1957.01.24

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 32α

ΠΕΜΠΤΗ 24 Ἰανουαρίου 1957

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.30′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Φ. Κατσιάμπας ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Φ. ΚΑΤΣΙΑΜΠΑΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, χθὲς ὑπέβαλον μίαν τροπολογίαν, ἡ ὁποία ἀφορᾷ τὰ τέκνα καὶ τοὺς ἀδελφοὺς τῶν φονευθέντων ἐν πολέμῳ. Βλέπω, ὅτι ἀναφέρεται ἐλλιπῶς εἰς τὰ πρακτικά. Δηλαδὴ δὲν ἀναφέρει καὶ τὰ τέκνα καὶ τοὺς ἀδελφοὺς τῶν φονευθέντων ἐν πολέμῳ. Παρακαλῶ νὰ καταχωρηθῇ πλήρης ἡ τροπολογία μου εἰς τὰ πρακτικά.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα, κύριε συνάδελφε, θὰ καταχωρηθῇ.

§5Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Γενομένης συζητήσεως χθές, κ. Πρόεδρε, ἐπὶ μιᾶς τροπολογίας τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Ἐμπορίου καὶ τῆς Βιομηχανίας, εἰς παρατήρησίν μου σχετικὴν μὲ τὴν παράγραφον 2 τοῦ ἄρθρου 9 τῆς τροπολογίας, εἶπεν, ὅτι «ὁ διορισθησόμενος ὡς διευθυντὴς τοῦ Ταμείου Λαϊκῶν Ἀγορῶν θὰ ἔχῃ τὸν βαθμὸν τοῦ τμηματάρχου». Παρατηρῶ εἰς τὰ πρακτικά, ὅτι ἡ δήλωσις αὕτη δὲν ἀναφέρεται. Τὸ πρᾶγμα κάπως ξενίζει, ὅτι ἀπὸ τὸν βαθμὸν τοῦ εἰσηγητοῦ προάγομεν ὑπάλληλον ἀμέσως κατὰ δύο ἕως τρεῖς βαθμοὺς καὶ τὸν κάμνομεν διευθυντήν.

§6Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Κύριε συνάδελφε, εἶπον τὰ ἑξῆς: Καὶ παρακαλῶ τοῦτο νὰ ἀναγραφῇ εἰς τὰ πρακτικά, ὅτι καθ’ ἃ μοὶ ἀνέφερεν ἐκείνην τὴν στιγμὴν — διότι τὸ ἤλεγξα ἐνώπιόν σας — ὁ ἁρμόδιος διευθυντὴς τοῦ προσωπικοῦ, ἡ θέσις τοῦ λεγομένου διευθυντοῦ τοῦ Ταμείου Λαϊκῶν Ἀγορῶν, εἶναι ἰσόβαθμος πρὸς τὴν θέσιν τοῦ τμηματάρχου.

§7Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Ὄχι, κύριε Ὑπουργέ, εἴπατε τὸ ἑξῆς: Ὅτι δὲν πρόκειται νὰ γίνῃ διευθυντής, θὰ ἔχῃ μόνον κατὰ τύπους τὸν βαθμὸν αὐτόν.

§8Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Μὲ συγχωρεῖτε, κύριε συνάδελφε, παρατηρῶ ὅτι τελευταίως δὲν μὲ παρακολουθεῖτε καὶ μὲ ἀναγκάζετε νὰ λέγω δὶς τὸ αὐτὸ πρᾶγμα. Εἶπον, καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν ὅλων τῶν κ.κ. συναδέλφων, τοὐλάχιστον δι’ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα εἶπον πρὸ ὀλίγου, ὅτι ἡ ὀργανικὴ θέσις τοῦ λεγομένου διευθυντοῦ τοῦ Ταμείου Λαϊκῶν Ἀγορῶν, εἶναι θέσις τμηματάρχου.

§9Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Δὲν ὑπάρχει αὐτό, κύριε Ὑπουργέ, εἰς τὰ πρακτικά, δι’ αὐτὸ καὶ σᾶς παρακαλῶ νὰ τὸ διατυπώσητε. Ἔκαμε μίαν παρατήρησιν ὁ κ. Ὑπουργὸς διὰ τὴν ὁποίαν θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω, ὅτι δὲν ἔχει δίκαιον. Τὸν παρακολουθοῦμεν εἰς ὅ,τι λέγει καὶ δι’ αὐτὸ κάμνομεν ὅ,τι πρέπει καὶ λέγομεν ὅτι δὲν εἶναι ὀρθὸν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον λέγει, ὅτι δὲν τὸν παρακολουθοῦμεν.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως ὡς διωρθώθησαν. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Γ. Κλῆς ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κ.λ.π.

§11Γ. ΚΛΗΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Οἱ κ. κ. Κ. Τσάτσος (Ὑπ. Ἐξωτερικῶν) καὶ Κ. Παπακωνσταντίνου (Ὑπ. Δικαιοσύνης), καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἐν Ἀθήναις τῇ 7ῃ Σεπτεμβρίου 1956 ὑπογραφείσης μεταξὺ τῆς Ἑλλάδος καὶ τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν Ἀμερικῆς συμφωνίας «περὶ τοῦ νομικοῦ καθεστῶτος τῶν ἐν Ἑλλάδι Ἐνόπλων Δυνάμεων τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν Ἀμερικῆς». Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Θεοχαρίδης, καταθέτει προτάσεις νόμων: 1) περὶ ἀποδόσεων τῶν δημευθεισῶν περιουσιῶν δυνάμει δικαστικῶν ἀποφάσεων βάσει τοῦ Α. Ν. 533)1945 καὶ τῶν Μʹ, Νʹ καὶ Γʹ Ψηφισμάτων» καὶ 2) «περὶ παρατάσεως προθεσμίας τοῦ ἄρθρου 1 παραγράφου 2 τοῦ Ν. Δ. 295)1954». Ἡ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκποιήσεως τῶν ἀκινήτων τοῦ κληροδοτήματος Ἀναστασίου Στεργίου καὶ διαθέσεως τοῦ τιμήματος τούτων, δι’ ἀνέγερσιν Νοσοκομείου ἐν Ἄργει». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Δ. Βρανόπουλος, Ι. Κοντοβράκης, Π. Λιαροῦτσος, Ν. Μήτρου, Δ. Θανόπουλος, Φ. Κατσιάμπας, Κ. Βουδούρης καὶ Α. Ταλιαδοῦρος, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ Συμβολαιογράφων καὶ Ὑποθηκοφυλάκων διατάξεων, περὶ ἐξαλείψεων ὑποθηκῶν κ.λ.π.». Ὁ βουλευτὴς κ. Ι. Νικολίτσας, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ Συμβολαιογράφων καὶ Ὑποθηκοφυλάκων διατάξεων, περὶ ἐξαλείψεως ὑποθηκῶν κ. λ. π.». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Σ. Μακρόπουλος καὶ Ε. Καλαντζῆς, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τοῦ νόμου «περὶ ὀργανώσεως τῆς Γραμματείας τῶν Δικαστηρίων καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Δ. Πετρουλάκος καὶ Ι. Κοντοβράκης, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκτελωνιστῶν, διασαφιστῶν καὶ βοηθῶν ἐκτελωνιστῶν». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. Θεμελῆς, Σ. Τσαπάρας Δ. Θεοχαρίδης, Κ. Πετρόπουλος καὶ Θ. Ἀνδρεάδης, καταθέτουσι τροπολογίας ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως Ὀργανισμοῦ Ἀστικῶν Συγκοινωνιῶν Θεσσαλονίκης (Ο.Α.Σ.Θ.). Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Δ. Λαντζούνης, Φ. Κατσιάμπας, Γ. Σαμαρᾶς, Ν. Σπέντζας, Μ. Μυριδάκης καὶ Π. Γαστερᾶτος, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διαθέσεως κλινῶν Φιλανθρωπικῶν Ἱδρυμάτων πρὸς περίθαλψιν ἀπόρων καὶ ἀπροστατεύτων ἀπόρων δημοσίᾳ δαπάνῃ». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Α. Τσουκαλᾶς, Ι. Λαυρεντίδης, Γ. Ἀναγνωστόπουλος, Χ. Σκουτέρης, Β. Φιλοσοφόπουλος, Ε. Μπακλατζῆς, Ι. Ριζιώτης, Λ. Λυμπέρης, Θ. Κονίτσας, Α. Γκελεστάθης, Χ. Σιανίδης, Γ. Καραγκιόζης, Η. Βαρδινογιάννης, Η. Σκυλλάκος, Χ. Κόρακας, Δ. Θανόπουλος, Μ. Πίσπας κ. ἄ., καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν διατάξεων τοῦ Ν. 2348)1953 «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ καταργήσεως διατάξεων ἀφορωσῶν τὴν ἐπεξεργασίαν τῶν φύλλων τοῦ καπνοῦ καὶ συγχωνεύσεως τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως Καπνεργατῶν μετὰ τοῦ Ι.Κ.Α.», ὡς οὗτος ἐτροποποιήθη μεταγενεστέρως». Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 15975) 21.1.57 ἀποφάσεώς του, ἀνακοινοῖ, ὅτι παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος διὰ τὴν ὑπὸ ταύτης χορήγησιν δανείων πρὸς τοὺς σπογγαλιεῖς τῆς Χώρας κατὰ τὴν περίοδον 1957 καὶ μέχρι ποσοστοῦ καλύπτοντος τὰ 20% τοῦ συνολικοῦ ποσοῦ τῶν χορηγηθησομένων ὑπ’ αὐτῆς δανείων, τοῦ ποσοστοῦ τούτου τῆς ἐγγυήσεως μὴ δυναμένου νὰ ὑπερβῇ τὰς δραχ. 6.500.000 ἐν συνόλῳ δι’ ἅπαντα τὰ χορηγηθησόμενα δάνεια εἰς τοὺς σπογγαλιεῖς τῆς Χώρας, συμφώνως πρὸς τὴν ἀπὸ 21.12.56 ἀπόφασιν τοῦ Συμβουλίου Σπογγαλιέων, τὴν ληφθεῖσαν κατὰ τὴν ὑπ’ ἀριθ. 49) 56 συνεδρίασιν αὐτοῦ. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης–Μαγνησίας κ. Ι. Ριζιώτης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Συνταξιούχων Σιδηροδρομικῶν Θεσσαλίας, ζητούντων ἀναπροσαρμογὴν τῶν συντάξεων τῶν σιδηροδρομικῶν, χορήγησιν εἰς ἅπαν τὸ προσωπικὸν τῆς δοθείσης τελευταίως αὐξήσεως 60% εἰς τοὺς μηχανικοὺς τῶν σιδηροδρόμων κ.λ.π. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Δ. Βρανόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν ἀδικηθέντων Ἐφοριακῶν ὑπαλλήλων Βʹ κατηγορίας, ζητούντων αὔξησιν τῶν ὀργανικῶν θέσεων 5ου καὶ 4ου βαθμοῦ τῶν Οἰκονομικῶν Ἐφοριῶν. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης–Μαγνησίας κ. Ι. Ριζιώτης, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Πολυτέκνων Καβάλας, διαμαρτυρομένης διὰ τὴν μελετωμένην κατάργησιν τοῦ δικαιώματος ἀπαλλαγῆς τῶν τέκνων τῶν πολυτέκνων ἐκ τῆς καταβολῆς ἐκπαιδευτικῶν τελῶν καὶ ζητούσης διατήρησιν τοῦ κεκτημένου δικαιώματος αὐτῶν. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Κ. Τσιγάρας, Β. Ἐφραιμίδης καὶ Γ. Εὐαγγέλου, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Ἐθνικοῦ Συνδέσμου Ὑπερηλίκων καὶ Ἀνικάνων Τροχιοδρομικῶν καὶ Ἠλεκτροτεχνιτῶν Θεσσαλονίκης, ζητοῦντος προστασίαν τῶν συμφερόντων τῶν μελῶν τοῦ ὡς ἄνω Συνδέσμου, διὰ τοῦ ὑπὸ ψήφισιν νόμου «περὶ συστάσεως Ὀργανισμοῦ Ἀστικῶν Συγκοινωνιῶν Θεσσαλονίκης». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. Εὐαγγέλου, Κ. Τσιγάρας, Β. Ἐφραιμίδης, Α. Λασκαρίδης καὶ Α. Πατσιαντᾶς, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Συνεταιρισμοῦ Πτηνοτροφικῶν Προϊόντων Θεσσαλονίκης, ζητοῦντος χορήγησιν συμπληρωματικῆς ποσότητος πτηνοτροφῶν, διότι ἡ χορηγηθεῖσα ποσότης 2½ ὀκάδ. κατὰ κεφαλὴν εἶναι ἀνεπαρκής. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης–Μαγνησίας κ. Γ. Παπαστεργίου, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημαρχοῦντος Ἀλμυροῦ, ζητοῦντος ἐνίσχυσιν τοῦ προσωπικοῦ τοῦ Ταχυδρομικοῦ Γραφείου Ἀλμυροῦ δι’ ἑνὸς εἰσέτι ἀστικοῦ διανομέως. Ὁ βουλευτὴς Καβάλας κ. Θ. Λυμπερίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἰω. Δόμβρου καὶ λοιπῶν κατοίκων τῶν Κοινοτήτων Πετροπηγῆς, Πάρνης καὶ Γραβούνης τοῦ Νομοῦ Καβάλας, παραπονουμένων διότι δὲν ἤρχισεν ἀκόμη ἡ καταβολὴ εἰς τοὺς δικαιούχους τῆς ἀποζημιώσεως τοῦ Ν. Δ. 3612)56 διὰ τὴν ἐπίταξιν τῶν ὑποζυγίων τῶν κατὰ τὸν Ἑλληνοϊταλικὸν πόλεμον καὶ ζητούντων ἄμεσον καταβολὴν τῆς ἐν λόγῳ ἀποζημιώσεως. Ὁ βουλευτὴς Εὐβοίας κ. Μ. Στεφανίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Μεταλλωρύχων–Ἐργατῶν Τεχνιτῶν καὶ ὑπαλλήλων Στρατονίκης, ζητούσης μείωσιν τοῦ ὁρίου ἡλικίας συνταξιοδοτήσεως τῶν μεταλλωρύχων παρὰ τοῦ Ι.Κ.Α. εἰς τὸ 60ὸν ἔτος διὰ τοὺς ἄνδρας καὶ 55ον ἔτος διὰ τὰς γυναῖκας, λόγῳ τῶν σκληρῶν καὶ ἀνθυγιεινῶν συνθηκῶν ἐργασίας των. Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Γρηγορίου, καταθέτει ἀναφορὰν Ἰχθυοπαραγωγῶν, Αὐτοκινητιστῶν, Ἐμπόρων καὶ Βιοτεχνῶν Κοινότητος Πυθαγορείου Σάμου, διαμαρτυρομένων διὰ καταβολὴν ἀναδρομικῶς ὑποχρεωτικῆς εἰσφορᾶς ὑπὲρ τοῦ Ι.Κ.Α. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Π. Βουδούρης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Γρηγορίου Τσιόσκα, ζητοῦντος φορολογικὴν κατάταξιν τῆς κινηματογραφικῆς ἐπιχειρήσεώς του λειτουργούσης ἐν Πύργῳ (Χαλάστρας) Θεσσαλονίκης, εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν ἐπαρχιακῶν θεαμάτων τῶν λειτουργούντων εἰς Κοινότητας μὲ μειωμένον φόρον κατὰ 50%, ἀπαλλαγὴν αὐτῆς ἐκ τῶν προσθέτων κ.λ.π. Ὁ βουλευτὴς Χανίων κ. Κ. Μητσοτάκης, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Κοινότητος Πεντακόρφου Αἰτωλοακαρνανίας, ζητούντων ὁλοκλήρωσιν τῆς κατασκευῆς τοῦ ἡμιτελοῦς τμήματος τῆς ὁδοῦ τῆς ἑνούσης τὴν Κοινότητά των μὲ τὴν ἐπαρχιακὴν ὁδὸν ἀπὸ Σχίνου–Σκουέρα–Σιτώμενα–Κερασιὰ–Καστανοῦλα–Πεντάκορφον–Μπόκαρι, καὶ διέλευσιν αὐτῆς διὰ μέσου τῆς Κοινότητός των. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Λ. Λασκαρίδης, Κ. Τσιγάρας καὶ Γ. Εὐαγγέλου, καταθέτουν ἀναφορὰς κατοίκων Λεπτοκαρυᾶς (Λιασκοβετσίου) Ζαγορίου–Ἰωαννίνων, ζητούντων ἀπόδοσιν εἰς αὐτοὺς τῆς γεωργικῆς καὶ δασικῆς περιοχῆς τοῦ χωρίου των, καὶ ἀναγνώρισιν τοῦ δικαιώματος ἰδιοκτησίας αὐτῶν. Ἡ Τοπικὴ Ἐπιτροπὴ Κυπριακοῦ Ἀγῶνος Ν. Σμύρνης ἐκφράζει τὴν ἀγανάκτησίν της διὰ τὴν βάνδαλον ἐνέργειαν ἐξαφανίσεως τῶν ἀδελφῶν Κυπρίων καὶ ζητεῖ ἄμεσον ἐπέμβασιν τῶν πεπολιτισμένων Κρατῶν καὶ τοῦ Ο.Η.Ε. διὰ τὴν κατάπαυσιν τῶν ἀνηκούστων βιαιοπραγιῶν καὶ βανδαλισμῶν καὶ διὰ τὴν αὐτοδιάθεσιν τοῦ ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας ἀγωνιζομένου Κυπριακοῦ Λαοῦ. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. Εὐαγγέλου, Β. Ἐφραιμίδης καὶ Κ. Τσιγάρας, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Ἐθνικοῦ Σωματείου Ἐκχριστιανισθέντων Ἰσραηλιτῶν Θεσσαλονίκης, ζητούντων ἀποκατάστασιν αὐτῶν ἐκ μέρους τοῦ Ο.Π.Α.Ι.Ε. Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Α. Πατσιαντᾶς καὶ Χ. Κόρακας, καταθέτουν ἀναφορὰν κατοίκων τῆς Κοινότητος Ν. Ἀγχιάλου–Μαγνησίας, ζητούντων ἀποφυλάκισιν τῆς συγχωριανῆς των Νίκης Κυρμᾶ. Ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Π. Πινάτσης, καταθέτει ἀναφορὰν ἑξακοσίων περίπου ἀγροτῶν Κληρούχων Ἀγροκτήματος Κυργίων, παραπονουμένων δι’ αὐθαίρετον ἐπιβολὴν εἰσφορᾶς ὑπὲρ συντηρήσεως ἔργων ἀποξηρανθεισῶν Τενεγῶν Φιλίππων καὶ αἰτούντων διαγραφὴν ἐκ τῶν πινάκων εἰσφορᾶς, διότι, ὡς δηλοῦν, οὐδεὶς ἐξ αὐτῶν ἔλαβε κλῆρον ἐκ τῶν Τενεγῶν καὶ διότι οἱ ἐν τῷ ἀγροκτήματι Κυργίων κλῆροι των ἀπέχουσι τῶν ἐν λόγῳ ἔργων 2–5 χιλιόμετρα. Ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Δ. Γρίβας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Α. Ἀστεριάδη, ζητοῦντος ὅπως τὰ συμβόλαια μεταξὺ τῆς Δ.Ε.Η. καὶ τῶν Ἑταιριῶν Ἠλεκτροφωτισμοῦ τοῦ Νομοῦ Δράμας, ὑπογραφοῦν ἐνώπιον τῶν Συμβολαιογράφων Δράμας. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Δ. Γόντικας, καταθέτει ἀναφορὰς τοῦ Δημάρχου Ζαχάρως καὶ τῶν Προέδρων Κοινοτήτων τέως Δήμου Ἀρήνης Φυγαλείας, Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Ἀρηνοφυγαλείας καὶ λοιπῶν Ὀργανώσεων καὶ Συλλόγων Ζαχάρως, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν μὴ ἐγγραφὴν πιστώσεων εἰς τὸν νέον Προϋπολογισμὸν διὰ τὴν ἐκτέλεσιν ἔργων ζωτικωτάτης σημασίας Ἐπαρχίας Ὀλυμπίας καὶ ζητούντων διάθεσιν πιστώσεων διὰ τὴν κατασκευὴν τῆς ὁδοῦ Πύργου–Κυπαρισσίας καὶ διὰ τὴν γεωργικὴν καὶ τουριστικὴν ἀνάπτυξιν τῆς Ἐπαρχίας.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου σχεδίου νόμου. «Περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 881)20.7.51 Πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου «περὶ μέτρων προστασίας τῆς σταφιδοπαραγωγῆς 1951–1952».

§13ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς Βʹ συζήτησιν κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον τὸ σχέδιον νόμου «Περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 881)20.7.51 Πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου «περὶ μέτρων προστασίας τῆς σταφιδοπαραγωγῆς 1951–1952». Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «Περὶ ἐξαιρέσεως τοῦ Κεντρικοῦ Ταμείου Γεωργίας, Κτηνοτροφίας καὶ Δασῶν ἐκ τῶν περὶ ἀποδεικτικῶν συναλλάγματος διατάξεων τοῦ Ν. Δ. 481)47 δι’ εἰσαχθεῖσαν ὑπ’ αὐτοῦ ποσότητα 3.500 τόννων μελάσσης πρὸς καταπολέμησιν τοῦ δάκου τῆς ἐλαίας».

§15ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς βʹ συζήτησιν κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον τὸ σχέδιον νόμου «Περὶ ἐξαιρέσεως τοῦ Κεντρικοῦ Ταμείου Γεωργίας, Κτηνοτροφίας καὶ Δασῶν ἐκ τῶν περὶ ἀποδεικτικῶν συναλλάγματος διατάξεων τοῦ Ν. Δ. 481)47 δι’ εἰσαχθεῖσαν ὑπ’ αὐτοῦ ποσότητα 3.500 τόννων μελάσσης πρὸς καταπολέμησιν τοῦ δάκου τῆς ἐλαίας». Βʹ συζήτησις ἐπὶ τοῦ ἄρθρου καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «Περὶ ἐγκρίσεως ἀναγραφῆς πιστώσεως εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου ποσοῦ δρχ. 107.505.45 διὰ τὴν τακτοποίησιν γενομένης προκαταβολῆς εἰς τὴν Α. Ε. Παραγωγῶν Κορινθίας ἐξ ἐνεργηθείσης παρ’ αὐτῆς ἐξαγωγῆς σταφίδος εἰς Ρωσίαν βάσει παρασχεθείσης σχετικῆς ἐγγυήσεως ὑπὸ τοῦ Δημοσίου καὶ περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 195) 26.1.1955 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου περὶ καταβολῆς ποσοῦ δραχμῶν 52.000 εἰς τὴν Ἕνωσιν Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Κιάτου, συνεπεία ἐξαγωγῆς ὑπὸ ταύτης λεμονίων καὶ πορτοκαλίων εἰς Ρωσίαν».

§17ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς βʹ συζήτησιν κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον τὸ σχέδιον νόμου «Περὶ ἐγκρίσεως ἀναγραφῆς πιστώσεως εἰς τὸν Προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου ποσοῦ δρχ. 107.505.45 διὰ τὴν τακτοποίησιν γενομένης προκαταβολῆς εἰς τὴν Α.Ε. Παραγωγῶν Κορινθίας ἐξ ἐνεργηθείσης παρ’ αὐτῆς ἐξαγωγῆς σταφίδος εἰς Ρωσίαν βάσει παρασχεθείσης σχετικῆς ἐγγυήσεως ὑπὸ τοῦ Δημοσίου καὶ περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 195) 26.1.1955 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου περὶ καταβολῆς ποσοῦ δραχμῶν 52.000 εἰς τὴν Ἕνωσιν Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Κιάτου, συνεπεία ἐξαγωγῆς ὑπὸ ταύτης λεμονίων καὶ πορτοκαλίων εἰς Ρωσίαν». Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ φορολογίας μεταβιβάσεως μεταλλείων». Ὁ κ. Α. Ζάκκας ἔχει τὸν λόγον.

§19Α. ΖΑΚΚΑΣ. Κύριοι βουλευταί, τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον εἶναι ὑπὸ συζήτησιν, ἔχει ὡς σκοπόν, νὰ ἀπαλλάξῃ ἀπὸ τὴν φορολογίαν διαφόρους μεταλλευτικὰς ἐπιχειρήσεις. Ἔχει ὡς αἰτιολογίαν μίαν σειρὰν σκέψεων, αἱ ὁποῖαι ἀπὸ μακροῦ προβάλλονται ἀπὸ μέρους τῶν κυρίων τῶν ἐπιχειρήσεων αὐτῶν, ὅτι δηλαδὴ δὲν ἱκανοποιοῦνται ἐξ ἀφορμῆς διαφόρων λόγων. Γεγονός, ὅμως, εἶναι ὅτι αἱ ἐν λόγῳ ἐπιχειρήσεις ὑπάρχουν καὶ πάντοτε εἶναι περιζήτητοι. Ἀλλὰ δὲν πρόκειται περὶ τούτου τώρα. Ἐγὼ θέλω, νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ δὲν συνοδεύεται ἀπὸ τὴν ἔκθεσιν τὴν ἀπαιτουμένην ἀπὸ τὸ Σύνταγμα, διὰ νὰ γνωρίζωμεν ποία θὰ εἶναι ἡ μείωσις ἡ ὁποία ἐκ τῆς ἀποδοχῆς του θὰ ἐπέλθῃ εἰς τὰ ἔσοδα τοῦ Δημοσίου. Μᾶς λέγει μόνον τὸ Γενικὸν Λογιστήριον, ὅτι ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, θὰ προέλθῃ ἐλλάττωσις τῶν Δημοσίων ἐσόδων, καθ’ ἃ βεβαιοῖ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Βιομηχανίας καὶ ὄχι κατὰ τὴν γνώμην τοῦ Λογιστηρίου, τὴν ὁποίαν ἀπαιτεῖ τὸ Σύνταγμα. Νομίζω ὅτι ὁ σκοπὸς τοῦ συνταγματικοῦ νομοθέτου, ὁ ὁποῖος ἠθέλησε τὰ νομοσχέδια, νὰ συνοδεύωνται καὶ ἀπὸ ἔκθεσιν τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, εἶναι...

§20Ν. ΕΞΑΡΧΟΣ. Αὐτὴ ἡ περίπτωσις ἀφορᾷ τὴν ἔκθεσιν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν.

§21Α. ΖΑΚΚΑΣ. Αὐτὸ λέγω καὶ ἐγώ. Ὁ συνταγματικὸς νομοθέτης, ἐὰν ζητῇ τὴν ἔκθεσιν τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, ποὺ εἶναι ἡ ἁρμοδία ὑπηρεσία, τὴν ζητεῖ, διότι ἠθέλησε νὰ δίδεται εἰς κάθε περίπτωσιν εἰς τὴν Βουλὴν ὑπεύθυνος βεβαίωσις περὶ τοῦ ποῖαι θὰ εἶναι αἱ δημοσιονομικαὶ συνέπειαι ἐκ τῆς ψηφίσεως νομοσχεδίου ὡς τὸ συζητούμενον, εἰς βάρος τῶν ἐσόδων τοῦ Προϋπολογισμοῦ. Τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον συνοδεύεται ἀπὸ μίαν ἔκθεσιν, ἡ ὁποία δὲν εἶναι ἡ κατὰ τὸ Σύνταγμα ἔκθεσις τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, ἡ ὁποία περιορίζεται νὰ παραπέμπῃ εἰς τὰς βεβαιώσεις, τὰς ὁποίας κάμνει ἐν προκειμένῳ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Βιομηχανίας. Νομίζω, ὅτι αὐτὸ εἶναι ἀρκετόν, διὰ νὰ ἔχῃ ὡς συνέπειαν τὴν μὴ παραδοχὴν τοῦ νομοσχεδίου, τὴν παραπομπήν του εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τὸ ἁρμόδιον μὲ τὴν ἀξίωσιν τῆς Βουλῆς ὅτι ἐὰν ἡ Κυβέρνησις θέλῃ, νὰ τὸ φέρῃ πρὸς συζήτησιν, πρέπει νὰ ὑποβληθῇ εἰς τὴν Βουλὴν ἡ κατὰ τὸ Σύνταγμα ἔκθεσις τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου μὲ στοιχεῖα ἀπὸ ἐκτίμησιν τῶν ἁρμοδίων ὑπηρεσιῶν, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐπίδρασιν ἐπὶ τῶν δημοσίων οἰκονομιῶν ἐκ τῆς ψηφίσεώς του. Ἐπ’ αὐτοῦ, κυρίως, ἠθέλησα νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῆς Βουλῆς. Καί, ὅσον ἀφορᾷ τὰς διατάξεις τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου, θὰ ἐκθέσω τὴν γνώμην μου μετὰ τοὺς εἰσηγητὰς καὶ μετὰ τοὺς ρήτορας, οἱ ὁποῖοι θὰ ἀκολουθήσουν τὴν ἰδικήν μου παρέμβασιν. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Β. Βύζας).

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας κ. Γ. Σαμαρᾶς, ἔχει τὸν λόγον.

§23Γ. ΣΑΜΑΡΑΣ. Κύριοι βουλευταί, εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν τὸ παρὸν νομοσχέδιον ἐψηφίσθη ἐν ὁμοφωνίᾳ, ἄνευ συζητήσεως, συμφωνούντων καὶ τῶν δύο εἰσηγητῶν, τόσον τοῦ εἰσηγητοῦ τῆς πλειοψηφίας, ὅσον καὶ τοῦ εἰσηγητοῦ τῆς μειοψηφίας. Τὸ παρὸν σχέδιον νόμου, τὸ ὁποῖον ὀρθῶς ὑπέβαλε, κατὰ τὴν ἄποψιν καὶ τῶν δύο εἰσηγητῶν, καὶ λυποῦμαι διότι σήμερον δὲν παρίσταται καὶ ὁ συνάδελφος τῆς μειοψηφίας κ. Κρασαδάκης, ὁ ὁποῖος θὰ τὸ εἰσηγεῖτο εἰς τὴν Βουλήν, ὀρθῶς λέγω, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας εἰσάγει τὸ παρὸν νομοσχέδιον, καὶ ἐπὶ τοῦ ὁποίου συνεφώνησεν ὅλη ἡ Ἐπιτροπή.

§24Κ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι καὶ τὰ μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς. Ἐγὼ δὲν συνεφώνησα.

§25Γ. ΣΑΜΑΡΑΣ. Νομίζω, ἂν καλῶς ἐνθυμοῦμαι, ὅλα τὰ μέλη τῆς Ἐπιτροπῆς. Δὲν ἔγινε, κύριε Χριστόπουλε, οὔτε κἄν συζήτησις.

§26Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Κύριε συνάδελφε, μὲ συγχωρεῖτε, ἔχω τὴν ἰδέαν, ὅτι ὅταν ἔχετε μίαν γνώμην, ἔχετε τὸ θάρρος καὶ νὰ τὴν ἐκφράσητε. Δὲν εἶναι δὲ δυνατὸν νὰ ὑποθέσω ὅτι κατὰ τὴν συνεδρίασιν ἡ ὁποία ἔλαβε χώραν τότε, σεῖς μόνος ἐξ ὅλων τῶν συναδέλφων εἴχατε μίαν διάφορον γνώμην τῶν ὑπολοίπων μελῶν καὶ αὐτὴν τὴν γνώμην δὲν μᾶς τὴν εἴπατε.

§27Κ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ δὲν τὴν εἶπον, κύριε Ὑπουργέ, διότι ἐσημειώθη τὸ παράτυπον, ὅτι ἐπληροφορήθην τὴν συνεδρίασιν τῆς Ἐπιτροπῆς, διερχόμενος ἔξω τῆς αἰθούσης ποὺ συνεδρίαζεν καὶ εἰσῆλθον εἰς τὴν αἴθουσαν καὶ ἔμεινα ἔκπληκτος.

§28Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Οὔτε αὐτὸ εἶναι ἀκριβές, κύριε συνάδελφε.

§29Κ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἀκριβές. Δὲν σᾶς ἐπιτρέπω, κύριε Ὑπουργέ, νὰ μοῦ τὸ ἀμφισβητῆτε. Μὴ κάμνετε κατάχρησιν τῆς ἰδιότητός σας. Διεμαρτυρήθην διότι δὲν ἔλαβον οὔτε ἐγώ, οὔτε ἄλλοι συνάδελφοι πρόσκλησιν. Διερχόμενος ἐδιάβασα: «Ἐπιτροπὴ Ὑπουργείου Βιομηχανίας», εἰσῆλθον καὶ εἶπον ὅτι ἐγὼ διαφωνῶ.

§30Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Εὐτυχῶς, ἡ Ἐπιτροπὴ εἶναι Σῶμα πολυμελὲς καὶ ἔτσι ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν ὅλων τῶν συναδέλφων. Ὑποθέτω, ὅτι ὅλοι ἐμείναμεν μὲ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι καὶ σεῖς μᾶς ἐτιμήσατε διὰ τῆς συμφωνίας σας. Ἐφ’ ὅσον τοῦτο δὲν συνέβη, σᾶς δίδεται ἡ εὐκαιρία σήμερον, ἀνερχόμενος ἐπὶ τοῦ βήματος, νὰ ἐκθέσητε εἰς τὴν Βουλὴν ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα δὲν ἐπρολάβατε νὰ ἐκθέσητε εἰς τὴν Ἐπιτροπήν.

§31Κ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἄλλο τὸ θέμα αὐτὸ καὶ ἄλλο τὸ θέμα, ὅτι δὲν εἶναι ἀκριβῆ. Ἄλλο τὸ ἕνα καὶ ἄλλο τὸ ἄλλο. Σᾶς ἐπαναλαμβάνω, μὴ κάμνετε κατάχρησιν τῆς ἰδιότητός σας.

§32Γ. ΣΑΜΑΡΑΣ. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ὑπενθυμίσω τὴν συνεδρίασιν τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς. Νομίζω, ὅτι τὸ νομοσχέδιον εἰσηγήθη ὁ συνάδελφος τῆς μειοψηφίας. Δὲν μὲ ἄφησε κἄν νὰ εἰσηγηθῶ ἐγώ τὸ νομοσχέδιον καὶ λυποῦμαι ποὺ εὑρίσκομαι σήμερον πρὸ αὐτῆς τῆς ἀντιρρήσεώς σας. Λυποῦμαι πολύ, κύριε συνάδελφε, πιθανὸν νὰ μὴ εἴχατε διαβάσει τὸ νομοσχέδιον, ἀλλὰ εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν οὐδεμία συζήτησις ἐγένετο ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου. Τὸ νομοσχέδιον ἐγένετο ἀποδεκτὸν ἄνευ συζητήσεως καὶ ἄνευ ἀντιρρήσεως, εἰσηγουμένου τοῦ συναδέλφου κ. εἰσηγητοῦ τῆς πλειοψηφίας. Ἀλλὰ σημασίαν δὲν ἔχουν αὐτά. Σημασίαν ἔχει ὁ σκοπὸς τοῦ νομοσχεδίου, κύριοι συνάδελφοι, καὶ ἔχει τὸν ἑξῆς σκοπὸν τὸ νομοσχέδιον: Μέχρι τοῦ 1953 ὑπῆρχον ἐν ἰσχύϊ οἱ νόμοι 1587)50 καὶ 1851)51, διὰ τῶν ὁποίων αἱ μεταβιβάσεις μεταλλείων ὑπήγοντο εἰς φόρον 5% ἐπὶ τῆς ἀξίας πωλήσεως, αἱ δὲ εἰσφοραὶ εἰς Ἀνωνύμους Ἑταιρίας τοῦ κλάδου... (δὲν ἠκούσθη)... τῶν μεταλλείων ἦσαν ἀπηλλαγμέναι παντὸς τέλους ἢ δικαιώματος. Ὁ νόμος 2366)53 ἦλθε καὶ ἐπέβαλε διπλάσιον φόρον ἐπὶ τῆς μεταβιβάσεως ἀκινήτων καὶ συμπεριέλαβε καὶ τὰ μεταλλεῖα εἰς αὐτὴν τὴν διάταξιν καὶ δὲν ἀπήλλαξε τὴν εἰσφορὰν εἰς Ἀν. Ἑταιρίας. Αὐτὸς εἶναι ὁ νόμος 2366. Εἶχε δυσμενῆ ἀπήχησιν ἐπὶ τῆς ἐξελίξεως τοῦ μεταλλευτικοῦ κλάδου, ἑνὸς τῶν κυριωτέρων κλάδων τῆς Ἐθνικῆς μας Οἰκονομίας. Γνωρίζετε, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ὁ κλάδος αὐτὸς εἶναι ὁ πλέον δυσχερής, ὁ ὁποῖος ἀπαιτεῖ τεράστια κεφάλαια, ἡ ἀκινητοποίησις τῶν ὁποίων εἶναι μακροχρόνιος καί, κατ’ ἀκολουθίαν, οὐδεὶς τοποθετεῖ χρήματα εἰς αὐτοὺς τοὺς κλάδους καί, ἐπειδὴ ἀπαιτοῦνται ἐξ ἀπαρχῆς μεγάλα κεφάλαια, ἡ ἀρχικὴ ἐπιβάρυνσις τῶν τελῶν εἶναι τοιαύτη, ὥστε νὰ μὴ τοποθετοῦνται χρήματα εἰς αὐτὸν τὸν κλάδον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Ἡ σοβαρότης τοῦ κλάδου εἶναι τοιαύτη καὶ δὲν κάμνει τίποτε ἄλλο, παρὰ τὸν ὑπόγειον πλοῦτον, ὁ ὁποῖος εὑρίσκεται εἰς τὰ ἔγκατα τῆς γῆς, νὰ τὸν ἀξιοποιῇ, καὶ νὰ δίδῃ ἐργασίαν εἰς πολὺ μεγάλον ποσοστὸν ἐργατῶν.

§33Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Ἐφεξῆς θὰ ἰσχύσουν αὐταὶ αἱ διατάξεις, ἢ θὰ ἔχουν ἀναδρομικὴν ἰσχύν;

§34Γ. ΣΑΜΑΡΑΣ. Ἐφεξῆς, εἴπομεν, ὅτι ὁ νόμος αὐτὸς εἶχε δυσμενῆ ἀπήχησιν. Οὐδεὶς ἐτοποθέτει χρήματα εἰς μεταλλευτικὰς ἐπιχειρήσεις, διότι ἦτο ἐπαχθὲς τὸ 10%. Ἐφ’ ὅσον ἡ ἀξία τῶν μεταλλείων εἶναι τεραστία, ὀρθῶς ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας εἰσάγει τὸ παρὸν νομοσχέδιον. Διότι ὁ κύριος σκοπὸς τούτου εἶναι πῶς θὰ ἀξιοποιηθῇ ὁ Ἐθνικὸς πλοῦτος καὶ πῶς θὰ τοποθετηθοῦν χρήματα δι’ αὐτὸν τὸν κλάδον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας.

§35Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Μέχρι τώρα, τί ἔχει συντελεσθῆ ἀπὸ τῆς ἐφαρμογῆς τῶν νόμων ποὺ τροποποιοῦμεν;

§36Γ. ΣΑΜΑΡΑΣ. Ἀπὸ τὸ 1953 καὶ ἐντεῦθεν ποὺ ἰσχύει ὁ νόμος 2366, ὑπάρχει εἷς ρυθμὸς ἀνασταλτικὸς εἰς τὴν ἐξέλιξιν τοῦ μεταλλευτικοῦ κλάδου. Ἀριθμοὺς στατιστικοὺς δὲν εἶμαι εἰς θέσιν νὰ σᾶς ἀναφέρω. Πάντως ὑπάρχει μία δυσμενὴς ἐξέλιξις τοῦ κλάδου αὐτοῦ, τὸν ὁποῖον, νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι συμφέρον εἰς τὴν Ἐθνικὴν Οἰκονομίαν νὰ τὴν κρατήσωμεν εἰς αὐτὴν τὴν κατάστασιν. Σκοπὸς τοῦ ἄρθρου 3 τοῦ παρόντος νομοσχεδίου εἶναι οἱ μεταλλευτικοὶ κλάδοι, οἱ ὁποῖοι συμπεριλαμβάνονται εἰς Ἀνων. Ἑταιρίας, αἵτινες ἀσχολοῦνται καὶ μὲ ἑτέρας μὴ συναφεῖς πρὸς τοῦτον ἐργασίας ἢ εἶναι ὑποκλάδοι Ἀνωνύμων Ἑταιριῶν, νὰ γίνουν αὐτοτελεῖς. Ἡ δυσκολία ἑνὸς μεταλλευτικοῦ κλάδου εἶναι γνωστὴ καὶ τὴν ἐξέθεσα ἀνωτέρω. Ἐξ ἄλλου, ὁ μεταλλευτικὸς αὐτὸς κλάδος, πρέπει νὰ εἶναι ὁπωσδήποτε αὐτοτελής, διότι δὲν πρέπει αὐτὸς νὰ ἐπηρεάζεται ἐκ τῶν ἀποτελεσμάτων, θετικῶν ἢ ζημιῶν τῶν ἄλλων κλάδων μιᾶς ἐπιχειρήσεως. Ἐξ ἄλλου, νομίζω, ὅτι ἡ φορολογία, τὴν ὁποίαν τὸ Δημόσιον θὰ ἀποκτήσῃ ἐκ τῶν κερδῶν του, θὰ εἶναι σημαντικὴ καὶ τοῦτο, διότι ὅλοι πιστεύομεν ὅτι ὁ κλάδος αὐτὸς εἶναι κερδοφόρος. Κατ’ ἀκολουθίαν, πρέπει καὶ τὸ Δημόσιον νὰ εἰσπράττῃ περισσότερα χρήματα ἀπ’ ὅ,τι θὰ εἰσέπραττεν, ἐὰν ὁ κλάδος αὐτὸς ἐπηρεάζετο ἐκ τῆς ἐξελίξεως τῶν ἄλλων κλάδων μιᾶς Ἀνωνύμου Ἑταιρίας. Νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ εἰσηγηθῶ καὶ εἰσηγοῦμαι, ὡς ἔκαμε καὶ ἡ ὁλομέλεια τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Ἡλιοῦ ἔχει τὸν λόγον.

§38Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, ὅπως εἶναι γνωστὸν τοὐλάχιστον εἰς τὴν πλειονότητα, διότι ἡ πλειονότης τῶν συναδέλφων προέρχεται ἀπὸ τὸν νομικὸν κόσμον, λέγομεν εἰς τὰ νομικὰ κορακίστικά μας ὅτι κάθε νόμος ἔχει μίαν ratio μίαν δικαιολογίαν, καὶ μίαν occasio μίαν εὐκαιρίαν, ἐξ ἀφορμῆς τῆς ὁποίας ψηφίζεται. Καὶ διὰ μὲν τὴν ratio τὴν δικαιολογίαν, πάντοτε, εἰς οἱονδήποτε νόμον, εἴτε καλόν, εἴτε φαῦλον, ὑπάρχουν καὶ ἐπινοοῦνται μεγαλόστομοι δικαιολογίαι. Δὲν ἔχει κανεὶς καμμίαν ἀντίρρησιν ὅτι μέλημα τοῦ Κράτους θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι μεθοδικὸς προσανατολισμὸς τοῦ ἰδιωτικοῦ κεφαλαίου πρὸς παραγωγικὰς ἐπενδύσεις, ἀλλ’ αὐτὸ ὄχι ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ καὶ πρὸς χάριν ἑνὸς μεμονωμένου φορολογουμένου. Εἶμαι βέβαιος ὅτι ὁ φόρος μεταβιβάσεως ἐπὶ τῶν ἀκινήτων εἶναι ἕνας φόρος συναλλαγῶν βαρύτατος, εἶχα δὲ τὴν εὐκαιρίαν νὰ τὸ τονίσω εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν τὸ καλοκαῖρι, ὅταν προσεθέσαμεν ἄλλο 1% εἰς τὸν φόρον μεταβιβάσεως ἀκινήτων, καὶ ἐθεωρήθη ἀπὸ συναδέλφους ἀντιφατικὸν πῶς συμβαίνει ἕνας βουλευτὴς τῆς ἀριστερᾶς νὰ ὑπεραμύνεται τῆς μὴ βαρείας φορολογίας τῆς ἀκινήτου ἰδιοκτησίας. Καὶ ὅμως τὸ ὑπεγραμμίσαμεν καὶ δὲν εἰσηκούσθημεν καί, ἔτσι, ὁ οἱοσδήποτε ἀγρότης, ὁ ὁποῖος τυχὸν θὰ κατορθώσῃ νὰ εὕρῃ ὀλίγα χρήματα διὰ παραγωγικὰς ἐπενδύσεις, διὰ νὰ ἀποκτήσῃ ἢ προσαυξήσῃ τὸν ἀνεπαρκῆ κλῆρον του, θὰ πληρώσῃ τὸ 11% ὡς φορολογίαν μεταβιβάσεως. Καὶ οἱοσδήποτε πολίτης, ὁ ὁποῖος τυχὸν θὰ ἀπέκτα ἕνα δωμάτιον ἢ μίαν τρώγλην θὰ πληρώσῃ τὸ 11%. Ἐγὼ δὲν θὰ εἶχον καμμίαν ἀντίρρησιν νὰ θέσωμεν ἐπὶ τάπητος ἐκεῖνα τὰ φορολογικὰ βάρη, τὰ ὁποῖα ὄντως δυσχεραίνουν τὴν ἐπένδυσιν τοῦ ἰδιωτικοῦ κεφαλαίου εἰς παραγωγικὰς τοποθετήσεις καὶ νὰ ἴδωμεν πῶς θὰ βοηθήσωμεν διὰ νομοθεσίας ἴσης, ὄχι διὰ νομοθεσίας προνομιακῆς, πῶς θὰ βοηθήσωμεν νὰ ἀρθοῦν τὰ ἐμπόδια καὶ νὰ εὐχερανθῇ ἡ οἰκονομικὴ ἀνάπτυξις τῆς Χώρας καὶ ἐπὶ τοῦ ἰδιωτικοῦ τομέως τῆς οἰκονομίας. Ἀλλὰ δὲν εἶμαι σύμφωνος, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ γίνεται ἐπίκλησις αὐτῶν τῶν ὑψηλῶν, αὐτῶν τῶν ὠφελίμων ἐπιχειρημάτων, ὅτι θὰ βοηθήσωμεν τὴν ἀνάπτυξιν αὐτὴν καὶ δὲν ἠξεύρω τί ἄλλο ἐπ’ εὐκαιρίᾳ ἑνὸς προσώπου — καὶ δὴ ἑνὸς προσώπου πολλαπλῶς προνομιούχου καὶ εὐνοουμένου. Ἔρχομαι εἰς τὴν occasio legis εἰς τὴν ἀφορμὴν ἕνεκα τῆς ὁποίας εἰσάγεται τὸ νομοθέτημα. Κύριοι βουλευταί, εἰς τὰς 26 Ἰουνίου 1956 ἡ Γενικὴ Συνέλευσις τῆς Α.Ε. Χημικῶν Προϊόντων καὶ Λιπασμάτων, δηλαδὴ ὁ κ. Μποδοσάκης ὡς Α. Ε., ἀπεφάσισε, διὰ λόγους δὲν ἠξεύρω τίνων χρηματιστηριακῶν βλέψεων — διότι παραγωγικῶς δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν ἂν εἶναι συγχωνευμένοι ἢ χωριστοὶ ὁ ἕνας κλάδος ἀπὸ τὸν ἄλλον — ἀπεφάσισε νὰ ἀποχωρίσῃ τὸν κλάδον μεταλλείων καὶ νὰ τὸν μεταβιβάσῃ εἰς νέαν Ἑταιρίαν, τὴν Ἀνώνυμον Μεταλλευτικὴν Ἑταιρίαν. Τί θὰ ἔκαμνεν οἱοσδήποτε Ἕλλην φορολογούμενος, κ. συνάδελφοι, εἰς τὴν περίπτωσιν κατὰ τὴν ὁποίαν, διὰ λόγους ποὺ ἀνήκουν εἰς τὸν ἑαυτόν του, εἰς τὴν ἐλευθερίαν, νὰ εἴπωμεν, τὴν οἰκονομικήν, τὴν ἀπονεμομένην εἰς κάθε ἄτομο, τί θὰ ἔκαμνε, λέγω, εἰς τὴν περίπτωσιν ποὺ θὰ ἀπεφάσιζε νὰ ἀγοράσῃ, νὰ πωλήσῃ, νὰ μεταβιβάσῃ, νὰ διαχωρίσῃ τὴν περιουσίαν του κατὰ τὸν ἕνα ἢ τὸν ἄλλον τρόπον; Θὰ ἐκαλοῦσε τὸν φοροτεχνικόν του σύμβουλον καὶ θὰ τοῦ ἔλεγε «τί πρέπει νὰ πληρώσω» καὶ «πήγαινε νὰ πληρώσῃς τὰ χαρτιά». Ἀντὶ τῆς Ἐφορίας, ὁ κ. Μποδοσάκης, ὑπολαμβάνων ὅτι ἴσως τὸ Κράτος εἶναι Κράτος του, ἀπηυθύνθη εἰς τὸ Κράτος καὶ εἶπεν ὅτι «ἐγὼ αὐτὸ ἀπεφάσισα». Ἀλλ’ αὐτὸ θὰ κοστίσῃ 80 ἑκατ. δραχμάς, διότι εἶναι 9% φόρος μεταβιβάσεως, 9% δικαίωμα εἰσφορᾶς, εἰς τὴν Α. Ε., 1½% τὸ τέλος χαρτοσήμου διὰ τὰ τέλη συμβολαίου, 1½% τέλος χαρτοσήμου ἐπὶ τῶν μετοχῶν — ὅλα αὐτά, κατὰ ὑπολογισμοὺς ἐγκύρων οἰκονομικῶν κύκλων, ἀνερχόμενα εἰς φορολογικὴν ὑποχρέωσιν 80 ἑκατ. δραχμῶν. Αὐτό, λοιπόν, λέγει, δὲν μὲ συμφέρει καὶ ζητῶ ἀπὸ τὸ Κράτος αὐτὰ νὰ γίνουν 20. Νὰ γίνουν 20, διότι ἀπὸ ἀπόψεως ποσοστῶν, βέβαια, ἡ ἀναλογία εἶναι αὐτὴ — περιορίζεται εἰς τὸ ½ ἡ ἐπιβάρυνσις, ἀλλὰ ὑπάρχει καὶ μία διάταξις ἐπὶ τῆς ὁποίας ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν καὶ τῆς Βουλῆς καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ θὰ συνίστων, ἂν καὶ ἀντίπαλός του, εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, νὰ μὴ ἐπιμείνῃ εἰς αὐτήν. Ὅτι, ἐνῷ τὴν ἀξίαν ἐπὶ τῆς ὁποίας ὑπολογίζεται ὁ φόρος μεταβιβάσεως οἱουδήποτε ἀκινήτου τὴν καθορίζει ἡ φορολογικὴ ὑπηρεσία, ὁ Οἰκονομικὸς Ἔφορος, — καὶ ὑπάρχει μία διαδικασία, ἐδῶ θὰ τὴν καθορίζῃ, κατ’ ἀπόλυτον, βέβαια, κρίσιν, ἄνευ διαδικαστικῶν κανόνων, ὁ Ὑπουργὸς τῆς Βιομηχανίας (ἄρθρον 2, παρ. 1). Δὲν νομίζω ὅτι πρέπει νὰ μὴ περιφρουρηθοῦν οἱ Ὑπουργοὶ τοὐλάχιστον ἀπὸ τοῦ διαβλητοῦ μιᾶς τοιαύτης ἁρμοδιότητος. Κύριοι συνάδελφοι, εἰς τὰς 26 Ἰουνίου 1956 ἔγινεν ἡ Γεν. Συνέλευσις καὶ ἀπεφασίσθησαν αὐτά, μὲ ἀρκετὰ δὲ γοργὸν ρυθμόν, μέχρι τῆς 18 Σεπτεμβρίου, ὁλοκληρώνεται ὅλη ἡ προπαρασκευαστικὴ διαδικασία, ὅπως ἡ ἔκθεσις τοῦ Γεν. Λογιστηρίου, εἰς τὴν ὁποίαν τοῦτο νίπτει τὰς χεῖρας του, ὡς Πόντιος Πιλᾶτος. Καὶ φυσικά, ποῦ νὰ ἠξεύρῃ ποῖαι συμβάσεις ἐπίκεινται νὰ γίνουν; Ξεύρει μόνον ὅτι θὰ ἐπέλθῃ μία μείωσις τῶν ἐσόδων, ἀνάλογος πρὸς τὸ ὕψος τῶν συμβάσεων. Καὶ εἰσάγεται εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν τὸ νομοσχέδιον, εἰς τὴν ὁποίαν, ὅμως, δὲν ἐπρόλαβε νὰ ψηφισθῇ, διότι ἦλθαν ἄλλοι, οἱ ὁποῖοι ἐβιάζοντο νὰ πάρουν τὴν ἀσυδοσίαν κατὰ προτίμησιν, ὅπως ὁ Ὠνάσης, ὁ Νιάρχος κ.λ.π.

§39Ε. ΜΑΛΑΜΙΔΑΣ. Καὶ διότι ἦτο γνωστὴ ἡ καθαρότης τοῦ νομοσχεδίου ὅποτε ἦλθε εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, πάντοτε ἀπεκρούσθη.

§40Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Κύριε συνάδελφε, ἐπειδὴ ἐνεφανίσθη ὡς παράδοξος ἡ διάταξις, εἰς τὴν ὁποίαν ἀναφέρεται ὁ ἐπὶ τοῦ βήματος κ. βουλευτής, σᾶς πληροφορῶ ὅτι εἶναι διάταξις ψηφισθεῖσα αὐτολεξεὶ ἀπὸ Κυβέρνησιν προεδρευομένην ἀπὸ τὸν κ. Βενιζέλον, ἀντιπροεδρευομένην ἀπὸ τὸν κ. Παπανδρέου, μέλη δ’ αὐτῆς ἦσαν ὁ κ. Μπακόπουλος, ὁ κ. Μαῦρος, ὁ κ. Γκλαβάνης, ὁ κ. Ζέρβας, ὁ κ. Γιαννόπουλος καὶ ὑμεῖς, κ. συνάδελφε. (Χειροκροτήματα). Ἄρα ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῶν ἰδικῶν σας, κύριε συνάδελφε, ἐψηφίσθη ἡ διάταξις.

§41Ε. ΜΑΛΑΜΙΔΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, δὲν ἀναφέρομαι εἰς τὴν περίπτωσιν, περὶ τῆς ὁποίας ὁμιλεῖ ὁ κ. ἐπὶ τοῦ βήματος συνάδελφος. Ἔχω, ὅμως, νὰ πληροφορήσω ὑμᾶς, ὁ ὁποῖος ἐσπεύσατε πολὺ ἔτσι προθύμως νὰ ἀγρεύσετε τὰ χειροκροτήματα τῆς δεξιᾶς, ὅτι εἶναι γνωστοὶ οἱ σκοποὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, καθὼς ἐπίσης καὶ ποῖοι πρόκειται νὰ ὠφεληθοῦν ἐξ αὐτοῦ.

§42Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Κύριε συνάδελφε, εὐθὺς ὡς ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τοῦ βήματος συνάδελφος, τὸν ὁποῖον δὲν θέλω νὰ διακόψω, τερματίσῃ τὴν ἀγόρευσίν του, θὰ λάβω τὸν λόγον καὶ θὰ ἐξηγήσω σαφῶς ποῖοι εἶναι οἱ σκοποὶ τοῦ νομοσχεδίου.

§43Η. ΗΛΙΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, ὅταν πρόκειται νὰ προβῶμεν εἰς τὴν λῆψιν μέτρων, τὰ ὁποῖα ἔχουν ἀντίκτυπον ἐπὶ τῆς οἰκονομίας καὶ τῆς κοινωνίας, νομίζω ὅτι πρέπει νὰ εἴμεθα ἀρκετὰ προσεκτικοὶ παρατηρηταὶ καὶ τῆς πραγματικότητος, ἐν μέσῳ τῆς ὁποίας κινούμεθα καὶ ζῶμεν. Κύριοι συνάδελφοι, αὐτὸ τὸ 24ωρον συνέβησαν συναφῶς 4 βαρυσήμαντα γεγονότα, τὰ ὁποῖα παρακαλῶ νὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας ψηφίζοντες τὸ νομοσχέδιον. Τὸ πρῶτον γεγονός, εἶναι ὅτι δὲν ἔχουν παρέλθει 24 ὧραι ἀπὸ τὴν ὥραν ποὺ μὲ σημαντικὴν πειθαρχίαν καὶ συσπείρωσιν ἡ πτέρυξ αὐτὴ τῆς Βουλῆς ἐψήφισε τὴν δήμευσιν τοῦ μόχθου τῶν βαμβακοπαραγωγῶν ἐπὶ τοῦ ἀκαθαρίστου προϊόντος των. (Θόρυβος). Ἐὰν μετανοῆτε, διότι τὸ ἐψηφίσατε, δὲν παύετε νὰ τὸ ἔχετε ψηφίσει. Δεύτερον, χθές, ἐπίσης, τὸ 24ωρον, δὲν ἔχει κλείσει ἀκόμη, μία νεκρώσιμος ἀκολουθία δὲν ἐπῆρε τὸν δρόμον πρὸς τὸ νεκροταφεῖον ἀλλὰ ἐπῆγε εἰς τὴν λαχαναγοράν. Ἰδού, ὅμως, ἡ σχετικὴ εἴδησις: «Ὁ Μενέλαος Τζούρης, ἔμπορος τῆς δημοτικῆς λαχαναγορᾶς, ὑπέστη καρδιακὴν προσβολὴν καὶ ἀπέθανε προχθὲς διότι τοῦ εἶχε ἐπιδοθῆ ἔνταλμα τῆς Ἐφορίας, τὸ ὁποῖον δὲν ἦταν εἰς θέσιν νὰ τὸ ἐξοφλήσῃ. Περισσότερα ἀπὸ 2.000 ἄτομα, ἔμποροι τῆς λαχαναγορᾶς καὶ τῆς ὀπωραγορᾶς, παρηκολούθησαν τὴν κηδείαν του, ἡ ὁποία ἔγινε χθὲς τὸ ἀπόγευμα ἀπὸ τὸν ναὸν τῆς Ἁγίας Τριάδος Κεραμεικοῦ. Ἡ σορὸς τοῦ νεκροῦ περιεφέρθη στὴ λαχαναγορά, στὴν εἴσοδο τῆς ὁποίας εἶχε ἀναρτηθῆ μεσίστιος σημαία καὶ τῆς ὁποίας τὰ καταστήματα, κατὰ τὴν διάρκεια τῆς κηδείας, παρέμειναν κλειστά. Ἡ συγκοινωνία εἶχε διακοπῆ ἐπὶ μισὴ ὥρα. Ὁ νομικὸς σύμβουλος τοῦ σωματείου ἐμπόρων τῆς δημοτικῆς λαχαναγορᾶς, ἀποχαιρετῶντας τὸν νεκρό, ἐκαυτηρίασε τὴν φορολογικὴ ἀδικία καὶ προειδοποίησε τὸ Κράτος γιὰ τὶς συνέπειες αὐτῆς τῆς πολιτικῆς, ἡ ὁποία ἐστέρησε τὴν ζωὴ ἀπὸ τὸν Μενέλαο Τζούρη, ὁ ὁποῖος ὑπολογιζόταν ἕνας ἀπὸ τοὺς δυναμικώτερους ἐμπόρους τῆς λαχαναγορᾶς». (Θόρυβος). Ἐγὼ κάμνω ἁπλῶς τὰς διαπιστώσεις, ἐσεῖς ἠμπορεῖτε νὰ συναγάγητε οἱονδήποτε συμπέρασμα θέλετε καὶ νὰ ἀφήσετε ἀσυδότους τοὺς Μποδοσάκηδες. Αὐτὰ τὰ λέγει ἡ «Αὐγὴ» ἡ ὁποία δὲν εἶναι ἴσως τῆς ἀρεσκείας σας, ἀλλὰ καὶ ἡ «Ἐλευθερία» γράφει σήμερον, ὅτι «κατὰ τηλεγράφημα ἐκ Βερροίας, δραματικὰς ὥρας, ὑπὸ δριμύτατον ψῦχος διῆλθον χθὲς οἱ περισσότεροι κάτοικοι τοῦ χωρίου Λουτρόν. Οὗτοι εἰδοποιηθέντες, ὅτι ἐπλησίαζαν εἰσπράκτορες φόρων μετὰ χωροφυλάκων, ἐτράπησαν πρὸς τοὺς χιονισμένους ἀγρούς των καὶ διὰ ν’ ἀποφύγουν τὴν σύλληψιν ἐκρύβησαν ἐντὸς τάφρων καὶ μικρῶν χαραδρῶν. Ἐναντίον των εἶχον ἐκδοθῆ ἐντάλματα προσωποκρατήσεως ὀφειλῶν διὰ τὴν συντήρησιν τῶν καναλίων τῆς περιφερείας καὶ τὴν ἀποπληρωμὴν τῶν κλήρων. Οἱ βουλευταὶ Ἡμαθείας διὰ τηλεγραφημάτων των... ζητοῦν τὴν ἀναστολὴν ἐκτελέσεως, τοὐλάχιστον διὰ τὴν χειμερινὴν περίοδον, καὶ τὴν νομοθετικὴν ρύθμισιν τοῦ ζητήματος». Αὐτὰ συμβαίνουν εἰς τὴν Ἑλλάδα, μετὰ τὴν ἐπιτυχίαν, τὴν ὁποίαν ἐξῆρε κατ’ ἐπανάληψιν ἡ Κυβέρνησις. Χθὲς ἐπίσης, αὐτὸ τὸ 24ωρον, τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου πρὸς τὴν Τράπεζαν Ἑλλάδος διὰ τὴν ὑπὸ ταύτης χορήγησιν δανείου δραχμῶν 15 ἑκατομ., πρὸς τὴν Ἀνώνυμον Ἑταιρίαν Πυριτιδοποιείου καὶ Καλυκοποιείου, ἄλλο ὄνομα τοῦ Μποδοσάκη.

§44ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Διὰ ποῖον σκοπόν;

§45Η. ΗΛΙΟΥ. Διὰ σκοπόν, ὁ ὁποῖος καταβαραθρώνει τὰ Δημόσια οἰκονομικά. Διὰ παραγγελίας τοῦ ΝΑΤΟ, δηλαδὴ διὰ παραγγελίας, διὰ τῶν ὁποίων εἰσάγεται εἰς τὴν ἀγορὰν πληθωριστικὸν χαρτονόμισμα εἰς βάρος τῆς δυνατότητος τῆς οἰκονομικῆς ἀναπτύξεως. Ἐσεῖς ἠμπορεῖτε νὰ καταλάβετε πόσον βάρος εἶναι διὰ τὴν οἰκονομίαν αὐταὶ αἱ παραγγελίαι. Καὶ τέλος, κατὰ τὸ αὐτὸ 24ωρον ὁ σημερινὸς «Οἰκονομικὸς Ταχυδρόμος» λέγει: «Ἀπεκαλύφθη τεραστία ὑπόθεσις φοροδιαφυγῆς μιᾶς ἐπιχειρήσεως, συμποσουμένης εἰς ὡρισμένας δεκάδας ἑκατομμυρίων δραχμῶν σημερινῶν... Εἰς χεῖρας τῶν ἀρχῶν εὑρίσκεται μέγας κατάλογος ἐπιχειρήσεων συναλλασσομένων ἀνεπισήμως μετὰ τῆς ἐν λόγῳ ἐπιχειρήσεως. Ὀφείλουν αἱ ἁρμόδιαι ἀρχαὶ νὰ φέρουν εἰς τὴν δημοσιότητα τόσον τὴν ἐν λόγῳ ἐπιχείρησιν, ὅσον καὶ τοὺς μετ’ αὐτῆς συναλλασσομένους. Τὸ ἀντίθετον θὰ ἐμβάλῃ τὸ κοινὸν εἰς ὑποψίας καὶ θὰ ἀποτελέσῃ κίνητρον ὅλων τῶν φορολογουμένων νὰ ἀποφεύγουν τὰς πρὸς τὸ Κράτος ὑποχρεώσεις των». Πρόκειται περὶ φοροδιαφυγῆς τῆς τάξεως τῶν 35 ἑκατομ. σημερινῶν δραχμῶν, δηλαδὴ 110 χιλ. χρυσῶν λιρῶν.

§46Α. ΒΟΓΙΑΤΖΗΣ. Δὲ μᾶς λέγετε διὰ τὰ γεγονότα τῆς Οὐγγαρίας;

§47Η. ΗΛΙΟΥ. Μὲ αὐτὸ τὸ πλευρὸ νὰ κοιμᾶσθε καὶ νὰ νομίζετε ὅτι μὲ τὰς τοιχοκολλήσεις περὶ τῆς Οὑγγαρίας δὲν θὰ φύγῃ ὁ κόσμος εἰς τὰς χαράδρας διὰ νὰ ἀποφύγῃ τοὺς χωροφύλακας, οἱ ὁποῖοι πηγαίνουν, διὰ νὰ τοὺς συλλάβουν διὰ φόρους. Ἐγὼ σᾶς ἀναφέρω γεγονότα, ἐσεῖς συναγάγετε τὰ συμπεράσματα. Ἐγὼ ἕνα πρᾶγμα ἠξεύρω, ὅτι ἀσκεῖται μία φορολογικὴ πολιτική, ἡ ὁποία εἶναι ταξικὴ φορολογικὴ πολιτική. Δίδει ἀσυδοσίαν διὰ τοὺς ἰσχυροὺς καὶ διὰ τοὺς δυναμένους νὰ πληρώσουν καὶ ἐπιβάλλει ὅλα τὰ βάρη εἰς τοὺς ἀδυνάτους. Καὶ ἐγὼ σᾶς κάμνω ἔκκλησιν ἐὰν ὄχι εἰς αἰσθήματα ἀνθρωπιστικά, αὐτὸ ἠμπορεῖ νὰ σᾶς ἀφήνῃ ἀδιαφόρους, ἀλλὰ εἰς τὴν ὀρθοφροσύνην σας καὶ σᾶς λέγω, χάριν τῆς κοινωνικῆς εὐρυθμίας, θέσατε τέρμα εἰς αὐτὴν τὴν τακτικήν, εἰς μίαν τακτικήν, ἡ ὁποία ἐξαθλιώνει τὸν Λαόν, ἡ ὁποία συνειδητοποιεῖ εἰς τὸν Λαὸν ὅτι ἐδῶ μέσα νομοθετεῖται τὸ τοῦ κρείττονος συμφέρον.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς Ἐμπορίου καὶ Βιομηχανίας ἔχει τὸν λόγον.

§49Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Τὸ νομοσχέδιον, ὅπως ὀρθῶς παρετήρησεν ὁ, ἄρτι κατελθὼν τοῦ βήματος, συνάδελφος, ἔχει καὶ ratio καὶ εἰδικώτερα occasio ἀφορμήν. Καὶ θὰ ἀναφερθῶ καὶ εἰς τοὺς βασικοὺς σκοπούς, οἱ ὁποῖοι ἐξυπηρετοῦνται διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου, καὶ εἰς εἰδικὸν σκοπόν, ὁ ὁποῖος καὶ αὐτὸς πράγματι ἐξυπηρετεῖται διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Καὶ ὑποθέτω, ὅτι ἡ Βουλὴ θὰ εἶναι βεβαία, ὅτι δὲν θὰ ἐσκέπτετο ποτὲ ἡ Κυβέρνησις νὰ ὑποβάλῃ ἕνα τοιοῦτον νομοσχέδιον ἐὰν δὲν εἶχε ἐπακριβῶς σταθμίσει τοὺς λόγους, ἕνεκα τῶν ὁποίων ἡ ὑποβολή του εἶναι ἐπιβεβλημένη καὶ ἕνεκα τῶν ὁποίων ἡ ψήφισίς του θὰ ἀποδειχθῇ ὅτι εἶναι ὄχι μόνον ὑπὲρ συμφέροντος ἰδιώτου τινός, ἀλλὰ ὑπὲρ συμφέροντος ἀπολύτως δημοσίου. Κύριοι συνάδελφοι, ἀνεγνωρίσθη εὐθὺς μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν ἀκριβέστερον, ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἤρχισαν νὰ συντάσσωνται προγράμματα ἀνασυγκροτήσεως καὶ νὰ γίνεται λόγος περὶ ἀξιοποιήσεως τοῦ μεταλλευτικοῦ πλούτου τῆς χώρας, διεπιστώθη ἔκτοτε ἡ ἀνάγκη τῆς ἰδιαζούσης μεταχειρίσεως τῶν μεταλλευτικῶν ἐπιχειρήσεων. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον κατὰ τὸ 1950, ἂν δὲν πλανῶμαι, ἐψηφίσθη ὁ νόμος ἐκεῖνος ἀπὸ τὴν τότε συμμαχικὴν Κυβέρνησιν τῶν ἀξιοτίμων κ. κ. Βενιζέλου καὶ Παπανδρέου, τοῦ ὁποίου, διὰ τοῦ ὑπὸ ψήφισιν νομοσχεδίου, ἐπανέρχεται ἡ ἰσχύς.

§50Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Ἴσως, κύριε Ὑπουργέ, αἱ συνθῆκαι ἦσαν διάφοροι. Ἐπομένως δὲν νομίζω ὅτι αὐτὸ εἶναι ἀρκετὸν ἐπιχείρημα, διότι βλέπω ὅτι τὸ τονίζετε ἰδιαιτέρως αὐτό. Τὸ 1950 ἦσαν διάφοροι αἱ συνθῆκαι. Ἡ χώρα εὑρίσκετο εἰς μίαν κατάστασιν πολὺ διάφορον τῆς σημερινῆς καὶ συνεπῶς δὲν ἠμπορεῖ νὰ συγκριθῇ ἡ σημερινὴ κατάστασις μὲ ἐκείνην. Ἀτυχής, λοιπόν, κατ’ ἀρχήν, ἡ παρομοίωσις.

§51Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Κύριοι συνάδελφοι, εἰς ὅλας τὰς χώρας τοῦ κόσμου καὶ εἰδικῶς εἰς τὴν Ἑλλάδα, εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐνισχυθοῦν αἱ μεταλλευτικαὶ ἐπιχειρήσεις. Πῶς; Ὄχι νὰ ἐνισχυθοῦν ἀπαλλασσόμεναι ἐνδεχομένων κερδῶν ἀλλὰ νὰ ἐνισχυθοῦν — καὶ παρακαλῶ νὰ μὲ προσέξητε — ἐνθαρρυνόμεναι διὰ νὰ προβοῦν εἰς ἐγκαταστάσεις παγίου κεφαλαίου καὶ νὰ ἐνθαρρυνθοῦν διὰ νὰ προβοῦν εἰς δαπανηροτάτας ἐρευνητικὰς ἐργασίας. Καὶ αἱ μὲν ἐγκαταστάσεις παγίου κεφαλαίου ἂν γίνουν καὶ ἐφ’ ὅσον γίνουν καὶ καθ’ ὃ μέτρον γίνουν, θὰ ἔχουν διπλοῦν ἀποτέλεσμα. Πρῶτον, ὅτι θὰ ἀξιοποιήσουν τὸν ὑπόγειον πλοῦτον, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τοῦ ὅτι δὲν θὰ ἐξέρχεται τὸ μετάλλευμα ἀνεπεξέργαστον, ἀπὸ τὸ ὀρυχεῖον εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ἀλλὰ θὰ προστίθεται εἰς τὴν ἀξίαν του Ἑλληνικὴ ἐργασία. Ὁ δεύτερος λόγος, ὁ ἀφορῶν εἰς τὰς ἐρευνητικὰς ἐπενδύσεις εἶναι ἰδιαζόντως ἐνδιαφέρων διὰ μίαν χώραν ὅπως εἶναι ἡ Ἑλλάς, τῆς ὁποίας αἱ περισσότεραι περιοχαὶ δὲν ἔχουν ἀκόμη, ἀπὸ ἀπόψεως μεταλλευτικῆς, ἐρευνηθῆ. Ἄλλαι χῶραι, πολὺ περισσότερον προωδευμέναι ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα εἰς τὸν τομέα τὸν μεταλλευτικόν, ἔχουν διατάξεις, αἱ ὁποῖαι καθιστοῦν δελεαστικὴν τὴν ἐπένδυσιν εἰς μεταλλευτικὰς ἐπιχειρήσεις. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον δὲν συμφέρει, κύριοι συνάδελφοι, καὶ τὸ λέγω ἐν συναισθήσει τῆς εὐθύνης τὴν ὁποίαν ἔχω ἀπέναντι τοῦ τόπου. Δὲν συμφέρει νὰ θεωρῆται ἡ μεταβίβασις π. χ. ἑνὸς μεταλλείου ὡς μεταβίβασις ἑνὸς οἱουδήποτε συνήθους ἀκινήτου. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε δὲ νὰ σᾶς εἴπω ὅτι ὅταν δι’ ἑνὸς νόμου τοῦ 1953 διὰ τοῦ ὁποίου γενικῶς κατηργήθησαν αἱ ἀπαλλαγαί, κατηργήθη καὶ ὁ νόμος ὁ ψηφισθεὶς ὑφ’ ἃς συνθήκας εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ἐξηγήσω πρὸς ὑμᾶς, τὸ 1950 παρετηρήθη πράγματι κάποια διστακτικότης περὶ τὴν ἵδρυσιν μεταλλευτικῶν ἐπιχειρήσεων. Καὶ εἰσερχόμεθα, κύριοι συνάδελφοι, εἰς μίαν φάσιν ὅπου ἐπείγει νὰ γίνῃ ἐκμετάλλευσις τοῦ ὑπογείου πλούτου τῆς Ἑλλάδος. Ἀλλὰ εἶπεν ὁ κ. συνάδελφος, ὅτι τάχα διὰ τῆς εἰδικῆς θεσπίσεως τοῦ νομοσχεδίου εὐνοεῖται συγκεκριμένως ἡ Ἑταιρία Λιπασμάτων καὶ ἰδίᾳ ὁ κυριώτερος αὐτῆς μέτοχος, ὁ κ. Μποδοσάκης. Καὶ τοῦτο σημαίνει, κατὰ τὸν κύριον συνάδελφον, τὸν ἄρτι κατελθόντα τοῦ βήματος, ὅτι προτίθεται ἡ Ἑταιρία αὕτη, συμφώνως πρὸς ἀπόφασιν ληφθεῖσαν ὑπὸ τῆς Γενικῆς αὑτῆς Συνελεύσεως, κατὰ τὸ θέρος, νὰ προβῇ εἰς χωρισμὸν τοῦ μεταλλευτικοῦ της τμήματος ἀπὸ τοῦ τμήματος τοῦ ἀφορῶντος εἰς ἄλλας βιομηχανίας οἷαι εἶναι τὰ λιπάσματα, ὑαλουργεῖα κ.λ.π. Θὰ σᾶς παρεκάλουν, κύριοι συνάδελφοι, νὰ μὲ παρακολουθήσητε. Ἐδῶ δύο τινὰ εἶναι δυνατὸν νὰ συμβαίνουν. Ἢ ἡ μία ἐπιχείρησις, ὡς ἀνεγράφη ὑπὸ μερίδος τινὸς τοῦ Τύπου καὶ δὴ ἡ ἐπιχείρησις τῶν λιπασμάτων, εἶναι ἀπὸ ἀπόψεως οἰκονομικῆς ὀλιγώτερον ἀποδοτικὴ τῆς ἄλλης ἐπιχειρήσεως ἢ ὁ ἰσχυρισμὸς αὐτὸς εἶναι ἀναληθής. Καὶ ὑποθέσωμεν ὅτι ὁ ἰσχυρισμὸς εἶναι ἀληθής. Τότε ἂν διευκολυνθῇ ἡ Ἑταιρία νὰ προβῇ εἰς τὸν χωρισμὸν τοῦ ἑαυτοῦ της, ἂν διευκολύνωμεν τὴν Ἑταιρίαν εἰς τὴν διχοτόμησιν, τὶ θὰ συμβῇ; Ἀντὶ νὰ ἐπιτρέψωμεν νὰ γίνῃ συμψηφισμὸς τῶν ζημιῶν τοῦ ἑνὸς κλάδου μὲ τὰ κέρδη τοῦ ἄλλου κλάδου καὶ ἑπομένως νὰ καταβληθῇ ὀλιγώτερος φόρος, θὰ ὑποχρεώσωμεν τὴν Ἑταιρίαν, ἔστω καὶ ζημιουμένην εἰς τὸν ἕνα κλάδον, νὰ μὴ συμψηφίσῃ τὴν ζημίαν τοῦ κλάδου αὐτοῦ μὲ τὰ κέρδη αὐτῆς ἐκ τοῦ ἄλλου κλάδου. Ἀλλὰ ὑπάρχει καὶ ἡ ἑξῆς ἁπλουστάτη ἀντίρρησις εἰς ὅσα εἶπεν ὁ κ. συνάδελφος. Δὲν μοῦ λέτε, ὑποχρεοῖ κανεὶς τὴν Ἑταιρίαν Λιπασμάτων, νὰ προβῇ, θέλει καὶ δὲν θέλει, εἰς τὸν χωρισμόν; Ὑπάρχει κανείς, ὁ ὁποῖος δύναται νὰ καταναγκάσῃ μίαν Ἑταιρίαν νὰ διχοτομηθῇ; Ὄχι. Διατὶ θέλομεν καὶ αὐτὴν εἰδικῶς τὴν Ἑταιρίαν νὰ τὴν διευκολύνωμεν νὰ διχοτομηθῇ; Καὶ εἶναι ἡ διχοτόμησις αὐτὴ ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου συμφέροντος ἢ τοῦ ἰδιωτικοῦ; Ἰδιωτικὸν συμφέρον εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρχῃ, διότι ἁπλούστατα ἂν δὲν ψηφισθῇ αὐτὸς ὁ νόμος δὲν θὰ διχοτομηθοῦν.

§52Δ. ΚΩΣΤΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, μίαν πληροφορίαν.

§53Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ὄχι, κύριε συνάδελφε, ἐφ’ ὅσον δὲν μοῦ ἐπέτρεψε ἡ Ἀντιπολίτευσις νὰ τὴν διακόψω ὅταν ἠγόρευεν ἐκείνη, πῶς θέλετε νὰ ἐπιτρέψω ἐγὼ νὰ μὲ διακόψῃ; Κύριοι συνάδελφοι, τὸ πρᾶγμα εἶναι ἁπλοῦν. Ἂν δὲν ἐπρόκειτο ἡ Βουλὴ νὰ δεχθῇ τὸ νομοσχέδιον, ποῖος θὰ ἦτο ὁ παράγων, ὁ ὁποῖος ἔχων μίαν τοιαύτην Ἑταιρίαν, ἄνευ λόγου θὰ τὴν ἐδιχοτόμει; Καὶ τώρα θὰ μοῦ εἴπητε: Διατὶ θέλεις ἐσὺ ἡ Ἑταιρία αὐτὴ νὰ διχοτομηθῇ; Ἐπικαλοῦμαι τὴν μαρτυρίαν ὅσων μελῶν τοῦ Κοινοβουλίου συνέπεσε νὰ εἶναι μέλη καὶ τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς καθ’ ὅλα ταῦτα τὰ τελευταῖα χρόνια. Μοναδικὴ φιλοδοξία, κύριοι συνάδελφοι, ὅλων τῶν Κυβερνήσεων, καὶ ὅλων τῶν Νομισματικῶν Ἐπιτροπῶν, ὑπῆρξε νὰ πιεσθῇ ἡ Ἑταιρία Λιπασμάτων νὰ προβῇ εἰς τὸν χωρισμόν. Διατί; Διότι, ὅπως γνωρίζετε, ὑπάρχει ἕνα σύμπλεγμα συγγενείας ἀπὸ ἀπόψεως ἰδιοκτησίας τῶν Ἑταιριῶν πέριξ τοῦ κ. Μποδοσάκη–Ἀθανασιάδη. Καὶ θέλει καὶ ἡ Νομισματικὴ Ἐπιτροπὴ καὶ θέλει καὶ ἡ Τράπεζα τῆς Ἑλλάδος καὶ θέλουν καὶ αἱ χρηματοδότριαι Τράπεζαι νὰ ἔχουν, καὶ τὰς συμφέρει νὰ ἔχουν, καθαρὰν καὶ χωριστὴν εἰκόνα τῆς κινήσεως τῶν κεφαλαίων τὰ ὁποῖα ἑκάστοτε διατίθενται πρὸς πιστοδότησιν τοῦ Α ἢ Β κλάδου.

§54Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Δὲν μᾶς τὸ λέγει αὐτὸ καθαρὰ τὸ νομοσχέδιον νὰ σᾶς εἴπωμεν τότε μὲ γειά σας καὶ μὲ χαρά σας. Τὸ κρύπτετε καὶ ἔπρεπε νὰ τὸ ἀποκαλύψῃ ὁ κ. Ἠλιοῦ, διότι ἄλλως δὲν θὰ εἴχομεν κανένα λόγον νὰ διαφωνήσωμεν.

§55Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Διότι, κύριε συνάδελφε, δὲν ἐφαντάσθη ἡ Κυβέρνησις ὅτι ἦτο δυνατὸν νὰ διανοηθῇ τις ὅτι θὰ ὑπῆρχε ποτὲ ἡ δυνατότης νὰ εἰσαχθῇ εἰς τὴν Βουλὴν σχέδιον διὰ τοῦ ὁποίου νὰ θεσπίζεται φοροδιαφυγή. Αὐτὸ ὑπερβαίνει καὶ τὰς δυνατότητας ἀποδόσεως τῆς νοσηροτέρας, νομίζω, φαντασίας. Ἡ Κυβέρνησις ἔγραψεν εἰς τὴν εἰσηγητικήν της ἔκθεσιν, ἡ ὁποία εἶναι βραχυτάτη καὶ λιτοτάτη, τοὺς λόγους διὰ τοὺς ὁποίους ψηφίζεται τὸ νομοσχέδιον καὶ εὐθὺς ὡς ἐγένετο ὑπὸ μιᾶς ἐκ τῶν ἐφημερίδων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ὑπαινιγμὸς περὶ τῆς ἐννοίας τοῦ νομοσχεδίου, ἡ Κυβέρνησις ἐβγῆκεν ἀμέσως, καὶ ἔθεσεν, διὰ συντόμου βραχείας ἰδικῆς μου δηλώσεως, τὰ πράγματα εἰς τὴν θέσιν των. Ἐπειδή, ὅμως, ὁ ἀξιότιμος κ. συνάδελφος, ὁ ἄρτι κατελθὼν τοῦ βήματος, προέβη εἰς αὐτὴν τὴν ἀνάλυσιν, ἐγὼ ἀναγκάζομαι νὰ σᾶς ὁμιλήσω ὄχι περὶ τῶν μακροπροθέσμων σκοπῶν τοῦ νομοσχεδίου, οἱ ὁποῖοι δὲν ἐνδιαφέρουν, ἀλλὰ περὶ τῆς εἰδικῆς πράγματι ἀφορμῆς, ἡ ὁποία ἔκαμε τὴν Κυβέρνησιν νὰ φέρῃ συντόμως τὸ νομοσχέδιον, διότι ἡ Κυβέρνησις ἐνδιαφέρεται νὰ γίνῃ ἁπλούστατα αὐτὸς ὁ χωρισμός. Καὶ διὰ φορολογικοὺς λόγους, διότι ἅμα ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ θὰ εἰσπράξωμεν περισσοτέρους φόρους καὶ ὄχι ἐὰν δὲν ψηφισθῇ. Καί, δεύτερον, διότι ἐὰν δὲν ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, ὄχι μόνον δὲν θὰ εἰσπράξωμεν περισσοτέρους φόρους, ὄχι μόνον δὲν θὰ γίνουν περισσότεραι ἐπενδύσεις ἀλλὰ καὶ θὰ συμβῇ καὶ τοῦτο, θὰ ὑπάρχῃ περὶ τὴν Ἑταιρίαν αὐτήν, διὰ τὴν οἰκονομικὴν κατάστασιν τῆς ὁποίας καὶ τὴν δραστηριότητα τῆς ὁποίας ἰδιαιτέρως ἐνδιεφέρθη ὁ συνάδελφος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὁ προλαλήσας, σύγχυσις, ἡ ὁποία διὰ τοῦ χωρισμοῦ τῆς Ἑταιρίας δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ σημειωθῇ, σύγχυσις τῶν λογαριασμῶν καὶ διαφορῶν τῆς Ἑταιρίας.

§56Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, δὲν θὰ ἠμπορούσατε νὰ δώσετε περισσοτέρας ἐξηγήσεις ἐπὶ τοῦ φορολογικοῦ μέρους τοῦ νομοσχεδίου;

§57Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Θὰ τὸ εἴπω κατ’ ἄρθρον.

§58Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Καὶ τί ὠφελεῖται;

§59Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Δὲν ὠφελεῖται τίποτε. Νομίζω ὅτι ὑπῆρξα σαφής. Ὠφελεῖται ἐὰν κάμῃ τὴν διχοτόμησιν καὶ ἐὰν δὲν ψηφίσητε σεῖς αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον, θὰ παραφρονήσῃ διὰ νὰ κάμῃ τὴν διχοτόμησιν; Διότι τὴν διχοτόμησιν τὴν κάμνει πιεζόμενος ἀπὸ ἡμᾶς, ποὺ θέλομεν νὰ δημιουργήσωμεν μίαν τάξιν λογαριασμῶν εἰς τὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος καὶ τὴν κάμνει διότι εἶναι ἀπὸ ἀπόψεως ἐπιχειρηματικῆς μακροπροθέσμου, ὑγιέστερον καὶ ὀρθότερον νὰ εἶναι ἀπολύτως κεχωρισμένος ὁ μεταλλευτικὸς κλάδος π. χ. ἀπὸ τὸν κλάδον τῆς ὑαλουργίας ἢ ἀπὸ τὸν κλάδον τῶν λιπασμάτων. Ἀλλὰ ἐλέχθη, κύριοι συνάδελφοι, καὶ ἄλλοτε ἐντὸς τῆς αἰθούσης ταύτης. Ἀνεγράφη ὅτι θὰ ἠδύνατο ἡ ἐπιψήφισις τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ νὰ ἔχῃ δυσμενῆ ἐνδεχομένως ἀντίκτυπον ἐπὶ τῆς τιμῆς τῶν λιπασμάτων τῶν πωλουμένων ὑπὸ τῆς ἐν λόγῳ Ἑταιρίας πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν καὶ διὰ τῆς Ἀγροτικῆς πρὸς τοὺς παραγωγούς. Καὶ ὁ ἰσχυρισμὸς αὐτὸς εἶναι ἀπολύτως ἀβάσιμος. Διότι γνωρίζετε, κύριοι συνάδελφοι, πῶς γίνεται ἡ ἀγορὰ ὑπὸ τοῦ Κράτους. Ἐλπίζω ὅτι ὅλοι οἱ συνάδελφοι οἱ καταγόμενοι ἐξ ἀγροτικῶν περιφερειῶν θὰ ἔχετε ἐνδιαφερθῆ καὶ θὰ ἔχετε πληροφορηθῆ πῶς γίνεται ἡ κοστολόγησις τῶν ὑπὸ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης παρὰ τῆς Ἑταιρίας Λιπασμάτων ἀγοραζομένων λιπασμάτων. Καὶ θὰ ἰδῆτε ὅσοι μάλιστα ἀπὸ σᾶς συνέπεσε νὰ ἔχετε διατελέσει Ὑπουργοὶ τῆς Γεωργίας, θὰ γνωρίζετε ἐπακριβῶς – ἐγὼ συνέπεσε ἐπὶ μίαν χρονικὴν περίοδον νὰ εἶμαι Ὑπουργὸς Γεωργίας καὶ ἔχω ὁ ἴδιος ἐλέγξει τοὺς λογαριασμοὺς – θὰ ἰδῆτε ὅτι δὲν ἀναλαμβάνει τὸ Κράτος ἀπέναντι τῆς Ἑταιρίας, εἴτε τῆς Ἑταιρίας ἐν τῷ συνόλῳ τῆς εἴτε αὔριον τῆς διχοτομημένης Ἑταιρίας, οἱανδήποτε ὑποχρέωσιν νὰ πληρώνῃ τὰ λιπάσματα εἰς τιμὴν τινα προκύπτουσαν ἐκ τῶν βιβλίων, οὕτως ὥστε νὰ συμψηφίζωνται εἰς τὰς ἐκ τῶν λιπασμάτων ζημίας τὰ ἐκ τῶν μεταλλείων κέρδη. Ἀλλά, ἁπλούστατα, γίνεται ἐπακριβὴς ὑπολογισμός. Ἐὰν ὁ ὑπολογισμὸς δὲν εἶναι ἀκριβὴς εἰς τὴν μίαν περίπτωσιν δὲν θὰ εἶναι καὶ διὰ τὴν ἄλλην. Ἐγὼ δὲν σᾶς ἐγγυῶμαι διὰ τὴν ἀκρίβειαν, ἀλλὰ διὰ τὴν μέθοδον. Γίνεται λογισμὸς τοῦ κόστους. Ἐπίσης μία ἐκ τῶν πρώτων ὑλῶν αἱ ὁποῖαι χρησιμοποιοῦνται διὰ τὴν κατασκευὴν τοῦ λιπάσματος εἶναι πρώτη ὕλη προερχομένη ἀπὸ τὸ μεταλλεῖον τῆς Κασσάνδρας, ἡ ὁποία θὰ ἀνήκῃ τώρα εἰς ἄλλην Ἑταιρίαν καὶ ὅτι θὰ ἠδύνατο νὰ γίνῃ τούτου τοῦ μεταλλεύματος ὑπερτίμησις. Ἀλλὰ καὶ τοῦτο τὸ μετάλλευμα δὲν ἀγοράζεται ὑπὸ τοῦ Κράτους, δὲν λογίζεται εἰς τὸ κοστολόγιον οὔτε εἰς τὴν διεθνῆ του τιμήν, οὔτε εἰς ἄλλην τινὰ τιμήν, ἀλλὰ ὑπολογίζεται βάσει ἑνὸς κοστολογίου ἀφορῶντος εἰς τὴν ἐξόρυξιν, τὴν φόρτωσιν κ.ο.κ. αὐτοῦ τοῦ προϊόντος.

§60Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. Αὐτὸ γίνεται σήμερον. Σήμερον ὑπολογίζεται βάσει τοῦ κόστους τοῦ μεταλλεύματος. Ὅταν χωρισθῆ, ὅμως, ἡ Ἑταιρία, καὶ γίνῃ δευτέρα Ἑταιρία τὸ μετάλλευμα θὰ ὑπολογίζεται βάσει τῆς τιμῆς του καὶ ἐὰν αἱ διεθνεῖς τιμαὶ εἶναι ὑψηλότεραι, θὰ προτιμήσῃ νὰ τὸ ἐξαγάγῃ παρὰ νὰ τὸ πωλήσῃ εἰς τὴν Ἑταιρίαν Λιπασμάτων. Σήμερον ὑπολογίζεται βάσει τοῦ κόστους, μετὰ τὸν χωρισμὸν θὰ ὑπολογίζεται βάσει τῆς διεθνοῦς τιμῆς.

§61Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ὄχι, κύριε συνάδελφε, καὶ ἐν τούτῳ πλανᾶσθε. Αὐτὸ ἔχει ὡς προϋπόθεσιν τὴν παραφροσύνην τῆς οἱασδήποτε Κυβερνήσεως, διότι μόνον Κυβέρνησις παραφρόνων θὰ ἠδύνατο ἐὰν τὸ κόστος τὸ ἐσωτερικὸν τοῦ πυρίτου εἶναι εὐθηνότερον ἀπὸ τὸ κόστος τοῦ πυρίτου τὸ διεθνὲς νὰ ἐπιτρέψῃ τὴν ἐξαγωγὴν τῆς συνολικῆς ποσότητος τοῦ πυρίτου, ἀφοῦ ἡ πρᾶξις τῆς ἐξαγωγῆς εἶναι πρᾶξις κυβερνητική. Ἐδῶ, κύριοι συνάδελφοι, κοστολογοῦμεν σειρὰν προϊόντων καὶ δὲν θὰ κοστολογήσωμεν προϊόντα τὰ ὁποῖα ὑπεισέρχονται εἰς τὸν βασικώτερον διὰ τὴν Ἑλληνικὴν παραγωγὴν συντελεστήν, τὸν συντελεστὴν ποὺ καλεῖται λίπασμα; Καὶ εἶναι δυνατὸν ποτὲ νὰ παραιτηθῇ ἡ Κυβέρνησις τοῦ δικαιώματος τοῦ νὰ ἐλέγχῃ ἀγορανομικῶς, καθ’ ὃν τρόπον σᾶς εἶπον, ὅλα τὰ παράγωγα τὰ ὁποῖα ὑπεισέρχονται εἰς τὸ σύνολον κόστους τοῦ προϊόντος αὐτοῦ, τὸ ὁποῖον λέγεται λίπασμα, εἴτε εἶναι 1 εἴτε 2 εἴτε εἶναι 13 αἱ παράγουσαι τὸ προϊὸν αὐτὸ Ἑταιρίαι; Καὶ πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ φαντασθῆτε, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι θὰ ὑπῆρχον Ἕλληνες Ὑπουργοὶ οἱ ὁποῖοι θὰ ἐτόλμων νὰ εἰσηγηθοῦν ἓν τοιοῦτον νομοσχέδιον ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ἐὰν δὲν εἶχον σκεφθῆ ἐν πάσῃ λεπτομερείᾳ τί συνεπείας δύναται νὰ ἔχῃ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ πρὸς τὴν μίαν κατεύθυνσιν καὶ πρὸς τὴν ἄλλην; Καὶ θὰ σᾶς ἀναφέρω ποῖαι θὰ εἶναι αἱ εὐνοϊκαὶ συνέπειαι τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ νομοσχεδίου. Καὶ θὰ σᾶς ἐξομολογηθῶ καὶ ποῖαι ἐνδεχομένως θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ θεωρηθῇ ὅτι εἶναι αἱ δυσμενεῖς συνέπειαι τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Καὶ θὰ ὁμιλήσω μὲ τὴν ἀντικειμενικότητα, ὅπως νομίζω ὅτι εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ ὁμιλῇ κανεὶς ὅταν χειρίζεται θέματα τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν καμμίαν σχέσιν μὲ τὴν πολιτικήν, ἀλλὰ θέματα τὰ ὁποῖα ἔχουν σχέσιν μὲ τὴν τεχνικὴν καὶ τὴν οἰκονομικὴν ὀργάνωσιν τοῦ τόπου. Ἐάν, κ. συνάδελφοι, δὲν ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἀπόψε, θὰ συμβῇ ὥστε νὰ εἶναι ἡ ἔφεσις πρὸς ἐπένδυσιν καὶ πρὸς ἔρευναν εἰς τὸν μεταλλευτικὸν τομέα εἰς τὴν Ἑλλάδα περιωρισμένη. Ἐδῶ, ὄχι προκειμένου περὶ μεταλλευτικῶν Ἑταιριῶν, ἀλλὰ ἁπλῶς ἐπειδὴ θέλομεν νὰ ὀργανώσωμεν κατὰ ὀρθότερον τρόπον τὸ σύστημα τῶν Ἑλληνικῶν ἐπιχειρήσεων, ἐλήφθησαν ὑπὸ πολλῶν Κυβερνήσεων μέτρα τὰ ὁποῖα ἐπιτρέπουν τὴν μετατροπὴν σειρᾶς ἐπιχειρήσεων λειτουργουσῶν ὑπὸ μορφὴν ἡ ὁποία δὲν προσιδιάζει εἰς τὸ εἶδος των, εἰς ἄλλην μορφήν. Παράδειγμα: Ἐπετρέψαμεν νὰ μετατραποῦν αἱ μικραὶ Ἀνώνυμοι Ἑταιρίαι εἰς Ἑταιρίας περιωρισμένης εὐθύνης ἀτελῶς. Ἄλλο παράδειγμα, συχνότατα ἐπετράπη τὸ ἀντίστροφον, ἡ μετατροπὴ ἁπλῶν ἑτερορρύθμων Ἑταιριῶν εἰς Ἀνωνύμους Ἑταιρίας, ὅταν ἐνεδείκνυετο τοῦτο, ἀτελῶς, διατί; Διότι συμφέρει τὸ Κράτος νὰ ὀργανωθοῦν αἱ ἰδιωτικαὶ ἐπιχειρήσεις καὶ νὰ εἶναι ὡργανωμένη ἡ ἰδιωτικὴ οἰκονομία ὡς σύνολον κατὰ ἕνα τρόπον ὀρθολογικόν, διότι μόνον τότε εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ παραγωγή. Θὰ σᾶς παρακαλέσω, κύριοι συνάδελφοι, νὰ σκεφθῶμεν καὶ τὸ συγκεκριμένον θέμα τῆς Ἐπιχειρήσεως αὐτῆς. Καὶ δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ἀνάξιον τῆς Βουλῆς νὰ ἀσχοληθῇ καὶ μὲ μίαν συγκεκριμένην ἐπιχείρησιν, ὅταν ἡ ἐπιχείρησις αὐτὴ εἶναι, εἴτε τὸ θέλομεν εἴτε δὲν τὸ θέλομεν, τόσον μεγάλη, ὅσον εἶναι ἡ ἐπιχείρησις, ἡ ὑπὸ συζήτησιν. Νομίζω, ὅμως, ὅτι καθῆκον μας εἶναι, ὅταν ὁμιλῶμεν ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ περὶ ἰδιωτικῶν ἐπιχειρήσεων, νὰ ὁμιλῶμεν ἀπὸ περιωπῆς, νὰ ὁμιλῶμεν μὲ ἀντικειμενικότητα καὶ — ἐπιτρέψατέ μου νὰ εἴπω — νὰ μὴ καλλιεργῶμεν τὴν κακὴν διὰ τὰ συμφέροντα τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας ἐντύπωσιν, ὅτι ὅποιος κινεῖ μίαν ἰδιωτικὴν ἐπιχείρησιν οἱανδήποτε, εἶναι ἕνας ζάπλουτος κύριος, ὁ ὁποῖος εἶναι, ἐξ αὐτοῦ καὶ μόνον τοῦ λόγου, κατακριτέος. Ἡ Ἑλλάς, κύριοι συνάδελφοι, βεβαιότατα ἔχει ἀνάγκην πρωτίστως ἐνθουσιώντων ἐργατῶν, ἔχει, ὅμως, ἀνάγκην καὶ ἐνθουσιώντων ἐπιχειρηματιῶν. Καὶ δὲν ἐντρέπομαι νὰ τὸ εἴπω ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, διότι ἔχω εὐθύνην, κύριοι συνάδελφοι, καὶ δὲν ἐπιτρέπω εἰς τὸν ἑαυτόν μου διὰ λόγους συμβατικοὺς — ἔτσι δὲν θὰ εἴπω δημοκοπίας — διὰ λόγους ἔτσι ἐπιθυμίας τοῦ κάθε ἑνὸς νὰ βοηθήσῃ τὴν κοινὴν κατακραυγὴν «οἱ καρχαρίαι» κ.ο.κ., νὰ παρασύρῃ τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν εἰς τὸν ὄλεθρον. Ἔχομεν ἀνάγκην, κύριοι συνάδελφοι, καλῶν, γενναίων καὶ τολμηρῶν ἐπιχειρηματιῶν.

§62Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Οὐχὶ ἀσυδότων, ὅμως.

§63Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν). Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἀποτελεῖ ἀπόδειξιν, ὅπως θὰ σᾶς εἴπω...

§64Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Δὲν ἠμποροῦμεν, ὅμως, νὰ τοὺς ἀφήσωμεν ἀσυδότους.

§65Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Οὐδεὶς περισσότερον ἐμοῦ ἐπεμελήθη, οὐδεὶς περισσότερον τῆς Κυβερνήσεως καὶ εἰδικώτερον ἐμοῦ ἐπεμελήθη τῆς ἐπιβολῆς κάποιου ἠθικοῦ ρυθμοῦ εἰς τὰς ἐπιχειρήσεις. Διότι, κύριοι συνάδελφοι, ἡ Κυβέρνησις ἡ παροῦσα ἔφερε καὶ τὸ νομοσχέδιον περὶ παγωμένων πιστώσεων πρὸς ὑμᾶς καὶ διότι μετέχοντες καὶ ὁ κ. Πρόεδρος καὶ ἐγὼ ἄλλης Κυβερνήσεως, εἰσηγήθημεν νομοθετήματα, ὅπως εἶναι ὁ ἑνιαῖος φόρος, τὰ ὁποῖα ἐπέβαλον μίαν τάξιν φορολογικὴν εἰς τὴν Ἑλλάδα, καὶ τῶν ὁποίων ἡ ἀπόδοσις ἀποδεικνύεται κάθε ἡμέραν μεγαλυτέρα, νομοθετήματα, τὰ ὁποῖα στηρίζονται ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῆς κοινωνικῆς δικαιοσύνης. Συγχωρήσατέ μου, κύριοι συνάδελφοι, τὴν παρέμβασιν αὐτήν, ἀλλὰ θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μοῦ εἴπητε, πῶς εἶναι δυνατὸν μία Ἑταιρία, ἡ ὁποία εἶναι παλαιὰ μεταλλευτικὴ καὶ ἡ ὁποία ἔχει 3–4 ἄλλους ἀσχέτους πρὸς τὰ μεταλλεῖα κλάδους, νὰ πάῃ π.χ. εἰς τὸ ἐξωτερικὸν νὰ συναλλαγῇ; Πῶς θὰ πάῃ ἡ Ἑταιρία αὐτὴ καὶ θὰ ἐμφανισθῇ πωλοῦσα νίκελ, ἢ πωλοῦσα κασσίτερον καὶ θὰ συνεμφανισθοῦν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν μαζὶ μὲ τὸ νίκελ, καὶ τὸν κασσίτερον 400–500 προϊόντα, τὰ ὁποῖα παράγονται εἰς τὸ ἐργοστάσιον τῆς ἰδίας ἑταιρίας; Ὑπάρχει καμμία χώρα τοῦ κόσμου, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ ἐγένετο συζήτησις, κύριοι συνάδελφοι, περὶ τοῦ ὅ,τι ἐνδείκνυται νὰ γίνῃ ὁ χωρισμὸς αὐτός; Καὶ ὑπάρχει καμμία χώρα ἐν τῷ κόσμῳ, ἐν τῇ ὁποίᾳ θὰ ἐθεωρεῖτο, ὅτι εἶναι πρᾶξις ὀρθὴ τῆς Κυβερνήσεως, νὰ ἐπιτρέψῃ, νὰ καταστήσῃ ἐφικτὸν τὸν χωρισμὸν αὐτόν, διότι, ἐὰν ἐπιβάλετε αὐτὴν τὴν φορολογίαν δὲν πρόκειται νὰ πάθῃ τίποτε ὁ κ. Μποδοσάκης, ἀλλὰ ἡμεῖς οἱ ἐλέγχοντες θὰ πάθωμεν καὶ ἡ οἰκονομία θὰ ἀδρανήσῃ. Διότι δὲν τὸν ἀπαλλάσσομεν φόρου, τὸν ὁποῖον ἄλλως θὰ ἐπλήρωνεν.

§66Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Τὸ νομοσχέδιον δὲν ὁμιλεῖ περὶ χωρισμοῦ.

§67Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Μὲ συγχωρεῖτε παρὰ πολύ, κ. Παπασταύρου, ἀλλὰ φαίνεται ὅτι εἶσθε, δὲν ἠξεύρω τί.

§68Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Σᾶς τσούζουν αἱ παρατηρήσεις μου, δι’ αὐτό. Ποῦ τὰ λέγει αὐτὰ τὸ νομοσχέδιον, διὰ νὰ τὸ ψηφίσωμεν; Δὲν ἠμπορεῖτε, ὅμως, νὰ φέρετε νομοσχέδια, ποὺ νὰ ἀποκρύπτουν ἄλλα ἐκείνων, τὰ ὁποῖα ἀναγράφουν μέσα.

§69Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Φαίνεται, ὅτι δὲν γνωρίζετε, οὔτε ἀνάγνωσιν, κύριε Παπασταύρου.

§70Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Μὲ συγχωρεῖτε, κύριε Πρόεδρε, ἀλλὰ ὁ κ. Ὑπουργὸς μᾶς κάμνει τὸν εὐφυέστατον. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ὁμιλῆτε κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον. Δὲν εἶναι τρόπος αὐτός.

§71Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Καὶ ὁ ἰδικός σας δὲν εἶναι τρόπος. Δύο φορὰς μὲ διακόψατε.

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Παπασταύρου, διακόπτετε συνεχῶς τὸν κ. Ὑπουργόν.

§73Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Ὁμιλεῖ ἐπὶ ἄλλου θέματος, τὸ ὁποῖον καλύπτει τὴν ὑπόθεσιν, τὴν ὁποίαν ἐξεσκέπασεν ὁ κ. Ἠλιοῦ καὶ ἔρχεται ἐδῶ πέρα νὰ μᾶς ἀναπτύξῃ θεωρίας καὶ ἀπόψεις, αἱ ὁποῖαι δὲν ἔχουν σχέσιν μὲ τὸ νομοσχέδιον αὐτό.

§74Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομ.). Φαίνεται, ὅτι δὲν γνωρίζετε, μ’ ὅλον ὅτι εἶσθε διαπρεπέστατος νομομαθής, ὅτι διὰ νὰ γίνῃ ἐφαρμογὴ τῆς παραγράφου 3 τοῦ νομοσχεδίου, περὶ τῆς ὁποίας γίνεται ρητῶς λόγος ἔν τε τῇ εἰσηγητικῇ ἐκθέσει καὶ φυσικὰ ἐν τῷ κειμένῳ τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον εἶναι μονοσέλιλον, ὃν θὰ ἠδύνατο νὰ τύχῃ τῆς προσοχῆς σας, πρὶν ἀσκήσητε κριτικήν....

§75Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Τί εἶπεν ὁ εἰσηγητής σας; Ἐδιαβάσατε τὰ πρακτικά;

§76Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Τί νὰ εἴπῃ; Ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις ἀποτελεῖται ἀπὸ 4 παραγράφους. Ἡ 4 παράγραφος δὲν λέγει ἀκριβῶς: «.... (ἀναγινώσκει)....».

§77Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Αὐτὴ εἶναι περίπτωσις διὰ τὸ σύνολον. Δὲν εἶναι κανών. Καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον εἶχε δίκαιον ὁ κ. Ἠλιοῦ ποὺ εἶπεν, ὅτι ὑποκρύπτει κάτι τὸ ὕποπτον.

§78Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ὕποπτον εἶναι αὐτὸ ποὺ λέγετε σεῖς. Καὶ τὸ ὑπὸ τὸ ὕποπτον κρυπτόμενον εἶναι, ὅτι ὡς συνήθως εἶσθε ἀμελέτητος.

§79Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Ἐδῶ πρέπει νὰ εἰκάζῃ κανεὶς τί σκέπτεσθε.

§80Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ἁπλούστατα: Τὰ ἄρθρα 1 καὶ 2 τοῦ νομοσχεδίου δὲν λέγουν τίποτε ἄλλο παρὰ μόνον τοῦτο: Πῶς γίνεται ἡ μεταβίβασις τῶν μεταλλείων ἐξ ἐπαρκοῦς αἰτίας. Καὶ λέγει τί θὰ γίνῃ ὅταν θὰ γίνῃ ἡ μεταβίβασις ἀπὸ τὸ ἕνα νομικὸν πρόσωπον πρὸς τὸ ἄλλο. Αὐτὸ ἐθεώρησα περιττὸν νὰ τὸ ἀναπτύξω καὶ πρὸς μὴ νομικοὺς συναδέλφους, πολλῷ μᾶλλον διὰ σᾶς, ἀλλὰ σεῖς δὲν ἠμπορέσατε νὰ ἀνακαλύψητε τὴν σχέσιν μεταξὺ τοῦ 1, 2 καὶ 3 ἄρθρου. Ἀλλὰ δὲν πρόκειται νὰ κάμωμεν ἐδῶ διαλογικὴν συζήτησιν τοσούτῳ μᾶλλον καθ’ ὅσον νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ ἐφωτίσθη, συζητουμένου δὲ τοῦ νομοσχεδίου κατ’ ἄρθρον, ἐπιφυλάσσομαι νὰ ἐπανέλθω.

§81Ε. ΜΑΛΑΜΙΔΑΣ. Εἴπατε, ὅτι ἐφωτίσθη ἡ Βουλή. Ἐὰν ἐφωτίσθη δὲν θὰ εἶναι ὑπὲρ τῶν ἀπόψεών σας.

§82Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Κύριοι συνάδελφοι, ἐγένετο ἐξ ἀφορμῆς τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ καὶ μία ἰδεολογικὴ κριτική, διότι μᾶς εἶπεν ὁ κ. συνάδελφος, ὁ κατελθὼν τοῦ βήματος, ὅτι εἶναι ἀπορίας ἄξιον, πῶς δὲν θεωρεῖται εἰς τὸν τόπον αὐτὸν σκάνδαλον τὸ γεγονός, ὅτι ἐξάγονται παραγγελίαι τοῦ ΝΑΤΟ, δηλ. ἐξάγονται ἀπὸ τὸν τόπον αὐτὸν πολεμοφόδια, διότι αὐτὰ ἐξαγόμενα δημιουργοῦν πληθωρικὰς πιέσεις, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν, ὅτι ἔναντι τοῦ ἐξαγομένου συναλλάγματος εἰσπράττονται δραχμαί. Θὰ παρεκάλουν τὸν ἀξιότιμον κ. συνάδελφον, νὰ μοῦ ἐξηγήσῃ, διότι ἠρώτησα καὶ ἄλλοτε τὸν κ. Ἀρχηγὸν τοῦ Δημοκρατικοῦ Κόμματος νὰ μοῦ ἐξηγήσῃ, ποία διαφορὰ ὑπάρχει, πλὴν τῆς ἰδεολογικῆς, μεταξὺ τοῦ σίτου, τοῦ εἰσαγομένου, εἰς τὴν εἰσαγωγὴν τοῦ ὁποίου ὅλοι συμφωνοῦμεν καὶ πρὸς Αʹ καὶ πρὸς Δʹ; Εἶναι πρᾶξις οἰκονομικῶς ἀσύμφορος. Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, ἡ ὅλη κριτικὴ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ ἔγινε ἀπὸ σκοπιᾶς ἰδεολογικῆς. Ὁ κ. συνάδελφος, ὁ μόλις κατελθὼν τοῦ βήματος, μόλις ἠδυνήθη, ἐνῷ μὲ τόσην εὐφυΐαν συνήθως καὶ μὲ τόσην διακριτικότητα καὶ μὲ τόσην εὐστροφίαν διαχειρίζεται τὰ θέματα, προκειμένου περὶ ἑνὸς νομοσχεδίου πόρρωθεν σχέσιν ἔχον μὲ αὐτὰς τὰς ἐξαγωγὰς τὰς ὁποίας πρὸ ὀλίγου ἐμνήσθη, ἔπαθεν τοιαύτην σύγχυσιν ὥστε ὁμιλῶν περὶ ἑνὸς νομοσχεδίου τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὰς μεταλλευτικὰς ἐπιχειρήσεις, μᾶς ἀνέφερεν ὡς ἐπιχείρημα τὸ γεγονὸς ὅτι ἀνεγράφη εἰς τὰς ἐφημερίδας ὅτι κάποιος ἔμπορος εἰς τὴν λαχαναγορὰν ηὐτοκτόνησεν διότι ἠτύχησεν. Ἀλλὰ δὲν ὡμίλησεν ἐναντίον νομοσχεδίου ἀφορῶντος εἰς τὰς μεταλλευτικὰς ἐπιχειρήσεις, ἀλλὰ ἐπεκαλέσθη καὶ τὸ γεγονὸς ὅτι στρατιὰ χωροφυλάκων ἐπέδραμεν κατὰ χωρίου, τὸ ὁποῖον ἦτο χιονοσκεπὲς καὶ ἡ περιγραφὴ ἦτο πράγματι δραματική, ἀλλὰ φοβοῦμαι ὅτι ἐνθυμίζει βορειότερα σύνορα. (Χειροκροτήματα). Ἐπέδραμον χωροφύλακες, οἱ ὁποῖοι τοὺς πτωχοὺς αὐτοὺς χωρικοὺς ἐπῆγαν νὰ τοὺς εἰσπράξουν φόρους. Καὶ ἐρωτῶ σᾶς ποὺ ἐκπροσωπεῖτε ἀγροτικὰς περιφερείας, συνέβη ποτὲ τὰ φορολογικὰ ὄργανα συνοδείᾳ χωροφυλάκων νὰ πηγαίνουν νὰ εἰσπράξουν φόρους;

§83Ι. ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Σᾶς δίδω τὴν πληροφορίαν, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι αὐτὸ τὸ ὁποῖον νομίζετε ὅτι εἶναι σπανιώτατον καὶ δὲν ὑπάρχει, εἶναι σύνηθες εἰς τὸν Νομὸν Βερροίας, ὁ ὁποῖος εἶναι ἀπὸ τοὺς πλουσιωτέρους τοῦ Κράτους.

§84Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Πληροφορῶ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ὅτι διὰ νὰ εἰσπραχθῇ φόρος ἀπὸ τοὺς ἀγρότας, ἀπὸ τὸν φόρον εἰσοδήματος, ὁ ὁποῖος εἶναι δημόσιος φόρος, πρέπει νὰ ἔχῃ ἀκαθάριστον εἰσόδημα ἐὰν εἶναι ἄγαμος 125.000, ὁπότε ὑποχρεοῦται εἰς τὴν καταβολὴν τοῦ μεγάλου ποσοῦ τῶν 40 δραχμῶν.

§85Ι. ΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Δὲν λέγω διὰ τὸν φόρον εἰσοδήματος, λέγω διὰ τὰς ἄλλας ἀπαιτήσεις, διὰ τὰ ἐντάλματα, διὰ τὰ χρέη τῶν Τραπεζῶν κ.λ.π.

§86Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Αὐτὰ δὲν εἶναι φόρος. Νομίζω ὅτι ἡ συζήτησις ἔφυγεν ὀλίγον ἀπὸ τὴν οὐσίαν τοῦ νομοσχεδίου, ἡ Κυβέρνησις ζητεῖ νὰ ψηφίσετε τὸ νομοσχέδιον, διότι ἐξυπηρετεῖ γενικωτέρους σκοποὺς καὶ διότι εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν εἰς τὴν ὁποίαν ἀνεφέρθη ὁ κ. συνάδελφος, δὲν πρόκειται νὰ προστατεύσῃ τὸ συμφέρον τοῦ ἰδιώτου αὐτοῦ ἢ τῆς Ἑταιρίας, ἀλλὰ δημόσια ἀπολύτως συμφέροντα καὶ εἰς αὐτὴν ἀκόμη τὴν περίπτωσιν καὶ εἰς πᾶσαν ἄλλην.

§87Η. ΗΛΙΟΥ. Ἀπὸ τὴν ἀγόρευσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, κύριε Πρόεδρε, ἐβεβαιώθη πράγματι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον καὶ ἡμεῖς δὲν ἀνεφέραμεν, ὅτι δηλαδὴ ἡ ἀπόφασις τοῦ μεγάλου αὐτοῦ ἐπιχειρηματίου ἦτο ἐκείνη, ἡ ὁποία ἐκίνησε τὴν πρωτοβουλίαν τὴν νομοθετικήν. Περαιτέρω προέκυψεν ἀκόμη ὅτι ἐνῷ ἔχομεν κατὰ τὸ ὀρθολογιστικὸν σύστημα κέρδος 7% ὑπολογίσιμον τῆς τιμῆς τῶν λιπασμάτων, ἀπὸ τώρα ὁ ἐπιχειρηματίας, ὁ κ. Μποδοσάκης, θὰ ἐμφανίζεται μὲ δύο ὀνόματα καὶ θὰ ἔχῃ διπλᾶ κέρδη. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐπιδρομὴν τῶν ὀργάνων ἀσφαλείας διὰ τὴν εἴσπραξιν τῶν φόρων, ὁ κ. Παπαδάκης παρέσχε τὴν ἐπίσημον διαβεβαίωσιν ὅτι αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἀνεγράφησαν εἰς τὴν ἐφημερίδα «Ἐλευθερία» ἦσαν ἀληθέστατα. Δὲν ἀνῆκαν, λοιπόν, εἰς τὰ βορειότερα κλίματα, ἀλλὰ εἰς τὸ κλῖμα ποὺ διεμορφώθη εἰς τὴν Ἑλλάδα μὲ τὴν φορολογικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως.

§88Ι. ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν θὰ σᾶς ἀπασχολήσω ὀλίγον, κύριοι συνάδελφοι, θὰ σᾶς ἀπασχολήσω διότι πρόκειται περὶ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει τὴν ἰδιαιτέραν μου περιφέρειαν, τὴν Χαλκιδικήν. Εἶναι γνωστὸν ὅτι ἡ Χαλκιδικὴ ἔχει διάφορα μεταλλεῖα τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται ἐν λειτουργίᾳ σήμερον. Προτοῦ, ὅμως, εἰσέλθω εἰς τὸ θέμα, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ἀναμνησθῶ μιᾶς συνεδριάσεως τοῦ 1946 παρεμφεροῦς μὲ τὴν σημερινὴν περίπου. Τότε δι’ ἑνὸς νομοσχεδίου ἐπεδιώκετο ἡ ἐπιβολὴ μιᾶς φορολογίας εἰς βάρος τῶν ἐφοπλιστῶν καὶ τότε καὶ ἡμεῖς, κύριοι συνάδελφοι, εὑρισκόμενοι ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ μὴ γνωρίζοντες ὡς ὀρεσίβιοι τὰ θέματα ταῦτα, παρεσύρθημεν ἀπὸ τὰς ἀγορεύσεις τῶν συναδέλφων, οἱ ὁποῖοι κατεκεραύνωσαν αὐτοὺς ὡς ἀπάτριδας ποὺ δὲν ἤθελον νὰ πληρώσουν κ.λ.π. Ἐζητοῦμεν τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου ἐκείνου. Καὶ τὸ ἐψηφίσαμεν εἰς 1–2 συνεδριάσεις. Καὶ τὸ ἀποτέλεσμα εἶναι σήμερον νὰ ἐκλιπαροῦμεν, ὄχι μόνον ἡ παροῦσα Κυβέρνησις, ἀλλ’ ὅλαι ἀνεξαιρέτως αἱ Κυβερνήσεις ἀπὸ τοῦ 1949 καὶ ἐντεῦθεν, διότι κατεῖδον τὸ σφάλμα τοῦ προγράμματος αὐτοῦ, ἐνῷ, λέγω, κατεδιώξαμεν τότε τὴν ναυτιλίαν, σήμερον ἐκλιπαροῦμεν νὰ ἐπανέλθῃ. Καί, εὐτυχῶς, βραδέως μὲν ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει ἐπανέρχονται ὅλα τὰ πλοῖα ὑπὸ τὴν κυανόλευκον. Ἀνέτρεξα εἰς τὸ παρελθὸν διὰ νὰ συγκρίνω τὴν συνεδρίασιν ἐκείνην μὲ τὴν σημερινὴν συνεδρίασιν. Καὶ ἀπόψε ἠκούσθησαν πύρινοι λόγοι, κατεκεραυνώθησαν ἄνθρωποι, τοὺς ὁποίους παρακαλοῦμεν ἡμεῖς οἱ ἴδιοι καὶ ὅλαι αἱ πτέρυγες, πλὴν μιᾶς πτέρυγος, ἡ ὁποία ἠξεύρει τί ζητεῖ ὅταν βάλῃ ἐναντίον τοῦ κεφαλαίου...

§89ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. (Ἐκ τῆς Ἄκρας Ἀριστερᾶς). Ἀσφαλῶς ξέρουμε.

§90Ι. ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὀρθότατα, αὐτὴ εἶναι ἡ πολιτική σας. Ἡμεῖς, ὅμως, οἱ ἄλλοι, δὲν ἀκολουθοῦμε αὐτὰ τὰ συστήματα. Λέγω, λοιπόν, κύριοι, ὅτι ἐνῷ ὅλαι ἀνεξαιρέτως αἱ Κυβερνήσεις ἐπιζητοῦμεν νὰ προσελκύσωμεν κεφάλαια, ἐρχόμεθα τώρα νὰ καταδιώξωμεν τὸ κεφάλαιον. Συγκεκριμένως, διὰ τὸ ὑπὸ κρίσιν θέμα, ἡ Κυβέρνησις τῶν Φιλελευθέρων εὑρέθη εἰς τὴν ἀνάγκην, ὅπως καὶ σήμερον εὑρίσκεται εἰς τὴν ἀνάγκην ἡ παροῦσα Κυβέρνησις, εἰσάγουσα τὸ παρὸν νομοσχέδιον διὰ νὰ λειτουργήσουν τὰ μεταλλεῖα, νὰ ἐξεύρουν ἐργασίαν αἱ χιλιάδες τῶν ἐργατῶν καὶ νὰ εἰσαχθοῦν μερικαὶ ἑκατοντάδες χιλιάδων δολλαρίων μηνιαίως εἰς τὸν τόπον, εὑρέθη, λέγω, εἰς τὴν ἀνάγκην ἡ Κυβέρνησις τῶν Φιλελευθέρων καὶ ἐψήφισε τὸν νόμον 1851, τὸν ὁποῖον νόμον νομίζω ὅτι ὑπογράφει ὁ ἐκλεκτὸς συνάδελφος κ. Μαλαμίδας, πράξας πολὺ ὀρθῶς.

§91Ε. ΜΑΛΑΜΙΔΑΣ. Ἀλλὰ σᾶς εἶπε πρὸ ὀλίγου ὁ κ. συνάδελφος ἐξ Αἰτωλοακαρνανίας, ὅτι ἄλλη ἦτο ἡ ἐποχὴ ἐκείνη καὶ ἄλλη ἡ σημερινή.

§92Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Ἐπειδὴ ἐπαναλαμβάνετε κατὰ κόρον καὶ σεῖς καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τὴν πρᾶξιν ἐκείνην τῆς Κυβερνήσεως τοῦ 1950 καὶ τὴν ἐπικαλεῖσθε συνεχῶς διὰ νὰ δικαιολογήσητε τὸ νομοσχέδιόν σας, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ἐπαναλάβω ὅτι αἱ συνθῆκαι ἦσαν διάφοροι, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν ὅτι μετὰ τὸν συμμοριτοπόλεμον εἶχε διαπιστωθῆ ὅτι αἱ διάφοροι βιομηχανίαι εἶχον ἀνάγκην ἐνισχύσεως. Ἀλλ’ ἀπὸ τοῦ 1950 μέχρι σήμερον ἐμεσολάβησε μία ἑξαετία, κατὰ τὴν ὁποίαν αἱ ἐπιχειρήσεις αὐταὶ αἱ τεράστιαι ἠνδρώθησαν τόσον, ὥστε δὲν ἔχουν ἀνάγκην πλέον διευκολύνσεων καὶ ἐνισχύσεως ἐκ μέρους τοῦ Κράτους. Μὲ τὴν ἀσυδοσίαν μάλιστα τῶν τελευταίων 4 ἐτῶν, αἱ ἐπιχειρήσεις αὗται εἶναι αὐτοδύναμοι, μὴ χρήζουσαι οὐδεμιᾶς ἐνισχύσεως.

§93Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Τί ἐννοεῖτε ἀσυδοσίαν; Σεῖς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὁμιλῆτε κατὰ τρόπον ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι ὑπεύθυνος. Πόθεν γνωρίζετε ἐὰν ἠνδρώθησαν κατὰ τὸ χρονικὸν αὐτὸ διάστημα αἱ μεταλλευτικαὶ ἐπιχειρήσεις. Μήπως εἶσθε εἰς θέσιν νὰ πληροφορήσητε τὴν Βουλὴν περὶ τοῦ ἰσολογισμοῦ τῶν μεταλλευτικῶν ἐπιχειρήσεων, εἶσθε εἰς θέσιν νὰ ἀναφέρητε εἰς τὴν Βουλὴν περὶ τοῦ ποσοῦ τοῦ μεταλλεύματος τὸ ὁποῖον ἐξάγεται τὴν στιγμὴν αὐτὴν ἀπὸ τὴν Χώραν; Καὶ μήπως σᾶς διαφεύγει ὅτι μέγιστον ποσοστὸν τοῦ ἐξαγομένου μεταλλεύματος ἐξάγεται κατὰ τρόπον ληστρικόν, δηλαδὴ χωρὶς νὰ ὑποστῇ ἐπεξεργασίαν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον κατὰ λογικὴν ἀναγκαιότητα σημαίνει ὅτι δὲν ὑπάρχουν ἐπιχειρήσεις αἱ ὁποῖαι νὰ κατεργάζωνται τὰ μεταλλεύματα διὰ νὰ αὐξηθῇ τὸ συνάλλαγμα καὶ ἐργασθῇ καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Ἐπειδὴ ἐφ’ ὅλων αὐτῶν τῶν πραγμάτων φυσικὸν εἶναι νὰ μὴ εἶσθε στατιστικῶς πληροφορημένος, θὰ ὑπέβαλον τὴν γνώμην νὰ συζητήσωμεν, ἔχοντες καὶ οἱ δύο τὰ στοιχεῖα μας, διὰ νὰ ἴδωμεν ἐὰν ἠνδρώθησαν αἱ μεταλλευτικαὶ ἐπιχειρήσεις καὶ νὰ ἴδωμεν καὶ κάτι πάρα πάνω. Αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἐκτὸς δύο– τριῶν, ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι δὲν ὑπάρχουν κἂν μεταλλευτικαὶ ἐπιχειρήσεις ἄξιαι τοῦ ὀνόματός των εἰς τὴν Ἑλλάδα, παρὰ τὰς φιλοτίμους προσπαθείας τὰς ὁποίας κατέβαλον. Δὲν δυνάμεθα, λοιπόν, νὰ λέγωμεν ὅτι αἱ ἐπιχειρήσεις αὗται ἠνδρώθησαν. Εἴπατε ἐπίσης ὅτι καθ’ ὅλην αὐτὴν τὴν περίοδον αἱ εἰρημέναι ἐπιχειρήσεις ὑπῆρξαν ἀσύδοτοι. Ἡ φράσις αὐτὴ εἶναι βαρεῖα καὶ ἐκστομιζομένη ἀπὸ συνάδελφον τῆς ὑμετέρας περιωπῆς καταντᾷ ἀκόμη βαρυτέρα. Καὶ θὰ ἤθελον νὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μᾶς εἴπητε ἐὰν ἐννοῆτε, ὅτι ἔμεινον ἀφορολόγητοι ἢ ἄλλως πως ἀσύδοτοι καὶ νὰ πληροφορήσητε τὴν Βουλὴν ἐὰν ἔχετε συγκεκριμένην κατηγορίαν περὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Ἐγὼ πληροφορῶ τὴν Βουλὴν ὅτι ἐχορηγήθησαν εἰς τὰς ἐπιχειρήσεις αὐτὰς παγωμέναι πιστώσεις καὶ ἡμεῖς μὲ σκληρότητα ἐπιδιώκομεν τὴν ρευστοποίησιν τῶν παγωμένων αὐτῶν πιστώσεων καὶ ὅσας ἐπιχειρήσεις δὲν πληρώνουν τὰς ἐκποιοῦμεν τὴν μίαν κατόπιν τῆς ἄλλης. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. συνάδελφον, ἐὰν ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν του τοιαύτας περιπτώσεις ἀσυδοσίας, νὰ ὑποβάλῃ ἐπερώτησιν καὶ νὰ προσκομίσῃ στοιχεῖα. Ἀλλὰ ἀντίκειται πρὸς τὴν σοβαρότητα τοῦ κ. συναδέλφου νὰ ἐκτοξεύῃ ἀορίστους καὶ ἀνεπιδέκτους οἱασδήποτε ἐκτιμήσεως κατὰ τῆς Κυβερνήσεως ἢ κατὰ τῆς χώρας κατηγορίας.

§94Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἀπήντησα εἰς τὴν ἑξῆς φράσιν σας: Εἴπατε ὅτι αἱ ἐπιχειρήσεις καὶ ἰδίως αἱ μεταλλευτικαί, ἀλλὰ νομίζω ὅτι γενικώτερον εἴπατε αἱ ἐπιχειρήσεις, πρέπει νὰ ἐνισχυθοῦν καὶ ἀνεφέρατε βέβαια τοὺς λόγους τοὺς ὁποίους σεῖς πιστεύετε ὡς συνηγοροῦντας καὶ εἶπον ὅτι αἱ ἐπιχειρήσεις αὗται πράγματι κατὰ τὸ διάστημα τῆς ἑξαετίας, δηλαδὴ εἰς μίαν περίοδον εἰρηνικὴν καὶ περίοδον ὁμαλότητος, πράγματι αἱ ἐπιχειρήσεις αὗται κατέστησαν αὐτοδύναμοι, ὥστε νὰ μὴ ἔχουν ἀνάγκην τῆς Κρατικῆς ἐνισχύσεως, τῆς ὁποίας θὰ εἶχον ἀσφαλῶς ἀνάγκην τὸ 1950, ὅτε ἡ Χώρα μόλις ἐξῆλθε μιᾶς τραγῳδίας γενικωτέρας. Σεῖς, ὅμως, τώρα ἐξειδικεύετε τὸ θέμα καὶ ὁμιλεῖτε περὶ μεταλλευτικῶν ἐπιχειρήσεων. Ὅταν, ὅμως, ἐγὼ ἀπαντοῦσα εἰς αὐτό, ἐννοοῦσα μίαν συγκεκριμένην ἐπιχείρησιν, τὴν ὁποίαν καὶ ἀναφέρετε εἰς τὸ νομοσχέδιον καὶ ἡ ἐπιχείρησις δὲν εἶναι μεμονωμένη μεταλλευτικὴ ἐπιχείρησις, ἡ ἐπιχείρησις αὐτὴ ὀνομάζεται ἐπιχείρησις Μποδοσάκη. Αὐτὸ εἶναι τὸ νομοσχέδιόν σας. Συνεπῶς ὅταν λέγω ὅτι ἡ ἐπιχείρησις αὐτὴ κατὰ τὸ διάστημα τῆς πενταετίας κατέστη αὐτοδύναμος, ὁμιλῶ περὶ τῆς ἐπιχειρήσεως Μποδοσάκη, δὲν ὁμιλῶ περὶ ἄλλης τινὸς ἐπιχειρήσεως μεταλλευτικῆς, διότι καὶ σεῖς εἰς τὸ νομοσχέδιον δὲν ὁμιλεῖτε περὶ ἄλλης, ἀλλὰ περὶ τῆς ἐπιχειρήσεως Μποδοσάκη. Διότι αὐτὸ πᾶτε νὰ διευκολύνητε σήμερον, τὸν διαχωρισμὸν αὐτοῦ ἀπὸ τὴν Ἑταιρίαν Λιπασμάτων. Καὶ ἤθελον νὰ σᾶς ἐρωτήσω, ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ θέματος νομίζετε σεῖς καὶ ἠμπορεῖτε νὰ ὁμιλῆτε καὶ νὰ ὑποστηρίζετε ὅτι ἡ ἐπιχείρησις Μποδοσάκη, διότι οὕτω πῶς λέγεται δι’ ἐμὲ ἡ μεταλλευτικὴ ἐπιχείρησις, δυστυχῶς. Σᾶς ἐρωτῶ, εἶναι ἀξία τῆς ὑποστηρίξεως τοῦ Κράτους; Ἠμπορεῖτε νὰ μᾶς εἴπητε, ἀναλαμβάνετε τὴν εὐθύνην σεῖς, ἀπέναντι τοῦ Ἑλληνικοῦ Λαοῦ, νὰ μᾶς εἴπητε ὅτι ἡ ἐπιχείρησις Μποδοσάκη δυστυχεῖ καὶ ἔχει ἀνάγκην τῆς Κρατικῆς ἐνισχύσεως καὶ τότε δὲν ἔχω ἐγὼ νὰ δώσω καμμίαν ἀπάντησιν, θὰ τὴν δώσῃ ὁ Ἑλληνικὸς Λαός. Ἀπαντῶ εἰς τὴν δευτέραν σας ἐρώτησιν: Εἶπον ὅτι ἔμειναν ἀσύδοτοι καὶ μὲ προκαλέσατε νὰ φέρω ἐδῶ στατιστικὰ στοιχεῖα καὶ ἰσολογισμούς. Ἐγὼ δὲν ἔχω ἀνάγκην ἀπὸ στατιστικὰ στοιχεῖα.

§95Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ἀσφαλῶς ὄχι.

§96Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Διότι ἁπλούστατα δύναμαι νὰ γνωρίζω, μὲ τὸν κοινὸν νοῦν, τὸν ὁποῖον θέλετε νὰ ἔχω, ἔστω καὶ γνωρίζει ὅλος ὁ κόσμος, ὅτι αἱ ἐπιχειρήσεις Μποδοσάκη—διότι περὶ αὐτῶν πρόκειται—δὲν εἶναι πτωχότεραι σήμερον ἀπὸ ὅ,τι ἦσαν τὸ 1950. Ἀλλὰ καὶ πέραν τούτου, σᾶς ἐρωτῶ ἐγώ, δὲν θεωρεῖται ἀσυδοσία εἰς τὴν ἐπιχείρησιν αὐτήν, ἐφ’ ὅσον οὐδεὶς ἔλεγχος γίνεται ἐπὶ τοῦ κόστους παραγωγῆς, ἐπὶ τῶν τιμῶν διαθέσεως καὶ ἐφ’ ὅσον μάλιστα σήμερον ἔρχεσθε διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ νὰ τοὺς παράσχετε καὶ μίαν φορολογικὴν διευκόλυνσιν τεραστίαν;

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακοπὴν ἐκάματε, ὄχι ἀγόρευσιν, κύριε συνάδελφε.

§98Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Ὅταν ὁ κ. Ὑπουργός σας ὁμιλῇ ἐπὶ μία αν ὥραν δὲν ἠμπορεῖτε νὰ παρατηρῆτε ἡμᾶς.

§99ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι σωστὸ αὐτὸ ποὺ κάμνετε.

§100Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Προεκλήθην.

§101Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ὑποβάλλω καὶ ἐγὼ τὴν παράκλησιν πρὸς τὸν κ. συνάδελφον ἐπὶ τοῦ βήματος καὶ πρὸς ὑμᾶς, νὰ ἐπιτρέψητε εἰς τὸν κ. συνάδελφον νὰ τελειώσῃ τὴν διακοπήν.

§102ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς παρακαλῶ, ἐν συντομίᾳ.

§103Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Ἐρωτῶ, λοιπόν, ἐπειδὴ ὡμίλησα περὶ φορολογικῶν διευκολύνσεων εἰς τὸν κ. Μποδοσάκην, αἱ ὁποῖαι, νομίζω, ὅτι παρέχονται διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, θὰ παρεκάλουν νὰ μοῦ ἐξηγήσητε. Ἐγὼ πιστεύω τοῦτο, ὅτι μὲ τὸν διὰ νόμου διαχωρισμὸν τῆς Ἑταιρίας τῆς μεταλλευτικῆς ἀπὸ τῆς Ἑταιρίας Λιπασμάτων διευκολύνεται πραγματικῶς ἡ ἐπιχείρησις Μποδοσάκη; Διότι περὶ αὐτοῦ πρόκειται. Διότι πιστεύω ὅτι εἶχε συμφέρον ὁ κ. Μποδοσάκης νὰ διαχωρίσῃ τὴν μεταλλευτικὴν Ἑταιρίαν ἀπὸ τὴν Ἑταιρίαν Λιπασμάτων. Ἐὰν δὲν ψηφισθῇ ὁ νόμος αὐτὸς καὶ κάμῃ αὐτοβούλως τὸν διαχωρισμόν, νομίζω ὅτι θὰ ὑπόκειται εἰς μίαν βαρυτάτην φορολογίαν, ἡ ὁποία ἀνέρχεται εἰς 30 ἑκατ. δραχμάς.

§104Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Δὲν τὴν κάμνει.

§105Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Εἶχε συμφέρον.

§106Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ποῖος σᾶς τὸ εἶπεν αὐτό; Τὸ ἐπληροφορήθητε περιοδεύοντες τὴν ἐπαρχίαν σας; Ποῦ τὸ ἠξεύρετε ὅτι ἔχει συμφέρον;

§107Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Τὸ εἴπατε σεῖς ἀγορεύοντας.

§108Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Εἶναι θλιβερὸν νὰ λέγετε αὐτὰ τὰ πράγματα καὶ σεῖς νὰ μὴ ἀναγινώσκετε οὔτε τὸ νομοσχέδιον. Κύριοι συνάδελφοι, εἶπον καὶ ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἡ Νομισματικὴ Ἐπιτροπὴ ἔχει συμφέρον νὰ γίνῃ ὁ διαχωρισμὸς καὶ ἐξήγησα ὅτι ἡ Ἑταιρία δὲν ἔχει συμφέρον. Ἀλλὰ σεῖς οὔτε τοῦτο ἀντελήφθητε, οὔτε τὸ νομοσχέδιον.

§109Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Σᾶς ἐρωτῶ νὰ ἀπαντήσητε μόνον εἰς αὐτό: Ἐὰν ὁ διαχωρισμὸς δὲν γίνῃ νομοθετικῶς, ἀλλὰ ἐπιχειρήσῃ ὁ κ. Μποδοσάκης ἀφ’ ἑαυτοῦ νὰ τὸ κάμῃ θὰ πληρώσῃ φόρον περὶ τὰ 25 ἑκατ. δραχμάς, ναὶ ἢ ὄχι; Ἐὰν ὁ κ. Μποδοσάκης ἔχῃ συμφέρον νὰ γίνῃ διαχωρισμὸς δὲν μὲ ἐνδιαφέρει.

§110Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Δὲν ἔχει.

§111Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Μὲ ἐνδιαφέρει διότι μὲ τὸν διαχωρισμὸν τὸ Κράτος ζημιοῦται 30 ἑκατ. δραχμάς.

§112Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ἐγὼ ἀνέφερον ρητῶς τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους ἐμᾶς μᾶς συμφέρει καὶ ἐκεῖνον δὲν τὸν συμφέρει νὰ γίνῃ ὁ χωρισμός.

§113Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Οὔτε διαμαρτυρίαν εἶδον τοῦ κ. Μποδοσάκη ἐναντίον τοῦ νομοσχεδίου. Τὸ μόνον τὸ ὁποῖον παραμένει ἀναμφισβήτητον εἶναι ὅτι διὰ τοῦ διαχωρισμοῦ τὸ Δημόσιον ζημιοῦται 25–30 ἑκατομ. δραχμάς.

§114Ι. ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἀποτελεῖ πλάνην οἰκτρὰν ἐὰν νομίζῃ κανεὶς ὅτι σήμερον αἱ μεταλλευτικαὶ ἐπιχειρήσεις εὑρίσκονται εἰς καλλιτέραν κατάστασιν ἀπὸ τὴν κατάστασιν ἣν εὑρίσκοντο τὸ 1950. Βεβαιωθῆτε, κ. Χούτα καὶ κ. Μαλαμίδα, ὅτι καὶ σεῖς, ἐὰν τύχῃ καὶ εὑρεθῆτε εἰς τὴν Κυβερνητικὴν πτέρυγα, θὰ ἀναγκασθῆτε νὰ λάβητε τὰ αὐτὰ μέτρα, διότι ἄλλως θὰ ἀντιμετωπίσητε διακοπὴν τῶν μεταλλείων. Θὰ σᾶς ἀναφέρω, διὰ νὰ πεισθῆτε, σειρὰν παραδειγμάτων. Οὕτω ἐκ τῶν 11 μεταλλευτικῶν ἐπιχειρήσεων, αἱ ὁποῖαι εἰργάζοντο εἰς Χαλκιδικὴν — μεταλλεῖα μαγγανίου, λευκολίθου κ.λ.π. — σήμερον ἐργάζεται μόνον τὸ μεταλλεῖον Μποδοσάκη καὶ ἄλλα δύο μικρότερα. Ὁ ἐπιχειρηματίας Βρυώνης, ὁ κατέχων τὸ μεγαλύτερον μεταλλεῖον λευκολίθου, ἐπτώχευσεν. Ἀπὸ τὴν Χαλκιδικὴν ἐξήγετο λευκόλιθος (καυστικὴ μαγνησία) περὶ τοὺς 4.500 τόννους μηνιαίως καὶ σήμερον ἡ ἐξαγωγὴ φθάνει μόλις εἰς τοὺς 2.000 τόννους μηνιαίως.

§115ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποῦ ὀφείλεται αὐτό;

§116Ι. ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι εὔκολον, κύριε συνάδελφε, νὰ ἐξηγηθοῦν οἱ λόγοι. Κυρίως διότι τὰ ἑλληνικὰ μεταλλεῖα εἶναι πτωχὰ κατὰ κανόνα. Χρειάζονται δὲ πολλὰ χρήματα διὰ τὸν ἐμπλουτισμὸν τοῦ μεταλλεύματος. Ἔπειτα δὲν εἴμεθα καὶ ἀσυναγώνιστοι. Εὐτυχῶς, ὅμως, ποὺ ἔχομεν καλὴν ποιότητα λευκολίθου. Κύριοι συνάδελφοι, βεβαιῶ ὑπευθύνως, ὅτι μέχρι τοῦ 1953–54 ἡ καυστικὴ μαγνησία ἐπωλεῖτο 45 ἕως 50 δολλάρια τὸν τόννον. Σήμερον ἔφθασε νὰ πωλῆται πρὸς 32 ἕως 35 δολλάρια τὸν τόννον. Τοῦτο ὀφείλεται εἰς τὸν συναγωνισμὸν ἀφ’ ἑνὸς καὶ ἀφ’ ἑτέρου εἰς τὸ γεγονὸς ὅτι ἡμεῖς δὲν διαθέτομεν ἀφθονίαν οἰκονομικῶν μέσων διὰ τὴν καλλιτέραν ἀξιοποίησιν τοῦ μεταλλεύματος. Γνωρίζει ὁ κ. Ὑπουργὸς ὅτι πρόκειται ἐντὸς τῶν προσεχῶν ἡμερῶν, καὶ ἕτερον μεταλλεῖον, ἀπασχολοῦν 200 ἕως 250 ἐργάτας νὰ διακόψῃ τὰς ἐργασίας του. Εἰδοποιήθη δὲ πρὸς τοῦτο καὶ ἡ ἁρμοδία Ἀστυνομικὴ Ἀρχή.

§117Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Κύριε συνάδελφε, δὲν μᾶς εἴπατε, τὶ θὰ κερδίσῃ τὸ μεταλλεῖον μὲ τὸ νομοσχέδιον αὐτό. Ἡ ἄποψίς σας εἶναι ὀρθοτάτη καὶ οὐδεὶς θὰ εἶχεν ἀντίρρησιν νὰ βοηθήσῃ καὶ νὰ ἐνισχύσῃ ἕνα μεταλλεῖον. Τέτοιο, ὅμως, νομοσχέδιον δὲν ἔχετε, ἀλλὰ φέρετε νομοσχέδιον ποὺ θὰ διευκολύνῃ τὴν ἐξαγορὰν ἑνὸς μεταλλείου ποὺ ἐπτώχευσεν ἐξ ἀφορμῆς τῆς κρατικῆς φορολογίας.

§118Ι. ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΣ. Συμφωνῶ μαζί σας, κύριε συνάδελφε, κατὰ τοῦτο, ὅτι δὲν ἐφέραμεν εἰς τὴν Βουλὴν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον θὰ διηυκόλυνε τὴν λειτουργίαν τῶν μεταλλείων καὶ θὰ κατωχύρωνε τὰ συμφέροντα τόσον τῶν ἐργαζομένων, ὅσον καὶ τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας.

§119Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κύριε συνάδελφε, ὑπάρχει ὁ νόμος 1851.

§120Ι. ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἐπ’ αὐτοῦ εἴμεθα σύμφωνοι, ἀλλὰ δὲν ἰσχύουν ὅλαι αἱ διατάξεις ἐκεῖναι διὰ τὰ μεταλλεῖα. Θὰ ἔπρεπε, ὅμως, νὰ ἐπαναφερθοῦν ὅλαι ἐν ἰσχύϊ. Ἀλλὰ εὐκαιρίας δοθείσης, κύριε συνάδελφε, καὶ ἐφ’ ὅσον ἐγένετο λόγος περὶ Μποδοσάκη, αἰσθάνομαι ἐθνικὴν ὑπερηφάνειαν καὶ θὰ αἰσθανθῆτε καὶ σεῖς τὸ ἴδιον, ἐὰν ἐπισκεφθῆτε τὰς νέας τελείας ἐγκαταστάσεις τοῦ δαιμονίου αὐτοῦ ἀνθρώπου ἐν Στρατωνίῳ. Ἡμεῖς οἱ κάτοικοι τῆς Χαλκιδικῆς εἴμεθα ὑπερήφανοι καὶ ὑποχρεωμένοι, διότι εἴμεθα συγκύριοι μὲ τὸν κ. Μποδοσάκην. Αὐτός, κύριοι συνάδελφοι, θὰ φύγῃ ἀπὸ τὴν γῆν, ἀλλὰ τὰ μεταλλεῖα θὰ μείνουν εἰς ἡμᾶς, θὰ μείνουν εἰς τὴν Χαλκιδικήν.

§121Δ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Διὰ ποῖον μεταλλεῖον ἐγένοντο αἱ νέαι ἐγκαταστάσεις, κύριε συνάδελφε;

§122Ι. ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ τὸ μεταλλεῖον τοῦ σιδηροπυρίτου. Σήμερον, κύριε συνάδελφε, μὲ τὰς νέας ἐγκαταστάσεις τοῦ κ. Μποδοσάκη, διαχωρίζεται ὁ σιδηροπυρίτης εἰς μόλυβδον, κασσίτερον καὶ εἰς σιδηροπυρίτην.

§123Ε. ΜΑΛΑΜΙΔΑΣ. Κύριε συνάδελφε, ἤθελον νὰ σᾶς ἐρωτήσω, ἐὰν ὁ κ. Μποδοσάκης λαμβάνῃ καμμίαν ἐνίσχυσιν ἀπὸ τὸ Κράτος.

§124Ι. ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν γνωρίζω ἄλλην ἐνίσχυσιν ἐκτὸς τοῦ ὅτι ἔλαβεν δάνειον.

§125Ε. ΜΑΛΑΜΙΔΑΣ. Σᾶς πληροφορῶ, ὅτι ἐπῆρε ἀπὸ τὸ Κράτος 60 ἑκατομμύρια δολλάρια.

§126Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Πιστεύετε, κύριε συνάδελφε, ὅτι ὁ χωρισμὸς τῆς μιᾶς ἐπιχειρήσεως εἰς δύο ἀπὸ τὸν Μποδοσάκην, δὲν θὰ τοῦ προσκομίσῃ οὐδένα κέρδος;

§127Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορ. καὶ Βιομηχαν.). Θὰ σᾶς ἀπαντήσω ἐγώ, κύριε συνάδελφε. Θέλει δὲν θέλει θὰ προβῇ εἰς χωρισμὸν τῶν ἐπιχειρήσεων. Πρῶτον, ὁ βραχυπρόθεσμος χωρισμός, σημαίνει ἀφ’ ἑνὸς ἔλεγχον αἰωνίως καὶ θὰ γνωρίζωμεν ποῦ πηγαίνει ἡ χρηματοδότησις, ἀφ’ ἑτέρου δέ, βραχυπρόθεσμος καὶ μακροπρόθεσμος χωρισμός, ἀπὸ ἀπόψεως φορολογικῆς, συμφέρει τὸ Κράτος ἀσυζητητί. Θὰ μὲ ἐρωτήσητε, διατὶ τὸ κάμνει αὐτὸ τὸ Κράτος; Σᾶς ἀπαντῶ, τὸ κάμνει, διότι τὸ ζητεῖ ἡ Νομισματικὴ Ἐπιτροπὴ ἀφ’ ἑνός, καὶ ἀφ’ ἑτέρου, διότι τὸ θέλει ὁ ἴδιος ὁ ἐνδιαφερόμενος, διὰ νὰ παρακολουθῇ καλλίτερον τὴν πορείαν τῶν ἐπιχειρήσεών του, διὰ νὰ δύναται νὰ συναλλάσσεται διεθνῶς. Ὅλα αὐτά, ἀπαιτοῦν σαφῆ εἰκόνα τῆς ἐπιχειρήσεως. Δι’ αὐτὸ τὸν συμφέρει ὁ χωρισμὸς καὶ πρωτίστως συμφέρει τὴν ἐθνικήν μας οἰκονομίαν, διὰ νὰ εὕρῃ τρόπον ἐπενδύσεως τῶν ἐπιχειρήσεών του.

§128Ι. ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ὑποβάλλω τὴν εὐχήν, ὅπως ὁ κ. Ὑπουργὸς θελήσῃ νὰ ὁλοκληρώσῃ τὸ ἐνδιαφέρον του διὰ τὰ μεταλλεῖα, καὶ ἐπαναφέρῃ ἐν ἰσχύϊ τὴν παράγραφον 1 τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ νόμου 1851. Ἀπορῶ δέ, πῶς τὴν παρέλειψε. Κύριοι συνάδελφοι, αἱ μεταλλευτικαὶ ἐπιχειρήσεις, δὲν εἶναι ἐπιχειρήσεις γαιῶν, εἶναι ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι βαδίζουν πρὸς τὸ ἄγνωστον. Δὲν εἶναι συνήθεις ἐπιχειρήσεις.

§129Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Κύριε συνάδελφε, διὰ τὰς μικρὰς ἐπιχειρήσεις, οὐδαμοῦ καὶ οὐδαμόθεν ὑπάρχει ἀντίρρησις νὰ ἐνισχυθοῦν.

§130Ι. ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, σᾶς ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἡ μικρὰ μεταλλευτικὴ ἐπιχείρησις δὲν προώρισται νὰ ζήσῃ.

§131Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Ἐπαναλαμβάνω καὶ ἐγώ, κύριε συνάδελφε, ὅτι διὰ τὴν ἐνίσχυσιν τῶν μικρῶν ἐπιχειρήσεων, οὐδεμία ὑπάρχει ἀντίρρησις. Ἀλλὰ ἐν προκειμένῳ, τὸ νομοσχέδιόν σας ἀποσκοπεῖ μὲν φαινομενικῶς εἰς τὴν ἐνίσχυσιν τῶν μικρῶν ἐπιχειρήσεων, ἀλλὰ ἐν τῇ πραγματικότητι ἕνα καὶ μόνον σκοπὸν ἐπιδιώκει, νὰ διευκολυνθῇ ὁ κ. Μποδοσάκης, ἵνα προβῇ εἰς τὸν διαχωρισμὸν τῶν ἐπιχειρήσεών του ἀκινδύνως, τοὐτέστιν νὰ ἀποφύγῃ τὴν φορολογίαν, χωρὶς δηλαδὴ νὰ καταβάλῃ εἰς τὸ Κράτος 25 ἕως 30 ἑκατομμύρια δραχμ., τὰ ὁποῖα, ἐὰν ἔκαμνεν ἀφ’ ἑαυτοῦ τὸν διαχωρισμόν, θὰ ὑπεχρεοῦτο νὰ καταβάλῃ εἰς τὸ Κράτος ὡς φόρον μεταβιβάσεως, χαρτόσημα, συμβολαιογραφικὰ κ.λ.π., τὴν ὁποίαν καταβολὴν τοῦ ποσοῦ αὐτοῦ ἀποφεύγει διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου.

§132Ι. ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, τὸ νομοσχέδιον δὲν κάμνει διάκρισιν μικρῶν καὶ μεγάλων μεταλλευτικῶν ἐπιχειρήσεων. Συνεπῶς, τὸ ἐπιχείρημά σας δὲν εὐσταθεῖ. Εὔχομαι, κύριε Ὑπουργέ, καὶ ὅλοι μας νὰ ἐπιτύχωμεν ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐπιδιώκεται, καὶ πιστεύω, ὅτι ὁ ἐπιδιωκόμενος σκοπὸς θὰ ἐπιτευχθῇ, διότι πληροφοροῦμαι, ὅτι ξένη μεταλλευτικὴ ἑταιρία ἐζήτησε νὰ εἰσαγάγῃ 800.000 δολλάρια εἰς τὴν Ἑλλάδα.

§133ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Γαληνὸς ἔχει τὸν λόγον.

§134Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Κύριοι βουλευταί, νομίζω, ὅτι ὑπάρχει μία παρανόησις σχετικῶς μὲ τὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία γίνεται διὰ τὸ παρὸν νομοσχέδιον. Ἡ παρανόησις εἶναι εἰς τὸ ὅτι λέγεται καὶ πιστεύεται ἀπὸ τὴν πλευρὰν αὐτήν, ὅτι τὸ νομοσχέδιον ἔχει προορισμόν, νὰ ἐνισχύσῃ τὴν ἐκμετάλλευσιν τοῦ μεταλλευτικοῦ πλούτου τῆς Ἑλλάδος. Παρόμοιόν τι δὲν συμβαίνει μὲ τὸ νομοσχέδιον αὐτό. Τὸ νομοσχέδιον, ὑπὸ δῆθεν γενικὴν μορφήν, ἔχει ἕνα εἰδικὸν καὶ μόνον σκοπόν. Καὶ ὁ σκοπὸς αὐτὸς ποῖος εἶναι; Ἐὰν μελετήσητε τὸ νομοσχέδιον μὲ προσοχήν, θὰ ἴδητε, ὅτι ὁ σκοπὸς αὐτοῦ εἶναι, τὸ πῶς θὰ γίνῃ εὐθηνοτέρα ἡ μεταβίβασις τῶν μεταλλείων. Δὲν ἀφορᾷ τὴν ἐκμετάλλευσιν. Δηλαδή, πῶς θὰ ἠμπορέσῃ πᾶς, ἔχων χρήματα, νὰ ἀγοράσῃ εὐθηνότερον ἕνα μεγαλύτερον μεταλλεῖον. Αὐτὸ εἶναι τὸ νομοσχέδιον. Μειώνεται ὁ φόρος μεταβιβάσεως μεταλλείων, μειώνεται τὸ χαρτόσημον, διὰ νὰ ἠμπορέσουν ὡρισμένοι ἄνθρωποι νὰ ἀγοράσουν μεταλλεῖον καὶ μέσα εἰς τοὺς ἀνθρώπους αὐτοὺς εἶναι καὶ ὁ κ. Μποδοσάκης, ἡ Ἑταιρία Λιπασμάτων, ποὺ θέλει, νὰ διαχωρισθῇ εἰς δύο τεμάχια, τὸ ἓν λιπάσματα, καὶ τὸ ἄλλο μεταλλεῖον, ἀναμφισβητήτως, ἠμπορεῖ νὰ συμφέρῃ εἰς τὸ Δημόσιον ὁ διαχωρισμὸς αὐτὸς, διότι θὰ εἰσπράξῃ ἕνα φόρον, ἀλλὰ πολὺ περισσότερον συμφέρει εἰς τὴν ἐπιχείρησιν, διότι ἔχει νὰ κερδίσῃ τεράστια ποσά. Γνωστὸν εἶναι ὅτι τὰ μεταλλεύματα καὶ ἰδίως αὐτά, μὲ τὰ ὁποῖα ἀσχολεῖται ὁ κ. Μποδοσάκης, ἡ Ἑταιρία Λιπασμάτων, ἔχουν προϊόντα τὰ ὁποῖα χρησιμεύουν ὡς πρῶται ὕλαι εἰς τὰ λιπάσματα. Ἐὰν τὰ προϊόντα τὰ βγάζῃ μία ξένη Ἑταιρία, θὰ τὰ πωλῇ εἰς τὴν Ἑταιρίαν Λιπασμάτων σύμφωνα μὲ τὴν διεθνῆ τιμὴν καὶ οὐδεὶς θὰ ἠμπορῇ νὰ τῆς ἀμφισβητήσῃ τὸ δικαίωμα αὐτό. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ εἴπητε, κύριε Ὑπουργέ, εἰς τὸν κ. Μποδοσάκην, ὅτι ἐνῷ ἡ διεθνὴς τιμὴ εἶναι 1 δραχμή, θὰ δώσωμεν τὸ προϊὸν 50 λεπτὰ εἰς τὰ λιπάσματα. Δέν θὰ τὸ εἴπητε ποτὲ καὶ δὲν τὸ εἴπατε μέχρι σήμερον.

§135Γ. ΣΑΜΑΡΑΣ. Κύριε συνάδελφε, κατὰ ποίαν λογικὴν νομίζετε, ὅτι καὶ ἡ Ἑταιρία Λιπασμάτων δὲν δύναται νὰ βάλῃ διεθνῆ τιμὴν εἰς τὰ ὑποπροϊόντα της;

§136Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ὄχι, κύριε συνάδελφε, διότι δὲν ἠμπορεῖ ἡ ἰδία ἐπιχείρησις, νὰ κοστολογῇ τὰ προϊόντα της 100 φοράς. Ὅταν θὰ ἔχωμεν δύο Ἑταιρίας χωριστάς, ἡ μία θὰ πωλῇ τὰ προϊόντα της εἰς τὴν ἄλλην μὲ οἱανδήποτε τιμὴν θέλει καὶ δὲν θὰ ἠμπορέσητε ποτὲ νὰ ἀλλάξητε τὴν τιμὴν αὐτήν. Δὲν θὰ ἔχετε τὸ δικαίωμα αὐτό. Σήμερον ὑπάρχει μία μόνον Ἑταιρία, ἡ ὁποία παράγει λιπάσματα. Δὲν ἠμπορεῖ κάθε ὑποπροϊόν της, τὸ ὁποῖον χρησιμεύει διὰ λιπάσματα νὰ τὸ κοστολογῇ ἰδιαιτέρως καὶ νὰ πραγματοποιῇ κέρδη.

§137Γ. ΣΑΜΑΡΑΣ. Ὁ συλλογισμός σας εἶναι ὀρθός, μὲ τὴν διαφορὰν σᾶς διαφεύγει ἡ ἑξῆς διαπίστωσις, ὅτι τὰ λιπάσματα τὰ πωλεῖ εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν καὶ τὰ πωλεῖ βάσει ἑνὸς κοστολογίου. Μήπως συμβαίνει τὸ ἀντίθετον, κύριε συνάδελφε, εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν;

§138Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Ὄχι, κύριε συνάδελφε, διότι ἡ τιμὴ τῆς πρώτης ὕλης σήμερον δίδεται καὶ ὡς τιμὴ κόστους, ἐνῷ αὔριον ἡ τιμὴ θὰ εἶναι κόστος σὺν κέρδος.

§139Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορ. καὶ Βιομηχαν.). Αὐτὸ δὲν εἶναι ἀπολύτως σοβαρόν. Πράγματι, ἐὰν θέλωμεν νὰ ἔχωμεν δύο ξεχωριστὰς Ἑταιρίας, τὸ κέρδος, φυσικὸν εἶναι, νὰ κατανεμηθῇ εἰς τὰς δύο Ἑταιρίας. Τί σημασίαν ἔχει αὐτό;

§140Μ. ΓΑΛΗΝΟΣ. Θὰ αὐξηθῇ.

§141Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπορ. καὶ Βιομηχαν.). Δὲν θὰ αὐξηθῇ καθόλου καὶ θὰ σᾶς εἴπω διατί. Οὐδεὶς λόγος ὑπάρχει. Ἄς ὑποθέσωμεν, ὅτι τὸ ἀγορανομικὸν κέρδος ἐπὶ συνόλου κοστολογήσεως, σήμερον, εἶναι 10. Δὲν εἶναι 10. Λέγω ἕνα φανταστικὸν ἀριθμόν. Πράγματι, ἐὰν τὸ κοστολόγιον ἀπαρτίζεται ἀπὸ δραχμὰς 2 πρώτης ὕλης καὶ τὰ ὑπόλοιπα 8 ἐπεξεργασίας καὶ λέγομεν 10% εἰς τὴν πρώτην ὕλην, τότε, πράγματι, θὰ ἐπωφελεῖτο κατὰ τὴν διαφορὰν τοῦ 2,20, δηλαδὴ θὰ ὑπεισήρχετο καὶ τὸ κέρδος καὶ θὰ ἔπαιρνε κέρδος ἐπὶ τοῦ κέρδους 10% ἐπὶ 10%. Θὰ εἶχε, λοιπόν, κέρδος 10% ἐπὶ πλέον. Εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτήν, αὐτὸ θὰ σημαίνῃ ὅτι δὲν θὰ ὑπάρχουν εἰς τὸν τόπον αὐτὸν στοιχειώδεις ἀγορανομικαὶ ἀρχαί. Διότι δὲν εἶναι μοναδικὴ ἡ περίπτωσις ἑνὸς προϊόντος, τὸ ὁποῖον παράγεται ἀπὸ δύο ἐργοστάσια ἢ κλιμακοῦται εἰς τρία ἐργοστάσια. Καὶ προκειμένου περὶ ἑνὸς προϊόντος, ὅπως εἶναι τὰ λιπάσματα, θὰ γίνῃ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον γίνεται καὶ προκειμένου περὶ οἱουδήποτε προϊόντος. Καὶ σᾶς φέρω ἓν ἁπλούστατον καὶ χονδροειδέστατον παράδειγμα, ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον γίνεται καὶ δι’ αὐτὴν τὴν ζάκχαριν, ποὺ ὑπάρχει καὶ κέρδος χονδρεμπόρου καὶ κέρδος λιανεμπόρου, γίνονται οἱ ἀναγκαῖοι χωρισμοὶ καὶ τὸ κέρδος αὐξομειοῦται τόσον, ὥστε νὰ μὴ περιλαμβάνεται ποτὲ εἰς οὐδὲν κοστολόγιον κέρδος ἐπὶ κέρδους. Αὐτὸ εἶναι τόσον πασίγνωστον, ὥστε δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συζητεῖται, προκειμένου περὶ τῆς κοστολογήσεως τῶν βασικωτέρων προϊόντων διὰ τὸν Ἕλληνα παραγωγόν. Εἶναι γνωσταὶ αἱ τιμαὶ τῶν λιπασμάτων καὶ ἡ Κυβέρνησις δηλοῖ, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν καὶ ἐξ ἀφορμῆς τοῦ χωρισμοῦ τῶν Ἑταιριῶν νὰ ἔλθῃ ποτὲ καὶ νὰ ἐπιβαρύνῃ τὸ λίπασμα κατὰ ἕν χιλιοστὸν τοῦ μονολέπτου. Διότι, ἐὰν ἐπεχειρεῖτο αὐτό, αὐτοστιγμεὶ θὰ ἦτο δυνατόν, νὰ θεραπευθῇ διὰ μιᾶς ἀγορανομικῆς διατάξεως.

§142Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Ἐπειδὴ ἀκριβῶς, ὁ Μποδοσάκης δὲν βλέπει μεγάλα κέρδη εἰς τὰ λιπάσματα, ἔχει σκοπὸν νὰ τὰ ἐγκαταλείψῃ καὶ νὰ ρίψῃ ὅλην τὴν δραστηριότητα εἰς τὸ δεύτερον σκέλος, τὸ μεταλλευτικόν. Ἐδῶ, ὅμως, πρόκειται περὶ εἰδικοῦ νομοθετήματος, διὰ τοῦ ὁποίου καταβάλλεται προσπάθεια μεταβιβάσεως μεταλλείων πρὸς ἐνίσχυσιν τοῦ κεφαλαίου καὶ διὰ νὰ δυνηθῇ τοῦτο νὰ ἐξαγοράσῃ ὅσον τὸ δυνατὸν εὐκολώτερον τὸν μεταλλευτικὸν πλοῦτον τῆς Ἑλλάδος. Γίνεται μία διευκόλυνσις τῶν κεφαλαιούχων καὶ μία ἐπωφελὴς τοποθέτησις τῶν κεφαλαίων. Θὰ ἤμην πρόθυμος νὰ ὑποστηρίξω καὶ τὴν ἄποψιν αὐτήν, ἐὰν τοῦτο εἶναι ἀναγκαῖον, ὄχι ὅμως κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, κύριε Ὑπουργέ. Ὅταν καθημερινῶς ἐπιβάλλωμεν φορολογίας εἰς τὸν στενάζοντα πολίτην, ὅταν χθὲς ἀκόμη ἐβάλαμεν 60 λεπτὰ φορολογίαν εἰς τὸ βαμβάκι καὶ ἐπεβαρύναμεν τὸν βαμβακοπαραγωγόν, σήμερα δὲ ἐρχόμεθα νὰ χαρίσωμεν ἑκατοντάδας ἑκατομμυρίων φορολογίαν εἰς Ἑταιρίας, νομίζω ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν τοὐλάχιστον ἐγὼ νὰ ψηφίσω τὸ νομοθέτημά σας καὶ δι’ αὐτὸ εἶμαι ἐναντίον. Ἐὰν ἦτο ἄλλη ἐποχὴ καὶ τὸ νομοθέτημά σας ἤρχετο νὰ ἀπαλλάξῃ ἀπὸ τὰ δυσβάστακτα φορολογικὰ βάρη τὸν δυστυχοῦντα λαὸν θὰ μὲ εὕρισκε σύμφωνον ἀλλὰ τὸ νὰ χαρίζετε καθημερινῶς φορολογίας εἰς τοὺς μεγαλοκεφαλαιούχους τότε, κύριε Ὑπουργέ, νομίζω ὅτι δὲν ἔχω δικαίωμα νὰ ψηφίσω τὸ νομοσχέδιόν σας ὅπως καὶ ἡ Βουλὴ ἡ σημερινὴ δὲν θὰ πρέπει νὰ ἀποδεχθῇ τοῦτο. Πρέπει κατὰ πρῶτον λόγον, κύριοι συνάδελφοι, νὰ μεριμνήσωμεν διὰ τὴν ἀνακούφισιν τοῦ πτωχοῦ λαοῦ ἐκ τῶν κάτω μὲ ἀπαλλακτικὰ νομοθετήματα, καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν σεῖς, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Βιομηχανίας, ὁ ἐπιφορτισμένος μὲ μέριμναν εὐθηνοῦ κόστους ζωῆς διὰ τὸν λαὸν νὰ δωρήσητε εἰς τὸν Μποδοσάκην 80.000.000 δραχ., καθ’ ἣν στιγμὴν χθὲς ἐπεβαρύνατε τοὺς πτωχοὺς βαμβακοπαραγωγοὺς μὲ φορολογίαν 60 λεπτῶν. Νομίζω ἄλλως τε, ὅτι ἡ προσπάθεια τῆς Κυβερνήσεως κατατείνει εἰς τὸ νὰ καταστήσῃ ἕνα τρὰστ κεφαλαιούχων, τὸ ὁποῖον θὰ περιλάβῃ ὅλας τὰς ἐπιχειρήσεις.

§143Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Κύριοι βουλευταί, εἶναι ἀπόλυτος ἡ ἀντίθεσίς μου πρὸς τὸ ὑπὸ κρίσιν καὶ συζήτησιν νομοσχέδιον περὶ φορολογίας μεταβιβάσεως μεταλλείων, τὴν ὁποίαν ἐλπίζω ὅτι συμμερίζεται καὶ ἡ Βουλή, διότι ἐπ’ ὠφελείᾳ τῶν μεγάλων μεταλλευτικῶν ἐπιχειρήσεων θεσπίζεται μία ὑπερβολικὴ μείωσις τοῦ φόρου μεταβιβάσεως μεταλλείων καὶ τοῦ τέλους χαρτοσήμου τῶν καταστατικῶν ἀνωνύμων μεταλλευτικῶν ἑταιριῶν καὶ τῶν ὑπ’ αὐτῶν ἐκδιδομένων μετοχῶν. Συγκεκριμένως, κατὰ τὸ ἄρθρον 2 τοῦ νομοσχεδίου ἐπὶ συμβάσεων ἐξ ἐπαχθοῦς αἰτίας μεταβιβάσεως δικαιωμάτων μεταλλειοκτησίας ὁ φόρος μεταβιβάσεως ἀπὸ 9% μειοῦται εἰς 5% καὶ ἐπὶ εἰσφορᾶς τῶν αὐτῶν ὡς ἄνω δικαιωμάτων ἢ καὶ τοῦ δικαιώματος ἰδιοκτησίας ἐπὶ ἐξωρυγμένου μεταλλεύματος εἰς ἑταιρίας οὐδὲν τέλος καταβάλλεται. Ἐξ ἄλλου κατὰ τὸ ἄρθρον 3 τοῦ ἰδίου νομοσχεδίου τὰ καταστατικὰ ἀνωνύμων μεταλλευτικῶν ἑταιριῶν συνιστωμένων δι’ εἰσφορᾶς ἀποκλειστικῶς τοῦ μεταλλευτικοῦ κλάδου ὑφισταμένων ἀνωνύμων ἑταιριῶν καθὼς καὶ αἱ πράξεις αὐξήσεως τοῦ ἑταιρικοῦ κεφαλαίου αὐτῶν καὶ αἱ ἐπ’ αὐτῶν ἐκδιδόμεναι μετοχαὶ ὑπόκεινται εἰς τέλος χαρτοσήμου 0,25% ἐνῷ μέχρι τοῦδε κατὰ τὴν ἰσχύουσαν περὶ χαρτοσήμου νομοθεσίαν τὸ τέλος τοῦτο ἀνήρχετο εἰς 1½%. Καὶ ἂν μέν, ἀξιότιμε κύριε Ὑπουργὲ τῆς Βιομηχανίας, διὰ τὴν μείωσιν τοῦ ποσοστοῦ φόρου μεταβιβάσεως μεταλλείων ἀπὸ 9% εἰς 5% ὑφίσταται καθ’ ὑμᾶς ἕνας δικαιολογητικὸς λόγος ποὺ ἀνεφέρατε εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσίν σας ἀξιοποιήσεως τοῦ μεταλλευτικοῦ πλούτου καὶ ἀντιμετωπίσεως τῆς δῆθεν ὑφισταμένης κρίσεως τῶν μεταλλευτικῶν ἐπιχειρήσεων, ὥστε νὰ ἐπαναφέρητε τὸ ὑφιστάμενον πρὸ τοῦ νόμου 2366) 1953 φορολογικὸν καθεστώς, διὰ τὴν καταπληκτικὴν καὶ πρωτοφανῆ μείωσιν τοῦ τέλους χαρτοσήμου ἀπὸ 11/2% εἰς 0,25% οὐδεμία ἀπολύτως ὑφίσταται δικαιολογία. Ἡ θεσπιζομένη αὕτη διάταξις ποὺ ἀνατρέπει μίαν ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν ὑφισταμένην κατάστασιν φορολογίας χαρτοσήμου χάριν τινῶν μεγάλων οἰκονομικῶν παραγόντων ποὺ ἔχουν συγκεντρώσει εἰς χεῖρας των τεράστιον πλοῦτον, εἶναι ἀπαράδεκτον, προκαλεῖ ἀγανάκτησιν καὶ καθιστᾷ τὸ νομοσχέδιον τοῦτο διαβλητὸν διότι δίδει ἁδρὰν τὴν εἰκόνα τῆς μονοπλεύρου οἰκονομικῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἐπιβαρύνῃ ὑπερμέτρως τὰς πτωχὰς λαϊκὰς τάξεις μὲ νέους φόρους καὶ νὰ ἀπαλλάσσῃ τοὺς οἰκονομικῶς ἰσχυροὺς ἀπὸ προϋφισταμένους καὶ νομίμως ἐπιβεβλημένους φόρους. Λυποῦμαι εἰλικρινῶς, διότι δὲν εἶναι παρὼν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ὁ συνυπογράψας τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὄχι μόνον διὰ νὰ ἀκούσῃ τὴν ἔντονον αὐτὴν διαμαρτυρίαν μας διὰ τὴ ἐπιχειρουμένην νομοθετικὴν αὐτὴν ρύθμισιν, ἀλλὰ καὶ διὰ νὰ τοῦ ὑπενθυμίσω τὴν ἀνένδοτον ἐπιμονήν του εἰς μίαν πρὸ τῶν διακοπῶν τῶν ἑορτῶν συζήτησιν ἐν τῇ Βουλῇ ἐξ ἀφορμῆς ψηφίσεως ἑτέρου συναφοῦς νομοσχεδίου νὰ ψηφισθῇ διάταξις περὶ αὐξήσεως τοῦ τέλους χαρτοσήμου τῶν αἰτήσεων πτωχῶν πολιτῶν ἀπὸ δρχ. 3 εἰς δρχ. 5 καὶ τῶν ἀντιγράφων δικογράφων τῆς εἰρηνοδικειακῆς καὶ ἐργατικῆς διαδικασίας ἀπὸ δρχ. 2 εἰς δρχ. 5, παρὰ τὰς ἐντόνους διαμαρτυρίας τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας ἐξ ἀμφοτέρων τῶν πτερύγων τῆς Συμπολιτεύσεως καὶ Ἀντιπολιτεύσεως. Μὲ ἄλλας λέξεις ἡ Κυβέρνησις τηρεῖ δύο μέτρα καὶ δύο σταθμά, ἐπιβαρύνει ὑπερμέτρως τὰς πτωχὰς λαϊκὰς τάξεις τὰς ὁποίας ὤφειλε κυρίως νὰ προστατεύσῃ καὶ ὑπερασπίσῃ καὶ παρέχει ἀφειδῶς φορολογικὰς ἀπαλλαγὰς εἰς μεγάλα οἰκονομικὰ συγκροτήματα κατὰ τρόπον προκαλοῦντα δεδικαιολογημένην δυσφορίαν καὶ ἀγανάκτησιν. Δὲν συμμερίζομαι, κύριοι βουλευταί, τὴν ἄποψιν τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ Βιομηχανίας, ὅτι διατρέχουν κρίσιν δεινὴν αἱ μεταλλευτικαὶ ἐπιχειρήσεις, διότι κατὰ τὴν γνώμην μου τὰ μεγαλύτερα καὶ κυριώτερα μεταλλεῖα τῆς Χώρας, περιέρχονται βαθμιαίως εἰς τὰ μεγάλα αὐτὰ συγκροτήματα Μποδοσάκη, Σκαλιστήρη καὶ ἄλλων κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον καὶ τώρα μάλιστα μὲ τὴν μείωσιν τῶν ποσοστῶν φορολογίας μεταβιβάσεως τοῦ χαρτοσήμου θὰ καταστῇ εὐχερεστέρα ἡ συγκέντρωσις ὅλου τοῦ ὀρυκτοῦ πλούτου τῆς Χώρας εἰς χεῖρας ἐλαχίστων οἰκονομικῶν παντοδυνάμων ἀνθρώπων ἐπὶ ζημίᾳ τοῦ Δημοσίου καὶ τῶν νομίμων συμφερόντων τῆς ἐργατικῆς τάξεως. Δὲν θέλω νὰ ἐπεκταθῶ καὶ ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς παροχῆς κατὰ καιροὺς μεγάλων οἰκονομικῶν διευκολύνσεων καὶ δανείων εἰς μερικὰς μεταλλευτικὰς ἐπιχειρήσεις, αἵτινες δὲν διέθεσαν ταῦτα διὰ τὴν ἐπέκτασιν τῶν ἐγκαταστάσεών των καὶ τὴν εὔρυνσιν τῆς ἐκμεταλλεύσεως.

§144Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ἔχετε ὑπ’ ὄψιν σας, κύριε συνάδελφε, μίαν περίπτωσιν σχετικήν;

§145Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Μάλιστα, κύριε Ὑπουργέ, ἔχω ὑπ’ ὄψει μου ἐν Εὐβοίᾳ τὴν περίπτωσιν ἑταιρίας ἐπιχειρήσεων Σκαλιστήρη, ἥτις ἔλαβε μεγάλα δάνεια καὶ δὲν ἀντεπεκρίθη εἰς τὰς ἀναληφθείσας ὑποχρεώσεις της. Κύριοι βουλευταί, θεωρῶ ἐπίσης ὡς διαβλητὴν καὶ ἀναιτιολόγητον τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ νομοσχεδίου, δι’ ἧς θεσπίζεται ἀναδρομικὴ ἰσχὺς τῶν φορολογικῶν αὐτῶν ἀπαλλαγῶν ἀπὸ τῆς 1ης Ὀκτωβρίου 1956 ποὺ εἶναι ἐντελῶς ἀδικαιολόγητος.

§146Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ἔχετε νὰ καταγγείλητε τοιοῦτον πρᾶγμα;

§147Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Ἔχω ὑπ’ ὄψει μου, τὸν Σκαλιστήρην, ὁ ὁποῖος ἔλαβε δάνειον διὰ τὴν ἐκμετάλλευσιν ὡρισμένων μεταλλείων καὶ δὲν τὰ διέθεσε τὰ χρήματα αὐτὰ διὰ τὸν σκοπὸν αὐτὸν ἀποδεδειγμένως. Τὸ κατήγγειλα καὶ ἄλλοτε εἰς τὴν Βουλὴν αὐτὸ καὶ ἔχω καταθέσει καὶ σχετικὴν ἐπερώτησιν. Αὐτὸ εἶναι παλαιὸν θέμα. Κύριοι βουλευταί, ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος κ. Ζάκκας, ὑπεστήριξε μίαν ἄποψιν, ἡ ὁποία εἶναι ὀρθοτάτη. Ἐὰν τὴν ἐδέχετο ὁ κ. Ὑπουργός, θὰ προσεφέρετο ὑψίστη ὑπηρεσία εἰς τὸν τόπον καὶ θὰ ἐξυπηρετοῦσε τὸ Δημόσιον συμφέρον διὰ τὸ ὁποῖον ἔπρεπε πρωταγωνισταί, νὰ εἶναι οἱ ἐκπρόσωποι τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὄχι οἱ ἐκπρόσωποι τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, οἱ ὁποῖοι ἁπλῶς ἐλέγχουν τὴν Κυβέρνησιν εἰς τὸ νομοθετικόν της ἔργον. Κύριοι βουλευταί, ἡ ἔκθεσις τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου — δὲν θέλω νὰ καταλογίσω μεγαλυτέρας εὐθύνας, περιορίζομαι νὰ κάμνω ἕνα ἤπιον χαρακτηρισμὸν — εἶναι ἐλλιπεστάτη. Εἰς τὴν τελευταίαν παρατήρησιν, τὴν ὁποίαν ὑπεγράμμισα, ἡ ἔκθεσις τοῦ Λογιστηρίου ἀναφέρει τὰ ἑξῆς: «Κατὰ τὰς κειμένας διατάξεις... (Ἀναγινώσκει)...». Ὅπως καὶ προηγουμένως ἐπὶ τῆς ἄλλης μειώσεως τῆς φορολογίας, τοῦ φόρου μεταβιβάσεως ἀκινήτων, ἰσχυρίζεται προσδιορισμὸν καὶ διερωτῶμαι, πῶς εἶναι δυνατόν, νὰ ἀνταποκρίνεται πρὸς τὴν ἀλήθειαν αὐτὸς ὁ προβαλλόμενος ἰσχυρισμός, ὅταν εἶναι γνωστόν, ὅτι κατὰ τὰ τελευταῖα 3 οἰκονομικὰ ἔτη ἐφηρμόσθη ὁ νόμος 2366) 53 καὶ κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου εἴχομεν εἰσπράξεις, αἱ ὁποῖαι εἶναι διαχωριτέαι, διότι ἄλλο εἶναι μεταβίβασις ἀκινήτου καὶ ἄλλο μεταβίβασις μεταλλείου. Εἶναι δυνατόν, λοιπόν, τὸ Γενικὸν Λογιστήριον, νὰ ἐγνώριζε κάθε ἕκαστον οἰκονομικὸν ἔτος, ποῖα ἔσοδα καὶ ἐκ τοῦ φόρου μεταβιβάσεως ἀκινήτων καὶ ἐκ τῶν τελῶν χαρτοσήμου, τὰ ὁποῖα ἐκδίδονται διὰ διπλοτύπων καὶ ὄχι διὰ χαρτοσήμου, ποῖα ἔσοδα ἦτο δυνατὸν νὰ ὑπάρξουν; Τὸ Λογιστήριον λέγει, ὅτι δὲν δύναμαι νὰ προσδιορίσω. Εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, δι’ ἐμὲ τοὐλάχιστον, δημιουργεῖται μία εὐλόγως δεδικαιολογημένη ἀνησυχία διὰ τὴν ἀποφυγὴν μιᾶς ὑπευθύνου ἀνωτάτης Κρατικῆς ἀρχῆς νὰ προσδιορίσῃ τὴν ζημίαν. Ἁπλούστατα δι’ ἐμὲ δημιουργεῖται ἡ ἐντύπωσις ἡ ἀλγεινὴ ὅτι εἶναι ὑπέρογκα μεγάλα τὰ ποσὰ αὐτὰ τὰ ὁποῖα, θὰ ζημιωθῇ τὸ Δημόσιον καθ’ ἣν στιγμὴν ἡ Κυβέρνησις ἠγωνίσθη πρὸ 3 μηνῶν νὰ αὐξήσῃ τὰ τέλη χαρτοσήμου διὰ πολὺ μικρὰς περιπτώσεις, ὅπως εἶναι αἱ περιπτώσεις τῶν αἰτήσεων καὶ ἀντιγράφων διὰ δικαστικὰς πράξεις, τὰ ὁποῖα ὑπέρογκα τέλη χαρτοσήμου, πλήττουν κυρίως τὰς πτωχὰς λαϊκὰς τάξεις. Κύριε Ὑπουργέ, τὸ νομοσχέδιόν σας ἔχει καὶ ἄλλην μίαν διάταξιν, ἡ ὁποία μοῦ προεκάλεσε κατάπληξιν. Νομίζω, ὅτι δὲν ἀνεφέρθη εἰς τὴν Βουλήν, ἴσως, ὅμως, κατὰ τὴν ἀπουσίαν μου. Εἶναι ἡ περίπτωσις τῆς ἀναδρομικότητος. Εἰς τὸ ἄρθρον 1, κύριοι βουλευταί, γίνεται λόγος περὶ ἀναδρομικότητος καὶ λέγει: «Ἐπαναφέρεται ἐν ἰσχύϊ.... (Ἀναγινώσκει)....».

§148Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Τὸ εἶπον.

§149Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Κάμνω τὴν διευκρίνισιν, ὅτι ἴσως ἐν ἀπουσίᾳ μου νὰ ἐλέχθη. Ἐγὼ δὲν τὸ ἤκουσα, ἢ μᾶλλον δὲν συνέπεσε νὰ τὸ ἀκούσω.

§150Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Τότε θὰ πρέπει εἰς ἕκαστον βουλευτὴν νὰ λέγω τὰ ἴδια πράγματα.

§151Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, εἶπον τοῦτο, ὅτι ἡ Βουλή, ἡ ὁποία ἐν τῷ συνόλῳ της καὶ ἀδιακρίτως προσώπου παρηκολούθησε τὴν ἀπάντησιν, τὴν ὁποίαν ἐδώσατε ἐπὶ τῆς ἀναδρομικότητος τῆς διατάξεως, ἐλπίζω ὅτι μὲ ὅ,τι εἴπατε δι’ ὅλα καὶ δι’ αὐτό, θὰ φωτισθῇ. Κύριοι βουλευταί, ὄχι τόσον διὰ τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 2, ἀλλὰ διὰ τὴν διάταξιν τοῦ ἄρθρου 3, τὴν ἀφορῶσαν τὰ τέλη χαρτοσήμου καὶ τὴν μεγάλην αὐτὴν μείωσιν καὶ ἐλάττωσιν, ἡ ὁποία ἐδημιουργήθη, θὰ καταψηφίσω τὸ νομοσχέδιον καὶ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Βιομηχανίας, νὰ δεχθῇ τὴν ἄποψιν ἔστω καὶ ἀπὸ μίαν πλευρὰν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ὑποστηριχθεῖσαν, νὰ ἀναπέμψῃ τὸ νομοσχέδιον εἰς τὸ Γενικὸν Λογιστήριον, διὰ νὰ προσκομίσῃ, ὅσον δύναται νὰ τὸ πράξῃ, στοιχεῖα ἀκριβῆ, ἀναφέροντα τὰ ποσά, κατὰ προσέγγισιν, ἔστω ἐκ τῶν πραγματοποιηθεισῶν εἰσπράξεων τῶν προγενεστέρων 3 οἰκονομικῶν ἐτῶν, διὰ νὰ διαπιστωθῇ ἐκ τῶν πραγματοποιηθεισῶν εἰσπράξεων...

§152Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Θὰ σᾶς τὰ φέρω ἐγώ.

§153Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Πρὶν τῆς ψηφίσεως τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ.

§154Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Μόνον διὰ νὰ ἱκανοποιήσω τὴν περιέργειάν σας, ὄχι ὅτι ἀνατρέπεται τίποτε. Ἂς ἔχει ψηφισθῇ ὅμως κατ’ ἀρχήν.

§155Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Ἡ ἀπορία ἑνὸς βουλευτοῦ, νὰ μάθῃ ποῖα εἶναι τὰ ποσά, τὰ ὁποῖα θὰ ζημιωθῇ τὸ Δημόσιον δὲν εἶναι περιέργεια ἁπλῶς, εἶναι ἐκπλήρωσις καθήκοντος. Ἔτσι ἐγὼ τὸ ἀντιλαμβάνομαι. Διότι ἡ Βουλή, ἂν ἐγνώριζε ποῖον θὰ εἶναι τὸ ὕψος τῶν ζημιῶν, τῶν προκληθησομένων εἰς τὸ Δημόσιον.....

§156Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ἐγὼ εἶπον, κύριε συνάδελφε, καὶ λυποῦμαι πάρα πολὺ ποὺ δὲν παρέστητε εἰς τὴν ὁμιλίαν μου, ὅτι εἰς τὴν προσεχῆ συνεδρίασιν, θὰ προσκομίσω ὅσα σχετικὰ στοιχεῖα δυνηθῶ καὶ θὰ ἀποδειχθῇ ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, ὅτι τὰ ποσὰ ταῦτα, ὡς πρὸς τὸ παρελθόν, εἶναι πράγματι, κατ’ ἀρχήν, δυστυχῶς, διὰ τὰ τελευταῖα χρόνια — καὶ αὐτὸ εἶναι χαρακτηριστικὸν — οὐχὶ σημαντικά, σχεδὸν ἀσήμαντα, φοβοῦμαι, ἐπαναλαμβάνω, διὰ τὰ τελευταῖα χρόνια. Διότι δὲν ἔγιναν, δυστυχῶς, πράξεις.

§157Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἡ ἔκθεσις, ἀναφέρεται εἰς ὑπολογισμὸν γενόμενον κατὰ προσέγγισιν. Τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας ἔχει πλήρη τὰ στοιχεῖα αὐτά. Αὐτά, εἶναι τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου.

§158Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Κατὰ τὸ δυνατόν.

§159Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἔχουν φακέλλους, ἀλλ’ εἶναι ἀνεπαρκῆ τὰ στοιχεῖα αὐτά. Δι’ αὐτοὺς τοὺς λόγους κύριοι βουλευταί, ἐγώ, τοὐλάχιστον, προσωπικῶς προτείνω νὰ καταψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον, ἂν ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν θελήσῃ νὰ τὸ ἀποσύρῃ, προστατεύων, κατὰ ἕνα ποσοστόν, τὸ κῦρος τῆς Κυβερνήσεως, ὄχι ἀπὸ τῆς πλευρᾶς ἠθικῆς, ἀλλὰ γενικώτερον, ἀλλὰ ἀπὸ πλευρᾶς ἀσκήσεως οἰκονομικῆς πολιτικῆς, διότι διὰ τῶν μέτρων αὐτῶν εὐνοεῖ ἀποδεδειγμένως τοὺς μεγάλους οἰκονομικοὺς παράγοντας τῆς Χώρας, ἐνῷ εἰς ἄλλην περίπτωσιν λήψεως φορολογικῶν μέτρων, ἠδίκησε καὶ ἔβλαψε τὰ συμφέροντα τῶν λαϊκῶν τάξεων.

§160Γ. ΚΑΡΑΓΚΙΟΖΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, εὐτυχῶς δὲν εἶμαι νομικός, διὰ νὰ μοῦ εἴπητε, ὅτι δὲν ἦλθα μελετημένος, διὰ νὰ ἀναπτύξω τὸ θέμα μου. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, μοῦ προκαλεῖ κατάπληξιν καὶ μοῦ δίδεται ἡ εὐκαιρία νὰ διαπιστώσω ὅτι οἱ νόμοι δι’ ὅλους τοὺς Ἕλληνας δὲν εἶναι οἱ ἴδιοι. Διότι ὅταν πρόκειται νὰ φορολογηθῇ ὁ πτωχὸς ἀγρότης λαμβάνονται ἄλλα μέτρα.

§161Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Δὲν φορολογεῖται ὁ πτωχὸς ἀγρότης.

§162Γ. ΚΑΡΑΓΚΙΟΖΗΣ. Θὰ σᾶς φέρω ἕνα παράδειγμα, κύριε Ὑπουργέ.

§163Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Κύριε συνάδελφε, εἶναι γνωστόν, ὅτι οὐδεὶς ἀγρότης φορολογεῖται.

§164Γ. ΚΑΡΑΓΚΙΟΖΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ὁμιλοῦμεν διὰ τὸν ὑπόγειον πλοῦτον καὶ ἐγὼ θὰ σᾶς ὁμιλήσω διὰ τὸν ὑπέργειον πλοῦτον. Τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας καὶ ἡ Κυβέρνησις ἠθέλησε νὰ πείσῃ τοὺς γεωργούς, ὅτι πρέπει ὅλοι οἱ γεωργοὶ νὰ ἀλλάξωμεν τὰ χωράφια μας, νὰ τὰ συνενώσωμεν, διὰ νὰ μὴ ἔχωμεν ἔξοδα. Καὶ ἐφρόντισαν οἱ γεωργοὶ νὰ ἀντικαταστήσουν τὸν κλῆρον των. Καὶ ἔρχεται ἡ Ἐφορία καὶ ὑπολογίζει τὴν ἀλλαγὴν τῶν κλήρων ὡς πώλησιν τῶν ἀγρῶν. Καὶ λέγει ὁ Ἔφορος, πῶς ἀλλάζετε χωράφι, καὶ ὑπολογίζει τὴν ἀξίαν τῶν χωραφιῶν εἰς τὸ δεκαπλάσιον.

§165ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἔχει σχέσιν τὸ νομοσχέδιον μὲ τὸ θέμα αὐτό;

§166Γ. ΚΑΡΑΓΚΙΟΖΗΣ. Ἔχει σχέσιν. Ὑπολογίζει 10 χιλιάδας τὸ χωράφι καὶ ἄλλας δέκα εἰς τὸν ἄλλον, ποὺ ἄλλαξε τὸ χωράφι, εἴκοσι. Ἡ Ἐφορία παίρνει τὸν φόρον, ὁ ὁποῖος εἶναι ἀνώτερος τῆς ἀξίας τοῦ χωραφιοῦ. Καὶ ἐκεῖ δὲν λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν ὁ χωρικός, καὶ ἐκεῖ δὲν λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν ὁ ὑπέργειος πλοῦτος, ἀλλὰ διὰ τὸν ὑπέργειον πλοῦτον λαμβάνονται τοιαῦτα μέτρα. Ἡ Ἑταιρία αὐτὴ ἐλειτούργησεν ἐδῶ καὶ δέκα χρόνια, δηλαδὴ μετὰ τὴν κατοχήν, ὅταν ὁ κόσμος ἐμπῆκεν εἰς μίαν τάξιν. Καὶ τότε ἡ Νομισματικὴ Ἐπιτροπὴ τὴν ἐχρηματοδότησε καὶ τὴν ἤλεγχε καὶ τῆς ἔδιδε μὲ τὸ τσουβάλι τὰ χρήματα. Τώρα ἐθυμήθηκε, ὕστερα ἀπὸ 15 χρόνια, νὰ τὴν διαχωρίσῃ καὶ νὰ εἴπῃ, τώρα θὰ κάμωμεν ξεχωριστὴν Ἑταιρίαν. Θὰ σᾶς εἴπω μίαν παροιμίαν τοῦ χωριοῦ μου, ὅτι «κάποιον λάκκον ἔχει ἡ φάβα». Μία Ἑταιρία ὅταν ξεχωρισθῇ, τί θὰ κάμῃ; Ξεχωριστὰ ἐνοίκια, ξεχωριστοὶ διευθυνταί, παραδιευθυνταί, θὰ βγάλῃ ἕνα κοστολόγιον τεράστιον καὶ τὰ κέρδη θὰ τὰ ἐλαττώσῃ καὶ θὰ ἔχωμεν καὶ ὀλίγην ζημίαν. Ἀπὸ τὴν ἄλλη μεριά, ἡ ἰδία Ἑταιρία θὰ πάρῃ τὸ ἴδιο πρᾶγμα καὶ θὰ τὸ πωλήσῃ. Ποῖος θὰ τὸ πληρώσῃ αὐτὸ τὸ κέρδος; Θὰ τὸ πληρώσῃ ὁ γεωργὸς καὶ τὰ λιπάσματα. Αὐτὸ τὸ μυστικὸ τὸ καταλάβαμε, κύριε Ὑπουργέ, καὶ σᾶς τὸ λέγομεν. Διότι σεῖς, βεβαίως, θὰ τὸ ψηφίσητε, ἀλλὰ τὰ λέγομεν γιὰ νὰ πάρουν χαμπάρι οἱ ἀγρόται, ὅτι πάλιν αὐτοὶ θὰ κληθοῦν νὰ πληρώσουν τὴν διαφοράν. Τὸ νομοσχέδιον θὰ τὸ ψηφίσητε. Ὅταν προχθὲς συνεζητεῖτο τὸ καπνικόν, ἐκ τῆς Κυβερνητικῆς παρατάξεως ἦσαν μόνον πέντε βουλευταί. Ἀπόψε εἶναι ὅλοι οἱ βουλευταὶ τῆς Δεξιᾶς. Ὅταν, ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι, πρὸ ἡμερῶν συνεζητήσαμεν τὸ ἐκπαιδευτικὸν θέμα, ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας μοῦ λέγει: «Μά, κύριε Καραγκιόζη, εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ ἐπιβάλωμεν καινούργιαν φορολογίαν, ὅταν ἔρχεται ὁ μῆνας καὶ πρέπει νὰ πληρώσωμεν τοὺς καθηγητάς;». Καὶ μᾶς ἐπέβαλε φορολογίαν. Καὶ ἐρχόμεθα τὴν 1ην τοῦ μηνὸς καὶ τὰ πληρώνωμεν, κύριε Ὑπουργέ. Καὶ τώρα, τὸ Γενικὸν Λογιστήριον, ποὺ ἐκόπτετο, καὶ μᾶς ἔλεγε ὅτι θὰ ἀνατρέψωμεν τὸν Προϋπολογισμόν, τὸ Γενικὸν Λογιστήριον αὐτὴν τὴν στιγμὴν σιωπᾷ. Καὶ λέγει, ἂς κλείσω τὰ μάτια καὶ ἂς χαρίσω αὐτὰ τὰ 80 ἑκατομμύρια διὰ τὸ συμφέρον τοῦ Κράτους καὶ τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς. Ἐγὼ δὲν τὸ καταλαβαίνω αὐτὸ τὸ συμφέρον, κύριε Ὑπουργέ. Ὡμιλήσαμε προχθές, διὰ τὴν Πυροσβεστικὴν Ὑπηρεσίαν, τὴν ὁποίαν ποτὲ δὲν χρησιμοποιεῖ ὁ χωρικός. Ὅπως εἶπεν ὁ εἰσηγητής, εἶναι διὰ 20 πόλεις τῆς Ἑλλάδος. Δι’ αὐτὸ αὐξήσατε τὸ χαρτόσημον διὰ νὰ συγκεντρώσητε τὰ 40 ἑκατομμύρια, διότι κινδυνεύει ὁ Προϋπολογισμός. Καὶ ὅταν πρόκειται νὰ διορισθῇ κανεὶς πτωχὸς διδάσκαλος ἢ καθηγητής, τότε ἡ Κυβέρνησις ἐπικαλεῖται τὴν ἀδυναμίαν τοῦ Προϋπολογισμοῦ. Τώρα, μὲ τὰ 80 ἑκατομμύρια, δὲν κλονίζεται. Αὐτὰ εἶχον νὰ σᾶς εἴπω, κύριε Ὑπουργέ. Ἐγὼ δὲν ἔχω ἀκόμη καταλάβει, ποῦ καταλήγουν αὐτὰ τὰ νομοσχέδια. Κανεὶς δὲν ὡμίλησε διὰ τὸν ἀγρότην τῆς Χαλκιδικῆς, ποὺ μέσα σκάφτει σὰν τυφλοπόντικας τὰ βουνά, γιὰ νὰ βγάλῃ τὸν πλοῦτον αὐτὸν τῆς Ἑλλάδος, ἀλλὰ ἦλθεν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Χαλκιδικῆς συνάδελφος νὰ ἐξυμνήσῃ τὸν κ. Μποδοσάκην, διὰ τὰς ἐγκαταστάσεις, τὰς ὁποίας ἔκαμεν εἰς τὴν ράχην τοῦ Ἑλληνικοῦ Λαοῦ καὶ ὁ ὁποῖος ἐπῆρε 40 καὶ 60% ἀπὸ τὸ Κράτος καὶ τὴν Νομισματικὴν Ἐπιτροπήν. Ὅταν τὸ Κράτος ἐπρόκειτο νὰ χρηματοδοτήσῃ τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν, δίδει ἐλάχιστα καὶ ὁ ἀγρότης περιμένει νὰ αὐξηθῇ ἡ σιτοκαλλιέργεια. Προπολεμικῶς μᾶς ἔδιδε 100 δραχμὰς τὸ στρέμμα καὶ τώρα, μᾶς δίδει 30 δραχμάς, διότι δὲν ὑπάρχει χρῆμα. Ἀλλ’ ἐδῶ ὑπάρχει τὸ χρῆμα, διότι πρέπει νὰ ἐνισχύσωμεν αὐτοὺς τοὺς κυρίους ποὺ ἔχουν τὰς μεγάλας Ἑταιρίας. Διατὶ δὲν φέρετε ἕνα νομοσχέδιον, κύριε Ὑπουργέ, διὰ τὰ μεταλλεύματα ὁλοκλήρου τῆς Ἑλλάδος, διὰ τὸν ὑπόγειον πλοῦτον, νὰ γίνῃ μία μελέτη καὶ μία ἔρευνα, ὄχι μόνον διὰ τὸν Μποδοσάκην. Κύριε Ὑπουργέ, δὲν θὰ σᾶς εἴπω περισσότερα. Ἡμεῖς, ὡς Κόμμα Ἀγροτικόν, θὰ τὸ καταψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον αὐτό.

§167ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Παπασταύρου ἔχει τὸν λόγον.

§168Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, ὅλα τὰ νομοσχέδια ἔχουν δύο βασικὰς ἀρχάς, αἱ ὁποῖαι κατὰ τοὺς νομικοὺς διατυποῦνται καὶ λατινικά, ἀλλὰ καὶ ἑλληνικὰ ὡς ἑξῆς, ὅτι κάθε ἕνα ἐξ αὐτῶν ἔχει καὶ τὴν ratio ὅπως εἶπεν ὁ ἀξιότιμος κ. συνάδελφος, ἀλλὰ καὶ τὴν occasio. Occasio εἶναι ἡ ἀφορμή, ἡ ὁποία δίδει εἰς τὴν διατύπωσιν ἕνα νομοσχέδιον καὶ ratio εἶναι ἡ δικαιολογία δηλαδὴ διατὶ γίνεται αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον. Ὅταν τὸ πρῶτον ἀνέγνωσα τὸ κείμενον τοῦ νομοσχεδίου καὶ τῆς αἰτιολογικῆς ἐκθέσεως εἰλικρινῶς τονίζω, ὅτι μὲ κάποιαν συμπάθειαν τὸ περιέβαλλον, διότι ἔχει ἀποδειχθῆ ὅτι εἶναι ἀνάγκη αἱ ἐπιχειρήσεις τῶν μεταλλείων τοῦ ὑπογείου πλούτου νὰ τύχουν κάποιας εἰδικῆς μεταχειρίσεως, διὰ νὰ ἠμπορέσουν νὰ ἀναπτυχθοῦν ὅσον τὸ δυνατὸν καλλίτερον. Ἔπρεπε νὰ ἔλθῃ τὸ θέμα πρὸς συζήτησιν, διὰ νὰ ἀποκαλυφθῇ, ὅτι ἡ μὲν ratio ἡ αἰτιολογία εἶναι τελείως διάφορος τῆς occasio τῆς ἀφορμῆς, ἡ ὁποία δίδεται εἰς τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ καὶ θὰ σᾶς διαβάσω τὰ κείμενα, διὰ νὰ ἴδητε ποία εἶναι ἡ ratio καὶ ποία εἶναι ἡ occasio. Ἡ ἀφορμὴ τοῦ νομοθετήματος ὁρίζεται εἰς τὴν αἰτιολογικὴν ἔκθεσιν ὡς ἑξῆς: «Ὁ διὰ τοῦ νόμου... (ἀναγινώσκει)....». Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀφορμή, ἡ ὁποία ἐκίνησε τὸ ἐνδιαφέρον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, διὰ νὰ εἰσαγάγῃ τὸν νόμον εἰς τὴν Βουλὴν πρὸς ἐπιψήφισιν. Καὶ προχωροῦμεν τώρα εἰς τὴν αἰτιολογίαν. «Διὰ νὰ θεραπεύσωμεν λέγει ... (ἀναγινώσκει)...». Ἀνέφερον τρεῖς αἰτιολογίας, αἱ ὁποῖαι ἐπιβάλλουν κατὰ τὴν κρίσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ κατὰ τὴν εἰσήγησιν τοῦ νομοθετήματος τὴν ἐπιψήφισίν του. Τὰ σημεῖα αὐτὰ ἔθιξεν καὶ ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος τῆς πλειοψηφίας. Ἐκεῖ ἐστήριξε τὴν ὁμιλίαν του καὶ εἶπεν ὅτι, κύριοι συνάδελφοι, δὲν εἶναι δυνατὸν αἱ ἐπιχειρήσεις τῶν μεταλλείων νὰ σταδιοδρομήσουν μὲ τὰς ἐπιβαρύνσεις τὰς ὁποίας ἡ πολιτικὴ ἐπιβάλλει διὰ νόμων προγενεστέρων ἀλλὰ καὶ προσφάτων, τοῦ 2363, ὁ ὁποῖος ἔγινε τὸ 1953, καὶ κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ ὁποίου ἐγένετο τότε ἐπαγγελία, ὅτι εἶναι ὁ νόμος, ὁ ὁποῖος θὰ σώσῃ τὰ μεταλλεῖα καὶ θὰ σώσῃ καὶ τὴν Χώραν, διότι θὰ προσπορίσῃ πλοῦτον ἀμύθητον ἐκ τῶν ἐγκάτων τῆς Ἑλληνικῆς γῆς. Αὐτὰ ὑπεστήριξεν καὶ ὁ εἰσηγητὴς τῆς Πλειοψηφίας καὶ εἶπεν, ὅτι ἀποσκοπεῖ τὸ νομοθέτημα νὰ ἄρῃ τὰς ἐπιβαρύνσεις αἱ ὁποῖαι δυσχεραίνουν τὴν πρόοδον καὶ τὴν ἀνάπτυξιν τῶν μεταλλευτικῶν Ἑταιριῶν. Ἔπρεπε νὰ γίνῃ συζήτησις καὶ νὰ ἐμφανισθῇ τὸ ζήτημα ἀπὸ τὴν ἀληθινήν του ὄψιν, διὰ τῆς ἀγορεύσεως τοῦ κ. Ἠλιοῦ.

§169Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ὄχι, κύριε συνάδελφε, εἶσθε, φαίνεται, ἀπὸ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι δὲν ἀνέγνωσαν οὔτε ἐφημερίδας. Διότι τὸ νομοσχέδιον μόλις κατετέθη προεκάλεσε μίαν ἀντίδρασιν. Ἐκ τῆς ἀντιδράσεως ἔγινεν ὁλόκληρος συζήτησις, δηλώσεις κ.λ.π., σεῖς δὲν τὰ εἴδατε αὐτά;

§170Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Ὄχι, δὲν τὰ εἶδα. Ὑπέθεσα, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτό, ὡς κατετέθη ἦτο ἀθῶον, ὅπως τὸ ἐμφανίζει ἡ αἰτιολογική του ἔκθεσις. Ποῦ νὰ ἠξεύρω ἐγώ, ὅτι εἶχε κάλυμμα προβάτου καί, κάτω ἀπὸ τὸ κάλυμμα αὐτὸ κρύβεται λύκος καὶ μάλιστα ἀπὸ τοὺς μεγαλυτέρους, τοὺς ὁποίους παρουσιάζει ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία; Κύριοι συνάδελφοι, παρηκολούθησα τὴν ἀγόρευσιν τοῦ κυρίου Ὑπουργοῦ, ὅπως πάντοτε μετὰ προσοχῆς, διότι εἶναι πάντοτε αἱ ἀγορεύσεις του ἐπαγωγικαὶ καὶ διαφωτιστικαί, διότι πολλὰ θέματα τὰ ἀναπτύσσει μὲ περισσὴν χάριν καὶ γνώσεις, ἀλλὰ ἡ ἀγόρευσις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ὅσον καὶ τὸ νομοθέτημα, τὸ ὁποῖον ἐδιάβασα δὲν μὲ ἔπεισαν, ὅτι πράγματι ἀποσκοπεῖ τὸ νομοσχέδιον εἰς τὴν βασικήν του διάταξιν εἰς τὸ νὰ ἱκανοποιήσῃ, ἢ μᾶλλον νὰ βελτιώσῃ τὴν θέσιν ὅλων τῶν ὑπαρχουσῶν ἑταιριῶν ἐκμεταλλεύσεως τοῦ ὑπογείου πλούτου τῆς χώρας μας, ἀλλὰ ἀποσκοπεῖ εἰς μίαν καὶ μόνον ἐπιχείρησιν, μὲ τρόπον τοιοῦτον, ὁ ὁποῖος καὶ μὲ τὴν αἰτιολογικήν του ἔκθεσιν φαίνεται, ἐκτὸς ἐὰν δὲν τὴν ἔχῃ κάμει μόνος του ὁ κ. Ὑπουργός, καὶ δὲν τὴν ἔχει μελετήσει, ὁπότε τοῦ ἀπαγγέλλω ἐγὼ τὴν μομφήν, ὅτι δὲν τὸ ἔπραξεν εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, διότι ὑπεστήριξεν, ὅτι ἔστω καὶ ἐὰν πρόκειται διὰ τὴν Ἑταιρίαν τοῦ Μποδοσάκη, τί σημασίαν ἔχει τὸ πρᾶγμα καὶ ἤρχισεν εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ νὰ μᾶς ἀναπτύσσῃ τὸ τί συμφέρον ἔχει ἡ οἰκονομία ἐκ τῆς διασπάσεως τῆς ὑφισταμένης σήμερον Ἑταιρίας Λιπασμάτων ἀπὸ τῆς ἐκμεταλλεύσεως τῶν μεταλλευτικῶν ἐπιχειρήσεων τοῦ Μποδοσάκη. Μᾶς εἶπεν, ὅτι ὄφελος θὰ ἔχῃ, ἀλλὰ τὸ ὄφελος αὐτὸ δὲν μᾶς τὸ προσδιορίζει, παρ’ ὅλον, ὅτι ἐζητήθη ἀπὸ πολλοὺς συναδέλφους νὰ μᾶς εἴπῃ ποῖον εἶναι τὸ ὄφελος τὸ ὁποῖον ἐπέρχεται εἰς τὴν Ἑλληνικὴν οἰκονομίαν.

§171Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. Νομίζω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἦτο σαφής. Μᾶς εἶπεν, ὅτι τὸ Κράτος θὰ ἔχῃ ὄφελος ἀπὸ τὴν ἀπόσπασιν τοῦ μεταλλευτικοῦ κλάδου καὶ θὰ ἔχῃ πράγματι ὄφελος, διότι ἐνῷ σήμερον ὅπως εἶναι τὰ κέρδη τῆς μιᾶς Ἑταιρίας συμψηφίζονται μὲ τὰς ζημίας τῆς ἄλλης καὶ παρουσιάζονται μικρότερα κέρδη, κατὰ τὸν ἀπολογισμὸν τὰ κέρδη θὰ ἐμφανίζωνται περισσότερα καὶ ἑπομένως αἱ εἰσπράξεις θὰ εἶναι μεγαλύτεραι τοῦ Κράτους. Ἀλλὰ δὲν μᾶς εἶπεν ποῖον εἶναι τὸ κέρδος τοῦ ἐπιχειρηματίου, ὁ ὁποῖος ἐπιδιώκει νὰ κάμῃ αὐτό.

§172Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Τὸ εἶπον. Τὸ κέρδος τὸ μακροπρόθεσμον συνίσταται εἰς τὸ ὅτι ἡ ἐπιχείρησις ἡ ἰδική του ἐὰν χωρισθῇ θὰ εἶναι μία ἐπιχείρησις, ἡ ὁποία θὰ ἀποδίδῃ καὶ θὰ δύναται διεθνῶς νὰ συναλλάσσηται εὐχερέστερον. Αὐτὸ εἶναι τὸ κέρδος. Ἐὰν θέλετε νὰ εἴπητε ποῖον θὰ εἶναι τὸ διαφυγὸν κέρδος του, ἐὰν ὑποτεθῇ ὅτι δὲν ἐψηφίζετο ὁ νόμος αὐτὸς καὶ παρεφρόνει ὁ Μποδοσάκης καὶ προέβαινεν εἰς τὸν χωρισμόν, αὐτὸ εἶναι ἄλλο θέμα.

§173Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Σεῖς τοποθετεῖτε τὸ θέμα κατὰ τὴν ἄποψιν τὴν ἰδικήν σας, τὴν ὁποίαν ὑπεστηρίξατε. Ὁμιλεῖτε ἀπὸ τῆς θέσεως αὐτῆς καὶ ἀπὸ τοῦ βήματος, διὰ νὰ δικαιολογήσητε ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἡμεῖς ἀπὸ τῆς θέσεώς μας ἐχαρακτηρίσαμεν ὡς ὕποπτον καὶ ὡς ἐπιζήμιον. Σεῖς λέγετε, ὅτι ὠφελεῖται τοῦ διαχωρισμοῦ αὐτοῦ ἡ ἐπιχείρησις καὶ ἡ Ἐθνικὴ οἰκονομία. Καὶ ἡμεῖς ἐν συνεχείᾳ σᾶς λέγομεν, ὅτι αἱ ζημίαι αἱ ὁποῖαι προσγίνονται εἰς τὸ Δημόσιον εἶναι ἡ ἐκ τῆς ἀτελοῦς μεταβιβάσεως, διότι, ὅπως διατυπώνεται ἡ πρώτη παράγραφος τοῦ ἄρθρου 3, δὲν γίνεται τίποτε ἄλλο παρὰ ἀτελὴς μεταβίβασις εἰς τὴν νέαν ἑταιρίαν τῶν περιουσιακῶν στοιχείων, τῶν ὑφισταμένων σήμερον, εἰς μεταλλεύματα καὶ ἐγκαταστάσεις μεταλλευτικάς, ἡ ὁποία, ὅμως, ἀτελὴς μεταβίβασις θὰ ἔχῃ ὡς συνέπειαν νὰ ζημιωθῇ τὸ Δημόσιον περὶ τὰ 80–90 ἑκατομ., δεδομένου ὅτι, ὡς καὶ σεῖς ἐτονίσατε, μόνον τὸ δάνειον διὰ τὰς ἐγκαταστάσεις, τὸ ὁποῖον ἔλαβεν ἀπὸ τὴν Νομισματικὴν Ἐπιτροπήν, ὑπερβαίνει τὰ 50 ἑκατομμύρια δολλάρια.

§174Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Δὲν τὰ εἶπον ἐγὼ αὐτά.

§175Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Καὶ ἡ δευτέρα ζημία, κύριε Ὑπουργέ, ἡ ὁποία ἐπιπίπτει εἰς βάρος τοῦ ἀγροτικοῦ κόσμου, ὡς ὀρθῶς ἐτονίσθη, εἶναι ἡ ἑξῆς: Σήμερον τὰ λιπάσματα τροφοδοτοῦνται ἀπὸ τὰ προϊόντα τῆς Ἑταιρίας, ἀπὸ τὰς πρώτας ὕλας, τὰς ὁποίας δίδουν τὰ μεταλλεῖα τοῦ κ. Μποδοσάκη εἰς τιμὰς κόστους. Αὔριον, ὅμως, ἂν χωρισθῇ ἡ Ἑταιρία καὶ συσταθῇ νέα, τί θὰ συμβῇ; Ἡ Ἑταιρία αὐτὴ θὰ πωλῇ πρὸς τὴν Ἑταιρίαν Λιπασμάτων τὰ προϊόντα της μὲ τιμὰς κέρδους καὶ ὄχι κόστους, πρᾶγμα ποὺ θὰ εἶναι εἰς βάρος τοῦ ἀγροτικοῦ πληθυσμοῦ. Ἔχετε δὲ ὑπ’ ὄψιν σας, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι συνεχῶς ἔρχονται τηλεγραφήματα ἀπὸ ὅλα τὰ σημεῖα τῆς Ἑλλάδος, ὅτι τὰ λιπάσματα ἔχουν φθάσει εἰς σημεῖον ὥστε νὰ εἶναι ἀπρόσιτα διὰ τὸν ἀγροτικόν μας κόσμον. Καὶ τὸ ἀποτέλεσμα εἶναι τοῦτο, ὅτι τὸ μεγαλύτερον μέρος τῆς ὑπαίθρου δὲν λιπαίνεται ἐπαρκῶς, διότι δὲν ἠμποροῦν οὔτε νὰ πλησιάσουν οἱ χωρικοί μας εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν ἢ εἰς τὰ καταστήματα, ποὺ πωλοῦν λιπάσματα, διὰ νὰ λιπάνουν τοὺς ἀγρούς των. Καὶ διὰ νὰ τελειώσω, κύριε Ὑπουργέ, θὰ ἤθελον νὰ σᾶς εἴπω ὅτι τὸ νομοσχέδιόν σας μοιάζει μὲ τὸ «ἡ μὲν φωνὴ Ἰακώβ, αἱ δὲ χεῖρες Ἠσαῦ». Ἄλλα πράγματα διατυπώνετε εἰς αὐτὸ καὶ ἄλλα ἐπιδιώκετε. (Χειροκροτήματα).

§176ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Σπηλιόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§177Γ. ΣΠΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐδῶ πρόκειται περὶ μεταβιβάσεως, δηλαδὴ δὲν συζητεῖται μόνον τὸ τί θὰ γίνῃ μὲ τὰ μεταλλεῖα, ἀλλὰ τί θὰ γίνουν τὰ λιπάσματα. Ἐγὼ νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἐξετάσωμεν ὄχι μόνον τὴν ἐλάφρυνσιν, τὴν φορολογικὴν ἀνακούφισιν, ἀλλ’ ἐπειδὴ ἡ Ἑταιρία Λιπασμάτων παρουσιάζει παθητικόν, τί θὰ γίνῃ τὸ παθητικὸν τῆς Ἑταιρίας Λιπασμάτων καὶ οἱ 3.000 ἐργάται αὐτῆς. Φοβοῦμαι καὶ προειδοποιῶ τὴν Κυβέρνησιν, χωρὶς ὑπονοούμενα, μήπως πρόκειται περὶ μιᾶς δωρεᾶς τύπου Σισμανογλείου. Δι’ αὐτὸ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν νὰ προσέξῃ ἰδιαιτέρως τὸ θέμα, ὅτι πρόκειται περὶ μιᾶς ἀπαλλαγῆς τοῦ κ. Μποδοσάκη ἀπὸ τὴν παθητικὴν ἐπιχείρησιν Λιπασμάτων.

§178ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐξαντληθέντος τοῦ καταλόγου τῶν ἐγγεγραμμένων ἀγορητῶν κηρύσσεται περαιωμένη ἡ κατ’ ἀρχὴν συζήτησις τοῦ νομοσχεδίου. Ὑπεβλήθη πρότασις, ὑπογεγραμμένη παρὰ τοῦ κεκανονισμένου ἀριθμοῦ συναδέλφων, περὶ διεξαγωγῆς ψηφοφορίας δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ἐπὶ τῆς κατ’ ἀρχὴν παραδοχῆς ἢ μὴ τοῦ νομοσχεδίου.

§179Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ (Ὑπ. Ἐμπ. καὶ Βιομηχαν.). Ἐπιμένουν οἱ ὑποβαλόντες τὴν πρότασιν;

§180Ε. ΜΑΛΑΜΙΔΑΣ. Βεβαίως.

§181ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατόπιν τούτου καὶ διὰ νὰ μὴ ταλαιπωρήσωμε τὴν Βουλήν, ἐπειδὴ διαπιστῶ ἔλλειψιν ἀπαρτίας εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ λύσω τὴν συνεδρίασιν. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον, ὥραν 6½ μ. μ., μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ ἐπερωτήσεις. (Ὥρα 10 μ. μ.).