1948.10.18

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 11η

Δευτέρα 18 Ὀκτωβρίου 1948

Προεδρία κ. Ι. Γ. ΘΕΟΤΟΚΗ

(Ὥρα 6.30′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Γ. Γκίνης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Γ. ΓΚΙΝΗΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Α. Ταλιαδοῦρος, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Α. ΤΑΛΙΑΔΟΥΡΟΣ. (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει). Οἱ βουλευταὶ Εὐβοίας κ.κ. Χρ. Θηβαῖος, Κων. Μπακόλας καὶ Ἀντ. Κακαρᾶς, καταθέτουν τηλεγραφικὴν διαμαρτυρίαν τοῦ Προέδρου τῆς Κοινότητος Ἱστιαίας, διὰ τὴν ὑπὸ ἀνευθύνων καὶ ἰδιοτελῶν προσώπων ἐπιδιωκομένην κατάργησιν τοῦ νόμου 505. Ὁ Ἐμπορικός, ὁ Καπνεμπορικὸς καὶ ὁ Σύλλογος Πολυτέκνων, τὸ Ἐπαγγελματικὸν καὶ Βιομηχανικὸν Ἐπιμελητήριον καὶ αἱ Ἀντιφυματικαὶ Ὀργανώσεις Ἀγρινίου καὶ ὁ Φαρμακευτικὸς Σύλλογος Μεσολογγίου, ὡς καὶ οἱ ἐκπρόσωποι κατοίκων Μακρυνείας, διαμαρτύρονται διὰ τὰ λεχθέντα ἐν τῇ Βουλῇ κατὰ τὴν ἀνάπτυξιν σχετικῆς ἐπερωτήσεως ὑπὸ τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Λεονάρδου, κατὰ τῶν Δημάρχων Μεσολογγίου καὶ Ἀγρινίου, ὡς καὶ κατὰ τοῦ Νομάρχου Αἰτωλοακαρνανίας. Τὸ Τμῆμα Ἀσφαλείας Ἀγρινίου διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 1)12)664)16.10.48 ἀναφορᾶς του, ὑποβάλλει ταὐτάριθμον πιστοποιητικὸν τῆς ἀνεπιλήπτου διαγωγῆς τοῦ Σεβαστιανοῦ Καρβούνη, Δημάρχου Ἀγρινίου. Οἱ Σύλλογοι Ἑστιατόρων καὶ Οἰνομαγείρων, Ἀρτοποιῶν καὶ Κουρέων Ἀγρινίου, δι’ ἀναφορᾶς των διαμαρτύρονται διὰ τὰ λεχθέντα ἐν τῇ Βουλῇ ὑπὸ τοῦ βουλευτοῦ κ. Δ. Λεονάρδου κατὰ τοῦ Δημάρχου Ἀγρινίου. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Ι. Μπερνίτσας, καταθέτει ὑπόμνημα τοῦ Συνδέσμου Βιοτεχνῶν Ἐδωδίμων Λιπῶν Ἀθηνῶν Πειραιῶς, διὰ τοῦ ὁποίου ἀναφέρονται αἱ ἐνέργειαι πέντε βιομηχάνων ἀσκούντων τὴν μονοπωλιακὴν παρασκευὴν ἐδωδίμων λιπῶν. Ὁ βουλευτὴς Ἀθηνῶν κ. Ι. Μπερνίτσας, καταθέτει ὑπόμνημα τῆς ΑΣΒΕ Ὁμοσπονδίας Βιοτεχνικῶν Σωματείων Ἀθηνῶν, παραπονουμένης κατὰ τῶν ἁρμοδίων ὑπηρεσιῶν τοῦ Κράτους αἱ ὁποῖαι ἐνισχύουν τὴν προσπάθειαν ἐνίων βιομηχάνων, οἱ ὁποῖοι ἐπιδιώκουν τὸν ἐπαγγελματικὸν ἀφανισμὸν τῶν βιοτεχνῶν πρὸς τὸν σκοπὸν τῆς μονοπωλιακῆς ἐκ μέρους των ἐκμεταλλεύσεως τῶν λιπαρῶν ἐν γένει προϊόντων. Ὁ βουλευτὴς Πειραιῶς καὶ Νήσων κ. Ε. Ἐμμανουηλίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Ἰατροῦ Κ. Γιαννάτου ὑπαρχηγοῦ τῶν Ἑλλήνων σαμποτὲρ τῶν ὁμάδων ἐθνικῆς ἀντιστάσεως Ἰβάνωφ–Γιαννᾶτος–ΟΑΓ, ζητοῦντος ὅπως ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ὑποβάλλει πρὸς τὴν Ἀγγλικὴν Κυβέρνησιν τὰ ἐρωτήματα: 1) τὰ ὑπὸ τῆς Μεγάλης Βρεταννίας ἀπὸ τὴν Μ. Ἀνατολὴν ἀποσταλέντα χρήματα κατὰ τὸ 1941–44 διὰ τὴν ἐνέργειαν ἀγῶνος ἐναντίον τῶν κατακτητῶν καὶ τὴν μεταφορὰν Ἄγγλων εἰς τὴν Μ. Ἀνατολὴν εἰς τί συνολικὸν ποσὸν ἀνῆλθον καὶ 2) ποῖα σαμποτὰζ ἔπραξαν ἐναντίον τῶν κατακτητῶν αἱ χρηματοδοτηθεῖσαι ὀργανώσεις κλπ. Ὁ παρὰ τῷ Ἐλεγκτικῷ Συνεδρίῳ Γενικὸς Ἐπίτροπος Ἐπικρατείας, ὑποβάλλει ἀντίγραφον τῆς ὑπ’ ἀριθ. 441 ἐ.ἔ. πράξεως τοῦ Ιʹ Τμήματος τοῦ Ἐλεγκτικοῦ Συνεδρίου, δι’ ἧς τοῦτο ἐντέλλεται, ὅπως θεωρήσῃ ὑπ’ εὐθύνη τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Ἐθνικῆς Οἰκονομίας τὸ ὑπ’ ἀριθ. 1300 ἐκ δραχμῶν 41.370.000 χρήσεως 1947–48 ἔνταλμα ἐπ’ ὀνόματι Δ. Ζάνου ἐργολάβου δημοσίων ἔργων, δι’ ἔξοδα μεταφορᾶς Σμύριδος. Ὁ Πρόεδρος τοῦ Ἐμπορικοῦ συλλόγου Ἀταλάντης, ζητεῖ ἀναστολὴν τηρήσεως Λογιστικῶν βιβλίων. Τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον Μεσολογγίου, διαμαρτύρεται διὰ μελετωμένην ἐκχώρησιν τηλεπικοινωνιῶν εἰς Ἑταιρείαν. Ἡ Ὁμοσπονδία Ἐπαγγελματιῶν καὶ Βιοτεχνῶν Πύργου Βερροίας, ὁ Ἐμπορικὸς Σύλλογος Ζακύνθου, ὁ Σύλλογος Εἰσαγωγικοῦ Ἐμπορίου Πατρῶν καὶ διάφορα ἄλλα Σωματεῖα, ζητοῦν ἀναστολὴν τηρήσεως λογιστικῶν βιβλίων. Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ ὅτι, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 212200)17.9.48 ἀποφάσεώς του, παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ὑπὲρ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, διὰ τὴν παρ’ αὐτῆς χορήγησιν πιστώσεως δραχμ. 50.000.000 πρὸς τὸν Συν)σμὸν Δικαστῶν καὶ Δικαστικῶν ὑπαλλήλων Πατρῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ ὅτι, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 190843)17.9.48 ἀποφάσεώς του, παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ὑπὲρ τῆς Λαϊκῆς Τραπέζης, διὰ τὴν παρ’ αὐτῆς χορήγησιν πιστώσεως δραχμ. 100.000.000 πρὸς τὸν Αʹ Προμηθευτικὸν Συν)σμὸν Οἰκονομικῶν ὑπαλλήλων. Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ ὅτι, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 205591)17.9.48 ἀποφάσεώς του, παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ὑπὲρ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, διὰ τὴν παρ’ αὐτῆς χορήγησιν πιστώσεως δραχμῶν 100.000.000 πρὸς τὸν Συν)σμὸν Δημοσίων ὑπαλλήλων Ρόδου. Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ ὅτι, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 236302)15.10.48 ἀποφάσεώς του, παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ὑπὲρ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, διὰ τὴν παρ’ αὐτῆς χορήγησιν πιστώσεως 25.000.000 πρὸς τὸν Προμηθευτικὸν Συν)σμὸν Ὑπαλλήλων Ὑποθηκοφυλακείου Ἀθηνῶν–Πειραιῶς. Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ ὅτι, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 234017)28.9.48 ἀποφάσεώς του, παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ὑπὲρ τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, διὰ τὴν παρ’ αὐτῆς χορήγησιν πιστώσεως δραχμ. 25.000.000 πρὸς τὸν Συν)σμὸν ἀναπήρων καὶ θυμάτων πολέμου Νομοῦ Πρεβέζης. Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ ὅτι, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 234016)28.9.48 ἀποφάσεώς του, παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ὑπὲρ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, διὰ τὴν παρ’ αὐτῆς χορήγησιν πιστώσεως δραχμ. 60.000.000 πρὸς τὸν Συν)σμὸν ὑπαλλήλων Ὑφυπουργείου Τύπου καὶ Πληροφοριῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ ὅτι, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 227715)28.9.48 ἀποφάσεώς του, παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ὑπὲρ τῆς Τραπέζης Ἀθηνῶν, διὰ τὴν παρ’ αὐτῆς χορήγησιν πιστώσεως δραχμῶν 100.000.000 πρὸς τὸν Συν)σμὸν ὑπαλλήλων κεντρικοῦ ταχυδρομείου Ἀθηνῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ ὅτι, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 227716)29.9.48 ἀποφάσεώς του, παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ὑπὲρ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, διὰ τὴν παρ’ αὐτῆς χορήγησιν πιστώσεως δραχμῶν 90.000.000 πρὸς τὸν Συν)σμὸν πολιτικῶν ὑπαλλήλων Ὑπουργείου Ναυτικῶν. Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ ὅτι, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 242791)5.10.48 ἀποφάσεώς του, παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ὑπὲρ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, διὰ τὴν παρ’ αὐτῆς χορήγησιν πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος, πιστώσεως δραχμῶν 4.000.000.000 διατεθησομένην διὰ τὴν ὑπὸ τῆς Κοινοπραξίας Συν) σμῶν Ὀργανώσεως Σουλτανίνας ἐσοδείας 1948. Τὸ Ὑπουργεῖον Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ ὅτι, διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 242211)28.9.48 ἀποφάσεώς του, παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ὑπὲρ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, διὰ τὴν παρ’ αὐτῆς χορήγησιν πιστώσεως δραχμ. 150.000.000 πρὸς τὸν Συν)σμὸν Ἑλλήνων ἀποστράτων. Ὁ Πρόεδρος τῆς Κοινότητος Λυκοράχης Κονίτσης, δι’ ἀναφορᾶς του, ζητεῖ τὸν ἐπαναπατρισμὸν τῶν ὑπὸ τῶν συμμοριτῶν ἀπαχθέντων κατοίκων τοῦ χωρίου των. Ὁ Δικηγορικὸς Σύλλογος Γρεβενῶν, διαμαρτύρεται δι’ ἀπόφασιν Ὑπουργείου Δικαιοσύνης περὶ διορισμοῦ δικηγόρων Πρωτοδικείου Γρεβενῶν ὡς Παρέδρων παρὰ Εἰρηνοδικίοις Δεσκάτης καὶ Πετραλόφου καὶ ζητεῖ τὴν ταχεῖαν ἄρσιν τῆς ἀποσταλείσης ὑπὸ Ὑπουργείου Δικαιοσύνης διαταγῆς εἰς Δικαστικὰς Ἀρχὰς Γρεβενῶν. Ὁ κ. Δ. Χέλμης (Ὑπουργ. Οἰκονομικῶν), καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ Γενικῆς Διευθύνσεως Δημοσίου Λογιστικοῦ διατάξεων». Ὁ κ. Σ. Νικολαΐδης (Ὑπουργὸς Δημοσίων Ἔργων), καταθέτει σχέδια νόμων: 1) «περὶ ἐγκρίσεως μετακλήσεως ἀλλοδαποῦ γεωλόγου διὰ τὴν ὕδρευσιν Ἀθηνῶν–Πειραιῶς κλπ.», καὶ 2) «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ ΤΣΜΕΔΕ κειμένων διατάξεων».

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ βουλευτὴς Χίου κ. Ἠλ. Ἀσπιώτης ζητεῖ ἄδειαν ἀπουσίας, προκειμένου νὰ μεταβῇ εἰς Γαλλίαν. Ἐγκρίνει ἡ Βουλὴ τὴν αἰτουμένην ἄδειαν;

§6ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ Βουλὴ ἐνέκρινε τὴν χορήγησιν τῆς αἰτουμένης ἀδείας.

§8Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, πρὸ πολλῶν μηνῶν ἔχω ὑποβάλει μίαν ἐρώτησιν, διὰ τῆς ὁποίας ζητῶ νὰ πληροφορηθῶμεν πόσοι εὑρίσκονται εἰς τὸ ἐξωτερικὸν ἐπὶ ἀποστολῇ, ποῖοι εἶναι αὐτοὶ καὶ πόσα χρήματα δαπανῶνται. Καὶ οὐδεὶς ἀπαντᾶ εἰς τὴν ἐρώτησίν μου αὐτήν.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Ὁ κ. Κ. Καλλίας ἔχει τὸν λόγον ἐπὶ τῶν ὑπ’ ἀριθ. ἡμερ. διατάξεως 2 καὶ 4 ἐρωτήσεών του, δι’ ὧν ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ σχετικῶς μὲ τὴν παραλαβὴν ἢ μὴ τοῦ ἐργοστασίου Βρέμης.

§10Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἀπὸ καιροῦ εἰς καιρὸν ἔρχεται εἰς τὴν δημοσιότητα ἓν θέμα. Ἀφορᾷ τὸ Ἠλεκτρικὸν ἐργοστάσιον τῆς Βρέμης, τὸ ὁποῖον ἐλέχθη, ὅτι εἶχεν ἐπιδικασθῆ εἰς τὴν Ἑλλάδα ὡς ἀποζημίωσις. Ἀλλ’ ἐνῷ γίνεται ἐπί τινας ἡμέρας συζήτησις περὶ αὐτοῦ, μετὰ ταῦτα τὸ θέμα θάπτεται. Ἀπὸ τὴν ἐπερώτησιν τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου, κ. Παπαδημητρίου, συνάγεται, ὅτι κατὰ μῆνα Ὀκτώβριον τοῦ 1946, ἐλήφθη ἀπόφασις τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου περὶ παραλαβῆς τοῦ ἐν λόγῳ ἐργοστασίου. Ἐπίσης ἀπὸ ἔγκυρον πηγὴν γνωρίζω, ὅτι κατὰ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην, αἱ συμμαχικαὶ ἀρχαὶ κατοχῆς ἐν Γερμανίᾳ εἶχον ἀποδεχθῆ νὰ ἐπιτρέψουν τὴν παραλαβὴν τοῦ ἐν λόγῳ ἐργοστασίου καί, παρὰ ταῦτα, τοῦτο δὲν παρελήφθη. Δὲν γνωρίζω, ἂν προκειμένου νὰ ληφθῇ τελικὴ ἀπόφασις περὶ τοῦ ἂν θὰ παρελαμβάνετο ἢ ὄχι τὸ ἐργοστάσιον ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας τῆς Βρέμης... Δηλαδή, ὅτι δι’ αὐτοῦ ἦτο κατορθωτὴ ἡ κατανάλωσις Ἑλληνικοῦ λιγνίτου. Κατὰ μῆνα Σεπτέμβριον τοῦ 1947, ὁ εἰδικῶς ἀσχοληθεὶς μὲ τὰ προβλήματα τοῦ ἠλεκτρισμοῦ τῆς χώρας, Ὑφηγητὴς τοῦ Πολυτεχνείου, κ. Ραφτόπουλος, ὑπέβαλεν εἰς ἄρθρον του δημοσιευθὲν εἰς τὴν ἐφημερίδα «Ἑλληνικὸν Αἷμα» τὴν πρότασιν, ὅπως παραληφθῇ τὸ ἠλεκτρικὸν ἐργοστάσιον τῆς Βρέμης καὶ ἐγκατασταθῇ τοῦτο πλησίον τοῦ ἐν Ἀλιβερίῳ εὑρισκομένου λιγνιτωρυχείου. Ἡ μικρὰ ἀπόστασις τῆς καυσίμου ὕλης θὰ παρεῖχε τὴν δυνατότητα παραγωγῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας καὶ μεγάλης ποσότητος καὶ εἰς τιμὴν εὐθηνοτέραν ἐκείνης, ἡ ὁποία παράγεται μὲ τὰ μέσα τῶν εἰσαγομένων ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ καυσίμων ὑλῶν, παρὰ τὰ ἔξοδα τῆς μεταφορᾶς της, τὰ ὁποῖα ἀπαιτοῦνται ἐξ Ἀλιβερίου εἰς τὴν περιφέρειαν τῆς τέως Διοικήσεως Πρωτευούσης. Ἡ πρότασις παρέχει καὶ τὸ ἕτερον μεγάλον πλεονέκτημα, ἐὰν ἐμελετᾶτο ἐπαρκῶς καὶ ἠδύνατο νὰ ἐφαρμοσθῇ, ὅτι πλὴν τοῦ ὅτι θὰ κατώρθωνε νὰ ἀναζωογονήσῃ τὸ νεκρὸν λιγνιτωρυχεῖον τῆς περιοχῆς ἐκείνης καὶ νὰ παράσχῃ ἐργασίαν εἰς τοὺς πτωχοὺς ἐργάτας τοῦ λιγνιτωρυχείου, θὰ παρεῖχε ἐπὶ πλέον τὴν δυνατότητα μιᾶς βιομηχανικῆς ἀποκεντρώσεως, διότι εἰς ὁλόκληρον τὴν περιοχὴν ἀπὸ τοῦ τόπου τῆς παραγωγῆς, δηλαδὴ τῆς ἐπαρχίας Ἀλιβερίου μέχρι τῆς Χαλκίδος, θὰ ἦτο δυνατὴ ἡ ἐγκατάστασις βιομηχανιῶν, πρὸς ἀποσυμφόρησιν τῆς βιομηχανικῆς περιοχῆς Ἀθηνῶν–Πειραιῶς, ἡ ὁποία εἶναι κεκορεσμένη. Ἀλλὰ ὑπάρχει καὶ τρίτος σοβαρώτατος λόγος, ὁ ὁποῖος, δὲν γνωρίζω ἐὰν ἐξετιμήθη ἐπαρκῶς. Τέσσαρα ὁλόκληρα χρόνια μετὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν εὑρισκόμεθα ἐνώπιον συνεχῶν διακοπῶν τοῦ ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, αἱ ὁποῖαι ἔχουν ὡς συνέπειαν, ἄλλοτε μὲν νὰ βυθιζώμεθα εἰς τὸ σκότος, ὁπωσδήποτε δὲ νὰ διακόπτεται ἡ βιομηχανικὴ παραγωγή, τῆς ὁποίας ἡ ζημία εἶναι μόνον εἰς τὴν περιφέρειαν Πρωτευούσης, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν στοιχείων τὰ ὁποῖα ἐζήτησα ἀπὸ τὸ Ἐμπορικὸν Ἐπιμελητήριον Ἀθηνῶν, 200.000.000 δραχμαὶ δι’ ἑκάστην ὡριαίαν διακοπήν.

§11Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Τέσσαρα ἔτη μετὰ τὴν καλουμένην ἀπελευθέρωσιν.

§12Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. Μετὰ τὴν ἀποχώρησιν πάντων τῶν κατακτητῶν. Κύριοι συνάδελφοι, ἐπειδὴ ἐσκέφθην, ὅτι εἶναι ἐνδεχόμενον ἡ μὴ παραλαβὴ τοῦ ἐργοστασίου νὰ ὀφείλεται εἰς τὴν ἰδιωτικὴν ἄποψιν τοῦ ἐπιχειρηματίου, ὁ ὁποῖος παρέχει ἠλεκτρικὴν ἐνέργειαν εἰς τὰς Ἀθήνας καὶ τὸν Πειραιᾶ καὶ ὁ ὁποῖος εἶναι εὔλογον, ἐξετάζων τὰ πράγματα ἀπὸ τῆς ἰδικῆς του ἰδιωτικῆς ἀπόψεως, νὰ προτιμᾷ τὰ καινουργῆ μηχανήματα, τὰ ὁποῖα ἔχουν μακροτέραν ζωήν. Ἀλλὰ τοῦτο ὅμως δὲν εἶναι σύμφωνον πρὸς τὸ δημόσιον συμφέρον καὶ τὰς ἀνάγκας τῶν καταναλωτῶν, ἀφ’ ἑνός, ἀφ’ ἑτέρου δέ, νομίζω, ὅτι εἶναι σοβαρώτατον καὶ τὸ ζήτημα καὶ ὀφείλει νὰ ἐξετασθῇ, τῆς καταναλώσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λιγνίτου, Ἐζήτησα διὰ δύο ἐρωτήσεων ἐξηγήσεις ἀπὸ τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Μεταφορῶν, τὰς ὁποίας δὲν ἔλαβον μέχρι σήμερον καὶ τὰς ὁποίας μαζί μου, νομίζω, ὅτι ἀναμένει καὶ ἡ Βουλὴ καὶ ἡ κοινὴ γνώμη.

§13Κ. ΜΠΑΚΟΛΑΣ. Κύριε Πρόεδρε, τὸ προέχον ζήτημα εἶναι νὰ πληροφορηθῇ ἡ Βουλὴ ἐὰν πρόκειται νὰ ληφθῇ ἀπόφασις διὰ τὴν παραλαβὴν τοῦ ἠλεκτρικοῦ ἐργοστασίου, τῆς Βρέμης, ἢ ἀπεφασίσθη τελικῶς ἡ ἐγκατάλειψίς του, ὅπως τελευταίως ἐγράφη εἰς τὰς ἐφημερίδας. Παρακαλῶ καὶ ἐγὼ τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Μεταφορῶν νὰ πληροφορήσῃ περὶ τούτου τὸ Σῶμα. Πάντως ἐὰν πρόκειται νὰ ληφθῇ ἀπόφασις περὶ παραλαβῆς τοῦ ἐργοστασίου, ἀσφαλῶς συντρέχουν ὅλαι αἱ προϋποθέσεις διὰ τὴν τοποθέτησιν τοῦ ἐργοστασίου εἰς Ἀλιβέριον. Ἐν ἀναμονῇ τῶν δηλώσεων τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Μεταφορῶν, δηλοῦμεν, ὅτι ἐπιφυλασσόμεθα νὰ ὑποβάλωμεν ἐν καιρῷ σχετικὸν ὑπόμνημα, ἐκθέτοντας τὰς ἀπόψεις μας εἰς ἐνίσχυσιν τῶν ὅσων πρὸ ὀλίγου ἀνέπτυξεν ὁ κ. Καλλίας.

§14Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Ὑπ. Μεταφορῶν). Προκειμένου νὰ κάμωμεν τὴν ἔρευναν αὐτήν, θὰ προετίμων, ἐπειδὴ τὸ θέμα εἶναι σοβαρὸν καὶ ἀπασχολεῖ ζωηρῶς τὴν κοινὴν γνώμην καὶ ὑπάρχουν πολλαὶ ἐρωτήσεις καὶ ἐπερωτήσεις ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, θὰ προετίμων νὰ ὁρισθῇ μία ἡμέρα συζητήσεως, εἰς τρόπον, ὥστε νὰ ἀναπτυχθῇ ἐν ἐκτάσει τὸ θέμα τοῦτο δεδομένου, ὅτι εἶναι θέμα μεγάλης ὁλκῆς καὶ χρήζει μεγίστης ἀναπτύξεως.

§15Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. Δώσατέ μας τὰς πληροφορίας, κ. ὑπουργέ, διὰ νὰ γίνῃ ἔλεγχος ἐπ’ αὐτῶν.

§16Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Ὑπ. Μεταφορῶν). Ἡ πρώτη τῶν ἐρωτήσεών σας ἀφορᾷ τὸ ἐργοστάσιον τῆς Βρέμης καὶ ἡ ἄλλη τὸ ἠλεκτρικὸν ρεῦμα περιοχῆς Διοικήσεως Πρωτευούσης. Θὰ ἠθέλατε καὶ ἐπὶ τῶν δύο ἀπάντησιν; Δεδομένου, ὅτι ἐπὶ τοῦ πρώτου θέματος εἶναι εὔκολος ἡ ἀπάντησις. Ἡ ἀπάντησις ὅμως, ἐπὶ τοῦ δευτέρου, θέλει εὐρεῖαν ἀνάπτυξιν.

§17Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ. Δώσατε ἐπὶ τοῦ πρώτου θέματος καὶ ἐπὶ τοῦ δευτέρου ἐπιφυλαχθῆτε ὅταν θὰ συζητηθῇ ἡ ἐπερώτησις.

§18Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Ὑπ. Μεταφορῶν). Τὸ ἐργοστάσιον Βρέμης κατεκυρώθη εἰς τὴν Ἑλλάδα διὰ μιᾶς ἀποφάσεως τῆς Ἐπιτροπῆς τῶν Βρυξελλῶν, κατὰ τὸ θέρος τοῦ 1946. Διὰ πράξεως τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, ἀπεφασίσθη ἡ πρόσκτησις τοῦ ἐργοστασίου, αὐτὴ δὲ ἡ ἀπόφασις ἐστηρίχθη εἰς τὴν γνωμάτευσιν τοῦ Δικτυολογικοῦ Συμβουλίου, τὸ ὁποῖον ἀπεφάσισε περὶ τῆς προσκτήσεως τοῦ ἐργοστασίου, τὸ ὁποῖον θὰ προεκάλει ὠφέλειαν διὰ τὸν τόπον. Δὲν γνωρίζω τί ἔγινεν. Ἐγὼ παρέλαβον τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Μεταφορῶν, κατὰ τὸν παρελθόντα Μάϊον. Ὅταν παρέλαβον τὸ Ὑπουργεῖον ἠθέλησα νὰ ἐνημερωθῶ ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, ἐπὶ τοῦ ὁποίου ὑπῆρχον ἀντιφατικαὶ ἀπόψεις, τόσον τῶν τεχνικῶν ὅσον καὶ τῶν... (δὲν ἠκούσθη)... ὑπηρεσιῶν, ἐπληροφορήθην, ὅτι κατὰ τὸν Ἀπρίλιον, δηλαδή, ἕνα μῆνα πρὶν ἀναλάβω τὸ Ὑπουργεῖον Μεταφορῶν, ὁ ὑπουργὸς Συντονισμοῦ, ὁ ὁποῖος εἶναι καὶ ἁρμόδιος ἐπὶ τῆς ὑποθέσεως αὐτῆς ἀπὸ συμφώνου μὲ τὴν Ἀμερικανικὴν Ἀποστολὴν, ἀπεφάσισε τὴν ἐγκατάλειψιν τοῦ ἐργοστασίου. Ὑπάρχουν δύο ἔγγραφα..........

§19Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ἔχω ἓν ἔγγραφον εἰς χεῖρας μου, τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς, τὸ ὁποῖον λέγει ἀκριβῶς τὸ ἀντίθετον. Ὑπολογίζει, δηλαδή, τὰς δαπάνας ἐπισκευῆς τὰς δαπάνας μεταφορᾶς κλπ., καὶ φέρει τὴν ὑπογραφὴν τοῦ κ. Γκρίσγουωλντ.

§20Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Ὑπ. Μεταφορῶν). Τὰ ἔγγραφα αὐτά, ἀπηύθυνεν ἡ Ἀμερικανικὴ Ἀποστολὴ πρὸς τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ. Τὸ πρῶτον ἔγγραφον εἶναι τοῦ Ἰανουαρίου, τὸ δεύτερον τοῦ Ἀπριλίου. Μετὰ τὴν ἀποστολὴν τοῦ δευτέρου ἐγγράφου ἀπεφασίσθη ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν Συντονισμοῦ καὶ τὴν Ἀμερικανικὴν Ἀποστολὴν, ἡ ἐγκατάλειψις τοῦ ἐργοστασίου. Καὶ τὰ δύο αὐτὰ ἔγγραφα θὰ τὰ θέσω ὑπ’ ὄψει τῆς Βουλῆς. Ἡ Ἀμερικανικὴ Ἀποστολὴ πρὶν ἢ συστήσῃ τὴν ἐγκατάλειψιν τοῦ ἐργοστασίου, κατόπιν ἀποφάσεως τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, ἐξήτασε τὴν περίπτωσιν καὶ ἀνέφερεν ἁπλῶς καὶ μόνον, πόση δαπάνη θὰ ἀπητεῖτο διὰ τὴν ἐπισκευὴν καὶ μεταφορὰν τοῦ ἐργοστασίου ὑπολογίσασα ὅτι αὕτη ἐγγίζει τὸ 1.500.000 δολλάρια.

§21Ε. ΓΟΝΗΣ. Τέσσαρα ἔτη ἀπαιτεῖ ἡ ἐπισκευὴ τοῦ ἐργοστασίου. Ἀλλὰ εἶναι μεγάλο τὸ θέμα αὐτό.

§22Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Ὑπ. Μεταφορῶν). Ὅπως λέγει ἡ Ἀμερικανικὴ Ἀποστολὴ, θέλει 1.500.000 δολλάρια καὶ 30 μηνῶν χρόνον. Θὰ ἤθελον νὰ ἀναγνώσω, τὸ κείμενον τῆς ἐπιστολῆς τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς. Ἀναφέρεται προφανῶς, εἰς ἔγγραφον τοῦ Ὑπουργείου Συντονισμοῦ καὶ λέγει: «Ἀπὸ τῆς ἐποχῆς ἐκείνης................ .......... (ἀναγινώσκει)................».

§23Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ἀπὸ τοῦ 46 μέχρι σήμερον ἐπέρασαν 24 μῆνες.

§24Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Ὑπ. Μεταφορῶν). Θὰ σᾶς παρακαλέσω νὰ λάβετε ὑπ’ ὄψιν σας ὅτι ὅταν ἀνέλαβον τὸ Ὑπ. Μεταφορῶν, εἶχε ληφθῆ ἀπόφασις ἐγκαταλείψεως τοῦ ἐργοστασίου τῆς Βρέμης. Ἐὰν ἐδιαβάσατε δηλώσεις μου εἰς τὰς ἐφημερίδας θὰ εἴδατε, ὅτι καὶ τὸ ἰδικό μου συμπέρασμα εἶναι, ὅτι θὰ ἦτο ἴσως ὠφέλιμος ἡ παραλαβὴ τοῦ ἐργοστασίου τῆς Βρέμης. Μετὰ ποὺ ἀνέλαβα τὸ Ὑπουργεῖον Μεταφορῶν, ἀπηύθυνα νέον ἔγγραφον εἰς τὸν ὑπουργὸν τοῦ Συντονισμοῦ, εἰς τὸ ὁποῖον ἔλεγον: «Δὲν νομίζω, ὅτι..... .......... (ἀναγινώσκει)................». Αὐτὸ τὸ ἔγγραφον εἶχεν ἡμερομηνίαν, πρώτην Ἀπριλίου, κατόπιν τούτου τὸ Ὑπουργεῖον τοῦ Συντονισμοῦ μοῦ γνωστοποιεῖ δι’ ἐγγράφου του, τὰ κάτωθι: «Ἔχομεν τὴν τιμὴν νὰ διαβιβάσωμεν........................ .......... (ἀναγινώσκει)................». Ἐπαναλαμβάνω, λοιπόν, ὅτι εἶχε ληφθῆ ἀπόφασις τῆς ἀπορρίψεώς του πρὶν ἀναλάβω τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Μεταφοορῶν, οὐχ ἧττον ὅμως, λόγῳ τῶν ἀνωμαλιῶν, αἱ ὁποῖαι παρετηρήθησαν εἰς τὴν παραγωγὴν ἠλεκτρικοῦ ρεύματος εὑρέθην εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἐξετάσω τὸ θέμα καὶ νὰ εἰσηγηθῶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν, τὰ ληπτέα μέτρα καὶ εἶχα καθῆκον ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ αὐτῇ νὰ ἐπανεξετάσω τὸ ζήτημα. Μετὰ τὴν λῆψιν τῆς ἀποφάσεως περὶ ἐγκαταλείψεως τοῦ ἐργοστασίου ὑπῆρχον τεχνικοὶ ὑπάλληλοι, οἱ ὁποῖοι ἔλεγον ὅτι συμφέρει εἰς τὴν χώραν νὰ παραλάβῃ τὸ ἐργοστάσιον. Ἀπὸ ἔγγραφον τοῦ ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ προκύπτει ὅτι κατόπιν τῆς ἐπιστολῆς τοῦ ἀρχηγοῦ τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς, ἐδόθη ἐντολὴ εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν τῶν Βρυξελλῶν νὰ δηλωθῇ ὅτι ἐγκαταλείπεται τὸ ἐργοστάσιον αὐτό. Τὸ ζήτημα τῆς παραδόσεως, εἶναι ζήτημα ἁρμοδιότητος τοῦ ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ.

§25Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ἐγένετο αὐτὴ ἡ εἰδοποίησις πρὸς τὴν Διεθνῆ Ἐπιτροπὴν τῶν Βρυξελλῶν;

§26Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Ὑπ. Μεταφορῶν). Μάλιστα. Λέγω λοιπόν, ὅτι ὅταν παρέστη ἀνάγκη νὰ εἰσηγηθῶ μέτρα εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἐνόμισα ὀρθὸν νὰ ἐρευνήσω καὶ ἐγὼ τὸ θέμα διὰ νὰ ἐνημερώσω τὴν κοινὴν γνώμην καὶ τὴν Βουλήν. Ἐζήτησα καὶ ἔγινε τότε μία σύσκεψις, εἰς τὴν ὁποίαν μετέσχεν ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, ὡς ἐκπρόσωπος τοῦ ὑπουργοῦ τοῦ Συντονισμοῦ, ὁ ὁποῖος ἀπουσίαζεν, διάφορα ἄλλα μέλη ὑπάλληλοι τοῦ Ὑπουργείου καὶ τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς. Ὁ κύριος Κλέϋ εἶπεν, ὅτι δὲν εἶναι συμφέρουσα ἡ παραλαβὴ τοῦ ἐργοστασίου καὶ προσεφέρθη νὰ ἀνατεθῇ εἰς εἰδικὸν Ἀμερικανὸν νὰ ἐξετάσῃ τὸ θέμα καὶ νὰ μᾶς εἴπῃ εἰς ποίαν κατάστασιν εὑρίσκεται τὸ ἐργοστάσιον καὶ ποῖαι δαπάναι ἀπαιτοῦνται καὶ τί δαπάνας θὰ ἀπῄτει ἡ ἐπισκευὴ καὶ ἡ ἐγκατάστασίς του. Εἰς ἀπάντησιν αὐτοῦ τοῦ τηλεγραφήματος ἐλάβομεν ἕνα τηλεγράφημα τοῦ κ. Χόφφμαν, ὁ ὁποῖος λέγει, ὅτι ἔδωσεν ἐντολὴν εἰς τὸν εἰδικὸν κ. Τζίστερ, ὁ ὁποῖος πράγματι ἐξήτασε τὸ ἐργοστάσιον καὶ ἀπεφάνθη, ὅτι εἶναι ἀντιοικονομικὴ ἡ πρόσκτησις τοῦ ἐργοστασίου αὐτοῦ ἀπὸ τὴν Ἑλλάδα. Ἐκτὸς τούτου, δηλαδή, ἐκτὸς τῶν πληροφοριῶν, τὰς ὁποίας ἐζήτησα μέσῳ τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς, ἀπηύθυνα ἐρώτημα καὶ εἰς τὸν διευθυντὴν τοῦ Ὑπουργείου μου κ. Σῖμον, ὁ ὁποῖος μοῦ ἀπήντησεν, ὅτι κρίνεται ἀσύμφορος ἡ παραλαβὴ τοῦ ἐργοστασίου αὐτοῦ. Ὁ κ. Χόφφμαν, ἀπήντησεν ἀπὸ τὸ Παρίσι, λέγων, ὅτι ὁ κ. Τζίστερ, ἐξήτασε τὸ ἐργοστάσιον τῆς Βρέμης καὶ συνιστᾷ ὅπως ἐμμείνωμεν εἰς τὴν ἀπόφασίν μας περὶ ἐγκαταλείψεώς του.

§27Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ἀφοῦ εἶναι ἐντὸς τῶν κιβωτίων, πῶς τὸ ἐξήτασεν;

§28Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Ὑπ. Μεταφορῶν). Δὲν γνωρίζω πῶς τὸ ἐξήτασε. Θὰ ἤθελον νὰ κρίνετε αὐτὰς καθ’ ἑαυτὰς τὰς ἐνεργείας τὰς ὁποίας ἔκαμα, διότι ἐφ’ ὅσον εἶχε ληφθῆ ἀπόφασις ἐγκαταλείψεως τοῦ ἐργοστασίου, δὲν ἠδυνάμην νὰ λάβω ἀντίθετον ἀπόφασιν. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἐνόμισα ὅτι θὰ ἦτο σκόπιμον πρὶν ἢ λάβωμεν ὁριστικὴν ἀπόφασιν ἐν σχέσει μὲ τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα θὰ ληφθοῦν διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ ζητήματος ἠλεκτρικῆς ἐπαρκείας τῆς πρωτευούσης νὰ ἐξετάσωμεν ἐκ νέου τὸ θέμα. Πράγματι, ἔγινε μία σύσκεψις τῇ συμμετοχῇ τοῦ ὑπουργοῦ Οἰκονομικῶν καὶ τοῦ κ. Κλέϋ, ὁ ὁποῖος προέτεινε νὰ ἐγκαταλείψωμεν τὸ ἐργοστάσιον. Ἡ δὲ ἔκθεσις τοῦ κ. Σίμου λέγει τὰ ἑξῆς: «....... (ἀναγινώσκει.........». Αὐτὴ ὑπῆρξεν ἡ ἀπάντησις τόσον τῶν ὑπαλλήλων τοῦ Ὑπουργείου μου, ὅσον καὶ τῶν Ἀμερικανῶν. Κατόπιν αὐτοῦ, ἐνόμισα, ὅτι δὲν εἶχον δεδομένα, ὥστε νὰ θέσω ζήτημα ἀναθεωρήσεως τῆς ἀποφάσεως περὶ ἐγκαταλείψεως τοῦ ἐργοστασίου. Τὸ ζήτημα ἦτο ἐὰν θὰ ἔπρεπε νὰ ἀναθεωρηθῇ ἡ ἀπόφασις αὐτή. Αὐτὰ τὰ στοιχεῖα ἔθεσα ὑπ’ ὄψιν τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου, ὁ δὲ κ. Στεφανόπουλος, ἐδήλωσεν, ὅτι ὅταν προσφάτως εὑρίσκετο εἰς τὸ Παρίσι εἶχε καὶ πάλιν τὴν εὐκαιρίαν νὰ συζητήσῃ μὲ τοὺς ἁρμοδίους καὶ ἔλαβε καὶ πάλιν τὴν διαβεβαίωσιν, ὅτι ἡ πρόσκτησις τοῦ ἐργοστασίου αὐτοῦ διὰ τὴν Ἑλλάδα εἶναι ἀσύμφορος. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἱστορία τοῦ ἐργοστασίου Βρέμης. Θὰ ἐπεθύμουν ὅμως, ὡς γνώμην ἰδικήν μου νὰ εἴπω πρὸς τὴν Βουλήν, ὅτι ἀνεξαρτήτως τοῦ ἂν συμβαίνῃ νὰ ἔχουν δικαίωμα οἱ ὑποστηρίζοντες, εἶναι χρήσιμος ἡ προώθησις τοῦ ἐργοστασίου. Τὸ γεγονὸς εἶναι, ὅτι ἁρμόδιος ὑπουργὸς διὰ τὸ ἐν λόγῳ ἐργοστάσιον εἶναι ὁ ὑπουργὸς Συντονισμοῦ, πρῶτον, καὶ δεύτερον ἀπαιτεῖται συνάλλαγμα 1 ἑκατ. 500 χιλ. δολλαρίων. Τὸ συνάλλαγμα τοῦτο εἶναι ἀπαραίτητον νὰ τὸ δώσῃ ἡ Νομισματικὴ Ἐπιτροπή. Τὸ Ὑπουργεῖον Συντονισμοῦ θεωρεῖ ἀσύμφορον τὴν παραλαβὴν τοῦ ἐργοστασίου, ἡ δὲ Νομισματικὴ Ἐπιτροπὴ λέγει, ὅτι ... (δὲν ἠκούσθη)... Δὲν γνωρίζω, διατὶ δὲν τὸ θέλουν. Ἀλλὰ δὲν εἶναι τὸ ζήτημα τοῦ πῶς θὰ χρησιμοποιηθῇ. Εἶναι αὐτονόητον, ὅτι τὸ ἐργοστάσιον θὰ παρεδίδετο εἰς τὴν Ἑταιρείαν διὰ νὰ βελτιώσῃ τὰς ἐγκαταστάσεις της. Ἐνόμισα λοιπόν, κατόπιν αὐτῶν, ὅτι δὲν εἶχον δικαίωμα νὰ θέσω ζήτημα ἀναθεωρήσεως τῆς ἀποφάσεως, διὰ τῆς ὁποίας μᾶς ἐχορηγήθη τὸ ἐργοστάσιον. Ὁ κ. Καλλίας, ἐκτὸς τῆς ἐρωτήσεώς του, ἡ ὁποία ἀφορᾷ τὸ ἐργοστάσιον Βρέμης, ζητεῖ νὰ πληροφορηθῇ ποῖα εἶναι τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα ἔλαβεν ἡ Κυβέρνησις ἐν σχέσει μὲ τὰς ἐγκαταστάσεις πρωτευούσης τὸ ζήτημα τῆς Ἑταιρείας ἔχει ὡς ἑξῆς. Αἱ ἐγκαταστάσεις τὰς ὁποίας ἐμφανίζει εἶναι ἀναμφισβητήτως ἀνεπαρκεῖς. Ἡ κατάστασις ἀντιμετωπίζεται σοβαρῶς, διότι αἱ ἀνάγκαι τῆς πρωτευούσης διαρκῶς αὐξάνονται. Ἐκτὸς τούτου ἡ βιομηχανία, ἀπαιτεῖ μεγάλας ποσότητας ρεύματος τὰς ὁποίας δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παράσχῃ ἡ ἑταιρεία. Ἡ σημερινὴ παραγωγὴ ἀδυνατεῖ νὰ τροφοδοτήσῃ τὰς βιομηχανικὰς ἐγκαταστάσεις αἱ ὁποῖαι διαρκῶς αὐξάνονται, διότι δὲν κατέστη δυνατὸν νὰ ἱκανοποιηθοῦν. Ἐκ παραλλήλου πρέπει νὰ ὑπάρχῃ καὶ στὸκ ἐφοδίων, ὥστε ὅταν βλάπτωνται αἱ μηχαναὶ νὰ τίθενται νέαι εἰς ἐνέργειαν. Πρὸ διμήνου λόγῳ βλαβῶν, εἴχομεν τὸ δρᾶμα τῶν συνεχῶν διακοπῶν, αἱ ὁποῖαι προκαλοῦν σημαντικὰς ζημίας εἰς τὴν ἐθνικήν μας οἰκονομίαν. Συνεπῶς ἡ σημερινὴ παραγωγὴ εἶναι ἀνεπαρκής. Ὑφίσταται λοιπὸν ἀνάγκη νὰ ἐνισχυθοῦν αἱ ἐγκαταστάσεις δι’ ἔτι περαιτέρω ἐπεκτάσεών των. Ἡ ἑταιρεία τὴν ὁποίαν ἐπανειλημμένως ἠνωχλήσαμε, μᾶς ἀπήντησεν ὅτι μολονότι ἀναγνωρίζει ὅτι εἶναι ἀνεπαρκεῖς αἱ ἐγκαταστάσεις, ὅμως ἀδυνατεῖ νὰ χρηματοδοτήσῃ τὴν ἐπιχείρησίν της, διότι λόγῳ τῆς διεθνοῦς καταστάσεως, δὲν δύναται νὰ εὕρῃ δάνεια εἰς τὸ ἐξωτερικόν. Ὅπως ἀντιλαμβάνεσθε δὲν ἦτο δυνατὸν εἰς τὴν ἑταιρείαν αὐτὴν νὰ βασισθῇ τις, ἐφ’ ὅσον ἡ ἑταιρεία ἡ ὁποία θὰ ὤφειλε δι’ ἰδίων της χρημάτων νὰ ἐγκαταστήσῃ νέας μηχανὰς μὲ τὰς ὁποίας νὰ ἐνισχύσῃ τὴν παραγωγήν, δὲν ἔπραττε τοῦτο, ὠφείλαμε νὰ στραφῶμεν πρὸς ἄλλην κατεύθυνσιν. Θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἰσχυρισθῇ τις ὅτι ἐφ’ ὅσον ἡ ἑταιρεία δὲν ἤθελε νὰ ἐκπληρώσῃ τὰς ὑποχρεώσεις της θὰ ἔπρεπε νὰ τὴν ἐξαναγκάσῃ τὸ Κράτος εἰς τὴν ἐκπλήρωσιν αὐτῶν. Τὸ μόνον μέσον τὸ ὁποῖον ἦτο εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ Δημοσίου ἦτο ἡ ἐπιβολὴ ἑνὸς ἀνωτάτου προστίμου ἐξ 100 λιρῶν. Ὑπ’ αὐτὰς λοιπὸν τὰς συνθήκας, ἐφ’ ὅσον ἡ ἑταιρεία ἠρνεῖτο τὴν ἐνίσχυσιν τῆς παραγωγῆς καὶ ἐφ’ ὅσον ἐκ τῶν συμβάσεων δὲν εἶχον τὸ δικαίωμα νὰ τὴν κηρύξω ἔκπτωτον, ἔπρεπε νὰ στραφῶ πρὸς ἄλλην κατεύθυνσιν. Τὸ Κράτος πρὸ αὐτῆς τῆς καταστάσεως, δὲν ἠδύνατο νὰ χρησιμοποιήσῃ ἄλλο μέτρον. Θὰ ἔπρεπε λοιπὸν νὰ ἐγκαταλειφθῇ τὸ θέμα εἰς τὴν τύχην του; Ἐνόμισα ὅτι δὲν εἶχον δικαίωμα νὰ πράξω τοῦτο. Ἐμελέτησα τὸ θέμα καὶ προέβην εἰς ἀνάλογον ἐκτίμησιν. Ἐφ’ ὅσον ἡ ἑταιρεία ἠρνεῖτο νὰ προσφέρῃ ὅσα ὤφειλε θὰ ἔπρεπεν ἡμεῖς νὰ ἀναζητήσωμε τὰ μέσα τῆς βελτιώσεως τῶν ἐγκαταστάσεων. Τὰ μέσα ταῦτα ἀνεζητήσαμεν κατὰ δύο τρόπους. Βεβαίως τὸ θέμα ἀπησχόλησε ζωηρότατα τὴν κοινὴν γνώμην. Ἐφ’ ὅσον λοιπὸν ἐπαναλαμβάνω, ἡ ἑταιρεία παρὰ τὰς ὑποχρεώσεις της ἐκ τῆς συμβάσεως νὰ διαθέσῃ ἐξ ἰδίων διὰ τὴν βελτίωσιν τῆς παραγωγῆς ἠρνεῖτο νὰ τὴν χρηματοδοτήσῃ, καὶ ἐφ’ ὅσον ἐγὼ δὲν εἶχον τὸ δικαίωμα νὰ τὴν κηρύξω ἔκπτωτον, ἔπρεπε νὰ καταλήξω εἰς ἄλλα μέσα. Εἰσηγήθην λοιπὸν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀφ’ ἑνὸς μὲν νὰ συστήσῃ ὅπως χορηγηθοῦν σχετικὰ κονδύλια ἀπὸ τὸ σχέδιον Μάρσαλ καὶ ἀφ’ ἑτέρου ὅπως ψηφισθῇ νόμος περὶ... ... (δὲν ἠκούσθη).... Τὸ Κράτος ἔχει τὸ δικαίωμα, ἐφ’ ὅσον τὰ κονδύλια δαπανῶνται ἐκ τοῦ προγράμματος ἀνασυγκροτήσεως διὰ λογαριασμὸν τῆς ἑταιρείας, ἔχει αὐτομάτως τὸ δικαίωμα νὰ ζητήσῃ διὰ νόμου, ὁ ὁποῖος κατετέθη ἤδη εἰς τὴν Βουλήν, τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἐκ τῆς συμβάσεως ὑποχρεώσεων τῆς ἑταιρείας. Βάσει τοῦ νόμου τούτου θὰ δύναται τὸ Κράτος νὰ ζητήσῃ ἀπὸ τὴν ἑταιρείαν τὴν χρηματοδότησιν ἐκ τῶν ἰδίων αὐτῆς δαπανῶν, εἰς περίπτωσιν δὲ ἀρνήσεως τούτου θὰ δύναται νὰ τὴν κηρύξῃ ἔκπτωτον. Νομίζω ὅτι ὁ συνδυασμὸς αὐτὸς δηλαδὴ ἡ σύστασίς μου ὅπως ἀναγραφῇ κονδύλιον εἰς τὸ πρόγραμμα ἀνασυγκροτήσεως ἐν συνδυασμῷ μὲ τὸ ἄρθρον τῆς συμβάσεως, νομίζω ὅτι ἀποτελεῖ τὴν πρακτικὴν λύσιν τοῦ προβλήματος.

§29Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ἐνεγράφη κονδύλιον;

§30Κ. ΚΑΡΑΜΑΝΛΗΣ. (Ὑπ. Μεταφορῶν). Ἐνεγράφη κονδύλιον ἓξ ἑκατομμυρίων δολλαρίων. Ἀλλὰ προβλέπεται καὶ ἄλλο ποσὸν μέχρι τοῦ ποσοῦ τῶν 20 ἑκατομ. δολλαρίων. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, κατόπιν ὑποδείξεώς μου ἐγένοντο τροποποιητικαὶ προτάσεις διὰ τὸ πρόγραμμα ἀνασυγκροτήσεως καὶ ἐνεγράφησαν τὰ κονδύλια αὐτά. Ἐπαναλαμβάνω ὅτι δὲν νομίζω ὅτι μὲ τὰ μέτρα αὐτὰ δίδεται λύσις εἰς ἕνα πρόβλημα, τὸ ὁποῖον, ὡς ἐκ τῆς φύσεώς του δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λυθῇ ἀπὸ τῆς μιᾶς ἑβδομάδος εἰς τὴν ἄλλην, διότι προϋποθέτει μεγάλα ποσὰ κεφαλαίων, ἀλλὰ καὶ χρόνον, διότι ἡ ἐπισκευὴ τῶν μηχανημάτων αὐτῶν ἀπαιτεῖ χρόνον μακρόν. Νομίζω, ἐν πάσῃ περιπτώσει, ὅτι ἔχω τὸ δικαίωμα νὰ ἰσχυρισθῶ ὅτι ἔδωσα τὴν ἀρχὴν τῆς λύσεως τοῦ προβλήματος αὐτοῦ. Εἶναι δυνατὸν βεβαίως νὰ ὑπάρξουν διάφοροι ἀπόψεις ἐν προκειμένῳ. Ἀλλ’ ἐγὼ ἐπὶ τετράμηνον ἀνεζήτησα ὅλας τὰς λύσεις καὶ ἐζήτησα νὰ ἀκούσω ὅλων τῶν εἰδικῶν τὰς ἀπόψεις. Καὶ κατέληξα εἰς τὸ συμπέρασμα ὅτι δὲν ὑπάρχει ἄλλος τρόπος διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ προβλήματος, ἀπὸ τοῦ νὰ ἀντιμετωπίσωμε μίαν ἐνίσχυσιν τῶν ἐγκαταστάσεων διὰ τοῦ προγράμματος τῆς ἀνασυγκροτήσεως καὶ συγχρόνως διὰ τῆς ἐγκρίσεως τοῦ νόμου αὐτοῦ νὰ ἀποκτήσωμε τὸ δικαίωμα νὰ συζητήσωμε μετὰ τῆς ἑταιρείας μίαν λύσιν. Αὐτὴ ὑπῆρξεν ἡ πολιτική μου ἐπὶ τοῦ ζητήματος τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας τῶν Ἀθηνῶν. Νομίζω δὲ ὅτι δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἀρκεσθῶ εἰς τὰ μέτρα αὐτά. Διότι ταῦτα καὶ ἀμέσως ἐφαρμοζόμενα δὲν θὰ ἀποδώσουν ἀποτελέσματα, παρὰ μετὰ παρέλευσιν ἑνὸς ἔτους. Σήμερον, μολονότι χρησιμοποιοῦνται ὅλαι αἱ ἐγκαταστάσεις, ἡ παραγομένη δύναμις δὲν ἐπαρκεῖ νὰ καλύψῃ τὰς ἀνάγκας τῆς πρωτευούσης. Εἶμαι ὑποχρεωμένος, λοιπόν, μέχρις ὅτου τὰ ληφθέντα μέτρα ἀποδώσουν καὶ θεραπευθῇ ὁριστικῶς, ριζικῶς τὸ ζήτημα τῆς ἠλεκτρικῆς ἐνεργείας Ἀθηνῶν, νὰ μελετήσω τὴν περίπτωσιν τῆς ἐπιβολῆς ὡρισμένων περιοριστικῶν μέτρων εἰς τὴν κατανάλωσιν ἠλεκτρικοῦ ρεύματος, τὰ ὁποῖα μετὰ 10–15 ἡμέρας θὰ ἀναγγείλω. Μὲ τὸν συνδυασμὸν ὅλων αὐτῶν τῶν μέτρων μπορεῖ κανείς, ἐὰν ὄχι νὰ εἶναι αἰσιόδοξος, πάντως νὰ ἔχῃ ἕνα εἶδος ἀσφαλείας. (Χειροκροτήματα).

§31ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρελθούσης τῆς δι’ ἀναφορὰς καὶ ἐρω-

τήσεις καθωρισμένης ὥρας, εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Συνέχισις τῆς συζητήσεως ἐπὶ τῆς ἐπερωτήσεως τοῦ κ. Δ. Λεονάρδου, ἀπευθυνομένης πρὸς τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ ἀναφερομένης εἰς τὴν ἀθρόαν ἀντικατάστασιν τῶν Δημοτικῶν καὶ Κοινοτικῶν συμβούλων τῆς Ἐπαρχίας Μεσολογγίου ὡς καὶ τῶν Δημάρχων Αἰτωλικοῦ, Μεσολογγίου καὶ Ἀγρινίου. Ὁ κ. Α. Παπαθανάσης ἔχει τὸν λόγον.

§32Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐπὶ τοῦ Κανονισμοῦ. Ἴσως ὁ κ. ὑπουργὸς θὰ ἀγνοῇ ὅτι ἡ ἐπερώτησις τοῦ κ. Λεονάρδου ἔχει γενικευθῇ καὶ ὅτι εἶναι ἐγγεγραμμένοι πολλοὶ νὰ ὁμιλήσουν.

§33ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ γνωρίζει ὁ κ. ὑπουργός. Ἀλλ’ ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ὁμιλήσῃ.

§34Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ἐὰν βασίζετε τὸ πρᾶγμα, ὅτι ἐδώκατε τὸν λόγον εἰς τὸν κ. ὑπουργόν, εἰς τὸ ἄρθρον τοῦ Κανονισμοῦ, νομίζω ὅτι δὲν ἑρμηνεύετε καλῶς. Δι’ ἄλλον λόγον θὰ ἐδικαιοῦτο νὰ ὁμιλήσῃ, ἀλλ’ ὄχι δι’ αὐτόν. Ὑπάρχει διάταξις ὅτι οἱ ὑπουργοὶ ἔχουν δικαίωμα νὰ ὁμιλοῦν ὁσάκις ζητοῦσι τὸν λόγον, ὄχι ὅμως ἐπὶ τῶν ἐπερωτήσεων. Ἡ ἐπερώτησις διεξάγεται μεταξὺ ἐπερωτῶντος καὶ ἐπερωτωμένου ὑπουργοῦ.

§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω τὸ σχετικὸν ἄρθρον τοῦ Κανονισμοῦ: «....... (ἀναγινώσκει).......».

§36Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Δὲν θέλω νὰ δημιουργηθῇ προηγούμενον ὅτι ὁσάκις γίνεται ἐπερώτησις, ἡ ὁποία διεξάγεται μεταξὺ ἐπερωτῶντος καὶ ἐπερωτωμένου, δύναται νὰ παρεμβάλλεται καὶ ἄλλο πρόσωπον. Τὸ ἄρθρον αὐτὸ ἰσχύει ἐπὶ ὅλων τῶν ἄλλων περιπτώσεων πλὴν τῶν ἐπερωτήσεων.

§37Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Εἶναι ἀναντίρρητον ὅτι ἡ ὑποστηριζομένη ὑπὸ τοῦ κ. Βαμβέτσου ἄποψις εἶναι ὀρθή. Ἐπειδὴ ὅμως ἔχει ἀναμιχθῆ τὸ ὄνομα τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας ὡς τοῦ κυρίως ὑπευθύνου καὶ ἐπειδὴ πρόκειται περὶ προσωπικοῦ ζητήματος, πρέπει νὰ ἀφεθῇ νὰ ἐκτείνῃ τὴν ὁμιλίαν του ἐπὶ ὅλου τοῦ θέματος.

§38Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Ὁμολογῶ, κύριοι βουλευταί, ὅτι αἰσθάνομαι βαθεῖαν θλῖψιν καὶ ὀλίγον βεβαρημένην τὴν ψυχήν μου, ἀνερχόμενος εἰς τὸ βῆμα, διὰ νὰ ἀπασχολήσω τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν μὲ ἕνα τοιοῦτον θέμα, τοιαύτης μορφῆς, καθ’ ἣν στιγμὴν τόσον δυσκόλους στιγμὰς διέρχεται ἡ χώρα καὶ τοιαύτης σημασίας γεγονότα διαδραματίζονται πέριξ ἡμῶν. Καὶ εὔλογος μὲ κατέχει ὁ φόβος μου μὴ τυχὸν μοὶ ἀποδοθῇ ἀνευλάβεια πρὸς τὰς περιστάσεις τὰς ὁποίας ἀντιμετωπίζομεν. Διὰ τοῦτο, κύριοι, θὰ παρίδω τὴν ἀπευθυνθεῖσαν πρὸς ἐμὲ ἐπίκρισιν, ὅτι ὑπῆρξα ὁ εἰσηγητὴς γενομένων μεταβολῶν εἰς τὰς κοινοτικὰς ἀρχὰς τῆς ἐπαρχίας Μεσολογγίου. Καὶ λέγω ὅτι θὰ παρίδω τοῦτο, διότι φρονῶ ὅτι ἡ ἐπίκρισις αὐτὴ ἠδύνατο νὰ παροραθῇ ὑπὸ τὰς συνθήκας αὐτάς, διότι ὁ κόσμος τῆς περιφερείας ἐκείνης γνωρίζει ἀμφοτέρους ἡμᾶς, καὶ ἐμὲ καὶ τὸν ἐπερωτῶντα καὶ ἔχει τὸ μέτρον τῆς κρίσεως καὶ δικαίας ἐκτιμήσεως τῆς δράσεως ἑκατέρου ἡμῶν. Ἀλλ’ ὑπάρχει, ἄλλη τις ὑποχρέωσις, ἥτις μὲ φέρει εἰς τὸ βῆμα. Διότι πιστεύω ὅτι πέραν αὐτῆς τῆς ἐπικρίσεως ὑπάρχει ἡ ἀνάγκη τῆς ἀποκαταστάσεως ὡρισμένων ἀνακριβειῶν αἱ ὁποῖαι ἐρρίφθησαν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν καὶ ἀποκαταστάσεως ὡρισμένων ὑπολήψεων, αἵτινες διεσύρθησαν, προσώπων τὰ ὁποῖα καὶ λόγῳ τῶν ἀξιωμάτων αὐτῶν, ἀλλὰ καὶ τῶν ἀναμφισβητήτων ἐθνικῶν ὑπηρεσιῶν τὰς ὁποίας προσέφερον καὶ προσφέρουν εἰς τὸν τόπον, ἦσαν ἄξια μείζονος σεβασμοῦ καὶ δικαιοτέρας καὶ μᾶλλον καλοπίστου κρίσεως. Ἀλλὰ καὶ εἷς ἄλλος λόγος ἐπιβάλλει, κύριοι, τὴν τοποθέτησιν τῶν πραγμάτων εἰς τὴν θέσιν των. Ἐὰν ἡ ἀνάθεσις τοῦ ἔργου τῆς διοικήσεως τῆς ἐσωτερικῆς τῆς χώρας εἰς πρόσωπα ἀμφισβητουμένης ἢ ὑπόπτου ἐθνικοφροσύνης καὶ ὑπόπτου ἐθνικῆς συνειδήσεως ἀποτελῇ πλῆγμα ἀποτελῇ ὑπονόμευσιν τοῦ ἀγῶνος τὸν ὁποῖον τόσον ἡρωϊκῶς διεξάγουν τὰ τέκνα ἡμῶν, καὶ ὁ ἀνακριβής, ὁ ἐπιπόλαιος, ὁ οὐχὶ καλόπιστος χαρακτηρισμὸς ὡς ὑπόπτων προσώπων, τῶν πραγματικῶς καὶ εἰλικρινῶς ἐθνικοφρόνων ὀργάνων τῆς Διοικήσεως, νομίζω ὅτι ἀποτελεῖ ἔτι μεῖζον πλῆγμα κατὰ τοῦ ἀγωνιζομένου Στρατοῦ. Διότι, τοιουτοτρόπως, ρίπτεται εἰς τὴν ψυχὴν αὐτοῦ ἡ ἀμφιβολία ὅτι καὶ τὰ πρόσωπα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα αὐτὸς πιστεύει ὡς πιστεύοντα εἰς τὴν ἐθνικὴν ὑπόθεσιν, ὅτι καὶ τὰ πρόσωπα αὐτά, εἶναι ὕποπτα καὶ ἑπομένως τοῦ ἐμπνέει τὴν γνώμην, τὴν σκέψιν, ὅτι δὲν ὑπάρχει τὶ τὸ ὑγιὲς εἰς τὸν τόπον αὐτόν. Μία τοιαύτη ἀντίληψις, κύριοι, ἐκπορευομένη ἐκ τῆς αἰθούσης ταύτης, ἐκ τοῦ ἐπισήμου αὐτοῦ βήματος, ἀποτελεῖ ὀλέθριον πλῆγμα διὰ τὸν τόπον. Δὲν ἐτάχθην, κύριοι συνάδελφοι, συνήγορος — ἀρχίζω πρῶτον, ἀπὸ τὸν Δήμαρχον Μεσολογγίου — δὲν ἐτάχθην συνήγορος τοῦ κ. Εὐαγγελάτου. Τὸν κ. Εὐαγγελάτον, ἐγὼ προσωπικῶς, οὐδέποτε τὸν εἶχα πολιτικὸν φίλον, ἀλλὰ καὶ οὐδέποτε ἔπαυσα νὰ τρέφω μίαν βαθεῖαν ἐκτίμησιν πρὸς αὐτόν, μίαν ἐκτίμησιν, τὴν ὁποίαν εἶμαι βέβαιος, ὅτι θὰ ἔχῃ πᾶς τις, ὁ ὁποῖος ἐπεσκέφθη τὴν πόλιν τοῦ Μεσολογγίου. Διότι ὁ Εὐαγγελάτος εἶναι ἕνας ἄνθρωπος μιᾶς πληθωρικῆς δραστηριότητος, εἷς ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος εἰς μίαν πόλιν φθίνουσαν, πάσχουσαν, ἐμπνέει καὶ δημιουργεῖ κίνησιν. Ἐὰν ἐπισκεφθῆτε μόνον τὸ Δημαρχιακὸν Μέγαρον τοῦ Μεσολογγίου, θὰ ἀντιληφθῆτε, ὅτι θὰ ἦτο εὐτυχὴς ἡ Ἑλλὰς ἐὰν εἶχε ὅμοια τοιαῦτα μέγαρα καὶ δι’ αὐτὰς τὰς Πρεσβείας της.

§39Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Καὶ ἐὰν ἐπισκεφθῆτε τὸ νοσοκομεῖον τοῦ Μεσολογγίου θὰ πληροφορηθῆτε, ὅτι πρόκειται περὶ πανδοχείου.

§40Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Δὲν μὲ ἐκπλήσσει, κύριοι συνάδελφοι, ἡ νευρικότης καὶ ἡ συγκίνησις, ἡ ὁποία κατέχει τὸν κ. ἐπερωτῶντα, οὔτε ὁ τόνος καὶ τὸ ὕφος τὸ ὁποῖον μεταχειρίζεται.

§41Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Εἶναι τὸ σύνηθες ὕφος μου αὐτό.

§42Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Σύνηθες καὶ γνώριμον ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ. Κύριοι συνάδελφοι, εἰς τὸν Δήμαρχον Μεσολογγίου ἀπεδόθησαν δύο κατηγορίαι. Μία ἀσθενεστάτη, ὅτι ἦτο καὶ αὐτὸς ἐαμίτης καὶ μία ἄλλη, ἐπὶ τῆς ὁποίας ἐστηρίχθη σωρεία ἐπικρίσεων, ὅτι ὑπῆρξε δοσίλογος. Ποῖος εἶναι, κύριοι, δοσίλογος; Ὁ Δήμαρχος Μεσολογγίου, ὁ ὁποῖος, καθ’ ἣν στιγμὴν, ὅλοι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι κατεῖχον θέσεις, αἱ ὁποῖαι τοὺς ἔφερον εἰς ἐπαφὴν πρὸς τοὺς κατακτητὰς καὶ ἐδίδοντο τοῦ ἰδίου αὐτῶν σαρκίου καὶ... (δὲν ἠκούσθη) ...πρὸ τοῦ κινδύνου ἐτρέποντο εἰς φυγήν, ὁ Εὐαγγελᾶτος, ὑπέβαλε μὲν παραίτησιν, ἡ ὁποία δὲν ἐγένετο δεκτὴ κατὰ παράκλησιν πλείστων ἐντίμων πολιτῶν τῆς πόλεως, ἀλλὰ ὅταν παρέμεινεν, ἐτήρησε πιστῶς τὸ καθῆκον του; Ἀρχίζω, κύριοι, ἀπὸ τὴν ἡμέραν, κατὰ τὴν ὁποίαν οἱ Ἕλληνες περιείρχοντο εἰς χεῖρας τοῦ κατακτητοῦ. Ὁ ἀντισυνταγματάρχης τοῦ Πυροβολικοῦ Παπανικολάου καὶ Φρούραρχος τῆς πόλεως, φίλος δὲ τοῦ ἐπερωτῶντος, γράφει τὰ ἑξῆς: «Εὗρον ἐν Μεσολογγίῳ θλιβερῶς τραγικὴν κατάστασιν. Πλήρης ἐγκατάλειψις. Μόνον οἱ Δήμαρχος Χρ. Εὐαγγελᾶτος καὶ ὁ Διοικητὴς τῆς Χωροφυλακῆς, εὑρίσκοντο εἰς τὰς θέσεις των. Ὁ Δήμαρχος καίτοι τραυματίας ἀπὸ τὸν βομβαρδισμὸν τῆς 29 Ἀπριλίου, δὲν ἐστάθη οὐδεμίαν στιγμὴν καὶ ἔπραξε τὸ καθῆκον του κατὰ τρόπον ἄξιον θαυμασμοῦ, ὑπόδειγμα ἀληθὲς Δημάρχου ἐν κρισίμοις στιγμαῖς».

§43Χ. ΑΛΕΤΡΑΣ. Ὁ Παπανικολάου, ὅταν τὰ ἔγραφε αὐτὰ εἶχε διορισθῆ Φρούραρχος ὑπὸ τῶν Γερμανῶν ἐν Μεσολογγίῳ καὶ ἔτσι ὁ ἕνας ὑπεστήριζε τὸν ἄλλον.

§44Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Κύριε συνάδελφε, τὰ τοῦ Παπανικολάου, νὰ τὰ ἀπευθύνετε εἰς τὸν ἐπερωτῶντα, τοῦ ὁποίου εἶναι πολιτικὸς φίλος.

§45Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Διατὶ εἰς τὸν ἐπερωτῶντα καὶ ὄχι εἰς ὑμᾶς, τοῦ ὁποίου εἶσθε συγγενὴς καὶ τὸν ὁποῖον ἐγὼ.... .... (κωδωνοκρουσίαι, δὲν ἠκούσθη).........

§46Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Δὲν ἔχω οὐδεμίαν συγγένειαν, ἁπλῆν γνωριμίαν.

§47Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Ὄχι τὰ κουδούνια, κύριε Πρόεδρε, ὅταν ὁμιλῶ ἐγὼ καὶ ὅταν ὁμιλῇ ὁ κ..... (δὲν ἠκούσθη)....

§48ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νομίζετε, ὅτι αὐτὸ εἶναι διεξαγωγὴ Κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου;

§49Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Μόνον ὁ κ. ὑπουργὸς εἶναι προκλητικώτατος καὶ θέλει... (κωδωνοκρουσίαι, δὲν ἀκούεται)...

§50Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Ἐγὼ ὅ,τι εἰπῶ θὰ τὸ στηρίξω ἐπὶ ἐγγράφων ἐπισήμων καὶ σεῖς δύνασθε νὰ ἀμφισβητήσετε τὸ κῦρος αὐτῶν, ἢ τὴν γνησιότητα αὐτῶν τῶν ἐγγράφων.

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακοπαὶ δὲν ἐπιτρέπονται.

§52Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Καὶ διὰ νὰ σᾶς φέρω καὶ μίαν μᾶλλον ἐπίσημον μαρτυρίαν, ἐπίσημον γνώμην περὶ τοῦ Δημάρχου Μεσολογγίου, θὰ σᾶς ἀναγνώσω πρακτικὸν τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου, προεδρευομένου ἀπὸ τὸν μακαρίτην τὸν κατακρεουργηθέντα Χρυσόγεωργαν καὶ ἀπὸ μέλη τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου, τῶν ὁποίων πρῶτος εἶναι ὑπογεγραμμένος, ὁ καὶ ἤδη ἐπίσημος ἀντιπρόσωπος τοῦ ἐπερωτῶντος, δικηγόρος κ. Κατάσος: «Τοῦ κ. Προέδρου εἰσηγουμένου. «14 Ἀπριλίου 1942. Τὸ Δημοτ. Συμβούλιον Ἱερᾶς πόλεως Μεσολογγίου ψηφίζει κλπ. Αἰσθάνεται ὑποχρέωσιν νὰ διακηρύξῃ ὅτι περιβάλλει μὲ ἀμέριστον ἐμπιστοσύνην καὶ ἐκτίμησιν τὸν Δήμαρχον Χ. Εὐαγγελᾶτον, ἀναδειχθέντα κατὰ τὴν κρίσιμον ταύτην περίοδον ἄξιον τῶν μεγάλων παραδόσεων τοῦ Ἄρχοντος τῆς Ἱερᾶς πόλεως Μεσολογγίου».

§53Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Μετ’ ὀλίγον καιρὸν ἡ οἰκογένεια Χρυσόγεωργα κατηγορεῖ τὸν Εὐαγγελᾶτον ὡς δολοφόνον τοῦ υἱοῦ της.

§54Χ. ΑΛΕΤΡΑΣ. Ὅταν συνετάγη τὸ ἔγγραφον αὐτό, συνειργάζοντο ἀμφότεροι μὲ τοὺς Γερμανούς... (δὲν ἠκούσθη) ... ὁ ἕνας λοιπὸν ὑποστηρίζει τὸν ἄλλον..... (δὲν ἠκούσθη.........).

§55ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἔχει γενικευθῆ. Κρατήσατε σημειώσεις καὶ ἀπαντήσατε.

§56Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Εἶναι προσωπικαὶ κρίσεις, περὶ ἑνὸς σημείου ψηφισμάτων. Ἀλλὰ θὰ σᾶς ἀναγνώσω καὶ ἕτερον ψήφισμα τοῦ αὐτοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου.

§57Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Ἐπὶ κατοχῆς καὶ αὐτό;

§58Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Ἐπὶ κατοχῆς βεβαίως, ὅταν αἱ ὑπηρεσίαι ἦσαν νωπαί. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ προτάξω τῆς ἀναγνώσεως αὐτοῦ, διὰ νὰ φωτισθῇ ἡ Βουλὴ περισσότερον ἐπὶ τοῦ θέματος, εἶναι ὅτι ὁ Εὐαγγελᾶτος διὰ τὰς κατηγορίας, αἱ ὁποῖαι τοῦ ἀπευθύνονται, δὲν ἔχει ἀνάγκην τῆς συνηγορίας οὐδενός, διότι ἔχει ὑπὲρ αὐτοῦ τὸ κῦρος, τὸ ἀναμφισβήτητον, δικαστικῶν ἀποφάσεων Ἀνωτάτων Δικαστηρίων, αἱ ὁποῖαι ὄχι μόνον δὲν θέτουν ἐν ἀμφιβόλῳ τὴν ἠθικὴν αὐτοῦ, ἀλλὰ ἀντιθέτως ἐξαίρουν τὸν πατριωτισμὸν καὶ τὴν ἐθνικήν του δρᾶσιν. Καί, ὅταν, κύριοι, ἐν τῇ αἰθούσῃ αὐτῇ, ἡ ὁποία εἶναι τεταγμένη, νὰ προασπίζῃ καὶ νὰ διασφαλίζει τὸ κῦρος τῆς δικαστικῆς κρίσεως καὶ τὸν σεβασμὸν πρὸς τὰς ἠθικὰς ἀρχάς, ἐπὶ τῶν ὁποίων στηρίζονται ἡ δικαστικὴ κρίσις καὶ τὸ δεδικασμένον, ἐὰν λέγω εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν, ἦτο δυνατὸν νὰ ἐπιτραπῇ νὰ τίθεται ἐν ἀμφιβόλῳ ἡ ἀλήθεια ἡ πηγάζουσα ἐκ τῶν δικαστικῶν ἀποφάσεων, ἔ, τότε, κύριοι, οἱ πολιτικοὶ ἄνδρες, οἱ ὑποκείμενοι εἰς τὰ ἀναπόφευκτα μίση καὶ πάθη, τὰ ὁποῖα πολλάκις γεννᾷ ὁ πολιτικὸς ἀνταγωνισμός, δὲν εὑρίσκουν προστασίαν, οὔτε ὄπισθεν τῶν δικαστικῶν ἀποφάσεων, ἔ, τότε, ὀφείλομε νὰ ὁμολογήσωμεν ὅτι δὲν ὑπάρχει οὐδαμοῦ οὐδεμία ἀσφάλεια τῆς τιμῆς καὶ τῆς ὑπολήψεως τῶν πολιτικῶν ἀνδρῶν. Κύριοι, δὲν νομίζω, ὅτι ἐσκέφθη ὀρθῶς ὁ κ. ἐπερωτῶν, ὅταν καθορίζων τὴν ἔννοιαν τοῦ δοσιλόγου ἔλεγεν, ὅτι δοσίλογος εἶναι ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ἐγένετο ἐπιλήσμων τῆς πίστεως πρὸς τὴν ἀνάστασιν τοῦ Γένους καὶ χάριν τῆς ἰδίας του εὐζωΐας ἐπεδίωκε καὶ ἐπεδίωξε συνεργασίαν μὲ τὸν ἐχθρόν, ὅτι τοῦτο περιλαμβάνει τὸν Δήμαρχον Εὐαγγελᾶτον, διότι ὁ Εὐαγγελᾶτος, κύριοι, δὲν ἔμεινεν εἰς τὰς ἐπάλξεις τοῦ καθήκοντος, διὰ νὰ ἐξυπηρετήσῃ προσωπικοὺς σκοπούς, ἴδια ὀφέλη. Ὁ Εὐαγγελᾶτος, ὁ ὁποῖος ἐνῷ μετέβαλε τὰ πάντα ἐν τῇ πόλει τοῦ Μεσολογγίου, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον δὲν μετέβαλεν εἶναι ὁ λιτὸς καὶ ἀπέριττος βίος του καὶ ἡ κατοικία του ἡ ὁποία παραμένει ἡ ἰδία οἵα ἦτο ὅταν ἐγένετο τὸ πρῶτον Δήμαρχος πρὸ 25ετίας, ἡ αὐτὴ εἶναι καὶ σήμερον. Ἀλλὰ ἄνθρωπος δράσεως καὶ ἐνεργητικότητος, ἦτο φυσικὸν νὰ ἐγείρῃ τὰ βέλη παντὸς ἐν τῇ πόλει ἀντιπολιτευομένου αὐτόν. Καὶ δυστυχῶς, οἱ ἀντιπολιτευόμενοι ὑπῆρξαν ὄχι ὀλίγοι; καὶ κυρίως, ἐκ τῶν τὰ πρῶτα φερόντων, χωρὶς ὅμως καὶ εἰς τὸ πεδίον τοῦ ἐκλογικοῦ ἀγῶνος νὰ θελήσῃ κανεὶς νὰ τὸν ἀντιμετωπίσῃ. Καὶ διὰ τοῦτο ἐπὶ τέσσαρας τετραετίας κατὰ συνέχειαν ἐξελέγετο Δήμαρχος.

§59Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Δυόμισυ.

§60Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Ὁ Εὐαγγελᾶτος δὲν ἐγένετο ὄργανον, κύριοι, τῶν Ἰταλῶν. Καὶ τοσοῦτον, δὲ ἐξησφάλισεν εὐζωΐαν, ὥστε νὰ εὑρίσκεται ἐπὶ ποδὸς καθ’ ἑκάστην ἀπὸ τῆς πρωΐας ἕως τὸ βράδυ καλούμενος πότε ἀπὸ τὸν ἕνα καὶ πότε ἀπὸ τὸν ἄλλον, νὰ ἐπισκέπτεται τὰ γραφεῖα τῶν ἀρχῶν κατοχῆς, διὰ νὰ σώζῃ τὸν ἕνα καὶ τὸν ἄλλον, ἀπὸ τὸ ἐκτελεστικὸν ἀπόσπασμα καὶ σήμερον τὴν μίαν πόλιν, αὔριον δὲ τὴν ἄλλην καὶ ὡς ἀπόδειξις τούτου, ὑπάρχουν ψηφίσματα τόσον πολλά, τὰ ὁποῖα καὶ θὰ σᾶς ἀναγνώσω.

§61Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Πλὴν τοῦ ἀτυχοῦς Καρατζέλη μετὰ τοῦ υἱοῦ του, τοὺς ὁποίους ἐκρέμασαν, ἄλλη περίπτωσις δὲν ὑπάρχει.

§62Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Καὶ τοιαύτης εὐζωΐας ἀπήλαυσε καὶ τοιοῦτον κέρδος ἀπεκόμισεν ἀπὸ ὅλην αὐτὴν τὴν προσπάθειαν καὶ τὴν προσέγγισιν, ὥστε μίαν ὡραίαν πρωΐαν ὅπως ἦτο σύνηθες ὑπὸ αὐτὰς τὰς περιστάσεις, συλλαμβάνεται καὶ ὁ Εὐαγγελᾶτος καὶ σύρεται εἰς τὰς φυλακάς, κρατεῖται εἰς τὰ κάτεργα ἐπὶ μῆνας, καὶ ἀντιμετωπίζει τὸν κίνδυνον τοῦ ἐκτελεστικοῦ ἀποσπάσματος.

§63Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Παρὰ τίνος;

§64Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Παρὰ τῶν Γερμανῶν.

§65Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Εἶναι ἀνακριβές, παρὰ τῶν Ἐαμιτῶν, ναί.

§66Δ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι ὁ Εὐαγγελᾶτος ἦτο ἐπὶ ἡμέρας ὁλοκλήρους εἰς τὰ μπουντρούμια ἀπὸ τὰ Ἔς–Ἔς, ἀπέναντι ἀπὸ τὸ γραφεῖον μου, καὶ μὲ ἕνα ἄνθρωπον μυστικά, μοῦ ἔστειλεν ἕνα μήνυμα, καὶ ἐκινδύνευεν ἀπὸ ἡμέρας εἰς ἡμέραν νὰ ἐκτελεσθῇ.

§67Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Ὅπως ὁ Σταθόπουλος, συνελήφθη ἀπὸ τὰ Ἔς–Ἔς καὶ ἐπενέβη ὁ Μύλλερ, ὁ συνταγματάρχης τοῦ Μεσολογγίου καὶ τὸν ἐπῆρε μετὰ 8 ἡμέρας. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ὁ ἐπὶ θυγατρὶ γαμβρός του ἦτο εἰς τὸ Ἐάμ.

§68Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Δι’ αὐτό, κύριοι, τὸ ἀνακριβὲς γεγονός, ὡς τὸ χαρακτηρίζει ὁ κ. συνάδελφος, δι’ αὐτὰ ἀκούσατε τί λέγει τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον τῆς πόλεως Μεσολογγίου, μετεχόντων εἰς αὐτὸ καὶ δύο, ἐκ τῶν ἰδιαιτέρων φίλων τοῦ ἐπερωτῶντος κ. βουλευτοῦ: «Τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον, διερμηνεῦον τὴν παμμεσολογγίτικην συγκίνησιν, διὰ τὴν ὑπὸ τῶν Γερμανῶν σύλληψιν τοῦ Δημάρχου Χρ. Εὐαγγελάτου ἀπευθύνεται πρὸς τὰς Γερμανικὰς Ἀρχάς, καὶ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν διὰ νὰ διατρανώσῃ, ὅτι ὁ συλληφθεὶς Δήμαρχος, ἐμποτισμένος ἀπὸ τὰς ἱερὰς παραδόσεις τῆς πόλεως τῶν ἐλευθέρων πολιορκημένων ἐκράτησε καθ’ ὅλην τὴν μακρὰν ἄσκησιν τῶν καθηκόντων του σταθερὰν καὶ ἀκλόνητον τὴν προσήλωσίν του εἰς τὰ ἀθάνατα Ἑλληνικὰ ἰδανικὰ κλπ. κλπ.». Ὑπογραφαὶ ὅλων τῶν δημοτικῶν συμβούλων καὶ τοῦ ἀντιπροσώπου τοῦ ἐπερωτῶντος.

§69Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. ....... (Δὲν ἠκούσθη) .......

§70Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Ἐὰν εἶχε τὴν δύναμιν ὁ Εὐαγγελᾶτος, νὰ τοὺς βάζῃ ὅλους νὰ ὑπογράφουν ὅ,τι θέλει αὐτός, τότε θὰ εἰπῶ μὲν ὅτι δὲν ὑπάρχει μεγαλυτέρα ἀναγνώρισις τῆς ἱκανότητός του, καὶ μάλιστα ὅταν εὑρίσκεται εἰς τὰς φυλακάς.

§71Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Σᾶς, ὁ ὁποῖος εἶσθε ἀντίπαλός του, σᾶς ἔπεισε.

§72Γ. ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐὰν δὲν ἀπατῶμαι, ὑπεβλήθη πρότασις γενικεύσεως τῆς συζητήσεως. Ὁ κ. ὑπουργός, ἐν ἀρχῇ τοῦ λόγου του εἶπεν, ὅτι θεωρεῖ ὅτι αὐτὴ ἡ συζήτησις ἴσως εἶναι καὶ ὀλεθρία. Ὀλεθρία εἶναι πράγματι, ἐὰν πρόκειται νὰ ἀπασχοληθῇ ἡ Βουλὴ ἀπόψε, διὰ νὰ συζητήσωμεν διὰ τὸ πρόσωπον τοῦ κ. Εὐαγγελάτου. Νομίζω, ὅτι δὲν ἀξίζει τὸν κόπον. Φυσικά, δύναται ὁ κ. ὑπουργός, νὰ ἀποκρούσῃ αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἐλέχθησαν, ἀλλὰ νὰ μὴ ἀσχοληθῶμεν ὅλην τὴν ἑσπέραν διὰ τὸ πρόσωπον τοῦ κ. Εὐαγγελάτου. Ἐὰν πρόκειται νὰ συζητηθῇ τὸ γενικὸν ζήτημα, διὰ τὸ ὁποῖον ὑπεβλήθη ἡ ἐπερώτησις, τὸ Διοικητικόν, καὶ τῶν Κοινοτικῶν καὶ Δημαρχιακῶν ἀρχῶν, τότε νομίζω, ὅτι ἡ συζήτησις αὐτὴ δὲν εἶναι ὀλεθρία. Ὀλεθρία εἶναι, ὅταν ἀποκρύπτωμεν τὰ γεγονότα. Νομίζω, ὅτι ὅταν λέγωμεν τὴν ἀλήθειαν, αὐτὸ εἶναι ἐπ’ ὠφελείᾳ ὄχι μόνον τοῦ Κράτους, ἀλλὰ καὶ τοῦ ἀγῶνος, τὸν ὁποῖον διεξάγει. Νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ σταματήσῃ ἡ συζήτησις ἐπὶ τοῦ προσώπου τοῦ κ. Δημάρχου.

§73Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπουργ. Γεωργίας). Εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ σᾶς ἐμφανίσω καὶ ἕτερον ψήφισμα τῆς ἰδιαιτέρας πατρίδος τοῦ κ. ἐπερωτῶντος, ὑπογεγραμμένον ἀπὸ τὸν ἐκεῖ παλαιὸν ἀντιπρόσωπόν του, καὶ ὑποδειχθέντα ὡς δήμαρχον τῆς πόλεως αὐτοῦ Σταράζον, εἰς τὸ ὁποῖον ἐκφράζεται ἡ εὐγνωμοσύνη τῆς πόλεως τοῦ Αἰτωλικοῦ, διότι τὴν ἔσωσεν ἀπὸ βέβαιον κίνδυνον ἐμπρησμοῦ, κατὰ τὴν ἐπίθεσιν ἐναντίον τῆς Γερμανῶν.

§74Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Τόση ἦτο ἡ εὐγνωμοσύνη τοῦ Αἰτωλικοῦ ὥστε, κατὰ τὰς ἐκλογάς, ἐπὶ 1300 ψήφων τοῦ ἔδωσε 4.

§75Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργ.). Θὰ ὁμιλήσω καὶ ἐπ’ αὐτοῦ. Λαμβάνων τὸν λόγον ὁ Πρόεδρος, δηλαδὴ ὁ ἀντιπρόσωπος τοῦ κ. συναδέλφου, ὅστις προτείνει: «Ὅπως ἐκφρασθῇ ἡ εὐγνωμοσύνη τῆς πόλεως Αἰτωλικοῦ πρὸς τὸν Δήμαρχον Εὐαγγελᾶτον δι’ ὅλην τὴν στάσιν του καὶ διὰ τὴν ἀπελευθέρωσιν τῆς πόλεώς μας ἐκ τοῦ ἐπιβληθέντος ἀποκλεισμοῦ τὴν 9ην Σ)βρίου 1943 διὰ τὴν παράδοσιν ὅπλων τοῦ ἀφοπλισθέντος ἔξωθι τοῦ Αἰτωλικοῦ Ἰταλικοῦ Τάγματος. Εἰδοποιηθεὶς μὲ μυρίους κινδύνους ἔσπευσεν ἀμέσως εἰς Αἰτωλικὸν καὶ ἐβεβαίωσεν ὅτι δὲν ὑπάρχουν ὅπλα καὶ στρατ. εἴδη ἐν Αἰτωλικῷ, ἐνῷ τότε ἦσαν ὅλαι αἱ οἰκίαι ἡμῶν ὁπλοστάσια καὶ οὕτω ἐλύθη ἡ πολιορκία χωρὶς νὰ γίνῃ ἔρευνα. Ἐκφράζει τὴν εὐγνωμοσύνην κλπ.». Φαντασθῆτε δηλαδή, ἐὰν δὲν ἠμποδίζοντο οἱ Γερμανοὶ ἀπὸ τὴν διαβεβαίωσίν του, ὅτι δὲν ὑπάρχουν ὅπλα εἰς τὸ Αἰτωλικόν, καὶ ἤρχιζαν καὶ ἔκαμνον ἐρεύνας εἰς δύο σπίτια ἔστω, καὶ εὑρίσκοντο ὅπλα, φαντασθῆτε τί θὰ ἐγίνετο. Αὐτή, λοιπόν, ἦτο ἡ συνεργασία μὲ τὸν ἐχθρόν. Ἀλλὰ δὲν σταματῶ εἰς αὐτό, θὰ σᾶς ἀναφέρω καὶ κάτι ἄλλο, θὰ σᾶς ἀναφέρω τὴν ἔνορκον κατάθεσιν τοῦ Μητροπολίτου Μεσολογγίου, καὶ τοῦ ἐπίσης ἀντιπροσώπου τοῦ κ. συναδέλφου, ἐνώπιον τοῦ δικαστηρίου. Τί λέγει ὁ Μητροπολίτης; «Ὅλαι αἱ σχέσεις καὶ ἐνέργειαι τοῦ Δημάρχου ἕνα σκοπὸν εἶχον καὶ μίαν ἔννοιαν τὴν προστασίαν τῆς πόλεως καὶ τὴν ἀσφάλειαν τῶν πολιτῶν». Ὁ κ. Κατάσος δικηγόρος: «Τὸν κατηγορούμενον Δήμαρχον γνωρίζω ὡς ἀκάματον ἐθνικιστὴν καὶ θερμὸν πατριώτην. Ἡ γραμμὴ τὴν ὁποίαν ἐχάραξε καὶ μὲ ἀλύγιστον πίστιν ἐφήρμοσε, προκρίνας νὰ παραμείνῃ εἰς τὸ τραχὺ ἔργον τοῦ Δημάρχου παρὰ νὰ ἀποσυρθῇ εἰς τὴν ἰδιωτικὴν ζωὴν ἥτις θὰ τοῦ ἐξησφάλιζε ἀποφυγὴν φθορᾶς καὶ κινδύνων ὑπῆρξε ἀναμφισβητήτως θαρραλέα, ἑλληνοπρεπὴς καὶ σύμφωνος πρὸς τὰς ἱερὰς παραδόσεις. Χωρὶς νὰ ὑποστείλῃ τὴν σημαίαν τῆς ἐθνικῆς ἀξιοπρεπείας ἔμεινεν ὄρθιος εἰς τὴν τραχεῖαν ἔπαλξιν τοῦ καθήκοντος, κλπ.».

§76Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Διὰ νὰ εἶσθε εἰς τὴν θέσιν σας, πρέπει νὰ διαβάσητε καὶ τὴν διάψευσιν τοῦ Κατάσου.

§77Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργ.). Μετὰ τρία χρόνια, κύριοι συνάδελφοι, ἔκαμε μίαν διάψευσιν, ἡ ὁποία θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ εἴπω, ὅτι δὲν εἶναι ὑπὲρ αὐτοῦ, ὅταν ἐνόρκως καταθέτῃ τοιαῦτα πράγματα, τὰ ὁποῖα ἦσαν γνωστὰ εἰς ὅλον τὸν κόσμον τότε, διότι ὅλοι ἐγνώριζον ὅτι εἷς ἰατρὸς ἐπεδίωκε τὴν ἀντικατάστασιν τοῦ Δημάρχου Εὐαγγελάτου διὰ τοῦ ἑαυτοῦ του καὶ τὸν διέβαλεν εἰς τὰς Ἰταλικὰς ἀρχάς. Αἱ Ἰταλικαὶ δὲ ἀρχαὶ διότι εἶχε πάρει τὸ 1028 τὸ Ἰταλικὸ παράσημον, τὸν Ταξιάρχην, καὶ κατώρθωνε δι’ αὐτοῦ νὰ ἐξευμενίζῃ τοὺς Ἰταλούς, αὐτὸ δὲ τὰ ἤξευραν ὅλοι, αἱ Ἰταλικαὶ ἀρχαὶ ἀπήντησαν, ὅτι δὲν πρέπει ν’ ἀντικατασταθῇ ὁ Εὐαγγελάτος, διότι ἀπὸ δεκαπενταετίας εἶναι φίλος μας καὶ μᾶς ὑποστηρίζει. Αὐτὸ τὸ ἔγγραφον ἦτο ἡ συνεργασία. Ἔγγραφον, τὸ ὁποῖον προσήχθη εἰς τὸ Συμβούλιον τῆς Ἐπικρατείας καὶ δὲν ἐλήφθη ὑπ’ ὄψιν ὅπως σαφῶς φαίνεται ἀπὸ τὸ βούλευμα καὶ ἀπὸ τὴν ἀπόφασιν τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας καὶ ἀπὸ τὴν εἰσήγησιν τοῦ εἰσηγητοῦ τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας, ὁ ὁποῖος λέγει: «Ἐκ τῶν στοιχείων τούτων τὸ μὲν ἔγγραφον τῆς ἐν Ἑλλάδι Ἰταλικῆς ἀντιπροσωπείας δὲν δύναται νὰ προσφέρῃ αἰτιολογίαν τινὰ ἀπολύσεως τοῦ αἰτοῦντος Δημάρχου, διότι ἡ μὲν ἄδεια τῶν Ἰταλικῶν ἀρχῶν διὰ τὴν ἀπόλυσίν του ἐζητήθη, διότι αἱ ἀρχαὶ κατοχῆς εἶχον διὰ ρηματικῆς διακοινώσεώς των ζητήσει ὅπως πρὸ πάσης ἀντικαταστάσεως Δημάρχων ἀναφέρονται εἰς αὐτὰς εἰδικοὶ λόγοι, ἡ δὲ βεβαίωσις ὅτι παρέσχε συνεργασίαν εἰς αὐτὰς ἀναφέρεται εἰς τὴν προπολεμικὴν περίοδον κλπ.». Ὅλα λοιπὸν αὐτὰ τὰ ὁποῖα ἐκρίθησαν ἐπισήμως ἀπὸ δύο δικαστήρια, ὅλα αὐτὰ δὲν ἔχουν καμμίαν ἀξίαν, καὶ ὁ Εὐαγγελάτος ἐξακολουθεῖ παρὰ τὰς δικαστικὰς ἀποφάσεις νὰ παραμένῃ δοσίλογος; Καὶ ἦτο ἐθνικὴ ὑπηρεσία ἡ ἀποφυγὴ πάσης ἀναμίξεως καὶ ἐπαφῆς μὲ τοὺς πάσχοντες; Κύριοι, δὲν εἶμαι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ἠδυνήθησαν νὰ προσφέρουν ὑπηρεσίας εἰς πάσχοντας καὶ κινδυνεύοντας συμπατριώτας των, ἀντιθέτως εἶμαι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι διωκόμενοι ἐζήτησαν τὴν συνδρομὴν τοιούτων προσώπων. Ἀλλὰ θὰ ἦτο μεγίστη ἀδικία, καὶ θὰ ἦτο ἀχαριστία ἐὰν εἰς τοὺς ἀνθρώπους αὐτούς, οἱ ὁποῖοι τὴν ἐπιρροήν των εἰς τὰς ἀρχὰς κατοχῆς καὶ τὴν εὐστροφίαν των τὴν πνευματικὴν τὴν διέθετον χάριν τῆς συνδρομῆς καὶ σωτηρίας ἄλλων, χωρὶς καμμίαν ὑστεροβουλίαν, χωρὶς κανένα προσωπικὸν κέρδος, ἀλλὰ καὶ μὲ κίνδυνον πλειστάκις τῆς ζωῆς των, θὰ ἦτο μεγίστη ἀδικία νὰ μὴ τοὺς ἀναγνωρισθῇ ἡ δικαιοσύνη. Δὲν ἐπιθυμῶ, κύριοι, νὰ σᾶς ἀπασχολήσω περισσότερον. Πλεῖστα ὅμοια εἶχον νὰ σᾶς εἴπω. Ἀλλὰ καὶ δὲν ἠμπορῶ, παρὰ νὰ ἀναφέρω μίαν ἐπίμονον ἐπίθεσιν, ἡ ὁποία τοῦ ἐγένετο πολλάκις ἐκ μέρους τοῦ Νομάρχου Μεσολογγίου, ὁ ὁποῖος ἐπέμενε καλὰ καὶ σώνει ὅτι εἶναι δοσίλογος καὶ πρέπει νὰ ἀπολυθῇ. Ὁ τότε ὅμως ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν κ. Παπανδρέου, ἀρχηγὸς τοῦ Δημοκρατικοῦ Σοσιαλιστικοῦ Κόμματος, ἀπηύθυνεν ἀπηυδήσας ἀπὸ τὰς ἀναφορὰς αὐτὰς τοῦ Νομάρχου μίαν διαταγὴν ἥτις λέγει τὰ ἑξῆς: «Ἀπαντῶντες κλπ. Πᾶσαι αἱ κατὰ καιροὺς κατὰ τοῦ εἰρημένου Δημάρχου ἀποδοθεῖσαι κατηγορίαι ἀπεδείχθησαν διὰ δικαστικῶν ἀποφάσεων ἀβάσιμοι κλπ. Ἐκ τῆς ἀποδοθείσης εἰς αὐτὸν κατηγορίας ἐπὶ συνεργασίᾳ μετὰ τοῦ ἐχθροῦ ἀπηλλάγη διὰ τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 275)45 βουλεύματος κλπ. Διαπιστοῦντες κατὰ ταῦτα ὅτι ἡ ἐνέργεια ὑμῶν ὑπῆρξεν ὅλως ἀδικαιολόγητος συνιστῶμεν ὅπως ἐφεξῆς ἀπέχητε τοιούτων ἐνεργειῶν κλπ.». Μετὰ τὴν κατάληψιν τῆς πόλεως ὑπὸ τοῦ ΕΑΜ συνελήφθη καὶ ἤχθη ἐπὶ πεντάμηνον εἰς τὸ στρατόπεδον συγκεντρώσεως, ἀντιμετωπίζων καθ’ ἑκάστην τὸν κίνδυνον τοῦ θανάτου. Καὶ καθ’ ὃν χρόνον αὐτὸς ἐκινδύνευεν εἰς τὸ στρατόπεδον συγκεντρώσεως, οἱ προσωπικοί του ἀντίπαλοι δὲν ἐφρόντιζον διὰ τίποτε ἄλλο, παρὰ πῶς θὰ τὸν ἀντικαταστήσουν ἀπὸ Δήμαρχον. Ὁ τότε ὅμως ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν κ. Τσάτσος, διὰ τὸν ὁποῖον ἀναμφισβητήτως, ὑπάρχει κοινὴ ἀναγνώρισις, ὅτι ὑπῆρξε φωτεινὸν σημεῖον ἡ διάβασίς του ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον Ἐσωτερικῶν, τὸν ἀποκατέστησε διὰ μιᾶς ἀποφάσεως, ἡ ὁποία εἶναι πραγματικῶς ἀπόφασις, ὄχι Ὑπουργείου, ἀλλὰ Συμβουλίου Ἐπικρατείας. Ἀλλὰ καὶ πάλιν, μετὰ ταῦτα τὸν ἀπέλυσαν. Ἔρχεται ὅμως τὸ Συμβούλιον τῆς Ἐπικρατείας καὶ τὸν ἀποκαθιστᾷ διὰ τρίτην φοράν. Ὁ Νομάρχης Μεσολογγίου ἐπιμένει εἰς τὴν ἀπόλυσιν αὐτοῦ στηριζόμενος ἐπὶ τῶν ἰδίων πραγμάτων, διὰ τὰ ὁποῖα τοῦ ἀπήντησε μὲ μίαν γλῶσσαν πραγματικῶς δριμεῖαν ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν κ. Παπανδρέου, ὁ ὁποῖος τοῦ λέγει: «Ἐπὶ πλέον ὅτι ὁ ἰσχυρισμός σας ὅτι οὗτος ἀπώλεσε τὴν ἐμπιστοσύνην τῶν πολιτῶν, ὁ ἐρειδόμενος εἰς τὸ γεγονὸς ὅτι κατὰ τὰς ἐκλογὰς τὰς βουλευτικὰς τῆς 31 Μαρτίου ἔλαβε μικρὸν ἀριθμὸν ψήφων κρίνεται ἀβάσιμος, διότι αἱ βουλευτικαὶ ἐκλογαὶ εἶναι διάφοροι τῶν δημοτικῶν, καθ’ ἃς ἐκδηλοῦνται αἱ πρὸς τοὺς ὑποψηφίους προσωπικαὶ συμπάθειαι καὶ ἐκτιμήσεις τῶν ἐκλογέων ἀνεξαρτήτως τῶν πολιτικῶν ἀποχρώσεων αὐτῶν». Ἀλλὰ καὶ δὲν εἶναι ἀκριβές, κύριοι, ὅτι ἔλαβε μικρὸν ἀριθμὸν ψήφων. Ἔλαβε 365 σταυροὺς προσωπικοὺς εἰς ἣν ἐποχὴν εἰς τὸ Μεσολόγγιον εἶχον ἑνωθῆ τὰ δύο μεγάλα κόμματα, τὸ Λαϊκὸν Κόμμα καὶ ὁλόκληρον σχεδὸν τὸ Βενιζελικὸν Κόμμα, διότι καὶ τὸ κυρίως Βενιζελικὸν δὲν εἶχε κἄν ὑποψήφιον οὔτε συνδυασμὸν καὶ ἑπομένως ὁ Εὐαγγελᾶτος παλαίων μὲ ἕνα συνάδελφον τὸν κ. Κατσώτα, ἐναντίον τῶν δύο κομμάτων καὶ λαβὼν εἰς Μεσολόγγιον 360 ψήφους ἐπὶ 1000 σχεδὸν ψηφοφορησάντων, ἔδρεψε νίκην περιφανῆ.

§78Ν. ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ. Ἦτο σύμμαχος μὲ τὸν κύριον Κατσώτα.

§79Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργ.). Ὁ κ. συνάδελφος, ὁ ὁποῖος ἔκαμε τὴν σύγκρισιν αὐτήν, νομίζω ὅτι ὑφίσταται μίαν σύγχυσιν, διότι δὲν ἔστρεψε τὴν μνήμην του πρὸς τὸ παρελθὸν νὰ ἴδῃ πῶς λαμβάνονται αἱ ψῆφοι ὅταν εἶναι κανεὶς μεμονωμένος καὶ μάχεται μόνος του καὶ ποσάκις τοιαύτας ἐκλογικὰς ἐπιτυχίας εἶχεν ὁ ἴδιος. Ὅταν ὅμως εἴχομεν ἕνα νεοσύστατον κόμμα, τὸ ὁποῖον κατέρχεται εἰς τὰς ἐκλογὰς διὰ πρώτην φορὰν εἰς μίαν ἐπαρχίαν καὶ ὁ ὑποψήφιός του παίρνει 360 σταυρούς, δὲν νομίζω ὅτι αὐτὸ ἀποτελεῖ ἧτταν καὶ ἀποδοκιμασίαν αὐτοῦ.

§80Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Τὰ πρακτικὰ νὰ τὰ στείλετε εἰς τὸν Γράμμον διὰ ψυχαγωγίαν τοῦ Στρατοῦ μας.

§81Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργ.). Καὶ τὰ ἰδικά σας.

§82Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Τί ἐννοεῖτε;

§83Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργ.). Ἐγὼ δὲν θὰ ἀσχοληθῶ μὲ τοιαῦτα ζητήματα.

§84Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τοιαύτας στιγμὰς δὲν εἶναι πρέπον νὰ ὁμιλῆτε κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§85Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργ.). (Ὁμιλῶν ἐν μέσῳ τοῦ θορύβου). Εἰς τὴν συζήτησιν αὐτὴν δὲν ἔχετε κανὲν δικαίωμα νὰ ὁμιλῆτε.... (θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§86Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ ζήτημα εἶναι προσωπικὸν, κ. Πρόεδρε, ἐπὶ τοῦ ὁποίου ζητῶ τὸν λόγον.

§87ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτω τὴν συνεδρίασιν ἐπὶ 5 λεπτά.

(Ὥρα 8 μ.μ.)

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 8.10′ μ.μ.)

§88ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Κύριοι βουλευταί, θὰ σᾶς παρεκάλουν νὰ μὴ διακόπτετε. Εἶσθε ἐγγεγραμμένοι 25 νὰ ὁμιλήσητε. Κρατήσατε σημειώσεις διὰ τὴν σειράν σας. Μὴ καταρρίπτωμεν τὸ Κοινοβούλιον διὰ τῶν διακοπῶν καὶ τῶν ἀντεγκλίσεων εἰς τοιαύτας συζητήσεις.

§89Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἐζήτησα τὸν λόγον ἐπὶ προσωπικοῦ ζητήματος.

§90ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Πρέπει νὰ τηρῆται ὁ Κανονισμός.

§91Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν θέλω νὰ παραβῶ τὸν Κανονισμόν, ἀντιθέτως τὴν τήρησίν του ἐπιζητῶ. Ἐδημιουργήθη ἕν προσωπικὸν ζήτημα, ἐπὶ τοῦ ὁποίου ἔχετε ὑποχρέωσιν νὰ μοῦ δώσητε τὸν λόγον.

§92ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπειδὴ τὸ λέγει ὁ Κανονισμὸς θὰ τὸν λάβητε.

§93Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργ.). Κύριοι συνάδελφοι, μεταξὺ ἐμοῦ καὶ τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου ἔλαβε χώραν, ἀληθῶς, μία τεταμένη διαμοιβὴ φράσεων, αἱ ὁποῖαι εἶμαι βέβαιος ὅτι ὀφείλονται εἰς κακὴν συνεννόησιν. Ἀλλὰ φρονῶ ὅτι ἄλλο ὑπέθετε ὁ κ. συνάδελφος καὶ ἄλλο εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἠννόουν ἐγώ, καὶ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἠννόουν ἐγὼ ὀφείλω νὰ τὸ ἀποσαφηνίσω. Ἠννόουν ὅτι ὁ Δήμαρχος Εὐαγγελᾶτος καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τῆς Κυβερνήσεως Μεταξᾶ παρέμεινεν εἰς τὴν θέσιν του καίτοι ἡ κατηγορία, ἡ ὁποία τοῦ ἀποδίδεται καὶ ἡ δικαστικὴ ἀπόφασις ἢ ἀθωωτικὴ ποὺ ὑπάρχει, ὑπῆρχε καὶ τότε ὄχι δὲ ἀδίκως ἀλλὰ δικαίως τὸν ἐκράτησαν, διότι ἡ ἀπόφασις τοῦ δικαστηρίου τὸν ἀπήλλαξε. Ἑπομένως, δὲν φρονῶ ὅτι ἦτο ἐν δικαίῳ ὁ κ. συνάδελφος τασσόμενος ἀντίθετος πρὸς τὰς ἰδικάς μας ἀπόψεις, διότι ὀρθῶς εἶχε διατηρηθῆ καὶ τότε ὁ κ. Εὐαγγελᾶτος ὡς Δήμαρχος τῆς πόλεως. Ἀλλὰ καὶ κατόπιν ὅταν ἔχῃ ὑπὲρ αὑτοῦ ἤδη δύο ἀποφάσεις τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἐπικρατείας. Ποῖος ὑπουργὸς θὰ ἦτο ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος θὰ ἠσέβει πρὸς δύο δικαστικὰς ἀποφάσεις καὶ θὰ ἔλεγεν ὅτι δὲν εἶναι διατηρητέος εἰς τὴν θέσιν τοῦ Δημάρχου ὁ κ. Εὐαγγελᾶτος. Βλέπετε λοιπόν, ὅτι ἡ ἔκτασις τῶν ἀντεγκλήσεων ὀφείλεται εἰς μίαν παρεξήγησιν.

§94Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Μοῦ εἴπατε ὅτι δὲν ἔχω δικαίωμα λόγῳ τῆς προελεύσεώς μου νὰ ὁμιλῶ.

§95Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργ.). Βεβαίως λόγῳ τοῦ ὅτι εἶσθε ὑπουργὸς τῆς Κυβερνήσεως ἐκείνης, ἡ ὁποία διετήρησε καὶ ἐχρησιμοποίει αὐτόν. Ποία λοιπὸν εἶναι ἡ κατάληξις τῆς συζητήσεως, αὕτη εἶναι ὅτι ὁ Δήμαρχος αὐτὸς διετηρήθη ὀρθῶς ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν ἐκείνην εἰς τὴν θέσιν του καὶ ἡ ἐπίκρισις ἡ στρεφομένη ἐναντίον ἐμοῦ ὅτι ὑπῆρξα ὑποστηρικτὴς τοῦ Δημάρχου αὐτοῦ, ὁ ὁποῖος μάλιστα καὶ ἀνήκει εἰς ἄλλο κόμμα, ἐνῷ εἶχεν ὑπὲρ αὐτοῦ τὸ δίκαιον, εἶχεν ὑπὲρ αὐτοῦ δύο ἀποφάσεις δικαστικάς, εἶχεν ὑπὲρ αὐτοῦ καὶ τὴν θέλησιν τῶν συμπολιτῶν του. Ἐγὼ φρονῶ, ἀντιθέτως θὰ ἦτο παράλειψις καθήκοντος ἐκ μέρους μου ἂν δὲν παρενέβαινα εἰς τὸν συνάδελφόν μου κ. ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν διὰ νὰ τὸν παρακαλέσω νὰ ἀναστείλῃ τὴν ἐκτέλεσιν τῆς ἀποφάσεως αὐτῆς διότι ἀπετέλει μίαν ἀδικίαν κατάφωρον ἡ ἀπόλυσις ὕστερα ἀπὸ δύο ἀποφάσεις τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἐπικρατείας. Ἀλλὰ δὲν εἶχε περιορισθῆ εἰς τοῦτο μόνον ἡ ἀξίωσις τοῦ κ. ἐπερωτῶντος, ἠξίωσεν ἐπὶ πλέον καὶ ἀλλαγὴν καὶ τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου, τὸ ὁποῖον εἶναι καθ’ ὁλοκληρίαν αἱρετὸν καὶ διὰ τὸν λόγον αὐτόν, ἐπειδὴ ἀντιπροσωπεύονται ὅλα τὰ κόμματα οὐδεὶς ἐξ ἡμῶν τῶν ἄλλων βουλευτῶν ἠθέλησε νὰ θίξῃ τὴν συγκρότησιν τοῦ Δημοτικοῦ αὐτοῦ Συμβουλίου. Μόνον ὁ κ. συνάδελφος ἠξίωσε καὶ ἐπέτυχεν ὑπογραφὴν ἀποφάσεως διὰ τὴν ἀντικατάστασιν τριῶν Συμβούλων αἱρετῶν διὰ φίλων του μὴ αἱρετῶν.

§96Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Τὴν ὁποίαν σεῖς ἐματαιώσατε.

§97Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Βεβαίως τὴν ἐματαίωσα καὶ δὲν θὰ ἤμην ἐν τάξει ἂν δὲν τὴν ἐματαίωνα. Δι’ αὐτὸ ὑποστήριξα αὐτοὺς καὶ τὸν Δήμαρχον, ὁ ὁποῖος ἀνήκει εἰς ἄλλην παράταξιν ἀλλὰ εἶχεν ὑπὲρ αὐτοῦ τὸ δίκαιον.

§98Δ. ΜΑΝΤΟΥΒΑΛΟΣ. Ὁ Εὐαγγελᾶτος εἶναι γνωστὸς δοσίλογος, λωποδύτης καὶ παληάνθρωπος καὶ εἶναι κατώτερον τῆς Βουλῆς νὰ ἀσχολῆται μὲ τὸν Εὐαγγελᾶτον.

§99Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Κύριε συνάδελφε, δὲν ἐπιτρέπονται τοιαῦται φράσεις εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτήν.

§100Δ. ΜΑΝΤΟΥΒΑΛΟΣ. Αὐτὸς ἐξεμεταλλεύετο τὸ αὐτοκίνητο μιᾶς ὀρφανῆς.

§101Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργ.). Δὲν τὸ ἐξεμεταλλεύετο κανεὶς τὸ αὐτοκίνητο περὶ τοῦ ὁποίου ὁμιλεῖτε. Ἐζήτησα σήμερον πληροφορίας ἀπὸ τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ ἐπληροφορήθην ὅτι τὸ αὐτοκίνητο αὐτὸ εἶχεν ἐπιταχθῆ ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν Στρατὸν καὶ κατὰ τὴν ὑποχώρησιν ἐγκατελείφθη εἰς τὸ Μεσολόγγιον. Τότε ὁ Δήμαρχος Μεσολογγίου τὸ ἐκράτησεν εἰς τὸ Δημαρχεῖον διὰ νὰ μὴ θεωρηθῇ ὡς λεία πολέμου καὶ ἤδη εὑρίσκεται ἀχρησιμοποίητον εἰς τὸν Δῆμον Μεσολογγίου ὡς ἀνῆκον εἰς τὸ Κράτος καὶ ἑπομένως δύνασθε νὰ καταφύγετε εἰς τὸ Κράτος καὶ νὰ πάρετε ἀποζημίωσιν ποὺ δικαιοῦσθε. Αὐτά, κύριοι συνάδελφοι, εἶναι τὰ ἀφορῶντα τὸν Δήμαρχον Μεσολογγίου. Φρονῶ ὅτι ἡ ὀρθοτέρα ἢ δικαιοτέρα, ἡ τιμιωτέρα πρᾶξις ἦτο αὐτή, νὰ μὴ ἀντικατασταθῇ ὁ Δήμαρχος. Ἐρχόμεθα τώρα εἰς τὸν Δῆμον Αἰτωλικοῦ, εἶναι ἡ ἰδιαιτέρα πατρὶς τοῦ κ. ἐπερωτῶντος συναδέλφου. Τί ἔγινεν ἐκεῖ; Παρακαλῶ νὰ τὰ προσέξετε καὶ ἐκεῖ τὰ πράγματα, διότι ἐρρίφθη ἡ ὑπόνοια, ὅτι κατόπιν σημειωμάτων μου ἀνετράπη ἡ δημοτικὴ καὶ κοινοτικὴ διοίκησις, ἐνῷ καμμία τοιαύτη ἐπέμβασίς μου δὲν ἔγινεν εἰς τὸν Δῆμον Αἰτωλικοῦ. Ὁ αἱρετὸς πολίτης ὁ κ. Κτιστόπουλος μὲ 9 ἄλλους συμβούλους ἐκλεγεὶς... (δὲν ἠκούσθη)...

§102Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. 175 ψήφους ἐπῆρεν αὐτὸς καὶ 800 ἐγώ.

§103Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργ.). Αὐτὸς ἀντικατεστάθη ἀπὸ τὸν κ. Σταραμόπουλον, ὁ ὁποῖος εἶχεν ἐκλεγῆ εἰς τὰς ἐκλογὰς τοῦ 1934 μὲ ἄλλους δύο συμβούλους καὶ ἀποτελοῦν τὴν μειοψηφίαν, ὁ κ. συνάδελφος εἶπεν ὅτι ἀνετράπησαν ὅλα τὰ κοινοτικὰ συμβούλια. Ποῖος τὰ λέγει αὐτά; Αὐτὸς ὅστις μονοπωλήσας μετὰ τὴν πρώτην μετεκλογικὴν Κυβέρνησιν τὸν διορισμὸν τοῦ Νομάρχου εἰς τὸν Νομὸν Αἰτωλοακαρνανίας, ὄχι μόνον νὰ εἶναι τῆς προτιμήσεώς του, ἀλλὰ καὶ τῆς τυφλῆς ὑπακοῆς του, καθ’ ὅλον αὐτὸ τὸ διάστημα, παραγνωρίζων τὴν ὕπαρξιν παντὸς ἄλλου ἐντολοδόχου τοῦ λαοῦ, ἄλλου βουλευτοῦ, προέβη εἰς τὴν ἐπαρχίαν Μεσολογγίου ἐπὶ 36 Κοινοτήτων εἰς τὴν ἀντικατάστασιν ἅπαξ ἢ δὶς τῶν 35 Κοινοτήτων, διότι τότε ἡ ἀντικατάστασις ἐγίνετο ἀπὸ τοὺς Νομάρχας. Ὡς γνωστόν, κατόπιν ὑπήχθη τὸ ζήτημα τοῦ διορισμοῦ καὶ τῆς ἀπολύσεως εἰς τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐσωτερικῶν. Ἀπὸ τότε ὅμως ἔγιναν 8 μεταβολαὶ μόνον καὶ ἐκ τῶν ὀκτὼ αὐτῶν αἱ τέσσαρες ἔγιναν τῇ ὑποδείξει αὐτοῦ τοῦ κ. ἐπερωτῶντος καὶ ἐν πλήρει ἀγνοίᾳ ἐμοῦ. Ὅταν μετέβην μάλιστα εἰς τὴν ἰδιαιτέραν μου πατρίδα καὶ ἦλθον οἱ ἄνθρωποι νὰ μὲ ἐπισκεφθοῦν ἔμεινα ἔκπληκτος ὅταν αὐτοὶ μοῦ ἐπεδείκνυον τὴν ἐφημερίδα, ἡ ὁποία ἀνέγραφεν ὅτι ἀπελύθησαν. Ἀπελύθη ὁ Δήμαρχος Αἰτωλικοῦ, ἐπίσης τῆς Μακρυνείας καὶ τόσος ἦτο ὁ ἐκτραχηλισμὸς τῆς διοικήσεως ὥστε ὁ ὑπουργὸς τῆς Κυβερνήσεως νὰ μὴ γνωρίζῃ ὅτι ἀντικατεστάθησαν οὗτοι καὶ τὰ συμβούλια τῆς ἰδιαιτέρας του πατρίδος. Ὁ κ. συνάδελφος παραπονεῖται, ὅτι διωρίσθη ἕνας Λίτσας καταδικασθεὶς ἐπὶ κλοπῇ, ἀλλὰ πρέπει νὰ γνωρίζῃ ὅτι ὁ Λίτσας, ὁ ὁποῖος διωρίσθη σύμβουλος καὶ κατηγορήθη εἶχε διορισθῆ ἀπὸ τὸν ἰδικόν του Νομάρχην καὶ τὴν εὐθύνην διὰ τὴν ἀπόφασιν αὐτὴν τὴν ἔχει ὁ Νομάρχης καὶ ὄχι ὁ ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν. Τώρα ἐρχόμεθα εἰς ἕνα ἄλλον τέως Δῆμον, τὸν Δῆμον Μακρυνείας. Ἐκεῖ ὑπῆρχεν ἕνας παλαιὸς Πρόεδρος Κοινότητος Ματαράγκας ἐκ τοῦ κόμματος τοῦ ἀειμνήστου Τρικούπη, ὁ Πρόεδρος αὐτὸς ἔπρεπε νὰ φύγῃ, ἀλλὰ πρὸς τοῦτο ἔπρεπε νὰ τοῦ κολληθῇ μία ρετσινιὰ καὶ ἐλέχθη ὅτι ὑπηρέτησεν εἰς τὸ ΕΑΜ καὶ τοῦτο διότι αὐτὴ ἡ κατηγορία εἶναι καὶ ἡ μᾶλλον πρόχειρος καὶ ἐλέχθη τοῦτο, διότι συλληφθεὶς αὐτὸς ὑπὸ τοῦ ΕΑΜ μὲ ἄλλους δύο καὶ ὁδηγηθεὶς εἰς στρατόπεδον συγκεντρώσεως, ἀπελύθη μετὰ 29 ἡμέρας, ἐνῷ οἱ ἄλλοι δύο ἐξετελέσθησαν. Διότι δὲν ἐξετελέσθη καὶ μόνον ἔπρεπε νὰ χαρακτηρισθῇ προσχωρήσας εἰς τὸ ΕΑΜ καὶ νὰ ἀπολυθῇ, αὐτὸς ὁ ὁποῖος εἰς τὰς ἐκλογὰς τῆς 31 Μαρτίου 1946 ὁπότε ὁ κ. συνάδελφος συνέπραττε μεθ’ ἡμῶν καὶ τὸν εἴχομεν ἐπίσημον ἐκεῖ ἀντιπρόσωπον τὸν Σαλάπαν καὶ τότε ὁ Σαλάπας ὄχι μόνον ἐψήφισεν ἀλλὰ καὶ ἡγεῖτο συγκεντρώσεων καὶ διαδηλώσεων ὑπὲρ αὐτοῦ, ἦτο καλός. (Φωναί, θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§104Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Ἐγὼ ἐπολιτεύθην ὡς ἐθνικὸς φιλελεύθερος, ὡς Γονατικός.

§105Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Καὶ ἦτο ἐθνικιστής. Διότι ὁ ἄνθρωπος γλυτώσας τὴν ζωήν του ἐπέστρεψεν ἔπρεπε νὰ χαρακτηρισθῇ κομμουνιστὴς καὶ ἀπολυθῇ; Καὶ ἡ ἐπικρινομένη Κυβέρνησις ὑπήκουσεν εἰς τὰς αὐθαιρέτους καὶ παραλόγους αὐτὰς ἀξιώσεις τὸν ἀντικατέστησε; Δυστυχῶς ἀπελύθη ὁ Σαλάπας. Ἀλλὰ καθυστέρησεν ἐπ’ ὀλίγον ἡ ἐκτέλεσις τῆς ἀποφάσεως, διότι 120 κάτοικοι τοῦ χωρίου δι’ ἀναφορᾶς των εἰς τὴν Βουλὴν καὶ τοὺς ἁρμοδίους ὑπουργοὺς διεμαρτυρήθησαν ὡς ἑξῆς: (ἀναγινώσκει). «Διαμαρτυρόμεθα διὰ συκοφαντικὸν χαρακτηρισμὸν Προέδρου Κοινότητος Σαλάπαν ὡς Κομμουνιστοῦ. Σαλάπας ἀκραιφνὴς ἐθνικόφρων βασανισθεὶς ποικιλοτρόπως ἐπὶ ἐαμοκρατίας ἀπολαμβάνει ἐμπιστοσύνης ἐθνικόφρονος κόσμου περιφερείας μας, ἐν ἀμφισβητήσει παρακαλοῦμεν διαταχθῇ ἀμερόληπτος ἀνάκρισις». Καὶ δὲν ἀπελύετο μόνον ὁ Σαλάπας, ἀπελύοντο καὶ ἄλλοι σύμβουλοι, διότι ἦσαν ἰσχυροὶ παράγοντες καὶ χωρὶς αἰτίαν τινα ἀντικαθίσταντο. Καὶ παραπονεῖται ὁ κ. συνάδελφος διὰ τὴν μὴ ἐκτέλεσιν τῶν ἀποφάσεων, καὶ τοῦτο χαρακτηρίζει παραλογισμὸν τῆς διοικήσεως. Ἀλλὰ τί λέγει διὰ τὸν Σαλάπαν ἡ ἀστυνομία: «Τὴν 6ην Αὐγούστου συνελήφθη ὑπὸ τῶν ἀνταρτῶν καὶ ὡδηγήθη εἰς τὸ στρατόπεδον Ναυπακτίας ἐκρατήθη ἐπὶ 10ήμερον καὶ ἐπέστρεψεν εἰς Ματαράγκαν ἐνῷ οἱ δύο ἕτεροι συλληφθέντες μετ’ αὐτοῦ ἐξετελέσθησαν κλπ. κλπ.».

§106Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Τὰ κοινωνικά του φρονήματα τί εἶναι;

§107Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπουργ. Γεωργίας). Πλανᾶσθε, κ. συνάδελφε, τὸ ἔγγραφον εἶναι τοῦ Διοικητοῦ τῆς Χωροφυλακῆς. Ἀπελύθη λοιπόν, ὁ Σαλάπας καὶ ἀπελύθησαν καὶ ἄλλοι χωρὶς κανένα λόγον καὶ ἀντικατεστάθησαν οἱ αἱρετοὶ διὰ φίλων τοῦ κ. ἐπερωτῶντος συναδέλφου. Δι’ αὐτὸν λοιπὸν τοῦ λόγον κατηγορεῖται ἡ Διοίκησις, ὅτι ἐξετραχειλίσθη. Βεβαίως ἡ Διοίκησις ἐπὶ τῇ βάσει αὐτῶν τῶν δεδομένων πταίει, διότι ἔπαυσε τοὺς αἱρετοὺς ἄρχοντας καὶ διώρισεν ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶχον καμμίαν σχέσιν μὲ τὴν Διοίκησιν καὶ φίλους της.

§108Χ. ΑΛΕΤΡΑΣ. Συμφωνῶ καὶ ἐγὼ ἀπολύτως μαζί σας, ὅσον ἀφορᾷ τὸν Σαλάπαν, εἶναι δὲ ἀναμφισβητήτως ἕνα ἀπὸ τὰ ἐθνικόφρονα ὄργανα τῆς διοικήσεως καὶ ὁ,τιδήποτε καὶ ἂν λέγεται καὶ γράφεται, εἶναι ἄξιον πάσης περιφρονήσεως.

§109Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπουργ. Γεωργ.). Ἀλλὰ ἔρχομαι τώρα καὶ εἰς τὸν Δήμαρχον Ἀγρινίου, διότι ἔπρεπε καὶ αὐτὸς νὰ φύγῃ, διότι εἶναι φίλος τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Γεωργίας. Ἐκρίθη ὁ Δήμαρχος Ἀγρινίου ἀπὸ ἐπιθεωρητήν, φανατικὸν φίλον ἄλλοτε τοῦ μακαρίτου Καφαντάρη τοῦ ὁποίου φίλος ἦτο καὶ ὁ κ. Λεονάρδος.

§110Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Θεωρῶ τιμήν μου, διότι ἤμην φίλος του.

§111Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Λοιπὸν ἐστράφη καὶ κατὰ τοῦ Δημάρχου τούτου καὶ ἐπειδὴ ὁ κ. ἐπιθεωρητὴς δὲν εὑρίσκει κανένα μάρτυρα δὲν ἐξετάζει κανένα, διότι οὐδένα εὗρε διατεθειμένον νὰ ἱκανοποιήσῃ τὰς προθέσεις του, παρὰ ἕνα ἀπολυθέντα ἀπὸ τὴν Δημαρχίαν, ὁ ὁποῖος εἶπεν ὅτι ὁ Δήμαρχος ἔπαιρνεν ἐργάτας καὶ τοὺς ἐχρησιμοποίει εἰς τὸ ἀγροτικόν του κτῆμα. Ἐπίσης εἶπεν ὅτι ἐξώδευσε 32½ ἑκατ. διὰ βενζίνην, ἐνῷ ὡς προκύπτει ἐκ σημειώματος τὸ ὁποῖον εὗρον ἐν τῷ φακέλλῳ 7½ ἑκ. μόνον διὰ βενζίνην καὶ τοῦτο διὰ μεταφορὰς τῶν στρατιωτικῶν ἐπιχειρήσεων, προσώπων κλπ. Καὶ εὑρῆκα καὶ ἕνα ἄλλο κακό, ὅτι ἐξώδευεν 110 χιλ. δραχ. τὸν μῆνα διὰ τηλεφωνήματα, ἐνῷ τὸ τηλεφώνημα καὶ ἡ τηλεφωνικὴ συνδιάλεξις ἡ ὑπεραστικὴ εἶναι 10 χιλ. δραχ., δηλαδὴ εἶχεν 11 συνδιαλέξεις τὸν μῆνα. Αὐτὸ ἦτο τὸ ἀξιοκατάκριτον; Ἀλλὰ ἦσαν καὶ αἱ καταχρήσεις. Βρῆκεν ὁ ἐπιθεωρητὴς ὅτι ἐσπατάλησεν ὁ Δήμαρχος 6 ἑκατ. διὰ τὴν ὑποδοχὴν τοῦ Βασιλέως καὶ παρουσιάζεται ὁ Πρόεδρος τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου καὶ λέγει, ὅτι ὁ Δήμαρχος δὲν ἀνακατεύθηκε κἄν εἰς αὐτήν, ἀλλ’ ὅτι τὸ Δημοτικὸν Συμβούλιον ἀνέθεσεν εἰς ἡμᾶς, ἡμεῖς διεχειρίσθημεν καὶ ἡμεῖς εἴμεθα ὑπεύθυνοι.

§112Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Ὁ Πρόεδρος τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου, εἶναι καλὸν πρόσωπον;

§113Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπουργὸς Γεωργίας). Βεβαίως εἶναι καλόν, καὶ σᾶς ἀναγινώσκω καὶ τὸ ἔγγραφον νὰ ἴδητε τί λέγει: «...... (ἀναγινώσκει) ......». Καὶ διὰ νὰ τελειώνω, κύριοι, σᾶς λέγω ἐν συμπεράσματι, ὅτι δὲν ἐξητάσθη ὡς μάρτυς οὐδεὶς πολιτικός του φίλος. Ἐξητάσθησαν προφορικῶς πολιτικοὶ ἀντίπαλοι τοῦ Δημάρχου, ὅπως ὁ Πρόεδρος τοῦ Δικηγορικοῦ Συλλόγου, ὅστις μάλιστα ἔστειλε καὶ τηλεγράφημα διαμαρτυρίας, ὁ Πρόεδρος τοῦ Ἰατρικοῦ Συλλόγου, ὁ Γυμνασιάρχης, ὁ ἰατρὸς Καμαριάρης προηγούμενος Δήμαρχος, ὅστις λέγει: «...... (ἀναγινώσκει) .........». Ἀλλὰ τὸ χειρότερον εἶναι ὅτι ὁ Δήμαρχος Καρβούνης ἐνεφανίσθη καὶ ὡς ἐαμίτης. Καὶ περιέπεσεν ὁ κ. συνάδελφος εἰς τὸ ὀλίσθημα νὰ βασισθῇ εἰς ἕνα φιλοπαίγμον ἀστεῖον τὸ ὁποῖον ἤκουσεν ἴσως εἰς τὸ Ἀγρίνιον καὶ κατὰ τὸ ὁποῖον ἐπειδὴ ὅταν ἐμπῆκαν εἰς τὸ Ἀγρίνιον οἱ Ἐλασῖται ἕνας ἀντάρτης ὡπλισμένος καὶ γενειοφόρος εἶχε τὴν φυσιογνωμίαν τοῦ Καρβούνη, τοῦ ἐκόλλησαν τὸ παρατσοῦκλι τοῦ ἀντάρτου αὐτοῦ καὶ ἔτσι τὸν ἔκαμαν ἐαμίτη. Τὸ ἀστεῖον δὲ αὐτὸ περιῆλθεν εἰς γνῶσιν τοῦ κ. συναδέλφου καὶ ἠθέλησε νὰ τὸ χρησιμοποιήσῃ.

§114Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Μήπως ἐδάρη ἀπὸ τὰ Τάγματα Ἀσφαλείας;

§115Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Οὐδέποτε. Ὁ Καρβούνης δὲν ἦτο κἄν τὸ 1944 εἰς τὸ Ἀγρίνιον. Ὅταν δὲ θὰ ἐφεύγαμεν διὰ τὴν Μέσην Ἀνατολὴν ὁ Καρβούνης ἦτο ἐδῶ καὶ ἦτο ἐκεῖνος μὲ τὸν ὁποῖον ἐπισκεπτόμην τὸν νῦν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως κ. Σοφούλην διὰ τὸν κανονισμὸν τῆς ἀναχωρήσεως. Συνηντήθημεν δὲ ἐκεῖ καὶ μὲ τὸν κ. Θ. Τσάτσον, ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι παρὼν μήπως καὶ τὸ ἐνθυμεῖται. Ὁ Καρβούνης δὲ μᾶς συνώδευσε ὅταν ἐφύγαμε διὰ τὴν Μ. Ἀνατολήν, μέχρι τῆς τελευταίας στιγμῆς. Εὗρον, λοιπόν, μίαν αἰτίαν νὰ τὸν δημιουργήσουν «καπετάνιον». Ἕνα ἄνθρωπον ὁ ὁποῖος ἀποτελεῖ μέλος τοῦ πυρῆνος τῶν ὀλίγων προσώπων, τὰ ὁποῖα ἡγοῦνται τῆς ἐθνικόφρονος καὶ τῆς ἀντικομμουνιστικῆς κινήσεως τοῦ Ἀγρινίου, καὶ ἀπὸ τοὺς ὁποίους ἐκπέμπεται εἰς ὁλόκληρον τὸν Νομὸν Αἰτωλοακαρνανίας τὸ αἴσθημα τῆς ἀσφαλείας. Ἀλλ’ αὐτὸ τὸ ἀγνοεῖ ὁ κ. συνάδελφος.

§116Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Ὁ Δῆμος ἐψήφισε κανένα κονδύλιον διὰ τὰ ΜΑΥ;

§117Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Προσέφερεν ὄχι ἕνα ἀλλὰ πολλά. Ἀλλὰ δὲν ἠρκέσθη εἰς αὐτὰ ὁ ἐπερωτῶν κ. συνάδελφος. Ἐλαφρᾷ τῇ καρδίᾳ μᾶς εἶπεν ὅτι καὶ οἱ δύο Νομάρχαι του, αὐτοὶ οἱ περίοπτοι, οἱ ὁποῖοι ἀνεστάτωσαν τὸ πᾶν, ἀπελύθησαν κακῶς.

§118Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Ἀπὸ τὸ Λαϊκὸν Κόμμα ἀπελύθησαν.

§119Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Ἀπελύθησαν διότι εὑρέθησαν εἰς ἀντίθεσιν μὲ τὸν Δήμαρχον Ἀγρινίου; Ἡ ἔκθεσις τοῦ ἐπιθεωρητοῦ ἦτο κατὰ Μάϊον καὶ ὁ Νομάρχης ἀπελύθη ὅταν ἀπεσύρθη τῆς Κυβερνήσεως ὁ κ. Γονατᾶς, δηλαδὴ μετὰ τέσσαρας μῆνας. Εἶχε τὴν ἀξίωσιν ὁ κ. συνάδελφος νὰ παραμείνῃ Νομάρχης καὶ δὲν εἶχε τὴν ἀξίωσιν παρὰ τῶν Νομαρχῶν νὰ τηρήσουν τὴν τακτικήν, τὴν ὁποίαν τηροῦν συνήθως οἱ Νομάρχαι, νὰ ἔχουν δηλαδὴ τὴν εὐθιξίαν νὰ παραιτοῦνται μεταξὺ τῶν πρώτων, ὅταν τὸ κόμμα εἰς τὸν ὁποῖον ἀνήκουν ἀποσύρεται τῆς Κυβερνήσεως. Ἀλλὰ δὲν ἔφθασεν αὐτό. Ἐχαρακτήρισεν ὡς ἀκατάλληλον καὶ τὸν διαδεχθέντα αὐτὸν Νομάρχην. Θὰ σᾶς ἀναγνώσω, κύριοι, καὶ θὰ τερματίσω τὸν λόγον μου, μίαν ἔκθεσιν, μίαν πρότασιν μᾶλλον τοῦ ὑπαρχηγοῦ τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου κ. Τσακαλώτου, διὰ τὸν Νομάρχην. Ἀλλὰ καὶ πρότερον ὅταν ἔγινεν ἡ ἐπίθεσις κατὰ τοῦ Θέρμου, οἱ μόνοι οἱ ὁποῖοι κατώρθωσαν νὰ διασχίσουν τὸν ἀποκλεισμὸν τοῦ ἐχθροῦ, ἦσαν ὁ Νομάρχης καὶ ὁ Δήμαρχος Ἀγρινίου. Τὴν ἑπομένην ἡμέραν ἐπεσκέφθησαν δύο φορὰς τοὺς μαχομένους. Καὶ μετὰ 4 ἡμέρας τοὺς εὑρῆκα καὶ τοὺς δύο εἰς τὸ Θέρμον. Ἐπῆγε μετὰ 10 ἡμέρας καὶ ὁ κ. συνάδελφος καὶ μᾶς ἀνέφερεν ὅτι ἕνας ταγματάρχης ἐπροδόθη καὶ συνελήφθη. Ἕνας ταγματάρχης, ὅταν ἐγένετο ἡ ἐπίθεσις, ἀπροκαλύπτως πορευόμενος, διῆλθε μίαν γέφυραν χωρὶς νὰ ἀφήσῃ φυλάκιον τῆς γεφύρας. Ὅταν ἐπροχώρησε, τοῦ ἐπετέθησαν οἱ ἀντάρται ἐκ νώτων καὶ οἱ πλεῖστοι μὲν τῶν στρατιωτῶν του κατώρθωσαν νὰ διαφύγουν, αὐτὸς δὲ μὲ 38 στρατιώτας παρεδόθη.

§120Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Παρεδόθη ἢ συνελήφθη εἰς ἐνέδραν; Ἀσεβεῖτε πρὸς τὴν μνήμην ἑνὸς νεκροῦ.

§121Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Μὴ στενοχωρῆσθε. Δὲν λέγω τίποτε τὸ ὁποῖον νὰ μὴ εἶναι θετικόν.

§122Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Δὲν παραδίδονται οἱ Ἕλληνες ἀξιωματικοί.

§123Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Τί λέγει λοιπὸν ἡ ἔκθεσις αὐτὴ διὰ τοῦ Νομάρχου τὴν δρᾶσιν κατὰ τὴν ἐπίθεσιν Ἀμφιλοχίας, ἀκούσατε: «Ὁ Νομάρχης Βεντουρῆς Παῦλος μὲ κίνδυνον τῆς ζωῆς του τὴν 29ην Ἰουνίου ἡμέραν τῆς ὀνομαστικῆς του ἑορτῆς, πιστὸς εἰς τὸ καθῆκόν του ἔσπευσε νὰ μεταβῇ εἰς Ἀμφιλοχίαν μετὰ τοῦ ἀκολούθου του καὶ ἐξαδέλφης τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν καὶ νοσοκόμου τὴν ὁποίαν τυχαίως συνήντησε ἐπιστρέφουσαν, διότι δὲν ἠδύνατο νὰ προχωρήσῃ λόγῳ τῆς γενομένης μάχης πρὸ τῆς γεφύρας τῶν δύο λιμνῶν τοῦ Ξηρομέρου. Ὁ Νομάρχης ὅμως διέσχισε τὸ πεδίον τῆς μάχης καὶ ὑπὸ τὸν θαυμασμὸν τῶν παληκαριῶν τοῦ Ξηρομέρου ὑπὸ τὰς διαταγὰς τοῦ ταγματάρχου Μεγκίνα, εἰσῆλθεν εἰς τὴν πόλιν τῆς Ἀμφιλοχίας μὲ ἀνηρτημένην τὴν σημαίαν τῆς Νομαρχίας ἐπὶ τοῦ αὐτοκινήτου του. Συναντῶνται ἐκεῖ μὲ τὸν Ἀντ)ρχην Μπουλαντῆν Διοικητὴν τῶν ἀνθισταμένων στρατ. δυνάμεων. Ἐπισκέπτονται Νομάρχης καὶ Μπουλαντῆς τὰ μαχόμενα τμήματα. Ὁ Νομάρχης διὰ λόγων του ἐνθαρρύνει τὸν μαχόμενον Στρατόν, καθ’ ἣν στιγμὴν τὰ πυρὰ διασταυροῦνται γύρω του. Καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τῆς νυκτὸς 30 Ἰουνίου — 1 Ἰουλίου, οὗτος μετὰ τοῦ Διοικητοῦ τῆς 86ης Περιοχῆς Μπουλαντῆ παρέμειναν εἰς τὸ πεδίον τῆς μάχης. Κατά τινα ἀνώμαλον σύμπτυξιν τῆς μάχης ἐκείνης καὶ περὶ ὥραν 3ην πρωϊνήν, οὗτος μετὰ τοῦ Μπουλαντῆ, 56 στρατιωτῶν καὶ 4 χωροφυλάκων μάχονται πρὸ τοῦ Στρατηγείου καὶ κατορθώνουν ἀμυνόμενοι ν’ ἀποκρούσουν πλέον τῶν 500 συμμοριτῶν. Κατὰ δὲ τὴν πρωΐαν ἐπιτίθενται ἐπίσης κατὰ ὁμάδων ἀνταρτῶν λαμβάνοντες μέρος εἰς ὁδομαχίας τῆς πόλεως. Διὰ τὰς πράξεις ταύτας τοῦτον προτείνω νὰ τιμηθῇ μὲ τὸ παράσημον ἐξαιρέτων πράξεων. Ὑπογραφή: Τσακαλῶτος». (Χειροκροτήματα). Κύριοι, ἔχομεν παραδείγματα τοιαῦτα ἄλλων ἀκαταλλήλων, ὡς αὐτός, Νομαρχῶν; Ὁ ἐπερωτῶν κ. βουλευτὴς καὶ καταγγέλων μίαν Κυβέρνησιν διὰ κατάχρησιν τῆς δημοσίας ἐξουσίας, τὴν ὁποίαν διαχειρίζεται πρέπει νὰ ἐμπνέεται ἀπὸ μίαν ἀνωτέραν ἀντίληψιν ὅτι πράττων τοῦτο ἀποβλέπει εἰς τὸ γενικώτερον συμφέρον τῆς χρηστῆς διοικήσεως καὶ εἰς τὸ νὰ ἐπαναφέρῃ τὴν τυχὸν ἐκτρεπομένην διοίκησιν εἰς τὴν πραγματικήν, εἰς τὴν ὀρθήν, εἰς τὴν νόμιμον αὐτῆς ἀποστολήν. Τὴν θέσιν τοῦ κήνσορος καὶ τοῦ τιμητοῦ δὲν δύνανται νὰ λαμβάνουν ὅσοι ἐκτιμοῦν τὰς πράξεις τῶν ἄλλων μὲ τὸ πολιτικὸν καὶ τὸ κομματικὸν αὐτῶν συμφέρον χαρακτηρίζοντες τοιαύτας πράξεις, οἷαι τοῦ Νομάρχου Μεσολογγίου, αἱ ὁποῖαι ἐξέρχονται τῆς σφαίρας τῆς ἐκπληρώσεως τοῦ καθήκοντος καὶ εἰσέρχονται εἰς τὴν περιοχὴν τῶν ἐξαιρέτων πράξεων ἡρωϊσμοῦ, ὡς πράξεις προσώπων ἀκαταλλήλων διὰ τὴν διοίκησιν. (Χειροκροτήματα). Ὁ κ. ἐπερωτῶν τὸν κρίνει ἀκατάλληλον, ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ Νομὸς εἶναι ὑπερήφανοι δι’ αὐτόν.

§124Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Κύριε ὑπουργέ, ξεύρετε πολὺ καλά, μὲ πόσην ἐκτίμησιν καὶ ἀγάπην σᾶς περιβάλλω. Ἄλλωστε, ἔχομεν μίαν φιλίαν 33 καὶ πλέον ἐτῶν καὶ δι’ αὐτὸ παρακαλῶ νὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ἀπευθύνω τὴν ἑξῆς ἐρώτησιν: Ὁ ἐπερωτῶν βουλευτὴς κ. Λεονάρδος, εἶχεν ἀναγνώσει μίαν ἐπιστολὴν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως ἀπὸ 25 Ὀκτωβρίου 1947, τὴν ὁποίαν ἀπηύθυνε πρὸς τὸν τότε ἀξιότιμον ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ὑπουργόν, νομίζω πρὸς τὸν κ. Μαυρομιχάλην. Σᾶς ἐρωτῶ καὶ ἤθελα νὰ πληροφορηθῶ ἀπὸ σᾶς, ὁ ὁποῖος τόσον ἐπισταμένως καὶ μετὰ τόσης πληρότητος ἐμελετήσατε τὴν ὑπόθεσιν, μήπως ἐλάβατε γνῶσιν αὐτῆς τῆς ἐπιστολῆς καὶ μήπως γνωρίζετε τί τύχην αὕτη ἔλαβεν;

§125Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπουργ. Γεωργίας). Πρώτην φορὰν τὴν ἀκούω.

§126Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Ἔχω ἐδῶ, κύριε ὑπουργέ, τὸ ἀντίγραφον.

§127Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Δὲν τὴν ἀμφισβητῶ, καὶ ἐὰν δὲν τὸ εἴχατε.

§128Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Καὶ πάλιν ἐπαναλαμβάνω τὴν παράκλησίν μου καὶ θὰ ἤθελα ἐπ’ αὐτοῦ, νὰ μοῦ δώσητε μίαν ἐξήγησιν καὶ θὰ μὲ ὑπεχρεώσητε.

§129Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Πρώτην ἤδη φοράν, λαμβάνω γνῶσιν τῆς ἐπιστολῆς αὐτῆς.

§130Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Λέγει λοιπόν, ἡ ἐπιστολὴ αὐτή: «...... ....... (ἀναγινώσκει) ............».

§131Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργ.). Ἔτσι τοῦ εἶπον. Πιστεύετε, ὅτι ἐκάθησεν ὁ κ. Πρόεδρος καὶ ἐδιάβασεν αὐτὰ τὰ χαρτιά; Ἐγὼ σᾶς λέγω ὅτι, οὔτε ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως τὰ ἐδιάβασεν οὔτε ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Πιστεύω, ὅτι δὲν θὰ εἶχε καιρὸν καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν νὰ διαβάσῃ τὸν φάκελλον αὐτόν, καὶ ὅλην τὴν ἀλληλουχίαν τόσων δικῶν καὶ τόσων γεγονότων.

§132Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Ἄλλο θὰ ἤθελον νὰ εἴπω. Ἴσως δὲν ὑπῆρξα ἀπολύτως σαφής. Ἐξηγοῦμαι σαφέστερον. Ἐδῶ, ἔχομεν μίαν ἐπιστολὴν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, πρὸς τὸν ἁρμόδιον ὑπουργὸν τῆς Κυβερνήσεώς του. Ποία ἐνέργεια ἐγένετο ἐπ’ αὐτῆς τῆς ἐπιστολῆς; Ἔλαβε καμμίαν ἀπάντησιν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως; Ἐνήργησε κάτι, ὕστερα, ἀπὸ τὴν λῆψιν τῆς ἐπιστολῆς αὐτῆς ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν; Καὶ σᾶς ἐρωτῶ: Μήπως τυχόν, ἐν τῇ προσπαθείᾳ σας νὰ ἀνεύρητε τὴν ὅλην ἀλήθειαν, γνωρίζετε τί ἀπέγινεν ἐπ’ αὐτῆς;

§133Α. ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΗΣ. (Ὑπ. Γεωργίας). Γνῶσιν τῆς ἐπιστολῆς αὐτῆς, οὐδεμίαν ἔχω. Ἀλλά, ξεύρω τοῦτο μόνον: Ὅτι, μίαν ὡραίαν πρωΐαν, ὅταν ἐπῆγα εἰς τὸ Μεσολόγγι, οἱ κάτοικοι ἔμειναν κατάπληκτοι, πῶς ἕνας ὑπουργὸς τῆς Κυβερνήσεως, ἠγνόει τὰς ἀπολύσεις τῶν σπουδαιοτέρων Δημάρχων τῆς περιφερείας. Καί, ὅταν ἦλθον ἐδῶ, εἶναι ἀληθές, ὅτι διεμαρτυρήθην, καὶ διεμαρτυρήθην ἐντονώτατα, καὶ ἐξακολουθῶ νὰ διαμαρτύρωμαι. Καί, θὰ θεωρήσω πρᾶξιν ἀνευλαβῆ πρὸς τὸν νόμον, καὶ πρὸς τὴν θέλησιν τοῦ λαοῦ τῆς περιφερείας αὐτῆς, τὴν ἀπόλυσιν ἑνὸς ἀνθρώπου, ὁ ὁποῖος, καίτοι πολιτικὸς ἀντίπαλος, ἐν τούτοις προασπίζεται ἀπὸ δικαστικὰς ἀποφάσεις, καὶ δύο ἀποφάσεις τοῦ Συμβουλίου Ἐπικρατείας.

§134Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Μήπως ἴσως ὁ κ. ὑπουργὸς ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν, θὰ εἶχε τὴν καλωσύνην νὰ μᾶς δώσῃ μίαν ἀπάντησιν;

§135Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Δὲν εἶμαι ὑποχρεωμένος, νὰ σᾶς δώσω λόγον, τοῦ τί ἐπιστολὰς λαμβάνω, καὶ ἀπὸ ποίους τὰς λαμβάνω. Καὶ δὲν ἔχετε κανένα δικαίωμα νὰ μὲ ἐλέγξητε εἰς αὐτό.

§136Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Μὲ συγχωρεῖτε, κύριε ὑπουργέ. Νομίζω ὅτι παρεμηνεύσατε τὰ δικαιώματά σας καὶ παρενοήσατε τὰ πράγματα. Ἀλλοίμονον ἐὰν φθάνουν ὡς τὸ σημεῖον οἱ ὑπουργοὶ νὰ ἀπαγορεύουν τὸν ἔλεγχον εἰς τοὺς βουλευτάς.

§137Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Δὲν πρόκειται περὶ ἐλέγχου, πρόκειται περὶ προσωπικῆς ἐπιστολῆς.

§138Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Πρόκειται περὶ δημοσίου ἐγγράφου. Δὲν πρόκειται περὶ ἀτομικῆς σας ὑποθέσεως ἢ περὶ προσωπικῆς σας ἐπιστολῆς.

§139Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Ἀξιότιμε κ. ἐπὶ τῶν Ἐσωτερικῶν ὑπουργέ, ἐζήτησα ἀπὸ τὸν ὁμιλήσαντα κ. ἐπὶ τῆς Γεωργίας συνάδελφόν σας, νὰ μοῦ εἴπῃ ἐὰν ἔχῃ γνῶσιν αὐτῆς τῆς ἐπιστολῆς, τὴν ὁποίαν ἀπηύθυνεν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως πρὸς ὑμᾶς. Τὸ νὰ λέγητε τώρα σεῖς εἰς ἕνα βουλευτήν, ἄσχετον, ἐὰν ἔχω καὶ ἄλλην ἰδιότητα, ὅτι ἀπαγορεύετε τὸν ἔλεγχον, νομίζω ὅτι, εὑρίσκεσθε ἐν πραγματικῇ ἀγνοίᾳ καὶ τοῦ ρόλου σας καὶ τῆς θέσεώς σας.

§140Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Ἠμπορῶ νὰ σᾶς διαβάσω τὴν ἀλληλογραφίαν μου; Δὲν νομίζω, ὅτι εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ σᾶς δείξω τὴν ἀλληλογραφίαν μου.

§141Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Ἤθελον νὰ μάθω, καθ’ ὃ εἶχον δικαίωμα καὶ καθῆκον ἐὰν ἡ ἐπιστολὴ αὐτὴ εἶχε συνέχειαν καὶ ποίαν; Θὰ ἔλθητε σεῖς νὰ μοῦ ἀπαγορεύσητε ἀπὸ τοῦ νὰ ὁμιλήσω εἰς τὴν Βουλὴν ἐπὶ ἑνὸς τόσον σοβαροῦ ζητήματος, ἐκ τοῦ ὁποίου θὰ κρίνῃ ἡ Βουλὴ περὶ τοῦ ποία εἶναι ἡ σχέσις Προέδρου Κυβερνήσεως καὶ ὑπουργῶν.

§142Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Εἶναι ὑπόθεσις μεταξὺ τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐμοῦ. Τί σχέσιν ἔχετε εἰς τὸ ζήτημα αὐτό.

§143Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Λυποῦμαι, εἰλικρινῶς, κύριε ὑπουργέ. Ἐνόμιζα ὅτι ἔχετε ἐν πληρότητι καὶ ἦθος καὶ εὐπρέπειαν. Ὁμολογῶ ὅτι λυποῦμαι.

§144Π. ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐσωτερικῶν). Πῶς τὸ εἴπατε αὐτό;

§145Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Λυποῦμαι, ἐπαναλαμβάνω, διότι ἐνόμιζα ὅτι ἔχετε ἐν πληρότητι καὶ ἦθος καὶ εὐπρέπειαν, καὶ διότι βλέπω ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν δὲν ἐδείξατε τὰς ἀρετάς σας αὐτὰς τόσον πρὸς τὸ Σῶμα ὅσον καὶ πρὸς ἐμέ.

§146ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§147ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§148ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις, δι’ αὔριον καὶ ὥραν 6 μ.μ. (Ὥρα 9 μ.μ.)