1958.02.03

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 58η

ΔΕΥΤΕΡΑ 3 Φεβρουαρίου 1958

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.55′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κύριος Γεώργιος Ἀνδρεάδης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Γ. ΑΝΔΡΕΑΔΗΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχω ὡρισμένας φραστικὰς διορθώσεις, διὰ τὴν ἀγόρευσίν μου. Ἡ ἀγόρευσις τοῦ κυρίου Καραμανλῆ εἶναι διάφορος. Τὰ ἐστενογραφημένα θὰ ἀποδώσουν τὴν πραγματικότητα. Δὲν βγαίνει κανένα νόημα, παρακαλῶ νὰ μποῦν ἀπὸ τὰ ἐστενογραφημένα.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐσεῖς νὰ διορθώσητε ἐκεῖνο ποὺ ἀφορᾷ ἐσᾶς. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως ὡς διωρθώθησαν κατόπιν παρατηρήσεως τοῦ βουλευτοῦ κυρίου Ι. Διαμαντοπούλου. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κύριος Π. Κηπουρὸς ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§5Π. ΚΗΠΟΥΡΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ἡ ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ κυρώσεως τῶν ὑπ’ ἀριθ. 401) 25.2.55, 1972) 20.12.1956 καὶ 1003) 14.6.1956 πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου». 2) «Περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1698 τῆς 1ης Νοεμβρίου 1956 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου» καὶ 3) «περὶ ἐγκρίσεως τῶν κατὰ τὰ οἰκονομικὰ ἔτη 1949–1950, 1950 – 1951, 1951–1952, 1952–1953, 1953–1954, 1954 –1955 καὶ 1955–1956 πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν τοῦ Ὑπουργείου Ἐξωτερικῶν καὶ ἐγγραφῆς τῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τοῦ Κράτους». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ε. Μπακλατζῆς, Λ. Λυμπέρης, Ι. Γιαμᾶς, Χ. Σκουτέρης καὶ Κ. Πετρόπουλος καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων περὶ Ἑλληνικοῦ Ὀργανισμοῦ Τουρισμοῦ». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ε. Μαλαμίδας καὶ Γ. Παπαστεργίου καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ καταργήσεως διατάξεων ἰαματικῶν πηγῶν καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. Θεμελῆς, Ι. Λαυρεντίδης, Γ. Βογιατζῆς, Λ. Μητακίδης, Μ. Σκουλᾶς, Α. Μίχας καὶ Χ. Βαφέας, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ στρατολογίας τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Λαμπρόπουλος καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ρυθμίσεως στρατολογικῶν τινων ζητημάτων». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. Μπουρδάρας, Π. Κάββας, Δ. Ἰωάννου, Θ. Μπάλλας καὶ Ι. Τούμπας, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ρυθμίσεως στρατολογικῶν τινων ζητημάτων». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ι. Σούλας, Δ. Πετροπουλάκος καὶ Γ. Βογιατζῆς, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ ὀργανώσεως καὶ λειτουργίας τῆς Ἀνωτάτης Σχολῆς Καλῶν Τεχνῶν ἰσχυουσῶν διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Βουδούρης καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν κειμένων διατάξεων περὶ Ταμείου Συντάξεως Μηχανικῶν καὶ Ἐργοληπτῶν Δημοσίων Ἔργων». Ὁ βουλευτὴς κ. Ἰ. Λαμπρόπουλος καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παραχωρήσεως δημοσίων δασῶν εἰς Κοινότητας, Συνδέσμους Κοινοτήτων, χωρικοὺς καὶ δασεργάτας καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Ν. Μήτρου καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν διατάξεων τοῦ Ν. 2348)53 «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ καταργήσεως διατάξεων ἀφορωσῶν τὴν ἐπεξεργασίαν τῶν φύλλων τοῦ καπνοῦ καὶ συγχωνεύσεως τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως Καπνεργατῶν μετὰ τοῦ Ι.Κ.Α.», ὡς οὗτος ἐτροποποιήθη μεταγενεστέρως». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ε. Σαββόπουλος, Γ. Σαμαρᾶς καὶ Γ. Σταμάτης καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν διατάξεων τοῦ Ν. 2348) 1953 «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ καταργήσεως διατάξεων ἀφορωσῶν τὴν ἐπεξεργασίαν τῶν φύλλων τοῦ καπνοῦ καὶ συγχωνεύσεως τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως Καπνεργατῶν μετὰ τοῦ Ι.Κ.Α.», ὡς οὗτος ἐτροποποιήθη μεταγενεστέρως». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ν. Μήτρου, Δ. Ἰατρίδης, Α. Σχινᾶς, Δ. Βρανόπουλος, Μ. Ζερβὸς καὶ Κ. Ἀποσκίτης καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τῆς προτάσεως νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 3768)57 Ν. Δ. «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ ὁρίου ἡλικίας τῶν πολιτικῶν ὑπαλλήλων διατάξεων καὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως συνταξιοδοτικῶν διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Ι. Μποῦτος καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τῆς προτάσεως νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 3768) 57 Ν. Δ. «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ ὁρίου ἡλικίας τῶν πολιτικῶν ὑπαλλήλων διατάξεων καὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως συνταξιοδοτικῶν διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Κ. Πετρόπουλος καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τῆς προτάσεως νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 3768)57 Ν. Δ. «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ ὁρίου ἡλικίας τῶν πολιτικῶν ὑπαλλήλων διατάξεων καὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως συνταξιοδοτικῶν διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς Φθιώτιδος κ. Ε. Μαλαμίδας καταθέτει ψήφισμα τῶν Ὀργανώσεων παραγωγικῶν τάξεων Λαμίας αἰτουσῶν μείωσιν τῶν φορολογικῶν συντελεστῶν, αὔξησιν τοῦ ἀφορολογήτου ὁρίου εἰς δραχμὰς 18.000 καὶ διὰ τὰ προστατευόμενα μέλη εἰς 6.000 κατάργησιν προεισπράξεως τοῦ φόρου εἰσοδήματος, ὑποχρεωτικὴν ἀναγνώρισιν νομοτύπως τηρουμένων ἐμπορικῶν βιβλίων, μείωσιν ἐργοδοτικοῦ ἀσφαλίστρου ΙΚΑ, κατάργησιν ὑπὲρ τρίτων φόρων, κλπ. Ὁ βουλευτὴς Φθιώτιδος κ. Ε. Μαλαμίδας, καταθέτει τηλεγράφημα τοῦ Συλλόγου Προσωπικοῦ ΙΚΑ Λαμίας, αἰτοῦντος διατήρησιν εἰσφορᾶς ὑπὲρ τοῦ ΤΕΑΠΟΚΑ, ἅτε τῆς μειώσεως ἢ καταργήσεως ταύτης, ἀποτελούσης μέτρον ἁλυσιτελὲς ὑπὲρ τοῦ ΙΚΑ. Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Τσιαπάρας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου Συνδέσμου Ἀναπήρων καὶ Συνταξιούχων ΙΚΑ Θεσσαλονίκης, ζητοῦντος μὴ παραπομπὴν εἰς Ὑγειονομικὰς Ἐπιτροπὰς τῶν παλαιῶν ἀναπήρων καὶ φυματικῶν, ἐπαναφορὰν εἰς τὴν σύνταξιν τῶν διακοπέντων κ.λ.π. Ὁ βουλευτὴς κ. Ε. Κοθρῆς καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Παγκρητίου Ἑνώσεως Βομβοπλήκτων καὶ Πυροπαθῶν, ζητούσης ἐπίλυσιν τοῦ ζητήματος ἀποζημιώσεως τῶν μελῶν της. Ὁ βουλευτὴς Εὐβοίας κ. Ε. Ἀρβανιτάκης καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Γεωργικῆς Ἑνώσεως Εὐβοίας, διαμαρτυρομένης διὰ τὴν ἀπαγόρευσιν πωλήσεως γεωμήλων εἰς Λαϊκὰς Ἀγορὰς Ἀθηνῶν, μὴ προερχομένων ἐξ Ἀρκαδίας καὶ ζητούσης ἄμεσον ἀνάκλησιν τῆς ἐν λόγῳ ἀπαγορευτικῆς διαταγῆς πρὸς ἀποφυγὴν καταστροφῆς τῶν πατατοπαραγωγῶν τῶν λοιπῶν περιοχῶν τῆς Ἑλλάδος. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ι. Ριζιώτης καὶ Χ. Κόρακας, καταθέτουν ἀναφορὰν πληγέντων ἐλαιοκτηματιῶν Γόννων–Ἐληᾶς–Ροδιᾶς καὶ Ἰτέας, ζητούντων τοποθέτησιν εἰς Γόννους εἰδικοῦ περὶ τὴν ἐλαιοκομίαν γεωπόνου, χορήγησιν μακροπροθέσμων δανείων, ἀναστολὴν πληρωμῆς τῶν πρὸς τὴν ΑΤΕ χρεῶν, κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀρκαδίας κ. Α. Βαχλιώτης, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Χωτούσης–Μαντινείας, ζητούντων τὴν ἀποστράγγισιν τοῦ ἕλους Κανδύλας, ὅπερ θὰ ἀποδώσῃ οὕτω δέκα ἓξ χιλιάδας στρέμματα εἰς τὴν καλλιέργειαν. Ὁ βουλευτὴς κ. Ε. Μαλαμίδας καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Δημοδιδασκάλων Φθιώτιδος, ζητοῦντος μισθολογικὴν καὶ βαθμολογικὴν ἐξίσωσιν τῶν διδασκάλων πρὸς τοὺς λοιποὺς δημοσίους ὑπαλλήλους, κλπ. Ὁ βουλευτὴς κ. Ι. Νικολίτσας, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Προέδρων Συλλόγων Δημοδιδασκάλων Λευκάδος, Ἀγρινίου, Μεσολογγίου καὶ Ναυπακτίας, ζητούντων ἐπίλυσιν τῶν δικαίων αἰτημάτων τῶν διδασκάλων. Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Βουδούρης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου Κατοίκων Συνοικισμοῦ Ἁγίου Παύλου Θεσσαλονίκης, ζητοῦντος μείωσιν τῆς ἀξίας τῶν οἰκοπέδων τῶν μελῶν του εἰς τὸ ⅕ τῆς σημερινῆς ἀξίας των, καὶ ἀποπληρωμὴν αὐτῶν εἰς 20 ἑξαμηνιαίας δόσεις. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. Εὐαγγέλου Α. Λασκαρίδης, Ι. Παπαδημητρίου καὶ Κ. Τσιγάρας καταθέτουν ἀναφορὰς τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου Νιγρίτης καὶ τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Βισαλτίας, ζητούντων ἄρσιν τῆς ὑπὸ τῆς Νομαρχιακῆς ἐπὶ τῶν καπνῶν Ἐπιτροπῆς Σερρῶν ἐπιβληθείσης μειώσεως τῆς καπνοκαλλιεργείας εἰς τὴν περιφέρειαν αὐτῶν. Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Τσιαπάρας καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Νέας Ἐργατοϋπαλληλικῆς Παρατάξεως Θεσσαλονίκης ζητούσης ὑπαγωγὴν εἰς τὰς διατάξεις τοῦ νόμου 2112) 20 ἁπάντων τῶν ἀναγκαστικῶς ἐξερχομένων τῆς ὑπηρεσίας τροχιοδρομικῶν Θεσσαλονίκης καταβολὴν εἰς αὐτοὺς τοῦ ἐφ’ ἅπαξ βοηθήματος τοῦ καταργηθέντος Ταμείου Προνοίας αὐτῶν κλπ. Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Τσιαπάρας καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Γεωργικοῦ Πιστωτικοῦ Συνεταιρισμοῦ Μικρᾶς Βόλβης «Ἡ Ἐργασία» διαμαρτυρομένου διὰ τὴν γενομένην περικοπὴν καπνοκαλλιεργείας καὶ ζητοῦντος ἐξαίρεσιν τῆς περιοχῆς Μικρᾶς Βόλβης ἐκ τοῦ μέτρου τούτου. Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Παπαστεργίου καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ ἐργατοϋπαλληλικοῦ Κέντρου Βόλου διαμαρτυρομένου διὰ τὰς ἀπειλητικὰς δηλώσεις τοῦ Ὑφυπουργοῦ Οἰκισμοῦ, στρεφομένας κατὰ τῆς διοικήσεως τοῦ ἐργατοϋπαλληλικοῦ Κέντρου καὶ δηλοῦντος ὅτι εὑρίσκεται εἰς τὸ πλευρὸν ἁπασῶν τῶν Ὀργανώσεων διὰ τὴν ἀνοικοδόμησιν τῆς ἐκ τῶν σεισμῶν καταστραφείσης πόλεως Βόλου. Ὁ βουλευτὴς κ. Χ. Σκουτέρης διὰ τηλεγραφήματός του, ζητεῖ λῆψιν μέτρων ἀμέσου στεγάσεως ἐξωσθέντος Ἐργατικοῦ Κέντρου Σαλαμῖνος καὶ τῶν ἐξηρτημένων αὐτοῦ ἐργατικῶν ὀργανώσεων. Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Χούτας, καταθέτει ἀναφορὰν Φοιτητῶν τῶν Πρακτικῶν Σχολῶν τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν ζητούντων ἀναστολὴν ἐφαρμογῆς τῆς διατάξεως τοῦ νόμου τῶν δύο ἀμεταθέτων ἐξεταστικῶν περιόδων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Εὐβοίας κ. Μ. Στεφανίδης καταθέτει ἀναφορὰν Ἑνώσεως Ἀναπήρων καὶ συνταξιούχων ἐργατῶν Καπνοῦ Ἀθηνῶν–Πειραιῶς, ζητούσης ἔνταξιν τῶν μελῶν της εἰς τὸ ΙΚΑ, ἐξίσωσιν τῶν συντάξεών των μὲ τοῦ ΙΚΑ καὶ τὴν ἄμεσον ψήφισιν τοῦ νέου συνταξιοδοτικοῦ Κώδικος. Ὁ βουλευτὴς Εὐβοίας κ. Μ. Στεφανίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Εὐβοίας διαμαρτυρομένης δι’ ἀπαγόρευσιν πωλήσεως εἰς ἀγορὰν Ἀθηνῶν γεωμήλων ἐξ ἄλλων περιφερειῶν πλὴν Ἀρκαδίας.

§6Κ. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Τὴν 17ην Δεκεμβρίου ἐ. ἔ. ὑπέβαλον εἰς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰν ἐπὶ ἑνὸς σπουδαιοτάτου θέματος ἀφορῶντος ἐπαρχίαν ὁλόκληρον. Κατὰ τὸν Κανονισμὸν ἐντὸς 8 ἡμερῶν ἔπρεπε νὰ τύχω ἀπαντήσεως ἐκ μέρους τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ τῶν Δημοσίων Ἔργων, ἐν τούτοις δὲν ἔτυχον τοιαύτης. Ὁμολογῶ, ὅτι ἐκτιμῶ ἰδιαιτέρως τὴν προσήλωσιν εἰς τὸν Κοινοβουλευτισμὸν τοῦ κυρίου Ὑπουργοῦ τῶν Δημοσίων Ἔργων καὶ τὸν σεβασμόν του τὸν ἰδιαίτερον πρὸς τὸ Σῶμα τεκμαιρόμενον μὲ τὴν συνεχῆ ἐνταῦθα παρουσίαν του καὶ δι’ αὐτὸ ἀπορῶ διότι δὲν ἔτυχον ἀπαντήσεως. Κύριε Πρόεδρε, ἀλλὰ πέραν αὐτοῦ, τὸ ἄρθρον 46 τοῦ Κανονισμοῦ, ὁρίζει ὅτι ἐὰν παρέλθῃ τὸ 8ήμερον χωρὶς νὰ δοθῇ ἀπάντησις, ἡ ἀναφορὰ ἐγγράφεται εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν. Καὶ ἐνῷ κατεχωρήθησαν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν ἀναφοραὶ κατατεθεῖσαι πολὺ μεταγενεστέρως τῆς ἰδικῆς μου, ἡ ἰδική μου ἀναφορὰ δὲν ἐνεγράφη εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐξετάσω, ἀλλὰ νομίζω ὅτι ἡ ἀναφορά σας εἶναι ἐγγεγραμμένη εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κατατάξεως, ἐκπαιδεύσεως κ. λ. π. εἰς τὰς Ἐνόπλους Δυνάμεις τῆς Α. Β. Υ. τοῦ Βασιλόπαιδος Κωνσταντίνου».

§8ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς τὸν σύνολον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ κατατάξεως, ἐκπαιδεύσεως κ. λ. π. εἰς τὰς Ἐνόπλους Δυνάμεις τῆς Α. Β. Υ. τοῦ Βασιλόπαιδος Κωνσταντίνου».

§10Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Ἀπὸ 20ημέρου ἔχει ἀρχίσει ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἐπεξεργασίας φύλλων καπνοῦ κλπ.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αὐτὰ δὲν εἶναι ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων περὶ Ἑλληνικοῦ Ὀργανισμοῦ Τουρισμοῦ». Τὸν λόγον ἔχει ὁ Εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας κύριος Κ. Ἀποσκίτης.

§12Κ. ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ. Κύριοι βουλευταί, τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων περὶ Ἑλληνικοῦ Ὀργανισμοῦ Τουρισμοῦ, διαιρεῖται εἰς 2 τμήματα. Τὸ πρῶτον τμῆμα ἀποτελεῖται ἐκ τῶν ἄρθρων 1– 14, διὰ τῶν ὁποίων τροποποιοῦνται ἢ συμπληροῦνται διατάξεις ἰσχύουσαι περὶ Ἑλληνικοῦ Ὀργανισμοῦ Τουρισμοῦ, τὸ δεύτερον τμῆμα, ἀποτελούμενον ἐκ τῶν ὑπολοίπων ἄρθρων ἀφορᾶ τὴν ἐπικύρωσιν πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, ἀναφερομένων εἰς τὴν σύστασιν καὶ λειτουργίαν τῆς Ἐπιτροπῆς Φέστιβαλ, τῶν ὁποίων ἡ ἰσχὺς ἔχει ἤδη λήξει. Πρὶν εἰσέλθω εἰς τὴν ἐξέτασιν τῶν ἄρθρων τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ἀναφερθῶ δι’ ὀλίγων εἰς τὴν ἱστορίαν τοῦ Ὀργανισμοῦ Τουρισμοῦ καὶ τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου. Ὁ Ἑλληνικὸς Ὀργανισμὸς Τουρισμοῦ συνεστήθη διὰ τοῦ νόμου 1565)1950, ὡς αὐτοτελὲς Νομικὸν Πρόσωπον, σκοπὸς τοῦ ὁποίου ἦτο καὶ ἐξακολουθεῖ νὰ εἶναι ἡ προβολὴ ἀπὸ τουριστικῆς ἀπόψεως τῆς Ἑλλάδος καὶ ἡ ἀξιοποίησις ὅλων τῶν δυνατοτήτων.............. (Ἀναγινώσκει)............................. Ἡ, βάσει τοῦ ὀργανικοῦ τούτου νόμου, λειτουργία τοῦ ΕΟΤ προεβλέπετο ἀρχικῶς νὰ εἶναι εὐκίνητος καὶ ὁμοιάζουσα πρὸς ἰδιωτικὴν ἐπιχείρησιν. Δι’ αὐτὸ καὶ εἰς τὸ ἀρχικὸν νομοσχέδιον προεβλέπετο πλήρης δασμολογικὴ ἀπαλλαγὴ καὶ φορολογικὴ ἀπαλλαγὴ καὶ ἐξομοίωσις τοῦ τουρισμοῦ πλήρης, ὡς πρὸς τὰ προνόμια αὐτά, πρὸς τὸ Δημόσιον καὶ ἀφ’ ἑτέρου παρείχετο εἰς τὸ Συμβούλιον τοῦ Ὀργανισμοῦ ἡ εὐχέρεια διὰ τὴν πρόσληψιν τοῦ προσωπικοῦ, ἄνευ τῆς τηρήσεως τῆς διαδικασίας προσλήψεως τοῦ προσωπικοῦ τῶν Δημοσίων Ὑπηρεσιῶν, ἰδίως χωρὶς τοὺς περιορισμούς, οἱ ὁποῖοι ἰσχύουν διὰ τοὺς ἄλλους ὑπαλλήλους, διὰ νὰ κατορθώνῃ τὸ Συμβούλιον ἑκάστοτε νὰ προσαρμόζῃ τὰ τοῦ προσωπικοῦ του, πρὸς τὰς ἑκάστοτε παρουσιαζομένας ἀνάγκας τοῦ Ὀργανισμοῦ. Ἐπίσης, δι’ ἄλλων διατάξεων καθωρίσθη, ὅτι πάντα τὰ ἀφορῶντα τὸ προσωπικὸν διὰ τὴν λειτουργίαν τοῦ Ὀργανισμοῦ, νὰ ρυθμίζωνται δι’ ἐσωτερικοῦ Κανονισμοῦ, ἐκδιδομένου προτάσει τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου, ἵνα ὑπάρχῃ εὐχέρεια ἀναπροσαρμογῆς πρὸς τὴν ἑκάστοτε ὑφισταμένην πραγματικότητα. Μεταγενεστέρως ὅμως, κατηργήθησαν τὰ προνόμια αὐτὰ τοῦ ΕΟΤ καὶ βαθμηδὸν κατήντησεν ὁ Ὀργανισμὸς αὐτὸς μία γραφειοκρατικὴ βραδυκίνητος Δημοσία Ὑπηρεσία. Καθίσταται, λοιπόν, ἀναγκαία ἡ πλήρης ἀναδιοργάνωσις τοῦ τουρισμοῦ μας, κατόπιν μάλιστα τῆς διεθνοῦς ἐξελίξεως, τὴν ὁποίαν παρουσιάζει ἡ τουριστικὴ κίνησις καὶ καταβάλλεται πρὸς τοῦτο συστηματικὴ προσπάθεια ἐκ μέρους τοῦ Ὑπουργείου Προεδρίας Κυβερνήσεως. Κατόπιν μάλιστα τῆς καθιερώσεως καὶ τοῦ θεσμοῦ τοῦ τεχνικοῦ Συμβουλίου, ὑπὸ τοῦ ὁποίου κατηρτίσθη μία πλήρης καὶ ἐμπεριστατωμένη μελέτη τὴν ἀρχὴν τῶν μέτρων αὐτῶν ἀποτελεῖ τὸ παρὸν νομοσχέδιον. Ἐν τῷ μεταξὺ θὰ ἔλθουν καὶ ἄλλα ἀρτιώτερα νομοσχέδια πρὸς πληρεστέραν ρύθμισιν τῆς λειτουργίας τοῦ τουρισμοῦ. Διὰ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου, κύριοι συνάδελφοι, ρυθμίζονται τὰ ἐπείγοντα θέματα. Εἰδικώτερον, διὰ τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ νομοσχεδίου αὐξάνονται τὰ μέλη τοῦ Δ. Σ. ἀπὸ 9 εἰς 12, ἵνα καταστῇ δυνατὴ ἡ συμμετοχὴ εἰς αὐτὸ προσώπων ἐξ ὡρισμένων εἰδικοτήτων, ἀπαραιτήτων διὰ μίαν πλήρη σύνθεσιν ἑνὸς τοιούτου Συμβουλίου.

§13Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Αὐτὸ δὲν λέγεται αὔξησις, ἀλλ’ ἀντικατάστασις.

§14Κ. ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ. Ὄχι, διότι προστίθενται πλέον τῶν ὑφισταμένων 9 μελῶν καὶ τρία ἀκόμη καὶ γίνονται 12. Ὁρίζεται περαιτέρω ὅτι μετέχουν ὑποχρεωτικῶς τοῦ Συμβουλίου ἕνας ἀνώτερος ὑπάλληλος τοῦ Γεν. Λογιστηρίου καὶ ὁ Νομικὸς Σύμβουλος τοῦ ΕΟΤ.

§15Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. 14, δηλαδή.

§16Κ. ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ. Ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ προσέθεσε τὴν συμμετοχὴν ἐκ τοῦ νόμου καὶ ἑνὸς ἀντιπροσώπου τῆς Ὁμοσπονδίας Ἐκδρομικῶν Σωματείων τῆς Ἑλλάδος.

§17Ι. ΤΟΥΜΠΑΣ. Δὲν τὸ λέγει τὸ νομοσχέδιον.

§18Κ. ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ. Τὸ προσέθεσεν ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, νὰ μετέχῃ ἐκ τοῦ νόμου. Διὰ τοῦ ἄρθρου 2 συμπληροῦνται αἱ παρουσιασθεῖσαι παραλείψεις ἐν τῷ καθορισμῷ τῶν ἁρμοδιοτήτων τοῦ Δ. Σ., αἱ ὁποῖαι ἤδη εἶχον συμπληρωθῆ δι’ ἀποφάσεως τοῦ Συμβουλίου καὶ τώρα κυροῦνται διὰ τοῦ νόμου. Διὰ τοῦ ἄρθρου 3 αἴρονται ὡρισμέναι ἀμφιβολίαι καὶ ἀμφισβητήσεις αἱ ὁποῖαι ἀνέκυψαν ὡς πρὸς τὰς ἀπαλλαγὰς καὶ ἀτελείας τοῦ Ὀργανισμοῦ, ὥστε νὰ ἐξομοιοῦται πλέον ὁ Ὀργανισμὸς ὡς πρὸς αὐτὰς πρὸς τὸ Δημόσιον. Διὰ τοῦ ἄρθρου 4 αἴρονται ἐπίσης ὡρισμέναι ἀμφισβητήσεις δημοσίων ταμείων ὡς πρὸς τὸν ὑπολογισμὸν προσαυξήσεων ὑπερημερίας ἐπὶ τῶν πάσης φύσεως ὀφειλῶν τοῦ ΕΟΤ. Αἱ προσαυξήσεις αὗται, ὡς καθώρισεν ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, τροποποιήσασα ἀρχικὴν διάταξιν τοῦ νομοσχεδίου, εἰσπράττονται ἀπὸ τῆς ἰσχύος τοῦ παρόντος καὶ ὄχι ἀφ’ ἧς παρεπέμφθησαν εἰς τὰ Ταμεῖα. Διὰ τοῦ ἄρθρου 5 συμπληροῦνται αἱ περὶ Ἐποπτικοῦ Συμβουλίου διατάξεις πρὸς ἄσκησιν ἐλέγχου τῆς οἰκονομικῆς διαχειρίσεως τοῦ Ὀργανισμοῦ. Διὰ τοῦ ἄρθρου 6 καθιεροῦται ἡ ἐφαρμογὴ τῶν ἰσχυουσῶν διατάξεων περὶ διοικητικῆς ἀποβολῆς ἐξ ἀκινήτων τοῦ ΕΟΤ, ἐπὶ ἐκπτώσεως ἀναδόχων ἢ ἐνοικιαστῶν αὐτῶν καὶ εἰς τὰς περιπτώσεις λήξεως ἢ λύσεως τῶν οἰκείων συμβάσεων. Ἦτο μία παράλειψις τοῦ παλαιοῦ νόμου, τὴν ὁποίαν διορθώνει ὁ νεώτερος. Διὰ τοῦ ἄρθρου 7 σκοπεῖται ἡ νομιμοποίησις τῆς παρούσης θέσεως τοῦ προσωπικοῦ τοῦ ΕΟΤ μέχρι τῆς 30ῆς Μαρτίου 1958, ἵνα δοθῇ ὁ ἀναγκαῖος χρόνος εἰς τὴν Διοίκησιν τοῦ ΕΟΤ διὰ τὴν τακτοποίησιν τοῦ προσωπικοῦ τούτου βάσει τοῦ παρόντος νόμου. Δὲν ἠξεύρω ἐάν, μετὰ τὴν καθυστέρησιν, ἡ ὁποία ἐσημειώθη εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου, θὰ εἶναι ἀρκετὸς αὐτὸς ὁ χρόνος ἢ μήπως χρειάζεται περισσότερος.

§19Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπουργὸς Προεδρίας Κυβερνήσεως). Ἀρκετὸς εἶναι.

§20Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Εἰς ποῖον ἀριθμὸν ἀνέρχεται τὸ προσωπικὸν αὐτό;

§21Κ. ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ. Θὰ ἔλθω ἀμέσως εἰς αὐτὸ τὸ θέμα. Εἶναι ἀκριβῶς τὸ ἑπόμενον ἄρθρον, τὸ 8, τὸ ὁποῖον θὰ μᾶς ἀπασχολήσῃ ἐκτενέστερον διότι εἶναι καὶ τὸ σοβαρώτερον. Τὸ ἄρθρον 8 πράγματι χρῄζει ἰδιαιτέρας προσοχῆς, διότι δι’ αὐτοῦ παρέχεται ἡ εὐχέρεια συμπληρώσεως θέσεων τακτικῶν ὑπαλλήλων δι’ ὑπαλλήλων προσλαμβανομένων ἐπὶ συμβάσει ἰδιωτικοῦ δικαίου. Ἐὰν ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας τὴν ἔκθεσιν τοῦ ΑΣΔΥ, θὰ ἴδητε ὅτι τοῦτο διατυπώνει ὡρισμένας ἐπιφυλάξεις καὶ παρατηρήσεις ἐπὶ τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ. Συμμερίζομαι καὶ ἐγὼ ἐν μέρει τὰς παρατηρήσεις αὐτὰς τοῦ ΑΣΔΥ, διότι φρονῶ ὅτι αἱ τακτικαὶ ἀνάγκαι τῶν Ὑπηρεσιῶν τοῦ Κράτους, ὡς καὶ τῶν Ν.Π.Δ.Δ., θὰ πρέπει ν’ ἀντιμετωπίζωνται διὰ τακτικῶν ὑπαλλήλων καὶ μόνον εἰς ὅλως ἐξαιρετικὰς περιπτώσεις θὰ πρέπει νὰ χρησιμοποιοῦνται ὑπάλληλοι ἔκτακτοι ἢ ἐπὶ συμβάσει. Πέραν τούτου ὅμως ἀναγνωρίζω, ἐξ ἄλλου, τὴν ἰδιοτυπίαν τοῦ ΕΟΤ καὶ τὸ εἶδος τῆς ἀποστολῆς του, ὅτι δηλαδὴ ἔχει ἀνάγκην ὑπαλλήλων κεκτημένων εἰδικὰ προσόντα....

§22Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἄρθρον 8, λέγεται ὅτι ἡ πρόσληψις τοῦ προσωπικοῦ αὐτοῦ, ἐπὶ συμβάσει, δὲν θὰ γίνεται καθ’ ὑπέρβασιν τοῦ συνολικοῦ ἀριθμοῦ. Δὲν τὸ βλέπω αὐτὸ εἰς τὸ κείμενον τοῦ ἄρθρου 8. Ἀπεναντίας ὁρίζεται ὅτι ἡ πρόσληψις τῶν ὑπαλλήλων τούτων γίνεται καθ’ ὑπέρβασιν τοῦ διὰ τῶν ἑκάστοτε ὀργανισμῶν προβλεπομένου ἀριθμοῦ ὑπαλλήλων.

§23Κ. ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ. Λέγει «πρὸς πλήρωσιν ὑπαρχουσῶν κενῶν θέσεων......».

§24Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Εἰς τὸ ἐδάφιον 1;

§25Κ. ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ. Μάλιστα.

§26Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Εἰς τὸ τέλος ὅμως λέγει ὅτι ἡ πρόσληψις τῶν ὑπαλλήλων αὐτῶν γίνεται καθ’ ὑπέρβασιν τοῦ ὑπὸ τῶν ἑκάστοτε κανονισμῶν τοῦ ΕΟΤ ὁριζομένου ἀριθμοῦ ὑπαλλήλων ἐπὶ συμβάσει ἰδιωτικοῦ δικαίου, ἐνῷ εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν λέγεται τὸ ἀντίθετον.

§27Κ. ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ. Εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν θὰ τὸ διασαφηνίσωμεν αὐτό. Ἐγώ, ὅπως σᾶς εἶπα, συμμερίζομαι τὰς ἀπόψεις τοῦ ΑΣΔΥ, ὅτι δὲν εἶναι νοητὸν αἱ τακτικαὶ ἀνάγκαι τῶν Ὀργανισμῶν νὰ ἱκανοποιοῦνται δι’ ἐκτάκτων ὑπαλλήλων ἐπὶ συμβάσει, ἀφ’ ἑτέρου ὅμως, ἀναγνωρίζων τὴν ἰδιορυθμίαν καὶ ἰδιοτυπίαν τοῦ ΕΟΤ, ὡς καὶ τὴν ἀνάγκην νὰ ἔχῃ εὐχέρειαν προσαρμογῆς, καταλήγω εἰς τὴν ἑξῆς μέσην λύσιν: Νὰ παρασχεθῇ ἡ εὐχέρεια πληρώσεως μέχρι τοῦ 50% μόνον τῶν κενῶν τακτικῶν θέσεων δι’ ὑπαλλήλων ἐπὶ συμβάσει ἰδιωτικοῦ δικαίου. Ὑπάρχουν θέσεις τακτικαὶ εἶναι 102, ἐπὶ συμβάσει 69....

§28Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Αὐτὸ ἠρώτησα, ἐξ ἀφορμῆς τοῦ ἄρθρου 7, νὰ ἐνημερώσητε τὸ Σῶμα....

§29Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπουργὸς Προεδρίας Κυβερνήσεως). Κύριε συνάδελφε, εἶμαι σύμφωνος. Ἐὰν ὑπάρχῃ καμμία ἀμφιβολία εἰς τὴν διατύπωσιν, εἶμαι σύμφωνος εἰς τὴν οὐσίαν.

§30Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Ἠρώτησα τὸν κύριον συνάδελφον ἐξ ἀφορμῆς τοῦ ἄρθρου 7, μὲ τὸ ὁποῖον νομιμοποιεῖται ἕνας ἀριθμὸς ἐπὶ συμβάσει ὑπαλλήλων, τῶν ὁποίων ἔληξεν ἡ σύμβασις ἀπὸ τοῦ 1956 καὶ ἤδη ὑπηρετοῦν χωρὶς νόμον, μήπως εἶναι εἰς θέσιν νὰ πληροφορήσῃ τὸ Σῶμα ποῖος εἶναι ὁ ἀριθμὸς τῶν ὑπαλλήλων αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι ἐπὶ δύο ἔτη πληρώνονται χωρὶς νὰ εἶναι νομίμως διωρισμένοι; Καθ’ ὅσον γνωρίζω ἀπὸ τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα ἔχω ὑπ’ ὄψει μου, οὐδεὶς τακτικὸς ὑπάλληλος ὑπάρχει εἰς τὸν ΕΟΤ, ὅλοι εἶναι ἔκτακτοι καὶ ἐπὶ συμβάσει. Ἀκριβῶς αὐτὰς τὰς ἀνωμαλίας καὶ αὐτὴν τὴν κατάστασιν ἔρχεται νὰ διορθώσῃ ὁ σημερινὸς νόμος. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἐπαναλαμβάνω, ὅτι αἱ ὀργανικαὶ θέσεις τῶν τακτικῶν ὑπαλλήλων εἶναι 102, τῶν ἐκτάκτων ἐπὶ συμβάσει εἶναι 69 καὶ τὸ νομοσχέδιον παρέχει τὴν δυνατότητα νὰ πληροῦνται ἅπασαι αἱ κεναὶ τακτικαὶ θέσεις δι’ ἐκτάκτων καὶ ἐπὶ συμβάσει. Ἐγὼ προτείνω ὅτι μόνον τὸ 50% τῶν θέσεων αὐτῶν νὰ δύνανται νὰ πληρωθοῦν δι’ ἐκτάκτων καὶ ἐπὶ συμβάσει.

§31Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Ποῖαι εἶναι αἱ κεναὶ θέσεις; 69 καὶ 102=171;

§32Κ. ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ. Ὁ νόμος λέγει ὅτι δὲν θὰ δημιουργηθοῦν ἄλλαι. Ἐκ τῶν ὑπαρχουσῶν κενῶν τακτικῶν θέσεων, νὰ ἔχῃ τὴν δυνατότητα ὁ Ὑπουργὸς νὰ τὰς πληροῖ δι’ ἐκτάκτων καὶ ἐπὶ συμβάσει ἁπάσας τὰς κενὰς θέσεις. Ἐὰν ὑπάρχουν ἐκ τῶν 102 τακτικῶν θέσεων, 70 κεναί, νὰ δύναται νὰ τὰς πληροῖ δι’ ἐκτάκτων ἐπὶ συμβάσει. Ἐγὼ λέγω ἐξ αὐτῶν τῶν 102 νὰ δύναται νὰ πληροῖ μόνον τὸ ἥμισυ, δηλαδὴ νὰ εἶναι ὁπωσδήποτε πεπληρωμέναι δι’ ὑπαλλήλων τακτικῶν.

§33Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Αἱ θέσεις αὐταὶ εἶναι 102 + 69=171 αὐτὴν τὴν στιγμὴν θὰ πληρωθοῦν;

§34Κ. ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ. Αὐτὸ δὲν τὸ ἠξεύρω, δὲν νομίζω ὅτι εἶναι καὶ αἱ 171 κεναί.

§35Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπουργὸς Προεδρίας Κυβερνήσεως). Ὄχι.

§36Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Πόσαι κεναὶ θέσεις ὑπάρχουν;

§37Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπουργὸς Προεδρίας Κυβερνήσεως). 30–40 θέσεις.

§38Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Καὶ θὰ πληρωθοῦν διὰ διαγωνισμοῦ;

§39Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπουργὸς Προεδρίας Κυβερνήσεως). Κύριε Χαβίνη, διὰ μὲν τοὺς ἤδη ὑπηρετοῦντας ὑπάρχει νόμος ρυθμίζων τὰ τῆς ἐντάξεως αὐτῶν εἰς τὰς μονίμους θέσεις αἱ δὲ κεναὶ θέσεις δύνανται νὰ πληρωθοῦν εἴτε διὰ διαγωνισμοῦ, εἴτε διὰ προσλήψεως. Συνήθως ὅμως τάσις τῆς Ὑπηρεσίας Τουρισμοῦ εἶναι νὰ ἔχῃ μέγαν ἀριθμὸν ὑπαλλήλων ἐπὶ συμβάσει ἰδιωτικοῦ δικαίου καὶ θὰ σᾶς ἐξηγήσω διατί. Διότι ἐγὼ δὲν θέλω ὑπαλλήλους, οἱ ὁποῖοι νὰ ἠξεύρουν νομικὰ καὶ δικονομίαν, ἀλλὰ ὑπαλλήλους, οἱ ὁποῖοι νὰ ἠξεύρουν γλῶσσες καὶ νὰ ἔχουν ἕνα εἶδος τουριστικῆς παιδείας.

§40Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία ὅτι πρέπει οἱ ὑπάλληλοι αὐτοὶ νὰ ἔχουν κἄποιαν ἰδιοφυΐαν. Ἐγώ, ὅμως, νομίζω ὅτι δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ ἠξεύρουν ὅλοι γλῶσσες. Τὸ ζήτημα τῆς γλώσσης γίνεται ἀφορμὴ νὰ μὴ εὑρίσκουν οἱ ἐπαρχιῶται ἀπόφοιτοι γυμνασίου θέσιν. Καὶ εἰς τὰς ἀνωτάτας σχολὰς καὶ εἰς τὴν Τράπεζαν ζητοῦν Ἐγγλέζικα. Ἀπέρριψαν φοιτητὰς εἰς ΑΣΟΕΕ διὰ τὰ Ἐγγλέζικα καὶ ἔχασαν τὸν χρόνον τους. Θὰ καταντήσωμε τώρα καὶ εἰς τὸν Τουρισμόν, ἐὰν δὲν ἠξεύρουν Ἐγγλέζικα νὰ μὴ διορίζωνται. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον γίνονται ὑπάλληλοι μόνον ἀπὸ τὴν Ἀθήνα, διότι μαθαίνουν Ἐγγλέζικα καὶ Γαλλικά, καὶ κανεὶς ἀπὸ τὴν ἐπαρχίαν. Κύριε Ὑπουργέ, λάβετε τὴν πρωτοβουλίαν, ἐγκαινιάστε μίαν νέαν μέθοδον, ὥστε νὰ ἠμποροῦν νὰ μπαίνουν καὶ οἱ ἐπαρχιῶται. Κατήντησεν εἰς ὅλας τὰς ὑπηρεσίας νὰ ζητοῦν Γαλλικὰ καὶ Ἐγγλέζικα. Οὔτε ὁ Τρικαλινὸς οὔτε ὁ Ἠπειρώτης ἠξεύρουν Γαλλικὰ ἢ Ἐγγλέζικα. Δὲν ἠμποροῦν νὰ προαχθοῦν εἰς τὴν ΑΣΟΕΕ διότι τοὺς ἀπέρριψαν εἰς τὰ Ἐγγλέζικα καὶ χάνουν τὸν χρόνον τους τὰ παιδιά. Εἶναι ἀνάγκη ὅλοι οἱ ὑπάλληλοι τῶν Τραπεζῶν νὰ ἠξεύρουν Ἐγγλέζικα; Εἶναι φοβερὸ πρᾶγμα νὰ μὴ ἠμπορῇ ὁ ἐπαρχιώτης νὰ πιάσῃ μίαν θέσιν.

§41ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ ὁμιλητὴς εἶναι εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας καὶ ὁμιλεῖ ἐπὶ τῆς ἀρχῆς. Ὅταν ἔλθωμεν εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν θὰ συζητηθοῦν καὶ τροπολογίαι. Ὁ κύριος Χαβίνης εἶχε μίαν ἀπορίαν. Δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ λάβουν μέρος ὅλοι εἰς τὴν συζήτησιν.

§42Κ. ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ. Συμμερίζομαι ἀπολύτως τὴν ἄποψιν τοῦ κ. Χαβίνη, παρ’ ὅλον ὅτι ὁ ἐγκαινισμὸς ἀπὸ τὸν Τουρισμὸν τῆς τακτικῆς αὐτῆς μοῦ φαίνεται σόλοικος. Προχωρῶ εἰς τὸ ἄρθρον 9, τὸ ὁποῖον ἀκριβῶς καθιεροῖ τὴν ἐξαίρεσιν αὐτῶν τῶν διατάξεων τοῦ Κώδικος, ὡς πρὸς τὴν πρόσληψιν τοῦ προσωπικοῦ, λόγῳ τῆς ἰδιορρυθμίας τοῦ Τουριστικοῦ Ὀργανισμοῦ. Διὰ τοῦ ἄρθρου 10 εἰσάγεται μία σημαντικὴ καινοτομία. Παρέχεται ἡ δυνατότης εἰς τὸν Ε.Ο.Τ. ὅπως «ὑπὸ ὡρισμένας προϋποθέσεις μετὰ Δήμων ἢ Κοινοτήτων... (ἀναγινώσκει)....». Τὸ ἄρθρον αὐτὸ καὶ ἡ καινοτομία αὐτὴ ἔχει τὴν ἔννοιαν, ὅτι εἰς περιπτώσεις ποὺ ἕνας Δῆμος ἢ μία Κοινότης ἔχει ἕνα κληροδότημα ἢ μίαν δωρεὰν ἢ ἄλλον τινὰ πόρον καὶ θέλει νὰ κάμῃ ἕνα ἔργον τουριστικῆς σημασίας, ἕνα ξενοδοχεῖον, ἕνα ξενῶνα, μίαν πλατεῖαν, νὰ ἠμπορῇ νὰ συνιστᾶ ἑταιρίαν, ὥστε ἐνισχυομένου τοῦ ποσοῦ αὐτοῦ, νὰ δύναται νὰ ἀποτελειωθῇ τὸ ἔργον. Νομίζω, ὅτι εἶναι μία σημαντικὴ καινοτομία καὶ θὰ δώσῃ τοὐλάχιστον διὰ τὰ ἐπαρχιακὰ τουριστικὰ κέντρα σημαντικὴν ὤθησιν. Τὸ ἄρθρον 11, συμπληρώνει τὸ ἄρθρον 10 καὶ παρέχει ἐπὶ πλέον τὸ δικαίωμα εἰς τοὺς Δήμους καὶ εἰς τὰς Κοινότητας πρὸς σύστασιν ἑταιρίας μετὰ τοῦ

Ε.Ο.Τ.

Καὶ τώρα, κύριοι συνάδελφοι, ἔρχομαι εἰς τὸ ἄρθρον 12. Τὸ ἄρθρον αὐτὸ ἀφορᾶ τὴν λειτουργίαν τῆς Τουριστικῆς Ἀστυνομίας. Νομίζω ὅτι τὸ ἄρθρον αὐτὸ χρῄζει ἰδιαιτέρας προσοχῆς, διὰ νὰ μὴ δημιουργηθῇ ζήτημα μεταξὺ τῶν δύο Σωμάτων, δηλαδὴ τῆς Ἀστυνομίας Πόλεων καὶ τῆς Χωροφυλακῆς, ἐκ τῆς γνωστῆς ἄλλωστε ὑφισταμένης ἁμίλλης, ἂς εἴπωμεν, ἵνα μὴ εἴπω ἀντιζηλίας, μεταξὺ τῶν δύο Σωμάτων. Τὸ νομοσχέδιον προβλέπει Διευθυντὴν τῆς Διευθύνσεως Τουριστικῆς Ἀστυνομίας, ἀξιωματικὸν τῆς Ἀστυνομίας Πόλεων, φέροντα τὸν βαθμὸν τοῦ Διευθυντοῦ Αʹ Τάξεως. Βεβαίως, ὑπάρχουν ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου πολλαὶ τροπολογίαι καὶ ἔχουν ἐκτεθῆ ἐκ διαμέτρου ἀντίθετοι ἀπόψεις τῶν δύο Σωμάτων. Δηλαδή, τὴν Διεύθυνσιν τῆς Τουριστικῆς Ἀστυνομίας τὴν διεκδικοῦν καὶ τὰ δύο Σώματα, δηλαδὴ καὶ ἡ Ἀστυνομία Πόλεων καὶ ἡ Χωροφυλακή. Ὡς γνωστόν, ἁρμοδιότητα ἐδαφικὴν ἔχουν καὶ τὰ δύο Σώματα. Θὰ ἠδυνάμην μάλιστα νὰ εἴπω, ὅτι τὸ Σῶμα τῆς Χωροφυλακῆς ἔχει ὑπὸ τὴν δικαιοδοσίαν του πολὺ περισσοτέρους τουριστικοὺς χώρους, παρ’ ὅ,τι ἡ Ἀστυνομία Πόλεων, ἡ ὁποία περιορίζεται εἰς τὰς 4 μεγάλας πόλεις, Ἀθήνας, Πειραιᾶ, Πάτρας καὶ Κέρκυραν. Εἶναι ἐπίσης ἀναγκαῖον, βεβαίως, νὰ μὴ διασπασθῇ τὸ ἑνιαῖον πνεῦμα τῆς ὑπηρεσίας αὐτῆς. Ὡς ἐτόνισα, τὸ νομοσχέδιον προβλέπει ἀξιωματικὸν τῆς Ἀστυνομίας Πόλεων. Νομίζω ὅτι θὰ πρέπει νὰ εὑρεθῇ μία μέση λύσις, ὥστε καὶ ἡ λειτουργία τῆς ὑπηρεσίας αὐτῆς νὰ εἶναι καλυτέρα, ἀλλὰ καὶ τὰ Σώματα νὰ ἱκανοποιοῦνται εἰς τὸν ἐγωϊσμόν των, ἂς εἴπωμεν εἰς τὴν ἅμιλλάν των αὐτήν. Καὶ ἡ μέση λύσις, κύριε Ὑπουργέ, κατ’ ἐμέ, θὰ ἦτο νὰ τεθῇ εἰς τὸν νόμον τὸ ἑξῆς: Τὸ νομοσχέδιον λέγει: «δι’ ὁμοίας ἀποφάσεως τοποθετεῖται δι’ ἀποσπάσεως ὡς Διοικητὴς τῆς Τουριστικῆς Ἀστυνομίας τοῦ Ε.Ο.Τ., ἀξιωματικὸς τῆς Ἀστυνομίας Πόλεων, φέρων τὸν βαθμὸν τοῦ Διευθυντοῦ Αʹ τάξεως». Ἐδῶ θὰ πρέπει νὰ προστεθῇ: «ἢ Συνταγματάρχης τῆς Χωροφυλακῆς». Νὰ συμπληρωθῇ δέ: «Καθήκοντα Ὑποδιευθυντοῦ κ.λ.π. ὁ ἀνώτερος κατὰ βαθμὸν ἀξιωματικὸς τοῦ ἑτέρου Σώματος Ἀσφαλείας, ὅστις περιβάλλεται πρὸς τοῦτο, προκειμένου περὶ ἐδαφικῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Σώματος εἰς ὃ ἀνήκει, ὑπὸ πάντων τῶν καθηκόντων καὶ δικαιωμάτων τοῦ Διευθυντοῦ Τουριστικῆς Ἀστυνομίας κ.λ.π., ἀναπληρώνει δὲ τοῦτον, ἀπόντα ἢ κωλυόμενον».

§43Π. ΝΤΕΝΤΙΔΑΚΗΣ. Αὐτὸς ὁ διαχωρισμὸς τῆς Ἀστυνομίας καὶ τῆς Χωροφυλακῆς, δὲν ἠμπορεῖ νὰ σταματήσῃ; Αὐτὸς ἐκτρέφει τὴν ἀντίθεσιν ἡ ὁποία ὑπάρχει μεταξὺ τῶν δύο Σωμάτων. Ἀφήσατε, πλέον. Ὁ Τουρισμὸς ἔχει ἀνατεθῆ ἀπὸ τὴν ἀρχὴν εἰς τὴν Ἀστυνομίαν Πόλεων.

§44Δ. ΛΑΝΤΖΟΥΝΗΣ. Εἰς τὸ μέγιστον μέρος ἐκτελεῖται ὑπὸ τῆς Χωροφυλακῆς.

§45Κ. ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι μέχρι τοῦδε ὁ Διευθυντὴς τῆς Τουριστικῆς Ἀστυνομίας προήρχετο ἐκ τοῦ Σώματος τῆς Ἀστυνομίας Πόλεων, τοῦτο, ὅμως, δὲν σημαίνει ὅτι πρέπει νὰ συνεχισθῇ ἢ ὅτι καλῶς εἶχε μέχρι τοῦδε. Ἄλλωστε οἱ ἐγγύτερον πρὸς τὰ πράγματα — καὶ ὁ κ. Βραγόπουλος εἶναι ἐξ αὐτῶν — γνωρίζουν πόσα προβλήματα εἶχον προκληθῆ καὶ πόσαι παρεξηγήσεις αἱ ὁποῖαι μάλιστα εἶχον φθάσει καὶ μέχρις ἐξευτελισμοῦ τῶν Σωμάτων εἰς τὴν κοινὴν γνώμην. Ὅταν δηλαδὴ ἐπήγαινε ὁ Διοικητὴς τῆς Ἀστυνομίας καὶ ἤσκει καθήκοντα Ὑπερασφαλείας εἰς τὴν Πελοπόννησον ἢ εἰς τὴν Κοζάνην ἢ δὲν ἠξεύρω ποῦ ἀλλοῦ, καὶ ἐξέδιδε διαταγάς, αἱ ὁποῖαι ἠγνόουν τὸν Ἀνώτατον Διοικητὴν Πελοποννήσου ἢ τὰς Τοπικὰς Ἀρχὰς Ἀσφαλείας, ἐνεφανίζετο ὡς μία τρίτη ἀστυνομικὴ δύναμις, ὑπὲρ τὴν Ἀστυνομίαν Πόλεων καὶ ὑπὲρ τὴν Χωροφυλακήν. Ἐξεδίδοντο διαταγαὶ ἀπὸ τὸν μέχρι τοῦδε Διευθυντὴν τῆς Τουριστικῆς Ἀστυνομίας τὰς ὁποίας ἠγνόει ὁ Ἀνώτερος Διοικητής. Ἐπήγαινε ὁ περὶ οὗ ὁ λόγος Διευθυντὴς εἰς τὸ Ναύπλιον καὶ ἐκανόνιζε τὰ τῆς Τουριστικῆς Ἀστυνομίας, χωρὶς νὰ λαμβάνῃ γνῶσιν, οὔτε ἁπλῶς διὰ κοινοποιήσεως, ὁ Ἀνώτερος Διοικητὴς Πελοποννήσου. Εἶναι κάτι τὸ ἀκατανόητον καὶ ἐδημιουργήθησαν πλεῖστα ζητήματα. Λοιπόν, ἀκριβῶς, αὐτὰ τὰ ζητήματα πρέπει νὰ ἀποφευχθοῦν εἰς τὸ μέλλον καὶ νὰ συνεργασθοῦν ἐν συμπνοίᾳ ἀγαστῇ τὰ δύο Σώματα. Ἄν ὑπάρχῃ Διευθυντὴς καὶ Ὑποδιευθυντής, βεβαίως, ἀμφότεροι θὰ διαπνέωνται ἀπὸ ἑνιαῖον πνεῦμα, διότι θὰ ἐκτελοῦν ἀποφάσεις τοῦ Συμβουλίου τοῦ Ε.Ο.Τ., καὶ τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ. Ἀλλὰ νὰ δύναται, ἐφ’ ὅσον ὁ Διευθυντὴς θὰ προέρχεται ἀπὸ τὸ Α Σῶμα, ἀπὸ τὴν Ἀστυνομίαν Πόλεων π. χ., νὰ προέρχεται ὁ Ὑποδιευθυντὴς ἀπὸ τὸ ἄλλο Σῶμα. Νὰ συνεργάζωνται, νὰ ἐκδίδουν τὰς διαταγὰς καὶ νὰ πηγαίνουν δι’ ἐπιθεώρησιν εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τῆς Χωροφυλακῆς, ὄχι ὁ Διευθυντής, ὁ Ἀστυνόμος τῆς Ἀστυνομίας Πόλεων, ἀλλὰ ὁ Συνταγματάρχης τῆς Χωροφυλακῆς.

§46Α. ΣΧΙΝΑΣ. Κύριοι συνάδελφοι...

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐπαναλαμβάνω ὅτι τὸ σχέδιον νόμου συζητεῖται κατ’ ἀρχήν. Ὁ ἐπὶ τοῦ βήματος ἀγορητής, ὡς εἰσηγητής, θὰ ἐπεκταθῇ καὶ εἰς τὴν ἐξέτασιν τῶν ἄρθρων, ἀλλὰ θὰ παρακαλέσω τοὺς κυρίους βουλευτὰς νὰ μὴ διακόπτουν, διότι εἰς τὴν κατ’ ἀρχὴν συζήτησιν θὰ λυθοῦν αὐταὶ αἱ ἀπορίαι. Ὁ κ. Ἀποσκίτης εἶναι εἰσηγητὴς καὶ θὰ ἐκθέσῃ καὶ μερικὰ προβλήματα κατ’ ἄρθρον, ἀλλὰ νὰ μὴ κάμνωμεν συζήτησιν διὰ τὰ ἄρθρα.

§48Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ἐδῶ εἶναι θεσιθηρία καθαρά.

§49Κ. ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ. Τὰ ἄλλα ἄρθρα ἀναφέρονται εἰς κύρωσιν πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, ἀφορώσας εἰς ἐνεργείας τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ Φεστιβάλ.

§50Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Τὰς ἐγκρίνεται αὐτάς, κύριε συνάδελφε;

§51Κ. ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ. Βεβαίως, διότι εἶναι ἤδη κατόπιν ἑορτῆς, καὶ προτείνω ἑπομένως τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Κρασαδάκης, ἔχει τὸν λόγον.

§53Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ. Κύριοι βουλευταί, μὲ πάρα πολλὴν χαρὰν εἴμεθα διατεθειμένοι νὰ συζητήσωμεν καὶ νὰ ψηφίσωμεν, ὄχι μόνον τὸ παρὸν νομοσχέδιον, ἀλλὰ πᾶν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὸν Τουρισμόν, κυρίως, διότι ἡ μεγαλυτέρα ἐλπὶς τῆς σημερινῆς συγχρόνου πραγματικότητος λόγῳ τῆς ἐξελίξεως ἰδιαιτέρως τῆς τελευταίας τουριστικῆς πενταετίας, ἡ ἐλπὶς αὐτὴ δίδει μίαν βεβαιότητα. Δυστυχῶς, ὅμως, μὲ τὰ νομοσχέδια τὰ ὁποῖα κατὰ καιροὺς βλέπομεν, ἀλλὰ πολὺ περισσότερον μὲ τὸ σήμερον συζητούμενον, δὲν πρόκειται νὰ θεραπευθῇ ἰδίᾳ αὐτὸ τὸ ὁποῖον ὀνομάζεται Ἑλληνικὸς Τουρισμὸς κατὰ τὴν κρίσιν δὲ τοῦ ὑποφαινομένου, ἀποτελεῖ πλέον μεγάλο ἐθνικὸν καρκίνωμα. Θὰ μοῦ συγχωρήσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τὸν χαρακτηρισμόν, ἀλλὰ αὐτὴ εἶναι μία πραγματικότης καὶ τὴν πραγματικότητα αὐτὴν τὴν αἰσθανόμεθα πολὺ περισσότερον ὄχι οἱ παροικοῦντες ἐν Ἀθήναις, ἀλλὰ πολὺ περισσότερον οἱ παροικοῦντες καὶ κατοικοῦντες εἰς τόπους, οἱ ὁποῖοι πράγματι ἔχουν αὐτοὶ καθ’ ἑαυτοὺς μίαν τουριστικὴν φυσιογνωμίαν, ὅπως ἡ Κρήτη καὶ ἰδιαιτέρως ὁ Νομὸς Ἡρακλείου. Ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν ἔχει τόσας εὐθύνας, διὰ τὸ κατάντημα αὐτό, διότι ἀσχολεῖται περισσότερον, καὶ δικαίως, μὲ ἄλλα καθήκοντα, καὶ τὸν τομέα τοῦ Τουρισμοῦ, τὸν τόσον κρίσιμον, τὸν ἔχει ἐμπιστευθῆ εἰς πρόσωπα, τὰ ὁποῖα, ἐπιτρέπετε, κύριε Ὑπουργέ, νὰ σᾶς εἴπω ὅτι εἶναι ἀκατάλληλα. Καὶ ὄχι μόνον εἶναι ἀκατάλληλα, ἀλλὰ δὲν ἠξεύρω καὶ ἂν εἰς τὴν διαχείρισίν των, θὰ ἠδύναντο νὰ θεωρηθοῦν τελείως ἄψογα. Εἶναι γνωστόν, ὅτι διάφορα περίπτερα, ἀγαπητοὶ κύριοι συνάδελφοι, ἀνῳκοδομήθησαν, διότι, πρῶτον ἐξευρέθη ὁ φίλος, ὁ ὁποῖος ἔπρεπε νὰ ἔχῃ τὸ περίπτερον. Καὶ ὑπῆρχον τόποι καὶ χῶροι ὅπου ἔπρεπε ὄντως νὰ ἀνεγερθοῦν καὶ νὰ ὑπάρχουν, πράγματι, περίπτερα διὰ νὰ ἐξυπηρετήσουν ὄχι μόνον τὸν τοπικόν, ἀλλ’ ἰδιαιτέρως τὸν ξένον Τουρισμὸν καὶ οἱ τόποι αὐτοὶ εὑρίσκονται πάντοτε καὶ ἀκόμη μὲ τὴν μολοχάνθην καὶ τὸ χαμόμηλον τὸ Ἑλληνικόν. Εἶναι μία πραγματικότης τὴν ὁποίαν ἀρύομαι, ἂν θέλετε, κύριε Ὑπουργέ, ἐκ τῆς ἰδιαιτέρας μου περιφερείας, ποὺ γνωρίζετε σεῖς περισσότερον ἀπὸ ἐμέ, ὅτι δὲν ἔχει μόνον Μίνωα, Θεοτοκόπουλον, δὲν ἔχει μόνον Ἀρκάδι, καὶ δὲν ἔχει μόνον Φαιστόν. Καὶ ἠκούσατε τὸν ὁμιλοῦντα: Εἶδον τοὺς ξένους πέρυσι, προπέρυσι, μὲ καραβάνια ἀπειράριθμα νὰ καταφθάνουν εἰς τὸ Ἡράκλειον, νὰ εἰσέρχωνται εἰς τὸ ὡραῖον, πράγματι, Μουσεῖον. Θέλουν κατόπιν νὰ μεταβοῦν εἰς τὴν Φαιστὸν ποὺ ἀπέχει 65 χιλιόμετρα καὶ εἶναι ὑποχρεωμένοι, πρωτίστως, ἐὰν εἶναι καλοὶ Χριστιανοί, νὰ ἐξομολογηθοῦν. Θέλουν νὰ πᾶνε εἰς τὸν Θεοτοκόπουλον, πού, πράγματι, τοὺς ἔχει πιάσει, θέλετε, μία ἐθνικὴ ἔξαψις καὶ διὰ νὰ φθάσουν εἰς τὸ χωρίον Φόδαλα ὅπου ἐγεννήθη, εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ βαδίσουν τὸν δρόμον τὸν κατσικίσιον. Καὶ δὲν ὑπῆρξε μέχρι σήμερον, ἐπὶ μίαν 5ετίαν, ποὺ λειτουργεῖ ὁ Ἐθνικὸς Ὀργανισμὸς Τουρισμοῦ, μία δραχμή, τοὐλάχιστον, διὰ νὰ τιμήσῃ τὴν πόλιν εἰς τὴν ὁποίαν οἱ ξένοι περισσότερον παντὸς ἄλλου ἔρχονται ἀπὸ τὰ πέρατα τῆς γῆς νὰ προσκυνήσουν. Ὑπάρχει τὸ Ἀρκάδι, ὅπου πολλὲς φορὲς τὰ Ἑλληνόπουλα ἠθέλησαν καὶ θέλουν νὰ μποῦν εἰς ἓν ἐθνικὸν λουτρὸν ἀνατάσεως. Ἀλλὰ διὰ νὰ μεταβῆτε εἰς τὸ Ἀρκάδι πρέπει νὰ μεταβῆτε προηγουμένως ἀπὸ χαράδρας εἰς χαράδραν καὶ μόνον ἂν σᾶς ἐπιτρέψῃ ἡ καιρικὴ κατάστασις καὶ τινες ἄλλοι παράγοντες. Αὐτὸς εἶναι ὁ Τουρισμὸς εἰς τὴν ἰδιαιτέραν μου πατρίδα, κύριοι συνάδελφοι. Θέλετε τώρα νὰ σᾶς ἀνακοινώσω τὸ πρόγραμμα τῶν ἐπενδύσεων, τὸ ὁποῖον ὁ ἀγαπητὸς κ. Ὑπουργός, πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν ἐξήγγειλε μὲ στόμφον; 877 ἑκατομμύρια διὰ μίαν τριετίαν; Οὐδεμία δραχμὴ δι’ ὁλόκληρον τὴν Κρήτην.

§54Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ὁμοίως καὶ διὰ τὴν Μυτιλήνην.

§55Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ. Πράγματι, τὴν ἑσπέραν ἐκείνην ὅπου τὸ ραδιόφωνον ἔπνιξε τὰ αὐτιὰ τῶν εὐπίστων Κρητῶν ἠκούσθη μία φωνὴ τὴν ὁποίαν ἔσπευσα καὶ μετέδωσα ἀμέσως φιλικώτατα εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν: «Μὲ ἔκπληξιν ἐπληροφορήθησαν πάντες οἱ Κρῆτες, ὅτι εἰς τὸ μεγάλο σας πρόγραμμα τῆς 3ετοῦς ἐπενδύσεως, κεφαλαίων ὑπὲρ τοῦ Τουρισμοῦ, δὲν ὑπῆρξεν ἕνα μέρος, δὲν ὑπῆρξεν ἓν σημεῖον τῆς Κρήτης, ἰδιαιτέρως τοῦ Ἡρακλείου, εἰς τὸ ὁποῖον νὰ σᾶς ὁδηγήσῃ νὰ τὸ περιλάβητε εἰς αὐτό; Παρακαλῶ, ἀναθεωρήσατε ἀμέσως τοῦτο». Καὶ δὲν εἶναι, κύριοι, μόνον ἡ θετικὴ ζημία ἀπὸ αὐτὸν τὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐπενδύσεων, εἶναι ἡ ἄλλη ἡ καὶ μεγαλυτέρα καθ’ ἡμᾶς, ἡ ἀποθετικὴ ζημία τὴν ὁποίαν θὰ πρέπει νὰ γνωρίζῃ ὁ κ. Ὑπουργός. Ὅλα τὰ τουριστικὰ γραφεῖα τῆς Μεσευρώπης εἶναι σήμερον ἐνήμερα τοῦ 3ετοῦς προγράμματος τῶν ἐπενδύσεων αὐτῶν. Θὰ ψάξουν καμμίαν φορὰν νὰ εὕρουν Κρήτην, ἀλλὰ δὲν θὰ ὑπάρχῃ. Ἄρα, δὲν ἐνδιαφέρεται τουριστικῶς ἡ Κρήτη, ἂς τὴν διαγράψωμεν ἀπὸ τὸ πρόγραμμά μας. Αὐτὴν τὴν ἀποθετικὴν ζημίαν τῆς ἰδιαιτέρας μας περιφερείας μᾶς προσέφερε τὸ μεγαλεπήβολον πρόγραμμα. Καὶ ὅλα αὐτὰ λέγονται, ἀκριβῶς, διὰ νὰ ἐπιβεβαιώσω ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶπον ἐν ἀρχῇ τῆς ὁμιλίας μου. Ὅτι δηλαδή, εἶναι κλασσικῶς ἀνίκανος ὁ πρῶτος ὑπηρεσιακῶς ὑπεύθυνος σύμβουλός σας, κύριε Ὑπουργέ. Καὶ εἶναι κλασσικῶς ἀνίκανος δι’ ἕνα ἀκόμη λόγον: Διότι πρὸ 3 ἀκριβῶς ἐτῶν, ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, μὲ Ὑπουργὸν Προεδρίας Κυβερνήσεως τὸν κ. Ράλλην, εἶχον τὴν καλὴν τύχην, νὰ διατυπώσω ἓν μικρὸν πρόγραμμα τουριστικῶν ἐπενδύσεων τῆς ἰδιαιτέρας μου πατρίδος, διὰ τὸ ὁποῖον ἤμην ὑποχρεωμένος νὰ ὁμιλήσω, νὰ τὸ ἐκθέσω. Καὶ ἤρχισα ἀπὸ τὴν ἵδρυσιν ἑνὸς πτωχοῦ Τουριστικοῦ Γραφείου, ποὺ μόνον εἰς τὸ Ἡράκλειον δὲν ὑπάρχει. Ὁ Ὑπουργός, ὁ ὁποῖος ἤκουσε τὴν πληροφορίαν ἀπὸ τοῦ βήματος, ἠρώτησε τὸν παριστάμενον δεξιά του καθήμενον Γενικὸν Γραμματέα: «Δὲν ὑπάρχει εἰς τὸ Ἡράκλειον Τουριστικὸν Γραφεῖον;» Λέγει: «Ὄχι». «Νὰ ἱδρυθῇ ἀμέσως». Ἐντὸς 8 ἡμερῶν τὸ Γραφεῖον ἔπρεπε νὰ ἱδρυθῇ. Ἡ δήλωσις ἐγράφη εἰς τὰ πρακτικά. Κύριοι, ἔχει περάσει τριετία, καὶ τὸ Γραφεῖον δὲν λειτουργεῖ ἀκόμη. Καὶ τί νομίζετε πὼς ἤθελε τὸ Γραφεῖον; Ἕνα ἄνθρωπον, μὲ ὀλίγην τουριστικὴν ὄρεξιν, Ἐνοικιάσθη, ὅμως, ἓν Γραφεῖον. Πληρώνεται ὁ ἰδιοκτήτης ποὺ τὸ ἔχει, ἀλλὰ τὸ Γραφεῖον εἶναι κλειστόν. Αὐτὸ εἶναι τὸ πρῶτον πρόγραμμα καὶ ἰδοὺ ἡ τύχη ποὺ τὸ περιμένει. Καὶ σήμερον ἀκόμη τὸ Τουριστικὸν Γραφεῖον δὲν ὑπάρχει. Καὶ θέλετε νὰ σᾶς δώσω μίαν πληροφορίαν, διὰ νὰ συγκρίνητε ποία θὰ ἦτο ἡ χρησιμότης τοῦ Γραφείου; Εἰς τὸ Μουσεῖον Ἡρακλείου εἶδον προχθὲς ἀπὸ μίαν στατιστικήν, ὅτι εἰσῆλθον κατὰ τὸν μῆνα Αὔγουστον ἕως 8.500 ξένοι ἐπισκέπται, οἱ ὁποῖοι ὁδηγοῦνται ἐκεῖ ὄχι μερίμνῃ τοῦ Ἑλληνικοῦ Τουρισμοῦ, διότι φαίνεται ὅτι δὲν θὰ ἦτο εἰς τὴν πρόθεσίν του, ἀλλὰ μόνοι των, καὶ δὲν ὑπάρχει ἐκεῖ εἷς ὑπεύθυνος, ὁ ὁποῖος θὰ ἠδύνατο νὰ κάμῃ ἔστω τὸν ψύχραιμον καὶ ἄτονον τροχονόμον, ποὺ θὰ τοὺς ἔδειχνε ἢ τοὺς ὡδήγει εἰς τὰς ἀρχαιότητας. Δὲν ἐγένετο, λοιπόν, τὸ Τουριστικὸν Γραφεῖον ἀκόμη. Ὑπεδείξαμεν, ἐν συνεχείᾳ, καὶ τὸ ὑποδεικνύομεν καὶ σήμερον, ὅτι ἔπρεπε εἰς τὰς ἀνασκαφὰς τῆς Κνωσσοῦ, αἱ ὁποῖαι ἀπέχουν 4 χιλιόμετρα καὶ αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦν τὸ μοναδικὸν φροντιστήριον τῶν σπουδαστῶν τῆς Μεσευρώπης καὶ κατὰ χιλιάδας καταφθάνουν τὰ νέα παιδιὰ διὰ νὰ ἔλθουν νὰ κάμουν τὰς σπουδάς των, διὰ 2–3 μῆνας καὶ μὲ τὸν σάκκον τὸν ἐκδρομικὸν φιλοξενοῦνται εἰς τοὺς διαδρόμους τῶν σχολείων, τὰ ὁποῖα εὐτυχῶς, κατὰ σύμπτωσιν, εἶναι κλειστά, τὸ καλοκαῖρι. Ὑπεδείξαμεν, τότε, νὰ ἱδρυθῇ ἓν μικρὸν περίπτερον ἀκριβῶς χάριν αὐτῶν τῶν παιδιῶν ποὺ θὰ ἦσαν καὶ οἱ περισσότερον φωτισμένοι διαλαληταὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ Τουρισμοῦ. Καὶ δὲν ἐγένετο. Καὶ ὑπέδειξεν ὁ ὑποφαινόμενος ὅτι ὁ ἀείμνηστος Ἔβανς, ὁ ὁποῖος χάριν τῶν ἀρχαιοτήτων ἐκείνων ἔδωσε μίαν ὁλόκληρον ζωήν, καὶ τεραστίαν περιουσίαν, χωρὶς ἡ Ἑλληνικὴ Πολιτεία μία δραχμὴν νὰ προσφέρῃ, ἀπεκάλυψε τὸν Μινωϊκὸν Πολιτισμόν, αὐτὸς τὸν ἀνήγειρε, αὐτὸς τὸν διεκόσμησεν, αὐτὸς ἔκαμε τὴν ὡραίαν ἐκείνην βίλλαν τῆς Ἀριάδνης, ἡ ὁποία σήμερον ἀποτελεῖ ἓν μέρος τῆς Ἀγγλικῆς Ἀρχαιολογικῆς Σχολῆς, ἠγόρασεν, ὀλίγους μῆνας πρὶν ἀποθάνῃ, δι’ ἐμοῦ, ὄντος πληρεξουσίου δικηγόρου του καὶ φίλου του, ἓν οἰκόπεδον πέριξ τῶν ἀρχαιοτήτων, μὲ προορισμὸν νὰ ἱδρυθῇ ἐκεῖ τὸ Τουριστικὸν αὐτὸ Περίπτερον. Καὶ θὰ τὸ ἀνοικοδόμει, ἂν δὲν συνέβαινε νὰ ἀποθάνῃ. Καὶ ὑπεδείξαμεν, τότε, ὅτι μὲ μίαν ἐλαχίστην δαπάνην θὰ ἠδύνατο αὐτὸ τὸ περίπτερον νὰ γίνῃ. Καὶ ὅμως οὐδὲν ἐγένετο. Καὶ ὑπεδείξαμεν ἓν μικρὸν περίπτερον εἰς τὸ Ἰδαῖον Ἄνδρον. Οὔτε καὶ αὐτὸ ἐγένετο. Προετιμήθη νὰ ἠλεκτροφωτισθῇ τὸ Σπήλαιον τῶν Ἰωαννίνων, δὲν ἠξεύρω διὰ ποίους λόγους. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἂς ἔχωμεν καὶ ἐκεῖ κἄτι. Οὐδεὶς ψόγος δι’ ὅσα περιέχει τὸ πρόγραμμα αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἐξήγγειλεν ὁ κ. Ὑπουργός, δὲν ὁμιλῶ μὲ στενόκαρδον ἀντίληψιν. Ἀλλ’ εἶμαι ὑποχρεωμένος μίαν φωνὴν διαμαρτυρίας τῆς περιοχῆς Ἡρακλείου, νὰ τὴν κάμω ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ. Διότι, ἦσαν γνωστὰ ὅλα αὐτὰ τὰ περιστατικά, τὰ αἰτήματά μας εἰς τὸν Ἐθνικὸν Ὀργανισμὸν Τουρισμοῦ καὶ δυστυχῶς, ἐν τῇ ἐξελίξει των οὐδὲν ἐγένετο. Καὶ ἰδοὺ ἡ ἀπόδειξις: Εἰς τὸν Τουριστικὸν δρόμον Ἡρακλείου πρὸς Φαιστόν, μήκους 65 χιλιομέτρων, τὸν ὁποῖον ἠθέλησαν νὰ πιστοδοτήσουν, γνωρίζετε ποῖον εἶναι τὸ κονδύλιον δι’ αὐτόν; 400.000 χιλ. καὶ ηὐξήθη κατόπιν προσπαθειῶν εἰς 620.000!! Καὶ πάλιν δὲν στενοχωρούμεθα, διότι ἄλλοι δρόμοι ἐπίσης τουριστικοὶ προεκρίθησαν. Ἀλλὰ διατὶ νὰ παραμεληθοῦν καὶ οἱ ἰδικοί μας; Ἀλλ’ εἶναι βέβαια παράπονον εἰς τὴν ἐπαρχίαν γενικῶς θὰ ἀκούωμεν τὰ πάντα ἀπορροφᾷ ἡ Πρωτεύουσα. Διατὶ αὐτὰ τὰ στοιχειώδη πράγματα, τὰ ὁποῖα δίδουν ἄνεσιν εἰς τὸν Τουρισμόν, διατὶ νὰ μὴ τὰ προσφέρωμεν καὶ εἰς τὴν πτωχὴν ἐπαρχίαν;

§56Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Τὸ πρόγραμμα τοῦ 1958 τί περιλαμβάνει;

§57Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ. 124 ἑκατομμύρια.

§58Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ὄχι, πολὺ περισσότερα.

§59Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ. Τὸ πρόγραμμα συνεδέθη σὲ συρραφὴν τῶν ἄλλων προγραμμάτων. Δηλαδὴ ὁ συρράψας τὸ πρόγραμμα ἐπῆρε καὶ τὰς ἐπενδύσεις τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας, αἱ ὁποῖαι ἀφοροῦν τὰ Μουσεῖα κ.λ.π., ἐπῆρε τὰ δημόσια ἔργα, ὁδοποιΐαν κ.λ.π., τὰ ἐπρόσθεσε καὶ ἔκαμε τὸ πρόγραμμα τῶν 837 ἑκατομμυρίων. Ἐν τῇ οὐσίᾳ, ὅμως, τὸ πρόγραμμα αὐτὸ εἶναι τὸ ἑξῆς: Ἐξ ὅλου τοῦ τουριστικοῦ προγράμματος ἀναλαμβάνει ὁ Ε.Ο.Τ. τὴν ἐκτέλεσιν προγράμματος συνολικοῦ ὕψους 356.900.000 δραχ. Ἡ συμπλήρωσις τοῦ ἐν λόγῳ προγράμματος θὰ συντελεσθῇ ἐντὸς τριῶν ἐτῶν. Συγκεκριμένως ἐντὸς τοῦ ἔτους 1958 ὑπολογίζεται ὅτι θὰ ἀπορροφηθοῦν συμπεριλαμβανομένων καὶ τῶν συνεχιζομένων ἔργων, 109,400.000 ἐντὸς τοῦ 1959, 124 ἑκατομ., καὶ ἐντὸς τοῦ 1960 123.400.000 δραχ. Αὐτὴ εἶναι, ἐν ὀλίγοις, ἡ διαδρομὴ τῆς πενταετίας — ἑξαετίας, μὲ τὸ ὑπάρχον καθεστὼς τοῦ Ἑλληνικοῦ Τουρισμοῦ. Ἐάν, λοιπόν, ἀγαπητοὶ συνάδελφοι, εἶσθε εὐχαριστημένοι καὶ σᾶς ἱκανοποιοῦν αἱ πληροφορίαι αἱ ὑπεύθυνοι τὰς ὁποίας σᾶς δίδω, ἂς ψηφίσωμεν καὶ τὸ νομοσχέδιον αὐτό. Θὰ συρράψωμεν ὅμως εἰς τὴν σειρὰν τῶν νομοσχεδίων ἄλλο ἕνα νομοσχέδιον, ἀπὸ τὸ ὁποῖον οὐδεμία ἐλπὶς βελτιώσεως τῆς καταστάσεως ὑπάρχει. Βέβαια θὰ προέβλεπον ἐξ ἀρχῆς τὴν κατάργησιν τῆς Γενικῆς Γραμματείας τοῦ Τουρισμοῦ. Δὲν ὑπάρχει κανεὶς λόγος νὰ εὑρίσκεται τόσον ἀκατάλληλος ἄνθρωπος εἰς τόσον κρίσιμον θέσιν. Ἀλλὰ μήπως μ’ αὐτὸ σώζεται ἡ κατάστασις; Βεβαίως ὄχι. Δι’ αὐτὸ προάγομαι εἰς τὴν σκέψιν καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ τὴν μεταφέρῃ πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, νὰ ὑψωθῇ πλέον ὁ Τουρισμὸς εἰς Ὑπουργεῖον. Μόνον ὅταν ὑπάρχῃ ὑπεύθυνος πολιτικὸς Ὑπουργός, ὁ ὁποῖος θὰ ἔχῃ κυρίαν καὶ μόνην ἀπασχόλησιν τὸν τόσον σπουδαῖον τομέα τοῦ Τουρισμοῦ, θὰ εἶναι δυνατὸν κἄτι νὰ γίνῃ. Ἄλλως Τουρισμὸν εἰς τὴν Ἑλλάδα δὲν θὰ ἔχωμεν. Περαιτέρω ἔχω νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅτι τὸ πρόγραμμα τῶν ἐπενδύσεων, τὸ ὁποῖον ἐξήγγειλε, ὀφείλει νὰ τὸ ἀναθεωρήσῃ. Καὶ νὰ τὸ ἀναθεωρήσῃ μὲ μίαν ἀκριβοδικαίαν σκέψιν καὶ ἀντίληψιν. Διότι δὲν θὰ εἶναι ὀρθόν, δὲν θὰ εἶναι συμφέρον, τὰ κονδύλια αὐτὰ τὰ ὁποῖα δὲν θέλω μὲ πικρόχολον σκέψιν νὰ τὰ κρίνω, καὶ τὰ ὁποῖα δίδονται πάλιν εἰς τὴν Ἀττικὴν καὶ εἰς τὰς Ἀθήνας, νὰ ἀποτελέσουν τὴν σπονδυλικὴν στήλην τοῦ προγράμματος, ἀλλ’ ἕνα μέρος αὐτῶν νὰ δοθῇ καὶ εἰς τὰς ἐπαρχίας. Μόνον τοιουτοτρόπως θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐλπίσωμεν ὅτι πολὺ συντόμως θὰ προσφέρῃ ὁ Τουρισμὸς ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἀναμένει. (Χειροκροτήματα).

§60Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπ. Πρ. Κυβερν.). Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἄξιος τιμῆς καὶ ἐπαίνου ὁ ἀξιότιμος προλαλήσας ὁ ὁποῖος τόσον ζωηρὰ καὶ τόσον θερμὰ ὑπεστήριξε τὰς τουριστικὰς ἀνάγκας τῆς περιφερείας του. Εἶμαι βέβαιος ὅτι ὅλοι οἱ κύριοι συνάδελφοι, εἰς οἱανδήποτε παράταξιν καὶ ἂν ἀνήκουν, θὰ ἤθελον καὶ αὐτοὶ νὰ ὑποστηρίξουν τὰς ἀναμφισβητήτους ἀνάγκας τῆς περιφερείας των. Αὐτὸ ἀνήκει καὶ εἰς τὸ ἔργον τὸ ὁποῖον ἀσκοῦν οἱ κύριοι συνάδελφοι ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, καὶ ὀρθῶς πράττουν. Ἀλλ’ ἀπὸ κυβερνητικῆς πλευρᾶς, εἶναι ἀνάγκη, ἀπέναντι ὅλου αὐτοῦ τοῦ συνόλου τῶν ἀναγκῶν, νὰ ὑπάρξῃ κάποιος προγραμματισμός, νὰ γίνῃ κἄποια ἱεράρχησις. Καὶ γίνεται μὲ κριτήρια ὅσον τὸ δυνατὸν ἀντικειμενικώτερα, ὥστε, ἔναντι τῶν ἀπείρων ἀναγκῶν τὰς ὁποίας πρέπει νὰ ἐξυπηρετήσῃ ὁ Τουρισμός, καθ’ ἕκαστον ἔτος σταδιακῶς νὰ ἱκανοποιοῦνται αἱ πλέον ἐπείγουσαι. Ὁ κ. συνάδελφος ἐτόνισεν, ὅτι αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ Τουρισμοῦ ἔχουν καλῶς, ὅτι ἡ Γενικὴ Γραμματεία, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τὴν κορυφὴν τοῦ νομικοῦ προσώπου τοῦ Τουρισμοῦ, ἔχει κακῶς. Θέλω νὰ βεβαιώσω τὸν κ. συνάδελφον, ὅτι εἰς αὐτὸ δὲν συμφωνῶ μαζί του. Καὶ εἶμαι βέβαιος ὅτι πολλοὶ κύριοι συνάδελφοι, ἀνήκοντες εἰς τὴν παράταξιν εἰς τὴν ὁποίαν καὶ αὐτὸς ἀνήκει, δὲν θὰ δυνηθοῦν νὰ συμφωνήσουν μαζί του. Διότι τὸ πρόσωπον τὸ ὁποῖον κατέχει τὴν θέσιν αὐτήν, οὔτε ἀπὸ τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν διωρίσθη, οὔτε ἀπὸ τὴν προηγουμένην. Διωρίσθη πολὺ παλαιότερον, ἀπὸ ὀκταετίας, νομίζω, καὶ πλέον. Δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία, ὅτι εἷς ἀνώτατος δημόσιος λειτουργός, ὁ ὁποῖος ἐπὶ ὀκταετίαν ἢ ἐννεαετίαν, δὲν ἐνθυμοῦμαι ἀκριβῶς, ἔχει ἐργασθῆ εἰς τὸν Τουρισμόν, εὐδοκίμως, ἀφ’ ἧς ἐτερμάτισε τὴν θητείαν του ὡς βουλευτοῦ ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, εἶναι ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος προσέφερε καὶ προσφέρει πολυτίμους ὑπηρεσίας εἰς τὸν Τουρισμόν, ὑπηρετήσας ὑπὸ διαφόρους Κυβερνήσεις, αἱ ὁποῖαι ὅλαι τὸν διετήρησαν εἰς τὴν θέσιν του. Ἀλλ’ ὅτι τὰ πράγματα τοῦ Τουρισμοῦ δὲν ἔχουν ἰδεωδῶς καλά, ἀγαπητοὶ κύριοι συνάδελφοι, εἰς αὐτὸ οὐδεὶς θὰ διαφωνήσῃ. Ὁ Τουρισμὸς εὑρίσκεται εἰς τὰ σπάργανα καὶ ὅλοι προσπαθοῦμεν νὰ κάμωμεν τὸ καλύτερον. Τὸ γεγονὸς ὅμως, ὅτι διαπιστώνει ὁ κ. συνάδελφος ὅτι ἔχουν κακῶς τὰ πράγματα, θὰ ἔπρεπε νὰ τὸν ὁδηγήσῃ εἰς ἀντίστροφον συμπέρασμα ἀπὸ ἐκεῖνο εἰς τὸ ὁποῖον ἠθέλησε νὰ καταλήξῃ. Τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν εἰσάγω νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου ζητῶ νὰ μεταβληθῇ ἐνδεχομένως ἡ σύνθεσις τοῦ ἀνωτάτου ὀργάνου, τὸ ὁποῖον εἶναι ὑπεύθυνον διὰ τὰ κακῶς ἔχοντα, δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ἀντιτίθεται εἰς τὴν μεταβολὴν τῶν κακῶς κειμένων. Ἢ, κύριε εἰσηγητά, ἔχουν καλῶς τὰ πράγματα καὶ τότε ὀρθῶς πρέπει νὰ μείνωμεν εἰς τὴν σημερινὴν κατάστασιν ἢ δὲν ἔχουν καλῶς καὶ τότε πρέπει νὰ ἐκτιμήσητε τὴν προσπάθειαν τῆς μεταβολῆς, τὴν ὁποίαν ἡμεῖς ἐπιζητοῦμεν. Πέραν τούτου, λυποῦμαι, ὅτι δὲν μᾶς ἐφωτίσατε ἐπὶ τοῦ περιεχομένου τοῦ νομοσχεδίου. Προσεπαθήσατε νὰ ἀναπτύξητε τὸ θέμα τοῦ τουριστικοῦ προγράμματος. Θὰ ἤμην εὐτυχής, ἐὰν ὑμεῖς, καταγόμενος ἀπὸ μίαν κατ’ ἐξοχὴν τουριστικὴν περιφέρειαν, ἐκάματε μίαν ἐπερώτησιν, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ μοῦ ἐδίδετο ἀφορμὴ νὰ σᾶς ἐξηγήσω, διατὶ καὶ πῶς καὶ διὰ ποίους λόγους διεμορφώθη ὡς διεμορφώθη τὸ πρόγραμμα. Ἀλλὰ καθ’ ἣν ὥραν ψηφίζεται ἕνα νομοσχέδιον, διοικητικῆς φύσεως, θὰ παρεκάλουν νὰ μείνωμεν ἐντὸς τοῦ θέματος. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ συζητοῦμεν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὴν ὀργάνωσιν τοῦ Τουρισμοῦ καὶ νὰ παρεκκλίνωμεν αὐτῆς τῆς συζητήσεως, διὰ νὰ συζητήσωμεν, ἐὰν κακῶς ἐπρογραμματίσθησαν ἔργα, ἢ ἐὰν δὲν ἐπρογραμματίσθησαν ἔργα διὰ τὴν τάδε περιφέρειαν. Παρακαλῶ θερμῶς τοὺς κ. κ. συναδέλφους, νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου καὶ νὰ ἐντοπισθῇ ἡ ἐπίκρισις εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὸ νομοσχέδιον.

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Μαῦρος, ἔχει τὸν λόγον.

§62Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Αὐτὸ ποὺ ἐζητήθη ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ. Ἐξ ἀφορμῆς οἱουδήποτε νομοσχεδίου εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ συζητοῦμεν θέματα κυβερνητικῆς πολιτικῆς, διότι, οὐδέποτε τὰ προγράμματα ἔρχονται πρὸς συζήτησιν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Τὰ πληροφορούμεθα ἀπὸ τὰς ἐφημερίδας. Πότε θέλετε νὰ κρίνῃ ἡ Βουλή, ἐὰν ἕνα πρόγραμμα ἔχῃ συνταχθῆ καλῶς, ἢ ὄχι, παρὰ ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ἑνὸς νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἔχει σχέσιν μὲ τὸν Τουρισμόν; Εἴπατε, ὅτι ὀφείλετε ἔπαινον εἰς τὸν κ. Κρασαδάκην, ὅπως καὶ εἰς κάθε ἄλλον βουλευτήν, ὁ ὁποῖος φέρει τὰ θέματα ποὺ ἐνδιαφέρουν τὴν ἰδιαιτέραν του περιφέρειαν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Ἡ Κρήτη δὲν εἶναι μία περιοχὴ τουριστικὴ καὶ ἔχει ἐγκαταλειφθῆ καὶ ἐγκαταλείπεται κατὰ σύστημα ἀπὸ τὰς τελευταίας Κυβερνήσεις. Ἡ Κρήτη εἶναι τὸ μέγιστον τουριστικὸν κέντρον τῆς Χώρας καὶ ἐπὶ πλέον ἔχει καὶ ἕνα ἄλλον λόγον, ὁ ὁποῖος πρέπει νὰ τῆς ἐξασφαλίζῃ μίαν εἰδικὴν μεταχείρισιν. Εἰσφέρει κατὰ κεφαλὴν διπλάσιον ποσὸν ἀπὸ ὅ,τι οἱαδήποτε ἄλλη περιοχὴ τοῦ Κράτους. Κύριε Ὑπουργέ, θὰ ἦτο ἐνδεδειγμένον, θὰ ἦτο ἐπιβεβλημένον, μετὰ τὰ πελώρια σφάλματα, τὰ ὁποῖα διεπράξατε, κατὰ τὸ προηγούμενον ἔτος ὡς Κυβέρνησις...

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μαῦρε, ἐπὶ τοῦ θέματος.

§64Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Μὲ συγχωρεῖτε, κύριε Πρόεδρε, θὰ ἦτο ἐπιβεβλημένον...

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Μαῦρε, νὰ εἴμεθα ἐν τάξει μὲ τὸν Κανονισμόν...

§66Γ. ΜΑΥΡΟΣ. .. μετὰ τὰ πελώρια σφάλματα, τὰ ὁποῖα ἐκάματε καὶ ἀναγκάζεσθε σήμερον νὰ διαθέτετε κονδύλια ἐπενδύσεων διὰ τὸ οἰκονομικὸν ἔτος 1957, διότι σήμερον κάμνετε διάθεσιν κονδυλίων διὰ τὸ 1957—ἐὰν δὲν τὸ ἠξεύρετε σᾶς τὸ πληροφορῶ ἐγὼ — καὶ αὐτὸ ὀφείλεται εἰς τὰ μεγάλα περιθώρια, τὰ ὁποῖα ἡ φορολογία ἔδωσεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ ὅπως θὰ μάθῃ ἡ Βουλὴ μετ’ ὀλίγον ἡ τελικὴ ἀπόφασις, εἰς τὴν ὁποίαν διεφώνησα μὲ τὸν κ. Ὑπουργὸν Συντονισμοῦ, πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν, εἶναι ὑπὲρ ἡμῶν, διότι τὸ ὕψος τῶν ἐπενδύσεων εἶναι 2.150, τὸ οἰκονομικὸν ἔτος ἔκλεισεν εἰς τὰς 20 Ἰανουαρίου, ἐνῷ συνήθως κλείει εἰς τὸ τέλος Φεβρουαρίου καὶ παρὰ τὴν συντόμευσιν αὐτὴν τῶν 40 ἡμερῶν, εἶναι ἐπιβεβλημένον, λέγω καὶ σήμερον ἀκόμη νὰ ἐπικτείνετε τὸ πρόγραμμα τῶν ἐπενδύσεων αὐτῶν καὶ νὰ δώσητε καὶ εἰς τὴν Κρήτην, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δικαιοῦται.

§67Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπ. Πρ. Κυβερν.). Κύριε Πρόεδρε, δὲν δέχομαι ὅτι ὑπῆρξεν ἄδικος μεταχείρισις διὰ τὴν Κρήτην. Ἐζήτησα τώρα νὰ μοῦ φέρουν ἀκριβῶς τὰς ἐπενδύσεις ποὺ ἔγιναν πέρυσι καὶ ἐφέτος εἰς τὴν Κρήτην, διὰ νὰ κάμωμεν σύγκρισιν μὲ τὰς ἐπενδύσεις ποὺ ἔγιναν ἀπὸ ἄλλας Κυβερνήσεις ὡς καὶ αὐτὰς ποὺ ἔγιναν εἰς τὰς ἄλλας περιοχὰς τῆς Χώρας. (Διαμαρτυρίαι). Δὲν ἀμφισβητῶ τὴν τουριστικὴν σημασίαν τῆς Κρήτης, δι’ αὐτὸ καὶ ἐδαπανήθησαν κατὰ τὴν τελευταίαν 4ετίαν πολλὰ διὰ τὸν Τουρισμὸν τῆς Κρήτης.

§68Π. ΒΑΡΔΙΝΟΓΙΑΝΝΗΣ. Ποῦ;

§69Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπ. Πρ. Κυβερν.). Θὰ τὰ ἴδητε καὶ θὰ τὰ ἀκούσητε. Δὲν ἐφανταζόμην, ὅτι ἐρχόμενος ἐδῶ νὰ συζητήσω περὶ τοῦ ἐὰν ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Τουριστικῆς Ἀστυνομίας θὰ προέρχεται ἐκ τῆς Χωροφυλακῆς, ἢ ἐκ τῆς Ἀστυνομίας Πόλεων, δὲν ἐφανταζόμην, ὅτι θὰ συζητούσαμεν τὸ ὅλον πρόγραμμα τῶν ἐπενδύσεων τοῦ Τουρισμοῦ, μὲ τὸ παράπονον μάλιστα, ὅτι, δὲν προσήχθη προηγουμένως τοῦτο πρὸς συζήτησιν εἰς τὴν Βουλήν. Ἀπὸ ποῦ, κύριε Μαῦρε, ὅτι εἶναι δυνατὸν τὰ προγράμματα ἐπενδύσεων, ἢ τὰ προγράμματα οἱουδήποτε Ὑπουργείου, νὰ ἔρχωνται πρὸ τῆς ἐκτελέσεώς των;...

§70ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἀπὸ τὸ Σύνταγμα.

§71Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπ. Πρ. Κυβερν.). Δὲν εἶναι προϋπολογισμός, πρόγραμμα εἶναι.

§72Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Τὸ Σύνταγμα τὸ ὁρίζει.

§73Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπ. Πρ. Κυβερν.). Τόσα χρόνια ποὺ ἐκάμαμεν προγράμματα ἐπενδύσεων καὶ ἐκάματε καὶ σεῖς ἐφέρατε ποτὲ τὸ πρόγραμμα ἐπενδύσεων εἰς τὴν Βουλήν, διὰ νὰ ἐγκριθῇ, προτοῦ ἐκτελεσθῇ;

§74Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Μαζὶ μὲ τὸν Προϋπολογισμὸν κατατίθεται καὶ τὸ πρόγραμμα ἐπενδύσεων.

§75Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κατετέθη τὸ πρόγραμμα ἐπενδύσεων, εἰς τὴν Βουλήν, ἢ οἱ κύριοι συνάδελφοι τὸ ἔμαθον ἀπὸ τὰς ἐφημερίδας; Γνωρίζομεν, ὅμως, ὅλοι καλῶς, ὅτι δὲν ἠμπορεῖτε νὰ κάμνετε κεχωρισμένον Προϋπολογισμὸν καὶ πρόγραμμα ἐπενδύσεων. Δὲν θέλετε, ὅμως νὰ ἔλθῃ τὸ θέμα ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, διότι θὰ ἀκούσητε πράγματα δυσάρεστα. Δι’ αὐτὸ ἀποφεύγετε τὴν συζήτησιν.

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Βρανόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§77Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, τὰ Κράτη, τὰ ἔχοντα ἀρχαιότητας, καὶ φυσικὰς καλλονάς, διὰ τὴν αὔξησιν τῆς τουριστικῆς αὐτῶν κινήσεως, καταβάλλουσι συνεχεῖς καὶ συντονισμένας ἐνεργείας διὰ τὴν προσέλευσιν ξένων, ἐπ’ ὠφελείᾳ τῆς ἐθνικῆς αὐτῶν οἰκονομίας. Ἡ χώρα μας, ἡ ὁποία κατακλύζεται ἀπὸ τὰς σπανίας ἀρχαιότητάς της, δείγματα τῆς ἐνδόξου ἱστορίας της, ἀπὸ τὰ γραφικὰ νησιά της, τὶς δαντελλένιες ἀκρογιαλιές της καὶ τὶς σπάνιες καὶ ἄφθονες φυσικές της καλλονές, ἀπὸ ἀνεξηγήτους αἰτίας, ἐλαχίστην μέριμναν κατέβαλε διὰ τὴν ἀξιοποίησιν τῶν θησαυρῶν της τούτων καὶ τὴν δημιουργίαν τουριστικῆς συνειδήσεως εἰς τοὺς πολίτας τοὺς ἐρχομένους τοὐλάχιστον εἰς ἐπαφὴν μὲ τοὺς ξένους καὶ τοῦτο ἐπὶ ζημίᾳ τῆς δημοσίας ἡμῶν οἰκονομίας. Εἰδικῶς ὁ νόμος 1624) 1951 λαμβάνει μέριμναν διὰ τὴν ὀργάνωσιν καὶ προαγωγὴν τοῦ Τουρισμοῦ ἐν Ἑλλάδι, ἀλλὰ τὰ μέχρι τοῦδε ἀποτελέσματα ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς του δὲν ἦσαν καὶ τόσον ἱκανοποιητικά, παρὰ τὰς ὡς ἄνω θαυμασίας ἀρχαιολογικὰς καὶ φυσικὰς καλλονάς, τῆς χώρας μας, καὶ τὰς ἀξιεπαίνους καὶ μέχρις αὐτοθυσίας προσπαθείας τῶν κατωτέρων καὶ ἀνωτέρων ὑπαλλήλων τοῦ Ε.Ο.Τ. Φέρω ὡς παράδειγμα τὴν Γαλλίαν. Ἀπὸ στατιστικὴν πληροφοροῦμαι ὅτι τὸ ἔτος 1955–66 εἰσῆλθον 5½ ἑκατομμύρια ξένοι, ἐξ ὧν 450.000 μὲ τὰ ἰδιόκτητα αὐτοκίνητά των. Ὥστε τότε νὰ δημιουργηθῇ ἕνα τεράστιον θέμα συμφορήσεως τῆς κυκλοφορίας εἰς τὰς λεωφόρους τῶν Παρισίων. Τὸν ἴδιο χρόνον εἰς τὴν Ἰταλίαν εἶχον 9 ἑκατομ. εἴσοδον ξένων μὲ κίνησιν ἰδιωτικῶν αὐτοκινήτων 510 χιλ. Ἐν Ἑλλάδι τὰ δύο τελευταῖα χρόνια παρετηρήθη πράγματι σημαντικὴ αὔξησις ξένων. Ἔχομεν, ὅμως, πολλὰς ἐλλείψεις, καὶ πρὸ παντὸς ἔλλειψιν ἐναρμονήσεως τῶν διαφόρων ὑπηρεσιῶν, ποὺ ὑπάγονται εἰς τὰ διάφορα Ὑπουργεῖα καὶ εἶναι ἄξιος ἰδιαιτέρου ἐπαίνου ὁ κ. Ὑπουργὸς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος μὲ τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου θέλει νὰ ρυθμίσῃ ὡρισμένα πράγματα, τὰ ὁποῖα ἦσαν μέχρι τοῦδε ἐκκρεμῆ, διὰ νὰ ἀνταποκριθῇ ὁ Ὀργανισμὸς Τουρισμοῦ εἰς τὰς προσδοκίας, ποὺ ἐπ’ αὐτοῦ ἐστήριξε τὸ Κράτος. Νομίζω, κύριοι, ὅτι εἰς τὴν Χώραν μας δὲν θὰ ἐξασφαλίσωμεν, τοὐλάχιστον εἰς τὴν ἀρχήν, τὴν εἴσοδον τῶν πολὺ πλουσίων τουριστῶν, διότι αὐτοὶ ὡς γνωστόν, προτιμοῦν τὴν Γαλλικὴν καὶ τὴν Ἰταλικὴν Ριβιέραν, ἀλλὰ ἠμποροῦμε ἐδῶ μὲ τὴν λῆψιν ὡρισμένων μέτρων νὰ προσελκύσωμεν μέγα ἀριθμὸν τῶν μέσων τουριστῶν, οἱ ὁποῖοι, ὅταν ἔχωμεν καλοὺς δρόμους, καλὰ ξενοδοχεῖα, ὄχι ὅμως, μόνον ἐν Ἀθήναις, ἀλλὰ ἰδίως εἰς τὰς ἐπαρχίας καὶ ἔτι περισσότερον ἐκεῖ ποὺ κεῖνται οἱ ἀρχαιολογικοὶ χῶροι, τὸ ζεστὸ καὶ κρύο νερὸ εἰς αὐτὰ τὸ καθαρὸ σεντόνι καὶ ὅλα τὰ ἄλλα, τὰ ὁποῖα ἀπαιτεῖ ὁ σύγχρονος πολιτισμός, ἐὰν ὅλα αὐτὰ γίνωσιν, ἔχω ἀπόλυτον πεποίθησιν, ὅτι θὰ ἔχωμεν τεραστίαν αὔξησιν τῶν εἰσερχομένων τουριστῶν εἰς τὴν χώραν μας. Βλέπω ἐν τῷ νομοσχεδίῳ, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς συνιστᾷ 12– μελὲς Συμβούλιον ἐξ ἀνωτάτων, λέγει, κρατικῶν λειτουργῶν καὶ εἰδικευμένου προσωπικοῦ περὶ τὰ τουριστικὰ θέματα. Εἶναι ἀληθές, ὅτι πρέπει τὰ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα θὰ ἀνήκουν εἰς τὸ Ἀνώτατον Διοικητικὸν Συμβούλιον νὰ εἶναι κατὰ πλειονότητα δημόσιοι ὑπάλληλοι εἰδικοὶ περὶ τὰ τουριστικά; Ἀλλά, κύριε Ὑπουργέ, νομίζω ὅτι καὶ ἡ συμμετοχὴ εἰς τὸ Διοικητικὸν τοῦτο Συμβούλιον τῶν ὠργανωμένων Ξενοδοχειακῶν καὶ ἰδίᾳ Βιομηχανικῶν καὶ Βιοτεχνικῶν Ἐπιμελητηρίων καὶ Ἀνωτάτης Συνομοσπονδίας Ἐπαγγελματιῶν Ἑλλάδος, εἶναι ἀπαραίτητος. Καὶ τοῦτο διότι αὗται ἔρχονται εἰς τακτικὴν καὶ εἰς ἄμεσον ἐπαφὴν μὲ τοὺς τουρίστας. Βλέπω, ἐπίσης, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι παρέχετε διὰ τοῦ νομοσχεδίου σας ὡρισμένας φορολογικὰς διευκολύνσεις εἰς τὰ ξενοδοχεῖα ὕπνου, πολυτελείας Αʹ, Βʹ, Γʹ καὶ Δʹ τάξεως. Νομίζω, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι τὰς ἀτελείας αὐτάς, διότι τοῦτο ἐπιβάλλει ἡ τουριστικὴ ἀνάγκη, πρέπει νὰ τὰς ἐπεκτείνητε καὶ εἰς τὰ κέντρα πολυτελείας, καὶ Αʹ κατηγορίας, ποὺ εἶναι τὰ ἑστιατόρια, τὰ γαλακτοπωλεῖα, τὰ καφενεῖα καὶ τὰ κέντρα διασκεδάσεως. Καὶ εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐπεκταθῶσιν, διότι ὅταν δίδετε εἰς τὰ ξενοδοχεῖα ὕπνου ὄχι μόνον πολυτελείας, ἀλλὰ καὶ τῆς Αʹ κατηγορίας, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ ἐπεκταθῇ καὶ εἰς τὰ καταστήματα αὐτά, τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται εἰς ἄμεσον ἐπαφὴν μὲ τοὺς τουρίστας, ὡς προανέφερον. Ἐπαφίεμαι εἰς τὴν κρίσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν νὰ υἱοθετήσῃ τὴν πρότασίν μας ταύτην, ἡ ὁποία ἐκτὸς τῶν ἄλλων εἶναι καὶ ἔργον, νομίζω, ἰσότητος καὶ δικαιοσύνης, μεταξὺ τῶν ἐπαγγελματιῶν τῆς Χώρας μας. Ἐπίσης, ἤθελον νὰ συστήσω εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, νὰ αὐξήσῃ κατά τι τὸν ἀριθμὸν τῶν τουριστικῶν Σχολῶν. Εἶναι ἀνάγκη νὰ γίνῃ εἰδικὴ ἐκπαίδευσις τοῦ προσωπικοῦ τῶν διαφόρων ἐπιχειρήσεων, διότι αἱ ὑπάρχουσαι, νομίζω, δύο Σχολαί, δὲν εἶναι ἐπαρκεῖς. Εἶναι ἀνάγκη νὰ αὐξηθοῦν, διότι τὸ προσωπικὸν τῶν διαφόρων ἐπαγγελματικῶν τάξεων δὲν ἔχει, δυστυχῶς, εἰδικῶς ἐκπαιδευθῆ. Ἐπίσης, συμφωνῶ μὲ τὸν ἀξιότιμον κ. εἰσηγητὴν τῆς μειοψηφίας, ἐκλεκτὸν συνάδελφον κ. Κρασαδάκην, μὲ τὴν πρότασίν του ὅπως συσταθῇ Εἰδικὸν Ὑφυπουργεῖον Τουρισμοῦ, εἰς τὸ ὁποῖον νὰ ὑπαχθῶσιν ὅλαι αἱ δημόσιαι, δημοτικαί, κοινοτικαί, λιμενικαί, ἀστυνομικαὶ Ἀρχαί, διότι μόνον δι’ ἑνὸς εἰδικοῦ προσώπου, τὸ ὁποῖον θὰ προέρχεται ἐκ τοῦ Κοινοβουλίου θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ σύστημα ἐπ’ ὠφελείᾳ τῆς τουριστικῆς κινήσεως τῆς Χώρας. Τέλος, ἔρχομαι εἰς τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον ἔθιξεν ὁ συνάδελφος κ. Ἀποσκίτης, τὸ θέμα, δηλαδή, τῶν Διευθυντῶν τῆς Τουριστικῆς Ἀστυνομίας. Δὲν γνωρίζω ποῖον θὰ ἔχῃ Διευθυντὴν ὁ κ. Ὑπουργὸς εἰς τὴν Διεύθυνσιν τῆς Τουριστικῆς Ἀστυνομίας, τὴν ὁποίαν ἱδρύει καὶ ἡ ὁποία ὑπάγεται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως. Γνωρίζετε ὅτι εἶμαι δύο χρόνια εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ ἀγαπῶ ἐξ ἴσου καὶ τὰ δύο Σώματα Ἀσφαλείας, προσέφερον δὲ ἀμφότερα ὑψίστας ὑπηρεσίας εἰς τὴν Πατρίδα καὶ δὲν πρέπει νὰ τὰ πικράνωμεν. Εἶναι ἐθνικὴ ἀνάγκη νὰ ὑπάρχῃ στενὴ καὶ ἀδελφικὴ συνεργασία μεταξὺ τῶν δύο Σωμάτων Ἀσφαλείας, διότι ἄνευ αὐτῆς δὲν θὰ ὑπάρξῃ οὔτε πρόληψις, οὔτε καταστολὴ τοῦ ἐγκλήματος. Ἑπομένως, ἀφήνω τὸν κ. Ὑπουργόν, μὲ τὴν τεραστίαν του πεῖραν καὶ τὴν ἀγάπην του πρὸς τὰ δύο Σώματα, νὰ ρυθμίσῃ τὸ θέμα τοῦτο, ἀλλὰ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω ὅτι ἡ ὑπάρχουσα κατάστασις διαρκεῖ ἀπὸ 35ετίας, ἑπομένως τὸ θέμα χρήζει μεγάλης προσοχῆς, κατὰ τὴν ρύθμισίν του. Εἶπεν ὁ συνάδελφος κ. Ἀποσκίτης, ὅτι ὁ Διευθυντὴς τῆς Τουριστικῆς Ἀστυνομίας ποὺ ἐπῆγεν εἰς Τρίπολιν, ἐδημιούργησε ζητήματα. Ὁ κ. συνάδελφος πρέπει νὰ γνωρίζῃ ὅτι τὰ ὄργανα τῆς Τουριστικῆς Ἀστυνομίας λαμβάνουν ὁδηγίας καὶ διαταγὰς ἀπὸ τὸν Διευθυντήν των, ὅστις εἶναι ὁ Διευθυντὴς τῆς Τουριστικῆς Ἀστυνομίας, ὁ ὁποῖος προΐσταται μικτῆς ὑπηρεσίας, ἀποτελουμένης καὶ ἀπὸ ὄργανα τῆς Χωροφυλακῆς, καὶ ἀπὸ ὄργανα τῆς Ἀστυνομίας Πόλεων.

§78Κ. ΑΠΟΣΚΙΤΗΣ. Ὁ κ. Νέρης ἐπῆγεν εἰς τὴν Τρίπολην, προέβη εἰς ἐρεύνας καὶ ἐξέδωκεν ἐντολὰς καὶ διαταγάς, χωρὶς κἂν νὰ ἔχῃ ἐπισκεφθῆ τὸν Ἀνώτερον Διοικητὴν τῆς πόλεως. Πρόκειται, συνεπῶς, περὶ συγκεκριμένου περιστατικοῦ.

§79Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν θέλω νὰ θέσω εἰς ἀμφιβολίαν αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγετε, ἀλλὰ πρέπει νὰ εἴπω ὅτι ὁ κ. Νέρης εἶναι λεπτὸς ἀξιωματικός, εἶναι ὁ ἱδρυτὴς τῆς Τουριστικῆς Ἀστυνομίας καὶ δὲν νομίζω ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπέπεσεν εἰς τόσον σοβαρὸν ὑπηρεσιακὸν σφάλμα.

§80Π. ΝΤΕΝΤΙΔΑΚΗΣ. Ἡ ἐπέμβασίς του θὰ ἦτο σχετικὴ μὲ τὴν καθαριότητα καὶ ὅτι θὰ εἶχε σχέσιν μὲ τὰ ἀστυνομικὰ καθήκοντα τοῦ Διευθυντοῦ τῆς πόλεως.

§81Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τέλος, κάμνω ἔκκλησιν διὰ τὸ θέμα αὐτὸ νὰ τὸ προσέξητε, διότι εἶναι πολὺ λεπτό. Ἀφήσατε τὰ Σώματα Ἀσφαλείας νὰ διαβιοῦν ἀδελφικῶς ἐπ’ ἀγαθῷ ὄχι μόνον τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας, ἀλλὰ γενικώτερον τῆς Πατρίδος. (Χειροκροτήματα). (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Ι. Λαυρεντίδης).

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Χαβίνης, ἔχει τὸν λόγον.

§83Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Κύριοι βουλευταί, δὲν θὰ σᾶς ἀπασχολήσω μὲ τὴν μεγάλην σημασίαν ποὺ ἔχει ὁ Τουρισμὸς εἰς τὴν Ἑλλάδα, διότι τοῦτο εἶναι γνωστὸν εἰς ὅλους. Ὁ Τουρισμὸς δὲν εἶναι μόνον ἐξωτερικός, ἀλλὰ καὶ ἐσωτερικός, καὶ τὸ Κράτος πρέπει νὰ μεριμνᾷ, ὥστε ὅλα τὰ σημεῖα τῆς Χώρας νὰ ὑποστηρίζωνται κατὰ τρόπον ὥστε νὰ δύνανται νὰ ἀποδίδουν. Ἡ Κυβέρνησις ἐδημοσίευσεν ἕνα τριετὲς πρόγραμμα Τουρισμοῦ, διὰ τὸ ὁποῖον θὰ δαπανήσῃ 887 ἑκατομμύρια, ἐξ ὧν 312 ἑκατομμύρια διὰ τὸ 1958. Ἀναφέρονται εἰς τὸ πρόγραμμα τοῦτο τὰ κυριώτερα τῶν ἔργων. Ἐάν, κύριοι βουλευταί, μελετήσητε τὸ πρόγραμμα, δὲν θὰ ἴδητε οὐδαμοῦ ὅτι ὑπάρχει Νομὸς Πρεβέζης. Ὑπάρχει ἕνα δίκαιον παράπονον τῆς περιφερείας αὐτῆς, διότι ἐπὶ μίαν 5ετίαν, ἀπὸ τοῦ 1952, ὅταν ἦλθεν εἰς τὴν Ἀρχὴν ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμός, παρημελήθη τελείως. Φαίνεται ὅτι ἡ Κυβέρνησις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ, καὶ ἡ σημερινή, ἀγνοεῖ ὅτι ὑπάρχει Νομὸς Πρεβέζης. Τὸ 1957 ἐνῷ εἰς τοὺς λοιποὺς Νομοὺς τῆς Ἠπείρου ἐδόθησαν πιστώσεις διὰ γενικὰ ἔργα, εἰς τὸν Νομὸν Ἰωαννίνων 44 ἑκατομμύρια, εἰς τὸν Νομὸν Θεσπρωτίας 19 ἑκατομμύρια, εἰς τὸν Νομὸν Ἄρτης 22 ἑκατομμύρια, εἰς τὸν Νομὸν Πρεβέζης ἐδόθησαν μόνον 3.200.000. Εἰς τὸ πρόγραμμα τῶν ἐπενδύσεων τοῦ ἔτους 1958 ἔχουν ἀναγραφῆ — διὰ τὴν ἐκτέλεσιν ἔργων εἰς τὴν Ἤπειρον 89.600.000 δραχμαί, αἱ ὁποῖαι ἰδοὺ πῶς κατανέμονται κατὰ Νομούς: Νομὸς Ἰωαννίνων 60 ἑκατομμύρια, Νομὸς Θεσπρωτίας 37 ἑκατομμύρια, νομὸς Ἄρτης 27 ἑκατομύρια καὶ Νομὸς Πρεβέζης 7.413.000 διὰ μικρὰ κοινωφελῆ ἔργα, σχολεῖα κ.λ.π. Διὰ τὸν Τουρισμὸν οὔτε μία πεντάρα ἐδόθη εἰς τὸν Νομὸν Πρεβέζης. Δικαίως, λοιπόν, ὁλόκληρος ὁ πληθυσμὸς τοῦ Νομοῦ Πρεβέζης διαμαρτύρεται ἐντονώτατα. Τηλεγραφήματα ἔφθασαν μέχρι τῆς Βουλῆς καὶ εἰς ἡμᾶς, διὰ τῶν ὁποίων αἱ Ὀργανώσεις καὶ ὅλος ὁ πληθυσμὸς διαμαρτύρονται διὰ τὴν ἄδικον κατανομὴν τῶν πιστώσεων, ἡ ὁποία μαρτυρεῖ τὴν περιφρόνησιν τοῦ Κράτους πρὸς τὸν Νομὸν Πρεβέζης. Κύριοι βουλευταί, ὑπάρχει εἰς τὸν Νομὸν Πρεβέζης, ἡ ὡραία Πάργα, εἰς μίαν θαυμασίαν τοποθεσίαν, αὐτὴ ἡ δυστυχισμένη Πάργα, ἡ ὁποία εἶναι κτισμένη σὲ ἕνα ὄμορφο λιμάνι ἀνοικτό, μὲ γραφικὰ νησάκια, μὲ μικρὲς ἐκκλησίες, μὲ πολιτισμένον λαόν, Εὐρωπαϊκὸν λαόν. Ἔχει ἡ Πάργα, κύριοι συνάδελφοι, ἕνα κληροδότημα εἰς τὴν Τεργέστην, ἐκ τοῦ ὁποίου διαθέτει σήμερον 400.000. Ἐπὶ 2 –3 χρόνια τώρα παρακαλεῖται ἐπιμόνως ἡ Κυβέρνησις καὶ δι’ ἐμοῦ καὶ δι’ ἄλλων συναδέλφων, νὰ τῆς δοθοῦν ἄλλαι 400.000 διὰ νὰ ἀνεγερθῇ ἕνα συγχρονισμένο ξενοδοχεῖον εἰς μίαν ὡραιοτάτην τοποθεσίαν. Ἀποτελεῖ σήμερον ἡ Πάργα τόπον ἀναψυχῆς δι’ ὅλην τὴν περιφέρειαν καὶ διὰ πολὺν ξένον κόσμον, ἀρκεῖ νὰ σᾶς εἴπω ὅτι κάθε χρόνον γίνονται εἰς τὴν Πάργαν κατασκηνώσεις ἑκατοντάδων Γάλλων καὶ ἄλλων ξένων τουριστῶν, πληροφοροῦμαι δὲ ὅτι οἱ Γάλλοι σκέπτονται νὰ κάμουν ἐκεῖ μονίμους ἐγκαταστάσεις καὶ ἐξηγόρασαν ἤδη μίαν περιοχήν. Ἐὰν ἐγίνετο καὶ τὸ ξενοδοχεῖον, ἡ τουριστικὴ κίνησις θὰ ἦτο ἀπείρως μεγαλυτέρα. Καὶ ὅμως, κύριοι συνάδελφοι, παρὰ τὰς ἐκκλήσεις μας, παρὰ τὰς προσπαθείας μας, τὸ Κράτος, ἡ Κυβέρνησις δὲν δίδει τὰς 400.000 αἱ ὁποῖαι προστιθέμεναι εἰς τὸ εἰσόδημα ἐκ τοῦ κληροδοτήματος, θὰ ἦσαν ἐπαρκὴς οἰκονομικὴ βάσις διὰ τὴν ἀνέγερσιν τοῦ ξενοδοχείου. Ἡ ἄρνησις τῆς Κυβερνήσεως νὰ διαθέσῃ τὸ ποσὸν αὐτό, ἀποτελεῖ περιφρόνησιν πρὸς τὴν πόλιν καὶ πρὸς τὸν πληθυσμὸν τῆς περιοχῆς, ὁ ὁποῖος ἀποδοκιμάζει ἕνεκα τούτου τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὴν συμπεριφοράν της αὐτήν, ἡ ὁποία κατήντησε πλέον ἀνυπόφορος. Σᾶς λέγω εἰλικρινῶς, ὅτι εἶναι ἀνάστατος ἡ πόλις τῆς Πρεβέζης καὶ ὁλόκληρος ὁ πληθυσμὸς τοῦ Νομοῦ αὐτὴν τὴν στιγμήν, διότι ἔναντι τοῦ ποσοῦ τῶν 132 ἑκατομμυρίων τὰ ὁποῖα διετέθησαν διὰ τὸ 1958 διὰ τὴν Ἤπειρον, μόνον 7.413.000 διετέθησαν διὰ τὴν Πρέβεζαν. Παρεκάλεσα καὶ πέρυσι, παρεκάλεσα καὶ ἐφέτος τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως, νὰ δώσῃ αὐτὸ τὸ ποσὸν τῶν 400.000 διὰ τὸ ξενοδοχεῖον τῆς Πάργας. Ἡ παράκλησίς μου δὲν εὗρεν ἀπήχησιν. Ἴσως νὰ μὴ πταίῃ ὁ κ. Ὑπουργός, διότι γνωρίζομεν ὅτι τὰς πιστώσεις τὰς προσδιορίζει καὶ τὰς κατανέμει ὁ κ. Πρωθυπουργός. Δὲν θέλω νὰ πιστεύσω ὅτι αὐτὸ γίνεται διότι ἡ Πρέβεζα δὲν ψηφίζει τὴν κυβερνῶσαν παράταξιν. Ἀλλὰ σᾶς πληροφορῶ ὅτι ἐὰν ἐξακολουθήσῃ αὐτὴ ἡ ἄδικος καὶ ἄνισος μεταχείρισις, ἡ Πρέβεζα δὲν θὰ ψηφίσῃ ἀντιβενιζελικοὺς ὄχι μόνον εἰς τὸ μέλλον, ἀλλὰ οὔτε εἰς τὸν ἄλλον κόσμον. Ἔχει δίκαιον ὁ λαὸς τοῦ Νομοῦ Πρεβέζης, νὰ κατέχεται ἀπὸ ἀγανάκτησιν ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία δὲν ἠξεύρω ποῦ θὰ ὁδηγήσῃ. Σᾶς λέγω πλὴν τοῦ θέματος τοῦ ξενοδοχείου τῆς Πάργας καὶ τὸ ἑξῆς: Ὑπάρχει μία τουριστικὴ ὁδὸς ἀπὸ Πρεβέζης εἰς Ἡγουμενίτσαν, ἡ ὁποία παραμένει καὶ χρησιμοποιεῖται σήμερον. Ἀντὶ λοιπόν, νὰ δοθοῦν πιστώσεις διὰ νὰ τελειοποιηθῇ ὁ δρόμος αὐτός, ἐδόθησαν πιστώσεις διὰ τὴν ἀποπεράτωσιν τῆς ὁδοῦ Ἰωαννίνων–Ἡγουμενίτσης. Νομίζουν ὅτι ἐὰν ὁ δρόμος Ἰωαννίνων–Ἡγουμενίτσης θὰ εἶναι καλός, ὅλοι οἱ τουρίσται, ἀποβιβαζόμενοι εἰς τὴν Ἡγουμενίτσαν, θὰ χρησιμοποιοῦν τὴν ὁδὸν Ἡγουμενίτσης–Ἰωαννίνων. Ἐὰν εἴχομεν καὶ τὴν Κορυτσᾶν ἴσως ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐφαντάζετο ὅτι οἱ τουρίσται θὰ ἀνήρχοντο μέχρι τῆς Κορυτσᾶς διὰ νὰ κατέλθουν εἰς Ἀθήνας. Σᾶς πληροφορῶ, ὅμως, κύριοι συνάδελφοι, καὶ κύριε Ὑπουργέ, ὅτι ὅσους δρόμους καὶ ἂν κάμητε, ὁ τουριστικὸς κόσμος θὰ χρησιμοποιήσῃ μόνον τὴν ὁδὸν Ἡγουμενίτσης–Πρεβέζης, ἡ ὁποία συντομεύει τὴν ἀπόστασιν κατὰ 100 χιλιόμετρα. Ἡ Πρέβεζα εἶναι μία ὡραιοτάτη πόλις, μὲ φυσικὰς καλλονάς, μὲ ξενοδοχεῖα πρώτης τάξεως καὶ πολιτισμένον λαόν. Καὶ ὅμως εἶναι πόλις νεκρά. Ὅταν μεταβαίνετε εἰς τὴν Πρέβεζαν νομίζετε ὅτι εὑρίσκεσθε εἰς νεκροταφεῖον. Δὲν βλέπετε ἀνθρώπους νὰ κυκλοφοροῦν εἰς τοὺς δρόμους, ἡ πόλις δὲν ἔχει ζωὴν καὶ ὅλα αὐτὰ διότι ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, ὅπως καὶ ἡ προηγουμένη, δὲν κάμνει τίποτε διὰ νὰ ζωογονήσῃ τὴν πόλιν. Μὲ κάθε τρόπον ἡ Κυβέρνησις ἀφαιρεῖ πᾶσαν κίνησιν ἀπὸ τὴν πόλιν τῆς Πρεβέζης καὶ δικαίως ὁ πληθυσμὸς ἔχει τὴν πεποίθησιν ὅτι διὰ κομματικοὺς λόγους καὶ μόνον γίνεται αὐτὴ ἡ μεταχείρισις. Ἀνῆλθον εἰς τὸ βῆμα, κύριε Ὑπουργέ, διὰ νὰ διαμαρτυρηθῶ δι’ αὐτὴν τὴν περιφρόνησιν πρὸς τὸν Νομὸν Πρεβέζης. Ὅλοι συνηγοροῦμεν ὑπὲρ τῶν τουριστικῶν μέτρων τὰ ὁποῖα λαμβάνει ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις. Ἀλλὰ πρέπει νὰ ὑπάρχῃ δικαία κατανομὴ τῶν πιστώσεων πρὸς ὅλας τὰς περιφερείας τοῦ Κράτους. Δὲν ἀνέχεται ὁ λαὸς τοῦ Νομοῦ Πρεβέζης νὰ θεωρῆται κατώτερος ἀπὸ τὸν λαὸν τῶν ἄλλων Νομῶν. Ἐπὶ 5ετίαν ἔχουν ἐγκαταλειφθῆ τὰ ἐγγειοβελτιωτικὰ ἔργα τοῦ Ἀχέροντος ποταμοῦ, διότι δὲν δίδεται πίστωσις οὔτε μιᾶς δραχμῆς διὰ νὰ γίνουν ἀναχώματα, νὰ σταματήσουν αἱ πλημμύραι. Τὸ Κράτος εἰς τὸν Νομὸν Πρεβέζης θεωρεῖται βάρβαρον καὶ ὄχι πολιτισμένον. Διαμαρτύρομαι, κύριοι συνάδελφοι, μὲ ὅλην τὴν δύναμιν τῆς ψυχῆς μου πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, διὰ τὴν διαγωγὴν αὐτὴν τῆς Κυβερνήσεως, ἔναντι τοῦ πληθυσμοῦ τοῦ Νομοῦ Πρεβέζης. Κύριε Ὑπουργέ, ἀναθεωρήσατε τὸ πρόγραμμά σας καὶ ὡς πρὸς τὸν Τουρισμὸν καὶ ὡς πρὸς τὰς πιστώσεις διὰ τὴν ὁδοποιΐαν καὶ τὰ κοινωφελῆ ἔργα. Διότι δὲν εἶναι παραδεκτὸν ὁ πληθυσμὸς αὐτὸς νὰ καταδικασθῇ εἰς θάνατον ἐπειδὴ δὲν σᾶς ψηφίζει. Μὲ αὐτὴν τὴν συμπεριφοράν σας δὲν θὰ σᾶς ψηφίσῃ ποτέ, νὰ τὸ ἠξεύρετε. (Χειροκροτήματα).

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Σπηλιόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§85Γ. ΣΠΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως ἐδήλωσε πρὸ ὀλίγου, ὅτι διὰ τοῦ νομοθετήματος τὸ ὁποῖον κατέθεσε πρόκειται νὰ ρυθμίσῃ μόνον τὴν διοικητικὴν ὀργάνωσιν τοῦ Τουρισμοῦ. Κύριοι βουλευταί, ὅταν θελήσωμεν νὰ ψηφίσωμεν ἕνα τοιοῦτον Ὀργανισμόν, ὁ ὁποῖος ἔχει τεραστίαν σημασίαν, θὰ πρέπει νὰ ἔχωμεν ἕνα πλῆρες νομοθέτημα, ὥστε νὰ μὴ εὑρισκώμεθα εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἐκφράζωμεν ἀπορίας, ὡς εἰς τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοθέτημα. Συγκεκριμένως διερωτᾶταί τις ἂν θὰ ἔπρεπε νὰ ἐφοδιασθῇ ὁ Ὀργανισμὸς αὐτὸς μὲ τοιαύτην διοικητικὴν ἀσυδοσίαν διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ ἐπιτελέσῃ αὐτὸ τὸ μεγάλο ἔργον. Ἔχει πικρὰν πεῖραν ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἀπὸ τοὺς αὐτονόμους Ὀργανισμοὺς οἱ ὁποῖοι συνεκροτήθησαν καὶ ἐπιδιώκουν μόνον τὴν ἐξυπηρέτησιν τοῦ ἑαυτοῦ των. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις δὲν καταθέσῃ νομοθέτημα, διὰ τοῦ ὁποίου νὰ δυνηθῶμεν νὰ φωτισθῶμεν, καὶ νὰ ὑποδείξωμεν τὰ κατάλληλα μέτρα, τότε δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτύχωμεν εἰς τὸν σκοπὸν τὸν ὁποῖον ἐπιδιώκομεν. Μοὶ ἐδόθη, κύριοι βουλευταί, ἡ εὐκαιρία, ἐπανειλημμένως νὰ εἴπω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ποίαν ἀνακατάταξιν ἔχει πάρει διεθνῶς ὁ Τουρισμὸς σήμερον. Ἄλλοτε, κύριοι βουλευταί, ὁ Τουρισμὸς ἐνετοπίζετο μόνον εἰς τοὺς μεγιστάνας τοῦ πλούτου. Σήμερον, ὅμως, κατὰ τὸ μεγαλύτερον ποσοστόν, ὁ Τουρισμὸς καλύπτεται ἀπὸ τὰς μεσαίας τάξεις. Αὐταὶ αἱ τάξεις εἶναι ἐκεῖναι αἱ ὁποῖαι καλύπτουν ὁλόκληρον τὴν τουριστικὴν κίνησιν καὶ τῆς Ἰταλίας καὶ τῆς Γερμανίας καὶ ὅλων τῶν χωρῶν αἱ ὁποῖαι ἔχουν μελετήσει τὸν Τουρισμόν. Δυστυχῶς, δὲν ἠμποροῦμεν νὰ κατατοπισθῶμεν ἀπὸ τὸ ὑπὸ ψήφισιν νομοσχέδιον ποῖαι εἶναι αἱ ἐπιδιώξεις τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ ἀπὸ διαφόρους συμβάσεις αἱ ὁποῖαι ἔχουν γίνει μέχρι σήμερον πειθόμεθα ὅτι ἐκεῖ τείνουν αἱ προσπάθειαι τῆς Κυβερνήσεως, δηλαδὴ εἰς τὴν δημιουργίαν πολυτελῶν κέντρων, προσιτῶν μόνον εἰς τὸ μικρότερον ποσοστὸν τῶν πολὺ πλουσίων, δηλαδὴ τῶν τάξεων ἐκείνων αἱ ὁποῖαι, δὲν θέλω νὰ τονίσω ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ἀμεληθοῦν, ἀλλὰ δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ἀποτελοῦν τὸν μοναδικὸν στόχον τῆς ὑπηρεσίας τοῦ Τουρισμοῦ. Ἐδῶ τὸ θέμα ἀποκτᾷ τὴν ἰδιορρυθμίαν του, πῶς δηλαδὴ θὰ πρέπει νὰ ὀργανωθῇ ὁ Τουρισμὸς εἰς τὴν Χώραν μας, δεδομένου ὅτι πραγματικὰ μέχρι σήμερον δὲν ἔχομεν μελετήσει τὸ θέμα αὐτό. Εἶναι θέμα ἐντελῶς εἰδικὸν καὶ δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχῃ μελετηθῆ ἀπὸ ἕνα εἰδικὸν ὄργανον. Ἐὰν θελήσωμεν νὰ ἐξετάσωμεν τὶ ζητεῖ ὁ ξένος ἢ ὁ ἐντόπιος τουρίστας, ὁ ὁποῖος ἀπεφάσισε νὰ ταξιδεύσῃ καὶ ὁ ὁποῖος, ἐπὶ τέλους, δὲν ἀνήκει εἰς τὴν μικρὰν αὐτὴν τάξιν τῶν πολὺ πλουσίων. Ζητεῖ νὰ εὕρῃ ἕνα κατάλυμα καθαρόν, ἕνα ἑστιατόριον καθαρὸν καὶ ἕνα μέσον μεταφορᾶς ἄνετον, καθαρὸν καὶ εὔκολον. Δὲν ἠμπορῶ σήμερον νὰ κατηγορήσω τὴν ὑπηρεσίαν Τουρισμοῦ, διότι δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ προσφέρῃ αὐτὰ τὰ ὀλίγα, τὰ ὁποῖα ζητεῖ σήμερον ὁ ταξιδιώτης. Θὰ κατηγορήσω, ὅμως, τὴν ὑπηρεσίαν Τουρισμοῦ, διότι δὲν ἠμπόρεσε νὰ ἐπισημάνῃ τὸ σημεῖον αὐτὸ τῆς καθαριότητος ὡς βασικοῦ συντελεστοῦ ἀναπτύξεως τοῦ Τουρισμοῦ. Διὰ νὰ δείξω πόσον ἡ καθαριότης εἶναι συντελεστικὴ εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ Τουρισμοῦ, θὰ σᾶς ἀναφέρω ὅτι σήμερον εἰς τὰς περισσοτέρας χώρας τῆς Εὐρώπης, εἰς τὴν Γερμανίαν, τὴν Ἰταλίαν καὶ τὴν Γαλλίαν, ὁ ταξιδιώτης ὅταν ἰδίως χρησιμοποιῇ τὸ ἰδιωτικόν του αὐτοκίνητον διὰ νὰ ταξιδεύῃ ἀρκεῖται εἰς μίαν σκηνὴν εἰς τὴν περίφημον καμπύλην καὶ ἀρκεῖται μόνον καὶ μόνον διότι ἔχει τὴν εὐχέρειαν τῆς καθαριότητος τοῦ ἁπλοῦ λουτροῦ καὶ τοῦ καθαροῦ ἑστιατορίου. Δὲν νομίζω ὅτι ἔχομεν φθάσει εἰς τὸ σημεῖον αὐτό. Νομίζω, ὅμως, καὶ πιστεύω ὅτι θὰ ἔπρεπε κατὰ πρῶτον λόγον ἡ ὑπηρεσία Τουρισμοῦ νὰ στρέψῃ τὴν προσοχήν της εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῶν μικρῶν, καθαρῶν ξενοδοχείων καὶ ἑστιατορίων καὶ ἐν γένει τῆς ἐξυγιάνσεως τοῦ τόπου. Ἀπὸ αὐτῆς τῆς ἀπόψεως πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ συζητοῦμεν περὶ εἰδικῆς ὑπηρεσίας Ἀστυνομίας τοῦ Τουρισμοῦ; Πῶς εἶναι δυνατόν, δηλαδή, νὰ ἀποσπάσωμεν ἀπὸ τὴν γενικὴν Ὑγειονομικὴν Ὑπηρεσίαν τοῦ Κράτους ἕνα τμῆμα καὶ νὰ τὸ κάμωμεν τουριστικόν; Πῶς τὸ ἐννοοῦμεν αὐτὸ τὸ πρᾶγμα; Ἤδη ἀνεφέρθη προηγουμένως μία συγκεκριμένη σύγχυσις ἁρμοδιοτήτων μεταξὺ τῶν δύο ὀργάνων Ἀσφαλείας. Νομίζω ὅτι δὲν εἶναι ποτὲ δυνατὸν ὁ Ἐπιθεωρητὴς τῆς Τουριστικῆς Ἀστυνομίας νὰ μὴ ἔλθῃ εἰς σύγκρουσιν μὲ τὸν Ἐπιθεωρητὴν καὶ μὲ τὸν Ἐπόπτην τῶν διαφόρων Ὑγειονομικῶν Ὑπηρεσιῶν τοὺς ὁποίους ἔχει τὸ Ὑπουργεῖον Ὑγιεινῆς ὑπὸ τὸν ἔλεγχόν του. Συνεπῶς μέσα εἰς τὸ γενικὸν πρόγραμμα ἐξυγιάνσεως τοῦ τόπου καὶ δημιουργίας συγχρονισμένου ἐξοπλισμοῦ τῶν κέντρων, τῶν ξενοδοχείων καὶ τῶν ἑστιατορίων, ἐδῶ πιθανῶς νὰ ἔχωμεν τὴν συμπαράστασιν τῶν ὀργάνων Ἀσφαλείας, εἴτε αὐτὰ εἶναι ἡ Ἀστυνομία Πόλεων, εἴτε εἶναι ἡ Χωροφυλακή. Κύριοι συνάδελφοι δὲν γνωρίζω ποῖα εἶναι τὰ μαθήματα τὰ ὁποῖα διδάσκονται τὰ ὄργανα τῆς τάξεως κατὰ τὴν πολυετῆ μάλιστα φοίτησίν των εἰς τὰς Σχολὰς καὶ διερωτῶμαι μήπως ἐπειδὴ ἀκριβῶς πρόκειται περὶ χώρας κατ’ ἐξοχὴν τουριστικῆς, μήπως δὲν θὰ ἔπρεπε παράλληλα πρὸς τὰ πολλὰ αὐτὰ μαθήματά των τὰ ὄργανα αὐτὰ τῆς τάξεως νὰ εἰδικεύωνται εἰς τὸν ἔλεγχον τῆς καθαριότητος τῶν κέντρων, τῶν ξενοδοχείων καὶ τῶν ἑστιατορίων καὶ εἰδικώτερον τῆς καθαριότητος καὶ τοῦ πέριξ χώρου. Βεβαίως τοῦτο προϋποθέτει τὴν ἀντίστοιχον ἀνάπτυξιν τῆς ἐξυγιάνσεως καὶ τῶν κατῳκημένων χώρων καὶ τῶν ἀκατοικήτων χώρων ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Ὑγιεινῆς. Δὲν εἶναι δυνατὸν ἐφ’ ὅσον ὁ Ὀργανισμός, ὁσονδήποτε καὶ ἐὰν ἀναπτυχθῇ ἡ τουριστικὴ Ἀστυνομία, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κάμῃ θαύματα μέσα εἰς τὴν Πρωτεύουσαν τοῦ Κράτους ὅταν τὰ ἀπορρίμματα πετιοῦνται εἰς τὰς παρυφὰς τῆς πόλεως. Θέλω νὰ τονίσω ὅτι θὰ δημιουργήσωμεν μίαν νέαν ὑπηρεσίαν τῆς Τουριστικῆς Ἀστυνομίας καὶ θὰ τὴν φέρωμεν εἰς σύγκρουσιν μὲ ἄλλας ὑπηρεσίας καὶ εἰδικῶς μὲ τὰς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου Ὑγιεινῆς, χωρὶς νὰ ἐπιτύχωμεν τίποτε. Τοῦτο σημαίνει πλήρη ἄγνοιαν τοῦ βασικοῦ συντελεστοῦ τῆς τουριστικῆς ἀναπτύξεως τῆς Χώρας μας. Ἀπέφυγα, νὰ τονίσω καὶ ἐγὼ τὴν οἰκονομικὴν σημασίαν ποὺ ἔχει ὁ Τουρισμὸς διὰ τὴν Χώραν μας, διότι τοῦτο εἶναι γνωστόν, ἀλλὰ θὰ ἤθελα νὰ κάμω μίαν παρατήρησιν: Νομίζω ὅτι δὲν εἶναι ὀρθὸν ἀπὸ δύο ἀπόψεων νὰ λέγωμεν ὅτι ἡ ἀνάπτυξις τοῦ Τουρισμοῦ πρόκειται νὰ μᾶς προσφέρῃ τεράστια οἰκονομικὰ ὀφέλη, νὰ βλέπωμεν δηλαδὴ τὸν Τουρισμὸν εἰς τὴν χώραν μας μόνον ὡς μέσον ἐπιχειρήσεως. Τοῦτο δὲν εἶναι ὀρθὸν καὶ ἰδιαιτέρως πρέπει νὰ προσέξωμεν καὶ ἕνα οὐσιώδη παράγοντα, τὸν ὁποῖον πρέπει νὰ τοποθετοῦμεν κατ’ ἀρχὴν διὰ νὰ ἴδωμεν πῶς ἀκριβῶς θὰ διευκολύνωμεν τὴν τουριστικὴν ὑπηρεσίαν. Ἡ Ἑλλὰς ἔχει μίαν ὑποχρέωσιν ἔναντι τοῦ διεθνοῦς κοινοῦ: νὰ παρέχῃ ὅλα τὰ μέσα καὶ ὅλας τὰς εὐκολίας, οὕτως ὥστε νὰ καταστήσῃ προσιτὴν τὴν ἐπίσκεψιν καὶ τὴν μελέτην τῶν ἱστορικῶν μνημείων τοῦ πολιτισμοῦ. Τοῦτο τὸ καθῆκον τὸ ἔχει ἡ Ἑλλὰς περισσότερον ἀπὸ οἱανδήποτε ἄλλην χώραν διὰ τοὺς γνωστοὺς λόγους, διότι πρέπει νὰ σημειωθῇ ὅτι τὸ μεγαλύτερον ποσοστὸν τῶν ξένων ἐπισκεπτῶν τῆς Ἑλλάδος δὲν εἶναι ταξιδιῶται οἱ ὁποῖοι ἐπισκέπτονται τὴν χώραν ἁπλῶς καὶ μόνον διὰ τὸ ὡραῖον τοπίον ἢ τὴν ψυχαγωγίαν. Εἶναι ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον μελετηταὶ τῶν ὡραίων μνημείων τοῦ κλασσικοῦ πολιτισμοῦ, ἀλλὰ καὶ τῶν βυζαντινῶν μνημείων. Ποῖοι εἶναι αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι οἱ μελετηταὶ τοῦ ἀρχαίου πολιτισμοῦ, εἶναι γνωστὸν ὅτι δὲν ἀνήκουν εἰς τοὺς πολὺ πλουσίους. Διὰ τοῦτο τονίζω ὅτι ἐπιβάλλεται ἐπὶ πλέον ἡ συμπεριφορὰ καὶ ἡ ἀνάπτυξις τῶν ὑπηρεσιῶν νὰ προσαρμοσθοῦν πρὸς τὸ εἰδικὸν αὐτὸ κοινόν, τὸ ὁποῖον ἐπισκέπτεται τὴν Χώραν μας. Δυστυχῶς, ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς ἡ ὑπηρεσία σας μέχρι τῆς στιγμῆς, δὲν ἔδειξε τὴν πρέπουσαν κατανόησιν. Θὰ ἤθελον νὰ τονίσω, καὶ πιθανὸν νὰ τὸ ἔχῃ ὑπ’ ὄψει του ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργός, ὅτι μοῦ ἔτυχε νὰ συναντήσω ξένους τουρίστας, οἱ ὁποῖοι ἐπιστρέφοντες ἀπὸ τὴν πατρίδα μας, μετεφέροντο κατὰ ἑκατοντάδας ἀπὸ τὸν Πειραιᾶ, δίκην ζώων, στοιβαγμένοι εἰς τὸ πλοῖον. Καὶ αὐτοὶ οἱ λάτραι, οἱ εὐλαβεῖς προσκυνηταί, ἠναγκάσθησαν νὰ ὁμολογήσουν, ὅτι ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐπαναλάβουν τὸ τόλμημα αὐτό. Ὥστε δὲν εἶναι μόνον τὸ τὶ θὰ κάμῃ τὸ εἰδικὸν ὄργανον ἐλέγχου, ἀλλὰ πρέπει, ἐπὶ τέλους, νὰ εἰσαχθῇ αὐτὸς ὁ αὐστηρὸς ἔλεγχος, πόσους ἀνθρώπους, ἐπὶ τέλους, εἶναι δυνατὸν νὰ βάζωμεν εἰς ἕνα πλοῖον. Ἐτόνισα, κύριοι συνάδελφοι, προηγουμένως τὴν ἀνάγκην εἰδικώτερον τῆς προωθήσεως τῶν μικρῶν εὐθηνῶν ἐπιχειρήσεων. Ἡ Κυβέρνησις ἔχει τελευταίως ἐξαγγείλει προγράμματα ἀναπτύξεως τῶν ξενοδοχειακῶν ἐπιχειρήσεων μὲ μεγάλα πολυτελῆ ξενοδοχεῖα. Τοῦτο πιθανὸν νὰ μὴ εἶναι περιττὸν καὶ νὰ μὴ πλεονάζῃ. Ἀλλὰ ἐὰν δὲν φροντίσωμεν νὰ ἀναπτύξωμεν παραλλήλως καὶ τὰς μικρὰς ἐπιχειρήσεις, ξενοδοχειακάς, ἑστιατορίων καὶ κέντρων ψυχαγωγίας, αἱ ὁποῖαι ἐπιχειρήσεις, θὰ εἶναι εἰς θέσιν, εἴτε διότι ἀποκτοῦν τὴν ἀτέλειαν, τὴν ὁποίαν προβλέπει τὸ νομοσχέδιον, εἴτε διότι θὰ τοὺς παρασχεθοῦν ὡρισμέναι εὐκολίαι μὲ μακροπρόθεσμα εὐθηνὰ δάνεια, λέγω, ὅτι ἐὰν δὲν κατορθώσωμεν νὰ ἀναπτύξωμεν αὐτὰς τὰς ἐπιχειρήσεις τότε ὁ Ἑλληνικὸς Τουρισμὸς εἶναι καταδικασμένος νὰ καρκινοβατῇ. Δὲν πρέπει ἡ ὑπηρεσία καὶ ὁ ἐπὶ τῆς Προεδρίας ἀξιότιμος κ. Ὑπουργός, νὰ ἀναπαύεται εἰς τὰς δάφνας τῆς φαινομενικῆς αὐξήσεως τῆς τουριστικῆς κινήσεως. Διότι ἡ αὔξησις τῶν 2–3 τελευταίων ἐτῶν εἶναι μικρὸν ποσοστὸν ἔναντι τῆς γενικῆς αὐξήσεως τοῦ Τουρισμοῦ, ἡ ὁποία ἔχει λάβει χώραν τελευταίως εἰς διεθνῆ κλίμακα. Ἄρα, ἐὰν ἐξετάσωμεν τὸ ποσοστὸν αὐτὸ ἐπὶ τῆς βάσεως τῆς γενικῆς ἀναπτύξεως τοῦ Τουρισμοῦ, θὰ ἴδωμεν ὅτι δὲν ἔχει καμμίαν αὔξησιν, καὶ ἑπομένως δὲν πρέπει νὰ ἐπαναπαυώμεθα εἰς τοὺς ἀριθμοὺς αὐτούς. Πρέπει νὰ φροντίσωμεν, νὰ ἀναπτύξωμεν τὸν Τουρισμόν μας, καὶ νὰ μὴ σκεπτώμεθα, ὅτι οὗτος ἀποτελεῖ προνόμιον μοναδικὸν τῶν πλουσίων ἀλλὰ — καὶ εἰς αὐτὸ ἀκριβῶς πρέπει νὰ ἐνδιαφερθῇ ὁ Τουρισμὸς τῆς Ἑλλάδος — ἀλλὰ εἶναι ἐκεῖνον κυρίως τῶν μεσαίων τάξεων τῶν ὄχι οἰκονομικῶς πολὺ ἰσχυρῶν, τάξεων, καὶ διὰ εἰδικώτερον λόγον, ὅτι ἡ Ἑλλὰς μὲ τὰ μνημεῖα τοῦ ἀρχαίου πολιτισμοῦ, τὰ κατ’ ἐξοχὴν ἱστορικὰ μνημεῖα πολιτισμοῦ, προσελκύει κυρίως τάξεις διανοουμένων, οἱ ὁποῖοι δὲν ἀνήκουν εἰς τὰς τάξεις τῶν οἰκονομικῶς ἰσχυρῶν. Ἐπιμένω ἐπὶ τῆς διατάξεως τοῦ ἄρθρου 12 τῆς ἱδρύσεως εἰδικῆς Τουριστικῆς Ἀστυνομίας. Δὲν ἀρνοῦμαι ὅτι τὰ ὄργανα τὰ ὁποῖα θὰ εἶναι ἐπιφορτισμένα μὲ τὸν ὑγειονομικὸν ἔλεγχον τῶν διαφόρων κέντρων, τὰ ὁποῖα θὰ δεχθοῦν τοὺς ταξιδιώτας, ὅτι πρέπει νὰ ἔχουν κἄποιαν εἰδίκευσιν. Νομίζω, ὅμως, ὅτι ἡ κατάτμησις αὐτὴ τῶν ὑγειονομικῶν ὑπηρεσιῶν ὁπωσδήποτε θὰ φέρῃ σύγχυσιν εἰς τὴν ἁρμοδιότητάς των καὶ διὰ τοῦτο νομίζω, ὅτι ὁ ὑγειονομικὸς ἔλεγχος θὰ πρέπει κυρίως νὰ ἀνήκῃ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ὑγιεινῆς, ἡ ἁρμοδία Διεύθυνσις τοῦ ὁποίου θὰ πρέπει νὰ ἐνισχυθῇ ἐν προκειμένῳ. Πρὶν κατέλθω τοῦ βήματος, κύριοι συνάδελφοι, θὰ ἤθελα νὰ προσθέσω ὀλίγα μόνον λόγια διὰ τὸ περίφημον Φεστιβάλ. Βεβαίως, τὸ παρὸν νομοσχέδιον, ἁπλῶς καὶ μόνον πρόκειται νὰ ἐπικυρώσῃ πράξεις, αἱ ὁποῖαι συνετελέσθησαν κατὰ τὸ παρελθόν. Θὰ πρέπει, ὅμως, νὰ ἐρευνηθῇ τὸ θέμα, τὶ εἶναι φεστιβάλ; Τὸ φεστιβὰλ εἶναι μία πανηγυρικὴ ἐπίδειξις τῶν καλῶν τεχνῶν τοῦ τόπου, εἰς ὡρισμένας ἐποχὰς τοῦ ἔτους. Δὲν εἶναι ὅμως, δυνατὸν νὰ θεωρηθῇ Ἑλληνικὴ πανηγυρικὴ ἐπίδειξις καλῶν τεχνῶν, ὅταν εἰς τὴν ἐπίδειξιν αὐτὴν δὲν ὑπάρχῃ τίποτε τὸ Ἑλληνικόν, ἂν ἐξαιρέσῃ τις τὴν ἐπίδειξιν τοῦ ἀρχαίου δράματος. Καὶ ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ θὰ ἤθελα νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἐπὶ παραδείγματι, δὲν ἐδόθη ἡ δέουσα προσοχὴ εἰς τὸ ἀρχαῖον δρᾶμα, τὸ ὁποῖον, ἀφ’ ὅτου ἐνεφανίσθη, παρουσιάζει μόνον μείωσιν. Τοῦτο δὲ ὄχι δι’ ἄλλον λόγον, ἀλλὰ διότι δὲν ἐπεδιώχθη παράλληλος ἀνύψωσις τοῦ πνευματικοῦ ἐπιπέδου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, εἰς τὸ σημεῖον ὥστε νὰ ἀποδίδῃ τὴν δέουσαν προσοχὴν εἰς τὸ ἀρχαῖον δρᾶμα. Ἀλλὰ πέραν αὐτοῦ, θὰ πρέπει νὰ στρέψωμεν καὶ τὴν προσοχήν μας πρὸς τὰ προσόντα καὶ τὴν ἐπιλογὴν τῶν Ἑλλήνων καλλιτεχνῶν, διὰ νὰ μὴ ἀναγκαζώμεθα νὰ μετακαλοῦμεν ξένους καλλιτέχνας μὲ ἁδροτάτην ἀμοιβήν, εἰς τὰ φεστιβάλ, παραγνωρίζοντες οὕτω τὰ Ἑλληνικὰ ἔργα, καθὼς καὶ τὴν ἀξίαν ἐκλεκτῶν καὶ μορφωμένων Ἑλλήνων καλλιτεχνῶν.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Σαββόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§87Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, δὲν θὰ ἐλάμβανον τὸν λόγον, ἐὰν δὲν εἶχον ἰδιαιτέραν εὐπάθειαν εἰς τὰ τουριστικὰ θέματα, διὰ τὰ ὁποῖα ἠσχολήθην ἀπὸ ἐφηβικῆς ἀκόμη ἡλικίας. Φοιτητὴς ὢν ἀκόμη, εἶχον τὴν τιμὴν νὰ γίνω βοηθὸς τοῦ ἀειμνήστου καθηγητοῦ Τουρνάκη, πρώτου Γενικοῦ Διευθυντοῦ τοῦ Ε.Ο.Τ. Ἔκτοτε, δὲ, μοῦ ἐδόθη πλειστάκις ἡ εὐκαιρία νὰ ἀσχοληθῶ καὶ νὰ μελετήσω τὰ θέματα τοῦ Τουρισμοῦ. Ἠσχολήθην δέ, διότι δὲν πιστεύω ὅτι ἡ ἀξιοποίησις τοῦ Ἑλληνικοῦ Τουρισμοῦ δύναται νὰ γίνῃ πηγὴ ἀνεξάντλητος διὰ τὴν ἀνύψωσιν τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας καὶ διότι, ἐπίσης, πιστεύω, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαός, κατὰ τὴν λαϊκὴν παροιμίαν, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ τρώγῃ μὲ χρυσᾶ κουτάλια. Ὁ Τουρισμός, ὅμως, κύριε Ὑπουργέ, παρὰ τὰς καλάς σας προθέσεις, καὶ τὸ ἐνδιαφέρον, τὸ ὁποῖον δεικνύετε, δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξυψωθῇ εἰς τὸ σημεῖον ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὅλοι ὀνειρευόμεθα διὰ τὴν χώραν μας, ἐὰν δὲν ἀπομακρυνθοῦν ὡρισμένοι κακοὶ σύμβουλοι, οἱ ὁποῖοι ὑπονομεύουν τὴν ἀνάπτυξιν τοῦ Τουρισμοῦ. Γνωρίζετε, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι εἶμαι κυβερνητικὸς βουλευτής, καὶ δὲν κάμνω ἐπερωτήσεις, ἀλλ’ ἁπλῶς καὶ μόνον συστάσεις καὶ ὑποδείξεις. Γνωρίζετε δὲ ἐπίσης πόσον σᾶς ἐκτιμῶ προσωπικῶς. Εἶμαι, ὅμως, ὑποχρεωμένος νὰ σᾶς εἴπω ὅτι ὡρισμένοι σύμβουλοί σας δὲν ἀνταποκρίνονται πλήρως εἰς τὴν ἀποστολήν των, διότι, ἐπὶ παραδείγματι, ἐνῶ ἀναγγέλλετε ὅτι ἐξετελέσθησαν ὡρισμένα ἔργα κατὰ τὸ 1957, τὸν Ἰανουάριον τοῦ 1958 δημοσιεύεται εἰς τὸν Τύπον ἡ ἔναρξις τῆς ἐκτελέσεως τῶν ἔργων αὐτῶν.

§88Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπ. Πρ. Κυβερν.). Ὑπῆρχον ὡρισμένα ἔργα πρὸς περαίωσιν. Ὁ διαγωνισμὸς ἐγένετο καὶ ἐφ’ ὅσον ὑπῆρχον ὡρισμένα ἔργα πρὸς περαίωσιν, ὀρθῶς τὰ ἔβαλον ὡς συνεχιζόμενα ἔργα.

§89Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, σᾶς ἐπαναλαμβάνω ὅτι εἶμαι κυβερνητικὸς βουλευτὴς καὶ δὲν κάμνω ἐπερώτησιν, ἀλλὰ ἔρχομαι νὰ σᾶς βοηθήσω, διὰ νὰ ἀπαλλαγῆτε τῶν κακῶν ἐκείνων συμβούλων καὶ νὰ προσλάβητε τοὺς ἱκανοὺς συμβούλους, οἱ ὁποῖοι θὰ βοηθήσουν τὸ ἔργον σας, διότι εἶναι πολὺ φυσικὸν σεῖς, ἀπησχολημένος καὶ εἰς τὴν παρακολούθησιν ἄλλων ἐργασιῶν σας, νὰ μὴ δύνασθε νὰ παρακολουθῆτε καὶ τὰ ζητήματα τοῦ Τουρισμοῦ. Νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι τὸ θέμα τοῦ Τουρισμοῦ, θέμα προγραμμάτων μακρᾶς πνοῆς, ἀλλὰ θέμα ἀξίας ἀτόμων, τὰ ὁποῖα θὰ κληθοῦν νὰ ἐφαρμόσουν τὰ προγράμματα αὐτά. Διότι τὶ νὰ τὰ κάμητε τὰ προγράμματα, ὅταν δὲν ὑπάρχουν πρόσωπα ἱκανά, τὰ ὁποῖα θὰ τὰ ἐφαρμόσουν; Εἶναι μοιραῖον, τὰ προβλήματα αὐτὰ νὰ ἀποτύχουν. Γνωρίζω, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι φιλοδοξεῖτε νὰ συνδέσητε τὸ ὄνομά σας μὲ τὸν Τουρισμὸν καὶ θὰ ἐπιτύχητε τοῦτο, θὰ φέρητε εἰς πέρας τὸ μέγα ἔργον σας, ἐὰν ἔχετε συμβούλους καλούς. Ἐζήτησα ἐπὶ παραδείγματι νὰ μοῦ χορηγηθοῦν ὡρισμένα στοιχεῖα δι’ ἄτομα ὑπηρετοῦντα εἰς τὸν Ὀργανισμὸν Τουρισμοῦ καὶ διὰ τὰ κοινωνικὰ αὐτῶν φρονήματα καὶ δὲν εἶναι δυνατόν, ὅταν δι’ ἕνα παιδὶ ἡλικίας 15 ἐτῶν νὰ ζητοῦμεν κοινωνικὰ φρονήματα, νὰ ὑπηρετοῦν εἰς ὑπηρεσίας, νὰ προΐστανται ὑπηρεσιῶν ἄτομα μὲ πολυετῆ ἐξορίαν δι’ ἀντεθνικὰ φρονήματα. Ἐζήτησα ὡρισμένα στοιχεῖα διὰ τὸν κ. Παπαδογούσην, τὰ ὁποῖα, ὅμως, δὲν μοῦ ἐδόθησαν. Ἐγὼ ὅμως, ἔχω εἰς χεῖρας μου τὸ ἑξῆς ἔγγραφον τοῦ Ἀστυνομικοῦ Τμήματος Ἄρτης, τὸ ὁποῖον λέγει τὰ ἑξῆς:

ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΟΝ ΤΜΗΜΑ ΑΡΤΗΣ

Ἀριθ. πρωτ. 15) Β) 362.

Ἐν Ἄρτῃ τῇ 7.2.53

ΑΠΟΡΡΗΤΟΝ

Πρὸς Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορίου Περὶ τοῦ Παπαδρανούση Θωμᾶ τοῦ Ἰωάννου. Λαμβάνω τὴν τιμήν, εἰς ἐκτέλεσιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. Ε.Π. 4 ἐ. ἔ. ὑμετέρας διαταγῆς νὰ ἀναφέρω ὅτι ὁ ἐν περιλήψει ἀναφερόμενος βαρύνεται μὲ τὴν κάτωθι ἀντεθνικὴν δρᾶσιν ὡς προκύπτει ἐκ τοῦ παρ’ ἡμῖν τηρουμένου Ἀρχείου. Κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς κατοχῆς καὶ Ἐαμοκρατίας ὠργανώθη εἰς τὸν ΕΛΑΣ καὶ ἔδρασε παντοιοτρόπως διὰ τὴν ἐπικράτησιν τοῦ Κ.Κ.Ε. μέχρι τῆς συμφωνίας τῆς Βαρκίζης. Μετὰ τὴν ἀποκατάστασιν τοῦ νομίμου Κράτους δὲν ἔπαυσε νὰ ἐργάζεται ὑπὲρ τοῦ Κ.Κ.Ε. Τὸ ἔτος 1945 ἀνήκων εἰς τὴν ἀναρχικὴν ὀργάνωσιν συνελήφθη καὶ τὴν 18ην Ἰουνίου εἰς ἐνεργουμένην παρ’ αὐτοῦ παράνομον συγκέντρωσιν καὶ παρεπέμφθη ἁρμοδίως. Μετὰ τὴν ἀνασύστασιν τῆς ἐνταῦθα ἑταιρίας ΜΠΟΥΝΤ ἀνέλαβεν ὑπηρεσίαν παρ’ αὐτῇ ὡς λογιστὴς ἐλέγχου. Ὡς ἐκ τῆς θέσεως ταύτης ἤρχισε νὰ κινῆται δραστηρίως καὶ νὰ ἐργάζεται μετὰ φανατισμοῦ πρὸς ἐπιτυχίαν τῶν παρανόμων σκοπῶν τῶν ἀναρχικῶν ὀργανώσεων. Λόγῳ τῆς ἀνωτέρω ἀντεθνικῆς του δράσεως ὁ εἰρημένος, συλληφθεὶς καὶ παραπεμφθεὶς εἰς Ε.Δ.Α.Ν. Ἄρτης ἐξετοπίσθη ἐπὶ ἓν ἔτος εἰς Ἅγιον Εὐστράτιον, ἀνανεωθείσης τῆς ποινῆς του ταύτης ἐπὶ δύο φορὰς ἐπὶ ἑξάμηνον. Οὗτος ἀφεθεὶς ἐλεύθερος εἰς τὸν τόπον τῆς ἐκτοπίσεώς του τὴν 20.10.1948 συνεπεία διαταγῆς τοῦ τότε Ὑπουργοῦ Δημοσίας Τάξεως ἐγκατεστάθη αὐτόθι καὶ ἐπὶ τῆς ὁδοῦ Κάλβου 191, τῷ λόγῳ τούτῳ παρακαλῶ ὅπως ζητηθῶσι σχετικαὶ πληροφορίαι παρὰ τῆς Ὑποδιευθύνσεως Γενικῆς Ἀσφαλείας διὰ τὴν μετὰ τὸ ἔτος 1948 καὶ μέχρι σήμερον ἐπιδειχθεῖσαν διαγωγήν. Ὁ Διοικητὴς τοῦ Τμήματος

§90Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπ. Πρ. Κυβερν.). Ὁ κ. Παπαδρανούσης εἶναι ἀνώτερος ὑπάλληλος τοῦ Τουρισμοῦ. Δὲν εἶναι φίλος τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ ἀνήκει εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν. Παραμένει, ὅμως, εἰς τὴν ἐργασίαν του, διότι ἐκτελεῖ ἄριστα αὐτήν.

§91Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐγὼ δὲν κάμνω ἔλεγχον τῶν φρονημάτων τῶν ὑπαλλήλων, ἀλλὰ διαπιστώνω ἀδικίαν, ὅπως καὶ προηγουμένως ἀνέφερον. Δὲν εἶναι δυνατὸν ὡρισμένοι τύποι νὰ εὐνοοῦνται ἀπὸ ὅλα τὰ καθεστῶτα καὶ ὁ πολὺς λαὸς νὰ ὑφίσταται ταλαιπωρίας. Ἠξεύρετε, κύριε Ὑπουργέ, τὶ ἐστοίχισεν ἡ διασκευὴ τοῦ ξενοδοχείου Ὕδρας μὲ 16 κλίνας καὶ εἰς ὕψος δυσθεώρητον, εἰς τὸ ὁποῖον εἶναι ἀδύνατον νὰ ἀνέλθῃ ἡλικιωμένος ἄνθρωπος;

§92Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπ. Πρ. Κυβερν.). Αὐτὴ εἶναι ἱστορία τοῦ 1955.

§93Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ τότε εἰς τὸν Τουρισμὸν ὁ κ. Φωκᾶς ἦτο. Τὸ ζήτημα, κύριοι συνάδελφοι, δὲν εἶναι ζήτημα προγραμμάτων, εἶναι ζήτημα προσώπων. Σᾶς συνιστῶ, κύριε Ὑπουργέ, πρὸς Θεοῦ, νὰ προσέχητε τοὺς συνεργάτας σας. Εἶναι ἱκανοὶ νὰ ἀνατινάξουν εἰς τὸν ἀέρα ὁλόκληρον τὴν Κυβερνητικὴν παράταξιν.

§94Κ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω, κύριε συνάδελφε, ὅτι σᾶς διέφυγεν, ὅτι τὴν εὐθύνην εἰς τὸν Τουρισμὸν τὴν φέρει κἄποιος, μὲ τὸν εἰδικὸν τίτλον «Εἰδικοῦ Συμβούλου».

§95Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ διοίκησις τοῦ κ. Πεσμαζόγλου, διότι αὐτὸν ἐννοεῖτε, εἶναι σκιώδης. Δικτάτωρ τοῦ Τουρισμοῦ εἶναι ὁ κ. Φωκᾶς. Κατηγορήθημεν ἀπὸ τοὺς Κρήτας βουλευτὰς ὅτι δὲν ἐκάμαμεν ἔργα ἐκεῖ. Ἔργα ἔγιναν, ἠμπορεῖ νὰ μὴ φαίνωνται. Ἔργα πολλά, περισσότερα πάντως, ἀπὸ τὸ παρελθόν.

§96Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ. Οὐδὲν ξενοδοχεῖον ἔγινεν εἰς τὸ Ἡράκλειον δαπάναις τοῦ Τουρισμοῦ. Ὅλα ἔγιναν μὲ ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν.

§97Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. (Ὑπ. Πρ. Κυβερν.). Ὁπουδήποτε τῆς Ἑλλάδος ὑπάρξῃ ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία, δὲν θὰ κάμῃ ξενοδοχεῖα ὁ Τουρισμός.

§98Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ. Ἡμεῖς, κύριε Ὑπουργέ, δὲν ἐζητήσαμεν πιστώσεις διὰ ξενοδοχεῖα. Ἡμεῖς ἐζητήσαμεν δρόμους καὶ συντήρησιν τῶν μνημείων.

§99Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγώ, κύριε συνάδελφε, διὰ πρώτην φορὰν μετέβην εἰς Κρήτην καὶ εἶδον ὅτι ἡ περιφέρεια τῆς Κρήτης ἔχει ἀπολαύσει σεβαστοῦ μεριδίου ἀπὸ τὰς διατεθείσας ὑπὸ τοῦ Κράτους διὰ τὸν Τουρισμὸν πιστώσεις.

§100Κ. ΜΑΡΗΣ. Λόγῳ προσωπικῆς στενῆς συγγενείας μὲ τὸν ἐπὶ τοῦ βήματος κ. συνάδελφον, ἀπέφυγα νὰ λάβω τὸν λόγον. Ἀλλὰ ὁ κ. συνάδελφος ἐπῆγε διὰ πρώτην φορὰν εἰς τὴν Κρήτην, καίτοι παντρεμένος μὲ Κρήσσαν καὶ δὲν ἦτο εἰς θέσιν νὰ συγκρίνῃ τὶ ἦτο πρὶν καὶ τὶ εἶναι σήμερον. Δεύτερον ἂν καὶ εἶναι μελετημένος ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ δὲν ἤνοιξε φαίνεται τὰς ἐπενδύσεις, διὰ νὰ ἴδῃ ὅτι ἡ Κρήτη ἀγνοεῖται ἐφέτος εἰς τὰς τουριστικὰς δημοσίας ἐπενδύσεις. Τὸ παράπονον τῶν Κρητῶν εἶναι, κύριε συνάδελφε, αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἐπανειλημμένως ἀνέφερε καὶ ὁ κ. Μαῦρος προηγουμένως, ὅτι ἐνῷ ἔχομεν τὸ ½ τοῦ Ἑλληνικοῦ πληθυσμοῦ, προσφέρομεν τὸ ⅙ τοῦ Ἑλληνικοῦ Προϋπολογισμοῦ, δηλαδὴ ἕκαστος Κρὴς προσφέρει δύο φορὰς περισσότερον ἀπὸ ὅσα προσφέρουν οἱ ἄλλοι Ἕλληνες, δὲν ἔχει τὴν ἀπαίτησιν, κύριε συνάδελφε...

§101Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ τὸ στοιχεῖον ποὺ ἀνέφερε ὁ κ. Μαῦρος ποῦ τὸ εὑρήκατε;

§102Κ. ΜΑΡΗΣ. Εἶναι ἐπίσημον καὶ ἀναμφισβήτητον ἀπὸ τὰ ἔσοδα τοῦ Προϋπολογισμοῦ. Δὲν ἔχει τὴν ἀπαίτησιν ὁ Κρητικὸς λαὸς νὰ ὑφίσταται διπλασίαν εὐνοϊκῶς μεταχείρισιν ἀπὸ τοὺς ἄλλους Ἕλληνας, ἀλλὰ δὲν θέλει νὰ ἀγνοῆται. Οὔτε καὶ ἴσην μεταχείρισιν θέλει, ἔστω καὶ κάτω τῆς ἴσης μεταχειρίσεως, ἀλλὰ δὲν θέλει νὰ ἀγνοῆται.

§103Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Συνεχῶς παραπονεῖσθε.

§104Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. (Ὑπ. Πρ. Κυβερν.). Πρέπει τὸ θέμα αὐτὸ τῆς Κρήτης νὰ διαλευκανθῇ. Τὸ διετύπωσε κατ’ ἐπανάληψιν τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων, ὅτι ἡ Κρήτη παρημελήθη εἰς τὰς ἐπενδύσεις. Δὲν ἔχω βέβαια οὔτε καὶ εἶμαι πρόχειρος νὰ ἔχω τὸ σύνολον τοῦ προγράμματος τῶν ἐπενδύσεων εἰς τὰ ἐγγειοβελτιωτικὰ ἔργα, εἰς τὸν ἐξηλεκτρισμόν, εἰς τὴν ὁδοποιΐαν, διὰ νὰ σᾶς ἀπαντήσω.

§105Γ. ΤΡΟΥΛΛΙΝΟΣ. Δὲν θὰ εὕρητε τίποτε.

§106Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπ. Πρ. Κυβερν.). Μὴ ἀνησυχῆτε, θὰ εὕρω ἐγώ.

§107Κ. ΜΑΡΗΣ. Σᾶς λέγω ἐγὼ χονδρικῶς ὅτι 2% παίρνει ἡ Κρήτη, ὅταν ἡ ὑπόλοιπος Ἑλλὰς παίρνῃ τὰ 98%.

§108Ε. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. Διὰ τὸν Νομὸν Ἡρακλείου διετέθησαν 10 ἑκατομμύρια δραχμαὶ μόνον διὰ τὰ μικρὰ κοινωφελῆ ἔργα. Τὸ πρόγραμμα τῶν ἐπενδύσεων....

§109Κ. ΜΑΡΗΣ. Ἐν συγκρίσει πρὸς ἄλλους Νομοὺς τί γίνεται;

§110Ε. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. Σᾶς παρέχω τὴν πληροφορίαν ὅτι δέκα ἑκατομμύρια ἐπῆρε μόνος ἕνας ἄλλος Νομὸς εἰς τὴν Ἑλλάδα. Διετέθησαν ἐπίσης 8 ἑκατομμύρια δραχμαὶ διὰ τὴν ὁδὸν Ἡρακλείου–Ἁγίου Νικολάου, διετέθησαν 1.600 χιλιάδες διὰ τὰς κτιριακὰς ἀνάγκας τῶν σχολείων τῆς Στοιχειώδους Ἐκπαιδεύσεως. Διετέθησαν διὰ τὸ Μουσεῖον Ἡρακλείου 1.500.000, δετέθησαν τριακόσιες χιλιάδες δραχμαὶ διὰ τὰ περίπτερα Φαιστοῦ καὶ Κνωσσοῦ. Διετέθησαν 150.000 διὰ τὴν ἐπισκευὴν τῶν περιπτέρων Φαιστοῦ καὶ Κνωσσοῦ, διετέθησαν 870 χιλιάδες διὰ τὸ ἀεροδρόμιον Ἡρακλείου, ἀλλὰ σᾶς ἐρωτῶ, κύριοι συνάδελφοι, σεῖς οἱ ὁποῖοι ἐκδηλώνετε αὐτὸ τὸ ὑψηλὸν ἐνδιαφέρον, τώρα μόνον πληροφορεῖσθε ὅτι ἡ Κρήτη ἔχει τουριστικὴν σημασίαν;

§111Κ. ΜΑΡΗΣ. Μᾶς ἀνέφερεν ὁ κ. συνάδελφος τὸ κονδύλιον τῶν 16 ἑκατομμυρίων τῆς ὁδοῦ Ἡρακλείου–Ἁγίου Νικολάου. Ἀφορᾷ δύο Νομούς. Πρόκειται περὶ Ἐθνικῆς ὁδοῦ. Τί σχέσιν ἔχει αὐτὸ μὲ τὸν Τουρισμόν; Ἡ τουριστικὴ ὁδὸς τὴν ὁποίαν ζητοῦμεν, κύριε Πρόεδρε, εἶναι ἡ ὁδὸς Ἡρακλείου–Φαιστοῦ, διὰ τὴν ὁποίαν ἔχει ἐγκριθῆ τὸ κονδύλιον αὐτὸ καὶ ἀφηρέθη κατόπιν καὶ ἐδόθη διὰ τὴν Ἐθνικὴν ὁδόν. Δεύτερον, τὰ κονδύλια τῶν 300 καὶ 150 χιλιάδων, ποὺ μᾶς λέγει ὁ κ. συνάδελφος ὅτι ἐδόθησαν διὰ τουριστικοὺς λόγους εἰς τὸν Νομὸν Ἡρακλείου, ὅταν ἐδόθησαν ἑκατοντάδες ἑκατομμυρίων εἰς ἄλλα μέρη. Καὶ τρίτον, δὲν νομίζω ὅτι ὁ κ. συνάδελφος θὰ τολμήσῃ πρὸ τῶν ψηφοφόρων του νὰ ἀναφέρῃ πράγματι ὅτι εἶναι εὐχαριστημένος ἀπὸ τὰ κονδύλια αὐτὰ σήμερον ποὺ ἐδόθησαν εἰς τὸν Νομὸν Ἡρακλείου.

§112Ε. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. Πάντως, ἐγὼ εἶμαι πολὺ περισσότερον εὐχαριστημένος ἀπὸ τὴν Κυβέρνησίν μου, ἀπὸ ὅ,τι θὰ πρέπει νὰ εἶσθε σεῖς ἀπὸ τὴν ἰδικήν σας.

§113ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ νὰ σταματήσῃ ἡ διαλογικὴ συζήτησις. (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι).

§114Ε. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. Ἡ ὁδὸς Ἡρακλείου εἶναι μία ὁδὸς τουριστική, ἀλλὰ δὲν ἐνεφανίσθη ὡς τουριστικὴ ὁδὸς μόνον σήμερον. Τουριστικὴ ὁδὸς ἦτο ἀπὸ τὴν ἐποχὴν ποὺ ἐκυβέρνα τὸ Κέντρον. Ἐν τούτοις, κατὰ τὸν χρόνον αὐτὸν δὲν διετέθη οὔτε μία δραχμή. Πέρυσι ἐδόθησαν ὀκτὼ ἑκατομμύρια διὰ τὴν ὁδὸν αὐτήν, κύριοι συνάδελφοι. Μὴ ξεχνᾶτε ὅτι ἡ Κνωσσὸς ἀπέχει 5 χιλιόμετρα ἀπὸ τὸ Ἡράκλειον. Μὴ ξεχνᾶτε ὅτι δὲν εἴχατε ἀποφασίσει νὰ κάμητε οὔτε ἕνα δρόμον. (Θόρυβος ἐκ τῆς πλευρᾶς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§115Γ. ΤΡΟΥΛΛΙΝΟΣ. Τὰ λέγετε διὰ τοὺς ψηφοφόρους σας.

§116Ε. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. Πλανᾶσθε ἐὰν νομίζετε ὅτι ὑπὸ τὴν σκέπην τοῦ ἀειμνήστου Ἐλευθερίου Βενιζέλου, θὰ συνεχίζετε.... (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι). Γνωρίζει πολὺ καλὰ ὁ Ἑλληνικὸς λαός ...

§117Γ. ΤΡΟΥΛΛΙΝΟΣ. Κύριε Πρόεδρε... (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι).

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Τρουλλινέ, θὰ σᾶς ἀνακαλέσω εἰς τὴν τάξιν, δὲν ἐπιτρέπω διακοπάς, εἰς οὐδένα. (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι).

§119Κ. ΜΑΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, διὰ νὰ τελειώνωμεν, τὸ γεγονὸς εἶναι ὅτι ἀπὸ πενταετίας.... (Θόρυβος — κωδωνοκρουσίαι).

§120ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτομεν διὰ 5 λεπτά.

(Ὥρα 9.20′ μ. μ.)

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 9.35′ μ. μ.)

§121ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Ὁ κ. Ε. Σαββόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§122Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, μοῦ ἐδημιουργήθη μία ἐντύπωσις, καὶ ἐπ’ εὐκαιρίᾳ ποὺ παρίσταται ὁ ἐκ τῶν εἰσηγητῶν τῆς μειοψηφίας τοῦ περυσινοῦ Προϋπολογισμοῦ, κ. Τζαννετάκης, θὰ ἤθελον νὰ μοῦ δοθῇ μία ἐξήγησις. Ὅταν ὁ κ. Μαῦρος εἶπεν ὅτι ἡ Κρήτη ἔχῃ διπλασίαν προσφορὰν εἰς τὸ Δημόσιον καὶ ὅτι δὲν γίνονται αἱ ἀνάλογοι ἐπενδύσεις ἐκεῖ, πῶς ἔβγαλεν αὐτὸ τὸ συμπέρασμα; Καὶ ἐρωτᾶται ἐπίσης, σπουδαίας βιομηχανίας ἔχει νὰ ἐπιδείξῃ ἡ Κρήτη ἐν συγκρίσει μὲ τὰς Ἀθήνας καὶ τὸν Πειραιᾶ; Τὸ 20% τῶν βιομηχανιῶν εὑρίσκονται πέριξ τῆς Πρωτευούσης. Αὐταὶ μάλιστα αἱ βιομηχανίαι εἶναι καὶ αἱ μᾶλλον προσοδοφόροι.

§123Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. Νομίζω ὅτι πρὸς τὸ συμφέρον τῆς Κρήτης, θὰ ἔπρεπε νὰ ἀντικρούσω τὸν ἰσχυρισμὸν τοῦ κ. Μαύρου, ὅτι δηλαδὴ ἡ Κρήτη ἔχει διπλάσιον εἰσόδημα ἀνὰ κάτοικον ἀπὸ τὴν ὑπόλοιπον Ἑλλάδα. Ἐὰν συνέβαινε τοῦτο, τότε θὰ εἶχε μίαν δικαιολογίαν ἡ Κυβέρνησις, διότι διέθεσε τὰς ἐπενδύσεις εἰς τὰς ὑπολοίπους περιοχὰς τῆς Χώρας.

§124Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν εἶχε ἡ Κρήτη διπλάσιον εἰσόδημα, δὲν θὰ ἔπρεπε τίποτε νὰ γίνῃ ἐκεῖ;

§125Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. Πιστεύω ὅτι δὲν εἶναι ὀρθὸς ὁ ὑπολογισμὸς τοῦ κ. Μαύρου, διότι πρῶτον τὸ 70% τῆς βιομηχανίας εὑρίσκεται συγκεντρωμένον εἰς τὴν περιοχὴν Πρωτευούσης. Δεύτερον, ἐὰν ἠγνόει ὁ κ. Μαῦρος ὅτι ἡ Κρήτη ἀποδίδει τὸ διπλάσιον εἰς τὸν Δημόσιον Προϋπολογισμὸν καὶ τοῦτο πάλιν δὲν εἶναι ὀρθόν, διότι ὅπως εἶναι γνωστόν, τὸ 80% τῶν ἐσόδων προέρχεται ἀπὸ τὴν περιοχὴν Πρωτευούσης.

§126Κ. ΜΑΡΗΣ. Τὸν λόγον, κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος.

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ συζήτησις κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον.

§128Κ. ΜΑΡΗΣ. Ὁ κ. συνάδελφος μὲ ἔθιξε, διότι εἶπεν ὅτι αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κ. Μαῦρος...

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ ζητήματος.

§130Κ. ΜΑΡΗΣ. Διὰ νὰ ἐκθέσω τὸ προσωπικὸν ζήτημα πρέπει νὰ ὁμιλήσω.

§131ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γνωρίζετε ὅτι ὁ λόγος ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ καὶ ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος, δίδεται ὅταν τελειώνῃ τὴν ὁμιλίαν του ὁ ἐπὶ τοῦ βήματος ρήτωρ.

§132Κ. ΜΑΡΗΣ. Τὸ θέμα ἔχει ὡς ἑξῆς: Τὸ θέμα τοῦ τί προσφέρει καὶ τοῦ τί εἰσπράττει ἡ Κρήτη ἀπὸ τὸ Δημόσιον δὲν ἀνεφέρθη διὰ πρώτην φορὰν ἀπόψε. Ἑπομένως δὲν ἐκόμισε κανεὶς ἀπόψε γλαῦκα εἰς τὴν Βουλὴν ἀναφέρων τὰς προσφορὰς τῆς Κρήτης εἰς χρῆμα. Ἀφήνομεν τὰς προσφορὰς τῆς Κρήτης εἰς αἷμα κ.λ.π. Δεύτερον, ὀρθῶς, κύριε Πρόεδρε, ἐτοποθετήσαμεν τὸ θέμα καὶ εἴπομεν ὅτι ὁ Κρητικός, ὁ προσφέρων διπλάσια ἀπὸ οἱονδήποτε ἄλλον Ἕλληνα, ἀσχέτως τοῦ εἰσοδήματός του, ζητεῖ τοὐλάχιστον ἴσην μεταχείρισιν.

§133Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Ἤθελον νὰ τελειώσω μὲ μίαν παράκλησιν πρὸς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργόν, ὁ ὁποῖος προηγουμένως εἶπεν ὅτι εἰς ὅλας τὰς περιπτώσεις κατὰ τὰς ὁποίας ἡ ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία ἐζήτησε τὴν ἐνίσχυσιν τοῦ Κράτους διὰ τὴν δημιουργίαν ξενοδοχείων κυρίως, τὸ Κράτος ἔσπευσε νὰ βοηθήσῃ τὴν ἀτομικὴν πρωτοβουλίαν — ἴσως ὄχι τὸ Κράτος, ἀλλὰ ὁ Αὐτόνομος Ὀργανισμὸς Τουρισμοῦ. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργόν, νὰ ἐρωτήσῃ τὰς ὑπηρεσίας του, τί ἔγινε μὲ μίαν αἴτησιν τοῦ παρελθόντος ἔτους, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, μιᾶς ἐπιχειρήσεως τοῦ Πειραιῶς, ἡ ὁποία ἐζήτησεν ἐνίσχυσιν ἑνὸς τεραστίου μεγάρου, τοῦ μεγάρου Βάττη, διὰ νὰ ἠμπορέσῃ νὰ ἀποκτήσῃ καὶ ὁ πολυπαθὴς Πειραιεὺς ἕνα ξενοδοχεῖον εὐπρεπές, διὰ νὰ μένουν πέντε ἄνθρωποι καὶ νὰ μὴ ἀναγκάζωνται νὰ ἔρχωνται εἰς τὰς Ἀθήνας. Ἐπὶ πλέον θὰ ἤθελον νὰ τὸν παρακαλέσω, ὅσον τὸ δυνατὸν ταχύτερον, νὰ μοῦ κάμῃ τὴν τιμὴν νὰ θέσῃ ὑπ’ ὄψει μου τὰ στοιχεῖα, διὰ τὰ ὁποῖα τὸν παρεκάλεσα πρὸ ἡμερῶν. Λυποῦμαι διότι σᾶς ἐδημιούργησα αὐτὴν τὴν ἀνωμαλίαν εἰς τὴν Βουλήν, ἀλλὰ ὤφειλα νὰ εἴπω ὅ,τι πιστεύω, κύριοι συνάδελφοι.

§134ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Σκορδίλης, ἔχει τὸν λόγον.

§135Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. Δὲν ὑπάρχει ἄλλος βουλευτὴς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, κύριε Πρόεδρε;

§136ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχουν πολλοί, κύριε συνάδελφε.

§137Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. Δὲν τηρεῖτε τὴν σειράν, κύριε Πρόεδρε.

§138ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ λόγος δίδεται μὲ τὴν σειρὰν εἰς τοὺς ὑπὲρ καὶ κατὰ τοῦ νομοσχεδίου.

§139Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. Ἐπειδὴ δὲν ἠμπορεῖ τὸ Προεδρεῖον νὰ ἐξετάζῃ ἐὰν ὁ ρήτωρ εἶναι ὑπὲρ ἢ κατὰ τοῦ νομοσχεδίου, εἴθισται νὰ καλῆται ἕνας συμπολιτευόμενος καὶ ἕνας ἀντιπολιτευόμενος. Αὐτὸ ἐφαρμόζεται ἐπὶ σειρὰν ἐτῶν.

§140Ε. ΣΚΟΡΔΙΛΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου σκοπεῖ τὴν τροποποίησιν καὶ συμπλήρωσιν διατάξεών τινων περὶ Ἑλληνικοῦ Ὀργανισμοῦ Τουρισμοῦ, διὰ τὴν εὐρυθμοτέραν λειτουργίαν του. Πολὺ ὀλίγοι θὰ εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι θὰ ἀντείπουν κατὰ τοῦ νομοσχεδίου, διότι δὲν πρόκειται περὶ γενικωτέρας συζητήσεως διὰ τὴν τουριστικὴν ἀξιοποίησιν τῆς Ἑλλάδος, ἀλλὰ περὶ διορθώσεως διατάξεών τινων τῆς κειμένης νομοθεσίας διὰ νὰ καταστῇ ἡ λειτουργία τοῦ Ε.Ο.Τ. πλέον ἢ εὐρυθμοτέρα. Εἰς ἐρώτησίν μου κατατεθεῖσαν πρὸ ἑνὸς καὶ πλέον ἔτους, ὑπεστήριξα τὴν ἄποψιν ὅτι ὁ Τουρισμὸς καὶ ἡ τουριστικὴ ἀξιοποίησις τῆς Ἑλλάδος εἶναι ἡ μεγαλυτέρα πηγὴ πλούτου διὰ τὸν τόπον μας, χάρις εἰς τὰς ἀρχαιότητας καὶ τὰς φυσικὰς καλλονάς της, αἱ ὁποῖαι εἶναι δυνατὸν νὰ λεχθῇ ὅτι εἶναι ἀπαράμιλλοι ὑπεδείκνυα δὲ ὅτι θὰ ἔπρεπε ἡ Κυβέρνησις νὰ στρέψῃ ὅλην τὴν προσοχήν της πρὸς τὴν κατεύθυνσιν αὐτήν. Εἶμαι ἰδιαιτέρως εὐτυχής, διαπιστώνων ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔκαμεν ὅ,τι τῆς εἶναι δυνατὸν πρὸς τὴν κατεύθυνσιν αὐτήν, διότι, ὡς ὅλοι ἐπληροφορήθημεν, διέθεσε μεγάλα κονδύλια κατὰ τὰ ἔτη 1956–1957 διὰ τὴν ἀνάπτυξιν καὶ προαγωγὴν τοῦ Τουρισμοῦ. Θὰ ἤθελον νὰ κάμω δύο γενικὰς παρατηρήσεις ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν σχεδίου νόμου. Ἡ πρώτη ἀφορᾷ τὴν ἵδρυσιν καὶ λειτουργίαν Σχολῆς Ξενοδόχων καὶ Ξενοδοχοϋπαλλήλων. Αὐτὰ παράλληλα πρὸς τὴν ἀνέγερσιν τῶν ξενοδοχείων, τῶν ξενώνων, τῶν τουριστικῶν περιπτέρων καὶ ἄλλων ἔργων, τὰ ὁποῖα ἡ Κυβέρνησις ἔχει ὑπ’ ὄψει της νὰ ἐκτελέσῃ. Διότι δὲν εἶναι νοητὸν νὰ ὑπάρχουν ξενοδοχεῖα καὶ νὰ μὴ ὑπάρχουν ξενοδόχοι καὶ ὑπάλληλοι ξενοδοχείων, οἱ ὁποῖοι νὰ ἀντιλαμβάνωνται τὴν ἀποστολήν των. Ἡ δευτέρα παρατήρησις ἀφορᾷ τὴν συμμετοχὴν εἰς τὸ Διοικητικὸν Συμβούλιον ὑποχρεωτικῶς ἑνὸς ἐκπροσώπου τῆς Ὁμοσπονδίας τῶν Ἐκδρομικῶν Σωματείων τῆς Ἑλλάδος. Τὸ τί ἔχουν προσφέρει τὰ ἐκδρομικὰ Σωματεῖα πρὸς τὴν κατεύθυνσιν αὐτήν, ὡς καὶ ἡ Ὁμοσπονδία των, εἶναι κἄτι, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ τὸ τονίσω ἀπὸ τοῦ βήματος. Ἔχουν διακλαδώσεις, ὅπως εἶναι γνωστόν, εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα, ἔχουν γνωρίσει τὴν Ἑλλάδα, εἰς ὅλους τοὺς Ἕλληνας καὶ δι’ αὐτὸ πρέπει ὑποχρεωτικῶς νὰ συμμετέχῃ τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου ἕνας ἐκπρόσωπος τῆς Ὁμοσπονδίας αὐτῆς. Εἶναι τοὐλάχιστον ἀστεῖον νὰ ὑποστηρίζεται ὅτι εἰς τὴν Ἑλλάδα γίνεται Τουρισμός. Ἐὰν ἐξαιρέσητε ὡρισμένα μέρη, μεταξὺ τῶν ὁποίων τὰς Ἀθήνας, διότι διαθέτουν 5–6 τῆς προκοπῆς ξενοδοχεῖα, διότι διαθέτουν κέντρα ψυχαγωγίας καὶ 3–4 καλὰ ἑστιατόρια καὶ ζαχαροπλαστεῖα, ἐὰν εἰς αὐτὴν προσθέσητε τὴν Ρόδον, τοὺς Δελφούς, τὴν Ἐπίδαυρον, τὴν Ὀλυμπίαν, τὴν Μύκονον καὶ ἄλλα τινὰ μέρη, πέραν αὐτῶν δὲ ὑπάρχει Τουρισμὸς καὶ τουριστικὴ συνείδησις. Εἰς κάθε πόλιν τῆς Ἑλλάδος ὑπάρχει Διοικητὴς τῆς Χωροφυλακῆς, ὑπάρχουν ἰατροί, καὶ αἱ Ἐπιτροπαὶ Τουρισμοῦ. Οἱ ἐπὶ κεφαλῆς τῶν Ἐπιτροπῶν κατὰ τὸ πλεῖστον ἐνδιαφέρονται διὰ νὰ ἐπιτύχουν τὴν Προεδρίαν ἢ τὴν Γραμματείαν τῆς Τουριστικῆς Ἐπιτροπῆς, διὰ νὰ κορδώνωνται καὶ νὰ λέγουν ὅτι «ἐγὼ εἶμαι Πρόεδρος τῆς Τουριστικῆς Ἐπιτροπῆς, ἐγὼ ὁ Γραμματεύς, ὁ Ταμίας κ.ο.κ.». Κανεὶς ἐξ αὐτῶν δὲν κατέβαλε καμμίαν προσπάθειαν διὰ τὴν προώθησιν τοῦ Τουρισμοῦ εἰς τὸ μέρος του.

§141Κ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸν ἀτομικὸν Τουρισμὸν ὅλοι.

§142Ε. ΣΚΟΡΔΙΛΗΣ. Κανεὶς ἐξ αὐτῶν τοὺς ὁποίους ἐτίμησε τὸ Κράτος μὲ τὴν ἀνάθεσιν τῆς ἐκπροσωπήσεώς του εἰς τὸν τομέα τοῦ Τουρισμοῦ, δὲν ἔκαμε μίαν φορὰν τὸν μῆνα καὶ δι’ ἓν τέταρτον, μίαν συγκέντρωσιν, διὰ νὰ ὁμιλήσῃ εἰς τοὺς ἑστιάτορας, εἰς τοὺς καφετζῆδες καὶ τοὺς ὑπαλλήλους τῶν κέντρων αὐτῶν, νὰ τοὺς ἀναπτύξῃ τί ὑποχρεώσεις ἔχουν ἀπέναντι τοῦ Τουρισμοῦ, ἀπέναντι τῶν ξένων ἐκδρομέων καὶ περιηγητῶν. Κανεὶς δὲν τοὺς ἐκάλεσε καὶ νὰ τοὺς εἴπῃ ὅτι πρέπει νὰ ἔχουν καθαρὰ τὰ χέρια των καὶ τὰ νύχια των, τὶς μπλοῦζες των, νὰ ξυρίζωνται, νὰ μὴ σκουπίζουν τὰ τραπέζια μὲ τὰ χέρια των, ἀλλὰ μὲ τὴν πετσέτα καὶ νὰ λέγουν πάντοτε καὶ ἕνα «εὐχαριστῶ» τοῦ ὁποίου γίνεται τόση κατάχρησις εἰς τὴν Ἀμερικήν. Ὅ,τι δήποτε καὶ ἐὰν θελήσητε νὰ ἀγοράσητε ἐκεῖ, θὰ σᾶς εἴπουν ἀμέσως ἕνα «εὐχαριστῶ». Αὐτὸ ἐδῶ εἶναι ἄγνωστον. Αὐτὸ τὸ «εὐχαριστῶ» ἔχει τεράστιον ψυχολογικὸν ἀντίκτυπον, κύριε Ὑπουργέ. Καὶ ἐν πάσῃ περιπτώσει, πρὸς τὴν κατεύθυνσιν αὐτὴν.....

§143ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Αὐτὰ ἠμπορεῖτε νὰ τὰ εἴπητε εἰς τὴν ὑπηρεσίαν καὶ ὄχι ἐδῶ, διότι δημοσιευόμενα θὰ τὰ παραλάβουν οἱ ξένοι καὶ θὰ μᾶς εἴπουν: «Ἰδοὺ ποία εἶναι ἡ κατάστασις εἰς τὴν Ἑλλάδα».

§144Ε. ΣΚΟΡΔΙΛΗΣ. Ἕνας βουλευτὴς ἔχει τὴν ὑποχρέωσιν νὰ λέγῃ τὴν ἀλήθειαν, διὰ νὰ ἠμποροῦν νὰ διορθωθοῦν τὰ κακῶς κείμενα. Νομίζω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος εἶναι καὶ προϊστάμενος τοῦ Τουρισμοῦ, ὅτι θὰ θελήσῃ πρὸς τὴν κατεύθυνσιν αὐτὴν νὰ προσθέσῃ εἰς τὰ τόσα ἄλλα ἔργα του καὶ τὰς φροντίδας του καὶ τὴν φροντίδα αὐτήν, διὰ τὴν καλυτέραν ἀξιοποίησιν τῶν τουριστικῶν πραγμάτων τῆς χώρας μας. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Κυβερνητικῆς πτέρυγας).

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὑπεβλήθη ἔνστασις ἀπαρτίας, ὑπογεγραμμένη ὑπὸ τῶν βουλευτῶν κ. κ. Μ. Γαληνοῦ, Γ. Ἐργαζάκη, Β. Ἐφραιμίδη, Α. Πατσιαντᾶ, Γ. Τσαντίρη, Γ. Σπηλιοπούλου, Π. Ξενοδοχειάρη, Π. Βαρδινογιάννη, Π. Τζαννετάκη, καὶ Ε. Ἀρβανιτάκη. Παρακαλῶ, ὅπως ἐκφωνηθῇ ὁ κατάλογος, διὰ νὰ διαπιστωθῇ ἐὰν ὑπάρχῃ ἀπαρτία. (Ἀναγνωσθέντος τοῦ καταλόγου, εὑρέθησαν παρόντες οἱ ἑξῆς).

§146ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐκ τῆς ἀναγνώσεως τοῦ καταλόγου, διεπιστώθη ὅτι εὑρίσκονται παρόντες 63. Συνεπῶς, ἐφ’ ὅσον διαπιστώνεται ἔλλειψις ἀπαρτίας, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ λύσω τὴν συνεδρίασιν. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′ μ. μ., μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ ἐπερωτήσεις. (Ὥρα 10.20′ μ. μ.)