, Φ. Κατσιάμπας, Γ. Ἀνδρεάδης, Ν. Ζαρντινίδης, Π. Κάβδας, Α. Δεληγιαννίδης, Κ. Παπαδόπουλος, Γ. Χαρίτος καὶ Κ. Βενέτης, καταθέτουσι πρότασιν νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως ἐνίων διατάξεων διὰ τὴν προστασίαν τῶν παντοπωλῶν ἀπὸ τοὺς ἐξαπατῶντας τούτους διὰ τῆς μεθόδου τῆς ἀγορᾶς ἐπὶ πιστώσει καὶ μὴ προτιθεμένους νὰ καταβάλωσι τὸ ἀντίτιμον». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Πασαλίδης, Κ. Ἀθανασιάδης, Ι. Ἀθητάκης, Ο. Ἀντώνογλου, Γ. Ἀράπης, Γ. Αὐγερόπουλος, Γ. Βαλοῦρδος, Α. Βουλόδημος, Ι. Γαβριηλίδης, Μ. Γαληνός, Ι. Γιαλώφας, Ε. Γιαρένης, Δ. Γιαχνῆς, Π. Γλιγλῆς, Κ. Δεσποτόπουλος, Σ. Διβάρης, Ι. Δραγονέτης, Ι. Εὐαγγελίδης, Γ. Εὐαγγέλου, Β. Ἐφραιμίδης, Ι. Ζαΐμης, Α. Ζάκκας, Η. Ἠλιοῦ, Σ. Ἠλιόπουλος, Β. Θανασέκου, Ν. Καθαροσπόρης, Α. Κακογιάννης, Α. Καλλιδόπουλος, Μ. Κανιάρης, Ν. Καπνίσης, Σ. Καρασάββας, Δ. Καρακουλουξῆς, Γ. Κατσίμπας, Δ. Κελτεμλίδης, Θ. Κεραμιτσιόγλου, Ν. Κιτσίκης, Ι. Κοντουδάκης, Α. Κουλαμπᾶς, Μ. Κύρκος, Κ. Κωνσταντάρας, Α. Λασκαρίδης, Σ. Μερκούρης, Δ. Μερλόπουλος, Η. Μπρεδήμας, Ε. Μπενᾶ, Χ. Μπούσιος, Β. Μπρακατσούλας, Α. Μπριλλάκης, Χ. Παγώνης, Δ. Παινέζης, Γ. Παπαγεωργίου, Ι. Παπαδημητρίου, Ν. Παπαδημητρίου, Α. Παπαδόπουλος, Α. Παπαθανασίου, Φ. Περισσοράτης, Γ. Πρίφτης, Ε. Πρωϊμάκης, Κ. Πυρομάγλου, Ε. Ρήγας, Μ. Σβώλου, Ι. Σιαφλέκης, Ν. Σκοπούλης, Ε. Σκούρας, Η. Σκυλλάκος, Γ. Σπηλιόπουλος, Δ. Σπυρίδης, Κ. Σωτηρίου, Α. Τσιάντος, Κ. Τσιγάρας, Α. Τσιάρας, Α. Τσιπώρης, Η. Τσιριμῶκος, Χ. Φιλίππου, Κ. Χιωτάκης, Α. Χονδρονάσιος καὶ Μ. Χριστογιῶργος, καταθέτουσι πρότασιν νόμου «περὶ αὐξήσεως τῶν Πολεμικῶν Συντάξεων Ἀναπήρων Θυμάτων Πολέμου καὶ τῶν μετ’ αὐτῶν ἐξομοιωθέντων».

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Πρόεδρος κ. Γ. Παπανδρέου, ἔχει τὸν λόγον.

§9Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι βαθεῖα ἡ συγκίνησις τοῦ ἔθνους ἀπὸ τὴν δραματικὴν πορείαν τοῦ μεγάλου ἐθνικοῦ μας θέματος καὶ ἀποτελεῖ κοινὴν συνείδησιν ὅτι, πρῶτον θέμα τῆς Ἑλληνικῆς Βουλῆς, πρέπει νὰ εἶναι ἡ ἐξέτασις τοῦ Κυπριακοῦ ζητήματος. Ἀποτελεῖ καθῆκον τῆς Κυβερνήσεως νὰ παράσχῃ πληροφορίας εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ἀποτελεῖ ἐπίσης δικαίωμα καὶ χρέος ἰδικόν μας νὰ διατυπώσωμεν τὴν γνώμην μας ἐπὶ τῆς πορείας τοῦ θέματος. Γνωρίζομεν ὅτι ἐπὶ τοῦ ἐθνικοῦ θέματος ἐπιβάλλεται συνεννόησις πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, πρὸς καθορισμὸν τοῦ χρόνου τῆς συζητήσεως. Κατὰ τὸ στάδιον τῆς ἀπουσίας τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν εἶναι προφανὲς ὅτι δὲν ἠμπορεῖ νὰ διεξαχθῇ συζήτησις. Θέλομεν νὰ ἐλπίζωμεν ὅτι ἅμα τῇ ἐπιστροφῇ των θὰ θεωρηθῇ ὡς πρῶτον καθῆκον τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Βουλῆς ἡ ἀπασχόλησις ἐπὶ τοῦ μεγάλου ἐθνικοῦ θέματος.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως, ἔχει τὸν λόγον.

§11Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. (Ὑπ. Πρ. Κυβ.). Κύριοι βουλευταί, ἡ Κυβέρνησις ἔχει γνῶσιν τῆς διαχύτου ἐπιθυμίας τοῦ Σώματος νὰ συζητήσῃ τὸ μέγα ἐθνικὸν θέμα, τὸ Κυπριακόν. Ὅπως ὅμως, ὀρθῶς εἶπεν, ὁ ἀξιότιμος προλαλήσας πρώην Συναρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων κ. Παπανδρέου, εἶναι ἀπαραίτητον διὰ τὴν συζήτησιν νὰ εἶναι παρόντες, ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν. Θὰ παρεκάλουν, κ. Πρόεδρε, τὴν Βουλήν, τὴν Δευτέραν, ὅταν θὰ εἶναι παρόντες ἐδῶ τόσον ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἢ καὶ ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ἐὰν δὲν ἀναγκασθῇ νὰ μεταβῇ ἀπ’ εὐθείας εἰς τὴν Ν. Ὑόρκην, νὰ ἐξετάσωμεν τὸ θέμα τῆς καταλληλότητος τοῦ χρόνου τῆς συζητήσεως τοῦ θέματος τούτου. Τὴν Δευτέραν, δηλαδή, θὰ ἐξετάσωμεν, παρόντος τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ καὶ ἔχοντες ὑπ’ ὄψιν τὸν χρόνον τῶν συζητήσεων εἰς τὸν ΟΗΕ ὡς καὶ ὅλας τὰς λοιπὰς συνθήκας, ἐὰν καὶ κατὰ πόσον συμφέρῃ νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις καὶ εἰς ποῖον σημεῖον χρονικὸν συμφέρει αὕτη. Ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ Κυπριακοῦ θὰ γίνῃ ὁπωσδήποτε, διότι καὶ ἡ ἰδία ἡ Κυβέρνησις ἐπιθυμεῖ νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις αὐτή, ἐνώπιον τοῦ Σώματος. Τὸ ζήτημα ὅμως τοῦ χρόνου τῆς συζητήσεως, θὰ συζητηθῇ τὴν Δευτέραν. Ἐλπίζω ὅτι θὰ ὁρισθῇ χρόνος συζητήσεως ἱκανοποιῶν τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Τσιριμῶκος, ἔχει τὸν λόγον.

§13Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἴσως θὰ ἦτο χρήσιμον διὰ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως, προκειμένου νὰ διαβιβάσῃ τὰς γνώμας τῆς Βουλῆς εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, νὰ ὑπογραμμισθῇ ὅτι τοὐλάχιστον δι’ ἓν μέρος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως τὸ τιθέμενον θέμα χρόνου, καθ’ ὃν πρέπει νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ Κυπριακοῦ, ἔχει μόνον τὴν ἔννοιαν ἐπιλογῆς τῆς καταλλήλου ἡμέρας, ἀλλ’ ὅτι πάντως δι’ ἡμᾶς ἡ ἡμέρα αὐτὴ πρέπει νὰ ὁρισθῇ πρὸ τῆς συζητήσεως τοῦ Κυπριακοῦ εἰς τὸν ΟΗΕ.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Πρόεδρος κ. Σ. Μαρκεζίνης, ἔχει τὸν λόγον.

§15Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Θὰ ἐπεθύμουν νὰ τονίσω τὴν ἄποψίν μου ἐπὶ τοῦ συγκεκριμένου σημείου, τοῦ καταλλήλου, δηλαδή, χρόνου τῆς διεξαγωγῆς τῆς συζητήσεως εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην πρὸ ἢ μετὰ τὸν ΟΗΕ. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις εἶναι εἰς θέσιν τὴν προσεχῆ Δευτέραν νὰ πληροφορήσῃ τὸ Σῶμα πότε θὰ διεξαχθῇ ἡ ἐπὶ τοῦ Κυπριακοῦ συζήτησις εἰς τὸν ΟΗΕ καὶ ἡ σχετικὴ ἡμερομηνία εἶναι σύντομος, θὰ δικαιολογῆται κατ’ ἐμὲ ἡ ἀναβολὴ τῆς συζητήσεως μετὰ τὸν ΟΗΕ. Ἂν ὅμως ἡ σχετικὴ ἡμερομηνία δὲν εἶναι σύντομος ἢ ἡ Κυβέρνησις δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ τὴν προσδιορίσῃ, τότε ἐπιβάλλεται νὰ προηγηθῇ ἡ συζήτησις ἐδῶ. Τεχνικὴ λοιπόν, ἀδυναμία, θὰ μᾶς εὕρῃ συμφώνους μὲ τὴν Κυβέρνησιν, ὄχι ὅμως οὐσιαστικὴ τυχὸν ἀντίρρησις περὶ δῆθεν κινδύνου νὰ παραβλαφθοῦν τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα. Εἰς τοιαύτην περίπτωσιν, ἀπὸ τοῦδε δηλοῦμεν θὰ διαφωνήσωμεν. Διότι οὔτε κίνδυνον διαβλέπομεν, οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ δεχθῶμεν ὅτι μόνη ἡ Ἑλληνικὴ Βουλὴ θὰ μένῃ ἀπληροφόρητος καὶ μόνη δὲν θὰ δύναται νὰ ἔχῃ γνώμην. Αὐτὸ ἀποτελεῖ κίνδυνον καὶ αὐτὸ καταγγέλλομεν.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Πρόεδρος τῆς ΕΔΑ κ. Ι. Πασαλίδης, ἔχει τὸν λόγον.

§17Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Ἡμεῖς δὲν ἐζητήσαμεν πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως νὰ πάρωμεν τὸν λόγον, διότι μᾶς εἶχε ἀνακοινωθῆ ἀπὸ τὸ Προεδρεῖον ὅτι δὲν θὰ πάρῃ τὸν λόγον κανεὶς καὶ ὅτι ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ὁ κ. ὑπουργὸς Προεδρίας, θὰ δηλώσῃ ὅτι, ὅταν ἐπανέλθῃ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, τότε θὰ συζητήσωμεν Ἀντιπολίτευσις καὶ Κυβέρνησις τὸν καθορισμὸν τῆς συζητήσεως ἐπὶ τοῦ Κυπριακοῦ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ὅπως ἐτέθη τὸ ζήτημα θέλομεν νὰ δηλώσωμεν ὅτι ἐπιθυμοῦμεν νὰ κρίνωμεν τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν πολιτικήν της, ὄχι ὕστερα ἀπὸ τὰς συζητήσεις εἰς τὸν ΟΗΕ καὶ ἀφοῦ ληφθοῦν ἀποφάσεις. Ἡμεῖς νομίζομεν ὅτι πρὸς ὄφελος τοῦ Κυπριακοῦ ζητήματος, τὸ ὁποῖον διέρχεται κρισίμους στιγμάς, ὁλόκληρος ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία πρέπει κατ’ ἀρχὴν νὰ εἴπῃ τὴν γνώμην της ἀλλὰ καὶ νὰ ἐνημερωθῇ δι’ ὅσα δεινὰ ἔγιναν αὐτὸ τὸ διάστημα τῶν 5 μηνῶν ποὺ ἀναγκαστικὰ ἦτο εἰς ἀργίαν ἡ Βουλή. Πέραν αὐτοῦ ὅμως, ἡμεῖς δὲν θέλομεν καὶ διὰ τὸ μέλλον, νὰ κριθῇ ἐκ τῶν ὑστέρων ὁ χειρισμὸς τοῦ Κυπριακοῦ ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως. Δὲν θέλομεν νὰ κατηγοροῦμεν ὅτι δὲν ἐλήφθησαν τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα θεωροῦμεν ὅτι εἶναι κατάλληλα, χωρὶς νὰ τὰ προτείνωμεν πρὶν καὶ νὰ ἐπισημάνωμεν τὴν ἀνάγκην τῆς ἀλλαγῆς τῆς πολιτικῆς διὰ τὸ Κυπριακόν. Ὡς Ἀντιπολίτευσις ὀφείλομεν νὰ προτείνωμεν τὰ ἀναγκαῖα μέτρα καὶ νὰ προλαμβάνωμεν τὸ κακὸν πρὶν ἡ Κυβέρνησις νὰ πάῃ εἰς τὸν ΟΗΕ. Ἀπὸ αὐτῆς τῆς πλευρᾶς, ἡμεῖς θέτομεν τὸ ζήτημα. Ἐπειδὴ ἀπουσιάζει ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ἁπλῶς δεχόμεθα τὴν ἀναβολὴν μέχρι τῆς Δευτέρας, εἰς καμμίαν περίπτωσιν ὅμως δὲν δεχόμεθα τυχὸν προσπάθειαν ματαιώσεως τῆς συζητήσεως πρὶν συνέλθῃ ὁ ΟΗΕ. Αὐτὰ εἶχον νὰ εἴπω κατόπιν τῆς γενομένης συζητήσεως καὶ τῶν ὅσων εἶπεν ὁ ἐκπρόσωπος τῆς Κυβερνήσεως.

§18Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. (Ὑπουργ. Προεδρ. Κυβ.). Ἡ ἔννοια τῆς κυβερνητικῆς δηλώσεως εἶναι ὅτι τὴν Δευτέραν παρόντος τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, θὰ συζητηθῇ, ὁ χρόνος τῆς συζητήσεως. Ἐλπίζω δὲ ὅπως εἶπον, ὅτι θὰ κατορθώσωμεν νὰ προσδιορίσωμεν τὸν χρόνον αὐτὸν ἐν συμφωνίᾳ μετὰ τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, διότι πιστεύω ὅτι θὰ συντρέξουν λόγοι, οἱ ὁποῖοι θὰ πείσουν αὐτὴν περὶ τῆς ὀρθότητος τῆς κυβερνητικῆς θέσεως ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου.

§19Δ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ἐφ’ ὅσον δὲν εἰσήλθομεν εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν, ἔχω νὰ παρατηρήσω ἐκ μέρους τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων, μίαν παρατυπίαν, ἡ ὁποία ἐγένετο ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως εἰς βάρος τῆς Βουλῆς. Δι’ ὡρισμένους λόγους ἡ Ἀντιπολίτευσις, λόγους τοὺς ὁποίους ἐξεδήλωσε ποικιλοτρόπως πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ἀπεχώρησε τῶν ἐργασιῶν τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος καὶ μετὰ τὴν ἀποχώρησιν αὐτὴν ἡ Κυβέρνησις συνέχισε νὰ ψηφίζῃ νομοσχέδια, ἀπούσης τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, μὴ ἐπείγοντα καὶ τὰ ὁποῖα ἠδύναντο νὰ ψηφισθοῦν μετ’ ὀλίγας ἡμέρας ὑπὸ τῆς Βουλῆς. Δηλῶ, ἀπὸ τῆς ἕδρας αὐτῆς, ὅτι ὅλα αὐτὰ τὰ ψηφισθέντα νομοσχέδια, θὰ τὰ ἐπαναφέρωμεν πρὸς συζήτησιν εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ἐλπίζω ὅτι πολλὰ ἐξ αὐτῶν θὰ παύσουν νὰ ἔχουν τὴν ἰσχὺν νόμου.

§20Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Κύριε Πρόεδρε, δικαίωμα, βεβαίως, ἐκ τοῦ Συντάγματος εἶναι, ἐφ’ ὅσον ὡρισμένος ἀριθμὸς βουλευτῶν τὸ ζητήσει, νὰ ἐπαναφέρουν πρὸς συζήτησιν τὰ Ν. Δ. Ὁμολογῶ, ὅμως, ὅτι μοῦ κάμνει κάποιαν ἐντύπωσιν ὅτι ὁ ἀξιότιμος καὶ σεβαστὸς κ. Γόντικας, διαμαρτύρεται διὰ τὴν τοιαύτην, ἀπουσίᾳ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ψήφισιν τῶν Ν. Δ., διότι ἐκεῖνος ὑπῆρξεν ὁ πρῶτος Πρόεδρος, ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ ὁποίου, Ἐπιτροπὴ τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος, εἰργάσθη κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον.

§21Δ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ὄχι, κ. Ὑπουργέ, τότε ἀπεχωρήσατε ἐκ τῆς Βουλῆς, δὲν ἀπεχωρήσατε τῆς Ἐπιτροπῆς. Ἐκάματε μίαν παρεξήγησιν.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ἡ ἐρώτησις τοῦ κ. Ν. Κοντογιαννοπούλου, ἡ ἀφορῶσα τὴν κατάργησιν τοῦ Δασονομίου Ἀμαλιάδος, διαγράφεται, λόγῳ ἀπουσίας του. Ὁ κ. Ι. Σιαφλέκης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, δι’ ἧς ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα σκέπτεται ἡ Κυβέρνησις νὰ λάβῃ διὰ τὴν ἀνόρθωσιν τῆς γεωργικῆς οἰκονομίας Μαγνησίας, πληγείσης ὑπὸ παγετοῦ.

§23Ι. ΣΙΑΦΛΕΚΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, κατὰ μῆνα Δεκέμβριον τοῦ 1957, ἡ ἐλαιοπαραγωγὴ καὶ τὰ ἑσπεριδοειδῆ τοῦ Νομοῦ Μαγνησίας ὑπέστησαν μίαν πρωτοφανῆ καταστροφήν, ἐξ αἰτίας τοῦ παγετοῦ. Ἡ καταστροφὴ αὐτὴ ἀνῆλθεν εἰς ποσοστὸν 40%–90%. Κατὰ τὴν ἔκθεσιν τῆς Γεωργικῆς Ὑπηρεσίας Μαγνησίας, ἐπὶ 3.400.000 ἐλαιοδένδρων, ἐπλήγησαν ἐκ τοῦ παγετοῦ τὰ 940.000 καὶ 100.000 ἐλαιόδενδρα κατεστράφησαν. Ἡ καταστροφὴ αὐτὴ ἦτο πρωτοφανὴς διὰ τὴν περιφέρειαν τοῦ Νομοῦ Μαγνησίας. Δὲν ἐνθυμοῦνται οἱ κάτοικοι τῆς περιοχῆς αὐτῆς, τοιαύτην καταστροφὴν ἐκ παγετοῦ. Ἡ πελωρία αὐτὴ καταστροφή, ἡ ὁποία προσετέθη εἰς καταστροφὰς προγενεστέρας, προελθούσας ἐκ πλημμυρῶν καὶ ἐκ σεισμῶν, περιαγάγουν τὸν πληθυσμόν, τὸν παραγωγικὸν τῆς Μαγνησίας, εἰς τραγικὸν ἀδιέξοδον. Ἡ Κυβέρνησις, μετὰ ἀναβολάς, ἐχορήγησε δάνεια συντηρήσεως 7 δραχ. κατὰ ἐλαιόδενδρον εἰς τοὺς καταστραφέντας ἐλαιοπαραγωγούς, ἀλλὰ τὰ δάνεια αὐτὰ ἐχαρακτηρίσθησαν ὡς δάνεια συντηρήσεως, δὲν ἦσαν δάνεια ἀνακαλλιεργείας καὶ ἐχρησιμοποιήθησαν διὰ τὴν συντήρησιν καὶ τὴν πρόχειρον ἀντιμετώπισιν ἀναγκῶν τῶν καλλιεργητῶν. Πλὴν τούτου, τὰ δάνεια αὐτὰ δὲν ἐδόθησαν εἰς ὁλόκληρον τὴν περιφέρειαν τῶν παγετονοπλήκτων. Ἡ περιφέρεια Ἁλμυροῦ δὲν περιελήφθη εἰς τὴν χορήγησιν τῶν δανείων αὐτῶν. Μεταγενεστέρως, ἡ Κυβέρνησις ἀπεφάσισε νὰ χορηγήσῃ μεσοπρόθεσμα δάνεια, τὰ ὁποῖα ὅμως δὲν ἐδόθησαν, βάσει μιᾶς ὁλοκληρωμένης μελέτης διὰ τὴν ἀνόρθωσιν τῆς γεωργικῆς οἰκονομίας τοῦ Πηλίου. Ἐδόθησαν βάσει στοιχείων, τὰ ὁποῖα συνεκέντρωσεν ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα, ἐνδιαφερομένη διὰ τὴν ἐξασφάλισιν τῶν δανείων της, καὶ ἐδόθησαν μὲ ὑπερβολικὸν τόκον 8%, σὲ ποσὸν 5–10 χιλιάδων καὶ μόνον 5ετοῦς προθεσμίας. Ἡ κατάστασις αὐτή, δὲν καλύπτει τὸ ὅλον θέμα τῆς προστασίας τῶν παγετονοπλήκτων τῆς περιφερείας Πηλίου καὶ νομίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις ὤφειλε νὰ μελετήσῃ τί μέτρα πρόκειται νὰ λάβῃ συμπληρωματικῶς, διὰ τὴν πλήρη ἀντιμετώπισιν τῶν ἀναγκῶν τῶν παραγωγῶν καὶ ἐὰν ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν της τὴν εἰσήγησιν τῶν Ἑνώσεων τῶν Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν τῆς περιφερείας αὐτῆς.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Τσιάντος, ἔχει τὸν λόγον.

§25Α. ΤΣΙΑΝΤΟΣ. Συμφωνῶ μὲ τὸν προλαλήσαντα συνάδελφον καὶ ἐπιφυλάσσομαι νὰ ὁμιλήσω, ἀφοῦ ἀκούσω τὰς ἀπόψεις τῆς Κυβερνήσεως.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Σκούρας, ἔχει τὸν λόγον.

§27Ε. ΣΚΟΥΡΑΣ. Καὶ ἐγὼ δὲν ἔχω νὰ προσθέσω τίποτε ἄλλο καὶ ἀναμένω τὴν ἀπάντησιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑφυπουργὸς Γεωργίας, ἔχει τὸν λόγον.

§29Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπ. Γεωργίας). Νομίζω, ὅτι διὰ τῆς ἀγορεύσεώς των, οἱ προλαλήσαντες συνάδελφοι, ἐπληροφόρησαν οἱ ἴδιοι τὸ Σῶμα ὅτι, ἐν προκειμένῳ, ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔμεινεν ἀσυγκίνητος. Ἡ Κυβέρνησις ἔλαβεν ἔκτακτα μέτρα ἐνισχύσεως ὅλων τῶν πληγέντων. Ἐνεκρίθη ἡ χρηματοδότησις τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης μὲ ποσὸν 35.000.000 καὶ ἡ διάθεσις δι’ αὐτῆς δανείων εἰς τοὺς πληγέντας, ἀνεξαρτήτως τῶν ὀφειλῶν τῶν παραγωγῶν πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν. Ἐπίσης, ἡ Κυβέρνησις ἐνδιαφέρεται διὰ τὴν ἐλαιοπαραγωγὴν καὶ τὴν ἀμπελουργίαν τῆς περιοχῆς καὶ φροντίζει, ὥστε ἐκ τοῦ ποσοῦ τῶν 35.000.000 νὰ ὑπάρξῃ ἡ εὐχέρεια μετατροπῆς ποσοῦ 10 ἑκατομμυρίων διὰ μεσοπρόθεσμα δάνεια. Ἐν τῇ ἐφαρμογῇ δέ, κύριοι συνάδελφοι, τοῦ ὅλου προγράμματος ἀναδιαρθρώσεως τῶν καλλιεργειῶν, ἡ Κυβέρνησις θὰ λάβῃ τὰ σχετικὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα θὰ ἐξαγγελθοῦν ἐν καιρῷ, ἐπ’ εὐκαιρίᾳ περιοδείας τὴν ὁποίαν θὰ κάμῃ ὁ ὑπουργὸς Γεωργίας εἰς τὴν περιφέρειαν ἐκείνην.

§30Α. ΤΣΙΑΝΤΟΣ. 35 ἑκατομμύρια διετέθησαν, δι’ ὅλους τοὺς πληγέντας.

§31Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπ. Γεωργίας). Ὅσοι ἐζήτησαν δάνεια, ἔλαβον ὅλοι. Γίνεται δὲ προσπάθεια μετατροπῆς ἑνὸς ποσοῦ 10 ἑκατομ. δραχμῶν εἰς μεσοπρόθεσμα δάνεια.

§32Α. ΤΣΙΑΝΤΟΣ. Τὰ 22.500.000 ἐδόθησαν ὡς καλλιεργητικὰ δάνεια τὸν περασμένο Μάϊον, καὶ κατὰ συνέπειαν δὲν συνέβαλον εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῆς οἰκονομίας τοῦ Πηλίου. Ἐδόθησαν διὰ συντήρησιν καὶ μόνον, ἄνευ προγραμματισμοῦ, καὶ διερωτᾶται ὁ γεωπόνος τῆς Ἀγροτικῆς, τί θὰ κάμῃ ὁ παραγωγὸς τὸ δάνειον αὐτό. Νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ κάμῃ πρόγραμμα, τὸ ὁποῖον θὰ ἐπιτρέψῃ τὴν ἀποκατάστασιν τῶν πληγέντων. Γνωρίζει, ὁ κ. ὑπουργός, ὅτι τὰ πρὸς ἐκρίζωσιν ἐλαιόδενδρα ἀνέρχονται εἰς 400.000. Τί θὰ κάμουν, συνεπῶς, οἱ παραγωγοί; Εἶναι σοβαρὸν τὸ θέμα καὶ θὰ πρέπει νὰ ἐπισύρῃ τὴν δέουσαν προσοχήν.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Θ. Λυμπερίδη, διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ εἰς ποῖον σημεῖον εὑρίσκεται ἡ διαταχθεῖσα ἀνάκλησις, σχετικῶς μὲ τὴν διαπιστωθεῖσαν ἐλαττωματικότητα τῶν χρησιμοποιουμένων, εἰς τὸ ὑδροαρδευτικὸν ἔργον Γιακάδων–Νέστου σωλήνων, διαγράφεται, ἀπουσιάζοντος τοῦ ἐρωτῶντος. Ὁ κ. Γ. Σπηλιόπουλος, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, δι’ ἧς ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ ἐὰν καὶ διὰ ποίων μέτρων πρόκειται νὰ ὑποβοηθηθῇ ἡ ἀνάπτυξις τῆς οἰκονομίας τῆς ἐπαρχίας Καλαβρύτων, ἡ ὁποία μεγάλως ὑποφέρει, κατόπιν ἰδίως τῆς ἀπαγορεύσεως τῆς αἰγοβοσκῆς καὶ τοῦ περιορισμοῦ τῆς αἰγοτροφίας.

§34Γ. ΣΠΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ ἤθελα νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχήν σας ἐπὶ τῆς ἀνάγκης, ὅπως ληφθοῦν μέτρα διὰ τὸν ὀρεινὸν πληθυσμὸν τῆς χώρας. Πολλὲς φορὲς ἐδόθησαν ὑποσχέσεις καὶ ἀνεπτύχθησαν προγράμματα, ἀλλ’ ὅμως τὸ ἐπίπεδον διαβιώσεως τοῦ ὀρεινοῦ πληθυσμοῦ τῆς χώρας εὑρίσκεται εἰς ἀπαράδεκτον σημεῖον. Τοῦτο ἀφορᾷ ἰδιαιτέρως τὴν ἐπαρχίαν Καλαβρύτων, ἡ ὁποία οὐσιαστικῶς εὑρίσκεται ἐν ἀπομονώσει καὶ ἀπὸ ἀπόψεως συγκοινωνιῶν, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ πάσης κρατικῆς μερίμνης. Ὑπεδείξαμεν εἰς τὸν κ. ὑπουργόν, ὡρισμένα μέτρα. Ἐπιμένομεν περισσότερον ἐπὶ τῆς ἀνάγκης, πρὶν ἢ αἱ ἁρμόδιαι ὑπηρεσίαι προβοῦν εἰς τὴν κατάργησιν ἐπαγγελμάτων, διὰ τὸν α ἢ β λόγον. Ὅπως, π.χ., ὑπάρχῃ ἀνάγκη προστασίας τῶν δασῶν καὶ μὲ μίαν εὐκολίαν καταργοῦμεν τὸ μοναδικὸν ἐπάγγελμα τῶν ὀρεινῶν πληθυσμῶν, χωρὶς νὰ τὸ ἀντικαταστήσωμεν. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀγνοήσωμεν, ὅτι εἰς τοὺς ὀρεινοὺς πληθυσμοὺς ἡ αἰγοβοσκὴ ἀποτελεῖ μοναδικὸν πόρον ζωῆς, ὅπως δὲν ἠμποροῦμε νὰ ἀγνοήσωμεν ὅτι εἰς ὡρισμένας περιοχὰς τῆς ἐπαρχίας Καλαβρύτων μοναδικὸς πόρος ζωῆς εἶναι ἡ καπνοπαραγωγή. Δι’ αὐτό, παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργόν, νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν καὶ ἐγκαίρως νὰ ληφθῶσιν οὐσιαστικὰ μέτρα ἀντιμετωπίσεως τῶν ἀμέσων αὐτῶν ἀναγκῶν, γενικώτερον τοῦ ὀρεινοῦ πληθυσμοῦ τῆς χώρας καὶ εἰδικώτερον τῆς περιοχῆς αὐτῆς, ἡ ὁποία εὑρίσκεται εἰς ἕνα βιοτικὸν ἐπίπεδον ἀπαράδεκτον.

§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Μερλόπουλος, ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἐρωτήσεως.

§36Δ. ΜΕΡΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δύο λόγια ἔχω νὰ προσθέσω καὶ ἐγώ, εἰς ὅσα εἶπεν ὁ κ. Σπηλιόπουλος. Δὲν πρόκειται ν’ ἀναπτύξω τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους ζητοῦμεν τὴν πρόνοιαν τὴν κυβερνητικήν. Θὰ σημειώσω μόνον, ὅτι διὰ τῆς ἀπαγορεύσεως, ἔστω καὶ κλιμακωτά, τῆς αἰγοβοσκῆς, οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ στεροῦνται τοῦ κυριωτέρου των εἰσοδήματος. Πρόκειται περὶ μιᾶς ἐπαρχίας κατ’ ἐξοχὴν ὀρεινῆς, 32 χιλιάδων κατοίκων, ἡ ὁποία συντηρεῖται κατὰ πρῶτον λόγον ἀπὸ τὴν αἰγοβοσκὴν καὶ ἀπὸ τὴν κτηνοτροφίαν. Αἱ μικραί των ἐκτάσεις, ἐὰν δὲν ἀξιοποιηθοῦν δι’ ἐπεκτάσεως τοῦ δικτύου τῆς Δ.Ε.Η., δὲν εἶναι δυνατὸν εἰς τὰ ὀροπέδια αὐτὰ νὰ ἀναπτυχθῇ ἡ δενδροκομία καὶ ἡ καλλιέργεια φυτῶν, τὰ ὁποῖα θὰ χρησιμεύσουν διὰ τὴν οἰκόσιτον κτηνοτροφίαν ἢ αἰγοτροφίαν. Δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξασφαλίσουν τὸν πόρον αὐτὸν ἐκ τῆς καταργουμένης αἰγοβοσκῆς. Ἐπίσης, ἕνας ἄλλος τρόπος, ὁ ὁποῖος θὰ ἠμποροῦσε νὰ ἐνισχύσῃ τοὺς πληττομένους κατοίκους ἀπὸ τὴν ἐπιβληθεῖσαν ἀπαγόρευσιν, θὰ εἶναι ἡ ἐπέκτασις τοῦ ὁδικοῦ δικτύου. Ἔχω ὑπ’ ὄψει μου, ὅτι εἶναι ὑπὸ κατασκευὴν ἡ ὁδὸς Πτέρης–Καλαβρύτων. Διὰ τῆς ἐπεκτάσεώς της, θὰ ἐνισχυθῇ ὁ τουρισμός, ὁ ὁποῖος θὰ ἐξασφαλίσῃ καὶ ἄλλους πόρους διὰ τὴν ἐπαρχίαν αὐτήν. Θὰ παρακαλέσω, ὅλως ἰδιαιτέρως, τὸν κ. ὑπουργὸν Γεωργίας, νὰ λάβῃ σοβαρῶς ὑπ’ ὄψει τὰς ὑποδεικνυομένας συστάσεις.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑφυπουργὸς Γεωργίας, ἔχει τὸν λόγον.

§38Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπ. Γεωργίας). Ἔπρεπε νὰ γνωρίζουν οἱ κύριοι συνάδελφοι, ὅτι εἰς τὴν περιφέρειαν Καλαβρύτων, ἀνεξαρτήτως τῶν ἰσχυουσῶν ἀπαγορευτικῶν διατάξεων περὶ αἰγοβοσκῆς, οὐδέποτε ἐγεννήθη θέμα αἰγοβοσκῆς, διότι χάρις εἰς τὰς καθημερινὰς παραστάσεις τῶν κυρίων συναδέλφων, ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν διαφώτισιν τῶν ὑπηρεσιῶν, τὸ ὑπουργεῖον Γεωργίας πάντοτε ἐπέλυσεν, ὑπὲρ τῶν ἀπόψεων τῶν ἐνδιαφερομένων διὰ τὴν αἰγοβοσκήν, ὅλα τὰ θέματα, τὰ ὁποῖα ἐγεννήθησαν. Ἀνεξαρτήτως αὐτοῦ, πληροφορῶ τοὺς κυρίους συναδέλφους, ὅτι ἤδη ἔχει κοινοποιηθῆ εἰς τὰς βασικὰς ἀρχὰς ὅλου τοῦ Κράτους ἡ ἀπόφασις, ἔχουσα ἀριθμὸν 18)345 τῆς 15.10.58, περὶ ἀναστολῆς ὅλων τῶν ἀπαγορευτικῶν διατάξεων περὶ αἰγοβοσκῆς, διὰ διάστημα 6 μηνῶν καὶ μὲ τὴν δυνατότητα ἑνὸς ἔτους ἀκόμη, διότι ἡ Κυβέρνησις ἀντιλαμβάνεται, ὅτι πρὶν ἢ ἐπιλυθῇ οὐσιαστικῶς τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον βασανίζει τὸν ὀρεινὸν πληθυσμόν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προβῇ εἰς τὴν ἀπαγόρευσιν τῆς αἰγοβοσκῆς, διότι ἡ αἰγοβοσκὴ ἀποτελεῖ τὸ ἐλάχιστον εἰσόδημα διὰ τὴν περιφέρειαν τῆς ὀρεινῆς περιοχῆς. Θὰ ἔχετε τὴν εὐκαιρίαν νὰ ψηφίσετε εἰδικὰ νομοθετήματα, πολὺ συντόμως, τὰ ὁποῖα ἅπτονται τῶν προβλημάτων τῶν σοβαρῶν, τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν τοὺς ὀρεινοὺς πληθυσμούς. Νομοθετήματα, μὲ τὰ ὁποῖα ἐπιλύονται κατὰ ἕνα ὀρθολογιστικὸν τρόπον τὰ θέματα, τὰ ἐνδιαφέροντα τὰς φυσικὰς βοσκάς. Θὰ ψηφίσητε νομοθέτημα, τὸ ὁποῖον κατὰ ἕνα ἐπίσης ὀρθολογιστικὸν τρόπον, προβλέπει τὴν βελτίωσιν τῆς αἰγοτροφίας, τῆς ἀγελαδοτροφίας καὶ γενικῶς τῆς κτηνοτροφίας. Θὰ ψηφίσητε, ἐπίσης, νομοθέτημα, τὸ ὁποῖον θὰ προβλέπῃ τὴν λῆψιν εἰδικῶν μέτρων, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐμπορίαν τῶν κτηνοτροφικῶν φυτῶν, διότι, συνέπεια ὅλης αὐτῆς τῆς πολιτικῆς, θὰ εἶναι ἡ καλλιέργεια τῶν κτηνοτροφικῶν φυτῶν, ἡ αὔξησις τῆς κτηνοτροφίας, αὔξησις ἑπομένως τῶν προϊόντων τῆς κτηνοτροφίας καὶ θὰ ἴδητε καὶ εἰδικὰ νομοθετήματα, τὰ ὁποῖα θὰ προβλέπουν ἀξιοποίησιν ὅλων τῶν προϊόντων τῆς κτηνοτροφίας. Ἀλλά, ἀνεξαρτήτως ὅλων αὐτῶν, εἰδικῶς ὅσον ἀφορᾷ τὴν περιφέρειαν τῶν Καλαβρύτων, θὰ πρέπει νὰ πληροφορηθῇ τὸ Σῶμα, ὅτι ἀπὸ πέρυσιν ἡ Κυβέρνησις ἐφήρμοσε πρόγραμμα βελτιώσεως ὅλων τῶν συνθηκῶν τῆς ὀρεινῆς ἐκείνης περιοχῆς, εἰς τρόπον ὥστε ἐπέτυχεν ἄρδευσιν 1500 στρεμμάτων, μὲ τὴν ὁποίαν προσπαθεῖ νὰ ἀποσβέσῃ χειμάρρους, οἱ ὁποῖοι προκαλοῦν καταστροφὰς καὶ εἰς τὴν ὀρεινὴν καὶ εἰς τὴν πεδινὴν περιοχήν. Ἐπέτυχε καλλιέργειαν 400 περίπου στρεμμάτων μὲ χειμερινὴν φυτοκάλυψιν, οὕτως ὥστε νὰ καλυφθοῦν αἱ ἀνάγκαι τῆς κτηνοτροφίας. Ἐπίσης ἐγένετο ἕνας ὑδραυλικὸς αὖλαξ ἀπὸ 3.400 μέτρα. Ἐπίσης δύο δεξαμεναὶ ἐναποθηκεύσεως ὕδατος. Ὅλα δὲ ταῦτα διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τοῦ πληθυσμοῦ τῆς ὀρεινῆς αὐτῆς περιοχῆς καὶ διότι γνωρίζουν οἱ κύριοι συνάδελφοι, οἱ ἐρωτῶντες καὶ οἱ ἀναφερόμενοι, ὅτι ἡ περιφέρεια, ἡ ὁποία περικλείεται ἀπὸ τὸν Βουραϊκὸν ποταμὸν καὶ τὸν Σελινοῦντα, ἔχει ἐπιλεγῆ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ὡς τὸ πρότυπον ἐφαρμογῆς αὐτῆς τῆς πολιτικῆς, ἡ ὁποία πολιτικὴ ἀσφαλῶς πολὺ γρήγορα θὰ ἐπεκταθῇ εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα, διὰ νὰ λυθῇ τὸ ὄντως τεράστιον πρόβλημα, τὸ ὁποῖον ἀνησυχεῖ καὶ ἀπασχολεῖ τὴν Κυβέρνησιν μὲ ἓν πραγματικὸν ἐνδιαφέρον, τὸ ὁποῖον ἐπιδεικνύει, ὄχι διὰ λόγων, ἀλλὰ δι’ ἔργων πάντοτε, ὅταν πρόκειται νὰ βοηθήσῃ αὐτοῦ τοῦ εἴδους τοὺς ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι κρατοῦν τόσον ὑψηλὰ τὸ ἐθνικὸν αἴσθημα.

§39Γ. ΣΠΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Μὲ τὰς μικροπροθέσμους πιστώσεις, τὰς ὁποίας δίδει ἑκάστοτε τὸ Ὑπουργεῖον εἰς τοὺς ποιμένας γενικώτερον, δὲν σώζεται ἡ κατάστασις. Διότι, ἐφ’ ὅσον ἡ δαμόκλειος σπάθη τῆς καταργήσεως κρεμᾶται ὑπεράνω τῶν κεφαλῶν καὶ τῶν ποιμένων καὶ τῶν αἰγῶν, εἶναι φυσικόν, ἡ περιουσία αὐτῶν τῶν ἀνθρώπων νὰ ὑποτιμᾶται. Σήμερον, κ. ὑπουργέ, σᾶς πληροφορῶ, ὅτι ἡ τιμὴ τῶν ζώων ἔχει μειωθῆ κατὰ 50%, διότι δὲν γνωρίζουν πόσον θὰ κρατήσῃ ἐπὶ τέλους ἡ πίστωσις χρόνου. Δι’ αὐτὸ προτείνομεν τὴν λύσιν τῆς προωθήσεως τῆς οἰκοσίτου κτηνοτροφίας, μὲ τὴν χορήγησιν μακροπροθέσμων δανείων.

§40Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπ. Γεωργίας). Κύριε συνάδελφε, ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τῆς δευτερολογίας σας, σᾶς λέγω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις καταβάλλει μίαν προσπάθειαν βελτιώσεως τῆς κτηνοτροφίας τῆς αἰγὸς μὲ τὴν εἰδικὴν ράτσαν «ζάανρ». Ἤδη, εἰς τὴν Τράπεζαν ἔχει φθάσει φορτίον μὲ 150 ἄρρενας τοῦ εἴδους αὐτοῦ, οἱ ὁποῖοι θὰ διασπαροῦν καθ’ ὅλην τὴν ὀρεινὴν περιοχήν. Θὰ ἐπακολουθήσῃ καὶ ἄλλο φορτίον. Ἐπίσης γίνεται προμήθεια εἰδικῆς ράτσας «ζέρσεϋ», διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς ἀγελαδοτροφίας, αἱ ὁποῖαι ἔχουν ἀνάγκην ὀλίγης διατροφῆς. Σᾶς ἐπαναλαμβάνω, ἐπὶ πλέον, ὅτι συντόμως θὰ σᾶς δοθῇ ἡ εὐκαιρία νὰ ψηφίσητε ὁλοκληρωμένον τὸ πρόγραμμα τῆς ἀναπτύξεως τῆς κτηνοτροφίας εἰς νομοθετήματα, τὰ ὁποῖα ἀποβλέπουν εἰς τὴν ἐπίλυσιν τοῦ θέματος.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Σκυλλάκος, ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, ἐὰν θὰ διενεργηθῇ διαγωνισμὸς διὰ τὴν ἐκποίησιν τοῦ παρὰ τὴν Λάρισαν ἐργοστασίου Ἀχυροκυτταρίνης κλπ.

§42Η. ΣΚΥΛΛΑΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον θίγεται διὰ τῆς ἐρωτήσεώς μας, εἶναι θέμα σοβαρόν, τὸ ὁποῖον δὲν ἐνδιαφέρει μόνον τὸν πληθυσμὸν τοῦ Νομοῦ Λαρίσης, ἀλλὰ γενικώτερον τὴν Ἐθνικὴν Οἰκονομίαν τοῦ τόπου μας. Ὡς γνωρίζουν οἱ κ.κ. ὑπουργοὶ Συντονισμοῦ, Γεωργίας καὶ Βιομηχανίας, ἕνα ἀπὸ τὰ πρῶτα προγραμματισθέντα παραγωγικὰ ἔργα τοῦ τόπου μας εἶναι καὶ τὸ ἐργοστάσιον κυτταρίνης, πλησίον τῆς πόλεως Λαρίσης, μὲ πρώτην ὕλην τὸ ἄχυρον τοῦ Θεσσαλικοῦ κάμπου. Ἡ βιομηχανία αὐτή, θὰ ἦτο πρωτότυπος διὰ τὴν χώραν, ἐνῷ ἄλλαι χῶραι, ὅπως ἡ Αἴγυπτος, Βουλγαρία, Τουρκία, ἔχουν ἀπὸ καιροῦ ἀποκτήσει τοιαύτας. Μὲ τὴν βιομηχανίαν αὐτήν, θὰ ἠδύνατο νὰ ἀπορροφηθῇ τὸ ἄχυρο τοῦ Θεσσαλικοῦ κάμπου καὶ θὰ ἐβοηθοῦντο οἱ σιτοπαραγωγοί, ἀποκτῶντες ἕνα πρόσθετον εἰσόδημα. Ἐκτὸς αὐτοῦ, δεδομένου ὅτι θὰ παρήγοντο διὰ τοῦ ἐργοστασίου 7500 τόννοι κυτταρίνης ἐτησίως, ποσὸν ὅπερ καλύπτει τὰ 25% τῆς εἰσαγομένης καὶ χρησιμοποιουμένης ὑπὸ τῶν χαρτοβιομηχανιῶν, θὰ εἴχομεν οἰκονομίαν συναλλάγματος ὑπὲρ τὸ 1.500.000 δολλαρίων. Ἐκτὸς αὐτοῦ, θὰ ἀπησχολοῦντο εἰς τὸ ἐργοστάσιον αὐτὸ καὶ 500 περίπου ἐργάται. Ἡ ἰδέα τῆς ἱδρύσεως τοῦ ἐργοστασίου αὐτοῦ, ἐχαιρετίσθη κατὰ τὸ 1950 ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων καὶ τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς, ἡ ὁποία πράγματι τὸ 1951, διὰ τοῦ ΟΧΟΑ, ἐχορήγησεν εἰς τὴν Ἑταιρείαν «ΕΧΜΑ καὶ Γκλαβάνης» δάνειον 900.000 δολλαρίων. Μὲ τὸ ποσὸν αὐτὸ καὶ μὲ 6.000.000 δραχμάς, τὰς ὁποίας θὰ κατέβαλεν ἡ Ἑταιρεία, θὰ ἀνηγείρετο τὸ ἐργοστάσιον. Διὰ τὸ ποσὸν τῆς συμμετοχῆς τῆς Ἑταιρείας τῶν 6.000.000 δραχμῶν, ἠγγυήθη καὶ ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα, ὑποσχεθεῖσα τὴν καταβολὴν ἀλληλεγγύως καὶ ἀδιαιρέτως. Πρὸς κατοχύρωσιν τῶν ἀνωτέρω, συνετάγη τὸ 1951 καὶ σχετικὸν συμβόλαιον καὶ ἤρχισεν ἡ κατασκευὴ τοῦ ἔργου. Ἠγοράσθη πλησίον τῆς Λαρίσης τὸ οἰκόπεδον, ἀνεγέρθησαν αἱ κτιριακαὶ ἐγκαταστάσεις καὶ ἐπληρώθησαν καὶ παρελήφθησαν ἐκ τῆς Γερμανίας τὸ ἔτος 1953 τὰ ἀπαραίτητα μηχανήματα. Δι’ ὅλα αὐτὰ κατεβλήθησαν ἀπὸ τὸν ΟΧΟΑ 700.000 δολλάρια, ἀπὸ τὴν Ἑταιρείαν 2.000.000 δολλάρια καὶ ἀπὸ τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν 1.000.000 καὶ ἐνῷ δὲν ὑπελείποντο παρὰ 6–7 ἑκατομμύρια δραχμῶν νὰ καταβληθοῦν, ὁ ΟΧΟΑ, ἐπωφελούμενος τῆς ἀδυναμίας τῆς Ἑταιρείας νὰ καταβάλῃ τὸ ποσὸν τῆς συμμετοχῆς των, ἀντὶ νὰ ζητήσῃ ἀπὸ τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν νὰ ἐκπληρώσῃ τὴν ὑποχρέωσίν της, ἄφησε τὸ ἔργον, χωρὶς νὰ ἀποπερατωθῇ. Τὸ 1956, συνεπεία τοῦ θορύβου ποὺ ἔκαμαν αἱ ὀργανώσεις τῆς Λαρίσης, ὁ ΟΧΟΑ ἀποφασίζει νὰ ἐνεργήσῃ καὶ ἀντὶ νὰ δώσῃ τὸ ἀπαιτούμενον ποσὸν διὰ τὴν ἀποπεράτωσιν τοῦ ἔργου, προφανῶς ἐπηρεαζόμενος ὁ ΟΧΟΑ ἀπὸ τοὺς εἰσαγωγεῖς χαρτοπολτοῦ, ἔχοντας συμφέρον νὰ μὴ λειτουργήσῃ τὸ ἐργοστάσιον, προβαίνει εἰς ἀναγκαστικὸν πλειστηριασμὸν τοῦ ἐργοστασίου καὶ ἀργότερα, τὸν Μάρτιον τοῦ 1958, εἰς Διεθνῆ διαγωνισμόν. Ἐρωτῶμεν τοὺς ἁρμοδίους, τί γίνεται μετὰ τὸν διαγωνισμόν; Θὰ ἀποπερατωθῇ τὸ ἐργοστάσιον, καταβαλλομένων τῶν ὑπολειπομένων 5.000.000 δραχμῶν, ἢ δὲν θὰ ἀποπερατωθῇ, χάριν τῶν μεγαλοεισαγωγέων χαρτοπολτοῦ;

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Χονδρονάσιος, ἐπὶ τῆς ἰδίας ἐρωτήσεως, ἔχει τὸν λόγον.

§44Α. ΧΟΝΔΡΟΝΑΣΙΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, οἱ σιτοπαραγωγοὶ τοῦ Νομοῦ Λαρίσης καὶ γενικώτερα ὅλοι οἱ Θεσσαλοὶ παραγωγοί, ἐνδιαφέρονται ζωηρότατα διὰ τὴν λειτουργίαν τοῦ ἐργοστασίου ἀχυροκυτταρίνης. Εἶχον δὲ ἐλπίσει, ὅτι τὸ ἐργοστάσιον θὰ ἐτίθετο συντόμως εἰς λειτουργίαν, ὥστε νὰ ἀξιοποιηθῇ τὸ ἄχυρον, τὸ ὁποῖον σήμερον καίουν εἰς τὰ χωράφια των καὶ νὰ αὐξήσουν ἔτσι τὸ πενιχρὸν γεωργικὸν εἰσόδημά των, ποὺ εἶναι, λόγω τῆς ἐξευτελιστικῆς τιμῆς τοῦ σίτου, τὸ μικρότερον ὅλων. Δυστυχῶς, ὁ πληθυσμὸς τοῦ Νομοῦ μας, διαπιστώνει μὲ λύπην ὅτι, καίτοι ἐπέρασεν ὁλόκληρος πενταετία ἀπὸ τότε ποὺ τὸ ἐργοστάσιον ἔπρεπε νὰ ἀνοίξῃ τὰς πύλας του καὶ παρ’ ὅλον ὅτι ἐδαπανήθησαν διὰ τὰς κτιριακὰς ἐγκαταστάσεις καὶ τὰ μηχανήματα περισσότερα ἀπὸ 27.000.000 δραχμαὶ καὶ ὑπολείπονται μόνον 6–7.000.000 πρὸς ἀποπεράτωσίν του, τὸ ἐργοστάσιον παραμένει ἡμιτελές. Δαπανῶνται δεκάδες χιλιάδων δραχμῶν διὰ τὰ ἀσφάλιστρα καὶ τὴν συντήρησιν τῶν μηχανημάτων, τὰ ὁποῖα κινδυνεύουν μὲ τὸν χρόνον νὰ σκουριάσουν καὶ νὰ μείνουν τελικὰ τελείως ἀχρησιμοποίητα καὶ νὰ μένουν περιμανδρωμένα ἔξωθεν τῆς πόλεως Λαρίσης. Κατόπιν τούτου, ἐρωτῶμεν, ποῖα μέτρα πρόκειται ἐπὶ τέλους νὰ λάβῃ ἡ Κυβέρνησις, ὥστε νὰ ὁλοκληρωθῇ τὸ τόσον χρήσιμον αὐτὸ ἐργοστάσιον, πρὸς αὔξησιν τοῦ εἰσοδήματος τῶν σιτοπαραγωγῶν καὶ πρὸς ὄφελος ὁλοκλήρου τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Παγώνης, ἔχει ἐπίσης τὸν λόγον, ἐπὶ τῆς ἰδίας ἐρωτήσεως.

§46Χ. ΠΑΓΩΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἐρώτησις ἀπὸ τοὺς προλαλήσαντας συναδέλφους ἀνεπτύχθη πλήρως καί, συνεπῶς, δὲν θὰ προσθέσω τί ἐπὶ πλέον ἐγώ. Ἀποροῦμεν, ὅμως καὶ μαζὺ μὲ ἡμᾶς καὶ ὁ λαὸς τῆς Λαρίσης, διατὶ μηχανήματα ἑνὸς τεραστίου ἐργοστασίου, τόσον ὠφελίμου καὶ ἀπαραιτήτου διὰ τὴν ἐθνικήν μας οἰκονομίαν, ἐπὶ χρόνια ὁλόκληρα εὑρίσκονται ἔξω τῆς πόλεως Λαρίσης καταστρεφόμενα. Διὰ τοῦτο, ζητοῦμεν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν νὰ θέσῃ ἐν λειτουργίᾳ τὸ συντομώτερον τὸ ἐργοστάσιον ἀχυροκυτταρίνης, ὥστε νὰ καταστῇ δυνατὴ ἡ ἀξιοποίησις τοῦ ἀχύρου, ἡ αὔξησις τοῦ γεωργικοῦ εἰσοδήματος καὶ ἡ συναλλαγματικὴ ὠφέλεια τῆς χώρας μας.

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑφυπουργὸς Γεωργίας, ἔχει τὸν λόγον.

§48Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφ. Γεωργίας). Κύριε Πρόεδρε, οἱ ἐρωτῶντες ἀξιότιμοι συνάδελφοι Λαρίσης, θὰ πρέπει νὰ εἶναι βέβαιοι περὶ τοῦ ἐνδιαφέροντος, τὸ ὁποῖον ἐπέδειξε καὶ ἐπιδεικνύει ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, διὰ τὴν ἀξιοποίησιν τῶν γεωργικῶν προϊόντων καὶ τὴν προστασίαν τῆς ἀγροτικῆς τάξεως. Θὰ ἔχουν ἤδη πληροφορηθῇ, ὅτι πλησίον τῆς Λαρίσης γίνεται τὸ ἐργοστάσιον ζακχάρεως, τὸ ὁποῖον τὰ μέγιστα θὰ ἐξυπηρετήσῃ τὴν ἐθνικήν μας οἰκονομίαν καὶ γενικῶς τοὺς παραγωγοὺς ἐκ τῆς καλλιεργείας τῶν τεύτλων. Ἐπίσης, εἰς τὰ Τρίκαλα ἱδρύεται τὸ ἐργοστάσιον συμπεπυκνωμένου γάλακτος καὶ βορειότερον τὸ ἐργοστάσιον τοῦ ἀζώτου. Δὲν ἦτο δυνατόν, συνεπῶς, ἡ Κυβέρνησις νὰ μείνῃ ἀδιάφορος καὶ διὰ τὴν ἀξιοποίησιν καὶ λειτουργίαν τοῦ ἐργοστασίου ἀχυροκυτταρίνης. Τὸ ἐργοστάσιον αὐτό, ἔχει μίαν παλαιὰν ἱστορίαν, διὰ τὴν ὁποίαν ὅμως δὲν εὐθύνεται ἡ παροῦσα Κυβέρνησις. Ἡ Κυβέρνησις, ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας, ἐμελέτησε τὸ ὅλον θέμα καὶ ἤσκησε πίεσιν εἰς τὸν ΟΧΟΑ, διὰ τὴν διενέργειαν τοῦ σχετικοῦ διαγωνισμοῦ. Δυστυχῶς, ὅμως, εἷς μόνον ἀμερικανικὸς οἶκος παρουσιάσθη καί, ὅπως ἦτο φυσικόν, ὁ ΟΧΟΑ ἐκ τῆς μόνης αὐτῆς ἐμφανίσεως τοῦ ἀμερικανικοῦ οἴκου καὶ μὴ ἔχων τὸ μέτρον συγκρίσεως διὰ τοὺς ὅρους τῆς προσφορᾶς, ἐλλείψει ἑτέρας, διστάζει νὰ ἀποφασίσῃ καὶ διεξαγάγει διαπραγματεύσεις μὲ τὸν μοναδικὸν ἀμερικανικὸν οἶκον διὰ τὴν συμφωνίαν. Ἐπιπροσθέτως, θὰ πρέπει νὰ γνωρίζουν οἱ κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἐγεννήθησαν καὶ πολλαὶ τεχνικαὶ δυσκολίαι, διότι τὸ ἐργοστάσιον τῆς ἀχυροκυτταρίνης τὸ πρῶτον γίνεται εἰς τὴν χώραν μας καὶ αἱ τεχνικαὶ αὐταὶ δυσκολίαι ἦτο πολὺ φυσικὸν νὰ ἐπιβραδύνουν ἐπ’ ὀλίγον τὴν λύσιν τῶν ἀνακυπτόντων προβλημάτων. Ἐλπίζω, ὅτι συντόμως ὁ ΟΧΟΑ θὰ καταλήξῃ εἰς συμφωνίαν μὲ τὸν μοναδικὸν αὐτὸν ἀμερικανικὸν οἶκον. Ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου, περισσοτέρας πληροφορίας θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ παράσχῃ ὁ συνάδελφος ἐπὶ τῆς Βιομηχανίας.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς Βιομηχανίας, ἔχει τὸν λόγον.

§50Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Ὁ ΟΧΟΑ ἀνέθεσεν εἰς τὸν τεχνικὸν σύμβουλον, τὸν ὁποῖον ἔχει ἡ Κυβέρνησις διὰ τὸ θέμα τοῦ ἀζώτου, καὶ κάμνει εἰδικὴν μελέτην, τὴν ὁποίαν θὰ ὑποβάλῃ συντόμως. Καὶ ἀντιμετωπίζεται τὸ ἐνδεχόμενον ἂν ἡ μελέτη ἀποδώσῃ καλὰ ἀποτελέσματα, νὰ τὸ λειτουργήσῃ ὁ ΟΧΟΑ τὸ ἐργοστάσιον μὲ ὡρισμένους ὀργανισμούς. Ἀναμένομεν τὴν ἔκθεσιν τοῦ Τεχνικοῦ Συμβούλου, διὰ νὰ ὁλοκληρώσωμεν τὴν προσπάθειαν αὐτήν.

§51Η. ΣΚΥΛΛΑΚΟΣ. Ἡ περιοχὴ Λαρίσης, προσφέρεται ἐκεῖ νὰ γίνῃ τὸ ἐργοστάσιον ζακχάρεως. Ἐκεῖνο ποὺ ἐνδιαφέρει αὐτὴν τὴν στιγμήν, εἶναι τοῦτο: Νὰ πληροφορηθῶμεν, ἂν ὁ εἰδικὸς Σύμβουλος, ὁ ὁποῖος ἀνέλαβε νὰ ἐξετάσῃ ποῦ πρέπει νὰ γίνῃ τὸ ἐργοστάσιον ζακχάρεως, ἔχει καὶ εἰδικότητα νὰ ἐξετάσῃ καὶ νὰ κάμῃ νέαν μελέτην διὰ τὸ ἐργοστάσιον χαρτομάζης, ἢ ἐπειδὴ εἶναι ξένος πρέπει νὰ τοῦ ἀναθέσωμεν νὰ κάμῃ κἄποιαν μελέτην. Οἱ ἀξιότιμοι κ.κ. Ὑπουργοί, πρέπει νὰ μᾶς πληροφορήσουν: Ὅταν ἐδόθησαν τὰ 28 ἑκατ. δραχμῶν, ἔγιναν μελέται τοῦ ἔργου ἀπὸ ἀμερικανοὺς εἰδικοὺς καὶ ἑταιρείας. Βάσει τῶν μελετῶν ἤρχισε νὰ ἀνεγείρεται τὸ ἔργον καὶ βάσει τῶν μελετῶν ἠγοράσθησαν τὰ μηχανήματα. Τί ἔχει μεσολαβήσει ἐν τῷ μεταξύ, ὥστε νὰ ἀπορρίπτεται τὸ ἔργον 5–6 ἑκατ. δραχ., νὰ μὴ ἀποπερατοῦται καὶ συγχρόνως, κύριε Πρόεδρε, νὰ γίνεται τὸ ἑξῆς καταπληκτικόν: Νὰ χρειάζωνται 6 ἑκατ. δραχ., νὰ πληρώνωνται ἀσφάλιστρα εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν, διότι ἔχει ἀσφαλισθῆ τὸ ἔργον αὐτό, 3 ἑκατ. δραχ. μέχρι σήμερον;

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Σκυλλάκος, ἔχει καὶ πάλιν τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, δι’ ἧς ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ, διατὶ δὲν ἐλήφθησαν μέτρα ἀπορροφήσεως τῶν ἀδιαθέτων καπνῶν ἐσωτερικῆς καταναλώσεως ἐσοδείας 1956 τῶν καπνοπαραγωγῶν τοῦ χωρίου Πουρνὰρ Λαρίσης.

§53Η. ΣΚΥΛΛΑΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, βεβαίως, τὸ θέμα τῆς μὴ ἀπορροφήσεως τῶν καπνῶν τοῦ 1956 εἰς τὸ χωρίον Πουρνὰρ εἶναι ἕνα θέμα τοπικόν, ἀλλὰ ἐπειδὴ ὁλόκληρος ὁ καπνοπαραγωγικὸς κόσμος τοῦ Νομοῦ Λαρίσης καὶ ὁλοκλήρου τῆς Ἑλλάδος εἶναι ἀνάστατος, διότι παρ’ ὅλα τὰ μέτρα ποὺ ἐλήφθησαν, ἡ ἀπορρόφησις καὶ ἡ πώλησις τῶν καπνῶν δὲν ἐπραγματοποιήθη. Ὅπου δὲ πραγματοποιοῦνται μικραὶ ἀγοραὶ καπνῶν δίδονται ἐξευτελιστικαὶ τιμαί. Ἐρωτῶνται οἱ ἁρμόδιοι κύριοι Ὑπουργοί, διὰ νὰ ἀποφύγωμεν καὶ ἄλλας ἐκδηλώσεις, ὡς τοῦ Ἀγρινίου καὶ ἄλλων χωρίων, σκέπτονται νὰ ἀνακοινώσουν τὰ μέτρα, εἰς τρόπον ὥστε νὰ κατορθώσουν οἱ παραγωγοί μας νὰ πωλήσουν τὰ καπνά των καὶ συγχρόνως πωλῶντας αὐτά, νὰ πάρουν μίαν τιμὴν ἱκανοποιητικὴν διὰ νὰ ζήσουν τὰ παιδιά των καὶ τὰς οἰκογενείας των;

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Χονδρονάσιος, ἔχει τὸν λόγον.

§55Α. ΧΟΝΔΡΟΝΑΣΙΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὰ καπνὰ τοῦ χωρίου Πουρνάρ, εἶναι ἀπώλητα ἀπὸ τὸ 1956. Οἱ καπνοπαραγωγοὶ τοῦ χωρίου διαμαρτύρονται, διατί, καίτοι εἶναι ἀρίστης ποιότητος καπνά, ἐν τούτοις, δὲν κατορθώνουν νὰ τὰ πωλήσουν, διὰ νὰ ἠμπορέσουν νὰ κάμουν νέας καλλιεργείας, διὰ νὰ ἠμπορέσουν νὰ ξεπληρώσουν τὰ χρέη των, τὰ ὁποῖα ἔχουν δημιουργήσει. Διότι, πρέπει νὰ γνωρίζητε, κ. ὑπουργέ, ὅτι εἶναι χρεωμένοι οἱ κάτοικοι τοῦ χωρίου Πουρνάρ. Ἀκριβῶς δι’ αὐτὴν τὴν καλλιέργειαν τῶν καπνῶν καὶ χρεώνονται καὶ ἐκ δευτέρου καὶ ἐκ τρίτου διὰ τὴν αὐτὴν καλλιέργειαν. Ἀδυνατοῦν νὰ συνεχίσουν τὴν καλλιέργειαν, ἂν δὲν πωληθοῦν τὰ καπνὰ τοῦ 1956. Δι’ αὐτὸ παρακαλοῦμεν ἰδιαιτέρως, ἀνεξαρτήτως καὶ δι’ ὅλον τὸ καπνικὸν ζήτημα, διὰ τὸ ὁποῖον ὑπάρχουν διαμαρτυρίαι ἀπὸ ὅλην τὴν Ἑλλάδα, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ ἄλλα χωρία τῆς Λαρίσης, νὰ ληφθοῦν μέτρα, ὥστε νὰ ἠμπορέσουν οἱ καπνοπαραγωγοὶ Πουρνὰρ νὰ πωλήσουν τὰ καπνά των.

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Παγώνης, ἔχει τὸν λόγον.

§57Χ. ΠΑΓΩΝΗΣ. Συμφωνῶ μὲ τὰ ὅσα εἶπον καὶ οἱ δύο προλαλήσαντες συνάδελφοι. Οἱ καπνοπαραγωγοὶ εὑρίσκονται εἰς ἀπόγνωσιν. Ἂν δὲν πωληθοῦν τὰ καπνά των, μαζὺ μὲ τὰς οἰκογενείας των οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ πᾶνε νὰ πεθάνουν. Ἔχουν 3 ἐτῶν καπνὰ ἀπώλητα. Θὰ πρέπει τὰ καπνὰ αὐτὰ νὰ ἀπορροφηθοῦν. Τὰ τελευταῖα μέτρα τῆς Κυβερνήσεως δὲν ἠμπόρεσαν νὰ ἱκανοποιήσουν τοὺς καπνοπαραγωγούς, διότι δὲν ἀπερροφήθησαν τὰ καπνά, τὰ ὁποῖα μένουν ἀπώλητα εἰς τὰ σπίτια των.

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ συσχετισθῇ πρὸς τὴν παροῦσαν καὶ ἡ ὑπ’ ἀριθ. 9 ἐρώτησις τῆς ἡμερησίας διατάξεως, ἡ ὁποία εἶναι τοῦ αὐτοῦ περιεχομένου. Ὁ κ. Α. Κακογιάννης, ἔχει τὸν λόγον.

§59Α. ΚΑΚΟΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἀφορμὴν τῆς ἐρωτήσεώς μας, ἔδωσε τὸ ὑπόμνημα τῶν καπνοπαραγωγῶν Παραβόλας–Αἰτωλοακαρνανίας, σχετικῶς μὲ τὰ ἀδιάθετα καπνὰ ἐσωτερικῆς καταναλώσεως, τὰ ὁποῖα ἔχουν εἰς χεῖρας των. Οἱ καπνοπαραγωγοὶ αὐτοί, κύριοι συνάδελφοι, ἔχουν 60 χιλιάδες ὀκάδες ἀδιάθετα καπνὰ τοῦ 1957, καθὼς καὶ 50 χιλιάδες ὀκάδες τοῦ 1956. Τὰ μέτρα τῆς Κυβερνήσεως δὲν ἱκανοποίησαν τοὺς καπνοπαραγωγοὺς τῆς Αἰτωλοακαρνανίας. Αἱ ἐκδηλώσεις τῶν καπνοπαραγωγῶν τῆς περιοχῆς αὐτῆς, θέτουν ἐπὶ τάπητος τὸ ὅλον θέμα τῶν καπνῶν. Ἡ τελευταία παράτασις τῆς 31ης Δεκεμβρίου 1958, τὴν ὁποίαν ἔδωσεν ἡ Κυβέρνησις εἰς τοὺς καπνοβιομηχάνους, ἔχει φέρει τὰ ἴδια ἀποτελέσματα μὲ τὰς προηγουμένας παρατάσεις. Οἱ καπνέμποροι περιέρχονται τὴν ὕπαιθρον καὶ ἀγοράζουν τὰ καπνὰ μὲ τιμὴν 10% εὐθηνοτέραν ἀπὸ αὐτὴν τοῦ 1956. Πρέπει, κατὰ συνέπειαν, ἡ Κυβέρνησις νὰ λάβῃ τὰ κατάλληλα μέτρα, διὰ νὰ μὴ ἀναγκάζωνται οἱ καπνοπαραγωγοί μας καὶ πωλοῦν εἰς ἐξευτελιστικὰς τιμὰς τὰ καπνά των.

§60Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. (Ὑπ. Ἐμπορίου). Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἐπεθύμουν νὰ εἴπω εἰς τοὺς κυρίους συναδέλφους, ὅτι γνωρίζουν πολὺ καλὰ ὅτι τὰ καπνὰ ἐσωτερικῆς καταναλώσεως ἀποτελοῦν μίαν ἐξειδικευμένην κατηγορίαν καπνῶν. Στρέφονται πρὸς τὸν Ἕλληνα καταναλωτήν. Κατὰ συνέπειαν, τὸ ποσοστὸν τῆς καταναλώσεως δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὸ προσδιορίσῃ ἡ παραγωγή. Τὸ προσδιορίζει ὁ καπνιστής. Καὶ εἶναι βέβαιον, ὅτι ἡ ὑπερτέρα παραγωγὴ τῆς ἐσωτερικῆς καταναλώσεως, δηλαδὴ οἱ Ἕλληνες καπνισταί, ἡμεῖς οἱ ὁποῖοι εὑρισκόμεθα εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην καὶ ἀποτελοῦμεν καπνιστάς, ὅπως καὶ οἱ κύριοι συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι ἐρωτοῦν καὶ ἐνδιαφέρονται, ἀποτελοῦν καπνιστάς, δὲν δέχονται νὰ αὐξήσουν τὸ κάπνισμα εἰς τὸν βαθμόν, εἰς τὸν ὁποῖον αὐξάνουν οἱ παραγωγοὶ τὴν παραγωγήν των. Κατὰ συνέπειαν ἀντιμετωπίζομεν πράγματι ἕνα ὀξύτατον θέμα καπνῶν ἐσωτερικῆς καταναλώσεως, ὀξύτατον, διότι ἐκτὸς ἀπὸ τὰ ὀλίγα περισσεύματα τῆς ἐσοδείας 1956, ἔχομεν τὰ ἀκόμη περισσότερα τῆς ἐσοδείας 1957. Ἡ Κυβέρνησις ἔλαβε τὰ γνωστὰ μέτρα. Μέσα εἰς τὰ μέτρα αὐτά, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ ἀντιμετωπίσουν πλεόνασμα παραγωγῆς, θὰ εἶναι καὶ διὰ τὸ ποσοστὸν 57%, μὲ τὸ ὁποῖον ἔχει αὐξηθῆ ἡ ἐσωτερικὴ κατανάλωσις. Ἀντιλαμβάνεσθε τὴν ὀξύτητα τοῦ θέματος καὶ τοῦ προβλήματος. Παρὰ ταῦτα, ἡ Κυβέρνησις ἀπεφάσισεν ἐν τῷ συνόλῳ ν’ ἀντιμετωπίσῃ τὸ θέμα καὶ θέλω νὰ ἐλπίζω ὅτι θὰ εἶναι ἴσως ἡ πρώτη φορὰ κατὰ τὴν ὁποίαν οἱ παραγωγοί, παρ’ ὅλον ὅτι ἔχουν εἰς τοιοῦτον βαθμὸν ηὐξημένην παραγωγήν, δὲν θὰ ἔχουν περισσεύματα καπνῶν εἰς χεῖρας των.

§61Α. ΚΑΚΟΓΙΑΝΝΗΣ. Λυποῦμαι πολύ, διότι ἡ ἀπάντησίς σας δὲν ἱκανοποιεῖ ἰδίως τὸν καπνοπαραγωγικὸν κόσμον.

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Γαρουφαλιᾶς, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, δι’ ἧς ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ εἰς ποῖον ποσὸν ἀνέρχονται τὰ χορηγηθέντα δάνεια ὑπὸ τῆς ΑΤΕ, ἢ ὑπὸ τῶν κεφαλαίων ἐπενδύσεων εἰς Ἑνώσεις Συνεταιρισμῶν ἢ Συνεταιρισμούς, διὰ τὴν ἵδρυσιν ἀγροτικῶν βιομηχανιῶν κατὰ κατηγορίας κλπ.

§63Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Ἡ ἐρώτησίς μου ὑπεβλήθη, ἵνα μοῦ παρασχεθοῦν ὡρισμένα στοιχεῖα καὶ ἀριθμοί. Συνεπῶς, ἀναμένω ἀπὸ τοὺς ἁρμοδίους ὑπουργοὺς νὰ μοῦ παράσχουν ταῦτα.

§64Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπ. Γεωργίας). Θέλετε νὰ τοὺς ἀναγνώσω ἢ νὰ τοὺς καταθέσω;

§65Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ. Σεβόμενος τὸν ὑπὸ τοῦ Κανονισμοῦ περιορισμὸν τοῦ πενταλέπτου, παρακαλῶ νά τοὺς καταθέσητε.

§66Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπ. Γεωργίας). Πολὺ εὐχαρίστως. Θὰ καταχωρηθοῦν εἰς τὰ πρακτικά, ἵνα λάβητε γνῶσιν. (Καταχωρεῖται τὸ κατατεθὲν ἔγγραφον τοῦ Ὑπουργοῦ Γεωργίας, ἔχον οὕτω: Ἐρώτησις τοῦ κ. Γαρουφαλιᾶ (ἐπὶ δανείων Α.Τ.Ε. διὰ Γεωργικὰς Βιομηχανίας).

Ποσοστὸν ρευστοποιήσεως 73,45%.

3. Ἐκ τῶν ὑπ’ εὐθύνην καὶ διὰ λογαριασμὸν τῆς Α.Τ.Ε. χρηματοδοτηθεισῶν κατὰ τὰ ἄνω Συν)κῶν Βιομηχανιῶν, ἅπασαι λειτουργοῦν καὶ ἐξυπηρετοῦν πολλαπλῶς τοὺς γεωργοὺς καὶ τὴν ἐθνικὴν ἐν γένει οἰκονομίαν. Τινὲς ἐκ τούτων, συναντοῦν δυσχερείας τινὰς εἰς τὴν ἐν γένει λειτουργίαν καὶ ἐξυπηρέτησιν τῶν διατεθέντων διὰ τὴν ἵδρυσιν, βελτίωσιν κλπ. κεφαλαίων ἢ λόγῳ προσκαίρων εἰδικῶν δυσχερειῶν ἢ δημιουργηθεισῶν εἰδικῶν συνθηκῶν ἢ συνεπεία μειωμένης τιμῆς τῶν προϊόντων, ἅτινα ἐπεξεργάζονται ἢ δυσχεροῦς διαθέσεώς των κλπ. Τὰς συνεταιρικὰς ταύτας βιομηχανίας, παρακολουθεῖ ὅλως ἰδιαιτέρως ἡ Α.Τ.Ε., λαμβάνουσα ἐπικαίρως τὰ ἐνδεικνυόμενα εἰς ἑκάστην περίπτωσιν μέτρα διὰ τὴν εἴσπραξιν τῶν κεφαλαίων της, διὰ τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν αἱ ἀναγκαῖαι ἀσφάλειαι.

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Σκυλλάκος, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, δι’ ἧς ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ ἐὰν πρόκειται νὰ ἱκανοποιηθῇ τὸ αἴτημα τῶν παραγωγῶν τῆς παρακαρλείου περιοχῆς τοῦ Νομοῦ Λαρίσης, περὶ ἀναστολῆς τῶν πρὸς τὴν Α.Τ.Ε. χρεῶν των.

§68Η. ΣΚΥΛΛΑΚΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, οἱ παραγωγοὶ τῶν 21 χωρίων (Μελισσοχωρίου, Πλατυκάμπου, Μελίας, Μελίσσης, Μοδέστου, Ἀχιλλείου, Κυψέλης, Μελίσσης Ἀρμενίου, Σωτηρίου κλπ.» τῆς παρακαρλείου περιοχῆς τοῦ Νομοῦ Λαρίσης, ἐπὶ 5 συνεχῶς καλλιεργητικὰς περιόδους ἔχουν ὑποστῆ μεγάλας καταστροφάς. Συνεπείᾳ τοῦ γεγονότος αὐτοῦ, καθολικὸν εἶναι τὸ αἴτημά των, ὅπως τύχουν ἀναστολῆς τῶν χρεῶν των ἢ τὰ χρέη των νὰ γίνουν τοὐλάχιστον μακροπρόθεσμα. Τὸ αἴτημά των ἔχει υἱοθετηθῆ καὶ ἀπὸ τὴν Ἕνωσιν Συνεταιρισμῶν Λαρίσης καὶ ἔχουν σταλῆ εἰδικὰ ὑπομνήματα πρὸς τὴν ΑΤΕ καὶ πρὸς τὸν ἁρμόδιον ὑπουργόν. Διὰ τῶν ὑπομνημάτων των, παρακαλοῦν τὴν Κυβέρνησιν ὅπως συστήσῃ εἰς τὴν ΑΤΕ τὴν ἀναστολὴν τῶν χρεῶν των ἢ τὴν μετατροπήν των εἰς μακροπρόθεσμα τοιαῦτα. Λόγῳ τῆς ἐξευτελιστικῆς τιμῆς μὲ τὴν ὁποίαν διέθεσαν τὸν σῖτον των, 2.85 κατ’ ὀκᾶν, εὑρίσκονται εἰς ἀπελπιστικὴν κατάστασιν. Ἐὰν δὲν ἐνισχυθοῦν οἰκονομικῶς, κινδυνεύουν νὰ μὴ καλλιεργήσουν τὰ κτήματά των. Εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς θὰ λάβῃ τὰ κατάλληλα μέτρα, ὥστε ἡ Τράπεζα νὰ ἀναστείλῃ ὁλοκληρωτικῶς τὴν καταβολὴν τῶν χρεῶν των. Πρέπει νὰ γνωρίζῃ ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἁρμόδιος, εἰς τὸν ὁποῖον οἱ παραγωγοὶ τῆς παρακαρλείου περιοχῆς νὰ μὴ ἔχουν ἀναπτύξει τὸ ζήτημά των. Ὅσοι ὑπουργοί, διῆλθον ἐκ Λαρίσης, ὅλους τοὺς ἐπεσκέφθησαν πολυμελεῖς ἐπιτροπαί. Μάλιστα καὶ βουλευταὶ τῆς κυβερνητικῆς παρατάξεως τοῦ Νομοῦ, ἔχουν ζητήσει τὴν υἱοθέτησιν τοῦ αἰτήματος τούτου, ἔχουν δὲ διαμαρτυρηθῆ κατὰ τῆς Α.Τ.Ε., διὰ τὰς πιέσεις καὶ τὰ καταναγκαστικὰ μέτρα ποὺ ἔχει λάβει. Ἐὰν δὲν ἀνασταλοῦν τὰ χρέη καὶ ἐὰν δὲν διαταχθῇ ἡ Α.Τ.Ε. νὰ χορηγήσῃ γενικῶς ἐνισχύσεις, σιτόσπορον, καλλιεργητικὰ δάνεια καὶ λιπάσματα, ἀνεξαρτήτως τῆς παλαιότητος τῶν ὀφειλῶν, χιλιάδες στρέμματα θὰ μείνουν ἄσπαρτα καὶ χιλιάδες παραγωγῶν θὰ ἐξουθενωθοῦν οἰκονομικῶς.

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἐρωτήσεως, ὁ κ. Α. Χονδρονάσιος, ἔχει τὸν λόγον.

§70Α. ΧΟΝΔΡΟΝΑΣΙΟΣ. Οἱ ἀγρόται τῆς παρακαρλείου περιοχῆς, κ. Πρόεδρε, εὑρίσκονται εἰς πλήρη ἀπόγνωσιν. Αἱ πλημμῦραι τῶν τελευταίων ἐτῶν, κατέστρεψαν τὴν ἐσοδείαν των. Εἰς τὴν περιοχὴν αὐτὴν κατακλύζουν τὰ νερὰ τῆς λίμνης Κάρλας καὶ ἢ δὲν ἠμποροῦν νὰ καλλιεργήσουν τὰ χωράφια των οἱ ἀγρόται καὶ μένουν ἄσπαρτα, ἢ, τὸ καὶ χειρότερον, κατορθώνουν καὶ σπέρνουν, ὁπότε χάνουν καὶ τὰ γενόμενα ἔξοδα. Ἔργα ἀποστραγγιστικὰ καὶ ἀρδευτικὰ εἰς τὴν περιοχὴν δὲν κατεσκευάσθησαν ἀκόμη ἀπὸ τὸ Κράτος, ὥστε νὰ προστατεύεται ἡ παραγωγή των καὶ ἔτσι, μετὰ ἀπὸ κάθε κάπως μεγαλυτέραν τοῦ συνήθους βροχόπτωσιν, οἱ σιτοπαραγωγοὶ δὲν θερίζουν καὶ δὲν δύνανται νὰ ἐξοφλήσουν τὰ πρὸς τὴν ΑΤΕ χρέη των. Ἤδη, σχεδὸν ὅλοι οἱ παραγωγοὶ τῆς παρακαρλίου περιοχῆς ἀδυνατοῦν νὰ πληρώσουν τὰς ὀφειλάς των πρὸς τὴν ΑΤΕ. Παρὰ ταῦτα, ὅμως, τὸ Ὑποκατάστημα Λαρίσης τῆς ΑΤΕ, ἐπιμένει νὰ εἰσπράξῃ τὰ χρέη τῶν ἀγροτῶν αὐτῶν καὶ λαμβάνει πιεστικὰ μέτρα ἐναντίον των. Τρεῖς ἀγρόται τῶν χωρίων Μέλισσα καὶ Λοφίσκος ἔχουν προσωποκρατηθῆ, καὶ διὰ νὰ πληρώσουν τὰ χρέη των ἠναγκάσθησαν νὰ πωλήσουν εἰς ἐξευτελιστικὴν τιμὴν ἀγρούς των καὶ ἄλλος νὰ ἐκμισθώσῃ εἰς τρίτον μὲ πολυετῆ μίσθωσιν. Ἡ ἀθλία οἰκονομικὴ κατάστασις τῶν ἀγροτῶν ὅμως, τῶν παρακαρλίων χωρίων εἶναι γνωστὴ καὶ εἰς τοὺς ἁρμοδίους κυβερνητικοὺς παράγοντας. Εἰς σύσκεψιν ἐκπροσώπων τῶν ἀγροτῶν, γενομένην πρὸ μηνῶν εἰς τὸ χωρίον Μελία, μὲ πρωτοβουλίαν τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν, ἐνεκρίθη ψήφισμα, τὸ ὁποῖον ὑπεβλήθη εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ εἰς τὸ ὁποῖον ζητοῦν νὰ μετατραποῦν τὰ δάνειά των πρὸς τὴν Α.Τ.Ε., εἰς μεσοπρόθεσμα πενταετοῦς διαρκείας. Ὁ κ. ὑφυπουργὸς τῆς Γεωργίας, γνωρίζει, ἐπίσης, τὴν ὀξύτητα τοῦ θέματος αὐτοῦ καὶ ὑπεσχέθη νὰ λάβῃ εἰδικὰ μέτρα διὰ τοὺς δυστυχεῖς αὐτοὺς ἀγρότας τῆς παρακαρλίου περιοχῆς, ἡ οἰκονομία, ἡ γεωργική, τῶν ὁποίων ἔχει καταρρεύσει καὶ δὲν ἔχουν σήμερον ὄχι μόνον σπόρον καὶ τὰ ἀπαιτούμενα καλλιεργητικὰ ἔξοδα διὰ τὴν νέαν σποράν, ἀλλὰ οὔτε αὐτὸν τὸν ἀναγκαῖον σῖτον διὰ τὸ ψωμὶ τῶν οἰκογενειῶν των. Κατόπιν ὅλων αὐτῶν, ἐρωτᾶται ὁ κ. Ὑπουργός, ποῖα μέτρα πρόκειται νὰ λάβῃ διὰ τοὺς ἀγρότας τῆς παρακαρλίου περιοχῆς καὶ ποίας γραπτὰς ἐντολὰς ἔδωσεν ἢ πρόκειται νὰ διαβιβάσῃ πρὸς τὴν Διεύθυνσιν τοῦ Ὑποκαταστήματος τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης, ὥστε νὰ παύσουν αἱ διώξεις καὶ νὰ ἐνισχυθοῦν ἐκ νέου οἱ ἀγρόται μὲ σπόρους, λιπάσματα καὶ καλλιεργητικὰ δάνεια;

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑφυπουργὸς τῆς Γεωργίας, ἔχει τὸν λόγον.

§72Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπ. Γεωργίας). Ὁμολογουμένως ὑπάρχει ἓν θέμα μὲ κάποιαν ὀξύτητα εἰς τὴν περιοχὴν ἐκείνην, διότι ὑπέστησαν ζημίας τὸ 1957 καὶ ἐν συνεχείᾳ τὸ 1958. Ἔλαβον γνῶσιν ὁ ἴδιος προσωπικῶς, ἐπ’ εὐκαιρίᾳ μιᾶς περιοδείας μου, τῆς καταστάσεως αὐτῆς. Καὶ γνωρίζει ὁ κ. συνάδελφος, διότι ἦτο παρών, ὅτι ἔδωσα ἐντολὴν εἰς ἕνα διευθυντὴν τοῦ ἐκεῖ ὑποκαταστήματος τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης νὰ ἀποφύγῃ λῆψιν καταναγκαστικῶν μέτρων εἰς βάρος οἱουδήποτε. Καὶ πράγματι δὲν ἐλήφθη. Πρέπει νὰ γνωρίζουν οἱ κύριοι συνάδελφοι, ὅτι εἰς ὅλην τὴν περιοχὴν Λαρίσης ἐπὶ 13.000 ὀφειλετῶν πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν ἐλήφθησαν ἐφέτος μόνον ἐπὶ 40 περιπτώσεων καταναγκαστικὰ μέτρα. Ὄχι προσωποκρατήσεις, ἀλλὰ κοινοποιήσεις ἐπιταγῶν, ἀπειλὰς κατασχέσεως ἢ ἀπειλὰς προσωποκρατήσεως. Ὅταν αὐτὴ εἶναι ἡ ἀλήθεια, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ πιστευτὴ ἡ καταγγελία τῶν κυρίων συναδέλφων καὶ ἑπομένως δὲν ἔχει θέσιν. Γνωρίζουν, οἱ κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἡ μετατροπὴ τῶν βραχυπροθέσμων δανείων εἰς μακροπρόθεσμα δὲν εἶναι ἐπιτρεπτὴ ἐκ τοῦ καταστατικοῦ τῆς Τραπέζης, ὅτι ἡ καθολικὴ ἀναστολὴ τῶν χρεῶν, δὲν εἶναι σκόπιμος, ἐπ’ ὠφελείᾳ τῆς ἰδίας τάξεως τῶν ἀγροτῶν καὶ ἐπ’ ὠφελείᾳ καὶ τοῦ συμφέροντος τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης —διότι τὸ μέτρον αὐτὸ θὰ ὠφελήσῃ καὶ τοὺς κακοπίστους καὶ πρέπει νὰ ὁμολογήσωμεν ὅτι ὑπάρχει εὐτυχῶς ἓν ἐλάχιστον ποσοστὸν κακοπίστων— καὶ ἀκόμη γνωρίζουν οἱ κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἔχουν δοθῆ κατ’ ἐπανάληψιν διαταγαὶ καὶ ὄχι μόνον δὲν λαμβάνονται μέτρα πιέσεως, ἀλλὰ τοὐναντίον ὅλοι οἱ Παρακάρλιοι τυγχάνουν ἐνισχύσεως εἴτε λιπασμάτων, εἴτε σπορᾶς καὶ παντὸς τρόπου χρηματικῆς ἐνισχύσεως, ἀσχέτως ἐὰν ἔχουν τακτοποιήσει τὰς ὀφειλάς των ἢ ὄχι. Ἑπομένως βλέπετε, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐν τῇ ἐκτιμήσει τῆς εἰδικῆς ἐκεῖ καταστάσεως καὶ ἐν τῇ ἐπιθυμίᾳ νὰ ἐξυπηρετήσῃ τὴν τάξιν τῶν ἀγροτῶν, διὰ τὴν ὁποίαν ἐνδιαφέρεται, εἰδικῶς εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν ἔλαβεν ἐξαιρετικὰ μέτρα, χωρὶς νὰ εἶναι δυνατὸν —ἐπαναλαμβάνω— ἐπ’ ὠφελείᾳ τῆς τάξεως τῶν ἀγροτῶν νὰ ἐπεκτείνωμεν τὸ μέτρον γενικῶς δι’ ὅλους καὶ διὰ τοὺς κακοπίστους.

§73Η. ΣΚΥΛΛΑΚΟΣ. Τὸ ὅτι ἐλήφθησαν ἀναγκαστικὰ μέτρα, ἀκόμη ὅτι καὶ ἡ προσωποκράτησις ἐγένετο εἰς βάρος τῶν παραγωγῶν τῆς περιοχῆς ταύτης, κ. ὑπουργέ, εἶναι ἀναμφισβήτητον. Αὐτὸ τὸ πρᾶγμα μᾶς καταγγέλλεται καθημερινῶς διὰ τηλεγραφημάτων καὶ τὸ ἔχουν καταγγείλει καὶ συνάδελφοι τῆς ΕΡΕ τοῦ Νομοῦ μας.

§74Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφ. Γεωργίας). Μοῦ δίδετε, κ. συνάδελφε, τὸ ὄνομα ἔστω καὶ ἑνὸς παραγωγοῦ, ὁ ὁποῖος ἐπροσωποκρατήθη; Ἐάν, κ. συνάδελφε, συνέβαινε τοιοῦτόν τι, πρῶτος ὑμεῖς θὰ καταγγέλλατε αὐτὸν τοὐλάχιστον διὰ τηλεγραφήματός σας.

§75Η. ΣΚΥΛΛΑΚΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργός, κ. Πρόεδρε, ἀναγνωρίζει ὅτι διὰ τὴν περιφέρειαν ταύτην ὑπάρχει θέμα καὶ μάλιστα θέμα ὀξύ. Τὸν ἐρωτῶ ὅμως, πῶς θὰ ὑπάρξῃ δυνατότης χωρὶς λιπάσματα, χωρὶς σπόρους, χωρὶς καλλιεργητικὰ δάνεια νὰ καλλιεργήσουν οἱ παραγωγοὶ αὐτοί, ὅταν ἡ ΑΤΕ ἀρνῆται τὴν ἐνίσχυσίν των διότι δὲν ἐξώφλησαν τὰ χρέη των; Διατί νὰ μὴ δοθῇ γενικὴ διαταγὴ ἀναστολῆς χρεῶν καὶ ἐνισχύσεως ὑπὸ τῆς ΑΤΕ τῶν παραγωγῶν αὐτῶν ἀνεξαρτήτως τοῦ χρόνου τῶν χρεῶν των; Δὲν νομίζει ὅτι οἱ παραγωγοὶ θὰ ἀναγκασθοῦν νὰ πωλήσουν τὰ χωράφια των γιὰ νὰ ἐξοφλήσουν τὰ χρέη των καὶ γιὰ νὰ σπείρουν τοὺς ἀγρούς των;

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Γλιγλῆς, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του σχετικῶς μὲ τὴν ἀναγκαστικὴν ἀπαλλοτρίωσιν ἀγροκτημάτων κειμένων εἰς τὴν Μύκονον, Δῆλον καὶ Ρήνειαν.

§77Π. ΓΛΙΓΛΗΣ. Τόσον εἰς τὴν Μύκονον, κ. Πρόεδρε, ὅσον καὶ εἰς τὴν Δῆλον καὶ Ρήνειαν, ὑπάρχουν ἐκτάσεις, αἱ ὁποῖαι ἔχουν ἀπαλλοτριωθῆ πρὸς ἀποκατάστασιν ἀκτημόνων γεωργῶν. Ἐνῷ ὅμως, αἱ ἐκτάσεις αὐταὶ δὲν ἔχουν ἀρχαιολογικήν τινα ἀξίαν, ἡ ἀπαλλοτρίωσις αὐτῶν δὲν προχωρεῖ ὥστε αἱ ἐκτάσεις αὐταὶ τὸ ταχύτερον νὰ δοθοῦν εἰς τοὺς ἀκτήμονας ἀγρότας. Παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ μᾶς πληροφορήσῃ, ποῦ προσκρούει αὐτὴ ἡ ὑπόθεσις.

§78Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπ. Γεωργ.). Πληροφορῶ τὸν κ. συνάδελφον, ὅτι δὲν προωθοῦμεν τὸ θέμα τῆς διαδικασίας τῶν ἀπαλλοτριώσεων, ἀκριβῶς, διὰ νὰ προστατεύσωμεν τοὺς ἀγρότας. Ὡς γνωρίζετε, ἔχει ἐπιβληθῆ ἐκεῖ ἡ ἀναγκαστικὴ μίσθωσις ἀπὸ τὸ 1947. Ἡ ἐγκατάστασις τῶν ἀναγκαστικῶν μισθωτῶν εἰς ὅλας τὰς ἐκτάσεις τῶν δύο νήσων ἐγένετο τὸ 1950. Σύμφωνα μὲ τὸν νόμον καὶ τὴν ἀπόφασιν, ἡ ἀναγκαστικὴ μίσθωσις ἔχει μίαν διάρκειαν 10ετῆ. Ἑπομένως ἔχομεν περιθώριον χρόνου, ἔχομεν τὸ 1959 καὶ τὸ 1960, ἀκόμη, ἀνεξαρτήτως τοῦ ὅτι βάσει τοῦ εἰδικοῦ νόμου περὶ ἀναγκαστικῆς μισθώσεως δυνάμεθα νὰ παρατείνωμεν τὸν χρόνον τῆς ἀναγκαστικῆς μισθώσεως καὶ ἐπὶ ἄλλην μίαν 10ετίαν. Τί θὰ συμβῇ ὅμως; Ἐὰν προχωρήσωμεν τὴν ἀπαλλοτρίωσιν βάσει τοῦ καταστατικοῦ νόμου περὶ ἀπαλλοτριώσεως, τοῦ νόμου 2185 τοῦ κ. Ἀλλαμανῆ, ἐπαναλαμβάνοντες καὶ διάταξιν προγενεστέρου ἀγροτικοῦ νόμου, ἡ ἀπαλλοτρίωσις καὶ ἡ ἐγκατάστασις ἡ προσωρινὴ τῶν δικαιούχων λύει τὴν ἀναγκαστικὴν μίσθωσιν. Ἡ ἀπαλλοτρίωσις ὅμως δὲν ἠμπορεῖ νὰ θίξῃ τόπους ἔχοντας ἀρχαιολογικὴν ἀξίαν. Καὶ ὅσον ἀφορᾷ μὲν τὴν μικρὰν Δῆλον, ἐκεῖ ἀναμφισβητήτως ὑπάρχουν ἐκτάσεις ὅπου ἀσφαλῶς ἔχουν ἀρχαιολογικὴν ἀξίαν, βάσει δὲ τοῦ νόμου καὶ τῆς ἀποφάσεως αὐτῆς δὲν θίγονται αἱ ἐκτάσεις αὐταί. Καὶ ὅμως εἰς τὰς ἐκτάσεις αὐτὰς ὑπάρχουν ἀναγκαστικοὶ μισθωταὶ ὅπως καὶ εἰς τὴν νῆσον Μύκονον, ὅπου ἐκεῖ πλέον ἐὰν προχωρήσωμεν τὴν ἀναγκαστικὴν μίσθωσιν βάσει καταστατικῆς διατάξεως τοῦ ἀγροτικοῦ κώδικος, τελειώνει ἡ ἀναγκαστικὴ μίσθωσις, ἀλλὰ δὲν δυνάμεθα νὰ θίξωμεν διότι ἐξαιροῦνται τῆς ἀπαλλοτριώσεως οἱ ἔχοντες ἀρχαιολογικὴν ἀξίαν τόποι. Γνωρίζετε εἰς ποῖον ἀριθμὸν στρεμμάτων ἀνέρχονται αἱ ἐκτάσεις αὐταί; Εἶναι 3.000 στρέμματα τὰ ἔχοντα ἀρχαιολογικὴν ἀξίαν, διότι καθ’ ὑπόδειξιν τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας ἡμεῖς θὰ κάμωμεν τὴν ἐξαίρεσιν. Κινδυνεύουν λοιπόν, οἱ δυστυχεῖς αὐτοὶ παραγωγοί, ἐὰν ἀκολουθήσωμεν τὴν ἄποψίν σας, νὰ εὑρεθοῦν ἐκτὸς τῶν ἐκτάσεων αὐτῶν, τὰς ὁποίας σήμερον καλλιεργοῦν καὶ τὰς ὁποίας δύνανται νὰ καλλιεργήσουν ἐπὶ μίαν 11ετίαν ἀκόμη. Ἔτσι ἔχει ἡ ἱστορία τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς καὶ νομίζω ὅτι αἱ ἐξηγήσεις μου θὰ σᾶς πείσουν ὅτι ὀρθὴν πολιτικὴν ἀκολουθεῖ τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας, ἐνδιαφερόμενον διὰ τοὺς παραγωγούς.

§79Π. ΓΛΙΓΛΗΣ. Κύριε ὑφυπουργέ, αἱ πληροφορίαι μου εἶναι ὅτι οἱ τόποι αὐτοὶ εἶναι ἄνευ ἀρχαιολογικῆς ἀξίας, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι τὸ θέμα θὰ πρέπει νὰ λήξῃ. Ἐὰν ὑπάρχουν βοσκότοποι ποὺ ἔχουν ἀρχαιολογικὴν ἀξίαν, αὐτοὶ θὰ πρέπει νὰ χωρισθοῦν καὶ νὰ ἀπαλλοτριωθοῦν, ἀλλὰ διὰ νὰ τὸ πάρουν ἀπόφασιν καὶ οἱ γεωργοκτηνοτρόφοι τῆς περιφερείας αὐτῆς, ἀντὶ ἀπαλλοτριώσεως 5 καὶ 6 χιλιάδων στρεμμάτων, νὰ ἀπαλλοτριωθοῦν 2–3.000, ὅσα δὲν ἔχουν ἀρχαιολογικὴν ἀξίαν. Αὐτὸ νομίζομεν ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ, διὰ νὰ ξεκαθαρισθῇ τὸ θέμα μιὰ καὶ καλή.

§80Δ. ΘΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Ὑφυπ. Γεωργίας). Ἡμεῖς ἐφέραμεν τὰς ἀντιρρήσεις μας. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἔκτασιν ἡ ὁποία ἔχει ἀρχαιολογικὴν ἀξίαν, εἶναι σαφὴς ἡ διάταξις τοῦ ἀγροτικοῦ κώδικος, ὅτι τῇ ὑποδείξει τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας ἐξαιροῦνται οἱ τόποι αὐτοὶ καὶ εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ σεβασθῶμεν τὴν ἄποψιν αὐτήν.

§81Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Κύριε Πρόεδρε, ἐδῶ δὲν πρόκειται περὶ βοσκοτόπων, ἀλλὰ πρόκειται περὶ κτημάτων, τὰ ὁποῖα καλλιεργοῦνται. Πῶς εἶναι δυνατόν, λοιπόν, οἱονεὶ νὰ παρασύρῃ κανεὶς τοὺς γεωργοὺς εἰς τὴν ἐπένδυσιν ἔστω καὶ τῶν μικρῶν οἰκονομιῶν των, εἰς τὴν βελτίωσιν τῶν ἀγρῶν αὐτῶν, ὅταν μεθαύριον θὰ ἀπαλλοτριωθοῦν πάλιν διὰ λόγους ἀρχαιολογικῶν ἐρευνῶν. Ἐκεῖνο δὲ ποὺ εἶπεν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος, ὅτι διατί δὲν ἀπαλλοτριώνονται τὰ μισά, δὲν τὸ ἐσκέφθη πολύ, διότι δὲν εἶναι γνωστὸν εἰς ποίαν περιοχὴν ὑπάρχουν αἱ ἀρχαιότητες, ἀλλὰ οὔτε καὶ ἡ ἄποψις, κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν ὑπάρχουν ἀρχαιότητες ἐκεῖ, εὐσταθεῖ. Καί, ἐν πάσῃ περιπτώσει, αὐτὸ τὸ ἐνδιαφέρον ὑπὲρ τῆς Μυκόνου καὶ τῶν ἀγροτῶν τῆς Δήλου καὶ τῆς Ρηνείας εἶναι ὀλίγον ὄψιμον, διότι ἡμεῖς εἴμεθα ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐθεσπίσαμεν τὸν θεσμὸν τῆς ἀναγκαστικῆς μισθώσεως καὶ ἡμεῖς εἴμεθα ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι προέβημεν εἰς τὴν ἀναγκαστικὴν μίσθωσιν χάριν αὐτῶν τῶν ἀγροτῶν τῆς περιοχῆς αὐτῆς. Ἀλλὰ καὶ γενικώτερον, οὐδέποτε ἡ Μύκονος εἶδε τόσον ἐνδιαφέρον ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως ἔχει ἰδῆ ἀπὸ τὴν ἰδικήν μας Κυβέρνησιν.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρελθούσης τῆς ὥρας συζητήσεως ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων, εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ἡ ὑπ’ ἀριθ. 1 εἶναι τοῦ κ. Μπακοπούλου. Ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἐτηλεγράφησεν ἐκ Σούδας ὅτι εὑρίσκεται ἐκεῖ σήμερον ἐκτάκτως δι’ ὑπηρεσιακὴν ἀνάγκην καὶ παρακαλεῖ νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1 ἐπερωτήσεως. Συνεπῶς ἀναβάλλεται διὰ τὴν προσεχῆ συνεδρίασιν.

§83Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, βεβαίως, ἐφ’ ὅσον ἀπουσιάζει ὁ κ. ὑπουργός, δὲν εἶναι δυνατὴ ἡ συζήτησις. Θὰ παρακαλέσω μόνον, εἰς τὴν ἑπομένην συνεδρίασιν καὶ μετὰ τὴν λῆξιν τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἑπομένης ἐπερωτήσεως, τῆς ὑπ’ ἀριθ. 2, νὰ ἔλθῃ ἡ ἰδική μου ἐπερώτησις πρὸς συζήτησιν. Νὰ μὴ θεωρηθῇ, δηλαδή, ὅτι ἀναβάλλεται πέραν τῆς σειρᾶς της.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Ἡ ὑπ’ ἀριθ. 2, τοῦ κ. Γαληνοῦ. Κύριε Γαληνέ, ἤθελα νὰ διαβάσω τὴν ἐπερώτησίν σας: «Ἐπερωτῶ τοὺς ἀξιοτίμους ὡς ἄνω κ.κ. ὑπουργούς, διότι εἰς τὴν ὑπόθεσιν τοῦ μεταλλείου Λαρύμνης χάρις εἰς τὴν περίεργον καὶ σκανδαλώδη τακτικὴν τῆς Κυβερνήσεως, προστατευούσης ἀτομικὰ συμφέροντα ἑνὸς ἀνθρώπου, ἡ Ἑλλάς, ἀφ’ ἑνὸς ὑφίσταται σημαντικὴν ζημίαν ἐκ τῶν Ἰταλικῶν ἐπανορθώσεων καὶ ἀφ’ ἑτέρου ἐμφανίζεται εἰς τὴν διεθνῆ κοινὴν γνώμην καὶ τὰς κυβερνήσεις καὶ τὰ δικαστήρια ξένων χωρῶν ὡς χώρα ἀνέντιμος καὶ ἀσεβὴς πρὸς τὰς διεθνεῖς ὑποχρεώσεις της». Ἤθελα νὰ σᾶς παρακαλέσω, ἰδιαιτέρως δὲ ὑμᾶς, κύριε Γαληνὲ καὶ ὅλους τοὺς κ. συναδέλφους, ὅτι πρέπει νὰ ἀποφεύγετε χαρακτηρισμοὺς τοιούτου εἴδους. Τὰ ἐπιχειρήματα ἢ ὑπάρχουν ἢ δὲν ὑπάρχουν. Οἱ χαρακτηρισμοὶ ἐξασθενίζουν ἐνίοτε καὶ αὐτὰ ταῦτα τὰ ἐπιχειρήματα, ὅπως λέγει μία γαλλικὴ παροιμία. Θὰ μοῦ εἶναι δυσχερὲς εἰς τὸ μέλλον νὰ τὰς δέχωμαι, (δὲν τὰς βλέπω ἄλλωστε τὰς ἐπερωτήσεις, διότι ὑποβάλλονται ἀπ’ εὐθείας εἰς τὴν ὑπηρεσίαν). Θὰ σᾶς παρεκάλουν ὅμως νὰ μεταχειρίζεσθε ἐκφράσεις περισσότερον κοινοβουλευτικάς, διότι ἄλλως εἶμαι ὑποχρεωμένος ἐφεξῆς ἐφαρμόζων τὸν Κανονισμόν, νὰ μὴ δέχωμαι ἔγγραφα συντεταγμένα κατὰ τρόπον ἀνάρμοστον. Κύριε Γαληνέ, ἔχετε τὸν λόγον.

§85Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τῆς παρατηρήσεώς σας, πρῶτον ἔχω νὰ εἴπω τοῦτο: Παρατηρεῖται, δυστυχῶς εἰς τὴν Βουλὴν αὐτήν, μία κωλυσιεργία εἰς τὴν συζήτησιν τῶν ἐρωτήσεων καὶ τῶν ἐπερωτήσεων. Ἡ ἐπερώτησις αὐτὴ ἔχει κατατεθῆ ἀπὸ διετίας, ἀνενεώθη δὲ εἰς τὴν σύνοδον τῆς παρούσης Βουλῆς καὶ οὐδέποτε εἶδε τὸ φῶς τῆς ἡμέρας. Εἶναι φυσικὸν ὅτι οἱ ἐπερωτῶντες τὴν Κυβέρνησιν, διότι αἱ ἐπερωτήσεις μένουν μόνον εἰς τὸ βιβλίον, δὲν φθάνουν ποτὲ πρὸς συζήτησιν... (δὲν ἠκούσθη).

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ μόνος, ὁ ὁποῖος δὲν εὐθύνεται εἶναι ὁ Πρόεδρος, ὁ ὁποῖος ἔχει κάμει πολλὰς συστάσεις ἐπὶ τοῦ προκειμένου διὰ τὴν ταχεῖαν συζήτησιν τῶν ἐπερωτήσεων.

§87Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἑπομένως, ὁ ἔλεγχος γίνεται πάλιν διὰ τοῦ γραπτοῦ κειμένου τῶν ἐπερωτήσεων καὶ τῶν ἐρωτήσεων. Πέραν τούτου, νομίζω, ὅτι ὡρισμένα πράγματα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λεχθοῦν ἄλλως, παρὰ ὡς ἐκφράζονται εἰς τὴν κοινὴν γλῶσσαν καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν ὅταν δύο ξένα κράτη κατ’ ἐπανάληψιν δι’ ἐγγράφων ἐξεφράσθησαν κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, ἀκριβῶς δι’ αὐτὴν τὴν κατηγορίαν, ἐγὼ νὰ τὴν εἴπω ἄλλως. Δυστυχῶς αὐταὶ εἶναι αἱ λέξεις ὅταν μία χώρα δὲν σέβεται τὴν ὑπογραφήν της.

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὸ ἰδικόν σας λεξιλόγιον, εἰς τὸ κοινοβουλευτικὸν λεξιλόγιον ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι λέξεις. Ἐν πάσῃ ὅμως περιπτώσει παράκλησις ἀπευθύνεται πρὸς ὅλους νὰ ἀποφεύγωνται τοιαῦται ἐκφράσεις. Ἐδῶ πρέπει νὰ ἐργασθῶμεν, δὲν πρέπει νὰ ὑβριζώμεθα. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Β. Βασιλικός).

§89Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἀσφαλῶς ὅλοι, εἰς οἱανδήποτε πλευρὰν καὶ ἐὰν ἀνήκετε, ἔχετε ὑπ’ ὄψιν σας ὅτι τὸ μεταλλεῖον Λαρύμνης, τὸ ὁποῖον ἀπησχόλει περίπου 800 ἐργάτας καὶ ὑπαλλήλους, ἔχει ἤδη κλείσει τὰς πύλας του καὶ αἱ ἐλπίδες, αἱ ὁποῖαι ἐπ’ αὐτοῦ ἐστηρίχθησαν διὰ τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν ἀπεδείχθησαν φροῦδαι. Ἐπίσης εἶμαι βέβαιος, ὅτι γνωρίζετε ὅλοι, ὅτι ἀκριβῶς χάριν αὐτοῦ τοῦ μεταλλείου, τὸ Ἑλληνικὸν δημόσιον ὑπέστη μίαν συμφορὰν βαρεῖαν, διότι ἡ Ἰταλία, ἔχουσα καὶ αὐτὴ συμφέροντα, προέβη εἰς δέσμευσιν 18.000.000 δολλαρίων ἐκ τῶν ἰταλικῶν ἐπανορθώσεων, τὰ ὁποῖα καὶ ἀρνεῖται νὰ δώσῃ εἰς τὴν Ἑλλάδα παρὰ τὴν παρέμβασιν καὶ τὴν προσωπικὴν ἐπέμβασιν τοῦ Πρωθυπουργοῦ τῆς Ἑλλάδος καὶ παρ’ ὅλον ὅτι ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν τῆς Ἑλλάδος ἐπεσκέφθη ἐσχάτως τὴν Ἰταλίαν διὰ τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν. Πρέπει νὰ γνωρίζετε ὅτι ἡ συνολικὴ ζημία τοῦ δημοσίου ἐκ τῆς αἰτίας αὐτῆς, ἀνέρχεται εἰς τεράστιον ποσόν, 18.000.000 δολλάρια, εἶναι ἐκ τῶν ἰταλικῶν ἐπανορθώσεων, τὰ ὁποῖα δεσμεύονται καὶ δεύτερον, ἔχομεν ἐγγυηθῆ, τὸ δημόσιον ἔχει ἐγγυηθῆ, εἰς τὴν ἑταιρείαν Λαρύμνης, εἰς τὴν ἑταιρείαν Μποδοσάκη 12.500.000 δολλάρια διὰ τὰ ἔργα, τὰ ὁποῖα ἤδη εἶναι χαμένα καὶ καλεῖται τὸ ἑλληνικὸν δημόσιον νὰ τὰ πληρώσῃ, διότι αὐτὴ ἡ ἑταιρεία εἶναι χρεωμένη. Σημειώσατε, ὅτι ἐκ τῆς αἰτίας αὐτῆς καθυστέρησαν καὶ τὰ ἔργα τῆς Δ.Ε.Η. καὶ σήμερον πληρώνονται μόνον 1.500.000 τόκοι περίπου διὰ τὰ δάνεια, τὰ ὁποῖα ἠναγκάσθη νὰ κάμῃ, διότι δὲν ἐπῆρεν ἀπὸ τὰ 18 ἑκατομμύρια δολλάρια, τὰ ὁποῖα τῆς εἶχον δοθῆ ἐκ τῶν ἰταλικῶν ἐπανορθώσεων, κατ’ ἀρχὰς διὰ τὰ ἔργα Ἀχελώου, ἐν συνεχείᾳ δι’ ὅλας τὰς ἐργασίας τῆς Δ.Ε.Η. Δηλαδή, ἡ ζημία τοῦ Δημοσίου πρέπει νὰ ὑπολογίζεται γύρω εἰς τὰ 40 ἑκατομμύρια δολλάρια, χώρια τὴν ζημίαν, τὴν ὁποίαν ὑπέστη τὸ Δημόσιον ἐκ τοῦ ὅτι δὲν ἔχει ἀξιοποιηθῆ ὁ πλοῦτος, αὐτὸς ὁ τεράστιος, ὁ ἐθνικός, ὁ περίφημος πλοῦτος ἀπὸ πράξεις καὶ παραλείψεις τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ τῶν Ἑλληνικῶν Ὑπηρεσιῶν. Θὰ πρέπει νὰ ξεύρετε, ὅτι μεταλλεῖα νικελίου ὑπάρχουν ἐν ὅλῳ 4 εἰς τὸν κόσμον καὶ βεβαίως, ὡς γνωρίζετε ὅλοι, τὸ νικέλιον εἶναι σήμερον ἀπὸ τὰ πολυτιμότερα μέταλλα, χρησιμοποιούμενον εὐρύτατα τόσον εἰς τὴν εἰρηνικήν, ὅσον καὶ εἰς τὴν πολεμικὴν βιομηχανίαν. Γνωρίζετε ὅλοι, ὅτι τὰ μεταλλεῖα αὐτὰ ἔχουν διεθνὲς ἐνδιαφέρον καὶ ὑπάρχει παρέμβασις τῶν Κρατῶν, ὡς πρὸς τὴν διάθεσιν τοῦ μεταλλεύματος τῶν Κρατῶν, τὰ ὁποῖα ἔχουν τὰ μεταλλεῖα. Ἕν μεταλλεῖον ἐκ τῶν τεσσάρων εἶναι εἰς τὴν σφαῖραν τῆς Ρωσίας, τὰ ὑπόλοιπα εἶναι εἰς τὴν σφαῖραν ἐπιρροῆς τῶν Δυτικῶν, μεταξὺ αὐτῶν δὲ εἶναι καὶ τὸ ἰδικόν μας, τὸ ὁποῖον, καθ’ ἃς πληροφορίας ἔχω, εἶναι τὸ καλλίτερον τοῦ κόσμου καὶ προνομιοῦχον, λόγῳ θέσεως. Πρέπει νὰ ξεύρετε, ὅτι ἀπὸ τὸ μεταλλεῖον αὐτό, προπολεμικῶς, ἡ ἰδιοκτήτρια, ἰδιῶτις τότε, εἶχεν ἓν τεράστιον ποσὸν περὶ τὰ 30–40 ἑκατ. δραχμῶν. Συμφώνως μὲ τοὺς ὑπολογισμοὺς τοῦ Ὑπουργείου Βιομηχανίας, τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον εἶχεν ἓν σοβαρώτατον εἰσόδημα ἐκ τῶν φόρων τοὺς ὁποίους εἰσέπραττε, διότι δὲν ἦτο τοῦ Δημοσίου. Ὑπολογίζεται ἀπὸ τὸ ἴδιον τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι τὰ ἔσοδα τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου, τώρα μεταπολεμικῶς, λόγῳ τῆς αὐξήσεως τῆς τιμῆς τοῦ μεταλλείου, θὰ ἦσαν τεράστια, ὑπολογίζεται δὲ ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχωμεν περὶ τὰ 50 ἑκατομμύρια δολλάρια ἐτησίως συνάλλαγμα, εἰσαγόμενον εἰς τὴν χώραν μὲ τὴν συνήθη τιμὴν ποὺ ἔχει τὸ νικέλιον, δηλαδὴ 300 δολλάρια ὁ τόννος.

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς Βιομηχανίας, ἔχει τὸν λόγον.

§91Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Καὶ συνήγορος τῆς κ. Βλαστοῦ ἐὰν εἶσθε, δὲν θὰ ἀνεφέρατε αὐτοὺς τοὺς ἐξωφρενικοὺς ἀριθμούς. Πληροφορῶ τὴν Βουλήν, τὸ ἑξῆς: Προπολεμικῶς, ἐξήχθησαν ἀπὸ τὸ μεταλλεῖον Λαρύμνης τὸ 1933 28 χιλιάδες τόννοι, τὸ 1934 22, τὸ 1935 23, τὸ 1936 50 χιλιάδες τόννοι. Μεταπολεμικῶς, τὸ μεταλλεῖον ἦτο τελείως ἐγκαταλελειμμένον, δὲν ὑπῆρχε τίποτε. Ἀπὸ τὸ 1956 καὶ ἐντεῦθεν, διὰ πρώτην φορὰν ἔγινε μεταλλεῖον καὶ παρήχθησαν, ἀπὸ τοῦ ἔτους 1956 μέχρι 1958, 327 χιλιάδες τόννοι μόνον. Ἐὰν ἔκλεισε τὸ μεταλλεῖον, ὀφείλεται εἰς τὸ γεγονὸς ὅτι ἡ τιμὴ τοῦ μεταλλεύματος ἔφθασε κάτω τοῦ ἡμίσεος τῶν τιμῶν ποὺ ἐπραγματοποιήθησαν πέρυσιν. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι οἱ ἀριθμοί, τοὺς ὁποίους ἀνέφερεν ὁ κ. συνάδελφος, εἶναι ἀπαράδεκτοι, εἶναι δὲ εἰς βλάβην τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου, διότι εἶναι ἀριθμοὶ τοὺς ὁποίους χρησιμοποιεῖ ἡ κ. Βλαστοῦ μὲ τοὺς δικηγόρους της, διὰ νὰ ἐκβιάσῃ τὸ Δημόσιον.

§92Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Λυποῦμαι, διότι ἐβιάσθητε, κ. ὑπουργέ, ν’ ἀπαντήσητε. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω ἔγγραφον τοῦ ὑπουργείου, τὸ ὁποῖον δίδει ἀκριβῶς αὐτοὺς τοὺς ἀριθμούς. Τώρα, ἂν ὁ κ. ὑπουργός, ὑπογράφων αὐτὰ τὰ ἔγγραφα δὲν ἀναγινώσκει ταῦτα, δὲν εἶμαι ὑπεύθυνος ἐγώ. Αὐτὸς εἶναι ὑπεύθυνος. «Ἰούλιος....... (ἀναγινώσκει) ......».

§93Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ποῖος τὰ ὑπογράφει, κύριε συνάδελφε;

§94Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ὁ τότε ὑπουργός. Ποῖος ἦτο ὑπουργὸς τὸ 1953; Νομίζω ὁ κ. Μαρκεζίνης. Κύριοι συνάδελφοι, ἀκούσατε: Ἔγγραφον ἐπίσημον τοῦ ὑπουργείου, μὲ ἀριθμὸν πρωτοκόλλου, εἶναι φυσικόν, εἶναι ἐπιβεβλημένον νὰ τὸ ἀποκαλύπτῃ ὁ ρήτωρ, ὁμιλῶν. Τὸ φυσικὸν εἶναι, ὅτι πᾶν ἔγγραφον τὸ ὁποῖον βγαίνει ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ, ἀφορᾷ τὸν ὑπουργὸν καὶ ἐν κατακλεῖδι, εἰς ἐκεῖνον ἀντανακλᾷ. Ἐὰν ὁ κ. ὑπουργὸς ἐξουσιοδοτῇ νὰ ὑπογράφουν ἄλλοι ἐν ἀγνοίᾳ του, δι’ αὐτὸ ἐκεῖνος εἶναι ὑπεύθυνος. Ἐκεῖνο ποὺ εἶναι βέβαιον, εἶναι ὅτι τὸ ἔγγραφον εἶναι γνήσιον. Καὶ ἐκεῖνο ποὺ εἶναι βέβαιον, εἶναι ὅτι ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ ἔχει δώσει αὐτὰ τὰ ἔγγραφα.

§95Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ἐν πάσῃ περιπτώσει, τὸ ἔγγραφον πρέπει νὰ φέρῃ ὑπογραφήν. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ αὐτὰ ποὺ εἴπατε, ὅτι διὰ τὸ δάνειον πρὸς τὰς ἐπιχειρήσεις αὐτὰς ἔχει ἐγγυηθῆ τὸ Κράτος, εἶναι ἀνακριβές.

§96Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Δὲν εἶναι ἐκ τῶν ἰταλικῶν ἐπανορθώσεων.

§97Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ὡμιλήσατε διὰ τὸ δάνειον τοῦ ΟΧΟΑ. Δὲν εἶναι ἠγγυημένον ἀπὸ τὸ Κράτος.

§98Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ὑπάρχει ἄλλο δάνειον ἠγγυημένον, κύριε ὑπουργέ;

§99Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Δὲν ἔχω ὑπ’ ὄψει μου.

§100Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἐρωτήσατε τὰς ὑπηρεσίας σας, κύριε ὑπουργέ. Ἑπομένως, οἱ ἀριθμοὶ ποὺ ἔδωσα, ἐφ’ ὅσον ἡ παραγωγὴ θὰ εἶναι, ὡς τὸ ὑπουργεῖον λέγει, 168 χιλιάδες τόννοι ἐτησίως, πολλαπλασιαζόμενοι μὲ τὰ 300 δολλάρια ποὺ ἔχει σήμερον ὁ τόννος, δίδει τὰ 50 ἑκατομμύρια ποὺ εἶπον ἐγώ. Σημειώσατε δέ, ὅτι ἐφέτος ἡ τιμὴ τοῦ μεταλλεύματος ἔχει κατέβει, διότι πέρυσιν ἦτο 480 δολλάρια ὁ τόννος καὶ πρὸ ὀλίγων μηνῶν ἀκόμη ἦτο 700 δολλάρια ὁ τόννος.

§101Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Κύριε συνάδελφε, ἐγὼ ἐκπλήσσομαι διὰ τοὺς ἀριθμοὺς ποὺ εἴπατε. Λέγετε 700 δολλάρια ὁ τόννος.

§102Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Τὸ ὑπουργεῖον σας ἔδιδε τὸ 1953, τιμὴν μεταλλεύματος 700 δολλάρια ὁ τόννος.

§103Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Τὸ μεταλλεῖον ἤρχισε νὰ ἐργάζεται κατὰ τὸ 1956 καὶ κυρίως τὰς ἀρχὰς 1957.

§104Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, ἔχει 300 δολλάρια ὁ τόννος καὶ ὄχι 60 δολλάρια ὁ τόννος καὶ δὲν εἶναι ὀρθὸν νὰ εἶσθε τόσον ἀκατατόπιστος καὶ νὰ λέγετε ὅτι ἔχει 60 δολλάρια ὁ τόννος.

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Τσιριμῶκος, ἔχει τὸν λόγον.

§106Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἤθελα, ἀφοῦ κατορθώσῃ νὰ ἠρεμήσῃ ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας, νὰ θέσω ἕνα θέμα τάξεως. Ὁ κ. συνάδελφος ἀνέφερεν ἕνα ἔγγραφον τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ τοῦ 1953 ἢ τοῦ 1853. Εἶναι πιθανὸν οἱ ἀριθμοί, οἱ ὁποῖοι δίδονται ἀπὸ τὸ ἔγγραφον αὐτό, νὰ μὴ εἶναι οἱ ἀκριβεῖς. Οἱ ὑπολογισμοὶ ὅμως ἐκ τῶν ὑστέρων, νὰ εἶναι ἀκριβέστεροι ἀπὸ τοὺς ὑπολογισμοὺς ποὺ ἔγιναν τὸ 1953. Ὅταν ἠγέρθητε καὶ εἴπατε ὅτι εἶναι ἐξωφρενικοὶ οἱ ἀριθμοί, ἐνόμιζα μήπως ὁ συνάδελφος εἶναι θῦμα πράγματι πλαστογραφίας ἢ κακῶν πληροφοριῶν. Βλέπω, ὅτι στηρίζεται ὁ κ. συνάδελφος, ἐπὶ ἐγγράφων τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ. Δὲν νομίζω, κατόπιν τούτου, ὅτι δύναται νὰ γίνῃ ἄλλη συζήτησις παρὰ μεταξὺ τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ μὲ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ. Διότι, ἀνεξαρτήτως ὑπουργοῦ ὑπογράφοντος —καὶ πάντοτε δὲν πταίουν οἱ ὑπουργοὶ— ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ συνέταξε τὸ ἔγγραφον ἐκεῖνο καὶ ἡ ἰδία ὑπηρεσία δίδει καὶ εἰς σᾶς τοὺς ἀριθμούς. Συζητήσατε, λοιπόν, κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἐπὶ τῶν ἀριθμῶν διὰ νὰ σχηματίσωμεν καὶ ἡμεῖς ἀκριβῆ ἀντίληψιν ἐπὶ τοῦ θέματος.

§107Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Ἐγὼ δίδω ἀριθμοὺς διὰ πραγματικὰ γεγονότα. Ὁ κ. συνάδελφος, δὲν γνωρίζω ποὺ τὰ ηὗρε αὐτὰ τὰ πράγματα. Ἐγὼ σᾶς ἀναφέρω γεγονότα πραγματοποιηθέντα. Διότι ὅταν ὁ κ. συνάδελφος λέγῃ ὅτι τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον ζημιοῦται 40 ἑκατομμύρια δολλάρια τὸ ἔτος, εἶναι πράγματι ἐξωφρενικὸν τοῦτο, ὅταν τὸ 1956 εἰργάσθη τὸ μεταλλεῖον διὰ πρώτην φορὰν καὶ τὰ ἀποτελέσματα εἶναι αὐτὰ ποὺ σᾶς εἶπον προηγουμένως. Εἶναι ἢ δὲν εἶναι αὐτὰ τὰ πράγματα ποὺ ἰσχυρίζεται, παραπλανητικά;

§108Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Δὲν εἶναι παραπλανητικά, κύριε ὑπουργέ, εἶναι ἐπὶ τῇ βάσει τῶν στοιχείων ποὺ κατέχετε.

§109Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Ὅταν ἔχετε πραγματικὰ γεγονότα τί ἐπραγματοποιήθη καὶ ἐξ αὐτῶν φαίνεται ποία εἶναι ἡ πραγματικὴ ζημία, εἶναι ἢ δὲν εἶναι παραπλανητικὰ αὐτὰ ποὺ εἴπατε, ὅταν δὲν στηρίζωνται εἰς τὰ πραγματικὰ αὐτὰ γεγονότα;

§110Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Εἰς τὸ ἔγγραφον αὐτὸ τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ, ἤθελον νὰ μάθω τοῦτο: Εἴπατε, ὅτι εἰς τὸ ἔγγραφον αὐτὸ ἀναφέρεται τιμὴ 100 δολλαρίων κατὰ τόννον.

§111Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Διὰ τὸ νικέλιον, βάσει τῆς ἀνωτέρω τιμῆς καὶ τῆς ποσότητος τῶν 168.000 τόννων, θὰ προκύψῃ ἐξοικονόμησις συναλλάγματος περίπου 15 ἑκατομμυρίων δολλαρίων ἐτησίως.

§112Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ἐὰν θέλετε νὰ μοῦ εἴπητε, ἡ τιμὴ τῶν 100 δολλαρίων ἀφορᾷ τὸ νικέλιον;

§113Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Προκύπτει, ὅτι ἡ τιμὴ τοῦ νικελιούχου σιδήρου, περιεκτικότητος 6% εἰς νικέλιον, θὰ εἶναι δολλάρια 100 ἀνὰ τόννον. Σᾶς πληροφορῶ ἤδη, ὅτι ἐφέτος εἶναι 300 δολλάρια ὁ τόννος.

§114Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ἡ τιμὴ ποὺ εἴπατε 300 δολλάρια, τί εἶναι;

§115Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Εἶναι ἡ τιμὴ νικελίου.

§116Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ἐγὼ δὲν θέλω νὰ εἴπω ὅτι εἶναι παραπλανητικαὶ αἱ πληροφορίαι σας, ἀλλὰ συγκρίνετε τὴν τιμὴν τοῦ νικελιούχου σιδήρου, ὅπως προεβλέφθη τὸ ἔτος 1953, μὲ τὴν τιμὴν τοῦ νικελίου τὸ ἔτος 1958. Εἶναι δύο πράγματα, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συγκριθοῦν, διότι τὸ νικέλιον ἔχει πολὺ μεγαλυτέραν τιμὴν ἀπὸ τὸν σίδηρον, ἔστω καὶ νικελιοῦχον καὶ συνεπῶς οἱαδήποτε σκέψις, ἡ ὁποία θὰ βασισθῇ ἐκεῖ, εἶναι προφανὲς ὅτι δὲν εὐσταθεῖ.

§117Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Θὰ ἐξηγήσω καὶ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ εἰς ὑμᾶς, κ. ὑπουργέ, διατὶ κάμνω ἐγὼ τὴν σύγκρισιν αὐτήν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔχω νὰ εἴπω εἰς τὴν Βουλὴν καὶ εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. ὑπουργόν, εἶναι ὅτι τὸ ἴδιον μὲ ἐμὲ λάθος κάμνει καὶ ἐκεῖνος καὶ ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν. Προβλέπουν εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐσόδων 15.000.000 δολλάρια ἐκ τοῦ μεταλλείου Λαρύμνης. Εἶναι περίεργος ἡ σύμπτωσις λαθῶν τῶν ὑπηρεσιῶν, τοῦ κ. ὑπουργοῦ καὶ τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως, εἰς τὰς ὁποίας μοιραίως καὶ ἐγὼ πίπτω. Ἐγὼ διαβάζω τὸν προϋπολογισμὸν καὶ διαβάζω ἐκεῖ, ὅτι 15.000.000 δολλάρια θὰ εἰσπράξῃ ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἀπὸ τὸ μεταλλεῖον τῆς Λαρύμνης.

§118Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Δὲν γίνεται σύγχυσις μεταξὺ νικελίου καὶ νικελιούχου σιδήρου εἰς τὸν προϋπολογισμόν. Αὐτὴ ἡ σύγχυσις δὲν γίνεται.

§119Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἐπὶ τῶν ἐσόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ. Πέραν τούτου, ἀπαντῶ εἰς τὸν ἀξιότιμον ὑπουργὸν τῆς Βιομηχανίας καὶ εἰς τὸν ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, ὅτι ἐὰν ἔχουν βάσιν τὰ πεπραγμένα τῆς ἑταιρείας, θὰ ἔχουν λανθασμένην βάσιν, διότι ἡ ἑταιρεία αὐτὴ ἰσχυρίζεται ὅτι ἐξαπατηθεῖσα ἀπὸ τὸν Κρούπ, δὲν ἔκαμε τὰς προβλεφθείσας ἐγκαταστάσεις διὰ νὰ ἀποδώσῃ τὸ μεταλλεῖον καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ βγάλῃ τὸ μετάλλευμα ποὺ πρέπει καὶ ἄρα τὸ κλείνει. Ὁ ἀξιότιμος κ. ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας καὶ τοῦ Συντονισμοῦ, εἶπον, ὅτι αὐτὸ δὲν ὀφείλεται εἰς τὸ ὅτι δὲν ἔχει μετάλλευμα, ἀλλὰ εἰς τὸ ὅτι ὁ κακὸς ἐπιχειρηματίας δὲν ἔκαμε καλὰ τὴν δουλειά του. Ἁπλῶς ἔκαμεν ἐπιχείρησιν ἐμπορίας ἀνωνύμων ἑταιρειῶν. Δηλαδή, ὁ κ. Μποδοσάκης ἐπρομήθευσεν, ὡς παραγγελιοδόχος, εἰς τὴν ἑταιρείαν τὰ ἀκατάλληλα μηχανήματα, διὰ τῶν ὁποίων δὲν ἠμπόρεσε νὰ ἔχῃ παραγωγὴν μεταλλεύματος, δι’ αὐτὸ καὶ δὲν ἔχει ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας τὰ ἀποτελέσματα αὐτά, τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ ἔχῃ, καὶ τὰ ὁποῖα αἱ ὑπηρεσίαι του ὀρθότατα καὶ μὲ στοιχεῖα ὡρισμένα, εἶχον προβλέψει. Θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἔχωμεν τὸ ἔσοδον αὐτό, τὸ ὁποῖον εἶπον ἐγώ, ἐὰν ἐγένοντο ἐγκαταστάσεις σύμφωνα μὲ τὴν συγγραφὴν ὑποχρεώσεων καὶ μὲ τοὺς ὅρους τῆς συμβάσεως καὶ σύμφωνα μὲ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον προέβλεψεν ἡ ὑπηρεσία. Ὅλα αὐτὰ δὲν ἔγιναν καὶ θέλει ὁ κ. ὑπουργὸς νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψει μας τὰ κακῶς πεπραγμένα καὶ ὄχι τὸ τί ἔπρεπε νὰ γίνῃ. Ἡ Κυβέρνησις ἐλέγχεται, διότι δὲν ἔκαμε ἐκεῖνο ποὺ ἔπρεπε νὰ κάμῃ. Ἐὰν τὸ ἀποτέλεσμα ὠφείλετο εἰς ἀνεπάρκειαν ἢ μὴ περιεκτικότητα τοῦ μεταλλείου εἰς νικέλιον, ἐὰν ὠφείλετο εἰς ἄλλους λόγους ἀνωτέρας βίας, δὲν θὰ ἐπερώτων τὴν Κυβέρνησιν. Τὴν ἐπερωτῶ, ὅμως, διότι διὰ τῶν πράξεών της καὶ τῶν παραλείψεων τῶν ὑπηρεσιῶν τῶν ὑπουργείων, ἐφθάσαμεν ἐκεῖ ὅπου ἐφθάσαμεν. Καὶ ἐνῷ ἔπρεπε τὸ Δημόσιον νὰ ἔχῃ ἕνα τεράστιον ἔσοδον, εὑρισκόμεθα εἰς ἀξιοθρήνητον κατάστασιν καὶ ὁ προϋπολογισμὸς ψευδῶς ἀναγράφει ὡς ἔσοδον τὰ 15.000.000, τὰ ὁποῖα δὲν ὑπάρχουν.

§120Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Ἅπασαι αἱ ὑποχρεώσεις, αἱ προβλεπόμεναι ὑπὸ τῆς συμβάσεως, ἐτηρήθησαν. Οὐδεμία παρημελήθη. Ὑπάρχουν ἐδῶ πρακτικὰ ἐπιτροπῶν, τὰ ὁποῖα εἶναι εἰς τὴν διάθεσίν σας.

§121Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Πότε ὑπεγράφη ἡ σύμβασις; Πότε παρεχωρήθη τὸ μεταλλεῖον;

§122Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Παρεχωρήθη ἐπὶ Κυβερνήσεως Κέντρου.

§123Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἀλλὰ ἡ σύμβασις ἐγένετο ἐπὶ Κυβερνήσεως Συναγερμοῦ. Ὑπῆρξε λάθος ἡ σύλληψις τοῦ ἔργου, ὅπως τὸ ἔκαμεν ἡ Κυβέρνησίς σας καὶ δι’ αὐτὸ ἠσκήσαμεν δριμύτατον ἔλεγχον.

§124Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ἡ σύμβασις, ὅπως εἶπε καὶ ὁ ἀξιότιμος ἐπερωτῶν, ὑπεγράφη ἐπὶ Κυβερνήσεως Κέντρου.

§125Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ὁ κ. ὑπουργός, ἀγνοεῖ τὸ θέμα καὶ ἐπιχειρεῖ νὰ τὸ μετατρέψῃ εἰς κομματικὴν διένεξιν.

§126Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Ἡ σύμβασις, κ. Ζίγδη, ὑπεγράφη τὴν 22αν Νοεμβρίου 1952 καὶ φέρει τὴν ὑπογραφήν σας.

§127Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἡ σύμβασις αὕτη, ἀφορᾷ τὴν ἐνοικίασιν τοῦ μεταλλείου. Ἡ σύμβασις τῶν ἔργων ἔγινεν ἐπὶ Κυβερνήσεως Συναγερμοῦ.

§128ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις, προκειμένου περὶ ἐπερωτήσεως, περιορίζεται, κατὰ τὸν Κανονισμόν, μεταξὺ ἐπερωτώντων καὶ ἐπερωτωμένου ὑπουργοῦ. Θὰ παρακαλέσω νὰ τηρηθῇ ὁ Κανονισμὸς καὶ νὰ μὴ γίνωνται διακοπαί.

§129Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Εἶναι μόνιμος τακτικὴ τῆς Κυβερνήσεως νὰ μετατοπίζῃ τὰ θέματα ἀπὸ τὴν πραγματικήν των βάσιν, καὶ αὐτὸ ἐπιχειρεῖ καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας. Πράγματι, ὑπάρχει μία σύμβασις κακή, ἡ ὁποία ὑπεγράφη ἐπὶ Κυβερνήσεως Κέντρου. Ὑπάρχει ὅμως καὶ δευτέρα σύμβασις τῶν ἔργων, ἡ ὁποία, ὑπὸ τὴν ἐγγύησιν τοῦ Δημοσίου, ὑπεγράφη καὶ ἐπὶ Κυβερνήσεως Συναγερμοῦ. Ὁ κ. ὑπουργός, ἀπήντησεν ἐγγράφως εἰς τὸν κ. Βουλόδημον, προσπαθῶν νὰ ἀποφύγῃ τὴν συζήτησιν, παρὰ τὰ εἰθισμένα, δι’ ἐγγράφου ὑπὸ ἡμερομηνίαν 7 Σεπτεμβρίου 1958, ὅτι ὅλα ἔγιναν καλῶς. Τὴν 24ην Σεπτεμβρίου 1958, τὸ ἐργοστάσιον ἔκλεισε καὶ 700 ἐργάται ἐπετάχθησαν εἰς τὸν δρόμον. Συνεπῶς, ἡ βεβαίωσις τοῦ κ. ὑπουργοῦ, ὅτι ὅλα βαίνουν καλῶς καὶ ἡ πρόβλεψις ὅτι 15.000.000 θὰ εἰσπραχθοῦν ἀπὸ τὸ Δημόσιον, ἀπεδείχθησαν ψευδῆ. Οὐδέποτε τὰ πράγματα ἔβαινον καλῶς. Ὑπάρχει εἰς τὸ ὑπουργεῖον ἔγγραφον τῆς Ἑταιρείας Λιπασμάτων, ἡ ὁποία ὁμολογεῖ ὅτι ἀπέτυχεν εἰς τὴν ἐκμετάλλευσιν, διότι τὰ μηχανήματα ἦσαν κακὰ καὶ ἐγελάσθηκε ἀπὸ τὸν Κρούπ. Ἡ ἰδία Ἑταιρεία, ἤγειρεν ἀγωγὴν κατὰ τοῦ Κρούπ, καὶ ζητεῖ τεράστια ποσὰ ὡς ἀποζημίωσιν. Σᾶς πληροφορῶ δέ, ὅτι οἱ ἀξιότιμοι ὑπουργοί, ἐνῷ ἔχουν ὑπ’ ὄψει των ὅτι ὑπάρχει μετάλλευμα ἕτοιμον ἐξωρυγμένον, ἀξίας 8.000.000 δολλαρίων καὶ ὅτι ἡ ἐπιχείρησις ὡμολόγησε τὴν ἀποτυχίαν της, δὲν σπεύδουν νὰ κηρύξουν ἔκπτωτον τὴν ἑταιρείαν καὶ νὰ κατάσχουν τὸ μετάλλευμα, ἀλλὰ τὴν ἀφήνουν νὰ διαπραγματεύεται τὴν πώλησιν τοῦ μεταλλεύματος εἰς τὴν Ρωσίαν καὶ τὸν ὑπόλοιπον κόσμον. Καὶ ἡ ἐπιχείρησις αὐτὴ θὰ πωλήσῃ τὸ μετάλλευμα, ἀδιαφορῶντας διὰ τὸ Δημόσιον συμφέρον. Ὑπάρχει, κύριοι συνάδελφοι, αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἔγγραφον τῆς ἐπιχειρήσεως εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, ὁμολογούσης τὴν ἀποτυχίαν της. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, ὑπάρχει ἡ κακὴ συνήθεια, ὅταν ζητοῦμεν οἱ βουλευταὶ κατάθεσιν ἐγγράφων, οἱ κ.κ. ὑπουργοὶ νὰ ἀρνοῦνται τὴν κατάθεσιν καὶ νὰ ἀποκρύπτουν τὰ πάντα, ἀκόμη καὶ τὰς ἀνόμους πράξεις τῶν ὑπηρεσιῶν, ὡς μυστικά. Καὶ ἔρχονται ἐκ τῶν ὑστέρων νὰ ἀμφισβητήσουν ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα λέγομεν ἡμεῖς καὶ τὰ ὁποῖα πληροφορούμεθα ἀπὸ τὸ ἐξωτερικὸν ἢ τὸ ἐσωτερικὸν ἢ ἀπὸ τὰς ἐφημερίδας. Αὐτὴν τὴν ὑπόθεσιν τοῦ μεταλλείου Λαρύμνης τὴν ἔχει ἀνακαλύψει ὁ τύπος πρὸ πολλοῦ καὶ ἔχει γράψει πολὺ περισσότερα ἀπὸ ὅσα λέγομεν ἡμεῖς καὶ τὰ ἔχει γράψει κατὰ τρόπον δριμύτατον διὰ τὴν Κυβέρνησιν, ὁ ὁποῖος θὰ ἔδει νὰ ἔχῃ προκαλέσει τὴν ἀγανάκτησιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ. Ἔχω ἐδῶ τὰς ἐφημερίδας. Οὐδείς, ὅμως, συνεκινήθη, οὔτε κατεμήνυσε τὰς ἐφημερίδας. Δικαιοῦμαι, λοιπόν, νὰ ἰσχυρίζωμαι, ἀρνηθέντος τοῦ κ. ὑπουργοῦ νὰ καταθέσῃ τοὺς φακέλλους καὶ μὴ μυνυθείσης τῆς ἐφημερίδος, ὅτι πάντα τὰ ἀναγραφέντα εἶναι ἀληθῆ, πολὺ περισσότερον ὅταν γνωρίζω, ὅτι δύο ξένα Δημόσια, τὸ Γαλλικὸν καὶ τὸ Ἰταλικόν, ἐπιτίθενται ἐναντίον τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν ἰδίαν ὑπόθεσιν, εἰς τὴν ὁποίαν ἀποδίδουν τὴν εὐθύνην, καὶ ὅταν βλέπω ὅτι διὰ τὸ μεταλλεῖον αὐτὸ τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον ἔχασε 18 ἑκατομμύρια δολλαρίων ἐκ τῶν Ἰταλικῶν ἐπανορθώσεων, τὰ ὁποῖα ἐδεσμεύθησαν. Ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἐζήτησε, χάριν τοῦ γοήτρου της, ἀπὸ τὴν Ἰταλικὴν Κυβέρνησιν, νὰ ἀποδεσμεύσῃ ἔστω καὶ ποσόν τι ἐκ τῶν 18 ἑκατ. δολλαρίων, χωρὶς νὰ τὸ ἐπιτύχῃ. Ὅταν ὅλα αὐτὰ συμβαίνουν, δικαιοῦμαι, νομίζω, νὰ μέμφωμαι τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὴν ὅλην στάσιν της, ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Ὑπάρχουν δύο θέματα πρὸς ἔλεγχον, εἰς τὸ μεταλλεῖον Λαρύμνης. Τὸ πρῶτον εἶναι, διατὶ καὶ πῶς ἔγινεν ὁ Μποδοσάκης ἐνοικιαστής, οὐσιαστικῶς ἰδιοκτήτης τοῦ μεταλλείου καὶ τὸ δεύτερον, ἀφοῦ ἔγινε μὲ μίαν ἁμαρτωλὴν σύμβασιν ἰδιοκτήτης...

§130Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Πῶς τολμᾶτε, νὰ τὸ λέγετε αὐτό;

§131Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Θὰ σᾶς ἐξηγήσω τί ἐννοῶ.

§132Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Συγχέετε δύο πράγματα. Τὴν μίσθωσιν τοῦ μεταλλείου καὶ τὰ ἔργα, τὰ ὁποῖα ἔγιναν. Ἡ ἐκχώρησις τοῦ μεταλλείου ἔγινε κατόπιν διεθνοῦς διαγωνισμοῦ.

§133Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Εἰς τὸν ὁποῖον δὲν εἶχον τὸ δικαίωμα νὰ μετάσχουν οἱ Ἰταλοί.

§134Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Διὰ νὰ σᾶς ἀπαλλάξω ἀπὸ τὴν σύγχυσιν, πρέπει νὰ σᾶς παράσχω τὰς ἀκολούθους ὑπευθύνους πληροφορίας. Εὑρισκόμην εἰς τὴν Ἰταλίαν, διὰ νὰ διαπραγματευθῶ τὴν σύμβασιν τῶν 15 ἑκατ. δολλαρίων διὰ τὸν Ἀχελῶον, τὰ ὁποῖα ἐξ αἰτίας τῆς Κυβερνήσεως σήμερον ὑποφέρουν ὅ,τι ὑποφέρουν. Εὑρισκόμην εἰς τὴν Ἰταλίαν καὶ διαπραγματευόμενος, ὑπέστην πράγματι πιέσεις ἐκ τῆς Ἰταλικῆς Κυβερνήσεως, διὰ τὴν κυριότητα τοῦ μεταλλείου. Εἶπον, ὅτι οὐδὲν δικαίωμα ἀναγνωρίζει ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις εἰς τοὺς περιέργους διεκδικητὰς τῆς ἰδιοκτησίας τοῦ μεταλλείου. Καὶ εἶπον εἰς τὴν Ἰταλικὴν Κυβέρνησιν: Πῶς ἄνευ τίτλου, εἰς ἐπισήμους συνομιλίας, προβάλετε ἀξιώσεις προσώπων, τῶν ὁποίων δὲν θέλω αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ κάμω χαρακτηρισμούς; Ἡ Ἰταλικὴ Κυβέρνησις ἐσεβάσθη καὶ δὲν ἐπέμεινεν. Ἐν τούτοις, μοῦ ἐγένοντο καὶ προσωπικαὶ ἐπαφαὶ καὶ μοῦ εἶπον, ὅτι, ἐάν, κ. Ζίγδη, εἶσθε ὀλιγώτερον ἐλαστικός, ἠμπορεῖτε νὰ μισθώσητε τὸ μεταλλεῖον εἰς Ἰταλικὴν Ἑταιρείαν καὶ θὰ ἔχετε ὡρισμένα πλεονεκτήματα. Εἶπον τότε, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ μίσθωσις μεταλλείου ἄνευ διεθνοῦς διαγωνισμοῦ, ἕνα πρᾶγμα ὅμως σᾶς ὑπόσχομαι, ὅτι δηλαδή, ἐπανερχόμενος εἰς Ἀθήνας —τὴν ἐποχὴν ἐκείνην εἴχομεν τὴν ταλαιπωρίαν τῆς ἀσθενείας τοῦ Στρατηγοῦ Πλαστήρα— θὰ ζητήσω ἀπὸ τὸν συνάδελφόν μου ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ, ἔστω καὶ ἐὰν εἰς τὸν διεθνῆ διαγωνισμὸν οἱ Ἰταλοὶ —ὄχι ἡ κ. Βλαστοῦ, μὲ τὴν ὁποίαν οὐδὲ κἂν ἐδέχθην νὰ συζητήσω— ἤρχοντο καὶ μᾶς ἔδιδον ἐξ ἴσου καλὰς προσφορὰς μὲ τοὺς ἄλλους, θὰ τοὺς προτιμούσαμε, διότι θέλουμε νὰ προχωρήσωμεν τὰ ἐγγειοβελτικὰ ἔργα. Ἦλθον εἰς Ἀθήνας...

§135Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Πολὺ προχωρεῖτε.

§136Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ὅταν ἦλθον ἐδῶ, ὁ τότε πρεσβευτής, ὁ κ. Ἀλεσσαντρίνι, μὲ ἠρώτησε: Δέχεσθε νὰ ἴδητε τοὺς ἀντιπροσώπους τῆς Ἰταλίας, πρὸς ἐκμετάλλευσιν τοῦ μεταλλείου; Τοῦ εἶπον: Εὐχαρίστως. Καὶ ἦλθον μὲ τὸν Ἐμπορικὸν Ἀκόλουθον τῆς Ἰταλικῆς Πρεσβείας κ. Ὀλιβιέρι. Εἰς τούτους ὑπεγράμμισα ὅτι, νομικῶς, τίτλος διὰ τὴν κ. Βλαστοῦ εἶναι ἀνύπαρκτος καὶ ὅτι δὲν δύναμαι νὰ συζητήσω δικαιώματα ἀναπαλλοτρίωτα τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου, ὡς τελοῦντα ὑπὸ ἀμφισβήτησιν τοῦ ἄλφα ἢ τοῦ βῆτα κυρίου ἢ κυρίας. Οἱ Ἰταλοὶ τότε μοῦ ἐπανέλαβον τὴν ἐπιθυμίαν των, νὰ ἀναλάβουν τὴν ἐκμετάλλευσιν τοῦ μεταλλείου. Τοὺς εἶπον: Θὰ κάμωμεν διεθνῆ διαγωνισμόν, τὸν ὁποῖον καὶ προεκηρύξαμε καὶ ἐὰν εἶσθε διατεθειμένοι νὰ μετάσχετε, εἶσθε εὐπρόσδεκτοι. Ἐὰν δὲ οἱ ὅροι σας εἶναι ἐξ ἴσου καλοὶ μὲ τοὺς καλλιτέρους πλειοδότας, τότε ἡ Κυβέρνησις, κάμνουσα χρῆσιν τῆς διακριτικῆς της ἐξουσίας, θὰ προτιμήσῃ τὴν Ἰταλικὴν Ἑταιρείαν. Ἐὰν θέλετε, ὑπὸ τοὺς ὅρους αὐτούς, νὰ ἀναλάβω τὴν προσωπικὴν εὐθύνην, νὰ εἰσηγηθῶ εἰς τὸν Ὑπουργὸν Συντονισμοῦ καὶ τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον, νὰ ἀναβάλωμε δι’ ἕνα μῆνα τὸν διαγωνισμόν, διὰ νὰ ἑτοιμασθῆτε, μάλιστα. Μοῦ εἶπον, ὅτι «θὰ σκεφθῶμεν». Ἐν τούτοις, διότι πράγματι ἦτο κεκαλυμμένη προσπάθεια τῆς κ. Βλαστοῦ, ὅταν ἔγινεν ὁ διαγωνισμός, εἰς τὸν ὁποῖον ἀτυχῶς οὐδεὶς ἄλλος προσῆλθε, παρὰ μία ἑταιρεία, δὲν ἦλθον οἱ Ἰταλοί, καὶ κατόπιν αὐτοῦ ἐδικαιώθην πλήρως. Καὶ ὅταν ὁ Πρεσβευτὴς τῆς Ἰταλίας ἐπανῆλθεν ἐπὶ τοῦ θέματος, τοῦ εἶπον: Βλέπετε, αὐτοὶ οἱ ὁποῖοι χρησιμοποιοῦν τὴν ἐπιρροὴν τῆς Ἰταλικῆς Κυβερνήσεως, πόσον ἀνύπαρκτοι εἶναι καὶ νομικῶς καὶ οἰκονομικῶς; Διότι, ἐνῷ τοὺς παρέσχομεν τὸ δικαίωμα νὰ λάβουν μέρος εἰς τὸν διαγωνισμὸν καὶ νὰ προτιμηθοῦν οἱ ὅροι των, δὲν ἔλαβον μέρος. Κατόπιν αὐτοῦ, τοὐλάχιστον νομικῶς, κατὰ τὴν κρίσιν μου καὶ κατὰ τὴν κρίσιν παντὸς ἀγαθοῦ ἀνδρός, δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐμφανισθῇ διεκδίκησις κυρίας Βλαστοῦ. Καὶ εἶναι ἀνήκουστον, πῶς ἡ Κυβέρνησις τοῦ Συναγερμοῦ καὶ ἡ ἐπακολουθήσασα κατάφερε, ὥστε νὰ δεχθῇ ἡ Ἑλλὰς ἔλεγχον καὶ δέσμευσιν 18.000.000 δολλαρίων καὶ νὰ ὑφίσταται ἡ χώρα αὐτὴν τὴν στιγμὴν καὶ τὴν ζημίαν καὶ τὰς ταλαιπωρίας.

§137Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Κύριε Πρόεδρε....

§138Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι Κανονισμὸς αὐτός. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ διακόπτετε τὸν ἐπὶ τοῦ βήματος ρήτορα. Δὲν ἔχετε δικαίωμα νὰ διακόπτετε τὸν ρήτορα, τὸν ἐπὶ τοῦ βήματος.

§139ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργός, ἔχει δικαίωμα νὰ ἀπαντήσῃ.

§140Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Τοὐλάχιστον, ἀπὸ στοιχειώδη εὐγένειαν, δὲν πρέπει νὰ διακόπτεται.

§141ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γνωρίζετε τὸν Κανονισμόν. Ὁ κ. ὑπουργός, ἔχει πάντοτε τὸ δικαίωμα, διακόπτων νὰ ἀπαντᾶ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, παρακαλῶ νὰ διευκολυνθῇ ἡ συζήτησις καὶ ἀπὸ τῆς ἰδικῆς σας πλευρᾶς.

§142Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομ.). Κύριε Πρόεδρε, ὁ ἐπὶ τοῦ βήματος κ. συνάδελφος, ἐχαρακτήρισε τὴν Σύμβασιν ἁμαρτωλήν, ἴσως παρασυρόμενος ἀπὸ τὰς συνήθεις λέξεις, τὰς ὁποίας χρησιμοποιεῖ, διὰ νὰ θίξῃ τὴν πλευρὰν τὴν κυβερνητικήν. Ἡ Σύμβασις ὑπεγράφη κατὰ Σεπτέμβριον 1952. Ἡ Σύμβασις δὲν εἶναι ἁμαρτωλή, διότι ἔγινε διεθνὴς διαγωνισμός. Ἕνα σημεῖον μόνον —ἀπαντῶ εἰς τὸν κ. Ζίγδην —τὸ ὁποῖον ἠμποροῦσεν ἴσως νὰ προβληθῇ, καὶ αὐτὸ μήπως ἔχει ὑπ’ ὄψιν του ὁ συνάδελφος ἐπὶ τοῦ βήματος, καὶ νὰ ἀποφευχθοῦν ὅλαι αἱ ταλαιπωρίαι ἦτο, ὅτι θὰ ἠμποροῦσε νὰ ληφθῇ πρόνοια, ἐφ’ ὅσον ἐγνωρίζατε τὴν ἀξίωσιν τῆς Βλαστοῦ, διὰ τῆς Συμβάσεως νὰ ἀναληφθῇ ὑποχρέωσις τοῦ ἀναδόχου καὶ νὰ ἔχῃ τὴν εὐθύνην αὐτὸς ἔναντι τῆς Βλαστοῦ καὶ ὄχι τὸ Δημόσιον. Ἡ δέσμευσις ἀφ’ ἑτέρου τῶν 18 ἑκατομμυρίων ἔγινε ἀπὸ σᾶς, διὰ τὸν Ἀχελῶον. Καὶ ὀρθῶς εἴπατε, ὅτι ἐδεσμεύσατε τὰ χρήματα αὐτὰ διὰ τὸν Ἀχελῶον. Δι’ αὐτὸ καὶ καμμία Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις δὲν τὰ ἀνέλαβε. Ἡ κ. Βλαστοῦ ἤγειρεν ἀγωγὴν εἰς τὰ Ἑλληνικὰ δικαστήρια, ἀλλὰ τὴν ἐγκατέλειψε. Ἔπειτα προσέφυγε εἰς τὰ Ἰταλικὰ δικαστήρια. Ἡ Ἰταλικὴ Κυβέρνησις κακῶς τὰ δεσμεύει αὐτὰ τὰ λεπτά. Ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἔκαμε καὶ κάμνει ἀγῶνα διὰ νὰ τὰ ἀποδεσμεύσῃ καὶ θὰ τὰ ἀποδεσμεύσῃ. Ἔτσι ἔχει τὸ ζήτημα διότι δὲν ἔχει οὐδεμίαν σχέσιν ἡ ἀπαίτησις τῆς Βλαστοῦ μὲ τὴν ἀπαίτησιν τῆς Ἑλλάδος διὰ τὰς Ἰταλικὰς ἐπανορθώσεις.

§143Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριε ὑπουργέ, ......(δὲν ἠκούσθη).

§144ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, τὸ Προεδρεῖον σᾶς ἐπέτρεψε νὰ ἀπαντήσετε ἐπὶ προσωπικοῦ θέματος. Ἐὰν θέλετε βοηθήσατέ με, διὰ νὰ ὁμιλήσετε εἰς τὸ τέλος.

§145Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Κύριοι βουλευταί, λυποῦμαι διότι ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας ἐμφανίζεται τὸ θέμα, ὄχι ὡς ἔχει, ἀλλὰ ὡς ἡ Κυβέρνησις θὰ ἐπεθύμει νὰ ἔχῃ. Πρῶτον, οὐδεὶς ἀναλαμβάνει τὴν ὑπεράσπισιν τῆς Κας Βλαστοῦ. Κατ’ ἐμὲ κακῶς. Ἐὰν ἤμουν ὑπουργός, θὰ ἐτόλμουν νὰ ρίψω μίαν ματιὰν εἰς τὴν ἀξίωσιν μιᾶς ξένης ὑπηκόου, ἡ ὁποία προβάλεται ἀπὸ δύο ξένας δυνάμεις καὶ χάριν τῆς ὁποίας ἔρχεται καὶ ἐπισκέπτεται τὴν Ἑλλάδα ὁ Πρόεδρος τῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῶν ξένων περιουσιῶν, Γερουσιαστὴς τῆς Γαλλίας κ. Ροῦπελ. Ὅταν λοιπόν, βλέπω δύο ξένας δυνάμεις νὰ ἀπευθύνουν ἀλλεπαλλήλους διακοινώσεις καὶ πρὸς ἐμὲ καὶ πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, διεκδικοῦσαι δικαιώματά τινα, ἔστω καὶ ἀνύπαρκτα, ἐγὼ ὡς ὑπουργὸς θὰ ἔδιδον μίαν ἀπάντησιν. Δὲν θὰ ἐσιώπων. Θὰ ἔλεγον: Ἀντὶ νὰ ζητῇ τὴν ἀναβολὴν ἀπὸ τὰ ἑλληνικὰ δικαστήρια διαρκῶς, θὰ ἐδεχόμουν τὴν αἴτησιν τῆς διαιτησίας. Σᾶς ἔκαμε προτάσεις ἡ Γαλλία νὰ παραπεμφθῇ τὸ θέμα εἰς διαιτησίαν. Διατὶ δὲν τὸ ἐδέχθητε;

§146Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομ.). Διότι αἱ περισσότεραι διαιτησίαι εἶναι εἰς βάρος μας.

§147Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Τότε δὲν δικαιοῦσθε νὰ ὑπερηφανεύεσθε.

§148Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομ.). Ἡμεῖς ζητοῦμεν ἀπὸ τὴν Ἰταλικὴν Κυβέρνησιν νὰ καταβάλῃ τὰς ἰταλικὰς ἐπανορθώσεις.

§149Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, λυποῦμαι διότι δὲν ἔχετε τὴν εἰλικρίνειαν νὰ εἴπητε τὴν ὑπόθεσιν ὡς ἔχει. Κύριοι βουλευταί, ὑπάρχει ἐδῶ ἕνα θέμα. Δὲν ἠξεύρω ἐὰν ἔχῃ δίκαιον ἢ ἄδικον ἡ κ. Βλαστοῦ, τὴν ὁποίαν οὐδέποτε κατ’ ὄψιν εἶδα, οὐδὲ γνωρίζω. Κατὰ σύμπτωσιν ὁ κ. Θ. Τσάτσος εἶναι δικηγόρος τῆς κ. Βλαστοῦ, τὸν ὁποῖον ἐπεσκέφθην καὶ ὡμίλησε διὰ τὴν ὑπόθεσιν αὐτὴν καὶ παρ’ ὅλον τοῦτο δὲν θέλω νὰ λάβω θέσιν ἐὰν ἔχῃ δίκαιον ἢ ἄδικον.

§150Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομ.). Ζητεῖ ἀποζημίωσιν 45 ἑκ. δολλαρίων.

§151Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἐγὼ δὲν λέγω ὅτι ἔχει ἢ δὲν ἔχει δίκαιον, ἀλλὰ πάντως πληροφοροῦμαι ὅτι ἡ Ἰταλία ἐδήλωσε τόσον εἰς τὸν Πρόεδρον κ. Καραμανλῆν, ὅσον καὶ εἰς τὸν κ. Ἀβέρωφ, ὅτι ἐὰν δὲν λυθῇ ἡ ὑπόθεσις Βλαστοῦ δὲν ὑπάρχουν ἐπανορθώσεις καὶ περαιτέρω ὅτι ἡ μὴ ἐπίλυσις τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς δυσχεραίνει τὴν προώθησιν τῶν Ἑλληγαλλικῶν ἐμπορικῶν σχέσεων. Εἶπεν ὁ κ. ὑπουργὸς ὅτι ἡ κ. Βλαστοῦ ζητεῖ 45 ἑκ., τώρα ἴσως, ἀλλὰ πρὸ 5ετίας ἐζήτει 5 ἑκ., ἀλλὰ διὰ τὴν αὔξησιν τοῦ ποσοῦ ὑπεύθυνος εἶναι ἡ Κυβέρνησις.

§152Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομ.). Εἴπατε ὅτι ἡ μὴ ἐπίλυσις τῆς ὑποθέσεως Βλαστοῦ δυσχεραίνει τὰς Ἑλληνογαλλικὰς σχέσεις. Γνωρίζετε ὅτι τώρα τελευταίως βάσει συμβάσεως ἡ Γαλλία ἠγόρασεν 120 χιλ. τόννους οἴνου;

§153Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Ὁ ὁμιλητὴς κάμνει σύγχυσιν τῶν δύο θεμάτων. Ἄλλο τὸ θέμα τὸ ἀντιμετωπισθὲν ἀπὸ τὸ Ἑλληνικὸν δημόσιον τῶν θεμάτων τῶν σχετιζομένων μὲ τὰς μετοχὰς Λαρύμνης καὶ ἄλλο τὸ θέμα τῶν Ἰταλικῶν ἐπανορθώσεων, τὸ ὁποῖον ἐρρύθμισεν ὁ κ. Ζίγδης ἀφήσας ὑπόλοιπον 15 ἑκ. δολλαρίων διὰ τὸ ἔργον τοῦ Ἀχελώου. Δὲν ἐπιτρέπεται συσχέτισις τῶν δύο θεμάτων. Ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἔχει ἀπαίτησιν 15 ἑκ. ἀπὸ τὰς ἐπανορθώσεις, τὰς ὁποίας ὑποχρεοῦται νὰ πληρώσῃ ἡ Ἰταλικὴ Κυβέρνησις διὰ τὰς ζημίας, τὰς ὁποίας ἐπέφερον κατὰ τὸν πόλεμον οἱ Ἰταλοί. Ἐὰν ἡ κυρία Βλαστοῦ ἢ ὁποιοσδήποτε ἄλλος ἔχῃ ἀπαίτησιν κατὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου, δὲν δύναται αἱ τυχὸν ἀπαιτήσεις αὐταὶ νὰ συσχετίζωνται μὲ τὴν ἀξίωσιν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως κατὰ τῆς Ἰταλικῆς, ὅταν μάλιστα ἡ ἀπαίτησις αὐτὴ προέρχεται ἀπὸ πολεμικὰς ἐπανορθώσεις. Ἐπομένως ὀρθῶς ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἀντιμετωπίζει τὸ ζήτημα, δὲν εἶναι δυνατὸν ἀπαιτήσεις τυχὸν Ἰταλοῦ ὑπηκόου νὰ συσχετίζωνται μὲ τὰς Ἰταλικὰς ἐπανορθώσεις, αἵτινες θὰ πληρωθοῦν εἰς τὴν Ἑλλάδα καθ’ ὃν τρόπον ἐρρύθμισεν ὁ κ. Ζίγδης. Ἐὰν οἱαδήποτε κυρία Βλαστοῦ ἔχῃ ἀξιώσεις ἐκ τῆς Λαρύμνης, δὲν ἔχει παρὰ νὰ στραφῇ κατὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου διὰ νὰ ἐπιτύχῃ τὰς τυχὸν ὑφισταμένας ἀπαιτήσεις της. Πάντως τὰ δύο θέματα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συσχετίζωνται ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς καὶ νὰ κατηγορῆται ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, ὅτι δὲν δέχεται προτάσεις διαιτησίας συσχετίζουσα τὰ δύο αὐτὰ ἄσχετα θέματα. Ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἔχει πλῆρες δίκαιον νὰ ἀρνῆται προτεινομένην ἀπὸ τὴν κ. Βλαστοῦ ἢ οἱονδήποτε ἄλλον πρότασιν διαιτησίας. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς κυβερνητικῆς πλευρᾶς).

§154Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Λυποῦμαι, διότι ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, μολονότι διακεκριμένος νομικὸς —καὶ γνωρίζει πόσον τὸν ἐκτιμῶ— ὑπέπεσεν εἰς ἕνα τεράστιον λάθος. Δὲν ὑπάρχει ἀξίωσις τῆς κ. Βλαστοῦ κατὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ἀλλὰ ἀξίωσις τοῦ Ἰταλικοῦ Δημοσίου κατὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου.

§155Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Τί σχέσιν ἔχει μὲ αὐτὴν τὴν ὑπόθεσιν τὸ Ἰταλικὸν δημόσιον;

§156Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Κύριοι βουλευταί, τὰ μεταλλεῖα αὐτὰ προπολεμικῶς ἀνῆκον εἰς τὸν Βλαστόν, ὅστις ἀποθανὼν ἄφησε κληρονόμον τὴν σύζυγον αὐτοῦ κ. Βλαστοῦ, Γαλλίδα ὑπήκοον. Ἡ κ. Βλαστοῦ κατὰ τὸ 1934 εἶχε μισθώσει τὸ μεταλλεῖον εἰς μίαν Γερμανικὴν ἑταιρείαν μὲ μίσθωμα 1 σελινίου κατὰ τόννον μεταλλεύματος καὶ 55% ἐκ τῶν κερδῶν τῆς ἐπιχειρήσεως. Ὅταν ἔγινεν ὁ πόλεμος τοῦ 1940 ἡ κ. Βλαστοῦ ἦλθε εἰς ἐπαφὴν μὲ τὴν Ἰταλικὴν ἑταιρείαν ΑΜΙ, ἡ ὁποία ἐνδιεφέρετο ἰδιαιτέρως διὰ τὸ μεταλλεῖον, καθόσον τότε τὸ νικέλιον ἦτο περιζήτητον. Ἐπειδὴ ἡ κυρία Βλαστοῦ ἐζήτησε ὑπερβολικὴν τιμὴν διὰ νὰ τὸ ἐξαγοράσῃ καὶ ἡ ἑταιρεία δὲν ἤθελε νὰ πληρώσῃ ἀμέσως, ἠγόρασεν αὕτη τμῆμα τῶν μετοχῶν καὶ ἐπῆρε καὶ μία ὀψιὸν ἑνὸς ἔτους νὰ ἐγκατασταθῇ, νὰ κάμῃ ἐρεύνας καὶ ἐὰν τὸ μεταλλεῖον εἶχε μετάλλευμα νὰ ἀγοράσῃ τὰς ὑπολοίπους μετοχάς. Ἡ ἰταλικὴ ἑταιρεία, τότε, ἀντὶ νὰ κάμῃ χρῆσιν τῆς ὀψιὸν κατέσχε τὸ μεταλλεῖον καὶ τὸ ἐξεμεταλλεύθη. Ὅταν ἦλθεν ἡ ἀπελευθέρωσις τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον ἔθεσε τὸ μεταλλεῖον, μὲ τὴν πεποίθησιν ὅτι τοῦτο ἀνῆκεν εἰς τὴν Ἰταλικὴν Ἑταιρείαν, ὑπὸ μεσεγγύησιν ὡς ἐχθρικὴ περιουσίαν. Τότε παρενέβη ἡ Βλαστοῦ, ἰσχυριζομένη ὅτι δὲν ἐπώλησε τὰς μετοχάς της καὶ ὅτι κακῶς ἐτέθη τὸ μεταλλεῖον ὑπὸ μεσεγγύησιν, διότι αὕτη δὲν ἦτο ὑπήκοος ἐχθρικοῦ Κράτους, ἀλλὰ Γαλλίς.

§157Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Αὐτὴ εἶναι ἄποψις ἰδική σας.

§158Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ὁμολογῶ, ὅτι τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν, παρεμπιπτόντως μοῦ τὴν εἶπον.

§159Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Μὴ τὰ λέγετε αὐτὰ καὶ δημιουργεῖτε ἐντυπώσεις, κ. Γαληνέ.

§160Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἡ ἀλήθεια, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποκρυβῇ. Τὸ μεταλλεῖον ἀνήκει εἰς τὴν κυρίαν Βλαστοῦ.

§161Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ λέγετε αὐτὰ τὰ πράγματα. Εἶναι ἄνω ποταμῶν.

§162Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι τὸ μεταλλεῖον, προπολεμικῶς ἀνῆκεν εἰς τὴν κυρίαν Βλαστοῦ, ἀλλὰ μὲ τὸν πόλεμον ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, ὀρθῶς, ἐπαναλαμβάνω, ἔθεσε τὴν Α.Μ.Ι. ὑπὸ μεσεγγύησιν ὡς ἐχθρικὴν περιουσίαν. Ἀφοῦ ἐτέθη ἡ Α.Μ.Ι. ὑπὸ μεσεγγύησιν, παρενέβη ἡ κυρία Βλαστοῦ, ἡ ὁποία καὶ ἐπέτυχεν, ὑπουργοῦντος τοῦ κ. Χέλμη, νὰ ἐκδώσῃ πρᾶξιν τοῦ Ὑπουργοῦ Οἰκονομικῶν, ἀναγνωρίζουσα ὅτι ἡ ἑταιρεία ΛΟ-ΚΡΙΣ εἶναι κάτοχος τῶν μετοχῶν τῆς Λαρύμνης, ἦτο φιλικὴ ἐπιχείρησις καὶ ἄρα δὲν ἦτο ὑπὸ μεσεγγύησιν.

§163Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Τὸν λόγον, κύριε Πρόεδρε.

§164Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἀφῆστε, ἐπὶ τέλους, νὰ ὁμιλήσω.

§165Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἐπιμείνω εἰς τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ Κανονισμοῦ. Ὁ κ. συνάδελφος, ἀνέφερεν ὡρισμένα πράγματα, ἐπὶ τῶν ὁποίων πρέπει νὰ πάρῃ ἀπάντησιν, διὰ νὰ λάβῃ γνῶσιν ἡ Βουλή.

§166Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Νὰ τελειώσω τὴν ἀνάπτυξιν τῆς ἀπόψεώς μου. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§167Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Εἶχον τὴν εὐκαιρίαν καὶ προηγουμένως νὰ εἴπω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν ἡ ὑπόθεσις τῆς ἐπισχέσεως τῶν 15 ἑκατομμυρίων δολλαρίων τῶν ἐπανορθώσεων ἀπὸ τὴν Ἰταλικὴν Κυβέρνησιν, μὲ τὴν ἀξίωσιν οἱασδήποτε κυρίας Βλαστοῦ, στρεφομένης κατὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ κατὰ τοῦ Ἰταλικοῦ Δημοσίου, διότι καὶ κατὰ τοῦ Ἰταλικοῦ Δημοσίου ἔχει ἐγερθῆ ἀγωγὴ εἰς τὰ Δικαστήρια τῆς Ρώμης ἀπὸ τὴν κυρίαν Βλαστοῦ. Μία ἐκ τῶν ἀπόψεων τῆς νομικῆς θέσεως τῆς ὑποθέσεως, τὴν ὁποίαν ἐξέθεσα, εἶναι ἡ θέσις, τὴν ὁποίαν ὑποστηρίζει ἡ Βλαστοῦ, ἡ ὁποία ὑποστηρίζει ὅτι ἡ ἐπιχείρησις ἐκείνη δὲν ἦτο ἐχθρικὴ καὶ κακῶς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον τὴν ἔθεσεν ὑπὸ μεσεγγύησιν. Αὐτὴ ἀκριβῶς εἶναι ἡ τοποθέτησις, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ἡ Βλαστοῦ, καὶ τὴν ὁποίαν ἠκούσαμεν ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, ὡς τὴν ἀντικειμενικὴν θέσιν τῆς ὑποθέσεως. Ἀντιθέτως, ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ὑποστηρίζει, πρῶτον μέν, ὅτι ἡ σχέσις αὐτή, ἡ ὁποία ἔχει ἀποτελέσει τὴν βάσιν τῆς ἀξιώσεως τῆς Βλαστοῦ, δὲν ἔχει ὅπως τὴν ἐμφανίζει ἐκείνη, ὅτι ὀρθῶς ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἐπελήφθη τῆς περιουσίας αὐτῆς. Ἀλλὰ πέραν αὐτῆς τῆς νομικῆς τοποθετήσεως τῆς Βλαστοῦ καὶ ἂν ἀκόμη ἡ τοποθέτησις τοῦ ζητήματος εἶχεν ὅπως τὴν ἀνέφερεν ὁ κ. συνάδελφος, δὲν ἔχει ἀπολύτως καμμίαν σχέσιν τὸ ζήτημα τῆς ἐπισχέσεως τῶν ἐπανορθώσεων μὲ τὴν ἀξίωσιν τῆς Βλαστοῦ, εἴτε εἶναι βάσιμος, εἴτε δὲν εἶναι. Ὅσα ἐξετέθησαν, νομίζω, ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς τὴν στιγμὴν αὐτήν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κλονίσουν τὴν ἀλήθειαν ἐκείνου, τὸ ὁποῖον ὑποστηρίζω, ὅτι δηλαδὴ καὶ ἐὰν ἡ Βλαστοῦ ἔχῃ τὰς ἀξιώσεις αὐτάς, εἶναι δυνατὸν νὰ στραφῇ κατὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ κατὰ τοῦ Ἰταλικοῦ Δημοσίου. Πάντως, ἡ ἀπαίτησις τῆς Βλαστοῦ, καθ’ οἱουδήποτε καὶ ἂν στρέφεται, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συσχετισθῇ μὲ τὰς Ἰταλικὰς ἐπανορθώσεις, καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δικαιολογηθῇ παρακράτησις τῆς καταβολῆς τῶν 15 ἑκατομμυρίων δολλαρίων, τὰ ὁποῖα ὀφείλονται ἀπὸ ἄλλην αἰτίαν, ἐντελῶς ἄσχετον ἀπὸ τὴν ἀξίωσιν τῆς Βλαστοῦ. Μόνον ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἐξετέθησαν ἀπὸ τὸν κ. συνάδελφον, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ προκαλέσουν τὴν δυσφορίαν τοῦ κ. Ζίγδη, διότι ὁ κ. Ζίγδης κατηγορεῖται πλέον, ὅτι ἐν γνώσει του, ὅτι ἡ κυρία Βλαστοῦ εἶχεν ἀξίωσιν ἐπὶ τοῦ μεταλλείου, προέβη τὸ 1952 εἰς τὴν ἐκμίσθωσιν, χωρὶς νὰ φροντίσῃ νὰ κατοχυρώσῃ τὸ Δημόσιον, ἔναντι τοῦ τρίτου διεκδικοῦντος τοιαῦτα δικαιώματα.

§168Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Πρέπει νὰ εἴπω, κ. ὑπουργέ, ὅτι ἀλλοίμονον ἐὰν ἠκολούθουν τὴν ὁδὸν αὐτήν, δηλαδὴ ἐὰν ἔβαζα εἰς τὴν σύμβασιν ὅτι ἀναλαμβάνω εὐθύνας ἀπέναντι τῶν τρίτων, τότε θὰ ἀνεγνώριζον ὅτι ἔχει ἀξίωσιν ἡ κυρία Βλαστοῦ. Εὐτυχῶς, ὁ Θεὸς μᾶς ἐφύλαξε καὶ δὲν ἠκολουθήσαμεν αὐτὸν τὸν δρόμον.

§169Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Αὐτὰ τὰ ὁποῖα λέγει ὁ ρήτωρ, εἶναι ἀκριβῶς ἀντίθετα μὲ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἐπράξατε σεῖς.

§170Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Κάμνω ἔκκλησιν, κ. Πρόεδρε, νὰ μὲ ἀφήσητε νὰ τελειώσω τὴν ὁμιλίαν μου. Ὁ κ. ὑπουργός, ἰσχυρίζεται ὅτι τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν. Θὰ σᾶς εἴπω, διατὶ ἔχει τὸ Ἰταλικὸν Δημόσιον σχέσιν. Συνέβη τὸ ἑξῆς, διότι λέγω ὅτι δὲν εἶναι ὑπεύθυνος ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κέντρου, ἡ ὁποία ἀπολύτως καλοπίστως ἐνήργησε καὶ ἐγώ, ἐὰν ἤμην ὑπουργός, τὴν ἰδίαν τακτικὴν θὰ ἠκολούθουν, θὰ προσεπάθουν νὰ ἀποκτήσῃ τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον τὸ μεταλλεῖον ὡς ξένην ἐχθρικὴν περιουσίαν. Ἀλλά, ἀφ’ ἧς ἐμφανίζεται ἡ τρίτη, διεκδικοῦσα ἐνώπιον τῶν δικαστηρίων, καὶ ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἡ Ἑλλὰς καλουμένη παρεμβαίνει εἰς τὰ Ἰταλικὰ Δικαστήρια ὡς Κράτος, νομίζω, ὅτι δὲν ὑπάρχει πλέον θέμα πρὸς συζήτησιν. Ἡ κυρία Βλαστοῦ, ὅταν εἶδεν ὅτι τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον ἀρνεῖται τὰ δικαιώματά της, παρ’ ὅλον ποὺ ὁ ὑπουργὸς τῆς Κυβερνήσεως, ὁ κ. Χέλμης, ἦτο ἐκκαθαριστὴς τῆς ἑταιρείας ΛΟΚΡΙΣ προπολεμικῶς καὶ ἐγνώριζε τὴν ὑπόθεσιν καὶ ὁ ἴδιος ὁ κ. Χέλμης ἐξέδωσε τὸ διάταγμα, δυνάμει τοῦ ὁποίου ἦρε τὴν μεσεγγύησιν ἀπὸ τὴν ἑταιρείαν ΛΟΚΡΙΣ, ἐφ’ ὅσον ὑπάρχουν τὰ δύο αὐτὰ ἐπίσημα στοιχεῖα. Τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον, ὁ κ. Ζίγδης, ὀρθῶς καὶ καλοπίστως προστατεύων τὸ Ἑλληνικὸν συμφέρον προσεπάθησε νὰ βρῇ μίαν διέξοδον καὶ νὰ πάρῃ τὰ μεταλλεῖα τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον. Ἡ κυρία Βλαστοῦ προσέφυγεν εἰς τὴν Δικαιοσύνην τὴν Ἰταλικήν...

§171Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Θέλω νὰ δώσω μίαν πληροφορίαν. Δύο, πράγματι, ἀγωγαὶ ἠγέρθησαν εἰς τὰ Ἰταλικὰ δικαστήρια ὑπὸ τῆς Βλαστοῦ, ἐναντίον τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον προσέφυγεν, ὅταν ἠγέρθη ἡ πρώτη ἀγωγή, εἰς τὸ Ἰταλικὸν Ἀκυρωτικὸν καὶ ἐζήτησε νὰ ἀναγνωρισθῇ ὅτι τὰ Ἰταλικὰ δικαστήρια δὲν ἔχουν δικαιοδοσίαν ἐπὶ τῆς διαφορᾶς αὐτῆς. Τὸ Ἀκυρωτικὸν τῆς Ἰταλίας, ἀνεγνώρισε, δι’ ἀποφάσεώς του, ὅτι τὰ Ἰταλικὰ δικαστήρια δὲν εἶναι ἁρμόδια νὰ ἐκδικάσουν τὴν ἀπαίτησιν τῆς κ. Βλαστοῦ κατὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου.

§172Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἡ κυρία Βλαστοῦ, δὲν εἶχε τρόπον νὰ προσφύγῃ ἐναντίον τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ προσέφυγεν ἐναντίον τοῦ Ἰταλικοῦ Δημοσίου. Τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον ἐδήλωσε δι’ ἐπισήμων ἐγγράφων του, τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν εἰς τὸν φάκελλον, ὅτι τὰς μετοχὰς αὐτὰς τὰς ἀπέκτησε δι’ ἐκχωρήσεως ἀπὸ τὸ Ἰταλικὸν Δημόσιον. Ἀναζητεῖ καὶ λαμβάνει τὰς μετοχὰς ἀπὸ τὴν ἑταιρείαν, τὰς ἀκυρώνει καὶ ἐκδίδει νέας. Σύ, ἔδωσες εἰς τὴν Ἑλλάδα τὴν ἰδικήν μου περιουσίαν, ἀποζημίωσέ με καὶ καταδικάζεται τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον, τὸ ὁποῖον καταδικαζόμενον δεσμεύεται, διότι ἐφ’ ὅσον σὺ εἶσαι ὑπεύθυνος, καὶ ἐγὼ κρατῶ ὅσα σοῦ χρεωστῶ.

§173Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Λυποῦμαι παρὰ πολύ, διότι ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, συνεχῶς ἀναπτύσσεται ἡ θέσις καὶ ἡ ἄποψις τῶν ἀντιδίκων τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Ἐὰν ἡ Πολιτεία ἐδέχθη μετατροπὴν ὀνομαστικῶν εἰς ἀνωνύμους καὶ ἀνωνύμων εἰς ὀνομαστικὰς ἑταιρείας πρὸς ἐφαρμογὴν νόμου, αὐτὸ δὲν σημαίνει ὅτι ἀνεγνώρισεν ὅτι ἡ ἐπιχείρησις αὐτὴ δὲν ἦτο ὑπὸ μεσεγγύησιν καί, ἑπομένως, δὲν θὰ εἶχε περιέλθει εἰς τὸ Δημόσιον. Ἀπορῶ, πῶς εἶναι δυνατόν, ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, διὰ νὰ ἐπικριθῇ ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν θέσιν, τὴν ὁποίαν ἔχει λάβει ἐπὶ τῆς τύχης καὶ ἐπὶ τῆς διαδρομῆς τῆς συμβάσεως αὐτῆς, ρήτορες νὰ φθάνουν μέχρι τοῦ σημείου νὰ ὑπερασπίζωνται καὶ νὰ γίνωνται ἀπολογηταὶ τῶν ἀπόψεων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ζητοῦν νὰ πάρουν ἀπὸ τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον 45 ἑκατομ. δολλάρια.

§174Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ τὸν λόγον.

§175ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Μπακόπουλος, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ.

§176Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὅ,τι θὰ εἴπω, ἀφορᾷ τὴν εὐθύνην τὴν ἰδικήν σας καὶ ἐξαιτοῦμαι ἰδιαιτέρως τὴν προσοχήν σας. Ἡ εὐθύνη σας εἶναι σοβαρὰ κατὰ τὴν διεξαγομένην συζήτησιν. Ἡ ἐπερώτησις, κατὰ τὸν Κανονισμὸν ἀποβλέπει εἰς ἔλεγχον τῆς Κυβερνήσεως δι’ ὡρισμένας πράξεις, εἴτε θετικάς, εἴτε ἀποθετικάς. Δὲν ἐπιτρέπεται εἰς τὸ βῆμα τῆς Βουλῆς νὰ γίνεται συζήτησις ὑπερασπίσεως δικαιωμάτων ἰδιωτικῶν καὶ μάλιστα δικαιωμάτων ξένων ἰδιωτῶν, στρεφομένων κατὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Μοῦ προκαλεῖ ὀδύνην ἡ ἐξέλιξις τῆς συζητήσεως. Νομίζω, ὅτι ἔχετε ὑποχρέωσιν, ὡς Πρόεδρος τῆς Βουλῆς καὶ ὄχι ὡς Πρόεδρος Δικαστηρίου, κρίνων ἰδιωτικὰ συμφέροντα, νὰ θέσετε τὰ ὅρια τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως. Παρακολουθῶ μὲ προσοχὴν ὅλην τὴν συζήτησιν καὶ δὲν ἀντελήφθην ποῖον εἶναι τὸ περιεχόμενόν της. Διὰ παράλειψιν τῆς Κυβερνήσεως, γνωρίζετε ὅτι οὐδέποτε ὑπῆρξα ἐπιεικὴς πρὸς Κυβέρνησιν, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι, ὡς Ἕλλην πλέον, δὲν ἐπιτρέπεται ἡ συνέχισις τῆς συζητήσεως ὑπ’ αὐτὸ τὸ πνεῦμα. Ἐπικαλοῦμαι τὴν προσοχήν σας, ἐπισημαίνων τὴν εὐθύνην σας καὶ ζητῶ νὰ ἐπιβληθῇ ἡ τάξις τῆς συζητήσεως εἰς τὸ Κοινοβούλιον, σύμφωνα πρὸς τὸν Κανονισμόν. (Χειροκροτήματα).

§177Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἀπὸ τῆς ἀρχῆς τῆς συζητήσεως τῆς ἐπερωτήσεως, παρηκολούθησα μὲ τὸ αὐτὸ ἐνδιαφέρον, μὲ τὸ ὁποῖον παρηκολούθησαν ὅλοι, διότι πράγματι καὶ ἐγὼ εἰς οὐδεμίαν στιγμὴν θὰ ἐπέτρεπα εἰς ἑαυτὸν νὰ ἐπικροτήσῃ οἱανδήποτε ἐπερώτησιν, τείνουσαν εἰς τὸ νὰ ὑπερασπίσῃ συμφέροντα οἱωνδήποτε, ἐναντίον τοῦ Δημοσίου, εἴτε Ἕλληνος, εἴτε ξένου, ἐπειδὴ ἡ ἐπερώτησις θὰ ἀπέβαινεν ἐπὶ ζημίᾳ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Ἐν τοσούτῳ, παρετήρησα ὅτι, ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς, οἱ κ.κ. ὑπουργοὶ δὲν ἐπιτρέπουν εἰς τὸν ρήτορα νὰ φθάσῃ εἰς τὴν οὐσίαν τῆς ἐπερωτήσεώς του.

§178Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ἔφθασεν.

§179Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Σᾶς παρακαλῶ, κ. ὑπουργέ, δὲν θὰ ἀφήσητε οὔτε ἐμένα νὰ συνεχίσω; Καὶ ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς διὰ τῶν διακοπῶν αἱ ὁποῖαι γίνονται, ἡ συζήτησις παρεκκλίνει καὶ περιορίζεται εἰς τὸ θέμα, κατὰ πόσον ὑπάρχει ἢ δὲν ὑπάρχει βάσιμος ἢ μὴ βάσιμος ἀπαίτησις ξένου ὑπηκόου κατὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Ἀναγινώσκω εἰς τὸ κείμενον τῆς ἐπερωτήσεως: «Ἐπερωτῶ τοὺς ἀξιοτίμους, ὡς ἄνω, κ.κ. ὑπουργοὺς.............. (ἀναγινώσκει)....................».

§180Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Διαβάσατε παρὰ κάτω.

§181Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Δὲν ἐπαναλαμβάνω τὸ κείμενον ὁλόκληρον, πρῶτον, διότι εἶναι γνωστὸν εἰς τοὺς κυρίους βουλευτάς, δεύτερον, διότι πρὸ ὀλίγου ἔκαμε μίαν σύστασιν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς νὰ ἀποφεύγωνται αἱ ὀξεῖαι ἐκφράσεις εἰς τὰ κείμενα τῶν ἐπερωτήσεων καὶ πρέπει νὰ εἴπω, ὅτι συμφωνῶ εἰς τὸ ὅτι, ὅσον μαλακωτέρα εἶναι ἡ διατύπωσις τῶν κειμένων, προκειμένου περὶ Κοινοβουλευτικῶν συζητήσεων, τόσον τὸ καλλίτερον εἶναι. Ἀλλά, ἐν πάσῃ περιπτώσει, ὅσον ὀλιγώτερον ἐπιθυμοῦμεν καὶ τὰς προθέσεις τῶν ρητόρων τῶν ἐπερωτήσεων νὰ τὰς διαβάλωμεν, ἰδίως ὅταν πρόκειται περὶ ἐπερωτώντων τῆς γνωστῆς ἐντιμότητος τοῦ ρήτορος τῆς ἐπερωτήσεως αὐτῆς, τόσον ἐπίσης τὸ καλλίτερον εἶναι. Καὶ δι’ αὐτὸ ἔλαβον τὸν λόγον, διότι ἤδη ἐμμέσως κατηγορεῖται ὁ κ. Γαληνὸς ὅτι ἔκαμε τὴν ἐπερώτησιν διὰ νὰ προστατεύσῃ ἀτομικὰ συμφέροντα. Λέγει, λοιπόν, ἐδῶ ὁ κ. Γαληνός, καὶ πρέπει νὰ ἀποδείξῃ, ὅτι ὁ χειρισμὸς ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως τοῦ θέματος τοῦ μεταλλείων Λαρύμνης ἐγένετο κακῶς, πρὸς προστασίαν ἀτομικῶν συμφερόντων ἑνὸς ἀνθρώπου. Ἐὰν δὲν τὸ ἀποδείξῃ, τότε ἡ ἐπερώτησίς του δὲν στέκεται, ἐὰν τὸ ἀποδείξῃ ὅμως, ἀνεξαρτήτως ἄλλων συμφερόντων τὰ ὁποῖα ἀναμιγνύονται εἰς τὴν ὑπόθεσιν, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει καὶ εἰς τὴν ἐπερώτησιν. Περαιτέρω, προκειμένου περὶ τῶν θεμάτων τῆς ἐπερωτήσεως, δὲν νομίζω ὅτι τὸ βῆμα τῆς Βουλῆς εἶναι διὰ νὰ ὑπηρετῇ ἀτομικὰ συμφέροντα. Ναί, ἀλλὰ εἶναι διὰ νὰ ἐλέγχεται πᾶσα κυβερνητικὴ πρᾶξις, εἴτε ἀναγομένη εἰς ἀτομικὰ συμφέροντα, εἴτε ὄχι, ἡ ὁποία νὰ ζημιώνῃ τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι τὸ σκοπιμώτερον ὅλων θὰ ἦτο, διότι ἡ ἀγόρευσις τοῦ κ. Γαληνοῦ δὲν λύει κανένα νομικὸν ζήτημα, οὔτε πρόκειται νὰ ἐπηρεάσῃ κανένα Δικαστήριον, ἀλλὰ ἕνας βουλευτὴς εὑρίσκει ὅτι ὑπάρχει ἢ μὴ βάσιμος ἀξίωσις τῆς κυρίας Βλαστοῦ, τῆς οἱασδήποτε κ. Βλαστοῦ. Τὸ καλλίτερον εἶναι νὰ ἀφεθῇ ὁ κ. Γαληνὸς νὰ ἀναπτύξῃ τὴν ἐπερώτησίν του, μέχρι τέλους, διὰ νὰ ἴδωμεν ποία εἶναι ἡ οὐσία τῆς ἐπερωτήσεώς του, ἐπ’ αὐτοῦ, διὰ νὰ ὑπάρξῃ ἡ ἀπάντησις καὶ κρίσις ὅλων ἡμῶν, ἐὰν ὀρθῶς ἢ μὴ ὀρθῶς ὑπέβαλε τὴν ἐπερώτησιν.

§182Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Αὐτὸ εἶναι καὶ δικαίωμά του. Τὸ λέγει ὁ Κανονισμός.

§183Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Θὰ ἔπρεπε, ὁ κ. συνάδελφος, νὰ περιορισθῇ νὰ ἀναπτύξῃ ἐκεῖνα τὰ σημεῖα, τὰ ὁποῖα περιλαμβάνει εἰς τὴν ἐπερώτησίν του. Ἀλλὰ ὁ κ. συνάδελφος, δὲν περιωρίσθη εἰς τοῦτο, ἀλλὰ ἀνέπτυξε τὴν νομικὴν θέσιν τῆς Γαλλίδος ὑπηκόου κ. Βλαστοῦ. Καὶ κατηγορεῖται ἡ Κυβέρνησις, διότι δὲν δέχεται διαιτησίαν, ἡ ὁποία θὰ κρίνῃ ἐὰν τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον ἔχει δικαίωμα νὰ ἀρνηθῇ νὰ πληρωθοῦν ἀπὸ τὰς Ἰταλικὰς ἐπανορθώσεις οἱοιδήποτε ἰδιῶται, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἀξιώσεις κατὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Ἡ παρεκτροπὴ τῆς συζητήσεως, δὲν βαρύνει τὴν Κυβέρνησιν. Ἡ ἐκτροπὴ βαρύνει μόνον τὸν ὑπεύθυνον τῆς ἐκτροπῆς. Ἡμεῖς, ὡς ὑπουργοὶ τῆς Κυβερνήσεως, ὑποχρέωσιν εἴχομεν νὰ μὴ ἀφήσωμεν νὰ δημιουργῶνται ἐντυπώσεις, αἱ ὁποῖαι δὲν θὰ ἦσαν δικαιολογημέναι. Καὶ θὰ ἤθελα νὰ προσθέσω, ὅτι προσωπικῶς δὲν ἀνεζήτησα, οὔτε ἦτο δυνατὸν νὰ ἀναζητήσω, εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ ἐπὶ τοῦ βήματος ρήτορος πρόθεσιν ἐξυπηρετήσεως συμφερόντων τούτων. Εἶπον, ὅμως, ὅτι ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς ἀναπτύσσεται ἡ θέσις τῆς νομικῆς ὑπερασπίσεως τῆς ἀντιδίκου τοῦ Δημοσίου καὶ ἀναπτύσσονται ἀπόψεις, αἱ ὁποῖαι δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ἀκουσθοῦν εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην.

§184ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ περιορισθῆτε ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς ἐπερωτήσεως.

§185Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Λυποῦμαι, κ. Πρόεδρε, διότι, ἀντὶ νὰ προστατεύσετε τὸν ρήτορα, προσπαθῆτε νὰ δημιουργήσητε θέμα. Δὲν δύνασθε, κ. Πρόεδρε, νὰ μοῦ διακόψητε τὸν λόγον. Οὔτε ἀπὸ ὑμᾶς, οὔτε ἀπὸ οἱονδήποτε ὑπουργὸν ἢ βουλευτήν, δέχομαι συστάσεις. Ἔχω μίαν ἱστορίαν, ἡ ὁποία μοῦ δίδει τὸ δικαίωμα νὰ βλέπω ὅλους κατὰ πρόσωπον. Δὲν εἶναι δυνατόν, κύριοι βουλευταί, ἔνοχοι ὑπουργοὶ διὰ πράξεις καὶ παραλείψεις βαρυτάτας ἔναντι τῶν Ἑλληνικῶν συμφερόντων, νὰ προσπαθοῦν, διαστρεβλώνοντες τὴν ἀλήθειαν, νὰ ἀπευθύνουν μομφὴν κατὰ τοῦ ρήτορος, ὁ ὁποῖος τοὺς ἐλέγχει.

§186Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Μοῦ ἐπιτρέπετε μίαν διακοπήν;

§187Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Δὲν ἐπιτρέπω οὐδεμίαν διακοπήν. Ἐγώ, κ. Ὑπουργέ, δὲν σᾶς διέκοψα. Ἡ ὑπογράμμισις, τὴν ὁποίαν ἐκάματε ἦτο τοιαύτη, ὥστε ἀπετολμήθη νὰ θιγῇ ἕνας βίος, 46 ἐτῶν, ἐντιμότατος. Ἐγεννήθην πλούσιος καὶ εἶμαι πτωχὸς πολιτευόμενος.

§188Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ, τὸν λόγον.

§189Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατόν, κ. Πρόεδρε, νὰ μὲ διακόπτουν ἀνὰ πᾶσαν στιγμήν.

§190Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὁμιλῆτε κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, περὶ περὶ ἐνόχων ὑπουργῶν κλπ.

§191Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Βεβαίως, εἶναι ἔνοχος ἡ Κυβέρνησις καὶ θὰ τὸ ἀποδείξω.

§192Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Καὶ ἐὰν ἡ ὑπόθεσις εἶχεν, ὡς σεῖς τὴν ἐξεθέσατε, ἐγὼ καὶ οἱ σημερινοὶ ὑπουργοὶ δὲν εἶναι ἔνοχοι καί, συνεπῶς, δὲν δύνασθε νὰ ὁμιλῆτε περὶ ἐνόχων ὑπουργῶν. Καὶ διὰ νὰ μὴ σᾶς μείνῃ τὸ παράπονον, ὅτι σᾶς ἐθίξαμεν, ὑπενθυμίζω ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπον προηγουμένως, ὅτι οὐδεὶς ἐσκέφθη νὰ ἀναζητήσῃ οἱανδήποτε κακόβουλον πρόθεσιν εἰς τὴν ὁμιλίαν σας. Ρητῶς τὸ εἶπον. Εἶπον, ὅμως, ἐν συνεχείᾳ, ὅτι ἀτυχῶς ὑποστηρίζητε ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς τὴν ἄποψιν τῆς ἀντιδίκου τοῦ Δημοσίου καὶ ὑποστηρίζητε ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα δὲν πρέπει νὰ ἀκούωνται. Ἐτόνισα ὅμως, ὅτι εἰς ὑμᾶς δὲν ἀνεζήτησα ταπεινὰ ἐλατήρια, ἀλλὰ αὐτὸ δὲν σημαίνει ὅτι εἶναι καὶ ὀρθόν, αὐτὸ τὸ ὁποῖον κάμνετε.

§193Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Λέγω, ὅτι δὲν δύνασθε νὰ λέγητε, ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, αὐτὰ ποὺ ἀναφέρατε, περὶ ἐνόχων ὑπουργῶν κλπ. Ἐγὼ δὲν ἀποδίδω σημασίαν εἰς αὐτὸ τὸ ὁποῖον εἴπατε, κύριε συνάδελφε, διότι ἀντιλαμβάνομαι ὅτι ἔχετε ἐκνευρισθῆ καὶ συνεπῶς ἑπόμενον εἶναι νὰ εἴπητε καὶ κἄτι τὸ ὁποῖον, βεβαίως, ἀναλόγως ἐκτιμᾶται. Θὰ παρεκάλουν νὰ κυριαρχήσητε τῶν νεύρων σας καὶ νὰ συνεχίσῃ ἡ συζήτησις ἄνευ διακοπῶν.

§194Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Συνεχῶς διακόπτομαι καὶ κραυγάζουν ἀπὸ τὴν πτέρυγα ἐκείνην «Βλαστοῦ» καὶ ἄλλα ὑπονοούμενα, περίεργα.

§195Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Τί εἶπον;

§196Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Εἴπατε, τὰ συμφέροντα τῆς Βλαστοῦ.

§197Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Τὸ πῶς σκέπτεται ἡ Κυβέρνησις περὶ αὐτῶν τὰ ὁποῖα λέγετε, τὸ εἶπεν ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν. Παρεκάλεσα, ὅμως, κύριε συνάδελφε, νὰ συγκρατῆτε τὰ νεῦρα σας, διὰ νὰ ἀναπτύσσητε καλλίτερον τὰς ἀπόψεις σας.

§198Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ὅταν συζητῆται ἕνα θέμα καὶ ὅταν προκαλῆται συζήτησις ἀπὸ τὸν ὑπουργόν, εἶναι ὑποχρεωμένος ὁ ρήτωρ νὰ εἴπῃ τὴν ἀλήθειαν. Καὶ πρέπει νὰ γνωρίζετε, ὅτι καὶ ἐὰν ἕνας ξένος ἢ Ἕλλην ἔχῃ ἕνα ἰδιωτικὸν συμφέρον, τὸ ὁποῖον τοῦ στερεῖ ἡ Κυβέρνησις, ἔχετε ὑποχρέωσιν νὰ τοῦ τὸ ἀναγνωρίσητε, διότι τὸ Κράτος δὲν εἶναι λωποδύτης. Ἐὰν ὑπάρχῃ δικαίωμα, νομίζω, ὅτι οὐδεὶς δύναται νὰ κατηγορήσῃ τὸν βουλευτὴν ἢ τὸν δικηγόρον ἢ τὸν ὑπουργόν, ὁ ὁποῖος θὰ ἀποδώσῃ τὸ δίκαιον. Ἐὰν ἐγὼ ἀνέφερον ὡρισμένα πράγματα διὰ τὴν σύμβασιν καὶ διὰ τὰ δικαιώματα τῆς κ. Βλαστοῦ, τὴν ὁποίαν δὲν γνωρίζω, ἠναγκάσθην νὰ τὰ εἴπω εἰς διακοπὰς τῶν ὑπουργῶν, οἱ ὁποῖοι σκοπίμως μὲ διέκοπτον, διὰ νὰ δημιουργήσουν τὴν ἐντύπωσιν τῆς προστασίας τῶν ξένων συμφερόντων. Ὅταν ἐγὼ λέγω ὅτι ἡ Ἑλλὰς ἐμφανίζεται ὡς μὴ σεβομένη τὰς διεθνεῖς αὐτῆς ὑποχρεώσεις, ἐννοῶ ὅτι ἕνα Κράτος, τὸ ὁποῖον ἔχει ὡρισμένας ὑποχρεώσεις, αἱ ὁποῖαι τοῦ ὑποδεικνύονται, δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ τὰς ἀρνῆται.

§199Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Ποῖοι εἶναι αἱ διεθνεῖς ὑποχρεώσεις, τὰς ὁποίας παραβιάζει ἡ Ἑλλάς; Διότι, ἕνας ἰδιώτης ἐγείρει ἀξιώσεις κατὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου, τοῦτο, σεῖς, τὸ ἀνακηρύσσετε ὡς διεθνῆ ὑποχρέωσιν τῆς Ἑλλάδος; Εἶπον, ὅτι ἐγὼ προσωπικῶς, δὲν ἀνεζήτησα οὐδὲν ταπεινὸν ἐλατήριον εἰς τὴν ὁμιλίαν σας. Συνεχίζετε, ὅμως, νὰ ἐπιμένητε εἰς μίαν θέσιν ἐπιζήμιον. Ποῖαι εἶναι αἱ διεθνεῖς ὑποχρεώσεις τῆς Ἑλλάδος; Τὸ ὅτι ἡ Ἰταλικὴ Κυβέρνησις κατακρατεῖ τὰ 15 ἑκατομμύρια δολλάρια, τὰ ὁποῖα ὀφείλει, δυνάμει διεθνοῦς συμβάσεως; Ποία εἶναι ἡ διεθνὴς ὑποχρέωσις τῆς χώρας, ἀπέναντι τῆς ὁποίας δὲν εἶναι συνεπὴς ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις;

§200Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν, συνέβησαν τὰ ἑξῆς περίεργα πράγματα, διὰ νὰ ἰδῆτε ἐὰν ἔχω δίκαιον, ἢ δὲν ἔχω δίκαιον. Μοιραίως, διὰ νὰ γίνῃ συζήτησις, πρέπει νὰ ἀναμιχθῇ καὶ τὸ ἰδιωτικὸν συμφέρον τοῦ ξένου. Ἐπανέρχομαι, λοιπόν, εἰς τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν, ἐκεῖ ποὺ τὴν ἄφησα. Κύριοι βουλευταί, τὸ θέμα ἔχει οὕτω: Δυνάμει πράξεως τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν, ἤρθη ἡ μεσεγγύησις ἀπὸ τὴν ἑταιρείαν «Λοκρίς». Ἐν τῷ μεταξύ, αἱ μετοχαὶ δὲν ἦσαν ἐν Ἑλλάδι, εἶχον ἀπαχθῆ ἀπὸ τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον ἀπὸ τὴν ἑταιρείαν «ΑΜΙ», ἡ ὁποία ἑταιρεία «ΑΜΙ», ὀρθῶς ἐτέθη ὑπὸ μεσεγγύησιν, διότι ἦτο ξένη ἑταιρεία καὶ εὐλόγως, ὅπως καὶ ἡ ἑταιρεία ἡ γερμανική, ἡ INTERNA-TIONALE. Τί συνέβη, λοιπόν, τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον, ἰσχυριζόμενον, ὅτι εἶναι κύριος τῶν μετοχῶν ὡς ὑποκατάστατον τῆς «ΑΜΙ», ἐξεκίνησε μὲ τὸν κ. Ζίγδην ἡ Κυβέρνησις, ὀρθῶς ἐπαναλαμβάνω, νὰ ἐκμεταλλευθῇ καὶ νὰ ἀξιοποιήσῃ αὐτὸν τὸν περίφημον ἐθνικὸν πλοῦτον. Ἠγέρθησαν ἀξιώσεις καὶ ἐμφανίζεται...

§201Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Πότε;

§202Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Τότε, τὴν ἰδίαν ἐποχήν. Καὶ ἐμφανίζεται αὐτὴ ἡ ξένη διεκδικήτρια τοῦ μεταλλείου, ἐν ὀνόματι τῶν μετόχων της, καὶ περιέργως, κύριοι βουλευταί, βλέπω εἰς τὴν σύμβασιν νὰ γίνεται συζήτησις...

§203Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ποίαν σύμβασιν;

§204Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Τὴν ἰδικήν σας.

§205Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Καὶ τὴν ἰδικήν σας, διότι εἴσαστε Ἀντιπρόεδρος τῆς Βουλῆς καὶ μέλος τῆς Κυβερνήσεως ἐκείνης.

§206Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Βλέπω, λοιπόν, κύριοι βουλευταί, ὅτι τὸ Δημόσιον ἤλλαξε τακτικὴν καί, ἐνῷ διεκδικεῖ ἐν ὀνόματι τῆς «ΑΜΙ» τὴν ἰδιοκτησίαν, συγχρόνως διεκδικεῖ, ἐν ὀνόματι τῆς INTERNATIONALE τὰ μισθωτικὰ δικαιώματα. Ὀρθῶς κατ’ ἐμὲ ἡ Κυβέρνησις ἐκείνη ἤθελε νὰ κρατήσῃ τὸ μεταλλεῖον εἰς τὴν Ἑλλάδα. Καὶ βλέπομεν εἰς τὴν σύμβασιν αὐτήν, ὅτι γίνεται μίσθωσις μὲ τὴν δημοπρασίαν, τόσον τῶν κυριαρχικῶν δικαιωμάτων, ὅσον καὶ τῶν μισθωτικῶν δικαιωμάτων, ὥστε ὁ τότε ὑπουργός, ἀντιλαμβανόμενος τὸ θέμα, ἠθέλησε νὰ κατοχυρωθῇ καὶ νὰ κατοχυρώσῃ τὸ Δημόσιον καὶ τὸ κατωχύρωσεν.

§207Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ὥστε δὲν ὑπάρχει ἁμαρτωλὴ σύμβασις.

§208ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, σᾶς παρακαλῶ, ἀποφεύγετε χαρακτηρισμούς, οἱ ὁποῖοι ἠμποροῦν νὰ προκαλέσουν ὀξύτητα.

§209Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Διαβάσατε, πρῶτον, καλά, τί λέγει ἡ σύμβασις, κύριε συνάδελφε. Ὁ δὲ ὑπουργὸς ἐκεῖνος, φοβούμενος μὴ θιγῇ τὸ Δημόσιον συμφέρον, ἀναζητεῖ τὴν μίσθωσιν τῆς INTERNA-TIONALE καὶ παρεμβαίνει ὡς Δημόσιον, ἐν ὀνόματι τῆς INTERNATIONALE, τῆς ὁποίας παρατείνει τὰ μισθωτικὰ δικαιώματα ἐπὶ μίαν 30ετίαν. Ὥστε, ἐὰν ὑποτεθῇ ὅτι αὐτὴ ἡ κυρία, ἐνώπιον οἱουδήποτε Δικαστηρίου ἐπιτύχῃ ἐναντίον τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου, νὰ μὴν ἔχῃ νὰ πάρῃ τίποτε ἄλλο, παρὰ μόνον τὰ μισθώματα. Αὐτὰ λέγει ἡ σύμβασις, κύριοι βουλευταί. Ἡ σύμβασις δὲν λέγει, ὅτι δίδω κυριαρχικὰ δικαιώματα. Τὸ Δημόσιον ἐπιφυλάσσεται καὶ λέγει, ἐὰν δὲν εἶμαι ἐγὼ ἰδιοκτήτης, ἐὰν κακῶς ἔγινε μεταβίβασις μετοχῶν, εἶμαι ὁπωσδήποτε μισθωτὴς ὡς INTERNATIONALE. Αὐτὰ λέγει ἡ σύμβασις καί, ἐὰν ὑποτεθῇ, ὅτι ἡ κ. Βλαστοῦ κερδίσῃ τὴν δίκην, τί θὰ ζητήσῃ; Τὰ μισθώματα.

§210Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Κακῶς, διότι δὲν ὑπελογίσατε τὰς ἐνδεχομένας συνεπείας, ἐὰν ἐγείρετο ἡ ἀξίωσις.

§211Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Δὲν νομίζω, ὅτι θέλει νὰ εἴπῃ αὐτό.

§212Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργός, λέγει πάντοτε, ὅ,τι θέλω νὰ εἴπω ἐγώ. Καὶ ἐν συνεχείᾳ, κύριοι βουλευταί, σᾶς ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἐκδίδεται Διάταγμα, τὸ ὁποῖον παρατείνει τὴν μίσθωσιν τῆς INTERNATIONALE ἐπὶ 30 ετίαν, ὅπερ σημαίνει, ὅτι τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον εἶναι γνώστης, νὰ διατὶ τὸ λέγω, ὅτι ἐκτίθεται, διότι εἶναι γνώστης, ὅτι εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ μὴ εἶναι ἰδιοκτήτης. Διότι, ἐὰν δὲν ἦτο γνώστης, διατὶ παρεμβάλλει εἰς τὴν προκήρυξιν τῆς μισθώσεως καὶ εἰς τὴν κύρωσιν τῆς μισθώσεως, διατὶ παρεμβάλλει τὴν INTERNATIONALE. Διαβάσετε καὶ νὰ μοῦ εἰπῆτε.

§213Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πότε ἔγινε τὸ Διάταγμα;

§214Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἐπὶ Κυβερνήσεως Συναγερμοῦ.

§215ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, περιορισθῆτε εἰς τὸ θέμα, διότι ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι σχετικαὶ ἐπερωτήσεις, αἱ ὁποῖαι θὰ συνδυασθοῦν καὶ θὰ συζητηθοῦν.

§216Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἐάν, κύριοι βουλευταί, διαβάσετε τὴν σύμβασιν μισθώσεως, τήν ἀρχικήν, θὰ ἀντιληφθῆτε πάντες, ὅτι τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον ἔχει τὴν ἄγνοιαν, «δι’ ὃ καὶ παρεμβαίνει...».

§217Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Δὲν λέγει τίποτε τέτοιο. Ποῦ εἶναι αὐτὸ τὸ πρᾶγμα;

§218Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Τὸ Βασιλικὸν Διάταγμα, εἶναι τῆς 24ης Ἰουνίου 1954.

§219Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Δὲν λέγω διὰ τὸ Διάταγμα, διὰ τὴν σύμβασιν.

§220Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Δι’ ἐμένα, εἶναι μία ὑπόθεσις, τὴν ὁποίαν χειρίζεται ἡ Κυβέρνησις. Ἐὰν εὑρῆκε, ὅτι ὑπῆρξε κάποιο λάθος τοῦ προκατόχου της, ἔπρεπε νὰ τὸ διορθώσῃ. Ἑπομένως, κακῶς ἀναμιγνύεσθε εἰς τὴν συζήτησιν καὶ μὲ παρασύρετε. Δι’ ἐμένα, εἶναι μία ἑνιαία ὑπόθεσις.

§221Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Εἶναι σύμβασις μισθώσεως. Οὔτε διὰ καμμίαν «INTERNATIONALE», οὔτε διὰ «AMI», ὁμιλεῖ. Εἶναι ἕνας διεθνὴς διαγωνισμός.

§222Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ὁ νόμος 2207 τῆς 23ης Ὀκτωβρίου 1952, ἄρθρον 1, διαβάσετε, α καὶ β, λέγει τὰ ἑξῆς: «...............(ἀναγινώσκει)...............».

§223Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Περὶ ὧν ἡ παραχώρησις. Ἄλλαι αἱ παραχωρήσεις αὐταὶ ποὺ ἀναφέρεσθε, διότι τὸ μεταλλεῖον δὲν ἦτο ὅλον τῆς Βλαστοῦ, ἦτο μισθωμένον καὶ εἰς ἄλλους. Αἱ ἐκμισθώσεις ποὺ λέγετε, δὲν ἀναφέρονται καθόλου εἰς τοὺς ξένους. Ἑπομένως, δὲν ἠμποροῦμε νὰ ἀναζητήσωμεν, οὔτε δικαιώματα τῆς Βλαστοῦ, οὔτε τῆς INTERNATIO-NALE, ἐπὶ τῇ βάσει τῆς συμβάσεως.

§224ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ζίγδη, δημιουργεῖτε τὴν ἐντύπωσιν, μὲ τὰς παρεμβάσεις σας, ὅτι εἶσθε ὁ ἐπερωτώμενος. Δὲν εἶσθε σεῖς ὁ ἐπερωτώμενος.

§225Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Τὸ 1954, ἡ τότε Κυβέρνησις, ἐκδίδει τὸ Βασιλικὸν Διάταγμα τῆς 24ης Ἰουνίου 1954, δυνάμει τοῦ ὁποίου παρατείνει ἐπὶ 30ετίαν τὴν μίσθωσιν μεταλλείου. Διατί; Νὰ σᾶς εἴπω τί συμβαίνει: Ὅταν τὸ Δημόσιον ἤγειρε καὶ ἀξιώσεις ὡς δικαιοῦχος μισθωτής, ἐνεφανίσθη ὁ κ. Μποδοσάκης, κομιστὴς τῶν μετοχῶν τῆς «ΙΝ-TERNATIONALE» κατὰ 55%, ἐνῷ ἡ «INTERNA-TIONALE» ἦτο ξένη ἑταιρεία, Γερμανική, καὶ ὡς τοιαύτη εἶχε τεθῆ ὑπὸ μεσεγγύησιν. Ὅταν, λοιπόν, τὸ Δημόσιον ἐπῆγε νὰ ἀσκήσῃ τὰ ἐκ τῆς μεσεγγυήσεως δικαιώματά του, συναντᾶ μπροστά του, ἰδιοκτήτην τῆς «INTER-NATIONALE» τὸν Μποδοσάκην! Καὶ τὸ περίεργον εἶναι ἐδῶ, ὅτι, ἐὰν ὁ Μποδοσάκης ἦτο «INTERNATIONALE», θὰ ἔπρεπε νὰ συνεχίσῃ τὴν μισθωτικὴν σύμβασιν τῆς «INTERNATIONALE», ἡ ὁποία καὶ παρετάθη κατὰ 30 ἔτη. Θέλω νὰ μὲ παρακολουθήσητε, διότι, περιέργως, ἐπῆγε νὰ διαστρεβλωθῇ ὅλη ἡ συζήτησις. Τὸ μεταλλεῖον ἦτο μισθωμένον εἰς μίαν γερμανικὴν ἑταιρείαν προπολεμικῶς. Ἐὰν ὅμως ἀναβιώσωμεν νομικῶς τὴν μίσθωσιν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιληφθῶ, διατὶ δὲν ἐσυνεχίσαμεν τὴν ἰδίαν μίσθωσιν, ἡ ὁποία, ἐπαναλαμβάνω, εἶχε μίσθωμα 1% καὶ 53% ἐπὶ τῶν κερδῶν τῆς ἐπιχειρήσεως, ἀλλ’ ἐμφανίζεται ὡς μισθωτής, ὑπόχρεως νὰ πληρώσῃ αὐτὰ τὰ πράγματα, ὁ Ἕλλην ἐπιχειρηματίας Μποδοσάκης, ἢ Ἑταιρεία Λιπασμάτων. Καὶ ἡμεῖς κυρώνομεν τὴν σύμβασιν, τὴν ὁποίαν παρατείνομεν ἐπὶ 30 χρόνια, καὶ ἐνοικιάζομεν εἰς τὸν Μποδοσάκην μὲ 1%. Ἰδοὺ ποῦ εἶναι, κατ’ ἐμέ, τὸ σκάνδαλον τῆς ὑπηρεσίας, διότι δὲν ἠμπορῶ νὰ τὸ εἴπω ἀλλοιῶς.

§226Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Νομίζω, ὅτι ὁ κ. Ζίγδης θὰ πρέπει νὰ δώσῃ τὴν ἀπάντησιν. Διότι, λέγει ὁ κυρωτικὸς νόμος τῆς συμβάσεως, ὁ ὁποῖος φέρει τὰς ὑπογραφὰς τῶν κ.κ. Ζίγδη καὶ Γρηγορίου...

§227Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Καὶ τοῦ ἀειμνήστου Καρτάλη.

§228Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Λέγει τὸ ἄρθρον 2 τοῦ κυρωτικοῦ νόμου: «Μισθώσεις ἢ ὑπομισθώσεις κλπ., δύνανται νὰ παρατείνωνται...».

§229ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πότε ἐκυρώθη;

§230Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Εἰς τὰς 23.9.1952 ἐδημοσιεύθη. Ἐκυρώθη μὲ τὸν νόμον 2207, ὁ ὁποῖος φέρει τὰς ὑπογραφὰς τῶν κ.κ. Γρηγορίου, Ζίγδη, τοῦ Καρτάλη, καὶ τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, διὰ τὴν σφραγίδα, κ. Δ. Παπασπύρου. Λέγει, λοιπόν, τὸ ἄρθρον 2, ὅτι αὗται αἱ μισθώσεις δύνανται νὰ παρατείνωνται. Διὰ ποῖον λόγον ὁ κ. Ζίγδης εἶχεν ὑπογράψει αὐτὴν τὴν διάταξιν, εἶναι εἰς θέσιν κάλλιστα νὰ τὸ ἐξηγήσῃ.

§231Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Τὸ ἕνα εἶναι εἰς τὸ 1952, τὸ ἄλλο εἰς τὸ 1954. Ὁ κ. ὑπουργός, ἀναφέρεται εἰς τὸν νόμον τοῦ 1952, σεῖς ὁμιλεῖτε διὰ τὸ Διάταγμα τοῦ 1954. Περὶ τίνος, τέλος πάντων, ὁμιλεῖτε;

§232Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Τὸ Διάταγμα ἐξεδόθη, βάσει τοῦ νόμου αὐτοῦ.

§233Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἐδῶ πέρα, κύριοι, εἶναι μία σύμβασις, ἡ ὁποία προέκυψε κατόπιν διεθνοῦς διαγωνισμοῦ καὶ ἡ ὁποία ἐκυρώθη ὑπὸ τῆς Βουλῆς. Διατυποῦται ἐναντίον τῆς συμβάσεως αὐτῆς ἴχνος ἐπικρίσεως, ναὶ ἢ οὔ;

§234Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἀπὸ ἐμέ, ναί.

§235Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Εἰς ποῖον σημεῖον;

§236Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Εἰς τὸ μίσθωμα, κατ’ ἀρχήν, εἰς τὸ 1%.

§237Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἔπρεπε, κ. Γαληνέ, νὰ ἔλθητε σεῖς, ὡς πλειοδότης, καὶ νὰ δώσητε κἄτι παραπάνω, διότι ἡμεῖς ἀνεζητήσαμεν εἰς ὅλον τὸν κόσμον πλειοδότας καὶ δὲν εὑρήκαμεν.

§238ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ζίγδη, σᾶς παρεκάλεσα νὰ ὁμιλήσητε τελευταῖος, ἀφήνοντας τὸν ρήτορα νὰ ὁλοκληρώσῃ τὴν ἀγόρευσίν του.

§239Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς ἐμὲ ἀπευθύνεσθε; Ἡ Κυβέρνησις μὲ παρεκάλεσε νὰ διευκρινίσω τὸ θέμα καὶ προσπαθῶ νὰ ἱκανοποιήσω τὴν ἐπιθυμίαν τῆς Κυβερνήσεως. Δὲν πρέπει, λοιπόν, νὰ δέχωμαι τὰ πυρὰ τοῦ Προεδρείου.

§240Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Κύριε Ζίγδη, πρόκειται περὶ τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ κυρωτικοῦ νόμου.

§241ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ζίγδη, δὲν δέχεσθε τὰ πυρὰ τοῦ Προεδρείου. Τὸ Προεδρεῖον μὲ ἄνεσιν σᾶς ἐπέτρεψε νὰ ἐξαντλήσητε τὰ ἐπιχειρήματά σας καὶ νὰ ἀναφερθῆτε εἰς τὴν σύμβασιν, τῆς ὁποίας ἔχετε τὴν πατρότητα.

§242Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἀκόμη δὲν κατάλαβα, περὶ τίνος συζητοῦμεν.

§243Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἐγὼ ἔθεσα, νομίζω, σαφῶς τὸ θέμα.

§244Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Σεῖς, ἀναφέρεσθε εἰς διαφορετικὰ κείμενα.

§245Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἀναφέρω καὶ τὰ δύο καὶ ἀκοῦστε τα. Λέγω, λοιπόν, ὅτι ἡ τότε Κυβέρνησις, φοβουμένη μήπως τυχὸν δὲν γίνει κυρία, λόγῳ τῆς ὑφισταμένης διεκδικήσεως, ἔβαλεν εἰς τὸν νόμον, τὸν κυρωτικόν, εἰδικὴν διάταξιν, τὸ ἄρθρον 2, δυνάμει τῆς ὁποίας θὰ ἠδύνατο νὰ κάμῃ τὴν μίσθωσιν καὶ ὡς μισθώτρια, νὰ κάμῃ ὑπομίσθωσιν, καὶ παρέτεινε τὴν ζωὴν τῆς ξενικῆς ἑταιρείας, τῆς «ΙΝ-TERNATIONALE», τῆς ὑπὸ μεσεγγύησιν, καὶ ὡς ἐκ τούτου νὰ ἰσχυροποιήσῃ τὴν σύμβασιν αὐτὴν μὲ τὴν νέαν μίσθωσιν. Αὐτὴν τὴν ἐξήγησιν δίδω ἐγὼ εἰς τὸ κείμενον. Δὲν ἠμπορῶ νὰ ξεύρω, ποῖαι ἦσαν αἱ σκέψεις τοῦ τότε ὑπουργοῦ καὶ τῆς Κυβερνήσεως. Εἰς ἐκτέλεσιν τοῦ νόμου αὐτοῦ, δύο ἔτη ἀργότερον, τὸ 1954, ἐκδίδεται τὸ Διάταγμα παρατάσεως, τοῦ κ. Ζίγδη καὶ ἐμοῦ ἀναπαυομένων εἰς τὰ σπίτια μας.

§246Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἐγὼ ἤμην εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ἐπέκρινα τὴν Κυβέρνησιν.

§247Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἐγὼ ἀνεπαυόμην εἰς τὴν Μυτιλήνην. Ἐκδίδεται, λοιπόν, τὸ Διάταγμα καὶ λέγω ὅτι, ἐνῷ εὑρίσκω μίαν δικαιολογίαν εἰς τὸν κυρωτικὸν νόμον, ὁ ὁποῖος προέβλεψε τὴν δυνατότητα, δὲν εὑρίσκω δικαιολογίαν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία ἐξέδωκε τὸ Διάταγμα...

§248Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Σεῖς, ἀναφέρεσθε εἰς Διάταγμα τοῦ 1954.

§249Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Τῆς τότε Κυβερνήσεως, βεβαίως. Δὲν εἶχον τότε τὴν πεῖραν τοῦ Κοινοβουλίου καὶ δὲν ἠσχολούμην μὲ τόσον σοβαρὰ θέματα, ἀλλ’ ἀναγινώσκων τὸ Διάταγμα τώρα, δὲν ἠμπορῶ νὰ εὕρω ἄλλην αἰτιολογίαν εἰς τὸ ἄρθρον 2 τοῦ κυρωτικοῦ νόμου, παρὰ μόνον ὅτι ἠθελήσατε, ἐν περιπτώσει καθ’ ἣν τυχὸν ἡ κυρία τάδε ἐπετύγχανε δικαστικῶς ἐναντίον τοῦ Δημοσίου, τὸ Δημόσιον νὰ ἀσκῇ τὰ δικαιώματά του ὡς μισθωτής.

§250Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Εἶναι μία ἑρμηνεία, τὴν ὁποίαν δίδετε.

§251Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἐὰν ἤμην ἐγὼ τότε, θὰ ἐφρόντιζον πῶς νὰ ἀξιοποιηθῇ αὐτὸς ὁ πλοῦτος. Καὶ ἐμίσθωσα, διὰ νὰ κάμω ἀξιοποίησιν τοῦ ἐθνικοῦ πλούτου. Λέγω δέ, ὅτι ἂν εὑρίσκω μίαν ἐξήγησιν εἰς τὸν νόμον, δὲν εὑρίσκω εἰς τὸ Διάταγμα τοῦ 1954. Ποίαν ἔννοιαν ἔχει τὸ Διάταγμα τοῦ 1954; Διατὶ ἐξεδόθη εἰς ἐκτέλεσιν τοῦ νόμου αὐτοῦ; Θὰ εἴπω καὶ δημοσίᾳ, ὅτι ζωηρῶς ἀμφιβάλλω. Καὶ ἀμφιβάλλω ζωηρῶς δικαιολογημένως, διότι ἐξ ὅλων τῶν πλευρῶν ἀσκεῖται πίεσις πρὸς τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὰς ξένας ἀξιώσεις καὶ τῆς δηλοῦται τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἀπὸ τὰς Ἑλληνικὰς ἀκόμη ὑπηρεσίας καὶ ἀπὸ τὸν Ἕλληνα Πρεσβευτὴν καὶ τὸν ὑπουργὸν κ. Παπαληγούραν, ὑπουργὸν τότε τῆς Βιομηχανίας, πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Συντονισμοῦ καὶ Ἐξωτερικῶν, ἀσκεῖται πίεσις καὶ ἡ Κυβέρνησις σιωπᾶ.

§252Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Σιωπᾶ; Δηλαδὴ τώρα, αὐτὴν τὴν στιγμήν;

§253Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Καὶ τώρα καὶ πρὸ μηνῶν καὶ πρὸ ἐτῶν.

§254Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Τί ἐννοεῖτε σιωπᾶ; Σεῖς εἴπατε, ὅτι λέγομεν πολλὰ καὶ τώρα μᾶς κατηγορεῖτε ὅτι σιωπῶμεν. Τὸ Διάταγμα, περὶ τοῦ ὁποίου ὁμιλεῖτε, τί ἀντικείμενον ἔχει;

§255Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ὁρίστε: «Αἱ μισθώσεις καὶ ὑπομισθώσεις τῶν μεταλλευτικῶν χώρων, περὶ ὧν .............. ..............».

§256Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ποία περίπτωσις, εἶναι αὐτή; Εἶναι ἐκτὸς τοῦ ἀντικειμένου τῆς διενέξεως.

§257Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ὑπῆρχε μίσθωσις, ἐκείνην τὴν στιγμήν;

§258Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Βεβαίως. Ἡ σημερινὴ ἑταιρεία τῆς Λαρύμνης, ἂς εἴπωμεν, ἐκμεταλλεύεται διαφόρων κατηγοριῶν ἐκτάσεις. Μία εἶναι ἡ περίπτωσις τῆς κάποτε μεταλλειοκτησίας Βλαστοῦ. Ὑπάρχουν ὅμως καὶ ἄλλαι παραχωρήσεις καὶ ἄλλων περιπτώσεων.

§259Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ὁμολογῶ, ὅτι αὐτὸ δὲν τὸ ξεύρω.

§260Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Λοιπόν, τὴν περίπτωσιν τὴν ἐκτὸς τοῦ ἀντικειμένου, περὶ οὗ ὁ λόγος, αὐτὴν ἀκριβῶς τὴν ἐκμίσθωσιν τῆς ἑταιρείας Λαρύμνης καὶ ὁποίας μισθώσεως γίνεται ἡ παραίτησις, αὐτὴν ἀφορᾷ τὸ Διάταγμα. Συνεπῶς, αὐτὸ τὸ Διάταγμα, δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν μὲ τὸ θέμα, περὶ τοῦ ὁποίου ὁμιλεῖτε, δηλαδὴ τὴν μεταλλειοκτησίαν τῆς Βλαστοῦ.

§261Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἄρα, τὸ ἄρθρον 2, δὲν ἔβλαψε.

§262Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Ἀσφαλῶς, ὄχι.

§263Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἀναφέρεται εἰς τυχὸν δικαιώματα ξένων, τὰ ὁποῖα κατόπιν τοῦ πολέμου περιῆλθον εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον, εἶναι διάταξις δυνητική, γενική, ἡ ὁποία ἦτο χρησιμοποίησιμος, ἂν καὶ ἐφ’ ὅσον παρίστατο ἀνάγκη. Τώρα τί συσχετισμὸν εὑρίσκει, ἄν, ὅπως ἀντιλαμβάνομαι, ὑποστηρίζει ὁ ὁμιλητής, ἡ Κυβέρνησις ἐστηρίχθη ἐπὶ τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ, διὰ νὰ ἀναβιώσῃ δικαιώματα τῆς INTER-NATIONALE, αὐτὸ εἶναι ἄλλο καὶ τότε ἡ εὐθύνη τῆς Κυβερνήσεως τοῦ 1954 εἶναι σοβαρωτέρα. Ἀλλὰ αὐτὸ δὲν τὸ ἀπεσαφήνισεν ἀκόμη ὁ ὁμιλητής.

§264Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Τοσούτῳ μᾶλλον, ὅσον ἐδήλωσε σαφῶς, ὅτι δὲν εἶχεν ὑπ’ ὄψιν του, ὅτι πέραν τῆς περιπτώσεως τῆς ἀμφισβητουμένης, ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι ἐκτάσεις, αἱ ὁποῖαι δὲν περιῆλθον εἰς τὴν κυριότητα τῆς Ἑταιρείας Λαρύμνης.

§265Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, βλέπετε καὶ πάλιν ὅτι, ἡ Κυβέρνησις ἀρνηθεῖσα νὰ δώσῃ τοὺς φακέλλους ὡς μὴ κομίζουσα...

§266Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριε Γαληνέ, ὁμιλεῖτε γιὰ τὰ μεταλλεῖα τῆς Φωκίδος ἢ τῆς Λαρύμνης; Εὑρίσκονται εἰς τὴν Φωκίδα ἢ τὴν Φθιώτιδα;

§267Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἐδιάβασα, Φθιωτιδοφωκίδα.

§268ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Γαληνέ, νομίζω, ὅτι μὲ τὸν τρόπον, μὲ τὸν ὁποῖον συνεχίζεται ἡ συζήτησις, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ καταλήξητε εἰς συμπεράσματα καὶ φέρετε εἰς δύσκολον θέσιν τὸ Προεδρεῖον.

§269Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Τί νὰ κάμω, κύριε Πρόεδρε; Βλέπετε ὅτι αἱ διακοπαὶ μὲ ἀναγκάζουν εἰς αὐτό. Κύριοι βουλευταί, ἡ Κυβέρνησις, ἐπαναλαμβάνω, ἠρνήθη τοὺς φακέλλους, εὗρον ὅ,τι στοιχεῖα ἠμποροῦσα νὰ ἀρυσθῶ. Ἡ Κυβέρνησις, μὴ κομίζουσα τοὺς φακέλλους καὶ τὰ στοιχεῖα, πάλιν προσπαθεῖ νὰ στηριχθῇ ὅπου ἠμπορεῖ καὶ λέγει ὅτι ἐπειδὴ ἐγὼ ὡμολόγησα ὅτι δὲν ἐγνώριζον τὴν ὕπαρξιν καὶ ἄλλων μεταλλείων, λέγει τώρα ὅτι τὸ Διάταγμα ὁμιλεῖ περὶ αὐτῶν. Τὸ Διάταγμα αὐτό, ἐκδοθὲν κατ’ ἐξουσιοδότησιν τοῦ νόμου αὐτοῦ, ἀφορᾷ μεταλλεῖα μισθωμένα εἴς τινας ἐχθρούς, καὶ ἐρωτῶ τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸν ἀξιότιμον κ. ὑπουργόν, ποῖον ἦτο τὸ ἄλλο μεταλλεῖον Λαρύμνης, τὸ ὁποῖον εἶχεν ἕνας ἐχθρός;

§270Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ποῖος ὑπογράφει τὸ Διάταγμα τοῦ 1954;

§271Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Δὲν τὸ ξεύρω, εἶναι τὸ Διάταγμα 11–24)6)1954. Δὲν ξέρω ποῖος ἦτο ὑπουργός. Ἐγὼ πρὸς τὴν Βουλὴν ἀπευθύνομαι καὶ ἡ Βουλὴ θὰ κρίνῃ. Φαντάζομαι ὅτι σαφῶς ἀπέδειξα, ὅτι τὸ Διάταγμα δὲν ἀφορᾷ τρίτον τι μεταλλεῖον, ἀλλὰ εἰδικῶς τὸ μεταλλεῖον αὐτό, διότι μεταλλεῖον Λαρύμνης, τὸ ὁποῖον νὰ ἦτο μισθωμένον εἴς τινα ἐχθρόν, δὲν ὑπάρχει ἄλλο.

§272Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριε ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ, πρὸ ὀλίγου εἴπατε εἰς τὸν κ. Γαληνόν, ὅτι τὸ Διάταγμα ἀφορᾷ Ἕλληνας παραχωρησιούχους.

§273Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Εἶπον, ὅτι ἡ περίπτωσις, περὶ ἧς τὸ Διάταγμα, εἶναι ἐκτὸς τοῦ θέματος, διὰ τὴν ὁποίαν ὑπάρχει ἡ διένεξις.

§274Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, ἀνεγνώσθη ἀπὸ τὸν ἀγορητὴν τώρα, ὅτι ἀφορᾷ περιουσίας ἐχθρῶν. Ἤθελα νὰ μάθω, μήπως ἀνακριβολογῇ ὁ κ. ἀγορητὴς ἢ μήπως ὑμεῖς δὲν ἔχετε ἀκριβῶς ὑπ’ ὄψει.

§275Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Πρόκειται περὶ περιπτώσεως ποὺ ὑπῆρχεν εἰς χεῖρας ἐχθρῶν καὶ εἰς χεῖρας Ἑλλήνων, δὲν πρόκειται περὶ ἐκτάσεως, ἡ ὁποία ὁλοκληρωτικῶς νὰ ἀνῆκεν εἰς ἐχθρούς.

§276Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, ἐπιτρέψατέ μου νὰ σᾶς ἀναγνώσω ὁλόκληρον τὸ ἄρθρον: «Μισθώσεις καὶ ὑπομισθώσεις .........».

§277Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἀπεσαφηνίσθη τὸ θέμα.

§278Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Αὐτὸ εἶναι τὸ ἄρθρον τοῦ νόμου;

§279Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ναί. Καί, ἑπομένως, τὸ πρᾶγμα εἶναι σαφές. Ἄλλη ἐχθρικὴ περιουσία μεταλλείου, δὲν ὑπῆρχεν.

§280Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Αὐτὸ εἶναι τὸ λάθος.

§281Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Καὶ ἄλλο, ἐὰν ὑπῆρχε, τὸ Διάταγμα εἶναι καὶ δι’ αὐτό.

§282Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Καὶ λέγει ὁ βουλευτής, εἰς τὸν ὁποῖον ἠρνήθη ἡ Κυβέρνησις νὰ δώσῃ τοὺς φακέλλους, δικαίως δίδω τὴν ἣν ἔδωκα ἑρμηνείαν. Μοῦ δίδεται τὸ δικαίωμα νὰ τὸ εἴπω, διότι —ἐπαναλαμβάνω— ὑπῆρχεν ἡ διεκδικητικὴ αὐτὴ ἀγωγὴ τῆς κυριότητος. Καὶ πιστεύω, ὅτι θὰ μᾶς ἐξηγήσῃ ὁ τότε ὑπουργός, ὅτι ἐγένετο διὰ νὰ ἀξιοποιηθῇ ὁ ἐθνικὸς πλοῦτος. Φαντάζομαι, λοιπόν, ὅτι τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον, ἐκδίδον τὸ 1954 Διάταγμα, καθ’ ἣν στιγμὴν ὑπῆρχε διεκδικητικὴ ἀγωγὴ καὶ παρέβη ἀπόφασιν τοῦ Ἰταλικοῦ Δικαστηρίου ὑπὲρ τῆς κυρίας καὶ ἐναντίον τοῦ Ἰταλικοῦ Δημοσίου...

§283Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Νομίζω, ὅτι κάμνετε ἕνα πολὺ μεγάλο λάθος εἰς τὴν ὅλην ὑπόθεσιν. Οἱ ἁρμόδιοι ὑπουργοὶ ἔπρεπε νὰ ἔχουν ἐδῶ τὸν ἁρμόδιον ὑπάλληλον, διὰ νὰ σᾶς διαφωτίζῃ. Πρόκειται περὶ τοῦ ἑξῆς λάθους: Εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον περιῆλθεν, διὰ τῆς συνθήκης τῆς Εἰρήνης, ἡ κυριότης, ἀλλὰ καὶ τὰ μισθωτικὰ δικαιώματα.

§284Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἔτσι τὸ ἠρμήνευσα. Οὐδένα λάθος ἔκαμον.

§285Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Τότε διατὶ λέγετε, ὅτι εἶναι ἀναγνώρισις τῶν δικαιωμάτων τῆς Βλαστοῦ;

§286Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Δὲν ὑπεστήριξα αὐτό, ἀλλὰ αὐτό, τὸ ὁποῖον σεῖς λέγετε.

§287Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Λέγετε, διατὶ νὰ ἐκδώσουν τὸ διάταγμα;

§288Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Μάλιστα. Διατὶ ἐξέδωσαν τὸ 1954, τὸ Διάταγμα;

§289Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἴσως αὐτὰ τὰ μισθώματα, νὰ εἶχον λήξει τὴν ἐποχὴν ἐκείνην.

§290Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἐγὼ λέγω τὸ ἑξῆς: Ὅτι ὁ τότε ὑπουργὸς τοῦ 1950–52 μὴ ἔχων ὑπ’ ὄψει ποία θὰ ἦτο ἡ ἔκβασις τῆς δίκης...

§291Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Αὐτὸ τὸ ἀρνοῦμαι κατηγορηματικῶς. Τὸ ἄρθρον 2 οὐδεμίαν σχέσιν ἔχει μὲ τὰς διεκδικήσεις τῆς κ. Βλαστοῦ καὶ δὲν ἠμπορεῖ νὰ θεωρηθῇ ποσῶς, ὡς θεμελίωσις δικαιωμάτων Βλαστοῦ.

§292Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Δώσατέ μου καὶ ἐξηγήσεις.

§293Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Αἱ ὑποθέσεις τῶν ὑπὸ ξένων κατασχεθέντων μεταλλείων, δὲν ἦσαν μόνον τῆς Λαρύμνης. Εἴχομεν σωρείαν μεταλλείων, αὐτὸ καὶ τοῦ Παρνασσοῦ. Ἐδημιουργοῦντο, λοιπόν, διάφοροι ὑποθέσεις, αἱ ὁποῖαι ἔπρεπε νὰ ρυθμισθοῦν. Ἐβάλαμεν, λοιπόν, αὐτὸ τὸ γενικὸν ἄρθρον, τὸ ὁποῖον παρεῖχε τὴν δυνατότητα εἰς τὴν ὑπεύθυνον Κυβέρνησιν ὑπευθύνως νὰ τὰς χειρισθῇ. Τώρα, διατὶ πρέπει νὰ βγάλωμεν συμπέρασμα, ὅτι ἠμποροῦσαν νὰ στηριχθοῦν δικαιώματα τῆς Βλαστοῦ ἐπὶ τῆς Λαρύμνης, δὲν ἠμπορῶ νὰ τὸ παρακολουθήσω. Τὰ δύο πράγματα, εἶναι ἐντελῶς διάφορα.

§294Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἡ σκέψις μου ὡδηγήθη ἐκ τοῦ ὅτι, καθ’ ἣν στιγμὴν ὑπουργεύατε καὶ ἐκάματε τὴν σύμβασιν, ἐγνωρίζατε τὴν ὑφισταμένην διεκδίκησιν καὶ εἶπον ὅτι, ἴσως, διὰ τὸν γενικὸν λόγον καὶ δι’ αὐτόν, ἠθελήσατε νὰ ἀξιοποιήσητε τὸν ἑλληνικὸν πλοῦτον.

§295Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Καὶ σᾶς ἀπαντῶ, διὰ νὰ μὴ ὑπάρξῃ οὐδεμία ὑποψία. Ὄχι, δὲν ὑπῆρξεν.

§296Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Καὶ ἔρχομαι εἰς τὸ 1954. Τί ἤθελε νὰ παρατείνῃ τὴν μίσθωσιν εἰς τὸν Νομὸν Φθιωτιδοφωκίδος; Καὶ ἐπ’ αὐτοῦ λέγω, ὅτι ἡ πρᾶξις αὕτη τῆς Κυβερνήσεως, δὲν ἐγένετο καλῶς. Ἡ ἑτέρα μου κατηγορία εἶναι ὅτι ἡ Κυβέρνησις προστατεύει συμφέροντα ἑνὸς καὶ μόνον ἀτόμου.

§297Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ποίων ἀτόμων τὰ συμφέροντα προστατεύονται;

§298Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Τοῦ κ. Μποδοσάκη.

§299Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ὅστις εἶναι καὶ κομματικός μας φίλος, ὡς ἠξεύρετε!!

§300Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἐγὼ δὲν γνωρίζω τί εἶναι. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἠξεύρω, εἶναι ὅτι περιέργως ἡ σύμβασις δὲν ἐφηρμόσθη παντάπασι.

§301Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομ.). Τριακοντάκις ἠναγκάσθην νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἐφηρμόσθη πλήρως. Ὅλοι οἱ ὅροι αὐτῆς ἐφηρμόσθησαν.

§302Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἠμπορεῖ νὰ τὸ ἐπαναλάβετε καὶ ἑκατοντάκις. Ἐμὲ ὅμως καὶ τὸν ἑλληνικὸν Λαὸν δὲν θὰ πείσετε. Θὰ πείσετε μόνον τὴν πλευρὰν ἐκείνην (τῆς Συμπολιτεύσεως).

§303Η. ΤΣΙΡΙΜΩΚΟΣ. Ἐὰν ἤρκουν αἱ διαβεβαιώσεις τῶν ὑπουργῶν, δὲν θὰ ὑπῆρχον ἐπερωτήσεις.

§304Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Παρεπονέθη προηγουμένως ὁ ὁμιλῶν ἀπὸ τοῦ βήματος, ὅτι τάχα ἠθελήσαμεν νὰ ἀναζητήσωμεν ἄλλα ἐλατήρια εἰς τὴν σημερινήν του ἐμφάνισιν ἐπὶ τοῦ βήματος. Καὶ ἐδόθη κατηγορηματικῶς ἡ ἀπάντησις, ὅτι οὐδείς ποτε διετύπωσεν ἢ ἐσκέφθη νὰ διατυπώσῃ τοιαύτην κατηγορίαν κατὰ τοῦ κ. Γαληνοῦ. Ἐτονίσαμεν ὅμως ὅτι εἶναι ἐσφαλμένη ἡ θέσις, τὴν ὁποίαν ἔχει λάβει καὶ ὅτι οὐσιαστικῶς αὐτό, τὸ ὁποῖον γίνεται ἀπόψε, δὲν ἐξυπηρετεῖ τὰ ἑλληνικὰ συμφέροντα. Ὁ κ. Γαληνὸς ἀπαντᾷ ὅτι ἡ Κυβέρνησις, διὰ νὰ ἐξυπηρετήσῃ ἕνα πρόσωπον παραβιάζει τὸν νόμον καὶ θυσιάζει τὰ συμφέροντα τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπάντησις εἰς τὴν γενναιοφροσύνην, μὲ τὴν ὁποίαν προηγουμένως ἀπεκρούσαμεν καὶ τὴν ὑπόθεσιν ὅτι ὑπῆρχε διάθεσις μομφῆς κατὰ τοῦ προσώπου τοῦ κ. Γαληνοῦ.

§305Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Δὲν ἀνεγνώσατε τὴν ἐπερώτησίν μου. Εἰς τὴν ἐπερώτησίν μου λέγω, ὅτι ἐλέγχω τὴν Κυβέρνησιν διότι προστατεύονται τὰ συμφέροντα ἑνὸς ἀτόμου ἐπὶ ζημίᾳ τοῦ δημοσίου.

§306Κ. ΦΡΟΝΤΖΟΣ. Καὶ ὅτι ἐμφανίζεται ἀνέντιμος εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§307Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Τὸ διάταγμα τοῦ 1954 τὸ ὑπογράφει, ὡς ὑπουργός, ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης. Ἑπομένως, εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ δώσῃ ὑπεύθυνον ἑρμηνείαν.

§308Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ποίαν ἑρμηνείαν θέλετε;

§309ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ζίγδης, ρυθμίζει τὰ πάντα ἀπόψε.

§310Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Διὰ νὰ διευκολύνωμεν τὴν συζήτησιν.

§311ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σωστὸν μέχρις ἑνὸς σημείου, ἀλλ’ ὄχι ὅμως νὰ καταργήσετε καὶ τὸ Προεδρεῖον.

§312Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Σᾶς σέβομαι ἀπείρως. Σᾶς βοηθῶ, διὰ νὰ προαχθῇ ἡ συζήτησις.

§313Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. (Ὑπ. Οἰκονομικῶν). Ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης, ὡς ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας, ἐξέδωσε τὸ 1954 διάταγμα, τὸ ὁποῖον βασίζεται εἰς τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ κυρωτικοῦ νόμου τῆς συμβάσεως, τὴν ὁποίαν εἴχατε ὑπογράψει καὶ τὴν ὁποίαν σεῖς ἐψηφίσατε εἰς τὴν Βουλήν. Συμμορφοῦται πρὸς τὸν νόμον διὰ νὰ κατοχυρώσῃ τὸ δημόσιον εἰς τὰς ἐκ τῆς κυρωθείσης συμβάσεως τῆς μισθώσεως σχέσεις του μὲ τὸν ἀνάδοχον. Εἶναι δυνατὸν νὰ καταλογίσῃ κανεὶς εὐθύνας εἰς τὸν ἐκδώσαντα τὸ διάταγμα ὑπὸ τὰς συνθήκας αὐτάς; Ἐὰν ἡ διάταξις, τὴν ὁποίαν περιέλαβεν ἡ κυρωθεῖσα σύμβασις ἐξυπηρέτει οὐσιαστικὰ συμφέροντα καὶ ἀνάγκας, τότε ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης, ἐκτιμῶν τὰς συνθήκας, ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρίσκετο τὸ 1954, ἔπρεπε νὰ κάμῃ χρῆσιν τῆς διατάξεως ἐκείνης, τὴν ὁποίαν εἶχε περιλάβει ὁ κυρωτικὸς νόμος τοῦ 1952 διὰ νὰ εἶναι τὸ δημόσιον συνεπὲς πρὸς τὰς ἐκ τῆς μισθώσεως ὑποχρεώσεις του.

§314Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐνδιέφερεν, ἦτο νὰ ἀποσαφηνισθῇ πρῶτ’ ἀπ’ ὅλα, ὅτι τὸ διάταγμα αὐτὸ τῆς παρατάσεως τοῦ χρόνου τῶν μισθώσεων δὲν ἀφορᾷ τὸ ἀντικείμενον τῆς διενέξεως. Αὐτὸ ἐνδιέφερε πρωτίστως νὰ ἀποσαφηνισθῇ. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τώρα τοὺς ἰδιοκτήτας, σᾶς εἶπον ἐπίσης, ὅτι εἰς πλείστας μὲν περιπτώσεις, εἶναι ἄτομα ἑλληνικῆς ὑπηκοότητος, εἰς ἄλλας δὲ περιπτώσεις ἀνώνυμοι ἑταιρεῖαι τῶν ὁποίων τῶν μετοχῶν, ἓν τμῆμα ἔχουν ἕλληνες καὶ ἕτερον τμῆμα εἶχον ξένοι.

§315Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἀκριβῶς, αὐτὸ τὸ ὁποῖον διεσαφηνίσατε, εἶναι ὅτι τὸ διάταγμα ἐξεδόθη, οὐχὶ δι’ ἄλλο μεταλλεῖον, ἀλλὰ διὰ τὸ μεταλλεῖον Λαρύμνης. Καὶ ἔρχομαι εἰς τὸ πρῶτον θέμα καὶ λέγω, ὅτι, ὀρθῶς ἡ τότε Κυβέρνησις τοῦ Κέντρου καί, ἐν συνεχεία, ὅλαι αἱ Κυβερνήσεις, ὤφειλον νὰ ἀξιοποιήσουν ἕνα ἐθνικὸν πλοῦτον καί, μάλιστα, τοιαύτης σημασίας. Δυστυχῶς, ἡ Κυβέρνησις, ἡ τότε, ἐδιάλεξε τὴν ὁδὸν Μποδοσάκη, μὴ ἐμφανισθέντος ἑτέρου πλειοδότου εἰς τὸν σχετικὸν διεθνῆ διαγωνισμόν. Ἔγινεν ἡ σύμβασις ἐκείνη, μὲ ὡρισμένους ὅρους καὶ μίαν πρόβλεψιν καὶ ἔλαβε 12,5 ἑκατομμύρια δολλαρίων δάνεια, διὰ τὴν ἐκτέλεσιν συγκεκριμένου ἔργου. Τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας, ἁρμόδιον διὰ τὴν παρακολούθησιν τῆς καλῆς ἐκτελέσεως τῆς συμβάσεως, δι’ ἐγγράφου τῆς ἑταιρείας, ἀπευθυνθέντος πρὸς τὸν κ. Βουλόδημον, εἰς ἀπάντησιν σχετικῆς ἐπερωτήσεως αὐτοῦ, λέγει, ὅτι ἡ σύμβασις ἐξετελέσθη καὶ ὅτι τὸ ἔργον ἐπήγαινε καλά. Καὶ ἐγὼ σᾶς λέγω, ὅτι, πρὸ μηνός, ἡ ἰδία ἐπιχείρησις ἔκλεισε τὸ μεταλλεῖον καί, δι’ ἐγγράφου της, πρὸς τὸ ὑπουργεῖον καὶ τὴν Κυβέρνησιν, ἀτυχῶς, ἀναφέρει, ὅτι ἔπεσε θῦμα τοῦ γερμανοῦ συνεταίρου της Κροὺπ καὶ ὅτι οἱ κλίβανοι εἶναι ἀκατάλληλοι. Παρὰ ταῦτα, μέχρι τῆς στιγμῆς αὐτῆς, οὐδὲ ἔκπτωτος δὲν ἐκηρύχθη ὁ μισθωτὴς αὐτὸς καὶ ἀκόμη παραμένει μισθωτής. Καί, κύριοι βουλευταί, ὑπάρχει μία ἀξίωσις τοῦ Δημοσίου καὶ τὸ Δημόσιον οὐδὲν εἰσέπραξε μέχρι τοῦδε καὶ εἶναι καὶ ἐγγυητὴς δι’ ὡρισμένον ποσὸν τῶν δανείων τοῦ Μποδοσάκη. Καὶ σᾶς λέγω ὅτι, αὐτὴν τὴν στιγμήν, καὶ τὸ λέγω τοῦτο ὑπευθύνως, ὑπάρχει μετάλλευμα ἀξίας 8000 δολλαρίων, τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ φυγαδευθῇ, παζαρεύεται. Ζητεῖται ἄδεια νὰ ἐξαχθῇ εἰς Ρωσίαν καὶ τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον, δὲν κινεῖται πρὸς ἀσφάλειαν τοῦ Δημοσίου συμφέροντος. Φρονεῖτε ὅτι αὐτὸ δὲν εἶναι προστασία ἰδιωτικοῦ συμφέροντος; Δὲν νομίζετε, ὅτι ἕνας παρόμοιος πλοῦτος, θὰ ἔπρεπε νὰ ἀποτελέσῃ τὸ πρῶτον μέλημα τῆς Κυβερνήσεως διὰ νὰ προστατευθῇ; Καὶ δὲν νομίζετε, ὅτι θὰ ἔπρεπε ἡ Κυβέρνησις νὰ συγκινηθῇ κάποτε, μετὰ μάλιστα ἀπὸ 8 χρόνια, ποῦ εἶναι ὁ κύριος αὐτὸς μισθωτὴς καὶ νὰ ἐρωτήσῃ τί κάμνῃ, νὰ ἐλέγξῃ τὰ μηχανήματα, νὰ ζητήσῃ εὐθύνας, νὰ ἐρευνήσῃ τὸ θέμα καὶ νὰ κάμῃ ἓν ἔγγραφον, ἀντὶ νὰ ἀπαντᾷ, ὅτι ὅλα βαίνουν καλῶς καὶ ὅτι τὸ Δημόσιον συμφέρον εἶναι ἱκανοποιημένον. Στερούμενος τῶν φακέλλων τοῦ ὑπουργείου καὶ μὴ γνωρίζων τί ἄλλο ἔχει, διότι ἐζήτησα πληροφορίας καὶ δὲν μοῦ ἐδόθησαν, ἀπὸ τὸ ὑπουργεῖον, καὶ ἔχων τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα συνεκέντρωσα ἐδῶ, εἶδον ὅτι οὐδὲν τὸ Δημόσιον ὠφελήθη καὶ ὅτι κινδυνεύει νὰ χάσῃ τὰ 12,5 ἑκατομμύρια δολλαρίων καὶ ἀκόμη, ὅτι καθ’ ὅλον τὸ διάστημα, τὸ ὁποῖον διέδραμε, μέχρι σήμερον, δὲν εἰσέπραξε τίποτε. Καὶ ὅτι, ἐνῷ τὸ Ἑλληνικὸν Δημόσιον οὐδὲν μέτρον ἔλαβε κατὰ τοῦ μισθωτοῦ αὐτοῦ καὶ δὲν τὸν ἐκήρυξεν ἔκπτωτον, ἀντιθέτως διὰ τὸ μεταλλεῖον Βάβδου ἔλαβεν ἄλλα μέτρα. Ἀστραπιαίως, ἐν μιᾷ νυκτί, ἐκηρύχθη ἔκπτωτος ὁ Ἕλλην μισθωτὴς καὶ εὑρέθη ἐνοικιαστὴς τὴν ἑπομένην ἡμέραν. Ἐδῶ, ὀκτὼ χρόνια, μᾶς κοροϊδεύουν καὶ ἡμεῖς ἀπαντῶμεν ἐγγράφως ὅτι, ὅλα πᾶνε καλά, διὰ νὰ εὑρεθῶμεν ἀπὸ τῆς μιᾶς ἡμέρας εἰς τὴν ἄλλην πρὸ τοῦ θεάματος νὰ ἔχουν κλείσει τὰ πάντα, νὰ ἔχουν ἀπολυθῆ ὅλοι οἱ ἐργαζόμενοι, νὰ μὴ εἰσπράξῃ τίποτε τὸ Δημόσιον καὶ νὰ κινδυνεύῃ νὰ χάσῃ τὰ 12,5 ἑκατομμύρια δολλαρίων. Ἐγὼ νομίζω, ὅτι αὐτὴ εἶναι προστασία σκανδαλώδης, ἰδιωτικοῦ συμφέροντος. Αὐτὰ εἶχον τὴν τιμὴν νὰ εἴπω.

§316Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Κύριε συνάδελφε, ὁμιλεῖτε περὶ ὀκταετίας καὶ δίδετε τὴν ἐντύπωσιν ὅτι, ἀπὸ ὀκταετίας ἔχει λειτουργήσει τὸ μεταλλεῖον. Ἡ σύμβασις ἐγένετο τὸ 1952. Οὐσιαστικῶς τὸ μεταλλεῖον, ὑπὸ τὴν μορφήν του τὴν σημερινήν, ἐτέθη εἰς λειτουργίαν εἰς τὸ τέλος τοῦ 1956. Ὁ ἐκμισθωτὴς διέθεσε διὰ τὸ μεταλλεῖον αὐτὸ περὶ τὰ 15 ἑκατομμύρια δολλαρίων. Ἐπῆγαν ἐπιτροπαί, ἀπὸ ἀνωτάτους λειτουργοὺς καὶ καθηγητάς, οἱ ὁποῖοι ἔκαμον ἐκθέσεις. Ἡ ἔκθεσις τοῦ ἔτους 1956, τῆς ἐπιτροπῆς εἰς τὴν ὁποίαν μετεῖχεν ὁ κ. Ἀσκητόπουλος, ὁ καθηγητὴς κ. Τσάκωνας, ὁ κ. Κυριακίδης, κ............. λέγει τὰ ἑξῆς: «Ἡ Ἐπιτροπὴ ἀποφαίνεται, ὅτι αἱ ἐγκαταστάσεις.............». Μετὰ ἀπὸ τὴν ἐγκατάστασιν καὶ ἀπὸ τὸ πόρισμα αὐτό, ἀρχίζει ἡ ἐπεξεργασία. Κατὰ τὸ χρονικὸν διάστημα 1957 καὶ ἀρχὰς 1958 παρήχθησαν οἱ περισσότεροι τόννοι εἰς τὴν ἱστορίαν τοῦ μεταλλείου αὐτοῦ. Διότι μέχρι τοῦ 1956, μεταπολεμικῶς, οὐδὲν παρήχθη, προπολεμικῶς δὲ αἱ ποσότητες ἦσαν πάρα πολὺ μικραί.

§317Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Τὸ ὑπουργεῖον, σᾶς διαψεύδει.

§318Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Τὸν Αὔγουστον 1958, ἐγένετο ἄλλη ἐπιτροπή, ὑπὸ τοὺς Κατράκην, Μιχαλόπουλον, Τσάκωναν καὶ Κυριακίδην, οἱ ὁποῖοι ἐξήτασαν τὸ μεταλλεῖον καὶ ἀπεφάνθησαν, ὅτι «διεπίστωσαν τὴν εὔρυθμον λειτουργίαν, τὴν ἁρμονικήν, ἀπὸ τῆς ἐξορύξεως τοῦ μεταλλεύματος μέχρι τοῦ τελείου εὐγενοῦς προϊόντος τοῦ κράματος τοῦ νικελιούχου σιδήρου καὶ ἀναγνωρίσασαι τὴν συμβολὴν τοῦ ἑλληνικοῦ ἐπιστημονικοῦ πνεύματος διὰ τὴν λειτουργίαν τοῦ συγκροτήματος τούτου, παρόμοιον τοῦ ὁποίου μόνον τὰ μᾶλλον τεχνικῶς ἐξελιγμένα κράτη ἐπιδεικνύουν, αἰσθάνεται τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐξάρῃ τὸ ἐν Λαρύμνῃ ἐπιτελεσθὲν ἔργον». Κύριοι, δὲν εἶναι ἡ πρώτη φορά, κατὰ τὴν ὁποίαν αἱ τιμαὶ τῶν μεταλλευμάτων πίπτουν καὶ δὲν εἶναι τὸ πρῶτον μεταλλεῖον εἰς τὸν κόσμον ποὺ ἀντιμετωπίζει, λόγῳ πτώσεως τῶν διεθνῶν τιμῶν, δυσμενεῖς συνθήκας καὶ κλείσιμον. Ὑπάρχουν πλεῖστα μεταλλεῖα εἰς ὁλόκληρον τὸν κόσμον, τὰ ὁποῖα κλείνουν. Τὸ μεταλλεῖον αὐτό, οὐσιαστικῶς ἐπὶ τῶν ἰδικῶν μας ἡμερῶν, ἔγινεν ὅπως ἔγινεν ἐπὶ τῶν ἡμερῶν μας, εἶχεν αὐτὴν τὴν παραγωγήν, ἀλλὰ ἔτυχε νὰ πέσουν αἱ τιμαὶ καὶ δὲν ἕπεται ἐκ τούτου ὅτι ὑπάρχει καμμία εὐθύνη. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης. Ἀντιμετωπίζουν τὰ μεταλλεῖα δυσμενεῖς συνθήκας, λόγῳ παροδικῶν πτώσεων τιμῶν, αἱ ὁποῖαι εἶναι συνήθεις.

§319Ν. ΚΙΤΣΙΚΗΣ. Παρακαλῶ, κύριε ὑπουργέ, νὰ καταθέσητε τὴν ἔκθεσιν τὴν ὁποίαν ἀνεγνώσατε, τῶν καθηγητῶν τοῦ Πολυτεχνείου, διὰ νὰ περιληφθῇ εἰς τὰ πρακτικά.

§320Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Ἀμφοτέρας τὰς ἐκθέσεις θὰ τὰς καταθέσω, διὰ νὰ περιληφθοῦν εἰς τὰ πρακτικά.

§321Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ καὶ ἐγὼ τὸν κ. ὑπουργόν, νὰ καταθέσῃ τὸ ἔγγραφον τῆς ἐπιχειρήσεως μεταλλείων Λαρύμνης, ὅταν ἔκλεισε τοῦτο τὰς πύλας του. Ἔχω θετικὴν πληροφορίαν, ὅτι ὁ ἴδιος ὁ ἐπιχειρηματίας, ἐγγράφως πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ἰσχυρίζεται ὅτι δὲν ἐγένοντο καλῶς αἱ ἐγκαταστάσεις καὶ ὅτι ἐξηπατήθη. Ὁ κ. ὑπουργός, λέγει ἄλλα. Λέγω, λοιπόν, νὰ κατατεθῇ εἰς τὰ πρακτικὰ τὸ ἔγγραφον αὐτό, διότι εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς ἀναληθῶς ἀνέφερεν εἰς τὴν Βουλήν, ὅσα ἀνέφερεν.

§322Ν. ΜΑΡΤΗΣ. (Ὑπ. Βιομηχανίας). Θὰ τὴν καταθέσω.

§323Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Δὲν ἔχομεν ὑπ’ ὄψιν μας τὴν ἐπιστολὴν αὐτήν, ποὺ εἴπατε. Πρὸς ποῖον ἀπηυθύνθη, πρὸς τὸ ὑπουργεῖον Βιομηχανίας;

§324Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Πρὸς τὸ ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ.

§325Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Μήπως ἔχετε, κατὰ σύμπτωσιν, τὸν ἀριθμὸν πρωτοκόλλου;

§326Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ὄχι.

§327Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Πάντως, ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας, θὰ ἐρευνήσῃ ἐὰν ὑπάρχῃ τοιαύτη ἐπιστολή. Ἀλλά, καθ’ ὅσον γνωρίζομεν αὐτὴν τὴν στιγμήν, τοιαύτη ἐπιστολὴ δὲν ὑπάρχει. (Τὰ κατατεθέντα ὑπὸ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Βιομηχανίας ἔγγραφα, ἔχουν οὕτω:

ΕΚΘΕΣΙΣ

Ἐπὶ τῶν ἐγκαταστάσεων μεταλλουργικῆς ἐπεξεργασίας νικελιούχων σιδηρομεταλλευμάτων τῆς Α. Ε. Χημικῶν Προϊόντων καὶ Λιπασμάτων ἐν Λαρύμνῃ. Οἱ ὑπογεγραμμένοι 1) Κων)νος Ἀσκητόπουλος, Καθηγητὴς τῆς Πειραματικῆς Χημείας τοῦ Ἐθνικοῦ Μετσοβίου Πολυτεχνείου, 2) Σταῦρος Κατράκης, Καθηγητὴς τῆς Ἐκμεταλλεύσεως Μεταλλείων τοῦ αὐτοῦ Ἱδρύματος, 3) Ἀριστοτέλης Τσάκωνας, Γεν. Ἐπιθεωρητὴς Μεταλλείων τοῦ Ὑπουργείου Βιομηχανίας, 4) Κυριᾶκος Κυριακίδης, Ἀρχιμηχανικὸς (Μηχανολόγος) τοῦ αὐτοῦ Ὑπουργείου καὶ 5) Κων)νος Κρίσπης, Αʹ Ἀντιπρόεδρος τοῦ Τεχνικοῦ Ἐπιμελητηρίου Ἑλλάδος, ἀποτελοῦντες τὴν διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 12929)27.2.57 ἀποφάσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Βιομηχανίας συσταθεῖσαν Ἐπιτροπὴν πρὸς ἐπιτόπιον ἔλεγχον τῶν ὑπὸ τῆς μισθωτρίας τῶν σιδηρονικελιούχων μεταλλείων τῆς περιφερείας Λαρύμνης Α. Ε. Χημικῶν Προϊόντων καὶ Λιπασμάτων ἱδρυθεισῶν ἐγκαταστάσεων μεταλλουργικῆς ἐπεξεργασίας τοὐλάχιστον ἑκατὸν τριάκοντα χιλιάδων (130.000) τόννων ἐτησίως, καὶ γνωμάτευσιν, ἐὰν αἱ ἐν λόγῳ ἐγκαταστάσεις πληροῦσι τοὺς ὅρους τῆς ὑπὸ τοῦ Ν. 2207)1952 κυρωθείσης ἀπὸ 16 Ἰουλίου 1952 μεταξὺ τοῦ Δημοσίου καὶ τῆς ἐν Ἀθήναις ἑδρευούσης Α.Ε.Ε. Χημικῶν Προϊόντων καὶ Λιπασμάτων συμβάσεως, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ συνοψίσωμεν ὡς κατωτέρω τὰ πορίσματα τῆς γενομένης ὑφ’ ἡμῶν ἐπιτοπίου ἐρεύνης, διεξαχθείσης κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἀπὸ 20– 22ας Μαρτίου 1956 ἐπισκέψεως ἡμῶν. Ἡ Ἐπιτροπὴ διεπίστωσε κατ’ ἀρχὴν τὴν ἀποπεράτωσιν τῆς ἀνεγέρσεως καὶ τὴν ἱκανότητα πρὸς ἄμεσον λειτουργίαν τῆς σιδηρομεταλλουργικῆς ἐγκαταστάσεως συστήματος RENN (KRUPP–RENN–VERFAREN), δυναμένης νὰ ἐπεξεργασθῇ τοὐλάχιστον 130.000 τόννους νικελιούχου σιδηρομεταλλεύματος ἐτησίως, ἐπὶ τῷ σκοπῷ παραγωγῆς σιδηρονικελιούχου κράματος ὑπὸ μορφὴν ἀπεστρογγυλωμένων ἀκανονίστου μεγέθους τεμαχίων (κροκαλῶν). Οὕτω, τὸ νικελιοῦχον σιδηρομετάλλευμα, μεταφερόμενον διὰ συρμῶν βαγονίων ἐκ τῶν μεταλλείων, εὑρισκομένων εἰς τὴν θέσιν Ἅγιος Ἰωάννης καὶ εἰς ἀπόστασιν 13 χιλιομέτρων περίπου, εἰς τὴν Λάρυμναν, ἀποτίθεται εἰς τὴν πλατεῖαν πρώτων ὑλῶν. Ἐκεῖθεν παραλαμβάνεται ὑπὸ μεγάλης γερανογεφύρας, δυναμικότητος 16 τόννων καὶ ἀνοίγματος 30 μέτρων καὶ μέσῳ εἰδικῶν σιλὸ ἐξωπλισμένου σκυροδέματος καὶ μεταφορικῶν ταινιῶν μεταφέρεται πρὸς τὰ τριβεῖα, ἔνθα, ἀφοῦ λειοτριβηθῇ εἰς μέγεθος κόκκου μεῖον 5 χιλιοστομέτρων, ἐπαναφέρεται εἰς ἑτέραν σειρὰν σιλὸ ἐξ ὡπλισμένου σκυροδέματος, ἕτοιμον πρὸς κατεργασίαν ἐντὸς τῆς καμίνου. Εἰς ἕτερα σιλό, ἐπίσης ἐξ ὡπλισμένου σκυροδέρματος καὶ ἀναλόγου χωρητικότητος, ἀποταμιεύονται μετὰ λειοτρίβησιν καὶ τὰ λοιπὰ ὑλικὰ (καύσιμος ὕλη, ἀναγωγικὸν μέσον, συλλιπάσματα). Μετὰ τὴν ἀνάμιξιν εἰς τὰς καταλλήλους ἀναλογίας, τὸ ὑλικὸν μεταφέρεται τῇ βοηθείᾳ μεταφορικῶν ταινιῶν πρὸς τροφοδότησιν τῆς ὁριζοντίας μεταλλουργικῆς καμίνου. Ἅπασαι αἱ ἀναφερθεῖσαι ἐγκαταστάσεις ἐτίθεντο εἰς λειτουργίαν κατὰ τὴν ἐπίσκεψιν τῆς Ἐπιτροπῆς ἡμῶν, εὑρίσκονται δὲ ἕτοιμοι διὰ τὴν ἔναρξιν τῆς βιομηχανικῆς παραγωγῆς. Ἡ ὁριζοντία περιστρεφομένη μεταλλουργικὴ κάμινος, μήκους 90 μέτρων καὶ διαμέτρου 4,2 μέτρων, εὑρίσκεται ἐγκατεστημένη καὶ δεδοκιμασμένη διὰ τὴν ἀρτιότητα τῆς κατασκευῆς, ὑπεβάλλετο δὲ κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς ἐπισκέψεως ἡμῶν εἰς βραδεῖαν προσεκτικὴν προθέρμανσιν ὑπὸ περιστροφήν, πρὸς τὸν σκοπὸν τῆς ἐπιμελοῦς ξηράνσεως τῶν πυριμάχων πλίνθων τῆς ἐσωτερικῆς αὐτῆς ἐπενδύσεως. Τὴν ξήρανσιν ταύτην ἐπρόκειτο νὰ διαδεχθῇ διαπύρωσις εἰς συνεχῶς ὑψουμένην θερμοκρασίαν πρὸς ἔλεγχον τῆς πυρομονιμότητος τῆς ἐπενδύσεως. Κατὰ τὴν λειτουργίαν τοῦ ἐργοστασίου, θὰ ἐπιτυγχάνεται ἐντὸς τῆς καμίνου ἡ ἀναγωγὴ τοῦ μεταλλεύματος καὶ ἡ τῆξις καὶ κατανομὴ τοῦ ἀναχθέντος μετάλλου ἐντὸς τῆς ἐν ἡμιρρεύστῳ καταστάσει σχηματιζομένης σκωρίας, τὸ προϊὸν δὲ τοῦτο, ἀποχυνόμενον τῆς καμίνου, θὰ καταψύχεται διὰ καταιωνισμοῦ ὕδατος, πρὸς ἀποσάθρωσιν καὶ εὐκολωτέραν λειοτρίβησιν αὐτοῦ. Μετὰ τὴν ψῦξιν τοῦ ἐκ τῆς καμίνου ὑλικοῦ καὶ τὴν λειοτρίβησιν αὐτοῦ, θὰ ὑποβάλλεται τοῦτο εἰς μαγνητικὸν διαχωρισμὸν τῶν κροκαλῶν τοῦ σιδηρονικελιούχου κράματος ἀπὸ τῆς ἀχρήστου σκωρίας, ἀποχωριζομένου ταὐτοχρόνως καὶ μικροῦ ποσοστοῦ μικρομεροῦς λεπτοτάτου κράματος ἐντὸς τῆς σκωρίας, τὸ ὁποῖον θὰ ἐπαναφέρεται πρὸς ἐκκαμίνευσιν. Αἱ ἀπαιτούμεναι διὰ τὴν φάσιν ταύτης τῆς ἐργασίας ἐγκαταστάσεις, ὡς ταινίαι μεταφορᾶς, τριβεῖα, ἠλεκτρομαγνητικαὶ διαχωρισταὶ καὶ σιλὸ ὑποδοχῆς καὶ ἀποθηκεύσεως τῶν κροκαλῶν τοῦ κράματος, εὑρίσκονται πλήρως ἀποπερατωθεῖσαι καὶ ἐτίθεντο εἰς κίνησιν κατὰ τὴν ἐπίσκεψιν τῆς Ἐπιτροπῆς. Περαιτέρω, ἐπεδείχθησαν εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, εὐαίσθητα αὐτογραφικὰ ὄργανα ζυγίσεως τῶν πρὸς ἐπεξεργασίαν καὶ ἀντίδρασιν ἐν τῇ καμίνῳ φερομένων ὑλῶν, ὡς ἐπίσης καὶ τὸ ἀποπερατωθὲν κτίριον Διοικήσεως τοῦ ἐργοστασιακοῦ συγκροτήματος. Διὰ τὴν κίνησιν τῶν μηχανημάτων τοῦ μεταλλουργικοῦ ἐργοστασίου, ἀνηγέρθησαν τὰ κτίρια τῶν ἠλεκτρικῶν ὑποσταθμῶν καὶ ἐφωδιάσθησαν διὰ τῶν μετασχηματιστῶν καὶ λοιπῶν ὀργάνων διὰ τὴν λῆψιν ἠλεκτρικοῦ ρεύματος ἐκ τοῦ ἐθνικοῦ δικτύου τῆς Δ.Ε.Η. καὶ ἐκ τοῦ ὁποίου ἤδη ἐξασφαλίζεται ἡ χορήγησις τῆς ἀπαιτουμένης ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας. Πρὸς τούτοις, ἐτοποθετήθη καὶ βοηθητικὴ ἐγκατάστασις παραγωγῆς ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, διὰ περιπτώσεις ἀνάγκης. Κατὰ τὰς ἡμέρας τῆς ἐπισκέψεως τῆς Ἐπιτροπῆς, εὑρίσκετο προσδεδεμένον εἰς τὰς λιμενικὰς ἐγκαταστάσεις τῆς Ἑταιρείας φορτηγὸν πλοῖον 10.000 τόννων, διὰ τοῦ ὁποίου ἐκομίσθη διὰ τὴν διενέργειαν τῶν δοκιμῶν καὶ ἔναρξιν τῶν ἐργασιῶν, λεπτόκοκκος ἀνθρακίτης ἐξ Ἀμερικῆς. Ἡ Ἐπιτροπὴ ἠδυνήθη νὰ παρακολουθήσῃ τὸν ταχὺν ρυθμὸν τῆς ἐκφορτώσεως καὶ τὴν ὁμαλὴν λειτουργίαν τοῦ ἐκεῖ ἐγκατεστημένου γερανοῦ, κατασκευῆς ἐργοστασίου DENMAG, ἀνυψωτικῆς ἱκανότητος 8 τόννων, τῆς μεταφορικῆς ταινίας πλάτους 0,80 μέτρων καὶ μήκους 141 μέτρων καὶ τῆς ἀνωτέρω ἀναφερθείσης μεγάλης γερανογεφύρας. Ἑτοίμη ἐπίσης πρὸς λειτουργίαν εὑρίσκεται σιδηρᾶ γέφυρα 110 μέτρων μήκους μετὰ τῆς μεταφορικῆς αὐτῆς ταινίας, δι’ ἧς θὰ συντελῆται ἡ φόρτωσις πλοίων διὰ τοῦ τελικοῦ τῆς μεταλλουργίας προϊόντος, τῶν ἐκ σιδηρονικελιούχου κράμματος κροκαλῶν. Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο, θὰ ἔδει ν’ ἀναφερθῇ ὅτι εὑρίσκεται ἐν λειτουργίᾳ τὸ δίκτυον τροφοδοτήσεως τοῦ ἐργοστασίου δι’ ἀφθόνου ὕδατος καὶ ὅτι ἔχουν ἀνεγερθῆ ἐν Λαρύμνῃ κατοικίαι διὰ τοὺς ὑπαλλήλους καὶ τοὺς ἐργάτας, μετὰ πλήρους ἐγκαταστάσεως ἠλεκτροφωτισμοῦ, παροχῆς καὶ ἀποχετεύσεως ὕδατος. Ἡ Ἐπιτροπή, δὲν παρέλειψε νὰ μεταβῇ εἰς τὸν χῶρον τοῦ μεταλλείου, παρὰ τὴν τοποθεσίαν Ἅγ. Ἰωάννης, καὶ εἰς ἀπόστασιν 13 περίπου χιλιομέτρων ἀπὸ τῆς Λαρύμνης, νὰ μελετήσῃ ἐπιτοπίως τὰ διάφορα στοιχεῖα καὶ δεδομένα τῆς μελέτης πρὸς καθορισμὸν τῶν ἀποθεμάτων καὶ τῆς προβλεπομένης ἐκμεταλλεύσεως, νὰ ἐπισκεφθῇ τὰς διανοιγείσας στοάς, τὸν σταθμὸν τῶν ἀεροσυμπιεστῶν, τοῦ ἠλεκτροφωτισμοῦ καὶ τῶν ἀποχετεύσεων τοῦ μεταλλείου. Πρὸς τούτοις, διεπίστωσε τὴν ἀνέγερσιν κτιρίου Διοικήσεως καὶ κατοικιῶν τῶν ἐκεῖ ἐργαζομένων καὶ διαβιούντων ὑπαλλήλων καὶ ἐργατῶν.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

Ἐν συμπεράσματι, ἡ Ἐπιτροπὴ ἀποφαίνεται ὁμοφώνως, ὅτι ἡ ἐγκατάστασις τοῦ πυρομεταλλουργικοῦ ἐργοστασιακοῦ συγκροτήματος Λαρύμνης ἔχει πλήρως ἀποπερατωθῆ καὶ δοκιμασθῆ, αἱ ἐγκαταστάσεις πληροῦσι τοὺς ὅρους τῆς ὑπὸ τοῦ Ν. 2207)1952 κυρωθείσης συμβάσεως, ἡ δὲ ἀπρόσκοπτος λειτουργία τοῦ ὅλου ἐργοστασίου διὰ τὴν ἐκκαμίνευσιν ἑκατὸν τριάκοντα χιλιάδων (130.000), τοὐλάχιστον, τόννων μεταλλεύματος ἐτησίως δύναται νὰ θεωρηθῇ ὡς ἐξησφαλισμένη. Ἐν Ἀθήναις τῇ 26 Μαρτίου 1956.

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ

ΕΚΘΕΣΙΣ

Περὶ τῶν ἀποθεμάτων μεταλλεύματος ἐπὶ δαπέδων μεταλλείου Λαρύμνης, κανονικῆς λειτουργίας τῶν ἐγκαταστάσεων κλπ. τῶν μεταλλείων τούτων. Οἱ κάτωθι ὑπογεγραμμένοι 1) Κωνστ. Ἀσκητόπουλος, Καθηγητὴς τῆς Πειραματικῆς Χημείας τοῦ Ἐθνικοῦ Μετσοβίου Πολυτεχνείου, 2) Σταῦρος Κατράκης, Καθηγητὴς τῆς Ἐκμεταλλεύσεως Μεταλλείων τοῦ αὐτοῦ Ἱδρύματος, 3) Σπυρ. Μιχαλόπουλος, Πρόεδρος τοῦ Τμήματος Μηχανολόγων τοῦ Τεχνικοῦ Ἐπιμελητηρίου Ἑλλάδος, 4) Ἀριστ. Τσάκωνας, Γενικὸς Ἐπιθεωρητὴς Μεταλλείων τοῦ Ὑπουργείου Βιομηχανίας, 5) Κυριάκος Κυριακίδης, Ἀρχιμηχανικὸς–Μηχανολόγος τοῦ αὐτοῦ Ὑπουργείου, καὶ 6) Γεώργιος Καββαδᾶς, Διευθυντὴς Δημοσίων Μεταλλείων τοῦ αὐτοῦ ὡς ἄνω Ὑπουργείου, ἀποτελοῦντες τὴν διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθμὸν 53584)8.7.1958, ἀποφάσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Βιομηχανίας συσταθεῖσαν Ἐπιτροπήν, πρὸς ἐπιτόπιον ἔλεγχον τῶν ὑπὸ τῆς μισθωτρίας ἑταιρείας ἐκμισθωθέντων δημοσίων μεταλλείων σιδηρονικελιούχων μεταλλείων περιφερείας Λαρύμνης Α.Ε.Ε. Χημικῶν Προϊόντων καὶ Λιπασμάτων καὶ ἔρευναν ἐπὶ τῶν ἐν τῇ ὡς εἴρηται ἀποφάσει ἀναφερομένων ἐρωτημάτων, ἤτοι: α) Ἐὰν πράγματι ὑπάρχῃ ἐξωρυγμένον ποσὸν μεταλλεύματος ἐπὶ τῶν δαπέδων τῶν μεταλλείων καὶ ποῖον, β) Ἐὰν ἡ ἐκμετάλλευσις τῶν μεταλλείων συνεχίζεται κανονικῶς καὶ μὲ ποίαν ἡμερησίαν ἀπόδοσιν, γ) Ἐὰν ὁ ἐγκατασταθεὶς πυρομεταλλουργικὸς κλίβανος καὶ αἱ λοιπαὶ συναφεῖς ἐγκαταστάσεις λειτουργῶσιν ὁμαλῶς, μὴ ἐμφανίζουσαι ἀνωμαλίαν ἢ βλάβην τινά, καὶ μὲ ποίαν ἡμερησίαν ἀπόδοσιν, καὶ δ) γενικώτερον, ἐὰν ἐκ τῆς ὑπὸ τῆς μισθωτρίας τῶν δημοσίων μεταλλείων Λαρύμνης Α.Ε.Ε. Χημικῶν Προϊόντων καὶ Λιπασμάτων ἐνεργουμένη ἐκμετάλλευσις τούτων, καὶ δὴ τῆς λειτουργίας τοῦ κλιβάνου, συνεπάγεται ὅτι αὕτη ἐκπληροῖ τοὺς ὅρους τῆς οἰκείας μεταξὺ ταύτης καὶ τοῦ Δημοσίου συμβάσεως, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ ἐκθέσωμεν ὡς κατωτέρω τὰ πορίσματα τῆς γενομένης ὑφ’ ἡμῶν ἐπιτοπίου ἐρεύνης, διεξαχθείσης κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἀπὸ 10–12 Ἰουλίου 1958 ἐπισκέψεως ἡμῶν. Ι. Ἐπὶ τοῦ αʹ ἐρωτήματος: Ἡ Ἐπιτροπὴ μεταβᾶσα ἐπιτοπίως εἰς τὰ μέτωπα ἐξορύξεως μεταλλεύματος, διεπίστωσε τὸ ἐπὶ τῶν πλατειῶν ἀποθέσεως ἐξορυχθὲν μετάλλευμα, ὡς ἀκολούθως: α) ἐπὶ τῆς πλατείας ρυθμίσεως τῆς συνθέσεως μεταλλεύματος πρὸς τροφοδοσίαν τῆς μεταλλουργικῆς ἐγκαταστάσεως τόννοι 15.000 περίπου, β) ἐπὶ τοιαύτης τοῦ βορείου τομέως τόννοι 60.000 περίπου, γ) ἐπὶ ὁμοίας τοῦ κεντρικοῦ τομέως τόννοι 120.000 περίπου καὶ δ) ἐπὶ ὁμοίας τοῦ νοτίου τομέως τόννοι 50.000 περίπου καὶ ἐπὶ τοῦ χώρου τοῦ μεταλλουργικοῦ ἐργοστασίου (ἐντὸς ἀποθηκῶν, σιλὸ κλπ.) ἀπόθεμα ἀκατεργάστου μεταλλεύματος, τόννοι 10.000 περίπου. Ἤτοι, ἐν συνόλῳ εἰς πλατείας ἀποθέσεως μεταλλεύματος τῶν ὀρυχείων καὶ εἰς χῶρον τοῦ ἐργοστασίου, διεπιστώθη ἀπόθεμα μεταλλεύματος 250.000 τόννοι. ΙΙ. Ἐπὶ τοῦ βʹ ἐρωτήματος: Ἡ Ἐπιτροπὴ ἐξηκρίβωσεν, ὅτι τὰ μεταλλεῖα εὑρίσκονται ἐν κανονικῇ λειτουργίᾳ. Ἡ ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς διαπιστωθεῖσα παραγωγὴ ἀνέρχεται εἰς 600–650 περίπου τόννους μεταλλεύματος ἡμερησίως, δυναμένη μὲ τὰ ὑπάρχοντα μηχανικὰ μέσα καὶ τὰς ἐγκαταστάσεις εὐχερῶς νὰ αὐξηθῇ καὶ διατηρηθῇ εἰς τὸ ἐπίπεδον παραγωγῆς 1.500 τόννων ἡμερησίως. Ἡ σήμερον παρατηρουμένη χαλάρωσις τῆς ἐξορύξεως μεταλλεύματος, ὀφείλεται ἀφ’ ἑνὸς μὲν εἰς τὴν ὕπαρξιν τῶν ἀναφερθέντων μεγάλων ἀποθεμάτων καὶ ἀφ’ ἑτέρου εἰς τὴν προσπάθειαν τῆς Ἑταιρείας, ὅπως, πρὸ τυχὸν διακοπῆς τῆς ἐκμεταλλεύσεως, ἔχει δημιουργήσει συνθήκας ἀσφαλείας τῶν ὑπογείων ἔργων. ΙΙΙ. Ἐπὶ τοῦ γʹ ἐρωτήματος: Ἡ Ἐπιτροπὴ διεπίστωσεν, ἐν συνεχείᾳ, τὴν ὁμαλὴν καὶ ἀπρόσκοπτον λειτουργίαν τοῦ πυρομεταλλουργικοῦ κλιβάνου. Ἡ διὰ τῶν ὑφισταμένων συγχρόνων μηχανικῶν μέσων προπαρασκευὴ τοῦ ὑλικοῦ τροφοδοσίας, ἡ ἐν τῷ κλιβάνῳ μεταλλουργικὴ ἐπεξεργασία αὐτοῦ, ἡ ἐξαγωγὴ ἐν ἡμιρρεύστῳ καταστάσει καὶ ἡ διὰ καταψύξεως ἀποσάθρωσις τοῦ ἑτοίμου μεταλλικοῦ προϊόντος, ἡ λειοτρίβησις καὶ ὁ ἐξ αὐτοῦ μαγνητικῶς ἐπιτελούμενος διαχωρισμὸς τῶν κροκαλῶν ἐκ σιδηρονικελιούχου κράματος, ἡ μηχανικὴ μεταφορὰ καὶ ἀπόθεσις αὐτοῦ εἰς τὰς προβλεπομένας θέσεις καὶ ὅλαι ἐν γένει αἱ ἐπὶ μέρους ἐργασίαι διεξάγονται διὰ συγχρόνων μηχανικῶν μέσων ὁμαλῶς, τὰ δὲ πρὸς τοῦτο διατιθέμενα ἐν λόγῳ μηχανικὰ μέσα οὐδεμίαν ἐμφανίζουν ἔνδειξιν ἀνωμαλίας τινὸς ἢ βλάβης. Ἡ σημερινὴ ἱκανότης κατεργασίας τοῦ κλιβάνου κυμαίνεται ἀναλόγως τῆς συνθέσεως τοῦ μεταλλεύματος, μεταξὺ 530 καὶ 620 τόννων ἡμερησίως, ἤτοι εὑρίσκεται εἰς ἐπίπεδα σημαντικῶς ἀνώτερα τῶν ὑπὸ τῆς συμβάσεως καθοριζομένων. IV. Ἐπὶ τοῦ δʹ ἐρωτήματος. Ἐκ τῶν ἀνωτέρω ἐκτιθεμένων συνάγεται, ὅτι ἡ ἐκμετάλλευσις τῶν μεταλλείων Λαρύμνης καὶ ἡ τοιαύτη τοῦ ἐγκατασταθέντος πυρομεταλλουργικοῦ κλιβάνου, ἐνεργεῖται συμφώνως πρὸς τοὺς ὅρους τῆς οἰκείας συμβάσεως, βάσει τῶν κανόνων τῆς συγχρόνου ἐπιστήμης καὶ τέχνης, δι’ ἐμπείρων τεχνικῶν ὑπαλλήλων καὶ τῶν πλέον συγχρόνων μηχανικῶν καὶ τεχνικῶν μέσων. Λαμβανομένης δὲ ὑπ’ ὄψει τῆς ὑπὸ κεφ. ΙΙΙ τῆς παρούσης διαπιστωθείσης παρὰ τῆς Ἐπιτροπῆς ἱκανότητος κατεργασίας τοῦ περιστροφικοῦ κλιβάνου 530–620 τόν. ἡμερησίως σιδηρονικελιούχων μεταλλευμάτων, προκύπτει ὅτι τὸ ποσὸν τοῦ οὗτινος ἐπεξεργαζομένου μεταλλεύματος ἀνέρχεται κατὰ μέσον ὅρον εἰς (530–620) Χ 300 ἐργασίμους ἡμέρας εἰς 172.500 τόννους ἐτησίως, ἀντὶ τῶν ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 9 τῆς συμβάσεως προβλεπομένων τοιούτων τῶν 130.000 τόννων ἐτησίως. Ἐπὶ πλέον δέ, τῶν διὰ τῆς οἰκείας συμβάσεως συμφωνηθέντων καὶ τῆς διαπιστώσεως τῆς τηρήσεως τῶν ὅρων ταύτης, ἡ μισθώτρια ἑταιρεία, προέβη οἴκοθεν καὶ πέραν τῶν συμβατικῶν αὐτῆς ὑποχρεώσεων εἰς τὴν ἵδρυσιν ἠλεκτρομεταλλουργικοῦ ἐργοστασίου, πρὸς ἔτι περαιτέρω μετατροπὴν τοῦ κυρίου προϊόντος τῶν κροκαλῶν σιδηρονικελιούχου κράμματος εἰς ἕτοιμα κράμματα νικελιούχου σιδήρου μέσης περιεκτικότητος εἰς νικέλιον 10%, ὡς περὶ τούτου πραγματευόμεθα ἐν τῇ παρούσῃ ἐκθέσει εἰς τὸ ὑπὸ στοιχ. VI κεφάλαιον. V. Ἡ Ἐπιτροπὴ διεπίστωσε περαιτέρω, τὴν ὕπαρξιν σοβαρῶν ἀποθεμάτων κροκαλῶν σιδηρονικελιούχου κράμματος, ἐκ τῆς παραγωγῆς τοῦ πυρομεταλλουργικοῦ κλιβάνου, ἑτοίμων πρὸς φόρτωσιν, ἀνερχομένων, κατὰ τὴν ἐκτίμησιν τῆς Ἐπιτροπῆς, εἰς ἄνω τῶν 20.000 τόννων, ὡς ἐπίσης καὶ παραπροϊόντος τοῦ αὐτοῦ κλιβάνου, χαρακτηριζομένου ὡς «μαγνητικὸν συμπύκνωμα», περιεκτικότητος ἄνω τῶν 65% εἰς σίδηρον καὶ 3% περίπου εἰς νικέλιον, τὰ ἀποθέματα τοῦ ὁποίου ἀνέρχονται εἰς 15.000 τόννους, ὡς ἔγγιστα. Τὸ τελευταῖον τοῦτο παραπροϊὸν ἀποτελεῖ ἀξίαν προσοχῆς πρώτην ὕλην μελλοντικῆς παραγωγῆς εὐγενῶν κραμμάτων σιδηρονικελίου, δι’ ἀπ’ εὐθείας ἐπεξεργασίας εἰς ἠλεκτρικὸν κλίβανον ἢ διὰ περαιτέρω ἁπλῆς κατεργασίας (ὑδρομηχανικὸς ἐμπλουτισμὸς) δυναμένου νὰ μετατραπῇ καὶ τοῦτο εἰς κροκάλας ἐμπορευσίμους. VI. Πέραν τῶν ἀνωτέρω καὶ ἐν τῷ ὑπ’ ἀριθ. 53584) 1565)8.7.58 ἐγγράφῳ τεθέντων ἐρωτημάτων, ἡ Ἐπιτροπὴ ἐθεώρησεν ἐπιβεβλημένον αὐτῇ καθῆκον, ὅπως ἐπισκεφθῇ τὰς τελευταίας ἐπὶ πλέον τῶν συμβατικῶν ὑποχρεώσεων τῆς ἑταιρείας ἐγκατεστημένας καὶ ἐν τῇ παραγωγικῇ λειτουργίᾳ εὑρισκομένας ἠλεκτρομεταλλουργικὰς ἐγκαταστάσεις μετατροπῆς τῶν μέχρι τοῦδε ὡς κυρίου προϊόντος παραγομένων κροκαλῶν σιδηρονικελιούχου κράμματος εἰς ἕτοιμα κράμματα νικελιούχου σιδήρου, μέσης περιεκτικότητος εἰς νικέλιον 10%, ὡς ἐπίσης καὶ τὴν συστοιχίαν τῶν τεσσάρων ἀσβεστοκαμίνων συνεχοῦς λειτουργίας, ἀποδόσεως 80 τόννων ἡμερησίως. Ἡ νέα αὕτη μεταλλουργικὴ ἐγκατάστασις, ἀποσκοποῦσα εἰς τὸν ἐξευγενισμὸν τοῦ μέχρι τοῦδε προϊόντος, ἀποτελεῖται ἐκ μεγάλης ἠλεκτρικῆς καμίνου ἀνατήξεως καὶ καθαρισμοῦ τῶν κροκαλῶν, δι’ ἀπαλλαγῆς αὐτῶν ἐκ τῶν ὑπολειμμάτων τῆς σκωρίας καὶ τῶν ἀνεπιθυμήτων ἐν μικρᾷ ἀναλογίᾳ συστατικῶν, ἱκανότητος 200 τόννων κροκαλῶν ἡμερησίως, τροφοδοτουμένης ὑπὸ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος τοῦ ἐθνικοῦ δικτύου, ἐν συνδυασμῷ πρὸς στρόμβον καταπαύσεως μέρους τοῦ σιδήρου διὰ τὸν ἐμπλουτισμὸν τοῦ κράμματος εἰς νικέλιον καὶ τοῦ συνόλου τῶν λοιπῶν, ἐκτὸς σιδήρου καὶ νικελίου, συστατικῶν. Τὸ λαμβανόμενον μεταλλικὸν προϊὸν προσφέρεται νῦν, ὅπως, ἄνευ οἱασδήποτε πλέον μεταλλουργικῆς ἐπεξεργασίας, χρησιμεύσῃ διὰ τὴν χύτευσιν τμημάτων μηχανῶν ἢ τὴν παραγωγὴν εὐγενῶν χαλύβων. Παρὰ τὴν ἐγκατάστασιν ταύτην καὶ διὰ τὰς ἀνάγκας τῆς λειτουργίας τόσον τῆς καμίνου, ὅσον καὶ τοῦ στρόμβου, ἱδρύθη καὶ εὑρίσκεται ἐν παραγωγικῇ λειτουργίᾳ μέγα ἐργοστάσιον παραγωγῆς ὀξυγόνου διὰ τῆς ὑδροποιήσεως καὶ κλασματικῆς ἀποστάξεως τοῦ ἀτμοσφαιρικοῦ ἀέρος, ὡριαίας παραγωγῆς 1200 κ.μ. ὀξυγόνου, καθαρότητος 98–99%, ὡς καὶ ἡ ἀναφερθεῖσα συστοιχία τῶν 4 ἀσβεστοκαμίνων, ἐργαζομένη δι’ ἐμφυσήσεως μαζούτ, ἡ παραγωγὴ τῆς ὁποίας εἶναι σημαντικωτάτη δι’ ἑλληνικὰς συνθήκας. Ἐνταῦθα θὰ ἔδει νὰ τονισθῇ ἡ μεγάλη ἐξέλιξις τῶν κτιριακῶν ἐγκαταστάσεων, τόσον τῶν τμημάτων τοῦ ἐργοστασίου, ὅσον καὶ τῶν οἰκισμῶν τῶν ἐργαζομένων ἐν τῷ ἐργοστασίῳ καὶ τῷ μεταλλείῳ. VII. Ἐν τέλει ἡ Ἐπιτροπή, διαπιστώσασα τὴν εὔρυθμον λειτουργίαν, τὴν ἁρμονικὴν πρὸς ἄλληλα καὶ ὀρθολογικὴν διάρθρωσιν τῶν διαφόρων τμημάτων τοῦ ὅλου μεταλλευτικοῦ καὶ μεταλλουργικοῦ συγκροτήματος, ἀπὸ τῆς ἐξορύξεως τοῦ μεταλλεύματος μέχρι τοῦ τελικοῦ εὐγενοῦς προϊόντος, τοῦ κράμματος τοῦ νικελιούχου σιδήρου, διὰ τῶν μᾶλλον συγχρόνων ἐπιστημονικῶν μέσων, καὶ ἀναγνωρίζουσα τὴν συμβολὴν τοῦ ἑλληνικοῦ ἐπιστημονικοῦ πνεύματος εἰς σύλληψιν, ἐγκατάστασιν, βελτίωσιν μεθόδων καὶ λειτουργίαν τοῦ βιομηχανικοῦ τούτου συγκροτήματος, παρόμοιον τοῦ ὁποίου μόνον τὰ μᾶλλον τεχνικῶς ἐξηλιγμένα Κράτη ἔχουν νὰ ἐπιδείξουν, αἰσθάνεται ἐπιτακτικὴν τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐξάρῃ τὸ ἐν Λαρύμνῃ ἐπιτελούμενον ἔργον καὶ τὴν δι’ αὐτοῦ διεθνῆ προβολὴν τῆς Ἑλλάδος εἰς τὸν τεχνικὸν τομέα.

Ἡ Ἐπιτροπὴ

Κ. ΑΣΚΗΤΟΠΟΥΛΟΣ

Γ. ΚΑΒΒΑΔΑΣ

Σ. Ι. ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ

Α. ΤΣΑΚΩΝΑΣ

Κ. ΚΥΡΙΑΚΙΔΗΣ

§328ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Οἱ κ.κ. ὑπουργοί, ἔχουν νὰ προσθέσουν τίποτε;

§329Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ζητῶ τὸν λόγον, ἀλλὰ θέλω νὰ ὑπομνήσω εἰς τὸ Προεδρεῖον, ὅτι κεῖται ἐκκρεμὴς καὶ ἡ ὑπ’ ἀριθ. 7 ἐπερώτησις, ἡ ὁποία εἶναι παρεμφερὴς ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ περίπου θέματος.

§330Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Κύριε Πρόεδρε, ἡμεῖς θὰ ἀπαντήσωμεν εἰς τὸ τέλος, ἀφοῦ ὁμιλήσουν καὶ οἱ ἄλλοι ἐπερωτῶντες. Τώρα ὁμιλοῦμεν, διὰ νὰ δώσωμεν μερικὰς πληροφορίας καὶ νὰ διαφωτισθῇ ἡ Βουλή.

§331ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ἠλιοῦ, τὸ εἶπον πρὸ ὀλίγου καὶ θὰ τὸ ἐπαναλάβω ἐκ νέου, ὅτι ἔχουν συσχετισθῆ ὅλαι αἱ παρομοίου περιεχομένου ἐπερωτήσεις.

§332Α. ΛΙΑΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Ἤθελα νὰ γνωρίζω, αἱ ἐπερωτήσεις, αἱ ὁποῖαι γίνονται εἰς τὴν Βουλήν, γίνονται καὶ ἀφοροῦν τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν, ἢ ἀφοροῦν προηγουμένας Κυβερνήσεις;

§333ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὰ ποὺ λέγετε, δὲν ἀφοροῦν τὸν Κανονισμόν.

§334Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Γεγονὸς εἶναι, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ἔχει, νομίζω, δεχθῆ καὶ ἡ Βουλή, ὅτι αἱ ἐπερωτήσεις ἀφοροῦν προσωπικῶς τοὺς ὑπουργούς, οἱ ὁποῖοι προέβησαν εἰς τὰς ἐπικρινομένας ἐνεργείας καὶ πράξεις. Δηλαδή, δὲν ἀφοροῦν τὸ ἀπρόσωπον Ὑπουργεῖον, ἀλλὰ ἀφοροῦν τὸν ἐπώνυμον ὑπουργόν. Αὐτὸ εἶναι τὸ νόημα τῶν ἐπερωτήσεων. Ἀλλά, παρὰ ταῦτα, ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει καμμίαν ἀντίρρησιν νὰ διαφωτίσῃ τὴν Βουλήν, ἐπὶ τοῦ ὅλου θέματος.

§335ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Ζίγδης, ἔχει τὸν λόγον.

§336Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἐάν, κύριε Πρόεδρε, κατήντησα νὰ εἶμαι ὁ ἐπερωτώμενος εἰς ὡρισμένας στιγμάς, ἐὰν δυσανασχετῆτε, διότι εἶμαι ὑποχρεωμένος ν’ ἀπαντήσω διὰ νὰ ὑπερασπίσω τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα, διότι ἡ παρέμβασίς μου αὐτήν, νομίζω, τὴν ἔννοιαν εἶχε...

§337ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι μόνον τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα, ἀλλὰ καὶ τὸ προσωπικόν σας γόητρον καὶ τὸ κῦρος τὸ ἀναμφισβήτητον καὶ πρὸς τοῦτο σᾶς δίδεται ἡ εὐχέρεια ἀπὸ τὸ Προεδρεῖον.

§338Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι ἐξήρθη ἀρκούντως καὶ τὸ ἰδικόν μου γόητρον καὶ τῆς Κυβερνήσεως τοῦ 1952, ἡ ὁποία ἐνδιαφερομένη διὰ τὴν ἀξιοποίησιν τῶν πλουτοπαραγωγικῶν δυνάμεων τῆς χώρας, προέβη εἰς τὴν πρώτην ἐνέργειαν διὰ τὴν ἀξιοποίησιν ἑνὸς θησαυροῦ ἐθνικοῦ, ποὺ λέγεται «μεταλλεῖον Λαρύμνης» καὶ νομίζω ὅτι καὶ τὸ ἰδικόν μου γόητρον καὶ πολὺ περισσότερον τῆς Κυβερνήσεως ἐκείνης, εἰς τὴν ὁποίαν μετεῖχον, ἐξήρθη, διότι ἡ σύμβασις αὐτὴ εἶναι προϊὸν διεθνοῦς διαγωνισμοῦ ἀδιαβλήτου, τὸ ὁποῖον, βεβαίως, οὐδεὶς δύναται νὰ θίξῃ. Διότι, πράγματι, εἰς ὡρισμένας στιγμάς, ἀπὸ τὴν ἀγόρευσιν τοῦ κ. Γαληνοῦ, ἐδημιουργήθη ἡ ἐντύπωσις, ὅτι ἐπερωτᾶται ταὐτοχρόνως, ὄχι μόνον ἡ παροῦσα Κυβέρνησις, ὀστοῦν ἐκ τῶν ὀστέων καὶ σὰρξ ἐκ τῆς σαρκὸς τοῦ Συναγερμοῦ, ἀλλὰ καὶ ἡ ἰδική μας Κυβέρνησις, ἡ ὁποία εἶχε τὴν τιμὴν νὰ πράξῃ τὴν μόνην ὀρθὴν ἐνέργειαν ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως, δηλαδὴ νὰ κάμῃ τὸν διεθνῆ διαγωνισμόν, διὰ τοῦ ὁποίου ἐδόθη τὸ μεταλλεῖον εἰς μισθωτήν. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα βεβαίως, τὰ πράγματα ἀναφέρονται εἰς τὴν εὐθύνην τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Συναγερμοῦ καὶ ἐπειδὴ ἔχομεν τὴν εὐτυχίαν νὰ ἔχωμεν ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ τὸν κ. Πρωτοπαπαδάκην, ὁ ὁποῖος ἦτο καὶ ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας τῆς προηγουμένης Κυβερνήσεως, ἔχομεν τὸν ὑπεύθυνον ἄνθρωπον, τὸν ὑπεύθυνον ὑπουργόν, ὁ ὁποῖος συνεχίζει τὴν πολιτείαν του καὶ ἑπομένως δύναται νὰ ἀπαντήσῃ ὑπευθύνως.

§339Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Καὶ ἄνευ διακοπῆς.

§340Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Αὐτὸ τὸ λέγετε, πρὸς ὑπεράσπισίν σας;

§341Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ὄχι, συμπληρώνω.

§342Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Αἰσθάνεσθε τὴν ἀνάγκην νὰ ὑπογραμμίσητε, ὅτι εἶσθε ὑπουργὸς ἄνευ διακοπῆς; Τότε, διατὶ εἴπατε πρὸ ὀλίγου, ὅτι αἱ ἐπερωτήσεις ἀφοροῦν ὡρισμένους ὑπουργοὺς καί, ἑπομένως, αὐταὶ αἱ ἐπικρίσεις κατὰ τῆς Κυβερνήσεως εἶναι φιλολογία;

§343Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Μὲ συγχωρεῖτε, ἀλλ’ ἐπαναλαμβάνω τί εἶπον. Εἶπον, ὅτι ἡ ἐπερώτησις ἀπευθύνεται ὄχι πρὸς τὸ ἀπρόσωπον Ὑπουργεῖον, ἀλλὰ πρὸς ἐπωνύμους Ὑπουργούς. Αὐτὸ εἶναι ξεκαθαρισμένον καὶ δεκτόν. Ἐτόνισα, ἐπίσης ὅτι, παρὰ ταῦτα, οὐδεμία ἀντίρρησις ὑπάρχει ἀπὸ μέρους ἡμῶν νὰ διαφωτισθῇ διὰ τῆς συζητήσεως ἡ Βουλὴ ἐπὶ τοῦ θέματος.

§344Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἑπομένως, ἀφοῦ εἶσθε ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας, καλῶς ἀπευθύνεται πρὸς ὑμᾶς ἡ ἐπερώτησις.

§345Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Καλῶς, δι’ ὅσας πράξεις ἔγιναν τότε ποὺ ἤμην ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας. Ἀλλ’, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, ἔπρεπε τότε νὰ μὲ ἐπερωτήσητε.

§346Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ὁ ἐπερωτῶν δὲν ἦτο κἂν βουλευτής. Σεῖς ποὺ εἶσθε ὑπουργὸς ἄνευ διακοπῆς καί...

§347Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Εἶπον, ὅτι ἡ πολιτική μου ζωὴ εἶναι ἄνευ διακοπῆς, ὄχι ἡ ὑπουργική μου ζωή.

§348Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Εὔχομαι νὰ τὴν συνεχίσητε, ἐπὶ πολλὰ ἀκόμη χρόνια.

§349Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Καλωσύνη σας.

§350Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Λοιπόν, ἡ σύμβασις αὐτή, ἀπεδείχθη ὅτι εἶναι ἔργον, διὰ τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ εἶναι ὑπερήφανος ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία τὴν ὑπέγραψε καὶ τὴν ἔφερεν εἰς τὴν Βουλὴν πρὸς ψήφισιν. Παρενέβην καὶ ἐζήτησα τὸν λόγον, διὰ νὰ ἐπαναλάβω, ὅτι τὸ ἄρθρον 2 οὐδὲ καθ’ ὑπόνοιαν εἰς τὴν σκέψιν τῆς Κυβερνήσεως ἐκείνης διετυπώθη, διὰ νὰ καλύψῃ δῆθεν τὴν Κυβέρνησιν ἔναντι δῆθεν ἀξιώσεων τῆς κυρίας Βλαστοῦ ἤ τινων ἄλλων, διὰ τὸ μεταλλεῖον τῆς Λαρύμνης. Ἐπαναλαμβάνω, τοῦτο, διότι ἔχομεν πικρὰν πεῖραν τῆς κακομεταχειρίσεως ἀγορεύσεων ἐν τῇ Βουλῇ, εἰς Ἰταλικὰ δικαστήρια. Διὰ τοῦτο ἐθεώρησα ὑποχρέωσίν μου νὰ παρέμβω καὶ νὰ ἐπιμείνω, κύριε Πρόεδρε, ἔστω καὶ ἐὰν εἰς ὡρισμένας στιγμὰς ἀντεμετώπισα ὄχι τὴν εὔνοιάν σας.

§351ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι, κύριε συνάδελφε, σᾶς φέρομαι μὲ εὔνοιαν, ἀπόλυτον μάλιστα.

§352Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τοῦ Διατάγματος, τὸ ὁποῖον ἀνέφερεν ὁ κ. Γαληνός, τοῦ 1954, ὑπάρχει πράγματι κάποια ἀμφιβολία, ἡ ὁποία, νομίζω, ἠμπορεῖ νὰ διευκρινισθῇ, ἐὰν λάβῃ τὸν κόπον ὁ κ. ὑπουργὸς νὰ ἐρωτήσῃ τὴν ὑπηρεσίαν του. Διότι αὐτὸ ποὺ εἶπε, δὲν εἶναι ἐντελῶς ἀκριβῶς, ὅτι δηλαδὴ ἀφορᾷ τὸ Διάταγμα ἄλλα δικαιώματα, μὴ περιλαμβανόμενα εἰς τὴν σύμβασιν.

§353Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Εἶπον, ὅτι δὲν ἔχει σχέσιν μὲ τὸ ἀντικείμενον τῆς ὑπαρχούσης διενέξεως.

§354Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἔχει, κύριε ὑπουργέ, διότι, ἀκούσατε τί λέγει. Ἡ παράγραφος βʹ τῆς συμβάσεως, λέγει: «Ὑπεκμισθοῖ εἰς τὴν ἰδίαν Ἑταιρείαν........... (ἀναγινώσκει).................». Τὸ Διάταγμα, καὶ ἐδῶ δημιουργεῖται ἡ ἀπορία, ἀναφέρεται εἰς μεταλλευτικοὺς χώρους, τῶν αὐτῶν μερίδων, καὶ λέγει: «Παρατείνονται διὰ τοῦ παρόντος ἐπὶ μίαν 30ετίαν, ἀρχομένην ἀπὸ τῆς ἑπομένης τῆς λήξεώς των». Ἐφόσον, λοιπόν, ἐγένετο παράτασις διὰ τῆς ἀρχικῆς συμβάσεως, διατὶ ἐξεδόθη τὸ δεύτερον Διάταγμα;

§355Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ἢ σεῖς δὲν εἶσθε σαφής, ἢ ἐγὼ δὲν ἀντιλαμβάνομαι τί λέγετε. Ἐδῶ σαφῶς διαχωρίζονται αἱ διάφοροι περιπτώσεις, αἱ ὁποῖαι συνθέτουν τὸ μεταλλεῖον ἀπὸ ἀπόψεως, ἂς εἴπωμεν, νομικῆς θέσεως. Εἶναι, ἀφ’ ἑνός, μὲν αἱ μεταλλειοκτησίαι, αἱ ὁποῖαι περιῆλθον εἰς τὸ Δημόσιον βάσει τῶν συνθηκῶν τῆς Εἰρήνης καί, ἀφ’ ἑτέρου, αἱ μισθώσεις. Δι’ αὐτὰς τὰς μισθώσεις, αἱ ὁποῖαι ὑπεκμισθοῦνται, δίδεται παράτασις.

§356Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Νομίζω, ὅτι πάλιν δὲν συνελάβατε τὸ θέμα καὶ δὲν πρέπει νὰ φύγωμεν ἀπὸ τὴν συζήτησιν αὐτὴν μὲ μίαν ἀμφιβολίαν, διότι, ἐπαναλαμβάνω, ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ κακὴ χρησιμοποίησις τῆς συζητήσεως αὐτῆς. Εἰς τὴν σύμβασιν, ὑπεκμισθοῖ τὸ Δημόσιον διὰ τὸ αὐτὸ χρονικὸν διάστημα, «τὰ περιελθόντα δυνάμει τοῦ Α. Ν....... μισθωτικὰ δικαιώματα». Καὶ ἔρχεσθε μὲ τὸ Διάταγμα καὶ ἐπαναλαμβάνετε, ἐπεκτείνοντες τὴν παράτασιν τῶν μισθωτικῶν αὐτῶν δικαιωμάτων τῶν αὐτῶν μεταλλευτικῶν μερίδων.

§357Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Μὲ συγχωρεῖτε, ἐκάματε λάθος. Ἡ σύμβασις...

§358Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Μά κύριε ὑπουργέ...

§359ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ζίγδη, σᾶς παρακαλῶ, πρέπει νὰ διεξαχθῇ κανονικῶς ἡ συζήτησις.

§360Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Πῶς θέλετε, κ. Πρόεδρε, νὰ κάμνω τὰ καθήκοντά μου;

§361Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐφ’ ὅσον πρόκειται περὶ ἑνὸς θέματος, ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἐλέχθη ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ χρησιμοποιηθῇ εἰς ξένα δικαστήρια, ἐναντίον τῶν συμφερόντων τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου, νομίζω, ὅτι ὀρθῶς ἐπιμένει ὁ κ. Ζίγδης νὰ διαλευκανθῇ. Ἑπομένως, κύριον θέμα δὲν εἶναι ἡ ἐπιτάχυνσις τῆς συζητήσεως, ἀλλ’ ἡ διαλεύκανσις τοῦ ὅλου θέματος, χάριν τῶν συμφερόντων τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου.

§362ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, θὰ ἔχητε ὑπ’ ὄψει σας, ὅτι ὑπάρχουν καὶ δύο ἄλλαι σχετικαὶ ἐπερωτήσεις καὶ ἡ συζήτησις θὰ συνεχισθῇ.

§363Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐφ’ ὅσον ἐπείγει τὸ θέμα, πρέπει «ὅσο εἶναι ζεστὸ τὸ σίδερο, νὰ τὸ κολλήσωμε». Καὶ δὲν ζητοῦμεν ἄμεσον ἀπάντησιν τῆς Κυβερνήσεως. Νὰ τὸ μελετήσῃ καὶ ἐν καιρῷ νὰ ἀπαντήσῃ.

§364Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Βλέπω, ὅτι καὶ ὁ κ. Ζίγδης, ὑποστηρίζων ὅσα ὑποστηρίζει, ἔχει μίαν ἀμφιβολίαν.

§365Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἐγὼ ζητῶ ἀπὸ σᾶς μίαν ἐξήγησιν, ὡς ὑπεύθυνον ὑπουργόν, ὡς ὑπουργόν, ὁ ὁποῖος ἐκδίδει τὸ Διάταγμα, ἀπὸ τὸν ὁποῖον εἶναι καλὸν νὰ ἔχωμεν ὑπεύθυνον ἀπάντησιν.

§366Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Δὲν ἔχει σημασίαν, πότε θὰ δώσωμεν τὴν ἀπάντησιν. Σεῖς, διετυπώσατε μίαν ἐρώτησιν, ἐκ τῆς ὁποίας φαίνεται ὅτι ἔχετε μίαν ὡρισμένην ἄποψιν. Εἴπατε, ὅτι ἐπανελήφθησαν διὰ τοῦ Διατάγματος, τὰ τῆς ὑπεκμισθώσεως. Ἐὰν ἀντελήφθην καλῶς, κἄτι τέτοιο εἴπατε.

§367Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν διετύπωσεν ἰδικήν του προσωπικὴν ἄποψιν, ἀλλ’ εἶπεν, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ γεννηθῇ οἱαδήποτε ἀμφιβολία, τὴν ὁποίαν νὰ ἐκμεταλλευθοῦν ἄνθρωποι, ἔχοντες ἀντίθετα συμφέροντα.

§368Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ἐκ τῆς ἐρωτήσεώς σας, φαίνεται ὅτι καὶ σεῖς ἔχετε μίαν ἀμφιβολίαν.

§369Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. (Ἐγείρεται διὰ νὰ ὁμιλήσῃ)....

§370ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μπακόπουλε, παραβιάζεται ὁ Κανονισμὸς καὶ παρακαλῶ νὰ διευκολύνητε τὸ Προεδρεῖον εἰς τὸ ἔργον του. Κύριε ὑπουργέ, θὰ δώσητε ἀπάντησιν τώρα;

§371Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργ. Συντονισμοῦ). Ἀνεφέρθη, ὁ κ. Ζίγδης, εἰς ἕνα Β. Διάταγμα, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ τὸ ἀναγνώσωμεν. Ἂν πρόκειται νὰ δώσωμεν ἀπάντησιν τώρα, θὰ πρέπει νὰ καθήσωμεν νὰ τὸ διαβάσωμεν.

§372ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ζίγδη, ἐπιμένετε νὰ δοθῇ ἀμέσως ἡ ἀπάντησις;

§373Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Ἀντιθέτως, παρεκάλεσα τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ τὸ μελετήσῃ.

§374ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως τοῦ κ. Γαληνοῦ, κηρύσσεται περαιωμένη. Ὑπάρχουν, ὅμως, συναφεῖς ἐπερωτήσεις, αἱ ὁποῖαι θὰ συζητηθοῦν ἐν συνεχείᾳ. Πρόκειται περὶ τῶν ὑπ’ ἀριθμὸν 10 καὶ 20 ἐπερωτήσεων τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως. Ἡ Κυβέρνησις, ἐπιφυλάσσεται νὰ δώσῃ τὴν ἀπάντησιν, μετὰ τὴν συζήτησιν καὶ τῶν ἐπερωτήσεων τούτων. Ἐρωτᾶται, κατόπιν τούτου ἡ Βουλή, ἐὰν δέχεται νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν διὰ τὴν προσεχῆ Παρασκευήν, μὲ συνέχειαν τῆς συζητήσεως καὶ τῶν ἄλλων συναφῶν ἐπερωτήσεων.

§375ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν προσεχῆ Παρασκευήν, ὥραν 6.30′ μ.μ., μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως, ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ ἐπερωτήσεις.

§376ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα. (Ὥρα 11.10′ μ.μ.).