1947.12.08

§0ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΙΣ 25η

Δευτέρα 8 Δεκεμβρίου 1947

Προεδρία κ. Ι. Γ. ΘΕΟΤΟΚΗ

(ὥρα 6.55′ μ.μ.)

§1ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄρχεται ἡ συνεδρίασις. Ν’ ἀνοιχθῶσι τὰ θεωρεῖα. Ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὰ ἑξῆς: Τὸ ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ἀνακοινοῖ, ὅτι διὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 328305]3–12–47 ἀποφάσεώς του παρέσχε τὴν ἐγγύησιν τοῦ Ἑλληνικοῦ Δημοσίου ὑπὲρ τῆς Τραπέζης τῆς Ἑλλάδος, διὰ τὴν παρὰ ταύτης χορήγησιν πρὸς τὴν Ἀγροτικὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος πιστώσεως εἴκοσι δισεκατομμυρίων (20.000.000.000) δραχ. διὰ συγκέντρωσιν σουλτανίνας. Ὁ βουλευτὴς Ἀργολιδοκορινθίας κ. Π. Μουτζουρίδης, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Β. Γ. Παπαλυμπέρη κατοίκου Λουτρακίου, διαμαρτυρομένου διὰ τὰς ὑπὸ τῶν Ἀγγλικῶν στρατιωτικῶν δυνάμεων ἐπενεχθείσας ζημίας εἰς τὸ ἐπιταχθὲν παρ’ αὐτῶν ξενοδοχεῖον του καὶ ζητοῦντος τὴν ἐκτέλεσιν τῶν ὅρων τῆς ὑπ’ ἀριθμ. 25073]1945 ὑπογραφείσης συμβάσεως μισθώσεως μεταξὺ αὐτοῦ καὶ τῶν στρατιωτικῶν Ἀγγλικῶν δυνάμεων. Ὁ βουλευτὴς Ἀττικῆς καὶ Βοιωτίας κ. Λ. Κουτσοπέταλος, καταθέτει ἀναφορὰν τῆς Πανελληνίου Ὁμοσπονδίας ἰδιοκτητῶν μηχανημάτων Ἀθηνῶν, δι’ ἧς αἰτεῖται τὴν ψήφισιν τῆς τροπολογίας τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ ἀναστολῆς, διώξεως καὶ ἐκτελέσεως καταδικαστικῶν ἀποφάσεων διὰ παράνομον ὁπλοφορίαν κ.τ.λ.» Οἱ βουλευταί, Χ. Ψαρρός, Ι. Ντόζης, Ε. Δασκαλάκης, Κ. Πολυχρονάκης, Δ. Χατζηγάκης, Α. Βαχλιώτης, Ι. Μογγογιάννης, Χ. Βόσκογλου, Δ. Γόντικας, Ν. Κρασαδάκης, Γ. Φραγκουδάκης, Π. Γαρουφαλιᾶς, Α. Τριανταφυλλίδης, Λ. Κουτσοπέταλος, Γ. Σαρρῆς, Ε. Κοθρῆς, καταθέτουν ἀναφορὰν τῶν σπουδαστῶν Ἐθνικοῦ Μετσοβείου Πολυτεχνείου ἀποτυχόντων εἰς ἓν ἢ δύο μαθήματα καὶ ζητούντων ὅπως τοῖς δοθῇ τρίτη ἔκτακτος ἐξεταστικὴ περίοδος ὡς ἐγένετο καὶ διὰ τοὺς σπουδαστὰς τῶν λοιπῶν Ἀνωτάτων Σχολῶν. Ὁ βουλευτὴς Ἀττικοβοιωτίας κ. Θ. Κονίτσας, καταθέτει ἀναφορὰν τοῦ Γεωργ. Πιστ. Προμ. Συν)σμοῦ Λεβαδείας «ἡ Ἀδελφοσύνη» δι’ ἧς ἐκφράζεται ἡ ἀγανάκτησις τοῦ γεωργικοῦ κόσμου Λεβαδείας, διὰ τὴν μὴ εἰσέτι ρύθμισιν τῆς συγκεντρώσεως τοῦ βάμβακος, ὅστις καθημερινῶς κατὰ μεγάλας ποσότητας διαρρέει εἰς τὸ ἐμπόριον ἐξαγοραζόμενος εἰς ἐξευτελιστικὰς τιμὰς. Οἱ βουλευταί, Λ. Κουτσοπέταλος, Ν. Κρασαδάκης, Κ. Τσάτσος, Π. Τσιμπιδάρος, καταθέτουν ὑπόμνημα τῆς Ἑνώσεως Ἀγελαδοτρόφων Συν)σμῶν Ἀττικῆς, ζητούντων ὅπως διευκολυνθῇ ἡ εἰσαγωγὴ κτηνοτροφῶν ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ καὶ ἐπιδιωχθῇ ὑπὸ τῆς AMAC ταχεῖα εἰσαγωγὴ κτηνοτροφῶν καὶ δὴ πρὸ τοῦ χειμῶνος κ.τ.λ. Οἱ βουλευταὶ Ε. Παπαδόγιαννης, Χ. Θηβαῖος, Κ. Μπακόλας, Σ. Παπουτσάνης, Δ. Χατζηγιάννης, Ν. Καράμπελας, Κ. Καλλίας, Α. Θεοδωρόπουλος, Ι. Μαρινᾶκος, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Ἐλαιουργικοῦ Συνεταιρισμοῦ Ἁγίας Γαλήνης, ζητοῦντος, ὅπως καταργηθῇ ἡ ἐξαγωγικὴ εἰσφορὰ τοῦ ἐλαίου ἐκ 4.000 δραχμῶν κατ’ ὀκᾶν κλπ. Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Ν. Ἀθανασίου καὶ Ν. Καζαντζῆς καταθέτουν ἀναφορὰν τῆς Ἑνώσεως Γεωργικῶν Συν)σμῶν Πωγωνίου, διαμαρτυρομένης διὰ τὴν τελείαν ἐγκατάλειψιν τοῦ ἀγροτικοῦ κόσμου εἰς τὴν διάθεσιν τῶν ἀναρχικῶν καὶ ζητεῖ λῆψιν μέτρων ἀσφαλείας κ.λ.π. Ὁ βουλευτὴς Ἠλείας κ. Δ. Παπαδημητρίου, καταθέτει ἀναφορὰν τῶν κατοίκων τοῦ χωρίου Μετοχίου τοῦ Νομοῦ Ἠλείας, ζητούντων τὴν ἀνάκλησιν τῆς ἀπολύσεως τοῦ δημοδιδασκάλου Ἀγγέλου Ἀλεξοπούλου κ.λ.π. Οἱ βουλευταί κ.κ. Ν. Καζαντζῆς καὶ Χ. Ρῖζος, καταθέτουν ἀναφορὰν τοῦ Δήμου Ἰωαννιτῶν, ζητοῦντος τὴν ἀποστολὴν στρατιωτικῶν δυνάμεων πρὸς κατάληψιν ἐπικαίρων σημείων καὶ ἐξασφάλισιν τῆς Δημοσίας τάξεως ἐν Ἠπείρῳ. Οἱ Ἐφοπλισταὶ Ι. Χαδούλης καὶ Δ. Γουλανδρῆς, ζητοῦν ὅπως ἀναθεωρηθῇ ὁ πίναξ διανομῆς τῶν ΛΙΜΠΕΡΤΥ καὶ συμπεριληφθῶσιν εἰς τὴν οἰκείαν σειρὰν δι’ ἓν πλοῖον ἕκαστος. Ὁ Ἐμπορικὸς Σύλλογος Ζακύνθου, διαμαρτύρεται διὰ τὴν μὴ διανομὴν βακαλάου ἐν τῇ νήσῳ Ζακύνθῳ καὶ ζητεῖ ὅπως, εἰς τὰς νέας διανομὰς ἁλιπάστων, συμπεριληφθῇ καὶ ἡ Ζάκυνθος. Ὁ Σύνδεσμος σιδηροδρομικῶν Σ.Ε.Κ. Ἀθηνῶν, διαμαρτύρεται διὰ τὴν μελετωμένην τροποποίησιν τοῦ ἐν τῇ ὑπηρεσίᾳ ὁρίου ἡλικίας τῶν μελῶν του καὶ ζητεῖ τὴν ἀκύρωσιν τοῦ νόμου 472. Ἡ Πανελλήνιος Ἐθνικὴ Γεωργικὴ Ἕνωσις Ἀθηνῶν ζητεῖ ὅπως, τὰ ὑπὸ τῶν Βουλγαροφώνων ἐγκαταλειφθέντα καὶ ἐνοικιασθέντα 6.000 στρέμματα γῆς, (Λίμνης Γιαννιτσῶν κ.λ.π) ἐπιστραφῶσιν εἰς τὸ Κράτος καὶ ἀποδοθῶσιν εἰς τὰ θύματα τῆς Βουλγαρικῆς ἐγκληματικότητος καὶ ἰδίᾳ εἰς τοὺς προμάχους καὶ ὑπερασπιστὰς τῆς Πατρίδος. Ἡ Ἐθνικὴ Ἕνωσις Φυματικῶν Θεσ)νίκης καὶ περιχώρων, διαμαρτύρεται διὰ τὴν μελετωμένην κρατικοποίησιν τῶν κοινωνικῶν πόρων τῶν Ἀσφαλιστικῶν Ὀργανισμῶν παρὰ τοῦ Ὑπουργείου τῶν Οἰκονομικῶν καὶ ζητεῖ τὴν ματαίωσιν ταύτης. Ἡ Ἕνωσις τῶν Γεωργικῶν Συν)σμῶν Ἄρτης–Φιλιππιάδος, ζητεῖ καπνογόνα μηχανήματα διὰ τὴν προστασίαν τῶν ἑσπεριδοειδῶν ἐκ τῶν παγετώνων. Οἱ Συνταξιοῦχοι Σάμου καὶ Χανίων διαμαρτύρονται κατὰ τοῦ νομοσχεδίου, δι’ οὗ τὰ χρηματικὰ κεφάλαια ΤΕΒΕ περιέρχονται εἰς τὸ Δημόσιον Ταμεῖον. Ὁ Δικηγορικὸς Σύλλογος Βερροίας διὰ ψηφίσματός του ἀποδοκιμάζει τὴν κομμουνιστικὴν ἀνταρσίαν ὡς προδοτικὴν καὶ ζητεῖ γενικὸν συναγερμὸν πρὸς διάσωσιν τῆς Πατρίδος. Ἡ Πανελλήνιος Ἕνωσις Διπλωματούχων Μηχανικῶν Ἐργοληπτῶν Δημοσίων Ἔργων Ἀθηνῶν, διαμαρτύρεται διὰ τὸ κατατεθὲν νομοσχέδιον περὶ ὑποχρεωτικῆς τηρήσεως βιβλίων ὑπὸ τῶν ἐπιτηδευματιῶν κλπ. Ὁ Α. Τσούκας καὶ ἄλλοι κάτοικοι τῆς Τριπόλεως, διαμαρτύρονται κατὰ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 8450 ἀποφάσεως τοῦ Ὑπουργείου Μεταφορῶν, δι’ ἧς ἀπηλλοτριώθησαν ἀναγκαστικῶς παρὰ τὸν σταθμὸν Τριπόλεως κτήματά των ὑπὲρ τῆς Ἑταιρείας Σ.Π.Α.Π. Ὁ κ. Ε. Παπαδόγιαννης βουλευτὴς Ρεθύμνης καταθέτει τηλεγράφημα τοῦ Ἐλαιουργικοῦ Συν)σμοῦ Ἁγίας Γαλήνης Ρεθύμνης αἰτουμένου τὴν εἰς βάρος τῶν παραγωγῶν κατάργησιν τῆς ἐπιβληθείσης εἰσφορᾶς.

§2Ε. ΠΑΠΑΔΟΓΙΑΝΝΗΣ. Ὀφείλω νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας καὶ τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν διαπραττομένην εἰς βάρος τῶν παραγωγῶν ἐλαίου ἀδικίαν. Καθ’ ἣν στιγμὴν πωλεῖται ἡ βρώμη πρὸς 3.500 κατ’ ὀκᾶν, εἰς τὴν Κρήτην τὸ ἔλαιον πωλεῖται εἰς τιμὴν μόλις ὑπερβαίνουσαν τὰς 4.000 δρχ. Τοῦτο ὀφείλεται εἰς τὴν εἰς βάρος τῶν παραγωγῶν ἐπιβληθεῖσαν εἰσφορὰν καὶ φορολογίαν, ἡ ὁποία φθάνει εἰς 100%. Ἀποτελεῖ δὲ δήμευσιν τοῦ προϊόντος τῶν ἐλαιοπαραγωγῶν καὶ διαμαρτύρομαι ἐντονώτατα. Ὀφείλω νὰ δηλώσω καὶ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν ὅτι ὁ Κρητικὸς Λαὸς δὲν δύναται νὰ ἀνεχθῇ τοιαύτην ἀδικίαν, ἡ ὁποία θὰ προκαλέσῃ τὴν διασάλευσιν τῆς δημοσίας τάξεως. Ὀφείλω νὰ διαμαρτυρηθῶ καὶ νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν καὶ τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας.

§3Κ. ΚΑΛΚΑΝΗΣ. Ἐκλήθησαν οἱ βουλευταὶ τῶν ἐλαιοπαραγωγικῶν περιφερειῶν καὶ αὐτὴν τὴν στιγμὴν γίνεται σύσκεψις διὰ τὸ ἔλαιον.

§4ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπίσης ἀνακοινῶ πρὸς τὴν Βουλὴν τὴν κατάθεσιν τῶν ἑξῆς σχεδίων νόμων, ψηφισμάτων κλπ. Ὁ κ. Σ. Νικολαΐδης (Ὑπουργὸς Δημοσίων Ἔργων) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως τῶν περὶ Ταμείου Συντάξεων Μηχανικῶν καὶ ἐργοληπτῶν Δημοσίων Ἔργων κειμένων διατάξεων». Ὁ κ. Α. Σακελλαρίου (Ὑπουργὸς Ναυτικῶν) καταθέτει σχέδιον νόμου «περὶ τροποποιήσεως καὶ συμπληρώσεως διατάξεών τινων τοῦ Ν.Δ. 462]1947 «περὶ ὀργανώσεως τοῦ Β. Ναυτικοῦ». Ὁ βουλευτὴς κ. Σ. Μπινόπουλος καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου ψηφίσματος «περὶ δημεύσεως τῶν περιουσιῶν συμμετεχόντων εἰς τὸν συμμοριακὸν ἀγῶνα». Οἱ βουλευταὶ κ.κ. Η. Μπάτζιος, Α. Νταλίπης, Δ. Σαρρῆς, Β. Μητσόπουλος, Δ. Παπανικολάου, Γ. Θεμελῆς, Γ. Ἀριστείδου, Α. Ἰατροῦ κ.ἄ. καταθέτουσι τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τροποποιήσεως ἐνίων διατάξεων τῆς περὶ Ἐθνικοῦ Ἱδρύματος Ραδιοφωνίας νομοθεσίας». Ὁ βουλευτὴς κ. Ε. Παπαδόγιαννης, καταθέτει τροπολογίαν ἐπὶ τοῦ σχεδίου νόμου «περὶ τακτοποιήσεως τῆς θέσεως τῶν Ἀξιωματικῶν καὶ Ἀνθυπασπιστῶν τῆς Χωροφυλακῆς τῶν τελούντων εἰς τὴν κατηγορίαν τῶν ἐκτὸς ὑπηρεσίας καὶ ὀργανικῶν θέσεων».

§5Χ. ΛΑΔΑΣ. (Ὑπουργὸς Δικαιοσύνης). Κύριοι βουλευταί, ἔχω τὴν τιμὴν νὰ καταθέσω σχέδιον νόμου «περὶ ἐκκαθαρίσεως τῶν Ποινικοῦ καὶ Σωφρονιστικοῦ περιεχομένου νομοθετημάτων τῆς περιόδου τῆς ἐχθρικῆς κατοχῆς». Διὰ τοῦ καταρτισθέντος σχεδίου, οἱ κατὰ τὴν ἐν λόγῳ περίοδον ἐκδοθέντες νόμοι, κατενεμήθησαν εἰς πέντε κατηγορίας, ἤτοι: 1) νομοθετήματα ἀκυρούμενα ἐξ ὑπαρχῆς καὶ θεωρούμενα ὡς μηδέποτε ἰσχύσαντα, 2) νομοθετήματα ἐπικυρούμενα διὰ τὸ χρονικὸν διάστημα κατὰ τὸ ὁποῖον ἴσχυσαν, καταργούμενα δὲ διὰ τὸ μέλλον, 3) νομοθετήματα ἐπικυρούμενα ἁπλῶς διὰ τὸ χρονικὸν διάστημα κατὰ τὸ ὁποῖον ἴσχυσαν, 4) νομοθετήματα ἐπικυρούμενα καὶ διατηρούμενα ἐν ἰσχύϊ καὶ 5) νομοθετήματα ἐπικυρούμενα διὰ τὸ χρονικὸν διάστημα κατὰ τὸ ὁποῖον ἴσχυσαν, τροποποιούμενα δὲ διὰ τὸ μέλλον. Ἐπίσης καταθέτω σχέδιον νόμου «περὶ κυρώσεως καὶ τροποποιήσεως τοῦ Ν. Διατάγματος 1441]1942 «περὶ ἀντικαταστάσεως Ποινικῶν τινῶν διατάξεων». Διὰ τοῦ ὑποβαλλομένου νομοσχεδίου, σκοπεῖται ἡ ἐναρμόνισις τῶν ἄρθρων 1–7 τοῦ Ν.Δ. 1441]42 πρὸς τὰς λοιπὰς διατάξεις τοῦ Ποινικοῦ Νόμου. Διὰ τῶν προτεινομένων τροποποιήσεων ἐπιδιώκεται ἡ πλήρης προσέγγισις τῶν τροποποιουμένων διατάξεων πρὸς τὴν νέαν ρύθμισιν τῶν περὶ κλοπῆς, ὑπεξαιρέσεως, ἀπάτης, ἰδιοποιήσεως, φθορᾶς καὶ ἀπιστίας περὶ τὴν δημοσίαν ὑπηρεσίαν ὁρισμῶν τοῦ ἀναθεωρουμένου σήμερον Ποινικοῦ Κώδικος, εἰς τρόπον ὥστε περιβαλλομένου τοῦ σχεδίου τοῦ Κώδικος τὸ νομοθετικὸν κῦρος νὰ μὴ ἐμφανισθῇ διαφορὰ μεταξὺ τοῦ παλαιοῦ καὶ τοῦ νέου δικαίου. Ἐπίσης γνωρίζω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι εἶναι ἕτοιμα τὰ σχέδια τοῦ Ποινικοῦ Κώδικος καὶ τῆς Ποινικῆς Δικονομίας τὰ ὁποῖα θὰ εἰσαχθοῦν τὸ ταχύτερον εἰς τὴν Βουλήν.

§6Α. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, μίαν παρατήρησιν ἐπὶ τῶν πρακτικῶν. Ἐπειδὴ εἶμαι βραδύγλωσσος καὶ δὲν φωνάζω πολὺ θὰ παρεκάλουν νὰ συστήσητε εἰς μερικοὺς ἐκ τῶν κ. πρακτικογράφων νὰ πάρουν ἀκουστικά, διότι εἰς τὰ πρακτικὰ διαβάζω, ὅτι δὲν ἠκούσθην. Πάντως ἔδωσα ἐγγράφως τὰς παρατηρήσεις μου ἐπὶ τῶν πρακτικῶν.

§7Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ. Εἰς τὰ πρακτικὰ παρελήφθην τελείως, κ. Πρόεδρε, καὶ δὲν φέρομαι ὡς λαβὼν τὸν λόγον.

§8ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ νὰ δώσητε ἐγγράφως τὰς παρατηρήσεις ἐπὶ τῶν πρακτικῶν.

§9Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ὅτι κατετέθη παρ’ ἡμῶν πρότασις ἀρκετοῦ ἀριθμοῦ βουλευτῶν, ὅπως διεξαχθησομένης συζητήσεως, ἀφορώσης αὐτὴν ταύτην τὴν ὑπόστασιν τοῦ Ἔθνους, προσέλθῃ ἐνώπιον τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας ὁ κυρίως ὑπεύθυνος Κυβερνήτης τῆς χώρας, ὁ Πρωθυπουργός. Νομίζω, ὅτι εἶναι δικαίωμα τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας νὰ ἀξιώσῃ παρ’ ὑμῶν, ὅπως ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως συμμορφωθῇ πρὸς τὴν πρότασιν τῶν κυρίων συναδέλφων.

§10ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ πρότασις τῶν κ. συναδέλφων ἀνάγεται εἰς ζήτημα ἐπερωτήσεως. Νομίζω δέ, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι κακῶς ἐλάβατε τὸν λόγον ἐπὶ τῆς προτάσεως ταύτης, διότι ἀκόμη δὲν εἰσήλθομεν ἐπὶ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως τῶν ἐπερωτήσεων.

§11Χ. ΛΑΔΑΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης). Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἀπουσιάζει, διότι γίνεται σύσκεψις αὐτὴν τὴν στιγμὴν διὰ τὸ λάδι.

§12ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Κουλουμβάκη, ἅμα εἰσέλθομεν εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν ἐπερωτήσεων, τότε θὰ ἀναπτύξητε τὴν πρότασίν σας.

§13Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ἀνταπαντῶ ὡς ἀντιπρόσωπος τοῦ Ἔθνους, ὅτι τὰ λεχθέντα ὑπὸ τοῦ κ. ὑπουργοῦ εἶναι ἄνευ σημασίας, διότι κατὰ τὸν κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον ὀφείλει καὶ ὁ κύριος Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ παρίσταται, διότι τὸ ἀντίθετον εἶναι ἀσέβεια πρὸς τὸ πολίτευμα καὶ τὸ Κοινοβούλιον.

§14Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Ἡ ἐπερώτησις, κ. Κουλουμβάκη, στρέφεται κατὰ τῶν ὑπουργῶν τῶν Στρατιωτικῶν καὶ Δημοσίας Τάξεως, οἱ ὁποῖοι εἶναι παρόντες.

§15Β. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀφορᾷ καὶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως.

§16ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΑΝΑΦΟΡΩΝ ΚΑΙ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Αἱ ἀναφοραὶ αἱ ἀφορῶσαι τὸ Ὑπουργεῖον τῶν Οἰκονομικῶν ἀναβάλλονται, διότι εἶναι ἀπησχολημένος ὁ κύριος ὑπουργὸς μὲ τὴν κατάθεσιν τοῦ προϋπολογισμοῦ, τὸν ὁποῖον θὰ καταθέσῃ αὔριον.

§17ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἡ ἐπερώτησίς μου ἡ ἀφορῶσα τὸν Ἐρυθρὸν Σταυρόν, πρέπει νὰ μὴ ἀναβληθῇ, ἀλλὰ νὰ ἀναπτυχθῇ, διότι εἶναι ἐπείγουσα καὶ νὰ διαβιβασθοῦν τὰ πρακτικά.

§18ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 7 ἀναφορᾶς τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Καράμπελας.

§19Ν. ΚΑΡΑΜΠΕΛΑΣ. Τμῆμα τοῦ Νομοῦ Λακωνίας, τοῦ τέως Δήμου Λεύκτρων, τὸ γειτνιάζον πρὸς τὸν Νομὸν Μεσσηνίας, ἀπὸ ἀρκετοῦ διαστήματος ὑφίσταται τὴν τρομοκρατίαν τῶν ἐαμοσλαύων καὶ σχεδὸν εὑρίσκεται ὑπὸ τὴν κυριαρχίαν των. Καθημερινῶς λαμβάνομεν τηλεγραφήματα ἀπὸ τοὺς κατοίκους τῶν χωρίων Μηλέας–Καρδαμύλης– Σελινίτσης, διὰ τῶν ὁποίων διεκτραγωδοῦν τὴν κατάστασιν, ἐπανηλειμμένως οἱ συμμορῖται εἰσῆλθον εἰς τὴν Καρδαμύλην καὶ ἐπυρπόλησαν τὸ Ταχυδρομεῖον, ἡ δὲ Μηλέα στενάζει κάτω ἀπὸ τὸ πέλμα τοῦ ἐαμοσλαυισμοῦ καὶ μόνον ἡ Σελινίτσα ἔχει μέχρι σήμερον διαφύγει τὴν καταστροφήν. Εἰς διάβημά μου μετ’ ἄλλων συναδέλφων, ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως μᾶς ἐνημέρωσεν, ὅτι τμήματα Ἐθνοφρουρᾶς θὰ ἐγκατασταθοῦν καὶ θὰ εἶναι κινηταὶ μονάδες καὶ θὰ προστατεύουν ὁλόκληρον τὴν περιφέρειαν τοῦ Δήμου Λεύκτρων. Παρακαλῶ τοὺς κ.κ. ὑπουργοὺς τῆς Δημοσίας Τάξεως καὶ Στρατιωτικῶν, ὁ ὁποῖος εἶναι καὶ ὁ μᾶλλον ἁρμόδιος διὰ τὰ ζητήματα τῆς Πελοποννήσου, νὰ λάβουν τὸ συντομώτερον τὰ ἐνδεικνυόμενα μέτρα διὰ νὰ ἀπαλλαγῇ ἡ περιφέρεια τῶν ἐαμοσλαύων, καὶ νὰ ἐπανέλθουν εἰς τὰς ἐργασίας των οἱ ἄνθρωποι, διότι οἱ πληθυσμοὶ ἔχουν καταφύγει κατὰ τὸ ἓν ἥμισυ εἰς τὰς Ἀθήνας, κατὰ τὸ δὲ ἕτερον ἥμισυ εἰς τὰς Καλάμας.

§20Κ. ΡΕΝΤΗΣ (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Καταρτίζονται τμήματα ἐθνοφρουρᾶς, τὰ ὁποῖα συγκροτοῦνται εἰς τὴν Μεσσηνίαν καὶ Λακωνίαν. Αἱ προσπάθειαι τῆς δυνάμεως αὐτῆς εἶναι νὰ δώσουν τὸν καιρὸν εἰς τὸν Στρατιωτικὸν Διοικητὴν Πελοποννήσου νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὴν κατάστασιν συμφώνως μὲ τὰς παρουσιαζομένας ἀνάγκας. Καὶ αἱ αἰτήσεις τῶν κατοίκων, τὰς ὁποίας ἀνέφερεν ὁ κ. συνάδελφος, θὰ ληφθοῦν ὑπ’ ὄψιν, ἐκ μέρους τοῦ Στρατιωτικοῦ Διοικητοῦ Πελοποννήσου.

§21ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπὶ τῆς ὑπ’ ἀριθ. 9 ἀναφορᾶς, ὁ κ. Μπάτζιος ἔχει τὸν λόγον.

§22Η. ΜΠΑΤΖΙΟΣ. Ἐπειδὴ πρόκειται περὶ οὐσιώδους ἀναφορᾶς, ἡ ὁποία ἀφορᾷ αὐτὴν ταύτην, τὴν ὑπόστασιν τοῦ Πανεπιστημίου Θεσ)νίκης, τὸ ὁποῖον κινδυνεύει νὰ κλείσῃ τὰς πύλας του, ἐξ αἰτίας τοῦ ὅτι αἱ πιστώσεις δὲν καταφθάνουν ἐγκαίρως, ἀλλὰ καὶ 200 ὀργανικαὶ θέσεις τοῦ προσωπικοῦ μένουσιν ἀσυμπλήρωτοι, διὰ τοῦτο παρακαλῶ, ἐπειδὴ λείπει ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, νὰ ἀναβληθῇ διὰ τὴν Τετάρτην, καὶ νὰ ὑποχρεωθῇ ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν νὰ παραστῇ κατὰ τὴν συζήτησιν.

§23ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἀναβάλλεται. Ἡ ὑπ’ ἀριθ. 11 ἀναφορά. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Ροζάκης.

§24Π. ΡΟΖΑΚΗΣ. Τὸ θέμα ἔχει διευκρινισθῆ καὶ ἑπομένως παρέλκει πᾶσα περαιτέρω ἀνάπτυξις τῆς ἀναφορᾶς.

§25ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἡ ὑπ’ ἀριθ. 12 ἀναφορά. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Τιρρῆς.

§26Ι. ΤΙΡΡΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, εἶναι γνωστὸν, ὅτι σύμπασα ἡ ὕπαιθρος πλήσσεται ὑπὸ τῆς ἀνταρσίας. Τὸ δρᾶμα ὅμως τὸ ὁποῖον ἐκτυλίσσεται εἰς τὸν Ἔβρον, δὲν δύναται νὰ παραβληθῇ μὲ τὰ συμβαίνοντα εἰς τὰς ἄλλας περιοχάς, διότι αὐτὴ ἡ γεωγραφικὴ θέσις τοῦ Νομοῦ Ἔβρου δημιουργεῖ ἐξαίρεσιν. Διότι οὗτος ὡς γνωστὸν κεῖται μεταξὺ δύο ξένων ἐπικρατειῶν καὶ μὲ τελείως ἀποκομμένην τὴν μόνην συγκοινωνιακὴν ἀρτηρίαν του, ἔχει περιέλθει εἰς πλήρη ἀπομόνωσιν. Ἡ Κυβέρνησις, ἐλθοῦσα εἰς ἄμεσον ἐπαφὴν μὲ τὸν Λαὸν τοῦ Ἔβρου, κατὰ τὸ πρόσφατον ταξείδιον τοῦ κ. Πρωθυπουργοῦ εἰς Ἀλεξανδρούπολιν ὡς καὶ τῶν συνοδευσάντων αὐτὸν κ.κ. ὑπουργῶν, δὲν ἀμφιβάλλω ὅτι ἐσχημάτισε πλήρη καὶ σαφῆ εἰκόνα τῆς κρατούσης ἐκεῖ καὶ ἰδίᾳ εἰς τὴν ἐνδοχώραν τοῦ Ἔβρου καταστάσεως. Διὰ τοῦτο παρακαλοῦμεν καὶ ἡμεῖς τὴν Κυβέρνησιν, ὅπως, παρὰ τὰς μεγάλας δυσχερείας καὶ τὰς πολλὰς ἀντιξοότητας ἐναντίον τῶν ὁποίων παλαίει, προσπαθήσῃ νὰ ἔλθῃ ἀρωγὸς εἰς τὸν Ἔβρον, ἀρωγὸς δὲ ὑπὸ πᾶσαν ἔποψιν, ὄχι μόνον ὡς Ὑπουργεῖον Δημοσίας Τάξεως καὶ Στρατιωτικῶν, ἀλλὰ καὶ ὡς πρόνοια καὶ ὡς ὑγιεινὴ καὶ ὡς ἀνοικοδόμησις, διότι ὡς γνωστὸν ἡ ἔννοια τῶν λέξεων ὑπομονὴ καὶ καρτερία τυγχάνει, ἀτυχῶς, πεπερασμένη.

§27Δ. ΜΗΤΣΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπανειλημμένως μοὶ ἐδόθη ἡ εὐκαιρία νὰ διεκτραγωδήσω τὴν κατάστασιν τοῦ Ἕβρου. Τὸ ἱστορικὸν Διδυμότειχον, ὅπως καὶ ἄλλαι πόλεις καὶ κωμοπόλεις ἔχουν μεταβληθῆ εἰς ἐρείπια καὶ ἐπαναλαμβάνω ἔχουν δίκαιον οἱ κάτοικοί της νὰ διαμαρτύρωνται, διότι ἀπὸ 1½ ἔτους οὔτε μία πραγματικὴ γενικὴ προσπάθεια κατεβλήθη, ἐκ μέρους τοῦ Κράτους, ὥστε νὰ κτυπηθοῦν οἱ σλαυοκομμουνισταί, διὰ νὰ μὴ ἀποθρασυνθοῦν καὶ σήμερον νὰ ἐλέγχωσιν ὁλόκληρον τὴν ὕπαιθρον τοῦ Ἕβρου. Ἐλπίζομεν καὶ εὐχόμεθα τώρα μὲ τὴν πρόσκλησιν νέων ἡλικιῶν, δεδομένου, ὅτι ὁ Νομὸς Ἕβρου σύσσωμος προσεφέρθη καὶ προσῆλθον περισσότεροι τῶν ὅσων ὑπελόγιζον αἱ στρατιωτικαὶ ἀρχαὶ καὶ παρὰ τὴν λυσσώδη ἀντίστασιν τῶν κομμουνιστοσυμμοριτῶν νὰ ἐμποδίσουν τὴν προσέλευσιν, καταστρέψαντες τὰς σιδηροδρομικὰς καὶ ὁδικὰς συγκοινωνίας, προσῆλθον, λέγω, ἀθρόοι καὶ σήμερον εὑρίσκονται ὑπὸ τὰ ὅπλα. Θέλωμεν νὰ παρακαλέσωμεν τοὺς ἁρμοδίους ὑπουργοὺς τῆς Δημοσίας Τάξεως καὶ τῶν Στρατιωτικῶν, ὥστε ἡ δύναμις αὕτη νὰ διατηρηθῇ ὁλόκληρος, εἰ δυνατόν, εἰς τὸν Νομὸν Ἕβρου, πρὸ παντὸς δέ, νὰ προστατευθῇ ἡ συγκοινωνία, διότι ἡ Ἀλεξανδρούπολις ἀπεμονώθη τελείως ἀπὸ τὸ ὑπόλοιπον τμῆμα καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν σήμερον νὰ ἐπικοινωνήσῃ μὲ τὸ ἐσωτερικόν, ὅλαι δὲ αἱ πόλεις καὶ αἱ κωμοπόλεις στενάζουν σήμερον ἐκεῖ ὑπὸ τὴν συρροὴν τῶν προσφύγων, τῶν καταφυγόντων εἰς τὰς πόλεις, διότι ὁλόκληρος ἡ ὕπαιθρος ἐξεκενώθη. Ὁφείλω ἐπίσης, κύριε Πρόεδρε, νὰ ἐξάρω τὴν αὐτοθυσίαν τῶν μικρῶν στρατιωτικῶν τμημάτων, τόσον τοῦ Πεζικοῦ, ὅσον καὶ τῆς Χωροφυλακῆς καὶ τῶν Μ.Α.Υ., οἱ ὁποῖοι μὲ πραγματικὴν αὐταπάρνησιν, κατώρθωσαν νὰ συγκρατήσουν μέχρι σήμερον τὴν κατάστασιν τοῦ Νομοῦ Ἕβρου, εἰς ὃ σημεῖον εὑρίσκεται αὕτη. Ἀλλὰ τοῦτο δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξακολουθήσῃ ἐπ’ ἄπειρον. Θὰ παρακαλέσω τοὺς ἁρμοδίους ὑπουργοὺς καὶ τὴν σεβαστὴν Κυβέρνησιν νὰ λάβῃ σύντονα μέτρα, διότι γνωρίζετε πόσον νευραλγικὸν εἶναι τὸ σημεῖον αὐτὸ τοῦ Ἕβρου, δεδομένου, ὅτι οἱ Βούλγαροι ἤρχισαν πλέον, ἀποβάλλοντες κάθε πρόσχημα, νὰ βοηθοῦν τοὺς συμμορίτας φανερὰ καὶ δι’ ὅλων τῶν μέσων καὶ πρὸς τοῦτο ὑπάρχει ἀπόλυτος ἀνάγκη νὰ ληφθοῦν σύντονα μέτρα, διὰ νὰ μὴ θρηνήσωμεν ἀκόμη καὶ ἄλλας ἀπωλείας.

§28ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Μανουηλίδης ἔχει τὸν λόγον.

§29Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, θὰ ἐπαναλάβω, ἔστω καὶ χιλιάκις, καὶ εἰς ὦτα ἀκόμη μὴ ἀκουόντων, ὅτι ἡ κατάστασις ἀπὸ ἀπόψεως ἀσφαλείας καὶ δημοσίας τάξεως, εἰς ὁλόκληρον μὲν τὴν Θράκην, ἰδίᾳ δὲ εἰς τὸν Νομὸν Ἕβρου, κατέστη ἐπικίνδυνος καὶ ἀφόρητος. Εἰς τὴν ὁμιλίαν τὴν σημερινήν, τῶν συναδέλφων καὶ ἐμοῦ, δίδει ἀφορμὴν ἓν τηλεγράφημα συναδέλφου ἐκ Διδυμοτείχου, τὸ ὁποῖον ἐστάλη πρὸ ἑνὸς ὁλοκλήρου μηνὸς καὶ τὸ ὁποῖον διεκτραγῳδεῖ μὲ τὰ μελανώτερα χρώματα τὴν κατάστασιν τῆς ὑπαίθρου εἰς τὴν περιοχὴν ἐκείνην καὶ τὸν Νομὸν τοῦ Ἕβρου. Μετὰ τὸ τηλεγράφημα αὐτὸ ἐγένετο ἐπίθεσις κατὰ τῆς πόλεως τοῦ Διδυμοτείχου καὶ εἰς τὸ ἄκρον τῆς πόλεως ἐκάησαν μερικαὶ οἰκίαι. Ἀλλὰ καὶ προσφάτως, ἀπὸ 3 ἡμερῶν, αἱ ἐφημερίδες ἔχουν ἀναγράψει τηλεγραφήματα, κατὰ τὰ ὁποῖα, μὲ πλοιάρια βουλγαρικά, ἔχουν διαπεραιωθῆ οἱ συμμορῖται διὰ τοῦ χωρίου Φτελιὰ εἰς τὴν κωμόπολιν Σπηλαίου, τῆς περιφερείας Ὀρεστιάδος. Βεβαίως ὁ σάλος, ὁ ὁποῖος ἐδημιουργήθη ἀπὸ ἓν ἀνακοινωθὲν τοῦ τύπου ἦτο ὑπερβολικός, διότι δὲν ἐπρόκειτο περὶ βουλγαρικοῦ στρατοῦ. Ἀλλὰ τοῦτο δὲν ἐμποδίζει ἀπὸ τοῦ νὰ ἔχῃ διαπιστωθῆ διὰ πολλοστὴν φοράν, ὅτι ἐκ Βουλγαρίας, τῇ βοηθείᾳ καὶ μὲ ἐφοδιασμὸν τῆς βουλγαρικῆς κυβερνήσεως, εἰσέρχονται συμμορῖται, ὅπως καὶ εἰς τὴν περίπτωσιν αὐτὴν καὶ καταστρέφουν, φονεύουν, καίουν, λεηλατοῦν καὶ ἐπανέρχονται εἰς τὸ βουλγαρικὸν ἔδαφος. Τελευταίως ἡ δραστηριότης τῶν ἀνταρτῶν ἔχει στραφῆ πρὸς τὴν ἐξάρθρωσιν τῆς συγκοινωνίας. Κατὰ τὸ διάστημα τοῦ τελευταίου μηνὸς ἄνω τῶν 25 γεφυρῶν, τοῦ σιδηροδρόμου Ἀλεξανδρουπόλεως–Ὀρεστιάδος καὶ τῆς παραλλήλου ὁδικῆς γραμμῆς, ἔχουν καταστραφῆ καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον οἱ συμμορῖται, ἐπέτυχον ἕνα ἀντικειμενικὸν σκοπόν, πρωτίστης σημασίας καὶ στρατηγικῆς καὶ οἰκονομικῆς, διότι ἡ παραλία, δηλαδὴ ἡ πρωτεύουσα τοῦ Νομοῦ, ἡ Ἀλεξανδρούπολις, ἔχει ἀποκοπῆ τελείως ἀπὸ τὸ ἐσωτερικόν, ἀπὸ τὸ Σουφλί, ἀπὸ τὸ Διδυμότειχον, ἀπὸ τὴν Ὀρεστιάδα καὶ ἀπὸ ὅλα τὰ ἐνδιάμεσα χωρία. Μὲ ἄλλους λόγους τὰ ¾ τοῦ Νομοῦ τοῦ Ἔβρου, δὲν εὑρίσκονται ὑπὸ τὸν ἔλεγχον τῆς Κυβερνήσεως. Εἶναι ἀνάγκη, τέλος πάντων, ὅσην καρτερίαν καὶ ὑπομονὴν καὶ ἂν ἔχῃ ὁ Θρακικὸς λαὸς καὶ ὅσην ὑπομονὴν καὶ ἂν ἔχωμεν ἡμεῖς, σπανιώτατα ὁμιλοῦντες ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, διότι ἔχομεν τὴν γνώμην, ὅτι ὑπάρχουν καὶ πράγματα, τὰ ὁποῖα δύνανται νὰ βλάψουν λεγόμενα, εἶναι ἀνάγκη, λέγω, νὰ ἀκούσωμεν κατὰ τρόπον σαφῆ, τὶ σκέπτεται ἡ Κυβέρνησις ἐπὶ τοῦ προκειμένου, διότι δὲν εἶναι ἀνεκτὸν εἷς ὁλόκληρος Νομός, 60–70 χωριά, 4 πόλεις, μία περιοχὴ ἀγροτική, ἀνθοῦσα καὶ εὐημεροῦσα ἄλλοτε, ἡ ὁποία σήμερον εὑρίσκεται εἰς τελείαν ἀποσύνθεσιν, εἰς πλήρη ἀναστάτωσιν καὶ οἰκονομικὴν καταστροφήν, δὲν εἶναι δυνατὸν ἡ περιοχὴ αὐτὴ νὰ μὴ τύχῃ κάποιας τοὐλάχιστον στοργῆς ἐκ μέρους μας καὶ ὀφειλομένης ἀντιλήψεως καὶ παρηγορίας. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λέγεται, ὅτι εἶναι ἀρκετὸν ὅτι μετέβη ὁ ἀξιότιμος κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως μετὰ ἐπισήμων συνοδῶν εἰς τὴν Ἀλεξανδρούπολιν. Εὐχαριστοῦμεν, βεβαίως, τὸν σεβαστὸν Πρωθυπουργόν, διότι ἐν ὥρᾳ χειμῶνος ὑπεβλήθη εἰς τοὺς κόπους τοῦ ταξειδίου αὐτοῦ. Ἀλλὰ εἰς τὸ διάστημα τοῦ τετραώρου, τὸ ὁποῖον διῆλθον καὶ οἱ ἐπίσημοι καὶ ὁ κ. Πρωθυπουργός, μεταξὺ ξηρᾶς καὶ θαλάσσης, ἦτο ἀδύνατον νὰ ἀντιμετωπίσουν τὸ δρᾶμα τῆς περιοχῆς αὐτῆς, ἦτο ἀδύνατον νὰ λάβουν σαφῆ γνῶσιν τῆς καταστάσεως, καταστάσεως, ἡ ὁποία καὶ ἀπὸ ἀπόψεως ἀσφαλείας καὶ ἀπὸ ἀπόψεως οἰκονομικῆς καὶ ἀπὸ ἀπόψεως συσσωρεύσεως προσφύγων καὶ ἀπὸ ἀπόψεως συγκοινωνιῶν καὶ διοικήσεως εἶναι ἀθλιεστάτη, ἡ χειροτέρα, τὴν ὁποίαν ἠμποροῦσε κανεὶς νὰ περιμένῃ ἢ νὰ φαντασθῇ. Ἐπαναλαμβάνω δὲν ἀπασχολοῦμεν συχνὰ τὴν Βουλήν. Ὑπάρχουν πράγματα, τὰ ὁποῖα ἴσως δὲν πρέπει καὶ νὰ λεχθοῦν, ἀλλὰ εἶναι ἀνάγκη νὰ μᾶς εἴπῃ ἡ Κυβέρνησις τί σκέπτεται διὰ τὴν περιοχὴν αὐτήν. Ἐπὶ ὁλόκληρον ἔτος ὁ πληθυσμὸς τῆς Θράκης καὶ κυρίως οἱ ἀγρόται μας ζητοῦν ὅπλα, ἐπειδὴ ἀντελήφθησαν ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τύχουν τῆς δεούσης προστασίας ἐκ μέρους τοῦ ἀνεπαρκοῦς στρατοῦ, ἐζήτησαν ὅπλα διὰ νὰ ἀμυνθοῦν οἱ ἴδιοι καὶ νὰ ὑπερασπίσουν τὰς ἑστίας των, τὴν ζωὴν καὶ τὴν ἐλευθερίαν των. Εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστηρίζεται σοβαρῶς, ὅτι ὁλόκληρος ἡ Ἑλληνικὴ Πολιτεία, τὸ Ἑλληνικὸν Ἔθνος δὲν κατώρθωσε νὰ ἐξεύρῃ καὶ νὰ ἀποστείλῃ μερικὰ ὅπλα εἰς τοὺς ἀγρότας, διὰ νὰ ἠμπορέσουν νὰ περιφρουρήσουν τὴν ζωήν των καὶ τὴν περιουσίαν των; Ἐὰν τέλος πάντων αἱ στρατιωτικαὶ δυνάμεις δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ περιφρουρήσουν τὴν ὕπαιθρον, ἐὰν δυσκολεύωνται νὰ ἀναλάβουν ἐκκαθαριστικὰς στρατιωτικὰς ἐπιχειρήσεις εἶναι ἐν τούτοις ἐπιβεβλημένον καὶ θὰ ἦτο δυνατὸν ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐπιδείξῃ τὴν μέριμναν καὶ τὴν στοργήν της εἰς τοὺς ἄλλους τομεῖς, ἀντὶ νὰ ἐγκαταλείψῃ μίαν ὁλόκληρον περιοχὴν εἰς τὸ ἔλεος τοῦ Ὑψίστου. Τί πρέπει νὰ γίνῃ; Νὰ συνεχίσωμεν ὁμιλοῦντες ὡσὰν νὰ ἐπρόκειτο περὶ φωνῆς βοῶντος ἐν τῇ ἐρήμῳ; Εἶναι δυνατὸν ἡ κατάστασις αὐτὴ νὰ ἐξακολουθῇ, ἐρωτῶ τὴν Κυβέρνησιν, καὶ θέλω νὰ ἔχω μίαν ἀπάντησιν. Ποῖα μέτρα ἐλήφθησαν διὰ τὴν παραμεθόριον αὐτὴν περιοχήν; Τὸ πρᾶγμα εἶναι ἀκατανόητον. Οἱ Θρᾶκες νομίζουν ὅτι ἔχουν ἐγκαταλειφθῆ. Ἡ Θράκη εἶναι Ἑλληνικὴ καὶ θὰ ἐξακολουθήσῃ νὰ εἶναι Ἑλληνική· ἀλλὰ θὰ πρέπῃ νὰ βοηθήσωμεν καὶ ἡμεῖς, διότι οἱ πληθυσμοὶ οἱ ὁποῖοι μὲ τοιοῦτον θάρρος, τοιοῦτον ἡρωϊσμὸν καὶ τοιαύτην ἄκαμπτον ἀποφασιστικότητα ἀντιμετωπίζουν τὴν πρωτοφανῆ αὐτὴν κατάστασιν πρέπει νὰ τύχουν πάσης ἐνισχύσεως καὶ στοργῆς ἐκ μέρους καί τῆς Κυβερνήσεως καὶ τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. (Χειροκροτήματα).

§30Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Πράγματι ὅταν πρόκειται, κύριε Πρόεδρε, περὶ τῆς Πατρίδος χειροκροτῶ καὶ τὸν χειρότερόν μου ἐχθρόν. Μάλιστα τὰ συμβαίνοντα εἰς τὴν Θράκην εἶναι ἐναντίον τῆς Πατρίδος· εἶναι ἔγκλημα ἀνήκουστον.

§31Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Ἡ Κυβέρνησις ἔχει πλήρη ἐπίγνωσιν τῶν δεινοπαθημάτων τοῦ πληθυσμοῦ τῆς Θράκης διὰ τοῦτο καὶ κατ’ ἀπόλυτον προτεραιότητα ἀπέβλεψεν εἰς τὸν σχηματισμὸν τῶν ταγμάτων Ἐθνοφρουρᾶς ἡ ὁποία συνεκροτήθη ἤδη. Ἀφ’ ἑτέρου ἡ μετάβασις τοῦ Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως, μετ’ ἄλλων μελῶν τῆς Κυβερνήσεως, εἰς Ἀλεξανδρούπολιν, ἀποδεικνύει τὸ ἐνδιαφέρον ποὺ ἔχει, ὅσον ἀφορᾷ τὴν θέσιν καὶ τὰ δεινοπαθήματα τοῦ πληθυσμοῦ τῆς Θράκης. Γνωρίζετε, ὅτι αἱ ἐπιδρομαὶ τῶν συμμοριτῶν γίνονται, διότι οἱ συμμορῖται εἰσέρχονται ἀπὸ ξένου ἐδάφους καὶ ἐπειδὴ ἡ λωρὶς εἶναι στενὴ ἔχουν τὸν χρόνον νὰ ἐνεργήσουν ἐπιδρομὴν τὴν νύκτα καὶ τὸ πρωΐ νὰ διαφύγουν εἰς τὸ ξένον ἔδαφος. Ἀφ’ ἑτέρου ἐπέδειξαν ἰδιαιτέραν προσπάθειαν διὰ καταστροφὰς τῶν μέσων συγκοινωνίας. Ἡ συγκρότησις τῶν ταγμάτων Ἐθνοφρουρᾶς θὰ βοηθήσῃ εἰς τὴν ἐξασφάλισιν τῶν συγκοινωνιῶν καὶ τὴν ἀποτροπὴν τῆς ἐπεκτάσεως τοῦ καταστρεπτικοῦ ἔργου τῶν συμμοριτῶν. Τὰ θέματα τὰ στρατιωτικὰ συνεζητήθησαν εἰς τὴν Ἀλεξανδρούπολιν παρόντων, τοῦ Διοικητοῦ τῆς Μεραρχίας, τοῦ Ταξιάρχου καὶ τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς Στρατιᾶς. Ἀφ’ ἑτέρου αἱ ἔξωθεν προερχόμεναι ἐπιδρομαὶ ἀντιμετωπίζονται διὰ τῆς προσφυγῆς τῆς Ἑλλάδος εἰς τὸ Συμβούλιον Ἀσφαλείας καὶ εἰς τὴν συνέλευσιν τοῦ Ο.Η.Ε. Ἡ Διεθνὴς ἐπιτροπὴ εὑρίσκεται ἤδη εἰς τὴν Θεσσαλονίκην, καὶ προτίθεται νὰ ἐγκαταστήσῃ φυλάκια τὰ ὁποῖα θὰ παρακολουθοῦν πᾶν ὅτι ἀποτελεῖ παραβίασιν τῶν συνόρων τῆς Ἑλλάδος. Αὐτὰ τὰ μέτρα ἔχει λάβει ἡ Κυβέρνησις, ἐλπίζω δὲ ὅτι ἡ κατάστασις εἰς τὴν Θράκην διὰ τῶν μέτρων τῶν στρατιωτικῶν καὶ τῶν πολιτικῶν θὰ βελτιωθῇ αἰσθητῶς.

§32Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Σᾶς εὐχαριστῶ βεβαίως, κ. ὑπουργέ, δι’ ὅλους τοὺς παρηγορητικοὺς λόγους, τοὺς ὁποίους ἀναφέρατε, ἀλλὰ θὰ ἤθελον νὰ σᾶς παρακαλέσω ὅπως τὰ μέτρα περὶ τῶν ὁποίων ὁμιλεῖτε ἐφαρμοσθοῦν ραγδαίως, διότι ὁ Θρακικὸς λαὸς ἐχόρτασεν ἀπὸ λόγους καὶ ὑποσχέσεις καὶ ζητεῖ μόνον ἔργα καὶ πράξεις. Τὰ ὅπλα τὰ ἐζητήσαμεν πρὸ ἑνὸς ἔτους, ἀλλὰ πάντα ἀκούομεν τὰ ἴδια. Ἡ ἐθνοφρουρὰ εἶναι τὸ ἀναγκαῖον σύστημα τὸ ὁποῖον ὅμως ἐρωτῶμεν πότε θὰ ἐφαρμοσθῇ, διότι ἀναγράφεται ὅτι ὁ κατάλληλος ὁπλισμὸς δὲν ἐχορηγήθη εἰσέτι καὶ ὅτι αἱ ἀτέρμονες συζητήσεις ἐξακολουθοῦν. Εἶναι ἀνάγκη νὰ ἐνεργήσητε κατὰ τρόπον ραγδαῖον. Ἀλλὰ σᾶς ἐπαναλαμβάνω ὅτι δὲν εἶναι μόνον τὸ ζήτημα τῆς ἀσφαλείας, ἀλλὰ καὶ ἄλλα συναφῆ ζητήματα. Εἶναι τὸ ζήτημα τὸ συγκοινωνιακόν, εὐκολώτερον ἠμπορεῖ κανεὶς νὰ ἐπικοινωνήσῃ μὲ τὴν Ἀμερικὴν παρὰ μὲ τὴν Ἀλεξανδρούπολιν, ἐζητήσαμεν ἕνα ἀσύρματον, καὶ ξέρετε τί μᾶς ἀπήντησεν ὁ ἁρμόδιος ὑπουργός; Ἐστάλη τὸ μηχάνημα, ἀλλὰ ὁ ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν δὲν ἔδωσε τὴν πίστωσιν. Μὰ ἐπὶ τέλους, ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν, δὲν γνωρίζει, ὅτι ἡ Θράκη εἶναι Ἑλληνική; εἶναι δυνατὸν νὰ μὴ ἔχωμεν τηλέγραφον; εἰς μίαν παραμεθόριον τόσον ἐπικίνδυνον περιοχήν; Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι εἶναι ἀνάγκη, ὅπως ραγδαίως ἐνεργήσητε· ἡ περίοδος τῶν λόγων ἔχει παρέλθει, ἐπείγει ἡ ἐκτέλεσις ἔργων· ὁ Θρακικὸς Λαὸς περιμένει ἀνακούφισιν καὶ ἔχουν κουρασθῆ καὶ χορτασθῆ ἀπὸ τοὺς λόγους.

§33Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Ραγδαίως ἐλήφθη ἡ ἀπόφασις συγκροτήσεως τῶν ταγμάτων ἐθνοφρουρᾶς, τὰ ὁποῖα ἔχουν ἤδη συγκροτηθῆ. Ἑπομένως ἐπ’ αὐτοῦ, τῆς ταχείας συγκροτήσεως τῆς ἐθνοφρουρᾶς, δὲν νομίζω, ὅτι ὑστερεῖ ἡ Κυβέρνησις τοὐλάχιστον ὅσον ἀφορᾷ τὴν Θράκην· ἴσως δι’ ἄλλην περιφέρειαν νὰ ἔχῃ καθυστερήσῃ. Ὅσον ἀφορᾷ ὅμως τὸ θέμα τοῦ τηλεγράφου, δὲν εἶμαι ἕτοιμος νὰ ἀπαντήσω, οὔτε περιέχεται εἰς τὴν ἐρώτησιν, λείπει δὲ καὶ ὁ ἁρμόδιος ὑπουργός.

§34Ν. ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ. Κύριε Πρόεδρε...

§35ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἔχετε τὸν λόγον... (θόρυβος–φωναὶ –κωδωνοκρουσίαι).

§36Ν. ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ. ... μήπως ἔχετε ὑπ’ ὄψει σας, ἐν συνεχείᾳ, ἂν ὁ συνάδελφος κύριος Ἰωάννου ἐκκλήθη εἰς ἀπολογίαν, καὶ διατί;

§37ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρελθούσης τῆς ὥρας ἐπὶ τῶν ἀναφορῶν καὶ ἐρωτήσεων, ὁ κ. Ἠλιάδης ἔχει τὸν λόγον πρὸ τῆς Ἡμερησίας Διατάξεως τῶν ἐπερωτήσεων.

§38Π. ΗΛΙΑΔΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, μόλις ἦλθον ἀπὸ τὴν ἐπαρχίαν μου καὶ θὰ ἤθελον μὲ δύο λόγια νὰ σᾶς παρουσιάσω τὴν κατάστασιν, ὅπως διαγράφεται εἰς ἐκεῖνο τὸ ἀκραῖον καὶ καίριον σημεῖον τῆς Πατρίδος. Ἤκουσα τὸν συνάδελφον κ. Μανουηλίδην πρὸ ὀλίγου παραπονούμενον διὰ τὴν Θράκην καὶ τὴν ἀπάντησιν τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Δημοσίας Τάξεως. Θὰ ἐπεθύμουν νὰ ἦτο παρὼν καὶ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος ἐσχάτως ἐπεσκέφθη διάφορα σημεῖα τῆς Μακεδονίας, τῆς ὁποίας τὸ νευραλγικώτερον σημεῖον εἶναι ἡ Δυτική, τὴν ὁποίαν δὲν ἐπεσκέφθη ὁ κ. Πρωθυπουργός. Μὲ ἄλγος ψυχῆς, μὲ ταραχήν, μὲ πόνον πατριωτικόν, ἔχω νὰ σᾶς ἀναγγείλω, ὅτι ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον συμβαίνει εἰς τὴν περιφέρειάν μου, δὲν συμβαίνει πουθενὰ ἀλλοῦ τοῦ Ἑλληνικοῦ Κράτους. Εἰς τὴν ὕπαιθρον τῆς Καστορίας καὶ Φλωρίνης λειτουργοῦν ἤδη βουλγαρικὰ σχολεῖα, μὲ δασκάλους, ἐπιθεωρητὰς κλπ. Παρακαλῶ νὰ μὲ ἀκούσῃ καὶ ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Παιδείας ἰδιαιτέρως.

§39Α. ΠΑΠΑΔΗΜΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). (Δὲν ἀκούεται, θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§40Π. ΗΛΙΑΔΗΣ. Εἰς τοὺς Νομοὺς Καστορίας καὶ Φλωρίνης, κύριοι συνάδελφοι, δὲν ὁρίζομεν παρὰ μόνον τὰς πόλεις Φλωρίνης, Καστορίας, Ἄργους Ὀρεστικοῦ καὶ τὰς κωμοπόλεις Ἀμυνταίου καὶ Νεστορίου. Ἀλλὰ καὶ μὲ αὐτὰς ἐπικοινωνοῦμεν μετὰ φόβου Θεοῦ, διότι αἱ ὁδοὶ εἶναι ὑπονομευμέναι καὶ καθημερινῶς αὐτοκίνητα, στρατιῶται καὶ πολῖται ἀνατινάσσονται ἀπὸ τὰς νάρκας, ποὺ σπέρνουν τὰ καθάρματα τοῦ σλαυοκομμουνισμοῦ. Ἡ ζωὴ καὶ ἡ κατάστασις εἰς τὴν περιφέρειάν μου εἶναι ἀφόρητος. Δὲν τολμῶμεν νὰ ἐξερχώμεθα τῶν πόλεων ποὺ προανέφερον. Ἐπικοινωνοῦμεν μὲ τὴν Θεσσαλονίκην διὰ μιᾶς μόνης ὁδοῦ, ἀλλὰ καὶ αὐτὴ ἡ ὁδὸς ἐλέγχεται ἀπὸ τοὺς συμμορίτας καὶ πολλάκις σταματᾷ ἡ ἐπικοινωνία ἐπὶ ἡμέρας ὁλοκλήρους, διότι καταστρέφεται ἡ ὁδὸς ἢ καμμία γέφυρα. Νομίζω ὅτι πρὸ τῶν γεγονότων αὐτῶν καὶ ἰδίως πρὸ τοῦ ζητήματος τὸ ὁποῖον πρὸ ὀλίγου ἀνέφερον, δηλαδὴ τῆς ἱδρύσεως καὶ λειτουργίας σλαυϊκῶν σχολείων, ὅλα τὰ λοιπὰ ἔπρεπε νὰ τεθῶσιν εἰς ἥσσονα μοῖραν.

§41Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Θὰ ἐννοῆτε τὴν κατεχομένην ὕπαιθρον;

§42Π. ΗΛΙΑΔΗΣ. Βεβαίως. Ἄν θὰ ἦτο δυνατὴ ἡ ἀποστολὴ μερικῶν ταγμάτων ἐθνοφρουρᾶς, ὅπως εἶπε διὰ τὴν Θράκην ὁ ἀγαπητὸς κ. ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως, ἂν θὰ ἦτο δυνατὴ ἡ ἀποστολὴ δύο τοὐλάχιστον ταγμάτων, δηλαδὴ 1000 ἀνδρῶν καὶ εἰς τὸν Νομόν μου, ὄχι μόνον σχολεῖα βουλγαρικὰ δὲν θὰ ἐλειτούργουν, ἀλλὰ χάρις καὶ εἰς τὴν παρασχεθησομένην συνδρομὴν τῶν γηγενῶν Ἑλλήνων καὶ τῶν προσφύγων, οἱ ὁποῖοι ἐκτελοῦν χρέη Ἡρακλέων τοῦ Ἔθνους (χειροκροτήματα ζωηρά), δὲν θὰ ὑπῆρχε ἀνάγκη νὰ ἀνέλθω εἰς τὸ βῆμα καὶ νὰ σᾶς ἀπασχολήσω. Ἀλλὰ τὸ πράττω, διότι δὲν συνέβη αὐτὸ καὶ ἡ ὕπαιθρος εἶναι ἔρμαιον τοῦ πρώτου καπετάνιου, τοῦ πρώτου κατσαπλιᾶ.

§43Δ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Ὅπλα ἔχει ὁ πληθυσμός;

§44Π. ΗΛΙΑΔΗΣ. Ὄχι. Ἔλαβον μίαν ἐπιστολὴν προχθές, εἰς τὴν ὁποίαν μοῦ γράφουν, ὅτι ἐκλήθησαν τοπικῶς ὑπὸ τὰ ὅπλα διὰ τὴν φύλαξιν ὡρισμένης πόλεως καὶ παιδιὰ ἀκόμη, τὰ ὁποῖα δὲν γνωρίζουν τί θὰ εἰπῇ ὄχι ὅπλο, ἀλλὰ οὔτε «κολοκοτρώνης». Εἰς αὐτοὺς δίδουν ἀπὸ μίαν Ἰταλικὴ καραμπίνα καὶ τοὺς λέγουν νὰ φυλάξουν τὸν τόπον, χωρὶς νὰ ἐγνώρισαν ποτέ, τί θὰ εἰπῇ στρατός. Ὁ κόσμος δικαιότατα διαμαρτύρεται καὶ φωνάζει. Δὲν τολμῶ νὰ πάω εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου, διότι ὑποφέρει τὰ πάνδεινα καὶ δυστυχῶς ἀδυνατῶ νὰ τοὺς προσφέρω οἱανδήποτε συνδρομήν. Εὐτυχῶς δὲν εἶχον σκορπίσει ὑποσχέσεις προεκλογικῶς, διότι προέβλεπον τὴν κατάστασιν.

§45ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ποῖος καλεῖ ἀνήλικα παιδιά;

§46Π. ΗΛΙΑΔΗΣ. Ἡ στρατιωτικὴ ὑπηρεσία.

§47ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Οἱ ταξίαρχοι λέγουν, ὅτι στρατιῶται οἱ ὁποῖοι ἔχουν 50 ἡμερῶν ἐκπαίδευσιν δὲν ἠμποροῦν νὰ πολεμήσουν καὶ καλοῦν ἀγύμναστα παιδιά;

§48Π. ΗΛΙΑΔΗΣ. Ἐφ’ ὅσον εἶναι ἀνάγκη νὰ τοὺς χρησιμοποιήσουν, πρέπει νὰ τοὺς ἐκπαιδεύσουν πρῶτον στρατιωτικῶς. Ἐδῶ καλοῦν ἄμαχα παιδιὰ καὶ τὰ βάζουν νὰ φυλάττουν τὴν νύκτα χωρὶς οὔτε μιὰ κουβέρτα. Νομίζω, ὅτι εἶναι τρομερὸν τὸ πρᾶγμα καὶ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Δημοσίας Τάξεως, ὁ ὁποῖος λέγει, ὅτι κατ’ ἐξαίρεσιν διὰ τὴν Θράκην, θὰ ἀποσταλοῦν τὸ ταχύτερον τάγματα τῆς Ἐθνοφρουρᾶς, νὰ τὰ στείλῃ πρωτίστως εἰς τὴν Δυτ. Μακεδονίαν. Νομίζω, ὅτι καὶ ἀπὸ τὴν Θράκην καὶ ἀπὸ τὴν Πελοπόννησον καὶ ἀπὸ τὰς Νήσους προέχει ἡ Δυτ. Μακεδονία. Διότι εἰς αὐτὴν δυστυχῶς ἔχομεν τοὺς σλαυοφώνους, οἱ ὁποῖοι κυρίως σχηματίζουν καὶ περιθάλπουν τὰ σώματα, τὰ ὁποῖα δρῶσιν ἐκεῖ καὶ εἶναι, κατὰ τὴν κρίσιν μου, τὸ νευραλγικώτερον, τὸ πλέον ἐπικίνδυνον καὶ ἀμέσου βοηθείας ἀνάγκην ἔχον σημεῖον τῆς Ἑλληνικῆς Πατρίδος. Δι’ αὐτὸ θὰ παρακαλέσω τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ἐν ἀπουσίᾳ τοῦ κ. Προέδρου, νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψιν αὐτά, τὰ ὁποῖα ἐξέθεσα ἀπόψε καὶ ἰδιαιτέρως τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Δημοσίας Τάξεως, νὰ σπεύσῃ διὰ τὴν Δυτ. Μακεδονίαν καὶ κατόπιν δι’ οἱονδήποτε ἄλλο σημεῖον τῆς Ἑλλάδος. (Χειροκροτήματα).

§49ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Εἰσερχόμεθα εἰς τὴν

ΗΜΕΡΗΣΙΑΝ ΔΙΑΤΑΞΙΝ

ΤΩΝ ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ

Κύριοι συνάδελφοι, κατετέθη πρότασις ἐκ μέρους συναδέλφων οἵτινες παρακαλοῦν, ὅπως εἰς τὴν συζήτησιν ἐπὶ τῆς Δημοσίας Ἀσφαλείας, παραστῇ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Ἡ πρότασις, ἐτέθη ὑπ’ ὄψει τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Ἡ Βουλή, πρέπει νὰ ἀποφανθῇ ἐπὶ τῆς προτάσεως, ἐὰν ἀποδέχεται ἵνα συζητήσῃ αὐτήν. Θὰ παρακαλέσω νὰ ὁμιλήσουν εἷς ἐκ τῶν κ.κ. συναδέλφων ὑπὲρ τῆς προτάσεως, καὶ εἷς ἀντίθετος πρὸς αὐτήν.

§50Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ὑποθέτω ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ζητηθῇ ἐφαρμογὴ τοῦ Συντάγματος προκειμένου νὰ ὑποχρεωθῇ ὁ Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως νὰ παρίσταται εἰς τὴν Βουλήν. Ὑποθέτω πὼς αὐτὸ εἶναι ζήτημα ἠθικὸν καὶ ἂν ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἶναι ἀσθενὴς ἢ εἶναι ἀπησχολημένος εἰς ἄλλα ζητήματα, θὰ ἔπρεπε τοὐλάχιστον νὰ παρίσταται ὅταν ἔχωμεν Κυβερνητικὸν ἔλεγχον. Κατὰ τὸν ἔλεγχον ὁ ὁποῖος ἠσκήθη κατὰ τὴν τελευταίαν ἡμέραν κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου καὶ ἐπαναλαμβάνεται σήμερον, ἔχουν σοβαρωτάτην σημασίαν τὰ ὅσα κατετέθησαν ὑπὸ τῶν κ.κ. βουλευτῶν καὶ ὑποθέτω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχῃ πολλὴν παχυδερμίαν νὰ τὰ ἀνέχεται καὶ νὰ μὴ σπεύδῃ νὰ λάβῃ μέτρα καὶ ἂν δὲν μπορῇ νὰ λάβῃ μέτρα, νὰ σπεύσῃ νὰ παραιτηθῇ διὰ νὰ ἔλθῃ μία ἄλλη Κυβέρνησις νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὴν κατάστασιν. Ἀπὸ στιγμῆς εἰς στιγμὴν τὰ γεγονότα καθίστανται τραγικώτερα. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὀφείλει νὰ ἔλθῃ καὶ νὰ παρίσταται καὶ ἂν δὲν μπορῇ νὰ παρίσταται.

§51ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς εἶπον ὅτι θὰ ὁμιλήσῃ εἷς ὑπὲρ καὶ εἷς κατά.

§52Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ὁμιλῶ ὑπέρ. Κύριε Πρόεδρε τῆς Κυβερνήσεως, τὸ μέτρον εἶναι γενικόν. Πρέπει ἡ Κυβέρνησις νὰ συνέλθῃ εἰς ἕνα Ὑπουργικὸν Συμβούλιον καὶ νὰ ἐξετάσῃ τὰς δυνάμεις της ἐὰν ἠμπορῇ νὰ ἀντιμετωπίσῃ τὴν κατάστασιν. Ἄλλωστε, ἡ Κυβέρνησις νὰ φύγῃ τὸ ταχύτερον.

§53Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Μάλιστα, νὰ φύγῃ!

§54Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ. Μᾶς εἴπατε ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἔλαβε γνῶσιν τῆς προτάσεως τῆς Βουλῆς, ὅπως παραστῇ κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ θέματος αὐτοῦ, τὸ ὁποῖον ἀπασχολεῖ ἐν συνεχείᾳ ἀπὸ τῆς Παρασκευῆς τὸ Σῶμα. Ἔχομεν ἀπάντησιν τῆς προθέσεως τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως;

§55ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὄχι. Ἔλαβε γνῶσιν.

§56Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Νὰ στείλωμεν χωροφύλακας νὰ τὸν συλλάβουν.

§57Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Μὰ τὸν Θεόν!

§58Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ. Ἐὰν ἡ Βουλὴ εἶναι σύμφωνος νομίζω ὅτι μπορούσαμε νὰ παρακαλέσωμεν τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Βουλῆς νὰ διαβιβάσῃ τὴν ἐπιθυμίαν αὐτὴν τοῦ Σώματος, ὅπως παραστῇ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ νὰ ἔχωμεν τὴν ἀπάντησίν του. Ἐὰν εἶναι ἀπησχολημένος ἐπὶ μίαν ὥραν παρακαλῶ νὰ διακόψωμεν τὴν συνεδρίασιν μέχρις ὅτου ἔλθῃ.

§59Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἔχομεν ἀπομάθει εἰς τὸ νὰ ὑφιστάμεθα ἔλεγχον. Τὴν ἡμέραν τοῦ κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου πρέπει νὰ ἀντιληφθῇ ἡ Κυβέρνησις, ὅτι πρέπει νὰ παρίσταται ἐδῶ.

§60ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἄλλο θέμα εἶναι αὐτό.

§61Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Εἶναι θέμα σύμφωνον μὲ αὐτὸ διὰ τὸ ὁποῖον ὁμιλοῦν οἱ συνάδελφοι. Ἐσυνηθίσατε νὰ ἀπαγορεύητε ἀπὸ τοῦ νὰ λέμε πράγματα τὰ ὁποῖα συντελοῦν εἰς τὴν διευκόλυνσιν τοῦ κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου. Ἕως τώρα δὲν ἐκάμομεν σοβαρὸν κοινοβουλευτικὸν ἔλεγχον. Πρέπει νὰ κάμωμεν. Πρέπει νὰ ἀντιληφθῇ ἡ Κυβέρνησις ὅταν ἀπουσιάζῃ, ὅτι πρέπει νὰ δικαιολογῆται. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ κατάστασις αὐτή.

§62ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ πρότασις τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τῶν Ἐθνικῶν Φιλελευθέρων θὰ διαβιβασθῇ εἰς τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως.

§63Μ. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. Νὰ διακοπῇ ἡ συνεδρίασις μέχρι τῆς ἀφίξεως τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως.

§64Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ ΚΑΙ ΑΛΛΑΙ ΦΩΝΑΙ. Νὰ διακόψωμεν.

§65Σ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ Κυβέρνησις παρίσταται διὰ τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως.

§66Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Νὰ ἔλθῃ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως.

§67ΕΝ ΜΕΣΩ ΘΟΡΥΒΟΥ ΦΩΝΑΙ. Νὰ ἔλθῃ.

§68Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Κύριοι βουλευταί, δὲν ὑπάρχει ἀμφιβολία, ὅτι τὸ ζήτημα ὡς τίθεται ἐκ μέρους τῆς Βουλῆς καὶ ὡς ἄλλωστε, τὸ ἀντιλαμβάνεται καὶ ἡ Κυβέρνησις, εἶναι μία ἐκ τῶν ἱερωτέρων ὑποχρεώσεων, τὰς ὁποίας ἡ Κυβέρνησις ἔχει ἔναντι τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας. Νομίζω, ὅτι ἐὰν ἀνεξαρτήτως τῆς προτάσεως τοῦ κ. Γονατᾶ, ἡ ὁποία εἶναι ἐντὸς τοῦ Κανονισμοῦ καὶ τῶν πραγμάτων, νομίζω ὅτι ἐάν, ἠρωτᾶτο ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ὅτι εἶναι ἡ ἐπιθυμία τῆς Βουλῆς, μόλις τελειώσῃ ἡ συνεδρίασις εἰς τὴν ὁποίαν εἶναι ἀπησχολημένος, τὸ ζήτημα θὰ ἐτερματίζετο.

§69Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Εἶναι ἀληθές, ὅτι ἀτυχῶς ἡ πρότασις ἔχει τὴν ἔννοιαν μομφῆς πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Διότι ἐλέχθη αὐτό: «νὰ φύγῃ ἡ Κυβέρνησις». Εἰς τὸ χέρι σας εἶναι νὰ φύγῃ ἡ Κυβέρνησις. Νὰ ψηφίσητε νὰ φύγωμεν. Νὰ θέσωμεν ζήτημα ἐμπιστοσύνης.

§70ΦΩΝΑΙ. Μάλιστα, νὰ φύγητε.

§71Χ. ΑΛΙΒΙΖΑΤΟΣ. Ἄνευ τῆς γνώμης τῆς Βουλῆς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ τεθῇ ζήτημα ἐμπιστοσύνης. Ἡ Βουλὴ δὲν ἔχει θέσει ζήτημα ἐμπιστοσύνης. Δὲν ἔχει κανεὶς τὸ δικαίωμα, οὔτε ἐκ τῶν ἑδωλίων αὐτῶν, οὔτε ἐκ τῶν ἑδωλίων ἐκείνων νὰ θέτῃ πρὸ διλήμματος τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν. Ζητοῦμεν νὰ ἔλθῃ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως διὰ νὰ συζητήσωμεν μὲ ἀδελφικὴν ὁμόνοιαν τὰ ζητήματα, τὰ ὁποῖα μᾶς ἀπασχολοῦν.

§72Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Ὄχι, θίγετε τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως. Δὲν ἐπιθυμεῖ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως παρὰ τὴν θέλησιν τῆς Βουλῆς νὰ παραμείνῃ εἰς τὴν θέσιν του. Εἶναι εἰς τὸ χέρι σας νὰ ρίψητε τὴν Κυβέρνησιν.

§73Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως, νομίζω, ὅτι κατελήφθη ἀπὸ κάποιαν νευρικότητα καὶ ἐξέφυγεν ἐντελῶς ἀπὸ τοὺς κοινοβουλευτικοὺς κανόνας, ἂν καὶ εἶναι παλαιὸς κοινοβουλευτικὸς ἀνήρ. Διότι δὲν εἶναι δυνατὸν ἔτσι ἀπροόπτως καὶ ἄνευ προηγουμένης συνεννοήσεως ὁλοκλήρου τῆς Κυβερνήσεως νὰ παρουσιάζεται ἕνας ὑπουργός, ὁ ὁποῖος νὰ λέγῃ, ὅτι τὸ ζήτημα αὐτὸ τὸ θεωρεῖ ὡς ζήτημα ἐμπιστοσύνης πρὸς τὴν Κυβέρνησιν. Ἡ πρότασις ἡ ἰδική μου ὑπῆρξε πρὸς τὴν Συνέλευσιν, ἐὰν εἶναι σύμφωνος, νὰ παρακολουθῇ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως προκειμένου περὶ τῆς συνεχίσεως μιᾶς σοβαρωτάτης συζητήσεως, ἡ ὁποία ἤρξατο ἀπὸ τῆς Παρασκευῆς, ἐὰν εἶναι σύμφωνος νὰ διαβιβασθῇ διὰ τοῦ Προέδρου τῆς Βουλῆς εἰς τὸν Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως ἡ παράκλησις τοῦ Σώματος, ὅπως παραστῇ. Νομίζω, ὅτι ἡ Βουλὴ τὸ ἀπεδέχθη αὐτό. Ἐὰν εἰς αὐτὸ εἴμεθα σύμφωνοι δὲν ἐπέρασε τὸ διάστημα αὐτό, ὥστε νὰ ἔχωμεν τὴν ἀπάντησιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Νομίζω, ὅτι ἠμποροῦμεν νὰ συνεχίσωμεν τὴν συνεδρίασιν ἕως ὅτου ἔχομεν τὴν ἀπάντησιν τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως.

§74Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Μόλις τελειώσῃ ἡ σύσκεψις ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως θὰ ἔλθῃ. Ἂς ἀρχίσῃ ἡ συζήτησις.

§75Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ. Διὰ τῆς ἀπαντήσεως αὐτῆς δὲν ἀποδεικνύεται κακὴ πρόθεσις τοῦ κ. Προέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Θὰ ἤθελον τὸ μήνυμα αὐτὸ νὰ ἤρχετο διὰ τοῦ Προέδρου τῆς Βουλῆς εἰς τὸν ὁποῖον τὸ Σῶμα ἔδωσε τὴν ἐντολὴν αὐτήν.

§76ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐφ’ ὅσον ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐδήλωσεν, ὅτι ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως μόλις τελειώσῃ ἡ σύσκεψις θὰ ἔλθῃ εἰς τὸ Σῶμα, παρακαλῶ ὅπως συνεχίσωμεν τὴν συνεδρίασιν. (Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως εἰσέρχεται εἰς τὴν αἴθουσαν καὶ πολλοὶ βουλευταὶ χειροκροτοῦν).

§77ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Ἀντωνόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§78Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπῆρχε, κύριοι συνάδελφοι, ἕνα τμῆμα Ἑλληνικῆς γῆς, ἐλεύθερον, τὸ ὁποῖον τμῆμα ἐτροφοδότει τὸν ἀγῶνα κατὰ τῆς ἀνταρσίας εἰς ἔμψυχον καὶ ἄψυχον ὑλικὸν μετὰ πάσης προθυμίας. Τὸ τμῆμα αὐτό, ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι, αὐτὴν τὴν στιγμὴν ποὺ σᾶς ὁμιλῶ, ἐλέγχεται κατὰ πᾶσαν τὴν ὕπαιθρον ὑπὸ μιᾶς μειονότητος ἀνταρτῶν. Κύριοι, νομίζω ὅτι θὰ ἦτο περιττολογία νὰ ἐκθέσω ἐνώπιον ὑμῶν τὰς συνεπείας, τὰς ὁποίας ἔχει καὶ τὰς καταστροφὰς καὶ τὰς συμφορὰς τὰς ὁποίας ὑφίσταται ὁ λαός, ὅταν μία ἐλαχίστη ὁμὰς ἀνταρτῶν τὰ νέμεται, τὰ ἐλέγχει καὶ τὰ κατέχει. Εἶμαι ὅμως ὑποχρεωμένος, ἐπειδὴ ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι, ἐδυσφόρησαν, ὅταν ἤκουσαν τὴν Πελοπόννησον, νὰ δηλώσω ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, ὅτι ὁ ἀγὼν κατὰ τῆς ἀνταρσίας, εἶναι ἀγὼν ἑνιαῖος καὶ ἀδιαίρετος. Οἱονδήποτε τμῆμα, καὶ τὸ ἐλάχιστον τῆς Ἑλληνικῆς γῆς, ἐὰν κατέχεται ἀπὸ τοὺς ἀντάρτας, ἐν τῷ τμήματι αὐτῷ, κύριοι συνάδελφοι, κατέχεται ὁλόκληρος ἡ Ἑλλάς. Ἐὰν ὅμως ὁμιλοῦμεν διὰ τὴν Πελοπόννησον, ὁμιλοῦμεν διότι ἐν τῇ Πελοποννήσῳ καὶ διὰ τὴν Πελοπόννησον, διεπράχθησαν σφάλματα σοβαρώτατα, διεπράχθησαν σφάλματα μὲ τεραστίας συνεπείας, τὰ ὁποῖα σφάλματα εἶχον ἄμεσον ἀντίκτυπον διὰ τὸν ἀγῶνα τὸν ὁποῖον διεξάγει τὸ Ἔθνος ἐναντίον τῆς ἀνταρσίας, καὶ τὰ ὁποῖα σφάλματα ὠφέλησαν τὴν ἀνταρσίαν γενικῶς. Ὡς εἶναι γνωστὸν ἡ Πελοπόννησος, κύριοι, περιβρεχομένη ἀπὸ τὴν θάλασσαν εἶναι ἀπροσπέλαστος, βοηθουμένη δὲ καὶ ὑπὸ τοῦ ἐθνικοῦ φρονήματος τῶν κατοίκων δὲν ἔπρεπε νὰ ἔχῃ ὑποστῆ τὴν τύχην τὴν ὁποίαν ὑπέστη. Ἔπρεπε νὰ παραμένῃ ὅπως ἦτο, ἐλευθέρα διὰ νὰ εἶναι τροφοδότης τοῦ γενικοῦ ἀγῶνος, ὅπως εἶναι.

§79Ε. ΜΑΛΑΜΙΔΑΣ. Ἀπὸ πότε συμβαίνει αὐτό, κύριε συνάδελφε; Ἀπὸ τώρα τελευταῖα;

§80Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶπα ἀπό τινος.

§81Ε. ΜΑΛΑΜΙΔΑΣ. Ἀπό τινος; Δὲν ἠμπορεῖτε νὰ τὸ προσδιορίσητε;

§82Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Οἱ ἀποσυμφορηθέντες ἦσαν ἐλάχιστοι, ἀπὸ τὰ ἄστοχα μέτρα τῶν παρελθουσῶν Κυβερνήσεων, καὶ ἐλάχιστοι εἶχον μεταβῆ εἰς τὰ βουνά. Καὶ οἱ ἐλάχιστοι αὐτοί, κύριοι, θὰ ἦτο δυνατόν, θὰ ἦτο κατορθωτόν, ἐφ’ ὅσον μάλιστα ἦσαν ὀλίγοι καὶ ἐλαχίστας ἐπίεζον περιφερείας, θὰ ἦτο δυνατὸν διὰ μιᾶς ὠργανωμένης στρατιωτικῆς δυνάμεως, ὠργανωμένης μετὰ μεθόδου καὶ στρατηγικῆς ἐντὸς ἐλαχίστων ἡμερῶν νὰ καταστραφοῦν τελείως καὶ κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἡ Πελοπόννησος πλέον θὰ ἦτο ἐλευθέρα καὶ θὰ μετέβαινεν αὐτὴ δι’ ὅλων τῶν ἰδικῶν της μέσων, εἰς τὰς βορείους ἐπαρχίας, διὰ νὰ τὰς βοηθήσῃ μὲ ὅλας της τὰς δυνάμεις. Δυστυχῶς, ἐπεκράτησαν ἄστοχοι ἀποφάσεις καὶ εὑρισκόμεθα ἐπὶ πλέον, πρὸ μιᾶς σοβαρωτέρας καταστάσεως, ἡ ὁποία εἶναι ἀξία πάσης προσοχῆς καὶ ἡ ὁποία κατάστασις δὲν ἐπιβάλει πλέον οὐδεμίαν ἀναβολήν. Δὲν ἐγένετο λοιπὸν ἀρχῆθεν ἡ ἐκκαθάρισις τῶν ἀνταρτῶν εὐθὺς ὡς ἐνεφανίσθησαν καὶ αὐτὸ εἶναι τὸ καίριον σφάλμα τὸ ὁποῖον, ἐπαναλαμβάνω, ἐζημίωσεν ὁλόκληρον τὸν ἀγῶνα. Μετὰ ταῦτα ἐχαλαρώθη καὶ ὁ ἀγὼν ἐν Πελοποννήσῳ. Ἐκτὸς αὐτοῦ διὰ τῆς διχοτομήσεως τῆς ἡγεσίας ἐλήφθησαν ἀποφάσεις τελείως ἄστοχοι. Ἡ ἁρμοδιότης ἐν Πελοποννήσῳ ὑπήγετο εἰς ἄλλας ὑπηρεσίας. Ἡ ἁρμοδιότης εἰς τὴν ἄλλην Ἑλλάδα, ὑπήγετο εἰς τὸ ἐπιτελεῖον. Βλέπετε λοιπόν, ὅτι καὶ αὐτὸ τὸ ζήτημα ἐχαλάρωσε τὸ συναίσθημα τῆς ἀσφαλείας, διότι ἐχαλαρώθησαν τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ ληφθοῦν, δι’ ὃ ἀπεθρασύνθησαν καὶ οἱ ἀντάρται οἱ ἐλάχιστοι. Βλέποντες ὅτι δὲν κατεδιώκοντο ἐδημιούργησαν μίαν κατάστασιν ἀφόρητον, κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον ἐπιστρατεύσαντες καὶ ἀνθρώπους οἱ ὁποῖοι ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον ἦσαν αἰσθηματικῶς οὐχὶ κομμουνισταί, ἐδημιούργησαν εἰς βάρος τῆς Πελοποννήσου μίαν κατάστασιν ὄχι εὐχάριστον. Κύριοι, εἶναι ἀληθὲς ὅτι ἐν Πελοποννήσῳ ἠγωνίσθη ἡ Χωροφυλακή. Καὶ εἶμαι ὑποχρεωμένος ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου νὰ ἐκφράσω τὰς εὐχαριστίας μου καὶ τὴν εὐγνωμοσύνην τοῦ Ἔθνους πρὸς τὸ ἐπίλεκτον Σῶμα τῆς Χωροφυλακῆς, τὸ ὁποῖον ἠγωνίσθη μὲ ὅλας του τὰς δυνάμεις, διὰ νὰ σώσῃ τὴν χώραν ἀπὸ τὴν ἀνταρσίαν. Τὸ ὄνομα τῆς Χωροφυλακῆς, ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι, θὰ παραμείνῃ ἀναγεγραμμένον εἰς τὰς δέλτους τῆς ἱστορίας τῆς Ἑλλάδος μὲ χρυσᾶ γράμματα. Ἀλλὰ δυστυχῶς ἡ δύναμις τῆς Χωροφυλακῆς ἦτο ἐλαχίστη. Ἐὰν δὲ λάβωμεν ὑπ’ ὄψιν, ὅτι ἡ δύναμις ἡ ἐλαχίστη ἡ ὁποία ὑπῆρχεν, δὲν εἶχε τὸν δέοντα ὁπλισμόν, ὅπως ἐβεβαιώθη κατὰ τὴν χθεσινὴν συνεδρίασιν καὶ ὅπως ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τοῦ Ἐθνικοῦ Κόμματος εἶπεν, ὅταν λοιπὸν καὶ αὐτὴ ἡ μικρὰ δύναμις δὲν εἶχε τὸν ἀνάλογον ὁπλισμόν; βλέπετε διὰ ποῖον λόγον περιήλθομεν εἰς αὐτὴν τὴν σοβαρὰν κατάστασιν εἰς τὴν ὁποίαν περιήλθομεν. Κύριοι βουλευταί, ἀνῆλθον εἰς τὸ βῆμα, ὄχι μὲ σκοπὸν νὰ ἀντιπολιτευθῶ τὴν Κυβέρνησιν. Ἀνῆλθον εἰς τὸ βῆμα ὄχι μὲ σκοπὸν καὶ πρόθεσιν νὰ ζητήσω εὐθύνας. Καὶ πράττω τοῦτο, διότι πιστεύω, ὅτι δὲν εἶναι ἐποχὴ εὐθυνῶν, αἱ εὐθῦναι ἀνήκουν εἰς τὸ μέλλον. Ἐὰν ἀνῆλθον εἰς τὸ βῆμα, ἀνῆλθον διὰ νὰ ἀντιμετωπίσωμεν, διὰ νὰ συζητήσωμεν τὸ παρόν, ἵνα σώσωμεν τὸ μέλλον τοῦ Ἔθνους.

§83Δ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Διὰ νὰ διορθώσωμεν τὸ παρὸν καὶ τὸ μέλλον, πρέπει νὰ ἐξετάσωμεν τὸ παρελθόν.

§84Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐρωτῶμεν λοιπόν, καὶ δι’ ἡμῶν ἐρωτᾷ ὁλόκληρος ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ὁ ὁποῖος ζητεῖ ἄμεσον καὶ κατηγορηματικὴν τὴν ἀπάντησιν: Διὰ ποῖον λόγον περιήλθομεν εἰς οἵαν βαρεῖαν κατάστασιν περιήλθομεν; Εἴμεθα ὑποχρεωμένοι, ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι, νὰ εὕρωμεν τὴν ἀφορμήν, νὰ ἴδωμεν καὶ νὰ ἐξετάσωμεν τί πταίει εἰς ὅλην αὐτὴν τὴν κατάστασιν, ἡ ὁποία ἐδημιουργήθη εἰς βάρος τῆς Ἑλλάδος καὶ τοῦ Ἔθνους. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, κατὰ τὴν προχθεσινὴν συνεδρίασιν μᾶς εἶπε τὴν ἀπάντησιν, ἀπάντησιν ὠμήν, ἀπάντησιν κατηγορηματικήν, ἀπάντησιν τιμίαν, ἀπάντησιν εἰλικρινῆ. Ἡ ἀπάντησις, κύριοι, ἦτο καὶ εἶναι, ὅτι δὲν ἔχομεν ἐπαρκεῖς στρατιωτικάς, δυνάμεις διὰ νὰ τηρήσωμεν τὴν τάξιν. Εἶναι ἀληθές, ὅτι ἡ ἀπάντησις εἶναι σύμφωνος μὲ τὸν τίμιον καὶ εἰλικρινῆ χαρακτῆρα τοῦ ἀξιοτίμου κυρίου ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, ἀλλὰ δὲν εἶναι ἀπάντησις Κυβερνήσεως, ἡ ὁποία ἀσκεῖ πολιτικήν, διότι, ὅπως γνωρίζετε, ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι, ἡ πολιτικὴ εἶναι μία δρᾶσις, ἡ πολιτικὴ εἶναι μία ἐνέργεια, ἐνέργεια μάλιστα δημιουργικὴ καὶ πραγματική. Ὅταν λοιπὸν λέγωμεν, ὅτι δὲν ἔχωμεν, αὐτὸ εἶναι μία ἄρνησις, ἡ ὁποία σημαίνει, ὅτι δὲν ὑπάρχει οὐδεμία ἀπολύτως πολιτική. Ἂς ἐξετάσωμεν ὅμως, ποῖοι εἶναι οἱ παράγοντες, ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι δημιουργοῦν τὴν ἰσχυρὰν δύναμιν, τὴν ἀνάλογον στρατιωτικὴν δύναμιν, ἡ ὁποία θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἀνταπεξέλθῃ, κατὰ τῆς ἀνταρσίας. Δύο εἶναι οἱ παράγοντες ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι: α) εἶναι τὸ ἠθικὸν τοῦ λαοῦ, τὸ ἔμψυχον ὑλικόν· καὶ ἔχομεν τὸν Ἑλληνικὸν Λαόν, ὁ ὁποῖος εἶναι ἄκαμπτος εἰς τὴν θέσιν του, εἶναι ἀποφασιστικός, εἶναι ὁρμητικώτατος, εἶναι ἐπιθετικώτατος καὶ ἔχομεν τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ὁ ὁποῖος μᾶς κατακλύζει μὲ τηλεγραφήματα, διὰ τῶν ὁποίων μᾶς ζητεῖ νὰ ἐπιστρατευθῇ αὐτὸς καὶ τὰ τέκνα του, διὰ νὰ ἀνταπεξέλθῃ ἐναντίον τῆς ἀνταρσίας, καὶ β) ἔχομεν τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, κύριοι συνάδελφοι, ὁ ὁποῖος κάμνει ἐκκλήσεις πρὸς ἡμᾶς, καὶ μᾶς λέγει, «θέλω ὅπλα, τίποτα ἄλλο». Ἀλλὰ ἔχομεν τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, ὁ ὁποῖος μᾶς λέγει νὰ μᾶς εὕρητε ὅπλα καὶ ἡμεῖς θὰ στερήσωμεν τὸ ψωμὶ τῶν τέκνων μας καὶ θὰ τὰ πληρώσωμεν. Ὅταν λοιπὸν ἔχωμεν ἕνα τοιοῦτον ψυχικὸν ὑλικόν, τί ἄλλο εἶναι δυνατὸν νὰ συντελέσῃ διὰ νὰ συμπληρώσωμεν τὰς ἀναγκαίας στρατιωτικὰς δυνάμεις, διὰ νὰ ἀνταπεξέλθωμεν ἐναντίον τῆς ἀνταρσίας; Κύριοι, τὰ οἰκονομικὰ μέσα, εἶναι ὁ δεύτερος παράγων, ὁ σοβαρώτερος διὰ τὴν ἐνίσχυσιν τοῦ στρατεύματος. Κατὰ τὸν Μάρτιον τοῦ 1947 ἐκαρποφόρησαν αἱ ἐνέργειαι τοῦ ἀξιοτίμου κυρίου Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως. Κατὰ τὸν Μάρτιον τοῦ ἔτους 1947, ὁ Πρόεδρος τῆς Ἀμερικανικῆς συμπολιτείας, διὰ διαγγέλματός του εἰς τὸ Κογκρέσσον ὑπόσχεται τὴν βοήθειαν πρὸς τὴν Ἑλλάδα.

§85Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Αὐτὸ δὲν τὸ ἰσχυρίσθη οὔτε ὁ ἴδιος ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως. Ἀλλοίμονον ἐὰν δεχθῶμεν, ὅτι μόνον τὸ ἰδικόν μας αἴτημα ἔκαμεν ὥστε νὰ ἀναγγελθῇ τὸ διάταγμα τῆς 3ης Μαρτίου.

§86Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ εἶπον, ὅτι αἱ ἐνέργειαι τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ὁποῖος ἠγωνίζετο καὶ μετέβη εἰς τὴν Ἀμερικὴν διὰ τὸν σκοπὸν αὐτόν, ὅτι αἱ ἐνέργειαι αὐταὶ συνέτεινον εἰς τὸ ἀποτέλεσμα, δηλαδὴ συνέτεινον εἰς τὸ νὰ παρασχεθῇ ἡ βοήθεια αὐτή. Περὶ αὐτοῦ, ἀξιότιμε κ. Τουρκοβασίλη, δὲν πρέπει νομίζω, νὰ ἔχητε οὐδεμίαν ἀντίρρησιν.

§87Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ἡ ἰδία ἡ Κυβέρνησις δὲν ἰσχυρίσθη αὐτό.

§88Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅτι συνέτεινεν εἰς τὴν βοήθειαν;

§89Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ἐγὼ λέγω, τὸ ἑξῆς, ὅτι ἡ Κυβέρνησις τοῦ κ. Μαξίμου, τῆς Ἐθνικῆς Συνεργασίας, ὅταν ἔβγαλε τὰς Κυβερνητικάς της ἀνακοινώσεις, αἱ ὁποῖαι ἀποτελοῦσαν τρόπον τινα ἀπολογισμὸν τοῦ ἔργου τῆς Κυβερνήσεως, δὲν ἰσχυρίσθη, ὅτι ὁ λόγος, ὁ ὁποῖος ἐξεφωνήθη ἀπὸ τὸν κ. Τροῦμαν, διὰ τοῦ ὁποίου ἀνηγγέλετο ἡ παροχὴ βοηθείας πρὸς τὴν Ἑλλάδα, ἦτο ἔργον ἰδικόν της. Αὐτὸ μόνον θέλω νὰ εἴπω καὶ ὄχι τίποτε ἄλλο.

§90Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Ἀμερικανικῆς Συμπολιτείας, ἐκτὸς τῆς ὑποσχέσεως διὰ νὰ βοηθήσῃ, ἀνέφερεν, κύριοι, εἰς τὸ διάγγελμά του, ὅτι καὶ ἡ ἀνεξαρτησία τῆς Ἀμερικανικῆς Συμπολιτείας ἀπειλεῖται, διότι βάλλεται ἡ μικρὰ Ἑλλάς. Καὶ αὐτὸ τὸ ὁποῖον εἶπεν ὁ Πρόεδρος τῆς Ἀμερικανικῆς Συμπολιτείας, ἔχει μέγα νόημα, διότι ἀποδεικνύει, ὅτι ὁ κ. Τροῦμαν εἰσῆλθεν εἰς τὴν ψυχὴν τοῦ Ἑλληνικοῦ ἀγῶνος καὶ κατεῖδε, ὅτι δὲν στρέφεται ὁ ἀγὼν μόνον κατὰ τῆς μικρᾶς Ἑλλάδος, ἀλλὰ καὶ κατὰ τῆς Ἀμερικῆς, διότι ἐὰν ἡ μικρὰ Ἑλλὰς ἀφήνετο καὶ ἔπιπτεν εἰς τὰς χεῖρας τῶν Σλαύων ἀναμφισβητήτως κατ’ αὐτὸν τότε θὰ ἐχάνετο καὶ ὁλόκληρος ὁ κόσμος καὶ ἡ Ἀμερική. Βλέπετε, ὅτι τὸ πνεῦμα τοῦ διαγγέλματος ἦτο, πρὸ παντός, νὰ χορηγηθῇ βοήθεια εἰς τὴν Ἑλλάδα, διὰ τὰς στρατιωτικάς της δαπάνας, καὶ διὰ τὰς δαπάνας, αἱ ὁποῖαι πρέπει νὰ γίνουν, διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τοῦ κομμουνισμοῦ.

§91Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Διότι ἐθεωρήθη ὁ ἀγὼν αὐτὸς ὄχι μόνον Ἑλληνικός, ἀλλὰ καὶ διεθνής.

§92Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ ἤρχισε, κύριοι, νὰ ἀξιοποιῆται ἡ βοήθεια. Βεβαίως, ἡ βοήθεια ἤρχισε μὲ πολὺ βραδὺν ρυθμὸν νὰ ἀξιοποιῆται καὶ ἦλθον ἐπίλεκτοι πολῖται τῆς Ἀμερικῆς, ὡς τῆς Ἀμερικανικῆς ἀποστολῆς, ἡ ὁποία πράγματι ἐργάζεται μετ’ ἐξαιρετικοῦ ζήλου καὶ ἐνδιαφέροντος διὰ τὴν Ἑλλάδα. Θεωρῶ μάλιστα ὑποχρέωσιν, νὰ ἐκφράσωμεν ὅλοι ἡμεῖς ἐδῶ ἀπὸ τὴν αἴθουσαν αὐτήν, τὰς ἀπείρους εὐχαριστίας μας πρὸς τὰ μέλη τῆς Ἀμερικανικῆς ἀποστολῆς, διὰ τὴν συνεργασίαν των μετὰ τῶν ἀντιπροσώπων τῆς Ἑλλάδος, ἀλλὰ καὶ διὰ τὸ ἐνδιαφέρον, τὸ ὁποῖον δεικνύουν, συμφώνως μὲ τὰς ἀντιλήψεις, τὰς ὁποίας ἔχουν. Ἀλλά, κύριοι, πιστεύω, καὶ τὸ πιστεύω ἀκραδάντως, ὅτι εἰς τὴν κατανομὴν τῶν ἀναγκαίων δαπανῶν, διὰ τὴν σωτηρίαν τοῦ Ἔθνους, ὑφίσταται μία πλάνη καὶ τῆς πλάνης αὐτῆς θῦμα ἔχει πέσει ἡ Κυβέρνησις. Δύο εἶναι τὰ θέματα, τὰ ὁποῖα ἀπασχολοῦν τὴν Ἑλλάδα. Εἶναι τὸ θέμα τὸ οἰκονομικὸν καὶ τὸ θέμα τῆς τάξεως. Εἶναι τὸ θέμα τῆς οἰκονομικῆς ἀνασυγκροτήσεως τῆς χώρας, καὶ εἶναι τὸ θέμα τῆς πατάξεως τῆς ἀνταρσίας.

§93Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Τὸ δεύτερον κυρίως.

§94Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Τὰ δύο αὐτὰ θέματα ἡ Κυβέρνησις τὰ ἐξετάζει παραλλήλως, ἐνῶ ἔπρεπε νὰ θέσῃ εἰς πρώτην μοῖραν τὸ θέμα τῆς πατάξεως τῆς ἀνταρσίας καὶ εἰς δευτέραν μοῖραν τὸ θέμα τῆς οἰκονομικῆς ἀνασυγκροτήσεως τῆς χώρας. Ἔπρεπε λοιπόν, ἡ Κυβέρνησις νὰ προτάξῃ πρῶτον τὰς δαπάνας ἐκείνας, αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀπαραίτητοι διὰ τὴν ζωὴν τοῦ Ἔθνους καὶ μετὰ ταῦτα, μετὰ τὴν καταστολὴν τῆς ἀνταρσίας, ὅλα τὰ ἄλλα θὰ ἤρχοντο μόνα των. Κύριοι, ἀνασυγκρότησις δὲν νοεῖται ἄνευ τάξεως. Ἐὰν δὲν ἀποκατασταθῇ ἡ τάξις, εἶναι φενάκη, εἶναι ψεῦδος νὰ πιστεύωμεν, ὅτι εἶναι δυνατὸν ποτὲ νὰ γίνῃ ἀνασυγκρότησις. Ἡ ἀνασυγκρότησις ἀνήκει εἰς τὸ μέλλον. Τὸ παρὸν ἀπαιτεῖ πάταξιν τῆς ἀνταρσίας, τάξιν καὶ τότε ὅλα θὰ γίνουν. Καὶ ἀγωνίζεται ἡ Κυβέρνησις καὶ δικαίως, διὰ τὴν ἰσοσκέλισιν τοῦ προϋπολογισμοῦ, διὰ τῆς ἐπιβολῆς ὡρισμένων φορολογιῶν. Εἶναι ὑποχρέωσίς της αὐτό, ἀλλὰ πρέπει νὰ ἠξεύρῃ ἡ Κυβέρνησις, ὅτι ὁ προϋπολογισμὸς βασίζεται ἐπὶ τῆς οἰκονομίας τῆς χώρας, οἰκονομίας ὁμαλῶς δρώσης, διότι ὅταν ἑκάστοτε καὶ καθ’ ἑκάστην, καταστρέφωνται δισεκατομμύρια ἀγαθῶν ἀπὸ τὴν ἀνταρσίαν, κατὰ ποῖον τρόπον θὰ ἐπιτύχῃ ἡ Κυβέρνησις, ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐπιδιώκει καὶ τὸ ὁποῖον εἶναι εὐχῆς ἔργον, τὴν ἰσοσκέλισιν τοῦ προϋπολογισμοῦ; Θὰ ὡμοίαζε τότε, κύριοι, ἡ ἰσοσκέλισις τοῦ προϋπολογισμοῦ, ὡς εἷς πύργος χάρτινος, ὁ ὁποῖος θὰ καταπέσῃ ἐλλείψει οἰκονομίας. Ἐπιβάλλεται συνεπῶς, νὰ μὴ γίνεται ἀπολύτως καμμία περικοπὴ τῶν δαπανῶν διὰ τὴν δύναμιν τὴν ἀναγκαίαν, τὴν ὁποίαν οἱ ἁρμόδιοι πρέπει νὰ γνωρίζουν καὶ ἡ ὁποία θὰ πατάξῃ τὴν ἀνταρσίαν. Πᾶσα ἄλλη ἀντίληψις, ἀξιότιμοι κύριοι βουλευταί, ἀποτελεῖ ἔγκλημα κατὰ τῆς Πατρίδος. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ σκεπτώμεθα διὰ τίποτε ἄλλο, παρὰ μόνον πῶς θὰ ἐπιβάλλωμεν τὴν τάξιν, διότι ἀλλοιῶς θὰ προσομοιάζωμεν μὲ τὸν ἄνθρωπον τοῦ ὁποίου καίεται τὸ μοναδικὸ σπίτι, ἡ μοναδικὴ ἑστία καὶ τὰς ἐλαχίστας, τὰς ἐλαχιστοτάτας δυνάμεις, τὰς ὁποίας διαθέτει διὰ τὴν κατάσβεσιν τοῦ πυρὸς καὶ αἱ ὁποῖαι εἶναι ἀνεπαρκεῖς διὰ νὰ καταστείλουν τὸ πῦρ, δὲν τὰς διαθέτει ὅλας διὰ τὴν κατάσβεσιν τοῦ πυρὸς, ἀλλὰ ἓν μέρος τούτων διὰ τὴν ἀγορὰν ἐπίπλων. Ἀλλ’ ἡ οἰκία ἅμα καταστραφῇ, τὰ ἔπιπλα εἰς τὸ ὕπαιθρον θὰ καταστραφοῦν καὶ αὐτά, ἀπὸ τὴν πρώτην καιρικὴν μεταβολήν. Ἐδῶ ὅμως, κύριοι, γεννᾶται ἕνα μεγάλο ἐρώτημα, τὸ ἑξῆς: Ἡ Κυβέρνησις εἶναι δυνατὸν μόνη της νὰ καθορίσῃ τὰς ἀναγκαίας δαπάνας διὰ τοῦ στράτευμα, εἴτε ἀπὸ τὴν βοήθειαν τῶν 300 ἑκατομμυρίων, εἴτε ἀπὸ τὸν προϋπολογισμὸν; Μήπως οἱ ξένοι μας τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς, οἱ ὁποῖοι ἐν τῇ φιλοτίμῳ προσπαθείᾳ των νὰ σώσουν τὴν Ἑλλάδα, ἔχουν ἄλλην καὶ διάφορον ἀντίληψιν; Αὐτὸ εἶναι ἕνα ἐρώτημα, τὸ ὁποίου, ἀξιότιμοι κύριοι, γνωρίζοντες τὴν πραγματικότητα, πρέπει νὰ ἐξετάσωμεν. Ἐὰν ἀληθεύῃ αὐτό, ἡ Κυβέρνησις εἶχε τὴν ὑποχρέωσιν, καὶ ἔχει τὴν ὑποχρέωσιν, νὰ διαφωτίσῃ τοὺς ξένους, κατὰ τρόπον πειστικόν, διότι ἐδῶ, κύριοι, ἐὰν αἱ ἀντιρρήσεις εἶναι σωσταί, δὲν μᾶς στεροῦν τὸν ἄρτον τῶν τέκνων μας, ἀλλὰ μᾶς στεροῦν αὐτὴν ταύτην τὴν ὕπαρξιν τοῦ Ἔθνους. Ἐδῶ ἀπειλεῖται τὸ Ἔθνος, ἀπειλεῖται πᾶν ἱερὸν καὶ ὅσιον. Δὲν εἶναι δυνατόν, δὲν θέλω νὰ φαντασθῶ, ὅτι ἂν ὑπῆρχε μία κατανόησις καὶ διαφώτισις, ὅτι οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ θὰ εἶναι δυνατὸν ποτὲ νὰ ἔχουν ἀντιλήψεις πεπλανημένας, γύρω ἀπὸ τὸ σπουδαῖον αὐτὸ θέμα. Ἀλλὰ ἐάν, κύριοι, παρὰ τὰς προσπαθείας, τὰς ὁποίας τυχὸν κάμει ἢ ἔκαμεν ἡ Κυβέρνησις, εἶναι ἀμετάπειστοι οἱ ἀξιότιμοι φίλοι μας τῆς Ἀμερικανικῆς Ἀποστολῆς νὰ ἐγκρίνουν τὰς δαπάνας αὐτάς, τότε κύριοι, δὲν πρέπει νὰ σταυρώσωμεν τὰς χεῖρας. Τότε ἡ Κυβέρνησις δὲν πρέπει νὰ περιμένῃ τὸ μάνα ἐξ Ἀμερικῆς, διότι εἶναι ἀληθές, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἀναμένει τὴν συμπληρωματικὴν βοήθειαν καὶ αὐτὸ θὰ ἦτο παρήγορον. Ἀλλὰ γεννῶνται, γύρω ἀπὸ τὴν συμπληρωματικὴν αὐτὴν βοήθειαν, πολλὰ ἐρωτήματα, ἐρωτήματα μὲ ζωντανὰ ἀποτελέσματα, μὲ τρομερὰς συνεπείας. Πότε θὰ δοθῇ αὐτὴ ἡ συμπληρωματικὴ βοήθεια; Ἡμεῖς, οἱ ὁποῖοι παρακολουθοῦμεν τὰς ἐφημερίδας, ἀξιότιμοι κύριοι, καὶ δὲν δυνάμεθα ἐξ ἄλλης πηγῆς νὰ ἠξεύρωμεν ἄλλας πληροφορίας, ἔχομεν πεισθῆ, ὅτι ἡ συμπληρωματικὴ βοήθεια διὰ νὰ δοθῇ, θὰ δοθῇ περὶ τὸ τέλος Φεβρουαρίου. Αὐτὸ τοὐλάχιστον ἐγράφη εἰς δύο Ἀμερικανικὰς ἐφημερίδας. Καὶ ἐρωτᾶται: Ἄν δοθῇ τότε ἢ καὶ ὀλίγον ἐνωρίτερον, θὰ δοθῇ ὁλόκληρος, διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν τὴν στρατιωτικήν; Καὶ ἐρωτᾶται: Θὰ δοθῇ ὁλόκληρος διὰ τὴν ἀναγκαίαν δύναμιν τὴν στρατιωτικήν, ἢ θὰ ἀρχίσωμεν καὶ τότε ἄλλας διαπραγματεύσεις γύρω ἀπὸ τὴν κατανομὴν τῆς βοηθείας αὐτῆς, τόσα διὰ τὴν ἀνασυγκρότησιν καὶ τόσα διὰ τὸν στρατόν; Καὶ αὐτὸ εἶναι βέβαια ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θὰ φέρῃ μίαν ἀπώλειαν πολυτίμου χρόνου.

§95Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Νομίζω ὅτι ἐμείνατε μὲ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ἡ Κυβέρνησις καὶ εἰδικώτερον ὁ ἀξιότιμος ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν κ. Ὑπουργός, ἔχουν τὴν γνώμην, ὅτι ἐὰν δὲν ἔλθῃ αὐτὴ ἡ βοήθεια, ἐὰν δὲν αὐξηθῇ ἡ δύναμις τοῦ στρατοῦ, ἐάν, ἐάν, ἐὰν οἱ Ἀμερικανοὶ δὲν πεισθοῦν ὅτι εἶναι ἀνεπαρκὴς ἡ δύναμις τοῦ στρατοῦ, ἡ ἀνταρσία εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐξουδετερωθῇ. Ἔχω ὑποχρέωσιν νὰ τονίσω πρὸς τὴν Βουλήν, ὅτι θὰ εἶναι καταστρεπτική, ἐὰν τοιαύτη πράγματι πρὸς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν καὶ πρὸς τὸν λαὸν ὑπάρξῃ ἡ ἐντύπωσις............................

§96ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Θὰ ἦτο ἡττοπάθεια.

§97Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Εἶναι φυσικῶς ἀδύνατον νὰ λέγωμεν εἰς τὸν μαχόμενον στρατόν, εἰς τὸν δεινοπαθοῦντα καὶ τὸν δοκιμαζόμενον λαόν, ὅτι δὲν ἔχομεν ἐπαρκεῖς δυνάμεις καὶ συνεπῶς εἶναι ἀδύνατον νὰ ἐπιβάλωμεν τὸ κράτος καὶ τὸ κῦρος τοῦ Νόμου. Πιστεύω ἀπόλυτα καὶ δὲν λέγω ὑπερβολήν, ὅτι ὁ στρατὸς καὶ ἐπαρκὴς καὶ ἱκανὸς εἶναι νὰ δώσῃ τάξιν. (Χειροκροτήματα). Θέλω συνεπῶς ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ ἀντικειμένου νὰ εἴπω καὶ πρὸς ὑμᾶς, φίλτατε κ. συνάδελφε, καὶ πρὸς τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι ἀντὶ νὰ αἰτιᾶται ἡ Κυβέρνησις καὶ ὁ οἱοσδήποτε ἐκ τῶν ἐν τοῖς ἐδωλίοις ἐκείνοις καθημένων κ. κ. ὑπουργῶν, τοὺς διαφόρους ρήτορας τῆς Ἐθνικῆς Ἀντιπροσωπείας τοὺς κλαίοντας ἢ ὀδυρομένους ἢ παραπονουμένους διὰ τὴν κατάστασιν, πρέπει νὰ αἰτιᾶται αὕτη ἑαυτήν. Εἶναι φυσικῶς ἀδύνατον νὰ μένῃ ὁ δοκιμαζόμενος λαὸς καὶ ὁ ἀγωνιζόμενος στρατὸς μὲ τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ἡ ἀνεπάρκεια τῶν δυνάμεων εἶναι ἐκείνη ἡ ὁποία ἀναγκάζει τὸν λαὸν αὐτὸν νὰ ὑφίσταται τὰ ὅσα ὑφίσταται δεινά. Ἄλλο εἶναι τὸ θέμα καὶ ἐπ’ αὐτοῦ ὅταν θὰ ἔλθῃ ἡ ὥρα θὰ ὁμιλήσωμεν καὶ ἐλπίζομεν ὅτι θὰ πείσωμεν τὴν Βουλὴν ὅτι εἶναι εὔκολον, ὅτι εἶναι δυνατόν, ὅτι εἶναι ἐπιτευκτὸν μὲ τὰς ὑπαρχούσας δυνάμεις καὶ τάξιν νὰ δώσωμεν εἰς τὸ ἐσωτερικόν μας καὶ τὰ σύνορά μας νὰ ἀσφαλίσωμεν. (Εὖγε, χειροκροτήματα).

§98Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι πράγματι παρήγορος ἡ διαβεβαίωσις τοῦ ἀξιοτίμου Ἀρχηγοῦ τοῦ Ἐθνικοῦ Κόμματος, καὶ νομίζω ὅτι θὰ ἦτο μία εὐκαιρία νὰ ἐκτεθοῦν ταῦτα ἀπόψε εἰς τοὺς ὑπευθύνους Κυβερνήτας, διὰ νὰ φύγωμεν ἀπὸ τὸν ἐφιάλτην, ὁ ὁποῖος μαστίζει τὴν Ἑλλάδα.

§99Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ἐὰν ὑποτεθῇ ὅτι αὐτὰ τὰ ὁποῖα εἶπεν ὁ κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Ἐθνικοῦ Κόμματος Ἑλλάδος, ὅτι εἶναι ἀληθῆ, καὶ ἐγὼ τὸ παραδέχομαι ὅτι εἶναι ἀληθῆ καὶ πραγματικά, ἐρωτῶ διατί ἐπεκτείνεται ἡ ἀνταρσία, τίς πταίει; Ποῦ εἶναι τὸ σάπιο εἰς αὐτὴν τὴν ὑπόθεσιν; Δι’ αὐτὸ εἴπομεν: Ἐὰν ἡ Κυβέρνησις δὲν ἀντιλαμβάνεται τοὺς ὤμους της ἰσχυροὺς καὶ ἐνῷ ἔχει τὰ μέσα δὲν ἠμπορεῖ νὰ καταστείλῃ τὴν ἀνταρσίαν, θὰ πρέπῃ νὰ ἀφήσῃ τὴν ἀρχήν. Καὶ ἀντὶ τούτου ἠκούσαμεν μίαν ἀπάντησιν ἀπὸ τὸν κ. Ὑπουργὸν τῆς Δημοσίας Τάξεως, ὅτι ἡμεῖς θὰ θέσωμεν ζήτημα ἐμπιστοσύνης. Ἀγνοεῖ ὁ κ. Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως, ὅτι ὅταν γίνεται μία ἐπερώτησις καὶ γενικεύεται αὕτη, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν παρὰ νὰ καταλήξῃ εἰς ζήτημα ἐμπιστοσύνης; Πῶς εἶναι δυνατόν, βουλευταὶ ὁμιλοῦντες ἀπὸ τοῦ βήματος καὶ διεκτραγωδοῦντες τὴν κατάστασιν, καὶ ἐνῷ λέγουσιν ὅτι ἡ εὐθύνη τῆς Κυβερνήσεως διὰ τὴν σημερινὴν κατάστασιν γενικῶς εἰς ὅλην τὴν Ἑλλάδα λαυβάνει τὰς διαστάσεις Ἐθνικοῦ ἐγκλήματος, πῶς εἶναι δυνατὸν ἡ Κυβέρνησις νὰ παραμένῃ εἰς τὴν ἐξουσίαν χωρὶς νὰ πάρῃ μίαν πίστωσιν καὶ μίαν νέαν ἐξουσίαν ἀπὸ τὴν Βουλήν;

§100Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ. Δὲν ἠμπορῶ νὰ συμφωνήσω ἀπολύτως μὲ τὸν ἀρχηγὸν τοῦ Ἐθνικοῦ Κόμματος. Νομίζω ὅτι δὲν πρέπει νὰ παύσῃ ἡ ἐνέργεια τῆς Κυβερνήσεως εἰς τὸ νὰ ζητῇ ἐνίσχυσιν τῶν μέσων πρὸς καταστολὴν τῆς ἀνταρσίας, αὐτὸ δὲν σημαίνει ὅτι ὁμολογοῦμεν ὅτι αἱ ὑπάρχουσαι δυνάμεις δὲν δύνανται νὰ δράσουν καὶ νὰ δράσουν ἐπωφελῶς. Ἀλλὰ πάντως ὀφείλομεν νὰ γνωρίζωμεν, ὅτι ζητοῦμεν τελειοποίησιν καὶ συμπλήρωσιν τῶν ὑλικῶν μέσων, διότι δὲν ζητοῦμεν ἄνδρας καὶ στρατὸν νὰ μᾶς στείλουν, ζητοῦμεν εἰς τὸν ὑπάρχοντα στρατὸν νὰ δοθοῦν τὰ μέσα τοῦ πυρὸς τὰ ἀνάλογα καὶ τὰ κατάλληλα, οὕτως ὥστε νὰ ἀποκτήσῃ πολὺ μεγαλυτέραν ὑπεροχὴν καὶ λέγομεν, ζητοῦντες τὴν βοήθειαν ἀπὸ τὸ ἐξωτερικόν, ὅτι δι’ αὐτοῦ τοῦ τρόπου θὰ ἐξαφανίσωμεν τὴν ἀνταρσίαν εἰς ταχύτερον χρόνον. Καί ἐγὼ συμφωνῶ ὅτι ὁ στρατὸς αὐτὸς θὰ καταστείλῃ τὴν ἀνταρσίαν. Ἀλλὰ ἐὰν ἐκεῖνοι, ἀπὸ τοὺς ὁποίους ζητοῦμεν τὴν βοήθειαν, πιστεύσουν ὅτι δι’ αὐτοῦ τοῦ μέσου θὰ κατασταλῇ τὸ ταχύτερον, ὀφείλει ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐξακολουθήσῃ τὰς προσπαθείας της πρὸς αὐτὴν τὴν πλευρὰν καὶ νὰ μὴ μείνῃ ἡ ἐντύπωσις εἰς τοὺς ξένους ὅτι ἐπαύσαμεν νὰ ζητοῦμεν τὴν ἐνίσχυσίν των.

§101Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Ἴσως δὲν ἐγενόμην ἀντιληπτός. Ἄλλο θέμα ἡ αὔξησις τῶν στρατιωτικῶν δυνάμεων. Ἡ Ἑλλάς, ὀλίγον πρότερον, εἰς τὸ πρόσφατον παρελθόν, παρέταξε 500.000 ἄνδρας. Ἔχομεν τὴν ἀξίωσιν, οἱ σύμμαχοί μας, νὰ μᾶς βοηθήσουν ὥστε νὰ εἶναι εἰς θέσιν, ὅταν ἡ μοῖρα τὸ καλέσῃ, νὰ παρατάξῃ καὶ πάλιν τὰς δυνάμεις αὐτὰς μὲ τὰς ὁποίας, τότε μόνη της, κατώρθωσεν, ὥστε καὶ τὰ μάτια ὅλου τοῦ κόσμου νὰ ἀνοίξῃ, ἀλλὰ καὶ τὴν πρώτην νίκην νὰ ἐπιτύχῃ. Ἄλλο αὐτό, καὶ ἄλλο τοῦτο τὸ ὁποῖον λέγω. Δὲν πρέπει νὰ μείνῃ εἰς τὸν λαὸν καὶ τὸν στρατὸν ἡ ἐντύπωσις, ὅτι ἡ ἀνεπάρκεια τῶν δυνάμεών μας εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία δὲν ἐπιτρέπει νὰ δώσωμεν τάξιν εἰς τὸ ἐσωτερικὸν τῆς χώρας. Πιστεύω, ὅτι καὶ μὲ τὰς δυνάμεις αὐτάς, δυνάμεθα καὶ πρέπει καὶ ὀφείλομεν ταχύτατα νὰ δώσωμεν τὴν τάξιν. Τὸ ὅτι ἡ Κυβέρνησις εἶναι ὑποχρεωμένη διαρκῶς καὶ ἀενάως νὰ ὑπομιμνήσκῃ εἰς τοὺς συμμάχους τὴν ὑποχρέωσιν, τὴν ὁποίαν ἔχουν, ὅπως καὶ πάλιν ἐπανεξοπλίσουν τὴν Ἑλλάδα, ἡ ὁποία στέκεται, ὡς παγία, ὡς μόνιμος ἐμπροσθοφυλακὴ τοῦ ἀγωνιζομένου ἐλευθέρου κόσμου, αὐτὸ εἶναι ἄλλο θέμα.

§102Σ. ΓΟΝΑΤΑΣ. Μετὰ τὰς δοθείσας διευκρινήσεις ὑπὸ τοῦ κ. Ἀρχηγοῦ τοῦ Ἐθνικοῦ Κόμματος, συμφωνῶ ἀπολύτως μαζί του.

§103Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Φοβοῦμαι, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἡ συμπληρωματικὴ βοήθεια θὰ ἔλθῃ ἀργὰ καὶ ἐφ’ ὅσον θὰ ἔλθῃ ἀργά, θὰ γίνῃ τὸ ἑξῆς: Ἐν τῷ μεταξύ, λόγῳ τῆς μὴ ὑπάρξεως, κατὰ τὴν γνώμην μου, ἀρκετῶν στρατιωτικῶν δυνάμεων, θὰ ἔχῃ ἀποθρασυνθῆ ἔτι πλέον ἡ ἀνταρσία καὶ ὅταν πλέον θὰ ἔλθῃ ἡ στιγμὴ ἀξιοποιήσεως τῆς συμπληρωματικῆς αὐτῆς βοηθείας αὕτη θὰ ἔχῃ ἀπορροφηθῆ μὲ τὴν αὔξησιν τῶν ἀνταρτικῶν δυνάμεων, κατὰ τρόπον, ὥστε θὰ εἴμεθα ὑποχρεωμένοι νὰ ἀρχίσωμεν ἄλλας διαπραγματεύσεις διὰ τὴν σύναψιν τρίτης συμπληρωματικῆς βοηθείας. Πολὺ τὸ φοβοῦμαι αὐτό. Ἀλλὰ ἐν πάσῃ περιπτώσει, κύριοι, ἐὰν ἔχωμεν ὡρισμένας γνώμας τῶν ξένων ἀποστολῶν, γνώμας καλοπίστους, ἀντιθέτους πρὸς τὰς ἀπόψεις τὰς ὁποίας ὑποστηρίζομεν, ἡ Κυβέρνησις εἶναι ὑποχρεωμένη νὰ μὴ σταυρώσῃ τὰς χεῖρας της καὶ νὰ μὴ περιμένῃ τὸ μάνα. Δὲν πρόκειται, ἀξιότιμοι κύριοι, ἐπαναλαμβάνω, διὰ τὴν ἐπιβίωσιν τοῦ λαοῦ, δὲν πρόκειται περὶ τῆς τροφῆς τῶν τέκνων μας, ἐδῶ ἀπειλοῦνται τὰ ἱερὰ καὶ τὰ ὅσια τοῦ Ἔθνους. Πρέπει, λοιπόν, μὲ τὴν ἀντίληψιν αὐτὴν νὰ καταβάλωμεν ὅλας μας τὰς δυνάμεις, διὰ νὰ δυνηθῶμεν νὰ φέρωμεν εἰς πέρας τὸν ἀγῶνα αὐτόν. Ἀλλά, κύριοι, ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἀρχηγός μου, ὁ μὲν πρῶτος ἐν Θεσσαλονίκῃ διεκήρυξεν τὸν συναγερμόν, ὁ δὲ ἀξιότιμος κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐν Ἀθήναις διεκήρυξε τὴν διαφώτισιν.

§104Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Εἶναι κακόηχος ἡ λέξις.

§105Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀλλά, κύριοι, συναγερμὸς δὲν εἶναι λέξις κενὴ περιεχομένου. Ὁ συναγερμός, κύριοι, ἔχει περιεχόμενον, εἶναι πρᾶξις περιεχομένου ἠθικοῦ, ὡραίου, μεγάλου, ὑψηλοῦ. Ὁ συναγερμὸς εἶναι ἡ πίστις, τὴν ὁποίαν οἱ ἄρχοντες ἐμπνέουν εἰς τοὺς ἀρχομένους διὰ πράξεων καὶ ἐνεργειῶν τοιούτων, αἱ ὁποῖαι πράξεις λόγῳ τῆς δικαιοσύνης, τῆς ἀνωτέρας δικαιοσύνης, ἡ ὁποία τὰς διέπει, δημιουργοῦν τὸν λαὸν ἔξαλλον καὶ ἐμπνέουν καὶ γίνονται πλέον ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ἐργάζονται μὲ ὅλας των τὰς δυνάμεις καὶ ἀναλόγους δυνάμεις διὰ τὸν συναγερμὸν καὶ τὴν σωτηρίαν τοῦ Ἔθνους. Αὐτὸς εἶναι ὁ συναγερμός. Συναγερμὸς μὲ περιεχόμενον, μὲ πράξεις καὶ μὲ ἀρχὰς τοιαύτας, αἱ ὁποῖαι θὰ ἔχουν μίαν πραγματικὴν ὕπαρξιν, σύμφωνα μὲ τὴν ἰδεολογίαν τοῦ ἀγῶνος. Καὶ ἂς ἐξετάσωμεν, δι’ ἐλαχίστου, τὰς πράξεις τοῦ συναγερμοῦ, αἱ ὁποῖαι ἐγένοντο μέχρι τοῦδε. Κύριοι, αἱ ἐνέργειαι τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Δημοσίας Τάξεως διὰ τὰς μεταθέσεις, τὰς ὁποίας ἔκαμεν, ὡρισμένων ἀνωτάτων ἀξιωματικῶν, ἰδίως ἐν Μακεδονίᾳ, δὲν εἶναι πράξεις διαφωτίσεως, δὲν εἶναι πράξεις συναγερμοῦ αἱ πράξεις αὐταί. Αἱ μεταθέσεις ἀνθρώπων καὶ ἀνωτέρων ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι ἔδρασαν ἐθνικῶς καθ’ ὅλην αὐτὴν τὴν περίοδον, κατὰ τρόπον ποὺ πράγματι ἔδειξαν ἀνωτερότητα, ὅταν μετατίθενται αὐτοὶ οἱ ἐθνικισταὶ ἀξιωματικοί, τότε δὲν συνεγείρεται τὸ πλῆθος, δὲν ἔχομεν συναγερμόν, ἔχομεν πτῶσιν τοῦ ἐθνικοῦ φρονήματος. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀνεχθῇ ὁ λαὸς τῆς Μακεδονίας τὴν μετάθεσιν ἑνὸς συνταγματάρχου.

§106ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πῶς τὸ ξέρετε αὐτό;

§107Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἑνὸς συνταγματάρχου, ὁ ὁποῖος ἔδειξεν ἀρίστην διαγωγὴν καὶ μετετέθη, δὲν ἠξεύρω διὰ ποῖον λόγον................

§108Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Δὲν ἔχομεν κανένα δεῖγμα λιποψυχίας. Τοὐναντίον ἡ Χωροφυλακὴ εἰς τὴν Θεσσαλονίκην ἔχει δείξει τὰ δείγματα τοῦ ἡρωϊσμοῦ.

§109Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶπα αὐτό. Εἶπα ὅτι ἐκάματε μίαν προσπάθειαν. Ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς εἶναι ἄκαμπτος εἰς τὴν θέλησίν του. Οἱασδήποτε ἐνεργείας καὶ ἐὰν κάμετε σεῖς δὲν ἔχει καμμίαν σημασίαν, διότι ὁ λαὸς εἶναι ἀνώτερος.

§110Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Πόθεν συνάγετε ὅτι ἔχομεν κλονισμὸν τοῦ φρονήματος; Ἐνῷ τοὐναντίον ἔχομεν κάθε λόγον νὰ ἐπαινέσωμεν τὰς πράξεις αὐτῆς.

§111Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Λέγω, ὅτι αἱ πράξεις διὰ τῶν ὁποίων δὲν ἀμείβονται ἀνώτατοι ἀξιωματικοὶ ἀγωνισθέντες εἰς τὸν ἀγῶνα, ἀλλὰ μετατίθενται, αἱ πράξεις αὐταὶ εἶναι μειωτικαὶ καὶ δι’ αὐτοὺς τοὺς ἀξιωματικούς.

§112Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Ἐκάμαμε τὰς προτάσεις ἠθικῶν ἀμοιβῶν καὶ οὐδένα ἠγνοήσαμεν.

§113Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Τὸ ζήτημα τοῦ Τσαταλοῦ τὸ ἔθιξα τρὶς καὶ οὐδεμίαν ἔλαβον ἀπάντησιν.

§114Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι συνάδελφοι, συναγερμὸς δὲν εἶναι ἡ παραμονὴ εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῆς Δημοσίας Τάξεως ἀρίστου καὶ ἐντίμου ἀξιωματικοῦ τοῦ κ. Σκουτέρη. Κύριοι, πιστεύω ὅτι ὁ κ. Σκουτέρης εἶναι ἄριστος ἀξιωματικὸς καὶ ἐθνικιστής. Ἀλλὰ ὁ κ. Σκουτέρης, εἶχεν τὸ ἀτύχημα νὰ δικασθῇ ἀπὸ πέντε δικαστὰς ἐκ τῶν ὁποίων οἱ τρεῖς ἦσαν ὑπὲρ τῆς ἀθωότητος καὶ οἱ δύο ὑπὲρ τῆς καταδίκης του. Εἶναι ἄνθρωπος ὁ ὁποῖος ἠθωώθη διὰ μιᾶς ψήφου καὶ ἐπαναλαμβάνω, κύριοι, ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου ὅτι εἶναι ἄριστος ἀξιωματικός, ἀλλὰ ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως ἔπρεπε διὰ νὰ διασκεδάσῃ καὶ νὰ ἀποκαθάρῃ τὴν γνώμην τῆς μειοψηφίας, ἡ ὁποία γνώμη ἀκολουθεῖται καὶ ἀπὸ γνώμην ἀνάλογον τῆς κοινῆς γνώμης, νὰ τὸν στείλῃ εἰς τὸ μέτωπον. Οὕτω καὶ αὐτὸς θὰ ἱκανοποιηθῇ καὶ ὁ λαὸς θὰ πεισθῇ ὅτι πράγματι πρόκειται περὶ καλοῦ ἀξιωματικοῦ. Ἀντὶ ὅμως νὰ στείλῃ τὸν ἀξιωματικὸν αὐτὸν τὸν συκοφαντούμενον, ἔστω, νὰ πολεμήσῃ, δὲν ἔπραξε τοῦτο. Νομίζω λοιπὸν ὅτι αὐτὸ δὲν εἶναι ἔργον συναγερμοῦ.

§115Γ. ΤΖΩΡΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶναι καὶ ἄμαχος.

§116Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Δὲν θὰ σᾶς ἀπαντήσω ἐπ’ αὐτοῦ. Νὰ ὑποβάλετε ἐπερώτησιν.

§117Ι. ΜΟΓΓΟΓΙΑΝΝΗΣ. Ὁ κ. Σκουτέρης εἶναι εἷς τῶν ἀρίστων ἀξιωματικῶν καὶ ἔπρεπε ὁ ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως νὰ τιμωρήσῃ τοὺς ἀξιωματικοὺς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἐσχεδίασαν αὐτὰ ἐναντίον τοῦ ἀξιωματικοῦ αὐτοῦ, διότι ὅπως εἴδατε, ἡ δευτεροβάθμιος Ἐπιτροπὴ κατ’ οὐδὲν ἐτόλμησε νὰ κατηγορήσῃ τὸν γενναῖον αὐτὸν ἀξιωματικόν. Σᾶς τὸ λέγω αὐτό, καίτοι δὲν ἔχει καμμίαν σχέσιν μὲ τὴν συζητουμένην ἐπερώτησιν, τὸ θέμα αὐτό.

§118ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ τὸν κ. ἀγορεύοντα νὰ ἐπανέλθῃ ἐπὶ τοῦ θέματος.

§119Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶμαι ἐντὸς τοῦ θέματος κ. Πρόεδρε.

§120Ι. ΜΟΓΓΟΓΙΑΝΝΗΣ. Μὲ συγχωρεῖτε κ. Πρόεδρε. Ζητῶ τὴν πληροφορίαν πόσοι εἶναι οἱ ἀντάρται εἰς τὴν Πελοπόννησον, ἔχετε πληροφορίας ἐπ’ αὐτοῦ κ. συνάδελφε;

§121Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ δρᾶσις τῶν ἀνταρτῶν εἰς τὴν Πελοπόννησον ἀρχῆθεν ἦτο ἐλαχίστη, μετὰ ὅμως τὴν γενομένην ἀποσυμφόρησιν ηὐξήθη κατὰ πολύ.

§122Β. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Νὰ σᾶς δώσω ἐγὼ τὴν πληροφορίαν. Μόνον εἰς τὴν Ἀμαλιάδα ἐπετέθησαν 220. Ἀπὸ ἐκεῖ καὶ πέρα ἠμπορεῖτε νὰ βγάλετε σεῖς τὸ συμπέρασμα. Εἶναι τοὐλάχιστον 1000.

§123Ι. ΜΟΓΓΟΓΙΑΝΝΗΣ. Δέχομαι, ὅτι εἶναι 1000, ὅτι εἶναι καὶ 2000. Ἐπιτρέπεται, κύριοι, 1000 ἀντάρται ἢ ἔστω καὶ 2000 νὰ ἐλέγχουν τὴν Πελοπόννησον, νὰ ἐλέγχουν δηλαδὴ 1.500.000 Ἑλληνικοῦ λαοῦ, καὶ μάλιστα περιφέρειαν ἡ ὁποία δὲν εὑρίσκεται πλησίον τῶν συνόρων ἀλλὰ μακρὰν αὐτῶν; Τί σκέψεις θὰ σχηματίσῃ ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ὁ Ἑλληνικὸς στρατός, ὅταν 1000 ἀντάρται ἐλέγχουν 1.500.000 Ἑλλήνων; Καὶ ἐὰν αὐτό ποὺ κάμνετε αὐτὴν τὴν στιγμὴν σεῖς τὸ ἔκαμνεν ἡ Θράκη, τὸ ἔκαμνεν ἡ Μακεδονία, τότε τί θὰ γίνῃ μὲ τὰς ἐπερωτήσεις–θρηνωδίας αὐτάς; Δὲν θὰ μᾶς φθάσουν ὄχι σύνοδος, ἀλλ’ οὔτε 2 χρόνια. Νομίζω, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι πρέπει νὰ παραιτηθῆτε τῶν ἐπερωτήσεων αὐτῶν.

§124Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ ἀνέφερα τὸ νόημα τοῦ ἀγῶνος κατὰ τῆς ἀνταρσίας καὶ εἶπον, ὅτι ὁ ἀγὼν αὐτὸς δὲν εἶναι ἀγὼν μερικός, ἀγὼν τοπικός, ἀλλὰ εἶναι ἀγὼν ὁλικός. Λοιπὸν μὲ ἠρωτήσατε, πόσοι εἶναι οἱ ἀντάρται ἐν Πελοποννήσῳ καὶ σᾶς ἀπήντησεν ὁ ἀξιότιμος συνάδελφος ἐξ Ἠλείας. Σᾶς προσθέτω καὶ ἐγώ, ὅτι ἀρχικῶς ἀνήρχοντο εἰς μικρὸν ἀριθμόν, ἀλλὰ δυστυχῶς μὲ τὴν τελευταίαν ἀποσυμφόρησιν καὶ μὲ τὴν ἀπόλυσιν τῶν διαφόρων κρατουμένων ὡς ἐπικινδύνων ἀπὸ τὰ διάφορα νησιά, ηὐξήθησαν κατὰ τρόπον τρομερὸν καὶ σᾶς βεβαιῶ κ. συνάδελφοι, ὅτι ἀπὸ τὴν ἐπαρχίαν μόνον Αἰγιαλείας, ἀπὸ τὴν μικροτέραν ἐπαρχίαν σχεδὸν τοῦ Νομοῦ Ἀχαΐας, ὅλοι οἱ ἀποσυμφορηθέντες κομμουνισταὶ ἐπῆγαν εἰς τὸ βουνὸ καὶ ἔλαβον τὰ ὅπλα καὶ ἐδημιούργησαν μίαν κατάστασιν ἐπιβολῆς τῶν συμμοριτῶν. Ἡ Πελοπόννησος, κύριοι, δὲν ἔχει ἀνάγκην βοηθείας. Πρέπει νὰ ἠξεύρετε, ὅτι αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὸ ἄνθος τῆς νεότητος τῆς Πελοποννήσου, μετὰ ὑπερηφανείας καὶ μεγάλης εὐχαριστήσεως καὶ ἄνευ οὐδενὸς δισταγμοῦ πολεμᾷ εἰς τὴν Βόρειον Ἑλλάδα.

§125Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀπάντησις.

§126Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Παρεξηγεῖτε λοιπὸν τὴν κατάστασιν, κ. συνάδελφε, καὶ δημιουργεῖτε κατ’ αὐτὸν τὸν τρόπον τὴν ἐντύπωσιν, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς εἶναι χωρισμένος γύρω ἀπὸ τὸ μεγάλο αὐτὸ πρόβλημα. Ἀλλοίμονον ἐάν.....

§127Ι. ΜΟΓΓΟΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν ἐννοῶ αὐτό, ἀλλὰ λέγω, ὅτι ἡ ἐπερώτησις εἶναι ἐπὶ ζημίᾳ τοῦ Ἔθνους, διότι καθ’ ἣν στιγμὴν μάχονται οἱ Ἕλληνες δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λέγωνται αὐτὰ, ὅτι δηλαδὴ κυριαρχοῦν εἰς τὴν Πελοπόννησον κλπ.

§128Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Αὐτὰ ἔχουν λεχθῆ ἐπανειλημμένως.

§129Β. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Θέλω νὰ κάμω μίαν διευκρίνισιν καὶ θέλω νὰ δώσω μίαν ἀπάντησιν διὰ νὰ μὴ μείνῃ ἡ ἐντύπωσις, τὴν ὁποίαν ἀφῆκεν ἡ ἄποψις τοῦ κ. Μογγογιάννη. Ἡ ἄποψις τοῦ κ. Μογγογιάννη εἶναι ὁμοία μὲ τὴν ἄποψιν ἐκείνην, ἡ ὁποία λέγει, ὅτι ἀφοῦ 20.000 εἶναι ὅλοι — ὅλοι, οἱ ἀντάρται εἰς τὴν Ἑλλάδα, ἐπιτρέπεται νὰ ζητᾶτε βοήθειαν ἀπ’ ἔξω, ἀφοῦ εἶσθε 6–7 ἑκατομμύρια;

§130Ι. ΜΟΓΓΟΓΙΑΝΝΗΣ. Δὲν εἶπον αὐτό. Σεῖς τὸ λέτε.

§131Β. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κατὰ τὴν ἰδίαν λοιπὸν λογικήν, διότι οἱ ἀντάρται τῆς Πελοποννήσου εἶναι 1000, θὰ ἔπρεπε νὰ μὴν ἔχῃ ἀνάγκην ἡ Πελοπόννησος ἀπὸ πουθενά. Ὀρθὴ ἀπάντησις ἦτο τὸ λεχθέν, ὅτι τὰ τέκνα τῆς Πελοποννήσου, εἰς ἕνα ποσοστὸν ἐπισήμως βεβαιωμένον 38%, ἀγωνίζονται τὸν ἀγῶνα τῆς σωτηρίας εἰς τὴν Βόρειον Ἑλλάδα.

§132Λ. ΚΟΥΤΣΟΠΕΤΑΛΟΣ. Ὅλη ἡ Ἑλλὰς ἀγωνίζεται.

§133Β. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν εἶπον ἐγὼ ποτὲ ὅτι ἀγωνίζεται μόνον ἡ Πελοπόννησος, ἀλλ’ ὅτι ἡ περιφέρεια αὐτὴ ἐν σχέσει μὲ τὸν πληθυσμόν της προσέφερεν ἕνα ποσοστὸν 38%, καὶ δεύτερον, ὅτι αὐτὸ ἀκριβῶς εἶναι ποὺ κατηγοροῦμεν τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι ἐνῶ οἱ ἀντάρται εἶναι 1000, δὲν ἠμπορεῖ ἡ Κυβέρνησις ὡς κρατικὴ ἐξουσία νὰ τοὺς ἐξαφανίσῃ.

§134Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Αὐτὸ εἶναι τὸ ὀρθότερον ἀπὸ ὅλα. Ἅμα ὑπάρξῃ Κυβέρνησις θὰ τιμωρηθοῦν, ὅπως πρέπει καὶ θὰ ἐξαφανισθοῦν. Δὲν ὑπάρχει ὅμως Κυβέρνησις. Δὲν εἶναι Κυβέρνησις αὐτή. Εἶναι συνονθύλευμα.

§135Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κατὰ τὴν παροῦσαν σύνοδον ἐγένοντο συζητήσεις καὶ περὶ τῆς ἡγεσίας τοῦ στρατεύματος καὶ ἡ Κυβέρνησις γενικῶς ἐξέφρασε τὴν γνώμην, ὅτι οὐδεμία μομφὴ ἐπιτρέπεται κατὰ τῆς ἡγεσίας «εἶναι καλὴ ἡ ἡγεσία, πρέπει νὰ ἔχῃ κῦρος, διότι αὐτὸ ἀπαιτεῖ τὸ συμφέρον τοῦ Ἔθνους». Ἀλλ’ ἀπὸ τοῦ σημείου αὐτοῦ, κύριοι, μέχρι τοῦ σημείου νὰ ἀπαγορευθῇ εἰς ἡμᾶς τοῦ νὰ κρίνωμεν καὶ ὡρισμένα συστήματα καὶ ὡρισμένας μεθόδους στρατιωτικὰς ὑπάρχει μεγάλη ἀπόστασις. Ἡ ἡγεσία εἶναι εἰς τὸ ὕψος της, ἀλλ’ ὡρισμένα συστήματα, τὰ ὁποῖα ἐφαρμόζει ἡ ἡγεσία, εἶναι ἀχαρακτήριστα, εἶναι συστήματα, τὰ ὁποῖα δὲν συνάδουν μὲ τὸν χαρακτῆρα τοῦ Ἕλληνος. Δὲν ὁμιλῶ περὶ τῶν στρατιωτικῶν ζητημάτων, διότι δὲν ἔχω καμμίαν ἀπολύτως γνῶσιν, σᾶς ὁμιλῶ μὲ τὴν ψυχὴν ἑνὸς κοινοῦ Ἕλληνος, ὁ ὁποῖος δὲν δύναται νὰ ἐμπνευσθῇ ποτὲ ἀπὸ ὡρισμένα συστήματα, τὰ ὁποῖα ἐφαρμόζει ἡ ἡγεσία. Κύριοι, ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς εἶναι ὁρμητικός, ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἐκ χαρακτῆρος εἶναι ἐπιθετικός, εἶναι αὐθόρμητος, εἶναι εὐέξαπτος. Ἡ ἄμυνα, κύριοι βουλευταί, διὰ τὸν Ἑλληνικὸν στρατὸν εἶναι φθοροποιός, ἐνῷ ἡ ἐπίθεσις εἶναι ζωογόνος. (Χειροκροτήματα). Δὲν γνωρίζω ποῖοι λόγοι ἀνώτεροι στρατιωτικοὶ ἐπιβάλλουν τὴν ἄμυναν, ἀλλὰ ἔχω νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχὴν τῶν ἀξιοτίμων κ.κ. μελῶν τῆς Κυβερνήσεως ὅτι τὸ θέμα αὐτὸ πρέπει νὰ τοὺς ἀπασχολήσῃ, διότι εἶναι θέμα ψυχολογικόν, εἶναι θέμα, τὸ ὁποῖον δύναται νὰ δημιουργήσῃ πολλὰ ζητήματα ἐὰν δὲν ἐξετασθῇ σοβαρῶς, ἐὰν δὲν ἐξετασθῇ σύμφωνα μὲ τὴν ψυχολογίαν τοῦ Ἕλληνος. Ἐπίσης μοῦ ἐπροκάλεσεν αἴσθησιν, καὶ ἐπροκάλεσεν τὴν αἴσθησιν εἰς ὅλους τοὺς βουλευτὰς τῆς Πελοποννήσου, ἡ ἐπίθεσις κατὰ τοῦ Λεβιδίου. Διότι τὸ Λεβίδιον ἐβάλλετο ἀπὸ ἀποστάσεως ὡρισμένων χιλιομέτρων ἀπὸ τῆς Τριπόλεως.

§136ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πότε ἔγινεν αὐτό;

§137Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Πρὸ πολλῶν μηνῶν. Ἐν Τριπόλει τότε παρέμενον χιλιάδες στρατιωτῶν εἰς τὴν ἐκεῖ βάσιν ἐκπαιδεύσεως καὶ ὅταν, ἀπειλούμενον τὸ Λεβίδιον, ἐζήτησε παρὰ τοῦ ἐκεῖ διοικητοῦ μίαν δύναμιν στρατοῦ 100 ἀνδρῶν διὰ τὴν βοήθειαν ὄχι μόνον, ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἐπῆγε κανείς, ἀλλ’ οὔτε ὅταν ἐμπῆκαν μέσα οἱ ἀντάρται ἐστάλη ἡ παραμικρὰ βοήθεια. Αὐτὸ νομίζω δὲν εἶναι ὀρθὸν ἀπὸ στρατιωτικῆς πλευρᾶς, αὐτὴ ὅμως δὲν εἶναι πρᾶξις συναγερμοῦ, εἶναι πρᾶξις, ἡ ὁποία ἔχει βαθυτάτην ἀπήχησιν εἰς τὸν λαόν, ὅταν μάλιστα οἱ ἀποτελοῦντες τὴν βάσιν τῆς ἐκπαιδεύσεως ἐν Τριπόλει καὶ οἱ ἐκπαιδευόμενοι εἰς τὴν βάσιν αὐτὴν εἶχον ἐκγυμνασθῆ ἐπὶ τρεῖς μῆνας. Ἀλλ’ ἡ διαταγὴ τῆς ἡγεσίας εἶπεν εἰς τὸν δυστυχῆ συνταγματάρχην: σταμάτησε καὶ ἐγενόμεθα οὕτως, ἔρμαιον τῶν διαθέσεων ἐλαχίστης μειονότητος θρασυδείλων ἀνθρώπων, ὅπως οἱ ἀντάρται. Αὐτὸ ἠμπορεῖ νὰ εἶναι ἕνα σύστημα, τὸ ὁποῖον συνάδει μὲ τὴν νοοτροπίαν καὶ τὴν ἀντίληψιν ἄλλων κριτῶν, δὲν εἶναι ὅμως σύστημα, τὸ ὁποῖον συνάδει μὲ τὸ ἠθικὸν τοῦ λαοῦ μας, ὁ ὁποῖος Ἑλληνικὸς λαὸς δὲν ἐννοεῖ, ὅταν ζητῇ βοήθειαν ἀπὸ τὸν ἀδελφόν του τὸν ὡπλισμένον, ἢ ἔστω καὶ τὸν ἄοπλον, νὰ μὴν ἔχῃ βοήθειαν, νὰ μὴν ἔρχεται ὁ ἀδελφός του ἢ τὸ παιδί του νὰ τὸν βοηθήσῃ. Καὶ διὰ ποῖον λόγον δὲν ἐπῆγεν ἡ βοήθεια; Διότι ἔπρεπε νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ πολυτελὴς ὀργανισμὸς τοῦ στρατοῦ, διότι οἱ στρατιῶται αὐτοί, οἱ ἁγνοὶ Ἕλληνες, ἔπρεπε μετὰ τρεῖς μῆνας ἐκπαίδευσιν νὰ ἐκπαιδευθοῦν καὶ εἰς τὰς ποικιλωνύμους εἰδικότητας. Βεβαιωθῆτε, κύριοι, ὅτι ἐπὶ 6–7 μῆνας εἰς πολλὰς εἰδικότητας ἀσχολοῦνται καὶ γυμνάζονται οἱ στρατιῶται αὐτοί, ὑπάρχει δὲ καὶ εἰδικότης ἀποθηκαρίου, ὅπου ἀσχολοῦνται χιλιάδες στρατιωτῶν, ἐνῷ εἶναι ἑτοιμοπόλεμοι καὶ γνωρίζουν τὸν χειρισμὸν τοῦ ὅπλου ἐν τούτοις φυλάσσουν τὰς ἀποθήκας. Ἀλλ’ ὑπάρχει καὶ εἰδικότης κρεατοκόπτου. Ὅταν ἐπῆγα νὰ ἐπισκεφθῶ ἕναν συμπολίτην μου καὶ ἠρώτησα εἰς ποίαν εἰδικότητα εἶναι, μοῦ εἶπεν ὅτι εἶναι εἰς τὴν εἰδικότητα τοῦ κρεατοκόπτου. Φαντασθῆτε, κύριοι, πόσες χιλιάδες στρατιωτῶν ἀπασχολοῦνται εἰς τοιαύτας εἰδικότητας χωρὶς λόγον.

§138Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Εἶναι πολυτέλειαι αὐταί.

§139Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπιβάλλεται λοιπὸν ἡ Κυβέρνησις νὰ λάβῃ ὑπ’ ὄψει τῆς αὐτὰ τὰ πράγματα, διότι αὐτὰ ἔχουν σχέσιν ἐπαναλαμβάνω μὲ τὴν ψυχολογίαν τοῦ Ἕλληνος καὶ ὁ ἀγὼν κατὰ τῆς ἀνταρσίας εἶναι ἀκμαῖος, εἶναι δυνατός, εἶναι ἀνώτερος. Δι’ αὐτὸ ἡ Κυβέρνησις διὰ τῶν πράξεων αὐτῶν καὶ τῶν μεθόδων αὐτῶν φοβοῦμαι μήπως τὸν πτοήσῃ, ἀλλὰ αὐτὸ δὲν θέλω νὰ τὸ πιστεύω. Ἐπίσης, κύριοι, συναγερμὸς εἶναι, ὅταν δώσωμεν εἰς τὸν κόσμον τὴν ἀντίληψιν, ὅτι ὅλαι αἱ κοινωνικαὶ τάξεις προσφέρουν εἰς αἷμα ἰσαξίως καὶ ἡ φιλότιμος προσπάθεια τοῦ ἀξιοτίμου κυρίου ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν ὁ ὁποῖος κατέβαλεν τὴν τιμίαν προσπάθειαν, ὅταν ἔλαβε τὴν ἀπόφασιν καὶ διέταξεν νὰ ἀναθεωρηθοῦν ὅλαι αὐταὶ αἱ ἀπαλλαγαὶ καὶ νὰ γίνῃ ἐπανεξέτασις εἰς τὰς παλαιὰς κλάσεις. Καὶ τὴν προσπάθειάν του αὐτὴν καὶ τὸ καθῆκον του, ὁ ἀξιότιμος κύριος ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν, τὸ ἔπραξεν ἀπολύτως. Ἐγὼ δὲ ὁ ὁποῖος περιέρχομαι τὴν κοινωνίαν βλέπω ὅτι ὡρισμένοι ἄνθρωποι, οἱ ὁποῖοι ἐκρίθησαν ὑπὸ τοῦ κ. ὑπουργοῦ ὅτι ἔπρεπε νὰ ἐπανεξετασθοῦν εἶναι ἐλεύθεροι ἐν μέσῃ πλατείᾳ τοῦ Συντάγματος καὶ γλεντοῦν. Μὲ αὐτὰ δὲν θέλω διόλου νὰ μειώσω τὸ ἐνδιαφέρον τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῶν Στρατιωτικῶν, εἶμαι ὅμως ὑποχρεωμένος νὰ τὸν πληροφορήσω, ὅτι χρειάζεται μία νέα μεγάλη προσοχή, χρειάζεται παρακολούθησις εἰδικῆς ὑπηρεσίας, ἡ ὁποία θὰ παρακολουθῇ ὡρισμένους ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι παρουσιάζονται, διὰ νὰ ἠμπορέσωμεν, τέλος πάντων, νὰ δημιουργήσωμεν εἰς τὸν λαὸν μιὰν ἀντίληψιν, ὅτι οὗτος σύσσωμος προσφέρει εἰς αἷμα κύριε ὑπουργὲ τῶν Στρατιωτικῶν.

§140Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Παρακαλῶ τὸν κ. ρήτορα καὶ οἱονδήποτε ἄλλον ἐκ τῶν κ.κ. συναδέλφων νὰ προσαγάγῃ εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν σημείωμα ἐκείνων οἱ ὁποῖοι διέφυγον ἀπὸ τὴν ἐπανεξέτασιν τῶν κριθέντων ἀνικάνων. Δίδω τὴν πληροφορίαν ὅτι ἐκ τῆς ἐπανεξετάσεως ἐκρίθησαν ἱκανοὶ περὶ τοὺς ὀκτακοσίους. Τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν ἔλαβε τὰ δέοντα μέτρα ἐναντίον ἐκείνων τῶν ὑγειονομικῶν ἀξιωματικῶν, οἱ ὁποῖοι ἔδωσαν κακῶς ἀπαλλαγάς.

§141Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, ἡ ἐποχὴ εἶναι οὐχὶ καλὴ καὶ οἱ χαρακτῆρες εἶναι ρευστοὶ καὶ πρέπει νὰ κάμητε μίαν εἰδικὴν ὑπηρεσίαν πρὸς παρακολούθησιν αὐτῶν τῶν Ἑλλήνων. Κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον ἐκρίνατε ὡρισμένας κλάσεις διαφόρων ἀξιωματικῶν. Ἔκτοτε θὰ σᾶς παρεκάλουν, καὶ ἐπὶ τοῦ ζητήματος αὐτοῦ, νὰ ἐξετάσητε καὶ θὰ ἰδῆτε, ὅτι πολλοὶ ἀπὸ αὐτοὺς τοὺς κατέχοντας τὸν πλοῦτον ἐν Ἑλλάδι, κατώρθωσαν καὶ ἐπῆραν ἀπαλλαγάς. Καὶ ἐγὼ σᾶς παρακαλῶ νὰ τὸ ἐξετάσητε μετὰ μεγαλυτέρας, ἂν ἐπιτρέπεται ἡ λέξις, μεθοδικότητος διότι γνωρίζω ὅτι ἔχετε ἄμεσον ἐνδιαφέρον.

§142Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Νὰ δώσητε σεῖς ἢ οἱοσδήποτε ἄλλος γνωρίζει σημείωμα ἐκείνων οἱ ὁποῖοι ἔλαβον ἐκ νέου ἀπαλλαγάς.

§143Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Συναγερμός, ἀξιότιμοι κύριοι συνάδελφοι εἶναι ἡ προστασία τῶν οἰκογενειῶν τῶν μαχομένων ἀγωνιστῶν μας, ἀλλὰ προστασία ὄχι διὰ τοῦ τρόπου κατὰ τὸν ὁποῖον ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀρχηγὸς τοῦ Σοσιαλιστικοῦ Κόμματος ἐφεῦρε, ἀλλὰ ἐκ τοῦ Δημοσίου Ταμείου, διότι ἡ προστασία ἀποτελεῖ ὑψίστην ὑποχρέωσιν τοῦ Κράτους.

§144Η. ΛΑΓΑΚΟΣ. Δὲν σᾶς ἀρέσει ὁ τρόπος αὐτός;

§145Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, δὲν θέλω νὰ θίξω κανένα, διότι ὡρισμένοι πλούσιοι διὰ τῶν κοινωνικῶν ἐράνων βοηθοῦν τὸν ἀγῶνα, ἀλλὰ θέλω νὰ δοθῇ ὁ ἔρανος ἀπὸ τὸ Δημόσιον Ταμεῖον.

§146Λ. ΚΟΥΤΣΟΠΕΤΑΛΟΣ. Αὐτὰ εἶναι ἀόριστοι συκοφαντίαι, δηλαδὴ τὸ νὰ λέγεται ὅτι οἱ πλούσιοι δὲν πολεμοῦν ἢ δὲν εἰσφέρουν αἷμα. Ἔχετε στοιχεῖα νὰ τοὺς κατονομάσητε;

§147Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπιβάλλεται διὰ νὰ τελειώσῃ ὁ συναγερμὸς ὅλων τῶν ὑλικῶν καὶ πνευματικῶν δυνάμεων τῆς χώρας. Ἐὰν γίνῃ αὐτὸ ἀμέσως θὰ τακτοποιηθῇ, τὸ μεγάλο ζήτημα τῆς τάξεως. Ἐὰν ὑποτεθῇ, ὅτι ἐπιβληθοῦν φόροι ἄμεσοι—ὄχι ὅμως «ἄμεσοι» ὅπως ἐπεβλήθησαν τελευταίως, οἱ ὁποῖοι κυρίως ἐπεβάρυνον τὴν κατανάλωσιν—ἀλλὰ πραγματικῶς φόροι ἄμεσοι μὲ ταχύτητα, βεβαιώσεις καὶ εἰσπράξεις, τότε θὰ ἴδητε πὼς θὰ συνεγείρωμεν ὁλόκληρον τὸ Ἔθνος διὰ τὴν ἐπιτυχίαν τῆς ὑποθέσεώς μας. Πρέπει, νὰ στραφῶμεν κυρίως κατὰ τῶν μεγάλων ἐκείνων κερδοσκόπων, οἱ ὁποῖοι ὑποτιμοῦν τὸ ἐθνικόν μας νόμισμα καὶ οἱ ὁποῖοι διὰ τοῦ τρόπου αὐτοῦ, διαπράτουν μίαν βαρυτάτην ἀδικίαν ἐναντίον τῶν πτωχῶν ἐκείνων ἀνθρώπων, οἱ ὁποῖοι πέρνουν ἕνα μικρὸν ἡμερομίσθιον ἢ ἕνα μικρὸν μισθόν. Ὅταν λοιπὸν αὐτοὺς τοὺς ἀφήνωμε καὶ ὅταν δὲν καταβάλωμε καμμίαν προσπάθειαν διὰ νὰ πείσωμε τὸν κόσμον ὅτι τοὺς καταδιώκομεν, διαπράττομεν πράξεις αἱ ὁποῖαι δὲν ἔχουν καμμίαν σχέσιν μὲ τὸν συναγερμόν.

§148ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Μὰ σεῖς ἐλέγχετε τὴν οἰκονομικὴν πολιτικὴν τῆς Κυβερνήσεως κ. συνάδελφε.

§149Α. ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ὅταν γίνουν ὅλα αὐτὰ ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν, μὲ μίαν πνοήν, μὲ μίαν ψυχὴν καὶ ἄνευ οὐδενὸς ὑπολογισμοῦ, τότε πιστεύω ὅτι ἐντὸς ἐλαχίστου διαστήματος θὰ καταβάλωμεν τὴν ἀνταρσίαν. Ἐὰν ὅμως δὲν γίνουν αὐτά, ἡ ἀνταρσία θὰ καταπνιγῇ πάλιν, ἀλλὰ θὰ καταπνιγῇ μὲ περισσοτέρας καταστροφὰς καὶ μὲ περισσότερον αἷμα’ καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει κατὰ τὸν ἑορτασμὸν τῆς νίκης ἡ Κυβέρνησις δὲν θὰ ἔχῃ τὸ δικαίωμα νὰ παρίσταται εἰς τὰς ἑορτάς. (Χειροκροτήματα).

§150ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Παπαρρηγόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§151Β. ΠΑΠΑΡΡΗΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, οἱ προλαλήσαντες συνάδελφοι καὶ ἰδιαιτέρως ὁ ἐπερωτῶν ἀντέταξαν λίαν ἐπαρκῶς ποῖα εἶναι τὰ σφάλματα τὰ ὁποῖα διεπράχθησαν εἰς τὸ ζήτημα τῆς ἀνταρσίας ἐν Πελοποννήσῳ καὶ ποία ἦτο ἡ γενικωτέρα ἐπίδρασις τὴν ὁποίαν εἶχεν ἡ ἐγκατάλειψις τῆς Πελοποννήσου διὰ τὴν γενικωτέραν ἔκβασιν τοῦ ἀγῶνος, καθὼς ἐπίσης καὶ τὴν σημασίαν καὶ τὴν ἀποτελεσματικότητα τὴν ὁποίαν θὰ εἶχεν εἰς τὸν ἀγῶνα τοῦτον ἡ ταχυτέρα ἐκκαθάρισις τῆς Πελοποννήσου. Ἑπομένως, ἐὰν ἀνῆλθον εἰς τὸ βῆμα τὸ ἔπραξα διὰ νὰ προσθέσω καὶ ἐγὼ ἐλάχιστα τινὰ τὰ ὁποῖα ἀφοροῦν ἰδιαιτέρως ἓν τμῆμα, ἓν πολυπαθὲς τμῆμα τῆς Πελοποννήσου καὶ εἰδικώτερον τὴν ἐπαρχίαν Καλαβρύτων· μὲ ὤθησεν δὲ πρὸς τοῦτο ἡ τελευταία ἐπίθεσις ἡ ὁποία ἔγινε προχθὲς πάλιν κατὰ τῆς πόλεως τῶν Καλαβρύτων. Κύριοι βουλευταί, εἶναι ἡ τετάρτη ἐπίθεσις ἡ ὁποία ἔγινεν εἰς τὴν ἐπαρχίαν αὐτὴν ἐντὸς τῶν τελευταίων 2 ἢ 3 μηνῶν. Εἶναι ἀτυχῶς ἀληθὲς ὅτι καὶ ἡ ἐπαρχία Καλαβρύτων εὑρίσκεται ὁλόκληρος ὑπὸ τὸν ἔλεγχον τῶν ἀνταρτῶν. Ἠμπορεῖ νὰ εἴπῃ κανείς, ὅτι εἰς πολλὰ σημεῖα τῆς ἐπαρχίας ἐπικρατεῖ, μία κατάστασις ἐντελῶς συγκεχυμένη. Ἀρκεῖ νὰ σᾶς ἀναγνώσω ἓν ἀπόσπασμα ἐπιστολῆς τὴν ὁποίαν ἔλαβον μόλις χθές. Μοῦ γράφει χαρακτηριστικῶς τὰ ἑξῆς: ὅτι «εὑρισκόμεθα ἐναλλὰξ πότε ὑπὸ τὴν...μοναρχοφασιστικὴν κατοχὴν καὶ πότε ὑπὸ τὴν ἐξουσίαν τοῦ Πέρδικα... ............................. Ὁ Πέρδικας ὡς γνωστὸν εἶναι ὁ πρώην Γιαννακοῦρος, βοηθητικὸς στρατιώτης. Ὀφείλω, κύριοι, νὰ τονίσω ὡρισμένα πράγματα ὄχι μόνον διὰ νὰ καταδειχθοῦν τὰ σφάλματα, τὰ ὁποῖα διεπράχθησαν ἀλλὰ καὶ διὰ νὰ ὑποβοηθηθοῦν οἱ ὑπεύθυνοι οἱ ὁποῖοι πρόκειται νὰ διαχειρισθοῦν τὸ ζήτημα τῆς ὁριστικῆς ἐκκαθαρίσεως τῆς Πελοποννήσου. Ἐὰν διεπράχθησαν εἰς τὴν Πελοπόννησον σφάλματα, εἰδικώτερον διὰ τὴν ἐπαρχίαν Καλαβρύτων, θεωρῶ ὅτι τὰ διαπραχθέντα σφάλματα ὑπῆρξαν πολὺ βαρύτερα. Ἀρκεῖ νὰ σᾶς τονίσω, κύριοι, ὅτι ἡμεῖς δὲν ἐπαύσαμεν καὶ ἐγὼ ἰδιαιτέρως, ἀπὸ τοῦ νὰ ἐφιστῶμεν τὴν προσοχὴν τῶν ἁρμοδίων ἐπανειλημμένως εἰς ὡρισμένα συμβάντα καὶ γεγονότα, τὰ ὁποῖα ὁμολογουμένως ἦσαν ὡρισμένα καὶ πιστεύω ὅτι ἐὰν αἱ εἰσηγήσεις μας ἐκεῖναι εἰσηκούοντο ἴσως ἡ κατάστασις, εἰδικώτερον εἰς τὴν ἐπαρχίαν Καλαβρύτων ἔν τινι δὲ μέτρῳ καὶ εἰς τὴν Κορινθίαν ἀκόμη, θὰ ἦτο καλυτέρα. Διότι, κύριοι, ὅσοι γνωρίζουν τὰ πράγματα ἔχουν πεισθῆ, ὅτι ἡ ἐπαρχία Καλαβρύτων καὶ ἰδιαιτέρως τὸ ἀκραῖον σημεῖον, τὸ πρὸς τὴν Γορτυνίαν, ἀποτελεῖ τὴν μοναδικὴν πύλην πρὸς τοὺς Νομοὺς Ἀχαΐας καὶ Κορινθίας. Δὲν ὑπάρχει καμμία ἀμφιβολία ὅτι ἡ Χωροφυλακὴ ἔπραξε τὸ καθῆκον της μὲ ἄφθαστον ἡρωϊσμὸν ἀλλὰ ὑπάρχουν καί τινες θλιβεραὶ ἐξαιρέσεις, αἱ ὁποῖαι θὰ ὤφειλον νὰ μὴν ὑπάρχουν καὶ εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο ἀναμφιβόλως, ὑφίσταται μία ἠθικὴ εὐθύνη βαρυτάτη. Θὰ ἤθελον νὰ σᾶς φέρω ἓν παράδειγμα τὸ ὁποῖον ἤσκησε μοιραίαν ἐπίδρασιν διὰ τὴν ἐπέκτασιν τῶν ἀνταρτῶν εἰς τὸν Νομὸν Καλαβρύτων. Εἰς τὴν Δάφνην τῶν Καλαβρύτων, ἡ ὁποία εἶναι ἡ ἰδιαιτέρα μου Πατρὶς καὶ ἀποτελεῖ, ἐπαναλαμβάνω, τὸ κρισιμώτερον σημεῖον εἰσόδου τῶν ἀνταρτῶν εἰς τὴν ἐπαρχίαν Καλαβρύτων καὶ τὸν Νομὸν Ἀχαΐας, εὑρίσκετο ἕνας ἀνθυπασπιστὴς ἐπὶ κεφαλῆς ἑνὸς τμήματος χωροφυλακῆς, μικρᾶς μὲν δυνάμεως, ἀλλὰ ἔχων ὑπὸ τὰς διαταγάς του καὶ ἓν τμῆμα τοῦ ἐκεῖ πληθυσμοῦ, ἀποτελουμένου ἀπὸ ἀνδρείους μαχητὰς ἀποφασισμένους νὰ μὴν ἐπιτρέψουν τὴν προσπέλασιν τῶν συμμοριτῶν εἰς τὴν ἐπαρχίαν Καλαβρύτων. Ἀτυχῶς ὁ ἀνθυπασπιστὴς αὐτὸς δὲν εὑρίσκετο εἰς τὸ ὕψος τῆς ἀποστολῆς του. Ἐπεστήσαμεν κατ’ ἐπανάληψιν τὴν προσοχὴν τοῦ τότε ὑπουργοῦ καὶ τὸν παρεκαλέσαμεν νὰ ἀντικαταστήσῃ τὸν ἀξιωματικὸν αὐτόν, διότι ἐνδεχομένη ἀπόπειρα εἰσβολῆς, θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ ἔχῃ θλιβερὰς συνεπείας διὰ τὴν περιφέρειαν ἐκείνην. Ἀντιθέτως ἐὰν εὑρίσκετο ἐπὶ κεφαλῆς ἐκεῖ ἕνας ἄλλος ἀξιωματικός, πρῶτον μὲν δὲν θὰ ἐτόλμων νὰ πλησιάσουν οἱ ἀντάρται, ἀλλὰ καὶ ἐὰν ἐτόλμων ἐπιδρομήν τινα θὰ ἀπέβαινε μοιραία δι’ αὐτοὺς καὶ θὰ κατεφέρετο ἓν ἀποφασιστικὸν πλῆγμα κατ’ αὐτῶν. Τὰ γεγονότα ἔλαβον χώραν ὅπως τὰ προεβλέψαμεν. Κατὰ τὸν Ἰούλιον ἐγένετο ἡ ἐπίθεσις τῶν συμμοριτῶν καὶ ἐνῶ ὁ ἀξιωματικὸς οὗτος εἶχεν ἐγκαίρως προειδοποιηθῆ δὲν ἔλαβεν οὐδὲν μέτρον καὶ δὲν εὑρέθη καὶ εἰς τὴν θέσιν του κατὰ τὴν δύσκολον ἐκείνην στιγμήν. Κατηγγείλαμεν τὰ γεγονότα κατὰ τρόπον σαφῆ καὶ ἐνομίσαμεν, ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπιβληθοῦν κυρώσεις. Θὰ ἔπρεπε νὰ μὴν ἐπαναληφθοῦν τοιαῦτα σφάλματα καὶ ἐν τῷ μέλλοντι. Ἐγγράφως κατήγγειλα τὰ θλιβερὰ ἐκεῖνα γεγονότα εἰς τὸν τότε Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ τὸν ἁρμόδιον ὑπουργόν, ὅστις ὅμως ἀτυχῶς εὑρέθη ἐπηρεασμένος ἀπὸ ψευδεῖς ἀναφορὰς τῶν ὑπευθύνων, οἱ ὁποῖοι παραδόξως παρίστων τὰ λαβόντα χώραν ἀπατηλῶς, ὅτι ὄχι μόνον ἐξετέλεσαν τὸ καθῆκον των οἱ ὑπεύθυνοι, ἀλλὰ καὶ ὅτι θρίαμβον εἶχον καταγάγει. Παρεστάθησαν δηλαδὴ ψευδῶς τὰ γεγονότα. Ἐπηκολούθησε καὶ ἡ τελευταία ἐπίθεσις εἰς τὰ Καλάβρυτα, εἰς τὴν ὁποίαν καὶ νέα σφάλματα διεπράχθησαν, ὥστε νὰ εὑρίσκεται σήμερον ἡ περιφέρεια ὑπὸ τὸν ἔλεγχον τῶν ἀνταρτῶν. Θέλω μὲ ταῦτα νὰ τονίσω, ὅτι θὰ ἔπρεπε καὶ θὰ πρέπῃ νὰ καταβληθῇ μία προσπάθεια ἐκκαθαρίσεως τῆς Πελοποννήσου καὶ νὰ ληφθοῦν μέτρα, ὥστε νὰ μὴν ἐπαναληφθοῦν τὰ σφάλματα, τὰ ὁποῖα ἐσημειώθησαν κατὰ τὸ παρελθόν. Κύριοι βουλευταί, ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι αἱ ἐξηγήσεις, αἱ ὁποῖαι ἐδόθησαν ἀπὸ μέρους τῶν ἁρμοδίων ὑπουργῶν, ὅσον ἀφορᾷ τὴν ἀντιμετώπισιν τῆς ἀνταρσίας εἰς Πελοπόννησον, δὲν ὑπῆρξαν ἐπαρκεῖς καὶ ἱκανοποιητικαί. Δὲν ἠδυνήθην καὶ ἐγὼ νὰ πεισθῶ, ὅτι δὲν ἐσημειώθησαν σφάλματα, τὰ ὁποῖα εἶχον μίαν μοιραίαν ἐπίδρασιν καὶ δὲν ἐγένοντο σφάλματα, τὰ ὁποῖα εἶχον ὡς ἀποτέλεσμα νὰ ἐγκαταλειφθῇ ὁλόκληρος ἡ Πελοπόννησος, ἐνῶ ἠδύνατο νὰ ἀντιμετωπισθῇ ἀποτελεσματικῶς ἡ ἀνταρσία. Πρέπει νὰ σημειωθῇ, ὅτι αἱ ἐκεῖ δυνάμεις τῶν ληστῶν ὑπῆρξαν ἐλάχισται ἡ δὲ ὀργάνωσίς των ὑπῆρξεν ἐντελῶς ἐλλειπής. Ἀρκεῖ νὰ λεχθῇ, ὅτι ἤρκεσε κατὰ τὴν τελευταίαν ἐπίθεσιν εἰς Βλασίαν ἡ δρᾶσις ἑνὸς μόνον ἀξιωματικοῦ τῆς Ἀστυνομίας διὰ νὰ τρέψῃ εἰς φυγὴν μίαν ὁλόκληρον συμμορίαν ἐκ 30 ἀνδρῶν. Ἄν κανεὶς λάβῃ ὑπ’ ὄψει τὸ γεγονὸς τοῦτο, ὅπως ἐπίσης καὶ τὰ γεγονότα τῆς Ἀμαλιάδος, ὅπου 22 μόνον χωροφύλακες μὲ ἐπὶ κεφαλῆς καλοὺς ἡγήτορας κατώρθωσαν νὰ τρέψουν εἰς φυγὴν τοὺς ἀντάρτας, θὰ πεισθῇ, ὅτι ἔλαβον χώραν βαρύτατα σφάλματα εἰς τὴν ἀντιμετώπισιν τῆς ἀνταρσίας καὶ εἰς τὴν ὑπόλοιπον χώραν, ἀλλὰ καὶ εἰδικώτερον εἰς Πελοπόννησον. Κύριοι βουλευταί, ἂν αἱ διαβεβαιώσεις τῶν ὑπευθύνων ὑπουργῶν δὲν ὑπῆρξαν ἱκανοποιητικαὶ εἰς τὸ σημεῖον τοῦτο, ὀφείλω ἀντιθέτως νὰ ὁμολογήσω, ὅτι αἱ πληροφορίαι ὅσον ἀφορᾷ τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα λαμβάνονται καὶ πρόκειται νὰ ληφθοῦν διὰ τὴν ἐκκαθάρισιν τῆς Πελοποννήσου, νομίζω, ἐγὼ τοὐλάχιστον, ὅτι εἶναι ἀρκετὰ ἱκανοποιητικαί. Τὸ Ἔθνος, κύριοι συνάδελφοι, προθύμως παρεῖχε πᾶσαν συνδρομὴν καὶ εἶναι ἕτοιμον νὰ ὑποστῇ πᾶσαν θυσίαν εἰς τὸν βωμὸν τῆς σωτηρίας τῆς Πατρίδος, ἀλλ’ ἔχει τὴν ἀξίωσιν, ὅπως καὶ ἡ Κυβέρνησις φανῇ ἀνταξία τῶν προσδοκιῶν τοῦ Ἔθνους κατὰ τὰς κρισιμωτάτας ταύτας στιγμὰς τῆς Ἑλληνικῆς Πατρίδος. (Χειροκροτήματα).

§152ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Π. Οἰκονομίδης.

§153Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Κύριοι βουλευταί, θὰ ἀπασχολήσω ἐλάχιστα τὴν Βουλήν, διότι εἶναι γνωστὸν ἐν ταῖς λεπτομερείαις του καὶ κατὰ κόρον ἐξετέθη ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ τὸ δρᾶμα, τὸ ὁποῖον πιέζει τὴν Ἑλληνικὴν ψυχήν. Ἡ τραγωδία τῆς ὑπαίθρου ἐπεκτείνεται καθημερινῶς καὶ κατὰ τρόπον ἐπικίνδυνον καὶ εἰς τὰ διαμερίσματα ἐκεῖνα τοῦ Κράτους, εἰς τὰ ὁποῖα μέχρι σήμερον δὲν εἶχεν ἀναφανῆ συμμοριακὴ δρᾶσις. Καὶ ἂν ἡ καταστολὴ τῆς ἀνταρσίας εἰς Μακεδονίαν καὶ Θράκην ἐμφανίζῃ μεγαλυτέρας δυσχερείας, λόγῳ τῆς ἐπικοινωνίας καὶ ἐνισχύσεως τῶν ἀνταρτῶν ἀπὸ τοὺς βορείους γείτονας, οὐδεμία ἀπολύτως δικαιολογία ὑπῆρχε νὰ μὴ παταχθῇ ἀμέσως καὶ ἐν τῇ γενέσει της ἡ ἀνταρσία εἰς Πελοπόννησον, εἰς τὴν ὁποίαν ἀρχικῶς ἐνεφανίσθησαν ὀλίγαι ἑκατοντάδες συμμοριτῶν. Οἱ Πελοποννήσιοι βουλευταὶ ἔσχομεν ἐπανειλημμένας συσκέψεις καὶ συνεργασίας μὲ τοὺς ἁρμοδίους ὑπουργοὺς καὶ ἐξητάσαμεν ὅλα τὰ μέτρα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ ληφθοῦν, ἵνα ἀντιμετωπισθῇ ἐπιτυχῶς καὶ ταχέως ἡ δημιουργηθεῖσα εἰς τὴν Πελοπόννησον κατάστασις, ἀλλ’ ἀτυχῶς οὐδὲν ἐκ τῶν ὑποδειχθέντων μέτρων ἐγένετο. Ὅταν ἐσχηματίσθη ἡ παροῦσα Κυβέρνησις, ἀνέγνωσα εἰς τὰς ἐφημερίδας, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως ἐπρότεινε τὴν ἑνοποίησιν τοῦ ἀγῶνος κατὰ τῶν συμμοριτῶν καὶ ἐζήτησε τὴν ἔνταξιν τῆς Πελοποννήσου ἀπὸ ἀπόψεως ἀσφαλείας εἰς τὸ Γενικὸν Ἐπιτελεῖον Στρατοῦ. Ἀλλ’ ὅταν μετὰ 1½ μῆνα ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἶχε τὴν πρωτοβουλίαν νὰ συγκαλέσῃ εἰδικὴν σύσκεψιν, ἵνα διὰ πολλοστὴν φορὰν ἐξετασθῇ τὸ θέμα τῆς Δημοσίας Τάξεως τῆς Πελοποννήσου, διεπιστώθη ἐκεῖ ἐκ τῶν συζητήσεων, ὅτι ἡ ἀρχικὴ ἀπόφασις, ὅπως ἐνταχθῇ ἡ Πελοπόννησος εἰς τὸ Γενικὸν Ἐπιτελεῖον Στρατοῦ δὲν εἶχε σημειώσει οὔτε ἓν βῆμα πρὸς τὴν πραγματοποίησιν καὶ οὕτω ἐνῶ ὁ συμμοριτισμὸς εἰς τὴν Πελοπόννησον εἶχε περιορισθῆ ἀρχικῶς εἰς τὸν Νομὸν Ἀρκαδίας καὶ Λακωνίας, ἐπεξετάθη ἤδη εἰς ὁλόκληρον τὸν Πελοπόννησον. Ὁ Νομὸς Ἀχαΐας, τὸν ὁποῖον ἀντιπροσωπεύω μὲ τοὺς ἄλλους συναδέλφους, καὶ εἰς τὰς τρεῖς ἐπαρχίας του ἐλέγχεται ἀπὸ τὸν συμμοριτισμόν. Πρὸ ὀλίγων ἡμερῶν εἶχον μεταβῆ εἰς Πάτρας καὶ ἐνήργησα μίαν μικρὰν περιοδείαν εἰς τὴν ἐπαρχίαν Πατρῶν. Ἐκεῖ ἐπληροφορήθην, ὅτι εἶχον σταλῆ ἄλευρα ἵνα μεταφερθοῦν εἰς Καλάβρυτα διὰ τῆς ὑπηρεσίας τῆς Υ.Ε.Κ. Α., ἀλλὰ τὰ ἄλευρα ταῦτα παρέμειναν εἰς Πάτρας, διότι ἡ ὁδὸς Πατρῶν–Καλαβρύτων ἐλέγχεται ἀπὸ τοὺς ἀντάρτας. Κύριοι συνάδελφοι, ἡ ἐσοδεία τῆς ἐπαρχίας Καλαβρύτων κατεστράφη ὁλοσχερῶς ἀπὸ τὴν ἀνομβρίαν, ἄλευρα δὲν ἐστάλησαν λόγῳ τῶν γεγονότων, ἀνέκαθεν δὲ ἦτο ἄγονος καὶ πτωχὴ ἡ ἐπαρχία Καλαβρύτων. Φαντασθῆτε εἰς ποίαν τραγικὴν κατάστασιν εὑρίσκεται ἡ ἐπαρχία αὐτή. Προστίθενται τώρα εἰς τὴν ἀνεπάρκειαν τῶν τροφίμων καὶ οἱ ἀντάρται, οἱ ὁποῖοι τοὺς παίρνουν καὶ τὰ ὀλίγα ποὺ τοὺς ἀπέμειναν καὶ ἔτσι τὰ Καλάβρυτα καὶ γενικῶς ἡ ἐπαρχία εὑρίσκεται εἰς ἀθλιεστάτην ἐπισιτιστικὴν κατάστασιν. Νομίζω ὅτι εἶναι δυνατόν, κ. ὑπουργὲ τῆς Δημοσίας Τάξεως, ἐκ τῶν συγκροτηθέντων ταγμάτων Ἐθνοφρουρᾶς τὰ ὁποῖα ἐστάλησαν ἐξ Ἀγρινίου μέχρις ὅτου συγκροτηθοῦν τὰ τάγματα Ἀχαΐας, νὰ ἀπαγκιστρωθῇ ἕνα τάγμα καὶ νὰ διατεθῇ εἰς τὴν ἐπαρχίαν Καλαβρύτων. Δὲν γνωρίζω ἂν ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως θεωρῇ τοῦτο δυνατόν.

§154Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Δὲν ἔχω ἁρμοδιότητα.

§155Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Τὰ τάγματα ἐθνοφρουρᾶς Ἀγρινίου ἔστειλαν ἕνα λόχον εἰς Ἀμαλιάδα. Ἐκτὸς αὐτοῦ, ὅπως γνωρίζητε, ἂν πάρωμεν ἕνα τάγμα ἀπὸ μίαν περιφέρειαν ἀρχίζουν νὰ φωνάζουν καὶ νὰ γκρινιάζουν οἱ τῆς περιφερείας αὐτῆς. Τὰ Καλάβρυτα ἄλλωστε εἶναι περιφέρεια, ἡ ὁποία θὰ συγκροτήσῃ τάγμα ἐντὸς τῶν ἡμερῶν αὐτῶν, συνεπῶς δὲν χρειάζεται νὰ μεταφέρωμεν τὸ τάγμα τοῦ Ἀγρινίου.

§156Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Κύριε ὑπουργὲ τῶν Στρατιωτικῶν, δὲν ἐζήτησα νὰ μεταφερθῇ τὸ τάγμα ἐθνοφρουρᾶς ἀπὸ τὸ Ἀγρίνιον εἰς τὰ Καλάβρυτα. Ἐγὼ ἐζήτησα καὶ παρεκάλεσα τὴν ἀνωτάτην διοίκησιν χωροφυλακῆς, νὰ σταλῇ τὸ ἐκεῖ Τάγμα Χωροφυλακῆς εἰς Καλάβρυτα, ἐφ’ ὅσον ἤδη εἰς Ἀγρίνιον ἐστάλη τὸ ἐκεῖ ἑδρεῦον τάγμα ἐθνοφρουρᾶς.

§157Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Δὲν ὑπάρχει τάγμα, ὑπῆρχεν ἕνα τάγμα ΜΑΥ, τὸ ὁποῖον μὲ τὴν συγκρότησιν τῆς ἐθνοφυλακῆς κατηργήθη.

§158Γ. ΣΤΑΜΑΤΗΣ. Κύριοι συνάδελφοι, ὑπῆρχεν ἕνα τάγμα, τὸ ὁποῖον ἀπετελεῖτο ἀπὸ ὡρισμένους ἄνδρας, οἱ ὁποῖοι κατενεμήθησαν εἰς τὴν Ἀχαΐαν καὶ Ἠλείαν.

§159Π. ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗΣ. Τὴν πληροφορίαν αὐτήν, διὰ τὴν ὕπαρξιν Τάγματος Χωροφυλακῆς, ἔσχον ἀπὸ τὴν ἀνωτέραν διοίκησιν χωροφυλακῆς Πατρῶν. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι ἡ ἀσφάλεια, ἰδιαίτατα εἰς τὴν ἐπαρχίαν Καλαβρύτων, δὲν εἶναι καθόλου καλή, διότι ἡ δύναμις τῶν σταθμῶν τῆς χωροφυλακῆς, συνεκεντρώθη εἰς τὴν πρωτεύουσαν τῆς Ἐπαρχίας, καὶ οὕτω ὅλα τὰ χωρία εὑρίσκονται ὑπὸ τὸν ἔλεγχον τῶν ἀνταρτῶν. Εἶμαι κατάπληκτος, διότι ἡ Κυβέρνησις, δὲν ἠθέλησεν εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς νὰ λύσῃ τὸ ζήτημα τῆς ἐκκαθαρίσεως τῆς Πελοποννήσου, διότι ἐπεχείρησε νὰ ἐκκαθαρίσῃ τὴν χώραν ὁλόκληρον ἀπὸ τοὺς συμμορίτας καὶ ἄφησε νὰ πλήττωνται καιρίως εἰς τὴν καρδίαν τὰ μετόπισθεν. Αὐτὸ μοῦ εἶναι ἀκατανόητον. Θὰ ἔπρεπε νὰ ἐκκαθαρισθῇ ἡ Πελοπόννησος καὶ κατόπιν ὅλοι μαζὶ νὰ βοηθήσωμεν εἰς τὴν ἐκκαθάρισιν τῆς ὑπολοίπου ἐπικρατείας καὶ θὰ ἔπρεπε κυρίως νὰ ἐκκαθαρίσωμεν τὰ μετόπισθεν κατὰ προτεραιότητα. Λείπει ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Οἰκονομικῶν· εἰς τὰ Καλάβρυτα οἱ κάτοικοι ὑποφέρουν. Δὲν ὑπάρχουν τρόφιμα· δὲν ὑπάρχει σιτάρι, δὲν ἐστάλησαν ἄλευρα καὶ δὲν ὑπάρχει πετρέλαιον. Τὸ πετρέλαιον ἐκεῖ ἔχει 7–8 χιλιάδας τὴν ὀκάν. Ἐπὶ δίμηνον, περίπου ἡ περιφέρεια Καλαβρύτων, παραμένει χωρὶς πετρέλαιον. Ἡ τακτικὴ τὴν ὁποίαν ἠκολούθησαν μέχρι σήμερον ὅλαι αἱ Κυβερνητικαὶ προσπάθειαι, νὰ ἐκκαθαρίσουν, τὰς βορείους ἐπαρχίας, καὶ τὰς ἀπομεμακρυσμένας περιφερείας, ὁμοιάζει μὲ τὴν περίπτωσιν τοῦ ἰδιοκτήτου ἐκείνου, ὁ ὁποῖος ἐπιμένει νὰ κτίσῃ τὸ σπίτι του ἀπὸ τὴν στέγην, ἀντὶ ἀπὸ τὴν θεμελίωσιν. Ὀφείλω νὰ παράσχω μίαν πληροφορίαν εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι εἰς τὸν Νομὸν Ἀχαΐας καὶ ἰδιαίτερα εἰς τὰ Καλάβρυτα, οἱ ἀντάρται ἀκολουθοῦν μίαν ἀντίθετον τακτικὴν ἀπὸ ἐκείνην, τὴν ὁποίαν ἀκολουθοῦν εἰς τὰς ἄλλας ἐπαρχίας τοῦ Κράτους. Ἐκεῖ, δὲν σφάζουν, δὲν καίουν, δὲν κάνουν τὰς ὠμότητας, τὰς ὁποίας κάνουν εἰς τὰς ἄλλας ἐπαρχίας. Ἀπὸ αὐτόπτην μάρτυρα τῆς κάτω Βλασίας τῶν Καλαβρύτων, τὸν ὁποῖον συνήντησα εἰς τὰς Πάτρας, ἔλαβον τὴν ἑξῆς πληροφορίαν: «Οἱ ἀντάρται πῆγαν εἰς τὸ χωριό μας, ἐκάλεσαν εἰς τὴν πλατεῖαν τὸν λαὸν καὶ εἶπον τὰ ἑξῆς: Ποῦ εἶναι τὸ ψωμί σας, σᾶς ἐζητήσαμεν νὰ μᾶς στείλετε ψωμί καὶ δὲν μᾶς ἐστείλατε ὅλοι. Αὐτὸ σημαίνει, ὅτι δὲν ἔχετε. Ἡμεῖς, ἐὰν μᾶς δώσητε, θὰ σᾶς τὸ πληρώσωμεν. Δὲν ἔχετε μακαρόνια, πετρέλαιον κλπ. καὶ εἰς τὸ κάτω–κάτω ποῦ εἶναι ἡ χωροφυλακὴ καὶ ὁ στρατὸς διὰ νὰ σᾶς προστατεύσουν ἢ τὸ Κράτος δὲν ἔχει ἐπιθυμίαν καὶ ἐνδιαφέρον νὰ σᾶς προστατεύσῃ ἢ δὲν ἔχει τὴν δύναμιν; Ὅποιο ἀπὸ τὰ δύο ἐκλάβετε αὐτὸ στρέφεται ἐναντίον τοῦ Κράτους. Αὐτὸ τὸ κήρυγμα εἶναι πλέον ὕπουλον καὶ πλέον ἐπίφοβον. Οὕτω ἐπιχειροῦν δῆθεν νὰ τοὺς προστατεύσουν, ὁπωσδήποτε νὰ τοὺς κάμουν νὰ πιστεύσουν, ὅτι πράγματι ὑπάρχει προστασία ἀπὸ μέρους των. Διὰ τοῦτο παρακαλῶ τὴν Κυβέρνησιν νὰ σπεύσῃ τὸ ταχύτερον νὰ στείλῃ ἐνισχύσεις εἰς τὰς ἐπαρχίας καὶ ἰδιαίτατα εἰς τὰ Καλάβρυτα, τῶν ὁποίων ἡ ἀσφάλεια νομίζω θὰ ἐπιτευχθῇ, ἐὰν ὑπάρχουν δύο τουλάχιστον τάγματα. Κάνω ἔκκλησιν εἰς τοὺς ἁρμοδίους, νὰ συνέλθουν ἀπὸ τὸν λήθαργον, νὰ ἀσκήσουν ὅλην τῶν τὴν ἐπιρροὴν εἰς τὸ Γενικὸν Ἐπιτελεῖον Στρατοῦ, ὥστε νὰ στείλουν στρατὸν εἰς τὴν Πελοπόννησον καὶ τὴν ἐπαρχίαν Καλαβρύτων, ἡ ὁποία ἐνῷ προσέφερεν πολυτίμους ὑπηρεσίας εἰς τὸ Ἔθνος, δὲν ζητεῖ παρὰ τὰ στοιχειώδη μέσα ἀσφαλείας, τὰ ὁποῖα καὶ τὴν δυνατότητα, ἀλλὰ καὶ τὴν ὑποχρέωσιν ἔχει νὰ παράσχῃ τὸ Κράτος εἰς αὐτήν.

§160ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Δ. Στεφανόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§161Δ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἔρχομαι ἀπὸ τὰς Πάτρας καὶ γενικώτερον ἀπὸ τὸν Νομὸν Ἀχαΐας, τὸν ὁποῖον ἔχω τὴν τιμὴν νὰ ἐκπροσωπῶ ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ. Δὲν ἔχω παρασκευάσει καμμίαν ἀγόρευσιν, οὔτε συνήθισα νὰ παρασκευάζω ἀγορεύσεις. Δὲν λαμβάνω τὸν λόγον διὰ νὰ κατηγορήσω καὶ ἐλέγξω τὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ θέλω νὰ διαδηλώσω ὅτι τὸ φρόνημα ἡμῶν ἐν Πάτραις καὶ ὅλων τῶν κατοίκων τῆς Ἀχαΐας, εἶναι ὑπέρ ποτε ἀκμαῖον· δὲν ἤλθαμεν δὲ παρὰ νὰ ἀναπτερώσωμεν τὸ φρόνημα τῶν πληθυσμῶν. Μετὰ τὴν συνεννόησιν τὴν ὁποίαν ἔκαμα μὲ τὸν ἀξιότιμον ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν ὑπουργὸν καὶ τὴν συνέντευξιν τὴν ὁποίαν εἶχον μὲ τὸν ἀξιότιμον ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Δημοσίας Τάξεως, ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω ὅτι εὗρον κατανόησιν τοῦ προβλήματος τῆς ἀνταρσίας ἐν Πελοποννήσῳ· ἐπιθυμῶ ὅμως νὰ παρακαλέσω αὐτούς, ἵνα ἐν τῇ καταβαλλομένῃ προσπαθείᾳ, ἐνισχυθῶσιν αἱ ἔνοπλοι δυνάμεις τῆς Πελοποννήσου, αἱ ὁποῖαι πραγματικῶς ἐνεφανίσθησαν τέλος πάντων ἐκεῖ. Ὁ πληθυσμὸς τῆς Ἀχαΐας, ἀξιότιμοι κύριοι βουλευταί, τὸ λέγω μετὰ θάρρους καὶ πλήρους συναισθήσεως τῶν εὐθυνῶν ποὺ ἔχει καὶ ἡ Κυβέρνησις καὶ ὅλοι μας, δὲν ζητεῖ τίποτε ἄλλο παρὰ ὅπλα, ὅπλα διὰ νὰ ἀγωνισθῇ κατὰ τῆς ἀνταρσίας καὶ τὰ ὅπλα αὐτὰ θὰ πρέπῃ νὰ τοῦ τὰ παράσχωμεν. Ἔχω νὰ ἀναγγείλω εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι προχθὲς μόλις εἰς ἕνα χωρίον μικρὸν ἔξωθεν τῶν Πατρῶν, κατέστη δυνατὸν νὰ ἀμυνθοῦν οἱ χωρικοὶ ἐπιτυχῶς ἐναντίον μιᾶς ὠργανωμένης συμμορίας, νὰ φονεύσουν τρεῖς ἐξ αὐτῆς, ἄλλους τρεῖς δὲ νὰ συλλάβουν αἰχμαλώτους.

§162Φ. ΜΑΝΟΥΗΛΙΔΗΣ. Αὐτὰ γίνονται καθ’ ἡμέραν εἰς τὴν Θράκην κ. συνάδελφε.

§163Δ. ΣΤΕΦΑΝΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀξιότιμε κ. συνάδελφε, τὰ ὅπλα πρέπει νὰ δίδωνται εἰς ἐκείνους οἱ ὁποῖοι εἶναι ἄξιοι νὰ τὰ φέρουν, καὶ ἄξιοι νὰ τὰ φέρουν εἶναι οἱ βασανισθέντες, οἱ δοκιμασθέντες καὶ ἀχθέντες ὅμηροι, οἱ ὁποῖοι γνωρίζουν τί τοὺς ἀναμένει εἰς περίπτωσιν κατὰ τὴν ὁποίαν ἤθελον συλληφθῆ πάλιν παρὰ τῶν ἀνθρωπομόρφων αὐτῶν τεράτων. Εἶμαι εὐτυχὴς ποὺ ἀναγγέλλω εἰς τὴν Βουλὴν ὅ,τι συνετελέσθη εἰς τὸ χωρίον Σοῦλι, ὄχι εἰς τὸ ἡρωϊκὸν Σοῦλι τῆς Ἠπείρου, ἀλλὰ τὸ Σοῦλι τῶν Πατρῶν, ποὺ διὰ τῶν πράξεών του κατέστη καὶ τοῦτο ἡρωϊκόν, καὶ συνετελέσθη, ἐπαναλαμβάνω, διὰ τῶν ὀλίγων ὅπλων ποὺ ἐδόθησαν εἰς τοὺς κατοίκους του, ἡ ἐξόντωσις ὀκταμελοῦς συμμορίας ὁλοκλήρου, ἡ ὁποία μετέβαινε διὰ νὰ συναντηθῇ μετὰ τῶν ἄλλων συμμοριτῶν. Ἄς παύσωμεν νὰ λέγωμεν, ἀξιότιμε κ. ὑπουργὲ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν, ὅτι δὲν ἔχομεν ὁπλισμόν. Ἐπιθυμῶ νὰ σᾶς ἐνισχύσω ἐπὶ τῆς περεταίρω προσπαθείας σας. Δὲν εἶναι δυνατόν, νὰ λέγωμεν ὅτι δὲν ἔχομεν ὁπλισμόν, ὅταν ἡ μεγάλη προστάτης ἡμῶν, ἡ μεγάλη δύναμις τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν τῆς Ἀμερικῆς, ἡ ὁποία ἐπὶ τόσον ἐνίσχυε τὴν μαρτυρικήν μας χώραν, γνωρίζει ὅτι ὁ ἀγών μας εἶναι μία πτυχὴ τοῦ παγκοσμίου ἀγῶνος ὁ ὁποῖος διεξάγεται κατὰ τῶν ἀνθρώπων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι θέλουν νὰ ὑποδουλώσουν ὁλόκληρον τὸν κόσμον. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λέγωμεν, ὅτι ἡ μεγάλη Δημοκρατία τῆς Ἀμερικῆς δὲν μᾶς παρέχει ὅπλα περισσότερα. Ἐνισχύοντες τὴν προσπάθειαν τῆς Κυβερνήσεως, πρέπει νὰ εἴπωμεν εἰς τοὺς φίλους μας, ὅτι ὁ Ἑλληνικὸς λαός, ὁ Ἑλληνικὸς στρατός, αἱ ἔνοπλοι δυνάμεις τῆς χώρας μας, προσφέρουν τὸ αἷμα των ὄχι χάριν τῆς Ἑλλάδος, ἀλλὰ χάριν τοῦ κόσμου ὁλοκλήρου, χάριν τῆς ἐλευθερίας τοῦ ἀνθρώπου. Τάχα δὲν θὰ ἦτο δυνατὸν νὰ μᾶς δώσουν τὰ μέσα νὰ πολεμήσωμεν, ὅταν ἡμεῖς προσφέρωμεν ὅ,τι πολυτιμότερον ἔχομεν, αὐτὴν τὴν ζωήν μας; Κύριε ὑπουργὲ ἐπὶ τῶν Στρατιωτικῶν, πρέπει νὰ μᾶς δώσητε ὅπλα. Τὰ τέκνα τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ καὶ τὸ τέκνον τοῦ ἔχοντος τὴν τιμὴν νὰ ὁμιλῇ τὴν στιγμὴν ταύτην πρὸς ὑμᾶς, μάχονται κατὰ τῆς ἀνταρσίας. Ὁ υἱός μου, δὲν τὸ λέγω διὰ νὰ ἐπαινέσω ἐμαυτόν, ἀλλὰ διὰ νὰ ἀποτελέσῃ τοῦτο παράδειγμα δι’ ἐκείνους οἱ ὁποῖοι ἀποτελοῦν τὴν ἡγέτιδα τάξιν, θὰ ἠδύνατο νὰ ἔχῃ δώσῃ ἐξετάσεις ἐπὶ πτυχίῳ τῆς νομικῆς, καὶ μίαν ἡμέραν προορίζεται νὰ μὲ διαδεχθῇ, ἐὰν ὁ λαὸς τῆς περιφερείας μου τὸν τιμήσῃ καὶ εἰσέλθῃ εἰς τὸ Ἑλληνικὸν Κοινοβούλιον πρὸς διαδοχήν μου. Εἶμαι λοιπὸν εὐτυχὴς καὶ τὸ λέγω μὲ ὑπερηφάνειαν, ὅτι καὶ τὸ ἰδικόν μου παιδὶ μάχεται καὶ λαμβάνει μέρος εἰς νυκτερινὰς ἐνέδρας κατὰ τῶν ἐχθρῶν μας, καὶ ἕνα μόνον ζητῶμεν, ζητῶμεν νὰ ἐνισχυθοῦν οἱ δοκιμαζόμενοι πληθυσμοί. Ζητῶμεν νὰ τύχουν κάποιας μεγαλυτέρας προστασίας, οἱ ἀγρόται. Ἀξιότιμοι κ. συνάδελφοι, ὅταν οὕτως ὁμιλοῦμεν περὶ τῆς ἀνάγκης τῆς καλυτέρας διεξαγωγῆς τοῦ ἀγῶνος, ζητοῦμεν δύο τινά. Πρῶτον, νὰ ἀντιληφθοῦν ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι νομίζουν ὅτι εἶναι ἀσφαλεῖς εἰς τὴν πρωτεύουσαν τοῦ Ἑλληνικοῦ Βασιλείου, ὅτι θὰ διατρέξουν τὸν μεγαλύτερον κίνδυνον εἰς περίπτωσιν κατὰ τὴν ὁποίαν δὲν θὰ μετάσχουν τῶν θυσιῶν τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Πλανῶνται ἐὰν νομίζουν ὅτι εἶναι ἀσφαλεῖς ἐν τῇ πρωτευούσῃ, διότι οὐαὶ καὶ ἀλλοίμονον, ἂν ὁ ἀγὼν δὲν θὰ ἀποβῇ ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας καὶ τῆς Δικαιοσύνης τῆς ἡμετέρας πατρίδος. Καὶ τὸ δεύτερον, νὰ κάμω ἔκκλησιν πρὸς τοὺς κρατοῦντας τὰ σκῆπτρα τῆς βιομηχανίας καὶ τοῦ ἐμπορίου καὶ τοὺς δυναμένους διὰ τῆς περιουσίας των νὰ συνεισφέρουν. Νὰ ἐπιστηθῇ εἰς αὐτοὺς ἡ προσοχὴ ἐπὶ τῶν κινδύνων τοὺς ὁποίους διατρέχουν καὶ οὗτοι, καὶ νὰ καταστῇ δυνατὸν νὰ συνεισφέρουν ὥστε νὰ ἀγορασθοῦν ὅπλα, τὰ ὁποῖα ἔχω τὴν πληροφορίαν ὅτι προσφέρονται ἀπὸ ἕνα ἄλλο μεγάλο Κράτος. Τί τὶς θέλετε τὶς φορολογίες, κ. ὑπουργὲ τῶν Οἰκονομικῶν, ποὺ ἀποβλέπουν εἰς τὴν εἰσφορὰν τῶν πλουσίων καὶ καταλήγουν εἰς τὴν εἰσφορὰν τῶν πτωχῶν; Νὰ κληθοῦν καὶ νὰ ἐπιστηθῇ ἡ προσοχὴ αὐτῶν καὶ νὰ ἀξιώσῃ ἀπὸ αὐτοὺς ἡ Κυβέρνησις νὰ ἐνισχύσουν τὸ Κράτος. Αὐτὰ τὰ λίγα, ἀξιότιμοι κ. συνάδελφοι, εἶχον νὰ εἴπω εἰς τὴν Βουλήν, ἀλλὰ νὰ δηλώσω συγχρόνως, ὅτι μὲ τὴν αἰσιοδοξίαν, ἡ ὁποία μὲ διαπνέει καὶ τὸ αἴσθημα τῆς νίκης, τὸ ὁποῖον ἔχω ἐρριζωμένον εἰς τὴν ψυχήν μου, καὶ εἶναι ἐρριζωμένον καὶ εἰς τὴν ψυχὴν τοῦ μαχομένου καὶ δοκιμαζομένου Ἑλληνικοῦ λαοῦ, ὅτι δὲν πρέπει νὰ παύσῃ ἔστω καὶ ἐπ’ ἐλάχιστον νὰ ἐντείνῃ τὰς προσπαθείας της ἡ Κυβέρνησις. Θὰ κάμω, τέλος, καὶ τὴν ἑξῆς ὑπόδειξιν: Ὅτι θὰ πρέπῃ νὰ δώσωμεν ὅπλα εἰς τὸν πληθυσμόν, ὁ ὁποῖος εἶναι εἰς θέσιν νὰ ἀμυνθῇ, ὅπως δὲ εἶπα προηγουμένως, πρέπει νὰ δοθοῦν εἰς τοὺς παθόντας καὶ εἰς τοὺς ἀχθέντας εἰς ὁμηρίαν καὶ τῇ ὑποδείξῃ τῶν ἀντιπροσώπων τοῦ λαοῦ, οἱ ὁποῖοι ἠξεύρουν τοὺς ἀνθρώπους, οἱ ὁποῖοι ἠξεύρουν νὰ ἀγωνισθοῦν· καὶ ὄχι νὰ δίδωνται τὰ ὅπλα οἰκεῖ καὶ ὡς ἔτυχεν εἰς διάφορα πρόσωπα. Θὰ πρέπῃ ἡ Κυβέρνησις νὰ εὑρίσκεται εἰς διαρκῆ ἐπικοινωνίαν μὲ τοὺς ἀντιπροσώπους τοῦ λαοῦ. Θὰ πρέπῃ νὰ γίνῃ σύστασις εἰς τὰς ἐνόπλους δυνάμεις τοῦ στρατοῦ, τῶν σωμάτων ἀσφαλείας, νὰ εὑρίσκωνται εἰς ἀπόλυτον ἐπαφὴν μὲ τοὺς ἀντιπροσώπους τοῦ λαοῦ. Κύριοι συνάδελφοι, μετὰ τὴν ἐπιδρομὴν κατὰ τῆς Τριζόβης τῶν Καλαβρύτων, ἦλθα εἰς ἐπαφὴν μὲ τὸν τότε ὑπουργὸν ἐπὶ τῆς Δημοσίας Τάξεως, τὸν Ἀρχηγὸν τοῦ Ἐθνικοῦ Κόμματος κ. Ζέρβαν, ἀπὸ τὸν ὁποῖον ἐζήτησα ἐνισχύσεις καὶ ὅπλα καὶ ἐδήλωσα, ὅτι ἤμουν ἕτοιμος νὰ μεταβῶ εἰς τὴν ἐπαρχίαν τῶν Καλαβρύτων καὶ νὰ ἐνισχύσω τὸ ἠθικὸν τοῦ πληθυσμοῦ. Ὀφείλω δὲ νὰ ὁμολογήσω, ὅτι εὗρον πλήρη κατανόησιν ἀπὸ τὸν τότε ὑπουργόν. Ὅταν εἶχον μεταβῆ εἰς τὰ Καλάβρυτα μετὰ τὴν ἐπιδρομὴν κατὰ τῆς Τριζόβης, οἱ ἀντάρται ἦσαν ἔξωθι τῶν Καλαβρύτων καὶ ὅταν ἐπληροφορήθησαν, ὅτι σῶμα ὑπὸ τὸν ἀντιπρόσωπόν των μὲ 30 ἄνδρας ἦλθε νὰ προτάξῃ τὸ στέρνον του ἐναντίον τῶν ἀνταρτῶν ποὺ ἐσκόπευον νὰ εἰσέλθουν εἰς τὰ Καλάβρυτα, ἐκρατήθησαν εἰς ἀπόστασιν. Ἐὰν θέλετε δὲ νὰ ἴδητε τὶ ἔγινε θὰ σᾶς εἴπουν, ὅτι ἡμεῖς εἴμεθα ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ἐνισχύσαμεν τὸν πληθυσμὸν μὲ ὅπλα, τὰ ὁποῖα ἐλάβομεν ἀπὸ τὸν ἀξιότιμον Ἀρχηγὸν τοῦ Ἐθνικοῦ Κόμματος ὡς ὑπουργὸν τότε τῆς Δημοσίας Τάξεως. Κύριοι, τὸ Ἔθνος σύσσωμον μάχεται. Ἂς μᾶς ἐνισχύσῃ ἡ Κυβέρνησις. Ζήτω τὸ Ἔθνος, ζήτω ἡ Ἑλλάς.

§164ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριοι βουλευταί, πρέπει νὰ ἔχητε ὑπ’ ὄψει σας, ὅτι ἡ συζήτησις θὰ συνεχισθῇ καὶ εἶναι ἐγγεγραμμένοι ὑπὲρ τοὺς τριάκοντα.

§165ΦΩΝΑΙ. Νὰ διακόψωμεν, κ. Πρόεδρε.

§166Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Νομίζω, ὅτι εἶναι ἐγγεγραμμένοι 30–40 βουλευταί. Ἡ ἐπερώτησις βεβαίως εἶναι ὑψίστης σημασίας. Ἡ Κυβέρνησις εἶναι διατεθειμένη νὰ μείνῃ ἐδῶ καὶ νὰ ἀκούσῃ ὅλους διὰ νὰ ἀπαντήσῃ εἰς τὸ τέλος. Δὲν νομίζω, ὅτι μία τοιαύτη συζήτησις ἠμπορεῖ νὰ ἐξακολουθήσῃ ἐπὶ ἑβδομάδας ὁλοκλήρους. Δι’ αὐτό, ἡ πρότασίς μου εἶναι νὰ τελειώσουν ἀπόψε αἱ ἀγορεύσεις, ὥστε νὰ συζητηθοῦν καὶ ἄλλαι περαιτέρω ἐπερωτήσεις.

§167ΦΩΝΑΙ. Νὰ διακόψωμεν, κ. Πρόεδρε.

§168Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Κύριοι βουλευταί, ἐὰν ἡ Βουλὴ θέλῃ νὰ διακόψωμεν διὰ μίαν ὥραν, δὲν ἔχω ἀντίρρησιν. Ἀλλὰ πρέπει νὰ γνωρίζουν οἱ ἐγγεγραμμένοι, ὅτι ἐκφωνουμένων τῶν ὀνομάτων των θὰ διαγράφωνται ἐὰν εἶναι ἀπόντες.

§169ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Διακόπτεται ἡ συνεδρίασις διὰ τὴν 10.30′. (Ὥρα 9.30 μ.μ.).

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΑΚΟΠΗΝ

(Ὥρα 11.15′ μ. μ.)

§170ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπαναλαμβάνεται ἡ διακοπεῖσα συνεδρίασις. Τὸν λόγον ἔχει ὁ κ. Τσιρώνης.

§171Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Κύριοι βουλευταί, ὅπως ἔλεγον ἀρχόμενος τοῦ λόγου μου, αἰσθάνομαι δυσχέρειαν προερχόμενος ἐκ τῆς Κυβερνητικῆς παρατάξεως νὰ ἐμφανίζωμαι ἐπερωτῶν τὴν Κυβέρνησιν διὰ τὸ ζήτημα τῆς ἀσφαλείας. Διότι ἢ εἶμαι σύμφωνος πρὸς τὴν κεντρικὴν γραμμὴν τῆς Κυβερνήσεως ἐν σχέσει πρὸς τὴν πάταξιν τῆς ἀνταρσίας—διαφωνῶν βεβαίως ὡς πρὸς τὸν τρόπον τῆς διαχειρίσεως τοῦ ζητήματος ἐν τῇ ἐφαρμογῇ του καὶ ἐν ταῖς λεπτομερείαις, ἢ διαφωνῶ καθ’ ὅλην τὴν γραμμήν—ὁπότε ἐὰν συντρέχῃ τοιαύτη περίπτωσις, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ μεταπηδήσω εἰς τὰ ἑδώλια τῆς ἀντιπολιτεύσεως. Μέσος ὅρος δὲν χωρεῖ Δι’ αὐτὸ ἐπαναλαμβάνω, αἰσθάνομαι δυσχέρειαν ἐν τῇ διαπραγματεύσει τοῦ ζητήματος.

§172Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ποῖος σᾶς ἀπαγορεύει νὰ καταψηφίσετε τὴν Κυβέρνησιν καὶ νὰ ἀνήκετε καὶ εἰς τὸ Λαϊκὸν Κόμμα;

§173Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Κύριε συνάδελφε, τὴν Κυβέρνησιν δύναμαι νὰ καταψηφίσω εὐχερέστατα καὶ σᾶς τὸ διαβεβαιῶ ἀπὸ τῆς θέσεως ταύτης τῆς ἐπισήμου, ὅτι ἐὰν μοῦ ἐμφανίσητε μίαν λύσιν διαδοχῆς τῆς Κυβερνήσεως, εἶμαι πρόθυμος νὰ τὴν καταψηφίσω τὴν ἑσπέραν ταύτην, ἐὰν τεθῇ ζήτημα ἐμπιστοσύνης.

§174Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Αὐτοστιγμεὶ θὰ σχηματίσῃ Κυβέρνησιν τὸ Κόμμα, εἰς τὸ ὁποῖον ἔδωκε τὴν ἐντολὴν ὁ Ἑλληνικὸς λαός.

§175Ι. ΚΙΝΙΑΣ. Αὐτὸ εἶναι εὐχάριστον νὰ γίνῃ, διὰ νὰ τελειώσῃ ἡ κατάστασις αὐτή.

§176Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Τὸ Κόμμα, εἰς τὸ ὁποῖον ἔδωκε τὴν ψῆφον του, ὁ Ἑλληνικὸς λαός, γνωρίζετε πολὺ καλά, ὅτι δὲν ἦλθεν εἰς τὴν Βουλὴν ἀπολύτως πλειοψηφοῦν, ἀλλὰ ἦλθε σχετικῶς πλειοψηφοῦν.

§177Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Τώρα θὰ ἔλθῃ πλειοψηφοῦν.

§178Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ὑπάρχει ἓν ἐλαφρυντικὸν διὰ τὸ Λαϊκὸν Κόμμα, τὸ ὁποῖον ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω δὲν ἔφερε μέχρι τῆς στιγμῆς εἰς πέρας τὴν ἐντολὴν ἐξ ὁλοκλήρου, τὴν ὁποίαν τοῦ ἐνεπιστεύθη ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς καὶ τὸ ἐλαφρυντικὸν εἶναι τοῦτο. Ὅτι δὲν εἶχε τὴν πλειοψηφίαν ἐκείνην, ἡ ὁποία θὰ τοῦ ἐπέτρεπε, νὰ ἐφαρμόσῃ τὸ πρόγραμμά του.

§179Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Εἶχεν ὑπερβολικὴν καλωσύνην καὶ εἰς τὴν πολιτικὴν πρέπει νὰ ὑπάρχῃ πρακτική.

§180Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Αἰσθάνομαι ὡσαύτως δυσχέρειαν, διότι ὁμιλῶ εἰς προκεχωρημένην ὥραν καὶ κατόπιν προηγουμένου καμάτου τῆς Βουλῆς, ἀλλὰ καὶ πρὸ κενῶν ἑδωλίων, καίτοι τὸ ζήτημα εἶναι τοιαύτης μορφῆς, τοιαύτης φύσεως, ὥστε ἔπρεπε νὰ παρίσταται συγκεκροτημένη ἡ Κυβέρνησις.

§181Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Μεταξὺ 10 βουλευτῶν, ἀπούσης τῆς Κυβερνήσεως, ἡ συζήτησις δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ.

§182Ι. ΦΩΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ πολιτικὴ ἡγεσία τοῦ Ἔθνους μας, διὰ τῆς ἀπουσίας της δηλοῖ, ὅτι δὲν ἐνδιαφέρεται διὰ τὸ μόνον ζήτημα τῆς Ἑλλάδος.

§183Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, πιστεύετε, ὅτι ὁ ἀείμνηστος καὶ ἔνδοξος πατήρ σας, θὰ ἐδέχετο τοιαύτην κατάστασιν; Τὸ πιστεύετε σᾶς ἐρωτῶ, ἐν ὀνόματι τοῦ ἀξιώματος τὸ ὁποῖον ἐπαξίως κατέχετε;

§184ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν γνωρίζω, τί θὰ ἔκαμεν ὁ ἀείμνηστος πατήρ μου, εἰς αὐτὴν τὴν περίστασιν.

§185Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ὁ ἀείμνηστος Θεοτόκης, ἦτο πιστὸς εἰς τοὺς κοινοβουλευτικοὺς θεσμούς.

§186Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Καὶ εἰς τοὺς θεσμοὺς τῆς φιλοτιμίας καὶ τῆς εὐθιξίας.

§187Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ἐγὼ δὲν ἦλθον νὰ ὁμιλήσω, διὰ νὰ ἀποκομίσω ἐντυπώσεις ἐκ τῆς αἰθούσης ταύτης, οὕτως ὥστε νὰ ἐμφανίσω εἰς τὸν λαόν, ὁ ὁποῖος μοῦ ἐνεπιστεύθη τὴν ἐντολήν του, ὅτι ὡμίλησα ἐπὶ τόσον σοβαροῦ καὶ φλέγοντος ζητήματος. Ἀλλὰ ἦλθον μόνον διὰ νὰ ἐκπληρώσω ἓν καθῆκον, νὰ ὑποδείξω εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀνεξαρτήτως ἐὰν ἀνήκω εἰς τὰ Κυβερνητικὰ ἑδώλια, τὰ σφάλματα, τὰ ὁποῖα διέπραξεν ἐν τῇ διαχειρίσει τοῦ ζητήματος, καὶ ἐν τῇ ἐφαρμογῇ του.

§188Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Νὰ πᾶμε εἰς τὰ ἑδώλια τοῦ Ἔθνους καὶ ὄχι τῶν Κομμάτων, διὰ νὰ σώσωμεν τὴν Ἑλλάδα. Κάτω τὰ Κόμματα. (Χειροκροτήματα).

§189Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Αὐτὸ προεῖπον, κύριοι συνάδελφοι, ἐὰν ἦτο βέβαιον, ὅτι ἐγκαταλείπων τὰ Κυβερνητικὰ ἑδώλια, θὰ μοῦ ἐμφανίσητε μίαν ἄλλην λύσιν, οὕτως ὥστε νὰ παταχθῇ ἀποτελεσματικῶς ἡ ἀνταρσία, εἶμαι πρόθυμος καὶ τὴν ἑσπέραν ταύτην, νὰ ἀποχωρήσω τῶν Κυβερνητικῶν ἑδωλίων, ἀλλὰ ἀναγκάζομαι, νὰ τηρῶ τὴν στάσιν αὐτὴν, διὰ τὸν λόγον, ὅτι ἀλληλοδιαδόχως, ὅλα τὰ Κόμματα συμμετέσχον εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Συμμετέσχε καὶ τὸ Δημοκρατικὸν Σοσιαλιστικὸν Κόμμα.

§190Ι. ΚΙΝΙΑΣ. Τὴν εὐθύνην τὴν φέρει ἡ πλειοψηφία τῆς Βουλῆς.

§191Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Συμμετέσχε τὸ Ἐθνικὸν Κόμμα, τὸ Κόμμα τῶν Ἐθνικῶν Φιλελευθέρων καὶ τῶν Βενιζελικῶν Φιλελευθέρων, καὶ ἐν τούτοις ἡ κατάστασις δὲν μετεβλήθη.

§192Δ. ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ. Συμμετέσχον καὶ ἀλληλοϋποβλέπονται ὡς κόμματα, κύριε συνάδελφε. Εἶναι ἀγαστὴ ἡ συνεργασία τῶν 2 μεγάλων κομμάτων· τὴν βλέπομεν.

§193Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ἐγὼ βλέπω τὰ ἀποτελέσματα, καὶ τὰ ἀποτελέσματα, τὰ ὁποῖα προέκυψαν ἐκ τῆς συνεργασίας αὐτῆς δὲν ἦσαν οἷα ἀνεμένομεν καὶ ἡμεῖς καὶ ὁ Ἑλληνικὸς λαός.

§194Γ. ΤΖΩΡΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Διότι ὑπῆρχεν ἓν Κόμμα ἀπ’ ἔξω, τὸ ὁποῖον διέβαλλεν συνεχῶς.

§195Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ἑπομένως, ἐπανέρχομαι εἰς τὸ κύριον θέμα καὶ λέγω, ὅτι ἐὰν εἰς τὴν Βόρειον Ἑλλάδα δικαιολογεῖται ἡ ὕπαρξις ἀνταρσίας, εἰς τὴν Πελοπόννησον δὲν δικαιολογεῖται.

§196Γ. ΣΤΑΜΑΤΗΣ. Δὲν ὑπάρχει ἀπαρτία, δὲν ἠμποροῦμεν νὰ συζητῶμεν τόσο σοβαρὸν θέμα μὲ τόσον ὀλίγους βουλευτάς.

§197Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πταίει ἴσως καὶ ἡ Κυβέρνησις, πταίει ἴσως καὶ ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς, πταίω ἴσως καὶ ἐγώ, πταίει καὶ ὁ ὁμιλῶν, ἴσως πταῖτε καὶ σεῖς, διότι ἐνεγράφησαν 40. Νομίζετε, ὅτι εἶναι σωστὸν τὰ ἴδια πράγματα νὰ ἐπαναληφθοῦν ἀπὸ 40 βουλευτάς;

§198Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ἐγώ, καίτοι εἶμαι ἐγγεγραμμένος ἀπὸ τοὺς πρώτους, ὅταν τὸ πρῶτον ἔλαβον τὸν λόγον εἶπον, ὅτι, βεβαίως, τὸ ζήτημα ἔχασε τὸν ζωηρὸν χρωματισμόν του, ἔχασε τὴν ὀξύτητά του ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, ὄχι ἐκτὸς τῆς αἰθούσης αὐτῆς, ἀπὸ ἀπόψεως συζητήσεως, διότι φυσικὰ ἐξηντλήθη ἀπὸ τὸν πρῶτον ἐπερωτήσαντα τὴν Κυβέρνησιν, τὸν κ. Στεφανόπουλον. Ὡμίλησαν δύο, τρεῖς καὶ ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει ἐγὼ τοὐλάχιστον ἀντιλαμβάνομαι, ὅτι ἡ ἀπεραντολογία εἶναι περιττή· ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ὁ λαὸς ἀναμένει ἀπὸ ἡμᾶς, ἀναμένει ἔργα καὶ ὄχι λόγους καὶ ὅπως ἔλεγον, προηγουμένως, δὲν θὰ μᾶς κρίνῃ ἀπὸ τοὺς λόγους, ἀλλὰ θὰ μᾶς κρίνῃ ἀπὸ τὰ ἀποτελέσματα, τὰ ὁποῖα θὰ παρουσιάσωμεν, ἀπὸ τὸν ἀπολογισμόν, τὸν ὁποῖον θὰ παρουσιάσωμεν. Οἱ λόγοι δὲν θὰ μᾶς ἀπαλλάξουν τῆς εὐθύνης, ἐὰν ἡ ἀνταρσία δὲν παταχθῇ εἰς τὴν Πελοπόννησον. Ἐὰν ἐμφανισθῶ αὔριον καὶ τοὺς εἴπω, ὅτι ἐγὼ ὡμίλησα εἰς τὴν Βουλὴν καὶ διεμαρτυρήθην, αὐτὸ δὲν εἶναι ἀρκετόν, διότι θὰ μοῦ εἴπουν: ὅτι τὸ πιστεύομεν αὐτό, ἀλλὰ ἐὰν διεμαρτυρήθης καὶ ἔβλεπες, ὅτι ἡ πολιτικὴ τῆς Κυβερνήσεως δὲν ἦτο ἐκείνη, ἡ ὁποία ἔτεινε εἰς τὴν πάταξιν τῶν συμμοριτῶν, ἔπρεπε νὰ παραιτηθῇς ἢ νὰ μεταπηδήσῃς εἰς τὴν ἀντιπολίτευσιν. Καὶ ἐὰν ὁμιλῶ, ὁμιλῶ ἐξ ἐπιβεβλημένου καθήκοντος, διότι διερμηνεύω αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὸν πόνον καὶ τὴν ἀγωνίαν τοῦ λαοῦ ὡς ἐκ τῆς τρομοκρατίας, ἡ ὁποία ἐπεξετάθη εἰς ὁλόκληρον τὴν Πελοπόννησον, εἰς τὴν Μεσσηνίαν καὶ εἰς τὴν ἰδιαιτέραν μου ἐπαρχίαν τὴν Ὀλυμπίαν, διότι καὶ ἡ πρωτεύουσα τῆς Μεσσηνίας ἀπειλεῖται, καὶ ἡ πρωτεύουσα τῆς ἐπαρχίας μου καὶ ἡ ἰδιαιτέρα μου πατρὶς ὑπέστησαν τὴν εἰσβολὴν τῶν συμμοριτῶν. Δι’ αὐτὸ λέγω, ὅτι δὲν ἐπιτρέπεται νὰ ὑπάρχῃ συμμοριακὸς ἀγὼν εἰς τὴν Πελοπόννησον. Ἡμεῖς τὸ ζήτημα αὐτὸ δὲν τὸ ἐπαρουσιάσαμεν εἰς τὴν αἴθουσαν ταύτην, δὲν ἠθελήσαμεν νὰ παρεμβάλωμεν τὸ ἐλάχιστον ἐμπόδιον εἰς τὴν Κυβέρνησιν. Συνήλθομεν εἰς ἰδιαιτέρας ἐπανειλημμένας συσκέψεις οἱ Πελοποννήσιοι βουλευταὶ καὶ ὑπεδείξαμεν εἰς τὴν Κυβέρνησιν τὰ μέτρα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ ληφθοῦν, οὕτως ὥστε εἰς τὴν Πελοπόννησον νὰ μὴν ἐπεκταθῇ ὁ συμμοριακὸς ἀγών, διότι ἐὰν εἰς τὴν Βόρειον Ἑλλάδα ὑπάρχουν συμμορίαι, τὸ πρᾶγμα εἶναι ὅλως διάφορον, ἐφ’ ὅσον εἶναι τόσον ἐκτεταμένα τὰ σύνορα, ἀλλὰ εἰς τὴν Πελοπόννησον εἶναι ἐπιτετραμμένον αὐτὴν τὴν στιγμὴν ὅλη ἡ ὕπαιθρος νὰ ἀνταρτοκρατῆται;

§199Ι. ΠΑΝΤΟΣ. Δὲν ἐζητήσατε νὰ φύγουν στρατεύματα ἀπὸ τὴν Μακεδονίαν καὶ νὰ πᾶνε εἰς τὴν Πελοπόννησον;

§200Δ. ΚΟΥΤΣΙΚΑΣ. Δὲν τὸ ἐζητήσαμεν αὐτό· ἡμεῖς ἐζητήσαμεν νὰ ἐπιστρατευθῇ ἡ Πελοπόννησος διὰ νὰ κατασταλῇ ἡ ἀνταρσία.

§201Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ἐγὼ διεχώρισα τὸ ζήτημα καὶ εἶπον, ὅτι ἐὰν δικαιολογῆται ἐν μέρει ἡ ὕπαρξις ἀνταρσίας εἰς τὴν Βόρειον Ἑλλάδα ἢ εἰς τὴν Θεσσαλίαν ἢ εἰς τὴν Στερεάν, εἰς τὴν Πελοπόννησον αἱ γεωγραφικαὶ συνθῆκαι εἶναι τοιαῦται, ὥστε νὰ μὴ δικαιολογῆται· τί εἶπα ὥστε νὰ ἐξεγείρεσθε;

§202Ι. ΠΑΝΤΟΣ. Ἔμαθα, ὅτι ἐζητήσατε νὰ πάῃ στρατὸς εἰς τὴν Πελοπόννησον.

§203Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ὄχι. Συνήλθομεν εἰς ἐπανειλημμένας συσκέψεις οἱ Πελοποννήσιοι βουλευταὶ καὶ ἐκαλέσαμεν τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Στρατιωτικῶν, τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Ἀσφαλείας καὶ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ ὑπεδείξαμεν ὡρισμένα μέτρα, τὰ ὁποῖα ἔπρεπε νὰ ληφθοῦν ἐγκαίρως πρὸς ἀντιμετώπισιν τῆς ἀνταρσίας εἰς τὴν Πελοπόννησον πρὶν ἢ λάβῃ τὴν ἔκτασιν, τὴν ὁποίαν ἐμφανίζει σήμερον ὁ ἀγὼν ὁ συμμοριακός. Εἴπομεν νὰ γίνῃ ἐπὶ τέλους μία τοπικὴ ἐπιστράτευσις, νὰ ὑποβληθῇ ὁ κόσμος καὶ εἰς θυσίας ἀκόμη, καὶ νὰ σταλοῦν ἀξιωματικοί, ἐὰν δὲ ἦτο δύσκολον ἐκ τῆς ἐνεργοῦ ὑπηρεσίας νὰ ἀνακληθῶσιν εἰς τὴν ἐνεργὸν ὑπηρεσίαν ἀξιωματικοὶ δεδοκιμασμένοι, ἱκανώτατοι καὶ δυναμικοί. Αὐτὸ ἐζητήσαμεν, διότι πρέπει νὰ ξεύρετε ὅτι σήμερον ὁ λαὸς τὸν ἀγῶνα τὸν ἀντιμετωπίζει διὰ τῶν ἰδίων του μέσων τῶν ὑλικῶν καὶ τῆς θυσίας τοῦ αἵματος.

§204Ν. ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗΣ. Καὶ ἰδιαιτέρως ἡμεῖς οἱ Λάκωνες ἀπὸ ἔτους ἐζητήσαμεν νὰ ληφθῶσι μέτρα εἰς τὴν Λακωνίαν πρὶν εἰς τὴν Μακεδονίαν λάβῃ τὴν ὀξύτητα, τὴν ὁποίαν ἔλαβεν, ὁ ἀνταρτικὸς ἀγών.

§205Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ἡ Κυβέρνησις ἀληθῶς διέπραξεν ὡρισμένα σφάλματα ἐν τῇ ἐφαρμογῇ τοῦ προγράμματός της πρὸς πάταξιν τῆς ἀνταρσίας. Ἀλλ’ ἐγὼ δὲν θὰ ἐξετάσω τὸ ζήτημα ἀπὸ τῆς στρατιωτικῆς, καθαρῶς, πλευρᾶς, διότι οὔτε στρατιωτικὸς εἶμαι, οὔτε ἔχω τὴν ἀντίληψιν ὅτι διεπράχθησαν σφάλματα ὑπὸ τοῦ στρατοῦ καὶ τῆς χωροφυλακῆς. Καὶ ὁ στρατὸς καὶ ἡ χωροφυλακὴ ἐξετέλεσαν πληρέστατα τὸ καθῆκον των. Ὅπου ἐκλήθησαν, ὅπου ἔδωσαν μάχην δὲν ὑστέρησαν εἰς τὴν ἐπιτέλεσιν τοῦ καθήκοντός των. Ἑπομένως εἶναι ἀσυγχώρητον νὰ ἐρχώμεθα ἀπὸ τῆς θέσεως ταύτης καὶ νὰ κλονίζωμεν τὸ κῦρος τῆς στρατιωτικῆς ἡγεσίας καὶ τὸ ἠθικὸν τοῦ στρατοῦ, ὁ ὁποῖος σήμερον μάχεται στῆθος πρὸς στῆθος μὲ τοὺς Βουλγαροσλαύους. Τὸ ἐξετάζω ἀπὸ τῆς ἄλλης πλευρᾶς καὶ βλέπω ὅτι τὸ ζήτημα εἶναι γενικωτέρας μορφῆς. Δὲν νομίζω ὅτι εἶναι ἀρκετὴ νὰ ἐφαρμοσθῇ μόνη μία πολιτικὴ δυναμικὴ διὰ τὴν πάταξιν τῆς ἀνταρσίας. Τὸ κακὸν ἤρχισεν ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἐφηρμόσθησαν νόμοι εὐεργετικοὶ διὰ τὴν καταστολὴν τῆς ἀνταρσίας. Μετὰ τὸ Δεκεμβριανὸν κίνημα ἐγένετο τὸ σύμφωνον τῆς Βάρκιζας, κατόπιν ἐφηρμόσθη ἡ ἀποσυμφόρησις καὶ κατόπιν ἡ ἀμνηστεία. Πῶς θέλετε λοιπὸν νὰ παταχθῇ ἡ ἀνταρσία; Οἱ ἀντάρται εἰς τὴν Πελοπόννησον αὐτὴν τὴν στιγμὴν ἠμπορεῖ νὰ εἶναι χίλιοι, ἀλλὰ πολὺ περισσότεροι εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι ὑποστηρίζουν τοὺς ἀντάρτας καὶ τοὺς τροφοδοτοῦν καὶ τοὺς περιθάλπουν. Εἶχεν ἔλθει εἰς τὸ γραφεῖον μου συμπολίτης μου καὶ μοῦ εἶπεν ὅτι συνελήφθη ἰατρός τις, διότι παρεῖχε τὰς ὑπηρεσίας του ὡς ἰατρὸς εἰς τοὺς ἀντάρτας. Βλέπετε ὅτι ὑπάρχουν ἄνθρωποι, ἐπιστήμονες καὶ μή, οἱ ὁποῖοι ὑποθάλπουν τοὺς ἀντάρτας καὶ αὐτοὶ πρέπει νὰ παταχθοῦν. Καὶ ὅταν ἐφθάσαμεν εἰς τὴν ἀμνηστείαν, διὰ νὰ ἐφαρμόσωμεν τὸν περίφημον κατευνασμόν, καὶ ἐφέραμεν ἀπὸ τὴν ἐξορίαν ὅλους ἐκείνους οἱ ὁποῖοι εἶχον τιμωρηθῆ, νομίζετε ὅτι δύναται νὰ ὑπάρξῃ ἀποτελεσματικὴ πάταξις τῆς ἀνταρσίας;

§206Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Τίς πταίει;

§207Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Εἴπομεν ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἔκαμεν ὡρισμένα λάθη, διότι ἡ ἀμνηστεία, ὅπως ξεύρετε, εἶναι ἓν μέτρον τὸ ὁποῖον δίδεται ἀπὸ πολιτικὴν σκοπιμότητα ὅταν τὸ Κράτος ἐπιβάλῃ τὴν ἰσχύν του. Ἀπὸ τῆς στιγμῆς κατὰ τὴν ὁποίαν τὸ Κράτος ὑποχωρεῖ, ἀπὸ τῆς στιγμῆς κατὰ τὴν ὁποίαν τὸ Κράτος δὲν δύναται νὰ ἐπιβάλῃ τὸν νόμον, τὸ Κράτος παύει νὰ εἶναι Κράτος, διότι Κράτος θὰ εἰπῇ δύναμις, ἰσχύς. Πῶς εἶναι δυνατὸν ὅταν τὸ Κράτος ἐφαρμόζῃ τὸ χριστιανικὸν δόγμα, ὅταν τις σὲ ραπίσῃ στρέψε καὶ τὴν ἄλλην παρειάν, εἶναι δυνατὸν νὰ παταχθῇ ἡ ἀνταρσία; Πῶς εἶναι δυνατὸν νὰ παταχθῇ ἡ ἀνταρσία ὅταν τὸ Κράτος θωπεύει τοὺς ἐγκληματίας; Ἡ ἀνταρσία διὰ νὰ παταχθῇ χρειάζεται νὰ ληφθοῦν μέτρα σκληρά, σκληρότατα, μέτρα ἀνάλογα πρὸς ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα λαμβάνουν αὐτοὶ οἱ ἐγκληματίαι ἐν τῇ ὑποστηρίξει τῆς ἰδεολογίας των. Ὅπως θὰ ἐνθυμῆται ἴσως ὁ κ. Κουλουμβάκης, ἐδιάβαζα πρὸ ἡμερῶν πρακτικὰ τῆς Βουλῆς τοῦ 1911 Ὑπουργὸς τῆς Δικαιοσύνης ἦτο ὁ ἀείμνηστος Δημητρακόπουλος. Κατετέθη ἐπερώτησις ἀπὸ βουλευτὴν διατί δὲν ἐδόθη χάρις εἰς κατάδικον ὁ ὁποῖος εἶχεν ἐκτίσει 23 ἐτῶν ποινὴν ἐν ταῖς φυλακαῖς Κερκύρας, καὶ τοῦ ὁποίου ἡ χάρις συνιστᾶτο κατόπιν προτάσεως τοῦ Εἰσαγγελέως Ἐφετῶν. Τὸ Κράτος τότε δὲν εὑρίσκετο εἰς αὐτὰ τὰ χάλια ἀπὸ ἀπόψεως δημοσίας τάξεως, ἀπὸ ἀπόψεως ἀσφαλείας. Ὁ Ν. Δημητρακόπουλος ἀντετάχθη εἰς τὴν ἀπονομὴν χάριτος καὶ ἀπήντησεν εἰς τὴν ἐπερώτησιν εἰπών, ὅτι δὲν εἶναι μόνον νὰ λαμβάνωμεν ὑπ’ ὄψει τοὺς θύτας, ἀλλὰ νὰ λαμβάνωμεν ὑπ’ ὄψει καὶ τὰ θύματα. Καὶ ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι διαχειρίζονται ἕνα λειτούργημα δημόσιον, εἶναι ὑποχρεωμένοι νὰ σκέπτωνται ὄχι συναισθηματικῶς, ἀλλὰ τὸ συμφέρον τῆς δημοσίας τάξεως, τὸ συμφέρον τῆς Πολιτείας, τὸ συμφέρον τοῦ νόμου. Τί θέλετε νὰ εἴπω, ὅταν ἐρχώμεθα σήμερον ἡμεῖς καὶ δίδομεν ἀμνηστείαν εἰς ἓν ὁμαδικὸν ἔγκλημα, ἕνα ἔγκλημα τὸ ὁποῖον δὲν παρουσιάζεται, τοὐλάχιστον εἰς τὴν ἱστορίαν τὴν ἰδικήν μας; Εἰς ἄλλα ἔθνη παρουσιάσθη κατόπιν ἐξεγέρσεων κοινωνικῶν. Ἀλλὰ ἔγκλημα τοιοῦτον ὁμαδικόν, πρὸ τοῦ ὁποίου φρικιᾷ κανεὶς δὲν παρουσιάσθη κατὰ τὸ παρελθὸν εἰς τὴν Ἑλλάδα. Ἐν τούτοις, ἐρχόμεθα καὶ δίδομεν ἀμνηστείαν. Ἔχω τὸ ἀτύχημα νὰ ἔχω ἀρχισυμμορίτην ἀπὸ τὴν ἰδιαιτέραν μου πατρίδα. Ἔχει ἀδελφὸν καὶ ἐξάδελφον καθηγητὰς τῶν μαθηματικῶν. Εἶχον σταλῆ εἰς ἐξορίαν καὶ ἐν τούτοις αὐτοὶ σήμερον περιφέρονται ἐν μέσαις Ἀθήναις ἀνενόχλητοι, συνεχίζοντες τὸ ἔργον των. Εἶναι δυνατὸν λοιπόν, νὰ ἐξυψώσητε τὸ αἴσθημα τῆς ἀντιστάσεως τοῦ λαοῦ, ὅταν βλέπῃ τοὺς ἐγκληματίας περιφερομένους ἐν μέσαις Ἀθήναις, ἀνενοχλήτους; Καὶ ὅταν ἡ οἰκογένεια τοῦ Γκότση ποιῆται τὰς διατριβάς της ἐν Κηφισίᾳ;

§208Δ. ΚΟΥΤΣΙΚΑΣ. Ὁ ἀνταρτοδίκης ὁ Γκότσης; Αὐτὸς εἶναι ἐκεῖνος ποὺ μὲ ἐδίκαζε.

§209Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ἔπρεπε νὰ ἐφαρμοσθῇ ὁ νόμος περὶ ληστείας. Διότι, ὅταν ἐπεπόλαζε τὸ ἔγκλημα τῆς ληστείας ἐφηρμόσθη ὁ νόμος αὐστηρῶς καὶ ἀπέδωκεν ἀποτελέσματα. Διὰ τοῦτο ἔχω τὴν γνώμην, ὅτι ἐὰν δὲν ληφθοῦν τὰ μέτρα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἐνδείκνυνται νὰ ληφθοῦν, ὅ,τι δήποτε καὶ ἐὰν γίνῃ, ὁσονδήποτε καὶ ἐὰν ἐντείνωμεν τὰς δυνάμεις μας νὰ ἐφαρμόσωμεν τὸν Ἐθνικὸν συναγερμόν, δὲν θὰ ἀποδώσῃ οὗτος τὰ ἀποτελέσματα ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἀναμένομεν. Ἀλλὰ δὲν πρέπει νὰ ἀναμένωμεν καὶ νὰ ἐλπίζωμεν, ὅτι θὰ ἐπέλθουν καὶ θὰ παταχθῇ ἡ ἀνταρσία, ὅταν ἀφήνωμεν αὐτοὺς ἀνενοχλήτους, ὅταν ἡ ἐξυγίανσις τὴν ὁποίαν ἐζήτησεν ὁ λαὸς δὲν γίνεται, διότι ὁ λαὸς διὰ τῆς ψήφου του κατὰ τὰς ἐκλογὰς τῆς 31ης Μαρτίου ἐζήτησε κυρώσεις, ἀνασυγκρότησιν, ἐξυγίανσιν τῶν δημοσίων ὑπηρεσιῶν καὶ τὴν λύσιν τοῦ πολιτειακοῦ ζητήματος. Ἀλλὰ ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι ἡ ἐξυγίανσις δὲν ἐπέτυχεν. Αἱ δημόσιαι ὑπηρεσίαι κατακλύζονται ἀπὸ ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι ἔδρασαν καὶ δρῶσιν ὑπονομευτικῶς. Ἐὰν ἐξετάσητε οἱανδήποτε ὑπηρεσίαν θὰ πληροφορηθῆτε, ὅτι ὑπάρχουν ὑπάλληλοι, οἱ ὁποῖοι καὶ ἐκ τοῦ ἐμφανοῦς καὶ ἐκ τοῦ ἀφανοῦς εὐνοοῦν τοὺς ἀντάρτας καὶ ὑποστηρίζουν τὸν ἀνταρτικὸν ἀγῶνα. Διατί δὲν ἐξυγιαίνονται αἱ δημόσιαι ὑπηρεσίαι, ἀπὸ τοὺς ὑπαλλήλους, οἱ ὁποῖοι ἔχουν διαρρήξει πάντα δεσμὸν μὲ τὴν ἔννοιαν τῆς πατρίδος; καὶ οἱ ὁποῖοι δὲν πρέπει νὰ ὑπάρχουν εἰς τοὺς κόλπους τῆς Ἑλληνικῆς κοινωνίας τῶν δημοσίων ὑπηρεσιῶν, μισθοδοτούμενοι ἐκ τοῦ ὑστερήματος καὶ τοῦ ἱδρῶτος τοῦ Ἑλληνικοῦ Λαοῦ; Ἐγὼ τοὐλάχιστον, ὅπου συνήντησα κομμουνιστὴν ὑπάλληλον εἰς τὴν ἐπαρχίαν μου, δὲν ἐφείσθην οὐδενός, οὔτε δημοδιδασκάλου, οὔτε καθηγητοῦ, οὔτε ἄλλου ὑπαλλήλου, ἀδιαφόρως ἐὰν δὲν εἰσηκούσθην ἀπὸ τὰς ὑπηρεσίας αὐτὰς ἢ καὶ τοὺς κ. ὑπουργούς. Δὲν ὁμιλῶ διὰ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Παιδείας, διότι ὀφείλω νὰ ὁμολογήσω, ὅτι οἱονδήποτε σημείωμα τοῦ ἔδωσα ἐν σχέσει μὲ τὴν ἐξυγίανσιν, ἐξετελέσθη.

§210Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Διατί δὲν γίνεται ἐξυγίανσις;

§211Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Εἶναι πολλὰ τὰ αἴτια, τὰ ὁποῖα γνωρίζετε.

§212Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Ἐγὼ ἕνα ἠξεύρω, ὅτι ἀφοῦ ὁ Ἑλληνικὸς Λαὸς ἔδωσεν ἐντολήν, δὲν βλέπω κανένα ἄλλο ἐμπόδιον.

§213Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Τί σᾶς ἔλεγον πρὸ ὀλίγου; Ὅτι τὸ Λαϊκὸν Κόμμα δὲν ἦλθε πλειοψηφοῦν ἀπολύτως ἐκ τῶν ἐκλογῶν. Ἦτο τὸ σύστημα τῆς ἀναλογικῆς.

§214Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Ἦτο Κυβέρνησις συνεργασίας.

§215Δ. ΛΕΟΝΑΡΔΟΣ. Δηλαδὴ θέλετε νὰ εἰπῆτε, ὅτι ἐπειδὴ συνεπράτταμεν ἡμεῖς δι’ αὐτὸ ἀπέτυχεν ἡ ἐξυγίανσις; Ἐδῶ ἐδόθησαν σημειώματα εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Παιδείας νὰ μὴ διώξῃ δημοδιδασκάλους. Ἔδωκαν ἄλλοι συνάδελφοί σας.

§216Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ἐγὼ ὡμίλησα ὑποκειμενικῶς.

§217Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Τὸ Λαϊκὸν Κόμμα καὶ τὰ συνεργαζόμενα κόμματα ἐσχημάτισαν Κυβέρνησιν, διατί δὲν τὴν ἔκαμαν; Ἕνας εἶναι ὁ λόγος. Δὲν ὑπῆρχον ἄνθρωποι μὲ σθένος ψυχικὸν διὰ νὰ ἐφαρμόσουν τὴν ἐντολὴν ποὺ τοὺς ἔδωσεν ὁ Ἑλληνικὸς Λαός. Οὐδεὶς ἄλλος λόγος ὑπάρχει. Εἶχον τὴν ἐξουσίαν καὶ δὲν ἔπραξαν ἐκεῖνο διὰ τὸ ὁποῖον τοὺς ἔδωσε τὴν ἐντολὴν ὁ λαός.

§218Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Δὲν ἤμην εἰς τὴν Κυβέρνησιν ὥστε νὰ ἠξεύρω τί ἔλαβε χώραν εἰς τὰ διάφορα Ὑπουργικὰ Συμβούλια.

§219Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Εἰς τὰς δυσχερεῖς αὐτὰς στιγμὰς δὲν ἐχρειάζοντο συζητήσεις. Εἰς τὰς μεγάλας αὐτὰς στιγμὰς ἐχρειάζοντο ἀποφάσεις καὶ δὲν ἐφάνησαν ἀντάξιοι τῶν περιστάσεων.

§220Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Εὑρέθημεν 2 φορὰς πρὸ Κυβερνητικῆς κρίσεως ἐξ αἰτίας σας..............

§221Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Ἐγὼ δὲν ἀπαλλάσσω τὸν ἑαυτόν μου. Δὲν κάμνω κομματικὴν συζήτησιν.

§222Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. ... συνεπείᾳ διαφωνίας τοῦ Ἐθνικοῦ Κόμματος τῶν Φιλελευθέρων.

§223Δ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. (Ἀργ)νθίας). Ἀναπτύσσετε ἐπερώτησιν κ. συνάδελφε; Ἡ ἐπερώτησις θὰ εἴπῃ κατηγορία; Λοιπὸν ἐκ τῶν ὅσων λέτε — διότι φαίνεσθε, ὅτι εἶσθε εὐγενέστατος καὶ κατὰ τὴν γλῶσσαν καὶ κατὰ τὴν ἐμφάνισιν — σᾶς λέγω, ὅτι δὲν κατηγορεῖτε, ἀλλὰ προσπαθεῖτε κατὰ τρόπον ρητορικῶς δολιχοδρομικὸν νὰ ὑπερασπίσητε αὐτήν. Ἀλλά, κύριε συνάδελφε, τὸ Κράτος πρέπει νὰ ὑπάγῃ μπροστά. Περὶ κομμάτων θὰ κάμωμεν συζήτησιν καὶ Κυβερνήσεως ἢ θὰ προσπαθήσωμεν νὰ ἀνεύρωμεν τὸν τρόπον νὰ σώσωμεν τὴν Πατρίδα μας;

§224Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ἀνέμενον τὸν Ἀριστείδην νὰ μεταβῇ εἰς τὴν Σαλαμῖνα νὰ δώσῃ τὸ χέρι εἰς τὸν Θεμιστοκλῆν. Δὲν τὸν εἶδον ὅμως. Ἀνέμενον τοὺς 10 στρατηγοὺς νὰ παραιτηθοῦν τῆς ἀρχηγίας καὶ νὰ δώσουν τὴν ἀρχὴν εἰς τὴν κυβέρνησιν, ἡ ὁποία ἐχρειάζετο διὰ νὰ βγῇ ἡ Πατρὶς ἀπὸ τὸ ἀδιέξοδον. Ἀλλὰ δὲν τὸ εἶδον καὶ αὐτό. Τὰ λέγω αὐτὰ καίτοι δὲν θέλω νὰ θίξω κανένα, πρᾶγμα τὸ ὁποῖον ἴσως νὰ εἶναι μειονέκτημά μου, ἴσως προτέρημά μου.

§225Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Μήπως καὶ τὸ ἰδικόν μας κόμμα δὲν φέρει εὐθύνην;

§226Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Θὰ ἐγκατέλειπον τὰ ἑδώλια τῆς Κυβερνητικῆς παρατάξεως, ἐὰν μοῦ ἐνεφανίζατε μίαν λύσιν, ὅτι ἡ χώρα θὰ βγῇ ἀπὸ τὸ ἀδιέξοδον. Ἕνα ὅμως βλέπω, ὅτι ὅταν εἴμεθα ἐκτὸς τῆς Κυβερνήσεως, ἐλέγχομεν τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἕναν ἕκαστον τῶν ὑπουργῶν, ὅταν μποῦμε ὅμως εἰς τὴν Κυβέρνησιν διὰ νὰ ἐφαρμόσωμεν τὴν πολιτικήν μας, τότε βέβαια στερούμεθα τῆς πνοῆς καὶ τῆς πίστεως ἐκείνης, περὶ τῆς ὁποίας ὁμιλοῦμεν ὅταν εἴμεθα ἐκτὸς τῆς Κυβερνήσεως.

§227Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Ἡμεῖς ὁμιλοῦμεν γενικώτερον καὶ εἴμεθα συνυπεύθυνοι.

§228Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Διὰ νὰ ἐφαρμόσῃ τὸ Λαϊκὸν Κόμμα τὸ πρόγραμμά του σύμφωνα μὲ τὴν ἔννοιαν τῆς ψήφου τὴν ὁποίαν τοῦ ἔδωσεν ὁ Ἑλληνικὸς Λαός, πρέπει νὰ ἔχῃ πλειψηφίαν ἰδίαν.......

§229Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ἔχει πλειοψηφίαν.

§230Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. ... καὶ τότε θὰ ἐνετοπίζετο καὶ ἡ εὐθύνη εἰς τὸ Λαϊκὸν Κόμμα, ὅταν εἶχε πλειοψηφίαν συμπαγῆ.

§231Δ. ΣΑΡΡΗΣ. Δὲν λέμε διὰ τὸ Λαϊκὸν Κόμμα.

§232Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ἔχει τοιαύτην πλειοψηφίαν.

§233Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Πῶς τὴν ἔχει;

§234Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ἔχει 200 βουλευτάς.

§235Δ. ΚΟΥΤΣΙΚΑΣ. Θέλει νὰ μὴ διοικῇ τὴν Ἑλλάδα μόνον του κι’ αὐτὸ χαρακτηρίζει τὴν μεγαλοψυχίαν τοῦ Ἀρχηγοῦ τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος.

§236Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Αὐτὴν τὴν στιγμὴν τὸ Λαϊκὸν Κόμμα ἔχει 200 ψήφους εἰς τὴν Βουλήν.

§237Δ. ΚΟΥΤΣΙΚΑΣ. 210.

§238Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Εὐχάριστον θὰ εἶναι νὰ ἔχῃ 210.

§239ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Παρακαλῶ τοὺς κ. συναδέλφους νὰ μὴ διακόπτουν τὸν ρήτορα.

§240Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ὅπως ἠξεύρετε, κύριοι βουλευταί, ἡ Πατρὶς εὑρίσκεται ἐν κινδύνῳ καὶ μάλιστα ἐν κινδύνῳ σοβαρῷ. Πρέπει νὰ συνέλθωμεν.

§241Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Κύριε συνάδελφε...

§242Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Συνήθισα νὰ ἀκούω χωρὶς νὰ διακόπτω κανέναν. Ἐὰν νομίζητε ὅτι, ὅ,τι λέτε ἀπὸ τοῦ βήματος αὐτοῦ τὸ ἐπιδοκιμάζω, πλανᾶσθε.

§243Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Πλανῶμαι. Ἄλλωστε ἐγὼ δὲν εἶπον ποτέ, ὅτι εἶμαι πάνσοφος. Προχθὲς ἀκόμη κατέκρινα τοὺς νομίζοντας, ὅτι εἶναι πάνσοφοι.

§244Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ἐν πάσῃ περιπτώσει τὸ ὕφος μὲ τὸ ὁποῖον ὁμιλεῖτε...

§245Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Τὸ ὕφος μου εἶναι φιλικώτατον διὰ σᾶς καὶ μετριώτατον ἀπέναντι τοῦ συνόλου. Εἶπον προχθές, ὅτι τὸ θεωρῶ ὑπερηφάνειάν μου νὰ ἀποδεχθῶ τὴν γνώμην οἱουδήποτε συναδέλφου, διότι ἐγὼ κατακρίνω, εἶπον, τοὺς δοκησισόφους.

§246Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ἐγὼ δὲν εἶμαι δοκησίσοφος.

§247Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ἐγὼ ἐνόμισα, ἐπειδὴ εἴμεθα καὶ συμπατριῶται καὶ φίλοι, ὅτι καλὸν θὰ ἦτο νὰ σᾶς συμπληρώσω, κατὰ τὴν γνώμην μου.

§248Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Δὲν εἶχον ἀνάγκην συμπληρώσεως.

§249Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Δὲν εἶχον δολίαν προαίρεσιν. Φιλικὴν διάθεσιν εἶχον.

§250Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ἐκεῖνο ποὺ θέλω, εἶναι νὰ μὲ ἀφήσητε νὰ ἐξωτερικεύσω τὰς σκέψεις μου.

§251Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Θὰ τὸ ἐκτελέσω.

§252Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν τῷ μεταξὺ ἐξετελέσθη ὁ ρήτωρ.

§253Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Διατὶ ἐξετελέσθη;

§254Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ἀφῆστε τὰς εἰρωνείας κ. Κουλουμβάκη, εἴπατε πρὸ ὀλίγου, ὅτι δὲν ἔχετε ἀφορμὴν ἀπὸ μένα...

§255Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ὄχι βέβαια.

§256Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. ... διὰ νὰ μὴ μὲ σέβεσθε. Ἐκτὸς ἂν ἐνομίσατε, ὅτι μονοπωλεῖτε τὴν σοφίαν.

§257Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Μὲ ἀδικεῖτε. Ἐγὼ σᾶς ὁμιλῶ μὲ σεβασμὸν καὶ μὲ ἀγάπην.

§258Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Πρέπει νὰ συζητήσωμεν ὅπως ἐπιβάλῃ ἡ σοβαρότης τοῦ θέματος ἢ νὰ φύγωμεν.

§259Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Σέβομαι καὶ ἀγαπῶ τὸν κ. συνάδελφον.

§260ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Σᾶς παρακαλῶ, κ. Κουλουμβάκη, νὰ μὴ διακόπτετε.

§261Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ἐδήλωσα, ὅτι δὲν θὰ διακόψω πλέον.

§262Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ἠκούσατε ποτὲ ἐμὲ νὰ διακόψω κανένα τῶν ρητόρων; Εἶχον λοιπὸν καὶ ἐγὼ τὴν ἀξίωσιν νὰ μοῦ ἀπονεμηθῇ ὁ ἀνάλογος σεβασμός. Καὶ ἐν τούτοις ἀπὸ τῆς πρώτης στιγμῆς σᾶς εἶδον μορφάζοντα.

§263Ε. ΚΟΥΛΟΥΜΒΑΚΗΣ. Ἐγὼ σᾶς λέγω, ἐπὶ τῷ λόγῳ τῆς τιμῆς μου, ὅτι κάνετε λάθος.

§264Α. ΤΣΙΡΩΝΗΣ. Ἀδιαφορῶ τὶ ἰδέας ἔχετε σεῖς δι’ ἐμέ. Καὶ προχωρῶ, κύριοι. Εἶπον λοιπόν, ὅτι ὑπὸ τοιούτους ὅρους, δηλαδὴ πρὸ κενῶν ἑδωλίων, ἀπούσης τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐν μέσῳ, τέλος, φαιδρότητος, ἵνα μὴ εἴπω τίποτε ἄλλο, σοβαρὰ συζήτησις δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ γίνῃ. Ἡ συζήτησις εἶναι κατ’ ἐξοχὴν σοβαρά, διότι ἡ Πελοπόννησος εἶναι τὰ νῶτα τῆς Ἑλλάδος. Δὲν ἠθελήσαμεν νὰ διαχωρίσωμεν, ὅπως προηγουμένως ἐλέχθη, τὴν Πελοπόννησον ἀπὸ τὴν ἄλλην Ἑλλάδα. Δὲν ἠθελήσαμεν νὰ εἴπωμεν, ὅτι ἡ Πελοπόννησος εἶναι προνομιοῦχον τμῆμα τῆς Ἑλλάδος, ἠθελήσαμεν νὰ εἴπωμεν, ὅτι λόγῳ τῶν τοπικῶν συνθηκῶν ἦτο εὐχερεστάτη ἡ πάταξις τῆς ἀνταρσίας, ἐὰν κατεβάλλετο ἡ προσοχὴ ἐκείνη εἰς τὰς ἀρχάς, ὅταν δὲν εἶχεν ἐπεκταθῇ τὸ συμμοριακὸν κίνημα καὶ ἑπομένως εἴχομεν τὴν ἀξίωσιν, ἡ Κυβέρνησις νὰ παρευρίσκεται, διότι ἐὰν ὑποθέσωμεν, ὅτι ἡ συζήτησις διεξήγετο παρούσης τῆς Κυβερνήσεως καὶ δὲν εὑρισκόμεθα πρὸ αὐτῆς τῆς ἐμφανίσεως, τὴν ὁποίαν ἡ Βουλὴ τὴν στιγμὴν ταύτην παρουσιάζει, βεβαίως, ἡ συζήτησις δὲν θὰ παρεξέκλινε καὶ δὲν θὰ ἐλάμβανε τὴν μορφήν, τὴν ὁποίαν ἔλαβε. Ὁπωσδήποτε, κύριοι, αὐτὰ εἶχον νὰ εἴπω. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον, τελευτῶν, ἔχω νὰ εἴπω εἶναι, ὅτι ἂς μᾶς ἑνώσῃ ὅλους ἡ φωνὴ τῆς Ἑλλάδος, ἂς ἀφήσῃ ἕκαστος κατὰ μέρος τὰς ἀντιλήψεις του, διότι ὅταν σωθῇ ἡ Ἑλλὰς καὶ ἔλθῃ ἡ στιγμὴ νὰ ἐμφανίσωμεν τὰς προγραμματικάς μας ἰδέας πρὸ τοῦ λαοῦ, ὁ λαὸς θὰ κρίνῃ ἕκαστον· ἤδη ὅμως προέχει ἡ σωτηρία τῆς Ἑλλάδος, ἡ σωτηρία τῆς Πατρίδος. Οὔτε τὸ Λαϊκὸν Κόμμα θὰ ἀπεκόμιζε κανένα κομματικὸν ὄφελος, ἐὰν ἐνισχύετο διὰ τὴν πάταξιν τῆς ἀνταρσίας, διότι εἰς τὸν τόπον αὐτὸν ἔχομεν ὡς παράδειγμα, ὅτι ἀπέθανεν ἐξόριστος ἕνας Τρικούπης, ὅτι καὶ αὐτὸς ὁ Βενιζέλος ἀπέθανεν ἐν τῇ ξένῃ, ὅτι ἐξωρίσθη ὁ δίκαιος Ἀριστείδης. Δὲν ὑπάρχει λοιπὸν κανεὶς φόβος, ὅτι τὸ Λαϊκὸν Κόμμα ἐφαρμόζον τὴν πολιτικήν του καὶ πατάσσον τὴν ἀνταρσίαν, θὰ ἀπεκόμιζε κομματικὰ ὠφέλη.

§265ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Πολυζωγόπουλος ἔχει τὸν λόγον.

§266Β. ΣΑΓΙΑΣ. Δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω, κ. Πρόεδρε, τὶ συμφέρον ἔχει ἡ Κυβέρνησις νὰ θέλῃ νὰ περατώσῃ καθ’ οἱονδήποτε τρόπον τὴν συζήτησιν, ἐπὶ ἑνὸς τόσον σοβαροῦ ζητήματος.

§267ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν πρόκειται νὰ περατωθῇ, διότι εἶναι 47 ἐγγεγραμμένοι.

§268Β. ΣΑΓΙΑΣ. Δὲν δύναμαι, λέγω, νὰ ἐννοήσω, διατὶ θέλει ἡ Κυβέρνησις νὰ περατώσῃ τὴν συζήτησιν ἐπὶ ἑνὸς τοιούτου ζητήματος, τὸ ὁποῖον ἐνδιαφέρει ὄχι μόνον ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι παρακάθηνται ἐν τῇ αἰθούσῃ ταύτῃ, ἀλλ’ ὁλόκληρον τὸν Ἑλληνικὸν λαόν, μετὰ τοῦ ἀγῶνος τοῦ ὁποίου συνδέεται ὁλόκληρος ἡ κατάστασις, ἡ δημιουργηθεῖσα ἐν Πελοποννήσῳ. Ἄλλωστε, ἐὰν ἡ Κυβέρνησις ἔχῃ οἱονδήποτε λόγον, τὸν ὁποῖον ἡμεῖς δὲν γνωρίζομεν, ἢ δὲν δυνάμεθα νὰ ἐννοήσωμεν, νὰ περατωθῇ ἡ συζήτησις, δὲν ἔχει παρά, ἐφ’ ὅσον διαθέτει τὰ ⅔ τῆς Βουλῆς, νὰ ἐπιβάλῃ εἰς τοὺς βουλευτάς της νὰ παρευρίσκωνται, ὥστε νὰ μὴ δημιουργοῦνται ζητήματα ἀπαρτίας καὶ νὰ μὴ δημιουργῆται ἡ ἐντύπωσις, ὅτι ἡ Κυβέρνησις θέλει νὰ διαφύγῃ ἐκ τοῦ σοβαροῦ τούτου ζητήματος κατὰ πάντα τρόπον, ὁ ὁποῖος ἀπάδει εἰς τὴν ἔννοιαν τοῦ ζητήματος καὶ εἰς τὴν Βουλὴν καὶ ὅτι ἀποδίδει τόσον ὀλίγον ἐνδιαφέρον διὰ τὸ ζήτημα, ὥστε διεξαγομένης μιᾶς συζητήσεως νὰ παρουσιάζεται τὸ θέαμα, τὸ ὁποῖον παρουσιάζεται. Ἐπικαλοῦμαι τὸ ἄρθρον 14 τοῦ Κανονισμοῦ καὶ ἀπευθύνομαι πρὸς ὑμᾶς, κύριε Πρόεδρε, ὁ ὁποῖος κατὰ τὴν διάταξιν αὐτὴν τοῦ ἄρθρου 14 ἔχετε τὸ δικαίωμα καὶ τὴν ὑποχρέωσιν τῆς ἐκτιμήσεως, ἐὰν ἡ Βουλὴ εὑρίσκεται ἐν ἀπαρτίᾳ. Ἐπικαλοῦμαι τὴν κρίσιν σας, τὴν συνείδησίν σας, τὴν πεῖραν σας καὶ τὸν πατριωτισμόν σας καὶ ζητῶ ἀπὸ ὑμᾶς νὰ κρίνετε, ἐὰν ἡ Βουλὴ εἶναι εἰς θέσιν μὲ τὸν ἀριθμὸν τῶν παρακαθημένων νὰ συνεχίσῃ τὴν συζήτησιν ἐπὶ ἑνὸς τοιούτου ζητήματος. Εἶσθε διατεθειμένος σεῖς νὰ ὑποχρεώσητε τοὺς ἔχοντας τὴν σειρὰν τοῦ λόγου νὰ ὁμιλήσουν ἐνώπιον κενῶν ἑδωλίων;

§269ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Τὸ ζήτημα δὲν εἶναι ὅπως τὸ ἐθέσατε, διότι εἶναι 47 ἐγγεγραμμένοι νὰ ὁμιλήσουν καὶ ἔχουν ὁμιλήσει μόνον 6. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ στερήσωμεν τὸν λόγον ἀπὸ τοὺς ὁμιλητάς.

§270Β. ΣΑΓΙΑΣ. Ὄχι, κύριε Πρόεδρε, ἀλλὰ δὲν εἶναι ὑποχρεωμένος ὁ ἔχων τὴν σειρὰν τοῦ λόγου, εἴτε ἐξ ὑπαιτιότητός του, εἴτε ἐξ ὑπαιτιότητος τῶν κ. κ. βουλευτῶν, οἱ ὁποῖοι δὲν παρίστανται, εἴτε ἐξ ὑπαιτιότητος ὑμῶν, ὁ ὁποῖος ἐπιμένετε νὰ συνεχισθῇ ἡ συνεδρίασις, μὲ παρισταμένους 40 ἐκ τῶν 118, διὰ τὴν νόμιμον ἀπαρτίαν, δὲν εἶναι ὑποχρεωμένος, λέγω, ὁ ἔχων τὴν σειρὰν τοῦ λόγου νὰ ὁμιλῇ, ἐνώπιον ὀλίγων συναδέλφων διὰ τοιοῦτον θέμα καὶ ἐνώπιον κενῶν ἑδωλίων.

§271ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁμιλοῦμεν ἐνώπιον τοῦ Ἔθνους, καὶ ὄχι ἐνώπιον τῶν ἑδωλίων, ἡ δὲ ἀπόφασις τῆς Βουλῆς εἶναι ἐκείνη, ἡ ὁποία ἔκαμε τὴν ἐπανάληψιν τῆς συνεδριάσεως.

§272Η. ΛΑΓΑΚΟΣ. Τὸ γεγονὸς, ὅτι ἐλάχιστοι συνάδελφοι, ἔρχονται ἐδῶ, δύο πράγματα ὑποδηλοῖ. Ἢ ὅτι τὸ θέμα ἔχασε τὸ ἐνδιαφέρον του, ἢ ὅτι οἱ κ. κ. βουλευταί, δὲν ἐκπληρώνουν τὸ καθῆκον των. Εἰς ἀμφοτέρας τὰς περιπτώσεις ἡ εὐθύνη βαρύνει τοὺς βουλευτὰς καὶ ὄχι τὴν Κυβέρνησιν καί, ἐπειδὴ ἄλλα σπουδαῖα θέματα πρέπει νὰ ἀπασχολήσουν τὴν Κυβέρνησιν, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ τελειώσωμεν ἐντὸς τῆς ἑσπέρας.

§273Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐγὼ συμφωνῶ μὲ τὸν ἀγαπητὸν ἐκ Πατρῶν βουλευτήν. Πιστεύω, ὅτι ὄχι μόνον δικαίωμα, ἀλλὰ καὶ ὑποχρέωσις τοῦ Προέδρου τῆς Βουλῆς εἶναι, ἐφ’ ὅσον διακρίνει, ὅτι δὲν εἶναι ὁ ἀναγκαῖος ἀριθμὸς τῆς ἀπαρτίας, νὰ λύσῃ τὴν συνεδρίασιν.

§274Γ. ΤΖΩΡΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπεβλήθη ἔνστασις ἀπαρτίας.

§275Δ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. (Ἀργολιδυκορινθίας). Κύριε Πρόεδρε, νὰ ἀναγνωσθοῦν τὰ ὀνόματα τῶν ὑπογραψάντων τὴν ἔνστασιν ἀπαρτίας.

§276ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὑπεβλήθη ἔνστασις ἀπαρτίας ὑπογεγραμμένη ἀπὸ τοὺς κ.κ. Πολυζωγόπουλον, Τσεριώνην, Καράμπελαν, Σταμάτην, Τζωρτζόπουλον κλπ.

§277Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Κύριε Πρόεδρε, ἀποσύρω τὴν ὑπογραφήν μου.

§278ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κατόπιν τῆς ἀνακλήσεως τῆς ὑπογραφῆς τοῦ κ. Τσεριώνη, ἡ πρότασις ἀπορρίπτεται.

§279Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Καὶ πάλιν ἐπιμένω, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἡ συζήτησις, ἐπὶ τόσον σοβαροῦ ζητήματος, δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ διεξάγεται, ἐν οἰκογενειακῷ κύκλῳ καὶ μὲ κενὰ ἑδώλια. Εἶναι ἀντίθετος πρὸς τὴν σοβαρότητα καὶ τὴν ἀξιοπρέπειαν τοῦ Σώματος, ἀλλὰ δύναται καὶ νὰ ὑπονοηθῇ πὼς ἡ Κυβέρνησις, ἐπιδιώκει καὶ ἐπιθυμεῖ τὴν ἀποφυγὴν τοῦ ἐλέγχου.

§280Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Ἀπουσιάζει ἡ Κυβέρνησις;

§281Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ὄχι.

§282Κ. ΤΣΑΛΔΑΡΗΣ. (Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως). Τοὐναντίον, εἶναι ἐγγεγραμμένοι 40 βουλευταὶ νὰ ὁμιλήσουν καὶ δὲν βλέπω νὰ εἶναι ἐδῶ. Ἄλλωστε, εἰς τὰς 9. 30′ ἀπεφάσισεν ἡ Βουλὴ νὰ συνεχίσῃ τὴν συζήτησιν.

§283Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ὑπάρχει σχετικὴ διαταγὴ τοῦ Κανονισμοῦ, τὴν ἐφαρμογὴν τῆς ὁποίας ζητῶ ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον καὶ ἀποτείνομαι καὶ εἰς τὴν Βουλήν, διότι ἐπὶ τοῦ σοβαροῦ τούτου ζητήματος, οἱ ἀσχοληθέντες καὶ ἀναπτύξαντες τὴν ἐπερώτησιν, εἶναι 4–5 Κυβερνητικοὶ βουλευταί. Ἐρωτᾶται λοιπόν: ἐφ’ ὅσον τὸ δικαίωμα τοῦ ἐλέγχου ἀνήκει πρὸ παντὸς εἰς τὴν ἀντιπολίτευσιν, ἡ ἀντιπολίτευσις δὲν θὰ ἀκουσθῇ; Ζητῶ λοιπόν, ἀπὸ τὴν Κυβέρνησιν καὶ ἀπὸ τὸν κ. Πρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως νὰ θελήσουν νὰ διακόψουν τὴν συζήτησιν διὰ τὴν Παρασκευήν, διότι ἄλλως, ἡ παρεξήγησις θὰ εἶναι μεγάλη, καὶ ἡ ἀσέβεια πρὸς τὸν μαχόμενον πληθυσμὸν θὰ εἶναι σοβαρά.

§284Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Μοὶ ἐπιτρέπετε; Κατανοῶ ἀπολύτως τὴν θέσιν τῶν κ. ὁμιλητῶν, οἱ ὁποῖοι εὑρισκόμενοι ἐνώπιον ἀνεπαρκοῦς ἀριθμοῦ ἀκροατῶν βουλευτῶν, αἰσθάνονται κάποιαν στενοχωρίαν, καὶ βεβαίως θὰ εἶχε μεγάλην, οὐσιώδη, σημασίαν, ἐὰν αὐτὰ τὰ ὁποῖα πρόκειται νὰ εἴπητε ἀπόψε τὰ ἐλέγατε ἐνώπιον ἑδωλίων, τὰ ὁποῖα δὲν θὰ ἦσαν κενά. Ἐξ ἄλλου ὅμως σᾶς παρακαλῶ νὰ κάμετε τὸν ἑξῆς συλλογισμὸν μαζί μου: Εἶναι 43 οἱ ἐγγεγραμμένοι. Ἡ ἐπιθυμία ὅλων μας, ὅταν ὁμιλοῦμεν, εἶναι νὰ ὁμιλῶμεν μεταξὺ τῆς 6ης ἀπογευματινῆς καὶ τῆς 9ης βραδυνῆς, διότι τότε τὰ ἑδώλια δὲν εἶναι κενά, ὅπως εἶναι μετὰ τὸ φαγητόν, καὶ διότι αἱ ἐφημερίδες εἶναι δυνατὸν νὰ δημοσιεύσουν ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα λέγομεν. Φυσικὸν εἶναι αὐτό, καὶ ἐγὼ τὸ ἐπιθυμῶ, ὅπως τὸ ἐπιθυμεῖτε καὶ σεῖς, ὅταν ἀνέρχεσθε εἰς τὸ βῆμα. Σκεφθῆτε, ἐπίσης, ὅτι κάθε βράδυ περισσότεροι τῶν 3 δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἐγκαταλείψουν τὸ βῆμα, δι’ ἕναν λόγον, τὸν ὁποῖον ἐγὼ τουλάχιστον δὲν κατανοῶ. Προσπαθῶ πάντοτε, ὁσάκις ἀνέρχομαι εἰς τὸ βῆμα αὐτὸ—μίαν φορὰν μόνον τὴν ἔπαθα καὶ ὡμίλησα ἐπὶ 2½ ὥρας—νὰ μὴν ὁμιλῶ πέραν τῶν 20′–25′ λεπτῶν. Ἀπόψε ἀπὸ τὰς 6 μέχρι τὰς 10 ὡμίλησαν 3 μόνον. Φαντασθῆτε λοιπόν! Διαιρέσατε τὸν ἀριθμὸν τῶν 43 διὰ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν 3 καὶ σκεφθῆτε πόσαι ἡμέραι χρειάζονται καὶ πόσας ἡμέρας ὀφείλει νὰ ἀπουσιάσῃ ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν ἀπὸ ἐκεῖ, διὰ νὰ κάμῃ τὸ καθῆκον του ὑπὲρ τῆς Πελοποννήσου καὶ ὑπὲρ ὁλοκλήρου τῆς Ἑλλάδος, διὰ νὰ καταλήξητε εἰς τὸ συμπέρασμα, ὅτι ὀφείλομεν καὶ 5 ἐὰν εἴμεθα εἰς τὴν αἴθουσαν αὐτὴν νὰ κάμωμεν τὴν συνεδρίασιν καὶ νὰ τελειώσωμεν τὴν συζήτησιν μέχρι τὸ πρωΐ.

§285Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ἀπαντήσω, ὅτι ἐὰν διακρίνῃ τὴν αἴθουσαν ταύτην πολυλογία, ὑπάρχει διάταξις τοῦ Κανονισμοῦ, κατὰ τὴν ὁποίαν δύναται νὰ περιορισθῇ ὁ λόγος καὶ ἐὰν τοῦτο ἐφηρμόζετο θὰ ἦτο ὀρθότερον ἀπὸ ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον γίνεται ἤδη, νὰ ὁμιλῶμεν δηλαδὴ ἐν οἰκογενειακῷ κύκλῳ καὶ ἐνώπιον κενῶν ἑδωλίων. Ὡς πρὸς τὸ ἄλλο ζήτημα, ὅτι ἀπουσιάζουν οἱ ἐγγεγραμμένοι εἰς τὴν ἐπερώτησιν, νομίζω, ὅτι αὐτὸ δὲν εἶναι δικαιολογημένον. Πάντως μερικοὶ ἴσως θέλουν νὰ παραιτηθοῦν τοῦ λόγου, ἀλλὰ εἰς τοὺς ἐγγεγραμμένους καὶ θέλοντας νὰ ὁμιλήσουν καὶ εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἡ ὁποία πρέπει καὶ ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ δεχθῇ τὸν ἔλεγχον ἐπὶ τοῦ σοβαροῦ τούτου ζητήματος, δημιουργεῖται ὑποχρέωσις, νὰ μὴ θελήσουν νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ συζήτησις ἐνώπιον κενῶν ἑδωλίων.

§286Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἡ Κυβέρνησις εἶναι παροῦσα.

§287Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Βουλῆς, ὁ ὁποῖος εἶναι ὑποχρεωμένος νὰ ἐφαρμόζῃ τὸν Κανονισμόν, ὁ ὁποῖος εἶναι τηρητὴς τοῦ Κανονισμοῦ, πρέπει νὰ διακόψῃ τὴν συνεδρίασιν καὶ νὰ μὴ δεχθῇ, ὅτι ἡ Βουλὴ εὑρίσκεται ἐν ἀπαρτίᾳ, ἀφοῦ ἐμφανῶς δὲν εὑρίσκεται. Ἐὰν ὅμως ἡ Βουλή, ἢ, μᾶλλον, ἐλάχιστοι βουλευταὶ ποὺ ὑπάρχουν ἐν τῇ αἰθούσῃ νομίζουν, ὅτι πρέπει νὰ συνεχισθῇ ἡ συζήτησις, ἐγὼ τουλάχιστον δὲν ἔχω καμμίαν ἀντίρρησιν.

§288Β. ΣΑΓΙΑΣ. Ἐλησμονήσατε νὰ ἀπαντήσητε εἰς ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον σᾶς εἶπον καὶ τὸ ὁποῖον ἀφορᾷ τὴν ἀπασχόλησιν τῶν κ.κ. ὑπουργῶν. Ἐλησμονήσατε, ὅτι αἱ ἡμέραι τοῦ Κοινοβουλευτικοῦ ἐλέγχου, ἐκ τῶν 5 τῆς ἑβδομάδος, κατὰ τὰς ὁποίας ἀπασχολεῖται ἡ Βουλή, εἶναι δύο, καὶ κατὰ τὰς ὁποίας ὁπωσδήποτε, ἐὰν θέλωμεν νὰ τηρήσωμεν τὰ Κοινοβουλευτικὰ εἰωθότα, ὁλόκληρος ἡ Κυβέρνησις πρέπει νὰ παρίσταται. Καὶ πολὺ περισσότερον, διότι ὅλα τὰ θέματα, τὰ ἐνδιαφέροντα, ἐκ τῶν ἐγγεγραμμένων εἰς τὴν Ἡμερησίαν Διάταξιν τῶν ἐπερωτήσεων, ἀφοροῦν τοὺς κ.κ. ὑπουργοὺς τῶν Στρατιωτικῶν καὶ τῆς Δημοσίας Τάξεως. Καὶ διερωτῶμαι ἀπαντῶν εἰς τὸν ἕτερον κ. βουλευτὴν ἐκ Λακωνίας, ὁ ὁποῖος εἶπεν, ὅτι ὑπάρχουν καὶ ἄλλα σοβαρώτερα θέματα, ἀπὸ τὸ θέμα τῆς Δημοσίας Τάξεως.

§289Η. ΛΑΓΑΚΟΣ. Δὲν εἶπον τῆς δημοσίας τάξεως, ἀλλὰ τῆς Πελοποννήσου εἰδικῶς, διότι ἔχομεν ὁμιλήσει ἑκατὸν φορὲς διὰ τὴν Δημοσίαν Τάξιν.

§290Β. ΣΑΓΙΑΣ. Ἀφήσατέ με νὰ τελειώσω.

§291Η. ΛΑΓΑΚΟΣ. Εἶναι προσπάθεια κωλυσιεργείας αὐτό.

§292Β. ΣΑΓΙΑΣ. Ἐὰν δὲν σᾶς ἐνδιαφέρῃ τὸ θέμα τῆς Πελοποννήσου, δι’ ἡμᾶς εἶναι τὸ σπουδαιότατον καὶ τόσον συνδεδεμένον μὲ τὸ ὅλον θέμα τοῦ ἐσωτερικοῦ ἀγῶνος, ὥστε νομίζομεν, ὅτι οὐδὲν ἐκ τῶν θεμάτων τῶν ἐγγεγραμμένων εἰς τὴν ἡμερησίαν διάταξιν τῶν ἐπερωτήσεων, εἶναι δυνατὸν νὰ μᾶς ἐνδιαφέρῃ τόσον, ὥστε νὰ ἀποτελματώσωμεν τὴν συζήτησιν, ἡ ὁποία διεξάγεται ἐπὶ τοῦ θέματος αὐτοῦ, οὔτε ἡ καταπόνησις τῶν ὑπουργῶν, τοὺς ὁποίους ἀφορᾷ ἡ ἐπερώτησις, οὔτε ὁ ἔλεγχος ποὺ διεξάγεται δὶς τῆς ἑβδομάδος, εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποτελοῦν ἀπάντησιν εἰς ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα εἶπον προηγουμένως, ὅτι δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ διεξάγηται συζήτησις ἐπὶ ἑνὸς τόσον σπουδαίου θέματος, μὲ αὐτὴν τὴν κατάστασιν, τὴν ὁποίαν παρουσιάζει ἡ Βουλή.

§293Ι. ΚΙΝΙΑΣ. Ἄνευ παννυχίδων, ἡ Βουλὴ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ κάμῃ τὸ καθῆκον της. Δι’ αὐτὸ κατωρθώσαμεν νὰ ἔχωμεν ἐγγεγραμμένας ἐπερωτήσεις, αἱ ὁποῖαι ἐπὶ ἓν καὶ πλέον ἔτος δὲν συζητοῦνται, διότι δὲν προσέρχονται οἱ βουλευταὶ εἰς τὰς συνεδριάσεις. Ποῖος πταίει δι’ αὐτό;

§294Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Αἱ ἐργασίαι τῆς Βουλῆς ρυθμίζονται ἀπὸ τὸν Κανονισμόν. Τὸ ζήτημα τῆς ἀπαρτίας ἄλλοτε δὲν ὑπῆρχε καθόλου, διότι ἡ Βουλὴ ἔπρεπε νὰ συζητῇ. Εἰς τὸν Κανονισμόν, τὸν ἰσχύοντα σήμερον, ὑπάρχει τὸ ὅριον τῆς ἀπωρτίας καὶ ἠσκήθη ἡ ἔνστασις αὐτή, ἀλλ’ ἀπερρίφθη διότι δὲν εἶχε τὸν προσήκοντα ἀριθμὸν ὑπογραφῶν. Δὲν νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ ἐπικαλούμεθα τίποτε ἄλλο, ἀλλὰ νὰ ἐξακολουθήσῃ ἡ συζήτησις. Καὶ ἐγὼ προχθὲς ὡμίλησα πρὸ κενῶν ἑδωλίων· ἀλλ’ ὅμως θὰ πρέπῃ νὰ προχωρήσωμεν. Θὰ ἦτο πολὺ μειωτικὸν δι’ ἡμᾶς νὰ λύσωμεν τὴν συνεδρίασιν, διότι δὲν ὑπάρχει ἀπαρτία. Εἴμεθα ἀρκετοὶ βουλευταὶ καὶ ἡ Κυβέρνησις, ἡ ὁποία ἐλέγχεται εἶναι παροῦσα. Δὲν σημαίνει τίποτε ἐὰν κοιμοῦνται οἱ περισσότεροι ὑπουργοὶ καὶ ἰδίως ὁ ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως. Αὐτὸ δὲν ἔχει σημασίαν. Ὑποτίθεται ὅτι ὑπάρχει ἀπαρτία.

§295Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Εἶμαι ὑποχρεωμένος, κύριοι βουλευταὶ πρὶν ἀρχίσω τὸν λόγον, νὰ ἐπιστήσω τὴν προσοχήν σας ἐπὶ μιᾶς παρεξηγήσεως, ἡ ὁποία ἐγένετο, παρεξηγήσεως ἐκ μέρους πολλῶν βουλευτῶν, οἱ ὁποῖοι κακῶς διέκριναν τὴν διάθεσιν εἰς ἡμᾶς, νὰ χωρίσωμεν τὸ ζήτημα τῆς ἀσφαλείας τῆς Πελοποννήσου καὶ νὰ ἀσχοληθῶμεν εἰδικῶς διὰ τὴν Πελοπόννησον. Ὄχι. Τοιαύτη πρόθεσις δὲν μᾶς διακρίνει. Τὸ ζήτημα τῆς ἀσφαλείας τῆς Πελοποννήσου, εἶναι ἀπολύτως συνδεδεμένον μὲ τὴν ἐν Ἑλλάδι ἐν γένει κατάστασιν, καὶ ὁ χωρισμὸς τῆς Πελοποννήσου ἀπὸ τῶν ἄλλων περιφερειῶν, εἶναι ἀπαράδεκτος. Ταῦτα λέγω διὰ νὰ προλάβω κάθε εἶδος παρεξηγήσεως, ἡ ὁποία ἐσημειώθη εἰς τοὺς πρὸ ἐμοῦ ἀγορεύσαντας. Ἀπὸ πολλοῦ, κύριοι βουλευταί, εἰς τὴν παλλομένην ἀπὸ ἐθνικισμὸν Πελοπόννησον, σημειοῦται ἀνεδαφικὴ ὕπαρξις κομμουνιστῶν, μὲ τὴν γνωστὴν ἐγκληματικήν, προδοτικὴν καὶ ἀντεθνικὴν δρᾶσιν των. Ἡ διείσδυσις καὶ ἡ ἐπέκτασις τῶν ἀνταρτῶν εἰς τὴν ἐθνικιστικὴν ταύτην ἔπαλξιν τῆς Ἑλλάδος, τὴν Πελοπόννησον, μὲ σκοπὸν καὶ πρόθεσιν νὰ ἀμφισβητήσουν ἢ νὰ ἀμβλύνουν τὴν ἐνοχὴν τῶν ἐχθρῶν τῆς Ἑλλάδος διὰ τῆς δράσεώς των, εἰς περιφέρειαν μακρὰν τῶν βορείων συνόρων, ἀποτελεῖ σφάλμα, ἀποτελεῖ, λέγω, μεγάλο σφάλμα ὅλων τῶν μετεκλογικῶν Κυβερνήσεων, μέχρι σήμερον, αἱ ὁποῖαι οὐδὲν τὸ προληπτικόν, οὐδὲν τὸ κατασταλτικόν, οὐδὲν τὸ σοβαρὸν μέτρον ἔλαβον. Ἀλλὰ ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ διαφωνήσω μὲ τὸν ἀγαπητὸν συνάδελφον βουλευτὴν Ἠλείας κ. Β. Στεφανόπουλον, ὁ ὁποῖος καίτοι συμπολιτευόμενος, ἐχαρακτήρισε τοῦτο ὡς ἐθνικὸν ἔγκλημα, καὶ διαφωνῶ, πρὸς αὐτὸν πιστεύων ἀπολύτως, ὅτι καὶ πατριωτισμὸς καὶ διάθεσις νὰ ὑπηρετήσουν τὸ ἔθνος ὑπάρχει εἰς τοὺς ἀποτελοῦντας τὴν Κυβέρνησιν συναδέλφους. Ἐκεῖνο ὅμως, τὸ ὁποῖον πιστεύω, εἶναι ὅτι δὲν ἠδυνήθησαν νὰ κατανοήσουν πλήρως τὸ ζήτημα, ὅτι δὲν τοὺς διέκρινε μέχρι σήμερον ὁ κατάλληλος χειρισμὸς τοῦ ζητήματος. Ἡ Ἑλλάς, κ. συνάδελφοι, ζῶσα, εἰκὼν ἀρετῆς καὶ θυσίας, ἡ Ἑλλὰς λέγω, ἐξακολουθεῖ νὰ μάχεται· ὁ παγκόσμιος πόλεμος ἐτελείωσεν ἀπὸ πολλοῦ, ἡ Ἑλλὰς ὅμως ἐξακολουθεῖ τὸν ἀγῶνα, ἐξακολουθεῖ τὸν ἀγῶνα ὑπὲρ τοῦ ἔθνους, τῆς ἀκεραιότητός της, τῶν ἐλευθεριῶν της, τὸν ἀγῶνα γενικὰ ὑπέρ τοῦ πολιτισμοῦ. Εἶναι ἀσφαλῶς ἡ μοῖρα τῆς Ἑλλάδος, νὰ εἶναι πάντοτε τὸ προπύργιον ὑπὲρ τῆς ἐλευθερίας, ὁ προμαχὼν κατὰ τῆς βαρβαρότητος! Ἀλλ’ ἡ Ἑλλὰς εἰς τὸν τιτάνειον αὐτὸν ἀγῶνα ἐγκατελείφθη μόνη. Αἱ μεγάλαι δυνάμεις, αἱ ὁποῖαι εἶχον ὑποχρέωσιν νὰ βοηθήσουν τὴν Ἑλλάδα, σχεδὸν τὴν ἐγκατέλειψαν. Τὸ παράπονον τοῦτο δὲν ἀνήκει κύριοι βουλευταί, μόνον εἰς τοὺς Ἕλληνας, ἀνήκει εἰς κάθε ἀντικειμενικὸν κριτήν, εἰς κάθε φίλον τῆς ἐλευθερίας καὶ τοῦ πολιτισμοῦ. Ἠθικαὶ δυνάμεις παγκοσμίου σημασίας ὅπως ἡ Ἑλλάς, πρέπει νὰ ἔχουν τὰ μέσα νὰ συντηρῶνται καὶ νὰ ἀναπτύσσωνται διὰ νὰ τρέφουν τὴν ἀνθρωπότητα καὶ τὸν πολιτισμόν. Ἐν τούτοις ἡ Ἑλλὰς ρημαγμένη, καὶ τραυματισμένη καὶ αἱμορροοῦσα, ἐγκατελείφθη εἰς τὴν τύχην της καὶ εἶναι ὑποχρεωμένη μόνη της νὰ διεξαγάγῃ ἕναν ἀγῶνα, σκληρόν, ἄδικον καὶ ἄνισον. Ἐφ’ ὅσον ὅμως εὑρέθημεν εἰς τὴν θέσιν αὐτήν, τῆς ἐγκαταλείψεως, ποίαν εἴχομεν ὑποχρέωσιν; Θὰ ἔπρεπε κ. βουλευταὶ νὰ ἑνωθῇ ὅλος ὁ ἐθνικόφρων πολιτικός μας κόσμος, εἰς μίαν ἱερὰν συννενόησιν εἰς μίαν ἱερὰν συμφωνίαν, μίαν κοινὴν κατεύθυνσιν εἰς τὴν πολιτικήν μας, τὴν πολιτικὴν τῆς ἀντιμετωπίσεως τοῦ σκληροῦ αὐτοῦ ἀγῶνος, ὁ ὁποῖος ἀφορᾷ τὴν ἀκεραιότητα, ἀλλὰ καὶ τὴν ὕπαρξιν τῆς φυλῆς. Ἀτυχῶς δὲν δυνάμεθα νὰ ὑπερηφανευθῶμεν, ὅτι ἠκολούθησαν τοιαύτην πολιτικὴν τὰ κόμματα τῆς Ἑλλάδος, ἰδίως δὲ τὸ Κόμμα τῶν Φιλελευθέρων, τὸ ὁποῖον ἠκολούθησε καὶ ὑπηρέτησε μίαν νεφελώδη θρησκείαν καὶ πολιτικὴν τὰ δόγματα τῆς ὁποίας ἦσαν, «ἀμνηστία—καὶ ἐγὼ εἰς τὴν ἀρχὴν» διὰ τὴν ἐφαρμογὴν τῶν μέτρων τῆς ἀμνηστίας. Τὸ κόμμα τοῦτο τῶν Φιλελευθέρων καὶ ὡς ἀντιπολίτευσις μὲ τὸ λάβαρον τῆς ἀμνηστίας καὶ τοῦ κατευνασμοῦ, κατήγορον παντὸς μέτρου, τὸ ὁποῖον ὑποχρεωτικῶς ἐλάμβανον αἱ προηγούμεναι Κυβερνήσεως, κατήγορον παντὸς μέτρου ἐπιβεβλημένου ὡς μέτρου ἀντιδημοκρατικοῦ καὶ τυραννικοῦ ἤμβλυνε τὴν ἐντύπωσιν τῆς αἰσχρᾶς προδοσίας καὶ προσέδωσε δημοκρατικὸν περιεχόμενον εἰς τὸν ἀγῶνα τῶν ἀνταρτῶν. Ὡς Κυβέρνησις, ἐφήρμοσε τὴν περίφημον ταύτην πολιτικὴν τοῦ κατευνασμοῦ καὶ διὰ τῆς πολιτικῆς ταύτης, ἐζημίωσε καὶ οὐσιωδῶς ἔβλαψε τὴν Ἐθνικήν μας ὑπόθεσιν. Ἀπεθράσυνε τοὺς κομμουνιστὰς, ἐπύκνωσε τὰς τάξεις τῶν κομμουνιστῶν εἰς σοβαρὰ στελέχη, διὰ τῆς ἀπολύσεως τῶν ἐξορίστων καὶ ἐδώρησεν εἰς αὐτούς, μίαν κρατικὴν ὑποχώρησιν, ἤτοι, συγχρόνως μίαν νίκην, ἀπεθάρρυνε τοὺς ἐθνικόφρονας ἀπὸ τοὺς ὁποίους μόνον θυσίαν αἵματος ζητοῦμεν, καθ’ ἣν στιγμὴν ἡ Κυβέρνησις εἰς τοὺς ἐγκληματίας, παραχωρεῖ ἀμνηστίαν καὶ ἄφεσιν ἁμαρτιῶν. Ἡ ἀποτυχία τῆς ἀτυχοῦς πολιτικῆς ἦτο παταγώδης. Ἡ Κυβέρνησις εἰς εἰλικρινῆ της ὁμολογίαν ὡμολόγησε τὸ ναυάγιόν της καὶ προέκρινε τὴν δυναμικὴν πλέον πολιτικήν, ὡς ναυαγοσωστικὴν καὶ εἰς προγραμματικάς της δηλώσεις, διὰ τοῦ κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἐδηλοῦτο ἐπισήμως, ὅτι ἡ Κυβέρνησις ἐγκατέλειψεν ὁριστικῶς πλέον τὴν πολιτικὴν τῆς ἀμνηστίας καὶ ἀντ’ αὐτῆς θὰ ἠκολούθει τὴν ἀντίθετον πολιτικήν, τὴν δυναμικήν, τὴν ἐθνικήν. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον διακρίνει ὅλας τὰς Κυβερνήσεις, ἰδίως δὲ τὴν σημερινήν, εἶναι μία ἀναβλητικότης καὶ διστακτικότης, ποὺ παρουσιάζει τοὺς Κυβερνῶντας χωρὶς κατεύθυνσιν, χωρὶς ἀπόφασιν μὲ μαίανδρον γνωμῶν καὶ κατευθύνσεων. Δὲν ἔχουν τίποτε τὸ σταθερόν, τίποτε τὸ ὡρισμένον, δὲν ἔχουν ἀντιληφθῆ, δὲν ἔχουν κατανοήσει τὸ πρόβλημα, τὸ ὁποῖον μᾶς ἀπασχολεῖ. Σοβαρὰ ζητήματα παραμένουν ἄλυτα, ὡς τὸ ζήτημα τῆς στρατιωτικῆς ἡγεσίας, τὴν ὁποίαν, ἀφοῦ διέσυρεν αὐτὴ αὕτη ἡ Κυβέρνησις, κατόπιν ἐπέβαλλεν εἰς τὴν Βουλὴν νὰ μὴν ὁμιλῇ περὶ αὐτῆς. Ἀλλὰ ὑπάρχει, ἴσως, διαφωνία μεταξὺ τῆς Κυβερνήσεως, σύγκρουσις ἀπὸ πολιτικοὺς ὑπολογισμοὺς καὶ κομματικὰς βλέψεις. Εἴμαστε ἀτυχῶς θεαταὶ παιζομένης πολιτικῆς κωμωδίας εἰς στιγμὰς Ἐθνικῆς τραγῳδίας. Θὰ σᾶς διαβάσω, κύριοι, δηλώσεις τοῦ ἀξιοτίμου ὑπουργοῦ ἐπὶ τοῦ Συντονισμοῦ κ. Στεφανοπούλου, αἱ ὁποῖαι, μὰ τὴν ἀλήθειαν, δὲν κάμνουν τίποτε ἄλλο, παρὰ νὰ δηλώνουν ἢ ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς τοῦ Συντονισμοῦ εἶναι ξένος πρὸς τὴν κατάστασιν ἢ ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν γνωρίζει τὶ κάνει. Τὸ ζήτημα, λέγει, ὁ κ. Στεφανόπουλος, τῆς ἀσφαλείας εἰς τὴν Πελοπόννησον (ἀναγινώσκει μακρὰς δηλώσεις τοῦ κ. Στεφανοπούλου εἰς τὴν ἐφημερίδα «Πατρὶς» Πύργου). Νομίζω, κύριοι, ὅτι πρόκειται περὶ διακεκριμένου ὑπουργοῦ, ὁ ὁποῖος δὲν θὰ ἔφθανεν εἰς τὸ σημεῖον νὰ δημοσιεύῃ ἀναληθῆ πράγματα.

§296Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Δὲν ἠξεύρω τὶ γράφει ὁ κ. Στεφανόπουλος. Τὸ ὑπουργεῖον τῶν Στρατιωτικῶν κάνει τὸ καθῆκον του.

§297Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Πάντως ἐλπίζω, ὅτι ὁ κ. Στεφανόπουλος θὰ διαψεύσῃ τὴν δήλωσίν του αὐτήν, διότι δὲν εἶναι δυνατὸν μέλη τῆς Κυβερνήσεως νὰ διατυπώνουν τοιαύτας γνώμας εἰς τὰς ἐφημερίδας.

§298Ι. ΚΙΝΙΑΣ. Αὐτὰ τὰ ἔγραψε διὰ τὸν Πύργον, ὄχι δι’ ὅλην τὴν Ἑλλάδα.

§299Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐτόνισα, κύριοι συνάδελφοι, τοῦτο, διὰ νὰ ἀντιληφθῇ ἡ Βουλή, ὅτι εὑρισκόμεθα σήμερον πρὸ μιᾶς Κυβερνήσεως τὴν ὁποίαν συγκροτοῦν παράταιροι ἑταῖροι, στρεφόμενοι ὁ εἷς κατὰ τοῦ ἄλλου.

§300Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Εἰς τὴν αὐτὴν ἐφημερίδα γράφεται, ὅτι ὁ κ. Στεφανόπουλος κατ’ ἐπανάληψιν ὑπέβαλλεν παραίτησιν ἀπὸ τὸ ὑπουργεῖον τοῦ Συντονισμοῦ ἕνεκα τῆς κακῆς καταστάσεως ἐν Πελοποννήσῳ.

§301Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Μάλιστα ἀναφέρεται καὶ αὐτὸ εἰς τὰς δηλώσεις τοῦ κ. Στεφανοπούλου. Ἐφ’ ὅσον, λοιπόν, εὑρισκόμεθα πρὸ ὑπουργῶν, οἱ ὁποῖοι μέμφονται αὐτὴν ταύτην τὴν Κυβέρνησιν, τί εἶναι δυνατὸν νὰ ἐλπίζῃ ὁ Ἑλληνικὸς λαὸς ἀπὸ μίαν τοιαύτην Κυβέρνησιν;

§302ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Καὶ ὅμως παραμένει, κύριε συνάδελφε.

§303Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐν τούτοις παραμένει εἰς τὴν ἐξουσίαν καὶ θὰ παραμένῃ. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ ὁ ἀξιότιμος Ἀρχηγὸς τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος νὰ τὸν κατηγορήσω καὶ νὰ τοῦ ἀποδώσω σοβαρὰς εὐθύνας, διότι ἡ λύσις εἰς τὴν ὁποίαν κατέληξε καὶ ἀπεδέχθη ὡς Ἀρχηγὸς τῆς πλειοψηφίας, νὰ σχηματισθῇ Κυβέρνησις ἀπὸ τὰ δύο Κόμματα, εἶναι λύσις ὄχι ἐθνική, ὄχι ἐξυπηρετικὴ τοῦ ἀγῶνος καὶ τὸ τονίζω τοῦτο, διὰ τοὺς ἐπιδεικνύοντας προσήλωσιν καὶ λατρείαν εἰς τοὺς δημοκρατικοὺς θεσμοὺς Φιλελευθέρους! Εἶναι λάκτισμα κατὰ τῶν κοινοβουλευτικῶν θεσμῶν καὶ κιβδήλωσις τοῦ πολιτεύματός μας, ὅταν ἵσταται ἐπὶ κεφαλῆς τῆς Κυβερνήσεως πρόσωπον, τὸ ὁποῖον, τόσον αὐτό, ὅσον καὶ ἡ πολιτική του, ἀπεδοκιμάσθησαν ὑπὸ τοῦ Ἑλληνικοῦ λαοῦ. Εἶναι δημοκρατικὸς θεσμὸς, κύριοι, τὸ νὰ διευθύνῃ καὶ προεδρεύη τῆς Κυβερνήσεως ἄνθρωπος, ὄχι ἁπλῶς μὴ ἀπολαμβάνων τῆς ἐμπιστοσύνης τοῦ λαοῦ, ἀλλὰ ἄνθρωπος εἰδικῶς ἀποδοκιμασθεὶς καὶ αὐτὸς καὶ ἡ πολιτική του; Ἐγώ, κύριοι, ὁμολογῶ, ὅτι δὲν ἀντιλαμβάνομαι, δὲν δύναμαι νὰ ἐννοήσω καὶ νὰ δεχθῶ τὴν λύσιν ταύτην σύμφωνον πρὸς τὸ πολίτευμά μας. Ἄν ἐδεχόμην ὅμως τὴν ἐκ τοῦ πολιτεύματος ἐκτροπήν, θὰ ἐζήτουν δυναμικώτερον ἡγέτην, τοῦ ὁποίου ἡ πολιτικὴ δὲν ὑπῆρξε τόσον καταφανῶς σφαλερὴ διὰ τὸ Ἔθνος. Ὡς πρὸς δὲ τὸν ἐπιβεβλημένον συναγερμόν, τὸν ὁποῖον ἐξήγγειλεν ἡ Κυβέρνησις καὶ ἐπὶ τοῦ ὁποίου στηρίζει τόσας προσδοκίας, ἐγὼ ἔχω σοβαρὰς ἀμφιβολίας. Πρωθυπουργὸς μὲ ὑπουργούς, οἱ ὁποῖοι χαρακτηρίζουν τὸν στρατὸν τοῦ ΕΛΑΣ ὡς ἐθνικόν, μὲ ἄλλους συρομένους μάρτυρας ὑπερασπίσεως δι’ ἐπικίνδυνα στελέχη τοῦ κομμουνιστικοῦ κόμματος, τὰ ὁποῖα διὰ δικαστικῆς ἀποφάσεως ἀποδεικνύονται ὡς τοιαῦτα, διότι κατεδικάσθησαν εἰς θάνατον....

§304Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Δημ. Ἔργων). Κύριε συνάδελφε, καὶ ἄλλοι συνάδελφοι καὶ σεῖς περιπίπτετε εἰς μίαν πλάνην. Ἐγὼ κατέθεσα ὑπὲρ ἑνὸς Ἕλληνος, ὁ ὁποῖος δὲν εἶναι κομμουνιστής. Ἡ δικαστικὴ ἀπόφασις εἶναι μία ἀπόφασις τριῶν στρατοδικῶν κατὰ δύο.

§305Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐφ’ ὅσον ἔχομεν δικαστικὴν ἀπόφασιν, ἡ ὁποία τὸν κατεδίκασεν εἰς θάνατον, ἐκεῖνον ὑπὲρ τοῦ ὁποίου παρουσιάζεται ὡς μάρτυς ὁ κ. ὑπουργὸς δὲν εἶναι...

§306Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. Ὁ ἄνθρωπος αὐτὸς εἶναι φωτογραφημένος καὶ μὲ βουλγάρους καὶ ἡ φωτογραφία ἐδημοσιεύθη.

§307Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Δημ. Ἔργων). Μὴ λησμονῆτε, κύριοι συνάδελφοι, ὅτι ἡ φωτογραφία περὶ τῆς ὁποίας ὁμιλεῖτε ἐλήφθη εἰς ἐποχήν, κατὰ τὴν ὁποίαν ἐδόθη ἐντολὴ ἀπὸ τὸ Στρατηγεῖον Μέσης Ἀνατολῆς νὰ ἀποχωρήσουν ἀπὸ τὴν Α. Μακεδονίαν οἱ βούλγαροι χωρὶς νὰ προκαλέσουν ἐπεισόδια καὶ ζημίας εἰς τὴν Ἑλλάδα. Πράγματι δὲ κατωρθώθη, ὥστε νὰ φύγουν οἱ βούλγαροι χωρὶς νὰ προκληθῇ οὐδεμία ζημία εἰς βάρος τῆς Ἑλλάδος. Αὐτὸ πάντως εἶναι γνωστόν. Ἡ φωτογραφία παριστάνει ἐθνικόφρονας πολίτας καὶ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀμφισβητηθῇ ἡ ἐθνικοφροσύνη τοῦ ἰατροῦ Βοσύλα καὶ ἄλλων ὡς καὶ πολιτικῶν φίλων τοῦ ἀξιοτίμου Ἀρχηγοῦ τῶν Ἐθνικῶν Φιλελευθέρων. Εἶναι γνωστόν, ὅτι ἡ φωτογραφία αὐτὴ ἐλήφθη εἰς μίαν ἐποχήν, ὅπου κατεβάλλετο ἐπίμονος προσπάθεια, ἵνα γίνῃ ἀποχώρησις τῶν βουλγάρων, χωρὶς νὰ προκληθοῦν ζημίαι εἰς βάρος τῶν Ἑλληνικῶν πληθυσμῶν τῆς Α. Μακεδονίας καὶ Θράκης. Εἶναι, ἐπίσης, γνωστόν, ὅτι ὁ Φωστερίδης ὑπεχρεώθη ἀπὸ τὸ Στρατηγεῖον τῆς Μέσης Ἀνατολῆς νὰ πάῃ εἰς τὴν Σόφιαν καὶ νὰ κλείσῃ συμφωνίαν μὲ τοὺς βουλγάρους, βάσει τῆς ὁποίας θὰ ἀπεχώρουν αὐτοὶ χωρὶς νὰ προκαλέσουν ζημίας εἰς Α. Μακεδονίαν καὶ Θράκην. Ἔτσι ἔχουν τὰ πράγματα καὶ ἔτσι ἔλαβον χώραν τὴν ἐποχὴν ἐκείνην.

§308Χ. ΚΑΡΑΪΣΚΟΣ. Οὐδεμία ἐντολὴ ἐκ μέρους τοῦ Στρατηγείου τῆς Μέσης Ἀνατολῆς ἐδόθη καὶ αὐτὸ τὸ ὁποῖον λέγει ὁ κ. ὑπουργὸς εἶναι ἀναληθές. Οὔτε εἰς τὸν Φωστερίδην ἐδόθη ἐντολὴ νὰ πάῃ εἰς τὴν Σόφιαν. (Θόρυβος, φωναί).

§309ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Κύριε Καραΐσκο, δὲν ἔχετε τὸν λόγον.

§310Χ. ΚΑΡΑΪΣΚΟΣ. Ἐγὼ ἤμην ἐκεῖ τὴν ἐποχὴν ἐκείνην καὶ γνωρίζω τὰ γεγονότα. Δὲν τὸν διέταξε τὸ Στρατηγεῖον τῆς Μέσης Ἀνατολῆς νὰ πάῃ εἰς τὴν Βουλγαρίαν. Τὰ Ἐθνικὰ ἀνταρτικὰ σώματα, ἠθέλησαν νὰ κτυπήσουν τοὺς βουλγάρους, διὰ νὰ μὴ κάνουν δὲ ζημίας, ὁ Μύλλερ ἔδωσε διαταγὴν νὰ φύγουν τὰ βουλγαρικὰ στρατεύματα, καὶ μετὰ νὰ εἰσέλθουν τὰ ἀνταρτικὰ σώματα.

§311ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Εἴμεθα ἐκτὸς τοῦ θέματος. Τί εἶναι αὐτὰ κύριε ὑπουργέ; (Φωναί, κωδωνοκρουσίαι, ἀντεγκλίσεις).

§312ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Δὲν ἐπιτρέπεται οὐδεμία διακοπή. Θὰ συνεχίσῃ ὁ ρήτωρ τὴν ὁμιλίαν του, διότι ἄλλως δὲν θὰ τελειώσωμεν ποτέ.

§313Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Δημοσίων Ἔργων). Κύριε Πρόεδρε, ἐφ’ ὅσον θίγονται ὡρισμένα πρόσωπα εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ λάβω τὸν λόγον καὶ νὰ δώσω τὰς ἀναγκαίας ἐξηγήσεις. Δὲν ἐπιτρέπεται νὰ θίγωνται ὡρισμένα πρόσωπα καὶ νὰ μὴ δίδωνται ἀπαντήσεις. Ἐκλείσθη ἡ συμφωνία εἰς Σόφιαν ἢ ὄχι; Καὶ διατί; διὰ νὰ μὴ ἀναταραχθῇ ὁ πληθυσμὸς τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας.

§314Π. ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπειδὴ πολλοὶ τῶν κ. κ. βουλευτῶν εἶναι πιθανὸν νὰ μὴ εἶναι κατατοπισμένοι ἐπὶ τοῦ τρόπου καθ’ ὃν ἐγένετο ἡ μεταβίβασις τῆς ἐξουσίας ἀπὸ τοὺς βουλγάρους εἰς τοὺς Ἕλληνας, ὀφείλω νὰ κατατοπίσω τὴν Βουλήν, διότι μετέβην ἐκεῖ καὶ εἶχα τὴν εὐκαιρίαν νὰ ἐρευνήσω καὶ νὰ διαπιστώσω τὰ πράγματα. Πρέπει νὰ σᾶς εἴπω, ὅτι ἐνῷ εἰς τὴν ὑπόλοιπον Ἑλλάδα ἐγένετο ἡ ἀποχώρησις τῶν Γερμανῶν, χωρὶς τὸ Στρατηγεῖον τῆς Μέσης Ἀνατολῆς ἢ οἱ ἀντιπρόσωποί του ἐδῶ νὰ συνεννοηθοῦν διὰ νὰ γίνῃ κατὰ τρόπον ὁμαλὸν ἡ ἀποχώρησις — καὶ δι’ αὐτὸ ἔχομεν πολλὰς καταστροφάς, αἱ ὁποῖαι ἐσημειώθησαν κατὰ τὰς τελευταίας ἡμέρας — εἰς τὴν Θράκην καὶ τὴν Ἀνατολικὴν Μακεδονίαν — καὶ νομίζω, ὅτι αὐτὸ ἦτο μία πρόνοια ἐξαιρετικὰ σοφὴ ἐκ μέρους τοῦ Στρατηγείου τῆς Μέσης Ἀνατολῆς — ἐλήφθησαν μέτρα καὶ διεβιβάσθησαν εἰς τὸν Μύλλερ καὶ ἡ ἐντολὴ αὐτὴ μετεβιβάσθη καὶ εἰς τὸν Φωστερίδην, διὰ τὴν ὁμαλὴν μετάβασιν ἀπὸ τοῦ καθεστῶτος τῆς κατοχῆς καὶ τῆς δουλείας, εἰς τὸ καθεστὼς τῆς ἐλευθερίας. Εἰς αὐτὸν τὸν λόγον ὀφείλεται καὶ τὸ γεγονὸς, ὅτι καμμία γέφυρα εἰς τὴν Ἀνατολικὴν Μακεδονίαν καὶ τὴν Θράκην δὲν κατεστράφη, ἐξαιρέσει τοῦ τροχαίου ἐκείνου ὑλικοῦ, τὸ ὁποῖον μετέφερον οἱ βούλγαροι εἰς Βουλγαρίαν, πρᾶγμα, διὰ τὸ ὁποῖον πρέπει νὰ εἴμεθα εὐγνώμονες ἀπέναντι τῶν συμμάχων μας, οἱ ὁποῖοι ἔδωσαν τὴν ἐντολὴν αὐτήν. Πράγματι ὁ κ. Φωστερίδης — καὶ αὐτὸ τὸ διεπίστωσα ἀπὸ τοῦ 1945, ὅταν τὸν Ἰούνιον μετέβην εἰς τὴν Θράκην καὶ ἠρεύνησα τὴν περίπτωσιν — διετάχθη ἀπὸ τὸ Στρατηγεῖον Μέσης Ἀνατολῆς καὶ τὴν διαταγὴν τὴν μετεβίβασεν ὁ Μύλλερ.

§315Α. ΠΑΠΑΔΗΜΟΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Παιδείας). Ὅσα εἶπεν ὁ κ. Κανελλόπουλος εἶναι ἐν μέρει ἀληθῆ. Ὄχι διότι τοῦ ἀποδίδω πρόθεσιν κακὴν, ἀλλὰ διότι, ἐπισκέπτης ἁπλοῦς τῆς περιφερείας ἐκείνης, ἐπληροφορήθη μόνον ἐν μέρει τὴν ἀλήθειαν. Ἡ περιφέρεια ἡ κατεχομένη ὑπὸ τῶν βουλγάρων δὲν ἐσώθη χάρις εἰς τὰ μέτρα τὰ ὁποῖα ἀνέφερεν ὁ κ. Κανελλόπουλος, ἀλλὰ χάρις εἰς τὴν ἑδραίαν πεποίθησιν τῶν βουλγάρων, ὑποστηριζομένων ὑπὸ τῶν ἐχθρῶν τῆς Πατρίδος, ὅτι ἡ Θράκη θά παρέμενε Βουλγαρική. Τὸ ἀπίστευτον μέχρι τῆς τελευταίας στιγμῆς. Ἐπικαλοῦμαι ἐν προκειμένῳ καὶ τὴν γνώμην τοῦ κ. Καραΐσκου. Συνεπῶς πρέπει νὰ ὁλοκληρωθῇ ἡ ἄποψις τοῦ κ. Κανελλοπούλου, διότι εἶναι ἀνάγκη νὰ ἀκουσθῇ ἡ ἀλήθεια ἐπὶ τοῦ σοβαρωτάτου τούτου ζητήματος.

§316Χ. ΚΑΡΑΪΣΚΟΣ. Ἐκεῖνο, τὸ ὁποῖον θέλω νὰ διορθώσω εἶναι τοῦτο: δὲν εἶναι οἱ σύμμαχοι ἐκεῖνοι οἱ ὁποῖοι διέταξαν τὸν Φωστερίδην νὰ μεταβῇ εἰς τὴν Σόφιαν. Τὴν ἐποχὴν καθ’ ἣν ἐπῆγεν ὁ Φωστερίδης εἰς τὴν Δράμαν νὰ συζητήσῃ μὲ τὸν βούλγαρον στρατηγόν, παρευρίσκετο καὶ ἐξέχων βούλγαρος κομμουνιστής, ὁ ὁποῖος ἐχολώθη διὰ τὴν παράδοσιν ὁλοκλήρου τῆς Ἀνατολικῆς Μακεδονίας καὶ τῆς Θράκης εἰς τὰ Ἐθνικὰ ἀνταρτικὰ σώματα καὶ παρετήρησε εἰς τὸν βούλγαρον στρατηγὸν ὅτι κανεὶς ἄλλος δὲν ἐκπροσωπεῖ τὴν Βουλγαρικὴν Κυβέρνησιν, ἀλλὰ μόνον αὐτός, διότι τὴν Βουλγαρίαν τώρα τὴν κυβερνοῦν κομμουνισταί. Κατόπιν τούτου ὁ Βούλγαρος στρατηγὸς ἠναγκάσθη νὰ καλέσῃ τὸν Φωστερίδην εἰς Σόφιαν. Ὁ Μύλλερ δὲν ἀνεμίχθη ποσῶς εἰς τὴν ὑπόθεσιν αὐτήν.

§317Κ. ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ. Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Δημοσίων Ἔργων, ἐνόμισεν, ὅτι ἠθελήσαμεν νὰ ἀμφισβητήσωμεν τὰ πατριωτικά του αἰσθήματα. Εἰς οὐδενὸς τὴν σκέψιν ἐπέρασε τοῦτο. Ἄλλωστε δὲν πρόκειται σήμερον νὰ κριθῇ, ἐὰν ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Δημοσίων Ἔργων ἔχει πατριωτικὰ αἰσθήματα ἢ ὄχι· ὑποθέτω δέ, ὅτι τοῦτο δὲν εἶναι τὸ θέμα τῆς ὁμιλίας τοῦ ἀπὸ τοῦ βήματος ρήτορος. Τὴν Βουλὴν ἀπασχολεῖ, ἐὰν ἡ πολιτικὴ ἡ ἐφαρμοζομένη σήμερον εἶναι ἐπιτυχὴς ἢ ὄχι. Ἐλέχθη, κύριοι, ὅτι μία ἀπόφασις ἡ ὁποία ἐξεδόθη διὰ ψήφων 3 κατὰ 2, δὲν ἔχει ἀξίαν διὰ τὸν κ. ὑπουργὸν τῶν Δημοσίων Ἔργων. Καὶ ἐρωτῶ, εἶναι δυνατόν...... (Φωναί, θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§318Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ὀφείλω μίαν ἀπάντησιν εἰς τὸν ἀξιότιμον κ. ὑπουργόν. Δὲν διενοήθην, κ. ὑπουργέ, νὰ σᾶς ἀμφισβητήσω τὰ πατριωτικά σας αἰσθήματα. Γνωρίζω τὸ ἦθος σας καὶ τὸν πόνον σας διὰ τὴν Ἑλλάδα. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον θέλω νὰ σᾶς εἴπω εἶναι τοῦτο...

§319Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Τί πράττοντες, κύριε συνάδελφε;

§320Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Προσερχόμενος μάρτυς ὑπερασπίσεως.

§321Σ. ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ. Ἐὰν ἡ συνείδησις ἐπιβάλῃ εἰς ἕνα ἄνθρωπον νὰ εἴπῃ μίαν ἀλήθειαν καὶ λέγει τὴν ἀλήθειαν, πράττει τό καθῆκον του. Τοῦτο μόνον ἔπραξα καὶ ἐγώ. Ἐγνώριζα ἕνα πραγματικὸν γεγονὸς καὶ περὶ αὐτοῦ καὶ μόνον ἐμαρτύρησα. Εἶχον ὑποχρέωσιν.

§322Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἔχω τὴν γνώμην, κύριοι συνάδελφοι, διὰ νὰ ἐπανέλθω εἰς τὸ ζήτημα, τὸ ὁποῖον ἐξήταζα πρὸ τῆς διακοπῆς, ὅτι ἡ Κυβέρνησις, μὲ τοιούτους ὑπουργούς, μὲ ὑπουργόν, ὁ ὁποῖος κάμνων λογοπαίγνιον χαρακτηρίζει τὸν ΕΛΑΣ ὡς Ἐθνικὸν στρατόν, μὲ ὑπουργόν, ὁ ὁποῖος προσῆλθεν ὡς μάρτυς ὑπερασπίσεως ὑπὲρ κομμουνιστοῦ, διότι ἡ φωνὴ τῆς συνειδήσεώς του, τὸν προέτρεπεν εἰς αὐτὸ τὸ καθῆκον, μὲ Πρωθυπουργόν, ὁ ὁποῖος μεταβαίνει διὰ τὸν συναγερμὸν εἰς τὴν Θεσσαλονίκην καὶ καθ’ ὁδὸν κάμνει σύγχυσιν μεταξὺ Ἐθνικοῦ συναγερμοῦ καὶ κομματικῆς ἀνασυγκροτήσεως — αὐτὸ ἀφορᾷ τὴν ἐπερώτησιν, τὴν ὁποίαν θὰ ἀναπτύξῃ μετ’ οὐ πολὺ ὁ κ. Κουλουμβάκης — μὲ τοιοῦτον Πρωθυπουργόν, ὑπὸ τοιαύτας συνθήκας καὶ ὑπὸ τοιούτους ὅρους, δὲν θὰ δυνηθῇ, ἐπιτρέψατέ μοι νὰ τὸ πιστεύω, δὲν θὰ δυνηθῇ, λέγω, ἡ Κυβέρνησις, οὔτε τὰς ἐθνικὰς δυνάμεις, οὔτε καὶ τὴν ἐθνικὴν ψυχὴν νὰ συνεγείρῃ. Σειρὰ τοιούτων γεγονότων εἶχεν ὡς ἀποτέλεσμα, κύριοι βουλευταί, τὴν παραμέλησιν, τελείως, τοῦ ζητήματος τοῦ μοναδικοῦ, τοῦ ζητήματος τοῦ σοβαροῦ, τῆς ἀνταρσίας. Καὶ ἐπειδὴ κατὰ κόρον ἐλέχθησαν καὶ ἐπειδὴ κατ’ ἐπανάληψιν ἀνεπτύχθησαν πρὸ ἡμῶν τὰ παράπονα, θὰ ἀναφέρω ἕνα γεγονός, τὸ ὁποῖον δὲν εἶναι γνωστὸν μέχρι σήμερον εἰς τὴν Βουλήν, διὰ νὰ ἀντιληφθῆτε ὅλοι σας διὰ ποῖον λόγον δὲν γίνεται συστηματικῶς ὁ ἀγὼν κατὰ τῆς ἀνταρσίας. Δὲν ὑπάρχει ἡγεσία πολιτική, δὲν ὑπάρχει στρατιωτική. Τὸ γεγονὸς δέ, τὸ ὁποῖον θὰ σᾶς ἀναφέρω θὰ σᾶς πείσῃ, κύριοι βουλευταί, πὼς δὲν ἀπέχω τῆς ἀληθείας. Ἀφορᾷ τὸν ἀξιότιμον ὑπουργὸν τῆς Δημοσίας Τάξεως καὶ ἀναφέρεται εἰς τὰ ἐπεισόδια τῆς Ἀμαλιάδος. Εἰς τὰς 7 μ.μ. ἐξεδηλώθη ἡ κατὰ τῆς Ἀμαλιάδος ἐπίθεσις. Εἰδοποιήθησαν ἀμέσως ὅλα τὰ πλησίον κέντρα αὐτοστιγμεί. Τηλεφωνικῶς εἰδοποιήθη καὶ ἡ Πάτρα. Διλοχία ἀπεστάλη εἰς τὴν Ἀμαλιάδα. Ἀλλ’ εὑρέθημεν πρὸ τοῦ ἑξῆς καταπληκτικοῦ γεγονότος, ὅτι ἡ ἁμαξοστοιχία, ἡ ὁποία μετέφερε τὴν διλοχίαν ἐστάθμευσεν εἰς τὸ χωρίον Καρακούζι, τὸ ὁποῖον εὑρίσκεται 5 λεπτὰ πρὸ τῆς Ἀμαλιάδος.

§323Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). (Μειδιῶν) Ἤμουν ἐκεῖ καὶ τὴν ἐσταμάτησα ἐγώ;

§324Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν πρέπει νὰ γελᾶτε, κύριε ὑπουργέ. Διότι, ἐὰν νομίζητε, ὅτι μόνον δι’ ὅσα πράττετε αὐτοπροσώπως πρέπει νὰ σᾶς ἐλέγχωμεν, τότε πρὸς τί τὸ δικαίωμα τοῦ ἐλέγχου τῆς Βουλῆς; Θὰ προχωρήσω καὶ θὰ ἰδῆτε, ὅτι σημειοῦται καὶ ἄλλη πολὺ μεγαλυτέρα παράλειψις, ἥτις μοὶ δίδει τὸ δικαίωμα νὰ ἐλέγξω καὶ νὰ κατηγορήσω τὴν ὑπηρεσίαν καὶ τὰ ὄργανά σας. Ἀφήσατέ με νὰ ἐξιστορήσω τὸ γεγονὸς καὶ εἰς τὴν Βουλὴν ἀπόκειται νὰ κρίνῃ τοῦτο. Ἐστάθμευσε, κύριοι συνάδελφοι, ἡ ἁμαξοστοιχία πρὸ ἑνὸς χωρίου, 5 λεπτὰ ἀπέχοντος ἐκ τῆς Ἀμαλιάδος καὶ ἡ διλοχία αὐτὴ παρέμεινεν ἐκεῖ, εἰς τὸ Καρακούζι, ἐπὶ 6½ ὥρας, ἐνῷ ἦτο δυνατὸν διὰ 5 λεπτὰ σιδηροδρομικῶς ἢ διὰ ἡμίσειαν ὥραν πεζῆ νὰ εἶναι μέσα εἰς τὴν Ἀμαλιάδα. Ἀλλὰ δὲν ἔκαμε μόνον τοῦτο. Ἐνῶ ἐκινήθη μετὰ 6½ ὥρας ἀπὸ τῆς ἀφίξεώς της εἰς Καρακούζι, δὲν ἔλαβε τὰ στοιχειώδη μέτρα, τὰ ὁποῖα ἐπεβάλοντο καὶ εἰς τὰ ὁποῖα συνίστατο ἡ ἀποστολή της. Ἀντὶ νὰ σπεύσῃ νὰ καταλάβῃ τὰς ἐξόδους τῆς πόλεως, ὁπότε ἀναμφισβητήτως θὰ συνελάμβανε καὶ θὰ ἐξόντωνεν ὅλους τοὺς συμμορίτας, δὲν ἔκαμε τοῦτο. Ἀλλὰ καὶ ἔπειτα, ὅταν οἱ συμμορῖται κουρασμένοι ἀπεχώρουν, ἀντὶ νὰ τραπῇ εἰς καταδίωξίν των, δὲν τὸ ἔκαμε καὶ τοῦτο. Εἶναι πρᾶξις, διὰ τὴν ὁποίαν πρέπει νὰ συγχωρῶμεν τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Δημοσίας Τάξεως; Εἶναι πρᾶξις, διὰ τὴν ὁποίαν δὲν ἔχομεν τὸ δικαίωμα νὰ τὸν ψέξωμεν καὶ νὰ τὸν ἐλέγξωμεν;

§325ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Καὶ τί πταίει εἰς αὐτὸ ὁ κ. ὑπουργός;

§326Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Παλαιὸς κοινοβουλευτικὸς ἀνὴρ σεῖς, θὰ πρέπῃ νὰ γνωρίζητε διατὶ πταίει. Ἐὰν καὶ εἰς αὐτὸ δὲν ἔχωμεν τὸ δικαίωμα νὰ ἐλέγξωμεν τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Δημοσίας Τάξεως, νομίζω, ὅτι πρέπει νὰ καταργηθῇ τελείως τὸ δικαίωμα τοῦ ἐλέγχου. Ἡ Βουλὴ ἐλέγχει τὸν ἁρμόδιον καὶ ὑπεύθυνον ὑπουργόν. Ἀλλ’ ἂς προχωρήσω διὰ νὰ σᾶς εἴπω κατὰ τὶ ἐπὶ πλέον ἔπταισεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως.

§327ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Στρατὸς ἦταν ἢ χωροφυλακή;

§328Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Διλοχία στρατοῦ.

§329Δ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Καὶ αὐτὰ συνέβησαν πρὸ τῆς ἐπιθέσεως;

§330Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Πρὸ τῆς ἐπιθέσεως, ἀλλὰ καὶ μετὰ τὴν ἐπίθεσιν. Διότι δὲν κατεδίωξαν τοὺς συμμορίτας, οὔτε κατέλαβον τὰς εἰσόδους τῆς πόλεως διὰ νὰ ἐμποδίσουν τὴν φυγήν των, ἀλλὰ τοὺς ἀφῆκαν ἀνενοχλήτους νὰ φύγουν καὶ νὰ διανυκτερεύσουν εἰς ἕνα χωρίον ἔξω τῆς Ἀμαλιάδος καὶ κατόπιν ἀνενόχλητοι νὰ φύγουν τὴν ἄλλην ἡμέραν. Δὲν εἶναι ζήτημα, λοιπόν, κύριοι συνάδελφοι, διὰ τὸ ὁποῖον δύναμαι νὰ ἐλέγξω τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Δημοσίας Τάξεως;

§331Β. ΣΑΓΙΑΣ. Ἐπὶ κεφαλῆς ποῖος ἦταν;

§332Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Δὲν θέλω νὰ ὀνομάσω ἄτομα. Δὲν γνωρίζω.

§333ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Ἀνώτερος ἀξιωματικὸς ἢ κατώτερος;

§334Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀνώτερος.

§335Δ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ. Οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ πρέπει νὰ κατηγορηθοῦν καὶ νὰ εἰσαχθοῦν εἰς τὸ Στρατοδικεῖον. Τί τοὺς ἐπέβαλε τὸ καθῆκον των;

§336Γ. ΣΤΑΜΑΤΗΣ. Θίγετε ἕνα λαμπρὸν ἀξιωματικὸν τοῦ στρατοῦ. Ἡ διλοχία ἐκινήθη μετὰ τὴν εἴσοδον τῶν ἀνταρτῶν εἰς τὴν Ἀμαλιάδα τὴν 12ην νυκτερινὴν καὶ δὲν ἠδύνατο νὰ δράσῃ ἐντὸς τῆς Ἀμαλιάδος στρατιωτικῶς ἐκείνην τὴν στιγμήν. Κανεὶς κανονισμὸς δὲν τὸ λέγει αὐτό. (Θόρυβος, κωδωνοκρουσίαι).

§337Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως) Ἐπὶ τῇ βάσει τῶν στοιχείων, τὰ ὁποῖα ἀνεκοινώθησαν εἰς τὸ ὑπουργεῖον τῆς Δημοσίας Τάξεως, τὰ γεγονότα ἔλαβον χώραν ὡς ἑξῆς: «Τὴν 20ὴν ὥραν τῆς 24ης (ἀναγινώσκει)... ...............................». Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀναφορά, ἡ ὁποία ἐκθέτει τὰ γεγονότα καὶ ἡ ὁποία ὑπεβλήθη εἰς τὸ ὑπουργεῖον Δημοσίας Τάξεως. Ἐὰν ἐσημειώθησαν παραλείψεις, διεξάγονται ἀνακρίσεις ἐπὶ τῆς κινήσεως καὶ στάσεως τῶν τμημάτων, τὸ πόρισμα τῶν ὁποίων δὲν ἔχει ληφθῆ. Ἐὰν ἔχητε πληροφορίας ἐπ’ αὐτοῦ, τὸ ὑπουργεῖον Δημοσίας Τάξεως θὰ ἐπεθύμει νὰ γνωρίζῃ τὰ στοιχεῖα, τὰ ὁποῖα κατέχετε. Εἰς τοιαύτας περιπτώσεις, αὐτομάτως γίνεται ἡ ἐπέμβασις ἐκ γειτονικῶν τμημάτων, τὰ ὁποῖα σπεύδουν νὰ ἀποστείλουν, ὅ,τι δύναμιν ἔχουν εἰς τὴν διάθεσίν των. Ἐὰν ἐσημειώθη βραδύτης ἢ ἄλλο τι, αὐτὸ μένει πρὸς ἐξακρίβωσιν.

§338Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Διαβεβαιῶ ὑπευθύνως τὴν Βουλὴν καὶ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Δημοσίας Τάξεως, ὅτι αἱ πληροφορίαι, τὰς ὁποίας ἔχει εἶναι ἀναληθεῖς. Διαβεβαιῶ ὑπευθύνως τὴν Βουλὴν καὶ τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Δημοσίας Τάξεως, ὅτι ἡ διλοχία, ἡ ὁποία κατέφθασε, παρέμεινεν ἐπὶ 6½ ὥρας καὶ ὅτι, ὅταν ἔφθασεν εἰς Ἀμαλιάδα καὶ τότε ἀκόμη εὑρίσκοντο συμμορῖται ἐντὸς τῆς πόλεως καὶ εἰς τὸ Γεράκι, ἓν τέταρτον τῆς ὥρας, ἐκτὸς τῆς Ἀμαλιάδος. Βεβαιῶ τὸν κ. ὑπουργόν, ἐπισήμως, ὅτι ὄχι μόνον τὰς ἐξόδους δὲν κατέλαβεν, ἀλλὰ οὐδὲ κἂν ἠσχολήθη μὲ τὴν ἐπιδρομὴν ἐναντίον τῆς Ἀμαλιάδος. Ἀλλὰ ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον, ἐπίσης, θὰ ἐκθέσω πρὸς τὸν κ. ὑπουργόν, διὰ νὰ μοὶ δώσῃ τὸ δικαίωμα τοῦ ἐλέγχου ὁ ἀγαπητὸς κ. συνάδελφος κατὰ τοῦ κ. ὑπουργοῦ, εἶναι ὅτι, ὡς διατείνονται καὶ διαμαρτύρονται οἱ στρατιωτικοὶ ἐκεῖνοι, περὶ τῶν ὁποίων ὁμιλῶ, ἐπανειλημμέναι ἀναφοραί, ἐπανειλημμέναι ἐκκλήσεις πρὸς τὸ ὑπουργεῖον Δημοσίας Τάξεως, ἐκ μέρους τῶν στρατιωτικῶν δυνάμεων ἐγένοντο, ὅπως τοὺς ἀποσταλοῦν διάφορα μέσα ἐπικοινωνίας, διαβιβάσεων καὶ μεταφορῶν. Ἐν τούτοις παρὰ τὰς ἐπανειλημμένας παρακλήσεις τῶν στρατιωτικῶν δυνάμεων, δὲν τὰ ἔστειλαν. Ἅμα ὅμως συνέβη τὸ ἐπεισόδιον τῆς Ἀμαλιάδος, μετὰ ὥρας ἐστάλησαν εἰς τὴν διλοχίαν. Αὐτά, κύριοι συνάδελφοι, δὲν ἀποτελοῦν παράλειψιν ἐλεγκτέαν τοῦ κ. ὑπουργοῦ τῆς Δημοσίας Τάξεως;

§339Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Ἔπειτα, ἐὰν δὲν ἀπεστάλησαν ἐνισχύσεις, αὐτὸ δὲν εἶναι ἔργον τοῦ ὑπουργοῦ τῆς Δημοσίας Τάξεως.

§340Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀπὸ τὸ ὑπουργεῖον Ἀσφαλείας ἐζητήθησαν καὶ ἐστάλησαν, μετὰ τὴν ἐπίθεσιν ὅμως.

§341Γ. ΤΖΩΡΤΖΟΠΟΥΛΟΣ. Ἦτο ὁ Συνταγματάρχης Κατσαμπῆς;

§342Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε συνάδελφε, ἐπὶ κεφαλῆς τῆς δυνάμεως ἦτο ὁ Συνταγματάρχης τῆς χωροφυλακῆς Κατσαμπῆς.

§343Ι. ΦΩΤΟΠΟΥΛΟΣ. Ἐπὶ κεφαλῆς τῆς διλοχίας ἦτο ὁ Συνταγματάρχης Καραφωτιᾶς, διοικητὴς τῆς διλοχίας Ἀγρινίου. Ὁ Κατσαμπῆς εἶχε τὴν γενικὴν διεύθυνσιν.

§344Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Τὰ Τάγματα Ἐθνοφρουρᾶς δὲν ὑπάγονται εἰς τὸ Ὑπουργεῖον Δημοσίας Τάξεως. Ὑπάγονται εἰς τὸ Ἐπιτελεῖον, εἶναι στρατός. Ἡ διλοχία Ἀγρινίου ἐκινήθη κατὰ παράκλησιν καὶ κατὰ παρέκβασιν τῆς ἀποστολῆς της, διότι ἡ μονὰς αὐτὴ δὲν ἀνήκει εἰς τὴν Χωροφυλακήν. Ὁ Ἀνώτερος Διοικητὴς τῆς Χωροφυλακῆς, παρεκάλεσε νὰ ἀποσταλῇ μία δύναμις, λόγῳ κατεσπευσμένης ἀνάγκης, εἰς Ἀμαλιάδα. Καὶ κατ’ ἀνάγκην δὲν εἶχε προλάβει νὰ καταρτισθῇ πλήρως τὸ τάγμα. Ἐὰν ὑπάρχουν μομφαὶ ἐναντίον τῶν ἀξιωματικῶν, θὰ ἐξετασθοῦν.

§345Ι. ΦΩΤΟΠΟΥΛΟΣ. Οἱ ἀξιωματικοὶ καὶ ὁ Καραφωτιᾶς, ἐξετέλεσαν τὸ καθῆκον των. Ἔφθασαν τὴν δευτέραν πρωϊνὴν καὶ δὲν ἦτο δυνατὸν νὰ κινηθοῦν περαιτέρω, διὰ νὰ καταλάβουν τὴν Ἀμαλιάδα, διότι δὲν ἐγνώριζον, οὔτε τὴν δύναμιν, οὔτε τὴν θέσιν τοῦ ἐχθροῦ. Αὐτὸς εἶναι ὁ λόγος, διὰ τὸν ὁποῖον δὲν εἰσῆλθον εἰς Ἀμαλιάδα.

§346Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀλλοίμονον, κύριοι βουλευταί, ἐὰν τοιαῦτα σφάλματα, τοιαῦται παραλείψεις ἐγκληματικαί, αἱ ὁποῖαι θὰ ἔπρεπε νὰ ἔχουν ὡς ἀποτέλεσμα τὴν τιμωρίαν καὶ τὴν παραίτησιν τοῦ ὑπουργοῦ, δὲν ἐγένοντο ἀντικείμενον ἐλέγχου. Διότι ὡς ὑπενθύμισεν προχθὲς κάποιος συνάδελφος, εἰς παλαιοτέραν πλέον εὔθικτον ἐποχὴν καὶ τὰ ἐλάχιστα γεγονότα, ἦτο δυνατὸν νὰ φέρουν τοὺς ὑπουργοὺς εἰς παραίτησιν. Σᾶς ὑπενθυμίζω τὴν παραίτησιν τοῦ ἐκλεκτοῦ συναδέλφου κ. Γιαννοπούλου, ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν, εἰς τὰ 1934, ὁ ὁποῖος, ἐπειδὴ ἕνας κατηγορούμενος συνελήφθη ἀπὸ ἕναν πολίτην καὶ ὄχι ἀπὸ τὴν Ἀστυνομίαν, ἐνόμισεν ἑαυτὸν θιγέντα καὶ ὑπέβαλε τὴν παραίτησίν του, παρὰ τὰς παρακλήσεις καὶ τὴν ἐπιμονὴν τῆς τότε Κυβερνήσεως. Ἀλλὰ σήμερον, δὲν ἠξεύρω, πῶς διεμορφώθησαν, τὰ πολιτικὰ ἤθη, ὥστε τόσον σοβαρὰ γεγονότα, νὰ μὴν εἶναι ἀντικείμενα κἂν ἐλέγχου καὶ νὰ μὴ ἐννοῇ ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως, διατί τὸν ἐπερωτῶ καὶ τὸν ἐλέγχω. Θέλει ἴσως νὰ παραστήσῃ, ὅτι εἶναι ξένος πρὸς τὸ περιεχόμενον τοῦ ἐλέγχου, διὰ τὴν παράλειψιν τὴν ἐγκληματικήν, τὴν ὁποίαν ἐπέδειξεν ἡ διλοχία.

§347Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Δὲν ἠξεύρετε, πόσον θὰ ἤθελον νὰ σᾶς εὐχαριστήσω, καὶ σᾶς καὶ τοὺς ἄλλους ἐκ τῶν κ.κ. συναδέλφων, οἱ ὁποῖοι τόσον πολὺ θὰ ηὐχαριστοῦντο, ἐὰν ἔβλεπον τὴν παραίτησίν μου. Ἀλλὰ εἰς τὸν ἀνταρτοπόλεμον, ὅπλον εἶναι ὁ αἰφνιδιασμός. Εἶναι τὸ μόνον ὅπλον τῶν ἀνταρτῶν. Ἀλλοίμονον ἐὰν θέλετε νὰ φθάσουν εἰς ἀλλεπαλλήλους παραιτήσεις, ἐκ τοῦ λόγου τούτου, οἱ ὑπουργοί. Δὲν θὰ ἔφθανον οἱ βουλευταὶ ὅλοι, διὰ νὰ ἀντικαθιστοῦν ὁ εἷς τὸν ἄλλον. Διότι κάθε ἡμέραν γίνονται αἰφνιδιασμοὶ ἀνταρτῶν, πότε εἰς μίαν πόλιν καὶ πότε εἰς ἄλλην. Εἰς Δολιανά, Ἀμαλιάδα, κλπ. εἶναι μία φάσις τοῦ πολέμου αὐτοῦ, τοῦ ἀνταρτοπολέμου. Αὐτὸ εἶναι τὸ ὅπλον, ὁ αἰφνιδιασμός. Ἐὰν θέλετε νὰ ψέξητε τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι δὲν ἔχει παντοῦ, εἰς κάθε πόλιν, ἀπὸ ἕνα τάγμα στρατοῦ διὰ νὰ τὰς προφυλάξῃ, αὐτὸ εἶναι ἄλλο ζήτημα. Ἀλλά, δὲν θὰ ἔφθανον ὅλοι οἱ Ἕλληνες, διὰ νὰ φρουροῦν κάθε χωρίον καὶ κάθε πόλιν, μήπως τυχὸν ἔλθει κανένα τμῆμα ἀνταρτῶν καὶ κάμει αἰφνιδιασμόν. Τὸ ὅπλον τους εἶναι αὐτό. Αὐτὸς εἶναι ὁ ἀνταρτοπόλεμος. Καὶ πρέπει νὰ γίνουν κινήσεις ἀπὸ παντοῦ πρὸς ἐξόντωσιν τῶν συμμοριῶν διὰ νὰ παύσουν αὐταὶ αἱ ἐπιδρομαί.

§348Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριε ὑπουργέ, θὰ μοῦ ἐπιτρέψητε νὰ σᾶς ἀπαντήσω, ὅτι ὑπάρχει διαβάθμισις παραλείψεων ποὺ σᾶς καθιστᾷ ἄλλοτε ἀνεύθυνον καὶ ἄλλοτε ὑπεύθυνον, ἀλλὰ στὸ ζήτημα τῆς Πελοποννήσου, ἡ παράλειψίς σας, σᾶς καθιστᾷ ὑπεύθυνον σὲ βαθμὸ παραιτήσεως. Ὑπενθυμίζω εἰς τὴν Βουλὴν καὶ εἰς ὑμᾶς, κύριε ὑπουργέ, ὅτι ἐπὶ τρεῖς μῆνας διὰ τὸ σοβαρὸν αὐτὸ ζήτημα τῆς ἀσφαλείας τῆς Πελοποννήσου δὲν ὑπῆρχεν ἁρμοδιότης. Μετεβαίναμεν εἰς τὸν κ. ὑπουργὸν τῆς Δημοσίας Τάξεως νὰ ζητήσωμεν προληπτικὰ μέτρα μᾶς ἀπαντοῦσε «ἔχω ἀποξενωθῆ πάσης ἁρμοδιότητος». Ἐπηγαίναμεν εἰς τὸ Ἐπιτελεῖον καὶ μᾶς ἔλεγον «θὰ πάρωμεν τὴν ἁρμοδιότητα στὰς 5 Δεκεμβρίου». Καὶ γενικὰ οἱ ἐκπροσωποῦντες τὴν Πελοπόννησον ἐπήγαιναν ἀπὸ τὸν κ. ὑπουργὸν εἰς τὸ Ἐπιτελεῖον διὰ νὰ πληροφορηθοῦν ποῖος εἶναι ὁ ἁρμόδιος! Διεμαρτυρήθησαν μάλιστα μίαν ἡμέραν εἰς κάποιον ἀνώτερον ἀξιωματικὸν συνταγματάρχην, διὰ τὴν ἀνυπαρξίαν ἁρμοδιότητος, καὶ αὐτὸς κυνικώτατα τοὺς ἀπήντησεν, «ἐγὼ τὸ μόνο ποὺ ἔχω νὰ σᾶς δώσω εἶναι αἱ εὐχαί μου», στοὺς αἰφνιδιασμοὺς δὲ τοῦ κ. ὑπουργοῦ, ἔχω ἐπὶ προσθέτως νὰ ἀπαντήσω, ὅτι εἰδικὰ εἰς τὸ ζήτημα τῆς Ἀμαλιάδος εἴχαμε σαφεῖς ἐνδείξεις πρὸ ἡμερῶν πὼς οἱ ἀντάρται περιεστρέφοντο μὲ σκοπὸν ἐπιθέσεως κατὰ τῆς Ἀμαλιάδος καὶ συγκεκριμένα ἀνεφέραμεν εἰς τὰς ἀναρμοδίους ὑπηρεσίας, τὴν πρόθεσιν τῶν ἀνταρτῶν. Ἐν τοιαύτη περιπτώσει, κύριε ὑπουργέ, σᾶς εἴχομεν εἰδοποιήσει, ἠμπορεῖτε λοιπὸν σήμερον νὰ λέγετε, ὅτι αἰφνιδιάσθητε, ὅτι εἰς κάθε αἰφνιδιασμὸν δὲν ἠμπορεῖτε νὰ ἀνταποκριθῆτε καὶ δὲν σᾶς βαρύνει σᾶς τὸν ἁρμόδιον ὑπουργὸν καμμία ἐνοχὴ διὰ τὴν πρᾶξιν ταύτην; Ὄταν ἔρχωνται ἐπισήμως οἱ βουλευταὶ καὶ σᾶς λέγουν: Κύριοι, ἀναμένεται ἡ ἐπίθεσις κατὰ τῆς Ἀμαλιάδος, καὶ σεῖς ἀδιαφορεῖτε καὶ μᾶς δίδετε τὰς εὐχάς σας, δεχόμεθα κατόπιν τὴν ἀναμενομένην ἐπίθεσιν καὶ ἀρνεῖσθε νὰ δεχθῆτε τὸν ἔλεγχον. Δὲν νομίζω, κύριε ὑπουργέ, ὅτι εὑρίσκεσθε ἐν τάξει.

§349Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Οὐδέποτε εἴπομεν, κύριε συνάδελφε, ὅτι δὲν ἔχομεν ἁρμοδιότητα. Ἀφ’ ἧς στιγμῆς ἀνέλαβον τὸ ὑπουργεῖον τῆς Δημοσίας Τάξεως τὴν ἁρμοδιότητα τὴν εἶχε τὸ ὑπουργεῖον τῆς Δημοσίας Τάξεως, τὸ Ἐπιτελεῖον τοῦ ὑπουργείου Δημοσίας Τάξεως, ὄχι τὸ Γενικὸν Ἐπιτελεῖον καὶ ἐκάλουν ἑκάστοτε τὸν Ἐπιτελάρχην τοῦ ὑπουργείου Δημοσίας Τάξεως διὰ νὰ παρακολουθήσω τὰ θέματα αὐτά. Δὲν ὑπῆρξε μόνον ἡ Ἀμαλιάς, ἡ ὁποία μᾶς εἶπον, ὅτι ἀναμένει ἐπίθεσιν· εἴχομεν τὸν Πύργον, τὰς Πάτρας, τὸ Αἴγιον, τὸ Ξυλόκαστρον καὶ τὴν Νεμέαν, καὶ τὸ Ναύπλιον μᾶς εἶπον ὅτι κινδυνεύει. Συνεπῶς, ἐὰν πάρετε τὴν θέσιν τῆς ὑπηρεσίας θὰ ἰδῆτε, ὅτι ὅλα αὐτὰ τὰ σημεῖα ἐκινδύνευον.

§350Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Μὲ συγχωρεῖτε, μίαν διακοπήν. Κύριε ὑπουργὲ τῆς Δημοσίας Τάξεως, ἐθίξατε, ἀκροθιγῶς βέβαια, τὴν ἀλήθειαν, τὴν πραγματικότητα. Δὲν ἤμην ἀπὸ τὴν ἀρχὴν διὰ νὰ ἀκούσω τὶ εἴχατε εἴπει προηγουμένως, ἀλλὰ παριστάμην κατὰ τὸ τελευταῖον στάδιον τῆς ἀπαντήσεώς σας πρὸς τὸν ρήτορα καὶ εἴπατε, ὅτι ἐδῶ ἔχομεν ἕναν ἀνταρτοπόλεμον, ὁ πόλεμος ὁ ἀνταρτικὸς εἶναι ἕνας αἰφνιδιασμός. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀλήθεια, αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης καὶ εἴπατε καὶ ἕνα ὡραῖον πρᾶγμα, τὸ ὁποῖον σᾶς τιμᾷ, διότι ἀσφαλῶς, νομίζω, ὅτι μὲ αὐτὰ ποὺ εἴπατε ἔχετε συλλάβει αὐτὸ τὸ θέμα. Διὰ πρώτην φορὰν ἀκούω ἀπὸ τὸ στόμα σας νὰ λέγεται, ὅτι εἰς τὸν πόλεμον αὐτὸν χρειάζεται διαρκής, ἀέναος, ἐξαντλητικὴ κίνησις τοῦ στρατοῦ μας. Καὶ δι’ αὐτό, βέβαια, πρέπει νὰ ἴδωμεν, κινεῖσθε διαρκῶς, κινεῖσθε ἀενάως, κάμνετε καὶ σεῖς ἀνταρτοπόλεμον; Ἐὰν δὲν τὸ κάμετε αὐτὸ δὲν ἠμπορεῖτε νὰ κάμετε τίποτε. Ἐφ’ ὅσον, σεῖς, θίγετε τὴν ἀλήθειαν, ἐρωτήσατε τοὺς ἑαυτούς σας, τοὺς ἁρμοδίους, γίνεται αὐτὸ ποὺ εἴπατε; Ἐὰν γίνεται, τότε τὰ ἀποτελέσματα θὰ εἶναι διαφορετικὰ καὶ νὰ μὴ λέγητε, ὅτι, ἐπειδὴ σᾶς εἶπον, ὅτι πρόκειται νὰ γίνῃ ἐπίθεσις καὶ εἰς ἄλλα κέντρα, ὅτι δὲν εἴχατε τόσον στρατὸν νὰ στείλετε. Αὐτὴ δὲν εἶναι δικαιολογία. Θὰ ἐδικαιολογεῖσθε, ὅταν τὸν ὁσονδήποτε καὶ ἂν ἔχητε στρατόν, τὸν εἴχατε πάντοτε εἰς διαρκῆ, εἰς ἀέναον, εἰς ἐξαντλητικὴν κίνησιν. Αὐτὸ τὸ ἐκάματε; Ἐὰν δὲν τὸ ἐκάματε αὐτό, τότε πέφτετε ἔξω.

§351Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Θὰ σᾶς εἴπω, διότι σεῖς εἴχατε ὀργανώσει τὴν περιφέρειαν ἐκείνην. Ὅταν ἐνεφανίσθη ἡ συμμορία εἰς τὴν περιφέρειαν αὐτὴν διετάχθη τὸ ἀπόσπασμα τοῦ Ζάρρα, ὁ ὁποῖος εἶναι διακεκριμένος, πράγματι, ἀξιωματικὸς τῆς χωροφυλακῆς, νὰ κινηθῇ εἰς τὴν Ἠλείαν, ἐπαρουσιάσθη ἐκεῖ καὶ ὑπεχώρησαν οἱ συμμορῖται. Διετάχθη νὰ κάμῃ μίαν κίνησιν ἐναντίον μιᾶς συγκεντρώσεως, ἡ ὁποία ὑπετίθετο, ὅτι εἶναι συγκέντρωσις τῶν συμμοριτῶν Πελοποννήσου διὰ μίαν ἀπόφασιν, τὴν ὁποίαν ἐπρόκειτο νὰ λάβουν καὶ εἶχε μίαν περίφημον ἐπιτυχίαν τὸ ἀπόσπασμα τοῦ Ζάρρα, ἀλλὰ οἱ συμμορῖται, ὅταν ἐκινήθη πρὸς ἐκείνην τὴν κατεύθυνσιν, ἐκινήθησαν πρὸς τὴν Ἀμαλιάδα. Ἀλλὰ θέλω νὰ εἴπω καὶ τοῦτο. Ἐὰν ἡ γνώμη τοῦ ρήτορος εἶναι, ὅτι κάθε φορὰ ποὺ γίνεται μία ἐπίθεσις ἐναντίον μιᾶς κωμοπόλεως πρέπει νὰ παραιτῆται ὁ ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως, ἐὰν αὐτὸ τὸ πρᾶγμα τὸ εἶχε ζητήσει καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλην Κυβέρνησιν, τὴν ἄμεσον παραίτησιν τοῦ ἑκάστοτε ὑπουργοῦ τῆς Δημοσίας Τάξεως ἢ πρώτην φορὰν τώρα τὸ ζητεῖ; Διότι τὸ πρᾶγμα αὐτὸ ἀφορᾷ καὶ τὴν σημερινὴν καὶ τὴν προηγουμένην Κυβέρνησιν.

§352Ν. ΖΕΡΒΑΣ. Κύριε ὑπουργέ, εἴπατε περὶ Ζάρρα. Ἔχετε δίκαιον. Εἶναι ἕνας περίφημος ἡγήτωρ ἑνὸς μικροῦ τμήματος. Ἀλλὰ δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ εἶναι ὁ Ζάρρας μόνον. Οἱ ἄλλοι τί κάμουν; Τὴν ἀλήθειαν τὴν ἐθίξατε ἀκροθιγῶς. Ἐὰν πραγματικῶς τὸ ἐπιστεύσατε, ὅτι αὐτὸς καὶ μόνον σώζει τὴν κατάστασιν καὶ τὸν ἐθέτατε εἰς πλήρη ἐνέργειαν καὶ δρᾶσιν, θὰ ἔδιδε κίνησιν. Ὁ στρατὸς δὲν ἔχει κανένα λόγον νὰ κάθεται διαρκῶς καὶ ἀενάως εἰς μίαν στασιμότητα, ἡ ὁποία, κατὰ τὴν ἰδικήν μου ἀντίληψιν, θᾶττον ἢ βράδιον, θὰ κλονίσῃ καὶ αὐτὸ τὸ ἠθικόν του. Αὐτὴ εἶναι ἡ γνώμη μου.

§353Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Κύριε ὑπουργέ, ἐκτὸς ἀπὸ τὸν Ζάρραν δὲν ὑπάρχει εἰς τὴν Πελοπόννησον κανεὶς ἄλλος ἀξιωματικός;

§354Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Τὸν ἀνέφερα, διότι αὐτὸς ἦτο ἐκεῖ καὶ ἔφυγεν. Ἔφυγε, διὰ νὰ κάμῃ αὐτὴν τὴν ἐπίθεσιν.

§355Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ἐδῶ, δὲν ἐμφανίζεται κανεὶς ἄλλος ἀξιωματικός.

§356Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Εἶναι καὶ τὸ τμῆμα τοῦ Κρανιᾶ καὶ τὸ μηχανοκίνητον.

§357Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ἐκτὸς ἀπὸ τὸν Κρανιᾶν καὶ τὸν Ζάρρα, δὲν ὑπάρχει κανεὶς ἄλλος; Ὁ Ζάρρας μάλιστα φέρεται ἐδῶ, ὅτι εἶναι ἐνωμοτάρχης.

§358Κ. ΡΕΝΤΗΣ. (Ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως). Προήχθη εἰς ἀνθυπασπιστήν.

§359Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Δὲν προήχθη. Νὰ εἰπῆτε εἰς τὸν διευθυντήν σας νὰ μοῦ δώσῃ ἕνα τηλεφώνημα, ὅτι ἔγινεν ἀνθυπασπιστὴς καὶ ἐὰν ἐκκρεμῇ τὸ ζήτημα τῆς προαγωγῆς του εἰς ἀνθυπομοίραρχον.

§360Σ. ΠΟΛΥΖΩΓΟΠΟΥΛΟΣ. Κύριοι βουλευταί, σειρὰ σφαλμάτων διεπράχθησαν, τὰ ὁποῖα δὲν θὰ ἐδημιούργουν μόνον τὴν ὑποχρέωσιν τῆς παραιτήσεως τὴν ὁποίαν μοῦ ἠμφισβήτησεν ὁ κ. ὑπουργὸς τῆς Δημοσίας Τάξεως, ἀλλὰ καὶ τὴν ὑποχρέωσιν τῆς Βουλῆς νὰ ἀξιώσῃ τὴν τοιαύτην παραίτησιν. Καὶ ἐπὶ τοῦ σημείου τούτου, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ ἐξετάσω ἕνα ἄλλο ζήτημα κοινοβουλευτικῆς μορφῆς, μὲ τὸ ὁποῖον παρακαλῶ τὴν Βουλὴν νὰ μοῦ ἐπιτρέψῃ νὰ ἀπασχοληθῶ. Ὀρθῶς ἔλεγεν εἷς τῶν συναδέλφων μας: Ἐπερωτῶ, ἐστὶ κατηγορῶ, ἐστὶ μέμφομαι. Αἱ ἐπερωτήσεις, αἱ ὑποβληθεῖσαι ἐκ μέρους τῶν κ. συναδέλφων τῆς Κυβερνητικῆς πλευρᾶς, μὲ θέτουν ἢ μᾶλλον μοῦ ἐπιβάλλουν τὴν ὑποχρέωσιν νὰ ἐρωτήσω. Οἱ ἄνθρωποι αὐτοί, οἱ ἀντιπρόσωποι, οἱ κ. συνάδελφοι, πῶς δικαιολογοῦνται; Πῶς ἱκανοποιοῦν τὸν ἑαυτόν τους, ὅταν ἔρχωνται καὶ καταθέτουν καὶ ἀναπτύσσουν ἐπερώτησιν καὶ ἔρχωνται καὶ κατηγοροῦν τὴν Κυβέρνησιν; Καὶ ἀφοῦ ἀναπτύξουν τὴν ἐπερώτησιν καὶ ἀφοῦ κατηγορήσουν τὴν Κυβέρνησιν, ὅτι διέπραξεν ἐθνικὰ ἐγκλήματα, μετὰ τοῦτο, λέγω, νὰ χειροκροτοῦν, νὰ βραβεύουν, νὰ ἐπιδοκιμάζουν τὴν Κυβέρνησιν; Νομίζω, ὅτι κοινοβουλευτικῶς εἶναι ἀπαράδεκτον. Νομίζω, ἐπίσης, κύριοι βουλευταί, ὅτι ἡ ὑποχρέωσίς μου, πρὶν κατέλθω τοῦ βήματος, εἶναι νὰ ἀποτανθῶ εἰς ὑμᾶς διὰ νὰ σᾶς τονίσω, ὅτι εἶναι ἐσφαλμένη ἴσως ἡ ἐντύπωσις, ἡ γνώμη νὰ πιστεύεται ὅτι ἡμεῖς εἴμεθα ξένοι τῆς εὐθύνης, ὅτι καταθέτοντες καὶ ἀναπτύσσοντες μίαν ἐπερώτησιν, ἀποσείομεν ἀπὸ τοὺς ὤμους μας τὴν εὐθύνην, ἡ ὁποία βαρύνει τὴν Κυβέρνησιν. Ἡ εὐθύνη βαρύνει ἐπίσης τὴν Βουλήν, ἐφ’ ὅσον ἡ Κυβέρνησις σχηματίζεται καὶ ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν ἐμπιστοσύνην τῆς Βουλῆς, συμφώνως πρὸς τὸ πολίτευμά μας. Δὲν ἔχομεν λοιπὸν δικαιολογίαν, κύριοι βουλευταί, καὶ δὲν θὰ ἔπρεπε νὰ ἐπιρρίψωμεν τὴν εὐθύνην ἐπὶ τῆς Κυβερνήσεως καὶ νὰ τὴν ἀποσείσωμεν ἀπὸ τοὺς ὤμους μας. Τὸ καθῆκον μας, ἡμεῖς τὸ ἐπράξαμεν· κατ’ ἐπανάληψιν, ἐτονίσαμεν καὶ διετραγωδήσαμεν τὴν κατάστασιν, μεταφέραμεν τὸν πόνον τοῦ δυστυχισμένου λαοῦ τὸν ὁποῖον ἐκπροσωποῦμεν. Ἀπετάθημεν καὶ ἐξελιπαρίσαμεν τὴν Κυβέρνησιν· ἐπαίξαμεν ὅλοι τὸν ρόλον τῆς Κασσάνδρας. Εἴχομεν σημαντικὴν δύναμιν ἐπὶ τῆς ἐξελίξεως τῶν γεγονότων, ὄχι ὅμως καὶ πειστικὴν τοιαύτην ἐπὶ τῆς Κυβερνήσεως. Ἐν τούτοις, ἐξακολουθοῦμεν νὰ μεμφώμεθα καὶ ἐξακολουθοῦμεν νὰ ψηφίζωμεν συγχρόνως τὴν Κυβέρνησιν, τὴν ἐπιδοκιμάζομεν τὴν βραβεύομεν καὶ τὴν χειροκροτοῦμεν. Κύριοι βουλευταί, κατερχόμενος, εἶμαι ὑποχρεωμένος νὰ τονίσω, ὅτι εἶναι βαρεία ἡ εὐθύνη τῆς Βουλῆς, ὅτι πρέπει νὰ σκεφθῶμεν διὰ νὰ λάβωμεν ἀποφάσεις ἀναλόγως πρὸς τὴν σοβαρότητα καὶ τὴν κρισιμότητα τῆς καταστάσεως. Ἄλλως, βαρεῖα εὐθύνη θὰ μᾶς παρακολουθῇ καὶ θὰ μᾶς βαρύνῃ. (Χειροκροτήματα).

§361ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ὁ κ. Η. Τσεριώνης, ἔχει τὸν λόγον.

§362Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Κύριοι βουλευταί, θὰ εἶμαι σύντομος, διότι θέλω νὰ ἀποφύγω τὸν κίνδυνον τῆς ἐπαναλήψεως πραγμάτων λεχθέντων, τὰ ὁποῖα, ἐνδεχομένως, θὰ ἐπαναληφθοῦν. Συζητοῦμεν διὰ τὴν κατάστασιν τῆς δημοσίας τάξεως εἰς τὴν Πελοπόννησον, διότι θέλομεν νὰ μεταφέρωμεν εἰς τὴν Ἐθνικὴν Ἀντιπροσωπείαν τὸν πόνον, τὴν ἀγωνίαν καὶ τὴν ἀγανάκτησιν τοῦ λαοῦ τῆς Πελοποννήσου, διὰ τὴν ἐγκληματικὴν ἐγκατάλειψίν της καὶ διὰ νὰ καταλογίσωμεν εὐθύνας ἐκεῖ ποὺ πρέπει νὰ καταλογισθῶσιν. Ἡμεῖς οἱ Πελοποννήσιοι, κύριοι βουλευταί, δὲν δυνάμεθα νὰ ἐννοήσωμεν διατὶ ὑπάρχει ἀνταρσία εἰς τὴν Πελοπόννησον. Διατί ὅταν τὸ πρῶτον ἐνεφανίσθη μὲ μικρὰς δυνάμεις, δὲν ἀντιμετωπίσθη ἀμέσως; Διότι ἡ Πελοπόννησος, ἡ ἐθνικόφρων, ὡς ἐπὶ τὸ πλεῖστον;

§363Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Κατὰ τὰ 95%.

§364Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. ... ἡ ὁποία ἔχει δώσει εἰς τὸν ἐθνικὸν ἀγῶνα, τὸν ὁποῖον διεξάγει τὸ Κράτος, πλέον τῶν 38.000 ἀνδρῶν, κατατυραννεῖται, σφάζεται, λεηλατεῖται, ὑφίσταται τὰ πάνδεινα ἐκ μέρους τῶν συμμοριτῶν.

§365Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ἐκ μέρους ἀσημάντου μερίδος.

§366Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Ἐπίσης δὲν δυνάμεθα νὰ ἐννοήσωμεν, διατί διὰ τὴν Πελοπόννησον ἐλήφθησαν ἄλλα μέτρα, ἀπὸ ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα ἐλήφθησαν εἰς τὴν ὑπόλοιπον Ἑλλάδα, διὰ τὴν ἀντιμετώπισιν τῆς ἀνταρσίας; Ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν εἰς τὴν συνέλευσιν τῶν Πελοποννησίων βουλευτῶν, καὶ προχθὲς κατὰ τὴν συζήτησιν ἐνώπιον τῆς Βουλῆς εἶπεν, ὅτι, ὅταν ἐνεφανίσθη τὸ πρῶτον ἡ ἀνταρσία εἰς τὴν Πελοπόννησον, ἐλήφθη ἀπόφασις νὰ ἀρχίσῃ ἡ ἐκκαθάρισις ἀπὸ ἐκεῖ, ἀλλὰ δὲν ἐπληροφόρησε τὴν Βουλὴν ὁ κ. ὑπουργός, διατί ἡ ἀπόφασις αὐτὴ ἐγκατελείφθη; Ποῖα ἦσαν τὰ αἴτια, τὰ ὁποῖα ἐμεσολάβησαν; Ἦσαν αἴτια ὀφειλόμενα εἰς στρατιωτικοὺς λόγους, ἢ ἦσαν αἴτια ὀφειλόμενα εἰς πολιτικοὺς λόγους; Διότι, κύριοι βουλευταί, ὀφείλω νὰ τὸ ἀναφέρω εἰς τὴν Βουλήν, ἐλέχθη καὶ τὸ θεωρῶ ἐπίσημον τὸ λεχθέν, ὅτι πολιτικαὶ διενέξεις καὶ πολιτικαὶ διαφοραὶ συνετέλεσαν, εἰς τὸ νὰ ἀφεθῇ ἡ προστασία τῆς Πελοποννήσου ἐναντίον τῶν ἀνταρτῶν εἰς τὴν χωροφυλακὴν καὶ νὰ μὴν ἐφαρμοσθῇ καὶ δι’ αὐτὴν τὸ μέτρον, τὸ ὁποῖον ἐφηρμόσθη διὰ τὴν ὑπόλοιπον Ἑλλάδα. Νομίζω, ὅτι ὁ κ. ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν ἔχει ὑποχρέωσιν νὰ δώσῃ μίαν ἀπάντησιν εἰς τὸ ἐρώτημα αὐτό, τὸ ὁποῖον καὶ ἐγὼ τὸ θέτω σήμερον, ἀλλὰ τὸ ἔθεσε καὶ προχθὲς καὶ ὁ ἐπερωτήσας κ. συνάδελφος.

§367Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Νὰ σᾶς δώσω ἐγὼ τὴν ἀπάντησιν, τὴν ὁποίαν ἔδωσα ἄλλως τε, ἀπὸ τὴν πρώτην στιγμήν. Πράγματι, ἐπὶ Κυβερνήσεως τοῦ Λαϊκοῦ Κόμματος, τὸ Συμβούλιον Ἐθνικῆς Ἀμύνης, ἀπεφάσισε νὰ προηγηθῇ ἡ Πελοπόννησος. Ἡ ἀπόφασις ὅμως ἀνετράπη μετὰ διὰ στρατιωτικοὺς λόγους. Δὲν ὑπῆρξαν ποτὲ πολιτικαὶ διενέξεις, οὔτε πολιτικαὶ διαφοραί. Ὅσον ἀφορᾷ δὲ τὴν ὑπὸ τοῦ ὑπουργείου Δημοσίας Τάξεως διεξαγωγὴν τῶν ἐπιχειρήσεων ἐν Πελοποννήσῳ αὕτη ἐγένετο μόνον καὶ μόνον, διότι αἱ δυνάμεις αἱ ὑπάρχουσαι ἐν Πελοποννήσῳ ἦσαν ἀποκλειστικῶς δυνάμεις χωροφυλακῆς. Δὲν ὑπῆρχεν ἐκεῖ στρατὸς καὶ ἑπομένως φυσικὸν ἦτο νὰ γίνῃ αὐτό. Αὐταὶ εἶναι αἱ ἐξηγήσεις καὶ δὲν ὑπάρχουν ἄλλαι.

§368Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Διατί δὲν ἐλήφθη ἀπόφασις νὰ ὑπάρχῃ στρατὸς ἐκεῖ;

§369Γ. ΓΡΑΦΑΚΟΣ. Ἡ 72α Ταξιαρχία Τριπόλεως, ἡ ὁποία εἶχε συγκροτηθῆ ἐκ Πελοποννησίων, ἐλήφθη ἀπόφασις νὰ μεταφερθῇ εἰς Λαμίαν, λόγῳ ἐξαιρετικῶν ἀναγκῶν. Αὐτὴ εἶναι ἡ πραγματικότης.

§370Γ. ΣΤΡΑΤΟΣ. (Ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν). Δὲν ὑπάρχουν ἑπομένως, οὔτε πολιτικοὶ λόγοι, οὔτε πολιτικαὶ διενέξεις.

§371Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Κύριε ὑπουργέ, μὲ ὑποχρεώνετε νὰ ἀνακοινώσω εἰς τὴν Βουλὴν ἐκεῖνα, τὰ ὁποῖα μοῦ εἶπεν ὁ κ. Μάξιμος, ὅταν ἦτο Πρωθυπουργὸς κατὰ τὸν περασμένον Ἰούνιον καὶ ὅταν τὸν ἐπεσκέφθην καὶ τὸν ἠρώτησα: κύριε Πρόεδρε, τί γίνεται εἰς τὴν Πελοπόννησον; Διατί αὐτὴ ἡ κατάστασις; Δὲν θὰ λάβετε μέτρα ἀποτελεσματικὰ διὰ τὴν ἀντιμετώπισίν της; Καὶ μοῦ ἀπήντησε, κ. ὑπουργέ, ἐπὶ λέξει «φταῖνε καὶ οἱ πολιτικοί». Τώρα περισσότερα δὲν γνωρίζω. Σᾶς λέγω μόνον ὅσα ἐλέχθησαν ἐξ ἐπισήμων χειλέων.

§372Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Ποῖος σᾶς τὸ εἶπεν αὐτό;

§373Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Ὁ κ. Μάξιμος τὸν Ἰούνιον.

§374Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Θὰ εἶχεν ὑπ’ ὄψει του τὰ γεγονότα τῆς Λακωνίας.

§375Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Ἐγὼ μεταφέρω τὰ λεχθέντα παρ’ αὐτοῦ ἐπὶ λέξει ἐν τῇ Βουλῇ. Αὐταί, ἦσαν αἱ λέξεις τοῦ κ. Μαξίμου, ὅταν ἐζήτησα ἀπὸ αὐτὸν πληροφορίας διὰ τὴν Πελοπόννησον.

§376Α. ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ. Ἀσφαλῶς, ὁ τότε πρωθυπουργός, θὰ εἶχεν ὑπ’ ὄψει του, τὰ γεγονότα τῆς Λακωνίας. Διότι τὸ ἐρώτημα ποὺ ἐθέσατε σεῖς εἰς τὴν Κυβέρνησιν, ἀναφέρεται εἰς χρόνον προγενέστερον τοῦ Φεβρουαρίου 1947.

§377Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Ἐγὼ σᾶς ὁμιλῶ διὰ τὸν Ἰούνιον τοῦ 1947.

§378Α. ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ. Εἰς τὴν Λακωνίαν εἶχε παραμείνει καὶ μετὰ τὴν συμφωνίαν τῆς Βάρκιζας, ἕνας κομμουνιστικὸς πυρὴν εἰς Πάρνωνα. Εἴχομεν ἐπιστήσει τὴν προσοχὴν τῆς Κυβερνήσεως ἐπ’ αὐτοῦ. Τὸν Νοέμβριον τοῦ 1946, ἔγινε τὸ δρᾶμα τοῦ Βασσαρᾶ, ὅπου συνελήφθησαν 22 χωροφύλακες καὶ ἐσφάγησαν. Τὸ ἐλάχιστον, τὸ ὁποῖον ἐζητήσαμεν τότε ἦτο νὰ σταλῇ ἕνας μόνιμος ἀξιωματικὸς καὶ αὐτός, πρὶν ἀκόμη φθάσῃ εἰς τὴν Σπάρτην, ἀνεκλήθη καὶ ἔπρεπε νὰ εἶναι ἐδῶ ὁ τότε ὑπουργὸς τῶν Στρατιωτικῶν καὶ νῦν ὑπουργὸς τῶν Ἐσωτερικῶν, διὰ νὰ δώσῃ ἀπάντησιν ὡς μέλος τῆς Κυβερνήσεως.

§379Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Ὁ τρόπος αὐτὸς τῆς ἀντιμετωπίσεως τῆς ἀνταρσίας εἰς τὴν Πελοπόννησον μᾶς ὡδήγησεν εἰς τὸ θλιβερὸν σημεῖον, ὥστε ὁλόκληρος ἡ ὕπαιθρος τῆς Πελοποννήσου νὰ ἐλέγχητε ἀπὸ τὴν ἀνταρσίαν. Ἐφθάσαμε μάλιστα εἰς τὸ σημεῖον νὰ παρατηροῦνται καὶ ἐπιδρομαὶ κατὰ τῶν πόλεων τῆς Πελοποννήσου, ὅπως ἡ ἐπιδρομή, ἡ ὁποία ἐγένετο κατὰ τῆς Ἀμαλιάδος. Ὅταν ἐγένετο ἐνταῦθα συζήτησις, κ. βουλευταί, ἐξ ἀφορμῆς τῆς ἐπιθέσεως κατὰ τῆς Ἀμαλιάδος, ὁ κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, διακόπτων τοὺς ὁμιλητὰς ἐχαρακτήρισεν ὡς ἀτυχὲς τὸ ἐπεισόδιον τῆς Ἀμαλιάδος. Θὰ μοὶ ἐπιτρέψῃ νὰ παρατηρήσω, ὅτι ὁ χαρακτηρισμός, τὸν ὁποῖον ἔδωσεν, εἶναι ἀτυχής. Δὲν νομίζω, ὅτι εἶναι ἀτυχὲς ἐπεισόδιον, κ. βουλευταί, καὶ ὅτι ἠμπορεῖ τὸ γεγονὸς αὐτὸ νὰ χαρακτηρίζηται, κατὰ τοιοῦτον τρόπον, ἀπὸ τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως, ὅταν, ἀφοῦ οἱ ἀντάρται ἐλέγχουν ὁλόκληρον τὴν ὕπαιθρον τῆς Ἠλείας, κατορθώνουν νὰ εἰσέλθουν ἐν καιρῷ ἡμέρας εἰς τὴν δευτέραν πόλιν τῆς Ἠλείας, τὴν πόλιν τῆς Ἀμαλιάδος, ἡ ὁποία εὑρίσκεται εἰς τὸ κέντρον τοῦ κάμπου τῆς Ἠλείας καὶ νὰ παραμείνουν ἐντὸς αὐτῆς ἐπὶ 12 ὥρας, καταστρέφοντες τὰ δημόσια ἀρχεῖα, λεηλατοῦντες, φονεύοντες πολίτας καὶ χωροφύλακας καὶ ἀπερχόμενοι κατόπιν.

§380Δ. ΚΟΥΤΣΙΚΑΣ. Ἀφοῦ ἄφησαν 30 νεκρούς.

§381Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Ποῖος σᾶς τὸ εἶπεν.

§382Δ. ΚΟΥΤΣΙΚΑΣ. Ἐμετρήθησαν ἀπὸ τὸν κ. Ζαφειρόπουλον, ὅστις ἦλθε χθὲς ἀπὸ τὴν Ἀμαλιάδα.

§383Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Εἶπεν ἀκόμη ὁ ἀξιότιμος κ. Ἀντιπρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως, διακόπτων τὸν συνάδελφον ἐκ Πατρῶν κ. Ἀντωνόπουλον, ὁ ὁποῖος εἶπε νὰ γίνῃ γενικὴ ἐπιστράτευσις, νὰ δοθοῦν ὅπλα, διὰ νὰ ἀντιμετωπισθῇ ἡ ἀνταρσία, ὅτι «ὁ προϋπολογισμὸς δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ βαστάσῃ τὸ βάρος μιᾶς γενικῆς ἐπιστρατεύσεως· κατορθώνομεν νὰ συγκροτήσωμεν τὴν Ἐθνοφρουράν, ὀλίγον κατ’ ὀλίγον, διότι δὲν ἔχομεν τὰ μέσα». Κύριοι βουλευταί, ὅπως ἐλέχθη κατ’ ἐπανάληψιν, διεξάγομεν ἕνα ἀγῶνα ἀπὸ τὴν ἔκβασιν τοῦ ὁποίου ἐξαρτᾶται ἡ ὕπαρξις τοῦ Κράτους, ἡ σωτηρία τῆς φυλῆς μας. Εἰς ἕνα τοιοῦτον ἀγῶνα εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ λέγηται, ὅτι δὲν ἔχομεν τὰ οἰκονομικὰ μέσα διὰ νὰ κάμωμεν ἐπιστράτευσιν, εἴτε γενικήν, εἴτε μερικήν, διὰ νὰ αὐξήσωμεν τὰς δυνάμεις μας καὶ νὰ ἀντιμετωπίσωμεν τὴν ἀνταρσίαν; Τὰ πάντα εἰς τοιαύτας κρισίμους περιστάσεις τίθενται εἰς τὴν διάθεσιν τοῦ ἀγῶνος, εἰς τὴν διάθεσιν τῆς Πατρίδος. Καὶ θὰ ὑπομνήσω εἰς τὸν κ. Ἀντιπρόεδρον τῆς Κυβερνήσεως καὶ εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι, ἐνῶ ταῦτα λέγονται, διὰ νὰ δικαιολογηθῇ ἡ μὴ αὔξησις τῶν δυνάμεων, θὰ ὑπομνήσω, ἐπαναλαμβάνω, εἰς τὴν Βουλήν, ὅτι πρὸ ὀλίγου χρόνου κατετέθη εἰς τὴν Ἐπιτροπὴν Ἐξουσιοδοτήσεως καὶ δυστυχῶς ἐψηφίσθη νομοσχέδιον, ὑποβληθὲν ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως, διὰ τοῦ ὁποίου ἀπεφασίσθη νὰ καταβληθῶσιν, ὡς ἀποζημίωσις εἰς τοὺς πλοιοκτήτας, διὰ τὴν ἀπώλειαν τῶν πλοίων καὶ τῶν φορτίων των, κατὰ τὴν διάρκειαν τοῦ πολέμου 2.000.000 λιρῶν.

§384Δ. ΓΟΝΤΙΚΑΣ. Ἦσαν ἰδικά των.

§385Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Κύριε συνάδελφε, σᾶς ἀπαντῶ εἰς αὐτό, ὅτι πολλοὶ ρήτορες, κατὰ τὴν συζήτησιν τοῦ Νομοσχεδίου, ἠμφισβήτησαν, ἂν ἦσαν ἰδικά των ἢ τοῦ δημοσίου. Ἐγὼ δὲν θὰ ἐξετάσω αὐτὴν τὴν στιγμήν, ἐὰν ἦσαν ἰδικά των ἢ ἀνῆκον εἰς τὸ δημόσιον. Σημειώνω μόνον, ὅτι εὑρίσκετο κατατεθειμένον τὸ ποσὸν αὐτὸ εἰς τὴν Τράπεζαν τῆς Ἑλλάδος καὶ εἰς ἀσφαλιστικὰ Ταμεῖα, ἀλλ’ ἦτο εἰς τὴν διάθεσιν τῆς Κυβερνήσεως. Εἰς μίαν ὅμως στιγμήν, κατὰ τὴν ὁποίαν θέλομεν νὰ συγκροτήσωμεν τὰ τάγματα τῆς Ἐθνοφρουρᾶς καὶ δὲν ἔχομεν χρήματα ἠμποροῦσεν ἡ Κυβέρνησις τὰ χρήματα αὐτὰ νὰ τὰ ἐπιτάξῃ, ὅπως ἐπιτάσσονται ὅλα τὰ περιουσιακὰ στοιχεῖα.

§386ΕΙΣ ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ. Πότε κάνατε αὐτὸν τὸν νόμον.;

§387Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Κατὰ τὸν Ὀκτώβριον εἰς τὴν τελευταίαν Ἐπιτροπὴν Ἐξουσιοδοτήσεως. Ὅταν λαμβάνωνται παρὰ τῆς Κυβερνήσεως ἀποφάσεις νὰ δοθοῦν ἀποζημιώσεις σοβαρώταται εἰς τάξιν εὐπόρων, καθ’ ἣν στιγμὴν δὲν ἀπεζημιώθησαν οἱ ἀγρόται διὰ τὰ ζῶα των, τὰ ὁποῖα κατὰ τὸν πόλεμον ἐπετάχθησαν καὶ μὲ τὰ ὁποῖα συνετήρουν τὰς οἰκογενείας των, δὲν εἶναι ἐπιτετραμμένον νὰ λέγητε, ὅτι δὲν ἔχομεν τὰ οἰκονομικὰ μέσα, διὰ τὴν συγκρότησιν τῆς Ἐθνοφρουρᾶς, διὰ νὰ δώσωμεν ὅπλα εἰς τὸν λαόν, πρὸς ἀντιμετώπισιν τῆς ἀνταρσίας. Κύριοι βουλευταί, αἱ δηλώσεις τοῦ ἀξιοτίμου κ. Ἀντιπροέδρου τῆς Κυβερνήσεως, ἀποδεικνύουν, νομίζω, ὅτι ἡ Κυβέρνησις δὲν ἔχει συνείδησιν περὶ τῆς κρισιμότητος τῆς καταστάσεως ἢ ὅτι δὲν ἔχει τὴν δύναμιν νὰ λάβῃ ὅλα τὰ μέτρα, τὰ ὁποῖα αἱ κρίσιμοι περιστάσεις ἐπιβάλλουν πρὸς ἀντιμετώπισιν τοῦ ἐπικειμένου κινδύνου. Ἀπὸ τεσσάρων μηνῶν ἡ Κυβέρνησις εὑρίσκεται εἰς τὴν Ἀρχήν. Κατὰ τὸ διάστημα αὐτό, ἡ κατάστασις ἐπεδεινώθη καὶ ἐπιδεινοῦται. Ὁ κ. Πρόεδρος τῆς Κυβερνήσεως ἐφήρμοσε κατ’ ἀρχὴν τὴν πολιτικὴν τοῦ κατευνασμοῦ, ὡς μέσον ἀντιμετωπίσεως τοῦ ἀγῶνος, ἡ πολιτικὴ δὲ αὐτὴ ἀπέτυχεν. Κατόπιν ἐξήγγειλε τὴν πολιτικὴν τοῦ συναγερμοῦ, ἀλλὰ συναγερμὸν μέχρι σήμερον, ἐγὼ τοὐλάχιστον, δὲν βλέπω. Νομίζω, κ. βουλευταί, ὅτι δύναμαι νὰ εἴπω, ὅτι τὰς καρδίας ὅλων μας συνέχει ἡ ἀγωνία διὰ τὴν κρισιμότητα τῆς καταστάσεως. Πολλάκις μᾶς ἐδόθησαν ὑποσχέσεις, ὅτι συντόμως θὰ τερματισθῇ ὁ ἀγὼν κατὰ τῆς ἀνταρσίας, ἀλλ’ αἱ ὑποσχέσεις αὗται δὲν ἐπραγματοποιήθησαν. Ἡ αἰσιοδοξία καὶ αἱ ὑποσχέσεις, νομίζω, ὅτι ὁδηγοῦσιν εἰς ἐπικινδύνους λύσεις, ὅταν δὲν ἐπαληθεύωνται ἀπὸ τὴν πραγματικότητα. Ἐλέχθη ἀπὸ τὸν ἐπερωτῶντα συνάδελφον κ. Στεφανόπουλον, ὅτι ἡ ἐγκατάλειψις τῆς Πελοποννήσου ἐγγίζει τὰ ὅρια τῆς ἐθνικῆς συμφορᾶς.

§388Θ. ΤΟΥΡΚΟΒΑΣΙΛΗΣ. Εἶναι κάτι παραπάνω ἀπὸ τὸ ἐγγίζει.

§389Η. ΤΣΕΡΙΩΝΗΣ. Ὁ κ. Στεφανόπουλος, ἤσκησε δριμύτατον ἔλεγχον κατὰ τῆς Κυβερνήσεως καὶ ἐχειροκροτήθη ἀπὸ τὴν Βουλήν, ἀλλὰ θὰ ἀφήσωμεν τὰ πράγματα, κ. βουλευταί, εἰς τὸ σημεῖον αὐτό; Νομίζω ὅτι πρέπει νὰ καταλήξωμεν εἰς ὡρισμένα συμπεράσματα· πρέπει νὰ λάβωμεν ὡρισμένας ἀποφάσεις· πρέπει ἐκ τῆς συζητήσεως νὰ ἐξαχθοῦν ὡρισμέναι συνέπειαι. Συζητοῦμεν ἐπὶ ἑνάμισυ χρόνον τὸ ζήτημα τῆς δημοσίας τάξεως· ἐδόθησαν ὑποσχέσεις ὅτι ἡ κατάστασις θὰ βελτιωθῇ, ἡ κατάστασις ὅμως ἐπιδεινοῦται· ποῦ ὀφείλεται τοῦτο; Ὀφείλομεν νὰ ἐξετάσωμεν καὶ νὰ ἀνεύρωμεν τὰ αἴτια· ὀφείλομεν νὰ ἀρθῶμεν εἰς τὸ ὕψος τῶν κρισίμων περιστάσεων, νὰ λάβωμεν τὰς ἀποφάσεις ἐκείνας διὰ τῶν ὁποίων θὰ σωθῇ ἡ Πατρίς μας, διὰ νὰ φανῶμεν ἄξιοι αὐτῆς. (Χειροκροτήματα).

§390ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Ἐπειδὴ νομίζω ὅτι ἡ Βουλὴ εἶναι καταπεπονημένη, θέλετε νὰ διακόψωμεν τὴν συζήτησιν διὰ τὴν προσεχῆ Παρασκευὴν καὶ νὰ ἀναβάλωμεν τὴν συνεδρίασιν;

§391ΠΟΛΛΟΙ ΒΟΥΛΕΥΤΑΙ. Μάλιστα, μάλιστα.

§392ΠΡΟΕΔΡΟΣ. Λύεται ἡ συνεδρίασις διὰ σήμερον καὶ ὥραν 6ην μ.μ. μὲ θέμα Ἡμερησίας Διατάξεως, νομοθετικὴν ἐργασίαν. (Ὥρα 2.10′ πρωϊνή).