1950.06.02

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 28η

Παρασκευὴ 2 Ἰουνίου 1950

Προεδρία κ. Δ. Β. ΓΟΝΤΙΚΑ

(Ὥρα 7.00′ μ. μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλῶ τὸν κ. Γραμματέα ν’ ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως.

§2Ι. ΜΠΟΥΤΟΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς χθεσινῆς συνεδριάσεως. Ἀνακοινῶ ὅτι, συμφώνως πρὸς ληφθεῖσαν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς κατὰ τὴν συνεδρίασιν ΙΓʹ τῆς 5 Μαΐου 1950 «περὶ συστάσεως Διακομματικῆς Ἐπιτροπῆς πρὸς μελέτην καὶ ὑπόδειξιν τῶν μέτρων προστασίας τοῦ βάμβακος», κατήρτισα 20μελῆ Διακομματικὴν Ἐπιτροπήν, ἀποτελουμένην ἐκ τῶν κ. κ. 1) Γεωργ. Πλατῆ, 2) Πέτρ. Πέννα, 3) Δημ. Βουρδουμπᾶ, 4) Ἀλεξ. Καραθοδώρου, 5) Λουκᾶ Κουτσοπετάλου, 6) Γερ. Βασιλειάδη, 7) Κοσμ. Ἀλεξανδρίδη, 8) Ἰωάν. Σπηλιωτοπούλου, 9) Κωνστ. Βασαρδάνη, 10) Δημ. Παπασπύρου, 11) Ἰωάν. Δημητροπούλου, 12) Χριστ. Γοργία, 13) Ἠλ. Λαγάκου, 14) Γεωργ. Κούνη, 15) Ἀγγέλου Ἀγγελούση, 16) Ἀνδρέου Μπικάκη, 17) Ἠλία Τσιριμώκου, 18) Νικολάου Μπουραντᾶ, 19) Δημ. Τσούμπα καὶ 20) Ἀθανασίου Μπουκουβάλα πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦτον. Ἀνακοινῶ τὰ ἑξῆς: Ὁ κ. Π. ΓΑΡΟΥΦΑΛΙΑΣ (Ὑπ. Δημ. Τάξεως) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ Πυροσβεστικῆς Ὑπηρεσίας διατάξεων».

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Θ. Κιζάνης ἔχει τὸν λόγον πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως.

§5Θ. ΚΙΖΑΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπιθυμῶ νὰ θέσω ὑπ’ ὄψει τῆς Κυβερνήσεως τὰς δυσκολίας, τὰς ὁποίας συναντοῦν οἱ βουλευταὶ καὶ τὸ ἄστοχον μέτρον τὸ ὁποῖον ἐλήφθη, τῆς εἰσόδου των εἰς τὰ Ὑπουργεῖα εἰς ὡρισμένας ἡμέρας καὶ ὥρας. Εἰς τὰς ὀλίγας ὥρας αἱ ὁποῖαι διατίθενται, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διεκπεραιωθοῦν αἱ ὑποθέσεις, μὲ τὰς ὁποίας βαρύνονται οἱ βουλευταὶ διὰ τὴν ἐπίλυσιν τῶν ζητημάτων τόσον τοῦ γενικοῦ ἐνδιαφέροντος ὅσον καὶ τῶν ἰδιαιτέρων των συμπολιτῶν. Δὲν φαντάζομαι οἱ κύριοι Ὑπουργοὶ καὶ αἱ ὑπηρεσίαι τῶν Ὑπουργείων νὰ ἐνοχλοῦνται τόσον, ὥστε νὰ ληφθῇ τὸ ἄστοχον αὐτὸ μέτρον. Ἀλλὰ ἐὰν τοῦτο εἶναι ἀκριβές, εὔχομαι μακρὸν βίον εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὥστε οἱ κύριοι Ὑπουργοὶ νὰ κυβερνήσουν τὸν τόπον καὶ τὰς ἐπαρχίας των μὲ κάθε ἄνεσιν καὶ τελείως ἀνενόχλητοι ἀπὸ τοὺς ἐνοχλητικοὺς συναδέλφους των.

§6Γ. ΜΠΟΥΡΔΑΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ συμφωνήσω εἰς ὅσα ὁ ἀξιότιμος κύριος Συνάδελφος ἐξέθεσεν εἰς τὸ Σῶμα. Ἡ συμπεριφορὰ τῶν κλητήρων, τοὺς ὁποίους ἔχουν θέσει εἰς τὰς θύρας τῶν Ὑπουργείων οἱ κ. κ. Ὑπουργοί, νὰ παρεμποδίζουν τὴν εἴσοδον τῶν βουλευτῶν δὶς τῆς ἑβδομάδος, ἀλλὰ καὶ ἡ ἐνέργεια τῶν κ. κ. Ὑπουργῶν νὰ μεταβάλουν τὰς ἡμέρας κατὰ τὸ δοκοῦν, αὐτὸ ἀποτελεῖ ἐμπόδιον εἰς τὴν ἄσκησιν τῶν καθηκόντων μας τῶν ἀφορώντων τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν συμπολιτῶν μας. Δὲν θὰ εἴχομεν ποτὲ τὴν διάθεσιν, κύριοι Ὑπουργοί, νὰ εἰσερχώμεθα εἰς τὰ Ὑπουργεῖα καὶ νὰ ἀνερχώμεθα καὶ νὰ κατερχώμεθα τὰς κλίμακας αὐτῶν, ἐὰν αἱ ὑπηρεσίαι τῶν Ὑπουργείων ἐξετέλουν καὶ ἀνταπεκρίνοντο εἰς τὰς ἀπαιτήσεις τοῦ κοινοῦ. Οἱαδήποτε αἴτησις, οἱουδήποτε πολίτου, ἐξ οἱασδήποτε ἐπαρχίας καὶ ἂν φθάσῃ εἰς τὰ Ὑπουργεῖα, δὲν θὰ ἐνεργηθῇ, ἐὰν δὲν πάῃ ὁ βουλευτὴς νὰ τὴν κινήσῃ. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀπαγορεύουν οἱ κ. κ. Ὑπουργοὶ τὴν εἴσοδον τῶν βουλευτῶν εἰς τὰ Ὑπουργεῖα.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὶς τῆς ἑβδομάδος ἀπαγορεύεται.

§8Γ. ΜΠΟΥΡΔΑΡΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐφαρμοσθῇ τὸ σύστημα αὐτὸ τοῦ ἀποκλεισμοῦ τῶν βουλευτῶν ἀπὸ τῆς εἰσόδου των εἰς τὰ Ὑπουργεῖα, διότι αἱ ἀπαιτήσεις καὶ αἱ ἀξιώσεις τοῦ κοινοῦ εἶναι τοιαῦται, ὥστε νὰ μὴ δύναται οὐδεὶς ἐξ ἡμῶν νὰ ἀνταποκριθῇ εἰς αὐτάς, ὅταν παρεμβάλωνται τοιαῦτα ἐμπόδια, οἷα παρεμβάλλουν οἱ κ. κ. Ὑπουργοὶ τῆς παρούσης Κυβερνήσεως. Οὐδέποτε παρουσιάσθη τὸ φαινόμενον αὐτὸ εἰς τὸν Κοινοβουλευτικὸν βίον τῆς Χώρας, ἀλλὰ μόνον ἐπὶ τῆς παρούσης Κυβερνήσεως. Ζητῶ καὶ παρακαλῶ νὰ ληφθοῦν τὰ δέοντα μέτρα.

§9ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Εἴμεθα ὅλοι σύμφωνοι.

§10Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Ἡ Κυβέρνησις νομίζει, ὅτι δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου ἀπαλλάσσεται ἀπὸ κάποιαν ἐνόχλησιν, ἀλλὰ δὲν συμβαίνει τοῦτο, κ. κ. Ὑπουργοί. Ἔχομεν ἀνάγκην νὰ ζητήσωμεν στοιχεῖα, εἴτε ἀπὸ τὰς ὑπηρεσίας σας, εἴτε ἀπὸ σᾶς τοὺς ἰδίους. Καὶ δὲν εἶναι δυνατόν, τὰς ὥρας κατὰ τὰς ὁποίας ἐπιτρέπεται ἡ εἴσοδος τῶν βουλευτῶν νὰ ἐξυπηρετηθῶμεν καὶ εἶναι φυσικὸν ὅτι σπεύδομεν νὰ ζητήσωμεν τὴν κατάθεσιν ἐγγράφων καὶ νὰ κάμωμεν ἐπερωτήσεις, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον θὰ ἀπεφεύγετο, ἐὰν εἴχομεν τὴν εὐχέρειαν τῆς εἰσόδου εἰς τὰ Ὑπουργεῖα. Ἔπειτα εἶναι καὶ τὰ ἐπεισόδια μὲ τοὺς θυρωροὺς καὶ τοὺς κλητῆρας τῶν Ὑπουργείων, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον, ὡς ἀντιλαμβάνεσθε, ἐκθέτει καὶ τὴν Βουλὴν καὶ τὴν Κυβέρνησιν. Ἐκτὸς τούτου ἀκόμη, μίαν ἡμέραν κατὰ τὴν ὁποίαν ἀπηγορεύετο ἡ εἴσοδος εἰς τοὺς βουλευτὰς συνέπεσε νὰ εὑρεθῶ πρὸ τῆς εἰσόδου ἑνὸς Ὑπουργείου ἀναμένοντας κάποιον, μὲ τὸν ὁποῖον εἶχον δώσει ραντεβοῦ δι’ ὑπόθεσιν γενικωτέρας μορφῆς καὶ κατὰ τὸ διάστημα τῆς ἀναμονῆς μου, 40–50 ἐμπῆκαν μὲ εἰδικὰ σημειώματα, ἐνῷ οἱ βουλευταὶ ἦσαν ὑποχρεωμένοι νὰ περιμένουν. Νομίζω ὅτι τοὺς ἀσκόπους αὐτοὺς περιορισμοὺς θὰ πρέπῃ νὰ τοὺς καταργήσητε.

§11Θ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπουργ. Δικαιοσύνης). Κύριοι Συνάδελφοι, νομίζω ὅτι ὑπάρχει μία πλήρης παρανόησις. Δὶς τῆς ἑβδομάδος ἕκαστον Ὑπουργεῖον παραμένει κλειστόν, διὰ νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ διεκπεραιωθοῦν ἀπὸ μέρους τοῦ Ὑπουργοῦ τὰ ἀπειράριθμα σημειώματα, τὰ ὁποῖα καταθέτουν οἱ κ. κ. βουλευταί, μεριμνῶντες διὰ τὰς διαφόρους ὑποθέσεις τῶν ἐπαρχιῶν των. Δὲν νομίζω, ὅτι αὐτὸ τὸ πρᾶγμα εἶναι περιορισμός.

§12Α. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ. (Ἐπιχειρεῖ νὰ ὁμιλήσῃ καὶ διακόπτεται ἀπὸ τὸν ὁμιλοῦντα κ. Ὑπουργόν).

§13Θ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπουργ. Δικαιοσύνης). (Εἰς ἔντονον ὕφος). Παρακαλῶ, κύριε Συνάδελφε, νὰ μὴ μὲ διακόπτετε.

§14Α. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ. Δὲν εἶναι τρόπος αὐτός. Ὁ κύριος Ὑπουργὸς δὲν ἀπευθύνεται εἰς κλητῆρα. Τὸν ἠρώτησα, ἂν ἐπιτρέπῃ τὴν διακοπήν.

§15Θ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπουργ. Δικαιοσύνης). Κύριοι Βουλευταί, τὸ θέμα εἶναι τὸ ἑξῆς: Εἶναι ἀδύνατον νὰ γίνῃ ἀπὸ μέρους τοῦ Ὑπουργοῦ ἡ διεξαγωγὴ τῶν διαφόρων ὑποθέσεων ποὺ προκαλοῦν τὴν ἰδικήν μας ἐπέμβασιν, ἐὰν καθ’ ἑκάστην, ἀπὸ τῆς 11ης μέχρι τῆς 2ας μ. μ., ἐπιτρέπεται ἡ εἴσοδος εἰς τὰ Ὑπουργεῖα τῶν κ. κ. βουλευτῶν. Εἶναι ἓν μέτρον, τὸ ὁποῖον ἔχει ἀπὸ ἀπόψεως συστήματος, ἀπὸ ἀπόψεως μεθόδου ἐργασίας σκοπὸν ἀκριβῶς τὴν ἐξυπηρέτησιν τῶν κυρίων βουλευτῶν. Ἐὰν γνωρίζουν οἱ κύριοι βουλευταὶ ἐκ τῶν προτέρων, ὅτι δύο ἡμέρας δὲν πρόκειται νὰ εἰσέλθουν εἰς τὸ Α ἢ Β Ὑπουργεῖον, εἶναι ἀπολύτως βέβαιον, ὅτι εἰς τὰς ἡμέρας ἐκείνας οἱ Ὑπουργοὶ θὰ εὕρουν τὴν εὐκαιρίαν, ὥστε νὰ εἶναι εἰς θέσιν τὴν ἑπομένην νὰ ἀπαντήσουν εἰς τὰ διάφορα σημειώματα. Πῶς εἶναι δυνατόν, καθ’ ἑκάστην ὑπαρχούσης Βουλῆς καὶ ὑπαρχούσης τῆς ὑπηρεσιακῆς ἐργασίας τῆς στοιχειώδους εἰς ἕκαστον Ὑπουργεῖον, νὰ ἐργασθῇ καὶ πότε θέλετε νὰ ἐργασθῇ αὐτὸς ὁ Ὑπουργός;

§16ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Κατὰ τὰς ὥρας ποὺ δέχεται ὁ κ. Ὑπουργὸς δὲν ἦτο ἐκεῖ.

§17Γ. ΜΠΟΥΡΔΑΡΑΣ. Σᾶς λέγω, κύριε Ὑπουργέ, ὅτι τὰς περισσοτέρας ἡμέρας, καθ’ ἃς δέχονται τὰ Ὑπουργεῖα καὶ τοὺς βουλευτὰς καὶ τοὺς πολίτας, οἱ ἁρμόδιοι Διευθυνταὶ καὶ οἱ περισσότεροι τῶν κυρίων Ὑπουργῶν δὲν εὑρίσκονται εἰς τὰς θέσεις των.

§18Θ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπουργ. Δικαιοσύνης). Αὐτὴ εἶναι μία ὀρθὴ παρατήρησις καὶ ἀσφαλῶς θὰ ληφθῇ ὑπ’ ὄψιν.

§19Γ. ΜΠΟΥΡΔΑΡΑΣ. Νὰ μᾶς ἀφήσετε ἐλευθέρους νὰ ἐξυπηρετήσωμεν τοὺς συμπολίτας μας ἢ ἄλλως, ἀπαλλάξατε μας τῶν καθηκόντων τοῦ βουλευτοῦ καὶ ἀσκήσατε δικτατορικὴν πολιτικήν.

§20Θ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπουργ. Δικαιοσύνης). Δὲν πρόκειται, κ. Συνάδελφε, νὰ ἀσκήσωμεν δικτατορικὴν πολιτικήν. Ἡ οὐσία εἶναι ἡ ἑξῆς: Ὅτι ἔχετε ἓν δίκαιον παράπονον, ὅτι, καθ’ ἣν ὥραν ἔχει ὁρισθῆ ὅτι θὰ εὑρίσκεται ὁ Ὑπουργός, δὲν ἦτο εἰς τὴν θέσιν του. Περὶ τούτου θὰ γίνῃ παράκλησις καὶ σύστασις εἰς τοὺς κυρίους Ὑπουργούς, ὅπως καὶ εἰς τοὺς ἁρμοδίους Διευθυντάς. Τοῦτο δὲν ἀνατρέπει ὅμως, ἀλλ’ ἐνισχύει τὴν ἄποψιν, ὅτι δύο ἡμέρας τῆς ἑβδομάδος πρέπει τὸ Ὑπουργεῖον νὰ εἶναι κλειστόν.

§21Γ. ΜΠΟΥΡΔΑΡΑΣ. Ἐπῆγα εἰς τρία Ὑπουργεῖα σήμερον (Προνοίας, Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ τὸ Γενικὸν Λογιστήριον) καὶ εἶδα ὅτι ἔμπαιναν μέσα μὲ σημειώματα διάφοροι κύριοι καὶ διάφορες κυρίες.

§22Θ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπουργ. Δικαιοσύνης). Δὲν ἠμπορῶ εἰς τοῦτο τὸ θέμα νὰ ἀπαντήσω ἐξ ὀνόματος τῶν Ὑπουργείων, τὰ ὁποῖα ἀναφέρατε. Εἶναι παρόντες οἱ κ. Συνάδελφοι. Παρέχω ὅμως τὴν πληροφορίαν, ὅτι εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Δικαιοσύνης οὐδὲ εἷς εἰσῆλθεν. Ἐζήτησε νὰ εἰσέλθῃ ὁ κ. Εἰσαγγελεὺς τοῦ Ἀρείου Πάγου, ἀνώτατος λειτουργὸς τῆς Πολιτείας, καὶ τοῦ ἐλέχθη ὅτι δὲν δύναται νὰ εἰσέλθῃ. Συνεπῶς ἐτηρήθη ὁ κανονισμὸς κατὰ τρόπον ἀπολύτως ἀπαράβατον ἄνευ ἐξαιρέσεων.

§23Κ. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΗΣ. Δὲν πρόκειται μόνον περὶ τῶν δύο ἡμερῶν τῆς ἑβδομάδος, ποὺ εἶναι κλειστὰ τὰ Ὑπουργεῖα, ἀλλὰ πρόκειται καὶ περὶ τῶν Ὑπηρεσιῶν, αἱ ὁποῖαι εἶναι κλεισταὶ τὰς 5 ἡμέρας τῆς ἑβδομάδος. Διότι εἰς τὰς διαφόρους Ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου Στρατιωτικῶν π. χ. εἶναι ἀπηγορευμένη ἡ εἴσοδος, ἐκτὸς δύο ἡμερῶν—καὶ τότε μίαν ὥραν—ὑφιστάμεθα δὲ τὸν ἐξευτελισμὸν νὰ παραπεμπώμεθα διὰ νὰ φέρωμεν σημειώματα ἀπὸ διαφόρους Ὑπηρεσίας διὰ νὰ μᾶς ἐπιτραπῇ νὰ εἰσέλθωμεν.

§24Θ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπουργ. Δικαιοσύνης). Αὐτὸ δὲν ἀφορᾷ τὴν ἀπόφασιν τῆς Κυβερνήσεως. Ἐκεῖνο ποὺ προασπίζομεν, εἶναι ἡ ἀπόφασις τῆς Κυβερνήσεως νὰ ὑπάρξουν δύο ἡμέραι ἀπολύτου ἠρεμίας, διὰ νὰ διεκπεραιοῦται κανονικῶς καὶ μὲ προσοχὴν ἡ ὑπηρεσία.

§25Κ. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΗΣ. Τίνος ἀπόφασις εἶναι διὰ τὰς Ὑπηρεσίας τοῦ Ὑπουργείου Στρατιωτικῶν νὰ μὴ γίνωνται δεκτοὶ οἱ βουλευταί;

§26Θ. ΤΣΑΤΣΟΣ (Ὑπουργ. Δικαιοσύνης). Θὰ σᾶς ἀπαντήσουν οἱ ἁρμόδιοι Ὑπουργοί.

§27Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ (Ὑπουργ. Ἐθνικῆς Ἀμύνης). Δὲν εἶσθε καλὰ πληροφορημένος, κ. συνάδελφε.

§28Γ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, μὲ συγχωρεῖτε, ἀλλ’ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἐξέθεσε μερικὰς ἀντιλήψεις προσωπικάς, ἰδικάς του. Οὔτε ἠμπορεῖ νὰ ὑποχρεώσῃ τοὺς Ὑπουργοὺς νὰ εὑρίσκωνται ἐκεῖ τὰς ἡμέρας ποὺ πρόκειται νὰ πᾶμε ἡμεῖς, οὔτε εἶναι δυνατὸν νὰ ἔχῃ καθορίσει ὡρισμένας ὥρας διὰ τοὺς Διευθυντὰς τῶν Ὑπηρεσιῶν, λαμβανομένου ὑπ’ ὄψιν ὅτι ὁ ἀριθμὸς τῶν βουλευτῶν εἶναι πολὺ μικρότερος ἀπὸ τὸ παρελθὸν καί, συνεπῶς, δὲν ἐνοχλοῦν καὶ τόσον πολύ. Πηγαίνουν διὰ τὴν διευκόλυνσιν ἀκριβῶς τῶν ἀναγκῶν τῶν συμπολιτῶν των. Θὰ παρεκάλουν καὶ ἐγὼ νὰ ἀρθῇ τὸ μέτρον αὐτό. Θὰ σᾶς ἐξηγήσω διατί. Πρῶτον, ἔχετε ὁρίσει διαφόρους ἡμέρας εἰς κάθε Ὑπουργεῖον καὶ ἔτσι ἐπέρχεται μία σύγχυσις. Ὁρίσατε μίαν ἡμέραν τῆς ἑβδομάδος νὰ μὴ δέχεσθε. Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἐπρότεινα μίαν ἡμέραν τῆς ἑβδομάδος νὰ εἶναι κλειστὰ ὅλα τὰ Ὑπουργεῖα.

§29Θ. ΚΙΖΑΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐγὼ ἔλαβα πρῶτος τὸν λόγον καὶ ἔθεσα ἕνα ζήτημα. Ἀπήντησεν ὅλως παρατύπως ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης. Τὸ θέμα ὅμως ποὺ ἔθεσα ὑπ’ ὄψιν τῆς Βουλῆς ἀπετέλεσεν ἀντικείμενον μιᾶς εὐρείας συζητήσεως. Δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ μᾶς δώσῃ μίαν ἀπάντησιν; Διότι εἴμεθα διατεθειμένοι νὰ δεχθῶμεν τὸ ἄστοχον αὐτὸ μέτρον τῆς Κυβερνήσεως.

§30ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ὡς πρὸς τοὺς ἀνωτέρους ὑπαλλήλους τῶν Ὑπουργείων, ὅταν πάῃ βουλευτὴς νὰ τὸν ζητήσῃ, τοῦ λέγει ὁ κλητήρας του: «Ἔχει σύσκεψιν μὲ τοὺς Ἀμερικανούς». Μιὰ ἡμέρα ἄνοιξα τὴν πόρτα καὶ δὲν ὑπῆρχεν Ἀμερικανὸς μέσα, παρὰ μόνον Ἕλληνες!

§31Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Κύριοι συνάδελφοι, ἐπιθυμῶ νὰ πληροφορήσω τοὺς νεωτέρους ἐξ ὑμῶν, ὅτι τὸ θέμα ἐπανέρχεται πάντοτε εἰς τὴν Βουλήν. Ἀποτελεῖ παράδοσιν ἡ συζήτησίς μου. Αὐτὸ σημαίνει ὅτι ἀνταποκρίνονται εἰς ἀνάγκην καὶ αἱ δύο ἀπόψεις —καὶ ἡ ἀνάγκη τῆς ἐπισκέψεως τῶν βουλευτῶν καὶ ἡ ἀνάγκη τῆς ἐργασίας τῶν Ὑπουργῶν. Διότι χρειάζονται καὶ τὰ δύο.

§32ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Δὲν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ συμβιβασμός;

§33Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Ἡ προσπάθεια τοῦ συμβιβασμοῦ περιέχεται εἰς τὴν ἀπόφασιν τῆς Κυβερνήσεως. Ἀπησχόλησε τὴν Κυβέρνησιν, τὸ Ὑπουργικὸν Συμβούλιον, ἐπανειλημμένως τὸ θέμα καὶ κατελήξαμεν εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι ἔπρεπεν εἰς τοὺς βουλευτὰς νὰ δοθῇ τρίωρον ἐπὶ τέσσαρας ἡμέρας τῆς ἑβδομάδος, ἐξαιρουμένων μόνον δύο ἡμερῶν, αἱ ὁποῖαι νὰ ἠμποροῦν νὰ διατεθοῦν ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν καὶ τὰς Ὑπηρεσίας εἰς ἀποκλειστικὴν ἐργασίαν (τινὲς βουλευταὶ διαμαρτύρονται). Διότι, ἀγαπητοί μου κύριοι συνάδελφοι, πέραν τῶν ἐπισκεπτῶν ἐν Ἀθήναις, ὑπάρχει ὁ Ἑλληνικὸς Λαὸς ὁλόκληρος, ὁ ὁποῖος ἔχει ζητήματα καὶ διὰ τὴν μέριμναν τῶν ὁποίων ἐργάζονται καὶ ὁ Ὑπουργὸς καὶ αἱ Ὑπηρεσίαι. Εἶναι ἀδύνατον ὁλόκληρος ὁ χρόνος νὰ εἶναι ἡ ἐπίσκεψις. Ὅσοι ἤσκησαν ἐξουσίαν Ὑπουργικὴν γνωρίζουν, ὅτι οἱ Ὑπουργοὶ εἶναι εἶδος μαρτύρων ἀπὸ ἀπόψεως φόρτου ἐργασίας καὶ φόρτου ἐπισκέψεων. Ἰδοὺ διατί νομίζω, ὅτι ἠμπεροῦμεν νὰ μείνωμεν σύμφωνοι εἰς τοῦτο: Οἱ Ὑπουργοὶ κατὰ τὰς ὥρας αἱ ὁποῖαι ὡρίσθησαν νὰ εἶναι πράγματι εἰς τὰς θέσεις των.

§34Λ. ΚΟΥΤΣΟΠΕΤΑΛΟΣ. Καὶ νὰ μὴ συνεργάζωνται μὲ τοὺς Ἀμερικανούς!

§35Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Κύριοι συνάδελφοι, ἐπιθυμῶ νὰ εἶμαι δίκαιος καί, ἐλπίζω, ὅτι θὰ μείνωμεν σύμφωνοι. Οἱ Ὑπουργοὶ πρέπει νὰ εἶναι πράγματι εἰς τὰς θέσεις των καὶ νὰ ἀναβάλλουν δι’ ἄλλας ὥρας τὰς ἰδικάς των συνεργασίας, διότι ἄλλως αἱ ὧραι εἶναι εἰκονικαί, τὸ πρόγραμμα εἶναι ἄνευ ἀξίας. Ἐὰν ὅμως τηρηθῇ πράγματι τὸ πρόγραμμα, ἔχω τὴν γνώμην ὅτι ὀρθὴ εἶναι ἡ ἀπόφασις. Διότι ἐπὶ τέσσαρας ἡμέρας τρίωρος ἐπίσκεψις εἰς τὰ Ὑπουργεῖα πρέπει νὰ θεωρηθῇ ἐπαρκής. Ἐπίσης ἐσκέφθημεν ὅτι ἔπρεπε νὰ γίνουν δύο ὁμάδες Ὑπουργείων διὰ νὰ καθίσταται δυνατὸν εἰς τοὺς βουλευτὰς νὰ ἐπισκέπτωνται διαδοχικῶς ὅλα τὰ Ὑπουργεῖα. Ἰδοὺ διατί, κύριοι συνάδελφοι, νομίζω ὅτι ἠμποροῦμεν νὰ συμπεράνωμεν, ὅτι ἡ μὲν ἀπόφασις ἔχει καλῶς, οἱ δὲ κύριοι συνάδελφοι Ὑπουργοὶ παρακαλοῦνται εἰς τὰς ὥρας αὐτὰς νὰ εἶναι παρόντες καὶ νὰ δώσουν εἰς τὰς ὑπηρεσίας των διαταγὰς νὰ προσφέρουν προθύμως τὰς πληροφορίας, αἱ ὁποῖαι τοὺς ζητοῦνται.

§36Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι τὸ ζήτημα δὲν ἔληξεν. Εἶμαι καὶ ἐγὼ ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι φρονοῦν ὅτι τὸ προέχον εἰς τὰ Ὑπουργεῖα δὲν εἶναι ἡ ἐπίσκεψις τῶν βουλευτῶν, ἀλλὰ ἡ ἐργασία ἡ ὁποία γίνεται, διότι ἐὰν ἡ ἐργασία γίνεται δεόντως, τότε καὶ ἡ ἀνάγκη ἐπισκέψεως τῶν βουλευτῶν εἶναι ὀλιγωτέρα. Ἀλλὰ ἀπὸ τοῦ σημείου αὐτοῦ, ὥστε νὰ μὴ ὑπάρχουν καθωρισμέναι ὧραι εἰς ὅλα τὰ Ὑπουργεῖα, καὶ εἰδικώτερον εἰς τὰ Στρατιωτικά, νὰ δέχωνται βουλευτάς, ἀποτελεῖ προσβολὴν καὶ πρὸς τὸ ἀξίωμα. Δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον βουλευτὴς προβάλλων τὴν ἰδιότητά του νὰ ἀποπέμπεται ἀπὸ τὸν κλητῆρα. Δὲν εἶναι ἐπίσης εὐπρεπὲς βουλευτὴς νὰ ζητῇ εἴσοδον εἰς ὥραν ἀπηγορευμένην. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως, συμπληρώνουσα καὶ διασαφηνίζουσα σαφέστερον τὰ ἐξαγγελθέντα ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, καθορίσῃ ὡρισμένας ἡμέρας δι’ ἕκαστον Ὑπουργεῖον.

§37Θ. ΧΑΒΙΝΗΣ (Ὑπουργ. Δημοσ. Ἔργων). Ἔχει γίνει αὐτό.

§38Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν ἔχει γίνει. Ἔχει γίνει θεωρητικῶς, ἀλλὰ ἐν τῇ πράξει δὲν ἐφαρμόζεται. Κατὰ τὰς ὥρας αὐτὰς οὔτε Ὑπουργικὰ Συμβούλια ἐπιτρέπεται νὰ γίνωνται, οὔτε δῆθεν συνεργασίαι μὲ τοὺς Ἀμερικανούς, οὔτε δῆθεν συμβούλια ὑπηρεσιακά. Εἶμαι σύμφωνος τὸ τρίωρον νὰ γίνῃ δίωρον, ἀλλὰ νὰ τηρῆται. Ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου θὰ παρεκάλουν τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἔχωμεν μίαν ἀπάντησίν της.

§39Γ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ ἀναθεωρήσῃ τὴν ἀπόφασίν της.

§40Α. ΔΗΜΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἤθελα νὰ μάθω, ἐὰν ὑφίσταται ἡ Βουλὴ ἢ ἐὰν κατηργήθη, ἐὰν ὑφίσταται Κανονισμὸς ἢ ἐὰν ἔχῃ καταργηθῇ ὁ Κανονισμός. Τὴν 5ην Μαΐου κατέθεσα μίαν ἐπερώτησιν.

§41ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Αὐτὸ εἶναι ἄλλο θέμα.

§42Α. ΔΗΜΑΚΗΣ. Ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ ὁμιλῶ. Κατέθεσα, λέγω, μίαν ἐπερώτησιν τὴν 5ην Μαΐου, ἡ ὁποία συνεζητεῖτο τὴν 12ην Μαΐου. Καθ’ ὃν χρόνον ἀνέπτυσσον τὴν ἐπερώτησίν μου, ἐζητήθη ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τοῦ Ἐφοδιασμοῦ ἀναβολή.

§43ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τί σχέσιν ἔχει ὁ Κανονισμὸς μὲ τὸ θέμα αὐτό;

§44Α. ΔΗΜΑΚΗΣ. Ἐζήτησεν ὁ κ. Ὑπουργὸς ἀναβολήν, διὰ νὰ ἑτοιμασθῇ καὶ προσκομίσῃ τὰ πρὸς τοῦτο ἔγγραφα. Παραδόξως, κύριοι Βουλευταί, τὴν 16ην Μαΐου ἐδημοσιεύετο εἰς τὴν ἐφημερίδα «Ἑστία» ἡ ἀπάντησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, παρὰ τὸ ἄρθρον 51 τοῦ Κανονισμοῦ, διότι δὲν λησμονεῖτε ὅτι ὁ ἐπερωτώμενος Ὑπουργὸς κατηγορεῖται καὶ εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ ἀπαντήσῃ ἐπὶ τῆς κατηγορίας ἐνώπιον τῆς Βουλῆς. Ἡ Βουλὴ εἶναι τὸ δικαστήριόν του. Δὲν ἔχει τὸ δικαίωμα ὁ Ὑπουργὸς νὰ ἀπαντᾷ διὰ τοῦ Τύπου.

§45ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τί σχέσιν ἔχει ὁ Κανονισμὸς μὲ τὸ ζήτημα αὐτό;

§46Α. ΔΗΜΑΚΗΣ. Ἀπήντησε, λέγω, διὰ τῆς ἐφημερίδος «Ἑστία», χωρὶς κἂν νὰ λάβῃ γνῶσιν ὁ ἐπερωτῶν βουλευτής, οὔτε ἡ Βουλή. Καὶ ἐρωτᾶται: Ὁ Κανονισμὸς δίδει τὸ δικαίωμα εἰς τὸν Ὑπουργὸν νὰ ἀπαντᾷ διὰ τοῦ Τύπου καὶ νὰ ὑποβάλεται τὸ Κράτος εἰς δαπάνας διὰ τὰς ἀπαντήσεις αὐτάς; Διότι πιστεύω, ὅτι ἡ ἐφημερὶς αὐτή, ἡ ὁποία καταχωρίζει ὁλόκληρον τὸ φύλλον αὐτῆς, δὲν εἶναι δυνατὸν δωρεὰν νὰ δέχεται νὰ δημοσιεύσῃ τὴν ἀπάντησιν τοῦ κ. Ὑπουργοῦ. Αὐτὸ ἀποτελεῖ προσβολὴν πρὸς τὸ πρόσωπον τοῦ βουλευτοῦ, ὄχι ἐν τῷ προσώπῳ μου, ἀλλ’ οἱουδήποτε βουλευτοῦ. Δὲν δύναται ὁ Ὑπουργός, ὁ ὁποῖος εἶναι κατηγορούμενος καὶ εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ ἀπολογηθῇ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς, νὰ δίδῃ ἀπάντησιν διὰ τοῦ Τύπου. Αὐτὴ εἶναι ἡ ὅλη ἄποψις, τὴν ὁποίαν ὑποστηρίζω. Καὶ ἐκτὸς τούτου, κατὰ τίνα τρόπον ἐμπιστευτικὰ ἔγγραφα, ἀπευθυνόμενα εἰς τὴν Βουλήν, δημοσιεύονται διὰ τοῦ Τύπου;

§47Α. ΙΩΣΗΦ. Ὁ κ. Συνάδελφος πίπτει εἰς μίαν πλάνην. Ἡ ἀπάντησις δὲν εἶναι ἀπάντησις τοῦ κ. Ὑπουργοῦ, ἀλλ’ ἀπάντησις τοῦ ἐνδιαφερομένου. Κύριε Συνάδελφε, πιθανῶς ὑφίστασθε μίαν πλάνην.

§48Α. ΔΗΜΑΚΗΣ. Δὲν ὑφίσταμαι καμμίαν πλάνην.

§49Α. ΙΩΣΗΦ. Τὸ ἔχω διαβάσει καὶ ἐγὼ αὐτὸ τὸ δημοσίευμα.

§50Α. ΔΗΜΑΚΗΣ. Ἀπὸ τὸν Ὑπουργὸν ἐζήτησα ἀπάντησιν ἐγὼ καὶ ὄχι ἀπὸ σᾶς. Τὸ δημοσίευμα εἶναι ὑπογεγραμμένον ὑπὸ τοῦ Ὑπουργοῦ τοῦ Ἐφοδιασμοῦ.

§51Ν. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπὸ τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου ἐτέθη θέμα, ὅτι δῆθεν Ὑπουργὸς τῆς Κυβερνήσεως προσέβαλε τὴν Βουλὴν διὰ μιᾶς δημοσίας ἀνακοινώσεώς του ἐπὶ θέματος θιγέντος δι’ ἐπερωτήσεως εἰς τὴν Βουλήν, ἀλλὰ ἔχοντος γενικωτέραν σημασίαν. Νομίζω ὅτι ὄχι μόνον δὲν ἀπαγορεύεται εἰς τὸν Ὑπουργὸν νὰ δώσῃ εἰς τὸν Ἑλληνικὸν Λαὸν τὴν δέουσαν ἀπάντησιν, ἀλλὰ εἶχε καὶ ὑποχρέωσιν ὁ Ὑπουργός, ὄχι μόνον δικαίωμα, νὰ διαφωτίσῃ τὴν Κοινὴν Γνώμη ἐπὶ τοῦ θέματος τούτου. Ἡ ἀπάντησις αὐτὴ οὐδόλως ἔθιγε τὴν Βουλήν. Ὑπάρχει ἐκκρεμὴς ἐπερώτησις, ὅταν δὲ συζητηθῇ θὰ δοθῇ κατὰ τὸν δέοντα χρόνον ἡ δέουσα ἀπάντησις.

§52Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ὁ κ. Βουλευτὴς ἔχει βεβαίως δίκαιον καὶ νομίζω, ὅτι ὁ κ. Ὑπουργός, ὅστις εἶναι παρών, θὰ ἠδύνατο νὰ μᾶς εἴπῃ δύο λόγια, διατὶ ἔγινε αὐτό.

§53Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντιπρόεδρος Κυβερνήσεως). Θὰ εἴπω ὀλίγας λέξεις καὶ διὰ τὸ θέμα, τὸ ὁποῖον παρενέπεσεν, ἀλλὰ θεωρῶ καθῆκον μου νὰ ἀπευθυνθῶ καὶ πρὸς τὴν Βουλὴν καὶ πρὸς τὸ Προεδρεῖον διὰ νὰ ἀποκατασταθῇ ἡ τάξις τῶν συζητήσεων. Ἐὰν ἐξακολουθήσῃ ἡ δημιουργία ζητημάτων ἐκτὸς τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως, θὰ εἶναι ἀδύνατον νὰ προχωρήσωμεν εἰς σοβαρὰν διεξαγωγὴν τῶν ἐργασιῶν. Διὰ τοῦτο ἐπιθυμῶ συνεργαζόμενοι, Βουλευταί, Προεδρεῖον καὶ Κυβέρνησις, νὰ ἀποκαταστήσωμεν τὴν τάξιν τῶν ἐργασιῶν μας. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ πρῶτον θέμα ἀπαντῶ, ἐφ’ ὅσον καὶ ἐκεῖθεν, ἐκ μέρους τῶν τάξεων τῶν συναδέλφων, οἱ ὁποῖοι ἐζήτησαν κανονικὰς ὥρας ἐπισκέψεων, ἀναγνωρίζεται, ὅτι πρέπει νὰ ὑπάρχῃ ἐπαρκὴς χρόνος ἐργασίας, τοὺς διαβεβαιῶ ὅτι ἐκ μέρους τῶν συναδέλφων μου Ὑπουργῶν, ὑπάρχει ἡ ἀπόφασις εἰς τὰς καθοριζομένας ὥρας νὰ εἶναι εἰς τὰς θέσεις των, διὰ νὰ ἀνταποκρίνωνται εἰς τὰς δικαίας ἀπαιτήσεις τῶν βουλευτῶν. Ὅσοι ἐνόμιζαν, ὅτι τὸ θέμα δὲν ἔληξε νὰ ἀκολουθήσουν τὴν τακτικὴν ὁδὸν ἐρωτήσεων καὶ ἐπερωτήσεων, ἐλεύθεροι εἶναι νὰ κινοῦν τὰς πρωτοβουλίας των ἐντὸς τῶν διατάξεων τοῦ Κανονισμοῦ. Καθ’ ὅσον ἀφορᾷ τὸ ἄλλο θέμα, ἐλέχθη ὅτι ἀναμένεται ἡ ἀπάντησις τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ὑπουργοῦ. Ὁ συνάδελφός μου Ὑπουργὸς τοῦ Ἐφοδιασμοῦ ἐκλήθη νὰ ἀπαντήσῃ εἰς μίαν ἐπερώτησιν. Τὸ θέμα εἶναι γενικώτερον, δὲν εἶναι θέμα τοῦ Ὑπουργοῦ Ἐφοδιασμοῦ. Ἡ δημοσιότης οὐδέποτε ἀποτελεῖ εὐθύνην, ἡ ἀποφυγὴ τῆς δημοσιότητος ἀποτελεῖ εὐθύνην. Εἰς πᾶσαν ὥραν καὶ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς καὶ ἐνώπιον τῆς δημοσιότητος, οἱ Ὑπουργοὶ ὀφείλουν νὰ λογοδοτοῦν καὶ θεωροῦμεν περίεργον, ὅτι ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ ἔλεγχος, διότι ὑπῆρξε σπουδὴ πρὸς πλήρη δημοσιότητα. Ἔπρεπεν ὁ ἐπερωτήσας συνάδελφος νὰ ἦτο ὑπερήφανος καὶ νὰ αἰσθανθῇ εὐγνωμοσύνην, ὅτι ἡ ἐπερώτησίς του προεκάλεσε δημοσιωτέραν τὴν ἀπάντησιν. Ἐπιθυμῶ νὰ προσθέσω, ὅτι ἡ δημοσία ἀπάντησις οὐδαμῶς ἠλάττωσε τὴν ὑποχρέωσιν τοῦ Ὑπουργοῦ νὰ δώσῃ ἀπάντησιν εἰς τὴν Βουλήν.

§54Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δηλαδὴ εἰσάγεται ὁ νέος θεσμὸς ὅτι οἱ ἐπερωτώμενοι Ὑπουργοὶ δύνανται διὰ τοῦ Τύπου νὰ δημιουργῶσι μίαν Κοινὴν Γνώμην πρὶν ν’ ἀπαντήσουν εἰς τὴν Βουλήν; Ὅταν ἐπερωτᾶται εἷς Ὑπουργὸς θὰ ἠμπορῇ νὰ ἀπαντᾷ διὰ τοῦ Τύπου καὶ κατόπιν νὰ ἔρχεται εἰς τὴν Βουλήν, ἀφοῦ ἔχει δημιουργήσει κοινὴν γνώμην; Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ὁ βουλευτὴς ὁ ὁποῖος ἐπερωτᾷ καὶ ὁ ὁποῖος δὲν ἔχει τὰ μέσα νὰ κάμῃ δημοσιογραφικὸν ἀγῶνα, πῶς θ’ ἀπαντήσῃ;

§55Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἐκφράζω κατάπληξιν ὅτι εἰσάγεται ὁ θεσμὸς τῆς σιωπῆς ὡς θεσμὸς κοινοβουλευτικός. Δηλῶ, ὅτι ἐὰν ἀπόψε κατατεθῇ μία ἐπερώτησις καὶ δὲν ὑπάρχει καιρὸς νὰ συζητηθῇ ἀμέσως καὶ ἐνδεχομένως ὁρίζεται νὰ συζητηθῇ εἰς ἄλλην ἡμέραν καὶ ἡ ἐπερώτησις αὐτὴ κρίνω, ὅτι μὲ ἔθιγε, θὰ σπεύσω αὔριον, ἐφ’ ὅσον ἡ ἐπερώτησις περιῆλθεν εἰς τὴν δημοσιότητα, θὰ σπεύσω δι’ ὅλων τῶν μέσων νὰ δώσω ἀπάντησιν, διότι καὶ ὁ Τύπος εἶναι μέσον δημοσιότητος εἰς τὰς Δημοκρατίας.

§56Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς ἐκείνην τὴν ἡμέραν ἀνῆλθεν εἰς τὸ βῆμα διὰ ν’ ἀπαντήσῃ καὶ κατόπιν μιᾶς παρεμβληθείσης συζητήσεως διεκόπη ἡ συζήτησις τῆς ἐπερωτήσεως. Σήμερον ὁ κ. Ὑπουργὸς εἶναι ἐδῶ καὶ λέγετε ὅτι σᾶς κάμνει κατάπληξιν, ὅταν σεῖς ἀκριβῶς ἐπιβάλλετε τὸν θεσμὸν τῆς σιωπῆς;

§57Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ἐτέθη θέμα γενικωτέρας ἀρχῆς καὶ ἔπειτα ἔρχεται ἡ συγκεκριμένη περίπτωσις. Καὶ ἐρωτᾶται: Ἀποτελεῖ δικαίωμα τοῦ Ὑπουργοῦ νὰ ἀμύνεται καὶ νὰ διαφωτίζῃ καὶ διὰ τοῦ Τύπου; Ἡ ἀπάντησις εἶναι κατάδηλος. Προφανῶς ὁ Τύπος εἶναι μέσον ἀμύνης καὶ διαφωτίσεως καὶ εἶναι περίεργον, ὅτι ἀπὸ τὰς τάξεις αὐτὰς ἀκούεται φωνὴ ἐμποδίζουσα τὴν ἄμυναν καὶ τὴν διαφώτισιν τοῦ Λαοῦ. Εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν συνέβη αἱ ἡμέραι τῶν ἐπερωτήσεων νὰ καλυφθοῦν ἀπὸ συζήτησιν ἀλλοτρίων θεμάτων.

§58Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Μᾶς ἐμφανίζετε μίαν περίεργον κατάστασιν. Ἀφ’ ἑνὸς μὲν διὰ τοῦ περιορισμοῦ τῶν βουλευτῶν νὰ ἔρχωνται εἰς τὰ Ὑπουργεῖα, ἀφ’ ἑτέρου δὲ διὰ τῆς ἀπαντήσεως εἰς τὰς ἐπερωτήσεις πρῶτον διὰ τοῦ Τύπου καὶ ἔπειτα εἰς τὴν Βουλήν.

§59Η. ΛΑΓΑΚΟΣ. Δὲν ἀπήντησεν ὁ Ὑπουργός, ἀπήντησεν ὁ ἐνδιαφερόμενος διὰ τοῦ Τύπου.

§60Κ. ΜΑΝΕΤΑΣ (Ὑπουργ. Ἐφοδιασμοῦ). Τὰ ὅσα εὑρέθησαν ἐγγεγραμμένα εἰς τὰς ἐφημερίδας εἶναι ἀπὸ τῆς παραμονῆς τῆς δημοσιεύσεως κατατεθειμένα εἰς τὴν Βουλήν. Ἐγὼ δὲν ἔδωσα ἀπολύτως τίποτε πρὸς δημοσίευσιν. Συνεπῶς ὅ,τι ἀνεγράφησαν εἰς τὰς ἐφημερίδας ἢ τὰ πῆραν ἀπὸ τὴν Βουλὴν ἢ τὰ ἔδωσεν ὁ ἐνδιαφερόμενος.

§61Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ὅταν ἔρχεται ἕνα ζήτημα εἰς τὴν Βουλὴν καὶ δίδει ἀφορμὴν ἀπαντήσεως, αἱ ἀπαντήσεις πρέπει νὰ δίδωνται εἰς τὴν Βουλήν.

§62Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ἀποτελεῖ πράγματι κίνδυνον ἡ ἀρχή, τὴν ὁποίαν διετύπωσεν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὅτι ἐπὶ τῶν ἐπερωτήσεων, αἱ ὁποῖαι ἀναγράφονται ἐκ μέρους τῶν βουλευτῶν κατὰ τῆς Κυβερνήσεως, αἱ ἀπαντήσεις εἶναι πολὺ καλλίτερον νὰ δίδωνται διὰ τῆς εὐρυτάτης δημοσιότητος.

§63Η. ΛΑΓΑΚΟΣ. Αὐτὸ ποὺ κάνετε ἀποτελεῖ σκόπιμον κωλυσιεργείαν. (Φωναὶ–Θόρυβος)

§64Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Εἶπεν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος, ὅτι δὲν δύναται νὰ ἐλεγχθῇ ἡ Κυβέρνησις, ὅταν αἱ ἀπαντήσεις δίδωνται μὲ πλήρη δημοσιότητα διὰ τοῦ Τύπου. Ἡ θεωρία αὐτὴ μοῦ κάνει ἐντύπωσιν. Διότι δὲν εἶναι ὑποχρεωμένοι οἱ κύριοι βουλευταὶ νὰ ἀναγινώσκουν ὅλας τὰς ἐφημερίδας καὶ τὴν «Ἑστίαν», διὰ νὰ ἰδοῦν τὴν ἀπάντησιν. Θὰ πρέπῃ αἱ ἀπαντήσεις νὰ στέλλωνται πρῶτον εἰς τοὺς βουλευτάς. Ἡ ἀρχὴ αὐτὴ ἡ ὁποία καθιεροῦται εἶναι ἀπαράδεκτος, διότι δὲν εἶναι σύμφωνος πρὸς τὸν Κανονισμόν, τὸν ὁποῖον ἐπεκαλέσθη ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος.

§65Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Δὲν δέχομαι παρανόησιν τῶν λόγων μου. Εἶπα, ὅτι ὁ Κανονισμὸς τῆς Βουλῆς θὰ τηρῆται, προσθέσας, ὅτι ὁσάκις ἐρωτοῦν οἱ κ. βουλευταί, οἱ κ. κ. Ὑπουργοὶ δικαιοῦνται νὰ ἀπαντοῦν καὶ διὰ τοῦ Τύπου, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον τοὺς τιμᾷ. Ἐξ ἄλλου, ὁ Ὑπουργὸς εἶχε καταθέσει τὰ ἔγγραφα εἰς τὴν Βουλήν πρὸ τῆς δημοσιεύσεως τῆς ἀπαντήσεως.

§66Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Τὸ παράπονον εἶναι, ὅτι δὲν ἀπήντησεν εἰς τὴν Βουλήν. Πάντως ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος διὰ τῶν λόγων του ἀποκατέστησε τὰ πράγματα. Εἶπεν «καὶ διὰ τοῦ Τύπου».

§67Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Ὁ κ. Ὑπουργὸς κατέθεσε τὰ ἔγγραφα καὶ μετὰ τὴν κατάθεσιν ἐγένετο ἡ δημοσίευσις. Ἰδοὺ διατὶ ἡ συζήτησις ἦτο ματαία καὶ ἡ ἄποψις εἶναι ἀκατάληπτος.

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας ἔχει τὸν λόγον.

§69Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐμπ. Ναυτιλίας). Αἱ ἀκτοπλοϊκαί μας συγκοινωνίαι ἀντιμετωπίζουν μίαν ἀδικαιολόγητον ἀναστολὴν τῶν ἐργασιῶν τῶν ναυτιλιακῶν ἐπιχειρήσεων. Ἡ ἀναστολὴ αὐτή, τὸ Λὸκ–ἄουτ τῶν ἐφοπλιστῶν, εἶναι ἀπολύτως ἀδικαιολόγητος καὶ ἐδημιούργησε μίαν πλήρη ἐξάρθρωσιν τῶν ἀκτοπλοϊκῶν μας συγκοινωνιῶν. Αἱ δικαιολογίαι τὰς ὁποίας προβάλλουν οἱ ἐφοπλισταὶ εἶναι 1) ὅτι δὲν κατέστη δυνατὴ ἡ ἔγκυρος ἔγκρισις τῶν δρομολογίων καὶ 2) διότι δὲν ἐγένετο ἡ αἰτουμένη τροποποίησις τοῦ Νόμου 1091. Ἐκ τῆς μελέτης τοῦ φακέλλου προέκυψεν, ὅτι αἱ αἰτήσεις τῶν ἐφοπλιστῶν ὑπεβλήθησαν ἐκπροθέσμως, ἴσως καὶ ἐκ προθέσεως διὰ νὰ καταστήσουν ἀδύνατον τὴν ἐντὸς τῶν νομίμων προθεσμιῶν διευθέτησιν τοῦ ζητήματος. Τὸ ἐνδεικνυόμενον μέτρον, τὸ ὁποῖον δύναται νὰ λάβῃ τὸ Ὑπουργεῖον, εἶναι ἡ ἐπίταξις τῶν πλοίων, βάσει τῆς κειμένης νομοθεσίας. Ἐπειδὴ ὅμως αὐτὸ δύναται νὰ δημιουργήσῃ βάρος εἰς τὸ Δημόσιον, καταθέτω ἐνώπιον τῆς Βουλῆς νομοσχέδιον, δυνάμει τοῦ ὁποίου ἐξουσιοδοτεῖται τὸ Ὑπουργεῖον Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας νὰ προβῇ εἰς τὴν ἐπίταξιν, ἀλλὰ συγχρόνως καὶ τὴν ἐκμετάλλευσιν τῶν πλοίων διὰ λογαριασμὸν τῶν ἐφοπλιστῶν, παρακαλῶ δὲ τὴν Βουλὴν ὅπως στέρξῃ ἵνα τὸ νομοσχέδιον χαρακτηρισθῇ ὡς ὑπηρεσιακὸν καὶ ψηφισθῇ ἐπειγόντως. Παρακαλῶ συγχρόνως καὶ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπὴν ἐπὶ τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας νὰ τὸ ἐπεξεργασθῇ ἀμέσως, διὰ νὰ συζητήσωμεν τὴν Δευτέραν.

§70Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Νὰ συνέλθῃ τώρα ἡ Ἐπιτροπή.

§71Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ (Ὑπ. Ἐμπ. Ναυτιλίας). Ἔχω διάταξιν εἰς τὸ νομοσχέδιον βάσει τῆς ὁποίας καὶ τὴν Δευτέραν καὶ τὴν Τρίτην νὰ ψηφισθῇ, νομιμοποιεῖται ἡ ἐπίταξις, ἡ ὁποία ἀρχίζει αὔριον τὸ πρωΐ.

§72Σ. ΧΑΤΖΗΜΠΕΗΣ. Ὀφείλω νὰ συγχαρῶ τὸν κ. Ὑπουργὸν διὰ τὴν πρωτοβουλίαν του. Θὰ πρέπῃ ἤδη νὰ σταματήσῃ ἡ συζήτησις καὶ νὰ λυθοῦν τὰ πλοῖα ποὺ εἶναι δεμένα εἰς τὸν λιμένα Πειραιῶς, συνεπείᾳ τοῦ λὸκ–ἄουτ τῶν ἐφοπλιστῶν.

§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Γεωργίας ἔχει τὸν λόγον.

§74Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπουρ. Γεωργίας). Ὅπως εἶναι γνωστόν, κύριοι βουλευταί, ἡ καλλιέργεια τῆς τομάτας εἰς τὴν Ἑλλάδα ἀποτελεῖ μίαν ἀπὸ τὰς σημαντικωτέρας κηπευτικὰς καλλιεργείας καὶ ἰδιαιτέρως εἰς τὴν Ἀργοσιδοναυπλίαν καὶ τὴν Θράκην, τὴν Δωδεκάνησον καὶ τὴν Θεσσαλονίκην. Μέρος τῆς παραγωγῆς αὐτῆς καταναλίσκεται εἰς τὸ ἐσωτερικὸν ὡς νωπὴ τομάτα καὶ τὸ ὑπόλοιπον ἀναγκαστικῶς βιομηχανοποιεῖται καὶ μετατρέπεται εἰς τοματοπολτόν. Διὰ τὴν προστασίαν τῶν παραγωγῶν καὶ τοῦ τοματοπολτοῦ ἐθεσπίσθησαν μέτρα διὰ τοῦ Διατάγματος 452)1947, ἡ ἰσχὺς τῶν διατάξεων τοῦ ὁποίου ἠδύνατο νὰ παραταθῇ διὰ πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ κατὰ τὰ ἔτη 1948 καὶ 1949. Οἱ λόγοι οἱ ὁποῖοι ἐπέβαλον τὴν προστασίαν διὰ τὰ ἔτη 1948 καὶ 1949 ἐπιβάλλουν τὴν προστασίαν καὶ τῆς παραγωγῆς τοῦ 1950. Δι’ αὐτὸ ἔχω τὴν τιμὴν νὰ εἰσηγηθῶ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ Ν.Δ. 452)1947 «περὶ μέτρων προστασίας τοματοπαραγωγῆς» διὰ τὴν παράτασιν τῆς ἰσχύος τῶν μέτρων προστασίας καὶ διὰ τὸ ἔτος 1950 καὶ θὰ παρακαλέσω τὴν Βουλὴν νὰ τὸ χαρακτηρίσῃ ὑπηρεσιακὸν καὶ ἐπεῖγον καὶ νὰ τὸ ψηφίσῃ.

§75ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, νὰ κηρυχθῇ κατεπεῖγον καὶ νὰ ψηφισθῇ εἰς τὴν πρώτην συνεδρίασιν νομοθετικῆς ἐργασίας.

§76Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. Δὲν εἶναι δυνατόν, κ. Ὑπουργέ, ἐπειδὴ ὁ χρόνος προχωρεῖ, νὰ λάβητε ἐν τῷ μεταξὺ τὰ ἐπιβαλλόμενα μέτρα, προεξοφλοῦντες τὴν ἀπόφασιν τῆς Βουλῆς;

§77Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ (Ὑπουρ. Γεωργίας). Μάλιστα.

§78Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Εἴμεθα σύμφωνοι.

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀνακοινῶ ἀναφορὰν τῆς Πανελληνίου Ναυτικῆς Ὁμοσπονδίας κατατεθεῖσαν ὑπὸ τοῦ βουλευτοῦ Πειραιῶς κ. Στ. Χατζήμπεη, διὰ τῆς ὁποίας αὕτη διαμαρτύρεται μετ’ ἀγανακτήσεως διὰ τὸ κηρυχθὲν ὑπὸ τῶν ἐφοπλιστῶν ἀδικαιολογήτως λὸκ–ἄουτ, τονίζει, ὅτι αἱ ἐνέργειαι τῶν ἐφοπλιστῶν ἀποσκοποῦν εἰς ἐκβιασμὸν τῆς Κυβερνήσεως, καὶ θέτει εἰς τὴν διάθεσιν τῆς Κυβερνήσεως τὰ πληρώματα πρὸς ἐξυπηρέτησιν τῆς Κοινωνίας. (Χειροκροτήματα). Συνέχεια τῆς συζητήσεως ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ.

§80Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ θέμα τῶν σχέσεών μας μὲ τὴν Γιουγκοσλαυΐαν θὰ ἀναβληθῇ διὰ νὰ συζητηθῇ μετὰ τὴν ἐπάνοδον ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ Ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν.

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μάλιστα. Ὁ κ. Ἀλ. Μπαλτατζῆς ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ.

§82Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ ἔχει παραταθῆ ἐπὶ πολὺν χρόνον καὶ ἐρωτῶ ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἔχῃ καταλήξει εἰς ὡρισμένας δηλώσεις, ὥστε μετὰ τὸν τερματισμὸν τοῦ λόγου τοῦ κ. Μπαλτατζῆ νὰ τὰς ἀνακοινώσῃ καὶ νὰ συντμηθῇ ἡ περαιτέρω συζήτησις καὶ νὰ λήξῃ τὸ θέμα ἀπόψε.

§83Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ (Ἀντιπρ. Κυβερνήσεως). Θὰ δώσῃ ἀπάντησιν ἡ Κυβέρνησις.

§84Ι. ΜΕΛΑΣ (Ὑπουργ. Ἐθν. Οἰκονομίας). Ἡ Βουλὴ ἐζήτησε μίαν διαφωτιστικὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ ζητήματος καὶ ἡ Κυβέρνησις ὑπεσχέθη τὴν ἀκριβῆ προσοχήν της ἐπὶ τῶν ἀπόψεων, αἱ ὁποῖαι θὰ διετυποῦντο. Ἤδη βλέπει τὴν συζήτησιν παρατεινομένην ἐπὶ δύο ἑβδομάδας καὶ ἀναμένει τὸν τερματισμόν.

§85Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Τὴν συζήτησιν τὴν διευθύνει ἡ Κυβέρνησις.

§86Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Ἐὰν σεῖς νομίζητε ὅτι ἔχετε, ὡς Κυβέρνησις, διαφωτισθῆ ἀπὸ τὰς συζητήσεις, δώσατε τὴν ἀπάντησιν, ὁπότε καὶ οἱ κύριοι συνάδελφοι θὰ παραιτηθοῦν ἀσφαλῶς τῆς περαιτέρω συζητήσεως.

§87Ι. ΜΕΛΑΣ (Ὑπουργ. Ἐθν. Οἰκονομίας). Εὐχαριστῶ διὰ τὴν παρέμβασιν καὶ σᾶς λέγω, ὅτι εἰς τὸ Ἀνώτατον Συμβούλιον Ἀνασυγκροτήσεως διεξήχθη μία συζήτησις, ἡ ὁποία ὡλοκλήρωσε τὸ καπνικὸν θέμα. Ἤδη ἡ Κυβέρνησις ἀκούει ἐπαναλαμβανομένας ἀπόψεις ἐν πολλοῖς, αἱ ὁποῖαι ἔχουν ἐκτεθῆ ἐνώπιόν της ἀπὸ τῶν πρώτων ἡμερῶν τῆς συζητήσεως. Συνεπῶς, κατὰ τὴν γνώμην τῆς Κυβερνήσεως, τὸ θέμα ἔχει ἐξαντληθῆ ἀπὸ ἀπόψεως διαφωτίσεως, τοὐλάχιστον εἰς τὰς γενικὰς γραμμάς. Ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διακόψῃ ἡ Κυβέρνησις τὴν συζήτησιν, τὴν ὁποίαν ἐπιθυμεῖ ἡ Βουλή.

§88Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν εἶπον αὐτὸ ἐγώ. Ἐγὼ εἶπον ὅτι πρὸς εὐχέρενσιν καὶ διὰ τὸν ταχύτερον τερματισμὸν τῆς συζητήσεως, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἔχῃ ἀποκρυσταλλώσει σκέψεις καὶ ἀποφάσεις νὰ τὰς ἀνακοινώσῃ, ὁπότε, πιθανόν, τοῦτο νὰ συντάμῃ τὸν χρόνον τῆς συζητήσεως.

§89Ι. ΜΕΛΑΣ (Ὑπουργ. Ἐθν. Οἰκονομίας). Ἐὰν ἡ Βουλὴ θεωρῇ τὴν συζήτησιν τερματισθεῖσαν......

§90Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Μὴ κάμνετε μετάθεσιν τῶν εὐθυνῶν εἰς τὴν Βουλήν. Πρέπει νὰ τελειώσωμεν.

§91Ι. ΜΕΛΑΣ (Ὑπουργ. Ἐθν. Οἰκονομίας). Δὲν εἴμεθα ἡμεῖς ἁρμόδιοι νὰ ὁμιλοῦμεν περὶ εὐθυνῶν τοῦ Σώματος. Πρόκειται περὶ κυριαρχικοῦ δικαιώματος τῆς Βουλῆς.

§92Σ. ΧΟΥΤΑΣ. Κύριε Ὑπουργέ, ἐπιτρέπετε; Ἡμεῖς ἐζητήσαμεν νὰ πληροφορηθῶμεν, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἔχῃ διαφωτισθῆ καὶ ἐὰν εἶναι ἑτοίμη νὰ ἀπαντήσῃ.

§93Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Ὑπάρχει, κ. συνάδελφοι, ὁμολογῶ, ἡ ἐντύπωσις, ὅτι ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ παρετάθη, ἀλλὰ τοῦτο δὲν εὑρίσκεται ἐντὸς τῆς πραγματικότητος. Ἐπὶ δέκα ἡμέρας τώρα οὐδεμία συζήτησις ἐγένετο ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου καὶ ἐὰν κατὰ τὰς προηγουμένας συνεδριάσεις ἠσχολήθη ἡ Βουλὴ μὲ τὸ ζήτημα τοῦτο, ἠσχολήθη ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον εἰς προκεχωρημένας ὥρας. Ἐὰν πράγματι ἐπιθυμοῦν ἡ Κυβέρνησις καὶ ἡ Βουλὴ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ περιλαλήτου αὐτοῦ ζητήματος, νομίζω ὅτι ἡ συζήτησις θὰ τερματισθῇ εἰς δύο συνεδριάσεις, δεδομένου ὅτι ὅλοι γνωρίζομεν ποίαν κρίσιν ἀντιμετωπίζουν οἱ κατ’ ἐξοχὴν λαοφιλεῖς καπνοπαραγωγοί, ἐφ’ ὅσον μάλιστα ἡ Κυβέρνησις πρέπει καὶ βιάζεται νὰ ἐξαγγείλῃ τὰ μέτρα διὰ τὴν λύσιν τοῦ ζητήματος αὐτοῦ. Ὅταν τὸ θέμα ἦλθε πρὸς συζήτησιν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ἐκ μέρους τῶν ἀντιπροσώπων τῶν καπνοπαραγωγικῶν περιφερειῶν, ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας εἶχε ζητήσει μίαν μικρὰν ἀναβολήν, 8 περίπου ἡμερῶν, διὰ νὰ μελετήσῃ τὸ ζήτημα ἡ Κυβέρνησις, ὁπότε μετὰ θὰ ἦτο εἰς θέσιν ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐξαγγείλῃ τὰ μέτρα της ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ. Λυποῦμαι πάρα πολύ, διότι ἔκτοτε ἐπέρασαν ὄχι ὀκτὼ ἀλλὰ εἴκοσι πέντε ἡμέραι καὶ ἡ Κυβέρνησις δὲν εὑρέθη εἰς τὴν θέσιν νὰ κάμῃ δηλώσεις, διὰ τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα σκέπτεται νὰ λάβῃ ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ ζητήματος. Αὐτὸ ὅμως τὸ πρᾶγμα θὰ καθυστερήσῃ τὸν τερματισμὸν τῆς συζητήσεως. Ἐκτὸς αὐτοῦ, ὅταν ἔφυγεν ὁ κ. Ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ ἐδήλωσεν ὅτι ἀκόμη ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει καταλήξει εἰς ἀποφάσεις, καὶ αὐτὸ τὸ λέγω μετὰ μεγάλης μου λύπης, διότι, δυστυχῶς, τὸ ζήτημα εὑρίσκεται ἀκόμη εἰς τὸ στάδιον τῆς ἐρεύνης, ἐκφράζω δὲ τὴν εὐχὴν ὅπως ἡ Βουλὴ τερματίσῃ τὴν συζήτησιν ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, ἐντὸς δύο ἡμερῶν, διὰ νὰ προχωρήσωμεν πλέον εἰς τὴν λῆψιν μέτρων ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως ἐπὶ τοῦ φλέγοντος τούτου ζητήματος. Κατὰ τὴν προηγουμένην συνεδρίασιν ὡμίλησα κυρίως διὰ τὸ θέμα τῶν ἐξαγωγῶν τῶν καπνῶν, καθὼς καὶ οἱ ἀξιότιμοι κ. κ. συνάδελφοι, καὶ αἱ ἀπόψεις μας ἀνταποκρίνονται περίπου πρὸς τὴν θέλησιν ὅλων. Ἐνῷ, λοιπόν, τὸ θέμα τῆς ἐξαγωγῆς τῶν καπνῶν ἀντιμετωπίσθη καὶ συνεζητήθη κατὰ εὐρύτατον τρόπον καὶ ἐκ μέρους τοῦ Τύπου καὶ ἐκ μέρους τῶν οἰκονομικῶν παραγόντων τοῦ τόπου καὶ τῆς Κυβερνήσεως ἀκόμη, δὲν ἐτονίσθη ὅσον ἔπρεπεν ἡ προσπάθεια τῆς τονώσεως τῶν ἐξαγωγῶν. Ὁμιλοῦμεν διὰ τὸ καπνικόν, ὅταν ἔχωμεν μίαν παραγωγὴν πρὸς ἐξαγωγὴν 35 ἑκατομμυρίων κιλῶν περίπου, ἡ ὁποία εὑρίσκεται αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς τὴν Ἀνατολικὴν Μακεδονίαν ὅπου παράγονται τὰ εὐγενῆ λεγόμενα καπνά, ὅπως καὶ εἰς πολλὰ ἄλλα καπνικὰ κέντρα τῆς ὑπολοίπου Ἑλλάδος, Αἰτωλοακαρνανίαν, Κατερίνην καὶ ἄλλα. Κάτω ἀπὸ τὴν ζοφερὰν αὐτὴν κατάστασιν διὰ τὸν καπνὸν δημιουργεῖται μία ψυχολογικὴ κατάστασις, εἰς τὴν ὕπαιθρον, εἰς τὰ καπνοπαραγωγικά μας κέντρα, τρόμου, ὁ ὁποῖος μεταβάλλεται εἰς πανικὸν καὶ οἱ καπνοπαραγωγοὶ βλέποντες αὐτὰς τὰς δυσχερείας πρὸς ἐξαγωγὴν τοῦ προϊόντος των, ἀναγκάζονται καὶ πωλοῦν τὰ καπνά των εἰς ἐξευτελιστικὰς τιμὰς εἰς τοὺς καπνεμπόρους, διότι σήμερον δὲν ὑπάρχει, δυστυχῶς, καμμία προστατευτικὴ ὀργάνωσις διὰ τὴν διάθεσιν τοῦ καπνοῦ, δὲν ὑπάρχει μία τιμὴ ἀσφαλείας, βάσει τῆς ὁποίας νὰ διαθέτῃ τὸ προϊόν του. Ἐπὶ τῶν ἡμερῶν τῆς προηγουμένης ἢ μᾶλλον τῆς Ὑπηρεσιακῆς Κυβερνήσεως ἔχει ὁρισθῆ μία τιμὴ ἀσφαλείας 230 φορὰς πάρα πάνω τῆς προπολεμικῆς, ἀλλὰ ἡ τιμὴ αὐτὴ εἶναι ἐνδεικτική, χωρὶς ἐγγύησιν ἐκ μέρους τοῦ Κράτους, ἐνῷ αἱ τιμαὶ αἱ ὁποῖαι δίδονται εἰς τοὺς καπνοπαραγωγοὺς ἔχουν σημειώσει τοιαύτην κάμψιν, ὥστε νὰ μὴ πραγματοποιῆται καὶ αὐτὴ ἡ τιμὴ ἀσφαλείας καὶ νὰ διαθέτουν τὸν καπνὸν εἰς τιμὴν 200 καὶ 180 καὶ 150 φορὰς πάρα πάνω τῆς προπολεμικῆς, εἶναι γνωστὸν δὲ ὅτι τὸ ἐμπόριον λόγῳ τῆς φύσεως θὰ ζητήσῃ πάντοτε νὰ πάρῃ εὐθηνότερα τὰ καπνά. Ἐφ’ ὅσον, λοιπόν, δὲν ὑπάρχει προστασία καὶ μεγαλυτέρα προσφορὰ καπνῶν ἀπὸ τὴν ζήτησιν, κατορθώνουν εὐκόλως οἱ μεγαλέμποροι νὰ συμπιέζουν τὰς τιμὰς πρὸς τὰ κάτω καὶ αὐτὸ γίνεται κυρίως εἰς τὴν Ἀνατολικὴν Μακεδονίαν καὶ Θράκην καὶ εἰς ἄλλας ἀκριτικὰς περιφερείας, ὅπου ἡ καλλιέργεια τοῦ καπνοῦ ἀντιμετωπίζεται σχεδὸν ὑπὸ τὴν μορφὴν τῆς μονοκαλλιεργείας καὶ μὲ τὰς πωλήσεις ποὺ πραγματοποιοῦν οἱ καπνοπαραγωγοὶ δὲν κατορθώνουν νὰ ἐξοφλήσουν οὔτε τὰ χρέη των πρὸς τὴν Τράπεζαν. Ὅταν τὰ καπνὰ θὰ τὰ πωλήσουν σήμερον οἱ καπνοπαραγωγοὶ καὶ θὰ περιέλθουν εἰς τὰ χέρια τοῦ καπνεμπορίου κατὰ τοὺς μῆνας Σεπτέμβριον, Ὀκτώβριον καὶ Νοέμβριον καὶ θὰ εἶναι ἕτοιμα πρὸς ἐξαγωγήν, ἐλπίζομεν ὅλοι ὅτι ἡ κρίσις τῶν ἐξαγωγῶν, τὴν ὁποίαν ἀντιμετωπίζομεν αὐτὴν τὴν στιγμήν, θὰ εἶναι παροδικὴ καὶ ὅτι θὰ ληφθοῦν μέτρα τοιαῦτα, ὥστε νὰ ἐξασφαλισθῇ ἡ τοποθέτησις τῶν καπνῶν μας καὶ εἰς αὐτὴν τὴν Γερμανικὴν ἀγοράν. Διότι δὲν εἶναι παρὰ ἡ προσπάθεια αὐτὴ διὰ τὴν κατάκτησιν τῆς Γερμανικῆς ἀγορᾶς, δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ δώσῃ ἀποτελέσματα. Καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, ἐνῷ οἱ παραγωγοὶ τὸ διαθέτουν τὸ προϊόν των εἰς ἐξευτελιστικὰς τιμάς, ὅταν ἔλθῃ ἡ κατάλληλος στιγμὴ τὰ καπνὰ αὐτὰ θὰ πωληθοῦν ἐκ μέρους τῶν ἐξαγωγέων, ἐκ μέρους τῶν καπνεμπόρων, εἰς τιμὰς καλλιτέρας καὶ τὸ κέρδος, τὸ ὁποῖον θὰ προκύψῃ θὰ τὸ καρπωθῇ μὲν ἡ Ἐθνικὴ Οἰκονομία, ἀλλὰ θὰ τὸ καρπωθοῦν 30–40 ἐξαγωγεῖς, χωρὶς τὴν διαφορὰν αὐτὴν νὰ ἠμποροῦν νὰ τὴν καρπωθοῦν οἱ καπνοπαραγωγοί. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον, νομίζω ὅτι ὑπάρχει μία ἐπείγουσα ἀνάγκη ἡ Κυβέρνησις νὰ λάβῃ μέτρα προστασίας τῶν καπνοπαραγωγῶν. Νομίζω ὅτι ἡ Κυβέρνησις καὶ τὰ οἰκονομικὰ πρὸ παντὸς Ὑπουργεῖα εἶναι δυνατόν, ἐντὸς 24 ὡρῶν, διότι τὸ ζήτημα αὐτὸ δὲν ἐπιδέχεται καμμίαν ἄλλην ἀναβολήν, καὶ ἐντὸς 24 ὡρῶν νὰ λάβῃ μίαν ἀπόφασιν προστασίας τοῦ καπνοπαραγωγοῦ, ὁ ὁποῖος σήμερον ἀντιμετωπίζει μίαν πραγματικὴν σφαγήν, ἀναγκαζόμενος ὑπὸ αὐτὴν τὴν ζοφερὰν κατάστασιν, ἡ ὁποία ἐδημιουργήθη εἰς τὰ καπνοπαραγωγικὰ κέντρα, νὰ ἀπαλλοτριώσῃ τὰ περιουσιακά του στοιχεῖα εἰς εὐτελεῖς τιμάς. Εἶναι χρέος τῆς Κυβερνήσεως νὰ λάβῃ τὸ ταχύτερον μέτρα προστασίας τῆς παραγωγῆς, διότι εἶναι μέσα εἰς τὴν γενικωτέραν γραμμήν, τὴν ὁποίαν ἐξήγγειλεν ἡ Κυβέρνησις, ἡ ἐξασφάλισις δικαίας τιμῆς εἰς τὰ ἀγροτικὰ προϊόντα, ἡ ἐξασφάλισις καὶ εἰς αὐτὴν τὴν κοινωνικὴν τάξιν, τὴν τάξιν τῶν καπνοπαραγωγῶν, ἑνὸς ἀναλόγου εἰσοδήματος. Καὶ αὐτὸ τὸ 230 φορὲς ποὺ καθώρισεν ἡ Ὑπηρεσιακὴ Κυβέρνησις καὶ ποὺ εἶναι ἀνεπαρκὲς ὡς τιμὴ ἀσφαλείας, καὶ αὐτὴν τὴν τιμὴν ἀσφαλείας, ἐπαναλαμβάνω, δὲν τὴν πραγματοποιοῦν οἱ παραγωγοί. Δι’ αὐτὸν τὸν λόγον, ποιοῦμαι ἔκκλησιν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ τὸ ταχύτερον μέτρα ὑπὲρ τῶν καπνοπαραγωγῶν. Ἡ Βουλὴ ἠξεύρει τὰς θυσίας καὶ οἱ πολιτικοὶ Ἀρχηγοὶ ἠξεύρουν τὰς θυσίας τῶν ἀκριτικῶν αὐτῶν πληθυσμῶν καὶ ἰδιαιτέρως τοῦ πληθυσμοῦ τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας καὶ Θράκης, ποὺ εἶναι ἡ κατ’ ἐξοχὴν καπνοπαραγωγικὴ περιφέρεια ποὺ παράγει τὰ ἐξαγώγιμα καπνά. Ἐλέχθησαν πολλὰ διὰ τὰς θυσίας καὶ τὰς στερήσεις καὶ τὰς ὑπηρεσίας, τὰς ὁποίας ὁ πληθυσμὸς αὐτὸς προσέφερεν εἰς τὸ Ἔθνος. Εἶμαι βέβαιος, ὅτι αἱ δηλώσεις αὐταὶ ἀνταποκρίνονται πρὸς τὴν βαθυτάτην ἐπιθυμίαν καὶ πίστιν τοῦ πολιτικοῦ κόσμου διὰ τὰς ἀκριτικὰς αὐτὰς περιφερείας, διὰ τὰς περιφερείας αὐτάς, αἱ ὁποῖαι πλαισιώνουν τὰ ὑψώματα τῆς Πόσδας, τὰ ὑψώματα τῆς Χαϊτοῦς, ποὺ ἀποτελοῦν τὸν Γράμμον καὶ τὸ Βίτσι τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας, ποὺ εὑρίσκεται εἰς τὴν καρδιὰν τῆς Βουλγαρίας καὶ οἱ πληθυσμοὶ αὐτοὶ σήμερον εὑρίσκονται εἰς τοιαύτην ἀθλιότητα, ὅσον οὐδεμία ἄλλη κοινωνικὴ μερὶς εἰς τὸν τόπον μας. Εἶναι, λοιπόν, χρέος τιμῆς διὰ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν νὰ μὴ ἐπιτρέψῃ νὰ ὑπάρχῃ μία τοιαύτη κατηγορία Ἑλλήνων πολιτῶν, ἡ ὁποία καὶ σήμερον ἀκόμη, μὲ τὸ ὅπλο στὸ χέρι, ὑπερασπίζει τὴν μεθόριον τὴν Βουλγαρικήν, νὰ παραμένουν αὐτοὶ οἱ πληθυσμοὶ ὑπὸ μίαν δεινὴν ἐκμετάλλευσιν, ἄνευ οἱασδήποτε προστασίας. Εἶναι μία κατάστασις, ἡ ὁποία δὲν ἠμπορεῖ παρὰ νὰ μᾶς ὑποχρεώνῃ νὰ ὑψώσωμεν ἔντονον τὴν φωνὴν τῆς διαμαρτυρίας, διότι οἱ πληθυσμοὶ αὐτοὶ σφάζονται σήμερον, ὅπως ἀνεφέρθη καὶ εἰς τὸ καπνεργατικὸν συνέδριον τῆς Καβάλλας. Οἱ καπνοπαραγωγοὶ αὐτοὶ δὲν ἐξασφαλίζουν οὔτε 6.000 δραχ. ἡμερομίσθιον. Ἐρωτῶ τὴν Κυβέρνησιν, ὑπάρχει οἱαδήποτε κατηγορία Ἑλλήνων πολιτῶν, ἡ ὁποία νὰ ἐργάζεται μὲ αὐτὸ τὸ γλίσχρον ἡμερομίσθιον τῶν 6.000 δραχμῶν; Μία καπνοπαραγωγικὴ οἰκογένεια, ἡ ὁποία ἔχει βασικὸν κλῆρον 5–6 στρεμμάτων, αὐτὴ ἡ οἰκογένεια, ἡ ὁποία δὲν πραγματοποιεῖ ἕνα ἔσοδον μεγαλύτερον ἀπὸ 3.000.000–4.000.000 δραχ. ἐτησίως, εἶναι δυνατὸν αὐτὸ τὸ εἰσόδημα τῶν 3.000.000–4.000.000 δραχ., ἀπὸ τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ συντηρήσῃ τὰ ζῶα του, τὸν τεχνικόν του ἐξοπλισμόν, νὰ πληρώσῃ τὰ λιπάσματα κλπ. καὶ νὰ συντηρήσῃ καὶ τὴν οἰκογένειάν του; Προχθὲς ἐδιάβασα μίαν ἐφημερίδα ἑνὸς καπνοπαραγωγικοῦ κέντρου, ἡ ὁποία κτυπᾷ τὸν κώδωνα τοῦ κινδύνου καὶ λέγει ὅτι αὐτοὶ οἱ ὀρεινοὶ πληθυσμοὶ τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας, οἱ πληθυσμοὶ αὐτοί, οἱ ὁποῖοι εἰς τὸ παρελθὸν δὲν ἐγνώριζον τί θὰ εἰπῇ φυματίωσις, βλέπουν νὰ ἐπεκτείνεται κατὰ τὸν πλέον τραγικώτερον τρόπον ἡ φυματίωσις εἰς τὰ χωριὰ αὐτά. Καὶ πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ ἐπεκτείνεται, τὴν στιγμὴν κατὰ τὴν ὁποίαν αἱ περιφέρειαι αὐταί, ἀφοῦ ὑπέστησαν τὰ ὅσα ὑπέστησαν ἀπὸ τὴν Βουλγαρικὴν κατοχήν, καθ’ ὅλην τὴν περίοδον αὐτῆς τῆς τετραετίας εὑρίσκονται μὲ τὸ ὅπλον εἰς τὸ χέρι καὶ ὑπερασπίζουν τὰ χωριά τους καὶ μάχονται ἐναντίον τῶν συμμοριτῶν τὴν νύκτα καὶ τὴν ἡμέραν καὶ ἐργάζονται εἰς τὰ χωριὰ διὰ νὰ πραγματοποιήσουν ἕνα ἡμερομίσθιον 6.000 δραχμῶν; Τὴν συζήτησιν τῆς Βουλῆς καὶ τὰς ἀποφάσεις ποὺ θὰ λάβῃ ἡ Κυβέρνησις, ὁ καπνοπαραγωγικὸς κόσμος μὲ ἰδιαίτερον ἐνδιαφέρον παρακολουθεῖ καὶ ἀναμένει. Λαμβάνομεν καθημερινῶς διαμαρτυρίας ἀπὸ τὰ καπνοπαραγωγικὰ κέντρα. Ἐλάβομεν ἀπὸ τὸν Δήμαρχον τῆς Σταυρουπόλεως μίαν ἔκκλησιν, τὴν ὁποίαν μὲ παρεκάλεσε νὰ τὴν ἀναγνώσω εἰς τὴν Βουλήν, ἀλλὰ ἐπειδὴ θὰ μακρυγορήσω δὲν θὰ τὴν ἀναγνώσω. Σᾶς λέγω, ὅτι περιγράφει μὲ τὰ μελανώτερα χρώματα τὴν κατάστασιν αὐτήν. Καὶ σήμερον ἀκόμη ὁ Δήμαρχος Σταυρουπόλεως μᾶς λέγει, ὅτι μὲ τὸ ὅπλον εἰς τὸ χέρι εὑρισκόμεθα ἔξω τοῦ χωριοῦ διὰ νὰ φυλάττωμεν τὸ χωριό μας, διότι ὁ συμμοριτισμός, ἐφ’ ὅσον ἔχομεν τὰ Βουλγαρικὰ σύνορα, ὑφίσταται. Καὶ ἔρχονται οἱ καπνέμποροι καὶ παίρνουν τὰ καπνὰ ἀπὸ τὰ χωριά μας κατὰ τὸν πλέον εὐθηνότερον τρόπον. Ἡ κατάστασις, λοιπόν, αὐτῶν τῶν περιφερειῶν εἶναι ἐξαιρετικῶς κρίσιμος καὶ ἐπαναλαμβάνω καὶ ἐγὼ τὴν ἔκκλησιν καὶ τὴν ἀπευθύνω πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Εἶναι ἕνα ζήτημα μέγα ὄχι μόνον ἠθικῆς, ἀλλὰ καὶ ἐθνικῆς σημασίας. Νὰ συσταθῇ μία ἐπιτροπὴ ἀπὸ τὴν Βουλήν, ἡ ὁποία νὰ πάῃ ἐκεῖ, ἐπὶ τόπου, νὰ ἰδῇ κατὰ ποῖον τρόπον ζῇ αὐτὸς ὁ κόσμος καὶ ποίας δυσχερείας ἀντιμετωπίζει. Καὶ ἔχομεν ἀνάγκην τῆς συναντιλήψεως ὁλοκλήρου τῆς Βουλῆς. Διότι ἐάν, κύριοι συνάδελφοι, διαβάσωμεν ὅτι αἱ καπνοπαραγωγικαὶ περιφέρειαι τῆς Ἀμερικῆς ἔχουν ἰσχυροὺς ἐκπροσώπους μέσα εἰς τὸ Κογκρέσσον τῆς Ἀμερικῆς καὶ ἠμποροῦν νὰ ἐπιβάλλουν εὐεργετικὰ καὶ προστατευτικὰ μέτρα ὑπὲρ τῶν καπνοπαραγωγῶν τῆς Ἀμερικῆς, ἐδῶ, πρέπει νὰ τὸ εἴπω καὶ δὲν νομίζω ὅτι θὰ προσκρούσω εἰς τὴν εὐθιξίαν τῶν ἀντιπροσώπων τῶν ἄλλων καπνοπαραγωγικῶν διαμερισμάτων, νὰ εἴπω ὅτι οἱ ἐκπρόσωποι τῶν καπνοπαραγωγικῶν διαμερισμάτων, ἐφ’ ὅσον μέχρι σήμερον δὲν κατωρθώσαμεν νὰ ρυθμίσωμεν τὸ ζήτημα, εἶναι ἀσθενεῖς μέσα εἰς τὴν Ἐθνικήν μας Ἀντιπροσωπείαν. Καὶ ἔχομεν ἀνάγκην, ἐφ’ ὅσον συντρέχουν λόγοι γενικώτεροι καὶ ἐθνικοὶ ἀκόμη, ἔχομεν ἀνάγκην τῆς συναντιλήψεως ὁλοκλήρου τοῦ Σώματος, διὰ νὰ ἑδραιωθῇ εἰς τὴν συνείδησιν αὐτῶν τῶν πληθυσμῶν τὸ αἴσθημα τοῦ δικαίου, τὸ αἴσθημα ὅτι ὑπάρχει μία οἰκονομικὴ καὶ μία κοινωνικὴ δικαιοσύνη, ὑπάρχει ἐθνικὸν ἐνδιαφέρον δι’ ὅλους τοὺς Ἕλληνας. Ἐπαναλαμβάνω ὅτι δὲν ἐπιτρέπεται οὔτε 24 ὡρῶν ἀναβολὴ διὰ τὸ ζήτημα αὐτό, διότι ὁ καπνὸς φεύγει ἀπὸ τὰ χέρια τῶν καπνοπαραγωγῶν καὶ ἔρχεται εἰς τὰ χέρια τῶν ἐμπόρων καὶ γίνονται κύριοι τοῦ προϊόντος οἱ καπνέμποροι. Θὰ λάβουν μέτρα διὰ τὴν ἐξαγωγήν, τὰ μέτρα αὐτὰ θὰ ἀποδώσουν καὶ τότε ποῖος θὰ καρπωθῇ ἀπὸ τὴν καλὴν πώλησιν τῶν καπνῶν; Βεβαίως οἱ ἔμποροι καὶ ὄχι οἱ παραγωγοί. Οἱ καπνέμποροι, ἄλλως τε, καὶ εἰς τὸ παρελθὸν ἠγόραζον τὰ καπνὰ μὲ καθεστὼς δολλαρίου 5.000 δραχμῶν καὶ ὅταν ἐφθάσαμεν εἰς τὴν ἐξαγωγὴν ἐπληρώθησαν οἱ ἐξαγωγεῖς μὲ 15.000 δρχ. Καὶ σήμερον, λοιπόν, ὁ καπνοπαραγωγὸς πωλεῖ τὰ καπνὰ δι’ ἕνα κομμάτι ψωμὶ καὶ ὅταν θὰ γίνῃ ἡ ἐξαγωγὴ τοῦ προϊόντος τὴν διαφοράν, ἡ ὁποία θὰ προκύψῃ, θὰ τὴν καρπωθῇ ὁ ἐξαγωγεύς. Εἶναι, λοιπόν, ἀνάγκη νὰ στραφῶμεν πρὸς τὴν Γερμανίαν καὶ πρὸς τὴν Ἀμερικήν. Βέβαια καὶ ἐκεῖ πρέπει νὰ στραφῶμεν, ἀλλὰ πρέπει πρῶτα νὰ στραφῶμεν εἰς τὸν τόπον μας, εἰς τὴν Ἑλλάδα, πρὸς τὰ καπνικὰ κέντρα, διὰ νὰ σταματήσωμεν τὸν κατήφορον, εἰς τὸν ὁποῖον εὑρίσκονται οἱ Ἕλληνες καπνοπαραγωγοί. Εἶναι ἐξαιρετικῆς σημασίας αὐτὸ τὸ κεφάλαιον καὶ νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ τὸ ἐκτιμήσῃ καὶ θὰ λάβῃ τὰ ἀνάλογα μέτρα. Κύριοι Βουλευταί, κατὰ τὰ δύο τελευταῖα ἔτη—βέβαια ἔλειπον ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου—ὑπῆρχε μία ρυθμιστικὴ Ὀργάνωσις, ἡ Συνεταιριστικὴ Ἕνωσις τῶν Καπνοπαραγωγῶν Ἑλλάδος, ἡ λεγομένη Σ.Ε.Κ.Ε., ἡ ὁποία κατὰ τὰ δύο πρῶτα ἔτη συνεκράτησε τὰς τιμὰς εἰς ἕνα ἐπίπεδον. Ἀλλὰ ἡ Συνεταιριστικὴ αὐτὴ Ἕνωσις Καπνοπαραγωγῶν Ἑλλάδος, ἡ ὁποία συνεστήθη ἀπὸ τὰς καπνοπαραγωγικὰς ἐργατικὰς ὀργανώσεις, συνεστήθη, ἀφοῦ εἴδομεν οἱ ἐκπρόσωποι τῶν καπνοπαραγωγῶν, ὅτι τὸ Κράτος δὲν ἐπροχώρησεν εἰς τὴν λῆψιν ἀποφάσεων διὰ τὴν ἵδρυσιν ἑνὸς ἰσχυροῦ Κρατικοῦ ἢ ἡμικρατικοῦ Ὀργανισμοῦ, ὁ ὁποῖος θὰ ἀνελάμβανε τὸν ρόλον τῆς ρυθμιστικῆς παρεμβάσεως. Καὶ ὄχι μόνον αὐτό, ἀλλὰ θὰ ἀνελάμβανεν ἐκ παραλλήλου καὶ τὸν ρόλον ἐκεῖνον, ποὺ πρέπει νὰ παίξῃ μία καπνικὴ ὀργάνωσις εἰς τὸ ἐξωτερικὸν διὰ τὴν προπαγάνδαν, διὰ τὴν διαφώτισιν, διὰ τὴν διευκόλυνσιν τῶν ἐξαγωγῶν μας εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Αὐτή, λοιπόν, ἡ ὀργάνωσις, ἡ ὁποία πλέον ἐξέρχεται τῶν ὁρίων τῆς ἰδιωτικῆς πρωτοβουλίας, ἦτο ὁ Ὀργανισμὸς Καπνοῦ, τὸν ὁποῖον ἐζήτησαν οἱ παραγωγοὶ νὰ δημιουργηθῇ πρὸς τὸν σκοπὸν τῆς προστασίας τοῦ προϊόντος. Ὅταν, λοιπόν, εἶδον οἱ παραγωγοί, ὅτι ρυθμιστικὴ ὀργάνωσις δὲν γίνεται, διότι ἐκτυπήθηκεν ἀπὸ τοὺς ἐκπροσώπους τῶν μεγάλων καπνεμπορικῶν ἐπιχειρήσεων, οἱ ὁποῖοι μὲ διάφορα μέσα κατώρθωναν πάντοτε νὰ καταπολεμοῦν καὶ νὰ παρεμποδίζουν τὸ χρέος αὐτό, τὸ ὁποῖον ἔχει ἡ Πολιτεία διὰ τὴν ὀργάνωσιν καὶ τὴν προστασίαν τοῦ προϊόντος, ἠναγκάσθησαν οἱ παραγωγοὶ μόνοι τους, μὲ τὰ γλίσχρα οἰκονομικὰ μέσα τὰ ὁποῖα διαθέτουν, νὰ συστήσουν τὸν Ὀργανισμόν, νὰ δημιουργήσουν μίαν κεντρικὴν συνεταιριστικὴν ὀργάνωσιν, ἡ ὁποία ἐπεχείρησεν αὐτὸ τὸ ἔργον τῆς ρυθμιστικῆς παρεμβάσεως, διὰ νὰ ἀποδείξῃ καὶ διὰ νὰ διαψεύσῃ τοὺς ἰσχυρισμοὺς μερικῶν, οἱ ὁποῖοι ὑποστηρίζουν ὅτι τὸ Κράτος, οἱ Συνεταιρισμοί, οἱ Ἑλληνικοὶ Ὀργανισμοὶ δὲν εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἐμπορεύωνται τὸν καπνόν, διότι οἱ Συνεταιρισμοὶ καὶ τὸ Κράτος ἀκόμη δὲν κάμουν πολιτικήν, ὅτι οἱ Ὀργανισμοὶ αὐτοὶ θὰ πᾶνε νὰ δώσουν εἰς τοὺς καπνοπαραγωγοὺς ὑψηλὰς τιμάς, θὰ δώσουν εἰς τοὺς καπνεργάτας ὑψηλὰ ἡμερομίσθια καὶ θὰ ὑπάρξῃ σπατάλη τοῦ χρήματος. Εἰς τὰ δύο αὐτὰ χρόνια ποὺ ἐλειτούργησεν αὐτὴ ἡ συνεταιριστικὴ ὀργάνωσις, ὅπως εἴδομεν προχθὲς εἰς τὰς ἐφημερίδας, ἕνα δημοσίευμα ἑνὸς στελέχους τῆς Καπνεργατικῆς Ὁμοσπονδίας, ἄλλοτε ἀντιπρόεδρος αὐτῆς, ἴσως καὶ σήμερον, ἐνυπόγραφον ἄρθρον τοῦ Μ. Σαπότα ὁμιλεῖ διὰ τὴν δρᾶσιν αὐτῆς τῆς συνεταιριστικῆς ὀργανώσεως καὶ κατηγορεῖ ὅτι ἡ συνεταιριστικὴ ὀργάνωσις παίρνει εὐθηνότερα τὰ καπνὰ ἀπὸ τοὺς παραγωγούς, ὅτι ἡ συνεταιριστικὴ αὐτὴ ὀργάνωσις εἶχε μεγαλυτέραν ἀπόδοσιν εἰς τὴν ἐπεξεργασίαν τῶν καπνῶν ἀπὸ τὴν ἀπόδοσιν ποὺ εἶχον οἱ καπνέμποροι, διότι κατώρθωσαν νὰ παρασύρουν τοὺς καπνεργάτας εἰς τὸ νὰ ἀποδώσουν περισσότερον, ὅτι ἡ συνεταιριστικὴ αὐτὴ ὀργάνωσις ἀπὸ ἀπόψεως γενικῶν δαπανῶν εὑρίσκεται ὄχι μόνον εἰς τὸ περιθώριον τῶν γενικῶν ἐξόδων τῶν καπνεμπορικῶν ἐπιχειρήσεων, ἀλλὰ καὶ κάτι πάρα κάτω. Εἰς τὰ δύο αὐτὰ χρόνια ἀπέδειξεν ἡ συνεταιριστικὴ ὀργάνωσις τῶν καπνοπαραγωγῶν, ὅτι αὐτὰ τὰ κεφαλαιώδη στοιχεῖα, ἀπὸ τὰ ὁποῖα πρέπει νὰ κρίνεται ἕνας Συνεταιρισμός, ἀκόμη καὶ μία ἰδιωτικὴ ἐπιχείρησις, αὐτὰ τὰ κεφαλαιώδη στοιχεῖα, ἀπὸ ἀπόψεως κόστους τῶν ἐπιχειρήσεων, ἀπὸ ἀπόψεως κόστους ἀγορῶν, ἀπὸ ἀπόψεως κόστους τῶν γενικῶν ἐξόδων, ἡ συνεταιριστικὴ αὐτὴ ὀργάνωσις ἔδωσε καλλίτερα ἀποτελέσματα ἀπὸ τὸ ἰδιωτικὸν ἐμπόριον. Ἰδού, λοιπόν, ἕνα παράδειγμα συνεταιριστικῆς ὀργανώσεως εἰς τὸν τόπον μας, ἕνα παράδειγμα, διὰ τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ εἶναι ὑπερήφανοι ὄχι μόνον οἱ Ἕλληνες, ἀλλὰ καὶ ἡ Ἑλληνικὴ Κοινωνία, διότι αὐτὸ ἀποτελεῖ μίαν πρόοδον καὶ μίαν κατάκτησιν, παρομοίαν τῆς ὁποίας δὲν ἔχουν νὰ ἐμφανίσουν πολλοὶ πολιτισμένοι λαοί. Ἀλλὰ ἡ προσπάθεια αὐτὴ τῆς ρυθμιστικῆς ὀργανώσεως συνεκράτησε τὴν ἀντίδρασιν καὶ τὴν πολιτικὴν τοῦ μεγάλου καπνεμπορίου καὶ εἰς τὴν τιμὴν τῆς διαθέσεως τῶν καπνῶν κατώρθωσε νὰ πραγματοποιήσῃ ἐξαγωγάς, αἱ ὁποῖαι ἀνέρχονται εἰς 90 δισεκατομμύρια δρχ. καὶ πολλάκις ποὺ ἀνέρχονται εἰς 110 ἑκατομμύρια δρχ. Ἀλλὰ εἰς τὴν προσπάθειαν αὐτὴν τὴν ἐξαγωγικήν της συνήντησεν ἔντονον τὴν πολεμικὴν ἐκ μέρους τῶν καπνεμπόρων. Πάντοτε διεβλήθη ὄχι μόνον πρὸς τὴν κατεύθυνσιν τοῦ Κράτους, ἀλλὰ καὶ πρὸς τὴν κατεύθυνσιν τῶν ἀγοραστῶν. Βλέπετε τὴν Ἀγγλικὴν ἐπιχείρησιν (................), ἡ ὁποία εἶναι ἕνα μεγάλο τρὰστ εἰς τὴν Ἀγγλίαν, ποὺ ἀντιπροσωπεύει τὸ 75% τῆς καταναλώσεως. «Βλέπω ὅτι ἀπὸ τὴν Σ.Ε.Κ.Ε. λαμβάνονται τὰ καπνά, δι’ ὄνομα τοῦ Θεοῦ, αὐτὴ εἶναι κουπερατίβα καὶ ἑπομένως θὰ σᾶς ἐκτοπίσῃ». Τὰ ἴδια καὶ διὰ τοὺς ἄλλους ἀγοραστὰς καὶ δι’ αὐτοὺς τοὺς Ἀμερικανούς, διότι αἱ Ἀμερικανικαὶ Ἑταιρεῖαι εἰς τὸν τόπον μας, δυστυχῶς, ἠκολούθησαν μίαν πολιτικὴν ὑποβιβασμοῦ τῶν τιμῶν τῶν καπνῶν. Ἐλέχθη δὲ ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ὅτι τὸ 1946 οἱ Ἀμερικανοὶ ἔδωσαν εἰς τὰ καπνὰ τὰ Ἑλληνικὰ 2,6 δολλάρια, βαθμιαίως δὲ αὐτὰ τὰ 2,6 δολλάρια κατέβηκαν εἰς τὰ 2 δολλάρια καὶ ἤθελαν νὰ τὰ πᾶνε εἰς τὸ 1,8. Δὲν θέλουν, λοιπόν, νὰ ὑπάρχῃ οὔτε Κρατική, οὔτε ἡμικρατική, οὔτε συνεταιριστικὴ ὀργάνωσις. Καὶ ποίαν προσπάθειαν κατέβαλον πρὸς αὐτὴν τὴν κατεύθυνσιν οἱ ἄνθρωποι αὐτοί, οἱ ὁποῖοι εὑρίσκονται ἐπὶ κεφαλῆς τῶν καπνεμπορικῶν ὀργανώσεων; Ὀφείλω νὰ εἴπω, ὅτι αἱ μεγάλαι καπνεμπορικαὶ ἐπιχειρήσεις κυττάζουν μόνον νὰ παραλύσουν τὴν προσπάθειαν τοῦ Κράτους καὶ τῶν συνεταιριστικῶν ὀργανώσεων διὰ τὴν προστασίαν τοῦ προϊόντος. Ἀλλὰ αἱ μεγάλαι ἐπιχειρήσεις κυττάζουν ἐπίσης νὰ ἐξοντώσουν καὶ τοὺς μικροὺς Ἕλληνας καπνεμπόρους. Τὸ 1932, 1935–1936, κατὰ τὰ ἔτη αὐτά, προπολεμικῶς ἀκόμη, ἠναγκάσθησαν οἱ μικροὶ Ἕλληνες καπνέμποροι νὰ δημιουργήσουν μίαν ἰδικήν των ὀργάνωσιν μὲ ἕδραν τὴν Καβάλλαν, ἡ ὁποία ὠνομάσθη «Ἕνωσις τῶν Ἑλλήνων Καπνεμπόρων», ἐν ἀντιθέσει πρὸς τοὺς μεγάλους ἐξαγωγεῖς, οἱ ὁποῖοι ἦσαν ἐκπρόσωποι τῶν μεγάλων ξένων Ἀμερικανικῶν καὶ ἄλλων ἑταιρειῶν. Τὸ μεγάλο, λοιπόν, καπνεμπόριον καὶ τὸ ἰσχυρόν, πάντοτε φροντίζει νὰ θέσῃ ἐκτὸς μάχης τὸ μικρὸν καπνεμπόριον, οὕτως ὥστε σήμερον βλέπομεν, ὅτι ἡ ἐμπορία τοῦ προϊόντος νὰ ἔχῃ περιέλθει μόνον εἰς τὰ ὀλίγα χέρια καὶ τὸ 90% τῆς ἐμπορίας ἠμπορεῖ νὰ τὸ ἔχουν 10 ἕως 20 ἐπιχειρήσεις. Ἀλλὰ εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἀναφέρω καὶ κάτι ἄλλο, διότι ὅταν ὡμίλει ὁ κ. Παπαθανάσης ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ἐτόνισεν, ὅτι πρέπει καὶ αἱ συνεταιριστικαὶ ὀργανώσεις νὰ ἐργασθοῦν πρὸς αὐτὴν τὴν κατεύθυνσιν. Καὶ εἶπεν ὅτι, λαμβάνων ἀφορμὴν ἀπὸ ἕνα ἀνακριβὲς σημείωμα, τὸ ὁποῖον διένειμεν ἐντὸς τῆς Βουλῆς ἡ Καπνεμπορικὴ Συνομοσπονδία, εἶπεν, ὅτι «δὲν βλέπω τὸν λόγον, διὰ τὸν ὁποῖον θὰ συγκρούωνται οἱ καπνέμποροι μὲ τὴν συνεταιριστικὴν ὀργάνωσιν». Καὶ ἐπειδὴ ἀνέφερε τοῦτο καὶ ὡμίλησε περὶ συνεργασίας, πρέπει νὰ εἴπωμεν, ὅτι τὴν συνεργασίαν τὴν ἐπεδίωξε καὶ ἡ συνεταιριστικὴ ὀργάνωσις, ἀλλὰ ἦτο εὐνόητον, ὅτι τὸ καπνεμπόριον τὴν ἐφοβεῖτο καὶ τὴν ἀπέκρουε. Κατὰ τίνα τρόπον εἰργάσθησαν οἱ καπνέμποροι; Θὰ σᾶς ἀναφέρω μίαν ὁμιλίαν ἑνὸς Ἀμερικανοῦ ἐκπροσώπου μιᾶς σημαντικῆς Ἀμερικανικῆς Ἑταιρείας, ἡ ὁποία ἠγόρασεν ἀπὸ τὴν ὀργάνωσιν αὐτὴν καπνά, εἰς ἕνα γεῦμα τὸ ὁποῖον παρετέθη εἰς τὴν Καβάλλαν πρὸς τιμὴν τῶν καπνεμπόρων τῆς Ἀμερικανικῆς Ἑταιρείας, τῆς ὁποίας τὸ περιεχόμενον ἐδημοσίευσεν ὁ Τύπος, χωρὶς νὰ ἴδωμεν οὐδεμίαν διάψευσιν ἐκ μέρους τῆς Καπνεμπορικῆς Συνομοσπονδίας. Καὶ εἶπεν ὁ Ἀμερικανὸς ἐκπρόσωπος, ἀπευθυνόμενος πρὸς τοὺς παραγωγοὺς καὶ πρὸς τὰ τεχνικὰ ὄργανα τῆς Ὀργανώσεως. Εἶπε τὰ ἑξῆς: «........................... ............(Ἀναγινώσκει).............». Αὐτά, λοιπόν, κύριοι συνάδελφοι, λέγονται ἀπὸ Ἀμερικανὸν ἐκπρόσωπον μιᾶς σημαντικῆς ἐπιχειρήσεως. Θὰ σᾶς ἀνέφερα πολλὰ παραδείγματα, ἐκ τῶν ὁποίων θὰ ἀντελαμβάνεσθο ὅτι ἡ πολεμική, ἡ ὁποία ἠσκήθη εἰς τὸν τομέα τῆς ἐξαγωγικῆς προσπαθείας ἐκ μέρους τῶν ἐκπροσώπων τῆς Καπνεμπορικῆς Ὁμοσπονδίας, ἦτο μία πολιτικὴ ἀθέμιτος, ἡ ὁποία δὲν συμβιβάζεται μὲ μίαν ἠθικὴν τάξιν πραγμάτων. Πρὸς πᾶσαν, λοιπόν, κατεύθυνσιν κατέβαλλον τὰς προσπαθείας των, ἐμφανίζοντες τὴν ὀργάνωσιν αὐτὴν ὡς ἀντιστρατευομένην τὰ συμφέροντα τῶν ξένων ἀγοραστῶν καὶ ὅτι μόνον αὐτοὶ εἶναι οἱ πιστοὶ φίλοι, μόνον αὐτοὶ εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐξυπηρετοῦν τὰ συμφέροντα τῶν ξένων ἀγοραστῶν. Μία τοιαύτη προσπάθεια καὶ μία τοιαύτη τακτικὴ τοῦ καπνεμπορίου εἰς τὸν τόπον μας, ἐφ’ ὅσον ἐπισήμως ἐξακριβώνεται καὶ διαπιστοῦται, εἶναι μία τακτική, ἡ ὁποία καὶ ἀπὸ ἠθικῆς καὶ ἀπὸ πάσης ἄλλης ἀπόψεως εἶναι ἐπιζήμιος καὶ πρέπει νὰ ἐπισύρῃ τὸ ἐνδιαφέρον καὶ τὰς κυρώσεις ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως. Ἐλέχθη ὅτι ἡ ὀργάνωσις αὐτὴ ἔτυχε προνομίων ἐκ μέρους τῆς Κυβερνήσεως. Γνωρίζετε ποῖα ἦσαν τὰ προνόμια αὐτά; Ὅταν τὸ καπνεμπόριον, τὸ πρῶτον, ἐξεκίνησεν εἰς τὴν ἀγορὰν τῶν καπνῶν, ἐχρηματοδοτήθη μὲ τὸ 100% τῶν ἀγορῶν καὶ ἐπὶ πλέον ἔλαβεν ἀπὸ τὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος δάνειον μέχρι 2.000 λιρῶν ἢ 2.000.000 δραχμῶν τῆς ἐποχῆς ἐκείνης, ὅπου ἡ χρυσῆ λίρα ἐτιμᾶτο 3.000 δρχ., ὅταν δὲ ἤρχισεν ἡ Συνεταιριστικὴ Ὀργάνωσις τὰς ἀγορὰς τῶν καπνῶν, ἐχρηματοδοτήθη ὄχι μὲ τὸ 100%, ἀλλὰ μὲ τὸ 90% καὶ κατέβαλε 3 τρισεκατομμύρια δρχ. ἰδικά της κεφάλαια. Ἡ Συνεταιριστικὴ λοιπόν, Ὀργάνωσις ἐξεκίνησε μὲ 3 καὶ ἐν συνεχείᾳ μὲ 4 τρισεκατομμύρια, ἰδικά της χρήματα, ἐνῷ τὸ καπνεμπόριον ἐξεκίνησεν ἄνευ οὐδεμιᾶς δραχμῆς εἰς τὰς ἀγορὰς τῶν καπνῶν. Αὐτὴ ἦτο ἡ περίφημος ἐνίσχυσις τοῦ Κράτους πρὸς τὴν Συνεταιριστικὴν Ὀργάνωσιν καὶ ἔρχονται αὐτοὶ τώρα νὰ συγκαλύψουν τὴν πραγματικότητα, διότι, δυστυχῶς, κατώρθωσαν πολλάκις καὶ τὸ Κράτος ἀκόμη νὰ παρασύρουν πρὸς κατευθύνσεις, αἱ ὁποῖαι δὲν ἐξυπηρετοῦν τὸ γενικώτερον συμφέρον. Ὅταν, λοιπόν, αὐτὴν τὴν κατάστασιν ἀντιμετωπίζουν αἱ συνεταιριστικαὶ ὀργανώσεις καὶ ἀφοῦ ἀπεδείχθη, ὅτι εἶναι εἰς θέσιν καὶ οἱ Συνεταιρισμοὶ καὶ τὸ Κράτος νὰ παρέμβουν εἰς τὴν προστασίαν τοῦ προϊόντος, εὑρίσκονται εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ σταματήσουν τὴν ρυθμιστικήν των παρέμβασιν. Ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι ἀντιπροσωπεύουν τὴν καπνεμπορικὴν ὀργάνωσιν, γνωρίζουν καλῶς, ὅτι τὴν λύσιν τοῦ καπνικοῦ ζητήματος δὲν πρόκειται νὰ τὴν ἐπιφέρουν αἱ καπνεμπορικαὶ ὀργανώσεις, ἀλλὰ ἡ λύσις τοῦ θέματος εὑρίσκεται μέσα εἰς τὰ πλαίσια τοῦ Κυβερνητικοῦ ἐνδιαφέροντος καὶ τῆς Κυβερνητικῆς πρωτοβουλίας. Ἀπὸ ἐδῶ καὶ πέρα, λοιπόν, γεννᾶται ἡ ὑποχρέωσις τοῦ Κράτους νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὸ πρόβλημα τῆς προστασίας τοῦ προϊόντος καὶ πρέπει νὰ προχωρήσῃ εἰς τὴν ἵδρυσιν μιᾶς τοιαύτης προστατευτικῆς ὀργανώσεως. Ἡ σήμερον ὑφισταμένη ὑποτυπώδης προστατευτικὴ ὀργάνωσις διεβλήθη καὶ αὐτὴ καὶ ἐκτυπήθη ἐκ μέρους τῶν καπνεμπόρων. Διότι τὸ καπνεμπόριον δὲν ἐννοεῖ νὰ ὑπάρχῃ τίποτε εἰς τὸν τόπον αὐτόν, τὸ ὁποῖον νὰ μὴ ἐλέγχεται ἀπὸ αὐτό. Δυστυχῶς ἔχει κακομάθει καὶ προπολεμικῶς καὶ μεταπολεμικῶς κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε νομίζει ὅτι τὸ Κράτος εὑρίσκεται ὄχι ἐν ὑπηρεσίᾳ τῶν γενικωτέρων ἐθνικῶν συμφερόντων, ἀλλὰ ἐν ὑπηρεσίᾳ τῆς μικρᾶς μερίδος τοῦ καπνεμπορικοῦ κόσμου, μιᾶς μικρᾶς μερίδος, ἡ ὁποία ὑποστηρίζεται κατὰ τρόπον, ὁ ὁποῖος δὲν ἠμπορεῖ παρὰ νὰ ἐπισύρῃ τὰς διαμαρτυρίας καὶ τοῦ καπνοπαραγωγικοῦ κόσμου, ἀλλὰ καὶ παντὸς Ἕλληνος, ὁ ὁποῖος ἐνδιαφέρεται διὰ τὸ προϊόν τοῦτο.

§94Κ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπιτρέπετε μίαν διακοπήν, κ. συνάδελφε; Γνωρίζετε πόσην συμπάθειαν ἔχω εἰς τὸν Ὀργανισμόν, περὶ τοῦ ὁποίου ὁμιλεῖτε, συνεπῶς δὲν δύναμαι νὰ παρεξηγηθῶ. Ὅσα λέγετε ἀναφορικῶς μὲ τὰς σχέσεις τοῦ Κράτους μας μὲ ξένας κρατικὰς ὀργανώσεις, βεβαίως, δύνανται νὰ ἔχουν θέσιν καὶ εἶναι κατὰ τὸ μᾶλον καὶ ἧττον.....

§95Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Δὲν ἔθιξα τοιοῦτον ζήτημα.

§96Κ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφήσατέ με νὰ εἴπω ὁλόκληρον τὸν συλλογισμόν μου. Προκειμένου ὅμως περὶ ἐπαφῆς μεταξὺ καπνεμπορίου Ἑλληνικοῦ ἤ, μᾶλλον, περὶ μεταφορᾶς Ἑλληνικοῦ καπνοῦ εἰς βιομηχανίας, αἱ ὁποῖαι εἶναι καθαρῶς ἐμποροβιομηχανικαὶ ἐπιχειρήσεις εἰς τὸ ἐξωτερικόν, εὑρίσκετε ὅτι εἶναι ἄχρηστον τὸ καπνεμπόριον;

§97Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Δὲν λέγω αὐτό.

§98Κ. ΡΟΔΟΠΟΥΛΟΣ. Σᾶς εἶπον, κ. συνάδελφε, καὶ ἔχετε ἁπτὰς ἀποδείξεις τοῦ ἐνδιαφέροντός μου διὰ τὴν Σ.Ε.Κ.Ε., ἀλλ’ ἄλλοτε καὶ ἐγὼ εἶχον τὰς αὐτὰς ἰδέας μὲ σᾶς προκειμένου περὶ βιομηχανιῶν εἰς τὸ ἐξωτερικόν, αἱ ὁποῖαι λειτουργοῦν ὡς ἰδιωτικαὶ ἐπιχειρήσεις. Ἡ διάθεσις ὅμως τοῦ καπνοῦ δὲν εἶναι ὅπως τοῦ σίτου. Ἔχει ἕνα σωρὸ διαδικασίες καὶ συνθῆκες. Δὲν εἶναι δυνατόν, λοιπόν, εἴτε Κρατικαί, εἴτε ἡμικρατικαί, εἴτε συνεταιριστικαὶ Ὀργανώσεις νὰ ἐπιβάλλουν τὰς ἰδικάς των ἀπόψεις εἰς μεγάλας ἐμπορικὰς καὶ βιομηχανικὰς ἐπιχειρήσεις τοῦ ἐξωτερικοῦ. Εἴμεθα, συνεπῶς, ὑποχρεωμένοι, ἀντὶ νὰ ζητοῦμεν νὰ ἀφομοιωθοῦν ἐκεῖνοι καὶ νὰ ἐφαρμόζουν ἐκεῖνοι ἐκεῖνο ποὺ θέλομεν, δεδομένου ὅτι εἴμεθα ἐπαῖται, πωληταί, νὰ ἀφομοιωθῶμεν ἡμεῖς καὶ νὰ εὕρωμεν τὸν τρόπον, ὁ ὁποῖος προσαρμόζει πρὸς ἐκείνους, διὰ νὰ πᾶμε ἐκεῖ τὰ καπνά μας καὶ καταναλωθοῦν. Νομίζω, λοιπόν, ὅτι πρέπει νὰ γίνῃ διαχωρισμός. Διὰ τὰ Μονοπώλια ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ συνεννόησις μεταξὺ τοῦ Κράτους, προκειμένου ὅμως διὰ τὴν «Μπρίτις–Ἀμέρικαν Κόμπανυ» π. χ. ἠμποροῦμεν ἡμεῖς νὰ ἐπιβάλωμεν εἰς τὴν Ἑταιρείαν αὐτὴν πῶς θὰ ἀγοράσῃ τὰ καπνά; Σᾶς λέγω, ὅτι μετεῖχον ἄλλοτε ἀποστολῆς καὶ ἐπήγαμε μὲ τὸν κ. Βαρβαρέσσον καὶ μόλις μᾶς ἐδέχθη ὁ Διευθυντής της!

§99Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Ἔχω ἔλθει εἰς ἐπαφὴν μὲ τοὺς ἀντιπροσώπους τῆς Ἑταιρείας αὐτῆς. Σᾶς λέγω ὅμως ποία προσπάθεια κατεβλήθη πρὸς τὴν κατεύθυνσιν αὐτήν. Ὄχι μόνον ἡ «Μπρίτις–Ἀμέρικαν Κόμπανυ», ἀλλὰ καὶ πᾶσα ἐπιχείρησις τοῦ ἐξωτερικοῦ πρέπει νὰ ὑποστηριχθῇ. Ὄχι ὅμως καὶ ἀπεριορίστως, μέχρι τοῦ σημείου ποὺ εἶναι λογικόν. Δὲν ἠμποροῦμεν ἄνευ ὅρων νὰ ὑποχωροῦμεν εἰς κάθε ἀξίωσιν. Ἂς τὸ εἴπωμεν αὐτὸ τὸ πρᾶγμα, ἔστω καὶ ἂν πρόκειται νὰ ἀκουσθῇ πέραν τῆς αἰθούσης αὐτῆς. Δὲν ἠμπορεῖ τὸ ἰδιωτικὸν ἐμπόριον νὰ λέγῃ: «Ἐγὼ εἶμαι εἰς θέσιν νὰ σᾶς σπάσω τὶς τιμὲς καὶ νὰ σᾶς κατεβάσω ἀπὸ τὸ 2,60 π. χ. εἰς τὸ 1,80». Τὸ πρᾶγμα εἶναι λεπτόν. Ὑπὸ τὴν σύγχρονον ἐξέλιξιν τῶν οἰκονομιῶν βλέπομεν παντοῦ, ὅτι αἱ Ὀργανώσεις αὐταί, εἴτε ὑπὸ τὴν μορφὴν τῶν Συνεταιριστικῶν Ὀργανώσεων, εἴτε ὑπὸ τὴν μορφὴν τῶν Κρατικῶν ἢ ἡμικρατικῶν, παρεμβαίνουν καὶ ἐπιβάλλουν μίαν πολιτικὴν τιμῶν εἰς τὰ προϊόντα των. Αὐτὸ τὸ πρᾶγμα εἰς τὸν τόπον μας δὲν συμβαίνει. Ἐγὼ δὲν ὑποστηρίζω τὴν μονοπώλησιν τοῦ καπνοῦ, ἂν καὶ ἡ συμπεριφορὰ τοῦ καπνεμπορίου, τοῦ μεγάλου, ἠμπορεῖ εἰς τὸ μέλλον νὰ γεννήσῃ καὶ τοιαύτας ἀκόμη σκέψεις. Ἐγώ, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ διατηρηθῇ τὸ ἐμπόριον, ἀλλά, παραλλήλως, πρέπει νὰ ὑπάρχῃ καὶ ἄλλης φύσεως Ὀργάνωσις, ἡ ὁποία νὰ παρακολουθήσῃ τὴν ὅλην πολιτικὴν τοῦ καπνοῦ οὕτως ὥστε νὰ μὴ εἶναι αὐτὰ τὰ πράγματα ἀνεξέλεγκτα καὶ νὰ μὴ καθίσταται καὶ τὸ ἐμπόριον ἀκόμη πολλὲς φορὲς ἀθελήτως ὄργανον προσπαθειῶν, ποὺ ἀντιστρατεύονται εἰς τὰ οἰκονομικὰ συμφέροντα τοῦ τόπου.

§100Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Ἔχει ἱδρυθῆ κάποιος ἄλλος Ὀργανισμὸς παραλλήλως πρὸς τὸ καπνεμπόριον, ὁ ὁποῖος ἔχει γίνει πρὸς αὐτὸν τὸν σκοπόν, νὰ δημιουργήσῃ τὸ πνεῦμα ποὺ λέγετε.

§101Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Δὲν εἶσθε ἐδῶ προηγουμένως, κ. Πρόεδρε. Εἶπον ὅτι ὁ Ὀργανισμὸς αὐτὸς εἰργάσθη ἐπὶ διετίαν καὶ βλέπομεν ὅτι, ἐφ’ ὅσον δὲν τυγχάνει τῆς δεούσης ὑποστηρίξεως ἐκ μέρους τοῦ Κράτους, θὰ εὑρεθῇ εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἀναστείλῃ τὰς ἐργασίας του. Διότι ὁ Ὀργανισμὸς αὐτός, ποὺ λειτουργεῖ ὑπ’ εὐθύνην τοῦ καπνοπαραγωγικοῦ κόσμου, δὲν εἶναι ἀφελὴς διὰ νὰ νομίζῃ, ὅτι οἱ καπνοπαραγωγοὶ μόνοι θὰ λύσουν τὸ πρόβλημα.

§102Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Δὲν εἶναι Ὀργανισμὸς Δημοσίου Δικαίου, ἀλλὰ Ἀνώνυμος Ἑταιρεία, ἂν δὲν ἀπατῶμαι.

§103Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Συνεταιριστικὴ Ὀργάνωσις.

§104Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. Εἶναι Ἀνώνυμος Ἑταιρεία.

§105Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Ἡ οὐσία εἶναι, ὅ,τι καὶ νὰ εἶναι, ὅτι εἶναι ἰδιωτικὴ ἐπιχείρησις ὑπ’ εὐθύνην τῶν μετόχων, οἱ ὁποῖοι εἶναι καπνοπαραγωγοί. Λοιπόν, οἱ ἐκπρόσωποι τῶν καπνοπαραγωγῶν δὲν εἶναι ἀφελεῖς νὰ πιστεύουν, ὅτι εἶναι εἰς θέσιν αὐτοὶ νὰ ἀντιμετωπίσουν τὴν λύσιν τοῦ καπνικοῦ προβλήματος. Οἱ ἐκπρόσωποι ὅμως τῶν καπνοπαραγωγῶν ἤθελαν νὰ παρουσιάσουν μίαν προσπάθειαν οἰκονομικῆς ἐπιχειρήσεως στηριζομένης ἐπὶ συνεταιριστικῶν βάσεων, ἡ ὁποία ἀπέδωσε καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ἀγορῶν—διότι οἱ ἴδιοι οἱ καπνέμποροι λέγουν ὅτι ἔχει κόστος μικρότερον ἀπὸ αὐτοὺς—καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ἐργασίας, διότι ἐπέτυχε μεγαλυτέραν ἀπόδοσιν, καὶ ἀπὸ ἀπόψεως γενικῶν ἐξόδων. Ἐφ’ ὅσον εἰς αὐτὰ τὰ τρία σκέλη ἡ Συνεταιριστικὴ αὐτὴ Ὀργάνωσις ὑπερέβη τὸ ἰδιωτικὸν ἐμπόριον, ἄρα ἐπέτυχεν. Ἐὰν εἰς τὸν τομέα τῶν ἐξαγωγῶν ἔφθασε νὰ κάμῃ ἐξαγωγὰς 90 δισεκατομμυρίων καὶ ἔχει ἀδιάθετα 40 δισεκατομμύρια, δὲν ἕπεται ὅτι ἡ προσπάθεια τῶν ἐξαγωγῶν ἠμπορεῖ νὰ γίνῃ ἐξ ὁλοκλήρου ἀπὸ τὰ μέσα τῆς ἰδίας αὐτῆς Ὀργανώσεως. Ἐδῶ ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ παρέμβῃ καὶ νὰ τὴν ὑποστηρίξῃ τὸ Κράτος. Καὶ τὸ Κράτος εὑρέθη ἀπὸν εἰς τὴν προσπάθειαν αὐτὴν τῆς διευκολύνσεως τῶν ἐξαγωγῶν. Μέχρι σήμερον δὲν κατώρθωσε νὰ πάρῃ μίαν ἰδιωτικὴν ἀνταλλαγήν. Ἐφ’ ὅσον εὑρίσκεται εἰς αὐτὴν τὴν κατάστασιν ἡ Ὀργάνωσις αὐτὴ καὶ οἱ ἐκπρόσωποι τῶν καπνοπαραγωγῶν ἔρχονται καὶ λέγουν εἰς τὸ Κράτος: «Ὁρῖστε, ἡ ὑποχρέωσις ἡ ἰδική σου εἶναι νὰ ἀναλάβῃς τὴν ρυθμιστικὴν αὐτὴν παρέμβασιν»—διότι ὁ σκοπὸς τῶν καπνοπαραγωγῶν δὲν εἶναι νὰ ὑποστηρίξουν τὴν Συνεταιριστικὴν Ὀργάνωσιν, ἀλλὰ τὴν καπνοπαραγωγὴν καὶ τὸ Κράτος δὲν τὸ κάμνει, ποῖος θὰ τὸ κάμῃ; Ἦλθον μόνοι τους καὶ εἶπον: «Ὁρῖστε τί μπορεῖ νὰ γίνῃ». Ἔτσι ἀντιμετώπισαν τὴν περίπτωσιν τῆς ρυθμιστικῆς παρεμβάσεως. Εἶπον ὅτι ὑπάρχει καὶ ἄλλος αὐτόνομος καπνικὸς Ὀργανισμός, ποὺ ἔχει 7–8 δισεκατομμύρια καὶ δὲν ἠμπορεῖ νὰ τὰ διαθέσῃ. Ἐζήτησε τὸ Δ. Σ. νὰ ὀργανώσῃ ὑπηρεσίας εἰς τὸ ἐξωτερικὸν καὶ ἐζήτησε δι’ αὐτὸν τὸν σκοπὸν 800 ἢ 900 ἑκατομμύρια, ἐψήφισεν εἰς τὸν προϋπολογισμὸν 4 δισεκατομμύρια δι’ ἀποθήκας καὶ ἄλλους σκοπούς. Ἐπειδὴ ἡ Καπνικὴ Ὁμοσπονδία δὲν ἦτο σύμφωνος, σᾶς πληροφορῶ ὅτι τὸ ἁρμόδιον Ὑπουργεῖον ἀπέρριψε τὸν προϋπολογισμόν! Βλέπετε, ὑπεράνω τῶν Ὀργανισμῶν αὐτῶν, ὑπεράνω καὶ αὐτῆς τῆς Κυβερνήσεως πολλάκις εὑρίσκονται αὐτοὶ οἱ ὀλίγοι ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι δυστυχῶς κατὰ ἕνα τρόπον ἀόρατον κατορθώνουν νὰ παρεμποδίζουν καὶ νὰ τορπιλλίζουν τὴν ἄσκησιν μιᾶς ὀρθολογιστικῆς πολιτικῆς εἰς τοιαῦτα ζητήματα, ὅπως εἶναι τὸ ζήτημα τοῦ καπνοῦ καί, γνωρίζοντες τὰ πράγματα, γνωρίζουν ὅτι αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης. Ἤθελα νὰ εἴπω καὶ δύο λόγια διὰ τὸ καπνεργατικὸν ζήτημα καὶ διὰ τὸ κόστος τῶν καπνῶν, διότι πρέπει νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν μας, ὅτι τὸ ζήτημα τοῦ κόστους τῶν καπνῶν καὶ ἡ οἰκονομία, ἡ ὁποία ἐπέρχεται μὲ 360 δρχ. διὰ τῆς ἐκκαθαρίσεως τοῦ καπνεργατικοῦ στοιχείου, εἶναι μία πολιτική, ἡ ὁποία εἶναι ἀντικοινωνικὴ καὶ νομίζω, ὅτι τὰ πορίσματα τῆς ἁρμοδίας ἐπὶ τοῦ προκειμένου ἐπιτροπῆς κακῶς προχωροῦν εἰς τὴν ὑποχρεωτικὴν ἔξοδον τοῦ καπνεργατικοῦ στοιχείου. Ἡ ἐπιβάρυνσις τῶν 360 δραχμῶν δὲν εἶναι τοιαύτης σημασίας, ἀλλὰ καὶ μεγαλυτέρα ἀκόμη ἐὰν ἦτο δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ἀποδιώξωμεν ἀπὸ τὴν ἄσκησιν ἑνὸς ἐπαγγέλματος μίαν κοινωνικὴν μερίδα, ἡ ὁποία ἔζησε καὶ ἐμεγάλωσεν εἰς τὸ ἐπάγγελμα αὐτὸ καὶ ἑπομένως εἶναι ἕνα μέτρον ἀντικοινωνικόν, τὸ ὁποῖον ἡμεῖς τοὐλάχιστον τὸ ἀποκρούομεν, διότι ἡ τάξις τῶν καπνεργατῶν εἶναι μία τάξις ἐργατική, ἡ ὁποία πραγματοποιεῖ ἕνα μικρὸν εἰσόδημα καὶ πρέπει νὰ τύχῃ μιᾶς προσοχῆς ἐκ μέρους τοῦ Κράτους. Ὀφείλω νὰ σημειώσω τὰ ἑξῆς ἐν σχέσει μὲ αὐτὰ τὰ ὁποῖα λέγονται περὶ κόστους τῆς παραγωγῆς καὶ ὅτι εἶναι ηὐξημένον τὸ κόστος καὶ ὅτι ἠμποροῦμεν νὰ τὸ ἐλαττώσωμεν. Πρέπει νὰ εἴπω μερικὰ πράγματα, ἰδίως διὰ μίαν διακοπήν, τὴν ὁποίαν ἔκαμεν ὁ τέως Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὁ κ. Ἀβέρωφ, ὁ ὁποῖος δυστυχῶς ἀπουσιάζει αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἀπὸ τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Ὁ κ. Ἀβέρωφ εἶπε τὸ ἑξῆς: «Ἡ τοποθέτησις τῶν Ἑλληνικῶν καπνῶν προσκόπτει εἰς τὴν ὑψηλὴν τιμήν». .........(Ἀναγινώσκει)...........». Νομίζω ὅτι εὑρίσκεται ἐν πλάνῃ ὁ κ. τέως Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Ὅταν, λοιπόν, γίνωνται τοιαύτης φύσεως δηλώσεις κατὰ τὸ στάδιον τῆς συζητήσεως τοῦ κόστους καὶ τῆς ἐπιβαρύνσεως καὶ τῆς ἀποσυμφορήσεως τοῦ καπνεργατικοῦ ἐπαγγέλματος, νομίζω ὅτι αἱ δηλώσεις αὐταὶ προκαλοῦν μίαν ψυχολογικὴν ἐντύπωσιν τοιαύτην, ὥστε εἶναι δυνατὸν καὶ τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν Βουλὴν νὰ τὴν παρασύρουν πρὸς λῆψιν ἀποφάσεων, αἱ ὁποῖαι ἐκ τῶν ὑστέρων θὰ ἀποδειχθοῦν, ὅτι δὲν ἀνταποκρίνονται πρὸς τὴν πραγματικότητα. Διότι αὐταὶ αἱ Ἀμερικανικαὶ Ἑταιρεῖαι, αἱ ὁποῖαι προσεφέρθησαν νὰ ἀγοράσουν 30.000 τόννους Ἑλληνικῶν καπνῶν, ἔπρεπε νὰ τὰς πιάσῃ ἀπὸ τὸ αὐτὶ ὁ κ. τέως Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ νὰ κάμῃ οἱανδήποτε θυσίαν, διὰ νὰ κάμωμεν ἐξαγωγὴν εἰς τὴν Ἀμερικήν, διότι προτιμότερον εἶναι, ἀντὶ νὰ τὰ ἔχωμεν αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς τὰς ἀποθήκας νὰ σήπωνται, προτιμότερον εἶναι νὰ πάρωμεν ἀντὶ 20.000.000 δολλάρια, νὰ πάρωμεν 18.000.000 δολλάρια, διότι μετὰ 1–2 χρόνια δὲν θὰ πάρετε οὔτε 15.000.000 δολλάρια. Αὐτὸ θὰ πῇ ἐμπορικὴ πολιτικὴ καὶ Κρατικὴ προστασία.

§106Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Δὲν τὴν ἔκαμεν αὐτὴν τὴν θυσίαν ἡ Κυβέρνησις τότε, χάριν τῆς ἀγορᾶς ἑνὸς ἑκατομμυρίου κιλῶν ἀπὸ τὴν «Ἀμέρικαν Τομπάκο». Τί ἀντάλλαγμα εἶχεν ἀπὸ τὴν θυσίαν αὐτὴν εἰς βάρος τοῦ Προϋπολογισμοῦ, τί ἀντάλλαγμα εἶχε τὸ Κράτος; Πόσα ἑκατομμύρια ἀπωλέσθησαν ἀπὸ τὸν Προϋπολογισμὸν ἔναντι τῆς θυσίας αὐτῆς; Θὰ ἔπρεπε νὰ ἦτο ἐδῶ ὁ κ. Ἀβέρωφ νὰ μᾶς δώσῃ τὴν ἀπάντησιν τῶν ζημιῶν τοῦ Δημοσίου Προϋπολογισμοῦ.

§107Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Τὸν Ἀπρίλιον ἦλθεν ἐδῶ ἡ «Ἀμέρικαν Τομπάκο», ἡ ὁποία ἀφέθη νὰ ἐννοηθῇ, ὅτι θὰ ἠγόραζε 2–3 ἑκατομμύρια κιλὰ καπνῶν 10.000.000 δολλαρίων, τέλος πάντων κάτι τὸ ηὐξημένον ἀπὸ τὰς Ἑλληνικὰ ἀγορὰς καὶ μᾶς ἐκάλεσε καὶ ἡμᾶς τοὺς ἰδίους ὁ κ. τέως Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ τοῦ ἐξεθέσαμεν τὰς ἀπόψεις μας. Τοῦ εἴπομεν, ἀντὶ γιὰ 10.000 τὸ δολλάριον νὰ γίνῃ 15.000 τὸ δολλάριον καὶ τοῦ εἴπομεν τότε νὰ προχωρήσῃ, ἐφ’ ὅσον ἐχρεωκοπήσαμεν ἀπὸ ἀπόψεως ἐξαγωγῆς τοῦ καπνοῦ, ἐφ’ ὅσον εὑρισκόμεθα εἰς αὐτὴν τὴν κατάστασιν εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ὑποκύψωμεν, ἀλλὰ μέχρις ἑνὸς σημείου. Ἐφ’ ὅσον ἡ «Ἀμέρικαν Τομπάκο» θὰ πάρῃ περισσότερα καπνὰ ἀπὸ τὸν τόπον καὶ ὄχι τὰ καπνά, τὰ ὁποῖα κανονικῶς παίρνει ἀπὸ τὸν τόπον, τότε νὰ δοθῇ αὐτὴ ἡ θυσία, ἡ ὁποία φθάνει τὸ ποσὸν ἴσως τῶν 6 δισεκατομμυρίων δραχμῶν, διότι ἐξήχθησαν ἀπὸ τότε 1.500.000 κιλὰ καπνῶν, τὰ ὁποῖα εἰς δολλάρια ἀντιπροσωπεύουν 2½ ἑκατομμύρια δολλάρια πρὸς 2.500 ἔχομεν μίαν ζημίαν τοῦ Κράτους 6–7 δισεκατομμύρια. Καὶ εἴπομεν ἡμεῖς εἰς τὸν κ. τέως Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας μιὰ ποὺ ἐφθάσαμεν εἰς αὐτὸ τὸ σημεῖον, τί νὰ κάμωμεν ἀφοῦ δὲν ἐσπεύσατε νὰ λάβητε τὰ μέτρα σας νὰ κάμετε αὐτὴν τὴν θυσίαν ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν, ὅτι δὲν θὰ πάρῃ τὰ καπνὰ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα θὰ πάρῃ ὁπωσδήποτε; Καὶ ὡσὰν νὰ τὸ ἐγνωρίζαμεν, εἴδομεν ἐκ τῶν ὑστέρων, ὅτι ἡ «Ἀμέρικαν Τομπάκο» ἐπῆρε μόνον 1.000.000 κιλὰ καπνῶν, δηλαδὴ ἐπῆρε τὰ καπνὰ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα κανονικῶς θὰ ἔπαιρνεν ἀπὸ τὸν τόπον μας. Βεβαίως, ὁ κ. τέως Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ἀσφαλῶς, ἔπεσε θῦμα μιᾶς διαπραγματεύσεως, τῆς ὁποίας τὰς λεπτομερείας δὲν κατέχομεν, ἀλλ’ ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἐδῶ ἡ οὐσία τοῦ ζητήματος εἶναι, ὅτι αἱ δραχμαὶ ἐδόθησαν, ἡ θυσία ἐκ μέρους τοῦ Δημοσίου ἐγένετο καὶ ἡ «Ἀμέρικαν Τομπάκο» ἐπῆρε τὰ καπνὰ ποὺ κανονικῶς ἔπαιρνε. Καὶ εἰς τὰ καπνοπαραγωγικὰ κέντρα δημιουργεῖται ἡ ἐντύπωσις διασπαθίσεως τοῦ Δημοσίου χρήματος καὶ χαριστικῶν πράξεων ὑπὲρ ὡρισμένων ἐπιχειρήσεων, διότι ὡρισμέναι ἐπιχειρήσεις εἶναι ἐκεῖναι, αἱ ὁποῖαι ἐκαρπώθησαν αὐτὸ τὸ ποσόν. Βλέπετε, λοιπόν, τί ζητήματα δημιουργοῦνται, τὰ ὁποῖα ἔχουν ἀνάγκην παρακολουθήσεως. Ἐγὼ ἤθελα νὰ εἴπω εἰς τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Γεωργίας καὶ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὅτι εἰδικῶς τὸ ζήτημα τῆς προστασίας τοῦ καπνοῦ δὲν ἐπιδέχεται καμμίαν ἀναβολὴν καὶ ἡ Κυβέρνησις ἐντὸς 24 ὡρῶν πρέπει νὰ λάβῃ ἀποφάσεις, διότι ἔχομεν μίαν τάξιν Ἑλλήνων πολιτῶν, οἱ ὁποῖοι παραμένουν ἀβοήθητοι, οἱ ὁποῖοι ἔχουν ἕνα κλῆρον 5–6 στρεμμάτων. Καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ἀνασυγκροτήσεως οὐδὲν γίνεται· ὁμιλοῦμεν διὰ τὴν μεγάλην βιομηχανίαν, διὰ τὴν βαρεῖαν βιομηχανίαν, χωρὶς νὰ βλέπω εἰς τὴν ὕπαιθρον στοιχειώδη ἔργα ἀρδευτικά, ἀποστραγγιστικά, ἔργα μὲ τὰ ὁποῖα τοὐλάχιστον θὰ διευκολύνωμεν αὐτὸν τὸν κόσμον εἰς τὸ νὰ ἠμπορέσῃ νὰ στραφῇ καὶ πρὸς ἄλλας καλλιεργείας. Οὐδεμία προσπάθεια, μηχανικοὶ δὲν ὑπάρχουν, τεχνικοὶ δὲν ὑπάρχουν. Εἶναι ἀνάγκη νὰ ληφθοῦν μέτρα. Ὅταν σᾶς λέγω, ὅτι μία οἰκογένεια ἔχει συνολικὸν εἰσόδημα 3.000.000 ἐτησίως, πῶς θὰ ἠμπορέσῃ νὰ συντηρηθῇ; Μὲ 6.000 δρχ. ἡμερομίσθιον πῶς θὰ συντηρήσῃ τὴν οἰκογένειάν του; Δὲν εἶναι δυνατόν, λοιπόν, νὰ μένω ἀδιάφορος πρὸ αὐτῆς τῆς καταστάσεως αὐτῶν τῶν πληθυσμῶν, οἱ ὁποῖοι εἶναι φρουροὶ τῶν συνόρων, ὅπως ἐλέχθη κατ’ ἐπανάληψιν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν. Δὲν ἐπιδέχεται ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ καμμίαν ἀναβολήν. Τὰ πορίσματα, τὰ ὁποῖα λέγει ὅτι ἀναμένει ἡ Κυβέρνησις ἀπὸ τὴν Βουλήν, εἶναι γνωστά. Πρὸ ἑνὸς μηνὸς παρουσιάσθησαν οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ ἐνώπιον τοῦ κ. Ὑπουργοῦ καὶ ἐζήτησαν λῆψιν μέτρων. Δὲν ἐπιτρέπεται οὐδεμία καθυστέρησις. Εἶμαι ὑπερήφανος ποὺ τοὺς ἀντιπροσωπεύω, ἀλλ’ ἐὰν ἤμην ἀντιπρόσωπος οἱουδήποτε ἄλλου τμήματος τῆς Ἑλλάδος, πάλιν θὰ ὕψωνα φωνὴν διαμαρτυρίας διὰ τὸ ζήτημα αὐτό. Εἶναι ἄδικον νὰ παραμένῃ τὸ θέμα αὐτὸ ἄλυτον, ὁδηγοῦν τὸν πληθυσμὸν αὐτὸν εἰς ἀπόγνωσιν καὶ νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ λάβῃ μέτρα ὑπὲρ αὐτοῦ τοῦ πληθυσμοῦ, διότι ἄλλως θὰ δημιουργηθοῦν προβλήματα, διότι αἱ περιφέρειαι αὐταὶ θὰ ἀναγκασθοῦν νὰ κατέλθουν εἰς ἕνα ἀγῶνα, ὁ ὁποῖος εἶναι ἀγὼν διὰ τὴν ἐπιβίωσίν των, καὶ ἡμεῖς, ὡς ἐκπρόσωποί των, εἴμεθα ὑποχρεωμένοι ὄχι μόνον νὰ ταχθῶμεν εἰς τὸ πλευρὸν των, ἀλλὰ καὶ ἐπὶ κεφαλῆς αὐτοῦ τοῦ ἀγῶνος.

§108ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μαῦρος ἔχει τὸν λόγον.

§109Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριοι Βουλευταί, κατὰ τὴν διάρκειαν μιᾶς τῶν τελευταίων συνεδριάσεων τῆς Βουλῆς καὶ εἰς προκεχωρημένην ὥραν, νομίζω 11ην νυκτερινήν, ἔλαβε χώραν ἓν ἄτοπον, τὸ ὁποῖον δὲν ἔχει προηγούμενον εἰς τὰ Κοινοβουλευτικὰ χρονικά. Ὁ ἄρτι κατελθὼν τοῦ βήματος βουλευτὴς Ροδόπης καὶ Ἀρχηγὸς τοῦ Ἀγροτικοῦ Κόμματος.....

§110Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Δὲν εἶμαι ἀρχηγός, ἡ θέσις τοῦ ἀρχηγοῦ χηρεύει, ἐγὼ εἶμαι τρίτος ἢ τέταρτος.

§111Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Ἔχω ὑπ’ ὄψιν μου δήλωσίν σας, ὅτι σεῖς ἐκπροσωπεῖτε τὸ Κόμμα. Ὁ κ. συνάδελφος, ἐπωφελούμενος τῆς ἀπουσίας μου ἀπὸ τὴν αἴθουσαν αὐτήν, προέβη εἰς προσωπικὴν ἐπίθεσιν ἐναντίον μου, ἀφορῶσαν τὴν πολιτικήν μου εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Ὑπῆρξε προσωπικὸν ἀτύχημα τοῦ κ. συναδέλφου, ὅτι εἰσερχόμενος τὸ πρῶτον εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν δὲν ὑπῆρξε........

§112Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Παρακαλῶ τὸν διδάσκαλον νὰ τὸν κάμετε εἰς ἄλλον, εἰς ἄλλην αἴθουσαν (θόρυβος), νὰ ἀσχοληθῆτε μὲ τὴν οὐσίαν τοῦ ζητήματος, ἐντυπώσεις εἰς βάρος μου δὲν θὰ σᾶς ἐπιτρέψω. (Κωδωνοκρουσίαι).

§113Α. ΑΝΤΩΝΙΟΥ. Δὲν εἶναι τρόπος αὐτός......... (Θόρυβος).

§114Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Εἶχα τὴν ἀξίωσιν ἀπὸ τὸν κ. συνάδελφον νὰ μὲ εἰδοποιήσῃ, ὅτι πρόκειται νὰ λάβῃ τὸν λόγον καὶ νὰ θίξῃ ζητήματα ἀφορῶντα ἐμέ, διὰ νὰ παρίσταμαι ἐδῶ καὶ νὰ τοῦ δώσω ἀπάντησιν. Ἐκτὸς αὐτοῦ, δὲν ὤφειλεν ὁ κ. συνάδελφος διὰ ζήτημα προσωπικόν του, δὲν ἔπρεπε νὰ εἴπῃ, ὅτι «ἐγὼ τοῦ ἐζήτησα ἄδειαν ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας» καὶ ὅτι ἐγὼ δὲν τοῦ τὴν ἔδωσα.

§115Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ...................

(Θόρυβος–Κωδωνοκρουσίαι)

§116Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Ὁ κ. βουλευτὴς ὤφειλε νὰ γνωρίζῃ τὸν μηχανισμόν, τὸν ὁποῖον ἐφαρμόζει τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Ὑπάρχει ἕνας Νόμος, ὁ 480, ὁ ὁποῖος συνιστᾷ ἕνα ὀργανισμὸν ἀνώτατον, τὸ Συμβούλιον Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου, εἰς τὸ ὁποῖον μετέχουν οἱ Ὑπουργοὶ ὅλων τῶν παραγωγικῶν Ὑπουργείων καὶ ὁ Διοικητὴς τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, τὸ ὁποῖον καθορίζει τὴν πολιτικὴν τῶν εἰσαγωγῶν καὶ τῶν ἐξαγωγῶν. Τὸ Συμβούλιον αὐτὸ εἶναι ὑπεύθυνος Ὀργανισμός, ὁ δὲ Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἐκτελεῖ. Εἰς τὴν ἐκτέλεσιν ὑπάρχει ἡ Διοίκησις Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου, ἡ ὁποία ἐπίσης ἐνεργεῖ, ἐπιφυλασσομένου εἰς τὸν Ὑπουργὸν ἑνὸς βέτο, δηλαδὴ ἐὰν ἡ Διοίκησις τοῦ Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου εἴπῃ, δίδω τὴν ἄδειαν εἰσαγωγῆς εἰς τὸν Α, ὁ Ὑπουργὸς ἠμπορεῖ νὰ εἰπῇ ὄχι. Μόνον αὐτὸ τὸ ἀρνητικὸν δικαίωμα ἔχει ὁ Ὑπουργός, ἀλλὰ καὶ αὐτοῦ τοῦ δικαιώματος ἡ ἄσκησις εἶναι σχεδὸν ἀδύνατος, διότι εἶναι τοιαύτης ἐκτάσεως ὁ φόρτος, τὸν ὁποῖον ἔχει τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὥστε θὰ ἦτο ἀφελὴς ὁ οἱοσδήποτε Ὑπουργός, ὁ θέλων νὰ ἀσχοληθῇ μὲ ἰδιωτικὰς ὑποθέσεις ὡρισμένων προσώπων. Εἶναι χιλιάδες αἱ ἄδειαι καὶ ὁ Ὑπουργὸς παρακολουθεῖ τὴν ἐκτέλεσιν αὐτῶν, ἐφ’ ὅσον τοῦ ὑποβάλλονται καταγγελίαι. Κατὰ Μάϊον τοῦ 1949 παρέστη ἀνάγκη νὰ γίνουν ὑπερωρίαι τὴν 21ην Μαΐου, Ἁγίου Κωνσταντίνου, καὶ 22αν Μαΐου, ἡμέραν Κυριακήν, διὰ νὰ ἐκδοθοῦν αἱ ἄδειαι, διότι ἔληγεν ἡ χρῆσις 1948–49 τοῦ Σχεδίου Μάρσαλ καὶ ἐξεδόθησαν 9.500 ἄδειαι ἀξίας 19.500.000 δολλαρίων. Βεβαίως, κανεὶς Ὑπουργὸς δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ παρακολουθήσῃ αὐτὰς τὰς ἀδείας. Ἐγὼ προσωπικῶς οὐδενὸς ἐπελήφθην προσωπικοῦ ζητήματος, παρὰ μόνον συνεπείᾳ συγκεκριμένων καταγγελιῶν. Οὐδεμίαν ἀπολύτως ὑπόθεσιν ἰδιώτου γνωρίζω καὶ ὀφείλω νὰ δηλώσω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι μολονότι εἰς ἐποχὰς ἀνωμάλου ἐφαρμογῆς τῶν Νόμων δημιουργοῦνται ὡρισμένα παράσιτα, τὰ ὁποῖα ζοῦν ἀπὸ τὴν ἀνωμαλίαν αὐτὴν τῶν Νόμων, οὐδεὶς ἐτόλμησε νὰ ἐκφράσῃ τὸν ὑπαινιγμόν, ὅτι κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ὑπηρεσίας μου εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ηὐνοήθη τι παρ’ ἐμοῦ. Ὅσον ἀφορᾷ τὸν μηχανισμὸν τῶν ἰδιωτικῶν ἀνταλλαγῶν, τὸν διευθύνει καὶ αὐτὸν αὐτοτελὴς ὑπηρεσία τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, εἰς τὴν ὁποίαν μετεῖχον ἕνας ὑπάλληλος τοῦ Ὑπουργείου, ἀντιπρόσωπος τῆς Τραπέζης Ἑλλάδος, τοῦ Ὑπουργείου Οἰκονομικῶν κλπ. Πρόκειται περὶ ἀπολύτως αὐτοτελοῦς ὑπηρεσίας, ἡ ὁποία ἔκρινε καὶ ἀπεφάσιζεν ἐπὶ τῶν διαφόρων αἰτήσεων. Βεβαίως, ὑπάρχουν καὶ παράπονα, ἀλλὰ παράπονα ὑπάρχουν παντοῦ, ὅπου ὑπάρχει διαχείρισις καὶ σύγκρουσις οἰκονομικῶν συμφερόντων. Εἰς τοιαύτας περιπτώσεις τὸ μόνον ποὺ ἔκανα ἐγὼ ἦτο νὰ ζητήσω ἀπὸ τὴν ἐπιτροπήν, ἡ ὁποία εἶχεν ἀπορρίψει μίαν αἴτησιν, νὰ δεχθῇ εἰς ἀκρόασιν τὸν παραπονούμενον. Οὐδέποτε ἐπεδίωξα ἐγὼ νὰ κάνω οἱασδήποτε συστάσεις, διότι αὐτὸ θὰ μὲ ἐξέθετεν εἰς εὐθύνας, ἐνῷ οἱ μετέχοντες τῆς ἐπιτροπῆς εἶχον γνῶσιν. Βεβαίως, τὴν πολιτικὴν εὐθύνην τὴν εἶχον ἐγώ, ἀλλὰ οὐσιαστικῶς δὲν ἠδυνάμην νὰ ἔχω γνῶσιν τῶν συγκεκριμένων περιπτώσεων. Αἱ δυσαρέσκειαι αἱ ὁποῖαι προεκλήθησαν, ὅταν ἐπὶ ὑπουργίας μου ἀπεφασίσθη ἡ κατάργησις τῶν ἰδιωτικῶν ἀνταλλαγῶν, ὀφείλονται εἰς ὡρισμένους κύκλους, οἱ ὁποῖοι εἶχον δημιουργήσει κεκτημένα συμφέροντα, τὰ ὁποῖα ὑπενόμευον ὁλόκληρον τὸ ἐξωτερικὸν ἐμπόριον τῆς Ἑλλάδος. Θὰ ἤθελον νὰ πληροφορήσω σχετικῶς τὴν Βουλὴν περὶ μιᾶς εἰδικῆς περιπτώσεως, ἡ ὁποία εἶναι ἀρκούντως σπουδαία καὶ τῆς ὁποίας ἡ ἱστορία ἀρχίζει τὴν 9)1)1950. Εἶναι χαρακτηριστικὴ ἡ ἡμερομηνία, διότι τὴν πρωΐαν ἐνῷ παρέδιδον τὸ Ὑπουργεῖον εἰς τὸν ὑπηρεσιακόν μου διάδοχον, ἀπὸ τὴν ἄλλην κλίμακα ἀνήρχετο ὁ μέλλων νὰ ὑποβάλῃ τὴν αἴτησιν διὰ τὴν ἰδιωτικὴν ἀνταλλαγήν. Ἴσως ἐπερίμενε τὴν κρίσιν, διὰ νὰ δοκιμάσῃ τὴν τύχην του ἀπὸ τὸν ὑπηρεσιακὸν Ὑπουργόν, μὴ τυχὸν ἐνήμερον ὅλων τῶν λεπτομερῶν ζητημάτων. Ἡ ἀνταλλαγὴ αὐτὴ ἀφεώρα τὴν ἐξαγωγὴν 2 ἑκατομμυρίων δολλαρίων καπνῶν εἰς Ἰταλίαν καὶ τὴν εἰσαγωγὴν ἐκεῖθεν εἰδῶν κατὰ τοὺς πίνακας, εἴτε ἐκτὸς τῶν πινάκων, βάσει εἰδικῆς ἀποφάσεως, ἡ ὁποία ἐζητήθη νὰ ληφθῇ ἀπὸ τὴν Ἐπιτροπὴν Ἀνταλλαγῶν. Ὁσάκις εἰς τὸ Ὑπουργεῖον παρουσιάζοντο τοιαῦται ὑποθέσεις, συνήθιζα νὰ δίδω ἕνα σύνθημα, μὲ ἕνα «Υ», τὸ ὁποῖον ἐσήμαινεν ὕποπτος καὶ ἐνημεροῦντο οὕτω οἱ ὑπάλληλοι, μὴ τυχὸν παρέλθῃ ἡ ὑπόθεσις πρὶν ἢ διευκρινισθῇ πλήρως. Ὁ ὑπηρεσιακός μου διάδοχος ἐπληροφορήθη ἀπὸ τὴν ὑπηρεσίαν, ὅτι ἡ αἴτησις αὐτὴ θὰ ἀπερρίπτετο ἀπὸ τὸν προηγούμενον Ὑπουργὸν καὶ τότε ἐζήτησε νὰ κινηθῇ ὁ μηχανισμός, τὸν ὁποῖον ἐγὼ εἶχα θέσει εἰς ἐφαρμογήν. Εἰδοποιήθη τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅτι ἔχει μίαν πρότασιν ἀνταλλαγῆς 2 ἑκατομμυρίων δολλαρίων καπνῶν διὰ τὴν Ἰταλίαν. Τὰ καπνά μας εὑρίσκοντο εἰς τὰς ἀποθήκας, χρέη ὑπῆρχον τεράστια τῶν παραγωγῶν, ἐμφανίζεται κάποιος, ὁ ὁποῖος προσφέρει 2 ἑκατομμύρια δολλάρια, ἦτο πολὺ δυσχερὲς ἐκ πρώτης ὄψεως νὰ πῆτε ὄχι, διότι σᾶς ἔβγαζεν ἀπὸ τὸ ἀδιέξοδον. Θὰ ἰδῆτε ὅμως πὼς εἰς τὸ βάθος ἡ ὑπόθεσις αὐτὴ ἦτο καταστρεπτικὴ διὰ τὸ ἐξωτερικὸν ἐμπόριον. Ἀπετάνθη εἰς τὴν πρεσβείαν τῆς Ρώμης καὶ ἐζήτησεν ἡ Κυβέρνησις πληροφορίας περὶ τοῦ ποιοῦ ἐν γένει τῶν κυρίων αὐτῶν, οἱ ὁποῖοι πρόκειται νὰ κάνουν τὴν ἐξαγωγὴν τῶν 2 ἑκατομμυρίων δολλαρίων καπνῶν καὶ τί πρόκειται νὰ γίνῃ ὁ καπνὸς αὐτός, διότι ἡ Ἰταλία ἔχει Μονοπώλιον Καπνοῦ. Ὑπάρχει εἷς ὁ ὁποῖος ἀγοράζει καπνά, γνωρίζομεν δὲ ποία ποσότης χρειάζεται ἐτησίως, ἡ ὁποία μπαίνει εἰς τὸ κλῆριγκ τὸ Ἑλληνοϊταλικὸν καὶ ἀγοράζεται δι’ αὐτοῦ. Συνεπῶς ἡ ἐμφάνισις Ἰταλῶν ζητούντων χάριν τῶν Ἑλλήνων ἀγροτῶν νὰ ἀγοράσουν 2 ἑκατομμυρίων δολλαρίων καπνὰ ἦτο ὕποπτος. Καὶ ἀπαντᾷ, Κύριοι, ἡ Πρεσβεία διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 1864)16–12–50 ἐγγράφου καὶ λέγει: «Προσέξατε τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν, διότι τὰ καπνὰ δὲν πρόκειται νὰ ἀγορασθοῦν ἀπὸ τὸ Ἰταλικὸν Μονοπώλιον, ἀλλὰ προορίζονται δι’ ἐπανεξαγωγὴν εἰς Ἀμερικήν». Τί συνέβαινεν ἐν προκειμένῳ; Ἐνῷ ἐδῶ ἡ Κυβέρνησις ἐπραγματεύετο πώλησιν καπνῶν εἰς Ἀμερικὴν πρὸς 2 δολλάρια, μία ὁμὰς κερδοσκόπων, συνεργαζομένη μὲ Ἕλληνας ἐξαγωγεῖς, ἀνελάμβανε τὴν προμήθειαν αὐτήν, ὄχι μὲ 2 ἀλλὰ μὲ 1,50 δολ. Καὶ ἐρωτᾶται: Πῶς θὰ ἔβγαινεν ἡ ζημία τῶν Ἰταλῶν ἐκ τῆς διαφορᾶς αὐτῆς; Ἀπὸ τὴν εἰσαγωγὴν τῶν προϊόντων, τὰ ὁποῖα θὰ ἤρχοντο ἐδῶ διὰ τῆς ἀνταλλαγῆς. Δηλαδή, θὰ ὑπερτιμῶντο τὰ εἰσαγόμενα προϊόντα καὶ θὰ ἐκαλύπτετο ἡ ζημία τῶν 500 χιλιάδων δολλαρίων. Βέβαια, τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, μετὰ τὴν ἀπάντησιν αὐτήν, ἔθεσε τὴν ὑπόθεσιν εἰς τὸν φάκελλον τῶν μὴ συμφερουσῶν ὑποθέσεων καὶ τὴν ἐτερμάτισεν. Ἀνάλογον μορφὴν ἐμφανίζουν περίπου ὅλαι αἱ ἰδιωτικαὶ ἀνταλλαγαί. Καταλήγουν εἰς τὴν προσφορὰν Ἑλληνικῶν προϊόντων εἰς τὸ ἐξωτερικὸν εἰς χαμηλοτέρας τιμάς, ἀπ’ ὅ,τι τὰ προσφέρει τὸ Κράτος, τὴν δὲ ζημίαν τὴν ὁποίαν ὑφίστανται οἱ ἐξαγωγεῖς τὴν καλύπτουν ἀπὸ τὰ εἰσαγόμενα εἴδη. Ἂν ἐγένετο δηλαδὴ ἡ ἐν λόγῳ ἐξαγωγή, θὰ συνέβαινε τὸ ἑξῆς: Ἡ μὲν Ἰταλικὴ οἰκονομία θὰ ἔπαιρνε τὰ δολλάρια τῆς Ἀμερικῆς, διότι θὰ ἐπωλοῦσε τὰ καπνὰ εἰς τὴν Ἀμερικανικὴν ἀγοράν, ἡμεῖς δὲ θὰ παίρναμε τὰ ηὐξημένα Ἰταλικὰ προϊόντα, ἐνῷ συγχρόνως θὰ ἠλαττοῦτο κατὰ 2 ἑκατομμύρια δολλάρια ἡ ἐξαγωγὴ τῶν Ἑλληνικῶν καπνῶν εἰς τὴν Ἀμερικήν. Ἀνέφερα, Κύριοι, τὴν περίπτωσιν αὐτήν, διὰ νὰ δείξω εἰς τὴν Βουλὴν ποίαν ζημίαν ἐπιφέρουν αἱ ἰδιωτικαὶ ἀνταλλαγαὶ εἰς τὴν Οἰκονομίαν.

§117Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Ἐπειδὴ πρόκειται περὶ σοβαρᾶς ὑποθέσεως, νὰ ἀναφέρητε τὰ ὀνόματα τῶν Ἑλλήνων ἐξαγωγέων.

§118Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Πρόκειται περὶ μιᾶς ὁμάδος Ἰταλῶν ἐξαγωγέων καὶ εἰσαγωγέων, συνεργαζομένης μὲ μίαν ὁμάδα Ἑλλήνων, συγκεκριμένως δὲ μὲ τὴν Ἑταιρείαν ΣΕΚΕ, τὴν ὁποίαν διευθύνει ὁ κ. Μπαλτατζῆς.

§119Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Θὰ ἀπαντήσωμεν σχετικῶς εἰς τὴν Βουλήν. Οὐδεμίαν Ἑταιρείαν διευθύνω.

§120Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Ἐάν, κύριοι, ἐπρόκειτο νὰ ἐκτιμήσητε τὴν ζημίαν τῶν παραγωγῶν καὶ νὰ καταλογίσητε εὐθύνας, θὰ ἔπρεπε νὰ στείλετε εἰς τὸ ἀπόσπασμα ὅλους, ὅσοι ἀπετόλμησαν τὴν ἐξαφάνισιν τῶν Ἑλληνικῶν καπνῶν ἀπὸ τὴν Ἀμερικανικὴν ἀγοράν, καὶ ζητοῦν νὰ πωλοῦν τὰ Ἑλληνικὰ καπνὰ οἱ Ἰταλοὶ καὶ οἱ Ὁλλανδοὶ καὶ ὄχι οἱ Ἕλληνες.

§121Α. ΑΓΓΕΛΟΥΣΗΣ. Ἐπὶ 4 χρόνια τί ἐκάματε; Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας εἶσθε. Νὰ τοὺς στείλετε εἰς τὸν Εἰσαγγελέα.

§122Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Τὰς ἐκυνήγησα ἐγὼ καὶ τὰς κατήργησα τὰς ἀνταλλαγάς. Ἐκτὸς τούτου, τὸ θέμα προσέκρουε καὶ εἰς ἓν ἄλλο νομικὸν ἐμπόδιον. Θὰ πρέπῃ νὰ ἐγνώριζεν ὁ κ. Μπαλτατζῆς, ὁ ὁποῖος διημερεύει εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὤφειλε νὰ γνωρίζῃ ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐκ Ροδόπης, ὅτι ὑπῆρχε καὶ ἓν νομικὸν κώλυμα. Εἰς τὸ ζήτημα τῶν ἀνταλλαγῶν μὲ τὰς χώρας μὲ τὰς ὁποίας ὑπάρχει σύμβασις κλῆριγκ, πᾶσαι αἱ συμβάσεις, τὰς ὁποίας ἔχει ὑπογράψει ἡ Ἑλλὰς μὲ ξένας χώρας, ἀπαγορεύουν τὴν διενέργειαν ἰδιωτικῶν ἀνταλλαγῶν. Εἶναι ἀπαράβατος ὅρος πάσης συμβάσεως κλῆριγκ, ὅτι ἀπαγορεύεται καὶ εἰς τὰς δύο χώρας νὰ κάμνουν ἰδιωτικὰς ἀνταλλαγάς. Κύριοι συνάδελφοι, ὅσον ἀφορᾷ τὴν χορήγησιν ἀδειῶν εἰσαγωγῆς ἐξ Ἰταλίας εἰδῶν μὴ πρώτης ἀνάγκης, τὴν ὁποίαν ὑπηνέχθη ὁ κ. συνάδελφος εἰς τὴν ἀγόρευσίν του, ἀπόντος ἐμοῦ, δὲν ἔχω παρὰ νὰ τοῦ δώσω τὴν αὐτὴν ἀπάντησιν, τὴν ὁποίαν τοῦ ἔδωσα καὶ ἐξ ἀφορμῆς τοῦ γενικοῦ θέματος τῆς διοικήσεως τοῦ Ὑπουργείου Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Εἶπον, ὅτι τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας διοικεῖται ἀπὸ τὸ Συμβούλιον Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου. Ἡ εἰσαγωγὴ τῶν εἰδῶν αὐτῶν ἐξ Ἰταλίας ὑπῆρξε συνέπεια τῆς ἐκτελέσεως τῆς Ἑλληνο–Ἰταλικῆς Ἐμπορικῆς Συμβάσεως. Εἶχον τὴν τιμὴν νὰ εἴπω εἰς τὸ Σῶμα, ὅταν ἔλαβα τὸν λόγον ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ, ὅτι εἶναι λίαν δυσχερὴς ἡ θέσις τῶν Ἑλλήνων ὑπαλλήλων, ὅταν διαπραγματεύωνται ἐμπορικὰς συμβάσεις μὲ τὸ ἐξωτερικόν, διότι ἡ Ἑλλὰς ἔχει ἀνάγκην συνήθως τὶς εἰσαγωγῆς εἰδῶν πρώτης ἀνάγκης, ἐνῷ πρόκειται νὰ ἐξαγάγῃ καπνὸν ἢ κρασιά, τὰ ὁποῖα δὲν θεωροῦνται εἴδη πρώτης ἀνάγκης καὶ διὰ τὰ ὁποῖα ὑπάρχει ὁ συναγωνισμὸς ξένων ἀγορῶν. Συνεπῶς, ὑφιστάμεθα παντοειδεῖς πιέσεις, ὅταν πρόκειται νὰ διαπραγματευθῶμεν συμβάσεις ἐμπορικὰς καὶ ἀναγκαζόμεθα, χάριν τῆς διαθέσεως τῶν Ἑλληνικῶν καπνῶν, νὰ κάμνωμεν ὑποχωρήσεις. Αἱ διαπραγματεύσεις μὲ τὴν Σουηδίαν θὰ διεκόπτοντο, λόγῳ ἀντιρρήσεων τῆς Ἑλληνικῆς Ἀντιπροσωπείας νὰ δεχθῇ νὰ περιληφθῇ εἰς τὴν σύμβασιν μία ποσότης 500.000 δολλαρίων διὰ καρφιά, πετάλων καὶ παρέστη ἀνάγκη νὰ δώσω τηλεγραφικῶς ὁδηγίας εἰς τὴν Ἀντιπροσωπείαν νὰ ὑποχωρήσῃ, διότι τὸ συμφέρον τῆς τοποθετήσεως ὡρισμένων ποσοτήτων Ἑλληνικῶν καπνῶν ἦτο πολὺ μεγαλείτερον ἀπὸ τὴν ζημίαν, τὴν ὁποίαν θὰ ὑφίστατο προσκαίρως ἡ Ἑλληνικὴ βιομηχανία σιδήρου, δοθέντος ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς καπνός, ἅπαξ καὶ ἀναμιχθῇ εἰς τὸ χαρμάνι τὸ ξένον, κατακτᾷ τὸ κοινὸν καὶ ἀποκτᾷ συνήθειαν ὁ κόσμος εἰς τὸ νὰ τὸν καπνίζῃ. Βλέπει πολλάκις ὁ κόσμος εἰς τὰς προθήκας τῶν καταστημάτων ἀρώματα καὶ ἄλλα εἴδη πολυτελείας καὶ διερωτᾶται, πῶς ἐπιτρέπεται εἰς ἐποχὴν κρίσεως νὰ ἔρχωνται τοιαῦτα εἴδη ἐκ Παρισίων, ἐπὶ τῶν ὁποίων ὅμως ἰδιαιτέρως ἐπιμένει ἡ Γαλλικὴ Κυβέρνησις, ὅταν κάμνωμεν συμβάσεις. Εἰς τὴν ἀπορίαν αὐτὴν ὀφείλω νὰ ἀπαντήσω, ὅτι δεχόμεθα νὰ περιλαμβάνωνται εἰς τὰς συμβάσεις αὐτὰς εἴδη πολυτελείας διὰ τοὺς λόγους τοὺς ὁποίους ἐξέθεσα καὶ εἶναι ἀσήμαντον τὸ ποσὸν τῶν εἰδῶν πολυτελείας ποὺ βλέπετε, γίνεται δὲ τοῦτο κατόπιν ἀγώνων, τοὺς ὁποίους διεξάγουν οἱ Ἕλληνες ὑπάλληλοι καὶ ὀφείλω νὰ ἐξάρω τὴν ἱκανότητα τῶν ἀνθρώπων αὐτῶν, τοὺς ὁποίους θὰ ἐζήλευεν οἱαδήποτε ἄλλη χώρα. Παρηκολούθησα ὁ ἴδιος διαπραγματεύσεις τοιαύτας καὶ θέλω νὰ...............

§123Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Οὐδεὶς τοὺς ἔθιξε.

§124Γ. ΜΑΥΡΟΣ. ...... νὰ ἐξάρω τὴν ἱκανότητα τῶν στελεχῶν αὐτῶν, τὰ ὁποῖα καταβάλλουν ὑπερανθρώπους προσπαθείας, ὀφείλω δὲ νὰ εἴπω, ὅτι τὸ σημερινὸν συμβατικὸν καθεστὼς τῶν ἐμπορικῶν συναλλαγῶν τῆς Ἑλλάδος εἶναι καλλίτερον ἀπὸ τὸ περυσινὸν καὶ ἐγγίζει τὰ ὅρια τοῦ προπολεμικοῦ. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ κατανομὴ τῶν εἰδῶν αὐτῶν, τὴν εἰσαγωγὴν τῶν ὁποίων ὑπενήχθη ὁ κ. συνάδελφος, ἔγινεν ἀπὸ τοὺς ἁρμοδίους ὑπαλλήλους τοῦ Ὑπουργείου τῆς Διοικήσεως Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου, κατόπιν πολυημέρων συσκέψεων τῶν ἀντιπροσώπων τῶν Ἐπιμελητηρίων καὶ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, αἱ ὁποῖαι κατέληξαν εἰς ὡρισμένας ἀρχάς, τὰς ὁποίας υἱοθέτησε τὸ Συμβούλιον Ἐξωτερικοῦ Ἐμπορίου. Πέραν τούτου, οὐδὲν ἐγὼ γνωρίζω. Δὲν εἶχον τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ὁ συνάδελφος κ. Μπαλτατζῆς εἶχε τοιαῦτα παράπονα ἐναντίον τοῦ Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας.

§125Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Εὑρίσκεσθε ἐν πλάνῃ.

§126Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Ἐγὼ ἐνθυμοῦμαι, κύριε Πρόεδρε, ὅτι κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς ὑπουργίας μου ἐδέχθην μίαν τιμητικὴν πρόσκλησιν εἰς γεῦμα, τὸ ὁποῖον παρετίθετο εἰς προάστειον τῶν Ἀθηνῶν. Τὸν κ. Μπαλτατζῆν δὲν τὸν ἐγνώριζα, παρὰ μόνον ἐξ ὑπηρεσιακῶν ἐπαφῶν καί, φυσικά, δὲν ἤμην διατεθειμένος νὰ δεχθῶ τὴν πρόσκλησιν αὐτήν.

§127Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Δὲν μᾶς τὸ εἴπατε.

§128Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Ἀλλ’ ὅταν συνάδελφος βουλευτὴς μὲ παρεκάλεσε καὶ μοῦ εἶπεν ὅτι ἡ τιμὴ γίνεται διὰ τοὺς ἀγῶνας ποὺ ἐκάμαμεν ὑπὲρ τῶν ἀγροτικῶν προϊόντων—καὶ γνωρίζει ὁ κ. Μπαλτατζῆς τί ἀγῶνα κατεβάλομεν—ἐδέχθην. Δὲν εἶχον τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ὑπῆρχον τοιαῦτα παράπονα, διότι, ἄλλως, δὲν θὰ ἤμην εἰς ἐπίσημον γεῦμα, τὸ ὁποῖον ὁ κ. Μπαλτατζῆς δὲν ἐπλήρωσεν ἐξ ἰδίων, ἀλλὰ εἰς βάρος τῶν Συνεταιρισμῶν.

§129Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Καὶ αὔριον σᾶς καλοῦμεν εἰς γεῦμα.

§130Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Τὸ γεῦμα τὸ ἐπλήρωσαν οἱ Συνεταιρισμοί.

§131Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Πρέπει νὰ γνωρίζῃ ἡ Βουλὴ ποῦ διατίθεται ἡ περιουσία τῶν Συνεταιρισμῶν, διότι διεδόθησαν τοιαῦτα πράγματα. (Θόρυβος–Κωδωνοκρουσίαι).

§132Α. ΘΕΟΛΟΓΙΤΗΣ. Ἀφήσατέ τον νὰ ὁμιλήσῃ. Τὸν ἐκαλέσατε νὰ τὸν κάμετε Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας.

§133Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Εἴμεθα παστρικοί.

§134Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Μοῦ ἔκαμε τὴν τιμὴν αὐτὴν ἐξ ὀνόματος τῶν Συνεταιρισμῶν, οἱ ὁποῖοι καὶ ἐπλήρωσαν τὸ γεῦμα καὶ κατόπιν μοῦ ἔκαμεν ἐπίθεσιν. Τὴν ἔκπληξίν μου θέλω νὰ ἐκδηλώσω καὶ νὰ ἐξηγήσω τοὺς λόγους διὰ τοὺς ὁποίους, ἐκτὸς σειρᾶς, ἀνῆλθον ἐπὶ τοῦ βήματος.

§135ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι Βουλευταί, ὑπεβλήθη πρότασις ἐκ μέρους πολλῶν συναδέλφων περὶ περιορισμοῦ τοῦ χρόνου τῶν ἀγορεύσεων ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ εἰς τὸ ¼ τῆς ὥρας. (Ἀναγινώσκει τὰ ὀνόματα τῶν ὑποβαλλόντων τὴν πρότασιν).

§136ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα. Δεκτή, κ. Πρόεδρε.

§137ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Ἑπομένως, παρακαλοῦνται οἱ κ. κ. συνάδελφοι, οἵτινες θὰ ὁμιλήσουν ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ, ὅπως μὴ παρατείνωσι τὰς ἀγορεύσεις των πέραν τοῦ ¼ τῆς ὥρας.

§138Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, δὲν θὰ ὁμιλήσω οὔτε διὰ τὴν νεότητα τοῦ βουλευτοῦ τῆς Ροδόπης, οὔτε καὶ διὰ τὸν βαθμὸν τῆς παλαιότητος τοῦ ἄρτι κατελθόντος τοῦ βήματος βουλευτοῦ ἐξ Ἀθηνῶν, ἀλλὰ θὰ εἰσέλθω εἰς τὴν οὐσίαν τοῦ ζητήματος. Ὁμιλῶν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ἔθιξα τὸ κεφάλαιον τῶν ἰδιωτικῶν ἀνταλλαγῶν καὶ εἶπον, ὅτι εἰς τὰς ἰδιωτικὰς ἀνταλλαγὰς ἔγιναν καὶ ὑπερβασίαι καὶ ἔπρεπεν αἱ ἰδιωτικαὶ ἀνταλλαγαὶ νὰ ὑπόκεινται ὑπὸ ἕνα ἔλεγχον καὶ ὑπὸ μίαν κατεύθυνσιν, διότι ἡμεῖς πρῶτοι ἠλέγξαμεν τὰς ἀτασθαλίας, ποὺ παρουσίασαν αἱ ἰδιωτικαὶ ἀνταλλαγαί, οὔτε πρέπει εἰς τὸ μέλλον αἱ ἰδιωτικαὶ ἀνταλλαγαὶ νὰ παρέχουν ἔδαφος ἀθεμίτων κερδῶν. Ἀλλὰ τὸ σύστημα αὐτό, τὸ ὁποῖον ὑποβοηθεῖ τὴν προσπάθειαν τὴν ἐξαγώγιμον, εἶναι ἕνα σύστημα, τὸ ὁποῖον ἐφαρμόζεται ἀπὸ ὅλα τὰ πεπολιτισμένα Κράτη. Διὰ νὰ τονώσωμεν τὰς ἐξαγωγάς, πρέπει εἰς τὸν τόπον αὐτόν, ἐφ’ ὅσον δὲν ἠμποροῦμεν διὰ τοῦ συστήματος τοῦ κλῆριγκ καὶ τοῦ ἐλευθέρου συναλλάγματος νὰ προωθήσωμεν τὰς ἐξαγωγάς, πρέπει ἐκεῖ ποὺ χρειάζεται νὰ χρησιμοποιήσωμεν τὴν μέθοδον τῶν ἰδιωτικῶν ἀνταλλαγῶν. Ἀναφέρομαι εἰς τὴν ὁμιλίαν τοῦ κ. Μαύρου, διότι, πράγματι, ὁ κ. Μαῦρος, ὅτε ἦτο Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ἐσταμάτησε τὰς ἰδιωτικὰς ἀνταλλαγὰς καὶ ὅταν ἔφυγεν ἀπὸ Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ἤρχισε πάλιν τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας νὰ ἀντιμετωπίζῃ τὴν ἀνάγκην τῆς ἐπανασυστάσεως τῶν ἐπιτροπῶν, ποὺ θὰ ἐνέκρινον τὰς ἰδιωτικὰς ἀνταλλαγὰς καὶ ἐν συνεχείᾳ αἱ ἰδιωτικαὶ ἀνταλλαγαὶ καὶ πάλιν ἐπεκράτησαν εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Ὁ κ. τέως Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας ἐτόνισεν εἰς τὴν ὁμιλίαν του, ὅτι εἶναι ἐναντίον τῶν ἰδιωτικῶν ἀνταλλαγῶν, διότι ὑπάρχουν χαριστικὰ κέρδη, ἀθέμιτα κέρδη, ποὺ προκαλοῦν τὴν ἐξέγερσιν καὶ σκανδάλων ἀκόμη, καὶ εἰς αὐτὸ εἶμαι ἀπολύτως σύμφωνος μαζὶ μὲ τὸν τέως Ὑπουργὸν τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὅτι ὄχι μόνον αὐτὰ τὰ κέρδη ὑπῆρχον ἀλλὰ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον διαφεύγει ἀπὸ τὸ Κράτος ὁ ἔλεγχος τοῦ συναλλάγματος. Καὶ εἶπον ἐγὼ τότε ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ὅτε ὑπουργοῦντος τοῦ κ. Μαύρου εἰς τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ παλαιότερον, πρὶν ὁ κ. Μαῦρος ἀναλάβῃ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας καὶ τότε μάλιστα ἦσαν τὰ κέρδη ἀκόμη μεγαλείτερα καὶ συχνότερα εἰς τὸ ἐξαγωγικὸν ἐμπόριον, διότι ὅσοι κατώρθωναν καὶ ἔπαιρναν συνάλλαγμα διὰ νὰ εἰσάγουν ἐμπορεύματα ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν, ἐπειδὴ ὑπῆρχον δυσχέρειαι εἰς τὸ νὰ πάρῃς τὸ συνάλλαγμα, αὐτοὶ ἐπραγματοποίησαν μεγάλα κέρδη. Ἡ προσπάθειά μου δὲν ἦτο νὰ ἐντοπίσω κατηγορίας εἰς βάρος τοῦ κ. τέως Ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, διότι θὰ ἤμην μέχρις ἑνὸς σημείου πολὺ ἄδικος.

§139Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, γνωρίζετε, ὅτι τὸ θέμα αὐτὸ τῶν κερδῶν, τὰ ὁποῖα πραγματοποιοῦν οἱ ἐξαγωγεῖς, δι’ ἐξαγωγὰς μὲ Κρατικὸν συνάλλαγμα, δὲν ἀφορᾷ τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας. Τὸ συνάλλαγμα ἔχει ὡρισμένην διατίμησιν. Τὸ συνάλλαγμα δίδεται ἀπὸ τὸ Κράτος καὶ εἶναι συνάλλαγμα τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς, τὸ ὁποῖον χορηγοῦν οἱ Ἀμερικανοὶ τοῦ Ὑπουργείου μὲ τὸ βέτο τοῦ Ὑπουργοῦ. Ὅταν τὰ ἐμπορεύματα ἔρχωνται ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν, εἶναι ἁρμοδιότης ἄλλων ἀρχῶν καὶ οὐχὶ τοῦ Ὑπουργείου τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας νὰ ἴδῃ εἰς ποίαν τιμὴν πωλοῦνται τὰ ἐξαγόμενα ἐμπορεύματα, ὥστε ἐὰν ἕνα ραδιόφωνον, τὸ ὁποῖον στοιχίζει 300 δολλάρια, πωλῆται 1.000.000, τὴν εὐθύνην δὲν τὴν φέρει τὸ Ὑπουργεῖον τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, οὔτε αἱ ὑπηρεσίαι τοῦ Ὑπουργείου, εἶναι ζήτημα ἄλλων ἀρχῶν, τῶν Ἀγορανομικῶν, αἱ ὁποῖαι ὀφείλουν νὰ ἐπιβάλλουν ἔλεγχον ἐπὶ τῶν τιμῶν.

§140Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Ἀναγνωρίζετε καὶ σεῖς, ὅτι ἐξαγωγικὰ δικαιώματα, τὰ ὁποῖα ἀπέκτησαν ὡρισμένοι εἰσαγωγεῖς μὲ 10.000–15.000 δρχ. τὸ δολλάριον, εὑρίσκονται ἄλλοι ἐξαγωγεῖς, οἱ ὁποῖοι τὰ ἀγοράζουν μὲ 25.000 δρχ.

§141Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Αὐτὸ εἶναι πιθανὸν νὰ συμβαίνῃ, διότι γνωρίζετε, ὅτι ὅταν μοῦ κατήγγειλαν, ὅτι πωλοῦνται ἄδειαι ἐξαγωγῆς, κατέθεσα ψήφισμα εἰς τὴν προηγουμένην Βουλήν, τὸ ὁποῖον ἐχειροκροτήθη, διὰ τοῦ ὁποίου ἐπεβάλετο ἡ ποινὴ τοῦ θανάτου εἰς τοὺς πωλήσαντας ἀδείας. Τὸ ψήφισμα αὐτὸ δὲν κατώρθωσε νὰ περάσῃ, διότι ἐν τῷ μεταξὺ ἔγιναν αἱ διακοπαὶ τῆς Βουλῆς καὶ κατόπιν ἡ διάλυσις τοῦ Σώματος. Συνεπῶς, καταγγελία ἁπλῶς μοῦ ἐγένετο καὶ ἀντέδρασα δι’ ἑνὸς δρακοντείου νομοθετήματος.

§142Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Ὡραῖα εἶναι αὐτά, ἀλλὰ δὲν κατεδικάσθη κανεὶς εἰς θάνατον.

§143Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Τί θὰ κάμετε τὸ ἐξαγωγικὸν δικαίωμα τῶν 2.000.000 δολλαρίων; Θὰ τὸ πωλήσητε ἢ ὄχι;

§144Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Εἶπον ὅτι, ἐκεῖνος ὁ ὁποῖος, βάσει τῆς ἀνταλλαγῆς, ἔπαιρνε τὸ συνάλλαγμα καὶ ἐκαρποῦτο, προσέφερε κάποιαν ὑπηρεσίαν, διότι συνετέλει εἰς τὴν τοποθέτησιν τοῦ προϊόντος, ἐνῷ ἄλλοι, χωρὶς νὰ συντελέσουν εἰς τίποτε, ἔπαιρνον τὸ συνάλλαγμα καὶ ἐκαρποῦντο καὶ αὐτό. Αὐτὸ εἶναι ζήτημα ὀργανώσεως τῶν ὑπηρεσιῶν, διότι καὶ τὸ σύστημα τῶν ἐξαγωγῶν καὶ τὸ σύστημα τῶν ἰδιωτικῶν ἀνταλλαγῶν ἄνευ ὀργανώσεως, ὅπως ὀργανοῦνται αἱ ὑπηρεσίαι, ἠμποροῦν νὰ διευθύνωνται καὶ νὰ ἐλέγχωνται κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε νὰ μὴ ὑπάρχουν τὰ ἀθέμιτα κέρδη καὶ τότε καὶ τὸ σύστημα τὸ ἐξαγωγικὸν καλῶς λειτουργεῖ καὶ τὸ σύστημα τῶν ἰδιωτικῶν ἀνταλλαγῶν ἠμπορεῖ νὰ προσφέρῃ κάποιαν ὑπηρεσίαν. Αὐτὰ ἤθελα νὰ τονίσω, χωρὶς νὰ εἴπω κάτι τὸ ἐξαιρετικὸν εἰς βάρος σας, οὔτε ὑπενήχθην, ὅτι τὰ ἐμοιράσατε εἰς τοὺς φίλους σας. Ἐγὼ εἶπον, ὅτι καὶ μὲ τὸ ἓν σύστημα καὶ μὲ τὸ ἄλλο, ὅταν δὲν ὑπάρχῃ ἔλεγχος τῆς ὀργανώσεως ἐμφυλλοχωροῦν πολλά, οἱοσδήποτε καὶ ἂν εἶναι ὁ Ὑπουργός. Τὸ θέμα μας, λοιπόν, εἶναι πῶς θὰ ὀργανώσωμεν τὰς ἰδιωτικὰς ἀνταλλαγάς. Λέγω δὲ διὰ τὰς ἰδιωτικὰς ἀνταλλαγάς, ὅτι ἀφοῦ ἀπεξενώθη ἀπὸ αὐτὰς ὁ καπνός, ἐστραγγαλίσθησαν αἱ ἐξαγωγαί μας. Εἰδικώτερον, ἡ διαχείρισις τῆς ἐμπορικῆς συμβάσεως μὲ τὴν Ἰταλίαν ἐγένετο κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε ἀπέβη ἐπὶ ζημίᾳ τῆς καπνικῆς μας οἰκονομίας. Ἔχετε ὑπ’ ὄψιν, ὅτι εἰς τὴν Ἰταλίαν, ἐνῷ εἰς τὸ παρελθὸν μὲ τὸ καθεστὼς τῶν ἰδιωτικῶν ἀνταλλαγῶν εἴχομεν ἐξαγωγὰς 10.000.000 δολλαρίων, κατεβήκαμε μὲ τὴν σύμβασιν αὐτὴν εἰς τὰς 2.500.000. Ὅσον ἀφορᾷ διὰ τὰ 2.000.000 δολλάρια, ὁ κ. βουλευτὴς τῶν Ἀθηνῶν καὶ τέως Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ἔχει πολλὰ χαρίσματα ἀναμφισβητήτως. Ἔχει καὶ τὴν τέχνην τοῦ λόγου καὶ ἔχει καὶ τὴν κατάρτισιν τὴν ἀπαιτουμένην νὰ ἐμφανίζῃ τὰ ζητήματα κατὰ ἕνα τοιοῦτον τρόπον, ὥστε νὰ δημιουργοῦνται ἐντυπώσεις ἀμέσως ἀντίθετοι πρὸς τὴν πραγματικότητα. Ἐγὼ ἐκτιμῶν τὰς ἱκανότητας τοῦ κ. βουλευτοῦ τῶν Ἀθηνῶν καὶ ἐκτιμῶν τὸ ἐνδιαφέρον του διὰ τὸν καπνόν, καίτοι δὲν προέρχεται ἀπὸ καπνοπαραγωγὸν περιφέρειαν, καὶ ἐπιθυμῶν αὐταὶ αἱ ἱκανότητες νὰ ἀποβοῦν διὰ τὸ καλὸν τῆς παραγωγῆς, καὶ παρ’ ὅλας τὰς εὐθύνας, τὰς ὁποίας ἐπιρρίπτομεν ἐπ’ αὐτοῦ, ἐλπίζομεν τοὐλάχιστον εἰς τὸ μέλλον νὰ τὸν κερδήσωμεν μὲ τὸ μέρος μας καὶ νὰ τὸν κάμωμεν συμπαραστάτην μας. Διότι ἡμεῖς ἐδῶ δὲν ἀντιμετωπίζομεν ἀτομικὰς ἀπόψεις καὶ ὁ κόσμος μᾶς ἔστειλεν ἐδῶ διὰ νὰ σταθῶμεν εἰς ἓν ἐπίπεδον περιωπῆς. Διὰ τὸ ζήτημα τῶν 2.000.000 δολλαρίων, χαίρω διότι τὸ ἀναφέρατε καὶ μοῦ δίδεται ἀφορμὴ νὰ διαφωτίσω τὴν Βουλήν. Ὑπεβλήθη εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας μία αἴτησις ἀδείας ἰδιωτικῆς ἀνταλλαγῆς, ὡρισμένου ποσοῦ, καὶ ἔρχεται ἡ ΣΕΚΕ νὰ συνδεθῇ μὲ τὸ πρόσωπον αὐτό, ποὺ εἶναι εἰσαγωγεύς, ὑπὸ τὸν ὅρον ὅτι ἐξαγωγεὺς θὰ εἶναι ἡ ΣΕΚΕ. Εἶμαι ὑποχρεωμένος ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ νὰ δηλώσω, ὅτι οὐδεμία ἰδιωτικὴ ἀνταλλαγὴ παρεχωρήθη εἰς τὴν συνεταιριστικὴν ὀργάνωσιν. Ἡ συνεταιριστικὴ ὀργάνωσις δὲν ἐκαρπώθη ἀπολύτως τίποτε ἀπὸ τὰς ἰδιωτικὰς ἀνταλλαγάς. Καὶ ὅταν ὑπεβλήθη ἡ ἀνταλλαγὴ διὰ 2 ἑκατομμύρια δολλάρια ἀπὸ τὰ καπνὰ τὰ ὁποῖα κατεῖχεν ἡ Σ.Ε.Κ.Ε. ἐζητήθησαν... (δὲν ἠκούσθη). Τί τὸ ἐπιλήψιμον ὑπῆρχεν εἰς τὸ πρᾶγμα; Εἴπομεν ὅτι εἴχομεν πωλήσει εἰς τὴν Ἰταλίαν τὰ καπνά μας, ἰσχυρίσθη δὲ καὶ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὅτι πιθανὸν νὰ ἐξαχθοῦν εἰς τὴν Ἀμερικὴν καὶ ἐρχόμεθα τώρα καὶ τὸ ἀντιμετωπίζομεν εἰς τὴν χειροτέραν αὐτοῦ περίπτωσιν. Ὁ κ. τέως Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας εἶπεν, ὅτι αὐτὸ θὰ ἀπετέλει ἔγκλημα διὰ τὴν οἰκονομίαν τοῦ τόπου. Εἶναι τρομερὸν πρᾶγμα νὰ λέγεται ἀπὸ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα διεχειρίσθησαν δημόσια ἀξιώματα, τὰ ὁποῖα κατευθύνουν τὴν οἰκονομικὴν πολιτικὴν τοῦ τόπου, ὅτι εἰς μίαν περίπτωσιν δυνατότητος ἐξαγωγῆς 2 ἑκατομμυρίων δολλαρίων καπνοῦ εἰς... (δὲν ἠκούσθη) καὶ 4 εἰς τὴν Ἀγγλίαν, καθ’ ἣν στιγμὴν ὁ κ. Μαῦρος ἀδιαμαρτυρήτως ἤκουσε τὸν κ. Ἀβέρωφ, ὅτι ἡ Ἀμερικὴ μᾶς λέγει ὅτι θὰ πάρῃ 30.000 τόννους καπνοῦ. Σᾶς λέγω, λοιπόν, καὶ ἐρωτῶ: Αὐτὰ τὰ 7 περίπου ἑκατομμύρια δολλάρια, κ. τέως Ὑπουργὲ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, δὲν θὰ ἦτο σκόπιμον νὰ ἐξαχθοῦν, ἀντὶ νὰ δίδωνται εἰς ἐλευθέρας ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι ὁπωσδήποτε θὰ ἔκαμον ἐξαγωγὰς καπνοῦ, διότι εἶναι μόνιμοι παραγγελιοδόχοι, διατί νὰ μὴ ἐξαχθοῦν εἰς τὴν Ἀμερικήν; Ἔρχεται, λοιπόν, τὸ Κράτος καὶ θέλει νὰ κάμῃ αὐτὴν τὴν ἐξαγωγήν, χωρὶς νὰ διαμαρτυρηθῇ κανεὶς καὶ διαμαρτύρεται ὁ τέως κ. Ὑπουργὸς τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας, ὅτι κάμνομεν ἔγκλημα, ἐὰν ἐξασφαλίσωμεν τὴν ἐξαγωγὴν αὐτὴν τῶν 2 ἑκατομμυρίων δολλαρίων καπνοῦ εἰς τὴν Ἀμερικήν. Ἐὰν τὰ 2 ἑκατομμύρια δολλάρια τὰ δώσωμεν εἰς τὴν Ἀμερικὴν πέραν τῶν ἐξαγωγῶν ποὺ ἐπραγματοιήθηκαν ὄχι βέβαια μὲ 1,40 καὶ 1,50, ἀντὶ νὰ τὰ ἔχωμεν αὐτὰ εἰς τὰς ἀποθήκας μας, δὲν θὰ ἦτο κέρδος διὰ τὴν Ἐθνικήν μας Οἰκονομίαν; Ἡ ἀνταλλαγὴ αὐτὴ ἐζητήθη ἀπὸ τὴν ὀργάνωσιν, ἔναντι τῆς ὁποίας εἶχεν εὐθύνας ἡ Πολιτεία. Κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον, λοιπόν, τορπιλλίζεται ἡ προσπάθεια τῆς ἐξαγωγῆς τῶν καπνῶν.

§145Γ. ΜΑΥΡΟΣ. Ἐὰν ὁ κ. Μπαλτατζῆς ἐπιμένῃ, ὅτι εἶναι συμφέρουσα διὰ τὴν ἐθνικὴν οἰκονομίαν μας ἡ ἐξαγωγὴ αὐτῶν τῶν καπνῶν εἰς τὴν Ἀμερικήν, δὲν ἔχω νὰ εἴπω τίποτε εἰς αὐτό.

§146Ε. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. Κατὰ τὴν συνεδρίασιν τῆς 24ης τοῦ μηνὸς διετυπώσατε μιὰ προσωπικὴ κατηγορία ἐναντίον τοῦ ἀξιοτίμου κ. Μαύρου. Εἴπατε ὅτι «εἰς τὸ σύστημα.............. (Ἀναγινώσκει)...... σήμερον παρουσιάζεσθε ὑπαναχωρῶν.

§147Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Δὲν ὑπαναχωρῶ εἰς τίποτε. Εἶπον ὑπουργοῦντος τοῦ κ. Μαύρου.

§148Ε. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. Θέλω νὰ εἴπητε, πότε λέγετε τὴν ἀλήθειαν, τώρα ἢ τότε.

§149Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Ἐπαναλαμβάνω τώρα ὅ,τι εἶναι διατυπωμένον εἰς τὰ πρακτικά.

§150Ε. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. Δηλαδὴ ὁ κ. Μαῦρος ἔκαμε χαριστικὰς πράξεις.

§151Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Ὑπουργοῦντος τοῦ κ. Μαύρου, ἐδόθησαν κατὰ τὸν τρόπον ποὺ σᾶς ἐξήγησα εἰσαγωγικὰ δικαιώματα. Ταῦτα ἐδόθησαν εἴτε ἐκ πλάνης, εἴτε καὶ χαριστικῶς.

§152Ε. ΚΕΦΑΛΟΓΙΑΝΝΗΣ. Ἐπιμένετε ἢ ἀνακαλεῖτε, ὅτι ὁ κ. Μαῦρος ἐνήργησε χαριστικὰς πράξεις;

§153Α. ΜΠΑΛΤΑΤΖΗΣ. Ὁ κ. Μαῦρος δὲν εἶχε προσωπικῶς γνῶσιν τοῦ ζητήματος. Ἐγὼ εἶπον ὑπουργοῦντος τοῦ κ. Μαύρου.

§154ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Καλπακτσόγλου ἔχει τὸν λόγον.

§155Π. ΚΑΛΠΑΚΤΣΟΓΛΟΥ. Κύριοι Βουλευταί, εἶμαι καὶ ἐγὼ ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι πιστεύουν, ὅτι τὸ ζήτημα τῆς ἐξαγωγῆς τοῦ πολυτίμου αὐτοῦ προϊόντος ὡς καὶ τῶν ἄλλων προϊόντων εἶναι ζήτημα μᾶλλον πολιτικὸν παρὰ ἐμπορικὸν καὶ ἀνάγεται εἰς τὴν σφαῖραν τῆς εὐρωπαϊκῆς συνεργασίας, παρὰ εἰς τὴν σφαῖραν τὴν καθαρῶς ἐμπορικήν. Πιστεύω δὲ ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ τὸ χειρισθῇ τὸ ζήτημα τοῦτο σύμφωνα μὲ ὅλα τὰ ἄλλα ζητήματα, τὰ ὁποῖα ἀπασχολοῦν ὅλας τὰς χώρας τῆς Εὐρώπης. Ὅταν ἐσίγησεν ὁ πρῶτος πόλεμος, ἕνας πόλεμος ὕπουλος, ὁ ὁποῖος εἶχεν ἄλλους σκοπούς, νὰ ὑποδουλωθοῦν ὅλοι οἱ λαοὶ τῆς Εὐρώπης καὶ ὁλοκλήρου τοῦ κόσμου, μία ὁδὸς ὑπῆρχεν, ἡ ὁδὸς τῆς ἀντιδράσεως, ἡ ὁδὸς τῆς ἀμύνης, καὶ τὴν ὁδὸν αὐτὴν οἱ Ἀμερικανοὶ τὴν ἐξέλεξαν διὰ τοῦ Σχεδίου Μάρσαλ. Τὸ Σχέδιον Μάρσαλ ἦτο ἡ γραμμὴ Μαζινώ, ἐπὶ τῆς ὁποίας ἐθραύσθησαν ὅλαι αἱ ἐπιθέσεις, αἱ ὁποῖαι εἶχον ἄλλους στόχους. Μετὰ τὴν ἐπιτυχίαν τοῦ Σχεδίου Μάρσαλ ἠγέρθη ἓν δεύτερον πρόγραμμα σὰν δεύτερον τεῖχος. Ἦτο τὸ σχέδιον τῆς εὐρωπαϊκῆς οἰκονομικῆς συνεργασίας τῶν λαῶν. Τὸ σχέδιον αὐτό, κύριοι, ἀργὰ ἢ γρήγορα θὰ λάβῃ σάρκαν καὶ ὀστᾶ, διότι «οὐκ ἦν ἄλλως γενέσθαι». Ἢ θὰ ὑποδουλωθῶμεν οἰκονομικῶς καὶ πνευματικῶς εἰς τὴν ἀξίωσιν καὶ εἰς τὸ πρόγραμμα καὶ εἰς τὰς γενικὰς κατευθύνσεις τοῦ σιδηροῦ παραπετάσματος, ἢ θὰ θελήσουν οἱ ἐνδιαφερόμενοι καὶ πρὸ παντὸς οἱ Ἀμερικανοὶ νὰ δώσουν ὅλα τὰ οἰκονομικὰ μέσα, ἐκείνων τῶν ὁποίων ἔχουν ἀνάγκην οἱ λαοὶ τῆς Εὐρώπης διὰ νὰ ζήσουν σὰν ἄνθρωποι ἐλεύθεροι, διὰ νὰ ζήσουν μίαν ζωὴν ὑποφερτήν. Ἑπομένως, πιστεύω ἀκραδάντως ὅτι πρὸ πολλοῦ ἔχομεν ξεφύγει ἀπὸ τὴν ἐμπορικὴν σφαῖραν καὶ εἴμεθα πάντοτε εἰς τὴν σφαῖραν τὴν πολιτικήν. Ἡ Κυβέρνησις ἔχει καθῆκον τὸ ζήτημα νὰ τὸ χειρισθῇ μᾶλλον πολιτικῶς παρὰ ἐμπορικῶς. Ἐὰν παρ’ ἐλπίδα σφάλλωμεν εἰς τὰς ἀντιλήψεις μας, τότε ἀσφαλῶς ἡ Κυβέρνησις ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ χειρισθῇ τὸ δεύτερον σχέδιον, τὸ σχέδιον τὸ καθαρῶς ἐμπορικόν, καὶ τότε εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ παλαίψωμεν ὡς ἔμποροι, οἱ ὁποῖοι θὰ ἐνδιαφερθῶμεν πρῶτον διὰ τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς, διὰ τὸ εὐθηνὸν κόστος καὶ πρέπει τότε νὰ ἐξετάσωμεν ὅλα τὰ ἐλατήρια ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα συνετέλεσαν, ὥστε τὸ προϊὸν αὐτὸ νὰ ἐπιβαρύνεται μὲ τεράστια ἔξοδα. Τὸ ζήτημα αὐτό, ἂς μοῦ ἐπιτραπῇ νὰ ἔχω τὴν γνώμην, πρέπει νὰ λυθῇ κατὰ τρόπον νοικοκυρικὸν καὶ πρέπει πρῶτα νὰ μᾶς βοηθήσουν ὅλοι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι μέχρι τοῦδε συνήθισαν εἰς τὰ μεγάλα κέρδη, πρέπει ὅλοι νὰ μειώσουν τὰς ἀπαιτήσεις των καὶ πρῶτα–πρῶτα αἱ Τράπεζαι. Εἶναι ἀληθές, κύριοι Βουλευταί, ὅτι αἱ Τράπεζαι μετῆλθον πολιτικήν, ἡ ὁποία κάθε ἄλλο ἢ δύναται νὰ λεχθῇ νοικοκυρική. Αἱ Τράπεζαι μετῆλθον πολιτικήν, ἡ ὁποία εἰς κανὲν ἄλλο μέρος τοῦ κόσμου δὲν παρατηρεῖται, διότι αἱ Τράπεζαι ἔτυχον ὡρισμένων μεγάλων ἄνευ προηγουμένου εὐεργετημάτων. Εἰς τὰς Τραπέζας αὐτὰς ἐδώσαμεν τὸ δικαίωμα νὰ ἔχουν εἰς χεῖρας των ὅλα τὰ οἰκονομικὰ μέσα τοῦ τόπου. Ἔχουν τὰ χρήματα ὅλων τῶν Ταμείων Ν.Π.Δ.Δ., τὰ ὁποῖα ἀνέρχονται εἰς τρισεκατομμύρια καὶ μόνον τὸ Ταμεῖον τῶν Ἐργατῶν ἔχει 400 δισεκατομμύρια καὶ τῶν Δικαστικῶν, ἂν δὲν ἀπατῶμαι, ὑπερβαίνει τὰ 600 δισεκατομμύρια. Ὅλα αὐτὰ τὰ χρήματα τὰ καρποῦνται αἱ Τράπεζαι μὲ ἕνα τόκον 2%. Δὲν εἶναι δυνατὸν εἰς τὸν εἰκοστὸν αἰῶνα νὰ ἐπιβαρύνωνται ὅλαι αἱ τάξεις μὲ τόκους ποὺ φθάνουν εἰς τὰ 16–18%. Πρέπει νὰ ἀρχίσῃ μία πολιτικὴ περισυλλογῆς καὶ πρέπει αἱ Τράπεζαι νὰ βοηθήσουν καὶ οἱ καπνέμποροι καὶ οἱ καπνοπαραγωγοί. Πρέπει νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ Κυβέρνησις τὴν συμπίεσιν τῶν τιμῶν, ἡ ὁποία ὁμολογουμένως παρατηρεῖται μετ’ εὐχαριστήσεως καὶ ἱκανοποιήσεως, διότι ἀπὸ πέρυσιν ἕως ἐφέτος ὑπάρχει μία διαφορὰ μεγάλη καὶ εὐτυχῶς ἤρχισε νὰ παρατηρῆται εἰς ὅλας τὰς ἐκφάνσεις ἡ ὑποτιμητικὴ αὐτὴ τάσις. Φρονῶ ὅτι ἡ συμπίεσις τῶν τιμῶν θὰ φέρῃ τὴν πραγματικὴν ἀνακούφισιν εἰς ὅλας τὰς τάξεις, οὐ μόνον εἰς τοὺς καπνοπαραγωγούς, ἀλλὰ καὶ εἰς ὅλους τοὺς ἐργαζομένους, ἀλλὰ πρέπει νὰ βοηθήσουν ὅλοι καὶ πρὸ παντὸς αἱ Τράπεζαι. Δυνάμεθα νὰ ὠφεληθῶμεν ἕνα 10% ἐπὶ ἔλαττον, ὅταν αἱ Τράπεζαι ἀναγνωρίσουν, ὅτι δὲν ἔχουν δικαίωμα νὰ παίρνουν τὰ χρήματά μας μὲ 2% καὶ νὰ μᾶς τὰ δίδουν μὲ 15%. Ἐὰν ὅμως, παρ’ ἐλπίδα, τὸ ζήτημα ἀναγκασθῇ νὰ τὸ χειρισθῇ ἡ Κυβέρνησις κατ’ ἄλλον τρόπον, τότε πρέπει νὰ προσέξῃ ἰδιαιτέρως τὴν ἀγορὰν τὴν Ἀγγλικὴν καὶ τὴν Αἰγυπτιακήν, διότι πολλὰ τὰ ἀγαθὰ δύνανται νὰ προκύψουν, χωρὶς νὰ ἐπιβαρυνθῇ ὁ Δημόσιος Προϋπολογισμός. Ἡ τιμὴ τῆς χαρτίνης λίρας, ἂν λογισθῇ εἰς τὴν τιμὴν τῶν 55 δραχμῶν, εἶναι δυνατὸν νὰ ἐλπίζωμεν, ὅτι δυνάμεθα κάλλιστα νὰ ὑπολογίσωμεν εἰς τὰς δύο αὐτὰς ἀγορὰς ἄνω τῶν 7.000.000 κιλῶν. Ἐπαναλαμβάνω ὅτι ἡ αὔξησις αὐτὴ δὲν θὰ ἐπιβαρύνῃ τὰς πτωχὰς τάξεις, διότι, ὡς γνωστόν, τὰ περισσότερα ἀγαθὰ τὰ ὁποῖα εἰσάγομεν ἀπὸ τὴν Ἀγγλίαν εἶναι ἀγαθὰ ποὺ ἐνδιαφέρουν τὰς πλουσίας τάξεις καὶ πολλοὶ εἶναι εἰς θέσιν νὰ γνωρίζουν ὅτι ἐπωλήθησαν εἰς τὸ παρελθὸν δικαιώματα εἰσαγωγῆς ἀντὶ διπλῆς τιμῆς ἀπὸ ὡρισμένους ἀνθρώπους, ποὺ εἶχον τὴν εὐκαιρίαν νὰ κάμουν ἀνταλλαγὰς μὲ τὴν Ἀγγλίαν. Φρονῶ, ἀδιστάκτως, ὅτι τὸ ζήτημα αὐτὸ πρέπει νὰ τὸ χειρισθῇ καθ’ ὁλοκληρίαν ἡ Κυβέρνησις, χωρὶς νὰ ἐπιβαρυνθῇ ὁ Προϋπολογισμός, ἂν εἶναι εἰς θέσιν νὰ πωλῇ αὐτὰ τὰ δικαιώματα. Κύριοι Βουλευταί, ἐπαναλαμβάνω καὶ πάλιν ὅτι τὸ ζήτημα τοῦ καπνοῦ εἶναι σοβαρόν, ὅπως ἐπίσης εἶναι σοβαρὸν τὸ ζήτημα τῆς ἐξαγωγῆς καὶ τῶν ἄλλων προϊόντων καὶ εἶμαι βέβαιος, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ τὸ λύσῃ πολὺ γρήγορα, θὰ τὸ λύσῃ ὅπως θὰ λυθοῦν καὶ ὅλα τὰ ἄλλα ζητήματα, ποὺ ἐνδιαφέρουν ὁλόκληρον τὴν Εὐρώπην. Εἶμαι πεπεισμένος δι’ αὐτό. Ἂν ὅμως, παρ’ ἐλπίδα, ἐγκαταλειφθῶμεν, τότε θὰ κάμωμεν ἀγῶνα πολύπλευρον, ἀγῶνα καθαρῶς ἐμπορικόν, θὰ κρούσωμεν τὰς θύρας πρὸς ὅλας τὰς κατευθύνσεις, διότι εἶναι δι’ ἡμᾶς ζήτημα ζωῆς ἢ θανάτου. Τὸ ἐμπορεύεσθαι, εἶναι ὑποχρέωσις. Πηγάζει ἀπὸ αὐτὴν ταύτην τὴν ὕπαρξίν μας, ἀπὸ αὐτὸ ἐξαρτᾶται ἡ ζωὴ ὅλων μας, ἡ ζωὴ 8.000.000 ἀνθρώπων, ποὺ προσφέρουν εἰς αὐτὸν τὸν κόσμον ὅ,τι πολύτιμον ἔχουν. Εἶμαι βέβαιος, ὅτι πολὺ σύντομα ἡ Κυβέρνησις θὰ εὑρεθῇ εἰς τὴν εὐχάριστον θέσιν νὰ μᾶς ἀναγγείλῃ, ὅτι τὸ ζήτημα τοῦ καπνοῦ ἔλαβε τὴν προσήκουσαν εὐνοϊκὴν λύσιν. (Χειροκροτήματα).

§156Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Δὲν εἶναι δυνατόν κ. Πρόεδρε νὰ διακόψωμεν καὶ νὰ ἀφιερώσωμεν μίαν ἄλλην συνεδρίασιν;

§157ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ προχωρήσωμεν.

§158Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εὐλόγως συνέχει τὴν Βουλὴν ἡ ἀνησυχία τῆς ἀναμνήσεως τῆς παλαιᾶς Βουλῆς, ὅπου διήρκουν ἐπὶ μῆνας ὁλοκλήρους αἱ συζητήσεις, ἀλλὰ ἀπὸ τοῦ ἑνὸς ἄκρου δὲν πρέπει νὰ φθάνωμεν εἰς τὸ ἄλλο, διότι νομίζω, ὅτι 5–6 συνεδριάσεις δι’ ἓν προϊὸν ὅπως ὁ καπνὸς εἶναι ὀλίγαι. Διὰ τοῦτο τὸ ζήτημα, ἐκάμαμεν ἕως τώρα 4 συνεδριάσεις. Ἐὰν ἀκόμη ἀφιερώσωμεν μίαν ἄλλην, νομίζω ὅτι ὅλοι θὰ ἐκθέσωσι τὰς ἀπόψεις των. Οἱ κ.κ. συνάδελφοι ἔλαβον τὴν ἀπόφασιν νὰ περιορισθοῦν εἰς τὸ ἓν τέταρτον καὶ ἡμεῖς ἔχομεν ὑποχρέωσιν νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὸ ζήτημα μὲ κάποιαν μεγαλειτέραν σοβαρότητα. Ἀπὸ τὸ ἓν ἄτοπον, ἂς μὴ φθάσωμεν εἰς τὸ ἄλλο ἄτοπον. Καὶ τὰ δύο ἄκρα, νομίζω ὅτι εἶναι ἐξ ἴσου ὑπερβολικά.

§159ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μαυρίδης ἔχει τὸν λόγον.

§160Α. ΜΑΥΡΙΔΗΣ. Κύριοι Βουλευταί, ὁ μόνος λόγος ποὺ μὲ ὤθησεν εἰς τὸ νὰ ἀνέλθω εἰς τὸ βῆμα καὶ νὰ λάβω τὸν λόγον, ἔπειτα μάλιστα ἀπὸ τόσους εἰδικοὺς καὶ εὐγλώττους ρήτορας, οἱ ὁποῖοι παρήλασαν ἀπὸ τὸ βῆμα τοῦτο, εἶναι ὁ μεγάλος μου ψυχικὸς δεσμός, τὸν ὁποῖον ἔχω μὲ τὴν ἀναξιοπαθοῦσαν τάξιν τῶν καπνοπαραγωγῶν, διότι καὶ ἐγώ, κύριοι συνάδελφοι, προέρχομαι ἀπὸ κατ’ ἐξοχὴν καπνικὴν περιοχὴν καὶ ὡς ἐκ τούτου αἰσθάνομαι ἐπιτακτικὴν τὴν ἀνάγκην νὰ ἐκφράσω τὰς πενιχράς μου σκέψεις πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ὅσον ἀφορᾷ τὸ καπνικὸν ζήτημα, θὰ εἶμαι δὲ σύντομος, διότι οἱ προλαλήσαντες συνάδελφοι ἀνέπτυξαν διεξοδικῶς τὸ ὑπὸ συζήτησιν θέμα. Νομίζω, λοιπόν, κ. συνάδελφοι, ὅτι διὰ τὴν λυσιτελεστέραν ἀντιμετώπισιν τοῦ ὅλου προβλήματος, ἐπιβάλλεται νὰ γίνῃ μία ἄμεσος καὶ ταχεῖα προσπάθεια πρὸς τέσσαρας κατευθύνσεις. Πρῶτον, νὰ μειωθοῦν τὸ κόστος τῆς παραγωγῆς καὶ τὰ βάρη καθ’ ὃν τρόπον ἐξετέθη ἀπὸ τοὺς προλαλήσαντας συναδέλφους, ὑπὸ τὴν προϋπόθεσιν ὅμως νὰ μὴ θιγῇ παντάπασιν ἡ δεινοπαθοῦσα τάξις τῶν καπνεργατῶν. Δεύτερον, νὰ γίνῃ μία ἐντατικὴ καὶ ἐπιμεμελημένη προσπάθεια πρὸς τὴν Ἀμερικήν, εἰς τρόπον ὥστε νὰ πεισθοῦν τόσον ἡ Ἀμερικανικὴ Ἡγεσία, ὅσον καὶ οἱ Ἀμερικανοὶ φορολογούμενοι, οἱ ὁποῖοι ὑποβάλλονται εἰς τόσας θυσίας διὰ τὴν Ἑλλάδα, ἐπὶ τοῦ ὅτι ἕνας ἐλάχιστος ἀριθμὸς συμπατριωτῶν των, διὰ νὰ ἐξυπηρετήσουν ἀποκλειστικὰ καὶ μόνον τὰ οἰκονομικά των συμφέροντα, ἐκτοπίζει τὰ Ἑλληνικὰ καπνὰ ἀπὸ τὴν Γερμανικὴν ἀγορὰν καὶ καθιστᾷ οὕτως ἄκαρπον καὶ ἀνενέργητον ὁλόκληρον τὴν πρὸς τὴν Ἑλλάδα βοήθειάν των, τὰς ἀντιστοίχους θυσίας τοῦ συνόλου τῶν Ἀμερικανῶν φορολογουμένων. Τοῦτο ἆρά γε, κ. συνάδελφοι, τὸ γνωρίζει ἡ ὁλότης τῶν Ἀμερικανῶν φορολογουμένων καὶ ἡ Ἀμερικανικὴ Ἡγεσία; Εἴμεθα βέβαιοι, ὅτι ἐὰν τὸ μάθουν—καὶ ὀφείλομεν νὰ ἐνεργήσωμεν καταλλήλως διὰ νὰ τὸ μάθουν— ἀσφαλῶς θὰ δώσουν τὴν δέουσαν λύσιν εἰς τὸ καπνικόν μας ζήτημα. Εἶναι ἀνάγκη ἐπιτακτικὴ καὶ ἀδήριτος νὰ ἐξηγήσωμεν ἀκόμη εἰς τοὺς Ἀμερικανοὺς φορολογουμένους, ὅτι ὁ κόσμος ὁ ἰδικός μας εἶναι δεμένος μὲ τὸν καπνόν, διότι λόγῳ τῆς σμικρότητος τοῦ κλήρου, ἡ καλλιέργεια τοῦ καπνοῦ εἶναι ἀναγκαστικὴ καὶ δίχως τὸ ἐθνικόν μας αὐτὸ προϊὸν δὲν ἠμποροῦμεν νὰ ζήσωμεν. Νὰ τονίσωμεν, δηλονότι, εἰς τοὺς Ἀμερικανούς, ὅτι δὲν πρόκειται ἁπλῶς περὶ πωλήσεως ἑνὸς προϊόντος, ἀλλὰ περὶ τῆς ὑπάρξεως ἑνὸς ἑκατομμυρίου ψυχῶν. Ἑπομένως, ἐνῷ διὰ τοὺς Ἀμερικανοὺς ὁ καπνὸς εἶναι ἕνα ἀσήμαντον ζήτημα, καθαρῶς οἰκονομικόν, δι’ ἡμᾶς ἀποτελεῖ ἕνα τεράστιον ζήτημα, τὸ ὁποῖον ὁσημέραι λαμβάνει διαστάσεις ἑνὸς ἀγωνιώδους κοινωνικοῦ ζητήματος. Ἐάν, λοιπόν, ἐνδιαφέρωνται διὰ τὴν ὑπόστασιν τῆς Ἑλλάδος, πρέπει νὰ παύσουν τὸν ὀξὺ ἀνταγωνισμὸν καὶ νὰ ἐγκαταλείψωσι τὴν Γερμανικὴν ἀγοράν. Πρέπει ἐπίσης νὰ πείσωμεν τοὺς Γερμανοὺς ἡγέτας, νὰ ὁρίσουν ἰδιαιτέραν δασμολογικὴν κλάσιν διὰ τὰ ἀρωματικά μας καπνὰ μὲ μικρὸν δασμὸν καὶ μὲ βάσιν τὴν δικαιολογίαν, ὅτι πρόκειται περὶ κοινωνικοῦ ἡμῶν ζητήματος. Τοῦτο, ἐξ ἄλλου, θὰ σημάνῃ καὶ διὰ τοὺς Γερμανοὺς τὴν εὐθηνὴν παροχὴν ἑνὸς εἴδους, ποὺ ἐκ παραδόσεως ἀρέσκει πολὺ εἰς τὴν Γερμανικὴν κατανάλωσιν. Τὴν μείωσιν τοῦ δασμοῦ, ἄλλως τε, εἶχεν υἱοθετήσει καὶ ἡ Κ.Τ.Ε. προπολεμικῶς καὶ ἐπρόκειτο μάλιστα νὰ κάμῃ συστάσεις εἰς τὰ διάφορα Κράτη, λόγῳ ὅμως τοῦ πολέμου δὲν ἐπραγματοποιήθη ἡ ἀπόφασίς της αὕτη. Πρέπει ἀκόμη νὰ κάμωμεν μίαν προσπάθειαν πρὸς τὴν Τουρκίαν, ὥστε νὰ δημιουργήσωμεν ἓν ἑνιαῖον μέτωπον. Ἡ Τουρκία κατανοήσασα ἤδη τὸ συμφέρον της ἐκινήθη πρώτη πρὸς τὴν κατεύθυνσιν αὐτήν. Παραλλήλως πρὸς τὰς ἀνωτέρω προσπαθείας, πρέπει νὰ κινηθῇ ὁ Καπνικὸς Ὀργανισμὸς καὶ νὰ μὴ μένῃ ἀργός. Ἀλλὰ πρὸς τοῦτο πρέπει πρωτίστως νὰ ἀνασυγκροτηθῇ καὶ νὰ τεθῇ ἐπικεφαλῆς του πρόσωπον περιωπῆς καὶ κύρους προικισμένον καὶ μὲ τεχνικοοικονομικὰς ἰδιότητας. Ἐπωφελοῦμαι τῆς εὐκαιρίας, κύριοι Βουλευταί, νὰ προτείνω, προτοῦ τερματίσω τὸν λόγον μου, εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως προβῇ εἰς τὸν διορισμὸν καπνικῶν ἀκολούθων, οἱ ὁποῖοι θὰ ἔχουν ὡς κύριον καὶ ἀποκλειστικὸν ἔργον τὴν διάδοσιν τοῦ καπνοῦ. Μία τοιαύτη θυσία ἐκ μέρους τοῦ Κράτους, δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι μεγάλη, ὅταν ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν, ὅτι τὸ ἥμισυ τοῦ εἰσαγομένου συναλλάγματος εἰσρέει ἀπὸ τὸν καπνόν. Ὡσαύτως πρέπει νὰ κινηθῶμεν καὶ πρὸς ἀνεύρεσιν νέων ἀγορῶν (Βέλγιον, Ὁλλανδίαν καὶ Σουηδίαν), εἰς τὴν ὁποίαν μάλιστα ὑπάρχει καὶ πρόσφορον ἔδαφος, διότι οἱ Ἕλληνες καπνοβιομήχανοι τῆς Αἰγύπτου εἰσάγουν καπνὰ Ἀνατολικά. Πρὸς τούτοις δέον νὰ συντελέσουν ὅλοι οἱ παράγοντες, Κυβέρνησις, Βουλή, ὑπάλληλοι καὶ καπνικαὶ τάξεις. Νὰ συγκροτηθοῦν τὸ ταχύτερον τρεῖς ἐπιτροπαὶ καὶ νὰ ὁδεύσουν ἡ μία πρὸς τὴν Ἀμερικήν, ἡ ἑτέρα πρὸς τὴν Γερμανίαν, ἡ τρίτη εἰς τὴν Σουηδίαν κλπ. Ἐπὶ κεφαλῆς τῶν ἐν λόγῳ ἐπιτροπῶν δέον νὰ τεθοῦν ἀπαραιτήτως πρόσωπα ἐπηρεάζοντα τὰ Κράτη, εἰς τὰ ὁποῖα θὰ μεταβοῦν. Τερματίζω τὸν λόγον μου μὲ τὴν ἀκράδαντον πεποίθησιν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, ἔχουσα πλήρη καὶ βαθεῖαν ἐπίγνωσιν τῆς ἀποστολῆς της, θὰ πράξῃ εἰς τὸ ἀκέραιον τὸ καθῆκον της ἔναντι τῶν δεινοπαθούντων καπνοπαραγωγῶν, ἀξίων καλλιτέρας τύχης.

§161ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Κάντζιας ἔχει τὸν λόγον.

§162Π. ΚΑΝΤΖΙΑΣ. Νὰ διακόψωμεν, κ. Πρόεδρε.

§163Σ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἐγὼ θὰ παρεκάλουν νὰ λυθῇ ἡ συνεδρίασις, ὥστε τὴν προσεχῆ Δευτέραν, συνεχιζομένης τῆς συζητήσεως, νὰ ὁμιλήσουν οἱ ὑπολειπόμενοι ρήτορες καὶ νὰ ἀπαντήσῃ ἡ Κυβέρνησις.

§164ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§165ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§166ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Συνεπῶς ἡ Βουλὴ παρεδέχθη. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν προσεχῆ Δευτέραν καὶ ὥραν 6.30′ μ. μ. μὲ θέμα ἡμερησίας διατάξεως συνέχειαν τῆς συζητήσεως ἐπὶ τοῦ καπνικοῦ, ἀναφορὰς καὶ ἐπερωτήσεις. (Ὥρα 10.35′ μ. μ.)