1954.05.31

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 80η

Δευτέρα 31 Μαΐου 1954

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.50′ μ.μ.).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Δερδεμέζης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Α. ΔΕΡΔΕΜΕΖΗΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως, μὲ φραστικάς τινας διορθώσεις. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Τσαντίρης καὶ Γ. Σπυρόπουλος, αἰτοῦνται τρίμηνον ἀπουσίας ἄδειαν, προκειμένου ν’ ἀναχωρήσουν εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§4ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, ἐγκρίνονται.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρέσχε τὴν ἔγκρισίν της διὰ τὴν χορήγησιν ἀδείας εἰς τοὺς βουλευτὰς κ.κ. Γ. Τσαντίρην καὶ Γ. Σπυρόπουλον. Κύριοι βουλευταί, καταθέτω τὸν προϋπολογισμὸν τῆς Βουλῆς χρήσεως 1954–55, μετὰ τῆς ἐπ’ αὐτοῦ ἐκθέσεως τῆς ἐπὶ τοῦ Λογιστικοῦ τῆς Βουλῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς. Ὁ κ. Κ. Παπαγιάννης (Ὑπ. Οἰκονομικῶν) καταθέτει μεταβολὰς ἐπενεχθείσας, ἐπὶ τοῦ κατατεθέντος τὴν 5ην Σεπτεμβρίου 1953 Προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους, τοῦ οἰκον. ἔτους 1953–54, ἀπὸ τῆς 28ης Φεβρουαρίου μέχρι καὶ τῆς 30ῆς Ἀπριλίου 1954. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Κ. Μπαροῦνος ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§6Κ. ΜΠΑΡΟΥΝΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ἡ ἐπὶ τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως συμβάσεως μεταξὺ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τοῦ Εὐγ. Εὐγενίδη «περὶ ἐξυπηρετήσεως δι’ ἑλληνικοῦ πλοίου τῆς γραμμῆς Ἑλλάδος–Β. Ἀμερικῆς». Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Δόκος καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῆς περὶ στεγάσεως ἀναπήρων καὶ θυμάτων πολέμου ἰσχυούσης νομοθεσίας». Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Ἀλιπράντης καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱεραρχίας καὶ προαγωγῶν ἀξιωματικῶν καὶ τῶν τριῶν κλάδων τῶν ἐνόπλων δυνάμεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Χ. Ψαρρὸς καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱεραρχίας καὶ προαγωγῶν ἀξιωματικῶν καὶ τῶν τριῶν κλάδων τῶν ἐνόπλων δυνάμεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Δ. Πλαγιάννης, Π. Σταθόπουλος, Λ. Μπίστης, Π. Σταυρόπουλος, Α. Αὐγερινός, Περ. Ἰακ. Ἀργυρόπουλος, Δ. Λόντος, Δ. Πετροπουλάκος καὶ Ε. Σαββόπουλος, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Α. Ν. 1563) 1950 «περὶ ἱδρύσεως Αὐτονόμου Οἰκοδομικοῦ Ὀργανισμοῦ ἀξιωματικῶν στρατοῦ ξηρᾶς, θαλάσσης καὶ ἀέρος». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Π. Ντεντιδάκης καὶ Ν. Κρασαδάκης καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Α. Ν. 1563) 1950 «περὶ ἱδρύσεως Αὐτονόμου Οἰκοδομικοῦ Ὀργανισμοῦ ἀξιωματικῶν στρατοῦ ξηρᾶς, θαλάσσης καὶ ἀέρος». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Δ. Πλαγιάννης, Ν. Διγενόπουλος, Σ. Πολυζωγόπουλος, Ι. Κοντοβράκης καὶ Κ. Παπακωνσταντίνου, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱδρύσεως Αὐτονόμου Οἰκοδομικοῦ Ὀργανισμοῦ ἀξιωματικῶν στρατοῦ ξηρᾶς, θαλάσσης καὶ ἀέρος». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Θ. Διακουμόπουλος καὶ Τ. Μιχαηλίδης, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 125) 2.2.1954 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου «περὶ διαρρυθμίσεως τῆς φορολογίας ἐπὶ τοῦ καταναλισκομένου καπνοῦ» καὶ περὶ ρυθμίσεως ἑτέρων τινῶν καπνικῶν ζητημάτων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Καλαντζάκος, Σ. Πολυζωγόπουλος καὶ Α. Τσιρώνης, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τῶν περὶ σχεδίων πόλεων διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Καλαντζάκος, Σ. Πολυζωγόπουλος καὶ Γ. Κοσμᾶς, καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ Ν. Δ. 2510)1953 «περὶ ρυθμίσεως ζητημάτων τινῶν προσωπικοῦ τραπεζιτικῶν ἱδρυμάτων καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Π. Πινάτσης, καταθέτει ἀναφορὰν καπνοπαραγωγῶν Ἀδριανῆς, ζητούντων ὅπως, νομοθετικῶς ὑποχρεωθῇ τὸ ὑπὸ τοῦ Κράτους χρηματοδοτούμενον καπνεμπόριον καὶ συμπληρώνῃ τὰς ἑκάστοτε παραγγελίας του μέχρι τῆς 30 Μαΐου ἑκάστου ἔτους, μετὰ δὲ τὴν λῆξιν τῆς ἡμερομηνίας ταύτης, τὰ εἰς χεῖρας τῶν παραγωγῶν τυχὸν ἐναπομένοντα ἀπώλητα καπνὰ νὰ συγκεντρώνωνται ὑπὸ τοῦ Κράτους καὶ νὰ ἐπεξεργάζωνται καὶ διατίθενται διὰ λογαριασμὸν τῶν παραγωγῶν. Ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Δ. Γρίβας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου Ὑπεραστικῶν Λεωφορειούχων Δράμας, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν χορήγησιν ἀδειῶν κυκλοφορίας τουριστικῶν λεωφορείων εἰς μὴ αὐτοκινητιστὰς καὶ ζητοῦντος ἀνάκλησιν τῶν χορηγηθεισῶν ἀδειῶν καὶ διάθεσιν αὐτῶν μόνον εἰς ἐπαγγελματίας αὐτοκινητιστάς. Ὁ βουλευτὴς Μεγαρίδος κ. Δ. Μπερδελῆς, καταθέτει τηλεγραφήματα τῶν Συνδέσμων τῶν Συνεταιρισμῶν καὶ τοῦ Ἐργατικοῦ Κέντρου Μεγάρων, διαμαρτυρομένων, διὰ τὸν τρόπον κατασκευῆς τῆς παρακαμπτηρίου δημοσίας ὁδοῦ διερχομένης ἔξωθι τῆς πόλεως Μεγάρων, ἥτις σκοπὸν ἔχει μόνον τὴν διευκόλυνσιν 2.000 πλουσίων ἰδιοκτητῶν αὐτοκινήτων (λιμουζίνες), οἵτινες παρενοχλοῦνται τὸ ἀπόγευμα τῆς Κυριακῆς ἐπὶ δίωρον, ἀνακόπτοντες τὴν ταχύτητα τῶν αὐτοκινήτων των, λόγῳ τῆς ἀναιδείας τῶν ἀγροτῶν Μεγαρέων οἵτινες τ’ ἀπογεύματα τῶν Κυριακῶν μετὰ τὸν κάματον τῆς ἑβδομάδος περιπατοῦν ἐπὶ τῆς δημοσίας ὁδοῦ καὶ ἐπὶ μήκους 200 μέτρων μόνον. Ἀπαντήσεις τῶν διαφόρων Ὑπουργείων ἐπὶ ἐρωτήσεων κ.κ. βουλευτῶν: Ι. Τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ. Α) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ε. Σαββοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1931)1106)3.4.1954 ὑμετέρου ἐγγράφου, διὰ τοῦ ὁποίου διεβιβάσθη ἡμῖν ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ Πειραιῶς κ. Εὐαγγ. Σαββοπούλου, σχετικῶς μὲ τὴν ἐξαίρεσιν ἐκ τῆς χρηματοδοτήσεως ἐκ μέρους τῆς Α.Τ.Ε. τῶν ἐλαιουργικῶν Συνεταιρισμῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν ὑμᾶς, ὅπως ἀνακοινώσητε αὐτῷ, ὅτι λόγῳ τῆς ἀνεπαρκείας ἱκανῶν διαθεσίμων κεφαλαίων, προεκρίθησαν κατὰ τὴν κατάρτισιν τοῦ προγράμματος τῆς χρηματοδοτήσεως ὑπὸ τῆς Α.Τ.Ε., αἱ βραχυπρόθεσμοι τοποθετήσεις, διὰ γεωργικὰς βελτιώσεις καὶ ἐκτέλεσιν ἔργων ἀμέσου παραγωγικῆς ἀποδόσεως καὶ ἀνεβλήθη διὰ εὐθετότερον χρόνον καὶ ἐφ’ ὅσον θὰ ἐξευρίσκοντο τὰ πρὸς τοῦτο κεφάλαια, χωρὶς νὰ διαταραχθῇ σοβαρῶς ἡ νομισματικὴ κυκλοφορία, ἡ χορήγησις μακροπροθέσμων δανείων εἰς γεωργικὰς ὀργανώσεις, ὡς εἶναι ἡ ἵδρυσις προτύπων ἐλαιουργικῶν ἐργοστασίων κλπ. Τοιαῦται ἐπενδύσεις εἰς γεωργικὰς βιομηχανίας, εἶναι ἐπὶ τοῦ παρόντος ἐφικταὶ μόνον ἐκ τῶν διαθεσίμων κεφαλαίων τῆς Κ.Ε.Δ. καὶ ἐξετάζονται ὑπ’ αὐτῆς. Ἐν Ἀθήναις τῇ 27 Μαΐου 1954.

Ὁ Ὑπουργὸς

Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ

Β) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Κ. Μητσοτάκη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2806) 1544 ἐ. ἔ. ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβάζοντος τὴν ὑπ’ ἀριθ. 311 ἐρώτησιν τοῦ βουλευτοῦ κ. Κ. Μητσοτάκη σχετικὴν πρὸς τὸ ἐν ἐπικεφαλίδι θέμα, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ φέρωμεν εἰς γνῶσιν ὑμῶν, ὅτι ἡ εἰς τὸν Τύπον δημοσιευθεῖσα πληροφορία κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Κυβέρνησις ἀπεφάσισε τὴν ἀπόλυσιν χιλίων (1000) ὑπαλλήλων τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, δὲν εἶναι ἀκριβής. Ἐν Ἀθήναις τῇ 29 Μαΐου 1954.

Ὁ Ὑπουργὸς

Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Π. Πολυχρονίδης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς του πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ, περὶ ἀναστολῆς εἰσπράξεως παρὰ τοῦ δημοσίου, τῶν ὀφειλομένων ἐπαγγελματοβιοτεχνικῶν δανείων κλπ.

§8Π. ΠΟΛΥΧΡΟΝΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἰς τοὺς ἐπαγγελματίας καὶ βιοτέχνας, ὡρισμένων περιοχῶν τῆς Ἑλλάδος, αἱ ὁποῖαι ἐπλήγησαν δεινῶς ὑπὸ τῶν πολεμικῶν γεγονότων, εἶχον χορηγηθῆ, κατὰ τὸ παρελθόν, τὰ λεγόμενα ἐπαγγελματοβιοτεχνικὰ δάνεια. Τὰ δάνεια αὐτά, εἶχον σκοπὸν νὰ τοὺς ἐνισχύσουν στοιχειωδῶς, διὰ νὰ μπορέσουν νὰ ἀνταποκριθοῦν εἰς τὰς ἀνάγκας τοῦ ἐπαγγέλματός των, ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς ἐξοικονομήσεως τῶν στοιχειωδῶν μέσων, τὰ ὁποῖα θὰ ἐπέτρεπον τὴν ἄσκησιν τοῦ ἐπαγγέλματός των. Δηλαδή, τὰ δάνεια αὐτὰ ἐδόθησαν εἰς τάξεις, αἱ ὁποῖαι ὡς κύριον κεφάλαιον διαθέτουν τὴν προσωπικήν των ἐργασίαν καὶ οὐδεμίαν ἄλλην οἰκονομικὴν ἐπιφάνειαν ἔχουν. Τοιαῦτα δάνεια ἐδόθησαν εἰς τὴν πόλιν τῶν Χανίων, ἡ ὁποία εἶναι γνωστὸν ὅτι καταλέγεται μεταξὺ τῶν ὀλίγων πόλεων τῆς Ἑλλάδος, αἱ ὁποῖαι ἐπλήγησαν ἐκ τῶν πολεμικῶν γεγονότων. Δυστυχῶς, οἱ περισσότεροι τῶν ἐπαγγελματιῶν καὶ βιοτεχνῶν, παρὰ τὴν καλὴν διάθεσιν, τὴν ὁποίαν ἔχουν νὰ φανοῦν συνεπεῖς εἰς τὰς ὑποχρεώσεις των ἐκ τῶν δανείων τούτων, εὑρίσκονται εἰς πραγματικὴν ἀδυναμίαν νὰ ἐκπληρώσουν τὰς ὑποχρεώσεις των. Τοῦτο σαφῶς ἀντελήφθη ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ ὁποῖος, γεγονὸς εἶναι ὅτι, διὰ μιᾶς προσφάτου ἀποφάσεώς του, παρέσχε τὴν εὐχέρειαν, ὅπως ἐντὸς καθωρισμένου χρονικοῦ διαστήματος, τὸ ὁποῖον εἶναι νομίζω μέχρι τὰς 15 Ἰουνίου, πληρώσουν τὰ καθυστερούμενα καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν ἀπαλλάσσονται τῶν προσθέτων, παραλλήλως δὲ παρέχεται ἡ εὐχέρεια τῆς ἐξοφλήσεως τῶν ὀφειλῶν εἰς ἓν χρονικὸν διάστημα, νομίζω ἑνὸς ἔτους. Παρὰ ταῦτα, σημαντικὸν μέρος τῶν ἐπαγγελματιῶν καὶ βιοτεχνῶν εὑρίσκονται εἰς πραγματικὴν ἀδυναμίαν, ἔστω καὶ διὰ τῶν διευκολύνσεων αὐτῶν, νὰ ἐκπληρώσουν τὰς ὑποχρεώσεις των καὶ διατυπώνουν τὴν παράκλησιν ἵνα ἡ προθεσμία αὐτὴ αὐξηθῆ εἰς δύο ἔτη, ἤτοι ἡ ἐξόφλησις νὰ γίνῃ εἰς 24 δόσεις. Τὸ αἴτημα αὐτὸ τὸ συνιστῶμεν ἐκθύμως καὶ παρακαλοῦμεν τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, ἀφοῦ διαπιστώσῃ τὸ ἀληθὲς τῶν ὅσων ἰσχυριζόμεθα, νὰ παράσχῃ τὴν εὐχέρειαν τῆς ἐξοφλήσεως εἰς 24 δόσεις, διότι, ἄλλως, εἶναι ἄμεσος ὁ κίνδυνος αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι νὰ ὁδηγηθοῦν εἰς τὰς φυλακάς, ὄχι μόνον εἰς βάρος αὐτῶν καὶ τῶν οἰκογενειῶν των, ἀλλὰ καὶ εἰς βάρος τοῦ Δημοσίου, διότι, ἐπαναλαμβάνω, ὅπως καὶ ἐν ἀρχῇ εἶπον, ἐφ’ ὅσον, ὡς μόνον κεφάλαιον, διαθέτουν τὴν προσωπικήν των ἐργασίαν καὶ δὲν ἔχουν ἑτέραν οἰκονομικὴν ἐπιφάνειαν, ἀπὸ τὴν ὁποίαν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἱκανοποιηθῇ τὸ Κράτος, συμφέρον ἔχει καὶ τὸ Κράτος νὰ παράσχῃ αὐτὴν τὴν διευκόλυνσιν τῆς ἐξοφλήσεως εἰς 24 δόσεις, διότι, ἐν τῇ περιπτώσει ταύτῃ, θὰ εἶναι δυνατὴ ἡ ἐξόφλησις εἰς ὄφελος καὶ τοῦ Δημοσίου.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ἔχει τὸν λόγον.

§10Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ τῶν δανείων τῶν ἐπαγγελματοβιοτεχνῶν, ἀφορᾷ, φυσικά, ὄχι μόνον τὸ κέντρον, διὰ τὸ ὁποῖον ἔλαβεν ἀφορμὴν ὁ κ. συνάδελφος νὰ ὁμιλήσῃ, ἀλλὰ πολλὰ κέντρα εἰς ὅλην τὴν Χώραν. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ἐπεκράτησεν εἰς ἕνα τοὐλάχιστον ἀριθμὸν ἐξ αὐτῶν τῶν ἐπαγγελματοβιοτεχνῶν, οἱ ὁποῖοι εἶχον λάβει αὐτὰ τὰ δάνεια —θέλω νὰ ἐλπίζω ὅτι ὁ ἀριθμὸς αὐτὸς ἀποτελεῖ μειοψηφίαν — κακῶς, ἡ ἐντύπωσις ὅτι ἐπρόκειτο περὶ δανείων, τὰ ὁποῖα ἐχορηγοῦντο ὑπὸ μορφὴν κάπως βοηθήματος ἐκ μέρους τοῦ Κράτους καὶ δὲν ὑπῆρξε παρ’ αὐτοῖς ἡ ἀντίληψις καὶ ἡ ἐπίγνωσις τῶν ὑποχρεώσεών των. Τὸ Κράτος, ἐπ’ ἀρκετὸν διάστημα ἔκαμεν ὑπομονήν, ἀλλὰ ἔφθασε μία στιγμή, κατὰ τὴν ὁποίαν τὸ Ἐκδοτικὸν Ἵδρυμα ἤρχισε νὰ μεταβιβάζῃ τὴν χρέωσιν τῶν ὀφειλῶν τῶν ἐπαγγελματοβιοτεχνῶν, οἱ ὁποῖοι εἶχον λάβει τὰ δάνεια, εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, νὰ χρεώνῃ, δηλαδή, τὸν λογαριασμὸν τοῦ Δημοσίου, καὶ νὰ ἀναθέτῃ πλέον εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν τὴν εἴσπραξιν αὐτῶν τῶν ὀφειλῶν. Ὅπως ὁ κ. συνάδελφος ἐτόνισε, διότι, πράγματι, αἱ πληροφορίαι, τὰς ὁποίας παρέσχε, κατὰ τὴν ἀνάπτυξιν τῆς ἐρωτήσεώς του, εἶναι ἀκριβεῖς, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν κατέβαλλε προσπαθείας, ὥστε νὰ ἐξευρεθῇ ἕνας τρόπος καὶ τῆς ἐκπληρώσεως τῶν ὑποχρεώσεων τῶν ἐπαγγελματοβιοτεχνῶν, οἱ ὁποῖοι εἶχον καθυστερήσει, ἀλλὰ καὶ τῆς παροχῆς εἰς αὐτοὺς ὡρισμένων διευκολύνσεων, χρονικῶν, διαγραφῆς τῶν προστίμων καὶ οὕτω καθ’ ἑξῆς, ὥστε νὰ ἔλθῃ ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ εἰς ἕνα δρόμον πλέον ὁμαλόν. Γνωρίζω, ὅτι ἀπετέλεσε κάποιαν ἀπογοήτευσιν διὰ τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅταν μετὰ τὴν ρύθμισιν αὐτήν, διὰ τὴν ὁποίαν ἐδέχθη εὐχαριστήρια, συγχαρητήρια κλπ., μὲ τὴν πάροδον ἐλαχίστου χρόνου, ἤρχισαν νέα αἰτήματα νέας παρατάσεως κλπ. Ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι εἰς τὴν ἔννοιαν τῆς ἀποκαταστάσεως τῶν πραγμάτων, κατὰ ἕνα τοιοῦτον τρόπον, ὥστε πράγματι οἱ μικροὶ ἔμποροι, ἐπαγγελματίαι καὶ βιοτέχναι, οἱ ὁποῖοι προσέφυγον εἰς τὴν ἐπίτευξιν τῶν ἀναγκαίων μικρῶν ποσῶν, διὰ νὰ ἀναπτύξουν τὰς ἐπιχειρήσεις των, λέγω, εἰς τὸ ἀναγκαῖον πνεῦμα, εἶναι ἀπολύτως ἀνάγκη νὰ ὑπάρξῃ ἐπίγνωσις καὶ αὐστηρὰ τήρησις τῶν ὑποχρεώσεών των. Πέραν αὐτοῦ ὅ,τι εὐκολίαι εἶναι δυνατὸν νὰ παρασχεθοῦν, κατὰ τόπους καὶ ἰδίως ἐκεῖ ὅπου ὑπάρχει ἡ καλὴ θέλησις ἐκ μέρους τῶν ἐνδιαφερομένων, νὰ καταβάλλουν ἔστω καὶ μικρὰ ποσά, ἔστω καὶ μὲ κάποιαν χρονικὴν εὐχέρειαν, μεγαλυτέραν, παρακαλῶ νὰ πιστεύσετε ὅτι, ὅπως καὶ εἰς τὸ παρελθόν, καὶ ἐγὼ καὶ ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, θὰ ἐξαντλήσωμεν κάθε ὅριον λογικόν, ὥστε νὰ μὴ περιέλθουν αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι εἰς ἀδυναμίαν καὶ εἰς δυσχέρειαν.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Πολυζωγόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του σχετικῶς μὲ τὴν ἐπέκτασιν τῆς ἠλεκτροδοτήσεως ἐκ τοῦ Λάδωνος καὶ τῆς περιφερείας Ἠλείας.

§12Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ζητῶ συγγνώμην, ἀπὸ τὸν κύριον Ὑπουργόν, διὰ τὰς ἐπανειλημμένας ὀχλήσεις καὶ συστάσεις, σχετικῶς μὲ τὸ ζήτημα ἐπεκτάσεως ἠλεκτροδοτήσεως Ἠλείας ἀπὸ τὸν Λάδωνα. Ἡ σοβαρότης τοῦ ζητήματος μᾶς τὸ ἐπέβαλεν. Αἱ προσωπικαί μας παραστάσεις, τόσον πρὸς τὸν Στρατάρχην, ὅσον καὶ πρὸς ὑμᾶς, ἔμειναν ἄνευ ἀποτελέσματος, μέχρι σήμερον, λόγῳ τῶν γνωστῶν αἰτίων. Ὑποθέτω ὅμως καὶ πιστεύω, ὅτι, τώρα, μὲ τὰς ἑλληνογαλλικὰς συμφωνίας, δὲν θὰ ἦτο δύσκολος ἡ ἐπιτέλεσις τοῦ σοβαροῦ καὶ ζωτικοῦ διὰ τὴν Ἠλείαν ζητήματος καὶ παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως μεριμνήσῃ, σχετικῶς καὶ ἐπιτύχῃ τὸ ἔργον αὐτό, τὸ ὁποῖον θὰ συντελέσῃ εἰς τὴν πρόοδον καὶ ἀνάπτυξιν τῆς περιφερείας Ἠλείας, καὶ παρακαλῶ, κύριε Ὑπουργέ, ὅπως μᾶς πληροφορήσητε σχετικῶς.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συναφὴς εἶναι καὶ τοῦ κ. Οἰκονομίδη, ὁ ὁποῖος ἔχει τὸν λόγον.

§14Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, εἶναι εὔλογον πολλαὶ περιφέρειαι τοῦ Κράτους ἢ μᾶλλον ὅλαι αἱ περιφέρειαι τοῦ Κράτους νὰ ζητοῦν ἠλεκτροδότησιν ἀπὸ τὰ κατασκευαζόμενα ἔργα παραγωγῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας, ἀλλὰ ἰδιαίτατα τὸ αἴτημα τῆς ἐπαρχίας Καλαβρύτων, εἶναι τὸ μᾶλλον δικαιολογημένον, διότι ἀπὸ τὴν ἐπαρχίαν Καλαβρύτων πηγάζει ὁ Λάδων, τὴν ἐπαρχίαν Καλαβρύτων διασχίζει καὶ εἰς τὴν ἐπαρχίαν Καλαβρύτων θὰ ἐκτελεσθῇ τὸ ἔργον. Ἐκ τῆς ἐκτελέσεως τοῦ ἔργου, θὰ καταστραφοῦν χιλιάδες στρεμμάτων πτωχῶν χωρικῶν, Καλαβρυτινῶν, εἶναι δὲ ἄγνωστον ἐὰν καὶ πότε καὶ ποία θὰ δοθῇ ἀποζημίωσις εἰς τὰς πτωχὰς αὐτὰς οἰκογενείας. Θὰ παρακαλέσω ἑπομένως, κύριε Ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ, ὅταν θὰ ἔχετε τὴν εὐκαιρίαν, νὰ λάβετε ὑπ’ ὄψιν σας καὶ τὴν ἐπαρχίαν Καλαβρύτων, διὰ τὴν ὁποίαν ἡ παροχὴ ἠλεκτροφωτίσεως, ἐπαναλαμβάνω καὶ τονίζω, δὲν ἀποτελεῖ χαριστικὴν πρᾶξιν, ἀλλ’ ἀναγνώρισιν δικαιώματος, διότι θὰ προσφέρῃ βαρύτατον τίμημα διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ἔργου καὶ διὰ τὴν λειτουργίαν αὐτοῦ. Κάποτε προεβλήθη τὸ ἐπιχείρημα, ὅτι ἡ ἐπαρχία Καλαβρύτων εἶναι ἄγονος. Ἀλλὰ θὰ ἔπρεπε νὰ τονισθῇ καὶ νὰ γνωσθῇ μία ἱστορικὴ ἀπάντησις, τὴν ὁποίαν ἔδωκεν ὁ Χ. Τρικούπης, ὅταν ἐπρόκειτο νὰ γίνῃ ἡ Σ.Π.Α.Π. Ἀθηνῶν–Πατρῶν–Πειραιῶς. Ἐζητήθη τότε, νὰ συνδεθῇ ἡ ἐπαρχία Καλαβρύτων μὲ μίαν γραμμὴν ἀπὸ τὸ Διακοφτὸν καὶ εἶπον, τότε, εἰς τὸν Τρικούπην ὅτι ἡ ἐπαρχία Καλαβρύτων εἶναι ἄγονος καὶ δὲν πρόκειται νὰ ἐξυπηρετηθοῦν τὰ συμφέροντα τῆς Ἑταιρείας καὶ εἶπεν, τότε, ὁ Χ. Τρικούπης: «Γνωρίζετε καμμίαν ἐπιχείρησιν, εἰς τὴν ὁποίαν νὰ ὑπάρχῃ λογαριασμὸς κερδῶν καὶ ὄχι ζημιῶν;». Αὐτὰ εἶναι ἀλληλένδετα καὶ τὰ δύο. Ἐγένετο ἡ γραμμὴ καὶ 70 χρόνια τώρα ἐξυπηρετεῖται ἡ ἐπαρχία Καλαβρύτων. Θὰ παρακαλέσω λοιπόν, κύριε Ὑπουργέ, ἐὰν ἔχετε τὴν καλωσύνην, ὅταν σᾶς δοθῇ ἡ εὐκαιρία, νὰ ἐπεκτείνετε τὴν ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν καὶ εἰς τὴν ἐπαρχίαν Καλαβρύτων.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἔχει τὸν λόγον.

§16Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Εἰς τὸν κύριον συνάδελφον, ὁ ὁποῖος ὑπέβαλε τὴν ἐρώτησιν, διὰ τὴν περιοχὴν Πύργου–Ἀμαλιάδος Ἠλείας, ἐπιθυμῶ νὰ δώσω μερικὰς συντόμους πληροφορίας, διότι ἐκεῖ, εὐτυχῶς, πρόκειται περὶ ἑνὸς ἔργου, τὸ ὁποῖον πλησιάζει καὶ εἰσέρχεται εἰς τὸν δρόμον τῆς προσεχοῦς πραγματοποιήσεως, ὑπὸ τὴν ἑξῆς ἔννοιαν: Ὅτι ἐνῷ μέχρι τοῦ παρελθόντος χειμῶνος, τὸ θέμα εὑρίσκετο ὑπὸ μελέτην μεταξὺ τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ καὶ τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς καὶ εἰς ἓν ἔγγραφον, διὰ τοῦ ὁποίου τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Συντονισμοῦ εἰσηγεῖτο τὴν ἔναρξιν τῆς μελέτης, ὥστε νὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ περιληφθῇ τὸ ἔργον αὐτὸ τῆς διανομῆς εἰς τὸ πρόγραμμα, ἡ Ἀμερικανικὴ Ἀποστολὴ εἶχεν ἀπαντήσει, ἐνθαρρυντικῶς, λέγουσα ὅτι κατ’ ἀρχὴν καὶ αὐτὴ συμφωνεῖ καὶ ὅτι θὰ ὑπελείπετο νὰ ὑποβληθῇ, πλέον, ἡ μελέτη τοῦ ἔργου ἐκ μέρους τῆς Δ.Ε.Η., ὥστε ἀφοῦ εἶναι γνωστὴ ἡ δαπάνη καὶ ἀφοῦ ἐξασφαλισθοῦν αἱ εἰς δραχμὰς ἀνάγκαι, ἐκ τῶν πόρων τῆς Δ.Ε.Η., νὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ περιληφθῇ βραδύτερον εἰς τὸ πρόγραμμα. Ἐκεῖ εὑρίσκετο ἡ κατάστασις, ὅταν ἡ σύναψις τῆς ἑλληνογαλλικῆς συμφωνίας ἔδωσεν ἀμεσώτερον περιεχόμενον εἰς τὰ σχέδια αὐτά, διότι κατέστη δυνατὸν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἐντὸς τῶν συμφωνιῶν τῶν γαλλικῶν, νὰ φροντίσῃ, ὥστε νὰ περιληφθῇ ἀπὸ τοῦδε εἰς τὸ πρόγραμμα ἡ ἐκτέλεσις τοῦ ἔργου αὐτοῦ, εἰς τὴν περιφέρειαν τῆς Ἠλείας, νὰ ζητήσῃ δὲ ταὐτοχρόνως ἀπὸ τὴν Δ.Ε.Η., ὄχι μόνον τὰς προμελέτας καὶ τοὺς προϋπολογισμούς, ἀλλά, ταυτοχρόνως καὶ τὴν σύνταξιν τῶν πινάκων ὑλικῶν, τὰ ὁποῖα θὰ ἀπαιτηθοῦν, ὥστε διὰ τῆς χορηγήσεως τῶν ὑλικῶν αὐτῶν, εἰς τὸ πλαίσιον τῆς ἑλληνογαλλικῆς συμφωνίας, νὰ δύναται νὰ λεχθῇ ὅτι τὸ ἔργον αὐτὸ θὰ εἶναι εἰς τὴν πρώτην σειρὰν τῶν ἔργων, τὰ ὁποῖα θὰ ἐκτελεσθοῦν, βάσει αὐτῆς τῆς συμφωνίας. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν παράκλησιν τοῦ συναδέλφου κυρίου Οἰκονομίδη, τὴν δέχομαι, πολὺ εὐχαρίστως, καίτοι, ὅπως θὰ ἐνθυμῆσθε ἀπὸ συναφεῖς δηλώσεις τοῦ συναδέλφου μου κυρίου Ὑπουργοῦ τῆς Βιομηχανίας, τὸ θέμα τοῦ πότε μία ἐπαρχία ἠμπορεῖ νὰ περιληφθῇ εἰς τὸ πρόγραμμα, δὲν εἶναι θέμα ἁπλῶς προγραμματικόν, δηλαδὴ δὲν εἶναι μία ἀπόφασις, ἡ ὁποία θὰ ληφθῇ ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, ἢ ἔστω ἀπὸ τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον ὅτι «ἀποφασίζομεν νὰ περιλάβωμεν», πρέπει νὰ προηγηθῇ ἡ μελέτη ἐκείνη, ἡ ὁποία τὴν ἐκτέλεσιν αὐτῆς τῆς ἐργασίας θὰ τὴν παρουσιάσῃ ὡς δυνατήν, μέσα εἰς τὰς ἐμπορικάς, λέγω ἐμπορικάς, ἀπὸ ἀπόψεως καταναλώσεως ρεύματος, καὶ τὰς οἰκονομικὰς προϋποθέσεις, αἱ ὁποῖαι ὑπάρχουν. Πάντως, θὰ ἤθελον ὁ κύριος συνάδελφος νὰ πεισθῇ ὅτι ὀλίγαι περιφέρειαι θὰ ἐξετασθοῦν, μὲ τὴν συμπάθειαν, μὲ τὴν ὁποίαν θὰ ἐξετασθῇ ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, ἡ περίπτωσις τῆς περιφερείας τῶν Καλαβρύτων.

§17Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Εὐχαριστῶ πολύ, κύριε Ὑπουργέ.

§18Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Τὸ ζήτημα τῆς ἑνιαίας τιμῆς τοῦ ρεύματος πῶς δὲν τὸ ἀντιμετωπίζετε;

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Βοβολίνης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς σπογγαλιέων–ἐκκινητῶν Αἰγίνης καὶ Ὕδρας ζητούντων τὴν διαγραφὴν τῶν ἐκ τόκων ὀφειλῶν των κλπ.

§20Κ. ΒΟΒΟΛΙΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, πρόκειται περὶ μιᾶς κατ’ ἐξοχὴν συμπαθοῦς τάξεως, πράγματι βιοπαλαιστῶν, τῆς τάξεως τῶν σπογγαλιέων–ἐκκινητῶν Αἰγίνης καὶ Ὕδρας, οἱ ὁποῖοι βυθιζόμενοι ἑκάστοτε εἰς τὰ ὕδατα, ἐβυθίζοντο ταὐτοχρόνως καὶ εἰς χρέη προερχόμενα κυρίως ἐκ τόκων ὑπερημεριῶν, καὶ οἱ ὁποῖοι δὲν ὑπελόγιζον ὅτι θὰ ἐπολλαπλασιάζοντο τόσον. Ἤδη ἡ τάξις αὐτὴ ἀπευθύνεται πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καὶ παρακαλεῖ, ὅπως, ἀφ’ ἑνὸς μὲν ρυθμισθῇ τὸ θέμα τῶν τόκων καὶ ὑπερημεριῶν, τὸ ὁποῖον εἶναι τόσον βασανιστικόν, ἀφ’ ἑτέρου δὲ τύχουν μιᾶς προστασίας ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, διὰ τὴν συνέχισιν τοῦ ἔργου των, τὸ ὁποῖον εἶναι κοινωφελὲς καὶ διὰ λόγους τοπικούς, ἀλλὰ καὶ διὰ λόγους γενικωτέρους, ἀφορῶντας τὴν Ἐθνικήν μας οἰκονομίαν.

§21Δ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, συνιστῶ καὶ ἐγὼ τὴν ἀναφοράν.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἔχει τὸν λόγον.

§23Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ἡ Κυβέρνησις ἐνόμιζε καὶ νομίζει ὅτι ἡ πραγματικὴ ἐξυγίανσις τῆς σπογγαλιείας μας, αὐτοῦ τοῦ κλάδου, ὁ ὁποῖος ἐπὶ σειρὰν ἐτῶν διῆλθεν ἀπὸ ἀνωμάλους φάσεις, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ συντελεσθῇ μόνον διὰ τῆς δημιουργίας προϋποθέσεων τοιούτων ὥστε καὶ εἰς ἱκανοποιητικὴν τιμὴν νὰ πωλοῦνται οἱ σπόγγοι καὶ ἡ ἐξάσκησις τῆς σπογγαλιείας νὰ γίνεται ὑπὸ τὰς καλυτέρας τῶν προϋποθέσεων. Αὐτὸ εἶναι τὸ πρῶτον μέγα βῆμα μὲ τὸ ὁποῖον ἡ Κυβέρνησίς μας, πράγματι ἐπέτυχεν ὥστε ἐντὸς αὐτῶν τῶν 16 μηνῶν νὰ μεταβάλῃ ἄρδην τὴν κατάστασιν. Βεβαίως εἰς αὐτὸ ἐβοήθησεν ἡ ὅλη οἰκονομικὴ πολιτικὴ τῆς ἀναπροσαρμογῆς καὶ πολλαὶ ἄλλαι προσπάθειαι αἱ ὁποῖαι εἰδικώτερον κατεβλήθησαν. Κύριε Πρόεδρε, ὑπάρχει καὶ μία ἄλλη ἐρώτησις τοῦ κυρίου Κουντούρη καὶ ἐπιλαμβάνομαι ἐν προκειμένῳ τῆς εὐκαιρίας, διὰ νὰ δώσω μερικοὺς χαρακτηριστικοὺς ἀριθμοὺς εἰς τὴν Βουλήν, οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦν καὶ μίαν ἀπάντησιν εἰς τὴν ἐρώτησιν ἐκείνην.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, διὰ τὴν ἐρώτησιν αὐτήν, ἔχω ἐπιστολὴν τοῦ κ. Κουντούρη παρακαλοῦντος νὰ ἀναβληθῇ αὐτή, διότι ἀπουσιάζει. Αὐτὸ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ τὸ ἀναφέρω. Πάντως ὁ κύριος Ὑπουργὸς δύναται νὰ δώσῃ οἱανδήποτε ἀπάντησιν.

§25Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Συντον.). Κύριοι συνάδελφοι, τὴν 31.3.52 τὸ ποσὸν τῶν εἰς χεῖρας τῶν παραγωγῶν ἀδιαθέτων σπόγγων ἀνήρχετο εἰς 106.000 ὀκάδας. Τὴν 3.3.53 ἀνήρχετο εἰς 125.000 ὀκάδας, τὴν δὲ 31.3.54 ὑπῆρχον μόνον 39.000 ὀκάδες. Ἀπὸ τοὺς ἀριθμοὺς αὐτοὺς βλέπετε ποῖος ὑπῆρξεν ὁ ρυθμὸς τῆς ἀπορροφήσεως τῶν σπόγγων. Τώρα ἔχομεν καὶ μίαν ἀνωμαλίαν μὲ τὰς καθυστερουμένας ὀφειλάς, αἱ ὁποῖαι κυρίως προέρχονται ἀπὸ ἀτυχῆ ἔκβασιν τοῦ παρελθόντος. Εἶναι εὐτύχημα ὅμως ὅτι ἡ ἐφετεινὴ σπογγαλιεία, τοῦ λήξαντος ἔτους, ὄχι μόνον ἀπέδωσε τόσα ὥστε νὰ ἐξοφλήσουν σχεδὸν ὅλας τὰς ὑποχρεώσεις των οἱ σπογγαλιεῖς, ἀλλὰ καὶ νὰ καλύψουν καὶ ἀρκετὰ μέγα μέρος τῶν παλαιοτέρων των ὑποχρεώσεων αἱ ὁποῖαι εἰς τὸ παρελθὸν κατ’ ἔτος ηὐξάνοντο. Ἔχω τὴν ἐλπίδα, νὰ μὴ εἴπω τὴν βεβαιότητα, ὅτι μὲ τὴν ἐφετεινὴν ἀξιοθαύμαστον ἐξόρμησιν τῆς σπογγαλιείας μας, ἡ ὁποία γίνεται εἰς ὅλα τὰ πελάγη, διότι ἔχομεν σκάφη καὶ εἰς τὴν Κυρηναϊκὴν καὶ τὴν Αἴγυπτον καὶ ὕδατα πέραν τῶν Ἑλληνικῶν Νήσων, ὅτι ἡ ἐφετεινὴ ἐσοδεία, μὲ τὴν βοήθειαν τοῦ Θεοῦ θὰ εἶναι πλουσία, ὥστε νὰ συμβάλῃ ὄχι εἰς τὴν πλήρη ἐξόφλησιν τῶν χρεῶν τοῦ παρελθόντος, ἀλλὰ πάντως εἰς τὴν βελτίωσιν αἰσθητῶς τῆς καταστάσεως. Πάντως ἡ Κυβέρνησις θὰ παρακολουθήσῃ καὶ τὸ ζήτημα αὐτό, καὶ ὅπως εἰς πλείστας ἄλλας περιπτώσεις, ἀφορώσας ἁλιευτικὰς ἐπιχειρήσεις καὶ συνεταιρισμούς, ἢ ἄλλα συγκροτήματα παρεμφερῆ, καὶ τότε θὰ ἐξαντλήσῃ κάθε ὅριον λογικῆς, ὥστε νὰ μὴ ὑπάρξουν τὰ παράπονα, τὰ ὁποῖα ἐνδεχομένως ἀκόμη ὑπάρχουν.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Οἰκονομόπουλος, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν ἀγροτῶν Μεσσήνης, ζητούντων χορήγησιν δανείου 300.000.000 πρὸς ἵδρυσιν συνεταιρικοῦ ἐργοστασίου ἀρτοποιΐας.

§27Λ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, συνιστῶ τὴν ἐν λόγῳ ἀναφοράν.

§28Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Ἀποδέχομαι τὴν σύστασιν τοῦ κυρίου συναδέλφου, ἀλλ’ ἐπιθυμῶ πάρα πολὺ νὰ τοῦ εἴπω τὰ ἑξῆς. Ὅτι εἴμεθα ἀτυχῶς, μακρὰν ἀκόμη, ἀπὸ τὸ σημεῖον ὥστε νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐνισχύσωμεν ἐπιχειρήσεις τοιαύτης φύσεως. Ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας καὶ θὰ τὰ εἴπωμεν περαιτέρω, ἐξ ἀφορμῆς καὶ ἄλλης σχετικῆς ἐρωτήσεως, ὅτι τὰ κεφάλαια, τὰ ὁποῖα δύνανται νὰ διατεθοῦν εἰς τοὺς διαφόρους συνεταιρισμούς, οἱ ὁποῖοι λαμβάνουν μακροπρόθεσμα δάνεια ὑπὸ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης, εἶναι σχετικῶς περιωρισμένα. Μέσα εἰς τὸ πρόγραμμα τῆς Α.Τ.Ε. δὲν περιλαμβάνονται τοιαῦται ἐπιχειρήσεις, ἀλλὰ καθαρῶς μικραὶ γεωργικαὶ βιομηχανίαι, τῶν ὁποίων ἡ σημασία διὰ τὴν οἰκονομίαν μας εἶναι μεγίστη. Συνεπῶς, διὰ νὰ μὴ δημιουργῶμεν ἐλπίδας, ὑπὸ τὰς παρούσας συνθήκας δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἱκανοποιηθοῦν αἱ ἐπιχειρήσεις αὐτοῦ τοῦ εἴδους. Αἱ ἐπιχειρήσεις αὗται ἔρχονται εἰς τὴν δευτέραν, ἂν μὴ εἰς τὴν τρίτην σειράν. Συνεπῶς θὰ πρέπει νὰ περιμένωμεν ἓν χρονικὸν διάστημα.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ὑπ’ ἀριθ. 5. Ὁ κύριος Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἀναφορᾶς μητέρων σπουδαστῶν ἐξωτερικοῦ, ζητουσῶν τὴν χορήγησιν ἠλαττωμένου φοιτητικοῦ συναλλάγματος.

§30Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Παρακαλῶ τὸν κύριον Ὑπουργὸν νὰ μᾶς εἴπῃ, ἐὰν τὸ θέμα τὸ θεωρῇ ἡ Κυβέρνησις ἀνοικτὸν θέμα εἶναι, ἀτυχῶς, κλειστόν.

§31Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Συντον.). Κύριε συνάδελφε, τὸ θέμα εἶναι, ἀτυχῶς, κλειστόν.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Μητσοτάκης, ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, δι’ ἧς ζητεῖ ὅπως πληροφορηθῇ ἡ Βουλή, ποῖαι γενικαὶ καὶ εἰδικαὶ ἀποφάσεις ἀφορῶσαι ἡμερησίας ἀθηναϊκὰς ἐφημερίδας καὶ περιοδικὰ ἐλήφθησαν ἀπὸ τῆς ἀναλήψεως τῆς ἀρχῆς ὑπὸ τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ, ποῖαι χορηγήσεις ἐγένοντο κατὰ τὸ αὐτὸ χρονικὸν διάστημα κλπ.

§33Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἀπὸ τῶν ἀρχῶν τοῦ μηνὸς Φεβρουαρίου ὑπέβαλον πρὸς τὸν ἀξιότιμον κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ ἐρώτησιν, διὰ τῆς ὁποίας παρεκάλουν νὰ πληροφορήσουν τὴν Βουλὴν καὶ τὴν Κοινὴν Γνώμην ἐπὶ ὡρισμένων ἐρωτημάτων, τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν χρηματοδοτήσεις δοθείσας πρὸς ἡμερησίας Ἀθηναϊκὰς Ἐφημερίδας, εἴτε χρηματοδοτήσεις δοθείσας ἀπὸ τὴν Νομισματικὴν Ἐπιτροπήν, εἴτε ἀπὸ τὰ ἴδια διαθέσιμα τῆς Ἐμπορικῆς Τραπέζης. Λυποῦμαι, διότι εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ διαπιστώσω ὅτι, μετὰ πάροδον τόσων μηνῶν, οὐδεμία ἀπάντησις ἐδόθη καὶ οὐδὲν στοιχεῖον κατετέθη. Τοῦτο δέ, προφανῶς, ὑποδηλοῖ πρόθεσιν τῆς Κυβερνήσεως νὰ μὴ καταθέσῃ τὰ στοιχεῖα αὐτά. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ θέμα τῆς παροχῆς δανειακῶν διευκολύνσεων πρὸς τὸν τύπον, ἰδίᾳ ὅταν αἱ δανειακαὶ διευκολύνσεις χορηγοῦνται, καθ’ ὃν τρόπον εἶναι γνωστόν, ὅτι χορηγοῦνται σήμερον, δηλαδή, ὅταν δίδωνται οὐχὶ κατ’ ἐλευθέραν τῆς Ἐμπορικῆς Τραπέζης κρίσιν, ἀλλὰ κατόπιν Κυβερνητικῆς ἐντολῆς — λέγεται μάλιστα ὅτι δίδονται κατόπιν προσωπικῶν ἐντολῶν τοῦ ἀξιοτίμου κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως — καὶ ὅταν εἰς πολλὰς περιπτώσεις αἱ πιστοδοτικαὶ διευκολύνσεις ἀνέρχονται εἰς ὕψος πολλῶν δισεκατομμυρίων δραχμῶν. Τὸ θέμα αὐτό, λέγω, τῆς παροχῆς δανειακῶν διευκολύνσεων πρὸς ὡρισμένας ἐφημερίδας, συνδέεται στενώτατα, μὲ τὸ πρόβλημα, τοῦ σεβασμοῦ τῆς ἐλευθεροτυπίας εἰς τὴν χώραν μας. Θέλω νὰ ἐλπίζω, ἀναμένων τὴν ἀπάντησιν τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ θελήσῃ ἔστω καὶ τώρα, νὰ παράσχῃ τὰς πληροφορίας καὶ τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα ἐζητήσαμεν. Ἄλλως, κύριε Πρόεδρε, θὰ παρακαλέσω νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ συμπληρώσω δι’ ἐλαχίστων, αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶχον ἐξ ἀρχῆς τὴν πρόθεσιν νὰ εἴπω.

§34Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Συντον.). Ἀπορῶ, διατὶ ὁ κ. Μητσοτάκης ἐκφράζει κάποιαν ἔκπληξιν, τὸ ὅτι ἡ Κυβέρνησις, δὲν παρέσχε στοιχεῖα, ἀφορῶντα δάνεια πρὸς τὰς ἐφημερίδας. Ἐν τούτοις, ὁ κ. Μητσοτάκης πρέπει νὰ γνωρίζῃ, ὅτι καὶ ἄλλοτε ἐπανειλημμένως, καὶ ὄχι μόνον ἐπὶ τῆς ἰδικῆς μας Κυβερνήσεως, ὁσάκις ἐζητήθησαν στοιχεῖα, ἀφορῶντα παροχὴν δανείων, εἴτε ἐκ μέρους τῆς Τραπέζης Ἑλλάδος, εἴτε ἐκ μέρους τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς, εἴτε ἐκ μέρους τῶν Ἐμπορικῶν Τραπεζῶν, τοιαῦτα στοιχεῖα δὲν ἐδόθησαν. Οὔτε εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν πρόκειται ἡ Κυβέρνησις νὰ δώσῃ λεπτομερῆ στοιχεῖα καὶ ἀριθμούς, εἴτε πρόκειται περὶ ἐφημερίδων, εἴτε πρόκειται περὶ ἄλλων ἐπιχειρήσεων. Νομίζω, ὅτι εἰς μίαν χώραν, ἀκριβῶς, Δημοκρατικήν, δὲν πρέπει νὰ λησμονῆτε, ὅτι δὲν εἶναι θέμα, τὸ ὁποῖον εἶναι δυνατὸν νὰ ἔλθῃ εἰς τὸ Κοινοβούλιον, αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ ὅ,τι εἰς ὅλας τοὐλάχιστον τὰς χώρας, ἀποτελεῖ τὸ τραπεζικὸν μυστικόν, δηλαδή, τὸ τὶ εἶναι αἱ καταθέσεις ἢ τὸ τὶ εἶναι τὰ δάνεια καὶ αἱ πιστώσεις, τὰς ὁποίας λαμβάνουν αἱ ἐπιχειρήσεις. Συνεπῶς, δὲν νομίζω, ὅτι ἐδῶ ὑπάρχει ἔδαφος ἐκμεταλλεύσεως, ὡς ἐὰν ἐπρόκειτο περὶ ἑνὸς θέματος πρωτοφανοῦς καὶ καταπληκτικοῦ. Ἐν τούτοις, θὰ ἤθελα, πρὸς τὸν φίλον καὶ συνάδελφον, νὰ δώσω μερικὰς γενικὰς πληροφορίας, διὰ νὰ μὴ δημιουργοῦνται ἐντυπώσεις, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἔξω τῆς πραγματικότητος. Θὰ ἤθελα νὰ εἴπω, ὅτι ἡ ἰδική μας Κυβέρνησις ἔκαμε κάτι τὸ ἀποφασιστικόν, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν, ὅτι εἰς μίαν ἀπόφασιν τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς ἀκόμη, καὶ τὴν εὐχέρειαν, ἡ ὁποία ὑπῆρχεν, ὡς ἐκ τῆς ἱστορίας τοῦ παρελθόντος, νὰ ἐγκρίνωνται, ἐνίοτε, δάνεια πρὸς ἐφημερίδας ἀπ’ εὐθείας ὑπὸ τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ ἀπ’ εὐθείας διὰ κεφαλαίων τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, αὐτὴν τὴν θύραν τὴν ἔκλεισε, διότι διὰ μίας ἀποφάσεως, ἡ ὁποία χρονολογεῖται ἀπὸ τοῦ παρελθόντος Ἰουνίου, εἶπεν, ὅτι αἱ ἐφημερίδες ἀποτελοῦν καὶ αὐταὶ ἐπιχειρήσεις, θὰ ἀπευθύνωνται συνεπῶς εἰς τὰς ἐμπορικὰς Τραπέζας καί, ἐὰν αἱ ἐμπορικαὶ Τράπεζαι εὑρίσκουν, ὅτι ἡ αἰτοῦσα ἐπιχείρησις ἔχει τὴν ἐπιφάνειαν καὶ παρέχει τὰς ἐγγυήσεις, δύναται, νὰ λάβῃ ἕνα δάνειον — ὁμιλῶ, τώρα, καθαρῶς διὰ τὸ κεφάλαιον κινήσεως, εἰς τὸ ὁποῖον χρειάζεται, χωρὶς νὰ ὑπάρχουν ἄλλα περιουσιακὰ στοιχεῖα, περὶ τῶν ὁποίων θὰ ὁμιλήσω ἐν συνεχείᾳ — εἶπε, λοιπόν, ἔκτοτε, ὅτι αὐτὸ εἶναι θέμα ἐμπορικῶν Τραπεζῶν. Τὸ ὅτι εἶναι πιθανόν, ὁ ἕνας νὰ λαμβάνῃ καὶ ὁ ἄλλος νὰ μὴ λαμβάνῃ, αὐτὸ συμβαίνει εἰς ὅλας τὰς ἐπιχειρήσεις. Ἐγὼ δέ, ὁ ὁποῖος εὑρίσκομαι, περισσότερον ἐκτεθειμένος ἀπὸ κυβερνητικῆς πλευρᾶς, εἰς τὰς ἑκάστοτε παρακλήσεις καὶ αἰτήσεις, πρέπει νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι δὲν εἶναι δυνατόν, καὶ ἐὰν ἤθελεν ἡ Κυβέρνησις, νὰ ἐπιβάλῃ εἰς τὰς Τραπέζας νὰ δίδουν εἰς τὸν ἕνα ἢ νὰ μὴ δίδουν εἰς τὸν ἄλλον. Ὑπάρχουν ἐπιχειρήσεις, εἰς τὰς ὁποίας προσωπικῶς, θὰ ἤθελα νὰ ἐνισχυθοῦν καὶ τοῦτο δὲν τὸ ἐπιτυγχάνω, εἴτε διότι δὲν συγκεντρώνουν τὰ ἀπαραίτητα στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα νὰ ἐπιτρέπουν εἰς τὰς Τραπέζας νὰ δώσουν τὰς ἀπαιτουμένας πιστώσεις, εἴτε διότι δὲν ὑπάρχουν ἐπαρκῆ διαθέσιμα τῶν Τραπεζῶν καὶ διὰ διαφόρους ἄλλους λόγους. Ἄλλωστε, οἱ πλεῖστοι ἐξ ὑμῶν, πότε μὲ τὴν μίαν περίπτωσιν, πότε μὲ τὴν ἄλλην περίπτωσιν, οἱ ὁποῖοι ἔτυχε νὰ ἴδητε, πῶς γίνεται ὁ μηχανισμὸς αὐτός, θὰ ἴδατε, ὅτι εἶναι μία πραγματικότης, ὅτι διανύομεν μίαν περίοδον, κατὰ τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ εἴμεθα παρὰ πολὺ προσεκτικοὶ καὶ νὰ μὴ ἀφίνωμεν τὴν ἀπόλυτον ἐκείνην εὐχέρειαν, ἡ ὁποία θὰ ἔδιδεν εἰς τὸν οἱονδήποτε νὰ λάβῃ τὰ κεφάλαια, τὰ ὁποῖα θὰ ἤθελεν. Αὐτά, ὡς πρὸς τὸ κεφάλαιον κινήσεως. Τώρα, ὑπάρχει καὶ ἄλλος τρόπος διὰ τοῦ ὁποίου δύνανται αἱ ἐφημερίδες νὰ χρηματοδοτοῦνται, ἄνευ οὐδεμιᾶς παρεμβάσεως καὶ ἄνευ οὐδεμιᾶς γνώσεως τῆς Κυβερνήσεως. Τὸ πρῶτον κεφάλαιον εἶναι, ἔναντι τῶν ἀποθεμάτων χάρτου, τὰ ὁποῖα ἔχουν. Κάθε ἐφημερίς, εἴτε εἶναι τῆς συμπολιτεύσεως εἴτε τῆς ἀντιπολιτεύσεως, δύναται νὰ παρουσιάσῃ τὰ ἀποδεικτικὰ τοῦ χάρτου, τὰ ὁποῖα ἔχει, λαμβάνει μίαν πίστωσιν καί, ἀναλόγως τῆς καταναλώσεως τοῦ χάρτου, ἐπιστρέφει τὴν πίστωσιν αὐτήν. Πέραν αὐτοῦ, ὑπάρχει καὶ ἡ εὐχέρεια τῆς ἐπιτεύξεως ἐκ μέρους τῶν ἐφημερίδων μιᾶς ὡρισμένης πιστώσεως δι’ εἰσαγωγὴν μηχανημάτων ἢ καὶ διὰ συντήρησιν ἐγκαταστάσεων τῶν μηχανημάτων. Καὶ αὐταὶ εἶναι αἱ ὑποθέσεις, αἱ ὁποῖαι γίνονται χωρὶς οὐδεμίαν ἀνάμιξιν, οὐδὲ κἂν τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς, διότι ὑπόκεινται εἰς τὰς γενικὰς διατάξεις, εἰς τοὺς γενικοὺς κανόνας. Συνεπῶς, νομίζω, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἀνάγκη νὰ ἀναζητοῦμεν σκάνδαλα ἐκεῖ ὅπου δὲν ὑπάρχουν.

§35Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐν πρώτοις ἐπιθυμῶ νὰ ὑπενθυμίσω εἰς τὸν ἀξιότιμον κύριον Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ ὅτι ὁ προκάτοχός του εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, ὁ ἀξιότιμος κ. Μαρκεζίνης, ὅταν διὰ πρώτην φορὰν ἐτέθη τὸ θέμα τῆς παροχῆς ὡρισμένων στοιχείων, σχετικῶν πρὸς τὰς ἀποφάσεις τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς, εἶχεν ἴσως σπεύσει νὰ δηλώσῃ ὅτι ἡ Κυβέρνησις τοῦ Συναγερμοῦ θὰ κατέθετε τὰ ἀρχεῖα τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς. Ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει, κύριοι, τὸ θέμα δὲν τοποθετεῖται ἐκεῖ. Ἐγώ, προσωπικῶς, καὶ ἐπὶ τῶν προκατόχων Κυβερνήσεων ἐπέμεινα ὅτι ἔχουν αἱ Κυβερνήσεις ὑποχρέωσιν νὰ δίδουν εἰς τὴν δημοσιότητα τὰς ἀποφάσεις τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς, διότι αὕτη ἀποτελεῖ κρατικὸν ὄργανον, ἀπαρτίζεται ἀπὸ ἀνωτάτους κρατικοὺς λειτουργοὺς καὶ δὲν δυνάμεθα ἐπ’ οὐδενὶ λόγῳ τὰς ἀποφάσεις της νὰ τὰς ἐξομοιώσωμεν μὲ τὰς ἀποφάσεις οἱασδήποτε ἐμπορικῆς Τραπέζης, αἱ ὁποῖαι ἴσως θὰ ἐκαλύπτοντο ἀπὸ τὸ Τραπεζιτικὸν ἀπόρρητον. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, τὸ θέμα αὐτὸ τὸ ἐμνημόνευσα ἁπλῶς καὶ δὲν τὸ ἀνεκίνησα διὰ τῆς ἐρωτήσεώς μου. Τὸ θέμα τῆς ἐρωτήσεως ἀφορᾷ εἰδικώτερον τὴν χρηματοδότησιν πρὸς ἐφημερίδας. Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἀκριβὲς ὅτι ἡ Κυβέρνησις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ ἐξέδωκεν ἀπόφασιν τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς διὰ τῆς ὁποίας ὅλαι αἱ αἰτήσεις χρηματοδοτήσεως τῶν ἐφημερίδων παραπέμπονται εἰς τὰς Ἐμπορικὰς Τραπέζας. Νομίζω ὅμως ὅτι θὰ ἐθεώρει πολὺ ἀφελεῖς ἡμᾶς ὅλους ὁ κύριος Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ἂν ἐπιχειρεῖ νὰ μᾶς πείσῃ ὅτι δὲν ὑπάρχει Κυβερνητικὴ κατεύθυνσις πρὸς τὰς Ἐμπορικὰς Τραπέζας διὰ τὴν χορήγησιν τῶν δανείων τούτων. Εἰς τοὺς παροικοῦντας εἰς τὴν Ἱερουσαλήμ, εἶναι γνωστὸν πῶς χορηγοῦνται τὰ δάνεια πρὸς τὰς ἐφημερίδας, ὅπως ἐπίσης θὰ ἔχωμεν προσεχέστατα τὴν εὐκαιρίαν νὰ τονίσωμεν, εἶναι γνωστὸν καὶ τὸ ὕψος εἰς τὸ ὁποῖον ἀνέρχονται τὰ δάνεια καὶ δὲν διστάζω νὰ εἴπω ὅτι, εἴς τινας τοὐλάχιστον περιπτώσεις τὰ δάνεια πρὸς τὰς ἐφημερίδας ὑπερέβησαν τὰ 10 δισεκατομμύρια δραχμῶν συνολικῶς. Κύριοι συνάδελφοι, ὅταν τοῦτο εἶναι δεδομένον καὶ ὅταν ἐπίσης εἶναι δεδομένη ἡ ὅλη πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως ἔναντι τοῦ τύπου, ἡ ὁποία δὲν ἐκδηλώνεται μόνον διὰ τῆς παροχῆς προνομιακῶς δανείων πρὸς ὡρισμένας ἐφημερίδας, εὐλόγως μᾶς δημιουργεῖται ἡ ἐντύπωσις ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἀποβλέπει εἰς τὸ νὰ καταστήσῃ οἰκονομικῶς ὑποτελῆ τὸν τύπον καὶ κατὰ συνέπειαν νὰ τοῦ στερήσῃ τὴν ἐλευθερίαν ἐκείνην, τὴν ὁποίαν ὁ τύπος εἰς τὰς δημοκρατικὰς χώρας ὀφείλει νὰ ἔχῃ, διὰ νὰ εἶναι γνησία ἔκφρασις τῆς κοινῆς γνώμης. Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι γνωστὸν καὶ τὸ ὑπενθυμίζω μόνον ἐν παρόδῳ εἰς τὸν κύριον Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, τὸ θέμα τῆς αὐξήσεως τῆς τιμῆς τῶν ἐφημερίδων. Αἱ ἐφημερίδες εἶχον ζητήσει εἰς τὸ πρόσφατον παρελθόν, δοθέντος ὅτι ἐκ τῆς ἀναπροσαρμογῆς σχεδὸν ἐδιπλασιάσθησαν ὅλα των τὰ ἔξοδα, αὔξησιν τῆς τιμῆς των. Καὶ τὶ ἔκαμεν ἡ Κυβέρνησις τοῦ Συναγερμοῦ; Εἰς ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἐχορήγει ἀφειδῶς τὰ δάνεια πρὸς τὰς ἐφημερίδας καὶ προσεφέρετο νὰ δώσῃ δάνεια καὶ εἰς ἀντιπολιτευομένας ἀκόμη ἐφημερίδας, δὲν ηὔξησεν ὅπως εἶχε χρέος τὴν τιμὴν τῶν ἐφημερίδων διὰ νὰ εἶναι οἰκονομικῶς αὐτάρκεις καί, συνεπῶς, ἀνεξάρτητοι ἐφημερίδες. Καὶ λέγονται διάφορα πράγματα, διὰ τὴν ἀκρίβειαν τῶν ὁποίων δὲν δυνάμεθα φυσικὰ νὰ διαβεβαιώσωμεν τὸ Σῶμα, εἶναι ὅμως πάντως γεγονὸς ὅτι ἐκδόται ἐφημερίδων καθ’ ὅλα ἀξιολόγων ἐδυσφόρησαν διὰ προσφορὰν δανείων ἐκ μέρους τοῦ Κυβερνητικῶν παραγόντων πρὸς αὐτοὺς καὶ εἶπον οἱ ἄνθρωποι ὅτι ἡμεῖς θέλομεν νὰ τακτοποιήσωμεν τὰ οἰκονομικά μας διὰ νὰ εἶναι ἀνεξάρτητοι αἱ ἐφημερίδες διότι, ἂν πάρωμεν δάνειον, πρέπει νὰ τὸ πληρώσωμεν. Κύριοι συνάδελφοι, οὕτω δυστυχῶς τοποθετεῖται τὸ θέμα τοῦ τύπου, καὶ ἐπαναλαμβάνω, δὲν εἶναι μόνον αἱ δανειακαὶ εὐκολίαι, αἱ ὁποῖαι παρέχονται, εἶναι ἡ ὅλη πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως ὅπως ἐκδηλοῦται διὰ ποικίλων ἐνεργειῶν τόσον ἔναντι τοῦ τύπου τῆς πρωτευούσης, ὅσον καὶ ἔναντι τοῦ τύπου τῶν ἐπαρχιῶν. Δὲν θὰ σᾶς ὑπενθυμίσω οὔτε τὸν τρόπον, ἀξιότιμε κύριε Ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ, διότι δυστυχῶς δὲν παρίσταται ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῆς Προεδρίας τῆς Κυβερνήσεως, δὲν θὰ ὑπενθυμίσω οὔτε τὸν τρόπον κατὰ τὸν ὁποῖον διετέθη τὸ ἐπιδοτούμενον χαρτὶ εἰς τὰς ἐπαρχιακὰς ἐφημερίδας, τὸ ὁποῖον διετέθη ἐν κρυπτῷ καὶ παραβύστῳ ἀπὸ τὰ ἄδυτα τοῦ Ὑπουργείου, χωρὶς καμμία Ἐπιτροπὴ νὰ ὑπάρχῃ, ἡ ὁποία στοιχειωδῶς ἔστω νὰ καλύψῃ τὴν νομιμότητα τῆς διανομῆς, οὔτε τὴν διανομὴν τῶν κονδυλίων ἐνισχύσεως ἐσωτερικοῦ τύπου τὰ ὁποῖα διαθέτει τὸ Ὑπουργεῖον καὶ τὰ ὁποῖα κονδύλια ἐδιπλασιάσθησαν περιέργως εἰς τὸν ἐφετεινὸν προϋπολογισμόν. Κύριε Ὑπουργὲ τοῦ Συντονισμοῦ, ἡ ὅλη πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως ἔναντι τοῦ τύπου, ἔναντι τόσον τοῦ Ἀθηναϊκοῦ τύπου καὶ τοῦ ἐπαρχιακοῦ τύπου, ἐπαναλαμβάνω, μᾶς ὁδηγεῖ εἰς τὸ συμπέρασμα ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐπιδιώκει νὰ καταστήσῃ τὸν τύπον τῆς Ἑλλάδος οἰκονομικῶς ὑπόδουλον εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ κατὰ συνέπειαν νὰ τοῦ στερήσῃ τὴν ἐλευθερίαν ἐκφράσεως τῆς γνώμης του. Καὶ μὲ τὴν ἔννοιαν αὐτήν, δοθέντος ὅτι ἡ ἀπάντησις, τὴν ὁποίαν σήμερον μᾶς δίδει ὁ κ. Ὑπουργός, ἐπιβεβαιώνει τὰς ὑπονοίας μας νὰ μετατρέψωμεν τὴν ἐρώτησιν εἰς ἐπερώτησιν, καὶ νὰ φέρωμεν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς καὶ ὁλοκλήρου τῆς κοινῆς γνώμης τὸ θέμα τοῦ τύπου. Καὶ ἐὰν ὄντως ἡ Κυβέρνησις ἐπιθυμῇ τὸ θέμα νὰ διαλευκανθῇ, θὰ παρακαλέσωμεν τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ νὰ συμφωνήσῃ εἰς τὸ νὰ ὁρισθῇ εἰδικὴ ἡμέρα συνεδριάσεως διὰ τὴν συζήτησιν τῆς ἐπερωτήσεως, κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ συζητηθῇ ἐν ἐκτάσει τὸ θέμα τοῦ τύπου, διὰ νὰ ἀποδειχθῇ ἐὰν πράγματι ἡμεῖς ἢ ἡ Κυβέρνησις ἔχει δίκαιον εἰς τὰς ἀπόψεις της.

§36Γ. ΡΟΥΜΑΝΗΣ. Ὁ τύπος εἶναι ἐλεύθερος καὶ δὲν ἔχει ἀνάγκην πληρεξουσίων.

§37Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Συντον.). Κύριοι συνάδελφοι, ὁ κύριος Μητσοτάκης δύναται νὰ ὠθῆται εἰς οἱονδήποτε συμπέρασμα θέλει, ἐγὼ ὅμως εἰς ἀντίκρουσιν ὅλων αὐτῶν τῶν πραγμάτων, τὰ ὁποῖα εἶπε καὶ τὰ ὁποῖα δῆθεν ἀποτελοῦν μίαν συστηματικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως διὰ νὰ φιμώσῃ τὸν τύπον, τοῦτο μόνον ἔχω νὰ ἀπαντήσω. Ἄς κυττάξῃ νὰ δῇ τὶ γράφει καθημερινῶς ὁ τύπος ἐναντίον κῆς Κυβερνήσεως, διὰ νὰ πεισθῇ ἐὰν εἶναι φιμωμένος ἢ ὄχι. (Χειροκροτήματα). Δεύτερον, ἐπιθυμῶ νὰ μετατρέψῃ τὴν ἐρώτησιν εἰς ἐπερώτησιν, ὡς ἐὰν αὐτὸ νὰ ἀπετέλει καμμίαν ἀπειλήν. Τὴν ἀπάντησιν, τὴν ὁποίαν συνοπτικῶς ἔλαβε σήμερον θὰ τὴν λάβῃ καὶ διὰ δέκα πέντε ἐπερωτήσεις. Συνεπῶς ἐγὼ δὲν ἔχω νὰ ὁρίσω καμμίαν ἡμερομηνίαν. Ἐὰν ὑπάρχουν ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς μέσα, τὰ ὁποῖα ἐπιτρέπουν εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν νὰ τὸ ζητήσῃ ἂς τὸ ζητήσῃ ἐὰν τὸ θέλῃ, διαφορετικὰ ἡ ἐπερώτησις θὰ συζητηθῇ μὲ τὴν σειράν της. (Χειροκροτήματα).

§38Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ πρότασίς μου ὑπῆρξεν ἀπολύτως σαφὴς καὶ παρακαλῶ καὶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ νὰ μοῦ δώσῃ μίαν σαφῆ ἀπάντησιν. Κύριε Πρόεδρε, ἡμεῖς, ἡ Ἀντιπολίτευσις, ἔχομεν ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ τὸν τρόπον νὰ ἐπιδιώξωμεν πρότασιν τῆς ἐπερωτήσεως ἢ ἄλλως πως νὰ ἐπιδιώξωμεν τὴν συζήτησιν. Παρακαλῶ, ὅμως, τὴν Κυβέρνησιν νὰ διευκρινήσῃ εὐθέως, δοθέντος ὅτι ἐπίκεινται αἱ διακοπαὶ τῶν ἐργασιῶν τοῦ Σώματος, ἐὰν ἐπιθυμῇ καὶ αὐτὴ νὰ συμβάλῃ εἰς τὸ νὰ συζητήσωμεν καὶ νὰ ἀπαντήσῃ ἐνώπιον τοῦ Σώματος ἐπὶ τοῦ ὅλου θέματος τοῦ τύπου ἢ ἐπιθυμῇ νὰ ἀποφύγῃ τὴν συζήτησιν.

§39Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Ἐγώ, κ. Πρόεδρε, ὅ,τι εἶχα νὰ εἴπω, τὸ εἶπα.

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶναι σαφὴς ἡ ἀπάντησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἑπομένως προχωροῦμεν εἰς τὴν ὑπ’ ἀριθ. 17.

§41Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ἀποφεύγει τὴν πρόκλησιν διότι φοβεῖται τὴν συζήτησιν.

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Σαββοπούλου, διὰ τῆς ὁποίας ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ ἐὰν πρόκειται νὰ γίνῃ ἡ ἀντικατάστασις χορηγηθεισῶν εἰς ἀγρότας καὶ ἁλιεῖς καὶ ὡς ἀκαταλλήλων ἀποδειχθεισῶν πετρελαιομηχανῶν τύπου «ΧΑΛΛΕΤ», διαγράφεται λόγῳ ἀπουσίας τοῦ ἐρωτῶντος.

§43Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ μὴ διαγραφῇ ἡ ἐρώτησις τοῦ κ. συναδέλφου, διότι τὸ θέμα εἶναι γενικωτέρου ἐνδιαφέροντος.

§44Θ. ΚΑΨΑΛΗΣ (Ὑπ. Συντονισμοῦ). Κύριε Πρόεδρε, θὰ σᾶς παρακαλέσω, νὰ κάμω μίαν μικρὰν παρέμβασιν. Ἤθελα νὰ σᾶς εἴπω τὸ ἑξῆς: Ἠρεύνησα τὴν ὑπόθεσιν τῶν μηχανημάτων αὐτῶν, διὰ τὴν ὁποίαν πολλὰ λέγονται καὶ ἀκούονται καὶ δὲν ἠμπορῶ νὰ σᾶς εἴπω τίποτε ἄλλο, εἰμὴ τὴν γνώμην ἑνὸς παράγοντος, τὸν ὁποῖον θεωρῶ ὡς τὸν ἁρμοδιώτερον. Συγκεκριμένως, ἐννοῶ, τὸν διευθυντὴν τῶν ὑδραυλικῶν κατασκευῶν τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας, ὁ ὁποῖος μὲ βεβαιοῖ δι’ ἐγγράφου του, ὅτι αἱ παρουσιασθεῖσαι φθοραὶ εἰς τὰς μηχανὰς αὐτάς, ὀφείλονται εἰς τὴν κακὴν συντήρησιν τῶν λαβόντων αὐτάς. Δηλαδή, δι’ αὐτὸν δὲν ὑπάρχει θέμα ἀκαταλληλότητος τῶν μηχανῶν, ὑπάρχει θέμα εἰς τὰς πλείστας τῶν περιπτώσεων, αἱ ὁποῖαι τοῦ ἐτέθησαν ὑπ’ ὄψιν, κακῆς συντηρήσεως. Λοιπόν, ὑπὸ τὰς συνθήκας αὐτάς, δὲν βλέπω ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ σᾶς δώσω ἄλλην πληροφορίαν.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρελθόντος τοῦ ἡμιώρου, εἰσερχόμεθα

εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Κύριοι βουλευταί, ἤθελα νὰ σᾶς ἀνακοινώσω, ὅτι κατόπιν συμφωνίας μεταξὺ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, δὲν θὰ ἔχωμεν συνεδρίασιν τὴν Τετάρτην, Πέμπτην καὶ Παρασκευήν, διότι καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ αὐτοὶ οἱ Ἀρχηγοὶ τῶν Κομμάτων, θὰ εἶναι ἀπησχολημένοι μὲ ὅ,τι ἀφορᾷ τὸ ταξίδιον τοῦ Στρατάρχου Τίτο ἐδῶ. Συνεπῶς, τὴν Τετάρτην δὲν θὰ ἔχωμεν ἐρωτήσεις, αἱ δὲ διὰ τὴν Τετάρτην ὡρισμέναι ἐρωτήσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας, μετατίθενται διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν 7ην Ἰουνίου.

§46Ι. ΛΑΥΡΕΝΤΙΔΗΣ. Αἱ ἐρωτήσεις τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας;

§47ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας εἶναι ἐδῶ κάθε ἡμέραν. Τὴν ἄλλην Τετάρτην θὰ ὁρίσωμεν διὰ τὰς ἐρωτήσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Ἐργασίας.

§48Σ. ΠΑΠΑΠΟΛΙΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε τὸν λόγον.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ ποίου θέματος;

§50Σ. ΠΑΠΑΠΟΛΙΤΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὴν παρελθοῦσαν Παρασκευὴν ἔλαβε χώραν γεγονὸς πρωτοφανές, εἰς τὰ χρονικὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ Κοινοβουλίου, ἀλλὰ πιστεύω καὶ τοῦ κοινοβουλίου οἱουδήποτε ξένου ἐλευθέρου, πράγματι, κράτους. Ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας ἐπιθυμῶν νὰ ἀποφύγῃ τὴν συζήτησιν ἐπερωτήσεως τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Σάμου συναδέλφου, ὑπέβαλεν ἔνστασιν ἀπαρτίας. Νομίζω, ὅτι τοῦτο ἀποτελεῖ ἀπόπειραν ἀνατροπῆς τῆς βάσεως τοῦ κοινοβουλευτικοῦ πολιτεύματος, ἐφ’ ὅσον οὕτως ἡ Ἀντιπολίτευσις στερεῖται τοῦ ἑτέρου κυριαρχικοῦ δικαιώματος, τὸ ὁποῖον, ἔχει, τῆς ἀσκήσεως τοῦ ἐλέγχου, διότι νομίζω, ὅτι ἡ ἄσκησις τῆς νομοθετικῆς ἐξουσίας καὶ ἡ ἄσκησις τοῦ ἐλέγχου, ἀποτελοῦν ἀναφαίρετα δικαιώματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως διὰ τὴν ἄσκησιν τῆς δοθείσης ὑπὸ τοῦ λαοῦ ἐντολῆς. Εἶναι δὲ ἔτι βαρυτέρα ἡ εὐθύνη τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὅταν ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ἡ Ἀντιπολίτευσις δὲν θεωρεῖται ἀριθμητικῶς ἐπαρκὴς διὰ νὰ καλύψῃ τὸ ἀπαραίτητον ὅριον πρὸς συζήτησιν. Νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ γνώμη ἀντίθετος ἐπὶ τούτου καὶ θὰ ὤφειλεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργός, τῆς Ἐργασίας, νὰ ζητήσῃ συγγνώμην ἐκ μέρους τοῦ Σώματος, πρὸς τὸ ὁποῖον τοιαύτην ἐπέδειξεν ἀσέβειαν. Ἀλλά, κ. Πρόεδρε, ἡ ἀσέβεια ὁλοκληροῦται καὶ ἀποδεικνύονται αἱ πραγματικαὶ προθέσεις τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ, λαμβανομένης ὑπ’ ὄψιν τῆς δικαιολογίας, τὴν ὁποίαν ἐπεκαλέσθη διὰ τὴν ὑποβολὴν τῆς ἐνστάσεως. «Δὲν σᾶς ὑπεδείξαμεν νὰ μὴ κάμετε ἔνστασιν», εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς Ἐργασίας. Καὶ ἐρωτᾶται, τοῦτο εἶναι ἀντίποινα πρὸς τὴν Ἀντιπολίτευσιν; Ἡ ἔνστασις εἶναι δικαίωμα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, πέραν δὲ τούτου ἀποτελεῖ καθῆκον ἐπιτακτικόν. Ἀφ’ ἑνὸς μὲν διὰ νὰ ἐξασφαλίζῃ τὴν ὁμαλὴν καὶ κανονικὴν λειτουργίαν τοῦ Κοινοβουλίου καὶ τὴν κανονικὴν ψήφισιν τῶν νόμων, περαιτέρω δὲ διὰ νὰ προλαμβάνῃ κυβερνητικὰς νομοθετικὰς παρεκτροπὰς καὶ αὐθαιρεσίας. Ἡ ἀποδοχὴ ἑπομένως τῆς ἀξιώσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, θὰ ὑπεδούλωνε τὴν Ἀντιπολίτευσιν εἰς τὴν πλειοψηφίαν καὶ θὰ ἐξουθένωνε τὴν Ἀντιπολίτευσιν. Τοῦτο ὅμως θὰ ἐσήμαινεν ἀνατροπὴν τῆς βάσεως τοῦ πολιτεύματος, τὸ ὁποῖον στηρίζεται ἐπὶ τῆς πλειοψηφίας καὶ μειοψηφίας. Τοῦτο δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ τὸ παρίδῃ ἡ Ἀντιπολίτευσις, διότι θὰ ἦτο ἀναξία τῆς ἀποστολῆς της καὶ τοῦ Λαοῦ. Ἐπιθυμῶ, ἐπ’ εὐκαιρίᾳ νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν, ὅτι δὲν παριστάμεθα ἐδῶ χάριτι τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὅτι, εὑρισκόμεθα ἐντολῇ τοῦ Λαοῦ καὶ ἑπομένως δὲν πρόκειται νὰ παύσωμεν ἀσκοῦντες τὸ δικαίωμα, καὶ τὸ καθῆκον, τὸ ὁποῖον ἔχομεν, νὰ ἀγωνιζόμεθα ὑπὲρ τῶν δικαιωμάτων τοῦ Λαοῦ καὶ τοῦ Πολιτεύματος. Εἰς ὅτι ἀφορᾷ τὸν ἔλεγχον, κ. Ὑπουργέ, ὁ ἔλεγχος εἶναι ἀποκλειστικὸν δικαίωμα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ δὲν δύναται ἡ πλειοψηφία νὰ ἐπεμβαίνῃ εἰς τοῦτο. Ὑποχρέωσις εἶναι ἑπομένως νὰ προχωρῇ εἰς τὴν αἴτησιν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, τότε μόνον δύναται νὰ ἐπεμβαίνῃ ἡ Κυβέρνησις, ὅταν πρόκειται περὶ θεμάτων Ἐθνικῶν ἢ ἀναγομένων εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀσφάλειαν, ὁπότε ζητεῖ τὴν ἀναστολὴν τῆς συζητήσεως ἀλλὰ πάντοτε τῇ συγκαταθέσει τῆς Βουλῆς. Πιστεύω ὅτι, θὰ θελήσῃ ὁ κ. Ὑπουργός, νὰ ἱκανοποιήσῃ τὸ τρωθὲν Σῶμα, διότι ἄρνησις θὰ ἀπετέλῃ ὁμολογίαν ἀπροκάλυπτον προθέσεων ἀνατροπῆς τοῦ πολιτεύματός μας, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον, δὲν δύναται νὰ μᾶς ἀφήσῃ ἀσυγκινήτους, ἀλλὰ θὰ συνεπαγάγῃ ἀνάλογον ἀντιμετώπισιν. (Χειροκροτήματα).

§51Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Κύριοι συνάδελφοι, ἐπειδή, τινὲς ἐξ ὑμῶν ἦσαν παρόντες, τινὲς δὲ ὄχι, θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ ἀρχίσω τὴν ἀπάντησιν εἰς τὸν κ. συνάδελφον, ὡς ἑξῆς: Ἐν πρώτοις, κατὰ τὸ ἄρθρον 14 τοῦ Κανονισμοῦ, ἡ ἔνστασις ὑπογράφεται ὑπὸ 10 τοὐλάχιστον βουλευτῶν. Βλέπετε ὅτι, τοιοῦτόν τι δὲν ἐγένετο ἐκ μέρους τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Ἐργασίας, οὔτε ἐκ μέρους τῶν βουλευτῶν τῆς Συμπολιτεύσεως. Ἑπομένως, ἔνστασις δὲν ὑπεβλήθη. Ἠκούσθησαν ὅμως, πολλὰ καὶ ἐγένετο πολλὴ δημαγωγία. Αἱ ἡμέραι τοῦ κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου εἶναι, ἀναμφισβητήτως, τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ θὰ ἔπρεπεν αἱ παρατηρήσεις νὰ ἀπευθύνωνται εἰς τοὺς βουλευτὰς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, διότι αὐτοί, ἂς μοῦ ἐπιτραπῇ ἡ λέξις, κατὰ τὴν καταμέτρησιν τὴν στιγμὴν ἐκείνην, ἦσαν 10 καὶ ὄχι 7, ὡς ἐγὼ εἶπον, τότε, ἐν τῷ συνόλῳ δὲ δὲν ὑπερέβαινον οἱ παρόντες τοὺς 34. Εἶναι φυσικόν, οἱ κ. συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι ὁμιλοῦν ἑκάστοτε, νὰ ἔχουν τὴν ἀξίωσιν νὰ παρακολουθοῦνται ἀπὸ τοὺς συναδέλφους των. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἐγὼ ἐδήλωσα ὅτι, εἶμαι πρόθυμος νὰ δεχθῶ τὴν συζήτησιν. Αὐτό, νομίζω, οἱ παριστάμενοι θὰ τὸ βεβαιώνουν καὶ πληροφορῶ τὸν κ. συνάδελφον, νὰ μὴ ἀκούῃ αὐτὰ ποὺ γράφουν οἱ ψευτοφυλλάδες. (Χειροκροτήματα). Πληροφορῶ, τὸν κ. συνάδελφον, ὅτι ἔνστασις δὲν ὑπεβλήθη. Ἁπλῶς, πρόκειται περὶ ἑνὸς ἀστεϊσμοῦ. Διότι, οἱ κ. κ. συνάδελφοι, τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἔχουν συνηθίσει νὰ ὑποβάλουν ἀθρόως, ἐνστάσεις, πρᾶγμα βεβαίως, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ δικαίωμά των, ἀλλὰ εἶναι γεγονός, ὅτι πρόκειται περὶ καταχρήσεως. Διότι, ἀναμφισβητήτως, τὸ νὰ ὑποβάλλεται ἔνστασις εἰρηνοδικειακῆς μορφῆς περὶ μὴ ὑπάρξεως ἐκθέσεως κλπ. καὶ τὴν ἑπομένην νὰ συνοδεύεται ὑπὸ δευτέρας, αὐτὸ ἀποτελεῖ κατάχρησιν καὶ ἀποβαίνει εἰς βάρος τῆς λειτουργίας τοῦ Σώματος. Εἶναι γνωστόν, κ. συνάδελφοι, ὅτι μετὰ 2–3 ὥρας συνεδριάσεως, δὲν ὑπάρχει ἀπαρτία εἰς τὸ Σῶμα, ἐκτὸς ἐὰν πρόκειται περὶ ἑνὸς μεγάλου γεγονότος, ὁπότε παρίστανται οἱ ἀρχηγοὶ τῶν κομμάτων κλπ. Τοιουτοτρόπως καὶ αἱ ἐρωτήσεις καὶ ἐπερωτήσεις καὶ τὸ νομοθετικὸν ἐνίοτε ἔργον τῆς Κυβερνήσεως διεξάγονται ἐνώπιον μικροῦ ἀριθμοῦ βουλευτῶν. Ἑπομένως, κύριοι βουλευταί, ἔνστασις ἀπαρτίας, διὰ τὴν ὁποίαν συνεκινήθησαν τὰ δημοκρατικὰ αἰσθήματα τοῦ κ. Παπαπολίτη, δὲν ὑπεβλήθη, καὶ τὰ ὅσα ἀνέφερε στεροῦνται βάσεως. Ἁπλῶς χαριεντισμὸν ἐκάμαμεν. Ἐὰν ὑπῆρχεν ἔνστασις, θὰ ὑπῆρχεν ὄχι ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῶν Ὑπουργῶν, ἀλλὰ ἀπὸ τοὺς συναδέλφους. Τοιοῦτόν τι, ὅμως, δὲν ἐγένετο. Ἁπλῶς φωναὶ ἠκούσθησαν, δημαγωγία κλπ., καὶ σήμερον βλέπομεν τὴν ἀπήχησιν τοῦ ἀπόντος καλοπίστου, ὁ ὁποῖος ἔπεσε θῦμα τοῦ θορύβου. Ὥστε ἔνστασις δὲν ὑπεβλήθη. Ἡ ἡμέρα ἐπαναλαμβάνω, τοῦ κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου ἀνήκει εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν, καὶ ἦσαν κατὰ τὴν συνεδρίασιν ἐκείνην 6 ἢ 7 βουλευταὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ ἠναγκάσθη τότε, ὁ ἀξιότιμος ἐπερωτῶν συνάδελφος νὰ ζητήσῃ τὴν διακοπὴν τῆς περαιτέρω συζητήσεως. Τὴν διακοπὴν ἐζήτησε πρῶτον ὁ κ. Μητσοτάκης. Δὲν τὴν ἐζήτησεν ἡ Κυβέρνησις ἢ οἱ βουλευταὶ τοῦ Συναγερμοῦ. Τὴν ἐζήτησεν, ἐπαναλαμβάνω, συνάδελφος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, καὶ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς εἶπε: «δὲν εἶναι δυνατὸν ἐγὼ νὰ διακόψω, ἐκτὸς ἐὰν ὁ κ. συνάδελφος, ὁ ὁμιλῶν ἀπὸ τοῦ βήματος, τὸ ζητήσῃ». Αὐτὸ ἐγένετο, διότι ἐζητήθη ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν. Τότε ὁ ἐπὶ τοῦ βήματος ρήτωρ, ἐζήτησε τὴν διακοπήν. Οὕτως ἔχουν τὰ πράγματα. Οὐδὲν τὸ φοβερὸν καὶ τὸ ἄτοπον ἐγένετο. Ἀλλὰ τὶ συμβαίνει; Κάμνουν ἕνα ψεῦμα, τὸ λέγουν εἰς τὸν τύπον καὶ τὸ ἀποτέλεσμα εἶναι νὰ τὸ πιστεύουν καὶ τὸ διαδίδουν ὡς ἀλήθειαν, ἀλλά, κύριοι, πρέπει νὰ εἴμεθα κάπως καλύτεροι καὶ κάπως ἠθικώτεροι. (Χειροκροτήματα).

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γρηγορίου ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς συνεχιζομένης ἐπερωτήσεώς του.

§53Σ. ΠΑΠΑΠΟΛΙΤΗΣ. Δὲν ἤκουσα τὰς τελευταίας λέξεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Παρακαλῶ, κ. Πρόεδρε...

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ θερμῶς τὸν ἀξιότιμον βουλευτὴν καὶ ἡγέτην τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ὁμάδος τῆς Ε.Π.Ε. Κ., κ. Παπαπολίτην, ὅπως θεωρήσῃ λήξασαν τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Εἶμαι βέβαιος ὅτι, τὰ πρακτικὰ δὲν θὰ περιλαμβάνουν τὶ ποὺ νὰ παρίσταται ἀνάγκη ἐπεμβάσεως. Ὁποτεδήποτε, εἰς πᾶσαν στιγμήν, δικαιοῦται, λόγῳ τῆς ἄνω ἰδιότητός του, νὰ λάβῃ τὸν λόγον καὶ νὰ ἀξιώσῃ οἱανδήποτε διευκρίνισιν ἢ τροποποίησιν αὐτῶν. Νομίζω, ὅμως, ὅτι δὲν θὰ ὑπάρξῃ λόγος καὶ τὸν παρακαλῶ θερμῶς νὰ ἐπιτρέψῃ ὅπως προχωρήσωμεν.

§55Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Εἶπα ἀπὸ ἀπόψεως ἠθικῆς τῶν ἠθῶν, τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν εἰς τὸ Κοινοβούλιον. Καθεὶς ἐδῶ ἔχει τὴν Κοινοβουλευτικὴν του ἠθικὴν καὶ ἡμεῖς πιστεύομεν ὅτι ὑπήρξαμεν οἱ καλύτεροι.

§56Σ. ΠΑΠΑΠΟΛΙΤΗΣ. Δικαίωμά σας νὰ τὸ ἐπικαλῆσθε αὐτό, ἀλλὰ δὲν δύνασθε νὰ ἀρνηθῆτε ὅτι ὑπεβλήθη ἔνστασις ἀπαρτίας. Ἐπικαλέσθητε τὴν ἔλλειψιν ἀπαρτίας. Τοῦτο ἀποκαλῶ ἔνστασιν.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἤθελον νὰ παρακαλέσω τὸ ἑξῆς. Κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς ἐπερωτήσεως αὐτῆς νὰ μὴ δοθῇ ἡ μορφὴ ἡ ὁποία ἐδόθη εἰς τὰς ἄλλας, εἰς τρόπον ὥστε νὰ μὴ ἐπιβραδυνθῇ ὁ κοινοβουλευτικὸς ἔλεγχος. Νὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Γρηγορίου καὶ νὰ ἀπαντήσῃ ὁ κ. Ὑπουργός. Ὑπάρχουν τόσαι ἐπερωτήσεις. Ἐὰν συνεπῶς καλοῦνται πολλοὶ συνάδελφοι, παρακωλύεται ὁ Κοινοβουλευτικὸς ἔλεγχος. Τώρα ἔχετε μίαν πρότασιν, νὰ τὴν ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλὴν ὡς ἔχω καθῆκον· ἀλλὰ εἶναι γνωστὸν ὅτι εἰς τὰς 9.30′ δὲν θὰ ἔχωμεν ἀπαρτίαν καὶ θὰ λέγετε ὅτι δὲν ἔχομεν ἀπαρτίαν καὶ οὕτω δὲν θὰ προχωρῇ ὁ Κοινοβουλευτικὸς ἔλεγχος. Ὁ κ. Γρηγορίου καλῶς θὰ διατυπώσῃ τὰ ζητήματα καὶ θὰ ἀπαντήσῃ ὁ κ. Ὑπουργός. Νὰ μὴ μένωμεν εἰς τὴν ἰδίαν ἐπερώτησιν, διότι οὕτω δὲν γίνεται ἔλεγχος. Κατόπιν διαμαρτύρεσθε, ὅτι βραδύνει ἡ σειρὰ τῶν ἐπερωτήσεων Ζητῶ ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ζητήματος κατανόησιν ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν. Ἐγὼ τὴν Ἀντιπολίτευσιν ὑποβοηθῶ οὕτω.

§58Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχομεν τὴν ὑπ’ ἀριθ. 50, ἐρώτησιν, ἡ ὁποία εἶναι ἰδία.

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄς ἀναμένωμεν τὴν σειράν της, κύριε, μὴ ζητῆτε προτάξεις. Ἄς προχωρήσωμεν.

§60Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε...

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει πρότασις, ὅπως συσχετισθῇ ἡ ὑπ’ ἀριθ. 50, τοῦ κ. Ζορμπᾶ. Ἐπ’ αὐτοῦ πρέπει νὰ ἐρωτήσω τὴν Βουλήν.

§62ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι.

§63ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπάρχει πρότασις, ὅπως μαζὶ μὲ τὴν ὑπ’ ἀριθ. 7, συζητηθῇ καὶ ἡ ὑπ’ ἀριθ. 50. Οἱ παραδεχόμενοι, παρακαλῶ νὰ ἐγερθῶσι.

§64Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Δι’ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα οὔτε κἂν πρότασις ἔπρεπε νὰ ὑποβληθῇ.

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μὰ τὴν ἔχω, κύριε. Τί θέλετε νὰ κάμω; Μοῦ τὴν ἐστείλατε. Νὰ μὴ τὴν θέσω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς;

§66Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Αἱ συναφεῖς ἐρωτήσεις, εἴθισται νὰ συζητοῦνται μαζί. Διότι, πότε θὰ ἔλθῃ ἡ σειρὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 50, νὰ συζητηθῇ;

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὅταν ὁμιλῆτε ὀλιγώτερον ὅλοι, θὰ ἔλθῃ ἡ σειρά της.

§68Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε...

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀρκετὰ εἴπατε. Ἐγὼ ἔχω ἐνώπιόν μου μίαν πρότασιν, ὅπως ἡ ἰδική σας ἐπερώτησις —συμφωνεῖ καὶ ὁ κ. Κοθρῆς— συσχετισθῇ μετὰ τῆς παρούσης. Ἐρωτῶ τὴν Βουλήν, ὡς ἔχω ὑποχρέωσιν, ἀφοῦ μοῦ τὴν ἐστείλατε ὑπογεγραμμένην ἀπὸ 15 βουλευτάς, ὅπως τὸ ἀπαιτεῖ ὁ Κανονισμὸς, ἐρωτῶ τὴν Βουλήν, δέχεται; Παρακαλῶ οἱ ἀποδεχόμενοι νὰ ἐγερθῶσιν. (Ἐγείρονται μόνον οἱ βουλευταὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἀπέρριψε τὴν πρότασιν. Ὁ κ. Γ. Γρηγορίου ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεώς του, περὶ μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων.

§71Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, φαίνεται ἡ ἐπερώτησίς μου, ἔχει μεγάλην κακοτυχίαν, διότι, ἐνῷ κατετέθη τὴν 16 Νοεμβρίου παρελθόντος ἔτους, λόγῳ διακοπῆς τῶς ἐργασιῶν τοῦ Σώματος, ἤδη ἔρχεται μετὰ 6μηνον νὰ συζητηθῇ, ὁπότε καὶ πάλιν λόγῳ ἐλλείψεως ἀπαρτίας ἀναβάλλεται, καὶ ἴσως πάλιν λόγῳ ἀπαρτίας νὰ ἀναβληθῇ καὶ ἀπόψε.

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δι’ αὐτό, ἐστὲ σύντομος, διὰ νὰ ἀπαντήσῃ καὶ ὁ κ. Ὑπουργός, νὰ τελειώσωμεν ἐπὶ τέλους, τὴν ἐπερώτησιν αὐτήν.

§73Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Κύριοι, ἡ ἐπερώτησίς μου στρέφεται ἐναντίον τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, διότι ἀφορᾷ τὴν μὴ ἀναπροσαρμογὴν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων, μετὰ τὴν ὑποτίμησιν τοῦ Ἐθνικοῦ νομίσματος, τὴν ὁποίαν ἡμεῖς θεωροῦμεν ὡς πρᾶξιν ἄφρονα. Διὰ τῆς ὑποτιμήσεως, κατεδικάσθη εἰς πλήρη ἐξαθλίωσιν ὁ κόσμος τῶν ἐργαζομένων. Πρὶν ὅμως εἰσέλθωμεν εἰς τὴν συζήτησιν τῆς ἐπερωτήσεως, εἶμαι ὑποχρεωμένος, εἶπον καὶ προχθὲς νὰ σᾶς ὑπενθυμίσω, τὴν ἔκτακτον Σύνοδον τῆς Βουλῆς, τὴν συνεδρίασιν τῆς 19ης Αὐγούστου 1952, ὁπότε προεκλήθη ἀπὸ τὴν τότε Ἀντιπολίτευσιν, τὸν Συναγερμόν, λόγῳ τῶν ἀνησυχιῶν της διὰ τὴν δῆθεν κακὴν ἐφαρμοζομένην οἰκονομικὴν πολιτικὴν ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Κέντρου, συζήτησις μεταξὺ τῶν ἄλλων, τὰ ὁποῖα ἀνέφερεν εἰς τὸ κατηγορητήριόν του, ρήτωρ καὶ ἐκπρόσωπος τοῦ Συναγερμοῦ, εἶπε τὰ ἑξῆς, τὰ ὁποῖα ἔχουν σημασίαν διὰ τὸ ἐργατικὸν θέμα καὶ τοὺς μισθοὺς τῶν ἐργατικῶν καὶ ἡμερομισθίων. Εἶχεν εἴπει, λοιπόν, ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος καὶ νῦν Ὑπουργὸς τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ἡ περικοπὴ τῆς βοηθείας βαρύνει ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον τὴν Κυβέρνησιν τοῦ Κέντρου. Καὶ ἡ βοήθεια περιεκόπη τότε κατὰ 20%. Μὲ βάσιν ὅμως τὴν ἀρχὴν αὐτήν, δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν, ὅτι καὶ ἡ σημερινὴν περικοπὴ κατὰ ἕνα ποσοστὸν τῆς βοηθείας, βαρύνει τὴν Κυβέρνησιν τοῦ Κέντρου. Ἀλλά, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, εἶναι ἐγκληματικὴ ἡ εὐθύνη τῆς παρούσης Κυβερνήσεως, διὰ τὴν πλήρη ἐκμηδένισιν τῆς βοηθείας, τοσούτῳ μᾶλλον, ἐὰν λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν τὴν ἀριθμητικὴν δύναμιν τῆς παρούσης Κυβερνήσεως καὶ τὸ κατὰ κόρον διατυμπανιζόμενον διεθνὲς κῦρος, τὸ ὁποῖον ἔχει. Συνεπείᾳ τοῦ ἐκμηδενισμοῦ τῆς βοηθείας, ἐδημιουργήθη, ὡς εἶναι φυσικόν, μία ὑποαπασχόλησις εἰς τὸν κόσμον τῶν ἐργαζομένων. Καὶ εἶπεν ὁ αὐτὸς κατήγορος ρήτωρ, ὅτι ὁ τρόπος μὲ τὸν ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κέντρου ἀσκεῖ τὴν πολιτικὴν τοῦ δελτίου καὶ τῶν διανομῶν, μοιραίως θὰ φέρῃ τὴν Χώραν εἰς τὸν ἐγκληματικὸν πληθωρισμόν. Δὲν ἐφαντάζετο, οὔτε ὁ ρήτωρ, οὔτε ἡ τότε Ἀντιπολίτευσις, ὅτι τόσον ταχέως ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς θὰ ἔφερε τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμὸν εἰς τὴν ἐξουσίαν, ὥστε καὶ τὸ δελτίον νὰ καταργήσῃ καὶ τὸν πληθωρισμὸν νὰ φέρῃ. Καὶ εἶναι γνωστόν, κύριοι συνάδελφοι, πρακτικῶς καὶ θεωρητικῶς, ὅτι ἡ ὑποτίμησις ἐπέφερον ἐξαθλίωσιν τῶν ἐργαζομένων τάξεων. Τέλος, διὰ νὰ δείξῃ ἡ τότε Ἀντιπολίτευσις τὴν κακὴν οἰκονομικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Κέντρου, μὲ ὕφος μελοδραματικόν, ἐκατηγόρει τὴν Κυβέρνησιν τοῦ Κέντρου, διὰ τὴν ἀνάλγητον οἰκονομικὴν πολιτικήν της, ἔναντι τῶν ἐργαζομένων. Καὶ τὸ ἀποτέλεσμα ἦτο, ὅτι, ἐνῷ τὸν Ἰούλιον 1951 οἱ ἄνεργοι εἰς τὴν Ἑλλάδα ἦσαν 104.000 καὶ ἡ κακὴ πολιτικὴ τοῦ Κέντρου τοὺς ἀνεβίβασεν εἰς 136.000, τὶ νὰ εἴπωμεν ὅμως σήμερον, ὅταν τὸν Ἀπρίλιον 1953 ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας λέγῃ, ὅτι οἱ ἄνεργοι ἀνήρχοντο εἰς 160.000, ἡ δὲ Γ.Σ.Ε.Ε. ἀναβιβάζει αὐτοὺς εἰς 190.000; Θὰ μᾶς εἴπῃ, ἴσως, ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τῆς Ἐργασίας Ὑπουργός: Ναί, τὸν Ἀπρίλιον ἦσαν 160.000, κατόπιν οἱ ἄνεργοι ηὐξήθησαν κατὰ 50.000 περίπου. Καλά, κύριοι συνάδελφοι, ἀλλὰ δέστε, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, τὴν Κυβερνητικὴν ἀνακολουθίαν καὶ ἂς μοῦ ἐπιτραπῇ ἡ φράσις ἀσυναρτησία, εἰς τὸ νὰ δίδῃ στοιχεῖα καὶ ἀριθμούς. Ἔρχεται ὁ ἀξιότιμος τέως Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ καὶ εἰς τὸν λόγον του περὶ τοῦ ἔργου τοῦ Κυβερνητικοῦ, κατὰ τὸ πρῶτον ἔτος, μᾶς λέγει, ὅτι καθ’ ὅλον τὸ ἔτος 1953, μεταξὺ προσλήψεων καὶ ἀπολύσεων ὑπερτεροῦν αἱ ἀπολύσεις κατὰ 239. Ὅταν, κύριοι, καθ’ ὅλον τὸν χρόνον ἔχωμεν ὑπεροχὴν ἀπολύσεων, φυσικῶς καὶ εὐλόγως τίθεται τὸ ἐρώτημα, πῶς ἀπερροφήθησαν αἱ 100.000 τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Ἐργασίας, μεταξὺ τῶν δηλώσεων τοῦ Ἀπριλίου, ποὺ ἦσαν 160.000 καὶ τῶν δηλώσεων τοῦ Αὐγούστου, ποὺ ἦσαν 190.000, δηλαδὴ αἱ 50.000. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ βιομηχανία τῆς Ἑλλάδος, ὅπως καὶ νὰ τὸ πάρετε τὸ πρᾶγμα, εἰς τόσον χρονικὸν διάστημα, εἶναι ἀδύνατον νὰ ἀπορροφήσῃ ἕνα τέτοιο ποσοστόν. Ἀλλὰ δὲν ἀρκεῖ μόνον αὐτό. Τὸν Αὔγουστον τοῦ 1952, ποὺ ὁ τότε Ἀντιπρόσωπος τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ μᾶς κατηγορεῖ, ὅτι ἐφέραμε τὴν ἀνεργίαν καὶ τὴν δυστυχίαν εἰς τοὺς ἐργαζομένους, ἔχομεν ἐργαζομένους εἰς τὰς βιομηχανίας τῆς τέως Διοικήσεως Πρωτευούσης 82.000, ἐνῷ τὸν Αὔγουστον 1953, ἔχομεν ἐργαζομένους 80.000. Ἤτοι, ἔχομεν ὑποαπασχόλησιν κατὰ 2.000. Ἀλλά, ἐνῷ οὕτως ἔχουν τὰ πράγματα, προχθὲς ὁ κ. Ὑπουργὸς Ἐργασίας εἶπεν, ὅτι εὑρήκαμε 160.000. Αὐτὸ τὸ εὑρήκαμε, αὐτὸ τὸ Κυβερνητικὸν τροπάριον, τὸ ὁποῖον καθημερινῶς διατυμπανίζεται, ἀνήκει εἰς τὸ παρελθόν. Τὸ τί εὑρήκατε εἶναι ἄλλο καὶ ἄλλο τί κάμετε σεῖς. Λοιπόν, εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς Ἐργασίας, εὑρήκαμε 160.000. Καὶ τοῦ λέγω: Ποῦ εὑρίσκεται ἡ ἀλήθεια; Εἰς τὰς 160.000 τὶς ἰδικές σας, εἰς τὶς 136.000 τοῦ κ. Στεφανοπούλου, ἢ εἰς τοῦ κ. Μαρκεζίνη, ὅτι ἔχομεν ὑπεροχὴν ἀπολύσεων, ἐν σχέσει πρὸς τὰς προσλήψεις; Ἀλλὰ διὰ νὰ ἴδητε τὴν ἀνακολουθίαν καὶ ὅτι ἄλλο, ἐδημοσιεύθη μία ἔκθεσις τοῦ Ὑπουργείου Βιομηχανίας καὶ λέγει, ὅτι τὸ 2ον 6μηνον τοῦ 1953 ἔχομεν αὔξησιν παραγωγῆς κατὰ ποσότητα μὲν 41%, κατ’ ἀξίαν δὲ 31%. Καὶ ὁλόκληρον αὐτὸ τὸ θαῦμα τῆς αὐξήσεως τῆς βιομηχανικῆς παραγωγῆς, ἐγένετο μὲ αὔξησιν ἐργατικῶν χειρῶν μόνον 2%. Ὅταν, κύριοι, ἔχετε μίαν αὔξησιν 41% τῆς βιομηχανικῆς παραγωγῆς, πῶς εἶναι δυνατόν, ἀπὸ τὴν μία μεριὰ νὰ λέγωμεν, ὅτι ἐπετελέσαμε τὸ θαῦμα αὐτὸ μὲ αὔξησιν ἐργαζομένων 2% καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλην μεριὰ νὰ λέγωμεν, ὅτι ἀπερροφήσαμε τοὺς 110.000 ἐργάτας ἐκ τῶν 160.000 ποὺ εὑρήκαμε. Εἶναι ἀσυναρτησία ἢ δὲν εἶναι ἡ κυβερνητικὴ αὐτὴ τακτική, κύριοι συνάδελφοι; Καὶ ἐπειδὴ ἀνέφερα τὴν ἔκθεσιν, θὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἡμεῖς πιστεύομεν δύο τινά. Ἢ ὅτι ἡ βιομηχανία παράγει μεγάλα στὸκ ἐμπορευμάτων ἢ οἱ ἀριθμοὶ τοὺς ὁποίους δίδει τὸ Ὑπουργεῖον Βιομηχανίας εἶναι ἀνακριβεῖς. Ἐκτὸς ἐὰν θέλῃ νὰ ἰσχυρισθῇ ἡ Κυβέρνησις, ὅτι ἡ αὔξησις αὐτὴ παραγωγῆς κατὰ τὸ δεύτερον ἑξάμηνον τοῦ 1953 ἦτο ἀποτέλεσμα ἐπενδύσεων, τὰς ὁποίας ἔκαμεν ἡ παροῦσα Κυβέρνησις κατὰ τὸ πρῶτον ἑξάμηνον τοῦ 1953, ὥστε μέσα εἰς ἕνα ἔτος νὰ ἔχωμεν αὔξησιν παραγωγικότητος κατὰ 41%. Νομίζω, ὅτι εἰς τὸ ἐρώτημα αὐτό, ἡ Κυβέρνησις θὰ ἀπαντήσῃ διὰ τῆς σιωπῆς, διότι, ἀλλέως, πρέπει νὰ μᾶς δώσῃ πίνακας ἐπενδύσεων, τὰς ὁποίας ἔκαμε κατὰ τὸ πρῶτον ἑξάμηνον, διὰ νὰ ἔχωμεν μίαν τοιαύτην αὔξησιν κατὰ τὸ δεύτερον ἑξάμηνον τοῦ 1953. Καλόν, λοιπόν, θὰ εἶναι, εἰς τὸ μέλλον νὰ ἐπέρχεται προηγουμένως μία συνεννόησις μεταξὺ τῶν ἁρμοδίων τῆς Κυβερνήσεως, ὥστε νὰ μὴ παρουσιάζεται ἡ ἀσυναρτησία αὐτή. Κύριοι συνάδελφοι, ὅλαι αἱ Κυβερνήσεις τοῦ Κέντρου ἀπὸ τοῦ 1950, ἐφρόντισαν κατὰ ἕνα τρόπον νὰ ἱκανοποιήσουν τὰς ἐργατικὰς δικαίας ἀξιώσεις. Ἀρκεῖ νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι τὸ κατώτερον ἡμερομίσθιον κατὰ τὸ 1949 ἦτο 11.000, διὰ νὰ ἀνέλθῃ εἰς 25.000 κατὰ τὸ 1952, δηλαδή, ἐδιπλασιάσθη περίπου, καθ’ ἣν στιγμὴν ὁ τιμάριθμος ηὐξήθη μόνον κατὰ 27%. Ταὐτοχρόνως ἐδημοσιεύθη ὁ νόμος 2222 περὶ μὴ ἀπολύσεως τῶν ἐργαζομένων. Ἐπίσης ἡ Κυβέρνησις ηὔξησε τὸ 1952 τὸ κατώτερον ὅριον τῶν μισθῶν τῶν ἰδιωτικῶν ὑπαλλήλων ἀπὸ 542.000 εἰς 600.000 περίπου μηνιαίως. Τέλος ἐδόθη μία αὔξησις κατὰ 20% εἰς τοὺς δημοσίους ὑπαλλήλους. Καὶ ὅλα αὐτά, κύριοι συνάδελφοι, εἰς μίαν περίοδον κατὰ τὴν ὁποίαν ὑπῆρχε σταθερότης τιμῶν καὶ πτῶσις τῆς χρυσῆς λίρας κατὰ 30%.

§74ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Καὶ τὰ δολλάρια ἀπὸ τὴν Ἀμερικήν;

§75Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Ἐπειδὴ ὡμιλήσατε διὰ τὰ δολλάρια ἀπὸ τὴν Ἀμερικήν, σᾶς λέγω, ὅτι κατηγορήθη ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κέντρου, διότι δὲν ἀπερρόφα τὴν βοήθειαν καὶ σεῖς, τώρα ποὺ ἀπερροφήσατε τὸ ἥμισυ τῶν ἰδικῶν μας δολλαρίων, καταφεύγετε εἰς τὸν Εὐρωπαϊκὸν δανεισμὸν καὶ δὲν γνωρίζω, ἐὰν παρέμενεν ὁ κ. Μαρκεζίνης, μήπως ἐφθάναμε καὶ εἰς Ἀφρικανικὸν δανεισμόν. Ἀπὸ τῆς ἀνόδου τῆς παρούσης Κυβερνήσεως εἰς τὴν ἐξουσίαν, ἔχομεν, κύριοι συνάδελφοι, μίαν συνεχῆ αὔξησιν τῶν τιμῶν. Καὶ ὡς χαριστικὴ βολὴ ἔρχεται ἡ ὑποτίμησις τοῦ ἐθνικοῦ νομίσματος. Κατὰ τὴν Γ.Σ.Ε.Ε. μία ἐργαζομένη οἰκογένεια ἐκ 4 ἀτόμων, ἤθελε διὰ νὰ ζήσῃ τὸ 1952 δραχ. 1.650.000. Σήμερον θέλει δραχ. 2.300.000. Ἡ Κυβέρνησις, διὰ νὰ διασκεδάσῃ τὴν ἐντύπωσιν τῶν αὐξήσεων, ἰσχυρίζεται ὅτι ὁ τιμάριθμος δὲν ἀνῆλθε παρὰ μόνον 20–25%. Κύριοι συνάδελφοι, ὁ τιμάριθμος δὲν ἔχει ἀπολύτως καμμίαν σημασίαν, εἰς ὥρας πείνης καὶ ἐξαθλιώσεως, καὶ ἰδίᾳ πληθωριστικῶν τάσεων. Ὁ τιμάριθμος εἰς τὰς περιπτώσεις αὐτὰς εἶναι ἁπλῶς ἕνα μέσον συνεννοήσεως μεταξὺ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἀσχολοῦνται μὲ τὰ οἰκονομικά. Εἰς κάθε κοινωνίαν ὑπάρχουν διαφόρων εἰδῶν τιμάριθμοι. Ἡ κάθε κοινωνικὴ τάξις ἔχει διάφορα εἰσοδήματα, δημιουργεῖ ἴδιον βιοτικὸν ἐπίπεδον καὶ ἔχει τὸν ἰδικόν της τιμάριθμον. Καὶ ὁ τιμάριθμος ἑκάστης κοινωνικῆς τάξεως, κύριοι συνάδελφοι, αὐξομειώνεται ἐκ τῆς αὐξομειώσεως τῶν τιμῶν τῶν εἰδῶν ἐκείνων, τὰ ὁποῖα ἀπορροφοῦν τὸ μέγιστον τοῦ εἰσοδήματος. Καὶ προκειμένου περὶ τῶν ἐργατῶν καὶ τῶν ἀγροτῶν, κατὰ πλειοψηφίαν εἶναι βέβαιον, ὅτι τὰ εἴδη διατροφῆς ἀπορροφοῦν τὸ μέγιστον τοῦ εἰσοδήματος. Ἑπομένως, διὰ νὰ ἴδωμεν ἐὰν ὁ τιμάριθμος ὑψώθη πράγματι κατὰ 25%, πρέπει νὰ ἐξετάσωμεν τὰς τιμὰς τῶν εἰδῶν διατροφῆς, τὰ ὁποῖα ἀπορροφοῦν τὸ μέγιστον τοῦ εἰσοδήματος τῶν ἐργαζομένων. Καὶ οἱ ἀριθμοὶ μᾶς λέγουν, ὅτι ὁ ἄρτος ηὐξήθη ἀπὸ 2400 εἰς 3700, δηλαδὴ αὔξησις 55%. Εἶναι δὲ γνωστόν, ὅτι διὰ πολλὰς οἰκογενείας τὸ 30–40% τοῦ ἡμερομισθίου ἀπορροφᾶται ἀπὸ τὸν ἄρτον. Ἔλαιον βʹ ποιότητος ἀπὸ 13.000 εἰς 18.000, αὔξησις 55%, ζυμαρικὰ ἀπὸ 6.000 εἰς 11.000, αὔξησις 60%, φασόλια ἀπὸ 6.500 εἰς 13.000, αὔξησις 100%, βακαλάος καὶ ρέγγες ἀπὸ 7.400 εἰς 14.300, αὔξησις 100%. Ἔχομεν, λοιπόν, εἰς τὰ εἴδη διατροφῆς, τὰ ὁποῖα ἀπορροφοῦν τὸ ἡμερομίσθιον τῶν ἐργαζομένων, μίαν αὔξησιν κατὰ μέσον ὅρον 40–60%. Καὶ ὅταν ἔχωμεν εὐθηνὴν ἐργασίαν, ὅπως συμβαίνῃ εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἀντιλαμβάνεσθε μία μείωσις τῆς ἀγοραστικῆς δυνάμεως κατὰ 40–60%, ποίαν ἐξαθλίωσιν καὶ πεῖναν δημιουργεῖ. Ἐπὶ πλέον, κύριοι συνάδελφοι, λόγῳ τῆς ὑπαρχούσης ὑποαπασχολήσεως εἰς τὴν Χώραν μας, πόσον ἔτι βαρυτέρα εἶναι ἡ μείωσις αὐτὴ τῆς ἀγοραστικῆς δυνάμεως. Δὲν λησμονῶμεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔδωσε τὴν ἀντίδωρον αὔξησιν πρὸς τοὺς ἐργαζομένους, ἡ ὁποία συμπληροῦται συνολικῶς εἰς 25%. Ἐὰν ἀφαιρέσητε αὐτὴν τὴν αὔξησιν, τότε τὸ σύνολον τῆς μειώσεως τῆς ἀγοραστικῆς δυνάμεως τῶν ἐργαζομένων εἶναι γύρω στὰ 25–40%. Ἀντιστρόφως, ἐὰν πάρωμεν τὰς εὐπόρους τάξεις, θὰ ἴδωμεν ὅτι ἐκεῖ ὁ τιμάριθμος πράγματι ἀνῆλθεν εἰς 25%, διότι τῶν εὐπόρων τάξεων τὰ εἰσοδήματα τὰ ἀπορροφοῦν τὰ εἴδη πολυτελείας, τῶν ὁποίων ἡ τιμὴ δὲν ηὐξήθη πέραν τῶν 20%. Λόγῳ τῆς ἀποδεσμεύσεως τῶν εἰσαγωγῶν, ἔχομεν τεραστίαν αὔξησιν τῶν εἰσαγωγῶν εἰς εἴδη πολυτελείας καὶ τὴν δημιουργίαν ἑνὸς ἀνταγωνισμοῦ, μεταξὺ τῶν εἰσαγωγῶν. Βλέπομεν, ὅτι ὅλοι οἱ δρόμοι τῶν Ἀθηνῶν ἐπλημμύρησαν ἀπὸ ἠλεκτρικὰ εἴδη κτλ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, δὲν εἶναι μόνον τοῦτο, ὅτι ηὐξήθη καὶ τῶν εὐπόρων ὁ τιμάριθμος κατὰ 25%, ηὐξήθησαν τὰ κέρδη τῶν εὐπόρων τάξεων ἀπὸ 40–80%. Ἄλλωστε ἡ ἐπίσημος ἀναγγελία τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ὅτι ὁ τιμάριθμος τῆς χονδρικῆς πωλήσεως ἀνῆλθεν εἰς 30%. Ἐάν, λοιπόν, κύριοι συνάδελφοι, ἀπὸ τὴν αὔξησιν τῶν κερδῶν, ἡ ὁποία ἀνέρχεται ἀπὸ 40–80%, ἀναλόγως τοῦ ἐπιχειρηματίου, τοῦ βιομηχάνου καὶ τοῦ εἰσοδηματίου, ἐὰν ἀφαιρέσητε τὴν αὔξησιν τοῦ τιμαρίθμου 20–25%, τότε θὰ ἴδητε ὅτι ὑπάρχει ἕνα πλεόνασμα κερδῶν, συνεπεία τῆς ὑποτιμήσεως, καὶ κατὰ διαβολικὴν συγκυρίαν, τὸ πλεόνασμα αὐτὸ εἶναι περίπου ὅση εἶναι ἡ μείωσις τῆς ἀγοραστικῆς δυνάμεως τῶν ἐργαζομένων. Κύριοι συνάδελφοι, ἓν τῶν πλεονεκτημάτων τῆς ὑποτιμήσεως εἶναι, ὅτι ἔχομεν αὔξησιν παραγωγῆς, αὔξησιν ἐξαγωγῆς. Αὐτὸ εἶναι, ἴσως, τὸ σοβαρώτερον τῶν πλεονεκτημάτων τῆς ὑποτιμήσεως καὶ τοῦτο δὲν ἤθελεν ἡ Κυβέρνησις νὰ τὸ ἐκμεταλλευθῇ καὶ οὔτε φορολογεῖ τὰ ἔκτακτα αὐτὰ κέρδη, οὔτε καὶ ἀναγκάζει τοὺς ἀποκομίζοντας ταῦτα νὰ τὰ χρησιμοποιήσουν διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν καὶ διὰ τὴν βελτίωσιν τῶν ἐγκαταστάσεων, διὰ νὰ ἐπέλθῃ αὔξησις τῆς παραγωγικότητος. Οὕτω πῶς, λοιπόν, ἡ Κυβέρνησις, διὰ τῆς ὑποτιμήσεως ἐπέφερε τὴν ἐξαθλίωσιν τῶν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων, ἐξηνέμισε τὰ μικρὰ εἰσοδήματα καὶ ἀφ’ ἑτέρου ἐπέφερεν αὔξησιν τῶν κερδῶν, αὔξησιν τῆς ἐξαγωγῆς καὶ ἐπέκτασιν τῆς παραγωγῆς τῆς βιομηχανικῆς. Ἡ Κυβέρνησις, κύριοι συνάδελφοι, ἐπαίρεται ὅτι ὅλα αὐτὰ ἀποτελοῦν μίαν δημαγωγίαν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, διότι οὔτε διαμαρτυρίαι ἠκούσθησαν, οὔτε ἀπεργίαι ἐξεδηλώθησαν, ἀντιστρόφως συγχαρητήρια ἐδόθησαν ἐκ μέρους τῶν ἐργαζομένων, πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Πράγματι, κύριοι συνάδελφοι, ἐπὶ τῆς ἰδικῆς μας Κυβερνήσεως ἐσημειώθησαν 86 ἀπεργίαι, πάσης φύσεως καὶ πάσης μορφῆς. Βεβαίως πολλαὶ τῶν ἀπεργιῶν αὐτῶν εἶχον πολιτικὰ τὰ αἴτια. Εἴχαμε καὶ ἀπεργίας βιομηχάνων, εἴχαμεν ἀπεργίας ἐπαγγελματιῶν, εἴχαμε ἀπεργίας ἐργαζομένων. Ἐπὶ τῆς παρούσης Κυβερνήσεως, οὐδεμία ἐξεδηλώθη ἀπεργία, καὶ ὄχι μόνον δὲν ἐξεδηλώθη ἀπεργία, ἀλλὰ οὐδὲ κἂν διαμαρτυρία, κύριοι συνάδελφοι. Ὀφείλω νὰ σᾶς ὁμολογήσω, ὅτι προσωπικῶς, εἰς ὥρας πείνης καὶ ἐξαθλιώσεως, προτιμῶ τὴν ἀπεργίαν, ἀπὸ τὴν ὕποπτον, ὕπουλον καὶ ἐπικίνδυνον σιγήν. Διότι, κύριοι συνάδελφοι, σιγὴν καὶ τάξιν εἶχεν ἐπιβάλλει τὸ φασιστικὸν καθεστὼς τῆς Ἰταλίας. Ἤρκεσεν ὅμως ὁ τερματισμὸς τῆς δικτατορίας, ἵνα τὴν ἑπομένην παρουσιασθῇ ἕνα νέον Κομμουνιστικὸν Κόμμα, τὸ ὁποῖον διαθέτει σήμερον τὸ 37%. Σιγὴν καὶ τάξιν εἶχεν ἐπιβάλει τὸ καθεστὼς τῆς 4ης Αὐγούστου καὶ ἤρκεσεν ἡ πτῶσις τῆς δικτατορίας διὰ νὰ γεμίσουν τὰ Ἑλληνικὰ βουνὰ ἀπὸ ἀντάρτας....

§76ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν ὑπάρχει σύγκρισις.

§77Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Αὐτὰ τὰ καθεστῶτα ὑπῆρξαν τὰ θερμοκήπια, ἐντὸς τῶν ὁποίων ἀνεπτύχθη τὸ κομμουνιστικὸν ἄνθος. Σιγὴν καὶ τάξιν ἐπιβάλλει καὶ ἡ παροῦσα Κυβέρνησις καὶ ἤρκεσεν ἡ ἀναπληρωματικὴ ἐκλογή, ἑνὸς μεγάλου ἐργατικοῦ καὶ ἀστικοῦ κέντρου, διὰ νὰ ἀποδειχθῇ ὅτι ἡ ἄκρα ἀριστερὰ εἶναι τὸ πρῶτον κόμμα εἰς τὴν περιφέρειαν ἐκείνην. Καὶ ἡ Κυβέρνησις, ἀντὶ νὰ συνετισθῇ ἀπὸ τὸ ἀποτέλεσμα τῆς ἐκλογῆς αὐτῆς, ἀντιστρόφως ἐδημοσίευσε τὸν νόμον περὶ φιμώσεως τοῦ Τύπου καὶ κατήργησε τὰς ἀναπληρωματικὰς ἐκλογάς, νομίζουσα, ὅτι οὕτω ἐξασφαλίζει τὴν θέσιν της. Κύριοι συνάδελφοι, ἂς ἀναμετρήσῃ ἡ Κυβέρνησις τὰς εὐθύνας της, διότι αὐτὴν τὴν στιγμὴν σᾶς πληροφορῶ, ὅτι οἱ σύμμαχοι ἀνησυχοῦν διὰ τὴν ἐξέλιξιν τῶν πολιτικῶν πραγμάτων εἰς τὴν Ἑλλάδα, αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖται αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἀνησυχοῦν διὰ τὸν κομμουνιστικὸν ροῦν, ὁ ὁποῖος δημιουργεῖται συνεπεία τῆς ἐξαθλιώσεως καὶ τῆς πείνης τῶν ἐργαζομένων εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἡ Κυβέρνησις, κύριοι συνάδελφοι, ἔδωκεν ἀφειδῶς πρὸς τοὺς ἐργαζομένους ὑποσχέσεις, αἱ ὁποῖαι διεψεύσθησαν μὲ τὴν αὐτὴν ταχύτητα μὲ τὴν ὁποίαν ἐγένοντο. Τέλος, ὑπὸ τὴν πίεσιν τῶν πραγμάτων, ἠναγκάσθη νὰ ἀφιερώσῃ τὸ ἔτος 1954 εἰς τοὺς ἐργαζομένους, τὸ ὁποῖον ὅμως ἀπετέλεσεν δι’ αὐτοὺς ἔτος δυστυχίας καὶ ἐξαθλιώσεως. Τὴν 15ην Φεβρουαρίου ἔλαβε χώραν ἕνα μεγάλο ἱστορικὸν γεγονός. Ὁ κύριος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀνήγγειλε πρὸς τοὺς ἐργαζομένους ὅτι αἴρεται πλέον ἡ διατίμησις τῆς ἐργασίας καὶ ἐπαναφέρονται ἐν ἰσχύϊ αἱ ἐλεύθεραι συλλογικαὶ συμβάσεις. Τὴν αὐτὴν ἡμέραν, διὰ νὰ μὴ ξεφύγῃ ἡ Κυβέρνησις ἀπὸ τὴν πολιτικὴν γραμμήν της, ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τῆς Ἐργασίας Ὑπουργὸς λέγει: «Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ποσοστὸν τῆς αὐξήσεως, ὡς προκύπτει ἐπίσης ἐκ τῶν μέχρι σήμερον γενομένων συζητήσεων, διότι δὲν πρέπει νὰ ξεχνῶμεν ὅτι ὑπὸ τὸ νέον καθεστώς, ὄχι τὸ Κράτος, ἀλλὰ τὰ ἐνδιαφερόμενα μέρη καθορίζουν, τὸ ποσοστὸν τῶν αὐξήσεων κατὰ κλάδους κυμαίνεται ἀπὸ 25%, ἐνσωματούμενον εἰς τὸ ποσοστὸν τοῦ χορηγουμένου ἀπὸ τοῦ Αὐγούστου 1953 ἐπιδόματος ἀνεργίας». Ἡ μὲν δήλωσις τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ἀθωωτάτη, ἡ δὲ δήλωσις τοῦ ἀγαπητοῦ φίλου κ. Ὑπουργοῦ, διπλωματικωτάτη. Ἐκ τοῦ συσχετισμοῦ τῶν δύο δηλώσεων βγαίνει ὁ μεγαλειώδης ἐμπαιγμὸς εἰς βάρος τῶν ἐργαζομένων. Εἶπεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, θὰ ἐφαρμόσω τὰς ἐλευθέρας συλλογικὰς συμβάσεις. Ἡ ἱστορία τῶν συλλογικῶν συμβάσεων, μὲ δύο λόγια, κύριοι συνάδελφοι, ἔχει ὡς ἑξῆς: Τὸ 1935, τὸ πρῶτον ἐφηρμόσθησαν αἱ συλλογικαὶ συμβάσεις εἰς τὴν Ἑλλάδα. Τὸ 1936, τὸ καθεστὼς τῆς 4ης Αὐγούστου, ἐφήρμοσε μὲν τὰς συλλογικὰς συμβάσεις, ὡς διετυπώθησαν ἐκ τοῦ νόμου τοῦ 1935, μὲ τὴν διαφορὰν ὅτι τὸ τότε καθεστὼς ἐδημιούργει πρῶτα τὰς συμβάσεις καὶ ἐκαλοῦντο ἐκ τῶν ὑστέρων, ἐργοδότης καὶ ἐργάτης, νὰ ὑπογράψουν τὴν καταδίκην των. Μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν, ἐδημοσιεύθη ὁ νόμος 28, διὰ τοῦ ὁποίου, λόγω τῆς τότε ὑπαρχούσης καταστάσεως ἐπεβάλετο πλέον ἡ διατίμησις τῆς ἐργασίας, διότι ἄλλως δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ. Τὸ 1947, ἐπανερχόμεθα εἰς τὸ καθεστὼς τῶν συλλογικῶν συμβάσεων τοῦ 1935–36, ὑπῆρχεν ὅμως καὶ ὁ νόμος 28, ὁ ὁποῖος δὲν κατηργήθη, ἀλλὰ ἀπεφάσισεν ἡ Κυβέρνησις, ὅτι τὰ ἡμερομίσθια θὰ τὰ καθορίζει ὁ Ὑπουργὸς καὶ θὰ ἐκδίδεται σχετικὴ ἀπόφασις τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου. Τὸ 1952, ψηφίζεται ὁ νόμος 2222, διὰ τοῦ ὁποίου ἀπηγορεύοντο αἱ ἀπολύσεις, καὶ ψηφίζεται ἀκόμη καὶ ὁ νόμος 2053. Εἶναι ὁ νόμος, διὰ τὸν ὁποῖον ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, μετὰ περιφρονήσεως ἀνέφερεν ὅτι κατήργησε τὸ καθεστὼς τῆς διατιμήσεως. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς διαβάσω τὰς ἑξῆς ἀνακοινώσεις τῆς Γ.Σ.Ε.Ε.: «...... (ἀναγινώσκει) ......». Αὐτὸ εἶναι τὸ καθεστώς, τὸ ὁποῖον ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὡμίλησε τόσον περιφρονητικῶς, καθεστὼς τὸ ὁποῖον εὕρομεν καὶ καταργοῦμεν. Ἀλλὰ διὰ νὰ ἴδητε τὴν σπουδαιότητα τοῦ νόμου αὐτοῦ, τὸν ὁποῖον ἦλθε καὶ καταργεῖ ἡ παροῦσα Κυβέρνησις, θὰ σᾶς διαβάσω τὸ ἄρθρον 1 τοῦ νόμου, ὁ ὁποῖος διὰ πρώτην φορὰν ἐφηρμόσθη εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ ἀμφιβάλλω, ἐὰν ὑπάρχῃ καὶ εἰς πολλὰς ξένας χώρας. Ἀφοῦ τὸ ἄρθρον 1 δηλοῖ, ὅτι δημιουργεῖ Συμβούλιον, τὸ ὁποῖον ἐγκρίνει τὰς ἀποφάσεις τῶν ἐργατῶν καὶ ἐργοδοτῶν, αἱ ὁποῖαι τελικῶς τίθενται ὑπὸ τὴν ἔγκρισιν τοῦ Ὑπουργοῦ Ἐργασίας, συνεχίζων τὸ ἄρθρον 1, προσθέτει διὰ πρώτην φορὰν τὸ Συμβούλιον τοῦτο εἶναι ὄργανον ἐφαρμογῆς πολιτικῆς σταθεροποιήσεως τῶν τιμῶν τῶν ἀγαθῶν καὶ τῶν ὑπηρεσιῶν, ἐν τῷ πλαισίῳ τῆς πολιτικῆς καὶ πρὸς τὸν σκοπὸν τῆς ἀναπροσαρμογῆς τῆς συμβάσεως ἐργασίας πρὸς τὴν πολιτικὴν τοῦ ἐλέγχου καὶ τοῦ προσδιορισμοῦ τῶν ἐγχωρίων δαπανῶν παραγωγῆς, δηλαδὴ τὸ Συμβούλιον αὐτό, κύριοι συνάδελφοι, πρὶν βγάλει τὰ ἡμερομίσθια θὰ ἐξετάζῃ τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς καὶ ἀφοῦ αὐτὸ γίνῃ, θὰ γίνῃ ἡ σύμβασις διὰ τὸν καθορισμὸν τῶν ἡμερομισθίων. Τὸ Συμβούλιον ἀποστολὴν ἔχει τὴν ἐν συνδυασμῷ πρὸς τὴν σταθεροποίησιν τῶν τιμῶν, σταθεροποίησιν τῶν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων. Τὸ ἄρθρον 1 τοῦ νόμου 2053, θεωρεῖται ὑπὸ τῶν ἐργαζομένων ὡς μία ἐπιτυχία τοῦ συνδικαλιστικοῦ ἀγῶνος εἰς τὴν Ἑλλάδα, καὶ τὸ ὁποῖον ἡ Κυβέρνησις ἔρχεται νὰ καταργήσῃ.

§78Δ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΟΣ. Ἐὰν τὰ πράγματα εἶχον ὡς τὰ ἐμφανίζετε, κύριε συνάδελφε, οἱ ἐργάται δὲν θὰ ἐζήτουν ἐπιμόνως τὴν κατάργησιν τῶν νόμων αὐτῶν.

§79Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Καὶ παρὰ τὴν ἀρχήν, τὴν ὁποίαν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως διὰ τῶν δηλώσεών του ἐθέσπισεν, ἀπὸ τοῦ Ἰανουαρίου 1953 μέχρι σήμερον, οὐδεμία ἐλευθέρα σύμβασις ὑπεγράφη μέχρι σήμερον. Ἀντιστρόφως, κύριοι συνάδελφοι, δι’ ἀποφάσεως τῆς 5μελοῦς ἐξ Ὑπουργῶν Ἐπιτροπῆς τῆς παρούσης Κυβερνήσεως, μετὰ τὴν ἐξαγγελίαν τῆς ἐφαρμογῆς τῶν ἐλευθέρων Συμβάσεων ἀπὸ τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ἔχομεν διατίμησιν τῆς ἐργασίας κατὰ τὸν πλέον ἀπολυταρχικὸν τρόπον. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως). Δὲν εἶναι ἀνακολουθία τῆς Κυβερνήσεως, ὅταν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως προβαίνῃ εἰς αὐτὴν τὴν δήλωσιν περὶ ἐλευθέρων συμβάσεων ἐργασίας, ὅταν οὐδεμία ἐλευθέρα σύμβασις ὑπεγράφη καὶ ὅταν μέχρι σήμερον ἔχωμεν τὴν 5μελῆ Ἐπιτροπὴν ἐξ Ὑπουργῶν, ἡ ὁποία ρυθμίζει τὰ ἡμερομίσθια; Μήπως γνωρίζει ὁ κύριος συνάδελφος, ἐπειδὴ προέρχεται ἀπὸ περιφέρειαν ἐργατικήν, νὰ μοῦ εἴπῃ πόσαι ἐλεύθεραι συμβάσεις ἐργασίας ὑπεγράφησαν;

§80ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι προσωπικῶς πρὸς τὸν κ. Πετροπουλᾶκον. Ἐξέρχεσθε τοῦ θέματος, δὲν εἶναι θέμα αἱ συλλογικαὶ συμβάσεις.

§81Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Εἶναι θέμα. Διότι εἰς τὴν ἐπερώτησιν τὴν ἰδικήν μας, ὅτι αἱ ἐργατικαὶ τάξεις εἶναι ἐξαθλιωμέναι, ἡ Κυβέρνησις ἀντέταξεν ὅτι διὰ τῶν ἐλευθέρων συλλογικῶν συμβάσεων ἐγένετο αὔξησις τῶν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων, ἡμεῖς θὰ καταρρίψωμεν καὶ τὸ ἐπιχείρημα τῆς Κυβερνήσεως περὶ ἐλευθέρων συμβάσεων, δὲν εὐσταθεῖ, διότι δὲν ὑπεγράφη καμμία σύμβασις, τὸ δὲ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον κατετέθη ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως, εἶναι τὸ φοβερώτερον νομοσχέδιον διατιμήσεως ἐργασίας. Καθιερώνει 5 Συμβούλια διαιτησίας. Δηλαδή, θὰ ἀρχίζῃ τὸν Ἰανουάριον ἡ συζήτησις περὶ αὐξήσεως τῶν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων καὶ θὰ τελειώνῃ τὸν ἄλλον Ἰανουάριον, διότι πρέπει νὰ περάσῃ ἀπὸ 5 Συμβούλια. Καὶ τὸ χειρότερον ἀπ’ ὅλα εἶναι, ὅτι βγάζει ἀπὸ τὰ Συμβούλια τοὺς δικαστικοὺς καὶ βάζει ὑπαλλήλους τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας. Διότι οἱ δικαστικοὶ ἀρνοῦνται ἐνίοτε νὰ πειθαρχήσουν εἰς τὰ κελεύσματα τῆς Κυβερνήσεως, ἐνῷ οἱ ὑπάλληλοι πειθαρχοῦν ἀπολύτως εἰς τὰς θελήσεις τῆς Κυβερνήσεως καὶ πρὸ πάντων τώρα ποὺ ἄνωθέν των ἐπικρέμαται ἡ δαμόκλειος σπάθη τοῦ Ν. Δ. 2.500. Ἑπομένως, ὅταν κατατίθεται τοιοῦτος νόμος, ποῦ βλέπετε σεῖς, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι θὰ ἐφαρμοσθοῦν αἱ ἐλεύθεραι συλλογικαὶ συμβάσεις; Ποῦ ἐφηρμόσθησαν αἱ ἐλεύθεραι συλλογικαὶ συμβάσεις, ὅπως ἐδήλωσεν ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως; Κύριοι συνάδελφοι, δύο τινὰ συμβαίνουν, ἢ ὁ κύριος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως δὲν γνωρίζει ἐπακριβῶς τὴν ἔννοιαν τῶν ἐλευθέρων συλλογικῶν συμβάσεων, διότι ἐὰν τὴν ἐγνώριζε νομίζω, ὅτι δὲν δὲν θὰ προέβαινεν εἰς τὴν δήλωσιν αὐτήν. Ἐάν, κύριοι συνάδελφοι, ἐγνώριζε τὴν ἔννοιαν τῶν συλλογικῶν ἐλευθέρων συμβάσεων καὶ προέβη εἰς αὐτὴν τὴν περίπτωσιν ἐπιβεβαιοῦται ὁ ἰσχυρισμὸς περὶ ἐμπαιγμοῦ τῶν ἐργαζομένων, διότι οὔτε συλλογικὴ σύμβασις ὑπεγράφη οὔτε καταργεῖται ἡ διατίμησις, ἀλλὰ ἀντιστρόφως ἡ διατίμησις γίνεται κατ’ ἀπολυταρχικὸν τρόπον εἰς βάρος τῶν ἐργαζομένων. Ὡμίλησε περὶ ἐλευθέρων συλλογικῶν συμβάσεων. Κύριοι συνάδελφοι, διὰ νὰ ὑπάρξουν αἱ ἐλεύθεραι συλλογικαὶ συμβάσεις, πρέπει νὰ ὑπάρχουν δύο βασικαὶ προϋποθέσεις. Ἄνευ τῶν βασικῶν αὐτῶν προϋποθέσεων, νομίζω, ὅτι παίζομεν, ὁμιλοῦντες περὶ ἐλευθέρων συλλογικῶν συμβάσεων. Πρώτη βασικὴ προϋπόθεσις τῆς ἐφαρμογῆς ἐλευθέρων συλλογικῶν συμβάσεων, εἶναι ἡ ὕπαρξις μιᾶς ἰσορροπίας μεταξὺ προσφορᾶς καὶ ζητήσεως ἐργασίας. Ὅταν δὲν ὑπάρχῃ ποιά τις ἰσορροπία προσφορᾶς καὶ ζητήσεως ἐργασίας καὶ ἔχομεν περὶ τοὺς 150.000 ἀνέργους, ὅταν θὰ ἔλθουν οἱ ἐργάται μὲ τοὺς ἐργοδότας νὰ κανονίσουν τοὺς ὅρους τῶν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων, οἱ ἐργοδόται πλεονεκτοῦν καταπληκτικῶς ἐπὶ τῶν 150.000 ἀνέργων, οἱ ὁποῖοι ὑπάρχουν αὐτὴν τὴν στιγμήν.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑποβάλλω μίαν παράκλησιν. Μὲ συγχωρεῖτε.

§83Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Αἱ ἐλεύθεραι συλλογικαὶ συμβάσεις ἔχουν τὴν ἰσορρόπησιν προσφορᾶς ἐργασίας καὶ ζητήσεως. Ὅσον μεγαλυτέρα εἶναι ἡ διαφορὰ μεταξὺ προσφορᾶς καὶ ζητήσεως, τόσον δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐφαρμοσθοῦν αἱ συλλογικαὶ συμβάσεις εἰς τὴν Πατρίδα μας. Δευτέρα βασικὴ προϋπόθεσις εἶναι ὁ συνδικαλισμός, ὁ ἐλεύθερος συνδικαλισμός, ὁ ὁποῖος δημιουργεῖ τὴν ἐλευθέραν ὁμαδικὴν βούλησιν. Ὑπάρχει συνδικαλισμὸς ἐλεύθερος, κύριοι συνάδελφοι, μὲ ἐλευθέραν ὁμαδικὴν βούλησιν, ὥστε νὰ γίνωνται διαπραγματεύσεις ἐλευθέρων συλλογικῶν συμβάσεων; Οὔτε κἂν ἔννοια ὑπάρχει.

§84Θ. ΔΙΑΚΟΥΜΟΠΟΥΛΟΣ. Πόσαι συλλογικαὶ συμβάσεις, ἔγιναν τελευταίως;

§85Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Καμμία.

§86Θ. ΔΙΑΚΟΥΜΟΠΟΥΛΟΣ. 30, 40.

§87Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ἔγιναν δεκάδες συμβάσεων.

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν θὰ ἐπιτρέψω εἰς οὐδένα νὰ διακόψῃ καὶ νὰ ὁμιλήσῃ περὶ ἐλευθέρων συμβάσεων.

§89Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ὅταν λέγετε ἐνώπιον τοῦ Σώματος ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ὅτι δὲν ἔχει ὑπογραφῆ καμμία συλλογικὴ σύμβασις, ἔρχεσθε εἰς ἀντίκρουσιν μὲ τὴν ἁπλῆν, ὠμὴν πραγματικότητα. Ἐδῶ ἔχω κείμενα, ἔχω ὑπογραφάς. Ἐπιτρέπονται αὐτὰ τὰ πράγματα;

§90Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Παρακαλῶ τοὺς πρακτικογράφους νὰ γράψουν, ἐπὶ λέξει, τὴν δήλωσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, τὴν ὁποίαν ζητῶ, διότι δὲν εἶμαι πρόχειρος αὐτὴν τὴν στιγμήν, ποῖαι συλλογικαὶ συμβάσεις ὑπεγράφησαν....

§91Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Θὰ τὰς ἀναγνώσω.

§92Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. ... τῶν ὁποίων τὰ ἡμερομίσθια δὲν καθώρισεν ἡ ἁρμοδία Ἐπιτροπή.

§93Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Ἄλλος συνάδελφος, ὁ ὁποῖος ἀσχολεῖται μὲ τὰ ἐργατικά, μὲ κατηγόρησε — καὶ ἔχει ἐπερώτησιν — ὅτι δὲν εἶχον τὴν νόμιμον ἐκπροσώπησιν εἰς τοὺς κλωστοϋφαντουργοὺς καὶ ὑπέγραψα συλλογικὴν σύμβασιν μὲ ἄλλον καὶ ὄχι μὲ ἐκεῖνον, τὸν ὁποῖον ἤθελεν. Ἀλλά, ἐπαναλαμβάνω, ὅτι, τὸ νὰ λέγεται ἀπὸ ὑμᾶς, ὅτι δὲν ὑπεγράφη καμμία συλλογικὴ σύμβασις, εἶναι ἕνα πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον δὲν ἐπιτρέπεται διὰ τὸ ὑμέτερον κῦρος καὶ ὄχι δι’ ἐμέ.

§94Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Ἐγὼ θὰ σᾶς παρακαλέσω, νὰ ἀναγνώσητε συμβάσεις ἐλευθέρας, αἱ ὁποῖαι ὑπεγράφησαν καὶ τὰ ἡμερομίσθια δὲν διετιμήθησαν ἀπὸ τὴν πενταμελῆ ἐξ Ὑπουργῶν Ἐπιτροπήν, ἀλλὰ μόνον ἐκ μέρους τῶν ἐργατῶν καὶ ἐργοδοτῶν. Διατιμήσεις εἶναι ἐδῶ ἡ ὑπόθεσις.

§95ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἐὰν δὲν ἐπέρχεται συμφωνία;

§96Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Αὐτὰ ἔρχονται εἰς ἀντίθεσιν μὲ τὸ προσωπικόν σας κῦρος καὶ ὄχι μόνον μὲ τὴν ἀλήθειαν. Ὅτι ὑπεγράφησαν συλλογικαὶ συμβάσεις, εἶναι πασίγνωστον.

§97Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Θὰ περιμένωμεν τὴν δήλωσίν σας, ποῖαι ἐλεύθεραι συλλογικαὶ συμβάσεις ὑπεγράφησαν, ὑπὸ τὴν ἀκριβῆ ἔννοιαν τῶν ἐλευθέρων συλλογικῶν συμβάσεων καὶ τῆς καταργήσεως τῆς ἐργασίας καὶ τότε θὰ σᾶς δώσωμεν τὴν ἀπάντησιν.

§98Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ὅταν ἔχω σύμβασιν ἑκατέρωθεν, ἐργοδότου καὶ ἐργάτου, αὐτὸ σημαίνει ἐλευθέραν συλλογικὴν σύμβασιν. Δὲν παρενέβη κανείς, οὔτε τοὺς ὑπεχρέωσε κανεὶς καὶ αὐτὸ εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ζητοῦν οἱ ἐργάται. Τώρα, θὰ σᾶς ἐξηγήσω, ἀλλὰ δὲν ἐπιτρέπεται νὰ λέγετε πρὸς τὸ Σῶμα, ὅτι δὲν ὑπεγράφη καμμία συλλογικὴ σύμβασις.

§99Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Δὲν ὑπεγράφη καμμία. Καὶ κάμνω μίαν δήλωσιν καὶ λέγω ὅτι, συλλογικὴ ἐλευθέρα σύμβασις, ὑπὸ τὴν ἀκριβῆ ἔννοιαν, ὡς τὴν διεκήρυξεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, δὲν ὑπεγράφη. Ὁ κ. Ὑπουργὸς μοῦ λέγει, ὅτι εἶναι ἀνακριβὲς τὸ ὅτι λέγω, ὅτι δὲν ὑπεγράφησαν τοιαῦται συλλογικαὶ συμβάσεις καὶ λέγω εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, νὰ μᾶς τὰς εἴπῃ αὐτὰς τὰς συμβάσεις, θὰ γραφοῦν καὶ εἰς τὰ πρακτικὰ ἐπακριβῶς, ὅπως θὰ δηλωθοῦν ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν καὶ ἐκεῖ ἐπάνω θὰ συζητήσωμεν τί ἔγινε. Τί ἄλλο θέλετε νὰ εἴπω; Ἕτερον στοιχεῖον, κύριοι συνάδελφοι, τῶν ἐλευθέρων συλλογικῶν συμβάσεων, εἶναι ὁ ἐλεύθερος συνδικαλισμός, ὁ ὁποῖος δημιουργεῖ τὴν ὁμαδικὴν ἐλευθέραν βούλησιν καὶ μαζὶ τὴν ἰσορρόπησιν τῆς προσφορᾶς καὶ ζητήσεως ἐργασίας. Αὐτοὶ εἶναι δύο βασικοὶ παράγοντες, διὰ τῶν ὁποίων δημιουργεῖται ὁ ἐλεύθερος συνδικαλισμός. Οὔτε τὸ ἕνα ὑπάρχει, οὔτε τὸ ἄλλο εἰς τὴν Χώραν μας. Ὁ συνδικαλισμὸς εἰς τὴν Ἑλλάδα ἀρχίζει τὸ 1910 καὶ ἀρχίζει, κατὰ παράδοξον, ὅλως, τρόπον, ἀπὸ ὅ,τι συνέβη εἰς τὰς ἄλλας Χώρας. Τὸ 1910 δημιουργεῖται τὸ συνδικαλιστικὸν κίνημα ἐκ τῶν ἄνω. Τὸ 1919 εἶναι ἡ ἐποχή, κατὰ τὴν ὁποίαν ἀνέρχεται εἰς τὴν ἐξουσίαν ὁ ἀστισμὸς καὶ καταδικάζει τὴν φεουδαρχίαν. Εἶναι μία περίοδος, κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ μεγαλοφυὴς Ἀρχηγὸς τοῦ ἀστισμοῦ, ὁ Ἐλευθέριος Βενιζέλος, εἰς τὴν Λάρισσαν ἐγκαινιάζει τὴν ἐργατικὴν πολιτικὴν τῆς νεωτέρας Ἑλλάδος, διὰ δὲ τῶν νόμων, τοὺς ὁποίους ἐψήφισε, περὶ προστασίας ἀνηλίκων, περὶ ὀκταώρου, περὶ ἀποζημιώσεως ἐξ ἐργατικῶν ἀτυχημάτων, καὶ τοῦ βασικωτέρου ὅλων τῶν νόμων, περὶ καταγγελίας τῶν συλλογικῶν συμβάσεων...

§100ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τὸ 1920.

§101Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Καὶ εἶναι τόσον σπουδαία ἡ νομοθεσία αὐτή, ὥστε, τὸ 1920, ἡ Κοινωνία τῶν Ἐθνῶν, διὰ τοῦ Διεθνοῦς Γραφείου, ἐζήτει τὴν νομοθεσίαν, τὴν ἐργατικὴν τῆς Ἑλλάδος, διὰ νὰ τὴν ὑποβάλῃ εἰς τοὺς λοιποὺς λαοὺς τῆς Εὐρώπης. Ἔτσι ἐδημιουργήθη ὁ συνδικαλισμὸς εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἐδημιουργήθη ἐκ τῶν ἄνω ἀπὸ τὴν τάξιν τοῦ ἀστισμοῦ, χωρίς, κύριοι συνάδελφοι, ὁ Ἐλευθέριος Βενιζέλος εἰς πανηγυρικὴν τελετὴν εἰς τὸ στάδιον νὰ ὀνομασθῇ ὁ πρῶτος ἐργάτης τῆς Ἑλλάδος, οὔτε νὰ ἐπιτρέψῃ τὸ περίφημον αὐτὸ ἔργον ὑπὲρ τῆς ἐργασίας νὰ ὀνομασθῇ ἐργατικὸν ἔτος καὶ δὲν ἠξεύρω διὰ ποίων ἄλλων φαιδρῶν ὀνομασιῶν. Ἐν συνεχείᾳ ἀρχίζει τὸ δρᾶμα τοῦ συνδικαλισμοῦ εἰς τὴν Ἑλλάδα. Εἰς τὴν περίοδον τῆς Κατοχῆς ὁ συνδικαλισμὸς εὑρίσκεται παρὰ τὸ πλευρὸν τοῦ Ἔθνους. Εἰς μεγαλειώδη συγκέντρωσιν ἐπὶ Κατοχῆς οἱ ἐργάται καὶ ἀγρόται στεφανώνουν τοὺς ἀνδριάντας τῶν ἡρώων τῶν ἀγώνων μας καὶ προωθοῦν τὴν παθητικὴν ἀντίστασιν. Μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν κατὰ τὸν συμμοριτοπόλεμον, εἶναι πάλιν παρὰ τὸ πλευρὸν τοῦ Ἔθνους. Καὶ ἤδη φθάνομεν εἰς τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία, ἐνῷ ἡ 4η Αὐγούστου διέλυσε τὸν συνδικαλισμὸν καὶ τὸν κατήργησεν, ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, λέγω, ἔρχεται καὶ τὸν κρατικοποιεῖ. Δὲν εἶναι δυνατόν, λοιπόν, κύριοι συνάδελφοι, νὰ ὁμιλῶμεν περὶ ἐλευθέρου συνδικαλισμοῦ.

§102Π. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Ἐρωτήσατε τοὺς ἀγρότας καὶ τοὺς ἐργάτας νὰ σᾶς εἴπουν διὰ τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἐλήφθησαν ὑπὲρ αὐτῶν κατὰ τὴν περίοδον 1936–1940.

§103Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Τὶ σχέσιν ἔχουν οἱ ἀγρόται μὲ τὴν διάλυσιν τοῦ συνδικαλισμοῦ. Κύριε συνάδελφε, θέλετε νὰ ὑποστηρίξετε τὸ καθεστὼς τῆς 4ης Αὐγούστου. (Θόρυβος–Κωδωνοκρουσίαι). Εἶσθε ἀνεδαφικός........... Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ εὑρίσκεσθε εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ νὰ ὑποστηρίζετε τὴν δικτατορίαν............. (Θόρυβος–Κωδωνοκρουσίαι).

§104Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἱστορικῶς ἀνακριβές, κύριε συνάδελφε, ὅτι ὁ συνδικαλισμὸς κατεπνίγη ἐπὶ δικτατορίας. Τοὐναντίον κατ’ αὐτὴν ὁ συνδικαλισμὸς ἐθεμελιώθη, ἀνεπτύχθη καὶ ἀπεκορυφώθη κατ’ αὐτήν.

§105Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Λοιπόν, κύριοι συνάδελφοι, ἡ παροῦσα Κυβέρνησις ἐφρόντισε διὰ διαφόρων νομοθετημάτων νὰ κρατικοποιήσῃ τὸν συνδικαλισμόν. Ἐὰν πάρετε ὅλα τὰ νομοθετήματα, τὰ ὁποῖα ἐψήφισεν, καὶ τὰς διαφόρους διατάξεις περὶ ἐργατικῶν στελεχῶν, θὰ ἴδητε ὅτι ὅλα ἀποτελοῦν μέσα διαφθορᾶς τῶν ἐργατικῶν στελεχῶν. Ἐπὶ 4ης Αὐγούστου ὁ Ὑπουργὸς Ἀσφαλείας κύριος Μανιαδάκης ἐξέδιδε παράλληλα πρὸς τὸν παρανόμως κυκλοφοροῦντα ριζοσπάστην τὸν ἰδικόν του παράνομον «Ριζοσπάστην» τελειότερον τοῦ ὀρθοδόξου μὲ ἀποτέλεσμα νὰ φέρῃ μίαν σύγχυσιν εἰς τοὺς κύκλους τοῦ Κ.Κ.Ε., ἡ ὁποία ἐκράτησε πολὺ καιρόν. Ἡ παροῦσα Κυβέρνησις ἔκανε κάτι παρόμοιον. Βγάζει τὴν φωνὴν τῶν ἐργαζομένων. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς πτέρυγος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως). Καί, ὄχι μόνον αὐτό, ἀλλὰ δημιουργεῖ τὴν Ν.Ε.Π., διὰ νὰ δημιουργήσῃ ἐξτρεμιστάς. (Θόρυβος). Μὴ διαμαρτύρεσθε, κύριοι συνάδελφοι, ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας, εἶναι εἰς πολὺ καλυτέραν μοῖραν ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς. Ἐπομένως μὴ διαμαρτύρεσθε.... Ἐφρόντισε λοιπὸν ἡ Κυβέρνησις νὰ κρατικοποιήσῃ κατὰ ἕνα τρόπον τὸν συνδικαλισμὸν εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἡ οἰκονομικὴ ἐνίσχυσις δὲ τῆς «Ἐργατικῆς Ἑστίας» εἶναι ἓν ὅπλον φοβερὸν μέσα εἰς τοὺς ἐργαζομένους ὅταν μάλιστα διευθύνεται ἀπὸ ἔμπειρον χέρι, ὅπως εἶναι ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας. Ἔτσι ἀπὸ τὴν μία μεριὰ ἔχομεν αὐτὸν τὸν συνδικαλισμὸν καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλην ἔχομεν τὴν τεραστίαν ἀνεργίαν καὶ ἐρχόμεθα καὶ λέγομεν ὅτι θὰ ἐφαρμόσωμεν ἐλευθέρας συλλογικὰς συμβάσεις. Πιεζομένη ὅμως ἀπὸ τὴν κατάστασιν ἡ Γ.Σ.Ε.Ε., ἐβγῆκε καὶ αὐτὴ μὲ ἀθώας διαμαρτυρίας καὶ χλιαρὰς καὶ κατόπιν ἡ Συμπολίτευσις ἐστράφη οὐχὶ κατὰ τῆς Γ.Σ.Ε.Ε., ἀλλὰ κατὰ τοῦ κ. Μακρῆ. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ὁ φίλος Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας, νὰ τοῦ εἴπω ὅτι ὑπέπεσεν εἰς ἓν σφάλμα. Ἐστράφη κατὰ τοῦ κ. Μακρῆ.

§106Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ὄχι, δὲν ἐστράφην ἐναντίον τοῦ κ. Μακρῆ...

§107Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Ὁ κύριος Ὑπουργὸς ποτὲ δὲν ἐστράφη, οὔτε θὰ στραφῇ.

§108Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Κύριε Χαβίνη, τὸ τὶ γίνεται μεταξὺ Ὑπουργοῦ, Συνομοσπονδίας καὶ Μακρῆ, ἂς μὴ ἀνοίγωμεν τὸ θέμα αὐτό, διότι ἐκπλήσσεται κανείς. Πότε εἶναι φίλος ὁ Μακρῆς τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ πότε εἶναι ἐχθρός. Κύριοι, δὲν ὑπάρχει Μακρῆς, ὑπάρχουν ἐργάται, ἐργοδόται, Κράτος. Ὑπάρχει Γενικὴ Συνομοσπονδία, τὴν ὁποίαν δὲν λαμβάνετε ὑπ’ ὄψιν.

§109Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Ὁ κύριος Μακρῆς εἶναι συναγερμικός. Ἐστηρίζετο εἰς τὴν φωτογραφίαν τοῦ Στρατάρχου Παπάγου. Ἐξέφρασε τὴν ἐμπιστοσύνην του πρὸς τὸν Στρατάρχην.

§110Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Καὶ κατηγορεῖ τὸν κύριον Ὑπουργόν;

§111Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Αὐτὰ εἶναι οἰκογενειακά, δὲν πειράζει.

§112Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Οἱ κ. κ. συνάδελφοι διεμαρτυρήθησαν ἐναντίον τοῦ κ. Μακρῆ. Ὁ κύριος Μακρῆς δὲν ὑπῆρξε ποτὲ φίλος τῆς παρατάξεώς σας, ὑπῆρξε πάντοτε ἐχθρός.

§113Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Συζητεῖτε διὰ τὸν κύριον Μακρῆν. Δὲν εἶναι σωστὸν νὰ τὸν κατηγοροῦμεν εἶναι προσωπικὰ ζητήματα.

§114Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Λοιπόν, κύριοι συνάδελφοι, ὁ κύριος Μακρῆς ὑπῆρξε βουλευτὴς τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος καὶ κατόπιν μαζὶ μὲ τὸν Συναγερμὸν ποὺ ἦτο εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ἔβαλε κατὰ τῆς Κυβερνήσεως τοῦ Κέντρου. Ἐπὶ Κυβερνήσεως δὲ Συναγερμοῦ ἦτο τὸ χαϊδεμένο παιδὶ καὶ ἐστάλη εἰς τὴν Ἀμερικήν. Ἑπομένως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παρεξηγηθῶμεν, διότι κατὰ ἕνα τρόπον, αὐτὴν τὴν στιγμὴν θέλομεν νὰ τὸν ὑποστηρίξωμεν. Διότι αὐτὸς προσέφερεν ἐθνικὰς ὑπηρεσίας, προσέφερεν ὑπηρεσίας εἰς τὸ Ἔθνος καὶ τὸν Συνδικαλισμόν. Μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν ἠγωνίζετο μόνος, ἀκατάβλητος καὶ ὅταν οἱ κομμουνισταὶ νομίμως δι’ ἐκλογῶν θὰ κατελάμβανον τὰ συνδικᾶτα, οὗτος ἀντεστάθη ἀποφασιστικά. Ἡμεῖς τὸν κατηγοροῦμεν ὅτι....

§115Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Δὲν εἶναι σωστὸν ἐρήμην νὰ λέγωμεν τοιαῦτα πράγματα.

§116Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. ................. τὸν κατηγοροῦμεν, λέγω, διότι ἀντὶ γενικώτερα ἡ Γ.Σ.Ε.Ε., νὰ σταθῇ ὑπὲρ τῶν ἀγωνιζομένων ἐργατῶν, ὑπέκυψεν, ἐνέδωσεν εἰς τὴν πίεσιν τῆς Κυβερνήσεως καὶ διὰ νὰ κολάσῃ τὰ πράγματα ἀπηύθυνεν ἀθώας διαμαρτυρίας πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, τὴν στιγμὴν ποὺ οἱ ἐργάται λιμοκτονοῦν καὶ ἡ κατανάλωσις τοῦ ἄρτου ἠλαττώθη κατὰ 20%. Λοιπόν, κύριοι συνάδελφοι, ἡ Κυβέρνησις διὰ τῆς ὑποτιμήσεως κατεδίκασε τὸν κόσμον τὸν ἐργαζόμενον τὸν ἐκ πείνης θάνατον. Ἐὰν διὰ τῆς ὑποτιμήσεως ἔδειξεν ὅλην της τὴν στοργὴν πρὸς τὰς εὐπόρους τάξεις, δὲν ἠθέλησε νὰ λάβῃ οὔτε τὸ παραμικρὸν μέτρον ὑπὲρ τῶν ἐργαζομένων. Μετὰ ἓν ὁλόκληρον ἔτος ἀπὸ τῆς ὑποτιμήσεως, ἦλθεν ἡ Κυβέρνησις καὶ ἐξήγγειλε τὸ περίφημον ἐργατικὸν ἔτος, τὸ ὁποῖον δὲν ἀποτελεῖ τίποτε ἄλλο παρὰ ἕνα μεγαλειώδη ἐμπαιγμὸν διὰ τὰς δῆθεν ἐλευθέρας συλλογικὰς συμβάσεις, τὰς ὁποίας πρόκειται νὰ ἐφαρμόσῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ τὴν ὁποίαν τὸ νομοθέτημα ἀποτελεῖ τὸ ἐντελῶς ἀντίθετον, διότι πρόκειται περὶ ἀπολυταρχικῆς ρυθμίσεως τῶν ἡμεριμισθίων τῶν ἐργατῶν, διὰ τῆς διατιμήσεως αὐτῶν. Ἀδιαφοροῦσα, κύριοι βουλευταί, ἡ Κυβέρνησις διὰ τὴν πεῖναν καὶ τὴν ἐξαθλίωσιν, ἔστησε τὸ τρόπαιον τῆς οἰκονομικῆς ὀλιγαρχίας πάνω εἰς τὰ πτώματα τῶν ἐργαζομένων. Ἀλλὰ ἂς ἀναμετρήσῃ τὰς εὐθύνας της ἡ Κυβέρνησις, ἂς ἀναμετρήσῃ τὰς εὐθύνας της....

§117ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πολὺ τραγικὰ τὰ λέτε.

§118Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Δὲν τὰ λέγω τραγικά, κύριε συνάδελφε. Περάστε στὶς συνοικίες, περάστε στὶς ἐργατικὲς συνοικίες Ἀθηνῶν καὶ Πειραιῶς, διὰ νὰ ἴδετε τὴν πεῖναν καὶ τὴν ἐξαθλίωσιν. Διότι ἐὰν νομίζετε ὅτι μὲ 30.000 ἡμερομίσθιο ἠμπορεῖ νὰ περάσῃ μία ἐργατικὴ οἰκογένεια, πλανᾶσθε, κύριε συνάδελφε. Καὶ ὅταν ἡμεῖς οἱ βουλευταὶ ζητοῦμεν αὔξησιν μισθοῦ, δὲν δικαιούμεθα νὰ κατηγοροῦμε τοὺς ἄλλους διότι κάμνουν ὁλόκληρον ἀγῶνα ὑπὲρ τῆς ζωῆς των καὶ ὑπὲρ τῆς ζωῆς τῶν οἰκογενειῶν των, κύριε συνάδελφε.

§119ΠΕΡ. ΙΑΚ. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Τριάντα χιλιάδες ἡμερομίσθιο;

§120Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. 30.000 καὶ 25.000 καὶ 27.000, κύριε συνάδελφε. Ὅλοι οἱ κλωστοϋφαντουργοὶ ἔχουν ἡμερομίσθιο μέχρι 30.000 πλὴν ἐλαχίστων εἰδικευμένων ἐργατῶν ποὺ ἠμπορεῖ νὰ φθάνουν καὶ 100.000. Ὁ βασικὸς μισθὸς τῆς ἐριουργίας εἶναι γύρω στὶς 25 –30.000.

§121ΠΕΡ. ΙΑΚ. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κάτι ἠξεύρομεν καὶ ἡμεῖς, κ. συνάδελφε, 60.000 παίρνει ἕνας βοηθὸς κηπουροῦ.

§122Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Δὲν εἶναι ἐργάτης ὁ βοηθὸς κηπουροῦ, διότι τὸν πληρώνει ὁ εὔπορος ποὺ ηὐνοήθη ἀπὸ τὴν ὑποτίμησιν καὶ θέλει νὰ ἔχῃ ὡραῖον κῆπον.

§123Θ. ΔΙΑΚΟΥΜΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κτίστης παίρνει 96.

§124Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Οἱ κτῖσται καὶ οἱ σοβατζῆδες, ὀφείλετε νὰ ἠξεύρετε, κύριε συνάδελφε, δὲν ἔχουν κάθε ἡμέραν ἐργασίαν, ἀλλ’ ἔχουν ἀνέκαθεν ὑποαπασχόλησιν. Διὰ τοῦτο τὰ δύο τρία ἡμερομίσθια τῆς ἑβδομάδος, καλύπτουν τὰ τακτικὰ ἡμερομίσθια ὁλοκλήρου τῆς ἑβδομάδος. Δὲν ἠξεύρετε λοιπὸν καλὰ τὰ πράγματα.

§125Θ. ΔΙΑΚΟΥΜΟΠΟΥΛΟΣ. ......... (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§126Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Παρακαλῶ νὰ γράψουν οἱ πρακτικογράφοι, ὅτι ὁ κύριος Διακουμόπουλος εἶναι ὑπέρμαχος τῶν ἐλευθέρων Συλλογικῶν Συμβάσεων καὶ ὅτι πιστεύει ὅτι οἱ ἐργάται πλέουν εἰς τὴν εὐμάρειαν καὶ τὴν εὐτυχίαν συνεπεία τῆς ὑποτιμήσεως. Ἕνα μόνον σᾶς λέγω: Ἡ πεῖνα εἶναι κακὸς σύμβουλος. Ἂς ἀναμετρήσῃ τὰς εὐθύνας της ἡ Κυβέρνησις, διὰ νὰ μὴ ἔλθῃ κανένα πρωΐ καὶ εἶναι πολὺ ἀργά. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς ἀριστερᾶς).

§127ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἀνακοινώσω πρὸς τὴν Βουλὴν ὅτι ὑπεβλήθη εἰς τὸ Προεδρεῖον ἡ κάτωθι πρότασις: Πρὸς τὸν Κύριον Πρόεδρον τῆς Βουλῆς Συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 51 τοῦ Κανονισμοῦ, οἱ ὑπογεγραμμένοι βουλευταί, ζητοῦμε τὴν γενίκευσιν ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 8 ἐπερωτήσεως». (Ἀναγινώσκονται τὰ ὀνόματα τῶν ὑπογραφόντων τὴν πρότασιν). Συνεπῶς, ἡ συζήτησις, κηρύσσεται γενικευμένη. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας.

§128Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ, κύριε Πρόεδρε.

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁρίστε, κύριε Χλουβεράκη.

§130Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Προχθὲς ποὺ ἔλαβε τὸν λόγον ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος, κύριος Γρηγορίου, προϋπῆρχον ἐπερωτήσεις, ἀλλ’ ἐλλείποντος τοῦ Ὑπουργοῦ δὲν συνεζητήθησαν. Εἴπομεν νὰ ἀναλάβῃ ὁ κύριος Γρηγορίου νὰ ὁμιλήσῃ καὶ ν’ ἀπαντήσῃ ὁ κύριος Ὑπουργός. Τὸ θέμα βεβαίως συγκινεῖ ὁλόκληρον τὴν κοινὴν γνώμην καὶ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Ἐὰν ὅμως γίνῃ γενίκευσις τῆς συζητήσεως, ἀναμφισβητήτως δὲν θὰ μᾶς φθάσῃ ὁ χρόνος — διότι τὴν Παρασκευὴν θὰ διακοποῦν αἱ ἐργασίαι τῆς Βουλῆς — νὰ συζητήσωμε καὶ ἄλλας ἐπερωτήσεις. Ὅταν ἔχω μίαν ἐπερώτησιν καταθέσει πρὸ ἑπταμήνου καὶ γενικεύομεν ὅλας τὰς ἐπερωτήσεις, νομίζω ὅτι δὲν θὰ προφθάσωμεν νὰ συζητοῦμεν οὔτε τρεῖς ἐπερωτήσεις κατ’ ἔτος. Θὰ παρακαλέσω τοὺς κ. κ. συναδέλφους, οἱ ὁποῖοι ὑπέγραψαν, παρ’ ὅτι τὸ θέμα εἶναι γενικὸν καὶ συγκινεῖ ὁλόκληρον τὴν κοινὴν γνώμην, νὰ δεχθοῦν νὰ συζητήσωμεν καὶ ἐπερωτήσεις, αἱ ὁποῖαι ἐνδιαφέρουν καὶ ἄλλας τάξεις, ἀγροτῶν ἐργαζομένων. Παρακαλῶ, κύριοι συνάδελφοι, νὰ μὴ γίνῃ γενίκευσις. Ἄς ἀπαντήσῃ ὁ κύριος Ὑπουργὸς ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Θὰ ἔλθῃ ἡ ὥρα νὰ ἀποδειχθοῦν τὰ ἀποτελέσματα τῶν ἐλευθέρων συλλογικῶν συμβάσεων, ὥστε νὰ ὑπάρξῃ καλύτερος ὁ ἔλεγχος τῆς Κυβερνήσεως. Δὲν εἶναι δυνατὸν ἐφ’ ὅσον ἔχουμε κάμει ἐπερωτήσεις διὰ τὰ ζητήματα τῆς σταφίδος καὶ ἄλλα ζητήματα ἐν ὄψει μάλιστα τῆς παραγωγῆς, νὰ εὑρισκώμεθα εἰς μίαν κατάστασιν, ὥστε νὰ συζητοῦμε μόνον διὰ τὸ θέμα αὐτὸ εἰς πολυημέρους συζητήσεις. Παρακαλῶ καὶ πάλιν τοὺς ὑπογράψαντας νὰ ἀποσύρουν τὰς ὑπογραφάς των διὰ νὰ συζητήσωμεν καὶ ἄλλα θέματα ποὺ ἐνδιαφέρουν τὸν ἐργατικὸν κόσμον ἐξ ἴσου.

§131Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐζητήσαμε τὴν γενίκευσιν τῆς συζητήσεως, ἐφ’ ὅσον ἡ Βουλὴ δὲν ἀπεδέχθη τὸν συσχετισμὸν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 50 ἐπερωτήσεώς μου διὰ νὰ μοῦ δοθῇ ἡ εὐκαιρία νὰ καταθέσω ὡρισμένα στοιχεῖα ἐπὶ τοῦ θέματος τῶν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων, ὥστε νὰ δοθῇ ἡ εὐκαιρία εἰς τὸν κύριον Ὑπουργὸν νὰ ἀπαντήσῃ μὲ στατιστικὰ στοιχεῖα καὶ ἐπ’ αὐτῶν.

§132Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Δὲν χρειάζεται στοιχεῖα διὰ ν’ ἀπαντήσῃ. Εἶναι ἕτοιμος.

§133Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Θὰ ἀπασχολήσω τὸ Σῶμα τὸ πολὺ ἐπὶ 10 λεπτά.

§134Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Ὁ Κανονισμὸς δὲν λέγει αὐτὰ τὰ πράγματα. Ὁ Ὑπουργὸς λαμβάνει τὸν λόγον ὁπόταν τὸν ζητήσῃ.

§135Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Παρακαλῶ νὰ μὲ ἐγγράψητε, κύριε Πρόεδρε, διὰ νὰ ὁμιλήσω.

§136Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Κύριοι συνάδελφοι, ἐπιθυμῶ νὰ ἀρχίσω μίαν πραγματικὴν θεμελίωσιν καὶ ἀνάπτυξιν τοῦ ὅλου θέματος, τὸ ὁποῖον ἔθιξεν ὁ ἀξιότιμος κ. συνάδελφος. Καὶ πρῶτον ἐπερώτησεν ἀπὸ τῆς 16 Νοεμβρίου, ἀλλὰ προφανῶς κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς συζητήσεως καὶ τὴν ἀνάπτυξιν τῶν ἀπόψεών του ἐλησμόνησε τὶ εἶχεν ἐπερωτήσει καὶ οὕτως ἦλθεν εἰς πλήρη ἀντίφασιν πρὸς ἑαυτόν. Ἡ ἀπόδειξις εἶναι ἁπλῆ. (Ἀναγινώσκει τὴν ἐπερώτησιν). «Ἐπερωτῶ τὴν Κυβέρνησιν, διότι ἐνῷ προέβη εἰς τὴν ὑποτίμησιν τοῦ νομίσματος, ἐξ οὗ ἐπῆλθεν αὐτομάτως αὔξησις τῶν τιμῶν 30% — 100% (ἔσπευσε βλέπετε πάρα πολὺ νὰ προεξοφλήσῃ τὴν ἀποτυχίαν), δὲν προέβη ὡς εἶχεν ὑποχρέωσιν καὶ εἰς ταὐτόχρονον αὔξησιν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων. Καὶ διὰ τὴν τραγικότητα τοῦ πράγματος προσθέτει, ὅτι οἱ ἐργαζόμενοι ἀντικρύζουν πράγματι κατοχικὴν περίοδον. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἐπερώτησις. Καὶ αἰφνιδίως, ἐνῷ μᾶς κατηγορεῖ ὅτι δὲν προέβημεν εἰς ταὐτόχρονον αὔξησιν τῶν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων — διὰ τοὺς εἰδότας δὲ γνωρίζετε ὅτι αὐτὸ λέγεται διατίμησις ἐργασίας — ἐνῷ, ἐπαναλαμβάνω, μᾶς κατηγορεῖ, ὅτι δὲν ἐφηρμόσαμεν τὴν διατίμησιν τῆς ἐργασίας, ἔρχεται σήμερον, ἀντιφάσκων πρὸς ἑαυτόν, καὶ λέγει ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐμπαίζει τοὺς ἐργαζομένους, διότι εἰσάγει τὰς συλλογικὰς συμβάσεις, αἱ ὁποῖαι ὅμως ἐν τῇ πραγματικότητι εἶναι διατίμησις ἐργασίας. Νομίζω, ὅτι ἔτσι ἐτοποθέτησε τὸ πρᾶγμα. Εἶναι κακὸν νὰ βιάζεται κανεὶς εἰς αὐτὰ τὰ πράγματα. Ἀξίζει τὸν κόπον, κύριοι συνάδελφοι, νὰ ἐνημερώσω τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν ἐπὶ τοῦ θεωρητικοῦ μέρους καὶ τοῦ πραγματικοῦ, ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τοῦ περισσότερον ἐνδιαφέροντος, τοῦ ἱστορικοῦ, τῆς ὅλης αὐτῆς ὑποθέσεως. Θὰ παρακαλέσω μόνον νὰ ἔχετε ὀλίγην ὑπομονήν, παρ’ ὅλον ὅτι θὰ προσπαθήσω νὰ εἶμαι ὅσον τὸ δυνατὸν σύντομος. Κύριοι ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως ὑπῆρχεν ἓν σύστημα ρυθμίσεως τῶν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων, ὁ νόμος 28. Τοῦτο λέγεται εἰς τὴν ἐπιστήμην «ἐξουσιαστικὴ ρύθμισις» ἤ, ὅπως τώρα συνήθως λέγεται «διατίμησις τῆς ἐργασίας». Ἡ Κυβέρνησις, κύριοι, παραλαβοῦσα μίαν χώραν εἰς χαώδη κατάστασιν, μὲ τὰ ἐρείπια παντοῦ ἁπλωμένα, δὲν ἦτο δυνατόν, ἡ οἱαδήποτε Κυβέρνησις τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, παρὰ νὰ ἀκολουθήσῃ πολιτικὴν ἀπολύτως διευθυνομένην. Καὶ ὅταν λέγομεν οἰκονομίαν διευθυνομένην δὲν εἶναι δυνατὸν ὡς ἀντιλαμβάνεσθε, τὸ μέγα θέμα τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς, συντελεστὴς τοῦ ὁποίου μέγιστος εἶναι ὁ μισθὸς καὶ τὸ ἡμερομίσθιον νὰ τὸ ἀφήσῃ ἐλεύθερον. Ὅλοι, διὰ νὰ προστατεύσουν τὴν ἐλευθερίαν, ὑποβάλλονται εἰς ὡρισμένους περιορισμούς. Καὶ τοῦ κανόνος τούτου ἀπόδειξις εἶναι ὁ νόμος 28. Λέγεται ὅτι ἐγένετο ἀπὸ τοὺς κομμουνιστάς. Καὶ αὐτὸ εἶναι μία πρόσθετος ἀπόδειξις τῆς ἀνάγκης ὅπως ἔγινε καὶ ὁ νόμος 19, ὅστις ἐρρύθμιζε τὰ θέματα τοῦ μισθοῦ τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Δ. Πλαγιάννης). Ἐλεύθερα κανεὶς δὲν δύναται νὰ ὁμιλῇ ἢ καὶ ἀσυνειδήτως, ὅταν καθήσῃ, ὅμως, εἰς τὸ ἑδώλιον τοῦ ὑπευθύνου ἄρχοντος, μεταβάλλει αὐτὸς ἑαυτὸν εἰς ἕτερον καὶ ἀγνώριστον. Αὐτὸ συμβαίνει μὲ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι γράφουν ὡρισμένα πράγματα καὶ μετὰ δὲν δύνανται νὰ τὰ ἐφαρμόσουν, ἐὰν εἶναι ὑπεύθυνοι. Ἐνθυμοῦμαι τὸ περιστατικόν, τὸ ὁποῖον συνέβη εἰς τὸν μακαρίτην καὶ τόσον συμπαθῆ Διομήδη, ὁ ὁποῖος εἶχεν ἐκδώσει, προτοῦ ἀναλάβῃ ὡς ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἓν βιβλίον περὶ ἐλευθέρων συναλλαγῶν καὶ ὁ ὁποῖος μετ’ ὀλίγας ἡμέρας, ὅταν ἦλθεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἦτο ὑποχρεωμένος — δὲν τὸ εἶχε σκεφθῆ —νὰ τὸ ἀνατρέψῃ. Αὐτὸ εἶναι μία ἁπλῆ λεπτομέρεια τοῦ μεγάλου κανόνος, ὅτι τὸ αἴσθημα τῆς εὐθύνης δημιουργεῖ τὴν ἀλλαγὴν θεωρητικῶν ἀντιλήψεων. Ὑπὸ τὸ καθεστὼς τῆς ρυθμίσεως, ἐζήσαμεν μέχρι σήμερον. Τὸ 1949, ὅτε εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ἀναλάβω τὴν Διεύθυνσιν τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας, εἰσήγαγον τὸ σχέδιον, τὸ ὁποῖον κατόπιν ἐγένετο νόμος 2053, μὲ μίαν διαφοράν, ὅτι εἰς τὸ ἰδικόν μου ἔχει προβλεφθῆ Δικαστήριον Κοινωνικῆς Εἰρήνης. Ὁ κύριος συνάδελφος, ὁ ἀναλαβὼν μετέπειτα τὸ Ὑπουργεῖον, τὸ μετέτρεψεν εἰς ἕνα ὄργανον διαιτησίας. Τὸ σχέδιον εἶχε κατατεθῆ καὶ διανεμηθῆ εἰς ὑμᾶς καὶ ὑπάρχει εἰς τὸ ἀρχεῖον τῆς Βουλῆς καὶ ὁ ἐνδιαφερόμενος δύναται νὰ τὸ εὕρῃ. Τούτου τοῦ σχεδίου ἐγένοντο ἄπειραι ἀλλαγαὶ οὐσιώδεις καὶ ἀφοῦ εἶδον ἀντιδράσεις τῶν ἐργαζομένων, ἠναγκάσθησαν νὰ ἐπανέλθουν εἰς τὸ σχέδιόν μου, διότι αὐτὸ ἦτο ἕνα μικρὸν σύστημα, οὔτε ἀπολύτως ἐλεύθερον οὔτε ἀπολύτως δεσμευμένον. Καὶ νομίζω, ὅτι τοῦτο ἦτο ὀρθόν. Περιττεύει νὰ εἴπω, ὅτι ἡ συλλογικὴ σύμβασις τοῦ Νοεμβρίου τοῦ 1947 ἦτο σύμβασις συμβολική. Δηλαδὴ ἐγένετο μία τελετὴ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐργασίας μὲ ἀντιπροσώπους τῆς Γ.Σ.Ε.Ε., τοῦ Κράτους καὶ τῶν βιομηχάνων καὶ εἶπον, ὅτι θὰ προχωρήσωμεν εἰς τὸν θεσμὸν τῶν συλλογικῶν συμβάσεων. Ἀλλὰ πέραν αὐτοῦ δὲν ἐπραγματοποιήθη ἄλλο τι. Ἦτο μία προσπάθεια, μία εἰδικὴ προσπάθεια, διὰ τὴν μεταβολὴν τοῦ ἰσχύοντος συστήματος πρὸς ἓν νέον περισσότερον φιλελεύθερον. Αὐτὴν τὴν ἔννοιαν καὶ τὴν σημασίαν εἶχεν ὑπὸ τὴν πραγματικὴν στοργὴν καὶ μέριμναν τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς, ἡ ὁποία ἤθελε νὰ βοηθήσῃ τοὺς ἐργάτας διὰ τῆς συμβάσεως ἐκείνης καὶ ἡ ὁποία, ἐπαναλαμβάνω, ὑπεγράφη καὶ ἦτο ἡ πρώτη μεταπολεμικῶς. Ὁ νόμος 2053 εἶχε τὸ βασικὸν ἐλάττωμα νὰ μὴ ἀνταποκρίνεται πρὸς τὸ αἴσθημα τοῦ συνόλου τῶν ἐργατῶν. Ἀλλ’ ἦτο ὄργανον κοινωνικῆς εἰρήνης. Τὰ ἐγκώμια τοῦ νόμου 2053 εἶναι ἀληθῆ, διότι πρὶν ἢ ἐγὼ δώσω εἰς τὴν δημοσιότητα τὸ σχέδιον, εἶχον συνεργασθῆ μὲ τὴν Γ.Σ.Ε.Ε., μὲ τὸν τότε Ἀρχηγὸν τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς κ. Νουδὶν καὶ τὰ μέλη τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς. Τότε οἱ ἐργάται ἐζήτησαν κάτι καλύτερον καὶ εἶχον δίκαιον, διότι ἕως τότε ἦτο ὁμοιόμορφος ἡ μεταχείρισις τῶν ἐργαζομένων λ. χ. νὰ πάρουν 4.000 τὸ ἡμερομίσθιον ἢ καὶ 200.000 κατὰ μῆνα οἱ ἰδιωτικοὶ ὑπάλληλοι. Ἐμελέτησα λοιπὸν τότε τὸ ὅλον ζήτημα καὶ εἶχα κάμει μίαν εἰσήγησιν ἀπὸ 60 περίπου σελίδες πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ἀναλύων πλήρως τὸ ζήτημα τῶν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἐγίνετο διὰ πρώτην φορὰν εἰς τὴν χώραν μας. Μετέπειτα ἐπηκολούθησεν ἡ μελέτη εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ ἐποχῆς τοῦ κ. Λουλακάκη, ἡ ὁποία ὅμως ἐβασίσθη κατὰ κύριον λόγον ἐπὶ τῶν εἰσηγήσεων αἱ ὁποῖαι εἶχον γίνει τὸ 1947. Καὶ κατόπιν διὰ πρώτην φορὰν ἐγένετο ἡ ἐπιτροπὴ μελέτης τῶν ἐργατικῶν θεμάτων ἥτις καὶ ἐμελέτησε καὶ αὐτὸ τὸ θέμα τῶν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων. Ἦτο φυσικὸν τότε νὰ ἀκουσθοῦν τὰ ὅσα ἐγκώμια ἠκούσθησαν περὶ τοῦ νόμου 2053. Ἀλλ’ ὕστερον οἱ ἐργάται μετὰ πάροδον ὀλίγου χρόνου ἐκ τῆς πείρας καὶ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου τούτου ἐστράφησαν κατ’ αὐτοῦ. Προεβλήθη λοιπὸν διπλοῦν τὸ αἴτημα τῆς Συνομοσπονδίας, τὸ μὲν νὰ καταργήσωμεν τὸν νόμον 28, τὸ δὲ τὸν νόμον 2053. Τὸ αἴτημα τοῦτο ἐξεδηλώθη εὐρύτατα καὶ δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὸ ἀμφισβητήσῃ κανείς, μολονότι πολλάκις ὑπὸ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἀμφισβητεῖται καὶ αὐτὴ ἡ ἡμέρα ὡς νύξ. Κύριοι συνάδελφοι, ἡμεῖς θὰ ἠδυνάμεθα νὰ συνεχίσωμεν τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου 2053, ἡ ὁποία εἶναι ἕνας ἔμμεσος τρόπος διατιμήσεως τῆς ἐργασίας ἀπὸ μίαν τριμερῆ Ἐπιτροπὴν ἀπαρτιζομένην ἀπὸ ἐκπροσώπους τῆς Κυβερνήσεως, ἐργοδοτῶν καὶ ἐργατῶν, ὁπότε δὲν θὰ ἠδύνατο κανεὶς νὰ μᾶς εἴπῃ τίποτε· διότι ἡμεῖς δὲν ἔχομεν καμμίαν εὐθύνην διὰ τὸν νόμον αὐτὸν καὶ θὰ ἀπαντῶμεν εἰς τὰς τυχὸν ἐπικρίσεις ὅτι ἡμεῖς ἐφαρμόζομεν τὸν νόμον τὸν ὁποῖον ἐφηρμόσατε καὶ σεῖς. Ἡμεῖς, ὅμως, κύριοι, δὲν ἐκάμνομεν αὐτό. Ἐκάμαμε μίαν διακήρυξιν πρὸς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Τὴν ἔκαμεν ὁ Στρατάρχης Παπάγος τὴν διακήρυξιν αὐτήν, κύριοι, ζητοῦμεν νὰ ἐφαρμόσωμεν. Διὰ τῆς διακηρύξεως δὲ αὐτῆς ἀποδεικνύεται ὅτι ὑπάρχει πρόγραμμα πλῆρες, τοὐλάχιστον ἓν μίνιμουμ, προγράμματος δι’ ἕνα χρονικὸν διάστημα. Ἐὰν ὑπάρχουν διαφωνίαι μεταξὺ τοῦ Ὑπουργοῦ Ἐργασίας καὶ τῆς ἀνωτάτης ἐργατικῆς ἡγεσίας, τοῦτο εἶναι πρᾶγμα τελείως φυσικόν, διότι οἱ ἐργατικοὶ ἡγέται ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ προτείνουν καὶ νὰ ζητοῦν, ἀλλὰ ἐγὼ ὡς Ὑπουργός, ὅστις ἔχω τὴν εὐθύνην, θὰ κρίνω καὶ θ’ ἀποφασίσω, ἐνῷ ἡ Συνομοσπονδία τῶν Ἐργατῶν δὲν αἰσθάνεται νὰ ἔχῃ τοιαύτην εὐθύνην παρ’ ὅλον ὅτι πρέπει καὶ αὐτὴ νὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν της 1) τὴν ἀνάγκην τῆς συνεργασίας μὲ τὸ Κράτος καὶ 2) τὸ ὑπεύθυνον τῆς ἡγεσίας. Ἐκεῖνο ποὺ εἶναι ἄξιον ὀργῆς, εἶναι ἡ διαστροφὴ τῶν προγραμμάτων ὄχι ἁπλῶς ἀπὸ τὴν Γενικὴν Συνομοσπονδίαν ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τὸν τύπον καὶ ἡ ὁποία ἐγένετο διότι εἶχε τοὺς λόγους της. Λέγω λοιπόν, ὅτι ἐγένετο ἡ διακήρυξις καὶ τὴν διακήρυξιν τοῦ Στρατάρχου Παπάγου θέλομεν καὶ θὰ τὴν ἐφαρμόσωμεν. Κύριοι συνάδελφοι, ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς Κυβερνήσεώς μας λύονται θέματα θεμελιώδη ἀπὸ μακροῦ ἐκκρεμοῦντα. Τοιοῦτον εἶναι καὶ ἡ ρύθμισις τῆς ἐργασίας διὰ τῶν συλλογικῶν συμβάσεων· αὐτὸ θὰ τὸ ἀποδείξωμεν ὅτι ἔχεται ἀληθείας καὶ ὅτι θὰ τὰς ἐφαρμόσωμεν, διότι οὐδέποτε ἐνεπαίξαμεν τὸν λαόν, διότι οὐδέποτε εἰς τὸ παρελθὸν ὁ Στρατάρχης Παπάγος ἐνέπαιξε τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. (Χειροκροτήματα). Πλέον τούτου, ἐκάμομεν ἀκόμη ἕνα βῆμα πρὸς ἄλλο μόνιμον αἴτημα τῶν ἐργατῶν, τῆς ἀναδιοργανώσεως τῆς ἐπιθεωρήσεως τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας, μὲ τίμημα 1.800 ἑκατομμύρια, διὰ τὴν ὁποίαν ὄντως εἴμεθα ὑπερήφανοι καὶ λυποῦμαι ποὺ δὲν ἠμπορῶ νὰ σᾶς εἴπω τὰς ἀντιδράσεις ἃς συνήντησα. Πάντως τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ εἶναι ἄριστον καὶ ἀπηλλάγη τὸ Ὑπουργεῖον βρωμερῶν προσώπων, ἀνεξαρτήτως ἂν ταῦτα ἀνήκουν εἰς τὸν Συναγερμὸν ἢ μή. Τὰ προσωπικὰ ζητήματα, θὰ ἔχετε πεισθῆ ἐκ τῆς πεῖρας σας, ὅτι εἶναι ἰσχυρότερα καὶ τίθενται πρὸ τῶν γενικῶν ζητημάτων, ἀλλὰ δι’ ἐμὲ τίθεται τὸ καθῆκον πρῶτον καὶ ἔπειτα ὅλα τ’ ἄλλα. Καὶ ἐνόμισα, ὡς πάντοτε ὅτι ἔπρεπε νὰ θέσω καὶ ἐδῶ πρῶτον τὸ καθῆκον καὶ κατόπιν τὰ ὑπόλοιπα. Ἔτσι ἔφθασα καὶ εἰς τὸ νομοσχέδιον ἐκεῖνο. Ἠμπορεῖ τινές, κύριοι, ὑπάλληλοι τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας, ὡς ὑπάλληλοι νὰ θίγωνται, ἀλλὰ πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνέρχωνται εἰς τὴν ἀνωτάτην ἐπιθεώρησιν ἐργασίας, ἄνθρωποι στερούμενοι διπλώματος Νομικῆς! Αὐτὸ εἶναι ἡ ἀξίωσις καὶ ἡ σταθερὰ σιωπηρὰ ὑποβρύχιος πάλη μεταξὺ ἐκείνων καὶ ἐμοῦ. Εἶχον κατανείμει τὴν Ἑλλάδα εἰς βιλλαέτια, ἔχουν πολυκατοικίας, ἔχουν αὐτοκίνητα........

§137Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ποῖος ἔχει πολυκατοικίας;

§138Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Οἱ ἀντιδρῶντες, κύριοι, αὐτοὶ οἱ ὁποῖοι δὲν τολμοῦν νὰ ἀντικρύσουν τὸν Ὑπουργὸν Ἐργασίας ἐν τῷ φωτί, ἀλλὰ διὰ θορύβου, διὰ ψιθύρου. Ἀλλὰ καὶ ἐν προκειμένῳ πράττομεν τὸ καθῆκον μας.

§139Ι. ΖΙΓΔΗΣ. Τὶ σημασίαν ἔχουν αὐτά;

§140Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Ἐξηγῶ τὴν σημειωθεῖσαν πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν ἀντίδρασιν κατὰ τοῦ νομοσχεδίου, κύριε συνάδελφε. Λέγω, λοιπόν, ὅτι ἡ διακήρυξις ἐκείνη περιλαμβάνει πρῶτον τὴν ἐγκατάλειψιν τοῦ συστήματος τῆς διατιμήσεως τῆς Ἐργασίας καὶ τὴν εἰσαγωγὴν τοῦ θεσμοῦ τῶν ἐλευθέρων συμβάσεων. Τοῦτο ἀποτελεῖ κατάκτησιν τῶν ἐργαζομένων. Ἰδοὺ ἡ ἀπόδειξις ἡ ἁπλῆ: Τὸ εὐκολώτερον δι’ ἡμᾶς θὰ ἦτο νὰ εἴπωμεν, αὐξάνομεν τοὺς μισθοὺς καὶ τὰ ἡμερομίσθια κατὰ 20% καὶ 25% διὰ μιᾶς ἀποφάσεως κόπου ἑνὸς λεπτοῦ καὶ θὰ εἶχον καὶ ἐγὼ τὴν ἡσυχίαν μου καὶ ὑμεῖς καὶ θὰ συνεμορφούμην μὲ τὴν ἐπερώτησιν τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου ὅτι δὲν ἔσπευσα ἀμέσως νὰ κάμω ὁμοιομόρφως τὴν ἀπόφασιν εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα. Ἐγώ, ὅμως, κύριοι, καὶ ὑπάρχουν λόγοι ἐπ’ αὐτοῦ, ὅταν εἰσηγούμην τὸ θέμα εἰς τοὺς ἐκπροσώπους τῶν ἐργατῶν εἶπον: Γνωρίζω τὶ πρόκειται νὰ τραβήξω. Γνωρίζω τὴν συκοφαντίαν, ἥτις μὲ ἀναμένει. Γνωρίζω τοὺς θορύβους ποὺ θὰ γίνουν. Ἐν τούτοις διότι ὄντως εἶμαι ἐργάτης καὶ διότι ὄντως πιστεύω ὅτι θὰ συντελέσω εἰς τὴν ἀνύψωσιν τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τῶν ἐργατῶν καὶ δύναμαι νὰ βοηθήσω, διότι ὑπάρχουν περιπτώσεις εἰς τὰς ὁποίας ἀδυνατοῦμεν, ὄχι διότι δὲν θέλομεν, ἀλλὰ διότι δὲν ἐπιτρέπουν τὰ πράγματα. Ἀλλ’ ἐκεῖ ὅπου ἠμποροῦμεν ἄνευ γενικωτέρας βλάβης θὰ δώσωμεν περισσότερα. Ἐν γνώσει, λοιπόν, ὅλων τούτων καὶ τῆς δημαγωγίας καὶ τῆς ἐκμεταλλεύσεως καὶ τοῦ θορύβου ἐφθάσαμεν εἰς τὴν ἐφαρμογὴν τῶν συλλογικῶν συμβάσεων. Εἶπεν ὁ κύριος συνάδελφος, ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ὅτι μέχρι σήμερον δὲν ὑπεγράφη καμμία συλλογικὴ σύμβασις. Ἀκούσατε τώρα, κύριοι, πόσαι ὑπεγράφησαν. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω ἐπίσημα στοιχεῖα, δηλαδὴ στοιχεῖα τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας πρὸς τὸ διεθνὲς Γραφεῖον Ἐργασίας, διότι πάντοτε προσπαθῶ νὰ εἶμαι ἔναντι ὑμῶν ὅσον δύναμαι ἀκριβής. Λοιπόν, κύριοι, θέλετε νὰ σᾶς διαβάσω μίαν–μίαν; Ἀκούσατε. Τὴν 16 Φεβρουαρίου ἐγένετο ἡ διακήρυξις τοῦ Στρατάρχου Παπάγου. Ἐντὸς μιᾶς ἑβδομάδος αἱ ἐπιχειρήσεις κοινῆς ὠφελείας εἶχον ἤδη ὑπογράψει συλλογικὰς συμβάσεις ἢ οὐσιαστικῶς ἔπαιρναν τὰ χρήματα, ἀλλὰ ἐντὸς μιᾶς ἑβδομάδος ἀπὸ τῆς διακηρύξεως εἴχομεν ἐπιτελέσει τὸ τόσον δύσκολον ἔργον. Διότι γνωρίζετε τὶ ἐστὶ κοινὴ ὠφέλεια ἢ θὰ ὑποπτευθῆτε διατὶ ὁ Ὑπουργὸς Ἐργασίας ἦτο ἕτοιμος διὰ τὰς ἐπιχειρήσεις κοινῆς ὠφελείας. Διότι, κύριοι συνάδελφοι, ἀπέδιδα μίαν δικαιοσύνην ἀλλὰ καὶ μίαν λύσιν ἀπολύτως ἐπιβαλλομένην διὰ τὴν ὀρθολογιστικὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ ὅλου θέματος μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων. Ἰδού, λοιπόν, ἐν συνεχείᾳ, κύριοι πόσαι συμβάσεις ὑπεγράφησαν, ὄχι μικραί, ἐννοῶ συμβάσεις οὐσιώδεις, διότι μικραὶ συμβάσεις θὰ εἶναι δεκάδες. «Πρῶτον, Εἰσπράκτορες τῶν ἰδιωτικῶν ἀστικῶν λεωφορείων Ἀθηνῶν. Δεύτερον, Ραπτεργατῶν Πειραιῶς, τρίτον τοῦ προσωπικοῦ καὶ τῶν ἠλεκτροτεχνιτῶν βιομηχανικῶν ἐπιχειρήσεων καὶ ἐργοστασίων Πειραιῶς......» (Ἀναγινώσκει). Αἱ ὑπογραφεῖσαι συλλογικαὶ συμβάσεις κατὰ κλάδους ἐργαζομένων εἶναι αἱ ἑξῆς: 1) Ἡ ἀπὸ 5.4.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ καθορισμοῦ ἀποδοχῶν ὁδηγῶν καὶ εἰσπρακτόρων τῶν Ἰδιωτικῶν Ἀστικῶν Λεωφορείων Ἀθηνῶν–Πειραιῶς καὶ Περιχώρων». (Μισθωτ. 5.000). 2) Ἡ ἀπὸ 20.4.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ ραπτεργατῶν Πειραιῶς». (Μισθωτ. 5.000). 3) Ἡ ἀπὸ 5.4.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ ἀποδοχῶν ἠλεκτροτεχνιτῶν βιομηχανικῶν ἐπιχειρήσεων καὶ ἐργοστασίων Πειραιῶς. (Μισθωτ. 500). 4) Ἡ ἀπὸ 27.3.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ καθορισμοῦ τῶν ἀποδοχῶν ὑπαλλήλων ἐμπορικῶν καταστημάτων Πειραιῶς». Μισθωτ. 1.500). 5) Ἡ ἀπὸ 27.3.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ ὑπαλληλικοῦ καὶ ὑπηρετικοῦ προσωπικοῦ τῶν ἐν Ἑλλάδι Ἀσφαλιστικῶν Ἐπιχειρήσεων». (Μισθωτ. 1.000). 6) Ἡ ἀπὸ 12.3.1954 Σ.Σ.Ε. Πρακτορειακῶν ὑπαλλήλων Ποντοπλοΐας. (Μισθωτ. 300). 7) Ἡ ἀπὸ 19.3.1954 Εἰδ. Σ.Σ.Ε. «περὶ καθορισμοῦ τῶν ἀποδοχῶν τοῦ προσωπικοῦ Ἀνων. Ἑταιρείας «Παπαστράτος Α.Β.Ε.Σ.» καὶ «Γ. Κεράνης» Καπνοβιομηχανία «Ἔθνος». Μισθωτ. 5.000). 8) Ἡ ἀπὸ 16.4.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ καθορισμοῦ τῶν ἀποδοχῶν τοῦ προσωπικοῦ καφενείων Ἀθηνῶν καὶ Περιχώρων». (Μισθωτ. 1.500). 9) Ἡ ἀπὸ 17.4.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ κρατικῶν μηχανικῶν Ἐθνική». Μισθωτ. 16.000). 10) Ἡ ἀπὸ 10.4.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ ἐργατῶν Κλωστοϋφαντουργίας». (Μισθωτ. 50.000). 11) Ἡ ἀπὸ 15.4.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ τοῦ προσωπικοῦ Ἐπιχειρήσεων Ἐναερίων Μεταφορῶν». (Μισθωτ. 350). 12) Ἡ ἀπὸ 8.4.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ Ξενοδοχοϋπαλλήλων». (Μισθωτ. 3.200). 13) Ἡ ἀπὸ 7.4.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ ἐργατῶν σιδηρωτῶν—κοπτῶν καὶ ἐργατριῶν ὑποκαμίσων». Μισθωτ. 3.000). 14) Ἡ ἀπὸ 10.4.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ καθορισμοῦ τῶν ἀποδοχῶν τῶν ἠλεκτροτεχνιτῶν βιομηχανικῶν ἐπιχειρήσεων καὶ ἐργοστασίων Ἑλλάδος». (Μισθωτ. 9.000). 15) Ἡ ἀπὸ 17.4.1954 Τοπ. Σ.Σ.Ε. «περὶ ἐργατοτεχνιτῶν ἐκδοροσφαγέων Λευκῶν–Κρεάτων Ἀθηνῶν». Μισθωτ. 200). 16) Ἡ ἀπὸ 17.3.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ ἐργατῶν τυπογράφων καλλιτεχνικῶν τυπογραφείων Ἡρακλείου». Μισθωτ.). 17) Ἡ ἀπὸ 15.3.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ ἐργατοτεχνιτῶν οἰκοδόμων Καλαμῶν». Μισθωτ......). 18) Ἡ ἀπὸ 10.4.1954 Εἰδ. Σ.Σ.Ε. «περὶ ἐργατοϋπαλληλικοῦ προσωπικοῦ τοῦ Ὀργανισμοῦ Ὑδρεύσεως καὶ Ἠλεκτροφωτισμοῦ Λαρίσης». (Μισθωτ......) 19) Ἡ ἀπὸ 27.1.1954 Εἰδ. Σ.Σ.Ε. «περὶ αὐξήσεως τῶν ἀποδοχῶν τοῦ προσωπικοῦ τῆς Η.Ε.Α.Π.». Μισθωτ. 3.000). 20) Ἡ ἀπὸ 17.3.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ αὐξήσεων τῶν ἀποδοχῶν καὶ ρυθμίσεως λοιπῶν ὅρων ἐργασίας τοῦ προσωπικοῦ τῆς Ἑλληνικῆς Ἑταιρείας Ὑδραυλικῶν καὶ Ἐξυγιαντικῶν Ἔργων Α. Ε.». (Μισθωτ. 1.000). 21) Ἡ ἀπὸ 7.4.1954 Εἰδ. Σ.Σ.Ε. «περὶ αὐξήσεως τῶν ἀποδοχῶν προσωπικοῦ Η.Ε.Μ.». (Μισθωτ. 2.500). 22) Ἡ ἀπὸ 17.4.1954 Εἰδ. Σ.Σ.Ε. «περὶ αὐξήσεως τῶν ἀποδοχῶν τοῦ προσωπικοῦ τῆς Ἑταιρείας Ἑλληνικῶν Ἠλεκτρικῶν Σιδηροδρόμων Ε.Η.Σ.». (Μισθωτ. 800). 23) Ἡ ἀπὸ 9.4.1954 Εἰδ. Σ.Σ.Ε. «περὶ αὐξήσεως τῶν ἀποδοχῶν τοῦ προσωπικοῦ τῆς Ἀνωνύμου Ἑλληνικῆς Ἑταιρίας Ὑδάτων». (Μισθωτ. 2.050). 24) Ἡ ἀπὸ 10.4.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ στιλβωτῶν ὑποδημάτων καὶ βαφέων στιλβοτηρίων Ἀθηνῶν–Πειραιῶς καὶ Περιχώρων». Μισθωτ. 1.500). 25) Ἡ ἀπὸ 19.4.1954 Σ.Σ.Ε. «προσωπικοῦ Ζαχαροπλαστείων Ἀθηνῶν καὶ Προαστείων». (Μισθωτ. 1.500). 26) Ἡ ἀπὸ 19.4.1954 Σύμβασις Ἐργασίας Ἐμποροϋπαλλήλων Θεσσαλονίκης. (Μισθωτ .......). 27) Ἡ ἀπὸ 19.4.1954 Σ.Σ.Ε. «Ἀρχιθερμαστῶν καὶ θερμαστῶν ξηρᾶς ἁπάσης τῆς χώρας». (Μισθωτ. 1.800). 28) Ἡ ἀπὸ 20.4.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ καθορισμοῦ τῶν ἀποδοχῶν τῶν Ἐπιστημόνων Χημικῶν Βιομηχανίας ἁπάσης τῆς χώρας». (Μισθωτ.2.000). 29) Ἡ πὸ 20.4.1954 Σ.Σ.Ε. «Προσωπικοῦ Ζυθοποιΐας καὶ Ψυγείων ἁπάσης τῆς χώρας». (Μισθωτ. 2.500). 30) Ἡ ἀπὸ 20.4.1954 Συλλ. Σύμβασις Ἐργασίας ὁδηγῶν φορτηγῶν αὐτοκινήτων ἰδιωτικῆς χρήσεως, ἁπάσης τῆς χώρας. (Μισθωτ. 3.000). 31) Ἡ ἀπὸ 28.4.1954 Σ.Σ.Ε. ὁδηγῶν αὐτοκινήτων πολυτελείας ἰδιωτικῆς χρήσεως ἁπάσης τῆς χώρας. (Μισθωτ. 2.500). 32) Ἡ ἀπὸ 24.4.1954 Σ.Σ.Ε. Ἐργατοϋπαλλήλων Χάρτου καὶ Γραφικῶν Τεχνῶν Χαρτεμπορικῶν Ἐπιχειρήσεων Ἀθηνῶν. (Μισθωτ. 3.000). 33) Ἡ ἀπὸ 21.4.1954 Σ.Σ.Ε. Ἐργατῶν καὶ Ὑπαλλήλων Γκαρὰζ καὶ Πρατηρίων Βενζίνης Ἀθηνῶν–Πειραιῶς καὶ Περιχώρων. (Μισθωτ. 800). 34) Ἡ ἀπὸ 17.4.1954 Σ.Σ.Ε. «περὶ αὐξήσεως ἀποδοχῶν προσωπικοῦ Τυπογραφείων Πειραιῶς». (Μισθωτ. 400). 35) Τὸ ἀπὸ 5.5.1954 Πρακτικὸν Συμφωνίας, περὶ αὐξήσεως ἀποδοχῶν τοῦ ἐν γένει προσωπικοῦ τῶν ἐν Ἑλλάδι Ἐπιχειρήσεων Πετρελαιοειδῶν. (Μισθωτ. 2.000). 36) Ἡ ἀπὸ 16.5.1954 Σ.Σ.Ε. Ἐργατοτεχνιτῶν Ξυλουργῶν — οἰκοδόμων Χανίων. (Μισθωτ......). 37) Ἡ ἀπὸ 4.5.1954 Σ.Σ.Ε. τῶν ἐργατοτεχνιτῶν Μολυβδουργῶν, Ὑδρογονοσυγκολλητῶν Ἑταιρείας Λιπασμάτων. (Μισθωτ. 100). 38) Ἡ ἀπὸ 18.5.1954 Σ.Σ.Ε. τῶν Ἐργατοτεχνιτῶν Ὑελοπινάκων (Τζαμάδων) Α.Ε.Ε. Χημικῶν Προϊόντων καὶ Λιπασμάτων. (Μισθωτ. 150). Πλέον ὅμως τούτων καὶ μετὰ τὴν ἀποτυχίαν τῶν διεξαχθεισῶν διαπραγματεύσεων διὰ τὴν σύναψιν συλλογικῶν συμβάσεων ἐργασίας καὶ μέχρι τῆς διὰ διαιτησίας ἐπιλύσεως τῆς διαφορᾶς, ἐρρυθμίσθησαν προσωρινῶς αἱ ἀποδοχαὶ τῶν ὡς κατωτέρω κλάδων διὰ διοικητικοῦ μέτρου.

Ἤτοι σύνολον ἐργατοϋπαλλήλων, ὧν ἐρρυθμίσθησαν αἱ ἀποδοχαὶ διὰ συλλογικῶν συμβάσεων 350.000, δι’ ἀποφάσεων μεμονωμένων 158, διὰ γενικῆς ἀποφάσεως τῆς 19.5.1954 ὑπ’ ἀριθ. 27.653 ὁλόκληρον τὸ ὑπόλοιπον τῶν ἐργαζομένων.

§141Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Ἰσχυρίζεσθε, ὅτι αἱ συμβάσεις αὐταὶ ὑπεγράφησαν κατὰ ἐλευθέραν βούλησιν τῶν ἐκπροσώπων τοῦ συνδικαλισμοῦ, ἄνευ ἀναμίξεως τῆς 5μελοῦς ἐξ Ὑπουργῶν Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία ἐκ τῶν προτέρων καθώρισε τὴν αὔξησιν ὅπως καὶ σεῖς εἰς τὰς δηλώσεις σας λέγετε ὅτι...

§142Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Κύριε συνάδελφε, ἐθέσατε ἕνα ἐρώτημα, ἐὰν αἱ συμβάσεις ὑπῆρξαν ἐλεύθεραι καὶ σᾶς εἶπα, ὅτι ὑπῆρξαν ἀπολύτως ἐλεύθεραι, διότι οὐδεὶς ἔχει τὴν δύναμιν νὰ ὑποχρεώνῃ τὸν ἐργοδότην ἢ καὶ τὸν ἐργάτην, οὔτε δι’ ἀγωγῆς, οὔτε δι’ ἄλλης τινὸς ἐνεργείας. Δὲν εἶναι εἶδος ἀγωγῆς πρὸς ἐκτέλεσιν συμβάσεως. Καὶ παρ’ ὅλα ταῦτα, ἔρχεται ὁ κύριος συνάδελφος καὶ λέγει: Μὰ δὲν ἐπῆγαν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τιμῶν αὐτὰ τὰ πράγματα; Καὶ ἀπαντῶ: Βεβαιότατα, ἐπῆγαν. Πότε; Ἐκ τῶν ὑστέρων, ὅταν, δηλαδή, ὑπεγράφησαν αἱ συμβάσεις καὶ διότι ὑπάρχει ἕνας νόμος, ὁ ὁποῖος λέγει, ὅτι πᾶσα αὔξησις προκαλοῦσα ἐπιβάρυνσιν ἀπαιτεῖ ἀπόφασιν τῆς Ἐπιτροπῆς τιμῶν. Ὅταν ἔχετε κραυγάζουσαν αὐτὴν τὴν ἀλήθειαν, ὅτι, ὅ,τι ὑπεγράφη, ἐξετελέσθη καὶ οἱ ἐργάται ἔλαβον τὰ χρήματά τους, τί ἄλλο θέλετε; Μά, κύριοι, δὲν ὑπάρχει ἐκ τῶν προτέρων πρότασις τῆς Ἐπιτροπῆς τιμῶν, ἀλλ’ ἐκ τῶν ὑστέρων ἔγκρισις. Ἑπομένως, κύριε συνάδελφε, δὲν εἴπατε τὴν ἀλήθειαν.

§143Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Δὲν μὲ ἀφήσατε νὰ ὁλοκληρώσω, κύριε Ὑπουργέ.

§144Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Δὲν σᾶς ἐπιτρέπω διακοπάς. Λέγω, λοιπόν, ὅτι δύνανται οἱ κύριοι νὰ συνεχίσουν τὴν δυσφήμησιν, ἀλλὰ τὰ πράγματα εἶναι ἐναντίον των, διότι οἱ ἴδιοι λέγουν πῶς ἐξηγεῖται αὐτὴ ἡ σιγὴ τῶν ἐργατῶν καὶ τοὺς ἀπαντῶ. Ἁπλούστατα, οἱ ἐργάται εἶναι λογικοὶ καὶ ἔμειναν εὐχαριστημένοι ἀπὸ τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ἐλήφθησαν ὑπὲρ αὐτῶν. Οὔτε ὑπάρχει, δύναμις ἀντίθετος, ἕνα δυσαρεστημένον νὰ τὸν κρατήσωμεν, διότι, εὐτυχῶς, ὑπάρχουν ἀπόλυτοι δημοκρατικαὶ ἐλευθερίαι. Τὰ συνδικάτα ἐργάζονται πλήρως καὶ βλέπετε μάλιστα μετὰ πόσης ὑπομονῆς ἡ Κυβέρνησις ἀνέχεται τοὺς καθημερινοὺς βομβαρδισμοὺς τῆς Γ.Σ.Ε.Ε. ἐπὶ οὐσιωδῶν ἢ ἐπουσιωδῶν θεμάτων, μὴ ξεχνᾶτε δέ, ὅτι τὸ αἴτημα τῶν συλλογικῶν συμβάσεων εἶχε προβλεφθῆ ἀπὸ πολλοῦ ὑπὸ τῶν ἐργαζομένων.

§145Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Διατὶ τὰ ἐστείλατε εἰς τὴν ἐπιτροπὴν τιμῶν;

§146Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ὁσάκις, κατὰ τὸν ὑπάρχοντα νόμον περὶ συστάσεως Ἐπιτροπῆς ἐξ Ὑπουργῶν, προκαλεῖται ἡ ἐπιβάρυνσις αὐτή, πρέπει νὰ ἐγκριθῇ ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπὴν τιμῶν.

§147Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Καὶ τότε εἶναι ἐλευθέρα ἡ σύμβασις;

§148Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ἐγώ, κύριοι, δὲν ὁμιλῶ μὲ τὰ ἐάν, ἀλλὰ μὲ γεγονότα καὶ λέγω, ὅτι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ὑπεσχέθημεν τὰ ἐτηρήσαμεν. Ὑπάρχει, κύριοι ἓν θέμα ἐκκρεμές. Ἀναμφισβητήτως, ὅτι δὲν ἔχομεν χωρίσει ἀκόμη τὸν νόμον περὶ συλλογικῶν συμβάσεων καὶ ἐδῶ πράγματι ἡ κακὴ πίστις ἔχει τὸ βασίλειόν της. Διατὶ ἐπήγατε εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τιμῶν, λέγει ὁ κ. Μητσοτάκης. Διότι, κύριοι, εἶναι ἔργον πατριωτικὸν ὅλων τῶν Ἑλλήνων, νὰ ἐπιτύχῃ ἡ ἀναπροσαρμογή, διὰ τὴν ὁποίαν εἶναι γνωστόν, ὅτι ἦτο ἑτοίμη καὶ ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις, διότι ἦτο θέμα τῆς ὠμῆς πραγματικότητος. Δὲν τὸ ἔκαμεν ἡ προκάτοχος Κυβέρνησις ἢ ἐλλείψει θάρρους ἢ λόγῳ τῆς μικρᾶς πλειοψηφίας της. Πάντως, εἶχεν ὡριμάσει τὸ ζήτημα καὶ ἡ ἀναπροσαρμογὴ ἀπετολμήθη ἀπὸ τὴν παροῦσαν Κυβέρνησιν. Ἐάν, κύριοι, ἅπαντες οἱ Ἕλληνες δὲν φροντίσωμεν διὰ νὰ μὴ ἀνέλθῃ ὁ τιμάριθμος καὶ διὰ νὰ συγκρατήσωμεν τὰς τιμάς, τότε, βεβαίως, θὰ ἀποτύχῃ ἡ ἀναπροσαρμογή, ἀλλὰ τότε θὰ θρηνήσωμεν ὅλοι καὶ θὰ συντελέσωμεν εἰς τὴν ἐξαθλίωσιν τοῦ ἐργαζομένου. Ἀλλ’ αἱ κακαὶ προφητεῖαι, αἱ ὁποῖαι προθύμως πανταχόθεν συνεκεντρώθησαν περὶ τὴν βεβαίαν ἀποτυχίαν, διεψεύσθησαν ἐπὶ τοῦ προκειμένου. Παρῆλθον πλέον 14 μῆνες ἀπὸ τὴν ἀναπροσαρμογὴν τῆς 9ης Ἀπριλίου καὶ ὁ τιμάριθμος ὅ,τι καὶ νὰ εἴπητε, κύριοι, δὲν ξεπέρασε τὰ 25%.

§149Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Ἀφοῦ 30% εἶναι τῆς χονδρικῆς πωλήσεως.

§150Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Μὴ μὲ διακόπτετε. Ὅ,τι καὶ νὰ εἴπητε, ἐπὶ ἀναπροσαρμογῆς τοῦ νομίσματος κατὰ 100%, τὰ πράγματα ἐπῆγαν μόνον 25% ἢ 30%, ἐὰν θέλετε. Ἀλλὰ τοῦτο ἀκριβῶς σημαίνει ἐπιτυχία καὶ παραδίδει τὸ ἔργον τὸ μεγάλο τῆς Κυβερνήσεως, εἰς πραγματικὴν ἐπιτυχίαν. Κύριοι, μεταξὺ τῶν εἰδικῶν περὶ τὰ θεωρητικὰ αὐτὰ ζητήματα τῶν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων, ἐτέθη πρὸς συζήτησιν τὸ θέμα, ποία εἶναι ἡ δημοκρατικωτέρα λύσις, νὰ ἔχωμεν ὑψηλὰ ἡμερομίσθια ἢ χαμηλὰς τιμάς; Καὶ δύναμαι νὰ πληροφορήσω τὸ Σῶμα, ὅτι ἅπαντες οἱ εἰδικοὶ εἶπον, δημοκρατικὴ λύσις διὰ τὸν λαὸν εἶναι αἱ μικραὶ τιμαὶ καὶ αὐτὸ ἡμεῖς πραγματικῶς πράττομεν. Ἀλλὰ συγκρατοῦμεν τὰς τιμὰς ὅσον ἠμποροῦμεν, διότι καὶ ὁ μὴ ἔχων γνῶσιν τῶν οἰκονομικῶν ζητημάτων γνωρίζει, ὅτι τὸ κόστος ἑνὸς προϊόντος ἐπηρεάζεται ἀπὸ τὸ κόστος τῆς ἐργασίας, ἀπὸ τὸ ὕψος, δηλαδή, τῆς ἀμοιβῆς. Θὰ ἔπρεπε, λοιπόν, διὰ νὰ ἐνισχύσωμεν τὸ ἐξαγωγικόν μας ἐμπόριον καὶ διὰ νὰ ἀναζωπυρώσωμεν τὴν οἰκονομικὴν δραστηριότητα τῆς χώρας, νὰ προβῶμεν εἰς τὴν ἀναπροσαρμογήν, ἀλλὰ ἐν ταὐτῷ, θὰ ἔπρεπε πάντες νὰ συγκρατήσωμεν τὰς τιμὰς ὅσον τὸ δυνατὸν χαμηλότερον, διότι, ἐπαναλαμβάνω, καὶ τὸ συμφέρον τῶν ἐργαζομένων εἶναι αὐτὸ καὶ αὐτὸ ἀπαιτεῖ καὶ ἡ δημοκρατικὴ λύσις, ἐν προκειμένῳ δὲ τοῦτο ἐπράξαμεν ἐπιτυχῶς. Ἀλλὰ ὅταν οὕτως ἔχουν τὰ πράγματα καὶ ὅταν πιστεύομεν, ὅτι ὁ μέγας ἐχθρὸς τοῦ ἐργαζομένου, γενικῶς, εἶναι ὁ πληθωρισμός, διότι ἔχουν οἱ ἐργαζόμενοι πρόσφατον τὴν πικρὰν πεῖραν τῆς κατοχῆς καὶ πρὸ παντὸς ἡ ἡγεσία τῆς ἐργατικῆς τάξεως, ἡ ὁποία ἔχει καὶ αὐτὴ συναίσθησιν τῆς καταστάσεως καὶ ἐδέχθη, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ αὔξησις 100%, ἀλλ’ ἀνάλογος τῶν δυνατοτήτων. Τί ἐπράξαμεν ἡμεῖς; Τώρα θὰ ἴδητε τὴν διαφορὰν τοῦ ἑνὸς συστήματος ἀπὸ τὸ ἄλλο. Εὔκολον, ἐπαναλαμβάνω, θὰ ἦτο δι’ ἐμέ, νὰ ἀκολουθήσω τὴν μομφὴν τοῦ κυρίου συναδέλφου καὶ νὰ δώσω αὔξησιν 20–25%, δι’ ἀποφάσεώς μου ὁμοιομόρφου, εἰς ὅλους τοὺς ἐργαζομένους, ὁπότε, ὅπως σᾶς εἶπον, θὰ ἀπέφευγα καὶ τὴν μομφὴν καὶ τὰς συκοφαντίας καὶ τὸν θόρυβον. Ἡμεῖς ἠκολουθήσαμεν, ἐν γνώσει ὅλων αὐτῶν, ὅτι θὰ συμβοῦν, ὅπως καὶ συνέβησαν, τὸ σύστημα τῶν συλλογικῶν συμβάσεων. Καὶ ἔχομεν συμβάσεις μὲ ποσοστὸν αὐξήσεως 20–25%, μὲ 30%, μὲ 40%, μὲ 45% καὶ ἔχω σύμβασιν καὶ μὲ 100%. Ἰδού, λοιπόν, ἡ ἔμπρακτος ἀπόδειξις τῆς φιλεργατικότητος τῆς διακηρύξεως τοῦ Στρατάρχου Παπάγου καὶ ἰδοὺ διατὶ οἱ ἐργάται σιγοῦν καὶ εὐγνωμονοῦν, τὴν ἐφαρμογὴν δὲ τῆς διακηρύξεως ζητοῦν. (Χειροκροτήματα).

§151Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Καὶ ὅπου δὲν ἔχετε σύμβασιν, μηδὲν τοῖς ἑκατόν. Ὅπου δὲν ἔγιναν συμβάσεις.

§152Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ὄχι. Καὶ δι’ αὐτοὺς ἐλήφθη πρόνοια προσωρινῶς. Ἐπ’ αὐτοῦ τούτου σᾶς ἀπαντῶ, ὅτι ὑπάρχει ἀπόφασίς μου, τῆς 19ης Μαΐου, δημοσιευθεῖσα εἰς τὸ φύλλον τῆς 29.5.1954, ἡ ὁποία λέγει, ὅτι δι’ ὅλους τοὺς ὑπολοίπους — δι’ ὅσους, δηλαδή, δὲν ἔχει ἀκόμη ὑπογραφῆ ἡ σύμβασις — χορηγεῖται αὔξησις 20–25%. Σᾶς εἶπον, ὅτι 350.000 ἐργαζομένων αἱ ἀποδοχαὶ εἶχον ρυθμισθῆ. Καὶ ἐρωτῶ, εἶναι ἢ δὲν εἶναι μεγίστη ἐπιτυχία τοῦ ἔργου τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸν τομέα τοῦτον, τῶν συλλογικῶν συμβάσεων; Ἀφοῦ, λοιπόν, ἐρρυθμίσαμεν τοὺς 350.000 ἐργαζομένους, ἐρρυθμίσαμεν δι’ ἀποφάσεως πολλοὺς ἄλλους κλάδους, ὅπως τῶν ἰδιωτικῶν ὑπαλλήλων κλπ. Ὁ κύριος συνάδελφος, μὲ κατηγορεῖ, ὅτι δὲν ἔσπευσα νὰ ρυθμίσω δι’ ἀποφάσεως τὴν αὔξησιν τῶν ἀποδοχῶν ὁμοιομόρφως. Συγκρίνατε καὶ κρίνατε.

§153Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Βεβαιότατα, κύριε Ὑπουργέ, δι’ αὐτὸ σᾶς κατηγοροῦμεν.

§154Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ἀφοῦ, λοιπόν, ἡμεῖς ἀπεδείξαμεν πῶς ἔχει τὸ θέμα, ἐν συνεχείᾳ δὲ πάντοτε ἐκκινοῦντες ἀπὸ τὴν ὀρθὴν ἐκτέλεσιν τοῦ καθήκοντος, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ ὁδηγήσωμεν τὴν χώραν εἰς τὸν πληθωρισμόν, καὶ ἀφοῦ ἐρρύθμισα τὰς ἀποδοχὰς τῶν 350.000 ἐργαζομένων, τότε ὅλα τὰ μεγάφωνα τῆς ἀντιπολιτεύσεως εἶπον, ὅτι ἀπέτυχον αἱ συλλογικαὶ συμβάσεις, ἐνῷ, κύριοι, δὲν ὑπάρχει τρόπος νὰ ἀποτύχῃ ὁ θεσμὸς τῶν συλλογικῶν συμβάσεων. Μόνον ὁ ἀδαὴς ἠμπορεῖ νὰ λέγῃ αὐτό. Πηγαίνουν τὰ δύο μέρη νὰ συζητήσουν καὶ ἐὰν δὲν ἐπιτύχουν, παραπέμπεται ἡ ὑπόθεσις εἰς τὴν διαιτησίαν. Ἡ διαιτησία εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ ἀποφανθῇ καὶ ἂν τὸ ἓν μέρος δὲν συμφωνήσῃ, ἔρχεται ἡ διαιτησία. Αὐτὸ εἶναι τὸ σύστημα, τὸ ἐν Ἑλλάδι γνωστόν, τῶν συλλογικῶν συμβάσεων, διότι ἐὰν πᾶμε εἰς τὸ καθεστὼς τῶν ἀπολύτως ἐλευθέρων συμβάσεων καὶ πρὸ τοῦ 1935, τότε εἶναι περιττὴ ἡ παρέμβασις τοῦ Κράτους καὶ τότε θὰ γίνῃ ὅ,τι ἐγίνετο τότε τὸ 1935. Αὐτὸ δὲν τὸ θέλουν, ἀλλὰ τί τέλος θέλουν, καὶ τὴν πίττα σωστὴ καὶ τὸν σκύλο χορτᾶτο; Ἀποτυχία τῶν συλλογικῶν συμβάσεων, ἐπαναλαμβάνουν καὶ διακηρύσσουν, ἀποδεικνύουν ἁπλῶς ἄγνοιαν τοῦ θέματος δι’ ὅσους ὑποστηρίζουν τὰ ἀντίθετα, διότι δὲν εἶναι δυνατόν, ἐπαναλαμβάνω, νὰ ἀποτύχουν αἱ συλλογικαὶ συμβάσεις, ὅταν ὑπάρχῃ ὁ θεσμὸς οὗτος. Ἔχομεν σήμερον ἀναμφισβητήτως μίαν ἀδυναμίαν, ἤτοι λόγῳ τῶν προβληθεισῶν ἀντιρρήσεων, ἐπειδὴ δὲ καὶ ἐγὼ προσωπικῶς καὶ ἡ Κυβέρνησις πιστεύομεν εἰς τὴν ἀνάγκην τῆς συνεργασίας μὲ τοὺς συνδικαλιστικοὺς ὀργανισμούς, ἐδημοσιεύσαμεν τὸ κείμενον, τὸ ἀπεστείλαμεν εἰς τὴν Συνομοσπονδίαν Ἐργατῶν, ἐπέφερε τὰς ἀντιρρήσεις της, προσπαθοῦμε δὲ νὰ τὰς ἐξομαλύνωμε τοῦτο προκαλεῖ μίαν καθυστέρησιν, τὴν ὁποίαν ἐκμεταλλεύονται οἱ κακῆς πίστεως. Αὐτὸ δὲν ἀμφισβητεῖται παρ’ οὐδενός. Ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει λόγος νὰ βιασθῶμεν ἐφ’ ὅσον προσωρινῶς ἐρρυθμίσθη τὸ θέμα. Ὡς πρὸς τὴν σύμβασιν τῶν κλωστοϋφαντουργῶν, ἐγένετο μὲ τοὺς ἐκπροσώπους τῶν κλωστοϋφαντουργῶν, ἐνῶ ἡ Ὁμοσπονδία Κλωστοϋφαντουργῶν, ἡ ὁποία λέγει ὅτι τοὺς ἐκπροσωπεῖ, ἔχει μίαν σφραγίδα καὶ δι’ αὐτὸ εἶπον εἰς τὸν κ. Μακρῆν, δύναται νὰ τοὺς ἐκπροσωπήσῃ, ἄλλως, οἱ κλωστοϋφαντουργοὶ θὰ ἐκπροσωποῦνται ἀπὸ τὰ σωματεῖα Ἀθηνῶν–Πειραιῶς. Ἀλλὰ ἔγινε καὶ σύμβασις καὶ κανεὶς δὲν δύναται ν’ ἀμφισβητήσῃ τοῦτο. Λέγω, λοιπόν, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἔχομεν μίαν ἀδυναμίαν καὶ συμβαίνει, ὥστε, ἀντὶ νὰ μᾶς συγχωροῦν, νὰ μᾶς μέμφωνται. Μεταξὺ ἐμοῦ καὶ τῆς ὁλομελείας τῆς Συνομοσπονδίας Ἐργατῶν, ἐγένοντο συσκέψεις εἰς τὸ Ὑπουργεῖον διὰ τὴν ἐξεύρεσιν μιᾶς λύσεως. Ἐγώ, τελευταίως, προέβην εἰς δύο παραχωρήσεις, ἴσως καὶ ἐκεῖνοι προχωρήσουν εἰς ἄλλας δύο, διὰ νὰ ἐπέλθῃ σύμπτωσις γνωμῶν. Εὑρίσκομαι, ὅμως, εἰς θέσιν καθημερινῶς νὰ ἀπολογοῦμαι, διότι δὲν ἐψηφίσθη ὁ νόμος. Σᾶς ἐξήγησα ποὺ ὀφείλεται ἡ βραδύτης. Διότι, κύριοι συνάδελφοι, ἐὰν δὲν ἐγένετο τοῦτο, θὰ μὲ κατηγορούσατε, ὅτι δὲν ἀκούω τοὺς ἐργάτας, ἀλλὰ διὰ πράξεων προσωρινῆς ἰσχύος, ἐρρύθμισα τ’ ἄλλα θέματα. Τί λέγω εἰς τὴν ἀπόφασιν; «Ἀποφασίζομεν, ὅπως προσωρινῶς καὶ μέχρις ὁριστικῆς ρυθμίσεως κλπ.». Ἔτσι ἅπαντες οἱ ἐργαζόμενοι, αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἔχουν λάβει τὸ μίνιμουμ τῆς ἀναπροσαρμογῆς τῶν μισθῶν, μὲ τὴν ἐλπίδα νὰ εἴδωμεν καλυτέρας ἡμέρας. Ἀλλὰ ἐδῶ ὑπάρχει καὶ ἄλλη διαφορά. Ἡμεῖς λέγομεν, ὅτι τὸ βιοτικὸν ἐπίπεδον τῶν ἐργαζομένων ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν οἰκονομικὴν ἀντοχὴν τῆς ἐπιχειρήσεως. Λ. χ., ἡ Η.Ε.Α.Π., ἡ ὁποία ἔδωσε 47%, δὲν ἔκαμε τὴν ἐπιβάρυνσιν τοῦ ρεύματος, λόγῳ εἰδικῶν λόγων. Εἶναι γεγονὸς ἀναμφισβήτητον, ὅτι οἱ ἐργαζόμενοι τῆς Η.Ε.Α.Π., ἔλαβον τὴν αὔξησιν αὐτήν, ἄνευ αὐξήσεως τοῦ κόστους. Ἐὰν ἠκολουθούσαμεν τὸν ρυθμὸν τῆς διατιμήσεως, θὰ ἦσαν καὶ ἐκεῖνοι ἐντὸς τῆς ἀποφάσεως, ἡ ὁποία θὰ ὥριζεν 25% μέχρι τοῦ ἑνὸς ἑκατομμυρίου καὶ 20% μέχρι τῶν τριῶν. Ἂς πάρωμεν τώρα τοὺς ὑπαλλήλους τῶν Ἀσφαλιστικῶν Ἑταιριῶν. Αὐτοὶ ἔλαβον 65%. Ὑπάρχει, κύριοι βουλευταί, καλόπιστος, ὁ ὁποῖος νὰ ἀμφισβητῇ τὴν ἀποτελεσματικότητα τῆς ὄντως ρωμαλέας μεταρρυθμίσεως, πρὸς τὴν ὁποίαν προέβη ἡ Κυβέρνησις Παπάγου; Ἄλλο παράδειγμα, οἱ ἐμποροϋπάλληλοι Θεσσαλονίκης ἔλαβον 60%. Συνοψίζων, λέγω, ὅτι ἐὰν ἀκολουθήσωμεν τὸ σύστημα τῆς διατιμήσεως, θὰ ἔπρεπε διὰ μιᾶς ἀποφάσεως, ὡς λέγει καὶ ὁ ἀξιότιμος ἐπερωτῶν, νὰ ρυθμίσωμεν ὁμοιομόρφως ἐπὶ δικαίους καὶ ἀδίκους, μικροὺς καὶ μεγάλους, τὸ θέμα τοῦτο, ὡς ἐγένετο ὑπὸ τῶν προκατόχων Κυβερνήσεων. Καὶ τοῦτο, εἰς ἐμὲ θὰ ἦτο εὔκολον καὶ ἄνευ ἄλλης φασαρίας. Ἐπροτιμήσαμεν ὅμως τὸ ἐπίπονον καὶ δύσκολον, ἀλλὰ τὸ ὀρθόν, τὸ λογικόν, τὸ πραγματικὸν συμφέρον τῶν ἐργαζομένων. Καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον, οἱ ἐργάται σιγοῦν καὶ εὐγνωμονοῦν τὴν Κυβέρνησιν, διότι οἱ ἐργαζόμενοι εἶναι περισσότερον λογικοὶ ἀπὸ τοὺς πάσης φύσεως ἀνευθύνους δημαγωγούς.

§155Ν. ΜΑΝΟΥΣΗΣ. Ἡ δευτέρα ἀπόφασις, πόσον ἀριθμὸν ἐργατῶν καλύπτει;

§156Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Ἀναγνώσατε τὴν ἀπόφασιν τῆς 19ης Μαΐου. Ἐξεδόθη συμπληρωματικὴ ἀπόφασις διὰ τοὺς σιδηροδρομικοὺς ὑπαλλήλους, διὰ τοὺς καπνεργάτας καὶ διά τινας ἄλλας περιπτώσεις, ἐν ὅλῳ, δηλαδή, καλύπτει 158 χιλιάδας ἐργατῶν. Αὐτά, διότι σκέπτομαι, ὅτι ἡ μεταβολὴ ἔπρεπε νὰ γίνεται βαθμιαίως κατὰ τὸ μέτρον τῆς οἰκονομικῆς ἀντοχῆς καὶ ὄχι ἀλόγως, παρ’ ὅλα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα πρόκειται καθημερινῶς νὰ ἀκούωμεν. Ὥστε ἔχομε 350 χιλιάδας διὰ τῆς πρώτης ἀποφάσεως, καὶ 158 διὰ τῆς δευτέρας. Ἀπομένει, οὕτω, ἕνα ὑπόλοιπον ἀσήμαντον, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν, ὅτι τὸ σύνολον τῶν ἐργατῶν εἶναι 600 χιλιάδες περίπου. Ἀκόμη καὶ διὰ τὰς μικρὰς Τραπέζας, τὸ θέμα ἐρρυθμίσθη χθές. Ὡς πρὸς τὰς μεγάλας, ἐρρυθμίσθη μόνον δι’ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι λαμβάνουν μέχρις ἑνὸς ἑκατομμυρίου, οἵτινες καὶ ἔλαβον τὸ 25%. Διὰ τὰς μεγάλας Τραπέζας, τὸ 5%, διότι τὸ 15% τὸ πῆραν διὰ προγενεστέρας ἀποφάσεως. Κατὰ τὸν Ἰούνιον, πέρυσιν, ἐχορηγήθη 12% καὶ 7% καὶ τὸ ἐκάμαμεν 15% καὶ τοῦτο. Ἐὰν δώσωμεν τώρα εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν μόνον 5%, τοῦτο στοιχίζει εἰς ταύτην 10 δισεκατομμύρια, ἐὰν δώσωμεν 5% εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν στοιχίζει 9 δισεκατομμύρια καὶ ἐὰν δώσωμεν 5% εἰς τὴν Τράπεζαν Ἑλλάδος στοιχίζει 12 δισεκατομμύρια. Τοῦτο ὅμως ἀντιλαμβάνεσθε ποῖον ἀντίκτυπον θὰ ἔχῃ ἐπὶ τῆς ἀκριβείας τοῦ χρήματος καί, ἑπομένως, ἐπὶ τοῦ κόστους καὶ ἐπὶ τῆς τύχης τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ; Ὅλοι θέλομεν νὰ δώσωμεν αὐξήσεις, ἀλλὰ δὲν γνωρίζω ἐὰν εὑρίσκετο κανεὶς εἰς τὴν ὑπεύθυνον αὐτὴν θέσιν, ἐὰν θὰ ἀπετόλμα τοῦτο. Εἰς τὰ τρὰμ ἐδώσαμε 20%, ἀλλὰ διότι εἶναι καχεκτικὴ ἐπιχείρησις καὶ εὑρίσκεται ὑπὸ ἀναμόρφωσιν, ἐκάμαμεν αὔξησιν εἰς τὰ εἰσιτήρια. Ἀλλὰ ἐὰν πρόκειται νὰ δώσητε αὔξησιν εἰς τοὺς μισθούς, διὰ νὰ δώσητε καὶ ἀντίστοιχον αὔξησιν εἰς τὸ κόστος, τότε δὲν κάνετε τίποτε, ἀλλ’ ἕνα φαῦλον κύκλον, διότι εἶσθε ὑποχρεωμένοι νὰ δώσητε αὔξησιν καὶ εἰς τὰ εἰσιτήρια, δηλαδή, νὰ τὰ πληρώνῃ πάλιν ὁ λαὸς καὶ αὐτὸς εἶναι φαῦλος κύκλος. Δὲν εἶναι τόσον ἁπλοῦν, κύριοι, τὸ θέμα. Θὰ πρέπει ἀκόμη, κύριοι, νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν καὶ ἡ πλήρης ἀναρχία, ἡ ὁποία ὑπάρχει εἰς τὰ μισθολόγια. Ὑπάρχουν ἡμερομίσθια, τὰ ὁποῖα ἐπέρασαν τὸ 75%, ἐνῷ ἄλλα δὲν ἔφθασαν οὔτε τὸ 30%. Ὑπάρχει, λοιπόν, κύριοι, μία ἄνισος κατάστασις, τὴν ὁποίαν θὰ πρέπει νὰ διορθώσωμεν κατὰ τὸ δυνατόν. Καὶ τοῦτο εἶναι μὲν δυσκολώτατον, ἀλλὰ κάποτε ἔπρεπε ν’ ἀρχίσωμεν διὰ νὰ τὸ βελτιώσωμεν. Ἔρχομαι τώρα εἰς ἕνα ἄλλο θέμα, τελείως ἄσχετον, εἰς τὸ ὁποῖον ὅμως, ἐφ’ ὅσον τὸ ἔθιξεν ὁ ἐπερωτῶν, θὰ ἀπαντήσω. Τὸ θέμα τῆς ἀνεργίας. Κύριοι, κατ’ ἐπίσημον ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ὄχι ἐμὴν δήλωσιν, ἀλλὰ τοῦ προκατόχου μου, οἱ ἄνεργοι ἐπὶ τῶν ἡμερῶν του ἦσαν 160 χιλιάδες, ἐγὼ διέταξα μίαν ἀπογραφὴν ἐπίσημον, τῇ συνεργασίᾳ — καὶ τὸ τονίζω τοῦτο — ὅλων τῶν ἐργατικῶν ὀργανώσεων καὶ τῶν ὑπηρεσιῶν, καὶ τὸ ἀποτέλεσμα ἦτο, ἀνεβίβασε τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀνέργων εἰς 55 χιλιάδες.

§157Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Ἐὰν δὲν ἦλθον νὰ ἐγγραφοῦν;

§158Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Δὲν ἔχω ἄλλο καλύτερον τῆς ἀπογραφῆς μέσον, ἀλλὰ ἔχω καὶ ἄλλα συγκλίνοντα πρὸς βεβαίωσιν τῆς ἀληθείας τοῦ ἀριθμοῦ τούτου. Ὅταν, λοιπόν, ἔχω ἕνα ἐπίσημον ἀριθμὸν καὶ τ’ ἄλλα σεῖς τί δύνασθε νὰ ἀντιτάξετε; Καὶ αὐτὴ ἡ Γενικὴ Συνομοσπονδία Ἐργατῶν Ἑλλάδος, δι’ ἐγγράφου της τῆς 12.4.54, ἀναβιβάζει, ἐν ὄψει τῆς ἐπιδοτήσεως, τὸν ἀριθμὸν εἰς 55– 60 χιλ. Τί θὰ ἀπαντήσετε καὶ εἰς αὐτό; Ἐνομίσατε, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι θὰ ἠρχόμην ἐδῶ καὶ θὰ σᾶς ἔδιδα ἀνακριβεῖς ἀριθμούς; Ποτέ. Ἔρχεται τώρα ἡ Γ.Σ.Ε.Ε. καί, δι’ ἄλλους λόγους, ἀνατρέπει τὸν ἀριθμὸν αὐτὸν καὶ βγάζει τοὺς ἀνέργους 127,504. Μάλιστα, αὐτὸ τὸ 4, μοῦ ἔκαμε μεγάλην ἐντύπωσιν ἀκριβείας καὶ σοβαρότητος. Καὶ τὸν ἀριθμὸν αὐτόν, τὸν παίρνουν οἱ κύριοι συνάδελφοι καὶ τὸν «πιπιλίζουν» καὶ τὸν φουσκώνουν. Ἀλλ’ ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι ἔχομεν καὶ ἄλλα μέσα ἐξακριβώσεως τῆς ἀληθείας, δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ συζητῶμεν ἐπὶ τῶν ἀριθμῶν αὐτῶν. Ἀναφέρατέ μου μίαν ἄλλην πηγὴν διὰ νὰ τὴν ἐλέγξω. Μοῦ εἴπατε διὰ τὸ ἔγγραφον τῆς Συνομοσπονδίας, ἡ ὁποία θέλει νὰ ἀσφαλίσῃ καὶ τοὺς «μπεμπέδες». Ἐὰν θέλῃ κανεὶς νὰ συζητήσωμεν κακοπίστως, τοῦτο δὲν εἶναι πλέον συζήτησις.

§159Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Ἐὰν θέλετε ἄλλην πηγήν, σᾶς ἀναφέρω τὸν κ. Μαρκεζίνην.

§160Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ’ Ἐργασίας). Ὁ κ. Μαρκεζίνης, εἶχεν ἀκριβῶς τὸν ἴδιον ἀριθμόν. Ἔλεγε πάρα κάτω, ὅτι ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀνέργων εἶναι 55–60 χιλ. Αὐτά, λοιπόν, εἶναι τὰ πράγματα καὶ οἱ ἀριθμοί. Τώρα θὰ ἐρωτήσητε, πῶς ἐξηφανίσθη ἡ ἀνεργία; Εἶναι ἁπλούστατον. Ὑπάρχει ἐμπιστοσύνη εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἤνοιξαν αἱ ἐργασίαι. Εἰς σᾶς δὲν εἶχον ἐμπιστοσύνην. Τί πταίομεν ἡμεῖς, ἂν τὰ καταφέρατε ἔτσι; (Χειροκροτήματα). Ἐλέχθη, ἐν συνεχείᾳ τῆς κακοπιστίας, ὅτι ἡ διαδικασία τῶν συλλογικῶν συμβάσεων εἶναι τόσον ἐξαντλητική, ὥστε περνᾷ ἀπὸ 5 βαθμούς, διὰ νὰ φθάσωμεν εἰς λύσιν. Τώρα πλέον μετατοπίζουν τὸ θέμα. Δὲν λέγουν, ὅτι δὲν ἔχομεν συλλογικὰς συμβάσεις, ἀλλ’ ὅτι ἔχομεν κωλυσιεργείαν εἰς τὴν διαδικασίαν τῶν συμβάσεων.

§161Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Ὅλα μαζὶ τὰ ἔχετε.

§162Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Καὶ ἐδῶ, προφανῶς, ὁ κύριος συνάδελφος, δὲν ἔλαβε τὸν κόπον νὰ μελετήσῃ τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἐδημοσιεύθη εἰς τὸν τύπον, ὡς σχέδιον καὶ ἔτσι τὸ λαμβάνω ὡς ἀφετηρίαν συζητήσεως. Λέγω, λοιπόν, ὅταν ἔρχεσθε νὰ συζητήσετε ἐπερώτησιν, ὅλα ἠμπορεῖτε νὰ τὰ εἰπῆτε, ὄχι ὅμως νὰ ἀμφισβητῆτε καὶ τὰ κείμενα. Αὐτό, νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι, εἰς τὸ κάτω τῆς γραφῆς, καὶ πολὺ–πολὺ ἔξυπνον. Πόσα εἶναι τὰ «5» αὐτά. Ἐδῶ εὑρίσκω τὴν ἀπήχησιν μιᾶς ἄλλης ἠχοῦς, ἡ ὁποία ἦλθε καὶ μοῦ ὡμίλησε δι’ αὐτὰ μὲ ὕφος μάλιστα θριαμβευτικόν. Συλλογικαὶ συμβάσεις, ναί. Ἀλλὰ 5 βαθμοί; Καὶ ἐζήτησα ν’ ἀκούσω αὐτοὺς τοὺς 5 βαθμούς. Καὶ μοῦ ἀπήντησε: Πρῶτον θὰ πάῃ ὁ ἐργάτης νὰ ἀνταμώσῃ μὲ τὸν ἐργοδότην. Ἀλλὰ πῶς ἄλλως θὰ ἀρχίσῃ; Ἐὰν ἀποτύχῃ ἡ προσπάθεια, θὰ πάῃ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν διαιτησίας. Ἐδῶ, βεβαίως, ἀρχίζει πλέον νὰ ὑπάρχῃ ἕνας, ὁ πρῶτος βαθμός. Ὕστερα ἔχομεν τὸ Δευτεροβάθμιον Δικαστήριον. Ἀλλ’ ἐξεχάσατε κάτι, τοῦ εἶπον. Διὰ τὰς Ἀθήνας, τὸν Πειραιᾶ, Θεσσαλονίκην, Βόλον, Πάτρας, ὅπου, δηλαδή, εἶναι τὰ ¾ τῶν ἐργαζομένων, πρωτοβάθμιον καὶ δευτεροβάθμιον εἶναι τὸ πενταμελές. Ἑπομένως, ἔχομεν βαθμὸν ἕνα διὰ τὰς Ἀθήνας, Πειραιᾶ, Θεσσαλονίκην, Πάτρας, δηλαδή, διὰ τὸ σύνολον σχεδὸν τῶν ἐργαζομένων, καὶ ἄλλο ἕνα τὸ δευτεροβάθμιον. Καὶ πόσοι θὰ εἶναι αὐτοί, οἱ ὁποῖοι θὰ πᾶνε εἰς τὸ δευτεροβάθμιον; Καὶ ἐκεῖνος δὲν ἀπήντησε καὶ ἔτσι «ἐξεφούσκωσε», διότι τὸν εἶχον μὲν οἱ ἄλλοι φουσκώσει, ἀλλ’ ἐρήμην. Τὸ ἴδιον ἔπαθε τώρα καὶ ὁ συνάδελφος. Πόσον μοὶ εἶναι γνώριμα, κάτι τέτοιες συγγένειες ἐπιχειρημάτων καὶ πηγῶν! Εἰς τὴν ἄλλην ἐρώτησιν περὶ ποσοστῶν, δὲν θὰ ἐπανέλθω, διότι σᾶς ἀνέγνωσα ὅλας τὰς συλλογικὰς συμβάσεις. Ὡμίλησεν, ὅμως, ὁ ἐπερωτῶν καὶ περὶ ἑνὸς ἄλλου θέματος, διὰ τὸ ὁποῖον δὲν θὰ σᾶς ἀπασχολήσω πολύ, περὶ παρεμβάσεων, πρὸς κρατικοποιήσεις τοῦ συνδικαλισμοῦ καὶ ἄλλων τινῶν πραγμάτων. Ἀλλὰ ποῦ τὸ εἶδεν αὐτό; Ὄχι μόνον ἐδῶ ἔχομεν ἐλευθερίαν εἰς τὸν συνδικαλισμόν, ἀλλ’ ἔχομεν πλήρη ἀσυδοσίαν. Ὅποιος θέλει συκοφαντεῖ καὶ κατηγορεῖ τὸν Ὑπουργὸν καὶ ὅποιος θέλει τὸν ἐπαινεῖ. Ἡ Γενικὴ Συνομοσπονδία τελευταίως ἐκινήθη μέχρι σημείου νὰ ἀνησυχήσῃ καὶ ὁ κύριος Χαβίνης. Κάθε ἡμέραν μὲ ἐβομβάρδιζε μὲ καταπληκτικὰ ἀνακοινωθέντα. Εἴδατε πουθενὰ οἱανδήποτε ἐπέμβασιν τοῦ Ὑπουργοῦ, τοῦ Κράτους ἢ ἄλλου τινός; Ὄχι. Ἀπεναντίας, ὑπάρχει πλήρης ἐλευθερία. Καὶ ὄχι μόνον αὐτό, ἀλλ’ ἀνέχεται τὸ Κράτος καὶ ὑποχρεωτικὰς εἰσφοράς, αἱ ὁποῖαι εἶναι περὶ τὰ 8 δισεκατομμύρια ἐτησίως καὶ τὰ ὁποῖα διαχειρίζονται ἀπολύτως ἐλεύθερα, χωρὶς κανεὶς νὰ τοὺς ἐλέγχῃ. Ἀπεναντίας τὸ ἀντίθετον συμβαίνει, ἐλεγχόμεθα, δηλαδή, ἡμεῖς, διότι δὲν τοὺς ἐλέγχομεν. Πῶς, λοιπόν, λέγετε ἀπὸ τοῦ ἐπισήμου τούτου βήματος, ὅτι ἐγένετο κατάλυσις τῶν συνδικαλιστικῶν ἐλευθεριῶν; Ποῖος σᾶς ἔδωσε τὸ δικαίωμα νὰ ἀναληθεύετε ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου; Ἐλέχθη, ἀκόμη, ὅτι μετερχόμεθα καὶ μέσα διαφθορᾶς. Ἐγὼ ἐνόμισα, ὅτι πρέπει νὰ ἔχῃ κάποιαν εὐθύνην ὁ ὁμιλῶν ἢ ὁ γράφων. Ἀλλ’ ὅταν λέγεται, ὅτι γίνεται κρατικὴ παρέμβασις, νομίζω, ὅτι συμβαίνει τὸ ἀντίθετον. Καμμία ἀπολύτως δὲν ὑπάρχει ἐπέμβασις καὶ ἐλεγχόμεθα, ὡς σᾶς εἶπον, ἀκριβῶς διὰ τὸ ἀντίθετον. Ἀρκετὰ σᾶς ἐκούρασα, καὶ θὰ μοῦ ἐπιτραπῇ μία πρὸς ὑμᾶς παραίνεσις. Ἐγένετο πολὺς θόρυβος καὶ μεγάλη προσπάθεια, διὰ τὴν συσχέτισιν τῆς ὅλης ὑποθέσεως μὲ τὸ ὅτι οἱ ἐργάται ὅλης τῆς Ἑλλάδος καὶ ἡ Γενικὴ Συνομοσπονδία, ζητοῦν τὴν ἐφαρμογὴν τῆς διακηρύξεως τοῦ Στρατάρχου Παπάγου. Ἀλλὰ ἡ διακήρυξις αὐτή, λέγει καὶ κάτι ἄλλο, ἐκτὸς τῶν ὅσων εἶπα προηγουμένως. Διὰ πρώτην φορὰν εἰς τὴν ἱστορίαν τῆς χώρας αὐτῆς εὑρέθη Κυβέρνησις, ἡ ὁποία προέβλεψε διὰ τὰς ἐργατικὰς κατοικίας καὶ ἀνέλαβε καὶ κατασκευάζει δύο χιλιάδας κατοικίας, ὅπως εἶπεν ὁ Στρατάρχης διὰ τὸ πρῶτον ἔτος καὶ ἐν συνεχείᾳ θὰ γίνουν περισσότεραι. (Χειροκροτήματα). Ποία Κυβέρνησις τὸ εἶπε καὶ τὸ ἔκαμεν αὐτὸ τὸ πρᾶγμα; Αὐτό, κύριοι, εἶναι ποὺ τσούζει τοὺς κυρίους αὐτούς, ἀλλ’ αὐτὸ τὸ ὄνειρο τῶν ἐργαζομένων θὰ γίνῃ πραγματικότης. Ἐπικαλοῦνται τὴν προοδευτικότητα τοῦ νόμου 2222. Ὁ νόμος οὗτος ἦτο ἐντελῶς περιωρισμένης χρονικῆς ἰσχύος, δι’ ἕνα ἑξάμηνον μόνον, προεκλήθη δὲ ἐξ ἄλλων λόγων. Εἰς τὴν ἀρχικὴν κατάρτισιν ὁ νόμος οὗτος ἀνέφερεν, ὅτι θὰ τίθεται εἰς ἰσχὺν δι’ ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, δηλαδὴ πρωτοφανὴς διατύπωσις εἰς τὸν κόσμον ὁλόκληρον. Τοῦτο δὲ ἐγένετο μὲ τὴν ἑξῆς πονηρὰν σκέψιν. Ἐὰν μὲν βαδίσωμεν πρὸς ἐκλογὰς θὰ ἐφαρμόσωμεν τὸν νόμον καὶ θὰ εἴπωμεν, ὅτι εἴμεθα φιλεργατικοί, ἐὰν πάλιν δὲν βαδίσωμεν εἰς ἐκλογάς, δὲν θὰ τὸν ἐφαρμόσωμεν. Ἀλλὰ παρ’ ὅλα αὐτὰ ὑπῆρξε δέος τὴν τελευταίαν στιγμὴν καὶ κάποιος σοφώτερος εἶπε, δὲν βάζωμεν τοὐλάχιστον τὴν διάταξιν τῆς περιωρισμένης χρονικῆς ἰσχύος, τὸ ἑξάμηνον, ὅπερ καὶ πράγματι ἐγένετο. Ἡμεῖς λοιπὸν καθὼς βλέπετε δὲν κατηργήσαμεν τὸν νόμον αὐτόν, ἀλλ’ οἱ συντάκται, οἱ ὁποῖοι μετ’ εὐπορίας πονηροί, τὸν εἶχον μὲ χρονικὴν ἰσχὺν ἑξάμηνον, καὶ τοῦτο, διότι καὶ οἱ ἴδιοι ἐγνώριζον, ὅτι θὰ κατέστρεφον τὰς ἐπιχειρήσεις ἐκ τοῦ νόμου τούτου ὁριστικῶς. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ θέμα τῆς ἀπασχολήσεως δὲν λύεται δι’ ἀστυνομικῶν μέτρων. Θὰ λυθῇ μόνον διὰ τῆς ὀρθῆς γραμμῆς τὴν ὁποίαν ἐχάραξεν ἡ Κυβέρνησις. Καὶ αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικὴ οἰκονομικὴ ὀργάνωσις τῆς χώρας, τὸ νοικοκύρευμα, ἡ πίστις καὶ ἡ ἐμπιστοσύνη πρὸς τὸν Στρατάρχην Παπάγον. (Ζωηρὰ καὶ παρατεταμένα χειροκροτήματα).

§163ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Γ. Γρηγορίου ἔχει τὸν λόγον.

§164Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ ζήτημα τῶν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων, δὲν εἶναι ἁρμοδιότης τοῦ ἀξιοτίμου κυρίου Ὑπουργοῦ τῆς Ἐργασίας, ἀλλὰ εἶναι ἁρμοδιότης ὁλοκλήρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἰδίως τοῦ Προέδρου αὐτῆς ὁ ὁποῖος φέρει καὶ ἀκεραίαν τὴν εὐθύνην. Ὁ κατελθὼν τοῦ βήματος Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας, δὲν μᾶς διεφώτισεν ἀπολύτως ὅσον ἀφορᾷ τὸ Κυβερνητικὸν ἔργον προκειμένου περὶ τῶν ἐλευθέρων συμβάσεων καὶ προκειμένου περὶ τῆς πείνης καὶ τῆς ἐξαθλιώσεως τῶν ἐργαζομένων. Διότι εἶπε, πρῶτον, ὅτι πῶς θέλετε, κύριοι νὰ κάμωμεν διατίμησιν ἐργασίας; Βεβαίως, διότι ὁ κύριος Μαρκεζίνης εἰς τὸν λόγον του, εἰς τὸν πενιχρόν του ἀπολογισμὸν εἶπε: Προκειμένου, κύριοι, μία Κυβέρνησις νὰ λάβῃ ἀποφασιστικὰ μέτρα καὶ νὰ ἐφαρμόσῃ μεγαλεπίβολα σχέδια, φυσικὸν καὶ μοιραῖον εἶναι νὰ ζημιώσουν καὶ μερικοί, εἶπεν ὁ κύριος Μαρκεζίνης καὶ ἐδῶ συνέβη τὸ ἀντίθετον, ἐστραγγαλίσθη ὁ ἐργαζόμενος Ἑλληνικὸς λαὸς καὶ ὠφελήθησαν μερικοὶ τῆς οἰκονομικῆς ὀλιγαρχίας. Ὅταν ἐγένετο ἡ ὑποτίμησις, ἀμέσως καὶ ἀπὸ τῆς ἑπομένης, ἐνῷ κατεδικάσατε εἰς θάνατον τοὺς ἐργαζομένους, τοὺς ἐδώσατε, συλλήβδην, μίαν αὔξησιν 12% ὡς ἀντίδωρον. Τὸ Κράτος πρὸ διετίας δὲν ἦτο εἰς θέσιν νὰ δώσῃ αὐξήσεις, διότι δὲν τοῦ τὸ ἐπέτρεπεν ὁ προϋπολογισμός, καὶ ἔρχεται τώρα καὶ λέγει αὐξάνω συλλήβδην κατὰ 30% τὰς συντάξεις. Τὸ θέμα εἶναι σοβαρώτατον καὶ ἡ Κυβέρνησις ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ μεριμνήσῃ διὰ τοὺς δυστυχεῖς ἐργαζομένους. Ὁ κύριος Ὑπουργὸς ἐν συνεχείᾳ μᾶς ὡμίλησε περὶ τῶν ἐλευθέρων συλλογικῶν συμβάσεων καὶ ὅτι αὗται ἦσαν ἀποτέλεσμα τῆς ἐλευθέρας βουλήσεως τῶν ἐργοδοτῶν καὶ ἐργαζομένων. Δὲν εἶναι δυνατὸν ὅμως νὰ πιστεύσωμεν ὅτι ἐκάθησεν ὁ κύριος Μακρῆς καὶ ἡ Ἠλεκτρικὴ Ἑταιρεία καὶ συνεζήτησαν καὶ κατήρτισαν τὰς συλλογικὰς συμβάσεις.

§165Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Δὲν εἶπον τοιοῦτον τι. Εἶπον τὰ συνδικάτα καὶ οἱ ἐργοδόται.

§166Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Δὲν χωρεῖ τὸ μυαλὸ τοῦ Ἕλληνος, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι εἶναι δυνατὸν ἡ Διοίκησις τῶν Ἠλεκτροτεχνιτῶν τῆς Ἠλεκτρικῆς Ἑταιρείας νὰ καθήσῃ μαζὶ μὲ τὸν Ἄγγλον Διευθυντὴν τῆς Ἑταιρείας καὶ νὰ καταρτίσουν τὴν συλλογικὴν σύμβασιν.

§167Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Μάλιστα, κύριε συνάδελφε, ἐκάθησαν.

§168Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Λέγω, λοιπόν, ὅτι ἡ δήλωσις τοῦ κυρίου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ὑπῆρξεν ἀθῶα, ἡ δήλωσις ὅμως τοῦ ἀξιοτίμου κυρίου Ὑπουργοῦ τῆς Ἐργασίας ὑπῆρξεν διπλωματική. Λέγει ὁ κύριος Ὑπουργὸς ὅσον ἀφορᾷ τὸ ποσοστὸν τῆς αὐξήσεως «........... (ἀναγινώσκει)..........». Δηλαδή, ὁ κύριος Ὑπουργὸς λέγει, ὅτι ἀπὸ πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἔχει, ἀποδεικνύεται ὅτι οἱ ἐργάται συνεφώνησαν μεταξὺ των καὶ δὲν θέλουν πάρα πάνω ἀπὸ 25%. Ἐν συνεχεία ὁ κύριος Ὑπουργὸς λέγει ὅτι ὅταν λέγωμεν ἐλευθέρας συμβάσεις, τὰς ἐννοοῦμεν ὅπως τὰς ἀντιλαμβάνονται ὅλοι οἱ Ἕλληνες. Ἀλλὰ ὅπως τὰ ἀντιλαμβάνωνται οἱ Ἕλληνες δὲν ὑπάρχουν ἐλεύθεραι συλλογικαὶ συμβάσεις καὶ δι’ αὐτὸ κατηγοροῦμεν τὰς δηλώσεις τῆς Κυβερνήσεως. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα ἀρχίζει. Λέγει ὁ κύριος Ὑπουργὸς Ἐργασίας, ὑπέγραψα τὰς 40 συμβάσεις. Ἀλλὰ ξεύρετε, ἔχομε καὶ μίαν Ἐπιτροπὴν Διατιμήσεως, ἡ ὁποία πρέπει νὰ ἐγκρίνῃ. Κατὰ ποῖον ὅμως τρόπον ἔχομεν Συλλογικὰς Συμβάσεις, ἐφ’ ὅσον ὑπάρχουν Ἐπιτροπαὶ ποὺ κρίνουν;

§169Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Ἐγνώριζον οἱ ἐργάται, ποῖαι εἶναι αἱ διαθέσεις, ἐν σχέσει μὲ τὸ ποσοστὸν τῆς αὐξήσεως, τῆς Κυβερνήσεως;

§170Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Ἐγνώριζον αὐτοί, οἱ ὁποῖοι ἐπῆραν 100–80–60% τὰς προθέσεις τῆς Κυβερνήσεως;

§171Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Εἶναι ἐλάχιστον.

§172Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Τὸ ἐλάχιστον ἀποδεικνύει τὸ μέγεθος τῆς ἐλευθερίας. Θέλετε νὰ εἴπητε, ὅτι ὅλοι ἐξηπατήθησαν ὑπ’ ἐμοῦ;

§173Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Δὲν τὸ εἶπε κανεὶς αὐτό. Πρὸς Θεοῦ.

§174Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Ἐρωτῶ λοιπόν, κύριοι, εἰς τὴν μεγάλην αὐτὴν ποικιλίαν τῶν συμβάσεων 25–35– 38–40–45–100, ὅλων αὐτῶν ἡ θέλησις κατελύετο διὰ τῶν μαγικῶν κυμάτων μου; Τότε ἄξιος ὁ μισθός μου.

§175Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ......

§176ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀφήσατε, διὰ νὰ τελειώσωμε.

§177Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Μὰ ἐδῶ εὑρήκατε νὰ κάμετε παρατήρησιν;

§178Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ. Δὲν χρειάζεται χιουμοριστικὴ μεταχείρισις. Τὸ πρᾶγμα εἶναι ἁπλοῦν. Ἐφ’ ὅσον αἱ συμβάσεις ὑπόκεινται εἰς τὴν ἔγκρισιν τῆς Κυβερνήσεως, διὰ νὰ ἀποκτήσουν νομικὴν ἰσχύν, εἶναι φανερόν, ὅτι δὲν ὑπάρχουν ἐλεύθεραι συλλογικαὶ συμβάσεις. Δὲν ἔχομε καμμίαν διαφορὰν μὲ τὸν κύριον Ὑπουργόν. Συμφωνοῦμεν, ἐπὶ πραγματικῶν περιστατικῶν, τῆς ὑπάρξεως μιᾶς ἄνευ ἀφορμῆς συμβάσεως, ἄνευ τῆς ἐγκρίσεως τῆς Κυβερνήσεως.

§179Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Ἐλέχθη, κύριοι συνάδελφοι, ἀπὸ ὅ,τι μᾶς εἶπεν ὁ κύριος Ὑπουργὸς ἐξάγεται, ὅτι αἱ μισαὶ συμβάσεις ἔγιναν κατὰ μέσον τρόπον, διατιμήσεως. Ἐπαναλαμβάνω ὅμως, ὅτι ὑπὸ τὴν ἀκριβῆ ἔννοιαν, ὅπως τὴν θέλει ἡ νομολογία, δὲν ὑπάρχει σύμβασις, οὔτε πρόκειται νὰ ἐφαρμοσθῇ καὶ μὲ τὸ Νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον πρόκειται νὰ καταθέσῃ ὁ κύριος Ὑπουργός. Εἶπεν ὅμως ὁ κύριος Ὑπουργός; Τί θέλετε νὰ κάμω; Ἐὰν ἐδίδαμεν αὔξησιν εἰς τοὺς ἐργάτας θὰ ηὐξάναμεν ἀπὸ τὴν ἄλλην μεριὰ τὸ κόστος, τὰ εἴδη κλπ. Ἐδῶ εἶναι ὁ κόμπος, κ. Ὑπουργέ. Διατί νὰ κάμετε τὴν ὑποτίμησιν; Διότι ἐὰν ἐδίδατε εὐθὺς ἀμέσως εἰς τοὺς ἐργαζομένους αὔξησιν, θὰ πήγαινε περίπατο.

§180Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Καὶ τὸ θέλατε αὐτό;

§181Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Ὄχι. Διατὶ ὅμως νὰ καταδικάσετε τὸ ⅓ τῆς Ἑλλάδος;

§182Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Ὄχι τὸ ⅓.

§183Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Θέλετε τὸ ¼; Κατὰ ποίαν λοιπὸν ἔννοιαν παίρνετε ἕνα μέτρον διὰ νὰ καταδικάσετε εἰς θάνατον τὸ ¼ τοῦ πληθυσμοῦ;

§184Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Ζοῦν ὅμως.

§185Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Θέλετε νὰ ἀποθάνουν;

§186Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Ὄχι βεβαίως. Σεῖς τὸ λέτε.

§187Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Τὴν ἔκαμε καὶ ἡ Ἀγγλία τὴν ὑποτίμησιν, ἀλλὰ εἶχε τὸ δελτίον, ἀπὸ τὴν καρφίτσα μέχρι τὸ αὐγό. Καὶ τότε βεβαίως, κανεὶς δὲν ἐζήτησεν αὔξησιν. Καὶ ὅταν ἐπωλήθησαν τὰ ἐμπορεύματά των, οἱ Ἄγγλοι ἐπανῆλθον εἰς τὴν σταθερότητα. Ἐδῶ ἐξεπουλήσαμε τὰ προϊόντα μας καὶ μᾶς τὰ ἐπῆραν στὴν μισὴν τιμήν. Καὶ τώρα λέμε, πῶς θὰ δώσωμεν εἰς τοὺς ἐργάτας, ποὺ θὰ ἀνέλθῃ ὁ τιμάριθμος. Αὐτὴ εἶναι ἡ ὑπόθεσις. Διατὶ νὰ πᾶτε ἐκεῖ; Λέγετε διὰ τὸν νόμον τῶν 6 μηνῶν. Δὲν θὰ ἤθελον ἀπὸ σᾶς, νὰ λέγετε, ὅτι ἀπὸ κουτοπονηριὰ ἡ Κυβέρνησις ἔκαμε τὸν νόμον περὶ ἐργαζομένων.

§188Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασ.). Ἀρνεῖσθε, ὅτι ἦτο ἰσχύος 6 μηνῶν.

§189Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Νόμος ὑπῆρξε. Ἔχουν δημοσιευθῆ νόμοι, οἱ ὁποῖοι λέγουν ὅτι ἡ ἰσχύς των εἶναι διὰ 6–8 μῆνας καὶ δύναται ὁ Ὑπουργὸς νὰ παρατείνῃ τὴν ἰσχύν των εἰς ἐκτάκτους περιστάσεις. Ἔτσι ἐκδίδονται οἱ νόμοι. Τέλος εἴπατε, ὅτι μᾶς τσούζει, ὅτι θὰ χάσωμε τοὺς ἐργάτας. Δὲν τοὺς χάνωμε τοὺς ἐργάτας. Ἡ παράταξις ἡ ἰδική μας ἔχει τοὺς ἀνθρώπους χωρὶς γραβάττα. Τὶς κοῦρσες τὶς ἔχετε σεῖς. Ἑπομένως τὴν ἐργατιὰ δὲν τὴν χάνομεν ἀπὸ τὸ πλευρόν μας.

§190Π. Ι. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅλοι πτωχοὶ εἶσθε.

§191Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Κύριε Ναύαρχε, τὸ γνωρίζετε πολὺ καλὰ σεῖς, ποὺ πηγαίνετε εἰς τὴν Ἀθηναϊκὴν Λέσχην, ὅτι ἐκεῖ δὲν ὑπάρχουν μέλη μας.

§192Σ. ΛΙΒΑΔΑΣ. Κύριε Πρόεδρε......

§193Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Γιατρέ μου, μὴ ἀνακατεύεσαι. Ἡ Ἀντιπολίτευσις, κύριοι, ἀνέμενεν ἀπὸ τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ ἀπαντήσῃ. Ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀπηξίωσεν. Ἐπεριμέναμε νὰ ἀπαντήσῃ ὁ Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ὁ ὁποῖος εἶναι ὁ ρυθμιστὴς τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς. Ὁ κύριος Ὑπουργός, ἦλθεν ἐδῶ, εἶδε καὶ ἀπῆλθε. Καὶ ἀφῆκαν τὸν φίλτατον Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας, νὰ ἄρῃ τὸ μαρτύριον τῆς πείνης καὶ ἐξαθλιώσεως τῶν ἐργαζομένων, διότι εἶναι ὁ τελευταῖος ποὺ θὰ εἴπῃ τὴν γνώμην του εἰς τὸ πρόβλημα. Ἡ ἀπάντησις, κύριοι, ὑπῆρξε πενιχρά. Τὸ θέμα μένει ἀνοικτόν. Οἱ ἐργαζόμενοι πεινοῦν. Ἐξαθλίωσις ὑπάρχει καὶ ἡ εὐθύνη τῆς Κυβερνήσεως παραμένει καὶ εἶναι τεραστία. (Χειροκροτήματα).

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, δεδομένου ὅτι ὑπολείπονται τρεῖς εἰσέτι νὰ ὁμιλήσουν ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως, ἡ ἐπ’ αὐτῆς συζήτησις θὰ συνεχισθῇ κατὰ τὴν ἑπομένην συνεδρίασιν κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§195ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§196ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′ μ. μ. μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 11.10′ μ. μ.).