1952.04.01

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 68η

Τρίτη 1 Ἀπριλίου 1952

Προεδρία κ. Δ. Β. ΓΟΝΤΙΚΑ

(Ὥρα 7.00′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Δ. Ἰωάννου, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Δ. ΙΩΑΝΝΟΥ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Ἀνακοινῶ εἰς τὴν Βουλὴν τὸ ὑπ’ ἀριθ. 607|1—4—52 ἔγγραφον τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, ἔχον οὕτω: Πρὸς Τὴν Α.Ε. τὸν Κον Πρόεδρον τῆς Βουλῆς Ἔχω τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσω, ὅπως εὐαρεστούμενοι ἀνακοινώσητε εἰς τὴν Βουλὴν, ὅτι ἡ Α. Μ. ὁ Βασιλεὺς εὐηρεστήθη διὰ Διατάγματος, ὑπὸ ἡμερομηνίαν 30 Μαρτίου ἐ.ἔ. ν’ ἀποδεχθῇ τὴν παραίτησιν τοῦ κ. Ἀλεξάνδρου Σακελλαρίου Ὑπουργοῦ ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης. Ὁμοίως διὰ Διστάγματος τῆς αὐτῆς χρονογογίας εὐηρεστήθη νὰ ἀναθέσῃ τὴν ἐνάσκηση καθηκόντων Ὑπουργοῦ Ἐθνικῆς Ἀμύνης εἰς τὸν Πρόεδρον τοῦ Ἡμετέρου Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου Ἀντιπρόεδρον καὶ Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν κ. Σοφοκλῆ Βενιζέλον. Δέξασθε, Ἀξιότιμε κύριε Πρόεδρε, τὴν διαβεβαίωσιν τῆς ἐξαιρέτου πρὸς Ὑμᾶς ὑπολήψεώς μου.

Ὁ Προεδρεύων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου

Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ

Ὡσαύτως ἀνακοινῶ τὴν κάτωθι δήλωσιν τῆς Κοινοβουλευτικῆς ὁμάδος Ε.Δ.Α. Πρὸς Τὸ Προεδρεῖον τῆς Βουλῆς τῶν Ἑλλήνων Ἡ κοινοβουλευτικὴ ὁμάδα τῆς Ε.Δ.Α., ἐκφράζοντας τὴν πικρία, τὴν ἀγωνία, ἀλλὰ καὶ τὴν ἀγανάκτηση ὁλοκλήρου τοῦ λαοῦ μας καθὼς καὶ παράλληλα συναισθήματα τῆς παγκόσμιας κοινῆς γνώμης, αἰσθάνεται τὸ βαθύτατα ἀνθρωπιστικό, δημοκρατικὸ ἀλλὰ καὶ ἐθνικὸ χρέος νὰ διαμαρτυρηθῇ ἐντονώτατα διὰ τὰς ἐκτελέσεις τῶν 4 Ἑλλήνων πολιτῶν, ποὺ δὲν ὁδηγοῦν εἰς τὴν εἰρήνευση τῆς χώρας. Ἡ ὑπεύθυνος Κυβέρνησις ὤφειλε νὰ παραμερίσῃ τοὺς τύπους καὶ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ ζήτημα, ὡς πολιτικὸν εἰς τὴν οὐσίαν του. Καλοῦμεν τοὺς ἀντιπροσώπους τοῦ Ἔθνους, ὅσους πιστεύουν εἰς τὴν ἐθνικὴν ἀνάγκην τῆς εἰρηνεύσεως τοῦ τόπου, νὰ ἀντικρύσουν τὸ Ἑλληνικὸν πρόβλημα ψύχραιμα, χωρὶς προκαταλήψεις καὶ φανατισμούς, παραμερίζοντας τὶς γενικὲς ἐπεμβάσεις. Ἡ φωτεινὴ αὐτὴ πολιτικὴ κατεύθυνσις, θὰ ὁδηγήσει μὲ τὴ χορήγηση τῆς γενικῆς ἀμνηστίας, στὴ Δημοκρατία καὶ τὴν εἰρήνευση τῆς χώρας, ποὺ εἶναι αἴτημα ὁλοκλήρου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Εἰς ἔνδειξιν διαμαρτυρίας ἡ κοινοβουλευτικὴ ὁμὰς τῆς Ε.Δ.Α. ἀποφασίζει νὰ ἀπόσχῃ ἀπὸ τὴ σημερινὴ συνεδρίαση τῆς Βουλῆς. Ἀθῆναι τῇ 31–3–1952. Διὰ τὴν Κοινοβουλευτικὴ Ὁμάδα Ὁ Πρόεδρος τῆς Ε.Δ.Α.

Ι. ΠΑΣΑΛΙΔΗΣ

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Σ. Τσιαπάρας ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κ.λ.π.

§5Σ. ΤΣΙΑΠΑΡΑΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ βουλευτὴς Καβάλας κ. Κ. Βενέτης καταθέτει ἀναφορὰν χαλαζοπλήκτων τῆς Κοινότητος Ἀμυγδαλεῶνος, ζητούντων ἄμεσον χορήγησιν εἰδικῆς οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως. Ὁ βουλευτὴς Λέσβου κ. Α. Πάλλης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημάρχου Μυτιλήνης, ζητοῦντος ὅπως εἰς τὸ ὑπὸ κατάρτισιν σχέδιον νέου ἐνοικιοστασίου περιληφθῇ διάταξις αἴρουσα τὸ ἐνοικιοστάσιον ἐπὶ τῶν ἀπαρτιζόντων τὴν κληρονομικὴν περιουσίαν τοῦ ἀειμνήστου μεγάλου εὐεργέτου τῆς πόλεως Μυτιλήνης Γρηγορίου Ρουσσέλλη. Οἱ βουλευταὶ Τρικάλων κ. κ. Φ. Κωτούζας καὶ Α. Ταλιαδοῦρος καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Ἐργατικοῦ Κέντρου Καρδίτσης, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν μὴ παραμονὴν ποσότητος καπνῶν πρὸς ἐπεξεργασίαν ἐν Καρδίτσῃ ὑπὸ τῆς Ἑταιρείας Σ.Ε.Κ Ε. πρὸς ἀντιμετώπισιν τῆς ἀνεργίας καπνεργατῶν καὶ καπνεργατριῶν Καρδίτσης κ.λ.π. Ὁ βουλευτὴς Εὐβοίας κ. Γ. Βογιατζῆς καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Μηχανουργῶν καὶ Σιδηροβιομηχάνων Εὐβοίας, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν μὴ εἰσέτι ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου περὶ ἐπιδοτήσεως τῶν στρατευομένων μισθωτῶν παρὰ τοῦ Ταμείου Ἀνεργίας. Ὁ βουλευτὴς Φθιωτ)δος κ. Ε. Καλαντζῆς, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Γεωργικοῦ Συν)σμοῦ Μώλου, ζητοῦντος ἄμεσον χορήγησιν ὀψίμων βαμβακοκαλλιεργητικῶν δανείων, καταβολὴν κατακρατουμένου 40% τῆς ἀξίας τοῦ παραδοθέντος πρὸς συγκέντρωσιν ἐκκοκισμένου βάμβακος ἐφετεινῆς ἐσοδείας. Ὁ βουλευτὴς Καβάλας κ. Θ. Μανωλόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν εἰσαγωγέων ἀνταλλακτικῶν Καβάλας διαμαρτυρομένων διὰ μελετωμένην ἔγκρισιν παρὰ τῆς Ἐπιτροπῆς Κατανομῶν ποσοστοῦ 2.500 δολλαρίων δι’ εἰσαγωγὴν ἀνταλλακτικῶν καὶ ζητούντων αὔξησιν τοῦ ἐν λόγῳ ποσοστοῦ κατὰ τὸ πρῶτον ἑξάμηνον τοῦ 1952, πρὸς ἐξυπηρέτησιν ἀναγκῶν περιφερείας του. Ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας κ. Α. Ἀντωνόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου Ἐπαγγελματοβιοτεχνικοῦ Ἐπιμελητηρίου Πατρῶν, διαμαρτυρομένου διὰ τὰς ὑπὸ τῶν Ἑταιρειῶν ΣΠΑΠ καὶ ΣΕΚ προσπαθείας ὅπως ἐξαιρεθῶσιν ὑπὸ τοῦ ἐνοικιοστασίου αἱ ἐνοικιάσεις τῶν καφενείων τῶν ἐν λόγῳ ἑταιρειῶν κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ροδόπης κ. Α. Στεφάνου καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου φοροτεχνικῶν ὑπαλλήλων Κομοτινῆς, ζητούντων λῆψιν μέτρων πρὸς ἀνακούφισίν των, μὴ δυναμένων νὰ συντηρηθῶσιν ἐκ τῆς χορηγηθείσης αὐτοῖς μικρᾶς συντάξεως τῶν 300.000 δραχμῶν. Ὁ βουλευτὴς Φθιώτιδος κ. Α. Γκελεστάθης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἐλαιουργικοῦ Συνεταιρισμοῦ Δελφῶν διαμαρτυρομένου δι’ ἐπιβληθεῖσαν φορολογίαν πρὸς καταπολέμησιν δακοκτονίας κλπ. Οἱ βουλευταὶ Μεσσηνίας κ. κ. Λ. Οἰκονομόπουλος καὶ Α. Καλαντζάκος καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Γεωργικοῦ Πιστωτικοῦ Συνεταιρισμοῦ Μικρομανήσου, διαμαρτυρομένου δι’ αὔξησιν τῆς τιμῆς τοῦ θειοχάλκου. Ὁ βουλευτὴς Ροδόπης κ. Α. Στεφάνου καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Κοινοτικῶν Ὑπαλλήλων Ξάνθης, ζητοῦντος τροποποίησιν τοῦ νόμου 1910 καθ’ ὅσον, λόγῳ ἀπαγορεύσεως χρησιμοποιήσεως τῶν ἐκ τοῦ φόρου καταναλώσεως καπνοῦ χορηγουμένων ποσῶν, οἱ ὑπάλληλοι στεροῦνται ἀπὸ τριμήνου καὶ αὐτῶν τῶν ἀποδοχῶν των. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Λ. Σχινᾶς καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Ἀποστράτων καὶ παθόντων ὁπλιτῶν Χωροφυλακῆς Καλαμῶν ζητούσης χορήγησιν συνταξίμου μισθοῦ ἐπὶ τοῦ συνόλου τῶν ἀποδοχῶν τῶν ἐν ἐνεργείᾳ ὁμοιοβάθμων των, χορήγησιν τῶν 10)50 εἰς ὅλους τοὺς συνταξιούχους ὁπλίτας τῆς Χωροφυλακῆς, ἀνεξαρτήτως χρόνου ὑπηρεσίας κλπ. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Δ. Λαντζούνης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου Ζαχάρως, διαμαρτυρομένου διὰ τὴν μὴ εἰσέτι ἐπέκτασιν εἰς τὴν περιφέρειάν του τοῦ δικτύου ἔργων ἐξηλεκτρισμοῦ Λάδωνος. Οἱ βουλευταὶ Πρεβέζης καὶ Ἄρτης κ. κ. Χ. Ρῖζος καὶ Σ. Τζουβάρας καταθέτουν ἀναφορὰν βομβοπλήκτων τῆς πόλεως Ἄρτης ὑποστάντων ὁλικὴν καταστροφήν, ζητούντων χορήγησιν εἰς ἑκάστην τῶν ἑξήκοντα περίπου οἰκογενειῶν βομβοπλήκτων καὶ παντελῶς ἀστέγων ἀπὸ 11ετίας χρηματικοῦ ποσοῦ ἐκ 15.000.000 δραχμῶν καὶ διάθεσιν ἀναλόγων ὑλικῶν πρὸς ἀνέγερσιν μικρῶν οἰκιῶν πρὸς στέγασίν των. Ἀπαντήσεις διαφόρων Ὑπουργείων ἐπὶ ἐρωτήσεων κ.κ. βουλευτῶν. Ι. Τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Π. Κάβδα. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1067)474 ἐ. ἔ. ἐγγράφου σας, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἀντίγραφον τῆς ὑπ’ ἀριθ. 239 ἐ.ἔ. ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Δράμας κ. Π. Κάβδα ἀναφορικῶς μὲ τὰς κοινοχρήστους ἐκτάσεις τῶν συνοικισμῶν περιφερείας Δράμας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ σᾶς γνωρίσωμεν τὰ κάτωθι: Αἱ ὑπ’ ὄψιν ἐκτάσεις, ἀποτελοῦσι τὰς βοσκησίμους ἐκτάσεις τῶν κτημάτων τῆς τέως Ε. Α. Προσφύγων, τὰς ἀφεθείσας διὰ τὰς ἀνάγκας τῶν ἐγκατεστημένων κληρούχων, αἵτινες βάσει τοῦ ἄρθρου 164 τοῦ Ἀγρ. Κώδικος ἀπαρτίζουσι τὸν Κοινοτικὸν λεγόμενον κλῆρον. Ὁ ἀγροτικὸς νόμος προβλέπει τὴν κατὰ κυριότητα μεταβίβασιν τοῦ ἀνωτέρω κλήρου πρὸς τὴν οἰκείαν Κοινότητα, εἰς ἣν διοικητικῶς ὑπάγεται τὸ ἀγρόκτημα τῆς τέως ΕΑΠ ὑπὸ τοὺς ἐν τῷ ἰδίῳ νόμῳ περιορισμοὺς καὶ δικαιώματα τῶν ἐγκατεστημένων ὅπως βόσκωσι δωρεὰν 25 μικρὰ καὶ 5 μεγάλα ζῷα. Κατὰ τὸ ἄρθρον 188 τοῦ ἰδίου Κώδικος ἐπιτρέπεται ἡ διάθεσις ἐπὶ ἀποζημιώσει τῆς Κοινότητος, ἐκτάσεων τῆς ἀνωτέρω κατηγορίας, ἐπιδεκτικῶν καλλιεργείας πρὸς συμπλήρωσιν τοῦ κλήρου τῶν ἀνεπαρκῶς ἀποκατεστημένων κληρούχων τοῦ ἰδίου συνοικισμοῦ ἢ πρὸς ἀποκατάστασιν ἀκτημόνων τοῦ αὐτοῦ ἢ ὁμόρων συνοικισμῶν. Ἐν τῇ πράξει ἡ ἀνωτέρω διάταξις ἐφαρμόζεται ἀφοῦ πρῶτον ἐξακριβωθῇ ἁρμοδίως, ὅτι ἡ διάθεσις δὲν πρόκειται νὰ θίξῃ τὰς ἀπαραιτήτους κτηνοτροφικὰς ἀνάγκας τῶν ἐγκατεστημένων κληρούχων. Ἡ ἀνωτέρω διάταξις ἔχει ἐφαρμοσθῆ εἰς ὁπωσδήποτε εὐρεῖαν ἐν Θράκῃ κλίμακα, διὰ δὲ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 50738) 21–5–50 ἐγκυκλίου Δ)γῆς μας διετάξαμεν ὅπως τὰ κατὰ τόπους γραφεῖα τῶν Δ)νσεων Γεωργίας, συγκεντρώσουν στοιχεῖα τῶν ὑπ’ ὄψιν ἐκτάσεων καὶ τῶν κοινοχρήστων ἐκτάσεων τῶν Σ.Α.Α. καλλιεργητῶν δι’ ἃς ἐπίσης προβλέπεται παρομοία διάθεσις (ἀρ. 119 Α.Κ.) καὶ μᾶς ὑποβάλλουν τὰς προτάσεις των. Βάσει δὲ τοιούτων προτάσεων ἀπὸ τοῦ 1950 μέχρι σήμερον διετέθησαν πρὸς καλλιέργειαν σημαντικαὶ ἐκτάσεις τῶν ἀνωτέρω κατηγοριῶν ἰδίᾳ ἐν Θράκῃ. Ἐπίσης ὅπου εἴχομεν προτάσεις τῆς Δ)νσεως Γεωργίας Δράμας προέβημεν εἰς τοιαύτας διαθέσεις πρὸς ἀποκατάστασιν ἀκτημόνων καλλιεργητῶν. Ἤδη ἐξ ἀφορμῆς τῆς ἀνωτέρω ἐρωτήσεως ἀπευθύνομεν εἰς τὴν Δ)νσιν Γεωργίας Δράμας διαταγὴν ὅπως ἐξετάσῃ τὴν δυνατότητα ἀποδόσεως εἰς τὴν καλλιέργειαν καὶ ἄλλων κοινοχρήστων ἐκτάσεων ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν, βεβαίως, ὅτι θὰ ληφθοῦν ὑπ’ ὄψιν πρωτίστως καὶ αἱ κτηνοτροφικαὶ ἀνάγκαι τῶν ἐγκατεστημένων.

Ὁ Ὑπουργὸς

Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ

ΙΙ. Τοῦ Ὑπουργείου Συγκοινωνιῶν. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ.κ. Λ. Μακκᾶ, Π. Λυκουρέζου καὶ Γ. Ράλλη. Εἰς ἀπάντησιν τῆς διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1764/27–2–52 ὑμετέρου, διαβιβασθείσης ἡμῖν ἐρωτήσεως τῶν κ. κ. Λ. Μακκᾶ, Π. Λυκουρέζου καὶ Γ. Ράλλη, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ κάτωθι: Ἡ μετὰ τοῦ κ. Μπαμπούνη σύμβασις περὶ ἐγκαταστάσεως ἀεροπορικῆς συγκοινωνίας μεταξὺ Ἀθηνῶν–Νέας Ὑόρκης καταρτισθεῖσα κατὰ διαταγὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ Ἐθνικῆς Ἀμύνης ὅταν ἀκόμα ἡ Κρατικὴ Ὑπηρεσία Πολιτικῆς Ἀεροπορίας ὑπήγετο εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τοῦτο παρέμεινεν ἐκκρεμὴς καὶ ἀνυπόγραφος μέχρι τῆς 11ης Φεβρουαρίου 1952 καθ’ ἣν ἡ ὡς ἄνω ὑπηρεσία ὑπήχθη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Συγκοινωνιῶν. Ἤδη ἡ ὑπόθεσις αὕτη ἐν τῷ συνόλῳ της θὰ παραπεμφθῇ πρὸς ἐξέτασιν λίαν προσεχῶς εἰς τὸ νεοσυσταθὲν παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ Συγκοινωνιῶν ἁρμόδιον Συμβούλιον τῆς πολιτικῆς Ἀεροπορίας εἰς ὃ θὰ παραπεμφθοῦν πρὸς μελέτην καὶ ὅλαι αἱ χρήζουσαι ρυθμίσεως ἐκκρεμεῖς ὑποθέσεις τῆς Πολιτικῆς Ἀεροπορίας.

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΜΠΟΥΡΔΑΡΑΣ

III. Τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν. Α). Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Μπουρνιᾶ. Εἰς ἀπάντησιν τῆς κατατεθείσης ὑμῖν ὑπὸ τοῦ βουλευτοῦ Χίου κ. Λ. Μπουρνιᾶ ἐρωτήσεως ὑπ’ ἀριθ. 302 σχετικῶς μὲ τὰ δηλωθέντα ποσὰ συνθετικοῦ φόρου οἰκ. ἐτῶν 1949 –50 καὶ ἐφεξῆς, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Αἱ διὰ τὸ οἰκον. ἔτος 1949–50 ἐπιδοθεῖσαι δηλώσεις συνολικῆς καθαρᾶς προσόδου ἀνῆλθον εἰς 565 μὲ ἀναλογοῦντα ἐπ’ αὐτῶν φόρον ἐκ δραχ. 1.890.000.000. Βάσει ἐπακολουθήσαντος ἐλέγχου ἐξεδόθησαν 3.000 φύλλα ἐλέγχου ὁ δὲ βεβαιωθεὶς φόρος ἀνῆλθεν εἰς δραχμὰς 25.000.000.000 περίπου. Διὰ τὸ οἰκ. ἔτος 1950–51 ἐπεδόθησαν 785 δηλώσεις μὲ φόρον ἐπ’ αὐτῶν ἐκ δρχ. 8.330.000.000. Διὰ τὸ οἰκον. ἔτος τοῦτο δὲν ἔχει εἰσέτι ὁλοκληρωθῆ ἡ ὁριστικοποίησις τῶν ἐγγραφῶν τῶν ἀναλυτικῶν κατηγοριῶν, ἐκ τοῦ λόγου δὲ τούτου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δοθοῦν πλήρη στοιχεῖα περὶ τοῦ ἀκριβοῦς ποσοῦ εἰς ὃ θὰ ἀνέλθῃ ὁ συνθετικὸς φόρος τοῦ ἔτους τούτου. Διὰ τὸ τρέχον οἰκον. ἔτος 1951–52 κατηρτίσθη εἰς ἑκάστην οἰκονομικὴν ἐφορείαν κατάλογος τῶν φορολογουμένων τῶν ὁποίων πιθανολογεῖται, ὅτι τὰ εἰσοδήματά των ὑπερβαίνουν τὰ 60.000.000 δραχμῶν καὶ τὰ ὁποῖα ἐλέγχονται κατ’ ἀπόλυτον προτεραιότητα. Διὰ τοῦ ἐλέγχου τούτου ἐν συσχετισμῷ πρὸς σειρὰν ἄλλων μέτρων τῶν φοροτεχνικῶν ὑπηρεσιῶν ἐπετεύχθη ὥστε αἱ ἐπιδοθεῖσαι δηλώσεις συνολικῆς καθαρᾶς προσόδου οἰκον. ἔτους 1951–52 νὰ ἀνέλθουν εἰς 4.201 μὲ ἀναλογοῦντα ἐπ’ αὐτῶν φόρον 40.000.000.000 δραχμῶν. Ἐν τῇ προσπαθείᾳ τοῦ περιορισμοῦ τῆς φοροδιαφυγῆς ἰδίᾳ ὅσον ἀφορᾶ τὰ μεγάλα εἰσοδήματα ἐδόθησαν ὁδηγίαι εἰς τοὺς οἰκονομικοὺς ἐφόρους ὅπως ἐλέξωσι κατ’ ἀπόλυτον προτεραιότητα τὰ εἰσοδήματα τῶν φορολογουμένων ἐκείνων οἱ ὁποῖοι εἴτε δὲν ἐπέδωκαν δηλώσεις συνθετικοῦ φόρου, μολονότι πιθανολογεῖται ὅτι τὰ εἰσοδήματά των ὑπερβαίνουσι τὰ 60.000.000 δραχμῶν, εἴτε ἐπέδωκαν μὲν δήλωσιν ἀλλὰ διὰ ποσὰ προφανῶς κατώτερα τῶν ὑπολογιζομένων. Τὸ ἀποτέλεσμα τοῦ διενεργουμένου ἐλέγχου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γνωσθῇ πρὸ τῆς παρελεύσεως μηνῶν λαμβανομένης ὑπ’ ὄψει τῆς ἀπαιτουμένης διαδικασίας διὰ τὴν ὁριστικοποίησιν τῶν σχετικῶν ἐγγραφῶν. Ἐν τῷ μεταξὺ ἐδόθησαν ὁδηγίαι πρὸς τοὺς οἰκονομικοὺς ἐφόρους καὶ ἐπεστήθη ἡ προσοχὴ τῶν φορολογουμένων ἐπὶ τῶν κυρώσεων, τὰς ὁποίας συνεπάγεται ἡ παράλειψις ἐπιδόσεως δηλώσεως ἢ ἡ ἐπίδοσις ἀνειλικρινοῦς τοιαύτης. Εἰς τὴν ἐφαρμογὴν τῶν κυρώσεων τούτων εἶναι ἀποφασισμένον νὰ χωρήσῃ τὸ Ὑπουργεῖον πρὸς πάταξιν τῆς φοροδιαφυγῆς διότι ἐκ τῶν ὑπαρχόντων στοιχείων προκύπτει, ὅτι ὁ ἀριθμὸς τῶν ὑποκειμένων εἰς συνθετικὸν φόρον εἶναι σημαντικῶς μεγαλύτερος τῶν ὑποβαλόντων διὰ τὸ οἰκονομικὸν ἔτος 1951–52 δηλώσεις συνθετικοῦ φόρου ἡ δὲ πρόσοδος αὐτῶν εἶναι πολλαπλασία τῆς δηλωθείσης.

Ὁ Ὑπουργὸς

Χ. ΕΥΕΛΠΙΔΗΣ

Β) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Α. Σχινᾶ. Ἐπὶ ἐρωτήσεως ὑπ’ ἀριθ. 300 τοῦ βουλευτοῦ κ. Α. Σχινᾶ, ἐν σχέσει μὲ τὴν καθυστέρησιν τῆς καταβολῆς ἀποζημιώσεως εἰς τοὺς ἰδιοκτήτας τῶν δυνάμει τοῦ ἀπὸ 15– 5–51 Β. Δ)τος (Φ.Ε.Κ, 142)51 Τ.Α.) ἀπαλλοτριωθέντων ἀκινήτων διὰ τὴν ἵδρυσιν τοῦ ἀεροδρομίου Καλαμῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν τὰ κάτωθι: Παρὰ τῆς ἡμετέρας Ὑπηρεσίας ἐγένοντο πᾶσαι αἱ νόμιμοι ἐνέργειαι διὰ τὴν ταχυτέραν περαίωσιν τῆς ὅλης ὑποθέσεως τῆς ἐν λόγῳ ἀπαλλοτριώσεως. Ἤδη ἐνεργεῖται ἡ κτηματογράφησις (ἐφαρμογὴ τίτλων ἰδιοκτησίας) τῆς ὡς εἴρηται ἀπαλλοτριωθείσης ἐκτάσεως παρὰ τοῦ ὁρισθέντος πρὸς τοῦτο μηχανικοῦ τοῦ Δημοσίου. Ἡ καταβολὴ τῆς ἀποζημιώσεως θέλει χωρήσει κατὰ νόμον μετὰ τὴν περαίωσιν τῆς ἐν λόγῳ κτηματογραφήσεως καὶ τὴν βάσει ταύτης ἐκδοθησομένην ἀπόφασιν τοῦ Προέδρου Πρωτοδικῶν Καλαμῶν, δι’ ἧς θὰ ἀναγνωρισθῶσιν ὡς κύριοι τῶν κτημάτων οἱ δικαιοῦχοι τῆς ἀποζημιώσεως. Διὰ τὴν ἐπίσπευσιν ὅμως τῆς ὑπολειπομένης ὡς ἄνω διαδικασίας τῆς ἀναγνωρίσεως καὶ πληρωμῆς τῶν ἰδιοκτητῶν, εἰσηγήθημεν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. Α. 5499)4–3–52 ἐγγράφου μας πρὸς τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον τὴν ἐφαρμογὴν τῶν διατάξεων τοῦ νεαροῦ νόμου 2.000)52, ἵνα οὕτως ἐπιληφθῇ τῆς ὑποθέσεως ἡ ὑπὸ τοῦ νόμου τούτου προβλεπομένη Ἐπιτροπὴ ἐκ τοῦ Προέδρου Πρωτοδικῶν Καλαμῶν, τοῦ Οἰκονομικοῦ Ἐφόρου Καλαμῶν καὶ τοῦ προϊσταμένου Γεωργικῆς Ὑπηρεσίας Καλαμῶν ἢ Τεχνικοῦ ὑπαλλήλου τοῦ Ὑπουργείου Ἀεροπορίας. Ἅμα τῇ ἐκδόσει τῆς οἰκείας ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου θέλομεν μεριμνήσει καὶ ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου τὰ δέοντα διὰ τὴν ὅσον ἔνεστι ταχυτέραν ἀναγνώρισιν καὶ καταβολὴν τῆς ἀποζημιώσεως εἰς τοὺς ἰδιοκτήτας παρὰ τῆς κατὰ τὰ ὡς ἄνω προβλεπομένης Ἐπιτροπῆς ὑπὸ τοῦ νόμου 2.000)52.

Ὁ Ὑφυπουργὸς

Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ

Γʹ) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Α. Σχινᾶ. Κατόπιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 2090)10–3–52 ἐγγράφου ὑμῶν, δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ κατατεθεῖσα καὶ καταχωρηθεῖσα ὑπ’ αὔξ. ἀριθ. βιβλ. 309 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ κ. Α. Σχινᾶ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν τὰ κάτωθι: Διὰ τοῦ ἀπὸ 8–4–39 Β.Δ. (Φ.Ε.Κ. 151)39 Τεῦχος Αʹ) ἀπηλλοτριώθησαν, ἀναγκαστικῶς, ἐκτάσεις ὑπὲρ καὶ δαπάναις τοῦ Εἰδικοῦ Ὑδραυλικοῦ Ταμείου Παμίσου (Μεσσηνίας) πρὸς ἵδρυσιν τοῦ Γεωργικοῦ Πειραματικοῦ Σταθμοῦ ἐν τῇ κοιλάδι Παμίσου. Ἡ ἐν λόγῳ ἀπαλλοτρίωσις συνετελέσθη διὰ παρακαταθέσεως τῆς ἀποζημιώσεως εἰς τὸ Ταμεῖον Παρακαταθηκῶν καὶ Δανείων καὶ δημοσιεύσεως τῆς σχετικῆς εἰδοποιήσεως περὶ τῆς γενομένης παρακαταθέσεως εἰς τὸ ὑπ’ ἀριθ. 48) 20–2–40 φύλλον Ἐφ. Κυβερνήσεως (παράρτημα). Παρὰ τῶν ἐνδιαφερομένων, μετὰ τὸν νόμον 1706)51 ὑπεβλήθη ἡμῖν ἐμπροθέσμως αἴτησις περὶ ἄρσεως τῆς ἀνωτέρω ἀπαλλοτριώσεως ὡς ἐμπιπτούσης εἰς τὰς διατάξεις τοῦ ὡς ἄνω νόμου 1706)51. Κατὰ τὸ ἄρθρον 2 τοῦ νόμου, ἡ ἀνάκλησις τῆς ἀναγκαστικῆς ἀπαλλοτριώσεως γίνεται τηρουμένων τῶν πρὸς κήρυξιν ἀπαιτουμένων διατυπώσεων κ.λ.π. τῇ αἰτήσει τῶν καθ’ ὧν ἡ ἀπαλλοτρίωσις ἰδιοκτητῶν. Ἐν προκειμένῳ, ὡς ἐκ τοῦ σκοποῦ τῆς ἀπαλλοτριώσεως διὰ τὴν ἵδρυσιν τοῦ Γεωργικοῦ Πειραματικοῦ Σταθμοῦ ἐν τῇ κοιλάδι Παμίσου Μεσσηνίας, ἁρμόδιον εἶναι τὸ Ὑπ. Δημοσίων Ἔργων, αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ ὁποίου ἐν τῇ ἁρμοδιότητί των, εἶναι καὶ ἐνημερωμέναι ὡς πρὸς τὰς συνθήκας ὑφ’ ἃς διετέλεσε καὶ διατελεῖ ἤδη τὸ ἀκίνητον ἡ ἀνάκλησις τῆς ἀπαλλοτριώσεως τοῦ ὁποίου ζητεῖται. Ἐν ὄψει ὅθεν τοῦ γεγονότος τούτου καὶ τῆς κατὰ τὰ ἀνωτέρω μνημονευομένης διατάξεως τοῦ ἄρθρου 2, καθ’ ἣν αἱ αὐταὶ διατυπώσεις τῆς κηρύξεως τηροῦνται καὶ διὰ τὴν ἀνάκλησιν καὶ ὡς ἐκ τούτου ἡ πρότασις τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ τυγχάνει ἀπαραίτητος, ἐξαρτωμένη βεβαίως ἐκ τῆς συνδρομῆς τῶν ἐν τῷ νόμῳ προϋποθέσεων, διεβιβάσαμεν τὴν περὶ ἧς ὁ λόγος αἴτησιν τῶν ἐνδιαφερομένων εἰς τὸ ἁρμόδιον Ὑπουργεῖον Δημ. Ἔργων διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. Ν. 8416)Π.131)18–10 51 ἐγγράφου μας, δι’ οὗ ἐζητήσαμεν τὴν ἐνέργειαν τῶν δεόντων, πρὸς διαπίστωσιν τῶν ἐν τῷ νόμῳ προϋποθέσεων, τῆς ἀνυπαρξίας τῆς δημοσίας ὠφελείας, ὑφ’ ἃς θὰ εἶναι δυνανὸν νὰ χωρήσῃ ἡ ἀνάκρισις. Σχετικαὶ πληροφορίαι ἐπὶ τοῦ ὡς ἄνω ἐγγράφου δὲν παρεσχέθησαν ἡμῖν εἰσέτι.

Ὁ ἀναπληρωτὴς Γεν. Δ)ντὴς

Α. ΜΟΥΖΑΚΗΣ

IV. Τοῦ Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Κ. Καλλία. Εἰς ἀπάντησιν ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1178)8–3–52 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ ἀπεστάλη ἡμῖν ἀντίγραφον τῆς ὑπ’ ἀριθ. 305)7–3 52 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Εὐβοίας κ. Κ. Καλλία, διαμαρτυρομένου διὰ παρεμπόδισιν εἰσόδου ἅπαξ τῆς ἑβδομάδος τῶν βουλευτῶν εἰς διάφορα Ὑπουργεῖα, ἐν οἷς περιλαμβάνεται καὶ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐσωτερικῶν, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον Ἐσωτερικῶν συνεμορφώθη πρὸς τὴν ὑπ’ ἀριθ. 2203 π. ἔ. ἀπόφασιν τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἐν σχέσει πρὸς τὰς ὥρας εἰσόδου τῶν κ. κ. βουλευτῶν καὶ τοῦ κοινοῦ.

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΡΕΝΤΗΣ

V. Τοῦ Ὑπουργείου Προνοίας. Α) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Κ. Καλλία. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1979)8–3–52 ὑμετέρου ἐγγράφου δι’ οὗ διεβιβάσθη ἡμῖν ἡ ὑπ’ ἀριθ. 306 ἐρώτησις τοῦ βουλευτοῦ Εὐβοίας κ. Κ. Καλλία, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ἡ καθυστέρησις τῆς χορηγήσεως παρὰ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν τῆς παρὰ τοῦ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργείου αἰτηθείσης πιστώσεως τῶν 20.000.000 δραχμῶν διὰ τὴν ἐκτέλεσιν ἔργων βάσει τοῦ προγράμματος «Πρόνοια–Ἐργασία», ὀφείλεται εἰς τὰς οἰκονομικὰς συνθήκας, ὑφ’ ἃς τελεῖ ἡ χώρα μας.

Ὁ Ὑπουργὸς

Φ. ΖΑΪΜΗΣ

Β) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Λ. Ταλιαδούρου. Ἀναφερόμενοι εἰς τὴν ὑπ’ ἀριθ. 65 ἐρώτησιν τοῦ κ. Α. Ταλιαδούρου βουλευτοῦ, ἀναγραφομένου εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων τῆς συνεδριάσεως ΝΘʹ τῆς 17–3–52, σχετικῶς μὲ αἰτουμένην παρ’ αὐτοῦ πληροφορίαν διατὶ τὰ 700 περίπου ἑκατομμύρια δραχμῶν προερχόμενα ἐξ εἰσφορᾶς πενικιλλίνης, διετέθησαν διὰ τὴν ἀνέγερσιν κτιρίου τοῦ Ὑπ. Κοιν. Προνοίας, ἐνῷ ὁ ἀρχικὸς σκοπὸς τῆς ἀνωτέρω εἰσφορᾶς ἦτο νὰ ἀνασυσταθῶσι τὰ καταστραφέντα φαρμακεῖα τῆς χώρας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ἡ ἐπανασύστασις τῶν καταστραφέντων κατὰ τὴν κατοχὴν καὶ τὴν ἀνταρσίαν φαρμακείων, ὡς μέτρον κοινωνικὸν ἀπέβλεψε πρωτίστως εἰς τὴν ἐξασφάλισιν τῆς στοιχειώδους φαρμακευτικῆς περιθάλψεως εἰς τοὺς ἐπαναπατρισθέντας πληθυσμοὺς τῆς ὑπαίθρου. Ἡ σχετικὴ δαπάνη ἐκαλύφθη ἐκ κοινωνικῆς εἰσφορᾶς καταβληθείσης ὑπὸ τῶν εἰσαγωγέων πενικιλλίνης. Ἡ κατάργησις ὅλων τῶν εἰδικῶν λογαριασμῶν παρὰ Τραπέζαις διὰ τοῦ νόμου 1500)50 εὗρεν ἐντελῶς τὸ ἔργον τῆς ἐπανασυστάσεως τῶν φαρμακείων περαιωμένον κατὰ τὸ μεγαλύτερον αὐτοῦ μέρος, διότι ὅλαι σχεδὸν αἱ ἐμπρόθεσμοι αἰτήσεις εἶχον ἤδη ἐκδικασθῆ. Διὰ τοῦ νεωτέρου ὑπ’ ἀριθ. 1784)51 Α. Ν. ἐπετράπη ἡ διάθεσις τοῦ ἀπομένοντος ὑπολοίπου δι’ ἕτερον ἐπίσης κοινωφελῆ σκοπόν, μετὰ τὴν ἐξόφλησιν ὅλων τῶν ἐκδικασθεισῶν αἰτήσεων.

Ὁ Ὑπουργὸς

Φ. ΖΑΪΜΗΣ

Ἡ ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπεκτάσεως τῶν διατάξεων τοῦ Α. Ν. 1563]50 «περὶ ἱδρύσεως Αὐτονόμου Οἰκοδομικοῦ Ὀργανισμοῦ Ἀξιωματικῶν τοῦ Στρατοῦ ξηρᾶς, θαλάσσης καὶ ἀέρος» καὶ εἰς τοὺς Ἀξιωματικοὺς καὶ κατωτέρους ὑπαλλήλους τῆς Ἀστυνομίας Πόλεων». Ἡ ἐπὶ τῶν Θρησκευμάτων καὶ Ἐθνικῆς Παιδείας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων περὶ Ὀργανισμοῦ τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Παιδείας καὶ Θρησκευμάτων καὶ ἄλλων τινῶν Ἐκπαιδευτικῶν νόμων». Ἡ ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀπονομῆς προσωπικῶν συντάξεων». Ἡ ἐπὶ τῆς Γεωργίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν διατάξεων τοῦ νόμου 3817/1929 «περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 29 Νοεμβρίου 1924 Συμβάσεως πρὸς ἵδρυσιν ἐν Παρισίοις Διεθνοῦς Γραφείου οἴνου». Ἡ ἐπὶ τῶν Συγκοινωνιῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 30 Νοεμβρίου 1950 Συμβάσεως μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῆς Διεθνοῦς Ἑταιρείας τῶν Κλιναμαξῶν καὶ Ταχειῶν Εὐρωπαϊκῶν Ἁμαξοστοιχιῶν». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ι. Πασαλίδης, Ε. Μάντακας, Γ. Σπηλιόπουλος, Λ. Μπριλλάκης, Π. Κατερίνης, Β. Εὐφραιμίδης Γ. Σῖμος καὶ Θ. Βλαμόπουλος καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μέτρων εἰρηνεύσεως». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Κ. Βενέτης, Δ. Βαμπούλης, Π. Λαπατσάνης κ. ἄ. καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μέτρων εἰρηνεύσεως». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Λ. Λυμπέρης, Μ. Πατρίκιος, Μ. Γαληνός, Α. Στεφάνου, Λ. Βουλόδημος κ. ἄ. καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μέτρων εἰρηνεύσεως». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Κ. Βασαρδάνης, Κ. Παπαμαντέλλος, Ι. Μογγογιάννης, Λ. Λυμπέρης, Γ. Μόδης κ. ἄ. καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μέτρων εἰρηνεύσεως». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Α. Φωτήλας, Ι. Βλαμίδης, Ε. Φραγκάκης, Κ. Μπέλλας, καὶ Γ. Τζώρτζης καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μέτρων εἰρηνεύσεως». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Κ. Μπέλλας, Ι. Χρυσοχόου, Ι. Βλαμίδης, Ε. Πέτσος, Α. Θεολογίτης καὶ Κ. Βενέτης καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μέτρων εἰρηνεύσεως». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ε. Κοθρῆς καὶ Ε. Δενδρινὸς καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ Α. Ν. 1623]51 «περὶ ἀναστολῆς διώξεως ἀδικημάτων τινῶν, προσωρινῆς ἀπολύσεως καταδίκων καὶ τροποποιήσεως διατάξεων τοῦ ποινικοῦ Κώδικος». Ὁ βουλευτὴς κ. Μ. Χλουβεράκης καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ στεγάσεως τῶν ταχυδρομείων καὶ περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως ἐνίων ὀργανικῶν διατάξεων τῆς Ταχυδρομικῆς Ὑπηρεσίας καὶ τῆς Κοινωνικῆς Προνοίας τοῦ Ταχυδρομικοῦ Προσωπικοῦ».

§6ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Ψήφισις συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ νόμου 1597]50 «περὶ διαλύσεως τῶν εἰς τὰς Ἰονίους Νήσους ὑφισταμένων ἀγροληψιῶν.

§7ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν καὶ εἰς τὸ σύνολον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 11 τοῦ νόμου 1597]50 «περὶ διαλύσεως τῶν εἰς τὰς Ἰονίους Νήσους ὑφισταμένων ἀγροληψιῶν». Βʹ συζήτησις κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱδρύσεως Σχολῆς βοηθῶν Φυσιοθεραπείας παρὰ τῷ Λαϊκῷ Νοσοκομείῳ Ἀθηνῶν».

§9ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτὸν κατ’ ἄρθρον.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς βʹ συζήτησιν κατ’ ἄρθρον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἱδρύσεως Σχολῆς Βοηθῶν Φυσιοθεραπείας παρὰ τῷ Λαϊκῷ Νοσοκομείῳ Ἀθηνῶν» ὡς ἐτροποποιήθη ἀναβαλλομένης τῆς ἐπιψηφίσεως τοῦ συνόλου. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συστάσεως Ἐπιτροπῆς καταρτισμοῦ νέου Κώδικος τῆς Φαρμακευτικῆς Νομοθεσίας».

§11ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τὸ σχέδιον νόμου «περὶ συστάσεως Ἐπιτροπῆς καταρτισμοῦ νέου Κώδικος τῆς Φαρμακευτικῆς Νομοθεσίας». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως τῶν κατὰ τὰ οἰκονομικὰ ἔτη 1945–46, 1946–47, 1947– 48, 1948–49, 1949–50, καὶ 1950–1951 πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν καὶ ἐγγραφῆς τῶν διὰ τὴν πληρωμὴν αὐτῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων εἰς τὸν εἰδικὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου τοῦ οἰκον. ἔτους 1951–52».

§13ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἐγκρίσεως τῶν κατὰ τὰ οἰκονομικὰ ἔτη 1945 –1946, 1946–47, 1947–48, 1948–49, 1949–50 καὶ 1950–51 πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν καὶ ἐγγραφῆς τῶν διὰ τὴν πληρωμὴν αὐτῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων εἰς τὸν εἰδικὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου τοῦ οἰκονομικοῦ ἔτους 1951–52». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῆς Νομοθεσίας περὶ τῶν στρατευομένων μισθωτῶν» ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ.

§15ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῆς Νομοθεσίας περὶ τῶν στρατευομένων μισθωτῶν», ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Βʹ συζήτησις κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῆς περὶ Ταμείου Προνοίας Ἐργοληπτῶν Δημοσίων Ἔργων κειμένης νομοθεσίας».

§17ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς βʹ συζήτησιν κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῆς περὶ Ταμείου Προνοίας Ἐργοληπτῶν Δημοσίων Ἔργων κειμένης νομοθεσίας». Βʹ συζήτησις κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τρόπου διορισμοῦ τῶν Γραμματέων τῆς Ἱερᾶς Συνόδου τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος».

§19ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς βʹ συζήτησιν κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τρόπου διορισμοῦ τῶν Γραμματέων τῆς Ἱερᾶς Συνόδου τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος». Βʹ συζήτησις κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 77195 τῆς 26–9–46 ἀποφάσεως τῆς Γενικῆς Διοικήσεως Κρήτης γενομένης προκαταβολῆς πρὸς ἀνοικοδόμησιν Ἱστορικῶν Μονῶν Κρήτης».

§21ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς βʹ συζήτησιν κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 77195 τῆς 26–9–46 ἀποφάσεως τῆς Γενικῆς Διοικήσεως Κρήτης γενομένης προκαταβολῆς πρὸς ἀνοικοδόμησιν ἱστορικῶν Μονῶν Κρήτης». Αʹ συζήτησις κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1815)51 Α.Ν. «περὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 1034)49 «περὶ ἐπεκτάσεως τῆς περὶ ἰατρικῶν ἐπαγγελμάτων Νομοθεσίας εἰς τὴν Δωδεκάνησον».

§23ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1815)51 Α. Ν. «περὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 1034)49 «περὶ ἐπεκτάσεως τῆς περὶ ἰατρικῶν ἐπαγγελμάτων Νομοθεσίας εἰς τὴν Δωδεκάνησον». Αʹ συζήτησις κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1816)51 Α.Ν. «περὶ ὑπαγωγῆς ἰατρικοῦ προσωπικοῦ τοῦ Γενικοῦ Κρατικοῦ Νοσοκομείου Ἀθηνῶν εἰς τὰς διατάξεις τοῦ

Α. Ν. 965)37».

§25ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§26ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1816)51 Α. Ν. «περὶ ὑπαγωγῆς ἰατρικοῦ προσωπικοῦ τοῦ Γενικοῦ Κρατικοῦ Νοσοκομείου Ἀθηνῶν εἰς τὰς διατάξεις τοῦ Α. Ν. 965)37». Αʹ συζήτησις κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἱδρύσεως Ἑνώσεων Ὀργανώσεων ἢ Συλλόγων Παλαιῶν Προσκόπων».

§27ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἱδρύσεως Ἑνώσεων Ὀργανώσεων ἢ Συλλόγων Παλαιῶν Προσκόπων». Αʹ συζήτησις κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ νόμου 224 τῆς 27–3–45 «περὶ καταργήσεως τοῦ Α. Ν. 1798 τοῦ 1939 καὶ ἀνασυστάσεως τῶν βάσει αὐτοῦ διαλυθέντων σωματείων, ἱδρυμάτων, ὀργανισμῶν ἢ ἐν γένει νομικῶν προσώπων».

§29ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἀντικαταστάσεως τοῦ ἄρθρου 2 τοῦ νόμου 224 τῆς 27–3–45 «περὶ καταργήσεως τοῦ Α. Ν. 1798 τοῦ 1939 καὶ ἀνασυστάσεως τῶν βάσει αὐτοῦ διαλυθέντων σωματείων, ἱδρυμάτων, ὀργανισμῶν ἢ ἐν γένει νομικῶν προσώπων». Αʹ συζήτησις κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ παρατάσεως τῆς ἰσχύος τοῦ Α. Ν. 233) 1945 «περὶ χρηματοδοτήσεως ἐπιχειρήσεων ὑπὸ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος».

§31ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ παρατάσεως τῆς ἰσχύος τοῦ Α. Ν. 233)1945 «περὶ χρηματοδοτήσεως ἐπιχειρήσεων ὑπὸ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος». Συνέχεια τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μέτρων εἰρηνεύσεως». Ὁ κ. Ε. Φωτήλας παρακαλεῖται νὰ συνεχίσῃ τὴν διακοπεῖσαν ἀγόρευσίν του.

§33Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἡ σύνδεσις ἐκείνων ποὺ εἶχα τὴν τιμὴν νὰ ἀναπτύξω ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας κατὰ τὴν πρώτην ἀγόρευσίν μου, εἶναι δύσκολος μὲ τὴν συνεχιζομένην σημερινήν, χωρὶς νὰ ἐπαναλάβω ὡρισμένα ἐξ ὅσων εἶπον τότε. Ἀλλὰ θὰ θελήσω ν’ ἀποφύγω αὐτό, δεδομένου ὅτι ἡ εἰσήγησις ἐκείνη διήρκεσεν ὑπὲρ τὰς δύο ὥρας. Δὲν συνηθίζω αὐτὰς τὰς ἐπαναλήψεις καὶ διὰ τοῦτο θὰ προχωρήσω εἰς γενικωτάτας παρατηρήσεις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ τῶν μέτρων εἰρηνεύσεως. Λυποῦμαι, διότι σήμερον ἀπουσιάζει ἡ ἀξιωματικὴ Ἀντιπολίτευσις. Θὰ θελήσῃ ἴσως νὰ ἐκμεταλλευθῇ τὸ γεγονός, ὅτι ἐρήμην της ἀποφασίζομεν περὶ τόσον σοβαροῦ νομοθετήματος. Θὰ εἶναι καὶ αὐτὸς ἕνας τρόπος ἀντιδράσεως, ἀνάλογος πρὸς τὴν ἀντίδρασιν ἐκείνην, τὴν ὁποίαν συστηματικῶς ἐφαρμόζει. Θὰ θελήσῃ δηλαδὴ νὰ ἐκμεταλλευθῇ ὡς σφάλμα τῆς Κυβερνήσεως μίαν ἐνέργειαν, ἡ ὁποία ἔγινεν ἐξ ἰδικῆς της ἀποφάσεως. Ἐν τούτοις, ἡ Κυβέρνησις εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ προχωρήσῃ, διότι τὰ μέτρα τῆς εἰρηνεύσεως τὰ ἐψήφισεν ἤδη ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς καὶ δὲν ἀναμένει ἀπὸ ἡμᾶς παρὰ μόνον τὴν τυπικὴν κύρωσίν των. Ὁ ρόλος τῆς Ἀντιπολιτεύσεως δὲν εἶναι ἡ ἀντίδρασις, τὴν ὁποίαν, ἐπαναλαμβάνω, συστηματικῶς ἐφαρμόζει. Εἶναι μόνον ὁ ἔλεγχος. Καὶ ἔχει ἀκόμη ὑποχρέωσιν ἡ Ἀντιπολίτευσις νὰ λαμβάνῃ ἐπὶ ἑκάστου ζητήματος θέσιν ὡρισμένην, τὴν ὁποίαν ἐν τούτοις ἀποφεύγει νὰ λάβῃ, ὡς τοῦτο παρετηρήθη ἀπὸ τὴν πρόκλησιν δύο ἀγορευσάντων συναδέλφων, ἐπὶ τοῦ τεθέντος πρὸ ἡμερῶν πολιτικοῦ ζητήματος. Πῶς εἶναι ἐν τούτοις δυνατὸν νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν εἰρήνευσιν, χωρὶς νὰ ἀπολύσωμεν ἕνα μεγάλον ἀριθμὸν ἀνθρώπων, εὑρισκομένων εἰς τὰς φυλακάς; Πῶς εἶναι δυνατόν, λέγω, νὰ μὴ συντηρήσωμεν τὸ μῖσος αὐτῶν κατὰ τῆς Πολιτείας, ὅταν τοὺς κρατοῦμεν ἐγκλείστους; Καὶ πῶς θὰ σβήσωμεν τὸ μῖσος αὐτό, ὅταν τοὺς ἀφίνωμεν ἕρμαιον τῆς περιτέχνου κομμουνιστικῆς πολιτικῆς; Παράδειγμα ζωντανὸν ἔστω ἡ ἀπολογία μιᾶς νέας ἀθωωθείσης παρὰ τοῦ Στρατοδικείου κατὰ τὴν τελευταίαν δίκην, τῆς Καλουμένου, ἡ ὁποία ἀπευθυνθεῖσα πρὸς τὸ Στρατοδικεῖον εἶπε: «Κύριοι στρατοδίκαι, νὰ μὲ ἀπαλλάξητε, διὰ νὰ γλυτώσω ἀπὸ τὴν ἄγρυπνον παρακολούθησιν τῆς καθοδηγητρίας ἐν ταῖς φυλακαῖς. Δὲν θὰ κατορθώσω νὰ ἀντιδράσω, ἐὰν δὲν ἐξέλθω ἐκ τῶν φυλακῶν». Καὶ τὸ Στρατοδικεῖον τὴν ἀπήλλαξε. Καὶ θὰ ἐδιαβάσατε περαιτέρω τὴν δήλωσίν της πρὸς τοὺς δημοσιογράφους περὶ τῆς ὀργανώσεως τοῦ Κ.Κ. Δὲν φοβοῦμαι τὴν προπαγάνδαν ὅσον ἀλλαχοῦ. Ὁ Ἑλληνικὸς λαός, λόγῳ τῆς εὐφυΐας του, δὲν παρασύρεται εὐκόλως. Ὑποπτεύεται, κρίνει, ἐλέγχει, δυσπιστεῖ, ἀνθίσταται. Ἡ προπαγάνδα μόνον ὅταν βοηθῆται ἀπὸ ὡρισμένας συνθήκας εἶναι ἀποτελεσματική, καὶ δυστυχῶς πλειστάκις ἐβοηθήσαμεν αὐτὴν τὴν προπαγάνδαν τὴν κομμουνιστικὴν μὲ τὴν ἐπίμονον καὶ συχνὰ ἀδικαιολόγητον δίωξιν. Εἶναι γνωστὸν ὅτι αὐτὴ ἡ ἐμμονὴ εἰς τὴν δίωξιν ἐδημιούργησε πολλάκις τὴν ἀντίδρασιν. Εἶναι γνωστόν, ὅτι πολλοὶ ἀνόητοι, ἴσως νομίζοντες, ὅτι ἐὰν μετεπηδοῦσαν εἰς τὰς τάξεις τῶν συμμοριτῶν θὰ εὕρισκον ἐκεῖ τὴν ἡσυχίαν των ἀπὸ τὰς ἀδικαιολογήτους καταδιώξεις, μετεπήδησαν πράγματι εἰς τὰς τάξεις ἐκείνων. Ἄλλο εἶναι τὸ ζήτημα, ὅτι ἐκεῖ ἀντεμετώπισαν τὴν τυραννίαν καὶ τὸν ἀπολυταρχισμόν. Εἶναι γνωστόν, καὶ τὸ εἶπον προχθὲς ἀκόμη, ὅτι καὶ τὰ ὄργανα τῆς διοικήσεως ὑποβαλλόμενα ἐκ φανατισμοῦ, ἐδημιούργησαν συνεχῶς καταδιώξεις ἀδικαιολογήτους. Ἀκόμη εἶχα τὴν τιμὴν νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι καὶ δικασταί τινες, βέβαια ὄχι ὅλοι, παρὰ τὸ πανθομολογούμενον δικαστικόν των ἦθος, παρὰ τὴν ἀναμφισβήτητον ἠθικήν των ἀξίαν, παρεσύρθησαν ἀπὸ μίαν δικαίαν βεβαίως ἀγανάκτησιν, εἰς ἑρμηνείας μὴ ὀρθάς. Καὶ διὰ τοῦτο εἶχα τὴν τιμὴν νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι αὐτὴ ἡ ἐμμονὴ εἰς τὴν καταδίωξιν ἐδημιούργησε τὴν ἀντίδρασιν. Ἐπλουτίσαμεν πολλάκις ἡμεῖς οἱ ἴδιοι τὰς τάξεις τῶν συμμοριτῶν αὐτῶν μὲ ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι ἀναμφισβητήτως ἐὰν δὲν ἐδιώκοντο ἀδικαιολογήτως, δὲν θὰ ἔσπευδον πρὸς τὰ ἐκεῖ. Εἶναι σφάλμα αὐτὸ ἰδικόν μας καὶ σφάλμα μάλιστα ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι εἶναι οἱ ἀσπονδότεροι ἐχθροὶ τοῦ κομμουνισμοῦ καὶ χωρὶς νὰ ὑποπτεύωνται τὴν ζημίαν, ἠκολούθουν τὸν δρόμον αὐτόν. Τὰ μεγάλα προβλήματα ἀπαιτοῦν λύσεις ριζικάς. Καὶ ἡ Κυβέρνησις ἀνέπτυξε τὴν δραστηριότητά της εἰς ὅλους τοὺς τομεῖς τῆς Κυβερνητικῆς δράσεως. Ἀλλὰ δὲν ἔμεινεν ἀπερίσπαστος. Πότε εἶχε νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὴν πολεμικὴν κατὰ τοῦ Συντάγματος, πότε εἶχε νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὴν διατυπωθεῖσαν δυσπιστίαν πρὸς τὴν ἡγεσίαν τοῦ στρατεύματος, ἡ ὁποία ἀναμφιβόλως εἶχε μίαν δυσμενῆ ἀπήχησιν εἰς τὴν κοινὴν γνώμην. Καθημερινῶς ἦτο ὑποχρεωμένη νὰ ἀντιμετωπίζῃ μίαν ἀτμόσφαιραν κυβερνητικῆς ἀσταθείας, τὴν ὁποίαν ἐδημιούργησε μία μερὶς τοῦ τύπου. Καὶ αὐτὴ ἡ μερὶς τοῦ τύπου ὠθεῖ, ὄχι ἁπλῶς πρὸς ἕνα διχασμόν, ὠθεῖ πολὺ πέραν τοῦ διχασμοῦ. Ὁ διχασμὸς εἶναι μία ἀποτύπωσις ἐννοίας ἠπίας σχεδόν, ἐν σχέσει πρὸς τὰς καταστάσεις, πρὸς τὰς ὁποίας ὠθεῖ ἡ μερὶς αὐτὴ τοῦ τύπου, καταστάσεις αἱ ὁποῖαι δὲν ἔχουν καμμίαν ἀναλογίαν πρὸς τὴν ἠπιότητα. Προειδοποιῶ καὶ ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, τὸν τύπον, ὅτι πολὺ ἐσφαλμένην γραμμὴν ἔχει λάβει δι’ αὐτῆς τῆς προσπαθείας του, νὰ δημιουργῇ καθημερινῶς τὴν ἀτμόσφαιραν τῆς ἀσταθείας τῆς Κυβερνήσεως. Παρὰ ταῦτα, ὅπως εἶχον τὴν τιμὴν νὰ σᾶς εἴπω, ἡ Κυβέρνησις θὰ προχωρήσῃ εἰς τὸ πρόγραμμά της. Ἀπὸ τῆς ἐμφανίσεως, κατὰ τὸ 1950, εἰς τὴν πολιτικὴν σκηνὴν τοῦ στρατηγοῦ Πλαστήρα, ἀποκατεστάθησαν μερικῶς αἱ δημοκρατικαὶ ἐλευθερίαι καὶ κατὰ τὸ 1951, ἐν συνεργασίᾳ μετὰ τοῦ ἀξιοτίμου ἀρχηγοῦ τοῦ κόμματος τῶν Φιλελευθέρων, ἀποκατεστάθησαν ὁριστικώτερον. Καὶ μετὰ τὴν λῆξιν ἀκόμη τοῦ συμμοριτοπολέμου, οἱ πολῖται δὲν ἦσαν βέβαιοι ὅτι, ἐξερχόμενοι τὴν πρωΐαν τῶν οἰκιῶν των διὰ νὰ ὁδεύσουν πρὸς τὰς ἐργασίας των, θὰ ἐπέστρεφον ἐκεῖ, κομίζοντες τὸ ψωμὶ τοῦ σπιτιοῦ των. Ἦτο ἐνδεχόμενον νὰ εὑρεθοῦν ἀπολογούμενοι εἰς ἕνα τμῆμα ἀσφαλείας, ἀπολογούμενοι κατὰ μιᾶς ἀσυστάτου, συνήθως, κατηγορίας, ἦτο ἐνδεχόμενον νὰ εὑρεθοῦν τὸ βράδυ εἰς τὸ ἀμπάρι κανενὸς βαποριοῦ, διὰ νὰ ὁδηγηθοῦν εἰς κἄποιο ἀπομεμακρυσμένο νησί, διὰ νὰ πυκνώσουν τὸν ἀραιὸν ἐκεῖ πληθυσμόν. Αὐτὰ ἔλειψαν καὶ τρόπον τινά, ἀποκατεστάθησαν, δύναμαι νὰ εἴπω, εἰς ἕνα μεγάλον βαθμὸν αἱ πολιτικαὶ καὶ αἱ δημοκρατικαὶ ἐλευθερίαι. Καὶ ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ αὐτῇ, νομίζω, ὅτι εἶναι ἐπιβεβλημένον νὰ εἴπω ἀπὸ τῆς θέσεως αὐτῆς, ὅτι πρέπει κατὰ κάποιον τρόπον νὰ τακτοποιηθῇ καὶ τὸ ζήτημα τῶν ἐξορίστων. Ἀμφιβάλλω ἐὰν ἐκ τῶν 1300 ἀπολυθέντων, ὑπῆρξέ τις, ἢ ἔστω ἐὰν ὑπῆρξαν περισσότεροι ἀπὸ τὸν ἕνα, οἱ ὁποῖοι νὰ ἔδωσαν οἱανδήποτε ἀφορμήν, ὥστε νὰ μετανοήσῃ ὁ ἀξιότιμος κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν διὰ τὴν ἀπόλυσίν των. Δὲν γνωρίζω ἐὰν προέβη τις ἐξ αὐτῶν εἰς ἀποδεδειγμένην τινὰ παράβασιν. Δι’ αὐτὸ πιστεύω, ὅτι τὸ ζήτημα αὐτὸ τῶν ἐξορίστων πρέπει παράλληλα πρὸς τὰ μέτρα τῆς εἰρηνεύσεως, νὰ λυθῇ ὁριστικῶς. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἔχει ἕνα μέγιστον προτέρημα, νὰ λησμονῇ καὶ νὰ συγχωρῇ. Εἶναι μία ἀπόδειξις τῆς ζωτικότητός του. Ἀνευρίσκει πάντοτε τὴν δύναμιν, διὰ νὰ ξαναστέκῃ ὄρθιος. Εἶναι Ἑλληνικὸς ὁ θρῦλος τοῦ Φοίνικος, τοῦ ἀναγεννωμένου ἐκ τῆς τέφρας του. Εἰς Ἑλληνικὴν γλῶσσαν ἐλέχθη τὸ «ὃ γέγονε, γέγονε». Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλεται, εἶναι μετὰ τὰς ἀνωμαλίας νὰ ἐπέλθῃ ἀμέσως ἡ εἰρήνευσις. Ἡ πάροδος μακροῦ χρόνου, χωρὶς τὴν ἄμεσον ἐκμετάλλευσιν τῶν καρπῶν τῆς νίκης, ἰσοῦται πρὸς ἀπώλειαν τῶν καρπῶν τῆς νίκης. Δὲν πρέπει νὰ συνεχίσωμεν αὐτὴν τὴν ἀβεβαιότητα καὶ αὐτὴν τὴν ἀμφιβολίαν. Πρέπει νὰ λάβωμεν ἕνα ριζικὸν μέτρον ἀμέσως ἀνταποκρινόμενον πρὸς τὴν γενικὴν ἐπιθυμίαν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Καὶ αὐτὸ τὸ μέτρον τὸ ἔλαβεν ἤδη ἡ Κυβέρνησις, διὰ τῆς ὑποβολῆς αὐτοῦ τοῦ νομοσχεδίου τῶν μέτρων τῆς εἰρηνεύσεως. Ποῖος θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀρνηθῇ τὴν χρησιμότητα τῶν μέτρων τῆς εἰρηνεύσεως; Ἂς ἤρχετο ἐδῶ διὰ νὰ τὸ εἴπῃ, Αὐτῆς τῆς εὐχερείας διὰ νὰ τὸν προκαλέσωμεν, μᾶς ἐστέρησεν ἡ ἀπουσία τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ. Διότι θὰ προεκάλουν καὶ ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμὸν νὰ μᾶς εἴπῃ, ἐὰν εἶχε τὸ θάρρος, ὅτι ἀρνεῖται ὄχι τὰ μέτρα τῆς εἰρηνεύσεως, ἀλλὰ τὴν εἰρήνευσιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, διότι ἀρνούμενος τὰ μέτρα τῆς εἰρηνεύσεως, θὰ ἠρνεῖτο τὴν εἰρήνευσιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Τὶ θὰ ἤθελε τάχα; Θὰ ἤθελε νὰ εἶναι στενώτερα τὰ μέτρα τῆς εἰρηνεύσεως ἀπ’ αὐτὰ ποὺ ὑποβάλλονται; Ἀλλ’ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, θὰ ἰσοῦντο πρὸς τὸ μηδέν. Θὰ ἤθελε νὰ εἶναι εὐρύτερα; Τότε νὰ τὸ συζητήσωμεν, διότι καὶ ἡμεῖς θὰ ἠθέλαμεν καὶ τὰ θέλομεν εὐρύτερα. Θὰ εἶχεν, ὅμως, τὸ θάρρος νὰ ἀρνηθῇ, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ὑπεσχέθη καὶ ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς προεκλογικῶς τὴν λήθην τοῦ παρελθόντος, θὰ εἶχε τὸ θάρρος νὰ ἀρνηθῇ τὴν εἰρήνευσιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ; Κύριοι βουλευταί, ἡ Κυβέρνησις πιστεύει ἀδιστάκτως, ὅτι θὰ πραγματοποιήσῃ τὴν ἐξαγγελθεῖσαν ἀλλαγήν. Πιστεύω ἀδιστάκτως, ὅτι θὰ προσπαθήσῃ μὲ κάθε τρόπον νὰ βελτιώσῃ τὸ βιοτικὸν ἐπίπεδον τοῦ ἐργαζομένου λαοῦ. Καὶ πιστεύω ἀκόμη ἀδιστάκτως, ὅτι θὰ κατορθώσῃ νὰ θεραπεύσῃ τὴν ἀνεργίαν. Αὐτὴν πρέπει νὰ φοβῆσθε καὶ ὄχι τοὺς ἐξάλλους ζηλωτὰς τοῦ ἀπολυταρχισμοῦ. Οἱ κομμουνισταί, οἱ φανατικοὶ αὐτοὶ ζηλωταὶ τοῦ ἀπολυταρχισμοῦ, εἶναι οἱ ἠθοποιοὶ μιᾶς ψεύτικης, φανταστικῆς, ἀνεδαφικῆς καὶ ἀψυχολογήτου ὑποθέσεως. Ἐνῷ οἱ ἄνεργοι εἶναι οἱ πρωταγωνισταὶ μιᾶς ἀληθινῆς, μιᾶς συνταρακτικῆς τραγωδίας. Αὐτοὺς πρέπει νὰ προσέξητε. Αὐτοὺς πρέπει νὰ προσέξωμεν ὅλοι. Αὐτὴν τὴν ἀνεργίαν πρέπει νὰ θεραπεύσωμεν, Καί, δυστυχῶς, αἱ περιστάσεις ἐδημιούργησαν μεγάλον ἀριθμὸν ἀνέργων. Ὁ κομμουνισμὸς δὲν μεταδίδεται μὲ τὰς ἀνοησίας, τὰς ὁποίας ἐξαγγέλλουν οἱ διάφοροι πράκτορές του. Ὁ κομμουνισμὸς μεταδίδεται μόνον ἀπὸ τὰς δυσμενεῖς συνθήκας, τὰς ὁποίας εἶμαι βέβαιος, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ πατάξῃ ἀποτελεσματικῶς. Κύριοι βουλευταί, ὄχι γενικάς, ἀλλὰ γενικωτάτας μόνον γραμμὰς εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ θίξω ἐκ τῶν ἄρθρων τοῦ νομοσχεδίου, ἐπειδὴ εἶμαι ὁ εἰσηγητής, αἱ ὁποῖαι γραμμαὶ χαρακτηρίζουν τὰ βάθρα, ἐπὶ τῶν ὁποίων στηρίζεται τὸ νομοσχέδιον. Περὶ τοῦ πρώτου κεφαλαίου ἠσχολήθην ἀκροθιγῶς. Περὶ τοῦ δευτέρου δὲν θὰ ἀσχοληθῶ, δηλαδὴ περὶ τῆς αὐθορμήτου προσελεύσεως, διότι δὲν πρόκειται περὶ νέου θεσμοῦ. Τὰ παρεχόμενα εὐεργετήματα δὲν ἀνταποκρίνονται ἀπολύτως οὔτε πρὸς τὴν δικαιοσύνην, οὔτε πρὸς τὴν λογικήν, οὔτε πρὸς τὴν ἐπιείκειαν, ἀφοῦ δὲν ἔχομεν κἄν αὐτοὺς τούς μέλλοντας νὰ προσέλθουν εἰς τὰ χέρια μας, ἀλλ’ εἶναι ἓν μέτρον ἀνάγκης καὶ ἀσφαλείας. Ἀποδεικνύει ἐν τούτοις ἡ αὐθόρμητος προσέλευσις, ὅτι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος προσέρχεται, παρητήθη τῶν προηγουμένων σκοπῶν του. Θὰ ἀσχοληθῶ μόνον, κύριοι βουλευταί, μὲ τὸ 3ον κεφάλαιον, τῆς ὑπὸ ὅρον δηλαδὴ ἀπολύσεως, τὸ ὁποῖον ἐπροκάλεσε καὶ τὰς περισσοτέρας συζητήσεις. Κύριοι βουλευταί, ἡ ὑπὸ ὅρον ἀπόλυσις καὶ ἡ ἀναστολὴ ὁμοιάζουν, διότι καὶ οἱ δύο δημιουργοῦνται ἀπὸ περιστάσεις, πρὸς τὰς ὁποίας εἶναι ὑποχρεωμένος ὁ πολιτικὸς ἀνὴρ νὰ προσαρμόζεται. Κατεκρίθη τὸ σύστημα τῆς ὑπὸ ὅρον ἀπολύσεως, τὸ ὁποῖον εἰσάγει τὸ ἄρθρον 13ον τοῦ νομοσχεδίου τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης, ὅτι δημιουργεῖ ἕνα ἐντελῶς καινοφανῆ θεσμόν. Εἶχον τὴν τιμὴν νὰ σᾶς εἴπω προχθές, ὅτι ὁ θεσμὸς δὲν εἶναι καινοφανής, καθ’ ὅσον καθιερώθη ἤδη ἀπὸ τοῦ 1949, διὰ τοῦ ΟΓʹ ψηφίσματος καὶ ἐγένετο ἀσπαστὸς ἀπὸ τὸν Ἀρχηγὸν τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ, εἰς τὸ γραφεῖον τοῦ ὁποίου κατηρτίσθη τότε ἡ Ἐπιτροπή, διὰ τὴν ἀπόλυσιν ὑπὸ ὅρον καταδίκων εἰς μεγάλας ἐγκληματικὰς ποινὰς καταδικασμένων, σύμφωνα μὲ τὸ ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον εἶχον τὴν τιμήν, κατά τὴν προηγουμένην συζήτησιν τῶν μέτρων εἰρηνεύσεως, νὰ σᾶς ἀναγνώσω. Ἀλλὰ κατεκρίθη ἀκόμη ἡ ὑπὸ ὅρον ἀπόλυσις ἀπὸ τὸν Ἀρχηγὸν τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ Κόμματος ἀξιότιμον κ. Παπανδρέου, ὁ ὁποῖος δυστυχῶς, τὸ εἶπον καὶ προχθές, δὲν εἶναι μέλος τῆς Βουλῆς, κατεκρίθη δι’ ἑνὸς ἄρθρου του, ὅτι καταργεῖ τὴν διάκρισιν τῶν ἐξουσιῶν. Βεβαίως, βασικὴ ἀρχὴ τῶν δημοκρατικῶν πολιτευμάτων εἶναι ἡ διάκρισις τῶν ἐξουσιῶν. Ἀλλ’ εἰς τὰ κοινοβουλευτικὰ πολιτεύματα, τὸ αὐστηρὸν σύστημα τῆς διακρίσεως τῶν ἐξουσιῶν ὑποκαθίσταται μὲ τὸ ἠπιώτερον σύστημα τῆς συνεργασίας τῶν ἐξουσιῶν καὶ τοῦ ἀμοιβαίου ἐλέγχου αὐτῶν. Τὰ νομοθετικὰ ὄργανα ἐλέγχουν τὴν δρᾶσιν τῶν διοικητικῶν, ὅπως τοῦτο συμβαίνει μὲ τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ προϋπολογισμοῦ. Τὰ διοικητικὰ ὄργανα μετέχουν εἰς τὴν νομοθετικὴν λειτουργίαν, ὡς τοῦτο συμβαίνει μὲ τὴν ἔκδοσιν τῶν διαταγμάτων. Βεβαίως, ἡ νομοθετικὴ λειτουργία εἶναι ἡ σοβαρωτέρα, διότι αὕτη κανονίζει καὶ τὰς ἄλλας καὶ ἀναμφιβόλως θὰ πρέπει νὰ λαμβάνῃ ἑκάστοτε τὴν πρωτοβουλίαν. Αὐτὰ ὑποστηρίζει καὶ ὁ διαπρεπὴς δημοσιολόγος καθηγητὴς κ. Δένδιας. Ἀλλὰ διὰ νὰ ἀποδείξω, ὅτι ἡ ἀντίληψις τοῦ ἀξιοτίμου Ἀρχηγοῦ τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ Κόμματος δὲν εἶναι ὀρθή, θὰ λάβω ἀκριβῶς ἓν ἰδικόν του ἐπιχείρημα. Κατακρίνει οὗτος, ὅτι ἡμεῖς δὲν ἐμπιστευόμεθα διὰ τὴν ἐξορίαν τὰς διοικητικὰς ἀρχὰς καὶ ἐμπιστευόμεθα τὴν ὑπὸ ὅρον ἀπόλυσιν. Εἰς αὐτὸ ὅμως θὰ ἀπαντήσω: Αἱ ἐξορίαι δὲν ἀποδεικνύουν τὴν ἐπέμβασιν τῆς διοικητικῆς ἀρχῆς εἰς τὴν δικαστικὴν δικαιοδοσίαν; Οἱ ἐξοριζόμενοι δὲν ἔχουν καταδικαστικήν τινα ἀπόφασιν ἐναντίον των, δὲν διώκονται μὲ κατηγορίαν τινὰ καὶ ὅμως εἶναι ἀνεγνωρισμένον, ὅτι δύναται ἡ διοικητικὴ ἀρχὴ νὰ ἁρπάξῃ ἕνα ἄνθρωπον ἀπὸ τὸ σπίτι του καὶ νὰ τὸν ἐξαποστείλῃ δέσμιον εἰς ἕνα νησί, κρατούμενον ἐκεῖ 6 μῆνας, ἕνα χρόνο, δύο χρόνια, τρία χρόνια, τέσσαρα χρόνια καὶ περισσότερον. Αὐτὸ δὲν ἀποδεικνύει, ὅτι τὸ αὐστηρὸν σύστημα διακρίσεως τῶν ἐξουσιῶν ὑποκατέστη μὲ ἓν ἄλλο σύστημα, ὡς σᾶς εἶπον, συνεργασίας τῶν ἐξουσιῶν καὶ ἀμοιβαίου ἐλέγχου αὐτῶν; Κατεκρίθη ἀκόμη αὐτὸ τὸ κεφάλαιον, περὶ τῆς ὑπὸ ὅρον ἀπολύσεως, διὰ τὴν κακὴν σύνθεσιν τῶν ἐπιτροπῶν. Δὲν νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ἔχωμεν δυσπιστίαν εἰς τὴν σύνθεσιν τῶν ἐπιτροπῶν. Ἐγώ, βέβαια, προσωπικῶς (εἶχα ἄλλως τε τὴν τιμὴν νὰ ὑποβάλω καὶ εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν τροπολογίαν) θὰ ἐνόμιζον, ὅτι αἱ ἐπιτροπαὶ αὐταὶ δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχουν γνώμην ὑποχρεωτικὴν διὰ τὸν Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης, ἀλλὰ μόνον συμβουλευτικήν. Τότε ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης θὰ εἶχε τὴν εὐχέρειαν νὰ ἀσκῇ τὴν κυβερνητικὴν πολιτικὴν ὑπ’ εὐθύνην του. Ἐν τούτοις ἡ Ἐπιτροπὴ ἀπέρριψε τὴν τροπολογίαν αὐτὴν καὶ ἐνέμενεν εἰς τὸ σύστημα τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἐν πάσῃ περιπτώσει εἶναι τέτοιο, ὥστε θὰ δώσῃ τὴν εὐχέρειαν νὰ ἀπολυθοῦν ὡρισμένοι ἄνθρωποι, διὰ τοὺς ὁποίους ἐνδείκνυται ἡ ἀπόλυσις. Ἐκεῖνο ὅμως, τὸ ὁποῖον θὰ εἶχα νὰ τονίσω, σχετικῶς μὲ τὸ κεφάλαιον τῆς ὑπὸ ὅρον ἀπολύσεως εἶναι, ὅτι δὲν περιλαμβάνονται οἱ καταδικασμένοι εἰς ἰσόβια δεσμά. Ἐπιτρέπεται δηλαδή, ἡ ὑπὸ ὅρον ἀπόλυσις δι’ ἄλλους καταδίκους καὶ ἀπαγορεύεται διὰ τοὺς ἰσοβίτας. Θεωρῶ, ὅτι αὐτὸς ὁ περιορισμὸς δὲν εἶναι δικαιολογημένος. Οἱ δικασταὶ δὲν ἔχουν, κ. βουλευταί, καμμιὰ ζυγαριὰ τόσης ἀκριβείας, διὰ νὰ εὑρίσκουν ἀκριβῶς ποῖος ἐκ τῶν ἀδικοπραγησάντων εἶναι ἄξιος ἰσοβίων δεσμῶν καὶ ποῖος εἶναι ἄξιος προσκαίρων δεσμῶν. Ὁ δικαστής, ὁ ὁποῖος θὰ καταλήξῃ εἰς τὴν γνώμην, ὅτι ἕνας ἀδικοπραγήσας θὰ πρέπει νὰ ἐγκλεισθῇ ἰσοβίως εἰς τὰς φυλακάς, εὐχερῶς θὰ ἠδύνατο νὰ καταλήξῃ καὶ εἰς τὴν γνώμην, ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τοῦ συμφέροντος τῆς ἀσφαλείας τῆς χώρας καὶ τοῦ συμφέροντος τοῦ ἰδίου τοῦ καταδίκου καὶ τοῦ σκοποῦ τῆς ποινῆς, ὅτι θὰ ἤρκει, ἐν προκειμένῳ, καὶ ἡ 20ετὴς φυλάκισις. Διὰ νὰ ἴδητε δὲ πόσον εἶναι ἀληθῆ αὐτά, τὰ ὁποῖα εἶχα τὴν τιμὴν νὰ ὑποστηρίξω, ἀρκεῖ νὰ ἀναγνώσω ἓν ἐκ τῶν πολλῶν ἄρθρων τοῦ ποινικοῦ νόμου, ἐκ τοῦ ὁποίου προκύπτει, ὅτι ἡ ποινὴ τῶν ἰσοβίων καὶ τῶν προσκαίρων δεσμῶν ἀπαγγέλλεται διαζευκτικῶς. Ὁ ἴδιος ὁ νομοθέτης δηλαδή, δὴν ἠμπορεῖ ἀσφαλῶς νὰ προσδιορίσῃ, ὅτι τὸ ἀδίκημα εἶναι ἄξιον ποινῆς προσκαίρων δεσμῶν, ἢ εἶναι ἄξιον ποινῆς ἰσοβίων δεσμῶν. Ὑπάρχουν περιπτώσεις, κατὰ τὰς ὁποίας ἀπαγγέλλονται διαζευκτικῶς αἱ ποιναί. Παράδειγμα τὸ ἄρθρον 116 τοῦ νέου Ποινικοῦ Κώδικος, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὴν παραβίασιν τῶν μυστικῶν τῆς Πολιτείας. Ἀκούσατε, κύριοι βουλευταί, τὴν βʹ παράγραφον τοῦ ἄρθρου τούτου (ἀναγινώσκει). Ἐν καιρῷ δηλ. πολέμου ὁ ὑπαίτιος παραδόσεως ἐγγράφων καὶ σχεδίων, ἡ τήρησις τοῦ ἀπορρήτου τῶν ὁποίων ἀπαιτεῖται ὑπὸ τῶν συμφερόντων τῆς Πολιτείας κ.λ.π., τιμωρεῖται διὰ καθείρξεως ἰσοβίου ἢ προσκαίρου τοὐλάχιστον δέκα ἐτῶν. Τί ἀποδεικνύει αὐτό, κύριοι βουλευταί; Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἰσχυρίζομαι. Ὅτι δηλαδή, διάκρισις μεταξὺ τῶν περιπτώσεων τῆς ἐπιβολῆς τῆς μιᾶς ἢ τῆς ἄλλης ποινῆς δὲν δύναται νὰ γίνῃ πάντοτε σαφὴς οὔτε εἰς τὴν ἀντίληψιν τοῦ νομοθέτου, οὔτε εἰς τὴν ἀντίληψιν τοῦ κρίνοντος δικαστοῦ. Ἐρωτῶ λοιπόν: Τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν παρέχεται εὐεργέτημα εἰς τοὺς θανατοποινίτας, διὰ μετατροπῆς τῆς ποινῆς τοῦ θανάτου εἰς ἰσόβιον κάθειρξιν, δὲν θὰ πρέπει καὶ οἱ ἰσοβῖται αὐτοὶ νὰ τύχουν ἑνὸς ἀναλόγου εὐεργετήματος καὶ μάλιστα δυνητικοῦ; Δὲν θὰ πρέπει νὰ εἶναι δυνατὸν καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ καὶ ὁ Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης νὰ ἀποδεχθοῦν καὶ δι’ αὐτοὺς τὴν ὑπὸ ὅρον ἀπόλυσιν; Βέβαια οἱ ἰσοβῖται ἔχουν καὶ αὐτοὶ τὸ δικαίωμα τῆς ἀναθεωρήσεως, ἀλλὰ διατί νὰ περιορισθῶμεν εἰς αὐτὴν τὴν στενὴν δικαστικὴν ἄποψιν; Δὲν θὰ πρέπει νὰ παρέχεται ἡ εὐχέρεια καὶ εἰς τὴν ἐπιτροπὴν νὰ ἀσκήσῃ τὴν πολιτικὴν τῆς εἰρηνεύσεως καὶ νὰ παράσχῃ τὸ εὐεργέτημα τῆς ὑπὸ ὅρον ἀπολύσεως καὶ εἰς τοὺς ἰσοβίτας, οἱ ὁποῖοι δυστυχῶς ἀποτελοῦν ἕνα μεγάλον ἀριθμὸν καταδίκων ἐν ταῖς φυλακαῖς μας; Δὲν γνωρίζω ἀκριβῶς τὸν ἀριθμὸν αὐτῶν. Ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης δύναται νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλὴν περὶ αὐτοῦ, Ἀλλά, ὅπως ἤκουσα, ὁ ἀριθμὸς αὐτῶν τῶν καταδίκων εἰς ἰσόβια δεσμὰ εἶναι ἀρκετὰ μεγάλος καὶ θὰ πρέπει νὰ ληφθῇ μέριμνα ὑπὸ τῆς Βουλῆς, τροποποιουμένου τοῦ σχετικοῦ ἄρθρου τοῦ νομοσχεδίου, ὥστε ἡ ὑπὸ ὅρον ἀπόλυσις νὰ ἐπεκτείνεται καὶ ἐπὶ τῶν καταδίκων εἰς ἰσόβια δεσμά. Τελευταῖον κεφάλαιον ἢ μᾶλλον προτελευταῖον, διότι τὸ τελευταῖον δὲν εἶναι ἄξιον ἰδιαιτέρας μνείας, εἶναι τὸ ἀφορῶν τὴν μετατροπὴν τῶν θανατικῶν ποινῶν εἰς ἰσόβια δεσμά. Εἶμαι κεκηρυγμένος, κύριοι βουλευταί, κατὰ τῆς θανατικῆς ποινῆς. Καὶ ἡ θεωρία ἀκόμη περὶ τοῦ σκοποῦ τῆς ποινῆς, ἐκεῖ καταλήγει. Τρεῖς λόγοι προσδιορίζονται ἀπὸ τὴν ἐπιστήμην, ὡς ἀποτελοῦντες τοὺς σκοποὺς τῆς ποινῆς. Ἡ ἀνταπόδοσις, ἡ ὁποία ὅμως πλέον ἀποκρούεται. Ἡ εἰδικὴ πρόληψις, ἥτις ἀναπληρώνεται μὲ τὴν κάθειρξιν καὶ ἡ γενικὴ πρόληψις, δηλαδὴ ὁ ἐκφοβισμός. Αὐτὴ μάλιστα ἡ γενικὴ πρόληψις ἀντενδείκνυται εἰς ὡρισμένας ἰδίως καταδίκας, διότι δημιουργεῖ εὐρύτερον κύκλον φανατικῶν ὀπαδῶν. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου λαμβάνεται ὡς κριτήριον ὁ χρόνος ἐκδικάσεως τῆς ὑποθέσεως. Δὲν εἶμαι σύμφωνος πρὸς τὴν ἄποψιν αὐτὴν καὶ διὰ τοῦτο εἶχα ὑποβάλει καὶ σχετικὴν τροπολογίαν εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν. Θὰ πρέπει ἀναμφισβητήτως νὰ λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν ὁ χρόνος τῆς διαπράξεως τοῦ ἐγκλήματος, ὡς κρίσιμος χρόνος καὶ ὄχι ὁ τῆς ἐκδικάσεως τῆς ὑποθέσεως. Ὑποθέσατε, ὅτι δύο ἄνθρωποι διαπράττουν τὸ αὐτὸ ἀδίκημα καὶ καταδικάζονται εἰς τὴν αὐτὴν ποινήν. Καὶ τοῦ μὲν ἑνὸς συμβαίνει νὰ ἐκδικασθῇ ἡ ὑπόθεσις τὴν 30 Ὀκτωβρίου 1951, τοῦ δὲ ἑτέρου ἡ δίκη νὰ γίνῃ τὴν 1 Νοεμβρίου τοῦ 1951. Κατὰ ποίαν λογικήν, κατὰ ποίαν ἠθικὴν ἀρχήν, εἶναι δυνατὸν ὁ ἕνας νὰ κριθῇ κατὰ διάφορον τρόπον τοῦ ἄλλου; Αὐτὸ εἶναι ἕνα βασικὸν ἐλάττωμα, κατὰ τὴν ἀντίληψίν μου, τοῦ κατατεθέντος νομοσχεδίου, ἀνεξαρτήτως τοῦ γεγονότος, ὅτι ὁ ἔχων τὴν τιμὴν νὰ ὁμιλῇ πρὸς ὑμᾶς, εἶμαι κεκηρυγμένος, λόγῳ τῶν δημοκρατικῶν μου ἀντιλήψεων, ἐναντίον τῆς θανατικῆς ποινῆς καὶ πιστεύω, ὅτι καὶ ἡ Βουλὴ τῶν Ἑλλήνων θὰ καταλήξῃ, ἀργὰ ἢ γρήγορα, εἰς τὴν ἰδίαν ἀντίληψιν δεδομένου, ὅτι εἰς τὰ πλεῖστα τῶν πεπολιτισμένων κρατῶν ἔχει ἤδη καταργηθῆ ἡ θανατικὴ ποινή.

§34Κ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν τὸ συνεζητήσαμεν εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν.

§35Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἐγὼ δὲν εἶπον τέτοιο πρᾶγμα.

§36Π. ΚΑΤΕΡΙΝΗΣ. Καὶ ἐὰν εἰς ὅλον τὸν κόσμον ἐξηκολούθει νὰ ὑπάρχῃ ἡ ποινὴ τοῦ θανάτου, εἰς τὴν Ἑλλάδα θὰ ἔπρεπε νὰ καταργηθῇ, διότι εἶναι ἀρκετοὶ οἱ τάφοι ποὺ ὑπάρχουν εἰς αὐτὴν τὴν χώραν.

§37Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Κύριοι Βουλευταί, δὲν θέλω νὰ σᾶς κουράσω περισσότερον. Θὰ ἤθελον ὅμως, πρὶν τελειώσω τὴν εἰσήγησίν μου, νὰ τονίσω ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον χιλιάκις ἔχει λεχθῆ, ὅτι θὰ πρέπει νὰ σταματήσῃ κατὰ κάποιον τρόπον αὐτὴ ἡ καπηλεία τῆς ἐθνικοφροσύνης, διὰ τῆς ὑπερεθνικοφροσύνης. Ὅσοι ἐξ ὑμῶν εἶσθε ἐδῶ, ὅταν ἔκαμα τὴν πρώτην εἰσήγησίν μου, θὰ ἠκούσατε, ὅτι εἶπον σαφῶς καὶ ρητῶς, ὅτι ὁ συμμοριτοπόλεμος δὲν ἠμπορεῖ νὰ παραλληλισθῇ μὲ ἐμφύλιον πόλεμον καὶ δὲν ἀποδέχομαι τὸν ὁρισμὸν αὐτόν, ἐν τούτοις εἰς τὰ ἀποτελέσματα ἀναμφιβόλως ἡ ὁμοιότης εἶναι μεγίστη. Παρὰ τὰς σαφεῖς ὅμως αὐτὰς δηλώσεις μου, γράφει μία ἐφημερίς, ὅτι ἔπρεπε νὰ ἐντρέπωμαι, εἰπὼν αὐτὰ ποὺ εἶπον καὶ ἔπρεπε νὰ σεβασθῶ τὸ ἱστορικὸν ὄνομα, τὸ ὁποῖον φέρω, ὅτι ἐχαρακτήρισα δηλαδὴ τὸν συμμοριτοπόλεμον ὡς ἐμφύλιον τάχα πόλεμον, καὶ ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν ν’ ἀποφύγω αὐτοὺς τοὺς χαρακτηρισμούς, διότι τὸ μικρόβιον τοῦ κομμουνισμοῦ μὲ ἔχει ἐπηρεάσει!! Δύνασθε νὰ ἐκτιμήσητε πόσον παραποιεῖται ἡ ἀλήθεια. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι ἀναμφιβόλως, θὰ πρέπει νὰ σταματήσῃ αὐτὸ τὸ ἐμπόριον τῆς ἐθνικοφροσύνης. Αὐτὸ πρέπει νὰ εἶναι τὸ καταστάλαγμα ὅλης τῆς προσπαθείας μας. Ἤδη κύριοι βουλευταί, ἐν συναισθήσει τῶν καθηκόντων μου, σᾶς καλῶ ὅλους νὰ ψηφίσητε τὸ νομοσχέδιον αὐτό. Νομίζω, ὅτι θὰ ἀρχίσωμεν μίαν νέαν ζωήν, εὐέλπιδα καὶ πλήρη δράσεως. Ἐὰν ἀποβλέψωμεν πρὸς τὸ μέλλον, αἰρόμενοι ὑπὲρ πᾶσαν ἀδυναμίαν θὰ ἐμφανίσωμεν τὴν Ἑλλάδα ἡνωμένην, ἰσχυράν, ἀποφασισμένην νὰ ὁδεύσῃ πρὸς τὰ ἐμπρός. Νὰ παραμερίσωμεν κάθε ἐμπόδιον, διὰ νὰ θριαμβεύσῃ ἡ Δημοκρατία. Φέρω τὸ βάρος, κύριοι βουλευταί, ἑνὸς ὀνόματος συνδεδεμένου μὲ τὴν ἀνεξαρτησίαν τῆς Ἑλλάδος καὶ πιστεύω, ὅτι ἐκπληρῶ εἰς τὸ ἀκέραιον τὸ καθῆκον μου καὶ ἀπέναντι τῆς Πατρίδος καὶ ἀπέναντι τοῦ ὀνόματός μου, συνιστῶν πρὸς τοὺς ὑμᾶς τὴν ἐπιψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Πρέπει νὰ ἀποβλέψωμεν πρὸς τὸν θρίαμβον τῆς Δημοκρατίας. Ἡ Δημοκρατία ἐδῶ ἐγεννήθη καὶ θὰ πρέπει νὰ τὴν κρατήσωμεν ἐδῶ, ὡς σύμβολον ὅλων τῶν ἀποφάσεών μας καὶ ὡς ὁδηγὸν ὅλων τῶν πράξεών μας. (Ζωηρὰ καὶ παρατεταμένα χειροκροτήματα).

§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κ. Τσαλδάρης ἔχει τὸν λόγον.

§39Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Κύριοι βουλευταί, αἱ συνθῆκαι ὑπὸ τὰς ὁποίας συνεδριάζει σήμερον ἡ Βουλὴ ἴσως εἶναι ἄκρως ἀντίθετοι, τοὐλάχιστον πρὸς τὴν ἐπικεφαλίδα τοῦ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχεδίου. Καθ’ ἣν στιγμὴν ἀσχολούμεθα μὲ τὴν ἐπιψήφισιν ἑνὸς νομοσχεδίου φέροντος τὸν τίτλον τῆς εἰρηνεύσεως, τῆς εἰρηνεύσεως πρὸ παντὸς πρὸς τοὺς πλανηθέντας ἢ παρασυρθέντας πολίτας, οἱ ὁποῖοι ἔλαβον τὰ ὅπλα κατὰ τῆς Πατρίδος, ἢ συνήργησαν εἰς τὴν γνωστὴν κατὰ τῆς Πατρίδος ἐνέργειαν, προκαλοῦμεν, διὰ τῆς στάσεως ἐν τῷ Κοινοβουλίῳ, κατάστασιν ἐν τῷ ἐθνικῷ στρατοπέδῳ, ἡ ὁποία δὲν ἀποτελεῖ εἰρήνευσιν, δὲν ἐξασφαλίζει τὴν γαλήνην. Καὶ εἶναι πιθανόν, νὰ καταλήξωμεν εἰς ἐνεργείας καὶ εἰς ἀποτελέσματα τῶν ὁποίων ἡ ἔκτασις νὰ μὴ γίνεται σαφὴς τὴν στιγμὴν αὐτήν. Λυποῦμαι, ὅτι ἀρχόμενος τῆς ὁμιλίας μου ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ κάμω αὐτὴν τὴν παρέκβασιν. Νομίζω, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ κάμω μίαν παρατήρησιν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, τὸ ὁποῖον ἐδημιουργήθη σχετικῶς μὲ τὴν Ἀντιπολίτευσιν, εἰς τὴν ὁποίαν ἀνήκω βεβαίως καὶ ἐγώ, καίτοι ὑπὸ ἄλλην μορφὴν ἀντιλαμβανόμενος τὴν ἀποστολὴν καὶ τὴν εὐθύνην τῆς Ἀντιπολιτεύσεως. Νομίζω, ὅτι ἡ παραίτησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ὅσον καὶ αἱ δοθεῖσαι ἐξηγήσεις ὑπὸ τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ καὶ αἱ ἐνέργειαι τοῦ κ. Προεδρεύοντος τῆς Κυβερνήσεως, ἀναλαβόντος τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Ἀμύνης, παρέχουν πλήρη ἐξήγησιν τῆς διαμορφωθείσης νέας καταστάσεως, ἡ ὁποία δὲν ἐπιτρέπει τὴν ἐκ τῶν συνεδριάσεων τῆς Βουλῆς περαιτέρω ἀποχήν. (Χειροκροτήματα). Κύριοι βουλευταί, ὁμιλοῦμεν περὶ νομοσχεδίου εἰρηνεύσεως. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ἴσως τὸ μόνον κόμμα, τὸ ὁποῖον προεκλογικῶς δὲν ἐπηγγέλθη μέτρα τοιαῦτα ὑπῆρξεν τὸ Λαϊκὸν κόμμα. Ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ ὑπῆρξεν ὁμιλητής, ὁ ὁποῖος ὑπεστήριξεν, ὅτι ἴσως καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον τὸ Λαϊκὸν κόμμα νὰ μὴ ἔτυχε τῆς ἐγκρίσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Γεγονὸς εἶναι, ὅτι περίπου 1.300.000 Ἑλλήνων ἐπὶ τῶν ψηφισάντων ἀπεφάνθησαν ὑπὲρ τοιούτων μέτρων, χαρακτηριζομένων εἴτε ὡς μέτρων εἰρηνεύσεως, εἴτε ὡς μέτρων λήθης. Εἴμεθα ὅμως ὑποχρεωμένοι νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τώρα τὸ ζήτημα ὑπὸ ἀντιλήψεις, τὴν ἔννοιαν τῶν ὁποίων θὰ δώσουν αἱ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου κρίσεις μας. Δὲν ἐνόμισα ποτέ, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ ἀποτελέσῃ ἀντικείμενον προγραμματικῶν δηλώσεων καὶ προεκλογικῶν συνθημάτων ἡ ἐξαγγελία πολιτικῆς εἰρηνεύσεως. Ἐνόμισα καὶ νομίζω, ὅτι ὅσοι ἀποβλέπουν εἰς τὴν ψῆφον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἕνα ἔχουν νὰ τονίσουν κυρίως, ὅτι διὰ τῆς ἀνόδου των εἰς τὴν ἐξουσίαν θὰ ἐφαρμοσθοῦν οἱ νόμοι. Καὶ εἶναι βέβαιον, ὅτι ἐὰν ἐφαρμοσθοῦν οἱ νόμοι, κατ’ οὐσίαν ἐξασφαλίζεται, ὅ,τι θὰ ἀνεμένετο ἀπὸ τὰ μέτρα τῆς εἰρηνεύσεως. Χωρὶς νὰ θέλω νὰ κατηγορήσω τὰς ἄλλας πολιτικὰς μερίδας, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ἀποσαφηνίσωμεν αὐτὸ τὸ σημεῖον. Καὶ ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι κακῶς ἐτέθη, ἴσως διὰ νὰ παρασυρθοῦν αἱ μᾶζαι, ἡ ἀρχὴ τῆς ἐπαγγελίας μέτρων εἰρηνεύσεως, ἐὰν ἐδίδετο ἡ ψῆφος καὶ ἡ ἐξουσία εἰς τὸ ἕνα ἢ τὸ ἄλλο κόμμα. Ἔχουν γίνει τόσοι νόμοι ἐν σχέσει μὲ τὴν ἀπαλλαγὴν ἐκ τῶν εὐθυνῶν ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι συμμετέσχον τῶν διαφόρων ἀνταρτικῶν ἐνεργειῶν, ὥστε εἷς ἐπὶ πλέον ἢ εἷς ὀλιγώτερον νὰ μὴ προσθέτῃ ἢ νὰ μὴ ἀφαιρῇ βεβαίως πολλὰ πράγματα. Τοῦτο ἀποδεικνύεται ἐκ τοῦ ὅτι καὶ οἱ ὑποβάλλοντες τὸ νομοσχέδιον ἐν πολλοῖς ἔχουν μεταξύ των διαφορὰς ἀντιλήψεων. Ἡ ὑπάρχουσα νομοθεσία, νομίζω, ὅτι καλύπτει ὅλας τὰς ἀπαιτήσεις καὶ ἁπλῆ ἀνάγνωσις τοῦ νομοσχεδίου ἀποδεικνύει, ὅτι δι’ αὐτοῦ αὐξάνονται ἁπλῶς τὰ δικαστήρια, πρὸ τῶν ὁποίων θὰ παραπέμπωνται αἱ ζητούμεναι ἀναθεωρήσεις. Ἀλλὰ κοντὰ εἰς αὐτό, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ ἕνα βασικὸν θέμα καὶ τὸ ὁποῖον δύναται νὰ ἀντιμετωπίσῃ ἡ νομοθεσία, προβαίνουσα εἰς τὴν αὔξησιν τοῦ ἀριθμοῦ τῶν δικαστηρίων, διὰ νὰ δοθῇ ταχύτης καὶ ἄνεσις εἰς τὴν ἀναθεώρησιν τῶν ἀποφάσεων, παρεισέφρυσαν καὶ διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἔρχονται εἰς πλήρη ἀντίθεσιν πρὸς τὴν ὀρθὴν ἔννοιαν τῆς ἀπονομῆς τῆς δικαιοσύνης. Ὁ κ. Εἰσηγητής, ὁ ἄρτι κατελθὼν τοῦ βήματος, προσεπάθησε νὰ δικαιολογήσῃ τὴν περίφημον διάταξιν περὶ τῆς ὑπὸ ὅρον ἀπολύσεως, μιᾶς μορφῆς ἀναστολῆς. Ὅσον καὶ ἐὰν τὴν ἐδικαιολόγησεν, ἡ διάταξις αὐτὴ ἀποτελεῖ προφανῶς ὑποκατάστασιν τῆς ἐκτελεστικῆς ἐξουσίας εἰς τὰ δικαστικὰ καθήκοντα. Δὲν περιλαμβάνονται, λέγει, οἱ καταδικασμένοι εἰς ἰσόβια δεσμά. Τί σημασίαν ἔχει τοῦτο. Ἐὰν διὰ τῆς ἀναθεωρήσεως μειωθῇ ἡ ποινή, θὰ περιλαμβάνονται. Καὶ ἐὰν διὰ τῆς ἀποφάσεως, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Δικαιοσύνης, ἓν δικαστήριον ἀποφανθῇ, ὅτι δὲν πρέπει νὰ δοθῇ ἀναστολή, θὰ ἔλθῃ ἡ Ἐπιτροπὴ νὰ δώσῃ ἀναστολήν;

§40Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Πάντως ὁ θεσμὸς αὐτὸς ὑφίσταται, εἶναι ὁ παλαιὸς νόμος 811 καὶ ἔκτοτε ὑφίσταται καὶ ἀπέδωσεν ἀποτελέσματα ἱκανοποιητικά.

§41Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Μὲ τὴν διακοπήν σας δὲν κάνετε τίποτε ἄλλο παρὰ νὰ ἐπιβεβαιώνετε ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶπα. Ἐγὼ εἶπα ὅτι ὑπάρχουν νόμοι καὶ εἶναι περιττὸν νὰ κάνωμεν σήμερον ἄλλους νόμους καὶ ἦτο περιττὸν κατὰ τὰ προεκλογικὰ στάδια νὰ ὑποστηρίζουν 16 διάφορα Κόμματα αὐτὰ τὰ μέτρα, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν καὶ αὐτὸς ὁ θεσμὸς τῆς ἀναστολῆς, ὅπως λέγετε, προϋπῆρχεν εἰς τὴν νομοθεσίαν. Αὐτὸ ἀποδεικνύει ὅτι ὅσα ὑπεστήριζα εἶναι ὀρθά.

§42Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Κατηργήθη ὁ νόμος αὐτός.

§43Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Κατηργήθη ὁ παλαιὸς νόμος, ἀλλὰ τὸ θέμα ἀντιμετωπίζεται εἰς τὸν νέον Ποινικὸν Κώδικα. Πέραν τούτων, ὅπως διατυποῦται τὸ ἄρθρον μὲ τὴν ἀοριστίαν, μὲ τὴν ὁποίαν τὸ διατυπώνετε, δὲν γνωρίζει ἡ Βουλὴ αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἐὰν θὰ συγκροτηθῇ αὐτὴ ἡ Ἐπιτροπή. Εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν αὐτὴν κατὰ ποίαν ἀναλογίαν θὰ μετέχουν οἱ δικαστικοὶ ἐκπρόσωποι καὶ τὰ ὄργανα τῆς Χωροφυλακῆς καὶ οἱ ὑπάλληλοι τοῦ Ὑπουργείου.

§44Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Ἀκριβῶς λόγῳ τῶν εἰδικῶν συνθηκῶν, ὑπὸ τὰς ὁποίας τελοῦν, καθωρίσαμεν ὅτι θὰ μετέχουν τῶν Ἐπιτροπῶν καὶ ἀξιωματικοὶ τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας, οἱ ὁποῖοι γνωρίζουν καὶ οἵτινες ἔχουν παρακολουθήσει τὰ θέματα αὐτά.

§45Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν ἔχω καμμίαν διάθεσιν νὰ κρίνω αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὴν ἁρμοδιότητα καὶ τὴν ἀποστολὴν τῶν διαφόρων ἐκτελεστικῶν ὀργάνων. Ἐγὼ νομίζω ὅτι εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν αὐτὴν οἱ δικαστικοὶ ἐκπρόσωποι, θὰ πρέπει νὰ ἀποτελοῦν τὴν πλειοψηφίαν, διὰ νὰ ὑπάρξῃ ἀκριβῶς τὸ ἀντικειμενικὸν κριτήριον, ὅτι ὁ Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἀσκῶν ἐν προκειμένῳ ὅ,τι ἔχει δικαίωμα νὰ ἀσκήσῃ, δὲν ὑποκαθιστᾷ τὴν Ἐπιτροπήν. Θὰ ἔπρεπε, κ. Ὑπουργέ, τοὐλάχιστον νὰ κάμετε μίαν δήλωσιν εἰς τὴν Βουλήν, πῶς σκέπτεσθε νὰ ρυθμίσετε τὰ τῆς Ἐπιτροπῆς αὐτῆς. Ἐδῶ δημιουργεῖτε κατ’ οὐσίαν ἕνα νέον θεσμόν. Λέγετε, ὅτι ἡ ἀναστολὴ θὰ παρέχεται μετὰ σύμφωνον γνώμην τῆς Ἐπιτροπῆς αὐτῆς. Γνωρίζομεν ὅμως ὅτι κατ’ οὐσίαν ἡ ἀπόφασις τῆς Ἐπιτροπῆς αὐτῆς, θὰ εἶναι πάντοτε ἐξηρτημένη ἀπὸ τὸν ἐπὶ κεφαλῆς τοῦ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης. Αὐτὴ ἡ ἄποψις νομίζω ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ἀντιμετωπισθῇ παρ’ ὑμῶν, κ. Ὑπουργέ, καὶ νὰ θελήσετε νὰ δώσετε εἰς τὸ νομοθέτημα τὴν ἀντικειμενικότητα ἐκείνην, διὰ τῆς ὁποίας θὰ ἀποδεικνύεται ὅτι δὲν ἠθελήσατε διάταξιν, διὰ τῆς ὁποίας θὰ ἀνατρέπωνται καὶ αὐταὶ ἀκόμη αἱ ἀποφάσεις τῶν δικαστηρίων. Διὰ τῶν διατάξεων τοῦ νομοθετήματος δὲν κάμνετε τίποτα ἄλλο, παρὰ ἀνατρέπετε διατάξεις ἄλλων νόμων ποινικῶν καθιερωθεῖσαι ἀπὸ τὴν πρᾶξιν καὶ ἐπιβληθεῖσαι ἀπὸ τὴν Ἐπιστήμην. Προσωπικῶς ἐγώ, κ. Ὑπουργέ, καὶ καθ’ ὅλα τὰ ἔτη, κατὰ τὰ ὁποῖα, ὡς σᾶς εἶπα πρίν, ἤσκησα ἐξουσίαν, ὑπῆρξα ἔνθερμος θιασώτης πολλῶν ἐνεργειῶν, διὰ τὴν ἐκδήλωσιν ἐπιεικείας καὶ συγγνώμης πρὸς ὅλους τοὺς μετανοοῦντας. Ἀλλ’ ἀπὸ τοῦ σημείου αὐτοῦ μέχρι τοῦ νὰ κάμετε ἕναν νόμον, ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ ὁποίου θὰ εἶναι διαβλητή, ὑπάρχει διαφορά. Πρέπει νὰ καταβληθῇ προσπάθεια ὥστε νὰ καταστῇ ὅσον τὸ δυνατὸν ὁ νόμος οὗτος ἀδιάβλητος. Δὲν εἶναι ἡ πρώτη φορὰ καθ’ ἣν εἰς διαφόρους συζητήσεις, ἐκτὸς τῆς Βουλῆς βεβαίως, διότι τὸ θέμα δὲν ἐτέθη ἐδῶ, ἐξεδηλώθην κατὰ τῆς ποινῆς τοῦ θανάτου. Γεγονός, ὅμως, εἶναι, ὅτι θὰ ἔπρεπε τὸ θέμα νὰ μελετηθῇ, διότι ὑπάρχουν αἱ περιπτώσεις τῆς ἀμύνης τοῦ Κράτους, κατὰ τὰς ὁποίας εἶναι ἀνάγκη νὰ διατηρηθῇ καὶ αὐτὴ ἡ ποινή. Δι’ αὐτὸ ἐγὼ θὰ ἐπρότεινον νὰ γίνῃ Ἐπιτροπὴ ἐκ τῆς Βουλῆς ἡ ὁποία νὰ μελετήσῃ τὸ θέμα τῆς καταργήσεως τῆς θανατικῆς ποινῆς, ἐντὸς ὡρισμένων ὁρίων. Νομίζω, ὅτι, ὅπως εἶπα καὶ ἀρχόμενος τοῦ λόγου μου, αἱ περιστάσεις αἱ σημεριναὶ δὲν εἶναι πρόσφοροι διὰ νόμους εἰρηνεύσεως τοιαύτης μορφῆς. Ἄν ἠδυνάμεθα, κύριοι Βουλευταί, νὰ ἔχωμεν πράγματι ὑπ’ ὄψιν μας, ὅτι οἱ ἁμαρτήσαντες ἔναντι τῆς Πατρίδος καὶ τῆς Πολιτείας ἐκδηλοῦν πραγματικὴν ἀναγνώρισιν, ὅτι ἡμάρτησαν καὶ διὰ ὡρισμένων ἐνεργειῶν καὶ πράξεων καταδεικνύουν, ὅτι δὲν εἶναι διατεθειμένοι εἰς τὸ μέλλον νὰ δημιουργήσουν συνθήκας ἀναλόγους πρὸς τὰς παλαιάς, ἐγὼ τοὐλάχιστον θὰ ἔφθανα εἰς τὸ νὰ ὑποστηρίξω ἀμνηστίαν. Ἀλλὰ τὸ ἀτύχημα εἶναι, ὅτι ἐξακολουθοῦν νὰ διαπράττουν κατὰ τῆς Πατρίδος ἐγκλήματα, ὅπως τὰ σχετιζόμενα μὲ τὴν τελευταίαν ἀπόφασιν τοῦ Στρατοδικείου. Ἐφ’ ὅσον ἡ ἀντίθετος πλευρὰ δὲν δεικνύει ὅτι μετενόησεν καὶ ὅτι θὰ παύσῃ νὰ πράττῃ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἐκακούργησεν κατὰ τῆς Πατρίδος, φρονῶ, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ περὶ εἰρηνεύσεως, ὅπως εἶναι συντεταγμένον καὶ ἀπὸ τὸ πνεῦμα τὸ ὁποῖον τὸ διέπει δὲν ἠμπορεῖ νὰ τύχῃ τῆς ἐγκρίσεώς μου. Ἀντιλαμβάνομαι, ὅτι ἡ ψῆφός μου δὲν θὰ ἐπηρεάσῃ τὴν τύχην τοῦ νομοσχεδίου, ἀλλὰ θὰ εἶμαι εὐτυχὴς ἂν ὅσα ὑπέδειξα καὶ θὰ ὑποδείξω ἀντιμετωπισθοῦν ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργόν, οὕτως ὥστε νὰ βελτιωθῇ τοὐλάχιστον τὸ νομοσχέδιον.

§46Θ. ΦΡΟΝΙΜΟΣ. Ἄν καλῶς ἀντελήφθην θὰ ἐδέχεσθε σεῖς καὶ τὴν ἀμνηστίαν.

§47Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ὑπὸ ὡρισμένην προϋπόθεσιν, ὅτι καὶ ἡ ἑτέρα πλευρά, ἡ ὁποία θὰ ἐπρόκειτο νὰ ἀμνηστευθῇ θὰ ἀνεγνώριζεν τὴν δημιουργηθεῖσαν κατάστασιν καὶ τὴν ἐπιβολὴν τοῦ νόμου.

§48Θ. ΦΡΟΝΙΜΟΣ. Ἡ στάσις τῆς ἑτέρας πλευρᾶς εἶναι ἄσχετος μὲ τὴν στάσιν τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐρωτῶ, ἀφοῦ δέχεσθε τὸ μεῖζον διατὶ δὲν δέχεσθε τὸ ἔλασσον.

§49Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐγὼ δὲν διακρίνω οὔτε μεῖζον, οὔτε ἔλασσον εἰς τὸ ζήτημα αὐτό. Μία εἶναι ἡ πολιτικὴ τῆς εἰρηνεύσεως, ἡ ὁποία θὰ ἠδύνατο νὰ ὑποστηριχθῇ ἀπὸ ὅλους μας, ἐφ’ ὅσον τὸ κομμουνιστικὸν κόμμα θὰ ἔπαυε πραγματικῶς τὴν ἐπαναστατικὴν καὶ τὴν ἀντεθνικήν του δρᾶσιν.

§50Θ. ΦΡΟΝΙΜΟΣ. Ὅταν ἐσεῖς εἴσαστε Πρωθυπουργὸς τῆς Ἑλλάδος ἐλάβατε ἀνάλογα μέτρα τότε ποὺ ἦτο πόλεμος. Γιατὶ τώρα ποὺ εἶναι περίοδος εἰρηνική, δὲν τὰ θέλετε;

§51Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἡ περίοδος ἡ ἐμπόλεμος ἀπὸ τὴν περίοδον τὴν σημερινὴν ἔχει διαφοράν. Ἡ περίοδος ἡ ἐμπόλεμος διέπεται ἀπὸ σκοπιμότητα. Ὑπὸ τὴν περίοδον τὴν σημερινήν, ὡς βασικὴ προϋπόθεσις τίθεται τὸ πῶς θὰ εἶναι δυνατὸν ἅπαξ διὰ παντὸς νὰ δημιουργηθοῦν αἱ οἰκονομικαὶ καὶ κοινωνικαὶ συνθῆκαι, αἱ ὁποῖαι θὰ ἐπιτρέψουν εἰς τὸν κόσμον αὐτὸν νὰ παύσῃ ἀνήκων εἰς ἀναρχικὰς καὶ ἀντεθνικὰς ὀργανώσεις καὶ νὰ ἀποφασίσῃ νὰ ἐνσωματωθῇ εἰς μὴ ἀναρχικὰς καὶ ἔσω Ἑλληνικὰς ὀργανώσεις. Μόνον τότε ἠμπορεῖ νὰ ἀντιμετωπισθῇ τὸ θέμα, διὰ τῆς ἀσκήσεως οἰκονομικῆς καὶ κοινωνικῆς πολιτικῆς, ἡ ὁποία θὰ ἀπομακρύνῃ τὴν ἀπαθλίωσιν. Καὶ δι’ αὐτό, ὅπως καὶ προχθὲς διακόπτων, εἶπον, καὶ αὐταὶ ἀκόμη αἱ διεθνεῖς σχέσεις, τῆς ἀμοιβαίας βοηθείας, ἔχουν ὡς σύνδρομον προϋπόθεσιν καὶ τὴν παρατήρησιν αὐτήν, τὰς γενικὰς αὐτὰς ἀνάγκας, διότι ἡ ἀπαθλίωσις ἀποτελεῖ μείωσιν τῆς ἀντιστάσεως τοῦ λαοῦ.

§52Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. Ἐν τῷ μεταξὺ μέχρις ὅτου γίνουν αἱ συνθῆκαι αὐταί;

§53Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Σᾶς εἶπον, κύριε Φωτήλα, ὅτι τὰ περισσότερα σημεῖα τοῦ νομοσχεδίου, τὰ ὁποῖα ἀποτελοῦν τροποποίησιν τοῦ προηγουμένου νόμου, θὰ ἦσαν δεκτὰ ὑπὸ ὡρισμένας τροποποιήσεις. Τὸ νομοσχέδιον γίνεται ἀπαράδεκτον ἀπὸ τῆς πλευρᾶς, τὴν ὁποίαν ἐξέθεσα, ἀπὸ τῆς πλευρᾶς, ἡ ὁποία χρωματίζει τὸ νομοσχέδιον μὲ ἕνα χρῶμα, τὸ ὁποῖον δὲν ἔπρεπε νὰ ἔχῃ.

§54Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Τοῦ ἄρθρου 13 μόνον;

§55Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Τὸ ἄρθρον 13 ἰδιαιτέρως μᾶς κάμνει νὰ σκεπτώμεθα, ποῖος θὰ εἶναι ὁ τρόπος τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ νόμου. Τὸ ἄρθρον αὐτὸ μᾶς δίδει τὴν ἐντύπωσιν ὅτι ἐν τῇ ἐφαρμογῇ θὰ ὑπερισχύσῃ ἡ ἐκτελεστικὴ ἐξουσία καὶ ὄχι ἡ δικαστική. Αὐτὸ δι’ ὅσους θέλουν πραγματικῶς ἀποκατάστασιν γαλήνης εἰς τὸν τόπον αὐτόν, δὲν ἀποτελεῖ λύσιν. Διότι θὰ ὑπάρξῃ ὁ μεγάλος ὄγκος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὁ ὁποῖος θὰ διατεθῇ ἀντίθετος εἰς μίαν ἐνέργειαν, ἡ ὁποία θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι καθολική. Αὐτὸς ὁ κόσμος θὰ δικαιοῦται νὰ σκεφθῇ ὅτι ἐγένετο εἷς νόμος, ὁ ὁποῖος θὰ ἐξυπηρετήσῃ τὰ λεγόμενα πολιτικὰ ἢ κομματικὰ συμφέροντα καὶ δὲν θὰ ἔπρεπε ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ νὰ δοθῇ αὐτὴ ἡ ἐντύπωσις.

§56Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς γεννᾷ αὐτὸ δυσπιστίαν ὡς πρὸς τὴν πρακτικὴν ἀξίαν τοῦ νόμου καὶ ἐνδεχομένως ἐὰν ἡ διατύπωσις ἦτο σύμφωνος πρὸς τὰς ἰδικάς σας ἀπόψεις, θὰ ἔπαυεν ἡ δυσπιστία;

§57Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Πιστεύσατε ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν δὲν θέλω νὰ κάμω ἄγονον ἀντιπολίτευσιν. Ἔχω τὴν διάθεσιν νὰ συντρέξω εἰς τὴν ἐπιψήφισιν παντὸς μέτρου ἐξυπηρετικοῦ τῶν ἀναγκῶν τῆς ἐποχῆς καὶ τῶν περιστάσεων.

§58Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ ὅμως δὲν εἶναι ἀντιρρήσεις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου, εἶναι ὡς πρὸς τὰς λεπτομερείας.

§59Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Αὐτὰ εἶπον ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀρχὴν τῶν νομοσχεδίων, θὰ ἔφθανα καὶ μέχρις ἀμνηστεύσεως, ἐὰν εἶχον πράγματι νὰ κάνω μὲ ἓν στρατόπεδον, τὸ ὁποῖον διὰ πράξεων ὡρισμένων, κατηγορηματικῶν καὶ ἀμετακλήτων, θὰ ἀπεδείκνυεν ὅτι ἔπαυσεν ἐπιβουλευόμενον τὸ Ἔθνος καὶ τὴν γαλήνην τοῦ τόπου.

§60Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν δοθῇ εὐκαιρία, θὰ ὁμιλήσωμεν καὶ ἡμεῖς οἱ διαφωνοῦντες μαζί σας, δι’ αὐτὸ θὰ σᾶς παρεκάλουν νὰ μὴ εἴπητε ποῦ ἔγκειται ἡ διαφωνία σας.

§61Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Σᾶς ἀπήντησα, ὅτι τροποποίησις τῶν ἤδη ὑφισταμένων νόμων, εἶναι ἕνα πρᾶγμα τὸ ὁποῖον μπορεῖ νὰ γίνῃ διὰ νὰ εὐχεράνῃ τὸ ἔργον τῆς Δικαιοσύνης. Ἐφ’ ὅσον ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ νόμου βασίζεται ἀπολύτως εἰς τὴν δικαστικὴν ἐξουσίαν, μὲ εὑρίσκει σύμφωνον. Ὅταν ὅμως δὲν βασίζεται εἰς τὴν δικαιοσύνην ἀλλ’ εἰς τὴν πολιτικὴν ἐξουσίαν, δὲν μὲ εὑρίσκει σύμφωνον.

§62Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ἀφ’ ἑνὸς θέτετε τὸν ὅρον αὐτὸν περὶ δικαστικῆς βάσεως τοῦ νομοσχεδίου, ἀφ’ ἑτέρου ὅμως ἀπευθυνόμενοι πρὸς τὸν κ. Κύρκον, λέγετε ἐὰν γνωρίζῃ, ὅτι οἱ κομμουνισταὶ ἔπαυσαν νὰ συνωμοτοῦν. Πράγματι ὀρθῶς τὸ θέτετε. Ἐὰν δηλαδὴ εἴχομεν φθάσει εἰς μίαν περίοδον διεθνοῦς εἰρηνεύσεως, βεβαίως θὰ ἔπρεπε νὰ βαδίσωμεν εἰς ἕνα μέτρον περίπου γενικῆς ἀμνηστίας.

§63Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν γνωρίζω τὶ ἤθελε νὰ εἴπῃ ὁ κ. Κύρκος, διότι δὲν τὸν ἤκουσα. Πάντως σᾶς λέγω, ὅτι δὲν μὲ ἐπηρεάζει ἀπολύτως ἡ διεθνὴς εἰρήνευσις εἰς τὴν τοποθέτησίν μου ἐπὶ τοῦ κρινομένου νομοσχεδίου.

§64Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ἄς εἴπωμεν, ὅτι τέλος πάντων ἐγένετο αὐτό, θὰ ἤρχετο τὸ ΚΚΕ, θὰ κατέθετε τὰ ὅπλα καὶ θὰ εἰσηρχώμεθα εἰς νέαν περίοδον. Τότε θὰ ἐφθάναμεν εἰς γενικὰ μέτρα καὶ θὰ προχωρούσαμεν δικαστικῶς. Σήμερον ὅμως ἡ πραγματικὴ κατάστασις, δὲν εἶναι τοιαύτη καὶ λόγῳ τῆς ὑφισταμένης αὐτῆς καταστάσεως, νὰ εἴπωμεν ὅτι δὲν θὰ ἐπωφεληθοῦν τῶν μέτρων αὐτῶν ὡρισμένοι ἄνθρωποι; Ἐδῶ εἶναι ἡ διαφορά. Διότι ἐὰν τὸ πάρωμεν ἀνάποδα, ἐπειδὴ ἀκόμη τὸ ΚΚΕ δὲν κατέθεσε τὰ ὅπλα, δὲν πρέπει νὰ ὁλοκληρώσωμεν........

§65Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν ἀμφισβητεῖ κανεὶς τοῦτο, καὶ διὰ τοῦτο ὑπάρχουν οἱ νόμοι, τοὺς ὁποίους ἐφαρμόζουν οἱ Δικασταί.

§66Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπ. Ἐσωτ.). Τὸ θέμα εἶναι πολιτικόν, δηλ. κρίνεται ἐπὶ τῇ βάσει τῆς ὑφισταμένης πραγματικῆς καταστάσεως.

§67Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Δὲν θὰ κριθοῦν βάσει τῆς δικογραφίας καὶ βάσει τῶν στοιχείων, τὰ ὁποῖα περιέχει μέσα μία ποινικὴ δικογραφία; Δι’ αὐτὸ καὶ ἐθέσαμεν τὴν συμμετοχὴν ἀντιπροσώπων τῶν Σωμάτων Ἀσφαλείας, οἱ ὁποῖοι ἔχουν τὰ στοιχεῖα καὶ δύνανται νὰ καθορίσουν τὸ ἐπικίνδυνον ἢ ἀκίνδυνον, διότι τὸ πρῶτον εἰσάγεται ὁ θεσμὸς αὐτός.

§68Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δηλαδὴ κάτι τὸ ἴδιο μὲ τὰ πιστοποιητικὰ κοινωνικῶν φρονημάτων. Δὲν νομίζω, ὅτι τὰ μικρὰ ἐκτελεστικὰ ὄργανα, τὰ ὁποῖα θὰ κρίνουν, θὰ ἔχουν ἀποστολὴν νὰ καθορίζουν διὰ τῆς ψήφου των τὴν πολιτικὴν τοῦ Ὑπουργοῦ ἢ τῆς Κυβερνήσεως. Δίδετε εἰς αὐτὰ δικαστικὴν ἐξουσίαν ἢ ὄχι;

§69Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Ἀκριβῶς διὰ νὰ μὴ ὑπάρξῃ ἡ ὑπόνοια, ὅτι ὁ Ὑπουργὸς θέτει πολιτικὰ κριτήρια, ἔκαμα τὸν Ὑπουργὸν τυπικῶς νὰ ὑπογράφῃ τὴν ἀπόφασιν τῆς Ἐπιτροπῆς.

§70Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Λέγετε, ὅτι τὰ κατώτερα ὄργανα θὰ κρίνουν καὶ δὲν βάζετε μέσα δικαστὰς καὶ πιστεύετε, ὅτι δημιουργεῖται σοβαρὸς θεσμὸς καὶ ἀδιάβλητον ὄργανον;

§71ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου, δὲν ὑπάρχει ἀντίρρησις ἀπὸ κανένα συνάδελφον, ὅθεν παρακαλῶ νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν.

§72Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ἔχομεν ἀντίρρησιν, ἀλλὰ θέλομεν νὰ ἀναπτύξωμεν τὰς ἀπόψεις μας.

§73Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Κύριοι συνάδελφοι, ἤθελον νὰ ὑποβάλω τὴν παράκλησιν εἰς τοὺς κ.κ. συναδέλφους, νὰ μὴ ἔχουν ἀντιρρήσεις. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν εὔρυνσιν τῶν μέτρων, θὰ γίνῃ αὕτη εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν, διότι ἀπὸ τὴν διατύπωσιν τοῦ κάθε ἄρθρου, θὰ κριθῇ καὶ τὸ μέχρι ποίου σημείου θὰ εὐρυνθοῦν τὰ μέτρα. Θὰ παρεκάλουν λοιπὸν ἡ συζήτησις νὰ γίνῃ ἐφ’ ἑκάστου ἄρθρου, ὁπότε θὰ εὕρετε τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἀναπτύξετε τὰς ἀπόψεις σας.

§74Α. ΠΑΛΛΗΣ. Ἡμεῖς ζητοῦμεν γενικὴν ἀμνηστίαν.

§75Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Ἀκριβῶς, κύριοι, ἡ ἀπουσία ἀπὸ τὴν Βουλὴν τῆς μείζονος Ἀντιπολιτεύσεως, ἐπαυξάνει τὰς ὑποχρεώσεις τοῦ Σώματος, ὄχι μόνον νὰ εἶναι ὅλα τὰ ὑπόλοιπα παρόντα μέλη καὶ ἡ Κυβέρνησις, ἀλλὰ καὶ νὰ ἀκουσθοῦν, διὰ νὰ πληροφορηθῇ ἡ κοινὴ γνώμη, ὅτι ἡ ἐργασία ποὺ γίνεται καὶ σήμερον εἶναι περιεχόμενον ἐρεύνης. Δι’ αὐτὸ ἐπιμένω, ὅτι τὸ μέτρον δικαιοῦται καὶ ἀξίζει νὰ ἀπασχολήσῃ μίαν καὶ δύο συνεδριάσεις, διὰ νὰ μελετηθῇ ἀπὸ τὴν ἀρχήν, διὰ νὰ εἶναι στερεὰ ἡ βάσις τοῦ νόμου ποὺ κάμαμεν.

§76Γ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον ἔχει τεραστίαν σημασίαν δι’ ὅλον τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν καὶ πρέπει νὰ ἀναπτυχθῇ ἡ βάσις του, νὰ γίνῃ δηλαδὴ εὐρυτέρα.

§77ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Κύρκος ἔχει τὸν λόγον.

§78Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριοι Βουλευταί, ἀνῆλθον εἰς τὸ βῆμα, διὰ νὰ ὁμιλήσω ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου μὲ τὴν ψυχὴν πλημμυρισμένην ἀπὸ βαθυτάτην συγκίνησιν καὶ ὀδύνην. Ὅταν τὸ πρῶτον ἐξηγγέλθη, ὅτι τὰ δύο συνεργαζόμενα εἰς τὴν Κυβέρνησιν κόμματα, πιστὰ εἰς τὰς ἐπαγγελίας, τὰς ὁποίας ἀμφότερα ἔδωσαν πρὸ τῶν ἐκλογῶν εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ἀπεφάσισαν νὰ ἐπεξεργασθοῦν μέτρα εἰρηνεύσεως, ἐδημιουργήθησαν αἱ ὡραιότεραι ἐλπίδες καὶ αἱ εὐγενέστεραι προσδοκίαι. Δὲν παρήρχετο ὅμως πολὺς καιρὸς καὶ ἐξεδηλοῦτο ἡ μεταξὺ τῶν κομμάτων, τῶν ἐν τῇ Κυβερνήσει, ἐπελθοῦσα ἀσυμφωνία. Ἡ ἀσυμφωνία αὐτὴ συνετέλεσεν, ὥστε αἱ ἐλπίδες, αἱ ὁποῖαι εἶχον δημιουργηθῆ νὰ ἀρχίσουν νὰ φυλλορροοῦν. Ὅταν τέλος κατηρτίσθη τὸ νομοσχέδιον, ὅταν ἐγνώσθη ἐν λεπτομερείᾳ τὶ ἐπρόκειτο νὰ εἶναι αὐτὰ τὰ μέτρα τῆς εἰρηνεύσεως, τότε κατέρρευσε καὶ διελύθη καὶ ἡ τελευταία προσδοκία ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἐπίστευσαν, ὅτι μόνον ἡ εἰρήνευσις καὶ ἡ ἀποκατάστασις τῆς γαλήνης εἰς τὸν τόπον ἠμποροῦν νὰ ἐξασφαλίσουν καὶ τὴν ὁμαλὴν δημοκρατικὴν ἐξέλιξιν καὶ τὴν οἰκονομικὴν ἀνόρθωσιν. Καὶ δὲν ἀπέμενε πλέον παρὰ μόνον ζώπυρον ἐλπίδος, ὅτι ἡ Βουλή, ὡς κυρίαρχον Σῶμα, ὅταν τὰ μέτρα αὐτὰ θὰ εἰσήγοντο πρὸς ἐπιψήφισιν, ἡ Βουλὴ θὰ ἦτο ἐκείνη ἡ ὁποία θὰ τὰ προσήρμοζεν εἰς τὸν πόθον καὶ εἰς τὴν ἐπιτακτικὴν ἀξίωσιν ὁλοκλήρου τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, κατὰ δύο διαδοχικὰς καὶ ἐν συνεχείᾳ ἐτυμηγορίας ἐκδηλωθεῖσαν. Ὅμως πιστεύω, κύριοι βουλευταί, ὅτι οὐδεὶς ἦτο δυνατὸν νὰ φαντασθῇ, ὅτι ἀκόμη πρὶν εἰσαχθοῦν τὰ μέτρα εἰς τὴν ὁλομέλειαν τῆς Βουλῆς, αἱ σφαῖραι τοῦ ἐκτελεστικοῦ ἀποσπάσματος θὰ ἐτάρασσαν τὴν γαλήνην τῆς νυκτός, ἡ ὁποία διαδέχεται τὴν ἀγωνιώδη ἡμέραν, τὴν ὁποίαν ζῇ καθ’ ἑκάστην ὁ Ἑλληνικὸς λαός. Οὐδεὶς ἦτο δυνατὸν νὰ φαντασθῇ, ὅτι πολῖται Ἕλληνες, θὰ προσεφέροντο, τρία ἔτη μετὰ τὸν τερματισμὸν τῆς ἐνόπλου συρράξεως, θὰ προσεφέροντο θυσία, εἰς τὸν βωμὸν τοῦ Μολὼχ τῆς ἐθνικῆς διαιρέσεως καὶ διχονοίας. Βαρύτατον ὑπῆρξε τὸ πλῆγμα τὸ ὁποῖον κατηνέχθη κατὰ τῆς Πατρίδος καὶ κατὰ τοῦ Ἔθνους τὴν 4ην πρωϊνὴν τῆς παρελθούσης Κυριακῆς. Δὲν ἐπλήγησαν ἀπὸ τὰς σφαίρας τοῦ ἐκτελεστικοῦ ἀποσπάσματος οἱ καταδικασθέντες. Ἐπλήγη βαθύτατα ἡ Ἑλληνική μας Πατρίς, τὸ Ἔθνος τὸ Ἑλληνικόν, ὁ λαός ὁ Ἑλληνικός. Δι’ αὐτὸ ἡ ὀδύνη ἡ ὁποία ἐκλόνισε πᾶσαν Ἑλληνικὴν ψυχήν.

§79Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι δὰ καὶ πᾶσαν.

§80Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ὅλαι αἱ Ἑλληνικαὶ ψυχαὶ δονοῦνται ἀπὸ τὰ ἀνθρωπιστικώτερα καὶ εὐγενέστερα τῶν συναισθημάτων. Δι’ αὐτὸ ἡ ὀδύνη ἡ ὁποία κατέχει πᾶσαν Ἑλληνικὴν ψυχὴν εἶναι βαθυτάτη διὰ τὸ διπλοῦν τραῦμα, τὸ ὁποῖον ἐπηνέχθη καὶ ἐσωτερικῶς καὶ ἐξωτερικῶς. Εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν ἐκινήθη ὁλόκληρος ἡ Δημοκρατικὴ ἀνθρωπότης. Δὲν θέλετε νὰ λάβετε ὑπ’ ὄψιν σας τὰς ἐκδηλώσεις τὰς προκληθείσας ἀπὸ τὴν μίαν πλευράν. Εἶναι δικαίωμά σας. Ἀλλὰ δὲν ἠμποροῦσε, δὲν ἐπετρέπετο, ἡ Κυβέρνησις νὰ μὴ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν της τὰς ἐκδηλώσεις, αἱ ὁποῖαι προῆλθον ἀπὸ τὴν πλευρὰν ἐκείνην, τὴν ὁποίαν, ἡμεῖς τοὐλάχιστον, δέν δυνάμεθα νὰ ἀμφισβητήσωμεν, ὅτι εἶναι γνησίως Δημοκρατική. Ὅτι δὲ ὅλαι αἱ ἐπιστημονικαί, καλλιτεχνικαί, φιλολογικαὶ καὶ διανοούμεναι κορυφαὶ τῆς Γαλλίας καὶ τῆς Ἀγγλίας ἐξηγέρθησαν. Ὅταν ἐξηγέρθη ὁ πολιτικὸς κόσμος καὶ τὰ συνδικάτα Γαλλίας, Ἀγγλίας, Ἰταλίας, ἔπρεπε ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀντιληφθῇ...

§81ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Καὶ ὁλόκληρος ἡ Αἴγυπτος.

§82Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Μάλιστα, ἀκόμη καὶ ὁλόκληρος ἡ Αἴγυπτος. Ἔπρεπεν ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀντιληφθῇ, ὅτι ἦτο βαρύτατον τὸ πλῆγμα τὸ ὁποῖον θὰ ὑφίστατο ὁ τόπος, θὰ ὑφίστατο τὸ Ἔθνος, εἰς περίπτωσιν καθ’ ἣν θὰ συνέβαινον αὐτά τὰ ὁποῖα συνέβησαν. Πιστεύω λοιπόν, ὅτι ἡ εὐθύνη τῆς Κυβερνήσεως, ἐν τῷ συνόλῳ της, καὶ ἡ εὐθύνη τῶν ἁρμοδίων Ὑπουργῶν, ἰδιαιτέρως, εἶναι βαρυτάτη.

§83Γ. ΜΟΔΗΣ. Ὁμιλεῖτε περὶ τῶν μέτρων εἰρηνεύσεως, ἢ κάνετε ἔλεγχον;

§84Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ὁμιλῶ περὶ τῶν μέτρων εἰρηνεύσεως καὶ εὑρίσκω, ὅτι καθ’ ἣν στιγμὴν κροτοῦν αἱ σφαῖραι τοῦ ἐκτελεστικοῦ ἀποσπάσματος, τότε δὲν μπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ ἔννοια εἰρηνεύσεως. Τότε ὁ ὅρος εἰρήνευσις ἀντηχεῖ ὡς τραγικὴ εἰρωνεία.

§85ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἔννοια τῆς κοροϊδίας ἀπέναντι τοῦ λαοῦ.

§86Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Λέγω λοιπόν, ὅτι βαρεῖα ὑπῆρξεν ἡ εὐθύνη τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῶν ἐπὶ μέρους ἁρμοδίων Ὑπουργῶν καὶ τὴν ἀρχῆθεν θλιβερὰν διαχείρησιν τοῦ ὅλου ζητήματος, καὶ δι’ ὅσα συνέβησαν τὴν ἡμέραν τοῦ Σαββάτου. Δὲν εἴμεθα εἰς θέσιν νὰ γνωρίζωμεν, τὰς λεπτομερείας αὐτάς, ἀλλ’ ἐξ ὅσων ἐδημοσιεύθησαν εἰς τὸν τύπον, τὰ ὁποῖα δὲν διεψεύσθησαν, δικαιούμεθα νὰ συναγάγωμεν, ὅτι συνέβησαν πράγματα ἀνατριχιαστικὰ κατὰ τὴν ἐκτέλεσιν αὐτῆς τῆς περιφήμου δικαστικῆς ἀποφάσεως. Ἀνέπτυξα πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι δὲν ὑπῆρχε πλέον ζήτημα δικαστικῆς ἀποφάσεως. Δὲν ὑπῆρχε ζήτημα ἐπεμβάσεως εἰς τὸ ἔργον τῆς δικαιοσύνης. Ἡ δικαιοσύνη εἶχε ἐκτελέσει τὸ ἔργον της καὶ δὲν ὑπελείπετο εἰμὴ τὸ ἔργον τῆς Κυβερνήσεως. Λέγω, λοιπόν, ὅτι ἐξ ὅσων ἀνεγράφησαν εἰς τὸν τύπον διὰ τὰ συμβάντα κατὰ τὴν ἡμέραν τοῦ Σαββάτου, δικαιούμεθα νὰ συναγάγωμεν, ὅτι καὶ εἰς τοῦτο τὸ σημεῖον ἡ Κυβέρνησις δὲν ἠδυνήθη νὰ ἐκπληρώσῃ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἀπετέλει στοιχειῶδες αὐτῆς καθῆκον, εἰς τρόπον ὥστε εὐλόγως νὰ ἀναπηδήσῃ τὸ ἐρώτημα ἀπὸ τὸν λαόν, ἐρώτημα τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι ἰδικόν μου, ἀλλ’ ἐρώτημα τὸ ὁποῖον ἐτέθη ἤδη διὰ τοῦ τύπου ἐνώπιον τοῦ λαοῦ, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις εἶναι ἐκείνη ἡ ὁποία ἀσκεῖ τὴν ἐξουσίαν, ἢ ἐὰν ἡ Κυβέρνησις τύποις μόνον ἐμφανίζεται ὡς ἀσκοῦσα τὴν ἐξουσίαν, ἐνῷ ἡ ἐξουσία ἀσκεῖται πράγματι ὑπὸ ἀοράτων καὶ ἀνευθύνων δυνάμεων. Καὶ εἶναι κρίσιμον, κύριοι συνάδελφοι, τὸ θέμα. Εἶναι κρίσιμον τὸ ἐρώτημα διὰ τὴν τύχην τοῦ λαοῦ αὐτοῦ, καὶ διὰ τὴν τύχην τῶν ἐλευθέρων καὶ δημοκρατικῶν θεσμῶν μας. Πρέπει νὰ γνωρίζωμεν δηλαδή, ἐὰν τὴν χώραν κυβερνᾷ ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία εἶναι ὑπεύθυνος ἀπέναντι τοῦ λαοῦ, καὶ ἡ ὁποία ἐκπηγάζει ἐκ τῆς ἐκλογῆς, ἢ ἐὰν ἀσκῆται ἡ ἐξουσία ἀπὸ ἀνευθύνους καὶ ἀπὸ ἀνεξελέγκτους παράγοντας, εὑρισκομένους ἐπάνω ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, καὶ μὴ ἀντλοῦντας ἀπὸ αὐτὸν τὴν ὑπόστασιν καὶ τὴν ὕπαρξίν των! Ὅταν, κύριοι βουλευταί, πρὸ τινων ἡμερῶν, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς ἀξιωματικῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἐλέχθη, ἢ μᾶλλον ἐρρίφθη ὑπαινιγμὸς κατὰ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, ὡς κρατοῦντος μυστικὰ τὰ τηλεγραφήματα ἢ ἄλλα στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα εὑρέθησαν εἰς τὰς κρύπτας καὶ μὴ παραδώσαντος αὐτὰ εἰς τὸ δικαστήριον, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἀπήντησεν: «Ἐγὼ δὲν ἔχω κανὲν στοιχεῖον. Οὔτε εἶχα οὔτε ἔχω. Ἄλλοι τὰ εἶχον. Ἄλλοι εἶναι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἔφερον τὰ στοιχεῖα καὶ ἔκαμον χρῆσιν αὐτῶν. Ἐὰν ἐκεῖνοι, ἔχουν τυχὸν καὶ ἄλλα στοιχεῖα πλὴν αὐτῶν τὰ ὁποῖα κατετέθησαν εἰς τὸ δικαστήριον καὶ ἐδόθησαν εἰς τὴν δημοσιότητα, δὲν εἶμαι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζω».

§87Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Μὲ συγχωρεῖτε, μίαν διακοπήν. Ὑπάρχει Ἐπιτροπή, νομίζω, ἀπὸ τὴν συζήτησιν τοῦ βασικοῦ θέματος. Ἐάν, τυχόν, ἐνδιαφέρεσθε καὶ θέλετε νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν συζήτησιν καὶ νὰ τερματίσωμεν τὴν ψήφισιν τοῦ νομοθετήματος αὐτοῦ, νομίζω, ὅτι δὲν συμβάλλετε, δι’ ὅσων ἀναφέρατε, εἰς τὴν τακτοποίησιν τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου. Ἀφήσατε νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν συζήτησιν καὶ ἠμπορεῖτε νὰ εὕρητε κἄποιαν ἄλλην εὐκαιρίαν, εἴτε διὰ τῆς ἀσκήσεως ἐλέγχου κατὰ τῆς Κυβερνήσεως, εἴτε δι’ οἱουδήποτε ἄλλου τρόπου νὰ φέρητε τὰς σκέψεις σας εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Ἐάν, ὅμως, ἔρχεται ἕν νομοθέτημα διὰ τοῦ ὁποίου ἀποβλέπομεν νὰ καταπραΰνωμεν τὴν κατάστασιν καὶ τὴν ἐσωτερικὴν ἀνωμαλίαν, ἡ ὁποία ὑπάρχει καὶ διὰ νὰ κατορθώσωμεν ἱκανὸν ἀριθμὸν ἀνθρώπων νὰ τοὺς βγάλωμεν ἀπὸ τὴν φυλακήν, νομίζω, ὅτι ἡ παρέλκυσις μὲ τὴν συζήτησιν τοιούτων θεμάτων, δὲν συμβάλλει, οὔτε εἰς τὴν προσπάθειαν τῆς κατασιγάσεως τῶν παθῶν, οὔτε εἰς τὴν εἰρήνευσιν τῆς χώρας. Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ κάμετε τὴν συζήτησιν ἐπάνω εἰς τὸ θέμα αὐτὸ καὶ εἰς μίαν ἡμέραν Κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου, νὰ ἐκφέρετε αὐτὰς τὰς ἀπόψεις σας.

§88Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Λυποῦμαι πολύ, κύριε Ὑπουργέ, διότι διὰ τῆς διακοπῆς σας αὐτῆς, τὴν ὁποίαν μοῦ ἐκάματε, μοῦ ἀπεδώσατε πρόθεσιν παρελκύσεως.

§89Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Ὄχι πρόθεσιν παρελκύσεως. Ἀσκεῖτε ἕνα ἔλεγχον ἔξω τοῦ θέματος, ὁ ὁποῖος δὲν συμβάλλει εἰς τὴν προώθησιν τῆς τακτοποιήσεώς του.

§90Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Θὰ τὸ ἰδῆτε εὐθὺς ἀμέσως.

§91Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Θὰ ἔλεγον τοῦτο: Νὰ καταθέσητε μίαν ἐπερώτησιν καὶ νὰ σᾶς βοηθήσωμεν νὰ τὴν φέρετε κατὰ προτίμησιν.

§92Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Εἶναι τόσον εὐρέα τὰ δικαιώματα, τῶν ὁποίων ἀπολαμβάνομεν, ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι ἀνήκομεν εἰς τὴν Ἀριστεράν, ὥστε νὰ μὴ ἀπαιτῆται ἡ λῆψις, πλέον ἐνεργητικωτέρων μέτρων. Ἔλεγον τοῦτο: Ὅτι, ὅταν εὐθὺς ἀμέσως θὰ εἰσέλθω εἰς τὴν συζήτησιν τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου σας, τότε θὰ ἀντιληφθῆτε, πόσον πολύτιμος ὑπῆρξεν εἰσήγησις, πόσον πολύτιμος ὑπῆρξεν εἰσαγωγή, αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶπον προηγουμένως.

§93Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Παρακαλῶ νὰ εἰσέλθητε εἰς τὴν συζήτησιν τοῦ νομοσχεδίου. Ὁμιλεῖτε τόσην ὥραν ἔξω τοῦ θέματος.

§94Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐγὼ εἶμαι παλαιότερος ἀπὸ σᾶς καί, αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὰ εὐφυολογήματα, νὰ μὴ τὰ κάμνετε, ὅταν πρόκειται περὶ ἐμοῦ. Διότι, ἄριστα, γνωρίζετε, ὅτι ὑπάρχουν περιπτώσεις ποὺ μπαίνει κανεὶς καὶ ἀμέσως εἰς τὸ θέμα. Ἀλλὰ τὸ σύνηθες εἶναι, νὰ κάμνῃ κανεὶς κάποιαν εἰσήγησιν καὶ κατόπιν νὰ εἰσέλθῃ εἰς τὸ θέμα καὶ μετὰ νὰ κάμῃ καὶ τὸν ἐπίλογόν του. Αὐτὸ λέγουν, τὰ κλασσικὰ τευτέρια. Θέλετε νὰ ἀρχίσω, ἀμέσως, νὰ εἴπω, ὅτι τὸ νομοσχέδιόν σας εἶναι καλὸν, ἢ εἶναι κακόν, ἢ ὅτι τὸ δέχομαι ἢ τὸ ἀπορρίπτω; Λυποῦμαι διότι δὲν μοῦ εἶναι δυνατὸν νὰ σᾶς εὐχαριστήσω. Θέλω νὰ ἐκθέσω ὡρισμένας ἀπόψεις μου εἰς τοὺς κ. κ. συναδέλφους, τὰς ὁποίας νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ τὰς ἔχουν ὑπ’ ὄψιν των, διὰ νὰ ἀντιληφθοῦν τὴν βάσιν ἐπὶ τῆς ὁποίας στηρίζεται τὸ νομοσχέδιόν σας.

§95Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Μὰ σεῖς, κύριε συνάδελφε, κατηγορεῖτε τὴν Κυβέρνησιν, διότι ἔκαμε 2–3 ἐκτελέσεις. Ἔχει ἀπόλυτον δίκαιον, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης δὲν θεωρεῖ τὸ θέμα τὸ ὁποῖον ἐθίξατε, τῆς παρούσης στιγμῆς.

§96Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Αὐτό, ἀκριβῶς, ἀποδεικνύει τὴν ἀνεξαρτησίαν τοῦ φρονήματός μου. Ἔχει δίκαιον ἡ Κυβέρνησις, τῆς ἀποδίδω τὸ δίκαιόν της καὶ τὴν ψηφίζω. Δὲν ἔχει δίκαιον, εἰς ἄλλο σημεῖον, τὴν καταγγέλλω διὰ τὸ ἄδικον τὸ ὁποῖον ἔχει, Γνωρίζω βεβαίως τὸν λόγον, διὰ τὸν ὁποῖον ταράσσεσθε ἐξ αὐτῶν τὰ ὁποῖα λέγω.

§97Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Συζητοῦμεν διὰ τὸ ταχύτερον.

§98Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Τὸ ταχύτερον, τότε καὶ μόνον ἔχει ἀξίαν, ὅταν εἶναι ἐκ τῶν προτέρων διηυκρινισμένον, ποῦ θέλομεν νὰ καταλήξωμεν. Διότι, ἐὰν δὲν διευκρινήσωμεν ἐκ τῶν προτέρων ποῦ θέλομεν νὰ καταλήξωμεν, καὶ ἀκολουθήσωμεν αὐτὸ «τὸ ταχύτερον», ποὺ λέγετε, τὸ ἀποτέλεσμα θὰ εἶναι νὰ σπάσωμε τὰ μοῦτρα μας, καὶ ἀντὶ νὰ κάμωμεν καλόν, νὰ κάμωμεν κακόν. Ἄλλως τε τὸ «σπεῦδε βραδέως» οἱ πρόγονοί μας τὸ ἐδίδαξαν. Καὶ ἤδη ἐπανέρχομαι εἰς τὸ σημεῖον ὅπου διεκόπην. Ἔλεγον, λοιπόν, ὅτι ὑπάρχει αὐτὴ ἡ βαρειὰ ἀνησυχία εἰς τὴν ψυχὴν τοῦ λαοῦ, τῆς ὁποίας διερμηνεὺς ἐγένετο καὶ ὁ τύπος καὶ τοῦτο ἀπεδεικνύετο καὶ ἐκ τῆς δηλώσεως ἐκείνης τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν. Καὶ ὀφείλει αὐτὸ ἡ Κυβέρνησις νὰ τὸ ἔχῃ ὑπ’ ὄψιν της, ὥστε ἀναλόγως, νὰ ἐπιληφθῇ διὰ τὴν περαιτέρω πραγματοποίησιν τοῦ ἔργου, εἰς τὸ ὁποῖον ἀποβλέπει. Τώρα, κύριοι συνάδελφοι, αὐτὸ τὸ ὁποῖον, οὐδεὶς ἦτο δυνατὸν νὰ προβλέψῃ, ἢ ἦτο δυνατὸν νὰ φαντασθῇ, συνετελέσθη. Καί, καθ’ ἣν στιγμήν, ἡμεῖς, πρόκειται νὰ συζητήσωμεν καὶ νὰ ἐπεξεργασθῶμεν νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον φέρει τὸν τίτλον «τῶν μέτρων τῆς εἰρηνεύσεως», ἡ ψυχὴ τοῦ Ἔθνους ἀσπαίρει. Μία καὶ μόνη θεραπεία ὑπάρχει, τῆς τεραστίας ζημίας, ἡ ὁποία προεκλήθη. Εἷς καὶ μόνον τρόπος ὑπάρχει διὰ ποιάν τινα ἐπανόρθωσιν τῶν γενομένων: Νὰ πιστέψωμεν ὅλοι εἰλικρινῶς, ὅτι, ἐφ’ ὅσον δὲν θὰ εἰρηνεύσῃ ὁ τόπος, δὲν ὑπάρχει τρόπος, οὔτε ὁμαλὴ πολιτικὴ ζωὴ νὰ ὑπάρξῃ, οὔτε οἰκονομικὴ ἀνόρθωσις, καὶ ὁ λαὸς θὰ κυλίεται, ἀνὰ πᾶσαν ἡμέραν εἰς ὁλονὲν αὔξουσαν δυστυχίαν καὶ ἀθλιότητα. Ἐντεῦθεν, ἀνακύπτει δι’ ὅλους ἡμᾶς, ἕνα χρέος, ἕνα ἐπιτακτικὸν καθῆκον, τὸ ὁποῖον δὲν ἠθελήσαμεν νὰ ἐκπληρώσωμεν ὅταν ὑφίστατο ἀκόμη ἡ ἐκκρεμότης, ἡ ὁποία κατέληξεν εἰς τὰ γεγονότα τῆς Κυριακῆς. Τὸ χρέος καὶ τὸ καθῆκον, τὸ ὁποῖον τότε δὲν ἠθελήσαμεν νὰ ἐκπληρώσωμεν, ὕστερα ἀπό τὸ γεγονὸς ἐκεῖνο, ἔχομεν τὴν ὑποχρέωσιν νὰ τὸ ἐκπληρώσωμεν τώρα. Καί, τὸ χρέος μας αὐτὸ εἶναι ἓν καὶ μόνον: Νὰ ψηφίσωμεν νόμον, ὁ ὁποῖος, ὄχι νὰ ἐπικαλῆται τὴν εἰρήνευσιν, ἀλλὰ νὰ πραγματοποιῇ τὴν εἰρήνευσιν. Καί, μέτρον εἰρηνεύσεως, οὐσιαστικόν, λυσιτελὲς καὶ καρποφόρον, ἓν καὶ μόνον ὑπάρχει: Ἡ χορήγησις τῆς γενικῆς ἀμνηστίας, πρὸς πάσας τὰς πλευράς. Ὅταν ὁμιλοῦμεν περὶ γενικῆς ἀμνηστίας, ὑπάρχει διαμορφωμένη ἡ ἐντύπωσις, ὅτι ἡ ἀμνηστία ἀποβλέπει πρὸς μίαν ὡρισμένην κατεύθυνσιν. Ὅμως, δὲν συμβαίνει αὐτό. Διότι ἀπὸ τὸ 1944 καὶ ἐντεῦθεν, ἐδημιουργήθησαν πλεῖσται κατηγορίαι Ἑλλήνων πολιτῶν, διὰ διαφόρους λόγους, οἱ ὁποῖοι ὑφίστανται τὰς βαρείας συνεπείας τῆς καταστάσεως αὐτῆς. Ἐν ὅσῳ λοιπόν, ἡμεῖς, δὲν θὰ θελήσωμεν, ἀποβλέποντες εἰς τὴν ρίζαν ἀπὸ τὴν ὁποίαν προέρχονται τὰ δεινὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ ἀναλαμβάνοντες τὰς εὐθύνας τὰς ὁποίας ἔχομεν, νὰ ἄρωμεν τὴν ρίζαν, ἐφ’ ὅσον, λέγω, δὲν θὰ θελήσωμεν νὰ ἀποφασίσωμεν νὰ κάνωμεν αὐτό, δὲν πρόκειται, κύριοι, νὰ πραγματοποιήσωμεν πολιτικὴν εἰρηνεύσεως. Ἀλλά, τί συμβαίνει εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν; Συμβαίνει κάτι τὸ καταπληκτικόν: Ἀνεπάρκεια κυβερνητική, ἐξ ἑνός, ἀναξιότης τῆς ἀξιωματικῆς Ἀντιπολιτεύσεως, ἐξ ἑτέρου, ἔφεραν τὴν κατάστασιν, εἰς τὸ σημεῖον εἰς τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται, ὥστε νὰ συντελεσθοῦν καὶ τὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα συνετελέσθησαν. Νὰ σᾶς εἴπω, κύριοι βουλευταί, τί ἐπηγγέλθησαν τὰ κόμματα τὰ κυβερνητικὰ πρὸ τῶν ἐκλογῶν; Νὰ σᾶς ἀναγνώσω τὰς προγραμματικάς των ἐπαγγελίας; Μά, θὰ ὑψωθοῦν αἱ τρίχες τῆς κεφαλῆς σας, ἐὰν τὰς ἀκούσετε ἐπαναλαμβανομένας, ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ. Τὰς ἔχω ἐδῶ προχείρους. Ἐλέχθη, ὅτι αἱ προεκλογικαὶ ἐπαγγελίαι, ἀποτελοῦν συμβόλαιον, μεταξὺ τῶν διδόντων αὐτὰς καὶ τοῦ λαοῦ, μεταξὺ τῶν κομμάτων καὶ τοῦ λαοῦ, συμβόλαιον ἱερὸν καὶ ἀπαραβίαστον. Καὶ εἶναι πράγματι. Ἀλλ’ ἐγὼ πιστεύω, ὅτι πέραν τοῦ ὅτι ἀποτελοῦν συμβόλαιον, ἀποτελοῦν καὶ τὸ μοναδικὸν βάθρον, ἐπὶ τοῦ ὁποίου εἶναι δυνατὸν νὰ στηριχθῇ, ἕνα ἀληθινὸν δημοκρατικὸν κοινοβουλευτικὸν πολίτευμα. Διερωτῶμαι, ποίαν ἀξίαν ἔχουν αἱ ἐκλογαί. Ποίαν ἀξίαν ἔχει ἡ λαϊκὴ ἐτυμηγορία. Ποίαν ἀξίαν ἔχει ἡ ἐμφάνισις ἐνώπιον τοῦ λαοῦ τῶν διαφόρων κομμάτων, ὅταν, τὰς ἐπαγγελίας, τὰς ὁποίας δίδομεν προεκλογικῶς καὶ ἐπὶ τῇ βάσει τῶν ὁποίων λαμβάνομεν τὰς ψήφους τοῦ λαοῦ, αὐτὰς τὰς ἐπαγγελίας ἐρχόμεθα νὰ τὰς ἀγνοήσωμεν μετὰ τὰς ἐκλογάς. Ποίαν ἀξίαν ἔχουν τότε αἱ ἐκλογαί; Καὶ δὲν ἀποτελοῦν καθαρὰν ἀπάτην εἰς βάρος τοῦ λαοῦ; Καὶ ὅμως, εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν, δίς, ἐπισήμως, δοθεῖσαι προεκλογικῶς ἐπαγγελίαι ἀνῃρέθησαν καὶ ἐλησμονήθησαν τὴν ἑπομένην αὐτῶν. Ἐλησμονήθησαν ἀπὸ τὰ κόμματα τὰ κυβερνητικά, ἐλησμονήθησαν ἀπὸ τὴν ἀξιωματικὴν ἀντιπολίτευσιν. Λέγουν τὰ κυβερνητικὰ κόμματα, ὅτι ἐφ’ ὅσον οὐδέν, συνεκέντρωσεν τὴν ἀπόλυτον πλειοψηφίαν καὶ ἐφ’ ὅσον κατέστη ἀναγκαία ἡ συνεργασία, ἔπρεπε νὰ γίνουν ὑποχωρήσεις. Μάλιστα. Ἀλλά, αἱ ὑποχωρήσεις δὲν γίνονται ποτὲ ἐπὶ τῶν θεμελιωδῶν καὶ βασικῶν προεκλογικῶν ἀρχῶν, στὰς ὁποίας πιστεύει πράγματι, ἕν κόμμα, τὸ ὁποῖον κατέρχεται εἰς τὰς ἐκλογάς. Ἡ, πιστεύω ἐγώ, ὅτι ἡ εἰρήνευσις ἀποτελεῖ ἐθνικὴν ἀνάγκην, διακηρύσσω τοῦτο πρὸ τῶν ἐκλογῶν—καὶ δὲν δικαιοῦμαι νὰ τὴν θυσιάσω, ἀντὶ οἱουδήποτε ἀνταλλάγματος— ὅμως, δὲν πιστεύω, ὅτι ἀποτελεῖ ἐθνικὴν ἀνάγκην καὶ τὸ διακηρύσσω, μόνον πρὸς ἄγραν ψήφων καί, τότε, ἠμπορῶ νὰ τὴν λησμονήσω, ἐξαπατῶν τὸν λαόν. Ὅταν, λοιπόν, διακηρύσσω προεκλογικῶς, ὅτι πιστεύω εἰς τὴν εἰρήνευσιν, ὡς ἐθνικὴν ἀνάγκην, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ τὴν θυσιάσω, διὰ τὸν λόγον, ὅτι ἔπρεπε νὰ κάμω μίαν συνεργασίαν; Ἐὰν ἡ συνεργασία ἐπρόκειτο νὰ γίνῃ, ἐπὶ θυσίᾳ καὶ τοῦ βάθρου, ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἑδράζεται τὸ δημοκρατικόν μας πολίτευμα, καὶ τοῦ λόγου τοῦ ἱεροῦ καὶ τοῦ συμβολαίου τοῦ ὑπογραφέντος, τότε, πρὸς τίνα λόγον ἡ συνεργασία; Καί, ἀπὸ ταύτης τῆς ἀπόψεως, ἡ στάσις τὴν ὁποίαν κρατεῖ ὁ «Συναγερμός», νὰ μὴ δέχεται συνεργασίαν μὲ ἄλλα κόμματα, ἐὰν βεβαίως εἶχε πρόγραμμα εἰς τὸ ὁποῖον νὰ πιστεύῃ ἀλλὰ δυστυχῶς δὲν ἔχει ἡ στάσις αὕτη τοῦ «Συναγερμοῦ» θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ θεωρηθῇ ὡς ὀρθὴ ἀπὸ πολιτικῆς καὶ κοινοβουλευτικῆς πλευρᾶς. Ἀλλά, δὲν ἔχει κανένα πρόγραμμα. Τὸ μόνον σημεῖον τοῦ προγράμματός του ἀπετέλει ἡ λήθη καὶ αὐτὴν τὴν λήθην τὴν ἐλησμόνησεν. Συνέβη, λοιπόν, εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν, τοῦτο τὸ περίεργον: Ἡ Κυβέρνησις ἐφοβήθη τὴν καταδημαγώγησιν τοῦ «Συναγερμοῦ». Ἡ Κυβέρνησις ἐσκέφθη, ὅτι ὑπάρχει καὶ μία μερὶς τῆς κοινῆς γνώμης, ἡ ὁποία εἰς τὰς τελευταίας ἐκλογάς, ἐξεδηλώθη κατὰ τῆς εἰρηνεύσεως. Μέσα εἰς τὴν αὐτήν, ἠμποροῦμε καὶ ἐμεῖς, ἀξιολόγως νὰ ἁλωνίσωμεν, εἰς πρώτην εὐκαιρίαν. Ἄς μὴ ἀφήσωμεν λοιπὸν αὐτὴν τὴν μερίδα τοῦ λαοῦ, νὰ καταδημαγωγῆται ἀπὸ τὸν «Ἑλληνικὸν Συναγερμόν». Ἔτσι, ἀντὶ νὰ σπεύσῃ εἰς τὴν πραγματοποίησιν τῶν ἐπαγγελιῶν, τὰς ὁποίας ἔδωσε, παρουσίασεν αὐτὸ τὸ σχέδιον νόμου, περὶ τοῦ ὁποίου θὰ ὁμιλήσω. Ἀπὸ τὴν ἄλλην πλευράν, ἡ ἀξιωματικὴ ἀντιπολίτευσις ἐφοβήθη τὸ ἀντίθετον. Μὴ τυχὸν ἡ Κυβέρνησις πραγματοποιοῦσα, κατὰ ἕνα τρόπον, τὴν εἰρήνευσιν, κατώρθωσεν νὰ ἱκανοποιήσῃ τὴν τεραστίαν λαϊκὴν μᾶζαν, ἡ ὁποία ποθεῖ καὶ ἀξιοῖ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς γαλήνης καὶ ὁμαλότητος, ἔσπευσεν, μολονότι αἱ διακηρύξεις αἱ δικαί του ἦσαν πλατύτεραι ἀπὸ τὰς διακυρύξεις τὰς κυβερνητικάς, ἐν τῇ ἀοριστίᾳ των, μολονότι τοῦτο συνέβαινεν, ἔσπευσε νὰ ἐξαπολύσῃ, ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς, καὶ μόνον ἀπὸ τῆς ἐκφωνήσεως τοῦ ὅρου εἰρήνευσις τὴν ἐπίθεσιν κατηγοροῦσα τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι «ἤνοιξεν τὰς θύρας τῶν φυλακῶν καὶ ἐξέρχονται ἀθρόοι οἱ σφαγεῖς τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ». Ἐὰν εἴδατε ἐσεῖς νὰ ἀνοίξῃ καμμία θύρα τῶν φυλακῶν.

§99Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Ποῖος τὸ εἶπεν αὐτό;

§100Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ὁ Συναγερμικὸς τύπος. Λοιπὸν τοῦτο συνέβη. Καὶ ἐνώπιον αὐτῆς τῆς, ἂς τὸ εἴπω, διελκυστίνδος μεταξὺ Κυβερνήσεως καὶ Ἀντιπολιτεύσεως, ἐφθάσαμεν εἰς τὴν ὑποβολὴν τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον, κύριοι βουλευταί, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ λέγεται νομοσχέδιον περὶ μέτρων εἰρηνεύσεως. Δὲν ἔπρεπε κἂν νὰ λέγεται νομοσχέδιον περὶ μέτρων δικαιοσύνης, δὲν ἔπρεπε κἂν νὰ λέγεται νομοσχέδιον περὶ μέτρων ἐπιεικείας. Ἔπρεπε νὰ λέγεται νομοσχέδιον περὶ μέτρων ὀξύνσεως. Διότι, τὴν σκέψιν τοῦ συντάξαντος αὐτό, δὲν ἀπασχολεῖ, παρὰ τὰ ἐν τῇ εἰσηγητικῇ ἐκθέσει ἐκφραζόμενα καὶ διακηρυττόμενα, δὲν ἀπασχολεῖ οὔτε ἡ ἀπόδοσις δικαιοσύνης, οὔτε ἡ ἐπιείκεια, πολὺ δὲ περισσότερον ἡ εἰρήνευσις. Τὴν ἀπασχολεῖ ἓν καὶ μόνον. Πῶς θὰ ἠμπορέσῃ νὰ ἀπολύσῃ ἀπὸ τὰς φυλακὰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἀνανήψει.

§101Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Ἔχει καμμίαν διάταξιν μέσα σχετικήν; Ἔχετε τὴν διάταξιν νὰ μοῦ τὴν εἴπητε.

§102Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Δὲν ὑπάρχει βεβαίως ρητὴ διάταξις, ἀλλὰ ὅλαι αἱ διατάξεις συγκλίνουν εἰς αὐτό.

§103Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Σᾶς τὰ εἶπον καὶ εἰς τὴν Ἐπιτροπήν.

§104Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἐγὼ δὲν θὰ εἶχον οὐδεμίαν ἀπολύτως ἀντίρρησιν, ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις θὰ προσεκόμιζεν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς σχέδιον νόμου, τὸ ὁποῖον θὰ ἐτιτλοφορεῖτο «περὶ ἀποφυλακίσεως τῶν ἀνανηψάντων», νὰ ψηφίσω ὑπὲρ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Οὐδεμίαν ἀπολύτως ἀντίρρησιν δὲν θὰ εἶχον.

§105Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Κάνετε μίαν τροπολογίαν, κ. συνάδελφε.

§106Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν οὔτε εἶναι ἐπιτρεπτὸν νὰ προσερχώμεθα ἐνώπιον τῆς Βουλῆς μὲ νομοσχέδιον περὶ μέτρων εἰρηνεύσεως καὶ ὑπὸ τὸν πομπώδη αὐτὸν τίτλον νὰ κρύπτωμεν τὴν πραγματικὴν οὐσίαν τῶν ἐπιδιώξεών μας, δηλαδὴ τὴν ἀποφυλάκισιν τῶν ἀνανηψάντων.

§107Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ποίων;

§108Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Αὐτῶν περὶ τῶν ὁποίων ὡμιλήσατε προηγουμένως.

§109Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Τῶν πεπλανημένων.

§110Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἔχουν ποικίλα ὀνόματα. Λέγονται «ἐπανελθόντες εἰς τὴν ἐθνικὴν οἰκογένειαν», «πλανηθέντες», κλπ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ὅμως εἶναι πάντοτε αὐτοὶ οἱ ἴδιοι. Ἐγὼ δὲν θὰ εἶχον οὐδεμίαν ἀντίρρησιν ὑπὸ τὸν ὅρον αὐτόν, ὅτι εὐθέως εἰλικρινῶς τιμίως θὰ ἤρχετο ἡ Κυβέρνησις νὰ ζητήσῃ τὴν ἀποφυλάκισιν τῶν ἀνανηψάντων, νὰ ψηφίσω ὑπὲρ τοῦ νομοσχεδίου. Θὰ τῆς ἔλεγα ὅμως νὰ προσέξῃ, διότι αὐτὸ τὸ ὁποῖον ἐπιχειρεῖ νὰ κάνῃ εἶναι ἄκρως ἐπικίνδυνον καὶ διὰ τὴν κοινωνίαν καὶ διὰ τὸ Ἔθνος. Διότι κατὰ τὴν ταπεινήν μου ἀντίληψιν δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ ἀνανήψας, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν ποὺ ἐσεῖς θέλετε νὰ δώσετε εἰς τὸν ὅρον τοῦ ἀνανήψαντος, δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ ἀνανήψας ἄνθρωπος δεσμώτης. Ἀνανήψας λέγεται ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἀπολαμβάνων τῆς ἐλευθερίας του, ἠρέμως ἐξετάζων τὴν δημιουργηθεῖσαν κατάστασιν, πείθεται περὶ τοῦ ὅτι αἱ ἀντιλήψεις, τὰς ὁποίας πρότερον εἶχεν ἦσαν ἐσφαλμέναι καὶ πρέπει νὰ μεταβάλῃ ἀντιλήψεις. Αὐτὸς εἶναι ὁ ἀληθινὸς ἀνανήψας. Χάριν αὐτοῦ ἐδημιούργησεν ὁ Χριστὸς τὴν παραβολὴν τοῦ ἀπολωλότος προβάτου. Δὲν ἐδημιούργησεν ὁ Χριστὸς τὴν παραβολὴν δι’ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἀνανήπτουν μὲ τὰς γνωστὰς μεθόδους, αἱ ὁποῖαι ἐφηρμόσθησαν εἰς τὴν Μακρόνησον, Γιούρα, Κέρκυραν καὶ εἰς πάσας τὰς φυλακὰς τοῦ Κράτους πλὴν τῶν φυλακῶν τοῦ Ἀβέρωφ καὶ τῶν φυλακῶν τῶν Βούρλων τοῦ Πειραιῶς. Τοιούτους ἀνανήψαντας οὔτε προβάλλει κανεὶς ὡς πρότυπα, οὔτε παρέχει εἰς αὐτοὺς μέτρα εὐεργετικά. Αὐτὸ δὲν συντελεῖ εἰς τίποτε ἄλλο παρὰ εἰς τὸ νὰ καταφέρῃ κτυπήματα πελέκεως κατὰ τῆς ρίζης τοῦ κοινωνικοῦ δένδρου, κατὰ τῆς ρίζης τοῦ Ἔθνους. Διότι, δὲν πρέπει νὰ ἀγνοῆτε, ὅτι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος μετὰ πάσης εὐχερείας εἰς τὴν πρώτην πνοὴν ἀντιξόου ἀνέμου μεταβάλλει τὰς πεποιθήσεις εἰς τὰς ὁποίας ἐπίστευεν, ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος τὰς μεταβάλλει καὶ δεικνύεται πρόθυμος νὰ ἐξυπηρετῇ τοὺς ἀρεσκομένους εἰς τὴν μεταβολὴν αὐτήν, αὐτὸς καὶ αὔριον, ὅταν ὁ ἄνεμος θὰ πνεύσῃ ἐξ ἀντιθέτου πλευρᾶς, πάλιν θὰ μεταβάλλῃ ἀντιλήψεις καὶ ἐπὶ τοιούτων ἀνθρώπων δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ στηριχθῇ οὔτε τὸ Ἔθνος οὔτε ἡ Κοινωνία. Τοιαῦτα παραδείγματα δὲν ἐπιτρέπεται εἰς ἡμᾶς νὰ δίδωμεν εἰς τὴν φλογερὰν Ἑλληνικὴν νεότητα, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τὴν μοναδικὴν ὑπολειφθεῖσαν ἐλπίδα τοῦ Ἔθνους. Ταῦτα θὰ ἔλεγον εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἐὰν εἶχε τὸ θάρρος, τὸ πολιτικὸν θάρρος, νὰ ρίψῃ τὸ προσωπεῖον καὶ νὰ παρουσιασθῇ ἀκάλυπτος ἐνώπιον τῆς Βουλῆς διὰ νὰ εἰσηγηθῇ μέτρα ἀποφυλακίσεως τῶν ἀνανηψάντων.

§111Α. ΦΩΤΗΛΑΣ. ......... (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§112Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἤκουσα, κύριοι συνάδελφοι, τὸν ἀγαπητὸν φίλον, τὸν κ. Πρόεδρον καὶ εἰσηγητὴν τῆς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, εἰς τὴν ὁποίαν μετέχω καὶ ἐγώ, ἤκουσα, λέγω, τὸν συνάδελφον κ. Φωτήλαν, νὰ ζητῇ νὰ τεθῇ διάταξις διὰ τῆς ὁποίας θὰ ἀπαγορεύεται εἰς τὰ μέλη τῶν Ἐπιτροπῶν νὰ ζητήσουν δηλώσεις, ἢ νὰ ὑποβάλλουν ἐρωτήσεις, αἱ ὁποῖαι δὲν εἶναι τίποτε ἄλλο παρὰ ἐκμαιευτικαὶ δηλώσεων. Παρηκολούθησα ὁλόκληρον τὴν ἀγόρευσίν του καὶ ἰδιαιτέρως τὸ σημεῖον αὐτό. Ἀλλὰ θὰ εἶχον νὰ εἴπω εἰς τὸν διακεκριμένον ἀληθῶς συνάδελφον, θὰ εἶχον νὰ εἴπω τοῦτο, ὅτι καὶ ἂν ἀκόμη ἐτίθετο αὐτὴ ἡ διάταξις, ἐφ’ ὅσον ὅλη ἡ ὑφὴ τοῦ νομοσχεδίου εἶναι τοιαύτη, οἵα εἶναι, ἐφ’ ὅσον ἡ ὅλη εἰσηγητικὴ ἔκθεσις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης εἶναι αὐτὴ ἡ ὁποία εἶναι, ἡ ὁποία χαράσσει τὴν κατευθυντήριον οὕτως εἰπεῖν γραμμὴν εἰς τὰ ὄργανα, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ ἐκτελέσουν αὐτὸν τὸν νόμον τὸν ὁποῖον θὰ ψηφίσωμεν, δὲν ὠφελεῖ εἰς τίποτε ἡ διάταξις αὐτή.

§113ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἴπατε, κ. συνάδελφε, ὅτι διὰ τοὺς ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι ἀνένηψαν ἐὰν ἐγένετο εἰδικὴ διάταξις θὰ τὴν ψηφίζατε. Μὴ ξεχνᾶτε, ὅτι ὑπάρχουν αὐθορμήτως παρουσιασθέντες, οἱ ὁποῖοι δὲν ἀνένηψαν καὶ εὑρίσκονται εἰς τὰς φυλακάς. Διὰ τοῦ σημερινοῦ νομοθετήματος ποὺ κατέθεσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τυγχάνουν τοῦ εὐεργετήματος νὰ βγοῦν ἀπὸ τὰς φυλακάς, ἀσχέτως τοῦ ἐὰν εἶναι ἀνανήψαντες ἢ ὄχι. Καὶ δεύτερον οἱ ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν παρουσιασθῆ, ἐὰν παρουσιασθοῦν θὰ τύχουν τοῦ εὐεργετήματος νὰ μὴ πᾶνε εἰς τὴν φυλακήν. Ναί, ἢ ὄχι;

§114Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Αὐταὶ εἶναι λεπτομέρειαι, αἱ ὁποῖαι ἀφοροῦν τὰ διάφορα ἄρθρα.

§115Ο ΑΥΤΟΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Λεπτομέρειαι διὰ τοὺς αὐθορμήτως παρουσιασθέντας, ποὺ τὸ 90% δὲν εἶναι ἀνανήψαντες καὶ παραμένουν εἰς τὰς φυλακάς.

§116Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἐγὼ συζητῶ τὴν βάσιν τοῦ νομοσχεδίου.

§117Ο ΑΥΤΟΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Οἱ ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι προσῆλθον τότε ἐπίστευσαν τὰς κυβερνητικὰς ὑποσχέσεις περὶ ἀμνηστίας καὶ προσῆλθον εἰς τὰς ἀρχάς, δὲν ἔτυχον ὅμως τοῦ εὐεργετήματος αὐτοῦ.

§118Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον ὡς ἔχει δύναται νὰ χαρακτηρισθῇ ὡς νομοσχέδιον ὀξύνσεως τῆς καταστάσεως καὶ ὄχι εἰρηνεύσεως. Διότι, πῶς θέλετε νὰ μὴ πληγῇ, νὰ μὴν τρωθῇ βαθύτατα ἡ ψυχὴ τῶν κρατουμένων εἰς τὰς φυλακάς, ὅταν βλέπουν ἐκείνους περὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησα προηγουμένως, καίτοι βαρυνομένους μὲ πράξεις βαρυτέρας ἀπολυομένους τῶν φυλακῶν, αὐτοὺς δὲ καίτοι μὴ βαρυνομένους μὲ βαρείας πράξεις, μὴ ἀπολυομένους ἐκ τῶν φυλακῶν, διὰ τοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους προηγουμένως σᾶς ἐξέθεσα. Πῶς θέλετε νὰ προκύψῃ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ψυχολογία εἰρηνευτική, ψυχολογία γαλήνης καὶ ὁμαλότητος καὶ εἰς τὴν ψυχὴν τῶν κρατουμένων καὶ εἰς τὴν ψυχήν, ὅπως ὀρθότατα παρετήρησεν ὁ κ. Φωτήλας, τῶν περὶ τοὺς κρατουμένους οἱ ὁποῖοι εἶναι ἀπείρως περισσότεροι, αἱ οἰκογένειαί των, τὸ φιλικόν των περιβάλλον, τὸ περιβάλλον τοῦ χωρίου ἀπὸ τὸ ὁποῖον κατάγονται; Πῶς θέλετε λοιπόν, εἰς τοὺς ἀνθρώπους τοὺς ἔχοντας ὑγιᾶ τὴν ψυχὴν τοιούτου εἴδους μέτρα νὰ δημιουργοῦν ψυχολογίαν κατευναστικήν, νὰ δημιουργοῦν ψυχολογίαν εἰρηνευτικήν; Ὅτι δὲ περὶ τούτου ἀκριβῶς πρόκειται, δηλαδὴ περὶ τῆς ἀπολύσεως τῶν «δηλωσιῶν», θὰ προσκομίσω πρὸς ὑμᾶς δύο ἀδιασείστους ἀποδείξεις. Πρώτη ἀπόδειξις, λέγει τὸ νομοσχέδιον: δὲν ἔχει καμμίαν ἀξίαν διὰ ποίαν πρᾶξιν ἔχει καταδικασθῇ τις, ἀρκεῖ νὰ φθάνῃ μέχρι τῆς προσκαίρου καθείρξεως, διότι ἐξαιρεῖ τοὺς καταδίκους εἰς ἰσόβια δεσμά. Διατί τοὺς ἐξαιρεῖ ἐφ’ ὅσον θέτει αὐτὴν τὴν ἀρχήν, εἰλικρινῶς δὲν ἠμπορῶ νὰ τὸ καταλάβω.

§119Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Καθείρξεως.

§120Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Εἰς τὸ κείμενον ὁμιλεῖτε περὶ καθείρξεως, ἀλλὰ εἰς τὴν εἰσηγητικήν σας ἔκθεσιν ὁμιλεῖτε περὶ προσκαίρου καθείρξεως. Διατί νὰ ἐξαιροῦνται ἐφ’ ὅσον δέχεσθε αὐτὴν τὴν ἀρχήν, ὅτι δὲν ἔχει καμμίαν ἀξίαν διὰ ποίαν πρᾶξιν ἔχουν καταδικασθῆ καὶ ποίαν ποινὴν ἐπέσυρεν ἡ πρᾶξις αὐτή, διὰ νὰ τύχουν τῆς ὑπὸ ὅρους ἀναστολῆς, ἀρκεῖ νὰ συντρέχουν ὅλα τὰ ἄλλα στοιχεῖα περὶ τῶν ὁποίων θὰ εἴπω; Ὁ κ. Φωτήλας ὡμίλησε διὰ μακρῶν περὶ αὐτοῦ καὶ ἐξέφερε καὶ ὁ ἴδιος τὴν ἰδίαν ἀπορίαν, ἀπὸ ἄλλης πλευρᾶς, καὶ ὄχι ἀπὸ τῆς ἀπόψεως ἀπὸ τῆς ὁποίας ἐξετάζω ἐγώ, ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς δικαιοσύνης ἐκεῖνος. Διατί νὰ μὴ ἐξέρχωνται αὐτοί, οἱ ὁποῖοι ἔχουν καταδικασθῆ εἰς ἰσοβίαν κάθειρξιν, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ὁ ἴδιος ὁ νόμος λέγει «πρόσκαιρον ἢ ἰσόβιον κάθειρξιν». Ἐπανέρχομαι λοιπὸν εἰς τὸ θέμα. Λέγει λοιπὸν τὸ νομοσχέδιον, δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν, ἡ ποινὴ εἰς τὴν ὁποίαν κατεδικάσθη κανείς, ἀρκεῖ νὰ ἔχῃ ἐπιδείξῃ καλὴν διαγωγὴν καὶ νὰ παρουσιάζῃ ἐκεῖνα τὰ στοιχεῖα, περὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησα προηγουμένως, δηλαδὴ ἡ ἀνάνηψις. Κύριοι βουλευταί, διὰ τὴν μόρφωσιν τῆς γνώμης σας ἐπ’ αὐτοῦ πρέπει νὰ ἔχητε ὑπ’ ὄψιν σας τὰ ἑξῆς: Ὅταν ὁ στρατιωτικὸς νόμος ἴσχυε εἰς τὰς Ἀθήνας καὶ συνέβαινε νὰ ἀνεύρῃ τινὰ ἐξ ὑμῶν ἡ ἀστυνομία κατὰ τὰς ἐρεύνας ἐκείνας, τὰς ὁποίας ἔκαμνε τότε, φιλοξενούμενον παρά τινος φίλου, ὁ ὁποῖος δὲν θὰ εἶχε σπεύσει προηγουμένως νὰ κάμῃ δήλωσιν εἰς τὴν ἀστυνομικὴν ἀρχήν, ὅτι ἀπόψε πρόκειται νὰ φιλοξενήσω τὸν τάδε, ἐὰν συνέβαινε νὰ σᾶς εὕρουν κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, διὰ τὴν παράβασιν αὐτῆς τῆς ἀστυνομικῆς διατάξεως, τὴν ὁποίαν ἐξεδίκαζε τὸ Ἔκτακτον Στρατοδικεῖον, ἡ ποινὴ ἦτο 5 ἔτη. Εἶσθε λοιπὸν σεῖς εἰς τὴν φυλακήν, ἔχετε κάμει τὰ 2½ χρόνια, σᾶς ὑπολείπονται 2½ χρόνια, δὲν ἀπολύεσθε. Ὄχι! Πρέπει ἡ Ἐπιτροπὴ νὰ ἀποφανθῇ περὶ τῆς ἀπολύσεώς σας. Καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ θὰ ἀποφανθῇ περὶ τῆς ἀπολύσεώς σας, κατὰ τὰς γενικὰς κατευθύνσεις, τὰς ὁποίας χαράσσῃ καὶ ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις καὶ τὸ νομοσχέδιον. Ἀλλὰ εἶμαι καὶ ἐγώ, ὁ ὁποῖος ἔχω καταδικασθῆ εἰς πρόσκαιρα δεσμά. Κάπως βέβαια βαρυτέρα ἔπρεπε νὰ ἐμφανίζεται τοὐλάχιστον ἡ πρᾶξις, τὴν ὁποίαν μοῦ ἀπέδιδον, διὰ νὰ μὲ καταδικάσουν εἰς πρόσκαιρα δεσμά. Ἐγὼ ὅταν θὰ πάρω τὸ πιστοποιητικὸν ἀπὸ τὴν διεύθυνσιν τῆς καλῆς διαγωγῆς καὶ συντρέξουν καὶ αἱ ἄλλαι ὁδηγίαι ἐγὼ θὰ ἀπολυθῶ. Ὅταν τοιούτου εἴδους γενικαὶ κατευθύνσεις χαράσσωνται, πρόκειται, κύριοι συνάδελφοι, σοβαρῶς περὶ μέτρων εἰρηνεύσεως καὶ δὲν πρόκειται περὶ ἐκείνου ἀκριβῶς, τὸ ὁποῖον σᾶς εἶπον προηγουμένως; Ἀλλὰ ἐὰν δὲν σᾶς ἀρκεῖ αὐτὸς ὁ λόγος, νὰ σᾶς δώσω δεύτερον. Μὲ ποῖον ἠθικὸν δικαίωμα ἐπιλαμβανόμεθα ἡμεῖς τῆς συζητήσεως νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἀποβλέπει εἰς τὴν ἀποφυλάκισιν κρατουμένων, οἱ ὁποῖοι ὁπωσδήποτε ἔχουν διαπράξει μίαν παράβασιν νόμου, ἐπουσιώδη ἢ οὐσιώδη, ἀδιάφορον, οἱ ὁποῖοι ἐκρίθησαν ἀπὸ τὰ δικαστήρια δικαίως ἢ ἀδίκως, ἀδιάφορον, ἔκτακτα ἢ τακτικά, ἀδιάφορον, ἔχουν μίαν δικαστικὴν ἀπόφασιν, σᾶς ἐρωτῶ νὰ μοῦ εἴπητε μὲ ποῖον ἠθικὸν δικαίωμα συζητοῦμεν ἡμεῖς αὐτὸν τὸν νόμον, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν 2.500 Ἕλληνες κρατοῦνται ἀπὸ τετραετίας ὑπὸ συνθήκας χείρονας καὶ τῆς φυλακίσεως, κρατοῦνται ἀπὸ 4 ἐτῶν εἰς τὴν ἐξορίαν, χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ οὐδεμία ἐκκρεμότης αὐτῶν μὲ τὴν δικαιοσύνην, χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ οὐδεμία κατηγορία εἰς βάρος των, χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ τίποτε ἀπολύτως εἰς βάρος των; Κρατοῦνται ἐκεῖ, διατί; Διότι τὰ κατὰ τόπους ἀστυνομικὰ ὄργανα ὑποψιάζονται, ὅτι ἐὰν ποτὲ ἤθελον ἀφεθῇ ἐλεύθεροι, θὰ διετάρασσον τὴν δημοσίαν τάξιν. Καὶ δι’ αὐτὴν τὴν ὑπόνοιαν τῆς ὑποτιθεμένης ἐν τῷ μέλλοντι διαταράξεως τῆς δημοσίας τάξεως, ἀνεχόμεθα ἡμεῖς νὰ κρατοῦμεν 2.500 ἀνθρώπους κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον καὶ ὅπως σᾶς εἶπον, ὑπὸ χείρονας καὶ τῆς φυλακίσεως συνθήκας, καὶ ἐρχόμεθα νὰ συζητήσωμεν σοβαρῶς νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον τιτλοφορεῖται περὶ «λήψεως μέτρων εἰρηνεύσεως;» Δὲν νομίζω, ὅτι ἔχομεν τὸ δικαίωμα τὸ ἠθικὸν νὰ συζητήσωμεν αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον. Ἔπρεπεν ἡ Βουλὴ πρῶτον νὰ εἰπῇ πρὸς τὴν Κυβέρνησιν «πᾶρε τὸ νομοσχέδιόν σου πίσω, δῶσε μίαν διαταγὴν νὰ φύγουν ὅλοι οἱ ἐξόριστοι ἀπὸ τοὺς τόπους τῆς ἐξορίας καὶ ἀφοῦ θὰ πραγματοποιήσῃς αὐτό, φέρε αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον καὶ θὰ τὸ συζητήσωμεν. Ἢ τοὐλάχιστον νὰ τὸ συζητήσωμεν ταυτοχρόνως μὲ τὴν ἔκδοσιν τῆς διαταγῆς ἀπολύσεως. Ἀλλὰ σᾶς εἶπον, ὅτι δὲν εἶναι ὁ σκοπὸς τῆς Κυβερνήσεως αὐτός. Ἄλλος εἶναι ὁ σκοπός. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον κρατοῦνται καὶ αὐτοὶ οἱ ὁποῖοι κρατοῦνται εἰς τὴν ἐξορίαν Ἀλλά, κύριοι, αὐτὸ πλέον δὲν εἶναι δημοκρατικὸν καθεστώς. Δὲν τὸ λέγω ἐγώ, ὅτι δὲν εἶναι δημοκρατικὸν καθεστώς, τὸ λέγει ὁ σημερινὸς Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. «Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ὁμιλοῦμεν περὶ Δημοκρατίας», ἔλεγεν εἰς τὸν λόγον, τὸν ὁποῖον ἐξεφώνησεν ἀπὸ τῆς πλατείας Κλαυθμῶνος, «δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ὁμιλῶμεν περὶ Δημοκρατίας, ὅταν ὑπάρχουν Ἕλληνες εἰς τὴν ἐξορίαν, ἄνευ δικαστικῆς ἀποφάσεως». Καὶ ὅμως ἡμεῖς ἀντὶ νὰ ἀρχίσωμεν ἀπὸ ἐκεῖ, διὰ νὰ δείξωμεν πραγματικῶς, ὅτι πιστεύομεν εἰς τὴν ἀνάγκην αὐτὴν τῆς εἰρηνεύσεως, ἀντὶ νὰ ἀρχίσωμεν ἀπὸ ἐκεῖ, ἀρχίζομεν ἀπὸ τὸ τέλος. Τοῦτο καὶ μόνον εἶναι ἀρκετὸν διὰ νὰ καταστήσῃ διαφανεῖς τοὺς σκοποὺς τῆς Κυβερνήσεως, περὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησα ἤδη.

§121Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Κύριε συνάδελφε, σεῖς ἔχετε ὑπ’ ὄψει τὸν ἀριθμὸν τῶν ἀνθρώπων, τῶν ὁποίων διεκόπη ἡ ἐκτόπισις καὶ σεῖς ἠξεύρετε μάλιστα, καλύτερον παντὸς ἄλλου, ὅτι ὑπάρχουν ἐπιτροπαί, αἱ ὁποῖαι ἐπεξεργάζονται τοὺς φακέλλους, διὰ νὰ τεθῇ ἕνα τέρμα εἰς τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν. Δι’ αὐτὸ ὑπέστη καὶ ὁ κ. Ρέντης κρίσεις καὶ ἐπικρίσεις.

§122Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἀγνοεῖτε σεῖς, ὅτι ἐπῆγαν αὐταὶ αἱ ἐπιτροπαὶ πράγματι ἐκεῖ, ὅτι ἐπανῆλθον καὶ παρουσίασαν ἕνα πίνακα ἀπολυτέων περὶ τοὺς 300, ἄν δὲν ἀπατῶμαι!!

§123Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Τοὺς 1.200 τοὺς ὁποίους ἔφερεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν τοὺς λησμονεῖτε; Αὐτοὶ δὲν λαμβάνονται ὑπ’ ὄψει.

§124Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἐγὼ εἶμαι ἀντικειμενικὸς εἰς τὰς κρίσεις μου. Ὅπου ὑπάρχει τὸ δίκαιον τὸ ἀποδίδω. Δὲν ἠγνόησα τὴν χορήγησιν τῶν ἀδειῶν. Εἶπον ὅμως, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ ἄρσεως τῆς ἐκτοπίσεως, ἀλλὰ περὶ χορηγήσεως ἀδείας. Ἀλλὰ θέλω νὰ σᾶς εἴπω τὸ ἑξῆς, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι ὅταν ἕνας ἄνθρωπος εἶναι ἐκτοπισμένος, καὶ ἠξεύρετε σεῖς τὶ σημαίνει ἐκτόπισις, ὅταν ἕνας ἄνθρωπος εἶναι ἐκτοπισμένος καὶ εἶναι πράγματι δημοκρατικὸς καὶ σέβεται τὴν ἀξιοπρέπειάν του καὶ σέβεται τὰς ἀρχὰς εἰς τὰς ὁποίας πιστεύει, δὲν ἔχει καμμίαν ὑποχρέωσιν ν’ ἀποκριθῇ εἰς τὸν χωροφύλακα, τὸν ὁποῖον στέλλετε σεῖς ἐκεῖ διὰ ἐρωτήσῃ περὶ τούτου ἢ ἐκείνου. Γνωρίζετε σεῖς δημοκρατικὸν καθεστώς, τὸ ὁποῖον διαγράφει αὐτὴν τὴν μεταχείρισιν ἀπέναντι τῶν πολιτῶν; Νὰ δίδουν οἱ πολίται ἐξετάσεις ἀπέναντι τῶν ὀργάνων τῆς Δημοσίας Ἀσφαλείας, ἂν πιστεύουν εἰς τοῦτο ἢ ἐκεῖνο; Καὶ ἀναλόγως τοῦ ἀποτελέσματος τῶν ἐξετάσεων αὐτῶν νὰ ἀποκτοῦν ἢ νὰ μὴν ἀποκτοῦν τὴν προσωπικήν των ἐλευθερίαν. Ἀλλὰ σᾶς λέγω, ὅτι δὲν τὸ ἐχαρακτήρησα ἐγὼ τὸ καθεστώς, τὸ ἐχαρακτήρισε ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ἀρχηγὸς τῆς ΕΠΕΚ καὶ Ἀρχηγὸς ἰδικός σας, εἰς τὸ ἀπόσπασμα τὸ ὁποῖον σᾶς ἀνέφερα προηγουμένως.

§125Ι. ΖΙΓΔΗΣ (Ὑπ. ἄνευ Χαρτ.). Διὰ νὰ διαφωτισθῇ ἡ Βουλή, ἡ θέσις εἶναι, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ ἐπιληφθῶμεν κἂν μέτρων διὰ τοὺς φυλακισμένους, πρὶν φύγῃ ἀπὸ τὸ στρατόπεδον καὶ ὁ τελευταῖος ἐξόριστος; Διότι ἡ Κυβέρνησις ἔκαμε τὴν λογικὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ θέματος. Παραλλήλως λαμβάνει τὰ δυνατὰ μέτρα καὶ διὰ τὰς δύο περιπτώσεις.

§126Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐὰν μὲ παρακολουθούσατε δὲν θὰ εὑρίσκεσθε εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ κάμετε αὐτὴν τὴν ἐρώτησιν. Εἶπον, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι ἐὰν πράγματι ἠθέλομεν νὰ ἐφαρμόσωμεν μίαν εἰρηνευτικὴν πολιτικήν, τὸ πρῶτον πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον θὰ ἔπρεπε νὰ κάμωμεν ἦτο νὰ διατάξωμεν τὴν ἄμεσον ἀπόλυσιν ὅλων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι κρατοῦνται ἐπὶ ἔτη πολλὰ ὑπὸ συνθήκας χείρονας τῶν φυλακισμένων καὶ οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν καμμίαν ἐκκρεμότητα μὲ τὴν δικαιοσύνην. Διὰ τὴν ἀπόλυσιν αὐτῶν δὲν ἐχρειάζετο οὔτε νομοσχέδιον, οὔτε ἄλλο τι. Ἤρχισεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ κάμνῃ μίαν, ἂς τὴν εἴπω ἔναρξιν ἐφαρμογῆς, μὲ τὰς ἀδείας ἐκείνας, ἄδειαι ἦσαν δὲν ἐπρόκειτο περὶ ἀπολύσεως.

§127Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Ἄστοχον ἦτο καὶ αὐτό;

§128Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Μὴ κάμνετε διακοπάς, αἱ ὁποῖαι δὲν ἐκθέτουν ἐμέ, ἀλλὰ τὸ ἀξίωμα, τὸ ὁποῖον ἔχετε.

§129Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Διατί;

§130Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Διότι ὑπολαμβάνετε τὴν Βουλὴν τόσον ἀφελῆ ὥστε νὰ δέχετε τοιούτου εἴδους διατυπώσεις. Ἐγώ, κύριοι, λέγω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἔκαμε ἔναρξιν καὶ ἔδιδε ἀδείας, προσέθεσα, ὅτι τοῦτο δὲν ἦτο ἀπόλυσις, ἦτο ἄδεια, ἡ ὁποία παρατείνεται κατόπιν. Ἀλλ’ ἐσταμάτησε καὶ οἱ λόγοι εἶναι γνωστοὶ διὰ τοὺς ὁποίους ἐσταμάτησε. Κύριοι βουλευταί, σᾶς ἔδωσα ἤδη δύο λόγους, οἱ ὁποῖοι νομίζω, ὅτι εἶναι ἀρκετὰ πειστικοὶ διὰ νὰ ἀντιληφθῇ κανεὶς ποῦ πράγματι τείνει τὸ νομοσχέδιον, ἐὰν τελικῶς ἤθελε ψηφισθῆ κατὰ τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον εἶναι συντεταγμένον ἢ ἐὰν ἤθελε ψηφισθῆ ἀκόμη καὶ μὲ τὰς τροπολογίας, τὰς ὁποίας ἐπέφερεν ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπή. Ἐγώ, κύριοι, ὑποστηρίζω, ὅτι μόνον ἡ χορήγησις γενικῆς ἀμνηστίας πρὸς πάσας τὰς πλευράς, εἴτε λέγονται δοσίλογοι, εἴτε ἀναμιχθέντες εἰς τὸν ἀντισυμμοριακὸν ἀγῶνα κατὰ τὴν εἰδικήν σας ὁρολογίαν, εἴτε λέγονται συμμορίται ἢ ἁπλῶς κομμουνισταί, μόνον ἡ χορήγησις γενικῆς ἀμνηστίας ἀποτελεῖ μέτρον ριζικὸν διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς πολιτικῆς ὁμαλότητος, διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς γαλήνης, διὰ τὴν ἀποκατάστασιν τῆς εἰρηνεύσεως. Ὅταν ὅλοι πιστεύομεν, ὅπως τὸ διεκήρυξαν προεκλογικῶς ὅλοι οἱ Ἀρχηγοὶ τῶν Κομμάτων—ὅτι δὲν ὑπάρχει εἰρήνευσις εἰς τὸν τόπον μας, ὅτι δὲν ὑπάρχει ὁμαλότης πολιτική, ὅτι δὲν ὑπάρχει ὁμόνοια — ὁ κ. Παπάγος εἶπεν, ὅτι δὲν ὑπάρχει οὔτε κἂν ἑνότης ἐθνικὴ εἰς τὸν τόπον—ὅταν ὅλοι διαπιστώνωμεν, ὅτι δὲν ὑπάρχουν αὐτά, πῶς εἶναι δυνατόν, κύριοι, νὰ περιμένετε ὅτι ἠμπορεῖ αὐτὸς ὁ τόπος νὰ εὐημερήσῃ καὶ νὰ προκόψῃ, ὄχι μὲ τὴν σημερινὴν Ἀμερικανικὴν ἢ ἄλλην βοήθειαν ἀλλὰ καὶ μὲ ὁσονδήποτε μεγαλυτέραν βοήθειαν; Ὅταν πρόρριζα σείεται αὐτὸ τὸ Ἐθνικὸν καὶ κοινωνικὸν οἰκοδόμημα καὶ ὅταν πιστεύωμεν, ἐπαναλαμβάνω, καὶ διακηρύττομεν ὅτι ὑπάρχει ὄντως αὐτὸς ὁ σεισμός; Ἀλλ’ ἀντιλαμβάνομαι ἀμέσως, ὅτι θὰ ὑπάρξῃ εἰς αὐτὸ μία ἀντίρρησις. Προτείνετε τὴν γενικὴν ἀμνηστίαν! Καὶ εἶσθε τόσον ἀφελὴς νὰ προτείνετε τὴν γενικὴν ἀμνηστίαν καὶ δὲν ἀντιλαμβάνεσθε ποῖον κίνδυνον θὰ διατρέξῃ ἡ δημοσία τάξις ἀκόμη καὶ ἡ ἐθνικὴ ἀσφάλεια ἐὰν δοθῇ ἡ γενικὴ ἀμνηστία; Εἶπεν ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος, ὅτι ἐκεῖνος θὰ ἔφθανε νὰ δώσῃ καὶ τὴν γενικὴν ἀμνηστίαν, ἀλλὰ πῶς νὰ τὴν δώσῃ, ἐν ὅσῳ οἱ ἄλλοι ἐξακολουθοῦν καὶ δροῦν κατὰ τὸν τρόπον μὲ τὸν ὁποῖον δροῦν; Ἀλλ’ ἀπὸ ὅ,τι ἐγὼ γνωρίζω εἰς τὴν ἀμνηστίαν ἄγεται τὸ Κράτος ὄχι ἀπὸ τὴν ἐκτίμησιν τοῦ τί θὰ ἔκαμνεν, ἡ ἑτέρα μερίς, ἀλλὰ ἀπὸ τὴν ἐκτίμησιν τὴν βαθεῖαν, τοῦ τί ἐπιβάλλει τὸ συμφέρον τοῦ τόπου. Καὶ ὁσάκις εἰς τὸ παρελθὸν ἐδόθη ἀμνηστία—καὶ ἐπὶ τῆς ἰδικῆς μου ἐποχῆς τουλάχιστον, τρὶς ἐδόθη ἀμνηστία—. Καὶ ὁσάκις εἰς τὸ παρελθὸν ἐδόθη ἀμνηστία δὲν ἠρωτήθησαν προηγουμένως, οἱ ἀμνηστευόμενοι, ἐὰν ἐννοοῦν ἀπαλλασσόμενοι τῆς διώξεως, νὰ πράξουν τοῦτο ἢ νὰ πράξουν ἐκεῖνο, νὰ ἀρνηθοῦν ἢ νὰ μὴ ἀρνηθοῦν τὰς ἀρχάς των, νὰ κάμουν νέον, φερ’ εἰπεῖν, κίνημα, σἂν ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον εἶχον προηγουμένως διαπράξει καὶ συνεπείᾳ τοῦ ὁποίου ἐδιώχθησαν. Ἐξετίμησε τὸ Κράτος, ὅτι τὸ ἐθνικὸν συμφέρον ἐπιβάλλει νὰ δοθῇ ἡ ἀμνηστία; Ἔδωσε τὴν ἀμνηστίαν; Καὶ ἡμεῖς σήμερον τί πιστεύομεν; Ἐὰν πιστεύωμεν, ὅτι τὸ συμφέρον τοῦ Κράτους ἐπιβάλλει νὰ δώσωμεν τὴν ἀμνηστίαν, θὰ τὴν δώσωμεν. Μίαν ἡμέραν θὰ τὴν δώσωμεν ὁπωσδήποτε. Δὲν ὑπάρχει κανεὶς ἐξ ὑμῶν, ὁ ὁποῖος νὰ νομίζῃ, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ ἔλθῃ ἡ ἡμέρα κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ δοθῇ ἡ ἀμνηστία, Διατὶ ἀπομακρύνετε τὴν ἡμέραν αὐτήν, καὶ διατὶ ἐμβάλλετε καθημερινῶς τὸν τόπον εἰς τὴν ἀγωνίαν, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκεται καὶ τὸν ὠθεῖτε πρὸς τὴν ἐξαθλίωσιν καὶ τὴν δυστυχίαν; Ἐνῷ, ἐὰν σπεύσετε εἰς τὴν χορήγησιν τῆς γενικῆς ἀμνηστίας, θὰ ἴδητε, ὅτι ὑπὸ τὸ ζωογόνον αὐτὸ κλῖμα, τὸ ὁποῖον θὰ δημιουργηθῇ μὲ τὴν κατάπτωσιν τοῦ μίσους καὶ τῶν παθῶν, θὰ ἴδητε ποία ἀτμόσφαιρα θὰ προκύψῃ. Ἀλλὰ μοῦ λέγετε: Μά, δὲν λαμβάνεις ὑπ’ ὄψει σου, ποίους κινδύνους διαταράξεως τῆς τάξεως καὶ τῆς ἀσφαλείας διατρέχομεν; Ἐγώ, κύριοι, πιστεύω, ὅτι ἐὰν δοθῇ ἡ γενικὴ ἀμνηστία θὰ ὑπάρξῃ μεγαλυτέρα τάξις καὶ μεγαλυτέρα ἀσφάλεια ἀπὸ αὐτὴν ἡ ὁποία ὑπάρχει σήμερον. Διότι ἀσφάλεια πραγματικὴ δὲν ὑπάρχει, ἐν τῇ οὐσίᾳ, ὅταν διατηρῆτε τεραστίας δυνάμεις Χωροφυλακῆς, τεραστίας δυνάμεις Ἀστυνομίας, καὶ ἀκόμη καὶ δυνάμεις στρατιωτικὰς διὰ τὴν ἐσωτερικὴν ἀσφάλειαν. Δὲν εἶναι ἀσφάλεια αὐτή. Βέβαια ἐπάνω εἰς τὶς μπαγιονέττες, ἢ μᾶλλον μὲ τὶς μπαγιονέττες εἶναι εὔκολον κανεὶς νὰ ἐπιβάλῃ τὴν τάξιν καὶ τὴν ἀσφάλειαν, ἀλλ’ αὐτὸ δὲν ἀποτελεῖ ἀσφάλειαν.

§131Λ. ΚΟΥΤΣΟΠΕΤΑΛΟΣ. Ὑπάρχει κανένα μέρος εἰς τὸν κόσμον, ποὺ ἡ ἀσφάλεια τοῦ Κράτους νὰ μὴ στηρίζεται εἰς τὶς μπαγιονέττες; Νὰ μοῦ εἰπῆτε.

§132Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ὁμιλεῖτε περὶ τῆς ἐξωτερικῆς ἢ τῆς ἐσωτερικῆς ἀσφαλείας;

§133Λ. ΚΟΥΤΣΟΠΕΤΑΛΟΣ. Ἐσωτερικῆς καὶ ἐξωτερικῆς.

§134Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἐγὼ ὁμιλῶ διὰ τὴν ἐσωτερικήν. Αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἐγὼ ὁμιλῶ διὰ τὴν δημοσίαν τάξιν.

§135Λ. ΚΟΥΤΣΟΠΕΤΑΛΟΣ. Ἐγὼ ὁμιλῶ καὶ γιὰ τὶς δύο. Διὰ τὴν ἀσφάλειαν τοῦ Κράτους καὶ τὴν ἐσωτερικὴν καὶ τὴν ἐξωτερικήν.

§136Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἐγὼ εἶπον τοῦτο τὸ πρᾶγμα.

§137Λ. ΚΟΥΤΣΟΠΕΤΑΛΟΣ. Μεταφυσικὰς θεωρίας ἐγὼ δὲν καταλαβαίνω.

§138Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἐὰν θέλετε, σεῖς τὰ ἁπλούστερα τῶν πραγμάτων νὰ τὰ ἀνάγετε εἰς τὰς μεταφυσικὰς θεωρίας, τί νὰ σᾶς κάμω; Ἐγὼ σᾶς λέγω τοῦτο: Δὲν ἀποτελεῖ ἐμπέδωσιν τῆς ἀσφαλείας τὸ νὰ διατηρῇ κανεὶς ὑπερβολικὰς δυνάμεις Χωροφυλακῆς, ὑπερβολικὰς δυνάμεις Ἀστυνομίας, ἀκόμη εἶπον, καί τινας δυνάμεις τοῦ στρατοῦ διὰ τὴν ἐσωτερικὴν τάξιν. Δὲν ἀποτελεῖ τοῦτο ἀσφάλειαν. Βεβαίως, θὰ ὑπάρχουν ὄργανα τῆς δημοσίας ἀσφαλείας. Ποῖος τὸ ἠρνήθη αὐτό; Ἀλλὰ θὰ ὑπάρχουν τὰ ὄργανα τῆς δημοσίας ἀσφαλείας, τὰ ὁποῖα χρειάζονται διὰ τὰς ὁμαλὰς περιστάσεις. Ἐν ὅσῳ διατηρεῖται, ἀτμόσφαιρα ἀνωμαλίας, εἶσθε ὑποχρεωμένοι, νὰ πολλαπλασιάζετε καὶ τὰς δυνάμεις τῆς Χωροφυλακῆς καὶ τὰς δυνάμεις τῆς Ἀστυνομίας ἀκόμη δὲ σᾶς εἶπον, νὰ διαθέτετε καὶ δυνάμεις τοῦ στρατοῦ διὰ τὴν ἐσωτερικὴν τάξιν. Ἐν ὅσῳ ὑπάρχει ἡ ἀτμόσφαιρα τῆς ἀνωμαλίας αὐτῆς καὶ τῆς ἀναταραχῆς, εἶσθε ὑποχρεωμένοι νὰ διαθέτετε αὐτὴν τὴν δύναμιν.

§139Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Καλὸν θὰ ἦτο νὰ μειώσωμεν τὰς δυνάμεις τῆς Χωροφυλακῆς μέχρι τοιούτου σημείου, ὥστε νὰ σφάζωνται ἀσφαλῶς οἱ χωροφύλακες. Αὐτὸ θὰ ἐπιθυμῆτε, νὰ ἔχωμεν τόσον ὀλίγους, ὥστε νὰ μπορῆτε νὰ τοὺς σφάζετε εὐκόλως.

§140Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Μάρτυς μου ὁ Θεός, δὲν ἐπάτησα ποτὲ εἰς τὴν ζωήν μου οὔτε μύρμηκα.

§141Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφήσατε τὸν Θεόν. Σεῖς δὲν πιστεύετε εἰς τὸν Θεόν.

§142Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Μάρτυς μου ὁ Θεὸς ἐὰν ἔχω πατήσει μυρμῆγκι. Τοὐλάχιστον, ὅσον καὶ σεῖς πιστεύετε εἰς τὸν Θεόν, ἄλλο τόσο πιστεύω καὶ ἐγώ.

§143Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κάποια διαφορὰ ὑπάρχει.

§144Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Ἐμονοπωλήσατε τὸν πατριωτισμόν, μὴ μονοπωλῆτε καὶ τὴν φιλοθρησκείαν.

§145Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Αἱ συνθῆκαι, ὑπὸ τὰς ὁποίας τελοῦμεν, μᾶς ἐπιτρέπουν αὐτὸ τὸ νομοθέτημα νὰ φέρωμεν ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Διατὶ δὲν μᾶς βοηθεῖτε νὰ τερματίσωμεν τὴν συζήτησιν καὶ νὰ τὸ ψηφίσωμεν; Εἴθε, νὰ ἐπακολουθήσουν συνθῆκαι ποὺ νὰ ἐπιτρέπουν μεγαλυτέραν ἐπέκτασιν τῶν μέτρων αὐτῶν. Τὸ εὐχόμεθα αὐτὸ τὸ πρᾶγμα ὁλοψύχως. Ἀλλ’ αὐτὴν τὴν ὥραν διατὶ νὰ παρελκύσωμεν τὴν συζήτησιν ἐπὶ θεμάτων, ποὺ ἠξεύρετε πολὺ καλά, ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνουν ἀποδεκτὰ ἀπὸ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν; Ἄς τερματίσωμεν τὴν συζήτησιν. Διότι ὑπάρχει καὶ ἡ ἀγωνία ὡρισμένων ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἐλπίζουν, ὅτι μὲ αὐτὸ τὸ νομοθέτημα, θὰ εὕρουν τὴν ἡσυχίαν των. Θὰ σᾶς κάμω μίαν ἔκκλησιν νὰ τερματίσωμεν αὐτὴν τὴν ἀνωμαλίαν ψηφίζοντες τὸ νομοσχέδιον καὶ ἐλπίζω, κύριε συνάδελφε, ὅτι καὶ εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν θὰ εὕρετε τὸν τρόπον νὰ διατυπώσητε ὡρισμένας ἀπόψεις καὶ νὰ συζητήσετε διεύρυνσιν, ἀλλ’ ἐλπίζω, ὅτι θὰ δοθῇ καὶ ἄλλοτε εὐχέρεια, ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς, τὰς γενικωτέρας σκέψεις σας καὶ ἐπὶ τῆς ἐσωτερικῆς καὶ ἐπὶ τῆς ἐξωτερικῆς καταστάσεως, νὰ τὰς διατυπώσετε, ὅπως σεῖς θέλετε. Αὐτὴν τὴν παράκλησιν ἔχω, τοὐλάχιστον ἐγώ, νὰ σᾶς κάμω.

§146Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, τὸ γεγονός, ὅτι σεῖς πιστεύετε, ὅτι ὑπὸ τὰς δεδομένας συνθήκας, αὐτὸ τὸ μέτρον ἠμπορεῖτε νὰ προσκομίσητε, δὲν ἀποτελεῖ ἀντικειμενικὴν ἀλήθειαν. Ἐπιτρέπεται, συνεπῶς, νὰ ἔχετε σεῖς τὰς γνώμας τὰς ἰδικάς σας καὶ νὰ ἔχωμεν καὶ ἡμεῖς τὰς γνώμας τὰς ἰδικάς μας. Τὸ μέλλον θὰ ἀποδείξῃ ἐὰν ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα σεῖς πιστεύετε, ἀνταποκρίνονται εἰς τὸ συμφέρον τοῦ Ἔθνους ἢ ἐὰν ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἡμεῖς διακηρύττωμεν, ἀνταποκρίνονται εἰς τὸ συμφέρον τοῦ Ἔθνους. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, κύριε Ὑπουργέ, ἡ αἴθουσα αὐτή, δὲν καθιδρύθη διὰ νὰ ἐρχώμεθα καὶ νὰ δεχώμεθα τὰς ἀντιλήψεις τῶν ἑκάστοτε Κυβερνήσεων. Ἡ αἴθουσα αὐτὴ καθιδρύθη διὰ νὰ ἔχωμεν τὸ δικαίωμα νὰ ὑποστηρίζωμεν ἀπ’ ἐδῶ, ὅτι πιστεύομεν, ὅτι ἀποτελεῖ συμφέρον τοῦ Ἔθνους, διὰ νὰ διαφωτίζωμεν, ὄχι μόνον ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι εἶναι ἐδῶ, ἀλλὰ διὰ νὰ διαφωτίζωνται περισσότερον τὰ ἑκατομμύρια τοῦ λαοῦ, τὰ ὁποῖα παρακολουθοῦν τὰς συζητήσεις τῆς αἰθούσης αὐτῆς. Ἔτσι δημιουργεῖται, κ. Ὑπουργέ, ἡ λαϊκὴ ψυχολογία καὶ ἔτσι δημιουργοῦνται αἱ προϋποθέσεις διὰ νὰ φθάσῃ τὸ ταχύτερον ἡ ὥρα κατὰ τὴν ὁποίαν, ὅπως ὑποστηρίζω ἐγώ, ἡ χορήγησις τῆς γενικῆς ἀμνηστίας θὰ γίνῃ πρᾶξις. Μὴ συζητοῦντες ἐπὶ τῶν ζητημάτων αὐτῶν, δὲν διαφωτίζομεν τὸν λαόν. Λέγω, λοιπόν, ὅτι ἐν ὅσῳ διατηρεῖται ἡ ἀτμόσφαιρα τῆς ἀνωμαλίας καὶ ἡ Κυβέρνησις ἡ σημερινὴ καὶ πᾶσα ἄλλη θὰ εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ λάβῃ αὐτὰ τὰ μέτρα. Ὅταν ὅμως ἐκ τῶν πραγμάτων διαλυθῇ ἡ ἀτμόσφαιρα τῆς ἀνωμαλίας καὶ τῆς ἀναταραχῆς, τότε δὲν θὰ εἶναι ἀνάγκη νὰ ὑπάρχουν ὅλα αὐτά. Ἰδοὺ διατί ὑποστηρίζω, ὅτι δὲν πιστεύω, ὅτι ὑπάρχει κίνδυνος διαταράξεως τῆς δημοσίας τάξεως καὶ τῆς δημοσίας ἀσφαλείας. Καὶ δὲν πιστεύω, ἀκόμη, ὅτι ὑπάρχει κίνδυνος διαταράξεως καὶ τῆς ἐξωτερικῆς ἀσφαλείας. Ἀναφερόμεθα εἰς τὸ παρελθὸν—καὶ δὲν τὸ ἐπερίμενα αὐτὸ ἀπὸ τὸν κ. Μπακόπουλον, ὁ ὁποῖος ἔκαμε τὴν ἀναδρομὴν αὐτὴν—ἀναφερόμεθα εἰς τὸ παρελθόν, ἀλλὰ τὰ γεγονότα δὲν εἶναι ἀνεξάρτητα τῶν ὅρων καὶ τῶν συνθηκῶν, ἐν μέσῳ τῶν ὁποίων δημιουργοῦνται. Ὑπάρχουν σήμερον αἱ ἀντικειμενικαὶ συνθῆκαι—καὶ αἱ ἐσωτερικαὶ καὶ αἱ ἐξωτερικαὶ—διὰ νὰ ὑπάρξῃ οἱωσδήποτε κίνδυνος ἐπαναλήψεως τοιούτων περιστατικῶν, τὰ ὁποῖα διαρκῶς ἐπικαλούμεθα; Ὑπάρχουν οἱ ἀντικειμενικοὶ ὅροι, οἱ ὁποῖοι ἐξέθρεψαν ἐν μιᾷ ὡρισμένῃ ἐποχῇ τὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα ἐξέθρεψαν; Ὑπάρχουν σήμερον αὐτοὶ οἱ ἀντικειμενικοὶ ὅροι, ὥστε νὰ φοβούμεθα ἐπανάληψιν αὐτῶν τῶν γεγονότων; Ἡ κατάστασις, ἐὰν θέλῃ κανεὶς ἀντικειμενικῶς νὰ τὴν ἐρευνήσῃ, ἄγει εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι ὑπάρχει πλήρης ἀναστροφὴ τῶν ὅρων ὑπὸ τοὺς ὁποίους διεπράχθησαν τὰ γεγονότα ἐκεῖνα. Πῶς εἶναι δυνατόν, λοιπόν, ἀναστρεφομένων τῶν ὅρων νὰ ἐμφανισθοῦν καὶ πάλιν τὰ γεγονότα ἐκεῖνα; Ἰδοὺ διατί λέγω, ὅτι ἐγὼ μέν, ὑποστηρίζων, ὅτι δὲν ὑπάρχει φόβος διαταράξεως καὶ τῆς δημοσίας τάξεως καὶ τῆς ἐθνικῆς ἀσφαλείας, εὑρίσκομαι ἐν τῷ δικαίῳ, οἱ δὲ ὑποστηρίζοντες, ὅτι ὑπάρχει αὐτὸς ὁ φόβος, ὑποστηρίζουν κινδύνους φανταστικούς. Δὲν γνωρίζω διὰ ποῖον λόγον, θέλουν νὰ παρατείνεται τὸ καθεστώς, τὸ ὁποῖον ὑπάρχει σήμερον. Καὶ θὰ ἤθελα, ἐν τῷ σημείῳ αὐτῷ εὑρισκόμενος, νὰ προσθέσω τοῦτο: Ἡ κατάστασις, ἡ κρατοῦσα, σήμερον ἐδημιούργησεν, προσφάτως ἀκόμη, ὡρισμένα περιστατικά. Αὐτὰ τὰ περιστατικὰ δὲν ἀποκλείεται νὰ ἐμφανισθοῦν καὶ μελλοντικῶς. Ἐὰν ὑπάρχῃ κανείς, ὁ ὁποῖος πιστεύει, ὅτι μεθ’ ὅσα ἔγιναν ἀποκλείεται κάθε κίνδυνος νὰ ἐμφανισθοῦν ἀνάλογα περιστατικὰ καὶ μελλοντικῶς ἂς παρέλθῃ ἀπὸ τὸ βῆμα νὰ τὸ ὑποστηρίξῃ. Ἀξίζει νὰ διερωτηθῆτε. Κύριοι βουλευταί: ἀπὸ αὐτὰ τὰ περιστατικά, τὰ ὁποῖα συνέβησαν, ποῖος πράγματι ἔχει ὠφεληθῆ; Ὠφελήθη ἡ Ἑλλάς; Ὠφελήθη τὸ Ἔθνος; Ὠφελήθη ὁ τόπος; Ὠφελήθη ἡ γαλήνη καὶ ἡ ὁμαλότης, τὴν ὁποίαν ὅλοι ἐπιθυμοῦμεν; Τίποτε ἐξ ὅλων αὐτῶν! Ἄλλοι ὠφελήθησαν καὶ ἄλλοι θὰ ὠφελοῦνται ἐνόσῳ θὰ διαρκῇ ἡ κατάστασις αὐτὴ καὶ ἡ κατάστασις θὰ γεννᾷ καθημερινῶς τοιούτου εἴδους περιστατικά. Ἰδοὺ διατί, τρέφω βαθυτάτην πίστιν εἰς τὰς ἀγωνιστικὰς ἱκανότητας τοῦ λαοῦ νὰ προστατεύσῃ κατὰ παντὸς κινδύνου καὶ τὰς ἐλευθερίας του καὶ τὰς δημοκρατικάς του ἀρχὰς καὶ τοὺς δημοκρατικούς του θεσμούς, ἰδοὺ διατὶ ὑποστηρίζω τὴν πρότασιν, ὅτι μόνη λύσις τῆς καταστάσεως τῶν ἐσωτερικῶν εἶναι ἡ χορήγησις τῆς γενικῆς ἀμνηστίας πρὸς ὅλας τὰς κατευθύνσεις. Ὡς μέλος τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς—καὶ ὅσοι εἶναι μέλη τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς ἐδῶ τὸ ἔχουν ὑπ’ ὄψιν των—ἐψήφιζα πρῶτος ὑπὲρ πάσης τροπολογίας, ἡ ὁποία παρεῖχεν εἴτε ἔνδικα μέσα, εἴτε δικαίωμα ἀναθεωρήσεως, εἴτε ἄλλας εὐκολίας ὑπὲρ τῶν δοσιλόγων ἢ τῶν ἄλλων, τῶν ἀναμιχθέντων εἰς τὸν ἀντισυμμοριακόν, ὅπως τὸν ἀποκαλεῖτε ἀγῶνα. Καὶ ἐξεπλάγησαν ἐν ἀρχῇ οἱ συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι ἐνόμισαν, ὅτι θὰ εὕρισκον ἐν τῷ προσώπῳ μου ἕνα ἀμείλικτον διώκτην αὐτῶν τῶν κατηγοριῶν, ἐξεπλάγησαν ὅταν ἔβλεπον, ὅτι πρῶτος ἐψήφιζα αὐτοῦ τοῦ εἴδους τὰς τροπολογίας. Ἀλλ’ ἀντελήφθησαν κατόπιν, ὅτι εἰς τοῦτο δὲν μὲ ἐκίνει ἄλλο τι, παρὰ μία ἀταλάντευτος καὶ ἀπαρασάλευτος συνέπεια πρὸς τὰς ἀρχάς, τὰς ὁποίας ἀείποτε ὑπεστήριξα καὶ τὰς ὁποίας ἀκολουθῶ ἐπὶ 30 ὁλόκληρα συνεχῶς ἔτη. Καὶ τώρα, ὑποστηρίζων, ὅσα ὑποστηρίζω, δὲν τὰ ὑποστηρίζω διὰ νὰ ἐπωφεληθοῦν αὐτῶν ταῦτα ἢ ἐκεῖνα τὰ πρόσωπα, ὅπως ἴσως φαντάζονται τινὲς τῶν κυρίων συναδέλφων. Θὰ εἶναι βαρεῖα πλάνη ἐὰν ὑποτεθῇ, ὅτι ἐκθέτω τὰς ἀπόψεις αὐτὰς διὰ νὰ φανῶ εὐάρεστος εἰς τὸν Α ἢ τὸν Β. Θὰ ἦτο ἀνάξιον ἐμοῦ νὰ μετέλθω αὐτὴν τὴν πολιτικὴν—καὶ νὰ τὴν μετέλθω ἀπέναντι ὑμῶν. Ἐγὼ σᾶς ἐκθέτω ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ τὴν βαθυτέραν μου πίστιν, ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον προέρχεται ἀπὸ τὰ βάθη τῆς δημοκρατικῆς μου ψυχῆς. Ἐὰν δυνηθῶ, ἔστω καὶ ἐπ’ ἐλάχιστον, νὰ ἐπηρεάσω, ἕνα ἔστω ἐξ ὑμῶν, εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος. Ἐὰν δὲν κατορθώσω νὰ σᾶς ἐπηρεάσω, θὰ ἔχω ὅμως ἐπιτελέσει τὸ καθῆκον μου, ὡς τὸ ἀντιλαμβάνομαι, ἀπέναντι τοῦ Ἔθνους καὶ τοῦ λαοῦ.

§147ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Σᾶς ὑποβάλλεται γενικὴ παράκλησις, κ. Κύρκο, νὰ συντομεύσητε.

§148Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Δὲν πρόκειται νὰ συντομεύσω, διότι εὑρίσκομαι περὶ τὸ τέλος. Τὸ φαινόμενον, κύριοι βουλευταί, τὸ ὁποῖον μᾶς ἀπασχολεῖ, δὲν ἐμφανίζεται διὰ πρώτην φορὰν εἰς τὴν ἱστορίαν τοῦ Ἔθνους μας. Ἐὰν βυθίσωμεν τὸ βλέμμα μας εἰς τὴν ἐθνικὴν ἱστορίαν, θὰ ἴδωμεν, ὅτι ἐκληρονομήσαμεν ἀπὸ τοὺς προγόνους μας μεγάλας ἀναμφισβητήτως ἀρετάς, ἀρετὰς τὰς ὁποίας οὐδεὶς ἄλλος λαὸς δὲν ὑπερηκόντισεν, ἀλλὰ ἐκληρονομήσαμεν καὶ ἀδυναμίας μεγάλας. Διὰ μέσου τῆς ἱστορικῆς τροχιᾶς, τὴν ὁποίαν διέγραψεν ἐπὶ αἰῶνας τὸ Ἔθνος μας, δὲν κατώρθωσεν νὰ ἀπαλλαγῇ ἀπὸ τῶν ἐλαττωμάτων καὶ ἀπὸ τῶν ἀδυναμιῶν αὐτῶν. Καὶ δι’ αὐτὸ τὰ φαινόμενα τῆς ἐθνικῆς διχονοίας, τὰ φαινόμενα τοῦ ἐθνικοῦ διχασμοῦ, τὰ βλέπομεν νὰ ἐμφανίζωνται εἰς ὅλους, καὶ δυστυχῶς τὰς κρισίμους περιόδους τῆς ἐθνικῆς ἱστορίας. Ἀπὸ τῶν Μηδικῶν μέχρι τοῦ ἀγῶνος τῆς Ἐθνικῆς Ἀνεξαρτησίας, καὶ ἀπὸ τοῦ ἀγῶνος τῆς Ἐθνικῆς Ἀνεξαρτησίας μέχρι τοῦ 1914–1922 καὶ ἀπὸ τοῦ 1922 μέχρι καὶ τῶν ἡμερῶν ἡμῶν, πολλάκις ἐνεφανίσθησαν αὐτὰ τὰ ἴδια φαινόμενα, τὰ ὁποῖα κατατρύχουν τὸν λαόν μας....

§149Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Ὄχι τὰ ἴδια.

§150Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Καὶ προκαλοῦν τεραστίας συμφορὰς καὶ εἰς τὴν Πατρίδα καὶ εἰς τὸν λαόν. Ὅταν λοιπὸν ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν μας αὐτὰ τὰ διδάγματα τῆς Ἱστορίας τῆς Ἐθνικῆς, δὲν εἶναι ἀνάγκη νὰ φιλοσοφήσωμεν ὅπως ἀξιοῖ ὁ Πλάτων διὰ νὰ εὐημερήσῃ ἡ Πολιτεία καὶ ἡ Πατρίς μας. Εἶναι ἀνάγκη ἁπλῶς νὰ ἐγκύψωμεν εἰς τὴν μελέτην τῆς Ἐθνικῆς Ἱστορίας καὶ νὰ ἐξαγάγωμεν ἐξ αὐτῆς τὰ πρέποντα συμπεράσματα καὶ τὰ πρέποντα διδάγματα. Ἂν ὁ λαὸς ἠμπορῇ νὰ ἄγεται, καὶ νὰ φέρεται ἀπὸ τὴν πίεσιν τὴν ὁποίαν ἀσκοῦν ἐπ’ αὐτοῦ αἱ ἀδυναμίαι αἱ ἐγκείμεναι εἰς τὸν χαρακτῆρα τὸν ἐθνικόν, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον δὲν συμβαίνει εἰς τὴν προκειμένην περίπτωσιν, διότι ὁ λαὸς προηγήθη ἡμῶν, δὲν ἐπιτρέπεται εἰς τὴν πολιτικὴν ἡγεσίαν μιᾶς χώρας, νὰ ἄγεται εἰς τὰς πράξεις της ἀπὸ αὐτὰ τὰ ἐλαττώματα, καὶ αὐτὰς τὰς ἀδυναμίας. Ἀντιθέτως χρέος τῆς πολιτικῆς ἡγεσίας εἶναι νὰ δείξῃ ὅτι ἐπηρεάζεται μόνον ἀπὸ τὰς ἀρετὰς τοῦ λαοῦ καὶ κατορθώνει νὰ καθυποτάσσῃ τὰς ἀδυναμίας. Αὐτὸ τὸ χρέος τῆς πολιτικῆς ἡγεσίας καλούμεθα νὰ ἐπιτελέσωμεν αὐτὴν τὴν στιγμήν, κύριοι βουλευταί. Ἐπέστη ἡ στιγμὴ κατὰ τὴν ὁποίαν ἕκαστος ἐξ ἡμῶν ἐνορῶν πρὸς τὰ συμφέροντα καὶ μόνον τοῦ Ἔθνους, πρέπει νὰ ἀναλάβῃ ἀποφασιστικῶς τὰς εὐθύνας του. (Χειροκροτήματα ἐκ τῆς ΕΔΑ).

§151ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Πασσαλίδης ἔχει τὸν λόγον.

§152Ι. ΠΑΣΣΑΛΙΔΗΣ. Δὲν θὰ κουράσω τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Ὁ κύριος Ὑπουργὸς ἐπὶ τῆς Δικαιοσύνης εἰς τὸ τέλος τοῦ λόγου τοῦ προλαλήσαντος, εἶπεν, ὅτι πρέπει νὰ ψηφισθῇ γρήγορα, τοὐλάχιστον κατ’ ἀρχὴν ὁ νόμος τῆς εἰρηνεύσεως. Ἔπρεπεν ὁ κ. Ὑπουργὸς αὐτὸ νὰ τὸ εἴπῃ εἰς τὴν ἀρχὴν τοῦ λόγου τοῦ προλαλήσαντος καὶ ὄχι στὸ τέλος. Δι’ αὐτὸ ἡμεῖς δὲν θὰ ἐκθέσωμεν ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τὸ πρόγραμμά μας. Τὸ ξεύρει ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία πὼς ἡμεῖς τὸ Ἑλληνικὸν πρόβλημα τὸ ἐθέσαμεν ὠμὰ ἐνώπιόν της, τὴν ἄλλην φοράν, καὶ εἴπαμε πὼς μόνον μὲ γενικὴν ἀμνηστίαν μπορεῖ ἡ Χώρα νὰ εἰσέλθῃ σὲ ὁμαλότητα. Ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία ὅμως δὲν τὸ ἐδέχθηκε. Ἐθέσαμε καὶ ἕνα ἄλλο ζήτημα, τῶν ἐκτελέσεων, καὶ ἐπροκαλέσαμεν τὴν δεξιὰν Ἀντιπολίτευσιν ἐὰν θέλῃ ἐκτελέσεις ἢ δὲν θέλῃ. 4 φορὲς ἀπὸ τὸ βῆμα τῆς Βουλῆς ἐπροκαλέσαμεν καὶ δὲν μᾶς ἀπήντησαν. Καὶ τώρα ἀφοῦ ἔπεσε στὴν παγίδα ἡ Δημοκρατικὴ Κυβέρνησις, χαίρονται αὐτοὶ καὶ λέγουν ὅτι ἐξετέλεσεν τοὺς 4 πολῖτες, ἀλλ’ ἐξετελέσθη καὶ ἡ Κυβέρνησις. Λοιπὸν ἔπρεπεν αὐτὸ εἰς ὅλους μας νὰ δώσῃ δίδαγμα. Δὲν ἔπρεπε ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία φέρνει τὰ μέτρα εἰρηνεύσεως τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ φέρῃ πρὸ πολλοῦ ἀφοῦ ἐπὶ τέλους, τὰ εἶχε στὸ πρόγραμμά της, δὲν ἔπρεπε ἡ ὑπεύθυνη πολιτικὴ Κυβέρνησις νὰ πέσῃ στὴν παγίδα, τὴν ὁποίαν ἔστησαν αἱ ἀντιδραστικαὶ δυνάμεις τῆς Χώρας μας. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης καὶ καὶ δὲν ἔπρεπε νὰ χύσῃ αἷμα. Ἀκούομεν Δημοκρατίαν, ἀλλὰ δὲν βλέπομεν Δημοκρατίαν, κύριε Ὑπουργέ. Λέγομεν ἐλευθερίαν καὶ δὲν βλέπομεν ἐλευθερίαν. Ἀκούομεν μόνον! Ἀκούομεν, καὶ εἰρήνευσιν, ἀλλὰ εἴδαμε καὶ νέους τάφους. Ἀλλ’ αὐτὸ τοὐλάχιστον ἂς μᾶς εἶναι δίδαγμα: πῶς, ἡ Δημοκρατικὲς δυνάμεις γενικὰ στὴν Ἑλλάδα, πρέπει νὰ καταλάβουν τὴν παγίδα, τὴν ὁποίαν ἔστησαν αἱ ἀντιδραστικαὶ δυνάμεις καὶ αἱ ξενικαὶ ἐπεμβάσεις. Ἡ ἐξουσία τῆς Κυβερνήσεως, δυστυχῶς ἀκόμη, δὲν ἐπεκτείνεται πέραν τῶν καθισμάτων ποὺ κάθονται. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότητα. Θὰ ὁμιλήσω τώρα διὰ τὰ μέτρα εἰρηνεύσεως. Ὅταν ἡ Κυβέρνησις ἐσκέφθηκε νὰ φέρῃ τὰ μέτρα εἰρηνεύσεως, πρὸ τριῶν μηνῶν νομίζω, τί ἔγινεν; Ἀμέσως ἔγινε ἀνακάλυψις τῶν ἀσυρμάτων, τῶν σημάτων, τῶν κρυπτῶν, τῶν κατακομβῶν. Ἀλλὰ οὐσιαστικὰ—τὸ λέγω ἐγὼ ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας—αὐτὰ τὰ σήματα καὶ ὅλα τὰ ἄλλα, ἦσαν γνωστὰ εἰς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι οὐσιαστικῶς κατευθύνουν τὴν πολιτικὴν τῆς χώρας μας. Καὶ ἡ πολιτικὴ εἰρηνεύσεως τῆς Κυβερνήσεως, δὲν μπορεῖ νὰ διέρχεται διὰ μέσου τῶν ὀργάνων ποὺ εἶναι ἐμποτισμένα ἀπὸ μισαλλοδοξίαν, ἀπὸ μῖσος πρὸς κάθε ἀντιφρονοῦντα. Αὐτὸ τὸ λέγω καὶ ἡ Κυβέρνησις αὐτὸ ἔπρεπε νὰ κάμῃ: Νὰ ἐμψυχώσῃ ἐκείνους ποὺ θὰ ἐφαρμόσουν αὐτὰ τὰ περιωρισμένα μέτρα της, νὰ τοὺς ἐμψυχώσῃ ὥστε τοὐλάχιστον αὐτὰ νὰ τὰ ἐφαρμόσῃ. Εἶμαι πεπεισμένος, ὅτι καὶ αὐτὰ δὲν θὰ ἐφαρμοσθοῦν. Καὶ γιατί; Εἶπαν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις εἶναι ἀσταθής. Ἡ πολιτικὴ κατάστασις τῆς Ἑλλάδος εἶναι ἀσταθής. Διὰ ποίους λόγους; Αὐτὴ ἡ ἀναταραχή, αὐτὴ ἡ ἀνωμαλία ἡ ὁποία ἐπικρατεῖ εἰς τὴν Ἑλλάδα πηγάζει ἀπὸ δύο κυρίως λόγους. Ὁ ἕνας λόγος εἶναι ἡ οἰκονομικὴ ἀδικία καὶ ὁ ἄλλος εἶναι ἡ πολιτικὴ ἀδικία. Αὐτοὶ οἱ δύο λόγοι οἱ ὁποῖοι ὑπάρχουν εἰς τὴν Ἑλλάδα, εἶναι ἡ αἰτία καὶ ὑπάρχει αὐτὴ ἡ ἀστάθεια. Ὅποια Κυβέρνησις καὶ ἂν ἔλθῃ, καὶ ὁ Στρατάρχης ἂν ἔλθῃ εἰς τὴν ἀρχήν, καὶ αὐτὸς θὰ εἶναι ἀσταθής. Διὰ τὴν οἰκονομικὴν ἀδικίαν δὲν θὰ ὁμιλήσωμεν τώρα, θὰ ὁμιλήσωμεν ὅταν ἡ Κυβέρνησις φέρῃ οἰκονομικὰ νομοσχέδια. Διὰ τὴν πολιτικὴν ὅμως ἀδικία, πρέπει νὰ ὁμιλήσωμεν. Ἡ Κυβέρνησις τὸ πρῶτον καὶ κυριώτερον ποὺ ἔπρεπε νὰ κάμῃ ἀμέσως, γιατὶ δὲν χρειάζονται γι’ αὐτὸ καθόλου νομοθετικὰ μέτρα, ἔπρεπε νὰ φέρῃ ὅλους τοὺς ἐξορίστους πίσω γιατὶ οἱ ἐξόριστοι κρατοῦνται παράνομα σύμφωνα μὲ τοὺς νόμους, τοὺς ὁποίους αὐτὸ τὸ Κράτος ἔχει. Ἔπρεπεν ὕστερα ἀπὸ δύο ἔτη μετὰ τὸ τέλος τοῦ ἐμφυλίου πολέμου νὰ μὴ τοὺς ἔχῃ ἐξορία. Παρανομεῖ ἡ Κυβέρνησις καὶ πρὸ παντὸς ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, ὁ ὁποῖος φοβᾶται καὶ κυττάζει τί θὰ εἰπῇ ὁ Συναγερμός. Ὅσον ἀφορᾷ τὰ μέτρα εἰρηνεύσεως, σᾶς λέγω τοῦτο, ὅτι καὶ ὑπὸ τὰς σημερινὰς συνθήκας θὰ ἔπρεπε νὰ δοθῇ γενικὴ ἀμνηστία. Τὸ λέγομεν ἡμεῖς, ὅτι μόνον μὲ αὐτὴν θὰ σωθῇ ἡ Ἑλλάδα. Ἀλλ’ ὑπάρχει καὶ κάτι ποὺ δὲν τὸ ἔχει μάθει φαίνεται ὁ προλαλήσας. Ὅταν εἰς τὸ οὖς τῆς Κυβερνήσεως εἶπαν, ὅτι δὲν θὰ γίνῃ ἀναλογική, ἀμέσως ἐσταμάτησεν. Αὐτὴν τὴν κατάστασιν φαίνεται δὲν τὴν βλέπουν οἱ ἄλλοι. Ἀλλ’ ἐγὼ τὴν βλέπω γιατὶ οὐσιαστικῶς ἡ Κυβέρνησις δὲν ἠμπορεῖ νὰ κάνῃ νόμους ἂν δὲν τοὺς διέπῃ τὸ πνεῦμα τὸ γενικὸν ἐκείνων οἱ ὁποῖοι κατευθύνουν τὴν πολιτικὴν τῆς χώρας μας. Αὐτὸ εἶναι τὸ λεγόμενον περίφημον δόγμα τοῦ Τρούμαν. Ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος τὸ 1947, ἔβγαλε τὴν ρομφαίαν εἰς τὴν Θεσσαλονίκην καὶ ἐκήρυξε, ὅτι τὰ σύνορα τῆς Ἑλλάδος εἶναι μέχρι τὸ Τουρκεστάν, τὸ Πακιστὰν καὶ ἔτσι φθάσαμε εἰς τὴν Κορέαν. Αὐτὰ εἶπεν τότε ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος, ὅτι τὰ ἰδεολογικὰ σύνορα τῆς Ἑλλάδος, εὑρίσκονται εἰς τὸ Πακιστὰν καὶ εἰς τὸ Τουρκεστάν. Μὲ αὐτὴν τὴν «σταυροφορίαν» βρίσκεται ἡ Ἑλλὰς ὡς τμῆμα τῆς γενικῆς στρατιωτικῆς θέσεως τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν ἐναντίον τοῦ κομμουνισμοῦ σήμερα εἰς τὴν Κορέα. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότητα. Θέλετε λοιπὸν πραγματικὴ εἰρήνευση; Βεβαίως πρέπει νὰ εἰρηνεύσουν αὐτοὶ οἱ μεγάλοι. Ἕως ὅτου ὅμως ἐκεῖνοι θὰ εἰρηνεύσουν ἡμεῖς οἱ μικροὶ μποροῦμε νὰ δώσουμε ἀμνηστία. Ἐγὼ μόνον τοῦτο θέλω νὰ εἴπω, ὅτι τὸ νομοσχέδιον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης δὲν ἔπρεπε νὰ πηγάζῃ ἀπὸ αὐτὴν τὴν ἀρχὴν καταπολεμήσεως τοῦ κομμουνισμοῦ. Δὲν εἶναι νομοσχέδιον, κ. Ὑπουργὲ τῆς Δικαιοσύνης, δὲν εἶναι νόμος ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος πηγάζει ἀπὸ κάτι τι διὰ νὰ πολεμήσῃ κάτι τι ἄλλο, διὰ νὰ προφυλάξῃ τάχα ἀπὸ κάποιο κακὸ τὴ χώρα. Ἀλλὰ δὲν πιστεύω, ὅτι τὰ ¾ τῆς γῆς εἶναι ὅλοι κακοὶ καὶ ὅλους αὐτοὺς θὰ τοὺς πολεμήσωμεν ἐμεῖς. Ἴσως παρεσύρθη ἀπὸ τὸ γενικὸν πνεῦμα τῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς τῆς Ἀμερικῆς ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ ἔκανε τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ ὅπως τὸ ἔκαμε. Ἀλλὰ δὲν θέλει νὰ τὸ πῇ ἀνοικτά, διότι οἱ σύμμαχοι δὲν θέλουν τὴν εἰρήνευσιν ἐφ’ ὅσον ἐκήρυξαν σταυροφορίαν κατὰ τοῦ κομμουνισμοῦ. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότητα, κ. Ἀρχηγὲ τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος, διότι δὲν ὑπάρχει ψυχρὸς πόλεμος. Αὐτὸ εἶναι ἕνα σχῆμα ὀξύμωρον, ποὺ στὴ γραμματικὴ μπορεῖ νὰ ἐπιτρέπεται, ἀλλὰ στὴν πολιτικὴ ὄχι. Στὴν πραγματικότητα εἶναι ἕνας ἰδεολογικὸς ἀγώνας, ὁ ὁποῖος μπορεῖ νὰ ἐξακολουθήσῃ καὶ 100 χρόνια ἀκόμα, ἴσως. Ἔπρεπε, ἂν εἶχαν τὸ θάρρος, καὶ ἡ σημερινὴ καὶ οἱ προηγούμενες Κυβερνήσεις, ἀφοῦ ἔληξε ὁ ἀντάρτικος ἀγώνας, ὁ ἔνοπλος ἀγώνας τοῦ λαοῦ μας, ἔπρεπε νὰ δώσουν γενικὴ ἀμνηστία ὁπότε δὲν θὰ εἴμαστε σ’ αὐτὴ τὴν κατάστασιν. Δὲν ὑπάρχουν σήμερα ἔνοπλοι δυνάμεις νὰ σᾶς πολεμήσουν δὲν δίνετε ὅμως ἀμνηστία γιατὶ φοβᾶστε τὸν ἄοπλο λαό. Ἐμεῖς δηλώνουμε, ὅτι ἐνόσῳ ἡ Ἑλλὰς εὑρίσκεται εἰς αὐτὴν τὴν κατάστασιν, ψηφίζουμε τουλάχιστον κατ’ ἀρχὴν καὶ ὕστερα εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν ἂς κυττάξουμε νὰ τὸ διευρύνουμε τὸ νομοσχέδιο. Βεβαίως ἐκεῖ θὰ φέρουμε καὶ ἐμεῖς τὶς τροποποιήσεις μας καὶ πιστεύω, ὅτι ἡ Βουλὴ θὰ τὶς δεχθῇ. Ἔτσι θὰ δεχθῶμεν κατ’ ἀρχὴν μὲ αὐτὰς τὰς προϋποθέσεις τὸ νομοσχέδιον.

§153Λ. ΚΟΥΤΣΟΠΕΤΑΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὅσον ἀφορᾷ τὸ νομοσχέδιον περὶ Ἰατρικοῦ Κώδικος, ἀποσύρω τὰς ἀντιρρήσεις μου.

§154ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐὰν δὲν ὑπάρχῃ ἀντίρρησις, νὰ ψηφίσωμεν τὸ σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1823)51 Α. Ν. «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1565)39 Α.Ν. περὶ Κώδικος ἀσκήσεως ἰατρικοῦ ἐπαγγέλματος». Ἐρωτᾶται ἡ Βουλή, δέχεται τὸ ὡς ἄνω σχέδιον νόμου εἰς βʹ συζήτησιν, κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον;

§155ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, δεκτὸν κατ’ ἄρθρον, ὡς ἐτροποποιήθη.

§156ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς βʹ συζήτησιν κατ’ ἄρθρον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1823)51 Α.Ν. «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1565)39 Α.Ν. περὶ Κώδικος ἀσκήσεως ἰατρικοῦ ἐπαγγέλματος», ἀναβαλλομένης τῆς ψηφίσεως τοῦ συνόλου. Ἐπανερχόμεθα ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου «περὶ μέτρων εἰρηνεύσεως». Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ γίνῃ δεκτὸν κατ’ ἀρχὴν τὸ νομοσχέδιον τοῦτο καὶ νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν;

§157Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐκπλήσσομαι διὰ τὴν παρατηρουμένην ἐπίσπευσιν τῆς ψηφίσεως τοῦ νομοσχεδίου τούτου διότι νομίζω, ὅτι πρέπει ἡ Βουλὴ νὰ ἀκούσῃ ὅλας τὰς γνώμας ἐπὶ τοῦ σοβαρωτάτου αὐτοῦ νομοσχεδίου.

§158Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, θέλομεν νὰ ὁμιλήσωμεν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς.

§159Γ. ΔΟΞΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, καίτοι ἔχομεν τὴν γνώμην, ὅτι τὰ μέτρα εἰρηνεύσεως ἔπρεπε νὰ ἦσαν εὐρύτερα, ἐν τούτοις διὰ πολλοὺς λόγους, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον.

§160ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χατζηγιάννης ἔχει τὸν λόγον.

§161Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριοι, εἶχα σκοπὸν νὰ ἀπασχολήσω τὴν Βουλὴν κάπως εὐρύτερα εἰς τὸ θέμα αὐτό. Θὰ τὸ ἀποφύγω, διότι, ὅπως εἶπα, κανεὶς δὲν διδάσκει ὑποχρεωτικῶς σοφίαν. Ἡ Βουλὴ δὲν θέλει νὰ ἀκούσῃ καὶ μόνον διὰ νὰ δικαιολογήσω τὴν ψῆφον μου, θὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις. Ἐὰν θέλῃ ἡ Βουλή, ἂς τὰς ἀκούσῃ. Ἡ Κυβέρνησις, κύριοι βουλευταί, ἐκφράζουσα πολιτικῶς τὸ μέσον τῶν πολιτικῶν καὶ κοινωνικῶν ρευμάτων τῆς Χώρας, θὰ γνωρίσῃ εἰς τὸ νομοθέτημα αὐτὸ ἐξ ἴσου τὰ τόξα καὶ τῆς ἀριστερᾶς, καὶ τῆς δεξιᾶς πτέρυγος. Ἀλλὰ τὸ νομοσχέδιον καὶ ὅπως ἔχει διατυπωθῆ, ἀποτελεῖ πάντως πρόοδον καὶ προσφέρει ὑπηρεσίαν πρὸς τὸν τόπον. Ἡ Βουλὴ ἂς μὴ μείνῃ μὲ μόνην τὴν ἐντύπωσιν τῶν σήμερον ἀκουσθέντων λόγων. Ἄν εἶναι ἀποῦσα ἡ μείζων Ἀντιπολίτευσις, δὲν παύει ὅμως αὕτη νὰ ἀντιτίθεται καὶ κατ’ ἀρχὴν καὶ κατὰ βάσιν πρὸς τὰ μέτρα εἰρηνεύσεως, διερμηνεύει δὲ αὕτη τὰ 34% τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Λυποῦμαι, ὅτι εἶναι ἀποῦσα ἀπὸ τὴν συζήτησιν ἡ πτέρυξ τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ. Διότι ἐπιθυμῶ νὰ ἀπευθυνθῶ καὶ πρὸς αὐτὴν καὶ πρὸς τὸ ἕτερον σκέλος τῆς Κυβερνητικῆς παρατάξεως, ἵνα ὑπομνήσω ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ παράδοσις εἶναι ἀντίθετος καὶ πρὸς τὰς ἀντιρρήσεις τοῦ Συναγερμοῦ, καὶ πρὸς τοὺς δισταγμοὺς τῶν δευτέρων. Καὶ θέτω ἀμέσως τὸ ἐρώτημα: Τὸ νομοσχέδιον τῶν μέτρων εἰρηνεύσεως εἶναι ἔξω τόπου καὶ χρόνου, ἢ εἶναι σύμφωνον καὶ πρὸς τὸν Ἑλληνικὸν χαρακτῆρα, καὶ πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν ἱστορικὴν παράδοσιν; Ὡς πρὸς τὸν χαρακτῆρα, πρῶτοι οἱ Ἕλληνες ὠνόμασαν τὴν φιλανθρωπίαν καὶ εἰς τὸν τόπον αὐτὸν τῶν Ἀθηνῶν ἡ συμπάθεια πρὸς τοὺς ἀτυχοῦντας ἐθεωρήθη ὡς τὸ προνόμιον τῶν καλλιεργημένων πνευμάτων. Ὡς πρὸς τὴν ἱστορικὴν παράδοσιν, ὑπενθυμίζω, ὅτι ἡ ἀμνηστία καὶ ὡς λέξις καὶ ὡς νομικὸς θεσμός, ὑπῆρξεν Ἑλληνικὸν ἐφεύρημα. Πρώτην ἐφαρμογὴν τῆς ἀμνηστίας ἔχομεν ὅταν ὁ Θρασύβουλος, καταλύσας τὴν τυραννίαν τῶν τριάκοντα, ἀποκατέστησε τὸ Δημοκρατικὸν Πολίτευμα καὶ ἐψήφισεν οὐδεὶς τῶν Ἀθηναίων νὰ μνησικακῇ κατ’ οὐδενὸς ἐκτὸς τῶν τριάκοντα: «Μηδενὶ πρὸς μηδένα, μνησικακεῖν ἐξεῖναι, πλὴν πρὸς τοὺς τριάκοντα». Ἡ πολιτικὴ αὐτὴ πρᾶξις τῆς Ἀθηναϊκῆς Δημοκρατίας ἐπηνέθη ἀπὸ ὅλους τοὺς ρήτορας καὶ τοὺς συγγραφεῖς τῆς ἐποχῆς ἐκείνης καὶ ἀναφέρω τὸν Ἀριστοτέλην, τὸν Λυσίαν, τὸν Αἰσχίνην, τὸν Ἀνδοκίδην. Τὴν ἀμνηστίαν αὐτὴν τῶν Ἀθηνῶν, ἐπεκαλέσθη βραδύτερον εἰς τὴν Ρώμην καὶ ὁ Κικέρων, θέλων νὰ συνδιαλλάξῃ τοὺς φονεῖς τοῦ Καίσαρος μὲ τοὺς ὀπαδούς του. Δεύτερον Ἑλληνικὸν παράδειγμα χορηγήσεως ἀμνηστίας, ἔχομεν τὴν Σπάρτην, ὕστερα ἀπὸ τὴν ἀτυχῆ δι’ αὐτὴν μάχην τῶν Λεύκτρων. Ὁ ἱστορικός μας Παπαρρηγόπουλος νομίζει, ὅτι ἡ πρᾶξις αὕτη τῆς Σπάρτης μαρτυρεῖ πόσον παρήκμασε τὸ ἀρχαῖον τῆς πόλεως ἦθος. Ἀλλὰ πολιτικῶς ἐγὼ θεωρῶ ὀρθοτέραν τὴν γνώμην τοῦ Πλουτάρχου. Παρὰ τὰ δύο χιλιάδες χρόνια ποὺ μᾶς χωρίζουν, εὑρίσκω, ὅτι ὁ ἱστορικὸς τῆς Χαιρωνείας εἶναι βαθύτερος καὶ πολιτικώτερος τοῦ Παπαρρηγοπούλου καὶ ὄχι ὡς δόγμα, ἀλλ’ ὡς πολιτικήν, εἰς ὥρας δυσκόλους καὶ ἀνάγκης διὰ τὴν Πολιτείαν, κρίνει τὴν πρᾶξιν τοῦ Ἀγησιλάου. Καὶ λέγει: «Ἐκλέγουν νομοθέτην τὸν Ἀγησίλαον, ὅστις, οὔτε προσθείς τι οὔτε ἀφαιρέσας, οὔτε μεταβαλὼν ἐκ τῶν νόμων προσῆλθεν εἰς τὸ πλῆθος τῶν Λακεδαιμονίων καὶ εἰπών, ὅτι πρέπει νὰ ἀφήσουν σήμερον νὰ κοιμηθοῦν οἱ νόμοι, ἀπὸ δὲ τῆς σήμερον νὰ εἶναι ἔγκυροι διὰ τὸ ἑξῆς, διεφύλαξε καὶ τοὺς νόμους εἰς τὴν πόλιν καὶ τοὺς ἄνδρας αὐτοὺς (ριψάσπιδας) ἐπιτίμους. Ἡ ἱστορία μας ἔχει καὶ ἄλλα παραδείγματα. Ὅταν ὁ Μέγας Ἀλέξανδρος ἐπέστρεφεν ἐκ τῶν Ἰνδιῶν, τοῦ συνέβη ἡ στάσις τῶν Μακεδόνων. Ἐξετέλεσε μόνον 10 ἐκ τῶν στασιαστῶν, πρὸς δὲ τοὺς ὑπολοίπους ἠρκέσθη νὰ ἀγορεύσῃ καὶ νὰ ὑπενθυμίσῃ, ὅτι ὁ πατήρ του Φίλιππος εἶχε καταστήσει τοὺς χοιροβοσκοὺς Μακεδόνας, Κυβερνήτας τῆς Ἑλλάδος καὶ αὐτὸς ὁ ἴδιος τοὺς κατέστησε Κυβερνήτας τοῦ κόσμου. Φύγετε λοιπόν, ἄπιτε, τοὺς εἶπε καὶ ἔτσι θὰ ἔχετε τὴν εὐλογίαν τῶν θεῶν καὶ τῶν ἀνθρώπων τὸν ἔπαινον. Ἐπὶ τρεῖς ἡμέρας οἱ στρατιῶται ἔμειναν ἔξω ἀπὸ τὴν σκηνὴν τοῦ Ἀλεξάνδρου καὶ ἐξελιπάρουν τὴν συγγνώμην, διότι εἶχε κεντηθῆ διὰ τοῦ λόγου περισσότερον ἡ φιλοτιμία των. Καὶ ἡ συγγνώμη τοὺς ἐδόθη. Κύριοι βουλευταί, δὲν συμφωνῶ μὲ τὴν ἀρχήν, τὴν ὁποίαν προχθὲς ἔθεσεν ἐδῶ ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ Στρατάρχης, κ. Παπάγος. Ὅτι δηλ. εἰς τὰ μέτρα εἰρηνεύσεως νὰ ἐξετασθοῦν μόνον αἱ τυχὸν γενόμεναι ἀδικίαι, συνεπείᾳ δικαστικῶν πλανῶν. Ἡ ἀντίληψις αὐτὴ εἶναι στενὴ διὰ τὸ θέμα. Ἐπίσης θὰ ἤθελα, ὅπως ἀντλοῦντες διδάγματα ἀπὸ τὴν ἱστορικήν μας παράδοσιν νὰ δώσωμεν καὶ εἰς τὸ Κυβερνητικὸν Ν)διον εὐρύτερα ὅρια. Τὰ μέτρα εἰρηνεύσεως δὲν πρέπει νὰ περιορισθοῦν μόνον εἰς τὰς δικαστικὰς πλάνας, ὀφείλουν νὰ ἐπεκταθοῦν καὶ εἰς τὴν λήθην τῶν θυμάτων τῆς καταστάσεως ἐκείνης. Ἔχομεν τὸ δρᾶμα τῆς Ἑλληνικῆς ὑπαίθρου. Εἶχε δίκαιον ὁ Πρόεδρος τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου Παρισίων Ρομπέρ, γράφων ὅτι «εἰς τὴν συλλογικὴν ψυχὴν τῶν μαζῶν ὅλων τῶν χρόνων ἡ βία ἔχει πάντοτε κατισχύσει ἐπὶ τοῦ πνεύματος καὶ ὁ φόβος, ἔχει πάντοτε δεσπόσει τῆς πειθοῦς». Ὑπῆρξεν ἐποχὴ κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Ἑλληνικὴ ὕπαιθρος ὑπῆρξε ξένη τοῦ ἐλέγχου τοῦ Κράτους, ὅπερ μόλις εἶχεν ἐξέλθει ἀπὸ τὴν ὑποδούλωσιν τῆς Κατοχῆς. Ἀπὸ τὰ παιδιὰ τῆς ὑπαίθρου τὸ μεγαλύτερον τμῆμα ἐστρατολογήθη βιαίως ἀπὸ τὴν ἀνταρσίαν. Ἀπὸ αὐτὰ τὰ παιδιὰ τὰ βιαίως στρατολογηθέντα, ἄλλα ἐφονεύθησαν εἰς τὰς ἐπιχειρήσεις, ἄλλα παρεσύρθησαν ἔξω τῶν ὁρίων τῆς Ἑλλάδος, ἄλλα καταδικασθέντα, διαρκούσης τῆς ἀνταρσίας, ἐξετελέσθησαν, καὶ ἄλλα κρατοῦνται καὶ τώρα εἰς τὰς φυλακάς. Ἀπὸ τὰς 20.000 τῶν κρατουμένων τὰ ¾ εἶναι παιδιὰ τῆς ὑπαίθρου καὶ ἀπ’ αὐτὰ περισσότερα εἶναι τὰ βιαίως στρατολογηθέντα. Ἀλλ’ ἡ ἰδία αὐτὴ Ἑλληνικὴ ὕπαιθρος ἔδωκεν εἰς τὴν Πατρίδα καὶ τοὺς μαχητὰς τοῦ Γράμμου καὶ τοῦ Βίτσι καὶ ἔδωκεν ἀκόμη καὶ τὰς 700.000 συμμοριοπλήκτων. Τὰ Ἔκτακτα Στρατοδικεῖα, ὅταν, διαρκοῦσης τῆς ἀνταρσίας ἐδίκαζον, ἦτο φυσικὸν νὰ λησμονήσουν τοὺς κανόνας δικαίου, τῆς ἐπιεικείας καὶ τῆς ἀμφιβολίας. Ἐνῷ εἰς ὅλα τὰ Ποινικὰ Δίκαια ἡ ἐπιείκεια καὶ ἡ ἀμφιβολία εἶναι ὑπὲρ τῶν δικαζομένων, διαρκοῦντος τοῦ πολέμου ἐπρυτάνευσαν ἡ ἀρχὴ τῆς σωτηρίας τῆς Χώρας, καὶ ἡ ἐπιείκεια ἠγνοήθη καὶ ἡ ἀμφιβολία ἐδόθη ἐναντίον τοῦ κατηγορουμένου. Τώρα ποὺ ἐξέλιπεν ὁ πόλεμος, τὰ Ἀναθεωρητικὰ Δικαστήρια, εἶναι φυσικὸν νὰ πρόσκεινται πρὸς τὰς ἀρχὰς καὶ τῆς ἐπιεικείας καὶ τῆς ἀμφιβολίας καὶ νὰ τὰς ἐφαρμόζουν ὑπὲρ τῶν δικαζομένων. Ἔτσι ἐξηγοῦνται αἱ ἀναθεωρητικαὶ ἀποφάσεις, αἱ ὁποῖαι κατὰ μεγάλην πλειοψηφίαν εἶναι εἴτε ἀπαλλακτικαὶ εἴτε μὲ οὐσιωδῶς μειωμένην τὴν ποινήν. Ἀλλὰ πέραν τῆς ἀρχῆς τῆς δικαιοσύνης ὑπάρχει καὶ τὸ πολιτικὸν θέμα, ἵνα δοθοῦν τὰ εὐεργετήματα καί εἰς τὰ θύματα τῆς καταστάσεως ἐκείνης. Βουλὴ καὶ Κυβέρνησις θὰ ἐξυπηρετήσουν περισσότερον καὶ τὸ Δημόσιον συμφέρον καὶ τὴν εἰρήνευσιν τῆς Χώρας ἐὰν δείξουν μεγαλυτέραν γενναιοφροσύνην καὶ τὰ μέτρα των εἶναι περισσότερον εὐρέα.

§162Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Μὲ συγχωρεῖτε ποὺ θὰ σᾶς διακόψω. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ πρέπει νὰ φωτισθῇ. Ἔχω εἰς χεῖρας μου ἕνα πίνακα τῶν ἀποφάσεων τοῦ ἀναθεωρητικοῦ δικαστηρίου. Πρέπει νὰ λάβετε ὑπ’ ὄψιν σας, ὅτι ἔχουν ὑποβληθῆ 14 ἢ 15 χιλιάδες ἀναθεωρήσεις καὶ ἔχουν δικασθῆ ἕως τώρα ἀπὸ τὰ Ἐφετεῖα καὶ τὸ Ἀναθεωρητικὸν περὶ τὰς 2.500. Ἀκούσατε ἕνα πίνακα διὰ νὰ ἔχετε τὴν ἐντύπωσιν τῆς ὅλης καταστάσεως.

ΠΙΝΑΞ

Ἐμφαίνων τὰς ὑπὸ τοῦ Ἀναθεωρητικοῦ Δικαστηρίου Ἀθηνῶν ἐκδικασθείσας αἰτήσεις ἀναθεωρήσεως καταδικῶν Ἐκτάκτων Στρατοδικείων μέχρι τῆς 10ης Ὀκτωβρίου 1951, Καταδίκαι

Ἀνέγνωσα ἐν συνεχείᾳ πρὸς ὅσα λέγει ὁ κ. Χατζηγιάννης, τοὺς ἀριθμοὺς αὐτούς, οἱ ὁποῖοι εἶναι παραστατικοί. Δὲν θέλω νὰ σᾶς κουράσω καὶ μὲ ἀριθμοὺς Ἐφετείων διὰ νὰ ἰδῆτε μὲ ποῖον πνεῦμα ὑπερβολῆς ἐκρίθησαν αἱ ὑποθέσεις τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν.

§163Ε. ΜΠΑΚΛΑΤΖΗΣ. Ἐφ’ ὅσον εἶναι 14 χιλ. ὑποθέσεις, ποῖα μέτρα ἐλάβατε διὰ νὰ ἐπισπευθοῦν;

§164Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Ἀντιμετωπίζομεν τὸ θέμα αὐτὸ καὶ θὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ ἄποψις τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς νὰ λειτουργοῦν συγχρόνως καὶ τὰ πενταμελῆ Ἐφετεῖα διὰ νὰ δικάζουν τὰς ἀναθεωρήσεις, διότι δὲν εἶναι συμφέρον τοῦ Κράτους νὰ ταλανίζεται ἐπὶ ἔτη πολλὰ μὲ ἐκδίκασιν ποινικῶν ὑποθέσεων. Ἡ ἄποψίς μας εἶναι ὅτι μέσα εἰς ἕνα 6μηνον διάστημα κατ’ ἀνώτατον ὅριον, πρέπει αὐτὴ ἡ ἀνοικτὴ πληγὴ νὰ κλείσῃ. Εἶναι συμφέρον τοῦ Ἔθνους. (Χειροκροτήματα).

§165Α. ΜΠΡΙΛΛΑΚΗΣ. Τὰ στοιχεῖα σας αὐτά, κύριε Ὑπουργέ, καθιστοῦν ἀκόμη περισσότερον τεραστίαν τὴν εὐθύνην σας διὰ τὰς προχθεσινὰς ἐκτελέσεις τῶν τεσσάρων, τοὺς ὁποίους ἐστερήσατε καὶ τοῦ ἐλαχίστου ἐνδίκου μέσου τῆς ἀναθεωρήσεως τῆς δίκης των, ὅπως προβλέπει τὸ συζητούμενον νομοσχέδιον. Ἔχετε τεραστίας εὐθύνας, κύριε Ὑπουργὲ τῆς Δικαιοσύνης.

§166Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Οἱ ἀριθμοὶ ποὺ ἐδώσατε, κύριε Ὑπουργέ, διαπιστώνουν καὶ αὐτοὶ τὴν ἀλήθειαν τῶν παρ’ ἐμοῦ λεχθέντων. Διαπιστώνουν, ὅτι, χωρὶς δι’ αὐτὸ νὰ εὐθύνεται ἡ παροῦσα Κυβέρνησις, ἦτο ζήτημα δικαιοσύνης νὰ ἔλθουν ἐνωρίτερα διὰ νὰ μὴ ταλαιπωροῦνται ἐπὶ διετίαν ἢ καὶ τριετίαν ἀθῷοι πολῖται εἰς τὰς φυλακάς. Καὶ ἦτο ἔργον πολιτικῆς σωφροσύνης νὰ ἔλθουν ἐνωρίτερα ἵνα μὴ ἐπέλθῃ εἰς Φυλακὰς ἡ ψυχικὴ δηλητηρίασις τῶν θυμάτων ἀπὸ ἀλλότρια κηρύγματα. Ἰδοὺ διατὶ ζητῶ καὶ ἀπὸ τὴν Βουλὴν καὶ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν νὰ χαράξουν μίαν γενναιοτέραν πολιτικὴν εἰς τὰ μέτρα εἰρηνεύσεως. Δὲν θὰ ὑποστηρίξω, βέβαια, τὴν γενικὴν ἀμνηστίαν. Εἶναι θέμα πολιτικὸν καὶ χρήζει καὶ ἐρεύνης καὶ προσοχῆς ἀπὸ ὅλας αὐτοῦ τὰς πλευράς. Ἀλλὰ πιστεύω, ὅτι ὑπηρετῶ τὸ Δημόσιον συμφέρον τῆς Χώρας καὶ ὅτι εἴμεθα μέσα εἰς τὰ πλαίσια καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ εὐαισθήτου χαρακτῆρος καὶ τῆς ἱστορικῆς Ἑλληνικῆς παραδόσεως, τὰ μέτρα νὰ μὴ περιλάβουν μόνον τὴν ἀποκατάστασιν δικαστικῶν πλανῶν, ἀλλὰ νὰ ἐπεκταθοῦν καὶ εἰς τὴν μεγάλην μᾶζαν τῶν θυμάτων τῶν περιστάσεων καὶ τῆς βιαίας στρατολογίας. Ἔτσι θὰ κλείσῃ ἡ πληγὴ αὐτή. Διότι πέραν τῶν ἀρκετῶν χιλιάδων τῶν θυμάτων αὐτῶν ὑπάρχει ὁ ἀπείρως μεγαλύτερος ἀριθμὸς τῶν οἰκογενειῶν αὐτῶν καὶ τῶν συγγενῶν αὐτῶν ποὺ συγκινοῦνται ἀπὸ τὸ θέμα. Οὔτε συμφωνῶ μὲ τὸν φίλον μου καὶ ἀξιότιμον Ἀρχηγὸν τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος, ὅστις εἶπεν, ὅτι δὲν βλέπει τὰ ἴδια μέτρα καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλην πλευράν. Τὸ Κράτος, λαμβάνον τὰ μέτρα εἰρηνεύσεως, ἐφαρμόζει ἰδικήν του πολιτικήν, πολιτικὴν ὑψηλοφροσύνης, μετὰ τὴν νίκην καὶ ὑπὲρ τοῦ λαοῦ. Δὲν συνθηκολογεῖ, οὔτε διαπραγματεύεται μὲ τὴν ἀνταρσίαν. Ἔχομεν τὸν θαυμασιώτερον λαὸν τοῦ κόσμου, λαὸν αἰσθηματικὸν καὶ φιλότιμον καὶ αἱ γενναῖαι χειρονομίαι τὸν συγκινοῦν περισσότερον καὶ ἀποτελεσματικώτερον ἀπὸ τὰ μέτρα διώξεως. Ἡγεσίαν χρειάζεται ὁ λαὸς αὐτός, ἵνα τὸν διαπλάσῃ. Τὰ ψηφιζόμενα λοιπὸν μέτρα δὲν τὰ ζητῶ, ὡς μέτρα ἐπιεικείας, ἀλλ’ ὡς μέτρα ὑψηλοφροσύνης καὶ αὐτὰ ἐγγυῶνται νὰ ἑδραιώσουν τὴν ἀσφάλειαν τοῦ Ἔθνους καλύτερα ἀπὸ τὰ Τάγματα Ἀσφαλείας. Ἡ παροῦσα Βουλή, θεσπίζουσα τὰ μέτρα εἰρηνεύσεως μὲ τὸ πνεῦμα τῆς ὑψηλοφροσύνης καὶ ψηφίζουσα παράλληλα μέτρα βελτιώσεως τοῦ ἐπιπέδου τῆς ζωῆς τοῦ μοχθοῦντος λαοῦ καὶ ἀποκαταστάσεως τῶν ἀκτημόνων καλλιεργητῶν, θὰ δικαιοῦται νὰ εἴπῃ, ὅτι ἐπετέλεσε τὴν ἀπέναντι τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἀποστολήν της. Τὴν ὥραν αὐτὴν ἐνθυμοῦμαι ἐπικαίρως μίαν σοφὴν φράσιν τοῦ Ἰσοκράτους, ὅτι ὅλοι ἐγεννήθησαν διὰ νὰ διαπράττωμεν περισσότερα σφάλματα παρὰ κατορθώματα. «Ἀλλὰ γὰρ ἅπαντες πλείω πεφύκαμεν ἐξαμαρτάνειν ἢ κατορθοῦν». Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἔπραξε κατὰ τὴν πολυκύμαντον αὐτὴν περίοδον τὰ λάθη του ἀλλὰ καὶ ἐπετέλεσεν ἡρωϊκὰ κατορθώματα. Ἀναμένει τώρα ὅπως ἡ ἡγεσία του μαζὶ μὲ τὰ ἁμαρτήματα, ποὺ διέπραξεν, ἐπιτελέσῃ καὶ κατορθώματα. Καὶ εἶναι καιρός. (Χειροκροτήματα).

§167ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Δοξόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§168Γ. ΔΟΞΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, ἐὰν εἶμαι ὑπαίτιος τῆς καθυστερήσεως καὶ τῆς ἀπασχολήσεως, τοῦτο εἶναι διότι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ δὲν εἶναι ἀπὸ τὰ συνηθισμένα, ποὺ ἐπιδιώκουν τὴν ἱκανοποίησιν ἢ τὴν θεραπείαν μιᾶς τάξεως, ἢ μιᾶς κατηγορίας πολιτῶν. Ἀλλὰ εἶναι ἐξαιρετικῆς καὶ ἐντελῶς ἰδιαιτέρας σημασίας γιατὶ ἐπιδιώκει ἕνα σκοπὸν πανεθνικόν, παλλαϊκόν, ὅπως εἶναι τὸ θέμα τῆς εἰρηνεύσεως. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἀξίζει τὸν κόπον νὰ σᾶς ἀπασχολήσω γιὰ λίγο. Δίδοντας τέτοιο χαρακτηρισμὸν καὶ περιεχόμενον εἰς τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ψηφίζεται σήμερον εἶναι ἑπόμενο νὰ αἰσθάνωμαι, ἐκθέτοντας τὰς ἀπόψεις μου πάνω στὸ θέμα αὐτὸ πολὺ περισσότερες καὶ πιὸ ἔντονα ἀπὸ κάθε ἄλλην φορὰν τὶς ὑποχρεώσεις ποὺ ἔχω ὄχι μόνον ἔναντι τῶν ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι μοῦ ἔδωσαν τὴν τιμητικὴ αὐτὴν θέσι ἐδῶ, ἀλλὰ καὶ ἔναντι ὁλοκλήρου τοῦ Ἔθνους καὶ ὁλοκλήρου τοῦ λαοῦ. Κύριοι βουλευταί, ἀπὸ τὶς προεκλογικὲς ὑποσχέσεις καὶ διακηρύξεις τῶν κομμάτων καὶ ἀπὸ τὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία διεξήχθη τὴν περασμένην ἑβδομάδα πάνω εἰς τὸ πολιτικὸν ζήτημα, διαπιστώθηκε καὶ ἀποδείχθηκε, ὅτι ἡ χώρα μας ἔχει ἐπιτακτικὴν καὶ ἄμεσον ἀνάγκην τῆς εἰρηνεύσεως. Γιὰ νὰ ὑπάρξῃ τέτοια ἀνάγκη σημαίνει, ὅτι ὁ τόπος μας πέρασε ἀπὸ μίαν περιπετειώδη καὶ ἔκτακτον κατάστασιν. Καὶ πραγματικά, ἀφοῦ στερήθηκε ἐπὶ τέσσαρα ὁλόκληρα χρόνια τοῦ ὁμαλοῦ κοινοβουλευτικοῦ βίου της, ἀναγκάσθηκε προσωρινὰ νὰ δεχτῇ τὴν τριπλῆ φασιστικὴ κατοχή. Εἰς τὸ διάστημα αὐτῆς τῆς τριπλῆς φασιστικῆς κατοχῆς ὑπέστη ὅλες τὶς φρικτὲς συνέπειες μὰ δημιούργησε καὶ τὸ μεγάλο οἰκοδόμημα τῆς Ἐθν. Ἀντιστάσεως. Ἔντιμοι ἀξιωματικοί, διακεκριμένες προσωπικότητες, ἀνώτεροι ἱεράρχαι, ἐφάνησαν ἀντάξιοι ἡγέται στὴ δύσκολη καὶ κρίσιμη ἐκείνη περίοδο. Κατενόησαν τὸ καθῆκον τους, αἰσθάνθηκαν τὸν πόθον καὶ τὸν παλμὸν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ ἔτσι βρέθηκαν ἐπὶ κεφαλῆς τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεως τίμιοι ἐργάτες, ἁγνοὶ ἀγρότες καὶ γενικὰ φλογεροὶ πατριῶτες ἀπὸ ὅλες τὶς τάξεις ἀγωνίστηκαν καὶ ἐδημιούργησαν τὴν θρυλικὴ ἀντίσταση καὶ ἀπέσπασαν τὸν θαυμασμὸ ὅλων τῶν φιλελευθέρων λαῶν τοῦ κόσμου καὶ τῶν Ἡγετῶν τῶν Μεγάλων Συμμάχων. Ἐστόλισαν τὶς σελίδες τῆς ἱστορίας μας μὲ νέα κατορθώματα καὶ ἡρωϊσμοὺς ποὺ θὰ καθοδηγοῦν καὶ θὰ φωτίζουν τὶς μέλλουσες γενεές. Ἡ ἐνεργὸς συμμετοχή μας εἰς τὸν συμμαχικὸν ἀγῶνα τῶν ἐλευθέρων λαῶν καὶ ἡ ἀποτελεσματικὴ συνδρομή μας θὰ ἐκφράζεται μὲ τὸ πρωτάκουστο κατόρθωμα τῆς ἀνατινάξεως τῆς γέφυρας τοῦ Γοργοποτάμου. Ἀλλὰ ποία ὑπῆρξε ἡ ἀξιοποίησις τοῦ μεγάλου αὐτοῦ ἐθνικοῦ κεφαλαίου; Μὲ τὴν ἀπελευθέρωση οἱ ἡγέται, τὰ στελέχη καὶ γενικὰ κάθε συντελεστὴς τοῦ ἐθνικοῦ αὐτοῦ μεγαλείου, δηλαδὴ τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεως ἐτέθησαν ὑπὸ διωγμόν. Τὰ παιδιά, οἱ γονεῖς καὶ γενικὰ οἱ οἰκογένειες τῶν νεκρῶν ἀφανῶν ἡρώων πετάχθηκαν στοὺς δρόμους χωρὶς καμμιὰ ὑλικὴ καὶ ἠθικὴ βοήθεια. Τὸ ἴδιο συνέβη καὶ μὲ τοὺς ἀναπήρους καὶ τραυματίας. Ἐνῷ ἀντίθετα στὶς ἄλλες χῶρες καὶ ἐκεῖ ὅπου δὲν ὑπῆρχον ἀκόμα κινήματα τέτοια δημιουργήθηκαν πλασματικὰ καὶ πῆραν τὴν θέσι καὶ ἀξία ποὺ ἔπρεπε. Νομίζω πῶς πιὰ εἶναι καιρὸς νὰ ἀναγνωρισθῇ τὸ μεγάλο κακὸ ποὺ ἔγινεν εἰς βάρος τῶν ἐθνικῶν συμφερόντων. Πρέπει νὰ ἀναγνωρισθῇ στὸ σύνολό της ἡ Ἐθνικὴ Ἀντίστασις καὶ νὰ ἀξιοποιηθῇ τὸ μεγάλο αὐτὸ ἐθνικὸ κεφάλαιο ἐσωτερικῶς καὶ ἐξωτερικῶς. Ἐσωτερικῶς θὰ εἶναι ὁ φωτεινὸς φάρος ποὺ θὰ φωτίζῃ καὶ θὰ δείχνῃ στὶς μέλλουσες γενεὲς τὸν δρόμο τοῦ καθήκοντος σὲ παρόμοια δοκιμασία. Ἐξωτερικῶς μᾶς δίνῃ τὸ δικαίωμα καὶ τὸ ἠθικὸ ἔρεισμα νὰ ἀξιώσωμε τὴν ὑλικὴ συνδρομὴ γιὰ τὶς τόσες θυσίες. Ἡ ἡμέρα τοῦ Γοργοποτάμου πρέπει νὰ καθιερωθῇ σὰν ἐθνικὴ μέρα ὅπως ἡ 25 Μαρτίου. Δὲν νομίζω πὼς θὰ προσθέσω τίποτε τὸ καινούργιο ἐπαναλαμβάνοντας τὰ ὅσα μετέδιδον οἱ ραδιοσταθμοὶ τῶν Συμμάχων τὸν Δεκέμβρη τοῦ 1942 καθὼς καὶ ὁ Ἀρχηγὸς τῆς Ἀγγλικῆς Ἀποστολῆς ταξίαρχος κ. Ἔντυ, ὅτι «ἡ ἀνατίναξις αὐτὴ ὑπῆρξεν ὁ κύριος συντελεστὴς τῆς μεγάλης νίκης τῶν συμμάχων στὴν Ἀφρική». Κλείνοντας τὸ κεφάλαιο αὐτὸ θὰ ἦτο παράλειψίς μου ἂν δὲν καλοῦσα τὴν Βουλὴ νὰ δεχθῇ κάτι τὸ ἐλάχιστο ἀπὸ ὅσα ὀφείλουμε στοὺς δημιουργοὺς τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεως δηλαδὴ νὰ ἀποδεχθῇ τὴν προσθήκη διατάξεως βάσει τῆς ὁποίας «ὅλα τὰ ἀδικήματα, τὰ ὁποῖα διεπράχθησαν κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς κατοχῆς παραγράφονται καὶ καταργοῦνται αἱ ἐκδοθεῖσαι καταδικαστικαὶ ἀποφάσεις». Εἶναι ἄδικον νὰ παραμένουν οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ εἰς τὰς φυλακάς. Ἐκτὸς τούτου συνηγορεῖ σ’ αὐτὸ καὶ ὁ νόμος 453 ποὺ ἀπήλλαξε τοὺς ἠθικοὺς αὐτουργοὺς καὶ ἄφησε τοὺς φυσικοὺς αὐτουργοὺς πρᾶγμα ποὺ φανερώνει τὸ ἀβάσιμο τῆς ἐνοχῆς. Ἐπίσης μιὰ ἀπὸ τὶς συνέπειες τοῦ διωγμοῦ τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεως ὑπῆρξε καὶ ἡ δημιουργία καταλλήλου καὶ γονίμου ἐδάφους γιὰ νὰ ἐπακολουθήσῃ ὁ γνωστὸς ἐσωτερικὸς πόλεμος ὅπως καὶ ὁ κ. Μαρκεζίνης ἐχαρακτήρισε αὐτὸν δηλαδὴ ἐμφύλιον. Τὰ ὀλέθρια ἀποτελέσματά του τὰ ζήσαμε καὶ ὅλοι μας ἀναγνωρίζομε καὶ παραδεχόμαστε, πὼς ἐθνικὸ συμφέρον εἶναι νὰ ξεχαστῇ τὸ παρελθόν. Ἄλλωστε ὅλοι οἱ πόλεμοι, ὅπως μᾶς διδάσκει ἡ ἱστορία τελειώνουν οἱ μὲν ἐξωτερικοὶ μὲ τὴν ὑπογραφὴν συνθήκης εἰρήνης, οἱ δὲ ἐσωτερικοὶ μὲ ἀμνηστία. Τὰ ὑπὸ ψήφισιν μέτρα εἰρηνεύσεως δὲν εἶναι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ εἶναι. Μόνον ἡ χορήγησις γενικῆς ἀμνηστίας πρὸς ὅλες τὶς κατευθύνσεις μπορεῖ καὶ νὰ ἐξαλείψῃ κάθε σπέρμα διχασμοῦ καὶ διχόνοιας ἀνάμεσα στὸν Ἑλληνικὸ λαὸ καὶ 2) νὰ ἀξιοποιήσῃ γιὰ τοὺς λόγους ποὺ ἀνέφερα τὴν Ἐθνικὴ Ἀντίσταση ποὺ εἶναι ἐθνικὴ ὑποχρέωσις. Παρ’ ὅλα αὐτά, ἔχοντας ὑπ’ ὄψει μου τὶς δυσκολίες τῆς δοσμένης στιγμῆς ἀπὸ τὴν μιὰ μεριὰ καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλη τὴν ἀγωνία χιλιάδων θανατοποινιτῶν καὶ ἄλλων καταδίκων δηλώνω πὼς θὰ τὰ ψηφίσω ἔστω καὶ τόσο περιωρισμένα μὲ τὴν πεποίθησι πὼς τὰ μέτρα ταῦτα εἶναι ἡ ἀπαρχὴ γιὰ τὴν εἴσοδο τῆς χώρας μας σὲ μιὰ ὁμαλὴ καὶ ἥσυχη πολιτικὴ ζωή.

§169Γ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. (Προσπαθεῖ νὰ ὁμιλήσῃ).

§170ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἔχετε τὸν λόγον, διότι ἦλθε ἡ σειρά σας καὶ παραιτήθητε. Θὰ ὁμιλήσητε εἰς τὸ τέλος.

§171Γ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Ἐγώ, κ. Πρόεδρε, εἶπον, ὅτι παραιτοῦμαι τοῦ λόγου, ἐφ’ ὅσον ὅμως θὰ ὁμιλήσουν ἄλλοι συνάδελφοι, θὰ ὁμιλήσω καὶ ἐγώ. Συνεπῶς, ἔχω τὸν λόγον, διότι ὡμίλησε μὴ παραιτηθεὶς τοῦ λόγου ἕτερος συνάδελφος.

§172ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι δὲν ἔχετε τὸν λόγον.

§173Γ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Θὰ ὁμιλήσω, κ. Πρόεδρε.

§174ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις διὰ 10 λεπτά.

(Ὥρα 10.30′)

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 10.45′)

§175ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Ὁ κ. Γ. Γεωργιάδης ἔχει τὸν λόγον.

§176Γ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Ἡ εἰρήνευσις τοῦ τόπου καὶ ἡ γαλήνευσις τῶν παθῶν ἀπετέλεσαν τὰ προεκλογικὰ συνθήματα τῶν δύο κομματικῶν παρατάξεων, τῆς ΕΠΕΚ καὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ. Τὰ συνθήματα αὐτά, πρέπει νὰ εἶσθε βέβαιοι, ὅτι δὲν ἦσαν συνθήματα, τὰ ὁποῖα προέκυψαν ἀπὸ στιγμιαίας σκέψεις, ἀλλ’ ἀνέβλυσαν ἀπὸ ἀνάγκην πολιτικήν. Κοινωνικαί, πολιτικαὶ καὶ οἰκονομικαὶ ἀνάγκαι ἐπέβαλον εἰς τὰ πολιτικὰ συγκροτήματα, εἰς περίπτωσιν καθ’ ἣν ἐξήρχοντο νικηταὶ ἐκ τῶν ἐκλογῶν, νὰ ψηφίσουν τὴν εἰρήνευσιν τοῦ τόπου, πρὸς ἀποκατάστασιν τῆς ἐσωτερικῆς ὁμαλότητος καὶ τῆς κοινωνικῆς ἁρμονίας.

§177Ε. ΜΑΛΑΜΙΔΑΣ. Εὑρίσκεσθε ἐν πλάνῃ, κ. συνάδελφε, ὡς πρὸς τὸ σημεῖον αὐτό. Δὲν εἶναι μόνον ἡ ΕΠΕΚ καὶ ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμός, οἱ ὁποῖοι ἐπεκαλέσθησαν, ἀλλὰ τὸ κόμμα τῶν Φιλελευθέρων ὑπῆρξε πάντοτε ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἔλαβε μέτρα εἰρηνεύσεως.

§178Γ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Τὸ κόμμα τῆς ΕΠΕΚ διεκήρυξεν ἀμνηστίαν. Ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς λήθην, καὶ τὸ κόμμα τῶν Φιλελευθέρων εἶπε μέτρα ἐπιεικείας καὶ γαληνεύσεως, ὥστε ὑπάρχει διαβάθμισις προθέσεων. Συνέβη τοῦτο τὸ παράδοξον: Ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμός, διὰ τοῦ στόματος τοῦ Ἀρχηγοῦ του, τὴν παρελθοῦσαν ἑβδομάδα εἶπεν, ὅτι εἶναι ὑπὲρ τῆς ἀμνηστίας καὶ θὰ ἐφαρμόσῃ τὴν ἀμνηστίαν, εἰς περίπτωσιν καθ’ ἣν θὰ ἀναλάβῃ τὴν ἀρχήν. Ὅσοι ὅμως πρεσβεύουν τὴν λήθην καὶ τὴν ἀμνηστίαν, δὲν ἠμπορεῖ παρὰ νὰ μὴ ἐνδιαφέρωνται περὶ τοῦ ποῖος θὰ ἐφαρμόσῃ αὐτὴν ἡ ΕΠΕΚ ἢ ὁ Συναγερμός. Σημασίαν ἔχει νὰ ἐφαρμοσθῇ ἡ λήθη καὶ ἡ ἀμνηστία διὰ νὰ πληρωθῇ ἕνα αἴτημα, ποὺ δὲν εἶναι εὕρημα μιᾶς στιγμιαίας σκέψεως, ἀλλὰ τὸ ἀποκρυστάλλωμα τῆς βαθείας μελέτης καὶ τῆς ἀναμοχλεύσεως μιᾶς πραγματικότητος, ἡ ὁποία εἶναι τοιαύτης σημασίας, ὥστε νὰ ἐπιβάλλεται νὰ θεσπισθῇ ἀμέσως. Ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμός, ὁ ὁποῖος σήμερον ἀπουσιάζει ἀπὸ τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ἀσφαλῶς θὰ θελήσῃ νὰ εἴπῃ, ὅτι ἐν μιᾷ νυκτὶ ἐψηφίσθη τὸ νομοσχέδιον αὐτό, διὰ τὸ ὁποῖον ἐξεδήλωσε σοβαρὰς ἀντιρρήσεις. Εἰς τοῦτο ἀκριβῶς τὸ σημεῖον πρέπει νὰ εἴπωμεν, ὅτι ὁ Συναγερμὸς εἶναι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος καίτοι ἐπηγγέλθη τὴν λήθην, διὰ νὰ παρασύρῃ λαϊκὰς μάζας, ἐν τούτοις ὅταν ἔρριπτε προεκλογικῶς τὸ σύνθημα αὐτό, ἐψεύδετο. Ἠκούσθη διὰ τοῦ στόματος τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ ἡ μομφὴ κατὰ τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, διότι ἀπέλυσε 1300 ἐξορίστους. Κύριοι, τί νομίζετε, ὅτι θὰ ἔκαμνεν ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμός, ἐὰν ἤρχετο εἰς τὰ πράγματα; Αὐτὸ καὶ μόνον τὸ γεγονός, ὅτι μέμφεται τοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, διότι ἀπέλυσε 1300 ἀνθρώπους ἀποδεικνύει, ὅτι ἐψεύδετο κατὰ τὰς προεκλογικὰς ἐπαγγελίας καὶ περιοδείας αὐτοῦ. Ἀλλά, ἐὰν τὸ ψεῦδος εἶναι συνυφασμένον μὲ τὰ κόμματα ποὺ εἶναι συνδεδεμένα μὲ τὴν κεφαλαιοκρατίαν, τὰ κόμματα, τὰ ὁποῖα ἔχουν ἐρείσματα λαϊκά, δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ἀφίστανται τῶν ἀρχῶν καὶ τῶν προγραμματικῶν ἐπαγγελιῶν. Ἡ ΕΠΕΚ, ἡ ὁποία ἐκπροσωπεῖ τὸ προοδευτικὸν δημοκρατικὸν πνεῦμα εἰς τὴν Ἑλλάδα, εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία ἠθέλησε νὰ ἐφαρμόσῃ ἐπακριβῶς τὰς προεκλογικάς της ἐπαγγελίας. Ἐπιφυλασσόμενος νὰ ὁμιλήσω εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν θὰ τονίσω διὰ τὰς κυρίας γραμμὰς τοῦ νομοσχεδίου τούτου.

§179Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, πρέπει νὰ σεβώμεθα τὸ ὅτι ἡ Ἀντιπολίτευσις εἶναι ἀποῦσα καὶ δὲν δυνάμεθα νὰ τὴν κατηγορῶμεν ἐν ἀπουσίᾳ της. Αἰσθάνομαι τὴν ὑποχρέωσιν νὰ διαμαρτυρηθῶ, διότι δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ἀκούωνται τέτοια πράγματα.

§180Γ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Σκέπτομαι μήπως ἡ ἀπουσία τῆς Ἀντιπολιτεύσεως εἶναι σκόπιμος. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι). Ἔχω νὰ παρατηρήσω εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς, ὅτι τὸ ἄρθρον 12, ἔχει ἐν τῷ νομοσχεδίῳ καιρίαν σημασίαν, διότι θεσπίζει τὴν ἀναστολὴν ὑπὸ ὅρον. Ἡ ἀναστολὴ αὐτὴ ὑπὸ ὅρον, δυστυχῶς, δὲν γίνεται ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης ὁ ὁποῖος εἶναι καὶ ὑπεύθυνος διὰ τὴν ἐφαρμογὴν τῆς κυβερνητικῆς πολιτικῆς, ἀλλὰ κρίνεται ἀπὸ μίαν Ἐπιτροπήν.

§181Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριε συνάδελφε, εἶπον προηγουμένως, ὅτι τὸ ὅτι μετεχειρίσθην τὴν λέξιν ἀναξιότης τῆς Ἀντιπολιτεύσεως.........

§182Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Ἡ ἀναξιότης τῆς Ἀντιπολιτεύσεως καὶ ἡ ἀνεπάρκεια τῆς Κυβερνήσεως, εἴπατε. Αὐτὰ δὲν ἐπιτρέπεται νὰ λέγωνται, ὅταν ἀπουσιάζῃ ἡ Ἀντιπολίτευσις. Δι’ ἐμὲ τοῦτο εἶναι ἀπαράδεκτον.

§183Μ. ΚΥΡΚΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς ἔκρινεν, ὅτι ὤφειλε νὰ ἀποχωρήσῃ ἀπὸ τὴν αἴθουσαν. Αὐτὸ ὅμως δὲν δημιουργεῖ ἀσυλίαν διὰ τὸν Ἑλληνικὸν Συναγερμόν. Ἄλλωστε ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμός, εἶναι παρὼν καὶ ὅταν δὲν εἶναι παρὼν εἰς τὴν αἴθουσαν, διότι αὐτὰ τὰ ὁποῖα λέγονται, γράφονται εἰς τὰ πρακτικά, δίδονται καὶ εἰς τὸν τύπον καὶ ὅταν τὰ διαβάσῃ καὶ θὰ ἔλθῃ—ὅταν θὰ κρίνῃ, ὅτι θὰ πρέπει νὰ ἔλθῃ—θὰ ἀπαντήσῃ ἐπ’ αὐτῶν, τὰ ὁποῖα λέγονται. Δὲν ἀποτελεῖ, λοιπὸν λόγον, διὰ νὰ μὴ λεχθοῦν ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ λεχθοῦν ἐπὶ τοῦ θέματος τῆς εἰρηνεύσεως.

§184Γ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Τὸ ἄρθρον λοιπὸν 12, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι τὸ θεμέλιον τοῦ προκειμένου νομοσχεδίου, διότι δι’ αὐτοῦ ἐπιτρέπεται ἡ ἀπόλυσις ὑπὸ ὅρον, παντὸς ὁ ὁποῖος ἐκτίει ποινὴν καθείρξεως. Ὀρθῶς παρετήρησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, ὅτι τὸ νομοσχέδιον ὡμίλει περὶ καθείρξεως εἰς τὴν ἔννοιαν τῆς ὁποίας, ὡς γενικῶς, ὑπάγεται καὶ ἡ ἰσόβιος κάθειρξις. Κατὰ τὸν Ποινικὸν Κώδικα, ἡ πρόσκαιρος κάθειρξις 10–20 ἐτῶν εἶναι κάθειρξις καὶ αὐτή, ὅπως καὶ ἡ ἰσόβιος. Ἀτυχῶς εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Δικαιοσύνης καὶ εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν ἐκράτησεν ἡ ἀντίληψις, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ ἀπολυθῇ πᾶς, ὅστις ἐξέτιε ποινὴν καθείρξεως ἀλλὰ μόνον οἱ ἐκτίοντες ποινὴν μέχρι καὶ προσκαίρου καθείρξεως, ἀποκλειομένων τῶν ἰσοβιτῶν. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι). Ἀτυχῶς, ἐπεκράτησεν ἡ ἀντίληψις εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, ὅτι πρέπει νὰ περιορισθῇ ἡ δικαιοδοσία τῆς Ἐπιτροπῆς, διὰ τὴν ἀπόλυσιν, μέχρι τῆς προσκαίρου καθείρξεως τῶν 20 ἐτῶν. Ἀλλὰ δεδομένου, ὅτι διὰ τοῦ νομοσχεδίου ἡ ποινὴ τοῦ θανάτου μετατρέπεται εἰς ἰσόβιον κάθειρξιν, πῶς θὰ δεχθῶμεν νὰ ἀπολυθῶσιν οἱ καταδικασθέντες εἰς 20ετῆ κάθειρξιν καὶ νὰ μὴ δεχθῶμεν νὰ ἀπολυθῶσι καὶ οἱ καταδικασθέντες εἰς ἰσόβια καὶ διὰ τίνα λόγον νὰ παρέχεται εὐεργέτημα μόνον εἰς τοὺς καταδικασθέντας εἰς θάνατον καὶ μέχρι καθείρξεως 20 ἐτῶν καὶ νὰ μὴ ἐπεκτείνεται καὶ εἰς τοὺς ἐκτίοντας ἰσόβιον κάθειρξιν; Πῶς θὰ δεχθῶμεν, ὅτι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι κατεδικάσθησαν μέχρις εἰκοσαετοῦς καθείρξεως ἢ εἰς θάνατον δὲν ἐδικάσθησαν ὀρθῶς καὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι κατεδικάσθησαν εἰς ἰσόβια, ἐδικάσθησαν ὀρθῶς; Τὸ πρᾶγμα εἶναι σόλοικον, ἐνῷ εἶναι τόσον ἁπλοῦν, ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς δεχθῇ τὴν ἄποψίν μας.

§185Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Τὸ θέμα, κ. συνάδελφε, εἶναι γενικώτερον Κυβερνητικόν. Θὰ τὸ λύσουν τὰ δύο κόμματα τὰ κυβερνῶντα καὶ ἐλπίζομεν, ὅτι θὰ φέρουν σύντομα καὶ ἄλλο νομοσχέδιον.

§186Γ. ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ. Ἀλλὰ τὸ σπουδαιότερον, τὸ ὁποῖον παρατηρῶ εἶναι, ὅτι ἀνατίθεται εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ νομοθετήματος αὐτοῦ, ἐνῷ ὀρθότερον θὰ ἦτο νὰ τεθῇ μία διάταξις, ἡ ὁποία νὰ λέγῃ, ὅτι οἱ ἐκτίσαντες τὸ ⅓ ἢ τὸ ½ τῆς ποινῆς των νὰ ἀπολύωνται αὐτοδικαίως τῶν φυλακῶν, διὰ νὰ μὴ ἔχωμεν τὴν παρεμβολὴν τῆς Ἐπιτροπῆς, ἡ ὁποία εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ ἐφαρμόσῃ κατὰ τὸ πνεῦμα τὸν νόμον. Τὸ ἔργον τῆς Ἐπιτροπῆς εἶναι ἀρκετὰ δύσκολον καὶ θὰ ἀπαιτήσῃ πολὺν χρόνον. Κατὰ ποῖον τρόπον θὰ ἔλθῃ μία Ἐπιτροπὴ νὰ ἄρῃ τὰς συνεπείας μιᾶς καταδικαστικῆς ἀποφάσεως; Τὸ πρᾶγμα ὅμως θὰ ἦτο ἁπλούστερον ἐὰν ὁ περιορισμὸς τῆς ποινῆς ἐγένετο ἀπ’ εὐθείας διὰ τοῦ νόμου. Ἀλλὰ—σᾶς ἐρωτῶ—ποῖα θὰ ἦσαν τὰ κριτήρια, τὰ ὁποῖα θὰ ἐλάμβανεν ὑπ’ ὄψει της ἡ Ἐπιτροπὴ αὐτή; Ἀντικειμενικὰ ἢ ὑποκειμενικά; Σᾶς διαβεβαιῶ, ὅτι θὰ παρεμβληθοῦν πλάναι πολλαὶ μεταξὺ τῶν μελῶν τῆς πενταμελοῦς Ἐπιτροπῆς καὶ ὡς πρὸς τὸν καθορισμὸν καὶ εἰς τὴν ἐκτίμησιν τῶν κριτηρίων. Τὸ περίεργον δὲ εἶναι, ὅτι θεωρεῖται ὑπεύθυνος ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης καὶ ὅμως τὴν πολιτικὴν αὐτὴν θὰ τὴν ἐφαρμόζῃ μία Ἐπιτροπή, ἡ ὁποία δὲν θὰ ὑπόκειται εἰς τὸν ἔλεγχον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Δικαιοσύνης. Θὰ ἐλέγχεται ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, χωρὶς ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ δύναται νὰ ἐλέγχῃ τὴν Ἐπιτροπὴν αὐτήν. Αἱ ποιναὶ τοῦ θανάτου μετετράπησαν εἰς ποινὰς ἰσοβίων δεσμῶν, ἀλλ’ ἐτέθη ὁ χρονικὸς περιορισμὸς διὰ τοὺς καταδικασθέντας μέχρι τῆς 31ης Ὀκτωβρίου 1951. Τοῦτο δὲν εἶναι ὀρθόν. Τὸ εὐεργέτημα τῆς μετατροπῆς τῆς θανατικῆς καταδίκης εἰς ἰσόβιον κάθειρξιν δέον νὰ ἐπεκταθῇ καὶ ἐπὶ τῶν ἀποφάσεων τῶν ἐκδοθεισῶν μέχρι τῆς δημοσιεύσεως τοῦ νόμου. Ὅταν, κύριοι συνάδελφοι, κάμνωμεν ἕνα νόμον, πρέπει νὰ γνωρίζωμεν, ὅτι ὁ νόμος αὐτὸς πρέπει νὰ εἶναι συμμετρικός, σύμφωνος μὲ τὴν ὅλην νομοθεσίαν, μὲ τὰς ἠθικὰς ἀρχὰς καὶ μὲ τὴν πολιτικὴν ἀνάγκην. Ἐφόσον θέτομεν τὴν ἀρχήν, ὅτι πρέπει ὁπωσδήποτε νὰ ἐπέλθῃ ἡ εἰρήνευσις, πρέπει νὰ ἐξέλθουν τῶν φυλακῶν ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότεροι ἄνθρωποι, δὲν πρέπει νὰ παρεμβάλλωμεν διατάξεις, αἱ ὁποῖαι περιορίζουν τὸ εὐεργετικὸν αὐτὸ μέτρον κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε νὰ μὴ ὑπάρχουν τὰ ἐχέγγυα τῆς ἀκριβοῦς καὶ ἀκεραίας ἐφαρμογῆς. (Χειροκροτήματα).

§187ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Ἀρβανιτάκης ἔχει τὸν λόγον.

§188Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἐγὼ εἶμαι κεκηρυγμένος ὑπὲρ τῆς γενικῆς ἀμνηστίας ἐξαιρουμένων μόνον τῶν ἐν τῷ ἐξωτερικῷ εὑρισκομένων. Δι’ αὐτὸ ἤθελα νὰ εἴπω ὀλίγα λόγια, ἐφόσον καὶ ἡ Ἀντιπολίτευσις ἀπέχει τῶν συνεδριάσεων τῆς Βουλῆς καὶ ἐφόσον καὶ ἐκ τῆς κυβερνητικῆς παρατάξεως λέγεται ὅτι δίδεται ἀμνηστία εἰς ἐγκληματίας. Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, πῶς ἔγιναν ἐγκληματίαι; Ὅταν ἦλθεν ἡ κατοχή, θὰ ἐνθυμῆσθε πολὺ καλὰ ὅτι ἡ πολιτικὴ καὶ ἡ στρατιωτικὴ ἡγεσία τοῦ τόπου ἐπῆγεν εἰς τὴν ἰδιωτικὴν ζωήν, ἀδιαφορήσασα πῶς θὰ ἀντιμετωπίσῃ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς τὸν κατακτητήν. Θὰ ἐνθυμῆσθε πολὺ καλὰ ὅτι ἡ στρατιωτικὴ ἡγεσία τοῦ τόπου ἢ ὑπηρέτησεν ὑπὸ τὴν στρατιωτικὴν τότε Κυβέρνησιν τῆς κατοχῆς, ἢ εἶχε τοποθετηθῆ εἰς τὰ διάφορα ἐπισιτιστικὰ γραφεῖα διὰ νὰ ἐξασφαλίσῃ τὴν συντήρησίν της, ἀδιαφοροῦσα διὰ τὸν ὑπερήφανον λαόν μας, ὁ ὁποῖος ἀπέθνησκεν ἐκ πείνης. Ἐνεφανίσθη τότε τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα μὲ τὴν λεοντῆν τοῦ πατριωτισμοῦ. Εἰς τὸ ραδιόφωνον ὅλοι ἠκούαμεν ὅτι ὅποιος ἀνέβῃ εἰς τὸ βουνό. Θὰ εἶναι ἥρως καὶ ἄξιος τῆς πατρίδος. Ἄκουσαν καὶ ἐπῆγαν εἰς τὰ βουνὰ παιδιὰ 17 καὶ 18 ἐτῶν. Εἰς τὴν Εὔβοιαν 250 ἀντάρται ἐπῆγαν στὴν ἀρχὴν καὶ κατόπιν μετὰ τὴν κατάρευσιν τῶν Γερμανῶν κατέβηκαν 2.500. Ξεύρετε διατί; Διότι εἶδον τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα νὰ συμπαρίσταται εἰς τὴν Κυβέρνησιν μὲ ἑπτὰ Ὑπουργούς. Καὶ εἶδον τὸν κ. Κανελλόπουλον, ὁ ὁποῖος, ἀτυχῶς, ἀπουσιάζει ἐκ τῆς αἰθούσης ταύτης, νὰ συμπαρίσταται εἰς τὰς καταλήψεις τῶν πόλεων μαζὶ μὲ τὸν Ἀρχηγὸν τοῦ ΕΛΑΣ. Τότε τὰ παιδιὰ αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἀμφέβαλλον ἐὰν τὸ ΕΑΜ εἶναι ἢ δὲν εἶναι Ἐθνικὴ Ὀργάνωσις.....

§189Κ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν τὸ ἐγνώριζον καὶ μετὰ τὴν δολοφονίαν τοῦ Ψαρροῦ;

§190Ε. ΑΡΒΑΝΙΤΑΚΗΣ. Ὁ Συνταγματάρχης Ψαρρὸς ἔκαμε πόλεμον πραγματικὸν ἐναντίον τοῦ κατακτητοῦ. Ἔκαμε πόλεμον παλληκαρίσιον. Ὄχι ὅπως ἄλλοι ποὺ πῆγαν παράμερα καὶ ἀπέφυγαν, ὅσον μποροῦσαν τὴν ἐπαφὴν μὲ τὸν ἐχθρόν.

§191Ι. ΔΙΑΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ Ψαρρὸς ἦτο ἥρως ἐπῆγε καὶ ἔγινεν ἀντάρτης ἐκεῖ ὅπου ἔπρεπε καὶ θὰ διέλυε τὸ ΕΑΜ ἀλλὰ δὲν τὸν ἐβοήθησαν. Ἡμεῖς θέλομεν γενικὴν ἀμνηστίαν, διότι τὸ 80% ἐκείνων οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται εἰς τὰς φυλακὰς εἶναι ὄχι ἀθῷοι, ἀλλ’ ἥρωες. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λέγωμεν ὅτι εἶναι προδόται ὅσοι ἐπῆγαν εἰς τὰ βουνά. Νὰ σημειώσετε ὅτι τὸ «ΕΛΑΣ» τὸ συνεδύαζον καὶ ἐνόμιζον ὅτι πρόκειται περὶ τῆς Ἑλλάδος. Θὰ σᾶς ὑπενθυμίσω ἀπὸ τὴν ἱστορίαν μας τὴν ἐποχὴν τῶν τριάκοντα τυράννων. Ἐθεώρησαν τότε ὅτι ἔπρεπε νὰ ἠρεμήσῃ ὁ τόπος καὶ ἐψηφίσθη νόμος ἀναγκαστικός, ὁ ὁποῖος ἔλεγεν ὅτι ὅποιος ἀναφέρει κἂν τὰ ἐγκλήματα τὰ ὁποῖα ἠμνηστεύθησαν, θὰ τιμωρῆται μὲ μεγάλας ποινάς. Ἔτσι ἠννόουν τὴν ἀμνήστευσιν καὶ ἔτσι τὴν θέλομεν καὶ ἡμεῖς. Θέλομεν γενικὴν ἀμνηστίαν μὲ ἐξαίρεσιν μόνον ἐκείνων οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται ἔξω τῆς Ἑλλάδος. Αὐτὴν τὴν θαρραλέαν πολιτικὴν πρέπει νὰ ἀκολουθήσωμεν. Ἐὰν τὸ Κράτος φοβᾶται νὰ τὸ ὁμολογήσῃ ἄλλο θέμα. Ὅταν ἐγένετο ἡ συμφωνία τῆς Βάρκιζας, τὴν ὁποίαν ἔκαμε, ὁ Ἀρχηγός μας Νικ. Πλαστήρας καὶ διὰ τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ ὑπερηφανεύεται, διότι, κατὰ τὴν ὁμολογίαν τοῦ Ζαχαριάδη ὑπῆρξε τὸ μεγαλύτερον πολιτικὸν σφάλμα τοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος, ἔπρεπε νὰ δοθῇ γενικὴ ἀμνηστία καὶ θὰ ἀπεφεύγοντο πολλὰ δεινά. Ἀλλ’ ὁ Νικόλαος Πλαστήρας ἐνόμισεν ὅτι θὰ ἔμενεν εἰς τὴν Ἀρχὴν καὶ ὅτι θὰ ἐξεδικάζοντο ἐγκλήματα συγκεκριμένα. Διότι κατελήξαμεν νὰ δικάζεται ἄνθρωπος εἰς τὴν Χαλκίδα, διότι ἐσκότωσε κάποιον εἰς ἕνα χωριὸ τῆς Χαλκιδικῆς καὶ νὰ δικάζεται ἄλλος εἰς τὴν Λαμίαν διότι ἐσκότωσε τὸν ἴδιον ἄνθρωπον κάπου ἀλλοῦ. Εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον ἐφθάσαμεν. Αὐτὰ τὰ ὀλίγα κ. βουλευταί, ἤθελον νὰ εἴπω διὰ νὰ μὴ σᾶς κουράζω. Φρονῶ ὅτι μόνον τοιουτοτρόπως θὰ ἔχωμεν ἀποτελέσματα, μόνον διὰ τῆς γενικῆς ἀμνηστίας ἐκτὸς τῶν εὑρισκομένων ἔξω τῆς Ἑλλάδος. Ἐν ἐναντίᾳ περιπτώσει δὲν θὰ κάμωμεν παρὰ ἕνα «μηδενικό».

§192ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Χ. Τούντας ἔχει τὸν λόγον.

§193Χ. ΤΟΥΝΤΑΣ. Κύριοι βουλευταί, χρήσιμον εἶναι, ἐφόσον ἡ Ἀντιπολίτευσις δὲν παρίσταται διὰ νὰ εἶναι ἡ συζήτησις πληρεστέρα, νὰ ἀναπτυχθοῦν οἱ λόγοι οἱ ὁποῖοι στηρίζουν τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου καὶ πέραν τούτου, νὰ συγκριθοῦν οἱ λόγοι διὰ τοὺς ὁποίους ὑποστηρίζεται τὸ νομοσχέδιον. Εἶμαι μεταξὺ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι πιστεύουν ὅτι ἦτο δυνατὸν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης, πέραν τῶν ὅσον ἀναφέρει εἰς τὴν εἰσηγητικήν του ἔκθεσιν, νὰ ἐπικαλεσθῇ καὶ λόγους δικαιοσύνης. Ὄχι ἀπὸ τῆς ἀπόψεως ὅτι ἡ νομοτέλεια δὲν ὑπῆρξε πλήρης ἢ ὅτι αἱ ἀποφάσεις ἦσαν ἐλαττωματικαί. Ἀλλ’ ἀπὸ τῆς ἀπόψεως, ὅτι ἅπαντες ὅσοι ἀνεμίχθησαν εἰς τὸ δρᾶμα τοῦτο, τὸ ὁποῖον ἐζήσαμεν ἀπὸ τοῦ 1940, εἴτε ὡς ἐπαναστάται, εἴτε ὡς ἀντιεπαναστάται, εἶναι θύματα τῶν συνθηκῶν τῶν περιστάσεων καὶ τῶν ἡγεσιῶν τῶν Κομμάτων καὶ τῆς ἄκρας ἀριστερᾶς μέχρι τῆς ἄκρας δεξιᾶς. Δὲν εἶναι δυνατόν, κύριοι, ἐλέχθη τοῦτο καὶ ἀπὸ τὸν κ. Κύρκον, νὰ κάμωμεν ἐκτίμησιν τοῦ θέματος ἐὰν τὸ ἀφαιρέσωμεν ἀπὸ τὰς συνθήκας καὶ τὰ περιστατικὰ ἐντὸς τῶν ὁποίων ἀνεπτύχθη. Εἶναι γνωστὸν ὅτι ἡ πολιτικὴ ἐλευθερία εἶχε τερματισθῆ ὅταν εἰς τὴν χώραν αὐτὴν ἐπεβλήθη τὸ ἐπονείδιστον καθεστὼς τῆς 4ης Αὐγούστου. Περαιτέρω ἡ πολιτικὴ καὶ ἡ ἀτομικὴ ἐλευθερία ὑπέστησαν ἐν συνεχείᾳ καὶ δεύτερον πλῆγμα, τὸ πλῆγμα τῆς ξενικῆς κατοχῆς, ὁπότε ἔχομεν καὶ ἀπώλειαν τῆς ἐθνικῆς ἐλευθερίας. Ὑπὸ τὰς συνθήκας αὐτὰς τὸ μέγα θέμα τῆς ἐκμεταλλεύσεως τῶν ἐργαζομένων ἀπὸ τὴν οἰκονομικὴν ὀλιγαρχίαν εὗρε τὴν πλήρη ἐκδήλωσίν του. Καὶ τὰ θέματα ταῦτα ἀπετέλεσαν αἰτίαν κινήσεως παντὸς φιλοτίμου πολίτου πρὸς θεραπείαν καὶ πρὸς ἀποκατάστασιν ἀπολεσθέντων ἀγαθῶν. Καὶ αἱ πράξεις τῶν ἀτόμων καὶ αἱ θελήσεις των πρὸς τὴν κατεύθυνσιν αὐτὴν δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ χαρακτηρίζωνται ἀπὸ τὴν ἐπιθυμίαν ὑπηρετήσεως τῆς ὁλότητος. Καὶ κατὰ τοῦτο αἱ πράξεις αὐταὶ εἶναι πράξεις πατριωτικαί, ἀσχέτως μὲ τὸ ἐὰν ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι καθωδήγουν τὴν κίνησιν αὐτὴν εἶχον δόλον, ἀσχέτως ἐὰν κατώρθωσαν τὴν κίνησιν αὐτὴν νὰ τὴν θέσουν ὑπὸ παρέκκλισιν, νὰ τὴν ἐκμεταλλευθοῦν. Ἡ συμμετοχή, λοιπόν, τῆς μάζης τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ εἰς τὴν κίνησιν αὐτὴν εἶναι συμμετοχὴ ἀξία βραβεύσεως. Κύριοι συνάδελφοι, διὰ νὰ ἀντιληφθῶμεν τοῦτο, δὲν ἔχομεν παρὰ νὰ κάμωμεν μίαν ἀναδρομὴν εἰς τὴν ἱστορίαν μας. Ὅταν ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἠγέρθη διὰ νὰ ἀποτινάξῃ τὴν δουλείαν τὴν ὀθωμανικήν, αἱ ὁμάδες, αἱ ὁποῖαι εἶχον ἐξεγερθῆ, χωρὶς νὰ ὑφίσταται τότε ἡ σημερινὴ πολιτικὴ προσπάθεια τοῦ κομμουνιστικοῦ κόμματος, αἱ ὁμάδες ἐκεῖναι ἦλθον εἰς ρῆξιν, διότι ἀκόμη δὲν ὑπῆρχε συντεταγμένον Κράτος. Καὶ κατὰ τὸ 1940–44 καὶ ἂν ἀκόμη δὲν ὑφίστατο κομμουνισμός, ἡ ἐμφύλιος ρῆξις ἦτο ἀναπότρεπτος, διότι Ἑλληνικὸν Κράτος δὲν ὑφίστατο καὶ διότι εἶχε γίνει τὸ ἔγκλημα τῆς ἐπιβολῆς τοῦ καθεστῶτος τῆς 4ης Αὐγούστου ἐξ αἰτίας τοῦ ὁποίου ἡ Ἑλληνικὴ πολιτικὴ ἡγεσία ἦτο ἀνύπαρκτος, ἡ χώρα ἦτο ἕνας ἀπερίφρακτος ἀγρὸς καὶ πᾶν ἄτομον καὶ πᾶσα ὁμὰς ἐκαλεῖτο νὰ παίξῃ ρόλον ἐθνικῆς ἡγεσίας. Καὶ εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο ὀφείλω νὰ θέσω ὑπ’ ὄψιν σας ἕνα ἱστορικόν, ἄγνωστον εἰς τοὺς περισσοτέρους. Ἐν ἔτει 1943 ὁ ἀείμνηστος Σοφούλης εἶχε προΐδει τὶ ἐπρόκειτο νὰ συμβῇ εἰς τὴν χώραν ταύτην καὶ διὰ τηλεγραφήματός του πρὸς τὸν τότε Πρωθυπουργὸν τῆς Ἀγγλίας εἶχε καταγγείλει τὰς ἐνεργείας, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο εἰς τὸ ἐσωτερικὸν καὶ εἶχε προείπει, ὅτι ἡ χώρα ἀναποτρέπτως θὰ ὡδηγεῖτο εἰς ἐμφύλιον ρῆξιν. Εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν θὰ φέρω καὶ θὰ σᾶς ἀνακοινώσω τὸ κείμενον τοῦ ἐγγράφου αὐτοῦ. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ὑπὸ τῆς ἄκρας ἀριστερᾶς μέχρι τῆς ἄκρας δεξιᾶς, ὑπῆρξε λαὸς ἁγνός, ἐπολέμησε τὸν κατακτητήν, ἐνδιεφέρθη διὰ τὴν ἐλευθερίαν τῆς πατρίδος του. Ἀλλὰ παρεπλανήθη καὶ ἐπροδόθη, ἀπὸ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἐνεφανίζοντο ὡς ἐθνικοὶ ἀγωνισταί. Ἐπροδόθη διότι συμφέροντα κομματικά, συμφέροντα ἀτομικά, πείσματα, ψυχώσεις ἐπεκράτησαν κατὰ τὴν ρύθμισιν τοῦ θέματος, ἐνῷ θὰ ἔπρεπε νὰ ρυθμισθῇ διὰ τῆς πλήρους ἀμνηστεύσεως διὰ τῆς συμφωνίας τῆς Βάρκιζας. Σᾶς εἶναι γνωστὰ τὰ τελευταῖα περιστατικά. Θέλω νὰ προσθέσω, ὅτι μετὰ τὴν κατοχήν, μετὰ τὸ 1946, ὅταν ἐξεδηλώθη ὁ τρίτος γῦρος, ἕνας καινούριος λόγος ἐπέδρασεν εἰς τὸ νὰ εὑρεθοῦν ὑπὸ τὴν ἐπανάστασιν καὶ τὸ ἀντάρτικο ἄπειρες μᾶζες τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Τὸ στοιχεῖον αὐτὸ εἶναι ὁ διαχυθεὶς φόβος ἐκ τῆς κακῆς καὶ τῆς κρατικῆς, ἀλλὰ καὶ τῆς πολιτικῆς ἐξουσίας, διαχειρίσεως τοῦ θέματος τῆς ἀσφαλείας τῆς χώρας. Καὶ διὰ νὰ εἰσέλθω εἰς ἕνα ἄλλον κύριον λόγον. Ἕνα μεγάλο τμῆμα τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπικρατείας ἠλέγχετο ἀπὸ τοὺς κομμουνιστὰς καὶ ἀπὸ τὰ ἄτομα, τὰ ὁποῖα ἔζων ἐντὸς τοῦ χώρου ἐκείνου ἐζητοῦντο εὐθῦναι. Ἐζητοῦντο εὐθῦναι ἀπὸ Ἕλληνας πολίτας τοὺς ὁποίους τὸ Ἑλληνικὸν Κράτος δὲν ἦτο εἰς θέσιν κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην νὰ προστατεύσῃ, ἀπὸ πολίτας οἱ ὁποῖοι ἦσαν αἰχμάλωτοι καὶ δέσμιοι τῶν ἀνταρτῶν. Καὶ ἔφερον εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν ἕνα μέγα παράδειγμα διὰ ν’ ἀποδείξω πῶς ἐδημιουργήθη τὸ δεύτερον ἀντάρτικο καὶ πῶς ὑπῆρξε μία συμμετοχὴ εἰς αὐτὸ ἐκβιασθέντων. Καὶ ἔφερα τὸ παράδειγμα τοῦτο. Ὅτι εἰς τὰ ἀστικὰ κέντρα, ὅπως εἰς τὰς Ἀθήνας καὶ συγκεκριμένως τὴν Νέαν Ἰωνίαν, ἡ ὁποία εἶχε κατὰ τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1946 46,5 ἀποχήν, ἐκ τῆς Νέας Ἰωνίας δὲν ἐπῆγαν εἰς τὸ ἀντάρτικον παρὰ 2%, πληροφορίαν, τὴν ὁποίαν ἔχω εἰλημμένην ἀπὸ τὰς ἀστυνομικὰς διοικήσεις. Ἀπὸ τὸ περιστέρι 3. Ἀπὸ ὁλοκλήρους περιφερείας, ὅπως ἡ Φιλαδέλφεια οὐδείς. Καὶ ἠρώτησαν τὸν κ. συνάδελφον.... ποία ἦτο ἡ συμμετοχὴ εἰς τὴν περιφέρειαν τῶν Καλαβρύτων; Ἡ συμμετοχὴ ἐκεῖ ἀνῆλθεν εἰς ἕνα ποσοστὸν 50 καὶ 70%. Τοῦτο εἶναι ἕνα στοιχεῖον μέγα ἀποδεικνῦον, ὅτι οὐχὶ ἡ θέλησις εἰς τὸ νὰ κτυπηθῇ τὸ Κράτος, ἀλλ’ αἱ συνθῆκαι αἱ τοπικαὶ ἦσαν ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι ἐδημιούργησαν ἕνα μεγάλο ποσοστὸν ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἠκολούθησαν τὸ ἀντάρτικο, εἴτε διότι ὑπέστησαν τὴν πολιτικὴν ἐπήρειαν τοῦ ἐπικρατήσαντος συμμοριτισμοῦ, εἴτε διότι ἐξεβιάσθησαν εἰς τὸ ν’ ἀκολουθήσουν τὸ ἀντάρτικο. Λέγω, λοιπόν, ὅτι ἡ ἀρχὴ τοῦ νομοσχεδίου ὑποστηρίζεται ἀπὸ τὴν ἄποψιν τῆς παροχῆς δικαιοσύνης, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν, ὅτι οὐδεὶς ἐκ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ διενοήθη ποτὲ νὰ προδώσῃ τὴν χώραν του, οὐδεὶς ἐκ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ἐκινήθη μὲ κίνητρα ἐχθρικὰ πρὸς τὸν λαὸν καὶ πρὸ παντὸς πρὸς τὴν Ἐθνικήν του ἀσφάλειαν. Ὁ λαὸς ἐκινήθη διὰ νὰ ὑπηρετήσῃ τὰς ἐθνικὰς καὶ ἀτομικάς του ἐλευθερίας καὶ ἐπροδόθη καὶ ἀπὸ τὴν ἄκραν ἀριστερὰν μέχρι τῆς ἄκρας δεξιᾶς. Ἐὰν προσέξετε θὰ ἰδῆτε ὅτι αἱ συνθῆκαι ἦσαν τοιαῦται, ὥστε αὐτὰ τὰ γεγονότα ἦσαν ἀναπόφευκτα ἐφόσον ἡ χώρα δὲν εἶχεν ἡγεσίαν, διότι ἡ χώρα ἐστερήθη ἡγεσίας. Ἡ 4η Αὐγούστου ἐστέρησε τὴν χώραν ἡγεσίας καὶ ἑπομένως ἦτο ἀναπόφευκτον νὰ γίνουν ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἔγιναν. Ἐὰν ὑπῆρχεν ἡγεσία, τότε θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ μὴ προδοθῇ ὁ ἀγὼν τῆς Ἐθνικῆς ἀντιστάσεως. Ἔχομεν τὸ προηγούμενον τῆς Ἐπαναστάσεως κατὰ τῶν Τούρκων, τότε ἀκριβῶς ὁ λαὸς ὁ ἐπαναστατήσας ἐπήγαινε νὰ φτιάξῃ ἡγεσίαν καὶ ἐν μέσῳ ἐκείνου τοῦ ἀγῶνος τοῦ Ἐθνικοῦ, ὁ ὁποῖος μᾶς ἔδωσε τὴν ἐλευθερίαν, ἔγινεν ἀκριβῶς ἡ διαίρεσις τῶν ἐπαναστατικῶν ὁμάδων. Αὐταὶ ἀκριβῶς εἶναι αἱ ἀπόψεις αἱ ἰδικαί μου. Ἐὰν θέλετε ν’ ἀκούσητε διὰ τὴν Ἐθνικὴν ἀντίστασιν τὴν προσωπικήν μου ἀντίληψιν, τὸ Ἑλληνικὸν Ἔθνος ἐπρόδωσεν ἑαυτό. Τὸ Ἑλληνικὸν Ἔθνος ἔπρεπε νὰ γνωρίζῃ, ὅτι ὑπηρέτησε κατὰ τοὺς δύο παγκοσμίους πολέμους ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι τοῦ εἶπον, ὅτι ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ θυσιάσῃ τὴν τελευταίαν σταγόνα τοῦ αἵματός του, τὸ Ἑλληνικὸν Ἔθνος ὤφειλε νὰ γνωρίζῃ, ὅτι τὴν ὑπηρέτησε τὴν ἀνθρωπότητα ἀπὸ τῶν ἀρχαιοτάτων χρόνων, καὶ ὅτι ἔπραξε πάντοτε τὸ καθῆκον του καὶ ὅτι ὤφειλε νὰ κάμῃ μία φειδὼ εἰς τὴν ἀπώλειαν τοῦ αἵματος. Παρεπλανήθη ἀπὸ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἤθελον ἀκριβῶς ὅσον τὸ δυνατὸν καθολικωτέραν τὴν συμμετοχήν μας διὰ νὰ ἠμπορέσουν νὰ ἐπιτύχουν τοὺς δολίους σκοποὺς τοὺς ὁποίους εἶχον θέσει πρὸ ἑαυτῶν. Τὸ Ἑλληνικὸν Ἔθνος ἐπετέλεσε τὸ καθῆκον του εἰς τὸν ἀγῶνα χωρὶς νὰ φεισθῇ αἵματος, τὸ Ἑλληνικὸν Ἔθνος ἐπετέλεσε τὸ καθῆκον του διὰ καθολικῆς ἀντιστάσεως. Ὁ Γοργοπόταμος ἠμποροῦσε νὰ γίνῃ μὲ 10 σαμποτέρ, δὲν ὑπῆρχεν οὐδεὶς λόγος νὰ βγάλωμεν εἰς τὰ βουνὰ τοὺς 200.000 τοὺς ὁποίους ἐβγάλαμε μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ προκαλέσωμεν τὴν ἀπώλειαν τοῦ βιολογικοῦ μας πλούτου. Καὶ ἀποτέλεσμα ὅλων αὐτῶν τῶν ἀγώνων καὶ θυσιῶν ἦτο ἀκριβῶς νὰ δρέψωμεν τοὺς χλευασμοὺς ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι μᾶς ἐχειροκρότουν τὴν ἐποχὴν ἐκείνην καὶ διὰ μέσου τῶν ραδιοφώνων των καὶ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἔλεγον, ὅτι θὰ κατέλθωμεν ὡς φίλοι καὶ προσκυνηταὶ καὶ ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἔλεγον, ὅτι ποτὲ δὲν θὰ λησμονήσωμεν τὰς θυσίας τοῦ Ἑλληνικοῦ Ἔθνους. Πρέπει νὰ εἴπωμεν τὴν ἀλήθειαν πρὸς ὅλας τὰς πλευράς, ἀλλὰ καὶ πρὸς τοὺς ἑαυτούς μας. Καὶ λέγω, ὅτι ἠπατήσαμεν τὸν ἑαυτόν μας ὡς Ἔθνος, ἠπατήσαμεν καὶ ἡμᾶς αὐτούς, τοὺς ἑαυτούς μας, διότι ὑπενοήσαμεν δῆθεν ὅτι παρεχώρησε πρὸς στιγμὴν ἓν μεγάλο τμῆμα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ ἠθέλησε νὰ προδώσῃ τὴν χώραν του, ἐνῷ ἡ ὠμὴ ἀλήθεια εἶναι ὅτι ὁ λαὸς αὐτὸς ἀπὸ τὴν ἄκραν ἀριστερὰν μέχρι καὶ τῆς ἄκρας δεξιᾶς ἔπεσε θῦμα ἐκ τῶν συνθηκῶν καὶ τῆς ἀπάτης τῆς πολιτικῆς ἡγεσίας. Καὶ βλέπετε ὁμολογουμένως ἀπὸ ὅλας τὰς πτέρυγας ὅτι χρειάζεται λήθη. Ὅλοι τὸ ὁμολογοῦν. Καὶ ὁ κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος ἔκαμε σήμερον ἔμμεσον ὁμολογίαν, ἀκριβῶς ὅτι προσχωρεῖ καὶ αὐτὸς εἰς τὴν ἀνάγκην τοῦ νὰ δοθῇ λήθη. Ἀκριβῶς, διότι ταῦτα, τὰ ὁποῖα εἶπον, ἀποτελοῦν συνείδησιν πανεθνικὴν καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν κάτω ἀπὸ τὰ δείγματα, τὰ ὁποῖα δημιουργεῖ ἀκριβῶς αὐτὴ ἡ διαπίστωσις, νὰ ὑπάρξῃ δευτέρα γνώμη. Καὶ τοῦτο πρέπει νὰ λεχθῇ, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς Συναγερμὸς εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν δὲν ἠρνήθη τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου καὶ ὅπως ἐδήλωσεν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ὁ κ. Μαρκεζίνης, διαφωνεῖ κατὰ τοῦτο, ὅτι δὲν θέλει νὰ δώσωμεν ἡμεῖς τὰ μέτρα εἰρηνεύσεως, ἀλλὰ θέλει νὰ τὰ δώσῃ δῆθεν αὐτός. Τοῦτο κατὰ πόσον εἶναι εἰλικρινὲς ἢ ὄχι, ἢ κατὰ πόσον ὑποστηρίζει τὴν λήθην δὲν ἠμπορῶ νὰ τὸ γνωρίζω. Ἐπειδὴ ὅμως κάθομαι εἰς αὐτὰ τὰ ἑδώλια, ἂς τοὺς κάμω τὴν ὑπεράσπισιν ὅτι πράγματι ἐλησμόνησαν αὐτά, τὰ ὁποῖα εἶπον πρὸ ἑξαμήνου.

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Πάλλης ἔχει τὸν λόγον.

§195Α. ΠΑΛΛΗΣ. Παραιτοῦμαι τοῦ λόγου, διὰ νὰ συντομευθῇ ἡ συζήτησις, ἡ ὁποία παρατείνει αὐτὴν τὴν κατάστασιν καὶ ὑπάρχουν χιλιάδες ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι περιμένουν μέσα εἰς τὰς φυλακάς, διὰ νὰ τοὺς ἀποδώσωμεν τὴν ἐλευθερίαν. Θέλω νὰ παρακαλέσω μόνον τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δικαιοσύνης νὰ διευρύνῃ τὰ μέτρα μέχρι πλήρους ἀμνηστεύσεως.

§196ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ κατ’ ἄρθρον συζήτησις ἐτερματίσθη. Ἐρωτᾶται ἡ Βουλὴ ἐὰν δέχεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τὸ νομοσχέδιον.

§197Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Νομίζω, ὅτι ἔχω ἐγγραφῆ διὰ νὰ ὁμιλήσω, ἀλλὰ δὲν μοῦ ἐδώσατε τὸν λόγον.

§198Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Κατὰ τὴν δευτέραν συζήτησιν δύνασθε νὰ ὁμιλήσετε.

§199Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Ἀναγνωρίζω καὶ τὸν κόπον σας καὶ τὴν ἀγανάκτησίν σας, ἀλλὰ θέλω νὰ εἴπω, ὅτι ψηφίζεται ἓν οὐσιωδέστατον νομοσχέδιον ὑπὸ τῆς παρούσης Βουλῆς, ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν, ἀπουσίᾳ τῆς ἀξιωματικῆς Ἀντιπολιτεύσεως.

§200Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Τί νὰ κάμωμεν; Νὰ τὴν φέρω ἐδῶ;

§201Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Νομίζω, ὅτι δὲν θὰ πρέπει προτοῦ ἀκουσθῇ ἡ γνώμη τῆς Ἀντιπολιτεύσεως νὰ σπεύσωμεν εἰς τὴν ψήφισιν τοῦ νομοσχεδίου. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις νομίζῃ, ὅτι αὐτὸ θὰ πρέπει νὰ γίνῃ, ἐγὼ δὲν θὰ ἔχω ἀντίρρησιν. Ἀλλὰ νομίζω, ὅτι ἐπὶ νομοσχεδίου τόσον κεφαλαιώδους σημασίας, αὔριον ὁ τύπος ὁλόκληρος τοῦ Ἑλληνικοῦ Συναγερμοῦ θὰ λέγῃ ὅτι συνήλθομεν ἐδῶ 10 ἄνθρωποι, διὰ νὰ ψηφίσωμεν μιᾶς τοιαύτης σημασίας καὶ σπουδαιότητος νομοσχέδιον μόνοι μας.

§202Δ. ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ (Ὑπ. Δικ.). Εἶναι ἀπαράδεκτος ἡ ἄποψις τοῦ κ. συναδέλφου. Δὲν εἶναι δυνατὸν ἡ Ἀντιπολίτευσις, ὅταν θέλῃ νὰ ἀπέχῃ νὰ διακόπτῃ βιαίως τὰς ἐργασίας τοῦ Κοινοβουλίου. Ἦτο γνωστόν, ὅτι τὸ νομοσχέδιον ἦτο ἐγγεγραμμένον εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν καὶ ἦλθε πρὸς συζήτησιν καὶ εἶχεν ὁρισθῆ ἡ σημερινὴ ἡμέρα, διὰ νὰ ἀναπτύξῃ ὁ ἐκπρόσωπος τῆς μειοψηφίας κ. Λυκουρέζος τὰς ἀπόψεις της. Ἡ Ἀντιπολίτευσις ἐδῶ εἶχε τὴν θέσιν της. Καὶ εἶναι ἐκτὸς τῶν κοινοβουλευτικῶν θεσμῶν καὶ ἔξω τῶν Κανονισμῶν, ποὺ διέπουν τὸν κοινοβουλευτικὸν βίον τῆς χώρας νὰ προβαίνῃ εἰς τὸ διάβημα τῆς ἀποχῆς. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐκβιασθῇ ἡ Κυβέρνησις καὶ νὰ διακόψῃ μίαν συζήτησιν, ἡ ὁποία ἤρξατο. (Χειροκροτήματα). Ἔχει τὴν εὐχέρειαν ἡ Ἀντιπολίτευσις εἰς τὴν αὐριανὴν συζήτησιν ποὺ θὰ γίνῃ κατ’ ἄρθρον εἰς δευτέραν ἀνάγνωσιν, νὰ προσέλθῃ καὶ νὰ ἀκουσθοῦν αἱ ἀπόψεις της. Δὲν εἶναι ἄλλως τε δυνατὸν ἡ Κυβέρνησις νὰ πιεσθῇ καὶ νὰ ἀπέχῃ τῆς συζητήσεως ἡ Ἀντιπολίτευσις ἑνὸς τοιούτου μέτρου, τὸ ὁποῖον ἐπὶ τόσους μῆνας ἐκκρεμεῖ. Αὐτὴν τὴν δήλωσιν ἔχω νὰ κάμω. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Πρόεδρος κ. Δ. Γόντικας).

§203Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ἡ ἔνστασις, τὴν ὁποίαν ὑπέβαλεν ὁ κ. συνάδελφος, εἶναι ἔνστασις προερχομένη ἐκ μέρους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως;

§204Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Εἶναι προσωπική μου γνώμη. Νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ἀκουσθῇ ἡ γνώμη τῆς Ἀντιπολιτεύσεως, διὰ νὰ εἶναι ἀρτιώτερον τὸ νομοσχέδιον καὶ διὰ νὰ μὴ...........

§205ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ἀπαράδεκτον! Ἀπαράδεκτον!... ........ (Θόρυβος)........

§206Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Ἐγὼ ἀνήκω εἰς τὴν παράταξιν αὐτήν. Δὲν εἶμαι Ἀντιπολίτευσις. Τὴν γνώμην μου μόνον ἤθελον νὰ ἐκφράσω καὶ νὰ εἴπω, ὅτι προκειμένου περὶ ἑνὸς νομοσχεδίου τόσον κεφαλαιώδους σημασίας, νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ σπεύσωμεν...... (Θόρυβος)

§207Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ἠκούσαμεν τὰς γνώμας σας καὶ θὰ τὸ συζητήσωμεν τὸ θέμα μὲ ἠρεμίαν καὶ τάξιν.

§208Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Κατὰ τὴν γνώμην μου.

§209Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Βεβαίως κατὰ τὴν γνώμην σας. Σᾶς προσέχω καὶ ἡ ἀπάντησις τὴν ὁποίαν σᾶς δίδω τὸ ἀποδεικνύει. Ἰσχυρίζεσθε, ὅτι καὶ ἐὰν ἀκόμη ἀπέχῃ τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς ἡ Ἀντιπολίτευσις, πρέπει νὰ σταματήσῃ τὸ νομοθετικὸν ἔργον, ἔστω καὶ ἐὰν ὑπάρχῃ ἀπαρτία διὰ νὰ ψηφισθῇ τὸ νομοσχέδιον.

§210Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Δὲν ἰσχυρίσθην αὐτό.

§211Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Ἐκεῖ καταλήγει.

§212Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Ἡ Κυβέρνησις θὰ κρίνῃ. Ἀλλὰ πρὸς ὄφελος τοῦ νομοσχεδίου καὶ τῆς προσπαθείας τῆς Κυβερνήσεως νομίζω, ὅτι θὰ πρέπει νὰ ἀκουσθοῦν αἱ γνῶμαι τῆς Ἀντιπολιτεύσεως ἐνώπιον τῆς Βουλῆς.

§213Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Κύριε συνάδελφε, αὐτὸ δὲν εἶναι θέμα, διὰ τὸ ὁποῖον δύνασθε νὰ ἀπευθύνεσθε πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, τὸ ἐὰν ἕνα κόμμα θέλῃ νὰ ἀπόσχῃ ἐκ τῶν ἐργασιῶν τοῦ Σώματος τῆς Βουλῆς. Ἐὰν λαμβάνετε αὐτὴν τὴν στάσιν ἐκ μέρους τῶν κομμάτων τῶν κυβερνητικῶν, ὅτι ἀρκεῖ ἓν κόμμα νὰ φύγῃ ἀπὸ τὴν Βουλήν, διὰ νὰ σταματᾷ ἡ νομοθετικὴ ἐργασία, τότε σταματᾷ διὰ παντὸς ὁ κοινοβουλευτικὸς βίος τῆς χώρας. Διότι αὐτὸ εἶναι θέμα ἀρχῆς. Τὸ κάμουν σήμερον ἐκεῖνοι, αὔριον θὰ τὸ κάμωμεν ἡμεῖς, μεθαύριον ἓν ἄλλο κόμμα. Ἐδῶ ὑπάρχει ἀπαρτία, ὑπάρχει Σύνταγμα καὶ Κανονισμὸς τῆς Βουλῆς.

§214Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Σέβομαι τὴν μεγάλην σας πεῖραν καὶ τὴν κοινοβουλευτικήν σας ὀρθοδοξίαν. Αὐτὸ εἶναι ἀντίθετον πρὸς τὸν ὀρθόδοξον κοινοβουλευτισμόν. Ὁσάκις ἔγινε μονόπλευρος Κυβέρνησις καὶ ὁσάκις ἐλήφθησαν μέτρα ἀπουσίᾳ τῆς ἀξιωματικῆς Ἀντιπολιτεύσεως, τὰ ἀποτελέσματα ἦσαν ἀντίθετα καὶ εἰς βάρος τοῦ κοινοβουλευτισμοῦ. Διὰ τοῦτο ὅταν ἡ μία πλευρὰ ἀπέχῃ ἀπὸ τὴν Βουλὴν τὰ ἀποτελέσματα εἶναι πάντοτε ὀλέθρια.

§215Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Εἶναι χωριστὸν τὸ θέμα τῆς νομοθετικῆς ἐργασίας ἀπὸ τὸ θέμα τὸ πολιτικόν. Ὅταν ἀπέχῃ ἓν κόμμα ἀπὸ τὴν Βουλὴν σημαίνει, ὅτι ὑπάρχει μία ἀνωμαλία εἰς τὴν χώραν καὶ ὑπεύθυνος εἶναι ἐκεῖνος, ποὺ προκαλεῖ τὴν ἀνωμαλίαν. Τὸ θέμα εἶναι ἐὰν ἡ Βουλή, ὅταν ὑπάρχῃ ἀπαρτία δικαιοῦται ἢ δὲν δικαιοῦται νὰ προχωρῇ εἰς τὴν νομοθετικὴν ἐργασίαν. Ἐὰν θέλετε νὰ θέσωμεν πολιτικὸν ζήτημα, ὅτι ἡ Κυβέρνησις πταίει, διότι ἡ Ἀντιπολίτευσις ἀπεχώρησεν, αὐτὸ εἶναι ἄλλο ζήτημα καὶ ἐὰν θέλετε, νὰ τὸ θέσωμεν. Ἀλλὰ ἁρμοδία εἶναι ἡ Ἀντιπολίτευσις νὰ ἔλθῃ ἐδῶ καὶ νὰ τὸ θέσῃ. Δὲν βλέπω πῶς θὰ προέλθῃ ἀπὸ τὴν τάξιν τὴν κυβερνητικὴν ἡ ἔνστασις αὐτή, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἠνάγκασε τὴν Ἀντιπολίτευσιν νὰ ἀποχωρήσῃ καὶ μᾶς ἐγκαλεῖτε σήμερον ἡμᾶς ὡς ὑπευθύνους. Καὶ τί εὐθύνην δυνάμεθα νὰ ἔχωμεν ἡμεῖς ἐὰν τὸ α ἢ β κόμμα ἐγκαταλείπει τὴν αἴθουσαν;

§216Π. ΕΥΡΙΠΑΙΟΣ. Ὁ κ. Θεολογίτης, ὑποθέτω ὅτι, δὲν ἔθιξε τὴν ἄποψιν αὐτὴν τῆς ἀποχῆς. Ὁ κ. Θεολογίτης ἠθέλησε νὰ εἴπῃ, ὅτι εἰς ἓν τοιοῦτον σοβαρὸν νομοσχέδιον, ὅπως εἶναι τὰ μέτρα εἰρηνεύσεως, ἔπρεπε νὰ ἀκουσθῇ καὶ ἡ γνώμη τῆς ἀξιωματικῆς Ἀντιπολιτεύσεως.

§217Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσωτ.). Εἰς ποῖον ἀπευθύνεται αὐτό; Ἐὰν ἀπευθύνεται εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ἡ ἰδία δὲν τὸ θέλει. Ἐὰν ἀπευθύνεται εἰς ἡμᾶς, εἶναι πέραν τῶν δυνάμεών μας. Δημιουργεῖται ἓν ζήτημα καὶ παραιτεῖται ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργός, διὰ νὰ ἱκανοποιηθῇ ἡ Ἀντιπολίτευσις καὶ ὅμως δὲν προσέρχεται εἰς τὴν Βουλήν. Ποία εἶναι ἡ εὐθύνη, τὴν ὁποίαν ἐπιρρίπτετε εἰς τὴν Κυβέρνησιν; Ἐὰν δὲν θέλῃ ἡ Ἀντιπολίτευσις νὰ ἔλθῃ, τί θὰ γίνῃ; Θέλετε νὰ παύσῃ ἡ ἐργασία ἡ νομοθετικὴ τῆς Βουλῆς;

§218Π. ΕΥΡΙΠΑΙΟΣ. Δὲν ἐννοεῖ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα,

§219Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπ. Ἐσ.). Ἐφ’ ὅσον σήμερον ψηφίζεται κατ’ ἀρχήν, ὑπάρχει ἡ δυνατότης νὰ προσέλθῃ ἡ Ἀντιπολίτευσις καὶ νὰ λάβῃ μέρος εἰς τὴν συζήτησιν τῆς αὐριανῆς συνεδριάσεως. Ἐὰν δὲν ἔλθῃ τί θὰ γίνῃ; Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἡ Ἀντιπολίτευσις, μειοψηφία οὖσα, παρεμποδίζει τὸ κοινοβουλευτικὸν ἔργον καὶ ἀνατρέπει τὴν Κυβέρνησιν; Πρέπει νὰ φθάσωμεν ἕως ἐκεῖ; Τοῦτο θὰ ἀποτελέσῃ μεγάλην ἀνωμαλίαν καὶ κακὸν προηγούμενον. (Χειροκροτήματα).

§220ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτᾶται ἡ Βουλὴ δέχεται κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον;

§221ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§222ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τὸ σχέδιον νόμου «περὶ μέτρων εἰρηνεύσεως». Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§223ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§224ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ σήμερον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ. μὲ ἀντικείμενον ἡμερησίας διατάξεως, ἀναφοράς, ἐρωτήσεις καὶ νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 0.30′ π. μ.)