1951.12.12

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 23η

Τετάρτη 12 Δεκεμβρίου 1951

Προεδρία κ. Δ. Β. ΓΟΝΤΙΚΑ

(Ὥρα 7 μ. μ.).

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Δ. Μανέντης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Δ. ΜΑΝΕΝΤΗΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Δ. Ἰωάννου, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κ.λ.π.

§4Δ. ΙΩΑΝΝΟΥ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Ὁ Συνετ)σμὸς ὁδηγῶν λεωφορείων ὑπεραστικῶν γραμμῶν (ΣΟΛΥΓ) ζητεῖ ὅπως εἰς τὰς χορηγηθησομένας νέας ἀδείας κυκλοφορίας λεωφορείων αὐτοκινήτων εἰς ὑπεραστικὰς γραμμὰς προτιμηθῇ ὁ ὡς ἄνω Συνεταιρισμός. Οἱ κάτοικοι τοῦ χωρίου Ἐξοχὴ Κονίτσης ζητοῦν ἄμεσον ἐπαναπατρισμὸν τῶν βιαίως ἀπαχθέντων κατοίκων ὑπὸ τῶν κομμουνιστοσυμμοριτῶν. Ὁ Πρόεδρος τῆς Κοινότητος Μαλῶν ζητεῖ ὅπως τὰς δαπάνας συντηρήσεως τοῦ Σώματος τῆς Ἀγροφυλακῆς, ἀναλάβῃ ἐξ ὁλοκλήρου τὸ Κράτος. Ὁ βουλευτὴς Κοζάνης κ. Θ. Σαράντης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Νεαπόλεως Κοζάνης, διαμαρτυρομένου διὰ μὴ καταβολὴν ὑπὸ Ἀγροτραπέζης τοῦ συμπληρωματικοῦ τιμήματος πρὶμ εἰς χαλαζόπληκτον πληθυσμὸν ἐπαρχίας Βοΐου Κοζάνης στερούμενον παντελῶς μέσου συντηρήσεως ἐν παραμοναῖς ἑορτῶν Χριστιανοσύνης. Ὁ βουλευτὴς Ἰωαννίνων κ. Α. Δερδεμέζης καταθέτει ἀναφορὰν Κοινοτήτων Λάκκας, Σουλίου καὶ Δωδώνης Ἰωαννίνων ζητούντων ἀποστολὴν γεωτρυπάνων πρὸς γεώτρησιν. Ἐκπρόσωποι ἰδιοκτητῶν συνταξιούχων Θεσσαλονίκης ζητοῦν ἄμεσον λῆψιν εὐεργετικοῦ μέτρου ἄρσεως τοῦ ἐνοικιοστασίου, διὰ τὰ ἀκίνητα τῶν ἀναξιοπαθούντων καὶ πενομένων συνταξιούχων κ.λ.π. Ὁ Δήμαρχος Ζακύνθου ζητεῖ καλλιέργειαν τῆς ἁλυκῆς τῆς νήσου Ζακύνθου. Ὁ Σύνδεσμος ἰδιωτικῶν φορτηγῶν αὐτοκινήτων ἰδιωτικῆς χρήσεως Μαγνησίας, ζητεῖ ἄμεσον ἀνάκλησιν τῆς ὑπ’ ἀριθμ. 151990)1951 Ὑπουργικῆς ἀποφάσεως καὶ ἐλευθέραν κυκλοφορίαν ἰδιωτικοῦ φορτηγοῦ αὐτοκινήτου κ.λ.π. Ἀνάπηροι καὶ θύματα πολέμου 1912–1922 Πύργου καὶ Περιχώρων, διαμαρτύρονται διὰ μελετωμένην περικοπὴν συντάξεων. Ἐπαναπατρισθέντες κάτοικοι τῆς Κοινότητος Αὐλιάνης, ζητοῦν λῆψιν μέτρων προνοίας ὑπὲρ αὐτῶν. Τὸ Ἐπαγγελματικὸν καὶ Βιοτεχνικὸν Ἐπιμελητήριον, ζητεῖ ἄμεσον χορήγησιν δανείων ἀνασυγκροτήσεως. Ὁ Σύνδεσμος Ἰδιοκτητῶν Φορτηγῶν Αὐτοκινήτων ἰδιωτικῆς χρήσεως Ἑλλάδος, διαμαρτύρεται διὰ τὴν γενομένην κακοποίησιν τοῦ αὐτοκινητιστοῦ Π. Σταυρίδου, παρὰ τῶν ἰθυνόντων τοῦ Νομαρχιακοῦ κοινοῦ Ταμείου φορτηγῶν αὐτοκινήτων Ἄργους καὶ ζητεῖ τιμωρίαν τῶν ὑπαιτίων. Τὸ Ἐπαγγελματικὸν Ἐπιμελητήριον Ἀθηνῶν διαμαρτύρεται διὰ μελετωμένην αὔξησιν ἐνοικίων. Οἱ κάτοικοι Δημητσάνας διαμαρτύρονται διὰ μελετωμένην μεταφορὰν τῆς ἕδρας ἐπιθεωρήσεως δημοτικῶν σχολείων Γορτυνίας ἀπὸ Δημητσάνας εἰς Λαγκάδια. Ἡ ἐπιτροπὴ ἐπαναπατρισμοῦ ὁμήρων Ἰωαννίνων, ζητεῖ τὴν ἐνέργειαν τῶν δεόντων διὰ τὸν ἄμεσον ἐπαναπατρισμὸν 950 κατοίκων τῶν χωρίων Μουργκάνα Φιλιατῶν ἀπαχθέντων βιαίως ὑπὸ τῶν συμμοριτῶν κατὰ τὸ ἔτος 1948. Ἡ Ἕνωσις Κτηνοτροφικῶν Συν)σμῶν Ἀττικῆς καὶ Μεγαρίδος διαμαρτύρεται δι’ ἀπαγόρευσιν σφαγῆς ὀψίμων ἀμνῶν καὶ ζητεῖ ἄρσιν ἀπαγορεύσεως. Κάτοικοι Μονοφατσίου διαμαρτύρονται διὰ ἀδικαιολόγητον διακοπὴν κονδυλίου 25 ἑκατομμυρίων δραχμῶν δι’ ἐπισκευὴν τῆς ὁδοῦ Ἀρκαλοχωρίου Σχινιᾶ. Οἱ Β. Διαμαντῆς, Γ. Καραγιάννης καὶ Μ. Χανιᾶς, στρατιωτικοὶ συνταξιοῦχοι διαμαρτύρονται διὰ παράνομον κατάργησιν τῶν εὐεργετημάτων τῶν παθόντων ἐν ὑπηρεσίᾳ. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Π. Βουδούρης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Σωματείου δικαιούχων ἐπ’ ἀνταλλαξίμων κτημάτων Θεσσαλονίκης διαμαρτυρομένου διὰ κατάταξίν του εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν ἀναγκαστικῶν μισθωτῶν (ἄρθρον 8 παρ. 3 τοῦ ἐνοικιοστασίου). Ὁ βουλευτὴς Φθιωτιδοφωκίδος κ. Α. Γκελεστάθης καταθέτει ἀναφαρὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος καὶ διαφόρων ἄλλων Σωματείων Λιδωρικίου, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν ἐκ νέου χάραξιν τῆς παραλλαγῆς τῆς ἐθνικῆς ὁδοῦ, συμφώνως σχεδίῳ παρακαμπτομένης πρωτευούσης Δωρίδος Λιδωρικίου κ.λ.π. Ὁ βουλευτὴς Κοζάνης κ. Θ. Σαράντης καταθέτει ἀναφορὰν ἀναπήρων καὶ θυμάτων πολέμου Βελβενδοῦς Κοζάνης, διαμαρτυρομένων διὰ μελετωμένην περικοπὴν συντάξεων. Ὁ βουλευτὴς Κοζάνης κ. Θ. Σαράντης καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Α. Γκατζάρα ταγματάρχου Χωροφυλακῆς ἐν ἀποστρατείᾳ διαμαρτυρομένου διὰ παντελῆ ἐγκατάλειψιν ὑπὲρ τριακοσίων οἰκογενειῶν ἀστέγων ἐκ χωρίου Καταφυγίου Κοζάνης. Οἱ βουλευταὶ Ἰωαννίνων κ.κ. Ε. Ζῶτος καὶ Φ. Πιτούλης διὰ τηλεγραφήματός των διαμαρτύρονται διὰ δημιουργηθεῖσαν σοβαρὰν κατάστασιν εἰς Παραμυθιάν, λόγῳ ἀντιφατικῶν διαταγῶν ἐπὶ τοῦ ζητήματος ἐλαιοκάρπου καὶ διαχειρίσεως ζητήματος μουσουλμανικῶν περιουσιῶν κ.λ.π. Ὁ βουλευτὴς Ἕβρου κ. Β. Μητσόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Σχολικῆς Ἐφορείας Αʹ Δημοτικοῦ Σχολείου Διδυμοτείχου ζητοῦντος ἄμεσον ἐπισκευὴν τοῦ κατεστραμμένου διδακτηρίου των. Ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας κ. Α. Ἀντωνόπουλος καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συλλόγου Προσωπικοῦ Κ.Τ.Ε.Λ. Νομοῦ Ἀχαΐας διαμαρτυρομένου διὰ ἀναγκαστικὴν ὑπαγωγὴν προσωπικοῦ Κ.Τ.Ε.Λ. εἰς ἀσφάλισιν ἐπικουρικοῦ Ταμείου ΟΕΑΣ μὲ ἀτομικὴν εἰσφορὰν 5% ἐπὶ ἀποδοχῶν των καὶ ζητούντων ἀπαλλαγήν των. Ὁ βουλευτὴς Εὐβοίας κ. Κ. Καλλίας καταθέτει ἀναφορὰν τῶν θυγατέρων τοῦ ἀειμνήστου Προέδρου τῆς Βουλῆς Ν. Μπουφίδου, ζητουσῶν χορήγησιν συντάξεως, λόγῳ τῆς ἐσχάτης ἀνάγκης εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκονται. Ἀπαντήσεις τῶν διαφόρων Ὑπουργείων ἐπὶ ἐρωτήσεων κ.κ. βουλευτῶν. Ι. Τοῦ Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Ἡρακλείου κ. Ι. Πολιουδάκη. Ἐπὶ τῆς ἀπὸ 23–11–51 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Ἡρακλείου κ. Ι. Πολιουδάκη, διαβιβασθείσης ἡμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 7327)26–11–51 ἐγγράφου σας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὅτι διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 13898 τῆς 3 Ὀκτωβρίου 1951 ἐγγράφου μας πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν, ἐζητήσαμεν τὴν ὑπὸ τοῦ Δημοσίου ἐνίσχυσιν τῶν περιφερειακῶν Ταμείων Ἀγροφυλακῆς Κρήτης μὲ ποσὸν δραχμῶν 4.500.000.000, ὥστε τὰ ταμεῖα ταῦτα νὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ καταβάλωσι τὰς ἀποδοχὰς τῶν ἀγροφυλάκων τῆς νήσου κατὰ τὸ οἰκονομικὸν ἔτος 1951–52, δοθέντος ὅτι λόγῳ τῆς ὄχι καλῆς παραγωγῆς καὶ λόγῳ τῆς κρίσεως τῶν προϊόντων, οἱ ἀγροκτήμονες ἀδυνατοῦν ἤδη νὰ καταβάλωσι τὴν ὑπὸ τοῦ νόμου προβλεπομένην εἰσφορὰν κατὰ στρέμμα ἀγροτικῶν κτημάτων. Ὡς ἐγνώρισαν ὑμῖν οἱ Ὑπουργοὶ τοῦ Συντονισμοῦ καὶ τῶν Οἰκονομικῶν, ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ Κράτους ὑπὸ τὰς σημερινὰς οἰκονομικὰς δυσχερείας δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπαρκέσῃ διὰ τὴν ἀνάληψιν τοιαύτης νέας δαπάνης μὴ προβλεπομένης μάλιστα ὑπὸ τῆς κειμένης νομοθεσίας. Ἀθῆναι τῇ 6 Δεκεμβρίου 1951

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΡΕΝΤΗΣ

ΙΙ. Τοῦ Ὑπουργείου Ἐθν. Παιδείας. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Ἰωαννίνων κυρίου Δ. Ἰωάννου. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 7220)51 ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβασθέντος ἡμῖν σημειώματος ἀφορῶντος εἰς ἐρώτησιν τοῦ βουλευτοῦ Ἰωαννίνων κ. Δ. Ἰωάννου, διατὶ κατηργήθη τὸ δεύτερον τμῆμα ἀρρένων τῆς Παιδαγωγικῆς Ἀκαδημίας Ἰωαννίνων, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὅτι διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 82.800)14–8–51 ἡμετέρας Ὑπουργικῆς ἀποφάσεως ὡρίσθη ὅπως εἰσαχθοῦν εἰς τὴν ὡς ἄνω Παιδαγωγικὴν Ἀκαδημίαν 80 σπουδασταὶ (40 ἄρρενες καὶ 40 θήλεις) διὰ δὲ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 117682) 28–1–51 ὁμοίας, ἐνεκρίθη ἡ ἐγγραφὴ πάντων τῶν ἐπιλαχόντων ἀρρένων ὑποψηφίων σπουδαστῶν τῆς αὐτῆς Παιδαγωγικῆς Ἀκαδημίας, ἅπαντα τὰ ἐπιλαχόντα τέκνα τῶν ἐκπαιδευτικῶν λειτουργῶν ἄρρενα καὶ θήλεα καὶ διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 115594)14–11–51 ἡμετέρας Ὑπουργικῆς ἀποφάσεως ἡ εἰσαγωγὴ δέκα ἐπιλαχουσῶν σπουδαστριῶν. Κατ’ ἀκολουθίαν τῶν ἀνωτέρω εἰς τὴν ὡς ἄνω Παιδαγωγικὴν Ἀκαδημίαν ὁ ἀριθμὸς τῶν εἰσαχθέντων διὰ τῶν ἀνωτέρω ἀναφερομένων ἡμετέρων Ὑπουργικῶν ἀποφάσεων εἶναι ὑπέρτερος τοῦ κατὰ τὰ παρελθόντα σχετικὰ ἔτη ἀριθμοῦ εἰσακτέων ἀρρένων σπουδαστῶν εἰς τὴν ἐν λόγῳ Παιδαγωγικὴν Ἀκαδημίαν.

Ἀθῆναι τῇ 7–12–1951

Ε. Υ.

Ὁ Διευθυντὴς Στοιχ. Ἐκπαιδεύσεως

Ι. ΦΩΤΙΟΣ

III. Τοῦ Ὑπουργείου Γεωργίας. Α) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Μεσσηνίας κ. Α. Σχινᾶ. Ἀπαντῶντες εἰς τὴν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 7413)27–11–51 ἐγγράφου σας ἀποσταλεῖσαν ὑπ’ ἀριθ. 110 ἐρώτησιν τοῦ βουλευτοῦ Μεσσηνίας κ. Σχινᾶ ἔχομεν τὴν τιμὴν ν’ ἀνακοινώσωμεν ὑμῖν τὰ ἀκόλουθα: Ἐπὶ πλέον τῆς κατ’ ἀρχὴν ὁρισθείσης τιμῆς ἀσφαλείας διὰ τὴν Κορινθιακὴν σταφίδα ἐσοδείας 1950–51, κατεβλήθησαν κατὰ τὸν μῆνα Ἰούλιον ἐ.ἔ. εἰς τοὺς σταφιδοπαραγωγοὺς τοὺς παραδώσαντας τὴν σταφίδα των εἰς τὸν Α.Σ.Ο. τὰ κάτωθι ποσὰ κατὰ περιφερείας ὡς συμπληρωματικὸν τίμημα τῆς ὡς ἄνω ἐσοδείας.

Ἐπίσης εἰς τοὺς ἀνωτέρω παραγωγοὺς μὲ τὴν ὑπ’ ἀριθ. 881)26–7–51 πρᾶξιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου θὰ καταβληθῇ ἡ τυχὸν διαφορά, ἡ ὁποία θὰ προκύψῃ κατὰ τὴν ὁριστικὴν ἐκκαθάρισιν τῆς διαχειρίσεως τῆς ἀνωτέρω ἐσοδείας σταφίδος, μετὰ τὴν ὁλοκληρωτικὴν διάθεσιν καὶ εἴσπραξιν τῆς ἀξίας τῆς σταφίδος καὶ μελάσσης 1950–51. Ὁ ἀπὸ τοῦδε προσδιορισμὸς τοῦ ποσοῦ κατ’ ὀκᾶν καὶ τοῦ συνόλου τῆς ὡς ἄνω διαφορᾶς δὲν εἶναι δυνατὸς καθ’ ὅσον, ἀφ’ ἑνὸς μὲν δὲν ἔχει εἰσέτι περατωθῆ ἡ διάθεσις σταφίδος καὶ μελάσσης 1950–51 καὶ ἡ εἴσπραξις τῆς ἀξίας των, ἀφ’ ἑτέρου δὲ δὲν ἔχει συνταχθῆ εἰσέτι ὁ σχετικὸς ἀπολογισμὸς τοῦ Α.Σ.Ο.

Ὁ Ὑπουργὸς

Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ

καὶ β) ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Ἀργολιδοκορινθίας κ. Β. Βραχνοῦ. Εἰς ἀπάντησιν τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 7328]3929]26–11–51 ἐγγράφου ὑμῶν καὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 102 ἀπὸ 23–11–51 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Ἀργολιδοκορινθίας κ. Β. Βραχνοῦ, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι πράγματι ὑφίσταται ἄμεσος κίνδυνος διακοπῆς τοῦ ἔργου γεωτρήσεων ἀπὸ 1–1–52 λόγῳ περικοπῆς τῶν σχετικῶν πιστώσεων ἐκ μέρους τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς. Τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας καταβάλλει πᾶσαν προσπάθειαν πρὸς ἀποφυγὴν τῆς διακοπῆς τῶν ἐργασιῶν γεωτρήσεων εἰς τὴν γενικωτέραν δι’ αὐτὴν μέριμναν περιλαμβάνεται καὶ ἡ περιφέρεια Ἀργοναυπλίας.

Ὁ Ὑπουργὸς

Σ. ΑΛΛΑΜΑΝΗΣ

IV. Τοῦ Ὑπουργείου Κοινωνικῆς Προνοίας. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Λακωνίας κ. Γ. Ρουμάνη. Εἰς ἀπάντησιν τῆς διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 7290 ἐ.ἔ. ὑμετέρου ἐγγράφου διαβιβασθείσης ἡμῖν ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Λακωνίας κ. Γ. Ρουμάνη, σχετικῶς μὲ τὴν λύσιν τοῦ προβλήματος τῶν κατεστραμμένων ὑλικῶν τοῦ Νομοῦ Λακωνίας, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι ἡ λύσις τοῦ προβλήματος τούτου θὰ καταστῇ εὐχερὴς εὐθὺς ὡς ἤθελον τεθῆ εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργείου αἱ σχετικαὶ πιστώσεις. Κατὰ τὸ τρέχον ἔτος ἀποκλείεται οἱαδήποτε ἐκτέλεσις νέου στεγαστικοῦ ἔργου, καθ’ ὅσον τὸ σύνολον τῶν εἰς οἰκισμὸν ἐν γένει χορηγηθεισῶν πιστώσεων διατίθεται πρὸς τὸν ἀποκλειστικὸν σκοπὸν τῆς ἀποπερατώσεως τῶν ἡμιτελῶν ἐργασιῶν στεγάσεως τῶν ἐπαναπατρισθέντων συμμοριοπλήκτων οἰκισμῶν, μάλιστα δὲ μόλις δύναται νὰ καλύψῃ τὰς σχετικὰς δαπάνας. Ἀθῆναι τῇ 7)12)51

Ὁ Ὑπουργὸς

Φ. ΖΑΪΜΗΣ

Ὁ κ. Α. Σακελλαρίου (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ ὀργανώσεως καὶ οἰκονομικῆς μερίμνης ἐν τῷ Στρατῷ Ξηρᾶς διατάξεων». Ὁ κ. Γ. Καρτάλης (Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 165)16– 2–51 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου «περὶ συστάσεως Ἐπιτροπῆς ρυθμίσεως ζητημάτων ἀνακυπτόντων ἐκ τῆς σπάνιως πρώτων ὑλῶν καὶ συμπληρώσεως αὐτῆς». Ὁ κ. Δ. Παπασπύρου (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ μέτρων εἰρηνεύσεως». Ὁ κ. Χ. Εὐελπίδης (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ χορηγήσεως ἅλατος ἐπὶ ἠλαττωμένῃ τιμῇ διὰ βιομηχανίας γεωργικὰς καὶ ἄλλας τινὰς χρήσεις». Οἱ κ. κ. Σ. Ἀλλαμανῆς (Ὑπουργὸς Γεωργίας), Ι. Μιχαὴλ (Ὑπουργὸς Θρησκευμάτων καὶ Ἐθνικῆς Παιδείας) καὶ Δ. Παπασπύρου (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης) καταθέτουσι σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως, συμπληρώσεως καὶ ἐπεκτάσεως τῶν διατάξεων τοῦ Ν. Δ. 327)47 «περὶ ἀναγκαστικῆς μισθώσεως γαιῶν ὑπὲρ ἀκτημόνων γεωργῶν καὶ κτηνοτρόφων». Ἡ ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ μονιμοποιήσεως ἐφέδρων ἀξιωματικῶν καὶ ἀνθυπασπιστῶν ἐν τῷ πεζικῷ ἐξελθόντων τοῦ Κέντρου Ἐκπαιδεύσεως Ἐφέδρων Ἀξιωματικῶν Κερκύρας». Ἡ ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κατασκευῆς τοῦ δικτύου ὑπονόμων τῆς πόλεως Ἰωαννίνων καὶ τρόπον χρηματοδοτήσεως τῶν σχετικῶν ἔργων».

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Π. Κανελλόπουλος ἔχει τὸν λόγον, πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως.

§6Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπὸ ἑβδομάδος, κύριοι βουλευταί, ἀπεργεῖ τὸ προσωπικὸν τῶν ἀεροπορικῶν ἐπιχειρήσεων. Τὰ αἰτήματα, τὰ ὁποῖα προβάλλει τὸ προσωπικὸν τῶν ἀεροπορικῶν ἐπιχειρήσεων, εἶναι καθ’ ἡμᾶς, δίκαια. Ὁ νόμος 1856 τοῦ ἔτους 1951, ὁ προβλέψας τὴν συγχώνευσιν τῶν ἀεροπορικῶν ἑταιρειῶν, παρεῖδε, κατὰ τρόπον ὁ ὁποῖος εἶναι πρωτοφανής, τὰ βασικὰ δικαιώματα, τοῦ ἐργαζομένου προσωπικοῦ. Ὑπάρχουν ἐξαιρετικαὶ διατάξεις εἰς τὸν νόμον αὐτόν, αἱ ὁποῖαι καταπατοῦν, μάλιστα, τὰ δίκαια τῶν ἐργαζομένων. Εἶναι τόσον βαρεῖαι, ὡρισμέναι τῶν διατάξεων αὐτῶν, ὅπως συγκεκριμένως, ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι περιλαμβάνονται εἰς τὰ ἄρθρα 13, 17, 18, ὥστε ἦτο φυσικὸν καὶ ἡ Γενικὴ Συνομοσπονδία Ἐργατῶν Ἑλλάδος σήμερον, διὰ μιᾶς προκηρύξεώς της νὰ ἐκδηλώσῃ τὴν ἠθικήν της ἀλληλεγγύην, πρὸς τὰ αἰτήματα τῶν ἐργαζομένων εἰς τὰς ἀεροπορικὰς ἐπιχειρήσεις. Λέγοντες δέ, τῶν ἐργαζομένων, εἰς τὰς ἀεροπορικὰς ἐπιχειρήσεις, ἐννοοῦμεν ὅλους καὶ τοὺς ἱπταμένους καὶ τὸ προσωπικὸν τοῦ ἐδάφους καὶ τοὺς τεχνικούς. Θὰ παρεκάλουν τὸν ἀξιότιμον ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης κ. Ὑπουργόν, ὑπὸ τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ ὁποίου ὑπάγεται καὶ ἡ πολιτικὴ ἀεροπορία, νὰ μᾶς ἐξηγήσῃ τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους ἡ Κυβέρνησις, δὲν κατορθώνει νὰ ἱκανοποιήσῃ, ἢ δὲν θέλει νὰ ἱκανοποιήσῃ, τὰ καθ’ ἡμᾶς δίκαια αἰτήματα τῶν ἀπεργῶν.

§7Α. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΟΥ (Ὑπουργὸς Ἐθν. Ἀμύνης). Κύριοι Βουλευταί, ἀφ’ ἧς ἐκηρύχθη ἡ ἀπεργία τῶν ὑπαλλήλων ἐδάφους τῆς ἐθνικῆς ἀεροπορικῆς ἑταιρείας, ἐθεώρησα ὑποχρέωσίν μου, νὰ καλέσω ἐκπροσώπους τῶν σωματείων, εἰς τὰ ὁποῖα ἀνῆκε τὸ ἀπεργῆσαν προσωπικὸν καὶ ἀφ’ ἑτέρου, τόσον τοὺς ἁρμοδίους τῆς πολιτικῆς ἀεροπορίας,—καὶ λέγων τῆς πολιτικῆς ἀεροπορίας, ἐννοῶ τοὺς κρατικοὺς ὑπαλλήλους, τὰς κρατικὰς ὑπηρεσίας τῆς πολιτικῆς ἀεροπορίας—ὅσον καὶ τοὺς ἐκπροσώπους τῆς ἀεροπορικῆς ἑταιρείας, τῆς ἐθνικῆς λεγομένης, ἡ ὁποία, ὡς γνωρίζετε, ἀπετελέσθη ἐκ τῆς συγχωνεύσεως τῶν μέχρι σήμερον ὑπαρχουσῶν ἑταιρειῶν, καὶ παρεκάλεσα καὶ τὸν συνάδελφόν μου τῆς Ἐργασίας, νὰ παρευρεθῇ εἰς τὴν σύσκεψιν αὐτὴν ὁ ἁρμόδιος τοῦ τμήματος ἐπιλύσεως τῶν ἐργατικῶν διαφορῶν. Τοὺς ἐκάλεσα καὶ τοὺς παρεκάλεσα νὰ μοῦ ἐκθέσουν τοὺς λόγους διὰ τοὺς ὁποίους ἀπήργησαν. Δὲν θέλω νὰ σᾶς ἀπασχολήσω ἐπὶ πολὺ ἐπὶ τῶν διαμειφθέντων, ἀλλὰ ἐν συντομίᾳ θὰ σᾶς εἴπω ὀλίγα τινά. Τὰ παράπονά των ἔγκεινται εἰς δύο. Πρῶτον ἐπὶ τῆς παρανόμου—καὶ κατ’ ἐμὲ παρανόμου—ἀφαιρέσεως τῶν συνδικαλιστικῶν δικαιωμάτων, τὰ ὁποῖα ὁ νόμος 1856, ἐπικυρώνων τὴν σύμβασιν καὶ τὴν ἵδρυσιν τῆς συγχωνευθείσης πλέον ἀεροπορικῆς ἑταιρείας, ὡμίλησεν ἢ μᾶλλον ἠγνόησεν εἰς τὰς διατάξεις τῶν ἄρθρων 13, 17 καὶ 18. Ἀντελήφθην ὅτι τὰ παράπονά των εἰς τὸ κεφάλαιον αὐτὸ ἦσαν δίκαια. Ἐπὶ πλέον ἀντελήφθην ὅτι ὑπῆρχον καὶ παράπονα τῶν ὁποίων τὴν βασιμότητα, ἔν τινι μέτρῳ, ἠρνεῖτο ἡ ἐργοδότις, ἂς εἴπωμεν, ἀεροπορικὴ ἑταιρεία καὶ παρὰ τὴν ἁρμοδιότητά μου ἐπὶ τοῦ κεφαλαίου τούτου, τοὺς παρεκάλεσα ὑπὸ τὴν ἰδιότητα τοῦ ἀγαθοῦ ἀνδρὸς κατὰ νόμον, νὰ μοῦ ἐμπιστευθοῦν, ὅπως ἀποστείλω εἰδικὸν ἀξιωματικόν, ἀεροπόρον ἱπτάμενον, ἵνα ἀντιληφθῇ ἐπὶ τόπου τὸ βάσιμον τῶν κατηγοριῶν, τὰς ὁποίας διετύπουν κατὰ τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ τῆς ἑταιρείας ταύτης. Ἀντελήφθην, ὅτι ἐπεκράτησε τότε μία πραγματικὴ καλὴ διάθεσις ἑκατέρωθεν καὶ ἤλπιζον, ὅτι τὴν πρότασίν μου ταύτην, τὴν ὁποίαν ἀπεδέχθησαν, θὰ τὴν ἀπεδέχοντο μέχρι τέλους. Ἐάν, τοὺς εἶπα, δὲν ἔχετε ἐμπιστοσύνην εἰς ἐμέ, νὰ μοῦ τὸ εἰπῆτε καθαρά, διὰ νὰ παύσω νὰ ἀσχολοῦμαι μὲ αὐτὴν τὴν ὑπόθεσιν. Ἐὰν ὅμως νομίζετε, ὅτι δύνασθε νὰ ἐμπιστεύεσθε εἰς τὸ ἄτομόν μου, ὅτι ἀντικειμενικῶς θὰ κρίνω τὰ παράπονα καὶ τὰς αἰτιάσεις—διότι ἀντελήφθην, ὅτι ὑπῆρχον πλέον προσωπικαὶ αἰτιάσεις κατὰ τοῦ Γενικοῦ Διευθυντοῦ τῆς ἑταιρείας, ὁ ὁποῖος ἐχρησιμοποίει τὰ μέσα τὰ ὁποῖα ἡ θέσις τοῦ παρέχει, ὅπως ἀπομακρύνῃ ἀπὸ τῶν ἐργασιῶν των πρόσωπα, τὰ ὁποῖα δὲν ὑστέρουν μὲν τεχνικῶς, ἀλλὰ πιθανὸν καὶ νὰ τὸν ἠνώχλουν δι’ ἄλλους λόγους—ἐὰν μοῦ ἐμπιστεύεσθε, ἔχει καλῶς, θὰ προχωρήσω. Δύναμαι νὰ εἴπω, ὅτι ἐσχημάτισα τὴν πεποίθησιν, ὅτι ἐπείσθησαν ἀμφότεροι, ἢ μᾶλλον μοῦ τὸ ἔδειξαν καθαρά, ὅτι ἐνεπιστεύοντο καὶ ἤδη εἶχον ἕτοιμον τὴν διαταγήν, ὅπως ἀποστείλω τὸ ἁρμόδιον πρόσωπον, τεχνικόν, διὰ τὴν διαπίστωσιν τῶν διαφωνιῶν, ἀπὸ οὐσιαστικῆς ἀπόψεως— ἐπειδὴ πρόκειται περὶ ἀεροπορικῶν γραμμῶν καὶ ἐπειδὴ ἡ κρίσις θὰ ἦτο τεχνικὴ μᾶλλον, ἐνόμιζα, ὅτι τὸ κατάλληλον πρόσωπον, πρὸς διαπίστωσιν τῶν ἑκατέρωθεν αἰτιάσεων καὶ τοῦ δικαίου τούτων, θὰ ἦτο πρόσωπον εἰδικὸν καὶ μάλιστα ἀξιωματικὸς ἱπτάμενος τῆς πολεμικῆς μας ἀεροπορίας. Ὁ παριστάμενος ἀνώτερος ὑπάλληλος τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας, συνεφώνησε μὲ αὐτὴν τὴν ἄποψιν, ἐπίσης καὶ αἱ ἑταιρεῖαι, αἱ ὁποῖαι ἄλλωστε, δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ διαφωνήσουν, διότι δὲν εἶναι ἰδιωτικὴ ἐπιχείρησις ἐπιχορηγουμένη ὑπὸ τοῦ Κράτους, ὑποτίθεται, ὅτι εἶναι κρατικὸς ὀργανισμὸς δημοσίου δικαίου, ὑπό τινα ἰδιότυπον μορφήν. Δι’ αὐτὸ ἄλλωστε, ἠναγκάσθησαν αἱ προηγούμεναι Κυβερνήσεις νὰ ἐκδώσουν ἀναγκαστικὸν νόμον, διὰ τὴν κύρωσιν τῆς συμβάσεως καὶ τὴν συγκρότησιν τῆς ἑταιρείας ταύτης. Κατόπιν τῆς συμφωνίας ταύτης ἡ μόνη αἵρεσις ἡ ὁποία ἔμεινεν ἦτο ὅτι ἡ ἀπόφασις θὰ ἐτίθετο ὑπὸ τὴν ἔγκρισιν τῆς συνελεύσεως, ἡ ὁποία ἀνεμένετο τὴν ἑπομένην, τῶν οἰκείων ἐργατικῶν ὀργανώσεων. Ἀνέμενον μίαν ἑβδομάδα κύριοι. Οὐδεμία μοῦ ἐδόθη ἀπάντησις. Ἐν τῷ μεταξὺ καταφθάνουν σωρηδὸν διαμαρτυρίαι, ὡς ἐὰν ἐγὼ νὰ εἶμαι ὑπεύθυνος διότι δὲν μοῦ δίδουν τὴν ἀπάντησιν. Τοὺς ἐξήγησα σαφῶς. Τὰ νομοθετικὰ ζητήματα δὲν εἶναι τῆς ἁρμοδιότητός μου πρὸς ἐπίλυσιν, ἀλλὰ τῆς Βουλῆς. Ὅταν ὅμως θὰ μοῦ εἰπῆτε πῶς θέλετε νὰ διατυπωθῇ αὐτὸ τὸ ἄρθρον, ὥστε νὰ ἔχω τὰς ἀπόψεις σας καὶ τὰς ἀπόψεις τῆς ἑταιρείας, διὰ νὰ ἐπέλθῃ μία συμφωνία, εὐχαρίστως νὰ τὸ κάμω. Ἐὰν δὲν ἐπέλθῃ συμφωνία, πάλιν ὡς διαιτητὴς νὰ διατυπώσω τὴν κρίσιν μου καὶ νὰ τὴν ὑποβάλω εἰς τὴν Βουλὴν πρὸς κρίσιν, καὶ ἔχω ὑποχρέωσιν Ἀναγκαστικὸν Νόμον τοιαύτης σημασίας νὰ τὸν φέρω εἰς τὴν Βουλὴν πρὸς κύρωσιν, ὁπότε θὰ δυνηθῶμεν νὰ διορθώσωμεν τὰ ἐπίμαχα ἄρθρα. Ἀντὶ νὰ ἔχω σαφεῖς καὶ συγκεκριμένας προτάσεις, εἰς τὰς σαφεστάτας ταύτας συστάσεις τὰς ὁποίας ἔκαμα, βλέπω διαμαρτυρίας καὶ βλέπω ἐνοχλούμενον τὸν κ. Πρόεδρον διὰ τὸ ζήτημα αὐτό, ἐνῷ ἐπέδειξα πᾶσαν καλὴν θέλησιν πρὸς ἀμφότερα τὰ μέρη. Ἐπαναλαμβάνω, τοὺς ἐτόνισα ὅτι ἀναλαμβάνω ὡς ἀγαθὸς ἀνήρ, ἀντικειμενικῶς νὰ ἀντιμετωπίσω τὰς ὑφισταμένας αἰτιάσεις καὶ δὲν προέβαλα οὐδεμίαν ἀντίρρησιν. Κατόπιν τούτου ἐκπλήσσομαι πῶς τὸ ζήτημα ἄγεται εἰς τὴν Βουλήν, δεδομένου ὅτι εἶχον τὴν ἀξίωσιν, οἱ ἐγείραντες τὰς ἀπαντήσεις, νὰ ἔλθουν πρὸς ἐμὲ καὶ νὰ μοῦ εἴπουν ἐὰν ἔσφαλα καὶ εἰς τὶ ἔσφαλα. Δὲν βλέπω τὸν λόγον διατὶ νὰ ἐνοχλῆται ἡ Βουλὴ—καὶ μάλιστα ἐκτὸς τῆς ἡμερησίας διατάξεως—διὰ ζήτημα τὸ ὁποῖον νομίζω, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ ἔλθῃ εἰς τὴν Βουλήν.

§8Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Αἱ ἐξηγήσεις, τὰς ὁποίας ἔδωσεν ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης Ὑπουργὸς δὲν ἱκανοποιοῦν πλήρως ἡμᾶς. Βεβαίως καὶ ἐγὼ πιστεύω ὅτι, ἐφ’ ὅσον ὁ ναύαρχος κ. Σακελλαρίου ὁρμᾶται ἀπὸ τὴν ὀρθὴν ἀντίληψιν, ὅτι ὁ νόμος περιλαμβάνει ἀδικίας, ἐὰν ἐξακολουθήσῃ χειριζόμενος τὸ ζήτημα, θὰ δώσῃ λύσιν. Ἀλλὰ ἐρωτῶ, διατί ἀναμένει οἱανδήποτε ἀπάντησιν ἐκ μέρους, εἴτε τῆς ὁμοσπονδίας, εἴτε τῆς ἑταιρείας; Τὸ θέμα ἔχει καὶ ἀντικειμενικὴν ὑπόστασιν ἄσχετον ἀπὸ τὰς διαθέσεις τῶν ἐργαζομένων ἀφ’ ἑνὸς καὶ τῆς ἑταιρείας ἀφ’ ἑτέρου, τοσούτῳ μᾶλλον, καθ’ ὅσον τὸ θέμα συνδέεται, ὅπως πολὺ ὀρθῶς εἶπεν ὁ κύριος Ναύαρχος, μὲ μίαν ἑταιρείαν, ἡ ὁποία δὲν εἶναι κατ’ οὐσίαν μόνον ἑταιρεία, ἀλλὰ εἶναι ἰδιότυπος ὀργανισμὸς δημοσίου δικαίου. Νομίζω, ὅτι ἐφ’ ὅσον ὁ ὀργανισμὸς αὐτὸς ἱδρύθη δι’ ἀναγκαστικοῦ νόμου, ἐφ’ ὅσον, οἱ ὑπάλληλοι καὶ οἱ ἐργαζόμενοι ἐκεῖ ἔχουν τοιαύτας ἀντιθέσεις πρὸς τὸν ἐργοδότην, ἐφ’ ὅσον ὁ νόμος περιλαμβάνει, καθ’ ὁμολογίαν αὐτοῦ τούτου τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ ἀδίκους διατάξεις, θὰ ἔπρεπε τὸ ταχύτερον, λόγῳ τῆς ἀπεργίας, νὰ ὑποβάλῃ ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τὸν ἀναγκαστικὸν νόμον ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς καὶ ἀπὸ κοινοῦ, ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡμεῖς, νὰ εὕρωμεν τὰς καταλλήλους ἐκείνας τροπολογίας, αἱ ὁποῖαι θὰ καταστήσουν δικαιότερον ἢ μᾶλλον ἀπολύτως δίκαιον τὸν νόμον, ὅπως πρέπει νὰ εἶναι. Ὡμολόγησεν ὁ κ. Ὑπουργός, ὅτι τὰ τρία ἄρθρα, περὶ τῶν ὁποίων καὶ ἐγὼ ὡμίλησα, καταπατοῦν φυσικὰ δικαιώματα τῶν ἐργαζομένων. Διατί ἀναμένει; Ἂς φέρῃ τὸν νόμον εἰς τὴν Βουλήν. Δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν ἐὰν θὰ τοῦ δώσουν ἀπάντησιν. Δὲν γνωρίζω τὶ συμβαίνει, ἐὰν εὑρίσκεται ἐν δικαίῳ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἢ πιθανὸν οἱ ἀπεργοί. Δὲν ἔχω εἰσέλθει εἰς αὐτὰς τὰς λεπτομερείας. Μὲ ἐνδιαφέρει τοῦτο, ὅτι ὑπάρχει ἀπεργία πρῶτον, ὅτι, δεύτερον, ὑπάρχει ἕνας ἀναγκαστικὸς νόμος, ὁ ὁποῖος περιλαμβάνει ἀδίκους διὰ τοὺς ἐργαζομένους διατάξεις. Ἑπομένως χρέος τῆς Κυβερνήσεως, εἶναι νὰ φέρῃ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὸν νόμον. Ἐφ’ ὅσον ἡ ἀπεργία ἔχει καὶ οὐσιώδη σημασίαν διὰ τὰς συγκοινωνίας, ἀλλὰ ἔχει καὶ ἠθικὴν σημασίαν μεγίστην, ἡ Κυβέρνησις ὀφείλει νὰ φέρῃ τὸν νόμον εἰς τὴν Βουλὴν ἐντὸς τῶν ἡμερῶν καὶ πρὸ τῶν διακοπῶν τῶν Χριστουγέννων. Νομίζω, ὅτι ἡ ἀξίωσις αὐτὴ εἶναι ἀξίωσις, τὴν ὁποίαν δικαιοῦται νὰ ὑποβάλῃ ἡ Βουλή. Δὲν ἦτο δὲ περίεργον, ὅτι ἤχθη τὸ ζήτημα ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Ἀπεργία μιᾶς ἑβδομάδος δικαιολογεῖ τὴν ἐκ μέρους τῆς Ἀντιπολιτεύσεως θέσιν ἐρωτήματος, καὶ ὄχι μόνον τοῦτο δικαιολογεῖ τὴν θέσιν ἐρωτήματος, ἀλλὰ καὶ τὸ γεγονὸς ὅτι πρόκειται περὶ ἀναγκαστικοῦ νόμου, ὁ ὁποῖος ἐψηφίσθη ἐν ἀγνοίᾳ τοῦ Νομοθετικοῦ Σώματος τὸ ἐφετεινὸ καλοκαῖρι, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι τὸν Ἰούνιον ἢ Ἰούλιον καὶ μάλιστα πρὸ τῶν τελευταίων συνεδριάσεων, πρὸ τῆς τελευταίας συγκλήσεως τῆς προηγουμένης Βουλῆς, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον αὐτὸ καθ’ ἑαυτό, ἦτο ἄτοπον. Ἑπομένως δὲν εἶναι διόλου περίεργον, ὅτι ἡ Ἀντιπολίτευσις ἢ μᾶλλον ἡ Βουλή, ὡς Βουλὴ ἐνδιαφέρεται νὰ ἴδῃ λυόμενον τὸ ζήτημα.

§9Α. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΟΥ (Ὑπουργὸς Ἐθν. Ἀμύνης). Φοβοῦμαι, ὅτι δὲν ἠκούσθησαν οἱ λόγοι μου καὶ θὰ ἀναγκασθῶ νὰ τοὺς ἐπαναλάβω. Ἐδήλωσα πρὸς τοὺς ἐκπροσώπους τῶν ἐργαζομένων, ὅτι ἀναμένω ἀπάντησιν ἐπὶ τοῦ τεθέντος ἐρωτήματος, ἐὰν ἐμπιστεύωνται εἰς ἐμέ, ὡς ἀγαθὸν ἄνδρα, νὰ τοὺς λύσω τὴν διαφοράν τους καὶ μέχρις ὥρας δὲν ἔλαβον ἀπάντησιν. Ἐπίσης εἶπα εἰς αὐτούς, ἀναγνωρίζω πλήρως τὸ ἄτοπον τῆς ψηφίσεως τοῦ ἀναγκαστικοῦ νόμου, ὀλίγον πρὸ τῶν ἐκλογῶν—ἰδίως ὑπάρχουν ἄρθρα, τὰ ὁποῖα δὲν ἀντιπροσωπεύουν τὴν συνήθη, διὰ τῆς νομοθετικῆς ὁδοῦ, ἐργατικὴν ἡμῶν πολιτικὴν—ὑποδείξατέ μου τί πρέπει νὰ προσθέσωμεν εἰς τὸ δεύτερον ἄρθρον, διὰ νὰ προσπαθήσωμεν νὰ σᾶς ἱκανοποιήσωμεν. Ἀντὶ ἀπαντήσεως, ἐτόλμησαν καὶ ἠνώχλησαν πολλοὺς καὶ κατεβλήθη προσπάθεια δημιουργίας θορύβου, ἐκεῖ ὅπου δὲν ὑπῆρχε λόγος ὑπάρξεώς του.

§10Γ. ΚΑΣΙΜΑΤΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐργασίας). Θέλω νὰ ἐπωφεληθῶ τῆς εὐκαιρίας ποὺ ὁ ἀξιότιμος κ. Κανελλόπουλος ἔφερε τὸ θέμα αὐτὸ εἰς τὴν Βουλήν, διὰ νὰ συμπληρώσω τὰ ὅσα εἶπεν ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης συνάδελφός μου. Ὑπάρχουν μεταξὺ τῶν αἰτημάτων τῶν ἀπεργῶν καὶ θέματα, τὰ ὁποῖα ἀνάγονται εἰς τὴν δικαιοδοσίαν τοῦ Ὑπουργείου Ἐργασίας καὶ διὰ τὰ θέματα αὐτὰ μὲ ἐπεσκέφθησαν καὶ ἐμὲ οἱ ὑπάλληλοι τῆς Τ.Α.Ε. Τὸ κυριώτερον ζήτημα, τὸ ὁποῖον μοῦ ἀνεκοίνωσαν, ἦτο τὸ ζήτημα τῆς δημιουργίας ἑνὸς ἐπικουρικοῦ ταμείου ἀσφαλίσεώς των. Εἶναι ἀληθῆ δύο πράγματα, ὅτι οἱ ἀεροπόροι εἶναι φυσικὸν νὰ κρίνωνται ἀπὸ ἀπόψεως ἀσφαλίσεως, μὲ ἕνα ἰδιαίτερον μέτρον, διότι ἀχρηστεύονται ἐνωρίτερον ἀπὸ ἀπόψεως ἐπαγγελματικῆς τῶν ἄλλων ἐργαζομένων καὶ συνεπῶς ἡ ὑπαγωγή των ἡ σαφὴς καὶ ἁπλῆ εἰς τὸ Ι.Κ.Α., δὲν εἶναι μόνη δικαία. Ἐπίσης ὑπῆρχε καὶ ἓν δεύτερον σημεῖον, ὅτι κάποτε εἶχε ἱδρυθῆ ἓν ταμεῖον ἐπικουρικῆς ἀσφαλίσεως, τὸ ὁποῖον ὅμως κατηργήθη, προσέθεσαν δὲ εἰς ἐμέ, ὅτι εἶναι πρόθυμοι νὰ λύσουν τὴν ἀπεργίαν, ἐὰν ἐγγράφως τοὺς ὑπεσχόμην, ὅτι πρόκειται νὰ ἐπανασυσταθῇ τὸ ταμεῖον ἐπικουρικῆς ἀσφαλίσεώς των. Τοὺς ἀπήντησα, ὅτι ὅπως ἡ Κυβέρνησις καὶ εἰς τὰς προγραμματικάς της δηλώσεις εἶπε, θὰ καταβάλῃ προσπάθειαν ἑνοποιήσεως ὅλων τῶν ταμείων, διὰ νὰ εἶναι εὐκολωτέρα καὶ ἡ ἀντιμετώπισις τῶν κινδύνων καὶ ἐπωφελεστέρα ἡ λειτουργία τοῦ ὀργανισμοῦ αὐτοῦ, ὅτι ὅμως ἐπειδὴ θὰ ἔλθῃ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ἡ κύρωσις τοῦ τελευταίου νόμου περὶ κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων καὶ θὰ εἰσηγηθῶ πολλὰς τροποποιήσεις κατὰ τὴν μελέτην τοῦ θέματος, θὰ ἐξετάσω μήπως εἶναι δυνατὸν μέσα εἰς τὰ πλαίσια τῶν κοινωνικῶν ἀσφαλίσεων νὰ ὑπάρξουν διατάξεις, αἱ ὁποῖαι θὰ ἔχουν ὑπ’ ὄψιν αὐτὴν τὴν ἰδιόρρυθμον θέσιν, τὴν ὁποίαν ἔχουν οἱ ἱπτάμενοι κυρίως τῆς Τ.Α.Ε. Συνεπλήρωσα δέ, ὅτι ἂν πεισθῶμεν ὅλοι, εἰς κοινὴν μετ’ αὐτῶν συζήτησιν πεισθῶμεν, ὅτι τοῦτο εἶναι ἀδύνατον, δὲν θὰ διστάσω νὰ ζητήσω παρέκκλισιν ἀπὸ τῆς γενικῆς αὐτῆς κυβερνητικῆς ἀρχῆς καὶ νὰ συστήσω τὴν ἵδρυσιν ἐπικουρικοῦ ταμείου, λόγῳ τῆς ἰδιαζούσης φύσεως τῆς ἐργασίας αὐτῶν. Προσέθεσα ὅμως, ὅτι ἀρνοῦμαι νὰ δεχθῶ, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ δίδωνται ὑποσχέσεις ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν καὶ μάλιστα ἔγγραφον περιλήψεως μελλοντικῶν νομοθετικῶν μέτρων καὶ μόνον δι’ αὐτῶν νὰ λύωνται αἱ ἀπεργίαι. Ἐπικαλοῦμαι τὴν βοήθειαν ὅλης τῆς Βουλῆς διὰ νὰ χαράξωμεν αὐτὴν τὴν πολιτικὴν εἰς τὰς κοινωνικὰς συγκρούσεις. Ἡ Κυβέρνησις δὲν δίδει ἐγγράφους ὑποσχέσεις· ἐρευνᾷ τὰ ὑποβαλλόμενα αἰτήματα καὶ ὅσα εἶναι δίκαια τὰ ἱκανοποιεῖ. Νομίζω ὅτι ἡ ὑπόσχεσις τοῦ ἁρμοδίου ὑπουργοῦ, ὁποῖος λέγει ὅτι ὅταν ἔλθῃ ὁ νόμος τῶν Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων θὰ ἐξετάσῃ τὸ θέμα των καὶ ἐν ᾗ περιπτώσει δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐνταχθοῦν εἰς τὸ πλαίσιον τῶν Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων. Τότε θὰ προχωρήσωμεν καὶ εἰς μίαν παρέκκλισιν τῆς γενικῆς ἀρχῆς, αὐτὸ εἶναι ἀρκετὸν διὰ νὰ μὴ ζητοῦνται ἔγγραφοι ὑποσχέσεις ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ὑπὸ τὴν πίεσιν μάλιστα μιᾶς ἀπεργίας. Ὅλη μας ἡ συμπάθεια εἶναι πρὸς τοὺς ἀπεργοῦντας τῆς ΤΑΕ, διότι εἶναι παράγοντες Ἐθνικῆς ὑπερηφανείας, φέρουν τὰ Ἑλληνικὰ χρώματα καὶ ἐντὸς καὶ ἐκτὸς τῆς Ἑλλάδος. Εἴμεθα ὅλοι ὑπερήφανοι δι’ αὐτούς, ἀλλὰ ἀκριβῶς δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ ζητήσωμεν καὶ ἀπὸ αὐτοὺς νὰ ἔχωσι τὴν συνείδησιν ὅτι τὸ Κράτος τηρεῖ τὰς ὑποχρεώσεις του μέσα εἰς τὸ πλαίσιον τὸ ὁποῖον εἶναι ἐπιτετραμμένον καὶ ὅτι δὲν πρέπει νὰ ζητοῦν ὁ ἁρμόδιος Ὑπουργὸς νὰ δίδῃ ἐγγράφους ὑποσχέσεις. Μεταξὺ τῆς ἐπιτροπῆς των ἡ ὁποία μὲ ἐπεσκέφθη ὑπῆρχε καὶ εἷς ὁ ὁποῖος εἶπεν ὅτι δὲν θὰ λύσωμεν τὴν ἀπεργίαν ἐὰν δὲν δημοσιευθῇ ὁ νόμος καὶ ὅταν ἠρωτήθη, πόσος χρόνος χρειάζεται διὰ νὰ γίνῃ ὁ νόμος εἶπε ὅτι χρειάζονται ὀλίγες ὧρες. Νομίζω ὅτι ἡ ἀπεργία παρατείνεται ἐπὶ μακρὸν ἀδικαιολογήτως καὶ ὅτι αἱ ὑποσχέσεις τῶν Ὑπουργῶν Στρατιωτικῶν καὶ Ἐργασίας ὅτι θὰ ἐξετασθῇ τὸ θέμα μὲ ὅλην τὴν εὐμένειαν θὰ ἔπρεπε νὰ εἶναι ἀρκεταὶ διὰ νὰ λυθῇ ἡ ἀπεργία αὐτή. Ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτήν, ποὺ μοῦ ἔδωσεν ἐπιχειρήματα καὶ εὐκαιρίαν νὰ ὁμιλήσω ὁ κ. Κανελλόπουλος, ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτήν, παρακαλῶ νὰ δεχθῇ τὰς εὐχαριστίας μου.

§11Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Αἱ ἀνακοινώσεις εἰς τὰς ὁποίας προέβη ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τῆς ἐργασίας ὑπουργὸς εἶναι κατ’ ἀρχὴν ἱκανοποιητικαί. Πράγματι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ δώσῃ ἔγγραφον ὑπόσχεσιν ἀδιάφορον ἂν οἱ ἐργαζόμενοι εἰς τὴν ἑταιρείαν, ἀπαγοητευμένοι, ὅπως εἶναι φοβοῦνται ὅτι δὲν θὰ γίνουν τελικῶς δεκτὰ τὰ αἰτήματά των καὶ δι’ αὐτὸ ἠξίωσαν τοιοῦτόν τι. Ἡμεῖς ἱκανοποιούμεθα κατ’ ἀρχὴν ἀπὸ τὴν ἀνακοίνωσιν εἰς τὴν ὁποίαν προέβη ὁ κ. Ὑπουργός, ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν ὅτι θὰ προβῇ ἀμέσως εἰς τὴν μελέτην τοῦ ζητήματος, ἐννοῶ γενικώτερον τὸ ζήτημα τῆς σχέσεως τοῦ προσωπικοῦ πρὸς τὰς Κοινωνικὰς Ἀσφαλίσεις. Πράγματι εἶναι δύσκολον νὰ ὑπαχθοῦν, ὑπάγονται αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἀλλ’ ἡ ὑπαγωγὴ αὐτῶν δὲν ἀποφέρει οὐδεμίαν ὠφέλειαν οὐσιαστικὴν ὑπὲρ τοῦ προσωπικοῦ, πράγματι εἶναι δύσκολον νὰ θεωρηθοῦν ὑπαγμένοι εἰς τὸ ΙΚΑ, ἰδίως οἱ ἱπτάμενοι, δεδομένου π.χ. ὅτι εἰς τὴν περίπτωσιν τῆς ἀνικανότητος τὰ κριτήρια τὰ γενικὰ τοῦ ΙΚΑ δὲν καλύπτουν τὰς περιπτώσεις τῶν ἱπταμένων, διότι χαρακτηρίζεται ὑπὸ τῆς ἑταιρείας, ὡς εἶναι φυσικόν, ὡς ἀνίκανος φέρ’ εἰπεῖν κάποιος, ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἵπταται καὶ αὐτὸ δὲν ἀφορᾷ μόνον τοὺς χειριστὰς καὶ τοὺς ἄλλους ἱπταμένους, ἀλλ’ ἡ ἀνικανότης αὐτὴ εἶναι μόνον σχετικὴ καὶ τὸ ΙΚΑ δὲν ἀναγνωρίζει τὸ κριτήριον αὐτὸ καὶ δὲν τὸν κατατάσσει εἰς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἔχουν τὸ δικαίωμα τῆς σχετικῆς μερίμνης. Ἑπομένως εἶναι ἀπόλυτος ἡ ἀνάγκη τῆς ταχείας ἀντιμετωπίσεως τοῦ ζητήματος. Ἐξ ἄλλου ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης δὲν ἔδωσεν ὅπως ἔδωσεν ὁ κ. Ὑπουργὸς Ἐργασίας ρητὴν ὑπόσχεσιν ὅτι τὰ θέματα τὰ συνδεόμενα μὲ τὴν ἰδικήν του ἁρμοδιότητα θὰ φροντίσῃ διὰ τροπολογιῶν, τὰς ὁποίας θὰ προτείνῃ εἰς τὸν νόμον τὸν ἀναγκαστικὸν τὸν κείμενον, θὰ φροντίσῃ τὰ θέματα αὐτὰ νὰ τὰ ἐπιλύσῃ. Εἶπε καὶ ἐπανέλαβε καὶ δὲν εἶναι παράδοξον, διότι ἐπανέρχομαι εἰς τὸ θέμα, ὅτι θὰ ἀνέμενε τὰς ἀπόψεις τῶν ἰδίων τῶν ἐνδιαφερομένων. Ἐπαναλαμβάνω δὲν εἶναι ζήτημα ἐνδιαφερομένων, μόνον εἶναι ζήτημα Κράτους, εἶναι ζήτημα Βουλῆς, ὑπάρχει ἀναγκαστικὸς νόμος ὁ ὁποῖος καταπατεῖ τὰ στοιχειώδη δίκαια τῶν ἐργαζομένων, εἶναι χρέος τῆς Κυβερνήσεως νὰ εἰσηγηθῇ εἰς τὴν Βουλὴν τὴν τροποποίησιν τοῦ νόμου αὐτοῦ. Χρέος, λοιπόν, πρώτιστον νὰ φέρῃ τὸν ἀναγκαστικὸν νόμον εἰς τὴν Βουλήν. Δὲν προβαίνομεν, παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Ἀμύνης νὰ μὴ ἐπαναλάβῃ αὐτὴν τὴν διατύπωσιν, δὲν προβαίνομεν εἰς θόρυβον χάριν τοῦ θορύβου, ἀλλὰ φέρομεν τὸ ζήτημα διότι ὑπάρχει, διότι εἶναι οὐσιῶδες, διότι ἀφορᾷ τὸ Κράτος καὶ ὄχι μόνον τοὺς ἐνδιαφερομένους, διότι ἀφορᾷ τὴν Βουλὴν ἐν ἀγνοίᾳ τῆς ὁποίας ἐδημοσιεύθη ἕνας νόμος τόσον ἄδικος διὰ τοὺς ἐργαζομένους. Ἑπομένως ἔχομεν καθῆκον ν’ ἀναμιχθῶμεν ἡμεῖς εἰς τὴν ὑπόθεσιν ἀσχέτως τοῦ ἐνδιαφέροντος τῶν ἐνδιαφερομένων, διότι ἀσχέτως τοῦ ἐνδιαφέροντός των, ὑπάρχει τὸ ἐνδιαφέρον τοῦ Κράτους, ὑπάρχει ἡ ἐθνικὴ τάξις, ὑπάρχει ἡ βασικὴ ἐργατικὴ νομοθεσία, ἡ ὁποία πρέπει νὰ ἰσχύσῃ καὶ δι’ αὐτούς, ὅπως καὶ διὰ τοὺς ἄλλους ἐργαζομένους.

§12Κ. ΚΑΖΑΚΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, σᾶς δηλῶ ὅτι οἱ ταξιδεύοντες σήμερον διὰ τῶν ἀεροπλάνων κινδυνεύουν.

§13Α. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΟΥ (Ὑπουργὸς Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Δηλῶ ὑπευθύνως ὅτι τοῦτο εἶναι ἀπολύτως ἀνακριβές.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Χατζηγιάννης ἔχει τὸν λόγον πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως.

§15Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, λυποῦμαι ἀλλὰ εἶναι καιρὸς νὰ φέρω ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας ἕνα ζωηρὸν παράπονον τῶν συμπολιτῶν μου. Καὶ ὅσοι δὲν ἔχουν ἐπισκεφθῆ τὴν Λάρισαν, γνωρίζουν ἀπὸ τὴν γεωγραφίαν των, ὅτι ἡ πόλις κεῖται εἰς τὴν δεξιὰν ὄχθην τοῦ Πηνειοῦ ποταμοῦ. Τώρα τὸ γεγονὸς αὐτὸ ἔγινε μῦθος. Ἀπὸ τὴν πολυπαθῆ πόλιν ἐκλείπει ὁ ποταμός της. Ἡ παροχέτευσις ὕδατος διὰ τῆς φυσικῆς κοίτης τοῦ ποταμοῦ ἔφθανε τὰ 800 κυβικὰ μέτρα τὸ δευτερόλεπτον κατὰ μέγιστον ὅρον. Ἐπειδὴ δὲ ἐν ὥρᾳ πλημμύρας ἡ παροχέτευσις αὕτη δύναται νὰ φθάσῃ τὰ 2.000 κυβικὰ μέτρα ὕδατος κατὰ δευτερόλεπτον, ὁ ἐκπονήσας τὴν μελέτην τῶν ὑδραυλικῶν ἐν Θεσσαλίᾳ ἔργων ἄλλος μηχανικὸς Μακεδόνας εἶχε προτείνει νὰ κατασκευασθῇ παρὰ τὴν Λάρισαν καὶ μία παρακαμπτήριος κοίτη διὰ κατασκευῆς μόνον ἀναχωμάτων ἄνευ ἐκσκαφῆς τοῦ ἐδάφους, ὥστε ἡ παλαιὰ παρὰ τὴν πόλιν κοίτη νὰ δέχεται μόνη τὸν ροῦν τοῦ ὕδατος, καὶ μόνον ἐν ὥρᾳ πλημμύρας, ἡ ποσότης ὕδατος ἡ πέραν τῶν 800 κυβικῶν μέτρων τὸ δευτερόλεπτον, νὰ ἐγκιβωτίζεται εἰς τὴν παρακαμπτήριον κοίτην τῶν ἀναχωμάτων. Ἀλλὰ κατὰ τὰ δύο προπολεμικὰ ἔτη, καθ’ ἃ κατεσκευάσθη ἡ παρακαμπτήριος κοίτη, εἴτε ἐκ λάθους, εἴτε ἀπὸ ἀτυχεστάτην ἔμπνευσιν τῶν ἁρμοδίων κρατικῶν ὑπηρεσιῶν ἀντὶ μόνον ἀναχωμάτων ἐξετελέσθη καὶ ἐκσκαφὴ τοῦ ἐδάφους, ὥστε ἡ παρακαμπτήριος νὰ καταστῇ ἡ κυρία καὶ τώρα ἡ μόνη κοίτη τοῦ Πηνειοῦ ποταμοῦ, ἡ δὲ παλαιά, τῆς ὁποίας ἡ ἐπικοινωνία μὲ τὸν ροῦν τοῦ ποταμοῦ ἀπεκόπη κατὰ τὴν κατοχὴν ὑπὸ τοῦ Γερμανικοῦ στρατοῦ, κατέστη τώρα τόπος ἀναθυμιάσεων καὶ κολάσεως διὰ τὴν πόλιν τῆς Λαρίσσης. Ἡ πόλις αὐτή, 3000 ἐτῶν καὶ 45.000 κατοίκων, ὑπῆρξε καὶ κατὰ τὸν πόλεμον καὶ τὸν σεισμόν της καὶ κατὰ τὴν κατοχὴν ἡρωϊκὴ καὶ μαρτυρικὴ καὶ ἐτιμήθη μὲ πολεμικοὺς σταυρούς, ἡμετέρους καὶ ξένους. Δουλωμένη ἀκόμη, ἐδέχετο ἀπὸ ἀεροπλάνων σχέδια ἀναδημιουργίας της εἰς καινουργῆ πόλιν. Ἐπῆλθεν ἡ ἀπελευθέρωσις καὶ ἀντὶ ἀναδημιουργίας περισυνέλεξε μόνη της τὰ ἐρείπιά της ἐκ τοῦ σεισμοῦ καὶ τῶν βομβαρδισμῶν καὶ ἐκαρατόμησε τοὺς ἑτοιμορρόπους δευτέρους ὀρόφους τῶν οἰκοδομῶν της. Δὲν εἶδε τίποτε οὔτε εἰς ἀναδημιουργίαν οὔτε εἰς ἀνασυγκρότησιν. Ἀλλ’ ἀπὸ ἐπίμονον ἀντίρρησιν τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς, πρὸς τὴν ὁποίαν παραμένει ἀμείωτος ἡ εὐγνωμοσύνη μας διὰ τὴν παρεχομένην εἰς τὴν Χώραν μας γενναιόφρονα βοήθειαν, τῆς ἀρνοῦνται ἀκόμη καὶ αὐτὴν τὴν ἐπιστροφὴν εἰς τὴν παλαιάν του κοίτην τοῦ κλαπέντος ποταμοῦ της. Ἀποκαμοῦσα ν’ ἀναμένῃ, ἐκάλεσε διὰ τὸ προσεχὲς Σάββατον σύσκεψιν τῶν Κοινοβουλευτικῶν καὶ τῶν Δημοτικῶν ἀντιπροσώπων της καὶ τῶν ἐκεῖ ἀρχῶν, ἵνα ζητήσῃ ἀπὸ τοὺς πολίτας της νὰ προσφέρουν τὶς χρυσές των βέρες ὅπως καλυφθῇ ἡ δαπάνη διὰ νὰ ἐπαναφέρῃ, ὄχι τὸ Κράτος, ἀλλ’ αὐτὴ τὸ ποτάμι της εἰς τὴν γεωγραφικήν του θέσιν. Τὸ πρᾶγμα θ’ ἀποτελέσῃ δεινὸν ἠθικὸν πλῆγμα καὶ διὰ τὸ Κράτος, καὶ διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν. Καὶ ποιοῦμαι ἔκκλησιν καὶ πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καὶ πρὸς τὴν Ἀποστολὴν βοηθείας νὰ τὸ ἀποφύγουν. Πρόκειται περὶ δαπάνης μόνον τριῶν περίπου δισεκατομμυρίων δραχμῶν. Τὸ ποσὸν αὐτὸ καθ’ ἑαυτὸ καὶ ἀπέναντι τῆς ἠθικῆς ζημίας, εἶναι μηδαμινὸν διὰ τὴν ὑγείαν μιᾶς ἱστορικῆς πόλεως, ποὺ ἐδόθη ὁλοκαύτωμα εἰς τὴν κοινὴν τῆς παγκοσμίου ἐλευθερίας ὑπόθεσιν.

§16Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ (Ὑπουργὸς Δημοσίων Ἔργων). Κύριοι βουλευταί, εἶναι πράγματι ἀληθές, ὅτι ἡ δημιουργηθεῖσα κατάστασις διὰ τὴν Λάρισαν εἶναι ἀφόρητος, ἐκ τῆς ὁποίας κινδυνεύει ἡ ὑγεία τῶν πολιτῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίων Ἔργων ἀπὸ 2ετίας καὶ πλέον ἔδειξεν ἐνδιαφέρον. Καὶ μάλιστα ὁ τότε Ὑπουργὸς μετέβη εἰς τὴν Λάρισαν μετὰ τῆς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας, διὰ νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα. Δυστυχῶς οἱ κάτοικοι τότε ἔφερον ἀντιρρήσεις καὶ ἐσταμάτησεν ἡ ὑπόθεσις ἢ μᾶλλον δὲν ἔγινεν ἡ μελέτη. Ἴσως τότε νὰ ὑπῆρχον αἱ πιστώσεις. Σήμερον, ὅπως καὶ ὁ ἀξιότιμος ἐκ Λαρίσης συνάδελφος κ. Χατζηγιάννης εἶπεν, ἡ Ἀμερικανικὴ Ἀποστολὴ ἔχει τὴν γνώμην, ὅτι τὸ ἔργον τοῦτο δὲν εἶναι ἐγγειοβελτιωτικόν, δὲν εἶναι ἔργον παραγωγικόν, δὲν χορηγεῖ ἑπομένως πίστωσιν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίων Ἔργων, οὔτε εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ἔργου αὐτοῦ. Τὸ ζήτημα εἶναι πράγματι τεράστιον καὶ σοβαρώτατον διὰ τὴν πόλιν τῆς Λαρίσης. Εἶναι ὅμως ὑπόθεσις τοῦ Δήμου Λαρίσης καὶ τοῦ Ὑπουργείου Ὑγιεινῆς καὶ ὄχι τοῦ Ὑπουργείου Δημοσίων Ἔργων. Συνεπῶς, νομίζω, ὅτι πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ὑγιεινῆς πρέπει νὰ στραφῇ ἡ προσοχὴ τῶν ἐνδιαφερομένων διὰ τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ἔργου αὐτοῦ καὶ ὄχι πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίων Ἔργων καὶ τὸ Ὑπουργεῖον Γεωργίας, διότι, ἐπειδὴ τὸ ἔργον, ἐπαναλαμβάνω, δὲν εἶναι ἐγγειοβελτιωτικόν, δὲν χορηγοῦνται πιστώσεις πρὸς τὸν σκοπὸν αὐτόν.

§17ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Διὰ τὰ ἐγγειοβελτιωτικὰ ἔργα δίδονται, κ. Ὑπουργέ;

§18Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ (Ὑπουργὸς Δημοσίων Ἔργων). Πῶς δὲν δίδονται. Μὴ ἀναμιγνύετε τὰ πράγματα, κ. συνάδελφε. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Δημοσίων Ἔργων, εἶναι εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Δήμου Λαρίσης, δι’ ὅλην τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ ἔργου, εἴτε μελέτη εἶναι, εἴτε κατασκευή, θὰ παράσχῃ ὅλας τὰς τεχνικάς του ὑπηρεσίας καὶ ὅλα τὰ μέσα, ἀρκεῖ νὰ δοθῇ ἡ πρὸς τοῦτο πίστωσις. Ἐπαναλαμβάνω καὶ πάλιν πρὸς τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον κ. Χατζηγιάννην καὶ ὅλους τοὺς ἐκπροσώπους τῆς Λαρίσης, ὅτι ἡ προσοχή των πρέπει νὰ στραφῇ πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Ὑγιεινῆς ἀπὸ ὅπου εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτευχθῇ μία πίστωσις. Εἶναι ζήτημα ὑγείας καὶ ὄχι παραγωγῆς. Αὐτὰ εἶχον νὰ εἴπω.

§19Κ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Πρέπει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, νὰ δώσῃ τὰς προσόδους τοῦ Δήμου, τὰς ὁποίας κατακρατεῖ, διὰ νὰ γίνῃ τὸ ἔργον.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Κ. Μπέλλας ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τῆς Γεωργικῆς Ἑνώσεως Κατερίνης ἀπευθυνομένης πρὸς τοὺς Ὑπουργοὺς Γεωργίας καὶ Συντονισμοῦ σχετικῶς μὲ τὸν ἄμεσον καθορισμὸν τιμῆς ἀσφαλείας βάμβακος, καταβολὴν πρὶμ καπνῶν ἐσοδείας 1950 κλπ.

§21Κ. ΜΠΕΛΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, συνιστῶ τὴν ἀναφορὰν τῆς περὶ ἧς πρόκειται Γεωργικῆς Ἑνώσεως.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τ. Μιχαηλίδης ἔχει τὸν λόγον, ἐπὶ ἀναφορᾶς τῆς Ὁμοσπονδίας Ἐπαγγελματιῶν καὶ Βιοτεχνῶν Δράμας καὶ περιφερείας σχετικῶς μὲ ἄμεσον συνέχισιν καταβολῆς τοῦ πρὶμ εἰς ἅπαντας τοὺς καπνοπαραγωγοὺς τοῦ Νομοῦ των εἰς τὸ ἀκέραιον, συμπλήρωσιν τοῦ διδακτικοῦ προσωπικοῦ, συγκέντρωσιν ἀδιαθέτων καπνῶν κ.λ.π., ἀπευθυνομένης πρὸς τοὺς Ὑπουργοὺς Γεωργίας, Παιδείας καὶ Συντονισμοῦ.

§23Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατὰ λάθος φαίνεται ἔχει καταχωρηθῆ ἐπ’ ὀνόματί μου ἡ προκειμένη ἀναφορά. Πάντως, ἐπειδὴ ἀφορᾷ καπνοπαραγωγοὺς Δράμας, θὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν, ν’ ἀσχοληθῇ μὲ τὸ θέμα αὐτό. Ἐκλήθημεν εἰς τὸ καπνικὸν συνέδριον καὶ εἴδομεν τὴν τραγικὴν εἰκόνα, τὴν ὁποίαν παρουσιάζουν οἱ κάτοικοι τῶν περιφερειῶν αὐτῶν. Πένονται, λιμώττουν οἱ κάτοικοι τῶν παραμεθορίων περιοχῶν, οἱ ὁποῖοι ἀπὸ τὸ πρωῒ ἕως τὸ βράδυ, στέκονται μὲ τὸ τσαπὶ εἰς τὸ χέρι καὶ ἀπὸ τὸ βράδυ ὡς τὸ πρωῒ μὲ τὸ τουφέκι διὰ νὰ φρουροῦν τὰ σύνορά μας καὶ τὴν ζωὴν τῶν οἰκογενειῶν μας. Δίδονται δάνεια πλασματικὰ κ.λ.π. εἰς τοὺς καπνοπαραγωγούς, ἀλλὰ μόνον εἰς τὰ χαρτιὰ καὶ ὄχι εἰς τὴν πραγματικότητα. Συμβαίνει δὲ καὶ τὸ ἑξῆς: Ἐνῷ προπολεμικῶς ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα ἔστελλεν ὑπαλλήλους εἰς τὰ χωριὰ ὅπου ὑπέγραφον οἱ καπνοπαραγωγοὶ ἐπὶ τόπου τὰς καταστάσεις της καὶ τοὺς κατεβάλλοντο τὰ δάνεια, τώρα τοὺς ἀναγκάζει νὰ κατέρχωνται εἰς τὰς πόλεις νὰ ὑπογράψουν ἐκεῖ τὰ δικαιολογητικὰ χορηγήσεως δανείων, ὑποβαλλόμενοι οὕτω εἰς προσθέτους δαπάνας μεταβάσεως καὶ ἐπιστροφῆς οἱ πτωχοὶ αὐτοὶ βιοπαλαισταί, χωρὶς νὰ λαμβάνουν κατὰ τὸ πλεῖστον οὐδὲ δραχμὴν εἰς χεῖράς των διότι συμψηφίζονται τὰ δάνεια εἰς παλαιοὺς λογαριασμούς των. Θὰ παρακαλέσω, κ. Ὑπουργέ, ὅπως λάβητε τὰ κατάλληλα μέτρα ἀνακουφίσεως τῶν ἀκριτῶν αὐτῶν οἱ ὁποῖοι, ἐπαναλαμβάνω, πένονται κυριολεκτικῶς. Πρέπει νὰ συγκινήσῃ ὅλους τὸ δρᾶμα τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν.

§24Χ. ΕΥΕΛΠΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Κύριοι συνάδελφοι, ἐλήφθη ἀπόφασις νὰ καταβληθῇ τὸ πρὶμ εἰς ὁλόκληρον. Ἡ καταβολὴ θ’ ἀρχίσῃ ἀπὸ τὰς κυρίως καπνοπαραγωγικὰς περιφερείας καὶ εἰδικώτερον ἀπὸ τὴν περιφέρειαν Δράμας. Ἐλπίζομεν νὰ καταστῇ δυνατὴ ἡ καταβολὴ τοῦ πρὶμ εἰς τοὺς καπνοπαραγωγοὺς τῆς Δράμας ἐντὸς τοῦ τρέχοντος μηνός. Ἐντὸς δὲ τοῦ Ἰανουαρίου, ἐλπίζομεν, νὰ καταβληθῇ καὶ εἰς τοὺς καπνοπαραγωγοὺς ὁλοκλήρου τῆς χώρας. Ἐπὶ προηγουμένης Κυβερνήσεως εἶχε ληφθῆ ἀπόφασις περὶ μὴ καταβολῆς τοῦ πρὶμ εἰς ὁλόκληρον. Ἡ παροῦσα Κυβέρνησις ἀπεφάσισε τὴν καταβολὴν ὁλοκλήρου τοῦ πρίμ.

§25Τ. ΜΙΧΑΗΛΙΔΗΣ. Αὐτὸ δὲν μεταβάλλει τὴν κατάστασιν, κ. Ὑπουργέ. Ὁ κλῆρος ἑκάστου καπνοπαραγωγοῦ τῶν ὀρεινῶν ἰδίᾳ περιοχῶν κυμαίνεται μεταξὺ τεσσάρων ἕως ἓξ στρεμμάτων, μὲ ἀπόδοσιν κατὰ στρέμμα ὑπὸ εὐνοϊκωτέρους ὅρους, 35 ὀκάδων. Συνεπῶς, ἡ συνολικὴ παραγωγὴ ἑνὸς καπνοπαραγωγοῦ, δὲν ὑπερβαίνει τὰς 200 ὀκάδας ἐτησίως, ἀπὸ τὰς ὁποίας εἰσπράττει κατ’ ἀνώτατον, ὅριον τὸ ποσὸν τῶν 4 ἑκατομμυρίων. Μὲ τὸ ποσὸν αὐτό, θὰ πρέπει ὁ παραγωγὸς νὰ ἐξοφλήσῃ τὰ χρέη του πρὸς τὴν Τράπεζαν καὶ νὰ συντηρήσῃ τὴν οἰκογένειάν του καὶ προετοιμασθῇ διὰ τὴν νέαν καλλιέργειαν. Προπολεμικῶς εἶχε καὶ μίαν μικρὰν κτηνοτροφίαν τὴν ὁποίαν ὅμως ἡ βουλγαρικὴ κατοχὴ καὶ ἐν συνεχείᾳ οἱ συμμορῖται, κατέστρεψαν. Καὶ σήμερον καλοῦνται οἱ παραγωγοὶ μὲ τὸ ἐλάχιστον αὐτὸ ἀκαθάριστον εἰσόδημα, ν’ ἀντιμετωπίσουν τὰς οἰκογενειακάς των ἀνάγκας. Εἶναι χρέος τῆς Κυβερνήσεως νὰ δείξῃ ἀμέριστον τὸ ἐνδιαφέρον της καὶ θὰ ἦτο πλήρης δικαιολογημένη ἀκόμη καὶ ὑπαγωγὴ των εἰς τὸν τομέα τῆς κοινωνικῆς πολιτικῆς, τὴν ὁποίαν ἀσκεῖ τὸ Κράτος, διότι δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον, οἱ ἀστράτευτοι στρατιῶται, οἱ φρουροὶ τῶν συνόρων τῆς χώρας μας, νὰ πεινοῦν.

§26Χ. ΕΥΕΛΠΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος, κ. συνάδελφε, διὰ τὸν ὁποῖον ἐλήφθη ἡ ἀπόφασις νὰ δοθῇ ὁλοκληρωτικῶς τὸ πρὶμ καὶ αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος διὰ τὸν ὁποῖον ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα ἀσκεῖ εἰδικὴν πολιτικὴν εἰς τὰς περιοχὰς αὐτάς.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ν. Μανθόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Κ.Τ.Ε. Λεωφορείων ἀστικῆς περιοχῆς Δράμας ἀπευθυνομένης πρὸς τὸν Ὑπουργὸν Συγκοινωνιῶν σχετικῶς μὲ τὴν ἐπέκτασιν τῆς ἀστικῆς συγκοινωνίας καὶ εἰς τὰ χωρία Χωριστὴν καὶ Μυλοπόταμον.

§28Ν. ΜΑΝΘΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, πρόκειται περὶ δύο χωρίων τοῦ Νομοῦ Δράμας, τῆς Χωριστῆς καὶ τοῦ Μυλοποτάμου, τῶν ὁποίων οἱ κάτοικοι ἐπικοινωνοῦν μὲ τὴν Δράμαν μὲ τὰ ὑπεραστικὰ λεωφορεῖα, τῆς μὲν Χωριστῆς, μὲ τὰ λεωφορεῖα Δράμας, τοῦ δὲ Μυλοποτάμου μὲ τὰ λεωφορεῖα Δράμας–Ἀλιστράτης. Οἱ κάτοικοι αὐτῶν καθ’ ἑκάστην καὶ πολλὰς φοράς, πηγαινοέρχονται εἰς τὴν Δράμαν, πολλοὶ ἐξ αὐτῶν ἐργάζονται εἰς τὴν Δράμαν ὡς καπνεργάται, πολλοὶ δὲ εἶναι μαθηταὶ καὶ μαθήτριαι καὶ φοιτοῦν εἰς τὰ σχολεῖα τῆς Δράμας. Τὸ αἴτημα τῶν κατοίκων εἶναι, ἐφ’ ὅσον τὰ χωρία αὐτὰ εὑρίσκονται εἰς ἀπόστασιν κάτω τῶν 6 χιλιομέτρων ὅπως καὶ ὁ νόμος ὁρίζει, νὰ ἐπιτρέπεται ἡ συγκοινωνία νὰ ἐκτελῆται μὲ τὰ ἀστικὰ λεωφορεῖα τῆς Δράμας καὶ ὄχι μὲ τὰ ὑπεραστικά, διότι ἀποβιβάζονται οἱ κάτοικοι αὐτοὶ ἐπὶ τῆς δημοσίας ὁδοῦ Καβάλας–Χωριστῆς καὶ τοῦ Μυλοποτάμου —Ἀλλιστράτης–Καβάλας καὶ διανύουν 500–600 μέτρα φορτωμένοι ὑπὸ βροχήν, χάλαζαν, ἥλιον κλπ. ἕως ὅτου πᾶνε εἰς τὰ σπίτια των. Ἡ τοποθέτησις τῶν ἀστικῶν λεωφορείων εἰς τὴν Χωριστήν, θὰ ἐξυπηρετήσῃ καὶ μίαν ἄλλην ἀνάγκην, ἑνὸς ἄλλου συνοικισμοῦ τῆς πόλεως τῆς Δράμας, τῶν Σαράντα Ἐκκλησιῶν, ὁ ὁποῖος συνοικισμός, ἐκτείνεται ἀμέσως ἀνατολικῶς τοῦ σιδηροδρομικοῦ σταθμοῦ Δράμας καὶ κεῖται βορείως τῆς σιδηροδρομικῆς γραμμῆς Δράμας–Ἀλεξανδρουπόλεως, κεῖται δὲ μεταξὺ τῆς δημοσίας ὁδοῦ Δράμας–Καβάλας. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Συγκοινωνιῶν, ὅπως ἐγκρίνῃ τὴν ἐπέκτασιν τῆς ἀστικῆς συγκοινωνίας εἰς τὰ δύο αὐτὰ χωρία διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν ἀναγκῶν τῶν κατοίκων αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι κατ’ ἐπανάληψιν ὑπέβαλον καὶ σχετικὰ ὑπομνήματα.

§29Γ. ΜΠΟΥΡΔΑΡΑΣ (Ὑπουργὸς Συγκοινωνιῶν). Κύριε συνάδελφε, πράγματι ἡ συγκοινωνία τῶν δύο αὐτῶν χωρίων ἐνεργεῖται διὰ τῶν ὑπεραστικῶν λεωφορείων Δράμας–Καβάλας καὶ Δράμας–Ἀλιστράτης. Ἀλλὰ τοῦτο ἔγινε κατόπιν ἀποφάσεως καὶ προτάσεως τοῦ τοπικοῦ συμβουλίου αὐτοκινητιστῶν Δράμας, τὸ ὁποῖον διὰ τοῦ ὑπ’ ἀρ. 6243)51 ἐγγράφου του γνωματεύει, ὅτι τὰ χωρία αὐτὰ εἶναι ἐκτὸς τῆς ἀκτίνος τῆς ἀστικῆς λεωφορειακῆς γραμμῆς καὶ ὅτι ἐξυπηρετοῦνται ἐπαρκῶς διὰ τῶν ὑπεραστικῶν λεωφορείων. Κατόπιν τῶν διαμαρτυριῶν σας καὶ τῶν διαμαρτυριῶν τῶν κατοίκων, ἡ ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου ἀπηύθυνεν ἔγγραφον εἰς τὸ τοπικὸν συμβούλιον τῶν αὐτοκινητιστῶν Δράμας, ὅπως ἀναφέρῃ, ἐὰν ἐπιμένῃ εἰς τὴν ἄποψίν του καὶ ἐὰν ὄντως τὰ χωρία αὐτὰ ἀπέχουν μέχρις 6 χιλιομέτρων, ἡ ὑπηρεσία κακῶς ἔχει ἀντίθετον γνώμην. Μετὰ τὴν ἀπάντησιν τοῦ συμβουλίου, τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Συγκοινωνιῶν θὰ λάβῃ τὰ μέτρα, ἐν συνδυασμῷ μὲ τὴν ἀπόφασιν, τὴν ὁποίαν ἐξέδωκε βάσει τοῦ εἰδικοῦ νόμου περὶ τῆς διὰ λεωφορείων συγκοινωνίας.

§30ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Καλαντζῆς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν μικροκαταθετῶν Φθιώτιδος καὶ Φωκίδος, ἀπευθυνομένης πρὸς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, σχετικῶς μὲ τὴν μὴ εἰσέτι ρύθμισιν τῆς ἀποζημιώσεως τῶν μικροκαταθετῶν Ταχυδρομικῶν Ταμιευτηρίων καὶ Τραπεζῶν.

§31Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἤθελον ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ νὰ φέρω εἰς τὴν ἐπιφάνειαν ἐκ τοῦ βυθοῦ τοῦ ὠκεανοῦ τῆς λήθης, τὸ γνωστὸν πρόβλημα τῆς ἀποζημιώσεως τῶν μικροκαταθετῶν. Λέγω, ἐκ τοῦ βυθοῦ τῆς λήθης εἰς τήν ἐπιφάνειαν, διότι ἔχει ὑπ’ ὄψει της ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, ὅτι ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως καὶ ἐντεῦθεν ὅλα τὰ κόμματα τόσον κατὰ τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1946, ὅσον καὶ κατὰ τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1950 καὶ ὅλαι αἱ πολιτικαὶ παρατάξεις, περιέλαβον εἰς τὸ πρόγραμμά των καὶ τὸ θέμα αὐτό, τῆς ἀποζημιώσεως τῶν κατ’ ἐξοχὴν πληγέντων μικροκαταθετῶν. Καὶ διὰ νὰ μὴ γενικεύεται ἡ ἐντύπωσις τοῦ ὅλου προβλήματος, ἀναφέρομαι συγκεκριμένως εἰς τὴν ὑπ’ ἀριθμὸν 1 κατηγορίαν τῶν πληγέντων, τῶν Ταχυδρομικῶν Ταμιευτηρίων. Καὶ τοῦτο, ἀξιότιμε κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, διότι εἶναι γνωστόν, ὅτι τὸ Ταχυδρομικὸν Ταμιευτήριον ἀντιπροσώπευε προπολεμικῶς κατ’ ἐξοχὴν καὶ ἀποκλειστικῶς τὴν λαϊκὴν ἀποταμίευσιν. Χαρακτηριστικῶς θὰ σᾶς ἀναφέρω, ὅτι ἐπὶ 700.000, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, καταθετῶν τῶν Ταχυδρομικῶν Ταμιευτηρίων, τὰ 85% ἦσαν καταθέται κάτω τῶν 15.000 δραχμῶν. Ὁ ἀριθμὸς αὐτὸς ἀποκαλύπτει, προδήλως, ποίας οἰκονομικῆς τάξεως ἦσαν οἱ μικροκαταθέται τῶν Ταχυδρομικῶν Ταμιευτηρίων. Θὰ ἤθελον καὶ νομίζω, ὅτι ἐκπληρῶ ἕνα χρέος ἀπέναντι τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τῆς παρούσης Βουλῆς, νὰ ἐρωτηθῇ ἡ ἀξιότιμος Κυβέρνησις, ἐὰν προτίθεται νὰ ἐπαναφέρῃ εἰς τὴν ἐπιφάνειαν τὸ πρόβλημα αὐτό.

§32ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Σχινᾶς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ θέματος.

§33Α. ΣΧΙΝΑΣ. Καὶ ἐγώ, θὰ παρακαλέσω τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργόν, ὅπως τὸ μέτρον αὐτὸ διὰ τοὺς μικροκαταθέτας ληφθῇ ὄχι μόνον διὰ τοὺς μικροκαταθέτας τῶν Τ. Ταμιευτηρίων, ὅπως χαρακτηριστικῶς ἐτόνισεν ὁ προλαλήσας ἀξιότιμος συνάδελφος κ. Καλαντζῆς, ἀλλὰ καὶ διὰ τοὺς καταθέτας τῶν λοιπῶν ὀργανισμῶν, διότι ἐξ ἴσου καὶ οἱ καταθέται τῶν ὀργανισμῶν αὐτῶν, εὑρίσκονται εἰς τὴν αὐτὴν δύσκολον θέσιν. Συνεπῶς, εἶναι ἀνάγκη καὶ χάριν τῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ κύρους καὶ τῆς ἐμπιστοσύνης τοῦ Κράτους, νὰ ληφθῇ μία μέριμνα διὰ τὴν ἀποζημίωσιν τῶν μικροκαταθετῶν.

§34Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ἔχω νὰ προσθέσω τὶ περισσότερον, ἀπὸ ὅσα εἶπον οἱ προλαλήσαντες. Θὰ ἤθελον μόνον νὰ τονίσω, ὅτι ἀποτελεῖ χρέος διὰ τὴν Κυβέρνησιν, νὰ ἐπιλύσῃ τὸ θέμα αὐτό, τὸ ὁποῖον, ἀπετέλεσεν ἀντικείμενον προεκλογικῶν ἐπαγγελιῶν καὶ ἐπισήμων κυβερνητικῶν ὑποσχέσεων. Φαντάζομαι, ὅτι εἶναι καιρὸς ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐπιληφθῇ τοῦ θέματος αὐτοῦ, καίτοι καὶ ἡμεῖς ἀντιλαμβανόμεθα πλήρως εἰς ποίαν δυσχερῆ κατάστασιν εὑρίσκεται, ὅταν ἔχῃ ν’ ἀντιμετωπίσῃ τόσα ἄλλα σοβαρὰ καὶ ἐπείγοντα θέματα. Εἶναι ὅμως ἐξ ἴσου σοβαρὸν καὶ ἐπεῖγον, διότι ἀφορᾷ ἀπολύτως τὴν πίστιν τοῦ Κράτους. Ἐὰν λοιπόν, θέλετε νὰ στηρίξωμεν τὸ νόμισμα καὶ νὰ δημιουργήσωμεν μίαν ἐμπιστοσύνην εἰς τὸ ἐθνικὸν νόμισμα, θὰ πρέπει νὰ λύσωμεν πρωτίστως καὶ τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὸν κόσμον τῶν μικροκαταθετῶν, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ὑποστῆ βαρύτατα πλήγματα ἀπὸ τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ἐλήφθησαν μὲ τὸν νόμον περὶ δραχμοποιήσεως, καὶ τὰς ἄλλας συνεπείας, τὰς ὁποίας εἶχον ἀπὸ τὰς περιπετείας τῆς κατοχῆς.

§35Χ. ΚΑΡΑΠΙΠΕΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, συνιστῶ καὶ ἐγὼ τὴν ἀναφοράν.

§36Α. ΓΚΕΛΕΣΤΑΘΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, καὶ ἐγὼ τὴν συνιστῶ. Ἐπειδὴ δὲ τὸ θέμα εἶναι ζωτικώτατον καὶ ἡ Κυβέρνησις ἐξήγγειλεν, ὅτι θὰ ἱκανοποιήσῃ τοὺς μικροκαταθέτας, ἐμμένουσα εἰς τὰς ὑποσχέσεις της, ἔχει ὑποχρέωσιν σήμερον νὰ ἐπιλύσῃ τὸ ζήτημα.

§37Χ. ΕΥΕΛΠΙΔΗΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Τὸ θέμα ἔχει δύο πλευράς, ἀφ’ ἑνὸς μὲν τὴν κοινωνικὴν καὶ ἀφ’ ἑτέρου τὴν πλευρὰν τῆς πίστεως. Καὶ ἡμεῖς πιστεύομεν ἀπολύτως, ὅτι εἶναι γενικῶς ἄξιοι πάσης προστασίας καὶ ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ εὑρεθῇ ἕνας τρόπος νὰ ἱκανοποιηθοῦν, τοσούτῳ μᾶλλον, καθ’ ὅσον ἡ ἱκανοποίησις αὐτῶν ἀποτελεῖ μίαν συμβολὴν εἰς τὴν ἑδραίωσιν τῆς πίστεως, ἡ ὁποία, δυστυχῶς, ἔχει κλονισθῆ. Ἐπὶ Κυβερνήσεως Σοφούλη, εἶχε δημοσιευθῆ ἕνας νόμος, ὁ ὁποῖος περιελάμβανε μίαν διάταξιν, περὶ ἀποζημιώσεως, βάσει τῶν πλουτησάντων ἐκ τῆς συναλλαγματικῆς διαφορᾶς. Δυστυχῶς τὰ διατάγματα, τὰ ὁποῖα προέβλεπεν ὁ νόμος, δὲν ἐδημοσιεύθησαν μέχρι σήμερον. Ἐζήτησα πληροφορίας καὶ στοιχεῖα ἀκριβῶς, διὰ νὰ εὕρωμεν ποῖοι εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐπωφελήθησαν ἀπὸ τὴν συναλλαγματικὴν διαφοράν, ἐκεῖνοι ἰδιαιτέρως, οἱ ὁποῖοι εἶχον συνάψει δάνεια ἐνυπόθηκα, διότι οἱ ἄλλοι εἶναι δύσκολον νὰ εὑρεθοῦν καὶ μελετῶμεν τὸ ζήτημα καὶ ἐλπίζομεν προσεχῶς νὰ ἠμπορέσωμεν νὰ σᾶς φέρωμεν τοιοῦτον νομοθέτημα εἰς τὴν Βουλήν.

§38Λ. ΔΕΡΤΙΛΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε μίαν διόρθωσιν. Ἐλέχθη παρ’ ὑμῶν, ὅτι ἡ ἀποζημίωσις τῶν μικροκαταθετῶν, θὰ γίνῃ ἐκ τῶν ὠφεληθέντων ἐκ τῆς συναλλαγματικῆς διαφορᾶς. Ἀσφαλῶς, θὰ πρόκειται περὶ λάθους. Ἡ ἀποζημίωσις, θὰ γίνῃ ἐκ τῶν ὠφεληθέντων ἐκ τοῦ πληθωρισμοῦ.

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ι. Τιρρῆς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ ἀναφορᾶς τοῦ Προέδρου τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου Διδυμοτείχου, τοῦ Δημάρχου Ὀρεστιάδος καὶ τῶν Προέδρων ὅλων τῶν Κοινοτήτων Διδυμοτείχου–Ὀρεστιάδος, ἀπευθυνομένης πρὸς τὸν κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν Ὑπουργόν, σχετικῶς μὲ τὴν μελετωμένην κατάργησιν τοῦ ἐπαρχείου Διδυμοτείχου.

§40Ι. ΤΙΡΡΗΣ. Εἶναι θέμα περισσότερον ἐθνικοῦ περιεχομένου, ἀξιότιμοι κ.κ. συνάδελφοι. Πρόκειται περὶ τῆς μελετωμένης καταργήσεως τοῦ Ἐπαρχείου Διδυμοτείχου τῆς ἀκροτάτης ἐκείνης περιοχῆς τῆς Ἑλληνικῆς ἐπικρατείας. Ὁ ἀξιότιμος Ὑπουργός, εἶχε τὴν καλωσύνην νὰ δώσῃ, ἐγγράφως, τὴν ἀπάντησιν, κατὰ τὴν ὁποίαν τὸ Ἐπαρχεῖον αὐτό, δὲν συμπεριλαμβάνεται μεταξὺ τῶν ὑπὸ κατάργησιν τοιούτων, τοὐλάχιστον ἐπὶ τοῦ παρόντος. Εὐχαριστῶ τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν διὰ τὴν ἀπάντησιν αὐτήν. Παρακαλῶ, ὅμως, νὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ νὰ μὴ θεωρήσω τὴν ἀπάντησιν αὐτήν, ἱκανοποιητικήν, καθ’ ὅσον ὁ λαὸς τῆς περιοχῆς ἐκείνης τελεῖ ἀκόμη ἀνάστατος, ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἤκουσεν, ἀπὸ Ραδιοφώνου, ἐξαγγελλομένην τὴν σκέψιν τῆς Κυβερνήσεως περὶ καταργήσεως τοῦ Ἐπαρχείου αὐτοῦ καὶ μὲ κατέκλυσε καὶ ἐμὲ καὶ ὅλους τοὺς συναδέλφους βουλευτάς, ὡς καὶ τὴν Κυβέρνησιν, μὲ τηλεγραφήματα διαμαρτυριῶν, ἀξιῶν τὴν ὁριστικὴν ἄρσιν τῆς ἀποφάσεως αὐτῆς τῆς Κυβερνήσεως. Καὶ ἔχει ἀπόλυτα δίκαιον, κύριοι συνάδελφοι, ὁ λαὸς τῆς ἀκραίας ἐκείνης γῆς τῆς Ἑλλάδος, ἔχει ἀπόλυτα δίκαιον διὰ πολλοὺς λόγους. Εἰς τὸν Νομὸν Ἔβρου ὑπάρχουν τρία ἔκπαλαι Ἐπαρχεῖα, τὸ Ὀρεστιάδος, Διδυμοτείχου καὶ Σουφλίου. Τὸ τελευταῖον τοῦτο κατηργήθη, ὅταν πρὸ 25 ἐτῶν κατηργήθησαν καὶ ἄλλα Ἐπαρχεῖα. Ἔμεινε μόνον τὸ Ἐπαρχεῖον Διδυμοτείχου, εἰς τὸ ὁποῖον συνεχωνεύθη καὶ τὸ τοιοῦτον Ὀρεστιάδος μὲ ἕδραν τὸ Διδυμότειχον. Ἐκρίθη δὲ τότε ἀπολύτως ἐπάναγκες, ὅπως διατηρηθῇ τὸ Ἐπαρχεῖον αὐτό, πρὸς ἐξυπηρέτησιν δύο μεγάλων Δήμων, τοῦ Δήμου Διδυμοτείχου καὶ τοῦ Δήμου Ὀρεστιάδος καὶ 53 ἀκόμη Κοινοτήτων μὲ ὑπὲρ 100 χιλ. κατοίκους καὶ 103 ὁλοκλήρων χωρίων καὶ ὅλος ὁ λαὸς αὐτός, ὅλος ὁ ἀκραῖος αὐτὸς πληθυσμός, θὰ εἶναι ὑποχρεωμένος, μετὰ τὴν τυχὸν κατάργησιν τοῦ Ἐπαρχείου αὐτοῦ, νὰ διανύσῃ 170 καὶ 180 χιλιόμετρα, διὰ τὰ πλέον ἀπομεμακρυσμένα χωρία, ἵνα φθάσῃ εἰς τὴν Πρωτεύουσάν του, τὴν Ἀλεξανδρούπολιν, ἡ ὁποία, ὡς γνωστόν, κεῖται εἰς τὸ νοτιώτατον ἄκρον τοῦ Νομοῦ καὶ νὰ συναντήσῃ τὸν Νομάρχην πρὸς ἐκπλήρωσιν καὶ τοῦ ἐλαχίστου αἰτήματός του. Εἶναι τραγῳδία πραγματική, ταλαιπωρία ἀφάνταστος, κύριοι συνάδελφοι, τὸ νὰ διανύσῃ τόσος λαὸς 180 χιλιόμετρα, διὰ τὸ παραμικρὸν ζήτημα, καὶ τὴν τραγῳδίαν αὐτήν, τὴν καθιστᾷ ἀκόμη δραματικήν, ἡ ἔλλειψις συγκοινωνίας. Ὅσοι ἐπεσκέφθησαν τὸν Ἕβρον, γνωρίζουν τὶ εἰκόνα παρουσιάζει, ἡ ἐνδοχώρα τοῦ Ἕβρου, πέραν τῆς Ἀλεξανδρουπόλεως. Τὸ συγκοινωνιακόν μας δίκτυον ἐκεῖ εὑρίσκεται εἰς ὑπερπρωτόγονον κατάστασιν ἀφοῦ καὶ αὐτὴ ἀκόμη ἡ κεντρικὴ ἀρτηρία Ἀθηνῶν–Θεσσαλονίκης–Ἀλεξανδρουπόλεως τερματίζεται εἰς τὴν πόλιν τῆς Ἀλεξανδρουπόλεως, ὀλίγον ἔξωθεν αὐτῆς καὶ δίδει τοιαύτην ἐντύπωσιν εἰς τὸν ἐξερχόμενον τῆς Ἀλεξανδρουπόλεως πρὸς τὴν ἐνδοχώραν τοῦ Ἕβρου, ὥστε νὰ νομίζῃ, ὅτι εἰσέρχεται εἰς ξένην περιοχήν, εἰς ἀποικιακὴν περιοχήν. Εἶναι, ὅπως λέγει ὁ λαὸς ἐκεῖ, τὸ Φραγκιστάν, διότι ὁσάκις παραπονοῦνται, τὴν λέξιν αὐτὴν χρησιμοποιοῦν, παραπονούμενοι κατὰ τῆς ἀδιαφορίας τοῦ Κράτους.

§41Λ. ΙΑΣΟΝΙΔΗΣ. Πάντως, ὄχι Φραγκιστάν, καὶ διὰ τοῦτο διαμαρτυρόμεθα ἐντόνως, ὅλοι οἱ βουλευταί.

§42Ι. ΤΙΡΡΗΣ. Πάντως τὸ λέγει ὁ λαὸς καὶ δὲν γίνονται αἱ ἐργασίαι τῆς ὁδοποιΐας καὶ ἔχουν σταματήσει πλήρως. Γίνεται μία δημοπράτησις ἑνὸς μικροῦ τμήματος, ἀκυροῦται μετὰ 3–4 μῆνας. Κύριε Ὑπουργὲ τῶν Δημοσίων Ἔργων, διὰ νὰ ἐπαναληφθῇ μετὰ 3–4 μῆνας, ἵνα καὶ πάλιν ἀκυρωθῇ καὶ ἵνα καὶ πάλιν ἐπαναληφθῇ μετὰ 5–6 μῆνας καὶ ἵνα τελικῶς παραπεμφθῇ εἰς τὰς Ἑλληνικὰς καλένδας. Ἀλλά, κύριοι συνάδελφοι, καὶ οἱ ἐναπομείναντες χωραφόδρομοι, καλύπτονται κατὰ τὰς τεραστίας πλημμύρας τοῦ Ἕβρου καὶ τῶν παραποτάμων του καὶ καθίστανται τελείως ἀδιάβατοι. Εἶναι δὲ αἱ πλήμμυραι ἐκεῖ τεράστιαι, κατὰ τὸν χειμῶνα δὲ ἐπηρεάζουν καὶ αὐτὴν τὴν σιδηροδρομικὴν συγκοινωνίαν, τὴν μόνην ἀπομείνασαν, ἀλλὰ καὶ κατὰ τὸ θέρος δὲν ὑστεροῦν, ἀρκεῖ νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι οἱ σηροτρόφοι κατὰ μῆνα Ἰούνιον, ἀναγκάζονται πολλάκις νὰ χρησιμοποιοῦν βάρκες, πρὸς συγκομιδὴν τῶν φύλλων τοῦ μωρεοκάρπου. Ἀλλὰ καὶ κατὰ τὸν παρελθόντα Αὔγουστον ἔβλεπε κανεὶς ἀπεράντους ἐκτάσεις, μεταβληθείσας εἰς θάλασσαν, τῶν ὁποίων αἱ ἐπιφάνειαι εἶχον καλυφθῆ, ἀπὸ προϊόντα τῆς ὀψίμου καλλιεργείας, καρπούζια, πεπόνια, καλαμπόκια, τὰ ὁποῖα εἶχον παρασυρθῆ, πρὸς μεγάλην καταστροφὴν τῶν δυστυχῶν παραγωγῶν, οἱ ὁποῖοι, παρ’ ὅλας των τὰς ἐκκλήσεις καὶ παρ’ ὅλα τὰ τηλεγραφήματα τὰ ἰδικά μας, παραμένουν, δυστυχῶς, ἄνευ οὐδεμιᾶς ἀρωγῆς. Ἀποκλείονται, λοιπὸν καὶ συγκοινωνιακῶς.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ, νὰ συντομεύετε.

§44ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ ἀκουσθῇ καὶ ἡ φωνὴ τῶν ἐπαρχιῶν.

§45Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ ἀκούεται ἡ φωνὴ τῶν ἐπαρχιῶν εἶναι ὀρθόν, ἀλλὰ καὶ τὸ νὰ τηρῆται ὁ Κανονισμός, εἶναι ἐπίσης ὀρθόν. Παρακαλῶ νὰ ἐρωτήσητε τὴν Βουλήν, ἐὰν ἐπιτρέπῃ εἰς τὸν ρήτορα νὰ ὑπερβῇ τὸ 5λεπτον,

§46ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§47Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἑπομένως, ἡ Βουλὴ συγκατατίθεται, ὅπως ὁ ρήτωρ ὁμιλήσῃ καὶ πέραν τοῦ 5λέπτου.

§48Ι. ΤΙΡΡΗΣ. Ἀποκλείεται, λοιπόν, ὡς εἶπον, κύριοι συνάδελφοι, λόγῳ τῆς διακοπῆς τῆς συγκοινωνίας, τὸ μεγαλύτερον τμῆμα τοῦ Νομοῦ, εἰς τὸ ὁποῖον συμπεριλαμβάνεται καὶ τὸ ἐν λόγῳ ὑπὸ κατάργησιν Ἐπαρχεῖον. Ἀλλ’ ἐκτὸς τῶν λόγων αὐτῶν, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι καὶ ἄλλοι λόγοι, οἱ ὁποῖοι συνηγοροῦν ὑπὲρ τῆς διατηρήσεως τοῦ Ἐπαρχείου αὐτοῦ καὶ εἶναι οἱ λόγοι αὐτοὶ καθαρῶς ἐθνικοί. Ὡς γνωστόν, αἱ δύο ἐπαρχίαι Ὀρεστιὰς καὶ Διδυμότειχον, ἀποτελοῦν τὸ βόρειον τμῆμα τοῦ Νομοῦ, τὸ ὁποῖον δίκην σφήνας, εἰσχωρεῖ μεταξὺ δύο ξένων ἐπικρατειῶν εἰς τὰ σύνορά μας καὶ ἐκεῖ ἀναφύονται διαφόρου φύσεως ζητήματα. Ἀναφύονται ζητήματα πολυσχιδῆ καὶ πολυδαίδαλα. Ἄλλοτε, εἴχομεν ζητήματα τῶν ἐκ Βουλγαρίας ἐκδιωκομένων πομάκων πρὸς τὴν Τουρκίαν διὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ ἐδάφους, δηλαδὴ ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἀπησχόλησεν ἐπὶ μακρὸν τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὰς ἐκεῖ τοπικὰς ἀρχάς. Ἄλλο ζήτημα, καθημερινῶς δημιουργούμενον, εἶναι τὸ ἐκ τῆς διελεύσεως τοῦ Τουρκικοῦ σιδηροδρομικοῦ συρμοῦ δι’ ἐδάφους Ἑλληνικοῦ, τοῦ συρμοῦ Κωνσταντινουπόλεως– Ἀλεξανδρουπόλεως ὡς ἐπίσης καὶ ἐκ τῆς διελεύσεως διὰ τοῦ Τουρκικοῦ ἐδάφους τοῦ Ἑλληνικοῦ συρμοῦ Ἀλεξανδρουπόλεως–Ὀρμενίου. Εἶναι πλεῖστα ὅσα ζητήματα, κ. συνάδελφοι, διὰ τὴν ἐπίλυσιν τῶν ὁποίων τὸ Κράτος πρέπει νὰ παρίσταται καὶ νὰ ἐκπροσωπῆται ὑπὸ ἑνὸς ἀξίου ἐκπροσώπου. Ὁ Νομάρχης εἶναι ἀδύνατον νὰ παρευρίσκεται, λόγῳ τῆς μακρυνῆς ἀποστάσεως καὶ λόγῳ τῆς διακοπῆς τῆς συγκοινωνίας. Εἶναι λοιπὸν τὸ Ἐπαρχεῖον ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον παρίσταται καὶ τὸ ὁποῖον παρίστατο καὶ ἐπελαμβάνετο καὶ ἐπιλαμβάνεται τῆς ἐπιλύσεως αὐτῶν τῶν τόσης ζωτικότητος ζητημάτων. Εἶναι τὸ Ἐπαρχεῖον, κ.κ. συνάδελφοι, τὸ ὁποῖον δίδει ἐκεῖ, εἰς τὴν ἀκραίαν περιοχὴν τὸ αἴσθημα εἰς τὸν λαόν, ὅτι τὸ αὐτὶ καὶ τὸ μάτι τῆς Κυβερνήσεως εἶναι κοντά του καὶ ὅτι καὶ ὁ ἀκραῖος ἀκόμη ἀγρότης, ἄν καὶ δὲν δύναται νὰ πλησιάσῃ τὸν Νομάρχην, δὲν δύναται νὰ πλησιάσῃ τὸν Γενικόν του Διοικητήν, ἐν τούτοις, ἔχει τὸ αἴσθημα, ὅτι εὑρίσκεται εἰς ἐπαφὴν μὲ τὴν Κυβέρνησιν. Εἶναι τὸ Ἐπαρχεῖον, τὸ ὁποῖον ἐφορεύει ἐπὶ τῆς λειτουργίας τῶν διαφόρων ὑπηρεσιῶν. Εἶναι τὸ Ἐπαρχεῖον, τὸ ὁποῖον κατώρθωσε μὲ πλείστας ὅσας προσπαθείας, νὰ ἐπανδρώσῃ τὸ κλειστὸ σχολεῖον εἰς τὸν Ἕβρον, τὸ κλειστὸ σχολεῖον, ἐπὶ 10ετίαν ὁλόκληρον, νὰ τὸ ἐπανδρώσῃ μὲ κοινοτικοὺς διδασκάλους καὶ νὰ ἀκουσθῇ καὶ ἐκεῖ, εἰς τὴν μεθόριον, ἡ καμπάνα τοῦ Ἑλληνικοῦ σχολείου, ὕστερον ἀπὸ 10 ὁλόκληρα χρόνια σιγῆς. Καὶ δυστυχῶς, κύριοι συνάδελφοι—τὸ λέγω αὐτό, διὰ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Παιδείας—δυστυχῶς, ἐπαναλαμβάνεται καὶ πάλιν ἡ σιγὴ τῆς καμπάνας αὐτῆς εἰς τὴν μεθόριον αὐτήν, ἐπαναλαμβάνεται μὲ τὰς τελευταίας μεταθέσεις καὶ μὲ τὴν ἐρήμωσιν τῶν σχολείων τῆς μεθορίου, τὰς ὁποίας μεταθέσεις διενήργησεν ὁ Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας. Μὲ τηλεγραφήματα διαμαρτυρίας ἐκ μέρους τῶν ἐκεῖ κατοίκων ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, παρουσιάσθην εἰς τὸν τέως Ὑπουργόν, ἀξιότιμον κ. Μπακόπουλον, καὶ διεμαρτυρήθην ἐντόνως. Ὁ κ. Μπακόπουλος ἔδειξε πράγματι κατανόησιν καὶ διέταξε τὴν ἀναστολὴν τῆς ἐκτελέσεως τῆς διαταγῆς αὐτῆς. Ἀλλ’ ἐν τῷ μεταξὺ εἶχον ἐρημωθῆ τινα τῶν σχολείων αὐτῶν. Πλὴν δὲ τούτου ὁ κ. Μπακόπουλος ἐδήλωσεν ὅτι δὲν ἦτο ἔργον ἰδικόν του, ἀλλ’ ἦτο ἔργον τοῦ Συμβουλίου. Δὲν γνωρίζω ποῖοι εἶναι οἱ κύριοι αὐτοὶ σύμβουλοι, οἱ ὁποῖοι ἀνέλαβον νὰ κάμουν τοιαύτην ἀντεθνικὴν πολιτικήν. Ὁπωσδήποτε ἔχω νὰ τονίσω, ὅτι ἡ ἐνέργεια τοῦ Ὑπουργείου ὑπῆρξε καθαρῶς ἐγκληματική. (Χειροκροτήματα). Ἔγκλημα κατὰ τῆς Πατρίδος. Διότι, κ.κ. συνάδελφοι, ὑπάρχουν ἐκεῖ πληθυσμοὶ ξενόγλωσσοι, οἱ ὁποῖοι περιμένουν ν’ ἀνοίξῃ τὸ σχολεῖον, διὰ νὰ στείλουν τὰ παιδιά των νὰ μάθουν τὴν Ἑλληνικὴν γλῶσσαν. (Χειροκροτήματα). Ξενόγλωσσοι, ὄχι βουλγαρόφωνοι, ὁμιλοῦντες τὴν γλῶσσαν, ποὺ ὁμιλεῖται ἔξω τῶν Ἀθηνῶν, εἰς τὸ Μενίδι. Ἀτυχῶς ὅμως τὸ σχολεῖον, ὅπως εἴπομεν, ἦτο κλειστὸν ἐπὶ 10 ἔτη καὶ τὰ παιδιὰ αὐτά, τὰ ὁποῖα εἶχον τότε ἡλικίαν 6, 7, 8, καὶ 9 ἐτῶν, εἶναι σήμερον ἔφηβοι καὶ εὑρισκόμεθα πρὸ τοῦ τραγικοῦ θεάματος νὰ βλέπωμεν ἐφήβους, οἱ ὁποῖοι νὰ μὴ δύνανται, ὄχι μόνον νὰ γράψουν καὶ νὰ διαβάσουν, ἀλλ’ οὔτε νὰ ὁμιλήσουν τὴν Ἑλληνικὴν γλῶσσαν. Καὶ δίδομεν ἡμεῖς, ἀπὸ τῆς θέσεως ἐκείνης τοῦ Ὑπουργείου τῆς Παιδείας, δίδομεν ἡμεῖς ἐπιχειρήματα εἰς ἐχθροὺς τῆς Πατρίδος νὰ ἀμφισβητοῦν τὴν ἐθνικότητα Ἑλλήνων γνησίων, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἑλληνικωτάτην συνείδησιν, ἑλληνικωτάτην ψυχὴν καὶ οἱ ὁποῖοι πλεῖστα ὅσα θύματα ἔδωσαν εἰς τὴν Πατρίδα καὶ πλείστας ὅσας θυσίας καὶ εἰς αἷμα καὶ εἰς χρῆμα, καὶ εἰς παντοειδῆ ὕλην προσέφερον εἰς τὸν βωμὸν τῆς ἐλευθερίας τῆς Πατρίδος καὶ οἱ ὁποῖοι σήμερον ἀκόμη μὲ τὸ ὅπλον ἀνὰ χεῖρας ἵστανται ἐκεῖ ἄγρυπνοι φρουροὶ τῆς τιμῆς τῆς Πατρίδος εἰς τὰς ἐθνικὰς ἐκεῖ ἐπάλξεις. Καὶ οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ εἶναι οἱ περισσότεροι συμμοριόπληκτοι καὶ εἶναι ἄστεγοι σήμερον, διότι ἡ ἀνοικοδόμησις................

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε βουλευτά, παρῆλθεν ἡ ὥρα.

§50Ι. ΤΙΡΡΗΣ. Ἐκθέτω, κ. Πρόεδρε, τοὺς λόγους, διὰ τοὺς ὁποίους πρέπει νὰ διατηρηθῇ τὸ Ἐπαρχεῖον καὶ ὅτι πρέπει νὰ ἐνισχυθῇ καὶ νὰ ἐπανδρωθῇ διὰ τοῦ ἀπαραιτήτου προσωπικοῦ καί, εἰ δυνατόν, δι’ ἑνὸς ὑπαλλήλου τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν, ὁ ὁποῖος νὰ ἐπιλαμβάνεται τῆς ἐπιλύσεως τῶν τόσης ὑψηλῆς σημασίας, ἐξωτερικῆς φύσεως ζητημάτων. Εἶναι ἐκεῖ ἡ προθήκη τῆς Ἑλλάδος, κ. Ὑπουργέ. Εἶναι ἐκείνη ἡ περιοχή, εἰς τὴν ὁποίαν δίδει ἐξετάσεις ἡ Ἑλλὰς συνεχῶς. Εἶναι ἐκεῖ ἡ βιτρίνα μας, τὴν ὁποίαν δὲν ἔχει οὐδείς, οὐδὲν δικαίωμα νὰ τὴν ἐγκαταλείπῃ ἔρημην καὶ σκοτεινήν, ἀλλ’ ἔχομεν πάντες ὑποχρέωσιν νὰ τὴν πλουτίζωμεν, νὰ τὴν στηρίζωμεν μὲ πᾶν ἄριστον, πᾶν ἄρτιον καὶ ὑγιὲς καὶ ἐκλεκτόν, διὰ νὰ λάμπῃ πάντοτε, διὰ ν’ ἀκτινοβολῇ ἡ Ἑλλάς, ἡ ἀθάνατη Ἑλλάς.

§51Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Δὲν πρόκειται ποτὲ νὰ καταργηθῇ τὸ Ἐπαρχεῖον τοῦ Διδυμοτείχου. Εἶχε γίνει μία σκέψις τοῦ περιορισμοῦ τῶν Ἐπαρχείων καὶ καταργήσεως τῶν περισσοτέρων ἐξ αὐτῶν. Ἀλλὰ μεταξὺ αὐτῶν δὲν περιελαμβάνετο τὸ Ἐπαρχεῖον Διδυμοτείχου, διότι πράγματι εὑρίσκεται ὑπὸ ἰδιαιτέρας συνθήκας, λόγῳ τῆς γεωγραφικῆς διαμορφώσεως τοῦ Νομοῦ καὶ λόγῳ τῆς θέσεως αὐτοῦ πλησίον τῶν συνόρων καὶ ἐξ ἄλλων λόγων, τοὺς ὁποίους ἐξέθεσεν ὁ ἀξιότιμος κ. συνάδελφος. Συνεπῶς, ἐπ’ αὐτοῦ δὲν πρόκειται νὰ ληφθῇ οὐδεμία ἀπόφασις. Ἀνεστάλη ἄλλωστε καὶ γενικῶς ἡ κατάργησις τῶν ἄλλων Ἐπαρχείων καὶ ἀνεβλήθη ἡ ἐξέτασις τοῦ θέματος δι’ εὐθετώτερον χρόνον.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρελθούσης τῆς ὥρας, εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

§53Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Προφανῶς ἐκ πλάνης, εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν ἔχουν ἀναγραφῆ πρὸς ψήφισιν τὰ δύο σύνολα τοῦ νομοσχεδίου τοῦ Ὑπουργείου Ἐσωτερικῶν. Κατὰ τὸ ἰσχῦον ἄρθρον 49 τοῦ Συντάγματος τοῦ 1927, ὅταν κατὰ τὴν δευτέραν συζήτησιν γίνουν τροπολογίαι ἢ προσθῆκαι, ἡ ἀναβολὴ τοῦ συνόλου ἀναβάλλεται ἐπὶ 24ωρον. Συνεπῶς, ἐφ’ ὅσον χθὲς καὶ εἰς τὰ δύο νομοσχέδια ἔγιναν τροπολογίαι καὶ προσθῆκαι, προφανῶς ἐκ πλάνης ἀνεγράφησαν εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τὰ δύο σύνολα.

§54ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ποία εἶναι ἡ πλάνη, κύριε συνάδελφε, καὶ ποία εἶναι ἡ παράβασις τοῦ Κανονισμοῦ;

§55Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Τὸ ἄρθρον 49 τοῦ Συντάγματος λέγει τὰ ἑξῆς: «Τὰ κατὰ τὴν δευτέραν συζήτησιν..... (ἀναγινώσκει)......... Κατ’ ἀκολουθίαν πρέπει ἀπὸ τῆς διανομῆς τῶν τροπολογιῶν, νὰ παρέλθουν 24 ὧραι διὰ νὰ ψηφισθῇ τὸ σύνολον. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ νομοσχέδιον τοῦ ὀργανισμοῦ τῆς Χωροφυλακῆς, οὔτε ἐκεῖ ἐλάβομεν γνῶσιν τῶν τροπολογιῶν.

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἔχει τροπολογηθῆ.

§57Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Ἐτροπολογήθη σύμφωνα μὲ τὴν ἀπόφασιν τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς.

§58ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διενεμήθησαν κανονικῶς ὅλαι αἱ τροπολογίαι. Ἡ τάξις ἐτηρήθη καὶ παρῆλθε τὸ 24ωρον, περὶ τοῦ ὁποίου ὡμιλήσατε καὶ δι’ αὐτὸ ἔρχεται σήμερον πρὸς ψήφισιν ἐν τῷ συνόλῳ.

§59Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ ἄρθρον 49 τοῦ Συντάγματος εἶναι σαφές. Λέγει 24ωρον ἀπὸ τῆς διανομῆς τοῦ τροπολογηθέντος σχεδίου.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καὶ σεῖς εἶσθε τακτικὸς πελάτης ἐδῶ, τῆς Βουλῆς καὶ γνωρίζετε πῶς ψηφίζονται οἱ νόμοι καὶ εἶναι περιττὸν νὰ κάμωμεν αὐτὰς τὰς συζητήσεις. Ἔτσι ψηφίζονται πάντοτε καὶ ἔτσι περνοῦν εἰς κάθε συζήτησιν.

§61Π. ΛΥΚΟΥΡΕΖΟΣ. Ἔχει σκοπιμότητα ἡ διάταξις, διότι οἱ βουλευταὶ πρέπει νὰ λάβουν γνῶσιν τῶν τροπολογιῶν.

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔγινεν ἡ διανομὴ κανονικῶς.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΕΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

(Φωναί, θόρυβος ἐκ τῆς Δεξιᾶς).

§63Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ἠμπορεῖτε νὰ παραβιάζετε τὸ Σύνταγμα.

§64Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἐρωτηθῇ πρῶτον, ἡ Βουλή, ἐὰν ἔλαβε γνῶσιν τῶν τροπολογιῶν, καὶ ἐὰν ἔλαβε γνῶσιν, τότε ἠμπορεῖτε νὰ προχωρήσετε εἰς τὴν ψήφισιν.

§65ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἔλαβε γνῶσιν. Εἶμαι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζω ὅτι ἔλαβε γνῶσιν, ἐφ’ ὅσον διενεμήθησαν αἱ τροπολογίαι.

§66Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Δὲν εἶναι ζήτημα κύριε Πρόεδρε, ἐὰν ἡ Ἀντιπολίτευσις νομίζῃ, ὅτι δὲν διενεμήθησαν αἱ τροπολογίαι, ἂς ἀναβληθῇ ἡ ψήφισις τοῦ συνόλου.

§67ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διενεμήθησαν, κ. Ὑπουργέ, ὅλαι αἱ τροπολογίαι κανονικῶς.

§68Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἐδῶ εἶναι ζήτημα, ἐὰν διενεμήθησαν ἐγκαίρως αἱ τροπολογίαι.

§69ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Καὶ σεῖς τὸ ἐφαρμόζατε τόσα χρόνια χωρὶς νὰ παρατηρήσητε ποτὲ τέτοιο πρᾶγμα.

§70Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ἡμεῖς ζητοῦμεν ἀπὸ σᾶς νὰ μὴ παραβιάζητε συνταγματικὰς διατάξεις. Ἐξ ἄλλου δὲν χάθηκε ὁ κόσμος, ἂς ψηφιστοῦν αὔριον.

§71Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Παρεκάλεσα τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς, νὰ ἀναβληθῇ δι’ αὔριον ἡ ψήφισίς των.

§72ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τότε προχωροῦμεν εἰς τὰ ἄλλα νομοσχέδια. Αʹ συζήτησις κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῆς περὶ τύπου νομοθεσίας».

§73ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§74ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῆς περὶ τύπου νομοθεσίας». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1145]16–10–51 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου «περὶ τρόπου ἀντικαταστάσεως Συνοδικῶν Συνέδρων».

§75Β. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἔχω ἀντίρρησιν νὰ περάσῃ, ἀλλὰ ἔχω μίαν παρατήρησιν νὰ κάμω, τὴν ὁποίαν παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ θεωρήσῃ, ὅτι τὴν ἀφορᾷ ὁλοκληρωτικῶς. Διαρκουσῶν τῶν ἐργασιῶν τῆς Βουλῆς ἡ Κυβέρνησις ἐκδίδει Ἀναγκαστικοὺς Νόμους ὑπὸ μορφὴν πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου κυρωθησομένων τάχα διὰ νόμου. Τοῦτο ἀποτελεῖ παράβασιν συνταγματικήν, ἀλλὰ καὶ κοινοβουλευτικήν. Ἐφ’ ὅσον ἡ Βουλὴ ὑπάρχει, ζῇ, εἶναι ἐν ἐνεργείᾳ καὶ συνεχίζονται αἱ ἐργασίαι της, δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ καταστρατηγῇ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον τὸ Σύνταγμα καὶ νὰ ἐκδίδῃ Ἀναγκαστικοὺς Νόμους ὑπὸ μορφὴν τάχα πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου. Μόνον αὐτὴν τὴν παρατήρησιν θέλω νὰ κάμω. Ἀτυχῶς ὑπάρχουν πράξεις τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, αἱ ὁποῖαι κυρωθήσονται ὑπὸ Ἀναγκαστικῶν νόμων. Διὰ τὴν οὐσίαν τοῦ νομοσχεδίου δὲν ἔχω ἀντίρρησιν.

§76ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτὸν τὸ νομοσχέδιον.

§77ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τὸ σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1145/16–10–51 πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου «περὶ τρόπου ἀντικαταστάσεως Συνοδικῶν Συνέδρων». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐπεκτάσεως εἰς τὴν Δωδεκάνησον τῆς περὶ κινηματογράφου νομοθεσίας».

§78ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἐπεκτάσεως εἰς τὴν Δωδεκάνησον τῆς περὶ κινηματογράφου νομοθεσίας». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐγκρίσεως τῶν κατὰ τὰ πρὸ τοῦ 1950–51 οἰκονομικὰ ἔτη πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Ἐμπορίου τέως Ἐφοδιασμοῦ–Διανομῶν, νομιμοποιήσεως δαπανῶν τινῶν καὶ τῆς ἐγγραφῆς τῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τοῦ Ὑπουργείου τούτου, ὡς καὶ τὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐξόδων τοῦ Εἰδικοῦ Λογαριασμοῦ «Κεφάλαια Διαχειρίσεως Κρατικῶν Ἐφοδίων» οἰκονομικοῦ ἔτους 1951–52».

§80ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἐγκρίσεως τῶν κατὰ τὰ πρὸ τοῦ 1950–51 οἰκονομικὰ ἔτη πραγματοποιηθεισῶν δαπανῶν ἁρμοδιότητος Ὑπουργείου Ἐμπορίου τέως Ἐφοδιασμοῦ — Διανομῶν, νομιμοποιήσεως δαπανῶν τινων καὶ τῆς ἐγγραφῆς τῶν ἀπαιτουμένων πιστώσεων εἰς τὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐξόδων τοῦ Ὑπουργείου τούτου, ὡς καὶ τὸν προϋπολογισμὸν τῶν ἐξόδων τοῦ Εἰδικοῦ Λογαριασμοῦ «Κεφάλαια Διαχειρίσεως Κρατικῶν Ἐφοδίων «οἰκονομικοῦ ἔτους 1951–52». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκποιήσεως τῶν ναυπηγουμένων βάσει τοῦ προγράμματος ἀνασυγκροτήσεως ἀκτοπλοϊκῶν πλοίων». Ὁ κ. Ν. Ζορμπᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§82Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κύριοι βουλευταί, ἡ Ἰταλικὴ Κυβέρνησις διὰ μιᾶς συμβάσεως, ἡ ὁποία ὑπεγράφη τὸ 1948, ἀνέλαβε τὴν ὑποχρέωσιν νὰ παραχωρήσῃ εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν ὑπὸ μορφὴν πιστώσεως 105.000.000 δολλάρια ἔναντι τῶν ἐπανορθώσεων τοῦ πολέμου, ἐκ τῶν ὁποίων 15–35 ἑκατομμύρια θὰ ἦσαν ὑλικὸν ναυτιλιακόν, δηλαδὴ πλοῖα. Ἡ Ἰταλικὴ Κυβέρνησις εἶχε τὴν πρωτοβουλίαν τῆς ὑποβολῆς τῶν προτάσεων μὲ τί εἶδος θὰ παρεχώρει αὐτὰ τὰ 105 ἑκατομμύρια δολλάρια. Ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις διὰ μιᾶς συμβάσεως, ἡ ὁποία ὑπεγράφη τὸ 1950 συνεβλήθη μὲ τὴν Ἰταλικὴν Κυβέρνησιν, νὰ παραλάβῃ 4 πλοῖα ἀκτοπλοϊκὰ 1.800 τόννων ἕκαστον καὶ δύο πλοῖα μεσογειακὰ 5.000 τόννων ἕκαστον, ἀξίας 16 ἑκατ. δολλαρίων ἐκ τῶν 105 ἑκατ. τῶν Ἰταλικῶν πιστώσεων. Ἤδη τὰ πλοῖα αὐτὰ εὑρίσκονται σχεδὸν ἕτοιμα εἰς τὰ ναυπηγεῖα καὶ ἀπὸ τὰς 5 Ἰανουαρίου 1952 μέχρι τέλους Μαρτίου πρόκειται νὰ παραδοθοῦν εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν. Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας διὰ νὰ καθορίσῃ τὴν τύχην τῶν 4 αὐτῶν ἀκτοπλοϊκῶν πλοίων τῶν 1.800 τόννων, ὑπέβαλεν ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον. Διὰ τὴν τύχην τῶν ἀνωτέρω πλοίων τρεῖς δρόμοι διεγράφοντο. Πρῶτον ὁ δρόμος τῆς παραλαβῆς καὶ δρομολογήσεως τούτων ὑπὸ κρατικὴν ἐκμετάλλευσιν. Εὐτυχῶς τὸ Ὑπουργεῖον δὲν ἔκαμεν αὐτὴν τὴν σκέψιν, διότι ἔχει πικρὰν πεῖραν ἐκ τοῦ παρελθόντος, ὅτι ὁσάκις τὸ Κράτος διεχειρίσθη κρατικὰ πλοῖα πάντοτε ἀπέτυχε ὡς ἐπιχειρηματίας. Δευτέρα περίπτωσις ἦτο νὰ προκηρύξῃ τὸ Ὑπουργεῖον ἕνα διεθνῆ διαγωνισμὸν καὶ νὰ καλέσῃ τοὺς ναυτικοὺς ἐπιχειρηματίας ὅλου τοῦ κόσμου νὰ μετάσχουν καὶ ὅποιος δώσῃ τὰ περισσότερα νὰ παραλάβῃ τὰ πλοῖα. Τοῦτο θὰ ἱκανοποιοῦσεν ἴσως τὸν κ. Ὑπουργὸν τῶν Οἰκονομικῶν, διότι θὰ ἐπετυγχάνετο κάπως μία ηὐξημένη τιμή, ἀλλὰ θὰ ἔπληττε σοβαρῶς τὴν ἀξιοπρέπειαν τῆς Ἑλληνικῆς σημαίας καὶ συγχρόνως θὰ ἐτραυμάτιζε σοβαρῶς καὶ τὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸ ζήτημα τῆς ἀκτοπλοΐας, διότι ὑπῆρχε κίνδυνος νὰ περιέλθουν τὰ πλοῖα εἰς ξένους ἐφοπλιστάς. Δὲν εἶναι ὀρθὸν μόνον καὶ μόνον διὰ νὰ ἀποταμιεύσῃ τὸ Κράτος ἓν σοβαρὸν ἴσως ποσόν, νὰ περιέλθουν τὰ πλοῖα αὐτὰ εἰς ξένους, οἱ ὁποῖοι μάλιστα ἤρχισαν νὰ ὀργανώνουν ναυτιλίαν, ἡ ὁποία ἀντιμετωπίζει τὴν Ἑλληνικήν. Ἔπρεπε τὸ Κράτος νὰ προστατεύσῃ τὴν Ἑλληνικὴν σημαίαν καὶ συνεπῶς ὀρθῶς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας ἀπέκλεισε καὶ τὴν περίπτωσιν αὐτήν, διὰ τῆς ὁποίας θὰ ἦτο δυνατὸν τὰ πλοῖα αὐτὰ νὰ περιήρχοντο εἰς τὴν Τουρκίαν ἢ τὸ Ἰσραὴλ καὶ νὰ τὰ ἀπελάμβανον γειτονικοί μας λαοὶ καὶ ὄχι ἡμεῖς. Ἕνεκα τούτου τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας ἐσκέφθη ὀρθῶς νὰ μὴ ἐπεκτείνῃ τὸν κύκλον τῆς δημοπρασίας αὐτῆς εἰς τὴν διεθνῆ ἀγοράν, ἀλλὰ νὰ περιορίσῃ τὸν κύκλον τῶν διαγωνισθησομένων μεταξὺ τῶν Ἑλλήνων μόνον ἐφοπλιστῶν. Ἠκολούθησε δηλαδὴ τὴν ὀρθὴν κατὰ τὴν ἀντίληψίν μου πολιτικήν, δηλαδὴ τὰ πλοῖα αὐτὰ νὰ τὰ παραχωρήσῃ εἰς Ἕλληνας ἐφοπλιστάς, ὑπὸ τὸν ὅρον νὰ μὴ δύνανται νὰ τὰ ἐκποιήσουν ἐπὶ 20 ἔτη, ἀλλὰ νὰ τὰ ἐκμεταλλεύωνται εἰς τὸ ἐσωτερικόν. Μάλιστα ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐσκέφθη νὰ τὰ διαθέσῃ εἰς ἤδη ἀσκοῦντας ἢ ἀσκήσαντας τὴν ἐπιχείρησιν Ἕλληνας ἐφοπλιστάς. Δὲν πρέπει νὰ λησμονοῦμεν, ὅτι ὑπῆρξαν κατὰ τὸ παρελθὸν ἐφοπλισταί, τῶν ὁποίων τὸ Κράτος παρέλαβεν κατὰ τὸν δεύτερον παγκόσμιον πόλεμον τὰ πλοῖα, ἀλλὰ καὶ κατὰ τὸν πρῶτον παγκόσμιον πόλεμον, τὰ ἐχρησιμοποίησε, συνέβαλον ταῦτα εἰς τὸν Ἐθνικὸν ἀγῶνα, ἐβυθίσθησαν, καὶ οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ δὲν ἀπεζημιώθησαν ὁλοκληρωτικῶς. Συνεπῶς ὁ κ. Ὑπουργὸς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας ὀρθῶς ἐχάραξε τὴν γραμμὴν αὐτὴν τῆς πολιτικῆς διὰ τὴν διάθεσιν τῶν πλοίων τούτων.

§83Τ. ΠΑΡΡΗΣ. Ἐν σχέσει μὲ τὸ ζήτημα τῆς θέσεως τῆς ἀκτοπλοΐας, θὰ ἤθελα εἰς συμπλήρωσιν τῶν ὅσων εἴπατε κ. συνάδελφε, νὰ προσθέσω καὶ τὰ ἑξῆς. Ἡ κατηγορία τῶν ἐφοπλιστῶν τῆς ἀκτοπλοΐας δὲν δύναται νὰ συγκριθῇ μὲ τοὺς ἐφοπλιστὰς τῶν γραμμῶν ἐξωτερικοῦ καὶ φορτηγῶν. Ὑπέστη μεγάλας ζημίας, διότι εἶναι γνωστόν, ὅτι κατ’ ἀντίθεσιν πρὸς τοὺς ἄλλους, οἱ ἀκτοπλόοι ἐφοπλισταὶ ἦσαν ἠσφαλισμένοι εἰς ἐσωτερικοὺς ὀργανισμοὺς ἀσφαλιστικούς, ὑπὸ τὴν ἐγγύησιν τοῦ Κράτους, ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἀσφάλειαν δὲν κατώρθωσαν νὰ εἰσπράξουν εἰμὴ μόνον τὸ 50% τῶν ἀσφαλίστρων, ἀλλὰ καὶ τοῦτο ἐφαλκιδεύθη κατὰ 30%, ὡς ἐγγύησις διὰ τὴν ἀγορὰν νέων πλοίων καὶ τὸ ὑπόλοιπον κατεβλήθη εἰς δόσεις ἀπὸ τὸ 41 μέχρι σήμερον.

§84Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Πρέπει νὰ εἶναι γνωστὸν εἰς τοὺς κ. συναδέλφους, ὅτι αἱ ἀκτοπλοϊκαὶ ἐπιχειρήσεις δὲν εἶναι ἀνθοῦσαι ἐπιχειρήσεις. Εἶναι ἐπιχειρήσεις εἰς τὰς ὁποίας πολλοὶ εἰσέρχονται πλούσιοι καὶ ἐξέρχονται πτωχοί, καὶ κατεστραμμένοι. Συνεπῶς δὲν πρόκειται νὰ λάβωμεν μέτρα προστατευτικὰ ὑπὲρ μιᾶς ἀνθούσης ἐπιχειρήσεως. Προστατεύομεν ἀνθρώπους καὶ ἐπιχειρήσεις χαροπαλευούσας. Αὗται εἶναι ἀπαραίτητοι νὰ ὑπάρχουν εἰς τὸ Κράτος, διότι συντελοῦν εἰς τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν ἀναγκῶν μεγάλου τμήματος τῆς νησιωτικῆς περιοχῆς τῆς χώρας, καὶ ἐν πάσῃ περιπτώσει προσέφεραν μεγάλας ἐθνικὰς ὑπηρεσίας εἰς τοὺς πολέμους. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας ἔφερε τὸ νομοσχέδιον εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν μὲ τὰς ἑξῆς γενικὰς ἀρχάς. Τὰ πλοῖα θὰ ἐκποιηθοῦν καὶ θὰ λάβουν μέρος εἰς τὴν δημοπρασίαν ἡ ὁποία θὰ γίνῃ, μόνον Ἕλληνες ἐπιχειρηματίαι ἐφοπλισταὶ ἀσκήσαντες ἐπὶ ἕνα 12μηνον τοὐλάχιστον τὴν ἀκτοπλοϊκὴν ἐπιχείρησιν. Περαιτέρω ὁ Ὑπουργὸς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας εἶπεν, ὅτι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι θὰ ἀγοράσουν τὰ πλοῖα θὰ καταβάλουν ἅμα τῇ ὑπογραφῇ τοῦ συμβολαίου 25% ἐπὶ τῆς ἀξίας καὶ ἐν συνεχείᾳ τὰ ἄλλα εἰς τμηματικὰς ἑξαμηνιαίας δόσεις ἐντὸς 20 ἐτῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας ἠθέλησε νὰ προστατεύσῃ περαιτέρω τοὺς Ἕλληνας, ἐπιχειρηματίας καὶ εἶπεν ὅτι ἂν συμπήξουν οὗτοι ὀργάνωσιν καὶ ἀπὸ κοινοῦ ἐκμεταλλευθοῦν τὰ πλοῖα, τότε ἠμπορεῖ τὸ Κράτος νὰ δεχθῇ τὴν καταβολὴν τοῦ 15% καὶ ὄχι τοῦ 25% καὶ τὸ ὑπόλοιπον εἰς 40 ἑξαμηνιαίας δόσεις. Αὐταὶ κ. συνάδελφοι ἦσαν αἱ γενικαὶ ἀρχαὶ τοῦ νομοσχεδίου, τὸ ὁποῖον ἔφερεν ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, καὶ τὸ ὁποῖον στηρίζεται σὲ ἕνα πνεῦμα προστατευτικό, τῆς ἀκτοπλοΐας καὶ προστασίας τῶν ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι ἤσκησαν τὸ ἐπάγγελμα αὐτό, καὶ οἱ ὁποῖοι ἐθυσιάσθησαν εἰς τὸ παρελθὸν διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν ἐσωτερικῶν συγκοινωνιῶν τῆς χώρας. Ἡ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ ἐμελέτησε τὸ νομοσχέδιον εἰς ἐπανειλημμένας συνεδριάσεις καὶ ἐπέφερε τὰς ἑξῆς τροπολογίας καὶ βελτιώσεις εἰς αὐτὸ: εἰς τὸ ἄρθρον 2 «....... (ἀναγινώσκει).......». Ἔκρινεν ὅτι ὁ κύκλος ἐκείνων οἱ ὁποῖοι θὰ μετάσχουν εἰς τὴν δημοπρασίαν, ἔπρεπε νὰ ἐπεκταθῇ καὶ μεταξὺ ἐκείνων τῶν Ἑλλήνων ἐφοπλιστῶν, οἱ ὁποῖοι διαθέτουν πλοῖα 150 κόρων τοὐλάχιστον. Περαιτέρω ἡ Ἐπιτροπὴ ἔκαμε καὶ ἄλλην ἐπέκτασιν καὶ εἶπε νὰ περιέλθουν τὰ πλοῖα εἰς Ἕλληνας πολίτας, οἱ ὁποῖοι δύνανται νὰ τὰ ἀγοράσουν καὶ νὰ καταβάλουν ὁλόκληρον τὸ τίμημα κατὰ τὴν ὑπογραφὴν τοῦ συμβολαίου, παραιτούμενοι τοῦ εὐεργετήματος τῆς κατὰ δόσεις πληρωμῆς. Τότε ἀσχέτως ἂν εἶναι ἢ ὄχι ἐφοπλισταὶ δικαιοῦνται νὰ μετάσχουν τῆς δημοπρασίας καὶ νὰ πάρουν τὰ πλοῖα. Ἐγὼ προσωπικῶς τὴν ἄποψιν αὐτὴν δὲν τὴν εὑρίσκω τόσον ὀρθήν, διότι ἡ ἐπιχείρησις πλοίων εἶναι μία ἐπιχείρησις ἡ ὁποία παρασύρει κόσμον καὶ ἠμπορεῖ νὰ παρασυρθοῦν ἄνθρωποι ἀγνοοῦντες τελείως τὴν ἐργασίαν αὐτὴν νὰ ἀγοράσουν τὰ πλοῖα, νὰ τὰ ἐκμεταλλευθοῦν ἀτελῶς καὶ νὰ χάσουν τὰ λεπτά των. (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Αʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Ε. Μπακλατζῆς).

§85Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Δύνανται νὰ παρασυρθοῦν ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι διαθέτουν πολλὰ χρήματα καὶ ἀναμιγνύονται εἰς διαφόρους ἐπιχειρήσεις;

§86Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Κατὰ τὸ παρελθὸν εἶχον παρασυρθῆ ἀπὸ τὸν πλάνον τίτλον τοῦ «ἐφοπλιστοῦ» πολλοὶ ἄνθρωποι, οἵτινες ἔχασαν τὰ χρήματά των. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἡ προσωπική μου γνώμη εἶναι, ὅτι ἡ ἀκτοπλοΐα μας αὐτὴ καθ’ ἑαυτὴν θέλει νὰ ὑπάρξῃ, νὰ ζήσῃ καὶ νὰ προσφέρῃ τὰς ὑπηρεσίας της εἰς τὸν Ἑλληνικὸν νησιωτικὸν πληθυσμὸν καὶ πρέπει νὰ ἔχῃ τὰ περιθώρια διὰ νὰ ἠμπορέσῃ νὰ ζήσῃ. Ἐὰν ἀρχίσῃ ὁ συναγωνισμὸς καὶ ἔλθουν νέοι ἄνθρωποι εἰς τὸ ἐπάγγελμα καὶ ὑποστῇ μίαν κρίσιν καὶ καταστραφῇ, τότε αὐτὸς ποὺ θὰ τὰ πληρώσῃ καὶ πάλιν θὰ εἶναι ὁ νησιωτικὸς Ἑλληνικὸς λαὸς καὶ ἐμένα μὲ ἐνδιαφέρει νὰ γίνῃ μία ὀρθολογιστικωτέρα διαχείρισις τοῦ παράγοντος αὐτοῦ τῆς ἐθνικῆς μας οἰκονομίας, ὥστε ὁ Ἑλληνικὸς νησιωτικὸς πληθυσμὸς νὰ ἔχῃ ἄφθονα καὶ πρόσφορα τὰ μέσα τῆς συγκοινωνίας. Διότι ἠμποροῦμεν νὰ εἴπωμεν, ὅτι θὰ ἀναλάβωμεν μίαν προστατευτικὴν πολιτικὴν διὰ τὴν ἀκτοπλοΐαν καὶ νὰ ὑπάρχουν πλοῖα, ἀλλὰ νὰ μὴ ἠμπορῇ νὰ ταξιδεύσῃ εὐκόλως ὁ πτωχὸς νησιώτης. Ἡ καλυτέρα πολιτικὴ ἐπὶ τῆς ἀκτοπλοΐας εἶναι νὰ ὑπάρχουν ἐπαρκῆ, ἄνετα καὶ ταχύπλοα πλοῖα, τὰ ὁποῖα μὲ εὐθηνὰς τιμὰς θὰ ἐκτελοῦν τὰς συγκοινωνίας τῆς νησιωτικῆς Ἑλλάδος.

§87Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Αὐτὸ θὰ γίνῃ ἐὰν κατοχυρώσωμε 4–5 πρόσωπα, ὅπως ἦτο καὶ παλαιότερον.

§88Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ἡ Ἐπιτροπὴ ἐπεξέτεινε τὸν κύκλον τῶν προσώπων, τὰ ὁποῖα δύνανται νὰ λάβουν μέρος, δηλαδὴ καὶ ἐφοπλισταὶ καὶ μὴ ἐφοπλισταί, δύνανται νὰ λάβουν μέρος. Ἄλλη τροπολογία, ἡ ὁποία ἐγένετο ἀποδεκτὴ ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπὴν εἶναι ἡ ἑξῆς: Τὸ νομοσχέδιον τὸ Κυβερνητικὸν λέγει, ὅτι ὁ ἀγοραστὴς θὰ πληρώσῃ τὸ 25% τῆς ἀξίας καὶ τὰ ὑπόλοιπα εἰς 20 χρόνια μὲ τόκον 2%. Ἡ Ἐπιτροπὴ κατόπιν συζητήσεως καὶ ψηφοφορίας περιώρισε τὸ χρονικὸν ὅριον ἐξοφλήσεως εἰς 15 ἔτη. Πρὸς τὴν ἄποψιν αὐτὴν τῆς Ἐπιτροπῆς, συμπίπτει καὶ ἡ ἄποψις τοῦ Γ. Λογιστηρίου, τὸ ὁποῖον διὰ νὰ ἐξασφαλίσῃ καλύτερον τὸ Κράτος, προτείνει τὴν ἐντὸς 15 ἐτῶν ἐξόφλησιν. Πρὸς τὴν ἄποψιν αὐτὴν τελικῶς συνετάχθη καὶ ἡ Ἐπιτροπή.

§89Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Ἡ 20ετία ὅμως τῆς μὴ πωλήσεως τῶν πλοίων, εἰς ἄλλους παραμένει ἀκόμη.

§90Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Τὸ ἄρθρον 14 λέγει: «...... ........ (ἀναγινώσκει)........». Δηλαδὴ ἐπὶ 20 χρόνια δὲν θὰ ἠμποροῦν νὰ τὰ πωλήσουν καὶ εἰς 15 χρόνια θὰ τὰ ἐξοφλήσουν. Ἡ Ἐπιτροπὴ κατόπιν συζητήσεως καὶ ψηφοφορίας διέγραψε τὴν διάταξιν ἐκείνην, βάσει τῆς ὁποίας θὰ παρείχοντο μεγαλύτεραι εὐκολίαι εἰς τρὰστ καὶ ἑταιρείας, αἱ ὁποῖαι ἤθελον ἀγοράσῃ ταῦτα. Νομίζω ὅτι τὴν διάταξιν αὐτὴν ὀρθῶς τὴν διέγραψε, διότι τότε θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἐμφανισθῇ τὸ ἑξῆς φαινόμενον: Θὰ ἠγόραζον τὰ πλοῖα δύο–τρεῖς μεγάλαι ἑταιρεῖαι καὶ θὰ εἶχον καὶ προνόμια ἔναντι τῶν ἄλλων συναδέλφων των, προνόμια ἀνίσου μεταχειρίσεως. Βάσει τοῦ ἄρθρου 14, θὰ ἔπαιρναν τὰς καλλιτέρας γραμμὰς καὶ θὰ ἐξεδίωκον τοὺς ἄλλους, οἱ ὁποῖοι οὕτω θὰ ἐξοντώνοντο. Ἡ γνώμη, λοιπόν, τῆς Ἐπιτροπῆς εἶναι, ὅτι ἐὰν εἶναι δυνατὸν νὰ ζήσουν αὐτὰ τὰ καράβια, πρέπει νὰ προστεθοῦν εἰς τὰ ἄλλα καὶ ὄχι νὰ δημιουργήσωμεν ἀνεργίαν καὶ ζητήματα ἐκεῖ, ὅπου δὲν ὑπάρχουν. Καὶ τοῦτο, διότι ἡ ἀκτοπλοΐα εἶναι χρήσιμος εἰς τὸ Κράτος μας καὶ τώρα κατὰ τὴν εἰρηνικὴν περίοδον καὶ κατὰ τὸν πόλεμον, ὅπως τὸ ἀπέδειξεν ὁ πόλεμος τοῦ 1940. Συνεπῶς, ἡμεῖς ὡς Κράτος πρέπει, ὅταν χαράσωμεν μίαν ναυτιλιακὴν πολιτικὴν νὰ ἀποβλέπωμεν εἰς τὸ πῶς θὰ προωθήσωμεν τὴν ἀκτοπλοΐαν μας ἐν συνόλῳ ὡς κλάδον τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας.

§91Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Καὶ ἐκεῖνοι ποὺ ἔδωσαν τὰ καράβια τους κατὰ τὸν πόλεμον τοῦ 1940 ἀπεζημιώθησαν; Ὄχι.

§92Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ἡ Ἐπιτροπὴ διέγραψε τὴν διάταξιν αὐτήν, διὰ νὰ ἁπαλύνῃ τὰς σχέσεις τῶν παλαιῶν καὶ τῶν νέων ἰδιοκτητῶν. Εἰς τὸ ἄρθρον 14, ἡ Ἐπιτροπὴ προσέθεσε μίαν διάταξιν, τὴν ἑξῆς: «Οἱ πλοιοκτῆται τῶν ἐπιβατηγῶν... (ἀναγινώσκει)........». Ἕνας παλαιὸς νόμος λέγει, ὅτι ὅλα τὰ νεότευκτα καράβια ἔχουν τὸ δικαίωμα τῆς ἐπιλογῆς τῶν δρομολογίων των καὶ τοῦτο διὰ νὰ ἐνθαρρυνθοῦν ἀκριβῶς αἱ ἀγοραὶ νέων πλοίων. Ἡ Ἐπιτροπὴ ἔκρινεν, ὅτι θὰ πρέπει νὰ παραμείνῃ τοῦτο, διὰ νὰ ἐνθαρρυνθοῦν οἱ ἀγορασταὶ καὶ νὰ προβοῦν εἰς τὰς ἀγοράς. Θὰ ἔχουν λοιπόν, τὸ προβάδισμα εἰς τὴν ἐπιλογὴν τῶν δρομολογίων. Ἐπίσης ἡ Ἐπιτροπὴ ἐδέχθη τὸ κυβερνητικὸν σχέδιον ποὺ λέγει, ὅτι τὰ πλοῖα αὐτὰ θὰ ἦσαν μόνον διὰ τὰς ἐσωτερικὰς γραμμὰς καὶ θὰ ἠμποροῦσαν νὰ ἐπεκταθοῦν καὶ εἰς τὰ ὅμορα Κράτη, δηλ. Ἰταλίαν κ.λ.π. Αὐτὴν τὴν διάταξιν τὴν ἀφήσαμεν διὰ νὰ ἠμποροῦν τὰ πλοῖα αὐτὰ νὰ κάμουν ὅλας τὰς γραμμὰς ποὺ κάμουν ὅλα τὰ ἄλλα πλοῖα μας, ὅπως τὰς ἔκαμε καὶ ὁ «Ἀδρίας» καὶ τοῦτο, ἵνα, σὺν τοῖς ἄλλοις, ἠμπορέσωμεν νὰ ἐλαφρύνωμεν τὰ ἄλλα πλοῖα μας, ποὺ ἐκτελοῦν αὐτὰς καὶ νὰ ἐξυπηρετηθῇ ἡ συγκοινωνία καλλίτερα, διότι πρόκειται περὶ ταχυτέρων σκαφῶν. Ἐπίσης ἡ Ἐπιτροπὴ ἔκρινεν, ὅτι τὰ πλοῖα αὐτά, θὰ δύνανται νὰ χρησιμοποιηθοῦν καὶ διὰ τουριστικὰ ταξείδια. Αὐτὸ εἶναι, κύριοι, τὸ σχέδιον τῆς Κυβερνήσεως καὶ οὕτως ἐτροποποιήθη ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τίθεται ὑπ’ ὄψει σας πρὸς ψήφισιν. Νομίζω, ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ στηρίζεται ἐπὶ ὀρθοτάτης γραμμῆς, ναυτιλιακῆς πολιτικῆς.

§93ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὅπως ἐτροποποιήθη;

§94Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Μάλιστα. Νομίζω, ὅτι πρέπει εἰς τὰ πλοῖα αὐτὰ νὰ ὑψωθῇ ἡ Ἑλληνικὴ σημαία διὰ λόγους γοήτρου καὶ διὰ λόγους ἐξυπηρετήσεως τῶν ἐσωτερικῶν μας γραμμῶν καὶ διὰ λόγους ὑποστάσεως τῆς ἀκτοπλοΐας μας. Κύριοι, δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον διὰ λόγους τιμῆς, νὰ ἀφήσωμεν νὰ φύγουν τὰ πλοῖα αὐτὰ ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα. Πρέπει, ὁπωσδήποτε, ἐπὶ τῶν πλοίων αὐτῶν, διὰ λόγους γοήτρου, νὰ ὑψωθῇ ἡ Ἑλληνικὴ σημαία. Συνεπῶς, ὀρθῶς, πολὺ ὀρθῶς, τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας ἀπέβαλε τὴν ἰδέαν τοῦ διεθνοῦς διαγωνισμοῦ καὶ πολὺ ὀρθῶς ἐστηρίχθη διὰ τὴν γραμμὴν αὐτὴν εἰς τοὺς Ἕλληνας ἐφοπλιστάς.

§95Τ. ΠΑΡΡΗΣ. Νομίζω ὅτι κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς σχετικῆς διατάξεως εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν ἀπεκλείσθη ἡ περίπτωσις τῆς δυνατότητος ἐπεκτάσεως τῆς γραμμῆς καὶ εἰς τὰ ὅμορα Κράτη. Καὶ τοῦτο διότι εἴχομεν ἐκτιμήσει τὸ γεγονὸς ὅτι, μετ’ οὐ πολύ, θὰ μᾶς ἔδιδον ἀπὸ τὰς ἐπανορθώσεις δύο μεσογειακὰ σκάφη πέντε χιλιάδων τόννων. Διότι ποῖος θὰ εἶναι, ἐν ἐναντίᾳ περιπτώσει, ὁ ρόλος τῶν σκαφῶν αὐτῶν;

§96Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ὅταν θὰ ἔλθουν τὰ πλοῖα αὐτὰ καὶ ἔλθῃ πρὸς συζήτησιν τὸ θέμα, θὰ ἴδωμεν ποῖος θὰ εἶναι ὁ ρόλος των. Ἐν πάσῃ περιπτώσει τὰ πλοῖα αὐτὰ δὲν θὰ παρακωλύουν τὴν δρᾶσιν τῶν μεσογειακῶν ποὺ ἀναφέρετε, τῶν 5000 τόννων, διότι αὐτὰ θὰ μποῦν εἰς τὴν γραμμὴν Μεσσήνης, Γένοβας, Πειραιῶς, Ἀλεξανδρείας κ.λ.π. Εἶναι, λοιπόν, ἄλλος ὁ ρόλος των. Εἴπομεν ὅμορα Κράτη καὶ ὄχι γειτονικά.

§97Τ. ΠΑΡΡΗΣ. Σεῖς εἴπατε ὅτι τὰ θέλετε διὰ τὴν ἐσωτερικὴν συγκοινωνίαν. Τὴν συγκοινωνίαν αὐτὴν πῶς θὰ τὴν ἔχετε, ὅταν παρέχωμεν τὴν εὐκαιρίαν εἰς τὰ πλοῖα αὐτὰ νὰ χρησιμοποιηθοῦν εἰς γραμμὰς σχεδὸν τοῦ Ἐξωτερικοῦ.

§98Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Ὁ «Ἀδρίας» π.χ. ὁ ὁποῖος ἐξυπηρετεῖ θαυμάσια τὸ κοινὸν διατὶ νὰ μὴ πάῃ μέχρι Σμύρνης; Αὐτὴν τὴν ἔννοιαν ἔχει ἡ διάταξις αὐτή, ὅτι τὰ ἀκτοπλοϊκὰ σκάφη θὰ μποροῦν νὰ κάμουν τὰ δρομολόγια, τὰ ὁποῖα ἔκαμε μέχρι τώρα ὁ «Ἀδρίας». Ἄλλωστε, λέγομεν ἐδῶ «δύνανται»..... (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν Προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Πρόεδρος κ. Δ. Γόντικας).

§99Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπορ. Ναυτιλίας). Τὰ δύο μεσογειακὰ σκάφη προορίζονται διὰ τὰς μεσογειακὰς γραμμὰς καὶ ὄχι διὰ τὰς γραμμὰς τῶν ὁμόρων Κρατῶν. Ὥστε δὲν ὑπάρχει αἰχμή, ἡ ὁποία νὰ πλήξῃ τὰ δύο αὐτὰ σκάφη.

§100Τ. ΠΑΡΡΗΣ. Τὰ σκάφη αὐτά, ὡς γνωστόν, ἔχουν πολλὰ πλεονεκτήματα. Ἀναμφισβητήτως δέ, ὅταν θὰ τεθοῦν ὑπὸ δρομολόγησιν, θὰ ἐπιδιώξουν γραμμάς, αἱ ὁποῖαι θὰ εἶναι ὅσον τὸ δυνατὸν πλέον ἐπικερδεῖς διὰ τοὺς πλοιοκτήτας. Τοιαῦται γραμμαί, ὡς γνωστόν, εἶναι αἱ γραμμαὶ τοῦ Ἐξωτερικοῦ. Ποῦ, λοιπόν, θὰ καταλήξωμεν; Θὰ καταλήξωμεν εἰς τὴν κατάστασιν εἰς τὴν ὁποίαν εὑρισκόμεθα καὶ σήμερον, νὰ μὴν ἔχωμεν συγκοινωνίαν εἰς τὸ ἐσωτερικόν. Καὶ σήμερον, τόσα χρόνια μετὰ τὸν πόλεμον, ὑπάρχουν Νησιά, τὰ ὁποῖα βλέπουν ἅπαξ τῆς ἑβδομάδος πλοῖα καὶ ἄλλα Νησιὰ δὲν βλέπουν καθόλου πλοῖα, ἀναγκαζόμενα νὰ συγκοινωνοῦν μὲ τὸ πλησιέστερον λιμάνι δι’ ἱστιοφόρων.

§101Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Νομίζω, ὅτι τὸ νομοσχέδιον, ὅπως ἐτροποποιήθη ἀπὸ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, δίδει τὴν γραμμὴν τῆς πολιτικῆς, τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ ἀκολουθήσῃ ἡ Κυβέρνησις εἰς τὸν τομέα αὐτὸν τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας καὶ νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ψηφισθῇ. Ὁ συνάδελφος ἐκ Ζακύνθου κ. Βοῦλτζος δὲν ἠθέλησε νὰ ὑπογράψῃ τὴν εἰσήγησιν τῶν εἰσηγητῶν τῆς πλειοψηφίας καὶ ὑπέβαλε ἰδιαιτέραν ἔκθεσιν. Φοβεῖται ὁ κ. συνάδελφος, στηριζόμενος εἰς μίαν σκέψιν ὀρθὴν κατὰ βάσιν, μήπως τὰ 4 πλοῖα, τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ ἔλθουν, διαταράξουν τὴν ἰσορροπίαν τῆς ἀκτοπλοΐας καὶ πτωχεύσουν αἱ ἑταιρεῖαι τῶν ἄλλων ἀκτοπλοϊῶν. Αὐτὸ εἶναι πιθανόν. Ἀλλὰ δὲν πρέπει νὰ τὸ φοβούμεθα πρὶν ἔλθουν τὰ πλοῖα ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν, ὑψωθῇ ἡ Ἑλληνικὴ σημαία, δρομολογηθοῦν καὶ ἀρχίσῃ ἡ ἐκμετάλλευσίς των καὶ ἐπέλθῃ μία ἰσορροπία εἰς τὰς ἐσωτερικὰς γραμμάς, ὥστε νὰ μὴν παρατηρῆται ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐτόνισεν ὁ κ. συνάδελφος, νὰ ὑπάρχουν Νησιὰ χωρὶς συγκοινωνίαν. Τότε ἔχωμεν τὸν καιρόν, νὰ σκεφθῶμεν περὶ τοῦ πρακτέου ἀναλόγως τῶν συνθηκῶν ποὺ θὰ δημιουργηθοῦν. Νὰ λάβῃ ὁ κ. Ὑπουργὸς ὑπ’ ὄψει τὴν ὀρθὴν κατὰ βάσιν, ἐπαναλαμβάνω, εἰσήγησιν τοῦ ἀξιοτίμου κ. συναδέλφου καὶ νὰ φέρῃ ἰδιαίτερον νομοσχέδιον, ὥστε νὰ ἀντιμετωπισθῇ καὶ τὸ πρόβλημα αὐτό. Ἀλλὰ σήμερον, νομίζω, ὅτι δὲν πρέπει νὰ τὸ συνδυάσωμεν. Διότι πιστεύω, ἐγὼ τοὐλάχιστον, ὅτι ἐὰν προστατευθῇ ἡ ἀκτοπλοΐα θετικῶς, ἐὰν τῆς παρασχεθοῦν τὰ μέσα τῆς ζωῆς ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα καὶ πέρυσιν εἰσηγήθη ἡ Διακομματικὴ Ἐπιτροπὴ τῆς Ναυτιλίας, θὰ μπορέσῃ νὰ ἀπαλλαγῇ ἀπὸ τὸν ἐφιάλτην τῆς ἀβεβαιότητος ὑπὸ τὸν ὁποῖον ζῇ σήμερον, ὅτε τὴν συναγωνίζονται οἱ πάντες, τὰ ἀεροπλάνα, οἱ σιδηρόδρομοι, τὰ αὐτοκίνητα. Νομίζω, ὅτι τὰ 35 σημερινὰ πλοῖα ποὺ ὑπάρχουν, ἐὰν προστατευθοῦν ὅπως εἶπον, θὰ μπορέσουν νὰ ζήσουν καὶ τὰ 35. Οἱ φόβοι τοῦ κ. συναδέλφου νομίζω, ὅτι εἶναι πρόωροι. Νὰ περιμένωμεν νὰ ἔλθουν τὰ πλοῖα, νὰ ὑψώνουν τὴν Ἑλληνικὴν σημαίαν, νὰ δρομολογηθοῦν καὶ κατόπιν ἔχομεν τὸν καιρὸν νὰ μελετήσωμεν πάλιν τὸ πρόβλημα καὶ νὰ ἴδωμεν ἐὰν πρέπει νὰ ληφθοῦν αὐτὰ τὰ μέτρα. Ἐπειδή, συνήθως, τὰ πλοῖα αὐτὰ τὰ χρησιμοποιοῦν οἱ πτωχοὶ ἄνθρωποι ἀπὸ τὰς Νήσους, διὰ νὰ ἐπικοινωνοῦν μὲ τὴν πρωτεύουσαν, δὲν πρέπει νὰ σπεύσωμεν χωρὶς λόγον, νὰ ὑποβάλωμεν καὶ νέαν φορολογίαν. Καταλήγων, συνιστῶ εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, νὰ ψηφίσῃ τὸ νομοσχέδιον ὡς ἐτροπολογήθη ἀπὸ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν καὶ νὰ ἐπιφυλαχθῇ ἐπ’ αὐτοῦ ὁ κ. Ὑπουργός.

§102Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπ. Ναυτιλίας). Διὰ νὰ διευκολύνω, κ. Πρόεδρε, τὴν συζήτησιν, δηλῶ, ὅτι ἀποδέχομαι τὰς τροποποιήσεις τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, τὴν ὁποίαν μάλιστα ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ ταύτῃ ὀφείλω νὰ εὐχαριστήσω, διὰ τὴν γόνιμον καὶ ἐπιμελῆ ἐργασίαν της, ἀποτέλεσμα τῆς ὁποίας ἦτο νὰ γίνῃ ἄρτιον τὸ νομοσχέδιον.

§103Κ. ΜΑΡΟΥΛΗΣ. Ὅτι τὰ σκάφη αὐτὰ θὰ ἐγκαταλείψουν τὰς ἐσωτερικὰς γραμμάς, δὲν ὑπάρχει κίνδυνος, διότι ἡ ἐπέκτασις τῶν ἐξωτερικῶν των γραμμῶν θὰ εἶναι μέχρι τοῦ Πρίντεζι ἢ τὸ πολὺ μέχρι τῆς Κύπρου. Ὑπάρχει μόνον ὁ κίνδυνος νὰ παροπλισθοῦν τὰ παλαιὰ πλοῖα λόγῳ τῶν μεγάλων ἐξόδων των καὶ τὸ ζήτημα αὐτὸ πρέπει νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει τὸ Ὑπουργεῖον καὶ νὰ λάβῃ τὰ ἐνδεικνυόμενα μέτρα. Κατὰ τὰ ἄλλα νομίζω, ὅτι τὸ νομοσχέδιον πρέπει νὰ ψηφισθῇ ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τῆς Ἐπιτροπῆς.

§104ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Βοῦλτζος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας.

§105Α. ΒΟΥΛΤΖΟΣ. Κύριοι βουλευταί, κατὰ πρῶτον ἐπιθυμῶ νὰ εὐχαριστήσω τοὺς προλαλήσαντας κυρίους εἰσηγητάς, διότι ἐπρόλαβον καὶ εἰσηγήθησαν τὴν εἰσήγησίν μου. Κατὰ δεύτερον λόγον, ἤθελον νὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ μὲ ἀκούσητε ἐπ’ ὀλίγον, διότι θεωρῶ τὸ ὑπὸ κρίσιν θέμα, ὡς πολὺ σοβαρώτερον, ἀπὸ ὅτι ἐκ πρώτης ὄψεως φαίνεται. Κύριοι βουλευταί, τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον τίθεται ὑπὸ τὴν κρίσιν ἡμῶν, εἶναι πράγματι, ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ δεδομένου, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐδήλωσεν, ὅτι ἀποδέχεται τὰς τροπολογίας ταύτας, ἀπολύτως πλῆρες, διότι προφυλλάσσει τὸ Δημόσιον, περιφρουρεῖ τὸν δημόσιον πλοῦτον καὶ θὰ ἦτο τέλειον ἀπὸ πάσης ἀπόψεως, ἐὰν ἐπρόκειτο, κύριοι βουλευταί, περὶ ἐκποιήσεως ἀχρήστου ὑλικοῦ, τοῦ ὁποίου ἡ τύχη μετὰ τὴν πώλησιν δὲν θὰ ἐνδιαφέρῃ τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν τῆς χώρας. Καὶ ἐξηγοῦμαι: Κύριοι βουλευταί, ὑπάρχει αὐτὴν τὴν στιγμήν, εἴτε τὸ θέλετε, εἴτε ὄχι, ζήτημα ἀκτοπλοϊκόν, τὸ ὁποῖον προέρχεται ἀπὸ τὸ γεγονός, ὅτι ὡς σήμερον διεμορφώθη ἡ κατάστασις, τὰ χρησιμοπούμενα εἰς τὰς γραμμὰς σκάφη, δὲν δύνανται νὰ ἀντιμετωπίσουν τὰ ἔξοδά των. Τὰ ἀναγκαῖα διὰ τὴν ἐκπλήρωσιν τῶν ἀπαιτουμένων δρομολογίων πλοῖα εἶναι περίπου 12. Γραμμὴ Πάρου, Νάξου, Κρήτης, Σάμου, Ρόδου, Χίου, Μυτιλήνης, Κερκύρας, Ζακύνθου, Κεφαλληνίας, Σύρου καὶ Ἄνδρου. Ἡ Θεσσαλονίκη, κύριοι βουλευταί, ἡ ὁποία ἀπησχόλει πρὸ τοῦ πολέμου καθημερινῶς δρομολόγιον, δὲν δύναται αὐτὴν τὴν στιγμὴν νὰ ἀνθέξῃ οὔτε ἓν πλοῖον, διότι ἡ κίνησις ἀπορροφᾶται ἀπὸ τοὺς σιδηροδρόμους καὶ τὰ ἄλλα μέσα. Ἐὰν ὑπῆρχον τὰ 12 πλοῖα, τὰ ὁποῖα χρειάζονται θὰ ἐκαλύπτοντο αἱ ἀκτοπλοϊκαὶ συγκοινωνιακαὶ ἀνάγκαι καὶ ἡ πυκνότης τῶν συγκοινωνιῶν αὐτῶν, θὰ ἦτο περίπου τρία δρομολόγια καθ’ ἑβδομάδα, κατὰ γραμμήν, κατὰ μέσον ὅρον, ὥστε ἀφ’ ἑνὸς μὲν νὰ ἐξυπηρετοῦνται αἱ πραγματικαὶ ἀνάγκαι τῶν ταξιδευόντων καὶ ἀφ’ ἑτέρου θὰ ἦσαν εἰς θέσιν τὰ πλοῖα, τὰ ὁποῖα ἐκτελοῦν τὰς γραμμάς, νὰ ἀνταποκριθοῦν διὰ τῶν ἐσόδων εἰς τὰ ἔξοδά των. Σήμερον ἐπ’ αὐτῶν τῶν γραμμῶν, κύριοι βουλευταί, κινοῦνται πλοῖα 17, ἐξ ὧν τὰ δύο εὑρίσκονται εἰς προσωρινὸν παροπλισμὸν κατόπιν εἰδικῆς συμφωνίας καὶ τοῦ ἑνός, τοῦ «Δελφίνι», δὲν ἔχει περατωθῆ ἡ μετασκευή. Συνεπῶς, εἶναι 14 μὲ τρία ὑποψήφια. Τὰ πλοῖα αὐτά, κατὰ μέγιστον ποσοστόν, εἶναι μεγάλα καὶ δὴ εἶναι πλοῖα μεγάλης καταναλώσεως. Ἀρκεῖ νὰ σᾶς εἴπω τοῦτο, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἐνῷ τὰ νέα πλοῖα, τὰ ὁποῖα ἔρχονται, θὰ ἔχουν κατανάλωσιν 9 τόννων ντίζελ ἡμερησίως, ὑπάρχουν πλοῖα καὶ ὄχι μόνον ἕνα, σᾶς λέγω καὶ ὀνόματα, ἐὰν θέλετε, τὰ ὁποῖα καταναλίσκουν 100 τόννους, 80 τόννους ἢ 75 τόννους τὸ 24ωρον. Συνεπῶς, τὰ ἔξοδα τῶν πλοίων αὐτῶν, ὡς εἶναι φυσικόν, λόγῳ τῆς μεγάλης καταναλώσεως, εἶναι πολὺ ὑψηλά. Ἀποτέλεσμα αὐτῆς τῆς καταστάσεως, ἡ ὁποία ὑπάρχει σήμερον εἰς τὴν ἀκτοπλοΐαν, εἶναι τὸ ἑξῆς: Τὰ πλοῖα τὰ πλεῖστα, ἂν μὴ ὅλα, ἔχουν χρέη πρὸ τὸ δημόσιον, ἀπὸ φόρους ἢ εἰς τὸ Ν.Α.Τ. ἢ ἀλλαχοῦ, χρέη ἀνερχόμενα εἰς σεβαστὸν ποσόν.

§106Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Διὰ νὰ ἀποφύγουν τὴν φορολογίαν τοῦ κύκλου ἐργασιῶν γίνονται ὅλα αὐτὰ κύριοι συνάδελφοι.

§107Α. ΒΟΥΛΤΖΟΣ. Κατὰ δεύτερον λόγον, ἀπὸ ἀπόψεως ἐθνικῆς οἰκονομίας, ἡ ὕπαρξις ὅλων αὐτῶν τῶν πλοίων, τὰ ὁποῖα κινοῦνται ἀσκόπως, δεδομένου ὅτι τὰ πλοῖα εἶναι περισσότερα τῶν ὅσων χρειάζονται, φέρει τὸ ἑξῆς ἀποτέλεσμα, κατὰ τοὺς ὑπολογισμοὺς τοὺς ὁποίους δὲν ἀρνοῦνται καὶ τὰ ἐπίσημα ὄργανα τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας: Σπαταλῶνται κατ’ ἔτος διὰ καύσιμα μὴ ἀποδίδοντα ὠφέλιμον ἔργον, ἓν ἑκατομμύριον δολλάρια εἰς συνάλλαγμα. Κατὰ τρίτον λόγον, αὐτοὶ οἱ τόσον.... ἀσυμπαθεῖς Ἐφοπλισταί, οἱ ὁποῖοι κατὰ περίεργον συγκυρίαν ἐπεκράτησε νὰ θεωροῦνται ὡς οἱ φοβεροὶ κεφαλαιοκράται οἱ καταδυναστεύοντες τὸ σύμπαν, ἀπαγορεύεται, κύριοι βουλευταί, νὰ ἐγκαταλείψουν τὴν ἐργασίαν των, ἀπαγορεύεται νὰ πτωχίνουν. Διότι σήμερον ἐὰν θελήσῃ ἐφοπλιστὴς τις ἀκτοπλοϊκῆς ναυτιλίας νὰ ἀποσύρῃ τὰ πλοῖα του ἢ νὰ εἰπῇ ὅτι ἐγὼ χάνω λόγῳ τῶν προηγουμένως ἐκτεθέντων καὶ θέλω νὰ σταματήσω τὴ δουλειά μου καὶ νὰ πάω σπίτι μου, σύμφωνα μὲ τὸν νόμον 1091 ὑποχρεοῦται νὰ καταβάλῃ ἀποζημίωσιν 4 μισθῶν εἰς τὸ πλήρωμά του, 4 μισθοὶ τοῦ πληρώματος, κύριοι βουλευταί, ἀντιστοιχοῦν μὲ τὴν ἀξίαν τοῦ πλοίου, διότι τὰ πλοῖα αὐτὰ πλέον δὲν ἠμποροῦν νὰ ἔχουν οὐσιαστικὴν ἀξίαν, ὡς πλοῖα, ἀλλὰ καταλήγουν νὰ εἶναι παληοσίδερα καὶ πωλοῦνται ὡς παληοσίδερα. Εἰς τήν κατάστασιν αὐτήν, ἡ ὁποία εἶναι μία πραγματικὴ κατάστασις κρίσεως τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας, παρ’ ὅλας τὰς διαμαρτυρίας τῶν κυρίων συναδέλφων, ἔρχεται σήμερον ἡ προσθήκη τεσσάρων νέων πλοίων, δηλαδὴ τὰ 17 θὰ γίνουν 21, ὅταν χρειάζωνται 12. Τὰ νέα αὐτὰ πλοῖα εἶναι ἀπὸ τὰ ὡραιότερα εἰς τὸ εἶδος τους ποὺ ἔχουν κατασκευασθῆ ποτέ. Εἶναι πλοῖα ἐλαχίστης καταναλώσεως, ὅπως σᾶς εἶπα, 15 μιλίων ταχύτητος πλοῦ, πολυτελέστατα καὶ ἀντάξια τοῦ καλλιτέρου ναυτικοῦ τοῦ κόσμου. Εἶναι ζήτημα δηλαδὴ ἐὰν ἄλλο Κράτος θὰ διαθέτῃ παρόμοια πλοῖα. Εἴχομεν λοιπὸν τὸ δικαίωμα νὰ ἐλπίζωμεν ὅτι τὰ τέσσαρα αὐτὰ πλοῖα ἐρχόμενα εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἀνεξαρτήτως τοῦ γεγονότος ὅτι ἐστοίχισαν πολλὰ εἰς τὸ Δημόσιον καὶ ἀνεξαρτήτως τοῦ γεγονότος ὅτι πολλὰ θὰ ἠδύνατο νὰ εἰπῇ κανεὶς διὰ τὴν διαχείρισιν τῶν χρημάτων τῶν ἐπανορθώσεων—ἀλλὰ αὐτὸ εἶναι ἄλλο θέμα τὸ ὁποῖον ἀντιπαρέρχομαι—τὰ πλοῖα αὐτὰ λέγω θὰ ἀποτελέσουν τὸν πυρῆνα μιᾶς νέας ἀκτοπλοΐας, ἀντ’ αὐτοῦ ὑπὸ τὰς παρούσας συνθήκας θὰ ἀποτελέσουν τὸν τάφον καὶ τῆς παλαιᾶς, διότι κανένα πλοῖον δὲν θὰ ἠμπορῇ νὰ τὰ συναγωνισθῇ. Ὅλα τὰ πλοῖα τῶν γραμμῶν ἐπὶ τῶν ὁποίων θὰ πλέουν καὶ τὰ νέα πλοῖα, ὑπὸ τὰς παρούσας συνθήκας θὰ ἀγνοηθοῦν πολὺ φυσικὰ καὶ πολὺ ὀρθῶς ἀπὸ τὸ κοινόν, θὰ ἔχουν ἔξοδα πολὺ περισσότερα ἀπὸ τὰ νέα λόγῳ τῶν καυσίμων καὶ κατὰ συνέπειαν καταδικάζονται εἰς πτώχευσιν. Νομίζω, κύριοι βουλευταί, ὅτι ὅταν τὸ Κράτος ἔρχεται δι’ ἡμῶν νά ἐκδώσῃ νόμον διὰ τοῦ ὁποίου θέλει νὰ βελτιώσῃ τὴν κατάστασιν τῆς ἀκτοπλοΐας, δὲν εἶναι παραδεκτόν, δι’ ἐμὲ τοὐλάχιστον, νὰ θέλῃ τὴν ἐκκαθάρισιν τῆς ἀκτοπλοΐας νὰ τὴν κάμῃ διὰ τῆς μεθόδου τῆς πτωχεύσεως. Διότι ἐὰν ἀγνοήσωμεν τοὺς πλοιοκτήτας, εἰς τοὺς ὁποίους κατὰ τὴν γνώμην μου ὀφείλει καὶ τὸ Κράτος κἄποιαν χάριτα, διότι ἐὰν δὲν ἦσαν αὐτοὶ θὰ ἐξηκολούθει ἡ κατάστασις ἡ μέχρι τοῦ 1947, τὴν ὁποίαν γνωρίζομεν ὅλοι, παρὰ ταῦτα ἂς τοὺς ἀγνοήσωμεν καὶ ἂς πτωχεύσουν καὶ ἂς μεταβληθοῦν εἰς ἐπαίτας, δὲν μᾶς ἐνδιαφέρει. Ὑπάρχει καὶ ἕνα ἄλλο θέμα κύριοι. Ὑπάρχει καὶ τὸ θέμα τῶν πληρωμάτων τῶν πλοίων. Θὰ ἔλθουν 4 νέα σκάφη. Ὁ κ. Ὑπουργὸς μᾶς λέγει, ὅτι θὰ λάβῃ μέτρα ἐν καιρῷ· δηλαδή, μετὰ τὴν ἄφιξιν τῶν νέων σκαφῶν, μετὰ τὴν δρομολόγησιν τῶν σκαφῶν τούτων, δηλαδή, οὐσιαστικῶς μετὰ τὴν πτώχευσιν ὅλων τῶν ἄλλων ἀκτοπλοϊκῶν ἐπιχειρήσεων. Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον ἡ πτώχευσις ἐπαναλαμβάνω. Τὰ πλοῖα τὰ τέσσαρα, τὰ ὁποῖα θὰ ἔλθουν, θὰ πρέπει νὰ ἐπανδρωθοῦν. Ἡ ἐπάνδρωσις αὐτὴ θὰ ἀπασχολήσῃ ἕναν ἀριθμὸν ναυτεργατῶν, οἱ ὁποῖοι αὐτὴν τὴν στιγμὴν δὲν ἐργάζονται εἰς τὰ ὑπὸ κίνησιν πλοῖα. Ἀνεργία αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς τοὺς ναυτεργάτας, πλὴν τῶν ἀποκτησάντων διὰ πρώτην φορὰν ναυτικὸν φυλλάδιον, δὲν ὑπάρχει. Κατὰ συνέπειαν, οἱ ναυτεργάται αὐτοί, οἱ ὁποῖοι θὰ μποῦν εἰς τὴν ἀκτοπλοΐαν θὰ εἶναι νέοι καὶ θὰ πτωχεύσουν τὰ ἄλλα πλοῖα καὶ θὰ παροπλισθοῦν καὶ θὰ δέσουν τὰ ἄλλα πλοῖα καὶ θὰ βγοῦν ἔξω οἱ ναυτεργάται, καὶ θὰ δημιουργηθῇ καὶ πρόβλημα ἀνεργίας.

§108Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Θὰ καλυφθοῦν, κ. συνάδελφε, μὲ τὰ τέσσαρα πλοῖα ὅλαι αἱ γραμμαί;

§109Α. ΒΟΥΛΤΖΟΣ. Ὄχι.

§110Π. ΝΤΕΝΤΙΔΑΚΗΣ. Εἴπατε, ὅτι ἡ ἐπάνδρωσις θὰ γίνῃ μὲ νέους. Τί ἐννοεῖτε νέους; Λευκοφυλλαδίτας;

§111Α. ΒΟΥΛΤΖΟΣ. Ἐφ’ ὅσον, κ. συνάδελφε, δὲν ὑπάρχει ναυτεργατικὸν πρόβλημα ἀπὸ κάπου πρέπει νὰ τοὺς εὕρωμεν. Καὶ ἐπανερχόμενος ἐρωτῶ τὸν κ. Ὑπουργόν, ὑπάρχει ζήτημα ἀνεργίας, ἢ ὄχι;

§112Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπ. Ναυτιλίας). Ὄχι. Ἀπὸ τὴν ἐπίσημον στατιστικὴν τοῦ Ὑπουργείου, παρουσιάζεται ἐπὶ 25.000 ἐργατῶν ἕνα ποσοστὸν 5%. Καὶ αὐτοὶ ἐπιθυμοῦν νὰ ἐργασθοῦν ἀπ’ εὐθείας εἰς μεγάλα καράβια καὶ δὴ τοῦ ἐξωτερικοῦ.

§113Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ὑπάρχει ἀνεργία καὶ εἶμαι εἰς θέσιν νὰ σᾶς φέρω ὅσους θέλετε.

§114Π. ΝΤΕΝΤΙΔΑΚΗΣ. Καὶ ἐμὲ καθημερινῶς μὲ ἐπισκέπτονται εἰς τὸ γραφεῖον μου ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ ναυτολογηθοῦν.

§115Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπ. Ναυτιλίας). Γνωρίζω περὶ τίνων πρόκειται, ἀλλὰ ἐπαναλαμβάνω, ὅλοι αὐτοὶ εἶναι ἐλάχιστοι καὶ ἐπιθυμοῦν νὰ ἀρχίσουν τὸ στάδιόν των ἀπὸ μεγάλα σκάφη τοῦ ἐξωτερικοῦ, ἐνῷ κανονικῶς πρέπει ν’ ἀρχίσουν ἀπὸ μικρά.

§116Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Παρακαλῶ, κ. συνάδελφε, θὰ ἤθελον νὰ μὲ πληροφορήσητε, ἐὰν οἱ νῦν ἀκτοπλοϊκοὶ ἐφοπλισταὶ εἶχον ὑπ’ ὄψει των ἢ ὄχι τὸ ἀδιέξοδον, εἰς τὸ ὁποῖον θὰ εὑρίσκοντο. Δηλαδή, ἤθελον τοῦτο νὰ μοῦ εἴπητε, ὁ νόμος ὁ ὁποῖος τοὺς ἐπέτρεψε νὰ πάρουν ὅλα αὐτὰ τὰ παλαιὰ σκάφη περιεῖχε καὶ ὡρισμένας διατάξεις μέσα καὶ αἱ διατάξεις αὐταὶ ἔλεγον, ὅτι οὔτε θ’ ἀποζημιοῦνται οὔτε ἄλλο δικαίωμα θὰ ἔχουν; Ἐρωτῶ τὸ εἶχον, ἢ δὲν τὸ εἶχον ὑπ’ ὄψει των;

§117Α. ΒΟΥΛΤΖΟΣ. Ἐὰν ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ πράγματι ὑπάρχουσα διάταξις καὶ ἐφαρμοσθῇ σήμερον, τότε καὶ λόγῳ τοῦ νόμου 1091 δὲν ἔχουν τὸ δικαίωμα νὰ παροπλισθοῦν, ἀλλὰ ὑποχρεοῦνται εἰς πτώχευσιν. Διὰ νὰ τελειώνω, κύριοι βουλευταί, ἔχω τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι πρέπει νὰ ληφθῇ μέριμνα ν’ ἀποσυμφορηθοῦν τὰ πλοῖα, δηλαδή, νὰ καταστῇ δυνατὸν ν’ ἀφαιρεθοῦν ὡρισμένα πλοῖα ἀπὸ τὴν πληθώρα τῶν ὑπαρχόντων σήμερον ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τῆς ἀφίξεως τῶν νέων. Κατόπιν αὐτῶν τῶν σκέψεων, νομίζω, ὅτι εἶναι ἀπαραίτητον ὅπως συγχρόνως πρὸς τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον συσταθῇ ἡ λῆψις μέτρων μερίμνης διὰ τὴν ἀποσυμφόρησιν τῆς ἀκτοπλοΐας ἀπὸ τὰ παλαιὰ σκάφη. Ἐγώ, κύριοι βουλευταί, ἀνήκων εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν θὰ ἔπρεπε κατὰ κἄποιον τρόπον νὰ εἶμαι εὐχαριστημένος, διότι ἡ Κυβέρνησις διὰ τῶν μέτρων τούτων θὰ περιπλέξῃ τὴν θέσιν της. Ἄλλως ὅμως ἀντιλαμβανόμενος τὴν ἀποστολήν μου εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην, ὑποβάλω μίαν τροπολογίαν. Ἡ τροπολογία αὐτὴ ἴσως νὰ μὴ εἶναι ἡ κατὰ 100% ὀρθὴ λύσις τοῦ προβλήματος, ἀλλὰ ἀντιμετωπίζει κατὰ ἕνα τρόπον τὸ πρόβλημα. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δι’ ἐμὲ εἶναι ἀναμφισβήτητον, εἶναι ἡ ἀνάγκη λήψεως προνοίας σήμερον, συγχρόνως πρὸς τὸ ὅλον νομοσχέδιον διὰ τοὺς ἑξῆς λόγους: Διότι ἐὰν τὸ ἀφήσωμεν μεθαύριον ἀφ’ ἑνὸς θὰ ἐκδηλωθοῦν τὰ διάφορα φαινόμενα πτωχεύσεως κλπ. καὶ θὰ ἀναγκασθῇ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ λάβῃ μέτρα ὑπὸ τὴν πίεσιν τῶν περιστάσεων καὶ τῶν συνθηκῶν, ἐνῷ σήμερον ψυχραίμως ἠμπορεῖ νὰ λάβῃ τὰ δέοντα προληπτικὰ μέτρα καὶ δεύτερον: Ἐφ’ ὅσον ἐδέχθημεν εἰς τὸ νομοσχέδιον, ὅτι θὰ λάβουν μέρος εἰς τὴν δημοπρασίαν καὶ ἐφοπλισταί, τῶν ὁποίων περιουσιακὰ στοιχεῖα ἀποτελοῦν ἅπαντα τὰ κυκλοφοροῦντα πλοῖα, νομίζω, ὅτι συμφέρον καὶ ὑποχρέωσιν ἔχει τὸ Κράτος πρὶν τοὺς καλέσῃ νὰ λάβουν μέρος εἰς τὴν δημοπρασίαν διὰ τὴν ἀγορὰν τῶν νέων πλοίων νὰ τοὺς εἴπῃ τί πρόκειται νὰ γίνῃ ἡ περιουσία των, θὰ γίνῃ παληοσίδερα;

§118ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ τὰ ἐκποιήσουν.

§119Α. ΒΟΥΛΤΖΟΣ. Ὡς τί, κύριοι συνάδελφοι, ὡς παληοσίδερα; Ἐὰν τὸ δεχθῇ ἡ Κυβέρνησις νὰ τὸ δηλώσῃ ἐπισήμως. Ἐγὼ δὲν ζητῶ τίποτε ἄλλο, ἐὰν ἡ Βουλὴ κρίνῃ, ὅτι αὐτὴ εἶναι ἡ τύχη, ἡ ὁποία ἀξίζει εἰς τὴν μέχρι σήμερον ἀκτοπλοΐαν καὶ εἰς τοὺς ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι κατηνάλωσαν τὰ χρήματά των διὰ νὰ δημιουργήσουν αὐτὴν τὴν ἀκτοπλοΐαν, ἐγὼ δὲν ἔχω ἀντίρρησιν, ἐγὼ μίαν φωνὴν ἔχω, ἀλλὰ νὰ τὸ δηλώσῃ ἡ Κυβέρνησις ἐπισήμως καὶ ἐὰν τὸ δεχθῇ ἡ Βουλὴ.....

§120Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Θέλετε, δηλαδή, σεῖς νὰ μὴ ἀγορασθοῦν τὰ πλοῖα αὐτά;

§121Α. ΒΟΥΛΤΖΟΣ. Θέλω νὰ ἐπιτευχθῇ συγχρόνως ἀποσυμφόρησις, διὰ παροπλισμοῦ παλαιῶν πλοίων εἴτε δι’ ἀποζημιώσεως, εἴτε δι’ οἱουδήποτε τρόπου θέλετε σεῖς.

§122Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Νὰ μᾶς προτείνετε συγκεκριμένα πράγματα, διότι λέγετε, ὅτι δημιουργεῖται ἓν κακόν, τὸ ὁποῖον θὰ γίνῃ διὰ τοῦ νόμου αὐτοῦ, ἀλλὰ δὲν προτείνετε τὰ μέσα ἐκεῖνα, μὲ τὰ ὁποῖα τὸ κακὸν αὐτὸ θὰ εἶναι ὀλιγώτερον.

§123Α. ΒΟΥΛΤΖΟΣ. Κύριε Κοθρῆ, ὑπέβαλον ἔκθεσιν μειοψηφίας. Κακῶς ὀνομάζεται ἔκθεσις μειοψηφίας. Ἡ ὑποβληθεῖσα παρ’ ἐμοῦ εἶναι ἔκθεσις εἰσηγητοῦ τῆς μειοψηφίας. Διότι αὐτὴ εἶναι ἀντίληψις ἰδική μου. Δὲν ἠξεύρω ἐὰν οἱ κ.κ. συνάδελφοι συμφωνοῦν. Συνεπῶς, εἶναι ἔκθεσις εἰσηγητοῦ τῆς μειοψηφίας καὶ ἐξηγοῦμαι καὶ ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ σημείου. Εἰσηγοῦμαι δὲ τὴν παρεμβολὴν ἄρθρου μεταξὺ τῶν ἄρθρων 14 καὶ 15, ἄρθρον, τὸ ὁποῖον σᾶς διενεμήθη. Διὰ τοῦ ἄρθρου αὐτοῦ προσεπάθησα νὰ βοηθήσω εἰς τὴν ἐξεύρεσιν τῆς λύσεως, διότι πιστεύω, ὅτι ἡ λύσις αὐτὴ πρέπει νὰ δοθῇ ἀμέσως, προσεπάθησα νὰ δώσω μίαν λύσιν, ἡ ὁποία βεβαίως ἠμπορεῖ νὰ μὴ εἶναι ἡ ἀρίστη, ἀλλὰ πάντως εἶναι μία λύσις, ἐνῷ ἀπὸ τὴν ἄλλη μεριὰ δὲν προβάλεται οὐδεμία λύσις.

§124Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Θὰ πρέπει νὰ μᾶς ἀναπτύξετε τὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα συνηγοροῦν ὑπὲρ τῆς λύσεως αὐτῆς. Π.χ. ἕνα βαπόρι, τὸ ὁποῖον θὰ παροπλισθῇ καὶ θὰ ἀποζημιωθῇ, πρέπει νὰ ἀποδείξετε, ὅτι πράγματι ἐζημιώθη, διότι ἡμεῖς δὲν δεχόμεθα, ὅτι πρέπει νὰ παροπλισθοῦν ὅλα τὰ πλοῖα, τὰ ὁποῖα ἐζημιώθησαν, καὶ δεύτερον πρέπει νὰ ἀποδείξετε, ὅτι ἐζημιώθη μέχρι τοῦδε, διότι ὑποστηρίζομεν, ὅτι αἱ μέχρι τοῦδε ἐργασίαι τοῦ πλοίου καλύπτουν τὴν ἀξίαν του. Τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον δίδει τὸ δικαίωμα εἰς τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἐκποιήσῃ ὡρισμένα πλοῖα. Ὀφείλετε λοιπὸν νὰ ἐντοπίσετε τὸ ζήτημα, ἐὰν πρέπει νὰ γίνῃ τοῦτο, ἐκτὸς ἐὰν πιστεύετε, ὅτι δὲν πρέπει τὰ πλοῖα αὐτὰ νὰ ἐκποιηθοῦν καὶ ὅτι χρειάζονται εἰς τὴν ἀκτοπλοΐαν. Δὲν ἀντιδικοῦμεν.

§125Α. ΒΟΥΛΤΖΟΣ. Καὶ ἐγὼ παραδέχομαι αὐτὸ καὶ μάλιστα δέχομαι ἀπολύτως, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ μὴ ὑπῆρξα σαφής, διότι μὴ λησμονεῖτε, ὅτι πρώτην φορὰν ἀνέρχομαι εἰς τὸ βῆμα τοῦτο.

§126Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀποδεικνύεσθε πεπειραμένος.

§127Α. ΒΟΥΛΤΖΟΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἤθελον νὰ σᾶς εἴπω τοῦτο: ἀμφισβητεῖτε τὸ ὅτι ἡ ἀκτοπλοΐα χάνει αὐτὴν τὴν στιγμήν;

§128Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπ. Ναυτιλίας). Χάνει.

§129Α. ΒΟΥΛΤΖΟΣ. Ἔχω τὴν ἐπίσημον διαβεβαίωσιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Προχωρῶ πάρα κάτω καὶ σᾶς λέγω: ἀφ’ ἑνὸς μὲν ἡ ἀκτοπλοΐα χάνει, αὐτὴν τὴν στιγμήν. Κατὰ δεύτερον λόγον ὑπάρχει, κ. Ὑπουργέ, ἢ δὲν ὑπάρχει πληθώρα πλοίων;

§130Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπ. Ναυτιλίας). Ὑπάρχει.

§131Α. ΒΟΥΛΤΖΟΣ. Εὐκταῖον δὲν εἶναι νὰ παροπλισθοῦν;

§132Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπ. Ναυτιλίας). Ναί!

§133Α. ΒΟΥΛΤΖΟΣ. Κατὰ ποῖον τρόπον θὰ παροπλισθοῦν; Ἐγὼ εἶπον ἕνα τρόπον. Ὁ τρόπος αὐτὸς ἠμπορεῖ νὰ μὴ εἶναι, σᾶς ἐπαναλαμβάνω, ὁ τέλειος τρόπος, ἀλλὰ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐγὼ κρίνω ἀπαραίτητον εἶναι νὰ δηλωθῇ ἀπὸ τοῦδε ἕνας τρόπος. Δὲν εἶναι δυνατὸν αἰωνίως νὰ ἀναβάλλωμεν τὴν λύσιν μιᾶς κρίσεως, ἡ ὁποία ὑφίσταται, κύριε Κοθρῆ.

§134Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Εἴπατε, ὅτι ὑπάρχει πληθώρα πλοίων. Γνωρίζετε, ὅτι ὑπάρχει καὶ πληθώρα νήσων, αἱ ὁποῖαι δὲν ἐξυπηρετοῦνται; Νὰ λειτουργήσουν αἱ ἄγονοι γραμμαί.

§135Α. ΒΟΥΛΤΖΟΣ. Ἡ πληθώρα τῶν νήσων δὲν θὰ ἐξυπηρετηθῇ ἀπὸ μεγάλα πλοῖα. Κύριοι βουλευταί, πρὸς Θεοῦ. Σᾶς εἶπον ἐν ἀρχῇ ἀλλὰ φαίνεται, ὅτι δὲν μοῦ ἐκάματε τὴν τιμὴν νὰ μὲ προσέξετε, σᾶς εἶπον ὅτι δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ὁμιλῶμεν περὶ τῶν 35 πλοίων περὶ τῶν ὁποίων ὡμίλησεν ὁ κ. Ζορμπᾶς πρίν, ἀλλὰ περὶ τῶν 17. Καὶ τοῦτο, διότι περὶ τῶν κυρίων γραμμῶν πρόκειται. Διότι, ὅταν ἔλθουν πλοῖα τῶν 1800 τόννων καὶ μποῦν εἰς τὰς γραμμάς, αἱ ὁποῖαι ἐξυπηρετοῦνται ἀπὸ πλοῖα σήμερον τῆς ἰδίας περίπου ἀποδόσεως, δὲν εἶναι δυνατὸν τὰ πλοῖα αὐτὰ π.χ. τὸ «Ἀγγέλικα» νὰ τὸ βάλετε νὰ κάμῃ τὴν ἄγονον γραμμὴν τῆς Παροναξίας, διότι δὲν ἠμπορεῖ οὔτε νὰ μπῇ εἰς τὸ λιμάνι. Τελειώνω, κύριοι βουλευταί, μὲ τὴν ἑξῆς διαπίστωσιν: Τὸ νομοσχέδιον εἶναι τέλειον ἀπὸ ἀπόψεως ταμειακῆς. Ἐὰν ἡ Βουλὴ νομίζῃ, ὅτι ἡ ἀκτοπλοΐα ἔχει μόνον ἀνάγκην ταμειακῆς ρυθμίσεως τῆς πωλήσεως τῶν πλοίων μόνον, δέχομαι τοῦτο. Δὲν ἐπιμένω εἰς τὴν ἰδικήν μου λύσιν, ἀλλὰ πάντως ἐὰν δὲν συμπληρωθῇ δι’ ἐμὲ εἶναι ἀπαράδεκτον. Διότι εἶναι μία πρᾶξις, ἡ ὁποία, δὲν ἔχει τὸ στοιχεῖον τῆς προβλέψεως καὶ ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία δὲν προβλέπει, δι’ ἐμὲ δὲν ὑφίσταται. (Χειροκροτήματα).

§136ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Παπαμιχαλόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§137Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, τὸ ὑπὸ κρίσιν σχέδιον νόμου σκοπεῖ νὰ ρυθμίσῃ τὰς συνεπείας, αἵτινες ἐδημιουργήθησαν ἐκ τῆς ἐφαρμοσθείσης ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας Κρατικῆς Ναυτιλιακῆς πολιτικῆς. Ἐκ τῆς διατυπώσεως τῶν ἄρθρων 2 καὶ 3, μὲ τὴν ἀνάλυσιν, τῶν ὁποίων θὰ ἀσχοληθῶ κατωτέρω καὶ ἐκ τοῦ περιεχομένου τῆς αἰτιολογικῆς ἐκθέσεως, ἡ ὁποία εἰς διάφορα σημεῖα διατυπώνει ἀμφιβολίας περὶ τῶν οἰκονομικῶν δυνατοτήτων τῆς χώρας, ὅπως ἐπαρκέσῃ εἰς μίαν ἐκμετάλλευσιν ἐπικερδῆ, διὰ τὰ νεότευκτα πλοῖα, ἐπιβάλλονται τὰ ἐρωτήματα, ἐὰν ἡ ἐφαρμοσθεῖσα πολιτικὴ ἦτο ἡ ἐνδεδειγμένη, ἐὰν ἡ ἐφαρμοσθεῖσα πολιτικὴ ἦτο ὀρθὴ καὶ ἐὰν ἡ ἐκτέλεσις αὐτῆς ἦτο ἐπίσης ὀρθή. Λυποῦμαι, διότι εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἀπαντήσω ἀρνητικῶς καὶ εἰς τὰ τρία ἐρωτήματα. Δὲν ἦτο ἡ ἐνδεδειγμένη πολιτική, διότι παρεβίασε τὴν ἱεραρχίαν τῶν ἐμποροναυτικῶν ἀναγκῶν τῆς χώρας. Δὲν ἦτο ὀρθή, διότι εἰς τὸ ὑπάρχον παλαιὸν πλωτὸν ὑλικὸν τῆς ἐπιβατηγοῦ ναυτιλίας προστίθενται 4 καινουργῆ σκάφη καὶ βάσει τῆς αἰτιολογικῆς ἐκθέσεως τοῦ νομοσχεδίου θὰ δημιουργηθῇ μία δυσαρμονία εἰς τὰς σχέσεις τῶν ἀσχολουμένων μὲ τὰς ἀκτοπλοϊκὰς συγκοινωνίας. Καὶ τέλος, οὔτε ἡ κακὴ αὐτὴ πολιτικὴ ἐξετελέσθη προσηκόντως, ὡς προκύπτει πλέον ἐκ τῶν ἄρθρων 9, 10 καὶ 11 τοῦ νομοσχεδίου. Θὰ ἐπιχειρήσω νὰ ἀναλύσω ἕνα ἕκαστον τῶν ἰσχυρισμῶν μου τούτων. Δὲν ἦτο ἡ ἐνδεδειγμένη ἡ ἐφαρμοσθεῖσα πολιτική, διότι παρεβίασε τὴν ἱεραρχίαν τῶν ἐμποροναυτικῶν ἀναγκῶν τῆς χώρας. Διότι ἔπρεπε, κατὰ πρῶτον λόγον, νὰ ναυπηγηθοῦν ὑπερωκεάνια ἐπιβατικὰ σκάφη, τῶν ὁποίων ἡ Ἑλλὰς εἶχε καὶ ἔχει ἀπόλυτον ἀνάγκην. Ἐλέχθη ἐπικαιρότατα ὅτι ἡ γεωγραφικὴ ἀνακάλυψις τῆς Ἀμερικῆς ἐγένετο τὸν 16ον αἰῶνα, ἀλλὰ ἡ οἰκονομική της τὸν 19ον αἰῶνα. Διότι, ὡς εἶναι γνωστόν, περὶ τὰ τέλη τοῦ 19ου αἰῶνος, ἡ Ἀμερικὴ ἐχρησίμευσεν ὡς πεδίον διαρροῆς τοῦ πλεονάζοντος πληθυσμοῦ τῆς ὑπολοίπου ὑφηλίου καὶ ἰδίως τῆς γηραιᾶς Εὐρώπης. Ὅλαι αἱ χῶραι, αἱ ὁποῖαι κέκτηνται ἐμπορικὴν ναυτιλίαν, κατέβαλλον πάντοτε προσπαθείας, διὰ νὰ ἐξασφαλίσουν τὸ ἔμψυχον τοῦτον ὑλικὸν τῆς μεταφορᾶς εἰς τὰς ἰδίας των σημαίας. Καὶ ἔτσι εἰς τὸν Βόρειον, ἰδία, Ἀτλαντικὸν διεξήχθη ἕνας ὀξύτατος ἀνταγωνισμὸς διὰ τὴν ἐξασφάλισιν τῆς μεταφορᾶς τῶν μεταναστῶν. Ἐκεῖ ἐγεννήθησαν καὶ ἐκεῖ ἀνεπτύχθησαν ὅλα τὰ συστήματα ἐφαρμογῆς ἐμποροναυτικῆς πολιτικῆς. Διότι ὅλα τὰ Κράτη, μηδὲ τῆς Ἀγγλίας ἐξαιρουμένης, ἡ ὁποία τόσην ἐμπιστοσύνην ἔχει εἰς τὴν ἰδιωτικὴν πρωτοβουλίαν ἔσπευσαν νὰ παραχωρήσουν δάνεια εἰς τὴν ὑπερωκεάνιον ἀτμοπλοΐαν μόνον καὶ μόνον, διὰ νὰ ἀνθέξῃ εἰς τὸν ἀμείλικτον συναγωνισμόν, ὁ ὁποῖος διεξήγετο εἰς τὴν μεταφορὰν αὐτήν. Ἡ Γερμανία, διὰ νὰ ἐξασφαλίσῃ τὰς μεταφορὰς τῶν Σλάβων ἰδίᾳ, οἱ ὁποῖοι μετηνάστευον εἰς τὴν Ἀμερικὴν ἔλαβεν ἀστυνομικὰ μέτρα εἰς τὰ σύνορα της καὶ δὲν ἐπέτρεπε νὰ διέλθουν τῶν συνόρων της, διὰ νὰ ἐπιβιβασθοῦν τῶν πλοίων, ἐὰν δὲν προσῆγον πιστοποιητικὰ ὅτι ἦσαν κοινωνικῶς ὑγιεῖς. Διότι ἔκτοτε ἐφηρμόζετο αὐτὸ τὸ ἀστυνομικὸν σύστημα. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον αἱ δύο Γερμανικαὶ ἀτμοπλοΐαι ἡ Ἀμβουργογερμανικὴ καὶ τὸ Βορειογερμανικὸν Λόϋδ ἀπέκτησαν τὴν μεγαλυτέραν πελατείαν μεταφορᾶς τῶν ἐπιβατῶν. Εἰς τὸν διεθνῆ αὐτὸν στῖβον παρουσιάσθη καὶ ἡ Ἑλλὰς ἀπὸ τοῦ 1906 μὲ ἓν ὑπερωκεάνιον. Τὸ ὑπερωκεάνιον βέβαια αὐτὸ δὲν ἦτο ἀρκετόν, διὰ νὰ ἐξασφαλίσῃ ὅλας τὰς ἑλληνικὰς μεταφορὰς καὶ μετὰ τριετῆ ἀνταγωνιστικὸν βίον ἡ ἑταιρία ἐκείνη διελύθη. Εὐτυχῶς εἰς τὰ 1908 ἐδημιουργήθη ἡ Ἐθνικὴ Ἀτμοπλοΐα τῆς Ἑλλάδος, ἡ ὁποία διετηρήθη ἐπὶ μακρὰ ἔτη, ἀλλὰ καὶ ἐκείνη ὑπέκυψε τελικῶς, διότι δὲν ἔτυχεν οὐδεμιᾶς ἐκ μέρους τοῦ Κράτους βοηθείας οὔτε ἀμέσου, οὔτε ἐμμέσου. Ὑπάρχει ἤδη μόνον ἓν ὑπερωκεάνιον τὸ ὁποῖον ἐκτελεῖ τὴν συγκοινωνίαν μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Ἀμερικῆς. Τὸ πλοῖον αὐτὸ εἶναι ἀπὸ τὰ παλαιότερα, διότι ἔχει ναυπηγηθῆ εἰς τὰ 1922, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, καὶ συνεπῶς δὲν ἐπαρκεῖ διὰ τὰς μεταφορικὰς ἀνάγκας, διὰ τοῦτο καταπλέουν εἰς τοὺς ἑλληνικοὺς λιμένας ὑπερωκεάνια πλοῖα διαφόρων ξένων σημαιῶν, τὰ ὁποῖα παίρνουν μεγάλο μέρος τῶν ἐπιβατῶν καὶ τῶν ἐμπορευμάτων, ἅτινα ἔπρεπε νὰ ἐξασφαλίσουν εἰς τὴν ἑλληνικὴν ὑπερωκεάνιον ναυτιλίαν. Ἀπὸ τοῦ 1930 ὑπῆρχεν ἓν πρόγραμμα ἀνανεώσεως τοῦ πλωτοῦ ὑλικοῦ τῆς ὑπερωκεανίου ναυτιλίας. Ἦτο τὸ πρόγραμμα, τὸ ὁποῖον κατήρτισεν ἡ Ἐπιτροπή, ἡ ὁποία εἶχε συγκροτηθῆ ὑπὸ τὴν Προεδρίαν τοῦ ἀειμνήστου Μιχαλακοπούλου διὰ τὴν μελέτην τῶν ἐμποροναυτικῶν μας ζητημάτων. Καὶ τὸ πρόγραμμα αὐτὸ διατηρεῖ ὁλόκληρον τὴν ἐπικαιρότητά του, παρὰ τὴν πάροδον τῶν ἐτῶν. Συνεπῶς ἡ μέριμνα τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας ἔδει νὰ ἦτο, ἐφ’ ὅσον παρουσιάσθη ὁ ἀπὸ μηχανῆς Θεός, δηλαδὴ ἡ Ἀμερικανικὴ οἰκονομικὴ βοήθεια, νὰ διαθέσῃ τὰ 16 ἑκατομμύρια δολλάρια, τὰ ὁποῖα διέθεσεν ἀσκόπως διὰ τὴν ἀγορὰν τῶν καινουργῶν αὐτῶν σκαφῶν, ἵνα ναυπηγήσῃ δύο ὑπερωκεάνια διὰ τὴν γραμμὴν αὐτήν. Οἱ λόγοι, διὰ τοὺς ὁποίους ἐπιβάλλεται νὰ διατηρηθῇ, νὰ ὑπάρχῃ ἡ ἑλληνικὴ ὑπερωκεάνιος συγκοινωνία, ἐκτίθενται μετὰ πάσης λεπτομερείας εἰς τὸ πρόγραμμα ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἡ ἐπιτροπὴ κατήρτισε: «Διότι... (ἀναγινώσκει).........» Τὸ πρόγραμμά της διὰ τὴν ναυπήγησιν δύο ὑπερωκεανίων σκαφῶν καὶ τοὺς ὅρους ὑπὸ τοὺς ὁποίους εἶναι δυνατὴ ἡ ναυπήγησις ἐκείνη. Ἐὰν δὲν κατέστη ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ προγράμματος αὐτοῦ, τοῦτο συνέβη διότι δὲν ὑπῆρχον τὰ χρήματα, τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ διατεθοῦν διὰ τὴν ἀπόκτησιν τῶν σκαφῶν. Ἀποτελεῖ λοιπὸν βαρύτατον πταῖσμα ὅτι τὰ χρήματα δὲν διετέθησαν διὰ τὴν ἀπόκτησιν δύο, τοὐλάχιστον, ὑπερωκεανίων. Δι’ αὐτὸ δὲν ἦτο ἡ ἐφαρμοσθεῖσα ἤδη ἐνδεδειγμένη πολιτική.

§138Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ἡ ἀπόφασις πότε ἐλήφθη διὰ τὴν διάθεσιν τῶν χρημάτων αὐτῶν;

§139Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὸ 1948.

§140Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Τὸ 1950 ὑπεγράφη ἡ σύμβασις.

§141Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἦτο ἄλλο τὸ πενταετὲς πρόγραμμα τοῦ 1948. Ἔκτοτε προεγραμματίσθη.

§142Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ναί, ἀλλὰ ἡ σύμβασις ὑπεγράφη τὸν Ἀπρίλιον τοῦ 1950.

§143Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπὸ τοῦ 1948 εἶχεν ἀποφασισθῆ. Τὸ πρῶτον πρόγραμμα ἦτο τὸ 1948. Ἀρχικῶς προεβλέπετο ἡ ναυπήγησις τεσσάρων σκαφῶν. Ὑπῆρξε λοιπὸν ὅλη ἡ εὐκαιρία καὶ ὁ χρόνος διὰ νὰ ἀλλάξῃ τὸ πρόγραμμα. Λοιπὸν δὲν ἦτο ἡ ἐνδεδειγμένη πολιτική, καὶ διὰ τοῦτο ἔπρεπε νὰ διατεθῇ τὸ ποσὸν αὐτὸ τῶν 16 ἑκατομμ. δολλαρίων, τὸ ὁποῖον ἐπήρκει ἀκριβῶς διὰ τὴν ναυπήγησιν δύο ὑπερωκεανίων. Δεύτερον, δὲν ἦτο ὀρθὴ ἡ πολιτική, διότι εἰς τὸ ὑπάρχον παλαιὸν πλωτὸν ὑλικόν, περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλησε προηγουμένως ὁ κ. εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας προστίθενται τέσσαρα καινουργῆ σκάφη. Τὸ παλαιὸν δὲ αὐτὸ ὑλικόν, περὶ τοῦ ὁποίου ὡμίλησα εἶναι: «34 πλοῖα χωρητικότητος......... ........ (ἀναγινώσκει)......». Εἰς τὸ παλαιὸν λοιπὸν αὐτὸ ὑλικὸν, πρόκειται νὰ προστεθοῦν τὰ καινουργῆ αὐτὰ σκάφη. Δυστυχῶς εἶναι, ἡ ἔμμονος ἰδέα, ἡ ὁποία κατεῖχεν πάντοτε τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας νὰ θέλῃ διὰ τὴν ἀκτοπλοΐαν καινουργῆ σκάφη. Καὶ ἐὰν κατηρτίσθη ἡ Ἐπιτροπὴ ἐκείνη ὑπὸ τὸν ἀείμνηστον Μιχαλακόπουλον διὰ τὴν μελέτην τῶν ἐμποροναυτιλιακῶν ζητημάτων τῆς χώρας, ἔγινε διότι καὶ τότε εἶχεν ὁ τότε Ὑπουργός, ἐπικουρούμενος ἀπὸ τὰς ἁρμοδίας ὑπηρεσίας, ἐπιδιώξει νὰ τροποποιήσῃ ὅλας τὰς παλαιὰς ἀκτοπλοϊκὰς ἐπιχειρήσεις, διότι ἐπίστευεν ὅτι ἐκ τῆς ὀρθολογιστικῆς ἐκμεταλλεύσεως τῶν πλοίων αὐτῶν, θὰ κατώρθωνε νὰ ἀνακαινίσῃ διὰ μιᾶς ὁλόκληρον τὸν ἐπιβατηγὸν στόλον. Καὶ ἡ Ἐπιτροπὴ ἐκείνη ἀπέρριψε τὸ πρόγραμμα τὸ ὁποῖον εἶχε καταρτισθῇ ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ Ὑπουργείου Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας, δι’ ἁδροτάτων ἐπιχειρημάτων καὶ ἐκλήθη μάλιστα εἰς τὴν ἐπιτροπὴν ἐκείνην ὡς μέλος αὐτῆς καὶ αὐτὸς ὁ εἰσηγητὴς τῆς ἀπόψεως περὶ ἀποκτήσεως καινουργῶν πλοίων καὶ ἀπεδείχθη ἐκ τῆς μελέτης ἡ ὁποία ἐγένετο ἐκεῖ καὶ μετὰ λεπτομερῆ ἔρευναν ὅτι δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον εἰς μίαν χώραν πτωχήν, ὅπως εἶναι ἡ Ἑλλάς, νὰ διατίθενται διὰ τὴν ἐσωτερικὴν ἀτμοπλοΐαν πλοῖα καινουργῆ, καίτοι εἰς οὐδεμίαν χώραν ὑπάρχουν πλοῖα καινουργῆ εἰς τὴν ἐσωτερικὴν ἀκτοπλοΐαν καὶ εἶναι σύγχυσις μεγάλη ἡ ὁποία ἐπικρατεῖ νὰ κάμνωμεν τὴν συγκυρίαν μεταξὺ τῶν πλοίων τῶν ξένων χωρῶν τὰ ὁποῖα ἔρχονται εἰς τοὺς λιμένας μας, διότι δὲν πρέπει νὰ λησμονῶμεν ὅτι διὰ τῶν πλοίων αὐτῶν ἀσκεῖται μία πολιτικὴ γοήτρου τῶν χωρῶν, τῶν ὁποίων τὴν σημαίαν φέρουν τὰ πλοῖα· καὶ ὅτι δὲν εἶναι ἡ ἐφοπλιστικὴ ἐπιχείρησις, ἡ ὁποία κάμνει τὰ ἔξοδα τῆς ἀφίξεως τῶν πλοίων αὐτῶν εἰς τοὺς λιμένας μας, ἀλλὰ τὰ κάμνει τὸ Κράτος. Διὰ τοῦτο, ἡ Ἐπιτροπὴ ἐκείνη εἰσηγήθη καὶ ἐγένετο ἀποδεκτόν, ὅτι ὡς ὅριον εἰσδοχῆς τῶν νέων πλοίων θὰ ἦτο τὸ 20ὸν ἔτος, δηλαδή, πλοῖα, ἕως 20 ἐτῶν θὰ ἠμποροῦσαν νὰ ἀναγνωρισθοῦν ὡς ἑλληνικὰ ἀντὶ τοῦ ἀπεριορίστου ὅπως ἦτο πρὸ τῶν ὑποδείξεων τῆς Ἐπιτροπῆς ἐκείνης, ἀλλὰ συγχρόνως ἐπέβαλλεν καὶ μίαν ὑποχρεωτικὴν ἔξοδον τῶν παρηλίκων ἐπιβατηγῶν πλοίων ἐκ τῆς ἀκτοπλοΐας, δηλαδὴ τὰ συμπληροῦντα τὸ 45ον ἔτος τῆς ἡλικίας των, ἐξήρχοντο ὑποχρεωτικῶς τῆς ἐνεργοῦ ὑπηρεσίας. Ἔκρινε καὶ τότε ἡ Ἐπιτροπὴ, εἰς τὴν ὁποίαν εἶχον τὴν τιμὴν νὰ εἶμαι γενικὸς εἰσηγητής, ὅτι πρέπει νὰ προβλέψωμεν καὶ διὰ τὰ ὑπάρχοντα πλοῖα τοῦ ἐπιβατηγοῦ στόλου, ὅπως ὡμίλησε πρὸ ὀλίγου καὶ ὁ κ, εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας καὶ ἠναγκάσθησαν καὶ τότε, ὅπως θὰ ἀναγκασθῶμεν καὶ πάλιν νὰ κάμωμεν μεθαύριον, νὰ ἱδρύσουν εἰδικὸν ταμεῖον ἐκκαθαρίσεως τοῦ ἐπιβατηγοῦ στόλου, δηλαδὴ ὅλα τὰ ὑπερήλικα σκάφη, τὰ ὁποῖα εὑρέθησαν κατὰ τὴν δημοσίευσιν τοῦ νομοθετήματος ἐκείνου, ἐξῆλθον μὲν τοῦ ἀκτοπλοϊκοῦ στόλου ἀλλ’ ἔναντι ἀποζημιώσεως τὴν ὁποίαν κατέβαλον ἐκ τῆς ἐργασίας των τὰ ἐναπομείναντα ἀκτοπλοϊκὰ σκάφη. Τὸ ἴδιον, δυστυχῶς, θὰ γίνῃ καὶ τώρα καὶ δὲν ἐπιτρέπεται νὰ προστεθοῦν εἰς τὸν ἐπιβατηγὸν στόλον καινουργῆ σκάφη ὅπως αὐτὰ τὰ τέσσαρα πλοῖα, τὰ ὁποῖα παρουσιάζονται ὅτι ἔχουν ἀξίαν 7.000.000 δολλάρια, διότι εἰς οὐδεμίαν, ὅπως εἶπον, ἐθνικὴν ἀκτοπλοΐαν ὑπάρχουν μικρᾶς ἡλικίας σκάφη καὶ ἀποδεικνύεται, ὅτι καὶ τά σκάφη, τὰ ὁποῖα προστίθενται ἑκάστοτε εἰς τὸν ἀκτοπλοϊκὸν στόλον, ἔρχονται ἐκ τῆς ἀλλοδαπῆς καὶ μέχρι τῆς ἡμέρας ποὺ τὰ ἀγοράζομεν ἡμεῖς χρησιμοποιοῦνται εἰς τὴν ἐσωτερικὴν ἀτμοπλοΐαν τῶν χωρῶν ὁπόθεν ἀγοράζονται.

§144Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Συντάσσομαι μὲ τὴν ἄποψίν σας ὅτι ἀποτελεῖ πολυτέλειαν, ἀλλὰ φρονεῖτε ὅτι δύο ὑπερωκεάνια θὰ ἦτο δυνατὸν ὑπὸ τὰς σημερινὰς συνθήκας νὰ συντηρήσῃ ἡ Ἑλλὰς ἄνευ κρατικῆς ἐπιχορηγήσεως; Διότι τὸ θέμα εἶναι σύνθετον. Βεβαίως ἠμποροῦμε νὰ πάρωμεν ὑπερωκεάνια ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συντηρηθοῦν ἄνευ κρατικῆς ἐπιχορηγήσεως.

§145Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως χρειάζεται ἡ ἐπιχορήγησις, ἀλλά, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶναι ἀνάγκη, εἶναι νὰ ἀποκτήσωμεν δύο καινουργῆ σκάφη διότι ὕστερα ἀπὸ δύο χρόνια δὲν θὰ ἔχωμεν κανένα πλοῖον νὰ ἐκτελῇ τὴν συγκοινωνίαν Ἑλλάδος Ἀμερικῆς.

§146ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Παρηγγέλθη.

§147Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ τὸ πλοῖον ποὺ παρηγγέλθη θὰ φέρῃ Παναμαϊκὴν σημαίαν ἀφοῦ θέλετε νὰ σᾶς πῶ.

§148Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Μὲ τὰ χρήματα τὰ διαθέσιμα, εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποκτήσωμεν ὑπερωκεάνια, ἀνάλογον χωρητικότητα καὶ καινουργῆ.

§149Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐνῷ μὲ τὰ 16.000.000 θὰ προσετίθεντο δύο σκάφη ἐφάμιλα τῶν ξένων, δηλαδὴ ἐφάμιλα ἐκείνων τὰ ὁποῖα συναγωνίζονται τὰ ἰδικά μας, ὁρμώμενα ἐκ τῆς Μεσογείου, ὅπως τὰ πλοῖα τῆς Κόζουλιτς καὶ τὰ λοιπὰ ξένα.

§150Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Εὑρέθησαν Ἕλληνες ἐπιχειρηματίαι, οἱ ὁποῖοι νὰ ἐνεθάρρυναν τὸ Ὑπουργεῖον εἰς τὴν ἀγοράν των;

§151Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ὑπῆρξε πρόθεσις ἐκ μέρους τοῦ Ὑπουργείου Ναυτιλίας νὰ ἐνθαρρύνῃ τὴν ἀπόκτησιν τῶν σκαφῶν αὐτῶν. Ὅτι εἰς τὴν ἀκτοπλοΐαν δὲν ὑπάρχουν σκάφη καινουργῆ, ἀποδεικνύει τὸ ὅτι τὰ πλοῖα, τὰ ὁποῖα ἀγοράζονται μέχρι τῆς ἡλικίας τῶν 40 ἐτῶν ἐργάζονται εἰς τὰς ξένας χώρας ἐξυπηρετοῦντα τὰς ἐσωτερικὰς γραμμὰς αὐτῶν. Καὶ δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ἔχωμεν καινουργῆ σκάφη διότι τὰ πλοῖα αὐτὰ τὰ 4 τὰ ὁποῖα θὰ προστεθοῦν εἰς τὴν ἀκτοπλοΐαν θὰ ἐπιβαρυνθοῦν μὲ τὸ ἑξῆς κόστος: Ἡ ἀπόσβεσις, ἡ ὁποία εἶναι 5% ἐπὶ 8.000.000 δολλαρίων θὰ φθάσῃ τὰς 400.000 δολλάρια. Τὸ ἀσφάλιστρον, τὸ ὁποῖον εἶναι 3%, 240.000 δολλάρια καὶ αὐτὸ τὸ τεράστιον ποσὸν θὰ πρέπει νὰ τὸ ἐξοικονομήσῃ ἡ ἐπιχείρησις ἀπὸ τὴν ἐκμετάλλευσιν τοῦ πλοίου αὐτοῦ τοῦ καινουργοῦς. Τουτέστιν πρέπει οἱ ναῦλοι τῆς ἐσωτερικῆς ἀκτοπλοΐας νὰ τετραπλασιασθοῦν ἢ νὰ πενταπλασιασθοῦν.

§152Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Δὲν πρέπει νὰ λάβωμεν ὑπ’ ὄψει τὸ ποσὸν τῶν 8.000.000 δολλαρίων, ἀλλὰ τὸ ποσὸν τῆς ἐκποιήσεως.

§153Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ κεφάλαιον αὐτὸ παρουσιάζεται σήμερον· αὐτὸ διέθεσε τὸ Κράτος, τὰ 8 ἑκατομμύρια δολλάρια, τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ ἀποσβεσθοῦν. Θὰ δημιουργηθῇ λοιπόν, κατ’ ἀνάγκην, ἐκεῖνο ποὺ ἐφοβήθη ὁ κ. συνάδελφος, εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας, κρίσις εἰς τὴν ἐσωτερικὴν ἀκτοπλοΐαν, διότι τὰ κύρια δρομολόγια εἶναι ἐν συνόλῳ 10, διὰ τὴν Χίον, τὴν Μυτιλήνην, τὴν Κρήτην, τὴν Σάμον, τὴν Κέρκυραν κ.λ.π. Κατ’ ἀνάγκην, λοιπόν, τὰ 4 καινούρια σκάφη θὰ ἐξυπηρετήσουν ὅλας τὰς κυρίας γραμμὰς καὶ θὰ περισσεύσουν περὶ τὰ 25 πλοῖα διὰ τὰς ὑπολοίπους γραμμάς. Κάποιος ἐκ τῶν κυρίων συναδέλφων διεμαρτυρήθη ὅτι ὑπάρχουν συγκοινωνίαι, αἱ ὁποῖαι δὲν ἐξυπηρετοῦνται. Εἶναι αἱ ἄγονοι γραμμαί. Ὑπάρχει ἡ ἑξῆς ἄνισος μεταχείρισις μεταξὺ χερσαίων καὶ θαλασσίων συγκοινωνιῶν. Διότι ἐνῷ τὸ Κράτος πληρώνει κατ’ ἔτος 130 δισεκατομμύρια διὰ τὴν κάλυψιν τῶν ἐλλειμμάτων τῆς οἰκονομικῆς ἐκμεταλλεύσεως τοῦ σιδηροδρομικοῦ δικτύου τῆς χώρας, ἀποφεύγει νὰ πληρώσῃ τὰ 5½ δισεκατομμύρια, τὰ ὁποῖα ἀπαιτοῦνται διὰ τὰς 15 ἀγόνους γραμμάς. Ἐκ τῶν 5½ ἔδωκε μόνον 3½ δισεκατομ. καὶ διὰ τὸν λόγον αὐτὸν δὲν ἠμπορῇ νὰ ὁλοκληρωθῇ ἡ ἐξυπηρέτησις τῶν ἀγόνων γραμμῶν. Πρόκειται ὅμως περὶ τῶν πλοίων τὰ ὁποῖα θὰ κινηθοῦν διὰ τὸν σκοπὸν αὐτόν.

§154Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Πρόκειται περὶ ἀνεξηγήτου στενότητος ἀντιλήψεως ἀπὸ μέρους τοῦ Κράτους.

§155Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν συμμετοχὴν εἰς τὴν δημοπρασίαν τῶν ἐφοπλιστῶν, διὰ τὴν ἀπόκτησιν τῶν τεσσάρων νέων σκαφῶν, νομίζω ὅτι ἡ ἀρχικὴ διατύπωσις τοῦ νομοσχεδίου ἦτο ἡ ὀρθοτέρα. Διότι δὲν πρέπει νὰ παραγνωρίζωμεν τὴν πεῖραν τῶν ἐφοπλιστῶν τῆς ἀκτοπλοΐας. Οὐδεμία σχέσις ὑπάρχει καὶ εἶναι ἐντελῶς διάφορος ἡ ἐκμετάλλευσις τοῦ φορτηγοῦ πλοίου ἀπὸ τὴν τοῦ ἐπιβατηγοῦ. Ὁ ἐφοπλιστὴς τῆς φορτηγοῦ ναυτιλίας δὲν ἔχει καμμίαν ἀνάμιξιν εἰς τὴν ἐκμετάλλευσιν, διότι αὕτη γίνεται μέσῳ τῶν γραφείων τοῦ Λονδίνου καὶ τῆς Ν. Ὑόρκης τὰ ὁποῖα τὸν ἐκπροσωποῦν καὶ περιορίζεται ἁπλῶς νὰ λαμβάνῃ γνῶσιν τῶν τηλεγραφημάτων ἢ νὰ ἐλέγχῃ τοὺς λογαριασμοὺς τοὺς ὁποίους τοῦ ὑποβάλλουν. Ἐνῷ ἡ ἀκτοπλοΐα ἔχει ἰδιότυπον τρόπον ἐκμεταλλεύσεων καὶ δὲν πρέπει νὰ παραγνωρίζωμεν τὴν ἀξίαν ποὺ ἔχει ἡ πολύτιμος αὐτὴ πεῖρα. Συνεπῶς, ἡ εὐρύτης ἡ ὁποία ἐδόθη εἰς τὰ πρόσωπα τῆς συμμετοχῆς εἰς τοὺς διαγωνισμοὺς δὲν εἶναι κατ’ ἐμὲ ὀρθή. Ἐγὼ ἐπρότεινα κάτι ἀκόμη στενώτερον. Ὅτι ἔπρεπε νὰ δοθοῦν τὰ πλοῖα αὐτὰ μόνον εἰς τοὺς ἐφοπλιστὰς τῆς ἀκτοπλοΐας, οἱ ὁποῖοι ἀπώλεσαν κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ πολέμου τὰ πλοῖα των, καὶ δὲν ἀποζημιώθησαν, ὡς κακῶς τὸ ἀντίθετον ὑπεστηρίχθη ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου. Διότι ἡ ἀποζημίωσις ἡ ὁποία κατεβλήθη, ἀποζημίωσις ἐλαχίστη, κατεβλήθη ἀπὸ τὴν φορτηγὸν ναυτιλίαν καὶ ὄχι ἀπὸ τὸ Κράτος. Εἶναι δῶρον τῆς φορτηγοῦ πρὸς τὴν ἐπιβατηγὸν ναυτιλίαν. Ἀπεναντίας τὸ Κράτος ἐκέρδισε καί τινα ποσά, τὰ ὁποῖα συνεκεντρώθησαν ἐκ τῆς ἐκμεταλλεύσεως τῶν φορτηγῶν πλοίων.

§156Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Ἡ ἄποψίς σας, ὅπως κατὰ προτίμησιν δοθοῦν τὰ πλοῖα αὐτὰ εἰς τοὺς πληγέντας κατὰ τὸν πόλεμον, μοῦ εἶναι συμπαθής. Ἐὰν ἐγώ, διέκοψα καὶ εἶπα, ὅτι ἐδόθη μία ἀποζημίωσις εἰς τοὺς ἐφοπλιστὰς ἀνωτέρα ἀπὸ τὴν δοθεῖσαν εἰς οἱονδήποτε κλάδον, ὅπως τὰ αὐτοκίνητα, τὰ σπίτια κλπ., τὸ εἶπον διότι ἐνεθυμήθην, ὅτι εἰς τὰ 1946 ἐδόθησαν 4 δισεκατομ. δραχμῶν καὶ ἀποζημίωσιν τοιαύτην δὲν ἔλαβε κανείς. Αὐτὰ εἶπον, κ. συνάδελφε.

§157Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς εἶπον, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ ἀποζημιώσεως καταβληθείσης ἀπὸ τὸ Κράτος, τὸ ὁποῖον δὲν προσέφερε οὔτε μίαν πεντάραν.

§158Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ἐὰν στηρίζεσθε, κ. συνάδελφε, εἰς τὴν ἀρχήν, ὅτι ὁ διαγωνισμὸς θὰ ἔπρεπε νὰ περιορισθῇ μεταξὺ τῶν πληγέντων κατὰ τὸν πόλεμον, θὰ ἔπρεπε νὰ καταλήξητε εἰς τὸ ἀντίθετον συμπέρασμα, ὅτι ὀρθῶς ἡ Ἐπιτροπὴ συμπεριέλαβε καὶ τοὺς ἐφοπλιστὰς τῆς φορτηγοῦ ναυτιλίας.

§159Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁμιλοῦμεν περὶ ἐκμεταλλεύσεως τῶν πλοίων. Καὶ σᾶς εἶπον, ὅτι εἶναι ἐντελῶς διάφορος ἡ ἐκμετάλλευσις τῆς φορτηγοῦ ἀπὸ τὴν ἐπιβατηγὸν ναυτιλίαν.

§160Ε. ΚΟΘΡΗΣ. Εἴπατε, ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἔχωμεν καινούρια πλοῖα εἰς τὴν ἐσωτερικὴν ἀκτοπλοΐαν. Αὐτὸ τὸ ὑποστηρίζετε καὶ ἂν ἀκόμη ἔχωμεν τὴν δυνατότητα νὰ ἔχωμεν καὶ ὑπερωκεάνια;

§161Δ. ΠΑΠΑΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΣ. Βεβαίως, διότι καὶ τότε θὰ εἴχομεν ναύλους πενταπλασίους τῶν σημερινῶν. Ἐν πάσῃ περιπτώσει εὑρισκόμεθα πλέον ἐνώπιον ἑνὸς γεγονότος. Βεβαίως ἡ Βουλὴ πρέπει νὰ δεχθῇ τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, διότι ἀποτελεῖ ἀπαραίτητον ἀνάγκην. Εἶχον ὅμως καθῆκον νὰ σημειώσω τὰ ὅσα εἶπον, ἐν σχέσει μὲ τὴν ἐφαρμογὴν τῆς πολιτικῆς αὐτῆς, διότι ὁμολογουμένως δὲν θὰ παρουσιασθῇ ἄλλοτε παρομοία περίπτωσις ὅπως τὸ Κράτος διαθέσῃ τόσα μεγάλα ποσὰ διὰ τὴν ἀγορὰν καινουργῶν σκαφῶν. (Χειροκροτήματα).

§162ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Τ. Πάρρης ἔχει τὸ λόγον.

§163Τ. ΠΑΡΡΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ἡ πολιτικὴ ἡ ὁποία ἐτηρήθη κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη, εἶναι κακιστέα καὶ εἶναι κακιστέα ὄχι κατὰ τὸ σημεῖον, ποὺ ἔθιξεν ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος, ἀλλὰ καὶ κατὰ τὸ ἑξῆς σημεῖον: Ὅτι παρηγγέλθησαν τὰ σκάφη ταῦτα εἰς τὰ Ἰταλικὰ ναυπηγεῖα, εἰς τὰ ὁποῖα ὀφείλομεν νὰ καταβάλωμεν ὡς τίμημα διὰ τὴν ναυπήγησιν τὸ ποσὸν τῶν 1.750.000 δολλαρίων, ὅπως δὲ λέγουν οἱ εἰδικοὶ τὸ ποσὸν τοῦτο εἶναι ηὐξημένον κατὰ 40%, καλύπτει μίαν ὑπεραξίαν κατὰ 40% ἀπὸ οἱονδήποτε ἄλλο κόστος, τὸ ὁποῖον θὰ εἴχομεν ἀπὸ τὴν ναυπήγησιν τῶν πλοίων αὐτῶν εἰς ἄλλην χώραν. Ἀλλὰ δυστυχῶς τὰ σκάφη ναυπηγοῦνται καὶ κατὰ τὴν σύμβασιν εἶναι παραδοτέα μέχρι τέλους τοῦ Ἰανουαρίου 1952. Βεβαίως δὲν δύναται νὰ συζητήσῃ κανεὶς περὶ ἐνδεχομένης ἐκμεταλλεύσεως αὐτῶν ὑπὸ τοῦ Κράτους, οὔτε συμφέρει ἡ ἀκινητοποίησις αὐτῶν, διότι μία τοιαύτη ἀκινητοποίησις συνεπάγεται ὑπερόγκους δαπάνας καὶ διὰ τὴν συντήρησιν τῶν σκαφῶν καὶ τὴν ἐπάνδρωσιν αὐτῶν. Ἑπομένως, δὲν μένει τίποτε ἄλλο, ἀλλὰ εἶναι ἐπιβεβλημένη ἀνάγκη νὰ ληφθῇ νομοθετικὸν μέτρον, τὸ ὁποῖον θὰ ρυθμίσῃ τὴν ἐκποίησιν τῶν σκαφῶν. Βασικὴ ἀρχή, τὴν ὁποίαν θέτει ἐπὶ τοῦ προκειμένου τὸ συζητούμενον νομοσχέδιον, εἶναι, ὅτι εἰς τὸν διαγωνισμὸν —διότι διὰ διαγωνισμοῦ θὰ γίνῃ ἡ ἐκποίησις—δικαιοῦνται νὰ λάβουν μέρος Ἕλληνες ἐφοπλισταί. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἄποψις, ἡ ὁποία ἐκράτησεν εἰς τὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία ἔγινεν εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας καὶ θὰ λάβουν μέρος καὶ θὰ πλειοδοτήσουν μὲ τὰς γνωστὰς εὐκολίας πληρωμῆς, αἱ ὁποῖαι διατυποῦνται εἰς τὸ νομοσχέδιον. Ὑπάρχει καὶ ἡ ρήτρα, ὅτι πᾶς Ἕλλην δύναται νὰ προσέλθῃ, καὶ μὴ ἐφοπλιστὴς ἀκόμη, ἐφ’ ὅσον θὰ καταβάλῃ τὸ τίμημα χωρὶς νὰ κάμῃ χρῆσιν τῶν εὐκολιῶν, τὰς ὁποίας παρέχει τὸ νομοσχέδιον. Νομίζω, ἀξιότιμοι κ. βουλευταί, ὅτι πρέπει νὰ συμφωνήσωμεν μὲ τὴν ἄποψιν τὴν ὁποίαν ὁ κ. Παπαμιχαλόπουλος ἀνέπτυξε. Νομίζω δὲ τοῦτο, διότι γνωρίζετε, ὅτι εἰς τὴν θάλασσαν ἐπικρατεῖ ἕνας κανών, ἐπικρατεῖ ὁ κανών, ὅτι ὁ σκοπὸς τοῦ εὐθηνοῦ κόστους ἐκδιώκει τὸ σκάφος τοῦ ὑψηλοῦ κόστους.

§164Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Δὲν εἶναι ὁ κανὼν αὐτός.

§165Τ. ΠΑΡΡΗΣ. Δυστυχῶς αὐτὸ γίνεται. Τὰ σκάφη αὐτὰ τὰ ὁποῖα θὰ παραλάβωμεν ἐντὸς ὀλίγου, θὰ ἔχουν κόστος ἐκμεταλλεύσεως πολὺ χαμηλὸν καὶ ὡς ἐκ τούτου, ἐγὼ πιστεύω ὅτι ἐντὸς ὀλίγου χρονικοῦ διαστήματος θὰ ἐξοντώσουν ὅλα τὰ σκάφη τῆς ἐν ἐνεργείᾳ σήμερον ἀκτοπλοΐας, διότι εἶναι σκάφη πλεονεκτικά, εἶναι σκάφη, τὰ ὁποῖα κατασκευάζονται ἐπὶ τῇ βάσει σχεδίων, τὰ ὁποῖα ἡμεῖς ἐδώσαμεν εἰς τὰ Ἰταλικὰ ναυπηγεῖα καὶ καλύπτουν ὅλας τὰς ἀνάγκας μας τὰς ἐπιβατικάς, τὰς μεταφορικὰς καὶ τὰς τουριστικάς. Εἶναι σκάφη μὲ ταχύτητα 15 μιλλίων καί, φυσικῷ τῷ λόγῳ, οὐδεὶς ἐπιβάτης θὰ θέλῃ νὰ ταξιδεύῃ μὲ τὰ παλαιὰ σκάφη τοῦ 1893 καὶ τοῦ 1911, μὲ τὰ ὁποῖα σήμερον εἴμεθα ἠναγκασμένοι νὰ ταξιδεύωμε. Τὰ σκάφη αὐτὰ θὰ καλύψουν, μὲ τὴν δυνατότητα τὴν ὁποίαν ἔχουν νὰ παραλαμβάνουν 2.000 ἐπιβάτας, θὰ καλύψουν τοὐλάχιστον 12 δρομολόγια ἑβδομαδιαίως καὶ ὅπως τίθεται ἀρχὴ εἰς τὸ ὑπὸ συζήτησιν νομοσχέδιον, θὰ δρομολογηθοῦν εἰς τὰς καλλιτέρας γραμμάς, τὰς ὁποίας ἔχομεν σήμερον. Ποῖον πεδίον, λοιπόν, ἀπομένει εἰς τὴν ἄλλην ναυτιλίαν σήμερον; Ποῖος θὰ ταξιδεύῃ μὲ τὰ πεπαλαιωμένα σκάφη καὶ πῶς θὰ διατηρηθοῦν αὐτὰ τὰ σκάφη τὰ ἀντιοικονομικά; Ἢ πρέπει νὰ ληφθοῦν μέτρα καὶ νὰ συνοδευθῇ τὸ ὅλον πρόβλημα μὲ μίαν πολιτικὴν ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου, ἀντιμετωπίσεως δηλαδὴ τοῦ τί θὰ γίνῃ μὲ τὴν ναυτιλίαν, τὴν ὁποίαν θὰ ἐξοντώνουν τὰ νέα σκάφη ποὺ ἔρχονται, ἄλλως πρέπει νὰ καταλήξωμεν εἰς τὴν ἄποψιν τοῦ κ. Παπαμιχαλοπούλου, ὅτι πρέπει νὰ χορηγηθοῦν εἰς τοὺς ἄλλους ἐν ἐνεργείᾳ σήμερον ἀκτοπλοϊκοὺς ἐφοπλιστάς, οἱ ὁποῖοι θὰ διοχετεύσουν ὅλην τὴν κίνησιν τῶν πλοίων των κατὰ ἕνα τρόπον, ὁ ὁποῖος θὰ εἶναι ἐπωφελής, καὶ διὰ τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν καὶ διὰ τὴν συγκοινωνίαν καὶ διὰ τὸ κοινόν. Ἐλέχθη, ὅτι παρέχεται εὔνοια εἰς τὴν ἀκτοπλοΐαν καὶ μοῦ ἐδόθη ἡ εὐκαιρία εἰς μίαν διακοπήν μου νὰ παρατηρήσω, ὅτι δὲν εἶναι ὀρθὴ ἡ ἄποψις αὐτὴ περὶ παροχῆς εὐνοίας εἰς τὴν ἀκτοπλοΐαν καὶ ἐπιθυμῶ νὰ τὸ τονίσω καὶ πάλιν, διότι δὲν πρέπει νὰ διαφεύγῃ τῆς ἀντιλήψεώς μας, ὅτι εἴτε τὸ Κράτος ἔδωσεν ἀποζημίωσιν εἰς τοὺς ἐφοπλιστάς, εἴτε ὁ λεγόμενος ὀργανισμὸς κινδύνων πολέμου, ἐν πάσῃ περιπτώσει οἱ ἀκτοπλοϊκοὶ ἐφοπλισταὶ εἰσέπραξαν μόνον τὸ 50% τῆς ἀξίας τῶν σκαφῶν των, τῆς ἀξίας, τὴν ὁποίαν ἐπεδίκασεν τὸ ἁρμόδιον δικαστήριον. Καὶ αὐτὸ ἀκόμη τὸ 50% δὲν κατεβλήθη ἐφ’ ἅπαξ, ἀλλὰ εἰς δόσεις, αἱ ὁποῖαι χρονολογοῦνται ἀπὸ τὸ 1941 μέχρι σήμερον καὶ αὐταὶ φαλκιδευμέναι κατὰ 3%, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ τὸ παρακράτημα, διὰ νὰ ὑποχρεωθοῦν οἱ ἀκτοπλοϊκοὶ ἐφοπλισταὶ νὰ ἀντικαταστήσουν τὴν ἀπωλεσθεῖσαν χωρητικότητα. Κατὰ συνέπειαν, οἱ ἐφοπλισταὶ αὐτοὶ δὲν ἔλαβον σχεδὸν τίποτε, διότι τὰ χρήματά τους ἐξηνεμίσθησαν καὶ ἀπόδειξις, ὅτι οὐδεὶς ἐκ τῶν ἐφοπλιστῶν αὐτῶν σήμερον διατηρεῖ σκάφος εἰς τὴν ἀκτοπλοΐαν.

§166Π. ΝΤΕΝΤΙΔΑΚΗΣ. Οἱ ἴδιοι δὲν εἶναι; Δὲν εἶναι ὁ Τόγιας;

§167Τ. ΠΑΡΡΗΣ. Ποῦ εἶναι ὁ Ἰγγλέσης; ποῦ εἶναι ὁ Ποταμιᾶνος; Ὅλοι οἱ προπολεμικοὶ ἐφοπλισταὶ δὲν ἠδυνήθησαν νὰ ἀντικαταστήσουν τὴν χωρητικότητά των, Αὐτὸ εἶναι γεγονός. Βεβαίως, ὑπάρχουν καὶ ἐξαιρέσεις, ἀλλὰ ἐν τῷ συνόλῳ προέκυψαν νέοι ἐφοπλισταὶ εἰς τὴν ἀκτοπλοΐαν, οἱ ὁποῖοι καὶ αὐτοὶ νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι δίκαιον νὰ ἀγνοηθοῦν, διότι καὶ αὐτοὶ ἀνέλαβον τὸ ἔργον τὸ ἀκτοπλοϊκόν, ἐφ’ ὅσον προέβησαν εἰς τὴν ἀγορὰν σκαφῶν πεπαλαιωμένων καὶ ἐδημιούργησαν μίαν ἀκτοπλοΐαν ἀξιόλογον.

§168Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Δὲν τὸ ἀποκλείει ὁ νόμος.

§169Τ. ΠΑΡΡΗΣ. Γνωρίζετε καλά, ὅτι ἀπηγορεύετο εἰς τὸ ἐξωτερικὸν πλοῖον μὲ ἑλληνικὴν σημαίαν καὶ ὅτι ἐκεῖνοι ποὺ ἀπέκτησαν τὰ σκάφη, τὰ ἀπέκτησαν, διότι εἶχον τὸ σθένος νὰ πάρουν κορβέττες πολεμικές. Εἶναι ἆθλος αὐτός. Ἐγὼ συνηγορῶ ὑπὲρ τῆς ἀπόψεως τοῦ κ. Παπαμιχαλοπούλου. Τὴν ὥρα αὐτὴ εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ δεχθῶμεν τὴν διατύπωσιν, τοῦ νομοσχεδίου, ἐκείνην, τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐμπορ. Ναυτιλίας εἶχεν εἰσηγηθῆ, διότι ἐκείνη καλύπτει τὰς ἀνάγκας τῆς ναυτιλίας. Νομίζω πάντως, ὅτι δὲν πρέπει νὰ φθάσωμεν εἰς τὸ νὰ δεχθῶμεν, ὅτι εἰς τὸν διαγωνισμόν, ὁ ὁποῖος θὰ γίνῃ πρέπει νὰ εἶναι δεκτὸς πᾶς Ἕλλην, διότι ἁπλῶς καὶ μόνον θὰ ἔχῃ τὴν δυνατότητα νὰ λάβῃ μέρος εἰς τὸν διαγωνισμόν.

§170Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶχα νὰ προτείνω εἰς τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας, ὅτι ἐφ’ ὅσον ἡ Ἐπιτροπὴ υἱοθέτησε τὴν εἰσήγησιν τοῦ νὰ κηρυχθῇ κατεπεῖγον τὸ νομοσχέδιον, δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπιμένῃ νὰ ψηφισθῇ αὐτὸ ἀπὸ 20 βουλευτάς, ποὺ ὑπάρχουν τὴν στιγμὴν αὐτὴν εἰς τὴν αἴθουσαν. Ἐγὼ δὲν ἔχω ἀντίρρησιν νὰ περιωρίσω τὰ ὅσα θὰ εἴπω εἰς ἐλάχιστα, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι εὐθύνην ἀναλαμβάνομεν νὰ ψηφίσωμεν τόσον ὀλίγοι βουλευταί, ἕνα τόσο σοβαρὸν νομοσχέδιον.

§171Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπορ. Ναυτιλίας). Ἡ συζήτησις ἀπὸ ἓν σημεῖον καὶ ἐντεῦθεν, ἐξῆλθεν ἀπὸ τὰ ὅρια, τὰ ὁποῖα προδιαγράφει τὸ σχέδιον. Βέβαια μὲ εὐχαρίστησιν ἀκοῦμε πάντες τὴν συζήτησιν, πολὺ δὲ περισσότερον ἐγώ, ὁ ὁποῖος ἐπ’ εὐκαιρίᾳ ἀκούω τὰς ἀπόψεις τῶν κυρίων συναδέλφων. Ἡ συζήτησις ὅμως δὲν περιωρίσθη εἰς τὸ νομοσχέδιον, ἀλλ’ ἐπεξετάθη ἐφ’ ὁλοκλήρου τοῦ θέματος τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας καὶ ἀποτελεῖ ἔλεγχον τῆς προκατόχου Βουλῆς. Δέχομαι, εὐχαρίστως, τὴν συζήτησιν, ἀλλὰ τὸ θέμα ὅπως ἐτοποθετήθη εἶναι θέμα ἐπερωτήσεως. Τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον εἶναι ὑπηρεσιακὸν καὶ κατεπεῖγον καὶ θὰ πρέπει νὰ ψηφισθῇ ἀπόψε. Ἔχω τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι οἱ συνάδελφοι, οἱ ὁποῖοι ἀπεχώρησαν, ἐξουσιοδότησαν ἡμᾶς διὰ τὴν παροῦσαν συζήτησιν.

§172Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Θὰ περιορισθῶ εἰς τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον, μολονότι ὀφείλω καὶ ἐγὼ νὰ ὑπογραμμίσω τὸ κενόν, τὸ ὁποῖον παρουσιάζει τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ὑπεχρέωσε καὶ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν καὶ τὴν Βουλὴν νὰ τὸ συμπληρώσῃ. Τὸ νομοσχέδιον ἔρχεται ἐν σπουδῇ, διότι ἐπείγει πράγματι ἡ ρύθμισις τῆς τύχης τῶν ἐν Ἰταλίᾳ ναυπηγουμένων σκαφῶν. Λέγω ἐν σπουδῇ, διότι ὕστερα ἀπὸ 20 μῆνας, ἀπὸ τότε ποὺ ὑπεγράφη ἡ σύμβασις, φέρεται σήμερον τὸ νομοσχέδιον ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, ὡς κατεπεῖγον, διότι πράγματι πλέον τὴν στιγμὴν αὐτὴν εἶναι κατεπεῖγον. Τοῦτο εἶναι εὐθύνη τῆς Κυβερνήσεως, δὲν ἠξεύρω ἐὰν εἶναι τῆς παρούσης ἢ προηγουμένης Κυβερνήσεως εὐθύνη, ἀλλὰ πάντως ἡ Βουλὴ ὀφείλει νὰ σημειώσῃ τὸ γεγονός. Εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν ἐτόνισα, ὅτι τὸ νομοσχέδιον περιέχει εὐνοίας. Ὄχι ἁπλῶς μίαν εὔνοιαν, τὴν ὁποίαν ἀναφέρει ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις, ἀλλὰ περισσοτέρας καὶ ὅπως ἠκούσατε ἀπὸ τοὺς προλαλήσαντας, τὰ πλοῖα τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ ἔλθουν ἀπὸ τὴν Ἰταλίαν, πρόκειται νὰ ἐκτοπίσουν τὰ ἄλλα πλοῖα τὰ ἐν ἐνεργείᾳ, τὰ ὁποῖα δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν πλέον νὰ ἐργασθοῦν καὶ νὰ συναγωνισθοῦν τὰ νέα. Συνεπῶς διὰ τὰ νέα αὐτὰ πλοῖα προοιωνίζονται ὅροι ἐκμεταλλεύσεως σπουδαῖοι οἱ ὁποῖοι, κατὰ τὴν γνώμην μου, θὰ ἀποδώσουν κέρδη. Οὕτω δέ, δίδονται αἱ εὔνοιαι αὐταὶ εἰς μικρὸν ἀριθμὸν Ἑλλήνων πολιτῶν, οἱ ὁποῖοι θὰ ἐκμεταλλεύωνται τὰς κυριωτέρας συγκοινωνιακὰς γραμμὰς μονοπωλιακῶς. Ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτήν, νομίζω, ὅτι εἶναι ἄξιον προσοχῆς τὸ νομοσχέδιον. Δι’ αὐτὸ ἐθεώρησα, ὅτι εἶχα ὑποχρέωσιν νὰ προτείνω εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν νὰ μὴ ἀφίσῃ τόσον περιωρισμένον τὸν ἀριθμὸν ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι θὰ συναγωνισθοῦν διὰ νὰ ἀγοράσουν τὰ πλοῖα. Βεβαίως πρέπει ἀπαραιτήτως νὰ εἶναι Ἕλληνες πολῖται, ἀλλὰ νὰ εἶναι ὅλοι οἱ Ἕλληνες πολῖται, οὐδεὶς λόγος κατὰ τὴν γνώμην μου συνηγορεῖ εἰς τὸ λίαν περιωρισμένον τοῦ ἀριθμοῦ. Ὅταν περιωρίσωμεν τὸν διαγωνισμὸν εἰς τοὺς ἀκτοπλοϊκοὺς ἐφοπλιστὰς μόνον, δηλ. εἰς 5–10 πρόσωπα, τότε ἐπιτρέψατέ μου νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι δὲν πρόκειται περὶ συναγωνισμοῦ. Δι’ αὐτὸ ἐπρότεινα νὰ περιληφθοῦν ὅλοι οἱ Ἕλληνες πολῖται καὶ μόνον ἐν ἴσῃ προσφορᾷ νὰ ὑπάρξῃ προτίμησις ὑπὲρ τῶν ἀκτοπλοϊκῶν ἐφοπλιστῶν. Ἡ πρότασίς μου ἀπερρίφθη ἀπὸ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν. Δι’ αὐτὸ ἠναγκάσθην τὰ τὴν τροποποιήσω καὶ ἐζήτησα ὅπως τοὐλάχιστον ἐκεῖνοι οἱ Ἕλληνες οἱ ὁποῖοι θὰ προσφέρουν τιμὴν τοῖς μετρητοῖς νὰ ἔχουν δικαίωμα, ἂν καὶ μὴ ἐφοπλισταί, νὰ λάβουν μέρος εἰς τὸν διαγωνισμόν. Νομίζω ὅτι ὑπάρχει ἀκόμη καιρὸς καὶ διὰ τὸν ἀξιότιμον κ. Ὑπουργὸν καὶ δι’ ἡμᾶς νὰ τροποποιήσωμεν τὴν διάταξιν αὐτὴν διότι ἡ ἐκμετάλλευσις αὐτῶν τῶν πλοίων θὰ εἶναι, ἐπαναλαμβάνω, εὐνοϊκή. Δὲν ἐπιτρέπεται, καὶ ὀφείλετε νὰ τὸ γνωρίζετε κ. βουλευταί, νὰ ἔρχεται ὁ νομοθέτης εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν τοῦ νόμου καὶ νὰ καταβάλῃ ἰδιάζουσαν προσπάθειαν ὥστε ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι θὰ ἀγοράσουν τὰ πλοῖα νὰ ἔχουν ἐξασφαλίσῃ τὰς προϋποθέσεις τοῦ κέρδους των. Εἰς ποίαν ἄλλην ἐπιχείρησιν ἀναλαμβάνει τὸ Κράτος νὰ ἐξασφαλίσῃ κέρδος; Ἐδῶ μᾶς τὸ λέγει σαφῶς ἡ εἰσηγητικὴ ἔκθεσις. Δὲν θὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν οὔτε τὸ κόστος, οὔτε ἡ διεθνὴς ἀξία τοῦ πλοίου ἀλλὰ θὰ προσαρμοσθοῦν ταῦτα εἰς τὴν δυνατότητα τῆς ἑλληνικῆς οἰκονομίας. Αὐτὸ λέγει ἡ εἰδικὴ ἔκθεσις.

§173Π. ΝΤΕΝΤΙΔΑΚΗΣ. Τί νομίζετε ὅτι θὰ κερδίσῃ τὸ Κράτος ἐὰν ἐπιτρέψῃ εἰς τὸν οἱονδήποτε νὰ λάβῃ μέρος εἰς τὸν διαγωνισμὸν αὐτόν; Ἐὰν ἀφήσωμεν ἐλευθέραν τὴν συμμετοχὴν θὰ πρέπει νὰ ἀφήσωμεν ἐλευθέρους καὶ τοὺς ναύλους.

§174Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Κατὰ τὸ παρελθὸν ἐπωλήθησαν τὰ Μεσογειακὰ πλοῖα τῶν Γερμανικῶν ἐπανορθώσεων ὑπὸ ὅρους καλυτέρους διὰ τὸ Δημόσιον. Δὲν θὰ ἤθελα λοιπὸν σήμερον νὰ περιορισθῶμεν εἰς τὸν στενὸν κύκλον τῶν ἀνθρώπων ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ὡς ἐπὶ τὸ πολὺ ἀπέτυχαν εἰς τὴν ἀκτοπλοϊκὴν ἐπιχείρησιν, διότι ὑπάρχουν καὶ ἄλλοι Ἕλληνες κεφαλαιοῦχοι οἱ ὁποῖοι εἶναι εἰς θέσιν νὰ διαθέσουν χρήματα καὶ ὀρθὸν εἶναι νὰ ἀνανεώσωμεν τὸν κόσμον τῶν ἐφοπλιστῶν τῆς χώρας μας. Ἐὰν θέλετε, δικαίωμά σας εἶναι, νὰ περιορισθῆτε μόνον εἰς αὐτοὺς ποὺ ἔχουν σήμερον τὰ πλοῖα, ἀλλὰ νομίζω ὅτι τοῦτο δὲν εἶναι ὀρθόν. Γνωρίζετε ὅτι κατ’ ἐπανάληψιν ὑπεστήριξα ναυτιλιακὰ νομοσχέδια καὶ πολλάκις μὲ διαμαρτυρίας μέσα εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ἀλλὰ τὰ ναυτιλιακὰ ἐκεῖνα νομοσχέδια ἔτειναν εἰς τὴν ἀνάπτυξιν τῆς Ἑλληνικῆς ναυτιλίας τῆς ποντοπόρου, ἐκείνης ἡ ὁποία δὲν ζητεῖ ἀπὸ τὸν προϋπολογισμόν, ἀλλὰ δίδει εἰς τὸν προϋπολογισμόν. Νομίζω ὅτι πρέπει νὰ σταθμίσωμεν ἐν προκειμένῳ τὰς εὐθύνας καὶ τοὐλάχιστον ἐφ’ ὅσον ὑπάρχουν εὔνοιαι καὶ εὔνοια εἶναι καὶ τὸ δάνειον, εὔνοια ἦταν καὶ ἡ διάταξις ἐκείνη τῆς συνεργασίας, τὴν ὁποίαν εὐτυχῶς ἀπειλήψαμεν, ἐφ’ ὅσον ὑπάρχουν, λέγω, εὔνοιαι εἰς τὸ νομοσχέδιον αὐτό, θὰ ἔπρεπε αὗται νὰ εἶναι προσιταὶ εἰς ὅλους τοὺς δυναμένους νὰ συναγωνισθοῦν Ἕλληνας διὰ νὰ ἐκμεταλλευθοῦν τὰ πλοῖα, καὶ οὐχὶ εἰς μίαν μικρὰν τάξιν ἐφοπλιστῶν.

§175ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Πρωτοπαπαδάκης ἔχει τὸν λόγον.

§176Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Κύριοι βουλευταί, δὲν θὰ ἔπρεπε, κατὰ τὴν γνώμην μου, νὰ ἐπιμηκυνθῇ τόσον πολὺ ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ. Τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ συνεζητήθη εἰς τὴν Ἐπιτροπήν, πολὺ προσεκτικά, εἰς ἐπανειλημμένας συνεδριάσεις. Ἴσως ὄχι πάντοτε μὲ τὴν ἀπαραίτητον ἠρεμίαν, ἀλλὰ συνεζητήθη, συνεφώνησε μὲ τὰς τροποποιήσεις τῆς Ἐπιτροπῆς ὁ κ. Ὑπουργὸς καὶ δὲν θὰ ἔπρεπε τώρα νὰ ἐπεκταθῶμεν τόσον πολύ, εἰς τοιούτου εἴδους συζητήσεις. Ἐάν, κύριοι συνάδελφοι, λαμβάνω τὸν λόγον, εἶναι διότι ἐλέχθησαν ἀπόψε μερικὰ πράγματα, μὲ τὰ ὁποῖα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συμφωνήσω. Καὶ πρῶτον καὶ βασικὸν εἶναι, ὅτι ἐξητάσθη τὸ θέμα ἀπὸ πολλοὺς ἐκ τῶν κ. κ. συναδέλφων ἀπὸ τῆς πλευρᾶς τῆς ἀκτοπλοϊκῆς ἐπιχειρήσεως. Ὀφείλω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι δι’ αὐτό, ὡς ἐπιχείρησις ἀδιαφορῶ. Ἐκεῖνο ποὺ μὲ ἐνδιαφέρει εἶναι οἱ ταξιδεύοντες. Ἐὰν πρέπει νὰ ὑπάρχῃ ἀκτοπλοϊκὴ ἐπιχείρησις θὰ τὸ ἐξετάσωμεν καὶ θὰ ἴδωμεν πὼς θὰ πρέπει νὰ εἶναι αὕτη. Ἐὰν ὑπάρχουν τρελλοί, οἱ ὁποῖοι μπαίνουν εἰς τὴν δουλειὰ αὐτή, δὲν μὲ ἐνδιαφέρουν. Δὲν λησμονῶ ὅμως ὅτι χάρις εἰς αὐτοὺς ποὺ διακινδυνεύουν τὰ κεφάλαια των ἐξυπηρετεῖται ἡ Κοινωνία, χωρὶς ὅμως καὶ νὰ ἠμπορῶ νὰ εἴπω: «τοὺς καϋμένους τοὺς ἐφοπλιστάς». Δὲν λέγω, ἐκτιμῶ πολὺ τοὺς ἐφοπλιστάς, ἐκτιμῶ πολὺ τὰς ὑπηρεσίας τὰς ὁποίας προσέφερον καὶ προσφέρουν εἰς τὸ Κράτος καὶ τὴν Κοινωνίαν, ἀλλὰ ἐκεῖνο ποὺ πρέπει νὰ ἐξετάσωμεν εἶναι, πὼς θὰ ἐξυπηρετηθῇ ὁ κόσμος ποὺ ταξιδεύει καλύτερα, πὼς δηλ. θὰ ἐξυπηρετηθῇ ὁ φτωχὸς ἐκεῖνος ποὺ ταξιδεύει μὲ τὸ καλάθι, ὁ ὁποῖος ἔρχεται ἀπὸ τὴν Μυτιλήνην, ἀπὸ τὴν Χίον καὶ ἀπὸ τὴν Κρήτην. Μὲ ἐνδιαφέρει τὸ πὼς ταξιδεύει, διότι καὶ αὐτὸς προσφέρει εἰς τὸν τόπον αὐτὸν καὶ αὐτὸς ἐπολέμησεν εἰς τὴν Ἀλβανίαν καὶ παντοῦ. Θὰ πρέπει λοιπὸν νὰ ἐξετάσωμεν καὶ τὸ πὼς ταξιδεύει ἐκεῖνος. Δυστυχῶς ὁ ἄνθρωπος αὐτὸς δὲν ἔχει καμμίαν προϊσταμένην ἀρχὴν διὰ νὰ παραπονεθῇ καὶ νὰ τὸν προστατεύσῃ, δὲν ἔχει Ὑπουργὸν Ναυτιλίας καὶ φίλους μεγάλους καὶ ἡ φωνή του σπανίως ἀκούεται. Ἐδῶ σὲ καμμίαν ἐπερώτησιν δὲν ἠκούσθησαν ποτὲ τὰ παράπονα τῶν ἰδιωτῶν. Σὲ καμμίαν ἀναφοράν. Ἔτσι συνέβη, ὥστε τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας σιγὰ–σιγὰ καὶ ὑποσυνειδήτως ἔφθασε νὰ κυριαρχῆται ἀπὸ τὴν ἰδέαν τῆς ἐξυπηρετήσεως καὶ τῆς προστασίας μόνον τῆς ἀκτοπλοϊκῆς ἐπιχειρήσεως καὶ ὄχι νὰ μεριμνᾷ καὶ προστατεύῃ τοὺς ταξιδεύοντας. Καὶ ἐδῶ θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς εἴπω, ἐγὼ ὁ ὁποῖος εἶμαι ναυπηγός, ὅτι δὲν εἶναι μόνον ἡ ἄνεσις ποὺ ἐνδιαφέρει, ἀλλὰ καὶ ἡ ἀσφάλεια. Σᾶς λέγω λοιπὸν ἐγώ, ποὺ εἶμαι ναυπηγός, ὅτι ὅταν ταξιδεύω προτιμῶ νὰ μὴ τὸ σκέπτομαι, διότι ἄλλως δὲν θὰ ἐταξίδευα. Τὰ πλοῖα τῆς ἀκτοπλοΐας μας, κ.κ. βουλευταί, εὑρίσκονται εἰς τοιαύτην κατάστασιν καὶ ἀπὸ ἀπόψεως κατασκευῆς καὶ ἀπὸ ἀπόψεως συντηρήσεως καὶ ἀπὸ ἀπόψεως πληρώσεως τῶν ὅρων τῆς διεθνοῦς συμβάσεως περὶ ἀσφαλείας τῆς ἀνθρωπίνης ζωῆς ἐν θαλάσσῃ, ὥστε μόνον ἄγνοια τελεία τῶν ἐν τῷ Ὑπουργείῳ Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας ναυτικῶν ἠμπορεῖ νὰ συγχωρήσῃ τὸ ὅ,τι εἰς τὰ πλοῖα αὐτὰ ἐξακολουθοῦν νὰ δίδουν ἀδείας νὰ ταξιδεύουν. Ὅταν ἦλθεν ὁ γνωστὸς νόμος 340, βάσει τοῦ ὁποίου ἠγοράσθησαν τὰ πλοῖα τὰ παλαιότερα—σημειώσατε δὲ ὅτι ἡ ἡλικία τοῦ πλοίου δὲν παίζει καὶ μεγάλον ρόλον εἰς τὴν στερεότητα αὐτοῦ, διότι ἠμπορεῖ νὰ εἶναι ἕνα πλοῖον ἡλικίας 30 ἐτῶν καὶ νὰ εἶναι ἀσφαλέστερον ἀπὸ ἕνα ἄλλο ἡλικίας 10 ἐτῶν—ἤμουν μέλος τῆς Ἐπιτροπῆς ποὺ συνεκροτήθη καὶ εἶχον εἴπει νὰ τὰ πάρωμεν, ἀλλὰ ὑπὸ τὸν ὅρον τὸν ἑξῆς:................ Λέγει ὅμως τὸ παρὸν νομοσχέδιον: «Ἀναγνώρισις... ........ (ἀναγινώσκει).......». Κύριοι βουλευταί, ὑπηρέτησα ὡς ναυπηγὸς ἀξιωματικὸς καὶ εἰς τὴν Ἐπιθεώρησιν τῶν ἐμπορικῶν πλοίων καὶ ἔχω ἰδίαν πεῖραν. Εἶπον λοιπόν, νὰ προστεθῇ καὶ ἡ ἑξῆς παράγραφος: «Μέχρις............... ........ (ἀναγινώσκει).......». Ἤλπισα, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον καὶ ἡ Ἐπιθεώρησις ἐμπορικῶν πλοίων, θὰ τὰ ἐλάμβανον ὑπ’ ὄψει των, ἀλλὰ ματαίως. Βεβαίως, αὐτὸ εἶναι ζήτημα κυβερνητικοῦ ἐλέγχου, κ. Ὑπουργέ, ἀλλὰ ἠλπίσαμεν, ὅτι θὰ ἐλαμβάνοντο ὑπ’ ὄψιν αἱ παρατηρήσεις μας. Ἀντὶ τούτου, ὁ κ. Κωστόπουλος ἐδημοσίευσεν ἕνα Διάταγμα καὶ ἔλεγεν, ὅτι ὁ Ἕλλην Νηογνώμων, θὰ ἠδύνατο καὶ αὐτὸς νὰ κάμῃ ἐπιθεώρησιν καὶ νὰ ἐκδίδῃ πιστοποιητικά. Ἐπειδὴ δὲν γνωρίζετε τὶ ἐστὶ ναυπηγικὸς κανονισμὸς ἑνὸς ἀνεγνωρισμένου νηογνώμονος, σᾶς λέγω, ὅτι εἶναι ἕνα βιβλίον τριακοσίων σελίδων περίπου, τοῦ δὲ Ἑλληνικοῦ μία φυλλαδούλα. Πρόκειται δηλ. περὶ κοροϊδίας. Ὑπάρχει, λοιπόν, Διάταγμα τοῦ κ. Κωστοπούλου, διὰ τοῦ ὁποίου ἀναγνωρίζεται ὁ Ἕλλην. Νηωγνώμων ὡς ἰσότιμος πρὸς τοὺς ἄλλους. Σκεφθῆτε, λοιπόν, τὶ ἐργασία γίνεται καὶ πῶς γίνεται. Δι’ αὐτὸ προσέχετε ὅσοι ταξιδεύετε. Τὰ βαπόρια μας εἶναι εἰς κακὴν κατάστασιν. Ἐξαίρεσιν κάμουν ἀπὸ............

§177ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Μᾶς εἴπατε, ὅτι θὰ μᾶς εἴπητε ὀλίγα καὶ λέτε πολλά.

§178Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Τὸ ὀλίγο καὶ τὸ πολὺ εἶναι ζήτημα προσωπικῆς ἐκτιμήσεως. Ἐξαίρεσιν, λοιπόν, κάμουν τὰ πλοῖα ποὺ ἦσαν πρῶτα πολεμικά, ἀπὸ ἀπόψεως ἀσφαλείας. Αὐτή, κύριοι, εἶναι ἡ κατάστασις εἰς τὰ πλοῖα μας. Ἐὰν ἔβλεπα, κύριοι βουλευταί, μίαν προσπάθειαν φιλότιμον τῶν ἐφοπλιστῶν τῶν ἀκτοπλοϊκῶν, διὰ νὰ δημιουργήσουν τὴν στοιχειώδη ἀσφάλειαν ποὺ ἀπαιτεῖται, ἐὰν ἔβλεπα μίαν προσπάθειαν νὰ παράσχουν ἐπὶ τέλους ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἠμποροῦν νὰ παράσχουν, καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ἀνέσεως καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ἀσφαλείας, ὀφείλω νὰ εἴπω, ὅτι θὰ ἤμουν διατεθειμένος καὶ ἐγὼ νὰ δεχθῶ μίαν εὐνοϊκὴν λύσιν δι’ αὐτούς, ἀλλὰ δὲν βλέπω τίποτε ἀπὸ ὅλα αὐτά. Πλὴν μιᾶς περιπτώσεως ἑνός, ποὺ δὲν ἦτο ἐφοπλιστὴς προηγουμένως καὶ ἀγωνίζεται καὶ καταβάλλει κάθε προσπάθειαν. Δὲν βλέπω ἄλλους, οἱ ὁποῖοι νὰ προσφέρουν τίποτε. Ἀλλ’ ἀνεξαρτήτως αὐτοῦ, κ. βουλευταί, ὅτι ἔχομεν, δηλαδή, ὑποχρέωσιν νὰ προσέξωμεν τὸ κοινὸν ποὺ ταξιδεύει, σᾶς ἐρωτῶ: Εἴδατε ἐπὶ ἓξ μῆνας τὸ καλοκαίρι ποὺ θὰ ἐταξιδεύσατε, πλοῖον τὸ ὁποῖον νὰ παρέχῃ εἰς τοὺς ἐπιβάτας του ἔστω καὶ τὴν στοιχειώδη ἄνεσιν ποὺ πρέπει νὰ ἀπαιτήσῃ κανείς; Δύναται νὰ ὀνομασθῇ ταξίδι αὐτό; Καὶ ἐπιτρέπεται νὰ ὑφίσταται μία τοιαύτη κατάστασις; Καὶ δὲν εἶναι ἀπορίας ἄξιον πῶς ἰσχυρίζονται οἱ κύριοι ἐφοπλισταί, ὅτι ἔχουν ζημίας; Ἐὰν δὲ νομίζῃ ἡ Κυβέρνησις, ὅτι ἔχουν ζημίας, διατί δὲν καταργεῖται ὁ φόρος ἐπὶ τῶν εἰσιτηρίων; πρᾶγμα, ἄλλωστε, ποὺ ἔκαμεν ἡ Κυβέρνησις Βενιζέλου διὰ τὰ ποντοπόρα πλοῖα. Πρὸ τοῦ πολέμου εἰργάζοντο διὰ τὴν ἐξυπηρέτησιν τῆς ἀκτοπλοΐας 40 πλοῖα. Μία ἐπιτροπὴ ἡ ὁποία εἶχε συσταθῆ τὸ 1946 ἢ 1947, νομίζω, ὑπεστήριξε, ὅτι χρειάζονται 24 πλοῖα. Καὶ διερωτῶμαι, πῶς τώρα, μὲ τὴν προσθήκην καὶ τῆς Δωδεκανήσου, πῶς δὲν θὰ μπορέσουν νὰ ἐργασθοῦν 35 πλοῖα, καθ’ ἣν στιγμὴν γίνεται τὸ κακὸ ποὺ γίνεται. Τὸ ὅτι δὲν ἐξυπηρετοῦνται ὡρισμένα νησιὰ αὐτὸ δὲν σημαίνει, ὅτι θέλομεν νὰ χρησιμοποιηθῇ τὸ «Ἀγγέλικα» π.χ. ἀλλὰ τὸ «Μοσχάνθη», τὸ ὁποῖον δὲν κατεδέχετο τὶς ἄγονες γραμμὲς μέχρι χθές, ἀλλὰ τώρα ἐξυπηρετεῖ τρεῖς ἄγονες γραμμές. Θεωρῶ περιττὸν δὲ νὰ ἀναφέρω, ὅτι καὶ τὸ «Ἀγγέλικα» μπορεῖ κάλλιστα νὰ ἀράξῃ εἰς ὅλα τὰ νησιὰ τῆς γραμμῆς Παροναξίας π.χ. Ἐπίσης ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον μοῦ ἔκαμεν ἐντύπωσιν καὶ μὲ ηὐχαρίστησε πολὺ ἦτο ἡ διαπίστωσις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἀνεργία. Καὶ θὰ τὸν παρακαλέσω νὰ δεχθῇ αὔριον νὰ τοῦ παρουσιάσω διὰ νὰ τοὺς τακτοποιήσῃ καμμιὰ δεκαριὰ συμπολίτας μου, οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ μπαρκάρουν! Ἀπὸ ἀπόψεως ἐννοιῶν, μία σύγκρισις μὲ τὸν Ν. 469, ὁ ὁποῖος προέβλεπε τὴν ἐκποίησιν σκαφῶν διὰ τοὺς ζημιωθέντας πλοιοκτήτας, θὰ σᾶς δείξῃ ἀμέσως πόσον εὐνοϊκώτερος εἶναι ὁ παρὼν νόμος ἀπὸ τὸν νόμον 469, ὅστις ὑπετίθετο, ὅτι ἐπρόκειτο νὰ διευκολύνῃ τοὺς ζημιωθέντας, ἐπαναλαμβάνω, πλοιοκτήτας. Εἰς τὸ παρὸν νομοσχέδιον, ἐνῶ τὸ ἀρχικὸν σχέδιον περιώριζε τὸν συναγωνισμὸν μεταξὺ τῶν παλαιῶν ἐφοπλιστῶν, δηλαδὴ μεταξὺ 10–12 ἐπιχειρήσεων, τώρα τὸ ἐκάμομεν νὰ εἶναι «μεταξὺ τῶν ἐφοπλιστῶν». Ἐκεῖνος ὁ νόμος, ὁ ὁποῖος, σημειωτέον, ὑπογράφεται ὡς νομοσχέδιον καὶ ἀπὸ τὸν κ. Χέλμην καὶ ἀπὸ τὸν κ. Βενιζέλον, εἰς τὴν παράγραφον 1 τοῦ ἄρθρου 6 λέγει: «................ ........ (ἀναγινώσκει)........». Δηλαδὴ ἔχει τὴν διατύπωσιν ποὺ ἐπρότεινεν ὁ κ. Μπουρνιᾶς καὶ τὴν ὁποίαν προτείνω καὶ ἐγὼ ὡς τροπολογίαν. Κάμει δὲ μίαν ἐξαίρεσιν διὰ τοὺς καϊξῆδες καὶ δίδει τὴν ἑξῆς προτίμησιν................ «....... (ἀναγινώσκει)........». Αὐτὴ εἶναι ἡ μόνη εὔνοια ποὺ δίδει ὁ νόμος 469 ὑπὲρ τῶν ἐφοπλιστῶν οἱ ὁποῖοι, σημειώσατε, ἔχασαν τὰ πλοῖα των κατὰ τὸν πόλεμον.

§179Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν νομίζω, κ. συνάδελφε, ὅτι πρέπει ὁ νόμος αὐτὸς νὰ χρησιμεύσῃ ὡς ὑπόδειγμα καὶ διὰ τὸ παρὸν νομοσχέδιον. Διότι ἢ θὰ κάμῃ τὸ Κράτος προστασίαν ὑπὲρ τῶν ἐφοπλιστῶν ἢ θὰ τοὺς ἀφήσῃ. Ἡ ἐπὶ ἴσοις ὅροις προτίμησις δὲν νομίζω, ὅτι ἀποτελεῖ προστασίαν διὰ τοὺς πληγέντας ἐφοπλιστάς.

§180Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ἀφοῦ τὸ Κράτος ἐφέρθη κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον τότε τί πρέπει νὰ κάμῃ σήμερον ποὺ δὲν ἔχει πληγέντας; Ὅσον ἀφορᾷ τὸν τόκον, πῶς ὡρίσθη οὗτος; Ὡρίσθη 4%. Καὶ τί ποσὸν τῆς ἀξίας τοῦ πλοίου θὰ πρέπει νὰ καταβληθῇ ἀμέσως; Ἀκούσατε........... «........ (ἀναγινώσκει).........». Ἐγὼ στηρίζομαι εἰς τὸ γεγονός, ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν ὁ καλλίτερος ἀκτοπλοϊκὸς ἐφοπλιστὴς εἶναι πρόσωπον ποὺ δὲν εἶχε προηγουμένως ἀσχοληθῆ μὲ τὴν θάλασσαν. Ἐγὼ προτείνω νὰ φύγῃ ἡ δευτέρα φράσις καὶ νὰ διατυπωθῇ ὅπως ἦτο εἰς τὸν προηγούμενον νόμον. Δὲν πρόκειται ἐδῶ περὶ μικροδουλειᾶς, εἰς τὴν οὐσίαν θὰ ἦτο ἀδύνατον νὰ παρασυρθῇ ἢ νὰ πλανευθῇ ὁ οἱοσδήποτε ἐπιχειρηματίας, ἀλλὰ πρόκειται νὰ διατεθοῦν ἑκατοντάδες χιλιάδες δολλαρίων.

§181Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ ἀποβλέψωμεν μόνον εἰς τὸ δημόσιον ταμεῖον, θὰ καθωρίζαμεν, διὰ τοῦ ψηφιζομένου νόμου τοὺς πλέον συμφερωτέρους ὅρους, διὰ τὸ δημόσιον ταμεῖον. Θὰ ἔπρεπε ἡ δημοπρασία νὰ γίνῃ βάσει τῆς πραγματικῆς ἀξίας τοῦ πλοίου καὶ νὰ δύναται νὰ μετάσχῃ εἰς αὐτὴν πᾶς, ὅστις ἤθελε νὰ μετάσχῃ. Ἤκουσα νὰ λέγουν ὅλοι οἱ ἀξιότιμοι ἐκ τῶν νήσων συνάδελφοι, ὅτι δὲν πρέπει νὰ πρυτανεύσῃ ἡ ταμιευτικὴ ἄποψις ὑπὲρ τοῦ Δημοσίου, διότι, μοιραίως, τὸ βάρος ἐκ τοῦ ὑπερβάλλοντος τιμήματος θὰ ἐπέπιπτεν ἐπὶ τοῦ κοινοῦ τῶν νήσων, τοῦ ταξειδεύοντος, ἕνεκα τῆς ἐπαυξήσεως τῶν εἰσιτηρίων. Δι’ αὐτὸ θεσπίζεται εἰς τὸ νομοσχέδιον ὅτι ἡ τιμὴ τῶν πλοίων θὰ εἶναι ἀνάλογος πρὸς τὰς συνθήκας τῆς Ἑλληνικῆς ἀκτοπλοΐας, ὥστε νὰ ὠφεληθῇ τὸ ταξειδεῦον ἀπὸ τὰ νησιά του κοινόν. Ἀλλὰ ἔργον δικαιοσύνης εἶναι, ἀφοῦ εἰς τὴν ὅλην οἰκονομίαν τοῦ νομοσχεδίου λαμβάνεται ὑπ’ ὄψιν ὁ παράγων τοῦ νησιωτικοῦ λαοῦ τοῦ ταξειδεύοντος, νὰ μὴ ἀγνοηθῇ καὶ ὁ παράγων τῶν ἀκτοπλοίων, δεδομένου ὅτι ἡ Βουλὴ γνωρίζει, ὅτι εἰς τὰς ἑκάστοτε συζητήσεις, δὲν ὑπῆρξα φίλος τῶν ἐφοπλιστῶν. Εἶναι, λοιπόν, νομίζω, ὀρθωτέρα ἡ τροπολογία τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς, ἥτις ἐπεκτείνει εἰς ὅλους τοὺς πλοιοκτήτας τὸ δικαίωμα τῆς συμμετοχῆς εἰς τὴν δημοπρασίαν καὶ ἀποκλείει τὴν συμμετοχὴν εἰς αὐτὴν ἐκείνους τοὺς κεφαλαιούχους, οἵτινες δὲν ἔχουν σχέσιν μὲ τὴν θάλασσαν.

§182Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Κύριε συνάδελφε, εἰς τὴν δημοπρασίαν, δύναται νὰ λάβῃ μέρος ὡς πλοίαρχος ἢ ὡς ναυτικὸς πράκτωρ, ὁ ὁποῖος ὡς γνωρίζομεν ὅλοι, γνωρίζουν πολὺ καλὰ τὴν ἐργασίαν αὐτήν; Ὄχι, τοὺς ἀποκλείετε αὐτούς, διότι εἴπατε ὅτι δὲν θὰ γίνῃ δεκτὴ καμμία ἄλλη τροπολογία. Ὑπάρχει λοιπὸν περιορισμός.

§183Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Τότε, θὰ ἔλθῃ νὰ μετάσχῃ τοῦ διαγωνισμοῦ ὁ τραπεζιτικὸς καὶ ὁ χρηματιστής, τοὺς ὁποίους δὲν θέλω.

§184Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Διερωτῶμαι, κ. Ὑπουργέ, ἂν ὁ περιορισμὸς αὐτὸς εἶναι συνταγματικὸς καὶ μήπως τοῦτο ἀποτελέσῃ ἀφορμὴν προσφυγῶν κατὰ τῆς κατακυρώσεως.

§185Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Ποῖος βλάπτεται;

§186Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Βλάπτεται ἡ βάσις τοῦ νομοσχεδίου, ἡ ὁποία εἶναι ὑπὲρ τοῦ ταξειδεύοντος κοινοῦ. Δέχομαι ὅτι ἡ ὑπόθεσις ἔχει κέρδη, ἀλλὰ δὲν δέχομαι νὰ μπαίνουν οὔτε οἱ τραπεζιτικοὶ ὅμιλοι οὔτε οἱ χρηματισταί.

§187Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Ὅτι καὶ ἂν κάμωμεν, δὲν θὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ ἀποκλείσωμεν τοὺς ἐπιτηδείους.

§188Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Ὡς εἶναι διατυπωμένο τὸ νομοσχέδιον δὲν ἀποκλείεται οὔτε ὁ χρηματιστὴς οὔτε ὁ τραπεζιτικὸς οὔτε οἱοσδήποτε ἄλλος, διότι οὗτοι δύνανται νὰ ἀγοράσουν ἕνα καΐκι 150 κόρων καὶ νὰ ἀποκτήσουν τὸ δικαίωμα τῆς συμμετοχῆς. Ζητῶ νὰ τὸ προσέξητε αὐτὸ τὸ πρᾶγμα. Κύριε Μαρούλη, ὀφείλω νὰ δηλώσω ἓν πρᾶγμα. Εἶμαι κατὰ πάσης κατοχυρώσεως ἐπαγγελματικῆς οἱασδήποτε καὶ δέχομαι τὴν εὐθύνην αὐτὴν νὰ τὴν ἀναλάβῃ τὸ Κράτος τότε μόνον, ὅταν εἶναι εἰς θέσιν, ἐκ παραλλήλου νὰ ἐξασφαλίσῃ καὶ εἰς τοὺς νέους μίαν ἐπαγγελματικὴν σταδιοδρομίαν. Κύριε Πρόεδρε, δὲν ἐπιθυμῶ νὰ ἀπασχολήσω περισσότερον τὴν Βουλήν, διότι ἐὰν ἐγνώριζον ὅτι θὰ ἐπεξετείνετο τὸ θέμα τόσον θὰ εἶχον καὶ ἐγὼ ὡρισμένα στοιχεῖα, διὰ νὰ τὰ ἀνακοινώσω εἰς τὴν Βουλήν. Τὸ θέμα πλέον εἶναι θέμα Διακομματικῆς Ἐπιτροπῆς.

§189ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μ. Στεφανίδης ἔχει τὸν λόγον.

§190Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Κύριοι βουλευταί, εἶμαι κατ’ ἀρχὴν ὑπὲρ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου καθ’ ὅσον ἀποδεδειγμένως ἐξασφαλίζει εἰς τὴν χώραν μας, κατ’ ἐξοχὴν νησιωτικήν, καὶ εἰς τὴν Ἑλληνικὴν ἀκτοπλοΐαν τέσσαρα σύγχρονα σκάφη ποὺ θὰ ἐξυπηρετήσουν σπουδαιοτάτας θαλασσίας συγκοινωνιακὰς γραμμάς μας. Εἶναι ὡσαύτως φανερόν, ὅτι διὰ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου δίδεται ἡ μόνη ἐπιβαλλομένη λύσις ἐκποιήσεως τῶν σκαφῶν αὐτῶν παρὰ τοῦ δημοσίου καὶ ἐξασφαλίσεως ἀξιολόγου ἐσόδου ἐκ τῶν Ἰταλικῶν ἐπανορθώσεων πρὸς ἐξυπηρέτησιν τοῦ προγράμματος ἀνασυγκροτήσεως. Συμμερίζομαι ὅμως πλήρως τὰς ἐκτεθείσας ἀπόψεις τοῦ ἀξιοτίμου ἐκ Κυκλάδων συναδέλφου κ. Πρωτοπαπαδάκη καὶ συνιστῶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὸν ἁρμόδιον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας νὰ ἀποδεχθῇ τὴν προτεινομένην τροπολογίαν διευρύνσεως τοῦ κύκλου τῶν προσώπων ποὺ θὰ μετάσχουν εἰς τὸν διαγωνισμὸν ἐκποιήσεως τῶν σκαφῶν αὐτῶν. Μάλιστα προτείνω ὅπως θεσπισθῇ δικαίωμα συμμετοχῆς κατὰ τὸν πρῶτον διαγωνισμὸν παντὸς Ἕλληνος πολίτου ἄνευ διακρίσεως καὶ εἰς περίπτωσιν καθ’ ἣν ἀποβῇ οὗτος ἄνευ ἀποτελέσματος νὰ παρασχεθῇ δικαίωμα συμμετοχῆς τῶν Ἑλλήνων πλοιοκτητῶν μὲ τὰς σχετικὰς εὐκολίας πληρωμῆς, ὡς καθωρίσθησαν οὗτοι ὑπὸ τῆς ἁρμοδίας Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον καθίσταται τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον ἀδιάβλητον ἠθικῶς καὶ παρέχονται ὅλα τὰ ἐχέγγυα, πλήρους περιφρουρήσεως τῶν συμφερόντων τοῦ Ἑλληνικοῦ δημοσίου. Ἄλλωστε, εἰς τὸ νομοσχέδιον θεσπίζονται ἐλαστικαὶ διατάξεις, ἐξασφαλίζουσαι τὴν ἀποκλειστικὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν Ἑλληνικῶν ἀκτοπλοϊκῶν γραμμῶν, ἀπαγορευομένης μάλιστα καὶ τῆς εἰς ἀλλοδαποὺς ἐκποιήσεώς των ἐπὶ 20 ἔτη. Εἰδικώτερον ὅμως, ὀφείλω δι’ ὀλίγων νὰ ἀποκρούσω μερικὰς ἀπόψεις ποὺ διετύπωσεν ὁ ἀξιότιμος ἐκ Ζακύνθου συνάδελφος καὶ νὰ συστήσω τὴν ἀπόρριψιν τῆς τροπολογίας του ποὺ περιλαμβάνεται εἰς τὴν διενεμηθεῖσαν ἔκθεσίν του. Πρῶτον δὲν εἶναι ἀκριβές, ὅτι εἶναι 12 αἱ θαλάσσιαι συγκοινωνιακαὶ γραμμαί, διότι ἐκτὸς τῶν βασικῶν γονίμων μεγάλων γραμμῶν ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι περίπου 20 ἄγονοι γραμμαὶ ἐκ τῶν ὁποίων παραμένουν ἀνεκμίσθωτοι ὑπὲρ τὰς 12. Οἱ ἐφοπλισταί μας τῆς ἀκτοπλοΐας δὲν ἐπέδειξαν τὸ ὀφειλόμενον ἐνδιαφέρον ὑπὲρ τῶν νησιωτῶν μας, οἱ ὁποῖοι ὑφίστανται τὰ πάνδεινα καὶ στεροῦνται εἰς πολλὰς νήσους συγκοινωνίας. Δεύτερον δὲν εἶναι ἀκριβές, ὅτι δὲν ὑφίσταται ἀνεργία, διότι εἶναι μέγας ὁ ἀριθμὸς τῶν ἀνέργων ναυτεργατῶν οἱ ὁποῖοι περιφέρονται ἐπὶ μῆνας κάτω ἀπὸ τὰ γραφεῖα τοῦ Γ.Ε.Ν.Ε. εἰς τὸν Πειραιᾶ διὰ νὰ ἐξασφαλίσουν ἐργασίαν. Ἀλλὰ ὁ σπουδαιότερος λόγος, ποὺ ὑπαγορεύει τὴν ἀπόρριψιν τῆς τροπολογίας τοῦ συναδέλφου κ. Βούλτζου περὶ παροπλισμοῦ πολλῶν παλαιῶν ἐπιβατηγῶν σκαφῶν καὶ παροχῆς ἀποζημιώσεως εἰς τοὺς ἐφοπλιστάς, εἶναι, ὅτι κατ’ αὐτὴν τὸ προϊὸν τοῦ σημαντικοῦ ποσοῦ τῆς ἀποζημιώσεως ταύτης θὰ προέλθῃ ἀπὸ ἐπιβολὴν φορολογίας ἐπὶ τῆς τιμῆς τῶν εἰσιτηρίων τῶν ἀκτοπλοϊκῶν γραμμῶν. Δηλαδή, οὔτε λίγο οὔτε πολὺ ὁ πτωχὸς καὶ ἐγκαταλελειμμένος λαὸς τῶν νήσων καλεῖται νὰ πληρώσῃ μὲ ἐπιβάρυνσιν τῶν εἰσιτηρίων καὶ τῶν κομίστρων μεταφορῶν ἕνα τόσο μέγα ποσόν. Ἐδοκίμασα ἔκπληξιν ἀπὸ τὴν ὑποβολὴν τῆς τροπολογίας αὐτῆς, ἡ ὁποία πρέπει νὰ ἀπορριφθῇ.

§191Π. ΝΤΕΝΤΙΔΑΚΗΣ. Τὰ πλοῖα εἶναι 4 καὶ δὲν πρόκειται νὰ γίνῃ μία δημοπρασία δι’ ὅλα μαζί. Ἄς γίνῃ ἡ πρώτη δημοπρασία καὶ ἂς ἴδωμεν τὰ τρωτά της καὶ κατόπιν ἂς ἐπιφέρωμεν τροποποίησιν εἰς τὸ ἄρθρον 6 διὰ νέου νόμου.

§192Α. ΒΟΥΛΤΖΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, κατ’ ἐμὲ τὸ συμφέρον τῶν ταξιδιωτῶν, τὸ ὁποῖον τόσον μᾶς ἀπησχόλησεν, ἐξυπηρετεῖται κατὰ πρώτιστον λόγον διὰ τῆς ὑπάρξεως ἀκτοπλοΐας. Δι’ ἐμὲ γεννᾶται ζήτημα ἀκτοπλοϊκόν. Θὰ ἤθελον νὰ ἐρωτήσω κατὰ συνέπειαν, τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας, θὰ θελήσῃ νὰ διαβεβαιώσῃ τὴν σχεδὸν κενὴν αὐτὴν αἴθουσαν, διότι ὁμολογῶ ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν θὰ ἤθελον νὰ ὑποβάλω καὶ ἕνα παράπονον, ὅτι καθ’ ἣν στιγμὴν συζητεῖται ἕνα σοβαρώτατον θέμα, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ μέγιστον μέρος τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, δὲν παρίσταται παρὰ μικρὸς ἀριθμὸς βουλευτῶν, ὅτι θὰ ληφθῇ κάποια πρόνοια δι’ αὐτοὺς τοὺς ἀνθρώπους, διότι παρ’ ὅλα ὅσα ἐλέχθησαν ἐδῶ, παρ’ ὅλην τὴν ἀσυμπάθειαν ἡ ὁποία ἐξεδηλώθη ἐναντίον τῶν ἐφοπλιστῶν, ἐγὼ νομίζω, ὅτι ὑποχρέωσίς μου εἶναι νὰ δηλώσω ὅτι οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ εἶναι ἄξιοι καλλιτέρας τύχης παρ’ ἐκείνης τῆς ὁποίας τυγχάνουν ἀπόψε οὗτοι ἐντὸς τῆς αἰθούσης ταύτης.

§193Μ. ΧΛΟΥΒΕΡΑΚΗΣ. Δὲν ἐξεδηλώθη καμμία ἀσυμπάθεια.

§194ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ε. Σαββόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§195Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Ἁπλῶς θὰ ὑπενθυμίσω, ὅτι διερχόμεθα κρισίμους στιγμὰς κοινωνικῆς τοποθετήσεως. Θὰ ἔπρεπε, λοιπόν, νὰ προσέχωμεν, ὅταν ἐκδηλώνωμεν τὴν συμπάθειάν μας πρὸς ὡρισμένην τάξιν, ὥστε ἡ συμπάθεια αὐτὴ νὰ μὴ δημιουργήσῃ κακὰς ἐντυπώσεις. Συζητοῦμεν ἐπὶ 2 ὥρας συνεδριάζοντες πῶς θὰ κατοχυρωθοῦν οἱ ἄνθρωποι αὐτοί, οἱ ἐφοπλισταί. Κύριοι, μὲ τοὺς ἐφοπλιστὰς προσωπικῶς δὲν ἔχω τίποτε, ἀντιθέτως προέρχομαι ἀπὸ οἰκογένειαν σχέσιν ἔχουσαν ἐκ μητρὸς μὲ ἐφοπλιστάς. Πλὴν ὅμως πιστεύω ἀκραδάντως, ὅτι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον πρέπει, τοὐλάχιστον, τὶς κρίσιμες στιγμὲς ποὺ διερχόμεθα σήμερον, νὰ μᾶς ἀπασχολῇ, εἶναι ἀποκλειστικῶς καὶ μόνον τὸ λαϊκὸν συμφέρον καὶ συμφωνῶ ἀπολύτως καὶ χαίρω ἰδιαιτέρως, διότι ἤκουσα τοὺς προλαλήσαντας συναδέλφους οἱ ὁποῖοι ἐτόνισαν τὸ ζήτημα τῆς μειώσεως τῶν ναύλων κ.λ.π. καὶ τῆς μεταφορᾶς τοῦ πολιτισμοῦ εἰς τὰς νήσους καὶ τὰς παραλιακὰς πόλεις τῆς Ἑλλάδος. Πλὴν ὅμως, διαφωνῶ εἰς τὸ αἴτημα τῆς κατοχυρώσεως ὡρισμένων οἰκονομικῶν συμφερόντων. Κύριοι, εἴμεθα Κράτος φιλελεύθερον. Βασικὴ ἀρχὴ τῆς φιλελευθέρας οἰκονομίας εἶναι ὁ θεμιτὸς συναγωνισμός. Πᾶς ὅστις δύναται, παντὸς τοῦ ὁποίου τὰ κότσια, κατὰ τὸ κοινῶς λεγόμενον, θὰ ἀνθέξουν, πρέπει κατὰ τὴν ἐμὴν ταπεινὴν γνώμην, νὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα ν’ ἀποδυθῇ εἰς ἕνα Α ἢ Β οἰκονομικὸν ἀγῶνα. Κύριοι, δὲν στέκονται αἱ κοινωνίαι ἢ δὲν πίπτουν αἱ κοινωνίαι ἀπὸ τὴν πτῶσιν ἢ ἀνύψωσιν ἑνὸς ἢ δύο ἢ τριῶν ἀτόμων. Μὴ λησμονῶμεν, ὅτι οἱ σημερινοὶ ἐφοπλισταὶ ἐξεκίνησαν πάμπτωχοι καὶ ἐδημιούργησαν τεραστίας περιουσίας. Μὴ θέλωμεν νὰ κατοχυρώσωμεν μίαν τάξιν ἀνθρώπων δίδοντες γροθιὰ εἰς τὸ μαχαίρι. Δὲν ἠξεύρω ἐὰν διαβάζετε ἐφημερίδας ἀριστερὰς καὶ ἐφημερίδας αἱ ὁποῖαι σκανδαλοθηροῦν, μία ἐξ αὐτῶν ἐπὶ 10 ἡμέρας ἔχει ὡς μοναδικὸν θέμα τὸ νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ἐτέθη πρὸ ἡμῶν καὶ οὔτε λίγο, οὔτε πολὺ κάμνει μίαν τοιαύτην προπαγάνδαν ἐναντίον ἡμῶν καὶ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι συνέστησαν τὸ νομοσχέδιον, ὥστε ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι ἐσταμάτησεν ἡ ἀναπνοή μου ποὺ τὸ ἐδιάβασα. Κύριοι, διερχόμεθα κρισίμους στιγμάς, δὲν πρέπει νὰ κατοχυρώσωμεν ὡρισμένην τάξιν. Ὁ κ. εἶπε διατί κατοχυρώνομεν ἄλλας τάξεις. Διατί κύριοι τοὺς κατοχυρώνομεν; Διότι εἶναι ἀσθενεῖς οἰκονομικῶς. Δὲν ἠμποροῦμεν νὰ κατοχυρώσωμεν τοὺς ἐφοπλιστάς. Συμφωνῶ μὲ τὰ ὅσα εἶπεν ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης.

§196Ν. ΖΟΡΜΠΑΣ. Διὰ νὰ μὴ μείνετε μὲ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ἡμεῖς οἱ ὁποῖοι ὑποστηρίζομεν τὸ νομοσχέδιον, ὑποστηρίζομεν τὰ συμφέροντα τῶν ἐφοπλιστῶν, ἔχω νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἡμεῖς δὲν ἐνδιαφερόμεθα διὰ κανένα. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει ἡμᾶς εἶναι νὰ ὑπάρχουν πλοῖα ἄνετα, πλοῖα καλὰ καὶ τὰ ὁποῖα νὰ χρησιμοποιοῦμεν καὶ ἐν εἰρήνῃ καὶ ἐν πολέμῳ.

§197Ε. ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ κύριε συνάδελφε, εἰς αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἴπατε, δὲν ἔχω ἀντίρρησιν.

§198ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας ἔχει τὸν λόγον.

§199Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπ. Ναυτιλίας). Κύριοι βουλευταί, ἡ συζήτησις παρετάθη ἐπὶ πολύ. Κατόπιν τούτου σέβομαι τὴν ὥραν καὶ θὰ περιορισθῶ εἰς ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα νομίζω, ὅτι ἀπόψε ἠμποροῦν νὰ λεχθοῦν διὰ τὸ νομοσχέδιον. Ὅταν μοῦ ἐτέθη ὑπ’ ὄψει τὸ νομοσχέδιον τοῦτο, τὸ ὁποῖον εἶχε συνταχθῆ ἀπὸ τὴν προκάτοχον Κυβέρνησιν, ὀφείλω νὰ δηλώσω, ὅτι τοῦτο εἶχε τὸ πνεῦμα τῆς προστασίας τῶν ἀκτοπλοϊκῶν σκαφῶν. Θέλοντας καὶ ἐγὼ νὰ συνεχίσω τὴν ἰδίαν τακτικήν, δὲν εἶχον καμμίαν ἀντίρρησιν. Διότι καὶ ἐγὼ πιστεύω, ὅτι εἶναι μία τάξις ἡ ὁποία ἔχει προσφέρει εἰς τὸ ἐθνικὸν οἰκοδόμημα καὶ ἐν πάσῃ περιπτώσει θὰ ἠδύνατο νὰ τύχῃ ὄχι τῆς εὐνοίας, ἀλλὰ τῆς καλῆς μεταχειρίσεως ἐν ὄψει τῶν δυσχερειῶν τὰς ὁποίας θ’ ἀντιμετωπίσῃ ἡ ναυτιλία μετὰ τὴν εἰσδοχὴν αὐτῶν τῶν πλοίων. Ἀλλ’ εἰς τὴν πρώτην συζήτησιν τὴν ὁποίαν ἤκουσα εἰς τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, θὰ ἐνθυμοῦνται, οἱ ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι, ὅτι μὲ εὐχαρίστησιν προσεχώρησα εἰς τὴν ἀντίθετον ἄποψιν, δηλαδὴ τῆς ταμειακῆς προστασίας τοῦ Κράτους. Καὶ νομίζω, ὅτι ἡ προσπάθεια τὴν ὁποίαν κατέβαλεν ἡ Ἐπιτροπὴ νὰ διατυπώσῃ κατὰ τοιοῦτον τρόπον τὸ ἄρθρον 6, εἶχεν ὡς σκοπὸν τὸν συγκερασμὸν αὐτῶν τῶν δύο ἀπόψεων αἱ ὁποῖαι ἐξυπηρετοῦν καὶ τὴν ἄποψιν τοῦ δημοσίου, δηλαδὴ νὰ εἰσπράξῃ ὅσον τὸ δυνατὸν περισσότερα, ἀλλὰ συγχρόνως νὰ παρασχεθῇ καὶ μία οἰκονομικὴ εὐχέρεια εἰς τοὺς ἐφοπλιστάς, οἱ ὁποῖοι θὰ ἀντικρύσουν ἕνα ζήτημα πάρα πολὺ σκληρό, νὰ ἠμπορέσουν νὰ ἔχουν ὀλιγωτέρας ζημίας ἐξ αἰτίας τῶν τεσσάρων αὐτῶν σκαφῶν, τὰ ὁποῖα θὰ ἔλθουν εἰς τὰς Ἑλληνικὰς γραμμάς. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θέλω νὰ βεβαιώσω καὶ τὸ ὁποῖον ὁ ἀξιότιμος εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας μὲ προὐκάλεσε νὰ δηλώσω, εἶναι ὅτι πράγματι ὑφίσταται θέμα ναυτιλιακόν. Καὶ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κ. Πρωτοπαπαδάκης πράγματι ὑπάρχουν καὶ ὀφείλουν νὰ κινήσουν τὸ ἐνδιαφέρον ὅλων. Καὶ θέλω νὰ πιστεύσω, ὅτι εἰς τὴν μικρὰν διαδρομήν μου εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορ. Ναυτιλίας, ἔδωσα καὶ δίδω μεγάλην σημασίαν εἰς τὸ θέμα αὐτό. Πρέπει νὰ γίνῃ πλέον ἡ ἀνανέωσις τῶν σκαφῶν. Εἶναι τοιαύτη ἡ κατάστασις, ὥστε θὰ ἔπρεπε νὰ χαιρετίσωμεν τὴν εἰσδοχὴν τῶν 4 σκαφῶν μὲ χειροκροτήματα. Καὶ ὄχι ὄργανα δημοσίας γνώμης νὰ γράφουν σήμερον, μὲ τίτλους πράγματι ἀπογοητευτικούς: «...... (ἀναγινώσκει)......». Μᾶς δίδεται ἡ εὐκαιρία μὲ τὰ σκάφη αὐτὰ νὰ ἀποκτήσωμεν τὰ καλύτερα σκάφη τῆς Μεσογείου, εἰς τρόπον, ὥστε νὰ δώσωμεν εἰς τὸν ταλαιπωρημένον Ἕλληνα τὴν εὐχέρειαν νὰ ταξιδεύῃ μὲ ἄνεσιν καὶ πρὸ παντὸς μὲ ἀσφάλειαν.

§200Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Ὑπερακοντίζετε τὴν διάταξιν τοῦ προηγουμένου νόμου. Διότι, ἐνῷ ὁ νομοθέτης προέβλεψε νὰ μὴ ἀποζημιωθοῦν, σήμερον διὰ τοῦ νόμου τούτου τοὺς δίδετε τὰ νέα πλοῖα καὶ ἑπομένως τοὺς δίδετε περισσότερα.

§201Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπορ. Ναυτιλίας). Ἕτερον, ἑκάτερον, κ. συνάδελφε. Αὐτὰ ὅσον ἀφορᾷ τὸ σχέδιον νόμου. Ὅσον ἀφορᾷ τὰς ἐπικρίσεις, αἱ ὁποῖαι ἐλέχθησαν καὶ αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦν ἀντικείμενον ἐπερωτήσεων, μὲ εὐχαρίστησιν θὰ τὰς ἐδέχετο ὁ ὑποφαινόμενος. Τοῦτο ὅμως θὰ ἤθελα νὰ βεβαιώσω τὴν στιγμὴν αὐτὴν: Ὅτι τὸ πρόγραμμα ἀνεπτύχθη καὶ εἰδικῶς ἐθεσμοθετήθη ἀπὸ τοῦ 1947. Δὲν εἶχα ἐγὼ τὴν εὐκαιρίαν τότε νὰ μετέχω οὔτε κἂν εἰς τὴν Βουλήν. Ἐγένετο ἡ προσπάθεια τότε νὰ ἐνισχυθῇ ἡ ἐκδηλωθεῖσα ἐπιθυμία ἐφοπλιστῶν ἢ ἐφοπλιστοῦ νὰ ἀποκτήσωμεν ὑπερωκεάνια σκάφη. Ἀλλ’ ὁμολογῶ, ὅτι θὰ ἤθελα νὰ ἀκούσω τὸν ὁμιλήσαντα πρὸ ὀλίγου ἐκλεκτὸν συνάδελφον νὰ εἴπῃ διατὶ δὲν ἐνισχύθη ἡ προσπάθεια ἐκείνη. Ὅταν συνετάγη τὸ πρόγραμμα τῶν Ἰταλικῶν ἐπανορθώσεων ὀρθῶς, κατὰ τὴν κρίσιν μου, ἐκαλύφθη ὁλόκληρον τὸ πρόγραμμα μὲ τὰ 4 αὐτὰ σκάφη καὶ τὰ δύο τὰ ὁποῖα θὰ σᾶς ἀπασχολήσουν ἀργότερον. Ὅσον ἀφορᾷ περαιτέρω τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον ἔθιξεν ὁ ἀξιότιμος εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας, ὅτι θὰ προκύψῃ ζήτημα ἀποζημιώσεως ἐργατῶν, θὰ ἤθελα νὰ βεβαιώσω τὴν Βουλήν, ὅτι τὰ σκάφη αὐτά, ἐκτὸς τοῦ πρώτου, τὸ ὁποῖον θὰ εἶναι ἕτοιμον εἰς τὸ τέλος τοῦ μηνὸς ἢ τὸ πολὺ τὴν 10ην Ἰανουαρίου, τὸ δεύτερον τὴν 15ην Ἰανουαρίου ἢ τέλος Ἰανουαρίου, τὰ δύο τελευταῖα θὰ εἶναι ἕτοιμα εἰς τὰς ἀρχὰς Μαρτίου. Ἐὰν δὲ λάβωμεν ὑπ’ ὄψει τὴν οἰκονομίαν τοῦ χρόνου, ὁ ὁποῖος τίθεται ἀπὸ τὸν νόμον, ἡ ἐκποίησις καὶ ἡ παράδοσις τοῦ πρώτου σκάφους εἶναι ἐνδεχόμενον νὰ τραβήξῃ καὶ μέχρι τοῦ Μαρτίου. Πολὺ δὲ περισσότερον, τῶν σκαφῶν ἐκείνων, τὰ ὁποῖα εὑρίσκονται ὑπὸ κατασκευήν. Θὰ γνωρίζετε δέ, ὅτι κατὰ τὸν νόμον 1091 εἶναι ζήτημα ἐὰν θὰ πληρωθῇ ἀποζημίωσις 15 ἡμερῶν ἢ τὸ πολὺ ἑνὸς μηνός. Συνεπῶς, δὲν πρόκειται περὶ ζητήματος μεγάλης σημασίας, τὸ ὁποῖον νὰ δημιουργήσῃ ἀνησυχίας καὶ νὰ μᾶς ἐμποδίσῃ νὰ ψηφίσωμεν τὸν νόμον.

§202Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Εἶναι πολὺ ἐνδιαφέρουσα ἡ πληροφορία σας.

§203Ν. ΚΡΑΣΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐμπ. Ναυτιλίας). Ἔχω δὲ τὴν ἐντύπωσιν ὅτι τὰ πληρώματα τὰ ἰδικά μας μὲ ἄνεσιν θὰ ἀπορροφηθοῦν ἀπὸ τὰ 4 σκάφη τὰ ὁποῖα θὰ τεθοῦν ἀμέσως εἰς τὴν ὑπηρεσίαν τοῦ συνόλου. Κατόπιν αὐτῶν παρακαλῶ καὶ ἐγὼ τὴν Βουλὴν νὰ ψηφίσῃ τὸ νομοσχέδιον ὅπως ἐτροπολογήθη ἀπὸ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν μὲ τὴν ἑξῆς παρατήρησιν: Εἰς τὸ ἄρθρον 6: «................... .... (ἀναγινώσκει).......».

§204ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ τὸ νομοσχέδιον ὡς ἐτροπολογήθη ὑπὸ τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς καὶ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ;

§205ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§206ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἐκποιήσεως τῶν ναυπηγουμένων βάσει τοῦ προγράμματος ἀνασυγκροτήσεως ἀκτοπλοϊκῶν ἐμπορικῶν πλοίων». Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§207ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§208ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ σήμερον καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ. μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 0.30′ π. μ.).