1952.09.26

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 22α

Παρασκευὴ 26 Σεπτεμβρίου 1952

Προεδρία κ. Δ. Β. ΓΟΝΤΙΚΑ

(Ὥρα 7.20′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Σ. Κότσιανος ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Σ. ΚΟΤΣΙΑΝΟΣ (Γραμματεὺς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Εἰς τὰ πρακτικὰ ἀναφέρεται, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ἐζήτησα τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ ἀνταλλαξίμου περιουσίας», ἐνῷ ἐγὼ ἐζήτησα τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ φορολογικῶν τινων διατάξεων». Παρακαλῶ νὰ διορθωθοῦν τὰ πρακτικά, ὡς πρὸς τὸ σημεῖον αὐτό. Καὶ ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ αὐτῇ, κ. Πρόεδρε, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἐκφράσω βαθὺ παράπονον ἐναντίον σας, διότι, ἐνῷ ἐζήτησα τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου ἐκείνου καὶ εἶχον κάθε δικαίωμα νὰ ὁμιλήσω, σεῖς δὲν μοῦ ἐδώσατε τὸν λόγον. Αὐτὸ ἀποτελεῖ παράβασιν τοῦ Συντάγματος καὶ τοῦ Κανονισμοῦ, ἡ ὁποία σᾶς βαρύνει.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἶχε γίνει δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον. Ἐζητήσατε τὸν λόγον μετὰ τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου.

§5Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Καθόλου.

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Σ. Τσιαπάρας ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§7Σ. ΤΣΙΑΠΑΡΑΣ (Γραμματεὺς). (Ἀναγινώσκει). Ἡ Ἕνωσις Ἁλιευτικῶν καὶ ἰχθυοτροφικῶν Συν)σμῶν Δυτικῆς Ἑλλάδος ζητεῖ τροποποίησιν τοῦ Νόμου 1168)44 εἰς τρόπον ὥστε τὰ ἰχθυοτροφεῖα τοῦ Κράτους νὰ ἐνοικιάζωνται εἰς ἁλιευτικοὺς συν)σμοὺς διὰ περίοδον μιᾶς 10ετίας. Ἐργαζόμενοι Καβάλας διαμαρτύρονται δι’ ἐκτόπισιν συνδικαλιστῶν Θ. Φιλομούζη καὶ Γ. Χρυσοχόου καὶ ζητοῦν ἀναστολὴν ταύτης. Ὁ Βουλευτὴς Φθιωτιδοφωκίδος κ. Α. Γκελεστάθης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐργατοϋπαλληλικοῦ Κέντρου Λαμίας ζητοῦντος ταχεῖαν ρύθμισιν μισθῶν καὶ ἡμερομισθίων ἐργατῶν πρὸς ἐπιβίωσίν των. Ὁ Βουλευτὴς Δράμας κ. Ν. Μανθόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν βομβοπλήκτων καὶ πολεμοπαθῶν κατοίκων τῆς κοινότητος Λευκογείων ζητούντων χρηματικὴν καὶ ὑλικὴν ἐνίσχυσιν πρὸς ἀνοικοδόμησιν τῶν κατεστραμμένων οἰκιῶν των κλπ. Ὁ Βουλευτὴς Καβάλας κ. Ν. Μάρτης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς κοινότητος Νικησιάνης Παγγαίου ζητοῦντος ἄμεσον συμπλήρωσιν τοῦ σχολείου τῆς ἄνω κοινότητος διὰ διδακτικοῦ προσωπικοῦ. Ὁ Βουλευτὴς Χανίων κ. Μ. Βολουδάκης καταθέτει ἀναφορὰς τῆς Πατριωτικῆς ὀργανώσεως Μικρασιατῶν Ἑλλήνων καὶ τῶν κατοίκων τοῦ προσφυγικοῦ συν)σμοῦ Χανίων «Ἡ Μικρὰ Ἀσία» αἰτούντων τὴν ἄνευ χρονοτριβῆς παράδοσιν τοῦ ἐκ τοῦ Νόμου προβλεπομένου τίτλου κυριότητος εἰς ἕκαστον δικαιοῦχον πρόσφυγα, προπολεμικῶς καὶ νομίμως στεγασθέντα, κατ’ ἐφαρμογὴν τοῦ ἄρθρ. 5 παρ. 1 καὶ 2 τοῦ Νομοθ. Δ)τος 571)30.3.48 ἄνευ αὐξομειώσεως τοῦ καθοριζομένου ποσοῦ εἰσφορᾶς, ἀπαλλαγὴν δὲ ἐκ τῆς προβλεπομένης εἰσφορᾶς πρὸς ἀπόκτησιν τοῦ τίτλου τῶν δι’ ἑτέρων Νόμων τῶν προστατευομένων τάξεων, ἤτοι πολυτέκνων, θυμάτων πολέμου, ὁλοσχερῶς βομβοπλήκτων καὶ πυροπαθῶν τοῦ Βʹ πολέμου κλπ. Ὁ Βουλευτὴς Καβάλας κ. Θ. Μανωλόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου Κοινότητος Νικησιανῆς Παγγαίου ζητοῦντος ἄμεσον συμπλήρωσιν τοῦ σχολείου τῆς Κοινότητός του διὰ διδακτικοῦ προσωπικοῦ. Ὁ Βουλευτὴς Καβάλας κ. Θ. Μανωλόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημάρχου Χρυσουπόλεως αἰτουμένου τὴν διανομὴν τοῦ δάσους Κοτζακορμὰν εἰς ἀκτήμονας καλλιεργητὰς περιοχῆς. Ἀκτήμονες ἐκμισθωταὶ Μεγάλης Δήλου Κυκλάδων ζητοῦν ὑπαγωγὴν των εἰς τὸν Νόμον «περὶ Ἀναγκαστικῆς Ἀπαλλοτριώσεως γαιῶν ὑπὲρ ἀκτημόνων καλλιεργητῶν». Οἱ Οἰκεῖοι ἐξορίστου τέως βουλευτοῦ Κ. Γαβριηλίδου ζητοῦν λῆψιν μέτρων πρὸς ἀποκατάστασιν τῆς εὑρισκομένης ἐν κινδύνῳ ὑγείας του. Ὁ κ. Γ. ΜΠΟΥΡΔΑΡΑΣ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνιῶν) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ ἀναλήψεως ὑπὸ τοῦ Δημοσίου τῆς παραχωρηθείσης ὑπὸ τοῦ Κράτους ἐκμεταλλεύσεως εἰς σιδηροδρομικὰς ἢ τροχιοδρομικὰς ἑταιρείας καὶ ἐκκαθαρίσεως τῶν ἑταιρειῶν τούτων». Ἡ ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ Ν. Διατάγματος τῆς 28ης Ὀκτωβρίου 1935 «περὶ ὀργανώσεως σωφρονιστικοῦ προσωπικοῦ καὶ ἄλλων τινῶν διατάξεων». Ἡ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκπαιδεύσεως τῶν μὴ προερχομένων ἐκ τῆς Σχολῆς Κατωτέρων Ἀξιωματικῶν τῆς Β. Χωροφυλακῆς». Ἡ ἐπὶ τῆς Γεωργίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων Νόμων: 1) «περὶ ἐπισπεύσεως τῆς ὁριστικῆς διανομῆς τῶν ἐποικισθεισῶν ὑπὸ τῆς τέως ΕΑΠ περιοχῶν» καὶ 2) «περὶ συστάσεως Διευθύνσεως Γεωργίας καὶ Γραφείου Νομοκτηνιάτρου Σιντικῆς». Ἡ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων: 1) «περὶ ρυθμίσεως ζητημάτων συνδεομένων μὲ τὸν Ο.Δ.Ι.Σ.Υ.» καὶ 2) «περὶ παρατάσεως μισθώσεως Δημοσίων Κτημάτων». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ι. Γιαννιδάκης, Ι. Πωλιουδάκης, Γ. Ἀναγνωστόπουλος, Ν. Ἰντζὲς καὶ Ε. Μπακλατζῆς καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προαγωγῶν τινων ἐφέδρων ἐκ Μονίμων Ἀξιωματικῶν τῆς Β. Ἀεροπορίας». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Κ. Βασαρδάνης, Γ. Μπακατσέλος, Κ. Μαρῆς καὶ Λ. Κουτσοπέταλος καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπισπεύσεως τῆς ὁριστικῆς διανομῆς τῶν ἐποικισθεισῶν ὑπὸ τῆς τέως Ε.Α.Π. περιοχῶν»... Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ, Α. ΘΕΟ-

ΛΟΓΙΤΗΣ, Ι. ΧΡΥΣΟΧΟΟΣ, Δ. ΠΑΠΑΔΗΜΗ-

ΤΡΙΟΥ, Λ. ΛΑΜΠΡΙΑΝΙΔΗΣ κ.ἄ. καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως Ἐπικουρικοῦ Ταμείου Ἀσφαλίσεως Ὑπαλλήλων τοῦ Πυροσβεστικοῦ Σώματος.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Συνέχεια τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ καταργήσεως τῶν περὶ ἐκλογῆς βουλευτῶν διὰ τοῦ ἀναλογικοῦ συστήματος διατάξεων τοῦ κωδικοποιημένου νόμου 5493 τοῦ 1932 (Β. Δ. 9)9 Αὐγούστου 1951) καὶ ἐπαναφορᾶς ἐν ἰσχύϊ τοῦ πλειοψηφικοῦ συστήματος. Ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 36 ὑπάρχει ἡ ἑξῆς τροπολογία τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ, ἔχουσα οὕτω: «Τὸ ἄρθρον 36 τοῦ νομοσχεδίου «περὶ καταργήσεως τοῦ περὶ ἐκλογῆς βουλευτῶν διὰ τοῦ ἀναλογικοῦ συστήματος διατάξεων τοῦ κωδικοποιημένου νόμου 5493 (Β. Δ. τῆς 9 Αὐγούστου 1951) καὶ ἐπαναφορᾶς ἐν ἰσχύϊ τοῦ πλειοψηφικοῦ συστήματος» ὡς καὶ τὸ ἄρθρον 35 τοῦ σχεδίου τῆς κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, διαγράφονται ὡς καὶ πᾶσα ἄλλη διατύπωσις περιοριστικὴ τῆς ἀμέσου ἀσκήσεως τοῦ ἐκλογικοῦ δικαιώματος τῶν γυναικῶν». Ἐν Ἀθήναις τῇ 24 Σεπτεμβρίου 1952 Οἱ προτείνοντες βουλευταὶ Κ. Καλλίας, Λ. Μακκᾶς, Δ. Μπαμπάκος, Α. Δερδεμέζης, Α. Σχινᾶς, Π. Βουδούρης, Γ. Ράλλης, Κ. Βενέτης, Α. Στράτος. Οἱ κάτωθι ὑπογεγραμμένοι βουλευταὶ αἰτούμεθα συμφώνως τῷ ἄρθρῳ 71 τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς ὅπως ἡ ψηφοφορία ἐπὶ τῆς ὡς ἄνω τροπολογίας διεξαχθῇ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως. Ἐν Ἀθήναις τῇ 24 Σεπτεμβρίου 1952. Οἱ αἰτούμενοι βουλευταὶ Κ. Καλλίας, Λ. Μακκᾶς, Δ. Μπαμπάκος, Α. Σχινᾶς, Π. Βουδούρης, Ι. Λαμπρόπουλος, Ν. Διγενόπουλος, Α. Λαμπρόπουλος, Φ. Γεροθανάσης, Σ. Τζουβάρας, Φ. Κωτούζας, Β. Μητσόπουλος, Δ. Πετροπουλάκος, Γ. Ράλλης, Κ. Βενέτης, Γ. Κακαγιάννης, Θ. Ταμβακᾶς, Γ. Ρουμάνης, Α. Στράτος, Α. Ἀποστολίδης, Α. Γεροκωστόπουλος, Π. Παπαληγούρας. Ἐπίσης ὑπεβλήθη πρότασις ὀνομαστικῆς ψηφοφορίας διὰ τὴν τροπολογίαν περὶ τῆς ψήφου τῶν γυναικῶν. Καλοῦνται ὡς ψηφολέκται οἱ κ.κ. Δ. Ζέρβας καὶ Α. Γεροκωστόπουλος.

§9Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ποία εἶναι ἡ τροπολογία αὐτή;

§10Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἡ τροπολογία διὰ τῆς ὁποίας ζητοῦμεν ἡ διάταξις τοῦ ἄρθρου 36, ἡ ὁποία ἀπαγορεύει τὴν ψῆφον τῶν γυναικῶν, νὰ ἀπαλειφθῇ.

§11Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτ.). Κύριε Πρόεδρε, ἔχομεν ὑποβάλει ἄλλην πρότασιν. Κύριοι Βουλευταί, ἡ κυβέρνησις ὑποβάλλει τὴν ἑξῆς διατύπωσιν: «Ἡ ἄσκησις τοῦ ἐκλογικοῦ δικαιώματος τῶν γυναικῶν ἀναστέλλεται μέχρι τῆς κατὰ τὰ ἄρθρα 35–43 ἐγγραφῆς αὐτῶν. Ἐὰν ἡ προκήρυξις ἐκλογῶν ἤθελε λάβει χώραν πρὸ τῆς λήξεως τῆς κατὰ τὰ ἐν τοῖς ἀνωτέρω ἄρθροις προθεσμίας ταύτης, αἱ γυναῖκες δὲν δικαιοῦνται νὰ ἀσκήσουν κατὰ τὰς οὕτω προκηρυχθησομένας ἐκλογὰς τὸ ἐκλογικόν των δικαίωμα». Οἱ δεχόμενοι τὴν τροπολογίαν τῆς κυβερνήσεως λέγουσι «ναί», οἱ μὴ ἀποδεχόμενοι λέγουσιν «ὄχι».

§12Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, κατὰ τὰς γενομένας μεταξὺ κυβερνήσεως καὶ Συναγερμοῦ συζητήσεις διεπιστώθη κατ’ ἀρχὴν ἡ διαφωνία περὶ τὸ θέμα. Ὁ Συναγερμὸς ἐπέμεινεν εἰς τὴν ἄποψιν ὅτι αἱ γυναῖκες ἔπρεπε ὁπωσδήποτε νὰ ψηφίσουν ἔστω καὶ ἐὰν δὲν ἐγγραφοῦν περισσότεραι. Ἡ κυβέρνησις ἰσχυρίσθη ὅτι δὲν πρέπει νὰ ψηφίσουν ἐὰν δὲν ἐγγραφοῦν περισσότεραι τῶν μέχρι τοῦδε ἐγγεγραμμένων. Ἑπομένως ἡ περαιτέρω συζήτησις, ἡ ὁποία ἤγαγε καὶ τὴν κυβέρνησιν καὶ ἡμᾶς εἰς τὴν συμφωνίαν τὴν ἐνσαρκωμένην ἐν τῇ τροπολογίᾳ τὴν ὁποίαν πρὸ ὀλίγου ἀνέγνωσεν ὁ κ. Ὑπουργός, προϋποθέτει τὴν ἀναγνώρισιν τῆς βασικῆς διαφωνίας. Πρέπει προηγουμένως νὰ ἀποφανθῇ ἡ Βουλὴ ἐπὶ τοῦ βασικοῦ θέματος, τὸ ὁποῖον ἔχομεν θέσει, τὸ ὁποῖον μάλιστα θέμα ἀποτελεῖ καὶ πρότασιν ἀπωτέραν, ὥστε καὶ ὑπὸ τὴν ἔννοιαν τοῦ Κανονισμοῦ πρέπει νὰ προηγηθῇ, πρέπει λοιπὸν νὰ ἀποφανθῇ ἡ Βουλὴ ἐπὶ τῆς ἀπωτέρας αὐτῆς προτάσεως καὶ εἰς ἣν περίπτωσιν ἡ ἀπωτέρα αὐτὴ πρότασις, ὡς πρὸς τὴν ὁποίαν μάλιστα ἔχει κατατεθῆ καὶ πρότασις ὀνομαστικῆς ψηφοφορίας, ἀπορριφθῇ, τότε πλέον θὰ ἔλθῃ πρὸς ψηφοφορίαν ἡ τροπολογία, ἐπὶ τῆς ὁποίας ἐμείναμεν βεβαίως σύμφωνοι, ἀλλά, ὅπως καὶ χθὲς ἐξήγησα ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, ἐμείναμε σύμφωνοι ἐν τῷ πλαισίῳ τῆς βασικῆς ἀσυμφωνίας μας. Ἑπομένως νομίζω ὅτι δὲν ἔχει δίκαιον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ζητῶν ὅπως προηγηθῇ ἡ ψηφοφορία ἐπὶ τῆς τροπολογίας τῆς ἰδικῆς του. Καὶ λογικῶς καὶ τυπικῶς πρέπει νὰ προηγηθῇ ἡ ψηφοφορία ἐπὶ τῆς βασικῆς ἀρχῆς. Ὑπάρχει τὸ θέμα τῆς ἀρχῆς, θὰ ψηφίσουν αἱ γυναῖκες ἀμέσως ἢ ὄχι. Θὰ διαγραφῇ ἡ διάταξις ἡ ἐμπεριεχομένη εἰς τὸ νομοσχέδιον, διατηρουμένης εἰς ἰσχύν τῆς διατάξεως τοῦ νόμου, τὸν ὁποῖον ἐψηφίσαμεν πρὸ τετραμήνου, ναί ἢ οὔ; Αὐτὸ εἶναι τὸ πρόβλημα. Ἐὰν ἀπαντήσῃ ἡ Βουλὴ ἀρνητικῶς, τότε θὰ διενεργήσωμεν τὴν ψηφοφορίαν δι’ ἀναστάσεως ἐπὶ τοῦ δευτέρου θέματος.

§13Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτ.). Δὲν ἔχει οὕτω τὸ ζήτημα. Συνεφωνήσαμεν ὅπως τὸ ἄρθρον 36 ἀντικατασταθῇ δι’ εἰδικῶν διατάξεων πρὸς τὸν σκοπὸν συντομεύσεως καὶ ἁπλουστεύσεως τῆς διαδικασίας τῆς ἐγγραφῆς τῶν γυναικῶν. Εἰς αὐτὸ ἐμείναμεν σύμφωνοι. Θέλετε νὰ τὸ βάλωμεν ὑπὸ ψηφοφορίαν, νὰ τὸ βάλωμεν, ἀλλ’ ἐμείναμεν σύμφωνοι. Ἐφ’ ὅσον λοιπὸν συνεφωνήθη ἡ ἀντικατάστασις τοῦ ἄρθρου 36 ἡ ψηφοφορία θὰ διεξαχθῇ ἐπὶ τῆς προτάσεως τὴν ὁποίαν ὑποβάλλει ἡ Κυβέρνησις καὶ τὴν ὁποίαν σᾶς ἀνέγνωσα πρὸ ὀλίγου. Ἡμεῖς δὲν ὑποστηρίζομεν νὰ μὴ ψηφίσουν αἱ γυναῖκες. Εἴμεθα ἀπολύτως σύμφωνοι νὰ ψηφίσουν αἱ γυναῖκες καὶ νὰ ἐπισπευσθῇ ἡ ἐγγραφὴ τῶν γυναικῶν. Διαφωνοῦμεν μόνον εἰς τὰ χρονικὰ ὅρια διότι ἡμεῖς πιστεύομεν καὶ διατεινόμεθα ὅτι τὴν στιγμὴν ποὺ διεξάγεται ἡ ἐγγραφὴ δὲν εἶναι δυνατὸν συγχρόνως νὰ διεξάγωνται καὶ αἱ ἐκλογαί. Ἐὰν αἱ ἐκλογαὶ διενεργηθοῦν πρὸ τῆς λήξεως τῆς προθεσμίας τῆς διαδικασίας τῆς ἐγγραφῆς, τότε δὲν ἠμπορεῖ νὰ λάβουν μέρος αἱ γυναῖκες εἰς τὰς ἐκλογάς.

§14Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὀρθότατα λέγει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ὅτι συνεφωνήσαμεν ὡς πρὸς τὴν διαδικασίαν τὴν διευκολύνουσαν τὴν ἐγγραφὴν τῶν γυναικῶν. Ἀλλὰ ἐπίσης προσέθεσεν ὀρθῶς ὅτι διεφωνήσαμεν ὡς πρὸς τὴν τελευταίαν παράγραφον τῆς τροπολογίας. Ἑπομένως δὲν εἶναι δυνατὸν ἡ τροπολογία νὰ τεθῇ εἰς ψηφοφορίαν πρὶν ἀποφανθῶμεν ἐπὶ τῆς τελευταίας ἐκείνης παραγράφου, ἡ ὁποία εἶναι οὐσιώδης, διότι ἡ Κυβέρνησις ἐμμένει εἰς τὴν ἄποψίν της. Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ δὲν ἐπῆλθε συμφωνία ὅπως αἱ γυναῖκες, ἐὰν δὲν προλάβουν νὰ ἐγγραφοῦν βάσει τῆς νέας διαδικασίας, ἡ ὁποία διευκολύνει τὴν ἐγγραφήν, νὰ μὴ ψηφίσουν, ὅπως ὑποστηρίζῃ ἡ Κυβέρνησις. Πῶς θέλετε, κύριοι, καὶ ἀπὸ ἀπόψεως δικονομίας νὰ ἀποφανθῇ ἡ Βουλὴ ἐπὶ τῆς τροπολογίας ὅπως τὴν παρουσιάζετε, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ὑπάρχει καὶ ἡ τελευταία φράσις. Ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς ὁ ὁποῖος συνεφώνησεν εἰς τὴν ἁπλοποίησιν τῆς διαδικασίας, τί πρέπει νὰ εἴπῃ ναί ἢ ὄχι; Εἰς μὲν τὰς εὐκολίας τῆς διαδικασίας θὰ εἴπῃ ναί, εἰς δὲ τὴν τελευταίαν σας φράσιν θὰ εἴπῃ ὄχι. Πῶς εἶναι δυνατὸν λοιπὸν νὰ τεθῇ εἰς ψηφοφορίαν πρὶν λυθῇ τὸ γενικὸν πρόβλημα τῆς τροπολογίας σας;

§15Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ. (Ὑπ. ἄνευ Χαρτ.). Ἡ συμφωνία μεταξὺ Κυβερνήσεως καὶ ἀντιπολιτεύσεως ἦτο ὅπως ἡ διάταξις ἡ ἀπαογρεύουσα τὴν συμμετοχὴν τῶν γυναικῶν εἰς τὰς ἐκλογάς.

§16Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Διὰ τῶν ἄρθρων, τὰ ὁποῖα ἐπεξειργάσθημεν, συνεφωνήσαμεν νὰ ἀντικατασταθῇ τὸ ἄρθρον 36 περὶ ἐπισπεύσεως τῆς διαδικασίας τῆς ἐγγραφῆς τῶν γυναικῶν. Ἐπ’ αὐτοῦ νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Βουλή.

§17Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐφ’ ὅσον ἔχετε συμφωνήσει ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 36 τροποποιημένου, νὰ ἀποφανθῇ ἡ Βουλὴ δι’ ἀναστάσεως ἐπὶ τῆς τροπολογίας αὐτῆς.

§18Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ὑπάρχουν παρὰ μόνον δύο δυνατότητες, ἢ θὰ τεθῇ εἰς ψηφοφορίαν πρώτη καὶ μάλιστα δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ἡ ἰδική μας τροπολογία ἡ διαγράφουσα τὸ ἄρθρον, ἢ θὰ τεθῇ ἔστω ἡ τροπολογία τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἀλλὰ ὄχι ὁλόκληρος, ἡ προσθήκη, καὶ μετὰ θὰ ἔπρεπε νὰ γίνῃ ψηφοφορία ἐπὶ τῆς ἀντικαταστάσεως τοῦ ἄρθρου, δηλαδὴ ἐπὶ τοῦ σημείου ἐκείνου ποὺ λέγει νὰ μὴ ψηφίσουν αἱ γυναῖκες ἂν δὲν ἐγγραφοῦν αἱ ὑπόλοιπες. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τεθῇ εἰς ψηφοφορίαν ἡ τροπολογία ἐν τῷ συνόλῳ της, δηλαδὴ ἡ προσθήκη διότι ἔχει δύο σκέλη, ὡς πρὸς τὸ πρῶτον σκέλος συνεφωνήσαμεν καὶ πρὸς τὸ ἕτερον σκέλος δὲν συνεφωνήσαμεν.

§19Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Εἰς μὲν τὰ συμφωνηθέντα νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Βουλὴ δι’ ἀναστάσεως.

§20Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Οὐδεμίαν ἀντίρρησιν ἔχομεν ἐὰν συμφωνηθῇ τοῦτο. Ἑπομένως, ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ τοῦτο, δι’ ἀναστάσεως νὰ ἀποφανθῶμεν ὑπὲρ τῶν παραγράφων ἐκείνων τοῦ ἀναγνωσθέντος ἄρθρου ἐπὶ τῶν ὁποίων εἴμεθα σύμφωνοι καὶ νὰ γίνῃ μετὰ ταῦτα ὀνομαστικὴ ψηφοφορία ἐπὶ τῆς τροπολογίας τῆς ἰδικῆς μας.

§21Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ (Ὑπ. ἄνευ Χαρτ.). Νομίζω ὅτι συζητοῦμεν ἄνευ λόγου. Τὸ θέμα ἀπὸ ἀπόψεως Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς ἔχει ὡς ἑξῆς: Ὑπάρχει εἰς τὸ ἀρχικὸν νομοσχέδιον διάταξις ἡ ὁποία λέγει, ἀπαγορεύεται εἰς τὰς γυναῖκας νὰ ψηφίσουν κατὰ τὰς ἐκλογὰς αὐτάς, τὸ ὁποῖον θὰ εἴπῃ ἂν δὲν ὑπῆρχεν αὐτὴ ἡ διάταξις θὰ ἐψήφιζαν. Κατόπιν τῶν συμφωνιῶν τὰς ὁποίας ἐκάναμεν, εἴπομεν ὅτι θέλομεν νὰ ψηφίσουν αἱ γυναῖκες ἀλλὰ νὰ ἐγγραφοῦν ὅλες καὶ ἐδώσαμεν τὴν δυνατότητα νὰ ἐγγραφοῦν μέχρι τὴν 15 Νοεμβρίου. Τώρα ἀπωτέρα πρότασις εἶναι τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν. Ἄν δὲν ὑπῆρχε καμμία διάταξις εἰς τὸ νομοσχέδιον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, αἱ γυναῖκες θὰ ἐψήφιζον. Τώρα ἀντικατεστάθη αὐτὴ ἡ διάταξις καὶ τίθεται ἄλλη, ὅτι θὰ ψηφίσουν ὑπὸ τὸν ὅρον ὅτι θὰ ἐγγραφοῦν μέχρι 15 Νοεμβρίου, τοῦ Συναγερμοῦ διατηροῦντος τὰς ἀπόψεις του ὅτι αἱ γυναῖκες εἰς πᾶσαν περίπτωσιν θὰ ἔπρεπε νὰ ψηφίσουν. Ἡ τροπολογία σας εἶναι πρὸς συμπλήρωσιν τοῦ ἰσχύοντος Νόμου. Ἄν δὲν ψηφισθῇ καμμία διάταξις θὰ γίνῃ αὐτὸ τὸ ὁποῖον θέλετε σεῖς. Ἀντὶ τοῦ ἄρθρου 36, ὁ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν λέγει τὰ ἑξῆς: θέτω ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς διάταξιν, ἔχουσαν οὕτω: ἐὰν αἱ ἐκλογαὶ προκηρυχθοῦν μετὰ τὴν 15 Νοεμβρίου αἱ γυναῖκες ψηφίζουν. Αὐτὸ εἶναι καὶ τροπολογία τοῦ ἀρχικοῦ ἄρθρου. Ἡ ἰδική σας τροπολογία εἶναι ταυτόσημος μὲ τὴν διάταξιν τοῦ ὑφισταμένου νόμου. Αὐτὴν τὴν στιγμὴν ποὺ ὁμιλοῦμεν, δικαιοῦνται νὰ ψηφίσουν αἱ γυναῖκες, τῆς καταστάσεως αὐτῆς, τροποποίησιν φέρει ἡ πρότασις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ἐνῷ ἡ ἰδική σας πρότασις ἀποτελεῖ προσεπικύρωσιν τῆς ὑφισταμένης καταστάσεως. Τροπολογία εἶναι ἐκείνη ἡ διάταξις ἡ ὁποία ἐπιφέρει τροποποίησιν ὑφισταμένης καταστάσεως. Αὐτὸ ποὺ θέλετε σεῖς ὑπάρχει.

§22Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβ.). Θὰ ἤθελα νὰ κάμω μίαν πρότασιν, ὅτι δὲν ἔχομεν ἀντίρρησιν νὰ τεθῇ ὑπὸ ψηφοφορίαν ἡ πρότασις τοῦ Συναγερμοῦ, ὑπὸ τὸν ὅρον ἂν ἀπορριφθῇ, θὰ τεθῇ ἡ ἄλλη διάταξις ἄνευ ψηφοφορίας.

§23Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Πέραν τῶν συμφωνιῶν μεταξὺ κυβερνήσεως καὶ ἀντιπολιτεύσεως, ὑπάρχει ἡ Βουλή, Χθὲς εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ἐγένετο εὐρυτάτη συζήτησις ἐπὶ τοῦ ἄρθρου ὅπως διετυπώθη ἀπὸ τὰς δύο πτέρυγας. Διὰ τῆς τροπολογίας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ ἀφοῦ ὡμίλησαν ὅλαι αἱ πτέρυγες, ἐκηρύχθη περαιωμένη ἡ συζήτησις διὰ νὰ γίνῃ σήμερον ψηφοφορία διὰ ὀνομαστικῆς κλήσεως. Κατὰ ποίαν ἐκδοχὴν εἰς συζήτησιν ἡ ὁποία ἐπερατώθη, θὰ προβληθῇ νέα διάταξις, νέα τροπολογία, εἴτε ἐγγυτέρα εἴτε ἀπωτέρα; Τὸ πρᾶγμα εἶναι ἀνώμαλον. Ἑπομένως ἡ ψηφοφορία θὰ γίνῃ ἐὰν εἶναι σύμφωνοι οἱ κ.κ. συνάδελφοι ἐπὶ τῶν συμφωνηθέντων διὰ ἀναστάσεως καὶ ἐπὶ τῆς τροπολογίας τοῦ κ. Ὑπουργοῦ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως.

§24Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ τροπολογία ὑπεβλήθη ἀπὸ χθές.

§25Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Τὴν ἤκουσα σήμερον.

§26Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν διαβάσετε τὰ πρακτικά, θὰ ἴδητε ὅτι ἐδήλωσα ρητῶς χθὲς ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ὅτι: «Ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς πιστεύει....... .......... (ἀναγινώσκει)............»

§27Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Αὐτὴ εἶναι ἡ πολιτική σας θέσις, ὄχι ὅμως ἡ τροπολογία.

§28Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπουργ. Ἐσωτ.). Κύριοι συνάδελφοι, εἶναι ἁπλοῦν τὸ θέμα. Νὰ τεθῇ εἰς ψηφοφορίαν ἡ ἐπίσπευσις τῆς ἐγγραφῆς τῶν γυναικῶν. Ἐπ’ αὐτοῦ νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Βουλή, δέχεται τὴν διατύπωσιν, ὅπως συνεφωνήθη μεταξὺ Κυβερνήσεως· καὶ Ἀντιπολιτεύσεως;

§29Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Συμφωνοῦμεν νὰ δεχθῶμεν τὴν τροπολογίαν ἡ ὁποία προβλέπει τὴν ἐπίσπευσιν τῆς ἐγγραφῆς τῶν γυναικῶν. Ἀμέσως μετὰ τὴν ἀποδοχὴν θὰ πρέπει νὰ γίνῃ ψηφοφορία ἐπὶ τῆς ἰδικῆς μας τροπολογίας, διὰ τῆς ὁποίας ζητοῦμεν νὰ ψηφίσουν ὅπωσδήποτε.

§30Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος ἔκαμε μίαν πρότασιν. Εἶπε τὸ ἑξῆς, ἂν ὀρθῶς ἀντελήφθην. Νὰ γίνῃ μία ψηφοφορία ἐπὶ τῆς προτάσεως τοῦ Συναγερμοῦ, ταύτης ἀπορριπτομένης, εἴπατε, κύριε Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἐννοεῖται — ἀφ’ ἑαυτῆς ἡ ἔννοια εἶναι — ὅτι ψηφίζεται ἡ ἄλλη τροπολογία τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Ἢ τὸ ἕνα ἢ τὸ ἄλλο.

§31Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Δὲν ἔχει αὐτὴν τὴν ἔννοιαν ἡ πρότασις τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, διότι ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς ἐπισπεύσεως ἐμείναμε σύμφωνοι. Δὲν ὑπάρχει οὐδεὶς λόγος νὰ τὴν συνδέσωμεν μὲ τὴν τροπολογίαν.

§32Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Τότε δεχθῆτε τὴν πρότασιν τὴν ἰδικήν μου.

§33Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Ἀντ. Κυβ.). Θέλετε νὰ προηγηθῇ ἡ τροπολογία τοῦ κ. Ὑπουργοῦ;

§34Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι ὅπως τὸ εἴπατε.

§35Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω ὅτι βυζαντινολογοῦμεν ἀσκόπως.

§36Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Καθόλου. Ἐμείναμε σύμφωνοι μὲ τὴν ἀντιπολίτευσιν διὰ τὴν διατύπωσιν τῆς ἐπισπεύσεως τῆς ἐγγραφῆς τῶν γυναικῶν. Εἰς αὐτὸ εἴμεθα σύμφωνοι.

§37Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ὅπως ἔχετε τὴν γνώμην σας, ἔχω καὶ ἐγὼ τὴν γνώμην. Ἐπιτρέψατέ μου, διότι δὲν διαφωνοῦμεν. Νομίζω ὅτι βυζαντινολογοῦμεν ἀσκόπως. Δὲν ὑπάρχει μία συμφωνία μεταξὺ Κυβερνήσεως καὶ Ἀντιπολιτεύσεως, καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐπίσπευσιν τῆς ἐγγραφῆς τῶν γυναικῶν. Αὐτὴν νὰ ἐπικυρώσωμεν. Διότι αὐτὴ ἐπὶ τέλους εἶναι ἡ βάσις τῆς περαιτέρω συζητήσεως. Ὅπως ἠκούσαμεν κατὰ τὴν διαδικασίαν, ἡ ἐγγραφὴ τῶν γυναικῶν παρατείνεται μέχρι τὰς 15 Νοεμβρίου. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα ἀρχίζει βυζαντινολογία. Ἐδῶ τὸ ζήτημα εἶναι ἂν γίνουν ἐκλογαὶ πρὸ τῆς 15ης Νοεμβρίου, θὰ ψηφίσουν αἱ γυναῖκες; Ἐδῶ διαβάζομεν εἰς τὰς ἐφημερίδας ἔρχεται ὁ Ν........, ἔρχεται ὁ Ντὲ Γκάσπερι εἰς τὰς 17 Δεκεμβρίου, ἔρχεται ὁ Τζελὰλ Μπαγιάρ. Ἡμεῖς, κύριε Πρόεδρε, θὰ τοὺς εἴπωμεν, εἰς αὐτοὺς τοὺς ξένους, οἱ ὁποῖοι ἔρχονται διὰ μεγάλα ζητήματα, τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν τὸ συμφέρον τῆς χώρας ἡμεῖς τρελλαθήκαμεν καὶ θὰ κάμωμεν ἐκλογάς καὶ νὰ μὴ ἔλθετε; Εἶναι λογικὰ αὐτὰ τὰ πράγματα; Ἡ βυζαντολογία ἦτο ὀλιγώτερον καταστρεπτικὴ διὰ τοὺς χριστιανούς, ἀλλὰ περισσότερον τώρα διὰ τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα. Νὰ εἴπωμεν, δηλαδή, μὴ ἔρχεσθε θὰ κάμωμεν ἐκλογάς; Ὡραία δουλειά... Μὲ ποίαν Κυβέρνησιν θὰ συνεννοηθοῦν διὰ τέτοια σοβαρώτατα ζητήματα; Μὲ ὑπηρεσιακὴν ἢ μὲ πολιτικὴν Κυβέρνησιν οἱανδήποτε καὶ οἱασδήποτε συνθέσεως, ἡ ὁποία εἶναι δυνατὸν νὰ δοθῇ ἀπὸ τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐκλογῶν; Εἶναι σοβαρὰ αὐτὰ τὰ πράγματα; Ἐὰν τὰ θεωρῇ ἡ Βουλὴ σοβαρὰ καὶ ἂν καὶ ἡ Κοινὴ Γνώμη τὰ εὑρίσκῃ σοβαρά, ἂς βραβεύσῃ τὴν ἐπιψήφισίν των .(Θόρυβος).

§38Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, συμφωνοῦμεν μὲ τὴν πρότασιν τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως.

§39Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ἐμείναμε σύμφωνοι νὰ ἐπισπεύσωμεν τὴν διαδικασίαν τῆς ἐγγραφῆς τῶν γυναικῶν. Εἴμεθα σύμφωνοι ἢ δὲν εἴμεθα; Εἰς αὐτὸ ἐμείναμεν σύμφωνοι. Νὰ τὸ ψηφίσωμεν.

§40Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, δὲν γίνεται καμμία παράβασις τῆς συμφωνίας. Σεῖς ὁ ἴδιος ὡμολογήσατε ὅτι ἐπὶ τοῦ σημείου τοῦ θεμελιώδους, ἂν θὰ εἶναι δυνατὸν ἀμέσως νὰ ψηφίσουν ἢ ὄχι, διεφωνήσαμεν. Πρέπει, λοιπόν, ἐπ’ αὐτοῦ νὰ ἀποφανθῇ ἡ Βουλή. Ὀρθῶς εἶπεν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος, νὰ ἀποφανθῶμεν ἐπ’ αὐτοῦ καὶ μετὰ τὰ 9 ἄρθρα καὶ τὸ 10ον, τὸ ὁποῖον προσεθέσατε νὰ ψηφισθοῦν δι’ ἀναστάσεως.

§41Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτ.). Εἶναι διαφορετικὸν τὸ ἐρώτημα ὑπὸ τὴν μίαν προϋπόθεσιν καὶ διαφορετικὸν ἀπὸ τὴν ἄλλην. Ἐμείναμε σύμφωνοι διὰ τὴν ἐπίσπευσιν τῆς ἐγγραφῆς, πρᾶγμα τό ὁποῖον περιορίζει τὰ χρονικὰ ὅρια τῶν ἀντιρρήσεων τῶν ἰδικῶν μας. Ἄλλο ἦτο μετὰ τὴν ἐπίσπευσιν καὶ ἄλλο πρὸ τῆς ἐπισπεύσεως. Ἄλλο τὸ ἂν θὰ λάβουν μέρος κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἐγγραφῆς ἢ πρὸ τῆς ἐγγραφῆς αἱ γυναῖκες.

§42Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, τὸ δεχόμεθα αὐτό, ἀλλὰ τὸ δεχόμεθα ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν ὅτι θὰ γίνῃ ψηφοφορία καὶ ἐπὶ τοῦ ἀρχικοῦ θέματος ἂν αἱ γυναῖκες, ἀσχέτως τοῦ ἂν δὲν ἐγγραφοῦν περισσότεραι ἀπὸ προηγουμένως, θὰ ψηφίσουν.

§43Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ἄλλο αὐτό.

§44Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μὰ δὲν εἶναι ἄλλο.

§45Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ἐδέχθητε νὰ γίνῃ ἐπίσπευσις. Διότι ἂν θέλετε νὰ ἐμμείνετε εἰς τὰς ἀπόψεις σας θὰ εἰπῆτε δὲν ἐκάμαμεν τίποτε οὔτε δεχόμεθα τὴν συμφωνίαν. Συνεζητήσαμεν τόσα ἄρθρα. Ἐλάβατε μέρος εἰς τὴν συζήτησιν. Τώρα ἐρχόμεθα ἐδῶ καὶ μᾶς λέγετε ὅτι δὲν σᾶς ἐνδιαφέρει τί συνεφωνήσαμε.

§46Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Λυποῦμαι διότι δίδετε μίαν ἑρμηνείαν ἡ ὁποία εἶναι τελείως διάφορος ὄχι μόνον πρὸς τὸ πνεῦμα τῆς συμφωνίας ἀλλὰ καὶ πρὸς τὰ ρητῶς λεχθέντα. Σεῖς ὁ ἴδιος πρὸ ὀλίγου εἴπατε ὅτι εἰς τὸ σημεῖον τὸ συνδεόμενον μὲ τὴν τροπολογίαν τῆς Κυβερνήσεως, ὅπως ἀνασταλῇ τὸ δικαίωμα μέχρις ὅτου ἐγγραφοῦν περισσότεραι γυναῖκες, ὅτι δὲν συνεφωνήσαμεν.

§47Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ναί. Συμφωνῶ. Τὸ ἐπαναλαμβάνω.

§48Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Λοιπόν, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λέγετε ὅτι ὑπαναχωροῦμεν. Δὲν ὑπαναχωροῦμεν διόλου καὶ ἐπικαλούμεθα — ἄλλωστε δὲν εἶναι τυχαῖον ὅτι ἠγέρθη ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ συνεφώνησε μὲ ἡμᾶς, εἰπὼν νὰ προηγηθῇ ἡ τροπολογία ἡ ἰδική μας κατὰ τὴν ψηφοφορίαν — ἐπικαλούμεθα καὶ τὴν μαρτυρίαν τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι τοιουτοτρόπως ἐγένετο ἡ συμφωνία. Δὲν ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ μεταφέρετε διὰ τῆς ὁδοῦ τῶν περιέργων ἐπιχειρημάτων τὰ ὁποῖα χρησιμοποιεῖτε, τὴν βασικὴν συμφωνίαν ἡ ὁποία ἐγένετο. Ἐγένετο συμφωνία, ὅπως εἶπον πρίν, ἐν τῷ πλαισίῳ τῆς ἀσυμφωνίας μας. Εἴπομεν ὅτι θέλομεν νὰ ψηφίσουν ἀμέσως. Σεῖς ἀπηντήσατε, δὲν ἀνεχόμεθα νὰ ψηφίσουν ἀμέσως, διότι δὲν ἔχουν ἐγγραφῆ ἀρκεταί. Καὶ εἴπομεν θὰ ἐμμείνωμεν εἰς τὰς δύο ἀπόψεις μας. Τοῦτο σημαίνει ὅτι θὰ ψηφίσωμεν εἰς τὴν Βουλήν, σεῖς κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, ἡμεῖς δὲ κατά τὸν ἀντίθετον. Εἴπομεν ὅτι θὰ ἐμμείνωμεν εἰς αὐτά, ἀλλὰ θὰ προχωρήσωμεν καὶ θὰ προβῶμεν καὶ εἰς τὴν διατύπωσιν ἄρθρων, τὰ ὁποῖα θὰ διευκολύνουν τὴν ἐγγραφήν, οὕτως ὥστε, ἂν δὲν γίνουν, φερ’ εἰπεῖν αὔριον αἱ ἐκλογαί, ἀλλὰ γίνουν μετὰ 50 ἢ 80 ἡμέρας, νὰ προλάβουν νὰ ψηφίσουν αἱ γυναῖκες. Αὐτὸ ἐτονίσθη χθὲς ἰδιαιτέρως.

§49Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ἐδέχθητε ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ ἐπίσπευσις τοῦ χρόνου ἐγγραφῆς τῶν γυναικῶν. Τὸ ἐδέχθητε αὐτό. Ἔ, αὐτὸ ζητῶ καὶ ἐγώ.

§50Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν τὸ ἐζήτησα αὐτό. Αὐτὸ εἶναι ἄλλο ζήτημα.

§51Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Βουλή, ἐὰν κάμῃ δεκτὴν τὴν τροπολογίαν διὰ τὴν ἐπίσπευσιν τῆς ἐγγραφῆς τῶν γυναικῶν.

§52Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τὰ 9 ἄρθρα, τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν τὴν ἐπίσπευσιν γίνονται δεκτὰ ἄνευ κἂν ψηφοφορίας, δι’ ἀναστάσεως, ἀλλὰ νὰ γίνῃ ψηφοφορία ἐπὶ τῆς τροπολογίας μας τῆς βασικῆς, ἡ ὁποία εἶναι ἀνεξάρτητος.

§53Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ποία εἶναι ἡ τροπολογία τῆς Ἀντιπολιτεύσεως;

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. «........................................

...................(ἀναγινώσκει)..................»

§55Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ἐμείναμε σύμφωνοι, τὸ ἄρθρον 36 νὰ διαγραφῇ. Ἡμεῖς τροποποιοῦμεν τὸ ἄρθρον 36, διότι κάνομε τροπολογίαν τῆς ἐπισπεύσεως τῆς ἐγγραφῆς τῶν γυναικῶν. Τὸ τροποποιοῦμεν καὶ τὸ ἀντικαθιστῶμεν μὲ τὸ ἄρθρον 44, λέγον: ...................(ἀναγινώσκει)..................» Αὐτὸ τίθεται ὑπὸ ψηφοφορίαν, διότι ἐὰν δὲν ὑπῆρχεν αὐτὸ δὲν θὰ ἐψήφιζαν αἱ γυναῖκες. Ἐὰν ἡ προκήρυξις τῶν ἐκλογῶν λάβῃ χώραν πρὸ τῆς πράξεως ταύτης, αἱ γυναῖκες δὲν δικαιοῦνται νὰ ἀσκήσουν τὸ ἐκλογικόν των δικαίωμα. Τοῦτο τίθεται εἰς ψηφοφορίαν.

§56Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ νὰ ἀποδείξῃ ὁ Συναγερμὸς τὴν Κοινοβουλευτικήν του γενναιοφροσύνην ἀποδέχεται τὴν πρότασίν σας καὶ νὰ γίνῃ ψηφοφορία ἐπὶ τῆς τροπολογίας μας. Ὅσοι εἴπουν ναί, ἀποδέχονται τὴν ἀναστολὴν τοῦ δικαιώματος τῆς ψήφου τῶν γυναικῶν. Ὅσοι εἴπουν ὄχι, ἀπαιτοῦν ὅπως αἱ γυναῖκες ψηφίσουν ἀμέσως.

§57Ι. ΠΑΣΣΑΛΙΔΗΣ. Ὁ Συναγερμὸς εἶπεν ὅτι ἦλθεν εἰς συνεννοήσεις μὲ τὴν Κυβέρνησιν. Ἦλθεν ἐδῶ μέσα νὰ λέγῃ, συμφωνήσαμε, ὄχι δὲν συμφωνήσαμε. Ἐγὼ δὲν ἐκατάλαβα τίποτα. Πῶς θὰ ψηφίσω; (γέλωτες) Μὴ γελᾶτε. Σεῖς ἔτσι ψηφίζετε καὶ φθάνετε εἰς αὐτὰ τὰ χάλια. Ἐδῶ τὸ πρᾶγμα εἶναι φανερόν. Προχθὲς ὡμιλήσαμεν καὶ εἴπομεν, ὅτι πρέπει νὰ ἁπλουστευθῇ ἡ διαδικασία ἐγγραφῆς τῶν γυναικῶν. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνουν ἐκλογαὶ ἔτσι. Ξεύρομεν ποῖαι γυναῖκες ἔχουν ἐγγραφῆ. Δὲν ἐπάτησαν καθόλου εἰς τὰ τμήματα καὶ τὰ τμήματα τοὺς ἔστειλαν τὰ βιβλιάριά τους. Ἐὰν εἰς τὴν ἐγγραφὴν τῶν γυναικῶν ἐπῆραν μέρος οἱ Ἀστυνομικοί, οἱ ἐργαζόμεναι γυναῖκες δὲν ἠμποροῦν νὰ ἐγγραφοῦν. Ἅμα πάῃ μία τέτοια, ἀρνητικιά, θὰ τῆς εἴπουν: «καθῆστε». Ἅμα πάῃ μία ἐργαζομένη, θὰ τῆς εἴπουν: «Ἔλα αὔριο». Κύριοι, παντοῦ χώνεται τὸ δάχτυλο τῆς Ἀστυνομίας. Ἠμποροῦν νὰ ἐπέμβουν οἱ Δῆμοι, αἱ Κοινότητες, ἀλλὰ ὄχι ἡ Ἀστυνομία. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ δεχθῇ ἁπλούστευσιν, διὰ τὴν ἐγγραφὴν τῶν γυναικῶν καὶ ἅμα γίνῃ ἡ ἁπλούστευσις αὐτή, ἂς ὁρίσωμε μίαν ἡμερομηνίαν ἐγγραφῆς, ἔτσι κάμουν οἱ ἔντιμοι ἄνθρωποι, τότε συζητοῦμεν. Τώρα τί γίνεται; Τίποτε. Ἡ Ἀστυνομία χώνεται παντοῦ.

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ ἐρωτηθῇ ἡ Βουλὴ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ἐπὶ τῆς Κυβερνητικῆς προτάσεως, ἡ ὁποία ἔχει οὕτω: «Ἡ ἄσκησις τοῦ ἐκλογικοῦ δικαιώματος τῶν γυναικῶν ἀναστέλλεται μέχρι τῆς κατὰ τὰ ἄρθρα 35–43 ἐγγραφῆς αὐτῶν. Ἐὰν ἡ προκήρυξις ἐκλογῶν ἤθελε λάβει χώραν πρὸ τῆς λήξεως τῆς κατὰ τοῖς ἐν τοῖς ἀνωτέροις ἄρθροις προθεσμίας ταύτης, αἱ γυναῖκες δὲν δικαιοῦνται νὰ ἀσκήσουν κατὰ τὰς οὕτω προκηρυχθησομένας ἐκλογὰς τὸ ἐκλογικόν των δικαίωμα». Οἱ ἀποδεχόμενοι τὴν πρότασιν αὐτήν, λέγουσι ΝΑΙ. Οἱ μὴ ἀποδεχόμενοι λέγουσιν ΟΧΙ. Παρακαλῶ ὅπως προσέλθουν ὡς ψηφολέκται ἐπὶ τοῦ καταλόγου οἱ βουλευταὶ κ.κ. Α. Γεροκωστόπουλος καὶ Δ. Ζέρβας. (Προσελθόντων τῶν ψηφολεκτῶν, ἄρχεται ἡ δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως ψηφοφορία, τῶν κ.κ. βουλευτῶν ἀπαντώντων ὡς ἀκολούθως εἰς τὸ τεθὲν ἐρώτημα):

(Περατωθείσης τῆς ψηφοφορίας καὶ γενομένης διαλογῆς προέκυψε τὸ κατωτέρω ἀποτέλεσμα):

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψήφισαν 235. Εἶπον ΝΑΙ 130. Εἶπον ΟΧΙ 105. Ἡ πρότασις τῆς Κυβερνήσεως ἐγένετο δεκτή. Δεκτὸν τὸ ἄρθρον 36, ὡς ἐτροποποιήθη;

§60ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§61ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 36 ἐγένετο δεκτόν, ὡς ἐτροποποιήθη. (Ἀκολούθως γίνεται δεκτὸν τὸ ἄρθρον 37, ὡς ἔχει).

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρθρον 38ον.

§63Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. Ἡ πρώτη παράγραφος τοῦ ἄρθρου περιέχει μίαν νομιμοποίησιν δαπανῶν, τῶν ὁποίων δὲν προσδιορίζεται οὔτε τὸ κεφάλαιον, οὔτε τὸ συνολικὸν ποσόν. Νομίζω ὅτι ἐὰν πρόκειται περὶ δαπανῶν, ἂς γίνῃ δι’ ἄλλου Νόμου.

§64Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτ.). Ἀφορᾷ κ. συνάδελφε, δαπάνας γενομένας διὰ τοὺς ξένους παρατηρητὰς τῶν ἐκλογῶν τοῦ 1946. Ἀνέρχονται δὲ εἰς τὸ ποσὸν τῶν 32.000.000. Κατὰ τὴν ἑπομένην συνεδρίασιν θὰ προσκομίσω καὶ ἀναλυτικὸν σημείωμα περὶ τοῦ ἀκριβοῦς ποσοῦ καὶ τοῦ εἴδους τῆς δαπάνης. Νῦν παρακαλῶ νὰ γίνῃ δεκτὴ ἡ παράγραφος αὕτη.

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ἄρθρον 38 ἐγένετο δεκτόν.

§66ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν. Ἄρθρον 39ον.

§67ΣΠ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Νὰ γίνῃ δεκτὸν μὲ τὴν διατύπωσιν τὴν ὁποίαν συνεφωνήσαμεν, κ. Ὑπουργέ.

§68Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτ.). Διεγράφη ἡ τελευταία φράσις: «τοὐλάχιστον ἐπὶ διετίαν... κλπ.» καὶ ἀντικατεστάθη διὰ τῆς φράσεως: «Πρὸ τῆς 1ης Ἰανουαρίου 1948».

§69Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, θέλω νὰ ἐρωτήσω τὸ ἑξῆς: Λέγετε εἰς τὸ ἄρθρον αὐτὸ ὅτι ἀντικαθίσταται τὸ 40 διὰ τοῦ 48. Εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν ἐκλογέων οἱ ὁποῖοι περιλαμβάνονται ἀπὸ τοῦ 1940 μέχρι τοῦ 1948, καὶ οἱ ὁποῖοι δυνάμει τοῦ Νόμου ἀποκτοῦν ἐκλογικὸν δικαίωμα, εἰς τὴν κατηγορίαν αὐτὴν ὑπάρχουν δύο τάξεις ἐκλογέων. Ἡ μία τάξις ἐκλογέων ἔχει ἤδη ἐκδώσει νομίμως τὸ ἐκλογικόν της βιβλιάριον, διότι ἔλαβε μέρος εἰς τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1946 καὶ ἐψήφισε καὶ εἰς τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1950. Μετὰ τὰς ἐκλογὰς ἐκείνας ἐτέθη ἡ διάταξις διὰ τῆς ὁποίας οἱ ἑτεροδημόται ἐστεροῦντο τὰ δικαιώματα τῆς ψήφου καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον οἱ ἐκλογεῖς αὐτοὶ δὲν ἐψήφισαν εἰς τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1951. Καὶ ὑπάρχουν ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι δὲν ἐνεγράφησαν. Μὲ τὴν τροπολογίαν αὐτήν, τὴν ὁποίαν ἔχετε κάμει, ποία ἡ ἀμοιβαία θέσις ἑκατέρας τῶν τάξεων αὐτῶν τῶν ἐκλογέων; Νομίζω ὅτι τὸ ἄρθρον αὐτὸ πρέπει νὰ συμπληρωθῇ κατὰ τοῦτο ὅτι, οἱ μὲν κεκτημένοι ἐκλογικὸν βιβλιάριον νὰ ψηφίσουν διὰ τοῦ ἐκλογικοῦ βιβλιαρίου, τὸ ὁποῖον ἔχουν, οἱ δὲ μὴ κεκτημένοι ἐκλογικοῦ βιβλιαρίου νὰ τύχουν νομίμου προθεσμίας διὰ νὰ ἀποκτήσουν, τηροῦντες τοὺς ὅρους καὶ τοὺς κανόνας τοὺς ἰσχύοντας διὰ τὴν ἀπόκτησιν ἐκλογικοῦ βιβλιαρίου.

§70Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Νομίζω καὶ ἐγὼ ὅτι λογικὴ συνέπεια εἶναι ὅτι ἀναβιοῖ ἡ ἐγγραφὴ των. Ὑπάρχουν ἐγγραφαὶ καὶ βιβλιάρια. Ἡ κατάργησις (;) διαγράφεται καὶ συνεπῶς ἰσχύουν οἱ κατάλογοι χωρὶς διαγραφάς. Δι’ αὐτὸ καὶ τὸ βιβλιάριον ἐπίσης ἰσχύει. (Διαμαρτυρίαι ἐκ τῆς δεξιᾶς πτέρυγος).

§71ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι.

§72Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἐὰν αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἐπρότεινα καὶ τὸ ὁποῖον ἀπεδέχθη ἤδη ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν δὲν πρόκειται νὰ ἰσχύσῃ, αὐτὴ ἡ διάταξις τὴν ὁποίαν ἐθέσαμεν ἦτο ἄνευ σημασίας. Εἶναι ἀνθρωπίνως ἀδύνατον αἱ χιλιάδες τῶν ἐκλογέων αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι ἐστερήθησαν τοῦ δικαιώματός των, ὅπως καὶ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι δὲν εἶχον δικαίωμα νὰ ἐγγραφοῦν, εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐγγραφοῦν, τηρουμένων τῶν κανονισμῶν εἰς ἕνα βραχὺ χρονικὸν διάστημα. Διότι, ὅλοι αὐτοί, οἱ ὁποῖοι ἐνεγράφησαν, διότι ἀπέκτησαν τὸ ἐκλογικόν των βιβλιάριον, ἐνεγράφησαν κατὰ τὴν ἀναθεώρησιν τῶν ἐκλογικῶν καταλόγων καὶ μὲ ὅλους τοὺς τύπους καὶ μὲ ὅλους τοὺς κανόνας καὶ ἀπέκτησαν τὸ βιβλιάριόν των. Ἀπαραίτητον, συνεπῶς, συμπλήρωμα τῆς διατάξεως αὐτῆς εἶναι αὐτό, τὸ ὁποῖον ἐπρότεινα καὶ τὸ ὁποῖον ἀπεδέχθη ὁ κ. Ὑπουργός.

§73Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ὑπάρχουν δύο κατηγορίαι. Ὑπάρχει μία. Διότι ἐκείνους τοὺς ὁποίους ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος κ. Κύρκος ἐχαρακτήρισεν ὡς ἀνήκοντας εἰς δύο κατηγορίας, διεγράφησαν καὶ ἑπομένως ἀνήκουν εἰς τὴν αὐτὴν κατηγορίαν εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκουν καὶ οἱ μὴ ἀναγραφέντες ἑτεροδημόται. Κατὰ τὰς συζητήσεις, καὶ διαπραγματεύσεις, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο μεταξὺ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς ἀξιωματικῆς ἀντιπολιτεύσεως, τοιοῦτον θέμα δὲν ἐτέθη. Δὲν προεβλήθη τοιαύτη ἀξίωσις. Θὰ ἦτο ἀντίθετος πρὸς τὸ γράμμα, ἀλλὰ καὶ πρὸς τὸ πνεῦμα τῆς γενομένης συμφωνίας, ἀλλὰ καὶ πρὸς τὴν ἠθικὴν τάξιν, εἰς τὴν ὁποίαν εἶμαι βέβαιος ὅτι ἀποδίδει σημασίαν ὁ ἀξιότιμος ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων, οἱαδήποτε προβολὴ τοιούτου θέματος, ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ἐφ’ ὅσον τὸ θέμα αὐτὸ τύποις δὲν ὑπάρχει καὶ οὐσίᾳ δὲν ὑπάρχει, ἀπὸ ἀπόψεως πολιτικῆς συμφωνίας, διότι τὸ θέμα οὐδέποτε, κατὰ τὴν συζήτησιν προεβλήθη, θὰ παρεκάλουν τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἐμμείνῃ εἰς τὴν συμφωνίαν, εἰς τὴν ὁποίαν προέβημεν καὶ ἐπὶ τῇ βάσει αὐτῆς τῆς συμφωνίας νὰ ψηφισθῇ, ὅπως ἔχει, τὸ νομοσχέδιον.

§74Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Συμφωνῶ ὅτι δὲν προεβλήθη τὸ θέμα αὐτὸ χωριστά, κατὰ τὴν σύσκεψιν καὶ ὅ,τι εἶπον προηγουμένως, τὸ θεωρῶ ὡς μίαν λογικὴν συνέπειαν.

§75Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἔχουν διαγραφῆ αὐτοί.

§76Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Εἶναι δυνατὸν νὰ ψηφίσουν μὲ βιβλιάρια, χωρὶς νὰ εἶναι ἐγγεγραμμένοι.

§77Π. ΕΥΡΙΠΑΙΟΣ. Εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν ἐπεκράτησεν ἡ γνώμη ὅτι, αὐτοί, οἱ ὁποῖοι εἶχον βιβλιάρια ἑτεροδημόται νὰ ψηφίσουν.

§78Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Ποῦ ἐπεκράτησεν;

§79Π. ΕΥΡΙΠΑΙΟΣ. Εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν.

§80Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Δὲν συνεζητήθη τοιοῦτον πρᾶγμα εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν. (Θόρυβος).

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτομεν διὰ 5 λεπτά.

(Ὥρα 9.30′ μ.μ.)

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 9.40′ μ.μ.)

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Κύριοι βουλευταί, θέλετε νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν διὰ τὴν προσεχῆ Τρίτην;

§83ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις, συναινέσει τῆς Βουλῆς, διὰ τὴν προσεχῆ Τρίτην καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ., μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 9.50′ μ.μ.)