1953.03.17

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 29η

Τρίτη 17 Μαρτίου 1953

Προεδρία κ. Ι. Γ. ΜΑΚΡΟΠΟΥΛΟΥ

(Ὥρα 7.00′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Κ. Μπαροῦνος ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Κ. ΜΠΑΡΟΥΝΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Ὁ βουλευτὴς κ. Ε. Ζαννῆς ζητεῖ μηνιαίαν ἄδειαν ἀπουσίας προκειμένου ν’ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§4ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, ἐγκρίνεται.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρέσχε τὴν ἔγκρισίν της διὰ τὴν χορήγησιν ἀδείας εἰς τὸν βουλευτὴν κ. Ε. Ζαννῆν, Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Π. Τζαννετάκης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§6Π. ΤΖΑΝΝΕΤΑΚΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ βουλευτὴς Μεγαρίδος κ. Π. Τσούτσουρας καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Αἰκατερίνης χήρας Μιχαὴλ Βρονταμίτου Ἀντ)ρχου Πεζικοῦ, κατοίκου Ἀθηνῶν, διαμαρτυρομένης διὰ διακοπὴν τοῦ κεκανονισμένου μερίσματος ἐκ τοῦ Μετοχικοῦ Ταμείου Στρατοῦ κλπ. Οἱ βουλευταὶ Χαλκιδικῆς κ.κ. Β. Βασιλικὸς καὶ Ι. Λαμπρόπυλος καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν ἀκτημόνων γεωργῶν κατοίκων Κασανδρινοῦ, ζητούντων γεωργικὴν ἀποκατάστασίν των, ἐν τῇ ἀπαλλοτριωτέᾳ ἐκτάσει τοῦ Μετοχίου Ἀναστασίτικο. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Π. Μόντζαλας καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Ὁμαλοῦ Σιντικῆς, ζητούντων ὁριστικὴν ἐπαύξησιν τῶν γεωργικῶν των κλήρων ἐκ τῆς λίμνης Κερκίνης. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Π. Μόντζαλας καταθέτει ἀναφορὰν 12 γυναικῶν ὑπαλλήλων ΕΦ–ΕΞ Θεσ/νίκης, ἀπολυθεισῶν τῆς ὑπηρεσίας καὶ ζητουσῶν ἐπαναπρόσληψίν των εἰς ἄλλας δημοσίας ὑπηρεσίας. Οἱ βουλευταὶ Τριχωνίδος κ. κ. Α. Παπαθανάσης καὶ Ι. Νικολίτσας καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου Αὐτοκινητιστῶν Ἀγρινίου ὁ «Ἅγιος Χριστόφορος», ζητοῦντος ἰατροφαρμακευτικὴν περίθαλψιν τῶν αὐτοκινητιστῶν καὶ τῶν οἰκογενειῶν παρὰ τοῦ Ταμείου Συντάξεως Αὐτοκινητιστῶν, βελτίωσιν τῶν συντάξεών των κλπ. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Δ. Λαντζούνης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου ἐργατοτεχνιτῶν ἀσβεστοποιΐας Καλαμῶν, ζητοῦντος τροποποίησιν τῶν σχετικῶν συνταξιοδοτικῶν διατάξεων ἐπὶ τῷ τέλει νὰ λαμβάνουν τὰ μέλη των σύνταξιν εἰς τὸ 60ὸν ἔτος τῆς ἡλικίας των καὶ οὐχὶ εἰς τὸ 65ον καὶ ἐφ’ ὅσον ἔχουν πραγματοποιήσει 1000 ἡμερομίσθια ἀντὶ τῶν μέχρι σήμερον ἀπαιτουμένων 2.500 τοιούτων. Ὁ βουλευτὴς Κατερίνης κ. Κ. Δημόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Σχολικῆς Ἐπιτροπῆς Συνοικισμοῦ Κουρσούβης Μοσχοποτάμου Πιερίας, ζητούσης ἵδρυσιν Δημοτικοῦ Σχολείου εἰς τὸν ὡς ἄνω Συνοικισμόν. Ὁ βουλευτὴς Κατερίνης κ. Κ. Δημόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Νυμφοπέτρας Θεσσαλονίκης, ζητοῦντος ἀναστολὴν χορηγήσεως οἰκοπέδων εἰς ἀστέγους ξένους πρὸς τὴν Κοινότητά του. Τὸ Σωματεῖον Ἀρτεργατῶν Καρδίτσης διαμαρτύρεται, διὰ τὴν μὴ εἰσέτι ἀναπροσαρμογὴν τῶν πόρων τοῦ Τ.Α.Α. βάσει τοῦ Α.Ν. 1291)42. Τὸ παράρτημα Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ Ν. Χαλκηδῶνος Θεσσαλονίκης διαμαρτύρεται δι’ ἀποκλεισμὸν τῆς κωμοπόλεως Ν. Χαλκηδῶνος ἐκ τῆς ἠλεκτροδοτήσεως. Ἡ Κοινότης Ἁγίου Νικολάου Χαλκιδικῆς ζητεῖ ὅπως, αἱ γενόμεναι κατὰ τὰ ἔτη 1945–50 παράνομοι ὑλοτομίαι δι’ ἐκχέρσωσιν ἀγρῶν πρὸς καλλιέργειαν, θεωρηθοῦν ὡς ἐνεργηθεῖσαι κατ’ ἐμπόλεμον περίοδον καὶ καταβληθῇ ἀνάλογος ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου ἀποζημίωσις. Οἱ κάτοικοι τῶν Συνοικισμῶν Ἁγίου Γεωργίου, Ἀμφιάλλης καὶ Ἰκονίου τοῦ Δήμου Κερατσινίου Πειραιῶς διαμαρτύρονται διὰ τὴν ἀπόρριψιν τῶν ἀπορριμάτων τῶν Δήμων Ἀθηνῶν–Πειραιῶς κλπ. ἐγγὺς τῆς κατῳκημένης περιοχῆς τῶν ὡς ἄνω Συνοικισμῶν καὶ ζητοῦν ἐξεύρεσιν ἑτέρου χώρου ἀπορρίψεως αὐτῶν, πρὸς ἀποσόβησιν τοῦ ἀπειλοῦντος τὴν δημοσίαν ὑγείαν κινδύνου. Ὁ Πρόεδρος τῆς Κοινότητος καὶ ὁ Πρόεδρος Γ. Π. Συν)σμοῦ Χαλίων Αὐλίδος ζητοῦν ὅπως, προκειμένου νὰ προκριθῇ ὕδρευσις τῆς Πρωτευούσης ἐξ Ὑλίκης, προτιμηθῇ ἡ Παυεοβοϊκὴ χάραξις. Τὸ Ἐπαγγελματικὸν καὶ Βιοτεχνικὸν Ἐπιμελητήριον Ἡρακλείου–Κρήτης ζητεῖ παράτασιν τῆς ἰσχύος τοῦ ΚΗʹ ψηφίσματος οὐχὶ δι’ ὡρισμένον χρόνον ἀλλ’ εἰς τὸ διηνεκὲς καὶ ἐπὶ πάσης νέας οἰκοδομῆς, ὁποτεδήποτε ἤθελεν ἀνεγερθῆ αὕτη. Ἀπόστρατοι Ἀξιωματικοὶ ζητοῦν τροποποίησιν τοῦ Ν. 1854)51 περὶ συντάξεων καὶ ὑπολογισμὸν τοῦ χρόνου φυλακίσεώς των ἀπὸ 1917–1920 ὡς χρόνου πραγματικῆς ὑπηρεσίας. Ὁδηγοὶ αὐτοκινήτων Πατρῶν διαμαρτύρονται διὰ τὰς διώξεις ἃς ὑφίστανται διὰ τὴν μὴ θεώρησιν τῶν διπλωμάτων των, ὀφειλομένων εἰς τὴν ἄρνησιν τῆς Τροχαίας ὅπως θεωρήσῃ ταῦτα, πρὶν ἢ προηγηθῇ ἡ τακτοποίησις τῶν πρὸς τὸ ΤΣΑ ὑποχρεώσεών των. Τὸ Σωματεῖον Στιβαδόρων Καπνοῦ Καβάλας διαμαρτύρεται κατὰ τοῦ νομοσχεδίου περὶ καπνεργατῶν καὶ ζητεῖ τὴν μὴ ψήφισιν τούτου ὑπὸ τῆς Βουλῆς. Ὑπάλληλοι Προσωπικοῦ Φυλάξεως Ἐγκληματικῶν Φυλακῶν Τρικάλων ζητοῦν ὅπως τροποποιουμένων τῶν σχετικῶν συνταξιοδοτικῶν διατάξεων, ἀπονέμεται εἰς τὸ φυλακτικὸν προσωπικὸν τῶν φυλακῶν πλήρης σύνταξις μετὰ 25ετῆ πραγματικὴν ὑπηρεσίαν. Τὰ ἐργατικὰ Σωματεῖα Χαλκίδος διαμαρτύρονται διὰ καθυστέρησιν διορισμοῦ προσωρινῆς διοικήσεως Ἐργατικοῦ Κέντρου Εὐβοίας. Ὁ Δημήτριος Ἀναγνωσταρᾶς κάτοικος Ναυπλίου ὑπάλληλος ΕΦ–ΕΞ ἀπὸ 7ετίας, ἀπολυθεὶς ἐσχάτως, ζητεῖ τὸν διορισμόν του εἰς ἑτέραν δημοσίαν θέσιν. Ἡ Πανελλήνιος Θρησκευτικὴ καὶ Ἐθνικὴ Ὀρθόδοξος Κοινωνία Ἀθηνῶν διαμαρτύρεται διὰ συνεχιζομένας διώξεις παλαιοημερολογιτῶν καὶ ζητεῖ ἐλευθέραν ἄσκησιν θρησκευτικῶν των καθηκόντων. Ἡ Πανξυλουργικὴ Ἕνωσις Τριπόλεως διαμαρτύρεται διὰ τὴν ἀποφασισθεῖσαν εἰσαγωγὴν ξυλείας ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ πρὸς κατασκευὴν σταφιδοκιβωτίων καὶ ζητεῖ τὴν κατασκευὴν αὐτῶν ἐξ ἐγχωρίου ξυλείας καὶ τὴν διενέργειαν διαγωνισμοῦ προμηθείας των ἐντὸς τῆς ἀνοίξεως. Ὁ βουλευτὴς Λοκρίδος κ. Δ. Στεφάνου καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημάρχου Ἀταλάντης καὶ τῶν Προέδρων τῶν Κοινοτήτων Ἐπαρχίας Λοκρίδος ζητούντων διανομὴν ἠλεκτρικοῦ ρεύματος ἐκ τῶν ἔργων Ἀλιβερίου εἰς τὴν Ἐπαρχίαν Λοκρίδος, ἀσφαλτόστρωσιν τῶν ὁδῶν Δαυλείας–Καμμένων Βούρλων Λαμίας καὶ Λαμίας–Ἀταλάντης–Μαρτίνου–Θηβῶν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Δράμας κ. Π. Πινάτσης καταθέτει ὑπόμνημα τῆς Κοινότητος Φωτολείβους «περὶ μὴ ἀποδοχῆς παρὰ τοῦ Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν τῆς ὑπὸ τῆς Ἑνώσεως Δήμων καὶ Κοινοτήτων ὑποβληθείσης προτάσεως περὶ τροποποιήσεως τῶν ἄρθρων 9 καὶ 20 τοῦ νέου Κώδικος περὶ Δήμων καὶ Κοινοτήτων». Ὁ βουλευτὴς Λοκρίδος κ. Δ. Στεφάνου καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημάρχου Δρυμαίας Φθιώτιδος, διαμαρτυρομένου διότι δὲν συμπεριελήφθη ἡ πόλις Ἀμφικλείας εἰς τὸ δίκτυον παροχῆς ἠλεκτρικοῦ ρεύματος ἐκ τῶν ἔργων ἐξηλεκτρισμοῦ Ἀλιβερίου. Οἱ βουλευταὶ Ἔβρου κ. κ. Β. Μητσόπουλος, Κ. Ποντίδης καὶ Ν. Γιμουρτατζῆς καταθέτουν ἀναφορὰν παλαιῶν Γυμναστῶν Δημοδιδασκάλων Ἀλεξανδρουπόλεως καὶ περιοχῆς Ἔβρου ζητούντων τροποποίησιν τῆς παρ. 3 τοῦ ἄρθρου 204 τοῦ Κώδικος Δημοσίων Ὑπαλλήλων ἐπὶ τῷ τέλει ὅπως καταταγοῦν καὶ οὗτοι εἰς τὴν αʹ. κατηγορίαν ὑπαλλήλων ὡς κατατάσσονται διὰ τοῦ Κώδικος οἱ ἀπόφοιτοι διδασκαλίων δημοδιδάσκαλοι. Οἱ βουλευταὶ Ἄρτης κ. κ. Δ. Καρατζένης καὶ Σ. Τζουβάρας καταθέτουν ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Συνεταιρισμῶν Ἄρτης Φιλιππιάδος ζητούσης ὀργάνωσιν ἀγροτικῆς ἀσφαλείας καὶ ἀνάληψιν δαπανῶν αὐτῆς παρὰ τοῦ Κράτους. Ὁ βουλευτὴς Μεγαλουπόλεως κ. Α. Παυλόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν ἐκπροσώπων τῶν Σωματείων τῆς πόλεως ταύτης δι’ ἧς αἰτοῦνται τὸν ἐξηλεκτρισμὸν τῆς πόλεως Μεγαλουπόλεως. Ὁ βουλευτὴς Ἰωαννίνων κ. Δ. Ἰωάννου καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Γ. Καραβίδα πρώην χωροφύλακος κατοίκου Ἀρδομίσης Ἰωαννίνων ζητοῦντος ἐπαναφοράν του εἰς τὸ Σῶμα τῆς Β. Χωροφυλακῆς. Ἀπαντήσεις διαφόρων Ὑπουργείων ἐπὶ ἐρωτήσεων κ. κ. βουλευτῶν. I. Τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. Αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Π. Οἰκονομίδη. Εἰς ἀπάντησιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 46 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Π. Οἰκονομίδη, διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τὸ ὑπ’ ἀριθ. πρωτ. 966]4–2, ἐ. ἔ. ἐγγράφου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ ἑξῆς: 1. Τὸ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργεῖον μελετᾶ τὰ μέτρα, ἅτινα θὰ συντελέσουν εἰς τὴν μείωσιν τῆς διαφορᾶς τιμῶν μεταξὺ τῶν γεωργικῶν καὶ βιομηχανικῶν προϊόντων. Τὰ πορίσματα τῆς μελέτης ταύτης θὰ τεθῶσιν ὑπ’ ὄψιν τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ, ἁρμοδίου νὰ ἀποφασίζῃ ἐπὶ θεμάτων, ὡς τὰ ἀνωτέρω ἀναγομένων εἰς τὴν γενικὴν οἰκονομικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως. 2. Ἐπίσης τὸ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργεῖον μελετᾷ μετὰ προσοχῆς ὅλα τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα θὰ ἐπιτρέψουν τὴν μείωσιν τοῦ κόστους παραγωγῆς τῶν γεωργικῶν προϊόντων, ἅτινα καὶ θ’ ἀποτελέσουν κύριον τομέα τοῦ γεωργικοῦ προγράμματος. 3. Ἡ διευκόλυνσις τῶν ἐξαγωγῶν ἀποτελεῖ θέμα ἁρμοδιότητος κατὰ κύριον λόγον τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου. 4. Τὸ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργεῖον χωρὶς νὰ παραγνωρίζῃ τὴν σημασίαν καὶ τὴν ἀνάγκην τῶν ἀγροτικῶν Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων δὲν πρόκειται ἐπὶ τοῦ παρόντος νὰ εἰσηγηθῇ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ θεσμοῦ τούτου, καθόσον τοῦτο θὰ συνεπείγετο ἐπιβάρυνσιν τοῦ κόστους τῶν γεωργικῶν προϊόντων, οὗτινος ἀντιθέτως ἐπιδιώκεται ἡ μείωσις. Ἐν Ἀθήναις τῇ 3 Μαρτίου 1953

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. ΑΠΟΣΤΟΛΙΔΗΣ

Β) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Χ. Παπασταύρου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1532|20—2—53 ὑμετέρου ἐγγράφου δι’ οὗ διαβιβάζετε ἐν ἀντιγράφῳ τὴν κατατεθεῖσαν ὑμῖν ἐρώτησιν τοῦ βουλευτοῦ κ. Χ. Παπασταύρου «περὶ Ἀναγνωστοπουλείου Γεωργικῆς Σχολῆς Κονίτσης», ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Τὸ Ἀναγνωστοπούλειον Γεωργικὸν Σχολεῖον Κονίτσης εἶναι Κοινωφελὲς Ἵδρυμα ἀνῆκον εἰς τὸ εὐαγὲς Ἀμερικανικὸν Σωματεῖον «Σχολαὶ Μιχαὴλ Ἀνάγνου» ἑδρεῦον ἐν Βοστώνῃ τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν τῆς Ἀμερικῆς, ὅπερ διαχειρίζεται καὶ διοικεῖ Ἀμερικανικὸν Συμβούλιον διορισθὲν ἀρχικῶς ὑπ’ αὐτοῦ τοῦ διαθέτου. Τὸ συμβούλιον δὲ τοῦτο ἀποστέλλει εἰς τοὺς ἐν Ἑλλάδι ἀμίσθους πληρεξουσίους ἀντιπροσώπους του τὸ προϊὸν τοῦ εἰς Ἀμερικανικὰ χρεώγραφα ἐπενδεδυμένου κεφαλαίου διὰ τὰς ἀνάγκας τοῦ σχολείου, πρὸς τὸ παρὸν εἰς 750 δολλάρια μηνιαίως, οὗτοι δὲ λογοδοτοῦν διὰ τὴν διαχείρισιν τῶν ἐξ Ἀμερικῆς ἐμβαζομένων ἀπέναντι τοῦ ἐν λόγῳ Ἀμερικανικοῦ Συμβουλίου. Ἐν προκειμένῳ τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας οὐδεμίαν ἀνάμιξιν ἔχει, περιοριζομένου μόνον εἰς τὸν κατὰ τὰς διατάξεις τοῦ Α. Ν. 1698|1939 «περὶ ἰδιωτικῶν Πρακτικῶν Γεωργικῶν Σχολείων» προβλεπόμενον ἔλεγχον ἐπὶ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ ἐσωτερικοῦ κανονισμοῦ τοῦ σχολείου, τῶν προσόντων τοῦ προσλαμβανομένου διδακτικοῦ προσωπικοῦ, καὶ γενικῶς τῆς τηρήσεως τῶν διατάξεων τοῦ ρηθέντος νόμου. Τὸ Σχολεῖον τοῦτο λειτουργοῦν ἀπὸ τοῦ ἔτους 1925, ἠναγκάσθη νὰ διακόψῃ τὴν λειτουργίαν του τὴν 28ην Ὀκτωβρίου 1940, ὅτε ἡ Κόνιτσα ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας τοῦ Ἑλληνοϊταλικοῦ πολέμου κατελήφθη ὑπὸ τῶν Ἰταλῶν, ὁλόκληρος δὲ ἡ εἰς ζῶα, μηχανήματα, σκεύη, ἔπιπλα, ἐργαλεῖα κλπ. κινητὴ περιουσία του διηρπάγη, τῆς ἀκινήτου τοιαύτης ὑποστάσης ἐπίσης σοβαρωτάτας ζημίας. Ἔκτοτε τὸ σχολεῖον δὲν ἠδυνήθη νὰ ἐπαναλειτουργήσῃ διότι: Καθ’ ὅλον τὸ διάστημα τῆς ἐχθρικῆς κατοχῆς ἅπασαι αἱ κτιριακαί του ἐγκαταστάσεις, ἐχρησιμοποιήθησαν ὑπὸ τῶν κατακτητῶν, ἀπαγορευθείσης εἰς τὸ προσωπικὸν καὶ ἁπλῆς, ἀκόμη, εἰσόδου του εἰς τὴν περιοχὴν τοῦ Ἱδρύματος. Τότε ἐπυρπολήθη ὑπὸ τῶν Γερμανῶν καὶ κατεδαφίσθη τὸ παράρτημα τοῦ Σχολείου εἰς τὸ κάτω κτῆμα «Κάμπου» τὸ δὲ κτίριον τοῦ βουστασίου κατέστη ἀχρησιμοποίητον. Τὸ Οἰκοτροφεῖον ἐπίσης ὑπέστη σοβαρὰς ζημίας, ἀφαιρεθέντων πλείστων κουφωμάτων του καὶ τῶν ὑδραυλικῶν του ἐγκαταστάσεων. Μετὰ τὴν ἀποχώρησιν τῶν Γερμανῶν καὶ κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ ἐπακολουθήσαντος συμμοριτοπολέμου αἱ ἐγκαταστάσεις τοῦ Σχολείου ὑπέστησαν σοβαρὰς ζημίας. Τέλος ζημίαι ἐπὶ τῶν κτιριακῶν ἐγκαταστάσεων τῶν καλλιεργειῶν καὶ τῶν φυτειῶν ἐπῆλθον καὶ ὅταν, δι’ ἐπιτάξεως, ἐγκατεστάθη ὁ Ἐθνικὸς Στρατός. Διὰ τὰς ὑπὸ τοῦ Ἐθνικοῦ Στρατοῦ προξενηθείσας ζημίας, ὡς μᾶς πληροφορεῖ τὸ Σχολεῖον, οὐδεμία μέχρι σήμερον κατεβλήθη ὑπὸ τοῦ δημοσίου ἀποζημίωσις, οὐδὲ τά, διὰ τὴν ἐπὶ τετραετίαν ὑπὸ τῶν στρατιωτικῶν ἐπίταξιν τῶν κτιριακῶν ἐγκαταστάσεων τοῦ Σχολείου, ὀφειλόμενα μισθώματα. Τὸ Σχολεῖον τοῦτο κατὰ τὸ ἀπὸ 1948–1951 χρονικὸν διάστημα διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν καὶ ἀνοικοδόμησίν του ἐπεχορηγήθη ἐκ τοῦ Σχεδίου Μάρσαλ διὰ συνολικοῦ ποσοῦ 556.000.000 δραχμ. Δι’ αὐτοῦ ἐπανακατεσκευάσθη τὸ κτίριον τοῦ παραρτήματος «Κάμπου», ἐπεσκευάσθη τὸ βουστάσιον, ἠγοράσθη ἓν φορτηγὸν αὐτοκίνητον, ὡς ἐπίσης διάφορα βασικὰ σχολικὰ ἔπιπλα καὶ διάφορα γεωργικὰ κλπ. μηχανήματα, δι’ ὧν ἀπὸ τοῦ 1951 διενεργεῖται ἡ αὐτοκαλλιέργεια τοῦ μεγαλυτέρου τμήματος ἐκ τῶν 500 περίπου στρεμμάτων καλλιεργησίμων ἀγρῶν τοῦ ἱδρύματος. Διὰ τὰ ἀνωτέρω ποσά, μὲ τὰ ὁποῖα ἐπεχορηγήθη τὸ Σχολεῖον, θ’ ἀποδοθῇ λογαριασμός, εὐθὺς ὡς ἀποσταλῇ εἰς τοὺς ἐν Ἑλλάδι πληρεξουσίους Ἀντιπροσώπους τοῦ Σχολείου ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου Ἀνοικοδομήσεως ἡ ἐκκαθάρισις τῆς ἐργολαβίας τοῦ κτιρίου τοῦ παραρτήματος «Κάμπου» καὶ περατωθοῦν ἐντὸς 15θημέρου αἱ ἐργασίαι ἐπισκευῆς τοῦ βουστασίου. Τὸ ὑπάρχον σήμερον ἐν ἐνεργείᾳ ἔμμισθον προσωπικὸν τοῦ Σχολείου, ἀποτελεῖται ἀπὸ ἕνα γεωπόνον, ἀπόφοιτον τοῦ Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, ἕνα Γραμματέα λογιστήν, ἕνα ἐργοδηγὸν ἀπόφοιτον τοῦ Σχολείου, ἕνα μηχανοδηγόν, ἕνα ἐπιστάτην καὶ ἕνα βοσκόν. Αἱ μηνιαῖαι δαπάναι μισθοδοσίας τοῦ προσωπικοῦ τούτου ἀνέρχονται εἰς 9.200.000 δραχ. Τὸ προσωπικὸν τοῦτο ἀσχολεῖται σήμερον μὲ τὴν ἀνασυγκρότησιν τῶν κτιριακῶν ἐγκαταστάσεων τοῦ Σχολείου, τὸν μηχανικὸν ἐξοπλισμὸν αὐτοῦ, τὴν ἀναδιοργάνωσιν τοῦ κτήματος καὶ τῶν λοιπῶν κλάδων τοῦ σχολείου, ὥστε νὰ καταστῇ δυνατὴ προσεχῶς ἡ λειτουργία τούτου. Ἡ ἐπαναλειτουργία τοῦ Σχολείου, ὡς πληροφορούμεθα, προβλέπεται ἀπὸ 1ης Σ)βρίου ἐ.ἔ., μὲ τὴν προϋπόθεσιν, ὅτι θὰ ἔχῃ ἐπισκευασθῆ τὸ οἰκοτροφεῖον. Θὰ ἔχῃ γίνει ἡ προμήθεια ἀπαραιτήτων ἐφοδίων (στρωμάτων, μαλλίνων σκεπασμάτων, μαγειρικῶν καὶ λοιπῶν σκευῶν θὰ ἔχῃ συμπληρωθῆ τὸ διδακτικὸν καὶ λοιπὸν διοικητικὸν προσωπικὸν καὶ θὰ ἔχουν ἐξασφαλισθῆ τὰ μέσα διατροφῆς τῶν μαθητῶν. Ἀθῆναι 7–3–53.

Ὁ Ὑπουργὸς

Α. ΑΠΟΣΤΟΛΙΔΗΣ

ΙΙ. Τοῦ Ὑπουργείου Κοιν. Προνοίας. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Χ. Παπασταύρου καὶ Ν. Ἀθανασίου. Ἐπὶ κατατεθείσης ὑμῖν ὑπ’ ἀριθ. 139 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν Θεσπρωτίας κ. κ. Χ. Παπασταύρου καὶ Ν. Ἀθανασίου σχετικῶς μὲ τὸ ἐκτελεσθησόμενον ἔργον ὑδρεύσεως τῆς Κοινότητος Ρίζιανης Θεσπρωτίας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι τὸ θέμα τοῦτο θὰ τεθῇ ὑπ’ ὄψει τοῦ παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ Συντονισμοῦ ἑδρεύοντος Κεντρικοῦ Συμβουλίου Ὑδρεύσεως. Πάντως ἡ διάθεσις πιστώσεων διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ἐν λόγῳ ἔργου θὰ ἀντιμετωπισθῇ μονομερῶς χωρὶς νὰ θιγῇ τὸ ἐγκριθὲν ἤδη πρόγραμμα ἐκτελέσεως ἔργων ὑδρεύσεως εἰς τὸν Νομὸν Θεσπρωτίας, διατεθεισῶν πρὸς τοῦτο ὅλων τῶν ἐντὸς τῶν ἐπιτετραμμένων ὁρίων πιστώσεων ἤτοι 1) Εἰς τὸν Δῆμον Φιλιατῶν 25.000.000. 2) Κοινότητα Σκουπίτσης 3.000.000. 3) Κοινότητα Λαδοχωρίου 30.000.000 καὶ 4) εἰς τὴν Κοινότητα Σπαθαραίων 35.000.000. Ἀθῆναι τῇ 12–3–53.

Ὁ Δ)ντὴς Ὑγειονομικῆς μηχανικῆς

Γ. ΚΑΡΑΚΑΣΣΩΝΗΣ

ΙΙΙ. Τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν. Αʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Χ. Μαυρομμάτη καὶ Ν. Ἀθανασίου. Εἰς ἀπάντησιν τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1045)5–2–53 ἐγγράφου σας διαβιβασθείσης ἡμῖν ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Χ. Μαυρομμάτη καὶ Ν. Ἀθανασίου, σχετικῶς μὲ ἀποζημίωσιν ἰδιοκτητῶν ἐπιταχθέντων ὑποζυγίων κατὰ τὸν πόλεμον 1940–41, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν ὅτι, ἱκανὸς ἀριθμὸς τῶν ἰδιοκτητῶν τούτων ἀπεζημιώθη μέσῳ τῶν οἰκείων Οἰκονομικῶν Ἐφόρων κατὰ τὰ ἔτη 1940–41 καὶ 1941–42 δι’ ἐξοφλήσεως τῶν εἰς χεῖρας των δελτίων ἐπιτάξεως. Ὅσοι ἐκ τῶν δικαιούχων ἰδιοκτητῶν δὲν προσεκόμισαν τὰ δελτία ἐπιτάξεως δι’ ἀποζημίωσίν των, οὐδεμιᾶς ἀποζημιώσεως δικαιοῦνται σήμερον κατόπιν τοῦ νόμου 18)1944, δι’ οὗ, ὡς γνωστόν, αἱ πάσης φύσεως ἀπαιτήσεις αἱ ἀναγόμεναι εἰς τὴν πρὸ τῆς νομισματικῆς σταθεροποιήσεως (11–11–44) περίοδον, ὑπήχθησαν εἰς τὸν διακανονισμὸν τοῦ νόμου τούτου. Ἀθῆναι τῇ 10–3–53.

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ

Βʹ). Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Καλαβρύτων κ. Πολυζώη Οἰκονομίδη ἐν σχέσει μὲ τὴν μισθοδοσίαν τοῦ Ἐφημεριακοῦ κλήρου. Ἐπὶ τῆς ὡς ἄνω ἐρωτήσεως, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν, ὅτι συμφώνως πρὸς τὸν Α.Ν. 536]45 ἡ μισθοδοσία τοῦ Ἐφημεριακοῦ κλήρου καταβάλλεται διὰ τῶν Δημ. Ταμείων εἰς βάρος εἰδικοῦ χρηματικοῦ λογαριασμοῦ, πόροι τοῦ ὁποίου εἶναι εἰσφορὰ τῶν ναῶν ἴση πρὸς τὰ 25% τῶν ἀκαθαρίστων εἰσπράξεων αὐτῶν καὶ ἐτησία εἰσφορὰ τῶν ἐνοριτῶν. Οἱ ὡς ἄνω πόροι, ἐν τῇ πορείᾳ τῆς πραγματώσεώς των, ἀπεδείχθησαν ἀνεπαρκεῖς πρὸς κάλυψιν τῆς δαπάνης διὰ τὴν μισθοδοσίαν τῶν ἱερέων δι’ ὃ καὶ ὁ κρατικὸς προϋπολογισμὸς καλύπτει κατ’ ἔτος σημαντικὰ ποσὰ ταύτης. Οὕτω, ἀπὸ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ Α.Ν. 536]45 μέχρι τῆς 31ης Ἰανουαρίου 1953, τὸ ἐν συνόλῳ ἄνοιγμα τοῦ λογαριασμοῦ ἀνῆλθεν εἰς τὸ ποσὸν τῶν δρχ. 119.309 ἑκατομ. ἐξ οὗ ποσὸν δρχ. 87.145 ἑκατ. συμπεριλαμβανομένης καὶ τῆς πιστώσεως τοῦ ὑπὸ ἐκτέλεσιν πρ)σμοῦ ἐκαλύφθη ὑπὸ τοῦ Δημοσίου. Τὸ ἐκ δραχ. 32.164 ἑκατ. ἔλλειμμα τῆς 31–1–53 ὑπολογίζεται νὰ ὑπερβῇ τὰ 42 δισ. κατὰ τὴν 30–6–53. Παρὰ τὸ μεγάλον τοῦτο ἄνοιγμα τοῦ λ)σμοῦ, ἡ Πολιτεία δὲν ἐστέρησε τοὺς ἱερεῖς τῶν ἑκάστοτε ἀπὸ τοῦ ἔτους 1950 παρασχεθεισῶν εἰς τοὺς δημ. ὑπαλλήλους αὐξήσεων δι’ ὃ καὶ διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1101]50 Πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου οἱ ἐφημέριοι ἔτυχον τῆς αὐξήσεως τοῦ μισθοῦ, ἧς ἔτυχον δυνάμει τοῦ Α.Ν. 1502]50 δημ. ὑπάλληλοι καὶ διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1243]52 ὁμοίας τῆς κατὰ 20% αὐξήσεως τοῦ μισθοῦ των, ἧς δυνάμει τοῦ Ν.Δ. 2195]52 ἔτυχον καὶ οἱ δημ. ὑπάλληλοι. Ἔκτοτε δὲν ἐγένετο γενική τις αὔξησις ἀποδοχῶν, ὥστε νὰ προκύπτῃ ζήτημα ἐπεκτάσεως ταύτης καὶ ἐπὶ τῶν ἐφημερίων. Ὅσον ἀφορᾷ, τὴν κατ’ ἐξαίρεσιν τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων αὔξησιν τοῦ μισθοῦ τῶν ἐφημερίων, τοῦτο δὲν δύναται νὰ γίνῃ δεκτόν, διότι θ’ ἀπετέλει προηγούμενον ἀνακινήσεως τοῦ ὅλου ζητήματος τῆς αὐξήσεως τῶν ἀποδοχῶν ὅπερ μόνον ὡς γενικὸν μέτρον δύναται νὰ μελετηθῇ καὶ ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν ὑπάρξεως τῶν ἐπὶ τούτου οἰκονομικῶν δυνατοτήτων τοῦ προϋπολογισμοῦ τοῦ Κράτους ὅστις θὰ κληθῇ ὁπωσδήποτε νὰ καλύψῃ καὶ ὁλόκληρον τὴν τυχὸν δοθησομένην νέαν αὔξησιν τῶν μισθῶν τῶν ἐφημερίων, ἀφοῦ καὶ σήμερον, ὡς ἀνωτέρω ἐξητάσθη, ἐκ τοῦ κρατικοῦ πρ)σμοῦ καλύπτεται τὸ ἔλλειμμα τοῦ διὰ τὴν μισθοδοσίαν τῶν ἱερέων συσταθέντος εἰδικοῦ χρηματικοῦ λ)σμοῦ. Ἀθῆναι τῇ 14–3–53

Ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν

Κ. ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ

Ἡ ἐπὶ τῆς Κοινωνικῆς Προνοίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «Περὶ καταργήσεως τοῦ νόμου 2135» περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Α.Ν. 1950] 39 «περὶ ὀργανώσεως τοῦ Πατριωτικοῦ Ἱδρύματος Κοινωνικῆς Προνοίας καὶ Ἀντιλήψεως» καὶ 2) «περὶ ὑπαγωγῆς τοῦ Ὀρφανοτροφείου καὶ Γηροκομείου Ἀγρινίου εἰς τὴν Χριστιανικὴν Ἕνωσιν Ὀρθοδόξων Ἀγρινίου». Ἡ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ λήψεως ἐκτάκτων μέτρων διὰ τὴν ἰσοσκέλισιν τοῦ Προϋπολογισμοῦ καὶ τὴν Ἀνασυγκρότησιν». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Κ. Μουρατίδης, Π. Βουδούρης, Π. Τσακιρίδης, Χ. Βόσκογλου καὶ Ι. Λαυρεντίδης καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ Α.Ν. 1854 τοῦ 1951 «περὶ ἀπονομῆς τῶν πολιτικῶν καὶ στρατιωτικῶν συντάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Γιαννιδάκης, Π. Πολυχρονίδης, Π. Ντεντιδάκης καὶ Μ. Χλουβεράκης καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ λήψεως ἐκτάκτων μέτρων διὰ τὴν ἰσοσκέλισιν τοῦ προϋπολογισμοῦ καὶ τὴν ἀνοικοδόμησιν». Ὁ βουλευτὴς κ. Ν. Ζορμπᾶς καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως ἐνίων τῶν περὶ Ἀγροτικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος κ.λ.π. διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Π. Βουδούρης, Ι. Δούμπας, Π. Τσακιρίδης, Κ. Μουρατίδης κ.ἄ. καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἑνοποιήσεως καὶ ἀποκεντρώσεως τῶν τεχνικῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Κράτους». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Π. Βουδούρης, Ι. Δούμπας, Α. Λεονάρδος, Π. Τσακιρίδης, Δ. Δόκος κ.ἄ. καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἑνοποιήσεως καὶ ἀποκεντρώσεως τῶν τεχνικῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Κράτους».

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

§8Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἡ ἡμερησία διάταξις μᾶς διενεμήθη τὸ ἀπόγευμα καὶ δὲν ἠδυνήθημεν νὰ μελετήσωμεν τὰ περιεχόμενα εἰς αὐτὴν νομοσχέδια.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νομίζω, ὅτι εἶναι ἀνατύπωσις τῆς χθεσινῆς ἡμερησίας διατάξεως. Εἶμαι διατεθειμένος νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ὑπάρχουν τεχνικὰ κωλύματα, ὑπερβαίνοντα τὴν καλὴν θέλησιν ὅλων τῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Προεδρείου τῆς Βουλῆς.

§10Χ. ΣΟΛΟΜΩΝΙΔΗΣ. Θὰ παρεκάλουν καὶ ἐγὼ εὐλαβῶς τὸ σεβαστὸν Προεδρεῖον νὰ διανέμεται ἐγκαίρως ἡ ἡμερησία διάταξις, διὰ νὰ δυνάμεθα νὰ τὴν μελετήσωμεν.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ πρᾶγμα εἶναι δυνατὸν νὰ διορθωθῇ, διότι ὡς πρὸς τὴν σημερινὴν π. χ. ἡμερησίαν διάταξιν, τὰ 4, 5 νομοσχέδια εἶναι ἀπὸ χθὲς γνωστὰ καὶ ἔχουν μελετηθῆ. Αʹ συζήτησις κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ὑπογραφείσης ἐν Δαμασκῷ τὴν 2αν Ἰουνίου 1952 Ἐμπορικῆς Συμβάσεως μετὰ τῆς Συρίας».

§12ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ὑπογραφείσης ἐν Δαμασκῷ τὴν 2αν Ἰουνίου 1952 Ἐμπορικῆς Συμβάσεως μετὰ τῆς Συρίας». Αʹ συζήτησις κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως τῶν κατὰ τὰ οἰκονομικὰ ἔτη 1945–46, 1946–47, 1947–48, 1948–49, 1949–50 καὶ 1950–51 πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Ἐξωτερικῶν καὶ ἐγγραφῆς τῶν διὰ τὴν πληρωμὴν αὐτῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ Κράτους».

§14ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἐγκρίσεως τῶν κατὰ τὰ οἰκον. ἔτη 1945–46, 1946–47, 1947 –48, 1948–49, 1949–50 καὶ 1950–51 πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Ἐξωτερικῶν καὶ ἐγγραφῆς τῶν διὰ τὴν πληρωμὴν αὐτῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων ἐν τῷ προϋπολογισμῷ τῶν ἐξόδων τοῦ Κράτους». Βʹ συζήτησις κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως τοῦ Νομοθετικοῦ Διατάγματος 1223]49 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 994]43 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 4506]30 «περὶ καταστάσεως παθόντων ἐν πολέμῳ ἀξιωματικῶν καὶ ἀνθυπασπιστῶν».

§16Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Παρακαλῶ νὰ μᾶς πληροφορήσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐὰν ἀποδέχεται τὴν τροπολογίαν, διὰ τὴν ὁποίαν ἐπεφυλάχθη χθές.

§17Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Κύριοι συνάδελφοι, θὰ παρεκάλουν ὅπως ἡ Βουλὴ ψηφίσῃ τὸ νομοσχέδιον ὡς ἔχει μὲ τὴν τροπολογίαν, τὴν ὁποίαν προέτεινα ἐγὼ χθές. Διότι ἡ τροπολογία ἡ ἰδική σας, ἂν καὶ ἀνταποκρίνεται εἰς δίκαιον αἴτημα, προϋποθέτει ἔγκρισιν τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου, διότι προκαλοῦνται ὡρισμέναι δαπάναι. Πρέπει νὰ ἐνταχθοῦν οἱ περὶ ὧν ὁ λόγος ἀδικηθέντες εἰς τὴν κατάστασιν τῆς πολεμικῆς διαθεσιμότητος, νὰ ἀποκτήσουν βαθμούς, οἱ ὁποῖοι πρέπει πράγματι νὰ τοὺς δοθοῦν, διότι εἶναι ἄξιοι τῆς ἀμοιβῆς αὐτῆς. Ἀλλὰ δὲν νομίζω, ὅτι δικαιοῦμαι νὰ ἀποδεχθῶ τὴν πρότασίν σας. Ὑπόσχομαι, ὅτι ἀφοῦ μελετηθῇ τὸ θέμα, ἐντὸς ὀλίγων ἡμερῶν, θὰ καταρτισθῇ εἰδικὸν σχέδιον νόμου, θὰ τὸ ἀποστείλω εἰς τὸ Γεν. Λογιστήριον διὰ νὰ γίνῃ ἐκτίμησις τῆς δαπάνης καὶ κατόπιν θὰ τὸ φέρω. Θὰ πρέπει νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἡ περίπτωσις τῶν περὶ ὧν πρόκειται ἀξ)κῶν, διότι ἔπαθον πράγματι ἐν πολέμῳ, προσκρούει αὐτὴν τὴν στιγμὴν καὶ εἰς τὸ ἑξῆς ζήτημα. Οἱ ἀξ)κοὶ αὐτοὶ λαμβάνουν σύνταξιν οὐχὶ ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, διότι δὲν εἶναι μόνιμοι ἀξ)κοί, δὲν εἶναι ἀξ)κοὶ πολεμικῆς διαθεσιμότητος, ἀλλὰ λαμβάνουν σύνταξιν ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως ὅλοι οἱ συνταξιοῦχοι. Ἑπομένως ὑπάρχει καὶ αὐτὴ ἡ τεχνικὴ δυσχέρεια διὰ τὴν ἄμεσον ἐκ μέρους μου παραδοχὴν τῆς τροπολογίας ἀλλὰ ὅπως σᾶς εἶπον καὶ πρὸ ὀλίγου, ὑπόσχομαι νὰ φέρω εἰδικὸν νομοσχέδιον, διότι ἡ περίπτωσις αὐτὴ εἶναι ἀπολύτως δικαία.

§18Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν καθορίσωμεν τὸν τρόπον αὐτόν, ἡ Βουλὴ θὰ περιορίζεται νὰ λέγῃ ἁπλῶς ναὶ ἢ ὄχι. Νομίζω, ὅτι πρόκειται ὅμως περὶ μιᾶς τροπολογίας, τὴν ὁποίαν, ἐὰν ἀποδεχθῇ ἡ Βουλή, δὲν ἔχετε ἀνάγκην νὰ ἐρωτήσετε τὸ Γενικὸν Λογιστήριον. Ἐὰν δὲν γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία, θὰ συμβῇ ὥστε ἐνῷ ἄλλοι ἔτυχον τοῦ εὐεργετήματος, αὐτοί, οἱ ὁποῖοι εἶχον μεγαλυτέραν ἀναπηρίαν, ἠδικήθησαν διὰ τεχνικοὺς λόγους. Νομίζω, κ. Ὑπουργέ, ὅτι πρέπει νὰ τύχουν καὶ αὐτοὶ τῆς αὐτῆς μεταχειρίσεως.

§19Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Κύριοι, εἶναι ζήτημα γενικωτέρας νομολογίας, τὴν ὁποίαν ἡ Βουλὴ πρέπει νὰ τηρῇ, προκειμένου περὶ τροπολογιῶν, αἱ ὁποῖαι προκαλοῦν ἔστω καὶ μικρὰν ἐπιβάρυνσιν, διότι εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν ἡ ἐπιβάρυνσις εἶναι πράγματι μικρά. Πρέπει, λοιπόν, νὰ ζητεῖται ἡ ἔγκρισις τοῦ Γεν. Λογιστηρίου, ναὶ ἢ ὄχι; Ἐὰν νομίζετε, ὅτι πρέπει νὰ καθιερώσωμεν τὴν τακτικὴν νὰ μὴ ζητῆται, δὲν ἔχω ἀντίρρησιν.

§20Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Οὐδέποτε, κ. Πρόεδρε, ἐτηρήθη ἡ τακτικὴ αὐτή. Ἐὰν θελήσετε νὰ τηρήσετε τὴν τακτικὴν αὐτήν, θὰ περιορίσετε ἀπολύτως τὰ δικαιώματα τῆς Βουλῆς. Νομίζω, ὅτι πάντοτε αἱ Βουλαὶ ἀπεδέχθησαν τροπολογίας. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι δὲν πρέπει νὰ καθιερωθῇ ἡ τακτικὴ αὐτή.

§21Α. ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ. Νομίζω, ὅτι δὲν ὑπάρχει λόγος νὰ ζητῆται ἡ γνώμη τοῦ Γεν. Λογιστηρίου, διότι εἶναι ἐντελῶς τυπικὸν τὸ ζήτημα, ἐφ’ ὅσον ἄλλωστε ἔχει τὸ δικαίωμα ἡ Βουλή, καὶ παρὰ τὴν ἀντίθετον γνώμην, νὰ ψηφίσῃ τὴν τροπολογίαν.

§22Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Κύριοι, εἶχον τὴν διάθεσιν νὰ πεισθῶ καὶ ἐφ’ ὅσον ἐπιμένετε μὲ πείθετε. Ἄς γίνῃ δεκτὴ ἡ τροπολογία καὶ ἂς ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον εἰς τὸ σύνολον αὔριον.

§23Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ,........... (Θόρυβος) Ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶναι ἀπησχολημένος μὲ τὴν Κυβερνητικὴν πτέρυγα καὶ δὲν ἀκούει καὶ τὴν Ἀντιπολίτευσιν.

§24Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Ὄχι κ. Πρόεδρε. Ὁ κ. Ζορμπᾶς χθὲς ὑπῆρξεν ὁμιλητὴς ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου. Ἀπόψε ἠκούσθη ἡ φωνὴ τοῦ κ. Πολυζωγοπούλου. Αὐτὸ δὲν σημαίνει, ὅτι ὑπεχώρησα μόνον εἰς τὴν φωνὴν τῆς Συμπολιτεύσεως.

§25Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ὄχι. Ἐσηκώθηκα διὰ νὰ κάμω μίαν πρότασιν καὶ ἐπειδὴ δὲν μὲ προσέχετε τὰ εἶπον. Λοιπόν, κ. Ὑπουργέ, εἰς μίαν τῶν προηγουμένων συνεδριάσεων ἐδηλώσατε ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ὅτι πρόκειται νὰ καταρτισθῇ μία Ἐπιτροπή, ἡ ὁποία θὰ μελετήσῃ τὸ ὅλον ἀναπηρικὸν πρόβλημα. Ἔτσι νομίζω τοὐλάχιστον, κ. Πρόεδρε. Θὰ παρεκάλουν, ἐφ’ ὅσον ἀπὸ τὰς ἐφημερίδας βλέπω, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν πρόκειται νὰ καταρτίσῃ τὴν Ἐπιτροπὴν αὐτήν, ἢ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης,...........

§26Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης εἶναι ἁρμόδιον διὰ τοὺς ἀναπήρους. Ἀλλὰ θὰ τὸ κάμῃ ἐν συνεργασίᾳ μὲ τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν.

§27Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Ἑπομένως πρόκειται νὰ καταρτισθῇ ἡ Ἐπιτροπὴ αὐτή.

§28Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Ἴσως ναί. Δὲν ἠμπορῶ νὰ σᾶς τὸ εἴπω μὲ ἀπόλυτον βεβαιότητα.

§29Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Εἰς τὴν περίπτωσιν ποὺ θὰ καταρτισθῇ ἡ Ἐπιτροπή, θὰ παρεκάλουν, ὅπως εἰς αὐτὴν μετάσχῃ καὶ ἐκπρόσωπος τῶν ἀναπήρων.

§30Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Ἀσφαλῶς. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε δὲ νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι καὶ κατὰ τὸ 1949, ὅτε κατηρτίσθη τὸ νομοσχέδιον, τὸ ἀφορῶν τοὺς ἀναπήρους καὶ τὰ θύματα πολέμου καὶ τὸ ὁποῖον ἐγένετο νόμος τοῦ Κράτους καὶ ἰσχύει, εἶχεν καταρτισθῆ ὑπ’ ἐμοῦ Ἐπιτροπή, τῆς ὁποίας μετέχουν ἀντιπρόσωποι τῆς Γ.Σ.Α. καὶ Θ. Π. καὶ ἐδήλωσα πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν εἰς τὸν Πρόεδρον καὶ τὰ μέλη τῆς Γ.Σ.Α. καὶ Θ.Π., ὅτι προκειμένου νὰ καταρτισθῇ Ἐπιτροπὴ θὰ κληθοῦν διὰ νὰ συμβάλουν, διότι ἡ πεῖρα των εἶναι ἀπαραίτητος διὰ τὴν ἀνασύνταξιν τοῦ νόμου καὶ τὴν ἐκ βάθρου ἐπανεξέτασιν τοῦ μεγάλου προβλήματος τῶν ἀναπήρων καὶ θυμάτων πολέμου.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Γίνεται δεκτὸν κατ’ ἄρθρον τὸ νομοσχέδιον μὲ τὴν τροπολογίαν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ;

§32Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐθν. Ἀμύνης). Μὲ τὴν ἰδικήν μου καὶ τὴν ἄλλην τὴν ὁποίαν ἐδέχθην, τῶν συναδέλφων κ.κ. Εὐαγγελάτου, Πολυζωγοπούλου, Ζορμπᾶ κλπ., ἡ ὁποία ἔχει οὕτω: «Μόνιμοι Ἀξιωματικοὶ στρατοῦ κριθέντες παρὰ τῆς Α.Σ.Υ.Ε. σωματικῶς ἀνίκανοι διὰ τὸ στράτευμα καὶ ἀποστρατευτέοι, ὡς παθόντες ἐκ κακουχιῶν πολέμου, καὶ ὑπαχθέντες εἰς τὰς διατάξεις τοῦ Ν. 362)43 καὶ εἰς τὸ ἄρθρον 4 τοῦ Νομοθετικοῦ Διατάγματος 2200) 1952 μετατάσσονται εἰς τὴν κατηγορίαν τῆς πολεμικῆς διαθεσιμότητος ἀπολαμβάνοντες ἁπάντων τῶν εὐεργετημάτων τοῦ Ν. 4506)1930 ὡς οὗτος μεταγενεστέρως ἐτροποποιήθη».

§33ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§34ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς βʹ συζήτησιν κατ’ ἄρθρον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ καταργήσεως τοῦ Νομοθετικοῦ Διατάγματος 1223)49 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. 994)43 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. 4506)30 «περὶ καταστάσεως παθόντων ἐν πολέμῳ ἀξιωματικῶν καὶ ἀνθυπασπιστῶν», ὡς ἐτροποποιήθη, ἀναβαλλομένης τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ συνόλου. Αʹ συζήτησις κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον, τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ Α.Ν. 1854 τοῦ 1951 «περὶ ἀπονομῆς τῶν πολιτικῶν καὶ στρατιωτικῶν συντάξεων». Ὁ κ. Θ. Χαβίνης ἔχει τὸν λόγον.

§35Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου ἔχω νὰ κάμω δύο παρατηρήσεις. Ἡ ἔκθεσις τοῦ Γεν. Λογιστηρίου δὲν ἀναφέρει τὸν τρόπον καλύψεως τῆς προκαλουμένης διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου δαπάνης, ὡς ὁρίζει τὸ Σύνταγμα. Δεύτερον, διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ πρόκειται νὰ θεωρηθῇ ὡς πραγματικὴ ὑπηρεσία, ἡ δικηγορικὴ ὑπηρεσία τῶν δικηγόρων, ἐκείνων οἱ ὁποῖοι προσελήφθησαν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Κράτους. Τοῦτο, εἶναι ὀρθόν, διότι προσλαμβάνονται εἰς μεγάλην ἡλικίαν καὶ δὲν τοὺς δίδεται ὁ χρόνος νὰ λάβουν σύνταξιν. Μέχρι σήμερον, ἡ ὑπηρεσία αὐτή, ἐθεωρεῖτο πλασματική. Ἔχω νὰ κάμω ὅμως τὴν παρατήρησιν, ὅτι καθ’ ἣν στιγμὴν τροποποιεῖται ὁ κῶδιξ περὶ συντάξεων, ὅσον ἀφορᾷ τὰ πραγματικὰ χρόνια τῶν δικαστικῶν, δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω διατὶ ἡ Κυβέρνησις δὲν τροποποιεῖ τὴν διάταξιν τοῦ Κώδικος περὶ συντάξεων, κατὰ τὴν ὁποίαν τὰ πολεμικὰ ἔτη τῶν ἀξιωματικῶν δὲν θεωροῦνται διπλᾶ. Νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ τροποποιηθῇ διάταξις, κατὰ τὴν ὁποίαν τὰ πολεμικὰ ἔτη νὰ θεωροῦνται διπλᾶ, ὅπως ἴσχυε πάντοτε καὶ ὅπως ἰσχύει εἰς ὅλα τὰ Κράτη. Ἐπίσης τὰ χρόνια τῶν ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι εὑρέθησαν ἐκτὸς ὑπηρεσίας διὰ διαφόρους λόγους νὰ θεωροῦνται πραγματικὰ καὶ ὄχι πλασματικά.

§36Β. ΒΡΑΧΝΟΣ. Καὶ ἐγώ, κύριε Πρόεδρε, συμφωνῶ μὲ τὴν πρότασιν τοῦ κ. Χαβίνη.

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Μητσοτάκης ἔχει τὸν λόγον.

§38Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον, θίγει συνταξιοδοτικὸν θέμα. Ἀπαρτίζεται ἀπὸ ἕνα μόνον ἄρθρον, τὸ ὁποῖον λέγει τὸ ἑξῆς πρᾶγμα: Ὅτι «τὰ χρόνια ὑπηρεσίας τῶν σήμερον ὑπηρετούντων δικαστικῶν, οἱ ὁποῖοι προϋπῆρξαν δικηγόροι, ἀναγνωρίζονται ὡς πραγματικὰ συντάξιμα χρόνια». Εἶναι γνωστὴ ὑποθέτω εἰς τὴν Βουλὴν ἡ διάκρισις, ἡ ὁποία καθιερώθη, ἀπὸ τὴν ἐποχήν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἐνεκρίθη καὶ ἐδημοσιεύθη ὁ τελευταῖος Κῶδιξ «περὶ συντάξεων», μεταξὺ πλασματικῶν καὶ πραγματικῶν ἐτῶν. Πραγματικὰ θεωροῦνται κατὰ τὸν Κώδικα τὰ χρόνια, τὰ ὁποῖα διηνύθησαν πραγματικὰ ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ, τὰ χρόνια κατὰ τὰ ὁποῖα ὁ συνταξιοῦχος παρέσχε πραγματικὰς ὑπηρεσίας εἰς τὸ Κράτος. Τὰ ἄλλα τὰ χρόνια, κατὰ τὰ ὁποῖα δὲν παρέσχε πραγματικὰς ὑπηρεσίας, ἐθεωρήθησαν πλασματικὰ καὶ ἔχουν σύμφωνα μὲ τὸν Κώδικα «περὶ συντάξεων» μειωμένην ἀξίαν. Εἶναι γνωστὰ τὰ θέματα, τὰ ὁποῖα ἐδημιούργησεν ὁ τελευταῖος Κῶδιξ «περὶ συντάξεων» καὶ εἶναι γνωσταὶ αἱ διαμαρτυρίαι τῶν διαφόρων κατηγοριῶν τῶν συνταξιούχων, οἱ ὁποῖοι ἠδικήθησαν ἢ ἐνόμισαν, ὅτι ἀδικοῦνται. Πάντως, ὑποθέτω, ὅτι ὅλοι γνωρίζετε, ὅτι κατὰ κύριον λόγον τὰ παράπονά των ἀνάγονται εἰς τὰ πλασματικὰ ἔτη. Εἶναι δὲ τὰ πλασματικὰ χρόνια πάρα πολλὰ καὶ ἀφορῶσι πλείστας ὅσας κατηγορίας συνταξιούχων. Ὁ κ. Χαβίνης, προηγουμένως, σᾶς ἀνέφερεν τὰ πολεμικὰ χρόνια τῶν ἀξιωματικῶν καὶ ὁπλιτῶν, σᾶς ἀνέφερε ἐπίσης καὶ τὰ ἐν ἀποταξίᾳ χρόνια τῶν ἀξιωματικῶν. Δὲν εἶναι μόνον αἱ δύο αὐταὶ περιπτώσεις, ὑπάρχουν καὶ πλεῖσται ἄλλαι κατὰ τὰς ὁποίας χρόνια, τὰ ὁποῖα προηγουμένως ἀνεγνωρίζοντο ὡς πραγματικὰ συντάξιμα, ἀπὸ τῆς δημοσιεύσεως τοῦ Κώδικος ἐθεωρήθησαν πλασματικά. Νομίζω, καὶ τὴν ἄποψίν μου αὐτὴν τὴν ὑπεστήριξα ἐνώπιον τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ὅτι ὅταν ὁλόκληρον τὸ θέμα τῶν συντάξεων εἶναι ἀνοικτὸν καὶ ὅταν ὁμολογεῖται ἀπ’ ὅλους μας, ὅτι λόγῳ οἰκονομικῆς ἀδυναμίας τοῦ Κράτους, εὑρισκόμεθα δυστυχῶς, εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ μὴ ἱκανοποιήσωμεν αἰτήματα πολὺ περισσότερον ἐπείγοντα, πολὺ περισσότερον ἐπιτακτικὰ καὶ πολὺ περισσότερον δίκαια, ὅτι ἀποτελεῖ λάθος ὄχι μόνον διὰ τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, νὰ ψηφίσῃ τὸν συζητούμενον νόμον, ὁ ὁποῖος δημιουργεῖ, κατ’ ἀπόλυτον ἐξαίρεσιν, παραβίασιν τῆς ἀρχῆς τῶν πλασματικῶν ἐτῶν, τὴν ὁποίαν καθορίζει καλῶς, ἢ κακῶς ὁ Κῶδιξ. Ἡ παραβίασις δὲ αὐτή, δίδει τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι θέλομεν νὰ ἱκανοποιήσωμεν μίαν συγκεκριμένην κατηγορίαν συνταξιούχων. Κατ’ ἐξοχὴν τὰ δικηγορικὰ χρόνια εἶναι χρόνια τὰ ὁποῖα κατ’ ἀπόλυτον συγκατάβασιν ἀνεγνωρίζοντο προηγουμένως ὡς συντάξιμα. Ἡ δικηγορικὴ ὑπηρεσία δὲν εἶναι δυνατὸν κατ’ οὐδεμίαν ἔννοιαν νὰ θεωρηθῇ δημοσία ὑπηρεσία. Ἐν πάσῃ περιπτώσει οἱ παλαιοὶ νόμοι διὰ λόγους γνωστούς, διότι τὴν ἐποχὴν ἐκείνην εἰσῆλθον εἰς τὴν ὑπηρεσίαν ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι ἦσαν δικηγόροι, ἐθεώρησαν ὅτι ἔπρεπε νὰ τοὺς δοθῇ κάποια ἱκανοποίησις διὰ νὰ προσέλθουν εἰς τὴν δημοσίαν ὑπηρεσίαν. Αὐτὰ παλαιότερον ἀνεγνωρίζοντο ὡς συντάξιμα, ὑπήχθησαν ὅμως ἐν συνεχείᾳ εἰς τὴν γενικὴν κατηγορίαν τῶν πλασματικῶν ἐτῶν. Ἐρωτῶ: πῶς εἶναι δυνατὸν ἡμεῖς οἱ ἀντιπρόσωποι τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ νὰ ἐμφανισθῶμεν ἐνώπιον τῆς Ἑλληνικῆς κοινῆς γνώμης καὶ πρὸ παντὸς ἐνώπιον τῶν ἄλλων συνταξιούχων, καὶ νὰ εἴπωμεν ὅτι διὰ τὴν κατηγορίαν ἐκείνην ἡ ὁποία ἔχει τὰ ὀλιγώτερα δικαιώματα διὰ τὰ χρόνια ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα κατ’ ἐξοχὴν ἔπρεπε νὰ μείνουν πλασματικὰ διὰ μίαν μικρὰν κατηγορίαν ἀνθρώπων οἱ ὁποῖοι ἐν πάσῃ περιπτώσει δὲν προσέφεραν τόσα πολλὰ ὅσα ἡ μᾶζα τῶν ἀξιωματικῶν, σπάζομεν τὴν ἀρχὴν τὴν ὁποίαν ἐθέσαμε διὰ νόμου.

§39Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. Οἱ δικηγόροι λαμβάνουν σύνταξιν καὶ ἀπὸ τὸ Ταμεῖον Συντάξεως Νομικῶν.

§40Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Δὲν εἶναι συνταξιοῦχοι οἱ ὁποῖον λαμβάνουν ἐκ μιᾶς πηγῆς σύνταξιν, λαμβάνουν καὶ δευτέραν σύνταξιν ἀπὸ τὸ Ταμεῖον Συντάξεως Νομικῶν. Φοβοῦμαι κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ὅταν ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ, θὰ δώσωμεν τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ξεκινήσαμε ἀπὸ ἀνθρώπους οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἴσως μεγαλυτέραν εὐχέρειαν νὰ μᾶς πλησιάσουν, ἀπ’ ὅτι ἔχουν αἱ μᾶζαι καὶ δίδομεν τὴν ἐντύπωσιν ὅτι δημιουργοῦμεν μίαν ἀνισότητα μεταξὺ τῶν διαφόρων κατηγοριῶν τῶν συνταξιούχων. Εἶχον τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἀναπτύξω τὸ θέμα εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν. Γνωρίζω τὰ θέματα τῶν συντάξεων καὶ εἶναι βέβαιον ὅτι μὲ τὰ περιθώρια τοῦ προϋπολογισμοῦ τὰ στενὰ δὲν θὰ δυνηθῶμεν νὰ ἱκανοποιήσωμεν ὅλους ἀκριβῶς δι’ αὐτὸν τὸν λόγον χρειάζεται νὰ ψηφισθῇ ἕνας Κῶδιξ «περὶ συντάξεων» ὁ ὁποῖος θὰ θέσῃ γενικὰς ἀρχάς. Αὐτὸ ἔγινε μὲ τὸν νόμον 1854)1951. Ἠμπορεῖ οἱοσδήποτε ἐκ τῶν κ. κ. συναδέλφων, νὰ ἔχῃ ἐπιφυλάξεις, ὡς πρὸς τὴν ὀρθότητα τῶν γενικῶν ἀρχῶν, αὐτὸ εἶναι ἄλλο θέμα. Ἀλλὰ δὲν ἠμπορεῖτε, κύριοι συνάδελφοι, νὰ διατηρῆτε τὰς γενικὰς αὐτὰς ἀρχὰς διὰ τὸ σύνολον τῶν συνταξιούχων καὶ νὰ ἔρχεσθε καὶ νὰ λέγετε ὅτι διὰ 5, 10 ἀνωτάτους δικαστικοὺς θὰ παραβιάσετε τὰς ἀρχὰς αὐτάς, διότι τότε θὰ ἀνακύψῃ τὸ μέγα θέμα τῶν πλασματικῶν ἐτῶν τῶν ἀποτάκτων ἀξιωματικῶν, θὰ ἀνακύψῃ τὸ θέμα τῶν πολεμικῶν ἐτῶν, τὰ ὁποῖα δυστυχῶς, μόνον κατὰ τὸ ἥμισυ, ἀναγνωρίζονται, ὡς πραγματικά καὶ διὰ τὰ ὁποῖα εἴμεθα ὅλοι σύμφωνοι νὰ τὰ θεωρήσωμεν εἰς τὸ σύνολον πραγματικὰ καὶ δὲν δύναται οὔτε ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, παρὰ τὴν καλὴν διάθεσιν τὴν ὁποίαν φαντάζομαι ὅτι ἔχει, δὲν δύναται νὰ τὸ πράξῃ διότι θὰ ἐπιβαρύνῃ δυσαναλόγως τὸν Ἑλληνικὸν προϋπολογισμόν. Ὅταν ἔχωμεν αὐτὰ τὰ δεδομένα, δὲν νομίζω ὅτι ἐπιτρέπεται εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Βουλήν, νὰ συζητήσῃ τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοθέτημα. Καὶ θὰ σᾶς εἴπω ἀκόμη καὶ κάτι ἄλλο, κύριοι συνάδελφοι. Συμπίπτει ἡ ἐπιζητουμένη ψήφισις τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ μὲ τὰ νέα φορολογικὰ νομοσχέδια τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἐπικαλούμενος τὴν ἀδήριτον ἀνάγκην, καλεῖ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν νὰ ὑποστῇ νέας θυσίας καὶ δὲν καλεῖ ἁπλῶς καὶ μόνον τοὺς ἔχοντας ἰσχυρὰν οἰκονομικὴν ἐπιφάνειαν, ἀλλὰ φθάνει μέχρι τοῦ σημείου νὰ ζητήσῃ περικοπὴν τοῦ πασχαλινοῦ δώρου τοῦ πτωχοῦ δημοσίου ἢ ἄλλου ὑπαλλήλου. Νομίζετε, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ὅταν παίρνωμεν τὸ ἥμισυ τοῦ δώρου τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, δυνάμεθα νὰ ἐμφανισθῶμεν μὲ τοιούτου εἴδους νομοθετήματα, ὁσονδήποτε καὶ ἐὰν ἔχουν κάποιαν βάσιν; Θὰ παρεκάλουν, τερματίζων τὰς ὀλίγας λέξεις, τὰς ὁποίας εἶχον τὴν τιμὴν νὰ εἴπω, τὸν κ. Ὑπουργόν, νὰ σκεφθῇ ἐκ νέου τὸ θέμα. Ἡ διάταξίς του αὐτή, μέσα εἰς ἓν γενικώτερον συνταξιοδοτικὸν νομοθέτημα, θὰ ἦτο, ἴσως, δυνατὸν νὰ ψηφισθῇ. Εἰσαγομένη ὅμως κατ’ ἀπόλυτον ἐξαίρεσιν καὶ μάλιστα εἰς τὴν παροῦσαν στιγμήν, θὰ δημιουργήσῃ ἀδικαιολόγητον προνόμιον πρὸς ὄφελος μιᾶς τάξεως, ἂς μοῦ ἐπιτραπῇ ἡ ἔκφρασις, οἰκονομικῶς ἰσχυρᾶς, θὰ δημιουργήσῃ δίκαιον παράπονον καὶ θὰ δυσφημήσῃ, ὄχι μόνον τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ καὶ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ἡ ὁποία, ἐνδεχομένως, θὰ τὸ ψηφίσῃ. (Χειροκροτήματα ἐκ τῶν ἑδωλίων τῆς Ἀντιπολιτεύσεως).

§41ΠΕΡ. ΙΑΚ. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Θέλω νὰ εἴπω, ὅτι συμφωνῶ ἀπολύτως μὲ τὸν προλαλήσαντα, διότι τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν ἀναγνωρίζονται διπλᾶ τὰ πολεμικὰ ἔτη, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἀπεκόπησαν καὶ τὰ δύο ἔτη τῶν Στρατιωτικῶν Σχολῶν, ἔχει ἀπολύτως δίκαιον νὰ μὴ ἐγκρίνῃ. (Χειροκροτήματα).

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Παπασταύρου ἔχει τὸν λόγον.

§43Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τῶν γενικῶν ἀρχῶν τοῦ νομοσχεδίου δὲν ἔχω νὰ προσθέσω τίποτε, ἐφ’ ὅσον τοῦτο κατατίθεται ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως. Ἀλλ’ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔχω νὰ σημειώσω εἶναι μία παράλειψις, ἡ ὁποία ὀφείλεται, εἰς παρεξήγησιν, προφανῶς. Διότι ἡ κατηγορία τὴν ὁποίαν ἔχει ὑπ’ ὄψει του τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, διαλαμβάνει ἀνωτέρους δικαστικούς, οἱ ὁποῖοι συνέπεσε μέχρι τοῦ 1935 νὰ μὴ ἔχουν ἀναγνωρίσει τὴν δικηγορικήν των ὑπηρεσίαν ὡς πραγματικήν, ἐνῷ εἶχον διορισθῆ μέχρι τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, ὅπως ὁρίζει σχετικὸν διάταγμα τοῦ 1935. Μεταξὺ αὐτῶν ἔπρεπε νὰ συμπεριληφθοῦν καὶ οἱ Δικαστικοὶ Ἀντιπρόσωποι, τοὺς ὁποίους διαλαμβάνει ὁ νόμος 2274 τοῦ 1940 καὶ τῶν ὁποίων τὴν ὑπηρεσίαν τὴν ἐθεώρησε πραγματικὴν δικηγορικὴν ὑπηρεσίαν, πλὴν ὅμως ὁ νόμος 1874)51 τοὺς παρέλειψε, προφανῶς, ἐκ παραδρομῆς. Νομίζω, ὅτι εἶναι μία παράλειψις, ἡ ὁποία σημειώνεται, καὶ μία ἀδικία, ἡ ὁποία λαμβάνει χώραν. Ἐφ’ ὅσον τὸ νομοσχέδιον γίνῃ δεκτόν, δὲν νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ἐξαιρεθοῦν οἱ δικαστικοὶ ἀντιπρόσωποι, οἱ ὁποῖοι ἐκ παραδρομῆς παρελείφθησαν, διότι καὶ αὐτοὶ εἰς τὴν κατηγορίαν αὐτὴν ὑπάγονται μὲ τοὺς λοιπούς, τοὺς ὁποίους ρυθμίζει τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, δηλαδὴ οἱ Δικαστικοὶ Ἀντιπρόσωποι, οἱ Νομικοὶ Σύμβουλοι, οἱ Πάρεδροι καὶ οἱ Εἰσηγηταί. Δὲν γνωρίζω, ἐὰν ἐτέθη ὑπὸ τὴν κρίσιν σας ἡ τροπολογία αὐτή. Ἐκτὸς αὐτοῦ ὅμως, κύριε Ὑπουργέ, ἔχω νὰ θέσω ὑπ’ ὄψει σας καὶ τὸ ἑξῆς παράπονον κατωτέρων δικαστικῶν ὑπαλλήλων. Ἐν τέλει τοῦ ἄρθρου μόνου τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου διαλαμβάνεται, ὅτι ἐξαιροῦνται οἱ δικαστικοὶ ὑπάλληλοι καὶ γραμματεῖς, τῆς ρυθμίσεως τοῦ ζητήματος τῆς ἀμίσθου ὑπηρεσίας των, τῆς ὑπηρεσίας, τὴν ὁποίαν εἶχον προσφέρει ἀμισθὶ πρὸ τοῦ 1935. Νομίζω, ὅτι τὸ μέτρον δὲν εἶναι δίκαιον, εἰδικῶς ὡς πρὸς αὐτούς, δεδομένου, ὅτι κατὰ τὸ νόημα τοῦ νόμου, διὰ νὰ θεωρηθῇ ὡς ὑπηρεσία πραγματικὴ καὶ ὑπολογισθῇ εἰς τὰ συνταξιοδοτικὰ ἔτη, πρέπει ἡ ὑπηρεσία νὰ ἔχῃ προσενεχθῆ εἰς τὸ Δημόσιον. Οἱ κατώτεροι δικαστικοὶ ὑπάλληλοι προσέφερον πραγματικὴν ὑπηρεσίαν, διότι δὲν εἶναι ἀπὸ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἐξ ἄλλων αἰτιῶν ἐπιδιώκουν νὰ ἀναγνωρίσουν πλασματικὰ ἔτη, ἀλλὰ διότι προσέφερον πραγματικὴν ὑπηρεσίαν εἰς ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἴσχυεν ὁ θεσμὸς τῶν ἀμίσθων Δικαστικῶν Γραμματέων. Δὲν διστάζω νὰ εἴπω, ὅτι κατὰ τὸ 1918–19 ὑπηρέτησα καὶ ἐγὼ ὑπὸ τὸ ἴδιον καθεστὼς καὶ ἡ ὑπηρεσία, τὴν ὁποίαν προσέφερον ὡς ἄμισθος Γραμματεὺς εἰς τὸ Πρωτοδικεῖον Ἀθηνῶν, ἀνεξαρτήτως, ἐὰν ἡ ἀμοιβὴ ἐκαλύπτετο διὰ τῶν ἀντιγραφικῶν, τὰ ὁποῖα παρείχοντο διὰ νόμου τότε, ἀνεξαρτήτως τούτου, προσέφερον ὑπηρεσίαν καὶ ἐπίπονον, μάλιστα. Εἰς τὴν αὐτὴν κατηγορίαν ὑπάγεται καὶ ἕνας μικρὸς ἀριθμὸς κατωτέρων δικαστικῶν ὑπαλλήλων. Δὲν βλέπω δὲ διατί θὰ τοὺς ἀπομακρύνετε ἀπὸ τὸ πνεῦμα τοῦ δικαίου, τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ τηρῆται εἰς ὅλα τὰ νομοθετήματα, τὰ ὁποῖα τίθενται ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς. Ἐὰν δὲν προσέφεραν ὑπηρεσίαν, βεβαίως, θὰ εἴχατε κάποιον λόγον νὰ εἴπητε, ὅτι τὰ ἔτη αὐτὰ εἶναι πλασματικά, ὅπως τὰ θεωρεῖτε καὶ ὑπολογίζονται κατὰ ἕνα τρόπον σωστόν, ἀλλὰ ἐδῶ ὑπάρχει πραγματικὴ ὑπηρεσία, προσφερθεῖσα ὑπὸ τῶν ὑπαλλήλων αὐτῶν. Νομίζω, ὅτι εἶναι καὶ δίκαιον καὶ σκόπιμον καὶ ἐπιβεβλημένον νὰ τροποποιηθῇ ἡ σχετικὴ φράσις τοῦ νομοθετήματος καὶ νὰ θεωρηθῇ ὅτι καὶ ἡ ὑπηρεσία τῶν ἀμίσθων δικαστικῶν ὑπαλλήλων, ἡ μέχρι τοῦ 1935 προσφερθεῖσα, νὰ θεωρηθῇ καὶ αὐτὴ ὡς πραγματικὴ ὑπηρεσία καὶ νὰ ὑπολογισθῇ εἰς τὸν χρόνον τῆς συντάξεώς των. Δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι καί δύσκολον, ἀλλὰ καὶ ἄδικον νὰ τὸ υἱοθετήσετε καὶ νὰ τὸ εἰσηγηθῆτε εἰς τὴν Βουλὴν διὰ τὴν ἐπιψήφισίν του.

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Σολομωνίδης ἔχει τὸν λόγον.

§45Χ. ΣΟΛΟΜΩΝΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχω ὑποβάλει μίαν τροπολογίαν καὶ ἡ ὁποία, φαντάζομαι, ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ δεκτὴ ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν. Μεταξὺ τοῦ ἑνὸς καὶ ἡμίσεος ἑκατομμυρίου Ἑλλήνων ποὺ κατέφυγαν, κατὰ τὴν Μικρασιατικὴν καταστροφὴν ἐκ Μ. Ἀσίας, Θράκης καὶ Πόντου, ὑπῆρξε καὶ ἕνας μεγάλος ἀριθμὸς ἐκπαιδευτικῶν. Πολλοὺς ἀπὸ τοὺς ἐκπαιδευτικοὺς αὐτοὺς ἡ Ἐπανάστασις τοῦ 1922 καὶ ἡ τότε Κυβέρνησις, τοὺς διώρισεν εἰς σχολεῖα καὶ Γυμνάσια τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους, συγχρόνως δὲ ἀνεγνώρισε τὴν προϋπηρεσίαν των ἐν Ἀνατολῇ. Ὑπῆρξαν, βεβαίως, τότε, ἀντιρρήσεις ἐκ μέρους τῶν ὑπηρεσιῶν τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου καὶ τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου, διότι δὲν ὑπῆρχον τὰ ἔγγραφα ἐκεῖνα ἐκ τῶν ὁποίων νὰ πιστοποιῆται ἡ προϋπηρεσία αὐτή, καὶ τοῦτο, λόγῳ τῆς μεσολαβησάσης καταστροφῆς καὶ τῆς ἀπωλείας τῶν ἀρχείων. Ἐπὶ 15 περίπου ἔτη συνεχίζετο αὐτὴ ἡ κατάστασις, ὅτε, ἐπὶ δικτατορίας Μεταξᾶ, ἐγένετο μία τροποποίησις τοῦ νόμου αὐτοῦ καὶ τὸ 1937–38, δυνάμει τοῦ νόμου 2414, ἀπῃτήθη νὰ παρουσιασθοῦν ἐκ νέου οἱ ἐκπαιδευτικοὶ αὐτοὶ καὶ νὰ περάσουν ἀπὸ μίαν ἐπιτροπὴν συνισταμένην ἀπὸ ἀνώτατα στελέχη τόσον τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου, ὅσον καὶ τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου. Πράγματι, παρήλασαν ἐνώπιον τῆς ἐπιτροπῆς αὐτῆς ἅπαντες οἱ μὴ συνταξιοδοτηθέντες μέχρι τῆς στιγμῆς ἐκείνης πρόσφυγες ἐκπαιδευτικοί, πρὸς τοὺς ὁποίους ἐχορηγήθησαν νέαι ἀναγνωριστικαὶ πράξεις καὶ ἐπὶ τῇ βάσει αὐτῶν ἐσυνταξιοδοτοῦντο οὗτοι μέχρι τοῦ 1950. Δηλαδή, ὑπῆρχεν ἡ ἑξῆς διάκρισις: Ἔλεγεν, ὅτι θὰ λαμβάνωνται ὑπ’ ὄψει τὰ ἔτη τῆς ὑπηρεσίας των, ἔστω καὶ ἐὰν ἀπὸ 17 ἐτῶν ἔχουν ὑπηρεσίαν. Διότι, ὑπῆρχον πολλοὶ οἱ ὁποῖοι εἶχον τελειώσει καὶ ἤρχισαν νὰ διδάσκουν ἀπὸ τὸ 18ον, 19ον καὶ 20ὸν ἔτος τῆς ἡλικίας των. Ὁ νόμος 2414 τὸ ἐδέχθη αὐτὸ καὶ πράγματι ἐσυνταξιοδοτοῦντο ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ νόμου αὐτοῦ, ὅτε τελευταίως, τὸ 1951 μὲ τὴν γενικὴν κωδικοποίησιν τῶν συντάξεων προσετέθη εἰς τὸ ἄρθρον 3 τροποποίησις εἰς βάρος τῶν προσφύγων ἐκπαιδευτικῶν. Κατὰ τὸ ἄρθρον τοῦτο, καθιερώθη μία ἄνισος μεταχείρισις μεταξὺ τῶν γηγενῶν ἐκπαιδευτικῶν καὶ τῶν προσφύγων ἐκπαιδευτικῶν. Εἶναι δὲ ἄνισος αὐτὴ ἡ μεταχείρισις, διότι ἐνῷ ἐπιτρέπει εἰς τοὺς μέν, ἐὰν ἔχουν πτυχίον ἀπὸ 17 ἕως 18 ἐτῶν καὶ ἔχουν πραγματικὴν ὑπηρεσίαν διδασκαλικήν, νὰ συνταξιοδοτοῦνται, διὰ τοὺς ἐκ Τουρκίας οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἐγκατασταθῆ ἐν Ἑλλάδι καὶ οἱ ὁποῖοι εἶχον προϋπηρεσίαν, δὲν λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν αὕτη, παρὰ μόνον ἀπὸ τὸ 20ον ἔτος τῆς ἡλικίας των, ἀφαιρουμένων τοιουτοτρόπως τριῶν ἐτῶν ὑπηρεσίας ἀπὸ ἅπαντας τοὺς συνταξιοδοτηθέντας πρόσφυγας ἐκπαιδευτικοὺς ἀπὸ τοῦ 1922 καὶ εἰσελθόντας εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τὸ 17ον ἔτος τῆς ἡλικίας των. Εἶναι, δηλαδή, μία μεταχείρισις διάφορος καὶ ἄνισος καὶ ἀσφαλῶς ἀντικειμένη καὶ πρὸς τὰς διατάξεις τοῦ Συντάγματος. Αὐτὴν τὴν ἀδικίαν, τὴν ὁποίαν, δυστυχῶς, ἐδέχθη ἡ προηγουμένη Κυβέρνησις, φρονῶ, ὅτι ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία θέλει μίαν ἀπόλυτον δικαιοσύνην, πρέπει νὰ ἐξαλείψῃ καὶ νὰ ἀφαιρέσῃ τὴν διάταξιν αὐτήν, ἡ ὁποία ὑπάρχει εἰς τὸν νόμον. Διὰ τὸν λόγον αὐτὸν ὑποβάλομεν μίαν τροπολογίαν, διὰ τῆς ὁποίας λέγομεν τὰ ἑξῆς: «............ ....... (ἀναγινώσκει).......». Διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ, θὰ ἐπεκταθῇ ἡ δικαιοσύνη καὶ εἰς μίαν τάξιν διδασκάλων, οἱ ὁποῖοι εἶχον τὸ ἀτύχημα, ὡς γνωστόν, ὑπὸ τοιαύτας τραγικὰς συνθήκας, νὰ ἔλθουν, εἰς τὴν Ἑλλάδα καὶ νὰ διδάσκουν εἰς τὰ ἐκπαιδευτήρια.

§46Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Εἰς τὴν ἰδίαν κατηγορίαν, κύριε συνάδελφε, εὑρίσκονται καὶ οἱ δημοδιδάσκαλοι Δωδεκανήσου.

§47Κ. ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπ. Οἰκον.). Ἤθελον νὰ ἐξηγήσω, εἰς τοὺς κ. κ. συναδέλφους, κατόπιν, τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους ἀπεδέχθην αὐτὴν τὴν τροπολογίαν, εἰς τὸν νόμον περὶ συντάξεων. Δι’ αὐτὸ κατέθεσα καὶ σχετικὸν σχέδιον νόμου. Ἀλλά, δὲν εἶμαι εἰς θέσιν νὰ δεχθῶ καμμίαν ἄλλην τροπολογίαν. Αἱ τροπολογίαι, ἐπὶ νόμων συνταξιοδοτικῶν, εἶναι φοβερὰ ἐπικίνδυνοι. Χρειάζονται ὡρισμένην μελέτην. Δι’ αὐτὸ θὰ παρακαλέσω νὰ μοῦ ὑποβληθοῦν ὅλαι αἱ τροπολογίαι καὶ ἐκ τῆς μελέτης αὐτῆς, νὰ καταθέσω ἄλλο σχέδιον νόμου, διὰ νὰ ἔχῃ ὅ,τι χρειάζεται.

§48Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ὑπάρχει κώλυμα ὑποβολῆς τοιούτων τροπολογιῶν καὶ ἐκ τοῦ ἄρθρου 57 τοῦ Συντάγματος. «............ ....... (ἀναγινώσκει).......».

§49Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Ἐκτὸς τοῦ κωλύματος τοῦ ἄρθρου 57 τοῦ Συντάγματος, κάθε συζήτησις ἐπὶ τροπολογιῶν, προκειμένου περὶ συντάξεων, ἀντιτίθεται καὶ εἰς τὸ ἄρθ. 24.

§50Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ἄρθρον 24 δὲν ἔχει οὐδεμίαν σχέσιν, μὲ τὸ ἄρθρον 57. Τὴν τροπολογίαν αὐτήν, δύναται νὰ τὴν φέρῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν.

§51Κ. ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ. (Ὑπ. Οἰκον.). Παρακαλῶ λοιπόν, νὰ μὴ ὑποβληθοῦν τροπολογίαι, διότι πρέπει ἡ βαρεῖα αὐτὴ ἀναστάτωσις νὰ μὴ δημιουργηθῇ καὶ εἰς τὸ μέλλον.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Βουρδουμπᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§53Δ. ΒΟΥΡΔΟΥΜΠΑΣ. Δὲν θὰ καταχρασθῶ, κύριοι βουλευταί, τῆς εὐκαιρίας ποὺ μοῦ δίδει τὸ παρὸν νομοσχέδιον διὰ νὰ ἐπεκταθῶ ἐπὶ τοῦ ὅλου θέματος τῶν συντάξεων καὶ τῆς ἀπαραδέκτου διὰ τοὺς συνταξιούχους καταστάσεως, τὴν ὁποίαν ἐδημιούργησεν ὁ συνταξιοδοτικὸς κῶδιξ, οὔτε θὰ ἐκθέσω ἐν πλάτει τὸ εἰδικώτερον θέμα τῶν πολεμικῶν ἐτῶν. Ἔλαβον τὸν λόγον μόνον διὰ νὰ ἐκφράσω τὴν χαράν μου, τὴν ἀπόλυτον ἱκανοποίησίν μου, διὰ τὴν ἀρχήν, ἥτις γίνεται διὰ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τοῦ ὁποίου, μεταξὺ ἄλλων, ἀναφέρεται: «θεωροῦντες ὅτι διὰ τὴν ἀναγνώρισιν τοῦ συνταξίμου τῆς δικηγορικῆς ὑπηρεσίας συνέτρεχον πράγματι σοβαροὶ λόγοι καὶ ὅτι ἡ ἐκμηδένισις τοῦ εὐεργετήματος τούτου ἀνέτρεψε τοὺς ὅρους ὑφ’ οὕς τὰ ἀνωτέρω πρόσωπα εἰσῆλθον εἰς τὴν δημοσίαν ὑπηρεσίαν καὶ πρὸς ἀποκατάστασιν τῆς δικαιοσύνης, εἰσηγούμεθα τὸ νομοσχέδιον πρὸς ψήφισιν διὰ τὴν ἀναγνώρισιν τοῦ ὡς ἄνω χρόνου πραγματικῆς συνταξίμου ὑπηρεσίας». Ἀναγνωρίσας, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι ἡ κατάργησις ὡς συνταξίμων τῶν πλασματικῶν ἐτῶν ἀπετέλεσεν ἀδικίαν, εἰς ἐπανόρθωσιν τῆς ἀδικίας ταύτης προτείνει τὸ παρὸν νομοσχέδιον δι’ εἰδικήν, ἔστω, κατηγορίαν συνταξιούχων. Κύριοι βουλευταί, πλασματικῶν ἐτῶν ὑπάρχουν παλλὰ εἴδη. Πλὴν αὐτῶν τῶν ὁποίων ἀνέφερεν ὁ κ. Χαβίνης καὶ ὁ κ. Μητσοτάκης, εἶναι καὶ τὰ πλασματικὰ τοῦ πολέμου, τὰ τῶν νέων χωρῶν, τῆς ἐθελουσίας ἐξόδου, τῆς θητείας, τὰ τῶν κατὰ τὴν κατοχὴν ὑπηρετησάντων, τὰ τῶν διὰ πολιτικοὺς λόγους ἐξελθόντων, ὡς καὶ ἄλλα ἀκόμη. Κύριοι βουλευταί, οἱ δικαιούμενοι τῶν πλασματικῶν ἐτῶν ἀξιωματικοί, εἶναι ὑπερήφανοι δι’ αὐτά, εἴτε ταῦτα προσεμετρήθησαν ἐν πολέμῳ, εἴτε εἰς νέας χώρας, εἴτε δι’ οἱωνδήποτε ἐκ τῶν ἄλλων λόγων. Κατὰ τήν εἰσήγησιν τοῦ συνταξιοδοτικοῦ κώδικος ἦσαν δύο τὰ σκέλη τῆς δικαιολογήσεως τῆς καταργήσεως τῶν πλασματικῶν ἐτῶν. Ἕν σκέλος ἦτο ἡ δικαιολόγησις, λόγῳ οἰκονομιῶν. Οἱ συνταξιοῦχοι πενόμενοι καὶ ὑποσιτιζόμενοι θὰ ἦσαν διατεθειμένοι, ἀφοῦ δὲν τοὺς ἦτο δυνατὸν νὰ πράξουν καὶ ἄλλως, νὰ δεχθοῦν τὴν αἰτιολόγησιν ταύτην. Τὸ δεύτερον ὅμως σκέλος τῆς εἰσηγητικῆς ἐκθέσεως καὶ τῆς ὑποστηριχθείσης ἀπόψεως καθ’ ἣν τὰ πλασματικὰ ἔτη, εἶναι ἔτη μὴ παρέχοντα δικαίωμα ὑπολογισμοῦ των ὡς συνταξίμων, ἀπέκρουσαν, ἀποκρούουν καὶ δὲν θὰ παύσουν νὰ ἀποκρούουν. Δὲν εἰσέρχομαι εἰς μακρὰν ἔκθεσιν τοῦ ὅλου θέματος. Κάποτε θὰ πρέπει τοῦτο νὰ συζητηθῇ ἐν πλάτει καὶ τότε θὰ ἐκθέσωμεν τὰς ἀντιλήψεις μας καὶ τὴν ἀπαράδεκτον κατάστασιν, τὴν ὁποίαν ἐδημιούργησεν ὁ περίφημος συνταξιοδοτικὸς κῶδιξ. Ἀρκούμεθα ἤδη νὰ δηλώσωμεν, ὅτι θὰ ὑπερψηφίσωμεν τὸ παρὸν νομοσχέδιον ὑπὸ τὴν ἔννοιαν, ὅτι τοῦτο ἀποτελεῖ ἀπαρχὴν ἀναγνωρίσεως τοῦ δικαίου τοῦ ἀγῶνος τῶν συνταξιούχων ὡς πρὸς τὰ πλασματικὰ ἔτη, διατελοῦμεν δὲ μὲ τὴν πεποίθησιν, ὅτι δέον νὰ ἐλπίζωμεν ὅτι πολὺ συντόμως ἡ Πατρίς μας θὰ εὑρεθῇ εἰς τὴν οἰκονομικὴν κατάστασιν ἥτις θὰ ἐπιτρέψῃ τὴν ἀναθεώρησιν τῶν κακῶς ἀποφασισθέντων, ὅτε θ’ ἀναθεωρηθῇ καὶ ὁ συνταξιοδοτικὸς κῶδιξ βάσει τῆς ὑπὸ τοῦ παρόντος νομοσχεδίου ἀναγνωριζομένης ἀρχῆς.

§54Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Ὁ ἐκ τῶν προλαλησάντων συναδέλφων κ. Σολομωνίδης, εἶπεν, ὅτι ἡ προηγουμένη Κυβέρνησις κατήργησε τὰς προϋπηρεσίας, εἰς τοὺς δημοδιδασκάλαυς καὶ γενικῶς τοὺς ἐκπαιδευτικούς, οἱ ὁποῖοι ἦλθον ἐκ Μ. Ἀσίας. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ κατάργησις δὲν ἐγένετο, εἰκῇ καὶ ὡς ἔτυχεν. Οὔτε ἐπὶ μίαν 30ετίαν ὅλαι αἱ Κυβερνήσεις, ἐδέχθησαν τὴν προϋπηρεσίαν αὐτήν, διὰ τὸν ἁπλούστατον λόγον καὶ μόνον, διότι προσεκομίσθησαν, εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου ψευδῆ πιστοποιητικὰ περὶ ἡλικίας. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον, ἐπὶ Κυβερνήσεως Μεταξᾶ, συνεκροτήθη εἰδικὴ Ἐπιτροπή, ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἐπέρασαν, διὰ νὰ ἠμπορέσουν, πλέον μὲ τὸ μάτι νὰ καθορίσουν τὴν ἡλικίαν τῶν δημοδιδασκάλων, οἱ ὁποῖοι ἦλθον ἀπὸ τὴν Μ. Ἀσίαν.

§55Χ. ΣΟΛΟΜΩΝΙΔΗΣ. Πρέπει νὰ δώσω μίαν ἀπάντησιν, εἰς αὐτό, τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ συνάδελφος κ. Γρηγορίου. Δὲν ἐζήτησα αὐτό. Ἐζήτησα δι’ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἔχουν πτυχίον, καὶ οἱ ὁποῖοι ἀποδεικνύεται, ὅτι ἔχουν πτυχίον. Βεβαίως, ἄλλο εἶναι τὸ ζήτημα τὸ Συνταγματικόν, καὶ ἄν, ἀκριβῶς, δύναται σήμερον νὰ εἰσαχθῇ παρ’ ἡμῶν ἡ τροπολογία. Ἐγὼ παρεκάλεσα τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψει του, ὅταν ἔλθῃ ἡ σειρά, καὶ αὐτὴν τὴν τροπολογίαν. Ἄλλο τὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἔθιξεν ὁ κ. Γρηγορίου. Δὲν εἶναι ἀκριβῆ αὐτά, τὰ ὁποῖα εἶπεν. Ἴσως, δὲν ἐπρόσεξε τὴν τροπολογίαν μου.

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Χλουβεράκης ἔχει τὸν λόγον.

§57Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, καθ’ ἣν στιγμὴν τὸ Ἔθνος διέρχεται τὴν μεγαλυτέραν ἱστορικὴν οἰκονομικὴν καμπήν, καθ’ ἣν στιγμὴν εἶναι ξεζουμισμένος ὅλος ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἀπὸ τὰς ἐπαχθεῖς φορολογίας, καθ’ ἣν στιγμὴν ἐπιβάλλονται ἔκτακτοι εἰσφοραὶ διὰ τὰ γεωργικὰ προϊόντα καὶ περικόπτεται τὸ κονδύλιον αὐτό, τὸ ὁποῖον ἦτο νὰ ὑποστηρίξῃ τὰ προϊόντα, τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται εἰς τιμὰς τόσον χαμηλάς, διὰ νὰ μπορῇ νὰ ζήσῃ ὁ πτωχὸς ἀγροτικὸς κόσμος, καὶ εἰς τὸν προϋπολογισμὸν χάριν τῆς σωτηρίας τοῦ τόπου δίδονται 170 δισεκατομμύρια περίπου ἐκ τοῦ κονδυλίου τῶν εἰσφορῶν, καθ’ ἣν στιγμὴν συγκινητικά, ὁ κ. Ὑπουργὸς παρὰ τῇ Προεδρίᾳ τῆς Κυβερνήσεως ὡμίλησε διὰ μίαν διδασκάλισσαν, ὅτι ἔδωσε τὸν μισθόν της διὰ νὰ σωθῶμεν, καθ’ ἣν στιγμὴν ὅλαι αἱ τάξεις, εἰσφέρουν, οἱ ὑπάλληλοι, οἱ ἐπαγγελματίαι καὶ αὐτοὶ ἀκόμη οἱ βουλευταὶ μὲ τὸν γλίσχρον αὐτὸν μισθόν μας, ἀκριβῶς, διὰ νὰ σωθῇ τὸ Ἔθνος, δὲν νομίζω, ὅτι ἀποτελεῖ πρᾶξιν πρωτοτυπίας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, νὰ φέρῃ ἕνα τοιοῦτον νομοσχέδιον, εἰς στιγμάς, τοιαύτας ψυχολογικὰς καθ’ ἃς παλαίει ὁλόκληρον τὸ Ἔθνος διὰ νὰ σωθῇ. Αὐτὴ ἡ προνομιακὴ μεταχείρισις, κύριε Ὑπουργέ, νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι τῆς στιγμῆς. Ὁ,τιδήποτε καὶ ἂν προσέφερον οἱ ἀνώτατοι αὐτοὶ δικαστικοί, ὑπὸ οἱασδήποτε συνθήκας καὶ ἂν ἔζησαν, ὑπάρχουν τόσαι πολλαὶ ἄλλαι τάξεις, αἱ ὁποῖαι ὑποφέρουν, ὅπως εἶναι οἱ πολεμισταί, καὶ τὸ Κράτος φέρεται πρὸς τὴν μίαν μὲν τάξιν ἀνέντιμα, καὶ πρὸς τὴν ἄλλην τάξιν τῶν ὀλίγων, οἱ ὁποῖοι ἀμείβονται ἐπαρκῶς, καὶ ἔχουν καὶ ἄλλους πόρους, φέρεται μὲ ἐπιείκειαν. Νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ὑπάρχῃ ὁ διαχωρισμὸς καὶ ἡ ἄνισος αὐτὴ μεταχείρισις καὶ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ ἀποσύρῃ τὸ νομοσχέδιον, διότι εἶμαι βέβαιος, ὅτι καὶ αὐτοὶ οἱ ἀνώτατοι δικαστικοὶ δὲν θὰ δεχθοῦν τὴν προνομιακὴν αὐτὴν μεταχείρισιν. Εἶναι δίκαια καὶ πολλὰ τὰ αἰτήματα καὶ ἡμῶν τῶν ἰατρῶν. Εἷς ἰατρὸς μετὰ 35 ἔτη καταλαμβάνει μίαν δημοσίαν ὑπηρεσίαν. Μήπως τὸ λειτούργημα τὸ ἰδικόν μας δὲν εἶναι ὕψιστον κοινωνικόν; Καὶ διατί νὰ μὴ ὑπολογισθοῦν καὶ αὐτὰ τὰ ἔτη, ὡς ἔτη συντάξιμα; Νομίζω, ὅτι δὲν θὰ τὸ δεχθοῦν οἱ ἀνώτατοι αὐτοὶ δικαστικοὶ καὶ θὰ παρακαλέσω ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ ἀποσύρῃ τὸ νομοσχέδιον καὶ ὄχι ἡ Βουλή, ὑπὸ τὰς σημερινὰς ψυχολογικὰς συνθήκας, τὰς ὁποίας διέρχεται ἡ Ἑλλάς.

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Γιαννιδάκης ἔχει τὸν λόγον.

§59Ι. ΓΙΑΝΝΙΔΑΚΗΣ. Κύριοι βουλευταί, τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοθέτημα ἀπονομῆς καὶ ἐπαυξήσεως τῆς συντάξεως τῶν ἀνωτάτων δικαστικῶν, κατὰ τὴν ταπεινήν μου γνώμην, ἀποτελεῖ πρόκλησιν τῆς κοινῆς γνώμης, αὐτὴν τὴν στιγμήν, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν, κύριοι συνάδελφοι, ὄχι μόνον ἡ Κυβέρνησις ἐζήτησεν οἰκονομικὰς θυσίας εἰς βάρος ὅλων τῶν τάξεων, ὅλων τῶν Ἑλλήνων, ἀλλά, συγχρόνως, ἐζήτησε μέ τινα νομοθετήματα, τὰ ὁποῖα θὰ συζητήσωμεν παρακατιόντες, ἐζήτησε, οὐσιαστικῶς, δήμευσιν τῶν περιουσιῶν τῶν ἐπαγγελματιῶν. Εἶναι δι’ ἐμέ, κύριοι συνάδελφοι, ἀπαράδεκτος ἡ τακτική, ὅπως ἡμεῖς οἱ ἐκπρόσωποι τοῦ πενομένου Ἑλληνικοῦ λαοῦ νὰ ἔχωμεν νὰ κρίνωμεν μεταξὺ δύο καταστάσεων. Δηλαδή· πρώτη κατάστασις εἶναι ἐκείνη, κατὰ τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ στρέψῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία τὴν προσπάθειάν της, πρὸς ὅλας τὰς κατευθύνσεις καὶ νὰ ζητήσῃ θυσίας οἰκονομικάς, ὥστε ὁ Ἑλληνικὸς Προϋπολογισμὸς νὰ ἰσοσκελισθῇ, πρὸς τὸ Ἐθνικὸν συμφέρον, καὶ ἡ ἄλλη κατάστασις εἶναι ἐκείνη, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις μέσα εἰς αὐτὴν τὴν προσπάθειάν της, ἐπιτρέπει νὰ δημιουργοῦνται ὡρισμέναι τάξεις προνομιούχων καὶ νὰ ἀπομυζοῦν αὐτοί, τὰς σταγόνας τοῦ αἵματος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, αἱ ὁποῖαι ἐναπέμειναν ἀκόμη. Κύριοι συνάδελφοι, οἱ δικαστικοὶ μεταξὺ τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων, εἶναι, βεβαίως, καθ’ ὅλα σεβαστοί. Εἶναι κλάδος ὑπαλληλικός, ὁ ὁποῖος εἶναι κλάδος τοῦ καθήκοντος, διακρίνεται διὰ τὴν κανονικὴν λειτουργίαν τοῦ ὑψίστου λειτουργήματος τῆς Πατρίδος μας, διακρίνονται διὰ τὸ ἦθος των, ἀλλὰ δὲν ἠμπορεῖ νὰ κρατήσουν τὴν θέσιν αὐτήν, κύριοι συνάδελφοι, ὅταν, σήμερον, προσέρχωνται, ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας οἰκονομικάς, καὶ ζητοῦν ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν Βουλήν, νὰ ἐπιψηφίσῃ ἐπαύξησιν τῶν συντάξεών των καὶ νὰ χαρακτηρίσῃ τὰ χρόνια τὰ πλασματικά, ὡς πραγματικὰ χρόνια. Κύριοι συνάδελφοι, οἱ προλαλήσαντες ἀνέφερον ὡρισμένας κατηγορίας δημοσίων ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι εἶχον πλασματικὰ ἔτη ὑπηρεσίας καί, διὰ διαφόρους λόγους, εὑρέθησαν ἐκτὸς ὑπηρεσίας καὶ ὅμως τὰ ἔτη αὐτὰ δὲν ἐλογαριάσθησαν. Σᾶς ἀφίνω νὰ κάμετε μίαν ἀναδρομὴν εἰς τὸ παρελθὸν καὶ νὰ σκεφθῆτε τὰ ἔτη ἐκεῖνα, τὰ πολεμικὰ ἀπὸ τὸ 1912–1918, ὅτε ἡ Πατρίς, προκειμένου νὰ ἐπανδρώσῃ δημοσίας ὑπηρεσίας εἰς τὰς ἀπελευθερουμένας πόλεις καὶ διαμερίσματα τῆς χώρας, ἐκάλει δημοσίους ὑπαλλήλους πρὸς τὰ ἐκεῖ καὶ δὲν προσήρχοντο. Ἠναγκάσθη, τότε ἡ Πατρὶς νὰ ὑποσχεθῇ διπλᾶ τὰ δύο πρῶτα ἔτη ὑπηρεσίας νὰ καταλογίζωνται καὶ νὰ λογαριάζωνται κατὰ τὴν ἀπονομὴν τῆς συντάξεως τοῦ δημοσίου ὑπαλλήλου. Μόνον, διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ, τότε, προσῆλθον δημόσιοι ὑπάλληλοι πρὸς τὴν Β. Ἑλλάδα καὶ τὰς Νέας Χώρας καὶ ὑπηρέτησαν. Καὶ ἐφθάσαμεν εἰς τὴν παροῦσαν οἰκονομικὴν δίνην, κατὰ τὴν ὁποίαν συνετάχθη ὁ κῶδιξ περὶ συντάξεων δημοσίων ὑπαλλήλων, καὶ τὸ Κράτος, τὸ ὁποῖον ἔδωσε τὸν λόγον του εἰς ἐποχήν, κατὰ τὴν ὁποίαν διήρχετο κρίσιν, ἠθέτησε τὸν λόγον ἐκεῖνον χάριν τῆς σημερινῆς ὑποστάσεώς του καὶ δὲν ἐκράτησε τὸν λόγον αὐτοῦ διὰ τὸν ὑπολογισμὸν ὡς διπλῶν τῶν δύο πρώτων ἐτῶν. Κατὰ τὸ σημεῖον αὐτό, ὅλος ὁ συνταξιοδοτούμενος κόσμος τῆς Ἑλλάδος εἶναι παραπονούμενος εἰς τὰς προηγουμένας Κυβερνήσεις καὶ ἴσως καὶ εἰς τὴν παροῦσαν θὰ παραπονεθῇ, διότι τοὺς ἀφῄρεσε αὐτὰ τὰ δύο ἔτη. Πέραν αὐτῆς τῆς κατηγορίας, κύριοι συνάδελφοι, ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι κατηγορίαι, ὅπως εἶναι αἱ κατηγορίαι τῶν Ἑλλήνων ἀξιωματικῶν καὶ ὑπαξιωματικῶν, αἱ ὁποῖαι εἶναι δημόσιοι ὑπάλληλοι, οἱ ὁποῖοι εὑρέθησαν ἔξω τῆς ὑπηρεσίας των, διὰ λόγους ἀντιθέσεως πολιτικῶν πεποιθήσεων ἑκατέρωθεν. Οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ εὑρέθησαν εἰς τὴν ἀνάγκην, παρὰ τὴν θέλησίν των, νὰ εὑρίσκωνται ἔξω τῆς δημοσίας ὑπηρεσίας, ἀλλὰ καὶ τὰ χρόνια τὰ πλασματικά των, παραδόξως δὲν ἐθεωρήθησαν ὡς χρόνια ὑπηρεσίας παρὰ τὸ ὅτι ἐπανῆλθον εἰς τὴν ὑπηρεσίαν καὶ σήμερον ἐκτελοῦν ὑπηρεσίαν δημοσίαν. Κατὰ τίνα λογικήν, κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, φέρετε σήμερον, ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, χωρὶς νὰ λάβητε ὑπ’ ὄψιν, αὐτὰ τὰ περιστατικά, τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν ἄλλας κατηγορίας δημοσίων ὑπαλλήλων, νὰ κριθοῦν, προνομιακῶς δικαστικοὶ καὶ νὰ λάβουν σύνταξιν ἐπὶ πλασματικῶν ἐτῶν, τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν τὴν ἰδίαν βαρύτητα καὶ τὴν ἰδίαν ἐθνικὴν ὑπόστασιν πρὸς ἐκεῖνα, διὰ τὰ ὁποῖα ὁ κῶδιξ εἶπεν ὄχι; Ὡς ἐκπρόσωπος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, προερχόμενος ἀπὸ τὰ κατώτερα στρώματα τούτου καὶ γνωρίζων τὸν πόνον καὶ τὸν μόχθον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς τὰς ἐπαρχίας, σᾶς καλῶ νὰ σκεφθῆτε ψηφίζοντες τὸ παρὸν νομοσχέδιον ὅτι οἱ 500.000 δραχμαὶ ἢ τὸ 1.000.000, μὲ τὸ ὁποῖον θὰ προσαυξηθοῦν αἱ συντάξεις των, ἀποτελοῦν ἕνα ποσόν, μὲ τὸ ὁποῖον εἶναι δυνατὸν ἕνας ἀγρότης μὲ πέντε παιδιὰ νὰ διαθρέψῃ τὴν οἰκογένειάν του τρεῖς μῆνας ἢ δύναται νὰ ἀγοράσῃ δύο στρέμματα χωράφι. Σκεφθῆτε, λοιπόν, ὅτι μὲ τὴν πρᾶξιν μας αὐτὴν θὰ δημιουργηθῇ μία τάξις ἀνθρώπων, ἡ ὁποία ἔρχεται εἰς ἀντίθεσιν ὀξυτάτην μὲ τὴν τάξιν τοῦ ἐργαζομένου κόσμου, ὁ ὁποῖος ἀποτελεῖ σήμερον τὸ αἷμα καὶ τὴν σπονδυλικὴν στήλην τῆς Πατρίδος μας, τὴν ὁποίαν θέλω νὰ πιστεύω, ὅτι πρέπει νὰ ἐκπροσωποῦμεν. Προκειμένου νὰ ψηφίσωμεν αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον, πρέπει νὰ σταθῶμεν εὐθέως καὶ νὰ εἴπωμεν: Ὄχι, ὑπὸ τὰς σημερινὰς συνθήκας δὲν ἐπιτρέπονται οὔτε προνόμια, οὔτε διακρίσεις, ὑπὲρ ἀνθρώπων περὶ τῶν ὁποίων ποτὲ δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ γίνουν διακρίσεις.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Παπαθανάσης ἔχει τὸν λόγον.

§61Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τάσσομαι ἀπολύτως ὑπὲρ τοῦ νομοσχεδίου, διότι θεωρῶ, ὅτι τοῦτο ἀποτελεῖ ἀποκατάστασιν δικαιοσύνης, ἀποκατάστασιν δικαίου. Εἶναι ἄστοχος δὲ ὁ ὑποστηριχθεὶς ἰσχυρισμὸς περὶ τῶν ὀφειλομένων θυσιῶν, διότι φρονῶ, ὅτι εἶναι διάφορος ἡ ἔννοια τῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ δικαίου τῆς τῶν θυσιῶν, διότι ὁ ἀδικούμενος στερεῖται καὶ τοῦ δικαιώματος νὰ κάμῃ θυσίας. Ἑπομένως, φρονῶ, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ —συμφωνῶ μὲ τὰς γνώμας τῶν κυρίων ἐκ Πρεβέζης καὶ Θηβῶν συναδέλφων—ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτό, ὄχι μόνον πρέπει νὰ γίνῃ δεκτόν, ἀλλὰ καὶ νὰ χαιρετισθῇ ὡς μία ἀφετηρία ἀποκαταστάσεως γενικώτερον δικαιοσύνης εἰς τὸ ἀδικούμενον μέρος τῶν συνταξιούχων καὶ πιστεύω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτήν, θὰ ἐπιμείνῃ εἰς τὴν ψήφισίν του, διότι ἄλλως ἀδικεῖ αὐτὸ τοῦτο τὸ νομοσχέδιον. Διότι μὲ αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον ὡς ἔχει ἐὰν ψηφισθῇ καὶ ἐφαρμοσθῇ, δὲν παρέχει οὐδεμίαν ἐγγύησιν εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖο ὠφελοῦνται δι’ αὐτοῦ, διότι ἐνδεχομένως αὔριον θὰ ἔλθῃ μία ἄλλη κυβέρνησις, ἡ ὁποία θὰ τὸ καταργήσῃ, διὰ νὰ τοὺς ἐξισώσῃ μὲ τὰς ἄλλας τάξεις τῶν ἐπίσης ἀδικηθέντων, καὶ οἱ ὁποῖοι θὰ ἐξακολουθοῦν παραμένοντες ἠδικημένοι. Δὲν ἀφῃρέθη, κύριοι, τὸ δικαίωμα τῶν συνταξιοδοτικῶν ἐτῶν ἀπὸ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι εἶχον τὴν εὐχέρειαν νὰ γίνουν συνταξιοῦχοι, ἀφῃρέθη ἀπὸ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἦσαν ἤδη συνταξιοῦχοι καὶ οἱ ὅποιοι ἔγιναν συνταξιοῦχοι, διότι ἐπίστευον καὶ ὑπελόγιζον, ὅτι στηρίζονται ἐπὶ νόμων ὑφισταμένων. Διότι ἐὰν δὲν ὑπελόγιζον ἐπ’ αὐτῶν θὰ ἀνέμενον 3–4 χρόνια ἀκόμη διὰ νὰ συμπληρώσουν τὰ χρόνια τῆς συντάξεώς των. Ἀλλ’ ἡ Πολιτεία δώσασα αὐτὴν τὴν ὑπόσχεσιν, ὅτι αὐτὰ τὰ ἔτη εἶναι συντάξιμα, τοὺς ἔπεισεν νὰ ἀποχωρήσουν τῆς ὑπηρεσίας καὶ βλέπομεν σήμερον τὰς οἰκογενείας των νὰ πένωνται κυριολεκτικῶς. Ὁ ἀληθῶς ἐστερημένος ἠθικῆς βάσεως νόμος αὐτὸς περὶ συντάξεων ἔχει διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ὠθοῦν τὴν ἀδικίαν καὶ ἀπατοῦν μέχρι σκληρότητος. Ὑπάρχει διάταξις εἰς τὸν νόμον αὐτὸν τὸν τελευταῖον περὶ συντάξεων, ἡ ὁποία λέγει: «Ἐὰν ἡ σύνταξις διὰ τῆς τοιαύτης νέας ρυθμίσεως τῶν ἐτῶν εἶναι κατωτέρα ἐκείνης, τὴν ὁποίαν ἐλάμβανεν ὁ συνταξιοῦχος, τότε λαμβάνει τὴν ὑφισταμένην σύνταξίν του». Δηλαδὴ δὲν ὑφίσταται μείωσιν. Ἀλλὰ αὐτὴ ἡ διάταξις διὰ ποῖον μόνον νομίζετε ἰσχύει; Μόνον διὰ τὸν συνταξιοῦχον καὶ ὄχι διὰ τὴν οἰκογένειάν του, διὰ τῆς ἀπατηλῆς διατυπώσεως τῆς σχετικῆς διατάξεως. Ἑπομένως βλέπομεν σήμερον ἀξιωματικούς, οἱ ὁποῖοι εἶχον μίαν σύνταξιν 500.000 δραχμῶν καὶ ἡ ὁποία ἐμειώθη εἰς 300.000, ἐφ’ ὅσον μὲν ζοῦν αὐτοὶ παίρνουν 500.000, αἱ οἰκογένειαί των ὅμως παίρνουν τὸ ποσοστὸν ὄχι τῆς παλαιᾶς συντάξεως ἀλλὰ τῆς νεωστὶ καθορισθείσης δηλαδὴ 120.000–150.000 δραχμάς. Πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν συνέβη νὰ ἴδω χήραν λοχαγοῦ, ἡ ὁποία ἔκλαιε πρὸ τοῦ Ταμείου τῶν Συντάξεων, διότι ἐνῷ ἐλάμβανε σύνταξιν κάπου 200.000 ἤδη περιωρίζετο αὕτη εἰς 102.000 δραχμάς. Ἐνόμισα, ὅτι ἐπρόκειτο περὶ λάθους, ἀλλ’ ὅταν ἀνέβηκα εἰς τὸ Ταμεῖον καὶ ἠρώτησα τὸν ταμία, μοῦ εἶπεν, οὗτος ἐπὶ λέξει καὶ ἐν ἀγανακτήσει καὶ ὁ ἴδιος, ὅτι δὲν ἦτο λάθος καὶ ὅτι εἶναι τραγικὴ ἡ κατάστασις αὐτῆς τῆς γυναίκας, ὥστε ἐὰν εἶχα μεγαλύτερον μισθόν, μοῦ προσέθεσε, θὰ τῆς ἔδιδα ἀπὸ τὴν τσέπην μου, διότι εἶχε δύο κορίτσια κ.λ.π. Αὐταὶ αἱ ἀδικίαι ἐδημιουργήθησαν μὲ τὴν τοιαύτην μεταρρύθμισιν τῶν συνταξίμων ἐτῶν, τῶν ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἠναλώθησαν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Κράτους, ἐπολέμησαν καὶ ἔχυσαν τὸ αἷμα των, ἀλλὰ λόγῳ τῆς ἀνωμάλου καταστάσεως εὑρέθησαν ἐκτὸς ὑπηρεσίας καὶ δὲν εἶχον καὶ τὸ δικαίωμα καὶ τὴν εὐχέρειαν τῆς ἡλικίας των διὰ νὰ συμπληρώσουν τὰ ἔτη τῆς συντάξεώς των. Ὅταν, κύριοι, τὸ Κράτος, λέγῃ, ὅτι θεωρεῖ τὸ Α χρονικὸν διάστημα ὡς χρόνον συντάξεως, αὐτὸ ἀποτελεῖ μίαν εὐχέρειαν διὰ τὸν συνταξιοῦχον. Ἀλλ’ ὅταν αὐτὸς γίνεται πλέον συνταξιοῦχος, ἡ εὐχέρεια αὐτή, ἡ facultas, γίνεται κεκτημένον δικαίωμα, τὸ ὁποῖον δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ἀφαιρέσωμεν οὔτε δι’ οὐδενὸς νόμου. Πρέπει λοιπόν, ὁ κ. Ὑπουργός, διὰ νὰ διασφαλίσῃ τὸ κῦρος καὶ τὴν ζωὴν καὶ αὐτῆς τῆς διατάξεως, ἀλλὰ καὶ ν’ ἀποκαταστήσῃ τὸ αἴσθημα τῆς δικαιοσύνης εἰς τοὺς δυστυχεῖς ἀνθρώπους αὐτούς, οἱ ὁποῖοι ἐπὶ πλέον ἔχουν ἤδη ἡλικίαν κατὰ τὸ πλεῖστον ἄνω τῶν 60 ἐτῶν καὶ εἶναι ζήτημα ἐπὶ πόσα χρόνια θὰ ζήσουν ἀκόμη, πρέπει νὰ φέρῃ νόμον διὰ τοῦ ὁποίου νὰ ἄρῃ τὰς ἀδικίας καὶ ὅλα αὐτὰ τὰ ἔτη, τὰ ὁποῖα ἔχουν νομίμως ἀναγνωρισθῆ, νὰ ἐξακολουθήσουν νὰ ἀναγνωρίζωνται ὡς πραγματικὰ καὶ ἡ σύνταξίς των ἂς μείνῃ εἰς οἷα ἐπίπεδα ἐπιτρέπουν τὰ οἰκονομικὰ τοῦ Κράτους. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἔντιμος καὶ δικαία λύσις.

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Ε. Ζαννῆς.

§63Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, ἐζήτησα τὸν λόγον διὰ νὰ ἐπικαλεσθῶ τὴν ἀντίληψιν τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ ἑνὸς θέματος, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὴν ἰδιαιτέραν μου πατρίδα, τὴν Δωδεκάνησον. Μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν, ὅλαι αἱ Κυβερνήσεις ἐπελήφθησαν τοῦ θέματος τοῦ ἐκπαιδευτικοῦ. Θὰ συμφωνήσω ἀπολύτως μὲ τὸν συνάδελφον κ. Σολομωνίδην, διότι καὶ εἰς τὴν Δωδεκάνησον συμβαίνουν τὰ αὐτὰ πράγματα, τὰ ὁποῖα συνέβησαν καὶ διὰ τοὺς ἐκ Μικρᾶς Ἀσίας ἐκπαιδευτικοὺς μετὰ τὴν καταστροφήν, δηλαδὴ δὲν ἀναγνωρίζονται ὡς συντάξιμα τὰ ἔτη ἀπὸ 17–20 ποὺ ὑπηρέτησαν οἱ δημοδιδάσκαλοι τῆς Δωδεκανήσου κατὰ τὴν περίοδον τῆς δουλείας. Πρέπει νὰ καταστῇ συνείδησις, ὅτι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἔχωμεν ἡμεῖς μορφωμένους ἐκπαιδευτικούς, ὡς ἀξιοῖ ἡ κειμένη νομοθεσία καὶ ὡς ἦτο φυσικὸν προσελαμβάνοντο μαθηταὶ γυμνασίου, διότι ἦτο προτιμότερον αὐτοὶ μολονότι ἀνεπαρκῶς κατηρτισμένοι, νὰ διδάσκουν Ἑλληνικά, παρὰ νὰ μὴ ἔχωμεν Ἑλληνικὰ σχολεῖα ἀνοικτὰ εἰς τὴν Δωδεκάνησον. Τὸ δεύτερον θέμα, ἀφορᾷ τὰ συντάξιμα ἔτη ἀπὸ τὸ 1937–43. Κύριοι συνάδελφοι, ἐτύγχανον νὰ εἶμαι τότε μέλος τῆς Ἑλληνικῆς Ὀρθοδόξου Κοινότητος, ὅπως μᾶς ἀποκαλοῦσαν οἱ Ἰταλοί, ὅταν μία ἡμέρα ὁ Ντε–Βέκκι ἔκλεισε τὰ σχολεῖα μας. Μερικοὶ ἀπὸ τοὺς διδασκάλους, οἱ ὁποῖοι εἶχον τὰ προσόντα καὶ ἠδύναντο νὰ διορισθοῦν ἐδῶ, κατέφυγον εἰς τὴν ἐλευθέραν Πατρίδα μας, πολλοὶ ὅμως παρέμειναν ἐκεῖ καὶ ἐδίδασκον εἰς τὰ Ἰταλικὰ ὅπως τὰ ἔλεγον πλέον σχολεῖα. Ἦτο δυνατὸν ὅμως ἀπὸ τὴν μίαν ἡμέραν εἰς τὴν ἄλλην νὰ ἐκμάθουν τὴν Ἰταλικὴν καὶ νὰ διδάσκουν Ἰταλικά; Δὲν προσέφερον ὑπηρεσίαν παραμείναντες ἐκεῖ καὶ διδάσκοντες τὴν Ἑλληνικήν; Εἶναι ἐξοργιστικὸν τὸ φαινόμενον νὰ μὴ ἀναγνωρίζωνται τὰ ἔτη τῆς στυγνῆς κατοχῆς τοῦ Ντὲ–Βέκκι ἀπὸ τοῦ 1936 ποὺ μετέτρεψεν εἰς Ἰταλικὰ σχολεῖα μέχρι τοῦ 1943 ὡς συντάξιμα. Οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ ὑπηρετοῦντες εἰς τὰ σχολεῖα, προσέφερον ὑψίστας ὑπηρεσίας καὶ χάρις εἰς αὐτοὺς δὲν διεκόπη ἡ διδασκαλία τῆς Ἑλληνικῆς εἰς τὴν Δωδεκάνησον. Αἱ Ἑλληνικαὶ Κυβερνήσεις ἐπὶ τοῦ σημείου αὐτοῦ ἠδιαφόρησαν διὰ τὴν τύχην τῶν Δωδεκανησίων διδασκάλων καὶ βλέπομεν σήμερον αὐτούς, μολονότι φθάνουν εἰς τὸ 65ον ἔτος, νὰ μὴ δύνανται νὰ συμπληρώσουν τὰ συντάξιμα ἔτη πρὸς βλάβην καὶ τῆς παιδείας, διότι πολλοὶ ἐξ αὐτῶν θὰ ἔπρεπε ἀπὸ πολλοῦ νὰ εἶχον ἀποσυρθῆ τῆς ὑπηρεσίας ἀφίνοντες τὰς θέσεις των νὰ τὰς καταλάβουν νέοι συγχρονισμένοι διδάσκαλοι ἀπόφοιτοι τῶν Παιδαγωγικῶν Ἀκαδημιῶν, οἱ ὁποῖοι νὰ συνεχίσουν τὸ ἔργον τῆς διδασκαλίας, χωρὶς νὰ παρεμβάλωνται οἱ παλαιοὶ διδάσκαλοι, οἱ ὁποῖοι, ὡς ἀνέφερα, δὲν εἶναι κατηρτισμένοι, ὅπως θὰ ἔπρεπε. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν ἀντίληψίν του, νὰ ἀσχοληθῇ μὲ τὰς δύο ἀνωτέρω περιπτώσεις ποὺ ἀφοροῦν τοὺς ἐκπαιδευτικοὺς τῆς Δωδεκανήσου καὶ ἂν εἶναι δίκαιαι, κ. Ὑπουργέ, νὰ δώσητε ἄμεσον λύσιν. Ἡ πρᾶξις σας, κ. Ὑπουργέ, εἶναι ἀπόδοσις δικαιοσύνης εἰς τοὺς ἐκπαιδευτικοὺς τῆς Δωδεκανήσου, ὥστε νὰ μὴ ἔχουν τὸ αἴσθημα τῆς πικρίας ὅτι δὲν ἀναγνωρίζονται αἱ ἐθνικαὶ ὑπηρεσίαι των αἱ προσφερθεῖσαι κατὰ τὴν περίοδον, τῆς δουλείας ἀπὸ τὸ ἐπίσημον Ἑλληνικὸν κράτος.

§64ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Νουλέλης ἔχει τὸν λόγον.

§65Ε. ΝΟΥΛΕΛΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον κατέθεσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἔχει τὴν μεγαλυτέραν ἠθικὴν βάσιν, διότι ὅπως θὰ ἰδῆτε ἀπὸ τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν πρόκειται περὶ ἀνωτάτων δικαστικῶν εἰς τοὺς ὁποίους πρέπει νὰ προσμετρηθῇ ὡς συντάξιμος ἡ δικηγορικὴ ὑπηρεσία. Ὡς γνωρίζετε ὅλοι σας, διὰ νὰ λάβῃ κανεὶς μέρος εἰς διαγωνισμὸν καὶ νὰ γίνῃ δικαστικὸς εἴτε πάρεδρος τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἐπικρατείας ἀπαιτεῖται ἀπαραιτήτως νὰ ἔχῃ ὡρισμένα χρόνια προηγουμένης δικηγορικῆς ὑπηρεσίας. Καὶ τοῦτο διότι ὁ νόμος θεωρεῖ τοῦτο ὡς προπαίδευσιν κάθε δικαστοῦ ὁ ὁποῖος δὲν προέρχεται ἀπὸ τὸν δικαστικὸν κλάδον. Ἐφ’ ὅσον δικαιολογητικὸς λόγος εἶναι, ὅτι ἡ δικηγορικὴ ὑπηρεσία ἀποτελεῖ κατὰ τὸν νόμον αὐτὸν τὸν προβλέποντα τοὺς διορισμοὺς τῶν δικαστικῶν προπαίδευσιν, δηλαδὴ ὑπηρεσίαν ἡ ὁποία θεωρεῖται δυναμένη διὰ νὰ ἠμπορῇ νὰ σταδιοδρομήσῃ ὡς δικαστικός, δὲν θὰ σκεφθῶμεν κατόπιν τὰ δύο, ἢ τὰ τρία, ἢ τὰ ἕξ χρόνια, διότι ὅσον πιὸ πολὺ μείνῃ δικηγόρος τόσον μεγαλυτέραν προπαίδευσιν ἔκανε. Εἶναι σὰν νὰ ἐπήγαινε εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ὁπότε θεωρεῖται περισσότερον κατηρτισμένος. Λοιπόν, ἔχομεν σήμερον τὸν δικαιολογητικὸν λόγον τοῦ διατὶ ἡ δικηγορικὴ ὑπηρεσία πρέπει νὰ θεωρῆται συντάξιμος ὑπηρεσία, διότι εἶναι ὑπηρεσία καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν νόμον περὶ δικηγόρων, διότι ὁ δικηγόρος θεωρεῖται δημόσιος λειτουργὸς καὶ δι’ αὐτὸ ἐκτελεῖ ὡρισμένα καθήκοντα, ὅπως π.χ. ἀναπληροῖ τὸν Εἰρηνοδίκην, ὡς πάρεδρος πηγαίνει, ὡς δικαστικὸς ἀντιπρόσωπος κτλ. Ὅλα αὐτὰ ἀποδεικνύουν ὅτι ἡ δικηγορικὴ ὑπηρεσία θεωρεῖται ὑπηρεσία δικαστική. Λοιπὸν ἐφόσον θεωρεῖται κατ’ αὐτὸν τὸν νόμον, τὸν 1740, ὅτι διὰ νὰ διορισθῇ δικαστής, ἔπρεπε νὰ ἔχῃ ὡρισμένην ὑπηρεσίαν, δὲν δυνάμεθα νὰ τοῦ εἴπωμεν, διότι ἔγινες ὡρισμένα χρόνια δικηγόρος καὶ κατόπιν ἔγινες δικαστής, θὰ σοῦ ἀναγνωρίσωμεν τὰ δύο χρόνια καὶ ὄχι τὰ ἕξ. Καὶ δι’ αὐτὸ καὶ αἱ κατηγορίαι ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι εἶχαν πλασματικὰ χρόνια, ἔπρεπε νὰ δικαιωθοῦν, ἀλλὰ αὐτὸ εἶναι ζήτημα Ὑπουργοῦ Οἰκονομικῶν, διότι καὶ τὸ Σύνταγμα δὲν ἐπιτρέπει νὰ προέλθῃ ἀπὸ τὴν Βουλὴν τροπολογία ἢ πρότασις νόμου ὅσον ἀφορᾷ μισθοὺς καὶ συντάξεις, αἱ ὁποῖαι θὰ ἔχουν ἐπιβάρυνσιν τοῦ προϋπολογισμοῦ. Περαίνων, ἔχω νὰ προσθέσω τὰ ἑξῆς, ὅτι οἱ δικαστικοί, οἱ ὁποῖοι ἤδη θὰ ἱκανοποιηθοῦν διὰ τοῦ νόμου αὐτοῦ, εἶναι δικαστικοὶ οἱ ὁποῖοι κατέχουν ἀνώτατα ἀξιώματα. Δὲν πρόκειται λοιπὸν νὰ εἴπωμεν ὅτι δὲν πρέπει νὰ τὸ δεχθῶμεν, διότι γίνεται ἕνα ρουσφέτι εἰς αὐτούς. Ἀπεναντίας ἀποκαθίσταται τὸ δίκαιον, ποὺ ὑπάρχει πρὸ τῆς καταργήσεως, διότι πάντοτε ἡ δικηγορικὴ ὑπηρεσία ἐθεωρεῖτο συντάξιμος ὑπηρεσία διὰ τοὺς δικαστικούς. Ὑπάρχει ὅμως ἡ ἑξῆς διαφορά, ὅτι οἱ ἔχοντες στρατιωτικὰ χρόνια δὲν θεωροῦνται ὅτι ἐξετέλουν δικαστικὸν ἐπάγγελμα, οἱ ἔχοντες δικηγορικὸν ἐπάγγελμα ἐκτελοῦσι δικηγορικὸν λειτούργημα. Βεβαίως δὲν ἠμπορεῖ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν νὰ δώσῃ καὶ εἰς αὐτούς, ἀλλὰ ὑπάρχει κάποια δικαιολογητικὴ βάσις, διότι ὁ δικηγόρος μὲ τὸν δικαστὴν εἶναι συνέχεια, ἐνῷ ὁ στρατιώτης μὲ τὸν ἰατρὸν δὲν εἶναι συνέχεια.

§66Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Δὲν εἶναι αὐτὸς ὁ δικαιολογητικὸς λόγος. Ἡ διάταξις αὐτὴ δὲν ἔγινε. Δὲν ἀνεγνωρίσθησαν τὰ δικηγορικὰ χρόνια, διότι χρειάζεται διετὴς προϋπηρεσία τοῦ δικηγόρου διὰ νὰ γίνῃ δικαστής. Δὲν νομίζω ὅτι στέκεσθε εἰς τὴν βάσιν τοῦ νομοσχεδίου. Ὁ δικαιολογητικὸς λόγος εἶναι ὅτι εὑρέθη κάποτε τὸ Κράτος εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ καλέσῃ αὐτούς, οἱ ὁποῖοι ἦσαν δόκιμοι νομικοί. Ἀλλ’ ἡμεῖς λέγομεν, διατί νὰ λάβῃ μία κατηγορία καὶ ὄχι ὅλας τὰς κατηγορίας.

§67Ε. ΝΟΥΛΕΛΗΣ. Αὐτὸ δὲν ἀνατρέπει τὸ ἐπιχείρημα, ὅτι ἡ δικηγορικὴ ὑπηρεσία εἰς τοὺς δικαστικούς, εἶναι μία προϋπηρεσία ἐν τῷ ἐπαγγέλματι.

§68Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Ὁ νόμος τοῦ 1935, ὁ ὁποῖος ἔδωσε τὸ προνόμιον αὐτό, ὥρισε ρητῶς διὰ τοὺς ὑπηρετοῦντας τότε δικαστικούς, θέλων νὰ περιλάβῃ μόνον τοὺς δικαστικοὺς τῆς κατηγορίας αὐτῆς καὶ ὄχι ὅλους τοὺς δικαστικούς.

§69Ε. ΝΟΥΛΕΛΗΣ. Ἔχετε τὴν γνώμην, ὅτι ἐὰν δὲν λέγεται κάτι εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν, θὰ πῇ ὅτι δὲν εἶναι καὶ ἀληθὲς αὐτὸ ποὺ λέγεται;

§70Κ. ΜΗΤΣΟΤΑΚΗΣ. Δὲν ἀνεγνώριζεν ὁ νόμος ἐκεῖνος εἰς πάντας τοὺς δικαστικοὺς ὅλα τὰ δικηγορικὰ χρόνια ὡς συντάξιμα.

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Μπακλατζῆς ἔχει τὸν λόγον.

§72Ε. ΜΠΑΚΛΑΤΖΗΣ. Ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω τιμίως καὶ εἰλικρινῶς, ὅτι ἀφ’ ἧς ἐδημοσιεύθη εἰς τὰς ἐφημερίδας, ὅτι κατετέθη νομοσχέδιον περὶ τροποποιήσεως τῶν πολιτικῶν καὶ στρατιωτικῶν συντάξεων, ἀπειρία ἐπιστολῶν καὶ τηλεγραφημάτων μᾶς ἀποστέλλονται, δι’ ὧν ζητεῖται—μὲ τὸ δικαίωμα ποὺ ἔχει ὁ ψηφοφόρος πρὸς τὸν βουλευτήν του— νὰ συμπεριληφθοῦν εἰς τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ὡρισμέναι τροπολογίαι, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀναγκαῖαι διὰ νὰ ἀρθοῦν ὡρισμέναι ἀδικίαι ποὺ διεπράχθησαν εἰς ὡρισμένας κατηγορίας συνταξιούχων, ἐκ τοῦ ψηφισθέντος καὶ ἰσχύοντος νόμου περὶ συντάξεων. Αἱ ζητούμεναι τροπολογίαι εἶναι ἀναγκαῖαι πράγματι καὶ ἐφ’ ὅσον διὰ τοῦ ψηφιζομένου νομοσχεδίου εἰσέρχεσθε εἰς τὴν ἀναθεώρησιν τοῦ νόμου περὶ συντάξεων, πρέπει νὰ ἐπεκτείνητε τὰς διατάξεις του καὶ νὰ περιλάβητε καὶ τὰς κατηγορίας ἐκείνας τῶν συνταξιούχων ποὺ ἔχουν ἀδικηθῆ. Ἐὰν τοῦτο δὲν γίνῃ, ἐπιτρέψατέ μου νὰ σᾶς εἴπω, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι εἰς ἀκατάλληλον ἐποχὴν ζητεῖτε τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου τούτου, διότι θὰ δημιουργηθοῦν παράπονα δεδικαιολογημένα δι’ ἄνισον μεταχείρισιν τῶν πολιτῶν. Ἄν καὶ ὁ νόμος περὶ συντάξεως ἐγένετο ἀπὸ ἀδήριτον ἀνάγκην δι’ οἰκονομίας ἐν τούτοις περιέχει διατάξεις, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἄδικοι, πλήττουσαι ἀδίκως κεκτημένα δικαιώματα. Ὅταν τὸ Κράτος εὑρίσκετο εἰς κατάστασιν ἀνάγκης, συνῆπτε συμβάσεις μὲ ὡρισμένα ἄτομα καὶ τοὺς ἔλεγεν, ὅτι θὰ ὑπηρετήσητε εἰς τὴν πρώτην γραμμὴν καὶ τὰ ἔτη τῆς συντάξεώς σας θὰ θεωρηθοῦν διπλᾶ. Τὸ ἴδιον ἐγένετο καὶ διὰ τὴν ὑπηρεσίαν εἰς Ν. Χώρας ἐν τούτοις αὐτὰ τὰ καταργεῖ καὶ αὐξάνει τὰ ἔτη τῆς συντάξεως ἀπὸ 20 εἰς 25, κατήργησεν δὲ καὶ τὴν ἐθελουσίαν ἔξοδον, πρᾶγμα μὴ ἔντιμον διὰ τὸ Κράτος. Ὅταν κατηργήθησαν αἱ συντάξεις τῶν θυμάτων, τοῦ ἀμάχου πληθυσμοῦ, διὰ τὰ ὁποῖα ἡμεῖς οἱ ἐπιζήσαντες ἔπρεπε νὰ ὑποχρεωθῶμεν νὰ ὑποστῶμεν οἱανδήποτε θυσίαν διὰ τὰ τέκνα ἐκείνων ποὺ ἔπεσαν εἰς τὸν κοινὸν ἀγῶνα, διὰ τὴν Πατρίδα. Ὅταν ὅλα ταῦτα γίνονται, νομίζω, ὅτι σήμερον λίαν ἀκαταλλήλως εἰσάγεται τὸ νομοσχέδιον, δι’ οὗ εὐεργετῆται ὡρισμένη τάξις. Ἐπιβάλλεται, κ. Ὑπουργέ, ν’ ἀναβάλητε τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου ἕως ὅτου φέρετε ἄλλο νομοσχέδιον διὰ τοῦ ὁποίου θὰ ἀρθοῦν αἱ γενόμεναι ἀδικίαι καὶ θὰ γίνῃ μία νομοθεσία περὶ συντάξεων ποὺ θὰ ἱκανοποιῇ τὸ αἴσθημα τῆς δικαιοσύνης καὶ τὴν κοινὴν γνώμην. Παρακαλῶ ὅπως ἀποσύρητε τὸ νομοσχέδιον.

§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Θεοφανόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§74Κ. ΘΕΟΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Μοῦ κινεῖ τὴν περιέργειαν, κύριοι συνάδελφοι, ἡ ἀναταραχὴ ὡρισμένων ἐξ ὑμῶν, ὅσον ἀφορᾷ τὸ νομοσχέδιον αὐτό. Οἱ δικηγόροι, κύριοι, ἐκτελοῦν δικαστικὴν ὑπηρεσίαν. Ἡ δικαιοσύνη ἀπονέμεται ἀπὸ τοὺς δικαστάς, βοηθουμένους ἀπὸ τοὺς δικηγόρους. Οἱ δικηγόροι ὀμνύουν τὸν ὅρκον τῆς ὑπηρεσίας των ἐνώπιον τῶν δικαστηρίων καὶ ἀναλαμβάνουν ὑπηρεσίαν δημοσίαν. Ἄνευ τῶν δικηγόρων δὲν ἀπονέμεται δικαιοσύνη, δὲν συνεδριάζει τὸ δικαστήριον, δὲν διεξάγεται ἡ δίκη. Δι’ αὐτὸ εἰς ἄλλα Κράτη οἱ δικασταὶ μετὰ ὑπηρεσίαν 5–6 ἐτῶν κατέρχονται τοῦ δικαστικοῦ βήματος καὶ ἀνέρχονται εἰς τὸ δικηγορικὸν βῆμα καὶ οἱ δικηγόροι ἐκ τοῦ δικηγορικοῦ βήματος ἀνέρχονται εἰς τὸ δικαστικὸν τοιοῦτον. Ἀπὸ τὴν ἀρχὴν αὐτὴν ἐὰν ἀναχωρήσητε, θὰ ἴδητε πόσον φυσιολογικὴ εἶναι ἡ προσθήκη τῶν ἐτῶν τῆς δικηγορικῆς ὑπηρεσίας, εἰς τὴν δικαστικὴν τοιαύτην. Καὶ διὰ τὸν λόγον αὐτόν, ἡ νομοθεσία μας, ὡς ἄλλως τε καὶ αἱ ξέναι νομοθεσίαι, δὲν ἐπέτρεψαν εἰς τὰ δικαστήρια νὰ δικάζουν, ἄνευ τῆς συνδρομῆς τῶν δικηγόρων. Καὶ ὅταν ἀκόμη ὁ διάδικος δὲν θέλει τὴν βοήθειαν τοῦ δικηγόρου, ὁ μὲν ποινικὸς δικαστής, ὑποχρεοῦται ἀπὸ τὸν νόμον νὰ τοῦ διορίσῃ δικηγόρους, ὁ δὲ πολιτικὸς δικαστής, ἀρνεῖται νὰ προβῇ εἰς τὴν ἐκδίκασιν τῆς ὑποθέσεως, καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν καθ’ ἣν ὁ διάδικος ἰσχυρίζεται, ὅτι γνωρίζει τὴν ὑπόθεσίν του καλλίτερα ἀπὸ τὸν δικηγόρον. Ἡ νομοθεσία μας δὲν ἐμπιστεύεται τὴν ἀπονομὴν τῆς δικαιοσύνης, μόνον εἰς τὸν δικαστήν, ἀπαιτεῖ καὶ τὴν συμπαράστασιν τῶν δικηγόρων. Εἶναι ὡς ἐκ τούτου φανερόν, ὅτι ἡ ὑπηρεσία τοῦ δικαστοῦ καὶ ἡ ὑπηρεσία τοῦ δικηγόρου συμπίπτουν ἐπὶ τὸ αὐτὸ καὶ ἡ μόνη διαφορὰ εἶναι, ὅτι ὁ μὲν δικαστὴς ἀμείβεται παρὰ τοῦ Δημοσίου, ὁ δὲ δικηγόρος παρὰ τοῦ διαδίκου. Πρέπει νὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψιν σας καὶ τοῦτο. Ὅτι ἡ δικηγορικὴ ὑπηρεσία ἀποτελεῖ στοιχεῖον εἰσόδου εἰς τὸν δικαστικὸν κλάδον, διότι ἀπαιτεῖται πεῖρα διὰ νὰ γίνῃ ἡ διάγνωσις μιᾶς ὑποθέσεως. Δὲν ἀποκτᾶται ἡ πεῖρα αὐτὴ σὲ δύο χρόνια. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Β. Βασιλικός). Ἄλλοτε, κύριοι, ὅταν ἡ δικαστικὴ ὑπηρεσία ἦτο εἰς βαθμὸν τοιοῦτον, ὁ ὁποῖος μᾶς ἔκανε νὰ ὑπερηφανευόμεθα, διὰ νὰ εἰσέλθουν εἰς τὸν κλάδον οἱ καλλίτεροι τῶν νομικῶν, ἔδωσαν ἑπτάκις καὶ δεκάκις ἐξετάσεις. Ἠμπορεῖτε λοιπὸν εἰς αὐτοὺς τοὺς ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι θὰ εἰσέλθουν καὶ θὰ ἀναλάβουν ὑπηρεσίαν εἰς τὸ 35ον ἔτος τῆς ἡλικίας των καὶ θὰ ἐξέλθουν εἰς τὸ 65ον ἔτος, ὅτι δὲν δικαιοῦσθε συντάξεως;

§75Λ. ΜΠΑΤΡΙΝΟΣ. Ἕνας καθηγητὴς τοῦ Πανεπιστημίου μὲ τὴν ἰδίαν αἰτιολογίαν δὲν δικαιοῦται νὰ ζητήσῃ παρόμοιον συνυπολογισμόν;

§76Κ. ΘΕΟΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, δὲν εἶναι τὸ ἴδιο μὲ τὸν καθηγητὴν τοῦ Πανεπιστημίου, ἢ μὲ ἄλλον πολιτικὸν ὑπάλληλον. Διότι εἰς τὰς περιπτώσεις αὐτάς, ἡ προηγουμένη δικηγορικὴ ὑπηρεσία δὲν ἐνδιαφέρει τὸ Δημόσιον, διότι δύναταί τις νὰ γίνῃ καθηγητὴς τοῦ Πανεπιστημίου, ἢ ἄλλου εἴδους πολιτικὸς ὑπάλληλος, χωρὶς προηγουμένως νὰ διατελέσῃ δικηγόρος. Εἶναι ἀδιάφορος διὰ τὸ Δημόσιον ἡ δικηγορικὴ ὑπηρεσία, εἰς τὰς θέσεις τῶν πολιτικῶν ὑπαλλήλων. Ἐνῷ διὰ τὴν θέσιν τοῦ δικαστοῦ εἶναι ἀπαραίτητον στοιχεῖον ἡ δικηγορία, ἄνευ τῆς ὁποίας δὲν μπορεῖ νὰ γίνῃ τις δικαστής. Δὲν θέλω νὰ πῶ, ὅτι μόνον οἱ δικαστικοὶ εἶναι οἱ ἀδικούμενοι. Νομίζω, ὅτι τὸ ἴδιον ἰσχύει καὶ διὰ τοὺς ἰατρούς. Πάντως δὲν θὰ ἠμπορέσωμεν νὰ ἔχωμεν ἱκανοὺς δικαστάς, ἐὰν δὲν ἔχουν δικηγορικὴν πεῖραν. Τελευταίως ἠλαττώθησαν τὰ ἔτη καὶ διωρίσθησαν δικασταί, δικηγόροι μὴ συγκεντροῦντες τὴν σχετικὴν πεῖραν. Καὶ τοῦτο πρὸς βλάβην τῆς δικαιοσύνης. Τώρα ἐὰν αὐτὸ θὰ ἠδύνατο νὰ ἐπεκταθῇ καὶ εἰς ἄλλα ἐπαγγέλματα, θὰ ἦτο ἀκόμη δικαιότερον, ὅπου ἡ δικηγορία ἀποτελεῖ προϋπόθεσιν τοῦ ἐπαγγέλματος. Σημειώσατε δέ, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐνισχύσητε τὸ προσωπικὸν τῆς δικαιοσύνης, ἡ ὁποία, ἐπιτρέψατέ μου νὰ σᾶς εἴπω, πηγαίνει πρὸς τὰ κάτω. Δὲν ὑπάρχουν πρόσωπα, τὰ ὁποῖα νὰ ἐπιθυμοῦν νὰ προσέλθουν διὰ νὰ ὑπηρετήσουν τὴν δικαιοσύνην. Καὶ ἐὰν ἀναγνωρίσητε τὰ ἔτη αὐτὰ ὡς συντάξιμα, θὰ ἀποτελέσῃ τοῦτο ἕνα στοιχεῖον διὰ νὰ εἰσέλθουν πρόσωπα εἰς τὸν δικαστικὸν κλάδον. Δώσατε, ὅτι μπορεῖτε διὰ νὰ ἐνισχύσητε τὴν δικαιοσύνην. Εἶναι πλοῦτος ἠθικῶς διὰ τὸν τόπον καὶ εἶναι τιμὴ δι’ ἡμᾶς νὰ τὸν διατηρήσωμεν. Ἴσως ὁ νόμος νὰ ἔχῃ ἀτελείας. Δὲν ἕπεται ὅμως, ὅτι ἡ σημερινὴ πρᾶξις εἶναι πρᾶξις ἀδικίας καὶ ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ γίνῃ. Ἄνθρωποι ὡς ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι ἀτενίζουν εἰς τὰ γενικὰ συμφέροντα, δὲν πρέπει νὰ ταράσσωνται ἀπὸ τοιούτας μικρὰς ἀτελείας. Δι’ αὐτὸ θὰ ἤμην εὐτυχής, ἐὰν μὲ τὰς ὀλίγας αὐτὰς λέξεις, αἱ ὁποῖαι προέρχονται ἀπὸ τὴν πεῖραν μου, θὰ ἠδυνάμην νὰ καθησυχάσω τὰς διαταραχθείσας συνειδήσεις σας.

§77ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Περ. Ἰακ. Ἀργυρόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§78ΠΕΡ. ΙΑΚ. ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι, ἐὰν δὲν εἶμαι ὑπὲρ τοῦ νομοσχεδίου, εἶναι χάριν αὐτῆς τῆς ἀξιοπρεπείας τῶν δικαστῶν. Εἶναι εἰς ὑμᾶς γνωστὸν πόσος εἶναι ὁ φόρτος τῆς Ἑλληνικῆς Δικαιοσύνης. Οἱ δὲ δικηγόροι ἐξ ὑμῶν γνωρίζουν τοῦτο. Ὀφείλεται ὁ φόρτος αὐτὸς τῆς ἐργασίας εἰς τὴν ἀλληλομαχίαν τῶν Ἑλλήνων, τὸ ὁποῖον εἶναι παλαιὸν ἐλάττωμα τῆς φυλῆς. Ὅταν, κύριοι, ὁ Γερμανὸς Κούρτιος ἔγραψε τὴν Ἱστορίαν τῶν Ἑλλήνων, ἀπέστειλε ἓν ἀντίτυπον εἰς τὸν Βίσμαρκ, τὸν μεγάλον αὐτὸν ἄνδρα τῆς Γερμανίας. Οὗτος ἀνέγνωσε τὴν ἱστορίαν καὶ ἀπήντησεν εἰς τὸν Κούρτιον, ὅτι προκύπτει ἀπὸ τὴν Ἱστορίαν, ὅτι ἐὰν οἱ Ἕλληνες δὲν ἀλληλοεμάχοντο θὰ εἶχον κατακτήσει τὸν κόσμον. Εἰς αὐτὸ ὀφείλεται ὁ φόρτος τῆς ἐργασίας τῶν δυστυχῶν ἡμῶν δικαστῶν. Καὶ ἐπειδὴ αὐτοὶ πρωτίστως ἔχουν τὸ αἴσθημα τοῦ δικαίου, νομίζω, ὅτι οἱ ἴδιοι δὲν θὰ δεχθοῦν νὰ ἔλθῃ ἕνας ἐξαιρετικὸς νόμος καὶ νὰ ἀναγνωρίσῃ πλασματικὰ ἔτη συντάξεως. Διότι πλασματικὰ εἶναι τὰ ἔτη αὐτὰ τῆς συντάξεως. Ἐάν, κύριοι, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν φέρῃ ἕνα νόμον, διὰ τοῦ ὁποίου νὰ ἐλαττώνῃ εἰς τὸ ἥμισυ τὰς ἀποζημιώσεις τῶν βουλευτῶν καὶ νὰ διπλασιάσῃ τοὺς μισθοὺς τῶν δικαστῶν, ἐγὼ διὰ βοῆς θὰ ὑπεστήριζα τὸν νόμον αὐτόν. (Χειροκροτήματα). Δὲν εἶναι δὲ ἡ πρώτη φορὰ κατὰ τὴν ὁποίαν προτείνω τοῦτο. Καὶ ἄλλοτε εἰς ἄλλην Βουλὴν εἶχον ὑποστηρίξει, ὅτι πρέπει οἱ δικασταὶ νὰ εἶναι ἀπηλλαγμένοι παντελῶς πάσης ὑλικῆς ἀνάγκης, Διότι, ὅπως εἶπεν καὶ ὁ προλαλήσας συνάδελφος, ἐκπίπτει ὁ δικαστικὸς κλάδος, ἴσως ἐξ αἰτίας αὐτῶν τῶν λόγων, ὅτι οἱ δυστυχεῖς αὐτοὶ ἄνθρωποι ἀγωνίζονται καὶ δὲν δύνανται νὰ ἀνταποκριθοῦν εἰς τὰς ὑλικάς των ἀνάγκας.

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Β. Βραχνός ἔχει τὸν λόγον.

§80Β. ΒΡΑΧΝΟΣ. Ὁ συνταξιοδοτικὸς κῶδιξ ἐγένετο δι’ ἀναγκαστικοῦ νόμου καὶ ὡς ἐκ τούτου, μὴ ἐλθὼν εἰς τὴν Βουλήν, εἶχεν ἀτελείας. Τὰς ἀτελείας αὐτὰς καὶ ἡ προηγουμένη Κυβέρνησις στάγδην ἐπεχείρησε νὰ διορθώσῃ καὶ ἡ σημερινή. Καὶ ἔφερεν ἕνα νομοσχέδιον, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν προσγίνεται τόσον μεγάλη ἀδικία εἰς μίαν μᾶζαν πολιτῶν πρώην ἀξιωματικῶν. Οὗτοι στηριζόμενοι εἰς παγίαν διάταξιν νόμου, ὅτι τὸ χρονικὸν διάστημα τοῦ πολέμου θεωρεῖται διπλοῦν διὰ τὴν σύνταξίν των, ὑπέβαλον αἴτησιν ἀποστρατείας, ὅταν συνεπλήρωσαν τὰ προβλεπόμενα ἔτη συντάξεως. Ἔρχεται ὁ Κῶδιξ καὶ κόβει αὐτὰ τὰ χρόνια. Καὶ γνωρίζετε τί σημαίνει ἕνας χρόνος τῶν τελευταίων ἐτῶν. Τὰ 3)50 τῆς συντάξεως. Ἐρωτῶ, λοιπόν, εἶναι δίκαιον οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ νὰ ὑποφέρουν καὶ νὰ χάσουν κεκτημένα δικαιώματα καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλην πλευρὰν νὰ δώσωμεν εἰς ἄλλους, ἔστω καὶ ἐπαξίως, δικαιώματα διὰ τοῦ νομοσχεδίου τούτου. Νομίζω, ὅτι πρέπει ταὐτοχρόνως μὲ τὸ παρὸν νομοσχέδιον νὰ ἐπανορθώσωμεν τὴν ἀδικίαν καὶ διὰ τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς. Δὲν τοὺς δίδομεν 13ον μισθόν, δὲν τοὺς δίδομεν δῶρον, δὲν τοὺς δίδομεν τίποτε. Ἂς μοῦ ἐπιτραπῇ εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ νὰ κάμω μίαν ἀποσαφήνισιν. Ὅτι διὰ τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον προτείνω νὰ κατατεθῇ, δὲν πρόκειται νὰ ὠφεληθῶ κατὰ τίποτε, διότι ἔχω συμπληρώσει τὰ χρόνια. Ἀλλὰ πρόκειται διὰ τοὺς ἄλλους, οἱ ὁποῖοι ἔφυγον συμβληθέντες μὲ τὸ Κράτος καὶ ὅπερ ἀθετεῖ τὴν ὑπόσχεσίν του. Ἐπὶ πλέον διὰ νὰ πάρουν τὴν σύνταξίν των ἔδωκαν 20% κατὰ τὸ πρῶτον ἑξάμηνον καὶ δίδουν 10% ἐν συνεχείᾳ τώρα. Συνεπῶς οὔτε κἂν τὴν σύνταξιν, τὴν ὁποίαν λέγομεν ὅτι θὰ πάρουν κατὰ 80%, δὲν παίρνουν καὶ οὕτω γίνεται διπλῆ ἀδικία. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργόν, ἔστω καὶ τὴν τελευταίαν στιγμήν, νὰ ἀποσύρῃ τὸ νομοσχέδιον αὐτό. Ἐὰν δὲν τὸ ἀποσύρῃ νὰ προβῇ εἰς τὴν διαβεβαίωσιν ὅτι θὰ φέρῃ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον θὰ διορθώσῃ τὰ πολεμικὰ χρόνια τῶν ἀξιωματικῶν (Χειροκροτήματα).

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Βουδούρης ἔχει τὸν λόγον.

§82Π. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ὁ Συνταξιοδοτικὸς Κῶδιξ γέμει ἀδικιῶν καὶ ὡς ἐκ τούτου δίκαια ἠγέρθησαν παράπονα τῶν ἐνδιαφερομένων. Εἶναι ἀληθέστατον, ὅτι κατὰ τὴν ψήφισιν αὐτοῦ, ἔγιναν ἀδικίαι πρωτοφανεῖς καὶ ἠδικήθησαν, ὄχι μόνον στρατιωτικοί, ἀλλὰ καὶ πολιτικοὶ συνταξιοῦχοι, ὑπὲρ τῶν ὁποίων δὲν ἀκούεται φωνή. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἑνώσω τὴν φωνὴν εἰς τὸ ζήτημα αὐτὸ καὶ εὔχομαι ὅπως τὸ Κράτος, πολὺ συντόμως, εὑρεθῇ εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν νὰ βελτιώσῃ τὰς συντάξεις καὶ νὰ ἐπανορθώσῃ τὰς ἀδικίας ποὺ ἐγένοντο εἰς ἀνθρώπους ποὺ ὑπηρέτησαν πιστῶς τὴν Πατρίδα. Δὲν ἕπεται μὲ τοῦτο, κύριε Πρόεδρε, χωρὶς νὰ ποιοῦμαι διακρίσεις, νὰ μὴ ὑψώσω τὴν φωνὴν ὑπὲρ τῶν δικαστῶν. Διότι ὁ δικαστὴς ἀποδίδει δικαιοσύνην, ὁ δικαστὴς δικάζει, ἀποστερεῖ τὸν ἄνθρωπον τῆς ἐλευθερίας του. Δι’ αὐτὸ ὁ δικαστὴς πρέπει νὰ στέκεται ὑψηλά. Δὲν ἔχομεν Εἰρηνοδίκας, δὲν ἔχομεν δικαστάς. Δὲν πλουτίζεται ὁ δικαστικὸς κλάδος ἀπὸ τοὺς ἀνθρώπους ἀπὸ τοὺς ὁποίους ἔπρεπε νὰ εἶναι πλουτισμένος. Κατὰ τὸ παρελθὸν ἐνθυμεῖσθε, ὅτι εἰς τοὺς διαγωνισμοὺς τῶν δικαστῶν προπολεμικῶς ἐλάμβανον μέρος προσωπικότητες νομικές. Τώρα δὲν ἔχομεν οὔτε Εἰρηνοδίκας. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, ὅπως ἔχῃ ὑπ’ ὄψει του πάντα τ’ ἀνωτέρω καὶ ἐπανορθώσῃ συντόμως τὰς ἀδικίας, ὥστε τὸ Κράτος νὰ δυνηθῇ νὰ δώσῃ εἰς τοὺς ἀξιωματικοὺς καὶ πολιτικοὺς συνταξιούχους, ὅ,τι δικαιοῦνται καὶ δικαστὰς ἀρίστους. Κύριε Πρόεδρε, δὲν νομίζω, ὅτι πρέπει τὸ νομοσχέδιον νὰ ἀποσυρθῇ. Νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ψηφισθῇ. Εἶμαι ὑπὲρ αὐτοῦ καὶ θὰ τὸ ψηφίσω.

§83ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ράπτης ἔχει τὸν λόγον.

§84Ν. ΡΑΠΤΗΣ. Θὰ παρεκάλουν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει του μίαν τάξιν ἀξιωματικῶν ὁμήρων, οἱ ὁποῖοι συνελήφθησαν κατὰ τὰ πρῶτα ἔτη τῆς κατοχῆς καὶ μὲ τοὺς ὁποίους εἶχον τὴν ἀτυχίαν νὰ ταξιδεύσω μαζὶ εἰς τὴν ὁμηρείαν. Ὑπάρχει, κύριε Ὑπουργέ, μία ὁμὰς 12 ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι εἶναι τώρα συνταξιοῦχοι καὶ οἱ ὁποῖοι ἔχουν τὸ παράπονον, διότι δὲν ἐλήφθησαν ὑπ’ ὄψει τὰ τρία ἔτη τῆς ὁμηρείας των, ἐνῷ ὁμολογουμένως ἦτο μία περίοδος ἐμπόλεμος. Παρέστη αὐτόπτης μάρτυς τῶν κακουχιῶν, τὰς ὁποίας ὅλοι μαζί, περάσαμεν εἰς τὴν Ἰταλίαν. Κύριε Ὑπουργέ, θὰ εἶναι ἄδικον ἐὰν δὲν ληφθῇ ὑπ’ ὄψει δι’ αὐτοὺς τοὺς ἀξιωματικοὺς ὁ χρόνος αὐτῆς τῆς ὁμηρείας ὡς πραγματικὸς συντάξιμος χρόνος.

§85ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Τσούτσουρας ἔχει τὸν λόγον.

§86Π. ΤΣΟΥΤΣΟΥΡΑΣ. Κύριοι βουλευταί, εἶναι ἀναντίρρητον καὶ πανθομολογούμενον, ὅτι ὁ Κῶδιξ τῶν συντάξεων γέμει ἀδικιῶν. Δὲν ὑπάρχει διάταξις τοῦ Συνταξιοδοτικοῦ Κώδικος, ποὺ κατὰ ἕνα τρόπον νὰ μὴ ἀδικῇ μίαν ὡρισμένην κατηγορίαν. Οἱ προλαλήσαντες συνάδελφοι ἀνέσυρον ἕκαστος καὶ μίαν πτυχήν, τοιαύτην τινὰ θὰ ἀνασύρω καὶ ἐγώ. Εἰς τὸ ναυτικόν, ἄνθρωποι ὑπηρετήσαντες ἐνόρκως τὴν Πατρίδα των ἐπὶ 30 ἔτη, ἐξῆλθον μὲ τὸν ἐπίζηλον! βαθμὸν τοῦ διόπου, τοῦ δεκανέως. Κατὰ τὴν αὐτὴν χρονικὴν περίοδον τῆς τριακονταετίας, ἕτεροι πολῖται εἰσῆλθον εἰς τὸν στρατὸν ὡς στρατιῶται καὶ μετὰ τὴν τριακονταετίαν ἐξῆλθον μὲ τὸν βαθμόν, τουλάχιστον, τοῦ ταγματάρχου. Καὶ ἐπειδὴ ὁ Συνταξιοδοτικὸς Κῶδιξ ὀρθότατα ἠθέλησε νὰ μὴ ἀποδίδῃ βαθμοὺς διὰ νὰ ὑπολογισθῇ ἡ σύνταξις περισσότερον ἐκείνης ποὺ κατέχει ὁ ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ εὑρισκόμενος, κατελήξαμεν εἰς τὸ ἑξῆς θλιβερὸν φαινόμενον: Δύο Ἕλληνες πολῖται ἔχοντες τὰ αὐτὰ προσόντα καὶ ἐξ ὧν ὁ εἷς κατετάγη εἰς τὸ Ναυτικόν, ὁ δὲ ἕτερος εἰς τὸν στρατόν, ἐξερχόμενος ὁ συνταξιοῦχος ὁ ναυτικός, νὰ ἔχῃ τὸν βαθμὸν τοῦ ὑποδεκανέως καὶ βάσει τοῦ βαθμοῦ τούτου νὰ συνταξιοδοτῆται, ἐνῷ ὁ σύγχρονός του συμπολίτης, ποὺ ἐκλήθη εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ κατὰ τὸ 1912 καὶ παρέμεινεν ὡς ἐθελοντὴς νὰ ἐξέρχεται μὲ τὸν βαθμὸν τοῦ ταγματάρχου καὶ νὰ λαμβάνῃ τὴν σύνταξιν τοῦ ταγματάρχου. Ἄλλη ἀδικία πρὸς τὴν πλευρὰν τῶν ναυτικῶν συνταξιούχων εἶναι, ὅτι εἰς μὲν τὸ ναυτικὸν θέλουν 27 ἔτη πραγματικῆς ὑπηρεσίας, ἐνῷ εἰς τὸν στρατὸν θέλουν 25 ἔτη. Κατ’ ἀκολουθίαν, λοιπόν, ἐπὶ τῶν τε ἀδικιῶν τούτων ποὺ γέμει ὁ Κῶδιξ ὁ Συνταξιοδοτικός, εὑρίσκεται καὶ ἡ περίπτωσις τῶν δικαστῶν. Φρονῶ, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἡ περίπτωσις τῶν δικαστῶν, ποὺ ἐπιζητοῦν νὰ ὠφεληθοῦν ἐκ τῆς ὑπὸ τὴν κρίσιν ἡμῶν διατάξεως τοῦ σχεδίου νόμου, εἶναι πολὺ ἠλαττωμένης σημασίας καὶ εἶναι τῷ ὄντι ἀληθὲς καὶ δὲν ἐχρειάζετο ὁ σεβαστὸς καὶ ἀγαπητὸς Πρόεδρος τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου νὰ ἐξάρῃ τὸ ἔργον τῶν δικαστῶν, διότι εἶναι λέγω τῷ ὄντι ἀληθές, εἶναι πανθομολογούμενον, ὅτι ἡ δικαστικὴ ἐξουσία ἐν Ἑλλάδι ἵσταται εἰς τὸ ὕψος της. Καὶ ἂς μοῦ ἐπιτρέψῃ ὁ σεβαστὸς Πρόεδρος τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου, ὅτι ἡ δικαστικὴ ἐξουσία, κ. Πρόεδρε, δὲν εὑρίσκεται εἰς τὸ ὕψος της ἢ τοὐλάχιστον ἡμεῖς δὲν πρέπει νὰ εἴπωμεν, ὅτι εὑρίσκεται εἰς τὸ ὕψος της. Ἀλλὰ νὰ τονίσωμεν καὶ νῦν ὅτι εὑρίσκεται ἀκόμη εἰς τὸ ὕψος της, διότι ἀλλοίμονον ἐὰν δεχθῶμεν καὶ ἡμεῖς ἐδῶ, ἀπὸ τοῦ ἐπισήμου τούτου βήματος, ὅτι ἡ δικαστικὴ ἐξουσία ἤρξατο ἄγουσα τὴν κατιοῦσαν. Ἀπὸ τὸ γεγονὸς λοιπόν, ὅτι ἡ δικαστικὴ ἐξουσία εὑρίσκεται εἰς τὸ ὕψος της καὶ τὸ γεγονὸς ἀκόμη, ὅτι ἡ Δικαστικὴ ἐξουσία, ὅπως εἶπεν ὁ πρὸ ἐμοῦ προλαλήσας συνάδελφος, ὅτι ἡ Δικαστικὴ ἐξουσία ἔχει εἰς χεῖρας της τὸ δεσμεῖν καὶ λύειν, τὴν ἐλευθερίαν τοῦ ἀτόμου, ἀπὸ τὸ γεγονὸς ἀκόμη, ὅτι τὸν Δικαστικὸν κλάδον ἐδόξασαν πράγματι φυσιογνωμίαι ἀθάνατοι τῆς νομικῆς ἐπιστήμης, ἀπὸ τὰ γεγονότα ταῦτα δὲν προκύπτει ποτέ, δὲν δύναται νὰ προκύψῃ ποτὲ ἡ ἀνάγκη τῆς εἰσαγωγῆς τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου. Καὶ δὲν δύναται νὰ προκύψῃ ἡ ἀνάγκη τῆς εἰσαγωγῆς τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου διὰ δύο λόγους: Πρῶτον διότι κατὰ τὴν πρώτην περίοδον τῆς αἰτιολογικῆς ἐκθέσεως ἥτις ἀναφέρει, ὅτι εἰσῆλθον εἰς τὸν δικαστικὸν κλάδον δικηγόροι μακρᾶς πείρας καὶ ἑπομένως μετὰ τὴν ἐπεξήγησιν ποὺ ἔδωσεν ὁ κ. Θεοφανόπουλος, ἔχοντας διανύσει μικρότερον χρόνον ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ. Ἀπὸ τῆς πλευρᾶς ταύτης ὁ ἀριθμὸς τῶν δικαστῶν τῶν θαλπομένων διὰ τῆς παρούσης διατάξεως εἶναι ἐλάχιστος. Ἀπὸ τῆς δευτέρας ὅμως σκέψεως, τῆς δευτέρας περιόδου τῆς εἰσηγητικῆς ἐκθέσεως, ἄς μοῦ ἐπιτρέψῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νὰ τοῦ ὑποδείξω, ὅτι δὲν εἶναι τοῦτο ἀληθές. Διότι σήμερον, βάσει τῶν κειμένων διατάξεων, δὲν δύναται νὰ εἰσέλθῃ τις εἰς τὸν δικαστικὸν κλάλον παρὰ μόνον δι’ ἐξετάσεων διὰ τὰς ὁποίας ἀπαιτεῖται χρόνος ὑπηρεσίας διετής. Καὶ δυνάμεθα νὰ σᾶς εἴπωμεν, ἀξιότιμε κ. Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, ἄν τὸ ἐπιτρέψητε καὶ εἰς ἡμᾶς, τοὺς ἀσκοῦντας ἐπὶ 30ετίαν τὴν δικηγορίαν ἐνταῦθα, ὅτι δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ἀποβλέψωμεν ἄλλως εἰς τὴν εἰσαγωγὴν εἰς τὸν δικαστικὸν κλάδον, παρὰ μόνον δι’ αὐστηρῶν ἐξετάσεων, τὰς ὁποίας ὑπηνίχθη καὶ ὁ κ. Θεοφανόπουλος. Ἀπὸ τῆς δευτέρας πλευρᾶς, τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον οὐδεμίαν ἀνάγκην ἀναπληροῖ, διότι ἡ εἴσοδος εἰς τὸ δικαστικόν, θὰ γίνῃ ἀπὸ τοὺς νέους αὐτούς, τοὺς φλεγομένους ἀπὸ τὴν ἀντίληψιν, ὅτι θὰ θελήσουν, διὰ νὰ καταλάβουν τὰς δικαστικὰς ἕδρας, «ἰμπέριο». Διότι γνωρίζει ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργός, ὅτι ἡ εἴσοδος δὲν ἐγένετο παλαιότερον ὑλικοῦ τινὸς συμφέροντος ἕνεκα, ἀλλὰ μὲ ἄλλα περιθώρια, μεγαλύτερα τοῦ ὑλικοῦ συμφέροντος. Περαίνων, κ. συνάδελφοι, ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι ἐφ’ ὅσον διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου προσπαθεῖται ἡ κατὰ ἕνα τρόπον ἐνίσχυσις τοῦ δικαστικοῦ κόσμου, αὐτὸ δὲν ἔδει νὰ ἐκδηλωθῇ διὰ τῆς παροχῆς συνταξίμων ἐτῶν, εἴς τινας δικαστὰς λίαν ἀμφιβόλων, ἀλλὰ θὰ ἔδει νὰ ἐκδηλωθῇ ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν διὰ τῆς οὐσιαστικῆς ἐνισχύσεως τοῦ δικαστικοῦ κλάδου. Καὶ ἐφ’ ὅσον τοῦτο δὲν δύναται νὰ γίνῃ λόγῳ τῶν δυσχερῶν ἡμερῶν, ἃς διερχόμεθα ἀφ’ ἑνὸς καὶ λόγῳ τοῦ ὅτι ὁ Συνταξιοδοτικὸς Κῶδιξ γέμει ἀδικιῶν, δὲν ἐπιτρέπεται εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν ἀφ’ ἑνὸς καὶ ἀφ’ ἑτέρου εἰς τοὺς δικαστὰς τοὺς θαλπομένους ἀπὸ τὴν διάταξιν αὐτὴν, νὰ δεχθῶσι νόμον, καθορίζοντα ἄνισον μεταχείρισιν.

§87ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Παπασπύρου ἔχει τὸν λόγον.

§88Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, μὲ συγχωρεῖτε. Θέλω νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχήν σας ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου, δὲν πρόκειται νὰ ἀπασχοληθῶ, ἐπὶ μιᾶς ἀδικίας, ἡ ὁποία δημιουργεῖται, μὲ τὴν ἐξαίρεσιν τῆς ἀμίσθου προϋπηρεσίας τῶν δικαστικῶν γραφέων καὶ ὑπογραμματέων τῶν δικαστηρίων. Καὶ ἐνῷ ἀποβλέπει εἰς ἐπανόρθωσιν μιᾶς πραγματικῆς καταστάσεως, ἡ ὁποία ὑφίστατο μέχρι τοῦ 1935 καὶ ἀνετράπη μὲ τὸν Α.Ν. 1554, διὰ τῆς παραγράφου 2 τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου δημιουργεῖται μία ἀδικία εἰς βάρος κατωτέρων δικαστικῶν ὑπαλλήλων. Θὰ ἤθελον λοιπὸν νὰ θέσω ὑπ’ ὄψιν σας κ. Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, ὅτι τὸ Ἐλεγκτικὸν Συνέδριον καὶ ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς ἀμίσθου ὑπηρεσίας τῶν κατωτέρων δικαστικῶν ὑπαλλήλων ἀπησχολήθη ἐν Ὁλομελείᾳ. Ἡ 5η Ὁλομέλεια τοῦ 1952 τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου ἠρεύνησε τὸ θέμα. Ὑπῆρξε βεβαίως μία ἀσήμαντος μειοψηφία, κατὰ τὴν μεγαλυτέραν ὅμως πλειοψηφίαν ἀποφαίνεται, ὅτι εἶναι δίκαιον νὰ τακτοποιηθῇ καὶ τὸ θέμα τῆς συνταξίμου ὑπηρεσίας, δηλαδὴ νὰ ἀναγνωρισθοῦν τὰ ἔτη τῆς ἀμίσθου ὑπηρεσίας των. Οἱ ἐξ ἡμῶν συνάδελφοι, οἱ ἀσκοῦντες τὴν δικηγορίαν καὶ προερχόμενοι ἐκ τοῦ δικαστικοῦ κλάδου, θὰ γνωρίζουν, ὅτι μέχρι τοῦ 1939 ἴσχυεν ὁ θεσμὸς τῆς προσλήψεως δικαστικῶν ὑπαλλήλων ὡς ἀμίσθων. Αὐτοὶ διωρίζοντο δι’ ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργοῦ Δικαιοσύνης, ἐδημοσιεύετο ἡ ἀπόφασις εἰς τὴν Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως, ἐλάμβανον μέρους εἰς τὰς Δικαστικὰς Συνεδριάσεις καὶ ἀνεπλήρουν τοὺς Γραμματεῖς εἰς τὴν σύνθεσιν τῶν Δικαστηρίων. Ὑπάρχουν λοιπὸν ἐπίσημα στοιχεῖα διὰ τὰ πρόσωπα αὐτά, ὅτι παρεῖχον ἄμισθον ὑπηρεσίαν εἰς τὸ Κράτος καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν στοιχείων αὐτῶν καὶ τῶν δεδομένων, ἡ Ὁλομέλεια τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου, ἡ ὁποία ἀπησχολήθη μὲ τὴν ἔρευναν ὅλων αὐτῶν τῶν θεμάτων, ἀπεφάνθη, ὅτι εἶναι ὀρθὸν καὶ δίκαιον νὰ ἀναγνωρισθῇ ἡ ἄμισθος ὑπηρεσία ὡς συντάξιμος. Ἐπὶ πλέον ὑπάρχει καὶ ἔκθεσις τοῦ Γ. Λογιστηρίου. Θὰ παρακαλοῦσα θερμότατα, διότι ὑπάρχουν αἱ προϋποθέσεις, δὲν πρόκειται περὶ τροπολογίας, ἡ ὁποία πρέπει νὰ ὑπαχθῇ εἰς νόμον.

§89ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἁπλῶς νὰ διαγραφῇ.

§90Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Πιστεύω δέ, ὅτι ἐκ τοῦ νόμου 1854 διεγράφη ἐκ παραδρομῆς. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι, δὲν πρόκειται περὶ ἐπανορθώσεως μιᾶς ἀδικίας, ἡ ὁποία ἐγένετο εἰς κατωτέρους δικαστικοὺς ὑπαλλήλους, καὶ παρακαλῶ, ὅπως δεχθῆτε τὴν πρότασιν διαγραφῆς. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, νομίζω, ὅτι θὰ ὁλοκληρωθῇ τὸ νομοσχέδιον καὶ θὰ ἀποδώσῃ ἔστω καὶ μερικῶς δικαιοσύνην. Νομίζω, ὅτι τὸ πρᾶγμα εἶναι ἁπλοῦν. Αἱ προϋποθέσεις ὑπάρχουν καὶ παρακαλῶ νὰ διαγραφῇ.

§91Χ. ΠΑΠΑΣΤΑΥΡΟΥ. Νομίζω, ὅτι μὲ τὴν διαγραφὴν δὲν σώζεται τὸ πρᾶγμα.

§92Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Καλύπτεται, ἐὰν διαγραφοῦν αἱ φράσεις: «Ἐξαιρέσει τῆς ἀμίσθου...........». (ἀναγινώσκει)

§93ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Βασιλᾶτος ἔχει τὸν λόγον.

§94Γ. ΒΑΣΙΛΑΤΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἀνέρχομαι εἰς τὸ βῆμα, διότι φοβοῦμαι, ὅτι ἀπὸ τὴν συζήτησιν τῆς ἑσπέρας ταύτης διατρέχομεν τὸν κίνδυνον νὰ καταλήξωμεν εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι ἡ ἰδιότης τοῦ δικηγόρου, ὅταν πρόκειται οὗτος νὰ διορισθῇ δικαστικός, εἶναι μειονέκτημα. Αὐτὸ δὲν τὸ δέχομαι. Τὰ προσόντα τοῦ δικηγόρου, ἡ δικηγορία τὴν ὁποίαν θὰ ἔχῃ ἀσκήσει προηγουμένως, θὰ εἶναι τὸ μεγαλύτερον προσόν. Ἡ δικαιοσύνη μας πάντοτε ἐστάθη εἰς τὸ ὕψος της. Δυνάμεθα νὰ ὑπερηφανευώμεθα διὰ τὴν δικαιοσύνην μας δεδομένου, ὅτι ἐξέχουσαι δικαστικαὶ φυσιογνωμίαι, ἐλάμπρυναν τὸ Σῶμα τὸ Δικαστικόν. Ἡ δικαιοσύνη εἶναι ἡ τρίτη τῶν ἐξουσιῶν καὶ σήμερον θὰ ἔδει νὰ εὑρίσκεται ἐκεῖ ὅπου ὅλοι τὴν ὀνειροπολοῦμεν καὶ ἐλπίζομεν, ὅτι θὰ φθάσῃ εἰς τὴν γραμμὴν ἐκείνην, ἐὰν ἐλλείψουν ὡρισμένα ἄτοπα. Ἀλλὰ τὸ νὰ ἐρχώμεθα σήμερον καὶ νὰ συζητοῦμεν, ὅτι ἐὰν ἕνας δικαστικὸς ὑπηρέτησεν εἰς τὸ Δικαστικὸν Σῶμα προηγουμένως, εἶναι μειονέκτημα καὶ τελείας ἀπαράδεκτον. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Πρόεδρος κ. Ι. Μακρόπουλος). Οἱ ἐπαγγελματίαι δικηγόροι εἴμεθα εἰς θέσιν νὰ ἐκτιμήσωμεν, ὅτι ἐκεῖνοι ἐκ τῶν δικαστῶν, οἱ ὁποῖοι προηγουμένως ἤσκησαν τὸ ὑψηλὸν λειτούργημα τοῦ δικηγόρου, δύνανται καλλίτερον νὰ φέρουν εἰς πέρας τὴν ἀποστολήν των. Ὁ δικηγόρος ὁ ὁποῖος—ὅλοι γνωρίζετε—ἐργάζεται ὑπὲρ τοῦ δικαίου, ὁ δικηγόρος ὁ προστάτης τῆς χήρας καὶ τοῦ ὀρφανοῦ, ὁ δικηγόρος, ὁ ὁποῖος ἀναλίσκεται ἐν τῇ προστασίᾳ τῶν ἀδικουμένων, ὁ δικηγόρος, ὁ ὁποῖος εὑρίσκεται συνεπὴς ἐγγύτερον πρὸς τὴν ἀνθρωπίνην δυστυχίαν, εἶναι ἄριστα παρασκευασμένος, ὅταν θὰ γίνῃ δικαστής, διὰ νὰ δυνηθῇ νὰ φέρῃ εἰς πέρας τὴν ἀποστολήν του ἐπιτυχέστερον. Δι’ αὐτὸ πολλὲς φορὲς εἰς τὰ δικαστήρια, ὅταν συζητοῦνται ὑποθέσεις, αἱ ὁποῖαι ἀξιοῦν τεχνικὴν μόρφωσιν, διερωτώμεθα καὶ λέγομε, διατί οἱ δικασταὶ νὰ μὴ ἔχουν λάβει μίαν γενικήν, ἔστω, μόρφωσιν ἐπὶ τεχνικῶν ζητημάτων; Ὅταν εἰς τὰ αὐτοκινητιστικὰ φερ’ εἰπεῖν δυστυχήματα, οἱ δικασταί μας ἐγνώριζον τὸν μηχανισμὸν τοῦ αὐτοκινήτου, πολὺ καλλίτερον θὰ ἦσαν εἰς θέσιν νὰ κρίνουν καὶ νὰ δικάζουν τὰς ὑποθέσεις. Συνεπῶς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἔλθωμεν καὶ νὰ εἴπωμεν, ὅτι ὅταν δικηγορήσῃ ἐπὶ ἕνα χρονικὸν διάστημα ὁ ὑποψήφιος δικαστής, τοῦτο θὰ εἶναι μειονέκτημα. Διότι ὅταν ἕνας κλείσῃ τὸ 30ὸν καὶ ἔχει 10ετῆ δικηγορίαν, ἐφόσον θὰ γνωρίζῃ, ὅτι τὰ ἔτη τῆς δικηγορίας του δὲν συμπεριλαμβάνονται εἰς τὸν συντάξιμον χρόνον, δὲν θὰ ἀποφασίζῃ νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὸν δικαστικὸν κλάδον. Καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ὁ δικαστικὸς κλάδος δὲν θὰ ἀποκτᾷ ἀνθρώπους πεπειραμένους, δεδοκιμασμένους. Ἀπορῶ διατὶ τόση συζήτησις καὶ διατὶ τόσος θόρυβος καὶ διατὶ τόσοι ἐκ τῶν συμπολιτευομένων συναδέλφων εἶναι ἐναντίον ἑνὸς νομοσχεδίου τὸ ὁποῖον, κατὰ τὴν γνώμην μου, ἐνῷ δὲν θὰ ἐπιβαρύνῃ τὸν προϋπολογισμόν, θὰ δικαιώσῃ ἀνθρώπους οἱ ὁποῖοι εἶναι ἄξιοι τῆς προστασίας αὐτῆς. Κηρύσσομαι ὑπὲρ τοῦ νομοσχεδίου, διότι ἐκεῖνοι τοὺς ὁποίους προστατεύει εἶναι ἄξιοι τῆς προστασίας αὐτῆς καὶ παρακαλῶ καὶ τοὺς κ.κ. συναδέλφους, ὅπως ὑπερψηφίσωμεν αὐτοῦ.

§95ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Δ. Ἰωάννου.

§96Δ. ΙΩΑΝΝΟΥ. Ἀναγνωρίζω καὶ ἐγὼ μὲ τὴν σειράν μου, ὅτι ὡρισμέναι τάξεις δικαστικῶν διακεκριμένων καὶ ὡρίμων τὴν ἡλικίαν προσφέρουν ὑπηρεσίας εἰς τὴν Πατρίδα. Ἐπ’ εὐκαιρίᾳ ὅμως τῆς συζητήσεως τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου, ἤρχισε νὰ συζητῆται ὁλόκληρον τὸ θέμα τῶν συντάξεων. Οἱ συνάδελφοι ἀναλόγως τῶν ἀντιλήψεων τὰς ὁποίας ἔχουν ἐφ’ ἑκάστης ἀδικηθείσης κατηγορίας διὰ τοῦ συνταξιοδοτικοῦ νόμου 1854, προτείνουν τροπολογίας πρὸς ἱκανοποίησίν της. Ἐγὼ θὰ ἤθελον νὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, νὰ ἀποσύρῃ τὸ νομοσχέδιον, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ καλοῦμεν ἀπὸ δὲ τὴν μίαν μεριὰ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν νὰ προσφέρῃ θυσίας διὰ νὰ ἰσοσκελίσωμεν τὸν προϋπολογισμόν, ἀπὸ τὴν ἄλλη δὲ μεριὰ νὰ ἐρχώμεθα διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου νὰ προτείνωμεν τὴν ἱκανοποίησιν μιᾶς συγκεκριμένης τάξεως. Παρακαλῶ, κύριε Ὑπουργέ, νὰ τὸ ἀποσύρετε, διότι ἐπὶ τοῦ παρόντος εἶναι ἄκαιρον. Ἐφόσον ὅλοι ὑποφέρομεν, ἂς μὴ ἱκανοποιηθῇ ἐπί τινα χρόνον καὶ ἡ συμπαθεστάτη τάξις τῶν δικαστῶν. Ἂς ἔλθῃ τὸ νομοθέτημα μετὰ ἀπὸ 6 μῆνας, ὁπότε θὰ εὑρισκώμεθα ἀσφαλῶς εἰς καλλιτέραν οἰκονομικὴν κατάστασιν καὶ τότε νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὴν περίπτωσιν αὐτὴν μαζὶ μὲ ἄλλας δικαιοτάτας τοιαύτας.

§97ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν κ. Κ. Παπαγιάννης.

§98Κ. ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπ. Οἰκον.). Κύριοι βουλευταί, ἀντιλαμβάνομαι ἀπολύτως τὴν συγκίνησιν ἡ ὁποία κατέβαλε τοὺς περισσοτέρους ἀπὸ τοὺς κ. κ. συναδέλφους, δεδομένου ὅτι τὸ θέμα τὸ συνταξιοδοτικὸν, εἶναι πράγματι ἕνα θέμα τὸ ὁποῖον ἀνέκαθεν ἔχει δημιουργήσει μεγάλας διαφορὰς γνωμῶν καὶ ἡ ἐπίλυσίς του μὲ τὸν νόμον 1854 ἐνδεχομένως δὲν ἱκανοποίησε τοὺς ἐνδιαφερομένους. Καὶ ἀντιλαμβάνομαι πάρα πολὺ ὅτι ὁ καθ’ ἕνας ἀπὸ τοὺς κ. κ. συναδέλφους ἔχει περιπτώσεις ἐξαιρετικὰ σημαντικὰς τὰς ὁποίας θὰ ἤθελα νὰ φέρω ὑπ’ ὄψει καὶ ἐμοῦ καὶ τοῦ Σώματος. Ἀλλὰ δὲν νομίζω ὅτι τὸ γεγονός, ὅτι ὑπάρχει τὸ θέμα τὸ συνταξιοδοτικόν, θὰ πρέπει νὰ μᾶς ἐμποδίσῃ ἀπὸ τὸ νὰ ἐπιτελέσωμεν ἀπόψε τὸ ἔργον μας, ψηφίζοντας ἕνα νομοσχέδιον, ἐὰν τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ εἶναι ὀρθόν. Πρέπει κ. βουλευταὶ νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι οὔτε ἐγὼ προσωπικῶς, οὔτε ἡ Κυβέρνησις εἶναι δίκαιον νὰ κατηγορηθῇ, ὅτι ἐντὸς ἑνὸς τόσου χρονικοῦ διαστήματος ποὺ εὑρίσκεται εἰς τὴν ἀρχήν, δὲν κατώρθωσεν ἀκόμη νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ ὅλον συνταξιοδοτικὸν πρόβλημα καὶ νὰ φέρῃ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς νομοσχέδιον ποὺ νὰ ἐπιλύῃ τὰ ζητήματα τὰ ὁποῖα ὑπάρχουν. Τὸ θέμα εἶναι ἐξαιρετικὰ δυσχερὲς πρέπει νὰ τύχῃ μιᾶς ἐξαιρετικὰ προστατικῆς διαχειρίσεως καὶ ἑπομένως θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ ἔχετε τὴν ὑπομονὴν ποὺ πρέπει νὰ ὑπάρξῃ, ὥστε σὲ προσεχὲς νομοθέτημα νὰ φέρωμεν λύσιν τοῦ ὅλου προβλήματος ἐὰν αἱ γενικὲς γραμμὲς εἶναι ἐσφαλμένες, ἢ λύσιν τῶν ἐπὶ μέρους περιπτώσεων ὅπου ὑπάρχουν σφάλματα καὶ ἀδικίαι, ἐὰν αἱ γραμμαὶ ποὺ ἠκολουθήσαμεν μέχρι τοῦ νόμου 1854 εἶναι ὀρθαί, ἀλλ’ ἐνδεχομένως ὑπάρχουν παρεκτροπαὶ ἀπὸ τὰς γενικὰς γραμμάς, ἢ ὑπάρχουν περιπτώσεις ποὺ διέφυγον τῆς προσοχῆς τοῦ νομοθέτου. Μία τῶν περιπτώσεων αὐτῶν ἐτέθη ὑπ’ ὄψει μου καὶ κατόπιν ἐτέθη ὑπ’ ὄψει τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ ἐγένετο ἀποδεκτή. Εἶναι ἡ παροῦσα ἡ ὁποία μοῦ προυκάλεσε τὸ ἐνδιαφέρον. Ἦτο εἰς τὰς πρώτας ἑβδομάδας που ἀνέλαβον τὴν εὐθύνην τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τὸ νομοθέτημα αὐτὸ εἶναι ἀπὸ τὰ πρῶτα ποὺ κατέθεσα εἰς τὴν Βουλήν, ἄλλωστε τὸ βλέπετε ἐκ τῆς ἐκθέσεως τοῦ Γενικοῦ Λογιστηρίου ἔχει ἡμερομηνίαν 5ης Φεβρουαρίου. Τὸ νομοθέτημα αὐτὸ κατήρτισα, διότι ἐδῶ πρόκειται περὶ μιᾶς περιπτώσεως, ὄχι μόνον ἐξ ἴσου δικαίας μὲ ἐκείνας τὰς ὁποίας ἀπὸ στόματος ἀξιοτίμων συναδέλφων ἠκούσαμεν, ἀλλὰ καὶ τελείως ἐξαιρετικῆς. Διότι πράγματι ἡ παράγραφος 4 τοῦ ἄρθρου 12 ἀναφερομένη εἰς 25 περιπτώσεις χρόνου προϋπηρεσίας, δέχεται ὅλας αὐτὰς τὰς περιπτώσεις ὡς χρόνον πραγματικῆς ὑπηρεσίας καὶ μόνον δύο τὰς θεωρεῖ πλασματικὰς καὶ αἱ δύο αὐταὶ εἶναι ὁ χρόνος προϋπηρεσίας τῶν δικαστικῶν καὶ ὁ χρόνος προϋπηρεσίας τῆς ἀμίσθου ὑπηρεσίας ὡς δικαστικῶν γραφέων καὶ ὑπογραμματέων. Καὶ αὐταὶ αἱ δύο περιπτώσεις ἀφῃρέθησαν ὡς πλασματικαὶ ἀπὸ τὸ νομοθέτημα τοῦ 1854 ἐπὶ 25 περιπτώσεων. Ἰδιαιτέρως ἐφιστῶμεν τὴν προσοχήν σας ἐπὶ τῆς περιπτώσεως τῶν δικαστικῶν, διότι ἡ περίπτωσις αὐτὴ δεικνύει καθαρὰ μίαν ἀθέτησιν ρητῆς ὑποχρεώσεως τὴν ὁποίαν ἔχει ἀναλάβει τὸ Κράτος, διότι ὅταν προσελήφθησαν εἰς τὴν ὑπηρεσίαν, προσελήφθησαν μὲ ρητὴν δήλωσιν ἐκ μέρους τοῦ Κράτους, ὅτι ὁ χρόνος ὑπηρεσίας ὡς δικηγόρων θὰ προσμετρᾶται εἰς τὸν χρόνον τῆς δικαστικῆς των ὑπηρεσίας. Γίνεται λοιπόν, μία ἀθέτησις ἐκ μέρους τοῦ Κράτους ρητῆς ὑποχρεώσεως, τὴν ὁποίαν ἔχει ἀναλάβει, καὶ εὑρῆκα ὅτι εἰλικρινῶς δὲν ἦτο ἔντιμον νὰ ἐπιμείνω εἰς ἄρνησιν ἀναγνωρίσεως τοῦ δικαίου τῶν πολιτῶν οἱ ὁποῖοι προσέφυγον εἰς ἐμέ.

§99Ε. ΝΟΥΛΕΛΗΣ. Ἔγινε διὰ τὸν Ρακτιβὰν διὰ νὰ πάῃ εἰς τὸ Συμβούλιον Ἐπικρατείας.

§100Κ. ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπ. Οἰκον.). Τὸ Κράτος εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι πτωχὸν καὶ ἐγὼ καὶ ἡ Κυβέρνησις γνωρίζομεν περισσότερον ἀπὸ κάθε ἄλλον, ἐὰν τὸ Κράτος αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἶναι πτωχὸν καὶ ὅπως ἠξεύρετε, ὅτι προσπαθοῦμεν ὅπως ἀποφευχθῇ κάθε πρόσθετος δαπάνη εἰς τὸ δημόσιον καὶ οὔτε διορισμοὺς ἐκάμαμεν ἐπὶ τέσσαρας μῆνας, περιεκόψαμε κάθε δαπάνην καὶ φερόμεθα μὲ μεγάλην σκληρότητα πρὸς ὅλας τὰς τάξεις. Ἐν προκειμένῳ ὅμως, δὲν ἐπείσθην εἰς τὸ ὅτι, ἐὰν κανεὶς πτωχὸς δὲν ἠμπορῇ νὰ εἶναι καὶ ἔντιμος, ὅτι πρέπει νὰ φθάσῃ εἰς τὸ σημεῖον νὰ κάμῃ στάσιν πληρωμῶν. Τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος εἶναι πτωχόν, ἀλλὰ ἐξακολουθεῖ νὰ εἶναι ἔντιμον καὶ νὰ ἐκπληρώνῃ τὰς ὑποχρεώσεις του. Αὐτὴν τὴν στάσιν ἐθεώρησα ὀρθὴν καὶ ἡ προηγουμένη Κυβέρνησις εἶχε υἱοθετήσει τὴν διάταξιν καὶ τὴν περιέβαλε εἰς σχέδιον νόμου τὸ ὁποῖον δὲν πρόλαβε νὰ ψηφίσῃ. Αὐτὴ ἡ διάταξις ἐθεωρήθη ἀπὸ ἐμὲ ὡς μία διάταξις δικαιολογημένη, ἡ ὁποία τακτοποιεῖ μίαν ὑποχρέωσιν τοῦ Κράτους, ποὺ ἠθετήθη, κατὰ πᾶσαν πιθανότητα, ὄχι ἐσκεμμένως. Ἀκριβῶς, διότι ἤθελον νὰ περιορίσω πολὺ τὸ κακὸν καὶ δὲν ἤθελον νὰ θίξω τὸ ὅλον θέμα τὸ συνταξιοδοτικόν, ἄφησα ἀκόμη καὶ τὴν ἐξαίρεσιν τῆς ἀμίσθου προϋπηρεσίας, τῶν δικαστικῶν γραφέων καὶ ὑπογραμματέων τῶν δικαστηρίων, ὄχι διότι δὲν εὕρισκον ὅτι καὶ αὐτὸ δὲν εἶναι δίκαιον, ἀλλὰ διότι ἤθελον καὶ αὐτὴν τὴν περίπτωσιν νὰ τὴν συζητήσω μαζὶ μὲ ὅλας τὰς ἄλλας περιπτώσεις, δεκάδας τῶν ὁποίων μοῦ τίθενται ὑπ’ ὄψει κάθε ἡμέραν. Εἰς τὴν δευτέραν περίπτωσιν δὲν ὑπῆρξε προηγουμένη ὑποχρέωσις ρητὴ ἐκ μέρους τοῦ Κράτους, δοθεῖσα πρὸς τοὺς ἐνδιαφερομένους, ὅπως ὑπῆρξε προκειμένου περὶ τῶν δικαστικῶν, οἱ ὁποῖοι προσῆλθον εἰς μεγάλην ἡλικίαν εἰς τὴν δημοσίαν ὑπηρεσίαν. Αὐτή, κύριοι βουλευταί, εἶναι ἡ ἱστορία τοῦ νομοθετήματος καὶ ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον κατετέθη αὐτὸ κεχωρισμένον, ἡ ἰδέα, ἡ ὁποία ἐνδεχομένως ὑπεστηρίχθη ἀπὸ 1–2 ἀπὸ τοὺς συναδέλφους, ὅτι διότι δὲν ἐπανορθώνομεν ἀπόψε ὅλα τὰ λάθη, τὰ ὁποῖα ἔχουν γίνει, δὲν πρέπει νὰ ἀντιμετωπίσωμεν καὶ αὐτὴν τὴν ρητὴν ὑποχρέωσιν τῆς Πολιτείας ἔναντι ὡρισμένων ὑπαλλήλων της, δὲν μὲ εὑρίσκει σύμφωνον. Ἄλλως τε διαβεβαιῶ τὴν Βουλήν, ὅτι τὸ θέμα τὸ συνταξιοδοτικόν, τὸ ὁποῖον τόσον τὴν συγκινεῖ καὶ ἐμέ, ποὺ δέχομαι δεκάδας παραπόνων κάθε ἡμέραν, πολλὰ τῶν ὁποίων εἶναι δικαιολογημένα, ταχύτατα εἰς πρώτην εὐκαιρίαν θὰ ἐπεξεργασθῶ ὅλον τὸ θέμα, θὰ ἴδω ὅλα τὰ παράπονα, τὰ ὁποῖα ἔχουν εἰς σειρὰν ὑπομνημάτων ὑποβληθῆ καὶ θὰ εἰσηγηθῶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν μὲ νομοθέτημα διὰ τοῦ ὁποίου θὰ λύεται τὸ ὅλον ζήτημα. Παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ κάμῃ δεκτὸν τὸ νομοθέτημα ὡς ἔχει καὶ νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν, ἡ ὁποία ἔχει ἐπείγοντα νομοσχέδια καὶ εἶναι ἄξιον νὰ ἀπασχολήσουν περισσότερον τὴν Βουλὴν ἀπ’ ὅτι τὴν ἀπασχολῶ ἐγώ.

§101Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ. Κύριε Ὑπουργέ, ἡ αἰτηθεῖσα παρ’ ἐμοῦ διαγραφὴ ἐγένετο δεκτή;

§102Κ. ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπ. Οἰκον.). Μάλιστα, δέχομαι νὰ διαγραφοῦν αἱ τρεῖς τελευταῖαι σειραὶ ἀπὸ τῶν λέξεων, «ἐξαιρέσει τῆς ἀμίσθου......».

§103Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, καὶ ἐγὼ ἔχω μίαν τροπολογίαν.

§104Κ. ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπ. Οἰκον.). Θὰ τὴν μελετήσω, κ. συνάδελφοι, καὶ θὰ τὴν ἔχω ὑπ’ ὄψει μου κατὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ ὅλου θέματος.

§105ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ τὸ σχέδιον νόμου εἰς αʹ συζήτησιν, ὡς ἐτροποποιήθη;

§106ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως τοῦ Α. Ν. 1854 τοῦ 1951 «περὶ ἀπονομῆς τῶν πολιτικῶν καὶ στρατιωτικῶν συντάξεων», ὡς ἐτροποποιήθη. Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ καταργήσεως διατάξεων ἀφορωσῶν τὴν ἐπεξεργασίαν τῶν φύλλων τοῦ καπνοῦ καὶ συγχωνεύσεως τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως Καπνεργατῶν μετὰ τοῦ Ι.Κ.Α.». Ὁ κ. Κ. Βενέτης, ὡς εἰσηγητής, ἔχει τὸν λόγον.

§108Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ὡς εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας αἰσθάνομαι τὴν χαρὰν νὰ εὐχαριστήσω τὴν Κυβέρνησιν καὶ εἰδικῶς τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Ἐργασίας διὰ τὴν τολμηρὰν καὶ ἀντικειμενικὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ καπνεργατικοῦ θέματος. Τὸ ὑπὸ ψήφισιν νομοσχέδιον πιστεύω, ὅτι ἀποτελεῖ ἕνα ἐλπιδοφόρον σταθμὸν ὄχι μόνον διὰ τοὺς καπνεργάτας μας, ἀλλὰ δι’ ὁλόκληρον τὸν ἐργατικὸν κόσμον τῆς χώρας μας, διότι ἐπαναφέρει τὴν ἐλευθέραν ἐργασίαν εἰς τοὺς ἔχοντας ἀνάγκην νὰ ἐργασθῶσιν καὶ ἀποτελεῖ μίαν κοινωνικὴν ἀνάγκην τῆς καταργήσεως τῶν κλειστῶν ἐπαγγελμάτων. Ἡ κατοχύρωσις τῶν καπνεργατῶν χρονολογεῖται ἀπὸ τοῦ 1933 μὲ τὸν νόμον 5807]33 περὶ Τόγκας ἡ ἰσχὺς τοῦ ὁποίου ἔληξεν τὴν 31–12–21. Διὰ τοῦ νόμου τούτου καθιεροῦτο ἡ ὑποχρεωτικὴ πρόσληψις τοῦ προσωπικοῦ κατὰ 50% ἀνδρῶν καὶ κατὰ 50% γυναικῶν μόνον τῶν ἠσφαλισμένων εἰς τὸ Τ.Α.Κ. Ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Ἐργασίας, ἐπὶ τῆς ἐπιτακτικῆς ἀνάγκης τοῦ νομοσχεδίου, εἶναι διαφωτιστικωτάτη καὶ δὲν ἀφήνει εἰς οὐδένα, καλῆς πίστεως καὶ ἀντικειμενικὸν κριτὴν οὐδὲ τὴν ἐλαχίστην ἀμφιβολίαν νὰ ἔχῃ ἀντίθετον γνώμην περὶ τῆς καταργήσεως τῆς κατοχυρώσεως τοῦ ἐπαγγέλματος αὐτοῦ. Ποίαν, ὅμως, κατάστασιν ἐδημιούργησεν ἡ κατοχύρωσις αὐτή, δύνανται νὰ γνωρίζουσι πολὺ καλῶς ὅσοι κατοικοῦν εἰς καπνεργατικὰ κέντρα. Ἀπαιτήσεις καὶ δικαιώματα παράλογα—ὀλίγην ἐργασίαν καὶ μεγάλην ἀμοιβὴν ἐζήτουν καὶ ἐπετύγχανον πάντοτε— καὶ τὸ σοβαρώτερον κοθορηγοῦντε ὑπὸ φανατικῶν κομμουνιστικῶν στελεχῶν μὲ ὀργανικὴν αὐτοτέλειαν, ἀσυδοσίαν πρωτοφανῆ καὶ μὲ δυναμικὴν κατάστασιν ἐπιζημίαν ἀπὸ πάσης πλευρᾶς διὰ τὸν ἐργατικὸν καὶ ἐπαγγελματικὸν κόσμον καὶ καταστρεπτικὴν διὰ τὴν ἐθνικήν μας οἰκονομίαν καὶ τὴν κοινωνικὴν ὑπόστασιν τῶν ἐργαζομένων. Θύματα πολέμου, ἀτάπηροι, πτωχοὶ ἄνεργοι ἐργάται, ὀρφανὰ κορίτσια, οἰκογένειαι ἀπροστάτευτοι, οὐδεὶς ἐξ αὐτῶν δύναται νὰ ἐργασθῇ εἰς τὴν καπνεργασίαν, λόγῳ τῆς κατοχυρώσεως. Ἐπειδὴ ἡ ἐπεξεργασία τοῦ καπνοῦ ἀποτελεῖ ἐποχιακὴν ἐργασίαν 5–7 μηνῶν ἡ Καπνεργατικὴ Ὁμοσπονδία μὲ παντοίας πιέσεις ἐπέτυχε καὶ ἐπιδόματα 60–90 ἡμερῶν τὸ ἔτος καὶ δὲν ἐπέτρεπεν εἰς τοὺς καπνεργάτας, κατὰ τὴν διακοπὴν τῆς ἐπεξεργασίας νὰ ἐργάζωνται εἰς ἄλλας ἐργασίας διὰ νὰ παρουσιάζῃ κτυπητὴν τὴν ἀνεργίαν καὶ τὴν δῆθεν ἐξαθλίωσιν τοῦ καπνεργάτου. Ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως καὶ ἐντεῦθεν ὅλαι αἱ Κυβερνήσεις καὶ οἱ ἑκάστοτε Ὑπουργοὶ Ἐργασίας εἶχον διαγνώσει τὴν ἀφόρητον καὶ ἐπιζημίαν αὐτὴν κατάστασιν καὶ ἠθέλησαν νὰ ἀντιμετωπίσουν τὴν κατάργησιν τῆς κατοχυρώσεως, ἀλλὰ οὐδεὶς ἐτόλμησε νὰ δώσῃ τὴν ἐνδεχομένην λύσιν, διότι ἐσταμάτησαν πρὸ τῆς δειλίας των καὶ ἀπὸ τὴν κακὴν ἀντίληψιν τοῦ μὴ θίγειν τὰ κακῶς κείμενα. Ὁ ἴδιος ὁ κ. Κασιμάτης, Ὑπουργὸς Ἐργασίας, τῆς προκατόχου Κυβερνήσεως, μοὶ ἐδήλωσεν, ὅτι πράγματι ἡ πληγὴ αὐτὴ τῶν ἀπαιτήσεων τῶν καπνεργατῶν λόγῳ τῶν Σοβιὲτ ποὺ ἐδημιούργησαν εἰς τὰς ὀργανώσεις των πρέπει νὰ μᾶς ἀπασχολῇ σοβαρῶς καὶ θὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὸ θέμα μὲ τὴν κατάργησιν τῆς κατοχυρώσεως, ἀλλὰ καὶ οἱ κ.κ. Πλαστήρας καὶ Καρτάλης εἰς ἀναλόγους διαπιστώσεις προέβησαν κατ’ ἐπανάληψιν. Ἐπίσης οἱ ἴδιοι καπνεργάται ἐζήτουν δι’ ὑπομνημάτων των τὴν ἐθελουσίαν ἔξοδον, διότι ἐπίστευον καὶ πιστεύουν, ὅτι τὸ κακὸν ποὺ ἐδημιουργήθη καὶ εἰς αὐτοὺς εἶναι μεγάλον. Οἱ ἐργατοπατέρες ἐκτὸς τῶν Σοβιέτ ποὺ ἐδημιούργησαν εἰς τὰς καπνεργατικὰς ὀργανώσεις, ἐξησφάλισαν πλεῖστα ὅσα δυναμικὰ προνόμια, παχυλοὺς μισθοὺς καὶ εἰσέπραττον καὶ 150 δραχ. δι’ ἕκαστον ἡμερομίσθιον καπνεργάτου ἢ καπνεργατρίας, ἤτοι περὶ τὰ 600.000.000 τὸ ἔτος.

§109Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Δὲν εἶναι αἱρετοί, αὐτοὶ κ. συνάδελφε;

§110Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Μάλιστα εἶναι αἱρετοί.

§111Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Μέχρι σήμερον ἐγνωρίζαμεν, ὅτι οἱ κομμουνισταὶ ἐφοβοῦντο μόνον τὰ ἰσχυρὰ συνδικάτα. Τώρα μανθάνομεν ἄλλα.

§112Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Διὰ νὰ ἴδητε, κ. συνάδελφε, ὅτι ἀνέκαθεν εἶχον τὴν αὐτὴν ἐν προκειμένῳ γνώμην, σᾶς ἀναφέρω τὰ ἑξῆς: Τὴν 11ην Μαΐου παρελθόντος ἔτους, ὅταν ἤμουν βουλευτὴς τῆς ΕΠΕΚ, τότε εἶχον ἀπαντήσει εἰς ἐρωτηματολόγιον τῆς τοπικῆς ἐφημερίδος τῆς Καβάλας «ἡ Πρωϊνὴ» ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ θέματος τὰ ἑξῆς διὰ τὸ καπνεργατικὸν ἐν κατακλεῖδι: Ὡς βουλευτὴς ὅμως τοῦ κατ’ ἐξοχὴν καπνεργατικοῦ αὐτοῦ Νομοῦ μας, αἰσθάνομαι τὴν ὑποχρέωσιν νὰ τονίσω καὶ τοῦτο, διότι ἡ ἀλήθεια πρέπει νὰ λέγεται ἔστω καὶ ἂν εἶναι πικρά, καὶ οἱ καπνεργάται μας ἡ συμπαθεστάτη αὐτὴ ἐργατικὴ τάξις εἰς ὅλους μας, πρέπει νὰ ἀναγνωρίσουν τὰς προσπαθείας ὅλων μας καὶ τὴν ἀμέριστον στοργὴν τοῦ Κράτους δι’ αὐτούς, διότι ἐνῷ ὅλαι αἱ Κυβερνήσεις ἀπὸ τοῦ 1930 μέχρι σήμερον «ἅπασαι ἐθνικόφρονες Κυβερνήσεις» ἀγκάλιασαν καὶ ἀγκαλιάζουν πάντοτε τὴν τάξιν των καὶ ἔκαμαν καὶ κάμνουν, ὅ,τι μποροῦν διὰ τὴν ἐνίσχυσιν καὶ τὴν ἱκανοποίησίν των, ἐν τούτοις τὸ μεγαλύτερον ποσοστὸν τῶν καπνεργατῶν μας ἀκούει καὶ πιστεύει τὰ ἐχθρικὰ συνθήματα καὶ ψηφίζει πάντοτε κατὰ παραγγελίαν τὰ ἀριστερὰ κόμματα. Νομίζω, ὅτι καιρὸς εἶναι πλέον νὰ ἀγαπήσουν οἱ καπνεργάται μας τὴν Ἑλλάδα μας, τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ ἔχουν πάντοτε εἰς τὴν ψυχήν των καὶ εἰς τὰ σπλάγχνα των, νὰ ἀγαπήσουν τοὺς ἐργοδότας των καὶ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ τὸν ἡρωϊκόν μας ἀγροτικὸν κόσμον καὶ νὰ εἶναι βέβαιοι, ὅτι οὐδέποτε τὸ Κράτος θὰ τοὺς ἐγκαταλείψῃ. Ταῦτα ἔλεγον τότε καὶ ἤδη τὰ αὐτὰ ὑποστηρίζω. Καὶ τώρα ἐπανέρχομαι εἰς τὸ θέμα. Εἶχον οἱ ἐργατοπατέρες αὐτοὶ τὸ δικαίωμα ὑποδείξεως τῶν καπνεργατῶν πρὸς ἐργασίαν καὶ ἐπετύγχανον νὰ ἐργάζωνται περισσότεροι καὶ περισσότερον οἱ τῶν ἀριστερῶν φρονημάτων. Εἰς οὐδένα τῶν ἐργοδοτῶν ἐπέτρεπον νὰ ἐπιθεωρῇ κατὰ τὰς ἐργασίμους ὥρας τοὺς χώρους ἐπεξεργασίας μὲ τὸ ἐπιχείρημα, ὅτι ἡ ἀπόδοσις καὶ καλὴ ἐπεξεργασία ἀνήκει εἰς τοὺς καπνεργάτας καὶ μόνον. Βεβαίως μὲ τὴν ψήφισιν τοῦ νόμου αὐτοῦ ὅλα αὐτὰ τὰ προνόμια—δικαιώματα, καὶ ἀπολαυαὶ καταργοῦνται καὶ εἶναι φυσικὸν νὰ ἀνησυχοῦν, διότι ἐκτὸς τῶν ἄλλων διαλύεται καὶ ἡ κομμουνιστικὴ ὀργάνωσίς των, εἰς τὴν ὁποίαν κυρίως ἐβασίζοντο διὰ τὴν ἐπιτυχίαν τοῦ ἀντεθνικοῦ σκοποῦ των. Δέν ἐξετάζουν οἱ ἐργατοπατέρες αὐτοί, οἱ πλεῖστοι τῶν ὁποίων εἶναι δυναμικὰ στελέχη τοῦ Κ.Κ.Ε. τί εὐεργετήματα παρέχονται διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ εἰς τοὺς ἐξερχομένους καπνεργάτας, οἵτινες καὶ ἀποτελοῦν τὸ 60% τοῦ συνολικοῦ ἀριθμοῦ των. Εἰς τὸν Νομὸν Καβάλας, εἰς τὸν ὁποῖον τὸ ποσοστὸν τῶν καπνεργατῶν ἀποτελεῖ τὸ 37% τοῦ ὅλου ἀριθμοῦ των εἰς τὴν χώραν, οἱ περισσότεροι ἀναγνωρίζουν τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ὡς εὐεργετικώτατον καὶ σωτήριον δι’ αὐτούς, διότι ἐξασφαλίζουν ἱκανοποιητικὴν σύνταξιν ἡ ὁποία δύναται νὰ φθάσῃ εἰς οἰκογένειαν ποὺ εἰργάζοντο ἄνδρας καὶ γυναῖκα ἀπὸ 900.000 μέχρι 1.000.000 δραχμῶν. Ἀλλὰ καὶ οἱ ἀγρόται μας πανηγυρίζουν σήμερον καὶ εἶναι γεγονὸς τοῦτο, διότι κατὰ ἑκατοντάδες συγχαρητήρια τηλεγραφήματα ἐστάλησαν ὑπὸ τῶν Κοινοτήτων καὶ Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ Ὑπουργοὺς διὰ τὸ ἀποφασιστικὸν καὶ ρωμαλέον αὐτὸ νομοσχέδιον, διότι τὴν ὕψωσιν τῆς τιμῆς πωλήσεως τῶν καπνῶν των τὴν ἀποδίδουν εἰς τὴν ἐπικειμένην κατάργησιν τῆς κατοχυρώσεως τοῦ καπνεργατικοῦ ἐπαγγέλματος. Ἀπὸ τὰ στοιχεῖα τοῦ Α.Ο.Ε.Κ. τὸ πιθανὸν μέσον κόστος καπνῶν Ἀνατολικῆς Μακεδονίας καὶ Θράκης, σχεδὸν τὸ σύνολον τῶν ἐξαγωγίμων καπνῶν μὲ μέσην τιμῆς ἀγορᾶς κατ’ ὀκᾶν 16.400 δρχ. ὑπολογίζεται ὡς ἑξῆς:

Ἤτοι FOB κατὰ κιλὸν = 21.850 Ἤτοι FOB εἰς δολλάρια = 1.312 Δηλαδὴ μόνον ἡ ἐπεξεργασία στοιχίζει 25% περίπου ἐνῷ εἰς τὴν Τουρκίαν δὲν ὑπερβαίνει τὸ 10%. Μὲ τὴν κατάργησιν τῆς κατοχυρώσεως δὲν ἐπιτυγχάνεται μόνον ἡ ἐλάττωσις τοῦ κόστους ἐπεξεργασίας τοῦ καπνοῦ, τοῦ πρώτου αὐτοῦ ἐθνικοῦ προϊόντος μας πρὸς ὄφελος βέβαια τοῦ καπνοπαραγωγοῦ, ἀλλ’ ἐλευθερώνεται ἀπὸ τὰ δεσμὰ καὶ τὸ καπνεμπόριόν μας πρᾶγμα ποὺ θὰ δημιουργήσῃ νέαν ἀνάπτυξιν καὶ νέους ὁρίζοντας εἰς τὴν καπνεμπορίαν διὰ τὴν ἐγκατάστασιν εἰς τὴν χώραν μας παλαιῶν καὶ νέων ξένων ἐπιχειρήσεων διὰ τὴν ἀξιοποίησιν τοῦ καπνοῦ μας καὶ τὴν ἐξαγωγὴν μεγαλυτέρων ποσοτήτων ἀπὸ σήμερον. Σήμερον οἱ ἠσφαλισμένοι εἰς τὸ ΤΑΚ ἀνέρχονται ἐν συνόλῳ εἰς 19.930 ἐκ τῶν ὁποίων οἱ 9.130 εἶναι ἄνδρες καὶ 10.800 γυναῖκες. Ἐξ αὐτῶν ἐξέρχονται λόγῳ ἡλικίας ἀπὸ 55 ἐτῶν καὶ ἄνω. Ἄνδρες 5.130 καὶ γυναῖκες 2.026 σύνολον περίπου 7.156. Ἔχω εἰς χεῖράς μου ἐπίσημον ἀναλυτικὸν πίνακα τῶν ἠσφαλισμένων τοῦ ΤΑΚ κατὰ ἡλικίαν καὶ καπνεργατικὸν κέντρον ἀπὸ τὸ ὁποῖον ἀποδεικνύεται ὅτι τὸ 37% τῶν καπνεργατῶν εὑρίσκεται εἰς Καβάλαν καὶ τὸ 88% εἰς Ἀν. Μακεδονίαν καὶ Θράκην. Οἱ ἀπομένοντες μετὰ τὴν ἔξοδον καπνεργάται εἶναι περίπου 3.650 ἄνδρες καὶ 7.660 γυναῖκες (ἡ παρουσιαζομένη διαφορὰ ἐκ τῆς συνολικῆς δυνάμεως ὀφείλεται εἰς ἠσφαλισμένους μὴ ἐργασθέντας ἀπὸ τοῦ 1947). Κύριοι βουλευταί, τὰ κύρια σημεῖα τοῦ ὑπὸ ψήφισιν νόμου εἶναι: 1) Κατάργησις τῆς κατοχυρώσεως τοῦ καπνεργατικοῦ ἐπαγγέλματος ἥτις προβλέπεται εἰς τὸ ἄρθρον 1. 2) Ἡ συγχώνευσις (ὑπαγωγὴ) τοῦ ΤΑΚ εἰς τὸ ΙΚΑ ἥτις προβλέπεται εἰς τὸ ἄρθρον 2. 3) Ἡ ἐπιβολὴ εἰδικῆς εἰσφορᾶς 3% ἐπὶ τῆς ἀξίας τῶν ἐξαγομένων καπνῶν ἥτις προβλέπεται εἰς τὸ ἄρθρον 7 καὶ ἡ ὁποία ἐκρίθη ἐπιβεβλημένη διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν ἐξόδων διὰ τὰς συντάξεις τῶν ἐξερχομένων καπνεργατῶν. 4) Ἡ ὑπαγωγὴ τῶν μὴ ἐξερχομένων καπνεργατῶν εἰς τὸ ΙΚΑ. Ἐκ τῶν ἀνωτέρω σημείων μόνον τὸ τελευταῖον δύναται νὰ προκαλέσῃ συζήτησιν διὰ τὸ τὶ θὰ γίνουν. Τὸ θέμα ἀφορᾷ μόνον τοὺς 3.650 ἄνδρες οἵτινες θὰ ἀπομείνουν διότι αἱ γυναῖκες ἔχουσιν ἐξησφαλισμένην τὴν ἐργασίαν.

§113Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔφθασαν εἰς τὸ σημεῖον ὥστε ἀπὸ τὰς 10 ὀκάδας ἐπεξεργαζομένου καπνοῦ νὰ λαμβάνουν τὰς 5½ ὡς ἡμερομίσθια.

§114Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Πρέπει νὰ ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας, κύριοι βουλευταί, ὅτι εἰς τὴν ἐπεξεργασίαν τοῦ καπνοῦ ὑπάρχει καὶ τὸ εἰδικευμένον προσωπικὸν τὸ ὁποῖον ἀνέρχεται εἰς τὸ 16– 18%. Οἱ 3.650 λοιπὸν καπνεργάται ποὺ θὰ παραμείνουν, πάντες σχεδὸν θὰ ἀποτελέσωσι τὸ εἰδικευμένον αὐτὸ προσωπικὸν ἤτοι: Ἀρχιεργάται—βοηθοὶ αὐτῶν—στιβαδόροι —βοηθοὶ αὐτῶν—πατηταὶ κλπ., διότι ἀπὸ τοὺς ἤδη ἐργαζομένους εἰς τὰς εἰδικότητας αὐτὰς οἱ περισσότεροι ἐξέρχονται καὶ πρέπει νὰ ἀντικατασταθῶσι δι’ ἄλλων καὶ ἀσφαλῶς ἐκ τῶν ἀσχολουμένων εἰς τὴν καπνεργασίαν.

§115Ι. ΔΟΥΜΠΑΣ. Τὸν Δεκέμβριον τοῦ 1951 ἔγινεν ἓν καπνοπαραγωγικὸν συνέδριον εἰς τὸ ὁποῖον οἱ ἴδιοι οἱ καπνοπαραγωγοὶ ὡμολόγησαν καὶ εἶπον ὅτι εἶναι ἐπιβεβλημένη ἡ κατάργησις τῆς κατοχυρώσεως τοῦ ἐπαγγέλματος τῶν καπνεργατῶν.

§116Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Κύριοι βουλευταί, τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ πρέπει νὰ ψηφισθῇ, ὡς ἔχει, διότι πίστις μου εἶναι ὅτι διαλύομεν τὰς ἀνενοχλήτους κομμουνιστικὰς ὀργανώσεις εἰς τὰ δυναμικὰ αὐτὰ σωματεῖα τῶν καπνεργατῶν, ἀλλὰ καὶ δίδομεν τὴν εὐχέρειαν νὰ ἐργασθῶσι καὶ ἄλλοι ἄνεργοι. (Χειροκροτήματα).

§117ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Παμπούκας ἔχει τὸν λόγον.

§118Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Κύριοι συνάδελφοι, εἰς ὅλους μας εἶναι γνωστὴ ἡ κρίσις, τὴν ὁποίαν διέρχεται ὁ καπνός. Τὸ εἶδος ὅμως τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἔχομεν πρὸ ἡμῶν, δὲν ἐπιτρέπει ἀνάπτυξιν τοῦ ὅλου θέματος τοῦ καπνοῦ καὶ τῶν αἰτίων, διὰ τὰ ὁποῖα ἡ κρίσις τοῦ καπνοῦ ὑπάρχει ἀπὸ μακροῦ, ἢ μᾶλλον μεταπολεμικῶς, εἰς τὴν χώραν μας. Ἠμποροῦμεν ὅμως δι’ ὀλίγων, πρὶν ἢ εἰσέλθωμεν εἰς τὸ θέμα τοῦ νομοσχεδίου—καὶ ὑποχρεούμεθα—νὰ ἀναπτύξωμεν τὴν σημασίαν, τὴν ὁποίαν ἔχει ὁ καπνὸς διὰ τὴν χώραν μας καὶ τὴν ἀξίαν τὴν ὁποίαν ἔχει τὸ νομοσχέδιον, συμβάλλον εἰς τὴν διευκόλυνσιν τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ καπνοῦ μας. Διὰ νὰ ἀναπτυχθῇ ἡ σημασία, τὴν ὁποίαν ἔχει ὁ καπνὸς διὰ τὴν χώραν μας, δὲν ἔχω, παρὰ νὰ ἀναφέρω τρία νούμερα. Ὅτι προπολεμικῶς ἐπὶ 395.000.000 δολλαρίων, τὰ ὁποῖα ἀπετέλουν τὸ σύνολον τῶν ἐξαγωγῶν μας, τὰ 185 ἑκατομ. δολλάρια προήρχοντο ἀπὸ τὸ συνάλλαγμα, τὸ ὁποῖον εἰσήρχετο ἀπὸ καπνὸν καὶ τὸ 61% ἀπὸ τὸ σύνολον τῶν ἐξαγομένων γεωργικῶν προϊόντων ἀπετέλει ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ καπνοῦ.

§119Ν. ΜΑΝΟΥΣΗΣ. 185.000 προπολεμικῶς.

§120Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Βεβαίως. Ἀλλὰ καὶ μεταπολεμικῶς ἡ ἀξία τοῦ καπνοῦ ἐμφαίνεται ἐκ τούτου, ὅτι ἀπὸ τὸ μικρὸν ποσὸν συναλλάγματος, τὸ ὁποῖον εἰσάγεται εἰς τὴν χώραν μας, τὸ ὁποῖον εἶναι γύρω εἰς τὰ 100–120.000.000 δολλάρια, ὁ καπνὸς ἐκπροσωπεῖ σχεδὸν τὸ ἥμισυ, δηλαδή, ἄνω τῶν 50.000.000 δολλαρίων. Πρέπει λοιπόν, νὰ εὕρωμεν τὸν τρόπον ὅπως πάσῃ θυσίᾳ προωθήσωμεν τὴν ἐξαγωγὴν τῶν καπνῶν μας. Ἡ ἀξία τοῦ καπνοῦ διὰ τὴν χώραν μας, δὲν θὰ ἐξετασθῇ μόνον ἀπὸ ἀπόψεως εἰσαγωγῆς συναλλάγματος, θὰ ἐξετασθῇ καὶ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως, ὅτι 1.000.000 περίπου πληθυσμοῦ Ἑλληνικοῦ, 150.000 οἰκογένειαι ἀσχολοῦνται μὲ τὸν καπνὸν καὶ ὅτι ἐνῷ τὸ 4,5% τῆς καλλιεργησίμου γῆς καλλιεργεῖται διὰ καπνοῦ, ἐν τούτοις ἡ ἀναλογία τοῦ καπνοῦ εἰς τὴν γεωργικήν μας παραγωγήν, ἀνέρχεται εἰς 13%, ὅτι τὸ 47% περίπου τῆς συνολικῆς ἀξίας τῶν ἐξαγωγῶν ἐκπροσωπεῖται διὰ τοῦ συναλλάγματος, ὅπως εἶπον, τοῦ καπνοῦ καὶ ὅτι ἀποτελεῖ καὶ τὴν κυριωτέραν πηγὴν διὰ τὴν χώραν μας. Ποῖα τώρα εἶναι τὰ ἐμπόδια, τὰ ὁποῖα ἠμπόδισαν τὴν προώθησιν τοῦ καπνοῦ μας εἰς τὰς ζώνας ἀγορᾶς καὶ ἐμποδίζουν τὸν καπνὸν νὰ ἔχῃ τὴν συναγωνιστικὴν ἐκείνην δύναμιν, τὴν ὁποίαν εἶχε προπολεμικῶς; Δὲν θὰ συζητήσω προκειμένου περὶ τῶν ἐμποδίων αὐτῶν, διότι εἶναι ἐκτὸς τοῦ νομοσχεδίου, τὰ πολιτικὰ ἐμπόδια, τὰ ὁποῖα ἠμπόδισαν τὴν συναγωνιστικὴν δύναμιν τοῦ καπνοῦ μας ὅπως εἶναι τὸ ὅτι ἐχάσαμεν τὰς ἀγορὰς τῆς Ἀμερικῆς, ὅτι ἐχάσαμε μέχρι πρὸ δύο ἐτῶν—τώρα γίνονται προσπάθειαι διὰ νὰ τὰ ἀνακτήσωμεν—τὰς ἀγορὰς τῆς Γερμανίας, ὅτι ἐχάσαμε τὰς ἀγορὰς τὰς πέραν τοῦ Σιδηροῦ Παραπετάσματος. Εἶναι θέματα, τὰ ὁποῖα ἐν καιρῷ θὰ ἀναπτυχθοῦν. Δὲν ἔχουν σχέσιν αὐτὴν τὴν στιγμὴν μὲ τὸ νομοσχέδιον, ἁπλῶς τὰ θίγω. Δὲν θὰ ἐξετάσω ἐπίσης ἕνα μεγάλο θέμα, ὅτι ἡ ποιότης τοῦ καπνοῦ μας, ἡ ὁποία ἀπετέλει τὸ μεγαλύτερον ὅλον τῆς διεισδύσεώς του εἰς τὰς ξένας ἀγορὰς καὶ αὐτὰ ἰδίως τὰ διάφορα μέτρα τῶν πριμοδοτήσεων, τὰ ὁποῖα ἔλαβον αἱ Κυβερνήσεις πριμοδοτοῦσαι ποσότητας καὶ ὄχι ποιότητας ἐπέδρασεν, ὥστε νὰ μὴ εἶναι πλέον ὁ Ἑλληνικὸς καπνὸς ἐκεῖνος, τὸν ὁποῖον ἤξευρον οἱ ξένοι.

§121ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν ἔχετε δίκαιον εἰς αὐτό.

§122Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Εἶναι ἡ ἀντίληψίς μου. Ἔχω παρακολουθήσει τὰ ζητήματα καὶ γνωρίζω καλῶς, ὅτι ἡ ἀξία τοῦ καπνοῦ μας ἔγκειται εἰς τὴν ποιότητά του. Γνωρίζω καλῶς ἐπίσης ὅτι ἐπανειλημμένως ἔγιναν προσπάθειαι καὶ ἴσως θὰ ἐπετύγχανον, νὰ εἰσάγωμεν καὶ νὰ καλλιεργήσωμεν καπνὸν Βιρτζίνια εἰς τὴν χώραν μας καὶ οἱ γνωρίζοντες τὰ πράγματα εἶπον: Δι’ ὄνομα τοῦ θεοῦ καπνὸς Βιρτζίνια καλλιεργεῖται κατὰ ἑκατομμύρια τόννων εἰς ὅλον τὸν κόσμον. Ἐὰν ἔχῃ ἀξίαν ὁ Ἑλληνικὸς καπνὸς εἶναι ὅτι παρουσιάζει ἐκλεκτὰς ποιότητας. Διαχειρισθείς, λοιπόν, ζητήματα αὐτῆς τῆς φύσεως, εἶχον σχηματίσει γνώμην ἀπὸ εἰδικούς, ἀπὸ τεχνικούς, ἀπὸ ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι ἐπὶ μακρὸν ἠσχολήθησαν μὲ τὸν καπνόν. Καὶ δι’ αὐτὸ τονίζω, ὅτι ἡ ἀξία τῶν καπνῶν μας ἔγκειται εἰς τὴν ποιότητα καὶ ἐὰν ἡ ποιότης μας πέσῃ, ὁ καπνός μας δὲν ἠμπορεῖ νὰ συναγωνισθῇ τὰς ξένας ἀγοράς. Αἱ πριμοδοτήσεις αἱ ὁποῖαι ἔγιναν κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη, ὥστε νὰ ἠμπορῇ ὁ παραγωγὸς διὰ νὰ πάρῃ τὸ πρὶμ νὰ μὴ προσέχῃ τὴν ποιότητα καὶ νὰ δίδῃ τὰ λεγόμενα καπνόφυλλα, ὅλα αὐτὰ ἔβγαλαν τὴν ποιότητα τοῦ καπνοῦ. Δικαίωμά μου εἶναι νὰ ἔχω τὴν γνώμην μου καὶ δικαίωμά σας εἶναι, νὰ ἔχετε τὴν ἰδικήν σας.

§123Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Εἶναι περιττὸν νὰ διαμαρτυρώμεθα διὰ ὡρισμένα πράγματα, τὰ ὁποῖα ἀποδεικνύονται ἐκ τῶν πραγμάτων καὶ δι’ ἐγγράφων ἀτυχῶς. Ὅτι ἡ ποιότης τῶν καπνῶν τῶν Ἑλληνικῶν εἶναι ἐξαιρετική, δὲν ὑπάρχει οὐδεμία ἀμφιβολία. Ἀλλὰ ἀκοῦστε τὶ λέγει ἡ καπνεμπορικὴ Γερμανικὴ Σιγαροβιομηχανία, ἡ ὁποία εἶναι καὶ πλέον ἐνδιαφέρουσα διὰ τὴν Ἑλλάδα. «Ἕνωσις Γερμανικῶν Σιγαρεττοβιομηχανιῶν Πρὸς τὴν Καπνεμπορικὴν Ὁμοσπονδίαν τῆς Ἑλλάδος Ἀθήνας. Ἀξιότιμοι κύριοι, Διὰ τῆς παρούσης ἐπιθυμοῦμεν νὰ ἐπιστήσωμεν τὴν ὑμετέραν προσοχὴν ἐπὶ τῶν συνεπειῶν τῆς μεταπολεμικῆς καὶ εἰς εὐρεῖαν κλίμακα διεξαγωγῆς τῆς ἐπεξεργασίας τῶν ἑλληνικῶν καπνῶν καθυστερημένως. Κατ’ ἐπανάληψιν διεπιστώσαμεν, ὅτι τὰ καπνά, τῶν ὁποίων ἡ ἐπεξεργασία ἐγένετο κατὰ τὸ φθινόπωρον ἢ καὶ βραδύτερον, ὑφίστανται ζύμωσιν καὶ παθαίνουν βλάβην εἴτε κατὰ τὴν μεταφορὰν τούτων πρὸς τὴν Γερμανίαν, εἴτε μετὰ τὴν ἄφιξιν τούτων. Δοθέντος ὅτι τὰ οὕτω καθυστερημένως ἐπεξεργαζόμενα καπνὰ δὲν ἔχουν ἐπαρκῆ χρόνον πρὸς ζύμωσιν αὐτῶν ἐν Ἑλλάδι, ὑπόκεινται, ἐκτὸς αὐτοῦ, καὶ εἰς ζύμωσιν ἐν Γερμανίᾳ κατὰ τὸ ἑπόμενον θέρος, εἰς τρόπον ὥστε νὰ μὴ δύνανται νὰ χρησιμοποιηθῶσιν ὑπὸ τῆς βιομηχανίας μέχρι τοῦ προσεχοῦς χειμῶνος. Φυσικὴ συνέπεια τῆς καθυστερήσεως τῆς ἐπεξεργασίας εἶναι, ὅτι τὰ καπνά, τὰ ὁποῖα κατὰ τὸ ἑπόμενον τῆς συγκομιδῆς των θέρος, δὲν τυγχάνουν τῆς κανονικῆς αὐτῶν ζυμώσεως εἰς τὸ ἐν Ἑλλάδι φυσιολογικόν των κλῖμα, οὐδέποτε πλέον εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐπιτύχουν, εἰς τὸν ἀπαιτούμενον βαθμόν, τὴν πλήρη αὐτῶν ὡρίμανσιν καὶ τὰς πολυτίμους χαρακτηριστικὰς ἰδιότητας τῶν Ἀνατολικῶν καπνῶν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον θέτει τὰ ἑλληνικὰ καπνὰ εἰς μειονεκτικὴν θέσιν, ἔναντι τῶν τουρκικῶν, τῶν ὁποίων ἡ ἐπεξεργασία συντελεῖται γενικῶς περὶ τὰς ἀρχὰς τοῦ θέρους. Φιλικὸν καθῆκον ἡμῶν ἐθεωρήσαμεν νὰ θέσωμεν ὑπ’ ὄψιν ὑμῶν τ’ ἀνωτέρω, τοσούτῳ μᾶλλον, καθόσον ἡ συνέχισις τῆς σημερινῆς καταστάσεως θὰ ἠδύνατο νὰ παραβλάψῃ σοβαρῶς τὰς δυνατότητας χρησιμοποιήσεως ἑλληνικῶν καπνῶν. Μετὰ τιμῆς (Ὑπογραφαί)».

§124Ν. ΠΑΝΤΑΖΗΣ. Ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ οὐδεμία ὑπάρχει ἀμφιβολία, ἄλλως τε ἐγὼ θὰ χρησιμοποιήσω αὐτὸ ὡς ἐπιχείρημα διὰ νὰ ὑποστηρίξω τὸ νομοσχέδιόν σας μὲ μόνην τὴν διαφοράν, ὅτι ὁ ρήτωρ εἶπεν προηγουμένως, ὅτι οἱ παραγωγοὶ ἔχουν χειροτερεύσει τὴν ποιότητα τοῦ καπνοῦ διὰ νὰ ἐκμεταλλευθοῦν τὸ πρίμ. Ἀρνοῦμαι αὐτό, καὶ δὲν θέλω νὰ λέγεται ἀπὸ τοῦ βήματος, ὅτι ἡ παραγωγὴ τῶν Ἑλληνικῶν καπνῶν μεταπολεμικῶς ὑστερεῖ. Τοῦτο δὲν εἶναι ἐποικοδομητικὸν τῶν ἐξαγωγῶν,

§125Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Κύριε συνάδελφε, ἂν εἴχατε πεῖραν μεγάλην τῶν μεγάλων θεμάτων τῶν ἀγροτικῶν θὰ ἠξέρατε ὅτι τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἐλάμβανον αἱ Κυβερνήσεις παρεμβαίνουσαι εἰς τὰ θέματα τῆς οἰκονομίας, παίζουν τὸν μεγαλύτερον ρόλον εἰς τὴν ποιότητα καὶ εἰς πᾶσαν αὐτοῦ ἐκδήλωσιν καὶ ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ ἐπικρίνω τὴν πολιτικὴν τῶν Κυβερνήσεων, αἵτινες διὰ τοῦ τρόπου μὲ τὸν ὁποῖον καθιέρουν τὰς πριμοδοτήσεις τοῦ καπνοῦ δὲν συνέβαλον εἰς τὴν βελτίωσιν τῆς ποιότητος τοῦ καπνοῦ, διότι ὤθησαν τοὺς παραγωγοὺς νὰ μὴ προσέχουν ποιότητα.

§126Ν. ΠΑΝΤΑΖΗΣ. Αὐτὸ τὸ λέγετε ἐσεῖς.

§127Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Κύριε συνάδελφε, ὅταν ὁμιλήσητε, νὰ εἰπῆτε. Ὑπῆρξα προνομιοῦχος πέρυσι ὡς βουλευτὴς ὅτε μετέσχον τῆς διακομματικῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ ζητήματος, διότι οἱ ἄλλοι συνάδελφοι κατήγοντο ἄλλοι ἀπὸ καπνοπαραγωγικὰς περιφερείας καὶ ἦσαν ὑποχρεωμένοι νὰ μὴ ἠμποροῦν νὰ τὰ εἴπουν καθαρώτερον, ἐνῷ ἐγώ, ὡς μὴ καταγόμενος ἀπὸ καπνοπαραγωγικὴν περιφέρειαν, ἀλλὰ ἀπὸ σταφιδοπαραγωγικὴν περιφέρειαν εἶχον τὸ προνόμιον κατὰ τὰς συζητήσεις, αἱ ὁποῖαι διήρκεσαν ἐπὶ τρεῖς μῆνας νὰ εἶμαι ἂν μή τι ἄλλο, τοὐλάχιστον ἀντικειμενικὸς ἀπὸ τοὺς ἄλλους. Ἐπέρασαν ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπὴν καπνοπαραγωγοί, καπνέμποροι, καπνεργάται κτλ. καὶ ἐξέθεσαν τὰς ἀπόψεις των, ἐκ τῶν διεξαχθεισῶν δὲ συζητήσεων καὶ τῆς οὐδετερότητος ἣν ἠδυνάμην νὰ ἔχω, ἠδυνήθην νὰ ἐπισημάνω καλλίτερον ὅλα τὰ τρωτὰ τοῦ θέματος τοῦ καπνοῦ. Ἑπομένως ἀφήσατέ με νὰ ἀναπτύξω τὸ ζήτημα, διότι ὡς εἶπον ἔχω τὸ προνόμιον νὰ εἶμαι ἀντικειμενικώτερος ἀπὸ πολλοὺς ἄλλους εἰς τὸ ζήτημα τοῦ καπνοῦ. Δὲν θίγω ἐξ ἄλλου κανέναν, νομίζω ὑποστηρίζω ὅσα ὑποστηρίζω. Κύριοι συνάδελφοι, εἶπον ἀνωτέρω, ὅτι ἄφησα κατὰ μέρος τὰ πολιτικὰ θέματα τῆς ἐμποδίσεως τῆς προωθήσεως τοῦ καπνοῦ εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ἄφησα κατὰ μέρος καὶ τὰ ἀγροτοπολιτικά, τὰ ὁποῖα δὲν ἐβοήθησαν ὡς εἶπον εἰς τὴν καλλιτέρευσιν τῆς ποιότητος τοῦ καπνοῦ καὶ ἔρχομαι νὰ ἐξετάσω δύο ἄλλα θέματα, τὰ ὁποῖα ἠμπόδισαν τὴν προώθησιν τοῦ καπνοῦ μας εἰς τὰς ξένας ἀγοράς, τὴν ἐξαγωγήν του εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Τὰ θέματα αὐτὰ ἔχουν σχέσιν τὸ μὲν πρῶτον ἀμέσως, τὸ δὲ ἄλλο ἐμμέσως μὲ τὸ νομοσχέδιον. Τὰ δύο ζητήματα, τὰ ὁποῖα ἐμποδίζουν τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ καπνοῦ, ἀλλὰ καὶ ἐν γένει τὴν ἐξαγωγὴν ὅλων τῶν γεωργικῶν μας προϊόντων καὶ ἐπὶ τούτου ἐπικαλοῦμαι τὴν προσοχὴν ὅλων σας, εἶναι πρῶτον, διότι τὸ Κράτος παρεμβαῖνον εἰς τὴν οἰκονομίαν ἀφαιρεῖ τὸ μεγαλύτερον μέρος τοῦ συναλλάγματος ἀπὸ τὰ ἐξαγόμενα προϊόντα μας. Πρέπει τοῦτο νὰ λέγεται πάντοτε διὰ νὰ ἀποτελέσῃ πίστιν τῆς Ἑλληνικῆς Βουλῆς, ὅτι ὁ παρεμβατισμός, ὁ ὁποῖος ἴσχυσε καὶ ἰσχύει ἔπληξε πρωτίστως τοὺς ἀγρότας, οἱ ὁποῖοι καλλιεργοῦν προϊόντα, τὰ ὁποῖα ἐξάγονται εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Δὲν εἶχεν ἀνάγκην καμμιᾶς προστασίας ὁ καπνός μας καὶ ἡ σταφίς, ἐὰν τὸ Κράτος δὲν παρενέβαινεν εἰς τὴν οἰκονομίαν, ἐὰν ἄφηνε τὸν παραγωγὸν νὰ ἀπολαμβάνῃ τὸ σύνολον τοῦ συναλλάγματος, τὸ ὁποῖον ἀπολαμβάνει ἀπὸ τὰ γεωργικὰ προϊόντα, ποὺ ἐξάγονται, διότι ἡ παρέμβασις τοῦ Κράτους εἰς τὴν οἰκονομίαν, ὁ κρατικὸς παρεμβατισμός, ὁ ὁποῖος διετίμησε τὸ συνάλλαγμα τῶν ἐξαγομένων προϊόντων μας, τὸ μὲν δολλάριον πρὸς 15.000 δραχμὰς καὶ τὴν λίραν πρὸς 42.000 τὰ διετίμησε κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε νὰ ἀφαιρῶνται ἀπὸ τὸν παραγωγὸν τὰ ⅔ τῆς ἀξίας τοῦ ἐξαγομένου γεωργικοῦ προϊόντος. Ἀφήσατε τὸν καπνὸν μὲ τὸ 1,20 δολλάριον ποὺ πιάνει τὸ κιλὸν εἰς τὴν Ἀμερικὴν καὶ δώσατε τοῦ παραγωγοῦ τὴν ἀξίαν τοῦ δολλαρίου του πρὸς ὅσην ἔχει πραγματικὴν τιμὴν τὸ δολλάριον καὶ ἔχει ἀναμφισβητήτως τὸ δολλάριον ὄχι 15.000 ἀλλὰ 30.000 καὶ ἔστιν ὅτε καὶ 35.000 καὶ 40.000 καὶ ἡ λίρα 85.000 καὶ ἔστιν ὅτε καὶ 100.000 καὶ 120.000 καὶ τότε δὲν μᾶς ἔχει ἀνάγκην ὁ παραγωγός, διότι ὁ καπνὸς ἔχει ἀφ’ ἑαυτοῦ συναγωνιστικὴν ἱκανότητα. Ἐρχόμεθα ὅμως μὲ τοὺς παρεμβατισμοὺς καὶ τοῦ ἀφαιροῦμεν τὸ μεγαλύτερον μέρος τοῦ συναλλάγματος. Καὶ ὁμιλοῦμεν ὅλοι περὶ ἀποπαρεμβατισμοῦ καὶ ἐλευθερίας ἐμπορίου, ἀλλὰ δὲν θέτομεν τὸν δάκτυλον ἐπὶ τὸν τύπον τῶν ἥλων καὶ δὲν ἀφήνομεν ἐλευθέρως νὰ ἐξάγωνται τὰ γεωργικὰ προϊόντα καὶ νὰ ἀπολαμβάνῃ ὁ παραγωγὸς ἐλευθέρως τὸ συνάλλαγμά του. Τὸ 1928, ὅταν τὸ Κράτος, τὸ ὁποῖον μέχρι τότε δὲν εἶχε σκεφθῆ νὰ ἀφαιρέσῃ συνάλλαγμα ἀπὸ τὰ ἐξαγόμενα γεωργικὰ προϊόντα, ἔγινε μεγάλη ἐξέγερσις εἰς τὴν Πελοπόννησον ὅταν διὰ πρώτην φορὰν ἀπεφάσισε τὸ Κράτος νὰ πάρῃ ἀπὸ τοὺς σταφιδοπαραγωγοὺς τὸ 55% τοῦ συναλλάγματος τῆς ἐξαγομένης σταφίδος.

§128Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Πρέπει νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον διὰ νὰ ἀνοίξουν τὰ καπνομάγαζα. Εἶσθε ἐκτὸς θέματος.

§129Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Κύριε συνάδελφε, θὰ μοῦ ἀποδείξετε σεῖς καὶ ὄχι ὁ Πρόεδρος τῆς Βουλῆς ὅτι εἶμαι ἐκτὸς θέματος; Ἐπανέρχομαι, κύριοι συνάδελφοι καὶ ἐπαναλαμβάνω ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ συνείδησις ὅλων μας ὅτι τὰ ἐξαγόμενα γεωργικὰ προϊόντα μας δὲν εἶναι παθητικά, δὲν ἔχουν ἀνάγκην πριμοδοτήσεως, διότι αἱ διδόμεναι πριμοδοτήσεις εἶναι ἕνα ἐλάχιστον ποσοστὸν ἀπὸ τὸ φακλειδευόμενον ὑπὸ τοῦ Κράτους ποσὸν τοῦ συναλλάγματος, τὸ ὁποῖον τοὺς ἀνήκει ἐξ ὁλοκλήρου καὶ πρέπει νὰ τοὺς ἀποδοθῇ. Τὸ πρῶτον θέμα, τὸ ὁποῖον θὰ διηυκόλυνε τὴν ἐξαγωγὴν τῶν καπνῶν θὰ ἦτο, ὡς εἶπον, τὸ θέμα τῆς μὴ φαλκιδεύσεως τοῦ συναλλάγματος ἐκ τοῦ ἐξαγομένου προϊόντος. Τὸ δεύτερον θέμα εἶναι ὅτι τὰ Ἑλληνικὰ καπνὰ ἐμποδίζονται εἰς τὸν συναγωνισμὸν μὲ τὰ καπνὰ τῶν λοιπῶν ἀνταγωνιστριῶν χωρῶν, διότι ἔχουν μεγάλο κόστος παραγωγῆς. Καὶ τὸ μεγάλο κόστος τῆς παραγωγῆς ἔχει σχέσιν μὲ τὸ θέμα τῆς φαλκιδεύσεως τοῦ συναλλάγματος, διότι ὁ παραγωγὸς ἀγοράζει τὰ βιομηχανικὰ προϊόντα μὲ συνάλλαγμα ὑπολογιζόμενον εἰς τὴν πραγματικήν του ἀγοραστικὴν τοῦ συναλλάγματος ἀξίαν. Ὅταν λέγω ὅτι ὁ ἀγρότης ἀγοράζει εἰς μεγάλην τιμὴν τὰ βιομηχανικὰ καὶ πωλεῖ τὰ γεωργικὰ φθηνά, δὲν εἶναι τίποτε ἄλλο, παρὰ ὅτι τὰ γεωργικὰ προϊόντα ἠδύναντο νὰ φθάσουν εἰς τὸ ἐπίπεδον τῶν βιομηχανικῶν ἐὰν ἦτο ἐλεύθερον τὸ συνάλλαγμα, ἐνῷ διὰ τὰ βιομηχανικὰ δὲν ἐπεμβαίνει τὸ Κράτος, διὰ νὰ τοὺς τὸ ἀφαιρέσῃ. Τὸ θέμα τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς, συνδέεται ἀμέσως μὲ τὸ νομοσχέδιον. Ποῖα ὅμως μέτρα θὰ πρέπει νὰ ληφθοῦν διὰ τὴν μείωσιν τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς; Πρέπει, κύριοι, νὰ ἐλαττωθοῦν ὅλαι αἱ δαπάναι, αἱ ὁποῖαι αὐξάνουν τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς τῶν καπνῶν. Ὡς πρὸς τὸ σημεῖον τοῦτο καὶ τὸ Κράτος καὶ αἱ Τράπεζαι καὶ οἱ καπνεργάται καὶ οἱ ἔμποροι πρέπει νὰ ἐλαττώσουν τὰς ἀξιώσεις των ἐπὶ τοῦ καπνοῦ.

§130Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Δηλαδὴ τὰ κέρδη;

§131Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Δὲν πρόκειται μόνον περὶ τῶν κερδῶν. Εἶναι καὶ τὰ κέρδη τῶν καπνεμπόρων, ἀλλ’ εἶναι καὶ οἱ τόκοι καὶ αἱ προμήθειαι τῶν Τραπεζῶν. Ὅλα αὐτὰ πρέπει νὰ ἐλαττωθοῦν. Ὅταν, κύριοι, ἠξεύρωμεν ὅτι ὁ παραγωγὸς δὲν εἰσπράττει ἀπὸ τὴν καλλιέργειαν τοῦ καπνοῦ παρὰ μόνον τὸ ἥμισυ τοῦ προπολεμικοῦ, νομίζω, ὅτι κανεὶς δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ὀρθώνῃ τὸ ἀνάστημά του, λέγοντος, ὅτι πρέπει νὰ προσαρμόσω τὰς ἀπολαυάς μου μὲ τὸ σημερινὸν κόστος τῆς ζωῆς.

§132Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Ὁμιλεῖτε ἀσχέτως τοῦ θέματος. Συντομεύσατε διότι τὸ νομοσχέδιον θὰ πρέπει νὰ ψηφισθῇ.

§133Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Τὸ θέμα εἶναι σχετικόν, διότι καὶ ἡ ἐπεξεργασία εἰς ἣν θὰ φθάσω, εὐθὺς ἀμέσως ἐμποδίζει τὸν συναγωνισμὸν τοῦ καπνοῦ. Εἰδικῶς, κύριοι συνάδελφοι, ὡς πρὸς τὸ καπνεργατικόν, ἔχει καταστῆ συνείδησις, ὅτι τὸ καθεστὼς τῆς καπνεργασίας δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παραμείνῃ ἐδῶ ὡς ἦτο μέχρι τοῦδε, διότι ἡ καπνεργασία ἀποτελεῖ τὴν μεγαλυτέραν ἐπιβάρυνσιν ἐπὶ τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς τοῦ καπνοῦ. Ἡ Τουρκία εἶναι βέβαιον, ὅτι μᾶς ἐπέρασε μεταπολεμικῶς εἰς τὴν κατάκτησιν τῶν ξένων ἀγορῶν, διότι προσφέρει μὲ 65 σέντς, ἐνῷ ἡ Ἑλλὰς μὲ 1,20. Ἡ Καπνεμπορικὴ Ὁμοσπονδία δι’ ἐπανειλημμένων ὑπομνημάτων της ἔχει δηλώσει, ὅτι αἱ μεγαλύτεραι δαπάναι μέχρι τῆς πωλήσεως τῶν καπνῶν εἶναι τὰ ἔξοδα τῆς ἐμπορικῆς ἐπεξεργασίας, διότι κατοχυρώνεται ἕνα καθαρῶς ἐποχιακὸν ἐπάγγελμα, διότι πληρώνονται ὑψηλὰ ἡμερομίσθια: «........ ........ (ἀναγινώσκει).......». Βασικὰ ἡμερομίσθια τὰ ὁποῖα κατεβάλοντο μέχρι τοῦδε εἰς τοὺς καπνεργάτας, δυνάμει τῆς συλλογικῆς συμβάσεως τῆς 28–7–51, ἔφθασεν διὰ τὸν εἰδικευμένον καπνεργάτην 51.000 δραχ., διὰ τὸν κοινὸν ἐργάτην 29.600 καὶ διὰ τὰς γυναίκας 23.600. Ἐπ’ αὐτῶν ὑπολογίζονται καὶ ἄλλα πρόσθετα, ὥστε τὸ συνολικὸν ποσὸν νὰ φθάνῃ 732 φορὲς τὸ προπολεμικόν. Οἱ ἴδιοι οἱ καπνοπαραγωγοὶ εἰς ψηφίσματά των ἀναφέρουν ὅτι ἡ ἐλάφρυνσις τοῦ προϊόντος θὰ γίνῃ διὰ τῆς ἐπιλύσεως τοῦ καπνεργατικοῦ ζητήματος. Πρέπει, λέγουν οἱ παραγωγοί, νὰ ἐξαλείψωμεν τὸ βαρῦνον τὰ καπνά μας ἐκ τῆς αἰτίας ταύτης μειονέκτημα. Ἡ Ἐπιτροπή, τὴν ὁποίαν ἡ προηγουμένη Κυβέρνησις συνέστησεν ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ κ. Μπακάλμπαση καὶ τὴν ὁποίαν ὠνόμασεν Ἐπιτροπὴν ἀποσυμφορήσεως τοῦ καπνεργατικοῦ ἐπαγγέλματος, ἀνεγνώρισε τὴν ἀνάγκην τῆς ἀλλαγῆς τῆς συνθέσεως τοῦ καπνεργατικοῦ προσωπικοῦ μὲ 75% γυναῖκες καὶ 25% ἄνδρες. Διακομματικὴ Ἐπιτροπὴ ἐπὶ τοῦ καπνοῦ τοῦ ἔτους 1950 τὴν ὁποίαν προηγουμένη Κυβέρνησις κατήρτισε, ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ ἀγαπητοῦ φίλου, τοῦ Ὑπουργοῦ κ. Λαμπριανίδη, ἀποφαίνεται, ὅτι πρέπει τὸ ταχύτερον νὰ γίνῃ ὑποχρεωτικὴ ἔξοδος τῶν ἐργατῶν, οἱ ὁποῖοι ὑπερέβησαν τὸ 65ον ἔτος τῆς ἡλικίας των καὶ τῶν ἐργατριῶν μετὰ τὸ 60ὸν ἔτος. Ὁ καθηγητὴς Βαρβαρέσος εἰς σχετικὸν βιβλίον του εἰδικῶς ἀσχολούμενος μὲ τὸ βάρος ἐκ τῆς ἐπεξεργασίας τοῦ καπνοῦ, ἀποφαίνεται: «................ ....... (ἀναγινώσκει)........». Ἡ Καπνεργατικὴ Ὁμοσπονδία κατὰ τὰς συζητήσεις ἐν τῇ Διακομματικῇ Ἐπιτροπῇ τοῦ ἔτους 1952 ἀμφισβητεῖ τὰ κονδύλια, τὰ ὁποῖα σᾶς ἀνέφερα προηγουμένως, ἀμφισβητεῖ, δηλαδή, ὅτι τὸ κόστος τῆς ἐπεξεργασίας, εἶναι διπλάσιον τοῦ περυσινοῦ καὶ ἑπομένως ἀμφισβητεῖ καὶ τὴν αἰτιολογικὴν ἔκθεσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὁ ὁποῖος ἀναβιβάζει τὸ κόστος εἰς 26%. Λέγει εἰς ἐπίσημον ὑπόμνημά της: «...... (ἀναγινώσκει)......». Κατὰ τὴν περυσινὴν συζήτησιν, κ. συνάδελφοι, ὅταν οἱ καπνεργάται ἀνέπτυξαν τὰ θέματα αὐτὰ καὶ προσεπάθουν νὰ μᾶς πείσουν, ὅτι μόνον 139 εἶναι τὸ κόστος τῆς ἐπεξεργασίας, δι’ ἐγγράφου προτάσεώς μου, διότι ἤμουν μέλος τῆς διακομματικῆς Ἐπιτροπῆς, τοὺς εἶπον ὅτι «συμφωνοῦμεν νὰ ὁρισθῇ 13% ὡς ποσοστὸν ἐπὶ πάσης πράξεως ἐξαγωγῆς. Ἀφοῦ λέτε ὅτι τόσον εἶναι τὸ ποσοστὸν τῆς ἐπιβαρύνσεως νὰ σᾶς τὸ δώσωμεν». Αὐτὴν τὴν πρότασιν δὲν τὴν ἐδέχθησαν καὶ οὔτε ἀπήντησαν κἄν. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ ὥρα εἶναι προχωρημένη καὶ δὲν θέλω νὰ σᾶς κουράσω περισσότερον. Ἐξ ὅσων εἶπον, ἀποδεικνύεται ὅτι κοινὴ πίστις ὅλων τῶν Κυβερνήσεων ἦτο ὅτι τὸ θέμα τῆς ἐπεξεργασίας πρέπει νὰ ἀλλάξῃ, διότι εἶναι ὁ κύριος συντελεστής ὁ ὁποῖος ἐμποδίζει τὴν ἐξαγωγὴν τῶν καπνῶν μας εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ἡ Κυβέρνησις ἐνόμισεν ὅτι ἔπρεπε νὰ ἀκολουθήσῃ τὸ πλέον ρωμαλέον μέτρον. Ἐγώ, ἀποβλέπω εἰς τὸ προϊὸν τοῦ καπνοῦ καὶ εἰς τὸν παραγωγὸν πρωτίστως, διότι ὅλοι οἱ ἄλλοι εἶναι δευτερεύοντες συντελεσταί, κηρύσσομαι ὑπὲρ τοῦ νομοσχεδίου καὶ συγχαίρω τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὸ ρωμαλέον νομοθέτημα τὸ ὁποῖον μᾶς ἔφερε. (Χειροκροτήματα).

§134ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Κοθρῆς ἔχει τὸν λόγον.

§135Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι γεγονός, ὅτι τὸ θέμα τοῦ καπνοῦ, διὰ τὸ ὁποῖον ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας κατέθεσε τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, εἶναι πράγματι ἓν ἀπὸ τὰ σοβαρώτερα θέματα ποὺ ἐνδιαφέρουν τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν τοῦ τόπου καὶ δι’ αὐτὸ νομίζω, ὅτι ὅλοι οἱ ἐκπροσωποῦντες ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ οἱανδήποτε ἐκλογικὴν περιφέρειαν, ἔστω καὶ ἐὰν αὕτη δὲν εἶναι περιφέρεια καπνοπαραγωγική, ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ ἐκφράσωμεν τὰς γνώμας μας καὶ νὰ βοηθήσωμεν, ὅπως καταλλήλως διαφωτισθῇ ἡ Κυβέρνησις, ἀκολουθοῦσα διὰ τὴν ρύθμισιν τῶν σχετικῶν θεμάτων, τὸν καλλίτερον δρόμον.

§136Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Συζητοῦμεν ἐπὶ ἑνὸς τόσον σοβαροῦ θέματος μὲ τόσον ὀλίγους βουλευτὰς παρόντας.

§137Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Πράγματι, ἡ συζήτησις ἑνὸς τόσον σοβαροῦ θέματος γίνεται μὲ κενὴν τὴν αἴθουσαν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Δὲν θέλω, κύριοι συνάδελφοι, νὰ εἰσέλθω εἰς τὴν ἐξέτασιν τοῦ κοινωνικοῦ θέματος. Δὲν εἶναι ὁ σκοπός μας αὐτός. Τὸ γεγονὸς αὐτό, εἶναι μέγα καὶ ἴσως θὰ ἀπαιτήσῃ νὰ ὁρίσῃ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, εἰδικὴν συνεδρίασιν κατὰ τὴν ὁποίαν, νὰ συζητηθῇ ἐν πλάτει. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον νομίζω καὶ ἔχω ὑποχρέωσιν νὰ διακηρύξω ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, εἶναι, ὅτι εἰς ἕνα τόσον σοβαρὸν θέμα, τὸ ὁποῖον εἰσέρχεται εἰς ὅλους τοὺς τομεῖς τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας τῆς χώρας, αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἡ Κυβέρνησις ἐμφανίζεται δι’ ἑνὸς νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἅπτεται τῆς πλέον ἐπουσιώδους πλευρᾶς τοῦ θέματος. Ὁφείλω βεβαίως νὰ συγχαρῶ τὸν ἀξιότιμον καὶ ἐκλεκτὸν συνάδελφον καὶ Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας, διότι πράγματι ἀποτελεῖ τόλμην ἡ κατάθεσις τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Ἀλλὰ ἐπίσης ὀφείλω νὰ τὸν συλλυπηθῶ, διότι δὲν εἶχε τὸ θάρρος ἀπὸ κυβερνητικῆς πλευρᾶς, νὰ ἀξιώσῃ, ὅπως μὲ τὴν κατάθεσιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, μᾶς ἐμφανίσῃ ἡ Κυβέρνησις ἕνα πλῆρες καὶ ὡλοκληρωμένον πρόβλημα ἀντιμετωπίσεως τοῦ κοινωνικοῦ θέματος. Ἀλλὰ ἀντιθέτως, διὰ τῆς ὑποβολῆς τοῦ νομοσχεδίου καθ’ ὃν τρόπον ὑποβάλλεται, ὄχι μόνον δὲν ἐξυπηρετεῖται ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ καπνοῦ, κατὰ τρόπον ὑπολογίσιμον, δυνάμενον νὰ γίνῃ αἰσθητὸς ἀπὸ τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν τῆς χώρας, ἀλλὰ πλήττεται καὶ μία μεγάλη τάξις ἐργατῶν, μία μεγάλη τάξις Ἑλλήνων, οἱ ὁποῖοι ἀποζοῦν, μόνον ἀπὸ τὴν ἐργασίαν αὐτήν. Καὶ πλήττεται κατὰ τρόπον, ὁ ὁποῖος κατὰ τὴν γνώμην μου ἀντίκειται πρὸς τὰς παγίας διατάξεις τῶν νόμων. Λυποῦμαι, διότι ὁ ἀγαπητὸς......

§138Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Εἶσθε ὀλίγον καθυστερημένος. Σᾶς πληροφορῶ, ὅτι οἱ καπνεργάται, εἶναι σύμφωνοι διὰ τὸ νομοσχέδιον καὶ ὅτι ἀπὸ αὔριον ἔρχονται τηλεγραφήματα, συγχαίροντα τὸν Ὑπουργὸν καὶ τὴν Κυβέρνησιν, διὰ τὴν λῆψιν τοῦ μέτρου.

§139Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἀντιθέτως, οἱ καπνεργάται δὲν εἶναι, ὅπως ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἐκπροσωποῦν τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμόν, εἰς τὰς διαφόρους ὀργανώσεις οἱ ὁποῖοι συγχαίρουν τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ ἀποδοκιμάζονται ἀπὸ τὰς διοικήσεις των, ὡς μὴ ἐκπρόσωποι αὐτῶν, ὅπως συνέβη καὶ μὲ τὴν Ἐργατικὴν Ὁμοσπονδίαν, καὶ τὸν Ἐμπορικὸν σύλλογον. Καὶ γνωρίζετε πολὺ καλῶς, διότι ἔχετε τὴν εὐχέρειαν νὰ παρακολουθήσετε τὴν κοινὴν γνώμην, μὲ τὰ ὄργανα ποὺ διαθέτετε, ὅτι σύσσωμα τὰ μέλη τῶν ὀργανώσεων διαδηλοῦν....

§140Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Εἶναι γεγονὸς αὐτὸ ποὺ λέγει ὁ κύριος συνάδελφος, ἀλλὰ στέλλονται τηλεγραφήματα, κατόπιν πιέσεων τῶν κομμουνιστικῶν ὀργανώσεων, χωρὶς νὰ τὰ πιστεύουν.

§141ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, μὴ διακόπτετε.

§142Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, εἶσθε ὑπὲρ τῆς διατηρήσεως τοῦ σημερινοῦ κρατικοῦ καθεστῶτος; Εἴπατέ το καθαρὰ εἰς τὴν Βουλὴν, νὰ τὸ ἀκούσῃ καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαός.

§143Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἀφήσατε νὰ τελειώσω.

§144ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὀφείλομεν νὰ ἀφήσωμεν τὸν ρήτορα ἐλεύθερον νὰ ἐκθέσῃ τὰς ἀπόψεις του.

§145Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἐγώ, κύριοι συνάδελφοι, ἐπαναλαμβάνω, δὲν κατακρίνω τὸν Ὑπουργὸν Ἐργασίας, διότι ἀπεφάσισε νὰ ρυθμίσῃ, ἕνα θέμα, τὸ ὁποῖον ὑπάγεται εἰς τὴν ἁρμοδιότητά του. Ἀντιθέτως εἶπον, ὅτι πράγματι ἀποτελεῖ τοῦτο, μίαν τολμηρὰν πρᾶξιν. Κατακρίνω τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἐν ταὐτῷ καὶ τὸν Ὑπουργὸν Ἐργασίας, διότι ὤφειλε τὸ θέμα αὐτὸ νὰ τὸ ρυθμίσῃ ἐν συναρτήσει μὲ τὸ ὅλον κρατικὸν θέμα. Καὶ κατακρίνω, τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸν Ὑπουργὸν Ἐργασίας, διότι ἐνῷ ἡ αἰτιολογία τοῦ νομοσχεδίου εἶναι ὀρθὴ καὶ ἐνῷ ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ βοηθήσωμεν ὅπως τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς τοῦ καπνοῦ, μειωθῇ εἰς τὸ ἐλάχιστον διὰ νὰ βοηθῆται ἡ ἐξαγωγή του, ἡ Κυβέρνησις μὲ τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, ἀκολουθεῖ ὁδόν, ἡ ὁποία, νομίζω, ὅτι δὲν ἦτο ἡ ἐνδεδειγμένη. Δηλαδή, κατηγορῶ τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὴν τακτικὴν τὴν ὁποίαν ἐφαρμόζει μὲ τὸ νομοσχέδιον αὐτό. Καὶ θὰ ἀναπτύξω ἐν συντομίᾳ καὶ χωρὶς νὰ σᾶς κουράσω, καὶ χωρὶς νὰ θελήσω νὰ κωλυσιεργήσω, διὰ τὴν ταχεῖαν ψήφισιν, τὴν ὁποίαν τόσον ἐπιθυμεῖ ὁ ἀγαπητός μου Ὑπουργὸς τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Ἐν ὀλίγοις, θὰ σᾶς εἴπω, πῶς ἀντιλαμβάνομαι τὸ θέμα καὶ διὰ ποῖον λόγον ἔχω διαφωνίαν. Πρέπει νὰ γνωρίζετε, κύριοι συνάδελφοι, ὅσοι ἐξ ὑμῶν ἠσχολήθητε μὲ τὸ ζήτημα τοῦ καπνοῦ, ὅτι οἱ λόγοι διὰ τοὺς ὁποίους δυσχεραίνεται ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ καπνοῦ, δὲν εἶναι τὸ ὑπερβολικὸν κόστος, ἀλλὰ λόγοι σοβαρώτεροι, μεταξὺ τῶν ὁποίων, ἕνας λόγος εἶναι, ὅπως καὶ ὁ προλαλήσας συνάδελφος, κ. Παμπούκας, ἀνέπτυξεν, εἶναι ἡ ἀπώλεια τῶν ἀγορῶν τοῦ Ἐξωτερικοῦ. Δεύτερος δὲ λόγος, ὅτι οἱ Ἀμερικανοί, οἱ ὁποῖοι ἀπερρόφουν διὰ τὸ χαρμάνι των, καπνά, κατὰ μεγάλας ποσότητας, Ἑλληνικά, ἔπαυσαν πλέον νὰ τὰ χρησιμοποιοῦν. Τρίτος, εἶναι ὁ λόγος τοῦ κόστους, ἀλλ’ ὁ λόγος αὐτὸς ὄχι μόνον δὲν εἶναι οὐσιώδης, ἀλλὰ δὲν ὑπῆρξε κἂν λόγος διὰ μείωσιν τῶν ἐξαγωγῶν τοῦ καπνοῦ κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη. Ἔχομεν, κύριοι, ἐνώπιόν μας τοὺς πίνακας ἐξαγωγῶν τῶν τελευταίων ἐτῶν. Καὶ ὅσοι δὲν τοὺς ἔχετε, δύνασθε νὰ τοὺς ζητήσητε καὶ νὰ τοὺς μελετήσητε καὶ θὰ βγάλετε τὸ συμπέρασμα, ὅτι ἐπραγματοποιήθησαν ἐξαγωγαὶ μὲ πολὺ μειωμένον κόστος καὶ μὲ ηὐξημένην τιμήν. Διότι αἱ συνθῆκαι τῶν ἐξωτερικῶν ἀγορῶν ἄλλοτε ἦσαν εὐμενέστεραι καὶ ἐνίσχυον τὴν ἐξαγωγήν, ἄλλοτε ἦσαν δυσχερέστεραι καὶ τὴν ἐδυσχέραινον. Ἔχομεν λοιπὸν τὴν ἀξίωσιν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ, ἡ ὁποία ἦλθε εἰς τὴν ἐξουσίαν μὲ τὴν ὑπόσχεσιν ὅτι εἶναι ἑτοίμη νὰ ἀντιμετωπίσῃ ὅλα τὰ μεγάλα προβλήματα, ἐφ’ ὅσον εὑρίσκεται εἰς τὴν ἐξουσίαν ἐπὶ ἑξάμηνον......

§146ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἐπὶ τετράμηνον.

§147Ε. ΚΟΘΡΗΣ. ..... νὰ ἀνακοινώσω ἐπὶ τοῦ θέματος τοῦ καπνοῦ ποία εἶναι ἡ γραμμή της, ποῖον εἶναι τὸ πρόγραμμα, τὸ ὁποῖον θὰ ἐπιτρέψῃ εἰς τὸ Ἑλληνικὸν αὐτὸ προϊόν νὰ ἐπανακτήσῃ καὶ πάλιν τὰς ἀγορὰς τὰς ὁποίας ἀπώλεσε τοῦ ἐξωτερικοῦ καὶ νὰ ἠμπορέσῃ νὰ συναγωνισθῇ ὅλους ἐκείνους τοὺς παράγοντας, οἱ ὁποῖοι γνωρίζομεν ὅτι ἀντιδροῦν διὰ τὴν ἐξαγωγὴν τῶν καπνῶν μας.

§148Ι. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΗΣ. Ἡ ἐξαγωγὴ τὸ τελευταῖον τετράμηνον ἐσημείωσεν ἄνοδον ποὺ δὲν ἐσημειώθη καθ’ ὅλην τὴν μεταπολεμικὴν περίοδον.

§149Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Αὐτὸ ὀφείλεται ὄχι εἰς τὰ ἰδικά σας, ἀλλ’ εἰς τὰ ἰδικά μας μέτρα. Ἐφ’ ὅσον αἱ ἐξαγωγαὶ ἐσημείωσαν κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη ἄνοδον, ποῦ εἶναι, λοιπόν, ἡ ἐπίδρασις τοῦ κόστους, ἡ ὁποία ἠμπόδισε τὴν ἐξαγωγήν;

§150Ι. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΗΣ. Ἐὰν δὲν πρόκειται νὰ κάμωμεν ἀντιπολίτευσιν διὰ νὰ κάμωμεν ἀντιπολίτευσιν, τότε θὰ σᾶς εἴπω ὅτι ἀπὸ τὰ 2,47 ποὺ εἶχον τὰ καπνὰ τελευταίως, ἐξάγομεν μὲ 1,28. Ἐὰν νομίζητε, ὅτι εἰς τὰ 1,28 ἠμποροῦμε νὰ πληρώσουμε τοὺς παραγωγοὺς μὲ 12.000, σᾶς πληροφορῶ, ὅτι μετὰ 4 χρόνια δὲν θὰ ὑπάρχουν ἄνθρωποι νὰ φυτέψουν καπνόν, διότι θὰ ἔχουν πεθάνει.

§151Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἡ τιμὴ τῆς διαθέσεως τῶν καπνῶν εἰς τὸ ἐξωτερικὸν δὲν ρυθμίζεται ἀποκλειστικῶς ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ κόστους, ἀλλὰ ρυθμίζεται ἐπὶ τῇ βάσει ἄλλων παραγόντων σοβαρωτέρων, ὥστε ὁ ρόλος τοῦ κόστους νὰ εἶναι τελείως δευτερεύων. Ἐπὶ πλέον εἰς τὸ ζήτημα τοῦ κόστους, δὲν εἶναι πάλιν ἀποκλειστικὸς ρυθμιστὴς τὸ ἐργατικὸν δικαίωμα, ἀλλ’ ὑπάρχουν καὶ πολλοὶ ἄλλοι παράγοντες, φορολογίαι, ἀποθήκευτρα, τόκος καὶ πολλὰ ἄλλα, τὰ ὁποῖα ἐπιβαρύνουν τὸ ἐμπόρευμα, ὥστε νὰ καταλήγωμεν εἰς τὸ συμπέρασμα ὅτι ἡ ὀκᾶ, τὸ κιλὸν τοῦ καπνοῦ, νὰ ἐπιβαρύνεται, μοῦ φαίνεται, μὲ 13 δραχμὰς μόνον διὰ τὰ ἐργατικὰ δικαιώματα. Νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις σεβομένη τὴν τεραστίαν πλειοψηφίαν της, ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ καὶ τὴν ὑπόσχεσιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὁ ὁποῖος ἀναμένει σοβαρὰν ἀντιμετώπισιν τῶν θεμάτων τῶν ἐθνικῶν, ὀφείλει, λέγω, νὰ μὴ ἐμφανισθῇ σήμερον ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας μὲ ἕν τοιοῦτον νομοσχέδιον, διατυπούμενον κατὰ τρόπον, ὁ ὁποῖος ἠμπορεῖ νὰ ὠθῆται ἀπὸ εἰλικρινῆ ἐλατήρια τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἀλλὰ τὸ ὁποῖον δὲν παρέχει οὐδεμίαν ἀσφάλειαν, ὅσον ἀφορᾷ τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον θὰ ἐφαρμοσθῇ. Ἔχει ἐμφάνισιν ἀντιεργατικὴν καὶ ἀντισυνδικαλιστικήν. Ὤφειλε, λέγω, ἡ Κυβέρνησις νὰ μᾶς εἴπῃ, ὅτι ἐπὶ τοῦ ζητήματος τοῦ καπνοῦ ἀκολουθῶ τὴν πολιτικὴν αὐτήν, ἔπραξα τοῦτο διὰ τὴν κατάληψιν τῶν ἀγορῶν, ἔπραξα τοῦτο διὰ νὰ ἠμπορέσῃ ἡ Ἀμερικὴ νὰ ἀνεχθῇ τὰ καπνά μας εἰς τὴν Γερμανίαν, ἔπραξα τοῦτο διὰ νὰ δεχθῇ ἡ Ἀμερικὴ νὰ αὐξήσῃ τὴν εἰσαγωγὴν εἰς τὴν χώραν της, καὶ ἐπὶ πλέον, κύριοι, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ κάμω μίαν μείωσιν τῶν ἐργατικῶν δικαιωμάτων, διὰ νὰ διευκολύνω καὶ ἀπὸ τὴν πλευρὰν τῶν ἐξαγωγῶν τοῦ καπνοῦ. Διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ, μὲ τὸν ὁποῖον ἐμφανίζεται ἐνώπιόν μας κύριοι, μᾶς δίδει τὸ δικαίωμα, χωρὶς βέβαια νὰ τὸ υἱοθετῶ, ὅτι ἡ πολιτικὴ αὐτὴ τῆς Κυβερνήσεως εἶναι πολιτική, ἡ ὁποία ἐξυπηρετεῖ μόνον τὸ καπνεμπόριον καὶ εἶναι εἰς βάρος τῆς τάξεως τῶν καπνεργατῶν. Δὲν θέλω νὰ εἴπω, ὅτι ἡ κατηγορία εἶναι ἀκριβής, δὲν θέλω νὰ τὴν υἱοθετήσω, διότι δὲν ἔχω στοιχεῖα τοιαῦτα. Ἀλλὰ μᾶς δίδει τὸ δικαίωμα νὰ ὑποστηρίζωμεν τὴν ἄποψιν αὐτήν, καὶ ἡ κοινὴ γνώμη εἶναι εὔκολον νὰ διαβληθῇ ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις εἶχε μελετήσει τὸ θέμα, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις εἶχεν ἐνδιαφερθῇ δι’ ἕν τοιοῦτον ἐθνικὸν θέμα, ὅπως τὸ καπνικόν, τὴν στιγμὴν αὐτὴν ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, δὲν ἔπρεπε νὰ εὑρίσκεται μόνον ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας, ἀλλὰ νὰ εὑρίσκεται ὁλόκληρος ἡ Κυβέρνησις καὶ πρὸ παντὸς ὁ Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ, ὁ Ὑπουργὸς Γεωργίας, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ Ὑπουργὸς Ἐμπορίου καὶ ὅλοι μαζί, ἀπὸ κοινοῦ νὰ διαφωτίσουν τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ καὶ ὅλοι μαζὶ νὰ συνυπογράψουν τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον θὰ ἐνεφάνιζε μίαν ὡλοκληρωμένην ἀντιμετώπισιν τοῦ θέματος. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον διαφωνῶ μὲ τὸ νομοσχέδιον. Διότι δὲν ὑπάρχει ἀνάγκη διὰ τοῦ νομοσχεδίου νὰ καταργηθοῦν, κύριοι συνάδελφοι, δικαιώματα ἀναφαίρετα μιᾶς ἐργατικῆς τάξεως χιλιάδων ἀτόμων κατὰ τὸν τρόπον αὐτόν, τὸν αὐθαίρετον. Ἠδύνατο, ἐπαναλαμβάνω, ἡ Κυβέρνησις νὰ προβῇ εἰς τὴν ἀποσυμφόρησιν τῆς καπνοπαραγωγικῆς τάξεως κατὰ τρόπον ὁμαλόν, μὴ δικαιολογοῦντα τὰ ἐναντίον της παράπονά μας. Ποῖος εἶναι ὁ τρόπος; Ὁ τρόπος εἶναι, ὅτι θὰ ἠδύνατο διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, νὰ ἐπιτραπῇ ἡ ἐκκαθάρισις τῆς τάξεως τῶν καπνεργατῶν καὶ ἀποσυμφόρησις ἐκείνων τῶν ἀνικάνων, τῶν ἀσθενῶν, τῶν γερόντων, ὁπότε διὰ τῆς ἀποσυμφορήσεως τῆς τάξεως αὐτῆς, ἐλαττώνεται σημαντικώτατα ὁ ἀριθμὸς τῶν ἐργαζομένων. Δὲν εὐσταθεῖ ἐπίσης τὸ ἐπιχείρημα, ὅτι διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ πραγματοποιεῖται σημαντικὴ οἰκονομία καὶ ὑπολογίσιμος πτῶσις τοῦ κόστους, ὅπως καὶ προηγουμένως σᾶς εἶπον 13 δραχμαὶ εἶναι περίπου ἡ διαφορὰ κατὰ τοὺς ὑπολογισμοὺς τοῦ ἁρμοδίου γραφείου. Ἀλλ’ ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἤθελε πραγματικὰ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ θέμα αὐτὸ κατὰ τρόπον σοβαρόν, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις δὲν ἐκινεῖτο ἀπὸ αἰσθήματα ἀντιεργατικά, τότε θὰ ὤφειλε νὰ λάβῃ, διὰ τοῦ νομοσχεδίου, πρόνοιαν πραγματικὴν διὰ τοὺς ἐργάτας ἐκείνους, τοὺς ὁποίους θέτει ἐκτὸς τῆς προστασίας καὶ τῶν ὁποίων αἴρει τὴν κατοχύρωσιν. Ποία θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι αὐτὴ ἡ προστασία: Θὰ εἶναι νὰ δώσῃ εἰς αὐτοὺς τὴν εὐχέρειαν ἀπομακρυνόμενοι ἐκ τοῦ ὀργανισμοῦ αὐτοῦ καὶ τῆς ἐργασίας αὐτῆς, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τὸν μόνον πόρον ζωῆς, μὲ τὸν ὁποῖον μέχρι σήμερον κατώρθωσαν νὰ συντηρηθοῦν στοιχειωδῶς, νὰ δώσῃ τὴν εὐχέρειαν νὰ ἀποκτήσουν πρόσθετον πόρον, νὰ λάβῃ πρόνοιαν εἴτε διὰ τῆς χορηγήσεως εἰς αὐτοὺς ἑνὸς ἀγροτικοῦ κλήρου, εἴτε διὰ τῆς παραχωρήσεως ἑνὸς βοηθήματος οἰκονομικοῦ, νὰ ἐπιτρέψῃ εἰς αὐτοὺς νὰ ἀποκτήσουν μίαν ἄλλην ἐργασίαν. Οὔτε τὸ ἕνα, οὔτε τὸ ἄλλο πραγματοποιεῖται διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Ἀντιθέτως ἐπιβάλλεται ἐπιβάρυνσις 3%, ἡ ὁποία θὰ εἶναι εἰς βάρος τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς καὶ κατ’ ἀκολουθίαν καλύπτεται ἡ διαφορά, τὴν ὁποίαν θὰ ἔχῃ τὸ ἐμπόρευμα ἐπὶ τῆς χρησιμοποιήσεως ἀντὶ ἀνδρῶν, γυναικῶν ἐργατῶν. Ἐάν, λοιπόν, ἡ Κυβέρνησις εἶχε σοβαρῶς κατανοήσει καὶ ἀντιμετωπίσει τὸ ζήτημα αὐτό, θὰ ἔπρεπε μέσα εἰς τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ νὰ περιλάβῃ καὶ τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον αἱ χιλιάδες αὐταὶ τῶν ἐργατῶν, οἱ ὁποῖοι θὰ μείνουν ἄνευ ἐργασίας, θὰ ἔπρεπε νὰ ἐξασφαλίσουν ἕνα πόρον ζωῆς σταθερὸν διὰ νὰ μὴ ἀποβοῦν εἰς βάρος τοῦ κοινωνικοῦ συνόλου. Νομίζω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι μεγαλυτέρα εἶναι ἡ ζημία τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας ἀπὸ τὴν ἀποπομπὴν τῶν ἐργατῶν ἀπὸ τὰς ἐργασίας των καὶ εἰς τὴν σημερινὴν μάλιστα περίοδον κατὰ τὴν ὁποίαν εἶναι γνωστόν, ὅτι δὲν εἶναι εὔκολον εἰς οὐδένα καὶ εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι κέκτηνται εἰδικὰ προσόντα καὶ εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἔχουν διπλώματα καὶ ἀνωτέρας σπουδάς, δὲν εἶναι εὔκολος ἡ ἐξεύρεσις ἐργασίας πολὺ περισσότερον εἰς αὐτοὺς νὰ ἐξεύρουν τρόπον στοιχειώδους διαβιώσεώς των, τὸ ἔγκλημα αὐτὸ κατὰ τοῦ κοινωνικοῦ συνόλου, θὰ ἠδύνατο νὰ ἀποτραπῇ μὲ τὴν καλὴν θέλησιν τῆς Κυβερνήσεως. Θὰ ἠδύνατο ἡ Κυβέρνησις νὰ παράσχῃ εἰς αὐτούς, εἰς τοὺς ἀπορωτέρους ἐκτάσεις τῆς Βορείου Ἑλλάδος.

§152Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Γῆ πρὸς ἀποκατάστασιν εἰς τὴν Μακεδονίαν δὲν ὑπάρχει.

§153ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὁ κλῆρος εἰς τὴν Μακεδονίαν εἶναι 7 στρέμματα.

§154Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Θὰ ἠδύνατο ἡ Κυβέρνησις νὰ εἶχε μελετήσει σοβαρῶς τὸ θέμα καὶ νὰ μᾶς ὑποδείξῃ κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ ἕνα τρόπον, ὁ ὁποῖος πράγματι νὰ ἀποκαθιστᾷ αὐτοὺς τοὺς ἀτυχεῖς οἱ ὁποῖοι ἀπὸ τῆς ψηφίσεως τοῦ νομοσχεδίου τούτου θὰ εὑρίσκωνται ἄνευ ἐργασίας, ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον αὐτό. Τὸ νομοσχέδιον περιέχει καὶ ἄλλας διατάξεις αἱ ὁποῖαι θίγουν ἕνα θεσμόν, τὸν θεσμὸν τοῦ ΙΚΑ. Περιέχει διάταξιν διὰ τῆς ὁποίας καταργεῖται ἡ αὐτοτέλεια τοῦ ΙΚΑ. Καὶ ὤφειλεν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας νὰ μᾶς εἴπῃ εὐθέως, ὅτι θέλει νὰ καταργήσῃ τὴν αὐτοτέλειαν τοῦ μεγάλου αὐτοῦ ἱδρύματος, τὸ ὁποῖον ἡμεῖς κατωρθώσαμεν δι’ εἰδικοῦ νόμου νὰ κρατήσωμεν αὐτοτελές, ἀκριβῶς διὰ ν’ ἀποφευχθῇ ἡ κομματικὴ ἐπέμβασις εἰς τὸν μεγάλον αὐτὸν ὀργανισμόν. Τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον περιέχει διάταξιν διὰ τῆς ὁποίας ἄνευ τῆς τηρήσεως τῶν διατάξεων τῶν ἰσχυόντων διὰ τὸ ΙΚΑ νόμων, δύναται νὰ ἐνταχθοῦν ὅλοι οἱ ὑπάλληλοι οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται εἰς τὸν ὀργανισμὸν τοῦ καπνοῦ εἰς τὸ ΙΚΑ, χωρὶς νὰ κριθοῦν ἀπὸ τὰ ἁρμόδια συμβούλια τοῦ ὀργανισμοῦ αὐτοῦ, ἀλλ’ ἀπὸ μίαν ἐπιτροπὴν τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας. Ἀλλὰ καὶ ὁ τρόπος μὲ τὸν ὁποῖον θὰ γίνεται ἡ πρόσληψις τῶν καπνεργατῶν, ὁ καθιερωμένος ὑπὸ τοῦ νομοσχεδίου, εἶναι τρόπος ὁ ὁποῖος ἐνεπνεύσθη ἀπὸ κομματικὴν σκέψιν. Διότι δὲν ὑπάρχει οὔτε μία κατοχύρωσις, ὅτι οἱ ἐργάτες οἱ προσλαμβανόμενοι θὰ εἶναι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι πράγματι θὰ ἠδύναντο νὰ ἐκτελέσουν καλλιτέραν ἐργασίαν.

§155Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Ὁ ἐργοδότης κάμνει μίαν κατάστασιν καὶ τὴν ὑποβάλλει εἰς τὴν Ἐπιτροπήν.

§156Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἡ Ἐπιτροπὴ θὰ κρίνῃ.

§157Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Ἡ Ἐπιτροπὴ ἐγκρίνει ἢ ἀπορρίπτει. Ἑπομένως εἶναι ἄνευ βάσεως αὐτὰ ποὺ λέγετε.

§158Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ σύνθεσις τῆς Ἐπιτροπῆς εἶναι τοιαύτη, ὥστε νὰ παρέχῃ ἐγγύησιν διὰ τὴν ἀντικειμενικὴν κρίσιν.

§159Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Δηλῶ ἐπισήμως καὶ νὰ χαρακτηρισθῇ ὡς ἑρμηνευτικὴ δήλωσις, ὅτι ἡ Ἐπιτροπὴ δὲν ἔχει δικαίωμα μεταβολῆς τῆς καταστάσεως. Δύναται νὰ ἐγκρίνῃ, ἢ νὰ ἀπορρίπτῃ ἐν ὅλῳ ἢ ἐν μέρει τὴν κατάστασιν αὐτήν, χωρὶς νὰ ἐπιφέρῃ μεταβολήν. Ἀνήκει ἑπομένως ἀπολύτως τὸ δικαίωμα εἰς τὸν ἐργοδότην τῆς ἐκλογῆς. Ἀκριβῶς βάζομεν τὴν ἀνάμιξιν τοῦ Κράτους εἰς τὴν πρόσληψιν τῶν ἐργατῶν διὰ λόγους ἀσφαλίσεως αὐτῶν τούτων τῶν καπνεργατῶν. Τὸ τονίζω αὐτό. Αὐτὴν τὴν πολιτικὴν ἡ ὁποία εἶναι καθαρῶς φιλεργατικὴ σεῖς ἔρχεσθε καὶ τὴν χαρακτηρίζετε ὡς ἀντεργατικήν. Ποίαν συνεννόησιν θὰ κάμωμεν; (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Γʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Δ. Πλαγιάννης).

§160Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἐὰν θέλῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τὴν πλήρη διασφάλισιν νὰ δεχθῇ νὰ προσλαμβάνωνται πρῶτον ὅσοι ἔχουν δικαίωμα ἐργασίας καὶ κατόπιν οἱ ἄλλοι. Ὑπάρχει ἕνας ἀριθμὸς ἐργατῶν ὁ ὁποῖος εἶναι ἠσφαλισμένος καὶ κατωχυρωμένος.

§161Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Αἴρεται ἡ κατοχύρωσις αὐτή, εἶναι ἡ βάσις τοῦ νομοσχεδίου. Ἐὰν πρόκειται νὰ ἐπαναληφθοῦν τὰ ἴδια σφάλματα, θὰ ἦτο περιττὸν νὰ φέρω τὸ νομοσχέδιον.

§162Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Αὐτοῦ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἐργατῶν αἴρεται ἡ κατοχύρωσις;

§163Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Ὅλων αἴρεται ἡ κατοχύρωσις.

§164Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἔρχεσθε καὶ μοῦ λέγετε ὅτι δὲν θὰ κάμετε πολιτικὴν διὰ τῆς Ἐπιτροπῆς αὐτῆς, διότι τὸν κατάλογον θὰ ὑποδεικνύῃ ὁ ἐργοδότης. Ἀλλὰ ἐγὼ συμπληρώνω....

§165Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Θὰ μοῦ ἀποδείξετε αὐτὸ ποὺ εἴπατε, ὅτι εἶναι κομματικὸν τὸ νομοσχέδιον.

§166Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ὁ ἐργοδότης θὰ ὑποδεικνύῃ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι κομματικῶς καὶ ἐπιχειρηματικῶς θὰ τὸν ἐξυπηρετήσουν καλλίτερον. Καὶ θὰ ἀσκήσῃ ἐκβιαστικὴν πολιτικὴν κατὰ τῶν ἐργατῶν.

§167Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Ἐὰν ὁ ἐργοδότης θὰ πάρῃ τὸν φίλον του ἐγὼ θὰ ἐπέμβω; Αὐτὸ λέγετε κομματικόν;

§168Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἡ πολιτεία ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ κατοχυρώσῃ τὰ ἐργατικὰ δικαιώματα ἀπὸ τοὺς ἐργοδότας. Καὶ γνωρίζετε πολὺ καλὰ ὡς Ὑπουργὸς Ἐργασίας ποὺ ὑπεραμύνεσθε τῶν ἐργατικῶν δικαιωμάτων, ὅτι ἡ διάταξις ἡ ὁποία κατοχυρώνει τὰ δικαιώματα τῶν ἐργαζομένων, εἶναι δημοσίας τάξεως ἡ ὁποία ἐτέθη ὄχι μόνον πρὸς τὸ συμφέρον τῶν ἐργαζομένων, ἀλλὰ καὶ πρὸς τὸ συμφέρον τοῦ κοινωνικοῦ συνόλου. Ἐγὼ εἰς τὴν διάταξιν διὰ τῆς ὁποίας ἔρχεσθε καὶ καταργεῖτε κεκτημένα δικαιώματα, σᾶς προτείνω νὰ κάμετε μίαν ὑποχρεωτικὴν διάταξιν νὰ ἐξασφαλίζωνται οἱ ἐργάται ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι εἶναι ἱκανοί, ἀλλὰ καὶ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι σήμερον ἔχουν ἕνα ἐπὶ πλέον δικαίωμα ἀπὸ τοὺς ἄλλους ἐργάτας, ἔχουν τὸ δικαίωμα ὅτι σήμερον εἶναι κατωχυρωμένοι καὶ αὔριον εὑρίσκονται εἰς δρόμον. Ἐγὼ σᾶς λέγω νὰ δεχθῆτε τὴν διάταξιν, ὅτι εἰς τὸν κατάλογον τὸν ὁποῖον θὰ ὑποβάλῃ ὁ ἐργοδότης, θὰ προτιμῶνται ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι εἶναι κατωχυρωμένοι, ἐφόσον εἶναι ἱκανοὶ καὶ ἐφόσον εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐργασθοῦν.

§169Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ). Ἔχει ἐκπνεύσει ἀπὸ τὸν Δεκέμβριον ὁ νόμος ὁ ὁποῖος τοὺς κατοχυρώνει.

§170Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ νὰ ἴδητε, κύριοι, ποῖοι ἔλαβον βιβλιάρια καπνεργάτου καὶ εἶναι κατωχυρωμένοι θὰ σᾶς ἀναγνώσω διάταξιν τοῦ διατάγματος τῆς 11–3–51: «...(ἀναγινώσκει)...» Αὐτούς, κύριοι, ἐπροστατεύσατε καὶ αὐτοὶ εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι προστατεύονται μέχρι σήμερον. Ὁμολογῶ, κύριοι συνάδελφοι, ἀναδιφῶν τὴν νομοθεσίαν αὐτὴν τῆς ἐπεξεργασίας καὶ τῆς ἀσφαλίσεως τῶν καπνεργατῶν, εὑρῆκα αὐτὴν τὴν καταπληκτικὴν διάταξιν νόμου, διὰ τῆς ὁποίας οἱ κομμουνισταὶ οἱ ἐν ἐξορίᾳ προστατεύονται, διὰ νὰ πάρουν ἀσφαλιστικὰ βιβλιάρια. Ἡ διάταξις αὐτὴ λέγει, ὅτι αἱ ἡμέραι φυλακίσεως καὶ αἱ ἡμέραι ἐξορίας, δηλαδὴ οἱ καταδικασθέντες ἀκόμη ἔχουν δικαίωμα νὰ ὑπολογίσουν τὰς ἡμέρας τῆς φυλακίσεως ὡς ἡμερομίσθια, διὰ νὰ τύχουν ἀσφαλιστικῶν βιβλιαρίων, δηλαδὴ ὅλοι οἱ κομμουνισταί.

§171Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Καὶ παρ’ ἄλλου συναδέλφου προλαλήσαντος ἤκουσα τὸ ἐπιχείρημα αὐτὸ καὶ ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν ἐπίσης ἐλέχθη, ὅτι εἷς ἐκ τῶν κυριωτέρων λόγων τῆς καταθέσεως τοῦ νομοσχεδίου εἶναι ἀκριβῶς, νὰ κτυπηθῇ ἡ κομμουνιστικὴ διείσδυσις εἰς τὸν ὀργανισμὸν αὐτόν. Νομίζω κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ὑπάρχουν ἄλλοι τρόποι, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὑφισταμένων νόμων, μὲ τοὺς ὁποίους νὰ δύναται ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀντιμετωπίσῃ κάθε ἀναρχικὸν καὶ κομμουνιστικὸν στοιχεῖον, ὁπουδήποτε καὶ ἐὰν εὑρίσκεται τοῦτο, εἴτε εἰς ἐργατικὸν σωματεῖον, εἴτε εἰς δημοσίαν ὑπηρεσίαν. Ἀντιθέτως, σήμερον παρατηροῦμεν καὶ θὰ μοῦ ἐπιτρέψετε νὰ τὸ ἀναφέρω, ὅτι ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία προεκλογικῶς ὠρύετο ἐναντίον μας ὅτι προέβημεν εἰς ἀπολύσεις, σήμερον ἀπολύει ἑκατοντάδας κομμουνιστῶν, ἄνευ οὐδεμίας δικαιολογίας καὶ οὐδεμίαν διαμαρτυρίαν κάμουν οἱ κ. συνάδελφοι, εἰς οὐδεμίαν διαμαρτυρίαν προβαίνουν αἱ ἐφημερίδες, αἱ ἀκολουθοῦσαι τὴν σημερινὴν Κυβέρνησιν. Ἀλλά, βεβαίως, ἐπαναληπτικαὶ ἐκλογαὶ εἶναι, καλὸν εἶναι νὰ κάμωμεν καὶ ἡμεῖς μίαν πολιτικήν. Ὅταν τὴν ἐκάμαμεν ἡμεῖς τότε εἴμεθα ἀξιοκατάκριτοι. Τώρα σεῖς εἶσθε καλοί. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, διὰ νὰ ἱκανοποιήσω τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον, εἶχον ὑποχρέωσιν νὰ τονίσω τὸ πρόχειρον καὶ ἀμελέτητον τοῦ κυβερνητικοῦ νομοσχεδίου, ἐπὶ ἑνὸς τόσον σοβαροῦ θέματος. Διότι ἕνα τόσον μεγάλον σοβαρὸν ἐθνικὸν θέμα ἀντιμετωπίζεται κατὰ τρόπον μονομερῆ καὶ κατὰ τὴν γνώμην μου, ἀπὸ γενικωτέρας πλευρᾶς, κατὰ τρόπον πρόχειρον. Νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις καὶ τὴν στιγμὴν αὐτὴν ἔχει ὑποχρέωσιν, νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ θέμα τῶν ἀπολυομένων καὶ ἐκδιωκομένων διὰ τοῦ νομοσχεδίου χιλιάδων ἐργατῶν, κατὰ τρόπον πρακτικὸν καὶ κοινωνικόν. Ὀφείλει νὰ λάβῃ μέτρα, ὥστε νὰ ἐξασφαλισθῇ εἰς αὐτοὺς πόρος ζωῆς, διὰ τὸ διάστημα, κατὰ τὸ ὁποῖον θὰ εὑρίσκωνται ἐκτὸς τῆς ἐργασίας των, πόρον καὶ τρόπον, ποὺ νὰ καταστήσῃ αὐτοὺς χρησίμους εἰς τὴν κοινωνίαν καὶ ὄχι ἐπικινδύνους εἰς αὐτήν. Ἡ Κυβέρνησις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ, ἡ ὁποία ἔδωσε τόσας καὶ τόσας προεκλογικὰς ὑποσχέσεις, νομίζω ὅτι εἶχεν ὑποχρέωσιν ἕνα μέρος αὐτῶν νὰ τηρήσῃ εἰς ἕνα τόσον μικρὸν περιθώριον, τὸ ὁποῖον θίγει τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον. Τοὐλάχιστον, εἰς αὐτὴν τὴν περίπτωσιν, ἂς φανῇ συνεπὴς καὶ ἂς ἐξασφαλίσῃ πόρον ζωῆς, δι’ αὐτὴν τὴν τάξιν τῶν ἐκδιωκομένων χιλιάδων ἐργατῶν, ἑνὸς εἴδους, ὅπως ὁ καπνός, ὁ ὁποῖος εἶναι ἐποχιακὸν προϊόν καὶ μὲ τὰ σημερινὰ παρεχόμενα ἡμερομίσθια ἐξασφαλίζεται μόνον μία στοιχειώδης συντήρησις, ἂς ἐξασφαλίσῃ αὐτὴν τὴν στοιχειώδη συντήρησιν καὶ εἰς τὸ μέλλον διὰ τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς, διότι μόνον ἔτσι εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ἀνεκτὸν ἀπὸ τὴν κοινὴν γνώμην. (Χειροκροτήματα).

§172ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§173Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριοι βουλευταί, τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον συζητοῦμεν μᾶς εὑρίσκει ἀδιαλλάκτως ἀντιθέτους, διότι διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ τίθεται ἀπόψε ἡ θρυαλλὶς εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Συνδικαλισμόν. Ἀγῶνες 50 ἐτῶν, τοὺς ὁποίους διεξήγαγεν ἡ ἐργατικὴ τάξις καὶ κατέκτησεν ἕνα πρὸς ἕνα τὰ δικαιώματα, τῶν ὁποίων σήμερον ἀπολαμβάνει, ἔρχεται σήμερον τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ καὶ τινάζει εἰς τὸν ἀέρα ὁλοκλήρους αὐτὰς τὰς κατακτήσεις τῶν ἐργατῶν καὶ τὸν ἑλληνικὸν Συνδικαλισμὸν τὸν ὀπισθοδρομεῖ. Ἀπόψε ἡ Κυβέρνησις ἐπιτίθεται ἐναντίον τῶν καπνεργατῶν, αὔριον θὰ ἐπιτεθῇ ἐναντίον ἄλλων ὠργανωμένων ἐργατῶν καὶ ἔτσι μίαν πρὸς μίαν ὅλας τὰς ἐργατικὰς τάξεις, ὅλους τοὺς κλάδους τῆς ἐργατικῆς τάξεως θὰ τοὺς ἀπογυμνώσῃ ἀπὸ τὰ δικαιώματα, τὰ ὁποῖα οἱ ἀγῶνες των καὶ ὁ ἱδρῶτας τοὺς ἔδωσαν, ἐπὶ 50 χρόνια συνεχοῦς ἀγῶνος, θὰ τοὺς καταστήσητε δούλους ταπεινούς, ἀνελευθέρους εἰς τοὺς αὐθέντας τοὺς σημερινούς. Αὐτὴν τὴν σημασίαν ἔχει τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον καὶ ἔτσι τὸ ἀντιμετωπίζομεν. Δὲν εἶναι δυνατὸν εἰς τὴν σημερινὴν ἐποχὴν νὰ ἔρχεται πρὸς ψήφισιν νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον νὰ λέγῃ ὅτι: «Οἱ μέχρι τοῦδε κεκτημένοι καὶ ἔχοντες βιβλιάρια οὐδὲν δικαίωμα διατηροῦσι διὰ τὴν ἐργασίαν τῆς ἐπεξεργασίας τοῦ καπνοῦ». (ἄρθρον 1 τοῦ νομοσχεδίου). Δηλαδὴ ὅ,τι κατέκτησαν οἱ καπνεργάται μὲ τόσους κόπους, μὲ τόσους μόχθους, μὲ τόσους ἀγῶνας ἐπὶ δεκαετηρίδας, ἔρχεται σήμερον τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ καὶ τὸ καταρρίπτει. Ἀκόμη ὅμως τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ περιέχει διατάξεις μεσαιωνικὰς καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας, νὰ μᾶς εἴπῃ εἰς τίνος Κράτους σήμερον ὠργανωμένου, ὄχι δημοκρατικοῦ, ἀλλὰ ὁλοκληρωτικοῦ, ὑπάρχουν διατάξεις ἀντίστοιχοι πρὸς τὰς διατάξεις τῶν ἄρθρων 9, 10 καὶ 11 τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου; Τὸ ἄρθρον 10 λέγει: «Διὰ Β. Διατάγματος ἐκδιδομένου προτάσει τοῦ Ὑπουργοῦ Ἐργασίας, ὁρίζονται διὰ τοὺς τόπους ἐπεξεργασίας φύλλων καπνοῦ, τὰ τῆς προσελεύσεως ἢ ἀποχωρήσεως τοῦ προσωπικοῦ καὶ τῆς εἰδικῆς ἀμφιέσεως τούτου, αἱ κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἐργασίας διακοπαί, ὁ χρόνος καὶ ὁ τόπος ἑστιάσεως αὐτῶν, ὡς καὶ ἐν γένει οἱ ὅροι ἐργασίας τοῦ προσωπικοῦ, οἱ μὴ προβλεπόμενοι ὑπὸ ἑτέρων διατάξεων τῆς κειμένης νομοθεσίας ἢ συλλογικῆς συμβάσεως, τὰ τῆς ἀσκήσεως τῆς πειθαρχικῆς ἐξουσίας, τὰ καθ’ ἕκαστον πειθαρχικὰ παραπτώματα καὶ αἱ ἐπιβαλλόμεναι ἐφ’ ἑκάστου τούτων ποιναί. Τὸ Διάταγμα τοῦτο ἐπέχον ἰσχὺν ἐσωτερικοῦ κανονισμοῦ, ἐφαρμόζεται δι’ ἅπαν τὸ προσωπικὸν τὸ ἀπασχολούμενον εἰς τόπους ἐπεξεργασίας καπνοῦ».

§174Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Θέλετε ἄμεσον ἀπάντησιν;

§175Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ὄχι, ὅταν ὁμιλήσετε εἰς τὸ τέλος. Ἐν συνεχείᾳ τὸ νομοσχέδιον εἰς τὸ ἄρθρον 11 ὁρίζει, ὅτι οἱ παραβαίνοντες τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρου 10 τιμωροῦνται ποινικῶς. Τὸ ἄρθρον 11 τοῦ νομοσχεδίου ὁρίζει ἀκριβῶς τὰ ἑξῆς: «Πᾶσα παράβασις τῶν διατάξεων τῶν ἄρθρων 9 καὶ 10 τοῦ παρόντος καὶ τῶν εἰς ἐκτέλεσιν αὐτῶν ἐκδιδομένων Β. Διαταγμάτων, ἀποτελεῖ ποινικὸν ἀδίκημα εἰς βαθμὸν πλημμελήματος, διωκόμενον αὐτεπαγγέλτως ἢ τῇ ἐγκλήσει παντὸς ἁρμοδίου δημοσίου ὀργάνου, τῶν παραβατῶν τιμωρουμένων, διὰ ποινῆς φυλακίσεως ἀπὸ 10 ἡμερῶν μέχρις ἕξ μηνῶν ἢ χρηματικῆς ποινῆς ἀπὸ 2.000 δραχμῶν μεταλλικῶν μέχρι 50.000 ἢ καὶ ἀμφοτέρων τῶν ποινῶν τούτων ἐν ὑποτροπῇ». Δηλαδή, ἐὰν ἕνας καπνεργάτης ἐν τῇ ἀσκήσει τῆς ἐργασίας του, τολμήσῃ μίαν ἡμέραν νὰ παραβῇ μίαν διάταξιν πειθαρχικὴν τοῦ Διατάγματος αὐτοῦ, ὁ καπνεργάτης αὐτὸς θὰ παραπέμπεται εἰς δίκην, θὰ δικάζεται ἀπὸ τὸ Πλημμελειοδικεῖον, εἰς ποινὴν φυλακίσεως καὶ εἰς χρηματικὴν ποινὴν ἀπὸ 400.000 μέχρι 10.000.000 δραχμῶν, δηλαδὴ θὰ εἶναι ἐφ’ ὅρου ζωῆς αὐτὸς ὁ ἄνθρωπος μέσα εἰς τὴν φυλακήν. Καὶ αὐτὴν τὴν διάταξιν τὴν θεωρεῖτε ὅτι εἶναι διάταξις, ἡ ὁποία δύναται νὰ ψηφισθῇ σήμερον ἀπὸ Βουλὴν Δημοκρατικήν, διάταξις, ἡ ὁποία τείνει νὰ ὑποδουλώσῃ τοὺς ἐργάτας καὶ νὰ τοὺς καταστήσῃ δούλους καὶ ὑποχειρίους τῶν καπνεμπόρων; Ἐν πάσῃ περιπτώσει, νομίζω, ὅτι αἱ διατάξεις αὐταὶ τοῦ ἄρθρου 1 καὶ τῶν ἄρθρων 10 καὶ 11 τοῦ νομοσχεδίου, ποὺ δίδουν τὸν χαρακτῆρα τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, αἱ διατάξεις αὐταὶ εἶναι ἀπαράδεκτοι διὰ σημερινὴν ὠργανωμένην πολιτείαν καὶ εἶναι ἀπαράδεκτοι διὰ τὴν σημερινὴν κοινωνικὴν θέσιν τῶν ἀνθρώπων. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας, διὰ νὰ ὑποστηρίξῃ τὸ νομοσχέδιόν του, λέγει ὅτι «πλὴν τῶν πραγματικῶν τούτων λόγων οἱ ὁποῖοι ἐπηρεάζουν δυσμενῶς τὸ κόστος ἐπεξεργασίας, πρέπει νὰ προστατευθοῦν καὶ οἱ δημιουργηθέντες ὑπὸ τῆς ἡγεσίας τῶν ὀργανώσεων τῶν καπνεργατῶν πρόσθετοι λόγοι παρεμποδίσεως τῆς ἐργασίας, διὰ τῆς καθιερώσεως πλήρους συστήματος «σοβιὲτ» εἰς τόπους ἐργασίας (ὑπόδειξις προσλαμβανομένη ἀπὸ σωματεῖον, ἐπιτροπαὶ σαλονιῶν ἤτοι ἀληθῆ σοβιέτ)». Γράφει εἰς ἐπίσημον ἔγγραφον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας, ὅτι εἰς τὰ σαλόνια τῆς ἐπεξεργασίας τῶν καπνῶν εἶχον ἐγκατασταθῆ «σοβιέτ!». Πρόκειται περὶ τῶν Ἐπιτροπῶν σαλονιῶν, τὰς ὁποίας τὸ 1948 εἶχον ζητήσει οἱ ἴδιοι οἱ καπνέμποροι νὰ ἐγκατασταθοῦν ἐκεῖ καὶ ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ συστήματος αὐτοῦ τῶν ἐπιτροπῶν σαλονιῶν ἐπῆλθεν αὔξησις τοῦ ποσοῦ τοῦ ἐπεξεργαζομένου καπνοῦ παρ’ ἑκάστου καπνεργάτου. Ὄργανον δηλαδὴ ἐργασίας, τὸ ὁποῖον οἱ ἴδιοι οἱ καπνέμποροι ἐζήτησαν καὶ ἐπέβαλαν. Αὐτὸ τὸ ὄργανον τῆς ἐργασίας ἔρχεται σήμερον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας, καὶ τὸ ἀποκαλεῖ ὡς «σοβιὲτ» καὶ πρὸ ὀλίγου μᾶς εἶπεν, ὅτι αὔριον τὸ πρωΐ μετὰ τὴν ψήφισιν τοῦ παρόντος νομοσχεδίου, ἀπὸ τὴν Βόρειον Ἑλλάδα, ἀπὸ τὰς καπνοπαραγωγικὰς περιοχάς, θὰ σταλοῦν ἀθρόα συγχαρητήρια τηλεγραφήματα πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καὶ θὰ προέρχωνται ἀπὸ τοὺς καπνεργάτας αὐτούς, ἀπὸ τὰ «σοβιὲτ» αὐτά!! Αὐτὸ πρέπει νὰ παραδεχθῶμεν. Εἰς τὴν εἰσηγητικήν του ἔκθεσιν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς Ἐργασίας ἀναφέρει ὡς κόστος προερχόμενον ἐκ τῆς συσκευασίας.

§176Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Δὲν δέχεσθε ἀπάντησιν;

§177Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Θὰ ἀπαντήσητε εἰς τὸ τέλος.

§178Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Ἔχετε ὑπ’ ὄψιν σας τί ὀργάνωσιν ἔχουν οἱ καπνεργάται εἰς τὰς καπνοπαραγωγικὰς περιοχάς;

§179Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐὰν ἡμεῖς ἐρχώμεθα ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ καὶ εἰς ἐπίσημον ἔγγραφον λέγομεν, ὅτι 20.000 καπνεργάται μέσα εἰς τὴν Ἑλλάδα ἔχουν μεταβληθῆ σὲ τυράννους καὶ ἔχομεν ἕνα τοιοῦτον ἀνίκανον Κράτος καὶ ἀνικάνους ὑπηρεσίας καὶ τοιοῦτον ἀνίκανον Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας, ποὺ δὲν ἠμποροῦμεν αὐτοὺς τοὺς 20.000 καπνεργάτας νὰ τοὺς τιθασεύσωμεν καὶ νὰ τοὺς διοικήσωμεν, ἀλλὰ μᾶς διοικοῦν. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει εἴμεθα ἀνάξιοι νὰ ἔχωμεν ἐλεύθερον Κράτος.

§180Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Ἐπὶ Κυβερνήσεως Κέντρου ἦσαν 5.500 καὶ μετὰ εἰς τὰς ἐκλογὰς ἔγιναν 8.500.

§181Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. «Σοβιὲτ» εἶναι ἀπαράδεκτον νὰ χαρακτηρίζωνται αἱ ἐπιτροπαὶ αὐταὶ καὶ εἶναι ἀπαράδεκτον νὰ δεχώμεθα, ὅτι ὑπάρχουν καὶ λειτουργοῦν σήμερον «σοβιὲτ» εἰς τὴν Ἑλλάδα, διότι αὐτὸ εἶναι ἀντίθετον καὶ πρὸς τὴν πραγματικότητα καὶ πρὸς τὴν ἀλήθειαν καὶ διότι μᾶς ἐκθέτει διεθνῶς. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας ἀναφέρει εἰς τὴν εἰσηγητικήν του ἔκθεσιν, ὅτι τὸ κόστος ἐπεξεργασίας ἐπιβαρύνει τὸν καπνὸν κατὰ 26%. Ὁ κ. Εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας εἶπεν, ὅτι ἡ ἐπιβάρυνσις αὐτὴ φθάνει τὰ 23%. Ἀπὸ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα ἔχουν τεθῆ ὑπ’ ὄψιν μας, φαίνεται, ὅτι τὸ κόστος αὐτὸ κατέρχεται πιὸ κάτω καὶ ἀπὸ τὸ 23%, φθάνει τὰ 19%. Ὁ κ. Εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας διὰ νὰ ὑποστηρίξῃ τὸ νομοσχέδιον εἶπεν, ὅτι ἐὰν ὁ καπνεργάτης ἐπεξεργάζεται 10 ὀκάδας καπνοῦ τὴν ἡμέραν, τὰς 5½ ὀκάδας τὰς παίρνει οὗτος ὡς ἡμερομίσθιον. Ἀπὸ πίνακα, τὸν ὁποῖον ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου, φαίνεται, ὅτι τὰ ἡμερομίσθια τῶν καπνεργατῶν εἶναι τὰ ἑξῆς: «Ἀρχιεργάτης 66.000... (ἀναγινώσκει)...». Δηλαδὴ ἡμερομίσθια, τὰ ὁποῖα διὰ μὲν τοὺς εἰδικευμένους ἐργάτας δὲν πλησιάζουν τὰ ἡμερομίσθια τῶν ἄλλων εἰδικευμένων ἐργατῶν, π. χ. κτιστῶν, ξυλουργῶν, οἰκοδόμων κλπ. διὰ δὲ τοὺς ἄλλους εἶναι πολὺ κατώτερα καὶ τῶν ἀνειδικεύτων ἐργατῶν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, τὸ ἐπιχείρημα αὐτὸ, τὸ ὁποῖον ἐστήριξεν ὁ ἀξιότιμος εἰσηγητὴς τῆς πλειοψηφίας περὶ τοῦ ὑπερβολικοῦ κόστους συσκευασίας, λόγῳ τῶν ὑψηλῶν ἡμερομισθίων, δὲν εὐσταθεῖ ἐκ τῶν στοιχείων ποὺ ἔχομεν ὑπ’ ὄψιν μας.

§182Κ. ΒΕΝΕΤΗΣ. Ἐπὶ 6½ μῆνας μὲ 90 ἡμερομίσθια ἐπιδόματα εἶναι λίγα, κ. συνάδελφε;

§183Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Σεῖς εἴπατε καὶ παρεδέχθητε ὅτι ὁ κάθε καπνεργάτης παίρνει 5½ ὀκάδας καπνοῦ τὴν ἡμέραν καὶ σᾶς λέγω ὅτι δὲν παίρνει ὡς ἡμερομίσθιον τὴν ἀξίαν τῆς ποσότητος ταύτης. Ὅτι ὑπάρχει πρόβλημα κοινόν, κ. συνάδελφοι, εἶναι ἀναμφισβήτητον· ὅτι ἐπιθυμία ὅλων μας εἶναι νὰ εὑρεθῇ ὁ καλλίτερος τρόπος διὰ νὰ ἠμπορέσῃ νὰ λυθῇ τὸ καπνικὸν πρόβλημα εἶναι ἐπίσης, ἀναμφισβήτητον, ἀλλὰ δὲν ἦτο δυνατόν, δὲν ἦτο ἐπιτετραμμένον νὰ ἀρχίσῃ ἡ λύσις τοῦ καπνικοῦ προβλήματος ἀπὸ τὴν πλέον ἀδύνατον τάξιν, ἀπὸ τοὺς καπνεργάτας, ὅταν τοὺς καπνεμπόρους, οἱ ὁποῖοι χρησιμοποιοῦν χρήματα τοῦ δημοσίου καὶ οἱ ὁποῖοι ἁπλῶς εἶναι οἱ μεσάζοντες μεταξὺ δημοσίου καὶ ἀγοραστῶν καὶ μὲ τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν χρημάτων τοῦ δημοσίου πλουτίζουν, αὐτοὺς τοὺς ἀνθρώπους ὄχι μόνον δὲν τοὺς ἐνοχλοῦμεν, ὄχι μόνον δὲν ὀργανώνομεν τὸ καπνεμπόριον, ὄχι μόνον δὲν τείνομεν νὰ ἐθνικοποιήσωμεν τὴν ἐμπορίαν τοῦ καπνοῦ ποὺ πρέπει νὰ φθάσωμεν ἐκεῖ καὶ νὰ ἀρχίσωμεν ἀπ’ ἐκεῖ, ἀλλ’ ἀφήνομεν ἀνενοχλήτους τοὺς καπνεμπόρους καὶ πιέζομεν τὴν τάξιν τῶν καπνεργατῶν, οἱ ὁποῖοι σήμερον εἶχον ἕνα ἴχνος κατοχυρώσεως, οἱ ὁποῖοι εἶχον ἕνα ἴχνος αἰσθήματος ἀσφαλείας εἰς τὴν ζωήν, οἱ ὁποῖοι ἔβλεπον ὅτι, ἐν πάσῃ περιπτώσει, δὲν θὰ μείνουν εἰς τοὺς δρόμους, ἀλλὰ θὰ τρώγουν ἕνα κομμάτι ψωμί, ἐρχόμεθα αὐτοὺς τοὺς ἀνθρώπους καὶ χειροτερεύομεν τὴν κατάστασιν τῆς ζωῆς των καὶ τοὺς φέρομεν εἰς τὴν ἀπαθλίωσιν καὶ τοὺς παραδίδομεν βορὰν εἰς τοὺς καπνεμπόρους, εἰς τοὺς ὁποίους λέγομεν «πάρετε 20.000 ἀνθρώπους, κύριοι καπνέμποροι, ὅσους θέλετε ἀπ’ αὐτοὺς χρησιμοποιήσατέ τους, τοὺς ἄλλους πετάξατέ τους καὶ πάρετε παιδιὰ καὶ γυναῖκας νὰ σᾶς ξεφυλλίζουν καὶ δίδετέ τους ἐλάχιστα» καὶ δὲν λαμβάνομεν τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ λάβωμεν, τὰ μέτρα τοῦ ἐλέγχου τοῦ καπνεμπορίου. Δηλαδὴ ἔπρεπε πρῶτα νὰ μᾶς φέρῃ ἡ Κυβέρνησις ἕνα νομοσχέδιον περὶ ἐλέγχου τοῦ καπνεμπορίου, διὰ νὰ ἴδωμεν αὐτό, τὸ ὁποῖον θὰ ἀφαιρέσωμεν ἀπὸ τὴν καπνεργατικὴν τάξιν, θὰ τὸ κερδίσῃ, τοὐλάχιστον, ὁ παραγωγός, θὰ τὸ κερδίσῃ ἡ διάθεσις τοῦ προϊόντος ἢ θὰ τὸ ἐνθυλακώσουν οἱ καπνέμποροι;

§184ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἐσεῖς, διατὶ δὲν ἐφέρατε ἕνα τοιοῦτον νομοσχέδιον;

§185Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ἐὰν καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας τῆς Κυβερνήσεως, τὴν ὁποίαν εἶχον τὴν τιμὴν νὰ ὑποστηρίζω, ἔφερνε ἕνα τοιοῦτον νομοσχέδιον, ὡς τὸ ὑπὸ κρίσιν, τὸ ἴδιον, θὰ ἔλεγον. Δέν ἐφέραμεν τὸ νομοσχέδιον ἐλέγχου τῶν καπνεμπόρων, διότι δὲν εἴχαμεν τὸν χρόνον. Τί ἠθέλατε νὰ πρωτοκάμωμεν μέσα εἰς 9 μῆνας, ποὺ εἴμαστε εἰς τὴν Κυβέρνησιν; Ἐν πάσῃ περιπτώσει, νομίζω, ὅτι νομοσχέδια καὶ μέτρα Κυβερνητικά, λαμβανόμενα κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, δὲν ἐπιτυγχάνουν τοῦ σκοποῦ, τὸν ὁποῖον ἐπιδιώκουν, διότι οὔτε ἡ διάθεσις, γενικῶς, τοῦ καπνοῦ, θὰ ἐλαφρυνθῇ, διότι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον κερδίζεται ἀπὸ τὴν μείωσιν τοῦ κόστους τῆς ἐπεξεργασίας ἀπὸ τοὺς καπνεργάτας, θὰ εἰσαχθῇ εἰς ἄλλα πλούσια θυλάκια, οὔτε καὶ ἐκ τοῦ λόγου τούτου θὰ αὐξηθῇ ἡ κατανάλωσις τοῦ καπνοῦ. Ἄλλα εἶναι τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα θὰ ἔπρεπε νὰ λάβῃ ἡ Κυβέρνησις πρὸς τόνωσιν τῶν ἐξαγωγῶν. Ἀπὸ τὴν κίνησιν τῶν ἐξαγωγῶν, ποὺ εἴχαμε τὰ τελευταῖα χρόνια, βλέπομε, ὅτι μὲ τὴν κρατοῦσαν κατάστασιν ἐπεξεργασίας, ἐπειδή, ἠμπορέσαμε καὶ κατεκτήσαμε πάλιν, παλαιὰς γνωρίμους ἀγορὰς καὶ ἐπειδὴ ἠμπορέσαμε νὰ διοχετεύσωμεν μερικὰ καπνὰ εἰς τὴν Γερμανίαν, ηὐξήθη ἡ ἐξαγωγή, ἐνῷ αἱ ἐξαγωγαὶ τῶν ἄλλων Χωρῶν παρέμειναν αἱ ἴδιαι καὶ θὰ παραμείνουν. Ἡ ἀγορὰ τῆς Γερμανίας, αὐτὴ ἡ ὁποία μᾶς ἀπερρόφα, προπολεμικῶς, τὸ ἀπόθεμα τῶν καπνῶν μας καὶ ἡ ὁποία εἶναι ἡ πολύτιμος πελάτις μας, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ κατακτηθῇ μὲ ἄλλα μέτρα καὶ ὄχι μὲ αὐτὰ ποὺ λαμβάνονται διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου. Ἐκ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νομοσχεδίου τούτου θὰ δημιουργηθῇ, κύριοι συνάδελφοι, ἡ ἀπαθλίωσις εἰς χιλιάδας ἀνθρώπων, εἰς χιλιάδας ἐργατῶν, οἱ ὁποῖοι θὰ γίνουν κήρυκες τῶν συνθημάτων ἐκείνων, τὰ ὁποῖα, συθέμελα, κλονίζουν τὸ Δημοκρατικόν μας πολίτευμα καὶ τὴν Πατρίδα μας. Ἔπρεπεν ἡ Κυβέρνησις, ἐὰν εἶχεν πραγματικὰς ἀποδείξεις, ὅτι μέσα εἰς τὰς τάξεις τῶν 20.000 αὐτῶν βιοπαλαιστῶν ὑπάρχουν, 5, 10, 20, 30 ταραξίαι—εἶχε τὴν δύναμιν καὶ εἶχε τὸ κῦρος—νὰ τοὺς πιάσῃ καὶ νὰ τοὺς πετάξῃ ἔξω ἀπὸ τὴν τάξιν.

§186ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τὸ κάμνει αὐτὸ τώρα καταργῶντας τὸν νόμον ποὺ τοὺς προστατεύει.

§187Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ἀλλὰ τὸ νὰ ἔρχεσθε σήμερον καὶ νὰ αἴρετε τὴν κατοχύρωσιν τοῦ ἐπαγγέλματος, ἀπὸ ὅλους τοὺς καπνεργάτας, κλονίζετε τὰ θεμέλια τοῦ συνδικαλισμοῦ, κλονίζετε τὴν ὑπόστασιν αὐτῆς τῆς τάξεως, τὴν ὁποίαν σήμερον σεῖς χαρακτηρίζετε ὡς Σοβιέτ. Διότι δὲν εἶναι Σοβιέτ, εἶναι ἄνθρωποι βιοπαλαισταί, οἱ ὁποῖοι ἀγωνίζονται διὰ τὸ ψωμί των. Τὴν τάξιν τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν θὰ τὴν μεταβάλητε εἰς Σοβιὲτ ἀπὸ αὔριον. Δὲν νομίζω, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἡ περαιτέρω ἐπιμονή μας θὰ πείσῃ κανένα ἐκ τῶν συναδέλφων τῆς συμπολιτεύσεως, ὅτι ἔχομεν δίκαιον. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θέλω νὰ σημειώσω εἶναι, ὅτι ἡ ἀποψινὴ ἑσπέρα θὰ ἀποτελέσῃ μίαν θλιβερὰν χρονολογίαν διὰ τὸν Ἑλληνικὸν συνδικαλισμόν. Ἄς εὐχηθῶμεν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ σταματήσῃ εἰς αὐτὸ τὸ μέτρον καὶ δὲν θὰ θελήσῃ νὰ κλονίσῃ τὰ θεμέλια ὅλων τῶν ἐργαζομένων Ἑλλήνων, ὥστε νὰ τοὺς ἀποδώσωμεν γυμνόποδας καὶ χειροδεσμίους εἰς τὴν ἐκμετάλλευσιν, διὰ νὰ τοὺς μεταβάλῃ εἰς δούλους, μέχρι σήμερον ὑπερηφάνους ἀνθρώπους βιοπαλαιστάς. Ἐὰν νομίζετε, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι σήμερον δυνάμεθα νὰ ὀπισθοδρομήσωμεν καὶ νὰ κάμωμεν τοὺς ἐργαζομένους ἀνθρώπους νὰ μεταβληθοῦν εἰς δούλους, πλανᾶσθε. Θὰ ὑποστοῦν οἱ ἐργαζόμενοι τὴν δίωξιν, θὰ ὑποστοῦν τὴν θυσίαν αὐτὴν τὴν ὁποίαν σεῖς τοὺς ἐπιβάλλετε διὰ τοῦ νόμου αὐτοῦ, ἀλλὰ πρέπει νὰ γνωρίζετε, ὅτι θὰ εὕρουν τὸν τρόπον καὶ νὰ ἀμυνθοῦν καὶ νὰ ἐπιτεθοῦν καὶ τότε ἀλλοίμονον εἰς αὐτὸν τὸν τόπον, ἀλλοίμονον εἰς τὴν χώραν αὐτήν. Ἄλλα μέτρα, καλλίτερα μέτρα, ἀνθρωπινώτερα μέτρα, πλέον συντηρητικὰ μέτρα, θὰ ἠμπορούσατε νὰ λάβητε διὰ νὰ ἐξυγιάνετε τὸν κλάδον αὐτὸν, ἐὰν εἴχατε ἐνδείξεις, ὅτι πράγματι ἔπασχε. Ἀλλὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα συθέμελα κλονίζουν δικαιώματα τῆς ἐργατικῆς τάξεως, τὰ ὁποῖα κατέκτησεν αὕτη ἀπὸ μιᾶς 50ετίας, εἶναι σφάλμα τραγικὸν διὰ τὴν χώραν νὰ λαμβάνωνται, διότι θὰ ὁδηγήσουν εἰς περιπετείας ἄνευ προηγουμένου. Δι’ αὐτὸ θὰ ἤθελα κατὰ τὴν ἀποψινὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, νὰ ὑψώσετε τὸ ἀνάστημά σας σεῖς κύριοι συνάδελφοι τῆς συμπολιτεύσεως καὶ νὰ εἰπῆτε εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὴν ὁποίαν ὑποστηρίζετε, ὅτι δὲν εἶναι καλὸς ὁ τρόπος αὐτὸς τῆς διοικήσεως τῆς χώρας, ὅτι δημιουργεῖ ἡ Κυβέρνησις συνθήκας ζωῆς τρομεράς, αἱ ὁποῖαι θὰ μᾶς συνθλίψουν, αἱ ὁποῖαι θὰ καταρρακώσουν τὸ κράτος μας, δημιουργεῖ συνθήκας, αἱ ὁποῖαι θὰ συγκλονίσουν συθέμελα τὸ δημοκρατικόν μας πολίτευμα. Σκεφθῆτε το καλά, σκεφθῆτε τὸ τί θὰ γίνῃ μὲ τὸ νομοσχέδιον αὐτό, τὸ ὁποῖον κλονίζει τὸν συνδικαλισμὸν τῆς Ἑλλάδος καὶ θὰ ἴδετε πόσον δίκαιον ἔχομεν. (Χειροκροτήματα).

§188ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Βουδούρης ἔχει τὸν λόγον.

§189Π. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Θὰ εἶμαι συντομώτατος, κύριε Πρόεδρε, διότι ἀντιλαμβάνομαι τὴν κόπωσιν τῆς Βουλῆς καὶ διότι τὸ θέμα ἐξηντλήθη. Δὲν ἔχω παρὰ νὰ συγχαρῶ τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας, διότι ὑπέβαλε τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ καὶ θέτει τέρμα εἰς μίαν κατάστασιν, ἡ ὁποία ἦτο πράγματι τραγική, ἰδίᾳ διὰ τὴν Βόρειον Ἑλλάδα. Ἀπαντῶ εἰς τοὺς συναδέλφους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὅτι ὁ Ἐλευθέριος Βενιζέλος κατὰ τὸ ἔτος 1931 ἠναγκάσθη ὅταν οἱ καπνεργάται ἐκλείσθησαν εἰς τὰς ἀποθήκας, νὰ διατάξῃ πῦρ καὶ ἐθρηνήσαμεν 25 θύματα. Ἡ κατάστασις ἡ ὁποία ἐδημιουργήθη εἰς τὰς καπναποθήκας τῆς Θεσσαλονίκης εἶναι ὄντως τραγική. Κύριοι, ὅταν οἱ καπνεργάται ἐγκλείονται εἰς τὰς ἀποθήκας, ἀντιμετωπίζομεν κατάστασιν ἀναρχίας. Καὶ μετὰ ἀποτροπιασμοῦ θὰ ἐνθυμοῦμαι τὴν 9ην Μαΐου 1930, ὅταν ἡ πόλις μου κατεκλύσθη ἀπὸ τὸ κόκκινον, ὅταν ἡ πόλις μου περιῆλθεν εἰς τὸν κομμουνισμὸν καὶ εἴχομεν μεγάλας συγκρούσεις καὶ θύματα. Ὁ Ἐλευθέριος Βενιζέλος, ὅταν ἦτο Ἀρχηγὸς τῆς τότε Κυβερνήσεως, ἔλαβε τοιαῦτα μέτρα, ὥστε καὶ τὸ ἰδιώνυμον ἐψήφισε. Εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς, οἱ ὁποῖοι εἶναι ξενόδουλοι, χτυποῦν τὴν κοινωνίαν, χτυποῦν τὴν πατρίδα. Εἰς αὐτὸ θὰ εἴμεθα ἀδιάλλακτοι. (Χειροκροτήματα).

§190ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Μουρατίδης ἔχει τὸν λόγον.

§191Κ. ΜΟΥΡΑΤΙΔΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, μέσα εἰς τὸ ὅλον καπνικὸν ζήτημα, εἶναι καὶ τὸ καπνεργατικόν. Θὰ συμφωνοῦσα, μὲ τὸν κ. Κοθρῆν καὶ τὸν κ. Ζορμπᾶν, διότι πολλὰς πληροφορίας, τὰς ὁποίας ἀνέπτυξαν εἶναι ὀρθαί. Ἀλλὰ θὰ τοὺς ἐρωτοῦσα συνάμα, διατί, ὅταν ἦσαν αὐτοὶ στὴν Κυβέρνησιν, δὲν ἔδωσαν, μίαν λύσιν εἰς τὸ ὅλον καπνικὸν ζήτημα;

§192Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἐνθυμεῖσθε, κ. συνάδελφοι, ὅτι ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κέντρου εἶχε συστήσει καὶ εἰδικὴν Ἐπιτροπὴν διὰ τὸ θέμα αὐτό. Μάλιστα καὶ ὁ κ. Μπακάλμπασης εἶχε πάει, εἰς τὴν Τουρκίαν, διὰ τὸ θέμα αὐτό.

§193Κ. ΜΟΥΡΑΤΙΔΗΣ. Ἀγαπητέ μου, εἶμαι ἴσως ἀπὸ τοὺς ὀλίγους, οἱ ὁποῖοι κατέχουν τὸ θέμα αὐτό. Δὲν ἔχει οὐδεμίαν σχέσιν, ἐὰν εἶσθε εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν. Μέσα, ἀπὸ αὐτά, τὰ ὁποῖα λέγητε, βγαίνουν καὶ ὀρθαὶ γραμμαί. Εἶναι πολλὰ τὰ σημεῖα, εἰς τὰ ὁποῖα ἔχετε δίκαιον. Ὄντως θὰ ἔπρεπε, νὰ εἶναι παρόντες, τὴν στιγμὴν αὐτήν, κατὰ τὴν ὁποίαν συζητεῖται ἕν τοιοῦτον θέμα καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ καί ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας καὶ τὸ σύνολον τῆς Κυβερνήσεως, διότι ὁ καπνὸς εἶναι ἕνα προϊόν, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ τὸ ἥμισυ τοῦ ἐθνικοῦ μας εἰσοδήματος. Σεῖς, δὲν ἐδώσατε τὴν δέουσαν προσοχήν. Ἡ παροῦσα Κυβέρνησις ὅμως, θὰ δώσῃ τὴν δέουσαν προσοχὴν καὶ ἤδη, ἤρχισε νὰ τὴν δίδῃ. Καί, ἔρχομαι, εἰς τὸ καπνεργατικὸν ζήτημα. Εἶπον, ὅτι τὸ ἐργατικὸν ζήτημα, ἀποτελεῖ ἓν μέρος τοῦ ὅλου καπνεργατικοῦ ζητήματος. Εἴκοσι ὁλόκληρα χρόνια ἀγωνίζονται αἱ Κυβερνήσεις, διὰ νὰ ἄρουν τὴν κατοχύρωσιν τοῦ ἐπαγγέλματος. Διερωτᾶται κανείς, διατί; Μήπως, αἱ προηγούμεναι Κυβερνήσεις δὲν ἠξεύρουν τί θὰ πῇ Συνδικαλισμός; Ἢ, μήπως εἴμεθα ἐχθροὶ τοῦ καπνεργάτου, ἀσφαλῶς ὄχι. Ὑπάρχει κάποια αἰτία, κάποια ἀρρώστια; Τὴν ἀρρώστια αὐτὴν πᾶμε νὰ τὴν ἐξυγιάνωμεν. Μεταπολεμικῶς, ὁ καπνὸς ἐξελίσσεται κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε ἐπιβάλλει καὶ εἰς ἡμᾶς, εἰς τὴν Ἑλλάδα, νὰ παρακολουθήσωμεν τὰς ἐξαγωγὰς. Ἂς μὴ πάρωμεν τὴν Ἀμερικὴν καὶ τὰ ἄλλα Κράτη, τὰ ὁποῖα ἔχουν μεγαλυτέρας ποσότητας ἐξαγωγῶν, ἀλλὰ ἂς πάρωμεν τὴν Τουρκίαν, τὴν γείτονά μας, ἡ ὁποία ἔχει παρόμοια καπνά, ὅπως καὶ τὰ ἰδικά μας. Ἐπιτροπές, καὶ κόντρα ἐπιτροπές, εἰς τὸ παρελθὸν αἱ Κυβερνήσεις ἔστελναν εἰς τὴν Τουρκίαν. Καὶ ἡ παροῦσα Κυβέρνησις, ἴσως θὰ στείλῃ εἰς τὴν Τουρκίαν. Διατί; Διὰ νὰ προσπαθήσωμεν νὰ συντονίσωμεν τὰς ἐνεργείας μας μὲ τὰς Τουρκικάς, οὕτως, ὥστε νὰ διοχετεύωμεν τὸν καπνόν, εἰς τὸ ἐξωτερικόν, τὰ καπνά μας, ἀπὸ τὰ ὁποῖα ζοῦν 150.000 οἰκογένειαι, εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἀλλά, δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ὁμιλοῦμεν μὲ τὴν Τουρκίαν, ἐν ἴσοις ὅροις, διότι ἔχουν χαμηλὸν στήσιμο. Ἠξεύρετε, κύριε Ζορμπᾶ, σεῖς, οἱ ὁποῖοι ἠγωνίσθητε εἰς τὰ συνδικαλιστικά, ὅτι συμφέρει, εἰς τὴν Ἑλλάδα νὰ σηκώσῃ καπνόν, νὰ τὸν πάῃ εἰς τὴν Σμύρνην νὰ τὸν ἐπεξεργασθοῦν καὶ νὰ τὸν φέρῃ πίσω καὶ νὰ κοστίσῃ φθηνότερα; Τὰ αἴτια αὐτὰ ὑποχρεώνουν τὴν Κυβέρνησιν, νὰ δώσῃ λύσιν, εἰς τὸ καπνεργατικὸν ζήτημα καὶ νὰ ἄρῃ τὴν κατοχύρωσιν τοῦ καπνεργατικοῦ ἐπαγγέλματος. Καί, ἂς περιορισθῶ εἰς τὸ καπνεργατικὸν ζήτημα. Κύριοι γνωστὸν εἶναι εἰς ὅλους σας, ὅτι τὰ καπνὰ τὰ ἐπεξεργάζονται, εἰς τὰ σαλόνια, ὅταν, οἱ τροφοδόται τὸ πρωΐ δίνουν τὸν καπνόν, στὶς ἴδιες ὀκάδες τὸ βράδυ, ἡ ἀπόδοσις δὲν εἶναι ἡ ἰδία. Βέβαια, ἕνα μικρὸν ποσοστόν, δικαιολογεῖται, διότι ὅλος ὁ κόσμος, δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἀποδώσῃ τὸ ἴδιον. Ἀλλὰ νὰ ἔχῃ διαφορὰ 50% ἡ ἀπόδοσις τοῦ ἑνός, ἀπὸ τὸν ἄλλον, δὲν εἶναι φυσικόν, τὴν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν, ὅλοι παίρνουν τὸ ἴδιον ἡμερομίσθιον. Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ὠργανωμένη ἡ καπνεργατικὴ τάξις. Δεύτερον, εἶναι δύο αἱ ἐντολαί, τὰς ὁποίας παίρνουν, ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐργάζονται εἰς τὸν καπνόν. Θέλω νὰ τὸ ἀκούσῃ αὐτό, ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Ἡ πρώτη ἐντολή, εἶναι ὅσον τὸ δυνατόν, νὰ ἀποδώσουν ὀλιγώτερον. Ἡ δευτέρα εἶναι, ὅσον τὸ δυνατὸν νὰ κάμουν τὸ δέμα χειρότερον καὶ νὰ μὴ ἐπεξεργάζωνται τὰ φύλλα. Ὅταν, λοιπόν, ἕνας καπνέμπορος στὴν Ἑλλάδα ἔχει μίαν τοιαύτην καπνεργατικὴν τάξιν, μὲ μίαν τοιαύτην ἀπόδοσιν, ἀπὸ τὴν μίαν μεριὰ καὶ ὅταν, ἀπὸ τὴν ἄλλην, ὁ Τοῦρκος, ὁ ὁποῖος ἔχει ἐργάτην, ὁ ὁποῖος συνειδητά, Ἐθνικὰ δουλεύει τὸν καπνόν, διότι ἠξεύρει, ὅτι ἀπὸ αὐτὸν ζῇ καὶ διότι ἠξεύρει, ὅτι καὶ τοῦ χρόνου, ἐὰν ἀποδώσῃ κακὴν ὑπηρεσίαν, δὲν θὰ ἔχῃ ψωμί, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ συναγωνισθῶμεν τὴν Τουρκίαν;

§194Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§195Κ. ΜΟΥΡΑΤΙΔΗΣ. Σεῖς, κ. Ζορμπᾶ, τὰ διαβάζετε, εἰς τὰ χαρτιά, ἐμεῖς, οὔτε χαρτιὰ δέν παίρνουμεν. Θὰ ἤθελον, κ. Ζορμπᾶ, νὰ ἦσαν ἐδῶ ὅλοι οἱ βουλευταί, ὅλη ἡ Κυβέρνησις. Καί, θὰ φροντίσωμεν νὰ ἐπαναφέρωμεν τὸ θέμα τοῦ καπνοῦ, διότι εἶναι ἡ ψυχὴ καὶ ἡ ζωὴ τοῦ τόπου. Διατί, νὰ ἐκλιπαροῦμεν τοὺς Ἀμερικανοὺς ἢ τὸν Αʹ καὶ τὸν Βʹ καὶ νὰ τοὺς ζητοῦμεν, τόσα δολλάρια, τὴν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν, ἔχομεν ἕνα τέτοιο προϊόν, τὸ ὁποῖον ἠμπορεῖ νὰ μᾶς ἀποδώσῃ, τόσα λεπτά, ὥστε νὰ μὴν ἔχωμεν ἀνάγκη κανέναν; Ἀλλά, τί εἶναι ἐκεῖνο ποὺ λείπει; Λείπει ἡ ὀργάνωσις. Κύριοι, δὲν θὰ σᾶς ἀπασχολήσω περισσότερον, διότι πιστεύω, ὅτι πολὺ συντόμως ἡ Κυβέρνησις, θὰ φέρῃ τὸ ὅλον καπνικὸν ζήτημα εἰς τὴν Βουλήν. Τὸ παρὸν νομοσχέδιον εἶναι ἡ ἀρχὴ τοῦ ὅλου καπνικοῦ ζητήματος. Συγχαίρω, τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας. Τὸ ὄνομά του, δὲν θὰ γραφῇ μὲ μαῦρα γράμματα, ὅπως λέγεται ἄστοχα, ἀλλὰ θὰ γραφῇ μὲ χρυσᾶ γράμματα. Δὲν πατάει τὸν συνδικαλισμόν, ἀλλὰ τὸν προωθεῖ. Δὲν θὰ δυσαρεστηθοῦν πολλοί, ἀλλὰ θὰ εὐχαριστηθοῦν πολλοί. Δι’ αὐτὸ καὶ πρέπει νὰ τὸν συγχαροῦμεν. Τὸ παρὸν νομοσχέδιον, προτοῦ ἀκόμη κατατεθῇ, ἤδη ἔδωσε τὴν ἀπόδοσίν του. Ποία εἶναι ἡ ἀπόδοσίς του; Ἡ ἀπόδοσίς του, εἶναι ὅτι τὰ καπνά, ἤδη, ἐπῆγαν 2000 δρχ. ἐπάνω.

§196Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ἐξ αἰτίας αὐτοῦ ἔπεσαν;

§197Κ. ΜΟΥΡΑΤΙΔΗΣ. Τρία εἶναι τὰ γεγονότα, εἰς τὰ ὁποῖα ὀφείλεται ἡ ἀνατίμησις τῶν καπνῶν. Πρῶτον, ἡ μικρὰ παραγωγὴ τὴν ὁποίαν ἔχομεν, ἐν σχέσει μὲ τὰ ἄλλα χρόνια, ἐφέτος. Δεύτερον, ἡ ποιοτικὴ κατάστασις τοῦ καπνοῦ. Καὶ τρίτον, προσετέθη, ἡ ἄρσις τοῦ ἐπαγγέλματος τοῦ καπνεργάτου. Τὴν προπερασμένην Κυριακήν, εὑρισκόμην εἰς τὰ καπνοχώρια. Ὁ νομός, τὸν ὁποῖον ἐκπροσωπῶ, παράγει τὸ 25% τοῦ καπνοῦ τῆς Ἑλλάδος. Εἰς τὰ καπνοχώρια τὰ δικά μας ὅλοι περίμεναν τὴν κατάθεσιν τοῦ νομοσχεδίου. (Χειροκροτήματα). Καὶ τώρα ποὺ κατετέθη ὅλοι ἐπείσθησαν, ὅτι ἀποτελεῖ πλέον ἀναμφισβήτητον γεγονός, διότι ἠξεύρουν, ὅτι ὁ στρατάρχης ἔτσι δουλεύει καὶ δὲν ὑποχωρεῖ. Κύριοι, δὲν θὰ σᾶς κουράσω περισσότερον. Συγχαίρω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας, διότι ἔκαμε τὴν ἀρχὴν τῆς ἐπιλύσεως τοῦ ὅλου καπνικοῦ ζητήματος. (Χειροκροτήματα).

§198ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Δούμπας ἔχει τὸν λόγον.

§199Ι. ΔΟΥΜΠΑΣ. Κύριοι βουλευταί, ἀσκῶν τὸ ἐπάγγελμα τοῦ καπνεμπόρου ἀπὸ πολλῶν ἐτῶν, νομίζω, ὅτι δὲν εἶμαι ὁ καταλληλότερος ὑποστηρικτὴς τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου. Διότι ὁσονδήποτε καὶ ἂν θέλω ἀντικειμενικὸς νὰ εἶμαι, δὲν ἠμπορῶ νὰ ἐμποδίσω νὰ μὴ σχηματισθῇ ἡ ἰδέα εἰς τοὺς μὴ εἰδικοὺς καὶ εἰς τοὺς καπνεργάτας, οἱ ὁποῖοι θὰ παρακολουθήσουν τὰς συζητήσεις μας, ὅτι δὲν κρύπτεται εἰς τοὺς λόγους μου ἰδιοτέλεια ἢ ἄλλο τι. Δὲν μὲ ἐμποδίζει ὅμως νὰ ὁμιλήσω, τὸ γεγονός, ὅτι καθ’ ὅλην τὴν σταδιοδρομίαν μου ὡς καπνεμπόρου, ὅπως καὶ καθ’ ὅλον τὸν πολιτικόν μου βίον, ὁσάκις μοῦ ἐδόθη εὐκαιρία νὰ ὑπερασπίσω συμφέροντα τοῦ παραγωγοῦ καὶ συμφέροντα τοῦ καπνεργάτου, τὸ ἔπραξα μὲ τόσον θάρρος, ὥστε δὶς μέχρι σήμερον καὶ εἰς διαφόρους ἐποχάς, ἐπροτάθη καὶ ἀπὸ τὸν Καπνεμπορικὸν Σύλλογον ἡ διαγραφή μου. Καὶ πέρυσιν, ὅταν ἀκόμη συνεζητεῖτο τὸ θέμα τῆς μὴ ἀγορᾶς τῶν καπνῶν ἐσοδείας 1950, εἰς τὸ καπνοπαραγωγικὸν Συνέδριον τῆς Καβάλλας, εἶχα τὸ θάρρος νὰ ἐπιρρίψω μέρος τῆς εὐθύνης εἰς τὸ καπνεμπόριον, διότι κατὰ τὴν γνώμην μου, ἐὰν ὁ καπνὸς δὲν ἐπωλεῖτο τὴν ἐποχὴν ἐκείνην καὶ ἂν αἱ τιμαὶ ἦσαν χαμηλαί, ἕνα μεγάλο μέρος τῆς εὐθύνης τὴν εἶχε τὸ καπνεμπόριον. Μέσα, λοιπόν, εἰς τὸ Συνέδριον ἐμέμφθην τοὺς καπνεμπόρους, ὡς μὴ δυναμένους πλέον νὰ ἀνταποκριθοῦν εἰς τὰς περιστάσεις καὶ νὰ εἶναι εἰς θέσιν νὰ συναγωνίζωνται τοὺς μεγάλους καὶ τὸ γεγονὸς ἐκεῖνο συνετέλεσεν, ὥστε ἡ Ὁμοσπονδία νὰ ζητήσῃ τὴν διαγραφήν μου ἀπὸ τὸν Σύλλογον τῶν Καπνεμπόρων. Αὐτό, λέγω, τὸ γεγονὸς μοῦ δίδει τὸ δικαίωμα καὶ σήμερον νὰ μὴ χάσω τὴν εὐκαιρίαν ἀφ’ ἑνὸς μὲν νὰ συγχαρῶ τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας διὰ τὸ τόλμημα, τὸ ὁποῖον ἔκαμε—διότι, πραγματικῶς, εἶναι τόλμημα ἡ ἀπόφασις περὶ καταργήσεως τῆς κατοχυρώσεως τοῦ ἐπαγγέλματος—καί, ἀφ’ ἑτέρου, νὰ διαβιβάσω εἰς αὐτὸν τὴν εὐγνωμοσύνην, τὴν ἄπειρον, τὴν ὁποίαν ἠσθάνθη ὁ καπνοπαραγωγικὸς κόσμος. Πρὸ ὀλίγου, ὅταν ἀπὸ τῆς θέσεως αὐτῆς ὡμίλει ὁ ἀξιότιμος κ. Βενέτης, τοῦ ὑπέμνησα ὅτι καὶ αὐτοὶ οἱ καπνεργάται ἀντελήφθησαν, ὅτι ἀποτελοῦν βραχνὰν εἰς τὸ ζήτημα τοῦ καπνοῦ, ὅτι εἶναι ἐμπόδιον εἰς τὴν εὐημερίαν τῶν παραγωγῶν, ὅτι εἶναι ἐμπόδιον εἰς τὴν ἐξαγωγὴν τοῦ προϊόντος. Οἱ ἴδιοι οἱ καπνεργάται συνησθάνθησαν τὴν εὐθύνην των καὶ ἐνώπιον 400 συνέδρων, ἐκπροσώπων τοῦ Μακεδονικοῦ καπνοπαραγωγικοῦ κόσμου, ἐδήλωσαν οἱ ἀντιπρόσωποί των ἐπισήμως, ὅτι συμφωνοῦν μὲ τὴν ἄποψιν τῶν καπνοπαραγωγῶν, ὅτι τὸ κόστος τῶν καπνῶν εἶναι πολὺ βεβαρυμένον καὶ ὅτι ἡ κατοχύρωσις τοῦ ἐπαγγέλματος εἶναι μία αἰτία, ἡ ὁποία ἔφερε τὸν καπνὸν εἰς τὴν θέσιν ἐκείνην καὶ ὅτι δέχονται νὰ ὑποστοῦν καὶ αὐτοὶ τὴν θυσίαν, δεχόμενοι τὴν κατάργησιν τῆς κατοχυρώσεως τοῦ ἐπαγγέλματος. Καὶ εὐτυχῶς πρὸ ὀλίγου ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας μᾶς διεβεβαίωσεν, ὅτι καὶ οἱ ἐκπρόσωποι τῶν καπνεργατῶν, ποὺ εὑρίσκονται ἐνταῦθα διὰ τὴν παρακολούθησιν τοῦ ζητήματος, ἀπεδέχθησαν τὰς ἀπόψεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἑπομένως δὲν χρειάζεται περαιτέρω ὑποστήριξις τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου. Ἐκεῖνο ὅμως, τὸ ὁποῖον νομίζω, ὅτι εἶναι ἀνάγκη νὰ γίνῃ, εἶναι τοῦτο: Οἱ διάφοροι ἀξιότιμοι συνάδελφοι, οἱ παρελάσαντες ἀπὸ τῆς θέσεως ταύτης, μεταξὺ τῶν διαφόρων ἐπιχειρημάτων, τὰ ὁποῖα ἐπεκαλέσθησαν, εἴτε πρὸς ὑποστήριξιν, εἴτε πρὸς καταψήφισιν τοῦ ἐν λόγῳ νομοσχεδίου, εἶπον καὶ μερικὰς ἀναληθείας—ὄχι βεβαίως ἐκ προθέσεως, ἀλλ’ ἐξ ἀγνοίας. Θὰ ἤθελα, λοιπόν, παρ’ ὅλον ποὺ εἶσθε κουρασμένοι, νὰ ἀπαντήσω εἰς μερικὰς ἐξ αὐτῶν, διὰ νὰ διασκεδάσω τυχὸν ἐντυπώσεις, αἱ ὁποῖαι ἠμποροῦν νὰ γίνουν ἐπιζήμιαι. Ὁ κ. Παμπούκας π.χ. ἀπέδωσε τὴν κρίσιν τοῦ καπνοῦ εἰς αἴτια ἐντελῶς διαφορετικά. Εἶπεν, ὅτι τὸ πρίμ, ποὺ ἔδωσε τὸ Κράτος εἰς τοὺς παραγωγούς, συνετέλεσεν, ὥστε νὰ πέσῃ ἡ ποιότης τοῦ καπνοῦ καὶ νὰ δημιουργηθῇ ἡ κρίσις εἰς τὰς ξένας ἀγορὰς ἢ μᾶλλον ἡ ὑποτίμησις τῆς ἀξίας αὐτοῦ. Ἐὰν τοὐναντίον δὲν ἐδίδετο τὸ πρίμ, πρέπει νὰ εἶσθε βέβαιοι, ὅτι τὸ ἥμισυ τουλάχιστον τοῦ καπνοπαραγωγικοῦ κόσμου θὰ ἀνῆκε σήμερον εἰς τὸν κομμουνισμόν, καὶ ἰδίως οἱ ἀποκλειστικῶς ἀσχολούμενοι μὲ τὸν καπνὸν παραγωγοὶ καὶ μὴ ἔχοντες ἄλλον πόρον ζωῆς καὶ ἐφ’ ὅσον τὰ ἐδάφη αὐτῶν εἶναι τὰ καταλληλότατα διὰ τὴν καλλιέργειαν τοῦ καπνοῦ ἀλλὰ τελείως ἀνεπαρκῆ. Διότι ἡ ποιότης τοῦ καπνοῦ δὲν ἐξαρτᾶται μόνον ἀπὸ τὴν καλὴν ἢ κακὴν συντήρησιν καὶ ἐπεξεργασίαν, δὲν τὴν ἔχομεν εἰς τὸ χέρι τὴν καλλιέργειαν, ἀνήκει εἰς τὸ ἔδαφος καὶ τὴν φύσιν καὶ ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὰς ἀτμοσφαιρικὰς συνθήκας. Ἡ ἐπεξεργασία τοῦ χωρικοῦ δὲν εἶναι ἐκείνη, ποὺ καταστρέφει τὴν ποιότητα τοῦ καπνοῦ. Ἡ κακὴ χωρικὴ ἐπεξεργασία δυσχεραίνει τὴν ἐμπορικὴν ἐπεξεργασίαν, συντελοῦσα εἰς μεγαλύτερον κόστος, συνεπείᾳ τοῦ ὁποίου ὁ ἔμπορος ὑποβιβάζει τὴν τιμὴν εἰς τὸν παραγωγὸν ἀναλόγως τῆς αὐξήσεως τοῦ κόστους τῆς ἐμπορικῆς ἐπεξεργασίας ἐκ τῆς ἐλαττώσεως τῆς ἀποδόσεως τοῦ καπνεργάτου. Εἶπεν, ἐπίσης, ὁ κ. Παμπούκας, ὅτι ἐπειδὴ αἱ διάφοροι Κυβερνήσεις δὲν ἀνεγνώρισαν τὸ δικαίωμα εἰς τὸν καπνοπαραγωγὸν νὰ δέχεται τὸ συνάλλαγμα αὐτούσιον, ὅτι τὸ γεγονὸς τοῦτο ἔφερε μείωσιν τῆς τιμῆς τῶν καπνῶν. Εἶναι πολὺ ἠπατημένος. Διότι ἡ ξένη ἀγορά, παρακολουθοῦσα εἰς δραχμὰς τὴν τιμὴν τοῦ ἐσωτερικοῦ, δὲν εἶναι τόσον ἀνόητος, ὥστε νὰ δίδῃ ἕνα δολλάριον κατ’ ὀκᾶν καπνοῦ τὴν στιγμὴν ποὺ γνωρίζει, ὅτι τὸ πραγματικὸν δολλάριον ἔχει μέχρι 40 χιλιάδας δραχμῶν, ἀλλὰ θὰ ἐλαττώσῃ τὴν τιμὴν καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, ἐκεῖνος ποὺ θὰ ὠφεληθῇ δὲν θὰ εἶναι ὁ παραγωγός, ἀλλ’ ἡ ξένη ἀγορά. Ἀπόδειξις τούτου, ὅτι καὶ τὸ πρίμ, ποὺ ἐχορηγήθη εἰς τὰ καπνά, δὲν ἔρχεται εἰς τὴν τσέπην τοῦ καπνοπαραγωγοῦ, οὔτε τοῦ Ἕλληνος καπνεμπόρου, καὶ ἔτσι τὸ ἐξωτερικὸν ἔφθασε σήμερον νὰ παίρνῃ καπνὰ πολὺ κάτω τῶν τιμῶν μὲ τὰς ὁποίας ἠγόραζε πρὸ ἑξαμήνου.

§200Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Ἐὰν ὑποτεθῇ, ὅτι τὸ δολλάριον ἀντὶ 15 γίνῃ 20 καὶ 25, δὲν θὰ ἐξαγάγωμεν, ἀνταγωνιζόμενοι τὴν Τουρκίαν, πολὺ περισσότερα καπνὰ ἔξω; Θὰ μᾶς συναγωνισθῇ ἡ Τουρκία καὶ μὲ τὸ εὐθηνότερον κόστος;

§201Ι. ΔΟΥΜΠΑΣ. Τότε ὅμως θὰ ὁμοιάζωμεν τῆς γάτας, ἡ ὁποία ἔτρωγε τὴν γλῶσσα της, νομίζουσα, ὅτι ἔτρωγε ξένη σάρκα καὶ ἐπέθανε! Ἄν φθάσωμεν εἰς τὸ σημεῖον νὰ δώσωμεν καπνὰ καὶ τὸ Κράτος νὰ πάθῃ τεραστίαν ἀφαίμαξιν, καλλίτερα νὰ μὴ τὰ δώσωμεν. Ἡ ἔντασις δὲ τοῦ συναγωνισμοῦ μὲ τὴν Τουρκίαν δὲν εἶναι μόνον ἐπιζημία ἀλλὰ καταστροφική. Προπολεμικῶς, κύριοι συνάδελφοι, ἐξηγάγομεν—παίρνω τὸν μέσον ὅρον μιᾶς 15ετίας—καπνὰ ἀξίας 10 ἑκατομμυρίων χρυσῶν λιρῶν. Σήμερον ἐφθάσαμεν σχεδὸν εἰς τὴν ἰδίαν ποσότητα ἐξαγωγῆς καπνοῦ, ἀλλ’ εἰσάγομεν 2.000.000 μόνον χρυσὲς λίρες. Ἐὰν πρόκειται νὰ αὐξήσωμεν τὸ ποσόν, ἀλλὰ μειώνοντες τὴν ἀξίαν τῆς δραχμῆς, δὲν θὰ παίρνωμεν οὔτε 2 ἑκατομμύρια. Ὅσον θὰ αὐξάνωμεν τὸ ποσὸν μειώνοντες καὶ τὴν ποιότητα τόσον ἐλαττώνομεν τὴν ἀξίαν.

§202Γ. ΠΑΜΠΟΥΚΑΣ. Δὲν μὲ πείθετε, διότι δὲν θὰ διπλασιασθῇ, ἀλλ’ ἀντὶ νὰ βγάλω 40 ἑκ. κιλὰ θὰ βγάλω 80. Καὶ δὲν ἕπεται ὅτι θὰ μπάσω τὸ ἴδιο συνάλλαγμα, θὰ μπάσω ηὐξημένο συνάλλαγμα, ἀλλ’ ὄχι διπλασιασμένο.

§203Ι. ΔΟΥΜΠΑΣ. Βεβαίως, ἡ αὔξησις τῆς ποσότητος θὰ φέρῃ μεγαλύτερον ποσὸν δολλαρίων, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ἀφ’ ἑνὸς μὲν αὕτη θὰ γίνῃ εἰς βάρος τῆς ποιότητος διότι θὰ γίνῃ καλλιέργεια εἰς ὀλιγώτερον κατάλληλα ἐδάφη, ἀφ’ ἑτέρου ἡ κατανάλωσις καλῆς ποιότητος καπνοῦ ἔχει τὰ ὅριά της διότι λόγῳ τῆς ὑψηλῆς τιμῆς, δὲν εὑρίσκει ἀγοραστάς, ἐφ’ ὅσον μάλιστα ἡ Γερμανία δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ πληρώσῃ τὴν τιμὴν ποὺ δίδει ἡ Ἀμερικὴ προπολεμικῶς. Ἀξιότιμος συνάδελφος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὑπεστήριξεν, ὅτι διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ ἀπαθλιοῦται ὁ καπνεργατικὸς κόσμος. Δὲν θὰ ἐπέλθῃ οὐδεμία ἀπαθλίωσις, διότι ὁ χρόνος κατὰ τὸν ὁποῖον ἐπεξεργάζονται τὰ καπνὰ εἶναι ὁ Ἰούλιος, Αὔγουστος καὶ Σεπτέμβριος κλπ., διότι τὸν Σεπτέμβριον θὰ πρέπει νὰ εἶναι ἕτοιμα πρὸς ἐξαγωγήν. Ἑπομένως, ἐφέτος ὄχι μόνον δὲν θὰ φύγῃ οὐδεὶς καπνεργάτης, ἀλλὰ καὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι δὲν πρόκειται νὰ ἐξέλθουν ἀλλὰ θὰ παραμείνουν καὶ θὰ δουλέψουν μὲ ὄρεξιν, διότι γνωρίζουν, ὅτι κατοχυροῦνται καὶ θὰ ἀποδώσουν περισσότερον, διότι δὲν θὰ ὑπάρχῃ ζήτημα ἀνεργίας, διότι οὐδεὶς ἔμπορος θὰ προτιμήσῃ νὰ πάρῃ ἀνειδίκευτον ἐργάτην. Ἐκεῖνοι ποὺ θὰ φύγουν, θὰ εἶναι οἱ ἐκμεταλλευταὶ τῶν οἰκογενειῶν των, διότι εἰς τὸ καπνεργατικὰ κέντρα συμβαίνει ὥστε πολλοὶ νὰ ἔχουν τὸ μαγαζί τους, νὰ βάζουν τὴν γυναῖκα τους, καὶ νὰ ἐργάζωνται αὐτοὶ εἰς τὰ καπνά. Δὲν εἶναι προτιμώτερον νὰ καθήσουν αὐτοὶ εἰς τὸ μαγαζὶ καὶ νὰ ἐργάζωνται αἱ γυναῖκες των; Ὁ κ. Κοθρῆς κατηγόρησε τὴν Κυβέρνησιν δι’ ἔλλειψιν ἐνδιαφέροντος καὶ πρὸς τὸν καπνοπαραγωγὸν καὶ καπνεργάτην. Λυποῦμαι, κύριοι συνάδελφοι, διότι εὑρισκόμενος ἐπὶ 40ετίαν εἰς τὰς τάξεις τῶν Φιλελευθέρων δὲν συνήντησα τόσον ἐνδιαφέρον καὶ τόσον ἄμεσον ἐπέμβασιν ὑπὲρ τῶν τάξεων αὐτῶν, ὅσην εἶδον τελευταίως εἰς διάστημα 3 μηνῶν ἀπὸ τὸν Συναγερμόν, εἰς τὰς τάξεις τοῦ ὁποίου ἀνήκω καὶ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ συγχαρῶ τὴν Κυβέρνησιν, διότι διὰ τὸ καπνικὸν ἔλαβε τόσα μέτρα ὅσα δὲν ἔλαβον αἱ προηγούμεναι Κυβερνήσεις. Ἴσως οὐδεμία Κυβέρνησις ἀπὸ ἀπόψεως ἐπιτυχοῦς ἀποτελέσματος. Ἄλλοι συνάδελφοι εἶπον, ὅτι διὰ τὸ καπνικὸν εἶναι ἀνάγκη ἡ Κυβέρνησις νὰ φέρῃ ἑνιαῖον νομοσχέδιον. Νομίζω, κύριοι, ὅτι τὸ καπνικὸν ἔληξεν. Ἴσως ἐπανέλθῃ μετὰ 5ετίαν ὡς συμβαίνει μὲ τὰς περιοδικὰς κρίσεις. Ἡ Κυβέρνησις τοῦ Συναγερμοῦ μὲ τὴν ἄνοδόν της εἰς τὴν ἀρχὴν ἐβοήθησε νὰ φύγουν τὰ καπνά, τὰ ὁποῖα ἠγόρασεν ἡ Ρωσία, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἐπὶ ἓν ἔτος δὲν ἐπέτυχον αἱ προηγούμεναι Κυβερνήσεις. Μὲ μίαν ἐγγύησιν 500 χιλ. δολ. ἐδόθη ἡ ὤθησις καὶ ἔφυγαν 500 τόν., ἑτοιμάζονται δὲ νὰ φύγουν συντόμως ἄλλοι 1500 τόννοι, πρᾶγμα ποὺ συνετέλεσεν εἰς τὴν σταθεροποίησιν τῶν τιμῶν. Μὲ τὴν ἄνοδον τῆς Κυβερνήσεως διὰ πρώτην φορὰν χρηματοδοτεῖται τὸ καπνεμπόριον ἀπὸ τὸν Νοέμβριον καὶ ἐπῆλθεν αὔξησις τῆς τιμῆς τοῦ παραγωγοῦ κατὰ 20– 30%. Διὰ τῆς ἀμέσου χρηματοδοτήσεως ἔδωσεν ὤθησιν εἰς τὸ καπνεμπόριον καὶ λόγῳ τοῦ ὅτι ἡ ἐσοδεία εἶναι μικροτέρα καὶ ἡ ποιότης καλυτέρα παρετηρήθη αὔξησις κατὰ 40–50%. Δεύτερον τὰ παλαιὰ καπνὰ παρέμεινον ἀπώλητα ἐπὶ 5 ἔτη. Ἡ Κυβέρνησις ἐθεώρησε καθῆκον τὴν πριμοδότησιν τῶν καπνῶν αὐτῶν, ὥστε νὰ φύγουν τὰ ἐν λόγῳ ἀποθέματα συντόμως. Τρίτη μέριμνα τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὸ καπνικὸν εἶναι ἡ πριμοδότησις τῶν παλαιῶν ὑπολοίπων. Ἐλπίζω συντόμως νὰ ἀπορροφηθοῦν ὅλα τὰ παλαιὰ καπνά. Κύριοι, ὁ καπνὸς ἐδῶ ἐπέρασεν ὡρισμένας κρίσεις, ἰδίως ἀπὸ τὴν ἐποχὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Ἐθνικὴ Τράπεζα προώθησε τὴν καλλιέργειαν κατὰ τὸ 1924 εἰς μέγαν βαθμὸν καὶ εἰς ἀκατάλληλα ἀκόμη ἐδάφη, διότι ἐφρόνει, ὅπως πολλοὶ ἀκόμη φρονοῦν, ὅτι αὐξάνοντες τὴν ποσότητα καὶ ρίπτοντες τὴν τιμὴν τοῦ προϊόντος θὰ ἐκτοπίσωμεν τὰ ξένα καὶ θὰ εἰσρεύσῃ ἄφθονο συνάλλαγμα. Ἀπὸ τότε παρουσιάσθη ἡ πρώτη κρίσις τῶν καπνῶν. Ἔκτοτε, καίτοι, ἐμεσολάβησαν πολεμικὰ γεγονότα, καὶ ἡ Τουρκία ἐπωφεληθεῖσα ἀπὸ τὸ ἀδύνατον τῆς ἐξαγωγῆς Ἑλλ. καπνῶν λόγῳ τῆς κατοχῆς, ἐτριπλασίασε τὴν παραγωγήν της καὶ ἔκλεισε πολλὰς ἀγορὰς τοῦ ἐξωτερικοῦ διὰ τὰ ἰδικά μας καπνά. Δὲν ἤθελα νὰ σᾶς κουράσω περισσότερον. Θὰ δώσω μόνον μίαν ἀπάντησιν εἰς τὸν κ. Ζορμπᾶν, ὁ ὁποῖος ὑπεραμυνόμενος τῶν ἐργατῶν, ὡς εἶναι, βεβαίως, δικαίωμά του, εἶπεν ὅτι μὲ τὸ παρὸν νομοσχέδιον δὲν ἐπέρχεται καμμία μείωσις τοῦ κόστους. Ἐφέτος, κύριοι, τὰ κατώτερα καπνά, ἦσαν πάρα πολλὰ καὶ ἠγοράσθησαν πρὸς δραχ. 3000 κατ’ ὀκᾶν. Αὐτῶν λοιπὸν τῶν καπνῶν ἡ ἐπεξεργασία στοιχίζει δρχ. 3000 κατ’ ὀκᾶν, δηλαδὴ ἐπιβάρυνσις 100%. Ἀλλὰ καὶ εἰς τὰ ἀκριβὰ καπνὰ ἡ ἐπιβάρυνσις εἶναι μεγάλη φθάνουσα τὸ ἥμισυ σχεδὸν τῆς ἀγοραίας ἀξίας.

§204Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Θὰ ἐπέλθῃ μείωσις τῶν ἡμερομισθίων τῶν ἐργατῶν;

§205Ι. ΔΟΥΜΠΑΣ. Βεβαίως θὰ ἐπέλθῃ. Θὰ ἀπασχολοῦνται γυναῖκες, αἱ ὁποῖαι ἔχουν μεγάλην ἀπόδοσιν, μὲ ἡμερομίσθιον 30 χιλ. δραχμῶν.

§206Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Θὰ ἤθελα νὰ μᾶς ἐξηγήσετε κατὰ ποῖον τρόπον τὴν διαφορὰν αὐτήν, ἡ ὁποία θὰ προκύψῃ ἐκ τῆς χρησιμοποιήσεως γυναικῶν θὰ τὴν ὠφεληθῇ ὁ παραγωγὸς καὶ ὄχι τὸ ἐμπόριον.

§207Ι. ΔΟΥΜΠΑΣ. Εἶπον ἤδη, ὅτι αἱ ξέναι ἀγοραὶ μᾶς παρακολουθοῦν βῆμα πρὸς βῆμα καὶ ὅταν τὰ καπνὰ θὰ πέσουν 3.000 δρχ. τὴν ὀκᾶν λόγῳ τοῦ νομοσχεδίου, θὰ ἔλθουν νὰ ἐπωφεληθοῦν τὴν διαφοράν. Σημειώσατε, ὅτι ἕως τώρα ἐπωλοῦντο μόνον τὰ καπνά, τὰ ὁποῖα ἦσαν ἐπὶ παραγγελίᾳ. Τὸ ἐλεύθερον ἐμπόριον δὲν ἠδύνατο νὰ προσφέρῃ τὴν τιμὴν τὴν ὁποίαν προσέφερον οἱ ἐπὶ παραγγελίᾳ ἀγορασταί. Ἐφέτος παρουσιάσθη καὶ τὸ ἑξῆς φαινόμενον: Τὰ καπνὰ τῆς Τουρκίας ἔφθασαν νὰ πωλοῦνται εἰς τιμὴν ἴσην μὲ τὴν τιμὴν τῶν ἰδικῶν μας, τὰ ὁποῖα εἶναι καλυτέρας ποιότητας. Πᾶν κέρδος τὸ ὁποῖον θὰ προκύψῃ ἀπὸ ἐπεξεργασία τόκας, τὸ τοιοῦτον θὰ συντελέσῃ ὥστε νὰ δίδουν εἰς τὸν παραγωγὸν μεγαλυτέρα τιμὴ λόγῳ συναγωνισμοῦ.

§208ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἐκεῖ τὸ βιοτικὸν ἐπίπεδον εἶναι ἀνώτερον τοῦ ἰδικοῦ μας καὶ ἡ ζωὴ τοῦ ἐργάτου καλυτέρα.

§209Ι. ΔΟΥΜΠΑΣ. Κύριε συνάδελφε ἂς μὴ εἰσέλθωμεν εἰς αὐτὸ τὸ ζήτημα. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ περιλάβωμεν ὁλόκληρον τὸ θέμα εἰς ὅλας αὐτοῦ τὰς πλευρὰς καὶ νὰ τὸ λύσωμεν. Ἂς ἀντιμετωπίσωμεν τὸ θέμα ρεαλιστικῶς. Τὸ ἀκριβὸν πρᾶγμα δὲν πωλεῖται καὶ πρέπει νὰ τὸ κάμωμεν εὐθηνότερο καὶ μὲ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ γίνεται εὐθηνότερον.

§210Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Δὲν διαφωνοῦμεν πρὸς τὴν ἄποψιν, ὅτι πρέπει τὸ κόστος νὰ μειωθῇ καὶ ὅτι τοῦτο θὰ εἶναι ὠφέλιμον. Ἡμεῖς λέγομεν, ὅτι ἡ μείωσις ἡ πραγματοποιουμένη διὰ τοῦ νομοσχεδίου εἶναι ἐλαχίστη καὶ ἄνευ σημασίας διὰ τὴν ὑπόθεσιν τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ προϊόντος. Καὶ ἔπρεπεν ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀποδώσῃ πρωτίστως μεγαλυτέραν σημασίαν εἰς τοὺς σοβαροὺς λόγους, οἱ ὁποῖοι ἐμποδίζουν τὴν ἐξαγωγὴν καὶ τοὺς ὁποίους ἀνεπτύξαμεν ἀπὸ τοῦ βήματος. Ἐκ παραλλήλου νὰ φροντίσῃ δι’ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι θὰ μείνουν ἄνευ ἐργασίας.

§211Ι. ΔΟΥΜΠΑΣ. Ἔχετε ἐσφαλμένην γνώμην λέγοντες, ὅτι θὰ δημιουργηθῇ ἀνεργία. Ἀνεργία δὲν θὰ ὑπάρξῃ, διότι θὰ δουλέψουν οἱ μισοὶ ἐργάται καὶ θὰ ἐργασθοῦν αἱ γυναῖκες καὶ αἱ θυγατέρες των.

§212Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Μὲ συγχωρεῖτε, κ. συνάδελφε, νὰ κάμω μίαν διευκρίνησιν. Οἱ ἐργάται οἱ ἄρρενες ἀνερχόμενοι εἰς 3.600 θὰ ἀπορροφηθοῦν ἅπαντες, διότι οἱ ἔμποροι ἐπεξεργασίας θὰ προτιμήσουν τοὺς εἰδικευμένους ἐργάτας. Δὲν θὰ μείνουν, λοιπόν, εἰς τὸν δρόμον. Πρέπει δὲ νὰ γνωρίζῃ ἡ Βουλή, ὅτι ὑπάρχουν 8.000 ἐργάται, ἀριθμοῦντες ἡλικίαν 55–85 ἐτῶν. Πρὸς Θεοῦ! Κατήντησε τὸ ἐπάγγελμα γηροκομεῖον. Ὑπάρχει ἕνας ἀριθμὸς ἐργατῶν τεραστίως δυσανάλογος, ἡλικίας ἄνω τῶν 60 ἐτῶν. Φαντάζεσθε, ὅτι εἶναι δυνατόν, ὑπὸ τὰς συνθήκας αὐτάς, νὰ ὁμιλῶμεν περὶ συναγωνισμοῦ τῶν Ἑλληνικῶν καπνῶν πρὸς τὰ ξένα;

§213Ι. ΔΟΥΜΠΑΣ. Νὰ εἶσθε βέβαιοι, κ. συνάδελφοι, ὅτι μετὰ πάροδον 1–2 ἐτῶν οἱ ἴδιοι, οἱ ἐργάται οἱ ὁποῖοι θὰ ἀναγκασθοῦν νὰ φύγουν καὶ ἐκεῖνοι ποὺ θὰ μείνουν, θὰ εὐγνωμονοῦν τὸν Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας. Θὰ πληρωθοῦν περισσότερα ἀπὸ σήμερον, διότι ὑπάρχουν ὡρισμέναι ἐπεξεργασίαι αἱ ὁποῖαι ἀπαιτοῦν ἄνδρας καὶ ὄχι γυναῖκας. Εὔχομαι, κ. Ὑπουργέ, νὰ σᾶς δοθῇ ἡ εὐκαιρία νὰ μᾶς φέρετε καὶ ἄλλα παρόμοια νομοσχέδια, παρ’ ὅλον τὸν φόβον τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὅτι θὰ δημιουργήσωμεν ἀνέργους ἀνθρώπους. (Χειροκροτήματα).

§214ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Λαυρεντίδης ἔχει τὸν λόγον.

§215Ι. ΛΑΥΡΕΝΤΙΔΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐπειδὴ ἡ ὥρα εἶναι προκεχωρημένη καὶ τὸ θέμα σχεδὸν ἐξηντλημένον, δὲν θὰ σᾶς ἀπασχολήσω ἐπὶ πολύ. Κύριοι βουλευταί, γίνονται συνέδρια πολλά, καταρτίζονται διακομματικαὶ ἐπιτροπαὶ μελέτης τοῦ καπνικοῦ ζητήματος, ἔχομεν στείλει ἀποστολὰς εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ ἔχουν ἀσχοληθῆ μὲ τὸ θέμα πάμπολοι εἰδικοί, ἰδικοί μας καὶ ξένοι. Τὸ τελικὸν συμπέρασμα εἰς τὸ ὁποῖον κατέληξαν, εἶναι ὅτι ὁ καπνὸς ὁ Ἑλληνικὸς ἔχει μεγάλο κόστος, ὄχι κόστος παραγωγῆς, ἀλλὰ κόστος ἐπεξεργασίας καὶ ἐμπορίας. Καὶ λέγω ὄχι κόστος παραγωγῆς, διότι εἶναι γνωστὸν ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ γῆ, ὑπὸ ὁμοίας συνθήκας μὲ ἄλλας χώρας ποὺ παράγουν καπνὸν πολὺ εἰδικώτερον, ἔχει τὴν αὐτὴν ἀπόδοσιν καὶ ἐπειδὴ ὁ Ἕλλην παραγωγὸς συμβαίνει νὰ εἶναι περισσότερον λιτοδίαιτος καὶ περισσότερον φιλόπονος ἀπὸ ὅτι εἶναι οἱ παραγωγοὶ τῶν ἄλλων χωρῶν, δὲν ἠμπορεῖ παρὰ ὁ καπνὸς νὰ ἔχῃ εἰς χεῖρας τοῦ παραγωγοῦ, ὡς παραγωγικοῦ προϊόντος τὸ ἀποτέλεσμα νὰ εἶναι εἰδικώτερος. Αὐτὸ τὸ συμπέρασμα εἰς τὸ ὁποῖον κατέληξαν πάντες οἱ ἀσχοληθέντες μὲ τὸ θέμα τοῦ καπνοῦ καὶ κυρίως μὲ τὰ αἴτια τῆς ἀδυναμίας διαθέσεώς του εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ὅτι δηλαδὴ εἶναι ἀκριβὸ τὸ κόστος του, αὐτὸ ἀποτελεῖ καὶ τὸ καπνικὸ πρόβλημα, τὸ ὁποῖον ὅμως δὲν κατώρθωσαν νὰ λύσουν οἱ ἄλλοι ἕως τώρα, καὶ ἔρχεται ὁ Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας νὰ τὸ λύσῃ ἐν μέρει διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου. Δὲν ἠμπορῶ παρὰ νὰ ἐπιληφθῶ αὐτῆς τῆς εὐκαιρίας, διὰ νὰ ἐκφράσω τὰ ἐγκάρδια συγχαρητήριά μου πρὸς τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Ἐργασίας καὶ ταὐτοχρόνως νὰ διαβιβάσω καὶ τὰ αἰσθήματα εὐγνωμοσύνης τοῦ καπνοπαραγωγικοῦ κόσμου τοῦ Νομοῦ Σερρῶν τοῦ ὁποίου ἔχω τὴν τιμὴν νὰ εἶμαι ἐκπρόσωπος. Διότι εἰλικρινῶς πιστεύω, ὅτι ὅταν ὁ καπνός μας ἀπαλλαγῇ ἀπὸ τὰ ὑπερβολικὰ ἔξοδα ἐπεξεργασίας, διὰ τῆς καταργήσεως τοῦ κλειστοῦ ἐπαγγέλματος τοῦ καπνεργάτου, τότε θὰ ἔχωμε μείωσιν τοῦ κόστους ἐπεξεργασίας κατὰ 10–15%, ὁπότε καὶ θὰ ἠμπορῇ ὁ καπνός μας νὰ γίνῃ ἐξαγώγιμος καὶ ἱκανὸς νὰ συναγωνισθῇ τὰ καπνὰ ἄλλων χωρῶν. Ἡ τακτικὴ τῶν καπνεργατῶν μέχρι τοῦδε συνίστατο εἰς τὴν μειωμένην ἀπόδοσιν ἐργασίας, διὰ νὰ ἐξασφαλίσουν περισσότερον χρόνον ἐργασίας, οὕτω δὲ συνετέλουν εἰς τὴν αὔξησιν τοῦ κόστους τῆς ἐπεξεργασίας καὶ ἐδυσχέραινον τὴν διάθεσιν τῶν καπνῶν μας, διότι ἦσαν ἀκριβά. Συμφέρον καὶ τῶν καπνεργατῶν καὶ τοῦ Ἔθνους καὶ τῶν καπνοπαραγωγῶν μας, εἶναι ἡ δυνατότης διαθέσεως ὅλης τῆς παραγωγῆς καὶ ἡ προσπάθεια αὐξήσεως αὐτῆς. Δυστυχῶς ἀντὶ νὰ αὐξάνωμεν τὴν παραγωγὴν καὶ τὰς ἐξαγωγὰς καπνοῦ, ἐφθάσαμε εἰς μείωσιν αὐτῶν, ἀναμφισβητήτως δὲ αὐτὸ δὲν ἀνταπεκρίνετο εἰς τὸ καλῶς ἐννοούμενον συμφέρον καὶ αὐτῶν τῶν καπνεργατῶν. Δὲν θέλω νὰ σᾶς κουράσω. Ἔχω στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα εἶναι ἐπισήμως ἐξηλεγμένα ἀπὸ στατιστικὰς ἀπὸ τὰ ὁποῖα ἐξάγεται κατὰ τρόπον ἀναντίρρητον ὅτι περισσότερα εἰσπράττει ὁ καπνεργάτης ἀπὸ ὁλόκληρον τὴν καπνοπαραγωγικὴν οἰκογένειαν. Ἔχω ἕνα πίνακα, ἀπὸ τὸν ὁποῖον φαίνεται, ὅτι ἡ μέση παραγωγὴ τῶν οἰκογενειῶν, φέρ’ εἰπεῖν εἰς τὴν Ἀνατολικὴν Μακεδονίαν, εἶναι 282 ὀκάδες, εἰς τὴν Κατερίνην ὀλιγώτερον κ.τ.λ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει μὲ τιμὴν 18.000 δρχ. καὶ μὲ σύνολον παραγωγῆς 282 ὀκάδες εἰσπράττεται συνολικῶς εἰσόδημα διὰ κάθε παραγωγικὴν οἰκογένειαν περιφερείας τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας, ἥτις πραγματοποιεῖ τιμὰς 17 ἕως 19 χιλ. δρχ. κατ’ ὀκᾶν ἤτοι μέσος ὅρος 18 χιλ. δρχ. ἐπὶ 282 ὀκάδες ἐτησία παραγωγὴ ἴσον δραχμαὶ 5 ἑκατομμύρια ἑβδομήκοντα ἕξ χιλιάδες. Οὕτω τὸ ἐτήσιον εἰσόδημα τοῦ παραγωγοῦ, ὅστις διαθέτει τὸν ἀγρόν, τὴν προσωπικὴν ἐργασίαν τοῦ ἰδίου καὶ ὅλων τῶν μελῶν τῆς οἰκογενείας του, εἰς τὸ φυτώριον, τὴν φυτείαν, τὸ πότισμα, τὰ σκαλίσματα, τὸ σπάσιμο, τὸ μπάρλιασμα, καπνόβεργες, ξηραντήρια, ἀποθῆκες καὶ τὸ παστάλιασμα, εἶναι περίπου 5 ἑκατομ. δραχμῶν. Ναί, κύριοι συνάδελφοι, αὐτὸ εἶναι τὸ ἐτήσιον εἰσόδημα τῆς καπνοπαραγωγικῆς οἰκογενείας καὶ ἂς σκεφθοῦμε τώρα, ἐὰν μὲ τόσο χαμηλὸ εἰσόδημα εἶναι δυνατὸν νὰ ζήσῃ, ἐὰν θέλετε καὶ στοιχειωδῶς, μιὰ 3μελῆ ἔστω οἰκογένεια. Ἄς ἔλθωμεν τώρα νὰ ἴδωμεν τί παίρνει ὁ ἐργάτης τὸν ὁποῖον κατοχυρώσαμε διὰ νὰ τὸν κάνουμε τὸν τύραννο τοῦ παραγωγοῦ. Παίρνει τὸ διπλὸ ἀπὸ ὅ,τι εἰσπράττει ὅλη ἡ παραγωγικὴ οἰκογένεια. Ὁ καπνεργάτης πραγματοποιεῖ ἐτησίως κατὰ μέσον ὅρον 160 ἡμερομίσθια πρὸς 33.000 δραχμὰς τὸ ἐλάχιστο ἡμερομίσθιο τῆς ξεφυλλίστρας ἐὰν ληφθῇ ὑπ’ ὄψει, ἔχει ἐτήσιον εἰσόδημα δραχμὰς 5.280.000, μεῖον κρατήσεις ὑπὲρ τοῦ Τ.Α.Κ. μένουν 5 ἑκατομ. σὺν ἐπιδόματα ἀνεργίας, φθάνει εἰς τὰ 6 ἑκατ. τοὐλάχιστον ἐτησίως. Ἀλλ’ αὐτὰ εἶναι εἰσόδημα μόνον τοῦ ἀνδρὸς καπνεργάτου, ὅστις κατὰ κανόνα χρησιμοποιεῖ καὶ τὴν σύζυγόν του ὡς καπνεργάτρια καὶ οὕτω τὸ ἐτήσιο εἰσόδημα τῆς οἰκογενείας του φθάνει τὰ 12 ἑκατ. δραχμ., ἤτοι εἶναι ὑπερδιπλάσιον τῆς καπνοπαραγωγικῆς οἰκογενείας. Δὲν λέγω βεβαίως ὅτι εἶναι μεγάλο τὸ εἰσόδημα τῶν 12 ἑκατ. δραχμῶν ἐτησίως διὰ τὸν ἐργάτην, κάθε ἄλλο. Ἀλλ’ ὅταν ἔχωμεν ὑπ’ ὄψει μας, ὅτι ὁ σκλάβος τῆς γῆς καὶ ὁ τροφοδότης τῆς Ἐθνικῆς μας οἰκονομίας, ὁ καπνοπαραγωγός μας παίρνει τὰ μισὰ καὶ ὅτι τὸ καπνεργατικὸ εἰσόδημα πραγματοποιεῖται εἰς βάρος τοῦ καπνοπαραγωγοῦ καὶ ὅτι διὰ τῆς τακτικῆς τῆς ἥσσονος προσπαθείας, οἱ καπνεργάται ἐπεβάρυναν τὸ κόστος τοῦ καπνοῦ, ὥστε νὰ μὴ εἶναι δυνατὴ ἡ διάθεσίς του, τότε θὰ διαπιστώσωμεν τὴν ἔλλειψιν τῆς ὀρθολογιστικῆς βάσεως, ἐπεξεργασίας τοῦ καπνοῦ. Ἔτσι ἐφθάσαμεν εἰς τὸ θλιβερὸν κατάντημα ἡ Ἑλλάς, ἡ ὁποία ἐστηρίζετο εἰς τὴν ἐξαγωγὴν αὐτοῦ τοῦ προϊόντος, ἀντὶ κατ’ ἔτος νὰ ἐπιδιώκῃ αὔξησιν τῆς παραγωγῆς καὶ αὔξησιν τῆς ἐξαγωγῆς αὐτοῦ τοῦ προϊόντος, ἔφθασε, λέγω, ἡ Ἑλλὰς ἀπὸ 70.000.000 κιλὰ ποὺ παρῆγε προπολεμικῶς, νὰ παράγῃ μόνον 45.000.000. Ἐνῷ τοὐναντίον, ἡ Τουρκία, τὴν ὁποίαν θὰ πρέπει νὰ συναγωνισθῶμεν, ξεκίνησε ἀπὸ τὰ 40.000.000 καὶ ἔφθασε εἰς τὰ 100.000.000 κιλά. Νομίζω ὅτι, διὰ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, τίθενται τὰ θεμέλια τῆς ὀρθῆς ἀντιμετωπίσεως τοῦ ὅλου καπνικοῦ θέματος, ἐπ’ ὠφελείᾳ ὅλων καὶ εἶμαι βέβαιος ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας, ὁ ὁποῖος ἔδειξεν ὅτι ἔχει καὶ ὀργανωτικὸν νοῦν καὶ ρωμαλέαν θέλησιν, θὰ μᾶς φέρῃ καὶ ἄλλο νομοσχέδιον ὡλοκληρωμένον διὰ τὴν καπνικὴν ὑπόθεσιν διὰ νὰ θίξῃ καὶ τὴν ἄλλην πλευράν. Διότι ἐγὼ πιστεύω ὅτι παραλλήλως μὲ τὴν ἐπιβάρυνσιν τὴν ὁποίαν ὑφίσταται ὁ καπνὸς ἀπὸ τὴν κατοχύρωσιν τοῦ καπνεργατικοῦ ἐπαγγέλματος, ὑπάρχει καὶ ἡ πλευρὰ τῶν καπνεμπόρων καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι ἡ Κυβέρνησις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ, ἡ ὁποία δὲν ἐνδιαφέρεται διὰ καμμίαν τάξιν ἢ μᾶλλον ἐνδιαφέρεται δι’ ὅλας τὰς τάξεις, θὰ θελήσῃ νὰ θέσῃ τὸ ζήτημα, αὐτὸ ἐπὶ τάπητος, νὰ τὸ ἐξετάσῃ ἐπὶ τῆς εὐρυτέρας του βάσεως, ὁπότε καὶ ὁ καπνός μας θὰ ἀπολυτρωθῇ ἀπὸ τὸ βάρος τὸ ὁποῖον ὑφίσταται καὶ ἀπὸ τὴν πρόσθετον ἐπιβάρυνσιν τοῦ λίαν ὑψηλοῦ καπνεμπορικοῦ κέρδους. Τότε καὶ μόνον τότε ὁ καπνός μας θὰ εἶναι ἱκανὸς νὰ συναγωνισθῇ τὸν καπνὸν τῆς Τουρκίας καὶ τῶν ἄλλων χωρῶν καὶ τότε οἱ καπνοπαραγωγοί μας διὰ τοὺς ὁποίους πρέπει νὰ ἐνδιαφερθῶμεν θὰ ζήσουν καλυτέρας ἡμέρας. (Χειροκροτήματα).

§216Σ. ΛΙΒΑΔΑΣ. Πόσα εἰσπράττει ἡ ἡγεσία τῶν καπνεργατῶν;

§217Ι. ΛΑΥΡΕΝΤΙΔΗΣ. Ἀναμφισβητήτως, ἡ ἡγεσία τῶν καπνεργατῶν εἰσπράττει περισσότερα ἀπὸ ὅτι οἱ ἄλλοι ἐργάται, παρὰ τῶν ὁποίων γίνονται καὶ διάφοροι κρατήσεις, ὑπὲρ τῆς ἡγεσίας, διὰ τὴν διεκδίκησιν δῆθεν συνδικαλιστικῶν δικαιωμάτων καὶ τὰ ποσὰ αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἰσπράττει ἡ ἡγεσία τῶν καπνεργατῶν, χωρὶς νὰ εἶναι καθόλου εὐκαταφρόνητα, διατίθενται κατὰ τρόπον ἀνεξέλεγκτον.

§218Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ὁ ἔμπορος πόσα εἰσπράττει;

§219Ι. ΛΑΥΡΕΝΤΙΔΗΣ. Ἀπείρως περισσότερα, χωρὶς μάλιστα νὰ διαθέτῃ ἴδια κεφάλαια.

§220ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Λιβαδᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§221Σ. ΛΙΒΑΔΑΣ. Εἶμαι ὑπερήφανος, ἀξιότιμοι, κ. συνάδελφοι, ὡς βουλευτὴς τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ, διότι βλέπω, ὅτι ταύτην τὴν στιγμὴν ἡ παροῦσα Κυβέρνησις θέτει τὸν δάκτυλόν της εἰς τὸν τύπον τῶν ἥλων καὶ ἀνασύρει ἐκ τοῦ λαβυρίνθου ζήτημα ἄμεσον σχέσιν ἔχον μὲ ἕνα κυριώτατον ἀγροτικὸν προϊὸν τὸν καπνόν, ὡς ἐπίσης καὶ μὲ τὴν τάξιν τῶν ἐργατοϋπαλλήλων. Ἀλλὰ ἡ ὑπερηφάνειά μου δὲν εἶναι πλήρης, διότι δὲν βλέπω παρόντας τοὐλάχιστον τὰ 9)10 τῶν ἀξιοτίμων κ. κ. Ὑπουργῶν καὶ τὰ 8)10 τῶν ἀξιοτίμων κ. κ. βουλευτῶν τῆς παρούσης Συνόδου, ὡς ἀξιοῖ τοῦτο τὸ παρὸν ὑπὸ συζήτησιν θέμα. Εἶναι γνωστόν, ὅτι οἱ γεωργοὶ καὶ ἀγρόται παράγουν τὸν σῖτον, χωρὶς νὰ εἶναι οὐδαμοῦ ἠσφαλισμένοι. Ἐνῷ ἀντιθέτως οἱ μυλεργάται, ἀρτοποιοί, ἀρτοπῶλαι, ἀρτεργάται, ζαχαροπλάσται καὶ λοιποὶ ἐπεξεργαζόμενοι τὸ προϊὸν τοῦτο τοῦ ἀγρότου, εἶναι ὅλοι ἠσφαλισμένοι εἰς τὰ ἀσφαλιστικά των ταμεῖα. Αὐτὸ συμβαίνει καὶ μὲ τὰ ἄλλα ἀγροτικὰ προϊόντα. Ὑπάρχουν, κύριοι, 2500 ταμεῖα Ἀσφαλιστικά. Ἀπασχολοῦνται πλέον τῶν 100.000 ὑπαλλήλων καὶ ἔχουν κατ’ ἔτος προϋπολογισμὸν τόσων τρισεκατομμυρίων ποὺ ὑπερβαίνουν τὸν κρατικὸν προϋπολογισμόν. Καὶ ὅμως αἱ 100.000 ὑπάλληλοί των ἀπορροφῶσι τοὺς πόρους τῶν Ἀσφαλιστικῶν Ταμείων καὶ διὰ τοῦτο παρὰ τὰς τεραστίας ἐπιβαρύνσεις τῆς Ἑλληνικῆς κοινωνίας πτωχαὶ ἀποδίδονται συντάξεις. Ἐγὼ ὡς ὑπηρετήσας πλέον τῆς δωδεκαετίας ἀνώτερος ὑπάλληλος ἀσφαλιστικοῦ ὀργανισμοῦ, πολλάκις ἐβυθίσθην εἰς σκέψεις σχετικῶς μὲ τὰ ἀναφερθέντα. Συγχαίρω, κύριοι, τὰς Κυβερνήσεις ἐκείνας, αἱ ὁποῖαι προήγαγον τὰς συνδικαλιστικὰς τάσεις, ἀλλὰ χρειάζεται πλήρης συντονισμὸς ἀσφαλίσεως ὅλων τῶν βιοπαλαιστῶν Ἑλλήνων. Ἐπί τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου, παρακαλῶ τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας, ὅπως προσέξῃ τὴν κατοχύρωσιν τῶν ὑπαλλήλων τοῦ ΙΚΑ, ἀπὸ ἀπόψεως ὑποστηρίξεως τῆς διαβαθμίσεώς των, ἐπίσης δὲ μονιμοποιήσῃ ἅπαντας τοὺς πλέον τῆς πενταετίας ἐκτάκτους ὑπαλλήλους. Ἐπίσης παρακαλῶ τὴν Σ)τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως τάχιστα θέσῃ ἐπὶ τάπητος τὸ ὅλον ζήτημα τῶν βιοπαλαιστῶν Ἑλλήνων, οἵτινες εἶναι πρῶτον ἐργατοϋπάλληλοι, δεύτερον μικροεπαγγελματίαι, ἀλλὰ ἐπίσης καὶ διὰ τοὺς βαρύτατα ἐργαζομένους γεωργοαγρότας, οἵτινες ἀποδίδουν περισσότερον παντὸς ἄλλου ἐργάτου βιοπαλαιστοῦ. Συνεργαζομένη δὲ ἡ Κυβέρνησις μὲ ὁλόκληρον τὴν ἀντιπολίτευσιν ἐθνικῶς, ὅπως ἔδωσε πλήρη ἐπ’ αὐτοῦ πειστήρια ἐθνικῆς διαθέσεως ἡ ἀντιπολίτευσις, θὰ προαγάγωσι πράγματι τοὺς ὅρους διαβιώσεως τοῦ βιοπαλαίοντος Ἑλληνικοῦ λαοῦ.

§222ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Ἐργασίας κ. Ε. Γονῆς ἔχει τὸν λόγον.

§223Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Κύριοι, θὰ εἴπω μερικὰ πράγματα, ὄχι διὰ τὴν οὐσίαν τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἐγένετο πλήρως ἀποδεκτὸν καὶ ὑποθέτω συναινούσης καὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Τὸ θέμα τοῦτο, ὅπως εἶχον τὴν τιμὴν πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν νὰ εἴπω εἰς ὑμᾶς, ἦτο ἐξ ὁλοκλήρου ὥριμον, δὲν εὑρίσκετο ὅμως ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος θὰ ἀπετόλμα τὴν λύσιν του. Ἡμεῖς τὴν ἀπετολμήσαμεν καὶ διεξοδικὴ ὑπῆρξεν ἡ συζήτησις καθ’ ὅλα τὰ σημεῖα, ὥστε νὰ μὴ σᾶς κουράσω. Ὑπῆρξεν ὅμως μία διακοπή μου πρὸς τὸν κ. Ζορμπᾶ, ἐπὶ μιᾶς πλήρους παρεξηγήσεως, τὴν ὁποίαν ἔκαμε καὶ ἴσως ἡ φράσις μου ἦτο αὐστηρά. Ὅταν, κύριοι, ἔκαμον τὸ σχέδιον νόμου, ἔθεσα τοῦτο ὑπ’ ὄψει των, ἀπὸ πολὺ ἐνωρὶς καὶ ὅταν ἐσχημάτισα τὴν Ἐπιτροπὴν αὐτὴν —ὁμιλῶ περὶ τοῦ ἄρθρου 9—ἡ ὁποία εἶναι μία ἀσφαλιστικὴ δικλὶς εἰς χεῖρας τῆς Κυβερνήσεως, διὰ μίαν ὀρθὴν ἐφαρμογὴν πολλαπλῆς ὠφελιμότητος, δὲν ὑπῆρχεν ἀνάγκη κατ’ ἐμὲ νὰ τεθῇ κύρωσις τῆς παραβάσεως—ἐννοῶ περὶ τῆς καταστάσεως τὴν ὁποίαν ὑποβάλει ὁ ἐργοδότης καὶ ἐγκρίνει ἡ Ἐπιτροπή. Ἐπειδή, κύριοι, ἔχω συνεργασίαν μὲ τὰς συνδικαλιστικὰς ὀργανώσεις, σᾶς λέγω, ὅτι αἱ ἐργατικαὶ ὀργανώσεις μοῦ ἐζήτησαν νὰ θέσω κυρώσεις διὰ τὴν τυχὸν παράβασιν ἐκ μέρους τῶν ἐργοδοτῶν τῆς ἀσφαλιστικῆς αὐτῆς δικλίδος. Δεύτερον, γνωρίζετε, κύριοι, ὅτι ὑπάρχει ἕνας νόμος ἐν Ἑλλάδι, ὅπως καὶ εἰς τὰ ἄλλα Κράτη, ὁ ὁποῖος ἐπιβάλει εἰς τὰς μεγάλας ἐπιχειρήσεις ἐσωτερικοὺς κανονισμούς. Τοῦτο ἦτο αἴτημα τῶν ἐργατῶν, νὰ γνωρίζουν ὑπὸ ποίας συνθήκας ἐργάζονται καὶ πότε θὰ τιμωροῦνται καὶ πότε παράπτωμά των θὰ θεωρῆται τοιοῦτον, ὥστε νὰ δύνανται νὰ ἐκδιωχθοῦν. Ἦτο λοιπὸν κατάκτησις τῶν ἐργατῶν—ἐπαναλαμβάνω—τοῦτο. Καὶ δι’ αὐτὸ ἐξέφρασα ὄχι ἁπλῶς τὴν ἔκπληξίν μου, ἀλλὰ καὶ τὴν ἀγανάκτησίν μου, ὅταν ἐλέχθη, ὅτι μία τοιαύτη διάταξις εἶναι μεσαιωνική. Εἶναι πλήρης ἄγνοια τοῦ θέματος. Κύριοι συνάδελφοι, ἔχω ἐδῶ ὡς ἀπόδειξιν τὸ κείμενον τοῦ νόμου ὡς τὸ ἔθεσα ὑπ’ ὄψιν των. Θὰ ἴδητε δὲν περιλαμβάνει κυρώσεις καὶ δὲν ἐπιτρέπω παρατηρήσεις.

§224Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ἔχω τὸ ἀντίτυπον.

§225Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Ἐγὼ σᾶς λέγω, ὅτι εἶχον συνεργασίαν μὲ τὰς συνδικαλιστικὰς ὀργανώσεις ἐπ’ αὐτοῦ. Τὸ σχέδιον νόμου μηχανογραφηθὲν τοὺς ἀπεστάλη διὰ νὰ ἐπιφέρουν τὰς παρατηρήσεις των. Δὲν περιελαμβάνοντο εἰς τὸν νόμον κυρώσεις διὰ τὴν ἐκ μέρους τῶν ἐργοδοτῶν παράβασιν καὶ κατ’ ἀπαίτησιν τούτων, παρ’ ὅλον ὅτι τὸ θεωρῶ περιττόν, ἐδέχθην ὅτι ἐπὶ πλέον δὲν βλάπτει νὰ τεθῇ δίωξις ποινικὴ τῶν ἐργοδοτῶν.

§226Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Τὸ ἄρθρον 9 εἶναι τῶν ἐργοδοτῶν, τὸ ἄρθρον 10 εἶναι τῶν ἐργατῶν.

§227Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Ὅταν ὑπάρχῃ ἕνας κανονισμὸς δὲν εἶναι δυνατὸν δυνάμει τῶν ἀρχῶν τοῦ Ποινικοῦ Δικαίου, νὰ ἐπιβληθῇ ποινὴ ἀπὸ τὸ δικαστήριον διὰ παράβασιν ἐκ μέρους τῶν ἐργοδοτῶν, ἐὰν τοῦτο δὲν τὸ προβλέπῃ ρητὴ διάταξις νόμου, διότι nula poene sine lege. Ἡμεῖς γνωρίζοντες νομικὰ διετυπώσαμεν τὸ νομοσχέδιον κατὰ τρόπον ὥστε νὰ εἶναι ὑπὲρ τῶν ἐργατῶν. Ταῦτα ὡς πρὸς τὴν διάταξιν τῶν ἄρθρων 9 καὶ 10. Ὡς πρὸς τὴν ἀποτελεσματικότητα τοῦ νομοσχεδίου εἶναι περιττὸν ν’ ἀναφερθῶ πρὸς ὅσα οἱ ἀξιότιμοι, κύριοι συνάδελφοι, εἶπον, ἀρκοῦμαι νὰ δηλώσω πρὸς τὴν Βουλὴν ἕνα γεγονὸς καὶ ἀναμφισβήτητον. Ἐκπρόσωπος μιᾶς Ἀμερικανικῆς Ἑταιρείας ἅμα τῇ καταθέσει τοῦ νομοσχεδίου προσῆλθεν εἰς τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν κ. Στεφανόπουλον καὶ τοῦ ἐδήλωσεν ἐὰν ὄντως ἡ Κυβέρνησις ἐπιμείνῃ εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου, ἡ Ἀμερικανικὴ Ἑταιρεία θὰ ἐγκαταστήσῃ τὰ γραφεῖα της τὰ ὁποῖα ἔχει εἰς τὴν Τουρκίαν ἐδῶ καὶ τότε δύνασθε νὰ εἶσθε βέβαιος, ὅτι διπλάσιαι ἐκτάσεις δὲν θὰ εἶναι ἱκαναὶ νὰ καλύψουν τὴν ζήτησιν τῆς Ἑταιρείας. (Χειροκροτήματα). Θλιβερὸν εἶναι, κύριοι, τὸ γεγονὸς, ὅτι ἀμφισβητεῖται ἡ ὕπαρξις τῶν σοβιέτ. Δὲν ἐπιθυμῶ νὰ κάμω χρῆσιν προσώπων καὶ πραγμάτων, ἀλλὰ ἐφ’ ὅσον ἐξακολουθεῖ νὰ ὑπάρχῃ ἄγνοια καὶ ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου, δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ἐπιτρεπτὸν νὰ ἐγκαταλείψω τὸ βῆμα χωρὶς περαιτέρω λεπτομερείας. Ὁ νόμος περὶ κατοχυρώσεως ἔληξε τὸν Δεκέμβριον 1951. Ὤφειλεν ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐφαρμόσῃ τὸν νόμον. Ποῖον νόμον; Ἐφ’ ὅσον ἡ κατοχύρωσις ἔληξε τὸν Δεκέμβριον 1951, αὐτομάτως οἱ νόμοι λειτουργοῦν. Αὐτὸ εἶναι ἐλευθερία. Δὲν τὸ ἀπετόλμησεν ἀναμφισβητήτως. Ὄταν, κύριοι, παρέλαβον τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐργασίας προσῆλθε πρὸς ἐμὲ Ἐπιτροπὴ καπνοπαραγωγῶν, συνοδευομένη ἀπὸ ἀξιότιμον τέως βουλευτὴν τῆς ΕΠΕΚ καὶ μόλις εἰσῆλθεν εἶπεν: «Ἐρχόμεθα, κύριε Ὑπουργέ, νὰ σᾶς συγχαρῶμεν καὶ θὰ σᾶς εἴπωμεν τί θὰ γίνῃ διὰ τὸ καπνικόν». Εἶπον, ὅτι ἡ Κυβέρνησις εἶναι ἀποφασισμένη νὰ ἐφαρμόσῃ τὸ πρόγραμμά της, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἦλθεν ἀπροετοίμαστος ὡς αἱ προηγούμεναι Κυβερνήσεις, ἦλθε προετοιμασμένη νὰ ἐπιβάλῃ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον νομίζει, ὅτι εἶναι διὰ τὸ καλὸν τοῦ συνόλου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Συνοψίζω τὸ αἴτημά σας εἰς δύο: ἄρσις κατοχυρώσεως, κατάργησις τοῦ Τ.Α.Κ. Εἶπον ναί, κύριε Ὑπουργέ. (Χειροκροτήματα). Καὶ ὁ ἀδελφὸς τοῦ συναδέλφου σας ὁ κ. Ἀλλαμανῆς στρέφεται πρὸς τὸν κ. Βουδούρην, ἕτερον συνάδελφον τῆς ΕΠΕΚ καὶ λέγει «Σᾶς εἶπον ὅτι ἐδῶ θὰ εὕρωμεν Ὑπουργόν. Δὲν ἔχομεν τίποτε ἄλλο νὰ εἴπωμεν, εἴμεθα βέβαιοι, ὅτι θὰ σώσετε τὸ Ἐθνικὸν προϊὸν καὶ εἴμεθα ὑπὸ τὰς διαταγάς σας». Αὐτὰ ἐλέχθησαν πρὸς τὸν κ. Ὑπουργόν. Καὶ εἶπον ἐγώ, κύριοι. «Γνωρίζετε ποίαν κατάστασιν παρέδωσεν ἡ προηγουμένη Κυβέρνησις;» Πραγματικὸ σοβιέτ, διότι αὐτοὶ εἰσέπραττον, αὐτοὶ ἐπέβαλον τὴν πρόσληψιν. Γνωρίζετε, κύριε Ζορμπᾶ, τί ἐστὶ δικαίωμα προσλήψεως εἰς τὸ σαλόνι, εἰς χεῖρας ἐκπροσώπων τοῦ κομμουνιστικοῦ κόμματος, εἶναι δικαίωμα ζωῆς καὶ θανάτου τὸ ὁποῖον παρεδώσατε σεῖς εἰς χεῖρας τῶν ἐχθρῶν καὶ τῶν ὑπονομευτῶν τοῦ Ἔθνους. Εἶναι συνδικαλισμὸς αὐτός, κύριοι; (Χειροκροτήματα).

§228Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Αὐτὸς εἴπατε αὔριον τὸ πρωΐ θὰ σᾶς συγχαρῆ.

§229Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Μᾶς συνεχάρησαν, ἤδη γνωρίζετε ὅτι ὁμιλῶ διὰ τοὺς ἐθνικόφρονας καὶ ὄχι διὰ τὸν ἀντιπρόσωπον τῶν σοβιέτ, ὁ ὁποῖος ἦτο εἰς τὸ σαλόνι καὶ ὁ ὁποῖος κατεδυνάστευε τοὺς Ἕλληνας καπνεργάτας εἰς χεῖρας τοῦ ὁποίου τοὺς εἴχατε παραδώσει σεῖς.

§230Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ἀστυνομίαν δὲν ἔχετε;

§231Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Ἐγὼ δὲν κάμνω ἀστυνομικὴν πολιτικήν. Καὶ ἐστράφην πρὸς αὐτοὺς καὶ εἶπον: Κύριοι, ἡ μὲν Κυβέρνησις γνωρίζει τί θὰ πράξῃ. Γνωρίζετε ποίαν κατάστασιν μοῦ παραδίδετε, παραδίδετε ὄντως σοβιὲτ καὶ εἶπον καὶ οἱ δύο εἶναι σοβιέτ, δὲν ὁρίζομεν τίποτε εἰς τὴν ἀποθήκην μας. Αὐτὴ εἶναι ἡ ὁμολογία ἡ ὁποία ἀκούεται ἁπλῆ εἰς ὁλόκληρον τὴν Μακεδονικὴν γῆν, ἀλλὰ σεῖς ἀπὸ μακρὰν, ἀπὸ τὸ εὐλογημένον καὶ ἀφελὲς ἐκεῖνο νησὶ τὴν Χίον δὲν γνωρίζετε τί γίνεται εἰς τὴν Βόρειον Ἑλλάδα. Εἶσθε ἀπηλλαγμένοι πάσης κακῆς, καὶ δολίας προθέσεως. Ἀλλὰ οἱ εὑρισκόμενοι ἐν Μακεδονίᾳ καὶ ζῶντες ἐν Μακεδονίᾳ διαμαρτύρονται ἐπὶ ἔτη δι’ ὅλους. Ἐπειδὴ ἐσχάτως προσπαθεῖτε πλέον, οὐχὶ ἐπωφελῶς, νὰ γίνετε συνδικαλιστής, διότι εἰς τὸ τέλος τῆς ζωῆς του κανεὶς δὲν εἶναι εὔκολον νὰ γίνῃ, σᾶς πληροφορῶ ὅτι αἱ συνδικαλιστικαὶ ὀργανώσεις δὲν εἶναι μαζί σας· ἐννοῶ τὰς ἐθνικοφρόνως σκεπτομένας, ἐννοῶ τὴν Γ.Σ.Ε.Ε., τὴν Καπνικὴν Ὁμοσπονδίαν, ἐννοῶ τὰ καπνικὰ Κέντρα. Αὐτὰς ἐννοῶ συνδικαλιστικὰς ὀργανώσεις. Ἡ Γ.Σ.Ε.Ε. εὑρίσκεται σύμφωνος μὲ τὸ νομοσχέδιον τὸ σημερινόν, διότι οὐδεμία οὐσιαστικὴ διαφορὰ ὑπάρχει μεταξὺ ἡμῶν, διότι ἡ Κυβέρνησις ὄντως φερομένη ἐθνικῶς, ὄντως φερομένη φιλεργατικῶς, δὲν ἐννοεῖ νὰ πετάξῃ κανένα εἰς τὸν δρόμον, δὲν ἐννοεῖ νὰ ἀδικήσῃ κανένα, ἀλλὰ ἀποβλέπει ὁλικῶς τὸ σύνολον. Καὶ δι’ αὐτὸ ὑπῆρξε πλουσιωτάτη ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς εἰς τὰς παροχάς. Εἶμαι βέβαιος ὅτι ἐφόσον ἡ Κυβέρνησις δίδει περισσοτέραν σύνταξιν καὶ ἄλλας παροχὰς μεγαλυτέρας, ἀπὸ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα κερδίζουν μὲ τὰ....... (δὲν ἠκούσθη)..... εἶμαι βέβαιος ὅτι ἡ ἀποσυμφόρησις θὰ εἶναι πολὺ μεγαλυτέρα. Παλαιὸν αἴτημα, κύριοι συνάδελφοι, τῶν καπνεργατῶν ἦτο ἡ κατάργησις τοῦ Τ.Α.Κ. Ἔχω ἐδῶ πρακτικὰ εἰς τὰ ὁποῖα ἀναφέρουν, ὅτι τὸ θεωροῦν γάγγραιναν καὶ ἀξιοῦν παρὰ τῆς Κυβερνήσεως τὴν κατάργησιν τοῦ Τ.Α.Κ. τὸ ὁποῖον δίδει σύνταξιν 160.000 δραχμῶν. Πῶς ἦτο δυνατὸν νὰ γίνῃ ἀνεκτὴ ἡ συνέχισις τῆς καταστάσεως αὐτῆς ἐκ μέρους τῶν ὑπολοίπων ἐργατῶν πλέον, ὄχι τῶν ἐργοδοτῶν, ὄχι τοῦ ἀστικοῦ Κράτους. Ἀλλ’ ἡμεῖς ἐννοοῦμεν νὰ στηρίξωμεν τὸ Κράτος. Καὶ ἔρχεται ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις καὶ δίδει σύνταξιν ὄχι τοῦ Τ.Α.Κ. τῶν 240.000 δρχ., ἀλλὰ σύνταξιν τοῦ Ι.Κ.Α., δηλαδὴ ἄνω τῶν 400.000 δραχμῶν. Αὐτὰς τὰς παροχὰς τὰς γνωρίζουν οἱ ἐργάται καὶ τὰς ἀποδέχονται εὐχαρίστως. Εἶδον μὲ πόσην τυμπανοκρουσίαν ἠρχίσατε τὴν ἐπίθεσιν κατὰ τῆς Κυβερνήσεως καὶ πόσον γρήγορα ἐξεθυμάνατε. Τί σημαίνει τοῦτο; Ὅτι σᾶς ἀποδοκιμάζει ὁ Ἑλληνικὸς λαός, σᾶς ἀπεδοκίμασε προχθὲς καὶ θὰ σᾶς ἀποδοκιμάσῃ καὶ αὔριον. (Χειροκροτήματα).

§232Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας εἶπεν, ὅτι κατὰ τὴν ἀγόρευσίν μου, ὅταν ἀνεφέρθην εἰς τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρου 9, 10 καὶ 11, οὔτε ὀλίγον, οὔτε πολύ, εἶπεν, ὅτι δὲν ἠξεύρω νὰ διαβάσω. Ἀλλὰ τὸ μὲν ἄρθρον 9 ἐπιβάλλει ὡρισμένας ὑποχρεώσεις πρὸς τοὺς ἐργοδότας. Τὸ ἄρθρον 10 ἐπιβάλλει ὡρισμένας ὑποχρεώσεις διοικητικοῦ περιεχομένου διὰ τοὺς καπνεργάτας, δηλαδὴ πῶς θὰ συμπεριφέρωνται, πῶς θὰ ἐργάζωνται, τί ὑποχρεώσεις θὰ ἔχουν κτλ. Ἐπ’ αὐτῶν τῶν ὑποχρεώσεων ἠμποροῦσε νὰ προβλέψῃ πειθαρχικὰς ποινάς. Ἐν τούτοις ὅμως τὸ νομοσχέδιον εἰς τὸ ἄρθρον 11 ἐπιβάλλει ποινικὰς κυρώσεις.

§233Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Τὸ ἄρθρον 10 λέγει: «Τὰ τῆς πειθαρχικῆς..... (ἀναγινώσκει)...».

§234Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. «Διὰ Βασιλ. Διατάγματος ἐκδιδομένου προτάσει τοῦ..... (ἀναγινώσκει)...». Λέγει δηλαδή, ὅτι πᾶσα παράβασις τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ εἶναι ποινικὸν ἀδίκημα. Αὐτὰ λέγει ὁ νόμος. Καὶ τιμωρεῖται ὁ καπνεργάτης διὰ φυλακίσεως ἢ προστίμου μέχρι 10 ἑκατομμυρίων. Αὐτὴν τὴν παρατήρησιν ἔκαμον, ἀλλὰ ὁ κ. Ὑπουργὸς εἰρωνεύθη. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν συνδικαλισμόν, διὰ τὸν ὁποῖον ἐπίσης μὲ εἰρωνεύθη ὁ κ. Ὑπουργός, τοῦ τὸν ἐπιστρέφω. Ἐκεῖνος εἶναι συνδικαλιστής, ἐγὼ δὲν εἶμαι τίποτε ἄλλο, παρὰ ἕνας ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος ἀγωνίζεται κατὰ συνείδησιν καὶ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον πιστεύει ἐπὶ τοῦ προκειμένου, εἶναι ὅτι πράγματι πλήττεται ὁ συνδικαλισμὸς εἰς τὴν Ἑλλάδα.

§235ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου, κηρύσσεται περαιωμένη. Δέχεται ἡ Βουλὴ τὸ σχέδιον νόμου κατ’ ἀρχήν;

§236ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§237ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ σχέδιον νόμου ἐγένετο δεκτὸν κατ’ ἀρχήν. Εἰσερχόμεθα νῦν εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν. Ἄρθρον 1ον. Δεκτόν;

§238ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§239ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 1ον ἐγένετο δεκτὸν ὡς ἔχει. Ἄρθρον 2ον. Δεκτόν;

§240ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§241ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 2ον ἐγένετο δεκτὸν ὡς ἔχει. Ἄρθρον 3ον. Δεκτόν;

§242ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§243ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 3 ἐγένετο δεκτὸν ὡς ἔχει. Ἄρθρον 4ον.

§244Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχουν τροπολογίαι, κύριε Ὑπουργέ.

§245Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Τὸ ἄρθρον 4, παράγραφος 1 καὶ 2 ἀντικαθίστανται μὲ αὐτό, τὸ ὁποῖον σᾶς διένειμον.

§246ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ παράγραφος 1 καὶ 2 τοῦ ἄρθρου 4 ἀντικαθίστανται διὰ τῆς τροπολογίας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἡ παράγραφος 3 παραμένει ὡς ἔχει λαμβάνουσα τὸν ἀριθμὸν 6. Διαγράφεται μόνον ἡ αʹ σειρὰ τῆς παραγράφου 3 μέχρι τῶν λέξεων «οἱ μέχρι τῆς συγχωνεύσεως...».

§247Ι. ΛΑΥΡΕΝΤΙΔΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, εἰδικῶς εἰς τὴν Ἀνατολικὴν Μακεδονίαν, ἡ ὁποία κατὰ τὰ ἔτη 1941–44 διετέλεσεν ὑπὸ Βουλγαρικὴν κατοχὴν καὶ δὲν ὑπῆρχον Ἑλληνικαὶ ἀρχαί, οὔτε ἀστυνομικαί, οὔτε δικαστικαί, οὔτε τίποτε ἄλλο, οἱ καπνεργάται, οἱ ἐργασθέντες, κατὰ τὸ διάστημα αὐτό, εἰργάσθησαν μὲν ὅλα τὰ ἡμερομίσθιά των, τὰ ὁποῖα ὅμως δὲν ὑπελογίσθησαν ὑπὸ τοῦ ΤΑΚ. Ἐπειδὴ δὲ εἶναι γνωστόν, ὅτι ὁ μέσος ὅρος τῶν κατ’ ἔτος πραγματοποιουμένων ἡμερομισθίων εἶναι περὶ τὰ 100–150, νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ τετραετία αὐτή, ποὺ εἰργάσθησαν καὶ εἰδικῶς διὰ τοὺς καπνεργάτας τῶν περιφερειῶν αὐτῶν, διὰ νὰ ὑπάρχῃ μία ἰσότης καὶ νὰ ἀρθῇ μία ἀδικία. Θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ὑπουργόν, ὁ ὁποῖος ἐπέδειξε τόσην κατανόησιν εἰς ὅλα τὰ ἄλλα ζητήματα, νὰ ἄρῃ καὶ τὴν ἀδικίαν αὐτήν.

§248Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Ἐλάβομεν ὑπ’ ὄψει τοῦτο καὶ διὰ τὸν λόγον αὐτὸν κατεβάσαμεν πολὺ τὰς προϋποθέσεις, δηλαδὴ ἐπήγαμεν τὰ ἡμερομίσθια 1800, ἀκόμη καὶ 1200, ἀκριβῶς διὰ τὴν Μακεδονίαν. Πῶς θὰ τὸ κοντρολάρω αὐτὸ τὸ πρᾶγμα; Κατὰ ποῖον τρόπον θὰ ἐξακριβώσω ὅτι αὐτοὶ ἦσαν καπνεργάται;

§249Ι. ΛΑΥΡΕΝΤΙΔΗΣ. Εἶναι ἠσφαλισμένοι, κύριε Ὑπουργέ.

§250Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ δεκτὴ αὐτὴ ἡ τροπολογία. Μὴ μᾶς ταλαιπωρεῖτε ἀδίκως. Ἄλλως τε πόσα ἡμερομίσθια ἔχουν ἐγγεγραμμένα εἰς τὸ ἀσφαλιστικόν των βιβλιάριον;

§251Ι. ΛΑΥΡΕΝΤΙΔΗΣ. 1200.

§252Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Περιλαμβάνονται τότε, βάσει τοῦ νομοσχεδίου.

§253Ι. ΛΑΥΡΕΝΤΙΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐπιτρέψατέ μου νὰ σᾶς εἴπω ὅτι εἰς τὸ νομοσχέδιον ἀναφέρεται τοῦτο: «. ..... (ἀναγινώσκει)......».

§254Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Εἰς τὰ 65.

§255Ι. ΛΑΥΡΕΝΤΙΔΗΣ. Ἐγὼ ἐνδιαφέρομαι διὰ τὴν κατηγορίαν τῶν ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἡλικίαν 55 ἐτῶν καὶ ἄνω καὶ δὲν ἐπρόφθασαν νὰ ἔχουν 1800 ἀλλὰ ἔχουν 1200 μόνον. Εἶμαι βέβαιος ὅτι αἱ περιπτώσεις αὐταὶ δὲν εἶναι πολλαὶ καὶ ἐπειδὴ θέλετε νὰ κάμετε μίαν ἐξίσωσιν παρακαλῶ νὰ τὰς ἐξετάσητε. Ἐὰν δεχθῆτε τὴν τροπολογίαν μου, θὰ φέρετε μίαν γενικὴν ἐξίσωσιν. Οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ ἦσαν ὑπὸ τὸν Βουλγαρικὸν ζυγόν.

§256Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Πόσα ἡμερομίσθια εἶχον πρὸ τοῦ πολέμου.

§257Ι. ΛΑΥΡΕΝΤΙΔΗΣ. 800 ἡμερομίσθια,

§258Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Λυποῦμαι, κ. συνάδελφε, δὲν δύναμαι νὰ τὴν δεχθῶ.

§259Ι. ΔΟΥΜΠΑΣ. Ὑπάρχει μία κατηγορία ἐργατῶν, οἱ ὁποῖοι εἶχον ἐγγραφῆ εἰς τὸ ΤΑΚ κατὰ τὴν κατοχὴν καὶ οἱ ὁποῖοι ἀπέθανον μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν καὶ αἱ οἰκογένειαί των δὲν ἔλαβον οὔτε τὰ ἔξοδα τῆς κηδείας των.

§260Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Ἐδῶ γίνονται λογαριασμοί. Πρέπει νὰ εὕρω τὰ ἔξοδα. Δὲν ἠμπορῶ ἀπὸ στιγμῆς εἰς στιγμὴν νὰ κάμω δεκτὰς τροπολογίας. Δὲν γνωρίζω τὴν ἔκτασιν τοῦ πράγματος. Ἀπὸ ποῦ νὰ τὰ καλύψω; Ἔχομεν εἰδικὸν λογαριασμόν. Καὶ ἐγὼ ἀνταποκρίνομαι εἰς μίαν ἐπίθεσιν τὴν ὁποίαν δέχομαι ἀπ’ ἔξω. Δὲν ἠμπορῶ νὰ πάω σὲ περιπτώσεις τὰς ὁποίας δὲν δύναται κανεὶς νὰ συλλάβῃ. Αἱ περιπτώσεις αὐταὶ χρειάζονται 51.000.000.000. Μὴ μὲ στενοχωρεῖτε, δὲν ἠμπορῶ νὰ πάω πάρα πάνω.

§261Ι. ΔΟΥΜΠΑΣ. Δὲν εἶναι ἄδικον, κ. Ὑπουργέ, νὰ εἶναι 20 χρόνια καπνεργάται καὶ νὰ πληρώνουν εἰς τὸ ΤΑΚ;

§262Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Ἐλᾶτε νὰ μὲ δῆτε, νὰ τὸ μελετήσω τὸ θέμα σας. Ἀλλὰ νὰ δεχθῶ τροπολογίαν τῆς ὁποίας δὲν γνωρίζω τὴν δαπάνην, δὲν δύναμαι.

§263ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν τὸ ἄρθρον 4, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ;

§264ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§265ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 4 ἐγένετο δεκτόν, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ἀπορριφθεισῶν τῶν λοιπῶν τροπολογιῶν. Ἄρθρον 5ον. Δεκτόν;

§266ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ.

§267ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 5 ἐγένετο δεκτόν, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, προστιθεμένου εἰς τὸ τέλος τῆς παραγράφου 1, ὅτι «ἡ ἐργοδοτικὴ εἰσφορὰ δύναται νὰ μειωθῇ δι’ ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Ἐργασίας». Ἄρθρον 6ον. Δεκτόν;

§268ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτὸν ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς.

§269ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 6 ἐγένετο δεκτόν, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς. Ἄρθρον 7ον. Δεκτόν;

§270ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτὸν ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς.

§271ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 8ον. Δεκτόν;

§272ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§273ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 8 ἐγένετο δεκτόν, ὡς ἔχει ἐν τῷ νομοσχεδίῳ. Ἄρθρον 9ον. Δεκτόν;

§274Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 9, ἐκτὸς τῆς τροπολογίας τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, καὶ διὰ νὰ ἄρω τὰς ἀμφισβητήσεις, παρακαλῶ τὴν Βουλὴν ὅπως ἀποδεχθῇ καὶ ἰδικήν μου τροπολογίαν, ἡ παραγρ. 4, καθ’ ἣν «οἱ προσλαμβανόμενοι εἰς τὴν ἐπεξεργασίαν τοῦ καπνοῦ «........... (ἀναγινώσκει).........».

§275ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ τὸ ἄρθρον 9 ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ;

§276ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§277ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 9 ἐγένετο δεκτόν, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἄρθρον 10ον. Δεκτόν;

§278ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§279ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 10 ἐγένετο δεκτὸν ὡς ἔχει ἐν τῷ νομοσχεδίῳ. Ἄρθρον 11ον. Δεκτόν.

§280Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ ἐργάτης, ὁ ὁποῖος θὰ παραβῇ τὴν διάταξιν αὐτὴν τιμωρεῖται διοικητικῶς. Τώρα θὰ τιμωρηθῇ καὶ ποινικῶς.

§281Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Διὰ τοῦ ἐσωτερικοῦ Κανονισμοῦ θὰ τιμωρηθῇ πειθαρχικῶς, ἀλλ’ ὅμως ἡ παράβασις θὰ ἀποτελέσῃ καὶ ἀντικείμενον ποινικῆς διώξεώς του. Περὶ αὐτοῦ ἔδωσα ἐξηγήσεις ἀπὸ τοῦ βήματος εἰδικώτερον. Τὸ ἴδιον γίνεται, φερ’ εἰπεῖν μὲ τὰ αὐτοκίνητα τὰ ὁποῖα ὁ Κανονισμὸς αὐτῶν, τιμωρεῖ τὸν παραβάτην, ὄχι πειθαρχικῶς, ἀλλὰ ποινικῶς.

§282Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν γίνεται οὐδεμία διάκρισις. Ἡ παράβασις τοῦ ἄρθρου 10 ἀποτελεῖ, ἀδιακρίτως, ἀξιόποινον ἀδίκημα. «............ ..........(ἀναγινώσκει)...». Δηλαδή, ὁ ἐργάτης, ὁ ὁποῖος θὰ ἀργήσῃ, θὰ τιμωρηθῇ πειθαρχικῶς καὶ ποινικῶς. Καὶ λέγετε, παρακάτω, ὅτι ἐκτὸς πειθαρχικῆς ἔχει καὶ ποινικὴν εὐθύνην. «... ......(ἀναγινώσκει).....».

§283Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Δὲν εἶναι, κύριοι, ἐκείνη ἡ ἔννοια καὶ νὰ γραφῇ ὡς ἑρμηνευτικὴ δήλωσις: «Ἐὰν καὶ ἐφ’ ὅσον ὁ κανονισμός, ὁ διὰ Βασιλικοῦ Διατάγματος ἐκδοθησόμενος, προβλέπῃ παράβασιν τιμωρουμένων ποινικῶς, τότε θὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ ἄρθρον 10». Αὐτὸ εἶναι τὸ νόημα.

§284Ν. ΜΑΝΟΥΣΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω, ὅτι καὶ ἡ ἑρμηνεία, τὴν ὁποίαν δίδουν οἱ κ. κ. συνάδελφοι καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν εἶναι βάσιμος. Ὁ κ. Ὑπουργὸς πιεσθεὶς ἀπὸ τὰς παρατηρήσεις τῶν κ. κ. συναδέλφων ὑπεχώρησεν εἰς τὸ σημεῖον, ὅτι ἐὰν ὁ κανονισμὸς ὁ ὁρισθησόμενος διὰ Βασιλικοῦ Διατάγματος καθορίσῃ καὶ ποινικὴν δίωξιν, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, καὶ τὸ ἄρθρον 10, θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ διωχθῇ. Ἀλλὰ τοιοῦτον τι εἶναι ἀνέφικτον, νομικῶς. Ἐλέχθη, ἐπανειλημμένως, ὅτι ὁ Κανονισμὸς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ καθορίσῃ ποινικὴν δίωξιν. Ἐπανειλημμένως, ἀνωμολογήθη, ὅτι ποινὴ τοῦ Π. Ν. δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὁρισθῇ κατ’ ἐξουσιοδότησιν, οὔτε διὰ Βασιλικοῦ Διατάγματος. Ἀλλὰ τοιαύτη ποινὴ ὁρίζεται μόνον διὰ νόμου. Εἰς τὸν νόμον δυνάμεθα ἡμεῖς νὰ ὁρίσωμεν ποινήν. Δὲν δυνάμεθα νὰ ἐξουσιοδοτήσωμεν, οὐδένα διὰ Βασιλικοῦ Διατάγματος νὰ ὁρίσῃ ποινὴν τοῦ Π. Ν.

§285Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Δυνάμεθα, κύριοι, ἀπολύτως.

§286Ν. ΜΑΝΟΥΣΗΣ. Σᾶς παρακαλῶ. Καὶ ὁ πρωτοετὴς φοιτητὴς τὸ γνωρίζει αὐτό. Δὲν εἶναι δυνατὸν ποινὴ νὰ ὁρισθῇ, παρὰ μόνον διὰ νόμου. Ὅσον ἀφορᾷ, ὅμως, τὰ πειθαρχικὰ παραπτώματα, αὐτὰ εἶναι δυνατόν, νὰ ὁρισθοῦν διὰ τοῦ Κανονισμοῦ. Ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας, φρονῶν, ὅτι δι’ ἣν περίπτωσιν, ὁ Κανονισμὸς θὰ καθορίσῃ ποινικὴν δίωξιν μόνον διὰ τοιαύτας περιπτώσεις, θὰ ἔχῃ ἐφαρμογὴν τὸ ἄρθρον 9, εἶναι καλύτερον νὰ διαγραφῇ ἡ περίπτωσις τοῦ ἄρθρου 10. Διότι, τοιαῦται περιπτώσεις δὲν θὰ ὑπάρχουν βάσιμοι, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Ἐργασίας, κατὰ τὰς ὁποίας ὁ Κανονισμός, ὁ ὁποῖος θὰ ὁρισθῇ διὰ διατάγματος, νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ὁρίσῃ ποινικὴν ποινήν.

§287Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ Κανονισμός, βεβαίως, ὁ ὁποῖος θὰ συνταχθῇ καὶ ἐγὼ νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ περιέχῃ ποινικὰς διατάξεις καίτοι καὶ τοῦτο, ἀκόμη, ἐὰν γίνῃ, ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει ἐξουσιοδότησις, ὑποστηρίζεται, ὅτι εἶναι συνταγματικόν, ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει, νομίζω, ὅτι ὁ Κανονισμός, ὁ ὁποῖος θὰ συνταχθῇ, δὲν θὰ περιλαμβάνῃ ποινικὰς διατάξεις. Τὸ διάταγμα, ὅμως, δύναται, ἐπαναλαμβάνω, κατ’ ἐξουσιοδότησιν, ἀναμφισβητήτως στοιχειώδη, συνταγματικήν, ὄχι μόνον κατὰ τὸ ἐνεστὼς Σύνταγμα, ἀλλὰ καὶ κατὰ τὸ Σύνταγμα τοῦ 1911, δύναται νὰ χαρακτηρίσῃ ποινικῶς διώξιμον μίαν παράβασιν, εἰς αὐτὰς τὰς περιπτώσεις, ἂν ἰσχύῃ τὸ ἄρθρον 10.

§288ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δεκτὸν τὸ ἄρθρον 11, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ;

§289ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§290ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν τὸ ἄρθρον 11, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, Ἄρθρον 12ον. Ὁ κ. Ε. Κοθρῆς ἔχει τὸν λόγον.

§291Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἡ παράγραφος τοῦ ἄρθρου 12 λέγει, ὅτι «πᾶσα.......... ...... (ἀναγινώσκει)......». Θὰ ἤθελα νὰ παρακαλέσω νὰ τροποποιηθῇ καὶ νὰ τεθῇ διάταξις, ὅτι γίνεται ἡ ἔνταξις αὐτὴ τῶν ὑπαλλήλων τοῦ Τ.Α.Κ., ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ἀποφάσεως τοῦ ἁρμοδίου Συμβουλίου τοῦ Ι.Κ.Α., τὸ ὁποῖον νὰ κρίνῃ, ἀναλόγως τῶν προσόντων, τοὺς ὑπαλλήλους.

§292Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Ὄχι δὲν τὸ δέχομαι αὐτό. Θὰ πειράξω τοὺς ἄλλους. Ἔχουν ἀντιδικίαν φυσικήν. Νὰ ἀφήσετε αὐτό, κύριοι. Ὁ σκοπός μας δὲν εἶναι νὰ κάμωμεν θύματα. Ὁ σκοπός μας εἶναι νὰ εἴμεθα δίκαιοι ἔναντι ὅλων. Τὸ ὄργανον τῆς πολιτείας θὰ κρίνῃ ἀμερολήπτως, τοὺς ὑπαλλήλους. Ἐὰν ἐμπιστευθῶ, ὅμως, τὴν τύχην τοῦ ἑνὸς εἰς τὴν τύχην τοῦ ἄλλου, εἶναι δυνατὸν νὰ γίνουν ἀδικίαι.

§293Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, μήπως προκύψουν ἀδικίαι ἐκ μέρους τῆς πολιτείας εἰς βάρος τῶν ὑπαλλήλων.

§294Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Θὰ ληφθοῦν ὑπ’ ὄψει τὰ προσόντα τους.

§295Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Νὰ ἰσχύσῃ μετὰ ἑξάμηνον, κύριε Ὑπουργέ.

§296Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Οἱ ὑπηρετήσαντες εἰς τὸ Τ.Α.Κ. βεβαίως, ἔχουν πάρει διαφόρους βαθμοὺς τμηματάρχου κ.λ.π. χωρὶς νὰ πρέπει.

§297Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Δὲν διστάζω νὰ εἴπω, ὅτι οἱ ὑπάλληλοι τοῦ Ι.Κ.Α., οἱ ὁποῖοι ἐνδεχομένως θὰ ἀδικηθῶσιν, εἶναι ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ὅλως ἐξαιρέτως, εἰσῆλθον μετὰ διαγωνισμόν, μετὰ εὐδόκιμον ὑπηρεσίαν καὶ μετὰ πολλοὺς κόπους καὶ εἶναι ἠδικημένοι, διότι ἔχουν καθυστερήσει ἀπὸ πάσης ἀπόψεως. Διὰ τοῦτο, πρέπει νὰ εἶμαι φρόνιμος εἰς τὸν τρόπον, ποὺ θὰ ἐντάξω, ἄλλα ταμεῖα. Ἀλλά, δηλῶ καὶ πάλιν, ὅτι δὲν εἶμαι ἐγὼ ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος θὰ θελήσῃ νὰ ἀδικήσῃ τοὺς ὑπαλλήλους τοῦ Ι.Κ.Α. Καὶ δι’ αὐτό, νομίζω, ὅτι δύνανται νὰ εἶναι ἥσυχοι οἱ ὑπάλληλοι, ὅτι δὲν θὰ ἀδικηθοῦν. Ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι εἶναι δυνατὸν νὰ εἶχον φόβους, εἶναι οἱ ὑπάλληλοι τοῦ Τ.Α. Κ., αὐτοί, οἱ ὁποῖοι εἶναι καὶ ὀλιγώτεροι καὶ δὲν ἔχουν προσόντα ἀνάλογα, ἔχουν ὅμως θέσεις, βαθμούς. Ἔναντι αὐτῶν, ἂς φανῶμεν, ὀλιγώτερον γενναιόδωροι, ὀλιγώτερον ἐπιεικεῖς. Ἀλλ’ ἡ ἐπιείκειά μας νὰ μὴ τραπῇ εἰς ἀδικίαν, εἰς βάρος ἄλλων. Δι’ αὐτό, νομίζω, ὅτι δὲν θὰ εἶναι καλὴ λύσις. Ἄς ἀφεθῶμεν μὲ μίαν διαβεβαίωσιν εἰς τοὺς ὑπαλλήλους τοῦ Τ.Α.Κ., ὅτι τοὺς ἀναγνωρίζομεν τὰ προσόντα, ἀλλ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἔνταξιν, νὰ εὕρωμεν ἕνα ἄλλον τρόπον διατυπώσεως, διὰ νὰ μὴ θίξωμεν τοὺς ὑπαλλήλους τοῦ

Ι.Κ.Α.

§298Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἐὰν αὐτὴ γίνῃ, μετὰ ἓν ἑξάμηνον, θὰ γίνῃ ὁ Ὀργανισμὸς καὶ θὰ τακτοποιηθοῦν οἱ ὑπάλληλοι αὐτοί. Θὰ δοθῇ καιρὸς καὶ θὰ ἀποφευχθοῦν αἱ ἀδικίαι.

§299Δ. ΛΕΚΑΡΑΚΟΣ. Νὰ ἀπαλείψετε τὴν τροπολογίαν τὴν ὁποίαν ἀπεδέχθητε τοῦ ἄρθρου 2, ἡ ὁποία ἦτο ὀρθοτέρα τῆς τροπολογίας, ἡ ὁποία γίνεται εἰς τὸ ἄρθρον 12. Λέγει ὅτι «ἐντάσσονται, ἀμέσως..... τὸ οὕτω ἐντασσόμενον προσωπικὸν..... (ἀναγινώσκει)....».

§300Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Δὲν ἔχω ἀντίρρησιν.

§301Δ. ΛΕΚΑΡΑΚΟΣ. Εἴχατε συστήσει Ἐπιτροπήν, ἡ ὁποία θὰ σᾶς κρίνῃ καὶ τὸ παράπονον τῶν ὑπαλλήλων τοῦ ΙΚΑ, καθὼς γνωρίζετε σεῖς, εἶναι τοῦτο, ὅτι δὲν ἔχουν κατορθώσει νὰ πάρουν βαθμολογικὴν σειράν, λόγῳ τοῦ ὅτι δὲν ἔχουν ἐσωτερικὸν ὀργανισμόν, καὶ κινδυνεύουν, ἐφ’ ὅσον εἰσέλθουν οἱ ὑπάλληλοι τοῦ Τ.Α.Κ., νὰ εἰσέλθουν μὲ τοὺς βαθμούς, ποὺ ἔχουν καὶ νὰ ὑποσκελίσουν τοὺς ὑπαλλήλους τοῦ Ι.Κ.Α. Εἶναι μία ἀδικία καὶ δι’ αὐτὸ θὰ πρέπει μετὰ ἑξάμηνον, νὰ γίνῃ ἔνταξις.

§302Ε. ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, λέγετε, ὅτι ἐντάσσονται μὲ τὸν βαθμόν τους καὶ τὴν ἀρχαιότητά τους «τὸ οὕτω ἐντασσόμενον προσωπικόν, διατηρεῖ τὴν ἀρχαιότητά του». Ἄραγε, διὰ τοὺς ὑπαλλήλους τοῦ Τ.Α.Κ. εἶναι τετελεσμένον γεγονός, ὅτι ὁ τμηματάρχης θὰ πάῃ ὡς τμηματάρχης. Διὰ τὸν ὑπάλληλον, ὅμως, τοῦ Ι.Κ.Α., ὁ ὁποῖος ἔχει 14 ἐτῶν πεῖραν καὶ ἔχει πτυχίον ἀνωτέρων σπουδῶν καὶ ὅπως πολὺ ὀρθῶς, εἴπατε, ἔχει δοκιμασθῆ, κατόπιν ἐξετάσεων, ἐπὶ 9 χρόνια, τώρα εἶναι γραμματεὺς Αʹ. Αὐτὸς τί θὰ γίνῃ ὅταν θὰ πάῃ τμηματάρχης, μὲ ἀπολυτήριον μάλιστα δημοτικοῦ;

§303Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Ἄν ὑποχρεωτικῶς κρατήσουν τοὺς βαθμοὺς καὶ τὴν ἀρχαιότητα, ἀναμφισβητήτως θὰ πρέπει νὰ καταλάβουν τὰς θέσεις.

§304Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Τὸ προσωπικὸν τοῦ Τ.Α.Κ. διατηρεῖ κλπ. τασσόμενον εἰς τὸ ἀριστερὸν τῶν ὑπαλλήλων τοῦ Ι.Κ.Α.

§305Δ. ΛΕΚΑΡΑΚΟΣ. Εἰς τὸ Ι.Κ.Α. ὑπάρχουν ὑπάλληλοι μὲ πολλὰ ἔτη, ἔχοντες βαθμὸν γραφέως. Οἱ ὑπάλληλοι τοῦ Τ.Α.Κ. θὰ εἰσέλθουν μὲ τοὺς βαθμοὺς ποὺ ἔχουν. Πρέπει νὰ ἀφεθῇ ὁ ἀπαιτούμενος χρόνος, ὥστε νὰ γίνῃ ὁ Ὀργανισμὸς τοῦ Ι.Κ.Α. καὶ κατόπιν ὁ καθένας νὰ πάῃ εἰς τὴν σειράν του. Μετὰ ἑξάμηνον, λοιπόν, ὥστε νὰ δοθῇ ὁ καιρὸς νὰ γίνῃ ἡ ἔνταξις τῶν ὑπαλλήλων.

§306Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ αἰτιολογία τῆς διατάξεως αὐτῆς, ἡ ὁποία εἶναι ἀκαταμάχητος εἶναι ἡ ἑξῆς: «Ὅτι οἱ ὑπάλληλοι τοῦ Τ.Α.Κ., ἀρχαιότεροι ὄντες τῶν τοῦ Ι.Κ.Α. καὶ προσληφθέντες τότε ὄχι ἐπὶ τῇ βάσει προσόντων κατὰ τὸ πλεῖστον, κατέχουν σήμερον μίαν Α βαθμολογικὴν σειράν. Ἐὰν τοὺς εἴπητε ὅτι «κύριε, θέλουμε γιὰ νὰ σὲ κάμωμε τμηματάρχην νὰ ἔχῃς τὰ προσόντα ποὺ ἀπαιτεῖ ὁ Κανονισμὸς τοῦ Ι.Κ.Α.», ὁ ὁποῖος ἀπαιτεῖ, καθ’ ὃ νεώτερος, ὑψηλὰ προσόντα, θὰ καταντήσουν ὅλοι αὐτοὶ νὰ χάσουν τοὺς βαθμούς των. Τοῦτο εἶναι ἄδικον, διότι θὰ μᾶς ποῦν: «ἐμεῖς δὲν ζητοῦμεν τίποτε, τοὐλάχιστον νὰ μὴ μᾶς ὑποβιβάσετε». Εἶναι δικαία, λοιπόν, ἡ ἀξίωσίς των νὰ διατηρήσουν τοὺς βαθμοὺς καὶ τὴν ἀρχαιότητά των. Ἔρχομαι εἰς τὸ ζήτημα τῆς συγκρούσεως μὲ τοὺς ὑπαλλήλους τοῦ Ι.Κ.Α., οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν, καθ’ ὃ νεώτεροι, θέσεις, μήπως δηλ. διὰ τῆς διατάξεως αὐτῆς θίξομεν τοὺς ὑπαλλήλους τοῦ Ι.Κ.Α. Τοῦτο εἶναι δεύτερον θέμα, τὸ ὁποῖον δύναται ἀξιόλογα νὰ ἀντιμετωπισθῇ διὰ μιᾶς διατάξεως. Δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν, ὅτι θὰ διατηρήσουν τοὺς βαθμούς των κλπ., χωρὶς νὰ θίγωνται τὰ δικαιώματα τῶν ὑπαλλήλων τοῦ Ι.Κ.Α., τιθέμενοι εἰς τὸ ἀριστερὸν αὐτῶν.

§307Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Ἡ ἔνταξις τῶν ὑπαλλήλων τοῦ Τ.Α.Κ. θὰ γίνῃ μετὰ τὴν ὁριστικὴν ἔνταξιν τῶν ὑπαλλήλων τοῦ Ι.Κ.Α. Ἐν συνεχείᾳ νὰ εἴπωμεν: «Τὸ οὕτως ἐντασσόμενον προσωπικὸν διατηρεῖ τοὺς βαθμοὺς κ.λ.π.».

§308ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§309Ν. ΜΑΝΟΥΣΗΣ. Διατί νὰ ἔχετε, κ. Ὑπουργέ, τὴν δέσμευσιν νὰ τοὺς ἐντάξετε εἰς τὸ Ι.Κ.Α. καὶ νὰ μὴ ἔχετε τὴν εὐχέρειαν νὰ τοὺς ἐντάξετε καὶ εἰς ἄλλα Ταμεῖα;

§310Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Ὄχι, δὲν τὸ δέχομαι.

§311Λ. ΜΠΑΤΡΙΝΟΣ. Κατὰ τὴν ἔνταξιν νὰ μὴ ἔχουν δικαίωμα προαγωγῆς ὅσοι δὲν ἔχουν προσόντα. Δηλαδὴ κατὰ τὴν περαιτέρω προώθησιν νὰ λαμβάνωνται ὑπ’ ὄψιν τὰ προσόντα.

§312Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Νὰ βάλωμεν καὶ τὸ ὅτι «ἐντάσσονται μετὰ ἑξάμηνον».

§313ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§314Θ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Θὰ πρέπει, κ. Ὑπουργέ, νὰ δοθῇ ἡ εὐχέρεια καὶ εἰς τοὺς ὑπαλλήλους τοῦ Ι.Κ.Α., οἱ ὁποῖοι δὲν θὰ δεχθοῦν τὴν διαβάθμισιν τῶν ὑπαλλήλων τοῦ Τ.Α.Κ., νὰ ἀποχωροῦν ὡς οἱ ὑπάλληλοι τοῦ Τ.Α.Κ.

§315Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Ἐπειδὴ ἐζήτησαν νὰ συγχωνευθοῦν εἰς τὸ Ι.Κ.Α. καὶ ἄλλα Ταμεῖα δὲν δίδω τὸ δικαίωμα εἰς τοὺς ὑπαλλήλους τοῦ ΙΚΑ νὰ ἐπαναστατήσουν. Ἡ Πολιτεία ἐν ὄψει τῆς συγχωνεύσεως διαφόρων Ταμείων θὰ λάβῃ γενικώτερα μέτρα.

§316Σ. ΛΙΒΑΔΑΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργόν, νὰ προσέξῃ τὴν ἑξῆς τροπολογίαν, ἡ ὁποία ἀφορᾷ τοὺς ὑπαλλήλους τοῦ ΙΚΑ: «.... (ἀναγινώσκει).........».

§317Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Εἶναι ἀπαράδεκτος, διότι δὲν ἔχει σχέσιν.

§318Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ἐκ τῆς οἰκονομίας τοῦ ἄρθρου 12 φαίνεται ὅτι ὡρισμένοι ὑπάλληλοι τοῦ ΤΑΚ ἠμπορεῖ καὶ νὰ μὴ μεταταχθοῦν. Θέλω νὰ ἐξασφαλίσωμεν ὁπωσδήποτε τὴν κατάταξιν τῶν ὑπαλλήλων τούτων.

§319Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Διεγράφη ἡ σχετικὴ φράσις.

§320ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰς τὴν παρ. 5 τοῦ ἄρθρ. 12, ὑπάρχει τροπολογία τοῦ κ. Χ. Σολομωνίδη καὶ ἄλλων κ. κ. βουλευτῶν, καθ’ ἣν τὸ πάσης φύσεως προσωπικὸν τοῦ Τ.Α.Κ., ἀνῆκον εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν προστατευομένων ὑπὸ τῶν νόμων περὶ προστασίας ἐφέδρων πολεμιστῶν, ἐντάσσεται ὑποχρεωτικῶς εἰς τὸ Ι.Κ.Α.

§321Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Δὲν τὴν ἀποδέχομαι.

§322ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀποδέχεται ἡ Βουλὴ τὸ ἄρθρον 12, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ;

§323ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§324ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 12 ἐγένετο δεκτόν, ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἄρθρον 13ον. Δεκτόν;

§325ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§326ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 13 ἐγένετο δεκτὸν ὡς ἔχει. Ἄρθρον 14ον. Δεκτόν;

§327ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§328ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 14 ἐγένετο δεκτὸν ὡς ἔχει. Ἄρθρον 15ον. Δεκτόν;

§329ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§330ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 15 ἐγένετο δεκτὸν ὡς ἔχει. Ἄρθρον 16ον. Δεκτόν;

§331ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§332ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 16 ἐγένετο δεκτὸν ὡς ἔχει. Ἄρθρον 17ον. Δεκτόν;

§333ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§334ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 17 ἐγένετο δεκτὸν ὡς ἔχει. Ἄρθρον 18ον. Δεκτόν;

§335Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 18 ἔχω νὰ προτείνω τροπολογίαν ὅπως αἱ εἰς τοὺς Κανονισμοὺς τοῦ ΙΚΑ, ἀναγκαῖαι διὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ παρόντος νόμου τροποποιήσεις, γίνωνται κατὰ τὴν διαδικασίαν τῶν ἄρθρων 13 καὶ 16 τοῦ Α.Ν. 1846)51 «περὶ Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων».

§336Ε. ΓΟΝΗΣ (Ὑπ. Ἐργ.). Δὲν τὴν ἀποδέχομαι.

§337ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ τὸ ἄρθρον 18 ὡς ἔχει;

§338ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτόν.

§339ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 18 ἐγένετο δεκτὸν ὡς ἔχει. Ἡ συζήτησις καὶ ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου ἐτερματίσθη. Ἑπομένως ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ καταργήσεως διατάξεων ἀφορωσῶν τὴν ἐπεξεργασίαν τῶν φύλλων τοῦ καπνοῦ καὶ συγχωνεύσεως τοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως Καπνεργατῶν μετὰ τοῦ ΙΚΑ». Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§340ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§341ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ σήμερον καὶ ὥραν 6ην μ. μ., μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως, ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 1.45′ π.μ.)