1948.08.02

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 114ῃ

Δευτέρα 2 Αὐγούστου 1948

Προεδρία κ. Ι. Γ. ΘΕΟΤΟΚΗ

(Ὥρα 7 μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Νὰ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Ε. Λουλακάκης, ὅπως ἀναγνώσῃ τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως.

§2Ε. ΛΟΥΛΑΚΑΚΗΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει) (Μετὰ τὴν ἀνάγνωσιν τῶν πρακτικῶν)

§3ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπικυροῦνται τὰ πρακτικὰ τῆς προηγουμένης συνεδριάσεως. Κύριοι βουλευταί, ὡς ἐγνώσθη ἐπισήμως, ὁ ἐθνικὸς Στρατὸς ἐπιτιθέμενος μὲ ἀδάμαστον ἀποφασιστικότητα, ἥλωσε χθὲς δύο σοβαρώτατα ὀχυρὰ τοῦ ἐχθροῦ, μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ τὸν «Κλέφτην» καὶ ἀπηλευθέρωσε δεκάδα χωρίων ἀπὸ τοὺς ὄνυχας τοῦ συμμοριτισμοῦ. (Ζωηρὰ καὶ παρατεταμένα χειροκροτήματα). Νομίζω ὅτι ἐκφράζω ὁμόφωνον ἐπιθυμίαν τῆς Βουλῆς, ἂν προτείνω νὰ μὲ ἐξουσιοδοτήσετε, κύριοι βουλευταί, ν’ ἀπευθύνω πρὸς τοὺς ἡρωϊκοὺς προμάχους τῆς Πατρίδος τὸ κάτωθι τηλεγράφημα: «Ἐνόπλους Ἑλληνικὰς Δυνάμεις Γράμμον Ἡ Δʹ Ἀναθεωρητικὴ Βουλὴ διαπυνθανομένη ἐν μέσῳ ἀφάτου συγκινήσεως τὸν νέον σας ἆθλον, τὸν ἡρωϊσμόν σας καὶ τὴν αὐτοθυσίαν σας, σπεύδει διὰ μέσου τῆς αἰθερίου αὔρας τῶν Ἠπειρωτικῶν Βουνῶν νὰ στείλῃ πρὸς Ὑμᾶς διάπυρον πατριωτικὸν χαιρετισμόν, καὶ νὰ ἀποθέσῃ ἐξ ὀνόματος τοῦ Ἔθνους ἐπὶ τῶν ἐνδόξων μετώπων σας τὸ φίλημα τῆς εὐγνωμοσύνης Πατρίδος, πρὸς τὰ ἄξια τέκνα της. Ὅπως τὸ ἰδικόν σας σύνθημα εἶναι «ΤΑ ΠΑΝΤΑ ΔΙΑ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ», τὸ σύνθημα τῆς Βουλῆς εἶναι καὶ ἔσται

«ΤΑ ΠΑΝΤΑ ΔΙΑ ΤΟΥΣ ΜΑΧΟΜΕΝΟΥΣ».

ΙΩΑΝΝΗΣ ΘΕΟΤΟΚΗΣ

Πρόεδρος τῆς Βουλῆς». (Ἅπαντες οἱ κ.κ. βουλευταὶ ὄρθιοι χειροκροτοῦσιν ζωηρῶς καὶ λέγουσι: μάλιστα, μάλιστα). Παρακαλεῖται ὁ Γραμματεὺς κ. Γ. Βογιατζῆς ὅπως ἀναγνώσῃ τὰς πρὸς τὴν Βουλὴν ἀναφορὰς κλπ.

§4Γ. ΒΟΓΙΑΤΖΗΣ (Γραμματεύς). (Ἀναγινώσκει) Ὁ βουλευτὴς Αἰτωλοακαρνανίας κ. Χ. Ἀλετρᾶς, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συνεταιρισμῶν Μεσολογγίου, διαμαρτυρομένης δι’ ἐξαίρεσιν πριμοδοτήσεως ὑπὲρ τριακοσίων καπνοπαραγωγῶν περιφερείας Μεσολογγίου, πωλησάντων καπνὰ ἐσοδείας 1946 κατὰ Νοέμβριον καὶ Δεκέμβριον 1946 καὶ παραδωσάντων ταῦτα μετὰ Ἰανουάριον 1947. Ὁ βουλευτὴς Καβάλας κ. Κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ, ὑποβάλλει ἡμερησίαν διάταξιν τῆς 25ης Ταξιαρχίας ἀφορῶσαν τὴν Ἐθνικὴν δρᾶσιν τῶν Ἀκριτῶν. Ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας κ. Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου Συνεταιρισμῶν Μπούκουρα Πατρῶν, ἀναφέροντος ὅτι σύμπας σταφιδοπαραγωγικὸς κόσμος Νομοῦ Ἀχαΐας ζητεῖ ὅπως ἀφεθῇ ἐλευθέρα ἡ ἐμπορία τοῦ σταφιδοκάρπου. Ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας κ. Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου Συνεταιρισμοῦ Καρεΐκων–Πατρῶν, συνηγοροῦντος ὅπως ἀφεθῇ ἐλευθέρα ἡ ἐμπορία τοῦ σταφιδοκάρπου. Ὁ βουλευτὴς Λαρίσης κ. Γ. ΚΑΚΑΓΙΑΝΝΗΣ, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Προέδρου Συνεταιρισμοῦ ἀμπελοκτημόνων Τυρνάβου, αἰτουμένου τὴν κατάργησιν τοῦ φόρου πολυτελείας εἰς βάρος τῶν παραγωγῶν στεμφιλοπνεύματος παραγωγικοῦ τσιπούρου. Ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας κ. Π. ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Παναιγιαλίου Ἑνώσεως Συνεταιρισμῶν δι’ ἧς ζητεῖται ἡ κατὰ νόμον 2794)1940 ἀποκλειστικὴ συγκέντρωσις σταφίδος Βοστίτσα πρὸς ἐξαγωγὴν ὑπὸ τῆς Ἑνώσεως χρηματοδοτουμένης ὑπὸ τῆς Ἀγροτικῆς Τραπέζης, καθ’ ὅσον κατὰ τὸ κρατοῦν σύστημα 20.000 τόννοι τὸ 1946 καὶ 20.000 τὸ 1947, ζητηθέντες δὲν ὑπῆρχον διὰ νὰ ἐξαχθοῦν, ζημιωθέντων παραγωγῶν καὶ Ἐθνικῆς Οἰκονομίας διὰ τοῦ ποσοῦ 2.800.000 λιρῶν Ἀγγλίας. Ὁ βουλευτὴς Ἀχαΐας κ. Π. ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ, καταθέτει ἔγγραφον διαμαρτυρίαν τοῦ κτηματικοῦ συνδέσμου Αἰγιαλείας ὡς καὶ πίνακα ἐξόδων κατ’ ὀκᾶν σταφίδος, ἀνερχομένων εἰς 5.800. Ὁ σύνδεσμος ζητεῖ ὅπως καθορισθῇ διαφορετικὴ τιμὴ διὰ τὰς ἐξαγωγίμους ποσότητας σταφίδος ἀπὸ 6.000 μέχρι 6.500 κατ’ ὀκᾶν, παύσῃ δὲ ὁ Α.Σ.Ο. νὰ ἀσκῇ ὑποτιμητικὴν πολιτικὴν πρὸς ὄφελος βιομηχανιῶν. Ὁ βουλευτὴς Ρεθύμνης κ. Ε. ΠΑΠΑΔΟΓΙΑΝΝΗΣ, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ ὁμίλου Διοικητικῶν ὑπαλλήλων Νομοῦ Ρεθύμνης, ζητούντων τὴν μὴ διακοπὴν τῶν παρεχομένων ἐπιμισθίων εἰς Δημοσίους ὑπαλλήλους διὰ προσφερομένας προσθέτους ὑπ’ αὐτῶν ὑπηρεσίας εἰς Νομικὰ Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου, ὑπὸ τὸν περιορισμὸν τοῦ ποσοστοῦ τούτων 50% ἐπὶ τῶν ἀποδοχῶν. Τὸ Ἐργατικὸν Κέντρον τῶν Ἀθηνῶν, ζητεῖ τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως πράξεων τοῦ Ὑπουργικοῦ Συμβουλίου καὶ ἀποφάσεων τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Οἰκονομικῶν κλπ.» ὡς ἡ συνυποβαλλομένη ὑμῖν ἀπὸ 28.6.1948 ἀναφορὰ τοῦ Συλλόγου Προσωπικοῦ Ἱδρύματος Κοινωνικῶν Ἀσφαλίσεων. Ἡ Γεωργικὴ Ἕνωσις Ἀμφικλείας, διαμαρτύρεται διὰ μελετωμένην περικοπὴν τοῦ δελτίου ἄρτου τῶν σιτοπαραγωγῶν. Ὁ Σύνδεσμος Ἐργοληπτῶν Φθιωτιδοφωκίδος, ζητεῖ τὴν ἐκ νέου δημοπράτησιν τοῦ ἔργου πρὸς ἀποπεράτωσιν του Γενικοῦ Κρατικοῦ Νοσοκομείου Λαμίας, ὅπως καταστῇ δυνατὴ καὶ ἡ συμμετοχὴ τῶν μελῶν του. Οἱ κάτοικοι τῆς ἐπαρχίας Βιάννου Κρήτης, διαμαρτύρονται διὰ τὴν βιαίαν ἀφαίρεσιν τῶν σφραγίδων ἐκ τῶν νομίμων Προέδρων τῶν Κοινοτήτων ὑπὸ τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεως κ.λ.π. Οἱ μισθωταὶ κτημάτων τῆς Διαχειριστικῆς Ἀνταλλαξίμου περιουσίας Καβάλας, ζητοῦν τὴν ἐπίλυσιν τῶν αἰτημάτων των. Ὁ Ἐπιθεωρητὴς κ. Γ. Παπαγεωργίου, ὑποβάλλει ἔκθεσιν τῆς διενεργηθείσης ἐπιθεωρήσεως τοῦ Δημοτικοῦ Νοσοκομείου Μεσολογγίου (Χατζηκώστα). Ἡ Α. Ξενάκη, θυγάτηρ ἀποστράτου ἀξιωματικοῦ, κάτοικος Ἀθηνῶν, ζητεῖ τροποποίησιν τοῦ ἄρθρου 17 τοῦ Α.Ν. 10005, διαγραφομένης τῆς φράσεως «ἔχει δὲ ἐφαρμογὴν μόνον διὰ τὰς μέχρι τῆς ἰσχύος τούτου (31 Ὀκτωβρίου 1935) διεζευγμένας θυγατέρας τὰς τυχούσας μερίσματος τῶν λοιπῶν μὴ δικαιουμένων μερίσματος, δυνάμει τοῦ ἄρθρου 29 τοῦ νόμου 5481». Ἡ Πανελλήνιος Ἕνωσις Ἰδιοκτητῶν Πετρελαιοκινήτων καὶ Ἰστιοφόρων, ζητεῖ ἔνταξιν τῶν 20 Δηζελοπλοίων εἰς ἑνιαίαν κατηγορίαν μὲ τὰ πετρελαιοκίνητα ἱστιοφόρα πλοῖα. Ὁ Κ. Νούσης, κάτοικος Ἀθηνῶν, ζητεῖ ὅπως συμπεριληφθῇ εἰς τὸ διάταγμα τῆς 31.10.35 διὰ τὴν ἀπονομὴν συντάξεως κ.λ.π. Ὁ Α. Δήμου, κάτοικος Καστοριᾶς, ζητεῖ ὅπως κατὰ τὴν τακτοποίησιν τοῦ ζητήματος τῶν ἐπὶ κατοχῆς ἀγοραπωλησιῶν, τακτοποιηθῇ καὶ τὸ ζήτημα τῆς ἐξοφλήσεως τῶν ἐπὶ κατοχῆς γενομένων ἐνυποθήκων δανείων. Ὁ Θ. Τουρβάκας, ἰατρὸς–πολιτευτής, κάτοικος Τρικάλων Θεσσαλίας, διαμαρτύρεται διὰ τὴν μὴ εἰσέτι λῆψιν μέτρων ὑπὲρ τῶν συμμοριοπλήκτων κατοίκων περιφερείας Καρδίτσης–Τρικάλων, ὡς καὶ διὰ τὴν πλημμελῆ λειτουργίαν ὑπηρεσίας Κοινωνικῆς Προνοίας καὶ ζητεῖ ἀποστολὴν ἀνωτέρου ὑπαλλήλου τοῦ ὑπουργείου Προνοίας, πρὸς λῆψιν ἐνδεδειγμένων μέτρων. Οἱ Γεωργικοὶ πιστωτικοὶ Συνεταιρισμοὶ Ἀμυνταίου, διαμαρτύρονται διὰ τὴν ἐκδοθεῖσαν ἄδειαν λειτουργίας ἐργοστασίου ποτοποιΐας ἐν Ἀμυνταίῳ εἰς τὸν ἰδιώτην Μ. Ἀθανασίου καὶ ζητοῦν ἄμεσον ἀνάκλησιν τῆς ἀποφάσεως, ἥτις πλήττει συμφέροντα σταφυλοπαραγωγῶν. Ἡ Ἐπιτροπὴ καπνοπαραγωγῶν τῆς Κοινότητος Νέου Σουφλίου Σερρῶν ζητεῖ εὔρυνσιν τοῦ χρονικοῦ ὁρίου ἀγοραπωλησίας παλαιῶν καπνῶν ἐσοδείας 1946 καὶ παλαιοτέρων, πρὸς πρόληψιν ἀδικιῶν εἰς βάρος τῶν καπνοπαραγωγῶν καὶ διανομὴν τοῦ Πρίμ. Ἡ Ἐπιτροπὴ Ἀγῶνος Ἀγοραστῶν περιφερείας Πύργου Ἠλείας, ζητεῖ τὴν μὴ ἀκύρωσιν τῶν ἐπὶ κατοχῆς γενομένων ἀγοραπωλησιῶν. Ἡ Ἐπιτροπὴ Ἐκπροσώπων τοῦ Λεπροκομείου «Ἁγία Βαρβάρα» Ἀθηνῶν, ζητεῖ τροποποίησιν τοῦ ἰσχύοντος νόμου περὶ λεπρῶν. Τὰ Σωματεῖα Ἀρτεργατῶν, Ἐπισιτιστικῶν ὑπαλλήλων, ὁδηγῶν αὐτοκινήτων, ἰδιωτικῶν ὑπαλλήλων καὶ διάφορα ἄλλα Σωματεῖα Σερρῶν διαμαρτύρονται διὰ τὴν μὴ ὑπογραφὴν τῶν νέων συμβάσεων. Ὁ Πρόεδρος τοῦ Ἰατρικοῦ Συλλόγου Χίου, ζητεῖ τὴν διατήρησιν τοῦ φόρου ἰδιοσκευασμάτων ὑπὲρ Ταμείου Ὑγειονομικῶν, ἀποτελοῦντος βάσιν Ταμείου των. Ἡ Γενικὴ Συνομοσπονδία Ἐργατῶν Ἑλλάδος ὑποβάλλει ἔκθεσιν ὡς πρὸς τὰς ἐπιδιώξεις καὶ τὸν ρόλον τῆς συνδικαλιστικῆς ἡγεσίας. Ὁ βουλευτὴς Ἀρκαδίας κ. Ι. ΜΑΡΙΝΑΚΟΣ, καταθέτει τηλεγραφικὴν ἀναφορὰν τῶν κατοίκων Δυτικῆς Κυνουρίας, διαμαρτυρομένων διὰ τὴν διαταχθεῖσαν ἀποχώρησιν διμοιρίας Κρανιᾶ ἐκ παραλίας Ἄστρους, ἐγκαταλειπομένης οὕτω ὁλοκλήρου σχεδὸν τῆς Κυνουρίας εἰς τὸ ἔλεος τῶν ἀνταρτῶν, ἐξαλειφομένου καὶ τοῦ μοναδικοῦ κέντρου ἀντιστάσεως τῶν Ἐθνικῶν δυνάμεων, εἰς ὅ εἶχον καταφύγει ἅπαντες οἱ κάτοικοι 6 Κοινοτήτων καὶ ἔνθα εἶχον συγκεντρώσει ἅπαντα τὰ ὑπάρχοντά των. Ὁ κ. Γ. ΜΕΛΑΣ (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης), καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ ρυθμίσεως ζητημάτων ἀνακυπτόντων ἐκ τῆς ἐν Δωδεκανήσῳ ἐφαρμογῆς τοῦ ἀπὸ 4)5 Ὀκτωβρίου 1947 διατάγματος «περὶ τροποποιήσεως συμπληρώσεως καὶ κωδικοποιήσεως τῶν διατάξεων τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 200)46 Ν. Δ. καὶ ἄλλων τινων διατάξεων». Οἱ βουλευταὶ κ. κ. Γ. Πλατῆς, Κ. Παπαδάκης, Δ. Χατζηγάκης, Ι. Ντόζης καὶ Α. Τριανταφυλλίδης, καταθέτουσι πρότασιν νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ ἄρθρου 1 τοῦ νόμου 1679)44 «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν νόμων περὶ συντάξεων καὶ χορηγιῶν». Ἡ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὴν ἔκθεσίν της ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀνασυγκροτήσεως τῆς Γεωγραφικῆς Ὑπηρεσίας Στρατοῦ». Ἡ ἐπὶ τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ καταθέτει τὰς ἐκθέσεις της ἐπὶ τῶν σχεδίων νόμων 1) «περὶ διατάξεών τινων ἀφορωσῶν τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἀκτοπλοϊκῶν συγκοινωνιῶν» καὶ 2) «περὶ συστάσεως Ἐπιτροπῶν διὰ τὴν τροποποίησιν τῶν ἐν ἰσχύϊ διατάξεων τοῦ Ναυτικοῦ Δικαίου». Ὁ βουλευτὴς Πειραιῶς καὶ Νήσων κ. Δ. Σφαέλλος καταθέτει τροπολογίας ἐπὶ τῶν ἄρθρων 10 καὶ 11 τοῦ Συντάγματος τοῦ 1911. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Κ. Παπακωνσταντίνου, Α. Ἀντωνίου, Ε. Κοθρῆς, Δ. Μαρσέλλος, Η. Ἀσπιώτης, Λ. Βρεττάκος, Χ. Πιπιλιάγκας κ. ἄ. καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διατάξεών τινων ἀφορωσῶν τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ἀκτοπλοϊκῶν συγκοινωνιῶν». Ὁ βουλευτὴς κ. Γ. Τζωρτζόπουλος, καταθέτει τὸ ἀκόλουθον ἐρώτημα, ἀφορῶν τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν: Τὸ ἔκτακτον στρατοδικεῖον Ἰωαννίνων δικάσαν τὴν ὑπόθεσιν 145 αὐτοαμυνιτῶν, ἡ ὁποία ἐκράτησεν ἐν συγκινήσει καὶ ἐν ἀγανακτήσει συγχρόνως τὴν κοινὴν γνώμην τῆς Ἠπειρωτικῆς πρωτευούσης διὰ τὰς εἰς βάρος τῶν δικαζομένων ἀποκαλύψεις, μετὰ μακρὰν καὶ ἐξονυχιστικὴν διαδικασίαν ἐξέδωκε πρὸ δεκαημέρου τὴν ἀπόφασίν του, καταδικάσαν παμψηφεὶ 48 ἐξ αὐτῶν εἰς τὴν ποινὴν τοῦ θανάτου. Ἤδη ἐξετελέσθη ἡ ποινὴ μόνον 5 ἐκ τῶν καταδικασθέντων, ἀνασταλείσης τῆς ποινῆς τῶν ὑπολοίπων. Ἐρωτᾶται ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν καὶ παρακαλεῖται νὰ πληροφορήσῃ τὴν Βουλήν, διὰ τίνα λόγον περιωρίσθη ἡ ἐκτέλεσις εἰς τὴν πρώτην πεντάδα τῶν καταδικασθέντων καὶ ἀνεστάλη ἡ ἐκτέλεσις τῆς ποινῆς τῶν ὑπολοίπων, ἐφ’ ὅσον ἡ ἀπόφασις τοῦ ἐκτάκτου στρατοδικείου Ἰωαννίνων ἐξεδόθη διὰ πάντας τοὺς καταδικασθέντας, παμψηφεί. Δέον νὰ γνωρίζῃ ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, ὅτι ἡ ἐκδοθεῖσα ἀπόφασις ὑπῆρξε καὶ δικαία καὶ σύμφωνος πρὸς τὸ αἴσθημα τοῦ χειμαζομένου καὶ θυσιαζομένου καθημερινῶς Ἠπειρωτικοῦ λαοῦ, ὅστις δὲν ἀπώλεσε τὴν πίστιν του εἰς τὸ ὅτι αἱ ἀποφάσεις τῶν δικαστηρίων τῆς Πατρίδος του εἶναι ἐκτελεσταὶ καὶ ὅτι οὐδείς, ὁσονδήποτε ἰσχυρός, εἶναι εἰς θέσιν νὰ ματαιώσῃ τὴν ἐκτέλεσίν των. Ἐν Ἀθήναις τῇ 2 Αὐγούστου 1948

Ὁ ἐρωτῶν βουλευτὴς Ἰωαννίνων

Γ. ΤΖΩΡΤΖΟΠΟΥΛΟΣ

§5ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ ὑπουργὸς τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας προτείνει τὴν κατάρτισιν εἰδικῆς Διακομματικῆς Ἐπιτροπῆς 15μελοῦς, ἥτις θὰ μελετήσῃ τὰ ἐκκρεμῆ ζητήματα τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας, ἐπὶ τῇ βάσει τῶν εἰσηγήσεων τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Ἐμπορικῆς Ναυτιλίας. Δέχεται ἡ Βουλή;

§6ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§7ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπίσης ὁ βουλευτὴς Εὐβοίας κ. Κ. Καλλίας δι’ αἰτήσεώς του, ἐχούσης ὡς κατωτέρω, προτείνει, ὅπως σχηματισθῇ εἰδικὴ 25μελὴς Διακομματικὴ Ἐπιτροπὴ πρὸς μελέτην ζητημάτων τῆς ἀμπελουργίας καὶ τοῦ οἴνου καὶ τῶν συναφῶν αὐτοῖς. Δέχεται ἡ Βουλή;

§8ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§9ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ πρότασις τοῦ κ. Καλλία ἔχει οὕτω: Πρὸς τὸν Κύριον Πρόεδρον τῆς Δʹ Ἀναθεωρητικῆς Βουλῆς Κύριε Πρόεδρε, Ἐπικειμένης τῆς ἐσοδείας τοῦ οἴνου καὶ ἵνα μὴ ἐπιλαμβανώμεθα τῶν σχετικῶν πρὸς τὴν προστασίαν τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς προβλημάτων ἀνωφελῶς ἐκ τῶν ὑστέρων, ὡς συνήθως, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ προτείνω πρὸς Ὑμᾶς καὶ δι’ Ὑμῶν πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, ὅπως συμφώνως πρὸς τὸ ἄρθρον 8, παράγραφος 4 τοῦ Κανονισμοῦ τῆς Βουλῆς, καταρτισθῇ Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ συνθέσεως διακομματικῆς, περιλαμβάνουσα τοὺς ἀξιοτίμους κ. κ. συναδέλφους τῶν ἀμπελουργικῶν περιφερειῶν (περιφερειῶν οἰναμπέλου), ἵνα ἐπιληφθῇ τῆς ἀντιμετωπίσεως τοῦ ὅλου οἰνικοῦ προβλήματος τῆς Χώρας, ἰδίως δὲ τῆς διαθέσεως τῆς παραχθησομένης ποσότητος οἴνων πλὴν τῆς ἐσωτερικῆς ἀγορᾶς καὶ δι’ ἐξαγωγῆς εἰς τὸ ἐξωτερικὸν, ἐν ἀνάγκῃ δὲ καὶ δι’ ἀποστάξεως, τοῦ ζητήματος τῆς φορολογίας τοῦ οἴνου κλπ. Ἐπίσης νὰ ἀσχοληθῇ μὲ τὸν ἀπειλοῦντα αὐτὴν τὴν ὕπαρξιν τῶν ἀμπελώνων κίνδυνον τῆς φυλλοξήρας, ἡ ὁποία ἔφθασεν πλέον εἰς καθαρῶς ἀμπελουργικὰς περιφερείας, ὅπως τῆς Χαλκίδος καὶ ἀπειλεῖ ἤδη τὴν Βοιωτίαν καὶ τὴν Ἀττικήν. Σημειῶ, κύριε Πρόεδρε, ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ Βουλὴ δὲν ἠσχολήθη μὲ τὴν προσήκουσαν προσοχὴν καὶ εὐρύτητα ἐπὶ τῶν προβλημάτων τῆς οἰναμπέλου ἀπὸ τοῦ ἔτους 1909, ὅτε ἡ συσταθεῖσα Κοινοβουλευτικὴ Ἐπιτροπὴ, εἰσηγουμένου τοῦ ἀειμνήστου Ἐμμανουὴλ Ρέπουλη, συνέταξε λίαν ἐμπεριστατωμένην ἔκθεσιν. Ἀθῆναι τῇ 30)7)1948.

Μετὰ πάσης τιμῆς

Κ. ΚΑΛΛΙΑΣ

Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

Κύριοι βουλευταί, διὰ τὸ νομοσχέδιον τοῦ ὑπουργείου Παιδείας ὡμίλησαν 8 συνάδελφοι, εἶναι δὲ ἐγγεγραμμένοι ἄλλοι 11 νὰ ὁμιλήσουν. Θὰ ἐπρότεινα νὰ γίνῃ δεκτὸν εἰς αʹ ἀνάγνωσιν καὶ εἰς τὴν δευτέραν ἀνάγνωσιν νὰ γίνουν αἱ συζητήσεις ἐπὶ τῶν ἄρθρων. Γίνεται δεκτὸν τοῦτο;

§10ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§11ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον συζήτησιν τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἐγγραφῆς εἰς τὰ Πανεπιστήμια Ἀθηνῶν καὶ Θεσσαλονίκης διὰ τὸ ἔτος 1948–1949 τῶν κατὰ τὸ ἄρθρον 3 τοῦ Ν. Δ. 755)49 θεωρηθέντων φοιτητῶν». Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως, τροποποιήσεως καὶ καταργήσεως ἐνίων διατάξεων τῶν περὶ φορολογίας τῆς σταφιδίνης, γλυκόζης, ὀπωροσακχάρου, χαρουποσιροπίου, ἀμυλοσιροπίου καὶ περὶ ἐμπορίου τοῦ οἴνου καὶ προστασίας τῆς οἰνοπαραγωγῆς νόμων».

§12ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§13ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον συζήτησιν τὸ σχέδιον νόμου «περὶ συμπληρώσεως, τροποποιήσεως καὶ καταργήσεως ἐνίων διατάξεων τῶν περὶ φορολογίας τῆς σταφιδίνης, γλυκόζης, ὀπωροσακχάρου, χαρουποσιροπίου, ἀμυλοσιροπίου καὶ περὶ ἐμπορίου τοῦ οἴνου καὶ προστασίας τῆς οἰνοπαραγωγῆς νόμων». Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 28 Ἀπριλίου 1948 συμβάσεως μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος».

§14ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§15ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον συζήτησιν τὸ σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως τῆς ἀπὸ 28 Ἀπριλίου 1948 συμβάσεως μεταξὺ τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου καὶ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος». Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀπονομῆς συντάξεως εἰς τοὺς τραυματίας καὶ τὰς οἰκογενείας τῶν παρὰ ληστρικῶν συμμοριῶν ἢ ἐνόπλων στασιαστῶν κλπ. φονευομένων στρατιωτικῶν, πολιτικῶν ὑπαλλήλων καὶ ἰδιωτῶν ἐν γένει».

§16ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§17ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον συζήτησιν τὸ σχέδιον νόμου «περὶ ἀπονομῆς συντάξεως εἰς τοὺς τραυματίας καὶ τὰς οἰκογενείας τῶν παρὰ ληστρικῶν συμμοριῶν ἢ ἐνόπλων στασιαστῶν κλπ. φονευομένων στρατιωτικῶν, πολιτικῶν ὑπαλλήλων καὶ ἰδιωτῶν ἐν γένει». Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 1274)1919 περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 527)1914, «περὶ ἐμπορίας τῶν χημικῶν λιπασμάτων».

§18ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§19ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον συζήτησιν τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τοῦ νόμου 1274)1919 περὶ τροποποιήσεως τοῦ νόμου 527)1914, «περὶ ἐμπορίας τῶν χημικῶν λιπασμάτων».

§20Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, παρακολουθῶ τὰς ἐργασίας τῶν Βουλῶν ἀπὸ τὸ 1890 καὶ ἔχω παρατηρήσει ὅτι ὁ Πρόεδρος τῆς Βουλῆς εἶναι ἀπησχολημένος διηνεκῶς εἰς τὸ ποία εἶναι ἡ κατάστασις τῆς Βουλῆς, ἡ τάξις καὶ ἡ ἁρμονία τῶν συζητήσεων. Πρώτη φορὰ μοῦ συνέβη ἀπὸ 58 ὁλοκλήρων ἐτῶν νὰ βλέπω δύο, τρεῖς, τέσσαρες, πέντε βουλευτὰς νὰ ὁμιλοῦν εἰς τὰ ὠτία, εἰς τὴν ρίνα, εἰς τὴν σιαγόνα, εἰς τὴν κεφαλὴν τοῦ Προέδρου τῆς Βουλῆς. (Χειροκροτήματα).

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τῶν σχεδίων νόμων: 1) «περὶ κυρώσεως τῆς ἐν Ἀθήναις τῇ 20 Ἰουνίου 1947 ὑπογραφείσης μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Ἡνωμένων Πολιτειῶν τῆς Ἀμερικῆς συμφωνίας περὶ βοηθείας πρὸς τὴν Ἑλλάδα», καὶ 2) «περὶ κυρώσεως τῆς ἐν Ἀθήναις τῇ 8 Ἰουλίου 1947 ὑπογραφείσης μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Ἡνωμένων Πολιτειῶν τῆς Ἀμερικῆς συμφωνίας ἀφορώσης εἰς τὴν βοήθειαν πρὸς περίθαλψιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ὑπὸ τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν». Ὁ κ. Α. Βαμβέτσος ἔχει τὸν λόγον.

§22Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Κύριοι βουλευταί, εἰσάγονται σήμερον πρὸς συζήτησιν δύο νομοσχέδια κυρωτικὰ συμβάσεων, αἱ ὁποῖαι κατ’ οὐσίαν ἔχουν ἐκτελεσθῆ καὶ τῶν ὁποίων ἡ ἰσχὺς ἔχει λήξει. Πρὶν εἰσέλθω εἰς τὴν ἐξέτασιν τῶν νομοσχεδίων αὐτῶν, ἐπιθυμῶ νὰ τονίσω, ὅτι εἶναι παγία, ἀτυχῶς, τακτικὴ τῆς Κυβερνήσεως νὰ φέρῃ τὸ Σῶμα πάντοτε πρὸ τετελεσμένων γεγονότων. Ὄχι μόνον ἐκδίδει συχνότατα νομοθετικὰ διατάγματα καὶ νόμους ἀναγκαστικούς, οἱ ὁποῖοι ἔρχονται πρὸς κύρωσιν μετὰ πάροδον πολλάκις ἔτους ἀπὸ τῆς ἡμέρας, κατὰ τὴν ὁποίαν ἐτέθησαν εἰς ἐφαρμογήν, ἀλλὰ καί, ἐν προκειμένῳ συμβάσεις σημαντικαί, ἔχουσαι σοβαρώτατον περιεχόμενον, αἱ ὁποῖαι ὑπεγράφησαν πρὸ ἑνὸς καὶ πλέον ἔτους ἔρχονται μόλις σήμερον πρὸς κύρωσιν, τὴν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν, ὅπως εἶπον ἐν ἀρχῇ, ἡ ἰσχὺς αὐτῶν ἔχει ἤδη λήξει. Οὐσιαστικῶς, ἑπομένως, θὰ ἐπρόκειτο ἁπλῶς νὰ ἀπαγγείλωμεν τὸν ἐπικήδειον τῶν συμβάσεων αὐτῶν, διότι δὲν θὰ εἶχεν ἄλλο περιεχόμενον ἡ εἰσήγησις ἐπὶ τοῦ ὑπὸ κρίσιν νομοσχεδίου. Νομίζω, ὅμως, ὅτι τὸ Σῶμα δὲν πρέπει νὰ μείνῃ ἀσυγκίνητον πρὸ αὐτῆς τῆς τακτικῆς, ἐὰν πράγματι ἐπιθυμῶμεν νὰ σώσωμεν τὸ κοινοβουλευτικὸν πολίτευμα ἀπὸ τοὺς οἱουσδήποτε ἐπιβουλευομένους αὐτό. Θὰ εἶναι ἀνάγκη κἄποτε, ὄχι βέβαια εἰς τὴν προκειμένην ὑπόθεσιν, διότι δυστυχῶς τὸ θέμα δὲν τὸ ἐπιτρέπει, ἀλλὰ εἰς πᾶσαν ἄλλην περίπτωσιν θὰ εἶναι ἀνάγκη τὸ Σῶμα ἢ νὰ ἀντιληφθῇ ὅτι ἔχομεν Σύνταγμα καὶ συνταγματικὸν πολίτευμα, ἢ νὰ εἴπῃ ρητῶς, ὅτι εἶναι καλύτερον νὰ ἀφήσωμεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν κατὰ παράβασιν τοῦ Συντάγματος, νὰ ὑπογράφῃ συμβάσεις καὶ νὰ τὰς φέρῃ μετὰ τὴν ἐκτέλεσίν των πρὸς κύρωσιν, νὰ ἐκδίδῃ ἀναγκαστικοὺς νόμους καὶ νὰ τοὺς φέρῃ ὅταν δημιουργοῦνται ἤδη καταστάσεις, τὰς ὁποίας δὲν δυνάμεθα νὰ ἀνατρέψωμεν. Ἐν τοιαύτῃ, ὅμως, περιπτώσει γινώμεθα ἡμεῖς οἱ ἴδιοι νεκροθάπται τοῦ κοινοβουλευτικοῦ μας πολιτεύματος. Ἐλπίζω ὅτι θὰ συγκινηθῇ τὸ Σῶμα πρὸ αὐτῆς τῆς καταστάσεως.

§23Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ πνεῦμα τοῦ Σώματος.

§24Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Τὸ πνεῦμα τοῦ Σώματος, ἐὰν θέλετε, καὶ θὰ ἀπορρίψῃ τοιαῦτα νομοθετήματα κυρωτικὰ ἐφηρμοσμένων ἤδη καὶ ἐκτελεσμένων πράξεων, διὰ νὰ δοθῇ ἕνα παράδειγμα εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ καὶ διὰ νὰ εἶναι δυνατὸν πράγματι νὰ ἐμμείνωμεν εἰς τὸν θεσμὸν τῆς κοινοβουλευτικῆς Δημοκρατίας. Καὶ θὰ εἴπω καὶ ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ ὅ,τι ἔγραψα εἰς κάποιαν ἔκθεσίν μου, ὅτι δηλαδή, εἶναι βέβαια ἡ σημερινὴ πλειοψηφία τόσον ὀγκώδης, ὥστε νὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ψηφίζῃ τὰ πάντα καὶ νὰ συγχωρῇ τὰ πάντα καὶ νὰ ἀμνηστεύῃ τὰ πάντα. Ἀλλὰ αἱ πλειοψηφίαι, κύριοι, εἶναι ρευσταί, καὶ εἶναι ἐνδεχόμενον, καὶ ἐλπίζω, ὅτι εἶναι πολὺ πιθανόν, ὅτι ἡ σημερινὴ πλειοψηφία αὔριον θὰ εἶναι μειοψηφία καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει νὰ σκεφθῇ, ὅτι θὰ εὑρεθῇ ἴσως αὐτὴ ἡ ἰδία εἰς τὴν θέσιν νὰ πλήξῃ τὴν τότε Κυβέρνησιν διὰ παρομοίας πράξεις καὶ δὲν θὰ δύναται νὰ κάμῃ αὐτὸν τὸν ἔλεγχον, διότι αὐτὴ ἡ ἰδία θὰ ἔχῃ δημιουργήσει τὸ προηγούμενον τῆς παραβιάσεως τοῦ Συντάγματος. Ἐὰν λοιπόν, ἡ πλειοψηφία καὶ ἡ Κυβέρνησις τοὐλάχιστον πεισθοῦν ἀπὸ αὐτό, τὸ ἐπιχείρημα τὸ πρακτικόν, τοῦ μέλλοντος, ἐὰν αἰσθάνωνται ὅτι θὰ παύσουν νὰ εἶναι Κυβέρνησις καὶ πλειοψηφία, τότε ἐλπίζω, ὅτι θὰ μεταβάλουν τακτικήν, καὶ θὰ ἀρχίσουν κάποτε νὰ ἀπορρίπτουν τοιαῦτα νομοσχέδια ἐρχόμενα ἐκ τῶν ὑστέρων πρὸς ἁπλῆν ἐπισφράγισιν τετελεσμένων γεγονότων. Ἀλλὰ ἐν προκειμένῳ, εἶναι μὲν βεβαίως ἐπικήδειος ὁ λόγος, τὸν ὁποῖον ἀπαγγέλλω, ἀλλὰ ἔχει καὶ ποιάν τινα πρακτικὴν σημασίαν. Διότι θὰ σᾶς ὑπομνήσω τὸ νομοσχέδιον περὶ κυρώσεως μιᾶς ἄλλης συμβάσεως, τὸ ὁποῖον συνεζητήσαμεν ἀκριβῶς πρὸ ἑνὸς μηνός, δηλαδὴ τὴν 2αν Ἰουλίου ἐ.ἔ., τὸ νομοσχέδιον δηλαδὴ ἐκεῖνο διὰ τοῦ ὁποίου ἐκυροῦμεν τὴν σύμβασιν τοῦ σχεδίου Μάρσαλ. Ὅπως ἐνθυμεῖσθε, ἴσως, ὅταν ἀνέπτυξα τὰς ἀπόψεις μου ἐπὶ τοῦ νομοσχεδίου αὐτοῦ, ἐτόνισα πρὸς τὸ Σῶμα, ὅτι διὰ τῆς συμβάσεως ἐκείνης δὲν τερματίζεται πλέον ἡ σύμβασις τοῦ δόγματος Τροῦμαν, ἀλλὰ παρατείνεται ἡ ἰσχὺς αὐτῆς. Διότι ἐξαιρετικῶς καὶ εἰς βάρος τῆς Ἑλλάδος, προσετέθησαν διατάξεις, διὰ τῶν ὁποίων ἐξακολουθεῖ καὶ μετὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ σχεδίου Μάρσαλ, ἐξαιρετικῶς διὰ τὴν Ἑλλάδα, νὰ ἐφαρμόζεται ἡ σύμβασις, ἡ ὁποία σήμερον πρόκειται νὰ κυρωθῇ. Ἑπομένως, ἡ κύρωσις τῆς συμβάσεως αὐτῆς κατὰ τὸ σημεῖον αὐτό, κατὰ τὸ σημεῖον δηλαδή, κατὰ τὸ ὁποῖον ἐπιβάλλει ὡρισμένας ὑποχρεώσεις εἰς τὴν χώραν, δὲν εἶναι ἁπλῶς τερματισμὸς μιᾶς καταστάσεως, ἀλλὰ πρόκειται νὰ ἔχῃ καὶ συνέχειαν καθ’ ὅλην τὴν τετραετίαν, κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ διαρκέσῃ τὸ σχέδιον Μάρσαλ. Βεβαίως θὰ ἦτο τολμηρὸν νὰ σᾶς εἴπω σήμερον, ὅτι δὲν πρέπει τὴν σύμβασιν αὐτὴν νὰ τὴν ἐπικυρώσωμεν, διότι ἀνελάβομεν τὴν ὑποχρέωσιν ἐκείνην. Καὶ ἐν τούτῳ ἐπίσης ἐλέγχω τὴν Κυβέρνησιν, διότι ἐδημιούργησεν αὐτὸ τὸ ἀπαράδεκτον πρωθύστερον σχῆμα, δηλαδὴ μᾶς ὑπεχρέωσε πρὸ ἑνὸς μηνός, νὰ ψηφίσωμεν τὴν σύμβασιν, διὰ τῆς ὁποίας παρετείναμε σύμβασιν μήπω κυρωθεῖσαν, καὶ ἔρχεται σήμερον, ἐκ τῶν ὑστέρων, νὰ ἐκδώσῃ τὴν ἁπλῆν συμβολαιογραφικὴν πρᾶξιν τῆς καταχωρήσεως αὐτῆς τῆς συμβάσεως, ἡ ὁποία ἤδη καθ’ ὁλοκληρίαν ἔχει περατωθῆ. Ἡ σύμβασις αὕτη θὰ ἔπρεπε πράγματι νὰ εἶχε τερματισθῆ, ὅπως εἶπον καὶ τότε, διότι δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω, διὰ ποῖον λόγον, ἐξαιρετικῶς ἡ ἡμετέρα χώρα πρέπει νὰ εὑρίσκεται εἰς χείρονα θέσιν τῶν ἄλλων χωρῶν. Καὶ διατί, ὅλαι μὲν αἱ ἄλλαι χῶραι θὰ ἔχουν ἕνα ἀντιπρόσωπον διὰ τὸ σχέδιον Μάρσαλ καὶ ἡμεῖς θὰ ἔχωμεν ὁλόκληρον τὴν Ἀποστολήν, ἡ ὁποία καθ’ ὅλον αὐτὸ τὸ διάστημα ὑπάρχει ἐν Ἑλλάδι καὶ θὰ ἐξακολουθήσῃ νὰ ὑπάρχῃ ἐπὶ μίαν τετραετίαν, ὄχι ἁπλῶς διὰ νὰ παρακολουθῇ τὴν ἐκτέλεσιν τοῦ σχεδίου, ἀλλὰ διὰ νὰ ἐπεμβαίνῃ διαρκῶς καὶ συστηματικῶς εἰς τὰ ἔργα τῆς Κυβερνήσεως. Πόσον βαρὺ εἶναι τὸ πρᾶγμα, κύριοι, θὰ τὸ ἀντελήφθητε κατὰ τὰς τελευταίας αὐτὰς ἡμέρας, ὅταν συνεζητεῖτο τὸ ζήτημα τῆς τιμῆς τοῦ σίτου. Διότι τότε κατὰ τὴν διάρκειαν τῶν συζητήσεων, ἀνεκοινώθη διὰ τοῦ τύπου, μία ἐπιστολή, ἡ ὁποία ἀπηυθύνθη πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καὶ διὰ τῆς ὁποίας, ἐν τῇ ἀσκήσει τῶν δικαιωμάτων τῶν ἀπορρεόντων ἐκ τοῦ ἄρθρου 12 τῆς συμβάσεως τοῦ σχεδίου Μάρσαλ, ὁ ἐκπρόσωπος τῆς Ἀμερικανικῆς Κυβερνήσεως, ἀρνεῖται εἰς τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν τὸ δικαίωμα τῆς αὐξήσεως τῆς τιμῆς τοῦ σίτου, δηλαδή, ἐφ’ ὅσον διαρκεῖ τὸ σχέδιον Μάρσαλ, δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν ἡ Κυβέρνησις νὰ λάβῃ καμμίαν ἀπόφασιν ἐπὶ οἰκονομικῶν ζητημάτων ἄνευ προηγουμένης συναινέσεως τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς. Ἀντιλαμβάνεσθε ποίαν μεγάλην σημασίαν, ἔχει τὸ πρᾶγμα καὶ θὰ εἶναι μία ἀσυνέπεια ἐκ μέρους τοῦ Σώματος, ἀφ’ ἑνὸς μέν, νὰ ἐπικρίνῃ τὴν Κυβέρνησιν, διότι δὲν αὐξάνει τὴν τιμὴν τοῦ σίτου, ἀφ’ ἑτέρου ὅμως, νὰ ἔχῃ αὐτὸ τοῦτο τὸ Σῶμα ψηφίσῃ τὴν σύμβασιν, ἡ ὁποία δένει τὰς χεῖρας τῆς Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία καθιστᾷ ἀδύνατον εἰς αὐτήν τὴν αὔξησιν τῆς τιμῆς τοῦ σίτου. Σήμερον οἱ ἀσκοῦντες τὸν ἔλεγχον ἐναντίον τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὑπερψηφίσαντες τὴν σύμβασιν ἐκείνην, οἵτινες δὲν ἐδέχθησαν τὴν τροπολογίαν τὴν προταθεῖσαν ὑφ’ ἡμῶν, εὑρίσκονται πρὸ ἀντιφάσεως. Δηλαδὴ ἐνῷ οἱ ἴδιοι ἐψήφισαν καὶ ἐδέχθησαν, ὅτι θὰ ἐξακολουθεῖ νὰ ἐφαρμόζεται τὸ σχέδιον Μάρσαλ, σήμερον αὐτοὶ ἐλέγχουν τὴν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία δὲν δύναται νὰ αὐξήσῃ τὴν τιμὴν καὶ τοῦτο, διότι ἡ Ἀμερικανικὴ Ἀποστολὴ ἀρνεῖται αὐτὴν τὴν αὔξησιν.

§25Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Εἶναι ἕτερον ἑκάτερον αὐτὸ περὶ τοῦ ὁποίου ὁμιλεῖτε καὶ δεύτερον ἡ ἐπέμβασις ἀφορᾷ τὸ ἄρθρον 2 τοῦ σχεδίου Εὐρωπαϊκῆς βοηθείας, τὸ ὁποῖον ὡς γνωστόν, εἶναι ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον ἐδέχθησαν ὅλα τὰ συνυπογράψαντα κράτη.

§26Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Δὲν ἀφορᾷ τὸ ἄρθρον 2, ἀλλὰ τὸ ἄρθρον 12.

§27Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Ἡ παρέμβασις, ἡ ὁποία γίνεται σχετικῶς, βασίζεται ἐπὶ τῆς παραγρ. 3 τοῦ ἄρθρου 2, τὸ δὲ ἄρθρον 2 τῆς Εὐρωπαϊκῆς βοηθείας, ἔχει γενικὰς διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἔχουν ὑπογραφεῖ ἀπὸ ὅλα τὰ κράτη. Δυστυχῶς δὲν εἶχον ὑπ’ ὄψιν μου, ὅτι θὰ γίνῃ αὐτὴ ἡ συζήτησις διὰ νὰ σᾶς φέρω τὸ κείμενον.

§28Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Κύριε Ἀντιπρόεδρε, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ὑπενθυμίσω, ὅτι τὸ ζήτημα δὲν ἔχει οὕτω διότι τὸ ἄρθρον 2 δὲν λέγει αὐτὰ τὰ πράγματα, τὸ ἄρθρον 2 εἰς τὴν παράγραφον 3 λέγει ὅτι: «Ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις θέλει λάβει ὅσα μέτρα ἤθελε κρίνει κατάλληλα καὶ θέλει συνεργασθῆ μετὰ τῶν ἄλλων κρατῶν ἵνα ἐμποδίζῃ τὴν ἐκ μέρους ἰδιωτικῶν ἢ δημοσίων ἐπιχειρήσεων ἐφαρμογὴν μεθόδων ἐργασίας, αἱ ὁποῖαι ἐπιδροῦν ἐπὶ τοῦ διεθνοῦς ἐμπορίου, περαιτέρω τοῦ ἐλευθέρου ἀνταγωνισμοῦ κλπ.». Τί σχέσιν ἔχει αὐτὴ ἡ διάταξις;

§29Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Τότε θὰ εἶναι ἄλλη παράγραφος, εἰς τὸ ἄρθρον 2.

§30Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Τὸ ἄρθρον 2, κ. Ἀντιπρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, ἔχει τὰς ἑξῆς παραγράφους, ἡ πρώτη λέγει: «Τὰς τοῦ συνόλου ἐπιτεύξεις τοῦ ἀνωτάτου ὁρίου ἀνορθώσεως διὰ τῆς χρησιμοποιήσεως τῆς βοηθείας κλπ., ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις θὰ καταβάλῃ πᾶσαν προσπάθειαν πρὸς λῆψιν ἢ διατήρησιν τῶν ἀναγκαιούντων μέτρων διὰ τὴν διασφάλισιν τῆς ἀποτελεσματικῆς καὶ πρακτικῆς χρησιμοποιήσεως πάντων τῶν εἰς τὴν διάθεσιν αὐτῆς εὑρισκομένων πόρων, καὶ εἰδικώτερον μέτρων διὰ τὴν διασφάλισιν τῆς χρησιμοποιήσεως τῶν ἐφοδίων καὶ συνεπῶς πρὸς ἀντιμετώπισιν σκοπῶν σχετικῶν μὲ τὴν συμφωνίαν, τῆς παρατηρήσεως καὶ ἐξετάσεως τῆς χρησιμοποιήσεως τῶν πόρων τούτων, τοῦ ἐπαναπατρισμοῦ τῶν κεφαλαίων, τῆς παραγωγῆς καὶ ἀναπτύξεως τῆς γεωργικῆς καὶ βιομηχανικῆς παραγωγῆς, τῆς σταθεροποιήσεως τοῦ νομίσματος καὶ ἰσοσκελίσεως τοῦ προϋπολογισμοῦ ὑφ’ ἣν ἔννοιαν διασαφηνίζει τὸ παράρτημα, τῆς ἐμπορικῆς συνεργασίας μετὰ τῶν ἄλλων Κρατῶν». Ἡ δευτέρα παράγραφος ἀναφέρεται εἰς τὴν χρησιμοποίησιν τοῦ ἀνθρωπίνου ὑλικοῦ καὶ ἡ τρίτη εἶναι ἐκείνη ποὺ σᾶς ἀνέγνωσα πρὸ ὀλίγου. Ἐὰν ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, νομίζει ὅτι ἡ ἐπέμβασις...

§31Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Εἶναι πολὺ πιθανόν, ἐὰν θέλετε νὰ τὸ ἑρμηνεύσητε στενῶς νὰ ἔχετε δίκαιον, ἀλλὰ πάντως, ἐὰν τὸ ἑρμηνεύσητε εὐρέως δὲν ἔχετε δίκαιον. Διότι οἱ ὑπογράψαντες ἔχουν ὅλας τὰς ὑποχρεώσεις καὶ συνεπῶς, ἔτσι γίνεται δι’ ὅλους.

§32Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Εἰς καμμίαν ἐκ τῶν παραγράφων τοῦ ἄρθρου 2 δὲν παρέχεται τὸ δικαίωμα εἰς τὴν Ἀμερικανικὴν Ἀποστολήν, νὰ ἐπεμβαίνῃ καὶ νὰ προβάλῃ βέτο.

§33Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἂς παρακληθῇ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος νὰ ἐπιδείξῃ τὴν σχετικὴν περικοπήν.

§34Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ. Ἡ Ἀμερικανικὴ Ἀποστολή, δυνάμει τοῦ ἄρθρου 2 κάμει τὰς συστάσεις αὐτὰς πρὸς τὴν Κυβέρνησιν.

§35Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Κύριε ἀρχηγὲ τῶν Ἐθνικῶν Φιλελευθέρων, ἢ πρόκειται περὶ ἁπλῆς συστάσεως, ἢ πρόκειται περὶ βέτο. Ἀλλὰ ἐὰν πρόκειται περὶ ἁπλῆς συοτάσεως, αὐτὸ δὲν ἔχει κανέναν δεσμευτικὸν χαρακτῆρα καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ἡ Κυβέρνησις φέρει ἀκεραίαν τὴν εὐθύνην, ἐὰν δὲ περὶ ἀσκήσεως βέτο, κατὰ τὸ ἄρθρον 12, τότε δὲν πρόκειται περὶ συστάσεων.

§36Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος, ἐπεκαλέσθη τὸ ἄρθρον 2, τὸν παρακαλοῦμεν νὰ ἀναγνώσῃ τὴν περικοπήν, τὴν ὁποίαν ἐπικαλεῖται καὶ ἐπὶ τῆς ὁποίας στηρίζει τὰς ἀπόψεις του.

§37Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Ὅ,τι ἀνέγνωσεν ὁ κ. Βαμβέτσος ἐπεκαλέσθην.

§38Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Τὸ ἐδάφιον αὐτὸ, τὸ ὁποῖον ἐννοεῖ ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος, δηλαδὴ τὸ ἐδάφιον γʹ τῆς πρώτης παραγράφου λέγει τὰ ἑξῆς: «Τὴν σταθεροποίησιν τοῦ νομίσματός της, τὸν καθορισμὸν καὶ διατήρησιν σταθερᾶς τιμῆς συναλλάγματος, τὴν ἰσοσκέλισιν τοῦ κρατικοῦ προϋπολογιμοῦ της, κατὰ τὸ δυνατὸν ταχύτερον, τὴν δημιουργίαν καὶ διατήρησιν ἐσωτερικῆς οἰκονομικῆς σταθερότητος καὶ γενικῶς τὴν ἀποκατάστασιν καὶ διατήρησιν τῆς ἐμπιστοσύνης εἰς τὸ νομισματικὸν αὐτῆς σύστημα», τὸ δὲ παράρτημα διευκρινίζει, ὅτι δὲν ἀποκλείεται ἡ ὕπαρξις ἐλλείμματος ἐπὶ βραχὺ χρονικὸν διάστημα, «ἀλλὰ σημαίνει τὴν μακρᾶς προοπτικῆς πολιτικὴν ἰσοσκελισμένου προϋπολογισμοῦ». Ὅλα αὐτὰ, εἶναι μονομερεῖς ἐνέργειαι τῆς Κυβερνήσεως ἄνευ δικαιώματος ἐπεμβάσεων ἢ συστάσεων. Σᾶς ἐρωτῶ, λέγει τοιαῦτα πράγματα; Λέγει ἁπλῶς, ὅτι πρόκειται νὰ ληφθοῦν μέτρα διὰ τὴν αὔξησιν τῆς γεωργικῆς παραγωγῆς κλπ. Ἀπορῶ δέ, πὼς ἐκ τῆς διατάξεως αὐτῆς ἔχει τὸ δικαίωμα ἡ Ἀποστολὴ νὰ ἀρνεῖται τὴν αὔξησιν τῆς τιμῆς τοῦ σίτου. Καὶ ἐρωτῶ: Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστηριχθῇ τοιαύτη γνώμη;

§39Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ. Ἔστω συστάσεις ὅτι ἔκανε.

§40Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ἐπὶ τῇ βάσει αὐτῆς τῆς διατάξεως δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνουν συστάσεις. Μόνον ἂν ἡ Ἀποστολὴ ἐπικαλεσθῇ τὸ ἄρθρον 12, τότε θὰ ἠμπορῇ νὰ ἐπέμβῃ. (Τὸ ἄρθρον 12 λέγει: «...................... ............. (ἀναγινώσκει)............. Καὶ ἐδῶ ἔρχομαι νὰ σᾶς τονίσω τὴν σημασίαν, τὴν ὁποίαν ἔχει ἡ ἐπιστολὴ ἀπὸ 15 Ἰουνίου 1947,............. Πρὶν σᾶς ἀναπτύξω τὸ ζήτημα, θὰ ἤθελον νὰ σᾶς ὑπενθυμίσω μίαν διαλογικὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία ἐγένετο τότε, μεταξὺ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν καὶ ἐμοῦ, καὶ κατὰ τὴν ὁποίαν ἐπέστησα τὴν προσοχὴν τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν, ἐπὶ μιᾶς δηλώσεως τὴν ὁποίαν μᾶς εἶχον κάμει, κατὰ τὴν ὁποίαν ἐπὶ τῇ βάσει ἀνταλλαγεισῶν μεταξὺ τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς ἐπιστολῶν, θὰ δύναται ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις μονομερῶς νὰ μεταβάλῃ τὰ δικαιώματα τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς. Τοῦτο ἐγένετο ἀντικείμενον μακρῶν συζητήσεων. Ἐπεστήθη ἰδιαιτέρως καὶ ἀπὸ ἐμὲ καὶ ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον συνάδελφον ἐκ Λέσβου, ἡ προσοχὴ τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν. Τοῦ εἶπον μάλιστα, τότε τὴν φράσιν, ὅτι δὲν ἐπεθύμουν νὰ τοῦ βάλω πεπονόφλουδαν διὰ νὰ τοῦ προκαλέσω μίαν δήλωσιν, διότι δὲν θὰ τὸν ἐλέγξω αὔριον ἐπὶ τῇ βάσει αὐτῆς τῆς δηλώσεως. Καὶ ἐπανέλαβε ρητῶς καὶ κατηγορηματικῶς, ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, ὅτι ἔχει πλέον τὸ δικαίωμα νὰ τροποποιῇ μονομερῶς τὰ δικαιώματα τῆς Ἀποστολῆς. Ἐάν, κύριοι βουλευταί, τοῦτο εἶναι ἀληθὲς καὶ οὕτως ὅλοι εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ τὸ θεωρήσωμεν ὡς συμβόλαιον μεταξὺ ἡμῶν καὶ τῆς Κυβερνήσεως, τότε λέγομεν ὅτι, παρῆλθεν ἔκτοτε μὴν καὶ μέχρι τῆς στιγμῆς αὐτῆς δὲν εἰσήγαγεν, ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, νομοσχέδιον τροποποιοῦν τὰ δικαιώματα τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς. Καὶ τοὐναντίον, διότι δὲν τὸ εἰσήγαγε, εὑρίσκεται εἰς τὴν δυσάρεστον θέσιν ἡ Κυβέρνησις, νὰ αἰσθάνεται τὴν ἀνάγκην τῆς αὐξήσεως τῆς τιμῆς τοῦ σίτου καὶ νὰ μὴ εἶναι δυνατὸν νὰ τὸ πράξῃ λόγῳ ἀρνήσεως τῆς πρὸς τοῦτο ἐγκρίσεως. Καὶ ἰδού, κύριοι, ποὺ βασίζεται αὐτὴ ἡ ἐνέργεια, αὐτὴ ἡ παραβίασις τῆς ἐλευθέρας δράσεως τῆς Κυβερνήσεως. Ἡ ἐπιστολὴ τῆς 15ης Ἰουνίου 1947, ἦτο ἐπιστολὴ ὑπογραφεῖσα ἀπὸ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν καθ’ ὑπόδειξιν. Δηλαδή, ἐδόθη, ὅπως καὶ ἡ σύμβασις ἄλλωστε, ἐδόθη τὸ κείμενον, τὸ ὁποῖον μὲ ἐλαχίστας τροποποιήσεις ἐγένετο ἀποδεκτὸν καὶ ἠξιώθη ἡ ἄμεσος ὑπογραφή του. Δὲν ἠθελήθη νὰ περιληφθῇ ὡς ρήτρα συμβατικὴ ἐπιβαλλομένη εἰς ἡμᾶς, ἀλλὰ μᾶς λέγουν, ἀφοῦ, κύριοι, μόνοι σας τὸ ἐζητήσατε, εἶναι πολὺ φυσικόν, νὰ ἀποτελέσῃ καὶ ἀντικείμενον τῆς συμβάσεως. Σημειώσατε ὅτι, ἐνῷ ρητῶς ἀναφέρεται αὐτὴ ἡ ἐπιστολὴ εἰς τὴν σύμβασιν, εἰς τὸ εἰς χεῖρας σας νομοσχέδιον, εἰς το ὁποῖον ἔπρεπε νὰ περιλαμβάνεται καὶ τὸ κείμενον τῆς ἐπιστολῆς διὰ νὰ σᾶς ὑπενθυμίζῃ τοὐλάχιστον, τί πρόκειται νὰ ψηφίσητε σήμερον, κατὰ παράβασιν τῆς ὑποσχέσεως, τὴν ὁποίαν μᾶς δίδει ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, εἰς τὴν εἰσηγητικὴν ἔκθεσιν, ὅτι προσαρτᾷ εἰς τὸ παρὸν καὶ τὴν ἐπιστολὴν αὐτήν, φαίνεται, ὅτι, ἐκ συστολῆς δὲν θέλει νὰ μᾶς εἴπῃ τί ἔλεγεν ἡ περιώνυμος αὐτὴ ἐπιστολὴ τῆς 15ης Ἰουνίου 1947. Ἐὰν μὲν θέλετε νὰ ψηφίσητε τὴν σύμβασιν ὡς ἔχει καὶ τὴν ἐπιστολήν, χωρὶς τὸ κείμενόν της νὰ εἶναι καταχωρημένον εἰς τὸ Σῶμα, τοῦτο ἀπόκειται εἰς τὴν κρίσιν τοῦ Σώματος. Ἀλλὰ ἐγὼ θὰ ἐνόμιζα, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ἐμμείνωμεν εἰς τὴν ἀρχὴν, τοῦ ὅτι οὐδέποτε πρέπει νὰ κυρώνωμεν νομοθετήματα ἢ συμβάσεις ἢ πράξεις οἱασδήποτε, τῶν ὁποίων τὸ κείμενον δὲν περιλαμβάνεται ὁλόκληρον εἰς τὸ κυρωτικὸν νομοσχέδιον, διὰ νὰ ἀντιλαμβάνεται ἐκείνην τὴν στιγμὴν ὁ ἀντιπρόσωπος τοῦ Ἔθνους, τί ἐπὶ τέλους ψηφίζει, ὅταν ψηφίζῃ. Κύριοι, ἀκούσατε ποίαν διάταξιν πρόκειται ἐμμέσως νὰ ψηφίσητε. Λέγει ἐδῶ: «Γενικῶς ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, θὰ ἐπιθυμῇ νὰ συμβουλεύεται τὴν Ἀποστολὴν πρὸ τῆς λήψεως οἱουδήποτε οἰκονομικοῦ μέτρου, ὅπερ θὰ ἠδύνατο νὰ ἐπηρεάσῃ τὴν ἐπιτυχίαν τοῦ Ἀμερικανικοῦ προγράμματος βοηθείας». Ἑπομένως, ἐδῶ ἔχει συμβατικὴν ὑποχρέωσιν πλέον ἡ Κυβέρνησις νὰ συμβουλεύεται τὴν Ἀποστολήν, προτοῦ λάβῃ οἱανδήποτε ἀπόφασιν. Καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον καὶ ἐπὶ τῇ βάσει αὐτῆς τῆς διατάξεως, ἀξιοῦται ἑκάστοτε ἡ ἔγκρισις τοῦ ἐκπροσώπου τῆς ΑΜΑΓΚ δι’ οἱανδήποτε ἀπόφασιν, τὴν ὁποίαν θὰ ἐλάμβανε ἕνας οἱοσδήποτε Ἕλλην ὑπουργός. Περαιτέρω λέγεται: «Πλὴν τῶν μελῶν τῆς Ἀποστολῆς, ἅτινα θὰ ἐνεργοῦν ὡς ἀντιπρόσωποι τῆς Κυβερνήσεως τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν, ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἐπιθυμεῖ τὴν βοήθειαν τῆς Κυβερνήσεως τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν διὰ τῆς χρησιμοποιήσεως περιωρισμένου ἀριθμοῦ Ἀμερικανῶν ἐμπειρογνωμόνων ἵνα ἐνεργοῦν ὑπὸ γενικὴν καὶ ἐπιβλεπτικὴν ἰδιότητα ἐν τῷ πλαισίῳ τῆς Ἑλληνικῆς Διοικήσεως». Αὐτὴ εἶναι, κύριοι, ἡ δευτέρα φράσις, ἡ ὁποία ἐδημιούργησεν αὐτὸ τὸ δικαίωμα τῆς ἐπεμβάσεως καί, ἐφ’ ὅσον κυρώσητε τὴν σύμβασιν σήμερον καὶ ἐμμέσως κυρώσητε καὶ τὴν ἐπιστολήν, ἔχετε, ἐν συνδυασμῷ πλέον μὲ τὴν σύμβασιν, τὴν ὁποίαν ἐψηφίσαμεν τὴν 2αν Ἰουλίου, ἔχετε ὁλόκληρον τὸ οἰκοδόμημα δυνάμει τοῦ ὁποίου ἐπὶ μίαν τετραετίαν θὰ ἐφαρμόζεται ἀκόμη αὐτὴ ἡ εἰδικὴ διάταξις, ἐκτὸς ἐὰν κατὰ τὴν δοθεῖσαν πρὸς τὴν Βουλὴν ὑπόσχεσιν, ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν, μᾶς προσκομίσῃ νομοσχέδιον, διὰ τοῦ ὁποίου μονομερῶς θὰ τροποποιοῦνται αὐτὰ τὰ δικαιώματα καὶ διὰ τοῦ ὁποίου θὰ τερματίζεται πλέον αὐτὴ ἡ ἐπέμβασις τῆς ΑΜΑΓΚ εἰς τὰ ἐσωτερικὰ καὶ οἰκονομικὰ τῆς χώρας. Ἐφ’ ὅσον τοῦτο δὲν γίνεται, δὲν θὰ δύνασθε νὰ κινηθῆτε καὶ δὲν θὰ δύνασθε καὶ σεῖς ὡς Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, νὰ διαμαρτύρεσθε δι’ οἱαδήποτε μέτρα, διὰ τὰ ὁποῖα ἡ Κυβέρνησις θὰ σᾶς δηλώνῃ ὅτι εὑρίσκεται εἰς ἀντίθεσιν πρὸς τὴν Ἀμερικανικὴν Ἀποστολήν. Τοῦτο πρέπει νὰ τὸ ἔχετε σοβαρῶς ὑπ’ ὄψιν σας. Δι’ αὐτοῦ περιορίζετε σοβαρῶς ἐφεξῆς τὸ δικαίωμά σας τοῦ ἐλέγχου τῆς Κυβερνήσεως, διότι, δι’ αὐτοῦ τοῦ νομοσχεδίου τὴν Κυβέρνησιν τὴν ἀμνηστεύετε, δηλαδὴ τῆς ἐπιτρέπετε νὰ δέχεται τὰς ἐπεμβάσεις, αἱ ὁποῖαι εἶναι συμβατικαὶ τοιαῦται.

§41Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Οἱ ὅροι αὐτοί, τοὺς ὁποίους ἀναφέρετε, δὲν ἐγένοντο ἀποδεκτοὶ ἀπὸ ὅλα τὰ 16 Κράτη;

§42Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ὄχι, αὐτὸ εἶναι τὸ ζήτημα, ὅτι, ἐνῷ τὰ 16 Κράτη, ἔχουν ἕνα γενικὸν ὅρον, ὁ ὁποῖος περιλαμβάνεται εἰς τὸν ὀργανισμὸν τῆς οἰκονομικῆς συνεργασίας καὶ εἶναι αἱ διατάξεις τῶν 10 ἄρθρων περίπου τῆς συμβάσεως τοῦ σχεδίου Μάρσαλ, εἰδικῶς διὰ τὴν Ἑλλάδα, προσετέθησαν καὶ δύο ἄρθρα, δυνάμει τῶν ὁποίων, δι’ ἡμᾶς ἐξακολουθεῖ νὰ ἰσχύῃ αὐτὸς ὁ περιορισμός, τὸν ὁποῖον σήμερον πρόκειται νὰ κυρώσωμεν καὶ τὸν ὁποῖον ἐλπίζω, ὅτι δὲν θὰ τὸν κυρώσητε. Αὐτὴ εἶναι ἡ διαφορά. Καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον, εἶπον τότε, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ ψηφίσωμεν τὴν σύμβασιν, ἢ μᾶλλον ἔπρεπε νὰ τὴν ψηφίσωμεν μὲ τὴν προσθήκην μιᾶς διατάξεως, ὅτι εἶναι κεκυρωμένη μόνον καθ’ ὃ μέρος ἡ σύμβασις ἐπιβάλλει καὶ εἰς τὴν Ἑλλάδα ὑποχρεώσεις, τὰς ὁποίας ἐπιβάλλει εἰς ὅλα τὰ ἄλλα Κράτη καὶ ὄχι ἐξαιρετικῶς διὰ τὴν Ἑλλάδα. Ἐφ’ ὅσον δὲν τὸ κάμνομεν αὐτὸ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διαμαρτυρώμεθα πλέον διὰ τὴν ἐξακολούθησιν τῆς ἐφαρμογῆς τῆς συμβάσεως καὶ διὰ τὴν ἐπέμβασιν εἰς τὰ ἐσωτερικά. Καὶ δι’ αὐτὸν τὸν λόγον ἤλεγξα τὴν Κυβέρνησιν, διότι ἐνῷ εἶχε τὴν δυνατότητα τότε νὰ εἴπῃ, εἰς τὴν ἀντισυμβαλλομένην δύναμιν, ὅτι ἐδῶ, κύριοι, πρόκειται περὶ τῆς ἐφαρμογῆς τοῦ σχεδίου Μάρσαλ, ἐδῶ πλέον ἔληξε τὸ δόγμα Τροῦμαν, ἐδῶ εἴμεθα 16 Κράτη, θὰ ὑπογράψουμε καὶ ἡμεῖς ὅ,τι ὑπέγραψαν καὶ οἱ ἄλλοι, δὲν τὸ εἶπε. Τότε δὲν θὰ ἠμποροῦσε κανεὶς νὰ τῆς εἴπῃ διὰ ποῖον λόγον δὲν ὑπογράφετε, κυρία Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις. Ἐξαιρετικὰς διατάξεις εἰς βάρος τῆς Ἑλλάδος, θὰ ἀπήντα ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις, δὲν ὑπογράφω διότι δὲν τὰς ὑπογράφει καμμία ἄλλη Κυβέρνησις, διατί ἐγὼ νὰ ὑπογράψω ἐξαιρετικὰς καὶ δυσαρέστους δι’ ἐμὲ διατάξεις, διατί ἐγὼ νὰ ἔχω τὸ privilegium odiosum;

§43Α. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Διὰ τὸν λόγον ὅτι εἶναι δωρεά.

§44Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, αὐτὸ τὸ ἐπιχείρημα γνωρίζετε πόσον εἶναι κοινόν. Τὸ εἶπεν καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ τὴν ἑσπέραν ἐκείνην, ὅτι ἡ βοήθεια τοῦ σχεδίου Μάρσαλ, δίδεται δι’ ἡμᾶς δωρεάν, καὶ διὰ τὰ ἄλλα Κράτη δὲν δίδεται δωρεάν. Ἀλλὰ εἶναι ἀστειότης νὰ φαντάζεται κανείς, ὅτι τὸ σχέδιον Μάρσαλ εἶναι σχέδιον δανεισμοῦ. Εἶναι ἀναμφίβολον ὅτι οὐδὲν τῶν συμβαλλομένων Κρατῶν πρόκειται ποτὲ νὰ ἐπιστρέψῃ καμμίαν βοήθειαν, τὴν ὁποίαν παρέσχεν ἡ Ἀμερικανικὴ Κυβέρνησις, δυνάμει τοῦ νόμου περὶ μισθώσεως καὶ δανεισμοῦ, ὅπως δὲν ἐπέστρεψε τὰ δάνεια τοῦ προηγουμένου πολέμου διὰ τὸν λόγον ὅτι, οὐκ ἂν λάβῃς παρὰ τοῦ μὴ ἔχοντος. Καμμία Εὐρωπαϊκὴ χώρα δὲν θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποχρεωθῇ εἰς αὐτὴν τὴν ἐπιστροφήν. Ἀλλ’ ἐγὼ θὰ ἐπροτίμων νὰ διατρέξωμεν καὶ αὐτὸν τὸν ἀνύπαρκτον κίνδυνον τῆς δῆθεν ἀξιώσεως ἐπιστροφῆς τοῦ ποσοῦ τῆς βοηθείας, παρὰ νὰ ὑπογράψωμεν αὐτὴν τὴν σύμβασιν, ἡ ὁποία ἐπὶ μίαν τετραετίαν θὰ μᾶς δεσμεύῃ εἰς πᾶσαν ἐσωτερικὴν κίνησιν ἀπὸ κακὰς ἀντιλήψεις, ἀπὸ στενοκεφαλιὰν ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν τὴν εὐρύτητα ἀντιλήψεως, τὴν ὁποίαν ἔχει ἡ σύμμαχος Κυβέρνησις ἐν τῷ συνόλῳ της. Σημειώσατε, κύριοι, ὅτι, ὅταν ὁ Πρόεδρος τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν ἐξήγγειλε τὸ «δόγμα Τροῦμαν», τὸ ὁποῖον πράγματι ἀποτελεῖ ἕνα ἱστορικὸν ἔγγραφον, δὲν ἠθέλησε νὰ ἀφήσῃ καμμίαν ἀμφιβολίαν ὡς πρὸς τὴν ἔννοιαν καὶ ὡς πρὸς τὴν πρόθεσιν τῆς Ἀμερικανικῆς Κυβερνήσεως. Ὅταν ἐξήγγειλε τὸ δόγμα αὐτὸ ὁ Πρόεδρος τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν, ἔλεγεν ἐπὶ λέξει τὰ ἑξῆς εἰς τὸ διάγγελμά του ἐκεῖνο, τῆς 12ης Μαρτίου: «Ἐν τούτοις δὲν θὰ ἔχωμεν ἀντιληφθῆ τοὺς ἀντικειμενικούς μας σκοπούς, ἐὰν δὲν θελήσωμεν νὰ βοηθήσωμεν τοὺς ἐλευθέρους λαοὺς ὅπως διατηρήσουν τοὺς ἐλευθέρους θεσμούς των καὶ τὴν ἐθνικήν των ἀκεραιότητα ἐναντίον τῶν ἐπιθετικῶν κινημάτων, τὰ ὁποῖα ζητοῦν νὰ ἐπιβάλουν ἐπ’ αὐτῶν, ὁλοκληρωτικὰ καθεστῶτα. Τοῦτο δὲν εἶναι περισσότερον ἀπὸ μίαν εἰλικρινῆ ἀναγνώρισιν τοῦ ὅτι ὁλοκληρωτικὰ καθεστῶτα, ἐπιβαλλόμενα ἐπὶ ἐλευθέρων λαῶν δι’ ἀμέσου ἐπιθέσεως ὑπονομεύουν τὰς βάσεις τῆς διεθνοῦς εἰρήνης, ἄρα καὶ τῆς ἀσφαλείας τῶν Η.

Π. Α.».

Καὶ ἀκόμη σαφέστερον. Μετὰ 2½ περίπου μῆνας ἀπὸ τοῦ διαγγέλματος Τροῦμαν, ὅταν ἐγένοντο τὰ ἐγκαίνια τῆς ἀπ’ εὐθείας ραδιοτηλεφωνικῆς ἐπικοινωνίας μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Ἀμερικῆς, ὁ Πρόεδρος τῆς ἐπὶ τῶν Ἐξωτερικῶν Ἐπιτροπῆς τῆς Ἀμερικανικῆς Γερουσίας, ὁ διάσημος γερουσιαστὴς Βάντεμπεργκ, εἶπε τὰ ἑξῆς πρὸς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν ἀπ’ εὐθείας: «Θέλω νὰ εἶμαι εἰλικρινὴς εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο. Τὸ πρόγραμμα νὰ ὑποστηρίξωμεν τὴν Ἑλλάδα δὲν εἶναι πρόγραμμα φιλανθρωπίας πρὸς ἕνα φίλον λαόν. Εἶναι πρόγραμμα πρὸς τὸ συμφέρον τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν, θὰ ἠμποροῦσα νὰ εἴπω, ὅτι εἶναι ἕνα ἐγωϊστικὸν πρόγραμμα... Ἐὰν ἡ ἐλευθερία τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ν’ ἀσχοληθῇ μὲ τὰς ὑποθέσεις του μὲ ἤρεμον ἀσφάλειαν αἰφνιδίως τοῦ ἀφαιρεθῇ, τότε ἡμεῖς οἱ Ἀμερικανοὶ θὰ αἰσθανθῶμεν, ὅτι καὶ ἡ ἰδική μας ἐλευθερία ἀπειλεῖται. Αὐτὸ εἶναι ἓν μέτρον τοῦ πόσον στενῶς εἶναι συνυφασμένη ἡ ἐλευθερία τῆς Ἑλλάδος μὲ τὴν ἀσφάλειαν τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν». Βλέπετε, δηλαδή, ὅτι δι’ αὐτῶν τῶν δηλώσεων συνδυάζεται τὸ τερπνὸν μετὰ τοῦ ὠφελίμου, συνδυάζεται δηλαδὴ ἡ γενναιοδωρία μὲ τὸ ἴδιον συμφέρον. Ἀλλὰ διὰ νὰ μὴ σᾶς μείνῃ οὐδεμία ἀμφιβολία καὶ ἐπὶ τῆς σημερινῆς πλέον διαθέσεως, σᾶς ἀναγινώσκω τὸν πρόλογον τοῦ περιωνύμου Ἀμερικανικοῦ νόμου, τοῦ ἀφορῶντος τὸ σχέδιον Μάρσαλ. Ἰδοὺ πῶς ἀρχίζει ὁ νόμος: «Νόμος 472, νόμος σκοπεύων νὰ προαγάγῃ τὴν παγκόσμιον εἰρήνην καὶ τὴν γενικὴν εὐημερίαν, τὸ ἐθνικὸν συμφέρον καὶ τὴν ἐξωτερικὴν πολιτικὴν τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν δι’ οἰκονομικῶν, δημοσιονομικῶν καὶ ἄλλων μέτρων ἀναγκαίων διὰ τὴν ἐν τῷ ἐξωτερικῷ διατήρησιν συνθηκῶν καθ’ ἃς οἱ ἐλεύθεροι θεσμοὶ δύνανται νὰ ἐπιβιώσουν τελοῦντες ἐν συνεπείᾳ πρὸς τὴν διατήρησιν τῆς ἰσχύος καὶ σταθερότητος τῶν Η.Π.Α.». Δηλαδή, κύριοι, ὅλα αὐτὰ τὰ σχέδια εἶναι βεβαίως ἀποτέλεσμα μιᾶς γενναιοδωρίας, ἀλλὰ εἶναι καὶ ἀποτέλεσμα τῆς συναισθήσεως μιᾶς βαθείας πολιτικῆς ἀνάγκης, διότι βεβαίως ἀντιλαμβάνεσθε, ὅτι δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ πιστεύῃ ἕνας φορολογούμενος δημοκρατικὸς λαός, ὅτι μόνον διὰ λόγους φιλανθρωπίας εἶναι δυνατὸν νὰ φορολογηθῇ μὲ δισεκατομμύρια ὁλόκληρα δολλαρίων, μόνον καὶ μόνον διότι πρόκειται νὰ κάμῃ μίαν φιλάνθρωπον πρᾶξιν, ἐὰν δὲν τὸν ἐπείθατε τὸν δημοκρατικὸν αὐτὸν λαόν, ὅτι πρόκειται τὰ χρήματα αὐτὰ νὰ εἶναι ἓν ἀσφάλιστρον, ὡς εἶπον, καταβαλλόμενον ὑπ’ αὐτοῦ, διὰ τὴν ἰδίαν αὐτοῦ ἀσφάλειαν, δηλ. διὰ νὰ ἀποφύγῃ οὕτω ἕνα καταστρεπτικὸν μέλλοντα πόλεμον. Ἐὰν δὲν τοὺς ἐλέγετο αὐτὸ τὸ ἐπιχείρημα θὰ ἦτο δυνατὸν πράγματι νὰ πεισθοῦν νὰ ὑπογράψουν αὐτὸν τὸν νόμον, καὶ νὰ δώσουν τοιαύτην σημασίαν; Ὅταν, ἑπομένως, ἔχετε ὑπ’ ὄψιν σας αὐτὴν τὴν σκέψιν, δὲν δύνασθε παρὰ νὰ ἀπορήσετε διὰ ποῖον λόγον αἱ Ἑλληνικαὶ Κυβερνήσεις, ἔλαβον εἰς τὸ σημεῖον αὐτό, μίαν στάσιν τόσον, θὰ ἔλεγον, ἐστερημένην τῆς συναισθήσεως, ὅτι καὶ ἡμεῖς κάτι παρέχομεν, ἰδίως δὲ ὅταν αἱ συμβάσεις αὐταὶ ὑπογράφονται σήμερον, ὁπότε τὸ Ἔθνος διεξάγει ἕνα γιγάντιον ἀγῶνα, ἀγῶνα μεστὸν θυσιῶν, θυσιῶν καὶ αἵματος καὶ ὑλικῶν ἀγαθῶν. Ἀνέγνωσα χθὲς μίαν εὔλογον εἰκόνα εἰς μίαν ἀξίαν λόγου καθημερινὴν ἐφημερίδα, ἡ ὁποία ἔλεγεν ὅτι κατ’ οὐσίαν εὑρισκόμεθα ἐδῶ πρὸ μιᾶς κοινῆς ἐπιχειρήσεως, εἰς τὴν ὁποίαν ἡμεῖς μὲ συνεισφέρομεν τὸ αἷμα μας καὶ οἱ ἄλλοι συνεισφέρουν τὰ ὑλικὰ ἢ τὰ χρήματα καὶ ἐρωτῶ: Ποῖος πολιτισμένος ἄνθρωπος θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀρνηθῇ ὅτι ἡ ἑταιρία αὐτὴ εἶναι ἐν μέρει «λεόντειος», ὑπὸ τὴν ἔννοιαν δηλαδὴ ὅτι τὸ αἷμα καὶ τὸ αἷμα ἑνὸς μικροῦ λαοῦ, ὁ ὁποῖος ἤδη καθημάχθη ἐπὶ τόσα ἔτη ἀπὸ τὴν ἐχθρικὴν κατοχὴν καὶ ἀπὸ ἕνα πόλεμον καὶ τὸν σημερινὸν ἀγῶνα, πῶς εἶναι δυνατὸν τὸ αἷμα αὐτὸ ἑνὸς τόσον μικροῦ λαοῦ νὰ μὴ εἶναι πολυτιμότερον ἀπὸ οἱονδήποτε ποσὸν χρημάτων, τὸ ὁποῖον καταβάλλεται. Πῶς εἶναι δυνατόν, ἑπομένως, ἡ Ἑλλὰς, συναλλασσομένη, νὰ μὴ ἀναπτύξῃ εὐρέως καὶ εὐθέως ὁλόκληρον τὴν εἰκόνα τῆς σημερινῆς της καταστάσεως; Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ τονίσῃ, ὅτι σήμερον χύνεται τὸ αἷμα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ θὰ χύνεται ἐπὶ μακρόν, κύριοι, καὶ τὸ αἷμα αὐτό...

§45Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Χάριν τῆς Ἑλλάδος χύνεται ἀπὸ ἡμᾶς, χάριν τῆς Ἑλλάδος.

§46Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Βεβαίως, ἀπὸ ἡμᾶς, χάριν τῆς Ἑλλάδος, καὶ ἐν ταυτῷ....

§47Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Ἐν ταυτῷ καὶ ὑπὲρ τοῦ κόσμου.

§48Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ἐν ταυτῷ τὸ αἷμα αὐτὸ χύνεται καὶ ὑπὲρ ὁλοκλήρου τοῦ Δυτικοῦ Πολιτισμοῦ, καὶ ἑπομένως, ἐφ’ ὅσον τὸ αἷμα αὐτὸ ἐκπληρώνει δύο σκοπούς, εἶναι βεβαίως εὔλογον νὰ φέρωμεν ἡμεῖς ἕνα μέρος τῆς θυσίας, ἀλλὰ εἶναι ἐπίσης εὔλογον καὶ οἱ ἄλλοι οἱ ὁποῖοι ἐπωφελοῦνται αὐτῶν τῶν θυσιῶν, καὶ οἱ ἄλλοι, τῶν ὁποίων οἱ κίνδυνοι ἂν ὄχι ἀποτρέπονται, τοὐλάχιστον ἀπομακρύνονται — καὶ οἱ κίνδυνοι αἵματος καὶ οἱ κίνδυνοι τῶν μεγάλων οἰκονομικῶν θυσιῶν — θὰ πρέπει νὰ εἶναι κάπως περισσότερον γενναιόδωροι. Ἡμεῖς, κύριοι, δὲν ζητοῦμεν συμμετοχὴν εἰς τὰς θυσίας τοῦ αἵματος, ἡμεῖς ζητοῦμεν ἁπλῶς ἀφθονώτερα τὰ μέσα, διὰ τῶν ὁποίων θὰ δυνηθῶμεν νὰ διεξαγάγωμεν αὐτὸν τὸν ἀγῶνα μέχρι τέλους. Θέλομεν τὰ μέσα τὰ ὑλικά, θέλομεν τὰ μέσα τὰ οἰκονομικὰ καὶ λυπούμεθα παρακολουθοῦντες εἰς τὸν Τύπον διαφόρους πληροφορίας, αἱ ὁποῖαι δὲν γνωρίζω ἐὰν καὶ κατὰ πόσον εἶναι ἀληθεῖς, ὅτι στερούμεθα ὡρισμένων βαρέων ὅπλων, ὅτι στερούμεθα βομβαρδιστικῶν ἀεροπλάνων, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀπαραίτητα διὰ νὰ ἐλαττώσωμεν τὰς θυσίας. Διότι, κύριοι, βεβαίως, θὰ κάμωμεν θυσίας, καὶ ἐν μέρει χάριν ἡμῶν αὐτῶν, ἀλλὰ ἐρωτᾶται, πρέπει καὶ αἱ θυσίαι αὐταὶ νὰ εἶναι ἀλόγιστοι; Πρέπει, δηλαδή, νὰ μὴν καταβάλωμεν κάθε προσπάθειαν, διὰ νὰ περιορίζωνται εἰς τὸ ἐλάχιστον αὐταὶ αἱ θυσίαι τοῦ αἵματος; Δὲν πονοῦμεν, δηλαδή, ἡμεῖς διὰ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ὅταν ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν μας, ὅτι μὲ περισσότερα ὑλικὰ μέσα αἱ θυσίαι αἵματος θὰ εἶναι ὀλιγώτεραι; Καὶ θὰ σᾶς ὑπενθυμίσω τοῦτο: Ὅταν ἐπρόκειτο νὰ γίνουν, διαρκοῦντος τοῦ μεγάλου πολέμου, ἀποβάσεις εἴτε εἰς Ἀφρικήν, εἴτε εἰς τὴν Ἰταλίαν, εἴτε εἰς τὴν Νορμανδίαν, ἐνθυμεῖσθε, κύριοι, πόσον μεγάλαι προπαρασκευαὶ ὑλικοῦ ἐγένοντο, τί τεράστιον πολεμικὸν ὑλικὸν ἀπεθηκεύετο, τί τεράστιον πολεμικὸν ὑλικὸν ἦτο ἕτοιμον εἰς τὰς ἀκτὰς τῶν γειτονικῶν χωρῶν, διὰ νὰ ἀποβιβασθῇ, ἐπὶ τῷ τέλει, ὅπως περιορισθοῦν εἰς τὸ ἐλάχιστον αἱ θυσίαι αἵματος τῶν χωρῶν αὐτῶν. Οὐδεμία, φυσικά, ἀπορία, οὐδεὶς λόγος καὶ οὐδεμία ἀμφισβήτησις ἦτο δυνατὸν νὰ ὑπάρξῃ, ὅτι δὲν ἔπραξαν ὀρθῶς αἱ κυβερνήσεις τῶν χωρῶν αὐτῶν, αἱ ὁποῖαι ἐλάμβανον μέτρα διὰ νὰ ἐλαττώσουν ὅσον τὸ δυνατὸν τοὺς μεγάλους ἀριθμοὺς θυσιῶν εἰς αἷμα τῶν συμπατριωτῶν των, ἔστω καὶ ἐὰν ἐδαπάνησαν κάπως περισσότερα χρήματα, διὰ νὰ ἀγοράσουν πολεμικὸν ὑλικόν. Ἀλλὰ αὐτὸ τὸ ἰσχῦον διὰ τὰς χώρας ἐκείνας, δὲν ἰσχύει ἆραγε καὶ δι’ ἡμᾶς; Δηλαδή, τὸ αἷμα τὸ ἑλληνικὸν εἶναι δευτέρας ποιότητος, ὥστε νὰ ἀκούωμεν ὅτι πρέπει μὲ ὁποιαδήποτε μέσα νὰ φέρωμεν εἰς πέρας τὸν ἀγῶνα αὐτόν, ἐνῷ θὰ ἠμπορούσαμε νὰ ἔχωμεν ὅλα τὰ μέσα νὰ ἐτελειώναμεν μὲ ὀλιγωτέρας θυσίας; Ἰδού κάτι, κύριοι, τὸ ὁποῖον δὲν γνωρίζομεν ἐὰν πράγματι εἶπε προσηκόντως ἡ Κυβέρνησις. Ἀλλ’ ἔρχομαι καὶ εἰς τὸ καθαρῶς οἰκονομικὸν ζήτημα. Διεξάγομεν τὸν ἀγῶνα αὐτόν, ἐν τῷ κοινῷ συμφέροντι, διὰ νὰ ἀποφύγωμεν νὰ ἐγκατασταθῇ εἰς τὴν γωνίαν αὐτὴν τῆς γῆς μία ἰμπεριαλιστικὴ φασιστικὴ δύναμις, τῆς ὁποίας ἡ ἐπικράτησις θὰ σημάνῃ κατάλυσιν πάσης ἐννοίας πολιτισμοῦ, ὅπως ἡμεῖς τουλάχιστον αὐτὸν τὸν πολιτισμὸν ἀντιλαμβανόμεθα. Ἀλλὰ καὶ ἡ ἄμυνα ἐναντίον αὐτῆς τῆς ἐπιθέσεως δὲν διεξάγεται μόνον διὰ τῶν ὅπλων, διεξάγεται καὶ διὰ τῶν οἰκονομικῶν ὅπλων. Καὶ δὲν θὰ εἴχομεν, ἀναμφισβητήτως, εἰς τὴν χώραν μας τόσον μέγα ποσοστὸν ἀνθρώπων ἀγωνιζομένων ἐναντίον τῆς πατρίδος των, ἐὰν ἡ οἰκονομικὴ κατάστασις τοῦ τόπου δὲν παρεῖχεν ἕν ἔδαφος προπαγάνδας εἰς τὰ ἀνατρεπτικὰ στοιχεῖα, ἡ ὁποία νὰ παρέσυρεν ὑπὲρ ἑαυτῆς ἕν τμῆμα, εὐτυχῶς πάντοτε μικρόν, τοῦ Ἑλληνικοῦ πληθυσμοῦ. Εἶναι φυσικόν, κύριοι. Προχθὲς ἐγένετο ἕν ἔγκλημα εἰς ἕνα κινηματογράφον καὶ ἐδολοφονήθη εἷς σερβιτόρος τοῦ κινηματογράφου αὐτοῦ καὶ οἱ δράσται, οἱ ὁποῖοι συνελήφθησαν χθὲς ἦσαν τέσσαρες ἄνεργοι, οἱ ὁποῖοι ἐκοιμῶντο εἰς τὸ ὕπαιθρον καὶ εἰς σπήλαια. Ἀπὸ αὐτούς, κύριοι, τοὺς ἀνθρώπους προέρχονται συνήθως οἱ πρωτοποροῦντες τῶν ἀνατρεπτικῶν κινημάτων. Ἐὰν δὲν θελήσωμεν, εἰς τὴν χώραν αὐτήν, νὰ δώσωμεν ἕν ἐλάχιστον ὅριον ἀνθρωπίνης διαβιώσεως, ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει καὶ ἐὰν ἀκόμη κλείσωμεν τὴν θύραν, καὶ ἐξοντώσωμεν ὅλον τὸ κίνημα, ὅλην τὴν ἀνταρσίαν, ἀφήνομεν ὀρθάνοιχτον τὸ παράθυρον, διὰ νὰ εἰσέλθῃ ὑπὸ τὴν μορφὴν τῆς προπαγάνδας, ἐν ὀνόματι τῆς ἀνθρωπίνης δυστυχίας, ἕνα νέον πλῆθος ἀνθρώπων, τὸ ὁποῖον θὰ εἶναι εὔκολον νὰ παρασυρθῇ. Καὶ αὐτὸ εἶναι ἕνα σπουδαῖον στοιχεῖον, τὸ ὁποῖον θὰ ἔπρεπε νὰ τονισθῇ εἰς τοὺς φίλους μας, ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, ἔστω, διὰ νὰ πεισθοῦν νὰ παράσχουν κἄπως ἀφθονώτερα τὰ οἰκονομικὰ μέσα, ὄχι μόνον διὰ τῶν οἰκονομικῶν ἐφοδίων τοῦ στρατοῦ, ἀλλὰ καὶ διὰ τῆς δημιουργίας οἰκονομικῶν συνθηκῶν ἐν τῇ χώρᾳ αὐτῇ, αἱ ὁποῖαι νὰ ἀποτρέψουν τὴν ἐξασθένησιν τῆς χώρας μας. Κύριοι, ὅταν οἱ μισθοσυντήρητοι πάσχουν, ὅταν οἱ συμμοριόπληκτοι λαμβάνουν 1500 δραχ. τὴν ἡμέραν, τότε ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει μὴ ἀμφιβάλλετε, ὅτι δημιουργεῖται νέος πυρήν, καὶ ἐὰν σήμερον ἐξοντώνεται ἕνας ἀριθμὸς κομμουνιστῶν, αὔριον θὰ παραδώσητε, ἕνα μεγαλύτερον ἀριθμὸν εἰς τὴν προπαγάνδαν. Εἰς ὅλα αὐτὰ δὲν γνωρίζω ἐὰν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀντισταθῇ τις. Νομίζω, ὅτι θὰ ἔπρεπεν ἡ Κυβέρνησις νὰ τὰ ἀναπτύσσῃ καθημερινῶς καὶ ὄχι μόνον εἰς τὰ κατώτερα ὄργανα, μὲ τὰ ὁποῖα ἔρχεται εἰς ἐπαφὴν ἐδῶ, διότι οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ εἶναι ὑπάλληλοι καὶ ἐκτελοῦν ὡρισμένας ἐντολὰς κάμνουν τὸ καθῆκόν των, προσπαθοῦντες ὅσον τὸ δυνατὸν ὀλιγώτερα δολλάρια νὰ ἐξοδεύσουν, διότι εἶναι ὑπάλληλοι τῆς πατρίδος των, ἀλλὰ ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία ὀφείλει νὰ πονῇ τὸ αἷμα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ ἡ ὁποία θέλει νὰ μὴ δημιουργηθῇ κατάστασις ἀπαράδεκτος, αὐτὴ θὰ ἔπρεπε νὰ λάβῃ ὅλα τὰ μέτρα, ὥστε νὰ ἐπικοινωνήσῃ μετὰ τοῦ κέντρου, εἰς τρόπον ὥστε νὰ τὸ πείσῃ, ὅτι γίνονται κολοσσιαῖαι θυσίαι αἵματος, ὅτι ὑπάρχει ἀνάγκη οἰκονομίας τοῦ Ἑλληνικοῦ αἵματος, αὐτοὶ δὲ θὰ ὤφειλον νὰ κάμουν ὡς ἀντιστάθμισμα τῶν εἰς αἷμα θυσιῶν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, μερικὰς δαπάνας, μερικὴν σπατάλην χρήματος. Αὐτὸ νομίζω ὅτι θὰ ἦτο τὸ καθῆκόν των. (Χειροκροτήματα). Κύριοι, εἰς τοιαύτας στιγμὰς νομίζω, ὅτι ἡ εὐθύνη αὐτὴ δὲν δύναται νὰ βαρύνῃ μόνον τὴν Κυβέρνησιν. Νομίζω ὅτι καὶ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, δὲν δύναται νὰ παραμείνῃ ἁπλοῦς θεατὴς τῶν παρ’ ἡμῖν γενομένων. Δηλαδὴ καὶ ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι ἀνήκομεν εἰς τὴν Ἀντιπολίτευσιν, ἔχομεν καὶ ἡμεῖς τὰς ἰδικάς μας εὐθύνας, νὰ μὴ περιωρισθῶμεν μόνον εἰς τὸ ἔργον τοῦ ἐλέγχου, ἀλλὰ νὰ θελήσωμεν νὰ παράσχωμεν καὶ θετικωτέραν βοήθειαν πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις δὲν ἠθέλησε νὰ μᾶς τὴν ζητήσῃ, ὀφείλομεν νὰ τῆς τὴν προσφέρωμεν. Ὀφείλομεν νὰ εἴπωμεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι εἰς τὰ σημεῖα αὐτά, δὲν ὑπάρχει διαφορὰ μεταξὺ Κυβερνήσεως καὶ Ἀντιπολιτεύσεως, ὅτι ὅλοι ἐκπροσωποῦμεν τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ὅτι ὅλοι πονοῦμεν διὰ τὴν ἀνάγκην οἰκονομίας αἵματος. Καὶ ἑπομένως ἀναμένομεν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν νὰ μᾶς δώσῃ τὸ σύνθημα, ἐὰν νομίζῃ ὅτι καὶ ἡ ἰδική μας βοήθεια εἶναι χρήσιμος, ὥστε νὰ κάμωμεν ἕνα Πανελλήνιον ἀγῶνα, ἕνα ἀγῶνα προσπαθείας, εἰς τὸν ὁποῖον ἀπὸ κοινοῦ νὰ δώσωμεν τὰς χεῖρας διὰ νὰ πείσωμεν τοὺς φίλους μας περὶ τῆς ἀνάγκης τοῦ νὰ ἀντιληφθοῦν αὐτὴν τὴν ἀναμφισβήτητον ἀλήθειαν. Κύριοι, βεβαίως εἶναι σκληρὸν νὰ λέγωνται αἱ ἀλήθειαι καὶ νομίζω ὅτι ἴσως γίνομαι ἀντιπαθής, διὰ τῆς κατὰ κόρον ἐπαναλήψεως αὐτῶν τῶν πραγμάτων. Ἀλλὰ θὰ ἤθελον νὰ σᾶς ὑπενθυμήσω —χωρὶς νὰ τολμῶ νὰ σύρω τὴν παραμικρὰν ἀναλογίαν— θὰ ἤθελον νὰ σᾶς ὑπενθυμήσω, ὅτι ἕνας μεγάλος πολιτικὸς τῆς Μ. Βρεταννίας, ὁ μεγαλύτερος σύγχρονος πολιτικός, εἶχε γίνει πρὸ ἐτῶν φαιδρὸν πρόσωπον εἰς τὴν Βουλὴν τῶν Κοινοτήτων ὅταν καθ’ ἑκάστην ἠγείρετο ἀπὸ τῆς θέσεώς του λέγων ὅτι: Ἡ Γερμανία ἐξοπλίζεται καὶ πρέπει νὰ λάβωμεν καὶ ἡμεῖς μέτρα διὰ νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὸν ἐπερχόμενον κίνδυνον, ὁσάκις δὲ ἠγείρετο ἐκ τῆς θέσεώς του, διάφοροι πολιτικοὶ ἐμειδίων εἰρωνικῶς. Ἦλθεν ὅμως ἡ στιγμή, κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ φαιδρότης, ἔγινε σκληρὰ πραγματικότης καὶ τότε εἰς τὸν ἄνθρωπον αὐτὸν ἐστράφησαν, διὰ νὰ σώσῃ τὴν Μ. Βρεταννίαν καὶ τὴν ἔσωσεν. Ἑπομένως δὲν εἶναι ὀχληρόν, ὅταν τις ἐπισημαίνει κινδύνους, καὶ οἱ κίνδυνοι αὐτοὶ γίνονται πραγματικότης. Θὰ ἔπρεπε λοιπὸν τὰ πράγματα αὐτὰ νὰ ἀκουσθοῦν καὶ εἶναι ὁμόφωνος ἡ γνώμη τοῦ Σώματος ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ δεχθῶμεν μόνον αὐτὰ τὰ ὁποῖα μᾶς προσφέρονται. Ὑπάρχει ἀνάγκη, μιᾶς ἐμφανίσεως ὅλων μας νὰ δηλώσωμεν, ὅτι δὲν ὑφίσταται διαφωνία οὐδεμία, μεταξὺ ἡμῶν ἐν τῷ Σώματι τούτῳ. (Χειροκροτήματα ἐξ ὅλης τῆς αἰθούσης). Νομίζω, κύριοι, ὅτι κατ’ ἀνάγκην ὀφείλομεν νὰ κυρώσωμεν τὴν σύμβασιν, ὀφείλομεν νὰ τὴν κυρώσωμεν ὅμως, ἀφοῦ πρῶτον εἴπωμεν αὐτὰς τὰς ἀληθείας καὶ ἀφοῦ ἡ Κυβέρνησις τὰς ἀνακοινώσῃ ὅπου δεῖ. Θὰ εἶναι ἀνάγκη νὰ γίνῃ γενικῶς ἀντιληπτὸν εἰς ὅλας τὰς χώρας, ἐκτὸς τῆς μικρᾶς αὐτῆς χώρας, ὅτι ὁ ἀγὼν τὸν ὁποῖον ἀνελάβομεν σήμερον, δὲν εἶναι ἀγὼν μόνον ἰδικός μας, ὅτι εἶναι ἀγών, ὑπὲρ τῆς διατηρήσεως τῆς Δημοκρατίας καὶ τῆς ἐλευθερίας, καὶ ὅτι, ἂν ἡ χώρα αὐτὴ πέσῃ κατὰ τὸν ἕνα ἢ τὸν ἄλλον τρόπον, τότε ὁ κίνδυνος θὰ εἶναι ἄμεσος, ὄχι μόνον δι’ ἡμᾶς, ἀλλὰ καὶ διὰ τοὺς ἄλλους, καὶ ὅτι ἑπομένως εἰς τὸν ἀγῶνα αὐτὸν χρειάζονται ἐνισχύσεις χωρὶς παζαρέματα καὶ πρὸ παντὸς ἔγκαιρος ἐνίσχυσις, διότι τότε μόνον θὰ κατασταλῇ ἡ ἀνταρσία. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παραταθῇ τὸ μαρτύριον τοῦ Ἔθνους, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ παραταθῇ ὁ ἀγών, τόσον ἐπὶ τοῦ πεδίου τοῦ αἵματος, ὅσον καὶ ἐπὶ τοῦ πεδίου τῆς ἐθνικῆς οἰκονομίας. Θὰ πρέπει ὁ ἀγὼν νὰ λήξῃ τὸ ταχύτερον, καὶ διὰ νὰ γίνῃ αὐτὸ θὰ πρέπει νὰ μᾶς δοθοῦν ἄφθονα τὰ μέσα. Ἡ Κυβέρνησις ἔχει τὰ καθήκοντά της καὶ τὰς εὐθύνας της καὶ ἡμεῖς τὰς ἰδικάς μας, αἱ ὁποῖαι συνίστανται εἰς τὸ νὰ παράσχωμεν τὴν συνδρομήν μας ὅταν εἶναι ἀπαραίτητος, καὶ ἀναμένομεν ἀπὸ αὐτὴν νὰ μᾶς ὑποδείξῃ κατὰ τίνα τρόπον θὰ πρέπει νὰ σταθῶμεν συμπαραστάται αὐτῆς διὰ τὸν ἀγῶνα τῆς ἐπιβιώσεως τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. (Χειροκροτήματα).

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Παπανδρέου ἔχει τὸν λόγον.

§50Γ. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ. Προέβην εἰς μίαν διακοπήν, τὴν ὁποίαν ἐπιθυμῶ νὰ ἐπιβεβαιώσω. Λέγεται ἐνίοτε, ἀλλὰ ὄχι εἰς αὐτὴν τὴν αἴθουσαν, ὅτι ἡ Ἑλλὰς ἐνεπλάκει εἰς ἕνα ἀγῶνα διεξαγόμενον μεταξὺ τῶν μεγάλων. Ἐναντίον τῆς ἐκδοχῆς αὐτῆς ἠθέλησα νὰ διαμαρτυρηθῶ, καὶ αὐτὸς ὑπῆρξεν ὁ λόγος τῆς διακοπῆς μου. Ἡμεῖς πιστεύομεν, καὶ τὸ Ἔθνος ὁλόκληρον πιστεύει, ὅτι ἡ Ἑλλάς, ἀγωνίζεται τὸν ἀγῶνα τῆς Ἑλλάδος. Ὁ κομμουνιστικὸς πανσλαυϊσμός, δὲν ἐστράφη ἐναντίον τῆς Ἑλλάδος, διότι ἔχει ἐχθρικὰς διαθέσεις ἀπέναντι τῆς Μεγάλης Βρεταννίας, καὶ ἀπέναντι τῆς Ἀμερικῆς. Ζητεῖ ἀνέκαθεν τὴν γῆν καὶ τὴν θάλασσάν μας, ζητεῖ τὴν Ἑλλάδα. Καὶ ἡ Ἑλλὰς ὑπερασπίζεται τὴν Ἑλλάδα. Ἀλλὰ εἴμεθα ταὐτοχρόνως ὑπερήφανοι, διότι συμβαίνει, ἀγωνιζόμενοι τὸν ἀγῶνα τῆς Ἑλλάδος νὰ ἀγωνιζόμεθα συγχρόνως καὶ τὸν ἀγῶνα τῆς ἀνθρωπότητος, καὶ τὸν ἀγῶνα τῆς ἐλευθερίας. Αὐτὴ εἶναι ἡ θέσις τοῦ ζητήματος. Ἀκριβῶς ὅμως ἀπὸ τὰς ἰδίας ἀρχὰς ἔχει ἐμπνευσθεῖ καὶ τὸ Δόγμα Τρούμαν, καὶ τὸ σχέδιον Μάρσαλ. Καὶ ἐκεῖνοι ἀγωνιζόμενοι, κατὰ πρῶτον λόγον, ὑπὲρ τῆς ἰδίας των χώρας, ἀγωνίζονται ταὐτοχρόνως καὶ ὑπὲρ τοῦ κόσμου, καὶ ὑπὲρ τῆς Ἑλλάδος. Τοιουτοτρόπως, ἡ ταὐτότης τῶν σκοπῶν εἶναι ἀπόλυτος. Ἰδοὺ διατὶ λόγοι ἀντιδικίας πρὸς τοὺς μεγάλους συμμάχους μας εἶναι καὶ ἀτυχεῖς καὶ ἀπαράδεκτοι. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον πράγματι ἀποτελεῖ θέμα ἄξιον συζητήσεως μεταξὺ ἡμῶν, εἶναι ἡ εὕρεσις καὶ ἡ διάθεσις τῶν καταλλήλων μέσων διὰ τὴν σύντομον πραγματοποίησιν τῶν κοινῶν σκοπῶν. Ὑπὸ τὴν ἔννοιαν αὐτήν, ἡ πρωτοβουλία τῆς Κυβερνήσεως, πρὸς διαφώτισιν τῶν μεγάλων συμμάχων μας, ὅτι τὰ ὑλικὰ μέσα πρέπει νὰ παρέχωνται καὶ ἐπαρκῶς καὶ ἐπικαίρως, εἶναι πράγματι ἀπαραίτητος. Μέχρι τοῦδε εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ἐπιβεβαιώσωμεν, ὅτι τόσον ἡ Μεγάλη Βρεταννία ἡ πατροπαράδοτος φίλη μας, ἀπὸ τὸ ὑστέρημά της μᾶς παρεῖχε βοήθειαν, δὲν εἶχεν ὑπάρξει ἡ βοήθεια, οὔτε ἐπαρκής, οὔτε ἔγκαιρος, ὥστε ἔκτοτε νὰ ἔχῃ τερματισθεῖ ἡ σκληρὰ περιπέτεια τῆς πατρίδος μας. Καὶ προβαίνομεν ἐπίσης εἰς τὴν διαπίστωσιν ὅτι, τὸ ἴδιον ἔχει συμβεῖ καὶ μὲ τὸ ἔτος τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας. Ἐὰν ἡ Ἀμερικανικὴ βοήθεια εἶχε δοθεῖ καὶ ἐπαρκῶς καὶ ἐγκαίρως, τὸ ἀποτέλεσμα θὰ εἶχεν ἤδη ἐπέλθει, θὰ εἶχε πραγματωθῇ ὁ κοινὸς σκοπὸς τοῦ τερματισμοῦ τοῦ συμμοριακοῦ ἀγῶνος. Ἑνώνομεν τὴν φωνήν μας, διὰ νὰ ἐνθαρρύνωμεν τὴν Κυβέρνησιν εἰς τὸ αἴτημα, ὅπως, ἡ βοήθεια αὐξηθῇ καὶ καταστῇ καὶ πλήρης καὶ ἐπίκαιρος. Χθὲς προέβημεν εἰς δηλώσεις ὅτι, διὰ τὴν ἐπίτευξιν τῆς νίκης ἀπαιτοῦνται: Πρῶτον, ἡ πίστις καὶ ἡ θυσία. Καὶ ἡ πίστις καὶ ἡ θυσία, προσφέρονται ἀπὸ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, καὶ ἀπὸ τὰ ἔξοχα τέκνα του, τὰ ὁποῖα δίδουν, χωρὶς φειδώ, τὸ αἷμά των, εἰς τὸν Γράμμον, καθὼς καὶ εἰς ὅλον τὸ μέτωπον τῆς Ἑλλάδος. (Χειροκροτήματα). Ἀλλά, χρειάζονται ἐπίσης, καὶ ὑλικὰ μέσα καὶ νοῦς. Ζητοῦμεν ἀπὸ τοὺς συμμάχους, τὴν αὔξησιν τῶν ὑλικῶν μέσων. Καὶ ζητοῦμεν ἀπὸ τὴν ἰδικήν μας ἐθνικὴν ἡγεσίαν ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν τὸν νοῦν. Ἀλλὰ φοβούμεθα, ὅτι τὸ ζητοῦμεν ματαίως. (Παρατεταμένα χειροκροτήματα).

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ εἰσηγητὴς κ. Δ. Σφαέλλος.

§52Δ. ΣΦΑΕΛΛΟΣ. Μὲ ἕνα αἴσθημα βαθείας πικρίας, ἀλλὰ ἐν ταὐτῷ καὶ μὲ αἴσθημα βαθείας εὐγνωμοσύνης, ἀνέρχομαι, κύριοι βουλευταί, εἰς τὸ Ἐθνικὸν βῆμα, διὰ νὰ ἔχω τὴν τιμὴν νὰ εἰσηγηθῶ πρὸς ὑμᾶς, ὡς ἁρμόδιος εἰσηγητής, τὴν ἐπικύρωσιν τῶν Ἑλληνοαμερικανικῶν συμφωνιῶν τῆς 20ῆς Ἰουνίου 1947 καὶ τῆς 8ης Ἰουλίου 1947. Μὲ αἴσθημα πικρίας ἀνέρχομαι διὰ νὰ εἰσηγηθῶ τὰς συμφωνίας αὐτάς, αἱ ὁποῖαι, διὰ τὰς σκιὰς καὶ τὰς ψυχὰς ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἐθυσιάσθησαν κατὰ τὸν μακρὸν καὶ ἐπίπονον ἀγῶνα τοῦ Ἔθνους τῆς τελευταίας 7ετίας, ἀποτελοῦν ἀφορμὴν ταραχῆς τοῦ αἰωνίου ὕπνου των. Διότι, ἀναμφιβόλως, αἱ ὑπερήφανοι καὶ ἡρωϊκαὶ ψυχαὶ τῶν στρατιωτῶν μας καὶ τῶν νέων τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιστάσεώς μας, καὶ τῶν μαχητῶν τῆς Ἀλβανίας, αἱ ὁποῖαι ὡραματίζοντο μετὰ τὸν πόλεμον τὴν Μεγάλην Ἑλλάδα, τὴν Μεγάλην Ἑλλάδα γεωγραφικῶς, ἀλλὰ καὶ ἰσχυρὰν οἰκονομικῶς καὶ εὐημεροῦσαν κοινωνικῶς, αἱ ψυχαὶ τῶν τετιμημένων Νεκρῶν μας, λέγω, ἀσφαλῶς ταράσσονται, ὅταν ἡ Πατρίς μας μετὰ ἕνα ἡρωϊκὸν ἀγῶνα, ὡς ἐκεῖνος τὸν ὁποῖον διεξήγαγεν, εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ συγκαλῇ τὸ Κοινοβούλιόν μας, διὰ νὰ ἐπικυρώσῃ συμφωνίας, αἱ ὁποῖαι, ἀναμφιβόλως, ἐναποθέτουν τὴν σφραγῖδα τῆς ἐπαιτίας εἰς τὴν ζωήν, τὴν ὁποίαν διερχόμεθα μεταπολεμικῶς, ἐπαιτία διὰ τὴν ὁποίαν τὸ Ἔθνος καὶ ὁ λαός μας δὲν ἐστάθη ἄξιος, ἐπαιτίας εἰς τὴν ὁποίαν κατηντήσαμεν, ἴσως, ἀπὸ σφάλματα ἰδικά μας, ἀλλ’ ἀσφαλῶς καὶ ἀπὸ ἐνόχους παραλείψεις φίλων μας, ἀλλὰ κυρίως, ἀπὸ τὴν ἔμμονον καὶ σταθερὰν ἐχθρότητα τοῦ Σλαυισμοῦ, τοῦ προαιωνίου ἀπὸ 1100 ἐτῶν ἐχθροῦ μας, ὁ ὁποῖος πάντοτε σχεδὸν ἀγνωμόνως πρό, ἀλλ’ ἰδίᾳ ἀπὸ αὐτὴν ἀκόμη τὴν ἐποχήν, κατὰ τὴν ὁποίαν δῆθεν μᾶς ἐνίσχυεν, ὅταν εἴμεθα ὑπὸ τὴν ἐχθρικὴν κυριαρχίαν ἕως σήμερον, ὑπῆρξεν ὁ σταθερός, ὁ σκληρός, ὁ ἀνάλγητος ἐχθρὸς τοῦ Ἔθνους, τῆς Φυλῆς μας, ὁ μόνιμος καὶ συστηματικὸς ἐχθρὸς τῆς Ἑλλάδος, ὁ ἐχθρὸς ὁ ὁποῖος ἐπιζητεῖ τὴν ἐπιτυχίαν τῶν σχεδίων του διὰ τὴν ὕπαρξίν του, εἰς τὸν ἐξοβελισμὸν καὶ ἐξαφανισμὸν τοῦ μικροῦ κατ’ ἀριθμόν, ἀλλὰ μεγάλου καὶ ἡρωϊκοῦ Ἔθνους μας. Καὶ δὲν μᾶς πολεμᾷ σήμερον ὁ Σλαυϊσμὸς διὰ λόγους κοινωνικοὺς καὶ καθεστωτικούς, διότι δὲν ἔχομεν ἡμεῖς ἐδῶ σήμερον ὡς κοινωνικοοικονομικὸν σύστημα τὸ κομμουνιστικόν. Μᾶς πολεμᾷ διότι ἡμεῖς ἱστάμεθα προμαχοῦντες τῆς ἀνεξαρτησίας καὶ ἐλευθερίας μας ἐνάντιοι φρουροὶ τῶν ἐπιδιώξεών του, ἱστάμεθα προασπισταὶ τῆς ἐλευθερίας καὶ τοῦ πολιτισμοῦ τοῦ συγχρόνου κόσμου, τὰ ὁποῖα πάντα εἶναι τόσον ξένα πρὸς τὴν Ἀσιατικὴν ψυχολογίαν τοῦ Σλαυικοῦ ὄγκου καὶ ἱκανοῦ μέρους τοῦ ἀκολουθοῦντος αὐτὸν συγκροτήματος. Ἀλλά, κύριοι βουλευταί, ἐὰν αὐτὰ εἶναι καὶ ἐκεῖ θεμελιοῦνται τὰ αἰσθήματα τῆς πικρίας, μὲ τὴν ὁποίαν ἀνῆλθον εἰς τὸ βῆμα, διὰ νὰ εἰσηγηθῶ τὴν ἐπικύρωσιν τῶν συμφωνιῶν αὐτῶν, ὑπάρχουν ὅμως καὶ διεκδικοῦν ἴσην θέσιν εἰς τὴν ψυχήν μου τὴν ἰδίαν στιγμὴν καὶ ἄλλα αἰσθήματα βαθείας εὐγνωμοσύνης. Διότι παρ’ ὅλας τὰς ἐν πολλοῖς δικαίας ἐπικρίσεις τοῦ —κατὰ λήθην τοῦ Κανονισμοῦ—προλαλήσαντος ἐκ Τρικάλων ἀξιοτίμου συναδέλφου, παρὰ τὰς ἐπικρίσεις καὶ παρατηρήσεις εἰς τὰς ὁποίας βεβαίως καὶ ἡμεῖς θὰ προβῶμεν, πέραν πάντων τούτων, ὑπάρχει ἓν θέμα: Ὅτι μεταπολεμικῶς εἰς τὴν Πατρίδα μας, εἰς τὴν Ἑλλάδα, αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι τῆς Ἀμερικῆς ἔχουν χορηγήσει μέχρι ταύτης τῆς στιγμῆς εἰς ἐνίσχυσίν της καὶ εἰς βοήθειάν της, παρ’ ἐκτὸς τῆς ἀνεκτιμήτου ἠθικῆς συμπαραστάσεως καὶ προστασίας, καὶ ἕνα ποσὸν 1.100.000.000 δολλαρίων, ποσὸν τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ οὕτως εἰπεῖν, τὴν θετικήν των συμβολήν, διὰ νὰ παραμένωμεν ἐλεύθεροι καὶ νὰ δυνάμεθα σήμερον νὰ συζητοῦμεν καὶ νὰ συνεδριάζωμεν εἰς τὸ Κοινοβούλιον αὐτό. Διότι εἶναι μὲν ἀληθές, ὅτι ἑκάστοτε πρὸς χορήγησιν ἢ διασφάλισιν τῆς βοηθείας τῶν Η.Π.Α. πρὸς τὴν Πατρίδα μας ἐπεβλήθησαν ὅροι βαρεῖς ἢ ὅροι ὑποτιμητικοί, καὶ ὅτι ἀκόμη οἱ ὅροι αὐτοὶ ἔχουν τὴν ἀφετηρίαν των εἰς τὴν διακοίνωσιν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως πρὸς τὴν Κυβέρνησιν τῶν Η.Π.Α. τῆς 15ης Ἰουνίου 1947, ὅπως ἀνέφερεν καὶ ὁ ἄρτι κατελθὼν ἀπὸ τοῦ βήματος κ. συνάδελφος. Ἀλλ’ εἶναι ἐπίσης ἀληθές, ὅτι οἱ βαρεῖς αὐτοὶ ὅροι τῶν ὑπὸ συζήτησιν Συμφωνιῶν, καὶ οἱ βαρεῖς ὅροι τῶν προηγηθεισῶν ἐκκλήσεων καὶ διακοινώσεων δὲν ἠμποροῦν νὰ ἀνατρέψουν τὸ ἕν οὐσιῶδες καὶ ἀναμφισβήτητον, βασικὸν καὶ ρεαλιστικὸν θέμα, τὸ ὁποῖον τὸ Ἔθνος καὶ ὁ λαός διησθάνθη ἀπὸ τῆς πρώτης ἡμέρας, ὅτι διὰ μέσου ἔστω αὐτῶν τῶν «Καυδιανῶν δικράνων» ἔχομεν τὴν βεβαιότητα ὅτι ἐπιβιοῦμεν καὶ ἐπιζῶμεν τῶν μαρτυρικῶν βασάνων μας, ἔχομεν τὴν βεβαιότητα ὅτι θὰ ὑπάρχωμεν καὶ αὔριον καὶ δυνάμεθα νὰ τρέφωμεν μετὰ πεποιθήσεως τὴν ἐλπίδα καὶ νὰ ἀναμένωμεν τὰ καλλιτέρας ἡμέρας καὶ τοὺς εὐτυχεστέρους καιρούς. Ἐξ ἄλλου, εἶναι γεγονός, κύριοι βουλευταί, ὅτι ὅταν τὴν 1ην Δεκεμβρίου 1946 ἀπήρχετο εἰς τὰς Η.Π.Α. ὁ τότε Πρωθυπουργὸς καὶ ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος κ. Κ. Τσαλδάρης, ἀντεμετώπιζε — θὰ ἔλεγε κανείς — μίαν περίεργον, ἐπίμονον καὶ ἴσως ὄχι ἐξ ἀνωτέρας ἐμπνεύσεως ἀντίδρασιν τῶν περισσοτέρων ἐκ τῶν πολιτικῶν ἀρχηγῶν τοῦ Κοινοβουλίου μας, ὄχι βεβαίως διότι ἐκεῖνοι ἀντέτεινον εἰς τὸ νὰ ἀναπτυχθοῦν αἱ Ἑλληνοαμερικανικαὶ σχέσεις, ἀλλὰ διότι ὑπὸ τὴν καλόπιστον ἐπήρειαν τῆς αἴγλης καὶ τῆς ἐπιβολῆς, ἄλλοτε μόνης κυριάρχου εἰς τὴν Διεθνῆ Πολιτικὴν Δυνάμεως, προφανῶς δὲν ὑπῆρξαν τότε σταθερῶς προσανατολισμένοι εἰς τὴν Ἐθνικὴν ἀνάγκην τῆς Ἑλληνοαμερικανικῆς συνεργασίας, ὅσον πιστὸς φορεὺς καὶ διαπρύσιος κῆρυξ αὐτῆς ἐστάθη ὁ ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος, ὁ ὁποῖος ἐν τούτῳ δικαιοῦται νὰ ἐπισύρῃ καὶ τὴν εὐγνωμοσύνην ἀκόμη τοῦ λαοῦ, διὰ τὴν ὀρθὴν καὶ συμφέρουσαν ἐθνικὴν ἐξωτερικὴν πολιτικήν, τὴν ὁποίαν εἰς πᾶσαν περίπτωσιν καὶ παρὰ πᾶσαν ἀντίδρασιν ἠκολούθησεν. Πολλοὶ ἦσαν τότε οἱ διστακτικοί. Ἀποτέλεσμα ὅμως τῆς σταθερᾶς αὐτῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς τοῦ τότε καὶ νῦν ὑπουργοῦ τῶν Ἐξωτερικῶν, ὑπῆρξεν ἡ ταχυτέρα ἐκδήλωσις τοῦ ἀμερικανικοῦ ἐνδιαφέροντος, τὸ ὁποῖον μετὰ τὴν ἀποχώρησιν τῆς ΟΥΝΡΑ καὶ τὸν μηδενισμὸν σχεδὸν τῆς Βρεταννικῆς βοηθείας ἦτο ζήτημα ζωῆς καὶ θανάτου διὰ τὴν Χώραν. Καὶ πρέπει νὰ ἀναγνωρίσωμεν ὅτι ἡ ἐξωτερικὴ πολιτικὴ τότε καὶ τώρα τοῦ ἁρμοδίου ὑπουργοῦ διείπετο ἀπὸ τὴν πεποίθησιν ἐκείνην, ἡ ὁποία συμβαδίζει μὲ τὴν πραγματικότητα τὴν ἐθνικήν, ὅτι δηλαδή, ἦτο ἀπαραίτητον, διὰ νὰ ὑπάρξῃ καὶ ἐπιβιώσῃ ἡ Ἑλλὰς τοῦ μεταπολεμικοῦ Σλαυικοῦ εἰς Εὐρώπην κατακλυσμοῦ, νὰ ὑπάρξῃ στενώτερος σύνδεσμος καὶ ἀνταπόκρισις τῆς ἐθνικῆς μας πολιτικῆς δράσεως πρὸς τὴν ἀμερικανικὴν πολιτικήν. Ἐν ἀνάγκῃ νὰ τονωθῇ καὶ νὰ προαχθῇ τὸ ἀμερικανικὸν ἐνδιαφέρον. Καὶ καρπὸς ὥριμος τῶν πρωτοβουλιῶν αὐτῶν τῆς Ἑλληνικῆς ἐξωτερικῆς πολιτικῆς, ἀλλὰ καὶ τῶν ταυτοσήμων συμφερόντων ἀσφαλείας τῶν οἰκονομικῶν καὶ κοινωνικῶν τῶν Η.Π.Α., ἐστάθη τὸ ἀνακοινωθὲν τῆς Οὐασιγκτῶνος τῆς 24.12.1946 εἰς τὸ ὁποῖον ὑπῆρχον δύο φράσεις αἱ ὁποῖαι ἀναπτερώνουν καὶ ἐνισχύουν τὸ θάρρος τοῦ Ἔθνους εἰς τὸ νὰ ἀγωνίζεται σήμερον, ἀναστηλώνουν καὶ ἐνδυναμώνουν τὴν ἐλπίδα διὰ τὴν αὔριον καὶ δικαιώνουν εἰς τὴν κρίσιν τοῦ τιμίου ἀνδρὸς τὴν πολιτικὴν ἐκείνην, ἡ ὁποία ἐχαράχθη καὶ ἠκολουθήθη ὑπὸ τοῦ διευθύνοντος τὸ ἁρμόδιον Ὑπουργεῖον. Ἔλεγε λοιπόν, τὸ ἀνακοινωθὲν τῆς 24.12.1946 ὅτι παρεσχέθησαν ὑπὸ τῆς Ἀμερικανικῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸν τότε Ἕλληνα Ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν «...διαβεβαιώσεις ὅτι, Θὰ παρασχεθῇ ἄμεσος ὅσον καὶ μακρᾶς διαρκείας οἰκονομικὴ βοήθεια...» εἰς τὴν χώραν μας, γεγονὸς ὅπερ συνετελέσθη καὶ συντελεῖται ἤδη καὶ ἐπισημοποίησιν τοῦ ὁποίου ἀποτελοῦν αἱ ὑπὸ κύρωσιν συμφωνίαι, αἱ ὁποῖαι κακῶς ἀνεφέρθη ἀπὸ προλαλήσαντα, ὅτι ἔληξαν ἤδη πρό τινων ἡμερῶν, διότι ἁπλούστατα ἡ προθεσμία λήξεως αὐτῶν, δὲν εἶναι ὡρισμένη, ἀλλ’ ὡς ρητῶς ὁρίζεται ὑπὸ τῶν ἄρθρων 10 τῆς μέν, καὶ 11 τῆς δέ, ἡ λῆξις αὐτῶν θέλει ὁρισθῆ ἐν καιρῷ κατόπιν συνεννοήσεως τῶν ἐνδιαφερομένων Κυβερνήσεων. Πέραν τῶν διαβεβαιώσεων τούτων, εἰς τὸ ἀνακοινωθὲν ἐγίνετο μνεία, ὅτι θὰ παρείχετο καὶ βοήθεια ἐν τῷ πλαισίῳ τοῦ Ο.Η.Ε. πρὸς διατήρησιν «...τῆς ἀνεξαρτησίας καὶ τῆς ἀκεραιότητος τῆς χώρας...». Τοιουτοτρόπως, κύριοι συνάδελφοι, ἐφθάσαμεν εἰς τὸν τύπον τῶν ἥλων καὶ τὴν οὐσίαν, καὶ ἐννοοῦμεν ὅλην τὴν ἀνεκτίμητον ἀξίαν τῶν ὑπὸ κύρωσιν συμφωνιῶν. Διότι εἶναι ἀληθές, ὅτι ἀπὸ τὴν ἡμέραν ἐκείνην ὄντως παρεσχέθη ἐκ μέρους τῶν Η.Π.Α. καὶ «ἄμεσος» καὶ «μακρᾶς διαρκείας» οἰκονομικὴ βοήθεια. «Ἄμεσος» μὲν διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῶν τότε ἀναγκῶν. «Μακρᾶς διαρκείας» δέ, διότι παραλλήλως πρὸς τὴν βοήθειαν ἐκ τοῦ «Δόγματος Τροῦμαν» ἐξασφαλίζεται σήμερον ἡ οἰκονομικὴ βοήθεια καὶ μὲ τὸ σχέδιον Μάρσαλ, τὴν ἐπὶ τοῦ ὁποίου εἰδικὴν Ἑλληνοαμερικανικὴν συμφωνίαν πρό τινων μόλις ἡμερῶν ἐπεκυρώσαμεν. Ἀλλ’ ἔκτοτε ἐπίσης παρέχεται καὶ ἡ διαβεβαιωθεῖσα εἰς τὸ ἴδιον ἀνακοινωθέν, ἄλλη ὑποστήριξις διὰ τὴν «ἀνεξαρτησίαν καὶ ἀκεραιότητα τῆς χώρας». Καὶ δύναμαι ἐν προκειμένῳ νὰ ἐπαναφέρω εἰς τὴν μνήμην σας τὴν εἰδησεογραφίαν τοῦ τύπου, προσφάτως, περὶ τῶν διαβημάτων τῆς Ἀμερικανικῆς Κυβερνήσεως πρὸς γειτονικάς μας χώρας, καὶ ὁμοίων ἁρμοδίων διακοινώσεων αὐτῆς, διὰ τὰς Διεθνεῖς Ταξιαρχίας κλπ., ἐξ ὧν ὅλων προκύπτει ὅτι, κάτι σχετικῶς ἔχουν ἀντιληφθῆ καὶ γνωρίζουν ἐν προκειμένῳ σαφῶς πλέον οἱ βόρειοι γείτονές μας, μὲ τὰς γνωστὰς διαθέσεις τῶν ἀπέναντι τῆς πατρίδος μας. Καὶ ἡ βοήθεια αὐτὴ διὰ τὴν ἱερὰν ὑπόθεσιν τῆς ἀνεξαρτησίας καὶ ἀκεραιότητος τῆς χώρας εἶναι ὄχι μόνον ἀνεκτίμητος, ἀλλὰ καὶ βέβαιον, ὅτι πρόκειται νὰ ἐξακολουθήσῃ καὶ ὄχι μόνον κατὰ τὴν στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν εἰς τὸν Γράμμον καὶ τὴν Βόρειον Ἑλλάδα, καθὼς καὶ εἰς ὁλόκληρον τὴν χώραν ἡ μάχη διεξάγεται καὶ διὰ τὴν Ἑλλάδα, ἀλλὰ καὶ διὰ τὰ ἰδανικά, τὰ ὁποῖα ἐμπνέουν τὴν Ἀμερικανικὴν Συμπολιτείαν. Ἐν συνεχείᾳ τοῦ ἱστορικοῦ τούτου ἀνακοινωθέντος καὶ τῶν διαβεβαιώσεων, αἱ ὁποῖαι περιείχοντο εἰς αὐτό, ἐπηκολούθησαν τὰ ἀλλεπάλληλα γνωστὰ γεγονότα, τὰ ὁποῖα θὰ ἀναφέρω συντόμως. Οὕτω ἐπηκολούθησεν ἡ ἔκκλησις τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως τῆς 4ης Μαρτίου 1947, τῆς ὁποίας, δικαίως καὶ εὐλόγως ὡς ἐκ τῆς φρασεολογίας της, ἠμφισβητήθη ἡ ἰθαγένεια. Ἀλλ’ ἐὰν ἠμφισβητήθη ἡ ἰθαγένεια τῆς ἐκκλήσεως ἐκείνης, καὶ ἐὰν ἠμφισβητήθη ἐπίσης εὐλόγως ἡ ἰθαγένεια τῆς δηλώσεως τῆς 15ης Ἰουνίου 1947, ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον δὲν δύναται νὰ διαμφισβητηθῇ ἀπὸ κανέναν εἶναι τὰ 289 πλοῖα τῆς Ἀμερικανικῆς βοηθείας, τὰ ὁποῖα ἐκόμισαν τὴν παρασχεθεῖσαν βοήθειαν ἐπὶ ἓν ὁλόκληρον ἔτος, βοήθειαν στρατιωτικήν, βοήθειαν εἰς τρόφιμα, βοήθειαν εἰς καύσιμα, βοήθειαν εἰς πρώτας ὕλας, βοήθειαν τοιαύτην, ἡ ὁποία μᾶς ἐπιτρέπει σήμερον νὰ ἱστάμεθα ὡς Κράτος καὶ Ὀργάνωσις εἰς τοὺς πόδας μας, καὶ νὰ εὑρισκώμεθα καὶ νὰ συζητοῦμεν ἐλευθέρως εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν τοῦ Κοινοβουλίου μας. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ἡ βοήθεια, ἡ ὁποία μᾶς ἐχορηγήθη κατὰ τὴν περίοδον αὐτήν, δὲν ὑπῆρξεν ἀνταξία τοῦ ἐπιδιωκομένου σκοποῦ. Ὑπῆρξεν ἀναμφισβητήτως περιωρισμένη καὶ μικροτέρα τοῦ ἐπιδιωκομένου σκοποῦ, καὶ μικροτέρα ἐκείνου τοῦ ποσοῦ, εἰς τὸ ὁποῖον ἔπρεπε νὰ ἀνέλθῃ, καὶ ἕνα ἔλλειμμα, τὸ ὁποῖον κατὰ τὴν ἐποχὴν τῆς ἐκθέσεως Πόρτερ προεβλέπετο ἀπὸ τοὺς Ἕλληνας οἰκονομολόγους, καὶ τοὺς γνωρίζοντας τὰ πράγματα ἐξ 150.000.000 δολλ., ὅτι θὰ ἀπέμενεν μετὰ τὴν χρῆσιν τοῦ Ἰουνίου 1947–48 εἰς βάρος τοῦ ἰσοζυγίου τῶν ἐμπορικῶν μας πληρωμῶν, ἐπραγματοποιήθη κατὰ τὸ μᾶλλον καὶ ἧττον, καὶ δὲν εἶναι ὀλιγώτερον ὑπαίτιον τοῦτο, εἰς τὸ ὅτι τὸ Ἐθνικόν μας νόμισμα, τὸ ὁποῖον κατὰ τὴν ἐξαγγελίαν τοῦ «Δόγματος Τρούμαν» ἰσοτιμοῦσεν πρὸς 124.000 δραχμ. τὴν χρυσῆν Ἀγγλικὴν λίραν, ἓν ἔτος μετὰ τὴν Ἀμερικανικὴν βοήθειαν, ἔχει ὑποστῆ —ὑπὸ τὴν πείσμονα ἄγνοιαν τῶν Ἑλληνικῶν καὶ γενικῶς τῶν οἰκονομικῶν συνθηκῶν ὑπὸ τῶν ἁρμοδίων τῆς ΑΜΑΓΚ —μίαν πληθωρικὴν ὑποτίμησιν ἰσοτιμοῦσαν τὴν χρυσῆν Ἀγγλικὴν λίραν μὲ δραχμὰς 230.000. Παραλλήλως σφοδραὶ καὶ πικρόχολοι —κατὰ βάσιν δὲ δίκαιαι— ἐπικρίσεις ἠκούσθησαν, ἐπὶ τῆς δυσχαρακτηρίστου διακοινώσεως τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, τῆς 15.6. 1947, καὶ δικαίως τόσον αὐτῆς ὅσον καὶ τῆς ἐκκλήσεως τῆς 4.3.47 ἠμφισβητήθη ἡ ἰθαγένεια. Εἶναι εὔκολον βέβαια, νὰ κάμνωμεν ἐπικρίσεις καὶ συμφωνῶ καὶ ἐγὼ πρὸς τοὺς ἐπικριτάς. Ὅμως ὀφείλω νὰ ὑπενθυμίσω ὅτι, ἡ διακοίνωσις αὐτή, δὲν πρέπει νὰ λησμονῆται, ὅτι οὐσιαστικῶς ἀπεστάλη ὑπογεγραμμένη καὶ ἀπὸ τοὺς 7 πολιτικοὺς ἀρχηγούς, οἱ ὁποῖοι, ἀπήρτιζον τὴν τότε Κυβέρνησιν Δ. Μαξίμου, καὶ οἱ ὁποῖοι, πολιτικοὶ ἀρχηγοί, εἶναι καὶ ἐν τούτῳ βαρύτατα ὑπεύθυνοι, ἀλλ’ ἐπίσης καὶ εἰς θέσιν νὰ γνωρίζουν, διατὶ ἐδέχθησαν νὰ διέλθουν ὑπὸ τὰ «Καυδιανὰ δίκρανα» αὐτῆς τῆς δηλώσεως. Καὶ φυσικά, εἶναι γνωστὸν ἐπίσης, ὅτι μεταξὺ τῶν προσυπογραψάντων ἐκείνην τὴν δήλωσιν περιλαμβάνεται καὶ ὁ ἀρχηγὸς τοῦ κόμματος, εἰς τὸ ὁποῖον ἀνήκει ὁ σφοδρὸς καὶ συστηματικὸς ἐπικριτὴς τῆς διακοινώσεως, προλαλήσας ἀξιότιμος ἐκ Τρικάλων, κ. συνάδελφος. Συνεπῶς ὀφείλομεν νὰ ἀναμιμνησκώμεθα, μιᾶς πραγματικότητος, ἡ ὁποία μᾶς ἔκαμεν νὰ μὴ κόψωμεν τὰς γεφύρας μας, καὶ μᾶς ὑπεχρέωνε νὰ ἐπιλέξωμεν τὸ ὀλιγώτερον κακόν, μὲ τὰς δυνατότητας τοῦ ὑφεστῶτος πολιτικοῦ κόσμου, ἀφοῦ ἡ μοῖρα ἠθέλησε δι’ αὐτῶν τῶν πολιτικῶν φορέων νὰ πρέπει νὰ ἀξιοποιηθοῦν αἱ ὑπέροχοι καὶ ἀπαράμιλλοι θυσίαι τοῦ Ἔθνους. Δὲν ἔχω τὴν διάθεσιν νὰ δικαιολογήσω κανένα ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ὑπέγραψαν τὴν διακοίνωσιν ἐκείνην. Ἀλλὰ δὲν ἔχω καὶ τὴν διάθεσιν νὰ ἐκμαιεύσω εἰς τὴν συνείδησίν τας καὶ εἰς τὴν κρίσιν σας, ἀποφάσεις ἀδίκους, μὴ λαμβανούσας ὑπ’ ὄψιν τὴν πραγματικότητα, καὶ ἐνδεχομένως ξένας πρὸς τὴν ἀντικειμενικὴν ἀντίληψιν τῆς καταστάσεως, ἀλλὰ μὲ αἰσθηματισμὸν δίκαιον βεβαίως, ἀλλ’ ἐξ ἐκείνων, τοὺς ὁποίους γνωρίζουν εὐκολώτερον, οἱ ἔξω τῶν πραγμάτων, μὲ κριτήριον μόνον τὴν εὐαισθησίαν, τὴν ἀνυπέρβλητον, ὅπως τοὐλάχιστον μὲ ἐξαναγκάζει νὰ σκεφθῶ καὶ νὰ ἀποδέχωμαι τὸ μειδίαμα τοῦ ἐκ Τρικάλων, τέως ὑπουργοῦ Ἐξωτερικῶν καὶ διπλωμάτου πολυπείρου συναδέλφου, ὁ ὁποῖος μοῦ κάμει τὴν τιμὴν νὰ παρακολουθῇ μὲ ἰδιαιτέραν προσοχὴν τὴν ἀγόρευσιν ταύτην. Ἐξ ἄλλου, εἰς τὴν προϊοῦσαν μελέτην τοῦ θέματος καὶ εἰς τὴν συνείδησιν τοῦ κρίνοντος, τὰς ὑπὸ κύρωσιν Ἑλληνοαμερικανικὰς συμφωνίας, γεννᾶται, κύριοι συνάδελφοι τὸ ἐρώτημα: Διατί προέβησαν αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι εἰς τὴν παραχώρησιν αὐτῆς τῆς βοηθείας εἰς τὴν χώραν μας; Καὶ διατί δὲν ἐπροχώρησαν εἰς τὸν βαθμὸν ἐκεῖνον, τὸν προσδοκώμενον, ὥστε ἡ παρεχομένη βοήθεια, νὰ μὴ παρουσιάζεται ὡς τελείως ἀποτελεσματική; Ἀπαντῶν εἰς τοῦτο, ἐπιθυμῶ κατ’ ἀρχὴν, νὰ δηλώσω, ὅτι δὲν θέλω νὰ ὑπεισέλθω εἰς τὴν ἔρευναν καὶ ἐξέτασιν τῶν καθ’ ἕκαστον ἄρθρων, ὄχι διότι τοῦτο ἀποτελεῖ ματαιοπονίαν, διότι δῆθεν ἔληξεν ἡ ἰσχὺς τῶν συμφωνιῶν αὐτῶν, ἄποψιν ἣν ἀνωτέρω ἀπέκρουσα καὶ ἥτις κακῶς ἀνεφέρθη. Ἀλλὰ δὲν κάμω κριτικὴν ἐπὶ τῶν ἄρθρων, τὸ μὲν διότι εἰς τοῦτο προβαίνω εἰς τὴν διανεμηθεῖσαν ἤδη κατατεθειμένην λεπτομερῆ εἰσηγητικήν μου ἔκθεσιν, ἀλλὰ κυρίως, διότι τὸ κείμενον ἀποτελεῖ δευτερεῦον σημεῖον, διότι τὸ πρωτεῦον καὶ κυρίως ἐνδιαφέρον, δὲν εἶναι τὰ ἄρθρα, ἀλλὰ τὸ πνεῦμα τῶν συμφωνιῶν αὐτῶν, καὶ ἀκόμη εἰς τοῦτο, ὅτι παρεσχέθη μία βοήθεια εἰς ὥραν ἀνάγκης, καὶ ὅτι θὰ παρέχεται καὶ εἰς τὸ μέλλον ἡ Ἀμερικανικὴ βοήθεια. Αὐτὸ εἶναι τὸ σημεῖον, εἰς τὸ ὁποῖον ὀρθῶς ἔδωσε τὴν μεγαλυτέραν σημασίαν καὶ ὁ λαός μας, καὶ ἐδικαιώθη εἰς τοῦτο, ὅπως ἐδικαιώθησαν καὶ ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι προεῖπον, ὅτι ἡ βοήθεια αὕτη ἦτο ὀλιγωτέρα κατὰ 150.000.000 δολλ. ἐκείνης, ἡ ὁποία ἦτο ἀπαραίτητος διὰ νὰ ζήσῃ καὶ νὰ ὑπάρξῃ ἡ πατρίς μας. Εἶναι περιττὴ, ἐπαναλαμβάνω ἡ ἐξέτασις κατ’ ἄρθρον, διότι εἶναι προτιμότερον νὰ ἀσχοληθῶμεν μὲ τὴν οὐσίαν καὶ ἀφετηρίαν τοῦ θέματος, ὁπότε αὐτομάτως θὰ διαπιστώσωμεν, ἐρευνῶντες, διατί αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι τῆς Ἀμερικῆς, πρῶτον, συνεχῶς ἀνέκαθεν καὶ κατ’ ἐπανάληψιν ἐβοήθησαν τὴν Ἑλλάδα, καὶ ἐν συνεχείᾳ, δεύτερον, διατὶ εἶναι ὑποχρεωμέναι τώρα νὰ τὴν βοηθοῦν, τρίτον, διατί θὰ συνεχίσουν καὶ εἰς τὸ μέλλον νὰ βοηθοῦν τὴν Ἑλλάδα, τέταρτον, διατὶ δὲν θὰ ἐγκαταλείψουν ποτὲ τὴν Ἑλλάδα, καὶ πέμπτον, διατὶ ὅλα τὰ ἐρωτήματα αὐτὰ δὲν ἔχουν ἄλλην τελικὴν ἀπάντησιν, εἰμὴ μόνον μίαν: Ὅτι εἰς τὸ παγκόσμιον ζατρίκιον διὰ τὴν ἐξέλιξιν τοῦ κόσμου, ἢ θὰ ὑπάρχῃ κόσμος ἐλεύθερος, δημοκρατικός, πολιτισμένος, καὶ μὴ κομμουνιστικός, καὶ μεταξὺ αὐτοῦ καὶ ἡ Ἑλλὰς, ὁπότε χάριν αὐτοῦ τοῦ σκοποῦ, ὅλα τὰ κείμενα καὶ τὰ ἄρθρα δὲν θὰ ἔχουν ἀξίαν παρὰ ἐφ’ ὅσον ἐξαρκοῦν νὰ ἐξυπηρετήσουν τὸν σκοπόν, καὶ ἂν τοῦτο δὲν συμβαίνῃ θὰ ἀνατραποῦν καὶ θὰ προσαρμοσθοῦν ἐν καιρῷ, χάριν τοῦ σκοποῦ, ἢ δὲν θὰ ὑπάρχῃ τελικὴ ἐπικράτησις, καὶ ἀγὼν διὰ τοιοῦτον κόσμον, λόγῳ παραλύσεως τῶν πρωταγωνιστριῶν δυνάμεων, ὁπότε τὸ νὰ συζητοῦμεν περὶ ἄρθρων καὶ παραγράφων καὶ βελτιώσεων αὐτῶν, εἶναι ματαιοπονία καὶ ἀνάξιον ἀνθρώπων διαβλεπόντων τὰ ζητήματα εἰς τὸ βάθος καὶ ὄχι εἰς τὴν ἐπιφάνειαν αὐτῶν. Κύριοι συνάδελφοι, εὐθὺς μετὰ τὸ πέρας τοῦ πρώτου παγκοσμίου πολέμου, αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι ἀντεμετώπισαν τὸ πρόβλημα, ἐὰν ἔπρεπε νὰ συμμετέχουν εἰς τὴν ὀργάνωσιν τῆς Διεθνοῦς Κοινωνίας ἢ νὰ ἀποσυρθοῦν εἰς ἀπομονωτισμὸν τοῦ «Δόγματος τοῦ Μονρό». Τὸ Κογκρέσον καὶ ἡ ἐπικρατήσασα πολιτικὴ μερὶς εἰς τὰς Η.Π.Α., ἐκηρύχθησαν κυρίως ὑπὲρ τοῦ ἀπομονωτικοῦ πνεύματος. Καὶ τὴν μὲν συνθήκην τῶν Βερσαλλιῶν τὴν ἐταλάνισαν κυριολεκτικῶς, καὶ τελικῶς δὲν ἐπεκύρωσαν, εἰς δὲ τὴν Κοινωνίαν τῶν Ἐθνῶν, αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι, δὲν μετέσχον. Συνέπεια τῆς τακτικῆς αὐτῆς ὑπῆρξεν ὅτι, αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι ἔμειναν μακρὰν ὅλων τῶν προκυψασῶν καὶ ἐπακολουθησασῶν ζυμώσεων τοῦ προηγουμένου πολέμου. Ἔμειναν, μακράν, ὅλων τῶν διπλωματικῶν καὶ πολιτικῶν παρασκηνίων, καὶ δὲν ἔρριψαν τὸν ὄγκον τοῦ βάρους τῶν ἐγκαίρως διὰ νὰ ὑπάρξῃ ἡ διασφάλισις τῆς εἰρήνης εἰς τὸν κόσμον. Ἀντιθέτως, ἐκδήλωσις τῆς ἐπικρατησάσης ἀντιλήψεως, ὑπῆρξεν ἡ ἐνίσχυσις τῆς ἀνασυγκροτήσεως τῆς Γερμανίας, ἡ ἐνίσχυσις ἡ ὁποία ἀπέβλεπεν εἰς τὸ νὰ πληρώσῃ ἡ Γερμανία τὰ πολεμικά της χρέη εἰς τὴν Γαλλίαν καὶ τὴν Ἀγγλίαν, καὶ διὰ τῆς Ἀγγλίας καὶ Γαλλίας, νὰ εἰσπράξῃ τὰς πολεμικὰς πιστώσεις της πρὸς τοὺς συμμάχους καὶ τὰ χρήματά της ἡ Ἀμερική. Εἶχον ἄλλωστε πλοῦτον πολὺν αἱ Η.Π.Α. καὶ ὀργάνωσιν μεγάλην καὶ Βιομηχανικὴν πρόοδον ἐξαιρετικὴν εἰς τὴν χώραν των, ὥστε ἦτο δυνατὸν, ὁ κολοσσὸς τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν νὰ παραμένῃ ἤρεμος καὶ ἐν μακαρίᾳ ἀπομονώσει, ὅταν ἐζοφοῦτο ὁ Εὐρωπαϊκὸς ὁρίζων καὶ ἀκόμη καὶ ὅταν ὁ πόλεμος διέγραφεν ἀρκετοὺς ἐνιαυτοὺς ἀπὸ τῆς ἐνάρξεώς του. Αὐτὸ ὅμως, δὲν ἠμπόδισε τὸν τραγικὸν αἰφνιδιασμὸν τοῦ Πέρλ–Χάρμπουρ ἀπὸ τὸν Μαῦρον Δράκοντα καὶ τὸν Ἀγκυλωτὸν Σταυρὸν τοῦ Χίτλερ. Καὶ τότε ἀπὸ τὴν ἠρεμοῦσαν, τεραστίαν δύναμιν, ἐν πρώτοις ἐπεβεβαιώθη ἡ ἱστορικὴ φράσις τοῦ Μὰκ Ἄρθουρ εἰς τὰς Φιλιππίνας «Ἴλλ ρετοὺρν», καὶ ἐδόθη ἡ ἀπάντησις καὶ ἡ ἀνταπόδοσις μὲ τὴν ἀπόβασιν εἰς τὰς Φιλιππίνας, εἰς τὴν Βόρειον Ἀφρικὴν, τὴν Νορμανδίαν, καὶ μὲ τὸν χείμαρρον τοῦ ἐμψύχου καὶ ἀψύχου ὑλικοῦ, τὸν ὁποῖον ἐξαπέλυσαν εἰς τὰ διάφορα πολεμικὰ Εὐρωπαϊκὰ καὶ μὴ μέτωπα. Ἀλλ’ ἐν τῇ ἐξελίξει τοῦ πολέμου, ἀνταπέδωκεν ὁ Ἀμερικανικὸς κολοσσὸς εἰς τὸν Μαῦρον Δράκοντα καὶ τὴν πᾶσαν δύναμιν βίας τὴν δεινοτέραν καὶ καυστικωτέραν ἀπάντησιν καὶ προειδοποίησιν: Τὴν Χιροσίμα καὶ τὸ Ναγκασάκι. Ἐδῶ, κύριοι βουλευταί, ἐσημειώθη ἕνας σταθμὸς εἰς τὴν παγκόσμιον ἱστορίαν. Ἡ Χιροσίμα καὶ τὸ Ναγκασάκι, δὲν ἀποτελοῦν ἁπλῶς τὴν συμπλήρωσιν τοῦ ἀεροπλάνου καθέτου ἐφορμήσεως, τοῦ ὑπερφρουρίου, τοῦ ὑπερηχητικοῦ, τῆς ἱπταμένης βόμβας V2 ἢ τῶν κατευθυνομένων βλημμάτων καὶ τῶν ἄλλων νέων πολεμικῶν μηχανῶν τοῦ Βʹ παγκοσμίου πολέμου. Ἡ Χιροσίμα καὶ τὸ Ναγκασάκι, με τὴν διάσπασιν τοῦ ἀτόμου καὶ τὰς ἀσυλλήπτως τρομακτικὰς συνεπείας του ἐκλόνιζαν τὰ πάντα, καὶ εἶχον τὴν δύναμιν τῆς μοιραίας ἀλλαγῆς τῆς πορείας τοῦ κόσμου, καὶ τῶν προφητειῶν καὶ τῶν προβλέψεων καὶ τῶν ἰδεολογιῶν καὶ αὐτῶν τῶν πολιτικῶν αἵτινες ἠκολουθοῦντο. Ἀπὸ τῆς ἡμέρας ἐκείνης, ὄχι μόνον οἱ παθόντες Ἰάπωνες, ἀλλὰ κυρίως ὁ ἄλλος κόσμος, καὶ πρὸ παντὸς οἱ κάτοχοι τοῦ τρομακτικοῦ τούτου ὅπλου, αἱ Η.Π.Α., ἀντελήφθησαν, ὅτι δὲν ὑπάρχει πλέον περιθώριον ἀπομονωτισμοῦ. Δὲν ὑπάρχει οὔτε ἀσφάλεια ἀπὸ τὰς τεραστίας ὑδατοτάφρους τῶν Ὠκεανῶν, οὔτε ἡ δυνατότης νὰ ἐπανέλθουν γαλήνιοι εἰς τὴν ἰδίαν αὐτῶν ζωήν, ἀδιαφόρως τοῦ τὶ θὰ ἐμηχανεύοντο ἄλλοι, διότι ἡ γνῶσις τοῦ νέου αὐτοῦ ὅπλου καὶ ἡ ἀπόκτησίς του, θὰ ἠδύνατο νὰ ἀνατρέψῃ καὶ τὴν ἤρεμον καὶ πλουσίαν ζωήν των, καὶ τὴν προοδευτικήν των παραγωγικὴν προσπάθειαν, καὶ τὴν ἀνεξαρτησίαν καὶ ἐλευθερίαν των. Ἀντελήφθησαν ὅτι, δὲν εἶναι δυνατόν, αὐτοί — οἱ Ἀμερικανοί — νὰ εὐημεροῦν καὶ οἱ ἄλλοι νὰ δυστυχοῦν, καὶ ἐπίσης ἀντελήφθησαν, ὅτι ἦλθεν ἡ ὥρα καθ’ ἣν ἑκοῦσαι ἄκουσα, αἱ Η.Π.Α., θὰ ἔπρεπε νὰ παίξουν τὸ μέρος των εἰς τὸ παιγνίδι, τὸ ὁποῖον ἀπὸ μιᾶς πλευρᾶς τῆς οἰκονομικῆς ἐξελίξεως, εἶχε διείδει ὁ Κάρολος Μάρξ, χωρὶς ὅμως τὴν ὁλοκληρωτικὴν τελειότητα διότι παρεῖδεν τὴν ἀλύγιστον δύναμιν τῶν ἠθικῶν ἀξιῶν καὶ τῆς μοίρας, τὰ ὁποῖα ὅταν συνδέονται μὲ τὴν εἰς τὴν διάθεσίν των δύναμιν, ἀνατρέπουν τὰς θεωρητικὰς προβλέψεις καὶ τῆς ἰσχυροτέρας ἀνθρωπίνης διανοίας καὶ δημιουργοῦν τὴν καμπὴν εἰς τὴν ἱστορίαν τῆς ἀνθρωπότητος. Καὶ ἡ καμπὴ αὐτὴ ἐπεφυλλάσσετο εἰς τὰ σχέδια Θείας Προνοίας, διὰ τοὺς ἀναλόγως πρὸς τοὺς σκοπούς της καὶ συγγενῶς πρὸς τὸν σεβασμὸν παρ’ αὐτῆς τῆς ἀρχῆς τῆς Ἐλευθερίας καὶ τοῦ Δικαίου πορευομένους. Ἔπρεπε, μετὰ τὸ Ναγκασάκι, ἢ νὰ ἀναλάβουν αἱ Η.Π.Α., τὸν νέον ρόλον των εἰς τὴν ἡγεσίαν τοῦ κόσμου, καὶ νὰ ὑπάρξουν νικήτριαι αὐταὶ εἰς τὸν πόλεμον, αὐτὸν τὸν ἰδεολογικὸν καὶ διὰ τὰ βάθρα τῆς ζωῆς τοῦ κόσμου, ἢ ἔπρεπε νὰ πέσουν. Δὲν γνωρίζω, κύριοι βουλευταί, κανένα ἀληθινὰ μεγάλο Ἔθνος, διατεθειμένον νὰ πέσῃ πρὶν ἀγωνισθῇ διὰ τὴν ἐπιβίωσιν καὶ τὴν ἐλευθερίαν του. Καὶ ἡ ὕπαρξις διὰ τὴν Ἀμερικανικὴν Συμπολιτείαν ἐστηρίζετο ἀναμφισβητήτως εἰς τὴν διεξαγωγὴν ἑνὸς ἀνοικτήρμονος καὶ ἄνευ ὑποχωρήσεως ἀγῶνος, πρὸς τὸν λυσσώδη ἀντίπαλον, τὸν ὁποῖον κατὰ περίεργον ἀνάγκην τῆς ἱστορικῆς στιγμῆς, αὐταὶ αἱ Η.Π. Α., ἐδέησε νὰ κρατήσουν πρό τινος νωπῆς στιγμῆς, εἰς τὴν ζωὴν διὰ νὰ τὸν χρησιμοποιήσουν ὡς ρομπότ ἢ ἀνασχετικὸν φραγμόν, ἐναντίον τῶν φασιστικῶν ὀρδῶν, αἱ ὁποῖαι ἠπείλουν καὶ αὐτὰς καὶ τὴν Ρωσσίαν καὶ τὰς κατὰ σύμπτωσιν πρὸς ταύτην παραλληλοστοιχειθείσας δημοκρατικὰς δυνάμεις τῆς ἐλευθερίας τοῦ κόσμου. Καὶ ὄντως, ἐχρησιμοποιήθη αὐτὸς ὁ ρομπότ. Ἀλλ’ ἐδέησε, σχεδὸν ἀμέσως, ἡ Ἀμερικανικὴ Συμπολιτεία, ὅταν ὁ ρομπότ αὐτός, κατὰ τὸ τέλος τῆς πρώτης φάσεως τοῦ ἀγῶνος ἐξετροχιάσθη καὶ ἤρχισεν ἀπειλῶν αὐτὴν τὴν ὕπαρξιν τοῦ Σωτῆρος του, παρὰ πᾶσαν ἐπιθυμίαν των, ἀλλὰ καὶ πρὶν τῆς θρυμματίσῃ τὴν ζωὴν διὰ τῶν ἰδίων ὑπ’ αὐτῆς χορηγηθέντων μέσων ἢ τῶν ἰδικῶν της τρομακτικῶν ὅπλων, τὰ ὁποῖα τῆς ἔκλεπτε καὶ τὰ παρέθετεν εἰς τὸ συμπεπυκνωμένον μῖσος καὶ φθόνον του διὰ τὴν ἐπίζηλον εὐημερίαν της, τὴν ὁποίαν ὡραματίζοντο μὲ πάθος, αὐτὸς καὶ ἄλλοι κατεστραμμένοι ἀπὸ τὰς Εὐρωπαϊκὰς ἔριδας λαοί, ὅτι ἔπρεπε νὰ τὸν ἀναχαιτίσῃ καὶ νὰ περισώσῃ ἑαυτὴν καὶ νὰ ἀναλάβῃ τὴν βαρεῖαν ἡγεσίαν τοῦ κόσμου. Καὶ ὑπὸ τὰς προϋποθέσεις αὐτάς, ἐδέησε νὰ λάβουν αἱ Η.Π.Α., τὴν ἀληθῆ καὶ σημερινήν των θέσιν. Δὲν ὑπάρχει πλέον μετὰ τὴν Χιροσίμα καὶ τὸ Ναγκασάκι οὔτε ὁ ἀπομονωτισμὸς τοῦ Μονρόε, οὔτε ὁ νεοαπομονωτισμὸς τῶν μεταπολεμικῶν ἐτῶν τοῦ Αʹ παγκοσμίου πολέμου, οὔτε οἱ ρωμαντισμοὶ τοῦ Φραγκλίνου Ροῦσβελτ. Δὲν ὑπάρχει τιμωρία τῶν ἡττημένων πρωταιτίων τοῦ πολέμου, οὔτε τῆς Γερμανίας, ἢ τῆς Ἰταλίας, ἢ αὐτῆς τῆς Ἰαπωνίας. Οἱ λαοὶ αὐτοί, ἐγγύτεροι πρὸς τὸν Ἑλληνο–Ἀμερικανο–Χριστιανικὸν πολιτισμὸν ποὺ κινδυνεύει ἀπὸ τὸ Ἀσιατομογγολοσλαυϊκὸν κομμουνιστικὸν πνεῦμα, ἐκαλοῦντο νὰ συσπειρωθῶσιν ἀπὸ τὸ παρελθόν των εἰς τὸν πολιτισμόν, τὴν ἱστορικήν των δρᾶσιν καὶ τὸ κοινὸν μέλλον των. Ἂν ἐξαιρέσωμεν ἐντυπωσιακάς τινας δίκας καὶ ἀπαγχονίσεις, ἡ συνεχὴς οἰκονομικὴ ἐνίσχυσις διὰ ποσῶν πλέον τῶν 2.000.000.000 δολλ., εἰς τὰ πρῶτα μετὰ τὸν πόλεμον ἔτη πρὸς τὴν Γερμανίαν καὶ τὴν Ἰταλίαν, καὶ τὰς ἄλλας χώρας αἱ ὁποῖαι εὑρέθησαν εἰς τὸ πλευρὸν τοῦ Ἄξονος, δὲν ἀποτελεῖ τίποτε ἄλλο παρὰ μίαν σαφῆ ἐκδήλωσιν τῆς στροφῆς τῶν Η.Π.Α. ἐν τῇ δημιουργίᾳ τῶν προϋποθέσεων τοῦ νέου ἀγῶνος τοῦ κόσμου, καὶ ἀκόμη δὲν ἐσήμαινεν εἰμὴ, ὅτι ἐδημιουργοῦντο νέα στρατόπεδα εἰς τὰ ὁποῖα θὰ ἔπρεπε νὰ ἠμπορέσουν νὰ συμπεριληφθοῦν ἀνασυγκροτούμενοι καὶ τέως ἐχθροὶ, χθεσινοὶ ἤδη ἡττημένοι καὶ νὰ χρησιμοποιηθοῦν καὶ αὐτοὶ ἐν καιρῷ εἰς τὴν πάλην διὰ τὴν ἀνθρωπότητα. Ὑπὸ αὐτὰς τὰς ραγδαίως μεταβαλλομένας συνθήκας, ἐφθάσαμεν ἀπὸ τοῦ 1946 εἰς τὸν Ἅγιον Φραγκῖσκον καὶ τὸν

Ο.Η.Ε.

Παρὰ τὰς ἀδυναμίας τοῦ Ὀργανισμοῦ τούτου, παρὰ τὰ «βέτο» καὶ τὴν κωλυσιεργίαν, ἀλλὰ μὲ τὴν πεποίθησιν, ὅτι διὰ τοῦ Ὀργανισμοῦ αὐτοῦ οἱ ἐλεύθεροι λαοὶ μοιραίως θὰ συνηνοῦντο εἰς ἓν ἑνιαῖον στρατόπεδον ἀκαταλύτου δυνάμεως, ἐπροχώρησαν καὶ προσεχώρησαν αἱ Η.Π.Α. ὡς πρωταγωνισταί, καὶ ἐν συνεχείᾳ μὲ ἓν πνεῦμα ἀληθῶς ἱστορικῆς γενναιοφροσύνης κατηύθυναν τὰ Συνέδρια τῶν συνθηκῶν τῆς εἰρήνης μὲ τὴν Ἰταλίαν καὶ τὰς δορυφόρους τοῦ Ἄξονος, πρὸς τὸν σκοπὸν τῆς ἀνασυντάξεως τῶν λαῶν τούτων, ἐνῷ διὰ τὴν Γερμανίαν καὶ Ἰαπωνίαν, ἐπεφύλαξαν βαθμιαίως τύχην ἣν θὰ καθώριζον αὐταὶ καὶ βοηθοῦσαν τὸ ἀναληφθὲν ἔργον. Καὶ ἐν συνεχείᾳ προκαλοῦν διὰ τοῦ ἐν Εὐρώπῃ προπομποῦ τοῦ πολιτιστικοῦ πνεύματος αὐτῶν —τὴν παλαιὰν συνεργάτιδα καὶ Μητρόπολιν— Μεγάλην Βρεττανίαν, τὴν Μπενελοὺξ, συνιστοῦν τὰ Εὐρωπαϊκὰ περιφερειακὰ σύμφωνα, ἐν τῷ πλαισίῳ τοῦ Ο.Η.Ε. καὶ τὴν Εὐρωπαϊκὴν Ἕνωσιν τὴν θεωροῦν ὡς λύσιν μὲ ἐπὶ κεφαλῆς τὸν πατέρα τῆς νίκης, Τσῶρτσιλ, ἥτις μόνον δυνάμεως εἰσέτι ἔχει ἀνάγκην καὶ μελετοῦν τὴν διασφάλισιν καὶ αὐτῆς διὰ στρατιωτικοῦ περιεχομένου συμφωνιῶν, μὲ ἄξονα τὴν κοινὴν θάλασσαν τοῦ Δυτικοῦ πολιτισμοῦ, τὸν Ἀτλαντικὸν καὶ τὰς φυσικὰς προεκτάσεις του, τὴν Βόρειον Θάλασσαν καὶ τὴν Μεσόγειον ἴσως. Ἀλλ’ ἐκτὸς τῶν ἀποτελεσμάτων αὐτῶν, τῆς ἀτομικῆς βόμβας καὶ τῶν πολιτικῶν συνεπειῶν αὐτῆς, καὶ ἄλλος ἐπὶ πλέον λόγος καθαρῶς οἰκονομικὸς οὗτος, ἦτο κίνητρον τῆς νέας αὐτῆς πολιτικῆς τῶν Η.Π.Α. Ὅταν εἰσῆλθον εἰς τὸν Βʹ παγκόσμιον πόλεμον αἱ Η.Π. Α., εἶχον πλεόνασμα κατ’ ἔτος, τοῦ ἐμπορικοῦ ἰσοζυγίου, περὶ τὰ 260.000.000 δολλ. ἅτινα κατὰ τὰ τρία πρῶτα ἔτη τοῦ πολέμου (1939–40–41) ἔφθασαν εἰς τὸν ἀριθμὸν 3.270.000.000 δολλάρια, καὶ ὅταν ἔληξεν ὁ πόλεμος, τὸ ἐμπορικὸν ἰσοζύγιον πληρωμῶν κατέλειπε μίαν ἐνεργητικὴν ὑπὲρ τῶν Η.Π.Α., διαφορὰν ἐκ δολλαρίων 32.370.000.000 ἡ ὁποία ἔπρεπε ὁπωσδήποτε νὰ διατηρηθῇ καὶ νὰ μὴ πέσῃ οὐσιωδῶς κατὰ τὸν ἐτήσιον συντελεστήν της, ἐὰν αἱ Η.Π. Α. ἤθελον νὰ διατηρήσουν τὸ ἐπίπεδον τῆς εὐημερίας τοῦ λαοῦ των. Ἔπρεπε νὰ διατηρηθῇ ἡ ἐνεργητικὴ αὐτὴ διαφορά, ἀλλ’ ὁ κατεστραμμένος κόσμος τῆς Εὐρώπης δὲν διέθετε πλέον δολλάρια —συνάλλαγμα— διὰ νὰ προβαίνῃ εἰς «μετρητοῖς» προμηθείας ἐξ Η.Π.Α., ἀφοῦ ὁ νόμος περὶ ἐκμισθώσεως καὶ δανεισμοῦ ἔπαυσε ἰσχύων ἀπὸ τοῦ 1945. Καὶ ἡ λύσις, ἡ ὁποία ἐζητήθη νὰ δοθῇ εἰς τὸ πρόβλημα τῶν σπανιζόντων δολλαρίων, διὰ τῆς Τραπέζης Εἰσαγωγῶν–Ἐξαγωγῶν καὶ τῆς Τραπέζης τῆς Ἀνασυγκροτήσεως καὶ τοῦ Διεθνοῦς Νομισματικοῦ Ταμείου, δὲν προσέφερεν εἰς τὴν κατεστραμμένην Εὐρώπην διὰ τὰ ἔτη 1945–46–47 εἰμὴ, μόνον, περίπου ποσὸν 3.179.000.000 δολλαρίων μὲ δυνατότητα παροχῆς περίπου δολλαρίων 1.000.000.000 εἰσέτι, μὴ συμπεριλαμβανομένου καὶ τοῦ ποσοῦ τῶν 3.500.000.000 δολλαρίων, τὸ ὁποῖον ἐδόθη ὡς δάνειον εἰς τὴν Μεγάλην Βρεττανίαν διὰ τὴν ἀνασυγκρότησίν της, ὁπότε συνολικῶς φθάνομεν μετὰ βίας εἰς τὸ ποσὸν τῶν 7–8.000.000.000 δολλ., ἐνῷ αἱ Η.Π.Α. μόνον κατὰ τὸ 1946–47 ἔβλεπαν τὸ ἐμπορικὸν ἰσοζύγιον τῶν πληρωμῶν των, νὰ ἀφήνῃ ἐνεργητικὸν ὑπὲρ αὐτῶν ὑπόλοιπον, δολλάρια 10.980.000.000. Ἀλλ’ αἱ Η.Π.Α. ὑπελόγιζαν, ὅτι διὰ νὰ ἔχουν τὸν ρυθμὸν ποὺ εἶχον γνωρίσει εἰς τὴν οἰκονομικὴν ζωὴν καὶ τὸ ἐπίπεδον τῆς εὐημερίας των ἀκλόνητον, θὰ ἔπρεπε νὰ ἐξάγουν εἰς τὸ μέλλον προϊόντα ἀξίας τοὐλάχιστον 8.000.000.000 δολλάρια ἐτησίως καὶ τὰ ὁποῖα δολλάρια ἔπρεπε νὰ ὑπάρχουν εἰς τὰς πελάτιδας χώρας. Ἀλλ’ ἐπειδὴ αὐτὰ δὲν ὑπῆρχον, δὲν ὑπῆρχεν ἄλλος τρόπος παρὰ μοιραίως νὰ μετέλθουν καὶ πάλιν τὴν μέθοδον τῆς ἐκμισθώσεως καὶ τοῦ δανεισμοῦ, ἀλλὰ κατὰ ἕνα ἄλλον προσφυέστερον καὶ ἐλαστικότερον τρόπον. Καὶ ἐὰν προσέξετε, κύριοι συνάδελφοι, τὴν περίεργον δῆθεν σύμπτωσιν, ὅτι δηλαδὴ τὸ ποσὸν, τὸ ὁποῖον ἐζητήθη ἀπὸ τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν κ. Μάρσαλ, τῶν 6.800.000.000 δολλαρίων διὰ τὸ πρῶτον ἔτος τοῦ σχεδίου Μάρσαλ, εἶναι τοῦτ’ αὐτὸ ἀκριβῶς μὲ τὸ πλεόνασμα τοῦ δημοσίου προϋπολογισμοῦ τῶν Η.Π.Α., τῆς χρήσεως 1947–48, καὶ ἐὰν ἐπιμείνετε εἰς τὴν ἔρευναν θὰ ἴδετε ὅτι, σήμερον τὸ πλεόνασμα τοῦ δημοσίου προϋπολογισμοῦ χρήσεως 1948–49 προβλέπεται, εἰς 4.800.000.000 δολλάρια καὶ ὅτι, αὐτὸ ἀκριβῶς εἶναι τὸ λεγόμενον νὰ διατεθῇ ἐν συνεχείᾳ διὰ τοὺς σκοποὺς τοῦ σχεδίου τούτου, τότε θὰ ἀντιληφθῆτε τὰς ἐπιφυλακτικότητας καὶ τοὺς ἐνδοιασμοὺς τῆς Ἀμερικανικῆς Βουλῆς, καὶ θὰ ἀντιληφθῆτε ἀκόμη τὸ πῶς ὁπωσδήποτε διὰ τοῦ σχεδίου Μάρσαλ καὶ τῆς διαθέσεως τῶν πλεονασμάτων τοῦ Ἀμερικανικοῦ προϋπολογισμοῦ, ἐπιδιώκεται ἡ διατήρησις τῆς οἰκονομικῆς ἰσχύος καὶ τοῦ ἐπιπέδου τῆς κοινωνικῆς εὐημερίας τῶν

Η.Π.Α.

Ἀπὸ αὐτὰ τὰ ἐλατήρια ἐξωθούμεναι αἱ Η.Π.Α. —μεταξὺ τῶν ὁποίων καὶ καθαρῶς οἰκονομικοὶ λόγοι, τοὺς ὁποίους σᾶς ἀνέφερα— προβάλλουν αὐτὴν τὴν στιγμὴν εἰς τὴν οἰκονομικήν, κοινωνικὴν καὶ πολιτικὴν ἡγεσίαν τῆς ἀνθρωπότητος, καὶ ὄχι μόνον διότι τὸ θέλουν ἢ τὸ λέγουν οἱ μεγάλοι πολιτικοί των ἄνδρες εἰς τοὺς λόγους των, ὄχι διότι τὸ διατυμπανίζουσιν εἰς τὰς ραδιοφωνικὰς ἐκπομπάς των, ἀλλὰ διότι οὕτως ὡς ἐξελίχθησαν τὰ πράγματα δὲν ὑπῆρχε δρόμος οὔτε ἐκλογῆς, οὔτε ὑποχωρήσεως δι’ αὐτάς. Αὐτὰ πάντα ὅσα ἐξέθηκα, εἶναι ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ὑποχρεώνουν τὰς Η.Π.Α. νὰ εἶναι πισταί, εἰς τὴν χάραξιν αὐτῆς τῆς γραμμῆς, ἡ ὁποία μὲ τὴν βαθεῖαν ἐπίγνωσιν τοῦ ὑψηλοῦ ρόλου ποὺ ἀνεδέχθησαν μοιραίως προσλαμβάνει χαρακτῆρα ἰδεολογικῆς πλέον ἀφοσιώσεως, ὑπηρεσίας καὶ κατευθύνσεως ἑνὸς λαοῦ 140.000.000 ψυχῶν, ὁ ὁποῖος σήμερον αἰσθάνεται ὅτι, παρακολουθεῖται καὶ ἀκολουθεῖται εἰς τὴν δρᾶσιν καὶ ἀγῶνα του, ἀπὸ χιλιάδας ἄλλων ἑκατομμυρίων ψυχῶν καὶ ἀντιλαμβάνεται βαθέως τὴν εὐθύνην τοῦ ἡγετικοῦ ρόλου εἰς τὴν παγκόσμιον ἱστορίαν. Ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἡ ἀντίληψις αὐτὴ ἐπεκράτησεν εἰς τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας —καὶ τὸ ὅτι ἐπεκράτησεν ἀποδεικνύεται ἐκ τῆς ἐν προκειμένῳ ὁμοφωνίας τῶν ἀντιλήψεων ὅλων τῶν πολιτικῶν μερίδων τῶν Η.Π.Α., αἱ ὁποῖαι διαφωνοῦν ἴσως εἰς τὴν ἐσωτερικήν των πολιτικὴν, ἀλλὰ εἰς τὴν ἐξωτερικὴν τοιαύτην, ἔχουν ἀπόλυτον συμφωνίαν εἰς τὴν ἐξυπηρέτησιν τοῦ πατριωτικοῦ καὶ Ἐθνικοῦ καὶ ἀνθρωπίνου ἰδεώδους— τὸ Ἀμερικανικὸν Ἔθνος, γέννημα εἰς νέα χωρικὰ πλαίσια τῶν Εὐρωπαϊκῶν λαῶν, ἐν προσμίξει δράσεως πρὸς προαγωγὴν ἐν παραγωγικῇ εἰρήνῃ καὶ προοδευτικῇ ἐξελίξει μοιραίως κατευθύνεται ραγδαίως εἰς τὴν δρᾶσιν πρὸς δημιουργίαν μιᾶς ἡνωμένης ἀνθρωπότητος, τῆς ὁποίας θὰ ἡγοῦνται μοιραίως αἱ Η.Π.Α. εἰς ἐπαλήθευσιν τῶν προφητειῶν τοῦ Γʹ Προέδρου Θωμᾶ Τζέφερσον. Μὴ μᾶς προκαλεῖ ἀπορίαν ἢ ἔκπληξιν, ὅτι ἕνας μεγάλος λαός, ἡ Μεγάλη Βρεττανία, εὑρίσκεται αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἐπί κεφαλῆς τῆς δράσεως καὶ τῆς προσπαθείας τῆς ἑνώσεως τῶν συγγενοῦς πολιτισμοῦ προηγμένων Χριστιανικῶν λαῶν, τῆς γηραιᾶς Εὐρώπης. Δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν, ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμήν προσπαθεῖ ἡ Μεγάλη Βρεττανία — καὶ μάλιστα διὰ μὴ κυβερνητικῶν μεγάλων πολιτικῶν φυσιογνωμιῶν— κατ’ ἀρχὴν διὰ τῆς Μπενελοὺξ ὡς κυττάρου, νὰ προβῇ καὶ νὰ ἐπιτύχῃ σὺν τῷ χρόνῳ εἰς τὴν δημιουργίαν τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν τῆς Εὐρώπης. Εἰς τοῦτο ὄχι μόνον, δὲν ἀντιτίθενται αἱ Η.Π.Α., ἀλλ’ ἀντιθέτως διὰ τοῦ σχεδίου Μάρσαλ, καὶ τῆς Εὐρωπαϊκῆς Οἰκονομικῆς Συνεργασίας βοηθοῦν, διότι οὕτω προάγεται —ὡς ὡμολόγησεν καὶ ὁ ἐν Λονδίνῳ Πρεσβευτὴς τῶν Η.Π.Α., κ. Ντάγκλας, κατὰ τὴν ἐνώπιον τῆς Γερουσίας, τὴν 12.1.48 ὁμιλίαν τοῦ —τὸ σχέδιον τῶν Η.Π.Α., πρὸς τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας τῆς ὑφηλίου, κατὰ ἕνα βαθμιαῖον θετικὸν τρόπον, μέχρις ὅτου ἠχήσῃ ὁ κώδων τῆς ἑνώσεως τῶν λαῶν εἰς τὴν «μίαν ποίμνην» τοῦ κηρύγματος τῆς Χριστιανικῆς Ἀληθείας. Ὑπὸ τὰς συνθήκας, λοιπόν, τῆς πιέσεως τῆς διατηρήσεως τῆς ἐσωτερικῆς οἰκονομικῆς καὶ κοινωνικῆς καταστάσεώς των, αἱ Η.Π.Α., ὑποχρεοῦνται οὔ μόνον νὰ παρέχουν τὰ μέσα εἰς τὴν ἀνθρωπότητα διὰ νὰ διανύσῃ τὸ κρίσιμον στάδιον, ἀλλὰ καὶ ὑπὸ τὴν πίεσιν τῆς ἐξελίξεως τῶν πολεμικῶν μηχανῶν, τὰς ὁποίας αὐταὶ κατέχουν, ἐπιδεικνύουν ἀληθῶς εἰς τὸν μοιραῖον ἡγετικὸν ρόλον των πίστιν καὶ ἡρωϊκὴν ἰδεολογικὴν ἀφοσίωσιν, ἡ ὁποία συνδεομένη μὲ τὴν ὕπαρξίν των, δὲν ἀφήνει καμμίαν ἀμφιβολίαν εἰς τὴν ψυχὴν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὅτι ὁ Ἀμερικανικὸς Ἀετός, θὰ εὑρίσκεται συνεχῶς εἰς τὸ πλευρὸν τοῦ Ἔθνους μας, καὶ τῆς Ἑλλάδος, ἐνισχύων ὅταν καὶ ὅσον ἑκάστοτε παρίσταται ἀνάγκη τὴν χώραν μας εἰς τὸν ἀγῶνα της, διὰ τὴν ὕπαρξίν της καὶ τὴν ἐλευθερίαν της, ἀφοῦ ἀμφότερα ταῦτα συνδέονται καὶ μὲ τὴν ἐλευθερίαν καὶ τὴν ὕπαρξιν τοῦ Ἀμερικανικοῦ Ἔθνους. Εἰς τὸ σημεῖον, τὸ ὁποῖον ἡ Θεία Πρόνοια, ἠθέλησε νὰ κατέχωμεν τὸ γεωγραφικόν, δὲν εὑρισκόμεθα ἐπὶ ματαίῳ ἐπὶ χιλιετηρίδας. Ὑπήρξαμεν ἀνέκαθεν οἱ πολεμισταὶ φρουροὶ τοῦ πνεύματος, τοῦ γράμματος καὶ τῆς βιώσεως τῆς ἐλευθερίας καὶ τοῦ ἀνθρωπίνου ἰδεώδους. Καὶ ὅταν τὸ ἀνθρώπινον ἰδεῶδες, γίνεται ἰδεῶδες καὶ τοῦ Ἀμερικανικοῦ Ἔθνους, δὲν ἔχομεν καμμίαν ἀμφιβολίαν ὅτι, Ἕλληνες καὶ Ἀμερικανοί, στενοὶ εἰς τὸ μέλλον πάντοτε ὑπὸ οἱασδήποτε συνθήκας συμπαραστάται θὰ εἴμεθα, καὶ συνεχῶς ἡνωμένοι καὶ ἀναποσπάστως συνεργαζόμενοι, διὰ τὸ καλὸν τῆς ἀνθρωπότητος. Τώρα, ἐὰν προβῶμεν εἰς ἐπικρίσεις καὶ ἐὰν κάμωμεν παράπονα δι’ ὅσα ἄδικα καὶ αὐθαίρετα μᾶς ψάλλουν κατὰ καιροὺς διάφοροι ἀναρμόδιοι Ἀμερικανοὶ πολῖται ἐρχόμενοι ἐδῶ, νομίζω ὅτι, τοῦτο θὰ μᾶς ἔφερεν εἰς τὴν θέσιν τοῦ Αἰσωπίου μύθου, καὶ τῶν ἀπαραδέκτων εἰς τὸν ἀνθρωπισμὸν λακτισμάτων πρὸς λακτίσαντα. Διότι ποῖοι ἐπὶ τέλους καὶ ποίων αἱ γνῶμαι μᾶς ἐνδιαφέρουν; Τῶν ἀσκούντων τὴν ἐπίσημον πολιτικὴν ἢ τῶν οἱωνδήποτε δημοσιογράφων τύπου Μπίγκαρτ, τῶν ἐκφερόντων ἀναρμοδίως ἐλευθέρας ἢ ἐκ προθέσεως ἀνακριβεῖς γνώμας; Νομίζω, ὅτι ὅταν ὁμιλοῦμεν περὶ γνωμῶν Ἀμερικανῶν εἰς τὴν αἴθουσαν τοῦ Κοινοβουλίου, ἐνδιαφερόμεθα καὶ ἐννοοῦμεν τὰς γνώμας τῶν ἐπισήμων ἡγετῶν καὶ τῶν ἁρμοδίων τοῦ Ἀμερικανικοῦ Ἔθνους, οἱ ὁποῖοι γνωρίζουν ἄριστα ὡς ἀπέδειξαν δηλώσεις τῶν κ.κ. Λ. Χέντερσον καὶ Μὰκ Βῆ καὶ Μάρσαλ, ὅτι τὰ διαδιδόμενα διὰ τὴν χώραν μας περὶ μειονεκτημάτων τοῦ συγχρόνου Ἑλληνισμοῦ, στεροῦνται σημασίας καὶ βάθρου. Καὶ αἱ ἐπικρίσεις, αἱ ὁποῖαι ἀκούονται συχνὰ ἀπὸ Ἀμερικανικῶν ἐφημερίδων, διὰ τὸν πολιτικόν μας κόσμον, ἀσχέτως τοῦ τί δικαιούμεθα ἡμεῖς νὰ ἀναζητοῦμεν ἀπὸ αὐτόν, δὲν εἶναι κάτι τὸ ὁποῖον, δικαιοῦνται τρίτοι νὰ συζητοῦν, τόσον ἀνοικείως, οὔτε ἀποκλείεται νὰ γίνεται ἀνεξαρτήτως ἀπὸ τὴν διεθνῆ συνοδοιποριακὴν καὶ κομμουνιστικὴν προπαγάνδα, ἡ ὁποία ἔχει τόσα συμφέροντα νὰ σπείρῃ τριβόλους εἰς τὴν πρόοδον τῆς Ἑλληνοαμερικανικῆς συνεργασίας. Ἐξ ἄλλου αἱ ἐπικρίσεις, κατὰ τῆς παρ’ ἡμῖν φορολογικῆς δικαιοσύνης, εἶναι συνήθως ἀβάσιμοι καὶ δεικνύουν ἄγνοιαν τῆς Ἑλληνικῆς πραγματικότητος. Διότι ἐπὶ τέλους, εἶναι γεγονός, ὅτι ὁ μὲν Ἀμερικανικὸς λαὸς φορολογεῖται ἤδη, ὅπως ἐφορολογεῖτο κατὰ τὸν πόλεμον ηὐξημένως πως ἐν σχέσει μὲ τὴν προπολεμικὴν ἐποχήν, ἐνῷ ὁ Ἑλληνικὸς φορολογεῖται διπλασίως καὶ τριπλασίως τοῦ προπολεμικοῦ, εἰς ποσοστὰ κυμαινόμενα ἀπὸ 44–78% τοῦ εἰσοδήματος, ὅταν δὲν συμβαίνει νὰ φθάνῃ μέχρι τοῦ 182% τῶν κερδῶν του, διὰ τῆς συνηθεστάτης ἐν Ἑλλάδι καὶ συμπαθεστάτης εἰς τοὺς φοροτεχνικοὺς ἁρμοδίους ἀναδρομικῆς φορολογίας, ἰδίως δὲ τῆς τῶν εἰσαγωγῶν, ὅτε τὸ ἐμπορικὸν κέρδος ἐξανεμίζεται, μεταβάλλεται εἰς ζημίαν, καὶ ὁ εἰσαγωγεὺς διδάσεται νὰ δυσπιστῇ εἰς τὸ Κράτος καὶ νὰ ἀποφεύγῃ τὸ τίμιον καὶ φυσιολογικὸν εἰσαγωγικὸν ἐμπόριον, ἵνα περισωθῇ. Ὅταν ἐπίσης γίνονται ἐπικρίσεις διὰ τὴν στρατιωτικὴν ἀπόδοσιν τοῦ ἀγῶνος μας, πρέπει νὰ ὑπενθυμίσωμεν ἄραγε ἡμεῖς εἰς τοὺς ἀνευθύνους ἐπικριτάς, ὅτι αὐτὰ ἐλέγχονται, εὑρισκόμενα ἔξω τῆς πραγματικότητος, καὶ ἔξω ἀπὸ τὰς συνθήκας ὑπὸ τὰς ὁποίας εὑρίσκεται ὁ Ἕλλην στρατιώτης, καὶ ἡ πολλάκις μὲ δεμένας —κατ’ ἀπαίτησιν Συμμάχων— χεῖρας στρατιωτικὴ ἡγεσία του; Καὶ ὅταν μᾶς ἐπικρίνουν διὰ τὴν ἠθικὴν κατάστασιν τῆς πολιτικῆς μας ζωῆς, νομίζω ὅτι δὲν ἀδυνατοῦμεν νὰ ἀπαντήσωμεν, ὅτι αἱ διαλείψεις μεγάλων πολιτικῶν φυσιογνωμιῶν εἶναι συνηθέσταται εἰς ὅλας τὰς χώρας, ὅπως ἐπίσης γνωσταὶ εἰς τὴν Ἀμερικανικὴν ἱστορίαν ἐστάθησαν αἱ περίοδοι πολιτικῆς δράσεως, ἐσφραγισμέναι ἀπὸ τὰς ὑποθέσεις Μπάμπκοκ ἢ τῶν σιδηροδρόμων Οὐνιὸν Πασιφίκ, ἢ τῶν Ἄλμπερτ Φὰλ, Ντάνμπυ, Φόρμπς, ἢ τῶν συντάξεων παλαιῶν πολεμιστῶν ἐπὶ Χάρντιγκ κλπ. Ἐξ ἄλλου οἱ ἐπίσημοι ἐκπρόσωποι τοῦ Ἀμερικανικοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν, ὁσάκις ἦλθον ἐδῶ καὶ εὑρέθησαν εἰς ἐπαφὰς μὲ τὴν Ἑλληνικὴν Κυβέρνησιν, δὲν ἀπέφυγαν ἀπὸ τοῦ νὰ ἐκφρασθοῦν δι’ αὐτήν, κατὰ τρόπον, ὥστε νὰ ἔχωμεν πεποίθησιν ὅτι, οἱ πολιτικῶς ἐκπροσωποῦντες τὸν τόπον μας ἔχουν τὸ ἀπαιτούμενον κῦρος διὰ νὰ συζητοῦν μετ’ αὐτῶν. Ἐν πάσῃ δὲ περιπτώσει, ἀσχέτως σφαλμάτων παραλείψεων καὶ ἐπικρίσεων, καλὸν εἶναι νὰ μὴ λησμονῆται ὅτι, ὁ πολιτικός μας κόσμος «...προέρχεται ἐκ τοῦ λαοῦ...» «...ἀσκεῖ Κυβέρνησιν διὰ τὸν λαόν,...» καὶ «προσπαθεῖ νὰ ἐξυπηρετήσῃ τὰ συμφέροντα τοῦ λαοῦ...» ἀσκεῖ δηλαδὴ «...κοινωνικὸν ἔργον...», ὅπως ἔλεγεν ὁ Ἀβραὰμ Λίνκολν «...πραγματικῶς θεῖον...». Εἶμαι ἐξ ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι συχνὰ ὑπογραμμίζουν τὰ σφάλματα καὶ τὰς παραλείψεις τοῦ πολιτικοῦ μας κόσμου. Ἀλλά, ἄλλο εἶναι τὸ θέμα τῶν σφαλμάτων καὶ τῶν παραλείψεων, ἐπὶ τῶν ὁποίων ἠμποροῦν νὰ ὑπάρχουν ἐξ ἴσου ἔντιμοι διάφοροι γνῶμαι, καὶ ἄλλο τὸ θέμα τοῦ δικαιώματος τῶν τρίτων νὰ ἐπικρίνουν μὲ τὴν ἐλευθεροστομίαν ἀσπίλων κνησόρων τὴν πολιτικὴν ζωὴν ἑνὸς λαοῦ, ὁ ὁποῖος ἐπὶ τέλους βοηθῆται ὄχι διὰ τοὺς πολιτικούς του, ἀλλὰ διὰ τὸν ἡρωϊσμόν, τὴν ἀποστολὴν καὶ τὰ μαρτύριά του. Κύριοι βουλευταί, ἡ μακρὰ εἰσήγησις, εἰς τὴν ὁποίαν προέβην ὑπῆρξε πράγματι μόνον γενική. Καὶ τοῦτο ὀφείλεται εἰς τὸ ὅτι, πρὸ καιροῦ, ἔχει διανεμηθῆ λεπτομερὴς εἰσήγησίς μου, ἐπὶ τῶν Ἀμερικανικῶν Συμφωνιῶν, καὶ αἰσθάνομαι τὴν ὑποχρέωσιν, πρὸς ἐξυπηρέτησιν καὶ μόνον τῶν Ἐθνικῶν μας συμφερόντων καὶ πρὸς πλήρη ἐκ μέρους ἡμῶν κατανόησιν ἐπὶ τοῦ θέματος, νὰ ἐπικαλεσθῶ τὴν προσοχήν σας, ἐπὶ τοῦ διανεμηθέντος αὐτοῦ κειμένου μου. Καὶ ἐπικαλοῦμαι τὴν προσοχήν σας ἐπ’ αὐτῆς, ἵνα ἐκ τῆς μελέτης της ἥτις μὲ ἀπησχόλησεν μὲ βαθεῖαν προσοχὴν, ἀρυσθῆτε καὶ ὑμεῖς καὶ μεταδώσετε εἰς τὸν λαὸν, καθὼς καὶ ἐκ τῆς σημερινῆς εἰσηγητικῆς μου ἀγορεύσεως, ὅτι ἡ Ἑλλὰς δὲν εὗρεν οὔτε τυχαίαν, οὔτε πρόσκαιρον βοήθειαν ἀπὸ τὰς Η.Π.Α., ἀλλὰ σταθερὰν καὶ μακρὰν μέχρις νέων εὐτυχεστέρων ἡμερῶν της. Διότι παρ’ ἐκτὸς ὅλων τῶν ἄλλων αἰτίων καὶ ἐπιχειρημάτων, ἡ πατρίς μας ἀνέκαθεν, πολὺ δὲ περισσότερον τώρα, ἐβοηθήθη καὶ βοηθῆται εἰς τὰς δυσκόλους στιγμάς της, ἀπὸ τὴν Ἀμερικανικὴν Συμπολιτείαν, χάρις εἰς ἕνα φλογερὸν Ἀμερικανικὸν φιλελληνισμόν, ὁ ὁποῖος, ἀφ’ ἧς ἐποχῆς τὸ πρῶτον, κατὰ τὸ 1822, ὅταν τότε τὰ φιλελληνικὰ κομιτάτα τῶν Η.Π.Α., μὲ ἐπὶ κεφαλῆς τὸν Γεώργιον Γκρήσγουωλντ —κατὰ μίαν παράδοξον συγκυρίαν τῆς μοίρας, ἥτις ἠθέλησε καὶ τώρα ἐφαρμοστής τοῦ προγράμματος βοηθείας νὰ εἶναι ἕνας Γκρήσγουωλντ — ἔδρον κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ὥστε μὲ τὴν συνδρομὴν αὐτῶν τούτων τῶν Προέδρων Μονρόε καὶ Ἄνταμς καὶ τῶν ὑπουργῶν Κράουφορντ, Καλοῦν, καὶ Χένρυ Κλαίη καὶ τῶν βουλευτῶν καὶ γερουσιαστῶν Ντουάϊτ, Κούκ, Φάρελαϋ, Χοῦστον, Μπαλάϊς, Μόργκαν, Πόϊνσετ καὶ πρὸ πάντων τῶν Ἔντουαρντ, Ἔβερετ καὶ Ντάνιελ Οὐέμπστερ συνεκέντρωσαν χρήματα, τρόφιμα, καὶ ἄλλην βοήθειαν, ἡ ὁποία ἐμορφοποίει τὸν Ἀμερικανικὸν φιλελληνισμόν, ὁ ὁποῖος τακτικώτατα καὶ πανηγυρικώτατα ἐξεδηλώθη ποικιλλοτρόπως......

§53Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐλησμονήσατε καὶ τὸν ἰατρὸν Χάου...

§54Δ. ΣΦΑΕΛΛΟΣ. Θὰ ὁμιλήσω ἰδιαιτέρως δι’ αὐτόν. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἡ Ἀμερικανικὴ φιλελληνικὴ διάθεσις καὶ βοήθεια ἐξεδηλοῦτο τότε μὲ προσφορὰν ἐξ Ἀμερικῆς εἰς τὴν ἀγωνιζομένην πατρίδα εἰδῶν ἀξίας πλέον τῶν 200.000 δολλαρίων, ἀποσταλέντων διαδοχικῶς μὲ 12 πλοῖα ἔμφορτα μέχρι τέλους τοῦ ἀγῶνος, χωρὶς νὰ λείψουν καὶ ἄλλαι ποικίλαι πολιτικαὶ ἐκδηλώσεις καὶ ἐνέργειαι καὶ νὰ ἐκδηλωθῇ ἡ συμμετοχὴ εἰς τὸν ἀγῶνα ἐθελοντῶν Ἀμερικανῶν... Εἶναι βέβαια ἀληθές, ὅτι καὶ ἐκμεταλλεύσεις ἔλαβον χώραν τότε καὶ σφάλματα, καὶ μεμψιμοιρίαι ἠκούσθησαν, ἀλλὰ καὶ τὰ σφάλματα καὶ τὰ λάθη, τεκμηριοῦν τὴν ὕπαρξιν φλογεροῦ φιλελληνισμοῦ, ἄνευ τοῦ ὁποίου οὔτε τὸ εὐεργετικὸν ἔργον, οὔτε τὰ λάθη θὰ ἐσημειοῦντο. Καὶ ἐὰν θελήσωμεν νὰ προσέξωμεν τὰς ὁδηγίας τῶν τότε ἀποστολέων τῆς βοηθείας πρὸς τοὺς ἐντεταλμένους διανομεῖς αὐτῆς Ἀμερικανούς, θὰ ἴδωμεν ὅτι εἰς τὴν ἐποχὴν ἐκείνην ὅπως καὶ εἰς τὴν ἐποχήν μας ὅτι καὶ οἱ Ἀμερικανοὶ δὲν ἤλαξαν, καὶ ἡμεῖς δὲν ἠλάξαμεν, ὅπως καὶ πάλιν σήμερον παλαίομεν, καὶ ἡμεῖς καὶ ἐκεῖνοι ἐξ ἴσου, διὰ τὴν ἐλευθερίαν, τὴν Δημοκρατίαν, καὶ τὸν πολιτισμόν. Εἶναι ἀληθές, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι κατακλεὶς τοῦ ἐνδιαφέροντος τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν, ὑπῆρξε πάντοτε τὸ ἐνδιαφέρον διὰ τὴν Ἀνεξαρτησίαν, τὴν ἀπελευθέρωσιν καὶ τὴν ἀκεραιότητα τῆς Ἑλλάδος. Καὶ τοῦτο ἐξεδηλώθη ὄχι μόνον κατὰ τοὺς ἀπελευθερωτικοὺς ἀγῶνας μας τοῦ 1821 ὅπου παρίσταντο συμπαραστάται καὶ εἰς μάχας ἀκόμη, συμμαχόμενοι Ἀμερικανοὶ πολῖται, ὄχι μόνον εἰς τὴν Κρήτην ὅπου ὁ ἀνεξάντλητος Χάου ἔφθασεν ἕως ἐκεῖ μὲ βοήθειαν εἰδῶν προερχομένων ἐξ ἐράνων ἀξίας 80.000 δολλαρίων, ὄχι μόνον εἰς τὸ 1912–13, ὄχι μόνον εἰς τὴν συμφορὰν τοῦ 1922, ὄχι μόνον εἰς τοὺς σεισμοὺς τῆς Κορίνθου, ὄχι μόνον εἰς τὸν ἀγῶνα τοῦ 1940–41, ἀλλ’ εἰς πᾶσαν περίπτωσιν «.... ὡς ἀδελφὸς ἐπ’ ἀδελφὸν....» προσῆλθον οἱ Ἀμερικανοὶ καὶ τὰς δυσχερείας μας ἀνεκούφισαν, τὰς πικρίας μας ἐγλύκαναν καὶ τὰς θλίψεις μας ἐπαρηγόρισαν. Ὁ ἀξιότιμος καὶ ἀγαπητὸς ἐξ Ἀθηνῶν συνάδελφος, κ. Γ. Μπακόπουλος, διακόπτων μοῦ ὑπενθύμισε προηγουμένως, τὸν ἔξοχον ἀλτρουϊστὴν καὶ φιλέλληνα ἰατρὸν Χάου. Ὑπῆρξεν ἀναμφιβόλως, μία ὑποδειγματικὴ φιλελληνικὴ Ἀμερικανικὴ μορφή, καὶ ἰδιαιτέρως κατὰ τοῦτο, ὅτι ἐβοήθησε τὴν Πατρίδα μας, κατὰ τρόπον ἀποτελεσματικόν, ἀνιδιοτελῆ, καὶ πιστὸν μέχρι θυσίας, καὶ μέχρι βαθμοῦ μὴ συνήθως ἀπαντωμένου, συνοδευομένου ἀπὸ κατανόησιν τῶν ἀρετῶν καὶ ἐλλείψεων τοῦ χαρακτῆρος μας, ἡ ὁποία ἀκριβῶς ἐπολλαπλασίαζε τὴν ἀπόδοσιν τῆς συμβολῆς του. Καὶ θὰ ηὐχόμην καὶ θὰ εὔχομαι πάντοτε, αἱ ἑκάστοτε ἐν Ἑλλάδι Ἀμερικανικαὶ Ἀποστολαί, νὰ σκέπτωνται καὶ νὰ δροῦν ὅπως ἔδρα ὁ ἀείμνηστος Χάου, ὁ ὁποῖος ἀντελήφθη τὴν Ἑλληνικὴν ψυχολογίαν, καὶ ἐνήργει συμφώνως πρὸς αὐτήν. Καὶ σήμερον ἀποτελεῖ ἕνα μνημόσυνον εὐλαβὲς καὶ ἐπιβεβλημένον τὸ νὰ ἐνθυμηθῶμεν εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν τὴν μορφὴν αὐτήν, καὶ τὰς ὑπὲρ τοῦ Ἔθνους καὶ τοῦ λαοῦ μας θυσίας, προσφοράς, κινδύνους καὶ ἀγῶνας του, ἰσοτίμως μὲ τὸν Πρόεδρον Τροῦμαν, πρὸς τὸν ὁποῖον ἡ εὐγνωμοσύνη τοῦ Ἔθνους εἶναι ἀπεριόριστος καὶ ἀτελεύτητος. (Χειροκροτήματα). Κύριοι συνάδελφοι, ἐπιθυμῶ νὰ περατώσω τὴν ἀγόρευσιν ταύτην, μὲ μίαν φράσιν τὴν ὁποίαν εἶπεν ὁ ἔνθερμος φιλέλλην Γερουσιαστής, Ντάνιελ Οὐέμπστερ ὁμιλῶν κατὰ τὸ 1824 εἰς τὸ Ἀμερικανικὸν Κοινοβούλιον ὅπου ἐπὶ μίαν ὁλόκληρον ἑβδομάδα, (20–26 Ἰανουαρίου 1824) διεξήγετο συζήτησις ἐπὶ τοῦ Ἑλληνικοῦ θέματος, διότι εἶχον ὑποβληθῆ ἐπανειλημμένως ἀπὸ τοῦ 1822 προτάσεις ἀποστολῆς βοηθείας εἰς τρόφιμα, ἀναγνωρίσεως τῆς Ἑλληνικῆς ἀνεξαρτησίας, καὶ ὑπὸ τοῦ πληρεξουσίου Μόργκαν περὶ ἀποστολῆς βοηθείας πρὸς τὴν Ἑλληνικὴν Ἐπαναστατικὴν Κυβέρνησιν, 2.000.000 δολλαρίων. Τότε, κύριοι, ὅταν εἰς οὐδὲν ἄλλο Κοινοβούλιον τοῦ κόσμου, δὲν ὑψοῦτο φωνὴ συμπαθείας ὑπὲρ τῆς Ἑλλάδος ἀγωνιζομένης ἀπεγνωσμένως τὸν ἀγῶνα τῆς ἐλευθερίας, μόνον καὶ μόνον εἰς τὸ Κοινοβούλιον τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν ἠκούσθησαν φωναὶ θερμοτάτης συνηγορίας καὶ συμπαθείας ἀπὸ ἐξόχους ἄνδρας ὡς ὁ Χένρυ Κλαίϋ, ὁ Ντάνιελ Οὐέμπστερ, ὁ Πόϊνσετ κλπ. κλπ. καὶ εἰς τὰ Προεδρικὰ διαγγέλματα πρὸς τὸ Κογκρέσον τῶν Μονρόε καὶ Ἄνταμς ἐγένετο μνεία μετὰ θερμῆς συμπαθείας τοῦ Ἑλληνικοῦ ἀγῶνος, τότε ὁμιλῶν ὁ ἀείμνηστος ἐκεῖνος Γερουσιαστὴς Οὐέμπστερ ἐτόνιζεν εἰς τὴν ἀγόρευσίν του, ὅτι «....ἡ ἐλευθερία εἶναι ἀγαθὸν τὸ ὁποῖον ὁ Θεὸς χαρίζει εἰς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι προσπαθοῦν καὶ ἀγωνίζονται νὰ τὸ ἀποκτήσουν, καὶ καθίστανται ἄξιοι αὐτοῦ....». Νομίζω ὅμως, ὅτι ἡ Ἐθνική μας ἱστορία ἀπὸ τῆς ἐποχῆς τοῦ Λεωνίδα μέχρι σήμερον, ἔχει κάμει μίαν μικρὰν ἀλλ’ ἀνεξίτηλον αἱματηρὰν προσθήκην εἰς τὸ ρητὸν αὐτὸ τὸ ὁποῖον καὶ σήμερον ἐπικαίρως ἀνεμνήσθη ὁ ἀξ. Πρόεδρος τοῦ Σώματος ἡμῶν, τὴν προσθήκην ὅτι ἡ ἐλευθερία παραμένει ὄχι μόνον εἰς τοὺς προσπαθοῦντας καὶ ἀγωνιζομένους διὰ τὴν ἀπόκτησιν αὐτῆς, ἀλλὰ καὶ εἰς τοὺς πίπτοντας δι’ αὐτήν, ὅπως πίπτουν σήμερον τὰ τέκνα τῆς Ἑλλάδος. (Παρατεταμένα χειροκροτήματα).

§55Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, μία ἀπὸ τὰς καλύτερον μελετημένας ἀγορεύσεις ἦτο ἡ ἀγόρευσις τοῦ κ. συναδέλφου.

§56ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Γ. Μπακόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§57Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, πρὸ ἑνὸς ἀκριβῶς μηνός, τὴν 2αν Ἰουλίου, ἠκούσαμεν τὰ ἴδια πράγματα ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον ἐκ Τρικάλων συνάδελφον. Τότε εὑρέθην εἰς τὴν ἀνάγκην καὶ ἐγὼ νὰ λάβω τὸν λόγον, διότι ἐνόμισα, ὅτι δὲν ἔπρεπε νὰ μείνουν ἀναπάντητοι παρατηρήσεις τινὲς τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου, ὡς ἀντιβαίνουσαι πρὸς τὸ ἐθνικὸν συμφέρον. Λυποῦμαι διότι καὶ πάλιν εὑρίσκομαι εἰς τὴν ἀνάγκην νὰ ἀντικρούσω τὸν κ. συνάδελφον. Ἐξ ὅσων διὰ δευτέραν φορὰν ἤκουσα μοῦ ἐγεννήθη ἡ περιέργεια νὰ ἐπισκοπήσω αὐτὴν τὴν ὑπὸ συζήτησιν σύμβασιν, καὶ εὐθὺς ἀμέσως εἶδα εἰς τὸ αἰτιολογικὸν αὐτῆς καὶ ἐν ἀρχῇ τὴν ἑξῆς παράγραφον. (Ἀναγινώσκει): «Ἐπειδὴ αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι τῆς Ἀμερικῆς ἐπιθυμοῦν ὅπως παράσχουν βοήθειαν πρὸς περίθαλψιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ἵνα ἀποφευχθῇ ἡ δυστυχία καὶ ἵνα δυνηθῇ οὗτος νὰ συνεχίσῃ ἀποτελεσματικῶς τὰς προσπαθείας του πρὸς ἀνάρρωσιν. Ἐπειδὴ ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ᾐτήσατο τὴν παροχὴν περιθάλψεως παρὰ τῆς Κυβερνήσεως τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν καὶ παρέσχε στοιχεῖα ἅτινα πείθουν τὴν Κυβέρνησιν τῶν Ἡνωμ. Πολιτειῶν ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις ἔχει ἐπείγουσαν ἀνάγκην βοηθείας πρὸς ἀπόκτησιν τῶν βασικῶν βιωτικῶν ἀγαθῶν διὰ τὸν Ἑλληνικὸν λαόν.....», κλπ. Ἐκ τῆς προεισαγωγικῆς αὐτῆς αἰτιολογίας πῶς τις ἀντιλαμβάνεται ὅτι πρόκειται πράγματι περὶ μιᾶς κατ’ οὐσίαν βοηθείας δωρεάν, ἀπὸ ἐνδιαφέρον πρὸς τὴν χώραν μας, τοῦ λαοῦ τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν. Βεβαίως δὲν εἶναι ἀνάξιαι ἐκτιμήσεως παρατηρήσεις τινὲς τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου, διότι εἶναι πράγματι ἀπόρροια ἐθνικῆς εὐθιξίας. Τὴν εὐθιξίαν αὐτὴν ἔχομεν ὅλοι. Μὲ τὴν διαφορὰν ὅμως ὅτι ἡμεῖς ἔχομεν ἐπὶ πλέον ἐν ὄψει καὶ τὴν οὐσίαν τῆς συμβάσεως καὶ ὄχι μόνον τοὺς τύπους. Βλέπομεν ὅτι πρόκειται περὶ συμβάσεως ἐκ τῆς ὁποίας δὲν ὠφελοῦνται ἀμφότεροι οἱ συμβαλλόμενοι· ὠφελεῖται μόνον ὁ εἷς. Καὶ ὁ εἷς αὐτὸς εἴμεθα ἡμεῖς, εἶναι ἡ Ἑλλάς. Καὶ τοῦτο, ἀπὸ μεγαλόφρονα ἀναγνώρισιν ἠθικοῦ δικαίου καὶ ἀπὸ ἀνθρωπισμόν. Ἔ, ἠθέλατε κατὰ τὴν συζήτησιν τῆς συμβάσεως αὐτῆς νὰ θέσωμεν ὅρους; Καὶ δὲν θὰ ἦτο τοῦτο, ἂν οὐχὶ ἐπικίνδυνον, τοὐλάχιστον ἀπρεπές;

§58Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ὄχι.

§59Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ἀθηνῶν συνάδελφος ἐπιμένει νὰ λέγῃ ὄχι. Ὁ ἄρτι τοῦ βήματος κατελθὼν συνάδελφος, ἀνέπτυξεν ἱστορικώτατα καὶ ἀπέδειξεν ποῖον ὑπῆρξε τὸ αἴσθημα καὶ ἡ ἀγάπη τοῦ Ἀμερικανικοῦ λαοῦ πρὸς τὴν Ἑλλάδα. Θεωρῶ περιττὸν νὰ ἐπαναλάβω τὰ ὅσα εἶπε. Καὶ ὁ ἀξιότιμος ἐξ Ἀθηνῶν συνάδελφος, κατεχειροκρότησε τὴν ἀγόρευσιν τοῦ κυρίου συναδέλφου ἀκριβῶς, διότι ἀπεκατέστησε καὶ ἱστορικῶς τὰ πράγματα, καὶ ἀπέδειξεν ὅτι πράγματι ὁ λαὸς τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν ἐξ ἀγάπης πρὸς τὴν χώραν μας παρέσχε καὶ παρέχει εἰς ἡμᾶς βοήθειαν, εἰς τὴν ὁποίαν ὀφείλομεν κυρίως καὶ τὴν ὕπαρξίν μας.

§60Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ναί, ἀλλὰ τώρα εἶναι κοινὸς ὁ ἀγὼν καὶ κοινὸν τὸ συμφέρον.

§61Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἡ μόνη χώρα ἐν τῇ ὁποίᾳ ἀναγνωρίζονται αἱ ὑπηρεσίαι καὶ ἡ ἠθικὴ ὑπόστασις τῆς Ἑλλάδος. Ἐκεῖ διακηρύσσεται ἀνὰ πᾶσαν εὐκαιρίαν καὶ τὸ «ἡ Δόξα ποὺ ἐλέγετο Ἑλλὰς καὶ ἡ Ἑλλὰς ποὺ εἶναι Δόξα». Ἐλέχθη ὅτι καὶ ἐκεῖνοι ἔχουν συμφέρον νὰ μᾶς βοηθήσουν. Βεβαίως ἔχουν συμφέρον. Ἀλλὰ αὐτὸ δὲν ἔγκειται εἰς ἐκμετάλλευσίν τινα. Οἱ Ἀμερικανοὶ εὑρίσκουν συμφέρον, ἠθικὸν συμφέρον, ἐν τῇ ἀνασυγκροτήσει καὶ ἰσχυροποιήσει τῆς Ἑλλάδος. Ἔχουν ὅμως καὶ μέγα καὶ εἰλικρινὲς ἐνδιαφέρον διὰ τὴν Ἑλλάδα. Ἐπιτρέψατέ μοι, ἐπὶ τῇ εὐκαιρία, νὰ σᾶς ἀναγνώσω περικοπήν τινα ἔκ τινος ἐπιστολῆς, τὴν ὁποίαν ἔλαβον μόλις πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν ἀπὸ ἕνα βουλευτὴν Ἀμερικανόν, κύριον Τζάρμαν, προσωπικὸν φίλον τοῦ Προέδρου κ. Τροῦμαν καὶ μέλους τῆς Ἐπιτροπῆς ἐπὶ τῶν ἐξωτερικῶν ὑποθέσεων τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν. Ἐκ τῆς ἐπιστολῆς αὐτῆς καταφαίνεται τὸ ἐνδιαφέρον τῶν Ἀμερικανῶν διὰ τὴν Ἑλλάδα.

§62Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Καὶ διὰ τοῦτο πρέπει νὰ μᾶς δώσουν περισσότερα πυροβόλα καὶ ἀεροπλάνα.

§63Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπὶ τῇ διακοπῇ τοῦ ἀξιοτίμου συναδέλφου θὰ ἀναβάλω πρὸς στιγμὴν τὴν ἀνάγνωσιν τῆς ἐπιστολῆς διὰ νὰ ἀπαντήσω. Ἐνθυμεῖσθε, κ. βουλευταί, εἰς ποίαν κατάστασιν εὑρισκόμεθα πρὸ ἑνὸς ἔτους. Εἰς χειροτέραν δὲ πρὸ δύο καὶ τριῶν ἐτῶν. Ἐνθυμεῖσθε ὅτι ὡς Κράτος εἴμεθα ἀνύπαρκτοι. Οὔτε στρατός, οὔτε ὁπλισμὸς ὑπῆρχε διὰ νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὴν ἀνταρσίαν. Ὁ κίνδυνος ἦτο μέγας. Τώρα κατανοοῦμεν περισσότερον τὸν κίνδυνον ποὺ διετρέξαμεν. Καὶ ἐσώθημεν χάρις εἰς τὴν Ἀμερικανικὴν βοήθειαν. Τώρα εἴμεθα ἀσφαλεῖς ἔναντι τῆς ἀνταρσίας. Καὶ ἐρωτῶ τὸν κ. συνάδελφον: Ποῦ εὑρέθησαν τὰ μέσα διὰ τῶν ὁποίων τώρα ἀντιμετωπίζομεν νικηφόρως τὴν ἀνταρσίαν καὶ τὸν ἀκήρυκτον πόλεμον ἐκ μέρους τῶν γειτόνων μας; Μόλις σήμερα ἀνηγγέλθη περιφανὴς νίκη τοῦ ἐθνικοῦ στρατοῦ μας καὶ ἐκπόρθησις ἰσχυρώτατα ὠχυρωμένου μέρους ὑπὸ τῶν ἀνταρτῶν. Πῶς κατωρθώθη ἡ ἐκπόρθησις τοῦ ἀπορθήτου αὐτοῦ ὀχυροῦ; Ἡ ἀνδρεία ἔχει ἀνάγκην μέσων. Ποῦ εὑρέθησαν τὰ μέσα αὐτά; Τὰ κανόνια, αἱ βόμβαι, οἱ ρουκέτες, διὰ τῶν ὁποίων πολεμοῦμεν τὴν ὄντως κατὰ σατανικὸν τρόπον ὠργανωμένην ἀνταρσίαν; Πόθεν προῆλθον αὐτά; Καὶ ἀπαντῶ εἰς τὸν κ. συνάδελφον, γνωρίζει, ἄλλως τε, ὅπως ὅλοι μας, ὅτι αὐτὰ ὅλα μᾶς τὰ ἔστειλον αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι. Ἔστειλλον, στέλλουν καὶ θὰ στέλλουν διὰ νὰ σωθῇ ὁριστικῶς ἡ Ἑλλὰς ἀπὸ τὸν παμμέγιστον κίνδυνον τὸν ὁποῖον διέτρεξε, τὸν μεγαλύτερον ὅλων κατὰ τὴν τρισχιλιετῆ ἱστορίαν της. Δὲν θέλω νὰ νομίσῃ τις ὅτι ἐγὼ ἀπὸ αἰσθηματολογίαν ὑπεραμύνομαι τῆς χώρας ἐκείνης, ἥτις, ἄλλως τε, δὲν ἔχει ἀνάγκην τῆς συνηγορίας μου, ἀλλὰ αἰσθάνομαι τὴν ἀνάγκην νὰ ὑπεραμυνθῶ τῆς ἀληθείας. Δὲν λέγω ὅτι δὲν ἔχουν καὶ αὐτοὶ τὰ τρωτά των, καὶ ἰδίως τινὲς ἐκ τῶν ἐδῶ Ἀμερικανῶν, ἀλλὰ αὐτά, τὰ ὁποῖα εἶναι μηδαμινὰ ἐν συγκρίσει τῆς πολυτίμου βοηθείας ποὺ μᾶς παρέσχεν ὁ Ἀμερικανικὸς λαός, δὲν λέγονται, καὶ δὴ τόσον θορυβωδῶς, ἀπὸ τοῦ βήματος τῆς Βουλῆς. Ἐτονίσθη μὲ στόμφον ἀντιπολιτευτικὸν ἀπὸ τῆς θέσεως αὐτῆς, ὅτι, ἡ πρὸ μηνὸς ψηφισθεῖσα σύμβασις περιέχει ὅρους ἐπαχθεῖς δι’ ἡμᾶς. Καὶ ὡς ἐπαχθὴς ὅρος ἐκρίθη τὸ ὅτι προβλέπει περὶ προνομίων τινῶν ὑπὲρ τῶν ἐν Ἑλλάδι ὑπαλλήλων τῆς ΑΜΑΓΚ. Ὅρος ἐπουσιωδέστατος. Ἐν τούτοις καὶ ἐπ’ αὐτοῦ ἡ Κυβέρνησις ἠσχολήθη ἐπὶ πολὺ καὶ ἐπεφύλαξε τὸ δικαίωμα νὰ ἀναθεωρήσῃ διὰ νόμου τὸν ὅρον αὐτόν. Ἰδοὺ τί ἐπ’ αὐτοῦ γράφει ὁ ἐκτελῶν καθήκοντα Πρεσβευτοῦ τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν, πρὸς τὸν ὑπουργὸν τῶν Ἐξωτερικῶν τῆς Ἑλλάδος: «Ἡ Κυβέρνησίς μου, γράφει ὁ κ. Ράνκιν, φρονεῖ ὅτι οἱαιδήποτε ἐπενεχθησόμεναι εἰς τὰ προνόμια καὶ τὰς ἀσυλίας, αἱ ὁποῖαι ἐχορηγήθησαν εἰς τὸ προσωπικὸν τῆς ΑΜΑΓΚ, καὶ τῆς εἰδικῆς Ἀποστολῆς διὰ τὴν οἰκονομικὴν συνεργασίαν, θὰ ἔδει νὰ γίνουν δι’ ἐνδεχομένης ἀναθεωρήσεως τῆς ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως ὑμῶν εἰσαχθείσης σχετικῆς νομοθεσίας μᾶλλον ἢ διὰ τῆς περιλήψεως τοιούτων μεταβολῶν εἰς τὴν παροῦσαν διμερῆ συμφωνίαν...». Βλέπετε ὅτι καὶ ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ «δεσμευτικοῦ» αὐτοῦ ὅρου ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν θέλησιν τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως. Καὶ ἂν ὑπάρχουν καὶ ἄλλοι παρόμοιοι ὅροι «δεσμευτικοὶ» οὐδέποτε θὰ ἐφηρμόζοντο. Ἀλλὰ καὶ ἂν ἐφαρμοσθοῦν, τοῦτο θὰ γίνῃ διὰ τὴν ἀποτελεσματικωτέραν διάθεσιν τῆς βοηθείας πρὸς τὸ συμφέρον ἡμῶν, καὶ ἀπὸ στοργὴν καὶ ἐνδιαφέρον τὸ ὁποῖον αἰσθάνονται οἱ Ἀμερικανοὶ πρὸς τὴν Ἑλλάδα. Ὡς διετυπώθησαν αἱ ἐπικρίσεις κατὰ τῆς συμβάσεως, προξενεῖται ἡ ἐντύπωσις εἰς τοὺς μὴ γνωρίζοντας τὰ πράγματα, ὅτι αὕτη περιέχει ὅρους ἐξυπηρετοῦντας Ἀμερικανικὰ ἐμπορικὰ συμφέροντα. Τοῦτο οὔτε πόρρωθεν συμβαίνει. Τὸ μόνον συμφέρον ποὺ θέλουν ν’ ἀπολαύσουν οἱ Ἀμερικανοὶ εἶναι νὰ ἴδουν τὴν Ἑλλάδα ἀνασυγκροτουμένην καὶ ἰσχυράν. Γνωρίζει καλῶς ὁ λαὸς τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν ὅτι διεξάγομεν κοινὸν ἀγῶνα κατὰ τοῦ κομμουνισμοῦ. Γνωρίζει ὅτι ἡμεῖς ἐδῶ ἀποτελοῦμεν τὸ προκεχωρημένον φυλάκιον τοῦ δυτικοῦ πολιτισμοῦ. Καὶ ἐπανέρχομαι εἰς τὴν ἐπιστολὴν τοῦ βουλευτοῦ κ. Τζάρμαν, ἡ ὁποία ἀσφαλῶς διερμηνεύει τὸ κρατοῦν ἐκεῖ πνεῦμα. Ἰδού, μερικὰς περικοπὰς αὐτῆς, (μεταφράζει ἐκ τοῦ Ἀγγλικοῦ): «Ὅπως γνωρίζετε, ὁ λαμπρὸς λαός σας οὐχὶ εἰς μάτην ὑπελόγισεν ἐπὶ τῆς πατρίδος μου. Ἀφ’ ἑτέρου εὐχαρίστως ἐβοηθήσαμεν αὐτὸν ἐπωφελῶς, ὡς πιστεύω. Ἦτο δι’ ἐμὲ μεγάλη εὐχαρίστησις νὰ συντελέσω ὡς πρωτοστατῶν εἰς τὸν ἀγῶνα ὅπως ψηφισθῇ ὑπὸ τῆς Βουλῆς τῶν Ἀντιπροσώπων τὸ πρῶτον νομοσχέδιον». Πρόκειται περὶ τοῦ πρώτου νομοσχεδίου περὶ βοηθείας πρὸς τὴν Ἑλλάδα. «Εἶμαι εὐτυχής, γράφει ὁ κ. Τζάρμαν, ποὺ πληροφοροῦμαι ὅτι ἡ κατάστασις ἐκεῖ βελτιοῦται ἐναντίον τῶν ἀνταρτῶν. Εὔχομαι νὰ συνεχισθῇ ἡ βελτίωσις μέχρι πλήρους καὶ ταχείας καταστολῆς της. Τότε ἡμεῖς θ’ ἀναπολῶμεν τὰ χρόνια αὐτὰ ὡς μίαν περίοδον κατὰ τὴν ὁποίαν ἡ Ἑλλὰς καί αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι συνεργάσθησαν ἐπιτυχῶς ὅπως ἀποτρέψουν τὴν κομμουνιστικὴν κυριαρχίαν ἐπὶ τοῦ κόσμου». Γνωρίζουν, λοιπόν, οἱ Ἀμερικανοί, ὅτι ἡμεῖς ἀγωνιζόμεθα διὰ νὰ σώσωμεν, ὄχι μόνον τὴν Ἑλλάδα, ἀλλὰ καὶ τὸν κόσμον ἀπὸ τὸν κομμουνισμόν. Τοῦτο ὅμως δὲν εἶναι λόγος μειώσεως τῆς ἀξίας τῆς βοηθείας καὶ τῆς εὐγνωμοσύνης μας, προκειμένου, μάλιστα, περὶ βοηθείας παρεχομένης δωρεὰν ὡς γνωρίζετε, εἰς τὰ ἄλλα Κράτη ἡ Ἀμερικανικὴ βοήθεια δὲν παρέχεται ἐξ ὁλοκλήρου δωρεάν. Μέγα μέρος αὐτῆς χορηγεῖται ὡς δάνειον. Σχετικὰ πρὸς τοῦτο ἐπανειλημμένως ἐδημοσιεύθησαν.

§64Β. ΣΑΓΙΑΣ. Αὐτὸ νὰ μὴ τὸ βεβαιεῖτε διότι εἶναι βέβαιον ὅτι ἀκόμη δὲν ἔχει ἀποφασισθῆ ἂν θὰ εἶναι ὡς δάνειον ἢ ὡς δωρεά.

§65Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἀπολύτως βέβαιον ὅτι ἡ πρὸς τὴν Ἑλλάδα βοήθεια παρέχεται δωρεάν.

§66Β. ΣΑΓΙΑΣ. Σᾶς ἐπαναλαμβάνω ὅτι δὲν ἔχει ἀποφασισθῆ ἀκόμη.

§67Γ. ΜΠΑΚΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐξ ὅσων μέχρι τοῦδε εἶναι γνωστά, οὕτως ἔχει τὸ πρᾶγμα. Ἐγώ, κύριε συνάδελφε, δὲν θέλω νὰ πλανώμεθα οὔτε νὰ ὑπερβάλω τὰ πράγματα, ἀλλὰ οὔτε καὶ νὰ τὰ ὑποτιμῶμεν, ὡς πρὸς τὸ πνεῦμα, τὸ ὁποῖον ἐπικρατεῖ εἰς τοὺς ἐπισήμους καὶ ἀνεπισήμους Ἀμερικανοὺς διὰ τὴν Ἑλλάδα, διὰ τοὺς ἀγῶνας της καὶ διὰ τὰς ἀνάγκας της. Ἐπιτρέψατέ μου ν’ ἀναφέρω καὶ ἕνα ἄλλο γεγονός, οὐχὶ πολὺ σχετικὸν μὲ τὸ ζήτημά μας, ἀλλὰ χαρακτηριστικὸν καὶ αὐτὸ ὅσον ἀφορᾷ τὸ πνεῦμα τὸ ὁποῖον ἐπικρατεῖ παρὰ τοῖς ἐδῶ Ἀμερικανοῖς διὰ τὴν Ἑλλάδα καὶ τοὺς ἀγῶνας της. Πρὸ μηνὸς περίπου, τὴν 4ην παρελθόντος Ἰουλίου, ἑωρτάσθη ἐν Ἀθήναις ὑπὸ τῆς Ἑλληνο–Ἀμερικανικῆς Κοινοβουλευτικῆς Ὁμάδος ἡ ἡμέρα τῆς Ἀνεξαρτησίας τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν. Κατὰ τὸν ἑορτασμὸν παρευρέθησαν καί τινες ἐκ τῶν ἐν Ἀθήναις Ἀμερικανῶν, μεταξὺ τῶν ὁποίων ὁ πρῶτος Γραμματεὺς καὶ σύμβουλος τῆς Πρεσβείας κ. Ὁράτιος Σμίθ, ὡς ἐκπρόσωπος τοῦ κ. Πρεσβευτοῦ. Τὸν λόγον ἔλαβε πρῶτος ὁ ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης κ. Μελᾶς, ὅστις ἀνέπτυξε τὴν σημασίαν τῆς ἡμέρας τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀνεξαρτησίας δι’ ὅλον τὸν κόσμον. Μετὰ ἔλαβον τὸν λόγον ἐγώ, ὡς πρόεδρος τῆς Ἑλληνο–Ἀμερικανικῆς Κοινοβουλευτικῆς Ὁμάδος. Ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ, φέρω εἰς γνῶσιν τῆς Βουλῆς ὅτι παρεκάλεσα τὸν κ. Πρόεδρον ὅπως ἐπιτρέψῃ κατὰ μίαν συνεδρίασιν νὰ ἐκτεθῇ ἐνώπιον αὐτῆς τὸ ἔργον τῆς Ὁμάδος, καὶ ν’ ἀναγνωσθοῦν τοὐλάχιστον ἔγγραφα καὶ ἐπιστολαὶ ἐκ μέρους Ἀμερικανῶν βουλευτῶν, Γερουσιαστῶν καὶ ἄλλων προσωπικοτήτων, ἀπευθυνόμεναι πρὸς ἡμᾶς ὡς βουλευτὰς καὶ ὄχι ὡς ἄτομα. Ἀλλὰ ὁ κ. Πρόεδρος ἔκρινεν ὅτι δὲν εἶναι ἀπαραίτητον νὰ λάβῃ γνῶσιν αὐτῶν ἡ Βουλή. Χάριν τῶν παρευρισκομένων Ἀμερικανῶν ὡμίλησα εἰς τὴν Ἀγγλικήν, ἀναφερθεὶς εἰς τὰς περιπτώσεις κατὰ τὰς ὁποίας ὁ λαὸς τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν ἐβοήθησε τὴν Ἑλλάδα, ἡ ὁποία ἔχει ὡς ἐκ τούτου δικαίωμα νὰ ἑορτάζῃ τὴν 4ην Ἰουλίου ὡς δευτέραν ἐθνικήν της ἑορτήν. Μετὰ ταῦτα ἔλαβε τὸν λόγον ὁ κ. Σμίθ, ὁ ὁποῖος σὺν τοῖς ἄλλοις, εἶπε καὶ τὰ ἑξῆς περὶ Ἑλλάδος. (Ἀναγινώσκει): «Ὡς Ἀμερικανός, ἀκούων τὰς φιλόφρονας καὶ καταφανῶς ἐγκαρδίους ἐκδηλώσεις μεγάλης ἐκτιμήσεως τῆς βοηθείας τὴν ὁποίαν αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι ἔχουν παράσχει εἰς τὴν Ἑλλάδα ἀπὸ τοῦ ἔτους 1821, εἶμαι πολὺ ὑπερήφανος ἀλλὰ ταὐτοχρόνως αἰσθάνομαι ἐμαυτὸν καὶ ταπεινὸν ὀφειλέτην τῆς Ἑλλάδος. Σεῖς, κύριε ὑπουργέ, ἐξεθέσατε τὸ πραγματικὸν πνεῦμα τῆς Διακηρύξεως τῆς Ἀνεξαρτησίας μας καὶ ἐτονίσατε τὴν σημασίαν του διὰ τὴν Ἑλλάδα. Σεῖς, κύριε Πρόεδρε, ἀνεφέρατε πολλὰς περιπτώσεις κατὰ τὰς ὁποίας ἡ Ἑλλὰς εὐηργετήθη κατὰ πρακτικοὺς τρόπους ἀπὸ τὴν ἐξέλιξιν τοῦ πνεύματος αὐτοῦ καὶ τὰς ἐμπράκτους ἐκδηλώσεις του κατὰ τὰ διαρρεύσαντα 172 ἔτη. Μὲ τὸ τυπικὸν πνεῦμα τῆς Ἑλληνικῆς μεγαλοφροσύνης, ἀμφότεροι ἀπολύτως ἀντιπαρήλθατε τὸ γεγονὸς ὅτι ἡ Ἑλληνικὴ διανόησις καὶ ἡ φωτεινὴ ἐξέλιξις τῶν Δημοκρατικῶν ἀντιλήψεων συνετέλεσαν εἰς τὴν γέννησιν τῶν ἰδεῶν, αἵτινες ἐπικρατοῦν τώρα εἰς τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας. Χωρὶς αὐτὰ ἡ Διακήρυξις τῆς Ἀνεξαρτησίας μας καὶ ἡ ἐπακολουθήσασα ἀνάπτυξις τῆς ἀντιλήψεώς μας περὶ ἀδελφότητος μετὰ τῶν ἁπανταχοῦ ὀρθῶς σκεπτομένων ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι συμμερίζονται τὸ πνεῦμα μας, θὰ ἦσαν ἀκατόρθωτα. Ἐνῷ εἶναι εὐπρεπὲς καὶ εὐάρεστον τὸ ὅτι σεῖς τόσον ἐνθουσιωδῶς ἐκδηλώνετε, ἐπὶ τῇ εὐκαιρίᾳ τῆς ἡμέρας αὐτῆς, τὴν ἐκτίμησίν σας πρὸς ὅσα ἡ Ἀμερικὴ ἔχει κάμει καὶ πράττει διὰ σᾶς, ἀφ’ ἑτέρου πρέπει νὰ ἐπιτρέψητε εἰς ἕνα Ἀμερικανὸν ὅπως κατὰ τὴν ἰδίαν αὐτὴν ἡμέραν ἐκφράσῃ τὴν εὐγνωμοσύνην του πρὸς τὴν Ἑλλάδα δι’ ὅσα αὕτη ἔχει ἐπιτελέσει κατὰ τὰ παρελθόντα δύο χιλιάδες ἔτη, θέτουσα τὴν βάσιν διὰ τὴν Δημοκρατίαν, καὶ δι’ ὅσα κατὰ τὴν παροῦσαν ἐποχὴν συνεισφέρει εἰς αἷμα καὶ προσπάθειαν εἰς τὸν κοινὸν ἀγῶνα μας πρὸς ἀνασυγκρότησιν ἑνὸς ὑγιοῦς κόσμου ἀπὸ τὰ ἐρείπια δύο πολέμων. Χαίρω διότι κατανοεῖτε τὴν εἰλικρίνειαν τῆς φιλίας μας καὶ τὴν ἔκτασιν τῶν θυσιῶν μας διὰ σᾶς, καὶ ἐπιθυμῶ νὰ τονίσω ὅτι ἀναγνωρίζομεν τὴν ἐγκαρδιότητα τῶν πρὸς ἡμᾶς φιλικῶν αἰσθημάτων σας, ἅμα δὲ καὶ τὰς θυσίας σας διὰ τὴν κοινήν μας ὑπόθεσιν. Εἴθε ἡ ἰδέα ποὺ λέγεται Ἀμερικὴ καὶ ἡ ἰδέα ποὺ λέγεται Ἑλλὰς νὰ βαδίσουν ἠνωμέναι ἐν ἀδελφότητι καὶ καλωσύνη ἐπὶ δύο ἀκόμη χιλιάδας ἔτη». Αὐτὰ εἶπε δημοσίᾳ ὁ ἐπίσημος ἐκπρόσωπος τῆς Ἀμερικανικῆς Πρεσβείας περὶ τῶν θυσιῶν τῆς Ἑλλάδος κατὰ τὸ παρελθὸν καὶ τὸ παρὸν διὰ τὸν κοινὸν ἀγῶνα. Γνωρίζουν οἱ Ἀμερικανοὶ τὰς θυσίας μας, καὶ ἔχουν αὐτὰς ὑπ’ ὄψιν τους. Ἔχουν μεγαλυτέραν ἰδέαν περὶ Ἑλλάδος ἀπὸ ὅ,τι ἔχουν τινὲς ἐξ ἡμῶν. Δὲν ἐδίστασαν νὰ ἐνισχύσουν αὐτὴν καὶ μὲ χρῆμα καὶ μὲ ἔμψυχον ὑλικόν. Καὶ μὴ νομίζετε, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι τὸ χρῆμα εἰς τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας ρέει εἰς τοὺς δρόμους. Ὁ Ἀμερικανικὸς λαὸς εἶναι ὁ περισσότερον φορολογούμενος λαός. Καὶ πρέπει διάθεσις χρημάτων ἀπὸ τὸ δημόσιον ταμεῖον του νὰ δικαιολογῆται. Πρέπει νὰ πεισθῇ ὅτι ἡ βοήθεια πρὸς τὴν Ἑλλάδα δὲν ἀποτελεῖ σπατάλην, καὶ ὅτι βοηθοῦντες τὴν Ἑλλάδα, ἐνισχύουν τὸ προκεχωρημένον φυλάκιον καὶ τῶν ἰδίων αὐτῶν συμφερόντων. Γνωρίζουν οἱ κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἐὰν δὲν εἴμεθα δοῦλοι τῶν Σλαύων τοῦτο ὀφείλεται εἰς τὴν βοήθειαν αὐτήν. Βεβαίως εἴμεθα εὐγνώμονες καὶ πρὸς τὴν Μεγάλην Βρεταννίαν. Ἀλλὰ οἱ σύμμαχοί μας Βρεταννοὶ μετὰ φειδοῦς καὶ περισκέψεως μᾶς ἐβοήθησαν κατὰ τῆς ἀνταρσίας. Εἶναι γνωστὸν εἰς ὅλους ἡμᾶς ὅτι θὰ ἦτο μεγάλη συμφορὰ ἐὰν οἱ σλαυοκομμουνισταὶ μᾶς εὕρισκον μόνους, δὲν θὰ ὑπῆρχεν Ἑλλάς. Οἱ Ἕλληνες κομμουνισταί, τὰ πεπορωμένα αὐτὰ ὄντα θὰ ἔσφαζον τοὺς Ἕλληνας ἀστούς. Οἱ Σλαῦοι κομμουνισταὶ θὰ ἔσφαζον αὐτούς. Καὶ οὕτω θὰ ἐξεπληροῦτο τὸ ὄνειρον τῶν Βουλγαροσλαύων. Θὰ ἐξέλιπε τὸ Ἑλληνικὸν Ἔθνος. Αὐτὴν τὴν συμφορὰν ἐπρόλαβεν ἡ Ἀμερικανικὴ βοήθεια. Καὶ ἡμεῖς τώρα ἀσχολούμεθα μὲ τὸν ὅρον τῆς συμβάσεως, ἡ ὁποία ἀφορᾷ τὴν τοιαύτην βοήθειαν, ποὺ προβλέπει προνόμιά τινα τῶν ὑπαλλήλων τῆς ΑΜΑΓΚ. Καὶ ὑπερβολικὰ ἂν εἶναι δὲν ἀξίζει νὰ σταματήσωμεν, οὔτε πρὸς στιγμὴν πρὸ αὐτῶν. Ὅλα αὐτὰ ἐπισκιάζονται ἀπὸ τὸ μέγα γεγονὸς τῆς τόσον πολυτίμου Ἀμερικανικῆς βοηθείας, τῆς ὁποίας τὸ ἀποτέλεσμα ἀποτελεῖ μέγαν σταθμὸν εἰς τὴν ἱστορίαν τῆς διαιωνίσεως τῆς Ἑλλάδος. (Χειροκροτήματα).

§68ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Λ. Μακκᾶς ἔχει τὸν λόγον.

§69Λ. ΜΑΚΚΑΣ. Δὲν ἐσκόπουν, κ. συνάδελφοι, νὰ ἀγορεύσω ἀπόψε καὶ τοῦτο διὰ δύο λόγους. Πρῶτον διότι πρὸ μηνὸς περίπου ὅταν συνεζητῆτο πρὸ τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας ἡ σύμβασις, ἡ ἐντάσσουσα τὴν Ἑλλάδα εἰς τὸ σχέδιον Μάρσαλ, εἶχον τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἐκφράσω ἐνώπιον ὑμῶν, κ. βουλευταί, τὰς σκέψεις μου ἐπὶ τῶν Ἑλληνο–Ἀμερικανικῶν σχέσεων. Ἀλλὰ ὑπάρχει καὶ ἕνας δεύτερος λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον ἐνόμιζον ὅτι ἐπερίττευε νὰ ἀγορεύσω ἀπόψε ἐνώπιον ὑμῶν, διότι εὑρισκόμεθα πρὸ ἑνὸς τετελεσμένου γεγονότος μιᾶς συμβάσεως ἤδη καταρτισθείσης, ἤδη ἰσχυούσης καὶ ἡ ὁποία ὑπόκειται εἰς μίαν τυπικὴν καὶ μόνον κύρωσιν. Ἀλλὰ ἐκ τῶν ἀγορεύσεων, αἱ ὁποῖαι ἠκούσθησαν ἀπόψε ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ, προέκυψε νομίζω ἡ ἀνάγκη νὰ ἐξεύρωμεν ἕνα μέσον ὅρον τῶν σκέψεων, μὲ τὰς ὁποίας ἡ Ἑλληνικὴ δημοσία γνώμη, ἀλλὰ καὶ ἡ Ἐθνικὴ Ἀντιπροσωπεία, παρακολουθοῦν τὴν ζωηρότητα καὶ τὸ ἐνδιαφέρον τὸ ὁποῖον αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι τῆς Ἀμερικῆς ἐκδηλώνουν ἐν Ἑλλάδι. Καὶ νομίζω ὅτι ὁ μέσος ὅρος τῶν σκέψεων αὐτῶν, θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπισημανθῇ κατὰ τρόπον ἀπέριττον, διότι ἀποτελεῖ συγχρόνως καὶ τὸν μέσον ὅρον, μεταξὺ μιᾶς ἀνεξελέγκτου καὶ ἀβασανίστου παραδοχῆς, οἱωνδήποτε ἀξιώσεων, ὡς πρὸς τὰς ἀντιλήψεις διὰ τὴν βοήθειαν αὐτῶν, καὶ ἐξ ἄλλου τῆς ἄλλης ἀντιλήψεως, ὅτι κατεχόμεθα ἀπὸ μίαν ὑπερηφάνειαν διὰ τὴν βοήθειαν αὐτήν, ἡ ὁποία, μᾶς παρέχεται, ἐν ὀνόματι τῶν Ἀμερικανικῶν, καὶ μόνον συμφερόντων. Οὕτω, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ τονισθῇ πρὶν ἀπ’ ὅλα, εἶναι ὅτι ἡ διεθνὴς ἐξέλιξις τῶν συγχρόνων πραγμάτων, ὁδηγεῖ τοὺς λαοὺς πρὸς τὴν ἔννοιαν τῆς διεθνοῦς ἀλληλεγγύης. Ἐὰν προφέρῃ κανεὶς τὴν λέξιν αὐτήν, νομίζω ὅτι λέγει τὰ πάντα, διότι ὑποσημειοῖ καὶ τὴν ἀνάγκην τὴν ὁποίαν ὁ ἕνας λαὸς ἔχει τοῦ ἄλλου καὶ τὴν ἀδυναμίαν, εἰς τὴν ὁποίαν εὑρίσκονται τοῦ λοιποῦ οἱ ἐλεύθεροι λαοὶ νὰ ζήσουν μὲ μίαν ἀμφίβολον καὶ δὴ πεπερασμένην πλέον αὐτοτέλειαν. Ἡ διεθνὴς αὐτὴ ἀλληλεγγύη ἡ ὁποία ἐμφανίζεται καὶ θὰ ἐμφανίζεται ἐπὶ μᾶλλον καὶ μᾶλλον εἰς τὰς σχέσεις μεταξὺ τῶν λαῶν, εἶναι ἐκείνη ἡ ὁποία ἐμπνέει καὶ ἐνέπνευσε καὶ τὴν ὅλην ἀνάπτυξιν τῶν Ἀμερικανικῶν σχέσεων κατὰ τὰ τελευταῖα ἔτη. Εἶναι γνωστὸν, κύριοι, ὅτι ἄνευ τῆς βοηθείας τῆς Ἀμερικῆς ἡ Ἑλλὰς ἦτο ἀδύνατον νὰ διεξαγάγῃ τοὺς ἀγῶνας τοὺς ὁποίους διεξάγει, ὅπως ἐπίσης ἔχει γίνει ἀντιληπτὸν, ὅτι ἡ Ἑλλὰς ἀποτελεῖ ἕνα προκεχωρημένον φυλάκιον, εἰς τὰς μάχας τὰς ὁποίας δίδει ἡ ἀνθρωπότης ὑπὲρ τῶν ἐλευθέρων ἰδεωδῶν, τῶν ὁποίων ἡ προέλευσις πηγάζει ἐξ αὐτῆς ταύτης τῆς Ἑλλάδος. Ἡ διεθνὴς δὲ αὐτὴ ἀλληλεγγύη δημιουργεῖ, νομίζω, ἕνα αὐστηρότατον δικαίωμα καὶ μίαν ὑποχρέωσιν τοιαύτην, ὥστε νὰ μὴ κάνωμεν ὑπολογισμοὺς περὶ τοῦ ποῖος ὀφείλει περισσότερα εἰς τὸν ἄλλον. Καὶ ἡμεῖς ὀφείλομεν πολλὰ εἰς τὰς Ἡνωμένας Πολιτείας τῆς Ἀμερικῆς καὶ αἱ Ἡνωμέναι Πολιτεῖαι τῆς Ἀμερικῆς ὀφείλουν πολλὰ ἐπίσης εἰς τὸν Ἑλληνικὸν λαὸν ὁ ὁποῖος χύνει τὸ αἷμα του, ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας τῆς Ἑλλάδος, ἀλλὰ καὶ ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας τῶν ξένων λαῶν. Ἕνα ἄλλο στοιχεῖον τὸ ὁποῖον πρέπει ἐπίσης νὰ τονισθῇ, εἶναι ἡ κατανόησις τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ ἔχωμεν, ὅτι ὅσοι ἔρχονται εἰς βοήθειαν τῆς μικρᾶς Ἑλλάδος, διαθέτουν τὸ χρῆμα τοῦ Ἀμερικανικοῦ λαοῦ, καὶ νὰ μὴ νομίζωμεν, κύριοι, ὅτι ὁ χρυσὸς ρέει εἰς τοὺς δρόμους τῆς Οὐασιγκτῶνος ἢ τῆς Νέας Ὑόρκης, καὶ νὰ μὴ λησμονῶμεν, κύριοι, ὅτι ἡ κυριωτέρα ἐλπὶς εἰς τὴν ὁποίαν στηρίζεται ὁ Σοβιετικὸς συνασπισμὸς διὰ νὰ κατακτήσῃ τὸν κόσμον, ἄνευ πολέμου, εἶναι ἡ ἀφορῶσα τὴν οἰκονομικὴν κρίσιν τῆς ὁποίας προβλέπει τὴν ἔκρηξιν εἰς τὴν Ἀμερικήν, καὶ συνέπεια τῆς ὁποίας θὰ ἦτο ἡ ὑπ’ αὐτοῦ ἄνευ θυσιῶν κατάληψις ὁλοκλήρου τῆς Εὐρώπης. Ἑπομένως, θὰ ἔπρεπε νὰ ἐννοῶμεν ἀπὸ τῆς πλευρᾶς αὐτῆς τοὺς Ἀμερικανοὺς, οἱ ὁποῖοι εἶναι προσεκτικοὶ εἰς τὴν διάθεσιν τῶν χρημάτων, τὰ ὁποῖα διαθέτουν καὶ τὰ ὁποῖα προέρχονται ἀπὸ τὴν φορολογίαν τοῦ λαοῦ των. Ὀφείλουν νὰ εἶναι προσεκτικοί, ἐπαναλαμβάνω, καὶ εἶναι φυσικὸν νὰ αἰσθάνωνται ὑποχρεωμένοι νὰ δίδουν μὲ τὸ σταγονόμετρον ὅ,τι παρέχουν, διότι ἡ διόγκωσις τῶν ἐξόδων των εἶναι δυνατὸν νὰ δημιουργήσῃ αὐτὴν τὴν οἰκονομικὴν κρίσιν εἰς τὴν Ἀμερικήν. Κατὰ συνέπειαν, ὀφείλομεν νὰ ἔχωμεν ὑπ’ ὄψιν μας, ἐκτὸς τοῦ στοιχείου τῆς διεθνοῦς ἀλληλεγγύης, καὶ τὸ στοιχεῖον τῆς κατανοήσεως, τῆς μεγάλης αὐτῆς δυνάμεως ἡ ὁποία ἐστάθη κοντά μας συμπαραστάτης μας, εἰς πᾶσαν κρίσιμον στιγμήν. Ἀλλά, κ. βουλευταί, εἰς τὰ δύο αὐτὰ θεωρητικὰ στοιχεῖα, θὰ πρέπει νὰ προσθέσωμεν καὶ ἕνα τρίτον συντελεστήν. Ἕκαστος λαὸς καὶ ὁ Ἑλληνικὸς ἰδιαιτέρως, ἔχει τὸ δικαίωμα καὶ τὸ καθῆκον, ἀλλὰ καὶ τὴν ὑποχρέωσιν νὰ αἰσθάνεται εἰς τὰς ἑκάστοτε ἐν τῷ ἐξωτερικῷ ἐνεργείας του βαθύτατα καὶ ζωηρότατα τὸ αἴσθημα τῆς ὑπερηφανείας του, ἕνα αἴσθημα ὑπερηφανείας τὸ ὁποῖον ἀντλεῖ καὶ εἰς τὴν ἱστορίαν του ἀλλὰ καὶ εἰς τὰς σημερινάς του θυσίας. Εἶναι λοιπόν, καθῆκον ἡμῶν, ἡ ἐκδήλωσις ἑκάστοτε τοῦ αἰσθήματος αὐτοῦ τῆς ὑπερηφανείας. Τὴν ὑπερηφάνειαν δὲ αὐτήν, ζητοῦμεν νὰ τὴν ἀναγνωρίζουν οἱ Ἀμερικανοὶ σύμμαχοί μας. Τὸ ζητοῦμεν αὐτό, διότι ὅπως ὀρθῶς ἐλέχθη, οἱ Ἀμερικανοὶ δίδουν τὸ χρῆμα, καὶ ἡμεῖς δίδομεν τὸ αἷμά μας. Τὸ ζητοῦμεν, διότι ὁ λαός μας ὑπέστη δεινά, πρὸς χάριν τῆς ἀνθρωπότητος ὁλοκλήρου. Τὴν ὑπερηφάνειαν δὲ αὐτήν, ζητοῦμεν, καὶ θέλομεν νὰ ἔχῃ ὑπ’ ὄψει της ἡ Κυβέρνησις καὶ νὰ ἐμφανίζεται πάντοτε ὡς ἰσότιμος πρὸς τοὺς φίλους μας. Τὴν ὑπερηφάνειαν αὐτὴν ζητοῦμεν ὅπως μὴ μᾶς τὴν ἀρνοῦνται οἱ σύμμαχοί μας, ὅπως ἐπὶ παραδείγματι, ὅταν ἀπεκλείσθησαν τῶν εἰς τὸ Βυζαντινολογικὸν Συνέδριον τῶν Βρυξελλῶν συμμετοχὴν τριῶν καθηγητῶν τοῦ Πανεπιστημίου, ἀποκλεισθέντων κατόπιν ἐπεμβάσεως ἑνὸς ὑπαλλήλου τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς. Εἰς τοιαύτας περιπτώσεις θὰ ἠθέλαμεν ἡ Ἑλληνικὴ Κυβέρνησις νὰ ὑψώσῃ τὸ ἀνάστημά της ὅπως ἄλλοτε τὸ ὕψωσε καὶ ἀπέναντι τῶν βαρβάρων. Αὐτὰ πρέπει νὰ τὰ λέγωμεν, διότι ἀποτελοῦν τὴν ἀλήθειαν. Ἡ ἀλήθεια καὶ ἡ πραγματικότης εἶναι ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς χύνει αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὸ αἷμα του ὄχι μόνον διὰ τὴν Ἑλλάδα, ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν ἐλευθερίαν ὁλοκλήρου τῆς ἀνθρωπότητος. Αὐτὰς τὰς ἀντιλήψεις εἶχα νὰ ἐκθέσω καὶ πρὸς τὴν Κυβέρνησιν καὶ τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν, συμπεραίνων ὅτι ἐν ὀνόματι τῶν τριῶν αὐτῶν στοιχείων, τῆς διεθνοῦς ἀλληλεγγύης, τῆς κατανοήσεως, ἀλλὰ συγχρόνως καὶ τῆς ἐθνικῆς ὑπερηφανείας, ἡ ὁποία εἶναι ἀκατάλυτος θὰ πρέπει καὶ ἡ Κυβέρνησις νὰ φανῇ ἀνταξία τῆς ἰδεολογίας τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. (Χειροκροτήματα).

§70ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ συζήτησις ἐπὶ τῶν δύο νομοσχεδίων κηρύσσεται περαιωμένη.

§71Α. ΒΑΜΒΕΤΣΟΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐξωτερικῶν δὲν νομίζει ὅτι πρέπει νὰ κάμῃ δηλώσεις;

§72Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρ. Κυβερν.). Δὲν ἔχω νὰ κάμω καμμίαν δήλωσιν, δεδομένου ὅτι πρόκειται περὶ συμφωνίας ἡ ὁποία ἐξετελέσθη ἤδη. Τὸ μόνον σημεῖον ἐπὶ τοῦ ὁποίου θὰ ἠδυνάμην νὰ ἀπαντήσω εἶναι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔθιξεν ὁ κ. Βαμβέτσος, διατί νὰ μὴ γίνῃ συζήτησις ἐνωρίτερον. Αὐτὸ βεβαίως ἀποτελεῖ ἕνα στοιχεῖον καθυστερήσεως ἴσως ἀδικαιολόγητον, ἀλλ’ οὐχὶ προερχόμενον ἐξ οἱασδήποτε κακῆς θελήσεως. Τὸ σχέδιον εἶχεν ὑποβληθῆ Δεκέμβριον μὲ Ἰανουάριον, ἀλλ’ ἐν τῷ μεταξὺ λόγῳ τῶν μεσολαβησάντων περιστατικῶν καὶ λόγῳ τῆς ἐφαρμογῆς τῆς συμβάσεως δὲν ἐκρίθη ἀναγκαῖον νὰ ἐπιταχυνθῇ ἡ κύρωσις μιᾶς συμβάσεως, ἡ ὁποία οὕτως ἢ ἄλλως συνήφθη καὶ ἀπὸ τῆς ὁποίας δὲν ἠδυνάμεθα νὰ ἀποστῶμεν.

§73ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ τὰ δύο αὐτὰ νομοσχέδια;

§74ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§75ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένοντο δεκτὰ εἰς βʹ συζήτησιν κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον τὰ σχέδια νόμων: 1) «περὶ κυρώσεως τῆς ἐν Ἀθήναις τῇ 20 Ἰουνίου 1947 ὑπογραφείσης μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Ἡνωμένων Πολιτειῶν τῆς Ἀμερικῆς Συμφωνίας περὶ βοηθείας πρὸς τὴν Ἑλλάδα», καὶ 2) «περὶ κυρώσεως τῆς ἐν Ἀθήναις τῇ 8ῃ Ἰουλίου 1947 ὑπογραφείσης μεταξὺ Ἑλλάδος καὶ Ἡνωμένων Πολιτειῶν τῆς Ἀμερικῆς συμφωνίας ἀφορώσης εἰς τὴν βοήθειαν πρὸς περίθαλψιν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ ὑπὸ τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν». Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ διατάξεων ἀφορωσῶν τὴν ἄσκησιν τῆς ποινικῆς ἀγωγῆς παρὰ τῷ Διαρκεῖ Στρατοδικείῳ Ἀθηνῶν».

§76ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§77ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς μόνην συζήτησιν κατ’ ἀρχήν, ἄρθρον καὶ σύνολον, ὡς διωρθώθη, τὸ σχέδιον νόμου «περὶ διατάξεων ἀφορωσῶν τὴν ἄσκησιν τῆς ποινικῆς ἀγωγῆς παρὰ τῷ Διαρκεῖ Στρατοδικείῳ Ἀθηνῶν». Βʹ συζήτησις ἐπὶ τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 434) 1947 Ν. Δ. «περὶ ἀναγνωρίσεως γάμων στρατιωτικῶν».

§78ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§79ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς βʹ συζήτησιν κατ’ ἄρθρον καὶ σύνολον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ συμπληρώσεως τοῦ ὑπ’ ἀριθ. 434)1947 Ν.Δ. «περὶ ἀναγνωρίσεως γάμων στρατιωτικῶν». Αʹ συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς καὶ τῶν ἄρθρων τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως ἐνίων διατάξεων τοῦ ἀπὸ 25.1.1936 Α. Ν., «περὶ καταστάσεως τῶν ἀξ)κῶν τοῦ κατὰ ξηρὰν στρατοῦ».

§80ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δεκτόν, δεκτόν.

§81ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐγένετο δεκτὸν εἰς αʹ συζήτησιν κατ’ ἀρχὴν καὶ κατ’ ἄρθρον τὸ σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως ἐνίων διατάξεων τοῦ ἀπὸ 25.1.1936 Α. Ν., «περὶ καταστάσεως τῶν ἀξ)κῶν τοῦ κατὰ ξηρὰν στρατοῦ». (Εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο τὴν προεδρικὴν ἕδραν καταλαμβάνει ὁ Βʹ Ἀντιπρόεδρος κ. Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ).

§82ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Μόνη συζήτησις ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, τῶν ἄρθρων καὶ τοῦ συνόλου τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ προστασίας τῶν ἀπολυομένων ἐκ τῶν τάξεων τοῦ στρατοῦ κατὰ τὴν διάρκειαν τῆς παρούσης κατὰ τοῦ Ἔθνους συμμοριακῆς δράσεως». Ὁ κ. Ι. Λαυρεντίδης ἔχει τὸν λόγον.

§83Ι. ΛΑΥΡΕΝΤΙΔΗΣ. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου προβλέπεται ἡ παροχὴ προστασίας εἰς τοὺς ἀπολυομένους πολεμιστάς. Αὐτὴ ὅμως, ἡ προστασία εἶναι περιωρισμένη. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς προηγουμένως ἀνέγνωσε τηλεγράφημα, τὸ ὁποῖον ἐζήτησεν ὅπως ἐγκριθῇ παρὰ τῆς Βουλῆς καὶ ἀποσταλῇ εἰς τοὺς μαχομένους διὰ τοῦ ὁποίου εἰς τὸ τέλος λέγομεν «τὰ πάντα διὰ τοὺς πολεμιστάς». Θὰ ἔπρεπε συνεπῶς ὄχι διὰ λόγων ἀλλὰ καὶ δι’ ἔργων νὰ πράττωμεν αὐτὸ καὶ νὰ μὴ περιορίσωμεν τὴν ἔκτασιν τῶν μέτρων, ἀλλὰ νὰ τὴν ἐπεκτείνωμεν. Ἡ Κοινοβουλ. Ἐπιτροπὴ προέτεινεν εὐρυτέραν προστασίαν. Ἐλπίζω ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτὸ πρέπει νὰ γίνῃ ἀφορμὴ νὰ τακτοποιηθῇ καὶ μία ἄλλη ἀδικία. Ἡ ἀδικία ἡ προελθοῦσα ἐκ τῆς 59 Σ. Π. Θὰ ἔπρεπε νὰ φροντίσωμεν καὶ δι’ αὐτοὺς εἰς τὸ παρὸν νομοσχέδιον, οἵτινες ἐτίμησαν τὰ Ἑλληνικὰ ὅπλα καὶ οἵτινες σήμερον εὑρίσκονται εἰς ἀθλίαν οἰκονομικὴν κατάστασιν, θὰ ἔπρεπε νὰ ἐξασφαλίσωμεν καὶ εἰς αὐτοὺς ἐργασίαν. Διὰ τοῦ νομοσχεδίου παρέχεται προστασία ἑνὸς ἔτους ἀπὸ τῆς ἀπολύσεως. Θὰ πρέπει δηλαδὴ ἐντὸς ἑνὸς ἔτους νὰ τακτοποιηθοῦν. Τοῦτο νομίζω, ὅτι δὲν εἶναι ὀρθόν. Θὰ πρέπει ἡ προστασία νὰ εἶναι ἀπεριόριστος. Ἐπίσης, θὰ προτείνω μίαν τροπολογίαν ἡ ὁποία ἀφορᾷ πολεμιστάς, οἵτινες ἐπροστατεύθησαν μὲν καὶ ἐτοποθετήθησαν εἰς ἐπιχειρήσεις, ἀλλὰ αἱ ἐπιχειρήσεις αὐταὶ ἔκλεισαν κατὰ τὴν κατοχήν. Καὶ ὅταν προστατεύωμεν τοὺς πολεμιστὰς πρέπει νὰ τοὺς προστατεύωμεν μονίμως καὶ διαρκῶς. Δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω τὶ θέλουν ἐδῶ τὰ χρονικὰ ὅρια. Κατὰ τὰ ἄλλα εἶμαι ὑπὲρ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου καὶ δύναμαι νὰ συγχαρῶ τὸν κ. ὑπουργὸν Ἐργασίας, ὅστις ἐσκέφθη νὰ φέρῃ τὸν νόμον, διὰ τοῦ ὁποίου θὰ εὕρουν ἐργασίαν οἱ πολεμισταί μας. Εἰς τὴν ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 5, προβλεπομένην Ἐπιτροπὴν πρέπει νὰ προστεθῇ καὶ εἷς ἀντιπρόσωπος τῆς Ἑνώσεως πολεμιστῶν τῶν πρόσω. Ἐπίσης εἰς τὸ ἐδάφιον 2 τοῦ αὐτοῦ ἄρθρου, ἀντὶ τοῦ ἐπόπτου ἐργασίας, ὅστις θὰ προεδρεύῃ τοῦ Συμβουλίου εἰς τὰς Νομαρχίας καὶ ὅστις πολλάκις θὰ εἶναι κατώτερος ἄλλων μελῶν τοῦ Συμβουλίου, νὰ προΐσταται ὁ κατὰ βαθμὸν ἀνώτερος. Εἰς τὸ ἄρθρον 7 παράγραφος 4 νὰ προστεθῇ «παρὰ παντὸς ἔχοντος ἔννομον συμφέρον».

§84Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Ἡ διάταξις αὐτὴ ἐτέθη ὅπως εἶναι εἰς τὸν παλαιὸν νόμον περὶ παλαιῶν πολεμιστῶν.

§85Ι. ΛΑΥΡΕΝΤΙΔΗΣ. Πρέπει νὰ τὸ διορθώσωμεν. Διότι ἂν περιμένωμεν νὰ κινηθῇ ὁ Εἰσαγγελεὺς κατόπιν καταγγελίας τοῦ ὑπουργοῦ, δὲν κάμνομεν τίποτε.

§86Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ παλαιὸς νόμος λέγει: «Καὶ παντὸς ἔχοντος ἔννομον συμφέρον».

§87Ι. ΛΑΥΡΕΝΤΙΔΗΣ. Ἡ ὑπὸ τοῦ ἄρθρου 9 § 2 προβλεπομένη δίμηνος παράτασις δὲν εἶναι ἐπαρκής, αὕτη πρέπει νὰ διαρκῇ ὅσον χρόνον διαρκεῖ ὁ λόγος τῆς ἀσθενείας ἢ ἀνωτέρας βίας.

§88Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐργασίας). Πρέπει νὰ προβλεφθῇ παράτασις τῆς ἀρχικῆς προθεσμίας τῆς ὑποβολῆς αἰτήσεως, τῆς προθεσμίας δηλαδή, τῶν 3 μηνῶν.

§89Κ. ΤΣΑΤΣΟΣ. Νομίζω ὅτι εἶναι πολύ. Δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου θὰ κλείσωμεν τὰς θέσεις διὰ πολλοὺς μῆνας.

§90Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὸ θὰ ἐπιφέρῃ δυσχέρειαν.

§91Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐργασίας). Δι’ αὐτὸ θὰ πρέπει νὰ τὸ διατυπώσωμεν κατὰ τρόπον, ὥστε νὰ μὴ ἔχωμεν δυσχέρειαν.

§92Ι. ΛΑΥΡΕΝΤΙΔΗΣ. Τὰ ἄλλα ἄρθρα ἔχουν καλῶς, καὶ προτείνω νὰ γίνῃ ἀποδεκτὸν τὸ νομοσχέδιον μὲ τὰς δύο τροπολογίας τῶν παλαιῶν πολεμιστῶν, τὰς ὁποίας ἔχομεν θέσει ὑπ’ ὄψει τοῦ κ. ὑπουργοῦ.

§93Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐργασίας). Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι κατ’ ἀρχὴν τὸ νομοσχέδιον γίνεται ἀποδεκτὸν καὶ παρακαλῶ νὰ προχωρήσωμεν εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν.

§94ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ ὁμιλήσῃ καὶ ὁ ἕτερος τῶν εἰσηγητῶν κ. Β. Παπαρρηγόπουλος.

§95Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, εἶναι ἄξιος παντὸς ἐπαίνου ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Ἐργασίας, διότι ἔσπευσε νὰ φέρῃ ὑπὸ τὴν κρίσιν τῆς Βουλῆς τὸ νομοσχέδιον διὰ τοῦ ὁποίου παρέχεται προστασία εἰς τοὺς ἀπολυομένους ἐφέδρους τοῦ ἀγῶνος αὐτοῦ, τὸν ὁποῖον σήμερον διεξάγει ἡ Πατρίς. Νομίζω ὅμως ὅτι τὸ νομοσχέδιον αὐτό, εἶναι λίαν ἀτελές, ἡ δὲ προστασία ἡ παρεχομένη εἶναι λίαν πενιχρά. Διὰ τοῦ 1ου ἄρθρου τοῦ νομοσχεδίου, ὅπως ἐτροποποιήθη ἀπὸ τὴν Κοινοβουλευτικὴν Ἐπιτροπήν, καθορίζονται τὰ πρόσωπα τὰ ὁποῖα δικαιοῦνται προστασίας. Καὶ τὰ πρόσωπα τὰ ὁρίζει ὡς ἑξῆς: «Εἰς τὴν διάταξιν ........... ................... (ἀναγινώσκει) .................». Εἰς τὸ ἄρθρον 2 § 2 προστίθεται καὶ ἑτέρα κατηγορία προσώπων, ἡ ὁποία § 2 θὰ ἔπρεπε νὰ πάῃ εἰς τὸ 1ον ἄρθρον. Ἐν πάσῃ περιπτώσει ἐπίσης δικαιοῦνται προστασίας κατὰ τὴν παράγραφον 2: «Ἡ χήρα σύζυγος ........... ................. (ἀναγινώσκει) .................». Τὸ 1ον ἄρθρον καὶ τὸ ἐδάφιον 2 τοῦ ἄρθρου 2 καθορίζουν τὰ πρόσωπα, τὰ ὁποῖα δικαιοῦνται τῆς προστασίας. Τὸ θέμα ἔχει καλῶς καὶ δύναταί τις νὰ εἴπῃ ὅτι εἶναι πλήρης ὁ καθορισμὸς τῶν δικαιούχων προσώπων. Τὸ ἄρθρον 2 καθορίζει τὸ εἶδος τῆς παρεχομένης προστασίας καὶ λέγει: «Οἱ ἐν τῷ προηγουμένῳ ...................... ................ (ἀναγινώσκει) ...................». Σημειωτέον, κύριοι, ὅτι αὐτὸ τὸ εἶδος τῆς προστασίας δὲν εἶναί τι τὸ νέον, ἀλλ’ ἔχει ληφθῆ ἀπὸ τὸν βασικὸν νόμον περὶ προστασίας τῶν παλαιῶν πολεμιστῶν.

§96ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Εἰς πολὺ εὐρυτέραν ἔκτασιν.

§97Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς πολὺ μικροτέραν ἔκτασιν. Λέγομεν ἐδῶ ὅτι δικαιοῦνται προστασίας καὶ αὕτη συνίσταται εἰς τὴν πρόσληψίν των εἰς ὡρισμένας ἐπιχειρήσεις ὡς ὑπαλλήλων Λέγω, λοιπόν, ὅτι προκειμένου νὰ καθορισθῇ τὸ σπουδαιότερον σημεῖον τοῦ νομοσχεδίου, δηλαδή, τοῦ ποῖοι εἶναι ἐκεῖνοι ποὺ θὰ προσλάβουν τοὺς ἀπολυομένους εἰς τὰς ἐπιχειρήσεις των, ἐκεῖ καταφαίνεται ἡ ἰσχνότης τοῦ νόμου, ἡ τοσαύτη ἰσχνότης ὥστε καταντᾷ νὰ πιστεύῃ κανείς, ὅτι ἀποτελεῖ πλήρη φενάκην καὶ ἐλάχιστοι εἶναι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι θὰ προστατευθοῦν ἐκ τοῦ νόμου τούτου. Καὶ ἰδοὺ διατί. Τὸ ἄρθρον 3 καθορίζει τὰς ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι ὑποχρεοῦνται εἰς τὴν πρόσληψιν τῶν προσώπων αὐτῶν. «Αἱ δημόσιαι, δημοτικαὶ κλπ., ὑπηρεσίαι, ὑποχρεοῦνται ὅπως προσλάβουν ἐκ τῶν προσώπων τοῦ ἄρθρου 1ου ἀναλόγως τοῦ παρ’ αὐτῶν ἀπασχολουμένου ἄρρενος προσωπικοῦ........ (ἀναγινώσκει)...........». Σταματῶ, κύριοι, εἰς τὸ πρῶτον σημεῖον, τὸ ὁποῖον ἀποτελεῖ ἕνα ἐκ τῶν ἀσθενεστέρων τοῦ νομοσχεδίου. Ὅπως βλέπετε τὸ ἄρθρον 3 προκειμένου νὰ καθορίσῃ τοὺς ὑποχρεωμένους πρὸς πρόσληψιν, ἔλαβεν ὑπ’ ὄψιν του τὸν ἀριθμὸν τοῦ προσωπικοῦ, τὸν ὁποῖον ἀπασχολεῖ ἑκάστη ἐπιχείρησις καὶ ἀναλόγως τοῦ ἀριθμοῦ τοῦ προσωπικοῦ καθορίζει καὶ τὸν ἀριθμὸν τῶν προσληπτέων. Ἀλλ’ ἐνῷ τοῦτο ὀρθῶς ὁρίζει, ὅμως διὰ τῆς λέξεως «ἀναλόγως τοῦ ἀπασχολουμένου ἄρρενος προσωπικοῦ» ἐν συνδυασμῷ μὲ τὴν 2αν παράγραφον τοῦ αὐτοῦ ἄρθρου τὸ νομοσχέδιον εἰσάγει μίαν διάσχισιν τοῦ προσωπικοῦ. Δὲν λέγει ἀναλόγως τοῦ συνόλου τοῦ προσωπικοῦ μιᾶς ἐπιχειρήσεως ἑνιαίως λαμβανομένου ὑπ’ ὄψει, θὰ προσλάβῃ αὕτη τόσους, ἀλλὰ λέγει, ὅτι χωρίζει τὸ προσωπικὸν εἰς ἄρρεν καὶ θῆλυ καὶ λέγει: «Αἱ ὑπηρεσίαι........ (ἀναγινώσκει)...........». Παίρνει ὁλόκληρον τὸ προσωπικὸν μιᾶς ἐπιχειρήσεως τὸ διαιρεῖ εἰς ἄρρεν καὶ θῆλυ καὶ λέγει ὅτι εἰς μὲν τὸ ἄρρεν προστίθενται καὶ προσλαμβάνονται ἄρρενες ἐκ τῶν ἀπολυθέντων ἐφέδρων, οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦν τὸ σύνολον σχεδὸν τῶν ὑπὸ προστασίαν τελούντων, παίρνει κατόπιν τὸ θῆλυ προσωπικὸν καὶ λέγει ὅτι εἰς τὸ θῆλυ προσωπικὸν προσλαμβάνονται μόνον πρόσωπα θήλεα τῶν τῆς παραγράφου 2 τοῦ ἄρθρου 3, δηλαδὴ ἡ χήρα, ἢ μητέρα, ἢ ἀδελφὴ τοῦ ἀποθανόντος ἢ φονευθέντος. Διὰ νὰ κατανοήσητε τὴν σημασίαν τὴν θεμελιώδη αὐτῆς τῆς διακρίσεως θὰ σᾶς φέρω παραστατικὰ δύο παραδείγματα. Ἐὰν ἔχωμεν μίαν ἐπιχείρησιν, ἡ ὁποία ἔχει προσωπικὸν 35 ὑπαλλήλων, ἐξ ὧν 17 ἄρρενες καὶ 18 θήλεις, αὐτὴ ἡ ἐπιχείρησις, ἡ ὁποία θὰ πρέπει κανονικῶς μὲ ἑνιαῖον ὑπολογισμὸν νὰ πάρῃ δύο ὑπαλλήλους, μὲ τὸν διαχωρισμὸν ποὺ κάμνει τὸ νομοσχέδιον δὲν θὰ προσλάβῃ κανένα. Τὸ πρᾶγμα καὶ πάλιν ἴσως δὲν θὰ εἶχε καὶ τόσην σημασίαν ἐὰν τὸ νομοσχέδιον δὲν ὥριζεν ὅτι τὸ θῆλυ προσωπικὸν θὰ ὑπολογισθῇ ξεχωριστά, ὥστε εἰς τὸ θῆλυ μόνον θῆλυ νὰ προσληφθῇ. Ἰδού, λοιπόν, τὶ θὰ συμβῇ. Αἱ θήλεις προστατευόμεναι θὰ εἶναι, ἐν συγκρίσει μὲ τοὺς ἄρρενας, ἐλάχισται, ἀποτελοῦν ἴσως τὸ 1)30, δηλαδὴ ἀδελφαί, χῆραι καὶ μητέρες, φονευθέντων στρατιωτικῶν εἶναι πολὺ ἐλάχισται ἐν συγκρίσει μὲ τοὺς ἄλλους στρατιώτας, οἱ ὁποῖοι θὰ ζήσουν καὶ θὰ ἀπολυθοῦν ἀπὸ τὸν στρατὸν, αὐτοὶ θὰ ἀποτελοῦν τὰ 90% τὸ ὁποῖα δὲν θὰ ἔχουν νὰ βοηθηθοῦν. Τὸ ἐργοστάσιον τοῦ Λαναρᾶ, ποὺ ἀπασχολεῖ 400 κορίτσια καὶ 100 ἄνδρας, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ πάρῃ παρὰ 4–5 ὑπαλλήλους, διότι εἰς τὸ θῆλυ προσωπικὸν θὰ προσληφθοῦν μόνον χῆραι καὶ μητέρες τῶν ἀποθανόντων ἐφέδρων αἱ ὁποῖαι εἶναι ἐλάχισται. Παρακαλῶ τὸν κ. ὑπουργὸν νὰ ἀναθεωρήσῃ τὰς σκέψεις του, διότι ἡ προστασία θὰ εἶναι ἔωλος.

§98Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐργασίας). Ἔχετε τὴν γνώμην ὅτι δὲν θὰ ὑπάρξουν ἐπαρκεῖς θέσεις διὰ τοὺς ἀποστρατευομένους;

§99Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀσφαλῶς.

§100Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπουργὸς Ἐργασίας). Βάσει τίνων ὑπολογισμῶν;

§101Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Λέγω ὅτι ἐφ’ ὅσον ἀφαιρεῖτε τὸ θῆλυ προσωπικὸν καὶ μειώνετε τὸν ἀριθμὸν τῶν προσληπτέων.....

§102Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐργασίας). Ἐπὶ τοῦ συνόλου τῶν ἐργατῶν τῶν ἰδιωτικῶν ἐπιχειρήσεων εἶναι 50 ἢ 60 ἢ 80 χιλιάδες γυναῖκες καὶ τὸ ὑπόλοιπον εἶναι ἄρρενες. Ἅμα κάμετε τὴν ἀναλογίαν, ἀναλόγως ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν ἐργασίαν, πῶς θὰ τὰ ὑπολογίσετε;

§103Η. ΛΑΓΑΚΟΣ. Θὰ εἶναι 50 χιλ. οἱ ἀπολυθησόμενοι.

§104Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπουργὸς Ἐργασίας). Δὲν θὰ προσληφθοῦν οἱ ἡμίσεις ἀπ’ αὐτούς; Πρόκειται δέ, περὶ ἀστικῶν ἐργατῶν, δὲν πρόκειται περὶ ἀγροτῶν. Ἐξ αὐτῶν τῶν 50 χιλ., ἀριθμός τις σημαντικός, δὲν θὰ εἶχεν ἐργασίαν προτοῦ καταταγῇ εἰς τὸν στρατόν; Δὲν ἠμπορεῖτε λοιπόν, νὰ λέτε ὅτι, θὰ ἀπολυθοῦν 50 χιλ. καὶ ἄρα θὰ ἔχωμεν νὰ τοποθετήσωμεν 50 χιλ.

§105Η. ΛΑΓΑΚΟΣ. Δὲν εἶπον τοιοῦτον πρᾶγμα, εἶπον, ὅτι, ἀπὸ τὰς 50 χιλ. ποὺ θὰ ἀπολυθοῦν, 15 χιλ. ἴσως χρειασθῇ νὰ προσληφθοῦν. Ἔχετε κάμει ἐσεῖς τὴν ἐργασίαν αὐτὴν τὴν ἀναλογιστικήν, διὰ νὰ μᾶς εἴπητε πόσοι θὰ προσληφθοῦν;

§106Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Σπουδαῖον μειονέκτημα, ἐπίσης εἶναι καὶ τοῦτο: Ὅτι καθιεροῖτε, κύριε ὑπουργέ, μίαν ἀνισότητα καὶ μίαν ἄδικον κατανομὴν βαρῶν εἰς τὰς ἐπιχειρήσεις. Διότι, θὰ ὑπάρξουν ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι θὰ ἀπασχολοῦν 500 θήλεις, αἱ ὁποῖαι θὰ προσλάβουν μόνον 2 ὑπαλλήλους, διότι θὰ ἔχουν τὴν τύχην νὰ μὴ ὑπάρχῃ ἀνάλογος ἀριθμὸς θηλέων θυμάτων, θὰ ὑπάρξουν ὅμως τοὐναντίον ἐπιχειρήσεις, αἱ ὁποῖαι θὰ ἀπασχολοῦν ἐξ ὁλοκλήρου ἄρρεν προσωπικόν, καὶ εἰς τὰς ὁποίας θὰ ἐπιπέσῃ ὅλον τὸ βάρος. Δὲν δύναμαι νὰ κατανοήσω, διατὶ αὐτὴ ἡ διάσχισις τοῦ προσωπικοῦ. Δὲν δύναμαι νὰ εὕρω δικαιολογίαν, καὶ νὰ πείσω τὸν ἑαυτόν μου. Ἡ διάσχισις θὰ μειώσῃ τὸν ἀριθμὸν τῶν προσληφθησομένων καὶ θὰ δημιουργήσῃ ἀνισότητας καὶ ἀδικίας. Αὐτὸ εἶναι τὸ πρῶτον οὐσιῶδες μειονέκτημα τοῦ νομοσχεδίου, ἀπὸ τῆς ἀπόψεως τῶν ὑποχρέων. Δεύτερον μειονέκτημα εἶναι τὸ ἑξῆς: Ὅπως βλέπετε, κύριοι βουλευταί, εἰς τὸ τέλος τῆς παραγράφου 1ης, τοῦ ἄρθρου 3 ὁρίζονται τὰ ἑξῆς: «................. (ἀναγινώσκει)...........». Νομίζω, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἡ διάταξις αὐτὴ ἀποτελεῖ μίαν ἄλλην ἐξασθένισιν τῆς ὑπὸ τοῦ νομοσχεδίου παρεχομένης προστασίας. Διότι, βεβαίως, διὰ τὸ δημόσιον δὲν δυνάμεθα νὰ μὴ ἀναγνωρίσωμεν ὡρισμένους περιορισμούς, ὥστε, νὰ μὴ δύναται ἡ Κυβέρνησις νὰ καθορίσῃ ὑποχρεωτικὰς προσλήψεις ἀπὸ τοῦδε, ἐὰν δὲν ὑπάρχουν κεναὶ θέσεις. Ἀλλά, νομίζω, ὅτι, ὅπως εἶναι τεθιμένη ἡ διάταξις αὐτή, οὐδὲ καὶ ὑπὸ τοὺς περιορισμοὺς ὑπὸ τοὺς ὁποίους τίθεται, οὐδεμίαν ἀποτελεσματικὴν προστασίαν θὰ παράσχῃ, θὰ γεννηθῇ δὲ καὶ ἓν ἄλλο σοβαρώτατον ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἐπίσης θὰ ματαιώσῃ τὸν σκοπὸν τοῦ νόμου. Θὰ εἶναι δυνατὸν νὰ ἐκκενωθῇ μία θέσις εἰς μίαν δημοσίαν ὑπηρεσίαν, καὶ νὰ προσληφθῇ εἷς παλαιὸς πολεμιστὴς εἰς τὴν θέσιν αὐτήν, κατὰ παράβασιν τοῦ δικαιώματος ἐκείνων τῶν ἄλλων ὑπαλλήλων, τῶν ἐν ὑπηρεσίᾳ, οἱ ὁποῖοι θὰ ἔχουν δικαίωμα ἐκ τοῦ ὀργανισμοῦ τῆς ὑπηρεσίας, νὰ καταλάβουν τὴν θέσιν διὰ προαγωγῆς. Θὰ εἶναι δυνατόν, νὰ ἐντάξωμεν μέσα εἰς τὴν δημοσίαν ὑπηρεσίαν, εἰς κενωθεῖσαν θέσιν, ἕνα παλαιὸν πολεμιστὴν καὶ νὰ εἴπωμεν εἰς τὸν ἄλλον ὑπάλληλον, ὁ ὁποῖος ἀναμένει νὰ προαχθῇ, ὅτι θὰ σταματήσωμεν τὴν προαγωγήν του; Ἡ διάταξις αὐτή, εἶναι ἄνευ οὐδενὸς πρακτικοῦ ἀποτελέσματος καὶ θὰ δημιουργήσῃ τοιαῦτα ζητήματα, ὥστε νὰ μὴ καταστῇ δυνατὴ ἡ ἐφαρμογή της. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, ἐὰν ἐμμείνωμεν εἰς τὴν διάταξιν αὐτήν, ὅπως εἶναι διατυπωμένη, θὰ πρέπει τὸ σημεῖον τοῦτο, ἀπὸ τοῦδε νὰ τὸ ρυθμίσωμεν σαφῶς καὶ ρητῶς, δηλαδὴ ἐὰν ἡ πρόθεσις τοῦ νομοθέτου εἶναι νὰ γίνῃ ἡ ἔνταξις εἰς βαθμὸν ἀνάλογον, ἔστω καὶ εἰς τὸ μέσον τῆς ἱεραρχικῆς κλίμακος ἢ ἐὰν θὰ πρέπει οἱ ὑπάλληλοι αὐτοὶ νὰ ἀρχίσουν ἀπὸ τὴν βάσιν τῆς ἱεραρχίας. Προχωρῶ, περαιτέρω καὶ ἐρωτῶ: Ἐὰν τοῦτο πρέπει νὰ ἰσχύῃ διὰ τὸ δημόσιον, διατὶ εἰς τὰ νομικὰ πρόσωπα δημοσίου δικαίου νὰ μὴ ἐφαρμόσωμεν........ τὴν διάταξιν αὐτὴν καὶ νὰ ἰσχύῃ καὶ δι’ αὐτὰ ὁ ἴδιος περιορισμός; Ἄς πάρωμεν τὸν δικηγορικὸν σύλλογον, π.χ., ὁ ὁποῖος ἀποτελεῖ νομικὸν πρόσωπον δημοσίου δικαίου, ἀλλὰ τοῦ ὁποίου ἡ μορφὴ εἶναι κάπως ἰδιόρρυθμος, φέρει κάπως ἰδιωτικὸν χαρακτῆρα. Διότι σήμερον ὁ κύκλος τῶν Ν.Π.Δ.Δ. ἔχει εὐρυνθῆ παραπολύ, ὥστε ἐνῷ ἀποτελοῦν ἰδιωτικὰς ἐπιχειρήσεις, διὰ λόγους δημοσίου συμφέροντος, λαμβάνουν τὸν χαρακτῆρα τῶν νομικῶν προσώπων δημοσίου δικαίου. Εἶναι ὀρθὸν νὰ ἐφαρμόσωμεν τὸν περιορισμὸν τῆς τελευταίας παραγράφου καὶ διὰ τὰ ἄλλα Ν.Π.Δ.Δ. καὶ δὲν εἶναι ὀρθότερον ν’ ἀπαλείψωμεν αὐτὸ τὸ ἐδάφιον, ὥστε τὰ Ν.Π.Δ.Δ. νὰ ὑπέχουν καὶ αὐτὰ τὴν αὐτὴν ὑποχρέωσιν προσλήψεως προσωπικοῦ;

§107Δ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΟΣ. Ἡ ἀπαγόρευσις αὐτὴ ἰσχύει.

§108Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Πλὴν ἐξαιρέσεων.

§109Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει, κύριοι, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ τονίσω, ὅτι τὸ τελευταῖον ἐδάφιον τῆς παραγράφου 3 τοῦ ἄρθρου 1 αἴρει οὐσιαστικῶς τὴν εὐρύτητα τῆς προστασίας, τὴν ὁποίαν τὸ νομοσχέδιον φέρεται ὅτι παρέχει διὰ τοῦ 1ου ἐδαφίου. Τρίτον μειονέκτημα τοῦ νομοσχεδίου εἶναι τοῦτο: Κατὰ τὴν παράγρ. 3 τοῦ ἄρθρου 3: «Τυχὸν οἰκειοθελὴς πρόσληψις................ (ἀναγιγνώσκει).............». Φρονῶ, ὅτι ἡ διάταξις αὐτὴ ἀποτελεῖ τὴν Ἀχίλλειον πτέρναν τοῦ ὅλου νομοσχεδίου, ἕνεκα τῆς ὁποίας τοῦτο κινδυνεύει νὰ ναυαγήσῃ, διότι ἡ διάταξις αὐτὴ παρέχει κάθε δυνατότητα καταστρατηγήσεως. Ἔχω τὴν ἀντίληψιν, κύριοι, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπαναφέρωμεν τὰς ἀναλόγους καὶ ἀντιστοίχους διατάξεις τοῦ νόμου «περὶ προστασίας παλαιῶν πολεμιστῶν», αἱ ὁποῖαι ἐφαρμοσθεῖσαι ἐπὶ ὁλόκληρον 15ετίαν......

§110Θ. ΔΙΑΚΟΥΜΟΠΟΥΛΟΣ. Τίποτε δὲν ἀπέδωσαν.

§111Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐὰν δὲν ἀπέδωσεν ὁ νόμος ἐκεῖνος, ὁ ὁποῖος ὑπῆρξεν ἔργον πλῆρες, τότε δὲν βλέπω τί ἠμποροῦμεν νὰ περιμένωμεν ἀπὸ τὸν νόμον αὐτόν, ὁ ὁποῖος εἶναι πολὺ στενώτερος. Θὰ ἠδυνάμεθα, λοιπόν, νὰ ἐπαναφέρωμεν τὸν νόμον ἐκεῖνον, τροποποιοῦντες αὐτὸν εἰς ὡρισμένα σημεῖα καὶ νὰ τὸν ἐφαρμόσωμεν. Ὁ πάγιος νόμος τοῦ 1935, ὡς ἐτροποποιήθη μεταγενεστέρως, ἔχει καὶ αὐτὸς τὴν διάταξιν περὶ οἰκειοθελοῦς προσλήψεως, ἀλλὰ δὲν λέγει, ὅτι, ἡ οἰκειοθελὴς πρόσληψις ἐκ μέρους τοῦ ἐργοδότου, ἀπαλλάσσει τῶν ὑποχρεώσεων. Λέγει ὅτι, οἱ οἰκειοθελῶς τυχὸν προσληφθέντες τυγχάνουν τῆς αὐτῆς προστασίας, τῆς ὁποίας τυγχάνουν καὶ οἱ ὑποχρεωτικῶς προσληφθέντες.

§112Δ. ΠΕΤΡΟΠΟΥΛΑΚΟΣ. Ὁ νόμος ἐκεῖνος περιορίζει τὴν προστασίαν εἰς ὑπαλλήλους καὶ ὑπηρέτας. Ἐδῶ εἶναι εὐρύτερος ὁ νόμος.

§113Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Τὸ νομοσχέδιον ποὺ πρόκειται νὰ ψηφίσωμεν, κ. συνάδελφοι, λέγει τοῦτο, ὅτι ἡ ὑποχρέωσις προσλήψεως τελεῖ ὑπὸ τὴν αἵρεσιν τοῦ ὅτι ὁ ἐργοδότης δὲν θὰ προσλάβῃ οἰκειοθελῶς ἐφέδρους. Κύριοι, ἐγὼ τοὐλάχιστον δὲν ἔχω καμμίαν ἀμφιβολίαν, ὅτι ἡ διάταξις αὐτὴ θὰ καταλήξῃ εἰς πλήρη καταστρατήγησιν τοῦ νόμου. Διότι θὰ σπεύσουν οἱ ἐργοδόται μόνοι τους νὰ εὕρουν τὸν πρῶτον τυχόντα, νὰ τὸν ἐμφανίσουν ὡς οἰκειοθελῶς προσληφθέντα ἔφεδρον καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον θὰ ματαιώσουν τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ νόμου. Διὰ τοῦτο ἡ διάταξις αὐτὴ δὲν ὑπῆρχεν εἰς τὸν παλαιὸν νόμον «περὶ προστασίας παλαιῶν πολεμιστῶν».

§114Γ. ΑΣΤΕΡΙΟΥ. Σκοπός μας δὲν εἶναι νὰ προσλαμβάνωνται οἱ πολεμισταί;

§115Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι ἀναμφισβήτητον, ὅτι ὑπάρχουν χίλιοι τρόποι οὕτως ὥστε νὰ εἶναι δυνατὸν ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι δὲν εἶναι καλῆς πίστεως, νὰ δύνανται, ἐπαναλαμβάνω, νὰ καταστρατηγήσουν τὸν νόμον καὶ νὰ ματαιώσουν τὴν ἐφαρμογήν του.

§116Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Εὔχομαι, κ. συνάδελφε, νὰ γίνῃ τοσαύτη χρῆσις τῆς παραγράφου 3 τοῦ ἄρθρου 3, ὥστε νὰ μὴ χρειασθῇ νὰ ἐφαρμοσθοῦν αἱ ἄλλαι διατάξεις τοῦ νομοσχεδίου.

§117Ε. ΓΟΝΗΣ. Ἡ πρόσληψις γίνεται διὰ τοῦ Γραφείου Εὑρέσεως Ἐργασίας. Ὥστε δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ περιγραφὴ τοῦ νόμου.

§118Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Τέλος, κύριοι, εἰς τὸ αὐτὸ ἄρθρον 3 παράγραφος 4 ὁρίζεται, ὅτι: «Τὸ δυνάμει τοῦ παρόντος νόμου προσλαμβανόμενον προσωπικὸν τοποθετεῖται ἀναλόγως τῶν σωματικῶν αὐτοῦ ἱκανοτήτων, γραμματικῶν ἢ τεχνικῶν γνώσεων καὶ λοιπῶν προσόντων..... ................. (ἀναγινώσκει).................». Ἰδοὺ τώρα, κύριοι, τί λέγει καὶ ὁ πάγιος νόμος «περὶ παλαιῶν πολεμιστῶν». Σημειώσατε, ὅτι ἡ διάταξις αὐτή, εἶναι μεταγενεστέρα. Ὁ ἀρχικὸς νόμος τοῦ 1935 «περὶ προστασίας παλαιῶν πολεμιστῶν» δὲν περιεῖχε τὴν διάταξιν ποὺ θὰ σᾶς ἀναγνώσω καὶ τῆς ὁποίας ἡ θέσπισις κατέστη ἀπαραίτητος λόγῳ, ἀσφαλῶς, τῶν καταστρατηγήσεων καὶ τῶν καταχρήσεων, αἱ ὁποῖαι ἐσημειώθησαν. Λέγει, λοιπόν, τὸ ἄρθρον 2 τοῦ νόμου 284)1936; «Εἰς τοὺς οὕτω τοποθετουμένους καταβάλλονται δραχμαί.................» ................. (ἀναγινώσκει).

§119Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Ὅταν ἐψηφίσθη ἡ διάταξις αὐτή, δὲν ὑπῆρχε καμμία συλλογικὴ σύμβασις. Ἡ πρώτη συλλογικὴ σύμβασις ἔγινε τὸ 1937. Αὐτὸ ἐτέθη προφανῶς, διότι δὲν ὑπῆρχε κατοχύρωσις τοῦ καταβλητέου βασικοῦ μισθοῦ. Σήμερον, ὅμως, μὲ τὰς συλλογικὰς συμβάσεις, εἶναι κατωχυρωμένοι.

§120Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅταν ἀφήνεται εἰς τὴν κρίσιν τοῦ ἐργοδότου δὲν πρόκειται περὶ συλλογικῆς συμβάσεως.

§121Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Ἡ κρίσις τοῦ ἐργοδότου δὲν ἀφορᾷ τὸν καταβλητέον μισθόν, ὁ ὁποῖος ὁρίζεται διὰ τῶν συλλογικῶν συμβάσεων.

§122Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἠμπορεῖ νὰ εἶναι τελειόφοιτος τῆς Νομικῆς καὶ ἡ κρίσις τοῦ ἐργοδότου νὰ τὸν τοποθετήσῃ εἰς τὴν κατωτάτην βαθμίδα. Ἐὰν ὁ ἐργοδότης τὸν τοποθετήσῃ εἰς τὴν ἀνάλογον θέσιν, ἀπὸ τοῦ σημείου ἐκείνου ἐφαρμόζεται ἡ συλλογικὴ σύμβασις ὡς πρὸς τὸν καθορισμὸν τοῦ μισθοῦ. Ἐγώ, λέγω, τοῦτο, ὅτι τὸ νὰ ἀφήνωμεν εἰς τὸν ἐργοδότην νὰ κανονίζῃ αὐτὸς τὴν θέσιν, εἰς τὴν ὁποίαν θὰ τοποθετήσῃ τὸν ὑπάλληλον, τοῦτο δίδει ἀφορμὴν ἐπίσης εἰς καταστρατηγήσεις, αἱ ὁποῖαι ἐσημειώθησαν καὶ κατὰ τὴν ἐφαρμογὴν τοῦ προηγουμένου νόμου καὶ αἱ ὁποῖαι ἤγαγον τὸν νομοθέτην εἰς τὸ νὰ κάμῃ τὸν νόμον 284. Ἐὰν δὲν ἐπαναφέρωμεν τὴν διάταξιν αὐτὴν νὰ κάμωμεν μίαν ἄλλην διάταξιν, ἡ ὁποία νὰ ἀποτελῇ κατοχύρωσιν τῶν προσλαμβανομένων ὥστε νὰ μὴ ὑπόκεινται εἰς τὴν διάκρισιν τοῦ ἐργοδότου τοσούτῳ μᾶλλον, καθ’ ὅσον εἶναι γνωστόν, ὅτι ἡ ἀναγκαστικὴ πρόσληψις προκαλεῖ ποιάν τινα δυσφορίαν.

§123Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ (Ὑπ. Ἐργασίας). Εἰς τὴν περίπτωσιν τῆς οἰκειοθελοῦς προσλήψεως θὰ εἶναι σύμφωνος καὶ ὁ προσλαμβανόμενος, εἰς τὴν περίπτωσιν τῆς ὑποχρεωτικῆς προσλήψεως διὰ τῶν Ἐπιτροπῶν, ἡ Ἐπιτροπή, θὰ καθορίζῃ εἰς ποίαν θέσιν θὰ ὑπάγῃ ὁ προσλαμβανόμενος.

§124Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Δέν λέει αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον.

§125Γ. ΑΣΤΕΡΙΟΥ. Ἡ τοποθέτησις ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν κρίσιν τοῦ προϊσταμένου τῆς ὑπηρεσίας.

§126Ε. ΠΑΠΑΔΟΓΙΑΝΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι ἀκόμη 15 ἐγγεγραμμένοι διὰ νὰ ὁμιλήσουν εἰς τὴν κατ’ ἀρχὴν συζήτησιν. Δὲν θὰ τελειώσουμε κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ποτέ.

§127Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Θὰ πρέπει νὰ καταβάλωμεν, κύριοι συνάδελφοι, κάθε προσπάθειαν διὰ νὰ ψηφισθῇ ἀπόψε.

§128ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Δὲν εἶναι δυνατὸν ἀπόψε.

§129Θ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Τέτοια νομοσχέδια, ποὺ ἐπιβάλλουν βάρη εἰς τὰς ἐπιχειρήσεις, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ συζητοῦνται ἐνώπιον 15 βουλευτῶν.

§130Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Τὸ νομοσχέδιον ἐκκρεμεῖ ἐνώπιον τῆς Βουλῆς ἀπὸ τοῦ Ἀπριλίου, ἔχει συζητηθῆ ἐπανειλημμένως καὶ εἰς τὰς Ἐπιτροπάς, καὶ ἔχουν ὑποβληθῆ καὶ τροπολογίαι. Ἔχει μελετηθῆ καὶ εἶναι γνωστόν. Ἐὰν προχωρήσωμεν μὲ τρόπον γοργὸν, εἶμαι βέβαιος, ὅτι θὰ τελειώσωμεν ἀπόψε. Ἀναβολὴ τοῦ νομοσχεδίου καὶ πέραν τῆς σήμερον, θὰ θέσῃ τοῦτο εἰς κίνδυνον νὰ μὴ ψηφισθῇ.

§131Γ. ΑΣΤΕΡΙΟΥ. Ἐὰν πρόκειται νὰ ψηφισθῇ ἀπόψε, πρέπει νὰ ἀρχίσωμεν τὴν συζήτησιν κατ’ ἄρθρον.

§132Ε. ΓΟΝΗΣ. Καίτοι τὸ Σῶμα δὲν κατώρθωσεν ἐπὶ 4 μῆνας νὰ ψηφίσῃ τὸ νομοσχέδιον αὐτό, ἐν τούτοις καὶ πάλιν μὲ τοιαύτην σύνθεσιν τῆς Βουλῆς, δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ψηφισθῇ ἀπόψε.

§133Θ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Εἴμεθα ἐλάχιστοι, κ. Πρόεδρε.

§134ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς παρακαλῶ νὰ καθήσετε, κύριοι, εἰς τὰς θέσεις σας.

§135Θ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Διὰ τῆς βίας θὰ ψηφίσωμεν τὸ νομοσχέδιον; Αὐτὸ εἶναι σοβαρώτατον νομοσχέδιον ποὺ ἐπιβάλλει βάρη εἰς τὰς ἐπιχειρήσεις.

§136ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κάμετε μίαν ἔνστασιν ἀπαρτίας.

§137Θ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ. Ὁ Πρόεδρος ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ διαπιστώσῃ τὴν ἔλλειψιν ἀπαρτίας.

§138Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Νομίζω, ὅτι τὸ νομοσχέδιον πρέπει νὰ γίνῃ κατ’ ἀρχὴν δεκτόν. Ἐγώ, ὡμίλησα διὰ τὰ ἄρθρα 1, 2 καὶ 3. Διὰ τὰ ἄρθρα 1 καὶ 2 δὲν νομίζω, ὅτι ὑπάρχει ἀντίρρησις. Ἡ συζήτησις διεξάγεται διὰ τὸ ἄρθρον 3 καὶ δι’ αὐτὸ θὰ σταματήσω εἰς τὸ ἄρθρον αὐτὸ ἐπιφυλασσόμενος νὰ ἀναπτύξω τὰς ἀντιρρήσεις μου καὶ εἰς τὰ λοιπὰ ἄρθρα. Διὰ τὸ ἄρθρον 3 λέγω, ὅτι, ἡ διάταξις κατὰ τὴν ὁποίαν τοποθετεῖται κατὰ τὴν κρίσιν τοῦ ἐργοδότου, ἀποτελεῖ μειονέκτημα. Ἡ παρατήρησις τοῦ κ. ὑπουργοῦ, διὰ τοὺς οἰκειοθελῶς προσλαμβανομένους μὲ ἐνισχύει εἰς τὸ ἐπιχείρημά μου, διότι ἓν μέσον καταστρατηγήσεως θὰ εἶναι καὶ αὐτὸ διότι θὰ προσλαμβάνουν ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι θὰ ἔχουν ἀνάγκην γιὰ ἕνα κομμάτι ψωμί. Θὰ τὸν παίρνουν εἰς θέσιν γραφέως καὶ ὄχι εἰς θέσιν γραμματέως, ἀναλόγως μὲ τὰ προσόντα του.

§139Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Δὲν θὰ ὑπάγῃ τότε.

§140Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Πάντως θὰ γίνῃ καταστρατήγησις. Διὰ τὸ ἄρθρον 3 αὐταὶ εἶναι αἱ παρατηρήσεις μου. Ἐπιφυλάσσομαι διὰ τὰ ἄλλα ἄρθρα νὰ ὁμιλήσω κατὰ τὴν συζήτησίν των.

§141Ε. ΓΟΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἔχω ἐγγραφῆ διὰ νὰ ὁμιλήσω ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου.

§142Η. ΛΑΓΑΚΟΣ. Καὶ ἐγώ, κ. Πρόεδρε.

§143ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Νὰ εἰσέλθωμεν εἰς τὴν κατ’ ἄρθρον συζήτησιν, καὶ ἐπὶ τοῦ ἄρθρου 1 νὰ εἴπητε ὅ,τι θέλετε.

§144Ε. ΓΟΝΗΣ. Ἐγὼ ἐπιθυμῶ νὰ ὁμιλήσω ἐπὶ τῆς ἀρχῆς τοῦ νομοσχεδίου. Ἄν δὲν θέλετε φεύγω καὶ ἀφήνω σᾶς, νὰ διευθύνετε τὴν συνεδρίασιν καθ’ ὃν τρόπον θέλετε.

§145Η. ΛΑΓΑΚΟΣ. Εἶμαι καὶ ἐγώ, ἐγγεγραμμένος νὰ ὁμιλήσω ἐπὶ τῆς ἀρχῆς, κ. Πρόεδρε.

§146Ε. ΓΟΝΗΣ. (Εἰς ζωηρὸν τόνον φωνῆς). Καὶ ἐγὼ σᾶς λέγω, κ. Πρόεδρε, ὅτι θεωρῶ τὴν ἀρχὴν τοῦ νομοσχεδίου σπουδαιοτάτην.

§147ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θὰ μὲ ἀναγκάσετε νὰ σᾶς ἀνακαλέσω εἰς τὴν τάξιν.

§148Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Αὐτὸ τὸ νομοσχέδιον, κ. βουλευταί, θὰ ἔπρεπε νὰ τὸ συζητήσωμεν μὲ ἠρεμίαν καὶ ἴσως ἐφ’ ὅσον κατ’ ἀρχὴν εἴμεθα ὅλοι σύμφωνοι δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ δημιουργῆται αὐτὸς ὁ ἐκνευρισμός. Θερμῶς παρακαλῶ, ἐὰν εἶναι δυνατὸν νὰ προχωρήσωμεν μὲ ἠρεμίαν, διότι θὰ πρέπει νὰ τελειώσωμεν ἀπόψε τὸ νομοσχέδιον αὐτό, διότι ἐὰν δὲν τελειώσῃ ἀπόψε, ἠμπορεῖ νὰ ὑπάρξῃ κίνδυνος νὰ μὴ ψηφισθῇ πρὸ τῆς λήξεως τῆς συνόδου.

§149ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐφ’ ὅσον οἱ κ.κ. βουλευταί ἐπικαλοῦνται, ὅτι δὲν ὑπάρχει ἀπαρτία, καὶ καλεῖται ὁ Πρόεδρος νὰ τὸ διαπιστώσῃ, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ εἴπω, ὅτι δὲν ὑπάρχει ὄντως ἀπαρτία.

§150Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Δὲν ἔχει τὴν δύναμιν ὁ ὑπουργὸς νὰ ἐπιβάλῃ τὴν ψήφισιν ἑνὸς νομ)δίου ἢ νὰ ἀντιστῇ κατὰ τῆς ἀναβολῆς τῆς ψηφίσεώς του, ἡ ὁποία, ἐπαναλαμβάνω, εἶναι ἐπικίνδυνος, ὅταν ὁ Πρόεδρος...

§151ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι ὁ Πρόεδρος.

§152Α. ΠΡΩΤΟΠΑΠΑΔΑΚΗΣ. (Ὑπ. Ἐργασίας). Καὶ οἱ κ.κ. βουλευταί, τείνουν ὑπὲρ τῆς ἀναβολῆς, βεβαίως τὴν εὐθύνην δὲν τὴν φέρει ὁ ὑπουργός.

§153ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Θέλετε νὰ διακόψωμεν, ἐπειδὴ δὲν ὑπάρχει ἀπαρτία;

§154ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§155ΤΙΝΕΣ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Νὰ ἐγγραφῇ πρῶτον πρὸς συζήτησιν, τὴν προσεχῆ Πέμπτην.

§156ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δέχεται ἡ Βουλὴ νὰ συζητηθῇ πρῶτον τὴν Πέμπτην;

§157ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§158ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις δι’ αὔριον 10.30′ πρωϊνήν, μὲ ἀντικείμενον ἡμερησίας διατάξεως, συζήτησιν ἐπὶ τῆς ἀναθεωρήσεως τοῦ Συντάγματος. (Ὥρα 10.40′ μ.μ.)