1951.07.06

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 85η

Παρασκευὴ 6 Ἰουλίου 1951

Προεδρία κ. Δ. Β. ΓΟΝΤΙΚΑ

(Ὥρα 6.55′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Γεροκωστόπουλος ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Προκειμένου νὰ ἐπικυρωθοῦν τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως, ὁ κ. Ν. Γρηγοριάδης παρατηρεῖ ὅτι, κακῶς διετυπώθη κατὰ τὴν χθεσινὴν ἀγόρευσίν του ὡς ὑπ’ αὐτοῦ λεχθὲν «ὅτι πρέπει νὰ ἐνταχθῶμεν εἰς τὴν σφαῖραν τῆς Ρωσικῆς ἐπιρροῆς», ἐνῷ εἶπεν «ὅτι εἶναι ὑπὲρ τῆς ἐνόπλου οὐδετερότητος τῆς Ἑλλάδος ἐν τῇ ἐννοίᾳ ὅτι ἀποκλείεται ὑπὸ τῆς οὐδετερότητος τὸ νὰ προστεθῇ ἡ Ἑλλὰς ὑπὲρ ἑνὸς ἐκ τῶν δύο παγκοσμίων συνασπισμῶν». Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως μὲ τὴν ἀνωτέρω διόρθωσιν. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Δερδεμέζης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κ.λ.π.

§4Α. ΔΕΡΔΕΜΕΖΗΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Γ. Φουντουλάκης, Ε. Λουλακάκης, Κ. Μαρῆς καὶ Γ. Ἀνδρουλακάκης, καταθέτουσι πρότασιν νόμου «περὶ τροποποιήσεως διατάξεων τοῦ νόμου 479 τῆς 10)16–8–1943 Κεφάλαιον Γʹ Κοινοπραξίας Συνεταιρικῶν Ὀργανώσεων».

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ Κόμματος κ. Γ. Παπανδρέου, ἔχει τὸν λόγον πρὸ τῆς ἡμερησίας διατάξεως.

§6Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριοι Βουλευταί, λυποῦμαι διότι εἶμαι ἠναγκασμένος καὶ πάλιν νὰ ἀπασχολήσω τὴν Βουλὴν μὲ παλαιὰ θέματα. Ἀκόμη καὶ χθὲς ἦτο δυσάρεστος ἡ συζήτησις διὰ τὴν ὑπόθεσιν τῆς Μακρονήσου. Περισσότερον δυσάρεστος εἶναι σήμερον, ὁπότε πρόκειται νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν ψηφοφορίαν ἐμπιστοσύνης πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Ἠγέρθη χθὲς θέμα διαφωνίας μὲ τὸν Ἀρχηγὸν τῆς ΕΠΕΚ καὶ ὑπεσχέθην ν’ ἀποδείξω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὴν ἀλήθειαν τῶν γνωμῶν τὰς ὁποίας ὑπεστήριξα. Εἰς τὰς σημερινὰς ἐφημερίδας, αἱ ὁποῖαι ἐδημοσίευσαν τὰ πρακτικὰ τῆς Βουλῆς, ἀνέγνωσα ὡς λεχθέντα ἀπὸ τὸν Ἀρχηγὸν τῆς ΕΠΕΚ, ὅτι ὅσα συνέβησαν τὸν παρελθόντα Ἰούλιον, ἦσαν «σκευωρίαι τῶν Παπανδρεϊκῶν Ὑπουργῶν». Δὲν ἤκουσα αὐτοὺς τοὺς λόγους ἀπὸ τὸ στόμα τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῆς ΕΠΕΚ καὶ ἐκ τῆς ἀναγνώσεως τῶν πρακτικῶν διεπίστωσα ὅτι πράγματι τοιοῦτοι λόγοι δὲν ἐλέχθησαν ἀπὸ τὸν ἴδιον. Ὀφείλονται προφανῶς εἰς τοὺς νυκτερινοὺς ἐπιδιορθωτὰς τῶν κειμένων του. Καὶ συνιστῶ εἰς τὸν ἀξιότιμον Ἀρχηγὸν τῆς ΕΠΕΚ νὰ εἶναι αὐστηρότερος πρὸς τοὺς γραμματεῖς του. Κύριοι βουλευταί, τὸ θέμα τῆς χθεσινῆς μας διαφωνίας ὑπῆρξε τὸ ἑξῆς: Ὁ Ἀρχηγὸς τῆς ΕΠΕΚ ὑπεστήριξεν, ὅτι ὄχι μόνον δὲν ἐξέδωσε διαταγὴν διὰ νὰ ἔλθουν οἱ ἐξόριστοι ἀπὸ τὴν Μακρόνησον εἰς τὰς Ἀθήνας, πρὸς οἴκοι νοσηλείαν, ἀλλὰ ὅτι τοῦτο δὲν εἶχε κἂν συμβῆ εἰς τὰς ἡμέρας τῆς Κυβερνήσεως τῆς ὁποίας προήδρευε. Καὶ ἐστήριξε τοῦτο εἰς μίαν ἀνακοίνωσιν τοῦ προγενεστέρου Ὑπουργοῦ κ. Βαχλιώτη. Ἡ ἰδική μου ἀπάντησις ἦτο, ὅτι πράγματι ἦλθον ἐξόριστοι ἀπὸ τὴν Μακρόνησον, πρὸς οἴκοι νοσηλείαν, εἰς τὰς ἡμέρας τῆς Κυβερνήσεως, τῆς ὁποίας προήδρευε, καὶ ὄχι μόνον ἦλθον, ἀλλ’ ἦλθον κατόπιν ἰδικῆς του διαταγῆς καὶ ἐν ἀγνοίᾳ τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ τῆς Δημοσίας Τάξεως. Αὐτὸ ὑπῆρξε τὸ θέμα τῆς διαφωνίας μας. Θὰ ἤρκει καὶ μόνον ἡ μνήμη τοῦ γεγονότος, ὅτι τότε ἐπῆλθεν ὑπουργικὴ μεταβολή. Ὁ Ὑπουργὸς κ. Γαρουφαλιᾶς, ἐθεώρησεν ἑαυτὸν θιγέντα, διότι ἐν ἀγνοίᾳ του ἤρχοντο ἀπὸ τὴν Μακρόνησον ἐξόριστοι καὶ ἠθέλησε νὰ παραιτηθῇ. Εὑρέθη τότε ἡ λύσις ν’ ἀναλάβω τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίας Τάξεως καὶ τὸ ἀνέλαβα ἐγὼ αὐτοπροσώπως. Καὶ μόνον αὐτὸ τὸ γεγονὸς θὰ ἔπρεπε νὰ πείσῃ ὅτι εἶχε συμβῆ κάτι ἔκτακτον. Ἀλλὰ πέραν αὐτοῦ, ὀφείλω νὰ καταθέσω εἰς τὴν Βουλὴν τὰ κείμενα τὰ ὁποῖα χθὲς ὑπεσχέθην. Τὰ κείμενα, ἔχουν ὡς ἑξῆς:

§7ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Τί ἡμερομηνίαν ἔχουν;

§8Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Μὲ ἡμερομηνίαν 24–6–50 ὁ στρατηγὸς κ. Παπαγιαννόπουλος, στρατιωτικὸς διοικητὴς Μακρονήσου, διορισθεὶς ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν τὴν προεδρευομένην ἀπὸ τὸν στρατηγὸν Πλαστήραν, εἶχεν ἐκδώσει τὴν ἀκόλουθον διαταγήν, ἀντίγραφον τῆς ὁποίας μοὶ παρέδωσεν ὁ ἴδιος. «Χορηγοῦμεν οἴκοι νοσηλείαν εἰς....... (ἀναγινώσκει)....... κατόπιν διαταγῆς τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ». Ὑπάρχει ἑπομένως ἡ διαταγὴ τῆς 24 Ἰουνίου, ἡ ὁποία ἐπικαλεῖται διαταγὴν τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ, διὰ τὴν μεταφορὰν ἐξορίστων, ἀπὸ τὸ νοσοκομεῖον τῆς Μακρονήσου, εἰς τὰς Ἀθήνας. Ποῖος εἶναι ὁ ἀριθμός, ὁ ὁποῖος ἀναγράφεται εἰς αὐτὴν τὴν κατάστασιν; Εἶναι 79. Ἐξ αὐτῶν 20 ἀναγράφονται εἰς τὸν λογαριασμὸν τῆς Σωτηρίας, ἡ ὁποία εὑρίσκεται εἰς τὰς Ἀθήνας. Ὑπολείπονται ἑπομένως διὰ τὴν Μακρόνησον, ἐξ αὐτῆς τῆς καταστάσεως, 59. Διὰ τοὺς 59 ἑπομένως, δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία ὅτι εὑρίσκοντο τὸν Ἰούνιον εἰς τὴν Μακρόνησον καὶ ἦλθον τὸν Ἰούνιον εἰς τὰς Ἀθήνας πρὸς οἴκοι νοσηλείαν. Ἦλθον ἐν ἀγνοίᾳ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Δημοσίας Τάξεως, τὸ ὁποῖον ἐκ τῶν ὑστέρων ἔλαβε γνῶσιν ἐκ τῆς κοινοποιήσεως τῆς διαταγῆς τοῦ στρατηγοῦ Παπαγιαννοπούλου. Πέραν ὅμως αὐτῶν τῶν 59, ὑπάρχει καὶ μία ἄλλη, διαταγὴ ἀφορῶσα προσωπικῶς τὸν Κων)νον Γαβριηλίδην Ἀρχηγόν, ὡς γνωστόν, τοῦ Ἀγροτικοῦ Κομμουνιστικοῦ Κόμματος. Ἡ διαταγὴ ἔχει ἡμερομηνίαν 4)7)50, φέρει τὴν ὑπογραφὴν τοῦ στρατηγοῦ Παπαγιαννοπούλου καὶ λέγει: Ὁ Κων)νος Γαβριηλίδης νοσηλεύεται εἰς τὸ Νοσοκομεῖον τῆς Νέας Ἰωνίας. Ἐρωτᾶται: πότε ἦλθεν ἐκ τῆς Μακρονήσου πρὸς νοσηλείαν εἰς τὸ Νοσοκομεῖον τῆς Νέας Ἰωνίας; Ἐζήτησα βεβαίωσιν καὶ ἡ βεβαίωσις αὐτὴ λέγει ὅτι ἦλθεν ἐκ Μακρονήσου εἰς τὰς 24–5–50. Καὶ ἐκδίδεται τὴν 24–5–50 διαταγὴ τοῦ στρατηγοῦ Παπαγιαννοπούλου, ἡ ὁποία γράφει τὰ ἑξῆς: «Εἰς τὸν Κ. Γαβριηλίδην χορηγῶ οἴκοι νοσηλείαν, κατόπιν διαταγῆς τοῦ Πρωθυπουργοῦ». Λυποῦμαι διότι εὑρέθην εἰς τὴν ἀνάγκην αὐτῆς τῆς ἀχαρίστου ἀνακοινώσεως. Προεκλήθην δυστυχῶς κατὰ τρόπον ἐντελῶς ἀπρόβλεπτον καὶ ἐντελῶς ἄδικον ἀπὸ τὸν στρατηγὸν Πλαστήραν. Καὶ ὤφειλον, ἐφ’ ὅσον προεκλήθην νὰ δώσω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὰς ἀποδείξεις τῶν λόγων μου. Ὑπάρχει τώρα καὶ δεύτερον θέμα, θέμα οὐσίας. Μήπως μὲ ὅλα ταῦτα ἦσαν πράγματι ἀσθενεῖς οἱ ἐξόριστοι; Κύριοι βουλευταί, διότι ἀκριβῶς οἱ πίνακες ὥριζον ὅτι λόγοι ὑγείας ἐπέβαλαν τὴν οἴκοι νοσηλείαν, διετάξαμεν τότε μίαν ἐπανεξέτασιν. Ἐκ τῆς ἐπανεξετάσεως διεπιστώθη ὅτι οἱ 30 ἦσαν πράγματι ἀσθενεῖς καὶ οἱ 30 ἐξηκολούθησαν παραμένοντες εἰς οἴκοι νοσηλείαν. Οἱ 65 διετάχθησαν τότε ἀπὸ ἐμέ, ἀσκοῦντα τὴν ἁρμοδιότητα τοῦ Ὑπουργοῦ Δημοσίας Τάξεως, νὰ ἐπανέλθουν εἰς τὴν Μακρόνησον καὶ ἐκεῖθεν ἐστάλησαν εἰς τὸν Ἅγ. Εὐστράτιον, ὅπου ἀκόμη εὑρίσκονται. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἱστορία τῆς Μακρονήσου. Καταθέτω τὰ ἀποδεικτικὰ κείμενα εἰς τὰ πρακτικὰ τῆς Βουλῆς.

ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΝ–ΑΠΟΡΡΗΤΟΝ

Τηλ. 31–473

ΓΕΝ. ΕΠΙΤΕΛΕΙΟΝ ΣΤΡΑΤΟΥ

ΓΕΣ)61107)329681)ΟΑΜ)11

24 Ἰουνίου 1950 Θέμα: Χορήγησις οἴκοι νοσηλείας εἰς νοσηλευομένους πολιτικοὺς ἐξορίστους, ἄνδρας καὶ γυναῖκας. Πρός: Νοσοκομεῖα: Σωτηρία καὶ Σ. Ν. Μακρονήσου. Κοιν.: Ὑπουργὸν παρὰ τῷ κ. Πρωθυπουργῷ κ. Λουκᾶν Σακελλαρόπουλον διὰ Πρόεδρον Ἐποπτικοῦ Συμβουλίου ΟΑΜ.

Κύριον Ὑπουργὸν Δημ. Τάξεως

Αʹ ΕΤΟ)ΕΣΑΙ–ΕΣΑΓ, Βʹ ΕΤΟ)ΕΣΑΙ

Ι. Εἰς τοὺς κάτωθι πολιτικοὺς ἐξορίστους ἄνδρας καὶ γυναῖκας τῶν Ε.Σ.Α.Ι. Μακρονήσου, νοσηλευομένους ἤδη εἰς Νοσ)κομεῖον «Σωτηρία» καὶ Στρατιωτικὸν Νοσοκομεῖον Μακρονήσου, ὡς πάσχοντας ἐκ τῆς ἔναντι ἑκάστου ὀνόματος ἀναγραφομένης ἀσθενείας: Ἀληγιζάκης Ἀνδρέας, Δεσποινιάδης Παναγιώτ., Ζάβαλης Ἀθανάσιος, Ζεμπίνης Νικόλαος, Ζεβούλης ἢ Χαντζούλης Θωμᾶς, Κατσονιωτὸς Ἰωάννης, Κούμουλος Νικόλαος, Κατιάνος Ἰωάννης, Λάσκαρης Γεώργιος, Μπουραντζῆς Νικόλαος, Παπαδόπουλος Ἀναστάσιος, Πέτροβας Παναγιώτης, Ρῖτσος Ἰωάννης, Τσαβδάρης Σταῦρος, Τριανταφύλλου Θεόδωρος, Φίλης Παντελῆς, Φράγκος Σταῦρος, Περράκης Μελέτιος, Ἀθανασόπουλος Σπυρίδων, Ἀλεξανδρόπουλος Κλεόμβρ., Βλαχούτσικος Εὐάγγελος, Βαρδάλης Κωνστ)νος, Βουδούρης Σταῦρος, Γιαννόπουλος Παναγιώτης, Διονυσόπουλος Παναγιώτης, Διονυσόπουλος Διονύσιος, Διαλινὸς Ἐλευθέριος, Ἐσπιέλης Ἀδαμάντιος, Τίκας Δημήτριος, Κοτρέλης Νεῖλος, Κανέλλος Βασίλειος, Καπογιαννάκης Μιχαὴλ, Λαμπέρης Βασίλειος, Μπενέκος Παναγιώτης, Νυστευτόπουλος Παναγ., Παπαθεοδώρου Πάτροκλος, Πυρομάλλης Νικόλαος, Πάμπαλης Χρῆστος, Ποντίκης Ἀλέκος, Πάτρας Ἀντώνιος, Ραρᾶς Κων)νος, Σολωμὸς Παναγιώτης, Σπυρογιάννης Ἀθανάσιος, Τερζῆς Κωνσταντῖνος, Βλαχάκης Γεώργιος.

ΣΩΤΗΡΙΑ

Ἀγγέλου Ἀνδρέας, Ἀδαλῆς Γεώργιος, Βέργος Ἀριστείδης, Δαῆς Ἰωάννης, Δούπας Θεόδωρος, Κυριόγλου Γεώργιος, Νῖκος Σπυρίδων, Πανούλιας Ἠλίας, Παναγιωτίδης Λεων., Φωτιάδης Φώτιος, Χριστοφῆς Ἀργύριος, Χατζάκης Ἐμμαν., Κανσῆς Βασίλειος, Κακκαβᾶς Στυλ., Καλιαβᾶς Παναγιώτης, Μακρῆς Ἀστέριος, Μπιζούνης Χαράλ., Χριστοδορίδης Ἀβραάμ, Κατσίγιαλος Γεώργιος, Μυλωνᾶς Τριαντάφυλλος.

Βʹ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΟΙ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΟΙ

ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΟΙ

Γιαννικόπουλος Κων)νος, Κατσαρὸς Ἀναστάσιος, Μπάτσης Κων)νος, Ζουρέλης Γεώργιος, Μάντζαρης Θωμᾶς, Μαρκέτος Ἀναστάσιος, Κονδύλης Χαράλαμπος, Μπασκῶζος Πολυχρόνης, Νεσφυγὲς Ἐμμανουήλ, Τσάμης Ἀντώνιος.

Γʹ. ΓΥΝΑΙΚΕΣ

Σεϊρλῆ Πιπίνα, Λαμπράκη Ἑλένη, Τρωϊανοῦ Θεοδώρα, Παπαλόκα Στέλλα.

ΧΟΡΗΓΩ

Οἴκοι νοσηλείαν μέχρι νεωτέρας Δ)γῆς κατόπιν: α) Δ)γῆς Κου Πρωθυπουργοῦ. β) Τοῦ ἀπὸ 22.6.50 συνταχθέντος Πρακτικοῦ παρὰ τῶν Ὑγειονομικῶν Ἀξ)κῶν Ο.Α.Μ. καὶ Στρατ. Νοσοκομείου Μακρονήσου. γ) Τῶν ἄνευ ἀποχρῶντος λόγου δημιουργουμένων καθημερινῶς παρ’ αὐτῶν ἐπεισοδίων εἰς τὰ ὡς ἄνω Νοσοκομεῖα καὶ ἕνεκεν τῶν ὁποίων εὑρίσκονται, τόσον οἱ ἀσθενεῖς τῶν Νοσοκομείων τούτων, ὅσον καὶ τὸ προσωπικὸν (Ἰατροὶ– Νοσοκόμοι κλπ), ἐν ἀναστατώσει, καὶ δ) Τῆς ἐλλείψεως εἰς τὰ ὡς ἄνω Νοσοκομεῖα κλινῶν δι’ ἀσθενεῖς ὁπλίτας. ΙΙ. Οὗτοι κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς οἴκοι νοσηλείας των θὰ εὑρίσκωνται ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν τῶν κατὰ τόπους Ἀστυνομικῶν Ἀρχῶν μὲ δικαίωμα τούτων ἀμέσου συλλήψεως τῶν ἀνωτέρω, ἐφ’ ὅσον κριθῶσιν ἐκ τῆς διαγωγῆς των ὡς ἐπικίνδυνοι εἰς τὴν ἔννομον τάξιν. ΙΙΙ. Ἐπὶ τοῦ ἐξιτηρίου των θ’ ἀναγραφῇ ἡ κάτωθι φράσις: «Οὗτος ὑποχρεοῦται ὅπως ἐντὸς εἰκοσιτετρασώρου ἀπὸ τῆς ἀφίξεώς του εἰς τὸν τόπον τοῦ προορισμοῦ του, παρουσιασθῇ εἰς τὸ Ἀστυνομικὸν Τμῆμα περιφερείας του πρὸς θεώρησιν τοῦ παρόντος».

Ὁ Γενικὸς Διευθυντὴς ΟΑΜ)ΓΕΣ

ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ ΒΡΑΣΙΔΑΣ

ΥΠΟΣΤΡΑΤΗΓΟΣ

ΔΗΜΟΣΙΟΝ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΝ

«Η ΑΓΙΑ ΟΛΓΑ»

Ἐν Ἀθήναις (Νέα Ἰωνία) Ἀριθ. Ε. Π. 51.

ΒΕΒΑΙΟΥΤΑΙ

ὅτι ὁ Κων)τῖνος Γαβριηλίδης τοῦ Δαμιανοῦ εἰσήχθη ἐν τῷ παρ’ ἡμῖν Νοσοκομείῳ τὴν 24ην Ἰουνίου 1950 μὲ διάγνωσιν νόσου στηθάγχη καὶ ἐξῆλθε τὴν 30ὴν Ἰουνίου 1951 μὲ σκλήρυνσιν τῆς στεφανιαίας ἀρτηρίας. Οὗτος διεκομίσθη ἐκ τοῦ Στρατιωτικοῦ Νοσοκομείου Μακρονήσου διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 255 ἐμπιστ. πρωτοκόλλου. Ἐπίσης διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 61107]329841 Ο.Α.Μ 11 τοῦ Γ.Ε.Σ. τῆς 4 Ἰουνίου 1950 ἐχορηγήθη οἴκοι νοσηλεία κατόπιν διαταγῆς τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ καὶ ἰατρικῆς γνωματεύσεως τῆς Ὑγειονομικῆς Ὑπηρεσίας τοῦ Ο.Α.Μ. Ν. Ἰωνία τῇ 6 Ἰουλίου 1951.

Ὁ Γραμματεὺς τοῦ Νοσοκομείου

ΕΥΑΓΓ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΠΟΥΛΟΣ

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ–ΑΠΟΡΡΗΤΟΣ

Τηλέφωνον 31–473

ΓΕΝΙΚΟΝ ΕΠΙΤΕΛΕΙΟΝ ΣΤΡΑΤΟΥ

ΓΕΣ]61107]329841]ΟΑΜ]11–4 Ἰουλίου 1950 ΘΕΜΑ: Χορήγησις οἴκοι νοσηλείας εἰς νοσηλευόμενον πολιτικὸν ἐξόριστον Γαβριηλίδην Κων)νον τοῦ Δαμιανοῦ. Πρὸς Ὑποδιοίκησιν Χωρ)κῆς Νέας Ἰωνίας Κοινοποίησις: Ο.Α.Μ.]11γ (2). Ὑπουργὸν παρὰ τῷ κ. Πρωθυπουργῷ. Κον Λουκ. Σακελλαρόπουλον διὰ Πρόεδρον Ἐποπτικοῦ Συμβουλίου Ο.Α.Μ. Κον Ὑπουργὸν Δημοσίας Τάξεως.

Β.Ε.Τ.Ο]Ε.Σ.Α.Ι.

Νοσοκομεῖον Νέας Ἰωνίας. Ι. Εἰς τὸν πολιτικὸν ἐξόριστον Γαβριηλίδην Κων)τῖνον τοῦ Δαμιανοῦ τοῦ ΒΕΤΟ]ΕΣΑΙ νοσηλευόμενον ἤδη εἰς Νοσοκομεῖον Ν. Ἰωνίας ὡς πάσχοντα ἐξ ἐλαφρᾶς σκληρύν-

σεως τῶν στεφανιαίων ἀρτηριῶν (ἀρχομένη στηθάγχη),

ΧΟΡΗΓΩ

οἴκοι νοσηλείαν μέχρι νεωτέρας Διαταγῆς κατόπιν: αʹ) Διαταγῆς κ. Πρωθυπουργοῦ καὶ βʹ) ἰατρικῆς γνωματεύσεως τῆς Ὑγειονομικῆς Ὑπηρεσίας τοῦ Ο.Α.Μ. ΙΙ. Οὗτος κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς οἴκοι νοσηλείας του θὰ εὑρίσκεται ὑπὸ τὴν ἐπιτήρησιν τῆς οἰκείας ἀστυνομικῆς ἀρχῆς τοῦ τόπου διαμονῆς του μὲ δικαίωμα ταύτης ἀμέσου συλλήψεως τοῦ ἀνωτέρω, ἐφ’ ὅσον κριθῇ ἐκ τῆς διαγωγῆς του ὡς ἐπικίνδυνος εἰς τὴν ἔννομον τάξιν. ΙΙΙ. Ἐπὶ τοῦ ἐξιτηρίου του νὰ ἀναγραφῇ ἡ κάτωθι φράσις: Οὗτος ὑποχρεοῦται ὅπως ἐντὸς εἰκοσιτετραώρου ἀπὸ τῆς ἀφίξεώς του εἰς τὸν τόπον προορισμοῦ του παρουσιασθῇ εἰς τὸ Ἀστυνομικὸν Τμῆμα περιφερείας του πρὸς θεώρησιν τοῦ παρόντος. Ὁ Γενικὸς Διευθυντὴς ΟΑΜ]ΓΕΣ

Ὑποστράτηγος

ΒΡΑΣΙΔΑΣ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ

Διὰ τὴν ἀκρίβειαν Τὸ ΟΑΜ]ΙΙ Τμῆμα ΓΕΣ.

Π. ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ

Ταγματάρχης Πυρ)κοῦ.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀρχηγὸς τῆς Ε.Π.Ε.Κ. ἔχει τὸν λόγον.

§10Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ. Κύριοι Βουλευταί, πρὸ ὀλίγου ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Συσιαλιστικοῦ Κόμματος ἀνέγνωσεν ἔγγραφα διὰ τῶν ὁποίων ἠθέλησε νὰ ἀποδείξῃ, ὅτι ὅσοι ἐστάλησαν κατ’ οἶκον νοσηλείαν μετεφέρθησαν διὰ διαταγῆς ἐμοῦ ἐκ τῆς Μακρονήσου. Θὰ ἀποδείξω διὰ τῶν ἰδίων ἐγγράφων, ὅτι δὲν μετεφέρθη κανεὶς ἐκ τῆς Μακρονήσου δι’ εἰδικῆς μου διαταγῆς. Εἰς τὰς 20)6) ἕν ἔγγραφον ἀπόρρητον προσωπικὸν λέγει: «Χορήγησις... (ἀναγινώσκει)....». Ξεύρετε αἱ διαταγαὶ τοῦ πρωθυπουργοῦ πῶς εἶναι. Ἔρχονται φέρουν ἕνα ἔγγραφον λέγουν, ἐγκρίνεται, ἐγκρίνεται. Καὶ ἠμπορεῖ νὰ μὴ ἦλθαν αὐτοπροσώπως εἰς ἐμένα, νὰ ἐπῆγαν εἰς τὸν Ὑφυπουργὸν παρὰ τῷ Πρωθυπουργῷ, οὔτε ἠμπορεῖ κανείς, ὅταν φέρουν μίαν κατάστασιν ἀπὸ πάσχοντας εἰς τὸ Νοσοκομεῖον, μὲ γνωμάτευσιν τῶν ἁρμοδίων νὰ εἶναι τόσον ἀπάνθρωπος, νὰ ἀπαντήσῃ ὄχι, θὰ τοὺς ἀφήσετε εἰς τὸ νοσοκομεῖον, ἐνῷ εἶναι αἴτησις καὶ γνωμάτευσις τοῦ ἰατρικοῦ συμβουλίου τοῦ νοσοκομείου.

§11Α. ΖΑΚΚΑΣ. Μήπως σᾶς ἐδόθη εὐκαιρία νὰ μάθετε διατὶ ἦσαν εἰς αὐτὰ τὰ χάλια οἱ ἄνθρωποι αὐτοί;

§12Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ. Νὰ ἔλθετε νὰ τὰ εἴπητε κατόπιν. Δὲν γνωρίζω, ἐὰν θὰ ὑπῆρχεν εἷς ἐξ ἡμῶν, ὁ ὁποῖος θὰ ἔφερεν ἀντίρρησιν, εἰς μίαν αἴτησιν ἑνὸς νοσοκομείου. Ἐρχόμεθα εἰς τὸ δεύτερον ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον ἀνέγνωσεν ὁ κ. Παπανδρέου Προσωπικόν, ἀπόρρητον τοῦ ΓΕΣ, ὑπὸ ἡμερομηνίαν 24 Ἰουνίου. «Ἐχορήγησα οἴκοι. (Ἀναγινώσκει). Τὸ ἔγγραφον τοῦτο κοινοποιεῖται εἰς τὸν Ὑπουργὸν παρὰ τῷ Πρωθυπουργῷ κ. Λ. Σακελλαρόπουλον καὶ εἰς τὸν Ὑπουργὸν Δ. Τάξεως. Ἐμένα δὲν μοῦ κοινοποιεῖται. Ὥστε δὲν ἔδωσα ἐγὼ διαταγήν. Ἐπίσης κοινοποιεῖται εἰς Ε.Τ.Ο., Ε.Σ.Α.Υ. καὶ Σ.Ο.Α.Μ. Ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ Κόμματος ἔκαμεν ἕνα ὑπαινιγμόν, ὅτι ἐξεχώρισα δῆθεν τὸ Νοσοκομεῖον Σωτηρία ἀπὸ τὸ Νοσοκομεῖον Μακρονήσου. Νομίζω, κύριοι, ὅτι καὶ τὰ δύο εἶναι Νοσοκομεῖα, ἀλλὰ εἰς τὸ Νοσοκομεῖον Σωτηρία δὲν μένει κανεὶς 24 ὧρες. Ἡ φυματίωσις κύριοι, εἶναι ἀσθένεια, ἡ ὁποία ἀρχίζει, διαρκεῖ καὶ συνεχίζεται ἐπὶ πολὺ χρόνον. Κύριοι, ὀλίγα μόνον ὀνόματα θὰ σᾶς ἀναγνώσω ἐκ τοῦ καταλόγου «πνευμονικὴ φυματίωσις».... (Ἀναγινώσκει)... Ὅλοι αὐτοὶ δὲν ἠμποροῦσαν νὰ μείνουν 24 ὧρες μόνον εἰς τὸ Νοσοκομεῖον, μὲ τέτοιες ἀρρώστειες. Δὲν νομίζω, ὅτι φαντάζεται κανείς, ὅτι ἠθέλησα ἐγὼ νὰ ἐπιδιώξω νὰ ἀπολυθοῦν ἀπὸ τὴν Μακρόνησον.

§13Ν. ΒΕΗΣ. Ἐγὼ ὁ ἴδιος ἐπεσκέφθην τὰ νοσοκομεῖα καὶ εἶδον τοὺς φυματικοὺς καὶ τοὺς ψυχοπαθεῖς.

§14Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ. Κύριοι, θὰ ἐπεθύμουν ἐγὼ νὰ μὴ ὑπῆρχε Μακρόνησος καὶ εἰς Ὑπουργικὸν Συμβούλιον καὶ εἰς ἰδιαιτέρας συζητήσεις μὲ τὸν κ. Παπανδρέου ἐξέφρασα τὴν ἐπιθυμίαν νὰ ξεκαθαρισθῇ αὐτὸ τὸ αἶσχος, διὰ τὸ ὁποῖον δυσφημίζεται ἡ χώρα μας εἰς τὸ ἐξωτερικόν. (Χειροκροτήματα). Καὶ θὰ ἐπεχείρουν νὰ ξεκαθαρίσω τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν, διότι ἐξ ἰδιοσυγκρασίας, ἀλλὰ καὶ ἐξ ἀνθρωπισμοῦ θὰ ἔπρεπε νὰ καθαρίσωμεν τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν. Δὲν πρόκειται περὶ ἀνθρώπων καταδικασμένων, οἱ ὁποῖοι ἀπεδείχθη ὅτι εἶχον ἐγκληματήσει εἰς τὸ παρελθόν, πρόκειται περὶ ἀνθρώπων κρατουμένων καὶ κρατοῦνται ἀκόμη, οἱ ὁποῖοι δὲν γνωρίζομεν διὰ ποίας κατηγορίας κρατοῦνται.

§15Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ. Καὶ κρατοῦνται παρανόμως.

§16Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ. Πολλοὶ ἐπίσης κρατοῦνται εἰς ἐξορίαν, ἀλλὰ καὶ ἡ ἐξορία ἐπιτρέπεται ὑπὸ ὡρισμένους ὅρους καὶ ὡρισμένας συνθήκας. Ἕως πότε θὰ ὑπάρχῃ αὐτὸ τὸ σύστημα, τοῦ νὰ στέλλωμεν διὰ μιᾶς ὑπογραφῆς ἢ μιᾶς ἐνδείξεως ἑνὸς χωροφύλακος ἀνθρώπους εἰς ἐξορίαν; Ἕως πότε θὰ συλλαμβάνωνται καὶ θὰ ἀποστέλλωνται εἰς ἐξορίαν χωρὶς νὰ δικάζωνται; (Χειροκροτήματα). Καὶ δι’ αὐτοὺς κύριοι τοὺς 79, οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται εἰς Νοσοκομεῖα, τοὺς ἐχορηγήθη οἴκοι νοσηλεία κατόπιν εἰδικῶν διαταγῶν καὶ πιστοποιητικῶν. Δηλαδὴ τοὺς ἐχορηγήθη οἴκοι νοσηλεία, κατόπιν ἐξετάσεως ὄχι μιᾶς ἡμέρας, ἀλλὰ κατόπιν ἰατρικῆς ἐξετάσεως μακρᾶς διαρκείας. Καὶ οἱ ἰατροὶ οἱ ὁποῖοι ἀπετέλεσαν τὴν ἐπιτροπὴν εἶναι «ὁ Ἀρχίατρος Φωτόπουλος» «.... ..... (Ἀναγινώσκει).....» Λοιπὸν ὅλοι αὐτοὶ εἶναι ἀσυνείδητοι; Δὲν γνωρίζουν νὰ πράξουν τὸ καθῆκόν των; Πῶς νομίζει ὁ κ. Παπανδρέου, ὅτι ἐγὼ συνέβαλον εἰς ὅλα αὐτά; Πῶς νομίζει ὁ κ. Παπανδρέου ὅτι ἐγὼ ὑπεβοήθησα τὸν α ἢ τὸν β, διὰ νὰ ἀποδείξῃ ὅτι εἶχε τὴν α ἢ τὴν β ἀσθένειαν;

§17Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ. Ἐὰν ἦτο, ὅπως τὸ λέγῃ ὁ κ. Παπανδρέου, ἐτιμωρήθησαν οἱ Ἀξιωματικοὶ οἱ γνωματεύσαντες;

§18Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ. Θὰ ἠμποροῦσε νὰ ἀποδείξῃ ὁ κ. Παπανδρέου, ὅτι ἐγὼ ἀπέλυσα ἕνα ὑγιᾶ ἀπὸ τὴν Μακρόνησον. Ἀπελύθησαν 700–800, διὰ τοὺς ὁποίους τὸ ἐκαυχήθη ἄλλοτε ὁ κ. Παπανδρέου ἀπὸ τοῦ βήματος καὶ ἔλεγεν ὅτι ἦτο ὁ μικρότερος ἀριθμὸς ἀπολυθέντων, ἐν σχέσει μὲ τοὺς τῶν προηγουμένων Κυβερνήσεων ποὺ ἀπέλυσαν 17.000. Ἐγὼ τὸ ἐθεώρησα ἀτυχές, ὅτι ἀπελύθησαν 700, ἐνῶ θὰ ἔπρεπε νὰ ἀπολυθοῦν πολὺ περισσότεροι. (Χειροκροτήματα). Δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι εὐνοϊκὸν διὰ ἕνα Κοινοβούλιον τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται ἀπὸ ἑνὸς ἔτους καὶ ἐντεῦθεν ἐν συνεδριάσει, νὰ μὴ ἔχῃ λάβει μέριμναν δι’ αὐτοὺς τοὺς ἀνθρώπους. Ἐὰν ἀποδειχθῇ ὅτι ἔπταισαν, νὰ εἰσαχθοῦν εἰς δίκην καὶ τότε νὰ τοὺς ἀποδοθῇ ἡ δικαία τιμωρία. Ἕως ἐδῶ, οὐδέποτε ὡμίλησα περὶ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται καταδικασμένοι εἰς τὰς φυλακὰς καὶ μοῦ ἀποδίδουν ὅτι εἶπον περὶ ἀμνηστίας. Δὲν εἶπον τίποτε. Εἴθε νὰ φθάσωμεν εἰς μίαν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ὁλόκληρος ἡ Βουλή, σύσσωμος θὰ δώσῃ καὶ ἀμνηστίαν ἀκόμη. (Χειροκροτήματα). Τότε θὰ ἐξαρθῶμεν εἰς τὸ ὕψος τῶν περιστάσεων καὶ θὰ ἀναδείξωμεν τὴν Πατρίδα μας ἱκανὴν νὰ κυβερνηθῇ παρ’ ἀνθρώπων μεγαλοφρόνων. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παραταθῇ ἡ κατάστασις ἐπ’ ἄπειρον. Δὲν θὰ δημιουργήσω κατάστασιν τοιαύτην εἰς τὴν ὁποίαν νὰ ἀποδώσουν ὅτι παραμελῶ τὴν τήρησιν τῶν νόμων καὶ τῆς δικαιοσύνης τῆς Πατρίδος. Ἐξακολουθῶ νὰ ἐμμένω ἀκόμη ὅτι δὲν ἐπερίμενα ἀπὸ τὸν κ. Παπανδρέου νὰ θελήσῃ μέσα εἰς τὰ ἔγγραφα αὐτὰ νὰ στηριχθῇ, διὰ νὰ δικαιολογήσῃ τὴν ἀντίθεσίν του πρὸς ἐμὲ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην καὶ νὰ εἴπῃ ὅτι ἐφρόντισα νὰ βγάλω ἀνθρώπους ἀπὸ τὴν Μακρόνησον πρᾶγμα ἀναληθές.

§19Η. ΛΑΓΑΚΟΣ. Δὲν τὰ διεψεύσατε τότε. Καὶ σήμερον ὁ ἴδιος τὰ ἐπεβεβαιώσατε. (Θόρυβος).

§20Θ. ΤΣΑΤΣΟΣ. Δὲν θὰ ξαναμπῇ ἐδῶ συμμοριτισμός, διότι θέλετε νὰ δώσετε ἀμνηστίαν. Πάντως καλῶς κάμνετε νὰ διακηρύσσετε τὸ πρόγραμμά σας περὶ ἐθνικῆς ἀσφαλείας. Θὰ εἶναι χρήσιμον· εἰς καλὴν στιγμὴν τὸ κάμνετε.

§21Κ. ΡΕΝΤΗΣ. Διαρκοῦντος τοῦ συμμοριακοῦ ἀγῶνος ἀπὸ Σεπτεμβρίου μέχρι Δεκεμβρίου 1947 διέταξα τὴν ἀπόλυσιν 14.000 ἐκτοπισμένων, χωρὶς νὰ δημιουργηθῇ ἡ Κυβερνητικὴ κρίσις ἢ ζήτημα εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Ὄχι 70, 14.000. Ὅταν δὲ ἐτερματίσθη ὁ ἀγὼν εἴχομεν ἀρχίσει νὰ ἀπολύωμεν κατὰ ἑκατοντάδας κρατουμένους, διότι δὲν ἐπρόκειτο περὶ κομμουνιστῶν. Ἐπρόκειτο περὶ συλλήψεων λόγῳ προληπτικῶν μέτρων, διὰ νὰ ἀποφύγωμεν ἴσως σαμποτὰζ ἢ ἄλλας πράξεις. Τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν ἔπαυσεν ὁ συμμοριακὸς ἀγών, κάθε πρόσωπον, τὸ ὁποῖον θὰ ἐθεωρεῖτο ἐπικίνδυνον εἰς τὴν δημοσίαν τάξιν ἔπρεπε νὰ ἀπολυθῇ, κατὰ πρῶτον δὲ λόγον ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἦσαν ἀσθενεῖς. Μοῦ κάμνει κατάπληξιν τὸ νὰ ὑποστηρίζεται ἡ ἄποψις ὅτι ἐδημιουργήθη πολιτικὴ κρίσις διὰ τὴν ἀπόλυσιν 70 ἀνθρώπων. (Χειροκροτήματα).

§22Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ. Γίνεται βέβαια λόγος περὶ 79 ἀσθενῶν. Ἐὰν ὑπῆρχεν ἡ πρόθεσις νὰ κάμω κάποιαν αὐθαίρετον πρᾶξιν ὡς Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ἔπρεπε νὰ προχωρήσω καὶ περαιτέρω.

§23Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, σᾶς παρακαλῶ μίαν πληροφορίαν. Δὲν θὰ εἰσέλθω εἰς τὴν οὐσίαν τῆς ὑποθέσεως, περὶ ἧς ὁμιλεῖτε, διότι δὲν εἶναι τώρα ἡ κατάλληλος στιγμή. Θὰ ἤθελα ὅμως νὰ πληροφορηθῶ, μήπως ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις προβαίνει εἰς πράξεις κατὰ τὰς ἡμέρας αὐτάς, αἵτινες ἀπὸ ἀπόψεως ἀποτελέσματος, εἶναι ἐξαιρετικὰ ἐπικίνδυνοι διὰ τὴν χώραν. Ἐννοῶ τὸν ἀθρόον ἀποχρωματισμὸν χιλιάδων προσώπων. Βλέπω ὅτι γίνεται μία συζήτησις μακρὰ εἰς αὐτὸ τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον πάντως θὰ ἔλθῃ πρὸ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Ἀλλά, ἐπειδὴ ἀνεκινήθη τὸ ζήτημα αὐτὸ ἤθελα νὰ εἴπω ὅτι ἐδιάβασα εἰς τὰς ἐφημερίδας, ὅτι, ἡ Κυβέρνησις ἀποχρωματίζει χιλιάδας ὁλοκλήρους πολιτῶν, οἱ ὁποῖοι ἐθεωρήθησαν χθὲς ἐπικίνδυνοι καὶ σήμερον δὲν θεωροῦνται. Καὶ ἐρωτῶ: τί εἶναι αὐτό; καὶ δὲν ὑπάρχουν ἐπ’ αὐτοῦ εὐθῦναι;

§24Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ. Εἰς ἄλλους ἀνήκει ἡ ἀπάντησις.

§25Κ. ΜΑΝΙΑΔΑΚΗΣ. Ἐπειδὴ εἴπατε ὅτι δὲν ἐκάματε καμμίαν παρανομίαν, ἐπιθυμῶ νὰ μοῦ εἴπητε μήπως συνέβη μέσα εἰς τοὺς 76 αὐτοὺς νὰ ὑπάρχουν 2 καταδικασμένοι μὲ πενταετῆ φυλάκισιν διὰ ποινικῆς ἀποφάσεως καὶ οἱ ὁποῖοι ἀπελύθησαν;

§26Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ. Ὄχι.

§27Κ. ΜΑΝΙΑΔΑΚΗΣ. Ὑπάρχουν ὅμως. Καὶ μάλιστα θὰ κινηθῇ ὁ νόμος περὶ ἀπελευθερώσεως καταδίκων καὶ ἐναντίον ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἐξετέλεσαν τὴν ἀπόφασιν καὶ ἐναντίον ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἐξέδωσαν τὴν ἀπόφασιν.

§28Γ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ. Ὁ κ. Πρωθυπουργὸς δὲν ἠμπορεῖ νὰ ἠξεύρῃ αὐτὰ τὰ πράγματα.

§29Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ. Ἔρχομαι εἰς τὸ ζήτημα τοῦ Γαβριηλίδη. «....... (Ἀναγινώσκει).......». Αὐτὸς ἐπῆγεν εἰς τὸ σπίτι του καὶ δὲν ὑπῆρχεν εἰς αὐτὸ ἁπλῆ ἐπιτήρησις, ἀλλ’ ἐτέθη καὶ φρουρὰ εἰδική.

§30Ν. ΜΠΟΥΡΑΝΤΑΣ. (Ὁμιλεῖ μὴ ἀκουόμενος).

§31Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ. Ἐτοποθετήθη μάλιστα καὶ φρουρὰ ἀπὸ χωροφύλακας καί, ἐπειδὴ ὑπῆρχον δύο δωμάτια εἰς τὸ σπίτι, εὑρίσκοντο εἰς τὸ δωμάτιον ποὺ ἦσαν τὰ κορίτσια. Ἕνα ἐκ τῶν ἀρρώστων αὐτῶν, ἀνεγνωρισμένον κατόπιν πιστοποιήσεως τοῦ Ἰατρικοῦ Συμβουλίου, ἡ Δημοσία Ἀσφάλεια τὸν ἐπανέφερεν εἰς τὴν Μακρόνησον. Οἱ ἄλλοι 96, ὡς γνωστόν, ἐτέθησαν εἰς κατ’ οἶκον νοσηλείαν. Αὐτοὶ ἐπανεφέρθησαν ἐπίσης, χωρὶς νὰ ἐρωτηθῇ ὁ Πρωθυπουργός, εἰς τὴν Μακρόνησον. Ἐρωτῶ τὴν Βουλήν, ἐὰν ἀξίζῃ νὰ γίνῃ λόγος διὰ τοὺς ἀρρώστους αὐτούς, οἱ ὁποῖοι οὐδέποτε κανονικῶς ἐστάλησαν εἰς κατ’ οἶκον νοσηλείαν, ἐφρουροῦντο καὶ ἀπεδείχθη ὅτι αὐτοὶ εὑρίσκοντο μέχρι τῆς τελευταίας στιγμῆς εἰς τὴν οἰκίαν των. Καί, θὰ μὲ ἐρωτήσετε κατόπιν. Οἱ ἄλλοι 800, οἱ ὁποῖοι ἐξῆλθον ἀπὸ τὴν Μακρόνησον, οἱ ὑγιεῖς, διατὶ ἐξῆλθον; Ἐξῆλθον, διότι ὑπεδείχθη τοῦτο ἀπὸ τὰς εἰδικὰς ἐπιτροπάς, αἱ ὁποῖαι ἦσαν αἱ ἴδιοι ποὺ ἦσαν καὶ εἰς τὰς προγενεστέρας Κυβερνήσεις. Συνεπῶς, ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ ἐπέμβω ὡς Πρωθυπουργός, θὰ ἐπενέβαινον, εἰς ἐκείνην τὴν περίπτωσιν ὅπου θὰ ἐξήρχοντο ἀπὸ τὴν Μακρόνησον, κατὰ ἑκατοντάδας καὶ πρὶν κατὰ χιλιάδας. Ἄς πῇ ἕνας ὅτι ἔδωσα καὶ ἓν ἁπλοῦν σημείωμα. Καὶ τοῦτο τὸ εἶπον καὶ εἰς τὴν περυσινὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ. Εἶπον ὁ ἴδιος, ὡς Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι, σᾶς δηλῶ ὑπευθύνως, ὅτι οὐδέποτε ἔδωσα, οὔτε ἕνα σημείωμα; οὔτε ἀπέλυσα ἕνα κομμουνιστὴν ἀπὸ τὴν Μακρόνησον. Διὰ τοὺς ἀσθενεῖς, οἱ ὁποῖοι ἐνοσηλεύθησαν, δὲν εἶχον καμμίαν ἀνάμιξιν. Ὅ,τι ἔγινε, ἔγινεν, ὑπηρεσιακῶς. Αὐτὰ ἤθελον νὰ εἴπω εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. Πρόεδρον τοῦ Σοσιαλιστικοῦ Δημοκρατικοῦ Κόμματος, ὁ ὁποῖος καυχᾶται καὶ ἰσχυρίζεται ὅτι εἶναι ἱπποτικός. Θὰ ἤθελον καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν νὰ εἶναι ἱπποτικὸς καὶ νὰ μὴ κατέλθῃ εἰς τὸ σημεῖον νὰ μοῦ ἀποδώσῃ ἀνακριβῶς ὅτι ἀπολύω ἀπὸ τὴν Μακρόνησον κομμουνιστάς. Συνεπῶς, ἡ ὑπόθεσις αὐτή, ἡ ὁποία ἀπησχόλησε σήμερον τὴν Βουλήν, ἠμποροῦσε νὰ ἀποφευχθῇ, ἐὰν ὁ ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ κόμματος δὲν εἶχε τὴν συνήθειαν νὰ ἀποδίδῃ εἰς τοὺς ἀντιπάλους του πράξεις, αἱ ὁποῖαι δὲν τοὺς ἀνήκουν. (Χειροκροτήματα).

§32Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Θὰ ἤθελον, κύριοι βουλευταί, νὰ θέσω ἕνα ἐρώτημα εἰς τὴν Βουλήν: Ἤλθομεν ἐδῶ διὰ ψηφοφορίαν. Ἀνέκυψεν ἓν ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἐξέθεσεν ὁ ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ κόμματος καὶ εἰς τὸ ὁποῖον ἀμυνόμενος ἀπήντησεν ὁ ἀρχηγὸς τῆς ΕΠΕΚ. Νομίζετε, κύριοι βουλευταί, ὅτι πρέπει νὰ συνεχισθῇ αὐτὴ ἡ συζήτησις;

§33ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Ὄχι, ὄχι. Ψηφοφορία.

§34Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἔχει ἀνακύψει προσωπικὸν θέμα καὶ δὲν δύναται κανεὶς νὰ μοῦ ἀπαγορεύσῃ νὰ λάβω τὸν λόγον.

§35Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν ὑπάρχει Κυβέρνησις, ὅταν δὲν ἔχῃ λάβει ψῆφον ἐμπιστοσύνης. Δὲν ἀρνοῦμαι ὅτι πρέπει νὰ ἀπαντήσητε, ἀλλὰ νὰ ἀπαντήσητε μετὰ τὴν ψηφοφορίαν.

§36Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριοι Βουλευταί, ἐξέφρασα πρῶτος τὴν λύπην μου, διότι τὸ θέμα τοῦτο ἦλθε καὶ χθὲς εἰς συζήτησιν. Θὰ ἐπαναφέρω, κύριοι βουλευταί, εἰς τὴν μνήμην σας τὴν ἀφετηρίαν τοῦ θέματος. Ἐγὼ εἶπον χθὲς εἰς τὸν Στρατηγὸν Πλαστήραν, ὅτι πέρυσι ὁμιλῶν τὸν Σεπτέμβριον εἶπε διὰ τὸν ἀρχηγὸν τῶν Φιλελευθέρων, ὅτι «εὑρίσκετο ἐντὸς καὶ ἐκτὸς τῆς Κυβερνήσεως». Καὶ παρασυρθείς, δὲν γνωρίζω κατὰ τίνα τρόπον, διέκοψε καὶ εἶπεν, ὅτι συνέβαινε τοῦτο καὶ δι’ ἐμέ. Τοῦ ἀπήντησα τότε, ὅτι συνέβαινε τοῦτο ὅταν προέκυψε σύγκρουσις ἀπόψεων, ὅπως εἶχε συμβῆ εἰς τὴν περίπτωσιν τῶν νοσηλευομένων εἰς Μακρόνησον. Ἐκεῖθεν, ἐξηκολούθησεν ἡ συζήτησις. Ἐγὼ ὑπεστήριξα, ὅτι ὁ τότε Πρωθυπουργὸς χωρὶς νόμιμον ἁρμοδιότητα ἐξέδωκε διαταγὴν μεταφορᾶς εἰς Ἀθήνας ὡρισμένου ἀριθμοῦ νοσηλευομένων. Ὁ Στρατηγὸς Πλαστήρας ἐβεβαίωσε χθές, ὅτι δι’ οὐδένα ἐξέδωκε τοιαύτην διαταγήν. Αὐτὸ ὑπῆρξε τὸ θέμα τῆς διαφωνίας μας. Ἐδήλωσα τότε, ὅτι σήμερον θὰ καταθέσω τὸ κείμενον τῆς τοιαύτης διαταγῆς ἡ ὁποία ἐξεδόθη. Καὶ ἀνέγνωσα ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὸ κείμενον, τὸ ὁποῖον ἐπιβεβαιώνει τὴν ἀλήθειαν τῶν χθεσινῶν λόγων.

§37Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ. Παραλείψατε τὰ προηγούμενα ἔγγραφα.

§38Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Κύριε Ἀρχηγὲ τῆς ΕΠΕΚ, δὲν ἀνεκοίνωσα εἰς τὴν Βουλήν, παρὰ μόνον τὰ κείμενα, τὰ ὁποῖα ἀφεώρων τὴν περίπτωσίν σας, δὲν ἀνεκοίνωσα ξένα κείμενα. Διότι συνηθίζω νὰ ἀνακοινῶ εἰς τὴν Βουλήν, μόνον ἐκεῖνα τὰ κείμενα, τὰ ὁποῖα ἐπικαλοῦμαι. Κύριοι Βουλευταί, ὑπεσχέθην εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι θὰ κατέθετον τὸ κείμενον, τὸ ὁποῖον ἀφεώρα τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν. Ἐπεκρίθην ἀπὸ τοὺς ὀπαδοὺς τῆς ΕΠΕΚ διατὶ δὲν κατέθεσα ἀλλότρια κείμενα. Δὲν θὰ ἦτο ἄξιον οὔτε ἐμοῦ, οὔτε τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας, νὰ καταθέσω ἀλλότρια κείμενα. Κατέθεσα ἐκεῖνα τὰ κείμενα, τὰ ὁποῖα ἐπιβεβαιοῦν τὰ γεγονότα. Ἡ δὲ ἀνακοίνωσις τοῦ στρατηγοῦ Πλαστήρα ἐπιβεβαιοῖ, ὅτι ἡ διαταγὴ τοῦ Πρωθυπουργοῦ ὑπῆρχε πράγματι. Ἐπομένως ὅ,τι ἐβεβαίωσα χθὲς ἐνώπιον τῆς Βουλῆς εἶναι ἀκριβές. Καὶ ὡμολογήθη ἐπίσης καὶ ἀπὸ τὸν στρατηγὸν Πλαστήραν. Περὶ τούτου ἐπρόκειτο. (Χειροκροτήματα).

§39ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

Ψηφοφορία ἐπὶ τῆς προτάσεως ἐκφράσεως δυσπιστίας πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Παρακαλῶ, ὅπως προσέλθουν ὡς ψηφολέκται οἱ βουλευταὶ κ. κ. Ἀχ. Γεροκωστόπουλος καὶ Β. Μουράτογλου. Τὸ ἐρώτημα τίθεται οὕτω. Οἱ ἐγκρίνοντες τὰς δηλώσεις τῆς Κυβερνήσεως καὶ παρέχοντες ψῆφον πρὸς αὐτήν, λέγουσι ΝΑΙ. Οἱ μὴ ἐγκρίνοντες τὰς δηλώσεις καὶ μὴ παρέχοντες ψῆφον πρὸς τὴν Κυβέρνησιν λέγουσιν ΟΧΙ. (Προσελθόντων τῶν ψηφολεκτῶν ἄρχεται ἡ ψηφοφορία δι’ ὀνομαστικῆς κλήσεως, τῶν κ. κ. βουλευτῶν ἀπαντόντων εἰς τὸ τεθὲν ἐρώτημα ὡς ἀκολούθως).

Διεξαχθείσης ψηφοφορίας καὶ γενομένης ἐπιλογῆς ἀνακοινοῦται ὑπὸ τοῦ κ. Προέδρου τὸ ἑξῆς ἀποτέλεσμα:

§40ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐψήφισαν ἐν ὅλῳ 199. Εἶπον ΝΑΙ 125 καὶ

ΟΧΙ 74.

Ἑπομένως ἡ Κυβέρνησις ἔτυχε ψήφου ἐμπιστοσύνης τῆς Βουλῆς.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τῆς προσωρινῆς διοικήσεως τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τοῦ Κράτους καὶ Εἰδικῶν Ταμείων καὶ Εἰδικῶν Ὑπηρεσιῶν κατὰ τὸ οἰκονομικὸν ἔτος 1951–1952.

§41Α. ΣΒΩΛΟΣ. Πῶς εἰσάγεται τὸ νομοθέτημα αὐτό;

§42ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατόπιν ἀποφάσεως τῆς Βουλῆς, ληφθείσης χθὲς τὸ βράδυ.

§43Α. ΣΒΩΛΟΣ. Ἡ ἀπόφασις τροποποιεῖ τὸν Κανονισμόν; Διότι ὁ Κανονισμὸς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τροποποιηθῇ διὰ μιᾶς τοιαύτης ἀποφάσεως.

§44ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν εἶναι πρώτη φορὰ κατὰ τὴν ὁποίαν γίνεται αὐτὸ τὸ πρᾶγμα.

§45Α. ΣΒΩΛΟΣ. Εἶσθε ὁ φύλαξ τοῦ Κανονισμοῦ..... (δὲν ἠκούσθη)

§46ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρόκειται περὶ τῆς ψηφίσεως τῶν δωδεκατημορίων καὶ παρακαλῶ τὴν Βουλήν, ἐὰν θέλῃ νὰ τὰ ψηφίσῃ.

§47Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Δὲν δικαιοῦται ἡ Βουλὴ νὰ τροποποιήσῃ τὸν Κανονισμόν.

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ποῖος τότε δικαιοῦται;

§49Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Ὁ Κανονισμὸς ὁρίζει ἡμέραν Κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου τὴν Δευτέραν καὶ τὴν Παρασκευὴν καὶ δὲν δικαιοῦται ἡ Βουλὴ διὰ μιᾶς ἀποφάσεώς της νὰ μεταβάλῃ τὴν κατάστασιν.

§50ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ συνεχίσωμεν τὸν Κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον.

§51Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Πρέπει νὰ ὑπάρξῃ νόμος, ὁ ὁποῖος θὰ μεταβάλῃ τὰς ρητὰς διατάξεις τοῦ Κανονισμοῦ. Δὲν εἶναι δυνατὸν οἱαδήποτε ἀπόφασις τῆς Βουλῆς νὰ μεταβάλῃ τὰς κειμένας διατάξεις τοῦ Κανονισμοῦ.

§52ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἂς ἐκδώσῃ ἄλλην ἀπόφασιν.

§53Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Μόνον διὰ νόμου εἶναι δυνατὸν καὶ τοιοῦτος νόμος δὲν ἐπηκολούθησε. Δι’ αὐτὸ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παρεκκλίνωμεν ἀπὸ τὰς κειμένας διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ὁρίζουν τὴν Δευτέραν καὶ τὴν Παρασκευὴν ὡς ἡμέρας Κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου. Διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ εἶναι δυνατὸν νὰ φθάσωμεν εἰς τὸ ἑξῆς: Ἐὰν ὑποτεθῇ ὅτι ὑπάρχει μία Ἡμερησία Διάταξις Νομοθετικῆς Ἐργασίας μὲ 100 νομοσχέδια, καταστρατηγεῖται ἡ διάταξις, διότι ὁλόκληρος ἡ ἡμέρα ἡ καθωρισμένη διὰ Κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον, θὰ ἐξαντληθῇ μὲ Νομοθετικὴν ἐργασίαν καὶ τυπικῶς πλέον ἐντελῶς τυπικῶς, θὰ μείνῃ μία ὥρα ἢ ἡμίσεια ὥρα μεταμεσονυκτίως, διὰ Κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον. Αὐτὰ τὰ λέγω ἀπὸ ἀπόψεως καθαρῶς θεωρητικῆς, ἀπὸ ἀπόψεως τηρήσεως καὶ ἐφαρμογῆς τοῦ Κανονισμοῦ. Δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν νὰ εἰσαχθοῦν ἕνα καὶ δύο Νομοσχέδια.

§54Γ. ΜΑΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Πρόκειται περὶ ἐντελῶς ἐξαιρετικοῦ μέτρου. Τὸ κείμενόν του εἶναι ἀκριβὴς ἐπανάληψις ὅλων τῶν νόμων, οἱ ὁποῖοι ψηφίζονται κάθε χρόνον ἕως ὅτου κατατεθῇ ὁ προϋπολογισμός. Χθὲς παρενεβλήθη πολιτικὸν ζήτημα καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ ψηφισθῇ. Ἀκόμη καὶ Κυριακὴν θὰ ἔπρεπε νὰ συγκληθῇ ἡ Βουλὴ διὰ νὰ ψηφίσῃ τὸ Νομοσχέδιον αὐτό. Διότι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προχωρήσῃ τὸ Κράτος, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ καμμία πληρωμή, μισθῶν ἢ ἡμερομισθίων, χωρὶς τὸν νόμον αὐτόν. Ὑπάρχει ἀνωτέρα βία καὶ νομίζω ὅτι προκειμένου περὶ τοῦ νόμου, περὶ προσωρινῆς διοικήσεως τῶν ἐξόδων τοῦ Κράτους, ὡς μοναδικῆς ἐξαιρέσεως λόγῳ τῆς παρεμπεσούσης ἀνωτέρας βίας χθὲς ἐκ τοῦ πολιτικοῦ θέματος, ἡ Βουλὴ παντελῶς ἐξαιρετικὰ εἶναι δυνατὸν νὰ τὸν ψηφίσῃ. Τοῦτο δὲν θ’ ἀποτελέσῃ προηγούμενον, δὲν εἶναι δὲ καὶ νόμος ὁ ὁποῖος θὰ προκαλέσῃ καμμίαν ἀπολύτως συζήτησιν.

§55Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Ἀπήντησα εἰς τὴν παρατήρησιν τοῦ κ. Προέδρου, ὅτι δι’ ἀποφάσεως τῆς Βουλῆς συζητεῖται τὸ παρὸν νομοσχέδιον.

§56Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Πρόκειται περὶ ἐξαιρετικοῦ μέτρου τὸ ὁποῖον ἐν συνεχείᾳ πρὸς τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν, ἡ ὁποία οὐσιαστικῶς ἐξακολουθεῖ καὶ σήμερον τὸ ἀπόγευμα, εἶναι δυνατὸν νὰ ψηφισθῇ. Πρόκειται περὶ τῶν δωδεκατημορίων τὰ ὁποῖα εἶναι ἀπαραίτητα διὰ τὴν διοίκησιν τοῦ Κράτους. Δὲν βλέπω, ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ ἀντίρρησις. Ἡ παρατήρησις τοῦ κ. Καλκάνη εἶναι ὀρθὴ καὶ ἔχει τὴν ἔννοιαν ἀπαντήσεως εἰς τὴν ἰδικήν σας παρατήρησιν, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ὑπάρχει ἀπόφασις τῆς Βουλῆς, περὶ προτάξεως τοῦ νομοθετήματος τοῦ Κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου.

§57ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτῶ τὴν Βουλήν, γίνεται δεκτὸν τὸ νομοθέτημα;

§58Α. ΣΒΩΛΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον, ἢ ἡ συζήτησις; Ἐὰν δέχεται ἡ Βουλὴ τὴν συζήτησιν κατὰ παρέκβασιν τοῦ Κανονισμοῦ μὲ τὴν ἀρχήν, τὴν ὁποίαν ἔθεσεν ὁ κ. ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ κόμματος, ἡ ὁποία ἐνθυμίζει τὰς κατ’ οἰκονομίαν λύσεις τῆς ἐκκλησίας, ἔχει καλῶς. Ἀλλὰ ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου νὰ μοῦ δώσητε τὸν λόγον.

§59ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα.

§60Α. ΣΒΩΛΟΣ. Πρῶτον, διαμαρτύρομαι, διότι τὸ νομοσχέδιον αὐτό, δὲν ἐπέρασεν ἀπὸ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν. Εἶμαι μέλος τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς τῶν Οἰκονομικῶν. Οὔτε ἐκλήθη, οὔτε συνεδρίασεν, οὔτε ἔλαβε γνῶσιν τοῦ νομοσχεδίου. Χθές, ἐν τούτοις, ἐκυκλοφόρησε μία ἔκθεσις τῆς Ἐπιτροπῆς μὲ Πρόεδρον καὶ μὲ Εἰσηγητήν, τοὺς ὁποίους ἐγὼ δὲν ἠξεύρω πότε ἐξελέγησαν. Ὅπως δὲ πληροφοροῦμαι, διὰ περιφορᾶς ἔγινεν ἡ τοιαύτη ἔγκρισις. Διαμαρτύρομαι κατὰ τὸν ἐντονώτατον τρόπον καὶ δή, διότι Ὑπουργὸς τῆς ἐπιστημοσύνης καὶ τοῦ ἤθους τοῦ σημερινοῦ Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ἐπιτρέπει νὰ γίνωνται ἐπ’ ὀνόματί του τοιούτου εἴδους, νὰ μοὶ ἐπιτραπῆ νὰ εἴπω μίαν ἁπλοϊκὴν λέξιν, «σανφασονισμοί», οἱ ὁποῖοι καταργοῦν ἀπολύτως πᾶσαν χρησιμότητα τῆς κοινοβουλευτικῆς ἐργασίας. Δεύτερον, καὶ ὡς πρὸς τὴν οὐσίαν, νομίζω, ὅτι ἐν συνεχείᾳ τῆς ὅλης ἀνωμαλίας, τὴν ὁποίαν εἰσηγήθη ἡ Κυβέρνησις εἰς τὴν ἐν γένει πολιτικὴν ζωὴν τῆς χώρας, ἀπομένει τὸ γεγονός, ὅτι δὲν ἔχει κατατεθῆ ἀκόμη ὁ προϋπολογισμὸς τοῦ τρέχοντος ἔτους. Δὲν ἠξεύρομεν πότε θὰ κατατεθῇ, κύριε Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν.

§61Γ. ΜΑΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἐντὸς ὀκτὼ ἡμερῶν ἀπὸ σήμερον.

§62Α. ΣΒΩΛΟΣ. Αὐτὴ ἦταν ὑποχρέωσίς σας καὶ δὲν τὴν ἔχετε ἐκτελέσει ἕως τώρα ὡς Ὑπουργός. Ἐπὶ πλέον, ἐνεφανίσθησαν ἐδῶ τὰ δωδεκατημόρια.......... ..... (δὲν ἠκούσθη)..... κατατιθεμένου περυσινὸν προϋπολογισμόν, ὁ ὁποῖος, ὅπως ἠξεύρετε, οὐδέποτε συνεζητήθη καὶ οὐδέποτε ἐνεκρίθη ἀπὸ τὴν Βουλὴν αὐτήν. Ἐπὶ πλέον δέ, ὅπως θὰ ἐνθυμοῦνται, τοὐλάχιστον οἱ παλαιότεροι, καθὼς ἠξεύρω εἰς τὰς ἐξαιρετικὰς περιστάσεις τοῦ Ἔθνους, οὐδέποτε ἐψηφίσθησαν 6 δωδεκατημόρια δι’ ἑνὸς νόμου. Ἐψηφίζοντο τὸ πολὺ 2–3. Ἔρχεσθε σήμερον μὲ προϋπολογισμὸν περυσινόν, μὴ ἐγκριθέντα, μὲ σημερινὸν προϋπολογισμὸν μὴ κατατεθέντα, ἔρχεσθε καὶ ζητεῖτε τὴν ἔγκρισιν τῆς Βουλῆς δι’ 6 δωδεκατημόρια. Δηλαδή, δι’ ὁλόκληρον τὸ 1951. Ἐναντίον αὐτοῦ τοῦ πράγματος, νομίζω, ὅτι κάθε βουλευτής, ἐὰν σέβεται ἑαυτόν, τὸ καθῆκόν του καὶ τὸ ἔργον ποὺ κάμνει ἡ Βουλή, ἔχει καθῆκον νὰ διαμαρτυρηθῇ καὶ νὰ καταψηφίσῃ τὸ πρᾶγμα αὐτό. Νὰ ζητήσῃ τοὐλάχιστον ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τὸν Οἰκονομικῶν νὰ καταθέσῃ τὸν τρέχοντα προϋπολογισμὸν καὶ ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα νὰ διευκολύνωμεν τὴν Κυβέρνησιν. Ὄχι ὅμως δι’ 6 δωδεκατημόρια.

§63Γ. ΜΑΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Κύριοι Βουλευταί, ὁ προϋπολογισμὸς θὰ κατατεθῇ περὶ τὸ τέλος τῆς προσεχοῦς ἑβδομάδος, εὐθὺς ὡς τερματισθῇ ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου ἢ καὶ διακοπτομένης αὐτῆς, ἐὰν ἡ Βουλὴ θελήσῃ. Ἐλπίζω τὴν ἐρχομένην Παρασκευὴν ἢ τὸ ἀργότερον τὴν Δευτέραν, νὰ εἶμαι εἰς θέσιν νὰ φέρω τὸν προϋπολογισμὸν εἰς τὴν Βουλήν.

§64Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἤθελον καὶ ἐγὼ νὰ ἑνώσω τὴν διαμαρτυρίαν μου, πρὸς τὴν διαμαρτυρίαν τοῦ ἀξιοτίμου ἀρχηγοῦ τῆς ΕΛΔ κ. Σβώλου. Ἐὰν ὑπάρχῃ ἕνα πρᾶγμα, διὰ τὸ ὁποῖον αἱ Βουλαὶ ὀφείλουν νὰ εἶναι ζηλώτριαι, εἶναι ὁ ἔλεγχος καὶ ἡ ψήφισις τοῦ κρατικοῦ προϋπολογισμοῦ. Τὸ νομοθέτημα τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ποὺ ζητεῖ a priori ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ μέλλοντος νὰ ψηφισθῇ προϋπολογισμοῦ ἢ ἐπὶ τῇ βάσει τοῦ μὴ ψηφισθέντος προϋπολογισμοῦ, νὰ πάρῃ 6 δωδεκατημόρια, δηλαδὴ μέχρι 31–12–51, ἀποτελεῖ ἄρνησιν τοῦ κοινοβουλευτικοῦ θεσμοῦ. Ἐὰν θέλωμεν νὰ διευκολύνωμεν τὴν Κυβέρνησιν, νὰ ζητήσῃ δύο μόνον δωδεκατημόρια καὶ ὅταν καταθέσῃ τὸν προϋπολογισμόν, ἂς ἔλθῃ νὰ πάρῃ ἄλλα δύο καὶ τὰ ὑπόλοιπα δύο, ἂς τὰ ἀφήσῃ εἰς τὴν νέαν Βουλήν. Ἀλλά, ἀπὸ τοῦδε νὰ ζητήσῃ 6 μηνῶν εἶναι ἀπαράδεκτον. Τότε νὰ δώσωμεν 12 μηνῶν, διὰ νὰ ἡσυχάσωμεν.

§65Γ. ΜΑΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Κύριοι Βουλευταί, βέβαια θέλει κάποιαν ἐξήγησιν τὸ θέμα, διότι, ἐνῷ ὁ προϋπολογισμὸς ἐντὸς 8 ἢ 10 ἡμερῶν θὰ εὑρίσκεται εἰς τὴν Βουλήν, ζητεῖται ἡ ἔγκρισις δωδεκατημορίων δι’ 6 μῆνας, ὅπως ἔγινε καὶ πέρυσι καὶ πρόπερσι. Ὁ λόγος εἶναι ὅτι ὁ προγραμματισμὸς τῶν ἔργων, διὰ τὸ προσεχὲς ἔτος, ἐπιβάλλει τὴν ἄμεσον κάλυψιν ὑποχρεώσεων δι’ ἓν ἑξάμηνον. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κάμωμεν δαπάνας 1–2 μηνῶν, διότι τὰ ἔργα προγραμματίζονται δι’ ἕνα οἰκονομικὸν διάστημα. Ἐντὸς 8 ἡμερῶν θὰ ἔλθῃ ὁ προϋπολογισμός. Ἐὰν παραστῇ ἀνάγκη ὡρισμένων καταβολῶν Ὑπουργείων, ὅπως τοῦ Ὑπουργείου Δημοσίων Ἔργων καὶ Ἀνοικοδομήσεως νὰ γίνουν ἐντὸς τῆς προσεχοῦς ἑβδομάδος, δὲν εἶναι δυνατὸν ν’ ἀναλάβω τὴν εὐθύνην τῆς ἀναστολῆς τῶν ἔργων αὐτῶν, διὰ τὰ ὁποῖα χρειάζεται ἀπαραιτήτως ἡ ἐξουσιοδότησις τῆς καταβολῆς δωδεκατημορίων δι’ ὡρισμένα κονδύλια 6 μηνῶν.

§66Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, αὐτά, τὰ ὁποῖα λέγει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία, ὅτι εἶναι ὀρθά, καὶ μᾶς ἐπιβάλλουν τὴν ὑποχρέωσιν νὰ δεχθῶμεν τὰ ἀπόψεις του. Ἐν τούτοις, ὀφείλω νὰ διαμαρτυρηθῶ, διότι διεκόπησαν αἱ ἐργασίαι τῆς Βουλῆς διὰ 45 ἡμέρας. Ἡ κυρία αἰτία τῆς διακοπῆς ἦτο ἡ ὑποβολὴ τοῦ προϋπολογισμοῦ. Εὑρίσκεται, λοιπόν, ἡ Κυβέρνησις ἐν πλήρῃ ἀταξίᾳ, ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς, μὴ ὑποβάλλουσα τὸν προϋπολογισμὸν καὶ ἐπικαλουμένη ἀπόψε τὴν ἀνάγκην 6 δωδεκατημορίων, πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς παραδέχεται, ὅτι εἶναι ἀνώμαλον. Τὴν ἀνωμαλίαν αὐτὴν εἴμεθα ὑποχρεωμένοι ἐκ τῶν ὑστέρων νὰ τὴν δεχθῶμεν, διότι ἐν ἐναντίᾳ περιπτώσει τὰ ἔργα, διὰ τὰ ὁποῖα ὡμίλησεν ὁ κ. Ὑπουργός, θὰ μείνουν ἐν ἐκκρεμότητι. Τοῦτο δὲν ἀποκλείει τὴν εὐθύνην τῆς Κυβερνήσεως, διότι δὲν εἰσάγει τὸν προϋπολογισμὸν τόσον καιρόν.

§67Γ. ΜΑΥΡΟΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἀποδέχομαι ἀπολύτως τὴν εὐθύνην, τὴν ὁποίαν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος ἐπιρρίπτει εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ ὀφείλω νὰ δηλώσω ὅτι εἶναι ἡ πρώτη φορὰ κατὰ τὴν ὁποίαν κατατίθεται ἐγκαίρως ὁ προϋπολογισμός. Κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς τελευταίας 30)τίας δὲν ὑπάρχει προηγούμενος προϋπολογισμός, ὁ ὁποῖος νὰ κατετέθη τόσον ἐγκαίρως. Τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν, διηυθύνετο κατὰ τὸ διάστημα τῶν τελευταίων ἐτῶν ἀπὸ φίλον τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος καὶ γνωρίζει ὁ ἴδιος ἐναντίον ποίων δυσχερειῶν παλαίομεν. Ὁ προϋπολογισμὸς ἤδη θὰ ἦτο ἕτοιμος, ἐὰν εἶχον λυθῆ ὡρισμένα ζητήματα γενικωτέρας οἰκονομικῆς πολιτικῆς, ἐπὶ τῶν ὁποίων χρειάζεται νὰ προηγηθῇ συμφωνία μεταξὺ Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ Ἀμερικανῶν. Ὑπάρχει θέμα συγχρονισμοῦ, συντονισμοῦ προγράμματος καὶ προϋπολογισμοῦ. Ὑπάρχουν ἐκκρεμῆ ζητήματα, τὰ ὁποῖα μόλις σήμερον ἐλύθησαν καὶ τὰ ὑπόλοιπα, ἐντὸς τῆς αὔριον. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον εἶναι δυνατὸν νὰ καταθέσωμεν τὸν προϋπολογισμὸν ἐντὸς τῶν προσεχῶν 8 ἢ 10 ἡμερῶν. Αὐτὴν στιγμὴν γίνεται ἡ τεχνικὴ ἐπεξεργασία τῶν κονδυλίων, μετὰ τὴν λύσιν τῶν προβλημάτων, τὰ ὁποῖα εἶχον δημιουργηθῆ.

§68Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Ὁ προϋπολογισμὸς θὰ κατατεθῇ, ἀλλὰ δὲν θὰ συζητηθῇ.

§69Γ. ΜΑΥΡΟΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἐὰν ἡ Βουλὴ δὲν τὸν συζητήσῃ, θὰ ὀφείλεται εἰς τὸ ὅτι θὰ ἔχῃ διαλυθῆ. Δι’ αὐτὸ δὲν πταίομεν ἡμεῖς.

§70Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν ἔχω νὰ ἀντιμετωπίσω καμμίαν ἀντίρρησιν εἰς τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ κ. Μαύρου, ἀλλὰ, ἐὰν ὁ κ. Μαῦρος ἔχῃ τὴν ἐντύπωσιν ὅτι εὑρισκόμεθα εἰς τὸ 50– 52 εἰς ὁμοίαν κατάστασιν εἰς τὴν ὁποίαν εὑρισκόμεθα μεταξὺ 46–50, νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ μὴ συμφωνήσω μὲ αὐτὸ ἐκτὸς ἐὰν νομίζῃ ὅτι εὑρισκόμεθα εἰς τὴν ἐμπόλεμον κατάστασιν καὶ δὲν εἰσήλθομεν ἀκόμη εἰς ὁμαλὴν κατάστασιν εἰς τὴν Ἑλλάδα.

§71Γ. ΜΑΥΡΟΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Κύριε Πρόεδρε, δὲν γνωρίζω ὅτι ὑπῆρξαν δυσχερέστεραι συνθῆκαι τὰ περασμένα ἔτη. Ἀλλά, ἐφ’ ὅσον ὑπάρχουν ἐκκρεμῆ ζητήματα, τῶν ὁποίων ἡ λύσις ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν συμφωνίαν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ τῶν Ἀμερικανῶν, ἡ ὁποία ἀκόμη δὲν ἐγένετο, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχωμεν προϋπολογισμόν; Ἄλλως τε ἐγὼ δὲν κατέκρινα. Ἁπλῶς, διεπίστωσα τί ἔγινεν εἰς τὸ παρελθόν.

§72Α. ΣΒΩΛΟΣ. Θὰ ἤθελον νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Ὑπουργόν, ὅτι συνήθως ἐπιχειρηματολογία τῶν Κυβερνήσεων καὶ τῶν Ὑπουργῶν τῶν Οἰκονομικῶν διά πᾶσαν καθυστέρησίν τους, ἰδίως εἰς τὸ θέμα τοῦ προϋπολογισμοῦ, εἶναι ἡ δυσκολία τῆς συντάξεως. Ἀλλά, ἡ Βουλή, κ. Ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, ἔχει ὑποχρέωσιν καὶ μάλιστα ἀδιάλλακτον ὑποχρέωσιν, νὰ ἀμύνεται τῶν δικαιωμάτων της καὶ δι’ αὐτὸ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ σᾶς ἀναγνωρίσῃ οὐδὲν ἐλαφρυντικὸν ἐν προκειμένῳ, διὰ τὸν ἁπλούστατον λόγον ὅτι ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ἐζητήθη ἡ διακοπὴ τῆς Βουλῆς, ἡ ὁποία ἐστέρησε τὴν Βουλὴν τῆς εὐκαιρίας νὰ συζητήσῃ τὸν προϋπολογισμόν της. Καὶ νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω, ὅτι δὲν ἀρκεῖ νὰ μᾶς βεβαιώσετε ὅτι θὰ καταθέσετε τὸν προϋπολογισμὸν — ἡ διαβεβαίωσίς σας μοῦ ἀρκεῖ — διότι ἡ Βουλὴ δὲν ἀρκεῖται εἰς τὴν κατάθεσιν αὐτοῦ. Ἕνας προϋπολογισμὸς δὲν εἶναι ἓν ἱστορικὸν ἔγγραφον. Ὁ προϋπολογισμὸς κατατίθεται, διὰ νὰ συζητηθῇ καὶ ἐὰν ἕως τώρα λέγωμεν ὅτι ἡ Βουλὴ δὲν ἔχει ἐκτελέσει τὸ χρέος της καὶ δὲν ἔχει ἐξασκήσει τὰ δικαιώματά της, ὡς πρὸς τὸν προϋπολογισμόν, δὲν εἶναι διότι δὲν κατετέθησαν ἐμπροθέσμως οἱ προϋπολογισμοί, ἀλλά, διότι οὐδέποτε συνεζητήθησαν καὶ οὐδέποτε ἐνεκρίθησαν. Ἀλλά, ἐὰν πρόκειται καὶ ἐφέτος νὰ ἀπασχοληθῶμεν μόνον μὲ τὸν ἐκλογικὸν νόμον, μεθ’ ὃ νὰ διαλυθῶμεν καὶ νὰ μὴ συζητηθῇ ὁ προϋπολογισμός, ἡ κατάθεσις εἶναι μία καλὴ πρᾶξις ἐκ μέρους τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν, ἀλλά, μένει ἄνευ πρακτικῶν συνεπειῶν. Δι’ αὐτὸ νομίζω ὅτι ἡ Βουλὴ ἔχει καθῆκον νὰ διαμαρτυρηθῇ, διότι, ἐὰν ἀπεμπολήσῃ ἡ Βουλὴ καὶ αὐτὸ τὸ δικαίωμά της, μὰ τὴν ἀλήθεια, οὐδεὶς λόγος ὑπάρξεώς της ὑπάρχει πλέον.

§73Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. Τὸ ἔχει ἀπεμπολήσει, κ. συνάδελφε.

§74Γ. ΜΑΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ἐν πάσῃ περιπτώσει δικαιούμεθα νὰ διακηρύξωμεν τὴν τιμὴν ὅτι καταθέτομεν τὸν πλέον ἔγκαιρον προϋπολογισμὸν τῆς τελευταίας 20ετίας.

§75Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ. Ἐκτός, κ. Πρόεδρε, τῆς ἀπόψεως ὅτι τὸ Σῶμα ἀπεμπολεῖ, ὅπως πολὺ ὀρθῶς ἐτόνισεν ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τῆς ΕΛΔ κ. Σβῶλος, ἀπεμπολεῖ βασικὰ τὸ πρωταρχικὸν καθῆκον, δικαίωμα καὶ ἀποστολήν. Δι’ ἡμᾶς ἡ ἄποψις τῶν δωδεκατημορίων δημιουργεῖ μίαν ἀνησυχίαν, ὡς πρὸς τὸ ἐὰν διὰ τῶν δωδεκατημορίων θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀντιμετωπισθῇ τὸ πρόγραμμα ἐν τόπῳ καὶ χρόνῳ. Καὶ ἀναφέρομαι, κ. Ὑπουργέ, εἰς τὸ εἰδικὸν θέμα: Στέγασις καὶ πρόνοια. Φέρω ὡς παράδειγμα τὰ δύο κεφαλαιώδη αὐτὰ κονδύλια, διὰ νὰ εἴπω ὅτι ἐὰν προχωρήσωμεν μὲ δωδεκατημόρια, πῶς εἶναι δυνατὸν ἐν τόπῳ καὶ χρόνῳ, δεδομένου ὅτι καθυστεροῦμεν ἐπὶ 6 μῆνας τὸ θέμα τῆς στεγάσεως καὶ ἀμφότεροι αὐτοὶ οἱ τομεῖς πρέπει νὰ κινηθοῦν ἐντὸς τοῦ ἐρχομένου διμήνου, πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ προχωρήσωμεν ἐν προκειμένῳ; Ἡ μὲν στέγασις εἶναι διὰ τὸν Αὔγουστον, Ὀκτώβριον, Νοέμβριον, διότι ἐκεῖ ἐξαντλεῖται ὁ χρόνος, ἡ δὲ «Πρόνοια– Ἐργασία» ὡσαύτως. Θὰ ἤθελον λοιπὸν νὰ μᾶς παρασχεθῇ μία ἐξήγησις πῶς εἶναι δυνατὸν διὰ τῶν δωδεκατημορίων νὰ συντάξωμεν πρόγραμμα δεδομένου ὅτι τὸ πρόγραμμα διὰ νὰ ἀντικρυσθῇ εἰς τὸ ἐλάχιστον χρονικὸν διάστημα ποὺ μᾶς ἐναπομένει μέχρι τοῦ φθινοπώρου, πρόκειται ἐκ τῶν πραγμάτων νὰ ἀπορροφήσῃ ἐν τῷ συνόλῳ πιστώσεις, αἱ ὁποῖαι ἀντιστοιχοῦν πρὸς 12 μῆνας.

§76Γ. ΜΑΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Κύριοι Συνάδελφοι, τὰ προγράμματα ὡς γνωρίζετε σχηματίζονται κατὰ 6μηνον. Ἀπορῶ δὲ διατὶ γίνεται συζήτησις ἐπὶ νομοθετήματος, τὸ ὁποῖον στερεοτύπως ἐπαναλαμβάνεται κάθε χρόνο. Ἐγὼ δὲν ἔκαμα τίποτε ἄλλο παρὰ ἀντέγραψα τὰ κείμενα τῶν πέντε προηγουμένων ἐτῶν.

§77Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ. Κύριε Ὑπουργέ, οἱ ἀρχηγοὶ τῶν κομμάτων, ἀνέπτυξαν διὰ ποίους λόγους ἐπιβάλλεται ἡ κατάθεσις τοῦ προϋπολογισμοῦ, ἀλλ’ ἤθελα νὰ προσθέσω εἰς τὸν λόγον αὐτὸν τῆς ἀρχῆς καὶ τὸν ἄλλον, τὸν πρακτικόν, ὁ ὁποῖος προκύπτει ἀπὸ τὸ γεγονός, ὅτι δὲν εἶσθε εἰς θέσιν νὰ μᾶς γνωρίσετε ποίας πιστώσεις ἔχετε ὑπ’ ὄψιν σας διὰ τοὺς δύο τομεῖς, τοὺς ὁποίους ἀνέφερα προηγουμένως.

§78Γ. ΚΑΡΤΑΛΗΣ. Νομίζω, κύριοι βουλευταί, ὅτι ὑπάρχει μία βασικὴ παρεξήγησις εἰς τὸ ὅλον θέμα. Ὁ νόμος αὐτός, τὸν ὁποῖον ὑποβάλλει σήμερον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ἀποβλέπει ἁπλῶς εἰς τὴν διευκόλυνσιν τῆς διοικήσεως διὰ μίαν ὡρισμένην περίοδον. Ὁ ἀξιότιμος προλαλήσας κ. συνάδελφος, συγχέει τὸ ζήτημα τοῦ περιεχομένου τῶν πιστώσεων καὶ ὡρισμένων ποσοστῶν πιστώσεων, τὰ ὁποῖα θ’ ἀπαιτηθοῦν διὰ τὴν κίνησιν τοῦ Κράτους ἐντὸς ὡρισμένου χρόνου. Ἐὰν ἐπὶ τοῦ κονδυλίου τῆς στεγάσεως πέρυσιν ὑπῆρχον 400 ἑκατομμύρια καὶ ζητεῖ ὁ κ. Ὑπουργὸς ἕνα δωδεκατημόριον, σημαίνει ὅτι περίπου 25 ἢ 30.000.000 θὰ τοῦ δοθοῦν διὰ νὰ κινηθῇ ἐντὸς τοῦ μηνὸς Ἰουλίου. Ἐὰν τὸ σύνολον τῶν πιστώσεων 1951–52 δὲν εἶναι 400.000.000 ἀλλὰ 100.000.000 αὐτὰ τὰ 30 θ’ ἀφαιρεθοῦν. Ζητεῖ ὁ κ. Ὑπουργὸς νὰ διευκολύνῃ τὴν κατάστασιν δι’ ἕνα ὡρισμένον χρονικὸν διάστημα. Ἀναμφισβητήτως ἡ κριτική, τὴν ὁποίαν ἤσκησεν ὁ κ. Σβῶλος καὶ ὡρισμένοι ἄλλοι συνάδελφοι ὡς πρὸς τὰ δικαιώματα τῆς Βουλῆς καὶ ἰδίως ὡς πρὸς τὴν ἔγκρισιν τοῦ προϋπολογισμοῦ, εἶναι σωστή, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἠμπορεῖ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νὰ κατέβῃ ἀπὸ τὸ ὅριον τοῦ 6μήνου καὶ νὰ ζητήσῃ τεσσάρων μηνῶν ἢ τριῶν μηνῶν, τὸ ὁποῖον ἀπαραιτήτως θὰ πρέπει νὰ δώσωμεν διὰ νὰ διευκολύνωμεν τὴν διοίκησιν. Ἐπειδὴ δὲ λέγει, ὅτι θὰ φύγῃ ἡ Κυβέρνησις καὶ θὰ ἔλθῃ Ὑπηρεσιακὴ Κυβέρνησις, θὰ ἔλθῃ ἡ νέα Βουλὴ καὶ τότε θὰ παρασχεθῇ ἡ δυνατότης ἐντὸς τῶν πλαισίων τοῦ παλαιοῦ καὶ τοῦ νέου προϋπολογισμοῦ. Τώρα ἐὰν ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν ἐπιμένῃ εἰς τὸ 6μηνον ἀλλὰ δέχεται 4 ἢ 3 μῆνας νομίζω, ὅτι δὲν πρόκειται νὰ ἀλλάξῃ τίποτε τὴν κατάστασιν.

§79Γ. ΜΑΥΡΟΣ. (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Νομίζω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι τὸ 6μηνον, τὸ ὁποῖον ἐζητήθη εἶναι ἀπολύτως ἀναγκαῖον, διότι τὰ προγράμματα τῶν διαφόρων Ὑπουργείων γίνονται δι’ 6 μῆνας καὶ πρέπει νὰ ἔχω τὴν εὐχέρειαν νὰ θέσω εἰς τὴν διάθεσιν τῶν Ὑπουργείων ὡρισμένα ἐπείγοντα κονδύλια. Ἐὰν ὁ νέος προϋπολογισμὸς δὲν προβλέπῃ ὡρισμένα ποσά, βέβαια αὐτὸ ἀφορᾷ τὴν εὐθύνην τὴν ἰδικήν μου. Νομίζω, ὅτι ὁ νόμος αὐτὸς ἀδίκως ταλαιπωρεῖ τὴν Βουλὴν καὶ θὰ ὑπάρξῃ ἀνάγκη ἑνὸς παγίου νομοθετήματος, τὸ ὁποῖον θὰ πρέπει νὰ ἰσχύῃ κάθε χρόνο διὰ τὴν περίοδον αὐτὴν τὴν νεκράν. Εἰς τὸ Σύνταγμα, τὸ ὁποῖον κατήρτησεν ἡ προηγουμένη Βουλή, προβλέπεται ἡ περίπτωσις αὐτὴ καὶ νομίζω, ὅτι δὲν θὰ ἀπασχοληθῇ ἡ Βουλή.

§80Ε. ΚΑΛΑΝΤΖΗΣ. Δὲν ἤθελον νὰ σᾶς ταλαιπωρήσω, ἀλλὰ θὰ ἠθέλαμεν νὰ γνωρίζωμεν πῶς ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἀνοικοδομήσεως θὰ δυνηθῇ νὰ ἀντικρύσῃ ἐντὸς αὐτοῦ τοῦ βραχυτάτου χρονικοῦ διαστήματος τὴν τακτοποίησιν τοῦ προγράμματος.

§81Γ. ΜΑΥΡΟΣ (Ὑπουργὸς Οἰκονομικῶν). Ὁ κ. συνάδελφος ζητεῖ πληροφορίαν περὶ τῶν εἰδικῶν κονδυλίων τοῦ προϋπολογισμοῦ 1951–52. Θὰ τὴν λάβῃ τὴν ἑπομένην ἑβδομάδα.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτᾶται ἡ Βουλὴ δέχεται τὸ ὡς ἄνω νομοσχέδιον;

§83ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτὸν δεκτόν.

§84ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατὰ ταῦτα, γίνεται δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν, κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τῆς προσωρινῆς Διοικήσεως τῶν ἐσόδων καὶ ἐξόδων τοῦ Κράτους καὶ Εἰδικῶν Ταμείων καὶ Εἰδικῶν Ὑπηρεσιῶν κατὰ τὸ Οἰκονομικὸν ἔτος 1951– 1952». Θὰ παρεκάλουν νὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ ἡ Βουλὴ νὰ ἐπικυρώσω ὑπ’ εὐθύνην μου τὰ πρακτικὰ μέχρι καὶ τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως διότι εἶναι ἀνάγκη.

§85ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§86ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη καὶ ἑπομένως τὰ πρακτικὰ μέχρι καὶ τῆς σημερινῆς συνεδριάσεως ἐπικυροῦνται ὑπ’ εὐθύνην μου.

§87Δ. ΤΣΟΥΜΠΑΣ. Ἐπειδὴ πιστεύω ὅ,τι καὶ πολλοὶ ἐκ τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ Ἔθνους, δηλαδὴ ὅτι μεγαλυτέραν σημασίαν ἔχει ἡ ὕπαρξις τῶν Ἑλλήνων καὶ ὄχι ὁ νόμος περὶ ἐκλογῶν, θὰ παρακαλέσω τὸν ἀγαπητὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, νὰ ἔχῃ τὴν καλωσύνην νὰ μεριμνήσῃ νὰ ἔλθῃ τὸ νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὴν τακτοποίησιν τῆς μισθοδοσίας........πρόκειται περὶ ἑνὸς μικροῦ ἀριθμοῦ ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι, παίρνουν μισθὸν 12.000 δραχμὰς τὴν ἡμέραν πεινοῦν κυριολεκτικῶς καὶ τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ νὰ τὸ φέρῃ εἰς τὴν Βουλὴν νὰ ψηφισθῇ, διὰ νὰ ἠμπορέσουν αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι νὰ ζήσουν. Ἔχει περάσει ἀπὸ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν.

§88Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Θὰ ἤθελον νὰ ἐρωτηθῇ ἡ Βουλή, Κύριε Πρόεδρε, ἐὰν συμφωνῇ εἰς τὴν πρότασιν, τὴν ὁποίαν ἔκαμε χθὲς ὁ κ. Παπανδρέου, ὅπως ἀπὸ τῆς προσεχοῦς Δευτέρας ἀσχοληθῶμεν μόνον μὲ τὴν ψήφισιν τοῦ ἐκλογικοῦ νόμου.

§89ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δὲν εἶναι δυνατόν, δὲν ἐπιτρέπεται ἐκ τοῦ Κανονισμοῦ.

§90Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Κύριε Πρόεδρε, θὰ παρακαλέσω νὰ κληθῇ ἡ ἐπιτροπὴ τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς ἐπειγόντως καὶ νὰ ἐρωτηθῇ, ἐὰν πράγματι, ἐφ’ ὅσον συμφωνεῖ ἡ Βουλή, εἶναι δυνατὸν νὰ ἀσχοληθῶμεν τὴν Δευτέραν μὲ τὸν ἐκλογικὸν νόμον διὰ νὰ ἠμπορέσωμεν τὸ ταχύτερον νὰ τερματίσωμεν τὰς ἐργασίας μας.

§91ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Α. Στρᾶτος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως τοῦ κ. Κ. Βουδούρη σχετικῶς μὲ τὴν ἐγκατάλειψιν τῶν ἐπαρχιῶν.

§92Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Κύριοι Βουλευταί, ὁ κ. Βουδούρης εἶχε μίαν εὐτυχῆ ἔμπνευσιν νὰ φέρῃ ἐνώπιον ἡμῶν, τὸ ζήτημα τῆς ἐγκαταλείψεως τῆς ὑπαίθρου. Βεβαίως εἶναι ἕνα θέμα, τὸ ὁποῖον ἔπρεπε ἐπανειλημμένως νὰ ἔχῃ ἀπασχολήσει τὴν Βουλήν, διότι ἡ κατάστασις εἰς τὴν ὕπαιθρον εἶναι μᾶλλον ἀνησυχητική, διὰ νὰ μὴ εἴπω ὅτι εἶναι καὶ τραγική. Ὑπάρχουν ὅλοι αὐτοὶ οἱ ἀγροτικοὶ πληθυσμοί, τῶν ὁποίων ἴσως ἡ σημασία εἰς τὴν Πρωτεύουσαν, δὲν ἔχει γίνει πλήρως ἀντιληπτὴ καὶ οἱ ὁποῖοι πραγματικῶς ἀποτελοῦν τὴν σπονδυλικὴν στήλην τῆς Ἑλλάδος καὶ οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται σήμερον εἰς μίαν ἀθλιεστάτην κατάστασιν. Ἄς ἐξετάσωμεν ἕνα ἕκαστον τῶν ζητημάτων τὰ ὁποῖα τὴν ἀπασχολοῦν. Ἕνα ἀπὸ τὰ ζωτικώτερα ζητήματα τοῦ ἀγρότου εἶναι ἡ ἀγροτικὴ πίστις. Ὑποτίθεται ὅτι, ὅταν ἡ Κυβέρνησις, ὅταν ἡ ἡγεσία τοῦ τόπου ἀσχολῆται μὲ τὸ ζήτημα τῆς προστασίας τοῦ ἀγρότου καὶ πηγαίνει εἰς τὸ ζήτημα τῆς ἀγροτικῆς πίστεως, ὅτι θὰ εἶναι τὸ πρῶτον μέτρον τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ λάβῃ διὰ νὰ ἠμπορέσῃ νὰ ἀνακουφίσῃ τὸν ἀγρότην καὶ νὰ τοῦ δώσῃ τὰ μέσα τῆς καλλιεργείας καὶ τὰ μέσα ὡς ἐκ τούτου τῆς ζωῆς του. Δυστυχῶς, ἡ ἀσκουμένη πολιτικὴ μέχρι σήμερον, ἠμπορεῖ νὰ εἴπῃ κανείς, ὅτι ἦτο ὄχι μόνον λανθασμένη, ἀλλὰ καὶ καταστρεπτική. Οἱ τόκοι τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης εἶναι τόσον ὑπέρογκοι, ὥστε πραγματικῶς δὲν πρόκειται περὶ προστασίας τοῦ ἀγρότου, ἀλλὰ περὶ καταθλίψεως τοῦ ἀγρότου, διότι, ὅταν βλέπωμεν τόκους κυμαινομένους ἀπὸ 10–15%, σημαίνει ὅτι τὸ προϊὸν τοῦ ἀγρότου θὰ ἐπιβαρυνθῇ μὲ αὐτοὺς τοὺς τόκους. Εἶναι καταπληκτικὸν εἰς ἐποχὴν τοιαύτης κοινωνικῆς ὑποστάσεως νὰ ὑπάρχουν ἀκόμη Κυβερνήσεις, αἱ ὁποῖαι δὲν ἀντελήφθησαν τὴν σημασίαν τοῦ ζητήματος τῆς ἀγροτικῆς πίστεως. Ἡ παροχὴ εἰς τὸν ἀγρότην, δανείων μὲ τόσον ὑψηλὸν τόκον εἶναι δι’ αὐτὸν καταθλιπτικὴ καὶ ἀναμφισβητήτως εἶναι ἓν ἐκ τῶν μέσων τῆς ἐξαθλιώσεώς του. Δεύτερον ζήτημα, σχέσιν ἔχον μὲ τὴν ἀγροτικὴν πίστιν εἶναι τὰ διάφορα δάνεια, τὰ ὁποῖα δίδονται, ἰδίως τὰ καλλιεργητικά. Ὅσοι κατάγεσθε ἀπὸ ἐπαρχίας γνωρίζετε καλῶς τί σημασίαν ἔχει διὰ τὸν ἀγρότην τὸ καλλιεργητικὸν δάνειον, τὸ ὁποῖον ὅμως πρέπει νὰ δίδεται ἐγκαίρως καὶ πρὸ παντὸς εἰς μέγεθος τοιοῦτον, ὥστε νὰ τοῦ ἐπιτρέπῃ νὰ ἀντιμετωπίζῃ τὰ ἔξοδα τῆς καλλιεργείας. Δυστυχῶς οὐδέποτε τὰ τελευταῖα ἔτη ἐδόθησαν τὰ καλλιεργητικὰ δάνεια ἐγκαίρως, πάντοτε δίδονται μετὰ τὴν ἔναρξιν τῆς καλλιεργείας, τὸ δὲ χειρότερον εἶναι ὅτι δίδονται εἰς δόσεις. Καὶ ὅταν οἱ ἀγρόται δὲν εὑρίσκωνται πλησίον τῆς πόλεως, ὅπου ἑδρεύει τὸ ὑποκατάστημα τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης εἶναι ἀνάγκη νὰ πηγαίνουν εἰς τὴν πόλιν δὶς καὶ τρίς, διὰ νὰ πάρουν τὰ καλλιεργητικὰ δάνεια, καὶ τὰ τρώγουν εἰς τὴν ἐπίσκεψιν εἰς τὴν πόλιν ἀντὶ νὰ τὰ καταναλίσκουν εἰς τὴν καλλιέργειάν των. Δεύτερον, τὸ ὕψος τῶν δανείων δὲν εἶναι ἀρκετὸν καὶ εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι τὰ δάνεια αὐτὰ δὲν καλύπτουν τὰς ἀνάγκας τῶν παραγωγῶν. Δὲν ἐδόθη καμμία προσοχὴ εἰς τὸ ζήτημα τῶν μεσοπροθέσμων δανείων. Τὰ μεσοπρόθεσμα δάνεια δίδονται συνήθως διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς ὅλης ζωῆς τοῦ ἀγρότου τῆς ἐγκαταστάσεώς του, καὶ τῆς καλλιεργητικῆς του δυνάμεως καὶ ἀποδόσεως. Δυστυχῶς μεσοπρόθεσμα δάνεια ἔχουν 8 μῆνας νὰ δοθοῦν καὶ τώρα μόνον πρόκειται νὰ ἀρχίσουν νὰ δίδουν ἀλλὰ εἰς περιωρισμένην κλίμακα καὶ πάντα μὲ ὑψηλοὺς τόκους. Δὲν δίδονται δάνεια δι’ ἀγορὰν ἀροτριώντων ζώων, ἄνευ τῶν ὁποίων εἶναι τελείως ἀδύνατον, τοὐλάχιστον εἰς τὴν χώραν μας, νὰ γίνῃ καμμία καλλιέργεια. Ξεύρετε πολὺ καλὰ ὅτι κατὰ τὸν πόλεμον 1940–41, κατὰ τὴν κατοχὴν καὶ τὸν συμμοριτοπόλεμον, πολλὰ ζῶα ἀροτριῶντα κατεστράφησαν. Ἡ μέχρι σήμερον γενομένη χορήγησις ζώων εἶναι πολὺ μικρὰ ἐν συγκρίσει πρὸς τὰς ἀνάγκας καὶ τὰς καταστροφάς, τὰς ὁποίας ὑπέστησαν οἱ ἀγρόται. Θὰ ἠδύνατο ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα παρέχουσα ὡρισμένα δάνεια μεσοπρόθεσμα καὶ πρὸ παντὸς μὲ τόκον χαμηλὸν νὰ βοηθήσῃ εἰς τοῦτο τοὺς ἀγρότας, ἀλλὰ δυστυχῶς μέχρι σήμερον πολὺ ἐλάχιστα ἔχουν γίνει καὶ οἱ ἀγρόται ὑποφέρουν ἀπὸ αὐτῆς τῆς ἀπόψεως. Ἐπίσης δὲν δίδονται δάνεια διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν τῆς κτηνοτροφίας, διότι ἓν ἐκ τῶν μεγάλων ἀγαθῶν τοῦ ἀγροτικοῦ κόσμου εἶναι ἡ κτηνοτροφία, ἡ ὁποία καὶ κατεστράφη καθ’ ὅλον τὸ διάστημα αὐτό, ἡ δὲ ἀνασυγκρότησις γίνεται εἰς τόσον βραδὺν ρυθμόν, ὥστε εἶναι ἀμφίβολον, ἐὰν εἶναι δυνατὸν ποτὲ νὰ ἐπιτευχθῇ. Ἀλλὰ καὶ πάλιν ὅταν δίδωνται μεσοπρόθεσμα δάνεια διὰ τὴν κτηνοτροφίαν—ἔχουν δὲ ἕνα ἔτος νὰ δοθοῦν τοιαῦτα δάνεια—πάλιν ὑφίσταται τὸ ζήτημα τοῦ ὑψηλοῦ τόκου. Πρέπει, λοιπόν, νὰ ἀποφασίσωμεν, ἐὰν θέλωμεν νὰ βοηθήσωμεν τὸν ἀγροτικὸν πληθυσμὸν εἰς τὴν καλλιέργειάν του, πρέπει πρῶτον νὰ τοὺς δίδωνται δάνεια ἐπαρκῆ, δάνεια ἐγκαίρως καὶ ὄχι δάνεια εἰς δόσεις καὶ πρὸ παντὸς νὰ τοὺς δίδωνται δάνεια εἰς χαμηλοὺς τόκους. Οἱ ἀγρόται δὲν εἶναι εἰς θέσιν, οὔτε τὰ προϊόντα των τοὺς τὸ ἐπιτρέπουν νὰ πληρώνουν μεγάλους τόκους, ὅπως θὰ ἦτο δυνατόν, ἴσως, νὰ λεχθῇ διὰ τὴν ἐμπορικὴν καὶ ἄλλην τάξιν. Οἱ ἀγρόται ἐφ’ ὅσον ἀποτελοῦν τὴν σπονδυλικὴν στήλην καὶ τὸ ἄνω τοῦ 60% τῶν ἑλλήνων, πρέπει νὰ τύχουν κάποιας μεγαλυτέρας μεταχειρίσεως. Δεύτερον ζήτημα, τὸ ὁποῖον γεννᾶται, εἶναι ἡ προστασία καὶ ἡ ἐπίβλεψις τῆς παραγωγῆς εἰς τὰς ἀγροτικὰς περιφερείας. Ἀλλὰ νομίζω ὅτι δὲν θὰ ἔλεγα καινοτομίαν τινά, ἐὰν ἐπανελάμβανα τὰ ὅσα εἶπεν ὁ κ. Βουδούρης ὅτι Κράτος δὲν ὑπάρχει, ὑπάρχει μία σκιά, μία ὑποψία Κράτους. Εἰς μερικὰς πολὺ μικρὰς ἢ μεγάλας πόλεις ὑπάρχει κάποιος γεωπόνος καὶ εἰς κάποιαν γεωργικὴν περιφέρειαν πιὸ μακρυνήν, τὸν ἀκούουν οἱ ἀγρόται ἀλλὰ δὲν τὸν βλέπουν. Ὁ γεωπόνος ὁ ὁποῖος πρέπει νὰ εἶναι πάντοτε συμπαραστάτης τοῦ ἀγρότου, εἶναι ἀνύπαρκτος εἰς τὴν ὕπαιθρον χώραν. Ἔχει μεταβληθῆ δυστυχῶς εἰς ἕνα γραφειοκράτην. Δὲν ξεύρω τί πταίει. Νομίζω, ὅτι οἱ ἄνθρωποι εἶναι καλοὶ καὶ θὰ μποροῦσαν νὰ ἀποδώσουν. Προδήλως ἡ παντελὴς ἔλλειψις Κράτους νὰ τοὺς ἔχῃ μεταβάλει καὶ αὐτοὺς εἰς ὄργανα τῶν γραφείων οὕτως ὥστε, σὺν τῷ χρόνῳ, νὰ παρεκκλίνουν τοῦ προορισμοῦ των. Δεύτερον ζήτημα εἶναι ἡ ἀργοπορία εἰς τὴν συγκέντρωσιν. Ἠκούσατε χθὲς τὸν Ἀρχηγὸν τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ Κόμματος καὶ τὴν ἀπάντησιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Δυστυχῶς πρέπει νὰ εἴπω, ὅτι εἶναι μία νόσος, ἡ ὁποία ἀπὸ καιροῦ ἴσως ὑφίσταται εἰς τὸν τόπον μας, ἡ ἀργοπορία κάθε συγκεντρώσεως, ἡ ἀργοπορία τοῦ καθορισμοῦ κάθε τιμῆς ἀσφαλείας. Καὶ εὑρισκόμεθα εἰς περίοδον, ὅπου οἱ ἀγρόται πιεζόμενοι ὑπὸ τῶν χρεῶν των, πιεζόμενοι ὑπὸ τῶν ἀναγκῶν τῶν βιοτικῶν—τῶν καθημερινῶν, ἀναγκάζονται νὰ πωλοῦν τὰ προϊόντα των εἰς τιμὰς ἐξευτελιστικάς, γενόμενοι θύματα παντὸς κερδοσκόπου. Καὶ θὰ παρατηρήσω π.χ. τὸ ζήτημα τοῦ καπνοῦ. Ἴσως νὰ μὴ ἔχῃ κατανοηθῆ ἀπὸ ὅλους μας ἡ σημασία τοῦ καπνοῦ εἰς τὴν Ἑλλάδα. Καὶ ὅμως ὡς προϊόν, ἀπὸ ἀπόψεως ἐθνικοῦ πλούτου, δίδει περίπου τὸ 60% τοῦ συναλλάγματος, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, κ. Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως.

§93Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Προπολεμικῶς.

§94Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Καὶ σήμερον ἀκόμη. Ἀπὸ ἀπόψεως δημοσίων ἐσόδων προπολεμικῶς ἔδιδε περίπου τὸ 20% τῶν ἐσόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ. Σήμερον βέβαια εἶναι κάπως μειωμένον αὐτὸ τὸ ποσόν, ἀλλὰ πάντως, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, εἶναι τὸ δέκατον ἢ τὸ ὄγδοον τῶν ἐσόδων τοῦ προϋπολογισμοῦ. Κανὲν ἄλλο προϊόν τῆς χώρας μας δὲν ἔχει τοιαύτην σημασίαν ἀπὸ ἀπόψεως ἐθνικῆς οἰκονομίας καὶ προϋπολογισμοῦ.

§95Κ. ΒΟΥΔΟΥΡΗΣ. 750 δισεκατομμύρια δίδει.

§96Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Καλά, λοιπόν, εἶπον τὸ ⅛. Ἀλλὰ πλὴν τούτου, μὲ τὸν καπνὸν ἀσχολοῦνται περίπου 160.000 ἀγροτικαὶ οἰκογένειαι καὶ τὸ σύνολον τῶν προσώπων τῶν ζώντων ἐκ τοῦ καπνοῦ, εἶναι περίπου 200.000 οἰκογένειαι, δηλαδὴ περίπου τὸ ⅐ τῆς Ἑλλάδος. Καὶ ὅμως, παρ’ ὅλας τὰς ὑποσχέσεις, τὰς ὁποίας ἔχει ἐξαγγείλει ἡ Κυβέρνησις, αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι πένονται, αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι δυστυχοῦν, αὐτοὶ οἱ ἄνθρωποι ὑποφέρουν. Κάθε Κυβέρνησις, ἡ ὁποία πρόκειται νὰ ἔλθῃ εἰς τὴν ἀρχὴν καὶ ἐμφανίζεται μὲ προγραμματικὰς δηλώσεις, τοῦ πρώτου ζητήματος ποὺ ὑπόσχεται τὴν ἐπίλυσιν, εἶναι τὸ καπνικόν. Ἔχω ἐνώπιόν μου τὰ Πρακτικὰ τῆς συνεδριάσεως τῆς 6ης Σεπτεμβρίου 1950. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὁ κ. Σοφ. Βενιζέλος, ἀρχηγὸς τοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων, Ἀντιπρόεδρος ὁ κ. Γ. Παπανδρέου, ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ Κόμματος. Τότε ἀμφότεροι ἔλεγαν τὰ ἑξῆς: «Διὰ τὸν καπνὸν ἡ Κυβέρνησις......... (ἀναγινώσκει).......» Ἐὰν ἐπρόκειτο νὰ κάμῃ νέας δηλώσεις χθές, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, εἶμαι βέβαιος, ὅτι τὰ ἴδια θὰ ἐπανελάμβανεν. Ἀλλ’ αὐτὰ ἐλέχθησαν τὸν Σεπτέμβριον τοῦ 1950. Παρῆλθον ἔκτοτε μῆνες δέκα καὶ ὅμως ὄχι μόνον καμμία πρόοδος δὲν ὑπῆρξεν εἰς τὴν διάθεσιν αὐτοῦ τοῦ προϊόντος, ἀλλ’ ἀντιθέτως ἡ κατάστασις ἐχειροτέρευσε. Δὲν θέλω νὰ κακίσω ἀπολύτως τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὸ ζήτημα τῶν καπνῶν ἐξωτερικῆς καταναλώσεως. Γνωρίζω, ὅτι ἐκεῖ ὑπάρχουν ὡρισμέναι δυσχέρειαι, πλὴν ὅμως ἐγώ, νομίζω, προσωπικῶς, ὅτι μέχρι σήμερον δὲν κατεβλήθη ἡ προσήκουσα προσπάθεια διὰ τὴν ἐπίλυσιν τοῦ ὅλου ζητήματος. Νομίζω, ὅτι διὰ τὸ καπνικὸν ζήτημα ἡ Κυβέρνησις ἤ, μᾶλλον, οἱ δύο κυβερνῶντες μέχρι προχθὲς Ἀρχηγοί, εἶχον ὀλίγον τι ὑπνωτισθῆ ἀπὸ τὸ ζήτημα τῆς Γερμανικῆς ἀγορᾶς καὶ ἐξέχασαν, ὅτι πλὴν τῆς Γερμανικῆς ἀγορᾶς ὑπάρχουν καὶ ἄλλαι ἀγοραί, πρὸς τὰς ὁποίας θὰ ἠδύναντο νὰ στραφοῦν καὶ τὰς ὁποίας, μὲ κάποιον βέβαια μεγαλύτερον κόπον, θὰ ἠμποροῦσαν σὺν τῷ χρόνῳ νὰ τὰς ἀνοίξουν. Οὔτε δὲ ἔγινε προγραμματισμός, οὔτε ὑπάρχει πολιτικὴ προγραμματισμένη, ἡ ὁποία θὰ μᾶς ἐπιτρέψῃ, τοὐλάχιστον, σὺν τῷ χρόνῳ, αὐτὸ τὸ μεγάλο ζήτημα νὰ τὸ λύσωμεν. Ἐκεῖ ὅμως, ὅπου κακίζω τὴν Κυβέρνησιν καὶ νομίζω, ὅτι εἶναι ἀπολύτως ὑπεύθυνος, εἶναι εἰς τὸ ζήτημα τῶν καπνῶν ἐσωτερικῆς καταναλώσεως. Δὲν ὑφίσταται καμμία δικαιολογία νὰ ὑπάρχουν ἀκόμη ἀδιάθετα καπνὰ ἐσωτερικῆς καταναλώσεως. Προπολεμικῶς, κύριοι, ὅλαι αἱ καπνοβιομηχανίαι εἶχον ἀποθέματα 2½–3 ἐτῶν. Ὅλαι αἱ καπνοβιομηχανίαι ἐχρηματοδοτοῦντο ὑπὸ τῶν διαφόρων Τραπεζῶν. Τοῦτο εἶναι ἀναμφισβήτητον, διότι εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι οὐδεμία βιομηχανία, ὅσον ἰσχυρὰ καὶ ἂν εἶναι—ἤ, μᾶλλον ὅσον ἰσχυρὰ καὶ ἂν εἶναι τόσον περισσότερον δυσκωλεύεται—εἶναι δυνατὸν τὰ καπνὰ νὰ τὰ ἀγοράζῃ ἐξ ἰδίων διαθεσίμων. Δι’ αὐτὸ πάντοτε πολιτικὴ τῶν Τραπεζῶν καὶ τῶν ἑκάστοτε Κυβερνήσεων, ἦτο ἡ προσπάθεια χρηματοδοτήσεως τῶν καπνοβιομηχανιῶν διὰ τὴν ἀγορὰν καπνῶν διὰ τὴν καθημερινήν των κατανάλωσιν καὶ τὸν σχηματισμὸν ἀποθεμάτων. Δυστυχῶς δὲ τὰ ἀποθέματα αὐτὰ ἔχουν κατέβει ἀπὸ 2½–3 ἔτη, ποὺ ἦσαν προπολεμικῶς, εἰς 8 μῆνας σήμερον. Καὶ ὄχι μόνον τοῦτο, ἀλλά, μολονότι ἐπανειλημμένως ἔχει ζητηθῆ ἡ χρηματοδότησις διὰ τὰ καπνὰ τρεχούσης καταναλώσεως καὶ διὰ κάποιαν αὔξησιν, διότι, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, ὑπῆρχε μία ἀπόφασις τῆς Νομισματικῆς Ἐπιτροπῆς ἐπιτρέπουσα τὴν χρηματοδότησιν διὰ τὸν σχηματισμὸν ἀποθεμάτων 12 μηνῶν, εἶναι τώρα τέσσαρες μῆνες ποὺ κανεὶς δὲν ἀσχολεῖται τί θὰ γίνῃ μὲ αὐτὸ τὸ ζήτημα καὶ οἱ δυστυχεῖς καπνοπαραγωγοί, ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι παράγουν ἓν προϊόν μὲ ἀγῶνας καὶ θυσίας, τὸ ὁποῖον καταναλίσκεται ἐδῶ, εἰς τὸ ἐσωτερικόν, καὶ δίδει τόσον μεγάλον ἔσοδον εἰς τὸν δημόσιον προϋπολογισμόν, περιμένουν ἐναγωνίως, μὲ τὰ καπνά των ἀπώλητα, ἐνῷ οἱ τόκοι τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης καὶ οἱ τόκοι τῶν προσωπικῶν δανείων, ὅσων ἠμποροῦν νὰ δανεισθοῦν, αὐξάνουν καθημερινῶς καὶ συνεπῶς, βαρύνουν ἀκόμη περισσότερον τὸ προϊόν των. Ἡ ἰδία ἀβελτηρία παρατηρεῖται καὶ εἰς τὸ ζήτημα τοῦ σίτου. Εἶναι ἀναμφισβήτητον ὅτι αἱ ἐξαγγελθεῖσαι ὑπὸ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως τιμαὶ ἀσφαλείας δὲν εἶναι ἱκανοποιητικαί. Θὰ ἠμποροῦσε νὰ καταβληθῇ μία προσπάθεια διὰ νὰ αὐξηθοῦν κάπως καὶ νὰ ἔλθουν εἰς κάποιαν σύγκρισιν μὲ τὰς περυσινάς, ἀναλόγως καὶ πρὸς τὴν αὔξησιν τοῦ κόστους τῆς ζωῆς. Ἀλλὰ τὸ χειρότερον ὅλων δὲν εἶναι μόνον ὅτι ἡ τιμὴ ἀσφαλείας τοῦ σίτου εἶναι μικρά, ἀλλ’ ὅτι ἐξηγγέλθη καὶ ἡ συγκέντρωσις ἤρχισε πολὺ μετὰ τὴν ἔναρξιν τῆς ἐσοδείας καὶ ἔτσι οἱ ἀτυχεῖς ἀγρόται, οἱ ὁποῖοι εἶναι 500–600.000 οἰκογενειῶν, δηλαδὴ σχεδὸν τὸ ἥμισυ τῆς Ἑλλάδος, ἠναγκάσθησαν πιεζόμενοι ἀπὸ τὰς βιοτικὰς ἀνάγκας καὶ ἀπὸ τὴν Τράπεζαν, νὰ πωλήσουν τὸ προϊόν των ἀντὶ πινακίου φακῆς. Θὰ εἶχε καὶ ἡ Κυβέρνησις λάβει, θὰ εἴπωμεν καὶ ἡμεῖς, τὰ τηλεγραφήματα διαμαρτυρίας, τὰς κραυγὰς ἀπογνώσεως. Καὶ εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον, νομίζω, ὅτι ἡ πολιτικὴ τῶν ἑκάστοτε Κυβερνήσεων, ἦτο τόσον ἐσφαλμένη, ὥστε μόνον καταστροφὴν ἐπέφερεν στὸν ἀγροτικὸν πληθυσμόν. Ἀλλ’ ὑπάρχει καὶ ἕνα ἄλλο ζήτημα. Ὅταν ὑπάρχῃ μία ἐσοδεία, σπεύδει τὸ Κράτος ν’ ἀποστείλῃ τὸν φορατζῆ, σπεύδει ἡ Τράπεζα νὰ εἰσπράξῃ τὰ δάνειά της, τοὺς τόκους της. Ὑπάρχουν στιγμαὶ ὅμως, ποὺ καταστρέφεται ἡ ἐσοδεία ἢ μερικῶς ἢ γενικώτερον ἢ κατὰ διαμερίσματα ἢ καὶ εἰς μεγαλειτέραν κλίμακα. Τότε δὲν ἐμφανίζεται πουθενὰ τὸ Κράτος, πουθενὰ ἀπολύτως. Συνέβη αὐτὸ εἰς τὴν ἐφετεινὴν ἐσοδείαν. Εἰς τὴν περιφέρειαν Αἰτωλοακαρνανίας, εἴχομεν κρούσματα πτώσεως χαλάζης καὶ σχεδὸν ὁλοσχερῆ καταστροφὴν τῆς ἐσοδείας. Τὸ Κράτος δὲν ἐνεφανίσθη. Ἠμπορεῖ πιὸ ὕστερα νὰ ἐμφανισθῇ ὁ φορατζῆς, ἀλλὰ πάντως τὸ Κράτος δὲν ἐνεφανίσθη ὡς ἀρχή, ὡς παραστάτης, τῶν ἀτυχῶν πληθυσμῶν. Οὐαὶ καὶ ἀλλοίμονον ἐὰν μία ἀνώνυμος ἑταιρεία ὑφίστατο μίαν μικρὰν ἢ μεγάλην καταστροφὴν εἰς τὴν Πρωτεύουσαν. Θὰ ἔσπευδεν ὁλόκληρος ἡ Κυβέρνησις διὰ νὰ τὴν σώσῃ.

§97Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Ἔχετε ἄδικον, διότι, νομίζω, ὅτι ὑπάρχει παράδειγμα πρόσφατον. Ἠμπορῶ νὰ σᾶς ἀναφέρω ἕνα, τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ μίαν μεγάλην βιομηχανίαν, εἰς τὴν ὁποίαν ἠρνήθη ἡ Κυβέρνησις νὰ ἔλθῃ ἀπολύτως ἀρωγός.

§98Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Καὶ τὴν ὁποίαν, τὴν ἐσώσατε καὶ δικαίως ἄλλωστε.

§99Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Δὲν τὴν ἐσώσαμεν καθόλου, διότι δὲν ἐγένετο οὐδεμία Κυβερνητικὴ ἐπέμβασις. Ἐὰν θέλετε νὰ κάμετε ἀντιπολίτευσιν, καλῶς, ἀλλ’ ὄχι μέχρι τοῦ σημείου νὰ κάμνετε ἀντίδρασιν.

§100Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἀντιπολίτευσιν ἠμπορῶ νὰ κάμω, ἀντίδρασιν ποτέ. Ὑπερβολικὸς δὲν εἶμαι ποτέ. Ὅσοι ἐξ ἡμῶν κατάγονται ἀπὸ τὰς ἐπαρχίας, ὅσοι ἐξ ἡμῶν εἶχον ζημίας κατὰ τὴν ἐφετεινὴν καὶ περυσινὴν ἐσοδείαν, ἠμποροῦν νὰ σᾶς εἴπουν ἐὰν ἐνεφανίσθη πουθενὰ τὸ Κράτος.

§101Σ. ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ (Πρόεδρος Κυβερνήσεως). Τί σχέσιν ἔχει αὐτὸ μὲ τὴν ὑπερβολήν, τὴν ὁποίαν εἴπατε;

§102Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Λυποῦμαι. Δὲν ἠμπορῶ νὰ ὁμιλήσω πάρα κάτω. Ὑπάρχουν ὅμως καὶ ἄλλα θέματα. Θὰ ἠμποροῦσε νὰ βελτιωθῇ ἡ κατάστασις εἰς τὰς ἀγροτικὰς περιφερείας. Ἕνα μέσον θὰ ἦτο: ἡ ὁδοποιΐα, ἡ ὁποία ἀναμφισβητήτως κάπως ἐβοήθησεν τοὺς ἀτυχεῖς αὐτοὺς πληθυσμοὺς εἰς τὴν πεῖναν καὶ τὴν δυστυχίαν τους. Καὶ τὸ πρόγραμμα «Πρόνοια–Ἐργασία» καὶ δι’ αὐτοῦ ὁσάκις ἐγεννήθη ζήτημα, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἀνοικοδομήσεως θὰ ἤκουσε φωνὰς καὶ κραυγὰς ἀγωνίας, μὴ τυχὸν τὸ ὕψος τοῦ Προγράμματος μειωθῇ. Θὰ ἤθελα καὶ ἐγὼ νὰ ὑψώσω τὴν φωνήν μου καὶ νὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν, ὄχι μόνον νὰ μὴ μειωθῇ τὸ ὕψος τοῦ προγράμματος «Πρόνοια–Ἐργασία», ἀλλ’ ἀντιθέτως, ἐὰν εἶναι δυνατόν, νὰ αὐξηθῇ. Βεβαίως δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου ὀλίγον τί κατασπαταλῶνται τὰ ποσά, ἀλλ’ ὁ προορισμὸς αὐτοῦ τοῦ προγράμματος εἶναι νὰ γίνωνται ἔργα. Ὁ προορισμὸς τοῦ προγράμματος εἶναι νὰ βοηθήσῃ ἀκριβῶς τὰς ἀγροτικὰς ἐκείνας περιφερείας, αἱ ὁποῖαι ὑποφέρουν, νὰ τὰς βοηθήσῃ διὰ νὰ ἠμπορέσουν νὰ συντηρηθοῦν μέχρις ὅτου ἔλθῃ ἡ ἐσοδεία, ἐὰν ἔλθῃ ποτέ. Καὶ εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον ὁμολογῶ ὅτι πρέπει νὰ συγχαρῶμεν ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι εἶχον τὴν σκέψιν τοῦ Προγράμματος «Πρόνοια–Ἐργασία», καὶ νὰ τοὺς παρακαλέσωμεν νὰ τὸ ἐξακολουθήσουν. Ἄλλο ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἀνέφερεν ὁ κ. Βουδούρης, διὰ μακρῶν, εἶναι ἡ ἔλλειψις ἀγροτικῆς ἀσφαλείας. Ἔτσι ὅπως σήμερον ὑπάρχει ἡ ἀγροτικὴ ἀσφάλεια, εἰς τὴν ὕπαιθρον, εἶναι ἀδύνατον νὰ εἴπωμεν ὅτι ὑπάρχει. Ἀγροτικὴ Ἀσφάλεια δὲν ὑπάρχει, διότι ὑπάρχουν μερικοὶ ἄνθρωποι, τοὺς ὁποίους ὁρίζει ὁ Α ἢ ὁ Β, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν καμμίαν σχέσιν μὲ τὸ Κράτος. Οὐδεμίαν σχέσιν ἀπὸ ἀπόψεως πειθαρχίας καὶ ἀπὸ ἀπόψεως μισθοδοσίας καὶ εἶναι ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι βεβαίως μὴ ἔχοντες ἄμεσον ἐπαφήν, ἄμεσον σχέσιν, ἄμεσον πειθαρχίαν μὲ τὸ Κράτος, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποδώσουν. Θὰ ἔπρεπεν αὐτὸ τὸ ζήτημα νὰ μελετηθῇ καὶ νὰ ὀργανωθῇ, οὕτως ὥστε, νὰ ὁλοκληρωθῇ ἡ ἀγροτικὴ ἀσφάλεια, ἄνευ τῆς ὁποίας καμμία ἐσοδεία δὲν ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ. Ἡ ὑγιεινὴ κατάστασις τῆς ὑπαίθρου εἶναι ἐν ἐξαθλιώσει. Ὑπάρχει ἔλλειψις ἰατρῶν. Αὐτὸ εἶναι βέβαια ἡ μεγάλη πληγὴ τῶν ἐπαρχιῶν. Ὅπου εἰς τὴν ὕπαιθρον δὲν ὑπῆρχον ἰατροὶ καὶ νοσοκομεῖα, μία ἐποχὴ εἶχε κάμει μίαν προσπάθειαν ὁ Ἐρυθρὸς Σταυρός, ν’ ἀνοίξῃ κέντρα εἰς τὴν ὕπαιθρον καὶ πρὸ παντὸς εἰς τὰς ὀρεινὰς περιφερείας. Δυστυχῶς περιεκόπησαν καὶ αἱ πιστώσεις καί, ὡς ἐπληροφορήθην, θὰ περικοποῦν καὶ ἀπὸ τὸν ἐφετεινὸν προϋπολογισμὸν αἱ πιστώσεις κατὰ τὸ ἥμισυ καὶ ὄχι μόνον δὲν ἠμποροῦν νὰ αὐξηθοῦν τὰ ὑπάρχοντα ἰατρεῖα, ἀλλ’ εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ κλείσουν καὶ τὸ ἥμισυ τῶν ὑφισταμένων. Ἑπομένως, ἐξακολουθεῖ αὐτὴ ἡ κατάστασις. Εἶναι φυσικόν, ἀφ’ ἑνὸς μὲν ὅλοι οἱ ἀσθενεῖς νὰ ἔρχωνται πρὸς τὸ κέντρον καὶ νὰ ὀγκοῦται ὁ πληθυσμὸς καὶ αἱ ἀνάγκαι τοῦ κέντρου καὶ ἡ ἀστυφιλία, ἀφ’ ἑτέρου δέ, νὰ εἶναι ἡ θνησιμότης καὶ ἡ ἀσθένεια πολὺ μεγαλυτέρα στὴν ὕπαιθρον, ἀπ’ ὅ,τι στὰς μεγάλας πόλεις. Νομίζω, ὅτι θὰ ἔπρεπεν ἡ Κυβέρνησις νὰ ἀσχοληθῇ εἰδικώτερον μὲ αὐτὸ τὸ θέμα καὶ νὰ κυττάξῃ πῶς θὰ ἐξευρεθῇ τρόπος, οὕτως ὥστε ἡ ὑγιεινὴ κατάστασις αὐτῶν τῶν περιφερειῶν νὰ βελτιωθῇ, πῶς θὰ ὑπάρξῃ τρόπος, ὥστε νὰ ὑπάρχουν πλησίον τῆς ὑπαίθρου νοσηλευτικὰ κτίρια ἢ καὶ ὑγειονομικὰ κέντρα. Ἡ ἐκπαίδευσις εἶναι ὑποτυπώδης. Μαθαίνουμε στὰ ὀρεινὰ χωριὰ ἢ στὰ πεδινά, ἀλλ’ ἀπομεμακρυσμένα χωριουδάκια, τὴν ἀρχαίαν Ἑλληνικὴν ἱστορίαν, πολλὰ πράγματα ὡραιότατα, ἀλλὰ δὲν τοὺς μαθαίνουμε πῶς θὰ γίνουν ἀγρόται. Ὁ κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Σοσιαλιστικοῦ Δημοκρατικοῦ Κόμματος, ἔκαμε μίαν μεγάλην ἀνακαίνισιν εἰς τὸ ζήτημα τῆς Παιδείας. Εἶναι ἐνωρὶς ἀκόμη, διὰ νὰ ἠμπορέσωμεν νὰ μορφώσωμεν γνώμην, ἐὰν αὐτὴ ἡ ἀνακαίνισις θὰ εἶναι ἐπ’ ὠφελείᾳ τῆς ἐκπαιδεύσεως ἢ πρὸς βλάβην αὐτῆς.

§103Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Δὲν εἶναι ὑπὲρ τῆς ἐπαρχίας αὐτό, κ. συνάδελφε;

§104Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Ὄχι, κύριε συνάδελφε. Διὰ νὰ φθάσετε ἐκεῖ, πρέπει νὰ κάμετε ἡμιαγροτικὴν ἐκπαίδευσιν καὶ καθαρὰν ἐπαγγελματικὴν ἐκπαίδευσιν.

§105Λ. ΜΠΟΥΡΝΙΑΣ. Αὐτὸ γίνεται. Σεῖς θέλετε τὸ ἰδεῶδες, κύριε συνάδελφε.

§106Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Παρ’ ὅλον ὅτι, συνήθως, δὲν δέχομαι διακοπάς, σᾶς ἀπήντησα, ἀλλ’ ἐὰν τυχὸν δὲν εἴχατε σπεύσει, θὰ εἴχατε ἀκούσει προηγουμένως, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶπον, ὅτι εἶναι ἐνωρὶς διὰ νὰ κρίνωμεν ἀκριβῶς αὐτὴν τὴν ἀνακαίνισιν. Νομίζω ὅμως, ὅτι σήμερον ὅπως ὑπάρχει ἡ ἐκπαίδευσις στὴν ὕπαιθρον, εἶναι ὑποτυπώδης καὶ βεβαίως τὰ δύστυχα Ἑλληνόπουλα ἐκεῖ πέρα, ὅ,τι μαθαίνουν, τὸ μαθαίνουν εἰκῇ καὶ ὡς ἔτυχεν ἀπὸ τοὺς πατεράδες των καὶ ἡ πρώτη των σκέψις εἶναι νὰ ἔλθουν στὴν πρωτεύουσαν. Διατί; Διὰ νὰ πεινοῦν ὡς βιομηχανικοὶ ἐργάται. Ἀλλὰ δὲν φθάνει, ὅτι ἡ ἐκπαίδευσις εἶναι ὑποτυπώδης καὶ κακῶς ὠργανωμένη, ὑπάρχει καὶ ἔλλειψις δημοδιδασκάλων. Μοῦ ἔλεγαν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Παιδείας, ὅτι εἰς τὴν Ἀθήνα ὑπάρχουν περίπου 300 ὑπεράριθμοι διδάσκαλοι. Καὶ ἐρωτῶ: Διατί εἰς τὰς Ἀθήνας νὰ ὑπάρχουν 300 ὑπεράριθμοι καὶ εἰς τὴν ἐπαρχίαν νὰ εἶναι κλειστὰ σχολεῖα, οὕτως ὥστε καὶ αὐτὴν τὴν ὑποτυπώδη ἐκπαίδευσιν νὰ μὴ τὴν ἔχουν; Καὶ αὐτὸ τὸ σημεῖον φοβοῦμαι· ὅτι οὐδέποτε ἐδόθη προσοχὴ ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως καὶ βαρυτάτην τὴν εὐθύνην τὴν ἔχουν οἱ ἑκάστοτε Ὑπουργοὶ τῆς Παιδείας, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔσπευσαν, διὰ παντὸς μέσου, νὰ ἀποσυμφορήσουν τὴν πρωτεύουσαν, διὰ νὰ ἐνισχύσουν τὰ μικρὰ ἀγροτικὰ σχολεῖα, οὕτως ὥστε νὰ μετριασθῇ ἡ ἀγραμματωσύνη. Καὶ ἔρχομαι εἰς τὸ ζήτημα τῆς ἀνοικοδομήσεως. Ἐπανειλημμένως ἀπησχόλησα τὴν Βουλὴν μὲ τὸ ζήτημα τῆς ἀνοικοδομήσεως καὶ ἐπανειλημμένως, κατόπιν μάλιστα συνεννοήσεως μὲ τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, διὰ νὰ διευκολύνω ὡρισμένας καταστάσεις, ἀνῆλθον ἐπὶ τοῦ βήματος τούτου ζητῶν τὴν παροχὴν κονδυλίων, διὰ τὴν ἀνοικοδόμησιν. Βεβαίως, γνωρίζω, θὰ μοῦ ἀπαντήσῃ ἡ Κυβέρνησις, ὅτι ἀπὸ 360 δισεκατομμύρια ἔφθασαν εἰς τὰ 420 δισεκατομμύρια. Εἶμαι ὑποχρεωμένος ὅμως νὰ τονίσω, ὅτι εἰς τὸν τομέα, ἂς εἴπωμεν, τῆς στεγάσεως τῶν συμμοριοπλήκτων, οἱ περισσότεροι ἐξ αὐτῶν εὑρίσκονται εἰς ἀθλίαν κατάστασιν, οὐδεμία δὲ στέγασις τοὺς ἐδόθη. Δὲν γνωρίζω εἰς τὰς ἄλλας περιφερείας τὶ ἔγινε. Μοῦ εἶπον, ὅτι εἰς τὴν Μακεδονίαν καὶ εἰς τὴν Ἤπειρον ἡ κατάστασις εἶναι πολὺ βελτιωμένη. Ὁμολογῶ, ὅτι εἰς τὴν Στερεὰν Ἑλλάδα ἡ κατάστασις εἶναι καταθλιπτική. Ἀλλὰ δὲν εἶναι μόνον τὸ ζήτημα τῆς στεγάσεως τῶν συμμοριοπλήκτων. Εἶναι καὶ τὸ ζήτημα τῆς στεγάσεως τῶν πυροπαθῶν. Ὑπάρχουν πολλοί, οἱ ὁποῖοι ἐπυρπολήθησαν τὸ 1941, τὸ 1942, τὸ 1943 καὶ τὸ 1944 καὶ ἐπειδὴ δὲν ἦσαν συμμοριόπληκτοι, ἐξακολουθοῦν νὰ παραμένουν ἀστέγαστοι. Καὶ ἐρωτῶ: αὐτοὺς τοὺς δυστυχεῖς πληθυσμούς, ἐπὶ πόσα ἔτη εἶναι δυνατὸν νὰ τοὺς κρατῶμεν εἰς τὸν ὀρθὸν δρόμον, ζῶντας μέσα σὲ στάνες καὶ καλύβες καὶ πλειστάκις εἰς τὸ ὕπαιθρον; Συνήθως ἀκούομεν περὶ προγραμματισμοῦ εἰς τὸν τομέα τῆς ἀνοικοδομήσεως, ἀλλὰ νομίζω, ὅτι θὰ ἔπρεπε, διὰ νὰ εἴμεθα συνεπεῖς πρὸς τὴν ἀποστολήν μας, νὰ μελετήσωμεν τέλος πάντων τὸ ζήτημα αὐτὸ καὶ νομίζω, ὅτι μετὰ ἑπτὰ ἔτη, ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως, θὰ ἔπρεπε νὰ εἶχε γίνει μία μελέτη, πόσα ἐπακριβῶς χρήματα χρειάζονται διὰ τὴν στέγασιν τῶν πυροπαθῶν, πόσα ἠμποροῦμεν νὰ διαθέτωμεν καθ’ ἕκαστον ἔτος, νὰ πάρωμεν τὰς περιφερείας κατὰ σειρὰν προτεραιότητος, ἀλλὰ κατὰ σειράν, ἡ ὁποία ὅμως νὰ μὴ παρεκκλίνῃ λόγῳ κομματικῶν συμφερόντων καὶ σὺν τῷ χρόνῳ ἐντὸς μιᾶς ὡρισμένης προθεσμίας, νὰ τελειώσῃ αὐτὸ τὸ ζήτημα τῆς στεγάσεως. Δὲν ἐπιτρέπεται μετὰ ἑπταετίαν ἀπὸ τῆς ἀπελευθερώσεως νὰ ὑπάρχουν εἰς τὴν ὕπαιθρον ἄνθρωποι ἐστερημένοι στέγης, οὔτε νὰ ὑπάρχουν χωριὰ πυρποληθέντα, τὰ ὁποῖα ποτὲ εἰς τὴν ζωήν των δὲν εἶδον τὸ φῶς τῆς ἀνοικοδομήσεως. Νομίζω, ὅτι ἡ πολιτική, ἡ ὁποία ἐχαράχθη ὄχι μόνον ὑπὸ τῆς παρούσης Κυβερνήσεως, ἀλλὰ καὶ ὑπὸ τῶν προηγουμένων Κυβερνήσεων εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον, ἦτο ὀλίγον τι ἐσφαλμένη, διὰ νὰ μὴ εἴπω, ὅτι ἦτο καὶ ὀλίγον τι ἐρασιτεχνική. Οὐδεμία πραγματικὴ μελέτη, οὐδεὶς πραγματικὸς προγραμματισμός· ἀλλὰ ἐγένετο τὸ σπίτι τοῦ ἑνὸς ἢ τοῦ ἄλλου φίλου μας. Ὑπ’ αὐτοὺς τοὺς ὅρους δὲν εἶναι παράδοξον διατὶ ὑπάρχουν χωριά, ἰδίως εἰς τὴν Ρούμελην, τὰ ὁποῖα εἶναι ἐντελῶς κατεστραμμένα καὶ τὰ ὁποῖα δὲν εἶδαν κἂν τὸν μηχανικὸν τῆς ἀνοικοδομήσεως νὰ τὰ ἐπισκέπτεται, διὰ νὰ ἴδῃ τὰς ζημίας των, ἀλλὰ εἰς τὰς ἀγροτικὰς περιφερείας, κύριοι, δὲν εἶναι μόνον οἱ ἀγρόται, ὑπάρχουν καὶ οἱ μικροεπαγγελματίαι καὶ οἱ μικροέμποροι. Αὐτοὶ ἐὰν ὑπάρχουν ἢ δὲν ὑπάρχουν, εἶναι ἄγνωστον εἰς τὴν διοίκησιν. Δάνεια εἰς αὐτοὺς ποτὲ δὲν δίδονται. Εἶπον κάποτε, ὅτι θὰ τοὺς δώσουν ὡρισμένα δάνεια διὰ τὴν ἀνασυγκρότησίν των. Ἐδόθησαν πραγματικῶς εἰς ὡρισμένας περιφερείας καὶ ὁμολογῶ, ὅτι ἐδόθησαν εἰς κατεστραμμένας περιφερείας, ἀλλὰ μόνον αὐτοὶ κατεστράφησαν; Δὲν κατεστράφησαν καὶ ἄλλοι; Καὶ διατὶ δὲν γίνεται αὐτὸς ὁ διαχωρισμὸς π.χ. διατὶ νὰ πάρῃ τὸ Καρπενῆσι καὶ νὰ μὴ πάρῃ ἡ Κόνιτσα, διατὶ νὰ πάρουν τὰ Χανιὰ καὶ νὰ μὴ πάρῃ ἡ Ἀμφιλοχία; Εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι ὑπέστησαν ζημίας, ἀλλὰ καὶ οἱ ἄλλοι ὑπέστησαν ζημίας, ἴσως καὶ περισσοτέρας. Δὲν πρέπει τοὺς ἐπαγγελματίας καὶ τοὺς ἐμπόρους τῶν ἐπαρχιῶν νὰ τοὺς ἔχωμεν μόνον διὰ νὰ εἰσπράττωμεν ἀπὸ αὐτοὺς φόρους. Εἶναι καὶ τὸ ζήτημα τῶν πιστώσεων, τῶν ὁποίων οἱ τόκοι εἶναι τόσον ὑπερβολικοί, ὥστε ἀναμφισβητήτως οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ χάνουν σὺν τῷ χρόνῳ τὸ συναίσθημα, ὅτι εἶναι ἐλεύθεροι ἐπαγγελματίαι, διὰ νὰ μεταβληθοῦν εἰς ὑπαλληλίσκους μεγάλων ἐπιχειρήσεων. Ἀλλὰ διὰ νὰ σταματήσῃ ἡ ἐγκατάλειψις τῆς ὑπαίθρου, διὰ νὰ ἀρχίσῃ ἡ ἀνασυγκρότησίς της, διὰ νὰ ἀντιληφθῇ ὁ ἀγρότης, διὰ νὰ ἀντιληφθῇ ὁ πληθυσμὸς τῆς ὑπαίθρου τὸ ἐνδιαφέρον τοῦ Κράτους, τὸ πρῶτον πρέπει νὰ ὑπάρχῃ διοίκησις καὶ δυστυχῶς, κύριοι συνάδελφοι, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ διαπιστώσω, ὅτι διοίκησις δὲν ὑπάρχει. Ἐπανειλημμένως ἠκούσαμεν νὰ γίνεται λόγος περὶ αὐτοδιοικήσεως καὶ ἀποκεντρώσεως, περὶ τοῦ ἑνὸς καὶ τοῦ ἄλλου κ.λ.π., διοίκησις ὅμως πλησίον τοῦ ἀγρότου δὲν ὑπάρχει ἀπολύτως καμμία καὶ ὑπ’ αὐτοὺς τοὺς ὅρους πῶς εἶναι δυνατὸν τὸ Κράτος νὰ ἐνδιαφέρεται διὰ πληθυσμούς, τοὺς ὁποίους ἔχει ἐγκαταλείψει; Ἀλλ’ ἡ σημασία τῆς ὑπαίθρου εἶναι πολὺ μεγάλη, ἀποτελεῖ τὴν σπονδυλικὴν στήλην τῆς Ἑλλάδος καὶ ἀναμφισβητήτως ἡ ὕπαιθρος χώρα εἶναι ἐκείνη ἡ ὁποία ἐκράτησε τὴν Ἑλλάδα. Αἱ πόλεις διέδωσαν τὸν Ἑλληνισμόν, ἀλλὰ τὴν Ἑλλάδα πραγματικῶς τὴν ἐκράτησεν ἡ ὕπαιθρος χώρα. Εἰς αὐτὴν πρὸ παντὸς πρέπει νὰ στρέψωμεν τὴν προσοχήν μας, ὁ δὲ ἀτυχὴς ἀγρότης, ὁ ὁποῖος τόσα ὑπέστη, ἐνθυμηθεῖτε μόνον τὰ τρία τελευταῖα χρόνια τοῦ ἀνταρτοπολέμου, πρέπει νὰ τύχῃ τῆς ὑποστηρίξεως τοῦ Κράτους. Αἱ καταστροφαὶ σπανίως ἐγένοντο εἰς πόλεις, οὐδεμία πόλις ὑπέστη καταστροφήν, ὑπέστη τὸν ἀντίκτυπον τῆς καταστροφῆς. Τὰς καταστροφὰς τὰς ὑπέστη ἡ ὕπαιθρος χώρα, ὁ ἀγρότης. Αὐτὸς ἐπολέμησεν, ἐπολέμησεν ὄχι μόνον ὡς στρατιώτης, ἀλλὰ καὶ ὑπὸ οἱανδήποτε ἄλλην μορφήν. Αὐτὸς μίαν ἡμέραν, ὅταν κληθῇ, θὰ ξαναπολεμήσῃ. Τὸ νὰ κάμωμεν ἔκκλησιν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν νὰ δώσῃ κάποιαν προσοχήν, νομίζω ὅτι δὲν εἶναι περιττόν. Θὰ πρέπει ὅμως ὅλοι μαζὶ νὰ συμβάλωμεν διὰ νὰ σταματήσῃ αὐτὴ ἡ ἐγκατάλειψις καὶ σὺν τῷ χρόνῳ νὰ δώσωμεν τὰ μέσα πρὸς αὐτοὺς τοὺς ἀτυχεῖς πληθυσμοὺς νὰ ζήσουν. Δὲν ζητοῦν πλοῦτον, ζητοῦν νὰ ζήσουν καὶ αὐτὸ ὅμως, ἔστω καὶ ἀπόντας, τοὺς τὸ ἀρνούμεθα.

§107ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§108ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§109ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν καὶ ὥραν 6.30′ μ.μ., μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως, ἀναφοράς, ἐρωτήσεις, ἐπερωτήσεις καὶ νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 9.30′ μ.μ.).