1954.05.17

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 71η

Δευτέρα 17 Μαΐου 1954

Προεδρία κ. Κ. Γ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 6.50′ μ. μ.).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Γ. Καρότσης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Γ. ΚΑΡΟΤΣΗΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως ὡς ταῦτα διωρθώθησαν, κατόπιν παρατηρήσεων τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Ζορμπᾶ. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Δερδεμέζης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Α. ΔΕΡΔΕΜΕΖΗΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Οἱ κ.κ. Λ. Εὐταξίας (Ὑφυπ. Οἰκονομικῶν) καὶ Ι. Νικολίτσας (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν), καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 367) 1941 Ν. Δ. «περὶ συστάσεως Κοινωφελοῦς Ταμείου τῆς Κοινότητος Ὑψοῦντος Γορτυνίας». Ἀνακοινοῦνται τὰ ἑξῆς: Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ν. Γιμουρτατζῆς, Κ. Ποντίδης, Ν. Ρηγόπουλος, Π. Σταυρόπουλος, Ν. Ζορμπᾶς, Λ. Κίκας, Α. Πασσάδης, Δ. Ἡρακλείδης, Τ. Μιχαηλίδης, Ε. Σαββόπουλος, Ι. Λύρας, Χ. Κόρακας, Ι. Ριζιώτης κ. ἄ. καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱεραρχίας καὶ προαγωγῶν τῶν ἀξιωματικῶν καὶ τῶν τριῶν κλάδων τῶν ἐνόπλων δυνάμεων». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Δ. Δαβάκης, Λ. Δερτιλῆς, Ν. Ἀθανασίου, Τ. Τριανταφυλλᾶκος καὶ Β. Παπαρρηγόπουλος καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱεραρχίας καὶ προαγωγῶν τῶν ἀξιωματικῶν καὶ τῶν τριῶν κλάδων τῶν ἐνόπλων δυνάμεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Πλαγιάννης καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως καὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων ἀφορωσῶν εἰς τὴν εἴσπραξιν τῶν δημοσίων ἐσόδων». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Π. Τσακιρίδης, Λ. Σαραφιανὸς καὶ Γ. Καρότσης καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως κλάσεών τινων τοῦ Τελωνειακοῦ Δασμολογίου εἰσαγωγῆς καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς κ. Δ. Χατζόπουλος καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μέτρων ἐνισχύσεως τῆς ἐξαγωγῆς βιομηχανικῶν προϊόντων». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ε. Κοθρῆς, Π. Πολυχρονίδης καὶ Σ. Ἀλλαμανῆς καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανώσεως Σώματος Ἐπιθεωρήσεως Ἐργασίας παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ Ἐργασίας». Ὁ βουλευτὴς κ. Ν. Μήτρου καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ὀργανώσεως Σώματος Ἐπιθεωρήσεως Ἐργασίας παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ Ἐργασίας». Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Μακρόπουλος καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ Ν. Δ. 2510) 1953 «περὶ ρυθμίσεως ζητημάτων τινῶν προσωπικοῦ Τραπεζιτικῶν Ἱδρυμάτων καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Ὁ βουλευτὴς Ἐδέσσης κ. Θ. Ἀνδρεάδης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἀναστασίου Τοξίδου, κατοίκου Ἀριδέας, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν ἐπιδίκασιν εἰς αὐτὸν ἀποζημιώσεως 3.250.000 ἔναντι προσγενομένης ζημίας παρὰ τοῦ 516 Τάγματος Πεζικοῦ κατὰ τὸ 1947, ὑπερβαινούσης τὰ 90.000.000 καὶ ζητοῦντος τὴν ἀναθεώρησιν τῆς ἀποφάσεως τῆς Ἐπιτροπῆς, ἐπὶ τῷ τέλει τῆς ἐν λόγῳ ἀποζημιώσεώς του. Ὁ βουλευτὴς Κῶ κ. Π. Κουντούρης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Πλοιάρχων Σπογγαλιείας Καλύμνου, ζητοῦντος τὴν διάθεσιν τοῦ ἐκ 5.000 δραχμῶν κατὰ δολλάριον γενομένου παρακρατήματος τῶν σπόγγων εἰς τοὺς σπογγαλιεῖς τοὺς πωλήσαντας τὸ ἁλίευμά των πρὸ τῆς 9 Ἀπριλίου 1953. Ὁ βουλευτὴς κ. Ν. Ζορμπᾶς καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Ἐργατοτεχνιτῶν Καθαριότητος Δήμου Θεσσαλονίκης, ζητούσης ἐπαναπρόσληψιν τῶν ἀπολυθέντων ἐργατῶν καθαριότητος τοῦ ἐν λόγῳ Δήμου, μείωσιν τοῦ ὁρίου ἡλικίας εἰς τὸ 60ὸν ἔτος, χορήγησιν ἐπιδόματος ἀνθυγιεινῆς ἐργασίας κλπ. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Π. Βουδούρης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τῆς Ἑνώσεως Ἐγκατεστημένων Συνοικισμοῦ Νεαπόλεως Θεσσαλονίκης, ζητοῦντος τὴν κατοχύρωσιν τῆς ἰδιοκτησίας των καὶ προστασίαν αὐτῆς ἀπὸ τοὺς διεκδικοῦντας κληρονόμους Βοδιάνο κλπ. Ὁ βουλευτὴς Πειραιῶς κ. Γ. Τζατζάνης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ν. Καρακοπούλου, Ταμιακοῦ συνταξιούχου, ζητοῦντος ἀπόδοσιν τῶν μερισμάτων τοῦ Ταμείου Ὑγείας καὶ Ἀρωγῆς Οἰκονομικῶν Ὑπαλλήλων, εἰς τοὺς ἀπολυθέντας βάσει τοῦ Ν. 2500) 1953. Ὁ βουλευτὴς Παρνασσίδος κ. Α. Γκελεστάθης καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ὁμοσπονδίας Ἐπαγγελματιῶν καὶ Βιοτεχνῶν Φωκίδος, ζητούσης αὔξησιν τοῦ εἰσαγωγικοῦ δασμοῦ δερμάτων νάϋλον, πρὸς προστασίαν τῆς ἐγχωρίου βυρσοδεψίας. Ὁ βουλευτὴς Κῶ κ. Ν. Κουντούρης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Χρήστου Σταματάκη, ζητοῦντος ἐκκένωσιν τῆς ἐν Ἀσφενδειῷ–Κῶ οἰκίας του, κατεχομένης ὑπὸ τοῦ Σταθμοῦ Χωροφυλακῆς καὶ μεταφορὰν αὐτοῦ εἰς νεοκατασκευασθὲν κατάλληλον ἐν τῷ αὐτῷ χωρίον κτίριον. Ὁ βουλευτὴς Μεσολογγίου κ. Π. Σταυρόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν Συνταξιούχων τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως Ἐμπόρων, κατοίκων Μεσολογγίου, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν μὴ καταβολὴν ὑπὸ τοῦ ἐν λόγῳ Ταμείου δώρου Χριστουγέννων καὶ Πάσχα τῶν ἐτῶν 1952 καὶ 1953. Ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Π. Πινάτσης καταθέτει ἀναφορὰν Κοινότητος καὶ Συνεταιρισμῶν Ἀλιστράτης Δράμας, ζητούντων ὅπως περιληφθῇ εἰς τὸν ὑπὸ τοῦ Αὐτονόμου Ὀργανισμοῦ Καπνοῦ καταρτισθέντα πίνακα Κοινοτήτων, πρὸς παροχὴν ἀτόκων δανείων διὰ τὴν κατασκευὴν μικροκαπναποθηκῶν καὶ ὑδατοδεξαμενῶν καὶ διὰ τὴν προμήθειαν ψεκαστήρων, καπνοπάγων κλπ. καὶ ἡ Κοινότης Ἀλιστράτης, ἧς οἱ κάτοικοι σκληρῶς ἐπλήγησαν κατὰ τὴν θεομηνίαν τοῦ παρελθόντος θέρους. Ὁ βουλευτὴς Παρνασσίδος κ. Α. Γκελεστάθης καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ὁμοσπονδίας Ἐπαγγελματιῶν καὶ Βιοτεχνῶν Παρνασσίδος, ζητούσης διατήρησιν τῆς ὑποχρεω-

τικῆς ἀσφαλίσεως τῶν Ἐπαγγελματοβιοτεχνῶν εἰς τὸ

ΤΕΒΕ.

Ὁ βουλευτὴς Ναυπακτίας κ. Ι. Ἰντζὲς καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Περιβολίου–Ναυπακτίας, ζητούντων τὴν τηλεφωνικὴν σύνδεσιν τοῦ χωρίου των, εὑρισκομένου ἐγγὺς τῆς τηλεφωνικῆς γραμμῆς Ναυπάκτου– Πλατάνου. Ὁ βουλευτὴς Ρεθύμνης κ. Γ. Βούλγαρης καταθέτει ἀναφορὰν γονέων ἀξιωματικῶν ἀδικουμένων ἐκ τοῦ ὑπὸ ψήφισιν νομοσχεδίου «περὶ ἱεραρχίας καὶ προαγωγῶν τῶν ἀξιωματικῶν τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων», ζητούντων τροποποίησιν τοῦ ἐδαφίου 7 τοῦ ἄρθρου 20 ἐπὶ τῷ τέλει ὅπως αἱ ὑποβληθεῖσαι προτάσεις πρὸς προαγωγὴν διὰ τὸ ἔτος 1954–55 πραγματοποιηθοῦν βάσει τῆς μέχρι σήμερον ἰσχυούσης νομοθεσίας. Ὁ βουλευτὴς Μεσολογγίου κ. Π. Σταυρόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν κατοίκων Αἰτωλικοῦ, ζητούντων ἐπανεκτίμησιν καὶ ἐξαγορὰν εἰς τὸ ¼ τῆς ἀξίας των, κατὰ τὸ ἄρθρον 26 τοῦ νόμου 1539)1938, τῶν ὑπ’ αὐτῶν κατεχομένων ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν ἀκινήτων τοῦ Δημοσίου. Ὁ βουλευτὴς Παρνασσίδος κ. Α. Γκελεστάθης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Πολυτέκνων Παρνασσίδος, ζητοῦντος ἀπαλλαγὴν τοῦ 5ου τέκνου τῶν πολυτέκνων ἐκ τῆς στρατιωτικῆς θητείας κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀττικῆς κ. Μ. Γεωργαντᾶς καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Μπαφίου–Τατοΐου ζητοῦντος νὰ ἐπιτραπῇ ἡ χρῆσις τῆς ἀπὸ δεκαετηρίδων χρησιμοποιουμένης κτηματικῆς ὁδοῦ Μπαφίου–Ἐκάλης τῆς διερχομένης εἰς τὸ ἄκρον τοῦ Βασιλικοῦ κτήματος Τατοΐου καὶ ἡ κατασκευὴ τῆς γεφύρας τοῦ ρεύματος Κηφισσοῦ πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῶν κατοίκων τῆς ἐν λόγῳ Κοινότητος. Ὁ βουλευτὴς Κορινθίας κ. Κ. Παπακωνσταντίνου καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Διδασκαλικοῦ Συλλόγου Κορινθίας διαμαρτυρομένου διὰ τὴν κατάργησιν τῆς ἐκπτώσεως ἐπὶ τῶν εἰσιτηρίων τῶν λεωφορείων Ἀθηνῶν–Ναυπλίου εἰς ταξιδεύοντας Δημοσίους ὑπαλλήλους. Ὁ βουλευτὴς Κορινθίας κ. Κ. Παπακωνσταντίνου, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημάρχου Κορίνθου διαμαρτυρομένου διὰ τὴν μὴ εἰσέτι ἀνέγερσιν Σιδηροδρομικοῦ Σταθμοῦ ΣΠΑΠ εἰς τὴν ἐν λόγῳ πόλιν. Ὁ βουλευτὴς Καλαβρύτων κ. Π. Οἰκονομίδης καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τῆς Κοινότητος Πλατάνου —Κραθίδας, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν μὴ ἐπέκτασιν τοῦ δικτύου διανομῆς ἠλεκτρικοῦ ρεύματος εἰς τὴν Κοινότητά των κλπ. Ὁ Ἠλίας Παντελόπουλος, ζητεῖ ὅπως στηθῇ ἐντὸς τοῦ Κοινοβουλίου προτομὴ τοῦ Ἐπισκόπου Βρεσθένης Θεοδωρίτου, ὡς πρώτου μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν τοῦ 1821 Ἀντιπροέδρου τῆς Πελοποννησιακῆς Γερουσίας, καὶ τῆς ἐν Ἄστρει Βʹ τῶν Ἑλλήνων Ἐθνικῆς Συνελεύσεως. Οἱ βουλευταὶ Πυλίας κ. Κοσμᾶς καὶ Καλαμῶν κ. Ν. Κάρτσωνας, καταθέτουν ἀναφορὰν ἐπαγγελματιῶν Μερόπης Μεσσηνίας, ζητούντων ταχεῖαν ψήφισιν νομοσχεδίου προαιρετικῆς ἀσφαλίσεως εἰς τὸ ΤΕΒΕ τῶν ἐπαγγελματοβιοτεχνῶν χωρίων κάτω τῶν 2.000 κατοίκων. Ἡ Διοικοῦσα Ἐπιτροπὴ τῆς Ἑνιαίας Δημοκρατικῆς Ἀριστερᾶς ζητεῖ λῆψιν μέτρων προστασίας τῶν κατοίκων τῶν σεισμοπλήκτων περιοχῶν (ἤτοι παραγραφὴν τῶν πρὸς τὸ Δημόσιον καὶ τὴν ΑΤΕ χρεῶν, συγκέντρωσιν τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων εἰς εἰδικὰς ηὐξημένας τιμὰς καὶ ἄμεσον ὁλοκληρωτικὴν πληρωμήν των, χρηματοδότησιν τῶν παραγωγικῶν τάξεων, ἄμεσον ἀντιμετώπισιν τοῦ προβλήματος τῆς ὁριστικῆς στεγάσεώς των κλπ.). Ἀπαντήσεις τῶν διαφόρων Ὑπουργείων ἐπὶ ἐρωτήσεων τῶν κ. κ. βουλευτῶν. Ι) Τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν. αʹ). Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Π. Βουδούρη. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2282) 1290) 26.4.54 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἀντίγραφον τῆς κατατεθείσης ὑμῖν ὑπ’ ἀριθ. 276 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Π. Βουδούρη σχετικῶς μὲ τὴν χορήγησιν οἰκοδομικῶν δανείων εἰς τὰ μέλη τοῦ Οἰκοδομικοῦ Συν)σμοῦ Δημοσίων Ὑπαλλήλων Θεσσαλονίκης «ὁ Μέγας Ἀλέξανδρος», ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι τὸ ζήτημα τῆς στεγάσεως τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων ἀντιμετωπίζεται ἐν τῷ συνόλῳ του ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως, θέλει δὲ ρυθμισθῆ προσεχῶς διὰ τῆς καταθέσεως σχετικοῦ νομοσχεδίου περὶ στεγάσεως τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 13 Μαΐου 1954

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ

βʹ). Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ε. Σαββοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν τῆς ἀπὸ 14.4.54 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ε. Σαββοπούλου, ἐν σχέσει μὲ τὴν λῆψιν νομοθετικοῦ μέτρου ἵνα ἡ προϋπηρεσία ὑπαλλήλων ὡς ἀμίσθων ὑπογραμματέων Δικαστηρίων, λογισθῇ συντάξιμος, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὅτι διὰ τῆς παραγράφου ιηʹ τοῦ ἐδαφίου 1 τοῦ ἄρθρου 12 τοῦ Α. Ν. 1854 τοῦ 1951 ὁρίζεται ὅτι ἡ προγενεστέρα καὶ μέχρι τριῶν ἐτῶν ἄμισθος ὑπηρεσία ὡς Δικαστικῶν Γραφέων καὶ ὑπογραμματέων Δικαστηρίων λογίζεται συντάξιμος, διὰ δὲ τοῦ ἄρθρου μόνου τοῦ νόμου 2349 τοῦ 1953 ὁρίζεται, ὅτι ἡ ὡς ἄνω προϋπηρεσία λογίζεται ὡς πραγματική. Ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Μαΐου 1954

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Λ. ΕΥΤΑΞΙΑΣ

ΙΙ). Τοῦ Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν. αʹ). Ἐπὶ ἐπερωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Μαλλιάκα. Κατόπιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 291 τῆς 14.5.1954 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Μαλλιάκα, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι δὲν ὑφίστανται παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ στοιχεῖα ἀφορῶντα τὴν ἀπόλυσιν τῶν ἐν τῇ ἐρωτήσει μνημονευομένων κοινοτικῶν ἀρχόντων, οἵτινες ἀπελύθησαν δι’ ἀποφάσεως τοῦ Νομάρχου Λέσβου. Διὰ τοῦ κοινοποιηθέντος καὶ ὑμῖν ὑπ’ ἀριθ. 29921) 8.5. 1954 ἐγγράφου τοῦ Ὑπουργείου, ὑπομνησθέντος διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 30360) 13.5.1954 τηλεγραφήματος, διετάχθη ὁ ἐν λόγῳ Νομάρχης, ὅπως ὑποβάλῃ ταῦτα τὸ ταχύτερον. Εὐθὺς δ’ ὡς περιέλθωσιν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, θέλομεν παράσχει τὰς δεούσας πληροφορίας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 13 Μαΐου 1954

Ὁ Ὑπουργὸς

Ι. ΝΙΚΟΛΙΤΣΑΣ

βʹ). Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Ε. Ζαννῆ καὶ Σ. Κωτιάδη. Ἐπὶ τῷ ὑπ’ ἀριθ. 2208 τῆς 14ης Ἀπριλίου 1954 ὑμετέρῳ ἐγγράφῳ, περὶ συνταξιοδοτήσεως τῶν λόγῳ ὁρίου ἀπολυθέντων δημοτικῶν ὑπαλλήλων Δωδεκανήσου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ ἀνακοινώσωμεν ὅτι, τὸ θέμα τοῦτο μελετᾶται ὑπὸ τῆς ἁρμοδίας Ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου τούτου καθ’ ὅσον ἀπαιτεῖ δαπάνας καὶ δέον νὰ ἐξετασθῇ πῶς θὰ εὑρεθῶσι. Ἐν Ἀθήναις τῇ 13 Μαΐου 1954

Ὁ Ὑπουργὸς

Ι. ΝΙΚΟΛΙΤΣΑΣ

ΙΙΙ). Τοῦ Ὑπουργείου Κοινωνικῆς Προνοίας. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Πετρίδου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2753)12.5.54 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ κατατεθεῖσα εἰς τὴν Βουλὴν ὑπ’ ἀριθ. 305 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Ν. Πετρίδου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Διὰ τοῦ καταρτισθέντος προγράμματος αὐτοστεγάσεως, προβλέπεται ἡ τμηματικὴ ἀνέγερσις εἰς ὁλόκληρον τὴν χώραν κατοικιῶν διὰ τὴν στέγασιν προσφυγικῶν οἰκογενειῶν, ἀναλόγως πρὸς τὰς ἐξασφαλισθησομένας πιστώσεις. Σημειοῦμεν ὅτι, κατὰ τὴν ὑπὸ τοῦ νόμου προβλεπομένην σειρὰν προτεραιότητος, θ’ ἀποκατασταθῶσι κατὰ πρῶτον αἱ παραπηγματοῦχοι οἰκογένειαι ὡς καὶ αἱ οἰκογένειαι, αἵτινες στεγάζονται ἀνὰ δύο εἰς τὴν αὐτὴν κατοικίαν. Ἐφ’ ὅσον, ὅθεν, αἱ περὶ ὧν πρόκειται προσφυγικαὶ οἰκογένειαι περιλαμβάνονται εἰς τὰς ἀνωτέρω δύο κατηγορίας, θέλουσι τύχει οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως διὰ τὴν ἀνέγερσιν κατοικιῶν ἐπὶ τῶν παραχωρηθέντων αὐτοῖς οἰκοπέδων. Ἐν Ἀθήναις τῇ 13 Μαΐου 1954

Ὁ Ὑπουργὸς

Χ. Σ. ΣΟΛΟΜΩΝΙΔΗΣ

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς κύριος Ε. Πιπῖνος ἔχει τὸν λόγον πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος.

§6Ε. ΠΙΠΙΝΟΣ. Κύριοι βουλευταί, μὲ κατάπληξιν ἀνέγνωσα εἰς τὰς ἐφημερίδας καὶ εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν ὅτι, ὁ Βασιλικὸς Ἐπίτροπος τοῦ στρατοδικείου Κοζάνης, ζητεῖ οὔτε λίγο οὔτε πολύ, τὴν ἄρσιν τῆς βουλευτικῆς μου ἀσυλίας. Ἐκ πρώτης ὄψεως ἀσφαλῶς δημιουργεῖται ἡ ἐντύπωσις ὅτι πρόκειται περὶ σοβαροῦ ζητήματος. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε ἐν ὀλίγοις νὰ σᾶς ἐξηγήσω περὶ τίνος πρόκειται. Ἔχω ἕνα αὐτοκίνητον τζίπ. Πρὸ ἑνὸς ἔτους ἔγινε μία τοπικὴ ἐπιστράτευσις καὶ μοῦ εἶπον ἐντὸς 24 ὡρῶν θὰ φέρετε τὸ τζὶπ εἰς τὸ στρατολογικὸν γραφεῖον Ἐδέσσης. Ὡς ἦτο φυσικόν, ἐντὸς 24 ὡρῶν παρέδωσα τὸ αὐτοκίνητον εἰς τὸ στρατολογικὸν γραφεῖον Ἐδέσσης. Δι’ ὅλα τὰ αὐτοκίνητα ὑπάρχει ἕνα χαρτὶ στρατολογικόν. Αὐτὸ τὸ χαρτὶ τὸ εἶχα εἰς τὴν ταὐτότητά μου καὶ ὅταν κάποτε μὲ ἐκάλεσε μία κοινότης εἰς τὸ Ἕλος, εἰς ἕνα μέρος, τὸ ὁποῖον διεκδικοῦσε ἡ ΕΜΠΑΣΚΟ καὶ εἶχε μίαν διαφορὰν μὲ τὴν Κοινότητα, ἐπῆγα ἐκεῖ, ἐμπῆκα εἰς τὸ ἕλος καὶ μαζὶ μὲ τὴν ταὐτότητά μου ἦτο μέσα καὶ τὸ χαρτὶ αὐτὸ τοῦ τζίπ. Ὅταν ἐπεστρατεύθη τὸ αὐτοκίνητόν μου ἐπῆγα ἰδιαιτέρως εἰς τὸν ταγματάρχην τῆς στρατολογίας καὶ τοῦ εἶπα ὅτι αὐτὸ καὶ αὐτὸ συνέβη. Μοῦ ἀπήντησε, κύριε βουλευτά, νὰ εἶσθε ἥσυχος καὶ θὰ σᾶς στείλω ἄλλο χαρτί. Πράγματι μετὰ 15 ἡμέρας τὸ στρατολογικὸν γραφεῖον Κοζάνης μοῦ ἔστειλεν εἰς ἀντικατάστασιν ἄλλο στρατολογικὸν δελτίον. Ἐρωτῶ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, τὶ διέπραξα ὥστε νὰ παραπέμπωμαι βάσει τοῦ ἄρθρου 375, τὸ ὁποῖον, οὔτε λίγο, οὔτε πολύ, ὅπως γνωρίζετε, ὁμιλεῖ περὶ σοβαρῶν ζητημάτων. Καὶ ἤθελα νὰ δώσω μίαν ἐξήγησιν εἰς τὴν Βουλήν, διότι δὲν νομίζω ὅτι διὰ τέτοια τιποτένια πράγματα ἠμπορεῖ νὰ ἐνοχλῆται ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία καὶ νὰ ζητῆται ἡ ἄρσις τῆς βουλευτικῆς ἀσυλίας ἑνὸς βουλευτοῦ δι’ ἀσήμαντα ζητήματα. Πιστεύω δέ, καὶ νομίζω πιστεύομεν ὅλοι, ὅτι δὲν θὰ πρέπει νὰ ἐπιτρέπεται ὥστε ὁ καθένας νὰ ζητῇ τὴν ἄρσιν τῆς βουλευτικῆς ἀσυλίας δι’ ἀσήμαντα ζητήματα. Δι’ αὐτὸ παρακαλῶ τὸν κ. Πρόεδρον, νὰ δίδῃ κάποιαν προσοχὴν ὅταν ἔρχωνται τοιαῦται ἀναφοραί.

§7Π. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Νὰ ἐλεγχθῇ ὁ Βασιλικὸς Ἐπίτροπος, ὁ ὁποῖος ζητεῖ τὴν ἄρσιν τῆς ἀσυλίας.

§8Ε. ΠΙΠΙΝΟΣ. Ἁπλῶς θέλει νὰ δημιουργήσῃ ἐντυπώσεις, ἀσφαλῶς δὲ κάποιον σκοπὸν ἔχει.

§9Σ. ΛΕΙΒΑΔΑΣ. Νὰ κάμετε ἐπερώτησιν ἐναντίον τοῦ Βασιλικοῦ Ἐπιτρόπου.

§10Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Νὰ ἐξετάσῃ τὸ θέμα ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργός.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐπὶ τοῦ θέματος ἐπελήφθη τὸ Προεδρεῖον. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι μέχρι τοῦδε τὸ Προεδρεῖον ἐκ λόγων εὐλαβείας πρὸς τὴν δικαιοσύνην διεβίβαζεν ἁπλῶς τὰς δικογραφίας ἐνώπιόν σας χωρὶς νὰ θελήσῃ οὔτε νὰ λαμβάνῃ γνῶσιν τοῦ περιεχομένου αὐτῶν ἵνα μὴ ἐκληφθῇ ὅτι ἀσκεῖ, οὕτως εἰπεῖν, ἔλεγχον ἐπὶ τῶν δικογραφιῶν, αἱ ὁποῖαι διαβιβάζονται, διότι αὐτὸ εἶναι ἴσως καὶ τὸ ὀρθόν. Ἀλλὰ δύναμαι καὶ ἐγὼ νὰ εἴπω ὅτι γίνονται μερικαὶ ὑπερβολαὶ ἐκ μέρους δικαστικῶν τινων ὑπηρεσιῶν. Ἐμελέτησα τὴν δικογραφίαν ἐκ τῶν ὑστέρων καὶ εἶδα ὅτι τὸ μεγάλο ἔγκλημα, διὰ τὸ ὁποῖον καταδιώκεται ὁ συνάδελφος, εἶναι ὅτι ἔχασε μέσα εἰς τὸ ἕλος τὸ δελτίον ἐπιτάξεως, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ ἔχῃ ὅταν τυχὸν ἐπιταχθῇ τὸ τζίπ, τὸ ὁποῖον ἔχει. Ἔχασε τὴν ταὐτότητά του καὶ κατόπιν αὐτοῦ ἐπιτρέπεται στρατιωτικὴ ὑπηρεσία νὰ κάμνῃ αὐτὸν τὸν θόρυβον ἐναντίον ἑνὸς συναδέλφου; Συνεννοήθην μὲ τὸν ἁρμόδιον Ὑπουργόν, ὁ ὁποῖος ἀμέσως μοῦ ἔστειλεν ἐδῶ τὸν ἁρμόδιον διευθυντὴν τῆς στρατιωτικῆς δικαιοσύνης. Δὲν ἐζήτησα βεβαίως, εὔνοιάν τινα ὑπὲρ τῶν βουλευτῶν, διότι δὲν εἶναι ὀρθόν, οὔτε νόμιμον, ἀλλὰ καὶ διότι θὰ εἶχεν ἴσως καὶ ἀντίθετον ἀποτέλεσμα, ἀλλ’ ἁπλῶς νὰ ἐλεγχθοῦν οἱ ὑπεύθυνοι, διότι ἐν προκειμένῳ δὲν ὑπάρχουν μόνον δικαστικοί, οἱ ὁποῖοι ἔχουν μίαν αὐστηρῶς ὑπηρεσιακὴν καὶ τυπικὴν ἀντίληψιν, ἀλλ’ ἀσκεῖται ἡ ποινικὴ ἀγωγὴ ὑπὸ τῶν στρατιωτικῶν ἀρχῶν, αἱ ὁποῖαι δὲν εἶναι δικαστικαὶ καὶ ἑπομένως αἱ στρατιωτικαὶ ἀρχαί, αἱ ὁποῖαι ἐν προκειμένῳ ἀσκοῦν διοίκησιν θὰ ἠδύναντο νὰ ἐρευνοῦν περὶ τίνος πρόκειται καὶ συνεπῶς ὑπάρχει ἕνα εἶδος, κατ’ ἐμέ, ἐλαφρᾶς εὐθύνης οὐχὶ τῶν δικαστῶν, ἀλλὰ τοῦ ἀσκοῦντος τὴν ποινικὴν ἀγωγήν, ὁ ὁποῖος εἶναι στρατιωτικὸς ἐν προκειμένῳ. Διὰ νὰ ἴδητε πόσον στενῶς καὶ τυπικῶς κινοῦνται ὡρισμένα δικαστικὰ ὄργανα, φαντασθῆτε ὅτι ἔλαβα πρὸ μηνὸς ἕνα ἔγγραφον δικαστικῆς ἀρχῆς, ἡ ὁποία ἐρωτᾶ, ποῖος εἶναι Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐὰν οὗτος εἶναι καὶ ἀρχηγὸς κόμματος.

§12Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἀπὸ τὸ ἐσωτερικὸν ἐρωτᾷ;

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νομίζω, ὅτι ἦτο δικαστική τις ἀρχὴ Φλωρίνης καὶ μοῦ ἔκαμεν ἐντύπωσιν. Ἠρώτησα διατὶ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα καὶ μοῦ εἶπον ὅτι θέλει νὰ ἀσκήσῃ ποινικὴν ἀγωγὴν κατά τινος ποὺ ἔθιξε τὸ πρόσωπον τοῦ Πρωθυπουργοῦ καὶ ἀπαιτεῖται ἐπίσημος βεβαίωσις τῆς Βουλῆς, περὶ τοῦ ποῖος εἶναι ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, διότι τοῦτο ἀπαιτεῖ ὁ νόμος. Ἕως ἐκεῖ ἐξικνεῖται ἡ στενὴ ὑπηρεσιακὴ δικαστικὴ ἀντίληψις. Συνεννοήθην καὶ μὲ τὴν εἰσαγγελικὴν ἀρχὴν καὶ εἶπον ὅτι δὲν εἶναι λογικὰ αὐτὰ τὰ πράγματα καὶ νὰ μὴ καταπονῆται ἡ Βουλὴ καὶ ὁ Πρόεδρος αὐτῆς μὲ τοιαύτας λεπτομερειακὰς σχολαστικότητας.

§14Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, διαμαρτύρομαι διότι πέρυσιν ἐζητήθη ἡ ἄρσις τῆς ἀσυλίας ἐμοῦ καὶ τοῦ κυρίου Κωτιάδη ἀπὸ ἕνα ἐνωμοτάρχην, διότι τὴν πέμπτην ἡμέραν πρὸ τῆς Κυριακῆς τῶν ἐκλογῶν ἐκαθήσαμε νὰ πάρωμεν ἕνα καφέ. Καὶ ἐρωτῶ, εἶναι δυνατὸν κατὰ τὴν προεκλογικὴν περίοδον νὰ δίδεται εὐκαιρία εἰς ἕνα ἐνωμοτάρχην νὰ ζητῇ τὴν ἄρσιν τῆς ἀσυλίας δύο βουλευτῶν, διότι ἐκάθησαν εἰς ἕνα καφενεῖον νὰ πάρουν ἕνα καφέ;

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Συζητοῦνται αἱ ἀναφοραὶ καὶ ἐρωτήσεις αἱ ἀφορῶσαι τὸν κ. ἐπὶ τῆς Παιδείας Ὑπουργόν. Ὁ κύριος Γ. Λύχνος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Συλόγου λειτουργῶν Μέσης ἐκπαιδεύσεως Κερκύρας, δι’ ἧς ζητεῖται ὁ μὴ περιορισμὸς τῶν ὀργανικῶν θέσεων αὐτῶν κλπ.

§16Γ. ΛΥΧΝΟΣ. Νομίζω, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ὁ κύριος Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας, καὶ γενικῶς ἡ Κυβέρνησις θὰ κάμουν δεκτὸν τὸ αἴτημα τοῦ Συλλόγου λειτουργῶν Μέσης ἐκπαιδεύσεως Κερκύρας, τὸ ὁποῖον εἶναι αἴτημα καὶ ὅλων τῶν καθηγητῶν τῆς Μέσης ἐκπαιδεύσεως. Ὁ ἀριθμὸς τῶν καθηγητῶν Μέσης ἐκπαιδεύσεως νομίζω, ὅτι ὑστερεῖ τῶν ὀργανικῶν θέσεων, τῶν ὁποίων ἔχει ἀνάγκην τὸ Κράτος, διότι οἱ μικροὶ μισθοί, οἱ ὁποῖοι παρέχονται εἰς τοὺς καθηγητάς, δὲν καθιστοῦν τὸ ἐπάγγελμα αὐτὸ λίαν ἑλκυστικόν. Ἐὰν δυνάμει τοῦ νόμου 2500 περιορισθῇ καὶ ἡ βαθμολογικὴ ἐξέλιξις τῶν καθηγητῶν, τότε ἡ κατάστασις θὰ γίνῃ ἀκόμη χειροτέρα καὶ κανεὶς δὲν θὰ προσέρχεται οὔτε εἰς τὸ Πανεπιστήμιον, οὔτε λαμβάνων δίπλωμα ἀπὸ τὸ Πανεπιστήμιον θὰ προσέρχεται εἰς τὸ Κράτος διὰ νὰ καταλάβῃ μίαν τοιαύτην θέσιν. Θὰ παρακαλέσω τὸν κύριον Ὑπουργὸν καὶ τὴν Κυβέρνησιν, νὰ προσέξουν αὐτὸ τὸ αἴτημα.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπειδὴ σχετικὴ εἶναι καὶ ἡ ἐρώτησις τῶν κ. κ. Ν. Ζορμπᾶ καὶ Λ. Βαμπούλη, ὀρθὸν εἶναι νὰ ἀναπτυχθῇ καὶ αὐτὴ πρὸ τῆς ἀπαντήσεως τοῦ κυρίου Ὑπουργοῦ. Ὁ κύριος Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§18Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, σχετικὴ εἶναι ἡ ὑπ’ ἀριθ. 3 ἐρώτησίς μας μὲ τὸν συνάδελφον κύριον Βαμπούλην. Ὄχι μόνον ὁ διδασκαλικὸς σύνδεσμος Κερκύρας, ἀλλ’ ὅλοι οἱ σύνδεσμοι τοῦ Κράτους ἔχουν ἀναστατωθῆ μὲ τὴν πληροφορίαν ὅτι ἀφ’ ἑνὸς ἀρνοῦνται νὰ περιορισθοῦν αἱ θέσεις τῶν τμηματαρχῶν αʹ καὶ βʹ τάξεως καὶ ἀφ’ ἑτέρου, ὅτι θὰ διακοπῇ ἡ προαγωγὴ αὐτῶν εἰς τοὺς βαθμοὺς τοῦ Διευθυντοῦ. Ἤδη τὸ δικαίωμα αὐτὸ τὸ ἔχουν ἀποκτήσει ἀπὸ μακροῦ οἱ δημοδιδάσκαλοι καὶ αὐτὸ ἀπετέλει τὸ κίνητρον διὰ τὴν προαγωγὴν τοῦ κλάδου, διότι ὅλοι γνωρίζομεν ἐκ τῆς ἐπαφῆς ποὺ ἔχομεν μὲ τὴν ἐπαρχίαν, ὅτι κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη τὸ ἐπίπεδον καὶ τῆς μορφώσεως καὶ τοῦ ἤθους τῶν δημοδιδασκάλων εἶναι πολὺ ἀνώτερον καὶ συντελεῖ πολὺ εἰς τὴν διαπαιδαγώγησιν τῶν παιδιῶν. Καὶ σήμερον ἦλθεν ἡ πολιτεία καὶ κεκτημένα ἤδη δικαιώματα τὰ ἀφήρεσεν ἢ ἀναστέλλει τὴν προαγωγὴν τοῦ κλάδου, αὐτὸ δὲ θὰ συντελέσῃ εἰς τὸν μαρασμὸν τῶν ἐκπαιδευτικῶν λειτουργῶν καὶ θὰ καταλήξῃ εἰς τὸν μαρασμὸν τῆς ἐκπαιδεύσεως. Συνηγορῶ ἀπολύτως εἰς τὴν διατήρησιν τῶν κεκτημένων δικαιωμάτων τῶν ἐκπαιδευτικῶν αὐτῶν, λειτουργῶν, ὅπως τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ ἐκ λόγων οἰκονομιῶν ἢ ἄλλων ἀντιλήψεων θελήσῃ νὰ λάβῃ παρόμοιον μέτρον. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας νὰ ἐπιμείνῃ εἰς τὴν μὴ λῆψιν των, διότι πιστεύω ὅτι καὶ οὗτος ἀκολουθεῖ τὰς ἀπόψεις τοῦ προκατόχου του Ὑπουργοῦ, νὰ ἐπιμείνῃ, ὥστε νὰ μὴ περικοποῦν αἱ θέσεις ἀλλὰ νὰ παρασχεθοῦν ὅλα τὰ μέσα διὰ τὴν ἐξέλιξιν τῶν ἐκπαιδευτικῶν τῆς Μέσης καὶ κατωτέρας ἐκπαιδεύσεως, καὶ πρέπει νὰ γνωρίζῃ ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι εἰς τὴν προσπάθειάν του αὐτήν, θὰ μᾶς εὕρῃ συνηγόρους.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας ἔχει τὸν λόγον.

§20Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Παιδείας). Νὰ συζητηθῇ καὶ ἡ ὑπ’ ἀριθ. 3, ἡ ὁποία εἶναι σχετική.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Βαμπούλης ἔχει τὸν λόγον.

§22Λ. ΒΑΜΠΟΥΛΗΣ. Τὴν ἐρώτησιν, κύριε Πρόεδρε, κατέθεσα ἀπὸ τοῦ Φεβρουαρίου, ὅτε οἱ ἐκπαιδευτικοὶ λειτουργοὶ διετέλουν ὑπὸ τὴν ἀπειλὴν τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου 2500 καὶ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας. Ἤδη πληροφοροῦμαι, ὅτι ἐξέλιπεν ὁ λόγος, διὰ νὰ μὴ εἴπω ὁ κίνδυνος αὐτός. Ἔχει σχηματισθῆ μία Ἐπιτροπή, ἡ ὁποία θὰ μελετήσῃ καὶ θὰ λάβῃ ἰδίας ἀποφάσεις καὶ ἴδια μέτρα σχετικῶς μὲ τὸν ὀργανισμὸν τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας. Ὁπωσδήποτε ἡ οὐσία τοῦ θέματος παραμένει εἰς τὸ ἀκέραιον, καὶ παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον καὶ φίλτατον κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Παιδείας, ὅπως ἐν τῇ διαχειρίσει τοῦ ὅλου ζητήματος, τοῦ Ὀργανισμοῦ τῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Ὑπουργείου, προσέξῃ ὅλως ἰδιαιτέρως τὰ δικαιότατα αἰτήματα τοῦ ἐκπαιδευτικοῦ κόσμου ὡς ἐν ὑποβληθέντι ὑπομνήματι ἔχουν ἐκτεθῆ. Ἐλέχθη ὅτι κατ’ ἀντίστοιχον παραβολὴν ἔχουν περισσοτέρας θέσεις ἀνωτέρου βαθμοῦ οἱ ἐκπαιδευτικοὶ τῶν ἄλλων ὑπαλλήλων. Αὐτὴ ἡ σύγκρισις καὶ ὁ παραλληλισμός, ἔβλαψε πάντοτε. Τὸ ἔργον τοῦ ἐκπαιδευτικοῦ λειτουργοῦ, εἶναι ἄλλης φύσεως καὶ ὀφείλομεν ὅλοι νὰ ἀναγνωρίσωμεν τὴν ἰδιαιτέραν ἀποστολὴν τοῦ ἐκπαιδευτικοῦ κλάδου. Καὶ οἱ λοιποὶ δημόσιοι λειτουργοὶ θὰ ἔδει νὰ ζητήσουν οἱ ἴδιοι νὰ ἀποδοθῇ εἰς τοὺς ἐκπαιδευτικοὺς ὄχι κατὰ χάριν ἀλλ’ ὀφειλομένη προτίμησις καὶ διάκρισις, χάριν τοῦ συμφέροντος τοῦ συνόλου. Τότε μόνον θὰ ἐδικαιούμεθα νὰ ζητήσωμεν ἀπ’ αὐτοὺς ἀναλόγως πρὸς τὴν σοβαρότητα τῆς ἀποστολῆς των, καὶ τὰς ἰδίας εὐθύνας, τὰς ὁποίας ὅμως πάντοτε ζητοῦμεν εἰς κάθε κίνδυνον καὶ εἰς κάθε ἐθνικὴν περιπέτειαν. Δὲν δυνάμεθα νὰ ἀξιώσωμεν ἀπὸ τὸν ἐκπαιδευτικὸν κόσμον καλὴν ἐκπαίδευσιν διὰ τὰ τέκνα μας καὶ ἀνταπόκρισιν εἰς τὴν ὑψηλὴν ἀποστολήν των. Δὲν δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν τὴν ἀξίωσιν νὰ ἀποβῇ ὁ διδάσκαλος ἑστία πολιτισμοῦ, ὅταν τὸν ἀφήνωμεν ἐγκαταλελειμμένον εἰς τὴν κοινὴν περιφρόνησιν. Ἔχω τὴν πεποίθησιν, ὅτι ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας καὶ ἡ Κυβέρνησις, θὰ ἐκτιμήσουν τοῦτο καὶ θὰ ληφθοῦν ὅλα τὰ μέτρα, μὲ τὰ ὁποῖα θὰ ἐξυψωθῇ ἢ θὰ κατοχυρωθῇ ἠθικῶς καὶ ὑλικῶς ἡ θέσις τοῦ ἐκπαιδευτικοῦ λειτουργοῦ. Καὶ τώρα θὰ περιορισθῶ μόνον εἰς τὴν τελευταίαν περίπτωσιν τῆς ἐρωτήσεώς μου. Ὑπάρχουν, κύριε Ὑπουργέ, γενικοὶ ἐπιθεωρηταί, οἱ ὁποῖοι ἀσκοῦν ὄχι μόνον ἐποπτείαν καὶ ἐπιθεώρησιν ἀλλὰ καὶ πειθαρχικὴν δικαιοδοσίαν εἰς τοὺς λειτουργοὺς τῆς ἐκπαιδεύσεως. Παρὰ τοῦτο πολλάκις συμβαίνει οἱ ἐπιθεωρηταὶ οὗτοι νὰ εἶναι ἱεραρχικῶς κατώτεροι τῶν ἐλεγχομένων. Τοῦτο ἀντιβαίνει εἰς τὴν ἔννοιαν τῆς ὑπηρεσιακῆς ἱεραρχίας καὶ τὴν ἄσκησιν τῆς πειθαρχικῆς δικαιοδοσίας. Ὁ βαθμὸς τοῦ Γενικοῦ Ἐπιθεωρητοῦ ἔχει παραμεληθῆ, πρὸς μεγίστην ζημίαν τῆς παιδείας. Ἐὰν εἰς τὰς ἄλλας ὑπηρεσίας ὁ σεβασμὸς τῆς ὑπηρεσιακῆς ἱεραρχίας δὲν ἔχει ἰδιαιτέραν σημασίαν, εἰς τὴν παιδείαν δὲν συμβαίνει τὸ ἴδιον. Πρέπει, ἐπαναλαμβάνω, δι’ αὐτό, νὰ προστατευθῇ καὶ νὰ ἐνισχυθῇ ὁ γενικὸς ἐπιθεωρητὴς δι’ ἀνωτέρου βαθμοῦ, διὰ νὰ δύναται νὰ ἀσκῇ κατὰ φυσικὸν λόγον τὴν προσήκουσαν ἐποπτείαν καὶ πειθαρχικὴν δικαιοδοσίαν εἰς τοὺς ὑφισταμένους του. Αὐτὰ εἴχομεν νὰ εἴπωμεν καὶ ὅταν θὰ ἔλθῃ πρὸς συζήτησιν τὸ σχετικὸν νομοθέτημα, θὰ φροντίσωμεν νὰ συντρέξωμεν τὸν ἀξιότιμον ἐπὶ τῆς Παιδείας Ὑπουργόν, κατὰ τὸ δυνατόν, διὰ τὴν δικαίαν ἀποκατάστασιν καὶ βελτίωσιν τῶν πραγμάτων αὐτῶν.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας ἔχει τὸν λόγον.

§24Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Παιδείας). Κύριε Πρόεδρε, ἐπειδὴ διεπιστώθη τελικῶς, ὅτι αἱ ἐπιδιώξεις τοῦ Ν. Δ. 2500, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἐφαρμοσθοῦν ἐντὸς τῶν ὁρίων τῶν προβλεπομένων ἀπὸ τὰς διατάξεις τοῦ νόμου τούτου, ἐν σχέσει πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Παιδείας, καὶ Θρησκευμάτων καὶ ὡς ἐκ τούτου παρίστατο ἀνάγκη εἰδικῆς νομοθετικῆς ρυθμίσεως τῶν ἀνακυπτόντων ζητημάτων, συνεστήθη πενταμελὴς Ἐπιτροπή, διὰ κοινῆς ἀποφάσεως τῶν Ὑπουργῶν Οἰκονομικῶν, Συντονισμοῦ καὶ Παιδείας, ἡ ὁποία θὰ ἔχῃ ὡς ἔργον νὰ μελετήσῃ, ἀνεξαρτήτως τῶν ὅσων προβλέπονται ἀπὸ τὸ Ν. Δ. 2500, τὸ ὅλον θέμα καὶ ὅσον ἀφορᾷ τὰς κεντρικὰς καὶ ὅσον ἀφορᾷ τὰς περιφερειακὰς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας. Ἡ ἐν λόγῳ ἐπιτροπὴ θὰ ἐξετάσῃ τὰ ζητήματα τὰ σχετιζόμενα μὲ τὸν καθορισμὸν κατὰ κλάδους καὶ βαθμοὺς τοῦ ἀριθμοῦ τῶν θέσεων τῶν εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Ὑπουργείου ὑπαγομένων ὑπηρεσιῶν. Δύναμαι νὰ διαβεβαιώσω τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν ὅτι τὰ θέματα τὰ σχετιζόμενα μὲ τὸ φλέγον αὐτὸ ζήτημα θὰ τύχουν τῆς δεούσης προσοχῆς. Ἐπίσης δύναμαι νὰ παράσχω τὴν διαβεβαίωσιν ὅτι, ἡ Ἐπιτροπή, ἡ ὁποία ἀποτελεῖται ἀπὸ ἐγκρίτους ἀνωτάτους ὑπαλλήλους καὶ τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας καὶ τῶν ἄλλων οἰκονομικῶν Ὑπουργείων, ἔχει ἀπόλυτον κατανόησιν τοῦ μεγέθους καὶ τῆς σπουδαιότητος τοῦ θέματος, ἡ μελέτη τοῦ ὁποίου ἀνετέθη εἰς αὐτήν.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συζητεῖται ἀναφορὰ τῆς διδασκαλικῆς Ὁμοσπονδίας Ἑλλάδος, ἡ ὁποία διαμαρτύρεται διὰ τὸν μελετώμενον περιορισμὸν τῶν ἐτῶν ὑποχρεωτικῆς φοιτήσεως τῆς στοιχειώδους ἐκπαιδεύσεως. Νομίζω ὅτι ὀρθότερον εἶναι νὰ προβῇ εἰς ἀνακοινώσεις ὁ κ. Ὑπουργός, πρὶν ἢ λάβουν τὸν λόγον οἱ ἐρωτῶντες.

§26Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Παιδείας). Δύναμαι νὰ διαβεβαιώσω τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ὅτι οὐδεμία ἐγένετο σκέψις περιορισμοῦ τοῦ χρόνου φοιτήσεως εἰς τὰ σχολεῖα τῆς στοιχειώδους ἐκπαιδεύσεως, ὅστις κατὰ τὴν ἰσχύουσαν νομοθεσίαν εἶναι ἓξ ἐτῶν. Ὡς εἶναι γνωστόν, κατὰ τὸ ἄρθρον 16 τοῦ Συντάγματος τὰ ἔτη τῆς ὑποχρεωτικῆς δὲν δύνανται νὰ εἶναι ὀλιγώτερα τῶν 6. Ἐκ τῆς διατάξεως ταύτης δὲν συνάγεται ὅτι ἡ ἐκπαίδευσις εἶναι ἑξαετής, καθορίζεται ὅμως τὸ κατώτατον ὅριον ὑποχρεωτικῆς φοιτήσεως. Ὑπαρχούσης λοιπὸν Συνταγματικῆς κατοχυρώσεως ἐν προκειμένῳ, δὲν εἶναι νοητὸν νὰ δημιουργῆται ζήτημα.

§27Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Διατὶ ἀνησυχεῖ ἡ διδασκαλικὴ ὁμοσπονδία;

§28Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Παιδείας). Τοῦτο ὀφείλεται ἴσως, εἰς τὸ ὅτι ἐγένετο συζήτησις περὶ ἐξετάσεως τοῦ θέματος τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου, τὸν ὁποῖον εἶχε ψηφίσει ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων περὶ διαχωρισμοῦ εἰς δύο κύκλους τῶν σπουδῶν τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Βοβολίνης ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς γονέων καὶ κηδεμόνων μαθητῶν τοῦ γυμνασίου Νικαίας, ζητούντων συμπλήρωσιν τοῦ διδακτικοῦ προσωπικοῦ τοῦ ἐν λόγῳ Γυμνασίου καὶ ἀποπεράτωσιν τοῦ ἀνεγειρομένου διδακτηρίου.

§30Κ. ΒΟΒΟΛΙΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρεμφερεῖς εἶναι καὶ αἱ ὑπ’ ἀριθ. 7 καὶ 8 ἀναφοραί, αἵτινες ἀφοροῦν τὴν περιφέρειαν Νικαίας καὶ παρακαλῶ νὰ συζητηθοῦν ὁμοῦ, ἐφ’ ὅσον ἄλλωστε, εἶναι αἱ αὐταὶ ἐρωτήσεις.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα, κ. συνάδελφε, θὰ συζητηθοῦν ἀπὸ κοινοῦ.

§32Κ. ΒΟΒΟΛΙΝΗΣ. Ἡ ἐρώτησις εἶναι σχετικὴ μὲ τὸ αἴτημα τῶν γονέων καὶ κηδεμόνων τοῦ γυμνασίου Νικαίας τὸ διαλαμβανόμενον εἰς ὑποβληθεῖσαν ἀναφοράν. Εἰς τὸ γυμνάσιον αὐτό, συμβαίνει ὅ,τι καὶ εἰς ὅλα τὰ γυμνάσια τοῦ Κράτους. Ὑπάρχει πληθώρα μαθητῶν καὶ ἔλλειψις διδακτικοῦ προσωπικοῦ. Ἡ παράκλησις ἀφορᾷ τὴν ἐνίσχυσιν τοῦ διδακτικοῦ προσωπικοῦ, ὄχι βέβαια εἰς πληρότητα ἀναγκῶν, ἐν πάσῃ ὅμως περιπτώσει, εἰς τὴν στοιχειώδη ἀντιμετώπισιν τῆς ὑφισταμένης καταστάσεως. Συνεπῶς ἐὰν δύο ἢ περισσότεροι καθηγηταὶ προσετίθεντο εἰς τὸ νῦν ὑφιστάμενον διδακτικὸν προσωπικόν, τὸ θέμα, κατὰ ἕνα τρόπον θὰ ἀντεμετωπίζετο. Τὸ ἕτερον σκέλος τοῦ αἰτήματος ἀνάγεται εἰς τὴν ἐνίσχυσιν τοῦ γυμνασίου Νικαίας, διὰ τὴν ἀποπεράτωσιν τοῦ ἤδη ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν ἀνεγειρομένου οἰκοδομήματος, ὅπερ θὰ στεγάσῃ τὸ Γυμνάσιον τοῦτο. Ἤδη αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ γυμνασίου εἶναι διεσκορπισμέναι εἰς διάφορα σημεῖα περὶ τὸ γυμνάσιον, ἐνῷ τοῦτο ὑφίσταται ἡμιτελές, Πρόκειται δὲ περὶ μεγάρου, τὸ ὁποῖον, ὁλοκληρούμενον, θὰ ἱκανοποιήσῃ ἀπολύτως τὰς ἀνάγκας τῆς περιφερείας. Θὰ εἴμεθα εὐτυχεῖς ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Παιδείας, ἐδέχετο νὰ τὸν συνοδεύσωμεν ὅλοι οἱ βουλευταὶ τοῦ Πειραιῶς εἰς Νίκαιαν, ἵνα διαπιστώσῃ καὶ μόνος του, τὰς ὑφισταμένας ἐκεῖ ἀνάγκας καὶ δώσῃ ἐπὶ τόπου τὰς ἐνδεικνυομένας λύσεις. Δι’ ὅ,τι ἀφορᾷ τὴν ὑπ’ ἀριθ. 7 ἐρώτησιν, καὶ εἰδικώτερον τὴν παράκλησιν τῶν γονέων καὶ κηδεμόνων τῶν 2ου καὶ 12ου Δημοτικῶν Σχολείων τῆς Νικαίας, θέτω ὑπὸ τὴν κρίσιν σας τὰ ἑξῆς: Δαπάναις τοῦ ἐράνου τῆς Α. Μ. τῆς Βασιλίσσης ἤρξατο ἀπὸ τριετίας περίπου, ἡ ἀνέγερσις οἰκοδομήματος εἰς τὸ ὁποῖον θὰ στεγασθοῦν τὸ 2ον καὶ 12ον σχολεῖα Νικαίας. Δυστυχῶς, τὴν τελευταίαν περίοδον ἔχει ἀνακοπῆ ἡ ἐργασία. Ἡ παράκλησις περιορίζεται εἰς τὴν ἐπανάληψιν τῶν ἐργασιῶν καὶ τὴν ἐπιτάχυνσιν τοῦ ἔργου. Ἀλλά, καὶ ὅταν τέλος περατωθῇ τὸ δαπάναις τοῦ ἐράνου τῆς Α. Μ. Βασιλίσσης ἀνεγειρόμενον οἴκημα, θὰ ὑπάρχουν πάντοτε ἀνάγκαι. Εἰδικῶς διὰ τὰ 3ον καὶ 4ον Δημοτικὰ Σχολεῖα Νικαίας, αἱ συνθῆκαι διδασκαλίας, αἱ σήμερον ὑφιστάμεναι εἶναι πράγματι —δύναται νὰ δοθῇ ὁ χαρακτηρισμὸς— τρομακτικαί. Διότι οἱ μαθηταὶ διδάσκονται εἰς πανάθλια παραπήγματα, ἅτινα οὐδόλως τιμῶσι τὸν πολιτισμόν μας. Τέλος διὰ τὸ 8ον θέμα, θὰ ἀπευθύνωμεν εὐχαριστίας εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Παιδείας, ὁ ὁποῖος διέθεσε πίστωσιν ἐξ 150.000.000 παλαιῶν 150.000 νέων δραχμῶν, διὰ τὴν κάλυψιν τῶν ἀναγκῶν τοῦ 9ου δημοτικοῦ σχολείου Νικαίας, Ὀφείλομεν ἐπίσης εὐχαριστίας εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, διὰ τὴν ἐνίσχυσιν ἐξ 150.000 νέων δραχμῶν διὰ τὴν ἀποπεράτωσιν τοῦ ἀνεγειρομένου εἰς Πέραμα δαπάναις καὶ πρωτοβουλίᾳ τῶν κατοίκων, οἰκοδομήματος, πρὸς στέγασιν τοῦ ἐκεῖ δημοτικοῦ σχολείου.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Σαββόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§34Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι γνωστὴ ἡ κατάστασις, τῆς Παιδείας, κύριε Πρόεδρε, εἰδικῶς εἰς τοὺς δήμους τῆς τέως περιφερείας Πειραιῶς. Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι, ἡ κατάστασις καὶ ἀπὸ ἀπόψεως κτιριακῆς καὶ ἀπὸ ἀπόψεως προσωπικοῦ τῶν σχολείων δὲν εἶναι διόλου εὐχάριστος. Νομίζω, ὅτι ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας, θὰ ἔπρεπε προσωπικῶς νὰ κατέλθῃ εἰς τὴν περιφέρειάν μας εἰδικῶς εἰς τὴν περιφέρειαν τῶν δήμων αὐτῶν καὶ εἶμαι βέβαιος ὅτι, ἐπανερχόμενος εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, θὰ διατάξῃ πᾶν τὸ δυνατόν, πρὸς βελτίωσιν τῆς καταστάσεως αὐτῆς. Εἰδικῶς δέ, θέλω νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, εἰς τὸ Ἐθνικὸν θέμα. Διότι ἐὰν πάσχουν ἐθνικῶς ὡρισμέναι περιφέρειαι, αἱ περιφέρειαι αὗται εἶναι οἱ δῆμοι τοῦ τέως Δήμου Πειραιῶς. Ἐνθυμοῦμαι εἰς τὸ παρελθὸν μίαν προσπάθειαν τοῦ ἀξιοτίμου πρώην Ὑπουργοῦ κ. Καλλία, ὁ ὁποῖος κατῆλθεν εἰς τὸν Πειραιᾶ καὶ ἐπέλυσεν ὡρισμένα ζητήματα. Θὰ ἤθελον καὶ νομίζω, ὅτι καὶ οἱ συνάδελφοι τῆς περιφερείας αὐτῆς θὰ ἐπεθύμουν ὁμοίως, νὰ μᾶς κάμετε τὴν τιμήν, μίαν ἡμέραν ἀπὸ κοινοῦ νὰ κατέλθωμεν εἰς τοὺς δήμους αὐτοὺς καὶ νὰ ἐπιλυθοῦν, ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότερα τῶν ὑπαρχόντων προβλημάτων τῆς Παιδείας.

§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Ἀλιπράντης ἔχει τὸν λόγον.

§36Δ. ΑΛΙΠΡΑΝΤΗΣ. Θέλομεν νὰ ἐκφράσωμεν τὰς εὐχαριστίας μας εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας διότι πράγματι ἐξεδήλωσε τὸ ἐνδιαφέρον του καὶ ἐνέκρινε πίστωσιν 100.000.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Πετροπουλᾶκος ἔχει τὸν λόγον.

§38Δ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΟΣ. Θὰ ἤθελον ἰδιαιτέρως νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Παιδείας, εἰς ὅ,τι ἀφορᾷ τὸ γυμνάσιον Νικαίας. Τὸ γυμνάσιον Νικαίας εἶναι μικτόν. Λειτουργεῖ ὁλόκληρον τὴν ἡμέραν πρωΐαν καὶ ἀπόγευμα. Ὁ χῶρος εἶναι ἀνεπαρκής. Ὑποβάλλω τὴν θερμὴν παράκλησιν εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Παιδείας νὰ κάμῃ μίαν προσωπικὴν ἐπίσκεψιν εἰς τὸ γυμνάσιον τοῦτο καὶ νὰ καταβάλῃ κάθε προσπάθειαν, ἐὰν εἶναι δυνατόν, νὰ περικόψῃ ἀπὸ κάθε ἄλλην περίπτωσιν, ἀπὸ κάθε ἄλλο σημεῖον τῆς Ἐπικρατείας, νὰ περικόψῃ ποσὰ καὶ νὰ τὰ διαθέσῃ διὰ τὴν ἀποπεράτωσιν ἢ μᾶλλον διὰ τὴν συμπλήρωσιν τοῦ γυμνασίου Νικαίας. Ἐν συνεχείᾳ καὶ ἐγώ, τὸν εὐχαριστῶ θερμῶς διὰ τὸ ἐνδιαφέρον, τὸ ὁποῖον ἐπέδειξεν.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας ἔχει τὸν λόγον.

§40Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Παιδείας). Κύριε Πρόεδρε, θὰ εἶμαι ἐξαιρετικῶς εὐτυχής, ἐάν, ἀπὸ κοινοῦ, μετὰ τῶν κ. κ. ἐκ Πειραιῶς συναδέλφων, μεταβῶμεν ἐπιτοπίως καὶ ἐξετάσωμεν τὴν κατάστασιν τὴν ἀφορῶσαν εἰς τὰ σχολικὰ κτίρια τοῦ Πειραιῶς, ἵνα σχηματίσω ἰδίαν ἀντίληψιν τῶν ἀναγκῶν των. Θὰ εἶμαι δὲ ἰδιαιτέρως εὐτυχὴς ἐὰν δυνηθῶ νὰ ἱκανοποιήσω, ἐν τῷ μέτρῳ τοῦ δυνατοῦ, τὰ δίκαια καὶ νόμιμα αὐτὰ αἰτήματά των. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ αἴτημα τῶν γονέων καὶ κηδεμόνων τοῦ γυμνασίου Νικαίας περὶ συμπληρώσεως τοῦ διδακτικοῦ του προσωπικοῦ, ἐπιθυμῶ νὰ δηλώσω, ὅτι τοῦτο θὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἅμα ὡς συντελεσθοῦν μεταβολαὶ ἐκπαιδευτικῶν λειτουργῶν τῆς Μέσης Ἐκπαιδεύσεως. Θὰ λάβω πρόνοιαν ὥστε νὰ συμπληρωθοῦν τὰ κενά. Παρακαλῶ νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ὅτι, βάσει τῶν κειμένων διατάξεων, δὲν εἶναι δυνατὸν νεοδιοριζόμενοι καθηγηταὶ νὰ τοποθετηθοῦν εἰς τὸν Πειραιᾶ. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν διάθεσιν πιστώσεως διὰ τὴν ἀποπεράτωσιν τοῦ κτιρίου τοῦ γυμνασίου 30.000 νέων δραχμῶν θέλω νὰ ἐλπίζω, ὅτι αἱ δυνατότητες, αἱ ὁποῖαι θὰ παρασχεθοῦν μετὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νέου προϋπολογισμοῦ θὰ μᾶς ἐπιτρέψουν νὰ ἱκανοποιήσωμεν τὸ αἴτημα τοῦτο, τὸ ὁποῖον ἄλλωστε, εὑρίσκω ἀπολύτως δίκαιον καὶ νόμιμον, ἐντὸς τοῦ προσεχοῦς σχολικοῦ ἔτους. Ἐν σχέσει μὲ τὴν ὑπ’ ἀριθμὸν 7 ἐρώτησιν, ἐπιθυμῶ νὰ πληροφορήσω τοὺς ἐρωτῶντας, κυρίους συναδέλφους, ὅτι, τὸ δεύτερον δημοτικὸν σχολεῖον Κορυδαλλοῦ καὶ τὸ 12ον Νικαίας δὲν ὑπάγονται εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας. Ἐν στενῇ ὅμως συνεργασίᾳ μετὰ τοῦ ἐράνου τῆς Α. Μ. τῆς Βασιλίσσης, ἐνεργοῦντες, παρακολουθοῦμεν τὴν πρόοδον τῶν ἐργασιῶν καὶ ἐπληροφορήθην ὑπευθύνως ὅτι ἤδη ἐγένοντο αἱ δέουσαι ἐνέργειαι διὰ νὰ ἀποπερατωθοῦν τὸ ταχύτερον αἱ ἐργασίαι ἀνοικοδομήσεως καὶ τῶν δύο αὐτῶν δημοτικῶν σχολείων, τὰ ὁποῖα ὅπως ἐτόνισα, ἀνεγείρονται ἀπὸ πιστώσεις τοῦ ἐράνου τῆς Βασιλίσσης. Ὅσον ἀφορᾷ εἰς τὴν ἀποπεράτωσιν τοῦ τρίτου καὶ τετάρτου δημοτικῶν σχολείων Κορυδαλλοῦ, πληροφορῶ τοὺς κ. κ. συναδέλφους, ὅτι πρὸς τὸ παρὸν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπισθοῦν αἱ δαπάναι διὰ τὴν ἀνέγερσιν τῶν κτιρίων εἰς ἃ θὰ στεγασθοῦν ἀμφότερα. Ὑπόσχομαι εἰς τοὺς κυρίους συναδέλφους, ὅτι μὲ τὸν νέον προϋπολογισμὸν θὰ ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου τὸ αἴτημά των. Ἐλπίζω, ὅτι θὰ δυνηθῶ τότε νὰ τὸ ἱκανοποιήσω, διότι ἔχω ἀντίληψιν, χωρὶς νὰ ἔχω ἐπισκεφθῆ τὴν πόλιν τοῦ Πειραιῶς, τῶν ἐπιτακτικῶν καὶ ἐπειγουσῶν ἀναγκῶν της εἰς σχολικὰ κτίρια. Ἐν σχέσει μὲ τὴν διάθεσιν 95.000 νέων δρχ. διὰ τὴν ἐπισκευὴν τοῦ Αʹ δημοτικοῦ σχολείου Νικαίας, παρέχω ἐπίσης τὴν αὐτὴν διαβεβαίωσιν, ὅτι ἐκ τῶν πιστώσεων, αἱ ὁποῖαι θὰ διατεθοῦν μὲ τὸν νέον προϋπολογισμόν, θὰ προσπαθήσω νὰ ἐξεύρω τὸ ποσὸν τὸ ἀπαραίτητον διὰ τὴν ἀποπεράτωσιν καὶ διὰ τὴν ἐπισκευὴν τοῦ σχολείου. Ἐπιθυμῶ νὰ τονίσω καὶ νὰ ὑπενθυμίσω εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον Παιδείας καὶ ἡ Κυβέρνησις μὲ ἰδιαιτέραν στοργὴν ἀντιμετωπίζουν τὸ θέμα τῆς συμπληρώσεως κατὰ τὸ δυνατὸν τῶν κενῶν, τὰ ὁποῖα παρουσιάζονται εἰς σχολικὰ κτίρια. Θὰ ἤθελα ὅμως καὶ οἱ κύριοι συνάδελφοι, νὰ γίνουν κήρυκες τῆς ἀνάγκης, ὅπως ὑπάρχῃ στενὴ συνεργασία τῶν ἐνδιαφερομένων γονέων καὶ κηδεμόνων, μὲ τὰς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου. Ἡ βοήθειά των εἶναι ἀπαραίτητος καὶ δέον νὰ ἐκδηλοῦται διὰ τῆς διαθέσεως οἰκοπέδων, ὅπου εἶναι δυνατόν, διὰ τῆς διαθέσεως ὑλικοῦ καὶ διὰ τῆς διαθέσεως προσωπικῆς ἐργασίας. Μόνον κατὰ τὸν τρόπον αὐτὸν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτελεσθῇ καλύτερον καὶ ἀποτελεσματικώτερον ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ γίνῃ καὶ διὰ τὸ ὁποῖον πολλάκις δὲν ὑπάρχουν δυνατότητες λόγῳ τῶν περιωρισμένων κονδυλίων τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ 9ον δημοτικὸν σχολεῖον Νικαίας, νομίζω, ὅτι ἦτο καθῆκον μας ἐφ’ ὅσον ἐχρόνιζεν ἡ ὑπόθεσις τῆς ἀποπερατώσεώς του, νὰ διαθέσω τὸ ἀναγκαιοῦν διὰ τὴν ἀποπεράτωσίν του, ποσόν, τῶν 150.000.

§41Κ. ΒΟΒΟΛΙΝΗΣ. Ἐπιθυμῶ νὰ εὐχαριστήσω τὸν κύριον Ὑπουργὸν διὰ τὸ ἐκδηλούμενον ὑπὲρ τῶν ἀναγκῶν καὶ γενικώτερον ὑπὲρ τῆς περιφερείας Πειραιῶς ἐνδιαφέρον. Δι’ ὅ,τι ἀφορᾷ τὸ θέμα τῆς συνεργασίας τῶν γονέων καὶ κηδεμόνων μετὰ τοῦ Κράτους, δυνάμεθα ὑπερηφάνως νὰ εἴπωμεν, ὅτι εἰς τὸν Πειραιᾶ καὶ τὴν περιφέρειαν τοῦ Πειραιῶς, οἱ γονεῖς καὶ οἱ κηδεμόνες ἐκδηλοῦν ἄμεσον προσωπικὸν ἐνδιαφέρον μὴ ὀρρωδοῦντες, οὐδὲ προσωπικὴν ἐργασίαν νὰ καταβάλουν, ἀκόμη καὶ τὸν ὀβολόν των. Χαρακτηριστικῶς, ἀναφέρω ὅτι, τὸ σχολεῖον τοῦ Περάματος ἐγένετο κυρίως διὰ Κυριακάτικων εἰσφορῶν τῶν κατοίκων τοῦ Περάματος. Τοῦτο νομίζω, ὅτι ἀποτελεῖ τίτλον τιμῆς δι’ ἐκείνους. Ἐλπίζομεν νὰ ἔχωμεν τὴν τιμὴν νὰ συνοδεύσωμεν τὸν κύριον Ὑπουργὸν εἰς τὸν Πειραιᾶ, εἰς τὴν Νίκαιαν εἰδικώτερον, διὰ νὰ ἴδῃ ἐπὶ τόπου πόσα θέματα εἶναι δυνατὸν νὰ λυθοῦν.

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἐρωτήσεώς του σχετικῶς μὲ τὴν κατάρτισιν νομοσχεδίου «περὶ ἱεροψαλτῶν κλπ.».

§43Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ἀπὸ τοῦ 1945 ἡ διεύθυνσις Θρησκευμάτων τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας, καταρτίζει συνεχῶς νομοσχέδια περὶ ἱεροψαλτῶν. Ἡ διεύθυνσις Θρησκευμάτων κατευθύνεται πρὸς δύο σκοπούς, ἀφ’ ἑνὸς μὲν νὰ ὀργανώσῃ τὸν κλάδον διὰ νὰ διατηρήσῃ τὴν Ἐθνικὴν βυζαντινὴν μουσικήν, μὲ τὴν ὁποίαν ἐγαλουχήθη τὸ γένος, κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ τουρκικοῦ ζυγοῦ καὶ μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν καὶ ἡ ὁποία ἀποτελεῖ Ἐθνικήν μας παράδοσιν τὴν ὁποίαν ὀφείλομεν νὰ σεβασθῶμεν, καὶ ἀφ’ ἑτέρου αὐτοὺς τοὺς ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι κατὰ ἕνα τρόπον ἀσκοῦν ἐπαγγελματικῶς τὸ λειτούργημα αὐτὸ τὸ ἐκκλησιαστικόν, τοῦ ἱεροψάλτου, νὰ τοὺς κατοχυρώσῃ ὥστε καὶ ἐνδιαφέρον νὰ ἔχουν, καὶ ἐπίδοσιν νὰ ἀναπτύσσουν καὶ νὰ προάγωνται διὰ νὰ διατηρήσωσι αὐτὴν τὴν ὡραίαν Ἐθνικὴν παράδοσιν τῆς βυζαντινῆς μουσικῆς. Τρεῖς φορὲς μέχρι τώρα, οἱ κατὰ διαφόρους περιόδους Ὑπουργοὶ τῆς Παιδείας κατέθεσαν τὸ νομοσχέδιον. Δύο ἢ τρεῖς φορὲς ἡ Ἱερὰ Σύνοδος ἀπησχολήθη μὲ τὸ θέμα, καὶ ἐγνωμάτευσε καὶ ἐν τούτοις τὸ νομοσχέδιον αὐτό, τὸ ὁποῖον ἔχει Ἐθνικὸν σκοπὸν ἐκτὸς τοῦ κοινωνικοῦ, δὲν ἔρχεται εἰς τὴν Βουλήν. Ἐπειδὴ ἤλλαξεν ὁ Ὑπουργὸς καὶ ἦλθε νέος Ὑπουργός, ὁ ὁποῖος θὰ θελήσῃ νὰ προωθήσῃ τὴν λύσιν τῶν διαφόρων ἐκκρεμῶν ζητημάτων τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας, ἐθεώρησα σκόπιμον νὰ τοῦ ὑπομνήσω καὶ τὴν ἐκκρεμῆ αὐτὴν ὑπόθεσιν. Ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἀναμένω τὴν ἀπάντησιν διὰ νὰ γνωρίζω ἐὰν θὰ ἐπιληφθῇ τῆς ἐπιλύσεως τοῦ θέματος, τὸ ὁποῖον ὅπως εἶπον, εἶναι σοβαρόν.

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας ἔχει τὸν λόγον.

§45Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Παιδείας). Ἔλαβον ὑπὸ σημείωσιν τὴν ὑπόμνησιν τοῦ ἀξιοτίμου κ. συναδέλφου ἐκ Χίου καὶ τὸν πληροφορῶ, ὅτι τὸ σχέδιον ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον κατηρτίσθη ἀπὸ τοῦ παρελθόντος ἔτους εὑρίσκεται ἤδη εἰς τὴν Ἱερὰν Σύνοδον, ἡ ὁποία πρόκειται νὰ τὸ ἐξετάσῃ, νὰ τὸ μελετήσῃ καὶ νὰ ἀποφανθῇ ἐπ’ αὐτοῦ. Ὅπως θὰ γνωρίζητε ἴσως, τὸ σχέδιον τοῦτο κατηρτίσθη ἀπὸ τὸν Σεβασμιώτατον Μητροπολίτην Λαρίσης, τὸν παρὰ τῇ Ἱερᾷ Συνόδῳ Βασιλικὸν Ἐπίτροπον, καθηγητὴν κ. Καρμίρην, τὸν τότε ἁρμόδιον διευθυντὴν τοῦ Ὑπουργείου καὶ τὸν Πρόεδρον τῶν Ἱεροψαλτῶν. Ἐλπίζω ὅτι, ἡ Ἱερὰ Σύνοδος, ἡ ὁποία ἐπανέλαβεν ἤδη τὰς ἐργασίας της, συντόμως, θὰ ἐπιληφθῇ τοῦ θέματος καὶ συντόνως θὰ τὸ ἐπεξεργασθῇ, ὥστε νὰ ἱκανοποιηθῇ τὸ αἴτημα τῶν ἱεροψαλτῶν καὶ τοῦ ἐκ Χίου κ. συναδέλφου.

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Αἱ ἐρωτήσεις τῶν κ. κ. Δ. Ἀλιπράντη καὶ Χ. Κόρακα περὶ τοῦ ποδοσφαιρικοῦ ἀθλητισμοῦ καὶ τοῦ τρόπου διοικήσεώς του παρὰ τῆς Ε.Π.Ο., θὰ συζητηθοῦν ὁμοῦ.

§47Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Παιδείας). Θὰ παρεκάλουν, κύριε Πρόεδρε, νὰ ἀναβληθῇ ἡ συζήτησις τῶν δύο αὐτῶν ἐρωτήσεων, διότι ἀφοροῦν ἕνα θέμα ὑψίστης σημασίας καὶ σοβαρότητος, τὸ ὁποῖον χρήζει μελέτης καὶ διὰ τὴν ὁποίαν μελέτην, δὲν μοῦ ἐδόθη ἀκόμη καιρός.

§48Π. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Παρῆλθεν ἡ ὥρα τῶν ἐρωτήσεων, κύριε Πρόεδρε.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μένουν τρεῖς ἀκόμη τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας. Δέχεται ἡ Ἀντιπολίτευσις νὰ τελειώσωμεν ὅλας τὰς ἐρωτήσεις τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας;

§50ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ τελειώσωμεν, νὰ τελειώσωμεν.

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἐρωτήσεώς του σχετικῶς μὲ τὴν ἀναγνώρισιν τῆς προϋπηρεσίας τῶν ἐπαναδιορισθέντων δημοδιδασκάλων.

§52Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, πολλοὶ διδάσκαλοι, ἀπεμακρύνθησαν προσωρινῶς τῆς ὑπηρεσίας των διὰ διαφόρους λόγους, καὶ ἔπειτα ἐπανῆλθον. Ἀλλὰ ὅταν ἐπαναδιωρίσθησαν, δὲν ἐπῆραν τὸν βαθμὸν βάσει τοῦ χρόνου τῆς προϋπηρεσίας των, ἀλλὰ διωρίσθησαν πάλιν ἐξ ὑπαρχῆς ἀπὸ τὸν κατώτερον βαθμόν. Γνωρίζω ὅτι ἔχει τεθῆ τὸ θέμα αὐτὸ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας καὶ ὅτι ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου τὸ υἱοθετεῖ καὶ τὸ προωθεῖ μὲ μίαν λύσιν, ὥστε οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ νὰ πάρουν βαθμὸν βάσει τῆς προϋπηρεσίας των. Θὰ ἤθελα ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας, μίαν δήλωσιν πῶς θὰ τὸ ἀντιμετωπίσῃ, ὥστε νὰ συνυπολογίζεται ὁ χρόνος αὐτὸς διὰ τοὺς ἐπαναδιοριζομένους.

§53ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας ἔχει τὸν λόγον.

§54Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Παιδείας). Κύριε Πρόεδρε, ἐπιθυμῶ νὰ πληροφορήσω τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον, ὅτι οἱ μετὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ ὑπαλληλικοῦ κώδικος, ἤτοι μετὰ τὴν 1 Μαΐου 1952, διορισθέντες δημοδιδάσκαλοι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν καὶ προϋπηρεσίαν δημοδιδασκάλου, δὲν δύνανται νὰ διαβαθμισθοῦν, διότι αἱ διατάξεις τοῦ Α. Ν. 615)1945, μετὰ τὸν κώδικα, δὲν ἰσχύουν. Κατὰ τὸν Κώδικα (ἄρθρον 36), ἀπαγορεύονται οἱ ἀναδιορισμοί, πλὴν τῆς περιπτώσεως τῶν ἀποχωρησάντων ἐκ τῆς ὑπηρεσίας λόγῳ νόσου. Ἀλλὰ καὶ τότε οἱ ἀναδιορισμοὶ ἐπιτρέπονται μόνον ὑπὸ ὡρισμένας προϋποθέσεις. Ὅταν, δηλαδή, ὁ αἰτούμενος τὸν ἀναδιορισμὸν ἔχει πενταετῆ προϋπηρεσίαν καὶ ἐξέλιπον οἱ λόγοι ὑγείας κλπ. Οἱ δημοδιδάσκαλοι περὶ ὧν ὁ λόγος, διωρίσθησαν καὶ οὐχὶ ἀναδιωρίσθησαν. Ἡ διάκρισις δὲν στερεῖται σημασίας, διότι: α) Ἀναδιορισμός, ὡς προελέχθη, μόνον διὰ μίαν κατηγορίαν ὑπαλλήλων ἐπιτρέπεται. β) Ὁ ἀναδιορισμὸς εἰσάγεται εἰς ὁμοιόβαθμον καὶ ἐν τῷ αὐτῷ κλάδῳ κενὴν θέσιν, ἐνῷ ὁ διοριζόμενος εἰσάγεται μὲ τὸν κατώτερον εἰσαγωγικὸν βαθμὸν τοῦ κλάδου. γ) Ἐπὶ ἀναδιορισμῶν δὲν ἔχουσιν ἐφαρμογὴν αἱ διατάξεις περὶ ὁρίου ἡλικίας εἰσόδου εἰς τὴν δημοσίαν ὑπηρεσίαν, αἱ ὁποῖαι ἐφαρμόζονται ἐπὶ τῶν διορισμῶν. Ἡ κατηγορία τῶν δημοδιδασκάλων εἰς οὓς ἀναφέρεται ἡ ἐρώτησις, ἔχοντες τὰ τυπικὰ πρὸς διορισμὸν προσόντα, διωρίσθησαν χωρὶς νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ προϋπηρεσία των, διότι τοῦτο ἀπεκλείετο ἐκ τοῦ Ὑπαλληλικοῦ Κώδικος. Πάντως ὑπάρχει ὑπὸ μελέτην νομοσχέδιον, καὶ ἐλπίζω, ὅτι θὰ καταστῇ δυνατὴ ἡ λύσις τοῦ θιγέντος ἀπὸ τὸν κ. ἐκ Χίου συνάδελφον ζητήματος.

§55Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ἐὰν ἕνας ἔχῃ 20 ἐτῶν ὑπηρεσίαν, δὲν πρέπει νὰ τὴν ὑπολογίσητε;

§56Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Παιδείας). Σᾶς εἶπον, κύριε συνάδελφε, ὅτι ἀπαγορεύεται ἀπὸ τὸν Κώδικα, τὸν ὁποῖον δὲν δυνάμεθα νὰ παραβιάσωμεν.

§57Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Νὰ τροποποιήσωμεν τὸν νόμον, κύριε Ὑπουργέ.

§58Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Παιδείας). Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ὑπάρχει ὑπὸ μελέτην νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον προβλέπει τὴν ρύθμισιν ὡρισμένων ζητημάτων, τὰ ὁποῖα ἀνακύπτουν ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου.

§59Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Αὐτὸ ζητοῦμεν, κ. Ὑπουργέ.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Ταμβακᾶς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἐρωτήσεώς του, σχετικῶς μὲ τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἐλήφθησαν κατὰ τοῦ ἱερέως Μπάλλα.

§61Θ. ΤΑΜΒΑΚΑΣ. Ὑπέβαλα τὴν ἐρώτησιν αὐτὴν διὰ νὰ θέσω ὑπ’ ὄψει τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας πῶς παρουσιάζεται τὸ φαινόμενον, ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος ἔχει καταδικασθῆ ἀπὸ τὸ Ἀναθεωρητικόν, νὰ παραμένῃ ἱερεὺς εἰς ἕνα χωρίον. Τί θὰ διδάξῃ ὁ ἄνθρωπος αὐτός, εἰς ἐκεῖνο τὸ ἀτυχὲς ποίμνιόν του; Τὸ θέμα δὲν εἶναι μερικὸν καὶ εἰδικόν. Τὸ φέρω γενικώτερον ὑπ’ ὄψει τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Παιδείας, διότι ὁ διδάσκαλος καὶ ὁ παπᾶς εἶναι, ὅπως γνωρίζετε, τὸ πᾶν εἰς τὸ χωριό. Παρακαλῶ, λοιπόν, τὸν κ. Ὑπουργόν, νὰ μὴ παραπέμψῃ τὸ θέμα εἰς τὰς Ἑλληνικὰς καλένδας, ὅπως συνέβη μὲ τὸν προκάτοχόν του, ὁ ὁποῖος συνεχῶς μοῦ ὑπέσχετο καὶ τίποτε δὲν ἐγένετο. Νὰ γίνῃ δὲ ἕνα ἔγγραφον καὶ πρὸς τοὺς Μητροπολίτας, ὥστε νὰ ἐλέγχουν καὶ νὰ ἐξετάζουν ποίους ἔχουν παπάδες.

§62Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Παιδείας). Κύριοι συνάδελφοι, ὁ ἱερεὺς Μπάλλας, ἐφημέριος ἐν Χαλκίδι, κατεδικάσθη ὑπὸ τοῦ Ἐκτάκτου Στρατοδικείου Θηβῶν τὴν 22.2.1948 εἰς 11ετῆ εἱρκτήν, δι’ ἀνάμιξίν του εἰς τὸν

Ε.Λ.Α.Σ.

Τὸ Ἀναθεωρητικὸν Δικαστήριον Ἀθηνῶν, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 566) 1951 ἀποφάσεώς του, ἀπεφυλάκισε τοῦτον, μετατρέψαν τὴν ποινήν του εἰς ἐπανορθωτικήν. Ἡ Ἱερὰ Σύνοδος, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 288) 6.10.1952 ἀποφάσεώς της, ἀποκατέστησε τοῦτον εἰς τὰ ἐκκλησιαστικά του καθήκοντα, ὑπὸ τὸν ὅρον, ὅτι θὰ ἔδει προηγουμένως νὰ διαπιστωθῇ ἐκ μέρους τοῦ οἰκείου Μητροπολίτου, ὅτι ἡ μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν πολιτεία τοῦ εἰρημένου κληρικοῦ ὑπῆρξεν ἄψογος ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τῆς ἀφοσιώσεως του εἰς τὰ Ἐθνικὰ ἰδεώδη. Ὁ Μητροπολίτης Χαλκίδος, βάσει τῆς ὡς ἄνω ἀποφάσεως τῆς Ἱερᾶς Συνόδου, ἀποκατέστησε τοῦτον εἰς τὰ ἐφημεριακά του καθήκοντα. Ἤδη, μετὰ τὴν ἐρώτησιν τοῦ φίλου κ. Ταμβακᾶ, τὴν 8.5.1954 διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 48437 ἐγγράφου τοῦ Ὑπουργείου, διεβιβάσθη πρὸς τὴν Ἱερὰν Σύνοδον καὶ ἐζητήθησαν πληροφορίαι «περὶ τοῦ πῶς ἔχει τὸ ὅλον ζήτημα τῶν ἀναμιχθέντων εἰς τὸ Ε.Α.Μ. κληρικῶν καὶ ἐξακολουθούντων εἰσέτι νὰ παραμένωσιν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τῆς ἐκκλησίας».

§63Θ. ΤΑΜΒΑΚΑΣ. Διὰ τὸν μικρότερον ὑπάλληλον, χρειάζεται πιστοποιητικὸν νομιμοφροσύνης καὶ οἱ ἱερεῖς, ἠμποροῦν νὰ ἀσκοῦν τὰ καθήκοντά των, ἐνῷ εἶναι καταδικασμένοι ἀπὸ τὸ Ἀναθεωρητικόν; Ποῦ ἀκούστηκεν αὐτό;

§64Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Παιδείας). Τὸ Ἀναθεωρητικὸν τὸν ἀποφυλάκισε καὶ ἡ Ἱερὰ Σύνοδος, ὅπως σᾶς εἶπον, ἀπεφάνθη ὅτι ὁ ἱερεὺς οὗτος δύναται νὰ ἀναλάβῃ τὰ καθήκοντά του.

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπεραιώθησαν αἱ ἐρωτήσεις, αἱ ἀφορῶσαι τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Παιδείας. Παρελθόντος τοῦ ἡμιώρου, αἱ ἐρωτήσεις, αἱ ἀφορῶσαι τὸ Ὑπουργεῖον Ἐργασίας, ἀναβάλλονται. Ἐπειδὴ τὴν προσεχῆ Τετάρτην ὡρίσαμεν διὰ τὰ Ὑπουργεῖα Γεωργίας–Ἐσωτερικῶν καὶ τὴν Παρασκευὴν διὰ τὸ Ὑπουργεῖον Δικαιοσύνης, αἱ ἐρωτήσεις τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας ἀναβάλλονται διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν. Τοῦτο, πρὸς γνῶσιν τῶν κυρίων βουλευτῶν.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ.

Συνεχίζεται ἡ συζήτησις τῶν σχετικῶν, μὲ τοὺς σεισμοὺς τῆς Θεσσαλίας, ἐπερωτήσεων. Ὁ κ. Α. Ἀντωνίου ἔχει τὸν λόγον.

§66Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Οἱ καταστρεπτικοὶ σεισμοὶ τῆς 30 Ἀπριλίου, ἐδημιούργησαν τραγικὴν κατάστασιν διὰ τὸ μεγαλύτερον μέρος τῆς πεδινῆς Θεσσαλίας καὶ διὰ τὸ μεγαλύτερον μέρος τῆς ἐπαρχίας Δομοκοῦ, τοῦ Νομοῦ Φθιώτιδος. Δὲν θρηνοῦμεν μόνον δεκάδας θυμάτων. Ἡ καταστροφὴ τοῦ οἰκοδομικοῦ πλούτου, προσέλαβεν ἐπίσης τεραστίας διαστάσεις. Ὅπως ἐλέχθη ἤδη, οἱ Σοφάδες, ἡ ἡρωϊκὴ κωμόπολις, ἡ ὁποία εἶναι γνωστὴ διὰ τὴν ἡρωϊκὴν ἀντίστασίν της ἐναντίον τῶν συμμοριτῶν, εὐθὺς μετὰ τὴν πτῶσιν τῆς Καρδίτσης κατὰ τὸ 1948, καὶ τὰ περισσότερα τῶν χωρίων τῆς περιοχῆς, ἔχουν ὁλοσχερῶς καταστραφῆ. Ἀνάλογοι εἶναι ἐπίσης αἱ καταστροφαὶ εἰς τὰ Φάρσαλα καὶ τὰ πλεῖστα τῶν χωρίων τῆς περιοχῆς των, τεράστιαι δὲ εἰς τὰς πόλεις Καρδίτσης καὶ Τρικάλων. Πράγματι, εἰς τὰς τελευταίας αὐτὰς πόλεις, ἂν καὶ αἱ καταρρεύσασαι οἰκίαι ἀνέρχονται εἰς ὀλίγας δεκάδας, ἐκεῖναι ὅμως αἱ ὁποῖαι κατέστησαν ἐπικινδύνως ἑτοιμόρροποι, ἀνέρχονται εἰς πολλὰς ἑκατοντάδας καὶ εἶναι ἀπολύτως βέβαιον, ὅτι μέγιστον μέρος τῶν κατοικιῶν τῶν πόλεων αὐτῶν κατέστησαν ἤδη ἀκατοίκητοι. Σημαντικαὶ εἶναι ἐπίσης αἱ καταστροφαὶ εἰς τὴν πόλιν τοῦ Βόλου καὶ εἰς τὴν Λάρισαν. Ἀναμφισβητήτως, ἐὰν εἰς ὅλας τὰς περιοχὰς εἰς ἔνστασιν οἱ σεισμοὶ δὲν ἔλαβον τὰς διαστάσεις τῶν σεισμῶν τῶν Ἰονίων Νήσων, ὁπωσδήποτε, ὅμως, ἐὰν ἐξετασθῇ ἡ ἔκτασις τῶν ζημιῶν αὐτῶν, δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία ὅτι αἱ καταστροφαὶ εἰς τὴν περιοχὴν τῆς Θεσσαλίας ὑπερέβησαν πᾶν προηγούμενον. Καὶ βέβαιον εἶναι, ὅτι εὑρισκόμεθα πρὸ μιᾶς νέας ἐθνικῆς συμφορᾶς. Ἡμεῖς, τοὐλάχιστον, εἰς τὰς περιπτώσεις τῶν ἐθνικῶν συμφορῶν, διότι πρόκειται ἀναμφιβόλως περὶ αὐτοῦ, πιστεύομεν, ὅτι πρέπει νὰ τὰς ἀντιμετωπίζωμεν ἡνωμένοι καὶ μὲ πνεῦμα ἀπολύτου ἐθνικῆς ἀλληλεγγύης. Δι’ αὐτό, ὀφείλομεν νὰ δηλώσωμεν, ὅτι εἰς τὸ βαρύ, πράγματι, ἔργον, τὸ ὁποῖον προκύπτει ἐκ τῶν σεισμῶν διὰ τὴν Κυβέρνησιν, ἡμεῖς θὰ εἴμεθα συμπαραστάται της καὶ δὲν θὰ θελήσωμεν καθ’ οἱονδήποτε τρόπον νὰ ἀποκομίσωμεν κομματικὰ ὀφέλη ἐκ τῆς δυστυχίας τῶν συμπολιτῶν μας. Ἀλλὰ δὲν σημαίνει τοῦτο, ὅτι δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπισημάνωμεν καὶ τὰς κυβερνητικὰς παραλείψεις καὶ νὰ ὑπογραμμίσωμεν ἐπίσης τὰς ἐλλείψεις, αἱ ὁποῖαι ἐσημειώθησαν — καὶ ἐξηκριβώθη, ὅτι τοιαῦται πράγματι ὑπάρχουν — διότι τοῦτο θὰ ἦτο ἀντίθετον, ὄχι μόνον πρὸς τὸ συμφέρον τῶν ἀτυχῶν σεισμοπλήκτων, ἀλλὰ θὰ ἦτο ἀντίθετον καὶ πρὸς αὐτὸ τοῦτο τὸ συμφέρον τῆς Κυβερνήσεως. Καί, προσωπικῶς, ὁμολογῶ, ὅτι, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἀπὸ τῶν πρώτων ἡμερῶν ἐδήλωνεν, ὅτι ἔπραξε πᾶν ὅ,τι ἦτο δυνατὸν καὶ ὅτι ἔλαβεν ὅλα τὰ ἀπαραίτητα μέτρα, ἐν τῷ μέτρῳ τῶν κυβερνητικῶν δυνατοτήτων, ὅπως ἐδηλώθη κατὰ τὴν τελευταίαν συνεδρίασιν τῆς Βουλῆς ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον κ. Κανελλόπουλον, ὁμολογῶ, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, ἐὰν ἐδήλου αὐτὰ ἡ Κυβέρνησις, ἐγώ, τοὐλάχιστον, θὰ ἐσκεπτόμην πολὺ νὰ ἐλέγξω τὴν Κυβέρνησιν δι’ οἱασδήποτε ἐπερωτήσεως. Ἀλλά, ὅπως γνωρίζετε, ἀπὸ τῶν πρώτων ἡμερῶν ἐδηλώθη ὅτι εἰς τὸ ἔργον τῆς ἱκανοποιήσεως τῶν πρώτων ἀναγκῶν, ἐλειτούργησε πλήρως ὁ μηχανισμός, τὸν ὁποῖον εἶχεν ἤδη καταρτίσει ἡ Κυβέρνησις καὶ ὅτι τὰ πάντα ἐβάδισαν βάσει ἐπιτελικοῦ σχεδίου, ἐνῷ εἶναι γνωστόν, ὅτι τεράστιαι ὑπῆρξαν αἱ παραλείψεις καὶ αἱ ἐλλείψεις, ἐν προκειμένῳ. Ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς, βεβαίως, δὲν εἴχομεν τὴν ἀξίωσιν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν νὰ εἶναι πανταχοῦ παροῦσα καὶ ἐπὶ τέλους τὸ ἔργον τῆς καταστροφῆς ὑπῆρξε τόσον τεράστιον, ὥστε φυσικὸν ἦτο νὰ σημειωθοῦν καὶ ἐλλείψεις, ἀλλ’ ἐσημειώθησαν, κύριοι συνάδελφοι, παραλείψεις, αἱ ὁποῖαι δὲν δικαιολογοῦν τὴν Κυβέρνησιν καὶ καθιστοῦν αὐτὴν ἀξίαν ἐλέγχου, ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἔργον τῆς περιθάλψεως καὶ τῆς ἱκανοποιήσεως τῶν πρώτων ἀναγκῶν. Ἐσημειώθησαν παραλείψεις, τὰς ὁποίας ἐθεωρήσαμεν καθῆκόν μας, πρὸς τὸ συμφέρον τῶν σεισμοπλήκτων τῆς περιοχῆς μας, νὰ ἐπισημάνωμεν ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, βάσει στοιχείων, τὰ ὁποῖα προσωπικῶς ἀντελήφθην, καὶ ἐν προκειμένῳ δὲν θὰ μιμηθῶ τοὺς συναδέλφους μου, ἀνακοινῶν ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τηλεγραφήματα τῶν συμπολιτῶν μου διαμαρτυρομένων, διότι ὅλοι μας γνωρίζομεν ποίαν ἀξίαν ἔχουν τὰ τηλεγραφήματα αὐτά, διότι εἰς πλείστας περιπτώσεις δυνάμεθα, ὅταν θέλωμεν, νὰ ὑποστηρίξωμεν, εἴτε τὰς ἀντιπολιτευτικάς, εἴτε τὰς Κυβερνητικὰς ἀπόψεις, νὰ προκαλέσωμεν χιλιάδας τοιούτων, ὅπως ἀκριβῶς συνέβη κατὰ τὴν παρελθοῦσαν συνεδρίασιν, ὁπότε ἀνεκοινώθη τηλεγράφημα τῆς κωμοπόλεως Σοφάδων, τὸ ὁποῖον ὑπεγράφη ἀπὸ ἕνα ἐκπρόσωπον τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ καὶ ἕνα ἄλλον ἐκπρόσωπον τῆς ἰδικῆς μου παρατάξεως, ὁ ὁποῖος κατὰ τυχαίαν μετ’ αὐτοῦ συνάντησιν εἰς τὰς Ἀθήνας, μοῦ ἐδήλωσεν, ὅτι εὑρίσκετο ἐδῶ ἀπὸ πολλῶν ἡμερῶν καὶ ἠγνόει, ὅτι ἐτέθη ἡ ὑπογραφή του εἰς τὸ ἐν λόγῳ τηλεγράφημα. Δι’ αὐτό, κύριοι βουλευταί, δὲν θὰ ἐπικαλεσθῶ τηλεγραφήματα συμπολιτῶν μου, τὰ ὁποῖα καὶ ἔχω λάβει εἰς ἀριθμὸν ἀξιόλογον. Θὰ περιορισθῶ μόνον εἰς ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ὑπέπεσαν εἰς τὴν ἰδικήν μου ἀντίληψιν. Καὶ πράγματι, ἐὰν τὸ ἔργον τῆς Κυβερνήσεως ἦτο πλῆρες, πῶς δικαιολογεῖται ὅτι ἐπὶ ἡμέρας, ὁλοκλήρους, τὴν πρώτην ἑβδομάδα, παρέμειναν χωρία, τὰ ὁποῖα ὁλοσχερῶς κατεστράφησαν, ἄνευ οἱασδήποτε περιθάλψεως, εἴτε εἰς ἄρτον, εἴτε εἰς σκηνάς; Ἀναφέρω ἐπὶ παραδείγματι τὸ χωρίον Μαυροχάδες τῆς περιφερείας Σοφάδων. Εἶχον τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἐπισκεφθῶ τὸ χωρίον αὐτὸ κατὰ τὸ τέλος τῆς πρώτης ἑβδομάδος ἀπὸ τῶν σεισμῶν καὶ διεπίστωσα, ὅτι, οὔτε σκηνὴ δὲν εἶχε σταλῆ εἰς τὸ χωρίον αὐτό, οὔτε ἓν τέταρτον τῆς ὀκᾶς ἄρτου εἶχε σταλῆ εἰς τοὺς πενομένους κατοίκους τοῦ χωρίου καὶ δὲν εἶχε ληφθῆ ἐπίσης οἱονδήποτε ἄλλο μέτρον περιθάλψεως. Αὐτὸ δὲ συνέβη καὶ εἰς πλεῖστα ἄλλα χωρία ὁλοσχερῶς, ἢ κατὰ τὰ 80% καταστραφέντα, ὅπως τὸ Παζαράκι, τὸ Καρνέσι, τὸ Νέον Ἰκόνιον, Γραμματικὸν καὶ πλεῖστα ἄλλα. Ἀναμφισβητήτως, λοιπόν, καὶ παραλείψεις ἐσημειώθησαν καὶ αἱ ἐλλείψεις ἐξακολουθοῦν νὰ εἶναι τρομακτικαὶ εἰς τὸ ἔργον τῆς περιθάλψεως καὶ τῆς ἱκανοποιήσεως τῶν πρώτων ἀναγκῶν, ὅπως, ἄλλωστε, ἐδόθη εὐκαιρία νὰ διαπιστωθῇ καὶ ἀπὸ τὴν ἐπίσκεψιν, ἡ ὁποία ἐγένετο προχθὲς ἐκ μέρους τοῦ ἀξιοτίμου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, εἰς τὸν ὁποῖον, ὡς γνωστόν, ὑπεβλήθησαν αἰτήματα ὄχι μόνον ἀπὸ τοὺς πληγέντας κατοίκους τῆς περιοχῆς, ἀλλὰ καὶ τοὺς Νομάρχας διὰ τρόφιμα καὶ σκηνὰς διὰ τὴν προσωρινὴν στέγασιν τῶν σεισμοπλήκτων. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔχει περισσοτέραν σημασίαν, σήμερον, εἶναι τὰ ἀφορῶντα τὰς προθέσεις τῆς Κυβερνήσεως, ὅσον ἀφορᾷ τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα σκέπτεται νὰ λάβῃ ἡ Κυβέρνησις, διὰ τὴν ἀναζωογόνησιν τῆς οἰκονομικῆς ζωῆς εἰς τὴν περιοχὴν ἐκείνην, ἡ ὁποία ἔχει περιέλθει εἰς πλήρη μαρασμόν. Ἐπίσης ἐξ ἴσου ἐνδιαφέρον εἶναι νὰ πληροφορηθῶμεν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ποῖα μέτρα σκέπτεται νὰ λάβῃ διὰ τὴν ἐξασφάλισιν ἀποθηκευτικῶν χώρων ἐν ὄψει τῆς συγκομιδῆς. Ἀλλ’ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον, ἀναμφισβητήτως, ὑπὲρ πᾶν ἄλλο ἔχει σημασίαν, εἶναι νὰ γνωσθῇ ποῖαι εἶναι αἱ ἀπόψεις τῆς Κυβερνήσεως, ὅσον ἀφορᾷ τὸ θέμα τῆς ὁριστικῆς στεγάσεως. Καὶ ναὶ μέν, κύριοι βουλευταί, μὲ ἀνακούφισιν ἠκούσθησαν ἀπὸ τοὺς πληγέντας συμπολίτας μου καὶ ἀπὸ ἡμᾶς, οἱ ὁποῖοι δὲν συνέπεσε νὰ εὑρισκώμεθα εἰς τὴν Θεσσαλίαν τὴν ἡμέραν τῆς ἐπισκέψεως τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, μὲ ἀνακούφισιν ἠκούσθησαν, λέγω, αἱ ὑποσχέσεις αὐτοῦ, ὅτι θὰ συμπληρωθῇ τὸ ἔργον τῆς στεγάσεως μέχρι τοῦ Ὀκτωβρίου, ἀλλ’ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω, ὅτι αἱ σχετικαὶ δηλώσεις τοῦ ἀξιοτίμου κυρίου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἔχουν ἀνάγκην διευκρινήσεως. Εἶναι ἀνάγκη νὰ διευκρινισθῇ πρὸ παντὸς τὸ θέμα, ποῖαι αἱ πηγαὶ ἐκ τῶν ὁποίων θὰ διατεθοῦν τὰ κεφάλαια, διὰ τὴν ὁριστικὴν στέγασιν τῶν σεισμοπλήκτων τῆς περιοχῆς. Διότι αἰσιοδοξίαν διὰ τὴν ἐξασφάλισιν τῆς στεγάσεως ἐδήλωσαν καὶ οἱ ὁμιλήσαντες βουλευταὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ τῆς περιοχῆς ἐκείνης, ἀλλ’ ἐξεδήλωσαν τὴν αἰσιοδοξίαν των, ὅτι οἱ σεισμοπαθεῖς, θὰ κατορθώσουν, διὰ τῶν ἰδίων των μέσων νὰ ἐπιτύχουν τὴν στέγασίν των καὶ μάλιστα, ὅπως εἶπεν ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς κύριος Ράπτης, θὰ κατορθώσουν οἱ πληγέντες συμπατριῶται μας νὰ κατασκευάσουν καλυτέρας οἰκοδομάς. Ἐξ ἄλλου καὶ ἀπὸ μίαν ἄλλην φράσιν ἐπίσης τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ Καρδίτσης κ. Ταλιαδούρου, ἦτο δυνατὸν νὰ δημιουργηθῇ αὐτὴ ἡ ἐντύπωσις, διότι ὁ κύριος Ταλιαδοῦρος κατὰ τὴν ἀγόρευσίν του εἶπεν, ὅτι εἶναι εὐτύχημα, ὅτι ἐπλήγησαν περιοχαί, αἱ ὁποῖαι εἶναι εὔφοροι. Ὡς ἐκ τούτων, περισσότερον παρίσταται ἀνάγκη, διὰ νὰ μὴ δημιουργηθοῦν παραπλανητικαὶ ἐντυπώσεις εἰς τὴν Βουλήν, νὰ διευκρινισθοῦν σαφέστερον αἱ ἐν προκειμένῳ δηλώσεις τοῦ ἀξιοτίμου κυρίου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὀφείλω νὰ τονίσω ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, ὅτι, ὄχι μόνον πλούσιαι δὲν εἶναι αἱ περιοχαὶ αὑταί, ἀλλὰ τὰς κατατρύχει πρωτοφανὴς πενία. Εἶναι δυνατόν, μεταξὺ τῶν συμπολιτῶν μου, νὰ ὑπάρχουν ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν σχετικῶς ἐκτεταμένας ἐκτάσεις γῆς, ἀλλ’ αὐτοὶ εἶναι ἐλάχιστοι. Τὸ μεγαλύτερον μέρος τῶν κατοίκων καλλιεργεῖ καὶ ἀποζῇ ἀπὸ μίαν μικρὰν ἔκτασιν γῆς, ἡ ὁποία κατὰ μέσον ὅρον δὲν ὑπερβαίνει τὰ 15 στρέμματα. Τὸ ὅτι εἶναι πρωτοφανὴς ἡ ἀθλιότης τῶν πληγέντων ἐκ τῶν σεισμῶν κατοίκων τῆς περιοχῆς αὐτῆς, θὰ ἦτο, ἄλλωστε, εὔκολον νὰ διαπιστωθῇ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, ἐὰν διενήργει ἐπ’ αὐτοῦ μίαν σχετικὴν ἔρευναν, διὰ μέσου τῶν ὑπηρεσιῶν Κοινωνικῆς Προνοίας καὶ ἄλλων Δημοσίων Ὑπηρεσιῶν. Αἱ περιοχαὶ αὗται ἐπλήγησαν ἀπὸ ἀλλεπαλλήλους θεομηνίας. Οἱ Σοφάδες, ἐπὶ παραδείγματι, ἐβομβαρδίσθησαν κατ’ ἐπανάληψιν ἀπὸ τοὺς κατακτητὰς διαρκούσης τῆς ἐμπολέμου καταστάσεως καί, ὅπως εἶναι ἐνδεχομένως γνωστόν, ἐπυρπολήθησαν ἐπίσης ὁλοσχερῶς ὑπὸ τῶν κατακτητῶν κατὰ τὴν κατοχήν. Ἀλλ’ ἀνεξαρτήτως ἀπὸ τὸ θέμα τῆς εὐφορίας τῆς γῆς περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλησαν οἱ κ.κ. συνάδελφοι τῆς πλειοψηφίας, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὰς ἀγροτικὰς περιοχάς, ὑπάρχει τὸ θέμα τῶν σεισμοπλήκτων κατοίκων τῶν πόλεων. Πῶς θὰ ἀντιμετωπισθῇ τὸ δρᾶμα τῶν δυστυχῶν αὐτῶν κατοίκων, οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται εἰς τραγικὴν κατάστασιν, πλεῖστοι τῶν ὁποίων ἀνήκουν εἰς τὴν ἐργατικὴν τάξιν καὶ εἶναι γνωστόν, ὅτι παραμένουν ἀπὸ πολλῶν μηνῶν ἄνεργοι, διότι εἰδικώτερον εἰς τὴν Θεσσαλίαν κατὰ τὸ τελευταῖον χρονικὸν διάστημα ἡ ἀνεργία ἔλαβε τεραστίας διαστάσεις; Δι’ αὐτὸ ἀναμένομεν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ν’ ἀναγγείλῃ συντόμως, πέραν τῆς ἀνακουφίσεως τῆς πανηγυρικῶς δοθείσης ὑποσχέσεως ἐκ μέρους τοῦ κυρίου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, περὶ μελλοντικῆς ἀποκαταστάσεως, διὰ νὰ ἀρθῇ ἡ ἐνδεχομένη παρεξήγησις, ὅτι ὁ κύριος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὑπενόει τὴν στέγασιν δι’ ἰδίων μέσων τῶν κατοίκων, πλῆρες καὶ λεπτομερὲς πρόγραμμα τοῦ τρόπου κατὰ τὸν ὁποῖον σκέπτεται ν’ ἀντιμετωπίσῃ τὰ ἐκ τῶν σεισμῶν ἀνακύψαντα προβλήματα. Καὶ ἰδίως νὰ μᾶς πληροφορήσῃ πῶς σκέπτεται ν’ ἀντιμετωπίσῃ τὸ θέμα τὸ οἰκονομικὸν τὸ ἀφορῶν τοὺς πόρους, οἱ ὁποῖοι θὰ διατεθοῦν διὰ τὴν ὁριστικὴν στέγασιν τῶν κατοίκων τῆς περιοχῆς. Καὶ ναὶ μὲν θὰ συμβάλῃ πάρα πολὺ διὰ τοὺς γεωργοὺς ἡ ἔγκαιρος συγκέντρωσις τῶν σιτηρῶν, ἐπειδὴ προσεχῶς θ’ ἀνακύψῃ καὶ τὸ θέμα τοῦ θερισμοῦ, ἀλλ’ αὐτὸ θὰ ἀνακουφίσῃ τοὺς ἐκ τῶν γεωργῶν ἔχοντας περισσεύματα σιτηρῶν. Δι’ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν μεγάλα περισσεύματα ἀλλὰ κυρίως παράγουν τὰ σιτηρὰ τὰ ὁποῖα εἶναι ἀπαραίτητα διὰ τὴν συντήρησιν τῶν οἰκογενειῶν των, θὰ ἤθελον νὰ τονίσω εἰς τὸν κύριον Ὑπουργὸν Γεωργίας, ὅτι διὰ τοὺς γεωργοὺς αὐτούς, οἱ ὁποῖοι πρόκειται νὰ παραδώσουν εἰς τὴν συγκέντρωσιν μικρὰς ποσότητας σίτου, θὰ ἦτο δίκαιον νὰ δοθῇ ηὐξημένη κάπως τιμή. Ἀλλ’ ἡ ηὐξημένη αὐτὴ τιμὴ θὰ ἦτο ὀρθὸν νὰ ὑποστῇ καὶ μίαν σχετικὴν κλιμάκωσιν, νὰ μὴ εἶναι δηλαδὴ ἡ αὐτὴ διὰ τοὺς μεγαλυτέρους, οἷα καὶ διὰ τοὺς μικροὺς παραγωγούς, ἀλλ’ εἰς τοὺς μικροὺς νὰ δοθῇ περισσότερον ηὐξημένη τιμή. Θὰ ἤθελον ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ, νὰ διαβιβάσω ὡς ἐκπρόσωπος τῆς πληγείσης περιοχῆς, τὰς εὐχαριστίας τῶν σεισμοπλήκτων συμπολιτῶν μου πρὸς ὅλους ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἐβοήθησαν εἰς τὴν συμφορὰν ἡ ὁποία τοὺς ἔπληξε. Θὰ ἤθελον ἰδιαιτέρως νὰ μεταφέρω ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τὴν συγκίνησιν, τὴν ὁποίαν ᾐσθάνθησαν ἐκ τῆς παρουσίας εἰς τὰς σεισμοπλήκτους περιοχὰς ὀλίγας ὥρας μετὰ τὴν συμφοράν, τοῦ Ἀνωτάτου Ἄρχοντος. Ἀλλὰ θὰ ἀπετέλει ἐπίσης παράλειψίν μου, ἐὰν δὲν ἐτόνιζον τὴν ζωηρὰν ἱκανοποίησιν τῶν συμπολιτῶν μου διὰ τὸ τέλειον ἔργον τοῦ στρατοῦ εἰς τὸ ἔργον τῆς κατεδαφίσεως τῶν κατερειπωμένων οἰκιῶν.

§67ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Καὶ τοὺς Ὑπουργούς;

§68Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Καὶ τοὺς Ὑπουργούς, κύριε συνάδελφε. Ἀλλὰ φρονῶ, ὅτι οἱ κύριοι Ὑπουργοί, εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν, ἐξεπλήρωσαν τὸ καθῆκον των. Ἀλλὰ θὰ ἀπετέλει, ἐν κατακλεῖδι, καὶ παράλειψιν ἐκ μέρους μου, κύριοι συνάδελφοι, ἐὰν δὲν ἐτόνιζον ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, ὅτι οἱ κάτοικοι τῆς περιοχῆς ἐκείνης, μὲ ἀξιοθαύμαστον καρτερίαν καὶ μὲ ἠθικὸν ἀπαράμιλλον, ἀντεμετώπισαν τὴν πρωτοφανῆ συμφοράν, ἡ ὁποία τοὺς ἔπληξεν, ἀλλ’ ἀναμένουν καὶ ἐκεῖνοι ἐπίσης ὅτι γενναία θὰ εἶναι ἡ συνεισφορὰ τοῦ Κράτους διὰ τὴν ἀνακούφισιν τῶν δεινῶν, τὰ ὁποῖα ὑπέστησαν, γενναία καὶ ἀνάλογος ὄχι μόνον πρὸς τὰς θυσίας τὰς ἰδικάς των, τὰς ἐθνικάς, διότι παιδιὰ τῆς περιοχῆς ἐκείνης εἶναι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἀντεμετώπισαν, ὅπως εἶναι γνωστόν, εἰς τὴν Πίνδον, μὲ ἐπὶ κεφαλῆς τὸν Δαβάκην, τοὺς Ἰταλοὺς κατὰ τὴν εἰσβολὴν τοῦ 1940, καὶ παιδιὰ τῆς περιοχῆς αὐτῆς ὑπῆρξαν πρωτοπόροι εἰς ἄλλους ἐθνικοὺς ἀγῶνας, καὶ συνέβαλον ἐπίσης εἰς τὴν οἰκονομικὴν ζωὴν τοῦ τόπου. (Χειροκροτήματα).

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κύριος Χ. Παναγιούλας ἔχει τὸν λόγον.

§70Χ. ΠΑΝΑΓΙΟΥΛΑΣ. Ἡ σεισμικὴ θεομηνία, κύριοι βουλευταί, τὴν ὁποίαν σκληρὰ μοῖρα ἐξαπέλυσε καὶ πάλιν κατὰ τοῦ τόπου μας, τὸ ἀπόγευμα τῆς 30ῆς παρελθόντος μηνὸς Ἀπριλίου καὶ εἰδικῶς κατὰ τῆς Θεσσαλίας καὶ τῆς ἐπαρχίας μου Δομοκοῦ τοῦ Νομοῦ Φθιώτιδος καὶ ἥτις συνεχιζομένη δυστυχῶς, διὰ μεταγενεστέρων δονήσεων ἐπηύξησε τὰς προξενηθείσας ἀρχικὰς καταστροφάς, κατὰ ποσοστόν, οὐχὶ ἀσήμαντον, εἶχεν ὡς ἀποτέλεσμα νὰ θρηνήσῃ καὶ ἡ ἐπαρχία μου ἀνθρώπινα θύματα, εὐάριθμα, βεβαίως, ἀλλὰ πάντοτε ἀνθρώπινα θύματα, νὰ εὑρίσκωνται συσσωρευμέναι εἰς ἐρείπια ἀμέτρητοι οἰκοδομαί, τόσον εἰς τὴν πρωτεύουσαν ὅσον καὶ εἰς τὰ χωρία της, τινὲς μάλιστα τῶν ὁποίων, περὶ τὰς 10 ἰσοπεδώθησαν τελείως καὶ νὰ εὑρεθοῦν ἐξαίφνης ἄστεγοι 8 καὶ πλέον χιλιάδες ἀτόμων, διαγόντων ὑπὸ τὰς σκηνὰς καὶ τὰ ποικίλα παραπήγματα, βίον στερήσεων, βίον στενοχωριῶν, βίον ἐλλείψεων καὶ βίον αὐτόχρημα, δραματικόν. Ἔχω τὴν τιμήν, κύριοι συνάδελφοι, νὰ ἐκπροσωπῶ, ὡς βουλευτής, τὴν ἐπαρχίαν Δομοκοῦ, ἡ ὁποία ἐν τοσούτῳ ἀγνοεῖται καὶ δὲν μνημονεύεται ὡς σεισμόπληκτος ὅσον θὰ ἔδει, μολονότι ἐπλήγη εἰς βαθμὸν καὶ ἔντασιν πολὺ περισσότερον ἐκείνης, ἥτις ἔπληξε τὰς λοιπὰς σεισμοπλήκτους περιοχάς, ὡς θὰ βεβαιωθῆτε, ὅταν, παρακατιὼν θὰ ἀπαριθμήσω ἐν συνόψει τὰς ὑλικὰς καταστροφάς της. Ἐθεώρησα καθῆκον μου, ὡς ὁ σεισμὸς ἐγένετο καὶ ἤκουσα θρηνούμενα ἀνθρώπινα θύματα ὡς καὶ πτώσεις πολλῶν οἰκιῶν, νὰ μεταβῶ, ἵνα μετὰ τῶν ἀνωτέρω στρατιωτικῶν καὶ πολιτικῶν ἀρχῶν, αἵτινες θὰ κατέφθανον, ὡς ὄντως καὶ κατέφθασαν, καὶ ἐξ ἰδίας των πρωτοβουλίας ἐνεργοῦσαι ἀλλὰ καὶ διαταγὰς κατεπειγούσας τῆς Κυβερνήσεως ἐκτελοῦσαι, ἵνα ἀπὸ κοινοῦ, λέγω, μετ’ αὐτῶν, καὶ τῆς ἀστυνομικῆς ἀρχῆς τοῦ Δομοκοῦ, ἐξακριβώσωμεν κατὰ πρῶτον λόγον, τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀνθρωπίνων θυμάτων καὶ δὴ τῶν τραυματιῶν, διὰ νὰ μεριμνήσωμεν διὰ τὴν περισυλλογήν των καὶ τὴν ἀποστολήν των εἰς τὸ κρατικὸν νοσοκομεῖον Λαμίας, καὶ κατὰ δεύτερον τοιοῦτον διὰ τὴν ἐξακρίβωσιν τοῦ ἀριθμοῦ τῶν καταρρευσασῶν οἰκιῶν, ἵνα τηλεγραφήσωμεν τοῦτον εἰς τὴν Κυβέρνησιν, καὶ λάβωμεν, συγχρόνως, τὰ κατάλληλα μέτρα διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῆς θεομηνίας ταύτης, διὰ τὴν περίθαλψιν καὶ διὰ τὴν στέγασιν τῶν σεισμοπλήκτων κατοίκων τῆς ἐπαρχίας μου, τῆς ὁποίας εἶχεν ἄμεσον καὶ πρώτιστον ἀνάγκην. Καὶ ἵνα, κύριοι συνάδελφοι, καὶ ἐν ἰδίοις ἔτι ὄμμασιν ἀντιληφθῶ τὸ μέγεθος τῶν καταστροφῶν, αἵτινες καθ’ ἕκαστον μέρος τῆς ἐπαρχίας μου ἐπηνέχθησαν καὶ ἐνθαρρύνω τοὺς σεισμοπλήκτους συμπολίτας μου, μὲ τὴν ἐμφάνισίν μου, ἐν τῷ μέσῳ των, καὶ ἵνα ἀπευθύνω εἰς αὐτοὺς ὀλίγα λόγια παρήγορα καὶ τοῖς παράσχω ἐν τούτῳ, μετὰ τὴν γνῶσιν τῶν ἀναγκῶν ὅσην μοὶ ἦτο δυνατὸν βοήθειαν, πρὸς θεραπείαν των, ἐθεώρησα καθῆκον μου νὰ περιοδεύσω τὴν ἐπαρχίαν μου, ὡς ὄντως τὴν περιώδευσα, ἐπισκεφθεὶς ἓν ἕκαστον χωρίον ὅπως ἀφ’ ἑνὸς μὲν μετὰ τῶν ἀγαπητῶν συναδέλφων μου τῆς Φθιώτιδος, ἀφ’ ἑτέρου δὲ μετὰ τῶν πολιτικῶν καὶ στρατιωτικῶν ἀρχῶν, ἰδίᾳ δὲ τοῦ νομάρχου, καὶ τοῦ νομομηχανικοῦ Φθιώτιδος καὶ ἐπὶ διήμερον μετὰ τοῦ ἀξιοτίμου Ὑφυπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν κ. Εὐταξία, μετὰ τοῦ ὁποίου μάλιστα μετέβημεν καὶ εἰς Καρδίτσαν, Σοφάδες, καὶ Φάρσαλα, καὶ ἐπεσκέφθην ἐπὶ πλέον διὰ τρεῖς ἔτι φορὰς τὸν Δομοκόν, τὰ περισσότερα χωρία, ἅτινα περισσότερον ἐπλήγησαν, ὥστε νὰ εἶμαι σήμερον εἰς θέσιν, κύριοι βουλευταί, νὰ γνωρίζω ἄριστα καὶ καλύτερον παντὸς ἄλλου, κατὰ ποῖον τρόπον ἡ Κυβέρνησις ἀντεμετώπισε τὴν σεισμικὴν ταύτην θεομηνίαν. Ἐκφράζω ἐν τῷ σημείῳ τούτῳ, κύριοι, πρὸς ὅλους τοὺς συναδέλφους μου, πρὸς ὅλας τὰς πολιτικὰς καὶ στρατιωτικὰς ἀρχὰς καὶ πρὸς τὸν Ὑφυπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, κ. Εὐταξίαν, οὐχὶ μόνον τὰς θερμὰς εὐχαριστίας, ἀλλὰ καὶ τὴν εὐγνωμοσύνην τόσον ἐμοῦ, ὅσον καὶ τῶν συμπολιτῶν μου, διὰ τὸ ὑπὲρ αὐτῶν ἐνδιαφέρον των, τὸ ὁποῖον τόσον προθύμως ἐπέδειξαν καὶ διὰ τὴν εὐγενῆ των συμπαράστασιν εἰς τὴν δοκιμασίαν του ταύτην, καὶ θεωρῶ χρέος μου, ἰδιαίτερον ὅλως, νὰ ἐξάρω, τὴν συμβολήν, τὴν ὁποίαν εἰς τὴν ἀποτελεσματικὴν ἀντιμετώπισιν τῆς θεομηνίας ταύτης παρέσχον οἱ ἀξιότιμοι κύριοι Α. Κακούρης καὶ Χ. Ἁγιάνογλου νομομηχανικοί, ὡς εὑρισκόμενοι νυκτὸς τε καὶ ἡμέρας ἐπὶ ποδός, ὡς ἐργασθέντες ἀόκνως καὶ κοιμώμενοι ἐπὶ ὀκτὼ ἡμέρας ὁλοκλήρους ἐπὶ τρίωρον μόνον καθ’ ἕκαστον 24ωρον, ἔχω νὰ εἴπω ὅτι τοιαύτην γνῶσιν τῶν πραγμάτων ἔχων, γνῶσιν στηριζομένην εἰς τὴν ἰδίαν μου ἀντίληψιν, ἀναφορικῶς πρὸς τὴν ἀπ’ ἀρχῆς συντελεσθεῖσαν ἐργασίαν διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῆς σεισμικῆς ταύτης θεομηνίας, ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως, δύναμαι νὰ σᾶς διαβεβαιώσω κύριοι βουλευταί, κατὰ τὸν κατηγορηματικώτερον τρόπον καὶ ἐν ὀνόματι τῆς ἀληθείας αὐστηρῶς καὶ μόνον, τὴν ὁποίαν λαμβάνω ὑπ’ ὄψιν μου, ὅτι ὅλαι αἱ ἐπικρίσεις, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο κατὰ τῆς Κυβερνήσεως ὅτι δῆθεν αὕτη ἐπέδειξεν ἀνεπάρκειαν, κατὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῆς σεισμικῆς ταύτης θεομηνίας, εἶναι ἐντελῶς ἀστήρικτοι, ἐντελῶς ἀβάσιμοι. Διότι τὸ Κράτος, ἡ Κυβέρνησίς του, τοὐτέστιν ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς, ἀντεμετώπισε τὴν θεομηνίαν ταύτην μὲ ἀστραπιαῖα ταχύτατα μέτρα μὲ γοργότατον ρυθμὸν καὶ μὲ ἀξιοζήλευτον σύστημα, διότι ἐκινητοποίησεν ἀμέσως τὴν κρατικήν του μηχανὴν ὅλην, ἤτοι, στρατόν, χωροφυλακὴν καὶ πάσας τὰς πολιτικὰς καὶ στρατιωτικὰς ἀρχάς, διότι περισυνέλεξε καὶ ἐνοσήλευσε τοὺς τραυματίας, διότι ἀπέστειλεν ἀκαριαίως, πάσας τὰς εἰς τὴν διάθεσίν της εὑρισκομένας σκηνάς, ἵνα διὰ τούτων στεγασθοῦν οἱ ἔχοντες ἄμεσον καὶ πρώτιστον ἀνάγκην, γέροντες, ἀσθενεῖς καὶ παιδία, καὶ ἐξακολουθεῖ ἀποστέλλουσα ἐν συνεχείᾳ καὶ ἀδιαλείπτως καὶ τρόφιμα, ἤτοι ἄρτον, τυρόν, ὄρυζαν, καὶ ἄλλα τοιαῦτα μὲ φάλαγγας αὐτοκινήτων, διασχιζόντων τὰ σεισμόπληκτα μέρη, διότι ἐκινητοποίησε μηχανικὸν τμῆμα τοῦ στρατοῦ καὶ κατήρτισε συνεργεῖα πρὸς κατεδάφισιν τῶν ἑτοιμορρόπων κτισμάτων καὶ ἐκκαθάρισιν τῶν βλαβέντων τοιούτων, διότι προὐνόησεν ἀμέσως διὰ τὴν παροχὴν εἰς τοὺς σεισμοπλήκτους ἰατροφαρμακευτικῆς περιθάλψεως καὶ διὰ τὴν πρόληψιν διὰ γενομένου ἐμβολιασμοῦ, ἐπιδημικῶν νόσων, διότι διέταξε τὴν ἐνέργειαν ταχίστης καὶ ἐμπεριστατωμένης καταγραφῆς καὶ ἐκτιμήσεως τῶν γενομένων ζημιῶν καὶ διότι ἐπέδειξεν ἐν γένει τὸ ἐνδιαφέρον της ὑπὲρ τῶν σεισμοπλήκτων ὡς καὶ ὑπὸ τῶν ἰδίων τοῦτο ἀναγνωρίζεται ἀμέριστον, ἐκδηλωθὲν καὶ μὲ τὴν γενομένην ἐπίσκεψίν των ὑπὸ τριῶν ἐκ τῶν μελῶν της, ἤτοι τῶν ἀξιοτίμων κυρίων Ὑπουργῶν Προνοίας, Οἰκονομικῶν καὶ Ὑφυπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν ἔτι δὲ καὶ μὲ τὴν ἐπίσκεψιν αὐτῶν καὶ ὑπ’ αὐτοῦ ἀκόμη τοῦ ἀξιοτίμου κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως Στρατάρχου Παπάγου, ὥστε οἱ σεισμόπληκτοι πληθυσμοὶ οὐ μόνον νὰ εἶναι σήμερον ἀπόλυτα ἱκανοποιημένοι, ἀλλὰ καὶ τὴν εὐγνωμοσύνην των ἔτι πρὸς αὐτὴν νὰ ἐκφράζουν διὰ τὴν ὑπὲρ αὐτῶν μέριμνάν της, ὡς καὶ ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης Ὑπουργὸς προχθὲς ἐδήλωσε. Μὴ δυνάμενος, κύριοι συνάδελφοι, ταῦτα ἔχων ὑπ’ ὄψιν μου, νὰ ἐξηγήσω, ποῦ στηρίζονται οἱ κατὰ τῆς Κυβερνήσεως ἀσκήσαντες κριτικήν, ἵνα τὴν ἐπικρίνουν ἐπὶ ἀνεπαρκείᾳ ἣν δῆθεν ἐπέδειξεν εἰς τὴν σεισμικὴν ταύτην θεομηνίαν, ἀλλὰ καὶ μὴ θέλων ἐν ταὐτῷ νὰ ἀμφισβητήσω τὴν καλήν των πίστιν, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ δεχθῶ ὅτι ἵνα ἀσκήσουν κριτικὴν τοιαύτην ἔδωκαν πίστιν ἀσφαλῶς καὶ ἐστηρίχθησαν εἰς εἰσηγήσεις καὶ πληροφορίας προσώπων κακοπίστων, ὡς εἶναι ἕν, ὅπερ ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου, ἀλλὰ καὶ δὲν τὸ κατονομάζω, τὸ ὁποῖον περιερχόμενον ἀπὸ τῆς ἑπομένης τοῦ σεισμοῦ τὰ σεισμόπληκτα χωρία τῆς ἐπαρχίας μου, δὲν ἔπραττεν ἄλλο τι, εἰμὴ νὰ χύνῃ ἐντέχνως, ἀλλ’ ἀνωφελῶς εἰς τὰς ψυχὰς τοῦ πληθυσμοῦ των δηλητήριον κατὰ τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι τὸν ἐγκατέλειπε δῆθεν αὕτη εἰς τὴν τύχην του καὶ νὰ προσπαθῇ ἐπίμονα νὰ καταστήσῃ τὴν σεισμικὴν αὐτὴν θεομηνίαν ἀντικείμενον κομματικῆς ἐκμεταλλεύσεως, χωρὶς συγχρόνως νὰ ἐρυθριᾷ δι’ αὐτὸ ποὺ ἔπραττε μὲ τόσῳ ἐλαφρὰν συνείδησιν. (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ τὴν προεδρικὴν ἔδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Ι. Τριανταφύλλης). Εἶπον, κ. συνάδελφοι, ἐν ἀρχῇ τοῦ λόγου μου μὲ σχετικόν, τὸ ὁμολογῶ, παράπονον, ὅτι μολονότι ἡ ἐπαρχία μου ὑπέστη μείζονας καταστροφὰς ἔναντι τῶν λοιπῶν σεισμοπλήκτων περιοχῶν, δὲν μνημονεύεται ἐν τοσούτῳ ὡς σεισμόπληκτος καὶ ἀνάλογα μὲ τὰς καταστροφάς της ταύτας, ἀλλὰ τασσομένη, φαίνεται εἰς μοῖραν ἥσσονα, ἀποσιωπᾶται πάντοτε κατὰ τρόπον ὅλως ἀληθῶς, περίεργον. Ἐπιθυμῶν νὰ σᾶς παρουσιάσω τὴν πραγματικὴν εἰκόνα τῶν σεισμικῶν καταστροφῶν τῆς ἐπαρχίας μου ταύτης, θὰ περιγράψω ταύτας συνοπτικῶς, σύμφωνα μὲ ἀκριβῆ σημείωσιν, ἣν ἔχω εἰς χεῖρας μου ἐξηγμένην ἐν ἀποσπάσματι ἀπὸ τὴν ὑπὸ τῶν κυρίων Νομάρχου καὶ Νομομηχανικοῦ Φθιώτιδος γενομένην ἐπίσημον καταγραφὴν τῶν σεισμικῶν ὑλικῶν καὶ ἀρχικῶν καταστροφῶν της, κατὰ τὴν ὁποίαν 1) ἐπὶ 4.302 ἐν ὅλῳ οἰκιῶν της, τῶν 32 τοὐτέστιν ἐν ὅλῳ χωρίων μετὰ τῆς πρωτευούσης της ἐβλάβησαν α) ὁλικῶς, ἤτοι κατέρρευσαν 710 οἰκίαι, β) σοβαρῶς καὶ χαρακτηρισθεῖσαι ἑτοιμόρροποι 838 καὶ γ) ἐλαφρῶς 1.357, 2) ἐπὶ σχολείων 27, α) κατέρρευσαν καὶ ἐβλάβησαν σοβαρῶς 13 καὶ β) ἐλαφρῶς 14, 3) ἐπὶ ἐκκλησιῶν 32, α) κατέρρευσαν καὶ ἐβλάβησαν σοβαρῶς 14 καὶ β) ἐλαφρῶς 18 καὶ 4) κατέρρευσαν καὶ ἐβλάβησαν σοβαρῶς ἀλευρόμυλοι 8, ἤτοι ὁλικὸν ποσοστὸν καταστροφῆς 68%. Ἐὰν τώρα εἰς αὐτοὺς προσθέσητε καὶ τὰς ἐκ τῶν μεταγενεστέρων σεισμικῶν δονήσεων ἐπαυξηθείσας καταστροφὰς μὲ τὴν μετατροπὴν ἔστω καὶ μόνον ταύτην τῶν ἐλαφρῶς βλαβέντων κτισμάτων, εἰς σοβαρῶς ἢ ἄλλως σοβαρώτερον βλαβέντων, θὰ ἀναγνωρίσητε, ἐλπίζω, κ.κ. συνάδελφοι, ὅτι τὸ παράπονόν μου, ὅτι ἡ ἐπαρχία μου Δομοκοῦ μὴ μνημονευομένη ὡς σεισμόπληκτος καὶ δὴ βαρέως, ἀγνοεῖται καὶ συνεχῶς ἀδικεῖται, δὲν εἶναι ἀβάσιμον, ἀλλ’ ἀντιθέτως βασιμώτατον. Εἶναι εὐτύχημα πάντως ἐγκείμενον μέσα εἰς τὸ τρομερὸν αὐτὸ δυστύχημα, ὅτι ἡ σεισμικὴ αὕτη δόνησις ἐγένετο ἐν ὥρᾳ ἡμέρας καὶ ὅτι ταύτης προηγήθη καὶ ἄλλη τοιαύτη ἰσχυρὰ ἐπίσης, ἥτις ἐσημειώθη πρὸ 6 πρώτων λεπτῶν, διότι ἐὰν ἐκ τῆς πρώτης ταύτης δονήσεως δὲν προειδοποιοῦντο οἱ ἔνοικοι νὰ ἐξέλθουν ἔντρομοι τῶν οἰκιῶν των, καὶ νὰ εὑρίσκωνται εἰς τὸ ὕπαιθρον ὅταν ἐπηκολούθησεν ἡ δευτέρα τοιαύτη, τὰ ἀνθρώπινα θύματα τῆς ἐπαρχίας μου δὲν θὰ ἦσαν 4 μόνον νεκροὶ καὶ 20 τραυματίαι, ὅσα εἶναι τώρα, ἀλλὰ θὰ ἀνήρχοντο εἰς αὐτήν τε καὶ τὴν Θεσσαλίαν εἰς χιλιάδας καὶ ἐκ τῶν ἐρειπίων θὰ ἐξεθάπτομεν πτώματα ἀνθρώπινα καὶ σήμερον ἔτι, ἴσως. Δὲν θὰ ἐπαναλάβω, κ.κ. βουλευταί, τὰ ὅσα ὑπὸ τῶν ὁμιλησάντων πρότερον ἀξιοτίμων κ.κ. συναδέλφων μου, ἐλέχθησαν ἀναφορικῶς πρὸς τὰ ληπτέα περαιτέρω μέτρα τόσον διὰ τὴν προσωρινήν, ὅσον καὶ διὰ τὴν ὁριστικὴν στέγασιν τῶν σεισμοπλήκτων καὶ τὴν ἐν γένει ἐπανόρθωσιν τῶν ζημιῶν των, οὔτε καὶ θὰ προσθέσω τι εἰς ταῦτα. Διότι εὐχαρίστως παρετήρησα, ὅτι πάντα ὅσα ἱκανοποιοῦν τοὺς σεισμοπλήκτους, ἤτοι διευθυνομένην αὐτοστέγασιν μὲ κατασκευὴν ἀντισεισμικῶν οἰκοδομῶν καὶ ἐπὶ τῇ βάσει σχεδίου κατασκευὴν ἀποθηκευτικῶν χώρων πρὸς ἐναποθήκευσιν τῶν γεωργικῶν προϊόντων των καὶ τῆς τροφῆς τῶν ζώων των, ἄμεσον καὶ ἀπεριόριστον συγκέντρωσιν τοῦ σίτου καὶ χορήγησιν δανείου, τὰ ἔχει οἴκοθεν ἀποφασίσει ἤδη ἡ Κυβέρνησις ὥστε ἡ ὑπ’ αὐτῶν διατύπωσις καὶ τῆς ἰδικῆς μας γνώμης νὰ ἀποβαίνῃ ἀναμφισβητήτως περιττή.

§71Ι. ΡΙΖΙΩΤΗΣ. Μᾶς εἴπατε τὰ ἐπίσημα στοιχεῖα τὰ ὁποῖα ἔχετε ἀπὸ τὴν Νομαρχίαν.

§72Χ. ΠΑΝΑΓΙΟΥΛΑΣ. Μάλιστα, τὰ ἐπίσημα στοιχεῖα τῶν καταγραφῶν καὶ τῶν ζημιῶν.

§73Ι. ΡΙΖΙΩΤΗΣ. Διατί τὸ παραλείπετε αὐτό; Ἐκεῖ θὰ κρίνωμεν ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἀνταπεκρίθη εἰς τὰς ἀμέσους ἀνάγκας.

§74Χ. ΠΑΝΑΓΙΟΥΛΑΣ. Τὸ μαρτυρεῖ τὸ γεγονὸς τοῦτο ὅτι ὅλοι οἱ σεισμόπληκτοι τῆς ἐπαρχίας μου τόσον εἰς ἐμέ, ὅσον καὶ εἰς τὰς ἀρχάς, ποὺ τοὺς ἐπεσκέφθησαν, ἐξέφρασαν τὴν εὐγνωμοσύνην των διὰ τὴν μέριμναν καὶ τὸ ἐνδιαφέρον τῆς Κυβερνήσεως. Αὐτὰ ἔχω νὰ σᾶς εἴπω. Θέλετε νὰ σᾶς δώσω πόσαι σκηναί, πόσον ρύζι καὶ πόσον λάδι ἐστάλησαν; Παρακαλῶ, παύσατε νὰ μὲ διακόπτετε, διότι ἀγορεύετε περισσότερον σεῖς καὶ ὀλιγώτερον ἐγώ. Τὸ ἐνδιαφέρον τῆς Κυβερνήσεως, ὑπὲρ τῶν σεισμοπλήκτων τῆς ἐπαρχίας μου ὑπῆρξε, κύριοι, ἀμέριστον. (Χειροκροτήματα). Τοῦτο εἶναι ἀπολύτως βεβαιωμένον παρ’ ὅλων, καὶ παρ’ αὐτῶν τούτων τῶν σεισμοπλήκτων, οἱ ὁποῖοι τὸ ὁμολογοῦν καὶ τὸ ἀναγνωρίζουν καὶ τὸ διακηρύσσουν, δι’ ὅλης των τῆς δυνάμεως.

§75Ι. ΡΙΖΙΩΤΗΣ. Νὰ τὰ εἴπητε εἰς τὴν ἐπαρχίαν Δομοκοῦ.

§76Χ. ΠΑΝΑΓΙΟΥΛΑΣ. Τὰ εἶπον εἰς σᾶς, ποὺ θέλετε νὰ εἴπητε ὅτι γνωρίζετε περισσότερον ἀπὸ ἐμέ.

§77Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Κύριε Πρόεδρε, παρακαλῶ νὰ ἐπιβάλετε τὴν τάξιν.

§78Χ. ΠΑΝΑΓΙΟΥΛΑΣ. Σεῖς δὲν γνωρίζετε, τὴν ἐπαρχίαν μου. Ἐλάβατε πληροφορίας ἀπὸ τὰ πρόσωπα, ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα, οὕτω θέλουν, νὰ παραστήσουν τὴν κατάστασιν. Μήπως στηρίζεσθε εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ ἐκμεταλλευθοῦν τὴν συμφορὰν τῶν σεισμοπλήκτων; Ἐγὼ ὁμιλῶ ἐν ὀνόματι τῆς ἀληθείας καὶ μόνον ταύτης. Κύριοι βουλευταί, δὲν θέλω νὰ προσθέσω καὶ περισσότερα, ἀρκοῦμαι νὰ τονίσω τοῦτο, καὶ μόνον, ὡς πρὸς τὰ ληφθέντα μέτρα, ὅτι ἡ κατασκευὴ τῶν βοηθητικῶν χώρων οἱ ὁποῖοι ἄλλωστε εἶναι δυνατὸν ἐν ἀνάγκῃ νὰ χρησιμεύσουν καὶ ὡς προσωρινὴ στέγασις τῶν σεισμοπλήκτων καὶ πρωτευόντως, διότι εἶναι ἀνάγκη ἐξαιρετικὴ καὶ ἐπείγουσα, ἵνα ἐναποθηκεύσουν οἱ σεισμόπληκτοι τὰ προϊόντα των, καὶ τὴν τροφὴν τῶν ζώων των, ἀρκοῦμαι, λέγω, νὰ τονίσω τοῦτο. Δὲν θέλω ἄλλο τι νὰ εἴπω, ἀλλὰ περαίνω τὸν λόγον μου, μὲ τὴν προσθήκην ταύτην, ὅτι οἱ σεισμόπληκτοι τῆς ἐπαρχίας μου καὶ ἐὰν ἐξ αὐτοῦ παραδειγματισθῶ, διότι ἔχω ὑπ’ ὄψει μου καὶ τὰς ἀντιλήψεις τῶν σεισμοπλήκτων τῶν πόλεων Σοφάδων, Καρδίτσης καὶ τῆς πόλεως τῶν Φαρσάλων, τὰς ὁποίας ἐπεσκέφθην, τὴν τελευταίαν δίς, καὶ λαμβάνων ὑπ’ ὄψιν, τὰς ἀντιλήψεις αὐτὰς διὰ νὰ παραδειγματισθῶ ἐκ τῶν ἀντιλήψεων καὶ τῶν φρονημάτων τῶν σεισμοπλήκτων τῆς ἐπαρχίας μου δύναμαι νὰ εἴπω, ὅτι οἱ σεισμόπληκτοι τῆς ἐπαρχίας Δομοκοῦ καὶ τῆς Θεσσαλίας, διεπίστωσαν πλήρως τὸ μέγιστον ἐνδιαφέρον τῆς Κυβερνήσεως, τὸ ὁποῖον εἶχεν ὑπὲρ αὐτῶν ἐπιδείξει. Ἐπαναπαύονται ἤδη ἀπολύτως εἰς αὐτὴν καὶ ἀναθαρρύσαντες ἀνέκτησαν πλήρως τὸ ἠθικόν των, καὶ ἐπεδόθησαν εἰς τὴν γεωργικήν των ἐργασίαν, μὲ τὴν πεποίθησιν τὴν ἀπόλυτον καὶ τὴν πίστιν, ὅτι τάχιστα θὰ ξανακάμουν τὴν ζωήν των καὶ μάλιστα ἀσυγκρίτως καλύτερον. (Χειροκροτήματα).

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Κίκας ἔχει τὸν λόγον.

§80Λ. ΚΙΚΑΣ. Κύριοι συνάδελφοι, τρομεροὶ σεισμοὶ ἔπληξαν τὴν Θεσσαλικὴν γῆν ὕστερα ἀπὸ 10 μῆνες ποὺ εἶχον γίνει οἱ τρομεροὶ σεισμοὶ τῶν Ἰονίων Νήσων καί, δυστυχῶς, οἱ σεισμοὶ αὐτοὶ ἐπεκτείνονται καὶ εἰς τὴν Πελοπόννησον. Δὲν μᾶς ἔφθαναν ὅλα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ὑπέστημεν, ἀπὸ τὸ 1940 ἕως τὸ 1953, ἀλλ’ ὑπέστημεν καὶ αὐτὰς τὰς καταστροφὰς ἀπὸ τὰς ὑποχθονίους δυνάμεις. Τὰ θύματα ἐκ τῶν σεισμῶν, κύριοι συνάδελφοι, ἀνῆλθον εἰς 20 νεκρούς, 43 βαρέως τραυματίας καὶ 213 ἐλαφρῶς τραυματίας καὶ εἰς τοὺς 5 Νομούς, ἤτοι εἰς τὸν Νομὸν Λαρίσης, εἰς τὸν Νομὸν Βόλου, εἰς τὸν Νομὸν Καρδίτσης καὶ εἰς τὸν Νομὸν Τρικάλων καὶ εἰς τὸν Δομοκόν, τοῦ Νομοῦ Φθιώτιδος. Οἱ ἄστεγοι ἀνῆλθον πλέον τῶν 40.000. Καὶ αἱ ζημίαι εἰς οἰκοδομὰς μέχρι τῆς 15 Μαΐου ποὺ κατεμετρήθησαν, ἀπὸ ὡρισμένα συνεργεῖα, ὅσαι κατεμετρήθησαν, ἀνέρχονται εἰς 19.000, σύμφωνα μὲ τὸ ἀνακοινωθὲν τοῦ Συντονιστοῦ τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Στρατιᾶς κ. Μανιδάκη. Κατὰ τὴν ἡμέραν ἐκείνην τῆς 30ῆς Μαρτίου, ὅτε συνέβη ὁ σεισμός, ἤτοι τὴν 3ην μ.μ. μόλις ἔγινεν ὁ σεισμός, ἔτρεξαν ὅλοι καὶ αἱ στρατιωτικαὶ καὶ αἱ πολιτικαὶ ἀρχαὶ ἐνεφανίσθησαν εἰς τὸν τόπον τῆς καταστροφῆς καὶ παρέσχον τὴν πᾶσαν δυνατὴν βοήθειαν, τὴν ὁποίαν ἦτο δυνατὸν νὰ παράσχουν εἰς περίθαλψιν ὑγειονομικὴν καὶ γενικῶς εἰς τὴν παροχὴν ὡρισμένων σκηνῶν, τὰς ὁποίας μὲ πρωτοβουλίαν τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς στρατιᾶς, κ. Μανιδάκη, ἔδωσαν εἰς διαφόρους Νομοὺς καὶ ἰδίᾳ εἰς τὴν κωμόπολιν τῶν Φαρσάλων καὶ Σοφάδων. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Προνοίας καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης ἔτρεξαν ἀπὸ τοὺς πρώτους. Οὐδεὶς δύναται νὰ ἀμφισβητήσῃ, ἐν καλῇ πίστει εὑρισκόμενος, ὅλας αὐτὰς τὰς ἐνεργείας. Μέχρι τῆς 4 Μαΐου, ἡ παροχὴ βοηθείας, ἡ ὁποία παρεσχέθη, ἦτο ἡ ἑξῆς: Ἐκ μέρους τοῦ Ἐρυθροῦ Σταυροῦ ἡ ὑγειονομικὴ περίθαλψις καὶ ὡρισμένη ποσότης ἄρτου, ἡ ὁποία ἐδόθη ἀπὸ τοὺς στρατιωτικοὺς κλιβάνους καὶ ἀπὸ τὰς στρατιωτικὰς ἀρχάς. Τὴν 4 Μαΐου, ἐπῆγα εἰς τὰ Φάρσαλα. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον παρετήρησα τότε, ἦτο, ὅτι ἔλειπεν ὁ συντονισμός. Ὁ Νομάρχης τῆς Λαρίσης ἐφρόντιζε διὰ τὸν Νομόν του. Ἐν τῷ μεταξὺ οἱ ἄλλοι Νομάρχαι, μὲ ὅ,τι εἶχον εἰς τὴν διάθεσίν των, ἐφρόντιζον διὰ τοὺς Νομούς των. Τὸ πρῶτον τηλεγράφημα, τὸ ὁποῖον ἔστειλα τὴν 10 Μαΐου, ἀπηυθύνετο πρὸς τὸν Στρατάρχην Παπάγον, καὶ εἰς τὸν κ. Παπανδρέου, ἀρχηγὸν τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων. Εἰς τὸ τηλεγράφημα ἔλεγον τὰ ἑξῆς: «Διεπίστωσα ἔλλειψιν συντονισμοῦ........... .......... (Ἀναγινώσκει)..............».

§81Π. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Δὲν ἦτο παρὼν ὁ συντονιστὴς στρατηγός;

§82Λ. ΚΙΚΑΣ. Δὲν εἶχεν ἀκόμη τὸν τίτλον τοῦ συντονιστοῦ. Θὰ σᾶς δώσω ἀμέσως τὴν ἀπόφασιν, κ. συνάδελφε. Εἶμαι ἐν ἀκριβείᾳ μέχρι τῆς τελευταίας στιγμῆς, διὰ νὰ σᾶς πείσω ὅτι ἡ ἐπερώτησίς μας εἶναι καλόπιστος. Θὰ σᾶς πείσω. Εἶμαι βέβαιος περὶ αὐτοῦ. Σᾶς τονίζω τὸ ἑξῆς: Ὅτι μέχρι τῆς στιγμῆς αὐτῆς δὲν εἶχεν ὁρισθῆ ὁ συντονιστὴς καὶ ἐπικαλοῦμαι καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Προνοίας καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας τὴν μαρτυρίαν.

§83Χ. ΣΟΛΟΜΩΝΙΔΗΣ (Ὑπ. Κοιν. Προνοίας). Τὴν 3ην Μαΐου, διωρίσθη.

§84Λ. ΚΙΚΑΣ. Ἡμεῖς τὴν ἀπόφασιν, τὴν εἴδομεν τὴν 6ην Μαΐου καί, μάλιστα, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς, ὁ κ. Ροδόπουλος, ὅταν ἦλθεν ἐκεῖ καὶ εἶδε τὴν κατάστασιν, εἰσηγήθη τὸν διορισμὸν συντονιστοῦ. Θέλω ὅμως νὰ σᾶς εἴπω, κύριε συνάδελφε, ὅτι κατὰ τὴν ἡμέραν ἐκείνην δὲν κατηγόρησα τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὴν ἔλλειψιν μέτρων. Μόνον δι’ αὐτὰ ποὺ παρετήρησα, ὅτι ἔλειπεν ὁ συντονιστής, ὁ ὁποῖος ἐχρειάζετο. Ἀλλ’ ἦλθεν ἡ 5η καὶ ἡ 6η Μαΐου καὶ ἐν τῷ μεταξὺ οὔτε σκηναὶ κατέφθασαν, ὅσος ἀριθμὸς ἔπρεπε νὰ σταλῇ, οὔτε ἐπίσης ἐγένετο διανομὴ τροφίμων. Καὶ αὐτὴ ἡ διανομὴ τοῦ ἄρτου, ἦτο ἐλλιπεστάτη καὶ δὲν ἐδίδετο οὔτε καὶ εἰς τοὺς ἀπόρους ἀκόμη τῶν Φαρσάλων καὶ τῶν Σοφάδων. Τὴν 7ην Μαΐου, κύριοι συνάδελφοι, ἦλθεν εἰς τὴν Λάρισαν, εἰς τὴν περιοχήν, ὁ ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων, ὁ κ. Παπανδρέου, τὸν ὁποῖον συνήντησα εἰς τὸν Δομοκόν. Περιήλθομεν μαζὶ Δομοκόν, Φάρσαλα, Σοφάδες, Τρίκαλα, Λάρισαν, Βόλον, Καρδίτσαν. Κατὰ τὴν διαδρομὴν αὐτήν, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον παρετηρήσαμεν ἦτο ὅτι τὸ παράπονον τόσον τῶν ἀτόμων, ὅσον καὶ τῶν ὀργανώσεων, εἰς τὰ ὑπομνήματα, τὰ ὁποῖα μᾶς ἐδόθησαν, ἦτο ἀκόμη ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν εἶχε κατορθώσει νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς τὰ στοιχειώδη αἰτήματά των. Ἤτοι, προσωρινὴ στέγασις, δηλαδή, μία σκηνὴ καὶ ψωμί. Τίποτε ἄλλο δὲν ζητοῦν. Ἀλλὰ τὴν 7ην Μαΐου, κύριοι συνάδελφοι, δὲν εἶχεν ἐκδηλωθῆ, ὡς ἔδει, ἡ προσπάθεια καὶ ἡ φροντὶς τῆς Κυβερνήσεως δι’ αὐτὰ τὰ δύο στοιχειώδη. Διότι ἡ ἐπερώτησίς μας εἶναι δι’ αὐτὰ τὰ δύο στοιχειώδη πράγματα, δηλαδή, τὴν ἀρτοδότησιν καὶ τὰς σκηνάς. Διὰ τίποτε ἄλλο. Τὰ ἄλλα εἶναι πράγματα, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι δυνατὸν δέκα ἡμέρας, μετὰ τὸν σεισμόν, νὰ ζητήσωμεν νὰ τὰ κάμῃ ἡ Κυβέρνησις, ἀλλ’ αὐτὰ τὰ δύο στοιχειώδη, δηλαδή, τὴν ἀρτοδότησιν καὶ τὰς σκηνάς, οὕτως ὥστε εἰς τὸ κρύο, εἰς τὰς βροχὰς καὶ τὸ χαλάζι νὰ εἶναι ὑπὸ στέγην, αὐτὰ τὰ δύο, νομίζω, ὅτι εἶναι στοιχειώδη πράγματα, καὶ ἐφ’ ὅσον δὲν ἔγιναν, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ἐμφανισθῶμεν ἐνώπιον τῆς Ἀντιπροσωπείας τοῦ Ἔθνους καὶ νὰ τὰ καταγγείλωμεν. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς ἀριστερᾶς). Ὁ κ. Μανιδάκης, ἀνέλαβε τὴν 6ην Μαΐου. Ἴσως νὰ ἐξεδόθη ἡ ἀπόφασις τὴν 4ην, ἀλλ’ ἐπειδὴ ἦτο ἀπησχολημένος μὲ τὸ Α.Σ.Σ. καὶ ἦτο ἐδῶ, δὲν ἀνέλαβεν ἐνωρίτερα τὰ καθήκοντά του. Εἰς τὴν Νομαρχίαν Λαρίσης, ἦτο ὁ Ἐπιτελάρχης, ὁ ὁποῖος ὅμως, εἰς ἓν ὡρισμένον θέμα, τὸ ὁποῖον τοῦ ἔθεσα, οὔτε ἦτο δυνατὸν νὰ μοῦ ἀπαντήσῃ. Ὑπάρχει εἰς τὴν Λάρισαν ἓν σχολεῖον οἰκοδόμων–ξυλουργῶν τοῦ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος. Ἐζήτησα νὰ διαθέσῃ τὰ παιδιὰ, ἰδίως τοὺς ξυλουργούς, νὰ κάμω μερικὲς παράγκες διὰ τοὺς σεισμοπλήκτους, καὶ δὲν ἦτο εἰς θέσιν αὐτὰ τὰ παιδιὰ νὰ τὰ ζητήσῃ, οὕτως ὥστε νὰ ἠμπορέσουν νὰ ἀξιοποιηθοῦν καὶ νὰ φανοῦν ἀρωγοὶ εἰς τοὺς σεισμοπλήκτους. Θὰ σᾶς διαβάσω καὶ ἐφημερίδας τῆς Λαρίσης, κύριοι συνάδελφοι, διὰ νὰ σᾶς ἀποδείξω καὶ νὰ ἴδητε τί ἔγινεν αὐτὰς τὰς ἡμέρας. Ὅπως σᾶς εἶπα, κύριοι συνάδελφοι, ἡ ἐπερώτησίς μας στηρίζεται εἰς αὐτὰ τὰ δύο, ὅτι ἡ στοιχειώδης στέγασις δὲν παρεσχέθη εἰς τοὺς σεισμοπλήκτους ὅπως καὶ ἡ ἀρτοδότησις, ἡ ὁποία ἐπεβάλλετο ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς. Τί ἔγινε τὴν 1ην Μαΐου; Τὴν 1ην Μαΐου, ἤτοι τὴν ἑπομένην τῶν σεισμῶν, αἱ στρατιωτικαὶ ἀρχαὶ ἔδιδον σκηνὰς καὶ ἄρτον, τὸν ὁποῖον ἐπῆραν ἀπὸ τοὺς στρατιωτικοὺς κλιβάνους. Ἡ Νομαρχία Λαρίσης, ἔστειλεν εἰς ὅλην τὴν περιφέρειαν τῆς Θεσσαλίας, 234 σκηνές. Ἡ ὑγειονομικὴ βοήθεια ἐδόθη ἀπὸ τὸ Ὑγειονομικὸν Κέντρον Λαρίσης καὶ τὸν Ε.Ε.Σ. Ὁ Ε.Ε.Σ. τὴν 1ην Μαΐου, διένειμε γάλα καὶ τυρόν. Ἄλλη διανομὴ δὲν ἐγένετο, ἡ δὲ ἔλλειψις σκηνῶν εἰς τὰς 4 Μαΐου περιγράφεται εἰς τὰς ἐφημερίδας ὡς ἑξῆς: «Παρ’ ὅλον ὅτι παρῆλθον τέσσαρες ἡμέραι, ἐν τούτοις οἱ πληθυσμοὶ ...... (ἀναγινώσκει) ......». Εἰς τὰς 4–6 Μαΐου, αἱ στρατιωτικαὶ ἀρχαὶ εἶχον περιορισθῆ πλέον νὰ διανείμουν μόνον τὸν ἄρτον, διότι ὅσας σκηνὰς εἶχον, τὰς εἶχον διαθέσει. «Ἡ Νομαρχία διένειμε 284 σκηνὰς εἰς ὅλους τοὺς Νομοὺς καὶ ἔλαβε καὶ 150 ἑκατομμύρια βοήθειαν, ἐκ τῶν ὁποίων τὰ 80 εἶχε διαθέσει...... (ἀναγινώσκει) ...... Αἱ ἐφημερίδες τῆς 6ης Μαΐου, ζητοῦν ἀκόμη σκηνάς: «Ὅσαι ἐστάλησαν ἕως τώρα, δὲν ἐπήρκεσαν ...... (ἀναγινώσκει) ......». Διότι αὐτὴν τὴν ἡμέραν, κύριοι συνάδελφοι, ἀνέκυψε καὶ τὸ ζήτημα τῆς μὴ ἀποδοχῆς τῆς δωρεᾶς τοῦ πολεμικοῦ, τὸ ὁποῖον ἦλθεν εἰς τὸ λιμάνι τοῦ Βόλου. Τὴν ἡμέραν αὐτήν, ἀπεποιήθημεν τὴν δωρεὰν καί, φυσικά, ὁ κόσμος ὅταν εἶδεν ἕνα καράβι πολεμικὸν νὰ ἔρχεται εἰς τὸν Βόλον καὶ τὰ τρόφιμα, εἴτε φάρμακα, εἴτε σκηνὰς ποὺ εἶχε, νὰ μὴ τὰ δεχώμεθα, ἀμέσως ὅλοι οἱ σεισμόπληκτοι εἶπον: Πρὸς Θεοῦ, διατὶ δὲν τὰ ἀποδεχόμεθα αὐτά, ἐφ’ ὅσον ἡμεῖς δὲν ἔχομεν; Διότι ἐὰν εἴχομεν, ἤδη θὰ εἴμεθα στεγασμένοι. Σᾶς διαβάζω ἓν ἄλλο σχόλιον. «Ἡ ἀποστολὴ σκηνῶν, γίνεται μὲ ρυθμὸν βραδύτατον ...... (ἀναγινώσκει) ......». 6 Μαΐου, ἀκόμη δὲν εἶχεν ἀναλάβει ὁ κ. Μανιδάκης. Ἀκούσατε σχόλιον ἐπὶ τῆς μὴ ἀποδοχῆς τῆς δωρεᾶς: «Εἰς τοὺς Θεσσαλοὺς ἐνεποίησε λίαν δυσάρεστον ἐντύπωσιν ἡ ἄρνησις τῆς Κυβερνήσεως ...... (ἀναγινώσκει) ......».

§85Π. ΛΕΒΑΝΤΗΣ (Ὑπ. Γεωργίας). Ἔχω τηλεγράφημα τοῦ κ. Μανιδάκη, ὑπὸ ἡμερομηνίαν 6.5.54, ἀπευθυνομένου εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας καὶ παρακαλοῦντος, ὅπως τοῦ σταλοῦν δύο ἐκπρόσωποι τοῦ Ὑπουργείου.

§86Λ. ΚΙΚΑΣ. Ἐγὼ σᾶς εἶπα, ὅτι ὁ κ. Μανιδάκης ἦτο ἀπησχολημένος μὲ τὸ Ἀνώτατον Συμβούλιον. Κύριε Ὑπουργέ, εἶμαι ἐντὸς τῶν πραγμάτων. Ὅσα ἦτο νὰ εἴπω ὑπὲρ τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸ πρῶτον τετραήμερον, τὰ εἶπον καὶ οὔτε κἂν ἔθιξα τὸ ζήτημα, ἢ τῆς στεγάσεως, ἢ ἄλλο τι. Εἰς τὰς 7 Μαΐου, ἔγινεν ἡ ἀνάληψις τῶν καθηκόντων ἀπὸ τὸν συντονιστὴν κ. Μανιδάκην: «Ἡ νομαρχία Λαρίσης διέθεσε 430 σκηνὰς εἰς τὸν Νομὸν ...... (ἀναγινώσκει) ......». Καὶ ἐκεῖ ἐστάλησαν σκηναί, ἀλλὰ περιωρισμέναι εἰς τὴν ἀρχήν, ἀλλά, ὅπως ἀναγράφεται εἰς τὰς ἐφημερίδας, ἤδη ὡλοκληρώθησαν πλέον. Ἀφορμὴ ὅλων αὐτῶν τῶν παραλείψεων τῆς Κυβερνήσεως, εἶναι ὅτι εἰς τὰς 8, 9 καὶ 10 Μαΐου, ὅλαι αἱ ὀργανώσεις, Ἐμπορικὸν καὶ Βιομηχανικὸν Ἐπιμελητήριον, Ἕνωσις Συνεταιρισμῶν, οἱ βιοτέχναι κλπ., ὅλοι ἔκαμαν συσκέψεις καὶ ὑπομνήματα, εἰς τὰ ὁποῖα θίγουν τόσον τὰ ζητήματα τῆς μελλούσης ὁριστικῆς στεγάσεως καὶ τῆς ἐπανόδου τοῦ οἰκονομικοῦ ρυθμοῦ εἰς τὴν περιφέρειάν μας, ὅσον, ἐπίσης, καὶ διότι ὁ ρυθμὸς τῆς στεγάσεως καὶ τῆς ἀρτοδοτήσεως ἦτο βραδύτατος. Ἤδη, κύριοι, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον τελευταίως ἀποδεικνύει μὲ ἀμάχητον τεκμήριον τὴν βάσιν τῆς ἐπερωτήσεώς μας εἶναι, ὅτι δὲν ἐγένετο ἡ στέγασις καὶ δὲν ἐγένετο ἡ ἀρτοδότησις καὶ τοῦτο ἀποδεικνύεται ἀπὸ τὴν περιοδείαν τοῦ ἀξιοτίμου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Ἐπῆγεν εἰς τὰς 14 καὶ 15 Μαΐου εἰς τὴν περιοχήν. Ἰδοὺ τί γράφει τὸ «Βῆμα»: «Συνεχίζων τὴν περιοδείαν του ...... (ἀναγιγνώσκει) .....».

§87Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ ἀνάπτυξις τῆς ἐπερωτήσεως ἐκ μέρους ἡμῶν, ἔχει καταστῆ περιττὴ εἰς αὐτὴν τὴν αἴθουσαν, ἐπειδὴ καὶ τὴν ἀπεδέχθη καὶ τὴν ἀνέπτυξεν ἐνώπιον τῶν σεισμοπαθῶν τῆς Θεσσαλίας ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Ἐὰν οἱ Ὑπουργοὶ ἐπιμένουν νὰ ἀρνοῦνται τὰς αἰτιάσεις τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, διὰ τὴν ἀνεπάρκειαν τῆς προσωρινῆς στεγάσεως, θὰ πρέπει νὰ γνωρίζουν, ὅτι διαψεύδουν τὸν Πρωθυπουργόν των. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἐδήλωσεν εἰς τὴν Θεσσαλίαν, ὅτι ἐβράδυνεν ἡ ἀποστολὴ ἐπαρκῶν σκηνῶν, ἐπειδὴ δὲν ὑπάρχουν εἰς τὰς Ἀθήνας καὶ ἀναμένονται ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν. Καὶ τὰ εἶπεν αὐτὰ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως 18 ἡμέρας μετὰ τοὺς σεισμούς. Ἐνῶ ἡμεῖς εἴχομεν προβῆ εἰς αὐτὴν τὴν διαπίστωσιν μετὰ 8 ἡμέρας. Ὡμολόγησε τοιουτοτρόπως ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ὄχι μόνον ἦτο ἀκριβὴς ἡ κατηγορία, τὴν ὁποίαν ἀπηυθύναμεν ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι κατὰ τὰς πρώτας ἡμέρας ὑφίστατο ἀνεπάρκεια σκηνῶν, ἀλλὰ καὶ προσέθεσεν, ὅτι ἡ ἀνεπάρκεια αὐτὴ παρετάθη μέχρι σήμερον, ἤτοι ἐπὶ 18 ἡμέρας. Εἰς τὴν ὁμολογίαν τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, δὲν ἔχομεν τίποτε νὰ προσθέσωμεν. Ὡμολόγησε κατὰ τὸν ἐπισημότερον τρόπον, ὅτι ὅσα κατήγγειλεν ἡ Ἀντιπολίτευσις, δὲν ἦσαν κομματικὴ ἐκμετάλλευσις, ὅπως ἐχαρακτηρίσθη ἀπὸ τὸν συναγερμικὸν τύπον, ἀλλὰ ἦσαν ἀλήθεια. (Ζωηρὰ χειροκροτήματα).

§88Λ. ΚΙΚΑΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, εἶπε τὰ ἑξῆς, κατὰ τὴν περιοδείαν του: «Τὸ σύνολον τῶν ἀστέγων εἰς τὴν Θεσσαλίαν, ἀνέρχεται εἰς 35.000 ...... (ἀναγινώσκει) .........». Ἀλλ’ ἡ προσωρινὴ στέγασις, κύριοι συνάδελφοι, δὲν ὑπάρχει ἀκόμη, διότι δὲν ὑπάρχουν αἱ σκηναί. Τὴν δὲ ἑπομένην ἡμέραν, εἰς τὰ Φάρσαλα, καὶ αὐτὰ εἶναι ἄξια προσοχῆς, λέγει ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως: «Θέλω νὰ μάθω τὰς ἀνάγκας σας ...... (ἀναγινώσκει) ......». Τώρα, ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τῆς διατροφῆς: «Ἐζήτησε κατόπιν πληροφορίας περὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν σκηνῶν ποὺ θὰ χρειασθοῦν διὰ τὸν Νομὸν Λαρίσης (ἀναγινώσκει) ......». Ὁ Πρόεδρος τῆς Κοινότητος Φαρσάλων κ. Ἀθανασίου, εἶπεν εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως τὰ ἑξῆς: «Ἀπὸ τοὺς 5.000 κατοίκους, μόνον 347 ἄτομα ...... (ἀναγινώσκει) ......». Νομίζω, κύριοι, ὅτι κατόπιν αὐτῶν, τὰ ὁποῖα ἐλέχθησαν ἀπὸ τὸ στόμα τοῦ ἀξιοτίμου κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι εἶναι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα πείθουν ἀπολύτως...

§89Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐλέχθησαν μετὰ 18 ἡμέρας, ἐνῷ ἡ Ἀντιπολίτευσις τὰ εἶπε μετὰ 8 ἡμέρας. Ἐπομένως, ἐπέρασαν ἀκόμη 10 ἡμέραι.

§90Λ. ΚΙΚΑΣ. Ὅταν παρεπονοῦντο οἱ κάτοικοι, ὁ Ἀρχηγός μου κ. Παπανδρέου ἔλεγεν εἰς ὅλους, ὅτι εἶναι πολὺ γρήγορα, κύριοι, νὰ τὰ ζητῆτε ὅλα. Δὲν πρέπει νὰ βιάζεσθε. Δὲν εἶναι τόσον εὔκολα τὰ πράγματα, ἀλλὰ ἡ ἔλλειψις σκηνῶν καὶ ἡ μὴ ἀρτοδότησις εἶναι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ μᾶς ἀφίσουν, ὥστε νὰ μὴ ἔλθωμεν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς καὶ νὰ καταγγείλωμεν τὴν Κυβέρνησιν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Κύριοι, ἐτελειώσαμεν, ὡς πρὸς αὐτὸ τὸ σημεῖον τῆς ἐπερωτήσεώς μας. Ἤδη, θὰ ἔλθω νὰ σᾶς εἴπω ὡρισμένα πράγματα, τὰ ὁποῖα ὑπέδειξαν αἱ ὀργανώσεις καὶ τὰ ὁποῖα φρονῶ, ὅτι πρέπει νὰ γίνουν. Αὐταὶ εἶναι συστάσεις ἁπλῶς, αἱ ὁποῖαι φρονῶ, ὅτι ἐν τῷ μεταξὺ ἔγιναν δεκταὶ ἤδη, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι καὶ ὡρισμένα, τὰ ὁποῖα θὰ εἴπωμεν, πρέπει νὰ γίνουν δεκτά. Εἶναι τὸ ζήτημα τῆς αὐτοστεγάσεως διὰ τὸ ὁποῖον εἶπεν καὶ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως μερικὰ πράγματα, ἀλλὰ θέλομεν νὰ τὸ τονίσωμεν καὶ ἡμεῖς. Ἐπειδὴ μᾶς εἶναι γνώριμος ἡ αὐτοστέγασις τῆς ἀνοικοδομήσεως, θὰ πρέπει νὰ παρακολουθῶνται οἱ χωρικοὶ καὶ ὡς πρὸς τὰς οἰκοδομικὰς ὕλας, καὶ ἐπίσης καὶ εἰς τὰς πόλεις ποὺ ὑπάρχει ἀντισεισμικὸς κανονισμός, ὅτι θὰ πρέπει, ἐπίσης καὶ ἐκεῖ, νὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ σύστημα τῶν ἀντισεισμικῶν κτιρίων. Ἔχομεν ἐπίσης τὸ ζήτημα τῶν ἀγροτῶν, οἱ ὁποῖοι κατὰ πρῶτον λόγον πρέπει νὰ ἀποκατασταθοῦν. Οἱ ἀγρόται μετὰ ἕνα μῆνα ἔχουν τὴν ἐσοδείαν των. Δὲν ἔχουν οὔτε οἰκίας, οὔτε ἀποθήκας. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον προτείνω, εἶναι τοῦτο: Ὅλη ἡ ἐσοδεία των, ἐκτὸς τοῦ σπόρου καὶ τῆς τροφῆς των, νὰ παραδοθῇ ἀμέσως εἰς τὰς κρατικὰς ἀποθήκας. Διότι ἐὰν εἷς χωρικὸς ἔχῃ ἐσοδείαν 10 χιλ. ὀκάδων καὶ χρειάζεται διὰ σπόρον καὶ τροφὴν 5 χιλ. ὀκάδας, εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐναποθηκεύσῃ τὴν ποσότητα ταύτην, διότι δὲν διαθέτει χῶρον. Θὰ πρέπει, λοιπόν, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας, νὰ κάμῃ καθολικὴν συγκέντρωσιν εἰς τὰς σεισμοπλήκτους αὐτὰς περιοχὰς καὶ νὰ μὴ ἀφήσῃ, παρὰ τὰς ἀπαιτουμένας ποσότητας διὰ σπόρον καὶ τροφήν, διὰ τὰς ὁποίας θὰ πρέπει νὰ γίνῃ ἕνας ἀποθηκευτικὸς χῶρος. Ἐπίσης ἔχω νὰ προτείνω τὸ ἑξῆς, διὰ τὴν ἀναστολὴν τῆς πληρωμῆς τῶν φόρων. Νομίζω, ὅτι καθ’ ὃν τρόπον ἐξεδόθη ἡ ἀπόφασις πρὸς τοὺς Ταμίας, δὲν ἔχει καμμίαν πρακτικὴν σημασίαν, διότι μέχρι τέλους τοῦ οἰκονομικοῦ ἔτους ἀπομένουν μόνον 40 ἡμέραι. Κατὰ τὸ διάστημα, ὅμως, αὐτό, ἡ Κυβέρνησις θὰ ἔχῃ ὅλην τὴν εὐχέρειαν διὰ νὰ μελετήσῃ τὸ θέμα, καὶ νὰ ἀποφασίσῃ τί θὰ κάμῃ μετὰ τὴν 1.7.1954, ὅπου ἀρχίζει τὸ νέον οἰκονομικὸν ἔτος, ὥστε νὰ μὴ ἀφήσῃ τὸ ζήτημα εἰς τοὺς Ταμίας, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ὡρισμένην ψυχοσύνθεσιν καὶ προσπαθοῦν κυρίως νὰ εἶναι ἐν τάξει πρὸς τὴν ὑπηρεσίαν των. Ἐπίσης, ὡς ἀνέφερον, ἡ συγκέντρωσις τοῦ σίτου θὰ πρέπει νὰ γίνῃ ἀμέσως ἐπὶ τῶν αὐτοκινήτων, οὕτως ὥστε καὶ τὸ ζήτημα τῆς ἐναποθηκεύσεως νὰ ἀντιμετωπισθῇ καὶ ἡ σχετικὴ οἰκονομικὴ εὐχέρεια νὰ τοὺς παρασχεθῇ, ὡς ἄλλωστε, ἐδήλωσε καὶ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Ἐκεῖνο περαιτέρω, τὸ ὁποῖον εἶναι αἴτημα τοῦ Θεσσαλικοῦ λαοῦ, εἶναι ἡ ὑπαγωγή μας εἰς τὴν νομοθεσίαν τῶν Ἰονίων Νήσων. Πρόκειται, δηλαδή, περὶ τῆς σειρᾶς τῶν νομοθετημάτων, τὰ ὁποῖα ἡ Κυβέρνησις θὰ πρέπει νὰ προσαρμόσῃ, βάσει τῶν καταστροφῶν, τὰς ὁποίας ὑπέστησαν. Π. χ. οἱ σεισμόπληκτοι τῆς Θεσσαλίας, δὲν θὰ πρέπει νὰ ὑφίστανται τὴν εἰσφορὰν ἐπὶ τῶν οἰκοδομῶν τοῦ ΚΗʹ ψηφίσματος ὑπὲρ τῶν σεισμοπλήκτων τῶν Ἰονίων Νήσων. Ἐπίσης δι’ ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, τὸ Δημόσιον ἠγγυήθη εἰς τὴν Ἐθνικὴν Τράπεζαν διὰ νὰ παρασχεθοῦν δάνεια εἰς τοὺς ἐπαγγελματίας τῶν Ἰονίων Νήσων. Ἡ ἀπόφασις αὐτὴ θὰ πρέπει νὰ ἰσχύσῃ καὶ διὰ τοὺς σεισμοπλήκτους ἐπαγγελματίας τῆς Θεσσαλίας. Δηλαδή, ὡρισμένα μέτρα, τὰ ὁποῖα ἐλήφθησαν διὰ τὰς Ἰονίους Νήσους, θὰ πρέπει νὰ ἐπεκταθοῦν καὶ εἰς τὴν Θεσσαλίαν. Ὑπεσχέθημεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι θὰ τὴν βοηθήσωμεν εἰς τὴν λῆψιν μέτρων ὑπὲρ τῶν σεισμοπαθῶν τῆς Θεσσαλίας. Ἡ Λάρισσα, καταστραφεῖσα ὑπὸ τῶν σεισμῶν τοῦ 1941, καίτοι δὲν ἔλαβεν οὐδεμίαν βοήθειαν, κατώρθωσεν ἐντὸς 13 ἐτῶν νὰ ἀνορθωθῇ. Νομίζω, ὅτι καὶ πάλιν ἡ Θεσσαλία θὰ κατορθώσῃ νὰ ἀποκτήσῃ τὴν προηγουμένην εὐημερίαν. Νομίζω, ὅμως, ὅτι τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα εἰσηγήθην, θὰ πρέπει νὰ τὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν της ἡ Κυβέρνησις, διότι οὕτω καὶ αὐτὴ θὰ ἀνυψωθῇ καὶ ἡμεῖς θὰ εἴμεθα ἐν τάξει ἀπέναντι τῶν σεισμοπλήκτων μας. (Χειροκροτήματα).

§91Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν.

§92ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§93ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ., μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 9.30′ μ. μ.).