1952.08.19

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 2α

Τρίτη 19 Αὐγούστου 1952

Προεδρία κ. Δ. Β. ΓΟΝΤΙΚΑ

(Ὥρα 7.10′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Σ. Κότσιανος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως.

§2Σ. ΚΟΤΣΙΑΝΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν Πρακτικῶν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως. Ὁ βουλευτὴς κ. Λ. Λαμπριανίδης αἰτεῖται τὴν χορήγησιν ἀδείας ἀπουσίας προκειμένου ν’ ἀναχωρήσῃ εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§4ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, ἐγκρίνεται.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρέσχε τὴν ἔγκρισίν της διὰ τὴν χορήγησιν ἀδείας εἰς τὸν βουλευτὴν κ. Λ. Λαμπριανίδην. Ὁ κ. Χ. Εὐελπίδης (Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν), καταθέτει τὸν Προϋπολογισμὸν τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τοῦ Κράτους τοῦ οἰκονομικοῦ ἔτους 1952–1953.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

Συνέχεια τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῶν δηλώσεων τῆς Κυβερνήσεως. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἔχει τὸν λόγον.

§6Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Κύριοι βουλευταί, ἐθεώρουν τὸν ἑαυτόν μου εὐτυχῆ, διότι κατὰ τὴν ἔκτακτον αὐτὴν συνεδρίασιν, δὲν θὰ ἀπησχόλουν τὴν Βουλήν, καὶ τοῦτο διότι τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον ἤγειρεν ἡ Ἀντιπολίτευσις καὶ διὰ τὸ ὁποῖον ἐζήτησε τὴν σύγκλησιν τῆς ἐκτάκτου συνεδριάσεως ἀφεώρα τὴν οἰκονομικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως. Αἰφνιδίως ὅμως, ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἔθεσε, τρόπον τινά, εἰς δευτέραν μοῖραν τὸ οἰκονομικὸν θέμα καί ἔφερεν ὡς πρῶτον τὸ θέμα τὸ πολιτικόν, τὸ θέμα τῆς ἀσφαλείας. Τὸ μετέβαλεν εἰς τὸ ὅτι, ἐὰν ὑπῆρξαν μεταστάσεις βουλευτῶν, αὗται ὀφείλονται εἰς τὴν ἀμφισβήτησιν, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐθνικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως, ἐπὶ τῆς ἀσφαλείας. Στοιχεῖα ὅμως, βασίζοντα τὸ ἐπιχείρημα αὐτὸ δὲν ὑπάρχουν. Πάντες οἱ ἀξιότιμοι συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι ἐθεώρησαν, ὅτι ἔπρεπε νὰ ἀποσύρουν τὴν ἐμπιστοσύνην των ἀπὸ τὰ κυβερνητικὰ Κόμματα, εἶναι ἁρμόδιοι νὰ ἐκθέσουν οἱ ἴδιοι τὰς ἀπόψεις των. Δικαιοῦμαι ὡς ἁρμόδιος Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Ἀσφαλείας τῆς Χώρας νὰ καυχῶμαι, ὅτι οὐδέποτε ἡ Ἑλλὰς εἶχε τέτοια τάξιν καὶ ἀσφάλειαν, ὅσον κατὰ τοὺς τελευταίους 10 μῆνας (χειροκροτήματα), ὁπότε εὑρισκόμεθα ὡς Κυβέρνησις ἡ ὁποία τελεῖ ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ Στρατηγοῦ Πλαστήρα. Ἐφθάσαμεν, κύριοι βουλευταί, εἰς σημεῖον......

§7Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ὅτε εἴμεθα ἡμεῖς εἰς τὴν Ἀρχήν, ἡ ἰδία τάξις ὑπῆρχεν, ὥστε δὲν ἠμπορεῖτε νὰ τὸ περιορίζητε μόνον εἰς τοὺς τελευταίους 10 μῆνας.

§8Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτερικῶν). Ἐφθάσαμεν, κύριοι βουλευταί, εἰς σημεῖον, ὥστε ὁ τελευταῖος συμμορίτης, ὁ ὁποῖος εἶχεν ἀπομείνει εἰς τὴν Πελοπόννησον, καταδιωκόμενος ἀπὸ τὰς Ἀρχὰς καὶ τὴν Χωροφυλακήν, νὰ μὴ εὑρίσκῃ πουθενὰ καταφύγιον καὶ οὐδεὶς ἐτόλμα νὰ τοῦ δώσῃ ἔστω καὶ ἕνα κομμάτι ψωμί. Τὸ ἠθικὸν φρόνημα τοῦ λαοῦ εἶναι ὑψηλόν, ἐπὶ τῆς Κυβερνήσεως τῶν δύο Κομμάτων τοῦ Κέντρου, ὅσον οὐδέποτε ἄλλοτε. Προχθὲς ἀκόμη εἰς τὴν ὁδὸν Θηβῶν–Χαλκίδος, ὅταν ἐγένετο μία ἀπόπειρα ληστείας, ἡ ὁποία ἔγινεν ἐκ προθέσεως, νὰ ἀποδοθῇ εἰς κομμουνιστικὴν ἐπιχείρησιν, αἱ Ἀρχαὶ οἱ Ἀστυνομικαὶ ἐντὸς 24 μόνον ὡρῶν ἀνεκάλυψαν τὸν ἔνοχον καὶ τὸν συνέλαβον. Οὐδεὶς τολμᾷ νὰ εἰσέλθῃ ἐκ τῶν συνόρων τῶν Βουλγαρικῶν, χωρὶς νὰ ἐμπέσῃ εἰς τὴν παγίδα εἴτε τοῦ Στρατοῦ, εἴτε τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας. Ὅλοι οἱ κατάσκοποι, οἱ ὁποῖοι εἰσέρχονται ἀπὸ τὸ Βουλγαρικὸν ἔδαφος πίπτουν εἰς χεῖρας τῆς Χωροφυλακῆς. Δὲν θέλω νὰ προχωρήσω περισσότερον. Ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως γνωρίζει, ἴσως, περισσότερα, τὰ ὁποῖα δὲν θέλω νὰ ἀποκαλύψω δημοσίᾳ. Οὐδέποτε, κύριοι, τὰ Σώματα Ἀσφαλείας εἶχον τοιαύτην ἀπόδοσιν καὶ τόσον ἠθικόν. Οὐδέποτε ἡ ἀντίστασις τοῦ λαοῦ ἦτο τόσον ἰσχυρὰ ἀπέναντι οἱασδήποτε κομμουνιστικῆς ἀποπείρας. Ἐφθάσαμε, κύριοι βουλευταί, μέχρι τοῦ σημείου, ἀποφυλακισθέντες ἢ λαβόντες ἄδειαν ἀπὸ τὸν τόπον ἐκτοπίσεως, νὰ καταδίδουν κομμουνιστάς, οἱ ὁποῖοι τοὺς πλησιάζουν. Τοῦτο ἐγένετο εἰς τὴν Θράκην ἀποδεδειγμένως, οἱ πρώην κομμουνισταί, οἱ ὁποῖοι ἀπεφυλακίσθησαν ἢ ἔλαβον ἄδειαν ἀπὸ τὸν τόπον ἐξορίας, εἶναι οἱ ἴδιοι προστάται τῆς Ἐθνικῆς ἀσφαλείας τῆς Χώρας. Μὲ τοῦτο δικαιοῦται νὰ ἐπαίρεται ἡ Κυβέρνησις σήμερον. Μᾶς κατηγορεῖ ἡ Ἀντιπολίτευσις, ὅτι δῆθεν ἐπτοήθησαν οἱ ἐθνικόφρονες πολῖται. Ἀλλὰ ποῖοι ἐθνικόφρονες πολῖται; Εὑρέθην εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἐκδώσω ἐγκύκλιον ὑπὸ ἡμερομηνίαν 7 Νοεμβρίου 1951, ὀλίγον μετὰ τὴν συγκρότησιν τῆς Κυβερνήσεως, ἐξ ἀφορμῆς δημοσιευμάτων εἰς τὰ «Θεσσαλικὰ Νέα» τῆς Λαρίσης, ἔχουσα οὕτω: «Ἀριθ. πρωτ. 41)2)10.

Ἐπείγουσα

ΓΕΝ. ΔΙΕΥΘΥΝΣΙΣ ΧΩΡΟΦΥΛΑΚΗΣ

ΔΙΕΥΘΥΝΣΙΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ

ΤΜΗΜΑ ΔΗΜ. ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ

ΒΑΣΙΛΕΙΟΝ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΤΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ

Πρὸς τὴν Διοίκησιν Χωροφυλακῆς Λαρίσης Εἰς Λάρισαν Ἐκ δημοσιευμάτων τῆς αὐτόθι ἐκδιδομένης ἐφημερίδος «Θεσσαλικὰ Νέα», ἐκ διαφόρων ὑπομνημάτων ὑποβληθέντων πρὸ ἔτους εἰς τὸν κ. Ἀρχιστράτηγον καὶ Νομάρχην Λαρίσης ὑπὸ τῶν στρατευσίμων Ἀμπελιᾶς–Φαρσάλων καὶ τῶν κατοίκων τοῦ ἰδίου χωρίου, ἀλλὰ καὶ διατυπωθέντων προφορικῶς καὶ ἐγγράφως εἰς τὸ Ὑπουργεῖον παραπόνων, Πληροφορούμεθα, ὅτι ἐν τῇ περιοχῇ Φαρσάλων ὑφίσταται, συσταθεῖσα μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν καὶ ὑπὸ τὸ πρόσχημα δῆθεν Ἐθνικῆς ὁμάδος, ἐγκληματικὴ καὶ τρομοκρατικὴ ὀργάνωσις ἀποτελουμένη ἐκ τῶν 1) Γεωργίου Μπέη, 2) Δημητρίου Μπρόζου, 3) Παναγιώτου Μπέη, 4) Βασιλείου Μπέη, 5) Χρήστου Μπέη, κατοίκων Ἀμπελιᾶς καὶ ἄλλων ὁμοχωρίων των, ἥτις, διαπράξασα σειρὰν ἐκβιαστικῶν καὶ ἐγκληματικῶν πράξεων εἰς βάρος τῶν κατοίκων Ἀμπελιᾶς, συνεχίζει καὶ σήμερον τὴν ἐγκληματικήν της δρᾶσιν, μέχρι τοιούτου σημείου, ὥστε ἔχει ἐξαπολύσει κῦμα τρομοκρατίας εἰς ὁλόκληρον τὴν περιοχήν. Γνωστὸν ἄλλως τε τυγχάνει, ὅτι δύο ἐκ τῶν ἀνωτέρω ἐνέχονται εἰς τὴν ἀνθρωποκτονίαν τοῦ ὁμοχωρίου των Νικολάου Κουτσοκέρα. Ἡ ὕπαρξις ὑπὸ οἱανδήποτε μορφὴν ἐνόπλων ὁμάδων πολιτῶν ἀποτελεῖ κράτος ἐν κράτει, ἡ διάλυσις δὲ τούτων εἶναι ζήτημα τιμῆς διὰ τὴν Χωροφυλακήν. Ἡ τήρησις τοῦ κανόνος τῆς ἐξουδετερώσεως τῆς δράσεως τοιούτων ὁμάδων ἀφορᾷ τὴν ἀσφάλειαν τῶν πολιτῶν καὶ ἐμπέδωσιν τῆς τάξεως. Διαβιβάζοντες προσηρτημένως ἀντίγραφα 1) τῶν ἀπὸ 22–9–1950 ὑπομνημάτων τῶν κατοίκων Ἀμπελιᾶς– Φαρσάλων πρὸς τοὺς κ. κ. Ἀρχιστράτηγον καὶ Νομάρχην Λαρίσης, 2) τῆς ἀπὸ 5–10–1951 μηνύσεως τῆς Ζωῆς χήρας Νικολάου Κουτσοκέρα πρὸς τὸν κ. Εἰσαγγελέα Πλημμελειοδικῶν Λαρίσης, 3) ὑπομνήματος τοῦ Ἰάσωνος Ριζιώτη, Πολιτευτοῦ ΕΠΕΚ, πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον, 4) μιᾶς ἐπιστολῆς πρὸς τὸν Βασίλειον Μπέην καὶ 5) πέντε ἐφημερίδας «Θεσσαλικὰ Νέα», Παραγγέλλομεν, ὅπως ὁ Διοικητὴς ὑμῶν μεταβῇ ἐπὶ τόπου ἐπειγόντως καὶ ἐνεργήσῃ ἐμπεριστατωμένην ἀνάκρισιν πρὸς διαπίστωσιν τῆς ἀληθείας τῶν καταγγελλομένων καὶ εἰσηγηθῇ τὴν παραπομπὴν τῶν ἀνωτέρω καὶ παντὸς ἄλλου ἐνεχομένου εἰς τὴν Ε.Δ.Α Ν. Λαρίσης διὰ τὴν ἐκτόπισίν των εἰς τὴν Νῆσον Ἰκαρίαν, καθ’ ὅσον, μόνον διὰ τοῦ τρόπου τούτου θὰ ἐξουδετερωθῶσιν αἱ ἐγκληματικαὶ ἐνέργειαι καὶ προθέσεις τῶν ἐκνόμως δρώντων στοιχείων. Ἀναφέρατε ἐκτέλεσιν. Ἐν Ἀθήναις τῇ 7 Νοεμβρίου 1952.

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΡΕΝΤΗΣ

Αὐτά, κύριοι, τὰ ἄτακτα στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα ἐπωφελήθησαν τοῦ ἀγῶνος τοῦ Ἐθνικοῦ, διὰ νὰ πλουτίσουν, διὰ νὰ κακοποιήσουν, διὰ νὰ βιάσουν γυναῖκας καὶ γενικῶς διὰ νὰ διαπράξουν ἐγκλήματα, τὰ ὁποῖα ἔχουν περιγραφῆ εἰς ὡρισμένας ἐκθέσεις, τὰς ὁποίας ἔχω προχείρους νὰ θέσω ὑπ’ ὄψει σας καὶ νὰ τὰς καταθέσω εἰς τὴν Βουλήν.

§9Θ. ΤΑΜΒΑΚΑΣ. Τὴν ὁδὸν Μπελογιάννη....

§10Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, αὐτὰ ἀναφέρονται εἰς γεγονότα τοῦ 1948.

§11Β. ΒΡΑΧΝΟΣ. Τίνος ἔτους εἶναι αὐτά;

§12Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Καὶ ἄλλο ἕνα σημείωμα λέγει: Ὁ Κωνσταντῖνος Βουρλάκης ἀρχηγὸς ἐνόπλων κακοποιῶν περιοχῆς Φθιώτιδος, παρουσιαζόμενος ὡς ὑπερεθνικιστὴς χωρὶς ποτὲ νὰ παρουσιάσῃ οὐδεμίαν θετικὴν ὑπηρεσίαν κατὰ τοῦ συμμοριτισμοῦ διέπραξε σωρείαν ἐκβιάσεων, ληστειῶν καὶ φόνων εἰς βάρος ἐθνικοφρόνων κατοίκων τῆς Ρούμελης. Τὸν παρελθόντα Ἀπρίλιον ὁ ἀνωτέρω Βουρλάκης ἐζήτησε παρὰ τοῦ Γεωργοκτηνοτρόφου Θεοδώρου Κωστῆ, διαμένοντος ἐν Λαμίᾳ, διὰ λόγους ἀσφαλείας ἐκβιαστικῶς νὰ τοῦ δώσῃ 22.000.000 δραχμῶν, ἄλλως θὰ φονεύσῃ τὸν γέροντα πατέρα του Γεώργιον Κωστῆν διαμένοντα εἰς χωρίον Λιανοκλάδι καὶ θὰ προβῇ εἰς τὴν σφαγὴν τῶν προβάτων του. Ἡ ἐκβιαστικὴ αὕτη ἀπαίτησις τοῦ Βουρλάκη, κατηγγέλθη εἰς τὸν Ἐπιτελάρχην Στρατιωτικῆς Διοικήσεως Λαμίας, Συνταγματάρχην Παπαγιάννην, εἰς ὃν ὑπήγετο ἡ ὁμὰς Βουρλάκη ἀλλὰ οὐδὲν μέτρον ἐλήφθη κατ’ αὐτοῦ. Ὁ Βουρλάκης τὴν νύκτα τῆς 3 6 1948 ἐπραγματοποίησε τὴν ἀπειλήν του καὶ ἐφόνευσε τὸν γέροντα Γ. Κωστῆν εἰς τὴν ἐν Λιανοκλαδίῳ οἰκίαν του ὃν καὶ ἐλήστευσεν. Ὑπὸ τῆς Χωροφυλακῆς Λαμίας συνελήφθη ὁ Κ. Βουρλάκης καὶ 6 τῆς ὁμάδος του, οἵτινες ἔλαβον μέρος εἰς τὸν φόνον καὶ τὴν ληστείαν καὶ παρεπέμφθησαν εἰς τὴν Στρατ. Δ)σιν Λαμίας διὰ τὴν Ποινικὴν δίωξιν. Ἔκτοτε ἡ ὑπόθεσις παραμένει ἐκκρεμὴς εἰς χεῖρας τοῦ εἰσηγητοῦ τοῦ Στρατοδικείου Λαμίας καὶ καταβάλλονται προσπάθειαι διὰ τὴν ἀπαλλαγήν των διὰ Βουλεύματος. Δέον νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ὁ φονευθὴς Γ. Κωστῆς ἔχει 3 υἱοὺς ἐπιστρατευμένους μὲ ἀρίστην πολεμικὴν δρᾶσιν, ἐπανειλημένως παρασημοφορηθέντας, μάλιστα δὲ ὁ ἐκ τούτων Ἠλίας Κωστῆς, Ἐπιλοχίας, παρεσημοφορήθη δημοσίᾳ ἐν Λαμίᾳ δι’ ἔξοχον δρᾶσιν κατὰ τοῦ συμμοριτισμοῦ εἰς τὸ πεδίον τῆς μάχης. Ἔχω ἐπίσης ἀπόσπασμα ὑπομνήματος, τὸ ὁποῖον εἶχεν ὑποβληθῆ εἰς τὴν Α. Μ. τὸν Βασιλέα εἰς τὰς 28 Μαρτίου 1948 καὶ λέγει: (Φωναί, διαμαρτυρίαι, κωδωνοκρουσίαι). Οἱ πολιτικοί μας, τὰ κόμματα, τὰ αἴτια τῆς δυστυχίας καὶ τῆς συμφορᾶς μας δὲν ἐφρότισαν νὰ μιμηθοῦν τὸ παράδειγμα τοῦ Στρατοῦ—ὅ,τι ὡραῖον ἐνσαρκώνει ἡ φιλτάτη Πατρὶς—ἀλλὰ ἐσκέφθησαν πῶς νὰ ἐξυπηρετήσουν τὰ ἴδια αὐτῶν συμφέροντα. Ἔκαμαν τὰς παρακρατικὰς ὀργανώσεις διὰ νὰ πάρουν δυναμικὰ ὁ εἷς τὰς ψήφους τοῦ ἄλλου, κι’ ἔτσι μετέβαλον τὴν Ἑλλάδα εἰς πολιτικὰ φέουδα μεσαιωνικῆς ἐποχῆς. Αὐτὰ ποὺ συνέβησαν εἰς τὴν ἰδιαιτέραν μου Πατρίδα τὰ ἔζησα καὶ τὰ ζῶ. Ὥπλισαν δηλαδή, ὅτι σκάρτον εἶχεν ἡ Πατρίς, καὶ μὲ ἀπόλυτον δικαίωμα ἐπὶ τῆς ζωῆς, τῆς τιμῆς καὶ τῆς περιουσίας παντὸς πολίτου, ἀνεξαρτήτου φρονήματος, ἤρκει ἡ ἐνέργεια τούτων ν’ ἀπέδιδε εἰς αὐτὰ ἰδιοτελεῖς καρπούς. Εἰς τὴν Λακωνίαν ἐδημιούργησαν τὰ συγκροτήματα Γερακάρη καὶ Καμαρινέα. Κατ’ ἀρχὴν ἀπετέλεσαν ὀλιγαρίθμους ὁμάδας. Μετὰ τὴν χορήγησιν ἀφθόνου ὑλικοῦ ἐπεστράτευσαν βιαίως πάντα δυνάμενον νὰ φέρῃ ὅπλον. Πᾶς μὴ συμμορφούμενος ἐξεπατώνετο οἰκογενειακῶς. Ἤρχισαν τὰς βαρυτάτας φορολογίας, ἡ δὲ τροφοδοσία ἐχορηγεῖτο παρὰ τῶν κατοίκων. Ἐδημιούργησαν οὕτω τὰ Τάγματα τῶν Καταλανῶν ἐπὶ Βυζαντινῆς ἐποχῆς καὶ ἐπεδόθησαν εἰς τὸ ἀποκορύφωμα τῆς καταστροφῆς. Ἐὰν τὴν δύναμιν αὐτὴν τὴν ἐχρησιμοποίουν διὰ τὸ καλὸν τῆς Πατρίδος, ὅλοι μας θὰ ἐτρέχαμεν πρὸς αὐτοὺς ὡς πρὸς σωτῆρας. Οὐδέποτε ὅμως ἐκύτταξαν τὴν Πατρίδα, διότι οὐδέποτε τὴν ἠγάπησαν. Ἐκύτταξαν τὰ τοπικά των μίση καὶ τὴν προσπόρισιν ἰδίων συμφερόντων. Αἱ μόναι ἐπιχειρήσεις των ἦσαν, ὁσάκις παρουσιάζετο συγκεκροτημένη δύναμις στρατιωτικὴ νὰ κινοῦνται καὶ αὐτοὶ πρὸς περισυλλογὴν λαφύρων. Εἰς τὴν Καρδαμύλην κατὰ τὸν μῆνα Νοέμβριον 1947 ἥτις ἐγκατελείφθη παρὰ τῶν ἀρχῶν, ἦτο συγκεντρωμένον ἔλαιον εἰς τὰς ἀποθήκας Ἐθνικοφρόνων παραγωγῶν περὶ τὰς 20.000 ὀκάδας, εἰς τὰς ἀποθήκας τοῦ ἐργοστασίου τοῦ Γ. Λιακέα.

§13ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἶναι ἀπαράδεκτον. (Θόρυβος).

§14Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Εἶναι ἡ μεταπολεμικὴ ἐποχή. Ὅμως ἀνατρέχομεν εἰς τὴν κατοχὴν καὶ ζητοῦμεν λογαριασμόν, διατὶ νὰ μὴ ἀνατρέξωμεν καὶ εἰς τὴν μεταπολεμικὴν ἐποχήν, διὰ νὰ ἴδωμεν, ποῖοι πολῖται ἐθνικόφρονες ἐπτοήθησαν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν Πλαστήρα. (Χειροκροτήματα). Μετὰ τὴν ἐγκατάλειψιν, οἱ δυνάσται Γερακάρης καὶ Καμαρινέας, ἐναπομείναντες κύριοι τῆς καταστάσεως, ἀντὶ νὰ ἐνισχύσουν τὸν πληθυσμὸν μὲ οἱονδήποτε μέσον μεταφορᾶς τῆς κινητῆς περιουσίας του, ἀπέκλεισαν τελείως τὴν Καρδαμύλην, ἀφαιρέσαντες καὶ τὴν μικροτέραν ἀκόμη λέμβον καὶ ἀπεφάσισαν νὰ προβοῦν εἰς λεηλασίαν, δεδομένου, ὅτι μέχρι τότε ὁ Δῆμος Καρδαμύλης, προστατευόμενος, ὡς ἀνωτέρω, ἦτο ἀνέπαφος. Ἐπειδὴ ἡ πρᾶξις των αὐτὴ θὰ παρουσιάζετο μίαν ἡμέραν ἀδικαιολόγητος, ἔπρεπε νὰ εὕρουν μίαν αἰτίαν, ὥστε νὰ ἐξουσιοδοτηθοῦν παρ’ αὐτῶν τούτων τῶν ἐν Καλάμαις ἀρχῶν. Συνεσκέφθησαν εἰς ἕνα μπὰρ εἰς Καλάμας καὶ κατέστρωσαν τὸ ἑξῆς ἀνατριχιαστικὸν καὶ σατανικὸν σχέδιον: Νὰ κάμουν ἐπιδρομὴν εἰς Καρδαμύλην, ὁ εἷς ἐκ νότου καὶ ὁ ἄλλος ἀπὸ βορρᾶν. Εἰς Καρδαμύλην καὶ μετὰ τὴν ἐγκατάλειψίν της ἐκ τοῦ Τάγματος Μπεσμπέα οὐδεὶς κομμουνιστὴς παρέμενεν. Μόνον ἐνίοτε κατήρχοντο οἱ συμμορῖται νύκτωρ καὶ εἰσέπραττον φορολογίας καὶ τρόφιμα. Ἔτσι τὴν 24ην Μαΐου 1948 μόλις ἐγλυκοχάραζεν ἡ ἡμέρα εἰσῆλθεν εἰς Καρδαμύλην ὁ Καμαρινέας. Μετὰ παρέλευσιν ὀλίγων λεπτῶν ἤρχισεν ἕνας τρομερὸς πολυβολισμὸς μεταξὺ τῶν συγκροτημάτων των καὶ φωνές, μᾶς κτυποῦν ἀπὸ τὰ παράθυρα, φωτιά. Ἀπὸ τῆς στιγμῆς ἐκείνης τὸ τί ἐπηκολούθησε, γιὰ νὰ περιγραφοῦν χρειάζονται πολλὲς σελίδες, ἐν περιλήψει σημειώνω τὰ πλέον τρομερά. Ἤρχισαν τὸ μάζωμα ἀδιακρίτως καὶ τὴν συγκέντρωσιν εἰς τόπον ἐκτελέσεως. Εὐτυχῶς τὰ 80% τῶν ἀνθρώπων ἀντὶ νὰ μαζεύουν ἐφυγάδευον. Παρέμειναν περὶ τοὺς 15 γέροι, γρηὲς καὶ κορίτσια, ξένοι πρὸς κάθε κακὸν στὴν Πατρίδα. Τὰ ἀνθρώπινα αὐτὰ ράκη, τὰ ἄξια κάθε στοργῆς καὶ συμπόνοιας, ποῦ νομίζετε, ὅτι ὡδηγήθησαν διὰ τόπον ἐκτελέσεως; Εἰς τὸν Ναόν. Ἐκεῖ ἐστήθησαν εἰς τὴν εἴσοδον τοῦ Ναοῦ τὰ δυστυχῆ αὐτὰ ὄντα καὶ οἱ ἐκτελεσταί των ἤρχισαν νὰ τὰ κτυποῦν ἀλύπητα. Ἐσκότωσαν ἑπτὰ (7), αἱ σφαῖραι τῶν περισσοτέρων ἠστόχησαν καὶ ἐστράφησαν πρὸς τὰ πολυβόλα, ὁπότε ἐδόθη καιρὸς καὶ οἱ ὑπόλοιποι ἐπήδησαν εἰς τὸ παρακείμενον τοῦ Ναοῦ ρεῦμα καὶ τῇ ἐπεμβάσει τῶν ψυχραιμοτέρων ἀνθρώπων των ἐσώθησαν. Τὰ πτώματα τούτων ἐσύρθησαν παρ’ ἐπιταχθέντων γυναικῶν ἐντὸς λάκκου εἰς ὀλίγα μέτρα μακρὰν τοῦ ναοῦ καὶ ἐσκεπάσθησαν μὲ πέτρες καὶ μὲ χώματα. Οἱ ἐκτελεσθέντες ἦσαν ἀπὸ 65 ἐτῶν καὶ μία κοπέλλα 17 ἐτῶν. Ἐν τῷ μεταξὺ κατέπλευσαν καὶ τρία βενζινόπλοιά των πλήρη κενῶν βαρελίων. Ἤνοιξαν τὰς ἀποθήκας τοῦ Γ. Λιακέα καὶ εἰσέβαλον ὡς στίφη καννιβάλων καὶ οὐχὶ ἀνθρώπων. Τίποτε δὲν ἔμεινεν ὄρθιον ἐντὸς αὐτοῦ. Διϋλιστήρια κατεστράφησαν, χυνόμενα ἔλαια ἐπλημμύρισαν τὰς ἀποθήκας. Ἐγέμισαν περὶ τὰ 85 βαρέλια, διότι δὲν εἶχον περισσότερα, διαφόρων μεγεθῶν, περὶ τὰς 15.000 ὀκάδας, ἐκ τῶν ὁποίων τὸ ἥμισυ ἀνῆκεν εἰς 55 πτωχοὺς Ἐθνικόφρονας ἀγρότας, τὸ δὲ ἕτερον ἥμισυ ἐκ τοῦ Γ. Λιακέα. Τὰ λεηλατηθέντα ἔλαια ἐφορτώθησαν τὴν ἑπομένην ἡμέραν ἐκ Σελενίτσης εἰς τὸ π)κ Γ. Σάσαρη μὲ συνοδὸν τὸν Βασίλειον Ταβουλάρην, ἐκ τῆς ἰδιαιτέρας πατρίδος Γερακάρη καὶ ἐξετελωνίσθησαν εἰς τὸ Τελωνεῖον Ἐλευσῖνος. Ἡ ἐπιδρομὴ δὲν περιωρίσθη μέχρις ἐδῶ. Ἐπεξετάθη ἐφ’ ὁλοκλήρου τοῦ Δήμου Καρδαμύλης. Ὅ,τι εὑρέθη ἐμπρὸς ἐσαρώθη. Στάνες, βώδια, ἡμίονοι κλπ. Περὶ τὰς 2.000 αἰγοπρόβατα, 350 βώδια καὶ περὶ τοὺς 50 ἡμίονας. Ἐξ αὐτῶν ὑπῆρχον καὶ στάνες περιπλανώμεναι συμμοριτῶν, Ὅλα αὐτὰ τὰ ζῷα ἦσαν ἐθνικοφρόνων πολιτῶν. Θὰ σᾶς ἀναφέρω καὶ ὀνόματα ὅσων ἠδυνήθην νὰ περισυλλέξω οἰκογενειῶν. α) Κωνσταντῖνος Παληατσέας ἕνα παιδὶ ἔχει, ἐπολεμοῦσε τότε στὸ Γράμμο, τοῦ ἀφηρέθησαν ὅλα του τὰ ζῶα, διότι δὲ ἐτόλμησε νὰ τὰ ζητήσῃ ἐδάρη ἀλύπητα, β) Σωκράτης Παληατσέας τὸ παιδί του ὑπηρετοῦσε στρατιώτης, τοῦ ἀφῄρεσαν ὅλα καὶ αὐτοῦ τὰ ζῷα. Ὁ υἱός του εὑρισκόμενος τότε μὲ ἄδειαν εἰς Καλάμας, μετέβη εἰς Σελινίτσα καὶ ἐζήτησε τὴν ἐπιστροφήν. Ἔλαβεν ὅμως τὴν ἀπάντησιν, ὅτι ὅταν θὰ κάμουν γάλα νὰ πάῃ νὰ τὰ πάρῃ. Ἐπιστρέψας εἰς Καλάμας ἐγκατέλειψε τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ καὶ ἤδη περιφέρεται ὡς λῃστής. γ) Γιαννακέας. Τὸ παιδί του ἔφεδρος ἀνθυπολοχαγὸς ὑπηρετῶν στὴν Ρούμελη, Ὁ πατήρ του ὑπέστη τὰ ἴδια, ὡς καὶ πληθὺν ἄλλων ὀνομάτων οἰκογενειῶν. Ἅπαντα τὰ κατάλληλα πρὸς σφαγὴν μετεφέρθησαν διὰ π)κ καὶ ἐξεφορτώθησαν εἰς Ἐλευσῖνα ἀπὸ 4 Μαΐου μέχρι Αὐγούστου συνοδευόμενα παρὰ ἐμπίστων προσώπων των. Πολλὰ δὲ ἐπωλήθησαν εἰς διαφόρους ζωεμπόρους εἰς Σελινίτσαν. Πληροφοροῦμαι δέ, δὲν γνωρίζω ὅμως κατὰ πόσον ἔχουν ἀληθείας, ὅτι πολλαὶ στάναι ἔχουν δοθῆ δι’ ἴδιον λογαριασμὸν εἰς ἐμπίστους των. Μία ἔρευνα εἰς τὸ Τελωνεῖον Ἐλευσῖνος εἰς πολλὰ θὰ σᾶς ἐνημερώσῃ. Μία ἔρευνα ὅταν τὸ Κράτος ἐπιβληθῆ καὶ ἐκλείψῃ ὁ βραχνᾶς τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν θὰ ἔλθουν εἰς φῶς γεγονότα ἀτιμάζοντα τὸν ἄνθρωπον καὶ τὴν φυλήν μας. Δὲν ἦτο ποτὲ δυνατὸν νὰ φαντασθῇ κανείς, ὅτι ὁ γλυκύτατος οὐρανὸς καὶ τὰ ἅγια αὐτὰ χώματα τῆς Πανενδόξου Πατρίδος μας θὰ ἐξέθρεπτον ἀνθρώπους τοιαύτης βαρβαρότητος. Οἱ ἐαμοβούλγαροι ναί! Διότι δὲν ἔχουν Πατρίδα τὴν Ἑλλάδα μας, Πατρίς των εἶναι ἡ Μόσχα. Ὡς γνωρίζετε, ὁ κομμουνισμὸς εἶναι μία ἐπιστήμη δολιότητος. Σὲ κάθε πρᾶξι ὠμότητος παρ’ ἀνθρώπων φερόντων δυστυχῶς τὸ ἔμβλημα τῆς Πατρίδος ἐπὶ τοῦ μετώπου, ἔτριβον τὰς χεῖρας ἐξ ἀγαλιάσεως καὶ ἐξαπέλυον ἐκ τοῦ Ταϋγέτου ἕνα καθοδηγητὴν μὲ ὀλίγους συντρόφους των καὶ συνεκέντρωνον τούς χωρικούς, τοὺς ὁποίους ἠρώτων. «Ποῖος πολεμᾶ γι’ αὐτούς; ἐκεῖνοι οἱ μοναρχοφασῖσται. Νὰ ὁ Βασιληᾶς σας, σᾶς σκοτώνει, σᾶς δηώνει, σᾶς δέρνει μὲ τὰ μπουλούκια του καὶ σεῖς ἀντὶ νὰ τρέξετε ὅλοι κοντά μας μᾶς πολεμᾶτε καὶ τοὺς δίνετε τὰ παιδιά σας καὶ τὰ σκοτώνουνε. Ποῦ εἶναι οἱ νόμοι σας; Ἐὰν ἐνδιεφέροντο γιατὶ ἀφίνουν ἐλευθέρους τοὺς ληστάς; Ἐμεῖς σᾶς πήραμε τίποτε ἐκτὸς τῆς φορολογίας;» καὶ διάφορα συνήθη τῆς κομμουνιστικῆς παραπλανήσεως. 25 καὶ πλέον νέοι προσεχώρησαν μετὰ τὰ γεγονότα πρὸς αὐτοὺς καὶ διὰ τοὺς ὁποίους νέους πολλοὶ εἴχομεν ἀγωνισθῆ νὰ τοὺς κρατοῦμεν μακρὰν τῆς ἀπάτης τοῦ κομμουνισμοῦ. Δὲν θὰ παραλείψω δὲ νὰ σᾶς γνωρίσω, ὅτι εἰς τὰ ἀνατριχιαστικὰ αὐτὰ γεγονότα παρίστατο δυστυχῶς καὶ Ἕλλην ἀξιωματικός, ὁ ἔφεδρος τότε ἀνθυπολοχαγός, μονιμοποιηθεὶς νομίζω τώρα, ὀνόματι Θεμιστοκλῆς Κατσιόπουλος. Τὸ νὰ ἀντιστέκετο εἰς τὰς πράξεις τῶν ἀνωτέρω φεουδαρχῶν δὲν ἦτο, νομίζω, εὔκολον. Ἤθελα ὅμως νὰ γνωρίζω κατὰ πόσον ἐγνώρισεν ὅλην αὐτὴν τὴν τραγωδίαν εἰς τὰς κρατικὰς ἀρχὰς καὶ πῶς ἐδικαιολόγησεν, ἐὰν ὄντως ἐδικαιολόγησεν, τὰς ὠμότητας ταύτας. Πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν μετέβησαν ἐκ νέου εἰς Καρδαμύλην καὶ ἐκακοποίησαν πολλοὺς φονεύσαντες ἐν τῷ μεταξὺ καὶ μερικὲς γυναῖκες, μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ τὴν χήραν Φιλιππίδη ἡλικίας 70 ἐτῶν καὶ μητέρα δύο παιδιῶν ἐπιστημόνων ἐξ ὧν τὸ ἕνα εἶναι εἷς ἐκ τῶν ἀρίστων ἐθνικοφρόνων. Ἔτσι ἡ Καρδαμύλη ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἐξεπήδησεν ἡ Ἐθνεγερσία τοῦ 1321 καὶ ἡτοιμάσθη ἀπὸ Μούρτζινον καὶ Κολοκοτρώνην ἡ ἐκστρατεία τῆς Καλαμάτας (23 Μαρτίου 1821) τὸ πρῶτον πολεμικὸν γεγονὸς τῆς Πελοποννήσου, ἔχει μεταβληθῆ σήμερον εἰς ἐρείπια καὶ ἀνθρώπινα ράκη. Ἡ ὡραία Καρδαμύλη ποὺ ἀντιμετώπισε τὸν κομμουνισμὸν μὲ ἀριθμὸν ὀπαδῶν του μόνον μὲ τὸ 5–8% καὶ ὅλα αὐτὰ διότι παρεδόθη ἡ ἐξουσία εἰς τοὺς ἀνωτέρω Φεουδάρχας. Ὑποβάλομεν μετὰ βαθυτάτου σεβασμοῦ τὴν παράκλησιν α) εὐθὺς ὡς ἀποκατασταθῆ τὸ Κράτος τοῦ νόμου καὶ εἰς Μάνην, ν’ ἀφοπλισθοῦν τὰ δημιουργηθέντα Τάγματα Καταλανῶν, Γερακάρη καὶ Καμαρινέα, διότι ἀντὶ νὰ ὑπηρετοῦν τὴν Πατρίδα, ἐξυπηρετοῦν σκοποὺς ἀντεθνικοὺς καὶ ἰδιοτελεῖς, β) Νὰ ἐνισχυθῇ ἡ στρατιωτικὴ δύναμις τῆς Ὑποδ)σως Χωροφυλακῆς Καρδαμύλης ἐνισχυομένη ταὐτοχρόνως καὶ παρ’ ἡμῶν, ὥστε μετὰ τὴν ἐκκαθάρισιν τοῦ Ταϋγέτου παρὰ τοῦ στρατοῦ νὰ μὴ δυνηθοῦν νὰ ἐμφανισθοῦν τοῦ λοιποῦ ἐαμοβούλγαροι καὶ ἡ ἀνάμνησις τόσον τῶν ἐγκλημάτων των, ὅσον καὶ τῆς συμφορᾶς τὴν ὁποίαν ὑπέστησαν νὰ τοὺς προκαλοῦν τὸν τρόμον καὶ τὴν φρίκην. Νὰ κατασχεθῇ ἡ περιουσία καὶ τοῦ Γερακάρη καὶ τοῦ Καμαρινέα καὶ ὅτι ἄλλο εὑρεθῇ ὡς ἀνῆκον εἰς τὰ συγκροτήματά των διὰ νὰ ἀποζημιωθοῦν οἱ 55 πτωχοὶ ἐθνικόφρονες παραγωγοί, τῶν ὁποίων ἐλεηλάτησαν τὸ ἔλαιον. Θὰ εἶναι λυπηρὸν ἐὰν παραμείνωμεν ἄνευ οὐδεμιᾶς μερίμνης θεώμενοι ἐκ τοῦ μακρόθεν τὸν Καμαρινέα πληρώνοντα εἰς Ἀθήνας ἐνταῦθα ἀρκετὸν ἀριθμὸν λιρῶν εἰς ἐνοίκια κλπ., ἄνθρωπος, ὅστις προπολεμικῶς εἶχε περιουσίαν ἕνα φλυτζάνι καὶ ἕνα μαχαῖρι ἐπαγγελλόμενος τὸν χασάπη, τὸν ἀδελφόν του Γερακάρη παραθερίζοντα, ὡς ἐπληροφορήθημεν εἰς τὸ Σεμίραμις τῆς Κηφισσιᾶς. Μεγαλειότατε, Εὑρισκόμεθα πάντοτε εἰς τὴν διάθεσίν σας. Πιστοὶ ὑπήκοοι τῆς Ὑμετέρας Μεγαλειότητος. Ἐν Ἀθήναις τῇ 28ῃ Μαρτίου 1948. Μετὰ βαθυτάτης εὐλαβείας καὶ σεβασμοῦ.

Γ. Θ. ΛΙΑΚΕΑΣ

Εἶναι ὁ κ. Λιακέας, ὁ ὁποῖος ἀναφέρεται εἰς τὸν Βασιλέα καὶ ἀναφέρει τὰ ἀνατριχιαστικὰ αὐτὰ γεγονότα. Αὐτοὶ εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι φοβοῦνται τὴν Κυβέρνησιν Πλαστήρα. Ἔχω ἕνα ἔγγραφον τοῦ Ἀνωτάτου Στρατιωτικοῦ Διοικητοῦ Στρατηγοῦ Στανωτᾶ, ὁ ὁποῖος διεκτραγῳδεῖ τὴν κατάστασιν εἰς τὴν ὁποίαν ἔχει περιέλθει ἡ Πελοπόννησος. Αὐτοὶ εἶναι οἱ Ἐθνικόφρονες, τῶν ὁποίων τὸ ἠθικὸν ἔπεσε. Ἔπεσε διότι δὲν εὑρίσκουν τὴν εὐκαιρίαν νὰ λεηλατήσουν. Αὐτὰ λέγει ὁ Στρατηγὸς Στανωτάς. Ἀπόσπασμα τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1446)30–3–1947 Ἐκθέσεως τοῦ Στρατηγοῦ κ. Στανωτᾶ Γ. πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν Δημοσίας Τάξεως. ..........................

III

ΠΑΡΑΚΡΑΤΙΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΕΙΣ

Ἡ ὕπαρξις τοιούτων ὀργανώσεων ὄχι μόνον δὲν διευκολύνει τὸν ἀγῶνα, ἀλλὰ τοὐναντίον παρέχει τεραστίας δυσκολίας καὶ πυκνώνει τὰς τάξεις τῶν συμμοριτῶν. Δυστυχῶς ἡ Πελοπόννησος καὶ δὴ ἡ Λακωνία εἶχε τὸ ἀτύχημα νὰ διατηρῇ μίαν σοβαρωτάτην τοιαύτην παρακρατικὴν ὀργάνωσιν, ἡ ὁποία μέχρι σήμερον, ἐνῷ οὐδὲν ἀπολύτως συνεισέφερεν εἰς τὸν ἀγῶνα (ἀπὸ τοῦ Μαΐου ἐ. ἔ. οὐδεμίαν σύγκρουσιν εἶχε μετὰ τῶν συμμοριτῶν) τοὐναντίον παρενέβαλε πλεῖστα ὅσα ἐμπόδια εἰς τὸ ἔργον τοῦ Σ.Δ.Χ.Π. καὶ ἀπέβη κυριολεκτικὰ μάστιξ τῆς Λακωνίας καὶ ἐν μέρει τῆς Μεσσηνίας διὰ τῶν λεηλασιῶν, βιαιοπραγιῶν, τοῦ φόνου ἀναιτίως γερόντων καὶ γυναικῶν καὶ τοῦ εὐκόλου πλουτισμοῦ τῶν ἀρχηγῶν των. Ἡ παρακρατικὴ αὕτη ὀργάνωσις ὑφισταμένη περίπου ἀπὸ ἑνὸς ἔτους, συνεκροτήθη ἀπὸ τὸν λοχαγὸν Κατσαρέαν, ὅστις ἐδολοφονήθη τὸν παρελθόντα Μάρτιον. Μετὰ τὸν θάνατον τοῦ Κατσαρέα, ἡ ὀργάνωσις αὕτη κατατμηθεῖσα εἰς μικροτέρας ὁμάδας, συνολικῆς δυνάμεως 350–400 ἀνδρῶν, ἔχει διαφόρους ἀρχηγούς, μεταξὺ τῶν ὁποίων κυριώτεροι ἐν Λακωνίᾳ οἱ 1) Κυριακόγκωνας, 2) Παυλᾶκος, 3) Γερακάρης, 4) Φραδέλλος κλπ. ἐν δὲ τῇ περιοχῇ Καλαμῶν ὁ Καμαρινέας. Τὸ Σ.Δ.Χ.Π. ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας τῆς συγκροτήσεώς του ἀπέβλεψεν εἰς τὴν διάλυσιν τῶν ὁμάδων τούτων, ἀπῃτεῖτο ὅμως πρὸς τοῦτο καὶ χρῆσις βίας διότι δὲν ἐπείθοντο νὰ διαλυθῶσι. Τὰ ὑπάρχοντα μέχρι τοῦδε εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Σ.Δ. Χ.Π. μέσα δὲν ἐπέτρεπον τὴν ἀνάληψιν διμετώπου ἀγῶνος καὶ λόγῳ τούτου ὑπεχρεώθην ἐκ τῶν πραγμάτων ν’ ἀκολουθήσω τὴν τακτικὴν τοῦ συμβιβασμοῦ καὶ τῶν συμβουλῶν. Ὁ ὑπηρετῶν εἰς τὸ Κ.Β.Ε. Καλαμῶν Ταγματάρχης Δρακουλάκος, πολὺ καλὸς πατριώτης καὶ Ἀξιωματικός, ἐξήσκει ἐπ’ αὐτῶν ἀρκετὴν ἐπιρροὴν καὶ τὸν ἐχρησιμοποίησα ἀνεπισήμως, ἵνα χαλιναγωγήσῃ τὰ ἄτακτα αὐτὰ στίφη, πλὴν καὶ τοῦ κατέστη ἀδύνατον. Ἔφθασα ἀκόμη, διὰ νὰ κολακεύσω τὴν φιλοτιμίαν των, μέχρι τοῦ σημείου νὰ τοὺς χρησιμοποιήσω ὡς ὠργανωμένον τμῆμα εἰς τὰς ἐπιχειρήσεις τοῦ Ταϋγέτου, πλὴν καὶ μετὰ τὴν χρησιμοποίησιν ταύτην ἐξηκολούθησαν τὴν ἰδίαν ληστρικὴν καὶ αὐτόχρημα ἐγκληματικὴν συμπεριφορὰν ἐναντίον τοῦ πληθυσμοῦ. Αὐτὰ λέγει ὁ κ. Στανωτᾶς; ὁ Ἀνώτατος Στρατιωτικὸς Διοικητὴς Πελοποννήσου, ὁ ὁποῖος δὲν ἀνήκει εἰς τὴν παράταξιν τὴν ἰδικήν μας, ἀλλὰ εἰς τήν ἰδικήν σας.

§15ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Πότε;

§16Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Παραθέτω κατωτέρω μερικὰς ἀπὸ τὰς σοβαρὰς παρανομίας τῶν ὁμάδων τούτων, αἱ ὁποῖαι θίγουσι καιρίως τὴν ἀξιοπρέπειαν τοῦ Κράτους: α) Ἀντέδρασαν καὶ ἀντιδρῶσιν εἰς τὴν συγκρότησιν τοῦ 18 Τάγματος ὑπὸ τὸν Ἀντισμήναρχον Μπεσμπέαν, διότι φοβοῦνται μήπως οἱ ὀπαδοί των τοὺς ἐγκαταλείψωσι καὶ καταταγῶσιν εἰς τὸ Τάγμα τοῦτο. Ἡ ἀντίδρασίς των δὲν εἶναι θεωρητικὴ ἁπλῶς, ἀλλὰ ἐκδηλοῦται δι’ ἀπειλῶν, διὰ δυσφημίσεως τοῦ Τάγματος, διὰ κακοποιήσεως τῶν συγγενῶν τῶν κατατασσομένων, καὶ διὰ πλείστων ἄλλων μεθόδων περὶ ὧν τὸ 18 Τάγμα ἔχει ὑποβάλει πλείστας ἀναφοράς.

§17ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Πότε;

§18Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Τὸ 1947. (Θόρυβος ἐκ τῆς δεξιᾶς).

§19Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Δύο εἶναι τὰ γεγονότα τὰ ὁποῖα ἀπασχολοῦν τὴν Βουλήν.

§20Β. ΒΡΑΧΝΟΣ. ... (ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος.... θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι....).

§21Α. ΠΑΛΛΗΣ. Μόνον οἱ ἔνοχοι ταράσσονται. (Θόρυβος).

§22Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Φορολογοῦσιν ὅλους τοὺς ὁπωσδήποτε εὐημεροῦντας πολίτας, ἐθνικόφρονας καὶ μή, λαμβάνοντες χρήματα, ἔλαιον καὶ διάφορα ἄλλα προϊόντα διὰ τὴν συντήρησίν των, ὧν μέγιστον προϊὸν περιέρχεται εἰς ὄφελος τῶν ἀρχηγῶν. γ) Εἰσέρχονται εἰς τὰ χωρία καὶ διαπράττουσι βανδαλισμοὺς εἰς βάρος πολιτῶν ἐχόντων ἀντίθετα πολιτικὰ φρονήματα μὲ τὴν δικαιολογίαν, ὅτι εἶναι κομμουνισταί. Ἡ τοιαύτη βιαία καὶ ἀδικαιολόγητος συμπεριφορά, ὡς μόνον ἀποτέλεσμα ἔχει τὴν τρομοκράτησιν τῶν κατοίκων τῆς ὑπαίθρου καὶ τὴν ἀπογοήτευσιν ἀφ’ ἑνὸς καὶ ἀφ’ ἑτέρου τὴν μετάβασιν πολλῶν εἰς τοὺς συμμορίτας καὶ τὴν φανερὰν ἀντίδρασιν εἰς τὴν ἐργασίαν προπαγάνδας τῶν Στρατιωτικῶν Ἀρχῶν. δ) Διαπράττουσι φόνους καὶ ἀνηκούστους βιαιότητας ὑπὸ τὸ πρόσχημα τῆς διώξεως τοῦ κομμουνισμοῦ, ἐνῷ ἐπιδιώκουν καὶ ἐπιτυγχάνουν τὴν παράτασιν τοῦ συμμοριακοῦ ἀγῶνος. ε) Ἀριθμὸς τούτων χρησιμοποιηθεὶς ἐσχάτως ὑπὸ τῆς Ταξιαρχίας δι’ ἐκκαθαριστικὰς ἐπιχειρήσεις εἰς περιοχὴν Βορείου Ταϋγέτου προεκάλεσε τὰς διαμαρτυρίας ἐθνικοφρόνων χωρικῶν διὰ τὴν βάρβαρον καὶ ἀνήκουστον συμπεριφοράν των. στ) Ἀφοπλίζουσι τοὺς κατοίκους διαφόρων χωρίων εἰς τὰ ὁποῖα ἡ ὑπηρεσία ἐνεπιστεύθη ὅπλα διὰ τὴν ἀσφάλειάν των. Καὶ τοῦτο ἀφ’ ἑνὸς μὲν πρὸς ἐνίσχυσίν των διὰ νέων ὀπαδῶν, ἀφ’ ἑτέρου δὲ διὰ νὰ ἔχωσι πλέον ὑποχείρια τὰ χωρία καθ’ ὅ ἄοπλα, διὰ τὴν πραγματοποίησιν τῶν φορολογιῶν καὶ προσωπικῶν των ἐπιδιώξεων. Ἀποτέλεσμα ὅλων τῶν ἀνωτέρω εἶναι, ὅτι ἀρκετὸς ἀριθμὸς ἰδιωτῶν φεύγοντες τὰς καταπιέσεις προσφεύγουσιν εἰς τοὺς συμμορίτας. Ἐπὶ ὅλων τῶν ἀνωτέρω παρανομιῶν, αἱ τοπικαὶ Ἀρχαὶ Χωροφυλακῆς εἶναι ἀνίκανοι νὰ ἀντιδράσωσι καὶ ἡ Ἀστυνομία ὑπάρχει μόνον τύποις καὶ μόνον νὰ διαπιστώσῃ τὰς ἐγκληματικὰς πράξεις τούτων. Τὸ Σ.Δ.Χ.Π. ἔχει πλέον λάβει ἀπὸ πολλοῦ τὴν ἀπόφασιν τῆς διὰ τῆς βίας διαλύσεως τῶν ἀνωτέρω ὁμάδων, τὴν ὁποίαν ὅμως δὲν κατώρθωσε μέχρι σήμερον νὰ πραγματοποιήσῃ, λόγῳ ἐλλείψεως τῶν ἀπαιτουμένων μέσων. Εὐνόητον, ὅτι ὅλη αὐτὴ ἡ κατάστασις ἀποβαίνει εἰς βάρος τοῦ ἀγῶνος καὶ ὑπὲρ τῶν κομμουνιστῶν καὶ ἐνισχύει θετικῶς καὶ ἀποτελεσματικῶς τὸν συμμοριακὸν ἀγῶνα καὶ διαιωνίζει τὴν ἀνώμαλον κατάστασιν ἐπὶ προσωπικῇ ὠφελείᾳ τῶν ἀρχηγῶν τῶν περὶ ὧν πρόκειται παρακρατικῶν ὀργανώσεων. Ἀκριβὲς ἀπόσπασμα Ἀθῆναι τῇ 15.4 1949 Ἡ Διεύθυνσις Ἀσφαλείας Υ. Δ. Τάξεως. Αὐτὰ λέγει ὁ Στρατηγὸς Στανωτᾶς. (Χειροκροτήματα). Αὐτοὶ πτοοῦνται, διότι θέλουν νὰ ξαναγυρίσουν αὐτὰ τὰ χρόνια, διὰ νὰ λεηλατήσουν τοὺς κατοίκους, διὰ νὰ βιάζουν καὶ διὰ νὰ κουρέβουν γυναίκας, δειλοὶ καὶ ἄνανδροι. Ἔχω μίαν ἀναφοράν, ἀπὸ 31 Μαρτίου 1949, τοῦ τότε βουλευτοῦ καὶ κατόπιν Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, κ. Ἠλ. Λαγάκου, ἡ ὁποία ἔχει ὡς ἑξῆς:

ΗΛΙΑΣ Λ. ΛΑΓΑΚΟΣ

Δικηγόρος Βουλευτὴς Λακωνίας Γραφεῖον ὁδὸς Σοφοκλέους 7 Τηλ. 28–408 Οἰκία Λεωφ. Ἀλεξάνδρας 205 Τηλ. 62–477 Προσωπικὸν Ἐμπιστευτικὸν Ἀθῆναι 31.3.1949 Ἀξιότιμε κύριε Ὑπουργέ, Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἐπανέλθω ἐπὶ τῶν κάτωθι δύο γενικωτέρας φύσεως ζητημάτων, ἅτινα ἐνδιαφέρουν κυρίως τὸν Νομὸν Λακωνίας καὶ νὰ ἐπικαλεσθῶ ἀμέριστον τὴν ὑμετέραν ἀντίληψιν, ἀλλὰ καὶ εὐθύνην διὰ τὴν ταχυτέραν καὶ ἐνδεδειγμένην τούτων ἐπίλυσιν. Α) Ὡς γνωστὸν εἰς τὸν Νομὸν Λακωνίας συνεκροτήθησαν πρὸ ὀλίγων μηνῶν—ὅτε πράγματι ἡ κατάστασις τῆς δημοσίας τάξεως εἶχε περιέλθει εἰς ἀδιέξοδον—δημοσυντήρητα Τάγματα. Ἀτυχῶς εἰς ταῦτα ἐνετάχθησαν ἀποκλειστικῶς σχεδὸν ἄνδρες τῶν τέως Παρακρατικῶν Ὀργανώσεων καὶ ὑπὸ τοὺς αὐτούς γνωστοὺς ὑμῖν, ἡγήτορας οἱ ὁποῖοι καὶ ὡς ἄνθρωποι καὶ ὡς ἀρχηγοὶ τῶν πρώην ὁμάδων ἐβαρύνοντο διὰ σωρείας ἐγκλημάτων πρὸ τῶν ὁποίων φρικιᾷ εἰσέτι ἡ ὑγιὴς Ἐθνικόφρων λαϊκὴ συνείδησις. Ἀνηγορεύθησαν εἰς ἀξιωματικοὺς τοῦ τιμίου Ἐθνικοῦ Στρατοῦ καὶ ἔλαβον ἀπροσδοκήτους βαθμοὺς πρόσωπα κατωτάτης ὑποστάθμης ἔχοντα εἰς τὸ παθητικὸν αὐτῶν δεκάδας ἄλλων φόνων, καταπιέσεων, τραυματισμῶν, βιασμῶν κ.ο.κ. Παρ’ ὅλων τῶν τιμίων Λακώνων ἡ τοιαύτη σύνθεσις τῶν δημοσυντηρήτων Ταγμάτων ἐχαρακτηρίσθη ὡς πρᾶξις ἐπαίσχυντος, ὡς ὑποταγὴ τοῦ Κράτους εἰς ἀνομολογήτους κομματικὰς πιέσεις καὶ ὡς συνθηκολόγησις τῆς Πολιτείας πρὸς κοινοὺς ἐγκληματίας, καπηλευθέντας ἀσυστόλως τὴν Ἐθνικοφροσύνην καὶ τὴν βασιλείαν καὶ προκαλέσαντας εἰς τὸν ἀγῶνα τοῦ Ἔθνους τὰς αὐτὰς ἂν μὴ μείζονας ζημίας ἀπὸ τοὺς κομμουνιστάς. Αἱ βαρύταται φορολογίαι, αἱ πιέσεις, αἱ ἐκβιάσεις καὶ αἱ ἐν γένει μέθοδοι βίας καὶ δράσεως τῶν ὁμάδων τούτων ἀπετέλουν πιστοτάτην ἀντιγραφὴν τῶν κομμουνιστικῶν μεθόδων μηδὲ τῆς ὁμηρίας καὶ τῆς βιαίας στρατολογίας ἐξαιρουμένων, διότι τὸ πλεῖστον τῶν φερομένων ὡς ὀπαδῶν των εἶναι ἀτυχεῖς πτωχοὶ Μανιάται βιαίως στρατολογηθέντες. Δὲν πρόκειται ὅμως ἤδη περὶ τοῦ παρελθόντος. Τοῦτο θὰ κριθῇ ὑπὸ τοῦ Λαοῦ καὶ ἐνδεχομένως ὑπὸ τῆς Δικαιοσύνης. Ἡ συνέχισις ὅμως τῆς ὑπάρξεως τοιούτων δημοσυντηρήτων Ταγμάτων μετὰ τὴν παρουσίαν ἰσχυρῶν Ἐθνικῶν δυνάμεων καὶ τὴν ἐπάνδρωσιν τῶν ὑπηρεσιῶν τῆς Χωροφυλακῆς εἰς Λακωνίαν, ἀποτελεῖ ὄχι μόνον ὀλέθριον σφάλμα, ἀλλὰ καὶ πρόκλησιν κατὰ τῶν τιμιωτέρων αἰσθημάτων τῶν 95% τοῦ Λακωνικοῦ Λαοῦ. Διότι τοῦτο ἀποτελεῖ ἐπιβεβαίωσιν τῆς ἀπόψεως, ὅτι δὲν κυριαρχεῖ εἰς τὴν μεταπολεμικὴν Ἑλλάδα ὁ ἀπρόσωπος Νόμος ἀλλὰ ἡ φατρία καὶ τὸ ἔγκλημα, περιβληθέντα τὸ κάλυμμα τῆς ἐξουσίας. Ὄχι μόνον ὡς ἐκπρόσωπος τοῦ Λακωνικοῦ Λαοῦ, ἀλλὰ καὶ ὡς ἄνθρωπος καὶ Ἕλλην ὀφείλω ἐν πλήρει συνειδήσει τῆς εὐθύνης μου, νὰ σᾶς βεβαιώσω ὅτι ἡ συνέχισις τῆς καταστάσεως ταύτης, ἐγκυμονεῖ σοβαρωτάτους κινδύνους καὶ μέλλει νὰ ἐξουδετερώσῃ τὸ ἔργον τοῦ στρατοῦ, διότι ἀσφαλῶς διὰ τῆς συνεχιζομένης δράσεως τῶν δημοσυντηρήτων ταγμάτων τὰ ὁποῖα καὶ ὡς τοιαῦτα καὶ παλαιότερον ὡς παρακρατικαὶ ὀργανώσεις, οὐδέποτε ἀνεμετρήθησαν πράγματι πρὸς τὴν ἀνταρσίαν, θὰ ἔχωμεν ἀναβίωσιν τῆς ἀνταρσίας καὶ ἠθικὴν καὶ πολιτικὴν δικαίωσιν τοῦ Κομμουνισμοῦ. Προτείνω συνεπῶς τὴν ἄμεσον διάλυσιν τῶν δημοσυντηρήτων Ταγμάτων καὶ ἂν μὴ τὴν ἐκτόπισιν τῶν 10–15 ἡγητόρων αὐτῶν, ὡς πράγματι ἐπικινδύνων εἰς τὴν δημοσίαν τάξιν τῆς περιφερείας, τὴν ὑπόδειξιν τοὐλάχιστον πρὸς αὐτοὺς ὅπως ἐγκαταλείψουν τὴν Λακωνίαν (ἐρχόμενοι ἴσως εἰς Ἀθήνας ἢ ἀλλαχοῦ) καὶ τὴν αὐστηρὰν προειδοποίησίν των ὅτι τὸ Κράτος δὲν θὰ ἀνεχθῇ εἰς τὸ μέλλον οὐδεμίαν ἀπολύτως ἀνάμιξίν των εἰς τὰς ἁρμοδιότητάς του. Παραλλήλως δέον νὰ ἐπανδρωθοῦν καὶ νὰ ἐνισχυθοῦν ὅλα τὰ ἀστυνομικὰ τμήματα καὶ οἱ σταθμοὶ Χωρ)κῆς τῆς ὑπαίθρου νὰ ἐπιδιωχθῇ δὲ ἡ στενὴ συνεργασία τούτων μὲ ὅλους τους Ἐθνικόφρονας κατοίκους τῶν χωρίων, ἀδιακρίτως κομματικῶν ἀποχρώσεων, τονίζω τὸ ἀδιακρίτως κομματικῶν ἀποχρώσεων. Μὲ τὸ ἀναπτερωθὲν ἤδη φρόνημα τῶν χωρικῶν καὶ τὴν λῆψιν τῶν ἀνωτέρω προτεινομένων μέτρων τὴν ἀπαλλαγὴν δηλαδὴ τῆς περιφερείας ἀπὸ τὸν ἐφιάλτην τῶν παλαιῶν ὁμάδων, δύνασθε νὰ εἶσθε ἀπολύτως βέβαιος, ὅτι ἡ πάταξις τῆς ἀνταρσίας εἰς Λακωνίαν θὰ εἶναι ριζικὴ καὶ ὁριστική. Β). Εἶναι γνωστὸν ὅτι ἐπὶ τῇ ἐπικειμένῃ ἐνάρξει τῶν ἐπιχειρήσεων τοῦ Ἐθνικοῦ στρατοῦ εἰς Πελοπόννησον συνελήφθησαν προληπτικῶς ἀθρόοι πολῖται χαρακτηρισθέντες ὡς ὕποπτοι ἢ ὡς δυνάμενοι ἔστω καὶ ἐμμέσως νὰ παρεμποδίσουν τὸ ἔργον του. Μεταξὺ τούτων πλεῖστοι, ἴσως οἱ περισσότεροι ἦσαν τελείως ἀθῶοι ὡς καὶ ὁ ἴδιος δύνασθε νὰ γνωρίζητε. Καίτοι δὲ ἔφθασαν καὶ μέχρις ἡμῶν ἔντονα παράπονα καὶ διαμαρτυρίαι ἀνθρώπων τοὺς ὁποίους ἀμέσως καὶ προσωπικῶς ἐγνωρίζομεν ὡς τιμίους, φιλησύχους καὶ διαπνεομένους ἀπὸ Ἐθνικὰ αἰσθήματα, ἐν τούτοις ἐπειδὴ τὸ μέτρον ἐχαρακτηρίσθη καὶ ὑπὸ τῶν στρατιωτικῶν ἀρχῶν καὶ διὰ δηλώσεων τῆς Κυβερνήσεως ὡς προσωρινὸν ἐπροτιμήσαμεν νὰ σιωπήσωμεν παρὰ τὰς ἐμφανεῖς ἀδικίας. Ἤδη ὅμως ἡ κράτησις καὶ αἱ ταλαιπωρίαι παρατείνονται ὑπερμέτρως, ἔτι δὲ πλέον οἱ κρατούμενοι ἀφῃρέθησαν ἐκ τῆς γειτνιάσεως τῶν οἰκείων των μεθ’ ὧν ἀδείᾳ τῆς ἀρχῆς ἐπεκοινώνουν καὶ παρ’ ὧν περιεθάλποντο, μεταχθέντες ἐκ Γυθείου ὅπου μέχρι τοῦδε ἐκρατοῦντο εἰς Ναύπλιον καὶ ἀλλαχοῦ ὅπου διατελοῦν ὑπὸ ἀθλιωτάτας συνθήκας. Τινὲς ἐκ τῶν κρατουμένων ὅσοι διέθετον ἰσχυρὰ μέσα καὶ κυρίως γνωριμίας μετὰ τῶν τοπικῶς δρωσῶν στρατιωτικῶν προσωπικοτήτων ἀπελύθησαν, διότι πράγματι ἐπέτυχον.... θέσεών των καὶ ἀπέδειξαν εὐχερῶς τὴν ἀθωότητά των. Ἄλλοι......... ἐπὶ μακροὺς μῆνας καὶ κανονικῶς ἀπολύ......... ἄλλοι ψηφίσαντες εἰς τὰς ἐκλογὰς καὶ τὸ δημοψήφισμα καὶ ἄλλοι δυνάμενοι νὰ προσαγάγωσιν εὐθέως καὶ ἀμέσως τὰς ἀποδείξεις τῆς ἀθωότητός των, δὲν ἐκλήθησαν κἂν νὰ λάβουν γνῶσιν τοῦ διατὶ κατηγοροῦνται καὶ δὲν ἠδυνήθησαν ἐκ Γυθείου νὰ προσεγγίσουν οὔτε δι’ ἀναφορῶν οὔτε δι’ ἐκκλήσεων τὴν Ἀνωτ. Στρατ. Διοίκησιν Πελοποννήσου. Οὕτω ἄνευ ἀποφάσεως, ἄνευ δικογραφίας πλεῖστοι ὅσοι ἀθῶοι σήπονται εἰς τὰ κρατητήρια. Αἱ Ἀστυνομικαὶ ἀρχαὶ δὲν τοὺς παραπέμπουν εἰς τὰς Ἐπιτροπὰς Ἀσφαλείας, διότι οὐδὲν ἔχουν κατ’ αὐτῶν στοιχεῖον. Γεννᾶται κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἓν μέγα ἠθικόν, κοινωνικὸν καὶ πολιτικὸν πρόβλημα, δυνάμενον ἂν δὲν ἀντιμετωπισθῇ ἐγκαίρως καὶ εὐστόχως νὰ ἔχῃ ἀντίθετον τοῦ ἐπιδιωκομένου ἀποτέλεσμα καὶ νὰ διαβάλῃ τὴν χώραν μας ὡς Ἀστυνομικὸν Κράτος. Δὲν παραβλέπομεν τὴν ἀνάγκην καὶ τὴν σκοπιμότητα τοῦ μέτρου μέχρι πρό τινος. Ἤδη ὅμως ὅτε τὰ πράγματα τόσον αἰσίως ἔχουν ἐξελιχθῆ εἰς Πελοπόννησον καὶ ἐπισήμως διατυποῦται ἡ ἄποψις τῆς πλήρους ἐκριζώσεως τῆς ἀνταρσίας, ἡ παράτασις τῆς ἀνεξετάστου καὶ ἄνευ οὐδεμιᾶς ἐγγυήσεως κρατήσεως ἀθώων πολιτῶν (διαβληθέντων συνηθέστατα διὰ προσωπικοὺς ἢ κομματικοὺς λόγους ἀπὸ τοπικοὺς ἀντιπάλους των) ἀποτελεῖ βαρύτατον πολιτικῶς καὶ Ἐθνικῶς σφάλμα. Ἐκ καθαρῶς Ἐθνικῶν κριτηρίων ὠθούμενοι ἐσιωπήσαμεν μέχρι τοῦδε. Δὲν θὰ δυνηθῶμεν ὅμως νὰ πράξωμεν τοῦτο καὶ εἰς τὸ μέλλον ἐφ’ ὅσον δὲν ἐκκαθαρισθῇ εἴτε διὰ παραπομπῆς εἰς τὰ Στρατοδικεῖα, εἴτε διὰ νομίμων ἀποφάσεων τῶν Ἐπιτροπῶν Ἀσφαλείας ἡ θέσις τῶν ἀθώων ἀπὸ τοὺς ἐνόχους. Ἡ δημιουργία θυμάτων ἀπὸ τὸ Ἐθνικὸν Κράτος, γνωρίζετε κάλλιστα ἀξιότιμε κ. Ὑπουργέ, ὅτι ἀποτελεῖ ἐνδόμυχον εὐχὴν τῶν κομμουνιστῶν. Ὁσονδήποτε βεβαρυμέναι μὲ τραχείας ἀσχολίας καὶ ἂν εἶναι αἱ στρατιωτικαὶ Ἀρχαὶ δὲν ἐπιτρέπεται νὰ παρατείνωμεν μίαν ἄδικον καὶ συνεπῶς ἐπιζημίαν κατάστασιν. Εἰς Ὑμᾶς ὡς ὑπέχοντα τὰς εὐθύνας καὶ διὰ τὰς πράξεις τῶν στρατιωτικῶν ἀρχῶν, ἀπόκειται ἡ ἐξεύρεσις λύσεως εἰς τὸ πρόβλημα τοῦτο ὅπερ συνέχει ἐν ἀγωνίᾳ πλείστας οἰκογενείας. Εὐελπιστοῦμεν δέ, ὅτι ἐν τῇ διακρινούσῃ Ὑμᾶς ἐξάρσει σκέψεως καὶ ἠθικῇ εὐαισθησίᾳ θὰ ἀποδώσητε Δικαιοσύνην διαχωρίζοντες τοὺς ἀθώους ἀπὸ τοὺς ἀξίους κολασμοῦ. Λόγῳ τῆς γενικότητος τῶν αἰτημάτων δὲν Σᾶς ἀναφέρω συγκεκριμένας περιπτώσεις. Εἶμαι ὅμως εἰς τὴν διάθεσιν Ὑμῶν καὶ παντὸς ἁρμοδίου ἵνα θέσω ὑπ’ ὄψει του εἰδικὰς προσωπικὰς περιπτώσεις δικαιολογούσας πλήρως τὸ περιεχόμενον τοῦ παρόντος σημειώματός μου. Κυρίους Κυρίους: Παναγ. Κανελλόπουλον, Ὑπουργ. Στρατιωτικῶν. Κωνστ. Ρέντην, Ὑπουργ. Δημ. Τάξεως Α.Ε. κ. Ἀλέξ. Παπάγον, Ἀρχιστράτηγον

Μετά πάσης τιμῆς καὶ φιλίας

Η. ΛΑΓΑΚΟΣ

Διὰ τὴν ἀντιγραφὴν Ἀθῆναι 9–4–1949 Ἡ Δ)σις Ἀσφαλείας Καὶ διὰ τὸν Μαγκανᾶν, ὁ ὁποῖος ἔδρασεν ἐν Πελοποννήσῳ ἔχω καὶ δι’ αὐτὸν ἔγγραφα. Αὐτοὶ εἶναι οἱ ἐθνικόφρονες πολῖται, κύριοι βουλευταί, τῶν ὁποίων τὸ ἠθικὸν ἔχει πέσει, διότι εὑρίσκεται εἰς τὴν ἐξουσίαν ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κέντρου. Ἀλλοίμονον εἰς τὸν τόπον ἐὰν θὰ ἀφήναμεν εἰς τὰ τέρατα αὐτὰ τὴν ἐλευθερίαν νὰ βιάζουν, νὰ ληστεύουν καὶ νὰ ταλαιπωροῦν τοὺς κατοίκους τῆς ὑπαίθρου χώρας. Μέχρι τελευταίως ἀκόμη εὑρέθην εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἀνακοινώσω ὅτι θὰ ἐξετόπιζα εἰς τὴν Ἰκαρίαν ὅσους θὰ θελήσουν νὰ τρομοκρατοῦν τοὺς πολίτας. Ἐφέραμεν τὴν τάξιν ἀπὸ πάσης ἀπόψεως καὶ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τοῦ κομμουνισμοῦ καὶ ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῶν τρομοκρατικῶν ὀργανώσεων τῆς ἄκρας δεξιᾶς. (Ζωηρὰ χειροκροτήματα). Δὲν μοῦ εἶναι ἄγνωστα τὰ ἐπιχειρήματα τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἐναντίον τῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως. Ἔφθασεν ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως μέχρι τοῦ Βασιλέως καὶ διετύπωσεν, ὅτι τὸ Ἔθνος εὑρίσκεται εἰς κίνδυνον καὶ ὅτι ἡ Κυβέρνησις αὐτὴ εἶναι γέφυρα διὰ νὰ ἔλθῃ ὁ κομμουνισμός, ὅτι ἀποτελεῖ κίνδυνον καὶ πρέπει, ὄχι πλέον ἡ Βουλή, ἀλλ’ ὁ Βασιλεύς, ἐναντίον τῆς θελήσεως τῆς Βουλῆς, νὰ παρέμβῃ καὶ νὰ ἀνατρέψῃ τὴν Κυβέρνησιν.

§23ΕΙΣ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΟΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δικτατορίαν δηλαδή.

§24Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ἠναγκάσθην, κατὰ τὴν ἀπουσίαν τοῦ σεβαστοῦ μου Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, νὰ ἀπευθύνω, ὑπὸ ἡμερομηνίαν 10 Ἰουλίου, πρὸς τὸν Βασιλέα τὸ ἑξῆς ὑπόμνημα:

ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ

Ἀθῆναι τῇ 10 Ἰουλίου 1952.

ΜΕΓΑΛΕΙΟΤΑΤΕ

Ὁ Γενικὸς Γραμματεὺς κ. Γ. Βεντήρης μοὶ ἀνεκοίνωσε τὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα ἐξέθεσεν ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως κ. Παπάγος κατὰ τὴν τελευταίαν ἀκρόασίν του ὑποστηρίξας, ὅτι ἡ παραμονὴ τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως εἰς τὴν Ἀρχὴν θὰ ἔχῃ ὡς ἀποτέλεσμα τὴν σοβαρὰν ἐνίσχυσιν ἂν μὴ καὶ τὴν ἐπικράτησιν τοῦ κομμουνισμοῦ εἰς τὴν Χώραν. Ὡς ὑπεύθυνος Ὑπουργὸς διὰ τὴν ἀσφάλειαν τῆς Χώρας ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἐνημερώσω τὴν Ὑμετέραν Μεγαλειότητα ἐπὶ τῶν ἀποτελεσμάτων τῆς πολιτικῆς τῆς εἰρηνεύσεως, ὑποβάλλων Ὑμῖν τὰ ἑπόμενα: 1. Αἱ ἀπολύσεις τῶν ἐκτοπισμένων, γίνονται κατόπιν ἐρεύνης τῶν ἁρμοδίων ὑπηρεσιῶν καὶ ὑπὸ τύπον προσωρινῆς ἀδείας. Οἱ ἀδειοῦχοι παρακολουθοῦνται ὑπὸ τῶν κατὰ τόπους Ἀστυνομικῶν Ἀρχῶν καὶ ἀναλόγως τῆς ἐπιδεικνυομένης διαγωγῆς των τοῖς χορηγεῖται παράτασις τῆς ἀρχικῆς ἀδείας των, χορηγοῦνται ἀλλεπάλληλοι ἄδειαι πρὶν ἢ διακοπῇ ὁριστικῶς ἡ ἀπόφασις τῆς ἐκτοπίσεώς των. Δι’ ὅσους αἱ Ἀστυνομικαὶ Ἀρχαὶ ἀποφαίνονται δυσμενῶς, διατάσσεται ἡ σύλληψις καὶ ἡ ἐπαναμεταγωγὴ των εἰς τὸν τόπον τῆς ἐκτοπίσεώς των. Μέχρι σήμερον τὸ ποσοστὸν τῶν ἀδειούχων, οἵτινες δὲν ὑπέδειξαν νομιμόφρονα διαγωγήν, ὑπῆρξεν πολὺ μικρόν. Κατὰ τὸν Νοέμβριον 1951, ὅτε ἡ Ὑμετέρα Μεγαλειότης ηὐδόκησε νὰ ἀναθέσῃ τὴν Ἀρχὴν εἰς τὴν σημερινὴν Κυβέρνησιν, ὑπῆρχον ἐν ἐκτοπίσει 2848 ἄνδρες καὶ 480 γυναῖκες. Ἐχορηγήθησαν ἄδειαι μέχρι σήμερον εἰς 1425 ἄνδρας καὶ εἰς 400 γυναῖκας. Ἐκ τούτων διεκόπη ὁριστικῶς ἡ ἐκτόπισις, κατόπιν προτάσεων τῶν Ἀστυνομικῶν Ἀρχῶν, λόγῳ ἐπιδειχθείσης νομιμοφρόνου διαγωγῆς 299 ἀνδρῶν καὶ 205 γυναικῶν, ἐπαναμετήχθησαν δὲ εἰς τὸν τόπον ἐκτοπίσεως λόγῳ μὴ ἐπιδειχθείσης νομιμοφρόνου διαγωγῆς 52 ἄνδρες καὶ 8 γυναῖκες. Οἱ ἄλλοι ἀδειοῦχοι τελοῦν ἀκόμη ὑπὸ κρίσιν. 2. Αἱ ἀπολύσεις τῶν καταδίκων δυνάμει τοῦ νόμου «περὶ μέτρων εἰρηνεύσεως», γίνονται παρὰ τῆς ὑπὸ τοῦ νόμου προβλεπομένης πενταμελοῦς Ἐπιτροπῆς, ἀποτελουμένης ἐκ τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ τῆς Ποινικῆς Δικαιοσύνης τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης, ἐξ ἑνὸς Ἐφέτου, ἑνὸς Στρατ. Δικαστικοῦ Συμβούλου, ἑνὸς Ἀνωτέρου Ἀξιωματικοῦ τῆς Χωροφυλακῆς καὶ ἑνὸς τοιούτου τῆς Ἀστυνομίας Πόλεων. Τὰ μέλη τῆς ἀνωτέρω Ἐπιτροπῆς, ἐπελέγησαν παρὰ τοῦ Εἰσαγγελέως τοῦ Ἀρείου Πάγου. Παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι ὁ νόμος προβλέπει πλείονας τῆς μιᾶς Ἐπιτροπῆς, ἐν τούτοις ἡ Κυβέρνησις συνεκρότησε μόνον μίαν, διὰ νὰ ἔχῃ ἑνιαίαν ὁμοιόμορφον καὶ ἀδιάβλητον κρίσιν. Ἡ Ἐπιτροπὴ προχωρεῖ εἰς τὸ ἔργον της μετὰ μεγάλης προσοχῆς καὶ λαμβάνει ὑπ’ ὄψει της κριτήρια τοιαῦτα, ὥστε οἱ ὑπὸ ταύτης κρινόμενοι ὡς ἀπολυτέοι, ὄχι μόνον νὰ μὴν εἶναι ἐπικίνδυνοι διὰ τὴν δημοσίαν ἀσφάλειαν ἐξερχόμενοι τῶν Φυλακῶν, ἀλλὰ καὶ νὰ ἔχουν ἐπιδείξει τὴν ἰδεολογικὴν μεταστροφήν των. Μέχρι σήμερον, ἀπελύθησαν ἐκ τῶν Φυλακῶν κατόπιν ἀποφάσεων τῆς Ἐπιτροπῆς 1474. Ἐκ τούτων, 1318 διὰ παραβάσεις τοῦ Γʹ Ψηφίσματος, 117 δοσίλογοι καὶ 39 δι’ ἀδικήματα κατὰ τῆς ζωῆς. Ἡ Ἐπιτροπὴ ἡ ὁποία ἐπεσκέφθη τὰς Φυλακὰς διὰ τὸ ἔργον της καὶ ἐπεκοινώνησε μετὰ τῶν φυλακισμένων, ἐπρότεινε τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου καὶ εἰς τοὺς καταδίκους εἰς τὴν ποινὴν τῶν ἰσοβίων δεσμῶν, ἵνα οὕτω ἀπολυθῇ εἷς ἀριθμὸς ἐξ αὐτῶν οἵτινες κατὰ τὴν γνώμην τῆς Ἐπιτροπῆς δέον ν’ ἀπολυθῶσι λόγῳ καλῆς διαγωγῆς καὶ ἰδεολογικῆς μεταστροφῆς. Αἱ κατὰ τόπους ὑπηρεσίαι Χωροφυλακῆς καὶ Ἀστυνομίας, αἵτινες κατόπιν διαταγῶν μου παρακολουθοῦν διαγωγὴν τῶν ἐκ τῶν Φυλακῶν ἀπολυομένων, ἀνέφερον ἡμῖν ὅτι, αὕτη εἶναι πολὺ καλή. Χαρακτηριστικῶς ἐπισυνάπτομεν σημείωμα περὶ τῆς ἐμφανίσεως 2 συμμοριτῶν εἰς τὴν περιοχὴν Φυλακτοῦ–Σουφλίου εἰσελθόντων ἐκ Βουλγαρίας ὅπου οὗτοι προσεπάθησαν νὰ ἔλθουν εἰς ἐπαφὴν μεθ’ ἑνὸς πρώην ἐκτοπισμένου καὶ ἑνὸς ἐκ τῶν Φυλακῶν ἀπολυθέντος διὰ παράνομον δρᾶσιν καὶ ἀμφότεροι ἔσπευσαν ἀμέσως καὶ ἀνέφερον εἰς τὰς τοπικὰς Ἀρχὰς Χωροφυλακῆς τὴν ἐμφάνισίν των. 3. Ἐλέχθη ὅτι, ἐκ τῶν ἀδειούχων ἐκτοπισμένων διέφυγον 3 εἰς Ἀλβανίαν καὶ ἕτεροι εἰς Βουλγαρίαν. Τοῦτο δὲν εἶναι ἀληθές. Ἀληθὲς εἶναι, ὅτι διέφυγον 4 καταγόμενοι ἐκ περιοχῆς Φλωρίνης εἰς Γιουγκοσλαυΐαν οἵτινες ἐκρατοῦντο εἰς τὰς Φυλακὰς καὶ ἀναθεωρηθείσης τῆς δίκης των, ἀπηλλάγησαν, καὶ τοῦτο ὀφείλεται εἰς ὅτι, αἱ οἰκογένειαί των κατὰ τὴν συντριβὴν τοῦ συμμοριτισμοῦ ἐγκατέλειψαν ἑκουσίως ἢ ἀκουσίως τὰ χωρία των καὶ εὑρίσκονται ἐπὶ Γιουγκοσλαυϊκοῦ ἐδάφους. Γνήσιοι κομμουνισταί, ἀνήκοντες εἰς τὸν Ζαχαριάδην καὶ τὴν Κομινφόρμ, οὐδέποτε θὰ ἐτόλμουν νὰ καταφύγουν εἰς τήν Γιουγκοσλαυΐαν τοῦ ΤΙΤΟ. Συνεπῶς, ἡ διαφυγὴ τῶν τεσσάρων αὐτῶν δὲν δύναται νὰ χαρακτηρισθῇ ὡς ἀποτυχία τῶν μέτρων εἰρηνεύσεως. 4. Ἐκ τῶν μέτρων τὰ ὁποῖα ἔλαβε καὶ λαμβάνει ἡ Κυβέρνησις ὄχι μόνον δὲν παρατηρεῖται σοβαρὰ ἐνίσχυσις τοῦ Κομμουνισμοῦ κατὰ τοὺς ἰσχυρισμοὺς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἀλλ’ ἀντιθέτως ἀποθάρρυνσις καὶ μείωσις αὐτοῦ καὶ ἀπειθαρχία πρὸς τὰς δεδομένας ἐντολάς. Ἀπόδειξις εἶναι τὸ ὅτι ἐνῷ ἡ εἰς τὸ Ἐξωτερικὸν εὑρισκομένη ἡγεσία τοῦ Κ.Κ.Ε. ἔδωσε ρητὰς ἐντολὰς εἰς τοὺς ὀπαδούς της καὶ ἀπῄτησε παρ’ αὐτῶν συγκεντρώσεις καὶ ταραχὰς κατὰ τὴν 1 Μαΐου, οἱ ὀπαδοί του, δὲν ἐπειθάρχησαν. Ὁμοίως δὲν ἐπειθάρχησαν τόσον κατὰ τὴν ἀπεργίαν τῶν Δημοσίων Ὑπαλλήλων, ὅτε ἐδόθησαν ἐντολαὶ εἰς τὰ διάφορα Συνδικαλιστικὰ Σωματεῖα νὰ ἐνισχύσουν τὴν ἀπεργίαν τῶν Δημοσίων Ὑπαλλήλων, ὡς ἐπίσης δὲν ἐπειθάρχησαν καὶ οἱ Μυλεργάται εἰς τοὺς ὁποίους ἐδόθησαν ἐντολαὶ νὰ ἀπεργήσουν πρὸς ἐνίσχυσιν τῶν ἀπεργησάντων ἀρτεργατῶν». Αὐτὸ εἶναι ἀπόδειξις τῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ τὰ πράγματα διαψεύδουν τοὺς ἰσχυρισμοὺς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως.

§25Ε. ΓΟΝΗΣ. Ποῖος τὰ γράφει αὐτὰ κύριε Ὑπουργέ;

§26Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτ.) Ἐγώ. (Χειροκροτήματα). «Ἐπιθυμῶ νὰ διαβεβαιώσω τὴν Ὑμετέραν Μεγαλειότητα, ὅτι ἡ προσεκτικὴ ἐφαρμογὴ τῶν μέτρων εἰρηνεύσεως ἐν συνδυασμῷ πρὸς ἄγρυπνον παρακολούθησιν τῶν κινήσεων τῶν Κομμουνιστῶν ἀπὸ μέρους τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας ὄχι μόνον δὲν συνετέλεσεν εἰς τὴν ἐνίσχυσιν τοῦ Κομμουνισμοῦ, ἀλλ’ ἐπέφερεν ἀσφαλῶς τὴν ἐλάττωσιν τῆς δυνάμεώς του καὶ συνετέλεσεν εἰς τὴν καθησύχασιν τῶν οἰκογενειῶν τῶν ἀποφυλακισθέντων ὥστε ἡ ἀτμόσφαιρα εἰς τὸ ἐσωτερικὸν τῆς Χώρας νὰ ἐμφανίζεται ἠρεμωτέρα. Ἀλλ’ εὑρίσκεται εἰς ἀντίφασιν καὶ πρὸς ἑαυτὴν ἡ Ἀντιπολίτευσις ἐφ’ ὅσον εἰς τὴν Βουλὴν ἐδήλωσεν ὅτι καὶ αὐτὴ θὰ ἐφήρμοζε τὰ αὐτὰ μέτρα, ἰσχυρισθεῖσα μόνον ὅτι ἐφαρμοζόμενα παρὰ τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως δὲν θὰ ἐπέφερον ἀποθάρρυνσιν τῶν ἐθνικοφρόνων πολιτῶν ὅπως δῆθεν συμβαίνει τώρα ὅτε ἐφαρμόζονται ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν τοῦ «Κέντρου». Καὶ μόνον αὐτὴ ἡ δήλωσις διατυπωθεῖσα ἀπὸ τὸν ἴδιον τὸν Ἀρχηγὸν τοῦ Συναγερμοῦ εἶναι ἀρκετή, διὰ νὰ ἀνατρέψῃ τοὺς ἰσχυρισμοὺς τοὺς ὁποίους διετύπωσε κατὰ τὴν τελευταίαν ἀκρόασίν του εἰς τὴν Ὑμετέραν Μεγαλειότητα. Διατελῶ

Μετὰ βαθυτάτου σεβασμοῦ καὶ ἀποφάσεως

Κ. ΡΕΝΤΗΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ

Διεύθυνσις Ἀσφαλείας

ΣΗΜΕΙΩΜΑ

Εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐσωτερικῶν ὑπεβλήθη ἡ λεπτομερὴς ἀναφορὰ τοῦ Δ)τοῦ τῆς Δ. Χ. Ἕβρου ἐν σχέσει μὲ τὰ τηλεγραφηθέντα περὶ ἐμφανίσεως δύο Κ)Σ εἰς τὸ χωρίον Φυλακτὸν Σουφλίου. Κατὰ τὴν ἐν λόγῳ ἀναφορὰν περὶ ὥραν 5ην τῆς 22–6– 1952 ὁ Διακάκης Σταῦρος κάτοικος Φυλακτοῦ, ἐσχάτως ἐπανελθὼν εἰς τὸ χωρίον του ἐκ τῆς ἐκτοπίσεως, παρουσιασθεὶς εἰς τὸν Πρόεδρον τοῦ χωρίου Φυλακτοῦ Λακάκην Δημήτριον, τῷ ἀνεκοίνωσεν ὅτι τὴν προηγουμένην ὁ βουκόλος τοῦ χωρίου Τσασμαλῆς τῷ εἶπεν ὅτι παρὰ τὴν θέσιν «Μηνᾶ Χωράφι» εἶδε τὸν ὁμοχώριόν του Κ)Σ Σ. Χατζόπουλον, ὅστις τοῦ ἔδωκεν ἐντολὴν νὰ τὸν εἰδοποιήσῃ διὰ νὰ συναντηθοῦν τὴν πρωΐαν τῆς ἑπομένης εἰς τὴν προαναφερθεῖσαν θέσιν. Τὴν μεσημβρίαν τῆς ἰδίας ἡμέρας ὁ Πρόεδρος Δ. Λακάκης παραλαβὼν καὶ τὸν Διακάκην μετέβησαν εἰς Τύχιον καὶ ἀνέφερον εἰς τὸν Διοικητὴν τοῦ Σταθμοῦ Χωροφυλακῆς τὰ προαναφερθέντα. Ἐκλήθη ἀμέσως ὁ βουκόλος Τσασμαλῆς, ὅστις διέψευσεν ἐπιμόνως τὰ καταγγελθέντα ἰσχυρισθεὶς ὅτι τὰ ὅσα εἶχεν εἴπει, τὰ εἶπε διὰ νὰ ὑποβάλῃ εἰς δοκιμασίαν τὸν Διακάκην Σταῦρον, ἐπειδὴ οὗτος ἐσχάτως εἶχεν ἐπανέλθει ἐκ τῆς ἐκτοπίσεως. Οὕτω οὐδὲν μέτρον διώξεως κατὰ τοῦ ἀνωτέρω ἀναφερομένου Κ)Σ Χατζοπούλου ἐλήφθη. Μετὰ δύο ἡμέρας καὶ κατὰ τὰς πρώτας νυκτερινὰς ὥρας μετέβη εἰς τὴν οἰκίαν τοῦ ἀπολυθέντος ἐκ τῶν Φυλακῶν λόγῳ λήξεως τῆς ποινῆς του Π. Κικιδάκη ὁ αὐτὸς Κ)Σ Χατζόπουλος καὶ τοῦ ἐζήτησε πληροφορίας περὶ Χωροφυλακῆς καὶ ἀνδρῶν τῶν Τ.Ε.Α. Οὗτος τὸν ἀπέπεμψε καὶ ἀκολούθως μετέβη ἀμέσως καὶ ἀνέφερε τὸ γεγονὸς εἰς τὴν Χωροφυλακὴν καὶ τὸν Διοικητὴν τῶν Τ.Ε.Α. Ὁ ἁρμόδιος Διοικητὴς Χωροφυλακῆς ἐνήργησε πάραυτα τὰ δέοντα ἐν συνεργασίᾳ μετὰ τῶν Στρατιωτικῶν Ἀρχῶν. Ἐκ τούτων προέκυψαν τὰ ἀκόλουθα: ὅτι ὁ Κ)Σ Χατζόπουλος Σ. ἐπεδίωξε διὰ τοῦ βουκόλου Τσασμαλῆ νὰ ἔλθῃ εἰς ἐπαφὴν μετὰ τῶν Διακάκη καὶ Κικιδάκη διὰ τοὺς ὁποίους ἐπίστευεν, ὅτι θὰ τοὺς καταστήσῃ ὄργανά του λόγῳ τοῦ παρελθόντος των. Ἐπέτυχεν ἀκουσίαν συνάντησιν μόνον μετὰ τοῦ Κικιδάκη, ἐμφανισθεὶς αἰφνιδίως ἔξωθι τῆς οἰκίας του ἀπὸ τὸν ὁποῖον ἠξίωσε νὰ χρησιμοποιηθῇ τόσον αὐτὸς ὅσον καὶ ὁ Διακάκης ὡς σύνδεσμοι καὶ πυρῆνες τοῦ Κ.Κ.Ε. εἰς τὴν περιφέρειαν. Ἀλλὰ καὶ ὁ Κικιδάκης τὸν ἐξεδίωξε δι’ ὕβρεων, ὁ δὲ Διακάκης ἀπέφυγε πᾶσαν συνάντησιν, ἀμφότεροι δὲ κατήγγειλαν ἁρμοδίως τὰ τῶν ἐπιδιώξεων τοῦ Κ)Σ. Χατζοπούλου. Εἰδικώτερον διὰ τὸν βουκόλον Τσασμαλῆν προέκυψεν, ὅτι εἶχεν ψευσθῆ κατὰ τὴν πρώτην ἐνώπιον τῆς Χωροφυλακῆς κατάθεσίν του καὶ διὰ τοῦτο συνελήφθη, ἐνῷ δὲ εἶχεν ἀπομονωθῆ ὑπὸ τοῦ ἐνεργοῦντος τὴν ἐξέτασιν ἀξιωματικοῦ τῆς 88 Στρατ. Δ)σεως ἀπεπειράθη νὰ αὐτοκτονήσῃ, πληγεὶς διὰ σουγιᾶ σοβαρῶς εἰς τὴν κοιλιακὴν χώραν.

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΝ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ

Διεύθυνσις Ἀσφαλείας Στοιχεῖα ταὐτότητος καταφυγόντων εἰς Γιουγκοσλαυΐαν ἀτόμων. 1. Κωστέντζης Δημήτριος τοῦ Λαζάρου, κάτοικος χωρίου Ἀχλάδα–Φλωρίνης. Εἶχε καταδικασθῆ εἰς τὴν ποινὴν ἰσοβίων δεσμῶν. Τὸν Μάρτιον 1952, ἀναθεωρηθείσης τῆς δίκης του, ἀπηλλάγη καὶ τὴν 29–3–1952 ἐγκατέλειψε τὸ Ἑλληνικὸν ἔδαφος καὶ μετέβη εἰς Γιουγκοσλαυΐαν, ὅπου εὑρίσκεται ἡ οἰκογένειά του. 2. Καραφυλλίδης ἢ Στοϊτσέλης Βάϊος τοῦ Νικολάου, κάτοικος χωρίου Λαιμὸ–Φλωρίνης. Εἶχε καταδικασθῆ εἰς τὴν ποινὴν τοῦ θανάτου, ἀναθεωρηθείσης τῆς δίκης του τὴν 6–4–1952 ἀπηλλάγη καὶ τὴν 1–6–1962 ἐγκατέλειψε τὸ Ἑλληνικὸν ἔδαφος καὶ κατέφυγεν εἰς τὴν Γιουγκοσλαυΐαν, ὅπου εὑρίσκεται ἡ οἰκογένειά του. 3. Νίκολης ἢ Νικολόπουλος Σωτήριος τοῦ Νικολάου, κάτοικος Ἁγίου Γερμανοῦ Φλωρίνης. Εἶχε καταδικασθῆ ὑπὸ τοῦ Ἐκτάκτου Στρατοδικείου Φλωρίνης εἰς τὴν ποινὴν τοῦ θανάτου καὶ τὴν 11–4–1952, ἀναθεωρηθείσης τῆς δίκης του, ἀπηλλάγη. Τὴν 1–6–1952 ἐγκατέλειψε τὸ Ἑλληνικὸν ἔδαφος καὶ κατέφυγεν εἰς Γιουγκοσλαυΐαν. 4. Εὐστρατιάδης ἢ Νοδέτσος Σταῦρος τοῦ Ἀλεξάνδρου, κάτοικος χωρίου Ἅγιος Γερμανὸς–Φλωρίνης. Εἶχε καταδικασθῆ εἰς 5ετῆ φυλάκισιν ὑπὸ τοῦ Ἐκτάκτου Στρατοδικείου Φλωρίνης καὶ τὴν 29–4–1952 ἀπεφυλακίσθη, ληξάσης τῆς ποινῆς του. Τὴν 1–5–1952 ἐγκατέλειψεν τὸ Ἑλληνικὸν ἔδαφος καὶ κατέφυγεν εἰς Γιουγκοσλαυΐαν, ὅπου εὑρίσκεται ἡ οἰκογένειά του. Ὁ κ. Βεντήρης, ὑπὸ ἡμερομηνίαν 22–7–1952, μοὶ ἀπηύθυνε τὴν ἑξῆς ἐπιστολήν:

ΓΕΝΙΚΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΥΣ

ΤΗΣ Α. Μ. ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΕΩΣ

Ἐμπιστευτικὴ Ἀνάκτορα, τὴν 22 Ἰουλίου 1952 Φίλε κ. Ὑπουργέ, Ἡ Ὑπηρεσία μας ἔλαβε τὸ Β. Διάταγμα περὶ ἐπαναφορᾶς τοῦ Ἐπιθεωρητοῦ τῆς Ἀγροφυλακῆς κ. Ἀποστολοπούλου. Μέχρι τῆς στιγμῆς δὲν ὑπεγράφη τοῦτο. Ἐλήφθησαν ἐπίσης παρόμοια τῆς ἁρμοδιότητος τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. Ἡ Α.Μ. διστάζει καὶ δικαίως, νὰ προβῇ εἰς τήν ὑπογραφήν των. Τὸ ζήτημα ἔχει γενικωτέραν σημασίαν, δύναται δὲ νὰ ἐπηρεάσῃ τὴν ὅλην κατάστασιν. Συγκεκριμένως, οἱ Ἕλληνες Ἀντιπρόσωποι εἰς τὸ ΝΑΤΟ ἐφιστοῦν τὴν προσοχὴν τοῦ Στέμματος καὶ τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τῆς δυσφορίας τῶν συμμάχων Κρατῶν, ἰδίως Ἡνωμένων Πολιτειῶν, Ἀγγλίας καὶ Γαλλίας, διότι ἡ Ἑλλὰς δὲν συμμορφώνεται μὲ τὰ ἀποφασισθέντα κατὰ τοῦ κομμουνισμοῦ μέτρα. Ἰδιαιτέρως ἀνησυχεῖ τοὺς συμμάχους μας, ἡ ἐπαναφορὰ τῶν κομμουνιστῶν ἢ κομμουνιζόντων δημοσίων ὑπαλλήλων, ἐπαναφορὰ θέτουσα εἰς κίνδυνον τὴν ἀσφαλῆ λειτουργίαν τοῦ μηχανισμοῦ τοῦ Κράτους περισσότερον ἀπὸ τὰ ἐπιεικῆ ὑπὲρ ἰδιωτῶν μέτρα. Πρὶν ἡ ἀνησυχία αὕτη ἐκδηλωθῇ κατὰ τρόπον ἐκθέτοντα τὴν Κυβέρνησιν θὰ σᾶς παρεκάλουν τοῦτο μὲν ὅπως μεταδώσετε εἰς τοὺς συναδέλφους σας Κυρίους Προεδρεύοντα τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ τὰ ἀνωτέρω ἐξ ἄλλου δὲ ὅπως, ἐξ ἀφορμῆς τοῦ Ἀποστολοπούλου, ζητήσετε ἀκρόασιν παρὰ τῆς Α. Μ. τοῦ Βασιλέως καὶ εἰσηγηθῆτε ὑπευθύνως τοὺς λόγους, οἵτινες ἐπιβάλλουν τὴν ὑπογραφὴν τοῦ Διατάγματος καὶ γενικῶς τὴν ἄμεσον ἐπαναφορὰν τῶν ἀνακληθέντων ἐξ ἀπολύσεως δημοσίων ὑπαλλήλων.

Μετὰ τιμῆς καὶ ἰδιαιτέρας φιλίας

ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΒΕΝΤΗΡΗΣ

Ἀξιότιμον Κύριον

Κ. ΡΕΝΤΗΝ

Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ἐνταῦθα Καὶ ἡ ἀπάντησις:

ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ

Ἐν Ἀθήναις τῇ 24 Ἰουλίου 1952 Κύριε Γενικὲ Γραμματεῦ, Σπεύδω νὰ ἀπαντήσω ἐπὶ τῆς ἀπὸ 22 τρέχοντος ἐμπιστευτικῆς ἐπιστολῆς σας, σχετικῶς πρὸς τὸ Διάταγμα ἐπαναφορᾶς τοῦ Ἐπιθεωρητοῦ Ἀγροφυλακῆς κ. Ἀποστολοπούλου. Ὁ κ. Ἀποστολόπουλος ὑπῆρξεν ἐκ τῶν διακεκριμένων Διοικητικῶν Ὑπαλλήλων. Εἶχε πράγματι παρασυρθῆ νὰ μετάσχῃ τῆς Συνελεύσεως τοῦ Π.Ε.Ε.Α. ὅπως καὶ πολλοὶ ἄλλοι. Εἶναι προκεχωρημένης ἡλικίας καὶ καταλαμβάνεται εἰς τὸ τέλος τοῦ ἔτους αὐτοῦ ἀπὸ τὸ ὅριον ἡλικίας. Ἀποκλείεται συνεπῶς κάθε ὑπόνοια ὅτι ἐπιδιώκει νὰ ὑπεισέλθῃ εἰς τὴν ἁρμοδίαν ὑπηρεσίαν διὰ νὰ ἐργασθῇ ἐναντίον τῆς Ἑλλάδος. Πόθος του εἶναι νὰ ἀποκατασταθῇ ἠθικῶς διότι δὲν θέλει νὰ φέρῃ τὸ στῖγμα τοῦ Κομμουνιστοῦ. Τὸ ὑπόμνημά του τὸ διακηρύττει. Ἔχει ὑπὲρ αὐτοῦ ἐκθέσεις τῶν ὑπηρεσιῶν καὶ ἐπὶ πλέον τὴν βεβαίωσιν τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Ἀθηνῶν. Ἐπισυνάπτω ἀμφότερα ἐν ἀντιγράφῳ. Ἐπὶ τῆς εἰδικῆς αὐτῆς περιπτώσεως τοῦ κ. Ἀποστολοπούλου δὲν διατρέχει κίνδυνον ἡ Δημοσία ὑπηρεσία νὰ νοθευθῇ ἐκ τῆς ἀποκαταστάσεώς του διότι ἐντὸς τῶν προσεχῶν μηνῶν τίθεται ὑπὸ σύνταξιν. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ, θὰ ἐπεθύμουν νὰ ἀναλύσω γενικώτερον θέμα. Δὲν ἔχομεν συμφέρον ἐθνικὸν νὰ διατηρήσωμεν ἀνικανοποίητον ἠθικῶς μεγάλον ἀριθμὸν πολιτῶν χωρὶς νὰ ὑπάρχουν βεβαιωμέναι ἀφορμαὶ ὥστε νὰ τοὺς θεωρήσωμεν ἐχθροὺς τῆς Πατρίδος. Διότι θὰ ἐδημιούργει μίαν στρατιὰν ὁλόκληρον δυσηρεστημένων πολιτῶν οἱ ὁποῖοι δὲν θὰ εἶχον ἄλλην διέξοδον παρὰ νὰ ἀναμένουν καὶ νὰ εὔχωνται τὴν ἀνατροπὴν τοῦ καθεστῶτος διὰ νὰ εὕρουν δικαίωσιν. Διὰ νὰ τεθῇ μία μερὶς ἐκτὸς νόμου, ἀπαιτεῖται νὰ εἶναι μικρὰ ἡ μερὶς αὐτή. Ἐὰν εἶναι μεγάλη τότε δημιουργεῖται ἡ δυνατότης νὰ θέση καὶ αὐτὴ μίαν ἡμέραν ἡμᾶς ἐκτὸς Νόμου. Ἡ λαϊκὴ παροιμία καθορίζει: «Εἰς τοὺς πολλοὺς ἀνάθεμα δὲν χωράει». Αὐτὸς εἶναι ὁ γνώμων ὁ ὁποῖος καθοδηγεῖ τὴν πολιτικὴν ἡμῶν σκέψιν εἰς τὴν προσπάθειαν τῆς εἰρηνεύσεως. Νὰ ἐλαττώσωμεν τὸν ἀριθμὸν ἐκείνων οἱ ὁποῖοι τίθενται ἐκτὸς νόμου. Νὰ εἶναι ὀλίγοι ἐκεῖνοι πρὸς τοὺς ὁποίους στρέφεται τὸ «ἀνάθεμα». Δὲν εἶμαι ἀδιάφορος πρὸς τὰ ἀποφασισθέντα, κατὰ τοῦ κομμουνισμοῦ μέτρα, ἐκ μέρους τῶν Συμμάχων Κρατῶν. Τὸ μεγάλο ὅμως καὶ ἀγωνιῶδες πρόβλημα τῆς Ἑλλάδος δὲν εἶναι τὰ ἐφαρμοσθησόμενα μέτρα ἐναντίον τοῦ κομμουνισμοῦ ἀλλὰ ἐναντίον τίνος θὰ ἐφαρμοσθῶσι τὰ μέτρα αὐτά. Κατὰ πόσον δηλαδὴ θὰ ἐφαρμοσθοῦν ἐναντίον τῶν κομμουνιστῶν μόνον ἢ καὶ ἐναντίον τῶν μὴ κομμουνιστῶν σοσιαλιστῶν, ὅπως ἡ Ε.Λ.Δ. τοῦ Σβώλου, ἐναντίον τῶν ὀπαδῶν τῆς Ε.Π.Ε.Κ. καὶ τῶν Φιλελευθέρων. Αἱ Σύμμαχοι Κυβερνήσεις, καὶ ἰδίᾳ ἡ Μεγάλη Βρεττανία καὶ Ἡνωμέναι Πολιτείαι τῆς Ἀμερικῆς, θὰ ἔδει νὰ παρακολουθοῦν τὴν ἀγωνιώδη ἡμῶν προσπάθειαν, ὄχι μόνον μὲ μεγαλυτέραν συγκατάβασιν, ἀλλὰ καὶ αἴσθημα ἐπιγνώσεως βαθυτέρας εὐθύνης των διὰ τὸ ἐσωτερικὸν δρᾶμα τῆς Ἑλλάδος τὸ ὁποῖον κατὰ μέγα ποσοστὸν ἐδημιούργησαν αἱ ἴδιαι ὅταν διαρκούσης τῆς ἐχθρικῆς κατοχῆς διὰ τῶν ραδιοφωνικῶν ἐκπομπῶν παρώτρυναν τὴν νεολαίαν τῆς Ἑλλάδος νὰ ἐνταχθῇ εἰς τὸ ΕΑΜ καὶ ὅταν δι’ ἑκατομμυρίων χρυσῶν λιρῶν ἐχρηματοδότουν τὸν ΕΛΑΣ παρὰ τὰς διαμαρτυρίας ἡμῶν τῶν πολιτικῶν πρὸς τὸ Γενικὸν Ἀρχηγεῖον τῶν Συμμάχων εἰς τὴν Μέσην Ἀνατολήν. Εἶναι γνωστόν, ὅτι ὑπὸ τὴν ἐνθάρρυνσιν καὶ τὴν ἐνεργὸν ὑποστήριξιν τῶν Κυβερνήσεων Ἀγγλίας καὶ τῶν Ἡν. Πολιτειῶν πρὸς ἀντίστασιν κατὰ τῶν στρατευμάτων κατοχῆς πλέον τῶν 50% τοῦ Ἑλληνικοῦ πληθυσμοῦ εὑρέθησαν συντεταγμένοι εἰς τὸ ΕΑΜ καὶ τὸν ΕΛΑΣ κατὰ τὴν στιγμὴν τῆς ἀπελευθερώσεως τὸν Ὀκτώβριον τοῦ 1944. Καὶ ἐχρειάσθη νὰ ἀναλάβωμεν ἡμεῖς, τὰ προοδευτικὰ στοιχεῖα τῆς Φιλελευθέρας παρατάξεως, ἡμεῖς οἱ δημοκρατικοί, τὸν ἀγῶνα ἐναντίον τοῦ κομμουνισμοῦ διὰ νὰ περιορισθῇ ὁ ἀριθμὸς τῶν κομμουνιστῶν εἰς 10% ὅπως ἐνεφανίσθη κατὰ τὰς τελευταίας ἐκλογὰς τοῦ Σεπτεμβρίου τοῦ 1951. Εἶναι ἐθνικὴ ἀνάγκη ὅπως ἡ πρόοδος τὴν ὁποίαν ἐπέτυχεν ἡ ὅλη προσπάθειά μας, καὶ ἰδίως τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς ΕΠΕΚ στρατηγοῦ Πλαστήρα, ἀπέναντι τῶν κομμουνιστῶν, εἶναι ἀνάγκη νὰ διατηρηθῇ καὶ νὰ αὐξήσῃ διὰ τῆς ἱκανοποιήσεως, ὅλων τῶν δυσηρεστημένων καὶ διωχθέντων ὅσοι δὲν εἶναι ὠργανωμένοι εἰς τὸ ΚΚΕ. Θὰ ἀπετέλει σφάλμα ὀλέθριον, ὅσοι δὲν θέλουν νὰ ἔχουν τὴν ἰδιότητα τοῦ κομμουνιστοῦ, νὰ τοὺς ἀρνηθῶμεν τὴν προσχώρησιν καὶ νὰ τοὺς ἀπωθήσωμεν ἡμεῖς πλέον εἰς τὴν κομμουνιστικὴν ἰδεολογίαν. Ἐν κατακλεῖδι ἡ ἀμφισβήτησις θὰ ἔπρεπε νὰ περιορισθῇ ὄχι εἰς τὸ κατὰ πόσον θὰ ἔπρεπε νὰ ἀποκατασταθοῦν οἱ διωχθέντες ἀλλὰ μόνον εἰς τὸ τίνες θὰ πρέπει νὰ ἀποκατασταθοῦν καὶ τίνες ὄχι. Εἶναι πράγματι δύσκολον τὸ νὰ ἀνεύρῃ τις τὸ κριτήριον τοῦ διαχωρισμοῦ. Ἡ ἀκολουθουμένη μέθοδος εἶναι τῆς συγκροτήσεως ἐπιτροπῶν ἐκ καταλλήλων προσώπων καὶ παρ’ αὐτῶν ἐξέτασις ἑκάστης περιπτώσεως χωριστά. Εἶναι ἐντελῶς ἰδιότυπος ἡ περίπτωσις τῆς Ἑλλάδος, διότι ἐξακολουθεῖ ὁ κατὰ τοῦ Κομμουνισμοῦ ἀγὼν διὰ πολιτικῶν μεθόδων μὲ σκοπὸν νὰ ἀποσπάσωμεν ὅλους ἐκείνους οἱ ὁποῖοι δὲν θέλουν νὰ εἶναι Κομμουνισταὶ ἀλλὰ κατηγοροῦνται, ὅτι εἶναι Κομμουνισταὶ ἐπειδὴ τοὺς ἐνηγκαλίσθη τὸ ΚΚΕ διὰ τῶν παραπλανητικῶν ὀργανώσεων τοῦ ΕΑΜ καὶ τοῦ ΕΛΑΣ κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἐχθρικῆς κατοχῆς. Εἶναι ἐντελῶς χωριστὸν τὸ θέμα τῆς ἐφαρμογῆς τῶν μέτρων ἐναντίον τοῦ κομμουνισμοῦ ἀπὸ τὸ θέμα τῶν μέτρων πρὸς ἀπομόνωσιν τοῦ κομμουνισμοῦ καὶ ἀποκατάστασιν τῶν μὴ κομμουνιστῶν. Θὰ εἴμεθα ἴσως περισσότερον ἡμεῖς δικαιολογημένοι νὰ ἐκφράσωμεν παράπονα ἀπέναντι τῶν Μεγάλων Συμμάχων μας διότι ἐντὸς τοῦ ἐδάφους των διατηρῶνται καὶ λειτουργοῦν ὀργανώσεις κομμουνιστικαὶ ὑπὲρ τῶν ἐν Ἑλλάδι Κομμουνιστῶν καὶ διότι τὸ ἔδαφός των χρησιμεύει ὡς ἀφετηρία δράσεως Κομμουνιστικῆς ἐναντίον τῆς Ἑλλάδος. Ἐπισυνάπτω ἀντίγραφον σχετικοῦ τηλεγραφήματος, τὸ ὁποῖον εἶχον ἀποστείλει εἰς τὸν Ἀντιπρόσωπον τῆς Ἑλλάδος κ. Σοφ. Βενιζέλον κατὰ τὴν Διάσκεψιν τοῦ Ν.Α.Τ.Ο. εἰς Λισσαβῶνα, καθὼς καὶ ἔγγραφον διαμαρτυρίαν μου δι’ ἐπιστολὴν ἀποσταλεῖσαν ἡμῖν παρὰ τῆς Σχολῆς Ἐπιστημῶν τῶν Παρισίων. Δὲν σᾶς ἀποκρύπτω, κύριε Γενικὲ Γραμματεῦ, τὸ αἴσθημα τῆς πικρίας τό ὁποῖον δοκιμάζουν μέλη τῆς Κυβερνήσεως, τὰ ὁποῖα ἐνδέχεται νὰ ἡγήθησαν τοῦ ἀγῶνος ἐναντίον τῶν συμμοριτῶν εἴτε τῶν ὁποίων μέλη τῆς οἰκογενείας ἐνδέχεται νὰ ἐπότισαν μὲ τὸ αἷμα των τὴν γῆν τῆς Ἑλλάδος εἰς τὸν ἀγῶνα ἐκεῖνον, ὅταν διαβλέπουν ἕνα αἴσθημα δυσπιστίας ἐκ μέρους τῶν Συμμάχων διὰ τὴν ὀρθότητα τῆς Πολιτικῆς γραμμῆς τὴν ὁποίαν ἀκολουθοῦν, μέσα εἰς μίαν ἀτμόσφαιραν τόσον δηλητηριώδη δημιουργουμένην ἀπὸ πάθη, ἀπὸ αἰσθήματα ἀντεκδικήσεως, ἀπὸ πολιτικὴν καπηλείαν καὶ ἀπὸ ἰδιοτελεῖς ἐπιδιώξεις εὐκόλως ἱκανοποιουμένας ὅταν ὑπάρχει ἐσωτερικὴ ἀνωμαλία καὶ ἀναρχία, τὴν διαιώνισιν τῆς ὁποίας νοσταλγοῦν πολλοί. Εἴμεθα ὅμως ὑποχρεωμένοι εἰς τὴν ἐκτέλεσιν τῆς ἐντολῆς τὴν ὁποίαν ἐζητήσαμεν καὶ ἐλάβαμεν ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, νὰ ἀπαντῶμεν μὲ ψυχραιμίαν εἰς τοὺς προπηλακισμοὺς ποὺ μᾶς ἀπευθύνει ὁ Ἑλληνικὸς Τύπος καὶ νὰ ὑποστῶμεν καὶ τὴν μείωσιν ὑπενθυμίζοντες διατὶ ἴσως θὰ ἔπρεπε νὰ θεωρούμεθα ἀδιάβλητοι ἀπὸ τοὺς Μεγάλους Συμμάχους μας. Πάντως, ἔσπευσα νὰ γνωστοποιήσω τὸ περιεχόμενον τῆς ὑμετέρας ἐπιστολῆς πρὸς τὸν Προεδρεύοντα τῆς Κυβερνήσεως κ. Βενιζέλον καὶ συνάδελφόν μου κ. Καρτάλην, θὰ ἐπικοινωνήσω δὲ καὶ μὲ τὸν ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης συνάδελφόν μου, ἁρμόδιον διὰ τὴν σύνταξιν τοῦ Νομοθετήματος τοῦ σχετικοῦ πρὸς τὴν ἀποκατάστασιν τῶν ἐξυγιανθέντων Δημοσίων ὑπαλλήλων, ὥστε νὰ διατυπωθῇ κατὰ τρόπον ἀποκλείοντα τὴν ἐπαναφορὰν κομμουνιστῶν εἰς τὰς Δημοσίας Ὑπηρεσίας. Συμφωνῶν πρὸς τὴν ὑπόδειξίν σας, σᾶς παρακαλῶ ὅπως εὐαρεστηθῆτε καὶ ζητήσητε ἵνα μοὶ ὁρισθῇ ἀκρόασις παρὰ τῆς Α. Μ. τοῦ Βασιλέως, ἵνα ἐκθέσω λεπτομερέστερον τὰ τοῦ ὅλου θέματος.

Μετὰ τιμῆς καὶ ἰδιαιτέρας φιλίας

Κ. ΡΕΝΤΗΣ»

Α. Ε. Κύριον

Γ. ΒΕΝΤΗΡΗΝ

Γενικὸν Γραμματέα τῆς Α. Μ. τοῦ Βασιλέως Ἐνταῦθα. Καταθέτω τὸ ἔγγραφον καὶ παρακαλῶ νὰ καταχωρηθῇ εἰς τὰ πρακτικά.

§27Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Μίαν διασάφησιν ἤθελα, κύριε Ὑπουργέ, διότι θὰ μᾶς χρησιμεύσῃ. Εἰς τὴν ἐπιστολήν του ὁ κ. Γενικὸς Γραμματεὺς πρὸς ὑμᾶς, κ. Ὑπουργὲ τῶν Ἐσωτερικῶν, λέγει, ὅτι οἱ συμμαχικοὶ κύκλοι ἀνησυχοῦν ἐκ τοῦ γεγονότος, ὅτι Ἕλλην ὁ ὁποῖος εἶχε μετάσχει εἰς τὴν Π.Ε.Ε.Α. ἐπανέρχεται εἰς τὴν ὑπηρεσίαν; Αὐτὸ εἶναι; Παρακαλῶ συγκρατήστέ το εἰς τὸ μυαλό σας διότι θὰ ἐπανέλθωμεν.

§28Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Μάλιστα αὐτὸ εἶναι. Ἡ ἐπιστολὴ θὰ καταχωρηθῇ εἰς τὰ πρακτικὰ καὶ θὰ τὴν δῆτε.

§29Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν ἡμεῖς ὡς κόμματα ἐζητούσαμεν τὴν συνεργασίαν τῶν μελῶν τῆς Π.Ε.Ε.Α. τὶ θὰ ἔλεγον οἱ σύμμαχοι; Λέγω δὲ τοῦτο διότι τὸ ἐζήτησεν ὁ Συναγερμός.

§30Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.)........

§31Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. Διατὶ ἀφῃρέσατε τὸ τελευταῖον μέρος τῆς ἐπιστολῆς; (Φωναί, κωδωνοκρουσίαι).

§32Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Δὲν παρέλειψα τίποτε. Ἐὰν ἐζητούσαμε προσχώρησιν τῶν μελῶν τῆς Π.Ε.Ε.Α. τὶ καταστροφὴ θὰ ἐπήρχετο εἰς τὸ ἔθνος. Τίποτε. Καὶ σᾶς ἐρωτῶ ὅταν ὁ στρατάρχης Τίτο μετέστη καὶ τὸν ἐδέχθησαν οἱ Δυτικοὶ σύμμαχοι, ὅταν ἡμεῖς καλλιεργοῦμεν σχέσεις καὶ αὔριον συμμαχίαν μετὰ τοῦ Τίτο ποία ζημία ἐπέρχεται κ. βουλευταί; (Χειροκροτήματα). Προσέξατε μὲ τὴν ἀδιάλλακτον αὐτὴν στάσιν σας δὲν γνωρίζωμε τὶ θὰ ἐπιφέρετε, ἀλλὰ δὲν ἔχει δικαίωμα οὐδεὶς ἐθνικῶς σκεπτόμενος ν’ ἀπωθήσῃ πρόσωπα τὰ ὁποῖα δὲν θέλουν νὰ εἶναι κομμουνισταὶ καὶ δὲν πιστεύουν εἰς τὸν κομμουνισμὸν νὰ τοὺς ἀπωθήσῃ διὰ τῶν διώξεων καὶ τῶν προπηλακισμῶν νὰ τοὺς κάμῃ κομμουνιστάς. Αὐτὴ εἶναι ἡ πρᾶξις τὴν ὁποίαν ἡ ἱστορία θὰ καταγγείλῃ ὅπως καὶ ὅλας ἐκείνας αἱ ὁποῖαι διὰ τῆς ἀδιαλλαξίας των διέβρωσαν τὰ Ἔθνη καὶ ἐτόνωσαν τὸν κομμουνισμὸν καὶ ἐκθέτουν τὴν ὑπόληψιν τῆς Ἑλλάδος εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ὅταν δὲν ὑπάρχῃ εἰς τὴν πραγματικότητα παρὰ μία μικρὰ ὀργάνωσις. Τὸ ἔργον τὸ ὁποῖον ἐπιτελεῖ ἡ Κυβέρνησις τοῦ Κέντρου νὰ ἀποσπᾷ ἀνθρώπους ἀπὸ τὸν κομμουνισμὸν εἶναι ἔργον ἐξαιρέτως ἐθνικόν. (Φωναί, θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι). Ἰδοὺ τώρα τί λέγουν οἱ κομμουνισταὶ διὰ τὴν κυβέρνησιν εἰς τὰς ἐκπομπάς των. Τὴν 12 τρέχοντος λέγουν: (ἀναγινώσκει).

§33Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, υἱοθετεῖτε τὴν ἄποψιν αὐτήν;

§34Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ὁ κομμουνισμός, κύριοι, θέλει ἕνα κόμμα τῆς ἄκρας δεξιᾶς, τὸ ὁποῖον νὰ δέρνῃ, νὰ κτυπάῃ, νὰ βρίζῃ, νὰ φανατίζῃ τὸν κόσμον, διὰ νὰ ἀποκτᾷ τὸ κομμουνιστικὸν κόμμα ὀπαδούς. Θέλει τὴν ἀδιαλλαξίαν τὴν ἰδικήν σας. Δὲν δέχεσθε κανένα! Νὰ μείνετε μόνοι σας. (Χειροκροτήματα). Ἐρχόμεθα, κύριοι, εἰς τὸ θέμα τὸ πολιτικόν. Τὴν κυβέρνησιν τὴν ἀναδεικνύει ἡ Βουλή. Δὲν ἠμπορεῖ ἓν πολιτικὸν κόμμα νὰ λέγῃ: «Ἐπειδὴ τὴν Κυβέρνησιν τὴν στηρίζει ἡ πλειοψηφία τῆς Βουλῆς ἐμεῖς θὰ πᾶμε στὸ λαὸ καὶ θὰ σᾶς ρίψωμε διὰ τῶν πεζοδρομίων». Δὲν εἶναι κοινοβουλευτικὸν αὐτό. Ἐὰν ἡ Βουλὴ ψηφίσῃ τὴν Κυβέρνησιν, ἡ Κυβέρνησις θὰ μείνῃ, εἴτε σᾶς ἀρέσει, εἴτε δὲν σᾶς ἀρέσει. (Ζωηρὰ χειροκροτήματα ἐκ τοῦ Κέντρου καὶ τῆς Ἀριστερᾶς). Τὸ θέμα τῆς διαλύσεως τῆς Βουλῆς δὲν εἶναι θέμα τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Εἶναι θέμα, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ ἄλλον παράγοντα τῆς Πολιτείας. Εἶναι θέμα, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὸν Βασιλέα. Ἐκεῖνος ἔχει ταχθῇ ἐκ τοῦ Πολιτεύματος νὰ κρίνῃ πότε θὰ ἔπρεπε πρὸ τῆς παρελεύσεως τῆς τετραετίας νὰ διαλύσῃ τὴν Βουλήν. Ἀλλὰ δὲν σᾶς ἔχει διαφύγει τὸ παρελθὸν εἰς τὴν Ἑλλάδα. Διελύθη ἡ Βουλὴ τοῦ 1950 καὶ ἔγιναν αἱ ἐκλογαὶ τοῦ 1951. Ζητεῖτε ἐπανάληψιν τῶν ἐκλογῶν διότι δὲν ἤλθατε εἰς τὴν ἐξουσίαν. Δὲν ἤλθατε τὴν πρώτην φοράν; θέλετε δευτέρας ἐκλογάς. Καὶ ἄν δὲν ἔλθετε πάλι: Ὁ «ἐπὶ τιμῇ» συνεργάτης τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως εἶπε: «καὶ μιὰ καὶ δυὸ καὶ τρεῖς φορὲς θὰ γίνουν ἐκλογαί, ἕως ὅτου ἀνέλθωμεν εἰς τὴν ἐξουσίαν!».

§35ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποῖος τὸ εἶπε;

§36Ε. ΜΑΛΑΜΙΔΑΣ. Ὁ κ. Παπανδρέου.

§37Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Δὲν ἔπρεπεν ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ἀντιπολιτεύσεως νὰ ἐπικαλεσθῇ τοιοῦτον ἐπιχείρημα. Θλίβομαι, ὅτι ἐπεκαλέσθη τοιοῦτον ἐπιχείρημα. Γνωρίζει, ὅτι αἱ ἐπανειλημμέναι ἐκλογαὶ διὰ νὰ φέρουν ὡρισμένον ἀποτέλεσμα θεωρεῖται νόθευσις τοῦ κοινοβουλευτικοῦ πολιτεύματος καὶ παραβίασις τῆς λαϊκῆς θελήσεως. Αἱματοκυλίσθηκεν ἄλλοτε ἡ Ἑλλάς, κύριοι, καὶ δὲν θέλομεν νὰ ἐπαναληφθῇ τὸ ἴδιον. Προσέξατε ὅταν ζητῆτε ἐκλογὰς ἐπανειλημμένως. Προσέξατε ὅταν ζητῆτε ἐκλογὰς τὴν ὥραν ποὺ δὲν πρέπει νὰ τὰς ζητήσετε. Δὲν ἠμπορεῖ τὴν ἐπαύριον τῶν ἐκλογῶν νὰ προβάλετε τὴν ἀξίωσιν ἐπειδὴ ἡ Βουλὴ ἐψήφισε τὴν Κυβέρνησιν τοῦ Κέντρου, νὰ διαλυθῇ ἡ Βουλὴ καὶ νὰ σηκώσετε τὰ πεζοδρόμια. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐκφέρωνται μερικαὶ ἀπειλαὶ ἀπὸ ὀργανώσεις τινάς, ἀπειλαὶ περὶ βιαίας παρεμβάσεώς των. Δὲν εἴμεθα ἀπὸ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι θὰ παραδώσωμεν τὰ Ὑπουργεῖα καὶ τὴν ἐξουσίαν. (Φωναί: Μπράβο! Χειροκροτήματα). Προσέξατε διότι θὰ αἱματοκυλίσετε τὴν Ἑλλάδα. Ἡμεῖς δὲν θὰ πέσωμε παρὰ μόνον ἐὰν μᾶς ρίψῃ ἡ Βουλή. Καὶ τὸ Στέμα πρέπει νὰ ἀφεθῇ χωρὶς ἐπηρεασμοὺς νὰ ἐκτελῇ τὸ καθῆκον του. Μὴ θελήσετε νὰ ἐκβιάσετε τὴν ἀπόφασιν τοῦ Βασιλέως, ὅπως γίνεται κάθε ἡμέραν, μὲ τὶς ραδιουργίες, ὅτι ἡμεῖς θέλομεν δῆθεν τὸν κομμουνισμὸν κλπ. Δὲν εἶναι αὐτὸ σωστό, ὅταν ἡμεῖς τὸν κομμουνισμὸν τὸν κατεβάσαμεν εἰς τὰ 10%, ἐνῷ σεῖς τὸν εἴχατε ἀνεβάσει εἰς τὰ 50%. Δὲν ὑπάρχει θέμα «δεδηλωμένης». Δὲν ὑπάρχει ἀνάγκη νὰ ἔχωμεν τὸ ἥμισυ πλέον ἑνός! Ἀρκεῖ ἡ πλειοψηφία. Ποῦ τὸ βρήκατε αὐτό, ποῦ τὸ λέγει τὸ Σύνταγμα; Ἐάν, κύριοι, σᾶς ἐνοχλοῦν οἱ δύο προσχωρήσαντες ἐκ τῆς Ε.Δ.Α. βουλευταὶ—οἱ ἴδιοι, ἄλλωστε, θὰ ἐκθέσουν τὰς ἀπόψεις των καὶ δὲν θέλω ἐγὼ νὰ ὁμιλήσω περὶ τῆς θέσεώς των—ἐὰν νομίζετε, ὅτι αἱ προσχωρήσεις αὐταὶ ἐκ μέρους τῆς Ε.Δ.Α. δὲν ἔπρεπε νὰ γίνουν δεκταὶ ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως, τότε δὲν ἔπρεπε νὰ δεχθῆτε καὶ σεῖς τὰς 8 ψήφους, ποὺ εἶναι ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως, νὰ τὰς δεχθῆτε εἰς τὴν γραμμὴν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Θὰ ἀφαιρεθοῦν αἱ ψῆφοι καὶ αἱ 8 καὶ αἱ 2. Καὶ θὰ μείνωμεν τότε σεῖς καὶ μεῖς! Δὲν εἶναι δυνατὸν μόνον ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως νὰ ὑπολογίζεται τὸ κομμουνιστικὸν κόμμα. Ἐὰν ψηφίσῃ κατά, τότε σεῖς τοὺς ἐπήρατε τὰς ψήφους διὰ νὰ μᾶς μειώσητε τὴν δύναμιν. Ἐὰν ψηφίσῃ ὑπέρ, τὶ θὰ γίνῃ; Δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἔχετε δύο μέτρα καὶ δύο σταθμά. Χρειάζεται κάποια εἰλικρίνεια καὶ κάποια εὐθύτης εἰς τὴν κρίσιν τῆς πολιτικῆς! Ἢ ὑπολογίζονται αἱ ψῆφοι Ε.Δ.Α. ἢ δὲν ὑπολογίζονται. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ λέγετε, ὅτι σᾶς ἦλθαν δύο βουλευταὶ τῆς Ε.Δ.Α. Σᾶς λέγω καὶ ἓν ἄλλο: Ἀπὸ δύο ὀργανώσεις δὲν ἠμπορεῖς νὰ διώξῃς ἕναν ἄνθρωπον. Ἀπὸ τὴν Ἐκκλησίαν καὶ ἀπὸ τὸ Κόμμα. Μή τὰ λέγετε, λοιπόν, σεῖς οἱ πολιτικοὶ αὐτὰ εἰς ἡμᾶς. (Χειροκροτήματα ἐκ τοῦ κέντρου καὶ τῆς ἀριστερᾶς).

§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Σ. Στεφανόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§39Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, μὲ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, ὁ ὁποῖος ἐνόμιζε—καὶ ὀρθῶς —ὅτι ἔπρεπε νὰ προταχθῇ τὸ οἰκονομικὸν θέμα, χθὲς ἐμείναμε σύμφωνοι, ὅτι σήμερον θὰ ἐλάμβανε τὸν λόγον, διὰ νὰ ἀπαντήσω κατόπιν ἐγώ. Φαίνεται ὅμως, ὅτι καὶ ἐπ’ αὐτοῦ ἐπεκράτησεν ἀσυνεννοησία εἰς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον καὶ οὕτω παρενεβλήθη ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν. Δὲν εἶναι δυνατόν, ἑπομένως, νὰ μείνῃ χωρὶς ἀπάντησιν. Τὸ σωστὸν εἶναι νὰ δοθῇ ἀπάντησις εἰς μερικὰ ἐξωφρενικά, τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν. Συνεπῶς θὰ λάβῃ τὸν λόγον ὁ κ. Λυκουρέζος καὶ μετὰ ταῦτα, ἐκ τῆς ὥρας θὰ ἐξαρτηθῇ, πιθανὸν νὰ ὁμιλήσω καὶ ἐγώ. Νομίζω ὅμως, ὅτι ἐν προκειμένῳ ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἔπρεπε τοὐλάχιστον νὰ ἐπιδείξῃ μίαν μεγαλυτέραν ἐπιβολήν, ὥστε νὰ μὴ παρουσιασθῇ τὸ θέαμα νὰ ἀναμένωμεν συζήτησιν τοῦ οἰκονομικοῦ θέματος καὶ νὰ παρεμβάλλεται τὸ περὶ δημοσίας ἀσφαλείας.

§40Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβ.). Ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει ἀντίρρησιν νὰ λάβῃ τὸν λόγον ὁ κ. Λυκουρέζος. Θὰ παρεκάλουν ὅμως, ἐν συνεχείᾳ, τὸν κ. Στεφανόπουλον νὰ λάβῃ τὸν λόγον, διότι ὁ κ. Καρτάλης εἶναι ὑποχρεωμένος, δοθέντος ὅτι πρόκειται περὶ ἀριθμῶν καὶ θέλει νὰ ἀπαντήσῃ ἐπὶ τῇ βάσει στοιχείων, νὰ σᾶς ἀπαντήσῃ αὔριον.

§41Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἀπαράδεκτος ἡ θέσις τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου. Κύριε Πρόεδρε, ἡμεῖς θὰ ἐπικρίνωμεν τὴν πολιτικὴν τοῦ κ. Καρτάλη. Ἡμεῖς ἔπρεπε νὰ ζητήσωμεν νὰ μᾶς ἐκθέσῃ τὴν πολιτικήν του.

§42Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβ.). Σεῖς ἐζητήσατε τὴν σύγκλησιν τῆς Βουλῆς διὰ τὴν συζήτησιν τοῦ οἰκονομικοῦ θέματος καὶ ὀφείλετε νὰ ὁμιλήσετε.

§43Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Καρτάλης ὀφείλει νὰ ὁμιλήσῃ ἀπόψε. Ἡμεῖς ἐπικρίνομεν τὴν πολιτικήν του καὶ τὸ γνωρίζει.

§44Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ. (Ἀντιπρ. Κυβ.). Κύριε Πρόεδρε, ἐὰν δὲν ὁμιλήσῃ ὁ κ. Στεφανόπουλος, ἐν συνεχείᾳ, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προχωρήσωμεν, διότι ὁ κ. Καρτάλης θέλει νὰ ἀπαντήσῃ τὴν ἑπομένην. Ἐπανέρχομαι, λοιπόν, καὶ παρακαλῶ τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμὸν μετὰ τὸν κ. Λυκουρέζον νὰ ὁμιλήσῃ, ἐν συνεχείᾳ, ὁ κ. Στεφανόπουλος.

§45Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τοῦτο θὰ ἐξαρτηθῇ ἀπὸ τὴν ὥραν. Πάντως εἶναι ἐξωφρενικὸν ὁ κ. Καρτάλης ἐπὶ τῆς πολιτικῆς του, τὴν ὁποίαν ἡμεῖς ἐπικρίνομεν, νὰ τοῦ δώσωμεν προθεσμίαν 24 ὡρῶν διὰ νὰ ἀπαντήσῃ.

§46Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Νὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Στεφανόπουλος αὔριον τὸ πρωΐ, διὰ νὰ ἀπαντήσῃ ὁ κ. Καρτάλης αὔριον τὸ ἀπόγευμα.

§47Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Ἀντιπρ. Κυβ.). Θέλετε νὰ ἐπικρίνετε τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸ οἰκονομικὸν καὶ πρὸς τοῦτο ἐζητήσατε τὴν σύγκλησιν τῆς Βουλῆς. Ἔχετε ὑποχρέωσιν νὰ ὁμιλήσετε. (Χειροκροτήματα—θόρυβος).

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτετε ἡ συνεδρίασις διὰ 5 λεπτά. Ὥρα 08.05′ μ. μ.

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

Ὥρα 08.15′ μ. μ.

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Στεφανόπουλος.

§50Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ζητῶ συγνώμην διὰ τὴν ἐπελθοῦσαν ἀνωμαλίαν, Ὅπως ἀντιλαμβάνεσθε, δὲν ὀφείλεται αὕτη εἰς ἡμᾶς. Ἡ εὐθύνη βαρύνει τὴν Κυβέρνησιν, διότι μὲ τὸν κ. Καρτάλην, ὁ ὁποῖος αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἀπουσιάζει, εἴχομεν μείνει περίπου σύμφωνοι ὅτι ἡ σημερινὴ συνεδρίασις θὰ ἀφιερωθῇ εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ οἰκονομικοῦ θέματος.

§51Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Ἐζητήθη ἀπὸ ἡμᾶς ἡ διαδικασία αὐτὴ καὶ εἴπατε, μετὰ τὸν κ. Ρέντην νὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Λυκουρέζος, ἀλλὰ ἐφ’ ὅσον πρόκειται νὰ φθάσῃ ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ τῆς Γιουγκοσλαυΐας, νομίζω ὅτι πρέπει νὰ ἐπισπεύσωμεν καὶ νὰ ὁμιλήσετε ἐντὸς τῆς σήμερον, ὁ δὲ κ. Καρτάλης, ὁ ὁποῖος θέλει μίαν προθεσμίαν 24 ὡρῶν, νὰ ἀπαντήσῃ αὔριον.

§52Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ θέμα εἶναι ὀλίγον ἄηθες. Πάντοτε εἰς τὰ Κοινοβούλια, τὰ παλαιότερα μετὰ τὴν ἀγόρευσιν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν ἔδιδε τὴν ἀπάντησιν ἀμέσως καὶ παραχρῆμα. Διότι ἡ Ἀντιπολίτευσις ἐπέκρινε τὴν πολιτικὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὁ ὁποῖος γνωρίζει πρὸ παντὸς τὴν πολιτικήν του καὶ εἶναι πάντοτε εἰς θέσιν νὰ ὑποστηρίξῃ. Ἐὰν πρόκειται ἐν τῷ μεταξὺ νὰ παρεμβληθῇ 24ωρον διάστημα διὰ νὰ ἠμπορέσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ κατατοπισθῇ ἀπὸ τοὺς ὑπαλλήλους του καὶ τοὺς συμβούλους του, τότε δύναμαι νὰ εἴπω ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν θὰ γνωρίζῃ καλὰ τὴν πολιτικήν του. (Χειροκροτήματα). (Αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰσέρχεται εἰς τὴν αἴθουσαν ὁ Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ κ. Καρτάλης). Κύριοι βουλευταί, ἡ ἀνωμαλία δὲν ὀφείλεται εἰς ἡμᾶς, διότι ἡμεῖς περίπου εἴχομεν εἴπει μετὰ τοῦ κ. Καρτάλη νὰ ἀφιερωθῇ ἡ σημερινὴ συνεδρίασις εἰς τὸ οἰκονομικὸν θέμα. Ἡ εὐθύνη εἶναι ἰδική μας, ἐὰν παρενεβλήθη ὁ κ. Ρέντης; τὴν εὐθύνην συνεπῶς ἔχουν ὁ κ. Καρτάλης μὲ τὸν κ. Ρέντην. Διαμαρτυρόμεθα διὰ τὴν ἀνωμαλίαν, ἡ ὁποία, συνεπείᾳ αὐτῆς τῆς παρεμβολῆς τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ἐπηκολούθησε. Κύριοι βουλευταί, παρῆλθον, κατὰ σύμπτωσιν, πέντε ἀκριβῶς μῆνες ἀπὸ τῆς 20 Μαρτίου, κατὰ τὴν ὁποίαν συνεζητήθη εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν τὸ οἰκονομικὸν θέμα. Ἔκτοτε, κατὰ τὸ διάστημα τὸ ὁποῖον παρῆλθεν ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς αὐτῆς, ἐξήγγειλαν νέαν οἰκονομικὴν πολιτικήν, ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἀνέμενον, ὡς ἔλεγον, ἀφ’ ἑνὸς μὲν τὴν ἀποκατάστασιν μιᾶς οἰκονομικῆς σταθερότητος εἰς τὸν τόπον, ἀφ’ ἑτέρου τὴν πραγματοποίησιν τῆς εὐημερίας εἰς τὸν λαόν. Ἡμεῖς, ἐν τῷ μεταξύ, ἐνομίσαμεν ὅτι εἴχομεν ὑποχρέωσιν νὰ ἀφήσωμεν ὅλην τὴν ἄνεσιν εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, νὰ πραγματοποιήσῃ τὴν νέαν του πολιτικὴν καὶ τὸ οἰκονομικόν του πείραμα. Δὲν ἠνοχλήσαμεν αὐτόν, διότι ἀνεμένομεν νὰ τὸν κρίνωμεν ἐκ τῶν ἀποτελεσμάτων τῆς πολιτικῆς του. Ἀτυχῶς, τὰ ἀποτελέσματα ὑπῆρξαν ὅλως διαφορετικά, ὅλως ἀντίθετα τῶν ἐπαγγελιῶν, τῶν ἐλπίδων καὶ τῶν ὑποσχέσεων. Οὐδέποτε ἄλλοτε πολιτικὴ εἰς τόσον ὀλίγον χρονικὸν διάστημα ἐγνώρισε τὴν ὁμόθυμον καταδίκην ἐκ μέρους τῶν ἐπαγγελματικῶν, τῶν ἐργατικῶν καὶ τῶν ἀγροτικῶν τάξεων τῆς Χώρας. Οὐδέποτε ἄλλοτε, κύριοι συνάδελφοι, πρόγραμμα δὲν κατέστη δυνατὸν νὰ κριθῇ, νὰ ἐπικριθῇ καὶ νὰ καταδικασθῇ εἰς τόσον ὀλίγον χρονικὸν διάστημα. Παρὰ τὰς ἐλπίδας, παρὰ τὰς ὑποσχέσεις τὰς ὁποίας μᾶς παρέσχε τότε ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ, ἐξαγγέλλων τὸ πρόγραμμά του, ἀτυχῶς δὲν ἐγνωρίσαμεν ὅλοι καὶ κατὰ πρῶτον λόγον ὁ λαὸς ὁ ἐργαζόμενος καὶ ὁ μοχθῶν, παρὰ μόνον τὴν ἀπογοήτευσιν, τὴν ἀπελπισίαν καὶ τὴν ἀπόγνωσιν. Βεβαίως, ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ, θὰ μᾶς ἐμφανίσῃ, ὅπως μᾶς ἐνεφάνισε καὶ ἄλλοτε, ἀριθμούς, οἱ ὁποῖοι, ὅπως γνωρίζετε, κατὰ τὸ μᾶλλον ἢ ἧττον ἀλλοιώνονται, διὰ νὰ μᾶς ἀποδείξῃ ὅτι ἡ κατάστασις εἶναι διαφορετικὴ ἀπὸ ἐκείνην, τὴν ὁποίαν ὄχι ἁπλῶς νομίζομεν, ἀλλὰ βλέπομεν καὶ διαπιστώνομεν. Ἐν τούτοις θὰ ἔλεγον τὶ χρείαν ἔχομεν τῶν ἀριθμῶν καὶ τῶν δεικτῶν, ὅταν εἶναι γνωστὴ ἡ σκληρὰ οἰκονομικὴ πραγματικότης, τὴν ὁποίαν καθημερινῶς ἀντιμετωπίζομεν; Τί ἀνάγκην ἔχετε σεῖς, οἱ ἀντιπρόσωποι τοῦ Ἔθνους, οἱ ὁποῖοι εὑρίσκεσθε πλησίον τοῦ λαοῦ, τί ἀνάγκην ἔχετε ἀριθμῶν καὶ δεικτῶν, ὅταν γνωρίζετε μὲ ποίαν ἀγωνίαν ὁ ἐργαζόμενος λαός, ὁ λαὸς τῶν πόλεων καὶ τῆς ὑπαίθρου, ἀντιμετωπίζει καθημερινῶς τὸ φάσμα τῆς πείνης καὶ τὸ πρόβλημα τῆς διαβιώσεως; Γνωρίζετε αὐτὰ ἐξ ἀμέσου ἀντιλήψεως καὶ συνεπῶς νομίζω ὅτι, οἱ ἀριθμοὶ δὲν ἠμποροῦν νὰ διαψεύσουν τὴν σκληρὰν πραγματικότητα. Ἀλλὰ καὶ οἱ ἀριθμοὶ καὶ οἱ δεῖκται καὶ ἐκεῖνοι ἔρχονται διὰ νὰ καταδικάσουν τὸ οἰκονομικὸν πρόγραμμα, τὴν οἰκονομικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως. Τὸ οἰκονομικὸν δρᾶμα τῆς ὑπαίθρου καὶ τῶν πόλεων δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ μὴ ἔχῃ τὸν ἀντίκτυπον αὐτοῦ καὶ εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην, νὰ μὴ ἔχῃ τὴν συνέπειάν του καὶ ἐπὶ τῆς πολιτικῆς τῆς χώρας. Οἱ ἀντιπρόσωποι τοῦ Ἔθνους οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται τόσον κοντὰ εἰς τὴν ἀγωνίαν καὶ εἰς τὸν πόνον τοῦ λαοῦ, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ μείνουν ἀσυγκίνητοι ἀπὸ τὴν θλιβερὰν κατάστασιν τὴν ὁποίαν καθημερινῶς ἀντιμετωπίζουν. Καὶ δι’ αὐτὸ ὀφείλεται τιμὴ εἰς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι προέβησαν εἰς τὴν γνωστὴν πολιτικὴν χειρονομίαν καὶ ἀπέδειξαν πόσον εἶναι κοντὰ εἰς τὸν λαὸν καὶ πόσον πονοῦν αὐτόν, τὸν ὁποῖον ἐκπροσωποῦν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. (Χειροκροτήματα). Καὶ χάρις εἰς τὴν χειρονομίαν αὐτήν, ἐνῷ ἡμεῖς εἴμεθα οἱ προκαλέσαντες τὴν Κυβέρνησιν διὰ μίαν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ οἰκονομικοῦ θέματος, χάρις λέγω εἰς χειρονομίαν, τὴν σθεναρὰν αὐτῶν τῶν ἐκπροσώπων πολιτικὴν χειρονομίαν, εἶναι ἡ Κυβέρνησις ὑποχρεωμένη νὰ ἐκκαθαρίσῃ τὴν πολιτικήν της θέσιν, καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ὀρθὰ ἐλέχθη, ὅτι τὸ θέμα τὸ πολιτικὸν προηγεῖται τοῦ οἰκονομικοῦ. Οὐχ’ ἧττον ὅμως, σκιὰ τῆς οἰκονομικῆς δυστυχίας καὶ τῆς οἰκονομικῆς δυσπραγίας θὰ πλανᾶται πάντοτε ἐπὶ τῆς πολιτικῆς ζωῆς τῆς χώρας καὶ δὲν θὰ δοθῇ οὐδεμία πραγματικὴ λύσις, παρὰ μόνον ὅταν ὁδεύσωμεν εἰς τὴν λύσιν τοῦ πολιτικοῦ τούτου θέματος, κατὰ τρόπον εἰλικρινῆ, εὐθὺν καὶ δημοκρατικόν. Ἔλεγον, κύριοι, πρὸ 5 μηνῶν ἀκριβῶς εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἰδιαιτέρως εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ ὅτι, δὲν ἔχει ἀπολύτως οὐδεμίαν οἰκονομικὴν πολιτικήν, ὅτι ἡ οἰκονομικὴ πολιτικὴ τὴν ὁποίαν τότε ἐφήρμοζε, τὴν πολιτικὴν τοῦ δελτίου καὶ τῶν διανομῶν, τὴν ἐφήρμοζε κατὰ τόσον κακὸν τρόπον ὥστε ἡ θύρα τοῦ πληθωρισμοῦ νὰ ἀνοίγεται διάπλατα. Τὰ γεγονότα ἀτυχῶς, ἐπεβεβαίωσαν τὰς προβλέψεις μας. Πράγματι, χάρις εἰς τὸν τρόπον κατὰ τὸν ὁποῖον ἤσκησε τὴν πολιτικὴν τῶν διανομῶν καὶ τοῦ δελτίου, ἡ Κυβέρνησις χάρις εἰς τὸν τρόπον τῆς ἐφαρμογῆς λέγω,—ὀλίγον ἔλειψε νὰ μᾶς ὁδηγήσῃ εἰς τὸν πληθωρισμὸν—ὀλίγον ἔλειψε νὰ καταβαραθρώσῃ τὸ Ἐθνικόν μας νόμισμα καὶ νὰ ἀνατρέψῃ τὴν ἀσταθῆ ἰσορροπίαν τῆς Ἐθνικῆς μας οἰκονομίας. Τότε, οἱ Ἀμερικανοὶ σύμβουλοι καὶ ἡ Ἀμερικανικὴ διοίκησις ἐπενέβη ὀρθῶς διὰ νὰ περισώσῃ ἀπὸ τὴν κατάρρευσιν τὸ Ἐθνικόν μας νόμισμα καὶ συνέστησεν εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ μίαν ἄλλην πολιτικήν, τὴν λεγομένην πολιτικὴν τοῦ ἀντιπληθωρισμοῦ. Μόνον χάρις εἰς τὴν πολιτικὴν αὐτὴν κατέστη δυνατὸν ν’ ἀνακοπῇ ἡ πληθωρικὴ πίεσις, ἡ ὁποία θὰ εἶχεν ἐπὶ τοῦ Ἐθνικοῦ νομίσματος τρομακτικὰ ἀποτελέσματα. Ἀλλά, ἐὰν ἡ πολιτικὴ εἶναι πολιτικὴ τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς ἢ τῆς Ἀμερικανικῆς Διοικήσεως, ἡ εὐθύνη αὐτῆς βαρύνει ἀκεραία τὴν Κυβέρνησιν, διότι αὐτὴ προὐκάλεσε τὸν πληθωρισμὸν ἐκ τῆς κακῆς της πολιτικῆς καὶ ἐξηναγκάσθη ἕνεκα τούτου νὰ ἐπέμβῃ ὀρθότατα ἡ Ἀμερικανικὴ Ἀποστολή. Ἐπὶ πλέον, διότι τὴν υἱοθέτησεν. Ἀλλὰ πρὸ παντὸς δι’ ἕνα λόγον ἀκόμη εἶναι ὑπεύθυνος, διότι τὴν πολιτικὴν αὐτὴν τὴν ἐφήρμοσε κατὰ τέτοιον κακὸν καὶ ἀδέξιον τρόπον, ὥστε καὶ σήμερον ἀκόμη νὰ μὴ εὑρισκώμεθα, ὄχι ἁπλῶς πρὸ μιᾶς, ὅπως ἐπερίμενεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ἐξυγιάνσεως τοῦ οἰκονομικοῦ μας βίου, ἀλλ’ ἀντιθέτως νὰ ἀντιμετωπίζωμεν καὶ σήμερον τὴν οἰκονομικὴν δυσχέρειαν καὶ τὴν οἰκονομικὴν ἀπόγνωσιν. Ὅταν ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἀντελήφθη τὰ κακὰ ἀποτελέσματα τῆς οἰκονομικῆς αὐτοῦ πολιτικῆς, ἔσπευσεν ἀμέσως νὰ ὁμιλήσῃ περὶ ἀντιδράσεως τῶν ὠργανωμένων συμφερόντων. Ἀλλά, ποῦ βλέπει τὴν ἀντίδρασιν αὐτὴν ὁ κ. Ὑπουργός; Βλέπει ἆράγε τὴν ἀντίδρασιν εἰς τὴν ἀξιωματικὴν ἀντιπολίτευσιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ; Ἀλλά, ὅπως σᾶς εἶπα προηγουμένως, ἡ Ἀντιπολίτευσις τοῦ Ε.Σ. ἐνόμισεν, ὅτι εἶχε χρέος ἐνώπιον μιᾶς νέας πολιτικῆς, ὅτι εἶχε χρέος νὰ ἀφήσῃ ὅλην τὴν ἄνεσιν εἰς τὴν Κυβέρνησιν διὰ νὰ φέρῃ εἰς πέρας τὸ οἰκονομικόν της πείραμα. Ποῦ βλέπει, λοιπόν, τὴν ἀντίδρασιν αὐτήν; Ἀναμφιβόλως ὑπάρχει ἀντίδρασις. Ἡ ἀντίδρασις ὅμως αὐτὴ δὲν προέρχεται ἀπὸ τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ἀπὸ ἡμᾶς, ἀλλὰ προέρχεται ἀπὸ αὐτὴν ταύτην τὴν Κυβέρνησιν, ἀπὸ τοὺς κόλπους τῆς Κυβερνήσεως, ἀπὸ τοὺς ἰδίους συνυπουργούς, ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τὸν ἴδιον τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, τὸν ἀσκοῦντα τὴν πολιτικὴν αὐτήν. Ἡ ἀντίδρασις προῆλθε, κατὰ πρῶτον λόγον, ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος τὴν 5ην Ἰουνίου, ἐνῷ ἀκόμη εὑρίσκετο ἐν ἐξελίξει ἡ πολιτικὴ αὐτή, ἔλεγεν ἐπὶ λέξει τὰ ἑξῆς: «Ἡ Κυβέρνησις πράττει τὸ πᾶν διὰ νὰ ἐξουδετερώσῃ τοὺς πληθωριστικοὺς κινδύνους, ἀλλὰ ἡ προσπάθεια ἔφθασεν εἰς τὸ ἔπακρον καὶ ὁ Ἑλληνικὸς ὀργανισμὸς δὲν ἔχει τὴν δύναμιν νὰ ἀπορροφήσῃ τὴν περικοπεῖσαν βοήθειαν. Ὀφείλομεν νὰ ἐπιστήσωμεν τὴν προσοχὴν τῶν φίλων μας καθ’ ἣν ὥραν περικόπτεται ἡ βοήθεια, ὅτι ἐν τῇ ἐφαρμογῇ αὐστηρῶν περιορισμῶν ἐφθάσαμεν ἐσχάτως εἰς τὸ σταμάτημα τῶν ἐργασιῶν καὶ εἰς ὑπότασιν πάσης ἀγοραστικῆς δυνάμεως». Αὐτὰ κύριοι, ἐλέγοντο πρὸ δυόμισυ μηνῶν ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως. Δὲν κρίνω τὴν παρατήρησίν του ὡς πρὸς τὴν οὐσίαν. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον κρίνω, εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἔκρινεν ὁλόκληρος ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Ὅτι μέσα εἰς τοὺς κόλπους τῆς Κυβερνήσεως, δὲν ἐπικρατεῖ συμφωνία, σχετικῶς μὲ τὴν ἀσκουμένην οἰκονομικὴν πολιτικήν. Ἐξ αὐτοῦ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς κατέληξεν εἰς τὸ θλιβερὸν συμπέρασμα, ὅτι ἡ Κυβέρνησις στερεῖται τῆς δυνάμεως νὰ φέρῃ εἰς πέρας ὄχι μόνον τὴν συγκεκριμένην αὐτὴν πολιτικήν, ἀλλὰ οἱανδήποτε οἰκονομικὴν πολιτικήν. Διότι ἐφ’ ὅσον δὲν ὑπάρχει ἑνότης κατευθύνσεως μεταξὺ ὅλων τῶν μελῶν τῆς Κυβερνήσεως, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει καὶ ἡ ὀρθοτέρα οἰκονομικὴ πολιτική, εἶναι καταδικασμένη εἰς τὴν ἀποτυχίαν. Καὶ αὐτὸ εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐξηγάγομεν ἀπὸ τὰς δηλώσεις αὐτὰς τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Βέβαια, τὴν ἑπομένην ἡμέραν ἐπηκολούθησαν αἱ γνωσταὶ δηλώσεις τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, ὁ ὁποῖος ἔλεγεν ὅτι, αἱ ἀπόψεις τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, εἶναι καθαρῶς προσωπικαί, ὅτι ἡ πολιτικὴ δὲν πρόκειται νὰ μεταβληθῇ τὸ παράπαν καὶ ὅτι κατ’ ἀκολουθίαν βαίνομεν εἰς τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ ἀντιπληθωρισμοῦ καὶ τῆς ἀντιπληθωριστικῆς πολιτικῆς. Ἐρωτῶ, κύριοι συνάδελφοι, ἡ ἀντίδρασις, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, προέρχεται ἀπὸ ἡμᾶς, ἀπὸ τὸν Συναγερμόν, καὶ δὲν προῆλθεν ἀπὸ τοὺς κόλπους τῆς Κυβερνήσεως, δὲν προῆλθεν ἀπὸ τὸν οὐσιαστικὸν Πρόεδρον αὐτῆς; Διατὶ ἀναζητεῖτε τὴν εὐθύνην ἐκτὸς τῆς Κυβερνήσεως; Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον τοῦτο, κύριοι, δὲν εἶναι μόνον ἡ εὐθύνη τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Νομίζω, ὅτι τὸ σφάλμα καὶ ἡ εὐθύνη διὰ τὸν διασυρμὸν καὶ τὴν ὑπονόμευσιν τῆς ἀσκουμένης πολιτικῆς, βαρύνει αὐτὸν τὸν ἴδιον τὸν Ὑπουργόν τοῦ Συντονισμοῦ, ὁ ὁποῖος ἀνέλαβε τὸ ἔργον τῆς ἀσκήσεως τῆς ἀντιπληθωριστικῆς πολιτικῆς. Διότι, ἐνῷ κατὰ τὸ διάγγελμά του καὶ κατὰ τὸν χαιρετισμόν του τὸν Πασχαλινὸν ἐξήγγειλεν ὅτι, «ἐὰν ἐμμείνωμεν εἰς τὴν ἀντιπληθωριστικὴν πολιτικήν, ἐντὸς τοῦ προσεχοῦς μέλλοντος θὰ ἴδωμεν ἐξυγιαινομένας τὰς ἐπιχειρήσεις μας», ἐνῷ δηλαδὴ ἐξήγγειλεν, ὅτι ἐντὸς ὀλίγων μηνῶν ἐπρόκειτο νὰ ἐξυγιανθῇ ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία διὰ τῆς πολιτικῆς του, ἀπὸ τὴν ἄλλην ὅμως πλευρὰν καὶ ἐκ παραλλήλου δὲν παρέλειψε νὰ πράξῃ κάθε τι, τὸ ὁποῖον ὑπενόμευεν ἀκριβῶς τὴν πολιτικὴν αὐτήν. Διότι εἰς τὴν ἔκθεσίν του, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλεν εἰς τὴν Ἀμερικανικὴν Ἀποστολήν, εἰς τὴν Ἀμερικανικὴν Διοίκησιν, ἔλεγεν: «Ἡ καθαρῶς ποσοτικὴ ἑρμηνεία τῶν πληθωριστικῶν φαινομένων εἰς τὴν Ἑλλάδα εἶναι ἐσφαλμένη καὶ πᾶν μέτρον στηριζόμενον ἀποκλειστικῶς εἰς αὐτήν, θὰ ὁδηγήσῃ εἰς ἀνεπιθυμήτους συνεπείας». Κύριοι, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπικρίνῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει καὶ νὰ βλέπῃ τὴν ἀντίδρασιν ἐκ μέρους μας, ὅταν αὐτὸς ὁ ἴδιος καθ’ ἣν στιγμὴν ἀσκεῖ τὴν πολιτικὴν τοῦ ἀντιπληθωρισμοῦ, ἀπὸ τὴν ἄλλην πλευρὰν δὲν παρέλειψεν οὐδ’ ἐπὶ στιγμὴν διὰ νὰ ὑπονομεύῃ τὴν πολιτικὴν αὐτὴν ἀπὸ τὰ βάθρα της. Πῶς εἶναι δυνατὸν ν’ ἀναζητῇ εὐθύνας διὰ τὴν ἀντίδρασιν ἐκτὸς αὑτοῦ. Τὴν εὐθύνην τῆς ἀντιδράσεως κατὰ τῆς πολιτικῆς τῆς ἀσκουμένης, ἔπρεπε ν’ ἀναζητήσῃ εἰς τὸν ἑαυτόν του. Διότι ἀποδεικνύεται ἐκ τοῦ ἐγγράφου του, ὅτι δὲν εἶχε πίστιν εἰς τὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν ἤσκει. Καὶ ἄλλοτε ἔλεγον, ὅτι ὅταν οἱ Ὑπουργοὶ τῶν Οἰκονομικῶν καὶ Συντονισμοῦ δὲν ἔχουν ἰδικόν των πρόγραμμα, ἢ δὲν πιστεύουν εἰς ἕνα πρόγραμμα, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει εἶναι ἐπικίνδυνον νὰ δέχωνται πρόγραμμα διὰ δανεισμοῦ, ἢ ἔξωθεν διδόμενον. Ἐὰν ἐφαρμόζεται ἕνα πρόγραμμα μετὰ τῆς ὀλιγοπιστίας, μετὰ τῆς ὁποίας ἐφηρμόσθη τὸ σημερινόν, ἀσφαλῶς ὁ Ὑπουργὸς θὰ ὁδηγηθῇ εἰς τὴν ἀποτυχίαν καὶ ὁ τόπος εἰς τὴν καταστροφήν. Καὶ πράματι αὐτὸ συνέβη. (Χειροκροτήματα). Ἀλλὰ δὲν ὑπενόμευσε μόνον τὴν πολιτικήν του, τὴν πολιτικὴν τὴν ὁποίαν, ὅπως εἴπομεν, ἐπέβαλεν ὀρθῶς ἡ Ἀμερικανικὴ Ἀποστολή, δὲν τὴν ὑπενόμευσε μόνον διὰ τῆς ἐπιδείξεως τῆς ὀλιγοπιστίας, τὴν ὁποίαν ἐπέδειξε. Τὴν πολιτικὴν του τὴν ὑπενόμευσε πρὸ παντὸς διὰ τοῦ τρόπου κατὰ τὸν ὁποῖον τὴν ἐφήρμοσε, διὰ τοῦ τρόπου κατὰ τὸν ὁποῖον τὴν ἤσκησε. Κύριοι βουλευταί, ὁ ἀντιπληθωρισμὸς δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι ἀποτελεῖ, ἐνδεχομένως, μίαν πολιτικὴν συμπτωματικήν, ἀλλὰ ἐνίοτε ἀποτελεῖ πολιτικὴν ἀνάγκης καὶ ἐπιβάλλεται νὰ ἐφαρμοσθῇ. Νομίζω, ὅτι εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν δὲν ἀποτελεῖ συμπτωματικὴν πολιτικήν, ἀλλὰ πολιτικὴν ἐπιβληθεῖσαν ἐκ τῆς ἀνάγκης ἀπὸ τὴν Ἀμερικανικήν, βέβαια, Ἀποστολήν, ἀλλὰ διότι ἡ Κυβέρνησις διὰ τῆς κακῆς ἐφαρμογῆς τῆς πολιτικῆς τῶν διὰ δελτίου διανομῶν ἐκινδύνευσε νὰ ὁδηγήσῃ τὴν χώραν εἰς τὸν πληθωρισμόν. Ἡ πολιτικὴ αὐτὴ εἶναι ἐπιβεβλημένον νὰ ἐφαρμοσθῇ εἰς τὰ ἔθνη ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα, ὅπως ἡ Ἑλλάς, ἐξῆλθον ἀπὸ ἕνα τραγικὸν οἰκονομικὸν κλονισμόν. Εἶναι δυνατόν, λέγω, ἡ πολιτικὴ αὐτὴ νὰ ἐφαρμοσθῇ κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε νὰ ἀποτελέσῃ τὴν βάσιν μιᾶς πραγματικῆς ἐξυγιάνσεως τῆς Ἑλληνικῆς οἰκονομίας. Ἀλλὰ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, ἡ πολιτικὴ αὐτὴ διὰ ν’ ἀποτελέσῃ τὴν βάσιν τῆς ἐξυγιάνσεως τῆς οἰκονομίας ἔπρεπε νὰ ἐφαρμοσθῇ ὡς πρῶτον στάδιον, ἔπρεπε νὰ ἐφαρμοσθῇ ὡς τμῆμα μιᾶς γενικωτέρας, μιᾶς εὐρυτέρας πολιτικῆς, ὡς τμῆμα ἑνὸς γενικωτέρου οἰκονομικοῦ προγράμματος. Ἔπρεπε δηλονότι ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ εὐθὺς ὡς τοῦ ἐδόθη ἡ εὐκαιρία νὰ ἐφαρμόσῃ τὴν ἀντιπληθωρικὴν πολιτικήν, νὰ μὴ περιορισθῇ εἰς μόνον τὸν περιορισμὸν τῶν πιστώσεων καὶ τῆς κυκλοφορίας, ἀλλ’ ἔπρεπε νὰ στραφῇ καὶ πρὸς ἄλλας κατευθύνσεις, νὰ συμπληρώσῃ καὶ νὰ πλαισιώσῃ τὴν πολιτικήν του, διότι ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἀπεμόνωσε τὴν ἀντιπληθωρικὴν πολιτικὴν καὶ τὴν μετέβαλεν εἰς πολιτικὴν αὐτοτελῆ, ἀπὸ τῆς στιγμῆς ἐκείνης, ἡ πολιτικὴ αὐτὴ δὲν ἦτο δυνατὸν ν’ ἀποδώσῃ τὰ ἀγαθὰ ἀποτελέσματα, τὰ ὁποῖα ἀνεμένοντο, ἀλλ’ ἀντιθέτως νὰ ὁδηγήσῃ εἰς τὰς καταστροφάς, εἰς τὰς ὁποίας ὡδήγησεν. Ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ διὰ τῆς πολιτικῆς τὴν ὁποίαν ἤσκησε, τῆς ἀντιπληθωρικῆς, ἐπεδίωξε πράγματι, ὅπως φαίνεται, τὸν περιορισμὸν τῶν παρασιτικῶν κερδῶν, ἰδιαιτέρως τῶν βιομηχανικῶν, τὴν συμπίεσιν τῶν τιμῶν, τὴν ρευστοποίησιν τῶν ἀποθεμάτων. Ἐπεδίωξε ν’ ἀπορροφήσῃ τὰ λεγόμενα παρασιτικὰ εἰσοδήματα, ταὐτοχρόνως δὲ ἐπεδίωξε νὰ φθάσῃ εἰς μίαν ἐξυγίανσιν τῆς Ἐθνικῆς οἰκονομίας. Αἱ προθέσεις του ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς ἀναμφιβόλως ἦσαν ὀρθαί. Ἀλλὰ αἱ προθέσεις δὲν ἔχουν οὐδεμίαν σημασίαν, ἐὰν ὁ τρόπος κατὰ τὸν ὁποῖον ἐφήρμοσε τὴν πολιτικήν του κατέληξεν ἀκριβῶς εἰς τὰ ἀντίθετα ἀποτελέσματα. Διότι, ἀτυχῶς, ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ δὲν ἐγνώριζεν, ἢ δὲν ἠθέλησε νὰ γνωρίσῃ, ὅτι ἡ πολιτικὴ αὐτὴ ὁσάκις ἐφηρμόσθη, ὅπως εἰς τὴν Ἰταλίαν, ἐφηρμόσθη πάντοτε ὡς ἕνα τμῆμα μιᾶς γενικωτέρας πολιτικῆς, ὅτι ἡ πολιτικὴ αὐτὴ ὁσάκις ἐφηρμόσθη ἐπλαισιώθη ἀπὸ ὡρισμένα ἄλλα μέτρα, τὰ ὁποῖα ἦσαν ἀπαραίτητα διὰ ν’ ἀποδώσῃ τοὺς καρπούς της, καὶ τὰ μέτρα αὐτὰ εἶναι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν τὸ ἐπίπεδον τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς. Ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ περιωρίσθη μόνον εἰς τὸ καθαρῶς πιστωτικὸν καὶ κυκλοφοριακὸν σκέλος καὶ ἠγνόησε τὸ ἕτερον σκέλος, τὸ οἰκονομικὸν σκέλος ἢ τὸ σκέλος τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς, ἀπὸ τῆς στιγμῆς ἐκείνης ἦτο καταδικασμένη ἡ πολιτική του εἰς τὴν ἀποτυχίαν. Ἐπὶ πλέον δὲ ἐνόμισεν, ὅτι τὸ ὅλον οἰκονομικὸν πρόβλημα εἶναι ζήτημα ἁπλῶς νομισματικοῦ χειρισμοῦ. Πέραν τῶν νομισματικῶν μέτρων ἐχρειάζετο ταὐτοχρόνως καὶ ἐπιβολὴ αὐστηρῶν οἰκονομικῶν μέτρων καὶ ἄσκησις αὐστηρᾶς οἰκονομικῆς πολιτικῆς. Καὶ αὐτὸ ἀκριβῶς παρέλειψεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ. Καὶ δι’ αὐτὸ κατελήξαμεν εἰς τὰ γνωστὰ ἀποτελέσματα. Ἐν τούτοις τὸ ὑπόμνημα τοῦ κ. Ὑπουργοῦ εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐκθέτει κατὰ τρόπον λεπτομερῆ τὴν πολιτικὴν του. Εἰς τὸ ὑπόμνημα τοῦ κ. Ὑπουργοῦ πράγματι ἀναφέρονται καὶ ἄλλα τινὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα θὰ ἔπρεπε νὰ συμπαρακολουθήσουν τὴν πολιτικὴν τοῦ ἀντιπληθωρισμοῦ καὶ μάλιστα προσθέτει ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ὅτι ὁ πληθωρισμὸς μονομερῶς ἐφαρμοζόμενος, δύναται νὰ καταλήξῃ εἰς κακὰ ἀποτελέσματα. Κύριοι, ἐφ’ ὅσον τὰ μέτρα αὐτὰ δὲν ἐφηρμόσθησαν ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργόν, ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Ὑπουργὸς περιωρίσθη μόνον εἰς τὴν καθαρῶς νομισματικὴν καὶ πιστωτικὴν πολιτικήν, εἰς ἐμὲ τοὐλάχιστον παρέχεται τὸ δικαίωμα νὰ εἴπω, ὅτι ὅσα ἔγραψε, τὰ ἔγραψε διὰ νὰ μεταθέσῃ τὰς εὐθύνας, ὅτι δῆθεν οἱ Ἀμερικανοὶ ἀντιτίθενται εἰς τὸ νὰ λάβῃ ὅλα τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ἔπρεπε τὰ λάβῃ διὰ νὰ ἀσκήσῃ ἐπιτυχῶς τὴν ἀντιπληθωρικὴν πολιτικήν του. (Χειροκροτήματα). Ἡμεῖς δὲν γνωρίζομεν παρὰ μόνον τὴν εὐθύνην τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, ἡ δὲ Ἀμερικανικὴ Ἀποστολὴ ἁπλῶς ὑπέδειξε τὴν ἐφαρμογὴν τῆς ἀντιπληθωρικῆς πολιτικῆς ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἡ πολιτικὴ τῶν διὰ δελτίου διανομῶν ἀπέτυχεν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔπρεπε νὰ λάβῃ ὅλα τὰ ἀπαραίτητα μέτρα. Ἡ εὐθύνη τὸν βαρύνει ἐξ ὁλοκλήρου καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τὴν μεταθέτῃ εἰς ὤμους ἄλλους καὶ πρὸ παντὸς εἰς ὤμους ξένους, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐγκαλοῦνται ἐνώπιον ἡμῶν, Ἡμεῖς γνωρίζομεν τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν ὑπεύθυνον ἀπέναντι τῆς Βουλῆς καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ δὲν γνωρίζομεν ἄλλους ὑπευθύνους. Κύριοι βουλευταί, ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας ἀσκουμένη μονομερῶς ἡ πολιτικὴ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἀποδώσῃ ἀποτελέσματα ἀγαθά. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ἐπῆλθε μία σχετικὴ κάμψις τοῦ ἐπιπέδου τῶν τιμῶν. Θὰ σᾶς ἐξηγήσω ποῦ ὠφείλετο ἡ πτῶσις τῆς χρυσῆς λίρας. Πράγματι διὰ τῆς ἀσκηθείσης πολιτικῆς ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ ἐπῆλθε μία ἐλαφρὰ κάμψις, ἀλλὰ δὲν πρέπει ν’ ἀγνοῆτε, ὅτι ἡ κάμψις αὐτὴ εἶνε συνήθης. Μετὰ τὸν Μάρτιον–Ἀπρίλιον ἀρχίζει ἡ λεγομένη ἐποχιακὴ κάμψις τῶν τιμῶν. Καὶ ὄντως αἱ τιμαὶ ἐκάμφθησαν, ἀλλὰ μέχρι ποίου σημείου καὶ μέχρι ποίου ὁρίου ἐκάμφθησαν; Ἀκούσατε τοὺς ἀριθμοὺς τοὺς ὁποίους ἔχω ἐνώπιόν μου: Ὁ γενικὸς τιμάριθμος τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος λέγει, ὅτι τὸ παρελθὸν ἔτος κατὰ μῆνα Μάρτιον, αἱ τιμαὶ εὑρίσκοντο εἰς τὸ 413, μετὰ 5 μῆνας παρουσίασε μίαν πτῶσιν κατὰ 8%. Ἐφέτος διὰ τὸ ἴδιον χρονικὸν διάστημα ἀπὸ 405 τὸν Μάρτιον ἔφθασεν εἰς 381 τὸν Ἰούλιον. Συνεπῶς ἡ πτῶσις εἶναι 5%. Ἡ διαφορά, θὰ μοῦ εἴπητε, εἶναι μικρά. Ἀλλὰ τὸ γεγονὸς αὐτό, εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον μᾶς ὁδηγεῖ εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι ἡ πτῶσις ὀφείλεται εἰς τὸν ἐποχιακὸν παράγοντα, ὁ ὁποῖος εἰς ἄλλα ἔτη καὶ εἰς ἀνάλογον περίοδον ἐλειτούργει μετὰ μεγαλυτέρας ἀποτελεσματικότητος. Ἐπὶ πλέον ὁ τιμάριθμος διατροφῆς, ὁ ὁποῖος μᾶς ἐνδιαφέρει κατ’ ἐξοχήν, ἀπὸ 461 τὸν Μάρτιον τοῦ 1951 ἔφθασεν 380, δηλαδὴ ἔχομεν μίαν πτῶσιν 17%. Ἐφέτος ὁ ἴδιος τιμάριθμος ἀπὸ 406 ἔφθασεν 375 δηλαδὴ ἔχομεν πτῶσιν 7%. Ἡ ἐφετεινὴ λοιπὸν πτῶσις τῶν τιμῶν εἶναι καθαρὰ ἐποχιακὴ καὶ δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν μὲ τὴν πολιτικὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ. Ἀντιστρόφως νομίζομεν, ὅτι ἡ πολιτικὴ αὐτοῦ μονομερῶς καὶ στενοκάρδως ἐφαρμοζομένη εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία δὲν ἐπέτρεψεν ἐφέτος νὰ δοκιμάσωμεν ὁλόκληρον κατὰ τὴν περίοδον αὐτὴν πτῶσιν, ἡ ὁποία συνήθως λαμβάνει χώραν κατὰ τὴν ἐποχὴν αὐτήν. Ἀλλὰ ταυτοχρόνως ἐφέτος ἔλαβε χώραν καὶ μία πτῶσις γενικωτέρα τῶν τιμῶν, πτῶσις παγκόσμιος καὶ αὐτῆς τῆς πτώσεως δὲν ἐπωφελήθη κἂν ἡ Ἑλληνικὴ οἰκονομία, διότι ἡ ἀτυχὴς μονόπλευρη καὶ στενόκαρδη πολιτικὴ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ εἶναι ἐκείνη ἡ ὁποία δὲν μᾶς ἐπέτρεψεν, οὐδὲ τὴν παγκόσμιον πτῶσιν νὰ δοκιμάσωμεν καὶ νὰ αἰσθανθῶμεν. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ εἰς τὴν ὁμιλίαν του τῆς 6 Ἰουλίου ἔλεγεν ὅτι ἡ πτῶσις τῶν τιμῶν θὰ ἔπρεπε καὶ εἰς τὸν τόπον αὐτὸν νὰ φθάσῃ ἀπὸ 10–30%, διότι εἰς ὅλας τὰς χώρας τοῦ κόσμου αὐτὴ ἦτο ἡ κάμψις καὶ ἄφηνε νὰ ὑπονοηθῇ ὅτι ταχέως ἀνέμενε μίαν τοιαύτην κάμψιν καὶ ἐδῶ. Καὶ ἐρωτῶ, αἱ προσδοκίαι αὐταὶ ἔχει τὴν ἐντύπωσιν ὁ κ. Ὑπουργὸς ὅτι ἐπραγματοποιήθησαν; Γνωρίζει κανεὶς ἐξ ἡμῶν ὅτι ὑπάρχει προϊὸν τοῦ ὁποίου ἡ τιμὴ ὑπέστη πτῶσιν 10–30%; Κύριοι, κατ’ ἐμὲ δὲν εἶναι ἀπορίας ἄξιον πῶς ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ δὲν ἐπέτυχε τὴν μείωσιν τῶν τιμῶν μέχρι 30%. Δι’ ἐμὲ εἶναι ἀπορίας ἄξιον πῶς ἐφαντάσθη μίαν τοιαύτην πτῶσιν μὲ τὴν μονόπλευρον καὶ στενόκαρδον πολιτικήν, τὴν ὁποίαν ἐφήρμοσαν. Ἐπὶ τοῦ ἐπιπέδου τῶν πιστώσεων, ἀντιθέτως, ἀναμφισβητήτως παρετηρήθη περιορισμὸς τῶν πιστώσεων, ἐλαφρὸς μέν, ἀλλὰ περιορισμός, ὁ ὁποῖος ἀποδεικνύει, ὅτι ἡ πολιτική του ἡ ἀντιπληθωριστικὴ ἠσκήθη ὁπωσδήποτε. Ὁ περιορισμὸς αὐτὸς τὸν Φεβρουάριον τοῦ 1952 ἀπὸ 5.497 δισεκ. κατῆλθε τὸν Μάρτιον, διότι μέχρι τοῦ Μαρτίου εἶχα πληροφορίας, καὶ ἐμειώθη κατὰ 6% περίπου. Ἐν σχέσει μὲ τὸ περυσινὸν ἐπίπεδον βεβαίως τὸ ἐπίπεδον τῶν πιστώσεων τὸ ἐφετεινὸν εἶναι κάπως ἀνώτερον καὶ ὀφείλομεν νὰ τὸ ἀναγνωρίσωμεν. Ἀλλ’ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔχει σημασίαν δι’ ἡμᾶς, οἱ ὁποῖοι γνωρίζομεν τὸν ρυθμὸν τὸν ἐποχιακόν, τῶν πιστώσεων, εἶναι ἡ σχέσις τοῦ ρυθμοῦ τῶν πιστώσεων τοῦ ἔτους αὐτοῦ μὲ τὸ προηγούμενον ἔτος, δηλαδὴ μεταξὺ Ἀπριλίου καὶ Μαΐου, ὅταν ἀρχίζῃ πλέον μία ἐντονωτέρα οἰκονομικὴ ζωή, ἡ ὁποία ἐπιβάλλει μίαν αὔξησιν τῶν πιστώσεων. Ἐὰν παραβάλωμεν τὸν ρυθμὸν τὸν ἐφετεινὸν μὲ τὸν περυσινόν, θὰ ἴδωμεν ὅτι πέρυσι μόνον ἀπὸ τοῦ Ἰανουαρίου μέχρι τοῦ Μαΐου αἱ πιστώσεις ἀπὸ 4.483 δισεκατομμύρια ἔφθασαν εἰς 4.792, δηλαδὴ ἀνῆλθον κατὰ 9%. Ἐφέτος, ἀντιθέτως, ἐπῆλθε μείωσις ἀπὸ τοῦ Μαΐου κατὰ 379 δισεκατομμύρια. Ἐν τούτοις, ἂν καὶ ἐπῆλθον τὰ ἀποτελέσματα αὐτὰ ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς καθαρῶς πιστωτικῆς, δὲν ἐπῆλθον ἀνάλογα ἀποτελέσματα καὶ ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς νομισματικῆς κυκλοφορίας, διότι μία ἀντιπληθωριστικὴ πολιτικὴ δὲν ἀρκεῖ μόνον νὰ ἀποβλέπῃ εἰς τὸ σκέλος τῶν πιστώσεων, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἀποβλέπῃ ἐπὶ πλέον καὶ εἰς τὸ σκέλος τῆς νομισματικῆς κυκλοφορίας. Δι’ αὐτὸ ὀρθότατα ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ μαζὶ μὲ τοὺς συμβούλους του κατήρτισεν ἕνα νομισματικὸν πρόγραμμα τὸ ὁποῖον προέβλεπε μίαν αἰσθητὴν μείωσιν ἀπὸ 1900 δισεκατομ. εἰς 1770 δηλαδὴ κατὰ 131 δισεκατομ. Ἐν τούτοις ὄχι μόνον ὁ περιορισμὸς αὐτὸς τῆς κυκλοφορίας τὸν ὁποῖον προέβλεπε δὲν ἐπετεύχθη, ἀλλ’ ἀντιστρόφως κατὰ τοὺς μῆνας αὐτοὺς ἐπῆλθεν αὔξησις κατὰ 45 δισεκατομμύρια δηλαδὴ ἀπὸ 1900 ἔφθασεν εἰς τὰ 1945 εἰς τὴν κυκλοφορίαν. Δὲν ἐξετάζομεν τὸν λόγον. Ἡ οὐσία εἶναι ὅτι ὁ ἀντιπληθωρισμὸς ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς κυκλοφορίας ἀπέτυχε. Καὶ τοῦτο σημαίνει ὅτι ἡ πλευρὰ ἐκείνη διὰ τῆς ὁποίας δημιουργεῖται τὸ περισσεῦον χαρτονόμισμα, δηλαδὴ τὸ ἔλλειμμα τοῦ προϋπολογισμοῦ τὰ προϊόντα τὰ ὁποῖα συνεκεντρώθησαν καὶ τὰ ὁποῖα ἔπρεπε καθ’ οἱονδήποτε τρόπον νὰ ρευστοποιηθοῦν ἀπὸ τῆς πλευρᾶς ἐκείνης, δὲν ἐπῆλθε καμμία βελτίωσις δηλαδὴ αἱ πληθωριστικαὶ πιέσεις ἐξηκολούθησαν νὰ ὑφίστανται καὶ μόνον τὰς πιέσεις, αἱ ὁποῖαι προήρχοντο ἀπὸ τὸν πιστωτικὸν παράγοντα προσεπάθησε νὰ μειώσῃ, πρᾶγμα ἐλαφρῶς ἐπικίνδυνον, διότι ἀπὸ πιστωτικῆς πλευρᾶς εἶναι δυνατὸν νὰ καμφθῇ καὶ ἡ παραγωγή. Κύριοι, ἀντιλαμβάνεσθε, ὅτι ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας ἐφηρμόσθη κατὰ τὸ ἓν μόνον σκέλος ἡ πολιτικὴ τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ καὶ ὅτι κατ’ ἀκολουθίαν ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐπιχειρεῖ νὰ πράξῃ διὰ τῆς μιᾶς χειρὸς τὸ κατέστρεφε διὰ τῆς ἑτέρας, ὅ,τι δηλαδὴ ἀντιπληθωριστικὸν φραγμὸν τὸν ὁποῖον προσεπάθει νὰ δημιουργήσῃ ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς πιστωτικῆς, τὸν κατέστρεψε διὰ τοῦ ἑτέρου σκέλους, δηλαδὴ τῆς νομισματικῆς κυκλοφορίας. Ἐξ αὐτοῦ ἐμφανίζεται πόσον ἀντιφατικὴ ὑπῆρξεν ἡ πολιτικὴ αὐτὴ εἰς τὴν πρᾶξιν. Μὴ ἐκπλήττεσθε διὰ τὰ ἀποτελέσματα ἐὰν ἐφήρμοσαν ὑπ’ αὐτὰς τὰς συνθήκας κακῶς τὴν ὑποδειχθεῖσαν ἀπὸ τὴν Ἀμερικανικὴν Ἀποστολὴν πολιτικὴν, διότι —καὶ ἐδῶ ἐπαναλαμβάνω ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον καὶ ἄλλοτε εἶπον—ὅταν δανείζεται κανεὶς μίαν οἰκονομικὴν πολιτικὴν, ἐφ’ ὅσον δὲν τὴν πιστεύει ὁ ἴδιος, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ καταλήγῃ εἰς πλήρη καὶ ὀρθὴν ἐφαρμογὴν αὐτῆς. Καὶ τοῦτο συνέβη ἐν προκειμένῳ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ δὲν ἀνεζήτησε τίποτε ἄλλο, ὅταν τοῦ εἶπεν ἡ Ἀμερικανικὴ Ἀποστολή, ὅτι θὰ ἀλλάξητε πολιτικήν, παρὰ νὰ ἐμφανίσῃ τὴν πολιτικὴν τοῦ ἀντιπληθωρισμοῦ ὡς ἰδικήν του πολιτικὴν καὶ νὰ σπεύσῃ μόνον νὰ τὴν διακοσμήσῃ μὲ ὡρισμένα καθαρῶς δημοκοπικὰ κηρύγματα περὶ πατάξεως τῶν προνομίων τῆς κεφαλαιοκρατίας καὶ προασπίσεως τῶν συμφερόντων τοῦ Λαοῦ. Ἐκ τῶν ἀποτελεσμάτων θὰ καταδειχθῇ τοῦτο. Καὶ θὰ ἐρωτήσω, κύριοι, καὶ ἐγὼ μὲ τὴν σειράν μου: Διὰ τίνα λόγον ἀπέτυχεν ἡ μέχρι 30% προϋπολογισθεῖσα μείωσις τοῦ ἐπιπέδου τῶν τιμῶν ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ; Διατὶ δὲν ἐπετεύχθη αὕτη παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι οὐδεμία ἐσημειώθη ἀντίδρασις; Καθ’ ἡμᾶς ἡ ἀπάντησις εἶναι εὐχερεστάτη: Ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ προσεκολλήθη μόνον εἰς τὸ ἕν σκέλος. Προσεκολλήθη εἰς τὴν πιστωτικὴν καὶ νομισματικὴν πολιτικὴν τῆς ἀντιπληθωριστικῆς πολιτικῆς καὶ ἐλησμόνησε τὸ ἕτερον σκέλος, τὸ καθαρῶς οἰκονομικόν, τὸ σκέλος τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς. Ὅταν ἡ ἀντιπληθωριστικὴ πολιτικὴ ἐφαρμόζεται μεμονωμένως καὶ ὄχι ὡς τμῆμα μιᾶς γενικωτέρας πολιτικῆς, ὄχι μόνον δὲν δίδει ἀγαθὰ καὶ μόνιμα ἀποτελέσματα, ἀλλ’ ἀντιθέτως κινδυνεύει νὰ καταλήξῃ εἰς ἀποτελέσματα καταστρεπτικά, ὅπως συνέβη καὶ εἰς τὴν Ἑλλάδα. Εἴπομεν ποῖα εἶναι ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἐπεδίωκεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἀλλὰ δὲν ἐπέτυχε τίποτε ἀπ’ ὅλας τὰς ἐπιδιώξεις. Πιθανὸν νὰ περιώρισε κατά τι τὸ κέρδος τῶν βιομηχάνων—ἐὰν θέλετε τὸ δέχομαι—ἀλλὰ τὸ κέρδος τῶν βιομηχάνων δὲν εἶναι ὁ μόνος συντελεστής: Διότι ὑπάρχουν πλεῖστοι ὅσοι συντελεσταί, οἱ ὁποῖοι κατορθώνουν νὰ κρατοῦν τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς εἰς ὑψηλὸν ἐπίπεδον. Ἄλλωστε, ἀσκηθεῖσα μονοπλεύρως ἡ πολιτικὴ τοῦ κ. Ὑφυπουργοῦ, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ἔχῃ κανένα οὐσιαστικὸν ἀποτέλεσμα οὔτε διὰ τοὺς βιομηχάνους ἐναντίον τῶν ὁποίων ἐστρέφετο. Οἱ βιομήχανοι βλέποντες, ὅτι ἡ πτῶσις τῶν τιμῶν δὲν ἐπήρχετο ἀντὶ νὰ ὑποστοῦν τὰς συνεπείας, ἐστράφησαν πρὸς τὴν μαύρην ἀγοράν, ἐδανείσθησαν μὲ ὑπέρογκον τόκον εἰς χρυσᾶς λίρας καὶ συνεκράτησαν τὰ ἐμπορεύματά των. Ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας τὶ συνέβη; Δὲν ἐπῆλθε μόνον τὸ κακὸν νὰ ἀποφύγουν τὰς συνεπείας τῆς ἀντιπληθωρικῆς πολιτικῆς. Αὐτὸ εἶναι τὸ ὀλιγώτερον, ἐπῆλθε τὸ μέγα κακόν, ἐπειδὴ ὁ τόκος ἔφθανε τὰ 30–40% αἱ ἐπιχειρήσεις νὰ μεταβληθοῦν εἰς ὡριακὰς ἐπιχειρήσεις. Ὅλαι οὕτω αἱ ἐπιχειρήσεις συνεπείᾳ τοῦ μεγάλου τόκου ἔχουν μεταβληθῆ εἰς ὡριακὰς ἐπιχειρήσεις καὶ ἁπλῶς μετέφεραν τὰς πιστώσεις των ἀπὸ τὰς τραπέζας εἰς τοὺς ἰδιώτας. Ἀποτέλεσμα τούτου ἦτο νὰ ἐπιβαρυνθοῦν τὰ προϊόντα καὶ ταὐτοχρόνως ἡ ἐξυγίανσις τῶν ἐπιχειρήσεων νὰ μὴ εἶναι πλέον δυνατή. Ὁ κύριος Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἐπεδίωξε τὴν μείωσιν τοῦ κέρδους τῶν βιομηχάνων καὶ ἴσως νὰ τὸ ἐπέτυχεν ἔν τινι μέτρῳ. Ἀλλὰ δὲν εἶναι ἀρκετὸν αὐτό. Διότι πλέον αὐτῶν ἐπιβαρύνονται τὰ ἐμπορεύματα τῆς βιομηχανίας μὲ παρασιτικὰ κέρδη τὰ ὁποῖα ὤφειλε νὰ συμπιέσῃ ἐὰν ἤθελε νὰ προκαλέσῃ μόνιμον πτῶσιν τῶν τιμῶν. Ἀπὸ μίαν μελέτην τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορίου βλέπομεν τοῦτο: Αἱ τιμαὶ τῶν προϊόντων τοῦ ἐργοστασίου ἐν σχέσει μὲ τὸ 1938 ἔχουν ὑψωθῆ 379 φορὰς ἐνῷ αἱ τιμαὶ λιανικῆς πωλήσεως ἔχουν ὑψωθῆ περισσότερον ἀπὸ 450 φορές. Μεταξὺ 379 καὶ 450 δὲν ὑπάρχουν παρασιτικὰ κέρδη; Καὶ ἐρωτῶ πῶς ἄφησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ αὐτὰ τὰ παρασιτικὰ κέρδη; Ἦτο δυνατὸν μὲ τὴν πιστωτικὴν πολιτικήν του ἡ ὁποία ἔπληξε τὴν βιομηχανικὴν παραγωγήν, ἦτο δυνατὸν ἆράγε νὰ συμπιέσῃ τὰ κέρδη αὐτά; Ἀσφαλῶς ὄχι: Μόνον τὴν παραγωγὴν θὰ συνεπιέζεν. Ἐξ αὐτῶν ἀντιλαμβάνεσθε πόσον ματαία ὑπῆρξεν ἡ πολιτικὴ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ. Ἀσφαλῶς παρασιτικὰ κέρδη ὑπάρχουν καὶ εἰς τὰ εἰσαγόμενα ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ ἐμπορεύματα. Τὰ ἐμπορεύματα τοῦ ἐξωτερικοῦ ηὐξήθησαν ἔναντι τοῦ 1938 εἰς 300 φορὰς τσὶφ ἐνῷ αἱ τιμαὶ χονδρικῆς πωλήσεως ηὐξήθησαν εἰς 424 φοράς. Ποῖος εἶναι ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος εἰσπράττει ὅλα αὐτὰ τὰ παρασιτικὰ κέρδη; Ὑπάρχει ὕψωσις τῶν μεταφορικῶν καὶ τῶν ἐξόδων φορτώσεως καὶ ἐκφορτώσεως, ὑπάρχει αὔξησις τῶν προμηθειῶν τῶν τραπεζῶν; Καὶ ἐρωτῶ: Πῶς ἀφήνει ὁ κ. Ὑπουργὸς αὐτὰ τὰ παρασιτικὰ κέρδη; Καὶ ἐὰν τὰ ἀφήνῃ πῶς ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ λέγῃ, ὅτι ἡ πολιτική του ἔπληξε τὴν πλουτοκρατίαν καὶ τὰ παρασιτικὰ εἰσοδήματα ἐνῷ ἀποδεικνύεται, ὅτι ὅλα αὐτὰ δὲν ἀποτελοῦν παρὰ λόγια καὶ ὑποσχέσεις αἱ ὁποῖαι δὲν ἔχουν σχέσιν μὲ τὴν πρᾶξιν; Κύριοι βουλευταί, ἡ πολιτικὴ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ δὲν ἦτο δυνατὸν παρὰ νὰ ἀποτύχῃ διότι, ὅπως εἶπα, δὲν ἀπέβλεψε νὰ πλήξῃ ὅλα τὰ παρασιτικὰ εἰσοδήματα καὶ διότι διὰ νὰ κάμψῃ τὰς τιμὰς ἔπρεπε ταὐτοχρόνως νὰ ἀναπτύξῃ τὰς εἰσαγωγάς. Ὅπως ὅλοι γνωρίζομεν, εἰς τὴν Ἰταλίαν ὅταν ἐφηρμόσθη ἡ πολιτικὴ τοῦ ἀντιπληθωρισμοῦ ὄχι μόνον ἐκεῖ ἐτόνωσαν τὴν παραγωγήν, ἀλλ’ ἐνίσχυσαν καὶ τὰς εἰσαγωγὰς καὶ δι’ αὐτὸ ἐφευρέθη ἡ «FRANCO YALUTA» ἡ ὁποία εἶχε καταπληκτικὰ ἀποτελέσματα. Ὅταν ἐδῶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἐφήρμοζε ἀντιπληθωρικὴν πολιτικὴν ἀλλὰ δὲν ἐνίσχυε τὰς εἰσαγωγάς, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχῃ καλὰ ἀποτελέσματα; Ἀκούσατε, κύριοι βουλευταί, ποία ἦτο ἡ πολιτικὴ τῶν εἰσαγωγῶν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ κατὰ τὸ μεταξὺ Ἰανουαρίου–Μαΐου διάστημα. Αὐτοῦ τοῦ χρόνου ἔχω μόνον ἀπὸ τὸ στοιχεῖα. Αἱ εἰσαγωγαὶ κατὰ τὸ 1951 ἀνῆλθον εἰς 197 ἑκ. δολλάρια, ἐφέτος τὸ 1952 ἀνῆλθον εἰς 123 ἑκ. δολλάρια. Ὅταν ἐφαρμόζωμεν ἀντιπληθωρικὴν πολιτικὴν καὶ συμπιέζωμεν τὰς εἰσαγωγάς, δὲν ἐπιτυγχάνομεν ἀπολύτως τίποτα. Ἰδοὺ ἡ ἀντίφασις εἰς τὴν πολιτικὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ. Δὲν ἔχομεν δικαίωμα νὰ λέγωμεν, ὅτι οἱ Ἀμερικανοὶ μᾶς ἐπιβάλλουν αὐτὴν τὴν πολιτικήν. Οἱ Ἀμερικανοὶ μᾶς ἐπιβάλλουν μίαν ὀρθὴν ἀντιπληθωρικὴν πολιτικὴν τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἐν τῇ πράξει κατέστρεψε καὶ τὴν μετέβαλε ἀπὸ πολιτικὴν ἐξυγιάνσεως εἰς πολιτικὴν ἀπαθλιώσεως καὶ ἀποπνιγμοῦ (Χειροκροτήματα). Εἴπομεν ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῶν παρασιτικῶν εἰσοδημάτων δὲν ἐπέτυχε τίποτα ὁ κ. Ὑπουργός. Ἡ ἀσκουμένη πιστωτικὴ πολιτικὴ εἶχεν ἀντιθέτως ὀλέθρια ἀποτελέσματα: εἶχε τὸ ἀποτέλεσμα τῆς κάμψεως τῆς παραγωγῆς καὶ τῆς ἀνεργίας. Ποῖος εἶναι ὁ δείκτης τῆς βιομηχανικῆς παραγωγῆς; Ἐνῷ εἰς ὅλα τὰ προηγούμενα ἔτη ἡ ἐπαρχιακὴ κάμψις σταματᾷ τὸν Μάρτιον ἀπὸ δὲ τοῦ Ἀπριλίου ἀρχίζει ἄνοδος, τὸ τρέχον ἔτος συμβαίνει τὸ ἀντίθετον. Τὸ τελευταῖον τρίμηνον ἡ μείωσις εἶναι συνεχής. Καὶ ἔχει συμασίαν τοῦτο ὡς ἔνδειξις, Τὸ 1951 ηὐξήθη ἀπὸ 117.102 εἰς 123.127, δηλαδὴ ἔχομεν ἄνοδον κατὰ 8½%. Ἐφέτος ὑπάρχει μείωσις. Ἀντιλαμβάνεσθε, ὅτι ἡ κάμψις τῆς βιομηχανικῆς παραγωγῆς εἰς μίαν τοιαύτην ἐποχὴν εἶναι λίαν ἐπικίνδυνος καὶ λίαν ἀπειλητικὴ διὰ τὸ μέλλον. Καὶ αὐτὸ εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον κατ’ ἐξοχὴν φοβοῦμαι, ὅτι ἡ πολιτικὴ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ δὲν συμπιέζει, δὲν συνθλίβει μόνον τὸ παρόν, ἀλλ’ ἀφαιρεῖ καὶ κάθε ἐλπίδα διὰ τὸ μέλλον. Ἀλλὰ μόνον ἐπὶ τῆς παραγωγῆς ὁ ἀντίκτυπος ὑπῆρξε δυσμενής; Ἄς ἴδωμεν τὸν ἀντίκτυπον ἐπὶ τῆς ἀνεργίας. Ὁ πίναξ τὸν ὁποῖον ἔχω εἶναι τῆς Γενικῆς Συνομοσπονδίας Ἐργατῶν καὶ οἱ ἀριθμοὶ ἴσως νὰ μὴ εἶναι ἀπολύτως ἀκριβεῖς. Ἀλλὰ συγκριτικῶς μόνον ἐν σχέσει μὲ τὸ παρελθὸν ἔτος ἡ στατιστικὴ αὐτὴ εἶναι λίαν χαρακτηριστικὴ καὶ ἐνδεικτική. Ἐκεῖ ὅπου ἐλειτούργησαν συνδικαλιστικαὶ ὀργανώσεις, ἡ ἀνεργία τὴν 31–12–51 ὑπελογίζετο εἰς 102 χιλιάδας. Τὴν 30–6–52 ἔφθασεν εἰς 136 χιλ. Ηὐξήθη δηλαδὴ κατὰ 35% ἐντὸς ἑνὸς ἑξαμήνου. Ἐν τούτοις εἰς τοὺς ἀριθμοὺς αὐτοὺς δὲν συμπεριλαμβάνεται οὔτε τὸ μέτρον τὸ λεγόμενον τῆς διαθεσιμότητος, οὔτε τὸ μέτρον τῆς ἐκ περιτροπῆς ἐργασίας. Ἐὰν λάβωμεν καὶ ταῦτα ὑπ’ ὄψιν μας, διὰ τὰ ὁποῖα δὲν ἔχομεν κανένα δείκτην, τότε πλέον ὄχι μόνον ἀνεργίαν ἀλλὰ καὶ ὑποαπασχόλησιν ἔχομεν, ὥστε νὰ δυνάμεθα νὰ λέγωμεν ὅτι τὰ εἰσοδήματα τὰ παραγωγικὰ ἔχουν καμφθῆ κατὰ τρόπον σημαντικὸν χάρις εἰς τὴν ἀντιπληθωριστικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως.

§53Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ (Ὑπ. Συντ.). Πόθεν εἶναι οἱ ἀριθμοὶ αὐτοί;

§54Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς εἶπον. Εἶναι τῆς Γενικῆς Συνομοσπονδίας Ἐργατῶν. Εἰς τοὺς ἀριθμοὺς ὡς ἀπολύτους δὲν ἔχομεν ἐμπιστοσύνην. Ἀλλὰ συγκριτικῶς μὲ πέρυσι δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία ὅτι ἀποδίδουν τὴν ἀλήθειαν. Ἕτερον δεῖγμα τῆς κάμψεως τῆς οἰκονομικῆς ζωῆς τῆς Χώρας εἶναι αἱ συναλλαγαί. Ἐν σχέσει μὲ τὸ 1950 ἡ πώλησις μαλλίνων ὑφασμάτων ἔχει μειωθῆ κατὰ 50%. Καὶ ὅταν ἡ ἀγορὰ μειώνεται κατὰ 50% καὶ προσφέρωνται καὶ κάτω τῆς τιμῆς αὐτῆς ὅτι δὲν πρόκειται νὰ τύχουν ἀγορᾶς συνεπῶς ἀντιλαμβάνεσθε ὅτι οὐδένα ἱκανοποιεῖ ἡ πτῶσις αὕτη τῶν τιμῶν. Εἰς τὰ βαμβακερὰ ἔχομεν μείωσιν κατὰ 30%, εἰς δὲ τὰ εἴδη ὑποδήσεως 30%, (Ἀναγινώσκει). Ὄπως βλέπετε, ἡ κάμψις τῶν εἰσοδημάτων τῶν παραγωγικῶν τάξεων εἶναι πλέον καταφανὴς καὶ δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ οὐδεμία ἐπ’ αὐτοῦ ἀμφιβολία. Θὰ μοῦ προβάλῃ ἴσως ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ὅτι ἴσως τὸ ἐθνικὸν εἰσόδημα ἐν τῷ μεταξὺ ηὐξήθη καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει πῶς ἰσχυριζόμεθα ὅτι ὑπάρχει μείωσις εἰσοδημάτων. Ἀναμφισβητήτως ἀπὸ πέρυσιν ἕως ἐφέτος ὑπάρχει μία αὔξησις κατὰ 3%. Ἀλλὰ πρέπει νὰ γνωρίζετε ὅτι προκειμένου νὰ καταρτισθῇ ὁ πίναξ τοῦ ἐθνικοῦ εἰσοδήματος, λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν ἡ παραγωγή. Παρήχθησαν τόσοι τόννοι πατάτες ἢ τόσοι τόνοι ἄλλων προϊόντων καὶ πολλαπλασιάζονται μὲ τὴν μέσην τιμήν. Οὕτω ἐξευρίσκεται τὸ εἰσόδημα. Ἀλλ’ ἂν αἱ πατάτες σήπωνται εἰς τὰς ἀποθήκας καὶ ὁ καπνὸς μένει ἀπώλητος, αὐτὸ ἡ στατιστικὴ δὲν τὸ ἐξετάζει. Καὶ συνεπῶς δὲν ἀποδεικνύει τίποτε. Ἡ πραγματικότης εἶναι ὅτι ἐκάμφθη ἡ οἰκονομικὴ δυναμικότης τοῦ τόπου. Καὶ ἀπὸ τῆς στιγμῆς ἐκείνης ἀρχίζει πλέον ὁ κίνδυνος διὰ τὸ μέλλον τῆς Ἑλλάδος, διὰ τὸ μέλλον τῆς Ἐθνικῆς οἰκονομίας. (Ζωηρὰ χειροκροτήματα). Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἡ ἀντιπληθωρικὴ πολιτική, χωρὶς παράλληλον ὑποβιβασμὸν τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὁδηγήσῃ οὔτε εἰς μόνιμα οὔτε εἰς εὐτυχῆ ἀποτελέσματα. Διότι δὲν συνεπάγεται ἀνακούφισιν τῶν λαϊκῶν τάξεων, διότι δὲν διευκολύνει τὴν ἐξαγωγήν. Πράγματι δὲν ἀπησχόλησε τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ τὸ παράπαν τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς. Ἐνῷ ἔπρεπε νὰ ἀποτελέσῃ τὸ πρῶτον μέλημά του, ἠσχολήθη μὲ τὸ εὐχερέστερον. Ἔστρεψε τὴν στρόφιγγα τῆς πολιτικῆς τοῦ περιορισμοῦ τῶν πιστώσεων καὶ ἥσυχος ἀνέμενε τὰ ἀποτελέσματα τῆς πολιτικῆς του. Καὶ τὰ ἀποτελέσματα διέψευσαν τὰς ἐλπίδας καὶ τὰς προσδοκίας του. Καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ συμβῇ διαφορετικά. Ἐπεζήτησε νὰ μειώσῃ τὰ κέρδη τῶν βιομηχάνων. Ἴσως τὸ ἐπέτυχε. Τὰ παρασιτικὰ ὅμως κέρδη οὔτε κἂν τὰ συνέλαβε καὶ κατὰ συνέπειαν δὲν ἦτο δυνατὸν παρὰ τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς νὰ παραμείνῃ ὑψηλόν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον αὐτά, τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦν τοὺς συντελεστὰς τοῦ κόστους. Οἱ συντελεσταὶ αὐτοὶ ὀφείλονται ἀκόμη εἰς τὰ ὑψηλὰ κόμιστρα καὶ τὰ μεταφορικά, εἰς τὰς κοινωνικὰς ἐπιβαρύνσεις, εἰς τὸν ὑψηλὸν τόκον καὶ εἰς τὰς ὑψηλὰς τραπεζιτικὰς προμηθείας. Αὐτὰ εἶναι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα συμβάλλουν, ὥστε εἰς τὸν τόπον μας τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς νὰ εἶναι τόσον ὑψηλὸν ὥστε νὰ μὴ ἔχωμεν τὴν δυνατότητα νὰ συναγωνισθῶμεν τὰ ὁμοειδῆ προϊόντα εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ἡ Κυβέρνησις ἔπραξεν ἀντιθέτως ἀπὸ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ὤφειλε νὰ πράξῃ. Ἔσπευσε νὰ ὑψώσῃ τὴν τιμὴν ὅλων τῶν προϊόντων, τὰ ὁποῖα εἶναι ὑπὸ κρατικὸν ἔλεγχον, εἰς τρόπον ὥστε νὰ δώσῃ αὐτὴ ἀφορμὴν εἰς τὸ πρῶτον κῦμα τοῦ ὑψωμοῦ, καθ’ ἣν στιγμὴν ἀπὸ τῆς ἄλλης πλευρᾶς ἐπεζήτει τὴν μείωσιν τῶν τιμῶν. Ἀλλὰ καὶ εἰς τοὺς ἄλλους τομεῖς, εἰς τοὺς ἄλλους συντελεστὰς τῆς παραγωγῆς, ὄχι μόνον δὲν ἔπραξε τίποτε, ἀλλ’ ἴσως συνέβαλεν ἔν τινι μέτρῳ νὰ ὑψωθῇ τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς. Τὰ κόμιστρα καὶ τὰ μεταφορικά, κατὰ μίαν πληροφορίαν τῶν ἁρμοδίων, ἔχουν ὑψωθῇ ἐφέτος κατὰ 20%. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς κοινωνικὰς ἐπιβαρύνσεις, ὁ κ. Ὑπουργός, ἔλαβε μέτρα ἐπιβαρυντικά, ὅπως εἶναι ἡ μεταφορὰ εἰς τὸ Ι.Κ.Α. τῶν ἐπιδομάτων τῶν στρατευομένων καὶ τῶν κληρωτῶν. Διὰ τὸν τόκον τῶν χρημάτων εἶναι περιττὸν νὰ σᾶς εἴπω τίποτε. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μοῦ προξενεῖ ἐντύπωσιν καὶ μὲ καταπλήσσει καὶ ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἤθελα μίαν ἐξήγησιν, εἶναι τοῦτο: Πρὸ δύο ἐτῶν τὸ σύνολον τῶν πιστώσεων εὑρίσκετο εἰς ἕνα δεδομένον ἐπίπεδον καὶ σήμερον αἱ πιστώσεις ἔχουν διπλασιασθῆ. Διὰ τίνα λόγον δὲν κατέστη δυνατὸν νὰ μειωθῇ ἡ ἐπιβάρυνσις τοῦ χρήματος, ἀλλὰ παρακολουθεῖ τὴν διόγκωσιν τὴν πιστωτικήν; Αὐτὸ τὸ πρᾶγμα εἶναι καταπληκτικόν. Αὐτὸ σημαίνει, ὅτι ὄχι ἁπλῶς ἠνέχθημεν μίαν παλαιὰν κατάστασιν—διότι καὶ ἐγὼ συνομολογῶ ὅτι καταστάσεις δημιουργουμένας δὲν εἶναι εὔκολον νὰ τὰς ἀνατρέψωμεν—ἀλλὰ δὲν παρημποδίσαμεν οὔτε νέαν αὔξησιν, ἡ ὁποία ἐπῆλθε καὶ κατόπιν τῆς διογκώσεως τοῦ ὄγκου τῆς κυκλοφορίας. Ἐὰν ἐσταματούσαμεν εἰς ἓν ὡρισμένον ὄγκον, ἀντιλαμβάνεσθε ὅτι μὲ τὸν διπλασιασμὸν τῶν πιστώσεων μοιραίως θὰ ἐπήρχετο ἡ κατὰ τὸ ἥμισυ μείωσις τῶν ἐπιβαρύνσεων ἐκ τόκων καὶ τῶν προμηθειῶν τῶν Τραπεζῶν. Οὔτε αὐτὸ συνέβη. Καὶ κατὰ συνέπειαν δὲν εἶναι δυνατὸν κανεὶς νὰ εἴπῃ ὅτι ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῶν συντελεστῶν τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς, ὅτι ἤσκησε τὴν πρέπουσαν πολιτικὴν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ. Ἀντὶ λοιπόν, κύριοι, νὰ ἐπωφεληθῶμεν ἀπὸ τὴν παρουσιαζομένην εὐκαιρίαν τῆς ἀντιπληθωρικῆς πολιτικῆς, ἀντὶ νὰ τὴν ἐντάξωμεν εἰς ἓν γενικώτερον πλαίσιον, ἀντὶ νὰ λάβωμεν ὅλα τὰ οἰκονομικὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ἐπεβάλλοντο, ἀντιθέτως τὴν ἐγκατελείψαμεν μόνην της εἰς τὴν τύχην της. Κατόπιν αὐτοῦ νὰ μὴ ἔχωμεν τὴν ἀξίωσιν νὰ ἴδωμεν, ὅπως ἐλέγαμεν, καμπτομένας τὰς τιμὰς πέραν τοῦ 30%. Δὲν πρέπει νὰ ἔχωμεν τὴν ἀξίωσιν νὰ ἴδωμεν εὐημερούσας τὰς μεσαίας καὶ τὰς ἐργατικὰς τάξεις. Αὐτὸ εἶναι ἐπιδίωξις ἡ ὁποία δὲν πρόκειται νὰ πραγματοποιηθῇ μὲ τὴν πολιτικὴν τὴν ὁποίαν ἀσκεῖ ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ. Ἐξητάσαμεν ποῖα ἦσαν τὰ ἀποτελέσματα τῆς ἀντιπληθωρικῆς πολιτικῆς ἐπὶ τῶν τιμῶν ἐπὶ τῆς παραγωγῆς, ἐπὶ τῆς ἀνεργίας καὶ ἐπὶ τῶν εἰσαγωγῶν. Κύριοι, ὀφείλω νὰ σᾶς βεβαιώσω εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς, ὅτι δὲν ὑπάρχει κανεὶς τομεὺς τῆς ἐθνικῆς μας δραστηριότητος, ὁ ὁποῖος νὰ μὴ ὑπέστη καταστροφικήν, ἐπιζήμιον καὶ ἐπιβλαβῆ τὴν ἀντίδρασιν τῆς πολιτικῆς τὴν ὁποίαν ἤσκησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ. (Χειροκροτήματα). Οὐδεὶς ἀπολύτως τομεὺς ἔμεινεν ἄθικτος. Ὅταν θὰ σᾶς ἐκθέσω τοὺς ἀριθμοὺς ἐπὶ ὡρισμένων τομέων τῆς οἰκονομίας μας, ὅπως διεμορφώθησαν μετὰ τὴν ἄσκησιν τῆς πολιτικῆς αὐτῆς, θὰ ἀντιληφθῆτε ὅτι πλέον ἡ κάμψις τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας εἶναι τοιαύτη, ὥστε μετὰ δέους ν’ ἀτενίζωμεν τὸ μέλλον. Καὶ ἂς ἔλθωμεν εἰς τοὺς ἀγρότας, διὰ τοὺς ὁποίους ἀκούονται τόσα λόγια, διὰ τοὺς ὁποίους ἡ Κυβέρνησις μᾶς ἐπαναλαμβάνει συνεχῶς, ὅτι σκοπός της καὶ πολιτική της εἶναι, νὰ περιορίσῃ τὰς ἀποστάσεις μεταξὺ βιομηχανικῶν καὶ γεωργικῶν προϊόντων. Ἀκούσατε, ποῦ κατέληξεν ἡ περίφημος πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὸ ἑξάμηνον αὐτὸ σύμφωνα μὲ τὸ δελτίον τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης. «Κατὰ τὸ ἑξάμηνον 1952, ὁ δείκτης ἀγοραστικῆς δυνάμεως τοῦ ἀγρότου κατῆλθεν ἀπὸ 85 εἰς 81, διότι ἡ τιμὴ τῶν γεωργικῶν προϊόντων ἐμειώθη κατὰ 21 μονάδας, τῶν δὲ συντελεστῶν τῆς παραγωγῆς μόνον κατὰ 61», (ἀναγινώσκει) Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει σᾶς ἐρωτῶ, αὐτὰ ποὺ ὑπεσχέθητε περὶ δῆθεν περιορισμοῦ τῆς σχέσεως τῶν βιομηχανικῶν καὶ γεωργικῶν προϊόντων, αὐτὰ ποὺ ὑπεσχέθητε περὶ αὐξήσεως τοῦ ἀγροτικοῦ εἰσοδήματος, ὅλα αὐτὰ τὰ ἐτηρήσατε πράγματι, ἢ διὰ τῆς πολιτικῆς σας κατελήξατε εἰς τὸ ἀντίθετον ἀποτέλεσμα; Ἐπὶ τῶν ἡμερῶν σας, χάρις εἰς τὴν πολιτικήν σας, ἡ τάξις τῶν γεωργῶν καὶ τῶν ἀγροτῶν βλέπει τὸ πραγματικόν της εἰσόδημα νὰ μειοῦται κατὰ 5 ὁλοκλήρους βαθμούς. Καὶ ὑποθέτω ὅτι, δὲν ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ μονοπωλῆτε τὸ ἐνδιαφέρον ὑπὲρ τῆς τάξεως τῶν ἀγροτῶν, ὑπὲρ τῆς ὁποίας κόπτεσθε δῆθεν νὰ ὑψώσετε τὸ βιοτικὸν ἐπίπεδον. Ἄλλος τομεὺς χρήσιμος καὶ σημαντικὸς τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας, εἶναι αἱ καταθέσεις εἰς τὰς Τραπέζας. Πρώτην φοράν, μετὰ τὴν κατοχήν, πρώτην φορὰν ἀπὸ μηνῶν ποὺ προΐσταται τοῦ τόπου ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, πρώτην φορὰν ὑφίστανται συνεχῶς μείωσιν καθ’ ὅλον τὸ διάστημα τοῦ 1952. Καθ’ ὅλον τὸ διάστημα τοῦ 1950 ἡ αὔξησις ἦτο συνεχής. Αὐτὸ εἶναι ἀπόδειξις τῆς ἐμπιστοσύνης πρὸς τὸ νόμισμα. Βέβαια, τμῆμα τῶν καταθέσεων εἶναι ἐλεύθερον, τμῆμα εἶναι ὑποχρεωτικόν, ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει, εἶναι μία ἀπόδειξις τῆς ἐμπιστοσύνης πρὸς τὸ νόμισμα. Τί συνέβη λοιπόν; Κατὰ τὸ 1951 ἐπέρχεται αὔξησις ὁμοίως κατὰ τὸ 1950 κατὰ 170 δισ. Ἐνῷ τὸ 1952 ἀντιθέτως, μείωσις κατὰ 125 δισ. Εἶναι πρωτοφανὲς διὰ τὴν μεταπολεμικὴν οἰκονομίαν τῆς Ἑλλάδος. Καὶ τώρα ἀπευθύνομαι πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Ἰσχυρίζεται ὅτι, ἀποτελεῖ ἔνδειξιν ἐμπιστοσύνης πρὸς τὴν δραχμὴν τὸ γεγονὸς ὅτι, ἐπὶ τῶν ἡμερῶν της ἐπῆλθε μείωσις τῆς χρυσῆς λίρας; Τὴν ἀποστομωτικὴν ἀπάντησιν ἐπ’ αὐτοῦ, ἐλάβατε ἀπὸ τοὺς ἀριθμοὺς τῶν καταθέσεων. Ἀντιθέτως, χάρις εἰς τὴν πολιτικήν σας, ἡ ἐμπιστοσύνη πρὸς τὴν δραχμὴν ἔχει μειωθῆ οὐσιαστικῶς. Ἀλλὰ τώρα θὰ ἔλθω εἰς τὸν σπουδαιότερον τομέα τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας, εἰς τὸν τομέα τῆς διατροφῆς καὶ τῆς καταναλώσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Εἶναι ὁ τομεύς, ὁ ὁποῖος εἶναι ἀμέσως συνδεδεμένος μὲ τὸ λεγόμενον ἐπίπεδον διαβιώσεως. Καὶ γνωρίζομεν, ὅτι χθές, προχθὲς καὶ πάντοτε, ὡς σημαίαν σας ὑψώσατε τὴν ἀνύψωσιν τοῦ ἐπιπέδου διαβιώσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἀκούσατε ἀπὸ τὰς ὑποσχέσεις αὐτὰς τί προέκυψε διὰ τὸ περίφημον αὐτὸ ἐπίπεδον διαβιώσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἀπὸ μίαν ἔκθεσιν τοῦ Ὀργανισμοῦ Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Συνεργασίας, ἡ ὁποία πρό τινων μηνῶν περιῆλθεν εἰς χεῖρας μου τί βλέπω; Αἱ θερμίδες τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, αἱ ὁποῖαι ἦσαν προπολεμικῶς 2600, αἱ ὁποῖαι ἔφθασαν 2100 κατὰ τὸ διάστημα τῆς κατοχῆς, αἱ θερμίδες καὶ τὰ λιπαρὰ ἐνῷ ἀπὸ ἔτους εἰς ἔτος ἐβελτιοῦντο, ἐπέπρωτο ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς Κυβερνήσεως ἡ ὁποία ὕψωσε τὴν σημαίαν τῆς ἀνυψώσεως τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τῶν ἐργαζομένων τάξεων, ἐπέπρωτο νὰ ὑποστῇ τὴν πρώτην σημαντικὴν μείωσιν (ἀναγινώσκει): «Τὸ 1948)49 θερμίδες 2460.80, 1949)50: 2490, τὸ 1950)51: 2510, τὸ 1951)52 ἀντιθέτως μόνον 2440». Ὁ πρώην Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ κ. Παπανδρέου, εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν μᾶς ἐβεβαίωσε κάποτε ὅτι, μετὰ ὡρισμένας συνεννοήσεις τὰς ὁποίας εἶχε μετὰ τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς κατέληξεν εἰς τὴν ὁριστικὴν ἀπόφασιν ὅτι, κατὰ οὐδεμίαν περίπτωσιν θὰ μειωθῇ κάτω τῶν 2500 θερμίδων τὸ ἐπίπεδον τῆς διατροφῆς τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ διότι κάτω τῶν 2500 θερμίδων πλησιάζομεν πλέον πρὸς τὰ ἐπίπεδα τῆς κατοχῆς καὶ θὰ προκαλέσωμεν ὑποκατανάλωσιν, καὶ ὑποσιτισμὸν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Καὶ ἐν τούτοις, γνωρίζετε, κύριοι, ποῖαι εἶναι αἱ θερμίδες, αἱ ὁποῖαι μᾶς ἐξησφαλίσθησαν κατὰ τὸ 1951–52, 2440 μόνον καί...

§55ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πολλαὶ εἶναι.

§56Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα, πολλαὶ εἶναι. Νὰ τὸ εἴπητε καὶ εἰς τοὺς συμπολίτας σας, ὅτι εἶναι πολλαί. Κύριε Ὑπουργέ, ὅταν ἐντὸς ὀλίγου θὰ ἐγκαταλείψετε τὸ ἑδώλιον αὐτό, τότε νὰ πληροφορήσετε τὸν λαόν, ὅτι ἐπὶ τῶν ἡμερῶν σας ἐμειώθη τὸ ἐπίπεδον τὸ βιοτικὸν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἐπὶ τῶν ἡμερῶν σας ἐμειώθη ὁ ἐπισιτισμὸς τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἐπὶ τῶν ἡμερῶν σας ἐπῆλθεν ὑποσιτισμὸς τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὅπως ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς κατοχῆς. Αὐτὸ ἔχει καὶ ἄλλην σημασίαν σχετικῶς μὲ τὰ προγράμματα, τὰ ὁποῖα καταρτίζετε.

§57Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Ἔχει καμμίαν σχέσιν μὲ τὸ παρὸν θέμα τῆς μειώσεως τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τοῦ λαοῦ ἡ μείωσις τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας; Διότι ὅταν σεῖς εἰς τὴν Κυβέρνησιν, διεχειρίζεσθε δισεκατομμύρια δολλάρια, κατὰ τὸ τρέχον ἔτος ἔχομεν μόνον 120.000.000 δολλάρια, μὲ προοπτικὴν νὰ μειωθῇ εἰς τὰ 80.000.000. Ὅταν εἶσθε σεῖς εἰς τὴν Κυβέρνησιν εἴχατε 300.000.000 δολλάρια.

§58Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ φωνή σας δὲν συναγωνίζεται τὸ ποιὸν τῆς διακοπῆς σας. Κύριοι βουλευταί, ἡμεῖς ἰσχυριζόμεθα τὸ ἑξῆς, ὅτι ἐπειδὴ ὑπεβιβάσατε τὰς θερμίδας κάτω τῶν ἐπιτραμμένων ὁρίων, δι’ αὐτὸ ἐδώσατε τὸ δικαίωμα εἰς τοὺς Ἀμερικανοὺς νὰ μειώσουν τὴν βοήθειαν. (Χειροκροτήματα).

§59Δ. ΘΕΟΧΑΡΙΔΗΣ. Τὸ πιστεύετε αὐτό;

§60Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς Κυβερνήσεώς σας ἐμειώθησαν αἱ θερμίδες εἰς 2440 καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν αἱ εὐθῦναι σας εἶναι διπλαῖ ἔναντι τοῦ λαοῦ. Εἶναι εὐθῦναι διὰ τὸν ὑποσιτισμόν, ὁ ὁποῖος προκαλεῖται, ἀλλὰ καὶ εὐθῦναι διότι κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, δίδεται τὸ δικαίωμα εἰς τοὺς ξένους νὰ εἴπουν, ὅτι ὑπάρχουν περιθώρια εἰς τὴν διατροφὴν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, συνεπῶς, ἂς μετριάσωμεν τὴν βοήθειαν. Ἐὰν ἐλέγατε, ὅτι κάτω αὐτοῦ δὲν ὑπάρχει παρὰ ὁ ὑποσιτισμὸς τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, οὐδεὶς ξένος θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀντιταχθῇ. (Χειροκροτήματα). Σεῖς ἐδώσατε ἐπιχειρήματα ὅταν ἐλέγατε, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἠμπορεῖ νὰ διατραφῇ μὲ κάτω τῶν 2500 θερμίδων. «.... (Ἀναγινώσκει)........».

§61Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ (Ὑπ. Συντ.). Θέλω διὰ νὰ μὴ ὑπάρξουν ἐσφαλμέναι ἐντυπώσεις καὶ γίνεται συζήτησις ἐπὶ ἀνυπάρκτων ἀριθμῶν, νὰ παρακαλέσω τὸν κ. συνάδελφον νὰ μοῦ δηλώσῃ ποῖα εἶναι τὰ στοιχεῖα τῆς συναρτήσεως ἐκ τῶν ὁποίων πηγάζει τὸ 2440.

§62Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Λυποῦμαι διὰ λογαριασμόν σας. Σᾶς εἶπον, ὅτι ἡ ἔκθεσις τοῦ Ὀργανισμοῦ τῆς Εὐρωπαϊκῆς Συνεργασίας τὰ λέγει αὐτά. Δὲν ἐξάγω ἴδια συμπεράσματα.

§63Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ (Ὑπ. Συντ.). Λυποῦμαι, ἀγαπητέ μου, διότι ὑπήρξατε θῦμα προχείρου λογαριασμοῦ.

§64Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Πρόχειρον λογαριασμὸν λέγετε σεῖς αὐτά; Ἔπρεπε νὰ γνωρίζετε, ὅτι προκειμένου νὰ καθορισθῇ τὸ πρόγραμμα τῶν εἰσαγωγῶν, λαμβάνεται κατ’ ἐξοχὴν ὑπ’ ὄψιν ἡ βάσις τῶν θερμίδων διατροφῆς ἑνὸς λαοῦ. Θὰ μοὶ εἴπητε, ὅτι οἱ ἀριθμοὶ αὐτοὶ εἶναι ἐσφαλμένοι.

§65Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ (Ὑπ. Συντ.). Δὲν περιῆλθεν εἰς γνῶσιν σας ἡ ἀμφισβήτησις τοῦ πληθυσμοῦ τῆς Ἑλλάδος;

§66Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, λυποῦμαι ἰδιαιτέρως, διότι ἐπιχειρῶν ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ διαψεύσῃ ἐμέ, διαψεύδει τὸν Ὀργανισμὸν Εὐρωπαϊκῆς Συνεργασίας ἀπὸ τὸν ὁποῖον ἐξαρτᾶται ὁ καθορισμὸς τῆς βοηθείας. Λέγει, ὁ κ. Ὑπουργός, συνάγετε συμπεράσματα; Οὐδὲν συνήγαγον συμπέρασμα. Σᾶς λέγω μόνον, ὅτι εἰς τὸν Ὀργανισμὸν Εὐρωπαϊκῆς Συνεργασίας—τὸ θλιβερὸν εἶναι, ὅτι σεῖς δὲν ἐλάβατε γνῶσιν—ἔγινε μία ὁλόκληρος μελέτη, G 52)26 ἐπὶ τῆς καταναλώσεως καὶ τῆς διατροφῆς τῶν χωρῶν, διὰ νὰ ἀποδειχθῇ ποῖα ἀποτελέσματα ἔχει ἡ βοήθεια, καὶ μετὰ ἀπὸ τὴν μελέτην αὐτὴν ἐπῆρα τοὺς ἀριθμούς, τοὺς ὁποίους ἔθεσα ὑπ’ ὄψιν ὑμῶν. Ἔρχεται νὰ εἴπῃ, ὅτι ἐξήγαγον συμπεράσματα καὶ δὲν γνωρίζω τὸν πληθυσμόν. Κύριε Ὑπουργέ, αὐτὰ νὰ τὰ λέγετε ἀλλοῦ, ὄχι ἐδῶ εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ δὴ εἰς ἐμέ. (Χειροκροτήματα). Αὐτὰ νὰ τὰ εἴπετε εἰς τὸν Ὀργανισμὸν Εὐρωπαϊκῆς Συνεργασίας. Ἐκεῖ ἤθελα νὰ ἴδω ποία εἶναι ἡ ἀπάντησίς σας. Σᾶς μετέφερα τοὺς ἀριθμοὺς αὐτούς. Οἱ ἀριθμοὶ αὐτοὶ βαρύνουν τὴν τύχην τῆς Ἑλλάδος. Οἱ ἀριθμοὶ αὐτοὶ κανονίζουν τὰ ποσὰ τῆς βοηθείας. Τί ἐπράξατε διὰ νὰ ἀπαντήσητε εἰς αὐτά; Ἐμὲ διαψεύδετε; Νὰ διαψεύσετε ἐκείνους τοὺς ἐπιστήμονας τοῦ Διεθνοῦς Ὀργανισμοῦ, οἱ ὁποῖοι ἔκαμαν τὴν μελέτην αὐτήν. Ἀποδεικνύεται, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι δὲν μελετᾶτε τὰ ἔγγραφα, τὰ ὁποῖα ἔχουν βασικὴν σημασίαν διὰ τὸ μέλλον τῆς πατρίδος. Ἐὰν ἡ ὑπηρεσία σας δὲν σᾶς τὰ προσήγαγε νὰ ζητήσετε εὐθύνας ἀπὸ αὐτήν.

§67Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Ὡμιλήσατε περὶ θερμίδων καὶ πολὺ δικαίως δὲν ἀμφισβητεῖ κανεὶς τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα ἔχετε ἀπὸ τὸν Διεθνῆ Ὀργανισμόν. Ὁ συντελεστὴς θὰ εἶναι ἀναμφισβητήτως ἀπὸ τὰ εἰσαγόμενα τρόφιμα. Ἕνα πρᾶγμα, παραβλέπετε, ὅτι εἰς τὸ παρελθὸν ὁ κόσμος πεινοῦσε. Σήμερα ὁ κόσμος ἐργάζεται, ἔχει αὐξήσει τὴν παραγωγήν, τείνει νὰ γίνῃ αὐτάρκης, ἐξ οὗ ἐλάττωσις εἰσαγωγῆς τροφίμων, ἄρα φυσιολογική, βάσει τῶν μειωμένων εἰσαγωγῶν τροφίμων, ἐλάττωσις συντελεστοῦ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν θερμίδων εἰς τὰς ἐκθέσεις τοῦ Διεθνοῦς Ὀργανισμοῦ, Μὲ τὴν Κυβερνητικὴν πολιτικὴν ἑπομένως ἔχει ἀνορθωθῆ καὶ αὐξηθῆ ἡ παραγωγὴ τὰ δὲ συμπεράσματά σας εἶναι οὐσιαστικῶς σφαλερά.

§68Ε. ΑΒΕΡΩΦ (Ὑφυπ. Ἐξωτ.). Θὰ σᾶς δώσω ἂν θέλετε μίαν ὑπεύθυνον πληροφορίαν. Ἐνθυμοῦμαι ἀπὸ τὴν ἐποχὴν ποὺ ἤμουν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας τοὺς ἀγῶνας τοὺς ὁποίους ἐκάμαμε διὰ νὰ πείσωμε ὅλους τοὺς Διεθνεῖς Ὀργανισμούς, ὅτι οἱ λογαριασμοὶ διὰ τὴν διατροφὴν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἔγιναν μὲ ἐσφαλμένην βάσιν καὶ ὅτι ἔπρεπε νὰ γίνουν μὲ βάσιν πληθυσμοῦ ἀνωτέραν κατὰ 400.000, διότι εἶναι ἐσφαλμένος στατιστικῶς ὁ ἀριθμὸς τοῦ πληθυσμοῦ. Ἀντιλαμβάνεσθε λοιπόν, ὅτι ἂν αἰφνιδίως ἓν συγκεκριμένον ἔτος οἱ ὑπολογισμοὶ ἀρχίζουν νὰ γίνωνται μὲ πληθυσμὸν κατὰ 400.000 ἀνώτερον, πίπτει ὁ ἀριθμὸς τῶν θερμίδων εἰς τὰς στατιστικὰς χωρὶς εἰς πραγματικότητα νὰ ἔχῃ πέσει.

§69Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Λυποῦμαι διὰ τὴν διακοπὴν τοῦ κ. Ὑφυπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν. Δὲν ἐνόμιζον, ὅτι τόσον ἁπλοϊκὴ προέβαλεν ἀπάντησιν. Συνεπῶς ἡμεῖς ἔχομεν τὴν ὑποχρέωσιν, εὑρισκόμενοι ἐνώπιον τῶν ἀριθμῶν αὐτῶν νὰ εἴπωμεν: Κάτω τοῦ 2.500 ποὺ ὑπάρχει συμφωνία μὲ ὑμᾶς, δὲν ἠμποροῦμε νὰ κατέλθωμεν. Συνεπῶς, ἐὰν δέχεσθε τὸν ἐσφαλμένον ἀριθμόν, αὐξήσατέ μας τὴν βοήθειαν. Οὔτε αὐτὸ ἐλέχθη, ἀλλὰ ἡ βοήθεια βαίνει συνεχῶς μειουμένη. Τὸ ἐπιχείρημά σας δὲν εὐσταθεῖ, οὔτε πρὸς τὰ ἔσω οὔτε πρὸς τὰ ἔξω.

§70Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ (Ὑπ. ἄνευ Χαρτοφ.). Ὁ ἀριθμὸς τῶν θερμίδων ἀναγράφεται πράγματι εἰς τὴν ἔκθεσιν τοῦ Ο.Ε. Ε.Ε. καὶ θὰ μειωθῇ ἀκόμη ἂν ἡ βοήθεια μείνῃ εἰς τὸ χαμηλὸν ἐπίπεδον τὸ σημερινόν. Ἐλᾶτε νὰ ἀντιμετωπίσωμεν ὅλοι μαζὶ τὴν περικοπὴν καὶ νὰ ζητήσωμεν αὔξησιν τῆς βοηθείας.

§71Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅλοι μαζὶ ὅταν συγκλονίζεται τὸ οἰκοδόμημα, ἐλᾶτε νὰ τὸ ὑποβαστάσωμεν. Ἄλλως, μᾶς ἀγνοεῖτε. Ἔφθασεν ἡ ὥρα τῆς κρίσεως. Συνεπῶς κρατήσατε αὐτὰ διὰ λογαριασμόν σας.

§72Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ (Ὑπ. ἄνευ Χαρτοφ.). Θὰ σᾶς ἀπαντήσω ὅταν θὰ ὁμιλήσω.

§73Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν θέλετε νὰ μοῦ δώσητε τὴν ἀπάντησιν πλέον, νὰ μοῦ τὴν δώσητε εἰς τὸ τέλος.

§74Ε. ΑΒΕΡΩΦ (Ὑφυπ. Ἐξωτ.). Τὰ συμπεράσματά σας εἶναι ἐσφαλμένα.

§75Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἐσφαλμένοι οἱ ἀριθμοὶ τοῦ Διεθνοῦς Ὀργανισμοῦ; Ἐὰν ναὶ νὰ τοὺς πείσητε, ὅτι εἶναι ἀναληθεῖς, διὰ νὰ αὐξήσητε τὴν βοήθειαν. Προσεπάθησα νὰ σᾶς πείσω τόσην ὥραν, ἀλλὰ δὲν δύναμαι νὰ σᾶς πείσω. Καὶ τώρα ἔρχομαι εἰς τὸ περίφημον ἰσοζύγιον τῶν λογαριασμῶν. Ἀκούσατε τὴν συνέχειαν τῆς πολιτικῆς αὐτῆς, ἀλλά, ἐὰν θέλετε νὰ συζητήσωμεν κάπως ἤρεμα, καὶ ἐγὼ θέλω νὰ εἶμαι ἀπολύτως ἤρεμος, θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μὴ ἐξάπτεσθε, διότι μὲ τοιαύτην ζέστην ἀναπτύσσεται καὶ ἡ θερμότης τῶν νεύρων. Θὰ σᾶς παρακαλέσω, λοιπόν, εἰς τὰς διακοπάς σας, νὰ εἶσθε οὐσιαστικοί, κατόπιν νὰ ἀπαντήσετε ἐὰν θέλετε καὶ θὰ σᾶς ἀνταπαντήσωμεν καὶ ἡμεῖς, ἀλλὰ μὴ μὲ διακόπτετε μὲ αὐτὰς τὰς ἀνάρθρους κραυγάς. Δὲν εἶναι ἄξιον τῆς Βουλῆς. Δὲν εἶμαι ἐγὼ ὁ ὑπεύθυνος διὰ τοὺς ἀριθμοὺς αὐτούς· Ὑπεύθυνος εἶναι ὁ Διεθνὴς Ὀργανισμὸς Εὐρωπαϊκῆς Συνεργασίας. Ἀνατρέψατέ τους. Ἀνατρέψατέ τους εἰς αὐτόν. Διότι βλέπομεν, ὅτι δὲν ἀνατρέπονται οἱ ἀριθμοὶ αὐτοὶ ὅπου πρέπει, διὰ τοῦτο τὰ λέγω αὐτά. Τί συμβαίνει, κύριοι, μὲ τὸ ἰσοζύγιον τῶν λογαριασμῶν; Θὰ ἀντιληφθῆτε τὴν εὐθύνην τοῦ Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ διὰ τὴν μείωσιν τῆς βοηθείας, διότι λέγετε: Περικόπτεται ἡ βοήθεια καὶ κατὰ ταῦτα οὐδεὶς πταίει παρὰ μόνον οἱ Ἀμερικανοί. Ἡ μετάθεσις αὐτὴ τῶν εὐθυνῶν εἶναι ἄτοπος. Ὅταν ὁ ὑποφαινόμενος ἦτο Ὑπουργὸς εἰς τὰ 1948, ὅτε τὸ πρῶτον καθωρίσθη ἡ βοήθεια καὶ καθωρίσθη εἰς 105 ἑκατομμ. δολλάρια, ἐζητήθη ἡ εἰσαγωγὴ εἰς δίκην τοῦ Ὑπουργοῦ, ἐζητήθη νὰ κρεμασθῇ ὁ Ὑπουργὸς αὐτός. Ἀλλὰ καὶ σήμερον οὐδεὶς πταίει. Λέγετε, ὅτι πταίουν οἱ Ἀμερικανοί. Ὄχι, κύριοι. Διότι οἱ Ἀμερικανοί, προκειμένου περὶ καθορισμοῦ τῆς βοηθείας, σᾶς θέτουν ὡρισμένα κριτήρια, τὰ ὁποῖα σεῖς ἀγνοεῖτε καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει μὴ στρέφεσθε κατὰ τῶν Ἀμερικανῶν, στραφεῖτε ἐναντίον ὑμῶν τῶν ἰδίων. Ἀλλὰ τοῦτο δὲν μᾶς ἐνδιαφέρει, μᾶς ἐνδιαφέρει ἡ διαβίωσις τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἰσοζύγιον, θὰ ἀκούσητε πολλὰ πράγματα ἐνδιαφέροντα.

§76Ε. ΜΑΛΑΜΙΔΑΣ. Μόνον διὰ τὴν Ἑλλάδα ἐμειώθη ἡ βοήθεια;

§77Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅλα αὐτὰ εἶναι σχετικά. Ἐν σχέσει μὲ τὰς ἀνάγκας τῆς Ἑλλάδος, ἐμειώθη περισσότερον ἀπ’ ὅ,τι ἔχει μειωθῆ δι’ ἄλλα κράτη. Ἐὰν ὑποστηρίζετε, ὅτι ἐμειώθη καὶ ὅτι ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει δεχόμεθα τὴν μείωσιν, τότε μὴ ζητῆτε αὔξησιν τῆς βοηθείας διότι τότε τὸ κάμνετε, ἁπλῶς, διὰ νὰ ρίψετε στάχτη εἰς τὰ μάτια τοῦ κόσμου. Ἐπειδὴ πιστεύετε, ὅτι αἱ Ἑλληνικαὶ συνθῆκαι εἶναι τοιαῦται, ὥστε νὰ ἐπιβάλλουν αὔξησιν τῆς βοηθείας, διὰ τοῦτο εἴμεθα παράπλευροί σας, ἀλλά, ἐὰν μοῦ λέγετε, ὅτι ἐμειώθη ἡ βοήθεια καὶ διὰ τοῦτο τὸ δέχομαι, τότε μὴ ζητῆτε αὔξησιν τῆς βοηθείας.

§78Ε. ΜΑΛΑΜΙΔΑΣ. Εἴπατε κάτι τι ἄλλο, διὰ τὸ ὁποῖον θὰ σᾶς ἐρωτήσω ἐν καιρῷ.

§79Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι, τὸ ἰσοζύγιον τῶν πληρωμῶν παίζει μεγάλον ρόλον εἰς τὸν καθορισμὸν τῆς βοηθείας. Προκαταβολικῶς θὰ σᾶς εἴπω τοῦτο. Βέβαια ἐγένετο καθολικὴ μείωσις, ἀλλὰ προκειμένου νὰ καθορισθῇ δι’ ἕκαστον κράτος τὸ ποσοστὸν τῆς μειώσεως, τίθενται ὡρισμένα κριτήρια. Πρῶτον κριτήριον εἶναι ἡ χρησιμοποίησις τῆς βοηθείας. Ἐχρησιμοποιήθη πλήρως καὶ καλῶς ἡ βοήθεια; Θὰ σᾶς δοθῇ κάτι περισσότερον. Δεύτερον, τὸ ἰσοζύγιον τῶν πληρωμῶν ἀποδεικνύει, ὅτι ἠμπορεῖτε νὰ ζήσητε μὲ αὐτά, τὰ ὁποῖα σᾶς ἐδώσαμεν; Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει θὰ σᾶς μειώσωμεν τὴν βοήθειαν. Ὅταν ἐκ τῆς Ἑλληνικῆς πλευρᾶς παρουσιάζηται περιθώριον διατροφῆς, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον παρουσίασεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, μὴ ἐκπλήσσεσθε, ἐὰν ἡ βοήθεια θὰ πάῃ πάρα κάτω, διότι μᾶς λέγουν, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ζήσητε καὶ μὲ θερμίδας κάτω τῶν 2.500. Ἄς μὴ ὁμιλῶμεν δι’ ἀνασυγκρότησιν. Καὶ τὸ παρὸν καὶ τὸ μέλλον τὰ θυσιάζομεν διὰ τῆς πολιτικῆς μας. Ἐμειώθη τὸ ἔλλειμμα τοῦ ἰσοζυγίου πληρωμῶν, τὸ ἰσοζύγιον ἀπὸ 260.000.000 δολλ. εἰς 160.000.000. Θὰ εὑρεθῇ κανεὶς νὰ εἴπῃ ὅτι ἡ μείωσις αὐτὴ ὀφείλεται εἰς ὀργανικὴν βελτίωσιν τῶν ὅρων τῆς Ἑλληνικῆς Οἰκονομίας. Ὑπάρχει κανεὶς νὰ εἴπῃ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα; Ὅταν ἀγωνιζώμεθα διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν καὶ ὅταν ζητοῦμεν καθημερινῶς μεγαλείτερα ποσά, δυνάμεθα νὰ εἴπωμεν ὅτι ἡ μείωσις τοῦ ἰσοζυγίου τῶν πληρωμῶν ὀφείλεται εἰς τὴν ὀργανικὴν αὐτὴν βελτίωσιν;

§80Γ. ΜΟΔΗΣ. Τόση μείωσις; Κάποιο λάθος εἶναι.

§81Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶναι λάθος. Ἐκπλήττεσθε καὶ δικαίως πρέπει νὰ ἐκπλήττεσθε διὰ τὴν πολιτικὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ ποὺ ἐν τούτοις θὰ ψηφίσετε. (Χειροκροτήματα). Ἡ βελτίωσις αὐτή κύριοι, εἶναι ἀποτέλεσμα ἀκριβῶς τῆς πτώσεως τοῦ ἐπιπέδου διατροφῆς, εἶναι τὸ ἀποτέλεσμα τῆς μειώσεως τῆς ἀνασυγκροτήσεως, λόγῳ τῆς μειώσεως τῆς βοηθείας. Εἰς τὰ οἰκονομικὰ φαινόμενα, ὑπάρχει ἀλληλουχία. Ἡ αἰτία μεταβάλλεται εἰς ἀποτέλεσμα καὶ τὸ ἀποτέλεσμα εἰς αἰτίαν, εἶναι ἕνας φαῦλος κύκλος καὶ ὁ φαῦλος κύκλος κλείει καὶ ἐπαναλαμβάνεται. Εἶναι ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἡμεῖς ἀκριβῶς καταλογίζομεν εἰς βάρος τῆς Κυβερνήσεως. Ἐμειώθη, λοιπόν, ὅπως εἴπατε καὶ σεῖς, τὸ ἔλλειμμα τοῦ ἰσοζυγίου τῶν λογαριασμῶν, ἀλλὰ μείωσις ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας εἶναι μείωσις μὲ πεῖναν, μὲ ἐξαθλίωσιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Τὸ ἰσοζύγιον ἐμειώθη καὶ δὲν ἐμειώθη διὰ βελτιώσεως τῆς οἰκονομίας μας, ἐμειώθη διότι ἐμειώσατε τὸ ἐπίπεδον διατροφῆς καὶ διαβιώσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, διότι ἐμειώθη ἡ ἀνασυγκρότησις. Ὑπ’ αὐτὰς τὰς συνθήκας ἐπετύχομεν ἕνα ἰσοζύγιον πείνας καὶ πτωχείας διὰ τὸν λαὸν καὶ τοῦτο ὑπῆρξε μία ἀπὸ τὰς κυριωτέρας αἰτίας ποὺ δὲν κατωρθώσαμε νὰ ὑποστηρίξωμεν ἀποτελεσματικῶς τὸ αἴτημα τῆς αὐξήσεως τῆς βοηθείας. Διότι δὲν εἶναι μόνον οἱ Ἀμερικανοὶ ἀλλ’ εἶναι καὶ οἱ ἄλλοι μὲ τοὺς ὁποίους θὰ μοιρασθῇ τὸ συνολικὸν ποσὸν τῆς βοηθείας τὴν ὁποίαν ψηφίζει τὸ Κογκρέσσον, ποὺ παρακολουθοῦν τὰ ζητήματά μας. Καὶ ὅταν οἱ ἄλλοι 16 εὑρίσκωνται μαζί μας, μᾶς λέγουν ὅτι: σεῖς δύνασθε νὰ ζήσετε, διατὶ νὰ σᾶς αὐξήσωμεν τὴν βοήθειαν; Δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ὑπάρχῃ κανεὶς ἐκεῖ νὰ διαψεύσῃ τοὺς ἀριθμούς, νὰ εἴπῃ ὅτι ἡ Ὁλλανδία ἔχει 2.750, ἡ Γαλλία ἔχει 2.800 κ.ο.κ. καὶ πῶς θὰ δύναται νὰ ζήσῃ ὁ πτωχὸς αὐτὸς λαὸς μὲ τὸ ποσὸν τῶν 2.440; Αὐτὸ καταλογίζω εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅταν κατήρτισεν ἕνα ἰσοζύγιον πείνας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ τὸ μεταφέρει ἔξω καὶ δι’ αὐτοῦ δημιουργεῖ τὴν ἐντύπωσιν ὅτι ἡ Ἑλλὰς δὲν χρειάζεται βοήθειαν, ὅτι δύναται νὰ ζήσῃ μὲ τὸν τρόπον κατὰ τὸν ὁποῖον ζῇ. Ὄχι, κύριοι, δὲν δύναται νὰ ζήσῃ μὲ αὐτὰς τὰς θερμίδας ὁ λαὸς καὶ ἄν ὑπάρχῃ τοιαύτη συμφωνία, περὶ ἧς ὡμίλησεν ὁ κ. Παπανδρέου, ἔπρεπε βάσει τῆς συμφωνίας αὐτῆς νὰ ἀξιώσητε ὅπως ἡ βοήθεια, ἀπὸ ἀπόψεως εἰσαγωγῆς καταναλωτικῶν ἀγαθῶν, εἶναι εἰς τὸ ὕψος ἐκεῖνο ποὺ ἐπιβάλλουν αἱ ἐπιτακτικαὶ ἀνάγκαι τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἀπὸ ἀπόψεως διαβιώσεως καὶ ὄχι νὰ μειώσητε τὸ ἐπίπεδον τῆς καταναλώσεως καὶ ὄχι νὰ λέγετε ὅσα λέγετε—καὶ παρακαλῶ νὰ ἀναγραφῇ αὐτὸ εἰς τὰ πρακτικὰ—ὅτι εὑρέθη εἷς βουλευτὴς τῆς πτέρυγος ἐκείνης νὰ εἴπῃ ὅτι σήμερον ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς διαβιοῖ καλλίτερον, ηὐξήθη ἡ παραγωγὴ καὶ κατὰ συνέπειαν, ἡ ἱκανοποίησις τῶν ἀναγκῶν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ ὅτι κατόπιν τούτου, δὲν ἔχομεν νὰ ζητήσωμεν τίποτε πλέον ἀπὸ τοὺς ξένους.

§82Α. ΠΑΛΛΗΣ. Νὰ μειώσωμεν τὰς στρατιωτικὰς δαπάνας διὰ νὰ ἀνυψώσωμεν τὸ βιοτικὸν ἐπίπεδον τοῦ λαοῦ.

§83Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἠννοήσατε τὸ πρόβλημα, κύριε συνάδελφε. Καὶ εὐτυχῶς ποὺ δὲν θὰ γίνετε Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, διότι τότε, ἐὰν ἐπροβάλατε τοιοῦτον ἐπιχείρημα, θὰ ἐμειοῦτο ἀκόμη περισσότερον ἡ βοήθεια. Εὐτυχῶς, λέγω, ποὺ εἶναι Ὑπουργός, ὁ κ. Καρτάλης καὶ ὄχι σεῖς. Ὁμιλῶ συγκριτικῶς. Κύριοι συνάδελφοι, ἀπὸ ὅ,τι σᾶς ἐξέθεσα μέχρι τοῦδε κανεὶς ἀπολύτως τομεὺς τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας, τῆς ἐθνικῆς μας δραστηριότητος, δὲν παρέμεινεν ἄθικτος, ἀνεπηρέαστος ἀπὸ τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως. Σᾶς ἔδωσα τοὺς ἀριθμούς, τῆς καταναλώσεως, ὡς ἐμφανίζονται ἀπὸ τὰ δελτία τῶν ξένων Ὀργανισμῶν. Ἂς τοὺς ἀναιρέσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ, ἀλλ’ ὄχι εἰς τὴν Βουλήν. Ὅσοι προέρχονται ἀπὸ τοὺς ξένους ἂς ἀναιρεθοῦν ἐκεῖ. Τοιαύτην ἀναίρεσιν ὅμως δὲν εἶδα καμμίαν, οὔτε καὶ καμμίαν διαμαρτυρίαν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως ὅταν ἤμην εἰς τὸ Παρίσι. Ἔσπευσε ὅμως νὰ εἴπῃ ἡ Κυβέρνησις: Δὲν γνωρίζετε πῶς γίνονται αὐτοὶ οἱ δεῖκται; Νὰ τὸ εἴπῃ αὐτὸ εἰς τοὺς ξένους ἐπιστήμονας, οἱ ὁποῖοι ἀνέλαβον νὰ καταρτίσουν τὰς σχετικὰς ἐκθέσεις. Κανείς, ἐπαναλαμβάνω δὲν ὑπάρχει τομεὺς τῆς ἑλληνικῆς οἰκονομίας, ἀπὸ τῆς διαβιώσεως μέχρι τοῦ ἀγροτικοῦ εἰσοδήματος καὶ τῆς παραγωγῆς καὶ τῆς ἀπασχολήσεως, ποὺ νὰ μὴ ὑπέστη δυσμενῆ, διὰ νὰ μὴ εἴπω καταστρεπτικόν, τὸν ἀντίκτυπον τῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ μὲ τοιαύτην κάμψιν ὅλων τῶν κλάδων τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας—δὲν βλέπω κανένα νὰ ἀνθῇ—μὲ αὐτὴν τὴν κάμψιν, ἡ ὁποία ἔρχεται εἰς μῆνας ὡς εἶναι τῆς παραγωγῆς οἱ θερινοί, θὰ ἀντιμετωπίσωμεν, κύριοι, μεθαύριον τὸν χειμῶνα καί πρὸ παντός, θὰ τὸν ἀντιμετωπίσωμεν μὲ μίαν μειωμένην βοήθειαν Ἀμερικανικήν. Καὶ ἀπὸ ἐκεῖ ἀρχίζει τὸ πραγματικὸν δρᾶμα τοῦ Ἑλληνικοῦ Λαοῦ. Αὐτὸ ποὺ παίζεται σήμερον δὲν εἶναι παρὰ ὁ πρόλογος. Ὅταν εἰσέλθωμεν εἰς τὸν χειμῶνα θὰ ἔχωμεν τὴν μειωμένην βοήθειαν. Καὶ ἐδῶ ἔχω νὰ καταλογίσω πλέον τὰς εὐθύνας, διὰ τὴν μείωσιν τῆς βοηθείας. Κύριοι θὰ σᾶς παρακαλέσω αἱ συζητήσεις νὰ εἶναι ἀντικειμενικαί. Αἱ διακοπαὶ νὰ γίνωνται, ἀλλὰ διὰ νὰ συνεννοούμεθα ἐπὶ τῶν θεμάτων. Ἐὰν πρόκειται νὰ μὲ διακόπτετε διὰ νὰ μοῦ εἴπητε ὅτι «αὐτὸ δὲν ἔχει σημασίαν», τότε αἱ διακοπαὶ εἶναι περιτταὶ καὶ καλλίτερον νὰ μὴ ἀναγράφωνται εἰς τὰ πρακτικά. Ἡ εὐθύνη, λοιπόν, διὰ τὴν περικοπὴν τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας ἰσχυρίζομαι ὅτι βαρύνει ἀπολύτως τὴν Κυβέρνησιν καὶ εἰδικώτερον τὸν Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ. Βαρύνει τὸν Ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, διότι μὲ τὰ ἰσοζύγια, τὰ ὁποῖα σπεύδει νὰ κάμῃ, ὅταν εἰδοποιῆται, ὅτι ἡ βοήθεια μειώνεται διὰ νὰ εἴπῃ «ἰδού, προσηρμόσαμεν εἰς τοὺς ἀριθμοὺς τὴν βοήθειαν, μειώνει τὴν ἐπιχειρηματολογίαν του». Τὴν προσαρμόζετε ὅμως τὴν βοήθειαν εἰς τὰ χαρτιά, κ. Ὑπουργέ. Εἰς τὴν πραγματικότητα δὲν προσαρμόζεται ἡ πεῖνα καὶ ἡ δυστυχία τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Οὔτε μὲ τὰ καταρτιζόμενα δεύτερα προγράμματα εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτύχετε νὰ σᾶς αὐξηθῇ ἡ βοήθεια. Διότι μὲ αὐτὴν τὴν μέθοδον χειρίζεσθε τὸ ζήτημα κατὰ τὸν χειρότερον τρόπον. Διότι σπεύδετε νὰ προσυπογράψητε τὴν μείωσιν καὶ νὰ ἀποδείξετε ὅτι ἠμποροῦμεν νὰ ζήσωμεν, ἐνῶ ἡμεῖς ὑποστηρίζομεν ὅτι κάτω τῶν 2.500 θερμίδων δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ζήσωμεν ζωὴν ἀνεκτήν. Ἀλλὰ ὑπάρχει καὶ δεύτερος λόγος, ὁ ὁποῖος θεμελιώνει τὴν εὐθύνην τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν περικοπὴν τῆς βοηθείας. Πάντοτε, ἀνέκαθεν, προκειμένου νὰ καθορισθῇ, κύριοι συνάδελφοι, ἐπειδὴ ὡμιλήσατε περὶ περικοπῆς γενικῶς τῆς βοηθείας, ἡ περικεκομμένη βοήθεια προκειμένου αὕτη νὰ κατανεμηθῇ, ὑπάρχει ἓν κριτήριον. Καὶ δὲν εἶναι τὸ κριτήριον εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν ἡ ἀξιοποίησις τῆς βοηθείας. Ἐάν, ἁπλούστατα, κατορθώσητε νὰ ἀξιοποιήσετε ὁλόκληρον τὴν βοήθειαν, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ἠμπορεῖτε νὰ ζητήσετε περισσότερα. Ἐὰν ὅμως ἐμφανισθῆτε μὲ τὴν βοήθειαν μὴ ἐπαρκῶς χρησιμοποιηθεῖσαν, μὴ ἐπαρκῶς ἀξιοποιηθεῖσαν, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει δὲν δικαιολογεῖσθε νὰ ζητήσετε αὔξησιν τῆς βοηθείας. Καὶ ἐρχόμεθα τώρα εἰς τὸ ἕτερον θέμα, τῆς χρησιμοποιήσεως τῆς βοηθείας. Κατὰ τὸ λῆξαν οἰκονομικὸν ἔτος ἡ βοήθεια ἡ χορηγηθεῖσα, σύμφωνα μὲ τὰ στοιχεῖα ποὺ ἔχω ἐγώ, ἦτο 182 ἑκατομμύρια δολλάρια. Ἐν τούτοις βλέπω ἀναγράφεται ἡ βοήθεια 178,8 ἑκατομμύρια, δηλαδὴ αἰφνιδίως ἡ βοήθεια τῶν 182 ἑκατομμυρίων δολλαρίων, ἡ περυσινή, μᾶς ἐμειώθη κατὰ 3 ἑκατομμύρια δολλάρια. Τί συνέβη, κύριοι; Θὰ σᾶς εἴπω ἐγὼ τί συνέβη: Ἡ Κυβέρνησις, λόγῳ τοῦ κακοῦ καὶ ἀνικάνου τρόπου μὲ τὸν ὁποῖον ἐχειρίσθη τὴν πολιτικὴν τοῦ δελτίου καὶ τῆς συγκεντρώσεως, λόγῳ τῆς ἀνικανότητος, τὴν ὁποίαν ἐπέδειξε, καὶ τῆς ἀνεπαρκείας της, ὑπέστη μίαν κύρωσιν βαρυτάτην. Ἐδέχθη ἓν πρόστιμον ἐκ μέρους τοῦ Διεθνοῦς Ὀργανισμοῦ, πρόστιμον τριῶν ἑκατομμυρίων δολλαρίων. Ἀλλὰ τὸ πρόστιμον αὐτὸ δὲν τὸ ὑπέστη ἡ Κυβέρνησις, τὸ ὑπέστη, ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Τρία ἑκατομμύρια δολλάρια ἐπεβλήθησαν ὡς πρόστιμον εἰς τὴν Ἑλλάδα διὰ τὴν ἀνικανότητα τῆς Κυβερνήσεως ὅπως φέρῃ εἰς πέρας τὴν πολιτικὴν τοῦ δελτίου. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς δεξιᾶς). Καὶ τοιουτοτρόπως ἡ βοήθεια ἀπό 182 ἑκατομμύρια, ἐμφανίζεται 178.8 Ὑπάρχει, κύριοι, εἰς τὴν ἱστορίαν τοιοῦτον φαινόμενον Κυβερνήσεως, δεχομένης διὰ τὴν ἀνικανότητα αὐτῆς πρόστιμον; Μόνον εἰς ἀμελεῖς καὶ ἀνικάνους ὑπαλλήλους ἤξευρα ὅτι μέχρι τοῦδε ἐπεβάλοντο πρόστιμα, ὄχι ὅμως καὶ εἰς Κυβερνήσεις. Καὶ ὅμως, παρὰ τὸ γεγονὸς αὐτό, οὐδεὶς συνεκινήθη ἢ συνεταράχθη. Διότι ἐξέλιπον, φαίνεται, αἱ ὡραῖαι συνήθειαι τῆς εὐθιξίας εἰς τὴν πολιτικήν, ἡ ὁποία ἐν τούτοις ὑπάρχει ὡς παράδοσις εἰς τὴν Ἑλλάδα. Καὶ δὲν ἠμπορεῖ κανεὶς μὲ τοιούτου εἴδους παρεκκλίσεις νὰ ἀποτρέψῃ ἀπὸ τοῦ νὰ ἐξακολουθήσουν ὑφιστάμεναι αὐτοῦ τοῦ εἴδους αἱ παραδόσεις τῆς ἑλληνικῆς πολιτικῆς ζωῆς. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς δεξιᾶς). Καὶ δὲν θὰ ἦτο δυνατόν, ὅταν μία Κυβέρνησις δέχεται ἓν τοιοῦτον πρόστιμον διὰ κακὴν ἐφαρμογὴν μιᾶς πολιτικῆς, νὰ εὑρεθῇ κάποιος ποὺ νὰ διαμαρτυρηθῇ καὶ νὰ ὑποστῇ τὰς εὐθύνας, ἔστω καὶ διὰ τὰ μάτια τοῦ κόσμου καὶ διὰ νὰ φανῇ πὼς ἔχομεν ἀκόμη ὑπερηφάνειαν ἑλληνικήν; Ἐν τούτοις, κύριοι, οὐδεὶς τὸ ἔμαθε. Τὸ γεγονὸς ἀπεκρύφθη. Ὁ μόνος τρόπος, μὲ τὸν ὁποῖον ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις κατώρθωσε νὰ περισώσῃ τὴν φιλοτιμίαν της, ἦτο νὰ ἀποκρύψῃ ἀπὸ τὸν Λαὸν τὸ γεγονὸς αὐτό! Ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας ὁ πτωχὸς αὐτὸς τόπος ἔρχεται νὰ πληρώσῃ ἐπὶ πλέον, μαζὶ μὲ τὰ ἄλλα παθήματά του, τοῖς μετρητοῖς τὴν ἀνικανότητα καὶ ἀνεπάρκειαν τῶν κυβερνητῶν του. Διότι, ὅταν διεπιστώθη, ὅτι κακῶς καὶ ἀνεπαρκῶς διεχειρίσθη ἡ Κυβέρνησις τὸ θέμα τοῦ δελτίου, ἔπρεπε νὰ ἐπέλθῃ κάποια κύρωσις. Κύριοι, ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι ἐγώ, τοὐλάχιστον, θεωρῶ τὸ πρᾶγμα καταπληκτικόν. Ἡ Βουλὴ ἂς συναγάγῃ τὰ ἰδικά της συμπεράσματα. Τὰ 3 ἑκ. δολλάρια ἦσαν, κύριοι, 45 δισεκ. δραχμαί. Οἱ σταφιδοπαραγωγοὶ 18 δισεκ. ζητοῦν διὰ νὰ ἀνακουφισθοῦν, οἱ συκοπαραγωγοὶ 5, καὶ δὲν ἔχομεν νὰ τοὺς τὰ δώσωμεν. Ἐκεῖ ἐδώσαμεν, ὡς πρόστιμον, τρία ἑκατομμύρια δολλάρια, 45 δισεκ. δραχμὰς καὶ οὐδεὶς συνεκινήθη! Καὶ ἐπανέρχομαι εἰς τὸ ζήτημα τῆς χρησιμοποιήσεως τῆς βοηθείας. Ἐλέχθη ὅτι, ἡ περυσινὴ βοήθεια μᾶς ἐμειώθη εἰς 178 ἑκατ. δολλάρια. Εἴχομεν, ἐν συνόλῳ, 225 ἑκ., ἐκ τῶν ὁποίων παρέμειναν ἀχρησιμοποίητα 42,4 ἑκ. Ἐν τούτοις ἐγώ, ἐρευνῶν τοὺς ἀριθμοὺς αὐτούς, διεπίστωσα ὅτι, ἡ Κυβέρνησις δὲν μᾶς ἔλεγε τὴν ἀλήθειαν. Διατί; Διότι εἰς τὰς τελευταίας ἡμέρας τοῦ Ἰουνίου ἐσπεύσαμεν νὰ πληρώσωμεν εἰς τὴν Ἀγγλίαν διὰ μέσου τῆς Εὐρωπαϊκῆς Ἑνώσεως Πληρωμῶν, χρέη 8 ἑκ. δολλαρίων. Τὸ ποσὸν αὐτὸ δὲν εἴχομεν κανένα λόγον νὰ σπεύσωμεν νὰ τὸ πληρώσωμεν εἰς τὸ τέρμα τοῦ οἰκονομικοῦ ἔτους, πρῶτον διότι δὲν εἴχομεν ἀγοράσει τίποτε καί, δεύτερον, διότι ἡ Ἕνωσις μᾶς ἐκάλυπτε μέχρις ὡρισμένου ποσοῦ Ἔτσι τὸ ποσὸν ἠκυρώθη, ἀλλ’ ὅταν ἐπεστράφη εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν, εἶχεν ἀρχίσει πλέον ὁ Ἰούλιος, τὸ νέον οἰκονομικὸν ἔτος! Εἰς τὴν πρᾶξιν αὐτὴν τῆς Κυβερνήσεως, ἐγὼ τοὐλάχιστον δὲν βλέπω τίποτε ἄλλο, παρὰ τὴν πρόθεσίν της νὰ ἀλλοιώσῃ τοὺς ἀριθμοὺς καὶ νὰ ἐμφανίσῃ ἐνώπιόν μας τὴν ἀχρησιμοποίητον βοήθειαν ὡς 42 ἑκ. δολλάρια, ἀντὶ τῶν πραγματικῶν 50 ἑκ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἂς δώσῃ, ἂν ἔχῃ, εἰς τὸ πρᾶγμα ἄλλην ἐξήγησιν. Ἀπεκρύφθη καὶ πάλιν ἡ πραγματικότης ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν. Αὐτὸ εἶναι τελείως ἀπαράδεκτον. Οἱαδήποτε Κυβέρνησις, σεβομένη ἑαυτήν, δὲν θὰ ἠμποροῦσε νὰ φθάσῃ εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ τῆς παραποιήσεως. Κύριοι συνάδελφοι, μετὰ τὴν ἀποκάλυψιν τοῦ πράγματος, θὰ ἤμην ἀδικαιολόγητος ἐὰν εἰς τὰ 42 ἑκατομμύρια δολλάρια, δὲν προσέθετον καὶ τὰ 8 ἑκατομμύρια καὶ οὕτω φθάνομεν εἰς τὰ 50 ἑκατομμύρια δολλάρια. Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον τοῦτο, εἶναι καὶ ἄλλο, τὸ ὁποῖον ἀνασκαλεύοντας τοὺς ἀριθμοὺς εὑρῆκα. Εὑρῆκα ὅτι, μέσα εἰς τὰ ποσὰ τὰ ἀχρησιμοποίητα, τὰ ὁποῖα εἶναι 183,11 περιλαμβάνεται καὶ ἕνα ποσὸν 18,8 δολλαρίων, τὸ ὁποῖον ἀφῆκαν τὰ περίφημα ἀποθέματα τροφίμων τῶν 25 ἑκατομμυρίων δολλαρίων. Δι’ αὐτά, ὑπῆρχε πρόβλεψις διαθέσεως διὰ τὸ ἔτος 1950–51. Ἡ χρησιμοποίησίς των ἐγένετο, κύριε Ὑπουργέ, εἰς τὰ 1951–52. Ἀλλ’ εἴθισται νομίζω —καὶ αὐτὸ εἶναι ὁ κανὼν—τὰ ποσὰ νὰ ἀναγράφωνται εἰς τὸ ἔτος ποὺ ἀντιστοιχεῖ εἰς τὴν διάθεσίν των καὶ ὄχι εἰς τὸ ἔτος τῆς χρησιμοποιήσεως. Ἂς μὴ μοῦ ἀπαντήσῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς ὅτι ἀκολουθεῖ ἕτερον κανόνα, διότι θὰ τοῦ εὕρω ἄλλο κονδύλιον, ὅπου ἀκριβῶς κάμνει τὸ ἀντίθετον, δηλαδὴ ἐκεῖ λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν ἡ διάθεσις καὶ ὄχι ἡ χρησιμοποίησις. Τοιούτου εἴδους ταχυδακτυλουργίαι, τοιούτου εἴδους τερατουργήματα, εἶναι ἀνάξια μιᾶς κυβερνήσεως ποὺ σέβεται τὸν ἑαυτόν της. Πιθανὸν νὰ μοῦ εἴπῃ ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι εἶναι εὐτυχής, ὅτι ὅλη μας ἡ διαφωνία ἔγκειται εἰς τοῦτο. Διότι ὅταν κάποτε τὸν κατηγγείλαμεν, ὅτι δὲν ἔχει σοβαρὰν πολιτικὴν καὶ τοῦ εἴπομεν νὰ μᾶς δώσῃ ἀριθμούς, μᾶς εἶπεν, ὅτι εἶναι εὐτυχής, ὅτι ἡ συζήτησίς μας κατέληξεν εἰς διαφωνίαν περὶ τῶν ἀριθμῶν, ἐνῷ κατ’ οὐσίαν δὲν ἐπρόκειτο περὶ διαφωνίας εἰς ἀριθμούς, ἀλλὰ ἐπὶ τῆς οὐσίας τῆς πολιτικῆς του. Δι’ αὐτὸ τὸν προλαμβάνω διὰ νὰ μὴ μᾶς εἴπῃ καὶ πάλιν αὐτὰ τὰ πράγματα. Τὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν σᾶς ἐπιβάλλουν ἔξωθεν τὴν ἐφαρμόζετε κατὰ τὸν χειρότερον τρόπον. Ὑφίστασθε κυρώσεις ἐξ αὐτοῦ, προσκολλᾶσθε ὅμως ὡς εἰς σωσίβιον, ὅπως προσεκολλήθητε εἰς τὴν πολιτικὴν τοῦ ἀντιπληθωρισμοῦ καὶ ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέραν ἀφίνετε τὰ πράγματα νὰ προχωρήσουν μόνα των ἐπιδεικνύοντες ὀλιγοπιστίαν εἰς τὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν ἐξαγγέλλετε. Ἐπαναλαμβάνω, δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ἰσχυρισθῆτε, ὅτι ἔπρεπε τὰ 18 ἑκατομμύρια δολλάρια νὰ γραφοῦν εἰς τὸ ἔτος τῆς χρησιμοποιήσεως, ἐνῷ ἔπρεπε νὰ γραφοῦν εἰς τὸ ἔτος τῆς διαθέσεώς των, καὶ τότε φθάνομεν τὰ 69–70 ἑκατομ. δολλάρια καὶ τὸ ἀχρησιμοποίητον συνεπῶς ὑπόλοιπον εἶναι 31%. Καὶ σᾶς ἐρωτῶ, κύριοι, ὅταν μὲ βοήθειαν 180 ἑκατομμυρίων δολλαρίων ἀφίσαμεν ὑπόλοιπον ἀχρησιμοποίητον εἴτε 30%, εἴτε 22%, ἐνῷ πέρυσι μὲ βοήθειαν 280.000.000 ἀφίσαμεν ὑπόλοιπον μόνον 14%, τί σημαίνει αὐτό: Ὅτι ὅσον μειοῦται ἡ βοήθεια, τόσον δυσχεραίνεται τὸ ζήτημα τῆς ἀπορροφήσεώς της καὶ τῆς ἀξιοποιήσεώς της. Αὐτὸ δὲ εἶναι ἔνδειξις ἀνικανότητος τῆς Κυβερνήσεως. Ὅταν δὲ ἔχῃ τεθῇ ὡς κανών, ὅτι ἡ χρησιμοποίησις θὰ εἶναι ἀπὸ τὰ κριτήρια διὰ τὸν καθορισμὸν τῆς κατανομῆς τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας μεταξὺ τῶν διαφόρων Κρατῶν, τότε ἀντιλαμβάνεσθε τὴν βαρυτάτην εὐθύνην τῆς Κυβερνήσεως, ὅταν δι’ αὐτοῦ τοῦ ἀφεθέντος ἀχρησιμοποιήτου ὑπολοίπου ἐμφανισθῇ ἐνώπιον τοῦ διεθνοῦς κριτηρίου διὰ νὰ ζητήσῃ αὔξησιν τῆς βοηθείας. Κύριε Ὑπουργέ, ἡ αὔξησις, τὴν ὁποίαν ζητεῖτε εἰς 124 ἑκατομμύρια, διὰ τοῦ ὑπομνήματός σας, ὅσον δήποτε καὶ νὰ μᾶς ἱκανοποιῇ ἐθνικῶς καὶ εἴμεθα ἐπ’ αὐτοῦ παρὰ τὸ πλευρόν σας, ἡ αὔξησις αὐτὴ δὲν πρόκειται νὰ πραγματοποιηθῇ ἐξ ἰδίας ὑμῶν ὑπαιτιότητος. Διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προσέλθητε εἰς τοὺς ξένους ὀργανισμούς, νὰ τοὺς εἴπητε, ὅτι ἀφήσαμε 40 ἢ 60 ἑκατομμύρια ἀχρησιμοποίητα καὶ δώσατέ μας περισσότερα τὸ ἔτος αὐτό. Τὸ μειδίαμα καὶ ἡ εἰρωνεία θὰ εἶναι ἡ ἀπάντησις εἰς τὸ αἴτημά σας. Ἡ πολιτική σας, ποὺ ἀναγράφετε εἰς τὸ ὑπόμνημά σας, δύο τινὰ θὰ ἔχῃ ὡς ἀποτέλεσμα. Νὰ γελοιοποιήσῃ τὴν Ἑλλάδα εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ νὰ ἐξαπατήσῃ τὸν λαὸν εἰς τὸ ἐσωτερικόν. (Χειροκροτήματα). Θὰ γελοιοποιήσετε τὴν Ἑλλάδα εἰς τὸν ἐξωτερικὸν κόσμον, διότι μόνον μειδίαμα εἰρωνείας θὰ ἀντικρύσητε, ὅταν μὲ τὰ ὑπόλοιπα, τὰ ἀχρησιμοποίητα θὰ ζητήσητε αὔξησιν τῆς βοηθείας. Ἀλλὰ καὶ τοὺς Ἕλληνας ἐξαπατᾶτε, ὅταν, ἐνῷ κόπτεσθε ὑπὲρ τῆς αὐξήσεως τῆς βοηθείας, διὰ τῶν ἔργων σας ἔχετε καταστήσει ἀδύνατον τὴν αὔξησιν τῆς βοηθείας αὐτῆς. Κύριοι, εἶναι ἐκπληκτικόν, κατόπιν τῶν ὅσων σᾶς ἀνέφερα, ἐὰν συνεκλονίσθησαν τὰ θεμέλια τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας; Εἶναι ἐκπληκτικόν, ἐὰν ἀφαιρέσωμεν, ὅπως σᾶς εἶπον, τὴν ἐλπίδα ἀπὸ τὴν αὔριον; Διότι ἀποτελεῖ ἀφαίρεσιν τῆς ἐλπίδος ἀπὸ τὴν αὔριον ἡ συνεχὴς μείωσις τῆς βοηθείας. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω καὶ μερικοὺς ἀκόμη ἀριθμούς. Εἶναι οἱ ἀριθμοὶ τῶν λεγομένων ἀκαθαρίστων ἐπενδύσεων. Αἱ ἐπενδύσεις εἶναι ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι προσδιορίζουν τὰ παραγωγικὰ μέσα καὶ τὰς παραγωγικὰς δυνατότητας τοῦ τόπου αὐτοῦ. Ἐὰν αἱ ἐπενδύσεις αὐξάνουν, εἶναι προφανές, ὅτι θὰ αὐξάνῃ καὶ θὰ προάγεται ἡ οἰκονομικὴ δύναμις τοῦ λαοῦ αὐτοῦ. Ἐὰν βλέπετε αἱ ἐπενδύσεις νὰ μειοῦνται, τοῦτο εἶναι δεῖγμα μαρασμοῦ καὶ ἐξασθενήσεως καὶ ἔπειτα ἀπὸ ὀλίγα χρόνια πρέπει νὰ ἀναμένεται, ὅτι ὁ λαὸς αὐτὸς δὲν θὰ ἔχῃ ἐπαρκῆ μέσα διὰ νὰ ἀξιοποιήσῃ τὰς δυνατότητας ἐργασίας, ποὺ ἔχει. Ἀκούσατε τώρα, ποῖοι εἶναι οἱ ἀριθμοὶ τοὺς ὁποίους ἔχω, σχετικῶς μὲ τὴν πορείαν τῶν ἐπενδύσεων. Καὶ ἐὰν θὰ μοῦ εἴπητε, ὅτι ὅλα αὐτὰ εἶναι συμπτώσεις, ὅτι σύμπτωσις εἶναι ἡ πτῶσις τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου τοῦ λαοῦ, σύμπτωσις εἶναι ἡ ἐξαθλίωσις τῶν ἀγροτῶν, σύμπτωσις εἶναι ἡ πτῶσις τῶν ἐπενδύσεων, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις εἶναι Κυβέρνησις τῶν ἀτυχῶν συμπτώσεων, ἐπὶ τέλους ἂς μᾶς ἀπαλλάξῃ τῆς παρουσίας της. Κάποια βάσκανος μοῖρα τὴν παρακολουθεῖ καὶ δὲν εἶναι σωστὸν νὰ πληρώνῃ ἡ Ἑλλὰς διὰ τὴν Κυβέρνησιν αὐτήν. Αἱ ἀκαθάριστοι ἐπενδύσεις κατὰ τὸ 1950 ἦσαν 7.108.000.000, κατὰ τὸ 1951 ἦσαν 6.410.000.000 καὶ κατὰ τὸ 1952 4.622.000.000. Δι’ ἐμέ, τοὐλάχιστον, ὁ ὁποῖος κατὰ σύμπτωσιν παρακολουθῶ αὐτὰ τὰ θέματα, τὰ ζητήματα αὐτὰ ἔχουσι βασικὴν σημασίαν διὰ τὸ μέλλον τοῦ τόπου αὐτοῦ. Εἶναι ἐκεῖνα, ποὺ δημιουργοῦν τὸ σφρῖγος, τὴν ἀκμὴν καὶ τὴν ἰσχὺν τοῦ ὀργανισμοῦ μας. Διὰ τῶν ἐπενδύσεων ἔχετε τὴν ἐλπίδα, ὅτι εἰς τὸ μέλλον θὰ ἔχετε αὔξησιν τῆς παραγωγῆς καὶ ὕψωσιν τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου. Λοιπὸν προσθέτω ὅτι δὲν εἶναι ἐκπληκτικὸν ὅτι ἐφθάσαμεν πλέον εἰς αὐτήν τὴν μείωσιν τῆς ἀνασυγκροτήσεώς μας. Μᾶς διεβεβαίωσε πρὸ πενταμήνου ὁ κ. Ὑπουργὸς ὅτι εἶναι ἐξησφαλισμένα 1.100.000.000.000 διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν τοῦ ἔτους αὐτοῦ. Ἐὰν ἐμειώθησαν κατὰ 400.000.000.000 δὲν ἔχει σημασίαν δι’ αὐτόν, σημασίαν ὅμως ἔχει δι’ ἡμᾶς οἱ ὁποῖοι μανθάνομεν νὰ ἐκτιμῶμεν τὰς διαβεβαιώσεις τὰς ὁποίας μᾶς δίδει ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου. Λοιπόν, κύριοι, βαίνει συνεχῶς μειουμένη ἡ ἀνασυγκρότησις παρὰ τὰς προσπαθείας τῆς Κυβερνήσεως καὶ παρὰ τὸ γνωστὸν ὑπόμνημά της, τὸ ὁποῖον ἔχω ὑπ’ ὄψει καὶ παρακολουθῶ. Ἡ κυβέρνησις ζητεῖ 1.200 δισεκατομμύρια καὶ λέγει ὅτι εἶναι τὸ μίνιμουμ, εἰς τὸ ὁποῖον θὰ σταθῇ καὶ εἰς τὸ ὁποῖον θὰ ἀγωνισθῇ. Ἀλλά, κύριοι, ὅλαι αἱ προϋποθέσεις τοῦ ὑπομνήματος αὐτοῦ καθ’ ὃν τρόπον τίθενται καὶ ζητοῦνται ὁδηγοῦν εἰς τὴν ἀποτυχίαν. Διότι ἡ κυβέρνησις ἔρχεται νὰ ζητήσῃ διὰ τοῦ ὑπομνήματός της 500 δισεκατομμύρια ἐπὶ πλέον δι’ ἀνασυγκρότησιν, 500 δισεκατομμύρια καθαρῶς πληθωρικά, διότι δὲν ἀντιστοιχοῦν εἰς εἰσαγωγὴν ἀγαθῶν ἐφ’ ὅσον δὲν ζητεῖ ἀνάλογον αὔξησιν αὐτῆς. Ἔχει ἐπίσης εἰς τὸν προϋπολογισμὸν 400–500 δισεκατομμύρια τῆς αὐξήσεως τῶν μισθῶν ποὺ εἶναι καὶ αὐτὰ πληθωρικά. Ὅταν, κύριε ὑπουργέ, ἔχετε ἕνα τρισεκατομμύριον πληθωρικῶν δραχμῶν ἄνευ ἀντιστοίχου ποσοῦ ἀγαθῶν, πῶς τολμᾶτε νὰ ζητῆτε αὔξησιν εἰς 1200 τῆς ἀνασυγκροτήσεως, ἐὰν δὲν ζητῆτε ταὐτοχρόνως αὔξησιν τῆς εἰσαγωγῆς ἀγαθῶν; Διότι μόνον τότε θὰ δύνασθε νὰ ἀντιμετωπίσετε τὴν τάσιν τὴν πληθωριστικήν. Τὸ πρόγραμμά σας, κύριε ὑπουργέ, στερεῖται ἰσορροπίας. Τὸ πρόγραμμά σας πρέπει νὰ εἶναι ἕνα σύνολον ἁρμονικόν, διότι ἐὰν ὑποχωρῇ ἀπὸ τὴν μίαν πλευρὰν θὰ ὑποχωρήσῃ τελικὰ ὁλόκληρον. Ὁ Ἀμερικανὸς ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει θὰ μᾶς ἀπαντήσῃ: κύριε, μοῦ ζητεῖτε 1200 δισεκατομμύρια, ἐξ ὧν 500 εἶναι πληθωρικά, ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας πρέπει νὰ γνωρίζετε ὅτι ἐξαπολύετε τὸν νέον πληθωρισμόν. Εἰς τὴν προηγουμένην Βουλήν, ἔλεγα εἰς τὴν τότε κυβέρνησιν, μάντις κακῶν, ὅταν ἡ Κυβέρνησις ἐθριαμβολόγει διὰ τὰ 25.000.000 δολλάρια, ὅτι ὁ τρόπος ποὺ τὰ ἀντιμετωπίζετε σᾶς ὁδηγεῖ κατ’ εὐθεῖαν εἰς τὸν πληθωρισμόν. Καὶ σήμερον εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω τὰ ἴδια πράγματα, ὅτι διὰ τῆς πολιτικῆς σας δηλ. ὁδηγεῖτε καὶ πάλιν εἰς τὸν πληθωρισμόν, ἢ ἄλλως θὰ ὁδηγήσετε εἰς τὴν μείωσιν τῆς ἀνασυγκροτήσεως ἢ εἰς τὴν μείωσιν τῆς παραγωγῆς. Ὅταν καταρτίζετε προγράμματα μονόπλευρα αὐτὰ θὰ συμβαίνουν. Τὸ πρόγραμμά σας δὲν εἶναι ἄξιον τῆς μορφώσεώς σας, διότι δημιουργεῖ πληθωριστικοὺς κινδύνους ἀκριβῶς λόγῳ τῶν αἰτημάτων σας. Τὰ αἰτήματά σας δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πραγματοποιηθοῦν. Τὰ αἰτήματά σας ὑφ’ οἵας συνθήκας τὰ θέτετε εἶναι μακρὰν τῆς πραγματικότητος, κύριε ὑπουργέ, διότι ἐὰν πραγματοποιηθοῦν θὰ ἐξαπολύσουν νέον πληθωρισμὸν εἰς τὸν τόπον. Τὸ σφάλμα εἶναι ἰδικόν σας, δὲν προσέχετε ὅταν καταρτίζετε τὰ προγράμματά σας καὶ δὲν προσέχετε ὅταν ἐφαρμόζετε τὴν πολιτικήν σας. Ἐδῶ ὑπάρχει ἡ πεῖρα τοῦ παρελθόντος. Σεῖς ἐφηρμόσατε μόνον τὸν περιορισμὸν τῶν πιστώσεων τῶν παραγωγικῶν χωρὶς νὰ λάβετε ὑπ’ ὄψιν τὸ ἐπίπεδον τοῦ κόστους τῆς παραγωγῆς. Ἡ μονόπλευρος πολιτική σας ὡδήγησεν εἰς ὀλέθρια ἀποτελέσματα. Συνεκλονίσατε τὸ οἰκοδόμημα τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας ἐκ βάθρων καὶ ἐνώπιον τοῦ χειμῶνος καὶ τοῦ περιορισμοῦ τῇ ἀμερικανικῆς βοηθείας ἐγὼ τοὐλάχιστον μετὰ δέους ἀντιμετωπίζω τὸ μέλλον. Καὶ ἀπορῶ πῶς ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὁ ὁποῖος προέρχεται ἀπὸ τὸν λαόν, δὲν κατανοεῖ τὴν πραγματικὴν αὐτὴν κατάστασιν. Ὁ λαὸς ἀντιλαμβάνεται ὅτι ἡ ὅλη πολιτική σας ἀπειλεῖ τὸ μέλλον τοῦ τόπου, ὅτι οἱ κυβερνῶντες μόνον τὴν δημαγωγίαν γνωρίζουν καὶ θυσιάζουν καὶ τὸ παρὸν καὶ τὸ μέλλον. Μᾶς ὁδηγεῖτε εἰς τὸ βάραθρον, διότι καὶ τὸ παρὸν συνθλίβετε καὶ τὸ μέλλον ἀπειλεῖτε. (Χειροκροτήματα). Ἀνεφέρθην πολλὲς φορὲς εἰς τὸ ὑπόμνημα τῆς Κυβερνήσεως πρὸς τοὺς ξένους. Ἔχει τοῦτο πολλὰ σημαντικά. Εἶναι ὅμως ἕνα σημεῖον τούτου, τὸ ὁποῖον μοῦ ἔκαμεν ἐντύπωσιν: ὅτι ἡ ἀφορμὴ τοῦ πληθωριστικοῦ κινδύνου εἰς τὴν Ἑλλάδα, δηλαδὴ ἡ ἀφορμὴ τῆς οἰκονομικῆς μας δυσπραγίας, εἶναι ἡ ἔλλειψις αἰσθήματος ἐθνικῆς ἀσφαλείας, αἰσθήματος οἰκονομικῆς ἀσφαλείας καὶ ἡ ἔλλειψις αἰσθήματος πολιτικῆς ἀσφαλείας, προσθέτω ἐγώ. Αὐτὰ τὰ τρία εἶναι ἡ ἀφορμὴ τῶν πληθωριστικῶν πιέσεων καὶ τῶν κινδύνων, ποὺ μᾶς ἀπειλοῦν. Κατὰ συνέπειαν εἶναι συνυφασμένη ἀπολύτως ἡ οἰκονομική μας σταθερότης μὲ τὸ αἴσθημα τῆς ἐθνικῆς ἀσφαλείας καὶ τὸ αἴσθημα τῆς πολιτικῆς ἀσφαλείας. Ἀλλ’ ὅταν αὐταὶ εἶναι αἱ βασικαὶ καὶ ἀναγκαῖαι προϋποθέσεις ἑνὸς καλυτέρου μέλλοντος διὰ τὸν τόπον, ἐγὼ τοὐλάχιστον διακηρύσσω, ὅτι ἡ ὀλιγώτερον κατάλληλος διὰ νὰ τὰς ἱκανοποιήσῃ καὶ πραγματοποιήσῃ τὰς προϋποθέσεις αὐτὰς τῆς ἐθνικῆς ἀνορθώσεως, εἶναι ἀκριβῶς ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις. Διότι ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις λόγῳ τοῦ γεγονότος, ὅτι στηρίζεται εἰς μίαν ἀμφίβολον πλειοψηφίαν εἶναι πάντοτε δεκτικὴ τῶν πάσης φύσεως ἐκβιασμῶν. Διότι δὲν θὰ ἠμπορέσῃ ποτὲ νὰ συλλάβῃ καὶ ἐφαρμόσῃ ἑνιαῖον πρόγραμμα καὶ μάλιστα νὰ τὸ ἐφαρμόσῃ μὲ συνέπειαν καὶ συνέχειαν, λόγῳ τῆς ἀνομοιογενείας τῆς συνθέσεώς της. Ἀλλ’ ἐκεῖνο ποὺ ἰδιαιτέρως ἀνησυχεῖ τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν εἶναι ἡ νεωτέρα κομματικὴ σύνθεσις τῆς Κυβερνήσεως, ἐπὶ τῆς ὁποίας ζητεῖ νὰ βασίσῃ τὴν ἀμφίβολον ὕπαρξίν της. Δὲν γνωρίζω πῶς Κυβέρνησις, μετέχουσα τῆς Ἀτλαντικῆς Κοινότητος, εἶναι δυνατὸν νὰ στηριχθῇ εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἀπὸ τοῦ βήματος, ὄχι μόνον ἐπέκριναν ζωηρῶς τὴν προσχώρησίν μας εἰς τὸ Ἀτλαντικὸν Σύμφωνον, ἀλλ’ ἐδήλωσαν, ὅτι ἀντιτίθενται ἀπολύτως εἰς αὐτό. Δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω πῶς αὔριον ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις θὰ στραφῇ πρὸς τοὺς Ἀτλαντικοὺς Συμμάχους μας διὰ νὰ ζητήσῃ βοήθειαν στρατιωτικὴν καὶ ὑλικήν, ἐφ’ ὅσον θὰ στηρίζεται ἐπὶ τῶν δύο αὐτῶν βουλευτῶν, οἱ ὁποῖοι θὰ τῆς ἀπηγόρευον, ἐὰν εἶχον τὴν δύναμιν, νὰ παραμείνῃ εἰς τὸ Ἀτλαντικόν. Κύριοι, ἐννοῶ, ὅτι κομματικὴ ὕπαρξις εἶναι ἐπιτετραμμένη μέχρις ἑνὸς σημείου. Δὲν εἶναι δυνατὸν ὅμως νὰ τεθῇ ὑπεράνω τῆς ἐθνικῆς ὑπάρξεως. Ἔχει τὴν ὑποχρέωσιν ἡ Κυβέρνησις νὰ δώσῃ τὸν λόγον εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, τὸν μόνον ἁρμόδιον διὰ νὰ ἀποφανθῇ κυριαρχικῶς ἐπὶ τῶν τυχῶν καὶ τοῦ μέλλοντός του. Ἡ Κυβέρνησις ὀφείλει νὰ ἐγκαταλείψῃ τὴν θέσιν της, ὀφείλει νὰ παραδώσῃ τὴν ἐξουσίαν εἰς ἐκείνην ποὺ θὰ διεξαγάγῃ τὰς ἐκλογάς. Πρέπει νὰ προσέλθωμεν ἐνώπιον τοῦ λαοῦ διὰ νὰ λύσῃ τὰ προβλήματά του αὐτός. Καὶ ὅσον τὸ ταχύτερον, τόσον τὸ καλύτερον, κύριοι. (Παρατεταμένα χειροκροτήματα).

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Κῦρκος ἔχει τὸν λόγον.

§85Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριοι βουλευταί, κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν τῆς Βουλῆς, ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ, ἀπηύθυνε δριμείαν κατ’ ἐμοῦ ἐπίθεσιν καὶ κατὰ τοῦ συναδέλφου κ. Καραμαούνα, ἐπίθεσιν ἐξιχθεῖσαν μέχρι τοῦ σημείου ὥστε νὰ ἀρνηθῇ εἰς ἡμᾶς καὶ τὰ ἐθνικά μας ἀκόμη φρονήματα. Ἀνέμενον τὴν ἐπίθεσιν, διότι εἶχεν ἐπιμελῶς προετοιμασθῇ καὶ προπαρασκευασθῇ ὑπὸ τοῦ φιλικοῦ πρὸς τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμὸν τύπου, ἀλλὰ εἶχον καί τινα δισταγμόν, ἂν καὶ τὴν τελευταίαν στιγμὴν ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ θὰ ἀπεφάσιζε νὰ ἀγκαζάρῃ καὶ τὸ προσωπικόν του κῦρος καὶ τὸ κῦρος τοῦ κόμματος, τὸ ὁποῖον ἐκπροσωπεῖ εἰς τὴν ἐπίθεσιν αὐτήν, τοσούτῳ μᾶλλον καθ’ ὅσον ἀπὸ μακροῦ χρόνου ἦτο παγκοίνως γνωστόν, ὅτι ἐπίμονοι κατεβλήθησαν προσπάθειαι καὶ δελεαστικαὶ ἐγένοντο προτάσεις συνεργασίας πρὸς τὸν Πρόεδρον τοῦ Σοσιαλιστικοῦ Κόμματος τῆς ΕΛΔ τὸν κ. Σβῶλον.

§86Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Δὲν εἶναι ἀκριβὲς αὐτό.

§87Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἡ ἰδική σας δήλωσις δὲν εἶναι ἀρκετή. Τοῦ Ἀρχηγοῦ σας θὰ ἦτο ἀρκετή.

§88Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἀνέγνωσα εἰς τὰς ἀπογευματινὰς ἐφημερίδας ἀνάλογον εἴδησιν καὶ ἠρώτησα σχετικῶς τὸν Ἀρχηγὸν τοῦ Συναγερμοῦ ἄν εἶχεν οἱανδήποτε ἐπαφὴν μὲ τὸν ἄλλοτε ἀξιότιμον ἀρχηγὸν τῆς ΕΛΔ κ. Σβῶλον καὶ μοῦ ἀπήντησεν, ὅτι δὲν εἶχεν οὐδεμίαν. Καὶ δι’ αὐτὸ κάμνω τὴν δήλωσιν αὐτήν.

§89Ε. ΖΑΝΝΗΣ. Οὔτε σεῖς, κύριε Μαρκεζίνη;

§90Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Ἐὰν θέλετε διαφωτίζω τὴν Βουλὴν ἀμέσως καὶ ἄν τὸ ἐπιτρέπῃ ὁ κ. συνάδελφος, διότι δὲν παύω νὰ ἐκτιμῶ τὸν κ. Σβῶλον, καὶ δὲν ἐπιθυμῶ παρανόησιν.

§91Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, προτάσεις συνεργασίας καὶ μάλιστα συνεργασίας εὐρυτάτης ἐκλογικῆς ποτὲ δὲν γίνονται ἀπ’ εὐθείας ἀπὸ τὸν Ἀρχηγὸν τοῦ ἑνὸς Κόμματος πρὸς τὸν ἄλλον, διότι ἀντιμετωπίζεται εὐλόγως ἡ ἐνδεχομένη ἀποτυχία. Ἔχω νὰ βεβαιώσω τὴν Βουλήν, ὅτι ὅταν πρὸ ὀλίγου χρόνου ἐδημοσιεύθη εἰς τὰς ἐφημερίδας, ὅτι ἐπίκειται συνεργασία Συναγερμοῦ καὶ κ. Σβώλου, συνήντησα τὸν κ. Σβῶλον στὸ «Πικαντίλλυ». Τὸν ἠρώτησα ἐὰν τὸ πρᾶγμα εἶναι ἀληθές, ἐὰν θὰ προσχωρήσῃ στὸν Συναγερμόν. Ἡ ἀπάντησίς του ἦτο καταπέλτης. Μοῦ ἀπήντησεν, ὅτι καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸν ἴδιον θὰ ἦτο ἐξευτελισμὸς ἡ τοιαύτη συνεργασία—ὄχι ἀπὸ ἀπόψεως προσώπων—ἀπὸ ἀπόψεως ἀρχῶν, καὶ μοῦ προσέθεσε. Μοῦ ἐγένοντο ἐπίμονοι παρακλήσεις ἀπὸ τὸν Συναγερμὸν διὰ νὰ συνεργασθῶ μαζί του καὶ τοῦτο διότι τοὺς ὑπεδείχθη ἀπὸ τὸ ἐξωτερικὸν, ὅτι ἐφ’ ὅσον ἐμφανίζονται ἄκρως ἄκρα δεξιά, δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἔχουν τὴν συμπάθειαν τῆς κοινῆς γνώμης οὔτε στὴν Εὐρώπη οὔτε στὴν Ἀμερική. Καὶ δι’ αὐτὸ τὸν «ἐξελιπάρησαν»—εἶναι ἡ λέξις του—. Ἀπήντησα, μοῦ εἶπεν, πῶς εἶναι δυνατὸν ἐγὼ νὰ συνεργασθῶ μαζί σας;

§92Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Εἰς ποίους ἀπήντησε; Νὰ καταγγελθοῦν ὀνομαστί.

§93Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπήντησεν εἰς ἐκείνους τοὺς ὁποίους εἴχατε στείλει ὡς μεσάζοντας.

§94Ε. ΓΟΝΗΣ. Εἶναι σοβαρὰ τὰ πράγματα αὐτά, κύριε Μπακόπουλε;

§95Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Σοβαρώτατα.

§96Ε. ΓΟΝΗΣ. Εἶναι λόγοι τῶν τριώδων.

§97Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τοὺς ἀπήντησα, μοῦ εἶπεν, ὁ κόσμος ὁ ὁποῖος ἀκολουθεῖ ἐμένα εἶναι ἀριστερός. Πῶς θὰ τοῦ εἴπω νὰ συνεργασθῶ μὲ τὸν Συναγερμὸν εἰς τὰς ἐκλογάς. Θὰ εἶχα μίαν δικαιολογίαν μοῦ εἶπεν ὁ κ. Σβῶλος, καὶ ἄλλοτε Πρόεδρος τῆς ΠΕΕΑ, θὰ εἶχα μίαν δικαιολογίαν νὰ εἴπω πρὸς τὸν λαὸν ὁ ὁποῖος μὲ ἀκολουθεῖ, πρὸς τὸ τμῆμα αὐτό, ἐὰν ὑπῆρχε μία ἔστω καὶ μικρὰ συγγένεια προγράμματος. Τὸ δικό μου πρόγραμμα, εἶπεν, εἶναι γνωστόν. Τὸ δικό σας εἶναι ἀνύπαρκτον. Οὐδὲν κόμμα ἔχει τοιαύτην ἀνυπαρξίαν ἐκλογικοῦ προγράμματος καὶ κόμμα ὅπως σεῖς, δηλαδὴ ὁ Συναγερμός.

§98Π. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. (Διαμαρτύρεται κραυγάζων).

§99Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν ὑπῆρχεν, εἶπε, μία μικρὰ συγγένεια θὰ ἠδυνάμην νὰ εἴπω εἰς τοὺς φίλους μου, δὲν ἔχομεν τὴν δύναμιν νὰ ἐφαρμόσωμεν τὸ ἰδικόν μας πρόγραμμα, δὲν ἔχομεν τόσην ἐκλογικὴν δύναμιν. Ὁ Συναγερμὸς ἔχει τὸ ἑξῆς συγγενὲς σημεῖον μὲ ἡμᾶς. Ἐφ’ ὅσον δὲν μποροῦμε νὰ ἐπιτύχωμεν τὸ ὅλον, νὰ ἐπιτύχωμεν τὸ μέρος. Ἀλλά, τοὺς εἶπεν, εἶναι πρόγραμμα αὐτὸ τὸ ὁποῖον κάμετε μὲ τὰς ἐπιθέσεις τοῦ Συναγερμοῦ στὴ Βουλή, τὸ νὰ λέγετε, ὅτι θὰ ἐπιδιώξετε ἐθνικὴν διοίκησιν, εἶναι πρόγραμμα αὐτό; Ἐν πάσῃ περιπτώσει μοῦ εἶπεν, ἐν κατακλεῖδι, εἶναι ἀδύνατος ἡ συνεργασία μὲ τὸν Συναγερμὸν παρ’ ὅλην τὴν ἐπίμονον παράκλησίν των. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀλήθεια. (Χειροκροτήματα).

§100Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ δοθοῦν ἐξηγήσεις.

§101Π. ΕΥΡΙΠΑΙΟΣ. Τὰ ὅσα ἀνέφερεν ὁ κ. Μπακόπουλος μοῦ τὰ διαβεβαίωσε καὶ ἐμὲ ὁ κ. Σβῶλος. (Χειροκροτήματα).

§102Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Κύριοι βουλευταί, εἶναι πράγματι καταπληκτικὸν αὐτὸ τὸ ὁποῖον συμβαίνει. Οὔτε ὁ Στρατάρχης, ὡς γνωρίζω, οὔτε οὐδεὶς ἐκ τῶν κ. κ. βουλευτῶν τοῦ Συναγερμοῦ, οὔτε ὁ ἴδιος ὁ ὁμιλῶν διεπραγματεύθη μὲ τὸν κ. Σβῶλον καὶ ἤδη, ἀκούονται περὶ προτάσεων ἐπισήμων καὶ τὰ τοιαῦτα. Καὶ τονίζω πρὸς ἀποφυγὴν παρεξηγήσεων, ὅτι ὑπάρχουν δύο θέματα. Ὑπάρχει τὸ γεγονός, ὅτι δὲν ἐγένετο οὐδεμία συζήτησις τοῦ Συναγερμοῦ μὲ τὸν κ. Σβῶλον. Καὶ ὑπάρχει καὶ τὸ ἄλλο, ὅτι ὁ Στρατάρχης Παπάγος ἐδήλωνε πάντοτε, ὅτι ὁ Συναγερμὸς δὲν ἀποτελεῖ στενόκαρδον μέτωπον ἀλλ’ εὐρύτατον. Τὸ ἐπανέλαβεν ἀκόμη καὶ στὰ Ἰωάννινα καὶ ἐκάλεσε νὰ συμμετάσχουν εἰς τὸν Συναγερμὸν πᾶν οἱονδήποτε ἀριστερὸν προοδευτικὸν στοιχεῖον ἀρκεῖ νὰ εὑρίσκεται ἐντὸς τοῦ ἐθνικοῦ πλαισίου. (Χειροκροτήματα). Κύριοι, θέλετε τὴν διαφώτισιν ἢ ἐπιδιώκετε ἐντυπώσεις; Εἶμαι πρόθυμος σεβόμενος τὴν Βουλὴν διὰ τὸ πρῶτον, ἀρνοῦμαι ὅμως νὰ σᾶς βοηθήσω εἰς τὴν προσπάθειαν δημιουργίας ἐντυπώσεων. Καὶ ἐπαναλαμβάνω, σέβομαι τὴν Βουλὴν καὶ ἐπιθυμῶ νὰ τὴν διαφωτίσω, παρακαλῶ δὲ νὰ ἐπιδείξητε τὸν αὐτὸν σεβασμόν. Θέλω νὰ διευκρινίσω. Ἀφ’ ἑνὸς ὑπάρχει τὸ γεγονὸς τοῦ ὅτι δὲν διεπραγματεύθη μὲ τὸν κ. Σβῶλον ὁ Στρατάρχης. Ἀφ’ ἑτέρου δὲν ὑπῆρχε σχέσις μὲ τὰ ὅσα ἐλέχθησαν διὰ τοὺς δύο βουλευτὰς καὶ τὸν κ. Σβῶλον. Ὁ κ. Σβῶλος κατῆλθεν εἰς τὰς ἐκλογὰς αὐτοτελῶς καὶ ἀπέτυχε νὰ ἀποκτήσῃ εἰσιτήριον δι’ ἐδῶ, ἀρνηθεὶς νὰ στηριχθῇ εἰς κομμουνιστικὰς ψήφους. Αὐτὸ μόνον τίποτε ἄλλο.

§103Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν εἶναι δυνατὸν νὰ διαψευσθοῦν τὰ ὅσα εἶπα δὲν πρόκειται νὰ διαψευσθῶ ἐγώ. Ἐγὼ εἶπα λέξιν πρὸς λέξιν ὅσα εἶπεν ὁ κ. Σβῶλος. Παρακαλῶ νὰ ἀπαντήσω εἰς τὸν κ. Μαρκεζίνην. Εἶπεν ὁ κ. Μαρκεζίνης πρὸ ὀλίγου, ὅτι ὁ κ. Παπάγος ὑπὸ τὴν ἰδιότητά του, τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Συναγερμοῦ, διεκήρυξεν ὅσα διεκήρυξε διὰ τὰς προσχωρήσεις καὶ ὅτι εἶναι διατεθειμένος νὰ δεχθῇ εἰς τοὺς κόλπους του τὰ οἱαδήποτε ἀριστερὰ στοιχεῖα, ἀρκεῖ ἡ προσχώρησις νὰ γίνεται πρὸς αὐτόν. Τότε εἶναι καλά. (Χειροκροτήματα).

§104Ε. ΓΟΝΗΣ. Ἀρκεῖ νὰ εἶναι ἀντικομμουνισταί.

§105Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. ....... ὁσονδήποτε προοδευτικῶν ἀλλὰ πάντως ἐθνικοφρόνων στοιχείων, τῶν πολιτευομένων ἐντὸς τοῦ Ἀτλαντικοῦ Συμφώνου, ὅπως ἅπαντες οἱ Ἕλληνες ἐδέχθησαν, ἢ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι πολιτεύονται ἐκτὸς τοῦ πλαισίου αὐτοῦ. Πάντως ὅταν εἶναι ἐντὸς τοῦ πλαισίου αὐτοῦ ἀναμφισβητήτως. Σήμερον οὔτε κἂν δήλωσις τοιαύτης μετανοίας ἐγένετο.

§106Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Μαρκεζίνης δὲν μᾶς κάμνει τὴν εὐχαρίστησιν νὰ παρίσταται εἰς τὴν Βουλήν. Ἐὰν εἴχαμε τὴν εὐχαρίστησιν νὰ τὸν ἐβλέπαμε θὰ ἐνεθυμῆτο ὁ κ. Μαρκεζίνης, ὅτι ὅταν συνεζητῆτο ἡ εἰσδοχὴ τῆς Ἑλλάδος εἰς τὸ Ἀτλαντικὸν Σύμφωνον, ἐγὼ πρῶτος κατεφέρθην μὲ τόσας δριμείας ἐκφράσεις μὲ ὅσας οὔτε ὁ Συναγερμὸς κατὰ τῶν ἀντιτιθεμένων εἰς τὴν τοιαύτην προσχώρησιν εἰς τὸ Ἀτλαντικὸν Σύμφωνον.

§107Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Ἤμην παρών.

§108Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀκόμη καλλίτερον. Καὶ ὑποστηρίζω, ὅτι ὁ οἱοσδήποτε ἀντιφρονῶν εἰς τὴν πολιτικήν μας ἂν μετανοῶν ἢ διαφωτιζόμενος τὴν ἀκολουθήσῃ, αὐτὸ εἶναι εἰς ὄφελος καὶ ἡμῶν καὶ αὐτοῦ.

§109Σ. ΜΑΡΚΕΖΙΝΗΣ. Ὑπάρχει δήλωσις μετανοίας τοιαύτη;

§110Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ μόνον ἡ προσχώρησις βουλευτοῦ εἰς τὰ κόμματά μας τεκμαίρει τὴν παραδοχὴν τῶν βασικῶν ἀρχῶν μας.

§111Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Παρηκολούθησα, κύριοι βουλευταί, μετὰ πάσης ἀταραξίας τὴν ἐπίθεσιν ἡ ὁποία διεξήχθη ἐναντίον μου καὶ δὲν διέκοψα οὐδὲ ἐπὶ στιγμὴν τὸν ἀξιότιμον Ἀρχηγὸν τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ. Θὰ παρακαλέσω λοιπὸν ἰδιαιτέρως τὴν πτέρυγα τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ νὰ μὲ ἀκούσῃ καὶ ἐκείνη μεθ’ ὅσης, τοὐλάχιστον, προσοχῆς, ἤκουσα καὶ ἐγὼ τὸν Ἀρχηγόν της καταφερόμενον ἐναντίον ἐμοῦ. Ἐφόσον ἐκυλήσατε σεῖς πρῶτοι τὸν λίθον ἐναντίον μου, ἔχετε στοιχειώδη ὑποχρέωσιν νὰ ἀκούσητε καὶ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἡμεῖς θὰ σᾶς ἀπαντήσωμεν. Κύριοι συνάδελφοι, ἐλάχιστον μόλις χρόνον μετὰ τὸν τερματισμὸν τῶν τακτικῶν ἡμῶν ἐργασιῶν, μόλις ἓν δίμηνον, ἀνακοινοῦται διὰ τῶν ἐφημερίδων ὅτι συνέρχονται οἱ ἐπιτελεῖς τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ ἀρχηγοῦ των διὰ νὰ μελετήσουν τὸ οἰκονομικὸν πρόβλημα τῆς χώρας. Εὐλόγως ἐδημιουργήθη εἰς τὸν ἑλληνικὸν λαὸν ἡ ἐλπὶς ὅτι θὰ ἤκουεν ἀπὸ τοῦ στόματος τῶν ἐγκύρων ἐκπροσώπων, τῶν εἰδικῶν μελετητῶν τοῦ μεγαλυτέρου ἑλληνικοῦ κόμματος μίαν κριτικὴν τῆς οἰκονομικῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ καὶ μίαν γόνιμον ἀντιπαράθεσιν τῶν ἀπόψεων τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ ἐπὶ τῶν οἰκονομικῶν προβλημάτων τὰ ὁποῖα πάντοτε συνεκίνουν καὶ συγκινοῦν τὰς μάζας τὰς λαϊκὰς ἰδίᾳ ὅμως ὑπὸ περιστάσεις τόσον τραγικὰς καὶ τόσον σκληρὰς ὅσον εἶναι αἱ περιστάσεις αἱ σημεριναί. Καὶ κατάπληκτος ἡ ἑλληνικὴ δημοσία γνώμη ἀνεγίγνωσκε μετά τινας ἡμέρας τὴν ἐπίσημον ἀνακοίνωσιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ κατὰ τὴν ὁποίαν ἐζητεῖτο ἡ σύγκλησις τῆς Βουλῆς εἰς ἔκτακτον σύνοδον διὰ νὰ συζητήσῃ ἐπὶ τοῦ οἰκονομικοῦ προβλήματος! Ἡ σύγκλησις τῆς Βουλῆς εἰς ἔκτακτον σύνοδον ἀποτελεῖ κατὰ τὰ ἰσχύοντα παρ’ ἡμῶν ἔθιμα, μέτρον ὅλως ἐξαιρετικόν, τὸ ὁποῖον μόνον ἐξαιρετικαὶ περιστάσεις δύνανται νὰ αἰτιολογήσουν καὶ νὰ ἐπιβάλλουν. Ὅταν μάλιστα ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν, ὅτι κατόπιν τῆς ἰσχύος τοῦ νέου ἡμῶν Συντάγματος, τὸ νομοθετικὸν ἔργον τῆς Βουλῆς, ἡ νομοθετικὴ λειτουργία δὲν διακόπτεται ἀλλὰ καὶ ἀπούσης τῆς Βουλῆς διεξάγεται ἐξ ἴσου κανονικῶς διὰ τῆς κατὰ τὸ ἄρθρον 35 τοῦ Συντάγματος Ἐπιτροπῆς.

§112ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Διὰ τὰ ἐπείγοντα νομοσχέδια.

§113Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Βεβαίως διὰ τὰ ἐπείγοντα νομοσχέδια. Τότε αἴρονται καί τινες ἄλλοι λόγοι οἱ ὁποῖοι ἐνδεχομένως θὰ ᾐτιολόγουν τὴν προσφυγὴν εἰς τὸ ἔκτακτον αὐτὸ μέτρον. Ἦτο αἴφνης δυνατὸν νὰ λάβῃ ἀνάγκην ἡ Κυβέρνησις τῆς ψηφίσεως ἑνὸς νόμου εἴτε ἀφορῶντος τὴν ἐθνικὴν ἀσφάλειαν εἴτε δημοσίαν τάξιν ἢ ὑγείαν ἢ καὶ ἄλλον κρίσιμον τομέα τῆς δημοσίας ζωῆς. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον μὴ ὑπαρχούσης τῆς Ἐπιτροπῆς τοῦ ἄρθρου 35 τοῦ Συντάγματος, θὰ ὤφειλε νὰ καλέσῃ τὴν Βουλὴν εἰς ἔκτακτον σύνοδον. Ἀλλὰ ὅταν ὑπῆρχεν ἡ ἐπιτροπὴ αἴρεται καὶ αὐτὸς ὁ λόγος. Μόνον ὅλως ἐξαιρετικὴ ἀνάγκη ἦτο δυνατὸν νὰ δικαιολογήσῃ τὴν σύγκλησιν τῆς ἐκτάκτου συνόδου τῆς Βουλῆς, διότι ἐὰν ἡ σύγκλησις γίνεται ἄνευ τῆς ἐξαιρετικῆς ἀνάγκης ἐνσπείρονται ἀδικαιολόγητοι ἀνησυχίαι εἰς τὴν κοινὴν γνώμην καὶ τοῦτο δύναται νὰ ἔχῃ βαρείας συνεπείας διὰ τὴν ἐξέλιξιν τῶν οἰκονομικῶν τοῦ τόπου. Ἐλέχθη ἀπὸ συνάδελφον: δὲν βλέπετε τὴν ἀνάγκην αὐτὴν σεῖς; δὲν βλέπετε πὼς ὑπάρχει τὸ οἰκονομικὸν πρόβλημα ὀξύ; Ναὶ ἀλλὰ ἡ ὀξύτης δὲν ἀνέκυψε κατὰ τὸ βραχὺ χρονικὸν διάστημα τὸ ὁποῖον χωρίζει τὴν λῆξιν τῶν τακτικῶν ἐργασιῶν τοῦ Σώματος μέχρι σήμερον. Ὑπῆρχεν ἡ ὀξύτης καὶ τὸ πρόβλημα. Ἡ Κυβέρνησις προσῆλθεν ἐνώπιον τοῦ Σώματος ἅμα τῇ καταρτίσῃ της καὶ ἐξέθεσε τὴν οἰκονομικήν της πολιτικὴν καὶ ὁ Ε.Σ. ἔλαβε τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἐκθέσῃ τὰς ἰδικάς του ἀπόψεις. Ἡ βουλὴ ἐνέκρινε τὰς ἀπόψεις τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐξέφρασε πρὸς αὐτὴν τὴν ἐμπιστοσύνην της. Μετὰ πάροδον 5 μηνῶν ὅταν ἤρχισε νὰ ἐφαρμόζεται ἡ ἐκτεθεῖσα ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως πολιτική, ὁ Ε.Σ. κατὰ τὰ τέλη Μαρτίου ἔθετε καὶ πάλιν τὸ πρόβλημα τὸ οἰκονομικὸν καὶ ἡ βουλὴ καὶ πάλιν παρεῖχε τὴν ἐμπιστοσύνην της πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Παρέρχεται δίμηνον, αἱ ἐργασίαι τοῦ Σώματος συνεχίζονται καὶ ὁ Ε.Σ. δὲν θέτει ἐκ νέου τὸ ζήτημα. Τερματίζονται αἱ ἐργασίαι τῆς τακτικῆς συνόδου καὶ πρὶν παρέλθουν 2 μῆνες, συνέρχονται εἰς διάσκεψιν οἱ ἐπιτελεῖς τοῦ Συναγερμοῦ καὶ ζητοῦν τὴν σύγκλησιν τῆς Βουλῆς εἰς ἔκτακτον σύνοδον. Καὶ ἐλέχθη ἀπὸ τὸν ἄρτι κατελθόντα τοῦ βήματος κ. συνάδελφον, ὅτι ὁ Ε.Σ. παρέσχεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν ὅλον τὸν χρόνον διὰ νὰ ἐφαρμόσῃ μὲ ἄνεσιν τὴν οἰκονομικὴν πολιτικήν του. Ἀλλ’ ἐρωτῶ, ὁ χρόνος τοῦ 2μήνου εἶναι ἀρκετὸς διὰ νὰ πραγματοποιηθῇ καὶ νὰ ἀποδώσῃ μία οἰκονομικὴ πολιτική, ὅταν αἱ συνθῆκαι ὑπὸ τὰς ὁποίας τελοῦμεν ἔχουν τόσον ἐπιδεινωθῆ; Δὲν εἶναι ἄρα ὁ λόγος τῆς συζητήσεως τοῦ οἰκονομικοῦ προβλήματος ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος ἔκαμε τὸν Ε.Σ. νὰ ζητήσῃ τὴν σύγκλησιν τῆς Βουλῆς εἰς ἔκτακτον σύνοδον. Ὁ Ε.Σ. ἐστηρίχθη εἰς ἕνα μονολιθικὸν πολιτικὸν οἰκοδόμημα τοῦ ὁποίου οἱ πρῶτοι τριγμοὶ ἄφησαν νὰ διαφανοῦν δυσοίωνοι προβλέψεις.

§114Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πότε, πῶς, ἀπὸ ποῖον;

§115Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Οἱ πρῶτοι τριγμοὶ εἰς τὸ οἰκοδόμημα, ἤρχισαν νὰ ἐμφανίζουν δυσοιώνους προβλέψεις. Οἱ πρῶτοι κλονισμοὶ ἤρχισαν νὰ γίνωνται αἰσθητοὶ ὄχι μόνον εἰς τὰ στελέχη τοῦ Ε.Σ. ἀλλὰ καὶ εἰς τὸν λαόν. (Γέλωτες ἐκ τῆς δεξιᾶς). Ἐπιφανῆ ἐξωκοινοβουλευτικὰ στελέχη διεχώρισαν τὰς εὐθύνας αὑτῶν ἀπὸ τὴν ἡγεσίαν τοῦ Ε.Σ. Ἡ ἀποχώρησις βουλευτοῦ ἀπὸ τὸ κόμμα τῶν Φιλελευθέρων, φερ’ εἰπεῖν ποῦ ἔχει 30 ἐτῶν περίλαμπρον ἱστορίαν πρὸς οἱονδήποτε κόμμα δὲν ἔχει σημασίαν, ἀλλ’ ἡ ἀποχώρησις συναγερμικοῦ στελέχους ἔχει βαρεῖαν σημασίαν καὶ ἀπήχησιν. Στελέχη τοῦ Ε.Σ. ἀποχωροῦν τὸ ἓν μετὰ τὸ ἄλλο, ἀλλὰ καὶ πέραν αὐτοῦ εἰς τὸν συναγερμικὸν τύπον ἐξεδηλώθη ὅλη ἡ ἀναταραχὴ ἡ ὁποία ἐπικρατεῖ μέσα εἰς τὸ μονολιθικὸν αὐτὸ κατασκεύασμα. Ἐφημερὶς ὀρθόδοξος συναγερμικὴ ἐπικρίνει τὴν Κοινοβουλευτικὴν ἐκπροσώπησιν τοῦ Συναγερμοῦ, ὡς παραβιάσαντα τὰς ἀρχὰς διὰ τὰς ὁποίας ὁ στρατάρχης Παπάγος, ἵδρυσε τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμὸν καὶ ζητεῖ ἐπὶ πίνακι τὴν κεφαλήν του. Καὶ ἐνῷ δὲν εἶχε ξηρανθῆ ἡ μελάνη μὲ τὴν ὁποίαν ἐγράφη τὸ ἄρθρον αὐτό, ἦλθε μὲ τὴν σειράν της ἄλλη ὀρθόδοξος Συναγερμικὴ ἐφημερίς, εἰς σειρὰν 3 ἄρθρων, νὰ ἐπιτεθῇ λαύρως ἐναντίον ἄλλου Συναγερμικοῦ στελέχους, τοῦ ἀξιοτίμου βουλευτοῦ ἐξ Ἀθηνῶν. Ὅταν λοιπὸν τοιαύτη εἶναι ἡ ἐσωτερικὴ κατάστασις ἡ ὁποία δημιουργεῖται εἰς τὸν Συναγερμόν, καὶ οἱ τριγμοὶ μεταδίδονται ἀνὰ πάσας αὐτοῦ τὰς συνδέσεις, πρέπει νὰ ληφθοῦν μέτρα, μέτρα οὐσιαστικὰ διὰ νὰ ἀντιδράσῃ ὁ Συναγερμὸς κατὰ τῶν τριγμῶν αὐτῶν καὶ τῶν ἀποσυνθετικῶν αὐτῶν τάσεων. Ποῖα θὰ ἦσαν τὰ σωστικὰ αὐτὰ μέτρα; Αὐτὰ τὰ μέτρα θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπετύγχανον ταὐτοχρόνως 2 σκοπούς: 1) Νὰ κατασιγάσουν τὰς ἐνδοσυναγερμικὰς ἀντιθέσεις καὶ νὰ ἀποκαταστήσῃ τὴν ἀρξαμένην νὰ διαλύεται συνοχὴν τοῦ Συναγερμοῦ. 2) Νὰ ἀποτρέψουν τὴν προσοχὴν τοῦ λαοῦ, ἀπὸ τὰς ἀποσυνθετικὰς αὐτὰς τάσεις καὶ νὰ συσπειρώσουν καὶ πάλιν τὸν λαὸν περὶ τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμόν. Ποῖον, κύριοι, θέμα θὰ ἦτο καταλληλότερον, ποῖον θέμα θὰ προσεφέρετο περισσότερον διὰ τὴν ἐπιτυχίαν αὐτὴν τῶν δύο σκοπῶν, ἀπὸ τὸ θέμα τὸ οἰκονομικόν; Ἰδοὺ διὰ ποῖον λόγον ἔγινεν ἡ σύσκεψις καὶ ἰδοὺ διὰ ποῖον λόγον ἐζητήθη ἡ ἔκτακτος σύγκλησις τῆς Βουλῆς. (Χειροκροτήματα). Δὲν ἠμπορεῖ νὰ χωρήσῃ ἀντίθετος γνώμη, διότι ἄν ὑποθέσωμεν, ὅτι ὁ ἀξιότιμος ἀρχηγὸς τοῦ Συναγερμοῦ, λόγῳ τῆς ἐλλείψεως παρ’ αὐτοῦ —δὲν εἶναι ἔγκλημα καθοσιώσεως— πολιτικῆς πείρας καὶ γνώσεως τῶν καθ’ ἡμᾶς πραγμάτων, δὲν ἀντελαμβάνετο τὴν σημασίαν τὴν ὁποίαν εἶχεν ἡ σύγκλησις τῆς Βουλῆς εἰς ἔκτακτον σύνοδον, ἐὰν ἀκόμη ὑποθέσωμεν, ὅτι τοῦτ’ αὐτὸ θὰ συνέβαινε καὶ εἰς τὸν κατὰ πάντα σεβαστὸν εἰς ἡμᾶς, βουλευτὴν ἐξ Ἀθηνῶν τὸν Πρόεδρον κ. Πουλίτσαν, ὁ ὁποῖος δι’ ὅλου του τοῦ βίου διηκόνησεν ἐν τοῖς δικαστηρίοις καὶ πολὺ θὰ ἐκπλήσσεται ἀσφαλῶς δι’ ὅσα συμβαίνουν ἐντὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς, δὲν ἠμπορεῖ νὰ εἴπῃ κανείς, ὅτι δὲν εἶχον σαφῆ τὴν ἀντίληψιν τῆς ἀποφάσεως τὴν ὁποίαν ἐλάμβανον, οἱ ὑπόλοιποι τρεῖς τοῦ Συναγερμοῦ ἐπιτελεῖς, ἰδίᾳ δὲ ὁ ἄρτι κατελθὼν τοῦ βήματος, ὁ ὁποῖος καὶ μεγαλυτέραν τῶν ἄλλων δύο πεῖραν ἔχει. Ὑπῆρξε λοιπὸν ἐσκεμμένη ἡ ἀπόφασις τὴν ὁποίαν ἔλαβεν ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς νὰ ζητήσῃ τὴν σύγκλησιν τῆς Βουλῆς; Ὑπῆρξεν ἐσκεμμένη ὄχι διὰ νὰ τεθῇ τὸ οἰκονομικὸν ζήτημα, ἀλλὰ διὰ νὰ γίνῃ ἐκμετάλλευσις τοῦ οἰκονομικοῦ ζητήματος παρὰ τῷ Ἑλληνικῷ λαῷ (χειροκροτήματα). Λυποῦμαι, κύριοι, διότι εἶμαι δυσάρεστος εἰς τὸν Συναγερμόν, λέγων ὅσα λέγω. (Φωναί: Ὄχι, ὄχι.). Τόσον τὸ καλύτερον. Νὰ μιὰ φορὰ ποὺ συμφωνοῦμε. Δὲν λυποῦμαι λοιπὸν δι’ ὅσα λέγω, διότι ἀποκαλύπτω τὴν σκέψιν, τοὺς συλλογισμοὺς τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ. Ὅσα σᾶς εἶπα ἀποτελοῦν τὸ πρῶτον σκέλος τῶν διαλογισμῶν. Ὑπῆρχε καὶ δεύτερον σκέλος τὶ δηλ. θὰ ἔκαμνεν ἡ Κυβέρνησις ὅταν ἐμεῖς θὰ διετυπώναμε τὴν πρότασιν περὶ συγκλήσεως τῆς Βουλῆς εἰς ἔκτακτον σύνοδον; Ἡ Βουλὴ δὲν καλεῖται εἰς ἔκτακτον σύνοδον διότι θὰ τὸ θελήσῃ ὁ Α ἢ Β ἀριθμὸς βουλευτῶν Καλεῖται εἰς ἔκτακτον σύνοδον ὑπὸ τοῦ Βασιλέως, πρὸς τὸν ὁποῖον ὅμως πρέπει νὰ κάμῃ ἀνάλογον εἰσήγησιν ἡ Κυβέρνησις. Τὶ θὰ κάμῃ λοιπὸν ἡ Κυβέρνησις; Ἐὰν μὲν δεχθῇ τὴν σύγκλησιν τῆς Βουλῆς καὶ εἰσηγηθῇ πρὸς τὴν Α. Μ. τὸν Βασιλέα, πραγματοποιεῖται τὸ πρῶτον σκέλος τῶν διαλογισμῶν μας. Ἄν ἀντιθέτως, δὲν δεχθῇ καὶ δὲν εἰσηγηθῇ πρὸς τὸν Βασιλέα, ἔ τότε, τότε θὰ τὴν κολλήσωμεν εἰς τὸν τοῖχον, θὰ τὴν κτυπήσωμε σὰν χταπόδι, θὰ τὴν καταγγείλωμεν ἐπὶ φυγομαχίᾳ. Καὶ τόση, κ. συνάδελφοι, ὑπῆρξεν ἡ πεποίθησίς των, τόσος ὑπῆρξεν ὁ γλυκασμὸς των ἐκ τοῦ ὁράματος αὐτοῦ, ὥστε δὲν ἠμπόρεσαν κἂν νὰ συγκρατηθοῦν καὶ θὰ τὸ ἐνθυμῆσθε πολὺ καλά, καθ’ ἣν στιγμὴν ὁ Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶχεν ἀνέλθει εἰς τὰ ἀνάκτορα διὰ νὰ εἰσηγηθῇ εἰς τὸν Βασιλέα τὴν πρόσκλησιν τῆς Βουλῆς, ὁ Στρατάρχης Παπάγος προέβαινεν εἰς δηλώσεις καταγγέλλων ἐπὶ φυγομαχίᾳ τὴν Κυβέρνησιν (χειροκροτήματα). Τίνα λοιπὸν μεγαλυτέραν ἀπόδειξιν θέλετε ταύτης, ὅτι ὅ,τι σᾶς λέγω εἶναι πράγματα ἀκριβῆ καὶ ὅτι ἀποτελοῦν μίαν ψυχαναλυτικὴν ἐρεύνησιν τῶν γραμμῶν τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ, καὶ τοῦ ἐπιτελείου του; Ἀλλὰ ὅπως οἱ μελετῶντες μίαν κακὴν πρᾶξιν καταστρώνουν μέχρι καὶ τῆς τελευταίας λεπτομερείας τὰ σχέδιά των, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ θέσουν εἰς ἐφαρμογήν, ἀλλὰ λησμονοῦν κἄτι, αὐτὸ δὲ τὸ κἄτι ἀποβαίνει εἰς αὐτοὺς μοιραῖον, ἔτσι ἀκριβῶς συνέβη καὶ εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν. Ἐλησμόνησε πρὸς στιγμὴν ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμός, ὅτι εἰς τὸν τόπον αὐτόν, δὲν εἴμεθα μόνοι, ὅτι ὑπάρχει καὶ κάποιος ἄλλος παράγων, ὁ ὁποῖος ἐνδιαφέρεται διὰ τὴν ἐξέλιξιν τῶν ἐσωτερικῶν μας πραγμάτων, ἰδίᾳ δὲ τῶν οἰκονομικῶν ἡμῶν πραγμάτων. Βέβαια, ἄν ἤμεθα μόνοι, τὸ σχέδιον θὰ ἐπετύγχανεν ἐξ ὁλοκλήρου, ἀλλὰ δὲν εἴμεθα μόνοι, ὑπάρχει ἄλλος ποὺ ἔχει καὶ αὐτὸς λόγον. Ἐδῶ θὰ μοῦ ἐπιτρέψετε νὰ σᾶς εἴπω μίαν τουρκικὴν παροιμίαν. Εἰς τὴν ἐποχὴν τῶν ἑλληνοτουρκικῶν διαχύσεων καὶ ἐγκαρδιότητος, ἄς ἀναφέρωμεν καὶ μίαν τουρκικὴν παροιμίαν. Χρήσιμος ἠμπορεῖ νὰ εἶναι καὶ αὐτὴ ὡς μικρὰ συμβολὴ εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῆς φιλίας καὶ τῆς συνεργασίας, ὑπὲρ τῆς ὁποίας ὅλοι εἴμεθα σύμφωνοι. Οἱ Τοῦρκοι λοιπὸν ἔχουν πλοῦτον παροιμιῶν ἁπλῶν καὶ σοφωτάτων. Λέγουν, ὅτι «ὁ δίδων τὸ χρῆμα ἔχει μόνον τὸ δικαίωμα νὰ διατάσσῃ τὶ θὰ παίξῃ ἡ μουσική». Καὶ ὁ δίδων τὸ χρῆμα ἐν προκειμένῳ, ὅταν εἶδε τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμὸν ἑτοιμαζόμενον δι’ ὅλων του τῶν πυροβόλων νὰ βάλλῃ κατὰ τῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως, τὴν ὁποίαν ὁ ἴδιος ἠσπάζετο καὶ τὴν ὁποίαν ὁ ἴδιος ἐνίσχυεν, ὁ δίδων λοιπὸν τὸ χρῆμα ἔκαμε μίαν δήλωσιν καὶ εἶπεν: Ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως ἐνισχύεται ἀπ’ ἐμέ, διότι εἶναι ἡ μόνη ὀρθὴ πολιτική, ἡ ὁποία ἔπρεπε νὰ ἀκολουθηθῇ κατὰ τὴν σημερινὴν περίπτωσιν καὶ αἱ ἀπόψεις μου συμπίπτουν πρὸς τὰς ἀπόψεις της. Κατόπιν τούτου, κ.κ. συνάδελφοι, ὁ χάρτινος πύργος, ὅλον τὸ οἰκοδόμημα κατέρρευσε μετὰ πατάγου, μᾶλλον ἄνευ πατάγου. Πῶς τώρα νὰ ἐπιτύχωμε τὸν σκοπόν μας; Τὸ θέμα λοιπὸν τὸ οἰκονομικὸν ἀπεμακρύνθη. Ἔπρεπε νὰ εὑρεθῇ ἄλλο θέμα, τὸ ὁποῖον θὰ ἐξυπηρέτει τοὺς σκοπούς του καὶ τοὺς διαλογισμούς του, περὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησα. Καὶ ἄλλο τέτοιο θέμα προσφερόμενον εἰς τὴν καταδημαγώγησιν δὲν ὑπῆρχε παρὰ μόνον τὸ θέμα τὸ Ἐθνικόν. Ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τοῦ Συναγερμοῦ, ἠκούσθη χθὲς ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου λέγων: Δὲν ὑπάρχει ζήτημα οἰκονομικὸν αὐτὴν τὴν στιγμήν, δὲν ὑπάρχει ζήτημα κοινωνικὸν αὐτὴν τὴν στιγμήν, δὲν ὑπάρχει ζήτημα πολιτικὸν αὐτὴν τὴν στιγμήν. Ἕν ζήτημα ὑπάρχει μόνον. Ἡ προσχώρησις τῶν κομμουνιστῶν Κύρκου καὶ Καραμαούνα εἰς τὰς τάξεις τῆς ΕΠΕΚ. Αὐτὸ εἶναι τὸ θέμα καὶ ἐπ’ αὐτοῦ καλῶ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν νὰ λάβῃ θέσιν. Ἡ προσχώρησις τῶν κομμουνιστῶν βουλευτῶν Κύρκου καὶ Καραμαούνα. Ἀλλά, κ. κ. συνάδελφοι, τόσον ὁ ὑποφαινόμενος, ὅσον καὶ ὁ κ. Καραμαούνας δὲν εἴμεθα ἄγνωστοι εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ὥστε νὰ μὴ γνωρίζῃ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς τί εἴμεθα. Τὸ ἐπ’ ἐμοὶ δὲν γνωρίζω, τί ὁ κ. Παπάγος καὶ ὁ Συναγερμός, φρονοῦν περὶ κομμουνιστῶν. Τὸ ἐπ’ ἐμοὶ τὸ νὰ εἶναι τις κομμουνιστὴς δὲν τὸ θεωρῶ, ὅτι εἶναι ταυτόσημον πρὸς τὸ «προδότης» τῆς ἰδίας αὐτοῦ Πατρίδος. Δὲν θὰ ἀναφερθῶ εἰς τὰς χώρας τῆς Ἀσίας, ἢ εἰς τὰς χώρας τῆς Κεντρικοανατολικῆς Εὐρώπης, θὰ ἀναφερθῶ ὅμως εἰς τὰς χώρας τῆς Δ. Εὐρώπης. Εἰς τὴν Ἰταλίαν π.χ. τὸ ⅓ τοῦ Ἰταλικοῦ λαοῦ εἶναι κομμουνισταί, ἀλλὰ δὲν εἶδον κανένα Ἰταλὸν πολιτικὸν νὰ σκεφθῇ, ὅτι τὸ ⅓ τοῦ λαοῦ πρέπει νὰ ἐξαφανισθῇ καθ’ οἱονδήποτε τρόπον ἢ νὰ ἐξανδροποδισθῇ, διότι εἶναι προδότης τῆς Ἰταλικῆς Πατρίδος. Εἰς τὴν Γαλλίαν ἐπίσης τὸ ⅓ περίπου εἶναι κομμουνισταί. Καὶ ἐκεῖ δὲν εἶδον κανένα ἄνθρωπον, οὔτε πολιτικόν, οὔτε διανοούμενον, οὔτε κληρικόν, οὔτε λαϊκόν, ὁ ὁποῖος νὰ ὑποστηρίζῃ, ὅτι τὸ ⅓ τοῦ Γαλλικοῦ λαοῦ πρέπει νὰ ἐξαφανισθῇ, διότι εἶναι προδόται τῆς Γαλλίας.

§116Λ. ΜΑΚΚΑΣ. Συμμετέχουν ναὶ ἢ ὄχι τὰ κομμουνιστικὰ κόμματα τῆς Γαλλίας καὶ τῆς Ἰταλίας εἰς τὰς Κυβερνήσεις;

§117Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Δὲν ἐπιτρέπω διακοπάς. Τοιαύτας ἀντιλήψεις ἔχομεν. Ἐὰν ἤμουν κομμουνιστὴς ποσῶς δὲν θὰ τὸ ἀπέκρυπτον. Δὲν ἐσυνήθισα ἄλλωστε νά κρύπτωμαι ὄπισθεν τοῦ δακτύλου μου. Ἐσυνήθισα νὰ πολεμῶ καὶ νὰ θυσιάζωμαι ὑπὲρ τῶν ἰδεῶν μου. Διὰ ποῖον λόγον θὰ ἐφρόντιζα νὰ κρυφθῶ κατὰ κάποιον τρόπον, ἐὰν ἤμουν κομμουνιστής; Ὁ στρατάρχης Παπάγος, ὁμιλῶν περὶ τῶν βουλευτῶν Καραμαούνα καὶ Κύρκου ὡς Κομμουνιστῶν, παρεχάρασσε ἐν γνώσει του τὴν ἀλήθειαν καὶ ἐπεδίωκε διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ νὰ ἐπιτύχῃ κομματικὰ ὠφελήματα. Ἐξέτρεφε τὸ ὅραμα τῆς ἀνατροπῆς τῆς Κυβερνήσεως, ὅταν ἔβλεπε τὴν μίαν ἡμέραν τὸν ἕνα τῶν συναδέλφων, δὲν θέλω νὰ ἀναφέρω ὀνόματα, τὴν ἄλλην ἡμέρα τὸν ἄλλον νὰ ἀποχωροῦν ἀπὸ τὴν παράταξιν τῶν Κυβερνητικῶν, ἄϊντε—ἄϊντε, πλησιάζει ἡ ὥρα διελογίζετο. Καὶ ὅταν εἶδε δύο βουλευτάς, οἱ ὁποῖοι ἔπραξαν μίαν πρᾶξιν ὡραίαν νὰ προσχωροῦν εἰς τὴν Κυβερνητικὴν παράταξιν, εἶδε διαλυόμενα τὰ ὄνειρά του. Ἰδοὺ ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον διηύθυνεν ἐναντίον ἡμῶν τὸν χαρακτηρισμόν, δὲν λέγω κατηγορίαν, δὲν εἶναι κατηγορία ὁ χαρακτηρισμὸς ὡς κομμουνιστῶν, ἐνῷ ἐγνώριζεν ἄριστα, ὅτι οὔτε ὁ κ. Καραμαούνας, οὔτε ἐγὼ εἴμεθα ἢ ὑπήρξαμε κομμουνισταί. Πάντοτε ὑπήρξαμεν δημοκράται καὶ ἠγωνίσθημεν διὰ τὴν ἐπικράτησιν τῆς Δημοκρατίας εἰς τὴν Ἑλλάδα, τῆς ἀληθοῦς Δημοκρατίας καὶ ὄχι τῆς Δημοκρατίας τῶν τύπων.

§118Α. ΔΕΡΔΕΜΕΖΗΣ. Ὁ Καραμαούνας ἵδρυε Βουλγαρικὰ Σχολεῖα εἰς τὴν Β. Ἑλλάδα. (Φωναί, διαμαρτυρίαι, κωδωνοκρουσίαι).

§119Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἀλλ’ ἐπειδὴ θέλω νὰ εἶμαι ἄκρως προσεκτικὸς καὶ νὰ μὴ ἀποδίδω καὶ ἐλαχίστην ἔστω μομφὴν εἰς συναδέλφους ἀξίους παντὸς σεβασμοῦ, ἔστω καὶ ἀδικηθεὶς παρ’ αὐτῶν, ἐσκέφθην, μήπως ἔχει ὁ Στρατάρχης, λόγῳ τῆς μὴ ἀναμίξεώς του εἰς τὴν πολιτικὴν καθ’ ὅλον αὐτοῦ τὸ παρελθὸν κάμει καμμίαν σύγχυσιν καὶ μᾶς ἀποκαλεῖ κομμουνιστάς, διότι κατὰ τὸ παρελθὸν συνειργάσθημεν μὲ τὸ Κ.Κ., διότι πράγματι συνειργάσθημεν. Δὲν πρόκειται νὰ τὸ ἀποκρύψωμεν, οὐδὲ πρόκειται νὰ ἀποσείσωμεν τὰς εὐθύνας μας, ἐὰν ὑπάρχουν δι’ αὐτὴν τὴν συνεργασίαν. Μήπως λοιπὸν ἐκ τοῦ λόγου τούτου, διότι συνειργάσθημεν κατὰ τὸ παρελθὸν μὲ τὸ Κ.Κ., μήπως ἐκ τοῦ λόγου τούτου ὁ Στρατάρχης, ἐν τῇ ἀπειρίᾳ αὐτοῦ ἐν τῇ πολιτικῇ μᾶς ἀπένειμε τὴν ἰδιότητα τοῦ κομμουνιστοῦ, ἐνῷ ἤθελε νὰ μᾶς εἴπῃ ἀνθρώπους οἱ ὁποῖοι πάλαι ποτὲ συνειργάσθησαν μὲ τὸ Κ.Κ.; Ἀλλ’ οὔτε αὐτὸ δὲν εὐσταθεῖ, διότι ἂν ἡ ἁπλῆ συνεργασία μὲ τὸ Κ.Κ. ἦτο ἐκείνη ἡ ὁποία καθιστᾷ ἀπαράδεκτον τὸν συνεργαζόμενον μὲ αὐτό, δὲν γνωρίζω, κύριοι συνάδελφοι, ποῖος θὰ ἀπομείνῃ ἐκ τῆς πτέρυγος ἐκείνης, ἢ καὶ ἐξ ἄλλης πτέρυγος ἐθνικῶς παραδεκτῆς, διότι δὲν ὑποθέτω, ὅτι λησμονεῖτε, ὅτι ἐκ τῶν Κυβερνήσεων τῆς Ἐθνικῆς Ἑνότητος, μετὰ τῶν κομμουνιστῶν συνειργάσθησαν καὶ συνεφώνησαν ἐν τῇ Κυβερνήσει ὅλα τὰ τότε ὑπάρχοντα πολιτικὰ κόμματα, τὰ ὁποῖα καὶ ἐξεπροσώπουν πολλοὶ ἐκ τῶν ἤδη συναδέλφων. (Χειροκροτήματα).

§120Λ. ΜΑΚΚΑΣ. Ἐμεσολάβησαν ἔκτοτε πολλὰ γεγονότα.

§121Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Φαντάζεσθε, ὅτι δὲν ἐφαντάσθηκα, ὅτι θὰ μοῦ τὰ εἴπητε αὐτά; Ἐγὼ ἐφαντάσθηκα ἀκόμη καὶ πράγματα, τὰ ὁποῖα σεῖς δὲν τὰ ἐφαντάσθητε. Διαλέξατε κανένα ἄλλον, διὰ νὰ ἔχετε τὰς ἐλπίδας ποιᾶς τινος ἐπιτυχίας. Διότι ἐὰν διαλέξητε ἐμένα, θὰ καταλήξητε εἰς τὴν ἄβυσσον. Δὲν εἶναι λοιπὸν οὔτε αὐτὸ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον σᾶς ὡδήγησεν εἰς τὸν συλλογισμὸν αὐτόν. Ἂν ὑπάρχῃ μία πρᾶξις ἀντεθνική, ἂν ὑπάρχῃ μία πρᾶξις θίγουσα τὰ ἐθνικὰ συμφέροντα, τότε βεβαίως ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος εἴτε διέπραξε τὴν πρᾶξιν αὐτήν, εἴτε μετέσχε τῆς πράξεως αὐτῆς, ἐκεῖνος ἔχει εὐθύνας καὶ ἠμπορεῖ νὰ ἐπικριθῇ.

§122Κ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐνθυμεῖσθε κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ συμμοριτισμοῦ ποὺ εἴχατε ἔλθει μαζὶ μὲ τὸν Σιάντον καὶ τὸν Ζεῦγον καὶ μὲ εἴχατε ἐπισκεφθῆ τί εἴχομεν εἴπει;

§123Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Θὰ σᾶς ὑπενθυμίσω τί σᾶς εἴπαμε καὶ τί μᾶς εἴπατε. Πράγματι ἐπεσκέφθημεν τὸν τότε Ὑπουργὸν Β. Ἑλλάδος, ὁ μακαρίτης ὁ Σιάντος, ὁ Ζεῦγος καὶ ἐγώ. Ἐγὼ δέ, ὅπως καὶ ὁ μακαρίτης Σιάντος εἴχομεν μίαν σχετικὴν ἐλευθερίαν ἔναντι τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, διότι εἴχομεν ὑπάρξει ἄλλοτε Ὑπουργοὶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν τοῦ ἀειμνήστου Παναγῆ Τσαλδάρη. Ἐπήγαμε λοιπὸν καὶ εἴπαμεν εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν: ἐρχόμεθα νὰ δηλώσωμεν, ὅτι εἴμεθα ἕτοιμοι νὰ κάμωμεν πᾶν ὅ,τι ἐξαρτᾶται ἀπὸ ἡμᾶς διὰ νὰ ἐπέλθῃ εἰρήνευσις εἰς τὸν τόπον, καὶ σὲ παρακαλοῦμεν νὰ μᾶς βοηθήσῃς. Ἡ ἀπάντησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ ἦτο ἡ ἑξῆς: «Δὲν ὑπάρχει καμμία εἰρήνευσις. Ἢ θὰ σᾶς σκοτώσωμεν ἡμεῖς ἢ θὰ μᾶς σκοτώσητε σεῖς. Προσέξατε καλά. Ἐμᾶς ἕνα κομμάτι ψωμὶ θὰ μᾶς δώσουν πάντοτε οἱ Ἀμερικανοί. Θὰ ἐρημώσωμεν τὴν ὕπαιθρον καὶ σεῖς ποὺ θὰ εἶσθε εἰς τὴν ὕπαιθρον θὰ ἀποθάνητε ἀπὸ τὴν πεῖνα. Τότε θὰ ἐξορμήσωμεν ἀπὸ τὰ κέντρα καὶ θὰ σᾶς ἐξοντώσωμεν.

§124Κ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς εἶπον, ὅτι εἶσθε μίσθαρνα ὄργανα τῆς Ρωσίας. Ἐφ’ ὅσον ὑπάρχει Ρωσία ὄπισθέν σας, οὐδέποτε εἶναι δυνατὸν νὰ συνεννοηθῶμεν.

§125Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Σᾶς εἶπον μὴ μὲ προκαλῆτε. Εἶμαι πολὺ προσεκτικός. Προσπαθῶ νὰ μὴ θίξω κανένα, ἀλλὰ ὑπεραμύνομαι ἐμαυτοῦ, τελοῦντος ὑπὸ αὐτὴν τὴν βαρυτάτην κατηγορίαν καὶ δὲν ἔχετε κανένα δικαίωμα σεῖς νὰ μὲ κατηγορήσετε.

§126Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν θὰ ἀπαντήσω εἰς σᾶς, θεωρῶ ὅλα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα εἴπατε ὡς μὴ δυνάμενα νὰ προκαλέσουν συζήτησιν. Παραμερίζω ὅλα τὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα εἴπατε. Ἠγέρθην μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ παρακαλέσω τὸν ἀσκοῦντα τὰ καθήκοντα τοῦ Προέδρου νὰ δεχθῇ ὅτι πρὸ ὀλίγου προέβη εἰς ἐνέργειαν, ἡ ὁποία ἦτο ἄτοπος. Ὅταν σεῖς δι’ ὅσων εἴπατε, κατηγορήσατε τὸν τέως Γεν. Διοικητὴν Βορείου Ἑλλάδος κ. Ροδόπουλον καὶ ἐδημιουργήσατε κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θέμα προσωπικόν, ὤφειλε ὁ κ. Πρόεδρος νὰ ἐπιτρέψῃ εἰς τὸν κ. Ροδόπουλον ν’ ἀπαντήσῃ καὶ νὰ μὴ κάμῃ χρῆσιν τοῦ κώδωνος, διότι αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἔκαμεν ὑποδηλοῖ καὶ ἄλλην διάθεσιν. Ἔπρεπε ν’ ἀπαντήσῃ ὁ κ. Ροδόπουλος σχετικῶς μὲ τὴν ἐπίσκεψιν τοῦ Σιάντου, ὑμῶν καὶ τοῦ Ζεύγου καὶ ἔπρεπε ἡ Ἐθνική του συνείδησις νὰ ἐπιβάλῃ νὰ ἐπιτρέψῃ εἰς τὸν κ. Ροδόπουλον ν’ ἀπαντήσῃ καὶ ὄχι νὰ μείνῃ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ τὴν κοινὴν γνώμην ἡ ἐντύπωσις τὴν ὁποίαν ἐπεδίωξεν ὁ κ. Κῦρκος. Κύριοι συνάδελφοι, εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν ἀρχίζει νὰ δημιουργῆται μία ἀτμόσφαιρα ἐθνικῶς ἐπικίνδυνος. (Χειροκροτήματα–θόρυβος). Κύριοι, ἀρχίζει ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ νὰ γίνεται δικαιολόγησις τοῦ συμμοριτοπολέμου. Τὴν ἤρχισε δυστυχῶς καὶ αὐτὸς ἀκόμη ὁ ἀξιότιμος καὶ ἀγαπητὸς Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὁ ὁποῖος συνέβαλεν εἰς τὴν καταπολέμησιν τοῦ συμμοριτισμοῦ. Δὲν γνωρίζω πῶς παρὰ τὴν εὐφυΐαν του παρεσύρθη καὶ προέβη εἰς τὴν ἀνακοίνωσιν ἐγγράφων καὶ προέβη εἰς τὴν διατύπωσιν σκέψεων αἱ ὁποῖαι σκέψεις χρήζουν ἐντόνου ἀπαντήσεως. Εἶμαι βέβαιος, ὅτι ὁ ἴδιος ὅταν θ’ ἀναγνώσῃ τὸν λόγον του θὰ μετανοήσῃ δι’ ὅσα εἶπε. Δὲν ἔφθανον δὲ ὅσα εἶπεν ὁ κ. Ρέντης, ἔρχεται ἀπὸ τοῦ βήματος ὁ κ. Κῦρκος καὶ ἐπὶ μίαν ὥραν ἀναπτύσσει πράγματα, τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦν ἐπικινδύνους διὰ τὸ Ἔθνος θεωρίας. Ἀνέπτυξαν τὴν θεωρίαν.

§127Λ. ΛΥΜΠΕΡΗΣ. (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§128Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν δὲν θίγῃ αὐτὸ τὴν Ἐθνικήν σας συνείδησιν, λυποῦμαι. Ἐλπίζω νὰ θιγῆτε καὶ σεῖς ὅταν τὸ σκεφθῆτε περισσότερον, διότι εἶσθε Ἕλλην. Ἀνέπτυξα τὴν θεωρίαν κατὰ τὴν ὁποίαν τὸ νὰ εἶσαι κομμουνιστὴς ἐδῶ εἰδικῶς εἰς τὴν Ἑλλάδα, δὲν ἀποτελεῖ πρᾶγμα μεμπτὸν παρὰ τὰς σφαγὰς τοῦ Δεκεμβρίου, παρὰ τὴν τετραετίαν τοῦ συμμοριτοπολέμου, παρὰ τὸ αἷμα, παρὰ τὴν καταστροφήν. Καὶ αὐτὴν τὴν ἀνάπτυξιν τὴν παρεδέχθητε, διότι ἔγινεν ἀπὸ συνάδελφον ὁ ὁποῖος εἰσῆλθεν εἰς τὸ κόμμα σας καὶ ὁ ὁποῖος στηρίζει τὴν σημερινὴν Κυβέρνησιν, τὴν παρεδέχθητε καὶ δὲν ὑπῆρξεν οὐδεὶς μεταξὺ ὑμῶν ὁ ὁποῖος ὑπερνικῶν τὸ κομματικὸν συμφέρον νὰ ἐκδηλώσῃ ἀντίδρασιν. (Χειροκροτήματα). Κύριοι συνάδελφοι, αὐτὸ εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μὲ ἔκαμε νὰ διατυπώσω τὴν γνώμην, ὅτι δημιουργεῖται ἀτμόσφαιρα ἐθνικῶς ἐπικίνδυνος. Εἶσθε, καὶ σᾶς σέβομαι, Ἕλληνες ἄξιοι τοῦ ὀνόματος, ἀλλὰ αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὸ κομματικόν σας συμφέρον, νὰ σᾶς ἐπηρεάζῃ μέχρι τοιούτου σημείου, ὥστε νὰ μὴ ἀντιδρᾶτε εἰς θεωρίας αἱ ὁποῖαι ἐθνικῶς εἶναι ἀπαράδεκτοι. (Χειροκροτήματα).

§129Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Εἶναι ἔξω τῆς πραγματικότητος τὰ ἐπιχειρήματα τὰ ὁποῖα ἤγειρεν ὁ ὑπαρχηγὸς τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ. Ὁ ἀγορεύων κ. Κῦρκος ἐδήλωσε κατηγορηματικῶς, ὅτι δὲν ὑπῆρξε ποτὲ κομμουνιστής. Τὴν στιγμὴν αὐτὴν κατὰ τὴν ὁποίαν κάμνει αὐτὴν τὴν δήλωσιν χωρίζει τὰς εὐθύνας του ἀπὸ κάθε πρᾶξιν ἡ ὁποία βαρύνει τὸ κομμουνιστικὸν κόμμα. Δεύτερον δὲν θὰ δώσητε σεῖς τὸν χαρακτηρισμὸν εἰς ποῖον κόμμα ἀνήκει. Ὅπως γνωρίζετε ἕνας κομμουνιστὴς δὲν ἠμπορεῖ νὰ δηλώσῃ, ὅτι δὲν ἀνήκει εἰς τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα ὅταν εἶναι ὠργανωμένος, δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὸ εἴπῃ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα, διότι θὰ ἀποδοκιμασθῇ τὴν ἄλλην ἡμέραν καὶ ὑπάρχει ἐπιτροπὴ ἐλέγχου ἡ ὁποία τὸν παρακολουθεῖ. Ἀλλὰ πέραν αὐτῶν εἶπεν, ὅτι δὲν μὲ βαρύνει καμμία κακὴ πρᾶξις. Ὄχι μόνον δὲν ὑπῆρξα κομμουνιστής, ἀλλὰ καί δὲν ἔχω εἰς βάρος μου «καμμίαν κακὴν πρᾶξιν». Διατὶ λέγετε, ὅτι ἐδημιουργήθη ἕνα πνεῦμα ἐθνικῶς ἀσύμφορον. Ὁ κ. Κῦρκος δὲν ἐνισχύει τὸ Ἔθνος διὰ δηλώσεών του, ὅτι οὔτε ὑπῆρξε κομμουνιστὴς καὶ οὔτε ποτὲ ἔβλαψε τὸ Ἔθνος;

§130Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸν Δεκέμβριον ποῖος τὸν ἔκαμε; (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§131Χ. ΡΙΖΟΣ. (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§132Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ δώσω μίαν ἀπάντησιν εἰς τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν. Ἡ ἀπάντησις αὕτη ἀποτελεῖ ταὐτοχρόνως ἀπάντησιν εἰς τὸν ὑπαινιγμὸν τὸν ὁποῖον ἔκαμεν ὁ κ. Κῦρκος καὶ τὸν ὁποῖον ἐπανέλαβεν αὐτὴν τὴν στιγμὴν ὁ κ. Ρέντης, ὅτι συνειργάσθησαν μετὰ τοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος πολλὰ Ἑλληνικὰ Κόμματα καὶ πολλοὶ ἐκ τῶν εὑρισκομένων εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Μάλιστα, κύριε Ρέντη, συνειργάσθη μετὰ τοῦ διεθνοῦς Κομμουνιστικοῦ Κόμματος ὁ ἀείμνηστος Πρόεδρος τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν Ροῦσβελτ καὶ ὁ Πρωθυπουργὸς τῆς Μεγάλης Βρεταννίας Οὐΐνστων Τσῶρτσιλ, ἀλλὰ πότε, κύριε Ρέντη; Καὶ πάλιν καθ’ ὑπέρβασιν τῆς ἀντιδράσεως τῆς συνειδήσεώς μας τὸ ἐπράξαμεν ἀλλὰ ἦτο μία γραμμὴ παγκόσμιος, καθ’ ἥν στιγμὴν ὑπῆρχεν ὁ ἐθνικοσοσιαλισμὸς καὶ ὑπηγορεύετο ἡ γραμμὴ αὐτὴ ἀπὸ μίαν στρατηγικὴν τὴν ὁποίαν εἶχον καθορίσει αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι καὶ ἡ Μεγάλη Βρεταννία μετὰ τῶν ὁποίων εἴμεθα σύμμαχοι. Πότε συνέβησαν αὐτά; Συνέβησαν πρὸ τοῦ Δεκεμβρίου 1944, καὶ πρὸ τοῦ συμμοριτοπολέμου. Ὑπάρχει μία διαχωριστικὴ γραμμὴ αἵματος, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον δὲν δικαιοῦσθαι οὔτε σεῖς ν’ ἀγνοῆτε, οὔτε ὁ κ. Κῦρκος μὲ τόσην εὐκολίαν νὰ τὸ περιφρονῇ. Σεῖς μὲν δὲν τὸ ἀγνοεῖτε διότι ἔχετε ὑποστῆ θυσίας καὶ ὁ υἱός σας ἐτραυματίσθη δὶς καὶ πρέπει νὰ εἶσθε ὑπερήφανος. Ἀλλὰ ἐνώπιον τοῦ κομματικοῦ συμφέροντος ὅλα τὰ παραμερίζετε πρὸς στιγμήν. Εἶμαι βέβαιος περὶ αὐτοῦ. Ἀλλὰ τὰ παραμερίζετε κατὰ τρόπον ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένος. Ὑπάρχει, κύριε Ρέντη καὶ κύριε Κῦρκο, μία διαχωριστικὴ γραμμή, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ ἱστορικὴν σημαντικὴν γραμμὴν τὴν ὁποίαν οὐδεὶς δύναται ν’ ἀγνοήσῃ. Εἶναι ἡ γραμμὴ τοῦ Δεκεμβρίου τοῦ 1944.

§133Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Πρὸ τοῦ Δεκεμβρίου τοῦ 1944 ἐχύθη περισσότερον αἷμα. Τὴν στιγμὴν τῆς ἀπελευθερώσεως πολλὰ μέλη ὅλων τῶν Κομμάτων ἦσαν εἰς τὴν Κυβέρνησιν μὲ τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα. Πρέπει νὰ εἶναι κανεὶς ἐπιεικέστερος εἰς τὰς κρίσεις του. Τὸ γεγονὸς εἶναι, ὅτι ὑπῆρξε συνεργασία. Ἀλλά, ὅπως κανεὶς δὲν δίδει οὐδεμίαν μομφὴν ἔναντι ὑμῶν, δὲν ἠμπορεῖτε νὰ εἶσθε τόσον σκληρὸς ἀπέναντι τῶν ἄλλων, διὰ τὸ χρονικὸν ὅριον τὸ ὁποῖον ἐθέσατε. Οἱοσδήποτε Ἕλλην εἴπῃ, ὅτι δὲν εἶναι κομμουνιστὴς καὶ δὲν ἔπραξεν οἱονδήποτε ἔγκλημα, εἶναι δεκτὸς εἰς τὴν Ἐθνικὴν παράταξιν. Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ τοῦ τὸ ἀρνηθῆτε, οὔτε νὰ τὸν προσβάλλετε.

§134Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀσχέτως τῆς προσωπικότητός του, ἐξελέγη ἀπὸ κομμουνιστικὰς ψήφους. Σεῖς παραδέχεσθε ὡς μέλη τοῦ Κόμματός σας, τοὺς ἐκλεγομένους ἀπὸ τοὺς κομμουνιστάς;

§135Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Αὐτὸ τὸ ὁποῖον εἴπατε εἶναι μία αὐθαίρετος θεωρία ἰδική σας, θὰ ἔλθω καὶ εἰς αὐτό. Ἀλλὰ θὰ σᾶς παρακαλέσω, κύριοι συνάδελφοι, νὰ μὲ ἀκούσητε μὲ ὅσην ἠρεμίαν σᾶς ἤκουσα καὶ ἐγώ, ἀπευθύνοντες ἐναντίον μου τὴν βαρυτέραν κατηγορίαν, ὅτι δὲν εἶμαι κἄν Ἕλλην, ὅτι δὲν ἔχω Ἑλληνικὰ Ἐθνικὰ φρονήματα. Ἐὰν δὲν ἤμην βουλευτής, καὶ ἐὰν δὲν ἤμην αὐτὸς ὁ βουλευτὴς ὁ ὁποῖος εἶμαι, ἔχων 30 ἐτῶν πολιτικὸν βίον, θὰ ἀπήντων κατ’ ἄλλον τρόπον εἰς τὸν θρασὺν ἐκεῖνον, ὁ ὁποῖος θὰ μοῦ ἠρνεῖτο τὰ ἐθνικά μου φρονήματα. Ἀλλὰ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ὁμιλήσω κατὰ τὸν μόνον τρόπον τὸν ἐξυπηρετοῦντα τὰ ἐθνικὰ καὶ τὰ λαϊκὰ συμφέροντα. Ἀφήσατε τὰς διακοπὰς καὶ ἀφοῦ ἐπερρίψατε κατ’ ἐμοῦ αὐτὰς τὰς κατηγορίας, ἀκούσατε καὶ τὴν ἀπάντησιν. Λέγει ὁ κ. Κανελλόπουλος: Μάλιστα, συνειργάσθημεν καὶ ἡμεῖς μὲ τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα. Καί, προλαμβάνων αὐτὸ τὸ ὁποῖον θὰ ἔλεγα καὶ ἐγώ, εἶπεν: Συνειργάσθη καὶ ὁ Πρόεδρος Ροῦσβελτ, συνειργάσθη καὶ ὁ Οὐΐνστων Τσῶρτσιλ. Διατί; Διότι ὑπῆρχεν ὁ χιτλερισμός. Ἡ ἀνάγκη ἐπέβαλε τὴν συνεργασίαν μὲ τὴν μεγάλην σοβιετικὴν δύναμιν διὰ νὰ συντριβῇ ἡ στρατιωτικὴ γερμανικὴ μηχανή. Καὶ σᾶς ὑπενθυμίζω κ. συνάδελφοι, διὰ νὰ ἔλθω ἐπίκουρος τοῦ κ. Κανελλοπούλου, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔλεγεν ὁ Τσῶρτσιλ, Πρωθυπουργὸς ὤν τῆς Μ. Βρεταννίας: «ἐὰν δὲν ὑπῆρχον αἱ σοβιετικαὶ στρατιαί, δὲν ὑπῆρχε δύναμις εἰς τὸν κόσμον, ἡ ὁποία θὰ ἦτο ἱκανὴ νὰ συντρίψῃ τὴν γερμανικὴν πολεμικὴν μηχανήν». Ἀλλὰ λέγει: Ὅταν σεῖς συνειργάσθητε ὑπῆρχεν αὐτὸς ὁ ἐθνικὸς λόγος; Ἀλλά, κύριοι, τὴν ὕπαρξιν τῶν ἐθνικῶν λόγων ποῖος θὰ τὴν κρίνῃ; Εἶμαι ὑποχρεωμένος ἐγὼ καὶ οἱοσδήποτε, Ἕλλην, προκειμένου νὰ καθορίσῃ τὴν πολιτικήν του πορείαν, νὰ προσέρχεται ἐνώπιον τοῦ κ. Κανελλοπούλου, ἢ ἐνώπιον τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ νὰ λέγῃ: «Θέλω νὰ κάμω τὴν συνεργασίαν αὐτήν. Τί λέγετε, ὑπάρχει ἐθνικὸς λόγος διὰ νὰ τὴν κάμω;». Ἡ ἰδία ἡμῶν συνείδησις κρίνει, κύριοι βουλευταί, περὶ τῆς ὑπάρξεως τῶν ἐθνικῶν λόγων. Καὶ ἐὰν ὁ πολιτικὸς ἐξετίμησε κακῶς καὶ ἐγένετο αἴτιος βλάβης τῶν ἐθνικῶν συμφερόντων, ὑφίσταται τὰς εὐθύνας τῆς πράξεώς του. Δὲν μπορεῖ νὰ ἐλέγχεται ἀπὸ τὸν κ. Κανελλόπουλον διὰ τὸ χρονικὸν ὅριον κατὰ τὸ ὁποῖον συνειργάσθη μὲ τοὺς κομμουνιστάς. Ἐγώ, κύριοι, σᾶς τὸ εἶπον καὶ ἄλλην φοράν. Δὲν συνειργάσθην κατὰ τὴν περίοδον τῆς κατοχῆς οὔτε μὲ τὸ Κομμ. Κόμμα, οὔτε μὲ τὸ ΕΑΜ.

§136Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Οὐδέποτε, κύριοι, τίθενται χρονικὰ ὅρια διὰ τοιαύτας μεταστάσεις. Οὐδέποτε ἐθέσαμε χρονικὰ ὅρια. Ἄλλος ἀρχηγός, μὴ μετέχων σήμερον τοῦ Κοινοβουλίου, εἶχε θέσει ἕνα χρονικὸν ὅριον περίπου αὐτὸ τὸν Δεκέμβριον 1944. Ὁ ἴδιος ὁ στρατός, τὸ Γεν. Ἐπιτελεῖον, ὁ ἀρχηγός σας κ. Παπάγος ἔδωσεν ἀμνηστίαν εἰς συμμορίτας, οἱ ὁποῖοι ἔλαβον μέρος εἰς τὸν συμμοριτοπόλεμον μέχρι τοῦ 1948, ὅταν κατῆλθον καὶ παρεδόθησαν αὐθορμήτως. Δὲν ὑπάρχει λοιπὸν τοιοῦτος φραγμός. Τοῦτο εἶναι αὐθαίρετον.

§137Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐὰν ἡ κατηγορία ἡ ὁποία ἐξετοξεύθη ἐναντίον μου ἐξετοξεύετο τὸ πρῶτον ἀπὸ Ἕλληνα ἐναντίον Ἕλληνος, ἴσως θὰ ἐκαμπτόμην ὑπὸ τὸ βάρος της καὶ θὰ συνετριβόμην. Ἀλλὰ ἀπὸ ὅ,τι γνωρίζω ἀπὸ τῶν ἀρχαιοτάτων χρόνων, ἴσως διὰ νὰ ἀποδειχθῇ καὶ ἐκ τούτων τῶν λόγων ἡ συνέχεια ἡμῶν ὡς γνησίων Ἑλλήνων, οἱ μικροὶ καὶ ταπεινοὶ πολιτικοὶ κατήγγειλον τοὺς ἀντιπάλους των ὅτι ἐπρόδιδον τὰ συμφέροντα τῆς πατρίδος. Διετηρήθη διὰ μέσου τῶν αἰώνων, διὰ μέσου τῶν περιπετειῶν, αὐτὸ τὸ ἐλάττωμα, διὰ νὰ φθάσῃ καὶ μέχρι τῆς συγχρόνου ἐποχῆς. Μυριάκις κύριοι, παρηκολούθησα τὸν λαὸν τῶν Ἀθηνῶν, σπεύδοντα μὲ ἕνα λίθον ἀνὰ χεῖρας πρὸς τὸ πεδίον τοῦ Ἄρεως τὸ 1915 διὰ νὰ καταθέσῃ τὸν λίθον τοῦ ἀναθέματος ἐναντίον τῆς μεγαλυτέρας πολιτικῆς διανοίας τὴν ὁποίαν ἐγέννησεν ἡ Ἑλλάς, ἐναντίον τοῦ Ἐλευθερίου Βενιζέλου. Εἰς τὸ πεδίον τοῦ Ἄρεως, ὅπου ἡ ἐπίσημος ἐκκλησία τοῦ Κράτους μὲ τὸν Μητροπολίτην Ἀθηνῶν μετὰ τῆς περὶ αὐτὸν ἁγίας καὶ ἱερᾶς Συνόδου, ἀπήγγειλε τὸ ἀνάθεμα ἐναντίον τοῦ Ἐλευθερίου Βενιζέλου. (Χειροκροτήματα). Καὶ πρὸ δύο μόλις ἐτῶν ἕτερος πολιτικὸς εὑρισκόμενος καὶ αὐτὸς εἰς τὰς τάξεις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ, ἐξετόξευσε τὴν ἰδίαν κατηγορίαν ἐναντίον τοῦ μεγαλυτέρου Ἕλληνος στρατιώτου, τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως, τοῦ Νικολάου Πλαστήρα (χειροκροτήματα), ἐναντίον τοῦ ἀνθρώπου.....

§138Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸν λόγον κύριε Πρόεδρε. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ λέγῃ ὅ,τι θέλει ὁ ρήτωρ (θόρυβος—κωδωνοκρουσίαι.

§139Μ. ΚΥΡΚΟΣ. ..... τοῦ ἀνθρώπου ὁ ὁποῖος ἀπὸ 45 ἐτῶν ἔδωσε τὴν ζωήν του ὁλόκληρον ὑπὲρ τῶν δικαίων τοῦ Ἑλληνικοῦ Ἔθνους. Ἀπὸ τοῦ 1912, ὅταν ἤρχισαν οἱ ἐθνικοὶ ἀπελευθερωτικοὶ ἀγῶνες, μέχρι τοῦ 1922 συνεχῶς.... (θόρυβος). (Ὁ κ. Κανελλόπουλος ἐπανειλημμένως ζητεῖ τὸν λόγον ἐν μέσῳ τοῦ θορύβου καὶ ὁ κ. Πρόεδρος τοῦ συνιστᾷ νὰ ἀναμείνῃ νὰ τελειώσῃ τὴν φράσιν του ὁ ρήτωρ).

§140Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει δὲν προστατεύεται ἡ θέσις καὶ ἡ ὑπόληψις τῶν μελῶν τοῦ Κοινοβουλίου.

§141Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Δὲν ὑπάρχει οὔτε μία μάχη εἰς τὴν ὁποίαν νὰ μὴ ἔλαβε μέρος ἐπὶ κεφαλῆς τῶν ἀνδρῶν του ὁ Νικόλαος Πλαστήρας. Ὁ λαὸς τὸν παρηκολούθησε, ὁ λαὸς τοῦ ἀπένειμε τὸν τιμητικώτερον τίτλον, ὑπέρμετρον καὶ βαθμῶν καὶ ἀξιωμάτων, ὑπέρτερον καὶ τιμῶν. Τὸν εἶπε «Μαῦρο Καβαλλάρη». Ἐναντίον τοῦ ἀνθρώπου αὐτοῦ... (Εἰς τὸ σημεῖον αὐτὸ ὁ κ. Π. Κανελλόπουλος ἐγείρεται καὶ ἀποχωρεῖ λέγων πρὸς τὸν κ. Πρόεδρον: «Ὅταν θὰ τελειώσῃ ὁ ρήτωρ τὴν φράσιν του, νὰ μὲ καλέσητε». Δημιουργεῖται θόρυβος. Πολλοὶ βουλευταὶ τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ὄρθιοι εἰς τὰς θέσεις των διαμαρτύρονται).

§142Μ. ΚΥΡΚΟΣ. ... ἐναντίον τοῦ ἀνθρώπου αὐτοῦ ὁ ὁποῖος ὡς Ἀρχηγὸς τῆς Ἐπαναστάσεως τοῦ 1922, ἡ ὁποία παρὰ τὰ ἐνδεχόμενα σφάλματά του, ἔσωσε τὴν Δυτικὴν Θράκην καὶ τὰς Νήσους ἀπὸ τὴν Τουρκικὴν βουλιμίαν... (δημιουργεῖται νέος θόρυβος), ἐναντίον λοιπόν, τοῦ ἀνθρώπου αὐτοῦ ἐξηνέχθη ἡ κατηγορία τοῦ ἐθνικῶς ἀπαραδέκτου (θόρυβος—κωδωνοκρουσίαι). Ἐνῷ ἄλλοι συνάδελφοί του, δὲν ἐμφανίζονται πουθενὰ εἰς τοὺς ὑπερδεκαετεῖς αὐτοὺς καὶ συνεχεῖς ἀπελευθερωτικοὺς ἀγῶνας τοῦ Ἔθνους. Εὐχαριστίας ὀφείλω καὶ ἐγὼ καὶ ὁ συνάδελφος κ. Καραμαούνας πρὸς τὸν Ἀρχηγὸν τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ, διότι ἡμᾶς τοὺς μικροὺς καὶ ἀσημάντους, κατηξίωσεν ἔστω καὶ κατὰ τὴν πλευρὰν αὐτὴν τῶν δυσφημήσεων, νὰ μᾶς ἰσοπεδώσῃ μὲ τοὺς τιτάνας αὐτούς, μὲ τοὺς γίγαντας αὐτοὺς περὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησα. Καὶ πιστεύω κύριοι συνάδελφοι...

§143Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ Πρόεδρος κ. Κανελλόπουλος ἀπεχώρησε καὶ ἀναμένει νὰ τὸν εἰδοποιήσετε. Πότε ἐπὶ τέλους θὰ τοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ὁμιλήσῃ ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος; Εἶναι ἀπαράδεκτον αὐτὸ τὸ ὁποῖον κάμνετε. Ὀφείλετε νὰ τὸν καλέσητε καὶ νὰ τοῦ δώσητε τὸν λόγον ἵνα ὁμιλήσῃ ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος. (Χειροκροτήματα).

§144Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἴθισται πάντοτε ὅταν ἕνας Ἀρχηγὸς Κόμματος ἢ ἐκπρόσωπος Κόμματος ζητήσῃ τὸν λόγον καὶ ὁ ὁμιλῶν συνάδελφος νὰ τὸ ἐπιτρέπῃ νὰ τοῦ δίδῃ τὸν λόγον ὁ Πρόεδρος τῆς Βουλῆς.

§145ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν τὸ δέχεται ὁ ὁμιλῶν συνάδελφος.

§146Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Νομίζω, ὅτι ὁ κ. Κῦρκος ἐζήτησε νὰ τελειώσῃ τὴν φράσιν του, ὑποθέτω ὅτι ἐτελείωσεν ἡ φράσις του καὶ νομίζω πὼς ἡ στιγμὴ ἐπέστη κύριε Κῦρκο. Εἶμαι ὑποχρεωμένος ἀμυνόμενος τῆς τάξεως εἰς τὸ Κοινοβούλιον νὰ σᾶς εἴπω, βεβαίως δικαιοῦσθε νὰ εἴπητε νὰ τελειώσητε τὴν φράσιν σας καὶ μετὰ νὰ δεχθῆτε διακοπὴν διὰ νὰ ὁμιλήσῃ ὁ κ. Κανελλόπουλος. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, πάντοτε οὕτω ἐτέθη τὸ ζήτημα αὐτὸ καὶ δὲν πρέπει ἀπόψε νὰ κάμωμεν ἐξαίρεσιν ἀπὸ τοῦ κανόνος αὐτοῦ.

§147Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Εὐλαβοῦμαι κύριε Ἀρχηγὲ τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος, πάντας καὶ σέβομαι τὰς διακοπὰς ὅταν μάλιστα γίνονται ἀπὸ συνάδελφον ὅπως ὁ κ. Κανελλόπουλος, ἀλλ’ εἶπον νὰ τελειώσω τὴν φράσιν μου, πρὶν ὅμως τελειώσω τὴν φράσιν μου ὁ κ. Κανελλόπουλος ἀπεχώρησε.

§148Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, λυποῦμαι καὶ διὰ τὴν ἰδικήν σας παράλειψιν νὰ ἐπεμβῆτε ἀμέσως καὶ λυποῦμαι διότι ἠξεύρετε πόσον σᾶς ἐντιμῶ καὶ σᾶς ἀγαπῶ προσωπικῶς. Λυποῦμαι ἐπίσης διὰ τὴν στάσιν καὶ τὴν διαγωγὴν τοῦ συναδέλφου κ. Κύρκου, ὁ ὁποῖος ἦτο δυνατὸν ἀντὶ νὰ προσθέσῃ 50 ἢ 100 φράσεις νὰ σταματήσῃ ὅπως τοῦ ἐπέβαλε τὸ Κοινοβουλευτικὸν ἦθος, τὸ ὁποῖον ὑποθέτω ὅτι ἔχει. Ἔκαμε ὑπαινιγμόν, ὁ ὁποῖος ἀφεώρα ἐμὲ καὶ ὁ ὑπαινιγμὸς ὄχι μόνον ἐγένετο, ἀλλὰ προεκάλεσε καὶ χειροκροτήματα συναδέλφων ἀνηκόντων ἀσφαλῶς εἰς τὸ Κόμμα, τοῦ ὁποίου Ἀρχηγὸς εἶναι ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ ἦτο φυσικὸν νὰ προκαλέσῃ τὰ χειροκροτήματα αὐτὰ διότι οἱ κύριοι συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι ἐχειροκρότησαν θὰ εὑρίσκωνται ἀκόμη ἐν τῇ πλάνῃ, τὴν ὁποίαν ἐξεμεταλλεύθη ὁ ἐπὶ τοῦ βήματος εὑρισκόμενος κ. Κῦρκος. Ἡ ἀπάντησις τὴν ὁποίαν ἔχω νὰ δώσω, εἶναι ἡ ἀκόλουθος. Θὰ παρακαλέσω τοὺς κ.κ. συναδέλφους, νὰ ἀναγνώσουν τὰς ἐφημερίδας τοῦ μηνὸς Μαΐου τοῦ 1950 καὶ νὰ διαπιστώσουν ἐὰν ἐχαρακτήρισα ποτέ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὡς ἐθνικῶς ἀπαράδεκτον. Οὐδέποτε διετυπώθη ἀπὸ ἐμὲ τοιαύτη φράσις. Ἀπὸ ἐμὲ διετυπώθη φράσις τελείως διάφορος, μὴ ἀφορῶσα τὸ πρόσωπον τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἀλλὰ ἀφορῶσα τοὺς κινδύνους οἱ ὁποῖοι κατ’ ἐμὲ προέκυπτον ἐκ τῆς ἀναλήψεως τῆς ἐξουσίας ἐκ μέρους Κόμματος, τὸ ὁποῖον ἐκείνην τὴν στιγμὴν εἶχε προέλθει ἀπὸ τὰς ἐκλογὰς καὶ τοῦ ὁποίου ἡ σύνθεσις ἦτο ἀκόμη ἄγνωστος, ἐπιτρέψατέ μου νὰ προσθέσω τὴν λέξιν αὐτήν, ὕποπτος. Τότε ὅμως.

§149ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Σήμερον;

§150Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, νομίζω ὅτι, συνεργαζόμεθα ἐπὶ δύο ἔτη εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν εἴτε μὲ σᾶς, εἴτε μὲ ἄλλους ἀντιπροσώπους τοῦ Κόμματος τῆς Ε.Π.Ε.Κ. καὶ νομίζω ὅτι δὲν εἴχατε τὴν ἀνάγκην νὰ προβῆτε εἰς τὴν διακοπὴν εἰς τὴν ὁποίαν προέβητε αὐτὴν τὴν στιγμήν. Δὲν εἶπον, ὅτι ὁ στρατηγὸς Πλαστήρας εἶναι ἐθνικῶς ἀπαράδεκτος, ἀλλ’ εἶπον, ὅτι ἦτο ἐθνικῶς ἀπαράδεκτον νὰ ἀνατεθῇ—αὐτὴ εἶναι ἡ φράσις, ἡ ὁποία διετυπώθη καὶ ἐδημοσιεύθη—ἐθνικῶς ἀπαράδεκτον νὰ ἀνατεθῇ ὁ σχηματισμὸς τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸ πρόσωπον, τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται ἐπὶ κεφαλῆς κόμματος, τὸ ὁποῖον ἔχει μειοψηφίσει ἔναντι τῶν ἄλλων κομμάτων καὶ τοῦ ὁποίου κόμματος ἡ σύνθεσις—αὐτὴ ἦτο ἡ φράσις μου— δὲν ἀποτελεῖ ἐγγύησιν ἐντόνου ἐθνικῆς νοοτροπίας. Αὐτὴ εἶναι ἡ φράσις μου, κύριε Σῖμο, μὴ γελᾶτε, διότι σεῖς τὴν ἔχετε τόσον ἄτονον, ὥστε μὴ γελᾶτε. Καί, κύριε Πρόεδρε τῆς Βουλῆς, τὴν φράσιν αὐτήν, τὴν εἶπον εἰς μίαν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἦτο ἄγνωστος ἡ σύνθεσις τοῦ κόμματος τῆς Ε.Π.Ε.Κ. καὶ μικρά, ἐλαχίστη, ἐν πάσῃ περιπτώσει κάποια μερὶς ἐκινεῖτο ὑπερβολικὰ πρὸς τὰ ἀριστερά, εἰς στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν μόλις εἴχομεν ξεφύγει ἀπὸ τὸν κίνδυνον τοῦ συμμοριτισμοῦ. Δὲν ἀφεώρα λοιπὸν τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἀρχηγὸν τῆς Ε.Π.Ε.Κ. ἡ φράσις μου ἐκείνη. Καὶ δὲν εἶπον, ὅτι δὲν διέπονται τὰ μέλη τῆς Ε.Π.Ε.Κ. ἀπὸ ἐθνικὴν νοοτροπίαν, ἀλλ’ εἶπον, ὅτι ἡ σύνθεσις τῆς Ε.Π.Ε.Κ. δὲν ἐγγυᾶται τὴν ἀπόλυτον καὶ ἔντονον ἐθνικὴν νοοτροπίαν. Εἶπον δὲ τὴν φράσιν αὐτήν, ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι—καὶ ἀπευθυνόμενος ἰδιαιτέρως εἰς τοὺς συναδέλφους τῆς Ε.Π.Ε.Κ.—κατελθὼν ἀπὸ τὰ Ἀνάκτορα καὶ ἐρωτηθεὶς ἀπὸ τοὺς πολιτικοὺς συντάκτας τῶν ἐφημερίδων, τὶ εἶπον εἰς τὸν Βασιλέα, τὶ συνέστησα, ποία ὑπῆρξεν ἡ στάσις μου, ὅσον ἀφορᾷ τὴν συγκρότησιν τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ ἀπήντησα περίπου μὲ τὰς λέξεις τὰς ὁποίας ἐχρησιμοποίησα πρὸ ὀλίγου. Καὶ δὲν λησμονεῖτε, ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι τῆς Ε.Π.Ε.Κ., ὅτι τρεῖς μῆνας μετὰ ταῦτα τὰς λέξεις τὰς ὁποίας ἐχρησιμοποίησα ἐγώ, ἐχρησιμοποίησε τὴν 15 Αὐγούστου ὁ Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ἀρχηγὸς τῶν Φιλελευθέρων. (Χειροκροτήματα). Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶπεν τὸν Αὔγουστον 1950, ὅτι εἶναι ἐθνικῶς ἐπικίνδυνος ἡ διατήρησις τῆς Κυβερνήσεως.

§151ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἄλλο τὸ ἓν καὶ ἄλλο τὸ ἄλλο.

§152Γ. ΒΑΡΒΟΥΤΗΣ (Ὑπουργ. ἄνευ χαρτοφ.). Νομίζω, ὅτι ὅλη αὐτὴ ἡ συζήτησις εἶναι ἄσκοπος. Ὁ κ. Κανελλόπουλος ἐπιχείρησε νὰ δώσῃ μίαν ἐξήγησιν καὶ τὴν ἔδωσε κατὰ τὸν τρόπον τὸν ὁποῖον ἐνόμισεν, ὅτι πρέπει νὰ τὴν δώσῃ. Ἐὰν ὁ χαρακτὴρ ὅμως τὸν ὁποῖον ἔκαμε εἶναι ἀζήμιος καὶ ἀβλαβὴς καὶ ὄχι κακὸς διὰ τὸν ἑαυτόν του, δὲν ἔπρεπε νὰ κάμῃ ἀνάλογον χαρακτηρισμόν, ὁ ὁποῖος θὰ εἶχεν ὅλην αὐτὴν τὴν βαρύτητα τοῦ Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Ἀλλ’ ἤθελα νὰ τονίσω τοῦτο καὶ παρακαλῶ τὸν κ. Κανελλόπουλον, τὸν ὁποῖον ἀγαπῶ καὶ εἶναι φίλος μου. Ἔχει ἐθνικισμὸν ἀναμφισβήτητον, ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ καθορίζῃ τὰ λεγόμενα ἀπὸ ἕνα ρήτορα εἰς τὸ βῆμα καὶ νὰ ἀφορίζῃ τὸν βαθμὸν ἐθνικισμοῦ ἑκάστου βουλευτοῦ. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ διαφωνήσω εἰς τὴν ἄποψιν καθ’ ἣν ἡ Κυβέρνησις ἦτο ἐθνικῶς ἀπαράδεκτος, διότι ἦτο ὕποπτος ἡ σύνθεσις ἑνὸς κόμματος. Δὲν ἐπιτρέπεται νὰ χαρακτηρίζωμεν ἓν κόμμα ὡς κόμμα ὑπόπτου συνθέσεως, ἐφ’ ὅσον τὰ μέλη του ἔχουν ἐκλεγεῖ ἀπὸ τὸν λαόν. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον καταλύονται αἱ ἀρχαὶ τοῦ Κοινοβουλευτισμοῦ. Νομίζω, ὅτι ὁ κ. Κανελλόπουλος παρεσύρθη εἰς ἔκφρασιν ἐννοιῶν τὰς ὁποίας ἀσφαλῶς δὲν πιστεύει καὶ πρὸς τιμήν του νομίζω, ὅτι δὲν πιστεύει.

§153Γ. ΣΙΜΟΣ. Ὁ κ. Κανελλόπουλος ἐν τῇ ρύμῃ τοῦ λόγου του ἔθιξε καὶ ἐμέ, εἰπών, ὅτι ἔχω ἄτονον τὴν ἐθνικὴν συνείδησιν. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ ἀπαντήσω, διότι πρόκειται περὶ προσωπικοῦ ζητήματος.

§154Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ὅταν τελειώσω.

§155Γ. ΣΙΜΟΣ. Λυποῦμαι ποὺ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ λάβω τὸν λόγον καὶ νὰ ἀπαντήσω ἐπὶ προσωπικοῦ θέματος. Πράγματι, ὁ κ. Κανελλόπουλος ὁμιλῶν πρὸ ὀλίγου ἠμφισβήτησε τὴν ἐθνικήν μου συνείδησιν. Δὲν δίνω τὸ δικαίωμα σὲ κανένα νὰ θίξῃ τὴν ἐθνικήν μου συνείδησιν, γιατὶ σὲ κάθε στιγμὴ ἔπραξα τὸ ἐθνικόν μου καθῆκον. Γνωστὴ καὶ παλαιὰ ἡ θεωρία σύμφωνα μὲ τὴν ὁποίαν εἶναι ἐθνικῶς ἀπαράδεκτοι οἱ πολιτικοί σας ἀντίπαλοι. Θέλω νὰ θυμήσω στὸν κ. Κανελλόπουλον, ὅτι συναντηθήκαμε γιὰ πρώτη φορὰν στὴν Ἀλβανίαν πάνω στὸ πεδίο τῆς τιμῆς, ὅπου καὶ ἐγὼ συνήργησα εἰς τὸ μεγάλο ἔπος τῆς ἀντιστάσεως ποὺ ἄρχιζε ἀπὸ κεῖ. Γρήγορα ὅμως ὁ κ. Κανελλόπουλος μᾶς ἐγκατέλειψε καὶ πῆγε στὰ μετόπισθεν, καὶ μείναμε ἐμεῖς οἱ ἁπλοὶ στρατιῶτες γιὰ νὰ γράψουμε τὸ ἔπος ἐκεῖνο, ἀπὸ τὸ ὁποῖον ἀπουσίασε τότε καὶ ὁ σημερινὸς ἀρχηγός των. Μᾶς ἐγκατέλειψε καὶ ἀργότερα στὰ μαῦρα χρόνια τῆς κατοχῆς καὶ μείναμε ἐμεῖς νὰ συνεχίσουμε τὴν ἀντίστασιν καὶ νὰ συμμεριστοῦμε μὲ τὸ λαὸ τὶς μεγάλες ἐκεῖνες ἐθνικὲς περιπέτειες. Καὶ γιὰ νὰ καταλήξουμε: Δημιουργεῖται πράγματι ἐπικίνδυνος ἀτμόσφαιρα ἀπὸ τὶς θεωρίες ποὺ ἀκούγονται ἀπόψε ἐδῶ μέσα. Θέλω ὅμως νὰ πῶ στὸν κ. Κανελλόπουλον, ὅτι οἱ θεωρίες αὐτὲς δὲν εἶναι καθόλου νέες. Ἔχουν διατυπωθῇ καὶ παλαιότερα, καὶ ἴσως πιὸ πετυχημένα ἀπὸ ἐκεῖνον. Πρέπει ὅμως νὰ τοῦ θυμήσω, ὅτι οἱ θεωρίες ἐκεῖνες ὕστερα ἀπὸ τὸν γνωστὸ θριαμβευτικό τους δρόμο, ἀπηγχονίσθησαν εἰς τὴν Νυρεμβέργην.

§156Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, πράγματι μὲ τὸν συνάδελφον κ. Σῖμον διεσταυρώθησαν τὰ βήματά μας εἰς τὴν περιοχὴν τοῦ Πόγραδετς, κατὰ τὸ διάστημα τοῦ πολέμου εἰς τὴν Βόρειον Ἤπειρον καὶ τὴν Ἀλβανίαν. Ὁ κ. Σῖμος, ὁ ὁποῖος πράγματι ἐπολέμησε τότε καὶ αὐτὸς καὶ τοῦτο εἶναι ἐξ ἴσου πρὸς τιμήν του, ὅπως εἶναι πρὸς τιμὴν ὅλων τῶν ἐπιστρατευθέντων Ἑλλήνων, διότι δὲν ἐπῆγεν ἐθελοντής, ὁ κ. Σῖμος, λέγω, ἐνόμισεν, ὅτι ἐδικαιοῦτο νὰ προβῇ εἰς ἕνα ὑπαινιγμὸν τοιοῦτον. Πληροφορῶ τὸν κ. Σῖμον...

§157ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συντομεύσατε, παρακαλῶ.

§158Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Παρακαλῶ, καμμίαν διακοπήν. Εἶναι τόσον λεπτὸν τὸ ζήτημα, ὥστε πρέπει νὰ μοῦ ἐπιτρέψετε νὰ δώσω μίαν ἀπάντησιν. Δὲν διεκόψατε, κ. Πρόεδρε, τὸν κ. Σῖμον, διακόπτετε ἐμέ; Ποῦ ἐφθάσαμε; Δυστυχῶς, ἡ ἀτμόσφαιρα ἡ ἐπικίνδυνος κατέλαβε φαίνεται καὶ τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς. Ὁ κ. Σῖμος ἐνόμισεν ὅτι, ἐδικαιοῦτο νὰ προβῇ εἰς τὸν ὑπαινιγμὸν αὐτόν. Θὰ τοῦ ὑπενθυμίσω μερικὰ πράγματα. Καθ’ ἣν στιγμὴν ὁ κ. Σῖμος ἐπιστρατευθεὶς μετέβη εἰς τὴν Ἀλβανίαν καὶ ἐπολέμησε καὶ διεσταυρώθημεν εἰς τὸ πεδίον τῆς τιμῆς, ἐγὼ ὡς ἐθελοντὴς μετέβην ἐκεῖ καί, ἐνῷ ἐδικαιούμην ὡς ἐκ τῆς ἰδιότητός μου ὡς καθηγητοῦ τοῦ Πανεπιστημίου νὰ ἔχω τὸν βαθμὸν τοῦ ἀντισυνταγματάρχου τῆς Στρατιωτικῆς Δικαιοσύνης, παρῃτήθην τοῦ προνομίου αὐτοῦ καὶ ἔγινα ἁπλοῦς στρατιώτης καὶ ἔμεινα—ἡ μνήμη του φαίνεται τὸν ἔχει ἐγκαταλείψει—ἀπὸ τὰς ἀρχὰς Ὀκτωβρίου, διότι τότε ἐπετράπη εἰς τὰ τέλη Νοεμβρίου ἡ προσέλευσις ἐθελοντῶν, ἕως τὰ μέσα Φεβρουαρίου, εἰς τὴν 13ην Μεραρχίαν μαζύ του, εἰς τὴν Μεραρχίαν Ἀρχιπελάγους εἰς τὴν ὁποίαν ὑπήγετο, ὡς προερχόμενος ἐκ Λέσβου. Κατὰ τὰ μέσα Φεβρουαρίου ἦλθεν, ἀξιότιμε κ. Πρόεδρε καὶ κύριοι συνάδελφοι, ἐντολὴ ἐξ Ἀθηνῶν, ἐντολὴ ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Ἀσφαλείας, νὰ μὲ ἀπομακρύνουν ἀπὸ τὴν πρώτην γραμμὴν καὶ νὰ μεταφερθῶ εἰς Κορυτσᾶν. Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ προβῶ εἰς τὴν δήλωσιν αὐτήν. Εὐτυχῶς ὅτι, ὁ τέως συνάδελφός μου ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ καὶ φίλος κ. Μανιαδάκης, ἐσκέφθη ἀργὰ νὰ μὲ ἀνακαλέσῃ ἀπὸ τὴν πρώτην γραμμὴν καὶ εἶχα τὴν εὐκαιρίαν καὶ τὴν τύχην ἐπὶ 2½ μῆνας νὰ εἶμαι εἰς τὴν πρώτην γραμμὴν μὲ τὸν κ. Σῖμον. Θὰ ἤθελα ὅμως νὰ προσθέσω καὶ τοῦτο. Ἄσχετος εἶναι ἡ διαγωγὴ τοῦ κ. Σίμου κατὰ τὴν στιγμὴν ἐκείνην καὶ ἡ θέσις τὴν ὁποίαν ἔλαβε κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη. Δὲν θίγω τὸ πρόσωπον, ὅπως δὲν συνηθίζω νὰ θίγω ποτέ πρόσωπα ἢ ἂν εἰς στιγμὴν ὀργῆς ἢ ἀγανακτήσεως, περιπέσω εἰς τὸ ἁμάρτημα νὰ θίξω πρόσωπον, εἶμαι ὁ ἴδιος τόσον πρόθυμος νὰ ἄρω ἀμέσως τὸ σῶμα τοῦ ἁμαρτήματος, ὥστε δὲν ἔχω κἂν ἀνάγκην νὰ ἀκούσω ἀπὸ τοὺς ἄλλους τὴν ἐπιτακτικὴν παράκλησιν νὰ ἀνακαλέσω τὴν Α ἢ Β φράσιν, διότι πιστεύω ὅτι οὐδεμία ἀνάκλησις θίγει τὸν ἀνακαλοῦντα. Ὁ κ. Σῖμος, ἀνεξαρτήτως τοῦ προσώπου του, καὶ τῆς συμπαθεστάτης συμπεριφορᾶς ποὺ ἐπέδειξεν εἰς τὸ πεδίον τῆς τιμῆς, κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη, ποὺ ἦσαν συνδεδεμένα μὲ μίαν βαρυτάτην περιπέτειαν διὰ τὸ Ἔθνος, συνδεδεμένα μὲ ἓν Κόμμα, εἰς τὸ ὁποῖον ἐμφανίζεται τύποις ἢ οὐσίᾳ ἀνήκων κατὰ τὰ τελευταῖα αὐτὰ ἔτη, ἐμφανίζεται ἐκπροσωπῶν τὰς ἀπόψεις αὐτῆς τῆς πλευρᾶς. Ἴσως μοῦ ἀπαντήσῃ ὄχι τοῦ Κόμματος, τῆς πλευρᾶς ἐκείνης εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Καὶ πῶς νὰ μὴ ὁμιλήσω περὶ ἀτονίας καὶ δὲν ὡμίλησα περὶ ἀνυπαρξίας ἐθνικῆς συνειδήσεως, ἀλλ’ ὑπάρχουν στιγμαὶ ὑπὸ τὰς ὁποίας ἀτονεῖ ἐνίοτε ἡ Ἐθνική μας συνείδησις ὑπὸ τὸ κράτος ἐσφαλμένων σκέψεων, πῶς νὰ μὴ ὁμιλήσω περὶ ἀτονίας, ὅταν εἰς στιγμὰς κατὰ τὰς ὁποίας πρόκειται περὶ θεμάτων ὑψίστου ἐθνικοῦ συμφέροντος ποὺ συνεζητοῦντο, φέρ’ εἰπεῖν ἡ ἔνταξις τῆς Ἑλλάδος εἰς τὸ Ἀτλαντικὸν Σύμφωνον, ἡ ἐξωτερικὴ πολιτική, καὶ τάσσεται ὁ κ. Σῖμος μὲ τὴν ἄποψιν τὴν ἀντίθετον πρὸς τὸ ἐθνικὸν συμφέρον; Πῶς νὰ μὴ ἀπορρήσω καὶ πῶς ἐκ τῆς ἀπορίας αὐτῆς νὰ μὴ βγῇ τὸ συμπέρασμα ὅτι,—καὶ εὔχομαι προσκαίρως καὶ εὔχομαι νὰ ἐπακολουθήσῃ μετάνοια—ὅτι ἔστω καὶ προσκαίρως εἶχεν ἀτονήσει ἡ ἐθνική του συνείδησις; (Χειροκροτήματα).

§159Γ. ΣΙΜΟΣ. ..... (δὲν ἀκούεται λόγῳ θορύβου) .......εἶχεν ἀτονήσει καὶ ἡ ἰδική σας συνείδησις;

§160Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἔλεγα, λοιπὸν κύριοι συνάδελφοι, ὅτι μόνη δικαιολογία διὰ νὰ ἠμπορέσῃ κανεὶς νὰ ἀπαγγείλῃ ἐναντίον ἄλλου Ἕλληνος κατηγορίαν τοιαύτης μορφῆς, θὰ εἶναι αἱ πράξεις του. Ὑπάρχει κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ἰδικῆς μας συνεργασίας, πρᾶξις ἡ ὁποία νὰ ὑπῆρξεν ἐπιζημία διὰ τὰ συμφέροντα τῆς Ἑλλάδος; Ὑπάρχουν φαίνεται πολλαὶ καὶ ἀπὸ αὐτὰς τὰς πολλὰς θὰ ἀπαριθμήσω δύο. Πρὸ τῆς συμπήξεως τοῦ πολιτικοῦ συνασπισμοῦ τῶν κομμάτων τοῦ ΕΑΜ, ἱδρύσαμε μετ’ ἄλλων τὸ Δημοκρατικὸν Ριζοσπαστικὸν Κόμμα. Θὰ μοῦ ἐπιτρέψετε νὰ σᾶς διαβάσω ἀπὸ τὸ βιβλίον ποὺ ἐξεδώσαμε τότε καὶ εἰς τὸ ὁποῖον ἀναλύονται αἱ προγραμματικαὶ κατευθύνσεις τοῦ Δημοκρατικοῦ Ριζοσπαστικοῦ Κόμματος, τὸ κεφάλαιον τὸ ἀφορῶν εἰς τὰς Ἐθνικὰς διεκδικήσεις. «Ἀλλὰ πρὸ τούτου—λέγει τὸ βιβλίον μας—φαίνεται ἀκόμη καθαρὰ πὼς τὸ Δ.Ρ.Κ. ἀποβλέπει στὴν ἐξάπλωσιν τῶν ἀρχῶν πού, μὲ μέσα ἀποκλειστικὰ δημοκρατικά, τὸ Δ.Ρ.Κ. καταδικάζει τὴν βίαν σὰν μέσο πολιτικῆς ἐπικρατήσεως καὶ ἀντιτάσσεται σ’ αὐτήν, ἀπ’ ὁπουδήποτε καὶ ἂν προέρχεται». Καὶ ὡς πρὸς τὰς ἐθνικὰς διεκδικήσεις: 31. Ἐδαφικὲς διεκδικήσεις. Ἀπὸ ταῦτα τὰ λίγα καταφαίνεται πῶς οἱ ἑλληνικὲς ἀξιώσεις, στὸ ἐδαφικό τους μέρος, στηρίζονταν πάνω στὶς διακηρυγμένες ἀρχὲς τῶν συμμάχων, πάνω στὸ χάρτη τοῦ Ἀτλαντικοῦ καὶ εἰς ὅλες τὶς μεταγενέστερες συμμαχικὲς διακηρύξεις. Δὲν ὑπάρχει μέσα σ’ αὐτὲς οὔτε ἴχνος ἀπὸ τὴ φασιστικὴ καὶ τὴ Χιτλερικὴ ἐφεύρεση περὶ ζωτικοῦ χώρου. Ἡ Ἑλλάδα δὲν διεκδικεῖ χῶρο σύμφωνα μὲ τὴ φασιστικὴ καὶ τὴ χιτλερικὴ θεωρία καὶ ἀντίληψι. Διεκδικεῖ μόνο τὰ Ἑλληνικὰ ἐδάφη, τὰ ἀνεγνωρισμένα μὲ διεθνεῖς πράξεις, ἐκεῖνα ποὺ ἀνέκτησε μὲ τὶς θυσίες καὶ τοὺς ἀγῶνες τοῦ λαοῦ της καὶ τῆς κατεκυρώθησαν ἀπὸ διεθνεῖς συνδιασκέψεις καὶ ποὺ κατόπιν βίαια τῆς ἀφαιρέθηκαν. Αὐτὰ τὰ ἐδάφη διεκδικεῖ ἡ Ἑλλάδα, μετὰ καὶ τὶς καινούργιες θυσίες ποὺ προσέφερε στὸ σημερινὸ πόλεμο, μετὰ τὴ νέα συμβολή της στὸν ἀγῶνα τῶν συμμάχων. Καὶ οὔτε μπορεῖ νὰ φαντασθῇ ὁ Ἑλληνικὸς Λαὸς πῶς οἱ σημερινοὶ σύμμαχοι, ποὺ εἶναι οἱ ἴδιοι καὶ τοῦ προηγουμένου πολέμου, μποροῦν ν’ ἀρνηθοῦν ν’ ἀποδώσουν στὸν Ἑλληνικὸ λαό, μετὰ τὸ καινούργιο αὐτὸν πόλεμον καὶ τὴ νέα κι’ ἀνεκτίμητη συνεισφορά του ἐκεῖνα, ποὺ τοῦ εἶχαν παραχωρήσει στὸν προηγούμενο. Σύμφωνα μὲ τ’ ἀνωτέρω τὸ ΔΡΚ πιστεύει, ὅτι εἶναι ἐπιταγὴ δικαιοσύνης ν’ ἀναγνωρισθῇ ἡ βάση, ποὺ τέθηκε πιὸ πάνω καὶ νὰ παραχωρηθοῦν στὴν Ἑλλάδα: 1) Ἡ Β. Ἤπειρος, 2) ἡ Κύπρος, 3) τὰ Δωδεκάνησα καὶ 4) ἡ Ἀνατολικὴ Θράκη. Σὰν συνέπεια πρὸς αὐτὰ πρέπει ἀκόμη τὰ πρὸς τὴ Βουλγαρία σύνορά μας νὰ διαρρυθμισθοῦν μὲ τέτοιο τρόπο, ποὺ νὰ ὑπάρξῃ πλήρης ἡ ἀσφάλεια τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐδάφους καὶ τῶν ἁγνῶν Ἑλληνικῶν πληθυσμῶν, ποὺ κατοικοῦν ἐκεῖ. Δὲν ζητᾶμε ξένα ἐδάφη. Ζητᾶμε τὰ καθαρὰ καὶ ἀναγνωρισμένα Ἑλληνικὰ ἐδάφη καὶ ἀσφαλῆ σύνορα γιὰ νὰ μπορέσουμε νὰ ζήσουμε μέσα σὲ ἀτμόσφαιρα εἰρήνης καὶ συνεργασίας μὲ ὅλους τοὺς γείτονές μας. Εἰδικώτερα σὲ ὅτι ἀφορᾷ τὴν Ἀν. Θράκη, τὸ Δ.Ρ.Κ., ποὺ πρῶτο διεκήρυξε τὴν ἀνάγκη τῆς ἀποδώσεώς της εἰς τὴν Ἑλλάδα, πιστεύει, ὅτι τὰ δικαιώματα τοῦ Ἔθνους πάνω σ’ αὐτὴ εἶναι ἐξ ἴσου ἰσχυρὰ μὲ κάθε ἄλλη γωνιὰ ποὺ διεκδικοῦμε. Καὶ τὰ δικαιώματά μας αὐτά, ποὺ μᾶς ἀναγνωρίσθηκαν ἀπὸ τὴν παγκόσμια συνδυάσκεψη τοῦ προηγουμένου πολέμου, θὰ τὰ ξαναφέρουμε στὴ μνήμη ὅλων μὲ λεπτομερειακὰ δημοσιεύματα καὶ διαλέξεις. Μὰ ἀνεξάρτητα ἀπὸ αὐτά, συντρέχουν καὶ λόγοι ἄλλοι, ὅπως τὸ γεγονός, ὅτι σήμερα ἡ Ἑλλάδα ἐπιβαρύνεται μὲ τὴ διατροφὴ τῶν Ἑλληνικῶν πληθυσμῶν, ποὺ διώχτηκαν ἀπὸ τὸ 1922 ἀπὸ τὴ Μικρὰ Ἀσία, καθὼς καὶ μὲ ὅλο τὸν Ἑλληνικὸ πληθυσμὸ τῆς Θρᾴκης, ἐνῷ ἡ Τουρκία οὔτε τὴν Ἀν. Θρᾴκη ἀξιοποίησε οὔτε κἂν τὴν κατῴκησε, ἔχει δὲ εὐρύτατες ἐκτάσεις στὴ Μ. Ἀσία». Ἐκτὸς ὅμως ἀπὸ τὶς ἐδαφικὲς διεκδικήσεις, ποὺ ἀνταποκρίνονται σὲ ἕνα βασικὸ αἴτημα δικαιοσύνης, πιστεύουμε πὼς ἡ Ἑλληνίδα δικαιοῦται νὰ προβάλῃ, ἐξ ἴσου ἀποφασιστικὰ τὶς οἰκονομικὲς καὶ ἠθικὲς της διεκδικήσεις. Τρεῖς φορὲς μέσα σὲ χρονικὸ διάστημα τριάντα ἐτῶν, οἱ Βούλγαροι μπῆκαν στὰ ἐδάφη μας. Ἔσφαξαν, ἐδῄωσαν, ἅρπαξαν, κατέστρεψαν. Οἱ περιουσίες τῶν Ἑλληνικῶν πληθυσμῶν τρεῖς φορὲς καταστράφηκαν. Ἀναρίθμητα εἶναι τὰ θύματα, ποὺ προσέφεραν οἱ Ἑλληνικοὶ πληθυσμοὶ τῶν βορείων ἐπαρχιῶν. Ὁ βουλγαρικὸς λαός, ἐφ’ ὅσον θεωρεῖ ὅτι τὰ ἐγκλήματα αὐτὰ διεπράχθησαν ἀπὸ τοὺς ἡγέτες του, παρὰ τὴ θέλησί του, ὀφείλει νὰ τὸ διακηρύξῃ ἐπίσημα καὶ ἀνεπιφύλακτα, μπροστὰ σὲ ὅλους τοὺς λαούς, νὰ καταδικάσῃ τὶς ἐγκληματικὲς πράξεις, νὰ παραδώσῃ τοὺς ἐγκληματίες στὴ συμμαχικὴ δικαιοσύνη καὶ νὰ ἐπανορθώσῃ στὸ ἀκέραιον ὅλες τὶς ὑλικὲς ζημίες καὶ τὶς καταστροφὲς ποὺ διεπράχθηκαν. Μόνο μ’ αὐτὸν τὸν τρόπο θὰ δημιουργοῦνταν ἡ ἀτμόσφαιρα μιᾶς πραγματικὰ εἰλικρινοῦς συνεργασίας μὲ τὸ βουλγάρικο λαό, ποὺ ὅλοι οἱ Ἕλληνες ἐπιθυμοῦν καὶ πάντοτε τὸ ἀπέδειξαν. Ἐν ὅσῳ ὅμως ἀπὸ τὴ βουλγαρικὴ πλευρὰ αὐτὸ δὲν γίνεται, εἶναι χρέος τιμῆς πρὸς τοὺς ἀδελφούς μας τῶν βορείων ἐπαρχιῶν, εἶναι ὑποχρέωση τοῦ Κράτους, νὰ τὰ ζητήσουμε ἀπὸ τοὺς συμμάχους μας. Καὶ εἶναι ἐπιταγὴ δικαιοσύνης καὶ ἐπιταγὴ ἠθικὴ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς νὰ ἱκανοποιηθῇ μὲ τὸν πληρέστερον τρόπον. Αὐτὸ ἦτο τὸ πρόγραμμα τὸ ἐθνικὸν τοῦ Δημοκρ. Ριζοσπαστικοῦ Κόμματος. Βραδύτερον ἱδρύθη ὁ πολιτικὸς συνασπισμὸς τῶν Κομμάτων τοῦ ΕΑΜ. Ὅπως γνωρίζετε, εἰς τὸν συνασπισμὸν αὐτὸν μετεῖχε καὶ τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα. Ἀκούσατε τώρα ποῖον ἦτο τὸ πρόγραμμα τῶν ἐθνικῶν διεκδικήσεων τοῦ πολιτικοῦ συνασπισμοῦ τῶν κομμάτων τοῦ Ε.Α.Μ.: «Ἡ Κ.Ε. τοῦ πολιτικοῦ συνασπισμοῦ τῶν κομμάτων τοῦ

ΕΑΜ.

Ἐπαναλαμβάνονται ὅλαι ἀνεξαιρέτως αἱ ἐθνικαὶ διεκδικήσεις αἱ περιλαμβανόμεναι εἰς τὸ πρόγραμμα τοῦ Δημ. Ριζοσπ. Κόμματος. Ἔλαβεν ὁμόφωνα τὶς πιὸ κάτω ἀποφάσεις». Αὐτὴν τὴν ἀπόφασιν κ. κ. συνάδελφοι, τὴν ὑπογράφει καὶ ὁ Ν. Ζαχαριάδης ὅπως καὶ ὁ Συνασπισμὸς τῶν Κομμάτων τοῦ

Ε.Α.Μ.

Τρεῖς μῆνας ἀπὸ τῆς ἐκδόσεως τῆς ἀποφάσεως αὐτῆς, κατὰ μῆνα Σεπτέμβριον, συνεκροτεῖτο ἡ τεραστία συγκέντρωσις τοῦ λαοῦ τῶν Ἀθηνῶν εἰς τὸ Παναθηναϊκὸν Στάδιον. Ὁ ἔχων τὴν τιμὴν νὰ ὁμιλῇ πρὸς ὑμᾶς ὡμίλησεν ἐξ ὀνόματος τῆς Κ.Ε., ἀνέπτυξε τὸ θέμα τῶν ἐθνικῶν διεκδικήσεων καὶ εἶπε τὰ ἑξῆς: «Ἡ Κεντρική μας Ἐπιτροπὴ μοῦ ἀνέθεσε νὰ σᾶς ἀναπτύξω τὸ πρόγραμμα τῶν ἐθνικῶν μας διεκδικήσεων καὶ τὴν ἐξωτερικήν μας πολιτικήν. Σᾶς ἐκθέτω ὄχι τὰς ἀπόψεις τοῦ κόμματος εἰς τὸ ὁποῖον ἀνήκω, ἀλλὰ τὰς ἀπόψεις τῆς Κ.Ε. τοῦ Ε.Α.Μ. αἱ ὁποῖαι δεσμεύουν καὶ ὑποχρεώνουν ὅλα ἀνεξαιρέτως τὰ κόμματα τοῦ Συνασπισμοῦ». Καὶ ἀκολουθεῖ καὶ πάλιν ἡ ἀνάπτυξις τῶν ἐθνικῶν διεκδικήσεων ὡς ἐξετέθησαν ἀνωτέρω. Ἀλλὰ καὶ βραδύτερον τὸν Φεβρουάριον τοῦ 1947 ἐνώπιον τῆς Βαλ. Ἐπιτροπῆς τοῦ Ο.Η.Ε. ἀνέπτυξα, παρισταμένων καὶ Βουλγάρων, Γιουγκοσλάβων καὶ Ἀλβανῶν ἀντιπροσώπων τὸ σύνολον τῶν ἐθνικῶν μας διεκδικήσεων ὡς τὰς ἐξέθεσα ἀνωτέρω. Καὶ εἶμαι ὁ μόνος Ἕλλην ὁ ὁποῖος τὰς ἔθεσεν. Αὐτὰ ἐνώπιον τοῦ παγκοσμίου κριτηρίου, ἦτο ἡ ἐθνικὴ πολιτική, τὴν ὁποίαν ἡμεῖς ἠκολουθήσαμεν καθ’ ὃν χρόνον μετείχομεν, ὡς Δημοκρατικὸν Ριζοσπαστικὸν Κόμμα, εἰς τὸν πολιτικὸν συνασπισμὸν τοῦ Ε.Α.Μ. Προσωπικῶς πιστεύω, ὅτι ἐὰν ὁ Ζαχαριάδης ἠμποροῦσε νὰ διαγράψῃ τὴν ὑπογραφήν του ἀπὸ τὰ κείμενα, τὰ ὁποῖα σᾶς ἀνέγνωσα προηγουμένως, θὰ ἦτο πρόθυμος νὰ προσφέρῃ καὶ τὸ ἥμισυ τῆς ζωῆς του. Ἀλλὰ δὲν ὑπάρχει τρόπος νὰ διαγραφῇ ἡ ὑπογραφή του. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀξία τῆς πολιτικῆς, τὴν ὁποίαν ἠκολουθήσαμεν ἡμεῖς. Ἐὰν ὑπηρετήσαμεν ἢ ὄχι τὸ Ἔθνος ἂς τὸ κρίνῃ ὁ καθεὶς ἐξ ὑμῶν κατὰ τὴν ἰδίαν του συνείδησιν. Ἐν τῇ διεκδικήσει τῶν ἐθνικῶν μας δικαίων ἐφέραμεν καὶ τὸ Κομμουνιστικὸν κόμμα νὰ ἀποθέσῃ τὴν ὑπογραφὴν τοῦ ἀρχηγοῦ του καὶ νὰ κυρώσῃ καὶ αὐτὸ διὰ τῆς ὑπογραφῆς τοῦ ἀρχηγοῦ του τὸ σύνολον τῶν ἐθνικῶν διεκδικήσεων καὶ πέραν ἐκείνων ἀκόμη, τὰς ὁποίας διετύπουν πολιτικοὶ ἀρχηγοὶ τῶν κομμάτων τοῦ κέντρου καὶ τῆς δεξιᾶς. Ἠκούσατε τί λέγει ἡ ἀπόφασις. Πρότασις τοῦ Δημοκρατικοῦ Ριζοσπαστικοῦ κόμματος ὑπῆρξε νὰ διεκδικήσωμεν τὴν Ἀνατολικὴν Θράκην. Καὶ ὅταν ἐπρόκειτο νὰ διατυπώσω τὴν πρότασιν αὐτήν, ὑπῆρξε τόσον λεπτὴ ἡ προσήλωσίς μου πρὸς τὸ συμφέρον τοῦ Ἔθνους, ὥστε ἐζήτησα τὴν συμβουλὴν τοῦ ἀειμνήστου ἀρχηγοῦ τοῦ Προοδευτικοῦ κόμματος, τοῦ Γεωργίου Καφαντάρη, καὶ τοῦ εἶπα, σκέπτομαι νὰ διατυπώσω αὐτὴν τὴν ἀξίωσιν, μήπως πρόκειται νὰ ζημιώσω εὐρύτερα Ἐθνικὰ συμφέροντα; Καὶ μοῦ ἀπήντησε, ζημία, μὲν δὲν πρόκειται νὰ κάμῃς, ἀλλὰ καὶ τὴν Ἀνατολικὴν Θράκην δὲν πρόκειται νὰ τὴν πάρῃς, νὰ διατυπώσῃς τὴν ἀξίωσίν σου. Καὶ μόνον ἔτσι τὴν διετύπωσα. Πόσον ὑπῆρξα προσεκτικός, καίτοι οὐδὲν εἶχον ἀξίωμα καὶ οὐδεμία ἰδιαιτέρα εὐθύνη ἦτο δυνατὸν νὰ μὲ βαρύνῃ. Ποίαν λοιπὸν πρᾶξιν ἔχουν νὰ καταλογίσουν εἰς βάρος ἡμῶν, ὥστε δικαιολογία βεβαίως δὲν ὑπάρχει, ἀλλὰ νὰ ὑπάρχῃ κάποτε ἐξήγησις αὐτῆς τῆς ἐναντίον μας καταφορᾶς; Ἀλλὰ λέγουν. Πῶς ἠμπορεῖ ἡ Κυβέρνησις νὰ στηρίζεται ἐπὶ τῆς ψήφου ἀνθρώπου, ὁ ὁποῖος καθ’ ὃν χρόνον συνεζητεῖτο τὸ Ἀτλαντικὸν Σύμφωνον, διετύπωσεν ἀντίθετον γνώμην; Ἰδοὺ ἡ ἀπάντησίς μου. Ὄταν συνεζητεῖτο τὸ Ἀτλαντικὸν Σύμφωνον ἀνέπτυξα ἐγὼ ποία κατὰ τὴν ἀντίληψίν μου ἔπρεπε νὰ εἶναι, ὄχι ἐκείνην τὴν στιγμήν, διότι εἶχον ἤδη δημιουργηθῆ καταστάσεις, τὰς ὁποίας δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ μεταβάλῃ κανείς, ἀλλὰ ποία ἔπρεπε νὰ εἶναι ἡ ἐξωτερικὴ πολιτικὴ τῆς Ἑλλάδος κατὰ τὴν ἰδικήν μου ἀντίληψιν. Τοῦτο ἀποτελεῖ προδοσίαν. Ἀλλὰ θὰ ἐπεθύμουν, κύριοι, νὰ ἐρωτήσω: Εἶναι ἆρά γε πρώτη φορὰ κατὰ τὴν ὁποίαν εἰς τὴν Ἑλλάδα ὑπάρχει δυσαρμονία τοῦ πολιτικοῦ κόσμου, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐξωτερικὴν πολιτικήν; Καὶ ὁσάκις ὑπάρχει δυσαρμονία τοῦ πολιτικοῦ κόσμου περὶ τῆς ἀκολουθητέας ἐξωτερικῆς πολιτικῆς, δικαιοῦνται ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι διατυπώνουν μίαν ὡρισμένην πολιτικὴν γραμμὴν νὰ καταγγέλλουν τοὺς πρὸς αὐτοὺς διαφωνοῦντας ὡς προδότας καὶ ἀντιστρόφως οἱ ἄλλοι τούς ἄλλους; Ἀπὸ πότε εἰσήχθη αὐτὸ τὸ καινὸν δαιμόνιον εἰς τὴν πολιτικὴν ζωὴν τοῦ τόπου; Γνωρίζετε τί σημαίνει αὐτό; Αὐτὸ μεταφραζόμενον σημαίνει, ὅτι καὶ ὁ ἀείμνηστος Γούναρης καὶ ὅλοι οἱ μετ’ αὐτοῦ συνεργασθέντες καὶ διαφωνήσαντες πρὸς τὴν ἐξωτερικὴν πολιτικὴν τοῦ Ἐλ. Βενιζέλου, ἐκ μόνου αὐτοῦ τοῦ λόγου, ὑπῆρξαν προδότες, πράγματι προδότες. Ὄπως κατὰ τὴν ἰδικήν των ἀντίληψιν, προδότες ἔπρεπε νὰ εἶναι ὁ Ἐλευθέριος Βενιζέλος καὶ ὅλοι οἱ ἀκολουθήσαντες τὴν ἰδικήν του πολιτικὴν γραμμήν. Ποῦ ὁδηγεῖτε τὸ Ἔθνος, κύριοι, ἀσπαζόμενοι τοιούτου εἴδους ἀντιλήψεις καὶ θέλοντες νὰ καταστήσητε τὰς ἀντιλήψεις αὐτὰς τρόπον τινὰ εἶδος Εὐαγγελίου, εἰς τὸ ὁποῖον νὰ μὴ ἐπιτρέπεται συζήτησις καὶ ἀμφισβήτησις; Ἐγὼ πράγματι, κύριοι, διετύπωσα τὴν ἡμέραν ἐκείνην τὴν ἄποψίν μου, ἀλλ’ ἐν κατακλεῖδι τοῦ λόγου μου, εἶπον αὐταὶ εἶναι αἱ ἰδικαί μου ἀντιλήψεις, εὔχομαι νὰ μὴ βγοῦν ὀρθαὶ αἱ ἰδικαί μου ἀντιλήψεις καὶ ἀντιθέτως νὰ βγοῦν ὀρθαὶ αἱ ἰδικαί σας ἀντιλήψεις, διὰ νὰ ἐξυπηρετήσουν τὰ συμφέροντα τοῦ Ἔθνους, διότι ὅλων ἡμῶν τὰ στήθη πλημμυρίζει ἡ ἀγάπη πρὸς τὴν πατρίδα, ἡ ἀφοσίωσις πρὸς τὰ Ἐθνικὰ συμφέροντα. Καὶ ἔρχεται μετὰ τρεῖς μῆνας ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ καὶ ὁ ἐκλεκτός μου φίλος κ. Στεφανόπουλος, ὁ ὁποῖος εἶπε πρὶν κατέλθῃ τοῦ Βήματος, νάτος αὐτὸς ὁ προδότης ποὺ δὲν ἐψήφισε τὸ Ἀτλαντικὸν Σύμφωνον καὶ προσέθεσε κάποιος, δὲν ἔκανε δήλωσιν μετανοίας, ὅτι ἤλλαξεν ἀντιλήψεις, ὡς ἐὰν θὰ ἦτο δυνατὸν εἰς ἐμὲ νὰ ἀλλάξω τὴν πολιτικὴν τῆς Ἑλλάδος καὶ νὰ εἴπω, ὅτι, ἐὰν ὁπωσδήποτε ἔλθω ἐγὼ εἰς τὴν ἐξουσίαν, θὰ ἀνατρέψω τὸ Ἀτλαντικὸν Σύμφωνον. Εἶναι δυνατὸν νοῦς λογικοῦ ἀνθρώπου νὰ συλλάβῃ τοιούτου εἴδους παραδοξολογίας; Ἡμεῖς εἴμεθα δημοκρατικοί. Ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία ἐψήφισε τὸ Ἀτλαντικὸν Σύμφωνον, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ τὴν πολιτικὴν τῆς Ἑλλάδος καὶ ἐὰν ἡμεῖς ἠρχόμεθα εἰς τὴν ἐξουσίαν, δὲν θὰ ἠμπορούσαμεν νὰ κάμωμεν διαφορετικά, παρὰ νὰ συνεχίσωμεν τὴν πολιτικὴν τοῦ Ἀτλαντικοῦ Συμφώνου. Βεβαίως δὲν ἠμποροῦσε νὰ ὑπάρχῃ τοιαύτη περίπτωσις, ἀλλὰ λέγω, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ φαντασθῇ κανείς, ὅτι ἕνας βουλευτὴς θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀνατρέψῃ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἡ Ἐθνικὴ Συνέλευσις εἶχεν ἀποφασίσει; Ἀλλά, κύριοι, θὰ σᾶς ἀναφέρω ἕνα περιστατικόν, τὸ ὁποῖον μὲ ἀφορᾷ καὶ εἶναι λίαν χαρακτηριστικόν. Ὅταν ἤμουν εἰς τὰς φυλακὰς τῶν Βούρλων, ἐδέχθην τὴν ἐπίσκεψιν δύο κυρίων. Ἐπὶ τῆς κεφαλῆς μου ἐκρέματο ἡ δαμόκλειος σπάθη τοῦ ἐκτάκτου στρατοδικείου. Καθ’ ἑνὸς τῶν παιδιῶν μου τὴν προτεραίαν εἶχεν ἀπαγγελθῆ εἰς θάνατον παμψηφεὶ καταδικαστικὴ ἀπόφασις τοῦ στρατοδικείου Ἀθηνῶν, ἕνα ἄλλο δὲ παιδί μου ἀπέθνησκεν ἀνὰ πᾶσαν στιγμὴν εἰς τὴν Μακρόνησον, ὅπου ἐστάλη ἵνα ἐκπληρώσῃ τὴν στρατιωτικήν του θητείαν. Ἐγὼ τὸ παρέδωσα μὲ τὰ ἴδια μου τὰ χέρια νὰ ἐκπληρώσῃ τὴν στρατιωτικήν του θητείαν, ὅταν ἀπέθνησκεν ἀνὰ πᾶν δεύτερον λεπτὸν τῆς ἡμέρας ἢ ἐκινδύνευε νὰ παραφρονήσῃ ὑπὸ τὸ κράτος τῶν βασανιστηρίων τὰ ὁποῖα ὑφίστατο. Ὑπ’ αὐτὴν τὴν ψυχολογικὴν κατάστασιν κ. κ. συνάδελφοι, ἐδέχθην τὴν ἐπίσκεψιν τῶν 2 αὐτῶν κυρίων, λυποῦμαι διότι δὲν εὑρίσκεται εἰς τὴν αἴθουσαν ὁ ἀξιότιμος βουλευτὴς Ἀθηνῶν ὁ κ. Μαρκεζίνης, οἱ ὁποῖοι μοῦ εἶπον, ὅτι ἐρχόμεθα νὰ σοῦ προτείνωμεν νὰ εἰπῇς δύο λέξεις, καὶ τότε οὔτε τὸ παιδί σου θὰ ἐκτελεσθῇ, ἀλλὰ θὰ ἀπολυθῇ καὶ ἐσὺ θὰ ἀπολυθῇς καὶ ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος εὑρίσκεται εἰς τὴν Μακρόνησον θὰ ἐπανέλθῃ ὀπίσω. Καὶ αὐτὸς τὸν ὁποῖον βλέπετε ἐνώπιόν σας ἠρνήθη νὰ εἴπῃ τὰς δύο λέξεις, ἠρνήθη τὴν ἐλαχίστην παραχώρησιν ἀπὸ τὰς πεποιθήσεις του, ὄχι διὰ νὰ σώσῃ τὴν ἰδικήν του ζωήν, ἡ ὁποία ἐκινδύνευεν, ἀλλὰ νὰ σώσῃ τὴν ζωὴν τοῦ παιδιοῦ του κατὰ τοῦ ὁποίου ἠπειλεῖτο τὴν ἑπομένην ἡ ἐκτέλεσις τῆς καταδικαστικῆς ἀποφάσεως. Ὅταν, κύριοι συνάδελφοι, ἔχετε ἐνώπιον ὑμῶν ἀνθρώπους τοὺς ὁποίους ἐμπνέει τοιαύτη πίστις εἰς τὰς ἀρχάς των τὰς οἱασδήποτε ἀρχάς των κατ’ αὐτοὺς ὀρθάς, καθ’ ὑμᾶς ἐσφαλμένας, δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ἔχετε φόβον ὅτι οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ εἶναι δυνατὸν νὰ βλάψουν τὰ συμφέροντα τῆς πατρίδος. Ὅταν ἐδέχθην τοὺς δύο κυρίους δὲν ἐγνώριζον ποία ἦτο ἡ πραγματική των ἀποστολή. Τὴν ἐπληροφορήθην ὅταν μετὰ 1½ ἔτος ἐξῆλθον τῶν φυλακῶν καὶ ἐζήτησα νὰ ἰδῶ τὸν κ. Μαρκεζίνην διὰ νὰ τὸν εὐχαριστήσω διὰ νὰ τοῦ ἐκφράσω τὴν εὐγνωμοσύνην, διότι εἶχον πληροφορηθῆ ὅπως ἄλλωστε καὶ τὸν στρατάρχην Παπάγον, ὅτι μέλος ὢν τῆς Κυβερνήσεως εἶχε κινηθῆ δραστηρίως διὰ ν’ ἀποσοβηθῇ ἓν ἐπὶ πλέον δικαστικὸν ἔγκλημα, διότι δικαστικὸν ἔγκλημα θὰ ἀπετέλει ἡ ἐκτέλεσις τῆς ἀποφάσεως τοῦ στρατοδικείου, ἡ ὁποία δὲν εἶχε κανένα ἔρεισμα, διότι τὰ παιδιὰ αὐτὰ ἀνεχώρουν λάθρᾳ διὰ νὰ σπουδάσουν ἐπειδὴ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ σπουδάσουν ἐδῶ καὶ διότι ἀκόμη ὑπῆρχε νόμος ὁ ὁποῖος εἶχε ψηφισθῆ ὑπὸ τῆς ὁλομελείας τῆς Βουλῆς ὅστις ἔλεγεν, ὅτι ὅποιος ἀναχωρεῖ λαθραίως ἐκ τῆς Ἑλλάδος διὰ νὰ καταταχθῇ εἰς τὰς ἀνταρτικὰς ὁμάδας τοῦ Μάρκου ἢ διὰ νὰ ὑποβοηθήσῃ καθ’ οἱονδήποτε τρόπον τὴν ἀνταρσίαν τιμωρεῖται μὲ εἱρκτήν, καὶ παρὰ τοῦτο τὸ γεγονὸς ἐξεδόθη θανατικὴ καταδίκη παμψηφεί. Ὅταν λοιπὸν ἐπῆγα νὰ εὐχαριστήσω τὸν κ. Μαρκεζίνην, ἐπληροφορήθην ἀπὸ αὐτὸν ποῖοι ἦσαν οἱ κύριοι αὐτοὶ καὶ πῶς ἦλθον νὰ μὲ ἐπισκεφθοῦν εἰς τὰς φυλακάς. Δὲν ἠμπορεῖτε λοιπὸν νὰ καταγγέλλετε.

§161Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ποῖοι ἦσαν, καὶ ποῖαι ἦσαν αἱ δύο λέξεις.

§162Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἂν ἦτο ὁ κ. Μαρκεζίνης ἐδῶ θὰ σᾶς ἔλεγε. Μοῦ εἶπαν δύο λέξεις νὰ εἴπητε, ὅτι τὸ δημοκρατικὸν ριζοσπαστικὸν κόμμα, εἶναι ἀμέτοχον τοιαύτης κινήσεως ἢ ἐνεργείας πρᾶγμα τὸ ὁποῖον πράγματι ἦτο ἀληθὲς διότι τὸ δημοκρατικὸν ριζοσπαστικὸν κόμμα ἦτο εἰς τὴν φυλακὴν καὶ εἰς τὴν ἐξορίαν.

§163ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τότε διατὶ δὲν τὸ εἴπατε;

§164Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Γιατὶ δὲν συνηθίζω νὰ λέγω τίποτε ὑπὸ τὸ κράτος τοῦ φόβου ἢ ἐκβιασμοῦ, ἢ ἔναντι οἱουδήποτε ἀνταλλάγματος.

§165Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Διατὶ δὲν τὸ ἐλέγατε ἐξ ἰδίας πρωτοβουλίας;

§166Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Διατὶ ἤμουν εἰς τὴν φυλακὴν καὶ ἂν τὸ ἔλεγα, πρῶτον ἐσεῖς θὰ ἐλέγατε ὅτι ἀπεκήρυξε διὰ νὰ σώσῃ τὸ παιδί του, διότι ἦτο τὸ παιδί του εἰς τὴν φυλακήν, διότι ἦτο τὸ παιδί του εἰς τὴν Μακρόνησον, διότι ἤθελε νὰ ἀποφυλακισθῇ. Ἔχω τόσο μυαλὸ καὶ δι’ αὐτὸ καὶ σήμερα λέγω εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸ εἶπα καὶ ὅταν ἐπρόκειτο νὰ ψηφισθοῦν τὰ μέτρα ἐπιεικείας, μὴ ζητᾶτε ἀπὸ τοὺς ἀνθρώπους δηλώσεις διότι ὅταν ζητᾶτε δηλώσεις, θὰ ἐξαγοράσετε ἀπὸ τὰς δηλώσεις, μόνον ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἔχουσι πεπωρωμένην τὴν συνείδησιν. Οὐδεὶς τίμιος καὶ ὑπερήφανος ἄνθρωπος εἶναι δυνατὸν νὰ σᾶς κάμῃ δήλωσιν οἱανδήποτε—καὶ τὸ πιστεύω—διὰ νὰ ἐξαγοράσῃ διὰ τῆς δηλώσεως τὴν ἐλευθερίαν του. Ἀλλὰ φαίνεται, ὅτι αὐτὰ εἶναι ὑψηλαὶ θεωρίαι τὰς ὁποίας δὲν ἠμποροῦν νὰ ἀντιληφθοῦν ὅλοι. Ἀλλ’ ἂν ὑπάρχῃ μία ἀρετὴ εἰς τὸν Ἕλληνα, εἶναι αὐτὸ τὸ ὁποῖον ὁ λαὸς λέγει «φιλότιμον».

§167Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Παρὰ τὸ γεγονὸς ὅτι, δὲν εἴπατε τὰς δύο λέξεις, ἂν καὶ ἤμουν τότε Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, δὲν εἶχον καμμίαν εὐθύνην διὰ τὴν μετάβασιν τῶν δύο κυρίων, οἱ ὁποῖοι, μετέβησαν ὅπως λέγετε διὰ νὰ σᾶς ἐκβιάσουν, παρὰ τὸ γεγονὸς ὅτι, δὲν εἴπατε τὰς δύο αὐτὰς λέξεις, ὁ ἁρμόδιος στρατιωτικὸς διοικητὴς ἐν γνώσει τῆς Κυβερνήσεως καὶ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, ἀνέστειλε τὴν ἐκτέλεσιν τῆς καταδικαστικῆς ἀποφάσεως, ἡ ὁποία εἶχεν ἐκδοθῆ εἰς βάρος τοῦ υἱοῦ σας. Αὐτὸ σημαίνει Κράτος δημοκρατικόν, Κράτος εἰς τὸ ὁποῖον καὶ τὰ συναισθήματα ἔχουν θέσιν, διότι καὶ τὰ συναισθήματα, ἐπιτρέψατέ μου νὰ τονίσω, διότι ἤσκησα τότε ἐπὶ ἓν ἔτος τὰ καθήκοντα τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν...... Ἐπιτρέψατέ μου νὰ εἴπω ὅτι, κατὰ τὰς κρισίμους ἐκείνας στιγμὰς κατὰ τὰς ὁποίας ἐκαίοντο χωριά, κατὰ τὰς ὁποίας ἐφονεύοντο τόσες χιλιάδες Ἑλλήνων ἀπὸ τοὺς συμμορίτας, ἡμεῖς οἱ διοικοῦντες τὴν Ἑλλάδα, ἐσκεπτόμεθα καὶ δι’ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι κάμνουν αὐτά. Θὰ ἤθελα ἰδιαιτέρως αὐτὸ νὰ τὸ σκεφθοῦν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἀπαρτίζουν τὴν ἄκραν ἀριστερὰν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, καὶ νὰ σκεφθοῦν ὅτι, εἰς τὰς χώρας ἐκείνας αἱ ὁποῖαι εὑρίσκονται ὄπισθεν τοῦ παραπετάσματος, συναισθήματα δὲν ὑπάρχουν ἐκεῖ.

§168Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ. Τί σημασίαν ἔχει αὐτό;

§169Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὴ εἶναι ἡ οὐσιώδης διαφορὰ μεταξὺ τῶν δύο κόσμων. Ἐδῶ, εἰς αὐτὸν τὸν κόσμον, τὸν λεγόμενον Δυτικόν, τὸν λεγόμενον Ἑλληνικόν, τὸν προκύψαντα ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν καὶ Χριστιανικὸν πολιτισμόν, ὑπάρχει καὶ θὰ παραμείνῃ τὸ συναίσθημα καὶ εἰς κρισίμους ἀκόμη στιγμάς, θὰ ἐπικρατῇ τὸ συναίσθημα καὶ πρέπει νὰ ἐπικρατῇ. Ἐνῷ στὸν ἄλλο κόσμο, δὲν ὑπάρχει παρὰ μόνον τὸ δόγμα, ἡ μονολιθικότης, περὶ τῆς ὁποίας ὡμίλησε κακῶς ὁ κ. Κῦρκος, διότι ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς ἀπέδειξε καὶ διὰ τοῦ τύπου διὰ τὸν ὁποῖον ἐπίσης ὡμίλησεν, ὅτι δὲν εἶναι μονολιθικότης. Ἐκεῖ, ὑπάρχει ἡ ἀπόλυτος μονολιθικότης, ὁ δογματισμός, ἡ ἔλλειψις συναισθήματος καὶ τὸ πρόσωπον τοῦ ἀνθρώπου ἔχει μεταβληθῆ εἰς γκριμάτσα, εἰς μάσκα, καὶ δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα κανεὶς νὰ ἔχῃ συναίσθημα, δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ κλάψῃ, ἂν δὲν τὸ ἐπιβάλῃ ἡ ἡγεσία τοῦ κομμουνιστικοῦ κόμματος. Δὲν ἔχει δικαίωμα νὰ αἰσθανθῇ συμπόνοιαν, τὴν ὁποίαν αἰσθανόμεθα ἡμεῖς, παρ’ ὅσα μᾶς ἐκάματε, καὶ δὲν ὑπάρχει περίπτωσις κατὰ τὴν ὁποίαν ἐγὼ ὡς Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ἐν γνώσει τοῦ Ἀρχιστρατήγου τότε, τοῦ Στρατάρχου Παπάγου, ὅπως ἄλλωστε ἀναλόγους ἐνεργείας ἔκαμε καὶ ὁ κ. Ρέντης ὡς Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως, νὰ μὴ ἐξήταζον ἑκάστην περίπτωσιν ἐν τῷ μέτρῳ τοῦ δυνατοῦ καὶ νὰ μὴ ἐξήντλουν πάντα τὰ μέσα, παρὰ τὸ γεγονός, ὅτι δὲν εἶχα δικαίωμα, διότι ἡ Ποινικὴ Στρατιωτικὴ Δικαιοσύνη δὲν δίδει τὸ δικαίωμα εἰς τὸν Ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν ἐν καιρῷ πολέμου νὰ παρέχῃ ἀναστολήν, διὰ νὰ ἐξακριβώσω μήπως εἶναι δυνατὸν νὰ δείξω καμμίαν ἐπιείκειαν εἰς ὡρισμένας περιπτώσεις.

§170Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Τώρα, κύριε Πρόεδρε, κύριε Κανελλόπουλε, δὲν δείχνετε καμμία συμπάθεια αὐτὴν τὴν στιγμήν, παρὰ θέλετε νὰ κατασπαράξετε τὸν κ. Κῦρκο, ὁ ὁποῖος ξεκαθάρισε τὴν θέσιν του μὲ τὸ κομμουνιστικὸ κόμμα. Ποῦ εἶναι αὐτὰ τὰ συναισθήματα τῆς συμπαθείας; Μόλις ἀκούσατε, ὅτι πλησιάζει τὴν Κυβέρνησιν, ἐπέσατε νὰ τὸν σπαράξετε.

§171Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁμολογῶ, ὅτι αὐτὴν τὴν ἀγριότητα τὴν ἔχομεν. Εἶναι τόσον ἀθώα ἀγριότης, εἶναι τόσον ἀθώα βαρβαρότης ὥστε τὴν ἔχομε, διότι ἐπιθυμία μας εἶναι νὰ κατασπαράξωμε τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸν κ. Κῦρκο. Δηλαδὴ νὰ πέσῃ ἡ Κυβέρνησις. Αὐτὴ εἶναι ἡ λεγομένη Δημοκρατικὴ βαρβαρότης. Αὐτῆς τῆς Δημοκρατικῆς βαρβαρότητος τῆς ὁποίας κάμνουν χρῆσιν ὅλα τὰ κόμματα εἰς ὅλα τὰ ἐλεύθερα πολιτεύματα, κάμνομεν καὶ ἡμεῖς χρῆσιν.

§172Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπουργ. Ἐσωτερικῶν). Ἐπειδὴ ἔχει μιὰ συμπάθεια πρὸς τὴν Κυβέρνησιν δὲν θέλομεν νὰ σᾶς στενοχωρήσωμεν, διότι ἄλλωστε δὲν εἶναι........... καὶ ἡ θέσις τῆς ἀντιπολιτεύσεως.

§173Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Τὸ νὰ ἐκτελῇ κανεὶς τὸ καθῆκον του πρὸς τὴν πατρίδα του εἶναι ὑποχρέωσις στοιχειώδης καὶ τὴν ὁποίαν οἱ σεμνοὶ ἄνθρωποι δὲν ἐπικαλοῦνται. Ἐγὼ εἶμαι πρόσφυξ καὶ ὁ κ. Καραμαούνας εἶναι πρόσφυξ καὶ μολονότι βιοῦμεν, ἐγὼ τοὐλάχιστον ὑπὲρ τὰ τριάκοντα ἔτη μεταξὺ ὑμῶν, ἐξακολουθῶ νὰ εἶμαι ἄγνωστος εἰς ὑμᾶς καὶ θέλω νὰ παραμείνω ἄγνωστος. Ἀλλ’ ἐὰν τὶς ὑπάρχῃ ὁ ἐνδιαφερόμενος νὰ μάθῃ ποία ὑπῆρξεν ἡ οἰκογένεια Κύρκου εἰς τὴν Ἀνατολικὴν Θρᾴκην, ποῖος ὑπῆρξεν ὁ πατέρας μου, ποία ὑπῆρξαν τὰ ἀδέλφια μου, ἂς καταφύγῃ εἰς τὸ ἀρχεῖον τοῦ Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν καὶ ἐκεῖ θὰ ἀνεύρῃ τὰς πληροφορίας τὰς ὁποίας χρειάζεται. Ἂς καταφύγῃ εἰς τὰ ἀρχεῖα τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου διὰ νὰ ἀνεύρῃ καὶ ἐκεῖ τὰ στοιχεῖα τὰ ὁποῖα τοῦ χρειάζονται. Ἀλλ’ ἐὰν δὲν θέλῃ εἰς τὸν κόπον αὐτὸν νὰ ὑποβληθῇ, ζῇ ἄνθρωπος ἄξιος πάσης ἐμπιστοσύνης, ὁ ὁποῖος ἐγνώρισε τὴν πατρίδα μου καὶ ὑποθέτω, ὅτι τὰς ἐκεῖθεν ἀναμνήσεις νὰ θεωρῇ ὡς τὰς γλυκυτέρας ἀναμνήσεις τῆς ζωῆς του. Καὶ αὐτὸς εἶναι ὁ Στυλιανὸς Γονατᾶς. Διότι νεώτατος ὑπηρέτησεν ὑπὸ ὡρισμένην ἀποστολὴν εἰς τὴν πατρίδα μου. Ὅποιος λοιπὸν θέλει νὰ ἠξεύρῃ ἂς ἀπευθυνθῇ εἰς αὐτὸν καὶ ἐκεῖ θὰ μάθῃ ποῖος ἦτο ὁ πατέρας μου καὶ ποῖα ἦσαν τὰ ἀδέλφια αὐτοῦ τοῦ ἐθνικῶς ἀπαραδέκτου Κύρκου. Ἀλλ’ ὅταν, κύριοι, εἷς ἐκ τῶν συναδέλφων εἶπε: Μὰ κατὰ τοῦ Κύρκου ἀπὸ ἔτη σχεδὸν βάλλουν ὅλοι οἱ σταθμοὶ τῆς Κεντρικῆς καὶ τῆς Ἀνατολικῆς Εὐρώπης, ἀπήντησεν ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Ἑλλην. Συναγερμοῦ. Μὴ τὰ ἀκοῦτε αὐτά. Συμπαιγνία εἶναι. Ἔτσι τὰ κάμνουν οἱ κομμουνισταί. Καταγγέλλουν ἕνα ὡς προδότην καὶ τὸν προωθοῦν μέσα στὰς γραμμάς μας.

§174Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ψέμματα εἶναι;

§175Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἀλλὰ διατί, κύριοι, τὸ αὐτὸ δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ λεχθῇ καὶ παρὰ τοῦ κ. Κανελλοπούλου; Μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν κατηγγέλθη ὡς προδότης διὰ νὰ προωθηθῇ εἰς τὰς γραμμὰς τῆς ἐθνικοφροσύνης;

§176Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Διότι δὲν ὑπῆρξε.

§177Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Διατὶ δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ λεχθῇ καὶ περὶ τοῦ κ. Παπανδρέου ὁ ὁποῖος ἐκραύγαζεν ἐνώπιον τῶν ἑκατοντάδων χιλιάδων ἐαμιτῶν τῶν Ἀθηνῶν: «πιστεύομε καὶ εἰς τὴν λαοκρατίαν», διατὶ δὲν τὸν προώθησαν καὶ αὐτὸν εἰς τὰς ἐθνικόφρονας γραμμάς, ἀκριβῶς διὰ νὰ ἐπικαλοῦνται τὴν προδοσίαν καὶ νὰ βάλλουν ἐναντίον τῆς Ἑλλάδος; Ἰδού, κύριοι συνάδελφοι, εἰς ποίους παραλογισμοὺς ἠμπορεῖ νὰ ὁδηγήσῃ κατὰ πάντα σεβαστὸν ἄνδρα αἱ ἰδιοτέλειαι αἱ κομματικαί, τὸ πάθος τῆς ἐξουσίας. Ὁ κ. Κανελλόπουλος προηγουμένως μισὰ ἀστεῖα, μισὰ σοβαρὰ τὸ ἐξέφρασε. Ἔχομε τὸ πάθος τῆς ἐξουσίας. Θέλομε νὰ σᾶς ρίξωμεν. Νὰ φύγετε. Μὲ ποῖον τρόπον; Μὲ κάθε τρόπον. Αὐτὴ τὴ φορὰ στὰ χέρια τοῦ Κύρκου καὶ τοῦ Καραμαούνα ἦτο ἡ στήριξις τῆς Κυβερνήσεως. Ἀντὶ νὰ τὴν ρίξουν προσεχώρησαν εἰς αὐτήν, ἄρα εἶναι ἀπόβλητοι ἐκ τῆς Ἐθνικῆς οἰκογενείας. Ὄχι δι’ ἄλλους λόγους, ἀλλὰ διότι ἐστήριξαν τὴν Κυβέρνησιν. Ἐὰν αὐτὸ ἀποτελῇ ἐνέργειαν ἀντεθνικήν, ὑπέχω τὴν εὐθύνην. Ἐστήριξα τὴν Κυβέρνησιν καὶ λυποῦμαι καθὼς καὶ ὁ κ. Καραμαούνας, διότι δὲν εἴχομε περισσοτέρας ψήφους. Θὰ ἠθέλαμε νὰ εἴχαμε περισσοτέρας ψήφους διὰ νὰ καταστήσωμεν ἀδιατάρακτον τὴν παραμονὴν τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὴν ἐξουσίαν. (Χειροκροτήματα). Διὰ νὰ ἀποτρέψωμεν τὴν ἄνοδον τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ διότι πιστεύομεν ἀδιστάκτως, ὅτι διὰ τὸ Ἔθνος ἀποτελεῖ ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς κίνδυνον κατὰ τῶν ἐλευθεριῶν τοῦ λαοῦ καὶ τῆς οἰκονομικῆς ὑποστάσεως τοῦ λαοῦ. Τὶ εἶναι, κύριοι, ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμός; Εἶναι ὁ κατ’ εὐθεῖαν κληρονόμος καὶ ἐκπρόσωπος τῶν ἀντιδραστικῶν δυνάμεων τῆς ἑλληνικῆς κοινωνίας. Ὁ κατ’ εὐθεῖαν κληρονόμος καὶ ἐκπρόσωπος τῶν συντηρητικῶν δυνάμεων τῆς ἑλληνικῆς κοινωνίας, αἱ ὁποῖαι ὅμως κατατρομοκρατοῦνται ἀπὸ τὰς πρώτας. Διότι, ὡς ὀρθῶς ἐτόνισεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, αἱ ἀντιδραστικαὶ δυνάμεις εἶναι μὲν ὀλιγάριθμοι, ἀλλ’ εἶναι πανίσχυροι διότι κατέχουν τοὺς μοχλοὺς τῆς οἰκονομίας καὶ ἐπιτυγχάνουν ἀνέτως νὰ κατατρομοκρατοῦν τὰς δυνάμεις τὰς συντηρητικάς. Ἐναντίον τῶν δυνάμεων αὐτῶν τῶν ἀντιδραστικῶν ἐγείρονται αἱ λαϊκαὶ δυνάμεις τῆς προόδου καὶ τῆς δημοκρατίας. Αὐτὰς τὰς δυνάμεις ἐκπροσωπεῖ ὁ συνασπισμὸς τῶν δύο κυβερνητικῶν κομμάτων. Μόνον εἰς ἓν σημεῖον θὰ συμφωνήσω μὲ τὸν Στρατάρχην Παπάγον, εἰς ἐκεῖνο ποὺ λέγει, ὅτι χάσμα μεγάλο μᾶς χωρίζει, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον κατετάραξε τὸν ἀρχηγὸν τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος. Πράγματι χάσμα μεγάλο χωρίζει τὰς δυνάμεις τὰς ἀντιδραστικὰς ἀπὸ τὰς δυνάμεις τὰς λαϊκὰς–προοδευτικάς, τὰς δημοκρατικάς.

§178Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶπεν αὐτὸ ὁ κ. Παπάγος. Εἶπεν: «Ἄβυσσος μεγάλη χωρίζει ἡμᾶς ἀπὸ σᾶς. Σεῖς πιστεύετε ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐπέτυχε πλήρως. Ἡμεῖς πιστεύομεν ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἀπέτυχε πλήρως». Δὲν ὡμίλησε περὶ χάους ποὺ χωρίζει...

§179Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Κατετάραξε τὸν ἀρχηγὸν τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος ὁ ὁποῖος εἶπε: «Δι’ αὐτὸ κύριοι ὑπεστήριξα ἀείποτε, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρξῃ μία ἑνιαία ἐθνικὴ πολιτικὴ ἐπὶ τοῦ οἰκονομικοῦ καὶ κοινωνικοῦ προβλήματος». Πῶς ὅμως εἶναι δυνατὸν κύριοι νὰ ὑπάρξῃ ἑνιαία πολιτικὴ ἐπὶ τοῦ οἰκονομικοῦ καὶ κοινωνικοῦ προβλήματος, μεταξὺ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἐκπροσωποῦν τὰς ἀντιδραστικὰς δυνάμεις καὶ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἐκπροσωποῦν τὸν ἐργαζόμενον καὶ μοχθοῦντα λαόν, ὁ ὁποῖος ἀγωνίζεται διὰ νὰ διατηρηθῇ ἐν ζωῇ. (Φωναί, διαμαρτυρίαι, κωδωνοκρουσίαι). Δι’ αὐτὸ λοιπὸν βλέπετε κύριοι τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμὸν ἐπικαλούμενον τὴν Δημοκρατίαν, νὰ ὑπονομεύῃ τὰς δημοκρατικὰς ἐλευθερίας τοῦ λαοῦ. Δι’ αὐτὸ βλέπετε τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμὸν ἐπικαλούμενον τὴν λήθην καὶ ταὐτοχρόνως ὑποσκάπτοντα τὴν ἑνότητα τοῦ ἑλληνικοῦ λαοῦ. Καὶ ἀπόδειξιν αὐτῆς τῆς ὑποσκαφῆς, ἔχετε τὰς κατηγορίας τὰς ὁποίας ἐξετόξευσεν ἐναντίον ἡμῶν. Δι’ αὐτὸ βλέπετε τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμὸν ἐπικαλούμενον τὴν ἐθνικὴν ἀσφάλειαν καὶ τὴν δημοσίαν τάξιν καὶ διασαλεύοντα καὶ τὴν ἐθνικὴν ἀσφάλειαν καὶ τὴν τάξιν. Ἀπηύδησαν αἱ ὑπηρεσίαι καὶ Γ.Ε.Σ. ἀπηύδησαν τὰ Σώματα Ἀσφαλείας νὰ διαψεύδουν τὰ καθημερινὰ μυθεύματα τοῦ τύπου τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ, διότι πρέπει νὰ ἐμφανίζεται πάντοτε κινδυνεύουσα ἡ ἐθνικὴ ἀσφάλεια καὶ ἡ δημοσία τάξις, διότι αὐτὸ ἀποτελεῖ τὸ μέγιστον ὅπλον, τὸ ὁποῖον ἔχει ἀνὰ χεῖρας ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμός. Ἅμα λείψῃ τὸ ὅπλον αὐτὸ ἀπὸ τὰς χεῖρας του, φαντάζεσθε κύριοι συνάδελφοι, ποία θὰ εἶναι ἡ ἀπογύμνωσις τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ. Δι’ αὐτὸ ἀκόμη βλέπετε τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμὸν κοπτόμενον ὑπὲρ τῆς ἐξυψώσεως τοῦ δημοσίου ἡμῶν βίου, ἀλλὰ καὶ ταὐτοχρόνως ρίπτεται διὰ τῶν ὀργάνων του πᾶσα ἀκαθαρσία εἰς τετιμημένα πρόσωπα, εἰς πρόσωπα τὰ ὁποῖα κατέχουν ὑπεύθυνα ἀξιώματα. Γνωρίζετε τί θὰ ἀπαντήσουν. Δὲν ἔχομεν κατευθυνόμενον τύπον. Ὁ τύπος εἶναι ἐλεύθερος. Ναὶ ἀλλὰ ὅταν, κύριοι, κατηγορῆται ὁ Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, τὸ μεγαλύτερον ἑλληνικὸν ὄνομα, ὅτι τρόπον τινα ὑπέκλεψε 400 ἑκατομ. τοῦ ἑλληνικοῦ Δημοσίου διὰ νὰ τὰ μοιράσῃ μὲ τόν τάχα συνεταῖρον του Μοάτσον, τὶ σημαίνει δὲν ἔχομεν κατευθυνόμενον τύπον; Δὲν εἶχεν ἆραγε γραφίδα ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς διὰ νὰ ἀποκηρύξῃ τὰ γραφόμενα αὐτὰ καὶ νὰ εἴπῃ, ὅτι αὐτὰ δὲν ἀντιπροσωπεύουν τὰς γνώμας καὶ τὰς ἀντιλήψεις του; Δὲν τὸ ἔπραξεν ὅμως. Ἀφῆκε συρόμενον τὸ ὄνομα τοῦ Προεδρεύοντος τῆς Κυβερνήσεως Ἀρχηγοῦ τῶν Φιλελευθέρων. Τέλος βλέπετε τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμὸν κοπτόμενον ὑπὲρ τῶν οἰκονομικῶν αἰτημάτων τοῦ λαοῦ, ἐνῷ ἐν τῇ οὐσίᾳ ἐπιδίωξις τῶν σκοτεινῶν δυνάμεων τῶν κρυπτομένων ὄπισθεν τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ εἶναι, πῶς θὰ ὑποτάξουν ἐκ νέου τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ πῶς θὰ τὸν κάμουν θῦμα ἀνυπεράσπιστον τῶν ἀκορέστων καὶ ἀσελγῶν των ὀρέξεων. Αὐτὴ ἡ κατάστασις εἶναι ἐκείνη ἡ ὁποία φέρει ἡμᾶς ἐκπληροῦντας ἓν δημόσιον καθῆκον νὰ προβῶμεν εἰς τὴν ἀπόφασιν νὰ διαλύσωμεν τὸ κόμμα μας καὶ νὰ ἐνταχθῶμεν ὡς ἁπλοῖ στρατιῶται εἰς τὴν ΕΠΕΚ. Ἀλλὰ ποίαν σχέσιν ἔχει τὸ γεγονὸς αὐτό, μὲ τὸ γεγονὸς τῆς μεταστάσεως, τῆς ἐγκαταλείψεως ἑνὸς κόμματος καὶ τῆς προσχωρήσεως εἰς ἄλλο; Ὅταν ὁ κ. Κανελλόπουλος τὸ 1946 κατήρχετο εἰς τὰς ἐκλογάς, ἀπὸ κοινοῦ μετὰ τοῦ κ. Βενιζέλου, τοῦ κ. Παπανδρέου καὶ τῆς ΕΠΕΚ, μετ’ ὀλίγας ἡμέρας ἐγκατέλιπεν αὐτοὺς καὶ ἀνέκτα τὴν πολιτικήν του φυσιογνωμίαν. Τοῦτο ἔπραξε καὶ κατὰ τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1950. Μετὰ τοῦ Ναυάρχου Σακελλαρίου καὶ τοῦ Στρατηγοῦ Παπαδοπούλου κατήρτισε τὸν πολιτικὸν συνασπισμὸν ΜΕΛ. Ἐνεφανίσθη εἰς τὴν Βουλὴν καὶ μετ’ ὀλίγον ἀνέκτησε τὴν πολιτικήν του φυσιογνωμίαν. Ἔτσι καὶ ἡμεῖς προεκλογικῶς συνεπράξαμεν μὲ τέσσαρα ἄλλα κόμματα καί κατηρτίσαμεν τὸν συνασπισμὸν τῆς ΕΔΑ.

§180Χ. ΜΑΓΙΑΚΟΣ. Μὲ τοὺς κομμουνιστάς.

§181Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ὄχι κομμουνιστάς.

§182Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Ὑπάρχουν τηλεγραφήματα ποὺ ἀνεκοίνωσεν ὁ κ. Ρέντης καὶ ἀναφέρουν σχετικά.

§183Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Πρόκειται περὶ μωριῶν καὶ μυθευμάτων.

§184Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Ἐκάματε συνεννοήσεις μὲ τὸ ΚΚΕ τοῦ ὁποίου ἡ ἡγεσία εὑρίσκετο ἐκτὸς τῆς Ἑλλάδος.

§185Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐφέραμεν εἰς δύσκολον θέσιν τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν, διότι τώρα ὁ κ. Κῦρκος ἀνήκει εἰς τὸ κόμμα του.

§186Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Εἰδικὸν ἄρθρον τοῦ συμφωνητικοῦ ἀνέφερεν, ὅτι μετὰ τὰς ἐκλογὰς ἕκαστον κόμμα δικαιοῦται νὰ ἀναλάβῃ τὴν αὐτοτέλειαν καὶ τὴν ἀνεξαρτησίαν του. Ὅταν λοιπὸν εἰσήλθομεν εἰς τὴν Βουλήν, κατεθέσαμεν δήλωσιν, ὅτι ἀποκτῶμεν τὴν ἀνεξαρτησίαν μας καὶ ἐκπροσωποῦμεν τὸ Δημοκρατικὸν Ριζοσπαστικὸν κόμμα. Ὅταν δὲ προχθὲς ᾐσθάνθημεν, ὅτι τὸ πολιτικόν μας χρέος ἀπέναντι τοῦ δημοκρατικοῦ λαοῦ καὶ ἀπέναντι τοῦ τόπου ἐπιβάλλει νὰ ἐνισχύσωμεν τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸν στρατηγὸν Πλαστήρα διελύσαμεν τὸ κόμμα μας δι’ ἰδίου πρακτικοῦ.

§187Π. ΠΑΠΑΛΗΓΟΥΡΑΣ. Ποῖον κόμμα;

§188Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἔστω, αὐτοὺς τοὺς δέκα, οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦν τὴν κεντρικὴν ἐπιτροπὴν τοῦ κόμματος. Ἀλλὰ ποίαν σχέσιν ἔχουν ὅλα αὐτὰ μὲ τὴν ἀποσκίρτησιν; Κύριοι ἐτελείωσα ὅσα εἶχα νὰ εἴπω. Κατὰ τὴν γνώμην μου ἡ ψηφοφορία εἰς τὴν ὁποίαν θὰ καταλήξωμεν θὰ ἔχῃ κρίσιμον σημασίαν. Στηρίζοντες τὴν Κυβέρνησιν, στηρίζομεν τὸ Δημοκρατικὸν καθεστώς, τὸ ὁποῖον μόλις ἄρχισε νὰ ἐμπεδώνεται. Κλονίζοντες τὴν Κυβέρνησιν, δὲν δημιουργοῦμεν ἁπλῶς κρίσιν Κυβερνητικήν, δημιουργοῦμεν κρίσιν καθεστωτικήν. Αὐτὴ εἶναι ἡ βαρεῖα σημασία τὴν ὁποίαν ἔχει ἡ ψηφοφορία, ἡ ὁποία θὰ γίνῃ μετ’ ὀλίγας ἡμέρας. Ἕκαστος ἐξ ἡμῶν ἂς ἀναλάβῃ τὰς εὐθύνας, τὰς ὁποίας ἔχει ἀπέναντι τοῦ λαοῦ καὶ ἂς πράξῃ ὅ,τι ἡ συνείδησις θὰ τοῦ ἐπιβάλῃ. (Χειροκροτήματα).

§189ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Καραμαούνας ἔχει τὸν λόγον.

§190Λ. ΚΑΡΑΜΑΟΥΝΑΣ. Κύριοι βουλευταί, ὁ προλαλήσας συνάδελφος, ἀνέλυσε πλήρως τὰς ἀπόψεις μας καὶ δὲν ἀφῆκε κανένα κενὸν διὰ νὰ ἠμπορέσω νὰ συμπληρώσω. Παρ’ ὅλα ταῦτα, ἐπειδὴ τὸ θέμα ἤχθη εἰς προσωπικόν, εἶμαι ὑποχρεωμένος ν’ ἀναπτύξω ὡρισμένα ζητήματα καὶ ὡρισμένας προϋποθέσεις, τὰς ὁποίας ἔχω, διὰ νὰ πεισθῇ ἡ Βουλὴ καὶ ἔξω ἀπὸ τὴν Βουλὴν ὁ λαός, ὅτι ἀδίκως μᾶς ἀποδίδεται αὐτὴ ἡ ἀμφιβολία. Κύριοι βουλευταί, εἶναι γεγονός, ὅτι συνειργάσθημεν κατὰ τὰς ἐκλογὰς μὲ τὸν ὀργανισμὸν τῆς Ε.Δ.Α., ἀλλὰ συνειργάσθημεν μὲ τὰς προϋποθέσεις ποὺ σᾶς ἀνέπτυξεν ὁ κ. συνάδελφος προηγουμένως. Εἴμεθα κόμματα, τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ ἀναπτύξωμεν τὴν αὐτοτέλειάν μας μετεκλογικῶς, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἐπράξαμεν ὅταν εἰσήλθομεν εἰς τὴν Βουλήν. Ἀλλά, διατὶ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, ὅταν ἀνεκηρύξαμεν τὴν ἀνεξαρτησίαν μας, ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς δὲν ἐπετέθη ἐναντίον μας, ἀλλ’ ὅταν εἶδε ὅτι ἤλθομεν νὰ ὑποστηρίξωμεν τὸ δημοκρατικὸν καθεστὼς καὶ νὰ ἐνταχθῶμεν εἰς τὴν ΕΠΕΚ μᾶς ἐπετέθη, ὄχι διότι πιστεύει εἰς αὐτὰ τὰ ὁποῖα λέγει, ἀλλὰ διότι βλέπει, ὅτι ἐνισχύομεν τὸ βάθρον εἰς τὸ ὁποῖον στηρίζεται τὸ Δημοκρατικὸν καθεστώς. Εἴμεθα δημοκράτες ἀπὸ κούνια καὶ σὰν δημοκράτες πρέπει νὰ σταθῶμεν δίπλα εἰς τὸ δημοκρατικὸν οἰκοδόμημα. Δὲν ἐπιτρέπω εἰς οὐδένα νὰ ἀμφισβητῇ τὴν δημοκρατικήν μου ὑπόστασιν. Ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς ἔχει μέσα εἰς τοὺς κόλπους του ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι ἠθικῶς δὲν στέκονται καὶ ἔρχεται νὰ θίξῃ ἡμᾶς, ἐνῷ δέχεται αὐτοὺς μέσα εἰς τοὺς κόλπους του.

§191Τ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΑΚΟΣ. Εἶναι ἐντροπὴ νὰ λέγωνται αὐτὰ τὰ πράγματα.

§192Λ. ΚΑΡΑΜΑΟΥΝΑΣ. Ἄνθρωποι οἱ ὁποῖοι συνειργάσθησαν μὲ τοὺς κατακτητάς, εἶναι μέσα εἰς τὰ στελέχη τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ.

§193Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Καλὸν εἶναι νὰ ἀποφεύγετε νὰ θίγετε πρόσωπα, διὰ νὰ μὴ δημιουργεῖται παράτασις συζητήσεως.

§194Λ. ΚΑΡΑΜΑΟΥΝΑΣ. Ἡμᾶς πῶς μᾶς θίγετε;

§195Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς, ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμός, δὲν σᾶς ἔθιξεν ὡς ἄτομα, ὡμίλησε περὶ τῆς προελεύσεως τῆς ἐκλογικῆς, τὴν ὁποίαν ἔχετε.

§196Λ. ΚΑΡΑΜΑΟΥΝΑΣ. Πρὸ ὀλίγου μὲ συκοφαντήσατε, ὅτι ἔκαμα Βουλγαρικὰ σχολεῖα· δὲν μὲ θίξατε προσωπικῶς;

§197Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Διὰ νὰ μὴ παρατείνεται ἡ συζήτησις, δὲν ζητοῦμεν ν’ ἀνακαλέσητε, διότι δὲν ἔχει σημασίαν.

§198Λ. ΚΑΡΑΜΑΟΥΝΑΣ. Ἡ ἰδική μας κοινωνία εἶναι γνωστὴ καὶ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ἐδῶ ἐπὶ 40 ἔτη ἡ κοινωνική μας δρᾶσις ἦτο τοιαύτη ποὺ ἀπέσπασε μόνον ἐπαίνους καὶ συγχαρητήρια καὶ εἰς τὰ Πατριαρχεῖα ποὺ εὑρέθημεν οἱ διάφοροι Πατριάρχαι πάντοτε μᾶς ἐνηγκαλίσθησαν ὡς Ἐθνικοὺς ἄνδρας καὶ ἐδῶ ὅταν κατεφύγαμεν ἀπὸ τὴν δουλείαν συνεχίσαμεν τὴν κοινωνικήν μας δρᾶσιν μὲ ἀξιόλογα ἀποτελέσματα. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἱστορία μας. Ὅταν εἰς τὰ 1912 ἡ Ἑλλὰς ἐγείρετο πρὸς πόλεμον ἐγκατέλειψα τὰ θρανία τοῦ Πανεπιστημίου καὶ ἐνετάχθην ὡς ἁπλοῦς ἀντάρτης εἰς τὰ Σώματα τοῦ Μαργανάκη, ἐπολέμησα καὶ εἰς τὴν Μακεδονίαν. Εἶναι αὐθέντης μάρτυς ὁ ἀπουσιάζων συνάδελφος κ. Βαχλιώτης μετὰ τοῦ ὁποίου συμπολεμήσαμε. Ἐπίσης μὲ κατηγορεῖτε διὰ συνεργασίαν μὲ τοὺς κομμουνιστὰς καὶ μὲ ἀποκαλεῖτε καὶ κομμουνιστήν, ἐνῷ ὑπάρχει Ὑπουργὸς εἰς τὸν ὁποῖον παρεδόθην εὐθὺς μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν, ἂς ὁμιλήσῃ ποία ἦτο ἡ στάσις μου.

§199Γ. ΜΟΔΗΣ. Ἐμένα λέγετε;

§200Λ. ΚΑΡΑΜΑΟΥΝΑΣ. Μάλιστα.

§201Γ. ΜΟΔΗΣ. Ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι εἴσαστε ὁ μόνος μὲ τὸν ὁποῖον ἠμποροῦσε κανεὶς νὰ συνεννοηθῇ εὔκολα. Ὅταν τὴν 6ην Ἰανουαρίου 1945 ἀπεχώρησεν ἀπὸ τὴν Θεσσαλονίκην ὁ ΕΛΑΣ καὶ ἀπεσύρθη πρὸς Βέρροιαν, μετὰ 8 ἢ 10 ἡμέρας μὲ εἰδοποιήσατε, ὅτι ἤθελον νὰ σᾶς ἀπαγάγουν διὰ τῆς βίας καὶ ἐνθυμοῦμαι, ὅτι σᾶς ἔστειλα δύο διμοιρίας διὰ νὰ σᾶς φυλάξουν μὴ τυχὸν σᾶς ἀπαγάγουν.

§202Λ. ΚΑΡΑΜΑΟΥΝΑΣ. Δὲν ἤθελον νὰ σᾶς ἀπασχολήσω μὲ τὴν κοινωνικὴν δρᾶσιν μου, ἀλλὰ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ τὸ πράξω, διὰ νὰ δικαιολογήσω τὴν στάσιν τὴν ὁποίαν ἐτήρησα καὶ τηρῶ. Ὁ ἀείμνηστος Ἐλευθέριος Βενιζέλος ὅταν κάποτε εἰς τὸν Παρνασσὸν ἔκαμε μίαν διάλεξιν, ὡμίλησε περισσότερον περὶ τῶν τάσεων τῶν ἀριστερῶν καὶ περὶ τῶν προοδευτικῶν δυνάμεων καὶ τότε ἔδωσε τὸν χαρακτηρισμὸν ὁ ὁποῖος ἔπρεπε νὰ δοθῇ: Εἶπε δὲν μὲ πτοοῦν οἱ προοδευτικοί, δὲν μὲ φοβίζουν αἱ προοδευτικαὶ ἰδέαι, ὀφείλομεν ἡμεῖς οἱ δεξιώτεροι νὰ κάμωμεν ἀριστερότερα καὶ τότε δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἐπικρατήσῃ ὁ κομμουνισμός. Αὐτὴ ἦτο ἡ γραμμὴ τὴν ὁποίαν ἐχάραξεν ὁ ἀείμνηστος πολιτικός.

§203Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ὁ ὁποῖος τὸ 1929 ἔκαμε τὸ ἰδιώνυμον.

§204Λ. ΚΑΡΑΜΑΟΥΝΑΣ. Καὶ ἔρχομαι εἰς τὸν περίφημον συνάδελφον κ. Ταμβακᾶν. Ἐξηγέρθη ὁ λαὸς τῆς Εὐβοίας διότι οἱ δύο κομμουνισταὶ ἐμπῆκαν εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ δὲν ἐξηγέρθη ὁ λαὸς τῆς Βορείου Ἑλλάδος ὁλοκλήρου τὸν ὁποῖον κατεδίκασεν ἀδίκως καὶ παραλλήλως ἔστειλεν εἰς τὰ ἐκτελεστικὰ ἀποσπάσματα μὲ ἁπλᾶς ὑπονοίας καὶ μὲ ἁπλᾶς συκοφαντίας. Τὰ χέρια του στάζουν αἷμα. Καὶ μίαν ἡμέραν ἡ ἱστορία θὰ ὁμιλήσῃ καὶ περὶ αὐτοῦ καὶ περὶ ἐμοῦ. Αὐτὰ δὲν ἔπρεπε νὰ λεχθοῦν, ἀλλὰ τὰ φέρατε διὰ τοῦ τύπου σας καὶ ἡμεῖς ἐρχόμεθα ὄχι ἁπλῶς νὰ τὰ ἀποκρούσωμεν, ἀλλὰ νὰ ὑπερασπίσωμεν τὴν ὑπόληψίν μας, διότι πάντοτε ὑπήρξαμεν μέσα εἰς τὰ νόμιμα πλαίσια μέσα εἰς τὰ Ἐθνικὰ συμφέροντα. Προηγουμένως κάποιος συνάδελφος εἶπεν, ὅτι ἵδρυσα Βουλγαρικὰ σχολεῖα. Αὐτὸ τὸ πρᾶγμα δὲν τὸ ἠξεύρω, οὔτε κανένα Παπᾶ–Εὐγένη γνωρίζω ὁ ὁποῖος ἐλέχθη, ὅτι ἦλθε καὶ μὲ εὑρῆκε. Γεγονὸς εἶναι, ὅτι ἐπρόκειτο νὰ γίνουν, ἀλλὰ ἐγὼ τουλάχιστον δὲν ὑπέγραψα κανένα τοιοῦτον ἔγγραφον. Ἀλλὰ γεγονὸς εἶναι, ὅτι οὐδεὶς ἦλθε νὰ μὲ ἐρωτήσῃ καὶ ἰδίως τὴν ἐρώτησιν τὴν ὁποίαν γράφει ὁ Κῆρυξ. Εἴμεθα πάντοτε μέσα εἰς τὰ πλαίσια τὰ ἐθνικά.

§205Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπὸ ποίους ἐπρόκειτο νὰ γίνουν;

§206Λ. ΚΑΡΑΜΑΟΥΝΑΣ. Τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ἦτο μία ρευστὴ κατάστασις καὶ πολὺ φυσικὸν ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι εἶχον τὴν κατάστασιν νὰ ἤθελαν νὰ τὰ ἱδρύσουν.

§207Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ποίαν ἐποχήν;

§208Λ. ΚΑΡΑΜΑΟΥΝΑΣ. Αὐτὰ ἐγένοντο ἐπὶ κατοχῆς. Δι’ ἡμᾶς τὸ τοιοῦτον ἦτο ἀπαράδεκτον. Ὑπήρξαμε πάντοτε μέσα εἰς τὰ πλαίσια τὰ Ἐθνικὰ καὶ πάντοτε ἠγωνίσθημεν, καὶ θὰ ἀγωνισθῶμεν καὶ σήμερον, διὰ νὰ ἐνισχύσωμεν τὸ δημοκρατικὸν οἰκοδόμημα, διότι ὅταν πέσῃ ἡ Κυβέρνησις Πλαστήρα, πράγματι κλονίζεται τὸ δημοκρατικὸν καθεστώς. Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ εἴμεθα ἔξω ἀπὸ τὴν πραγματικότητα καὶ ὡς τοιοῦτοι προερχόμεθα διὰ νὰ ἐνισχύσωμεν τὴν δημοκρατικοποίησιν τὴν πλήρη τῆς χώρας, διότι ἀπὸ τὴν ἡμέραν κατὰ τὴν ὁποίαν ἐξελέγη ἡ Κυβέρνησις αὐτή, αἰσθάνεται ὁ λαὸς τὴν ἡσυχίαν καὶ καταλαβαίνει ὅτι, βραδέως μέν, ἀλλὰ ἀσφαλῶς μπαίνομεν εἰς τὴν γαλήνην καὶ τὴν συμφιλίωσιν. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς θέλει νὰ γεφυρωθῇ τὸ χάσμα τοῦ παρελθόντος. Σεῖς, ἀντιθέτως, ὑπονομεύετε τὴν γεφύρωσιν καὶ θέλετε νὰ εὐρύνετε τό χάσμα αὐτό. Ἡμεῖς θέλομεν νὰ λησμονηθῇ τὸ παρελθὸν καὶ νὰ φθάσωμεν εἰς μίαν εἰλικρινῆ ἀγάπην μεταξὺ ὁλοκλήρου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὥστε νὰ παύσουν τὰ δεινά του, νὰ φύγῃ ἡ κακομοιριὰ καὶ νὰ ἀποδοθῇ ἀπερίσπαστος εἰς τὴν ἀνόρθωσιν καὶ τὴν ἀνοικοδόμησιν. Καὶ αὐτὸ γίνεται μὲ μίαν δημοκρατικὴν Κυβέρνησιν, ὡς ἡ σημερινή, ἡ ὁποία ἐπαγγέλλεται καὶ ἐφαρμόζει καὶ ἡμεῖς προσερχόμεθα ὑποστηρικταὶ εἰς τὴν ἐφαρμογὴν τῆς πολιτικῆς αὐτῆς. Βεβαίως, δὲν εἴμεθα καὶ πολὺ ἱκανοποιημένοι ἀπὸ τὰ μέτρα εἰρηνεύσεως. Ἀλλ’ αὐτὸ δὲν σημαίνει ὅτι μελλοντικὰ δὲν θὰ πάρουν καὶ αὐτὰ τὴν τροπὴν τὴν ὁποίαν ἐνομίζαμεν. Ἡ Κυβέρνησις, ἐν τῷ μέτρῳ τοῦ δυνατοῦ, προχωρεῖ ἐφαρμόζουσα τὰ μέτρα αὐτὰ μὲ σύνεσιν, ἔχουσα ἐν ὄψει καὶ τὴν ἀσφάλειαν τῆς χώρας. Ἤδη ὁ Συναγερμὸς περιώρισε τὴν πολεμικήν του εἰς τὸν Καραμαούναν καὶ τὸν Κῦρκον. Διατὶ; Ὄχι διότι οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ ἔκαμαν κάτι κακόν. Ἀλλὰ διότι, διὰ τῆς πράξεώς των παραμένει τὸ δημοκρατικὸν καθεστώς, ἡ Κυβέρνησις Πλαστήρα. Καὶ αὐτὸ δὲν τὸ ἤθελαν. Ἐν τούτοις ἡμεῖς, ἀδιάφοροι πρὸς κάθε τι τὸ ὁποῖον ὑποστηρίζει ὁ Συναγερμός, προχωροῦμεν ὡσὰν δημοκράται ἀληθινοί. Δὲν θέλομεν ἐχθρότητας καὶ ἀναστατώσεις. Θέλομεν γαλήνην καὶ εἰρήνην καὶ τὰ ἐγκλήματα ὁπωθενδήποτε καὶ ἂν προέρχωνται τὰ κατεδικάσαμεν καὶ τὰ καταδικάζομεν. Αὐτὴ εἶναι ἡ γραμμή μας. Καὶ θὰ ἐμμένωμεν εἰς αὐτήν, μέχρις ὅτου ἡ Χώρα εἰσέλθει εἰς τὴν ὁμαλότητα. (Χειροκροτήματα).

§209ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§210ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§211ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις, διὰ σήμερον καὶ ὥραν 6.30 μ.μ. μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως, συνέχισιν τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῶν δηλώσεων τῆς Κυβερνήσεως. (Ὥρα 1.15′ π. μ.).