1957.11.20

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 22α

ΤΕΤΑΡΤΗ 20 Νοεμβρίου 1957

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.50′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Δ. Λαντζούνης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κ.λ.π.

§2Δ. ΛΑΝΤΖΟΥΝΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Σ. Νικολαΐδης, Π. Ξενοδοχειάρης, Χ. Παπασταύρου, Γ. Μπακατσέλος, Ν. Μαλλιάκας, Ι. Γιαννόπουλος, Μ. Τασουνίδης, Α. Ἀνωγειανάκης, Θ. Χαβίνης, Κ. Μαρῆς, Κ. Μητσοτάκης, Π. Ντεντιδάκης, Ι. Παπαηλιάκης, Χ. Ἀβραμίδης, Α. Αὐγερινός, Γ. Τσαντίρης, Θ. Τσάτσος, Ν. Ἰντζές, Λ. Σπαῆς, Ι. Διαμαντόπουλος, Ν. Κρασαδάκης, Δ. Παπασπύρου καὶ Ι. Σεργάκης, καταθέτουσι, συμφώνως πρὸς τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος, πρότασιν νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ Ν. Δ. ὑπ’ ἀριθ. 3768)57 «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ ὁρίου ἡλικίας πολιτικῶν ὑπαλλήλων διατάξεων καὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως συνταξιοδοτικῶν τινων διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. Γρηγορίου, Μ. Πίσπας, Α. Ζάκκας, Κ. Βασαρδάνης, Η. Μπρεδήμας, Β. Ἐφραιμίδης, Γ. Πρίφτης, Ε. Πρωϊμάκης, Κ. Πετρόπουλος, Ι. Σπηλιόπουλος, Κ. Τσιγάρας, Α. Λασκαρίδης, Α. Πατσιαντᾶς, Π. Γλιγλῆς, Α. Μπριλλάκης καὶ Γ. Μελανίδης, καταθέτουσι, συμφώνως πρὸς τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος, πρότασιν νόμου «περὶ καταργήσεως τῶν ἄρθρων 1, 2 καὶ 3 τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 3768)57 Ν. Δ. περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ ὁρίου ἡλικίας τῶν πολιτικῶν ὑπαλλήλων διατάξεων καὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως συνταξιοδοτικῶν τινων διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Α. Ἀνωγειανάκης, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπανιδρύσεως, μετονομασίας κ.λ.π. ἑδρῶν τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν καὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τῆς περὶ τῶν Πανεπιστημίων νομοθεσίας». Ὁ βουλευτὴς κ. Ι. Νικολίτσας, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διαβαθμίσεως καὶ ἐντάξεως προσωπικοῦ κατέχοντος προσωρινὰς θέσεις τοῦ ἄρθρου 5 τοῦ ἀπὸ 3.4.1954 Β. Διατάγματος «περὶ ἐφαρμογῆς τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ Ν. Δ. 2500)53 ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ τῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Ὑπουργείου Κοινωνικῆς Προνοίας καὶ τακτοποιήσεως ἑτέρων τινῶν κατηγοριῶν προσωπικοῦ». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Χ. Παπασταύρου, Α. Παυλόπουλος, Η. Παπαηλιοῦ, Μ. Μυριδάκης, Ι. Σπηλιόπουλος, Γ. Κλῆς, Ν. Βαρβιτσιώτης, Α. Καμβύσης, Κ. Πετρόπουλος, Χ. Σκουτέρης, Β. Φιλοσοφόπουλος, Ν. Μήτρου, Θ. Κανίτσας, Ν. Λαμπρινάκος καὶ Γ. Ρουμάνης καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διαβαθμίσεως καὶ ἐντάξεως προσωπικοῦ κατέχοντος προσωρινὰς θέσεις τοῦ ἄρθρου 5 τοῦ ἀπὸ 3.4.1954 Β. Διατάγματος «περὶ ἐφαρμογῆς τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ Ν. Δ. 2500)1953 ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ τῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Ὑπουργείου Κοινωνικῆς Προνοίας καὶ τακτοποιήσεως ἑτέρων τινῶν κατηγοριῶν προσωπικοῦ». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Δ. Κρόκος, Π. Τζαννετάκης, Δ. Στρατῆς, Η. Μπρεδήμας, Κ. Βασαρδάνης, Μ. Πίσπας, καὶ Γ. Γρηγορίου, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 3768)57 Ν. Δ. «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ ὁρίου ἡλικίας τῶν πολιτικῶν ὑπαλλήλων διατάξεων καὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως συνταξιοδοτικῶν τινων διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Κ. Πετρόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Ἀγρινίου, ζητούσης ματαίωσιν περιορισμοῦ καπνοκαλλιεργείας καὶ λῆψιν μέτρων προστασίας καὶ διαθέσεως τῶν ἀπωλήτων εἰσέτι καπνῶν ἐσοδείας 1956. Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Βραγόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Πανελληνίου Συλλόγου Ὑπαλληλικοῦ Πρσωπικοῦ Ο.Τ.Ε., ζητοῦντος ματαίωσιν ἀναγνωρίσεως πλασματικῆς ὑπηρεσίας εἰς ὑπαλλήλους ἐξασφαλίσαντας πλήρως τὰ παρὰ τῷ Δημοσίῳ ἀντίστοιχα δικαιώματά των. Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Νικολαΐδης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου Καπνεργατῶν Καβάλας «ἡ Ἐθνικὴ Ἕνωσις», ζητοῦντος ἐπάνδρωσιν τοῦ Γραφείου Ἀπασχολήσεως καὶ Ἀνεργίας Καβάλας δι’ ὑπαλλήλων ἐπαρκῶν, ὅπως ἀνταποκριθοῦν εἰς τὰς ἀνάγκας τῶν ἠσφαλισμένων. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Α. Κοκκέβης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐργατοϋπαλληλικοῦ Κέντρου Καλαμῶν, διαμαρτυρομένου δι’ ἄρνησιν πλειονότητος βιομηχανιῶν οἰνοπνεύματος, ὅπως ἀναλάβωσιν διάθεσιν οἰνοπνεύματος, παραχθησομένου παρ’ ἐργοστασίων ἀπὸ οἰνοπνευματοποίησιν ἀποσύκων. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. Σπηλιόπουλος, Γ. Αὐγερόπουλος, καὶ Β. Θανασέκου, καταθέτουν ἀναφορὰν τῆς Πανελληνίου Ἑνώσεως Ἀσφαλίσεως Φυματικῶν, ζητούντων ἐπανασυζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ συγχωνεύσεως τῶν Νοσοκομείων Προσκαίρου καὶ Γενικοῦ Κρατικοῦ, πρὸς τὸν σκοπόν, ὅπως ματαιωθῇ ἡ ἐλάττωσις τῶν κλινῶν τοῦ Σανατορίου «Σωτηρία» καὶ ληφθοῦν μέτρα ἀναπτύξεως καὶ συγχρονισμοῦ αὐτοῦ. Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Νικολαΐδης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου Ἁλιεργατῶν Νομοῦ Καβάλας, ζητοῦντος λῆψιν μέτρων ἀξιοποιήσεως τῆς ἰχθυοπαραγωγῆς τῶν Ἑλληνικῶν θαλασσῶν καὶ ματαίωσιν διαθέσεως 4.000.000 δολλαρίων δι’ ἐξοπλισμὸν 10 ἁλιευτικῶν συγκροτημάτων Ἀτλαντικῆς ἁλιείας. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ε. Μαλαμίδας καὶ Δ. Κωστῆς, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου Συλλόγου Κρεοπωλῶν Ἀμφικλείας, ζητοῦντος ἀνάκλησιν τῆς διαταγῆς τοῦ Νομάρχου Φθιώτιδος περὶ μεταφορᾶς πρὸς σφαγὴν τῶν ζώων Ἀμφικλείας, καὶ περιοχῆς, εἰς κέντρα ἔνθα ἑδρεύει Κτηνιατρικὴ Ὑπηρεσία καὶ χορήγησις ἀδείας σφαγῆς ἐπὶ τόπου, ἐπιβλέψει τῆς Ἀστυνομίας καὶ Ἀστυϊάτρου. Ὁ βουλευτὴς κ. Κ. Ταλιαδούρης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου Συλλόγου Γονέων καὶ Κηδεμόνων μαθητῶν Γυμνασίου Γρεβενῶν, ζητοῦντος συμπλήρωσιν τοῦ διδακτικοῦ προσωπικοῦ τοῦ ἐν λόγῳ Γυμνασίου. Ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Π. Πινάτσης, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Ἀδὰμ Παπαδοπούλου, Νικ. Μουτσίδη, Πέτρ. Φύσαρη, Ἀναστασίου Χαραλαμπίδη, Κυρ. Κεντσίδη καὶ ἑτέρων 16 ἀγροτῶν, κατοίκων Πλατανοβρύσεως, μονοκαλλιεργητῶν καπνοῦ καὶ ἐντελῶς ἀστέγων, αἰτούντων τὴν χορήγησιν μακροπροθέσμου δανείου ἐξ 20.000 δρχ. καὶ μὲ μικρὸν τόκον, διὰ τὴν ἀπόκτησιν στέγης, δοθέντος ὅτι τὸ πενιχρὸν γεωργικὸν εἰσόδημά των δὲν θὰ τοὺς ἐπιτρέψῃ ποτὲ νὰ διαθέσωσιν ἐφ’ ἅπαξ τὸ ποσὸν τῆς δαπάνης τῆς οἰκοδομῆς. Ὁ βουλευτὴς Φλωρίνης κ. Δ. Θεοχαρίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Συνταξιούχων Ι.Κ.Α. Φλωρίνης, καὶ Περιχώρων, ζητούσης βελτίωσιν τῶν συντάξεων τῶν μελῶν της. Ὁ βουλευτὴς κ. Κ. Χριστόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Παραρτήματος Κορίνθου τῆς Ἑνώσεως Ἑλλήνων Ἀποστράτων Ἀξιωματικῶν, ζητοῦντος ἀναγνώρισιν τῶν πολεμικῶν ἐτῶν εἰς τὸ διπλοῦν τῆς ὑπηρεσίας Νέων Χωρῶν, τῶν πλασματικῶν ἐτῶν κ.λ.π., πρὸς βελτίωσιν τῶν συντάξεων τῶν ἀποστράτων ἀξιωματικῶν. Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Γρίβας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου Σ.Α.Α.Κ. Μεσιᾶς–Παγγαίου, ζητοῦντος κατάργησιν τῆς ἐπιβαλλομένης εἰσφορᾶς 7 ὀκάδων κατὰ στρέμμα τῶν Τεναγῶν Φιλίππων, ἀπαλλαγὴν τῶν μελῶν του ἐκ τῆς καταβολῆς τῶν πρὸς τὸ Δημόσιον χρεῶν κ.λ.π. Ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Π. Πινάτσης, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Δημ. Κουμάρογλου, Νικ. Καρασαββίδου, Ἀντ. Ξενοπούλου, κατοίκων Κυργίων, Ἰωάν. Καρακούλα κατοίκου Παρανεστίου, Ἀθ. Σπαγδωνλῆ κατοίκου Πυξαρίου, Κωνστ. Εὐαγγελίδου κατοίκου Προσωτσάνης καὶ Νικ. Κυπαρίδη κατοίκου Πλατανοβρύσεως, ἁπάντων ἀγροτῶν μονοκαλλιεργητῶν, καπνοῦ, καὶ ἐντελῶς ἀστέγων, αἰτούντων μακροπρόθεσμον δάνειον ἐκ 15.000 δραχμῶν, μὲ συμβολικὸν τόκον, διὰ τὴν ἀνέγερσιν ἀγροτικῆς κατοικίας, διότι, ὡς ἀναφέρουν εἰς τὴν αἴτησίν των τὸ μικρὸν γεωργικὸν εἰσόδημά των δὲν θὰ τοὺς ἐπιτρέψῃ ποτὲ νὰ στεγασθοῦν ἐξ ἰδίων των. Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Τσιαπάρας, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ὁμοσπονδίας Κατόχων Ἀνταλλαξίμων καὶ Ἀστέγων Βορείου Ἑλλάδος, ζητούσης συμπλήρωσιν τοῦ τεχνικοῦ προσωπικοῦ τῆς Ε.Δ.Α.Π., διὰ τὴν ταχεῖαν ἔκδοσιν τῶν παραχωρητηρίων εἰς τοὺς κατόχους κ.λ.π. Ὁ βουλευτὴς κ. Ι. Ἰντζές, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου Κοινότητος Τερψιθέας Ναυπακτίας, ζητοῦντος διορισμὸν ἰατροῦ εἰς τὸ ἀπὸ διμήνου στερούμενον τοιούτου Κοινοτικὸν Ἰατρεῖον Τερψιθέας Ναυπακτίας. Ὁ βουλευτὴς κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει ἀναφορὰν ἐργαζομένων παρὰ τῇ «Ὀλυμπιακῇ Ἀεροπορίᾳ», ζητούντων ματαίωσιν πάσης φύσεως ἑτέρας ἐπιλύσεως τοῦ ὑπηρετοῦντος ἤδη καταλλήλου προσωπικοῦ εἰς τὴν ὡς ἄνω ἑταιρίαν καὶ ἀναθεώρησιν τοῦ ἄρθρου 10 τῆς συμβάσεως, ὅσον ἀφορᾷ τὰ κριτήρια ἀπολύσεως. Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Κλῆς, καταθέτει ἀναφορὰν συνταξιούχων Ὑπομηχανοστασιαρχῶν καὶ Μηχανοστασιαρχῶν Σ.Ε.Κ., δι’ ἧς οὗτοι αἰτοῦνται ὅπως κατὰ τὴν ἀναθεώρησιν τοῦ νόμου 3395)55 τροποποιηθῇ τὸ «Ἄρθρον 4, παράγρ. 2—Β—» καθ’ ὅσον ὡς τοῦτο ἔχει διατυπωθῆ ἀποτελεῖ ἀρχὴν ἀνίσου μεταχειρίσεως τῆς κατηγορίας των κ.λ.π. Ὁ βουλευτὴς κ. Ε. Κοθρῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν Ὀργανώσεων τῶν παραγωγικῶν τάξεων Ἑλλάδος, ζητουσῶν μείωσιν τῶν ὑπερβολικῶν ἐπιβαρύνσεων ἀπὸ τῶν ἀποδοχῶν τῶν ἐργατοϋπαλλήλων, ἀναδιοργάνωσιν καὶ ἐξυγίανσιν τοῦ Ι.Κ.Α. κ.λ.π.

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

Ἡ ἐρώτησις τοῦ κ. Χ. Σκαντέρη, διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ βάσει ποίου νόμου ὁ κ. Ὑφυπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἔσυρε βιαίως ἐκ τοῦ γραφείου του τὸν Διοικητὴν τοῦ 10ου Ἀστυνομικοῦ Τμήματος Πειραιῶς καὶ τὸν ὡδήγησεν εἰς τὴν Ἀστυνομικὴν Διεύθυνσιν, διαγράφεται λόγῳ ἀπουσίας τοῦ ἐρωτῶντος βουλευτοῦ. Ὁ κ. Δ. Βρανόπουλος ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἐρωτήσεως σχετικῶς μὲ τὴν χορήγησιν ἐπιδόματος εἰς τοὺς ὑπολοχαγοὺς καὶ ἀνθυπολοχαγοὺς τοῦ Στρατοῦ καὶ εἰς τοὺς ἀντιστοίχους βαθμοὺς τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας κ.λ.π.

§4Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ Κυβέρνησις ἀναγνωρίσασα τὴν χειρίστην κατάστασιν ἀπὸ οἰκονομικῆς ἀπόψεως τῶν ἀξιωματικῶν τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας, διὰ τῆς ἀπὸ 7.10.57 ἀποφάσεώς της ἐχορήγησε ἕνα ἐπίδομα εἰδικῶν συνθηκῶν ὑπηρεσίας κλιμακούμενον ἀπὸ 100 δρχ. μέχρι 400. Κατὰ τρόπον πραγματικῶς ἀνεξήγητον τοῦ ἐπιδόματος αὐτοῦ ἐξῃρέθησαν οἱ ὑπολοχαγοὶ καὶ οἱ ἀνθυπολοχαγοὶ τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων, ἐξῃρέθησαν οἱ ὑπομοίραρχοι καὶ οἱ ἀνθυπομοίραρχοι, ἐπίσης, ἐξῃρέθησαν οἱ ὑπαστυνόμοι Αʹ καὶ Βʹ τάξεως καὶ ἐξῃρέθη ὁλόκληρον τὸ προσωπικὸν τῆς Βασιλικῆς Χωροφυλακῆς, τὸ κατώτερον δηλαδὴ ὑπενωμοτάρχαι, ἐνωμοτάρχαι, χωροφύλακες καὶ ἀπὸ ἄνδρας τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας ἀστυφύλακες καὶ ἀρχιφύλακες καὶ τοῦ Πυροσβεστικοῦ Σώματος, δηλ. οἱ βαθμοὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ὅλως ἰδιαιτέρως ἔπρεπε νὰ τύχουν ἰδιαζούσης προσοχῆς, διότι εὑρίσκονται εἰς πολὺ ἀθλίαν οἰκονομικὴν κατάστασιν. Τοῦ μέτρου αὐτοῦ ἐξῃρέθησαν ὅλοι αὐτοὶ καὶ φοβοῦμαι, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν θὰ μᾶς εἴπῃ ὅτι ἔδωσε πρὸ 10μήνου, ὅταν ὅλαι αἱ πτέρυγες τῆς Βουλῆς, πλὴν μιᾶς, ἐζήτησαν νὰ χορηγηθῇ ἐπίδομα ἀσφαλείας εἰς τοὺς ἀξιωματικοὺς καὶ ἄνδρας τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας. Θὰ μᾶς εἴπῃ ὅτι ἔδωσε 100 δρχ. Ἀφήνω εἰς ὑμᾶς νὰ κρίνητε ἐὰν αἱ 100 δρχ. εἶναι ποσὸν τοιοῦτον ποὺ νὰ ἱκανοποιῇ στοιχειώδεις ἀνάγκας τῶν ἀνδρῶν αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι, εἶναι γνωστὸν τοῖς πᾶσιν, ὅτι προσέφερον ὑψίστας ὑπηρεσίας πρὸς τὴν πατρίδα. Ὅταν, κύριε Πρόεδρε, πρὸ 5ετίας εἶχε πάλιν ἀποτολμηθῇ ἐκ μέρους ὡρισμένων κυρίων ἀνωτέρων καὶ ἀνωτάτων ὑπαλλήλων τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, οἱ ὁποῖοι ὑπὸ τύπον συμβουλίων διὰ δῆθεν ὁδοιπορικὰ ἔξοδα παρὰ τὸ Σύνταγμα λαμβάνωσι πεντάκις τὸν μισθόν των, ἐνῷ, ὡς γνωστόν, οὐδὲν μεταφορικὸν μέσον χρησιμοποιοῦν, ἀφοῦ τὰ Συμβούλια τὰ κάμνουν μέσα εἰς τὰ γραφεῖα τους, ἠθέλησαν νὰ χωρίσουν τοὺς ἀξιωματικοὺς τοὺς κατωτέρους, ὁλόκληρος ἡ ἡγεσία τῶν Σωμάτων, καὶ εἶναι πρὸς τιμήν των, ὅλοι οἱ ἀξιωματικοὶ δὲν ἐπῆραν τὴν μικρὰν αὐτὴν αὔξησιν, διότι δὲν ἤθελον νὰ δώσουν τὸ δικαίωμα νὰ νομίσουν ὅτι εὐλόγησαν τὰ ἰδικά των γένεια. Τὸ θέμα εἶναι σοβαρώτατον, διότι ἀφορᾷ τὴν πειθαρχίαν καὶ εἶναι καὶ ἕνας ἄδικος χωρισμὸς μέσα εἰς τὰς Ἐνόπλους Δυνάμεις, μέσα εἰς τὰ Σώματα Ἀσφαλείας. Οἱ μὲν παίρνουν τὸ ἐπίδομα αὐτὸ ἀπὸ 200–400 δρχ. καὶ ἀπαλείφονται οἱ ἄλλοι οἱ ὁποῖοι περισσότερον δικαιοῦνται. Γνωρίζω τὰς ἐνεργείας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, γνωρίζω πόσες φορὲς ἀνεβακατέβηκε τὶς σκάλες τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν διὰ νὰ ἴδῃ τοὺς ἁρμοδίους καὶ διὰ νὰ μὴ διαπράξουν τὸ βαρύτερον αὐτὸ σφάλμα εἰς βάρος τῆς ἀδελφικῆς συνεργασίας, ἡ ὁποία εἶναι τόσον ἀναγκαία διὰ τὴν πρόοδον τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων καὶ τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας. Ἀλλὰ οὐδὲν ἀποτέλεσμα ἐπετεύχθη. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ φροντίσῃ νὰ θέσῃ τέρμα εἰς τὴν κατάστασιν αὐτήν, διότι, κύριε Πρόεδρε, μόλις πρὸ ἔτους ἠλαττώθη ἡ Χωροφυλακὴ κατὰ 160 ἄνδρας, ἠλαττώθη τὸ Σῶμα Ἀστυνομίας κατὰ 840 καὶ ἑπομένως ἡ ὑπηρεσία ἔχει ἤδη διπλασιασθῆ, ἀφήνω ὅτι ἔχει καταστῆ ἐπισφαλής, ὅπως ἐτονίσαμε ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ ἡ Ἀσφάλεια τόσον τῆς ὑπαίθρου ὅσον καὶ τῆς Πρωτευούσης, διότι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἀνταπεκρίθη εἰς τὰς ἀνάγκας τῶν Σωμάτων αὐτῶν. Τὸ θέμα εἶναι σοβαρώτατον καὶ νομίζω ὅτι ὅλοι οἱ κ. κ. συνάδελφοι ἔχουν ἀντιληφθῆ τὸ ζήτημα, δι’ αὐτὸ ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τόσον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ὅσον καὶ τοῦ κ. Ὑφυπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, νὰ προσέξῃ ἰδιαιτέρως τὸ θέμα καὶ νὰ δώσῃ τὸ ἐπίδομα αὐτὸ τῶν εἰδικῶν συνθηκῶν καὶ εἰς τοὺς ὑπολοίπους, διότι ἐὰν μᾶς εἴπῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ ὁποῖος πάντοτε ἐπέδειξε στοργήν, εἶναι ἀναμφισβήτητον αὐτό, καὶ τὰ παράπονα δὲν στρέφονται ἐναντίον του, ἐὰν μᾶς εἴπῃ ὅτι ἔδωσε τὰς 100 δρχ. πρὸ 8μήνου θὰ τοῦ εἴπωμεν ὅτι αὐτὰ οὔτε διὰ τὴν τροφὴν ἑνὸς πώλου δὲν ἀρκοῦν. Δι’ αὐτὸ πρέπει νὰ δώσῃ τὸ εἰδικὸν αὐτὸ ἐπίδομα καὶ εἰς τοὺς ὑπολοίπους βαθμούς, ἐὰν θέλῃ νὰ ὑπάρξῃ ἁρμονία μέσα εἰς τὰ Σώματα Ἀσφαλείας καὶ τὰς Ἐνόπλους Δυνάμεις.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζητεῖται καὶ ἡ ὑπ’ ἀριθ. 15, ἡ ὁποία εἶναι ὁμοία. Ὁ κ. Γ. Μπουρδάρας, ἔχει τὸν λόγον.

§6Γ. ΜΠΟΥΡΔΑΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἀπόφασις διὰ τῆς ὁποίας δίδεται ἐνίσχυσις εἰς τοὺς ἀνωτέρους βαθμοὺς καὶ εἰς τοὺς βαθμοὺς ἀπὸ τοῦ λοχαγοῦ καὶ ἄνω δὲν εἶναι δικαία, εἶναι ἄδικος, διὰ νὰ μὴ δώσω ἄλλον βαρύτερον χαρακτηρισμόν. Ἐξαιρεῖ, ὅμως, ἡ ἀπόφασις τοὺς βαθμοὺς τοῦ ἀνθυπολοχαγοῦ καὶ τοῦ ὑπολοχαγοῦ αὐτοῦ τοῦ ἐπιδόματος δηλ. τοὺς βαθμοὺς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι κατ’ ἐξοχὴν ἔχουν ἀνάγκην ἐνισχύσεως, διότι μισθοδοτοῦνται μὲ πολὺ μικρὸν μισθόν. Νομίζω, ὅτι θὰ ἔχῃ ἤδη προβῆ εἰς ἀπόφασιν ἡ Κυβέρνησις νὰ διορθώσῃ τὴν διαπραχθεῖσαν ἀδικίαν, διότι ἐὰν δὲν τὸ πράξῃ θὰ δημιουργήσῃ δυσφορίαν, ἡ ὁποία δὲν εἶναι ἐποικοδομητικὴ διὰ τὰ Σώματα αὐτὰ καὶ ἰδίως διὰ τοὺς βαθμούς, τοὺς ὁποίους ἐξαιρεῖ. Νομίζω, ὅτι ἐπιβάλλεται καὶ ἐὰν δὲν προβῆτε εἰς τὴν ἀπόφασιν, νὰ προβῆτε τὸ ταχύτερον εἰς τὴν ἀποκατάστασιν τῆς ἀδικίας, πρὸς ἀποφυγὴν δυσφορίας δεδικαιολογημένης καὶ ἄρσεως μιᾶς πραγματικῆς ἀδικίας.

§7Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Συνηγορῶ, κύριε Πρόεδρε, καὶ ἐγὼ ὑπὲρ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς τοσούτῳ μᾶλλον καθ’ ὅσον οἱ μικροὶ ἀξιωματικοὶ ἔχουν μεγαλυτέραν φθορὰν καὶ ἱματισμοῦ καὶ ὑποδήσεως, διότι ἡ ὑπηρεσία των εἶναι καθημερινῶς ἀπὸ πρωΐας μέχρις ἑσπέρας καὶ διότι, (ὁ ἀνθυπολοχαγὸς χρειάζεται νὰ πέσῃ πρηνηδὸν διὰ νὰ δείξῃ εἰς τοὺς στρατιώτας καὶ ἑπομένως φθείρεται ὁ ἱματισμός του γρηγορώτερον, εἶναι ἄδικον νὰ μὴ δοθῇ καὶ εἰς αὐτόν. Ἐὰν δίδεται μόνον εἰς τοὺς ὑπολοχαγοὺς καὶ ἀνθυπολοχαγοὺς ἐγὼ θὰ τὸ ἐνέκρινα, αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἔγινε τώρα μοῦ εἶναι περίεργον, ἴσως ἔγινε, διότι εἶναι πολλοί. Δι’ αὐτὸ παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ προσέξῃ τὸ θέμα, διότι πραγματικὰ ὑπῆρξε δυσφορία εἰς τὰ ἄτομα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα κατ’ ἐξοχὴν δίδουν τὴν ζωήν των εἰς τὸ στράτευμα. Παρακαλῶ νὰ τὸ προσέξῃ ἡ Κυβέρνησις. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Λ. Μπατρῖνος).

§8Ν. ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ (Ὑφυπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Οὐδεὶς περισσότερον ἐμοῦ γνωρίζει καὶ ἐκτιμᾷ τὰς σημερινὰς ὑπηρεσίας, τὰς ὁποίας προσφέρουν οἱ ἄνδρες τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας ἐν παντί. Καὶ χαίρω διότι εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ἠκούσθησαν ἱκανοποιητικοὶ λόγοι ἀπὸ μέρους τῶν ὁμιλησάντων κ. κ. συναδέλφων, οἱ ὁποῖοι εἶμαι βέβαιος ὅτι ἑρμηνεύουν τὰς ἀπόψεις ὁλοκλήρου τοῦ Σώματος. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ θέμα τὸ ὁποῖον ἐθίγη διὰ τῶν ἐρωτήσεων θὰ ἤθελα νὰ εἴπω τοῦτο. Ἀρχικῶς δι’ ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἐλήφθη τὸ μέτρον τῆς χορηγήσεως ἐπιδόματος εἰδικῶν συνθηκῶν εἰς τὸν Στρατὸν καὶ μέχρι τοῦ βαθμοῦ τοῦ λοχαγοῦ. Κατόπιν ἰδικῆς μου παρεμβάσεως, τὸ μέτρον ἐπεξετάθη μέχρι τοῦ ἀντιστοίχου βαθμοῦ καὶ εἰς τὰ Σώματα Ἀσφαλείας. Δυστυχῶς, δὲν περιελήφθησαν οἱ κάτω τοῦ βαθμοῦ τοῦ μοιράρχου καὶ τοῦ ἀστυνόμου ἀξιωματικοὶ καὶ οἱ ὑπαξιωματικοὶ τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας, διὰ τοὺς ὁποίους εἶχεν προηγηθῆ ἡ χορήγησις τοῦ ἑκατονταδράχμου διὰ τὰς πόλεις Ἀθηνῶν–Πειραιῶς καὶ Θεσσαλονίκης. Ὡς γνωστόν, κύριοι συνάδελφοι, τὰ οἰκονομικὰ αὐτὰ θέματα δὲν ἀνάγονται εἰς τὴν ἰδικήν μου ἁρμοδιότητα, ἀλλὰ εἶναι θέματα, τὰ ὁποῖα ἐξαρτῶνται ἐκ τῶν δυνατοτήτων τοῦ Προϋπολογισμοῦ καὶ εἶναι τῆς ἁρμοδιότητος τῶν Ὑπουργῶν τοῦ Συντονισμοῦ καὶ Οἰκονομικῶν. Θέλω νὰ ἐλπίζω ὅτι θὰ ἀντιμετωπισθῇ ἀπὸ μέρους τῶν ἁρμοδίων Ὑπουργείων τὸ θέμα τοῦτο καὶ συζητουμένου προσεχῶς τοῦ Προϋπολογισμοῦ θὰ δοθῇ ἡ λύσις, ἡ ὁποία πρέπει νὰ δοθῇ.

§9Γ. ΜΠΟΥΡΔΑΡΑΣ. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μὲ ξενίζει εἶναι ὅτι οἱ εἰσηγηταὶ Ὑπουργοὶ εἰς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον εἰσηγήθησαν τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ μέτρου ἐκ τῶν ἄνω πρὸς τὰ κάτω, ἐνῷ ἔπρεπε νὰ ἀρχίσουν ἐκ τῶν κάτω πρὸς τὰ ἄνω. Καὶ ἐπ’ αὐτοῦ ὑποχρέωσις νομίζω εἶναι τῶν κ. κ. Ὑπουργῶν Ἐθνικῆς Ἀμύνης καὶ Ἐσωτερικῶν, νὰ εἰσηγηθοῦν εἰς τοὺς οἰκονομικοὺς Ὑπουργοὺς νὰ περιλάβουν καὶ τοὺς μικροὺς βαθμούς.

§10Ν. ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ (Ὑφυπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ἐξ ὅσων γνωρίζω, κύριε συνάδελφε, παρ’ ὅλον ὅτι δὲν εἶμαι ἁρμόδιος νὰ ἀπαντήσω, ἐπεκράτησεν ἡ ἑξῆς γνώμη ἐπὶ τοῦ θέματος. Οἱ ἀνθυπολοχαγοὶ καὶ οἱ λοχαγοὶ συνήθως εἶναι ἄγαμοι καὶ δὲν βαρύνονται μὲ οἰκογενειακὰς ὑποχρεώσεις, παραμένουν δὲ εἰς τὸν βαθμὸν αὐτὸν μόνον μίαν διετίαν καὶ ἔχουν καλυτέραν ἐξέλιξιν ὅλων τῶν ἄλλων συναδέλφων των τῶν ἀντιστοίχων βαθμῶν εἰς τὰ ἄλλα Σώματα.

§11Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν δὲν ἔχει γνώμην ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ; Διατὶ τότε δὲν ἔχει ἀξίαν τὸ θέμα.

§12Δ. ΑΛΙΠΡΑΝΤΗΣ (Ὑφυπ. Οἰκονομικῶν). Ἡ ἐρώτησις δὲν ἀπευθύνεται εἰς ἐμὲ καὶ συνεπῶς δὲν ἔχω νὰ προσθέσω τίποτε. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἐν ὄψει τοῦ προϋπολογισμοῦ, ὁ ὁποῖος καταρτίζεται θὰ εἶναι καὶ τὸ θέμα τοῦτο μεταξὺ ἐκείνων ποὺ θὰ ἀντιμετωπισθοῦν.

§13Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἄκουσα τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν μετὰ πολλῆς προσοχῆς καὶ δὲν ἀμφισβητῶ τὸ πραγματικόν του ἐνδιαφέρον. Τὸ ζήτημα εἶναι ὅτι σήμερον ὑπάρχει μία ἀναταραχὴ καὶ εἰς τὰς Ἐνόπλους Δυνάμεις καὶ εἰς τὰ Σώματα Ἀσφαλείας, διὰ τὸν ἀδικαιολόγητον αὐτὸν διαχωρισμόν. Παρακαλῶ, λοιπόν, τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, νὰ λάβῃ σχετικὴν μέριμναν, διότι δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ λαμβάνωνται μέτρα ὑπὲρ τῶν ἀνωτέρων εἰς βάρος τῶν κατωτέρων.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Βρανόπουλος ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν συνταξιούχων ἀστυνομικῶν ὑπαλλήλων, ἀπολυθέντων λόγῳ ὑγείας, αἰτουμένων ἀναγνώρισιν τοῦ ἐκτὸς ὑπηρεσίας χρόνου εἰς συντάξιμον τοιοῦτον.

§15Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὑπάρχει μία τάξις συνταξιούχων ἀστυνομικῶν ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι ἀπελύθησαν διὰ λόγους ὑγείας καὶ οἱ ὁποῖοι ἤδη ζητοῦν τὴν ἀναγνώρισιν τοῦ ἐκτὸς ὑπηρεσίας χρόνου ὡς συνταξίμου. Ἔχει ληφθῆ καὶ ἄλλοτε μέριμνα ἐπὶ τοῦ ἀντικειμένου αὐτοῦ καὶ δὲν γνωρίζω τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν τὶ ἐπὶ τοῦ προκειμένου ἔχει ἐνεργήσει. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὸ Σῶμα.

§16Ν. ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ (Ὑφυπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Καὶ τὸ θέμα τοῦτο ἅπτεται τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν καὶ δὲν δύναμαι νὰ εἴπω τι ἐν προκειμένῳ.

§17Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ ἡ ἐρώτησίς μου νὰ γραφῇ διὰ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Βρανόπουλος ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν παραιτηθέντων τῇ αἰτήσει των ἐκ τοῦ Ἀστυνομικοῦ Σώματος ἀστυφυλάκων, αἰτούντων τροποποίησιν τοῦ Ν. Δ. 2458)53.

§19Δ. ΒΡΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἕνας μεγάλος ἀριθμὸς κατωτέρων ἀστυνομικῶν ὑπαλλήλων καὶ τῶν δύο Σωμάτων Ἀσφαλείας ὑπέβαλον παραιτήσεις ἀπὸ τὰ Σώματα διὰ διαφόρους λόγους. Μετὰ τὴν παραίτησίν των ἐξεδόθη ἕνας νόμος, ὁ ὁποῖος ἀπαγορεύει τὸν ἐπαναδιορισμόν των. Οὗτοι ἔχουν ὑποβάλει σχετικὰς αἰτήσεις ἐπαναδιορισμοῦ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν. Νομίζω ὅτι ἐὰν εἶναι δίκαιον νὰ μὴ ἐπανέρχωνται οἱ ἀξιωματικοί διότι πράγματι δυσχεραίνουν τὴν ἐξέλιξιν τῶν συναδέλφων των, δὲν δύναται νὰ ὑπάρξῃ δυσκολία ἢ ἀντίρρησις διὰ τοὺς ἀστυφύλακας καὶ τοὺς ἀρχιφύλακας, ὅπως καὶ διὰ τοὺς ἐνωμοτάρχας, καὶ ὑπενωμοτάρχας, δεδομένου ὅτι οὗτοι δὲν πρόκειται νὰ παραβλάψουν τὴν ἐπαγγελματικὴν ἐξέλιξιν τῶν ἄλλων. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ πληροφορήσῃ τὸ Σῶμα ἂν πρόκειται νὰ λάβῃ σχετικὴν μέριμναν, ὥστε οἱ ἄνδρες αὐτοὶ διὰ μιᾶς Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία θὰ τοὺς ἐπιλέξῃ νὰ ἐπανέλθουν εἰς τὰ Σώματα Ἀσφαλείας.

§20Ν. ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ (Ὑφυπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Τὸ αἴτημά σας, κύριε συνάδελφε, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἱκανοποιηθῇ διότι κατὰ τὸ ἄρθρον 13 τοῦ νόμου 2458)53 ἔχουν καθιερωθῇ ὡρισμένοι περιορισμοί, ὅσον ἀφορᾷ τοὺς παραιτουμένους ἐκ τοῦ Σώματος τῆς Ἀστυνομίας Πόλεων καὶ μετέπειτα ζητοῦντας τὴν ἐπανακατάταξίν των. Διότι ἐμεσολάβησεν ἀρκετὸν χρονικὸν διάστημα, ἢ διότι ὑπερέβησαν τὸ ὅριον ἡλικίας καὶ ἀδυνατοῦν νὰ ἐπανέλθουν εἰς τὸ Σῶμα. Ἀφ’ ἑτέρου εἶναι γνωστὸν ὅτι ἀπὸ πέρυσι ἰσχύει ὁ νόμος περὶ μειώσεως τῆς δυνάμεως τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας καὶ οὔτε εἰς τὴν Ἀστυνομίαν Πόλεων, οὔτε εἰς τὴν Χωροφυλακὴν ἔγινε καμμία κατάταξις, μέχρις ὅτου φθάσωμεν εἰς τὸν ἀριθμὸν τῆς δυνάμεως, τὸν ὁποῖον προβλέπει τὸ περυσινὸν διάταγμα.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Λασκαρίδης ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, δι’ ἧς ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ ποῖα μέτρα πρόκειται νὰ ληφθῶσιν ἐναντίον αὐθαιρετούντων ἀστυνομικῶν ὀργάνων εἰς βάρος τῶν ὀπαδῶν τοῦ Κόμματος τῆς Ε.Δ.Α. εἰς τὴν πόλιν Καβάλας.

§22Α. ΛΑΣΚΑΡΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, δυστυχῶς εὑρίσκομαι εἰς τὴν δυσάρεστον θέσιν νὰ μὴ εἴπω, τοὐλάχιστον αὐτὴν τὴν στιγμήν, κολακευτικὰ λόγια δι’ ὡρισμένα ὄργανα τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας. Κατηγγείλαμεν κατ’ ἐπανάληψιν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν περιπτώσεις κατατρομοκρατήσεως τῶν πολιτῶν. Θὰ ἤθελα νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῶν μεθόδων ποὺ μετέρχονται ὡρισμένα ὄργανα τῆς Ἀσφαλείας ποὺ ἀποσκοποῦν νὰ δημιουργήσουν ἓν πνεῦμα ἀνησυχίας τῶν πολιτικῶν ἀντιπάλων τῆς Κυβερνήσεως. Εἶμαι εἰς θέσιν νὰ διαβεβαιώσω τὸν κ. Ὑπουργὸν ὅτι ἂν ὑπάρχῃ εἷς ὁ ὁποῖος ἀποτελεῖ κίνδυνον διὰ τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν εἰς τὸν Νομὸν Καβάλας εἶναι ὁ ἐκεῖ Διοικητὴς Ἀσφαλείας. Τοῦτο τὸ ἐδήλωσα καὶ εἰς τὸν ἴδιον καὶ εἰς τὸν κ. Νομάρχην καὶ εἰς τὸν Διοικητὴν τῆς Χωροφυλακῆς, οἱ ὁποῖοι ἀπεδοκίμασαν μὲν τὰς ἐνεργείας του ἀλλὰ δὲν ἔθεσαν τέρμα εἰς αὐτάς. Ἀνεφέρθην ἐπίσης καὶ εἰς τὸν Εἰσαγγελέα τῶν Πρωτοδικῶν. Κύριε Πρόεδρε, πρὸ ἡμερῶν ἐπὶ τῇ ὀνομαστικῇ μου ἑορτῇ, ὄργανα τῆς Ἀσφαλείας ἐπὶ 3 ἡμέρας ἐσημείωναν πάντα εἰσερχόμενον εἰς τὴν οἰκίαν μου. Τὴν 9.11.57 καὶ ὥραν 10ην πρωϊνὴν συνελήφθη ὁ Ἰωσηφίδης Χρῆστος, ἀκτήμων καλλιεργητής, διότι προσεκόμισεν εἰς τὸ γραφεῖον μου ὑπόμνημα, διὰ νὰ τὸ καταθέσω εἰς τὴν Βουλήν, καὶ παρετηρήθη, διότι προσεκόμισε τὸ ὑπόμνημα τοῦτο καὶ τοῦ ἐπεστήθη ἡ προσοχὴ ὅτι ἂν τὸ ἐπαναλάβῃ θὰ σταλῇ εἰς ἐξορίαν. Ἐπίσης ἠπειλήθη εἰς τὴν Ἀστυνομίαν ὁ ἀρωματοπώλης Κουτσούκης, ὅτι ἂν δὲν ἀπολύσῃ τὴν ὑπάλληλόν του, διότι ἐπεσκέπτετο τὴν οἰκίαν μου, οὗτος θὰ διωχθῇ διὰ τῶν ὀργάνων τῆς Ἀγορανομίας καὶ θὰ σταλῇ εἰς τὸν Ἅγιον Εὐστράτιον. Ἔσπευσε νὰ ἀπολύσῃ τὴν ὑπάλληλόν του παρ’ ὅτι τὴν εἶχεν ἀπόλυτον ἀνάγκην καὶ ἦλθεν εἰς ἐμὲ νὰ μοῦ εἴπῃ ὅτι, πρὸς Θεοῦ, νὰ μὴ δημιουργήσω ζήτημα. Κατὰ τὴν ἔλευσίν του ὁ κ. Κιτσίκης εἰς Καβάλαν παρηκολουθεῖτο ὑπὸ κουστωδίας ὀργάνων τῆς Ἀσφαλείας. Ἐπίσης ὁ κ. Διοικητὴς καλεῖ κατὰ ἑκατοντάδας πολίτας τῆς Καβάλας καὶ μεταξὺ τῶν ἄλλων τοὺς παρατηρεῖ ὅτι ἐπισκέπτονται τὰ Γραφεῖα τῆς Ε.Δ.Α., ὅτι ἐπισκέπτονται τὸ Γραφεῖον μου, ὅτι κάμνουν παρέα μαζί μου, πράγματα τὰ ὁποῖα κατήγγειλα, κύριε Ὑπουργέ, κατ’ ἐπανάληψιν. Γνωρίζετε ἐπίσης ὅτι δεκάδες καπνεργατῶν ἐστερήθησαν τοῦ ἐπιουσίου των διὰ τὰ πολιτικά των φρονήματα, ἐφθάσαμεν δὲ εἰς τὸ σημεῖον νὰ τρομοκρατοῦνται ἐπαγγελματίαι καὶ νὰ ἀπολύουν τοὺς ὑπαλλήλους των καὶ νὰ δημιουργῆται ἔτσι μία κατάστασις ζούγκλας. Καὶ τὴν στιγμὴν αὐτὴν τὰ ὄργανα Ἀσφαλείας ἔχουν περικυκλωμένα τὰ Γραφεῖα τοῦ Κόμματός μας, τὸ ὁποῖον εἶναι τὸ πρῶτον εἰς τὸν Νομὸν Καβάλας. Ἐν ὀνόματι τῶν ἀρχῶν τῆς Δημοκρατίας ἐπιβάλλεται, κύριοι συνάδελφοι, νὰ πάρετε θέσιν ἐπὶ τοῦ μεγίστου αὐτοῦ θέματος.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Παπαδημητρίου, ἔχει τὸν λόγον.

§24Ι. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ὅσα ἀνέφερεν ὁ συνάδελφος κ. Λασκαρίδης ἔγιναν γνωστὰ καὶ εἰς τὸν κ. Διοικητὴν Χωροφυλακῆς Καβάλας, ἔγιναν δὲ καὶ παραστάσεις καὶ εἰς τὸν Διοικητὴν Ἀσφαλείας. Ἐγὼ δὲ ὁ ἴδιος πρὸ μηνὸς ἐπεσκέφθην τὸν κ. Ὑπουργὸν Δημοσίας Ἀσφαλείας καὶ τοῦ ἐτόνισα ὅτι αἱ κλήσεις εἰς τὴν Ἀσφάλειαν ἔχουν λάβει τὴν μορφὴν στρατολογίας. Ὁ κ. Ὑπουργὸς μοῦ εἶπεν ὅτι θὰ πρόκειται περὶ τῆς συνήθους περιπτώσεως τῆς τακτοποιήσεως τῶν φακέλλων. Εἶναι τοῦτο ἕνα παραμῦθι, τὸ ὁποῖον, τέλος πάντων, πρέπει νὰ τελειώσῃ κἄποτε. Τοὺς συλλαμβάνουν στὸ δρόμο καὶ τοὺς πηγαίνουν εἰς τὴν Ἀσφάλειαν, ὄχι διὰ νὰ τακτοποιήσουν τοὺς φακέλλους, ἀλλὰ διὰ νὰ τοὺς ἀπειλήσουν καὶ νὰ τοὺς τρομοκρατήσουν. Συνήντησα τὴν κ. Λυμπέρη — τὴν γνωρίζει ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου — καὶ μὲ κλάματα εἰς τὰ μάτια μοῦ εἶπεν ὅτι ἀπὸ αὔριο τὸ παιδάκι μου δὲν θὰ τὸ στέλνω νὰ μάθῃ Γαλλικὰ διότι μὲ ἔδιωξαν. Εἶδα τὸν ἔμπορο ὅπου εἰργάζετο καὶ τὸν ἠρώτησα. Μοῦ εἶπε νὰ μὴ κάμω κανένα λόγον, διότι θὰ κινηθῇ ἡ Ἀγορανομία καὶ θὰ μοῦ κλείσῃ τὸ κατάστημα. Καὶ τὸ μόνο ἔγκλημα τῆς γυναίκας αὐτῆς εἶναι ὅτι ἔχει τὸν ἄνδρα της φυλακισμένο. Ἔπειτα, κύριοι συνάδελφοι, ἀφαιροῦν τὰς ἀδείας ἀπὸ τοὺς μικροπωλητὰς καὶ ἄλλους καὶ τοὺς ἐξαναγκάζουν νὰ ὑπογράφουν δηλώσεις. Ἔχει δημιουργηθῆ, κύριοι συνάδελφοι, μία κατάστασις τρομοκρατίας. Δὲν εἶναι τὰ ὄργανα Ἀσφαλείας ἀλλὰ ὑπάρχουν ἄλλα ὄργανα, τὰ ὁποῖα κατευθύνουν τὸν κ. Μιχαὴλ. Ἐκείνους ποὺ πῆγαν νὰ χαιρετήσουν τὸν κ. Λασκαρίδην, ὁ ὁποῖος ἑώρταζε προχθὲς τοὺς ἔγραφαν. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον καταλύεται καὶ ἡ στοιχειωδεστέρα ἐλευθερία τῶν πολιτῶν. Ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ θὰ προχωρήσῃ καὶ εἰς ἄλλους. Παρακολουθοῦν τὰ Γραφεῖα τοῦ Δημοκρατικοῦ Κόμματος, μετὰ θὰ παρακολουθοῦν τοὺς Φιλελευθέρους καὶ μετὰ θὰ παρακολουθοῦν καὶ σᾶς, τοὺς βουλευτὰς τῆς Ε.Ρ.Ε., διότι αὐτὴν τὴν ἀνατροφὴν τοὺς ἐδώσαμεν. Ὑπάρχουν ἄλλα νήματα, τὰ ὁποῖα κατευθύνουν αὐτοὺς τοὺς κυρίους, καὶ δὲν φοβᾶται κανεὶς ἀπ’ αὐτούς, διότι ἠξεύρουν ὅτι ὅλαι αἱ μυστηριώδεις δυνάμεις ἔχουν μεγάλην δύναμιν καὶ θὰ τοὺς κρατήσουν εἰς τὰ πόστα των. Νομίζω ὅτι δὲν θὰ πρέπει νὰ φθάσωμεν εἰς τὸ σημεῖον νὰ καταλύεται ἡ στοιχειωδεστέρα ἐλευθερία τοῦ Δημοκρατικοῦ Πολιτεύματος.

§25Ν. ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ (Ὑφυπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Κύριε Πρόεδρε, ἔχω μίαν ἀμφιβολίαν ἐὰν τὰ ὅσα ἐλέχθησαν ἔχουν σχέσιν μὲ τὴν ἐρώτησιν ἡ ὁποία συζητεῖται ἀπόψε. Ἐμελέτησα ἐκ δευτέρου τὴν ἐρώτησιν καὶ βλέπω μετὰ λύπης μου ὅτι πλὴν ἑνὸς οὐδὲν σχεδὸν ἀνεφέρθη εἰς τὴν ἐρώτησιν. Θὰ ἀπαντήσω ἐπὶ τῆς ἐρωτήσεως ἐπὶ τῆς ὁποίας καὶ ἐρωτῶμαι καὶ ὄχι ἐπὶ τῶν συγκεκριμένων στοιχείων, τὰ ὁποῖα δὲν ἠξεύρω ἐὰν καὶ πότε ἔλαβον χώραν. Ἡ Χωροφυλακὴ πρὸς τιμήν της, τελεῖ ἐν παντὶ τὸ καθῆκον της καὶ εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ εὑρίσκεται πανταχοῦ παροῦσα καὶ νὰ γνωρίζῃ τὶ γίνεται καὶ τὶ τεκταίνεται εἰς τὴν περιφέρειάν της, διότι εἶναι ὑπεύθυνος διὰ τὴν δημοσίαν τάξιν καὶ ἀσφάλειαν τῆς Χώρας, ἡ ὁποία τόσα ὑπέστη προσφάτως. Συνεπῶς ἐὰν ὑπάρχουν συγκεκριμένα γεγονότα, συγκεκριμένα παράπονα τῶν κ. κ. συναδέλφων, πρέπει νὰ περιλαμβάνωνται εἰς τὴν ἐρώτησιν, διὰ νὰ τύχουν ἀπαντήσεως τῶν ἑκάστοτε ἐρωτωμένων Ὑπουργῶν. Τὴν παρατήρησιν τοῦ κ. συναδέλφου ὅτι ἀποτελεῖ κίνδυνον διὰ τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν ὁ Διοικητὴς Ἀσφαλείας Καβάλας, τὴν ἀντιπαρέρχομαι μετὰ περιφρονήσεως. Ὅσον ἀφορᾷ, κύριε Πρόεδρε, τὸ γεγονὸς ὅτι καλοῦνται εἰς τὴν Ἀσφάλειαν ἄτομα, σᾶς βεβαιῶ ὅτι καλοῦνται καὶ πρέπει νὰ καλοῦνται ἀπὸ ὅλα τὰ Γραφεῖα Ἀσφαλείας τῆς Ἑλλάδος, διὰ νὰ τακτοποιοῦν ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἔχουν φακέλλους. Οἱ κ. κ. συνάδελφοι τῆς Ε.Δ.Α. δὲν ἠμποροῦν ἀπὸ τὴν μίαν πλευρὰν νὰ μᾶς κατηγοροῦν ὅτι κάμνομεν φακέλλους καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλην μεριὰ ὅταν λέγωμεν εἰς ἕνα νὰ μᾶς ἐξηγήσῃ ἐὰν ὑπηρέτησεν εἰς τὸν Ε.Λ.Α.Σ. ἢ ἐὰν διέπραξεν ἐγκλήματα καὶ ἐὰν θέλῃ νὰ εἶναι κομμουνιστὴς ἢ ὄχι νὰ παραπονοῦνται διὰ νὰ δημιουργοῦνται ἐντυπώσεις ὅτι καλοῦνται ἀθρόως εἰς τὰ Γραφεῖα Ἀσφαλείας. Ἐὰν κακοποιήθησαν ἀπὸ τὰ ὄργανα Ἀσφαλείας νὰ μᾶς τὸ καταγγείλουν. Αὐτά, τέλος πάντων, κἄποιαν ὥραν πρέπει νὰ σταματήσουν. Καταβάλλεται προσπάθεια διὰ νὰ δημιουργοῦνται ἐντυπώσεις καὶ ἀποστέλλονται ἀπὸ τὰς ἐπαρχίας τηλεγραφήματα, τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν καμμίαν σχέσιν μὲ τὴν πραγματικότητα. Λυποῦμαι, διότι προχθὲς ἀνεγνώσθη τηλεγράφημα τῆς κ. Θανασέκου, ἡ ὁποία διεμαρτύρετο καὶ κατηγόρει ὅλην τὴν Χωροφυλακὴν Πελοποννήσου, ὅτι δῆθεν ἐξεστράτευσεν ἐναντίον της ὁ Ἀνώτερος Διοικητής. Τοῦτο ἦτο τὸ καθῆκον του διότι ὁ Πρόεδρος τῆς Δημοκρατίας τοῦ Λιβάνου διέσχιζε τὴν Πελοπόννησον καὶ ἦτο ὑποχρεωμένος νὰ λάβῃ μέτρα πρὸς προστασίαν του. Δὲν εἶχον καμμίαν σχέσιν τὰ μέτρα αὐτὰ μὲ τὴν κ. Θανασέκου, ἡ ὁποία παρανόμως εἶχε κάμει συγκέντρωσιν. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐρώτησιν, ἐπαναλαμβάνω ὅτι εἰς τὸ Τμῆμα Ἀσφαλείας Καβάλας, καὶ εἰς ὅλα τὰ Τμήματα Ἀσφαλείας ὅλης τῆς Ἑλλάδος εἶναι ἐνδεχόμενον καὶ εἶναι ἐπιβεβλημένον νὰ καλοῦνται πολῖται, οἱ ὁποῖοι νομίζουν ὅτι ἠδικήθησαν διότι ἐθεωρήθησαν κομμουνισταὶ εἰς τὸ πρόσφατον παρελθὸν καὶ διατηροῦν εἰς βάρος των φάκελλον αἱ ὑπηρεσίαι, καλοῦνται νὰ δηλώσουν ἐὰν θέλουν νὰ ἀποχαρακτηρισθοῦν καὶ ἐὰν δὲν θέλουν μὲ γειά τους, μὲ χαρά τους, ἡμεῖς θὰ τοὺς ἔχωμεν τὸν φάκελλον καὶ σεῖς νὰ διαμαρτύρεσθε.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Λασκαρίδης, ἔχει τὸν λόγον.

§27Α. ΛΑΣΚΑΡΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν πρόκειται νὰ ἀκολουθήσω τὸν τόνον τῆς φωνῆς τοῦ κ. Ὑφυπουργοῦ τῆς Ἀσφαλείας, ὁ ὁποῖος ἀπὸ σκοποῦ ὕψωσεν τὴν φωνήν του καὶ ἀντιπαρῆλθε τὸ θέμα διὰ τὰς αὐθαιρεσίας τῶν ὀργάνων Ἀσφαλείας. Συγκεκριμένως ἡ ἐρώτησις, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Ἀσφαλείας, ἔχει αὐτὸ τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον συζητεῖται μὲ συγκεκριμένας καταγγελίας. Ὁμιλοῦμεν περὶ αὐθαιρεσιῶν ἐναντίον ὀργάνων τῆς Ἀσφαλείας καὶ ὄχι ὅλων τῶν ὀργάνων τῆς Ἀσφαλείας. Ὀφείλετε νὰ δώσητε μίαν ἀπάντησιν. Κατὰ καιροὺς σᾶς κατηγγείλαμεν ἐπίσης αὐθαιρεσίας τοιαύτας. Ἐὰν λέγωμεν αὐτὰ τὰ πράγματα, εἴμεθα πολῖται, εἴμεθα ἀγωνισταί, ὅπως καὶ σεῖς εἰς πολλὰ σημεῖα ἀγωνίζεσθε καὶ φέρομεν τὴν εὐθύνην τῶν πράξεών μας. Εἰς τὴν Καβάλαν γνωρίζετε ὅτι ἐπὶ ὅλα αὐτὰ τὰ ἔτη οὐδὲν στοιχεῖον ἀνωμαλίας παρουσιάσθη, ἀλλὰ ἀπὸ διετίας στέλλονται ἄνθρωποι εἰς τὴν ἐξορίαν. Ἐάν, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Ἀσφαλείας, σεῖς ἐγκρίνετε τοὺς βουλευτὰς νὰ τοὺς παρακολουθοῦν, ὅταν ἔρχωνται εἰς ἐπαφὴν μὲ τοὺς πολίτας, νομίζω ὅτι θέτετε τὸν λίθον τοῦ ἀναθέματος εἰς τὸ κοινοβουλευτικὸν καθεστώς. Σᾶς ὑπογραμμίζω τὰς εὐθύνας τὰς ὁποίας ἔχετε. Νομίζω ὅτι σεῖς θὰ πρέπει νὰ ἐπιληφθῆτε αὐτὲς τὶς περιπτώσεις τὶς ὁποῖες καταγγέλλομεν νὰ ἐλεγχθοῦν. Σήμερον ὑπάρχει ὑπάλληλος, διὰ τὸν ὁποῖον σᾶς ὡμίλησα καὶ ὁ ὁποῖος εὑρίσκεται ἐκτὸς τῆς ὑπηρεσίας. Μὴ βιασθῆτε νὰ δώσητε πρόχειρον ἀπάντησιν. Ἐρωτήσατε τὸν κ. Ὑφυπουργὸν τοῦ Ἐμπορίου, ὁ ὁποῖος γνωρίζει τὰ πράγματα.

§28Β. ΘΑΝΑΣΕΚΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, σᾶς παρακαλῶ νὰ μοῦ δώσητε τὸν λόγον, ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν δύνασθε νὰ ὁμιλήσητε εἰς τὴν συζητουμένην ἐρώτησιν. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ εἴπητε ὅτι εἶναι προσωπικὸν ζήτημα. Θὰ ἔλθῃ ἡ σειρὰ τῆς ἐρωτήσεώς σας καὶ θὰ ὁμιλήσητε.

§30Ι. ΠΑΣΣΑΛΙΔΗΣ. Ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Ἀσφαλείας ἀνέφερεν τὸ ὄνομα τῆς κ. Θανασέκου εἶναι προσωπικὸν τὸ ζήτημα καὶ πρέπει νὰ τῆς δώσητε τὸν λόγον. Ἐὰν σεῖς νομίζετε ὅτι ἡμεῖς δὲν ἔχομεν δικαίωμα, σύμφωνα μὲ τὸν Κανονισμόν, νὰ ὁμιλήσωμεν, δὲν ἔχετε δίκαιον. Ὑποχρεοῦται ὁ κ. Πρόεδρος νὰ δώσῃ τὸν λόγον ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἠξεύρετε πολὺ καλὰ ὅτι ὁ ἔχων τὴν τιμὴν νὰ κάθηται εἰς τὴν ἕδραν αὐτὴν τὴν στιγμὴν καὶ νὰ διευθύνῃ τὰς ἐργασίας τῆς Βουλῆς, διακρίνεται, τοὐλάχιστον, διὰ τὴν πίστιν του διὰ τὴν ἴσην μεταχείρισιν ὅλων τῶν πτερύγων καὶ διὰ τὴν ἴσην φιλίαν. Συνεπῶς δὲν ἠμπορεῖτε νὰ μὲ κρίνητε ὅτι δὲν κάμνω ἴσην μεταχείρισιν πρὸς ὅλους. Κυρία Θανασέκου, θὰ σᾶς δώσω τὸν λόγον, ἀλλὰ θὰ σᾶς παρακαλέσω θερμῶς νὰ περιορισθῆτε ἁπλῶς εἰς τὸ προσωπικὸν ζήτημα.

§32Β. ΘΑΝΑΣΕΚΟΥ. Εὐχαριστῶ κατ’ ἀρχὴν τὸν κ. Ὑπουργόν, ποὺ εἶχε τὴν καλωσύνην νὰ φέρῃ τὸ ζήτημα αὐτὸ ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Ἐπερίμενα μάλιστα ὅταν ἐτηλεγράφησα εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς καὶ εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, τὸ γεγονὸς αὐτό, νὰ ἤρχετο ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, διὰ νὰ συζητήσωμεν, διότι τοιούτου εἴδους παραβάσεις ζημιώνουν τὸ κοινοβουλευτικὸν καθεστώς. Κύριοι συνάδελφοι, ἐπικαλοῦμαι τὴν προσοχήν σας καὶ θέλω νὰ μὲ ἀκούσητε δι’ ὀλίγον. Λοιπόν, ἐπήραμε τὸ αὐτοκίνητον ἀπὸ τὸ Ἄργος καὶ ἐπήγαμε καὶ ἐκάμαμεν μίαν ἐπίσκεψιν εἰς ἓν χωρίον, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον κάμνουν ὅλοι οἱ βουλευταί. (Διαμαρτυρίαι).

§33ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δὲν εἶναι προσωπικόν.

§34Β. ΘΑΝΑΣΕΚΟΥ. Εἶναι προσωπικὸν τὸ ζήτημα, καὶ μὴ μὲ διακόπτετε. Τὴν ἡμέραν ἐκείνην εὑρίσκετο εἰς τὸ Ναύπλιον καὶ ὁ κ. Οἰκονομόπουλος, ὁ ὁποῖος ἐπληροφορήθη αὐτοῦ τοῦ ἐπεισοδίου. Λοιπόν, ἐπήραμε τὸ αὐτοκίνητον καὶ ἐπήγαμεν εἰς ἓν χωρίον, ἔξω ἀπὸ τὸ Ἄργος, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει περισσοτέρους ἀπὸ 600 κατοίκους καὶ συνηντήσαμεν μερικοὺς φίλους καὶ ὀπαδούς μας, εἰς τὸ καφενεῖον, ὅπως κάμνουν ὅλοι οἱ βουλευταί, οἱ ὁποῖοι πηγαίνουν ἀπὸ τὸ ἕνα χωρίον εἰς τὸ ἄλλο. Ἐγὼ ἐπῆγα μόνον εἰς ἕνα χωρίον.

§35Γ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπειδὴ ἀνεφέρθη τὸ ὄνομά μου, ἔχω ὑποχρέωσιν νὰ ἀπαντήσω.

§36ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ κυρία ρήτωρ θέτει ἁπλῶς τὰ γεγονότα, ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ ζητήματος.

§37Γ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ πρέπει, ὅμως, νὰ ἔχῃ καὶ μίαν ἀπάντησιν ἐπὶ τῶν γεγονότων.

§38Ι. ΠΑΣΣΑΛΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὴν διακόψῃ κανείς, ἐφ’ ὅσον ὁμιλεῖ ἡ κυρία Θανασέκου. Δὲν εἶναι δυνατόν, κύριε Πρόεδρε, νὰ σηκωθοῦν ὅλοι νὰ πάρουν τὸν λόγον. Ὁ κ. Πρόεδρος δὲν πρέπει νὰ δώσῃ τὸν λόγον εἰς οὐδένα.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Πρόεδρος, δὲν δίδει τὸν λόγον εἰς οὐδένα. Μὴ ἀμφιβάλλετε, ὅτι θὰ τηρήσῃ τὸν Κανονισμόν. Δὲν ἔχει δικαίωμα οὐδεὶς νὰ ὁμιλήσῃ, ἐὰν δὲν τοῦ δοθῇ ὁ λόγος ἀπὸ τὸν Πρόεδρον τῆς Βουλῆς.

§40Β. ΘΑΝΑΣΕΚΟΥ. Κατὰ τὴν διάρκειαν, λοιπόν, τῆς διαδρομῆς, ἀπὸ τὸ Ἄργος εἰς τὸ χωρίον Φίχτια τὸ ὁποῖον δὲν ἀπέχει παρὰ 6 χιλιόμετρα, παρηκολουθούμεθα συνεχῶς ἀπὸ δύο αὐτοκίνητα, ἕνα τζὶπ τῆς Βασιλικῆς Χωροφυλακῆς, τοῦ ὁποίου ἐπέβαινε ὁ Διοικητὴς Χωροφυλακῆς τῆς Ἀργοναυπλίας, καὶ ἕνα ἄλλο αὐτοκίνητον, εἰς τὸ ὁποῖον ὑπῆρχεν ἀρκετὸς ἀριθμὸς χωροφυλάκων, ἐν πολιτικῇ περιβολῇ. Καθ’ ὃν χρόνον ἐγένετο ἡ συνάντησίς μας μὲ τοὺς ὀπαδοὺς μας, εἰς τὸ καφενεῖον τοῦ χωρίου Φίχτια ὁ Διοικητὴς τῆς Χωροφυλακῆς, μαζὶ μὲ ὅλην του τὴν κουστωδίαν, ἐστέκετο ὄρθιος μέσα εἰς τὸ καφενεῖον. Οὐδεὶς δὲν διέκοψε τὴν ἐπικοινωνίαν μας μὲ τὸν κόσμον αὐτόν. Ἐδέχθημεν ὡρισμένας ἐρωτήσεις, σχετικὰς μὲ τὰ ἀγροτικὰ δάνεια, τοὺς σεισμοπλήκτους, τὸ λάδι, καὶ ἄλλα ζητήματα, καὶ ἀφοῦ τελειώσαμεν τὴν συνάντησιν, τὴν ὁποίαν, ἐπαναλαμβάνω, παρηκολούθει καὶ ὁ κ. Διοικητὴς Χωροφυλακῆς, ἐχαιρετήσαμεν τοὺς πολίτας, ἐμπήκαμε εἰς τὸ αὐτοκίνητον καὶ ἐφύγαμεν. Ἐνῷ ἐφεύγαμε, μᾶς ἐσταμάτησεν ὁ κ. Διοικητής, φωνάζει ἕνα ἀπὸ τοὺς κυρίους, οἱ ὁποῖοι μὲ συνώδευαν, τὸν Γραμματέα τῆς Νομαρχιακῆς Ἐπιτροπῆς Ἄργους, καὶ τοῦ λέγει: «Συγκέντρωσι κομματικὴ ἐκάματε;» Κατεβαίνω ἐγὼ καὶ τοῦ λέγω: «Τί συγκέντρωσι εἶναι αὐτή; Εἴχομεν μεγάφωνα; Ἐκάμαμεν συγκέντρωσιν; Ἐπεκοινωνήσαμε μὲ τὸν λαόν, ὅπως ἐπικοινωνοῦν ὅλοι οἱ βουλευταί. Μὲ ποῖον δικαίωμα σταματᾶτε τὸ αὐτοκίνητον καὶ ζητεῖτε νὰ σᾶς ἐνημερώσω;». Ἔτσι ἐξειλίχθησαν τὰ πράγματα. Νομίζω, ὅτι ὅλοι σας θὰ καταδικάσετε αὐτὰ τὰ πράγματα, καὶ θὰ ζητήσετε ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ ἐπιβληθοῦν κυρώσεις. Δὲν εἶναι δυνατὸν σήμερον νὰ συμβαίνουν τοιαῦτα πράγματα, διότι ἐὰν συμβοῦν σήμερον αὐτά, αὔριον θὰ συμβοῦν πολλὰ περισσότερα.

§41Γ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ προσωπικοῦ.

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ δοθῇ ὁ λόγος εἰς κανένα κύριον.

§43Ν. ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ (Ὑφυπ. Ἐσωτερικῶν). Καθ’ ἡμᾶς θέμα δὲν ὑπάρχει καὶ δὲν θὰ ἀπαντήσωμεν. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν οὐσίαν τοῦ τηλεγραφήματος τῆς κυρίας συναδέλφου, θὰ συζητηθῇ, ὅταν ἔλθῃ πρὸς συζήτησιν ἡ ἀναφορὰ αὐτῆς.

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Λαντζούνης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τῆς Ἑνώσεως Συνταξιούχων Ἀποστράτων καὶ Παθόντων Ὁπλιτῶν Χωροφυλακῆς Καλαμῶν, ζητούντων ἀναγνώρισιν τῶν ἐμπολέμων ἐτῶν κατοχῆς εἰς διπλοῦν καὶ διὰ τὴν ἰατροφαρμακευτικὴν περίθαλψιν κ.λ.π.

§45Δ. ΛΑΝΤΖΟΥΝΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἡ Ἕνωσις Συνταξιούχων Ἀποστράτων καὶ Παθόντων Ὁπλιτῶν Χωροφυλακῆς Καλαμῶν, ἔχει ὑποβάλει ἕνα ὑπόμνημα, μὲ ὡρισμένα αἰτήματα, μεταξὺ τῶν ὁποίων εἶναι καὶ ἡ ἰατροφαρμακευτικὴ περίθαλψις. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ μεριμνήσῃ καὶ δι’ αὐτούς.

§46Α. ΣΧΙΝΑΣ. Συνηγορῶ καὶ ἐγὼ ὑπὲρ τῆς ἀποδοχῆς τοῦ αἰτήματος. Εἶναι δίκαιον καὶ παρακαλῶ ὅπως ἱκανοποιηθῇ.

§47Ι. ΓΙΑΝΝΙΔΑΚΗΣ. Συνιστῶ καὶ ἐγὼ τὴν ἀναφοράν.

§48Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Συνηγορῶ καὶ ἐγώ.

§49Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, συνηγορῶ καὶ ἐγὼ εἰς πᾶν ὅ,τι ἀφορᾷ τοὺς ἐν ἀποστρατείᾳ ὁπλίτας τῆς Χωροφυλακῆς. Οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ ὑποβάλλουν τὸ παράπονον, διότι δὲν ἐπιδεικνύεται ἐκ μέρους τοῦ Ὑπουργείου Ἀσφαλείας, οὐδὲν ἐνδιαφέρον ὑπὲρ αὐτῶν. Ὑποβάλλουν, λοιπόν, τὸ παράπονον εἰς ἕνα μακρὸν ὑπόμνημα, τὸ ὁποῖον κατ’ ἐπανάληψιν ὑπέβαλον, χωρὶς νὰ τύχουν ἀπαντήσεως. Συνηγορῶ, λοιπόν, καὶ ὅλη ἡ Βουλὴ εἶναι σύμφωνος ἐπὶ τοῦ ὑπομνήματος αὐτοῦ. Δὲν νομίζω, ὅτι ὑπάρχει συνάδελφος, ὁ ὁποῖος νὰ μὴ συμπαθῇ τὸ αἴτημα τῆς τάξεως αὐτῆς, ἡ ὁποία προσέφερε περισσότερα τῶν ὅσων προσφέρουν οἱ σήμερον ὑπηρετοῦντες.

§50Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Νομίζω, ὅτι τὸ αἴτημα εἶναι δικαιότατον. Ζητοῦν ἰατροφαρμακευτικὴν περίθαλψιν καὶ νοσοκομειακὴν περίθαλψιν, κἄτι τι δηλαδή, τὸ ὁποῖον ἔχουν δικαίωμα νὰ ζητοῦν.

§51Ν. ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ (Ὑφυπ. Ἐσωτερικῶν). Κύριοι συνάδελφοι, ὅσον ἀφορᾷ τὸ πρῶτον αἴτημα τῆς ἀναγνωρίσεως τῶν ἐμπολέμων ἐτῶν εἰς διπλοῦν, ἀπαιτεῖται καὶ ἡ συγκατάθεσις τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν, τὴν ὁποίαν καὶ ἐζητήσαμεν καὶ ἐλπίζω νὰ συμφωνήσῃ. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἰατρικὴν καὶ νοσηλευτικὴν περίθαλψιν ἀπετάνθημεν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης, τὸ ὁποῖον μᾶς ἐπληροφόρησεν ὅτι θὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ αἴτημα. Διὰ τὴν ὑποχρεωτικὴν τοποθέτησιν προσθέτων χωροφυλάκων, εἰς τὰς ἐπιχειρήσεις, τοῦτο δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ, διότι τὸ ἀπαγορεύει καὶ αὐτὸ τοῦτο τὸ Σύνταγμα. Πάντως ἡμεῖς προτείνομεν προσθέτους χωροφύλακας εἰς τὰς ἐπιχειρήσεις, ἐὰν βεβαίως ἔχουν τὴν διάθεσιν νὰ προσλάβουν. Ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῆς χορηγήσεως μερίσματος, τὸ Μετοχικὸν Ταμεῖον Στρατοῦ, ἀντιμετωπίζει τὸ θέμα εὐνοϊκῶς. Ὅσον ἀφορᾶ τὴν ἀναπροσαρμογὴν τῶν βοηθημάτων, τὰ ὁποῖα ἔλαβον οἱ ἐξελθόντες χωροφύλακες μέχρι τοῦ 1952, τοῦτο δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ, διότι θὰ δημιουργήσῃ ἐπιβάρυνσιν εἰς τὸ Ταμεῖον των. Τέλος, ὅσον ἀφορᾶ τὴν λειτουργίαν τῆς Ἑνώσεως Ἀποστράτων, ἡ κειμένη νομοθεσία ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ εἶναι λίαν ἱκανοποιητική, διότι ἡ ἐν λόγῳ Ἕνωσις λειτουργεῖ κανονικῶς.

§52Δ. ΛΑΝΤΖΟΥΝΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἡ ἀπάντησίς σας μᾶς ἱκανοποιεῖ, ἰδίως ὅσον ἀφορᾶ τὸ θέμα τῆς ἀναγνωρίσεως τῶν ἐμπολέμων ἐτῶν εἰς διπλοῦν καὶ τῆς ἰατροφαρμακευτικῆς καὶ νοσηλευτικῆς περιθάλψεως. Σᾶς εὐχαριστοῦμεν καὶ εἴμεθα, ἐπαναλαμβάνω, ἱκανοποιημένοι μὲ τὴν ἀπάντησίν σας.

§53Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Αἱ δηλώσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, δὲν μᾶς ἱκανοποιοῦν, διότι δεκάκις μᾶς ἐδόθη ἡ ἰδέα διαλυθῇ τὸ Ταμεῖον. Αὐτὴ ἦτο μία πρόχειρος ἀπάντησις χωρὶς ὅμως νὰ πραγματοποιηθῇ αὕτη. Ἕνα ἀπὸ τὰ δικαιότερα αἰτήματά των, τὸ ὁποῖον εἶναι ἡ ἀπόδοσις μέρους τοῦ ἐπιδόματος, ἀνταποκρινόμενον εἰς τὸν πραγματικὸν μισθόν, τὸν ὁποῖον ἐλάμβανον τὸν χρόνον τῆς ἀποχωρήσεώς των δὲν ἱκανοποιεῖται. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐξέφρασε φόβους, ὅτι θὰ διαλυθῇ τὸ Ταμεῖον. Αὐτὴ ἦτο μία πρόχειρος ἀπάντησις χωρὶς νὰ τὴν ἔχῃ μελετήσει. Τὸ Ταμεῖον των ἔχει περίπου 70.000.000 ἐνεργητικόν, τὸ ὁποῖον προέρχεται ἀπὸ τὰς κρατήσεις τῶν ὁπλιτῶν. Τώρα οἱ ἀποστρατευθέντες χωροφύλακες ζητοῦν μέρος τῶν κρατήσεών των, διότι, ὅταν ἐξῆλθον ἐκ τοῦ Σώματος, ἔλαβον σχεδὸν τὸ ἥμισυ ἐκείνων, τῶν ὁποίων ἐδικαιοῦντο. Δὲν εἶναι ἠθικὸν νὰ ἀρνούμεθα τὴν ἀπόδοσιν μέρους τῶν χρημάτων, τὰ ὁποῖα ἐδημιουργήθησαν ἐκ τοῦ ὑστερήματος τῶν ὁπλιτῶν τούτων τῆς Χωροφυλακῆς. Ἡ δικαιολογία τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὅτι θὰ κλονισθῇ τὸ Ταμεῖον, δὲν εἶναι βάσιμος. Ἔχει σήμερον τεράστιον κεφάλαιον καὶ κάθε χρόνον ἀποθεματικὸν δέκα πέντε περίπου ἑκατομμύρια. Δύναται καὶ πρέπει νὰ ἱκανοποιήσῃ τὸ δίκαιον αἴτημα τῶν ἀποστράτων ὁπλιτῶν Χωροφυλακῆς.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὰς ἀναφορὰς καὶ ἐρωτήσεις τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. Ὁ κ. Γ. Μπουρδάρας ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, δι’ ἧς ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ, διατὶ δὲν ἐψηφίσθη διάταξις, δι’ ἧς νὰ παρέχεται εἰς τὰς Κοινότητας τῆς περιοχῆς τῶν κρατικῶν δασικῶν ἐκμεταλλεύσεων τὸ δικαίωμα νὰ εἰσπράττουν κοινοτικὸν φόρον 2% ἐπὶ τῆς ἀξίας τῆς πωλουμένης ξυλείας.

§55Γ. ΜΠΟΥΡΔΑΡΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἀφ’ ἧς ἤρχισαν αἱ ἐργασίαι τοῦ Σώματος, μετὰ τὰς ἐκλογὰς τοῦ Φεβρουαρίου 1956, τοῦτο ἀπησχολήθη μὲ τὸ θέμα τῆς παροχῆς εἰς τὰς Κοινότητας τῆς περιοχῆς τῶν Κρατικῶν δασικῶν ἐκμεταλλεύσεων τὸ δικαίωμα νὰ εἰσπράττουν κοινοτικὸν φόρον 2% ἐπὶ τῆς ἀξίας τῆς πωλουμένης ξυλείας. Ἐάν, κύριε Ὑπουργέ, δὲν ψηφισθῇ σχετικὴ διάταξις τὸ συντομώτερον, εἶναι ἀδύνατον νὰ ἀντεπεξέλθουν αἱ ἐν λόγῳ Κοινότητες εἰς τὰς ἀνάγκας των. Αὗται στεροῦνται καὶ τὰ ἔξοδα τῆς γραφικῆς ὕλης. Ὅταν ἦτο Ὑπουργὸς Γεωργίας ὁ κ. Λεβαντῆς, μᾶς ὑπεσχέθη ὅτι θὰ συνταχθῇ νόμος ἐπιβάλλων κοινοτικὸν φόρον ἐπὶ τῆς πωλουμένης ξυλείας, εἰς τὰς περιοχὰς τῶν κρατικῶν δασικῶν ἐκμεταλλεύσεων, Κοινοτήτων, εἰς τὰς ὁποίας ὑπάρχουν αὗται. Δυστυχῶς, ὅμως, μέχρι τὸν Ἀπρίλιον τοῦ 1956 δὲν ἔγινε τίποτε. Ὁ διάδοχος τοῦ κ. Λεβαντῆ, κ. Ἀβέρωφ, μᾶς ἀπήντησεν, ὅτι εἶχεν ἕτοιμον σχετικὸν νομοσχέδιον. Δυστυχῶς, ἀπῆλθε καὶ αὐτὸς ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας καὶ οἱ διάδοχοί του δὲν ἔπραξαν καὶ αὐτοὶ τίποτε. Ὅταν συνεζητεῖτο ὁ νόμος περὶ προσόδων τῶν Δήμων καὶ Κοινοτήτων, παρεκαλέσαμεν τὸν ἁρμόδιον κ. Ὑπουργόν, ὅπως ἀποδεχθῇ σχετικὴν τροπολογίαν. Μᾶς ἀπήντησεν, ὅτι θὰ μελετήσῃ τὸ θέμα καὶ θὰ συνεννοηθῇ μὲ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν. Δυστυχῶς, ὅμως, οὐδεμία λύσις ἐδόθη καὶ ἀκόμη ἐκκρεμεῖ εἰς τὴν ἐξ Ὑπουργῶν Ἐπιτροπήν. Εἶναι, κύριε Ὑπουργέ, ἕνα ζωτικὸν αἴτημα τῶν Κοινοτήτων αὐτῶν, διότι, ἐπαναλαμβάνω, στεροῦνται τὰ ἔξοδα συντηρήσεώς των. Παρακαλῶ, λοιπόν, τὸν κύριον Ὑπουργόν, ὅπως ἐπιληφθῇ τοῦ θέματος καὶ φέρῃ νομοσχέδιον μὲ ἕνα μόνον ἄρθρον, ἐπιβάλλον φορολογίαν 2% ἐπὶ τῆς ἀξίας τῆς πωλουμένης ξυλείας, ὑπὲρ τῶν Κοινοτήτων, αἱ ὁποῖαι ἔχουν εἰς τὰς περιοχὰς των κρατικὰς δασικὰς ἐκμεταλλεύσεις δεδομένου μάλιστα, ὅτι ἀπηγορεύθη ἡ βοσκὴ καὶ τῶν προβάτων καὶ ἔτσι δὲν ἐνοικιάζονται τὰ λειβάδια διὰ νὰ εἰσπράττουν αἱ Κοινότητες αὐταὶ τὰ ἔξοδα συντηρήσεώς των καὶ λειτουργίας.

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας ἔχει τὸν λόγον.

§57Δ. ΜΑΝΕΝΤΗΣ (Ὑφυπ. Γεωργίας). Κύριε Πρόεδρε, δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία, ὅτι αἱ κρατικαὶ ἐκμεταλλεύσεις δασῶν προσφέρουν ἕνα μεγάλον πολιτισμόν, ὄχι μόνον εἰς τὰς περιοχάς, εἰς τὰς ὁποίας ἔχουν ἐγκατασταθῆ, ἀλλὰ καὶ εἰς ὁλόκληρον τὴν Ἑλλάδα. Τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας ἀποδίδει μεγίστην σημασίαν εἰς τὰς κρατικὰς αὐτὰς ἐκμεταλλεύσεις τῶν δασῶν, εἰς ὅλας τὰς περιοχάς, ὅπου γίνονται τοιαῦται. Εἶναι γεγονός, ὅτι τὴν περιφέρειαν, εἰς τὴν ὁποίαν ἀναφέρεται ὁ συνάδελφος κ. Μπουρδάρας, τὴν ἐπεσκέφθην αὐτοπροσώπως, καὶ ἐξηκρίβωσα, ὅτι πράγματι αἱ Κοινότητες τῆς περιοχῆς ἐκείνης εἶναι πτωχαὶ καὶ δικαιοῦνται νὰ ζητοῦν ἐνίσχυσιν. Ὅταν ἐπεσκέφθην τὴν περιοχὴν ἐκείνην ὑπεσχέθην, ὅτι θὰ ἀποδώσωμεν τὸ 2% ἐκ τῶν κρατικῶν ἐκμεταλλεύσεων. Ἔχομεν περιλάβει τὴν διάταξιν αὐτὴν εἰς ἕνα ἐκ τῶν δύο νομοθετημάτων, τὰ ὁποῖα ἔχομεν ἕτοιμα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας καὶ τὰ ὁποῖα θὰ ὑποβάλωμεν συντόμως εἰς τὴν Βουλήν. Τὸ νομοθέτημα αὐτὸ δὲν ὑπεβλήθη εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος καὶ καθυστέρησεν ἡ ὑποβολή του εἰς τὴν Βουλήν, διότι ἐπρόκειτο περὶ νομοθετήματος, τὸ ὁποῖον περιλαμβάνει βασικὰς διατάξεις καὶ ἔπρεπε νὰ συζητηθῇ εἰς τὴν ὁλομέλειαν τοῦ Σώματος. Ἐπειδὴ προέκυψαν καὶ ἄλλα ζητήματα, ἐξηναγκάσθημεν νὰ ἀποστείλωμεν Ἐπιτροπήν, ἀποτελουμένην ἀπὸ καθηγητὰς τοῦ Πανεπιστημίου, εἰς τὴν περιφέρειαν τῆς Ἠπείρου διὰ νὰ προβῇ ἡ Ἐπιτροπὴ αὕτη εἰς ἐπιτόπιον ἐξέτασιν καὶ ἐνδελεχῆ μελέτην τοῦ ζητήματος. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι μία ἀκόμη μικρὰ καθυστέρησις, θὰ εἶναι ἐπιτρεπτή, διὰ τὴν καλλιτέραν ἀντιμετώπισιν τοῦ θέματος.

§58Γ. ΜΠΟΥΡΔΑΡΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἡμεῖς ἀξιοῦμεν τὴν προστασίαν τῶν πενομένων Κοινοτήτων. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας, ὅταν ἐπεσκέφθη τὴν περιφέρειάν μας, ὑπεσχέθη ὅτι θὰ λάβῃ ἄμεσον μέριμναν. Ἀξιοῦμεν, λοιπόν, τὸ θέμα αὐτὸ νὰ τὸ ρυθμίσῃ τὸ ταχύτερον διὰ νόμου, τὸν ὁποῖον νὰ φέρῃ ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας.

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει ἀντίρρησις ἐπὶ τῶν πρακτικῶν τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως;

§60ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι.

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Παρελθούσης τῆς ὥρας διὰ τὰς ἀναφορὰς καὶ ἐρωτή-

σεις, εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Πρώτη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τῆς προτάσεως νόμου «περὶ ἀκυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 3558) 56 νομοθετικοῦ διατάγματος, «περὶ ἐνοποιήσεως τῶν ὑπὸ τῶν διατάξεων τοῦ Α. Ν. 1556) 50 καὶ τοῦ Ν. Δ. 2663) 53 προβλεπομένων τελῶν». Ὁ κ. Ἰ. Ὀρφανός, εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας ἔχει τὸν λόγον.

§62Ι. ΟΡΦΑΝΟΣ. Τὸ ὑπὸ συζήτησιν σχέδιον νομοθετικοῦ διατάγματος ἀποτελεῖ μίαν αὐτόχρημα ἀντεθνικὴν κυβερνητικὴν πρᾶξιν ἀναγομένην εἰς τὸ ἔτος 1953. Ἤδη, μᾶς δίδεται ἡ εὐκαιρία νὰ ἀναθεωρήσωμεν ὡρισμένας ἀποφάσεις, ἔστω καὶ ἂν περιβάλλωνται μὲ τὴν ἰσχὺν τοῦ νόμου, διότι ὅταν ἐλήφθησαν αἱ ἀποφάσεις αὗται, δὲν ὑπῆρχον τὰ σημερινὰ κριτήρια. Ἐπικαίρως ὅθεν ἔρχεται τὸ σχέδιον νόμου. Λέγω ἐπικαίρως, διότι, ὅπως ὅλοι γνωρίζομεν, ὁ χρόνος ἀπεδείχθη γοργότερος τῶν σκέψεων καὶ τῶν προθέσεών μας. Πᾶσα πρᾶξις ἀποβλέπουσα εἰς τὸ μέλλον τοῦ Ἔθνους καὶ τῆς Φυλῆς, πρέπει νὰ συνάδῃ καὶ νὰ εὑρίσκεται ἐν συναρτήσει πρὸς τὴν σύγχρονον ἔκφρασιν τῆς ζωῆς εἰς τὸ παγκόσμιον καὶ ἰδιαιτέρως πρὸς τὰς ἀναλόγους συνθήκας τῶν γειτονικῶν μας χωρῶν. Τὰ πέντε ἔτη, τὰ ὁποῖα διέρρευσαν, ἀφ’ ἧς ἐποχῆς εἶδε τὸ φῶς τὸ Ν. Δ. 2663) 1953, ἐδημιούργησαν ὅλως ἐξαιρετικὰς συνθήκας καὶ ἡ ἀνθρωπότης δι’ ἑνὸς ἅλματος εὑρίσκεται ἤδη εἰς τὰ πρόθυρα διαπλανητικῶν ταξιδίων. Ἀποτελεῖ, ἑπομένως ἀναχρονισμὸν καὶ ἀντεθνικὴν πρᾶξιν ἡ ἐπιβεβαίωσις τῶν φραγμῶν τῆς ἐκπαιδεύσεως τοῦ λαοῦ μας, Ἔχομεν ἕνα θαυμάσιον λαόν, ὁ ὁποῖος καθωδήγησε τὴν ἀνθρωπότητα καὶ ἐθεμελίωσε τὰς ἐπιστήμας κατὰ τὸ παρελθόν. Αὐτὸ τὸ ἀλάνθαστον τεκμήριον εἶναι ἐγκληματικὸν ἐθνικῶς νὰ τὸ παραβλέπωμεν, ὅπως ἀντεθνικὸν εἶναι νὰ καθηλώσωμεν τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν εἰς τὴν ἄγνοιαν καὶ τὴν ἀμάθειαν. Καὶ ὁ ἑλληνικὸς λαὸς δὲν εἶναι μόνον οἱ οἰκονομικῶς εὔρωστοι. Ἐὰν ἀγνοήσωμεν τὰς ἐκπληκτικὰς προόδους καὶ ἐπιτεύξεις, τῆς σημερινῆς ἐπιστήμης, βεβαιωθῆτε, ὅτι ἡ ἀδέκαστος ἱστορία τοῦ Ἔθνους καὶ ἡ συνείδησις τῆς Φυλῆς θὰ μᾶς καταδικάσῃ ὡς ἀναξίους διαχειριστὰς τῶν πεπρωμένων της. Ἐνώπιον τῶν ἐκθαμβωτικῶν ἐπιτυχιῶν τῆς ἀνθρωπότητος, ἐνώπιον τῆς ἀγωνιώδους καὶ δραματικῆς πορείας τῶν Η.Π.Α. εἰς ἀγῶνα πρωτοπορείας, ἡ Ἑλλάς, στενόκαρδος διαχειριστὴς τῶν τυχῶν τοῦ Ἔθνους, ἀσχολεῖται μὲ ἐπιχειρήσεις μικροπωλητῶν τῆς ὁδοῦ Ἀθηνᾶς, ἐπιχειρήσεις πεντήκοντα τεσσάρων ἑκατομμυρίων δραχμῶν, ὀλιγωτέρας βεβαίως τῆς δαπάνης διὰ τὴν διαμόρφωσιν μιᾶς πλατείας τῆς πρωτευούσης. Καὶ μὲ τὰς ἐπιχειρήσεις αὐτάς, καταβάλλεται προσπάθεια ν’ ἀνταποκριθῇ τὸ Κράτος εἰς τὰς στοιχειώδεις ὑποχρεώσεις του πρὸς τοὺς πολίτας, νὰ ἐνισχυθῇ ὁ Κρατικὸς Προϋπολογισμὸς ἀπὸ τὸν ἀναιμικὸν μαθητήν, ἀπὸ τὸν ὁποῖον προσδοκᾷ νὰ καταστῇ ὁ ὁδηγός του εἰς τὸ αὔριον. Οἱ πνευματικοὶ ὁδηγοὶ καὶ κολοσσοί, εἶναι παγκοίνως παραδεδεγμένον, δὲν γεννῶνται ὑποχρεωτικῶς εἰς τὰ πολυτελῆ μέγαρα, οὔτε θηλάζουν ἀπὸ πλήρη βαλάντια. Καὶ ἡ πτωχικὴ καλύβη δίδει τὸν ἐκλεκτὸν τῆς φυλῆς καὶ ἡ πλέον ἄπορος οἰκογένεια συμμετέχει εἰς πνευματικὴν προσφοράν, διότι ἡ σφραγὶς τῆς πνευματικῆς δωρεᾶς παρὰ τῆς Θείας Προνοίας, δὲν δίδεται κατ’ ἐπιταγὴν τῶν Κυβερνήσεων ἢ κατὰ τὰς ἐπιθυμίας τῶν ἀνθρώπων. Ὅταν αἱ Η.Π.Α., λαὸς 150 καὶ πλέον ἑκατομμυρίων, ἐκστρατεύῃ εἰς ἀναζήτησιν ἐγκεφάλων, σημαίνει ὅτι ἡ παγκόσμιος προσοχὴ δίδεται σήμερον εἰς τὴν ὀργάνωσιν τῆς ἐπιστήμης. Καὶ ἡ ἐπιστήμη δὲν διατιμᾶται μὲ τὰ 54 ἑκατομμύρια, τὰ ὁποῖα θὰ εἰσρεύσουν εἰς τὸν Προϋπολογισμόν, διὰ νὰ εὐκολύνουν τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν καὶ νὰ θυσιάσουν τὴν ἀκμὴν τῆς Φυλῆς. Ἡ Ἑλλὰς εἰς τὴν τρισχιλιετῆ ἱστορίαν της, ἔδωσε πλέον ἢ ἐπιτυχεῖς ἐξετάσεις καὶ εἰς τὴν ἐπιστήμην καὶ εἰς τὴν τέχνην, ἀναλόγως μὲ τὰ αἰτήματα τῶν ἐποχῶν. Καὶ σήμερον τὸ αἴτημα τῆς ἐποχῆς εἶναι ἡ πνευματικὴ ἄνοδος, ἡ ὀργάνωσις στελεχῶν τῆς ἐπιστήμης. Ἐὰν τὸ ἀγνοήσωμεν, θὰ εἴμεθα ἀνάξιοι τῆς ἐποχῆς αὐτῆς, κατὰ τὴν ὁποίαν οἱ λαοὶ τῆς Γῆς ὑποχρεώνονται νὰ ἀναθεωρήσουν τὴν πορείαν των καὶ νὰ προσαρμοσθοῦν εἰς τὰς ἀναζητήσεις τῆς συγχρόνου ἐπιστήμης. Παρόμοια νομοθετήματα, ὡς τὸ παρόν, δὲν ἀποτελοῦν παρὰ τείχη ἀπροσπέλαστα διὰ τοὺς οἰκονομικῶς ἀνισχύρους. Καί, ὅπως εἶναι γνωστόν, ἡ πλειοψηφία τοῦ ἑλληνικοῦ λαοῦ, εἶναι ἀνίσχυρος οἰκονομικῶς. Τοῦτο μαρτυροῦν καὶ κραυγαὶ ἀπεγνώσεως ἀπὸ τὰς ἐπαρχίας, αἱ ὁποῖαι ζητοῦν τὴν κατάργησιν τῶν προνομίων. Τὸ ἴδιον ἐπιζητεῖται, ὅταν οἱ μαθηταὶ κατέρχωνται εἰς ἀπεργίαν. Καὶ ἡμεῖς, ἀνάλγητοι, θεωροῦμεν ὡς τὴν πεμπτουσίαν τῆς διακυβερνήσεως τῆς χώρας τὴν εἴσπραξιν μερικῶν ἑκατομμυρίων δραχμῶν. Τὸ τίμημα, ὅμως, εἶναι μέγα. Γίνεται δὲ δυσθεώρητον, ὅταν ἀναλογισθῶμεν ὅ,τι γίνεται εἰς τὰς γειτονικὰς χώρας. Ὅταν ἐκεῖ ἡ ἐκπαίδευσις λαμβάνῃ παλλαϊκὸν χαρακτῆρα καὶ δραστηριοποιεῖται ἡ πνευματικὴ ἄνοδος καὶ πληθαίνει ἡ στρατιὰ τῶν ἐπιστημόνων, ἀποτελεῖ τὸ ὀλιγώτερον ἐθνικὴν παραφροσύνην νὰ ὑποστέλωμεν τὴν σημαίαν τῆς ἐκπαιδεύσεως ἀντὶ ὀλίγων χιλιοδράχμων. Πᾶσα φορολογία εἰς τὸ κεφάλαιον τῆς ἐκπαιδεύσεως ἀποτελεῖ δεσμὰ τῆς ψυχῆς τοῦ Ἔθνους, δεσμὰ τῆς πνευματικῆς του ὑποστάσεως, τοῦ αἰωνίου ἑλληνικοῦ πνεύματος. Ἐὰν δὲν ἀποσυρθῇ τὸ διάταγμα τοῦτο καὶ δὲν καταργηθῇ τὸ Ν. Δ. 2663) 53, ὡς θὰ ἔδει πρὸς τὸ συμφέρον τῆς προκοπῆς τοῦ Ἔθνους, τοὐλάχιστον πρέπει νὰ καταστῇ ὅσον τὸ δυνατὸν συμφέρον καὶ προστατευτικὸν εἰδικῶν περιπτώσεων. Διὰ τὴν περίπτωσιν ταύτην προτείνω: α) Ἡ παρ. 2 τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ σχεδίου Ν. Δ. ν’ ἀντικατασταθῇ διὰ τοῦ κάτωθι: Ἄρθρον 2. Μαθηταὶ τῶν δημοσίων σχολείων δὲν ὑπόκεινται εἰς «ἐκπαιδευτικὴν εἰσφοράν». Ι. Ἐφ’ ὅσον αἱ οἰκογένειαι τούτων εἶναι ἄποροι ἢ πολύτεκνοι. ΙΙ. Οἱ διακρινόμενοι διὰ τὴν ἐπιμέλειαν καὶ τὸ ἦθος τῶν μαθηταὶ καὶ ἀριστεύοντες εἰς ἓν τῶν δύο βασικῶν μαθημάτων, Ἑλληνικῶν ἢ Μαθηματικῶν, ἀσχέτως οἰκονομικῆς καταστάσεως τῆς οἰκογενείας των. Ἡ διατύπωσις τοῦ ἄρθρου τούτου, ὡς ἀνωτέρω, ἀφαιρεῖ τὴν σαδιστικὴν διάθεσιν τοῦ ἑκάστοτε Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, καὶ Παιδείας, εἰς τοὺς ὁποίους, ὡς ἔχει τὸ ἄρθρον τοῦ σχεδίου νόμου, χορηγεῖ εὐρυτάτην δικαιοδοσίαν νὰ περιστέλλουν τὰς κατηγορίας τῶν δυναμένων ν’ ἀπαλλαγῶσιν καὶ μέχρις ἀνυπαρξίας πάσης σοβαρᾶς προστασίας. β) Εἶναι κοινὸν μυστικὸν ὅλων ὅτι τὰ ἐπιστημονικὰ ἐργαστήρια εἰς μερικὰς τοὐλάχιστον τῶν σχολῶν τῶν Ἀνωτάτων Ἱδρυμάτων μας συντηροῦνται ἐνίοτε ὑπὸ τῶν φοιτητῶν, οἱ ὁποῖοι φείδονται τοῦ χρόνου τῆς φοιτήσεώς των, περισσότερον τῶν συντακτῶν τοῦ ρηθέντος Ν. Διατάγματος καὶ ἄλλων τινῶν ὑπευθύνων ὑπηρεσιῶν. Εἶναι μόνον ὄχι δίκαιον, ἀλλὰ καὶ ἐθνικὴ πρᾶξις νὰ προικοδοτηθοῦν ὅλα τὰ ἐπιστημονικὰ ἐργαστήρια διὰ προσθέτου οἰκονομικῆς παροχῆς. Δοθείσης, ὅμως, τῆς ἀχαρακτηρίστου ἀδιαφορίας, τῶν ὑπευθύνων οἰκονομικῶν παραγόντων, νὰ δοθῇ τοὐλάχιστον ἡ εὐκαιρία εἰς τὰ ἀνώτατα Ἱδρύματα τῆς χώρας μας νὰ ἐργασθοῦν ὑπὸ σχετικὴν ἂν ὄχι στοιχειώδη οἰκονομικὴν ἄνεσιν. Πρὸς τοῦτο τὸ ἄρθρον 3 νὰ τροποποιηθῇ ὡς κάτωθι: Ἄρθρον 3. Πᾶσα αὔξησις τῶν πόρων τῶν Ἱδρυμάτων τῆς Ἀνωτάτης Ἐκπαιδεύσεως ὀφειλομένη εἰς τὴν ἀπὸ τοῦ Ἀκαδημαϊκοῦ καὶ Πανεπιστημιακοῦ ἔτους 1956–57 αὔξησιν τῶν διδάκτρων καὶ λοιπῶν δικαιωμάτων τῶν ἐν λόγῳ ἱδρυμάτων, διατίθεται διὰ τὴν εὔρυθμον λειτουργίαν τοῦ Ἱδρύματος καὶ τὸν πλουτισμὸν τῶν ἐργαστηρίων του διὰ συγχρόνων ἐπιστημονικῶν ὀργάνων διὰ τὴν ἀρτίαν ἐκπαίδευσιν τῶν ἐπιστημόνων τῆς αὔριον.

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας, κ. Σ. Μακρόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§64Σ. ΜΑΚΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὡς εἰσηγητής, κύριε Πρόεδρε, τῆς πλειοψηφίας, δὲν πρόκειται νὰ μακρηγορήσω. Εἰς τοῦτο μὲ παροτρύνει τὸ ὅτι ἡ πρότασις ἀφορᾷ ἀκύρωσιν Ν. Δ. ψηφισθέντος ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος, κατὰ τὸ θέρος τοῦ 1956. Ἔκτοτε παρῆλθον δύο σχολικαὶ περίοδοι, κατὰ τὰς ὁποίας ἐφηρμόσθη τὸ νομοθέτημα τοῦτο, εἶναι δὲ προφανὲς ὅτι τυχὸν ἀκύρωσις θὰ συνεπήγετο ἀνωμαλίαν εἰς τὴν ὁμαλὴν τῶν σχολείων λειτουργίαν. Ἄλλωστε, δὲν νομίζω ὅτι τὸ νομοθέτημα τοῦτο ἀπετέλεσεν ἀφορμὴν μειώσεως τοῦ ἀριθμοῦ τῶν μαθητῶν, διότι κατὰ τὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἔχω ἐκ τοῦ Ὑπουργείου, ὁ ἀριθμὸς δὲν ἐμειώθη. Ἐξ ἄλλου ἡ ἀκύρωσις νομοθετήματος, ἰσχύσαντος καὶ ἐφαρμοσθέντος ἐπὶ δύο ἔτη μόνον ἀνωμαλίας θὰ ἠδύνατο νὰ δημιουργήσῃ. Τούτῳ τῷ λόγῳ εἰσηγοῦμαι τὴν ἀπόρριψιν τῆς προτάσεως.

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ ἐκπρόσωπος τοῦ Δημοκρατικοῦ Κόμματος, κ. Α. Ζάκκας, ἔχει τὸν λόγον.

§66Α. ΖΑΚΚΑΣ. Κύριοι συνάδελφοι, θὰ ἀρχίσω τὴν ὁμιλίαν μου ἀπὸ τὰ ὅσα ἐλέχθησαν ἐκ μέρους τοῦ εἰσηγητοῦ τῆς πλειοψηφίας, ὁ ὁποῖος ἰσχυρίσθη ὅτι πρέπει νὰ παραμείνῃ ἐν ἰσχύϊ τὸ νομοθέτημα τοῦτο, ἐπικαλεσθεὶς τὸ ἐπιχείρημα ὅτι δὲν ἀπέδωσε κακὰ ἀποτελέσματα καὶ ἡ κατάργησίς του μόνον ἀναταραχὴν θὰ ἐπιφέρῃ. Αἱ πληροφορίαι μου εἶναι, ὅτι ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς του ἠλαττώθη ὁ ἀριθμὸς τῶν μαθητῶν, ἀλλὰ καὶ ἐὰν εἶναι ἀκριβὴς ἡ πληροφορία τοῦ κ. συναδέλφου, ἔχω νὰ παρατηρήσω ὅτι ἐὰν δὲν ἠλαττώθη ὁ ἀριθμὸς τῶν μαθητῶν, ηὐξήθη ἡ ἀγωνία χιλιάδων γονέων ἀπὸ τὴν τυραννικὴν σκέψιν πῶς θὰ ἐξασφαλίσουν τὴν συνέχισιν τῆς ἐκπαιδεύσεως τῶν παιδιῶν των, κατόπιν τῆς μεγάλης ἐπιβαρύνσεως τὴν ὁποίαν τοὺς ἐπιβάλλει τὸ ἐπάρατον αὐτὸ νομοθέτημα τὸ ὁποῖον στρέφεται κατὰ τῆς μορφώσεως καὶ ἐκπαιδεύσεως τῶν παιδιῶν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἡ ὁποία θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι δωρεάν. Διότι, ἐπάρατα εἶναι ὅλα ἐκεῖνα τὰ νομοθετήματα, τὰ ὁποῖα θεσπίζουν ὅτι τὰ ταλέντα θὰ ἐκλέγωνται ἀπὸ τὰ τέκνα ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἔχουν τὰ ἀπαιτούμενα οἰκονομικὰ μέσα διὰ νὰ σπουδάσουν τὰ τέκνα των καὶ ὄχι ἀπὸ τὰ παιδιὰ τῶν πτωχῶν, ποὺ δὲν ἔχουν νὰ τὰ σπουδάσουν. Εἰς πολιτεύματα Δημοκρατικὰ ἡ Παιδεία πρέπει νὰ εἶναι ὁ πλοῦτος τοῦ λαοῦ. Κακῶς ἐψηφίσθη τὸ ἐν λόγῳ Ν. Δ. καὶ ὀρθὸν εἶναι οἱ Δημόσιοι ἄνδρες ὅταν ἀντιλαμβάνωνται ὅτι ἔσφαλον, νὰ τὸ ἀναγνωρίζουν καὶ νὰ σπεύδουν εἰς τὴν διόρθωσιν τοῦ σφάλματός των. Εἰς ὅλας τὰς χώρας καταβάλλεται ἐντατικὴ προσπάθεια καὶ παρέχονται πλεῖσται ἐνθαρρύνσεις διὰ νὰ σπουδάσουν ὅλα τὰ παιδιά. Δὲν ἐπιτρέπεται ἑπομένως εἰς ἡμᾶς, οἱ ὁποῖοι μάλιστα ἔχομεν μίαν ἐκπαίδευσιν χωλαίνουσαν, νὰ θέλωμεν νὰ τὴν κάμωμεν ἔτι περισσότερον νὰ χωλαίνῃ. Ἐγὼ καὶ τὸ Κόμμα, ἐξ ὀνόματος τοῦ ὁποίου ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ὁμιλῶ, ἔχομεν τὴν παρηγορίαν ὅτι κατεβάλομεν κάθε προσπάθειαν, διὰ νὰ μὴ ψηφισθῇ τὸ ἐν λόγῳ Ν. Δ. Σήμερον, κύριοι συνάδελφοι τῆς πλειοψηφίας, δὲν πρέπει νὰ ἄγεσθε ἀπὸ τὴν στενὴν σκέψιν, ὅτι ἐφ’ ὅσον ἐψηφίσθη ἀπὸ τὴν πλευράν σας, δὲν θὰ πρέπει σήμερον τοὐλάχιστον νὰ ψηφίσητε τὴν ἀκύρωσίν του. Ποιοῦμαι ἔκκλησιν, κύριοι συνάδελφοι, νὰ δεχθῆτε, τὴν ἀκύρωσίν του. Προχωρήσατε εἰς αὐτὸ καὶ θὰ ἔχετε τὴν εὐγνωμοσύνην ὅλων τῶν γονέων ποὺ ἔχουν παιδιὰ ποὺ σπουδάζουν καὶ δὲν ἔχουν τὰ ἀπαιτούμενα οἰκονομικὰ μέσα, ὄχι νὰ πληρώνουν τὰ τέλη, ἀλλὰ καὶ νὰ τ’ ἀναθρέψουν μὲ κἄποιαν στοιχειώδη ἄνεσιν.

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Τσάτσος, ἔχει τὸν λόγον.

§68Θ. ΤΣΑΤΣΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὑποθέτω, ὅτι νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον συνεπάγεται τὴν ἐπιβάρυνσιν τῶν ἀπαιτουμένων διὰ τὴν ἐκπαίδευσιν τῶν νέων τῆς χώρας μας, ἐξόδων, εἶναι νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον καὶ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι τὸ ἐψήφισαν, τὸ ἐψήφισαν μόνον, διότι ἐπίστευον, ὅτι ἦτο ἀναπόδραστος ἡ ἀνάγκη τῆς ἐπιψηφίσεως, ὅτι δὲν ὑπῆρχε ἄλλη διέξοδος. Δὲν δύναμαι νὰ ὑποθέσω, ὅτι μεταξὺ ἡμῶν, καί, ὁμιλῶ περὶ ὁλοκλήρου τῆς αἰθούσης, ἦτο δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ οἱοσδήποτε, εἰς οἱανδήποτε θέσιν καὶ ἐὰν εὑρίσκεται, ὁ ὁποῖος νὰ πιστεύῃ ὅτι ἦτο χρήσιμον νὰ ἐπαυξηθοῦν αἱ δαπάναι, ἐὰν τοῦτο δὲν ἦτο ἀπαραίτητον. Ἡ ἔκτοτε, τῇ πρωτοβουλίᾳ τοῦ βουλευτοῦ Ἀθηνῶν κ. Γ. Μαύρου γενομένη ἐπὶ τοῦ προϋπολογισμοῦ, προκαταρκτική, οὕτως εἰπεῖν συζήτησις ἀπέδειξεν, ὅτι ὁ προϋπολογισμὸς διαθέτει περισσεύματα. Τοῦτο σημαίνει, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θεωρεῖ, ὅτι ἡ ἀνάγκη τῆς ἐπιβαρύνσεως δὲν δικαιολογεῖται, ἐφ’ ὅσον ἐμφανίζει προϋπολογισμὸν μὲ περισσεύματα ἐξ ἀναποδράστων λόγων οἰκονομικῆς φύσεως, ἀλλ’ ἐξ ἄλλων λόγων, τοὺς ὁποίους ἐν τούτοις δὲν ἔχει ἐκθέσει. Καὶ εἶμαι βέβαιος ὅτι εἰς τὴν συνείδησιν τῶν βουλευτῶν τῆς πλειοψηφίας, οἱ ὁποῖοι καλῇ τῇ πίστει ἐψήφισαν τὸ νομοσχέδιον, πιστεύοντες εἰς τὸ τότε λεχθέν, ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι ἦτο ἀναπόδραστος οἰκονομικὴ ἀνάγκη, νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, θὰ γεννηθῇ ἡ ἀπορία, ποία εἶναι ἡ δικαιολογία, τὴν ὁποίαν ἐμφανίζει ἡ παράταξίς των, διὰ νὰ ἐξηγήσῃ πῶς, νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον μόνον ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν τῆς ἀναποδράστου οἰκονομικῆς ἀνάγκης ἐψηφίσθη, εἶναι δυνατὸν νὰ διατηρῆται πλέον ἐν ἰσχύϊ, μετὰ τὴν ἐπιψήφισίν του, ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἀπεδείχθη, ὅτι ἔχομεν προϋπολογισμὸν μὲ σοβαρὰ περισσεύματα; Δὲν θέλω, κύριοι βουλευταί, νὰ ἀπολήξω εἰς τὴν ἀπὸ στενῆς λογικῆς ἀπόψεως ἀναπόφευκτον συνέπειαν τῶν δεδομένων, τὰ ὁποῖα σᾶς ἐξέθεσα. Δὲν θέλω νὰ καταλήξω εἰς τὸ συμπέρασμα αὐτὸ καί, νὰ δεχθῶ ὅτι εἰς μίαν πλευρὰν τῆς αἰθούσης ταύτης δὲν ὑπάρχει ἡ αὐτὴ ὡς καὶ εἰς τὴν ἰδικήν μας πλευράν, συνείδησις τῆς ἀνάγκης νὰ ὑπάρξῃ ὅσον τὸ δυνατὸν εὐρυτέρα ἡ Παιδεία καί, ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότερον, σύγχρονος. Διὰ τοῦτο θέλω νὰ διατηρήσω τὴν ἐλπίδα, ὅτι ἡ ψῆφος τῶν βουλευτῶν τῆς πλειοψηφίας δὲν θὰ διαψεύσῃ αὐτὴν τὴν ἄποψιν, τὴν ὁποίαν ὑποστηρίζω. Πλήν, ὅμως, τῆς ἀπόψεως, τὴν ὁποίαν σᾶς ἐξέθεσα καί, ἡ ὁποία ἐρείδεται ἐπὶ τῆς ἐξαφανίσεως τῆς προϋποθέσεως ὑφ’ ἣν ἐψηφίσθη τὸ τότε νομοσχέδιον, τὸ ἀπολῆξαν εἰς τὸ Ν. Δ. 3558, ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι παρατηρήσεις, αἱ ὁποῖαι, νομίζω, πρέπει νὰ γίνουν καί, ἐνώπιον τῆς ὁλομελείας τοῦ Σώματος, ὅπως ἐγένετο καὶ ἐνώπιον τῆς Ἐπιτροπῆς Ἐξουσιοδοτήσεως. Ἡ οἰκονομία, τὴν ὁποίαν ἠκολούθησεν ὁ συντάκτης τοῦ σχεδίου Ν. Δ. τὸ ὁποῖον ἐπανασυζητεῖται σήμερον, ὑπῆρξεν, ὅτι καθιεροῦνται ἐκπαιδευτικὰ τέλη, τὰ ὁποῖα πρῶτον εἶναι ἐκτάκτως ἐπιβαρυντικά, διὰ τὴν δυνατότητα, τὴν ὁποίαν ἔχουν αἱ οἰκογένειαι τῶν φοιτούντων εἰς τὰ σχολεῖα τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως, καὶ δεύτερον, ὅτι θὰ θεσπισθοῦν ἐξαιρέσεις, αἱ ὁποῖαι εἰς τὰς περιπτώσεις ἐκείνας εἰς τὰς ὁποίας δὲν δικαιολογεῖται ἡ αἰσιοδοξία, ὅτι αἱ οἰκογένειαι δύνανται εὐκόλως νὰ φέρουν τὸ βάρος τῆς οἰκονομικῆς ἐπιβαρύνσεως, τὴν ὁποίαν συνεπάγεται ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ Ν. Δ., θὰ ὑπάρξῃ ἡ πρόνοια, ὥστε αὐτὰ νὰ ἐξαιρεθοῦν τῆς πληρωμῆς τῶν εἰσφορῶν αὐτῶν. Καθ’ ὅσον ἀφορᾶ τὸ πρῶτον, νομίζω ὅτι ἡ παρατηρηθεῖσα, εἰς μεγίστην ἔκτασιν, ἀντίδρασις, ἀπέδειξεν ὅτι εἶναι δυσχερὴς εἰς ὅλας τὰς οἰκογενείας, αἱ ὁποῖαι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ χαρακτηρισθοῦν εἰς τὴν Ἑλλάδα ὡς εὔποροι, ἡ καταβολὴ τοῦ ποσοῦ αὐτοῦ. Εἶναι κάτι τὸ ὁποῖον δοθέντος ὅτι δὲν ἔχομεν ἔσοδα εἰς τὴν Ἑλλάδα τόσον κατ’ οἰκονομίαν μονάδων, ὥστε νὰ ὑπάρξῃ καὶ τὸ ἐλάχιστον περίσσευμα, συνεπάγεται ἐλάττωσιν ἑτέρων δαπανῶν, αἱ ὁποῖαι ὅλαι ἦσαν δαπάναι, ἐὰν ὄχι ἀπολύτου ἀνάγκης, πάντως δαπάναι ἀνταποκρινόμεναι πρὸς οὕτως εἰπεῖν φυσιολογικὰ αἰτήματα τῆς οἰκονομικῆς μονάδος εἰς τὴν ἰδικήν μας ἐποχήν. Καὶ νομίζω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Παιδείας, ὁ ὁποῖος δὲν νομίζω ὅτι φέρει ἐκεῖνος τὴν εὐθύνην τὴν ἀρχικήν, ἀλλὰ ἁπλῶς τὴν εὐθύνην, τῆς ἀποκρούσεως, ἐὰν ἀποκρούσῃ τὴν ἄποψιν τὴν ὁποίαν ἡμεῖς ὑποστηρίζομεν, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ ἀντιλαμβάνεται, ὅτι αὐταὶ αἱ ἐπιβαρύνσεις, αἱ τόσον ἀθρόαι, κατὰ τὴν ἀρχικὴν ἀντίληψιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας ὑπερέβησαν τὸ ὅριον τῆς πραγματικῆς ἀντοχῆς τῶν οἰκονομικῶν μονάδων, τὰς ὁποίας ἐπιβαρύνουν. Πέραν, ὅμως, τούτου συμβαίνει, κύριοι βουλευταὶ καί, δὲν γνωρίζω νὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψει του τοῦτο ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας, ἡ διάταξις ἐκείνη, ἡ ὁποία δικαιολογεῖ τὴν ἐπιβολὴν τῶν εἰσφορῶν, ἡ διάταξις ἡ ἀφορῶσα τὰς ἐξαιρέσεις νὰ εἶναι ἀντισυνταγματική. Εἶναι ἀντισυνταγματική, διότι ἐπιβάλλει ἐξαιρέσεις ἀπὸ φορολογίαν. Καὶ ἔχει γίνει δεκτόν, ὅτι δὲν δύναται, διὰ ἐξουσιοδοτήσεως νὰ ἐξαιρεθῇ τις, ἐπιβεβλημένης φορολογίας. Κατ’ ἀκολουθίαν καὶ ἐκείνη ἡ διάταξις, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τὴν σανίδα σωτηρίας, τὴν ἐλαχίστην δικαιολογίαν, τὴν ὁποίαν ἐπικαλεῖται ἡ Κυβέρνησις διὰ Ν. Δ. περὶ οὗ πρόκειται, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐφαρμοσθῇ. Ἐπὶ τούτου ἐξεδόθη ἀπόφασις τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας καί, κατ’ ἀκολουθίαν δὲν ὑποστηρίζω προσωπικήν μου γνώμην, ἀλλὰ γνώμην ἐπικυρωθεῖσαν δι’ ἀποφάσεως τοῦ Ἀνωτάτου Διοικητικοῦ Δικαστηρίου. Καὶ ἐρωτῶ, τί θὰ κάμῃ ὁ κ. Ὑπουργός, θὰ παραβιάζῃ τὴν ἀπόφασιν τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας, ἡ ὁποία ἐκήρυξεν ἄκυρον ἐν μέρει τὴν ἀπόφασιν τὴν ἐκδοθεῖσαν, κατὰ τὸ ἄρθρον, τὸ ὁποῖον ἐξουσιοδοτεῖ τὸν Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας νὰ προβῇ εἰς τὴν καθιέρωσιν τῶν ἐξαιρέσεων καί, θὰ διατάξῃ νὰ ἐφαρμοσθοῦν αἱ ἐξαιρέσεις; Ἐὰν πρόκειται νὰ τὸ ἐπαναφέρῃ τὸ θέμα ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, διατὶ νὰ μὴ λάβῃ μίαν ἀπόφασιν γενναίαν, κύριοι βουλευταί, καί, νὰ εἴπῃ, δὲν εἶχε μελετήσει ἐπαρκῶς τὸ νομοσχέδιον — αὐτὸ δὲν εἶναι ἕνα πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον δὲν ἠμπορεῖ νὰ συμβῇ εἰς οἱανδήποτε Κυβέρνησιν, εἰς οἱονδήποτε Ὑπουργόν, — καὶ νὰ ἐμφανίσῃ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς μίαν ὁριστικὴν ἀπόφασιν, ἐν ὄψει τόσον τῶν δεδομένων τοῦ προϋπολογισμοῦ, ὅσον καὶ τῆς ἀντιδράσεως ἡ ὁποία παρετηρήθη τῆς ἀκάμπτου καὶ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νομοσχεδίου τούτου καί, ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ δεδομένου, ὅτι δὲν δύνανται ἐξαιρέσεις νὰ καθιερωθοῦν, δι’ ἀποφάσεως ἐκδιδομένης ἔστω κατ’ ἐξουσιοδότησιν. Κύριοι βουλευταί, ἔσχον τὴν εὐκαιρίαν καὶ κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ Ν. Δ. τούτου ἐνώπιον τῆς Ἐπιτροπῆς Ἐξουσιοδοτήσεως νὰ ἀναπτύξω ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ καὶ ἔχω χρέος νὰ τὸ πράξω καὶ πάλιν, ὅτι τὸ θέμα τῆς Παιδείας εἶναι τὸ θεμελιῶδες ἑλληνικὸν θέμα. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ καμμία ἀνασυγκρότησις ὑλικῆς μορφῆς, ἡ ὁποία δὲν θὰ ἐπιστηρίζεται, δὲν θὰ θεμελιοῦται εἰς τὴν ἀνασυγκρότησιν τῆς Παιδείας. Ἡ Παιδεία ἡ ἰδική μας, εἶναι μία Παιδεία τῆς ὁποίας ἡ μορφὴ δὲν ἀνταποκρίνεται πρὸς τὰς ἀνάγκας τῆς σημερινῆς ἐποχῆς. Δὲν εἶμαι ἐξ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι πιστεύουν ὅτι ὑπάρχει σήμερον ἕνα ρεῦμα ὑποχωρήσεως τῶν κλασσικῶν σπουδῶν, τῶν θεωρητικῶν ἐπιστημῶν, ἕνα ρεῦμα τεχνοκρατίας, ἀλλὰ εἶναι ἀναμφίβολον ὅτι εἰς τὴν χώραν μας ἐὰν ὑστεροῦμεν ἀπὸ ἀπόψεως τεχνικῆς ἐπαρκείας, τὴν ὁποίαν ἔχουν διακηρύξει ὅλοι καὶ πρῶτος θὰ ἔχῃ τὴν εὐκαιρίαν ἴσως μεθαύριον νὰ τὸ ἐπισημάνῃ, ὁ νῦν Πρωθυπουργός, ὁ ὁποῖος παρετήρησεν ὅτι δὲν ἔχομεν ἐπάρκειαν τεχνικῶν εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἐὰν αὐτὸ συμβαίνῃ, δὲν συμβαίνει μόνον διότι ἡ κορυφή, τὰ Ἀνώτατα Ἐκπαιδευτικὰ Ἱδρύματα δὲν ἔχουν ἐπάρκειαν ἀποδόσεως ἀριθμητικῆς, ἀλλὰ συμβαίνει διότι ἡ βάσις δὲν εἶναι ἐπαρκὴς ὥστε νὰ φθάσωμεν νὰ ἔχωμεν τεχνικὴν ἐπάρκειαν. Ἐπὶ πλέον ἡ στάθμη τῶν Σχολῶν ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει ἡ ἀριθμητικὴ συσχέτισις, ἡ ὁποία ὑφίσταται σήμερον μεταξὺ διδάσκοντος προσωπικοῦ καὶ ἀριθμοῦ μαθητῶν, δὲν δύναται νὰ εἶναι ὑψηλή, παρ’ οἱανδήποτε προσπάθειαν τοῦ προσωπικοῦ καὶ παρ’ οἱανδήποτε προσπάθειαν χρησιμοποιήσεως ἐκπαιδευτικῶν μέσων, ἰδίως διδακτικῶν βιβλίων καλυτέρας πάντοτε ποιότητος. Τὸ θέμα τῆς Παιδείας θὰ ἥρμοζε νὰ ἀπασχολήσῃ τὸ Σῶμα. Ἡ πρότασις, τὴν ὁποίαν εἶχε κάμει ὁ συναρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων κ. Παπανδρέου σχετικῶς μὲ μίαν Ἐπιτροπὴν εἰς τὴν ὁποίαν εἶχε δηλώσει ὅτι θὰ συμμετάσχῃ καὶ ὁ ἴδιος, εὗρε τὴν περίεργον ἀπήχησιν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία ἀπέληξεν εἰς τὸ νὰ συστήσῃ μίαν Ἐπιτροπὴν ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἀπεκλείσθη ὁ πολιτικὸς κόσμος. Τὰ θεμελιώδη προβλήματα τῆς Παιδείας δὲν εἶναι παιδαγωγικά, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι πολιτικά. Ὑπὸ τὴν εὐρυτέραν ἔννοιαν τῆς πολιτικῆς. Καὶ ὑπῆρξε σφάλμα τῆς Κυβερνήσεως νὰ καταρτίσῃ μίαν Ἐπιτροπὴν ἡ ὁποία ἦτο Ἐπιτροπὴ ἐφαρμογῆς τῶν γενικῶν ἀποφάσεων ἑνὸς πολιτικοῦ ὀργάνου, μίαν Ἐπιτροπὴν ἀποτελουμένην κυρίως ἀπὸ πρόσωπα ἁρμόδια διὰ τὰ ζητήματα τὰ ἐκπαιδευτικά. Γνωρίζω μὲ πόσην ἐπιμέλειαν καὶ ἀφοσίωσιν παρηκολούθησεν ὁ νῦν κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας τὰς ἐργασίας τῆς Ἐπιτροπῆς, ἀλλὰ θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ, ἐπειδὴ ἀκριβῶς καὶ ἐγὼ συνείθισα γενικώτερον νὰ παρακολουθήσω τὰς ἐργασίας τῆς Ἐπιτροπῆς, νὰ ἔχω τὴν θεμελιώδη ἀντίρρησιν ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποφασίσουν ἐπὶ θεμελιωδῶν θεμάτων τῆς Παιδείας ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν μίαν γενικὴν ἀντίληψιν τοῦ ὅλου πολιτικοῦ θέματος, τοῦ ὅλου θέματος τοῦ πολιτισμοῦ μας (;) Δὲν ἀνήκει ἁπλῶς εἰς τοὺς παιδαγωγούς. Κύριε Ὑπουργὲ τῆς Παιδείας, φέρετε, ὡς ἐκ τῆς θέσεως τὴν ὁποίαν κατέχετε ἐν τῇ Κυβερνήσει, ὅπως θὰ φέρῃ πάντοτε ὁ ἑκάστοτε Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας τὰς βαρυτέρας εὐθύνας. Καὶ εἶμαι βέβαιος ὅτι ἀντιλαμβάνεσθε πλήρως τὸ μέγεθος τῆς εὐθύνης σας, ὄχι τῆς πολιτικῆς τῆς ἱστορικῆς εὐθύνης, ἀπέναντι τοῦ Ἔθνους, τῆς εὐθύνης ὄχι ἀπέναντι τῆς παρούσης Βουλῆς, ἀλλὰ ἀπέναντι ἐκείνων τῶν γενεῶν αἱ ὁποῖαι σήμερον σφυρηλατοῦνται καὶ σήμερον ἀποκτοῦν μίαν συνείδησιν βαθμιαίως τῶν καθηκόντων των ἀπέναντι τῆς ὁλότητος. Μὲ τὰ μέσα τὰ ὁποῖα διαθέτει τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας, τὰ ὑλικὰ καὶ χωρὶς τὴν πεποίθησιν, χωρὶς τὴν συνειδητοποίησιν ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ ἕνα εἶδος πολιτικῆς ἐπαναστάσεως ὥστε νὰ δοθοῦν τὰ μέσα εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας νὰ ἀντιμετωπίζῃ τὰ ζητήματα, δὲν θὰ δυνηθῆτε νὰ ἀνταποκριθῆτε εἰς τὰς ὑποχρεώσεις σας. Καὶ θέλω νὰ ἔχω ἐπισημάνει τοῦτο. Καὶ τὸ καθῆκον σας, κύριε Ὑπουργέ, εἶναι πῶς νὰ μεταδώσητε αὐτὴν τὴν πίστιν καὶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν ἐν τῷ συνόλῳ της, διότι ἐκ τῶν μέχρι τοῦδε πράξεων, δὲν ἔχομεν δεῖγμα ὅτι εἶχε πράγματι τοιαύτην ἀντίληψιν, ὅτι ἐσυνειδητοποίησε τὸ μέγεθος τοῦ προβλήματος ἡ Κυβέρνησις. Βεβαίως δὲν εἶναι τὸ παρὸν νομοσχέδιον ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον δίδει τὴν κατάλληλον, ἂς εἴπωμεν εὐκαιρίαν εἰς συζητήσεις, ἀλλὰ εἶναι τόση ἡ ἀγωνία, τὴν ὁποίαν αἰσθάνεται πᾶς ἀσχολούμενος μὲ τὸ πρόβλημα τῆς Παιδείας ἐν Ἑλλάδι, ἐν συνειδήσει τῆς σπουδαιότητός του, εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὸ σύνολον τῶν προβλημάτων τῶν Ἑλληνικῶν, ὥστε ὁμολογῶ ὅτι ἐπιλαμβάνομαι αὐτῆς τῆς εὐκαιρίας νὰ εὐχαριστήσω τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς, ὁ ὁποῖος μοῦ ἐπέτρεψε τὴν παρέκβασιν αὐτήν. Κύριε Ὑπουργέ, εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν τὸ καθῆκον σας εἶναι, λαμβάνοντες ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἔχομεν προϋπολογισμὸν μὲ περισσεύματα, λαμβάνοντες ὑπ’ ὄψιν ὅτι ἐκ τῶν ὑστέρων ἀπεδείχθη δυσβάστακτον τὸ βάρος, διότι οἱ περισσότεροι ἐκ τῶν γονέων δὲν ἔχουν καταβάλει τὴν εἰσφορὰν καὶ λαμβάνοντες ὑπ’ ὄψιν τέλος, τὴν ἀντισυνταγματικότητα τῆς διατάξεως τῆς ἐξουσιοδοτούσης ὑμᾶς νὰ προβῆτε εἰς ἐξαιρέσεις, νὰ δηλώσητε σαφῶς ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ὅτι δέχεσθε τὴν πρότασιν περὶ καταργήσεως καὶ ὅτι θὰ φέρετε σεῖς νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον θέλετε καταρτίσει εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Παιδείας καὶ ὄχι εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν, τὸ ὁποῖον θὰ ἀντιμετωπίζῃ ὁλόκληρον τοῦτο τὸ θέμα. (Χειροκροτήματα).

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Παπανδρέου, ἔχει τὸν λόγον.

§70Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριοι βουλευταί, ἀνέρχομαι εἰς τὸ βῆμα διὰ νὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις ἐπὶ τοῦ θέματος. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ γενικώτερον θέμα τῆς Παιδείας, εἶχον τὴν εὐκαιρίαν καὶ ἐνώπιον τοῦ Σώματος καὶ εἰς ἄλλην μου ὁμιλίαν νὰ ἐκθέσω τὰς προσωπικάς μου ἀπόψεις. Δὲν νομίζω ὅτι ἡ εὐκαιρία, ἡ ὁποία σήμερον παρέχεται, πρέπει νὰ μὲ ὁδηγήσῃ εἰς ἐπανάληψιν αὐτῆς τῆς εὐρείας ἀναπτύξεως. Ἡ εὐκαιρία ἄλλωστε, εἶμαι βέβαιος, θὰ ἔλθῃ καὶ πάλιν προσεχῶς. Νομίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ μᾶς δώσῃ αὐτὴν τὴν εὐκαιρίαν μὲ τὸ πόρισμα, εἰς τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ καταλήξῃ ἡ εἰδικὴ Ἐπιτροπή, τῆς Παιδείας, τὴν ὁποίαν ἔχει καταρτίσει. Ἀνέρχομαι εἰς τὸ βῆμα διὰ νὰ ἐκθέσω μόνον ὀλίγας γενικὰς παρατηρήσεις ἐπὶ τῆς οἰκονομικῆς μορφῆς τοῦ ἐκπαιδευτικοῦ θέματος. Θὰ ἐπεθύμουν, πρῶτον, νὰ προσδιορίσω ὅτι αἱ παρατηρήσεις μου δὲν ἀφοροῦν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας. Ἐννοῶ τὴν ἀχάριστον θέσιν εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται, διότι πρόκειται νὰ ὁμιλήσῃ ὡς τοποτηρητὴς τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ἐναντίον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας!... Ἐννοῶ τὴν δύσκολον θέσιν του, δὲν ἔχω δι’ αὐτὸ καμμίαν ἀμφιβολίαν. Ἐκτελεῖ βεβαίως τὸ τυπικόν του καθῆκον, ἀλλὰ οὐσιαστικῶς εἶμαι βέβαιος ὅτι θὰ ἦτο εὐτυχέστερος ἐὰν εὑρίσκετο εἰς τὴν ἰδικήν μας θέσιν, διὰ νὰ ἐλέγξῃ τὸν Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας... Ἐπίσης εἶμαι ἀπολύτως σύμφωνος μὲ ὅσα ἀνέπτυξεν ὁ προλαλήσας συνάδελφος κ. Τσάτσος. Εἶχεν ὑποσχεθῆ ἡ Κυβέρνησις ὅτι θὰ κατήρτιζε Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν Παιδείας. Μετέβαλεν, ὅμως, αὐτὴν τὴν ἀπόφασιν καὶ κατήρτισεν Ἐπιτροπὴν ἀπὸ ἐκπαιδευτικούς. Καὶ ἐδήλωσεν ὅτι, ὅταν ἡ Ἐπιτροπὴ τῶν ἐκπαιδευτικῶν καταλήξῃ εἰς πορίσματα, τότε θὰ σχηματισθῇ μία Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή, ἡ ὁποία θὰ ἐργασθῇ καὶ θὰ κρίνῃ τὰ πορίσματα τῆς Ἐπιτροπῆς τῶν εἰδικῶν. Κατὰ τὴν γνώμην μου, ἀπετέλεσε σφάλμα ἡ ἀπόφασις αὐτὴ τῆς Κυβερνήσεως. Διότι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐπρόκειτο νὰ χαραχθῇ, ἦτο ἡ ἐκπαιδευτικὴ «πολιτική». Καὶ οἱ διδάσκαλοι ἠμποροῦν νὰ κρίνουν παιδαγωγικὰς ἀπόψεις, ἠμποροῦν νὰ κρίνουν τὴν «ἐκπαίδευσιν», ἀλλὰ τὴν ἐκπαιδευτικὴν πολιτικὴν τὴν κρίνουν οἱ ἐκπρόσωποι αὐτοῦ τοῦ Σώματος. Καὶ εἰς τοῦτο ἔσφαλεν ἡ Κυβέρνησις. Δὲν ἐπρόκειτο νὰ κριθῇ τεχνικὸν θέμα ἐκπαιδεύσεως, ὁπότε θὰ εἶχον προτεραιότητα οἱ εἰδικοί. Ἐπρόκειτο νὰ χαραχθῇ ἐκπαιδευτικὴ πολιτική. Καὶ αἱ γραμμαὶ αὐτῆς τῆς πολιτικῆς θὰ ἔπρεπε νὰ χαραχθοῦν ἀπὸ ἐκπροσώπους τοῦ πολιτικοῦ κόσμου, ἐντὸς δὲ τῶν γραμμῶν αὐτῶν νὰ ἐκτελέσουν τὴν πολιτικὴν οἱ εἰδικοί. Διὰ τοῦτο, ἡ τακτική, τὴν ὁποίαν ἠκολούθησεν ἡ Κυβέρνησις, ὑπῆρξεν ἐσφαλμένη. Καὶ ἐρχόμεθα εἰς τὸ συγκεκριμένον θέμα. Πρόκειται περὶ αὐξήσεως τῶν ἐκπαιδευτικῶν τελῶν. Ὑπεστηρίξαμεν καὶ ὅταν ἦλθε τὸ θέμα ἐνώπιον τῆς Ἐπιτροπῆς Ἐξουσιοδοτήσεως, ὅτι ἦτο ἀδικαιολόγητος ἡ αὔξησις αὐτὴ τῶν ἐκπαιδευτικῶν τελῶν, ἐπειδὴ τοιουτοτρόπως ἡ Παιδεία γίνεται προνόμιον τοῦ πλούτου, ἐνῷ πρέπει νὰ ἀποτελῇ δικαίωμα πνεύματος καὶ δικαίωμα τοῦ λαοῦ. Αὐτό, ὅμως, τὸ συγκεκριμένον θέμα, μᾶς δίδει τὴν ἀφορμὴν εἰς γενικωτέρας παρατηρήσεις. Κύριοι βουλευταί, ἔχομεν τὴν γνώμην ὅτι ὄχι μόνον αὐτὸ τὸ σχέδιον νόμου, ἀλλὰ ὁλόκληρος ἡ πολιτικὴ τῶν ἐκπαιδευτικῶν τελῶν, ὅπως ἐφηρμόσθη καὶ εἰς τὸ παρελθόν, εἶναι βασικῶς ἐσφαλμένη. Καὶ ἂν αὐτὸ δὲν παρετηρεῖτο εἰς τὸ παρελθόν, εἶναι ἀπαραίτητον νὰ παρατηρηθῇ εἰς τὸ παρὸν καὶ κατὰ μείζονα λόγον νὰ παρατηρηθῇ διὰ τὸ μέλλον. Διότι ἡ σύγχρονος Πολιτεία, ἡ Δημοκρατία, ζῇ σήμερον εἰς ἄλλο κλῖμα καὶ ἔχει ἄλλας βαρυτέρας ὑποχρεώσεις. Κατὰ κὴν ἰδικήν μου βασικήν, γνώμην, πρέπει νὰ καταργηθῇ ἐντελῶς ὁ θεσμὸς τῶν ἐκπαιδευτικῶν τελῶν, ὅπως ἔχει σήμερον καὶ ἰδίᾳ τὴν Μέσην καὶ διὰ τὴν Ἀνωτάτην Παιδείαν. Ὄχι νὰ ὁρίζωνται γενικῶς τὰ ἐκπαιδευτικὰ τέλη, ὅπως συμβαίνει σήμερον καὶ κατόπιν νὰ ἐφευρίσκεται νὰ καθιερωθῇ ἡ γενικὴ ἀρχή, ὅτι ἡ ἐκπαίδευσις παρέχεται δωρεάν. Καὶ τὰ ἐκπαιδευτικὰ τέλη βαρύνονται μόνον οἱ εὔποροι. Ποῖοι εἶναι αἱ εὔποροι καὶ πόσα τὰ ἐκπαιδευτικὰ τέλη, εἶναι θέμα κρίσεως τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Αὐτὴ εἶναι ἡ νέα Δημοκρατικὴ ἀρχὴ τὴν ὁποίαν ὑποστηρίζομεν. Δὲν διαφωνῶ, ἑπομένως, ἁπλῶς πρὸς τὸ συγκεκριμένον αὐτὸ Ν. Δ., διαφωνῶ βασικῶς πρὸς τὴν οἰκονομικὴν ἐκπαιδευτικὴν πολιτικὴν ἡ ὁποία μέχρι σήμερον ἐφαρμόζεται. Καὶ ἀπὸ τὴν συγκεκριμένην αὐτὴν παρατήρησιν, ἐπιθυμῶ νὰ ἀναχθῶ εἰς μίαν ἄλλην γενικωτέραν ἀρχήν. Κύριοι βουλευταί, ζῶμεν εἰς μίαν ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν γίνεται ἅμιλλα πνευματικῆς ἐπικρατήσεως μεταξὺ τῶν δύο κόσμων. Διαφωνῶ, ὅπως γνωρίζει ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, διαφωνῶ θεμελιωδῶς πρὸς τὰ κομμουνιστικὰ καθεστῶτα, ἀπὸ τὰ ὁποῖα μὲ χωρίζει τὸ μέγα θέμα τῆς Ἐλευθερίας. Ἀλλὰ ὀφείλω εἰλικρινῶς νὰ ἀναγνωρίσω ὅτι εἰς τὸ κεφάλαιον τῆς Παιδείας, τοὺς ἀνήκει τίτλος τιμῆς. Ἀποτελεῖ τίτλον τιμῆς τῶν κομμουνιστικῶν καθεστώτων ἡ γενίκευσις τῆς παιδείας. Ποία εἶναι ἡ ἀπόδοσις αὐτῆς τῆς προτεραιότητος τῆς Παιδείας εἰς τὴν Μητρόπολιν τοῦ Κομμουνισμοῦ ἐπιβεβαιώνεται ἀπὸ τὴν τελευταίαν δόξαν τοῦ «Σποῦτνικ». Ἰδοὺ διατὶ δὲν ἐπιτρέπεται πλέον νὰ ἐξακολουθήσωμεν αὐτὴν τὴν παλαιάν, ὀλιγαρχικήν, πλουτοκρατικὴν ἀντίληψιν τῆς ἐκπαιδεύσεως. Πρέπει νὰ γίνῃ κοινὴ συνείδησις, ὅτι ἡ Παιδεία εἶναι ἡ πρώτη ὑπόθεσις τοῦ Ἔθνους. (Χειροκροτήματα). Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ οἰκονομικὸν θέμα τῆς ἐκπαιδευτικῆς πολιτικῆς εἶμαι βέβαιος ὅτι ὁλόκληρος ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία θὰ εἶναι σύμφωνος ὅτι πρέπει νὰ δώσωμεν εἰς τὴν Παιδείαν ὅλα τὰ οἰκονομικὰ μέσα διὰ νὰ γίνῃ ἡ Ἑλληνικὴ Δημοκρατία ἀξία τοῦ ὀνόματός της. Δὲν ἠμπορεῖ ἡ Παιδεία νὰ εἶναι προνόμιον τοῦ πλούτου εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἐπιβάλλεται νὰ εἶναι δικαίωμα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ δικαίωμα τοῦ πνεύματος. Θὰ πρέπει ἑπομένως ὅλα τὰ σχολεῖα νὰ εἶναι προσιτὰ εἰς τὰ τέκνα τοῦ λαοῦ. Καὶ οἱ εὔποροι νὰ πληρώνουν τέλη. Ἀλλὰ οὔτε τοῦτο εἶναι ἀρκετόν. Τὸ νὰ μὴ πληρώνουν οἱ πτωχοί, δὲν εἶναι ἀρκετὸν διὰ νὰ σπουδάσουν. Ὅσοι ἔχουν τὴν σφραγῖδα τῆς δωρεᾶς πρέπει νὰ γίνωνται ὑπότροφοι τοῦ Κράτους. Ἂν αὐταὶ αἱ δύο βασικαὶ ἀρχαὶ δὲν πραγματοποιηθοῦν ἡ Ἑλληνικὴ Πολιτεία δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ὀνομάζεται Δημοκρατία. Δὲν εἶναι Ἑλληνικὴ Δημοκρατία. Εἶναι Ἑλληνικὴ πλουτοκρατία. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως). Καὶ αἱ ὑποτροφίαι πρέπει νὰ ἀρχίσουν ἀπὸ τοὺς ἀποφοίτους τοῦ Δημοτικοῦ Σχολείου, διότι ἀπὸ τὴν Μέσην Παιδείαν εἶναι πλέον ἀργά, τὰ τάλαντα ἔχουν ἀπολεσθῆ εἰς τὰς ἐσχατιὰς τῆς Ἑλλάδος. Ἀπὸ τὸ Δημοτικὸν Σχολεῖον, ὅσοι ἔχουν σφραγῖδα δωρεᾶς θὰ εἶναι ὑπότροφοι τοῦ Κράτους. Μόνον ὅταν αἱ δύο αὐταὶ ἀρχαὶ ἐφαρμοσθοῦν, δικαιούμεθα νὰ λέγωμεν ὅτι ἐπετελέσαμεν τὸ καθῆκον μας, διότι ἡ Ἑλληνικὴ Πολιτεία θὰ ἔχῃ καταστῆ ἀληθὴς Ἑλληνικὴ Δημοκρατία, ἀξία καὶ τῆς μεγάλης ἱστορικῆς της παραδόσεως καὶ τῆς μεγάλης της εὐθύνης, ἰδιὰ τὸ μέλλον. (Ζωηρὰ καὶ παρατεταμένα χειροκροτήματα).

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Σπηλιόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§72Γ. ΣΠΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, τὸ θέμα τοῦ ὑπὸ κρίσιν Ν. Δ., δὲν εἶναι μόνον ἂν θὰ αὐξηθοῦν ἢ ἂν θὰ μειωθοῦν τὰ ἐκπαιδευτικὰ τέλη, εἶναι ἂν ἡ Κυβέρνησις, ἂν γενικώτερον ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία ἔχῃ συλλάβει τὸ νόημα τῆς Ἐθνικῆς Παιδείας. Τὸ βιοτικὸν ἐπίπεδον ἑνὸς λαοῦ δὲν ζυγίζεται σήμερον μόνον μὲ τὴν αὔξησιν τῶν ὑλικῶν ἀγαθῶν, ζυγίζεται καὶ μὲ τὴν αὔξησιν τῶν πνευματικῶν ἀγαθῶν. Δύο εἶναι σήμερον τὰ σκέλη πάνω εἰς τὰ ὁποῖα στηρίζεται ἡ ἄνοδος μιᾶς κοινωνίας: Εἶναι τὰ ὑλικὰ καὶ τὰ πνευματικὰ ἀγαθά. Δὲν δυνάμεθα βεβαίως νὰ κατηγορήσωμεν μεμονωμένως τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν, διότι ἡ Παιδεία μας εὑρίσκεται εἰς τὸ χαμηλὸν αὐτὸ ἐπίπεδον εἰς τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται σήμερον, δὲν φέρει μόνη της τὴν εὐθύνην. Ἀλλὰ ὅμως δὲν ἐπεριμέναμεν ποτὲ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, ἀπὸ οἱανδήποτε Κυβέρνησιν, σήμερον, εἰς μίαν ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ ἅμιλλα μεταξὺ τῶν λαῶν ἔχει ἐντοπισθῆ, ἔχει ἀποφασιστικῶς ἐντοπισθῆ εἰς τὴν μεγάλην ἀνάπτυξιν τῆς Παιδείας, δὲν ἀναμένομεν, λέγω, σήμερον νὰ ψηφισθῇ ἀπὸ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν νομοσχέδιον ἐπιβάλλον τὴ αὔξησιν τῶν ἐκπαιδευτικῶν τελῶν. Εἶμαι τῆς γνώμης, ὅτι ἀσφαλῶς στενόκαρδος ἀντίληψις ἐπὶ οἰκονομικῆς βάσεως στηριζομένη, ἐπρυτάνευσε διὰ νὰ φέρουν εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου. Διότι δὲν ἠμπορῶ ποτὲ νὰ φαντασθῶ, δὲν εἶμαι κάτοχος ὅλων τῶν οἰκονομικῶν ζητημάτων, ἀλλὰ δὲν ἠμπορῶ ποτὲ νὰ φαντασθῶ ὅτι θὰ ἐκινδύνευε νὰ διαταραχθῇ τόσον βαθέως ὁ Προϋπολογισμός, ὥστε νὰ ἐπιβληθῇ ἡ αὔξησις αὐτή, ἡ ὁποία ὅσον μικρὰ καὶ ἂν εἶναι, ἐν πάσῃ περιπτώσει, συμβολίζει τὴν ἀστοργίαν τῆς Κυβερνήσεως πρὸς τὸν πενόμενον Ἑλληνικὸν λαόν, ὁ ὁποῖος ποθεῖ, διψᾷ διὰ τὴν Παιδείαν, συμβολίζει τὴν ἀδιαφορίαν τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν ἀνάπτυξιν τῆς Παιδείας, διὰ τὴν ἀνάπτυξιν ἑνὸς τόσον ἐθνικοῦ προβλήματος. Ἂν ὁμιλήσωμεν καὶ μὲ τὴν γλῶσσαν τῶν ἀριθμῶν θὰ πρέπει κατὰ κἄποιον τρόπον νὰ αἰσθανθῶμεν ἐντροπήν. Διότι, εὑρισκόμεθα, κύριοι συνάδελφοι, τελευταῖοι ἀπὸ ἀπόψεως ποσοστοῦ εἰς τὴν Μέσην καὶ Κατωτέραν Παιδείαν. Τὸ ποσοστὸν Κατωτέρας καὶ Μέσης Παιδείας, δηλαδὴ παιδιῶν ἐχόντων ἡλικίαν μεταξὺ 5 καὶ 19 ἐτῶν, κυμαίνεται εἰς τὰ περισσότερον προηγμένα κράτη μεταξὺ τοῦ ἀριθμοῦ 75 καὶ 80%. Ἡ χώρα μας ἔρχεται μεταξὺ τῶν τελευταίων χωρῶν μὲ ἕνα ἀριθμὸν 60 ἕως 65%, 60% διὰ τὰ παιδιὰ 5 ἕως 10 ἐτῶν καί, 25% διὰ τὰ μεγαλύτερα παιδιά. Θὰ ἔπρεπε δηλαδή, εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτήν, ὅπως ἐτόνισεν προηγουμένως ὁ ἀξιότιμος κ. συναρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων, νὰ τεθῇ μιὰ γιὰ πάντα βασικὰ τὸ πρόβλημα τῆς Παιδείας τῆς Ἑλλάδος. Ἡ Παιδεία νὰ εἶναι δωρεάν, διότι, κύριοι συνάδελφοι, πρέπει νὰ τονίσω καὶ τοῦτο: καὶ ἀπὸ τὸν ἀριθμὸν αὐτόν, τὸ 65% ἕως 25%, ἕνα μεγάλο ποσοστὸν δὲν ὀφείλεται εἰς τὴν Παιδείαν ποὺ παρέχει τὸ Κράτος, πρόκειται περὶ μαθητῶν, οἱ ὁποῖοι προέρχονται ἀπὸ τὰ ἰδιωτικὰ σχολεῖα. Δυστυχῶς, μία ἀπὸ τὰς ἐπιχειρήσεις αἱ ὁποῖαι ἀνθοῦν σήμερον εἰς τὴν χώραν μας, εἶναι καὶ ἡ ἰδιωτικὴ Παιδεία, διότι ἐγκατελείφθη ἀπὸ τὸ Κράτος. Λέγω ἰδιωτικὴ Παιδεία, διότι ὑπάρχει καὶ μία ἄλλη ἀνθοῦσα ἐπιχείρησις, εἶναι ἡ ἰδιωτικὴ κλινική, ἡ Παιδεία καὶ ἡ ὑγεία ἀφέθησαν εἰς τὴν δραστηρότητα τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας, δηλαδὴ τῆς ἐπιχειρήσεως καὶ ἐκμεταλλεύσεως. Τὸ θέμα, λοιπόν, τὸ ὁποῖον τίθεται σήμερον, εἶναι ἀκριβῶς πῶς θὰ δώσωμεν τὴν δυνατότητα εἰς τὸν πενόμενον Ἑλληνικὸν λαὸν νὰ ἀποκτήσῃ τὴν ἀπαιτουμένην σύμφωνα μὲ τὴν σύγχρονον ἀντίληψιν περὶ ἀναπτύξεως τῶν κοινωνιῶν, τὴν ἀπαιτουμένην Παιδείαν. Καὶ τοῦτο θὰ ἐπιτευχθῇ πρῶτον, ἐὰν δώσωμεν δωρεὰν τὴν Παιδείαν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ κατὰ δεύτερον λόγον, νὰ μεριμνήσωμεν διὰ τὴν ποιότητα τῆς παρεχομένης Παιδείας. Κύριοι συνάδελφοι, δυστυχῶς πολλάκις ὡμιλήσαμεν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν περὶ ἐλλείψεως διδακτηρίων ἢ περὶ ἐλλείψεως προσωπικοῦ. Πρέπει ὅμως, νὰ τονίσωμεν ἰδιαιτέρως καὶ τὴν ἔλλειψιν ὀργάνων. Διαφωνῶ ὅτι ἡ τεχνικὴ μόρφωσις δὲν συμβιβάζεται, μὲ τὴν ἑλληνοπρεπῆ Παιδείαν. Ἕλληνες ἦσαν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἔθεσαν τὰς βάσεις τῶν σημερινῶν προόδων εἰς τὸν τεχνικὸν τομέα. Οἱ Δημόκριτοι καὶ οἱ Ἡράκλειτοι ἔθεσαν τὰς βάσεις ἐπὶ τῆς νέας αὐτῆς ἐξορμήσεως τῶν φυσικῶν ἐπιστημῶν. Πρέπει, συνεπῶς, νὰ ἐξοπλίσωμεν μὲ τὰ ἀπαιτούμενα ὄργανα τὰ διδακτήρια τῆς Μέσης Παιδείας. Θὰ πρέπει, δηλαδή, ὁ Προϋπολογισμὸς τοῦ Ὑπουργείου τῆς Παιδείας, κύριοι συνάδελφοι, νὰ παρουσιάσῃ τελείως διάφορον εἰκόνα. Μοῦ ἐδόθη καὶ ἄλλοτε πρὸ ἐτῶν, ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἡ εὐκαιρία νὰ τονίσω ὅτι αἱ ἀντιλήψεις τοῦ Κόμματος τῆς Ε.Δ.Α. τοῦ ὁποίου ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἐκφράζω τὰς ἀπόψεις, εἶναι ὅτι εὑρισκόμεθα πολὺ μακρὰν ἀπὸ τοῦ νὰ δώσωμεν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν τὰ ἀπαιτούμενα μέσα ὥστε ἰσοτίμως νὰ ἐκπαιδευθῇ. Δυστυχῶς, ἡ Παιδεία ἀποτελεῖ σήμερον προνόμιον τῶν ὀλίγων, διότι ὑπάρχει μία ἀνομοιογενὴς Μέση Παιδεία ἐνῷ οἱ μαθηταὶ εὑρίσκονται κατὰ τὰς ἐξετάσεις πρὸ ἰδίων ἀπαιτήσεων. Τονίζω καὶ παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας, νὰ τὸ λάβῃ σοβαρῶς ὑπ’ ὄψιν του, πῶς εἶναι δυνατὸν χωρὶς νὰ αἰσθανώμεθα τύψεις, νὰ θέτωμεν κατὰ τὰς εἰσαγωγικὰς ἐξετάσεις ὑπὸ τὴν ἰδίαν κρίσιν, καὶ ὑπὸ τὸν αὐτὸν ἔλεγχον τελειοφοίτους Γυμνασίων, τὰ ὁποῖα ἐλειτούργησαν ὑφ’ ὅλας τὰς ἀπόψεις ἀνεπαρκῶς; Μαθηταί, οἱ ὁποῖοι προέρχονται ἀπὸ Γυμνάσια ἄνευ καθηγητῶν καὶ ἄνευ τῶν συγχρόνων μέσων ἀκατάρτιστοι; Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ θέτωμεν τὰ ἴδια θέματα καὶ νὰ ἔχωμεν τὰς ἰδίας ἀπαιτήσεις; Τοῦτο εἶναι ἄδικον καὶ ἀπαράδεκτον. Ἡ Παιδεία πρέπει νὰ εἶναι ὁμοιογενὴς διὰ νὰ θεωρῆται δημοκρατικὴ Παιδεία. Ἀπὸ τῆς ἀπόψεως αὐτῆς εἶμαι τῆς γνώμης ὅτι ἡ Κυβέρνησις πρέπει νὰ κάμῃ δεκτὴν τὴν πρότασιν περὶ ἀπορρίψεως τῆς αὐξήσεως τῶν ἐκπαιδευτικῶν τελῶν, διότι ἀλλέως τοῦτο συμβολίζει ἀδιαφορίαν τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν λαϊκὴν Παιδείαν.

§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ κυρία Β. Θανασέκου, ἔχει τὸν λόγον.

§74Β. ΘΑΝΑΣΕΚΟΥ. Κύριοι βουλευταί, δὲν ἐδόθη, δυστυχῶς εἰς τὴν Ἀντιπροσωπείαν μας ἡ εὐκαιρία νὰ ἐξετάσῃ τὸ ὅλον ἐκπαιδευτικὸν πρόβλημα, τὸ μεγάλο αὐτὸ ζήτημα, παρ’ ὅλον ὅτι εὑρισκόμεθα ἤδη εἰς τὴν τρίτην Σύνοδον τῆς Βουλῆς αὐτῆς. Κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς Ἐπιτροπῆς Ἐξουσιοδοτήσεως ἐξητάσθη περισσότερον τὸ ζήτημα τὸ οἰκονομικόν, τὸ ἀφορῶν τὰ σχολεῖα καὶ ὀλιγώτερον τὸ θέμα, τὸ ὅλον θέμα τὸ ἐκπαιδευτικόν. Εἶχε γίνει, τότε, μία πρότασις ἐκ μέρους τοῦ ἀξιοτίμου κ. Προέδρου τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων, διὰ τὴν συγκρότησιν μιᾶς Διακομματικῆς Ἐπιτροπῆς. Δυστυχῶς, μέχρι τῆς στιγμῆς δὲν εἴχομεν τὴν εὐκαιρίαν νὰ λάβωμεν γνῶσιν τῶν πορισμάτων τῆς Ἐπιτροπῆς αὐτῆς, ἡ ὁποία πραγματικὰ θὰ συντελοῦσε εἰς τὸ νὰ ἐρευνήσῃ καὶ νὰ μελετήσῃ τὸ Σῶμα τὸ μεγάλο αὐτὸ ζήτημα. Ἐπίσης ἕνα ἄλλο στοιχεῖον τὸ ὁποῖον ἐδυσκόλευσε καὶ εἰς τὴν συζήτησιν τῆς Νομοθετικῆς Ἐπιτροπῆς τὸ ἔργον μας ἦτο ἡ ἔλλειψις στοιχείων. Κατ’ ἐπανάληψιν, δυστυχῶς, εἴχομεν ἀπευθυνθῆ καὶ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον καὶ εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας ἰδιαίτερα, καὶ εἴχαμε ζητήσει στοιχεῖα. Ἐγὼ τοῦ εἶχα ζητήσει στοιχεῖα σχετικὰ μὲ τὶς κατασκηνώσεις, παραδείγματος χάριν, καὶ δὲν ἠμπόρεσε ποτὲ τὸ Ὑπουργεῖον νὰ μὲ πληροφορήσῃ γιὰ τὸ ζήτημα αὐτό. Εἶναι πιθανὸν νὰ μὴ ὑπάρχουν τὰ στοιχεῖα αὐτὰ καὶ γι’ αὐτὸ νὰ δυσκολεύεται καὶ τὸ Ὑπουργεῖον νὰ τὰ δώσῃ. Δὲν θέλω νὰ πιστέψω ὅτι ὑπάρχουν στοιχεῖα καὶ τὸ Ὑπουργεῖον δὲν τὰ διαθέτει εἰς τοὺς βουλευτάς. Ἀπὸ τὰς συζητήσεις αἱ ὁποῖαι ἔγιναν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Ἐξουσιοδοτήσεως, νομίζω ὅτι ἠμποροῦμε νὰ ἐξαγάγωμεν ὡρισμένα συμπεράσματα γιὰ νὰ καταλήξωμεν καὶ σήμερον στὴν ἀπόφασιν στὴν ὁποίαν εἴχαμε καταλήξει τὸ μεγαλύτερο μέρος τῆς Βουλῆς, γιατὶ καὶ πολλοὶ συνάδελφοι τῆς πλειοψηφίας εἶχον δεχθῆ ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἦταν ἕνα ἀντιλαϊκό, ἕνα νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ἐστρέφετο ἐναντίον τῶν πτωχοτέρων τάξεων. Πρῶτον συμπέρασμα εἶναι ὅτι δὲν ἔχει δοθῆ καμμία φροντίδα στὸν τόπο μας σχετικὰ μὲ τὴν προσχολικὴ ἡλικία. Τὰ νηπιαγωγεῖα καὶ οἱ νηπιαγωγοί, ὁ τομέας δηλαδὴ αὐτὸς ὁλόκληρος εἶναι ἕνα ἄγνωστο θέμα γιὰ τὸ Ὑπουργεῖο Παιδείας. Καὶ εἶναι γνωστὸν ὅτι ἡ παιδαγωγικὴ ἐπιστήμη δίνει μεγάλη σημασία γιὰ τὸν τομέα αὐτόν, γιατὶ πράγματι τὸ παιδὶ ἀπὸ πολὺ μικρὰ ἡλικία διαπλάθεται καὶ μεγαλώνει σύμφωνα μὲ τοὺς ἐπιστημονικοὺς ὅρους καὶ δὲν ἀφήνεται στὴν ἄγνοια τοῦ σπιτιοῦ καὶ στὴν ἀλητεία τοῦ δρόμου νὰ μεγαλώσῃ καὶ νὰ διαμορφωθῇ στὴν πρώτη ἡλικία του. Δὲν ἔχομεν, λοιπόν, νηπιαγωγεῖα, οὔτε νηπιαγωγοὺς καὶ αὐτὸ εἶναι μία τεραστία ἔλλειψι, ἐκτὸς ἀπὸ ὡρισμένα κέντρα τῆς Βορείου Ἑλλάδος, τὰ ὁποῖα εἶναι ἐλάχιστα. Ἕν δεύτερον συμπέρασμα εἶναι ὅτι ὁ ἀναλφαβητισμὸς εἰς τὴν χώραν μας εἶναι εἰς μεγάλην ἔκτασιν. Ἕν 25–30% τοῦ πληθυσμοῦ μας εἶναι ἀναλφάβητον καὶ μεταξὺ τῶν γυναικῶν τὸ ποσοστὸν αὐτὸ ἀνέρχεται πέραν τοῦ 40% καὶ φθάνει τὸ 45% καὶ 50% εἰς τὴν μεγαλυτέραν ἡλικίαν τῶν γυναικῶν. Ἕν ἄλλο στοιχεῖον εἶναι ὅτι ὑπάρχει ἕνας μέγας ἀριθμὸς ἀγραμμάτων. Τὰ στοιχεῖα ποὺ ἔχομεν, σχετικὰ μὲ τὸ ζήτημα αὐτό, εἶναι ὅτι, ἐνῷ ἐγγράφονται περὶ τὰς 120 χιλιάδας παιδιῶν, ἀποφοιτοῦν τὰ μισὰ σχεδόν, πρᾶγμα ποὺ δείχνει ὅτι ἐλάχιστα γράμματα ἔμαθαν τὰ παιδιὰ εἰς τὸ διάστημα αὐτό. Ἡ τεραστία ἔλλειψις τῆς Στοιχειώδους Ἐκπαιδεύσεως ἐτονίσθη ἀπὸ τὸν τότε Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας κ. Λεβαντῆν, καὶ εἰς διδακτήρια καὶ εἰς προσωπικὸν καὶ εἰς ἐποπτικὸν ὑλικόν. 8.950 εἶναι τὰ δημοτικὰ σχολεῖα εἰς τὸν τόπον μας. Ἀπὸ αὐτά, τὰ μισὰ εἶναι μονοτάξια, δηλαδή, ἔχουν ἕνα διδάσκαλον δι’ ἀριθμὸν μαθητῶν ποὺ πολλὲς φορὲς ἠμπορεῖ νὰ εἶναι 100–200. Λείπουν περὶ τοὺς 5–10 χιλιάδες διδασκάλων, διὰ νὰ ἠμπορέσωμεν νὰ εἴπωμεν ὅτι ἡ Παιδεία μας εἶναι ἐπηνδρωμένη καὶ ἠμπορεῖ νὰ κάμῃ τὴν ἐπιστημονικήν της ἐργασίαν. Πέμπτον στοιχεῖον εἶναι ὅτι τὸ ἐκπαιδευτικόν μας σύστημα εἶναι ἀπηρχαιωμένον, τὸ πρόγραμμα εἶναι ἐλλιπές. Ἡ ἔλλειψις καὶ εἰς τὴν Μέσην Ἐκπαίδευσιν εἶναι μεγάλη καὶ τὸ κυριώτερον ὅτι τὸ κόστος τῆς ἐκπαιδεύσεως εἶναι ὑψηλόν, εἰς βαθμὸν ποὺ νὰ ἀποφοιτοῦν ἀπὸ τὰ σχολεῖα περὶ τὶς 20 χιλιάδες μαθηταί, ἐνῷ ἐγγράφονται 40–50 χιλιάδες μαθητῶν εἰς τὴν πρώτην τάξιν τοῦ Γυμνασίου. Ἡ ἀνυπαρξία τεχνικῆς ἐκπαιδεύσεως, προστιθεμένη εἰς τὸ ὅλον ἀπηρχαιωμένον σύστημα ἐκπαιδεύσεως τῆς χώρας μας τὴν ἐποχὴν αὐτήν, ποὺ ὅπως γνωρίζομεν ὅλοι μας ἡ τεχνικὴ πρόοδος καὶ αἱ ἐπιστημονικαὶ ἐπιτεύξεις ἔχουν φθάσει εἰς ὑψηλότατον βαθμόν, δημιουργεῖ ἀκόμη ἓν ἐμπόδιον διὰ τὴν ἀνάπτυξιν καὶ ἐπέκτασιν τῆς ἐκπαιδεύσεως εἰς τὸν τόπον μας. Εἰς τὴν ἀνωτάτην Παιδείαν ἡ χώρα μας εὑρίσκεται εἰς τὸ χαμηλότερον ἐπίπεδον μεταξὺ τῶν ἄλλων χωρῶν τῆς Εὐρώπης καὶ τῶν Βαλκανικῶν χωρῶν. Μόνον τὸ 4% τῶν νέων μας φοιτοῦν εἰς τὰ ἀνώτερα ἐκπαιδευτικά μας ἱδρύματα καὶ ἀπὸ τὸ 4% μόνον τὸ 2% λαμβάνουν πτυχίον. Τὸ ἐμπόδιον τῶν εἰσαγωγικῶν ἐξετάσεων, τὰ πιστοποιητικὰ τῶν κοινωνικῶν φρονημάτων, τὰ φροντιστήρια, τὰ ὑψηλὰ δίδακτρα, τὰ ἀκριβὰ συγγράμματα, ἡ πλημμελὴς λειτουργία τῶν ἀνωτάτων ἱδρυμάτων, ἡ ἔλλειψις κάθε κρατικῆς φροντίδος διὰ τοὺς σπουδαστὰς καί, τέλος, ἡ ἀκρίβεια τῆς ζωῆς, ἀναγκάζουν ἕνα μέγα μέρος τῶν νέων νὰ φεύγουν εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Κύριοι συνάδελφοι, θὰ ἔχετε καὶ σεῖς ὑπ’ ὄψει σας πόσον εἶναι τὰ δίδακτρα εἰς τὰ ἐξωτερικὰ Πανεπιστήμια. Ἀρκεῖ νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἡ ἐγγραφὴ ἑνὸς φοιτητοῦ εἰς τὸ Πανεπιστήμιον τῶν Παρισίων εἶναι 350 δραχμαὶ καὶ μέσα εἰς αὐτὰ συμπεριλαμβάνονται τὰ ἔξοδα τῆς βιβλιοθήκης καὶ τῆς ἰατροφαρμακευτικῆς περιθάλψεως καὶ νοσοκομειακῆς δι’ ὅλον τὸν χρόνον. Ἀρκεῖ ἀκόμη νὰ συμπληρώσω καὶ τοῦτο: Ὅτι ἕνας φοιτητὴς εἰς τὸ Παρίσι ἠμπορεῖ νὰ διατραφῇ μὲ 12 δραχμὰς ἡμερησίως. Δι’ αὐτὸ παρατηροῦμεν τὸ ἑξῆς: Πλῆθος παιδιῶν ἀπὸ τὶς ἐπαρχίες νὰ φεύγουν εἰς τὸ ἐξωτερικόν, διότι ἡ διαμονὴ καὶ ἡ σπουδὴ εἰς τὰς Ἀθήνας στοιχίζει περισσότερον ἀπὸ ὅ,τι στοιχίζει εἰς τὸ Παρίσι ἢ Βερολῖνον ἢ εἰς ἄλλο μέρος.

§75Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Πρὸ δύο ἡμερῶν ἦλθον ἀπὸ τὴν Τουρκίαν. Ἐπῆγα εἰς τὴν Ἄγκυραν...

§76Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Παιδείας). Κύριε Πρόεδρε, δὲν συζητῶμεν τὸ ἐκπαιδευτικόν μας πρόγραμμα. Συζητῶμεν τὴν ἀκύρωσιν ἑνὸς σχεδίου νομοθετικοῦ διατάγματος ψηφισθέντος ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπὴν Ἐξουσιοδοτήσεως, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ συγκεκριμένον θέμα: Τὴν ἐπιβολὴν καὶ τὴν ἑνοποίησιν τῶν ἐκπαιδευτικῶν τελῶν. Τί σχέσιν ἔχει πόσον στοιχίζουν αἱ σπουδαὶ ἑνὸς φοιτητοῦ τῆς Ἀνωτάτης Ἐκπαιδεύσεως, περὶ τῆς ὁποίας δὲν γίνεται λόγος εἰς τὸ σχέδιον Ν. Δ., εἰς τὸ Παρίσι, δὲν καταλαβαίνω. Ἐπειδὴ τὸ θέμα εἶναι ἐνδιαφέρον, δὲν ἐζήτησα νὰ περιορισθῇ εἰς τὸ θέμα ἡ Κα συνάδελφος, ἡ ὁποία τόσον συμπαθῶς ἐκθέτει τὰς ἀπόψεις της. Ἀλλὰ δὲν νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἀρχίσῃ νὰ γίνεται καὶ διαλογικὴ συζήτησις.

§77Β. ΘΑΝΑΣΕΚΟΥ. Ἔχει σχέσιν, διότι ὅταν ἀνέφερα ὅτι χρειάζονται 350 δραχμαὶ διὰ νὰ σπουδάσῃ κανεὶς εἰς τὸ Παρίσι, θὰ ἔπρεπε νὰ προσθέσω, ὅτι ἡ ἐγγραφὴ εἰς τὸ Πανεπιστήμιον εἶναι 1.600 καὶ εἰς τὸ Πολυτεχνεῖον 2.500. Αὐτὴν τὴν ἀντιπαραβολὴν ἤθελα νὰ κάμω, διὰ νὰ δείξω πόσον στοιχίζουν καὶ πόσον ὑψώθησαν τὰ δίδακτρα ἀπὸ πέρυσι καὶ πρότερον. Αὐτὸ ἤθελα νὰ τονίσω.

§78Ν. ΙΝΤΖΕΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἦλθα πρὸ δύο ἡμερῶν ἀπὸ τὴν Τουρκίαν, ἐκάθησα καὶ εἰς τὴν Ἄγκυραν καὶ Κωνσταντινούπολιν. Συνεζήτησα μὲ ὡρισμένους κύκλους ποῖος εἶναι ὁ τρόπος τῆς παροχῆς τῆς Παιδείας. Πρὸς Θεοῦ, Θοῦ Κύριε φυλακῇ τῷ στόματί μου, δὲν θέλω νὰ κάμω οὐδεμίαν σύγκρισιν μεταξὺ τοῦ πνευματικοῦ ἐπιπέδου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ τοῦ Τουρκικοῦ, ἀλλὰ μὲ πολλὴν δυσαρέσκειαν ἤκουσα ὅτι εἰς τὰ Ἀνώτατα Ἐκπαιδευτικὰ Ἱδρύματα καὶ τὸ Πολυτεχνεῖον καὶ τὰ τρία Πανεπιστήμια τῆς Τουρκίας, ἡ Παιδεία παρέχεται ἐντελῶς δωρεάν. Τώρα δὲ τελευταίως, ἡ Κυβέρνησις Μεντερὲς καθιέρωσεν εἰδικὰ εὐεργετικὰ μέτρα παροχῆς ἰατρικῆς καὶ φαρμακευτικῆς περιθάλψεως ἐντελῶς δωρεάν. Ἐξ αὐτοῦ τοῦ γεγονότος καὶ μόνον ἠμπορεῖ κανεὶς νὰ συναγάγῃ θλιβερὰ συμπεράσματα διὰ τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον αἱ ἑκάστοτε Κυβερνήσεις ἀντιμετωπίζουν τὸ θέμα τῆς Παιδείας.

§79Β. ΘΑΝΑΣΕΚΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, νομίζω ὅτι τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον συζητεῖται ἀπόψε εἶναι τὸ ἑξῆς: Ὅτι ἦτο ἤδη ἀκριβὴ ἡ ἐκπαίδευσις εἰς τὴν χώραν μας, καὶ τώρα γίνεται ἀκριβοτέρα. Εἶναι γνωστὸν εἰς ἄλλας χώρας, εἰς ποῖον σημεῖον εὑρίσκεται καὶ τὸ εἰσόδημα τὸ οἰκογενειακόν, καὶ δὲν πρέπει νὰ ἀγνοοῦμεν, ὅτι εἰς τὴν χώραν μας, ὑπάρχουν 3.000.000 ἄποροι καὶ τὸ εἰσόδημα τῶν ἐργατῶν μας εἶναι ἐλάχιστον. Ἑπομένως κάθε προσπάθεια νὰ αὐξηθοῦν τὰ δίδακρα, εἶναι ὡσὰν νὰ ἀποβλέπῃ εἰς αὐτὸ νὰ ἐμποδισθῇ ἡ ἐκπαίδευσις εἰς τὸν λαόν. Ἐπίσης, θὰ ἤθελον νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅτι θὰ ἔπρεπε, κατὰ τὸ διάστημα ποὺ ἐφηρμόσθη τὸ νομοσχέδιον, νὰ ἔχῃ πεισθῆ, ὅτι συνήντησε πάρα πολλὰς δυσκολίας. Ἀπὸ τηλεγραφήματα ἐξ ὅλων τῶν ἐπαρχιῶν, εἶναι γνωστὴ ἡ ἀδυναμία ἀκριβῶς τῶν γονέων καὶ κηδεμόνων νὰ ἐγγράφουν τὰ παιδιά των εἰς τὰ σχολεῖα. Καὶ ἡ παράτασις ποὺ ἐδόθη ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Παιδείας, ἀπὸ τοῦ Σεπτεμβρίου μέχρι τοῦ Νοεμβρίου, ἀποδεικνύει ἀκριβῶς τὴν ἀδυναμίαν αὐτὴν τῶν γονέων καὶ κηδεμόνων, νὰ ἐγγράψουν τὰ παιδιὰ ἐντὸς τῆς προθεσμίας αὐτῆς. Ἔτσι πάρα πολλὰ παιδιὰ ἐστερήθησαν τῶν δύο αὐτῶν μηνῶν, ἐνῷ ἄλλα δὲν ἐνεγράφησαν καθόλου. Σημαίνει, κύριοι συνάδελφοι, τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ διὰ τὴν Ἑλληνικὴν οἰκογένειαν, καὶ διὰ τὰ Ἑλληνόπουλα, ὀλιγώτερον γάλα, ὀλιγώτερον βούτυρον, ὀλιγώτερον κρέας, σημαίνει ἀντίκτυπον εἰς τὴν ὑγείαν τῶν παιδιῶν, διότι θὰ στερηθοῦν τὰ παιδιὰ αὐτά, διὰ νὰ πᾶνε εἰς τὸ σχολεῖον. Θεωροῦμεν τὸ νομοσχέδιον ὡς ἀντισυνταγματικὸν διότι τὸ Σύνταγμά μας ἀναφέρει, ὅτι ἡ Παιδεία παρέχεται δωρεάν.

§80Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπουργὸς Παιδείας). Ἡ στοιχειώδης.

§81Β. ΘΑΝΑΣΕΚΟΥ. Τὸ Σύνταγμά μας ἀναφέρει γενικῶς τὴν Παιδείαν. Καὶ πρέπει καὶ ἡμεῖς εἰς τὰ χρόνια ποὺ ζοῦμε, νὰ προσπαθοῦμε, νὰ ἀναβιβάζωμεν τὸ ἐπίπεδον τὸ πνευματικὸν τοῦ λαοῦ μας καὶ ὄχι νὰ παρεμβάλωμεν δυσκολίας. Διετέθησαν τὸ τελευταῖον ἑξάμηνον μεγάλα ποσά, περίπου 700 ἑκατομ., διὰ τὴν αὔξησιν τῶν πολεμικῶν μας δαπανῶν, καὶ δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ἐξεύρωμεν τὸ μικρὸν ποσὸν τῶν 54 ἑκατομ., διὰ νὰ καλυφθοῦν τὰ ἐκπαιδευτικὰ τέλη καὶ νὰ μὴ πέσουν τὰ βάρη ἐπὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ὁ δείκτης τοῦ ἐπιπέδου ἑνὸς λαοῦ, τοῦ ἐκπολιτιστικοῦ καὶ πνευματικοῦ του ἐπιπέδου, εἶναι ἡ Παιδεία, διὰ τὸν λαὸν αὐτόν. Νομίζομεν, ὅτι πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ συναισθανθῇ τὰς εὐθύνας της καὶ νὰ ζητήσῃ ἀκύρωσιν τοῦ νομοσχεδίου, διότι ἔτσι θὰ βοηθήσῃ νὰ πλατύνῃ καὶ νὰ ἐπεκταθῇ ἡ μόρφωσις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Πετρόπουλος, ἔχει τὸν λόγον.

§83Κ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ὅταν ἦλθε τὸ σχέδιον Ν. Δ. πρὸς συζήτησιν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος, μοῦ ἐδόθη ἡ εὐκαιρία νὰ ἀναπτύξω λεπτομερῶς τὰς ἀπόψεις μου, ὡς καὶ τὰς ἀπόψεις τοῦ Κόμματος τῆς ΕΠΕΚ. Κρίνω, ὅμως, καὶ πάλιν σκόπιμον, νὰ ἐπανέλθω καὶ νὰ ἐκθέσω, ἐν ὀλίγοις, τὰς σκέψεις μου διὰ νὰ παράσχω οὕτω τὰ ἀπαραίτητα στοιχεῖα εἰς τὴν Βουλὴν νὰ κρίνῃ καὶ νὰ ἀποφασίσῃ ἐπὶ τῆς ὑπὸ συζήτησιν προτάσεως ἀκυρώσεως τοῦ Ν. Δ. 3558) 1956. Ὁ τίτλος τοῦ Ν. Δ. εἶναι «περὶ ἑνοποιήσεως τῶν ὑπὸ τῶν διατάξεων τοῦ Α. Ν. 1556) 50 καὶ τοῦ Ν. Δ. 2663) 53» καὶ τούτου δεδομένου ὡς σκοποῦ νὰ ἐξιστορηθῇ, ἐν πάσῃ συντομίᾳ, τὸ ὅλον θέμα καὶ νὰ ἐκτεθῶσιν ὡρισμένα πράγματα. Ὅταν ἐγένετο ὁ ἀρχικὸς νόμος, ἐπὶ Ὑπουργίας τοῦ ἀξιοτίμου κ. Κ. Τσάτσου, ἡ τότε Κυβέρνησις εὑρέθη εἰς τὴν ἀδήριτον ἀνάγκην, λόγῳ τῶν οἰκονομικῶν συνθηκῶν τῆς ἐποχῆς, νὰ αὐξήσῃ τὰ δίδακτρα, διὰ νὰ ἀντιμετωπίσῃ στοιχειωδῶς τὸ ἐκπαιδευτικόν μας πρόβλημα. Οὕτω τὸ 1949 ἐψηφίσθη ὁ νόμος 1359, διὰ τοῦ ὁποίου ἡ μαθητικὴ εἰσφορὰ ὡρίσθη εἰς 220 δραχμὰς κατὰ μαθητὴν Μέσης Ἐκπαιδεύσεως δι’ ὑπερωριακὴν ἐργασίαν. Ὁ ἐπακολουθήσας νόμος 1556) 1950 ἔθεσεν ὡρισμένον εἰδικὸν τέλος ἐκ δραχμῶν 60 εἰς τοὺς μαθητὰς τῶν 3 κατωτέρων τάξεων καὶ 120 δραχμὰς διὰ τοὺς μαθητὰς τῶν λοιπῶν τάξεων. Τοὺς νόμους αὐτοὺς συνεπλήρωσε τὸ Ν. Δ. 2663) 53 καὶ ἐπεβλήθη εἰδικὴ εἰσφορὰ ἐκ δραχμῶν 60 διὰ τοὺς μαθητὰς τῶν τεσσάρων κατωτέρων τάξεων καὶ δραχμὰς 80 διὰ τοὺς μαθητὰς τῶν ἄλλων τάξεων, καὶ ὅλα αὐτὰ ἔπειτα ἐνοποιήθησαν ἀπὸ τὸ Ν.Δ. 3558 τοῦ 1956. Κύριοι συνάδελφοι, ἀπὸ ἕνα πρόχειρον πίνακα, τὸν ὁποῖον ἔχω ἐνώπιόν μου, θὰ σᾶς ἀποδείξω, ὅτι τὸ βάρος, τὸ ὁποῖον ἐπιπίπτει εἰς τὴν μαθητιῶσαν νεολαίαν εἶναι πολὺ μεγάλο. Ἀπόδειξις τούτου εἶναι, ὅτι ἐπὶ μῆνας τώρα ζητεῖται ἀπὸ τοὺς κηδεμόνας τῶν μαθητῶν ἡ ἀναβολὴ τῶν διδάκτρων. Ἰδού, κύριοι βουλευταί: Ἀντὶ τῶν δρχ. 135 ποὺ ἐπληρώνοντο ἀπὸ τοὺς μαθητὰς τῆς Αʹ, Βʹ καὶ Γʹ τάξεως πληρώνονται ἤδη δρχ. 380. Ἀντὶ δραχμῶν 205 ποὺ ἐπλήρωνον οἱ μαθηταὶ τῆς Δʹ τάξεως, πληρώνονται ἤδη δρχ. (δὲν ἠκούσθη). Ἀντὶ τῶν δρ. 225 ποὺ ἐπλήρωνον οἱ μαθηταὶ τῆς Εʹ τάξεως, πληρώνονται ἤδη δρχ. 460 καὶ ἀντὶ δρχ. 240 τῆς ΣΤʹ τάξεως, πληρώνονται σήμερον δρχ. 600. Οἱ ἀριθμοὶ αὐτοὶ ἀποδεικνύουν τὸ μέγεθος τοῦ βάρους τὸ ὁποῖον πίπτει ἐπὶ τῶν ὤμων ἑνὸς δυστυχοῦς λαοῦ, ὁ ὁποῖος δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀντεπεξέλθῃ οὔτε εἰς τὰς στοιχειώδεις ἀνάγκας τῆς διαβιώσεώς του. Ἀπόδειξις τούτου εἶναι ὅτι συνεχῶς αὐξάνεται τὸ ποσοστὸν τῆς ἀπορίας καὶ πολλάκις ἔχει ἀπασχολήσει τὴν Βουλὴν ὁ κίνδυνος ποὺ προβάλλει ἐκ τῆς καθημερινῆς αὐξήσεως τοῦ ποσοστοῦ τῆς ἀπορίας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Προβαλλόμενοι λόγοι, κύριοι βουλευταί, ἀπὸ τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον, εἶναι ὅτι ἡ ἑνοποίησις αὐτὴ ἐπεβλήθη ἐκ τῆς ἀνάγκης τῶν πραγμάτων πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῶν γονέων καὶ κηδεμόνων. Ἀλλ’ ἐπαναλαμβάνω ὅτι εἶναι εἰρωνεία νὰ λέγεται ὅτι διπλασιάζομεν καὶ τριπλασιάζομεν τὰ ἐκπαιδευτικὰ τέλη διὰ νὰ ἐξυπηρετήσωμεν τοὺς γονεῖς καὶ τοὺς κηδεμόνας. Λέγεται ἐπίσης ὅτι τοῦτο ἐγένετο διὰ τὴν ἀναπροσαρμογὴν τῶν τελῶν εἰς τὰ προπολεμικὰ τοιαῦτα. Ἐνῷ εἶναι γνωστὸν ὅτι προπολεμικὰ τέλη τοιαῦτα δὲν ὑπῆρχον. Καὶ τὰ τέλη αὐτὰ ἐτέθησαν ἀπὸ τοῦ 1949 καὶ ἐντεῦθεν, μόνον καὶ μόνον διότι ἔπρεπε νὰ ἀντιμετωπισθοῦν ὡρισμέναι ἀνάγκαι ἐπείγουσαι, αἱ ὁποῖαι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ καλυφθοῦν ἀπὸ τὸν Κρατικὸν Προϋπολογισμόν. Κύριοι βουλευταί, ἐπειδὴ ἐγένετο συζήτησις περὶ Παρισίων καὶ Γαλλίας ἀπὸ τὴν συνάδελφον κ. Θανασέκου, ἐνεθυμήθην κἄτι, τὸ ὁποῖον μοῦ εἶχε προξενήσει ἐντύπωσιν. Ὅταν εὑρέθην δι’ ὀλίγας ἡμέρας εἰς τὸ Παρίσι, παρηκολούθησα κατ’ ἐπανάληψιν συνεδριάσεις τῆς Γαλλικῆς Βουλῆς καὶ σᾶς βεβαιῶ ὅτι ἠσθανόμην στενοχωρίαν ὅταν ἔβλεπον εἰς μίαν συζήτησιν σχετικὴν μὲ θέματα Παιδείας, νὰ γίνεται συναγωνισμὸς μεταξὺ τῶν βουλευτῶν ὅλων τῶν πτερύγων τῆς Γαλλικῆς Βουλῆς καὶ νὰ γίνεται πλειοδοσία ποῖος θὰ κάμῃ καὶ θὰ εἴπῃ τὰ περισσότερα ὑπὲρ τῆς Παιδείας. Διάφοροι ρήτορες ἐπεκαλοῦντο ἰσχύοντα εἰς ἄλλα Κράτη, ζητοῦντες νὰ ἐφαρμοσθοῦν καὶ εἰς τὴν Γαλλίαν. Καὶ εἶναι δικαιολογημένον νὰ βλέπῃ καὶ νὰ ἀκούῃ κανεὶς τοιαῦτα πράγματα ἀπὸ ἕνα λαὸν ὁ ὁποῖος ἀκόμη διεκδικεῖ τὴν πνευματικὴν ἡγεσίαν τοῦ κόσμου καὶ εἶναι ἀδικαιολόγητον δι’ ἡμᾶς τοὺς Ἕλληνας, οἱ ὁποῖοι ἐδώσαμεν τὰ πνευματικὰ φῶτα εἰς τὸν κόσμον, εἶναι λυπηρὸν νὰ μὴ δίδωμεν τὴν ἐμπρέπουσαν σημασίαν εἰς ἕνα θέμα τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ τὸ θεμέλιον τοῦ Ἔθνους. Κύριοι συνάδελφοι, ὅταν αὐτὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψει μας, ὅταν ἐγὼ προσωπικῶς ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου—καὶ ἔχω καταθέσει ἀναφορὰν διὰ τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας— ὅτι εἰς τὰ Γυμνάσια τῆς πατρίδος μου, ἐκ τῶν ὁποίων ἕνα μάλιστα λέγεται «Παλαμικὴ Σχολή», πρὸς τιμὴν τοῦ Ἐθνικοῦ μας ποιητοῦ, ὅτι εἰς τὰ Γυμνάσια τῆς πατρίδος μου αἱ ὥραι διδασκαλίας, εἰς τὴν Αʹ, Βʹ καὶ Γʹ τάξιν ἀρρένων καὶ θηλέων, ἀνέρχονται ἑβδομαδιαίως εἰς 16, 14 καὶ 12, δὲν δύναμαι νὰ καταλάβω πῶς εἶναι δυνατόν, ὅταν πρόκειται περὶ παρωνυχίδος, διότι παρωνυχὶς εἶναι νὰ διαθέσωμεν ἕνα ποσὸν 54.000.000 περὶ τοῦ ὁποίου ὁμιλεῖ εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τὸ Γενικὸν Λογιστήριον, δὲν ἠμπορῶ νὰ καταλάβω διατὶ νὰ γινώμεθα τόσον φειδωλοὶ προκειμένου νὰ διαθέσωμεν τὸ ποσὸν αὐτὸ διὰ τὴν Παιδείαν καὶ διὰ τὴν ἀνάπτυξιν τὴν πνευματικὴν τῶν τέκνων τῆς Ἑλλάδος, τὰ ὁποῖα αὔριον θὰ μᾶς διαδεχθοῦν εἰς τὴν κοινωνικήν, πολιτικὴν καὶ ἐπιστημονικὴν ἡγεσίαν τοῦ τόπου. Τελειώνων, κύριοι συνάδελφοι, ἔχω νὰ κάμω μίαν ἔκκλησιν πρὸς ὅλους ὑμᾶς. Τὸ θέμα τῆς Παιδείας δὲν εἶναι θέμα πολιτικόν, δὲν εἶναι θέμα πειθαρχίας κομματικῆς, εἶναι θέμα ἐθνικόν. Καὶ ὅταν εἶναι βεβαιωμένον ὅτι ὑπάρχουν περισσεύματα εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν καὶ ὅτι ὁ πτωχὸς ἀγρότης καὶ ὁ πτωχὸς ἐργάτης καὶ ὁ πτωχὸς οἰκογενειάρχης, ὁ μέσος Ἕλλην, δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀντεπεξέλθῃ εἰς τὰς δαπάνας διὰ νὰ σπουδάσῃ τὰ παιδιά του, δὲν βλέπω διατὶ θὰ διστάσετε νὰ δεχθῆτε τὴν πρότασιν περὶ τῆς ὁποίας πρόκειται, ὅταν ἡ πρότασις αὕτη δὲν ἔχει ἀντικείμενον νὰ προσβάλῃ κανένα, καὶ πολὺ περισσότερον τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλ’ ἔχει ἀντικείμενον νὰ διασφαλίσῃ αὐτὸ τὸ τάλαντον, περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλησεν ὁ κ. συναρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων καὶ νὰ ἀποκαταστήσῃ τὰ πράγματα, ὥστε νὰ δώσωμεν Παιδείαν εἰς τὸν Ἕλληνα, ὁ ὁποῖος ἔχει ἀνάγκην αὐτὴν τὴν στιγμὴν τῆς Παιδείας, διὰ τῆς ὁποίας ἐφώτισεν εἰς τὸ παρελθὸν ὁλόκληρον τὸν κόσμον.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Καραγκιόζης, ἔχει τὸν λόγον.

§85Γ. ΚΑΡΑΓΚΙΟΖΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ὅταν προχθὲς μοῦ ἐδόθη ἡ εὐκαιρία νὰ διαβάσω τὰ ὀνόματα ὅλων τῶν βουλευτῶν μὲ τὰ ἐπαγγέλματά των, διεπίστωσα ὅτι ἡ Βουλὴ ἐγέμισεν ἀπὸ ἐπιστήμονας. 170 δικηγόροι, 40 ἰατροί, 25 ἀπόστρατοι ἀξιωματικοί, 14 δημοσιογράφοι κ.λ.π. καὶ 7 γεωργοί. Καὶ λέγω μέσα μου: Πρὸς τὶ νὰ συζητῶμεν ἕνα τέτοιο νομοσχέδιο, ὅταν οἱ διανοούμενοι τῆς Ἑλλάδος ποὺ μαζεύθηκαν εἰς τὴν Βουλὴν αὐτήν, δὲν παίρνουν τὴν πρωτοβουλίαν διὰ τὴν μόρφωσιν τοῦ λαοῦ; Ἐπιτρέπεται νὰ ἐρχώμεθα τόσοι διανοούμενοι εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ νὰ συζητᾶμε τὸ φορομπηχτικὸ αὐτὸ νομοσχέδιο, μὲ τὸ ὁποῖον ὅπως ἐτόνισα καὶ τὴν πρώτη φορὰ ποὺ ἦλθε εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ σταθῇ ἡ Παιδεία διὰ τὶς πτωχὲς τάξεις καὶ ἰδιαίτερα διὰ τοὺς γεωργοὺς καὶ τοὺς ἐργάτας ποὺ θὰ ἤθελαν νὰ μορφώσουν τὰ παιδιά τους. Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ σταθῇ ἡ Παιδεία ὅταν τὸ εἰσόδημα τοῦ ἀγρότου, ὅπως βγαίνει ἀπὸ τὰ ἐπίσημα στοιχεῖα τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας, εἶναι ἕνα ἑξαχίλιαρο τὸ χρόνο διὰ μίαν 5μελῆ οἰκογένειαν; Πῶς θὰ μορφώσῃ τὸ παιδί του, ὅταν δὲν ἔχῃ τὰ μέσα νὰ ζήσῃ τὴν οἰκογένειάν του; Καὶ βλέπετε τὸ θλιβερὸ φαινόμενο οἱ γεωργοὶ νὰ ἀγωνίζωνται νὰ ἐγγράψουν τὰ παιδιά τους εἰς τὸ Γυμνάσιο, πωλῶντας τὰ ζῶα των. Λέγει τὸ Σύνταγμα ὅτι ἡ Παιδεία παρέχεται δωρεὰν εἰς ὅλους! Ἀφοῦ, λοιπόν, παρέχεται δωρεὰν πῶς ἐρχόμεθα καὶ ἐπιβάλλομεν φορολογίαν καὶ εἰσφοράν; Ὅπου θέλωμεν θὰ ἐφαρμόζωμεν τὸ Σύνταγμα καὶ ὅπου δὲν μᾶς ἀρέσει δὲν θὰ τὸ ἐφαρμόζωμεν; Εἶπε κἄποιος συνάδελφος ὅτι δὲν ἐπῆλθε καμμία διαφορὰ μετὰ τὴν ἐπιβολὴν τῆς φορολογίας καὶ ὅτι ὅλα τὰ παιδιὰ ἐνεγράφησαν εἰς τὰ σχολεῖα. Ἠξεύρετε ὅμως, γιατί; Διότι, τώρα ἐβγῆκαν τὰ ἐντάλματα ἀπὸ τὸν περυσινὸν νόμον ποὺ ἐψηφίσαμεν, τώρα θὰ πληρώσουν οἱ χωρικοί. Τώρα τοὺς κυνηγάει ὁ χωροφύλακας καὶ τώρα ξεσηκώθηκαν οἱ γεωργοὶ εἰς τὰ χωριά των καὶ μᾶς βομβαρδίζουν καθημερινῶς μὲ ὑπομνήματα καὶ διαμαρτυρίας. Μὲ αὐτὸν τὸν τρόπον ἐκάμαμεν νὰ πληθύνουν τὰ ἰδιωτικὰ σχολεῖα καὶ Γυμνάσια. 24 ἰδιωτικὰ Γυμνάσια λειτουργοῦν μέσα εἰς τὰ χωριά. Ὁ χωρικὸς αἰσθάνεται τὴν ἀνάγκην νὰ μορφώσῃ τὸ παιδί του, ἀφοῦ τὸ Κράτος ἀδιαφορεῖ. Καὶ κόβει τὸ ψωμὶ ἀπὸ τὰ ἄλλα του παιδιά, γιὰ νὰ σπουδάσῃ τὸ ἕνα. Ἔπειτα παρατηρεῖται καὶ τὸ ἄλλο θλιβερὸν φαινόμενον. Σὲ κανένα Γυμνάσιο, ἀπὸ αὐτὰ ποὺ εὑρίσκονται στὶς κωμοπόλεις δὲν ὑπάρχει πλῆρες διδακτικὸν προσωπικόν. Καὶ πηγαίνουν τὰ χωριατόπουλα νὰ δώσουν ἐξετάσεις εἰς τὸ Πανεπιστήμιον καὶ δὲν ἔχουν διδαχθῆ οὔτε τὰ μισὰ ἀπὸ ὅσα ἐδιδάχθησαν τὰ παιδιὰ τῶν πόλεων. Μὲ πικρία βλέπουν τὰ παιδιὰ τῶν ἀγροτῶν ὅτι τὰ Πανεπιστήμια καὶ ἡ Ἀνωτάτη Ἐκπαίδευσις εἶναι γιὰ νὰ μορφώνωνται τὰ παιδιὰ ποὺ εἶναι ἀπὸ τζάκια καὶ ὅλοι οἱ καθηγηταὶ εἰς τὰ Πανεπιστήμιά μας εἶναι ἀπὸ τζάκια. Κανένα ἀγροτόπαιδο δὲν ἠμπόρεσε νὰ φοιτήσῃ μὲ ἄνεσι στὰ Πανεπιστήμιά μας. Διότι δὲν εἶναι μόνον τὰ δίδακτρα καὶ τὰ τέλη ποὺ ἐπιβάλλομεν σήμερα. Εἶναι καὶ τὸ τὶ θὰ φάῃ τὸ ἀγροτόπαιδο ὅταν πάῃ στὴν πόλη γιὰ γράμματα. Ἡ ζωὴ εἶναι πολὺ ἀκριβή, τὰ ἐνοίκια, τὸ φαγητὸ καὶ ὅλα. Γι’ αὐτὸ πολλὰ παιδιὰ φεύγουν καὶ πᾶνε νὰ σπουδάσουν εἰς τὸ ἐξωτερικό, γιατὶ στὴν Πατρίδα του τὰ ἔξοδα εἶναι διπλάσια καὶ τριπλάσια. Γιὰ ὅλους αὐτοὺς τοὺς λόγους ἐπιβάλλεται νὰ μὴ ὑπάρξουν πλέον τὰ τέλη καὶ τὰ δίδακτρα, ἐὰν θέλωμεν νὰ σπουδάσουν τὰ πτωχὰ παιδιὰ τῶν ἀγροτῶν καὶ τῶν ἐργατῶν. Ἄλλως πως ἡ Παιδεία δὲν παρέχεται δωρεάν. Νὰ γίνουν ἐπὶ πλέον οἰκοτροφεῖα εἰς τὰ ὁποῖα νὰ στεγάζωνται τὰ χωριατόπαιδα καὶ νὰ ἠμποροῦν μὲ λίγα ἔξοδα νὰ τρῶνε ἕνα πιάτο ζεστὸ φαγητό. Παρέλειψα νὰ σᾶς εἴπω ὅτι τὸ βιβλίο εἶναι ἀπροσπέλαστο γιὰ τὸ κάθε παιδὶ τοῦ ἀγρότου. Ὅταν πάῃ ὁ πατέρας εἰς τὸ βιβλιοπωλεῖο νὰ ἀγοράσῃ τὰ βιβλία τοῦ παιδιοῦ, τότε καταλαβαίνει τὴν τσεκουριὰ ἡ ὁποία πέφτει στὸν σβέρκο του. Οἱ φοιτηταὶ εἰς τὰ Πανεπιστήμια δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἀγοράσουν τὰ συγγράμματα τῶν καθηγητῶν καὶ ἀπορρίπτονται εἰς τὰς ἐξετάσεις γιατὶ δὲν ἀγόρασαν τὸ σύγγραμμα τοῦ καθηγητοῦ, τοῦ ἐξετάζοντος. Ἀναγκάζονται πολλὲς φορὲς νὰ πηγαίνουν εἰς τὸν ἴδιον τὸν καθηγητὴν νὰ ἀγοράσουν τὸ σύγγραμμα καὶ ὁ καθηγητὴς σημειώνει τὸ ὄνομα τοῦ φοιτητοῦ γιὰ νὰ τὸν ἔχῃ ὑπ’ ὄψει του εἰς τὰς ἐξετάσεις. Ὅλα αὐτὰ εἶναι θέματα τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ προσέξῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας. Νὰ τὰ βάλῃ ὅλα κάτω καὶ νὰ χαράξῃ μιὰ γραμμὴ σωστὴ γιὰ νὰ μορφωθῇ ὁ λαός. Ἡμεῖς δὲ ἐδῶ εἰς τὴν Βουλὴν νὰ μὴ ἐρχώμαστε γιὰ νὰ βγάζωμε λόγους καὶ νὰ φεύγωμε ἔπειτα. Νὰ καθώμαστε εἰς τὴν αἴθουσαν ὣς τὸ τέλος —γιατὶ εἶναι κρῖμα ἕνα τόσον σοβαρὸ νομοσχέδιον νὰ συζητῆται μὲ ἄδεια τὰ ἑδώλια τῶν βουλευτῶν — νὰ παρακολουθοῦμε μὲ προσοχὴ τὴν συζήτησιν καὶ νὰ βγάζωμε στὸ τέλος ἀποφάσεις ποὺ νὰ ἐξυπηρετοῦν τὸν λαόν. Τελειώνοντας νομίζω ὅτι ἐπιβάλλεται πάσῃ θυσίᾳ νὰ ἀνατραπῇ τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον καὶ νὰ ψηφισθῇ ἕνα ἄλλο, διὰ τοῦ ὁποίου νὰ παρέχεται πράγματι δωρεὰν ἡ Παιδεία γιὰ νὰ ἠμπορέσουν νὰ μορφωθοῦν καὶ τὰ παιδιὰ τῶν ἀγροτῶν καὶ τῶν ἐργατῶν.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Ἰντζές, ἔχει τὸν λόγον.

§87Ι. ΙΝΤΖΕΣ. Κύριοι βουλευταί, καίτοι τὸ θέμα θεωρεῖται ἐξηντλημένον, διότι ὅλοι οἱ προλαλήσαντες μὲ μελανὰ χρώματα διεξετραγῴδησαν τὴν οἰκτρὰν κατάστασιν τῆς Ἑλληνικῆς Παιδείας, ἐν τούτοις εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἐκθέσω ὀλίγα τινά, διότι ὑπῆρξα μεταξὺ τῶν βουλευτῶν οἱ ὁποῖοι μὲ σφοδρότητα κατεπολέμησαν τὸ ἀντιλαϊκὸν καὶ ἀντικοινωνικὸν τοῦτο νομοσχέδιον κατὰ τὴν ἐπιψήφισίν του εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Ἐξουσιοδοτήσεως. Κύριοι βουλευταί, ἡ Ἑλλὰς εἶναι ἡ Πατρὶς τοῦ Ἀδαμαντίου Κοραῆ. Ὁ Ἀδαμάντιος Κοραῆς, πρῶτος ἀμέσως μετὰ τὴν Ἐθνικὴν Παλιγγενεσίαν διεκήρυξε εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν δι’ ὅλων τῶν μέσων, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς διὰ νὰ διατηρήσῃ τὴν ἀνεξαρτησίαν του καὶ τὴν ἐθνικήν του ὑπόστασι, πρέπει νὰ μορφωθῇ, πρέπει νὰ ἔχῃ φῶς. Καὶ ἡ πρώτη, μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν Κυβέρνησις ἔδωσε ἰδιαιτέραν βαρύτητα εἰς τὸν τομέα τῆς Παιδείας. Ὁ Μέγας Ἀλέξανδρος, ἐὰν εἰς τοὺς γονεῖς του ὤφειλε τὴν φυσικήν του ὑπόστασιν, εἰς τοὺς πεφιλημένους διδασκάλους του ὤφειλε τὸ εὖ ζῆν. Ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις συνεχίζουσα τὰ μέτρα τῶν προηγουμένων Κυβερνήσεων ἐπέβαλεν εἰδικὴν εἰσφορὰν εἰς βάρος τῶν γονέων καὶ κηδεμόνων οἱ ὁποῖοι ἀσφυκτιοῦν κάτω ἀπὸ τὴν σημερινὴν ἀθλίαν οἰκονομικὴν κατάστασιν. Ἡ εἰδικὴ αὐτὴ εἰσφορὰ ἐπιβαρύνει τὰς πενεστέρας τάξεις. Δὲν ἤρκεσε ἡ ἀτελείωτος σειρὰ τῶν φορολογικῶν μέτρων εἰς βάρος τοῦ πενιχροῦ βαλαντίου τῶν λαϊκῶν τάξεων. Ἔρχεται ἡ Κυβέρνησις καὶ ἐπιβάλλει καὶ φορολογίαν διὰ τῆς εἰσφορᾶς. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δεχθῶμεν ἕνα τοιοῦτον νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλει νέαν φορολογίαν εἰς βάρος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἑνὸς λαοῦ ὁ ὁποῖος ἔχει τὸ χαμηλότερον μορφωτικὸν ἐπίπεδον ἀπὸ ὅλους τοὺς ἄλλους Εὐρωπαϊκοὺς λαούς. Τὸ φαινόμενον τῆς ἀμαθείας καὶ ἀγραμματωσύνης ὀφείλεται εἰς τὸ ὅτι ἡ Πολιτεία διὰ τῶν ἁρμοδίων ὀργάνων της, οὐδέποτε ἠθέλησε νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὰ προβλήματα τῆς Παιδείας μὲ τὸν ἐμπρέποντα τρόπον. Ἐὰν μὲν δὲν ὑπάρχῃ ἀγωγὴ πολιτική, ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ ἠθικὴ ἀγωγὴ αὐτὸ νομίζω ὅτι ὀφείλεται κυρίως εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Παιδείας τὸ ὁποῖον οὔτε διδασκάλους διορίζει καὶ ὅσους διορίζει ἀμείβονται μὲ γλίσχρους ἀποδοχάς. Οὔτε θρανία ὑπάρχουν, οὔτε σχολεῖα ὑπάρχουν εἰς τὸν Νομόν, ὅπου ἔχω τὴν τιμὴν νὰ πολιτεύωμαι. Κύριοι συνάδελφοι, ὑπάρχουν σχολεῖα, τὰ ὁποῖα δίδουν τὴν ἐντύπωσιν τοῦ καπνομάγαζου, ἐκεῖ ποὺ ἐπεξεργάζονται τὰ καπνά, ὑπάρχουν τρῶγλες πραγματικές. Οὐδεμία προσπάθεια ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας δὲν κατεβλήθη διὰ τὴν προαγωγὴν καὶ τὴν ἄνοδον τῆς Ἑλληνικῆς Παιδείας. Ἡ Παιδεία νοσεῖ βαρύτατα, νοσεῖ κυρίως ἡ στοιχειώδης Παιδεία, νοσεῖ διότι εἰς τὴν στοιχειώδη Παιδείαν στηρίζεται τὸ θεμέλιον τῆς Ἑλληνικῆς Παιδείας καὶ τῆς Μέσης καὶ τῆς Ἀνωτάτης. Ἔλλειψις διδασκάλων, ἔλλειψις ἱκανῶν καὶ ἀρτίων ἐκπροσώπων κατὰ πρῶτον λόγον, ἔλλειψις τῶν στοιχειωδῶν ἐκείνων βιβλίων, τὰ ὁποῖα κατὰ ἕνα τρόπον θὰ συντελέσουν εἰς μίαν στοιχειώδη μόρφωσιν, δημιουργοῦν τὸ σημερινὸν τέλμα καὶ τὴν σημερινὴν ἀπαράδεκτον κατάστασιν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Παιδείαν. Δὲν θὰ ὁμιλήσω διὰ τὴν Μέσην ἐκπαίδευσιν, τῆς ὁποίας ἡ κατάστασις εἶναι θλιβερὰ καὶ διαπιστοῦται πανταχόθεν. Ἐρωτᾶται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας, τί σοβαρὰ μέτρα ἔλαβε διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν αὐτῆς τῆς ἀπαραδέκτου καταστάσεως εἰς τὴν Μέσην Παιδείαν; Ἡ Ἀνωτάτη ἐκπαίδευσις περιωρίσθη, ἐνετοπίσθη πλέον εἰς τοὺς ὀλίγους καὶ δυναμένους νὰ σπουδάσουν καὶ παρατηρεῖται αὐτὸ τὸ φαινόμενον, τὸ οἰκτρὸν διὰ τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος σωρηδὸν νὰ ἐκπατρίζωνται παιδιὰ διὰ νὰ πᾶνε νὰ σπουδάσουν εἰς τὰ ξένα Πανεπιστήμια. Διότι τὰ ἰδικά μας Πανεπιστήμια δὲν ἠξεύρω ποία ἀντίληψις στενὴ τὰ διέπει. Ἐφαρμόζουν μέτρα αὐστηρά, περιοριστικὰ καὶ δὲν ἀφήνουν τὴν ἐλευθέραν εἴσοδον ὅλων τῶν ἀποφοίτων τῶν Γυμνασίων εἰς τὰ Πανεπιστήμια. Εἶναι γνωστὸν τοῖς πᾶσιν, ὅτι τὸ κῦρος τῶν Ἀνωτάτων Ἐκπαιδευτικῶν Ἱδρυμάτων καὶ τὸ κῦρος τοῦ Ἕλληνος ἐπιστήμονος, δὲν κατασπιλώνονται, δὲν ταπεινώνονται ἀπὸ τὸν ἀριθμὸν τῶν εἰσερχομένων, ἀλλὰ ἀπὸ τὸν ἀριθμὸν τῶν ἑκάστοτε ἐξερχομένων πτυχιούχων καὶ ἐπιστημόνων. Κύριε Ὑπουργὲ τῆς Παιδείας, ἐπαναλαμβάνω, εἶμαι μεταξὺ τῶν Ἑλλήνων ἐκείνων, τῶν ὀλίγων, οἱ ὁποῖοι δυσπιστοῦν ἀπέναντι τοῦ σημερινοῦ Κράτους, διὰ τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον ἀντιμετωπίζουν τὰ κολοσσιαῖα καὶ μεγάλα προβλήματα τῆς χώρας. Ἡ Παιδεία δὲν εἶναι ἕνας τυχαῖος τομεύς. Εἶναι ἕνας τομεὺς ἐπάνω εἰς τὸν ὁποῖον στηρίζεται ὁλόκληρον τὸ Ἔθνος. Σᾶς ἐρωτῶ, τί ἐκάματε καὶ τί ἐκληρονομήσατε ἀπὸ τὸν προκάτοχόν σας Ὑπουργόν; Ἀμάθεια βασιλεύει εἰς ὅλα τὰ σχολεῖα καὶ εἰς τὴν Στοιχειώδη καὶ εἰς τὴν Μέσην καὶ εἰς τὴν Ἀνωτάτην ἐκπαίδευσιν. Ἔχετε ὑποχρέωσιν ἀπέναντι τοῦ Ἔθνους, ἀπέναντι αὐτοῦ τοῦ δυσμοίρου λαοῦ, ὁ ὁποῖος καθημερινῶς φορολογεῖται καὶ ταλαιπωρεῖται, ὁ ὁποῖος καθημερινῶς βαδίζει πρὸς τὸν ἀναλφαβητισμὸν καὶ τὸν σκοταδισμὸν νὰ λάβητε μέτρα. Δὲν εἶναι ἐντροπὴ νὰ τὸ εἴπωμεν, εἴμεθα μεταξὺ τῶν λαῶν ποὺ κατοικοῦν εἰς τὴν γωνίαν αὐτὴν τῆς Εὐρώπης ποὺ ἔχουν ἕνα ποσοστὸν τεράστιον ἀναλφαβήτων. Τὸ ποσοστὸν αὐτό, παρατηρεῖται περισσότερον εἰς τὰς λαϊκὰς τάξεις, εἰς τὴν μᾶζαν, διότι οἱ πλούσιοι καὶ κατὰ τὴν διάρκειαν τῶν αἱμοσταλάκτων περιπετειῶν τοῦ Ἔθνους, εὕρισκον πᾶν μέσον νὰ στείλουν τὰ παιδιά των εἰς τὰ ξένα Πανεπιστήμια διὰ νὰ σπουδάσουν. Αὐτὴ ἡ κατάστασις ἡ ἀσφυκτικὴ εἶναι ἀπαράδεκτος διὰ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Δὲν ἀρκεῖ ὅτι ὁ λαὸς αὐτὸς στερεῖται στοιχειώδους μορφώσεως, ἀλλὰ ἔρχεσθε, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Παιδείας, δι’ ἑνὸς νομοσχεδίου οὐχὶ ἰδικοῦ σας, ἀλλὰ τὸ ὁποῖον υἱοθετεῖτε καὶ λέγετε ὅτι θὰ ἐπιβληθῇ εἰδικὴ εἰσφορὰ ἐπὶ τῶν διδάκτρων, διὰ νὰ αὐξηθῇ ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀγραμμάτων καὶ τοῦ ἀναλφαβητισμοῦ; Κάμνω ἔκκλησιν πρὸς τὴν Βουλὴν τῶν Ἑλλήνων, κάμνω ἔκκλησιν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, τῆς ὁποίας ἀντιπρόσωπος αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἶναι ὁ Ὑπουργὸς κ. Γεροκωστόπουλος καὶ θὰ τοῦ ἀναγνωρίσωμεν καὶ ἀνδρισμὸν καὶ γενναιότητα καὶ εὐψυχίαν ἐὰν δηλώσῃ ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας ὅτι τὸ μέτρον αὐτὸ τῆς εἰδικῆς εἰσφορᾶς ἀποτελεῖ μέτρον στραγγαλιστικόν, μέτρον περιοριστικὸν διὰ τὴν πνευματικὴν καὶ ψυχικὴν ἄνοδον τῶν Ἑλληνοπαίδων. Ἐάν, παρὰ πᾶσαν προσδοκίαν, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας, ὁ ὁποῖος μᾶς ἐσυνήθισε εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ μὲ ὅμοια μέτρα, ἀρνηθῇ νὰ ἀποσύρῃ τὸ στραγγαλιστικὸν αὐτὸ νομοθέτημα, παρακαλεῖται ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, ἀνεξαρτήτως πολιτικῆς τοποθετήσεως, διότι τὸ θέμα δὲν εἶναι κομματικόν, καὶ δὲν νομίζω ὅτι καὶ οἱ κ. κ. Ἀρχηγοὶ τῶν Κομμάτων θὰ θέσουν θέμα πειθαρχίας, νὰ καταψηφίσῃ τὸ νομοσχέδιον αὐτό. Κάμνω ἔκκλησιν πρὸς ὅλους τοὺς κ. κ. βουλευτὰς καὶ τοὺς παρακαλῶ νὰ καταψηφίσουν μὲ ὅλην τὴν δύναμιν τῆς ψυχῆς των τὸν προηγούμενον νόμον καὶ νὰ ἀποδεχθοῦν τὴν πρότασιν τὴν ἰδικήν μας, περὶ καταργήσεως τοῦ νομοθετικοῦ διατάγματος. Προηγουμένως, εἰς μίαν διακοπήν, ὅταν ὡμίλει ἡ κυρία Θανασέκου, εἶπε τὸ ἑξῆς καὶ δὲν ἐντρέπομαι νὰ τὸ εἴπω, δυστυχῶς τὸ διεπίστωσα, παρὰ τὸ γεγονὸς ὅτι δὲν καταδεχόμεθα καὶ ἡ ἐθνική μας φιλοτιμία καὶ ἡ ἐθνική μας ὑπερηφάνεια δὲν μᾶς ἐπιτρέπει νὰ κάμωμεν εἰς κανένα τομέα, ἁπλῆν σύγκρισιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Ἔθνους μετὰ τοῦ Τουρκικοῦ, ἐν τούτοις, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ σᾶς κάμω μίαν δήλωσιν, κύριοι βουλευταί, ἡ ὁποία δήλωσις, προέρχεται ἀπὸ μίαν διαπίστωσιν τὴν ὁποίαν αὐτοπροσώπως ἔκαμα κατὰ τὸ διάστημα τῶν 10 ἡμερῶν ποὺ εὑρισκόμην εἰς τὴν Τουρκίαν. Ἐκεῖ ὑπάρχουν 4 Πανεπιστήμια. Τὸ Πανεπιστήμιον τῆς Κωνσταντινουπόλεως, τὸ Πανεπιστήμιον τῆς Ἀγκύρας, τὸ Πανεπιστήμιον τῆς Σμύρνης καὶ πρὸ δύο μηνῶν ἱδρύθη καὶ εἰς τὴν Ἐρζερούμ, μέρος εἰς τὸ ὁποῖον κατοικοῦσαν ἄλλοτε ἀγριάνθρωποι, δὲν ἠξεύρω ἐὰν ἐξακολουθοῦν νὰ ὑπάρχουν καὶ σήμερον ἀκόμη, ἀλλά, διὰ λόγους ἐθνικῆς σκοπιμότητος καὶ προπαγάνδας, ἡ Κυβέρνησις ἡ Τουρκικὴ ἀπεφάσισε τὴν ἵδρυσιν Πανεπιστημίου. Εἰς τὰ Ἀνώτερα Ἐκπαιδευτικὰ Ἱδρύματα, ἡ Παιδεία παρέχεται ἐντελῶς δωρεάν. Παρέχεται δὲ καὶ συσσίτιον, διότι τὸ Ἔθνος αὐτό, ἔχει μίαν ἀδυναμίαν εἰς τὸ φαγητό, διὰ νὰ κεντρίσουν τὴν φιλοτιμίαν τῶν Τούρκων φοιτητῶν διὰ νὰ σπουδάσουν, διότι εἶναι γνωστὸν ὅτι οἱ Τοῦρκοι διέπονται ἀπὸ νωχέλειαν καὶ ἔχουν πάρει διαζύγιον μὲ τὰ γράμματα καὶ τὰς ἐπιστήμας. Κάμνω καὶ πάλιν ἔκκλησιν εἰς τὴν συνείδησίν σας νὰ καταψηφίσητε μὲ ὅλον τὸν φανατισμὸν τὸ νομοσχέδιον αὐτό, διότι καὶ ἀρεστοὶ θὰ εἶσθε εἰς τοὺς ψηφοφόρους σας, ἀλλὰ καὶ πολλαπλᾶς ὑπηρεσίας θὰ προσφέρητε εἰς τὸ Ἔθνος, διότι μὲ τὴν κατάργησιν αὐτοῦ τοῦ νομοσχεδίου, θὰ γίνῃ προσιτωτέρα ἡ Ἑλληνικὴ Παιδεία. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Μπρεδήμας ἔχει τὸν λόγον.

§89Η. ΜΠΡΕΔΗΜΑΣ. Ἕνα ἀπὸ τὰ πολλὰ ἀντιδημοτικὰ μέτρα τῆς παρούσης Κυβερνήσεως εἶναι καὶ τὸ νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου ἐπεβλήθη εἰσφορὰ εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ τοῦ ὁποίου ζητοῦμεν τὴν ἀκύρωσιν διὰ τῆς ὑπὸ κρίσιν προτάσεως. Εἶμαι, ὅμως, ὑποχρεωμένος νὰ δηλώσω, ὅτι ἐκπλήσσομαι, εὑρισκόμενος πρὸ τῆς ἀπουσίας ἀπὸ τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ὁλοκλήρου τῆς Συμπολιτεύσεως καὶ Κυβερνήσεως, ἀδιαφορούσης διὰ τὸ συζητούμενον σοβαρώτατον θέμα. Ὁ ἀξιότιμος Πρόεδρος κ. Παπανδρέου, ὁμιλῶν, ἔκαμεν ὡρισμένας παρατηρήσεις διὰ τὰς διευκολύνσεις εἰς τὴν Παιδείαν, αἱ ὁποῖαι παρέχονται εἰς τὰς σοσιαλιστικὰς χώρας. Εἶμαι ὑποχρεωμένος καὶ ἐγὼ νὰ τονίσω ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τὴν διαπίστωσιν, τὴν ὁποίαν ἀπεκόμισα ἀπὸ τὴν περιοδείαν μου εἰς τὰ σοσιαλιστικὰ κράτη, καὶ τὰ μεγάλα ἐπιτεύγματα τῶν Κρατῶν αὐτῶν εἰς τὸν τομέα τῆς Παιδείας. Ἡ Παιδεία εἰς τὰ σοσιαλιστικὰ κράτη δὲν παρέχεται δωρεάν, ἀλλὰ παρέχεται ἡ τροφή, ἡ στέγη καὶ τὰ βιβλία εἰς τοὺς φοιτῶντας. Πέραν, ὅμως, αὐτῶν, εἰς τὰ Ἀνώτατα Ἐκπαιδευτικὰ Ἱδρύματα τῶν κρατῶν αὐτῶν, παρέχονται καὶ γενναῖα ἐπιδόματα. Θὰ ἐπεθύμουν, τὸ παράδειγμα αὐτό, τῆς δωρεὰν φοιτήσεως, νὰ μιμηθῇ καὶ ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, καὶ ὀφείλει νὰ ἀποδεχθῇ τοῦτο. Ἐάν, παρὰ τὰς συστάσεις μας αὐτὰς ἡ Κυβέρνησις ἀρνηθῇ, τότε εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ καταγγείλωμεν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ὅτι αὕτη ἐπιδιώκει νὰ μεταβάλῃ τὴν Παιδείαν εἰς προνόμιον τῶν ὀλίγων, γεγονὸς ἀπαράδεκτον εἰς τὴν σύγχρονον ἐποχήν.

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Καλκάνης, ἔχει τὸν λόγον.

§91Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ὅταν συνεζητεῖτο τὸ νομοθέτημα τῆς ἐπιβολῆς εἰσφορᾶς, διὰ μακρῶν ὡμίλησα καὶ τὰς σκέψεις μου ἀνέπτυξα ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ. Εἰς αὐτὰς ἀναφέρομαι καὶ σήμερον. Δὲν θὰ εἴπω τίποτε ἄλλο, παρὰ μόνον, ὅτι ἀπὸ μίαν πλειοψηφίαν κυβερνητικῶν βουλευτῶν, 165 τὸν ἀριθμόν, καὶ συζητουμένου ἑνὸς τόσον σοβαρωτάτου νομοθετήματος, τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει ἄμεσα τὴν ὑπόστασιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, εὑρίσκονται εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν μόνον δύο ἐκ τῆς κυβερνητικῆς αὐτῆς πλειοψηφίας, ὅπως ἐπίσης καὶ ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς Κυβερνήσεως δύο μόνον Ὑπουργοὶ παρίστανται, ἐκ τῶν ὁποίων ὁ εἷς ἀναρμόδιος εἰς τὸ θέμα τῆς Παιδείας. Τὸ φαινόμενον τοῦτο, κύριε συνάδελφε, τῆς ἐγκαταλείψεως τῶν ἑδωλίων εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, εἶναι ἀπελπιστικὸν καὶ γεννᾷ θλῖψιν. Δὲν δύναμαι, συνεπῶς, ἐνώπιον τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἡ ὁποία εὑρίσκεται σύσσωμος εἰς τὴν θέσιν της καὶ ἡ ὁποία ἔχει τὰς αὐτὰς ἀντιλήψεις μὲ ἐμέ, νὰ ὁμιλήσω ἐπὶ τοῦ νομοθετήματος αὐτοῦ. Κατόπιν αὐτοῦ, εἶμαι ὑποχρεωμένος, ἐκ τῆς ἀπουσίας τῆς κυβερνητικῆς πλειοψηφίας καὶ τῆς Κυβερνήσεως, νὰ παραιτηθῶ τοῦ λόγου μου.

§92Α. ΖΑΚΚΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐφ’ ὅσον ὅλοι οἱ συνάδελφοι τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ὡμίλησαν, τινὲς δὲ ἐξ αὐτῶν παραιτοῦνται, νομίζω, ὅτι ἡ πρότασις νόμου πρέπει νὰ γίνῃ ἀποδεκτή. Ὅσον δὲ ἀφορᾷ τὴν ἀπουσίαν ὁλοκλήρου τῆς Συμπολιτεύσεως, τοῦτο ἀποτελεῖ δεῖγμα θλίψεως καὶ μετανοίας διὰ τὸ νομοθετικὸν διάταγμα, τὸ ὁποῖον ἐψήφισε. Παρακαλῶ, συνεπῶς, νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Βουλὴ ἐπὶ τῆς ἀποδοχῆς τῆς προτάσεως.

§93ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε συνάδελφε, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παραβιασθῇ ὁ Κανονισμὸς καὶ νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Ἐπιτροπὴ πρὸ τῆς ἐξαντλήσεως τοῦ καταλόγου τῶν ἀγορητῶν. Ὁ κ. Θ. Παπαπαναγιώτου, ἔχει τὸν λόγον.

§94Θ. ΠΑΠΑΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ. Κύριοι βουλευταί, μὲ βαθυτάτην λύπην, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ τονίσω τὴν κατάπληξιν, ἡ ὁποία μὲ περιβάλλει τὴν στιγμὴν αὐτὴν λόγῳ τῆς ἀπουσίας ὁλοκλήρου τῆς κυβερνητικῆς πτέρυγος καὶ τῶν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως, παρισταμένων μόνον ἀνὰ δύο βουλευτῶν καὶ δύο Ὑπουργῶν. Μοῦ κάμνει κατάπληξιν, ἐπαναλαμβάνω, ἡ ἀπουσία καὶ ἡ ἀδιαφορία, καθ’ ἣν στιγμὴν συζητεῖται ἕνα σοβαρώτατον θέμα, τὸ ὁποῖον κυρίως ἀφορᾷ τὸν δυστυχῆ φορολογούμενον Ἑλληνικὸν λαόν. Τοῦτο δὲν ἀποδεικνύει τίποτε ἄλλο, παρὰ τὴν ἐπιθυμίαν τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἀποκτήσουν τὸ πολύτιμον ἀγαθὸν τῆς Παιδείας, μόνον τὰ παιδιὰ τῶν πλουσίων, τὰ δὲ παιδιὰ τῶν ἀγροτῶν καὶ ἐργατῶν νὰ παραμείνουν εἰς τὸ σκότος. Ὁμιλῶν πρὸ καιροῦ, ἐδήλωσα ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, ὅτι αἱ κεναὶ θέσεις ἐκπαιδευτικῶν εἰς τὴν περιφέρειάν μου, ἀνέρχονται εἰς 54. Ὁ κ. Ὑπουργός, διακόψας μὲ ἀπεκάλεσε δημοκόπον. Ἔχω στοιχεῖα, διὰ τῶν ὁποίων ἀποδεικνύεται, ὅτι τὰ κενὰ αὐτὰ ἀνέρχονται εἰς 72. Τὸ θέμα τοῦτο, βέβαια, δὲν εἶναι τῆς παρούσης στιγμῆς, ἀλλὰ θέμα ἐπερωτήσεως. Λέγω, ὅμως, τοῦτο, διὰ νὰ δείξω μέχρι ποίου σημείου ἔχει φθάσει ἡ ἐγκατάλειψις τῶν ἀκριτικῶν περιοχῶν ἀπὸ ἀπόψεως διδακτικοῦ προσωπικοῦ. Κύριε Ὑπουργέ, θὰ πρέπει νὰ δεχθῆτε τὴν ἀκύρωσιν τοῦ νομοθετήματος καὶ νὰ ἀπαλλάξητε τὸν κόσμον ἀπὸ τὸ βαρὺ αὐτὸ χαράτσι τῆς εἰσφορᾶς, διὰ νὰ ἠμπορέσουν καὶ τὰ παιδιὰ τοῦ ἀγρότου καὶ τοῦ ἐργάτου νὰ μάθουν ὀλίγα γράμματα.

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Βαρδινογιάννης, ἔχει τὸν λόγον.

§96Π. ΒΑΡΔΙΝΟΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐὰν ἡ Βουλὴ ἐπρόκειτο νὰ συζητήσῃ ἕνα νομοθέτημα περὶ ἐλογοσίας, ἀσφαλῶς ὁλόκληρος ἡ Συμπολίτευσις θὰ εὑρίσκετο ἐδῶ. Σήμερον, ὅμως, ποὺ συζητεῖται ἕνα νομοσχέδιον σοβαρώτατον, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ αὐτὸν τοῦτον τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ τὴν Ἑλληνικὴν Παιδείαν, τὰ ἑδώλια εἶναι κενά. Κατόπιν αὐτοῦ, ἀντιλαμβάνεσθε, ὅτι ἐπὶ ἑνὸς τόσον σοβαρωτάτου θέματος, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὁμιλήσω πρὸ κενῶν ἑδωλίων. Θὰ παρεκάλουν ἢ νὰ συνεχισθῇ ἡ συζήτησις ἢ νὰ διακόψωμεν δι’ ἄλλην ἡμέραν, τηρουμένης πάντοτε τῆς σειρᾶς τοῦ καταλόγου τῶν μὴ ὁμιλησάντων ἀγορητῶν.

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§98Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. Ὄχι, κύριε Πρόεδρε. Νὰ ἐρωτήσητε τὴν Βουλὴν καὶ νὰ λάβῃ ἀπόφασιν ἐπὶ τῆς προτάσεως.

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρὰ διαφόρων ἀγορητῶν ἐτέθη θέμα ἀπαρτίας. Θὰ παρεκάλουν, νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψει σας, ὅτι κατὰ τὸν Κανονισμόν, τὸ Προεδρεῖον ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ διαπιστώνῃ ἀνὰ πᾶσαν στιγμὴν τὴν ἔλλειψιν ἀπαρτίας. Διαπιστῶν ἤδη τὴν ἔλλειψιν ἀπαρτίας, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ λύσω τὴν συνεδρίασιν. Ἡ συνέχεια τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἄνω προτάσεως νόμου ἀναβάλλεται. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′ μ. μ., μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 10.25′ μ. μ.)