1950.06.21

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 41η

Προεδρία κ. Δ. Β. ΓΟΝΤΙΚΑ

Τετάρτη 21 Ἰουνίου 1950

(Ὥρα 7.05′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Ι. Μποῦτος ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης Συνεδριάσεως.

§2Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν).

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης Συνεδριάσεως. Ὁ βουλευτὴς κ. Κ. Καλαμαρᾶς ζητεῖ μηνιαίαν ἄδειαν ἀπουσίας, προκειμένου νὰ μεταβῇ εἰς τὸ ἐξωτερικόν.

§4ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, ἐγκρίνεται.

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρέσχε τὴν ἔγκρισιν τῆς μηνιαίας ἀδείας ἀπουσίας εἰς τὸ ἐξωτερικὸν εἰς τὸν βουλευτὴν κ. Κ. Καλαμαρᾶν. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Ι. Βλαμίδης ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφοράς, κλπ.

§6Ι. ΒΛΑΜΙΔΗΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει): Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Δ. Λαντζούνης καταθέτει τηλεγραφικὴν διαμαρτυρίαν τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συν)σμῶν Γαργαλιάνων διὰ τῆς ὁποίας διαμαρτύρεται ὁ σταφιδοπαραγωγικὸς κόσμος Γαργαλιάνων καὶ ὁλοκλήρου τῆς Μεσσηνίας διὰ τὰς δηλώσεις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, περὶ μὴ καταβολῆς εἰς τοὺς σταφιδοπαραγωγοὺς τοῦ συμπληρωματικοῦ τιμήματος σταφιδοκάρπου τοῦ ἔτους 1949, ἐκ τῆς προκυψάσης διαφορᾶς τῆς ἀναπροσαρμογῆς συναλλάγματος καὶ κερδῶν μελάσσης καὶ ζητεῖ τὴν ἄμεσον καταβολὴν τῆς διαφορᾶς ἐκ δραχ. 800. Ὁ βουλευτὴς Ἀργολιδοκορινθίας κ. Γ. Γεώργας καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Ξενοδόχων Ξυλοκάστρου καὶ Περιχώρων ζητούσης ἄμεσον ἀνέγερσιν συγχρόνου τουριστικοῦ ξενοδοχείου καὶ ἀνασυγκρότησιν τῶν ἤδη ὑπαρχόντων τοιούτων πρὸς ἐξυπηρέτησιν ἐπιβατῶν, ἐκδρομέων κ.λ.π. Ὁ βουλευτὴς Δωδεκανήσου κ. Γ. Ἰωαννίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Δημάρχου Κῶ ζητοῦντος ἄμεσον παραχώρησιν δωρεὰν πρὸς τὸν Δῆμον Κῶ τῶν ἀνηκόντων εἰς τὴν ἰδιοκτησίαν τοῦ Δημοσίου κτιρίων μετὰ τῶν ἐν αὐτοῖς ἐγκαταστάσεων. Ὁ βουλευτὴς Θεσ)νίκης κ. Κ. Μπέλλας, καταθέτει ἀναφορὰν Δικηγορικοῦ Συλλόγου Θεσ)νίκης ζητοῦντος τὴν ἀνέγερσιν δικαστικοῦ μεγάρου. Ὁ βουλευτὴς Σερρῶν κ. Α. Ἀγγελούσης, καταθέτει ἀναφορὰν Πυροπαθῶν Συμμοριοπλήκτων κατοίκων Ἁγίου Πνεύματος Σερρῶν ζητούντων ἄμεσον καὶ ταχεῖαν ἀνοικοδόμησιν τῶν πυρποληθεισῶν οἰκιῶν των ὡς καὶ διαγραφὴν τῶν πρὸς τὴν Α.Τ.Ε. πρὸ τῆς 27 Σ)βρίου 1947 δημιουργηθέντων χρεῶν των κλπ. Ὁ βουλευτὴς Μεσσηνίας κ. Ι. Δημητρόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν συνεργαζομένων ὑπαλλήλων τῶν αὐτοκινητιστικῶν Σωματείων ὁδηγῶν καὶ εἰσπρακτόρων ἰδιωτικῶν λεωφορείων Ἀθηνῶν ζητούντων ὅπως τὰ κοινὰ Ταμεῖα Ἀστικῆς καὶ Ὑπεραστικῆς Συγκοινωνίας τεθοῦν ὑπὸ κρατικὸν ἔλεγχον, χορήγησιν δὶς τοῦ ἔτους στολῆς (θερινῆς χειμερινῆς) εἰς τὸ προσωπικόν, τοποθέτησιν παρὰ τῶν κοινῶν Ταμείων ὡρολογίων εἰς ὅλας τὰς ἀφετηρίας καὶ τέρματα τῶν λεωφορειακῶν γραμμῶν διὰ τὴν ἀκριβῆ τήρησιν τῶν δρομολογίων κλπ. Ὁ βουλευτὴς Ἀττικοβοιωτίας κ. Δ. Παπασπύρου, καταθέτει ἀναφορὰν φοροτεχνικῶν ὑπαλλήλων Δήμου Λεβαδέων ζητούντων ἄμεσον ἐπαναπρόσληψίν των εἰς δημοτικὰς θέσεις. Ὁ βουλευτὴς Θεσσαλονίκης κ. Κ. Μπέλλας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Μ. Χατζημιχάλη, ἐμπόρου νημάτων, κατοίκου Ἀθηνῶν ζητοῦντος ἄμεσον χορήγησιν ἀδείας, εἰσαγωγῆς νημάτων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ. Ὁ βουλευτὴς Ἡρακλείου κ. Γ. Ἀνδρουλακάκης, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τοῦ προσφυγικοῦ Συνοικισμοῦ Φαραγκανᾶ τῆς Κοινότητος Συκαρᾶ Μονοφατσίου Ἡρακλείου Κρήτης ζητούντων ἄμεσον διοχέτευσιν ποσίμου ὕδατος τῆς τοποθεσίας Καθαροῦ πρὸς τὸ χωρίον τοῦ Φαραγκανᾶ. Ὁ βουλευτὴς Κυκλάδων κ. Τ. Πάρρης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Συνδέσμου Σμυριδορικτῶν Ἀπειράνθου ζητοῦντος ἄμεσον ἀναπροσαρμογὴν τοῦ ἡμερομισθίου των αὔξησιν τοῦ ἐργατικοῦ δικαιώματός των κατὰ 30% κλπ. Οἱ βουλευταὶ Σερρῶν κ. κ. Α. Μαυρίδης καὶ Κ. Ἀλεξανδρίδης, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Εὐκαρπίας ζητοῦντος ἄμεσον ἐπισκευὴν τοῦ ὑδραγωγείου καὶ χορήγησιν τῆς ἀναγκαιούσης πιστώσεως πρὸς ἐπισκευὴν τοῦ σχολείου των. Οἱ βουλευταὶ Σερρῶν κ. κ. Α. Μαυρίδης καὶ Κ. Ἀλεξανδρίδης, καταθέτουν ἀναφορὰν τῆς Σχολικῆς Ἐφορείας Ἀχινοῦ ζητούσης ἄμεσον ἀνέγερσιν νέου διδακτηρίου ἐκπληροῦντος τοὺς στοιχειώδεις ὅρους τῆς ὑγιεινῆς καὶ τῆς παιδαγωγικῆς. Ὁ βουλευτὴς Ἀρκαδίας κ. Ν. Μπακόπουλος, καταθέτει ἀναφορὰν Ἐπαγγελματιῶν κατοίκων Ἁγίου Πέτρου Κυνουρίας ζητούντων ἀπαλλαγήν των ἐκ τοῦ φόρου καθαρῶν κερδῶν καὶ τοῦ φόρου ἐπιτηδεύματος ἀπὸ τοῦ οἰκονομικοῦ ἔτους 1946–48 καὶ μέχρι σήμερον, καθόσον τυγχάνουν ἀνταρτόπληκτοι. Ὁ βουλευτὴς Κιλκὶς κ. Μ. Τοσουνίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Ἀγροτικοῦ Συνοικισμοῦ Μεταλλικοῦ Κοινότητος Μεγάλης Βρύσης Νομοῦ Κιλκὶς ζητούντων ἄμεσον ἀπαλλοτρίωσιν τοῦ ἀγροκτήματος Χ. Λαζάρου πρὸς ἀποκατάστασιν γεωργικῶς 50 καὶ πλέον ἀκτημόνων οἰκογενειῶν συνοικισμοῦ των. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Α. Νικολαΐδης, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Ἐπαγγελματοβιοτεχνῶν καὶ βιοτεχνῶν Ἐλασσῶνος διαμαρτυρομένων ἐντονώτατα δι’ ἐπιβληθεῖσαν ἀναδρομικῶς βαρυτάτην φορολογίαν καὶ ζητούντων ἄμεσον ἀναστολὴν καταβολῆς ταύτης κλπ. Ὁ βουλευτὴς Φλωρίνης κ. Γ. Ἀριστείδου, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου τοῦ Συν)σμοῦ πληγέντων αὐτοκινητιστῶν Καστορίας ζητοῦντος ὅπως κατὰ τὴν καταβολὴν τῶν ὑπολοίπων δόσεων τῶν ἐξαγορασθέντων παρὰ τοῦ Δημοσίου αὐτοκινήτων ἀπαλλαγῶσι τῆς καταβολῆς τοῦ ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 12 τοῦ νόμου 7086)46 προβλεπομένου προστίμου. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Ν. Σπεντζάρης, καταθέτει ἀναφορὰν δι’ ἧς διαμαρτύρεται δι’ ἔλλειψιν κρατικῆς μερίμνης διὰ τὸν σπουδαιοτάτης σημασίας (διὰ τὴν πεδινὴν Ἠλείαν) λιμένα Κυλλήνης καὶ ζητεῖ ἄμεσον κρατικὴν μέριμναν καὶ τὴν βάσει τῆς ὑπαρχούσης μελέτης ἔγκρισιν πιστώσεως. Ἀπαντήσεις Ὑπουργείων, ἐπὶ διαβιβασθεισῶν ἐρωτήσεων βουλευτῶν. 1) Τοῦ Ὑπουργείου Ἐφοδιασμοῦ καὶ Διανομῶν. α) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Κοθρῆ καὶ Μητσοτάκη, σχετικῶς μὲ τὴν τιμὴν τῶν αὐτοκινήτων. Κατὰ τὴν 62)49 Ἀγορ. Διάταξιν τὰ ἀνταλλακτικὰ ἐξαρτήματα ἁμαξώματα, ἀεροθάλαμοι αὐτοκινήτων ἐν γένει εἶναι εἴδη οὐσιώδη ἐν ἐπαρκείᾳ. Κατόπιν κοστολογήσεως ὑπὸ τῆς ἁρμοδίας Ὑπηρεσίας Ὑπουργείου Ἐφοδιασμοῦ καὶ τοῦ καθορισμοῦ ὁριστικῆς τιμῆς πωλήσεως διαλελυμένων μεταλλικῶν ἁμαξωμάτων εἰσαχθέντων ἐξ Ἀμερικῆς ὑπὸ εἰσαγωγέως Ταγκαλάκη Πέτρου Α.Ε. ἐγένετο ἀγορανομικὸς ἔλεγχος καθ’ ὃν διεπιστώθη ὅτι ὄντως ὁ Ταγκαλάκης εἰσέπραξεν ὑπερβολικὰ κέρδη ἐπὶ τῆς ἀξίας τῆς συναρμολογήσεως τῶν ἁμαξωμάτων διά τινα καὶ ἐμηνύθη. Αἱ περιπτώσεις καθ’ ἃς διεπιστώθη ἀθέμιτον κέρδος ἦσαν τῶν αὐτοκινητιστῶν 1) Μιχαλοπούλου Παν. 2) Ἀνέστη Ἀναστασίου, 3) Τουρκομένη Δημ., 4) Μπαρτζώκα Εὐστρ., 5) Κατσαούνη, 6) Παπαϊωάννου, 7) Ζιώγκα. Κατὰ τῶν ὑπαιτίων Ταγκαλάκη καὶ Κίρτση ἐκκρεμεῖ εἰσέτι ἡ ὑποβληθεῖσα 76 δικογραφία.

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΜΑΝΕΤΑΣ

β) Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 150 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ κ. Γ. Ταρμπάζη, ὡς πρὸς τοὺς λόγους τῆς μὴ ἀναθέσεως ὑπηρεσίας ὑπὸ τοῦ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργείου εἰς τοὺς: 1) Ἀνδρουτσόπουλον Β. 2) Κακοῦρον Δ. 3) Καρύγιαννην Χρ. 4) Σπυρόπουλον Δ. 5) Τζουμάνην Κ. 6) Φλέσσαν Π. 7) Φουφόπουλον Δ. μετὰ τὴν ἐκ τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ ἀπόλυσίν των. Οἱ ἀνωτέρω ἑπτὰ ὑπάλληλοι ἀνήκοντες εἰς τὸ προσωπικὸν τοῦ καταργηθέντος Ὑπουργείου Ἐφοδιασμοῦ διετηρήθησαν καὶ μετὰ τὴν ἵδρυσιν καὶ ὀργάνωσιν τῶν Ὑπηρεσιῶν τοῦ Ὑπουργείου Ἐφοδιασμοῦ καὶ Διανομῶν συμφώνως πρὸς τὰς διατάξεις τοῦ ἄρθρου 59 παρ. 3 τοῦ Α. Ν. 786)48 Ἡ ἅμα τῇ ἰσχύϊ τοῦ ὡς ἄνω Α. Ν. τακτοποίησίς των δὲν ἐπετεύχθη διότι λόγῳ προφανῶς τῆς στρατεύσεώς των, δὲν εἶχον καταθέσει ἐγκαίρως τοὺς νομίμους τίτλους σπουδῶν. Εὐθὺς ὅμως ἅμα τῇ προσκομίσῃ τῶν τίτλων τούτων ἐπελήφθημεν τῆς καταργήσεως τῶν οἰκείων ἀποφάσεων διορισμοῦ, ὁλοκληρώσαντες ἁπάσας τὰς εἰς τὴν ἁρμοδιότητα τῆς καθ’ ἡμᾶς Ὑπηρεσίας ἀναγομένας ἐνεργείας καὶ διατυπώσεις διὰ τὴν ὑπηρεσιακὴν τακτοποίησίν των. Οὐχ ἧττον, ἂν καὶ παρῆλθεν ἔκτοτε πολύμηνον χρονικὸν διάστημα, δὲν κατέστη εἰσέτι ἐφικτὴ ἡ εἰς τὴν Ἐφημερίδα τῆς Κυβερνήσεως δημοσίευσις τῶν ἀποφάσεων τούτων, συνεπείᾳ μὴ παροχῆς τῆς ὑπὸ τοῦ νόμου ἀπαιτουμένης συναινέσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν διὰ τὸν διορισμόν των. Ἡ συναίνεσις αὕτη δὲν παρεσχέθη εἰσέτι μολονότι ὠχλήσαμεν ἔκτοτε κατ’ ἐπανάληψιν καὶ ἐγγράφως καὶ προφορικῶς τὴν ἁρμοδίαν ὑπηρεσίαν τῆς Γ.Δ.Δ.Λ. καὶ τὴν παρὰ τῷ Ὑπουργείῳ Δ)νσιν Ἐντελλομένων Ἐξόδων πρὸς ἃς ἀνεπτύξαμεν ἐν ἐκτάσει τοὺς λόγους δι’ οὓς ἐπεβάλλετο ἡ τακτοποίησις τῶν ὑπαλλήλων τῆς κατηγορίας ταύτης, δοθέντος ὅτι, ὡς ἐτονίσαμεν, δὲν ἐπρόκειτο περὶ ἀρχικοῦ διορισμοῦ, περὶ εἰσόδου δηλονότι νέων ὑπαλλήλων εἰς τὴν Ὑπηρεσίαν, ἀλλὰ περὶ τακτοποιήσεως διατηρουμένων εἰσέτι προσώπων, τῶν ὑπηρεσιῶν τῶν ὁποίων εἶχεν ἀνάγκην τὸ Ὑπουργεῖον. Πρὸς πλήρη ἐνημέρωσιν διαβιβάζομεν ἀντίγραφα τῶν ἐγγράφων ἅτινα διαδοχικῶς ἀπηυθύναμεν ἐπιδιώκοντες τὴν τακτοποίησιν τοῦ ζητήματος τούτου, ἡ ἐκκρεμότης τοῦ ὁποίου καὶ καθ’ ἡμᾶς δὲν εἶναι δικαιολογημένη.

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΜΑΝΕΤΑΣ

Πρὸς τὴν Δ)νσιν Ἐντελ. Ἐξόδων. Ἀναφερόμενοι εἰς τὸ ἀπὸ 29.3.50 ὑπηρεσιακὸν σημείωμα ὑμῶν ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν ὅπως μεριμνήσητε διὰ τὴν παροχὴν τῆς κατὰ νόμον ἀπαιτουμένης συναινέσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν διὰ τὸν διορισμὸν 8 ἐκτάκτων ὑπαλλήλων, ὡς καὶ ὑπ’ ἀριθ. 10459) 848)23.1.50 καὶ 33828)3603)28.3.50 προτάσεως ἡμῶν.

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ

Ἐπὶ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 20710)1861)15.2.50 ὑμετέρου ἐγγράφου, δι’ οὗ αἰτεῖσθε εἰδικὴν ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου πρὸς διορισμὸν ἐκτάκτων ὑπαλλήλων (Ν. 751) 1948 καὶ στρατευμένοι ἄνευ προσόντων ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὅτι ἀπηυθύνθημεν ἤδη πρὸς τοῦτο εἰς τὴν Γραμματείαν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου. Εἴμεθα ὅμως ὑποχρεωμένοι νὰ σημειώσωμεν ὅτι τόσον ὁ νόμος 751)1948, ὅσον καὶ τὸ ἄρτι ἐκδοθὲν Ν. Δ. 1196)49 οὐδαμοῦ ποιοῦνται μνείαν περὶ ἐγκρίσεως τῶν κατὰ τὰς διατάξεις αὐτῶν πραγματοποιουμένων διορισμῶν παρὰ τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου ἀντιθέτως μάλιστα, σαφῶς καὶ ρητῶς καθορίζουσι τὸν τρόπον πληρώσεως τῶν παρὰ τῷ Δημοσίῳ ὑφισταμένων κενῶν θέσεων, δι’ ὃ καὶ ἡ ἐπιζήτησις τῆς νέας ταύτης διατυπώσεως μὴ προβλεπομένης ἐκ τῶν κειμένων διατάξεων, προεκάλεσε δικαιολογημένας διαμαρτυρίας τῶν ἐνδιαφερομένων. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἑτέραν τῶν περιπτώσεων ἤτοι τὴν ἀφορῶσαν τὴν κατηγορίαν τῶν στρατευμένων ἄνευ προσόντων, ἐγνωρίσαμεν ὑμῖν κατ’ ἐπανάληψιν ὅτι δὲν πρόκειται περὶ διορισμοῦ ἐν τῇ κυρίᾳ ἐννοίᾳ, περὶ εἰσόδου δηλονότι νέων προσώπων ἐν τῇ Ὑπηρεσίᾳ, ἀλλὰ περὶ τακτοποιήσεως διατηρουμένων εἰσέτι ὑπαλλήλων διὰ τὴν ἱκανοποίησιν τῶν ὁποίων ἐπιβάλλεται, ἐκ λόγων ἠθικῆς τάξεως ἰδιάζουσα φροντίς. Θεωροῦμεν ἀναγκαῖον νὰ σημειώσωμεν ὅτι λόγῳ τῆς μακροχρονίου ἐν τῷ στρατεύματι ὑπηρεσίας καὶ τῶν πολλαπλῶν πρὸς τὴν Πατρίδα ὑπηρεσιῶν των τὰ πρόσωπα ταῦτα ἀπογοητεύονται ἐκ τῆς ἐπὶ μακρὸν ἐκκρεμότητος τοῦ περὶ τακτοποιήσεως δικαίου καὶ νομίμου αἰτήματός των. Ἵνα λάβητε γνῶσιν τοῦ πνεύματος ὑπό τοῦ ὁποίου διακατέχονται συνάπτομεν τῷ παρόντι ἀπόσπασμα ἐπιστολῆς ὑπαλλήλου τῆς κατηγορίας ταύτης, εἰς τὴν ὁποίαν δὲν χρειάζεται νὰ προστεθῇ τι. Φρονοῦμεν πάντως, ὡς καὶ ὑμεῖς, ὅτι οἱ πολεμισταὶ δικαίως ἀξιοῦν ἀπὸ τὸ Κράτος τοὐλάχιστον, πλήρη κατανόησιν, τοῦτο δὲ ἐν τῷ πλαισίῳ τῆς νομιμότητος ὀφείλει νὰ ἐξυπηρετῇ αὐτούς.

Ὁ Ὑπουργὸς

Ι. ΠΑΠΑΚΥΡΙΑΚΟΠΟΥΛΟΣ

Ἐν συνεχείᾳ πρὸς τὸ ὑπ’ ἀριθ. 33463)3014)2.3.50 ἡμέτερον ἔγγραφον περὶ παροχῆς συναινέσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν διὰ τὸν διορισμὸν πεντήκοντα ἐκτάκτων ὑπαλλήλων παρὰ ταῖς Περιφερειακαῖς Ὑπηρεσίαις τοῦ Ὑπουργείου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν ὅπως ἐπισπεύσητε τὴν παροχὴν ταύτης, καθ’ ὅσον ἐμμένομεν εἰς τὴν πραγματοποίησιν τῶν ὡς ἄνω διορισμῶν, ὑπαγορευομένων ἐκ λόγων ἠθικῆς τάξεως, καὶ ὑπηρεσιακῶν ἀναγκῶν, ὡς ἐτονίσθη ἤδη.

Ὁ Ὑπουργὸς

Δ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ

Πρὸς τὴν Δ)νσιν Ἐντελλ. Ἐξόδων Ἐπανερχόμενοι ἐπὶ τῶν ὑπ’ ἀριθ. 48502)4468)28.3. 50, 10459)848)23.1.50 καὶ 38828)3641)10.3.50 ἡμετέρων ἐγγράφων, δι’ ὧν ἐζητήθη ἡ παροχὴ τῆς κατὰ νόμον συναινέσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν διὰ τὸν διορισμὸν ἐκτάκτων ὑπαλλήλων παρὰ τῇ Κεντρικῇ καὶ Περιφερειακῇ Ὑπηρεσίᾳ τοῦ Ὑπουργείου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν ὅπως ἐπισπεύσητε τὰς ἐνεργείας σας διὰ τὴν παροχὴν ταύτης διότι ἐκτὸς τοῦ ὅτι ἡ ἀποκατάστασις τῶν προστατευομένων ὑπὸ τοῦ Α. Ν. 751)48, ὡς καὶ τῶν ἐν στρατεύσει τελούντων ὑπαλλήλων τοῦ καταργηθέντος Ὑπουργείου Ἐφοδιασμοῦ τῶν κεκτημένων τὰ τυπικὰ προσόντα, ἀποτελεῖ ζήτημα ἠθικῆς τάξεως, ὑφίσταται καὶ ἀνάγκη εἰς προσωπικὸν ἰδίως εἰς τὰς περιφερειακὰς ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου ἔναντι τῶν ὁποίων μετὰ μεγάλης δυσκολίας ἀνταποκρίνεται εἰς τὰς ἀπαιτήσεις τῆς ὑπηρεσίας. Τελοῦμεν ἐν ἀναμονῇ ταχείας ἀπαντήσεως ὑμῶν διὰ τὴν προώθησιν τῶν ὡς ἄνω διορισμῶν.

Ὁ Ὑπουργὸς

Κ. ΜΑΝΕΤΑΣ

Πρὸς τὴν Δ)νσιν Ἐντελλ. Ἐξόδων Ἐν συνεχείᾳ πρὸς τὸ ὑπ’ ἀριθ. 10460)863)23.1.50 ἡμέτερον ἔγγραφον περὶ παροχῆς συναινέσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν διὰ τὴν συμπλήρωσιν 100 κενῶν θέσεων ἐκτάκτων ὑπαλλήλων παρὰ ταῖς Περιφερειακαῖς Ὑπηρεσίαις τοῦ Ὑπουργείου, ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν ὅπως περιορίσητε τὴν αἰτουμένην συναίνεσιν διὰ τὸν διορισμὸν ἐπὶ τοῦ παρόντος μόνον πεντήκοντα ἐκτάκτων ὑπαλλήλων, συμφώνως καὶ πρὸς χθεσινὴν ἀπόφασιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου. Αἱ ἀνωτέρω θέσεις θέλουσι καταληφθῇ ὑπὸ προσώπων ὑπαγομένων εἰς τὰς διατάξεις τοῦ Α. Ν. 751)48 ὡς ἐτροποποιήθη ὑπὸ τοῦ Ν. Δ. 1196)49 ὡς καὶ ὑπὸ ἐκτάκτων ὑπαλλήλων τοῦ καταργηθέντος Ὑπουργείου Ἐφοδιασμοῦ ὑπηρετούντων ἀπὸ μακροῦ εἰς τὸν Στρατόν ἢ ἄρτι ἀποστρατευθέντων, οἵτινες δὲν ἐτακτοποιήθησαν εἰσέτι εἰς τὸ νέον Ὑπουργεῖον λόγῳ μὴ ἐμπροθέσμου ὑποβολῆς τῶν τίτλων σπουδῶν. Οἱ διορισθησόμενοι θὰ λαμβάνωσιν ἀποδοχὰς ἴσας πρὸς τὰς τοῦ γραφέως αʹ τάξεως πλὴν δύο πτυχιούχων τοῦ Β. Δ)τος Θεσ)νίκης, οἵτινες θὰ λαμβάνωσι ἀποδοχὰς ἴσας πρὸς τὰς τοῦ Γραμματέως βʹ τάξεως.

Ε. Υ.

Ὁ Εἰδ. Σύμβουλος

Ν. ΡΕΝΔΙΝΑΣ

Πρὸς Τὴν Δ)νσιν Ἐντελλ. Ἐξόδων Ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὅτι διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 264532)15.10.49 ἐγγράφου τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν (Γ.Δ.Δ.Λ.) ἐπεστράφησαν ἀνυπόγραφοι ἅπασαι αἱ ἐκκρεμεῖς περιλήψεις διορισμῶν ἐκτάκτων ὑπαλλήλων παρὰ τῷ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργείῳ καὶ αἱ προτάσεις συναινέσεως πρὸς διορισμὸν κατόπιν τῆς διαταγῆς τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, περὶ ἀναστολῆς ἐν γένει τῶν διορισμῶν. Μεταξὺ τῶν οὕτω ἐπιστραφεισῶν προτάσεων περιλαμβάνεται καὶ ἡ ἀφορῶσα συναίνεσις διὰ τὸν διορισμὸν εἰς θέσιν ἐκτάκτου ὑπαλλήλου ἑνὸς στρατευμένου, ὅστις διατηρούμενος εἰσέτι ἐν τῇ Ὑπηρεσίᾳ ὑπὸ τὴν ἰδιότητα ταύτην, προσεκόμισεν ἤδη τίτλον σπουδῶν. Ἐπειδὴ φρονοῦμεν ὅτι ἐπὶ τῶν περιπτώσεων τούτων αἵτινες κατ’ ἐπανάληψιν ἐμφανίζονται παρὰ τῷ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργείῳ, δέον ὅπως ληφθῇ εἰδικὴ μέριμνα, παρακαλοῦμεν ὅπως εἰσηγηθῆτε ἐκ νέου παρὰ τῷ κ. Ὑπουργῷ τῶν Οἰκονομικῶν, καθιστῶντες γνωστὴν τὴν περίπτωσιν ἣν ἀφορᾷ ἡ αἰτουμένη παροχὴ συναινέσεως πρὸς διορισμὸν ὅστις δὲν ἀφίσταται τοῦ πνεύματος τῆς καθιερουμένης ἐξαιρέσεως διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 12223)17.10.49 ἐγκυκλίου τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Συνημμένως ἐπαναφέρομεν ὑμῖν τὸ ὑπ’ ἀριθ. 141972)-15597)49 ἡμέτερον ἔγγραφον καὶ παρακαλοῦμεν ὅπως ἀνακοινώσητε ἡμῖν τὸ δυνατὸν ταχύτερον, τὸ ἀποτέλεσμα τῶν ἐνεργειῶν σας, προκειμένου νὰ ρυθμίσωμεν τὴν πορείαν καὶ ἑτέρων ὁμοίων, ἐκκρεμῶν περιπτώσεων. Ἐντολῇ Ὑπουργοῦ

Ὁ Εἰδικὸς Σύμβουλος

Β. ΤΡΙΚΑΡΔΟΣ

Πρὸς Τὴν Δ)νσιν Ἐντελλ. Ἐξόδων Ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ παρακαλέσωμεν ὅπως μεριμνήσητε διὰ τὴν παροχὴν τῆς κατὰ νόμον ἀπαιτουμένης συναινέσεως τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν διὰ τὸν διορισμὸν ἑπτὰ (7) ἐκτάκτων ὑπαλλήλων ἐπὶ ἀποδοχαῖς Γραφέως Αʹ. Τάξεως ἐξ ὧν τρεῖς παρὰ τῇ Κεντρικῇ Ὑπηρεσίᾳ καὶ τέσσαρες (4) παρὰ τῇ Π.Υ.Ε.Δ.Α.Δ. (ἕδρα). Οἱ εἰρημένοι διατηροῦνται ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ ἄνευ προσόντων ὡς τελοῦντες ἐν στρατεύσει ἤδη δὲ προσεκόμισαν τίτλους σπουδῶν. Συναφῶς γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι ἐμμένομεν ἐπὶ τοῦ διορισμοῦ τῆς ἀνωτέρω κατηγορίας ὑπαλλήλων, παρὰ τὰς διατυπουμένας ἐν τῷ ὑπ’ ἀριθ. 195524)19166)4.1.50 ὑμετέρῳ ἐγγράφῳ ἀπόψεις, διότι οἱ ὑπάλληλοι οὗτοι, κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ Α. Ν. 786)48 δὲν ἠδυνήθησαν νὰ προσκομίσωσιν τίτλους σπουδῶν βάσει τῶν ὁποίων θὰ εἶχον ἤδη διορισθῇ λόγῳ τῆς εἰς τὰς τάξεις τοῦ στρατοῦ ὑπηρεσίας των καὶ τῆς συνεπείᾳ τούτου ἀπομακρύνσεώς των ἐντεῦθεν. Ἡ παραγνώρισις ὅθεν τοῦ γεγονότος τούτου καὶ ἡ ἐπιζήτησις ἐφαρμογῆς τῶν ὑφισταμένων ἀπαγορευτικῶν περὶ διορισμοῦ διατάξεων ἄνευ τῆς δεδικαιολογημένης ἐλαστικότητος θὰ ἀπετέλει κατάφορον ἀδικίαν εἰς βάρος τῶν ὑπαλλήλων τούτων, οἵτινες ἐξακολουθοῦν ἔτι νὰ προσφέρωσιν τὰς ὑπηρεσίας των πρὸς τὴν πατρίδα καὶ νὰ συμμετέχουν εἰς τὸν κατὰ τοῦ συμμοριτισμοῦ διεξαγόμενον ἀγῶνα. Δὲν πρόκειται ἄλλωστε ὡς ὀρθῶς ὑπεστηρίξατε καὶ ὑμεῖς περὶ διορισμοῦ ἐν τῇ κυρίᾳ ἐννοίᾳ, περὶ εἰσόδου δηλονότι νέων προσώπων ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ ἀλλὰ περὶ τακτοποιήσεως διατηρουμένων εἰσέτι ὑπαλλήλων. Ἐξ ἄλλου ἡ κατὰ τὸ προμνησθὲν ὑμέτερον ἔγγραφον ἄρνησις εἰσηγήσεως τῆς ἐπιζητουμένης ἐγκρίσεως, διορισμῶν λόγῳ τοῦ ὅτι δὲν ἐμπίπτουσιν οἱ διοριζόμενοι εἰς τὰς διατάξεις τοῦ Νόμου 751)48 καὶ Ν.Δ. 1196)49 ἔρχεται εἰς ἀντίθεσιν πρὸς τὸ ὑπ’ ἀριθ. 183581)18298)20.12.49 ἐγγραφόν σας, καθ’ ὃ ἀνεκοινώσατε ἡμῖν ὅτι ἡ Γ.Δ.Δ.Λ. προκειμένου νὰ ἐγκρίνῃ διορισμοὺς στρατευομένων ὑπαλλήλων οὓς θεωρεῖ ἐμπίπτοντας εἰς τὴν ἰσχύουσαν ἀπαγόρευσιν ἀπήτησε τὴν λῆψιν ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ οὐχὶ τὴν τήρησιν τῆς διαδικασίας τῶν ὡς ἄνω Νόμων. Ὁ κατ’ ἐξαίρεσιν ὅμως τῶν ἀπαγορεύσεων διορισμὸς ἐνεκρίθη ἤδη ὡς εἶναι γνωστὸν καὶ ὑμῖν διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1914)49 ἐγγράφου τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Ἐν τέλει κρίνομεν σκόπιμον νὰ τονίσωμεν ὅτι κατὰ τὴν πρώτην ἐφαρμογὴν τοῦ Νόμου 786)48 διετηρήσαμεν ἀριθμόν τινα ἐκτάκτων θέσεων κενῶν προκειμένου νὰ τακτοποιῶμεν εἰς αὐτὰς τοὺς ἑκάστοτε ἐκ τῶν στρατευμένων ἄνευ προσόντων προσκομίζοντας τίτλους σπουδῶν. Ἐν ὄψει τῶν ἀνωτέρω παρακαλοῦμεν ὅπως εἰσηγηθῆτε ἁρμοδίως διὰ τὴν παροχὴν τῆς ἀπαιτουμένης συναινέσεως, γνωρίζοντες ἡμῖν σχετικῶς τὸ δυνατὸν ταχύτερον.

Ὁ Ὑπουργὸς

Ι. ΠΑΠΑΚΥΡΙΑΚΟΠΟΥΛΟΣ

2) Τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 148 ἐρωτήσεως τῶν Βουλευτῶν κ.κ. Γ. Ζάρα καὶ Μ. Αἰλιανοῦ περὶ τῆς μεταφορᾶς τοῦ κούρου τῆς Φιγαλείας (Ἀρραχίωνος) εἰς τὸ Μουσεῖον τῆς Ὀλυμπίας. Ὁ ἐπιμελητὴς ἀρχαιοτήτων ἀρχαίας Ὀλυμπίας διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 2048)30.10.49 ἀναφορᾶς του ἐζήτησεν ὅπως ἐφ’ ὅσον ἡ θέσις τοῦ φύλακος Φιγαλείας παραμένει κενή, ἐξασφαλισθοῦν αἱ ἐν τῷ φυλακείῳ ἀποκείμεναι ἀρχαιότητες καὶ ἰδιαιτέρως ὁ κορμὸς τοῦ ἀρχαίου κούρου (Ἀρραχίωνος) διὰ τῆς μεταφορᾶς των εἰς Κεντρικὰ Μουσεῖα. Ἡ ἀνωτέρω ἀναφορὰ ἐτέθη ὑπ’ ὄψει τοῦ Ἀρχαιολογικοῦ Συμβουλίου τὸ ὁποῖον ἐγνωμοδότησε διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 97)1949 πράξεώς του ὅτι δέον νὰ μεταφερθῇ ὁ κορμὸς τοῦ ἀρχαϊκοῦ κούρου εἰς τὸ Ἐθνικὸν Ἀρχαιολογικὸν Μουσεῖον Ἀθηνῶν. Ἡ γνωμοδότησις αὕτη τοῦ Ἀρχαιολογικοῦ Συμβουλίου ἐνεκρίθη παρ’ ἡμῶν καὶ ἀνεκοινώθη εἰς τὸν ἐπιμελητὴν ἀρχαιοτήτων Ὀλυμπίας ὁ ὁποῖος διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 2288) 31.5.50 ἀναφορᾶς του μᾶς ἀνέφερεν ὅτι ἐπραγματοποιήθη ἡ μεταφορὰ τοῦ κούρου τῆς Φιγαλείας καὶ ἀπετέθη προσωρινῶς εἰς τὸ Μουσεῖον Ὀλυμπίας μέχρις οὗ καταστῇ δυνατὴ ἡ περαιτέρω μεταφορά του εἰς τὸ Ἐθνικὸν Ἀρχαιολογικὸν Μουσεῖον Ἀθηνῶν διὰ τὸ ὁποῖον καὶ προορίζεται. Τὸ ἄγαλμα κατὰ τὴν ὡς ἄνω ἀναφορὰν παρουσιάζει πλὴν διαφόρων ἀμυχῶν τῆς ἐπιφανείας καὶ πρόσφατα ἐπιπόλαια χαράγματα ἐπὶ τοῦ στήθους καὶ ἀπόκρουσιν ἀβαθῆ παρὰ τὸν λαιμόν, γεγονὸς τὸ ὁποῖον ἀποδεικνύει ὅτι εἶναι ἐπιβεβλημένη ἡ ἐκεῖθεν μεταφορά του ἵνα μὴ προξενηθῶσι μεγαλύτεραι ζημίαι.

Ὁ Ὑπουργὸς

Γ. ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΗΣ–ΝΟΒΑΣ

3) Τοῦ Ὑπουργείου Στρατιωτικῶν. α) Ἐπὶ ἐρωτήσεως Βουλευτοῦ κ. Μπακοπούλου. Κατὰ μῆνας Αὔγουστον καὶ Σ)βριον 1949 τὰ ἀποθέματα γεωμήλων πρὸς τροφοδοσίαν τῶν Ἐνόπλων Δυνάμεων, εἶχον ἐξαντληθῆ. Ἡ Ἀμερικανικὴ Ἀποστολὴ δὲν ἠδύνατο νὰ ἐφοδιάσῃ τὸν Στρατὸν κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην διὰ γεωμήλων, λόγῳ τῶν εἰδικῶν συνθηκῶν παραγωγῆς ἐν Ἀμερικῇ. Τὸ Ἐπιτελεῖον ἠναγκάσθη νὰ ἀναζητήσῃ ἀπαιτουμένην ποσότητα γεωμήλων ἐν Ἑλλάδι, ἐπὶ δανείῳ μὴ δυνάμενον νὰ διαθέσῃ σχετικὴν πίστωσιν, ὡς μὴ ἀναγραφομένην εἰς τὸν προϋπολογισμὸν καὶ μετὰ σύμφωνον γνώμην Ἀμερ. Ἀποστολῆς. Οἱ Γεωργικοὶ Συν)μοὶ ΤΕΓΕΑΣ καὶ ΑΤΤΙΚΗΣ πρὸς οὓς ἀπετάνθη, ἐδέχθησαν νὰ χορηγήσωσιν εἰς τὸν Στρατὸν πατάταν ἐγχώριον κατὰ τὸ Φθινόπωρον 1949 καὶ νὰ παραλάβωσιν ἰσόποσον τοιαύτην Ἀμερικ. προελεύσεως, κατὰ τὴν χειμερινὴν περίοδον (Ἰανουάριος 1950) οὕτω καὶ ἐγένετο. Οἱ Συν)σμοὶ ΤΕΓΕΑΣ προσέφερον ἐπὶ δανείῳ εἰς τὸν Στρατὸν 700 περίπου τόν. ἐγχωρ. γεωμήλων. Οἱ Γ. Σ)σμοὶ ΑΤΤΙΚΗΣ 70 περίπου τόνν. ἐγχωρ. γεωμήλων. Ἡ ἀνωτέρω ποσότης ἐπεστράφη εἰς τοὺς ἀνωτέρω Γεωργικοὺς Συν)σμοὺς κατὰ μῆνα Ἰανουάριον 1950 εἰς γεώμηλα Ἀμερ. προελεύσεως καὶ ἀπὸ φορτίον ἐκλεκτῆς ποικιλίας κομισθὲν ὑπὸ τῆς Ἀμερ. Στρ. Ἀποστολῆς, παρακλήσει Ὑπ. Γεωργίας, ἀλλὰ διὰ λ)σμὸν καὶ ἀνάγκας Ἑλληνικοῦ Στρατοῦ. Τὸ ὑπόλοιπον φορτίον τούτου 1200 τόννοι περίπου (πικοιλία πατατοσπόρου) ἐχορηγήθη ἐπίσης ἐπὶ δανείῳ εἰς ΚΥΔΕΠ ἥτις θέλει ἐπιστρέψει ἀντίστοιχον ποσότητα ἐγχωρίων γεωμήλων κατὰ τὴν περίοδον τοῦ θέρους εἰς τὸν Στρατόν. Ἡ ΚΥΔΕΠ προέβη εἰς τὴν χορήγησιν τῆς ἀνωτέρω ποσότητος 1200 τόννων Ἀμ. γεωμήλων (Σπόρου) εἰς Γεωργ. Συν)σμοὺς ἐν συνεργασίᾳ μὲ Ὑπουργεῖον Γεωργίας. Τὸ Ὑπουργεῖον Στρατιωτικῶν οὐδεμίαν σχέσιν ἔχει μὲ τὴν διάθεσιν τῆς τελευταίας ταύτης ποσότητος.

Β.Σ.Τ. 902)13.6.50

Ὁ Ὑπουργὸς

Λ. ΣΠΑΗΣ

4) Τοῦ Πολιτικοῦ Γραφείου Προέδρου Κυβερνήσεως. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 126)2.6.50 ἐρωτήσεως τοῦ Βουλευτοῦ Πειραιῶς κ. Π. Κάντζια. α) Οὐδέποτε ἀνεκοινώθη ὑπὸ τοῦ Πολιτικοῦ Γραφείου ἡμῶν ὅτι κατηργήθησαν 1800 Κρατικὰ αὐτοκίνητα. Αἱ σχετικαὶ πληροφορίαι αἱ ἀναγραφεῖσαι εἰς τὸν τύπον δὲν προῆλθον ἐκ τοῦ Πολιτικοῦ Γραφείου καὶ δὲν ἀνταποκρίνονται πρὸς τὴν πραγματικότητα. β) Τὰ Κρατικὰ αὐτοκίνητα τῶν ὁποίων δὲν ἐπετράπη περαιτέρω χρησιμοποίησις ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως καὶ διετάχθη ἡ παράδοσις εἰς τὴν εἰδικὴν ὑπηρεσίαν συγκεντρώσεως πλεοναζόντων κρατικῶν αὐτοκινήτων ἀνῆλθον μέχρι τῆς 31 Μαΐου ἐ.ἔ. εἰς 265. Σχετικὸν ἀναλυτικὸν σημείωμα τῶν αὐτοκινήτων τούτων ἐπισυνάπτεται τῷ παρόντι. γ) Τὸ ἔργον τῆς εἰδικῆς Ἐπιτροπῆς Περιορισμοῦ καὶ Ἐλέγχου κυκλοφορίας Κρατικῶν αὐτοκινήτων ἐξακολουθεῖ μὲ κατεύθυνσιν ἐντολῇ τῆς Κυβερνήσεως πρὸς περαιτέρω περιορισμὸν τῶν κρατικῶν αὐτοκινήτων. Κατὰ περιόδους θὰ ἐκδίδωνται ἐπίσημα σχετικὰ ἀνακοινωθέντα ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως.

Ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως

Ν. ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ

Σημείωμα Ἐμφαῖνον τὰ κρατικὰ αὐτοκίνητα διὰ τὰ ὁποῖα δὲν παρεσχέθη ἔγκρισις τῆς Κυβερνήσεως διὰ περαιτέρω κυκλοφορίαν. 1. Ὑπουργ. Δημ. Ἔργων καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτοῦ ὑπηρεσίαι ἐπιβατικὰ 6. 2. Ὑπουργ. Ὑγιεινῆς καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτοῦ ὑπηρεσίαι, ἐπιβατ. 52, φορτηγὰ 14, Διάφορα 19. Σύνολον 85. 3. Ὑπουργ. Προνοίας καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτοῦ ὑπηρεσίαι ἐπιβατικὰ 46. 4. Ὑπουργ. Ἀνοικοδομήσεως καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτοῦ ὑπηρεσίαι, ἐπιβατικὰ 46, φορτηγὰ 16, σύνολον 62. 5. Ὑπουργ. Γεωργίας καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτοῦ ὑπηρεσίαι ἐπιβατικὰ 9. 6. Ὑπουργ. Παιδείας καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτοῦ ὑπηρεσίαι ἐπιβατηγὰ 4. 7. Ὑπουργ. Οἰκονομικῶν καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτοῦ ὑπηρεσίαι ἐπιβατικὰ 8. 8. Ὑπουργ. Δικαιοσύνης καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτοῦ ὑπηρεσίαι ἐπιβατηγὰ 1. 9. Ὑπουργ. Ἐξωτερικῶν καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτοῦ ὑπηρεσίαι ἐπιβατικὰ 2. 10. Ὑπουργ. Ἐργασίας καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτοῦ ὑπηρεσίαι ἐπιβατηγὰ 1. 11. Ὑπουργ. Ἐσωτερικῶν καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτοῦ ὑπηρεσίαι ἐπιβατηγὰ 1. 12. Ὑπουργ. Ἐφοδιασμοῦ καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτοῦ ὑπηρεσίαι ἐπιβατηγὰ 3. 13. Ὑπουργ. Ἐθν. Οἰκονομίας καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτοῦ ὑπηρεσίαι ἐπιβατικὰ 2. 14. Ὑπουργ. Μεταφορῶν καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτοῦ ὑπηρεσίαι ἐπιβατικὰ 7. 15. Ὑπουργ. Συντονισμοῦ καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτοῦ ὑπηρεσίαι ἐπιβατηγὰ 5. 16. Ὑπουργ. Τ.Τ.Τ. καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτοῦ ὑπηρεσίαι ἐπιβατικὰ 1. 17. Ὑπουργ. Τύπου καὶ Πληροφοριῶν καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτοῦ ὑπηρεσίαι ἐπιβατικὰ 2. 18. Πολιτικὸν Γραφεῖον Πρωθυπουργοῦ ἐπιβατικὰ 17. 19. Βουλὴ τῶν Ἑλλήνων ἐπιβατηγὰ 1. 20. Γραμματεία Τουρισμοῦ καὶ ἐξαρτώμεναι ἐξ αὐτῆς ὑπηρεσίαι ἐπιβατηγὰ 1. 21. Γραμματ. Ὑπουργ. Συμβουλίου ἐπιβατικὰ 1. Ἤτοι διετάχθη μέχρι σήμερον ἡ μὴ περαιτέρω κυκλοφορία ἐν συνόλῳ 265 αὐτοκινήτων ἐξ ὧν 216, ἐπιβατικά, 30 φορτηγά, 19 ἑτέρων τύπων (ἀσθενοφόρα, βυτιοφόρα, γερανοὶ κ.λ.π.). Ἀθῆναι τῇ 1.6.50. Ὁ Προϊστάμενος τοῦ Λογ. Γραφείου κ. Πρωθυπουργοῦ (Τ.Σ.) Ὑπογραφὴ 5) Τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ. Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ Βουλευτοῦ Εὐβοίας κ. Μ. Στεφανίδη. Εἶναι πολιτικὴ ὅλων τῶν Ἑλληνικῶν Κυβερνήσεων νὰ ἐνισχύσουν τὴν ἀποκέντρωσιν τῶν Ἑλληνικῶν βιομηχανιῶν καὶ διὰ τὸν λόγον αὐτὸν ἐτέθη μεταξὺ τῶν κριτηρίων τῆς Κεντρικῆς Ἐπιτροπῆς Δανείων ὅτι θὰ δίδεται προτίμησις εἰς τὰς Βιομηχανίας τῶν ἐπαρχιῶν καὶ εἰδικώτερον τῆς Β. Ἑλλάδος. Προκειμένου περὶ τῶν δανείων ἐκ κεφαλαίων τοῦ προγράμματος Ἀνασυγκροτήσεως πρὸς τὰς βιομηχανίας τσιμέντου, δέον νὰ σημειωθῇ ὅτι τὰ μέχρι τοῦδε χορηγηθέντα δάνεια πρὸς 2 ἐκ τῶν 5 ἐν ὅλῳ Ἑλληνικῶν Ἑταιρειῶν τσιμέντου προορίζονται διὰ τὴν ἐπέκτασιν 3 ἐργοστασίων ἐκ τῶν ὁποίων τὰ 2 εἰς Ἀθήνας καὶ τὸ τρίτον εἰς Βόλον. Τὰ ἀνωτέρω δάνεια ἐδόθησαν κατόπιν ἐπισταμένης μελέτης γενομένης ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων Ἑλληνικῶν καὶ Ἀμερικανικῶν Ὑπηρεσιῶν, καὶ συμφώνως πρὸς τὰ ἰσχύοντα κριτήρια χορηγήσεως δανείων τῆς Κεντρικῆς Ἐπιτροπῆς Δανείων. Δὲν εἶναι ἑπομένως ἀληθὲς ὅτι οὐδεμία οἰκονομικὴ ἐνίσχυσις παρεσχέθη εἰς τὰς Τσιμεντοβιομηχανίας τῶν ἐπαρχιῶν. Εἶναι ἀληθὲς ὅμως ὅτι δὲν ἐνεκρίθη ὑπὸ τῆς κεντρικῆς Ἐπιτροπῆς Δανείων ἡ αἴτησις τῆς Ἑταιρείας Τσιμέντων Χαλκίδος διότι ἐκρίθη ὅτι ἄλλαι αἰτήσεις ἀντεπεκρίνοντο περισσότερον εἰς τοὺς σκοποὺς καὶ τοὺς κανόνας βάσει τῶν ὁποίων χορηγοῦνται τὰ δάνεια ταῦτα. Ἐν τούτοις ἐπειδὴ ἐκρίθη σκόπιμον ὅπως ἐνισχυθῇ ἡ ἐπαρχιακὴ βιομηχανία τσιμέντου εἴτε πρόκειται περὶ ὑφισταμένης τοιαύτης, εἴτε περὶ νέας, ἀπεφασίσθη ἤδη καὶ διετέθη ποσὸν δολ. 1.200.000 πέραν τῶν ἀρχικῶς προβλεφθέντων εἰς τὸ πρόγραμμα ἀνασυγκροτήσεως καὶ ἐξουσιοδοτήθη ἡ Κεντρικὴ Ἐπιτροπὴ Δανείων ὅπως προβῇ εἰς τὴν ἐξέτασιν σχετικῶν αἰτήσεων. Ἤδη ἡ Κεντρικὴ Ἐπιτροπὴ Δανείων ἐδημοσίευσεν εἰς τὰς ἐφημερίδας σχετικὴν ἀνακοίνωσιν καλοῦσα τοὺς ἐνδιαφερομένους νὰ ὑποβάλουν αἰτήσεις.

Ὁ Ὑπουργὸς Συντονισμοῦ

ΕΜΜ. ΤΣΟΥΔΕΡΟΣ

6) Τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν. α) Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 130)1950 ἐρωτήσεως τῶν βουλευτῶν κ. κ. Σ. Στεφανοπούλου καὶ Β. Στεφανοπούλου. Εἰς ἀπάντησιν τῆς ἀνωτέρω ἐρωτήσεως ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ γνωρίσωμεν ὑμῖν, ὅτι μέχρι τοῦδε δὲν ἐτέθη ὑπ’ ὄψιν ἡμῶν ὑπὸ τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας πρότασις προαγωγῆς τοῦ Μονοταξίου Δημοτικοῦ τοῦ Δήμου Πηνείων, οὐδὲ περὶ ἱδρύσεως παρὰ τῷ αὐτῷ Δήμῳ Γυμνασιακοῦ παραρτήματος. Ἐντολῇ Ὑπουργοῦ

Ὁ Γεν. Δ)ντὴς

Π. ΕΞΑΡΧΑΚΗΣ

β) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τοῦ Βουλευτοῦ Σερρῶν κ. Α. Ἀγγελούση. Τὸ Νομοθετικὸν Διάταγμα 1275)49 περὶ κυρώσεως τῆς συμβάσεως περὶ ἀναθέσεως εἰς ἐντολοδόχους τῆς διαχειρίσεως Μηχανικοῦ ἐξοπλισμοῦ τοῦ Κράτους κ.λ.π., ἐξεδόθη ἐπὶ προκατόχου Κυβερνήσεως τῇ προτάσει τοῦ κ. ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ Ὑπουργοῦ. Ἁρμόδιον ὅθεν ὅπως παράσχῃ τὰς αἰτουμένας πληροφορίας τυγχάνει τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ. Ἐντολῇ Ὑπουργοῦ

Ὁ Γεν. Δ)ντὴς

Π. ΕΞΑΡΧΑΚΗΣ

7) Τοῦ Ὑπουργείου Ἐθν. Οἰκονομίας. α) Ἐπὶ ἐρωτήσεως τῶν Βουλευτῶν κ.κ. Π. Πέννα καὶ Λ. Κουτσοπετάλου σχετικῶς μὲ τὴν ὑπὸ τοῦ καθ’ ἡμᾶς Ὑπουργείου χορήγησιν ἀδειῶν εἰσαγωγῆς βάμβακος. Αἱ εἰς βάμβακα ἀνάγκαι τῆς ἐγχωρίου βιομηχανίας ὑπελογίσθησαν ὑπὸ τῆς ἁρμοδίας πρὸς τοῦτο Ἐπιτροπῆς διὰ τὸ ἀπὸ 1ης Σ)βρίου 1949 μέχρι 31 Αὐγούστου 1950 ἐτήσιον χρονικὸν διάστημα εἰς 22.000–23.000 τόνν. περίπου. Δεδομένου δὲ ὅτι ἡ ἐγχώριος βαμβακοπαραγωγὴ τοῦ ἔτους 1949, κατὰ τὰ ἐπίσημα στοιχεῖα τοῦ Ὀργανισμοῦ βάμβακος ἀνῆλθεν εἰς 15.000 τόνν. περίπου θὰ ἔδει νὰ ἐπιτραπῇ ἡ εἰσαγωγὴ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ 7.000–8.000 τόνν. περίπου πρὸς κάλυψιν τῶν ἀναγκῶν τῆς βιομηχανίας. Κατὰ τὰ κρατοῦντα, βάσει Κυβερνητικῶν ἀποφάσεων, ἡ εἰσαγωγὴ βάμβακος ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ ἐπετρέπετο εἰς τοὺς βιομηχάνους ἐφ’ ὅσον θὰ εἶχον προβῆ εἰς ἀγορὰν ἀναλόγου ποσότητος ἐγχωρίου βάμβακος. Διαπιστωθέντος ὅμως ὅτι αἱ τιμαὶ τοῦ ἐγχωρίου βάμβακος ἀπὸ τοῦ Ν)βρίου 1949 ἤρχισαν σημειοῦσαι αὔξησιν φθάσασαι τὰς 16.000–17.500 δραχμὰς κατ’ ὀκᾶν, ἐνῷ ἡ πολιτικὴ τῶν προκατόχων καὶ τῆς σημερινῆς Κυβερνήσεως ἦτο καὶ εἶναι ἡ συγκράτησις τῶν τιμῶν τῶν ἐκ βάμβακος προϊόντων, ἀπαγορευθέντος μάλιστα δι’ ἀγορανομικῆς ἀποφάσεως, ἐκδοθείσης κατὰ Σεπτέμβριον 1949, εἰς τοὺς βιομηχάνους νὰ πωλῶσι τὰ προϊόντα αὐτῶν εἰς τιμὰς ἀνωτέρας τῶν τιμῶν τῆς 1ης Σεπτεμβρίου 1949, ἡ Ἐπιτροπὴ Οἰκονομικῆς Πολιτικῆς κατὰ Νοέμβριον 1949 ἔλαβε τὴν ἀπόφασιν ὅπως ἡ ὑπὸ τῶν βιομηχάνων εἰσαγωγὴ τῆς ἀναλογούσης εἰς ἕκαστον ποσότητος ἀλλοδαποῦ βάμβακος ἐπιτρέπεται καὶ ἄνευ τῆς ὑπ’ αὐτῶν τηρήσεως τῆς ὑποχρεώσεως ἀγορᾶς ἀναλόγου ποσότητος ἐγχωρίου βάμβακος. Ἀποτέλεσμα τοῦ μέτρου τούτου ἦτο νὰ συγκρατηθῇ ἡ ἄνοδος τῶν τιμῶν τοῦ ἐγχωρίου βάμβακος εἰς ἐπίπεδον 14.800–16.600 κατ’ ὀκᾶν. Ἡ τελευταία ἐξουσιοδότησις ἀγορᾶς βάμβακος ἐξ Ἡνωμένων Πολιτειῶν, βάσει τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας διὰ ποσὸν 3.200.000 δολλ. καλύπτουσα περίπου ποσότητα 3.900 τόννων βάμβακος διέπεται ὑπὸ τῶν ἑξῆς ὅρων: 1) Κλείσιμον συμβολαίων ἀγορᾶς μέχρι τῆς 10ης Μαΐου ἐ.ἔ. καὶ 2) Φόρτωσις μέχρι τῆς 15 Ἰουνίου ἐ.ἔ. Βάσει αὐτῆς ἐχορηγήθησαν τελευταίως καὶ χορηγοῦνται μέχρι τέλους Μαΐου ἐ.ἔ. τμηματικαὶ ἄδειαι εἰσαγωγῆς βάμβακος. Ἀνάκλησις τῶν χορηγηθεισῶν καὶ ἄρνησις χορηγήσεως ἀδειῶν διὰ κλεισθέντα συμβόλαια δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ διότι ἀφ’ ἑνὸς μὲν αἱ ἀνοιγεῖσαι πιστώσεις εἶναι ἀνέκκλητοι καὶ θὰ ἐδημιουργεῖτο καὶ γενικώτερον ζήτημα πίστεως τῆς χώρας μας εἰς τὸ ἐξωτερικόν, ἐξ ἄλλου δέ, ὡς ἀνωτέρω ἐλέχθη, ἡ ποσότης αὕτη τοῦ βάμβακος ὁμοῦ μετὰ τοῦ ἐγχωρίου, εἶναι ἡ ἀναγκαιοῦσα εἰς τὴν βιομηχανίαν διὰ τὸ μέχρι τοῦ Σεπτεμβρίου διάστημα. Λόγῳ τοῦ συντόμου τῶν προθεσμιῶν προβλέπεται ὅτι θὰ καταστῇ δυνατὸν τὸ κλείσιμον ὁλοκλήρου τῆς ποσότητος τῶν ὡς ἄνω 3.900 τόννων βάμβακος, μετὰ τὴν ἐκπνοὴν δὲ τῶν προθεσμιῶν οὐδεμία νέα παραγγελία θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ δοθῇ καὶ μόνον ἀπὸ τοῦ Σ)βρίου ἐ.ἔ. καὶ πέραν προβλέπεται ὅτι θὰ εἶναι δυνατὴ ἡ τοποθέτησις παραγγελιῶν ἀλλοδαποῦ βάμβακος. Οὐδεμία θὰ πρέπει νὰ ὑπάρχῃ ἀνησυχία ὡς πρὸς τὴν ἀπορρόφησιν τῶν ὑπολειπομένων ποσοτήτων ἐγχωρίου βάμβακος, ὑπολογιζομένων εἰς 4.500 τόνν. περίπου, καθ’ ὅσον μέχρι τῆς νέας ἐσοδείας ἀπομένει πεντάμηνον περίπου χρονικὸν διάστημα κατὰ τὸ ὁποῖον ἡ βιομηχανία θὰ εἶναι ὑποχρεωμένη ν’ ἀγοράσῃ τὸν ἐγχώριον βάμβακα ἵνα καλύψῃ τὰς ἀνάγκας της, ἀνερχομένας εἰς 1800 τόνν. περίπου μηνιαίως. Ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἐπιδότησιν τοῦ εἰσαγομένου ἀλλοδαποῦ βάμβακος, αὕτη ἐφηρμόσθη ὑπὸ τῶν προκατόχων Κυβερνήσεων, ἐφαρμόζεται δὲ καὶ ὑπὸ τῆς παρούσης Κυβερνήσεως πρὸς τὸν ἀποκλειστικὸν σκοπὸν τῆς συγκρατήσεως τῶν τιμῶν τῶν ἐκ βάμβακος προϊόντων, τὰ ὁποῖα εἶναι εἴδη ἀμέσως ἐπηρεάζοντα τὸν τιμάριθμον. Ὑπὸ μελέτην πάντως ἔχει ἡ Κυβέρνησις τὸ ζήτημα τοῦτο καὶ θέλει λάβει συντόμως ἀποφάσεις, ἐξετάζουσα τοῦτο ἀπὸ πάσης πλευρᾶς περὶ τῆς συνεχίσεως καὶ εἰς τὸ μέλλον ἢ μὴ τῆς ἐπιδοτήσεως. Τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἐν τῇ ἁρμοδιότητι αὐτοῦ ἔχει ὑπ’ ὄψιν του ὅπως ρυθμίσῃ τὰς μελλοντικὰς εἰσαγωγὰς βάμβακος κατὰ τρόπον ὥστε νὰ καλύπτωνται μὲν αἱ ἀνάγκαι τῆς ἐγχωρίου βιομηχανίας εἰς πρώτην ὕλην ἀλλὰ καὶ νὰ μὴ παρεμποδίζεται ἡ διάθεσις τοῦ ἐγχωρίου βάμβακος εἰς τιμὴν ἱκανοποιοῦσαν τοὺς παραγωγούς. Ὡσαύτως ἐν συνεργασίᾳ μετὰ τῶν ἄλλων Ὑπουργείων θέλει μεριμνήσει διὰ τὴν λῆψιν τῶν ἐνδεικνυομένων μέτρων πρὸς συγκράτησιν τῶν τιμῶν τῶν βαμβακερῶν εἰδῶν εἰς ἐπίπεδα τοιαῦτα, ὥστε νὰ εἶναι προσιτὰ εἰς τοὺς ἀγρότας καὶ τοὺς ἐργάτας, διότι γνωρίζω καλῶς ὅτι τὰ εἴδη ταῦτα κυρίως τὰς τάξεις αὐτὰς ἐνδιαφέρουν.

Ὁ Ὑπουργὸς

Ι. ΜΕΛΑΣ

β) Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 52 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Πειραιῶς καὶ Νήσων κ. Π. Κάντζια. Τὴν Κυβέρνησιν ἀπασχολεῖ σοβαρῶς τὸ πιστωτικὸν ζήτημα καὶ μελετῶνται ἐπισταμένως διάφοροι τρόποι ἀντιμετωπίσεώς του, μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ ἡ ἁπλούστευσις τοῦ Τραπεζιτικοῦ συστήματος καὶ μηχανισμοῦ ἐν γένει, ὥστε νὰ μειωθῇ τὸ κόστος τοῦ διοχετευομένου εἰς τὴν παραγωγὴν καὶ τὸ ἐμπόριον κεφαλαίου. Τὸ θέμα εἶναι πολυσχερὲς καὶ ἡ λύσις τοῦ ζητήματος δὲν εἶναι εὐχερής, διὰ τὸν λόγον τοῦτον ἡ Κυβέρνησις δὲν κατέληξεν εἰσέτι εἰς συγκεκριμένην λύσιν. Ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἐπιτρεπτὸν τῆς ρήτρας τοῦ χρυσοῦ καὶ τὸ ζήτημα τοῦτο ἀπησχόλησε καὶ ἀπασχολεῖ τὴν Κυβέρνησιν, ἐν συναρτήσει πρὸς τὸ γενικώτερον πρόβλημα τῆς ἀναστηλώσεως τῆς πίστεως τὸ ὅλον δὲ ζήτημα ἐρευνᾶται ἀπὸ πάσης πλευρᾶς, ἀλλὰ καὶ ἐπὶ τούτου δὲν ἤχθη ἡ Κυβέρνησις εἰσέτι εἰς συγκεκριμένην λύσιν.

Ὁ Ὑπουργὸς

Ι. ΜΕΛΑΣ

8) Τοῦ Ὑπουργείου Ὑγιεινῆς. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 151 ἐρωτήσεως τοῦ βουλευτοῦ Χαλκιδικῆς κ. Β. Βασιλικοῦ. Ὁ Ἀν. Νόμος 1429)50 «περὶ ὑποχρεωτικῆς θητείας ἰατρῶν εἰς τὴν ὕπαιθρον» ἀποτελεῖ τμῆμα ἀπὸ μακροῦ μελετωμένου Νομοσχεδίου τροποποιοῦντος τὸν ἰσχύοντα ἰατρικὸν κώδικα. Ὁμολογοῦμεν ὅτι πρόκειται περὶ νομοθετικοῦ μέτρου ὅπερ θὰ ἔδει νὰ ὑποστῇ προηγουμένως τὴν βάσανον τῆς ἐν τῇ Βουλῇ συζητήσεως, καὶ νὰ λάβῃ τὴν μορφὴν Ἀν. Νόμου. Ἤδη ὁ ἐν λόγῳ Α. Ν. θὰ ἔλθῃ κατ’ ἀνάγκην ἐνώπιον τῆς Ἐθν. Ἀντιπροσωπείας καὶ ἐκεῖ θὰ λάβωμεν ἀφορμὴν νὰ ἐκθέσωμεν τὰς ἀπόψεις μας, διότι πράγματι τὸ Νομοθέτημα ἐμφανίζει σοβαρὰς ἀτελείας. Ἐν Ἀθήναις τῇ 17.6.50.

Ὁ Ὑπουργὸς Ὑγιεινῆς

Γ. ΜΠΑΚΑΤΣΕΛΟΣ

Ὁ κ. Σ. Κωστόπουλος (Ὑπουργὸς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας) καταθέτει σχέδια νόμων: 1) «Περὶ τροποποιήσεως διατάξεών τινων τοῦ Α. Ν. 1091)1938 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τῶν νόμων 6059 καὶ 5570». 2) «Περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ Α.Ν. 2258 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ Νόμου 4442)1929 «περὶ κυρώσεως τοῦ ἀπὸ 31 Σεπτεμβρίου 1926 Νομοθ. Διατάγματος «περὶ στρατιωτικῶν καὶ ναυτικῶν εἰσφορῶν καὶ ναυλώσεων». 3) «Περὶ τακτοποιήσεως στρατιωτικῶν ὑποχρεώσεων ἐθελοντῶν ναυτοδιόπων Λ. Σ. κατοχικῆς περιόδου». 4) «Περὶ κυρώσεως τῶν ὑπ’ ἀριθ. 778 ἀπὸ 14 Σεπτεμβρίου 1949, ὑπ’ ἀριθ. 491 ἀπὸ 9 Ἰουνίου 1950 καὶ 975 ἀπὸ 23 Ν)βρίου 1949 πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου «περὶ τρόπου ἐξοφλήσεως τῶν πρὸς τὸ Δημόσιον ὀφειλομένων δανείων ἐκ τῆς ἐκποιήσεως πλοίων πρὸς ἐνίσχυσιν τῆς Μεσογειακῆς φορτηγοῦ καὶ πετρελαιοκινήτου ναυτιλίας». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Κ. Παπακωνσταντίνου, Ι. Λύρας καὶ Ε. Κοθρῆς καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προσωρινῆς ἀπολύσεως ὑποδίκων καὶ καταδίκων». Ὁ βουλευτὴς κ. Π. Μπερτσεκᾶς καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διατάξεων ἀφορωσῶν τοὺς δυνάμει τοῦ Θʹ Ψηφίσματος ἀπολυθέντας ὑπαλλήλους».

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

§8Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε ἐδῶ κυκλοφορεῖ αὐτὴν τὴν στιγμὴν μία αἴτησις Κ. Σπηλιοπούλου, νόμῳ, ὅπως ἰσχυρίζεται Βουλευτοῦ Μεσσηνίας, τὴν ὁποίαν ἀπευθύνει πρὸς τὴν Βουλήν. Κύριε Πρόεδρε θὰ ἔπρεπε νὰ ὁρισθῇ μία ἡμέρα, κατὰ τὴν ὁποίαν νὰ συζητηθῇ αὐτὴ ἡ ἀναφορά.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ἐν λόγῳ ἀναφορὰ δὲν ἀνεκοινώθη ἀκόμη εἰς τὴν Βουλήν. Ὅταν ἀνακοινωθῇ ἔχετε τὸ δικαίωμα νὰ ζητήσετε, ὅπως ὁρισθῇ ἡμέρα συζητήσεως.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ ἀναφορᾶς τῆς Ἑνώσεως Πληγέντων Φοροτεχνικῶν ὑπαλλήλων διοδίων Ἀθηνῶν–Πειραιῶς, τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Ἀνδρουλακάκης.

§11Γ. ΑΝΔΡΟΥΛΑΚΑΚΗΣ. Θὰ ἤθελον νὰ παρακαλέσω νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν τὸ αἴτημά των, δεδομένου ὅτι πρόκειται περὶ ὑπαλλήλων, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἀσχοληθῆ μὲ τὴν ὑπηρεσίαν αὐτὴν καὶ πρέπει νὰ προτιμηθοῦν εἰς τὴν πρόσληψιν καὶ εἰ δυνατὸν κατ’ ἀνάλογον τρόπον ὡς τοῦ Ν. 751.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν ἐπιτηδευματιῶν Αἰδηψοῦ διαμαρτυρομένων δι’ ἐπιβληθεῖσαν βαρυτάτην φορολογίαν, τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Ἀνδρουλακάκης.

§13Γ. ΑΝΔΡΟΥΛΑΚΑΚΗΣ. Πρόκειται περὶ μιᾶς περιφερείας εἰς τὴν ὁποίαν οἱ ἐπιτηδευματίαι ἐργάζονται μόνον καθ’ ὡρισμένην περίοδον τοῦ ἔτους καὶ κατὰ τὸ θέρος. Κατὰ σύμπτωσιν ἔχω προσωπικὴν ἀντίληψιν τοῦ περιωρισμένου τοῦ χρόνου, καθ’ ὃν ἐργάζονται. Πρέπει νὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν ἡ ἀναφορά των, διότι πρόκειται περὶ ἰδιαιτέρας κατηγορίας ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι μόνον ἐπὶ τῆς καθ’ ὡρισμένον χρονικὸν διάστημα ἐργασίας των ἠμποροῦν νὰ ἐκπληρώσουν τὰς φορολογικάς των ὑποχρεώσεις.

§14ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ ἀναφορᾶς ὀργανώσεων καὶ παραγωγῶν Κυπαρισσίας διαμαρτυρομένων κατὰ τῆς κοινῆς Διευθύνσεως Αὐτοκινήτων, τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Λαμπρόπουλος.

§15Α. ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχω ἓν ἐξαιρετικὸν παράδειγμα. Εἶχον ἓν τηλεγράφημα ἀπὸ τὴν Κυπαρισσίαν τὸ ὁποῖον λέγει τὰ ἑξῆς: Προκειμένου περὶ μεταφορᾶς νωπῶν καρπῶν ἀπὸ τὴν Κυπαρισσίαν, ἀπὸ τὴν ὁποίαν διὰ πρώτην φορὰν γίνεται μεταφορὰ ἐφέτος, ἐζητήθησαν ἀπὸ τὴν παραγωγὴν δραχμαὶ 450 κατ’ ὀκᾶν μεταφορικά, ἔναντι 150, ποὺ ζητοῦν οἱ ἐλεύθεροι αὐτοκινητισταί. Πρόκειται περὶ τηλεγραφήματος ἀπογνώσεως.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ ἀναφορᾶς τῶν Γεωργικῶν Ἑνώσεων Ναυπάκτου, Δωρίδος καὶ Μεσολογγίου, διαμαρτυρομένων δι’ εἰσαγωγὴν τριφυλλοχόρτου ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Σερπᾶνος.

§17Γ. ΣΕΡΠΑΝΟΣ. Ὁ Στρατὸς ἠγόραζε πάντοτε ἀπὸ τὴν Αἰτωλοακαρνανίαν τριφυλλόχορτον ἄνω τῶν 2.000.000 ὀκάδων. Ἐφέτος ὑπάρχει μεγάλη παραγωγὴ καὶ παρὰ ταῦτα πληροφορούμεθα ὅτι ἦλθε τριφυλλόχορτον ἀπὸ τὴν Ἀφρικὴν καὶ ὅτι θὰ πάρουν μόνον 400.000 ὀκάδες τὰς ὁποίας ζητοῦν νὰ πάρουν ἀπὸ τὴν Ἤπειρον. Δὲν νομίζω ὅτι εἶναι ὀρθὸν νὰ εἰσάγωμεν τριφυλλόχορτον ἀπὸ τὴν Ἀφρικὴν τὴν στιγμὴν καθ’ ἣν ἐδῶ ὑπάρχει κρίσις τοῦ προϊόντος αὐτοῦ.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Ἀ. Παπαθανάσης ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§19Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. Εἶδον τὸν κ. Ὑφυπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, ὁ ὁποῖος μὲ διεβεβαίωσεν ὅτι θὰ δώσῃ ἐντολὴν νὰ σταματήσῃ αὐτὴ ἡ ἐνέργεια τῆς δημοπρασίας πρὸς προμήθειαν τριφυλλοχόρτου ἀπὸ τὴν Βόρειον Ἀφρικήν. Φρονῶ ὅτι ἔχουν ληφθῆ ὅλα τὰ μέτρα, ἐὰν ὅμως δὲν ἔχουν ληφθῆ νομίζω ὅτι ὀρθὸν εἶναι, ἐφ’ ὅσον καταβάλλομεν προσπάθειαν νὰ αὐξήσωμεν τὴν ἐγχώριον παραγωγὴν τριφυλλίου καὶ δίδομεν καὶ σπόρον εἰς τοὺς παραγωγούς, διὰ νὰ ἐπεκταθῇ ἡ καλλιέργεια αὐτοῦ, ἔχομεν δὲ καὶ σοβαρὰν παραγωγήν, νὰ σταματήσῃ κάθε ἐνέργεια εἰσαγωγῆς τριφυλλίου ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ.

§20ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Κοΐνης ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§21Γ. ΚΟΪΝΗΣ. Τὸ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ εἰσαγόμενον τριφυλλόχορτον εἶναι κατωτέρας ποιότητος, πρᾶγμα ὅπερ ἀπεδείχθη κατόπιν γενομένης ἐρεύνης. Παρακαλῶ συνεπῶς τὸν κ. Ὑπουργὸν ὅπως ἀπὸ τοῦ νέου οἰκονομικοῦ ἔτους ἀπαγορευθῇ πᾶσα εἰσαγωγὴ ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ.

§22ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς Συνεταιρισμῶν Ἀμπελοκτημόνων Χαλκίδος, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν ἐπιβληθεῖσαν βαρυτάτην φορολογίαν, ὁ κ. Στεφανίδης ἔχει τὸν λόγον.

§23Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Κύριοι Βουλευταὶ εἰς τοὺς Ἀμπελοκτήμονας τῆς Εὐβοίας ἐπεβλήθη βαρυτάτη φορολογία καθαρᾶς προσόδου ἐπὶ τῶν γεωργικῶν προϊόντων, δι’ ἣν ὁ Ἀναγκαστικὸς Συνεταιρισμὸς Ἀμπελοκτημόνων Χαλκίδος ὑπέβαλεν εἰς τὴν Βουλὴν τὴν συζητουμένην ἀναφοράν. Δεδομένου ὅτι, οἱ Ἀμπελοκτήμονες τῆς περιφερείας αὐτῆς ἔχουν ὑποστῆ τεραστίας ζημίας ἐκ τῆς φυλλοξήρας, συνιστᾷ εἰς τὸν ἀξιότιμον Ὑπουργὸν ἐπὶ τῶν Οἰκονομικῶν ὅπως προβῇ εἰς τὰς δεούσας ἐνεργείας, πρὸς ἀνακούφισιν οἰκονομικὴν τῶν παραγωγῶν καὶ εἰς τὰς ἐπιβαλλομένας συστάσεις πρὸς τοὺς Οἰκονομικοὺς Ἐφόρους, οἵτινες ἀπέδειξαν ἀδικαιολόγητον αὐστηρότητα.

§24ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς ἐργατῶν Λιμένος Πειραιῶς ὁ κ. Σ. Χατζήμπεης ἔχει τὸν λόγον.

§25Σ. ΧΑΤΖΗΜΠΕΗΣ. Κύριε Πρόεδρε οἱ ἐργάται Λιμένος Πειραιῶς διαμαρτύρονται διὰ τὴν ἀδικαιολόγητον ἀπαγόρευσιν τῆς προσλήψεώς των εἰς ἐκτάκτους ἐργασίας, διότι ἡ Ὑπηρεσία προβάλλει ἄρνησιν, ἰσχυριζομένη ὅτι ὑπάρχει εἰς τὴν Ἀσφάλειαν ἕνας μαῦρος πίναξ. Παρακαλῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Ἐργασίας ὅπως παρέμβῃ παρὰ τῷ Συναδέλφῳ του τῆς Δημοσίας Τάξεως καὶ ἀρθῇ τὸ ὑφιστάμενον κώλυμα, δεδομένου ὅτι πρόκειται περὶ βιοπαλαιστῶν, οἱ ὁποῖοι ἐπὶ διετίαν οὐδεμίαν ὑπέστησαν δίωξιν ἢ ἐξορίαν.

§26Ι. ΜΙΧΑΗΛ. (Ὑπουργ. Ἐργασίας). Κύριε Συνάδελφε, ἀσχολοῦμαι μὲ τό ζήτημα αὐτὸ καὶ θὰ δώσω συντόμως τὴν λύσιν του.

§27ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τῆς ἀναφορᾶς τῆς Ἑνώσεως Ἐπαγγελματοβιοτεχνῶν Κύμης, ὁ κ. Στεφανίδης ἔχει τὸν λόγον.

§28Μ. ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ ἐπαγγελματικὸς κόσμος τῆς περιφερείας Κύμης καὶ γενικώτερον τῆς Εὐβοίας, εὑρίσκεται ἐν ἐξεγέρσει διὰ τὴν ἐπιβληθεῖσαν εἰς αὐτὸν ὑπέρογκον φορολογίαν ἐπιτηδεύματος. Ὁ Οἰκονομικὸς Ἔφορος τῆς Εὐβοίας ἐκοινοποίησε φύλλα ἐλέγχου καταλογίσας εἰς τοὺς φορολογουμένους τὴν πληρωμὴν μεγάλων ποσῶν φόρων, δεκαπλασίων τῶν κατὰ τὸ παρελθὸν ἔτος καταβληθέντων. Ἐφιστῶ τὴν προσοχὴν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν καὶ τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τῆς ὑπερβολικῆς καὶ ἀδίκου φορολογικῆς ἐπιβαρύνσεως πτωχῶν ἐπαγγελματιῶν καὶ βιοτεχνῶν τῶν Ἑλληνικῶν Ἐπαρχιῶν ἀπό τὰς ὁποίας ἀθρόως καταφθάνουν διαμαρτυρίαι διὰ τὴν φορολογίαν ἐπιτηδεύματος.

§29ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Α. Γεροκωστόπουλος ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῆς αὐτῆς ἀναφορᾶς.

§30Α. ΓΕΡΟΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Τὰ παράπονα καὶ αἱ διαμαρτυρίαι εἶναι γενικαὶ καὶ καταφθάνουν ἀπὸ ὅλας τὰς περιφερείας τῆς Ἑλλάδος. Τὸ ζήτημα δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ θεραπευθῇ μὲ τὴν ἀποστολὴν ἐπιθεωρητῶν. Πρέπει ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νὰ προβῇ εἰς αὐστηρὰς συστάσεις καὶ ἐντολὰς πρὸς τοὺς Οἰκονομικοὺς Ἐφόρους.

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας ἔχει τὸν λόγον.

§32Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπ. Γεωργίας). Κύριοι Βουλευταί. Ἐκπληροῦμεν εὐάρεστον καθῆκον ἐξαγγέλλοντες ἐξ ὀνόματος τῆς Κυβερνήσεως πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν τὰ μέτρα προστασίας τῆς ἐγχωρίου σιτοπαραγωγῆς κατὰ τὸ παρὸν γεωργικὸν ἔτος. Καὶ πρὸ τοῦ πολέμου ἐπρόβαλεν εἰς τὴν Χώραν μας τὸ ἐρώτημα ἐὰν πρέπῃ νὰ συνεχισθῇ ἢ νὰ ἐγκαταλειφθῇ ἡ καλλιέργεια σίτου. Ἀλλὰ τὸ πλεῖστον τῶν ἐκτάσεων, ποὺ ἀπασχολεῖ τώρα ἡ Ἑλληνικὴ σιτοκαλλιέργεια, ἀποβαίνει ἀδύνατον νὰ χρησιμοποιηθῇ δι’ ἄλλας περισσότερον τοῦ σίτου προσοδοφόρους καλλιεργείας. Καὶ 600.000 περίπου οἰκογένειαι, ἀσχολούμεναι εἰς τὴν σιτοπαραγωγήν, θὰ εἶναι ἀδύνατον νὰ τραποῦν εἴτε πρὸς ἄλλας καλλιεργείας εἴτε πρὸς ἄλλα ἀστικὰ ἐπαγγέλματα. Καὶ ἤδη, πρὸ τοῦ πολέμου, ἐδόθη ἡ ἀπάντησις εἰς τὸ ἐρώτημα διὰ τῆς θεσπίσεως καὶ ἐφαρμογῆς μέτρων, μὲ τὰ ὁποῖα ἐπετυγχάνετο ἡ εἰς ἱκανοποιητικὰς διὰ τοὺς παραγωγοὺς τιμὰς ἀπορρόφησις τῶν προϊόντων ὑπὸ τῆς καταναλώσεως. Τὰ μέτρα ὑπῆρξαν ἐξαιρετικῶς εὐνοϊκὰ διότι καὶ εἰς ἔκτασιν καὶ εἰς ἀπόδοσιν κατὰ στρέμμα ἡ καλλιέργεια καὶ παραγωγὴ σίτου ἐσταθεροποιήθη εἰς ἐπίπεδα ὑπερδιπλάσια ἐκείνων, εἰς τὰ ὁποῖα ἐκυμαίνετο αὕτη πρὸ τῆς ἐφαρμογῆς τῶν προστατευτικῶν μέτρων. Μεταπολεμικῶς ἡ σοβοῦσα κρίσις τῶν λοιπῶν εὐγενῶν προϊόντων τῆς Ἑλληνικῆς γῆς, ἐπιτρέπει πρὸς τὸ παρὸν περαιτέρω αὔξησιν τῆς παραγωγῆς των. Καὶ σκέψις διακοπῆς τῶν τελευταίων ἐπιτυχῶς ἐφαρμοσθέντων μέτρων ὑπὲρ τῆς σιτοπαραγωγῆς θὰ εἶχεν ὀλέθρια ἀποτελέσματα διὰ τὴν προσπάθειαν τῆς ἀνασυγκροτήσεως τῆς Χώρας. Καὶ ἂς μὴ λησμονεῖται ὅτι ὁ ἀγροτικὸς πληθυσμὸς ἀποτελεῖ τὰ 60% τοῦ πληθυσμοῦ τῆς Χώρας καὶ ὅτι τὰ 40% τοῦ πληθυσμοῦ στηρίζουν τὴν οἰκονομίαν των, κυρίως ἐπὶ τῆς παραγωγῆς σιτηρῶν. Ἤρχισεν ἤδη ἡ συγκομιδὴ τοῦ σίτου. Ἡ Κυβέρνησις θὰ προστατεύσῃ ἀποτελεσματικῶς τὴν σιτοπαραγωγήν μας ἀγοράζουσα εἰς τιμὴν ἱκανοποιητικὴν πᾶσαν προσφερομένην παρὰ τῶν παραγωγῶν ποσότητα. (Χειροκροτήματα). Διὰ τὴν συγκέντρωσιν, ὡς σύστημα ἀγορᾶς ὑπὸ τοῦ Κράτους τῶν πλεονασμάτων σίτου, ἡ Κυβέρνησις δηλοῖ ὅτι ἀποβλέπει εἰς αὐτὴν ὄχι ὡς σκοπὸν ἀλλ’ ὡς μέσον ἐφαρμογῆς τῶν προστατευτικῶν αὐτῆς μέτρων. Πέραν τοῦ συστήματος τούτου, ὅπερ εἶναι ἐκδήλωσις πείρας 20ετοῦς ἐφαρμογῆς, δὲν ὑπάρχει ἀκόμη εἰς τὴν Χώραν μας τρόπος ἄλλος καὶ μάλιστα τὴν ὥραν αὐτὴν τῆς ἀρξαμένης συγκομιδῆς, νὰ ἐμπνεύσῃ ψυχολογικῶς καὶ οἰκονομικῶς ἐμπιστοσύνην εἰς τοὺς παραγωγούς, ὅτι τὸ προϊόν των ἐν τῇ πράξει θὰ προστατευθῇ. Ἡ Κυβέρνησις πιστεύει ὅτι παρέχει εἰς τὴν σιτοπαραγωγήν μας, μέσα εἰς τὸ πλαίσιον τῶν σημερινῶν ἑλληνικῶν καὶ διεθνῶν συνθηκῶν, προστασίαν ἐπαρκῆ, καθορίσασα τιμὴν ἀσφαλείας ἐγχωρίου σίτου εἰς δραχμὰς 2.300 κατ’ ὀκᾶν παραδιδομένου εἰς τὴν συγκέντρωσιν σίτου, εἰς ἃς δὲν συμπεριλαμβάνονται τὰ ἐκ 350 δραχμῶν κατ’ ὀκᾶν ὑπολογιζόμενα ἔξοδα συγκεντρώσεως καὶ ἄνευ περιορισμοῦ προσφορᾶς. Ἀλλὰ πέραν τῆς προστασίας ταύτης, θεσπίζεται ἰδιαίτερον μέτρον ἐνισχύσεως πρὸς τοὺς μικροὺς παραγωγούς, τοὺς σπείραντας μέχρις ἐκτάσεις ἑκατὸν ἕκαστος στρεμμάτων. Διὰ τοὺς μικροὺς τούτους παραγωγοὺς ἡ ἐξόφλησις τῶν πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν χρεῶν, λόγῳ δανείων, ἅτινα ἐχορηγήθησαν εἰς αὐτοὺς πρὸς καλλιέργειαν φθινοπωρινῶν σιτηρῶν ληγούσης ἢ προγενεστέρων χρήσεων, ἡ τιμὴ τοῦ σίτου, διὰ τὴν ποσότητα, ἥτις ἀπαιτεῖται διὰ τὴν ἐξόφλησιν τοῦ χρέους των, ὁρίζεται εἰς δραχμὰς 3.000 κατ’ ὀκᾶν παραδιδομένου σίτου. (Χειροκροτήματα). Τὸ προτεινόμενον σύστημα, παρέχον τὸ πλεονέκτημα ἀνωτέρας τιμῆς εἰς τοὺς ἐξοφλοῦντας τὰ πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν χρέη των καλλιεργητάς, εἶναι ἄξιον ὅλως ἰδιαιτέρας προσοχῆς. Διότι: 1. Ἐπιτρέπει τὸν προσδιορισμὸν τῆς παρεχομένης προστασίας παρέχον ἀνωτέραν τιμὴν καὶ ἐνίσχυσιν εἰς τοὺς χρεωμένους καλλιεργητὰς χωρὶς οὐδένα κίνδυνον καταστρατηγήσεως ὑπὲρ τρίτου, τοῦθ’ ὅπερ εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐπιτευχθῇ καθ’ οἱονδήποτε ἄλλον τρόπον. 2. Ἐξασφαλίζει πλήρως τὴν ρευστοποίησιν τῶν δανείων τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης τῶν ἀφορώντων σιτηρά, ἀποκαθιστᾷ τὴν ἀγροτικὴν πίστιν καὶ παρέχει συγχρόνως εἰς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν τὴν εὐχέρειαν νὰ ἀσκήσῃ πληρέστερον τὴν πιστωτικὴν της ἀποστολήν. 3. Ἐνισχύει τοὺς κατ’ ἐξοχὴν δυστυχοῦντας ἀγρότας καὶ παρέχει εἰς αὐτοὺς τὴν δυνατότητα νὰ καταστοῦν περισσότερον παραγωγικοί. 4. Περιορίζει διὰ τοῦ συμψηφισμοῦ τὸ ποσὸν τῆς ἀναγκαίας διὰ τὴν διενέργειαν τῶν ἀγορῶν σίτου πιστοδοτήσεως. Εἰς ὅσας περιοχὰς τῆς Χώρας, ἡ καλλιέργεια τοῦ σίτου διενεργεῖται κατὰ κανόνα ἐπὶ ἐκτάσεων μικρῶν δι’ ἕκαστον καλλιεργητὴν ἢ καὶ ὅπου ἀλλοῦ θὰ προτιμήσουν τοῦτο οἱ ὀφειλέται παραγωγοί, οἱ ἐξοφλοῦντες τὰ χρέη των καλλιεργηταὶ θὰ δύνανται νὰ ἀποφύγουν τὴν παράδοσιν σίτου, θὰ δικαιοῦνται ὅμως εἰς ἔκπτωσιν ἐκ τοῦ χρέους των δραχμῶν 700 κατ’ ὀκᾶν ἐπὶ τοῦ ποσοῦ σίτου, ὅπερ θὰ ὤφειλαν νὰ παραδώσουν πρὸς συμψηφιστικὴν ἐξόφλησιν τοῦ χρέους των. Τὸ μέτρον λαμβάνεται ὑπὲρ τῶν παραγωγῶν, ἵνα μή, μικροὶ παραγωγοί, μὴ διαθέτοντες πλεονάσματα, παροτρυνθοῦν νὰ παραδώσουν σῖτον, ὃν μετέπειτα ἤθελον ἐκ νέου ἀγοράσει πρὸς ἰδίαν αὐτῶν καὶ τῶν οἰκογενειῶν των διατροφήν. Τὸ μέτρον τῆς ἰδιαιτέρας ἐνισχύσεως τῶν μικρῶν παραγωγῶν διὰ τὴν ἐξόφλησιν τῶν πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν χρεῶν των θεωροῦμεν ὡς μίαν ἐξαιρετικῶς εὐτυχῆ καινοτομίαν καὶ ἐξ ἴσου ἐξαίρετα θὰ εἶναι καὶ τὰ οἰκονομικὰ καὶ τὰ κοινωνικὰ ἀποτελέσματα τοῦ μέτρου τούτου καὶ θὰ δημιουργήσῃ ἀρίστας προϋποθέσεις διὰ μίαν ἐξόρμησιν τοῦ ἀγροτικοῦ μας κόσμου, ὅπως ὁλοκληρώσῃ ἕνα εὐρὺ πρόγραμμα γεωργικῆς ἀνασυγκροτήσεως τῆς Χώρας. Ἡ προστατευτικὴ ἐπέμβασις τοῦ Κράτους ἐκρίθη ὀρθὸν νὰ ἐκταθῇ καὶ εἰς τὴν σίκαλιν καθὼς καὶ τὴν κριθήν, εἰς ἃς περιοχὰς καὶ μόνον ἡ καλλιέργεια τῶν σιτηρῶν τούτων καταλαμβάνει προέχουσαν θέσιν. Τιμὴ ἀγορᾶς τῶν προϊόντων τούτων ὡρίσθη 2.000 δραχμαὶ κατ’ ὀκᾶν διὰ τὴν σίκαλιν καὶ 1.800 δραχμαὶ κατ’ ὀκᾶν διὰ τὴν κριθήν. Ἡ Κυβέρνησις διὰ τῶν ἐξαγγελλομένων μέτρων, ἐπαρκῶς προστατεύουσα τὴν σιτοπαραγωγὴν τοῦ παρόντος γεωργικοῦ ἔτους, ἀπαλλάσσει τὸν Κρατικὸν προϋπολογισμὸν βάρους 300 περίπου δισεκατομμυρίων δραχμῶν, ἐνῷ δὲν ἐπιβαρύνει τὴν κατανάλωσιν πέραν τῶν φυσιολογικῶν τιμῶν. Καίτοι, θὰ ἠδύνατο νὰ ὑπομνησθῇ ὅτι καὶ μικρά τις θυσία τῶν μὴ σιτοπαραγωγικῶν τάξεων θὰ ἦτο ἕνα μικρὸν τίμημα πρὸς τὴν καθολικὴν ὑπηρεσίαν, ποὺ προσφέρει ὁ ἀγροτικὸς μας κόσμος εἰς τὴν Ἐθνικὴν οἰκονομίαν ὡς παραγωγὸς καὶ εἰς τὰς ἄλλας τάξεις ὡς καταναλωτὴς ἐπ’ ὠφελείᾳ τοῦ συνόλου. Ἡ τιμὴ τοῦ διὰ τῶν δελτίων διανεμομένου ἄρτου Τ. 90 θὰ εἶναι ἐφεξῆς εἰς Ἀθήνας–Πειραιᾶ δραχμαὶ 2.400 κατ’ ὀκᾶν. Καὶ ἂν ἀκόμη ἤθελεν ἐντελῶς ἀγνοηθῇ ἡ ἐγχώριος σιτοπαραγωγή, ἡ δὲ τιμὴ τοῦ ἄρτου ἐρρυθμίζετο μόνον μὲ τιμὰς τοῦ ἔξωθεν εἰσαγομένου σίτου (διεθνοῦς συμβάσεως καὶ ἐλευθέρας ἀγορᾶς), πάλιν μὲ τὴν σημερινὴν τιμὴν δολλαρίου 15.000 δραχμῶν θὰ εἴχομεν τιμὴν ξενικοῦ σίτου CIF Ἑλληνικοὺς λιμένας δραχμὰς 1.700 κατ’ ὀκᾶν, ἥτις τιμὴ θὰ ἔδιδε τιμὴν ἀλεύρων Τ. 90 δραχμὰς 2.300 καὶ τιμὴν ἄρτου Τ. 90 (Ἀθήνας–Πειραιᾶ) δραχμὰς 2.370 κατ’ ὀκᾶν, δηλ. ὅση ὁρίζεται ἤδη διὰ τοῦ δελτίου. Κύριοι Βουλευταί, Ἡ Ἑλλὰς διέρχεται μεταπολεμικῶς μίαν δεινὴν κρίσιν δι’ ὅλα τὰ προϊόντα τῆς γῆς της, ποὺ ἀποτελοῦν καὶ τὴν βάσιν τῆς ὅλης αὐτῆς Ἐθνικῆς οἰκονομίας. Διὰ τὴν χώραν μας ἀνακύπτει τὸ ζήτημα ἂν ἕνας προνομιοῦχος εἰς τὴν ἱστορίαν Λαός, ὅπως εἶναι ὁ Ἑλληνικός, ἔχει τὸ δικαίωμα —καὶ ἂν θὰ δυνηθῇ—νὰ ἐπιζήσῃ εἰς τὴν ἄγονον γῆν του καὶ ἂν ἡ Ἑλλὰς θὰ διατηρηθῇ ὡς Ἐθνικὴ μονὰς μέσα εἰς τὸ πλαίσιον τῶν ἐλευθέρων λαῶν καὶ τοῦ πολιτισμοῦ μας. Ἡ Κυβέρνησις ἔχει τὴν πίστιν αὐτήν. Καὶ ὡς μία ἐκδήλωσις τῆς βαθείας ταύτης πίστεώς της δύναται νὰ θεωρηθοῦν καὶ τὰ ὑπὲρ τῆς προστασίας τῆς σιτοπαραγωγῆς ἐξαγγελλόμενα μέτρα. (Χειροκροτήματα).

§33Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Θὰ παρακαλέσω τὴν Κυβέρνησιν νὰ δεχθῇ ὅπως ἡ προσεχὴς Παρασκευὴ ὁρισθῇ ὡς ἡμέρα συζητήσεως διὰ τὸν σῖτον.

§34Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Θὰ ἀπουσιάζω εἰς τὴν Λάρισαν μέχρι τοῦ Σαββάτου. Ἡ συζήτησις ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ τὴν Τρίτην.

§35Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Νὰ ὁρίσωμεν τὴν Δευτέραν.

§36Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Προτιμότερον νὰ συζητήσωμεν τὴν Τρίτην.

§37Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις εἶναι σύμφωνος, δέχομαι τὴν προσεχῆ Τρίτην.

§38ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Ἡ προσεχὴς Τρίτη ὁρίζεται ὡς ἡμέρα συζητήσεως ἐπὶ τῶν ἀνακοινώσεων τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν συγκέντρωσιν τοῦ σίτου.

§39Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας μᾶς ἔκαμε μίαν συνοπτικὴν ἀνακοίνωσιν, ἡ ὁποία δίδει τὰ ἀποτελέσματα τῶν ἀποφάσεων τῆς Κυβερνήσεως. Θὰ ἤθελα 2–3 ἐρωτήσεις νὰ ὑποβάλω ἐπὶ τοῦ ζητήματος, διὰ νὰ χρησιμεύσουν αἱ διασαφηνίσεις του εἰς τὴν συζήτησιν τῆς Τρίτης. Μᾶς εἶπεν ὅτι ἡ Ἀγροτικὴ Τράπεζα θὰ συγκεντρώσῃ τὸν σῖτον μὲ 3.000 τὴν ὀκᾶν. Εἰς αὐτὰ θὰ προστεθοῦν καὶ τὰ ἔξοδα τῆς συγκεντρώσεως;

§40Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπ. Γεωργίας). Μάλιστα.

§41Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Αὐτὰς τὰς 3.350 θὰ τὰς δώσῃ ἡ Α. Τ. Ἑλλάδος, ἀλλὰ εἰς ποίαν τιμὴν θὰ δώσῃ τὸν σῖτον εἰς τὴν κατανάλωσιν;

§42Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπ. Γεωργίας). Εἰς τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα εἴπομεν συμπεριλαμβάνονται ὅλα.

§43Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ὅταν τὸ πληρώσῃ τὸ σιτάρι ἡ Τράπεζα πρὸς 3.350 καὶ τὸ πωλήσῃ εἰς τὴν τιμὴν τὴν ὁποίαν εἴπατε, ὑπάρχει μία διαφορὰ χιλίων δραχμῶν, ποῖος θὰ πληρώσῃ αὐτὰς τὰς χιλίας δραχμάς;

§44Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπ. Γεωργίας). Ἡ τιμὴ τῆς συγκεντρώσεως σὺν τῇ τιμῇ τοῦ ξένου σίτου θὰ δώσουν μίαν μέσην τιμήν, ἡ ὁποία θὰ εἶναι ἡ τιμὴ τοῦ σίτου.

§45Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἔχετε κάμει τοὺς λογαριασμούς σας, δι’ ἐμὲ ὅμως δημιουργεῖται τὸ κενὸν τῶν 1.000 αὐτῶν δραχμῶν καὶ ἄλλο ἕνα κενὸν σχετικῶς μὲ τὰς 2.650 ἔναντι τῶν 2.400 δραχμῶν, ποὺ θὰ εἶναι ἡ τιμὴ εἰς τὴν ὁποίαν θὰ πωλῆται ὁ ἄρτος. Αὐτὰ τὰ κενὰ τὰ ὁποῖα ἠμπορεῖ νὰ φθάνουν καὶ 100–200 δισεκατομμύρια διὰ τὸ ἔτος, ποῖος θὰ τὰ πληρώσῃ; Δεύτερον ἐρώτημα. Εἴπατε ὅτι τὸ ψωμὶ ἀπὸ 1.800 δραχ. ποὺ ἔχει σήμερον αὐξάνεται εἰς 2.400, δηλαδὴ τὸ ἔλλειμμα τοῦ προϋπολογισμοῦ τὸ ὁποῖον ὑπῆρχεν ἐκ τοῦ ἄρτου τὸ ἐπιρρίπτετε εἰς τὴν κατανάλωσιν. Δὲν εἶναι ἔτσι; Θὰ ἤθελα νὰ μοῦ δοθοῦν διασαφήσεις ἐπὶ τῶν ζητημάτων αὐτῶν. Ἀλλὰ ἀντιμετωπίσθη τὸ ζήτημα μήπως συνεπείᾳ τῆς αὐξήσεως τῆς τιμῆς τοῦ ἄρτου δημιουργηθοῦν αὐξήσεις καὶ τῶν ἄλλων ἀγαθῶν καὶ αὔξησις ἐπὶ τοῦ τιμαρίθμου; Τρίτον ἐρώτημα εἶναι τὸ ἑξῆς: Πέρυσιν ὁ παραγωγός, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, ἐλάμβανε 2.500 δραχ. τιμὴν συγκεντρώσεως διὰ τὸ σιτάρι καὶ ἠδύνατο ἐν ταὐτῷ νὰ ἀγοράζῃ μὲ 1.800 δραχμὰς τὴν ὀκᾶν τὸν ἄρτον του. Ἐφέτος δὲν θὰ ἠμπορῇ νὰ ἀγοράζῃ ὁ μικρὸς παραγωγὸς τὸν ἄρτον του πρὸς 1.800, καὶ αὐτὸ εἶναι ἕνα γεγονὸς τὸ ὁποῖον δὲν πρέπει νὰ παραβλέψωμεν. Ξεύρω ὅτι γίνεται ἐφέτος μία ἐπίπτωσις διὰ τὴν πολιτικὴν τοῦ ἄρτου ἐπὶ τῆς καταναλώσεως, ἀλλὰ θὰ ἐλαφρυνθῇ ὁ προϋπολογισμὸς μὲ τὸ ποσὸν τὸ ὁποῖον πέρυσι διετίθετο διὰ νὰ κρατηθῇ ἡ τιμὴ τοῦ ἄρτου; Φοβοῦμαι ὅτι ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ σχεδίου ὡς τὸ περιεγράψατε εἶναι ἀδύνατον νὰ μὴ ἐμφανίσῃ τελικῶς ἕνα ποσὸν περίπου 150 δισεκατ. τὸ ὁποῖον θὰ εἶναι καὶ πάλιν ἔλλειμμα εἰς βάρος τοῦ προϋπολογισμοῦ. Εἶναι ἓν σημεῖον ἐπὶ τοῦ ὁποίου αὐτὴν τὴν στιγμὴν δὲν ἔχω οὐδὲν στοιχεῖον, ποία εἶναι ἡ τιμὴ τοῦ ξένου σίτου καὶ μέχρι ποίου ποσοῦ περίπου θὰ φθάσῃ αὐτὴ ἡ ἀπεριόριστος συγκέντρωσις. Ἐὰν ὑποτεθῇ ὅτι ἐν τῇ ἐννοίᾳ τῆς ἀπεριορίστου συγκεντρώσεως ὁ παραγωγὸς προσφέρει ποσὸν ἀνώτερον τῶν προβλέψεών σας, δὲν ἠξεύρω ἐὰν ἠμπορῇ ἡ Κυβέρνησις νὰ τὸ ἀντιμετωπίσῃ καὶ δὲν σταματήσῃ αἰφνιδίως τὴν συγκέντρωσιν, λόγῳ ἀδυναμίας ἀντιμετωπίσεως τοῦ προβλήματος. Αὐτὰ εἶναι τὰ ἐρωτήματα, τὰ ὁποῖα μοῦ ἐγεννήθησαν καὶ τὰ θέτω ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς καὶ θὰ παρεκάλουν τὴν Κυβέρνησιν ὅπως μοῦ δώσῃ μίαν ἀπάντησιν.

§46Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντ. Κυβερν.). Ἡ Κυβέρνησις θὰ ἔχῃ τὴν εὐκαιρίαν κατὰ τὴν ἡμέραν ἡ ὁποία ὡρίσθη πρὸς εἰδικὴν συζήτησιν τοῦ θέματος, νὰ δώσῃ πλήρεις ἀπαντήσεις εἰς ὅλας τὰς ἀπορίας τῆς ἀντιπολιτεύσεως. Ἔλαβα τὸν λόγον διὰ νὰ δώσω ἀμέσως ἀπάντησιν εἰς τὰ ἐρωτήματα τοῦ ἀξιοτίμου Ἀρχηγοῦ τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος. Ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ Κόματος, ἀνησύχησε μήπως ἐφέτος οἱ ἀγρόται δὲν ἀπολαύσουν τὴν περυσινὴν εὐτυχίαν... Ἐπιθυμῶ νὰ τὸν καθησυχάσω. Τοῦ παρέχω τὴν βεβαίωσιν, ὅτι ἐφέτος εἰς τοὺς ἀγροὺς τῆς Ἑλλάδος κανεὶς δὲν θὰ νοσταλγήσῃ τὸν περυσινὸν χρόνον. (Χειροκροτήματα). Θὰ δώσω συγκεκριμένας ἀπαντήσεις εἰς τοὺς ἀριθμούς. Τί συνέβη πέρυσιν; Ὡρίσθη συγκέντρωσις 50 χιλιάδων τόννων πρὸς δραχ. 2.500. Ποῖον ὑπῆρξε τὸ ἀποτέλεσμα; Διότι ἡ συγκέντρωσις ἦτο περιωρισμένη, ἐπηκολούθησε ραγδαία πτῶσις τιμῶν. Καὶ εἶχα τὴν εὐκαιρίαν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὴν 26ην Ἰουλίου πέρυσι νὰ ἀναγνώσω τὰ τηλεγραφήματα ἀπὸ ὅλην τὴν Ἑλλάδα, τὰ ὁποῖα ἀνήγγελλον τὴν πτῶσιν τῶν τιμῶν, ἡ ὁποία ἔφθανεν εἰς τὴν Ζάκυνθον εἰς 1.000 δραχμάς. Τόση ὑπῆρξε πέρυσιν ἡ εὐτυχία τῶν ἀγροτῶν....

§47Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν θέλετε διακοπάς...

§48Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντιπρ. Κυβ.). Ἀπαντῶ εἰς τὰς ἐρωτήσεις σας. Καὶ ἐπιθυμῶ νὰ σᾶς καθησυχάσω. Ποία εἶναι ἡ βάσις τῆς πολιτικῆς τῆς ἰδικῆς μας Κυβερνήσεως; Εἶναι ἡ ἀπόφασις τῆς ὁριστικῆς καὶ πλήρους προστασίας ὅλων τῶν σιτοπαραγωγῶν. Διότι συγκέντρωσις περιωρισμένη δὲν ἀποτελεῖ προστασίαν· ἀποτελεῖ εὔνοιαν μιᾶς κατηγορίας καὶ ἀποτελεῖ ἐμπαιγμὸν ὁλοκλήρου τῆς ἀγροτικῆς τάξεως. (Ζωηρὰ χειροκροτήματα). Ποία, λοιπόν, εἶναι ἡ βάσις τῆς πολιτικῆς τῆς Κυβερνήσεως; Τὸ σύνολον τῶν ἀγροτῶν, οἱ ὁποῖοι ἐκαλλιέργησαν μέχρις 100 στρεμμάτων — καὶ εἶναι ὁ μέγιστος ἀριθμὸς — θὰ ἐξοφλήσουν τὰ χρέη των εἰς τὴν Τράπεζαν μὲ 3.000 δραχ. κατ’ ὀκᾶν. Ἐζητήσαμεν πέρυσιν, ὅταν ἠλέγχομεν τὴν Κυβέρνησιν, συγκέντρωσιν 100 χιλιάδων τόννων πρὸς 3.000 δραχ. Καὶ ὅ,τι ἐλέγομεν πέρυσιν, ὡς ἀντιπολίτευσις, πραγματοποιοῦμεν ἐφέτος ὡς Κυβέρνησις. (Χειροκροτήματα).

§49Α. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. ........ (Δὲν ἠκούσθη).

§50Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντ. Κυβ.) (Ἐντόνως). Ἀναμείνατε. Μὴ ἀνησυχῆτε διὰ τὴν εὐτυχίαν τῶν ἀγροτῶν. Θὰ εὐτυχήσουν καὶ παρὰ τὴν θέλησίν σας. Προχωροῦμεν. Αὐτὴ εἶναι ἡ πρώτη ἱκανοποίησις. 3.000 δραχμαί. Θὰ τὸ ἐπαναλάβω, διότι τὸ διεκήρυξα πέρυσι καὶ μὲ εἴπατε δημαγωγόν. Καὶ ἀπαντῶ ἐφέτος μὲ τὰς πράξεις μου καὶ λέγω: Δὲν εἴμεθα δημαγωγοί. Εἴμεθα κυβερνῆται, οἱ ὁποῖοι πραγματοποιοῦν ὅσα ἐπαγγέλλονται. (Χειροκροτήματα). Ὑπάρχει ἔκτοτε τὸ ζήτημα τῆς γενικῆς συγκεντρώσεως τοῦ σίτου. Ὡρίσαμεν 2.300 δραχ., ἐκτὸς τῶν ἐξόδων, εἰς πᾶσαν προσφερομένην ὀκᾶν σίτου. Γνωρίζει ἀπὸ σήμερον ὁ σιτοπαραγωγὸς ὅτι δὲν θὰ εἶναι ἕρμαιον τῆς ἐκμεταλλεύσεως τῶν μεσαζόντων. Γνωρίζει ὅτι ἀνὰ πᾶσαν στιγμὴν ἔχει ἀπὸ τὸ Κράτος 2.300 δραχ. Ἰδοὺ ὅτι προστατεύομεν τοὺς παραγωγούς καὶ ὄχι τοὺς μεσάζοντας. (Χειροκροτήματα) «Πῶς κατωρθώσαμεν καὶ ἐφθάσαμεν εἰς τὰς τιμὰς αὐτὰς»; Ἠρώτησεν ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος. Καὶ εἶπε: «Θὰ πάρετε ἀπὸ τοὺς χρεώστας τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης πρὸς 3.000 καὶ ἔξοδα 350, δηλαδὴ 3.350. Θὰ πάρετε ἀπὸ ὅλους τοὺς ἄλλους 2.300 + 350 = 2.650. Πῶς θὰ δώσετε 2.050 τὸ σιτάρι διὰ νὰ ἔχωμεν τιμὴν ἄρτου 2.400; Καὶ ἀπαντῶμεν: Διότι θὰ συνδέσωμεν τὰς δύο τιμάς, τὰς τιμὰς τοῦ ἐξωτερικοῦ καὶ τὰς τιμὰς τοῦ ἐσωτερικοῦ. Καὶ ἡ ἐξακρίβωσις τῶν ἀριθμῶν μᾶς ὁδηγεῖ εἰς τὸ συμπέρασμα ὅτι δυνάμεθα ἄνευ οὐδεμιᾶς ἐπιβαρύνσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ νὰ ἔχωμεν σῖτον 2.050 καὶ ἄρτον 2.400. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπάντησις. Οἱ ἀριθμοὶ ἠλέγχθησαν καὶ κατὰ τὴν συζήτησιν μὲ τὴν Ἀμερικανικὴν Ἀποστολὴν καὶ μὲ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν καὶ μὲ τὸ ὑπουργεῖον Γεωργίας καὶ εἶναι εἰς τὴν διάθεσιν τῆς Ἀντιπολιτεύσεως.

§51Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐν τῷ μεταξὺ νὰ λάβωμεν γνῶσιν τῶν ἀριθμῶν.

§52Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντ. Κυβ.). Οἱ ἀριθμοὶ θὰ εἶναι εἰς τὴν διάθεσίν σας, πρὸ τῆς συζητήσεως.

§53Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Αὐτὸ θὰ παρεκάλουν.

§54Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντ. Κυβ.). Σᾶς τοὺς προσφέρομεν προτοῦ μᾶς ζητηθοῦν. Προχωροῦμεν: Τώρα ὁρίζομεν τὴν τιμὴν εἰς 2.400. Μήπως ἐπιβαρύνωμεν τὴν κατανάλωσιν; Ὁ συνάδελφός μου ἐπὶ τῆς Γεωργίας ἔδωκεν ἤδη μίαν ἀπάντησιν. Ἐφέτος τὸ δολλάριον εἶναι 15.000 δρχ. πέρυσι ἦτο 10.000 καὶ μόνον αὐτὴ ἡ διαφορὰ τῆς τιμῆς τοῦ ἐξωτερικοῦ σίτου θὰ ἠδύνατο νὰ ἐξηγήσῃ διατὶ ὁ ἄρτος ἀπὸ 1.800 δρχ. θὰ ἔπρεπε νὰ πωλῆται 2.400. Εἶναι ἡ διαφορὰ τῆς τιμῆς τοῦ ἐξωτερικοῦ σίτου. Πέραν ὅμως τοῦ λόγου αὐτοῦ, τί συμβαίνει σήμερον εἰς τὴν πραγματικότητα; Ὁ ἄρτος τοῦ Λαοῦ εἶναι 1.800 δρχ. μὲ τὸ δελτίον. Ἀλλὰ δὲν ἀρκεῖ ὁ ἄρτος τοῦ δελτίου. Ἀγοράζει ὁ Λαὸς καὶ ἀπὸ τὴν ἐλευθέραν ἀγορὰν μὲ 2.800 δραχμάς. Καὶ ἑπομένως ἡ μέση τιμὴ εὑρίσκεται περὶ τὰς 2.400. Ἰδοὺ διατὶ ἡ σταθεροποίησις τῆς τιμῆς μὲ κατάργησιν τοῦ δελτίου ἄρτου εἰς τὰς 2.400, ἁπλῶς ἐπαναλαμβάνει τὴν οὐσιαστικῶς ὑπάρχουσαν πραγματικὴν τιμὴν τοῦ ἄρτου τοῦ λαοῦ. Κύριοι Βουλευταί, ἡ Κυβέρνησις εὑρέθη ἐφέτος διὰ τὴν ρύθμισιν τιμῶν προστασίας τοῦ σίτου ἐνώπιον δύο μεγάλων δυσχερειῶν, ἐν σχέσει πρὸς τὸ παρελθὸν ἔτος. Πρῶτον, ἡ παραγωγὴ εἶναι περίπου 50% μεγαλυτέρα ἀπὸ ὅσον ἔχει ὑπολογισθῆ, 600–650.000 τόννων, ὅταν ἡ περυσινὴ Κυβέρνησις ἀνήγγειλε τὰ μέτρα της. Ἐφέτος ὑπολογίζεται εἰς 900.000 τόννων, εὐτυχῶς διὰ τοὺς ἀγρότας μας. Δευτέρα δυσχέρεια εἶναι ἡ τιμὴ τοῦ δολλαρίου ἐφέτος, ηὐξημένη κατὰ 50%. Ἀπὸ 10.000 πέρυσιν, 15.000 ἐφέτος. Καὶ ὅμως κατωρθώσαμεν μὲ τὴν πολιτικήν μας νὰ ὑπερνικήσωμεν καὶ τὰς δύο δυσχερείας καὶ νὰ φθάσωμεν εἰς τὸ ἀνακοινωθὲν ἀποτέλεσμα. Πρῶτον εἰς τὴν πλήρη προστασίαν τῶν σιτοπαραγωγῶν καὶ δεύτερον εἰς πλήρη ἀπαλλαγὴν τοῦ προϋπολογισμοῦ ἀπὸ τὸ βάρος τῆς ἐπιδοτήσεως. Πέρυσιν ὁ προϋπολογισμὸς εἶχε βάρος 400 δισεκ. ἐκ τῶν ὁποίων τὰ 100 δισεκ. ὁ δασμὸς καὶ τὰ 300 δισεκ. ἐκ τοῦ προϋπολογισμοῦ. Ὁ μὲν δασμὸς παύει νὰ εἰσπράττεται, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν εἰς τὴν Ἑλλάδα νὰ ὑπάρχῃ δασμὸς ἐπιβαρύνων ἄρτον καὶ σῖτον. Ἀρκεῖ ὅτι ὁ προϋπολογισμὸς δὲν δίδει. Δὲν τοῦ ἀναγνωρίζομεν τὸ δικαίωμα καὶ νὰ λαμβάνῃ. Αὐτὰ τὰ 300 δισεκ. τὰ ἐπιστρέφομεν εἰς τὸν προϋπολογισμὸν διὰ νὰ χρησιμοποιηθοῦν πρὸς ἄλλους ἐπίσης πολυτίμους σκοπούς. Αὐτὴ εἶναι ἡ πολιτεία μας. Σᾶς ἐδώκαμεν τὴν ἀπάντησιν, θὰ ἔχετε μεθαύριον ὅλους τοὺς ἀριθμοὺς καὶ ὅλην τὴν εὐκαιρίαν νὰ μᾶς ἐλέγξετε, διότι δημιουργοῦμεν τὴν εὐτυχίαν τῶν ἀγροτῶν! Ὅ,τι ἐπηγγέλθημεν, τὸ πραγματοποιοῦμεν! (Χειροκροτήματα).

§55Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἠθέλησα νὰ σᾶς διακόψω ἐπὶ δύο σημείων. Βεβαίως ἀπαλλάσσεται ὁ προϋπολογισμὸς 300 περίπου δισεκατομμ., ἀλλὰ τοῦτο συμβαίνει διότι ἐπιβάλλεται νέα φορολογία 300 δισεκατομμ., τὰ ὁποῖα πληρώνει ὁ λαὸς διὰ τὸ ψωμί του. Αὐτὸ εἶναι βεβαίως ἰδιαιτέρα ἀλχημικὴ ἱκανότης. Δὲν ἔχω προχείρους τοὺς ἀριθμούς, ἀλλὰ πέρυσιν ὅταν ἐτέθη ἡ τιμὴ τῶν 2.500 ἔξω εἰς τὴν ἀγοράν, ἡ τιμὴ τοῦ σίτου ἦτο περίπου 1.500 δραχμαί, καὶ κατὰ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ἡ τιμὴ αὕτη ἦτο 1.000 δραχμαί.

§56Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. (Ἀντ. Κυβ.). Μετὰ τὴν ἐξαγγελίαν τῶν μέτρων σας πέρυσιν ἔπεσαν αἱ τιμαί.

§57Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐγὼ ἐνθυμοῦμαι, ὅτι ὅπως ἀνεφέρατε πέρυσιν, ἐκείνην τὴν ἐποχὴν εἰς τὴν Ζάκυνθον ὁ σῖτος εἶχε 1.000 δραχμάς.

§58Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντ. Κυβ.). Αὐτὸ τὸ εἶπα ἕνα μῆνα μετὰ τὰ μέτρα.

§59Δ. ΜΠΕΡΔΕΛΗΣ. Παρ’ ὅλον ὅτι ἐξηγγείλατε τὰ μέτρα σας πέρυσιν, ἐν τούτοις τὸ σιτάρι ἐπωλεῖτο 1.100–1. 300 δραχμὰς ἀπὸ τοὺς παραγωγούς, διότι ἦσαν τέτοια τὰ μέτρα σας.

§60Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ὁπωσδήποτε ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου ὅταν πέρυσιν ἐκανονίζετο τιμὴ συγκεντρώσεως 2.500 δραχμαὶ κατ’ ὀκᾶν, ἡ τιμὴ τῆς ἀγορᾶς ἦτο περίπου 1.500 δραχ. Αὐτὸ εἶναι τὸ ἕνα σημεῖον τὸ ὁποῖον ἤθελα νὰ ὑπενθυμίσω.

§61Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντ. Κυβ.). Δὲν ἐνθυμεῖσθε καλῶς τὰ πράγματα.

§62Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Εἶσθε νεώτερός μου καὶ ἴσως ἔχετε καλυτέραν μνήμην.

§63Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντ. Κυβ.). Εἰς τὰς 16 Ἰουνίου ἐξηγγείλατε πέρυσι τὰ μέτρα σας καὶ ἡ συζήτησις ἐγένετο εἰς τὰς 26 Ἰουλίου.

§64Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Τὸ γεγονὸς εἶναι ὅτι τώρα ποὺ σεῖς ἐξαγγέλετε τὴν τιμὴν τῶν 2.300 τὸ σιτάρι ἔχει ἔξω εἰς τὴν ἀγορὰν 2.200 δραχμὰς κατ’ ὀκᾶν.

§65Κ. ΜΑΝΙΑΔΑΚΗΣ. Πέρυσιν ἦτο 1.250 τσὶφ Πειραιᾶ σὺν 680 δραχ. δασμόν.

§66Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐγὼ θέτω τὰ ἑξῆς δύο ἐρωτήματα. Πέρυσι, ὅταν ἐκανονίζετο ἡ τιμὴ εἰς 2.500, ποία ἦτο ἡ μέση τιμὴ ἔξω εἰς τὴν ἀγοράν; Καὶ ἐφέτος ποὺ ἐξηγγείλατε 2.300 ποία εἶναι ἡ τιμὴ ἔξω εἰς τὴν ἀγοράν; Δεύτερον θέμα τὸ ὁποῖον θέλω νὰ τονίσω εἶναι τὸ ἑξῆς: Ὁ μικρὸς παραγωγὸς πέρυσι ἐπώλει τὸ σιτάρι του μὲ 2.500 καὶ ἠμποροῦσε νὰ ἀγοράζῃ τὸ ψωμὶ τῆς χρονιᾶς του 1.800, ἐφέτος θὰ δώσῃ τὸ σιτάρι του 2.300 καὶ θὰ πάρῃ τὸ ψωμί του 2.400. Ἑπομένως τὰ μέτρα τὰ σημερινά, ὡς διατυποῦνται, προστατεύουν τοὺς μεσαίους καὶ τοὺς μεγάλους παραγωγοὺς καὶ ὄχι τοὺς μικρούς.

§67Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντ. Κυβ.). Πληρώνουν καὶ τὰ χρέη τους.

§68Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Εἶναι ἄλλο θέμα ἡ ἐξόφλησις τῶν χρεῶν. Εἶναι μία σεισάχθεια διὰ τὴν ὁποίαν ἠμπορεῖ ἴσως νὰ εὑρεθῶμεν σύμφωνοι. Τὸ γεγονὸς εἶναι πάντως ὅτι δὲν προστατεύεται ὁ μικρὸς παραγωγὸς ὁ ὁποῖος πέρυσιν ἐπροστατεύετο.

§69Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντ. Κυβ.). Ὀφείλω νὰ δώσω εἰς τὸν κ. Ἀρχηγὸν τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος μίαν ἀπάντησιν. Πέρυσι δὲν ἐπροστατεύετο ὁ μικρὸς παραγωγὸς διότι τὸ ποσὸν τῆς συγκεντρώσεως ἦτο μόνον 50 χιλιάδας τόννους καὶ δὲν ἠδύνατο νὰ τοὺς περιλάβῃ ὅλους τοὺς μικροπαραγωγούς· ἐφέτος ὅλοι οἱ μέχρι 100 στρέμματα ἐξοφλοῦν τὰ χρέη των μὲ 3.000 ἄρα προστατεύονται. Καὶ κατὰ τὸ ὑπόλοιπον ἔτος μὲ 2.300 προστατεύονται ὅλοι. Τί συνέβη πέρυσι; Ἐξηγγέλθησαν τὰ μέτρα τὴν 16 Ἰουνίου ἄρα ἐνωρίτερον ἀπὸ ἡμᾶς διότι, κατὰ τὴν παροιμίαν «τὸ κακὸν ἔρχεται ταχύτερον». Ὡμιλήσαμεν τότε καὶ εἴπομεν ὅτι μὲ τὰ μέτρα σας θὰ πέσῃ ἡ τιμὴ τοῦ σίτου. Καὶ ὅταν μετὰ εἰς τὰς 26 Ἰουλίου ἦλθεν ἡ συζήτησις εἴπομεν. Τώρα δίδεται ἡ μάχη ἀποτελέσματος, διότι ἔχομεν τὰ δεδομένα τῆς πολιτικῆς σας. Καὶ ἀνέγνωσα τότε ἐνώπιον τῆς Βουλῆς τὴν ἀπάντησιν ἀπὸ ὅλα τὰ μέρη τῆς Ἑλλάδος καὶ ἀνέφερα τιμὰς ἀπὸ 1.800– 1.000. Αὐτὴ ὑπῆρξε ἡ δόξα τῆς περυσινῆς σας πολιτικῆς. (Χειροκροτήματα).

§70Γ. ΓΕΩΡΓΑΣ. Κύριε Πρόεδρε. Ἡ ἐξαγγελθεῖσα διὰ τοῦ κ. Ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας ἀπόφασις τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν συγκέντρωσιν τοῦ σίτου, ἱκανοποιεῖ ἀπολύτως τὴν κυβερνητικὴν πτέρυγα. Ἀποδεικνύει ἡ Κυβέρνησις τὴν στοργὴν τῆς πρὸς τὸν ἐργαζόμενον λαόν, τοὺς ἀγρότας μας, συνεπὴς καὶ πρὸς τὰς ἀρχάς της καὶ τὰς προγραμματικάς της δηλώσεις. Ἡμεῖς δέ, ἐκ σταφιδοπαραγωγῶν Νομῶν καταγόμενοι, αἰσθανόμεθα ἰδιαιτέραν ἱκανοποίησιν, διότι ἡ ἐπιτυχὴς συγκέντρωσις τοῦ σίτου προεικάζει καὶ μέριμναν τῆς Κυβερνήσεως καὶ διὰ τὸ ζήτημα τῆς συγκεντρώσεως τῆς σταφίδος, ἡ ὁποία ἐλπίζομεν καὶ πιστεύομεν ὅτι θὰ τύχῃ τῆς αὐτῆς μεταχειρίσεως καὶ τῆς αὐτῆς ἱκανοποιήσεως, καὶ διὰ τὴν τιμὴν καὶ διὰ τὸ ἔγκαιρον τοῦ χρόνου ἐξαγγελίας τῶν μέτρων.

§71Α. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὁ κ. Χατζηγιάνης τὴν 4ην Ἰουνίου ἔλεγε τὰ ἑξῆς:.... (Ἀναγινώσκει)....

§72Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Διαβάσατέ τα ὅλα καὶ προχωρήσατε παρακάτω νὰ δῆτε τί λέγω.

§73Α. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Ἡμεῖς εἴπομεν τότε ὅτι αὐτὸ εἶναι δημοκοπία.

§74Α. ΑΓΓΕΛΟΥΣΗΣ. Αὐτὸ τὸ ὁποῖον κάμνετε σεῖς τώρα εἶναι δημοκοπία, ἐφ’ ὅσον δὲν διαβάζετε παρακάτω.

§75Α. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Θὰ ὁμιλήσω τὴν Τρίτην ἐπὶ τῶν μέτρων, τὰ ὁποῖα ἐξηγγείλατε διὰ τὴν προστασίαν τοῦ σίτου. Ἀλλὰ πρέπει νὰ γνωρίζῃ ἡ Βουλὴ ὅτι πρῶτος ἐγὼ κατὰ τὴν 10ην Ἰουνίου 1949 διετύπωσα τὴν γνώμην ὅτι πρέπει νὰ παραδίδεται πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν ὁ σῖτος καὶ νὰ γίνεται ἡ ἐξόφλησις τῶν χρεῶν τῶν ἀγροτῶν.

§76Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἤθελον νὰ ἐρωτήσω τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας ἐπὶ τοῦ ἑξῆς θέματος. Ἡ Τράπεζα θὰ δέχεται καταβολὰς ἔναντι τῶν ὀφειλῶν ἐκ σίτου μόνον ἢ γενικῶς ἐκ πάσης αἰτίας; Ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶναι ἕτοιμος νὰ μοῦ εἴπῃ πόσον εἶναι τὸ ποσὸν τῶν δανείων αὐτῶν περίπου ἀπὸ τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν, τῶν ἐκ σιτηρῶν προερχομένων; Πόσα δισεκατομμύρια εἶναι αὐτὰ τὰ δάνεια τῶν γεωργῶν τὰ προερχόμενα ἐκ τῆς σιτοκαλλιεργείας; Ἐὰν εἶναι ἕτοιμος, παρακαλῶ νὰ μᾶς δώσῃ σήμερον τὴν πληροφορίαν αὐτήν. Ἐὰν δὲν εἶναι ἕτοιμος ὑποβάλλω τὸ ἐρώτημα, διότι ἔχει μεγάλην σημασίαν διὰ τοὺς λογαριασμούς.

§77Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπ. Γεωργίας). Ἐμεσολάβησαν καὶ ζητήματα προσωπικῆς εὐθιξίας εἰς τὰ ὁποῖα δὲν ἀπηντήσαμεν. Τὴν Δευτέραν θὰ ἔχετε τὸν ἀριθμὸν καὶ τῶν δανείων καὶ τῶν προσώπων.

§78Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἐγὼ δὲν σᾶς ἔθιξα. Ἐγὼ ὑπέβαλα ἓν ἐρώτημα. Ὅταν ἐκάματε τοὺς λογαριασμούς σας, εἶναι δὲ παρὼν εὐτυχῶς καὶ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, καὶ εἴπετε ὅτι θὰ ἠμποροῦν μὲ 3.000 δραχμὰς νὰ ἐξοφλοῦν αὐτὰ τὰ δάνεια τοῦ σίτου, θὰ ἐκάματε βεβαίως καὶ τὰς ἀθροίσεις, πολλαπλασιασμοὺς καὶ διαιρέσεις. Μὴ ἀπαντῶντες ἀποφεύγετε νὰ μοῦ δώσετε τὴν πληροφορίαν.

§79Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντ. Κυβ.). Εἶσθε ἀριθμομνήμων;

§80Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπ. Γεωργίας). Θὰ ἠδυνάμεθα νὰ σᾶς ἀπαντήσωμεν ἀμέσως. Ἀλλὰ σεῖς μετὰ τῆς ἄλλης Ἀντιπολιτεύσεως ἐζητήσατε νὰ ὁρισθῇ ἄλλη ἡμέρα συζητήσεως καὶ ὑπὸ τὸν τύπον ἐρωτήσεων μελῶν τοῦ κόμματός σας διατυποῦνται ὑπαινιγμοὶ πολιτικῆς εὐθιξίας. Θέλετε σήμερον τὴν συζήτησιν; Εἴμεθα ἕτοιμοι νὰ τὴν δεχθῶμεν. Προτιμᾶτε ἀναβολὴν διὰ τὴν προσεχῆ Τρίτην; Τότε πρὸς τί αἱ περαιτέρω ἐρωτήσεις; Ἀλλὰ ἀφοῦ ἐπιμένετε σᾶς δίδω τὴν ἀπάντησιν εἰς τὸ νέον ἐρώτημά σας. Τὰ πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν χρέη ἐκ σιτηρῶν τῶν ἀγροτῶν ἀνέρχονται εἰς 120 δισεκατομμύρια δραχμὰς ἐφετεινῆς χρήσεως καὶ εἰς ἄλλα 50 δισεκατομμύρια δραχμὰς καθυστερούμενα προηγουμένων χρήσεων, ἤτοι ἐν ὅλῳ 170 δισεκατομμύρια δραχμῶν. Ἀντιπροσωπεύουν δὲ τὰ δάνεια ἐφετεινῆς χρήσεως 274.000 οἰκογενειάρχας ἀγρότας ὀφειλέτας. Καὶ ἂν ὑπολογίσωμεν καὶ τοὺς καθυστεροῦντας ἀγρότας, ὁ ὅλος ἀριθμὸς τῶν ὀφειλετῶν καλλιεργητῶν ὑπερβαίνει τὰς 300.000 οἰκογενειάρχας. Ἐπειδὴ ὅμως τὸ εὐεργέτημα τῶν 3.000 δραχμῶν κατ’ ὀκᾶν σίτου ἀφορᾷ τοὺς καλλιεργητάς, τοὺς σπείραντας μέχρις ἐκτάσεως ἑκατὸν ἕκαστος στρεμμάτων, ὑπολογίζονται τὰ μὲν χρέη ὅσα ἐμπίπτουν εἰς τὸ μέτρον τῆς ἰδιαιτέρας προστασίας εἰς 140 περίπου δισεκατομμύρια δραχμῶν, ὁ δὲ ἀριθμὸς τῶν οὕτω προστατευομένων ἀγροτῶν περὶ τοὺς 275.000.

§81Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ὥστε ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει εἶναι προφανὲς ὅτι ἡ συγκέντρωσις δι’ ἐξόφλησιν χρεῶν δὲν θὰ ὑπερβῇ τοὺς 30–40 χιλιάδας τόννους. Αὐτὴ θὰ εἶναι ἡ οὐσιαστικὴ ἐνίσχυσις μὲ τὰς 3.000 δραχμάς. Ἡ ὑπόλοιπος ἐνίσχυσις θὰ εἶναι μὲ τὰς 2.300 δρ. κατ’ ὀκᾶν, δηλαδὴ περίπου μὲ τὴν σημερινὴν τιμὴν τοῦ σίτου εἰς τὴν ἐλευθέραν ἀγοράν. Ἰδοὺ διατὶ σᾶς λέγομεν ὅτι τὰ μέτρα σας δὲν ἐνισχύουν τὴν παραγωγήν.

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, προχθὲς ἐζητήθη ὅπως ὁρισθῇ μία ἡμέρα διὰ τὴν συζήτησιν τοῦ ζητήματος τοῦ λιγνίτου. Συνεννοήθην μὲ τὸν κ. Ὑπουργόν, ὁ ὁποῖος μοῦ εἶπεν ὅτι εἶναι ἕτοιμος καὶ δέχεται νὰ γίνῃ ἡ συζήτησις οἱανδήποτε ἡμέραν ὁρίσῃ ἡ Βουλή. Ἐπειδὴ τὴν Τρίτην θὰ συζητηθῇ τὸ ζήτημα τοῦ σίτου θέλετε νὰ ὁρίσωμεν τὴν Τετάρτην διὰ τὸ ζήτημα τοῦ λιγνίτου;

§83Ι. ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ Τετάρτη εἶναι ἡμέρα νομοθετικῆς ἐργασίας.

§84Α. ΣΤΡΑΤΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἡ συζήτησις ἡ ὁποία θὰ γίνῃ διὰ τὸ ζήτημα τοῦ λιγνίτου εἶναι ἔλεγχος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἑπομένως πρέπει νὰ γίνῃ ἡμέραν ἐλέγχου καὶ ὄχι νομοθετικῆς ἐργασίας.

§85ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐρωτᾶται ἡ Βουλὴ θέλει νὰ ὁρισθῇ ἡ προσεχὴς Τετάρτη ὡς ἡμέρα συζητήσεως τοῦ ζητήματος τοῦ λιγνίτου;

§86ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§87ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἑπομένως τὴν προσεχῆ Τρίτην θὰ διεξαχθῇ ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ σίτου καὶ τὴν Τετάρτην ἐπὶ τοῦ λιγνίτου.

§88Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. Κύριε Πρόεδρε, ἤθελα νὰ σᾶς ὑπενθυμίσω, ὅτι ὑπάρχει ἐκκρεμὴς πρότασις περὶ συζητήσεως τοῦ σταφιδικοῦ ζητήματος.

§89ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐφ’ ὅσον ἤδη ὡρίσαμεν διὰ τὴν προσεχῆ ἑβδομάδα δύο συνεδριάσεις διὰ τὸ ζήτημα τοῦ σίτου καὶ τοῦ λιγνίτου δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὁρίσωμεν καὶ διὰ τὸ σταφιδικὸν ζήτημα.

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Συνέχεια τῆς αʹ συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἐκλογῆς τῶν δημοτικῶν καὶ κοινοτικῶν ἀρχῶν». Ὁ κ. Γρηγοριάδης ἔχει τὸν λόγον.

§90Ν. ΓΡΗΓΟΡΙΑΔΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, σύμφωνα μὲ τὰς ἐπαγγελίας τῆς εἰσηγητικῆς ἐκθέσεως, ἀνεμέναμεν ἕνα πρᾶγμα πολὺ ὡραῖον, πολὺ καλόν. Ἐπεριμέναμεν μίαν βελτίωσιν τοῦ νόμου καὶ ἄρδην ἀνατροπὴν τῶν κακῶν του συνηθειῶν νὰ κομματίζεται ὁ δήμαρχος καὶ νὰ μὴ εἶναι δυνατὸν νὰ προκόψῃ ὁ δῆμος ἀπὸ τὰς ἐπεμβάσεις τὰς κομματικάς. Ἐὰν τὸ νομοσχέδιον θέλει πράγματι νὰ μὴ εἶναι κομματικὸν καὶ θὰ ἤθελε νὰ εἶναι νομοσχέδιον ἀρχῆς καὶ εἶχε καλὰς προθέσεις, τότε ἔπρεπε νὰ εἶχεν ἐγγραφῆ ὡς ἀκροτελευταία διάταξις ὅτι ἡ ἰσχὺς τοῦ παρόντος, ἄρχεται ἀπὸ τῆς ἑπομένης τῶν σημερινῶν ἐκλογῶν. Τότε πράγματι θὰ ἐπειθώμεθα ὅλοι, ὅτι μόνον διὰ τὰς ἄλλας ἐκλογὰς θὰ εἶχεν ἰσχὺν ὁ νόμος αὐτὸς καὶ ἑπομένως δὲν ἐσκέφθη νὰ ἀνατρέψῃ κάτι ἔστω καὶ κακὸν κείμενον καλῶς καὶ δὲν ὑπῆρξαν λόγοι κομματικοὶ τῆς Κυβερνήσεως, οἱ ὁποῖοι ἀπηγόρευσαν τὴν ψήφισίν του. Δὲν ἠξεύρω ποῖα εἶναι τὰ INTERNA CORPORIS τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἑπομένως δὲν ἠμπορῶ νὰ καταλάβω διατὶ εἰσήχθη τὸ παρὸν νομοσχέδιον. Ἐτονίσθη ὅμως χθὲς καὶ ἀπὸ ἄλλους καὶ ἀπὸ τὸν κ. Κοτζιᾶ, ὅτι εἰσήχθη κυρίως ὄχι διὰ νὰ μὴ ἐπικρατήσουν οἱ κομμουνισταί, ὅπως εἶπεν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀρνούμενος ὅ,τι εἶπεν εἰς τὸν κ. Κοτζιᾶν ἀλλὰ διὰ νὰ μὴ ἐπικρατήσουν οἱ ἀριστεροί. Τὸ ἠξεύρω δὲ ὅτι εἶναι ἐπιτηδειότατος ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος εἰς τὸ νὰ διολισθαίνῃ, καὶ εἰς τὰ ἔργα καὶ εἰς τὰ λόγια καὶ εἶναι ὁ ἁρμοδιότερος νὰ δικαιολογῇ οἱανδήποτε πρᾶξιν καὶ εἰς τὸ ἀπώτερον παρελθὸν καὶ εἰς τὸ παρόν. Ἀλλὰ ἀπεκαλύφθη ἡ πρόθεσίς του καὶ εἰς τὸ παρὸν νομοσχέδιον. Πρόθεσίς του εἶναι νὰ μὴ ἐξέλθουν οἱ ἀριστεροὶ ἰσχυροὶ καὶ δι’ αὐτὸ εἰσάγει τὸ νομοσχέδιον. Εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν καὶ εἰς τὸ νομοσχέδιον περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν. Δ. «περὶ διοικήσεως τῶν νομῶν» λέγει: «...... (Ἀναγινώσκει).............» Καὶ ὕστερα ἔρχεται τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ καὶ λέγει, οἱ σύμβουλοι θὰ κρίνουν τὰ πράγματα τοῦ Δήμου. Ὁ Νομάρχης εἶναι σήμερα πανίσχυρος καὶ τοῦ δίδονται ὅλα τὰ μέσα διὰ νὰ παύσῃ καὶ 1 καὶ 2 καὶ περισσοτέρους συμβούλους. Ἂν εὑρίσκετο ὅμως ὁ Νομάρχης ἀπέναντι ἑνὸς ἐκλεγέντος ὑπὸ τοῦ λαοῦ δι’ ἀμέσου ἐκλογῆς, θὰ ἐδίσταζε πολὺ καὶ ἂν ἦτο ἰσχυροτάτη ἡ δύναμίς του νὰ τὴν χρησιμοποιήσῃ κατὰ τοῦ ἐκλεκτοῦ τοῦ λαοῦ. Ἀπεπειράθησαν πολλάκις Νομάρχαι καὶ Κυβέρνησις νὰ μεταχειρισθοῦν τὴν δύναμίν των, εἰς βάρος τοῦ ἐκλεγέντος ὑπὸ τοῦ λαοῦ, ἀλλὰ δὲν ἦτο εὐκολώτατο νὰ γίνῃ. Ἡ ἀναλογικὴ ἔχει αὐτὸ τὸ πρᾶγμα τὸ ὁποῖον εἰς τὴν Κυβέρνησιν, δὲν φαίνεται τόσον ἄτοπον, ἀλλὰ ὁμοιάζει μὲ ἕνα ἁμάξι μὲ θηριώδη ἄλογα ἕκαστον τῶν ὁποίων τὸ σύρει πρὸς διαφόρους κατευθύνσεις καὶ ἀνατρέπεται. Ὑπενθυμίζω καὶ ἐγὼ εἰς τοὺς συναδέλφους τῆς Βουλῆς τοῦ 1936, τῶν ὁποίων μερικοὶ ὑπάρχουν ἐδῶ, ὅτι εἰς τὸ κύκνειον ἆσμα τῆς Βουλῆς αὐτῆς, δηλαδὴ εἰς τὴν συνεδρίασιν κατὰ τὸ τέλος τῆς ὁλονυκτίας τῆς 1–2.5.1936, μετὰ τὴν ὁποίαν διελύθη ἡ Βουλή, ὁμιλῶν περὶ τῆς ἀναλογικῆς, ἔλεγα καὶ ἐκεῖ ὅτι δὲν ἠμπορῶ νὰ τὴν καταλάβω καὶ ὅτι ἡ ἀναλογικὴ κατὰ πᾶσαν πιθανότητα—καὶ ἂν εἶναι μόδα Εὐρωπαϊκὴ—εἶναι λέξις σύνθετος, ἡ ὁποία παράγεται ἀπὸ τὸ στερητικὸν ἄλφα καὶ τὸ λόγος, λογική, μὲ παρεμβολὴν τοῦ συμφώνου Ν χάριν εὐφωνίας, ὅπως εἰς τὴν λέξιν ἀνάξιος. Ἐὰν αὐτὰ τὰ πράγματα ἰσχύουν διὰ τὰς κυβερνήσεις, φαντασθῆτε πόσον ἰσχύουν διὰ μίαν τοπικὴν περιφέρειαν, ὅπου ὁ ἐκπρόσωπος τοῦ λαοῦ, ὁ Δήμαρχος, πράγματι δὲν θὰ εἶναι ἐκπρόσωπος τοῦ λαοῦ παρὰ μόνον 20–30 ἀνθρώπων. Ἀκόμη καὶ διὰ τὰς Κοινότητας εἶναι ὀλέθριον τὸ νὰ ἐκλέγεται τῇ ἀνοχῇ ὀλίγων ἀνθρώπων ἕνας, συμβαλλόμενος, φυσικά, μὲ τοὺς ἄλλους. Καὶ ἔτσι ἀποκλείεται τὸ κυριώτατον τῶν κοινοβουλευτικῶν ἐθίμων, τὸ ὁποῖον ἰσχύει ἀκόμη περισσότερον καὶ διὰ τὸν Δῆμον. Ἐξηγγέλθη, κύριοι, καὶ κατάθεσις ἔγινε τοῦ ἐξαγγελλομένου μέτρου, ὅτι αἱ πλειοψηφίαι κυβερνοῦν, αἱ δὲ μειοψηφίαι ἐλέγχουν. Πραγματικὰ σωστὸ εἶναι αὐτό, ἀλλὰ μὲ κάποιαν διαφοράν. Ὅταν αἱ πλειοψηφίαι κυβερνοῦν ὄχι μὲ ἀναλογικήν, μένουν ἔξω τοῦ κοινοβουλίου, ἔξω τῆς κυβερνήσεως, ἔξω ὁπωσδήποτε τῶν πραγμάτων κατὰ τὴν ἀρχαίαν ἔννοιαν, ἔξω τῆς κυριαρχίας τῆς κυβερνήσεως καὶ κατορθώνουν, ὥστε νὰ ἐλέγχουν αὐστηρότατα τὴν κυβέρνησιν καὶ νὰ λειτουργῇ τὸ στήριγμα τοῦ κοινοβουλευτικοῦ πολιτεύματος, ὁ ἔλεγχος. Ὁ ἔλεγχος ἀκόμη περισσότερον εἶναι εἰς τὰς μικρὰς κοινότητας ἀπαραίτητος, ἐπίσης δὲ καὶ εἰς τοὺς Δήμους. Πῶς θὰ γίνῃ ὁ ἔλεγχος εἰς αὐτὸ τὸ σύστημα, ποὺ κατὰ κακὴν τύχην μᾶς ἔφεραν ὡς μόδαν ἀπὸ τὴν Εὐρώπην—διότι, λένε, ὅ,τι καλὸν ἀπ’ ἐκεῖ ἔρχεται—πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιτύχῃ αὐτὸ τὸ σύστημα ὅταν συμβάλλονται συμπολίτευσις καὶ ἀντιπολίτευσις μαζὶ διὰ νὰ παρουσιάσουν κάποιο συγκρότημα, ποὺ νὰ κυβερνήσῃ τὸν Δῆμον; Καὶ μὲ τὸν προηγούμενον νόμον σᾶς φέρω τὸ παράδειγμα, τὸ χειροπιαστό, ποὺ ἔγινε εἰς τὸν δῆμον Πειραιῶς ὅταν διοικοῦσε τὸν δῆμον ὁ δι’ ἀμέσου ἐκλογῆς ἐκλεγεὶς Παναγιωτόπουλος, καταδικασθεὶς διὰ καταχρήσεις. Καὶ ἐπὶ τριετίαν ἐγίνετο ἐκκαθάρισις εἰς τὸν Δῆμον, διότι εἶχαν συμβληθῆ συμπολίτευσις καὶ ἀντιπολίτευσις ὑπέθαλπαν τὰς καταχρήσεις καὶ τὰ ἐφόρτωσαν ὅλα στὸ τέλος εἰς βάρος τοῦ Δημάρχου. Ἔτσι ὁ Δῆμος Πειραιῶς εἶχε ἔλλειμμα 35.000.000 δραχμῶν τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, διότι ἔγινε ἀσυγχώρητος συναλλαγή, διότι ἀπουσίαζε ὁ ἔλεγχος, ποὺ αὐτὸ τὸ πρᾶγμα δὲν ἐπιτρέπεται ποτὲ νὰ γίνεται, καὶ διότι, ἐὰν πράγματι δὲν εἶχον συμβληθῆ συμπολιτευόμενοι καὶ ἀντιπολιτευόμενοι τοῦ δημάρχου εἰς μίαν παράταξιν, θὰ ἀγρύπνει ὁ ἔλεγχος καὶ θὰ περιώριζε τὰς καταχρήσεις.

§91ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἄμεσος ἐκλογὴ δὲν ἦτο;

§92Ν. ΓΡΗΓΟΡΙΑΔΗΣ. Τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου ἦτο μὲ τὰ νέα δόγματα. Εἶχε καὶ ἀντιπολίτευσιν ἀπὸ τὴν μειοψηφίαν. Καὶ μὲ ἐκεῖνον τὸν νόμον ἡ μειοψηφία, ἀντὶ νὰ ἐλέγχῃ, συναλλάσσετο. Ἄμεσος ἦτο ἡ ἐκλογὴ καὶ ἐκείνου, τὸν ὁποῖον ἀπεκάλεσαν, πολὺ ὀρθῶς, μερικοί, εἰς κάποιαν φάσιν τῆς ἱστορίας μας, τὸν νέον Περικλῆ τῶν Ἀθηνῶν. Ἄμεσος ἦτο ἡ ἐκλογή, ἀλλὰ τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον ἦτο σύμφωνον μὲ τὸ πρόγραμμα τοῦ ἐκλεγέντος δημάρχου. Καὶ ἔτσι ὁ Σπῦρος Μερκούρης κατώρθωσε νὰ πάρῃ ἕνα παληοχῶρι, βουτηγμένο στὴ σκόνη καὶ λυσσασμένο στὴ δίψα, καὶ νὰ τὸ κάμῃ σύγχρονη πρωτεύουσα, γιατὶ εἶχε πρόγραμμα δικό του καὶ δημοτικοὺς συμβούλους ἐκλεγέντας μὲ τὴ σημαία του. Καὶ ἔτσι ἔμεινε ἐπὶ πολλὰς τετραετίας δήμαρχος, ὥστε νὰ φέρῃ αὐτὸ τὸ ἀποτέλεσμα εἰς τὴν πόλιν τῶν Ἀθηνῶν.

§93Α. ΑΓΓΕΛΟΥΣΗΣ. Τὸ ἴδιο συνέβη καὶ εἰς τὴν Θεσσαλονίκην μὲ τὸν Μᾶνον καί, ἐν τούτοις, εὑρέθη εἰς τὰς φυλακάς.

§94Ν. ΓΡΗΓΟΡΙΑΔΗΣ. Ἀφῆστε τα αὐτά. Δὲν ἦτο ἄσχετος, λοιπόν, μὲ τὸ σύστημα τῆς ἐκλογῆς ἡ ἐπιτυχία τοῦ ἀειμνήστου Σπ. Μερκούρη. Σημειωτέον δέ, ὅτι ἐπολεμήθη πολλάκις ἀπὸ πλείστας κυβερνήσεις καί, ἐν τούτοις πάντοτε κατώρθωνε νὰ νικᾷ καὶ τὰς κυβερνήσεις καὶ νὰ ἐφαρμόζῃ τὸ Ἀθηνοσωτήριον πραγματικὰ πρόγραμμά του. Τώρα τί θὰ γίνῃ; Κανεὶς δὲν ξεύρει! Ἡ Δαμόκλειος σπάθη τοῦ Νομάρχου, ἰσχυροποιηθέντος μάλιστα, εἶναι ἐπάνω ἀπὸ τὴν κεφαλὴν τοῦ δημάρχου. Ἢ θὰ γίνῃ ὄργανον τῆς ἑκάστοτε κυβερνώσης μερίδος ἢ θὰ παυθῇ ἀμέσως καὶ θὰ ἀντικατασταθῇ ἀπὸ ἄλλον, χωρὶς νὰ ὑπάρχῃ τίποτε τὸ βάσιμον διὰ τὴν ἐκλογὴν τοῦ καλλιτέρου. Δὲν ἔχει πρόγραμμα, τὸ ὁποῖον νὰ ἐξήγγειλε ὁ ἴδιος ὁ δήμαρχος εἰς τὰς ἐκλογάς, δὲν ἔχει πρόγραμμα, τὸ ὁποῖον νὰ δημιουργήσῃ ὑπὲρ αὐτοῦ ρεῦμα καὶ νὰ εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ τὸ τηρήσῃ. Ἔτσι θὰ λείπῃ ὁ ἔλεγχος καὶ θὰ εἶναι ἕρμαιον τῆς ἑκάστοτε ἰδιοτροπίας ἢ πιέσεως, ἐξασκουμένης ὑπὸ τοῦ Νομάρχου. Διότι πάντοτε οἱ κύριοι κυβερνῶντες θὰ εὑρίσκουν τρόπον νὰ πιέζουν τοὺς Νομάρχας. Καὶ ἔτσι ἀντὶ προγράμματος, ἀντὶ ρυθμίσεως τῶν πραγμάτων, ἀντὶ συστήματος κατὰ τὸ ὁποῖον ὅλα θὰ πρέπει νὰ τείνουν νὰ εἰσέλθουν εἰς τὴν ἰδίαν συνισταμένην διὰ τὸ καλὸν τοῦ δήμου, θὰ ὑπάρχῃ κυκεὼν καὶ ἄπειρα ἑκάστοτε προσωπικὰ ζητήματα τῶν διαφόρων συμβούλων, ποὺ θὰ ἐμποδίζουν κάθε δημιουργικὴ ἐργασία. Ἡμεῖς ἐνομίσαμεν ὅτι ἡ κυβέρνησις θὰ ἔφερε ἕνα θαυμάσιον σύστημα ὕστερα ἀπὸ τὰς ἐπαγγελίας της, ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν παρουσίασεν ἕνα νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ἀπαγορεύει τὸ πρόγραμμα τῆς ἑνιαίας διοικήσεως τῶν τοῦ δήμου, ἀπαγορεύει τὴν συνεχῆ ἐργασίαν, ἀπαγορεύει τὸ σύστημα, ἐξαρτᾷ δὲ τὰ πάντα ἀπὸ ἀκατανοήτους συνδυασμοὺς ποὺ θὰ γίνουν. Καί, ὅπως ἀπέδειξε χθὲς ὁ εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας τῆς Βουλῆς, ἐξαρτᾷ τὸ πᾶν ἀπὸ τὴν συναλλαγήν, ἡ ὁποία θὰ γίνῃ ἀφορήτως μεταξὺ τῶν δημοτικῶν συμβούλων διὰ τὴν ἀνάδειξιν τοῦ ἑαυτοῦ των. Καὶ θὰ ἐνθυμηθῶμεν ἔτσι πολλὲς φορὲς κάτι ποὺ ἀναφέρει ἕνας καλὸς Γάλλος διηγηματογράφος: Εἰς μίαν Κοινότητα ἦσαν 9 ὅλοι οἱ σύμβουλοι. Ἔγινε ἐκλογὴ πρὸς ἀνάδειξιν τοῦ καλλιτέρου καὶ εἰς τὰ δελτία εὑρίσκοντο ἑκάστοτε 9 ψῆφοι μὲ τὸ ὄνομα ἑκάστου τῶν ψηφιζόντων. Ἐπανελαμβάνετο ἡ ἐκλογὴ διὰ νὰ βγῇ ὁ καλλίτερος. Καὶ ὁ καλλίτερος ἦτο πάντοτε ἕνας ἀπὸ τοὺς ἐννέα. Ἂν ἐπεκράτη τὸ σύστημα αὐτὸ καὶ ἐγένετο ὁ νόμος πρὸς ἀτυχίαν τῶν Δήμων, τότε δὲν θὰ ἔχωμεν τίποτα τὸ σταθερόν, καὶ τὸ πᾶν θὰ ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν καλοπιστίαν τοῦ Νομάρχου, καὶ τῶν Δημοτικῶν Συμβούλων. Διὰ τοῦ νόμου ὁ Δήμαρχος γίνεται ἔρμαιον τοῦ Νομάρχου.

§95Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. (Προσπαθεῖ νὰ διακόψῃ).

§96Ν. ΓΡΗΓΟΡΙΑΔΗΣ. Διαμαρτύρομαι διὰ τὴν τακτικὴν αὐτὴν καὶ κατέρχομαι τοῦ βήματος.

§97Α. ΣΒΩΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἀπὸ τῆς στιγμῆς κατὰ τὴν ὁποίαν εἰς τὰς προγραμματικὰς δηλώσεις τῆς Κυβερνήσεως ἐνεφανίσθη ἡ πρόθεσις μιᾶς μεταβολῆς τοῦ ἐκλογικοῦ συστήματος τῶν Δημάρχων καὶ ἐνεφανίσθη ὅπως ξέρετε ἀορίστως, ὡς ἂν ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐταλαντεύετο μεταξὺ δύο ἀντιθέτων ἀπόψεων, ἀπὸ τῆς στιγμῆς ἐκείνης, καὶ μέχρι σήμερα, «πολλάκις ἐθαύμασα», ὅπως ἔλεγεν ὁ παλαιὸς Ἰσοκράτης «τίσι ποτὲ λόγοις πειθόμενος», τὸ ὑπὸ κρίσιν νομοσχέδιον τὸ ὁποῖον ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἔφερεν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἶναι παλαιὸς θιασώτης τῆς Αὐτοδιοικήσεως. Καὶ ὅσες φορὲς ἐπέρασε ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν—καὶ ἐπέρασε ἀρκετὲς φορὲς—κατὰ τὴν πολιτικήν του σταδιοδρομίαν—δὲν παρέλειψε νὰ δείξῃ τὸ ἐνδιαφέρον του δι’ αὐτήν. Ἀλλ’ ἐκεῖνο ποὺ ἐνδιαφέρει κατὰ πρῶτον λόγον τὸν θέλοντα νὰ δημιουργήσῃ κάτι τι εἰς τὴν αὐτοδιοίκησιν, εἶναι ὁ θεσμὸς καθ’ ἑαυτόν, ἡ ἔκτασίς του, ἡ ἀποδοτικότης του καὶ ὄχι ὁ τρόπος τῆς ἐκλογῆς τῶν ὀργάνων. Διότι ἀφότου πρὶν ἀπὸ 100 χρόνια σχεδὸν ἐφύγαμεν ἀπὸ τὸν διορισμὸν τῶν δημάρχων, τὰ δημοτικὰ ὄργανα εἶναι ὁπωσδήποτε αἱρετὰ εἴτε ἐμμέσως εἴτε ἀμέσως. Θὰ ἀνέμενα λοιπὸν ὅτι σήμερον ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως θὰ ἐπελαμβάνετο τοῦ θέματος τῆς Αὐτοδιοικήσεως καὶ ὄχι τοῦ τρόπου τῆς ἐκλογῆς τῶν ὀργάνων της. Καὶ τοῦτο διὰ τοὺς ἑξῆς βασικοὺς λόγους. Ὅταν ὁμιλοῦμεν περὶ τῆς τοπικῆς Αὐτοδιοικήσεως ὡς θεσμοῦ, πρέπει νὰ ἐννοοῦμεν τὴν οὐσίαν, τὸ περιεχόμενον, τοὺς ὅρους τῆς ἀποδοτικότητος, τὴν θέσιν τοῦ θεσμοῦ μέσα εἰς τὸ πλέγμα τοῦ συνόλου τῶν θεσμῶν τοῦ δημοσίου βίου καὶ πολλὰ ἄλλα πράγματα, καὶ ὄχι μόνον τὸ θέμα τοῦ τρόπου τῆς ἐκλογῆς τῶν ὀργάνων τῆς Αὐτοδιοικήσεως ποὺ ὁπωσδήποτε, ἐφ’ ὅσον δὲν εἶναι ὄργανα διοριστὰ ἀλλὰ αἱρετὰ θὰ ἔχομεν κάποιαν ἐπαφὴν μὲ τὴν πηγὴν τῆς λαϊκῆς κυριαρχίας εἴτε ἔτσι εἴτε ἀλλέως. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν γνωρίζει ὅτι ἐσημειώθη μία πρόοδος εἰς τὴν ἐξέλιξιν τοῦ Δημοσίου Βίου μας κατὰ τὰ τελευταῖα 30–35 χρόνια εἰς τὸ θέμα τῆς Αὐτοδιοικήσεως. Ἀφετηρίαν ὡς ξέρουν οἱ παλαιότεροι ἀλλὰ καὶ οἱ σύγχρονοι, ἀπετέλεσεν ἡ μεταρρύθμισις τὴν ὁποίαν εἰσήγαγεν ὁ νόμος ΔΝΖʹ. Τὸ καίριον σημεῖον τῆς μεταρρυθμίσεως ἐκείνης εἶναι ὅτι ηὐρύνθη ἡ βάσις τῆς πυραμίδος, μὲ τὴν δημιουργίαν καὶ τὴν ὀργάνωσιν τῆς κατωτάτης βαθμίδος τῆς Αὐτοδιοικήσεως δηλ. τῆς Κοινότητος. Ἡ προοπτικὴ τῆς μεταβολῆς ἐκείνης ἦτο γενναία καὶ αἰσιόδοξος, ὄχι μόνον διὰ τὴν ἐπιτυχίαν τῶν τοπικῶν σκοπῶν ἀλλὰ καὶ δι’ αὐτὴν ταύτην τὴν ἀνάπλασιν τοῦ Δημοσίου βίου εἰς τὴν ἐμβάνθυνσιν τῆς δημοκρατίας. Ἂν καὶ κατὰ τοῦτο ἡ μεταρρύθμισις αὐτὴ ἐπέτυχεν, εἶναι τὸ πρῶτον πρόβλημα ποὺ ἐγεννήθη ἔκτοτε! Εἶναι θέμα ποὺ ἐπιδέχεται πολλὰ ἐρωτηματικά. Ὑπάρχουν πολλαὶ ἐλαφρυντικαὶ περιπτώσεις, οἱ πόλεμοι ποὺ ἐπηκολούθησαν, ὁ διχασμὸς τῆς χώρας, τὰ πάθη, αἱ ἐπεμβάσεις τῆς κομματικῆς πολιτικῆς καὶ χίλια ἄλλα αἴτια ποὺ ἐμείωσαν τὴν ἀπόδοσιν τῆς μεταρρυθμίσεως. Ἀλλὰ πάντως καθ’ ἣν στιγμὴν σήμερον ἕνας πολιτικὸς ἀρχηγὸς θιασώτης τῆς Αὐτοδιοικήσεως παρέλαβεν ἐκ νέου τὸ Ὑπουργεῖον εἰς τὸ ὁποῖον ἀνάγεται καὶ τὸ θέμα αὐτό, νομίζω ὅτι θὰ ἐπερίμενε κανεὶς νὰ ἐπιληφθῇ τῆς λύσεως τῶν ζητημάτων τῶν ἀφορώντων τὸν θεσμὸν τῆς Αὐτοδιοικήσεως καθ’ ἑαυτὸν καὶ τὰς ἐλλείψεις του. Καὶ πρῶτον. Αὐτὸ συνεζητεῖτο καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τῆς προετοιμασίας τοῦ Νόμου ΔΝΖʹ, καὶ συζητεῖται καὶ ὑπὸ τὸ κράτος τῆς ἐφαρμογῆς του: Εἶναι ἐπιτυχὴς ἡ διαμόρφωσις αὐτὴ τοῦ κατωτάτου κυττάρου τῆς Αὐτοδιοικήσεως μὲ τὴν ἔκτασιν ποὺ δίδει εἰς αὐτὴν ὁ νόμος; Τὸ θέμα ἐβασάνισε καὶ βασανίζει τοὺς ἀγαπῶντας τὴν αὐτοδιοίκησιν. Εἶναι βιώσιμος ἡ μικρὰ κοινότης μὲ τοὺς μικροὺς πόρους της; Μήπως θὰ ἔπρεπε νὰ ἀναβιώσουν οἱ παλαιοὶ δῆμοι; Τὸ ζήτημα τίθεται ἀπὸ τὴν μελέτην τῆς αὐτοδιοικήσεως ὄχι δι’ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ὡς ἐγὼ πιστεύουν εἰς τὴν κοινότητα, ἀλλὰ δι’ ἄλλους ὀλιγώτερον πιστούς. Ἀλλὰ δὲν εἶναι τὸ μόνον θέμα. Ἡ ἁρμοδιότης τῆς τοπικῆς Αὐτοδιοικήσεως, εἴτε τῆς Κοινοτικῆς εἴτε τῆς Δημοτικῆς εἶναι σοβαρώτατον ζήτημα. Ὅπως γνωρίζετε, κατ’ ἀναλογίαν πρὸς τὰ «οἰκεῖα», καθήκοντα τῆς Αὐτοδιοικήσεως, πρὸς τὰ ἔργα δηλ. τὰ ὁποῖα πηγάζουν ἀπὸ τὸν φυσικὸν καὶ κοινωνικὸν προορισμὸν τῆς Αὐτοδιοικήσεως, ὁ ὄγκος τῶν «δοτῶν» καθηκόντων, τὰ ὁποῖα εἶναι κρατικῆς φύσεως καὶ ἐπιβάλλονται διὰ λογαριασμὸν τοῦ Κράτους εἶναι τεράστιος. Περίπου πνίγονται αἱ ὑπηρεσίαι τῆς Αὐτοδιοικήσεως ἀπὸ τὰ ληξιαρχικά, Στρατολογικά, δικαστικά ὑγειονομικὰ κλπ. καθήκοντα ποὺ τοὺς ἐπιβάλλονται ἀπὸ τὸ Κράτος, ἐπὶ ἐπιζημία τῆς ἱκανότητός των πρὸς ἐπιμέλειαν τῶν κυρίων, τῶν τοπικῶν καθηκόντων. Ἀλλὰ τὸ θέμα τῆς ἁρμοδιότητος ἔχει καὶ τὴν ἄλλην πλευράν. Καὶ διὰ τὰς Κοινότητας καὶ διὰ τοὺς Δήμους, τίθεται τὸ ζήτημα ποία πρέπει νὰ εἶναι ἡ ἔκτασις τῆς φυσικῆς των ἐνεργείας. Εἶναι τὸ θέμα τῆς ἐπιστροφῆς εἰς τὴν αὐτοδιοίκησιν ποὺ ἔχει ἀπορροφήσει τὸ Κράτος. Πῶς θὰ πλουτισθῇ ἡ αὐτοδιοίκησις μὲ ὑπηρεσίας αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ τῆς ἀνήκουν; Ἡ ἰδική μας ἄποψις εἶναι ἡ διεύρυνσις τῶν λειτουργιῶν τῆς τοπικῆς Αὐτοδιοικήσεως ἐντὸς τῆς χωρικῆς της ἐκτάσεως. Νὰ προσλάβῃ βαθμιαίως καὶ ἁρμοδιότητας ἐξ ἐκείνων, αἱ ὁποῖαι σήμερα ἀνήκουν εἰς τὸ Κράτος, μέχρι καὶ τῆς Ἀστυνομικῆς ἐξουσίας, τῆς Δημοτικῆς Παιδείας καὶ ἄλλων φυσικὰ ὅταν θὰ ἔχουν συμπληρωθῇ οἱ ὅροι ἐκεῖνοι τῆς ἱκανότητος καὶ ἀποδοτικότητος τῶν ὀργάνων, ὥστε ὄχι μόνον νὰ μὴν καθυστερήσῃ ἡ ἀπόδοσις, ἐν σχέσει μὲ τὴν ἀπόδοσιν τῆς Κρατικῆς Διοικήσεως, ἀλλὰ καὶ νὰ τὴν ὑπερβάλῃ. Δὲν εἶναι ἄγνωστον ὅτι μεγάλοι Δῆμοι ἔχουν κατ’ οὐσίαν μείνει χωρὶς ἀξίας λόγου ἁρμοδιότητας. Πάρετε ὡς παράδειγμα τὸν Δῆμον Ἀθηναίων. Ἔχει ἀπογυμνωθῆ οἱασδήποτε σοβαρᾶς ἁρμοδιότητος διότι κατεπόθησαν αἱ ἁρμοδιότητές του ἀπὸ τὸ Κράτος. Ὕδρευσις, κίνησις, φωτισμὸς καὶ τόσαι ἄλλαι τοπικαὶ ὑποθέσεις ἔχουν περιέλθει εἰς τὸ Κράτος. Ἐξ ἀνάγκης θέλετε, ἐξ ἐκτιμήσεως τοῦ γενικωτέρου συμφέροντος θέλετε, ἐξ οἰκονομικῆς ἀνεπαρκείας τοῦ Δήμου θέλετε, πάντως νομίζω ὅτι ὁ Δῆμος Ἀθηναίων, σχεδὸν δὲν ἀσχολεῖται παρὰ μόνον μὲ τὴν διανομὴν ἐπιδομάτων εἰς τοὺς πτωχοὺς κατὰ τὸ Πάσχα καὶ τὰ Χριστούγεννα, τὴν καθαριότητα τῆς πόλεως καὶ μὲ δύο, τρία, ἄλλα πράγματα ἥσσονος σημασίας. Δὲν ἔχει εἰς τὴν ἁρμοδιότητά του πλεῖστα ὅσα θέματα ἐξ ἐκείνων τὰ ὁποῖα εἶχεν ἄλλοτε. Ἰδοὺ ἕνα ἀπὸ τὰ σοβαρώτερα προβλήματα τῆς αὐτοδιοικήσεως. Καὶ δὲν εἶναι μόνον αὐτό. Εἶναι καὶ τὸ θέμα μιᾶς κοινωνικῶς ἐπιβεβλημένης καὶ ἀναγκαίας ἐπεκτάσεως τῶν ἁρμοδιοτήτων ἑνὸς μεγάλου Δήμου, ὁ ὁποῖος κάποτε πρέπει νὰ φροντίσῃ ὄχι μόνον διὰ τὰς κεντρικὰς συνοικίας ἢ τὸν μεγαλοαστικὸν πληθυσμὸν τῆς πόλεως, ἀλλά, καὶ διὰ τὴν ἀνακούφισιν καὶ τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν ἀναγκῶν τοῦ πληθυσμοῦ ἐκείνων τῶν ἀποκλήρων ἀνθρώπων ποὺ ζοῦν εἰς τὰς λαϊκὰς καὶ τὰς ἀκραίας συνοικίας ὑπὸ τὰς συνθήκας ὑπὸ τὰς ὁποίας ξεύρομε ὅτι ζοῦν. Τίποτε ἀπὸ ὅλα αὐτὰ ὁ Δῆμος Ἀθηναίων δὲν φαίνεται νὰ ἀντιμετωπίζῃ ὡς ἄμεσον ἔργον του. Πολλάκις φιλότιμοι δήμαρχοι κατηναλώθησαν εἰς τὸν ἐξωραϊσμὸν μερικῶν σημείων τῶν πόλεων. Πότε ὅμως καὶ εἰς ποίαν ἔκτασιν οἱ Δῆμοι ἐστράφησαν εἰς τὴν ἀνύψωσιν τῆς στάθμης τῆς ζωῆς τῆς γειτονιᾶς, τῆς φτωχογειτονιᾶς; Ἄλλοι Δῆμοι ἠμπορεῖ νὰ μὴ ἔχουν ὑποστῆ τόσην μείωσιν τῆς ἁρμοδιότητός των ὅσην ὁ Δῆμος Ἀθηναίων, ἀλλὰ, ἡ γενικὴ ἐντύπωσις εἶναι ὅτι φυτοζωοῦν καὶ δὲν ἐξυπηρετοῦν τὰς ἀνάγκας τῶν λαϊκῶν τάξεων. Ἰδοὺ τὸ μεγάλο πρόβλημα τῆς νέας τῆς λαϊκῆς πολιτικῆς τῶν μεγάλων Δήμων. Ἔπειτα κ. Βουλευταί, εἶναι τὸ ἀγωνιῶδες πρόβλημα τῶν οἰκονομικῶν τῆς αὐτοδιοικήσεως. Ἐφόσον δὲν γίνεται τὸ βασικὸν θέμα τῆς αὐτοδιοικήσεως, τὸ οἰκονομικὸν τὸ θέμα διὰ τὸ ὁποῖον ὑπάρχει πάντοτε μία σύγκρουσις μεταξὺ τῶν οἰκονομικῶν τῆς κεντρικῆς διοικήσεως καὶ τῆς αὐτοδιοικήσεως, ἐφόσον δὲν ἀποφασίζει τὸ Κράτος νὰ κάμῃ μίαν γενναίαν πολιτικὴν εἰς τὸ ζήτημα τῆς οἰκονομικῆς ἐνισχύσεως τῆς τοπικῆς αὐτοδιοικήσεως, ἐφόσον δὲν ἐκχωρήσῃ φέρ’ εἰπεῖν μερικοὺς φόρους, οἱ ὁποῖοι εἶναι φυσικὸν νὰ ἀνήκουν εἰς τοὺς δήμους, ὅπως εἶναι οἱ φόροι οἰκοδομῶν καὶ γενικῶς ἐπὶ τῆς ἀκινήτου περιουσίας, ἐφόσον ἐπαναλαμβάνω δὲν ἀποφασίσει τὸ Κράτος νὰ χαράξῃ νέαν πολιτικὴν ἀπέναντι τῶν Δήμων, ἡ αὐτοδιοίκησις θὰ φυτοζωῇ, καὶ θὰ εἶναι ἁπλῆ ἐπίδειξις ἢ πολυτέλεια τὸ νὰ λέγωμεν ὅτι ἔχομεν δημοτικὴν ὀργάνωσιν. Πέραν τούτου, αἱ σκέψεις τῆς αὐτοδιοικήσεως μὲ τὰς ἐποπτικὰς ἁρμοδιότητας τῆς Διοικήσεως εἶναι ἄλλο πρόβλημα ποὺ καὶ εἰς τὴν πρᾶξιν καὶ εἰς τὴν θεωρίαν ἔχει ἀπασχολήσει ὅλους τοὺς ἐνδιαφερομένους, διότι φυσικὰ δὲν ἠμπορεῖ νὰ εἶναι ἀσύδοτος ἡ αὐτοδιοίκησις διότι καὶ αὐτὴ πρέπει νὰ εὑρίσκεται ἐντὸς τῶν ὁρίων, ἐντὸς τοῦ πλαισίου τοῦ δημοσίου βίου τῆς χώρας, ἀλλὰ καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ὑφίσταται τὴν τροχοπέδην τῆς Διοικήσεως. Ἡ λύσις ἡ πρακτικὴ τοῦ προβλήματος εἶναι δύσκολος. Ἀλλά, πάντως εἶναι ἓν ἀπὸ τὰ κύρια προβλήματα τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ ἀπασχολήσουν πάντα ὅστις ἐνδιαφέρεται διὰ τὴν πρόοδον τῆς πολιτικῆς αὐτοδιοικήσεως. Τοιούτου εἴδους προβλήματα νομίζω ὅτι εἶναι καὶ ἄλλα πολλὰ παρατεταγμένα πρὸ τοῦ ἁρμοδίου Ὑπουργοῦ, ὁ ὁποῖος θὰ θέλῃ νὰ ἐπιληφθῇ τῆς ὁλοκληρώσεως καὶ τῆς μεταρρυθμίσεως τοῦ θεσμοῦ. Καὶ δὲν ἠμπορῶ νὰ παραλείψω τὸ θέμα τὸ ὁποῖον εἶναι δι’ ἐμὲ τὸ πλέον σπουδαῖον τῆς ἐποχῆς εἰς τὴν ὁποίαν ζῶμεν, τὸ θέμα τῆς δημοτικοποιήσεως ὡρισμένων ἰδιωτικῶν ἐπιχειρήσεων. Βέβαια εἶναι θέμα ἁπτόμενον τῆς γενικωτέρας οἰκονομικῆς πολιτικῆς, τῆς πολιτικῆς τῶν ἐθνικοποιήσεων. Ἐντεῦθεν ὅμως τοῦ ὁρίου τῆς ἐθνικοποιήσεως ποὺ ἀφορᾷ ἐπὶ τέλους ἕνα μεγαλύτερον κύκλον ὑπάρχει ἡ δημοτικοποίησις τῶν ἰδιωτικῶν ἐπιχειρήσεων, αἱ ὁποῖαι προσιδιάζουν πρὸς τὴν φύσιν μιᾶς τοπικῆς ὀργανώσεως καὶ πρὸς τὰς ἀνάγκας τοῦ λαοῦ τὰς ὁποίας πρέπει νὰ ἐξυπηρετήσῃ ἡ ὀργάνωσις αὐτή. Ἰδοὺ ἕνα πρόβλημα τεράστιον ὅσον καὶ ἐπίκαιρον τὸ ὁποῖον ὅμως δὲν ἔχει ἀρχίσει κἂν νὰ λύεται. Συμπτωματικῶς μόνον ὁ Δῆμος Ἀθηναίων ἔχει ἀναλάβει τὴν ἐκπεσοῦσαν ἑταιρίαν ἀεριόφωτος, χωρὶς αὐτὸ νὰ ἀποτελῇ ἐφαρμογὴν ἑνὸς κοινωνικοῦ προγράμματος. Τὸ ἴδιον συμβαίνει μὲ τὸν Δῆμον Θεσσαλονίκης καὶ μὲ τὸν Δῆμον Καβάλλας. Καὶ ὅμως τὸ ζήτημα τῆς δημοτικοποιήσεως ἀνταποκρίνεται εἰς σύγχρονον τάσιν τῶν δημοκρατιῶν καὶ θὰ ἄξιζε νὰ μᾶς ἀπασχολήσῃ ὅσον κανὲν ἄλλο. Ἐὰν ἑπομένως, κ. Βουλευταί, ἐπρόκειτο νὰ ἀπασχοληθῶμεν σήμερον μὲ τὴν αὐτοδιοίκησιν ὡς αὐτοδιοίκησιν, θὰ ἔπρεπε νὰ ἀπασχοληθῶμεν μὲ ὅλα αὐτὰ τὰ προβλήματα, εἴτε μὲ μερικὰ ἀπὸ αὐτὰ καὶ θὰ ἔπρεπε πρὸς τὰ ἐκεῖ νὰ στραφῇ ἡ προσοχὴ ἐκείνου, ὁ ὁποῖος θὰ ἤθελε πράγματι νὰ ἀναβιβάσῃ τὸ ἐπίπεδον τῆς αὐτοδιοικήσεως καὶ νὰ δημιουργήσῃ δι’ αὐτὴν μίαν καλυτέραν αὔριον. Ἀντὶ τούτου ἐρωτᾶται: διατὶ καὶ πῶς τὸ μόνο ζήτημα, διὰ τὸ ὁποῖον ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἐνδιεφέρθη καὶ ἔφερεν ἐνώπιόν μας σχετικῶς μὲ τὴν αὐτοδιοίκησιν, ἀφορᾷ τὴν ἐκλογὴν τοῦ δημάρχου καὶ τῶν δημοτικῶν συμβούλων; Ἀλλ’ ἐὰν παρουσιάζῃ τόσας ἐλλείψεις ἡ αὐτοδιοίκησις, ὀφείλονται, αὗται εἰς τὸ σύστημα τῆς ἐκλογῆς τοῦ δημάρχου; Κύριοι Βουλευταί, ἐπειδὴ ἀπὸ τοῦ 1934 δὲν ὑπῆρξαν ἐκλογαὶ δημοτικαὶ καὶ τώρα μόνον πρόκειται νὰ γίνουν θὰ ἠμπορῇ νὰ εἴπῃ κανεὶς ὅτι δὲν ὑπάρχει πρόσφατος πεῖρα περὶ τοῦ ἐὰν πταίῃ τὸ ὑπάρχον σύστημα τῆς ἐκλογῆς τῶν δημοτικῶν ἀρχόντων. Ἔχομεν 16 ἐτῶν περίπου κενὸν εἰς τὴν μνήμην μας καὶ εἰς τὴν πεῖραν μας. Ἀλλ’ ἐὰν χρησιμοποιήσωμεν τὴν παλαιοτέραν πεῖραν, δὲν γνωρίζω ἐὰν δικαίως καὶ κατὰ συνείδησιν ἠμποροῦμεν νὰ βεβαιώσωμεν ὅτι ὅσα ἐλαττώματα παρουσιάζει ἡ αὐτοδιοίκησις, κυρίως τῶν δήμων, τὰ ἐδημιούργησεν ἡ ἄμεσος ἐκλογὴ τοῦ δημάρχου. Διατὶ λοιπὸν ζητεῖται ἡ μεταβολὴ τοῦ συστήματος καὶ ἡ κατάργησις τῆς ἀμέσου ἐκλογῆς εἰς τὴν ὁποίαν εἶναι συνειθισμένος ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἐπὶ ὀγδοήκοντα καὶ πλέον χρόνια; Καὶ δὲν εἶναι περίεργον ὅτι στρέφεται ἐναντίον τῆς ἀμέσου ἐκλογῆς τοῦ δημάρχου ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὁ ὁποῖος πολλάκις ἔχει ἐκδηλώσει τὴν προτίμησίν του πρὸς τὴν ἄμεσον ἐκλογὴν ὀργάνων καὶ ἄλλων πολὺ ὑψηλότερα τοῦ Δημάρχου ἱσταμένων; Ἄμεσον ἐκλογὴν ἡ ὁποία ἠμποροῦσε νὰ εἶναι καὶ ἐπικίνδυνος ὡς ἄγουσα εἰς τὸν καισαρισμόν; Ἐνῷ ἡ ἄμεσος ἐκλογὴ ἑνὸς ἁπλοῦ δημάρχου δὲν παρουσιάζει κανένα ἐλάττωμα; Διερωτῶμαι λοιπὸν διατὶ θὰ ἔπρεπε νὰ ἀπασχολῆται καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡμεῖς μὲ τὴν μεταβολὴν τοῦ τρόπου τῆς ἐκλογῆς τοῦ δημάρχου; Τὸ πρᾶγμα, κ. Βουλευταί, ἐμβάλλει ἀμέσως τὴν ἀνησυχίαν ὡς πρὸς τοὺς σκοποὺς τοῦ μέτρου, διότι ἡ αἰτιολογία τῆς μεταβολῆς δὲν φαίνεται οὐδὲ εἶναι εἰλικρινής. Τοὺς λόγους τῆς μεταρρυθμίσεως τοὺς εὑρίσκομεν εἰς τὴν εἰσήγησιν τῆς πλειοψηφίας τῆς Κοινοβουλευτικῆς Ἐπιτροπῆς περισσότερον εὐκρινεῖς παρὰ εἰς οἱονδήποτε ἄλλο κείμενον. Καὶ πρέπει νὰ τοὺς ἐξετάσωμεν. Τονίζεται καὶ ἐπαναλαμβάνεται μάλιστα, ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον εἰσηγητὴν τῆς πλειοψηφίας ὅτι ἡ ἄμεσος ἐκλογὴ ἔχει ὡς ἀναγκαίαν συνέπειαν τὸν κομματικὸν χαρακτῆρα τῆς ἐκλογῆς καὶ ὅτι ἐλατήριον καὶ σκοπὸς τῆς μεταβολῆς εἶναι νὰ ἀπολυτρωθῇ ἡ τοπικὴ αὐτοδιοίκησις, καὶ ἰδιαιτέρως ἡ δημοτικὴ αὐτοδιοίκησις ἀπὸ τὴν ἐπιρροὴν τῆς κομματικῆς πολιτικῆς, τρόπον τινὰ νὰ γίνῃ ἡ ἀπολυτικοποίησις τῆς αὐτοδιοικήσεως. Σπεύδω νὰ προσθέσω ὅτι οὔτε ὁ ἀξιότιμος εἰσηγητὴς ἔδωσεν ἀπόλυτον ἔκτασιν εἰς τὸ ἐπιχείρημα αὐτό, διότι ἀντιλαμβάνεται ὅτι εἶναι τὸ ἀσθενέστερον πάντων. Ἀλλά, διερωτῶμαι: διατὶ ὡς λόγος τῆς προτεινομένης μεταρρυθμίσεως νὰ φέρεται αὐτὸ τὸ ἐπιχείρημα ὅταν καὶ ἡ παρουσία τῆς ἀναλογικῆς εἰς τὸ νομοσχέδιον καὶ ἡ παρουσία τῶν συνδυασμῶν εἰς τὰς ἐκλογὰς «μόνον οὐχὶ φωνὴν ἀφιέντα» διαδηλοῦν ὅτι, κατὰ τὸ νομοσχέδιον ἡ ἐκλογὴ εἶναι ἐκλογὴ κομματική, ὁσονδήποτε καὶ ἐὰν θέλωμεν νὰ τὴν ἀποχρωματίσωμεν ἀπὸ τὴν ἔννοιαν τῆς κομματικότητος; Καὶ ὅμως, κ. συνάδελφοι, καὶ παγκοσμίως ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν χώραν μας εἶναι βέβαιον ὅτι δὲν ὑπάρχουσιν ἐκλογαὶ εἴτε γενικαὶ εἴτε τῆς τοπικῆς αὐτοδιοικήσεως διεξαγόμεναι διὰ καθολικῆς ψηφοφορίας, ποὺ νὰ μὴ ἔχουν κομματικὸν χρωματισμόν, ἀδιαφόρως ἂν τὰ ἀποτελέσματα τῶν τοπικῶν ἐκλογῶν δὲν εἶναι πάντοτε πολιτικά. Διότι ὑπάρχουν καὶ περιπτώσεις ἱστορικῆς σημασίας, ὅπου ἀποτελέσματα ἐκλογῶν τῆς αὐτοδιοικήσεως ἔσχον τεραστίας πολιτικὰς συνεπείας, ὅπως λ. χ. αἱ ἐκλογαὶ τοῦ 1931 εἰς τὴν Ἱσπανίαν, αἱ ὁποῖαι ἀνέτρεψαν τὸ μοναρχικὸν καθεστὼς μολονότι ἦσαν ἐκλογαὶ καθαρῶς δημοτικαί. Δὲν λέγω ὅτι πάντοτε συμβαίνει αὐτὸ οὔτε ὅτι εἶναι ἀπαραίτητον νὰ ἐπακολουθήσουν τοιαῦται συνέπειαι, ἀλλὰ θέλω νὰ ἐξάρω ὅτι καὶ ἀπὸ ἐκλογὰς αὐτοδιοικήσεως ἠμπορεῖ νὰ προκύψῃ ἐὰν ὑπάρχῃ ἕνα πολιτικὸν ρεῦμα, πολιτικὴ συνέπεια ἡ ὁποία δὲν ἔχει προβλεφθῆ καὶ προφανῶς ὁ Πρίμο Ντὲ Ριβέρα ἐὰν ἤξευρεν ὅτι θὰ εἶχε τοιοῦτον ἀποτέλεσμα δὲν θὰ προεκήρυσσε τὰς δημοτικὰς ἐκλογάς, ἀλλὰ θὰ εὕρισκεν ἕνα τρόπον νὰ τὰς ματαιώσῃ ὅπως συμβαίνει ἐνίοτε παρ’ ἡμῖν. Πάντως καὶ ἡ ἐκλογὴ τῶν δημοτικῶν ἀρχόντων ὅ,τι δήποτε καὶ ἂν φρονῇ τὸ νομοσχέδιον προσλαμβάνει πολιτικὸν καὶ κομματικὸν χαρακτῆρα, διότι αὐτὸ εἶναι τὸ ἀποτέλεσμα τοῦ δυναμισμοῦ τῆς καθολικῆς ψηφοφορίας... Ὅπου ἔχετε καθολικὴν ψηφοφορίαν εἶναι ἀδύνατον νὰ ἀποφεύγετε τὸν πολιτικὸν ἢ τὸν κομματικὸν χρωματισμὸν τῆς ἐκλογῆς. Χαρακτηριστικὸν εἶναι ὅτι παρατηρεῖται εἰς τὴν χώραν μας, ὡς κατάχρησις, θὰ ἠμποροῦσα νὰ εἴπω ὡς παραχάραξις ὅτι ἀκόμη καὶ ἐκλογαὶ σωματείων ἢ ἐνοριακῶν ἐπιτροπῶν ἢ λεσχῶν, προσλαμβάνουν πολιτικὸν χρῶμα. Γίνονται λ.χ. ἐκλογαὶ εἰς τὸ σωματεῖον τῶν Βυρσοδεψῶν καὶ αἱ ἐφημερίδες μετὰ θριάμβου ἀναγράφουν ὅτι ἐπέτυχε τὸ ψηφοδέλτιον τῶν Ἐθνικοφρόνων.

§98Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἄλλο πολιτικὴ καὶ ἄλλο κομματική.

§99Α. ΣΒΩΛΟΣ. Τὸ ἴδιον εἶναι. Διότι σήμερον ἡ πολιτικὴ οὐσία τῆς ἐξουσίας τῶν ἀρχόντων, οἱ ὁποῖοι ἐκλέγονται εἴτε ἀμέσως, εἴτε ἐμμέσως, εἶναι ἀπόρροια τῆς δυνάμεως τοῦ κάμματος, δηλαδὴ τῆς ἑνώσεως ὁμοφρόνων δυνάμεων ἐκφραζουσῶν ὁμοίας ἀνάγκας ἑνὸς μικροτέρου ἢ μεγαλυτέρου συνόλου μελῶν τῆς κοινωνίας: Ἂς μὴ αὐταπατώμεθα λοιπὸν ἢ μᾶλλον ἂς μὴ ἀπατῶμεν ἀλλήλους καὶ ἂς εἶναι τὸ νομοσχέδιον εἰλικρινές. Ὅποιος λέγει δημοκρατία, ἐννοεῖ κόμματα, διότι οὐκ ἔστιν ἄλλως γενέσθαι. Καὶ ἂν ὑπάρχῃ ἕνα στοιχεῖον γονιμοποιοῦν καὶ συντηροῦν τὴν δημοκρατίαν, εἶναι τὸ κόμμα. Μὴ παρεξηγῆτε κύριοι, ὅτι βάλλομεν πολλάκις κατὰ τοῦ κόμματος, διότι κάνει καταχρήσεις διότι, ἔχει μίαν πελατείαν τὴν ὁποίαν θέλει νὰ ἐξυπηρετήσῃ. Ἀλλὰ ἂν φύγετε ἀπὸ τὴν ἔννοιαν τοῦ κόμματος ἐντὸς τῆς δημοκρατίας θὰ φύγετε ἀπὸ τὸ πολίτευμα αὐτό. Διότι καὶ ὁ φασισμὸς δημιουργεῖ κόμμα. Δὲν ἠμπορεῖτε ὅμως νὰ ἔχετε ἀληθῆ δημοκρατίαν, ἄνευ κομματικῶν ὀργανισμῶν καὶ δὴ πολλῶν. Καὶ εἶναι ἀδύνατον ἀπὸ οἱανδήποτε ἐκλογὴν καθολικῆς ψήφου, νὰ λείψῃ τὸ στοιχεῖον τῆς πολιτικότητος, μεταφραζόμενον εἰς τὸ στοιχεῖον τῆς κομματικότητος.

§100Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Δέον νὰ μὴ ἐπικρατοῦν οἱ κομματικοὶ σκοποὶ τῶν ἐθνικῶν σκοπῶν.

§101Α. ΣΒΩΛΟΣ. Δὲν ἔχω ἀντίρρησιν εἰς αὐτό. Νομίζω λοιπὸν ὅτι δὲν εἶναι εἰλικρινὴς ὁ ἰσχυρισμός, ὅτι ὁ σκοπὸς τοῦ νόμου εἶναι νὰ ἀποχρωματίσῃ κομματικῶς τὴν δημοτικὴν ἐκλογήν, διότι τοιοῦτος ἀποχρωματισμὸς εἶναι ἀδύνατος. Ἰσχυρίζομαι ἄλλως τε ὅτι καὶ διὰ τῆς ἐμμέσου ἐκλογῆς τοῦ Δημάρχου, δὲν ἀποφεύγετε τὸν κομμουνισμόν, διότι εἰς κάθε συνδυασμόν, θὰ ὑπάρχῃ μία ἡγετικὴ φυσιογνωμία, ἡ ὁποία θὰ εἶναι ὁ αὐριανὸς Δήμαρχος, καὶ ὁ ὁποῖος θὰ ἔχῃ ἕνα κομματικὸν χρῶμα ἔστω καὶ ἂν δὲν δηλωθῇ τοῦτο ἐπισήμως. Διότι ἡ κοινὴ γνώμη, ὁ ἐκλογεύς, θὰ τὸ γνωρίζῃ ἐκ τῶν προτέρων καὶ θὰ βαπτίσῃ κομματικῶς τὸν συνδυασμόν, ὅ,τι καὶ ἂν ὁρίζῃ ὁ νόμος σας. Ἄλλως τε ὅταν δυσχεραίνετε τόσον πολὺ τὴν ἐκλογὴν μεμονωμένου ὑποψηφίου, τί ἄλλο κάνετε παρὰ νὰ ἐνισχύετε τοὺς κομματικοὺς συνδυασμούς. Δὲν θὰ ἰσχυρισθῶ, κ. Βουλευταί, ὅτι ἡ ἔμμεσος ἐκλογὴ δὲν εἶναι δημοκρατική. Νομίζω ὅμως ὅτι διὰ τῆς ἀμέσου ἐκλογῆς, θὰ στρατολογήσητε μὲ πολὺ περισσοτέρας ἐλπίδας ἐπιτυχίας ἕνα καλὸν Δήμαρχον. Ἡ ἄμεσος ἐκλογὴ ἔχει αὐτὸ τὸ προσὸν τὸ ὁποῖον θεωρεῖται κακὸν ἀπὸ τὸ νομοσχέδιον, νὰ προβάλῃ δηλαδὴ μίαν προσωπικότητα ποὺ ἔχει τοπικὴν φιλοδοξίαν. Εἶναι κακὸν ἡ φιλοδοξία, ἀλλ’ ὅταν ἐξαιρέσετε ἀπὸ τὴν πολιτικήν, ὅπως εἶναι καὶ ἡ δημοτικὴ πολιτική, ὅταν ἐξαιρέσετε τὴν φιλοδοξίαν, ποῖα ἐλατήρια θὰ ὠθήσουν τὸν ἄνθρωπον νὰ ὑποστῇ τὰς ταλαιπωρίας τῆς ἐκλογῆς καὶ νὰ ἀφοσιωθῇ εἰς τὰς γενικὰς ὑποθέσεις, αἱ ὁποῖαι δὲν ἀποτελοῦν ἀτομικὰς ὑποθέσεις; Εἶναι ἕνα ἐλατήριον εὐγενές. Οἱ Δήμαρχοι τῶν περασμένων γενεῶν τὸ εἶχον καὶ πρέπει νὰ εἴμεθα δίκαιοι καὶ νὰ ἀναγνωρίσωμεν ὅτι ἠμπορεῖ νὰ ἐπιτύχῃ ἡ αὐτοδιοίκησις ἀπὸ ἀπόψεως ἀποδόσεως διότι δὲν εἶχε τὰς οἰκονομικὰς καὶ ἄλλας προϋποθέσεις καὶ τὴν ἐνίσχυσιν τοῦ Κράτους, ἀλλὰ εἶναι γεγονὸς ὅτι ὑπῆρξε πλειὰς φιλοτίμων ἀνθρώπων οἱ ὁποῖοι ἔγιναν Δήμαρχοι καὶ πολλοὶ ἐνθυμοῦνται ἀκόμη τὴν δρᾶσιν των, τὴν αὐτοτέλειάν των, τὴν ἀπόδοσίν των. Αὐτὸ δὲν πρέπει νὰ τὸ ἀρνηθῶμεν. Καὶ εἶχαν ἐκλεγῆ ἀμέσως. Δὲν ξεχνῶ ὅτι εἰς μίαν μικρὰν κωμόπολιν, εἰς τὴν ὁποίαν σπουδαῖον Δήμαρχον τὸν ὁποῖον μὲ συγκίνησιν ἐνεθυμοῦντο ἔζησα ἐξόριστος κάμποσο καιρό, ὡμιλοῦσαν ἀκόμα γιὰ ἕνα πολλὰς δεκαετίας μετὰ τὸν θάνατόν του. Ὅταν ἔχετε αὐτὴν τὴν ἀναγνώρισιν, μετὰ τόσα χρόνια, αὐτὴ εἶναι ἡ ἠθικὴ ἀμοιβὴ τῶν δημοσίων ἀνδρῶν. Αὐτὸ δὲ ἐπιτυγχάνεται διὰ τῆς προβολῆς τοῦ προσώπου τὸ ὁποῖον θέλει νὰ γίνῃ Δήμαρχος καὶ διὰ τῆς ἀμέσου ἐκλογῆς περισσότερον παρὰ διὰ διὰ τῆς ἐμμέσου. Ἡ ἔμμεσος ἐκλογή, εἶπα, εἶναι καὶ αὐτὴ δημοκρατική, διότι γίνεται, εἰς δεύτερον βαθμόν, ἀλλὰ πάντως ἀπὸ τὸν λαόν. Ἰσχυρίζομαι ὅμως ὅτι ἔχει ἐλαττώματα, τὰ ὁποῖα ἀφαιροῦν πολλὰ ἀπὸ τὰ στοιχεῖα ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ ἔχῃ ὁ δημοτικὸς ἄρχων, ὡς ἐκτελεστικὴ ἐξουσία τοῦ Δήμου, διὰ νὰ ἐπιτύχῃ καλύτερα. Τὰ ἐλαττώματα αὐτὰ ἐφοβεῖτο ἄλλοτε ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὅταν ἐτάσσετο ἐναντίον τῆς ἐμμέσου ἐκλογῆς τοῦ Προέδρου τῆς Δημοκρατίας. Καὶ διερωτῶμαι δὲν τὰ φοβεῖται σήμερον προκειμένου περὶ τοῦ Δημάρχου; Εἰς τὴν ἔμμεσον ἐκλογὴν ἡ ἐκλογὴ τῶν δημάρχων θὰ εἶναι προϊὸν συμβιβασμῶν. Οἱ συμβιβασμοὶ αὐτοὶ ἠμπορεῖ νὰ ἔχουν κακὸν περιεχόμενον, ἠμπορεῖ νὰ ἔχουν καὶ καλόν. Δὲν εἶμαι, κ. συνάδελφοι, ἐναντίον τῶν συμβιβασμῶν μεταξὺ πολλῶν μειοψηφιῶν ἐπὶ μιᾶς πολιτικῆς, ἡ ὁποία θὰ ἀποτελέσῃ σύνδεσιν τάσεων. Καὶ δι’ αὐτὸ ἀρνοῦμαι ἐφ’ ὅσον διατυπώνεται ἀπολύτως, τὸ ἐπιχείρημα τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι πρέπει νὰ ἀποκλείσωμεν μίαν ὡρισμένην μειοψηφίαν διὰ νὰ μὴ τυχὸν καταστῇ ἡ κυριαρχοῦσα δύναμις. Τὸ ζήτημα δὲν ἠμπορεῖ νὰ τεθῇ ἔτσι. Τὸ θέμα ἐκ τῆς πράξεως τίθεται ἄλλως, ὅτι δηλ. πολλὲς φορὲς ὑπάρχει συμβιβασμὸς μεταξὺ πολλῶν μειοψηφιῶν, ἐπὶ ἑνὸς κοινοῦ προγράμματος, τοῦτο δὲ κατ’ ἀρχὴν δὲν τὸ θεωρῶ κακόν. Παράδειγμα ἡ σημερινὴ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία εἶναι σύνθεσις κομμάτων, ἕκαστον τῶν ὁποίων εἶναι ἀπέναντι τοῦ συνόλου καὶ τοῦ πλειοψηφοῦντος κόμματος, μειοψηφία. Ἐν τούτοις ὀρθῶς συνηνώθησαν καὶ ἀποτελοῦν μίαν Κυβέρνησιν, διότι συνέπεσαν πέριξ ἑνὸς κοινοῦ προγράμματος, προϊόντος τοῦ συμβιβασμοῦ. Δὲν ἀποκλείω δὲ κατ’ ἀρχὴν τὸ στοιχεῖον τοῦ συμβιβασμοῦ εἰς τὴν Δημοκρατίαν. Τοὐναντίον μάλιστα, ἰσχυρίζομαι ὅτι ἂν ἡ σύγχρονος δημοκρατία, διαφέρῃ εἰς βάθος ἀπὸ τὴν παλαιοτέραν εἶναι, μεταξὺ ἄλλων καὶ διότι εἰσδέχεται εἰς τὸ σχῆμα τῆς ἀσκήσεως τῆς ἐξουσίας, εἰς ὅσον τὸ δυνατὸν μεγαλυτέραν ἔκτασιν τὴν σύμμειξιν τῆς θελήσεως καὶ τῆς μειοψηφίας. Ἐλέχθη καὶ ἰσχύει εἰς γενικὸν ἀξίωμα, ὅτι εἰς τὴν Δημοκρατίαν ἡ Κυβέρνησις κυβερνᾶ καὶ ἐλέγχει ἡ μειοψηφία. Φυσικὰ τὸ ἀξίωμα εἶναι ἀκριβές, προσθέτω ὅμως ὅτι δὲν εἶναι πάντοτε τόσον ἀπόλυτον, διότι πολλάκις συμβαίνει αὐτὴ αὕτη ἡ δημοκρατικὴ ὑφὴ τοῦ πολιτεύματος καὶ τὰ ρεύματα ποὺ δημιουργοῦνται καὶ ὠθοῦν πρὸς τὴν μετάπλασιν τῶν θεσμῶν, νὰ παρουσιάζουν εἰς τὴν θέλησιν τῆς πλειοψηφίας καὶ τὴν θέλησιν τῆς μειοψηφίας, διὰ νὰ ἀπαρτισθῇ μία μικτὴ θέλησις, ἡ ὁποία ἐκφράζει συνολικώτερα τὴν θέλησιν τῶν μαζῶν. Λόγου χάριν οἱ παλαιότεροι τῶν σημερινῶν βουλευτῶν, ἀσφαλῶς δὲν θὰ ἠμποροῦσαν νὰ ἀντιληφθοῦν πῶς αἱ κοινοβουλευτικαὶ ἐπιτροπαὶ τῆς Βουλῆς, ἀπαρτίζονται κατ’ ἀναλογίαν τῶν κομμάτων, ἐνῷ 50 χρόνια πρὶν αἱ κοινοβουλευτικαὶ ἐπιτροπαὶ ἀπηρτίζοντο ἀπὸ τοὺς ἐκπροσώπους μόνον τῆς πλειοψηφίας. Δικαίωμα τῆς μειοψηφίας καὶ μάλιστα Συνταγματικῶς κατωχυρωμένον, νὰ συμμετέχῃ εἰς τὴν ἔκφρασιν τῆς κρατικῆς θελήσεως, διότι συντελεῖ εἰς τὴν κατάρτισιν τοῦ νόμου, εἶναι κάτι τι τὸ νέον εἰς τὸ Πολίτευμα. Ἡ μειοψηφία λαμβάνεται δικαιωματικῶς ὑπ’ ὄψιν, ὄχι κατὰ χάριν καὶ ὄχι ἁπλῶς διὰ νὰ λέγῃ τὴν γνώμην της, εἰς τὴν κοινὴν συζήτησιν, ἀλλὰ διὰ νὰ συνεισφέρῃ τὴν θέλησίν της, ὅσον εἶναι δυνατόν, εἰς τὸν ἀπαρτισμὸν μιᾶς κοινῆς θελήσεως, ἡ ὁποία θὰ εἶναι ἡ θέλησις τοῦ Κράτους. Καὶ εἰς τὸ φαινόμενον αὐτὸ ἐννοεῖται ὁ συμβιβασμός. Καὶ ὁ συμβιβασμὸς δὲν εἶναι κάτι κακόν, τοὐναντίον μάλιστα εἶναι κάποια πλήρωσις, κάποια ἐμβάθυνσις, τῆς οὐσίας τῆς Δημοκρατίας. Καὶ ὑπάρχουν καὶ θεωρητικοί, οἱ ὁποῖοι ἀκριβῶς εἰς αὐτὸ στηρίζουν μίαν νέαν ἔννοιαν τῆς σημερινῆς Δημοκρατίας, ποὺ εἰσδέχεται καὶ τὰς ἀντιθέτους κοινωνικὰς ροπὰς καὶ τὰς ἱκανοποιεῖ μέχρις ἑνὸς ὁρίου, γενικά, πλάττουσα πρὸς τοῦτο νέους θεσμούς. Τὴν ὠνόμασαν τὴν νέαν δημοκρατίαν ὄχι ἁπλῶς Δημοκρατίαν τῆς πλειοψηφίας ἀλλὰ Δημοκρατίαν τῆς πλειοψηφομειοψηφίας, διὰ νὰ δείξουν ἀκριβῶς τὴν πρόσμιξιν στοιχείων προερχομένων ἀπὸ τὴν θέλησιν τῆς μειοψηφίας.

§102Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Κε συνάδελφε, πάντοτε εἰς τὰς ἐπιτροπὰς ἡ πλειοψηφία θὰ ἰσχύῃ. Ἡ γνώμη τῆς μειοψηφίας δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐπιβληθῇ καὶ αὐτὴ εἶναι ἡ Δημοκρατικότης τοῦ Πολιτεύματός μας.

§103Α. ΣΒΩΛΟΣ. Τὸ θέμα εἶναι τοῦτο: ὅτι κατωχυροῦται συνταγματικῶς τὸ δικαίωμα τῆς μειοψηφίας ὄχι ἁπλῶς νὰ ἐκφέρῃ τὴν γνώμην της ἀλλὰ νὰ συμπράττῃ εἰς τὴν διαμόρφωσιν τῆς κρατικῆς θελήσεως ὡς μειοψηφία, χωρὶς νὰ δύναται νὰ παραλειφθῇ ἡ τοιαύτη σύμπραξις. Ἀνέφερα αὐτό, κ. συνάδελφοι, διὰ νὰ τονίσω ὅτι δὲν μὲ ἐνοχλεῖ ἡ ἰδέα ὅτι ὁ συμβιβασμὸς δύναται νὰ ἀναδεικνύῃ καὶ τὸν Δήμαρχον, ἀρκεῖ νὰ εἶναι συμβιβασμὸς προγραμματικῶν θελήσεων διὰ τὴν ἐπιτυχίαν ὡρισμένων σκοπῶν καὶ ὄχι συμβιβασμὸς ἰδιοτελής, συμβιβασμὸς ὕποπτος, συμβιβασμὸς προσώπων, ἄρα, καταδικαστέος. Ἐὰν καὶ κατὰ πόσον εἰς τὴν περίπτωσιν τῆς ἐμμέσου ἐκλογῆς θὰ ἔχωμεν τὸ ἕνα εἶδος συμβιβασμοῦ ἢ τὸ ἄλλο εἶναι θέμα ποὺ θὰ τὸ κρίνωμεν ἐκ τῆς πείρας τοῦ μέλλοντος, ἀλλὰ ἐκ τῶν προτέρων φοβοῦμαι μήπως πέσωμεν εἰς τὸν δεύτερον, τὸν κακὸν συμβιβασμόν, ὁπότε ἀναντιρρήτως ἡ ἄμεσος ἐκλογὴ τοῦ Δημάρχου θὰ εἶναι προτιμοτέρα, διότι ἔχει τὴν γενναιότητα τῆς ἐμφανίσεως ἑνὸς ἀνθρώπου διεκδικοῦντος ἀπ’ εὐθείας ἀπὸ τὸν λαὸν τὴν ψῆφον του διὰ τὴν ἐκτέλεσιν ἑνὸς προγράμματος. Ἀκόμη καὶ ἡ κατάργησις τῶν Παρέδρων διὰ τοῦ Νόμου δὲν μοῦ φαίνεται ὀρθή, μολονότι δι’ ἄλλης διατάξεως ἀναβιοῦν οἱ Πάρεδροι, ἀλλὰ ὅλα αὐτὰ εἶναι λεπτομέρειαι εἰς τὰς ὁποίας δὲν πρόκειται νὰ εἰσέλθω. Κύριοι βουλευταί, ἀφοῦ ἔτσι ἐξεκαθαρίσθη τὸ ἔδαφος, εἶναι προφανὴς πλέον ὁ σκοπὸς τοῦ νομοθετήματος, ἰδίως, ὅπως ἀνεπτύχθη ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον Εἰσηγητὴν τῆς πλειοψηφίας. Ὁ σκοπὸς εἶναι πράγματι εἷς καὶ μόνος καὶ εἶναι συγκεκριμένος, εἶναι ὁ φόβος μήπως διὰ τῆς ἀμέσου ἐκλογῆς ρεύματα λαϊκὰ φέρουν μέχρι τῆς δημαρχιακῆς ἐξουσίας, εἴτε ἀορίστως στοιχεῖα Σοσιαλιστικά, ὅπως λέγει ὁ ἀξιότιμος Εἰσηγητής, δηλαδὴ στοιχεῖα μὴ ἔχοντα τὴν κοσμοθεωρίαν τῆς ἀστικῆς τάξεως, ὅπως ἔλεγε πάλιν ὁ ἀξιότιμος κ. Εἰσηγητής, εἴτε κομμουνιστάς, ὅπως λέγεται ὅτι εἶπεν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἰς ἄλλον συνάδελφον. Ἡ πρόθεσις τῆς ἀντιμετωπίσεως τοῦ φόβου αὐτοῦ δὲν ἀναφέρεται ρητῶς, οὔτε εἰς τὸ κείμενον τοῦ Νομοσχεδίου, οὔτε εἰς τὴν εἰσήγησιν τοῦ κ. Εἰσηγητοῦ, ἀλλὰ εἶναι ἡ προφανὴς δικαιολογία τοῦ νομοθετήματος. Καὶ ὅσον ἀφορᾷ μὲν τὸ Κομμουνιστικὸν Κόμμα, νομίζω ὅτι εἶναι ματαία ἡ συζήτησις, διότι τὸ Κόμμα αὐτὸ εἶναι σήμερα ἐκτὸς νόμου, εἶναι διαλελυμένον καὶ αἱ ἐκλογαὶ τὰς ὁποίας πρόκειται...

§104Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Εἶναι ἐκτὸς Νόμου ἀλλὰ εἶναι ἐντὸς τῆς Βουλῆς...

§105Α. ΣΒΩΛΟΣ. Ὄχι. Διότι γνωρίζετε, ἐκεῖνοι ποὺ εἶναι ἐντὸς τῆς Βουλῆς κ. συνάδελφε...

§106Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. .. Διότι οἱ Νόμοι δὲν ἔχουν γραμματικὴν μόνον ἑρμηνείαν ἀλλὰ ἔχουν καὶ λογικὴν ἑρμηνείαν καὶ ἐὰν ἐφηρμόζοντο οἱ Νόμοι ἀσφαλῶς δὲν θὰ ἦσαν μέσα ἐδῶ οἱ Κομμουνισταί.

§107Α. ΣΒΩΛΟΣ. Ἐκεῖνοι ποὺ εἶναι ἐντὸς τῆς Βουλῆς ἐξελέγησαν μὲ τὴν ἰδικήν των φυσιογνωμίαν καὶ μὲ τὸ ἰδικόν των πρόγραμμα. Ἀποτελοῦν τὴν ἀριστεράν, ἀλλ’ ἐξετέθησαν μὲ πρόγραμμα ποὺ ἦτο ἰδικό τους καὶ ἐὰν ἔχετε παρακολουθήσει τὰς ἐκπομπὰς τῶν Κομμουνιστῶν θὰ ἔχετε ἀκούσει τί λέγουν περὶ αὐτῶν.

§108ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν πρέπει νὰ συγχέετε τὸν Σοσιαλισμὸν μὲ τὸν Κομμουνισμόν.

§109Α. ΣΒΩΛΟΣ. Κε συνάδελφε, εἶμαι σύμφωνος, ἀλλ’ ἀπαντῶ εἰς τὸν ἀξιότιμον Εἰσηγητὴν τῆς πλειοψηφίας ὁ ὁποῖος ὡμίλησε περὶ ἀποκλεισμοῦ τῶν Σοσιαλιστικῶν στοιχείων, τῶν ὁποίων ἡ κοσμοθεωρία ἀντιτίθεται πρὸς τὴν κοσμοθεωρίαν τοῦ ἀστικοῦ κόσμου. Ὁ φόβος αὐτὸς εἶναι, καὶ δι’ αὐτὸ γίνεται ἡ μεταβολὴ τοῦ ἐκλογικοῦ συστήματος. Καὶ ἐγὼ λέγω ὅτι δυστυχῶς, ὅπως ἀποδεικνύει ἡ διακοπὴ τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου, λίαν εὐκόλως πᾶς τις δύναται νὰ ὀνομάζεται συνοδοιπόρος ἢ Κομμουνιστής. Καὶ τότε ἐρωτᾶται: Δὲν θὰ ἦτο προτιμότερον νὰ εἴπητε, ὅτι στεροῦνται τοῦ δικαιώματος τῆς ἐκλογιμότητος ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἤθελον θεωρηθῆ ὅτι δὲν ἀνήκουν εἰς τὸν ἀστικὸν κόσμον ἢ ἔχουν τοιαύτην ἢ τοιαύτην κομματικὴν ἰδιότητα; Εἶναι προτιμότερον νὰ τὸ εἴπητε αὐτὸ εὐθέως παρὰ νὰ ἀποκλείσητε ἐμμέσως πάντα ὅστις δὲν ἀνήκει εἰς τὸν ἰδικόν σας πολιτικὸν κόσμον, περιλαμβανομένων καὶ ἡμῶν τῶν ἰδίων. Δὲν πρόκειται προσωπικῶς νὰ εἶμαι ὑποψήφιος ἀλλὰ δὲν δέχομαι ὅτι δύνασθε καὶ μάλιστα ἐν ὀνόματι τῆς Δημοκρατίας, νὰ μονοπωλήσητε τὴν δημαρχιακὴν ἐξουσίαν ὑπὲρ τῶν ἀνθρώπων, τῶν ὁποίων αἱ κοσμοθεωρίαι εἶναι ἀρεσταὶ εἰς τὸν ἀστικὸν κόσμον.

§110Ι. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΣ. Μὲ ἴσα μέσα δὲν ἀποκλείεται κανείς.

§111Α. ΣΒΩΛΟΣ. Ἀκριβῶς. Ἀλλ’ αὐτὸ ποὺ ἀποτελεῖ διὰ σᾶς τὴν ἀνισότητα τῶν μέσων, αὐτὸ τὸ ὁποῖον φοβεῖστε εἶναι τὸ ἑξῆς, ὅτι ἐνῷ ὁ ἀστικὸς κόσμος θὰ εἶναι διηρημένος, ἡμεῖς οἱ ἄλλοι δὲν θὰ εἴμεθα διηρημένοι καὶ θὰ ἐπικρατήσωμεν. Ἀλλὰ τότε τί εἴδους Δημοκρατικὴ ἀρχὴ εἶναι αὐτή; Ἐὰν ὁ ἀστικὸς κόσμος θέλῃ νὰ ἑνωθῇ ἂς ἑνωθῇ. Δὲν δύνασθε ὅμως μὲ τὸν φόβον ὅτι, ὁ ἀστικὸς κόσμος θὰ εἶναι διηρημένος, ἐνῷ ἡμεῖς δὲν θὰ εἴμεθα διηρημένοι—πρᾶγμα ποὺ δὲν τὸ ξεύρουμε—δὲν δύνασθε μὲ τὸ ἐπιχείρημα αὐτὸ νὰ ἀποκλείσητε τὴν ἐπικράτησιν μιᾶς μερίδος. Δὲν εἶναι Δημοκρατικὸν τὸ ἐπιχείρημά σας. Ἀλλὰ περαιτέρω διερωτῶμαι: Τὸν ἀστικὸν κόσμον ποῖαι σοβαραὶ διαφοραὶ τὸν χωρίζουν καὶ διατί δὲν ἑνώνεται; Ἐὰν εἶναι προσωπικαὶ αἱ διαφοραὶ τόσον τὸ χειρότερον διὰ τὸν ἀστικὸν κόσμον, καὶ τότε δὲν πταίει τὸ σύστημα ἀλλὰ ἡ κακή, ἡ κατωτέρα ἠθικὴ ποιότης τοῦ ἀστικοῦ κόσμου. Πῶς λοιπὸν θὰ μᾶς ἐμποδίσετε, ἐὰν ἔχωμεν τὴν δύναμιν, νὰ κατακτήσωμεν τοὺς Δήμους; Θὰ εἶναι Δημοκρατία ἐὰν ὁ κόσμος σας μᾶς ἐμποδίσῃ;

§112Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Εἴπατε ὅτι τὸ νομοσχέδιον εἶναι ἀνειλικρινές, διότι ἠθέλησε νὰ ἀποκλείσῃ τοὺς κομμουνιστάς. Ἂς μὴ νομισθῇ ὅτι ἐνδιαφέρομαι διὰ τὴν ἀποδοχὴν τοῦ νομοσχεδίου· κάθε ἄλλο. Εἶμαι ἀντίθετος πρὸς αὐτὸ καὶ δὲν θὰ τὸ ὑποστηρίξω, ἀλλὰ σᾶς βεβαιῶ εἰλικρινῶς, ὅτι θὰ ἦτο πάρα πολὺ εἰλικρινὴς ἡ Κυβέρνησις πρὸς ἑαυτὴν καὶ θ’ ἀνταπεκρίνετο πλήρως εἰς τὸν πόθον τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἐὰν ἔλεγε σαφῶς τοῦτο, διὰ τὸ ὁποῖον σεῖς τὴν κατηγορεῖτε: Ἀποκλείω τοὺς κομμουνιστὰς ἀπὸ τὴν δημοτικὴν ζωὴν τῆς χώρας καὶ οἱ ὑποψήφιοι δήμαρχοι, δημοτικοὶ καὶ κοινοτικοὶ σύμβουλοι δέον νὰ συνυποβάλλωσι καὶ πιστοποιητικὸν κοινωνικῶν φρονημάτων προκειμένου νὰ ἀνακηρυχθῶσιν ὡς τοιοῦτοι. Μὴ λησμονῆτε ὅτι τὸ Κ.Κ.Ε. ἐπροξένησε τόσας καταστροφὰς καὶ μετὰ τοῦ ὁποίου Κ. Κ.Ε. ὁ ρήτωρ τόσον στενῶς συνειργάσθη. Ἑπομένως, δὲν εἶναι κόμμα Ἑλληνικόν, τὸ ὁποῖον θὰ πρέπει νὰ τὸ σεβασθῶμεν οὔτε νὰ τὸ εὐλαβηθῶμεν. Πρόκειται περὶ σπείρας κακοποιῶν, ἀπὸ τὴν ὁποίαν θὰ ἔπρεπε νὰ προφυλαχθῶμεν. Τί ἔπαθεν ὁ τόπος αὐτὸς ἐξ αἰτίας ὑμῶν, κύριε καθηγητά, νομίζετε ὅτι τὰ ἐλησμονήσαμεν; Φρονεῖται, ὅτι πρέπει νὰ σᾶς ἐπιτρέψωμεν νὰ τὰ ἐπαναλάβετε; Τὸ ζήτημα εἶναι ἕν: Ἐὰν θέλωμεν νὰ ἀποφύγωμεν μελλοντικὰς νέας δοκιμασίας δέον ὅπως μέσα εἰς τὴν νομοθεσίαν μας νὰ θέσωμεν διάταξιν, κατὰ τὴν ὁποίαν, κατὰ τρόπον σαφῆ καὶ μὴ ἐπιδεχόμενον ἑρμηνείας νὰ ἀποκλείωνται οἱ κομμουνισταὶ ἀπὸ οἱονδήποτε εἶδος ἐκλογῶν, δημοτικῶν, κοινοτικῶν καὶ βουλευτικῶν, ὅπως ἐπιβάλλεται νὰ ἀποκλείσωμεν καὶ συμμετοχὴν αὐτῶν εἰς τὰ κοινά, ἐφ’ ὅσον διὰ τῆς συμμετοχῆς των αὐτῆς εἶναι βέβαιον ὅτι θὰ ὑπενόμευον τὸ ἀστικὸν καθεστώς, τὸ ὁποῖον εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ τὸ προστατεύσωμεν, ὡς ἀντιπρόσωποι τοῦ τόσον παθόντος ἀπὸ τοὺς κομμουνιστὰς Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω καὶ πρὸς ὑμᾶς καὶ πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι τὴν πολιτικήν μας ζωὴν διὰ πολὺν καιρὸν ἀκόμη θὰ διέπῃ, πρέπει νὰ διέπῃ, μία κεντρικὴ σκέψις: ἡ ἀποφυγὴ μὲ κάθε τρόπον τοῦ φοβεροῦ αὐτοῦ κινδύνου, οἷος ὁ κίνδυνος ὁ κομμουνιστικός. Καὶ ἑπομένως εἰς ὅλας μας τὰς πράξεις καὶ τὰς ἐνεργείας, τὰς πολιτικάς, τὰς νομοθετικάς, τὰς διοικητικάς, τὰς ἐκπαιδευτικὰς καὶ εἰς τὰς δικαστικὰς ἐνεργείας καὶ ἀποφάσεις ἀκόμη πρέπει νὰ κυριαρχῇ αὐτὸ τὸ πνεῦμα: τῆς ἀποφυγῆς ἐπαναλήψεως τῶν κομμουνιστικῶν κινδύνων. Πρέπει νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν μας πάντοτε πῶς θὰ περιφρουρήσωμεν καὶ πῶς θὰ διασφαλίσωμεν τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν ἀπὸ τὸν θανάσιμον αὐτὸν κίνδυνον, ὁ ὁποῖος λέγεται Κομμουνισμός. Ἐὰν εἶχον τὴν τιμὴν νὰ μετέχω τῆς Κυβερνήσεως αὐτῆς, ἢ οἱασδήποτε ἄλλης προηγουμένης θὰ ἔλεγον: Δὲν ἐπιτρέπεται εἰς τοὺς κομμουνιστὰς καμμία συμμετοχὴ εἰς τὰ κοινά, κατ’ οὐδένα τρόπον, καὶ ἂν εὕρισκον ὅτι εἶναι δυνατὸν νὰ λάβῃ χώραν συμμετοχὴ κομμουνιστῶν εἰς τὰ κοινὰ διὰ τρόπου ἀπατηλοῦ, ὁ ὁποῖος τοὺς εἶναι τόσον προσφιλὴς καὶ δι’ αὐτοῦ νὰ ὑπεισέρχωνται εἰς τὴν δημοσίαν ζωήν, καὶ αὐτὸ θὰ τὸ ἀπηγόρευον. Καὶ ὅταν λέγω κομμουνιστὰς ἐννοῶ τοὺς ἀμετανοήτους αὐτοὺς ἐγκληματίας, τοὺς ἐμμένοντας εἰς τὴν κομμουνιστικὴν ἰδεολογίαν.

§113Σ. ΧΑΤΖΗΜΠΕΗΣ. Ἐὰν ἐπικρατήσῃ ἡ ἀντίληψις αὐτή, τότε καλύτερος πράκτωρ τοῦ κομμουνισμοῦ ἀπὸ τὸν κ. Τουρκοβασίλην δὲν θὰ εἶναι.

§114Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Στενοχωρεῖσθε, διότι γνωρίζω τὴν σατανικότητα τῆς σκέψεως καὶ τὰς προθέσεις σας καὶ δὲν θὰ ἐπέτρεπον ποτὲ τὴν πραγμάτωσιν τῶν ἐγκληματικῶν σκοπῶν σας κατὰ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ τῆς Ἑλληνικῆς Πατρίδος. Προτιμᾶτε Κυβερνήσεις, αἱ ὁποῖαι σᾶς ἐπιτρέπουν νὰ ὑπονομεύετε ἀκινδύνως.

§115Α. ΣΒΩΛΟΣ. Αἱ ἰδέαι δὲν καταπολεμοῦνται, κ. Τουρκοβασίλη, μὲ τὴν βίαν καὶ τὴν αὐθαιρεσίαν.

§116Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ἐγὼ λέγω τοῦτο, ὅτι δὲν ἐπροστατεύθη τὸ ἀστικὸν Κράτος, τὸ ὁποῖον εἶναι μωρὸν καὶ ἀνόητον.

§117Α. ΣΒΩΛΟΣ. Κύριοι Συνάδελφοι, ἡ συζήτησις περὶ τοῦ ὅτι κινδυνεύει ἀπὸ ἡμᾶς ἡ Δημοκρατία, διότι δὲν ξέρω τὶ ἐκάμαμεν ἢ δὲν ἐκάμαμεν εἰς τὸ παρελθόν, δὲν εἶναι ἡ πρώτη φορὰ ποὺ ἔρχεται παρεμπιπτόντως. Διὰ ποίων ἄλλωστε μέσων πρέπει νὰ προστατευθῇ ὄχι τὸ ἀστικὸν Κράτος, ἀλλὰ ἡ δημοκρατία εἶναι συζήτησις μεγάλης σημασίας καὶ δὲν ἠμπορεῖ παρὰ νὰ γίνῃ συστηματικά. Δὲν θὰ εἶχον καμμίαν ἀντίρρησιν νὰ γίνῃ κάποτε καὶ ἡ συζήτησις αὐτὴ καὶ ὁ ἀπολογισμὸς τῆς δράσεως ὅλων μας εἰς τὸ παρελθόν, διότι πολλὲς φορὲς ρίπτονται ἰσχυρισμοὶ καὶ ὑπαινιγμοὶ αὐθαίρετοι καὶ σωστὸν εἶναι ἀνδρίκια καὶ σὰν ἐλεύθεροι ἄνθρωποι νὰ τὰ συζητήσωμεν μαζί, ἐὰν πιστεύομεν ὄντως εἰς τὴν δημοκρατίαν, διὰ νὰ προκύψῃ ἡ ἀλήθεια διὰ τὸν καθένα μας. Ἀλλὰ πρέπει πρῶτα ν’ ἀποκατασταθοῦν τὰ κριτήρια διὰ τὴν δρᾶσιν ἑκάστου.

§118Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Εἴπατε ὅτι ρίπτονται αὐθαιρέτως.

§119Α. ΣΒΩΛΟΣ. Μάλιστα. Καὶ ἐπὶ πλέον ἐκφέρεται πάντοτε ἕνας ἰσχυρισμὸς, ὅτι κινδυνεύει τὸ ἀστικὸν Κράτος ἀπὸ τοὺς κομμουνιστάς.

§120Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ἔχετε τὴν ἰδέαν ὅτι δὲν κινδυνεύει;

§121Α. ΣΒΩΛΟΣ. Δὲν θὰ εἶχον ἀντίρρησιν νὰ συζητήσωμεν τὸ θέμα καὶ νὰ εἰσφέρῃ ἕκαστος τὰς γνώμας του εἰς τὴν συζήτησιν αὐτὴν κατὰ τρόπον δημιουργικόν. Διότι πράγματι ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι μία Βουλὴ ποὺ πιστεύει εἰς τὴν Δημοκρατίαν θὰ πρέπει νὰ κάμῃ μίαν ἔρευναν σοβαρὰν καὶ μίαν ἐξήγησιν ἐπὶ τοῦ θέματος διὰ νὰ ἴδωμεν τὶ συμβαίνει, ἐὰν ἔχετε δίκαιον ἢ ἄδικον. Διότι ἐγὼ πιστεύω ὅτι πλεῖστα ὅσα μέτρα ποὺ ἔχουν ληφθῆ καὶ ποὺ λαμβάνονται εἰς τὸ ἀντίθετον τείνουν ἀποτέλεσμα. Αὐτά, θὰ μᾶς δοθῇ ἡ εὐκαιρία νὰ τὰ ἀναπτύξωμεν καὶ κατὰ τὴν συζήτησιν τῶν μέτρων ἐπιεικείας. Δὲν δέχομαι ὅμως ὅτι ἠμπορεῖ νὰ εἶναι δημοκρατικὸν ἕνα νομοθέτημα, τὸ ὁποῖον εἴτε συγκεκριμένως, εἴτε ἀσυγκαλύπτως, πρόκειται νὰ ἀποκλείσῃ ἀπὸ τὰς ἐκλογὰς ἑνὸς δημοκρατικοῦ θεσμοῦ μίαν κατηγορίαν προσώπων, τὰ ὁποῖα δὲν εὑρίσκονται ἐκτὸς νόμου σήμερον καὶ εἰς τὰ ὁποῖα, ὡς ἐκλογεῖς, δὲν ἠμποροῦμεν νὰ βάλωμεν ἓν εἶδος διακριτικοῦ γνωρίσματος διὰ νὰ τὰ ξεχωρίσωμεν, ἐπειδὴ δὲν ἀρέσουν εἰς τοὺς ἀστούς. Εἰς αὐτὸ, κ. Συνάδελφοι, εἴτε ἄμεσος, εἴτε ἔμμεσος εἶναι ἡ ἐκλογή, μὴ πλανᾶσθε, δὲν ὑπάρχει τρόπος νὰ δημιουργήσετε ὁριστικὰ ἐμπόδια. Ἀντιθέτως, θὰ ὑπάρχουν πάντοτε δυνατότητες νὰ δημιουργοῦνται καὶ εἰς τὸν τόπον μας πυρῆνες ἰδεῶν. Καὶ πυρῆνες ἰδεῶν θὰ δημιουργοῦνται, κ. Συνάδελφοι, ἐφόσον θὰ ὑπάρχουν καὶ θὰ κυκλοφοροῦν εἰς τὴν ὑφήλιον αἱ ἰδέαι. Ἐὰν ἀπαγορεύσητε τὴν κυκλοφορίαν τῶν ἰδεῶν, τότε θὰ περάσετε τὰ ὅρια τῆς δημοκρατίας καὶ μεταπίπτετε εἰς ἄλλο πολίτευμα, ποὺ τὸ ξέρετε καὶ τὸ ξέρομε.

§122Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Τῶν κακῶν ἰδεῶν πρέπει τὸ ἀστικὸν Κράτος, ἀμυνόμενον ἑαυτοῦ, νὰ μὴ ἐπιτρέψῃ τὴν κυκλοφορίαν.

§123Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἐπαναλάβω ὅ,τι εἶπον καὶ εἰς μίαν ἄλλην περίπτωσιν καὶ ὅ,τι ἀποτελεῖ τὴν γραμμὴν τῆς κυβερνήσεως. Ἡμεῖς, ἐν ὀνόματι τοῦ Ἔθνους, δὲν δεχόμεθα νὰ παραβιάζεται ἡ Δημοκρατία καὶ ἐπίσης, ἐν ὀνόματι τῆς Δημοκρατίας, δὲν δεχόμεθα τὴν ὑπονόμευσιν τοῦ Ἔθνους. Ὑπερασπίζομεν, ὡς Κέντρον, καὶ τὸ Ἔθνος καὶ τὴν Δημοκρατίαν.

§124Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔχει τὴν ἰδέαν ὅτι καθ’ ὃν τρόπον κυβερνᾷ προστατεύει τὸ Ἔθνος;

§125ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ (Ἐκ τῆς ἀριστερᾶς). Βεβαιότατα.

§126Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Πόσον πλανᾶται ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως!! Καὶ πρὸς ἀπόδειξιν τῆς τοιαύτης πλάνης του θὰ εἶχον νὰ τοῦ ὑπενθυμίσω μίαν ἄλλην πρωθυπουργίαν του, καθὼς καὶ αἰσιοδοξοτέρας δηλώσεις, τὰς ὁποίας ὅπως ἐνθυμούμεθα ὅλοι μετὰ τῆς αὐτῆς ἀφελείας ἔκαμε καὶ τότε, ὅτι δῆθεν ἐντὸς δύο μηνῶν θὰ ἦτο κύριος τῆς καταστάσεως καὶ ὅτι ἔπρεπε νὰ τοῦ παράσχωμεν αὐτὴν τὴν πίστωσιν τοῦ χρόνου. Καὶ ἐντὸς ὀλίγων μόνον ἡμερῶν ἀπὸ τὰς παθολογικῶς αἰσιοδόξους αὐτὰς δηλώσεις τοῦ τότε πρωθυπουργοῦ, εἴχομεν τὸ ἀπαισίας μνήμης τραγικὸν ἐκεῖνο Δεκεμβριανὸν κίνημα, τὸ ὁποῖον ἐπλήρωσαν χιλιάδες ἐθνικοφρόνων πολιτῶν μὲ τὴν ζωήν των καὶ μὲ τὴν καταστροφὴν περιουσιῶν ἀνυπολογίστου ἀξίας, ὁμηριῶν κλπ. Ἑπομένως καμμίαν ἐγγύησιν δὲν μοῦ παρέχει ἡ αἰσιόδοξος αὐτὴ δήλωσις τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ γενικῶς ἡ παθολογικὴ αὐτοῦ αἰσιοδοξία, ἀπὸ τὴν ὁποίαν διακατέχεται ὅταν εὑρίσκεται εἰς τὴν κυβέρνησιν.

§127ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἐὰν δὲν ἐκυβέρνα αὐτὸς τότε, σεῖς δὲν θὰ ἠμπορούσατε νὰ ὁμιλῆτε σήμερον ἐδῶ.

§128Α. ΣΒΩΛΟΣ. Εἶναι καὶ αὐτὰ ἕνας πρόσθετος λόγος ὅπως ἡ Βουλὴ καταπιασθῇ κάποτε μὲ τὰς εὐθύνας τοῦ παρελθόντος. Εἰς τὴν προηγουμένην Βουλὴν ἐπανειλημμένως κατηγορήθησαν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὁ κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Ἑνωτικοῦ Κόμματος διὰ τὴν παρελθοῦσαν πολιτείαν των. Καὶ αὐτὸ ἀποτελεῖ, ἐπαναλαμβάνω, ἕνα πρόσθετον ἐπιχείρημα ὑπὲρ τῆς ἀνάγκης ποὺ λέγω, ὅτι πρέπει κάποτε ἡ Βουλή, εὑρίσκουσα τὴν ἀναγκαίαν ψυχραιμίαν καὶ ἀποκαθιστῶσα τὰ ἀναγκαῖα κριτήρια διὰ μίαν τοιαύτην συζήτησιν, νὰ κρίνῃ ἐπὶ τέλους ποῖοι ἡμάρτησαν εἰς τὸ παρελθὸν καὶ ποῖοι ὄχι, ποῖοι ὑπῆρξαν ὑπεύθυνοι καὶ ποῖοι δὲν ὑπῆρξαν, ποῖοι εἶναι οἱ προδόται καὶ ποῖοι οἱ πατριῶται. Ἀλλ’ αὐτὸ δὲν εἶναι θέμα, τὸ ὁποῖον θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ συζητήσωμεν ἐν παρόδῳ ἢ μὲ διακοπὰς καὶ φωνάς, διότι τότε θὰ ὑποτιμούσαμε τὴν σοβαρότητα τοῦ πράγματος. Τελειώνω, κ. Βουλευταί, μὲ τὴν παράκλησιν, ὅτι ἕνα νομοσχέδιον, τὸ ὁποῖον ὁπωσδήποτε εἶναι ἐκλογικῆς φύσεως διότι μεταβάλλει τὸ ὑπάρχον σύστημα τῆς ἐκλογῆς, δὲν εἶναι κατ’ ἀρχὴν ὀρθὸν νὰ ψηφίζεται τὴν παραμονὴν τῆς διεξαγωγῆς τῆς ἐκλογῆς, ὅταν μεταβάλλει κατὰ βάσιν τὸ σύστημα τῆς ἐκλογῆς αὐτῆς. Διότι τότε τὸ τεκμήριον εἶναι ὅτι ἡ μεταβολὴ ἐπιζητεῖται πρὸς ὄφελος τῆς πλειοψηφίας ποὺ τὸ ψηφίζει καὶ τῆς Κυβερνήσεως ποὺ τὸ εἰσάγει. Τὸ ἐπιχείρημα, κ. συνάδελφοι, ἰσχύει ἐξ ἴσου καὶ ἀκόμη περισσότερον διὰ τὸν νόμον περὶ ἐκλογῆς βουλευτῶν, ὁ ὁποῖος ἔχει μεγαλυτέραν σπουδαιότητα διότι πολὺ σοβαρώτερα πράγματα ἐξαρτῶνται ἀπὸ τὰς βουλευτικὰς ἐκλογάς. Ὅπως ἐκεῖ, πλέον ἔντιμον εἶναι ὁ νόμος ποὺ μεταβάλλει τὸ ἐκλογικὸν σύστημα νὰ ψηφίζεται ὁποτεδήποτε, ἀλλὰ νὰ ἰσχύῃ διὰ τὰς μεθεπομένας ἐκλογάς, ἔτσι καὶ ἐδῶ λέγω ὅτι ὀρθὸν θὰ ἦτο, ἔστω καὶ ἂν ἡ πλειοψηφία καταλήξῃ νὰ δεχθῇ τὸ νομοσχέδιον, νὰ ἐδέχετο ὅτι δὲν πρέπει νὰ ἐφαρμοσθῇ ἐπὶ τῶν προσεχῶν ἐκλογῶν, ἀφοῦ ψηφίζεται τὴν παραμονὴν τῆς ἐκλογῆς. Διότι ἐὰν π. χ. θέλω μεθαύριον νὰ εἶμαι ὑποψήφιος δημοτικὸς ἄρχων—καὶ αὐταὶ αἱ προθέσεις δὲν ἔρχονται τὴν τελευταίαν στιγμὴν ἀλλ’ ὑποτίθεται ὅτι ἔχω συγκροτήσει μέσα εἰς τὸ κεφάλι μου μίαν στρατηγικὴν τοῦ ἐκλογικοῦ ἀγῶνος, ὅτι ἔχω καταρτίσει ἕνα πρόγραμμα ἐν ὄψει μιᾶς ἐκλογῆς, τῆς ὁποίας ὡρίσθη ἡ ἡμερομηνία—καὶ ἔλθετε τὴν παραμονὴν καὶ ἀλλάξετε τὸ σύστημα καὶ μὲ ἀναγκάσετε ἔτσι νὰ ἀλλάξω ὁλόκληρον τὴν στρατηγικὴν τοῦ ἀγῶνος μου, μὲ ἀδικεῖτε καὶ τὸ τεκμήριον εἶναι ὅτι τὸ κάμνετε διὰ νὰ εὐνοήσετε μίαν ἰδικήν σας, ἀντίθετον παράταξιν. Νομίζω, διὰ τοὺς λόγους αὐτούς, ὅτι θὰ πρέπῃ νὰ ἐγκαταλειφθῇ τὸ νομοσχέδιον. Κατὰ τὰ λοιπά, νομίζω, ὅτι ὁ εἰσηγητὴς τῆς μειοψηφίας καὶ συνάδελφός μου κ. Λ. Ντάγγας, σᾶς ἀνέπτυξε χθὲς μὲ πολλὴν πειστικότητα ἕνα σωρὸ ἄλλα λεπτομερειακὰ ἐπιχειρήματα, τὰ ὁποῖα συνηγοροῦν ἐναντίον τοῦ νομοσχεδίου καὶ εἰς τὰ ὁποῖα, διὰ νὰ μὴ σᾶς κουράσω, ἀναφέρομαι καὶ ἐγώ. Ἀποκρούω, ἑπομένως, κ. κ. Βουλευταί, τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου. (Χειροκροτήματα).

§129ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Στρᾶτος.

§130ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ διακόψωμεν κ. Πρόεδρε.

§131Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Συμφωνῶ νὰ διακόψωμεν, ἀλλ’ αὔριον νὰ γίνῃ ὁλονύκτιος συνεδρίασις διὰ νὰ τελειώσῃ ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου, διότι ἄλλως θὰ κινδυνεύσῃ νὰ γίνῃ.... καπνός!...

§132ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6.30 μ.μ. μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 9.45′ μ. μ.).